stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Çandır, Enez

| Çandır |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
ÇandırVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Edirne
Huyện: Enez
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 46 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 22700 
Çandır là một xã thuộc huyện Enez, tỉnh Edirne, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 46 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Edirne”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 15 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 14 tháng 9 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Mae Chai (huyện)

| Số liệu thống kê |
| --- | --- |
Tỉnh:: Phayao
Văn phòng huyện:: Si Thoi  19°20′42″B 99°48′54″Đ﻿ / ﻿19,345°B 99,815°Đ﻿ / 19.34500; 99.81500
Diện tích:: 300,761 km²
Dân số:: 36.089 (2005)
Mật độ dân số:: 120,0 người/km²
Mã địa lý:: 5607
Mã bưu chính:: 56130

Bản đồ

Mae Chai (tiếng Thái: แม่ใจ) là một huyện (amphoe) thuộc tỉnh Phayao ở phía bắc Thái Lan.
Lịch sử

Huyện Mae Chai bị giải thể ngày 23 tháng 12 năm 1917 và đã được nhập vào huyện Mueang Phan. Đơn vị này đã được tái lập một tiểu huyện (King Amphoe) ngày 24 tháng 1 năm 1963. Đơn vị này đã được nâng cấp thành huyện ngày 28/7/1965. Huyện được chuyển từ tỉnh Chiang Rai sang tỉnh Phayao mới thành lập năm 1977.
Địa lý

Huyện nằm ở thung lũng thượng của sông Ing. Phía tây thị xã Mae Chai là núi Doi Luang, nơi có Vườn quốc gia Doi Luang. Phía đông là hồ chứa nước Nong Leang Sai. Vườn quốc gia Mae Puem bảo vệ rừng đặc dụng Mae-puem và Dong Pra-doo.
Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ): Phan và Pa Daet thuộc tỉnh Chiang Rai, Mueang Phayao thuộc tỉnh Phayao, Wang Nuea thuộc tỉnh Lampang.
Hành chính

Huyện này được chia thành 6 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia ra thành 65 làng (muban). Thị trấn (thesaban tambon) Mae Chai nằm trên một phần của tambon Mae Chai and Si Thoi. Có 6 Tổ chức hành chính tambon.
| STT | Tên | Tên tiếng Thái | Số làng | Dân số |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | Mae Chai | แม่ใจ | 10 | 5.094 |  |
| 2. | Si Thoi | ศรีถ้อย | 13 | 7.267 |  |
| 3. | Mae Suk | แม่สุก | 10 | 5.830 |  |
| 4. | Pa Faek | ป่าแฝก | 10 | 5.538 |  |
| 5. | Ban Lao | บ้านเหล่า | 14 | 8.219 |  |
| 6. | Charoen Rat | เจริญราษฎร์ | 8 | 4.141 |  |
Maria Gabriela Brito

| María Gabriela Brito |
| --- | --- |

Sinh: January 24, 1976 Caracas, Venezuela
Học vị: Harvard Law School
Nghề nghiệp: Designer, curator, author
Tác phẩm nổi bật: Greek Gotham; Out There: Design, Art, Travel Shopping
María Gabriela Brito (sinh năm 1976) là một người phụ trách người gốc Venezuela, cố vấn nghệ thuật và tác giả có trụ sở tại thành phố New York. Các tác phẩm đã xuất bản của bà bao gồm Out there: Design, Art, Travel Shopping, được xuất bản bởi Pointed Leaf Press năm 2013 và Hy Lạp Gotham, xuất bản năm 2016.
Tuổi thơ

Brito sinh ra và lớn lên ở Caracas, Venezuela. bà tốt nghiệp Đại học Católica ở Caracas và sau đó từ Trường Luật Harvard năm 2000.
Sự nghiệp

Sau khi học luật, Maria chuyển đến thành phố New York để theo đuổi nghề luật sư. bà bắt đầu sưu tập nghệ thuật đương đại trong cùng năm khi làm việc tại công ty luật của Cahill Gordon & Reindel. Sau chín năm hành nghề luật và tiếp thu nghệ thuật, Brito đã mở công ty tư vấn nghệ thuật và thiết kế nội thất của riêng mình, sau đó được gọi là Lifestomme của Maria Brito (nay là María Brito, LLC).
Brito đã làm việc như một nhà tư vấn nghệ thuật và thiết kế nội thất cho Sean "Diddy" Combs, Gwyneth Paltrow và Tracy Anderson, trong số những người khác.
Năm 2014, Brito ra mắt bộ sưu tập phụ kiện thời trang xa xỉ đầu tiên của bà hợp tác với các nghệ sĩ đương đại Kenny Scharf, Erik Parker và Carlos Rolon / Dzine, và sự hợp tác đã mở rộng để bao gồm hơn 50 sản phẩm khác nhau được thiết kế bởi Brito với nhiều các nghệ sĩ bao gồm Kinda Bernhardt, Nir Hod và giả định trọng tâm astro sống động. Brito cũng là một nhà văn và diễn giả đại chúng về phương pháp liên ngành của việc tích hợp nghệ thuật và thiết kế.
Sự nghiệp > Gotham Hy Lạp

Vào mùa hè năm 2016, Brito đã tuyển chọn chương trình nghệ thuật đương đại đầu tiên của mình, mang tên Hy Lạp Gotham, ở Mykonos, Hy Lạp. Chỉ bao gồm các nghệ sĩ có trụ sở tại New York, triển lãm trưng bày các tác phẩm từ giả định tập trung astro, Nina Chanel Abney, Greg Bogin, Mira Dancy, Raul De Nief, Michael Dotson, Sebastian Errazuriz, Nir Hod, Todd James, Misaki Kawai, KAWS, Robert Lazzarini, Austin Lee, Taylor McKples, Matthew Palladino và Erik Parker.
Ấn phẩm

Năm 2013, chuyên khảo của Brit Out Out: Design, Art, Travel, Shopping đã được phát hành. Cuốn sách phác thảo những kinh nghiệm cá nhân của bà khi chuyển từ luật thành một doanh nhân sáng tạo, các dự án nghệ thuật và thiết kế ban đầu của bà cũng như hướng dẫn của người trong cuộc về nghệ thuật và thiết kế. Được xuất bản bởi Pointed Leaf Press, nó là người nhận Giải thưởng Sách hay nhất Hoa Kỳ ở cả hai hạng mục Nghệ thuật và Thiết kế, và nhận được đánh giá từ TIME, Tạp chí DuJour, và Vogue Mexico.
Hy Lạp Gotham, một danh mục nghệ thuật được xuất bản bởi Dio Horia kết hợp với triển lãm, đã được phát hành vào năm 2016. Nó có phần giới thiệu của Jeffrey Deitch.
Marion, Mississippi

| Marion, Mississippi |
| --- | --- |
—  Thành phố  —
 
 
 Vị trí trong Quận Lauderdale, Mississippi
 Vị trí bang Mississippi ở Hoa Kỳ
Marion, Mississippi
Tọa độ: 32°25′12″B 88°39′0″T﻿ / ﻿32,42°B 88,65°T﻿ / 32.42000; -88.65000 
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Mississippi
Quận: Quận Lauderdale
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 1 479
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 39342 
Mã điện thoại: 601 
Marion là một thành phố thuộc quận Lauderdale, tiểu bang Mississippi, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thành phố này là 1 479 người.
Dân số

Dân số năm 2000: 1 305 người.
Dân số năm 2010: 1 479 người.
Chú thích

↑  “Mississippi: largest cities and towns and statistics of their population”. World Gazetteer. Bản gốc lưu trữ ngày 23 tháng 4 năm 2013. Truy cập ngày 27 tháng 1 năm 2013.
Lê Tắc

| Lê Tắc黎崱 |
| --- | --- |
Tên chữ: Cảnh Cao
Tên hiệu: Đông Sơn
Thông tin cá nhân
Sinh: 
Ngày sinh: 1260
Nơi sinh: Ái Châu
 
Mất: 1340
Giới tính: nam
Nghề nghiệp: nhà sử học
Quốc tịch: nhà Nguyên
x • t • 
Lê Tắc, Lê Trắc (1263 - 1342, chữ Hán: 黎崱), hay Lê Trực, trước là họ Nguyễn sau đổi thành họ Lê, tự là Cảnh Cao (景高), hiệu là Đông Sơn (東山); người thuộc Ái châu, là một vị quan, sử gia người Việt sống ở thời triều vua Trần Thái Tông. Người Nguyên phát binh xâm lược Đại Việt lần thứ hai, Lê Tắc cùng chủ là Trần Kiện đã đầu hàng quân Nguyên. Quân Nguyên bại, Lê Tắc chạy sang Trung Quốc, được vua Nguyên phong chức. Quân Nguyên phát binh lần 3, Lê Tắc theo sang, lại phải bỏ chạy về Trung Quốc, sau lấy vợ và sống ở Hán Dương. Ông đã soạn Bộ sách sử An Nam chí lược trong thời gian sống lưu vong trên đất Đại Nguyên.
Thân thế

Lê Tắc, quê ở Ái châu, thuộc dòng dõi Nguyễn Phu, làm Thứ sử Giao Châu thời Đông Tấn (đầu thế kỷ 4). Tổ tiên của ông đã nhiều đời ở Ái Châu, trong đó có Tằng tổ tên là Nguyễn Khôn, khoảng cuối đời nhà Lý làm chức Đông Thượng các môn sứ; ông nội tên là Nguyễn Trưng, đầu đời nhà Trần làm chức Ngoại lang. Cha của ông tên là Nguyễn Viễn Vọng, làm Lệnh thư xá, cưới con gái của Hứa Thúc Tôn ở Chư Vệ, rồi sinh ra ông. Cha Lê Tắc cho ông về làm con nuôi của người cậu tên là Lê Bổng, người Chư Vệ, rồi đổi thành họ Lê.
Lê Tắc được dạy cho việc học, đến năm 9 tuổi, Lê Tắc thi khoa thần đồng. Lớn lên, ông cưới con gái của Xương Xán ở Chư Vệ, và được vua Trần Thái Tông cho vào cung hầu cận để đọc thơ, dần trải đến chức Thị lang. Sau, đổi ông qua giúp việc dưới trướng của Chương Hiến hầu Trần Kiện (con thứ của Tĩnh Quốc đại vương Trần Quốc Khang, và là cháu nội vua Trần Thái Tông).
Sự nghiệp > Đầu hàng nhà Nguyên

Theo sách Đại Việt sử ký toàn thư: Đầu năm Ất Dậu (1285), quân Nguyên từ Trung Quốc chia làm ba đạo tiến đánh Đại Việt (Việt Nam ngày nay) lần thứ hai. Lúc bấy giờ, đạo quân thứ 3 do tướng Toa Đô chỉ huy đang ở Chiêm Thành tiến đánh lên. Lập tức, Hưng Đạo Vương bàn với Thượng tướng Thái sư Trần Quang Khải ra quân chặn đánh ở Nghệ An. Tháng 2 (âm lịch) năm ấy, Trần Kiện và liêu thuộc (trong số đó có Lê Tắc) đem cả nhà đầu hàng quân Nguyên.
Theo sách An Nam chí lược, Mùa đông năm 1284, Thoát Hoan cùng A Lý Hải Nha tiến binh, tháng 12 quân tới biên giới Đại Việt, vua Trần cự địch bị bại. Tháng Giêng năm 1285, Toa Đô từ Chiêm Thành tiến binh, vua Trần quẫn bách, Trần Kiệm đem Lê Tắc và mấy vạn quân chống cự với Toa Đô ở Thanh Hóa. Trần Kiện bị thua, bèn đem Lê Tắc và quân đội đầu hàng quân Nguyên, được Thoát Hoan khen thưởng.
Tháng 4, quân Nguyên rút quân về nước, đến trại Chi Lăng, bị quân Đại Việt chặn đánh gấp gấp. Đang đêm, quân Nguyên bị vây, Trần Kiện bị chém chết trên lưng ngựa, Lê Tắc ôm thây ruổi ngựa chạy mấy mươi dặm, ra Khâu Ôn an táng cho chủ.
Sách Đại Việt sử ký toàn thư chép:
Mùa xuân năm Bính Tuất (1286), vua nhà Nguyên là Hốt Tất Liệt phong cho Trần Ích Tắc (con vua Trần Thái Tông, đầu hàng và chạy sang Yên Kinh trong cuộc chiến tranh Nguyên Mông - Đại Việt lần thứ hai) làm "An Nam quốc vương". Các quan đi theo đều được phong chức tước theo thứ bậc, Lê Tắc được thưởng 500 quan và được phong sắc Tòng thị lang, lãnh chức Chỉ huyện Lệnh doãn.
Sự nghiệp > Chạy sang Trung Quốc

Năm Đinh Hợi (1287), quân Nguyên mượn tiếng đưa "An Nam quốc vương" Trần Ích Tắc về nước để tiến công Đại Việt lần thứ ba. Tháng 11, quân Nguyên đến biên giới Đại Việt, quân Trần giao chiến bị thua, lúc này Lê Tắc đang bị bệnh ở lại Tư Minh.
Tháng 12, quân Nguyên tan vỡ, bị vây hãm, Lê Tắc dẫn Đạt Vạn hộ, Tiều Thiên hộ, Lê Yến bỏ chạy. Lê Yến, trên ngựa bồng cậu bé chín tuổi, con của Trần Ích Tắc, cộng tất cả hơn sáu mươi quân kỵ, giết lính giữ ải, chạy về phương bắc. Ngựa Lê Yến sức yếu, chạy thụt đường sau, gần bị quân Đại Việt đuổi theo bắt kịp, Lê Tắc thương hại, đổi ngựa khỏe của mình cho Yến, mình cỡi ngựa đi sau quất ngựa Yến chạy tới để thoát nạn. Quân Đại Việt hai mặt giáp công, Lê Tắc nhiều lần suýt chết, chạy đến ải Châu Chiếu.
Sự nghiệp > Quan trường và cuối đời

Năm Nhâm Thìn (1292), Lê Tắc được cấp hàm Phụng Sự lang, lĩnh hư chức đồng Tri châu An Tiêm. Về sau, ông cưới Tôn nữ họ Lý (con quốc vương trước, và là con nuôi Chương Hoài hầu, tức Trần Văn Lộng) làm vợ. Bài "Tự sự" bị thiếu, nên không rõ quãng đời còn lại của ông. Theo Giáo sư Nguyễn Huệ Chi, thì về sau Lê Tắc được bổ làm Phụng nghị đại phu ở đất Hán Dương (nay là các quận Hán Dương và Thái Điện, địa cấp thị Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc). Ở đây, ông sống gần như một ẩn sĩ. Không rõ ông mất năm nào. Theo Kiến văn tiểu lục, Lê Tắc ở trên Quan Hồ thuộc Hán Dương, chép sách và trồng trọt, nhà cửa xơ xác, mà ngày nào cũng có khách tới chơi, tự coi là người ở phương xa đến, chỉ để ý vào non nước, ngoài ra không thèm lưu ý đến việc gì cả. Lê Quý Đôn viết Kiến văn tiểu lục, cho rằng, những việc kể trên Lê Tắc cũng là người thanh cao.
Tác phẩm

Khoảng năm 1307, Lê Tắc đã cơ bản (về sau ông còn bổ sung thêm) làm xong bộ sách An Nam chí lược (gồm 20 quyển, về sau thất lạc quyển 20), trong đó có 15 bài thơ của ông. Đối với các nhà nghiên cứu người Việt, có ý kiến cho rằng, tác giả đã đứng trên quan điểm của người Nguyên để soạn An Nam chí lược, bằng lời lẽ xu phụ, nên đã bị một số sĩ phu khinh miệt cho tác giả là "tiểu nhân nho", là "phản bội tổ quốc". Song, cũng có ý kiến khác cho rằng, tuy làm quan cho nhà Nguyên, nhưng tác giả vẫn có lòng tưởng nhớ cố hương, và cách soạn sách theo quan điểm nhà Nguyên là việc bắt buộc phải uốn theo triều đại mà ông phục vụ. Mặc dù có những hạn chế về mặt quan điểm, nhưng An Nam chí lược vẫn được coi là một bộ sách lớn, xuất hiện sớm, có giá trị nhiều mặt, do một người có trình độ học vấn cao viết về thời đại mình đang sống (thời nhà Trần) trở về trước.
Sách tham khảo

An Nam chí lược, Soạn giả Lê Tắc, Nhà xuất bản sử địa, 1991.
Kiến văn tiểu lục, Soạn giả Lê Quý Đôn, Nhà xuất bản văn hóa thông tin, 2007.
Lê Tắc, "Tự sự". Bản dịch tiếng Việt in trong Tổng tập dư địa chí Việt Nam (tập 1, tr. 99-100). Nhà xuất bản Thanh Niên, 2012.
Ngô Sĩ Liên, Đại Việt sử ký toàn thư (tập 2). Bản dịch tiếng Việt do Nhà xuất bản Khoa học xã hội ấn hành năm 1985.
Nguyễn Huệ Chi, mục từ "Lê Tắc" in trong Từ điển văn học (bộ mới). Nhà xuất bản Thế giới, 2004.
Nguyễn Q. Thắng - Nguyễn Bá Thế, Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam. Nhà xuất bản Khoa học xã hội, 1992.
Vũ Ngọc Khánh, Người "có vấn đề" trong sử nước ta, Nhà xuất bản Văn Hóa Thông Tin, 2008.
Chú thích

↑  Vũ Ngọc Khánh, sách ở mục tham khảo, tr 78.
↑  Giáo sư Nguyễn Huệ Chi cho biết: "Lâu nay vẫn quen đọc là Lê Tắc (hay Trắc), nhưng Giáo sư Lê Mạnh Thát mới phát hiện ra cách đọc là "Lê Thực" qua lời chú của chính Đại Việt sử ký toàn thư (sách ở mục tham khảo, tr. 34).
↑  nay là tỉnh Thanh Hóa, chú của người viết
↑  
Sử sách người Việt không thấy chép về Lê Tắc, những thông tin của Lê Tắc dưới đây được chép từ phần Tự sự của ông trong sách An Nam chí lược.
↑  Ghi theo "Tự sự", bản dịch tiếng Việt in trong Tổng tập dư địa chí Việt Nam (tập 1, tr. 530). Từ điển bách khoa Việt Nam (tập 1, tr. 44) ghi là "Lê Phụng".
1 2 3 4 5  An Nam chí lược, Nhà xuất bản Viện đại học Huế, 1961, Phần Tự sự, bản điện tử, tr 167, 168
↑  Theo Đại Việt sử ký toàn thư (tập 2, bản dịch, tr. 51).
↑  Trích trong Đại Việt sử ký toàn thư (tập 2), bản dịch, tr. 51.
↑  Theo Đại Việt sử ký toàn thư (tập 2), bản dịch, tr. 56.
↑  "Tự sự" không ghi rõ "quốc vương trước" là ai.
↑  Theo Nguyễn Huệ Chi, tr.34.
↑  Kiến văn tiểu lục, Nhà xuất bản văn hóa thông tin, 2007, trang 296
↑  Theo Nguyễn Q. Thắng-Nguyễn Bá Thế (sách ở mục tham khảo, tr. 376). Một trong số người có quan điểm này, là Cao Văn Luận (Giáo sư, Viện trưởng Viện Đại học Huế). Ông viết: "Lê Tắc quên mình là người Việt, dựa vào lập trường và quan điểm của người Nguyên để soạn...Ủy ban (phiên dịch sách An Nam chí lược) không có chút ý định nào dung thứ những hành động và quan niệm sai lầm của soạn giả đối với Tổ quốc" (trích trong Tổng tập dư địa chí Việt Nam (tập 1, tr. 65). Tuy nhiên, phê phán gay gắt nhất, có lẽ là Trần Thanh Mại. Theo ông, thì đó là "một quyển sử nhục nhã của kẻ bán nước" (dẫn lại theo Vũ Ngọc Khánh, tr. 85).
↑  Vũ Ngọc Khánh, sách ở mục tham khảo, tr 84-85.
↑  Theo "Tiểu dẫn" của THS. Bùi Văn Vượng, in trong Tổng tập dư địa chí Việt Nam (tập 1), tr. 65.
Lời tuyên thệ Jeu de Paume

Lời thề sân quần vợt, vẽ năm 1791 bởi Jacques-Louis David, ở giữa ta có thể thấy Bailly đang giơ tay, 3 người đàn ông đang khoác vai lần lượt là Grégoire, Gerle, Saint-Étienne.
Tuyên thệ Jeu de Paume hay Tuyên thệ sân quần vợt (Serment du Jeu de Paume) là lời tuyên thệ của 576 đại biểu Quốc hội với 3 đẳng cấp nhằm chấm dứt chế độ Ancien Régiem xảy ra vào ngày 20/6/1789 tại Jeu de Paume. Trong số đại biểu thì hầu hết là đẳng cấp thứ 3, còn lại là một số quý tộc và tăng lữ.
Bối cảnh

Bài chi tiết: Hội nghị ba đẳng cấp 1789
Ngày 5/5/1789, Hội nghị ba đẳng cấp được khai mạc, với sự tham gia của 1139 hội viên từ 3 đẳng cấp, các ý kiến được đưa ra nhưng chỉ có của tăng lữ và quý tộc được đồng ý, còn lại bị phớt lờ gây ra sự bất bình.
Ngày 15/6/1789, Seyies quyết định lập ra Quốc hội mới, ly khai với chế độ cũ và được mọi người ủng hộ nhiệt tình nhưng bị vua Louis XVI phản đối.
Lời thề

Ngày 20/6, lính canh phòng họp đã từ chối đoàn đại biểu Quốc hội vì phải hoàn thành công việc. Guillotin đã đề xuất họp tại Jeu de Paume. Sau đó, Mounier mong muốn được lập một lời thề và được mọi người đồng ý.
Trong Jeu de Paume,Bailly đã bước lên một chiếc bàn, đọc lời thề được chuẩn bị bởi một người nào đó, đọc to và yêu cầu mọi người ký tên vào bản thảo tuyên thệ. Duy nhất chỉ có Dauch là kí thêm từ đối thủ vào bản thảo. Sau đó, bản thảo đã được 2 người thư ký khác chép lại và được thêm 20 người nữa ký vào bản thảo.
Có 558 chữ ký đã được ghi, trong đó Palasne de Champeaux đã ký 2 lần. Đến ngày 22, số chữ ký là 636. Trong số những người ký, hầu hết là nhà báo, luật sư trẻ, một số là thợ thủ công, nhà khoa học (Bailly), bác sĩ và cả nông dân.
Hình ảnh

Bản vẽ bức tranh
Góc nhìn từ cuốn Lịch sử Cách mạng Pháp
Toàn cảnh lời thề
Biểu tượng của xã hội Pháp trong Cách mạng.
Dauch - Người duy nhất phản đối.
Tranh khắc việc soạn thảo
Soạn thảo bản thảo.
Một bức tranh khác
Nữ thần Tự do xuất hiện.
2 trang đầu tiên của bản ký.
Lở đất Afghanistan 2014

| --- | --- |
Vị trí của tỉnh Badakhshan tại Afghanistan
Thời điểm: 2 tháng 5 năm 2014 (2014-05-02) (UTC+04:30)
Địa điểm: huyện Argo, tỉnh Badakhshan, Afghanistan
Tọa độ: 37°00′57″B 70°21′50″Đ﻿ / ﻿37,01583°B 70,36389°Đ﻿ / 37.01583; 70.36389
Số người tử vong: 350 (Phái bộ Liên Hợp Quốc tại Afghanistan) 2.100 (Thống đốc tỉnh Badakhshan Shah Waliullah Adeeb) 2.700 (Tổ chức Di trú Quốc tế)
Ngày 2 tháng 5 năm 2014, hai trận lở đất phát sinh tại huyện Argo, tỉnh Badakhshan, Afghanistan. Tổng số người thiệt mạng dao động từ 350 đến 2.700. Khoảng 300 ngôi nhà bị chôn vùi và trên 14.000 người chịu tác động. Lực lượng cứu hộ đang phản ứng trước trận lở đầu đầu tiên thì bị trận lở đất thứ nhì tấn công, gây cản trở cho các nỗ lực cứu trợ.
Lở đất

Ngày 2 tháng 5, hai trận lở đất phát sinh tại sườn của một núi thuộc huyện Argo; tác động đến làng Aab Barik/Hobo Barik. Trận lở đất đầu tiên tấn công từ 11:00 đến 13:00 Do lở đất phát sinh vào thứ Sáu- ngày lễ tại tại Afghanistan- nhiều gia đình ở nhà thay vì đi làm. Mọi người nỗ lực giải cứu những người bị tấn công sau trận lở đất thứ nhất, song một trận lở đất thứ nhì phát sinh làm một lượng lớn người tham gia cứu hộ bị mắc kẹt hoặc thiệt mạng. Các lớp đất trượt liên tiếp khiến làng bị san phẳng, và khu vực bị 10 đến 30 mét (33 đến 98 ft) bùn bao phủ. Một tuần trước các trận lở đất, có mưa rất lớn và lụt tại miền bắc Afghanistan. There was a risk of further mudslides.
Thương vong

Các trận lở đất tác động đến 1.000 nhà, khoảng một phần ba tổng số nhà trong làng, ngập trong "hàng nghìn tấn đất đá", chúng tạo thành "một sóng bùn tàn phá mọi thứ trên đường đi của nó". Các báo cao ban đầu nói rằng có 350 người thiệt mạng và 2.500 người mất tích. Sau khi phạm vi của thảm họa trở nên rõ ràng hơn, ngày hôm sau các quan chức tỉnh Badakhshan ước tính tổng số người thiệt mạng tăng lên khoảng 2.100. Tuy nhên, phó thống đốc tỉnh là Gul Mohammad Bedar sau đó cho biết: "Số liệu ban đầu mà chúng tôi công bố được thu thập từ cư dân địa phương, không phải từ các đội chuyên môn của chúng tôi. Chúng tôi nghĩ tổng số thiệt mạng không cao quá 500." Liên Hợp Quốc cho biết 350 trường hợp tử vong được xác nhận và không có triển vọng tìm kiếm thêm các thi thể do "tính chất thảm họa" của lở đất.
Nỗ lực cứu trợ

Một đại đội binh sĩ Afghanistan được phái đến khu vực để trợ giúp những người cứu hộ, và liên quân do Hoa Kỳ lãnh đạo tại Afghanistan cho biết họ "sẵn sàng giúp đỡ nếu được yêu cầu". Các làng lân cận cũng được tiến hành sơ tán do lo ngại lở đất tiếp diễn. Thủ tướng Afghanistan Mohammad Zakria Sauda suy đoán tổng số người thiệt mạng có thể đạt 1.000. Các nhân viên cứu hộ phải đối diện với tình trạng thiếu các thiết bị cần thiết, điều này ảnh hưởng đến cứu trợ. Lo ngại về một trận lở đất thứ ba cản trở hoạt động của đội cứu trợ. Các hoạt động cứu trợ bị đình chỉ vào hôm sau do các quan chức cân nhắc đến độ an toàn, thiếu thiết bị và không có khả năng tiến hành các hoạt động cần thiết, Nỗ lực cứu trợ bị đình chỉ vào ngày 4 tháng 3 do thiếu thiết bị. song được phục hồi sau khi các thân nhân phàn nàn về quyết định này.
Phản ứng

Thống đốc tỉnh Badakhshan nói rằng các trận lở đất "quy mô lớn và việc đưa mọi thi thể ra vượt khỏi khả năng của con người [...] Đây là một thảm họa và một bi kịch". Ông cón phát biểu rằng thu gom các thi thể là bất khả thi và nên để khu vực đó như một hố chôn tập thể.
Tổng thống Afghanistan Hamid Karzai phát biểu rằng ông "đau buồn vô hạn trước tổn thất về nhân mạng và thiệt hại về tài chính". Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama phát biểu rằng "Chúng tôi lo lắng cho nhân dân Afghanistan đang phải đối diện với một tai họa khủng khiếp [...] Chúng tôi sẵng sàng giúp đỡ các đối tác Afghanistan của mình để đối diện với tai họa này".
Một buổi lễ tưởng niệm diễn ra vào ngày 3 tháng 5.
Dyschoriste transvaalensis

| Dyschoriste transvaalensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Acanthaceae
Chi (genus): Dyschoriste
Loài (species): D. transvaalensis
Danh pháp hai phần
Dyschoriste transvaalensis C.B.Clarke, 1901 
Dyschoriste transvaalensis là một loài thực vật có hoa trong họ Ô rô. Loài này được C.B.Clarke mô tả khoa học đầu tiên năm 1901.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dyschoriste transvaalensis”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Dracaena reflexa

| Dracaena reflexa |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Asparagaceae
Chi (genus): Dracaena
Loài (species): D. reflexa
Danh pháp hai phần
Dracaena reflexa Lam., 1786 
Dracaena reflexa, Trúc Bách Hợp, là một loài thực vật có hoa trong Chi Huyết giác thuộc họ Măng tây. Loài này được Jean-Baptiste Lamarck mô tả khoa học đầu tiên năm 1786.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dracaena reflexa”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Dysmachus kuznetzovi

| Dysmachus kuznetzovi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Phân bộ (subordo): Brachycera
Phân thứ bộ (infraordo): Asilomorpha
Liên họ (superfamilia): Asiloidea
Họ (familia): Asilidae
Chi (genus): Dysmachus
Loài (species): D. kuznetzovi
Danh pháp hai phần
Dysmachus kuznetzovi Lehr, 1996 
Dysmachus kuznetzovi là một loài ruồi trong họ Asilidae. Dysmachus kuznetzovi được Lehr miêu tả năm 1996. Loài này phân bố ở vùng Cổ Bắc giới.
Chú thích

↑  “Species of Asilidae”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2012.
Đông Liêu (nước)

Đông Liêu (giản thể: 东辽; phồn thể: 東遼; 1213-1269) là chính quyền quân chủ do người Khiết Đan thành lập ở Đông Bắc Trung Quốc ngày nay vào thời Kim Tuyên Tông.
Kiến quốc

Năm 1212, tông thất nhà Liêu là Gia Luật Lưu Ca, Gia Luật Gia khởi quân biến loạn tại Long An (nay là Nông An, Cát Lâm) và Hàn Châu (nay là Lê Thụ, Cát Lâm), tập hợp được quân số lên tới vạn người. Được sự che chở của đế quốc Mông Cổ và kình địch chống nhà Kim. Kim cho phái Hoàn Nhan Hồ Sa, Bồ Tiên Vạn Nô thảo phạt Gia Luật Lưu Ca. Gia Luật Lưu Ca hướng Mông Cổ mong cứu viện, với sự chi viện của quân Mông Cổ, Gia Luật Lưu Ca tại đã phá tan quân Kim Địch Cát Não Nhi (nay là Xương Đồ, Liêu Ninh).
Tháng 3 năm 1213, Gia Luật Lưu Ca xưng vương, định quốc hiệu là "Liêu", đặt niên hiệu là "Nguyên Thống", về sau gọi là chính quyền Đông Liêu. Gia Luật Lưu Ca phong cho Diêu Lý thị là hoàng hậu, em trai là Gia Luật Tư Bất là quận vương; phong cho Pha Sa, Tăng Gia Nô, Gia Luật Đích, Lý Gia Nô làm thừa tướng, nguyên soái, thượng thư, thiết lập thể chế quốc gia. Năm 1214, nhà Kim lại phái Bồ Tiên Vạn Nô xuất quân đánh Đông Liêu, quân Đông Liêu phá tan quân Bồ Tiên Vạn Nô tại huyện Quy Nhân (nay là Xương Đồ, Liêu Ninh), Gia Luật Lưu Ca chiếm cứ các châu quận tại Liêu Đông, định đô tại Hàm Bình (nay là Khai Nguyên, Liêu Ninh), xưng là Trung Kinh.
Tình trạng trong nước

Hệ thống trong nước của Đông Liêu thiếu các tư liệu ghi chép, đa số là không rõ ràng. Năm 1213, khi lập quốc đã xuất hiện các chức danh hoàng hậu, quận vương, thừa tướng, nguyên soái, thượng thư, được đặt giả thuyết là mô phỏng theo hệ thống triều đình nhà Kim song điều này chỉ là suy đoán.
Đối lập Hậu Liêu

Năm 1215, Gia Luật Lưu Ca công chiếm Đông Kinh của nhà Kim (nay là Liêu Dương), ngay sau đó mọi người khuyên Lưu Ca xưng đế song ông cự tuyệt. Gia Luật Lưu Ca tìm đến nương nhờ Thành Cát Tư Hãn, được Thành Cát Tư Hãn phong làm Liêu Vương. Thành Cát Tư Hãn bất mãn trước việc phó thủ của Gia Luật Lưu Ca là Khả Đặc Ca lấy thê thiếp của Bồ Tiên Vạn Nô, hướng Khả Đặc Ca hỏi tội, Gia Luật Bất Đẳng tuyên bố Lưu Ca đã chết, cử binh bội phản. Năm 1216, Gia Luật Tư Bất xưng đế tại Trừng Châu (nay là Hải Thành, Liêu Ninh), lấy quốc hiệu là Liêu, sử gọi là Hậu Liêu.