stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kafes
Cuộc sống trong Kafes

Hầu hết các hoàng tử bị giam giữ trong Kafes đều sống ở đó cho đến cuối đời, và họ không được phép kết hôn và có con. Lối vào kafes được canh gác suốt cả ngày, nhưng các hoàng tử vẫn được hưởng một số quyền tự do nhất định, như được tiếp cận với gia sư để trau dồi các kỹ năng, và mặc dù không được có con, họ vẫn được quyền có các tỳ thiếp hầu hạ.
Một số ít hoàng tử vẫn có cơ hội thoát khỏi Kafes và lên ngôi vua. Tuy nhiên, nhiều năm bị cô lập khiến nhiều vị vua trở nên mắc bệnh tâm thần khiến họ gần như không thể thực hiện nhiệm vụ trị vì của một quốc vương. Không những vậy, khả năng sinh sản của các vị vua bước ra từ Kafes trở nên yếu kém, hoặc là sinh ra những đứa trẻ chết yểu, hoặc là bị liệt dương không thể có con (như hai anh em Sultan Mahmud I và Osman III).
Điển hình như chính Mustafa I, việc giam cầm khiến căn bệnh loạn thần của nhà vua ngày càng trầm trọng. Sultan Ibrahim I, con trai út của Ahmed I, từ nhỏ đã ám ảnh việc anh cả là Sultan Osman II bị sát hại, người chú Mustafa I hai lần bị phế rồi bị giết, rồi người anh thứ Murad IV hung bạo cai trị đất nước hà khắc đầy máu me. Murad IV cũng đã lệnh xử tử 3 người em khác khi có tin đồn họ âm mưu phản nghịch. Lúc này, hậu cung chỉ còn mỗi Ibrahim I là hoàng nam duy nhất còn sống sót (do lúc này Murad chưa có con trai). Ibrahim luôn sống trong sự nơm nớp lo sợ rằng mình sẽ phải chịu cảnh tương tự như những người anh bất hạnh. Điều này khiến vị hoàng tử trẻ ngày càng suy nhược hơn về tinh thần lẫn thể chất. Khi Murad IV qua đời, và toàn bộ con trai của ông đều chết yểu, Ibrahim I là người hợp pháp kế vị vua anh. Kể từ khi lên ngôi, Ibrahim trở nên điên dại, ngày càng suy yếu bởi chứng đau đầu kinh niên, ông bỏ mặt chính sự và đắm chìm hưởng lạc cùng bầy phi tần, để rồi mẹ ông là Thái hậu Kösem Sultan phải đồng ý phế truất và hành quyết ông sau 8 năm trị vì.
Vị Sultan cuối cùng của Ottoman, Mehmed VI, đã dành gần như toàn bộ quãng đời của mình trong kafes trước khi lên ngôi (khoảng 57 năm), trải qua 4 đời vua là Abdülaziz (chú) và 3 người anh (Murad V, Abdul Hamid II, Mehmed V). Đây là lần giam giữ lâu nhất và cũng là cuối cùng của một vị Sultan.
Cửa số kính màu xanh ngọc
Trường kỷ lót thảm với những ghế nệm dài, giữa là đài phun nước
Cánh cửa khóa lại ở giữa ảnh là lò đốt lửa sưởi ấm
Pseudyrias grauni

| Pseudyrias grauni> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Pseudyrias
Loài (species): P. grauni
Danh pháp hai phần
Pseudyrias grauni Schaus, 1933 
Pseudyrias grauni là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Passandra rufipennis

| Passandra rufipennis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Passandridae
Chi (genus): Passandra
Loài (species): P. rufipennis
Danh pháp hai phần
Passandra rufipennis Fabricius, 1801 
Passandra rufipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Passandridae. Loài này được Fabricius miêu tả khoa học năm 1801.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Jean-Luc Godard

| Jean-Luc Godard |
| --- | --- |
Jean-Luc Godard tại Berkeley năm 1968
Thông tin cá nhân
Sinh: 
Ngày sinh: (1930-12-03)3 tháng 12 năm 1930
Nơi sinh: Paris, Pháp
 
Mất: 
Ngày mất: 13 tháng 9 năm 2022(2022-09-13) (91 tuổi)
Nơi mất: Rolle, Thụy Sĩ
Nguyên nhân: Tự sát
 
Giới tính: nam
Quốc tịch: Pháp, Thụy Sĩ
Nghề nghiệp: Nhà phê bình phim, đạo diễn, diễn viên, cinematographer, nhà biên kịch, nhà sản xuất, biên tập
Gia đình: 
Bố: Paul Godard
Mẹ: Odile Monod
Hôn nhân: Anne Wiazemsky, Anne-Marie Miéville, Anna Karina
 
Đào tạo: Đại học Paris
Lĩnh vực: điện ảnh, kỹ thuật điện ảnh, làn sóng mới của Pháp, đạo diễn phim, lý thuyết phim, phê bình điện ảnh, làm phim, phim ảnh và văn học, hoạt động văn học

Sự nghiệp nghệ thuật
Bút danh: Hans Lucas
Năm hoạt động: 1950 – 2022
Đào tạo: Đại học Paris
Trào lưu: làn sóng mới của Pháp
Thể loại: làn sóng mới của Pháp
Thành viên của: Nhóm Dziga Vertov
Tác phẩm: Breathless (phim năm 1960), Pierrot le Fou, Bande à part (phim), Contempt (film), My Life to Live
Có tác phẩm trong: Bảo tàng Reina Sofía, Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại, Kho lưu trữ phim Harvard, National Museum of Modern Art
 
 
Giải thưởng
Giải Oscar danh dự (2010) Honorary César (1987, 1998) Prix Jean Vigo (1960)
Chữ ký

Jean-Luc Godard trên IMDb
x • t • 
Jean-Luc Godard (tiếng Pháp: [ʒɑ̃lyk ɡɔdaʁ]; 3 tháng 12 năm 1930 - 13 tháng 9 năm 2022) là một đạo diễn phim, biên kịch người Pháp-Thụy Sĩ. Ông thường được nhắc đến với các phong trào điện ảnh Pháp năm 1960 La Nouvelle Vague, (tiếng Việt: làn sóng mới).
Giống như những người đương thời New Wave của mình, Godard chỉ trích tính chính thống của điện ảnh Pháp, vốn "nhấn mạnh sự lành nghề vượt trên sự đổi mới, các đạo diễn gạo cội hơn các đạo diễn mới, và ưa thích thử nghiệm những tác phẩm vĩ đại của quá khứ." Để thách thức truyền thống này, ông và các nhà phê bình đồng tư tưởng bắt đầu làm phim của riêng mình. Nhiều phim trong số những bộ phim của Godard thách thức những quy ước của truyền thống Hollywood và cả điện ảnh Pháp. Ông thường được coi là đạo diễn phim cấp tiến nhất của Pháp trong những năm 1960 và 1970; cách tiếp cận của ông trong cách làm phim, chính trị và triết lý làm cho ông trở thành đạo diễn có ảnh hưởng nhất của phong trào New Wave tại Pháp. Cùng với việc thể hiện kiến thức về lịch sử điện ảnh qua homages và tài liệu tham khảo, một số bộ phim của ông bày tỏ quan điểm chính trị; ông là một người thích đọc chủ nghĩa hiện sinh và triết học Marx-Lenin.
Kể từ phong trào Làn sóng mới, chính trị của ông đã bớt nổi loạn và những bộ phim gần đây của ông là về nghệ thuật trình diễn và xung đột của con người từ góc nhìn của một người theo chủ nghĩa nhân văn và chủ nghĩa Mác.
Ông qua đời vào ngày 13 tháng 9 năm 2022 tại nhà riêng ở Rolle, Thụy Sĩ, sau một thủ tục tự sát có hỗ trợ.
Thysanognatha alpheusalis

| Thysanognatha alpheusalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Thysanognatha
Loài (species): T. alpheusalis
Danh pháp hai phần
Thysanognatha alpheusalis Walker, 1858 
Thysanognatha alpheusalis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
La Congolaise

| --- | --- |
Quốc ca của Cộng hoà Congo
Lời: Jacques Tondra và Georges Kibanghi
Nhạc: Jean Royer và Joseph Spadilière
Được chấp nhận: 1959
Được tái chấp nhận: 1991

Mẫu âm thanh
La Congolaise (không lời)tập tin trợ giúp
 
"La Congolaise" (tiếng Kikongo: Besi Kôngo, tiếng Việt: Bài ca Congo) là quốc ca của Cộng hòa Congo. "La Congolaise" được chọn làm quốc ca sau khi Congo độc lập từ Pháp vào năm 1959, sau đó bị thay thế bởi "Les Trois Glorieuses" (quốc ca của Cộng hoà Nhân dân Congo) năm 1969. Sau khi Liên Xô tan rã năm 1991, Cộng hoà Congo và quốc ca "La Congolaise" được khôi phục.
Lời tiếng Kikongo

Lêlo kukiele, ntângu yitûkidi
Nsi'eto Kôngo yitemokene.
Tômbe kia mpimpa kisukidi,
Kyêse kiakinene beni.
Tuyimbila ye pasa
N'kûng'a kimpwanza.
Mvutu :
Besi Kôngo, konso ntangu tubunda ntulu,
Tuyalangasa bumosi ye kintwâdi kia nsi'eto,
Mana ma kutumwangasanga tuvilakana mo,
Tukala bonso mika mya mbwa,
Tusadila lutumu lua nsi'eto:
Bumosi, Kisalu, Ntomosono!
Tûka ku mfînda tê ye kuna m'futa,
Tûka ku m'futa te ye kuna m'bur,
N'kâng'umosi, môy'omosi,
Na ngwi muna n'tim'amosi,
Tunwâna mvita bûtuna mu luzingu,
Mu kuma kya nsi'eto ya ndômbe.
Mvutu:
Vo mpe fwa tufweti fwa
Wonga mpia, kadi bâna beto,
Sibata kuakulu nsângu
Muna mvita kaka banunginanga
Ye kuna kônso kônso belo
Si bayimbila ku nsi'a bendela dya nitu tatu.
Mvutu:
Lời tiếng Pháp

En ce jour le soleil se lève
Et notre Congo resplendit.
Une longue nuit s'achève,
Un grand bonheur a surgi.
Chantons tous avec ivresse
Le chant de la liberté.
Refrain :
Congolais, debout fièrement partout,
Proclamons l'union de notre nation,
Oublions ce qui nous divise,
Soyons plus unis que jamais,
Vivons pour notre devise:
Unité, travail, progrès!
Des forêts jusqu'à la savanne,
Des savannes jusqu'à la mer,
Un seul peuple, une seule âme,
Un seul cœur, ardent et fier,
Luttons tous, tant que nous sommes,
Pour notre vieux pays noir.
Refrain:
Et s'il nous faut mourir, en somme
Qu'importe puisque nos enfants,
Partout, pourront dire comme
On triomphe en combattant,
Et dans le moindre village
Chantent sous nos trois couleurs.
Refrain:
Dịch sang tiếng Việt

Ngày ấy, ánh mặt trời tỏa sáng
Và đất Congo ta rực rỡ.
Màn đêm đen tối không còn nữa,
Đại phúc tới gần với chúng ta.
Hãy cùng hát trong niềm vui cuồng nhiệt
Khúc ca của tự do
Điệp khúc:
Tiến lên, những con người Congo tự hào,
Tuyên ngôn cho sự thống nhất của đất nước,
Hãy quên đi những gì đã chia rẽ chúng ta,
Và ngày càng đoàn kết hơn nữa,
Hãy sống với tiêu ngữ của chúng ta:
"Đoàn kết, Lao động, Tiến bộ".
Từ rừng rậm tới savan,
Từ savan tới đại dương,
Một con người, một linh hồn,
Một trái tim, bốc lửa và đầy tự hào,
Mỗi người chúng ta, hãy cùng chiến đấu,
Cho Tổ quốc đen cổ kính của chúng ta.
Điệp khúc:
Và nếu chúng ta phải chết
Không thành vấn đề, những người con của Tổ quốc,
Mọi người đều có thể nói rằng,
Chiến thắng đến từ chiến đấu,
Và ngôi làng nhỏ bé
Hát vang trên ngọn cờ tam tài.
Điệp khúc:
Botryonopa cyanoptera

| Botryonopa cyanoptera> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Chrysomelidae
Chi (genus): Botryonopa
Loài (species): B. cyanoptera
Danh pháp hai phần
Botryonopa cyanoptera Baly, 1869 
Botryonopa cyanoptera là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1869.
Chú thích

↑  Chrysomelidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008
Passandra trigemina

| Passandra trigemina |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Passandridae
Chi (genus): Passandra
Loài (species): P. trigemina
Danh pháp hai phần
Passandra trigemina Newman, 1839 
Passandra trigemina là một loài bọ cánh cứng trong họ Passandridae. Loài này được Newman miêu tả khoa học năm 1839.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Lacunoides exquisitus

| Lacunoides exquisitus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
(không phân hạng): clade Vetigastropoda
Liên họ (superfamilia): Neomphaloidea
Họ (familia): Neomphalidae
Chi (genus): Lacunoides
Loài (species): L. exquisitus
Danh pháp hai phần
Lacunoides exquisitus Warén & Bouchet, 1989 
Lacunoides exquisitus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Neomphalidae.
Chú thích

↑  Lacunoides exquisitus Warén & Bouchet, 1989. World Register of Marine Species, truy cập 11 tháng 4 năm 2010.
Thiếu fluor

Thiếu fluor hoặc fluoride là một rối loạn có thể gây sâu răng (hay hư răng, là tình trạng mô răng bị phá hỏng bởi các sản phẩm axit được tạo ra từ quá trình "lên men vi khuẩn trong chế độ ăn uống giàu carbohydrate.") và cũng gây ra loãng xương (một rối loạn giảm khối lượng và tăng độ độ giòn của xương), nguyên nhân là do sự thiếu hụt fluoride trong chế độ ăn uống. Nguồn fluoride tự nhiên có trong một số thực phẩm như cá và trà,  và trong nước máy cũng được fluor hóa (cho chút ít flo vào nước máy). Mối quan mức độ có thật về những tình trạng này với ngộ độc fluoride đã dẫn đến một số tranh cãi. Fluorine không được xem xét là một chất dinh dưỡng thiết yếu, nhưng tầm quan trọng của fluoride trong việc ngăn ngừa sâu răng đã được thừa nhận, mặc dù phần lớn tác dụng chỉ tại chỗ. Trước năm 1981, tác dụng của fluoride được cho là cần cho cơ thể và để phòng trước cơn phát bệnh, đòi hỏi phải thêm bổ sung. Fluoride được cho là thiết yếu trong việc phát triển và bảo vệ răng bởi Hiệp hội Vệ sinh Nha khoa Hoa Kỳ. Fluoride cần thiết trong việc gắn vào răng để hình thành và làm cứng men răng, giúp cho răng có khả năng kháng axit tốt hơn cũng như chống lại vi khuẩn hình thành lỗ khoang. Tác dụng ức chế sâu răng của fluoride lần đầu tiên được thấy vào năm 1902 khi fluoride ở nồng độ cao được phát hiện để nhuộm răng và ngăn ngừa sâu răng.
Các muối fluoride, đặc biệt là natri fluoride (NaF), được dùng trong điều trị và phòng ngừa loãng xương. Các triệu chứng như gãy xương hông ở người già hoặc giòn và yếu xương là do thiếu hụt flo trong cơ thể. Fluoride kích thích sự hình thành xương và tăng mật độ xương, tuy nhiên xương có hàm lượng fluoride dư thừa sẽ có cấu trúc bất thường dẫn đến tăng tính dễ gãy. Do đó, liệu pháp fluoride dẫn đến sự gia tăng lớn mật độ khoáng xương nhưng lại ảnh hưởng đến tỷ lệ gãy xương, trong khi ích lợi là nhỏ.
Tranh cãi về sự cần thiết của flo đã tồn tại từ thế kỷ 19, khi flo được nhận thấy có mặt ở răng và xương. Vào năm 1973, một cuộc thử nghiệm đã kết luận sự suy giảm khả năng sinh sản ở chuột được quy cho là do chế độ ăn thiếu flo, nhưng một cuộc điều tra sau đó đã xác định rằng thực chất là do giảm hấp thu sắt.
Pseudyrias perusta

| Pseudyrias perusta> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Pseudyrias
Loài (species): P. perusta
Danh pháp hai phần
Pseudyrias perusta Kaye, 1907 
Pseudyrias perusta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Kiến Phúc

Nguyễn Giản Tông (chữ Hán:阮簡宗; 12 tháng 2 năm 1869 – 31 tháng 7 năm 1884), tên thật là Nguyễn Phúc Ưng Đăng (阮福膺登), là vị hoàng đế thứ bảy của triều đại nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam. Ông lên ngôi ngày 2 tháng 12 năm 1883, tại vị được 8 tháng thì qua đời, được truy tôn miếu hiệu là Nguyễn Giản Tông (簡宗), thuỵ hiệu Nghị Hoàng Đế (毅皇帝), ông dùng niên hiệu là Kiến Phúc (建福) nên còn được gọi là Kiến Phúc Đế (建福帝). Dưới thời vua Kiến Phúc, vào ngày 6 tháng 6 năm 1884, triều đình Huế đã kí với thực dân Pháp bản Hòa ước Giáp Thân (Hòa ước Patenôtre), có chỉnh lý một số điều so với bản Hòa ước Quý Mùi nhưng về cơ bản vẫn công nhận sự "bảo hộ" của Pháp đối với đất nước Việt Nam.
Vua Kiến Phúc chỉ làm vua được 8 tháng, và trở thành vị quân chủ yểu mệnh nhất của triều đại nhà Nguyễn, khi băng hà chỉ vừa 15 tuổi. Cái chết của ông liên hệ mật thiết đến dưỡng mẫu Học phi Nguyễn Văn Thị Hương và Phụ chánh Đại thần Nguyễn Văn Tường.
Thời trẻ

Kiến Phúc sinh vào ngày 2 tháng giêng năm Kỷ Tỵ (12 tháng 2 năm 1869) tại Huế, là con thứ ba của Kiên quốc công Nguyễn Phúc Hồng Cai (em ruột vua Tự Đức, sau tôn là Thuần Nghị Kiên Thái vương) và bà phủ thiếp Bùi Thị Thanh. Húy của ông là Nguyễn Phúc Ưng Đăng (阮福膺登), lên ngôi lấy tên là Nguyễn Phúc Hạo (阮福昊), tự Dưỡng Thiện.
Vì bác ruột của Ưng Đăng tức vua Tự Đức không thể có con, nên đã nhận ba người cháu làm con nuôi: Nguyễn Phúc Ưng Ái (sau là vua Dục Đức), Nguyễn Phúc Ưng Kỷ và Nguyễn Phúc Ưng Đăng, trong đó Ưng Kỷ (sau là vua Đồng Khánh) và Ưng Đăng là anh em ruột, đều là con của Kiên quốc công và phủ thiếp họ Bùi. Theo Quốc triều sử toát yếu thì Ưng Đăng được vua Tự Đức truyền đem vào cung, giao cho bà Học phi Nguyễn Văn Thị Hương nuôi dạy từ lúc mới 2 tuổi. Sách Đại Nam thực lục ghi nhận về tính cách của ông:
Trong số ba người con nuôi, vua Tự Đức yêu mến Ưng Đăng nhất. Mùa thu năm 1882, ông được cho ra ở nhà đọc sách ở bên tả Duyệt Thị đường, gọi là Dưỡng Thiện đường. Về sau những lúc rảnh, vua lại sai đem các chương tấu ở các nha thuộc các bộ mà cắt nghĩa giảng giải để ông tập xem cho quen. Ngày 19 tháng 7 năm 1883, vua Tự Đức mất, di chúc cho sung Ưng Đăng làm hoàng tử thứ ba, đổi tên là Ưng Hỗ, nhưng vì tuổi còn nhỏ nên không thể lập làm người kế vị, mà người được chọn là Ưng Chân (tức Dục Đức). Di chiếu có đoạn nói về Ưng Đăng:
Được lập lên ngôi

Tuy nhiên Dục Đức chỉ ở ngôi được ba ngày thì đã bị các quan Phụ chánh đại thần Nguyễn Văn Tường, Tôn Thất Thuyết phế truất. Hoàng tử Ưng Hỗ bị chuyển ra ở quán quan xá ngoài Cửu vụ khiêm. Em trai vua Tự Đức là Hồng Dật được lập lên ngôi, tức là vua Hiệp Hòa. Ngày 29 tháng 11 năm đó, vua Hiệp Hòa mưu giết các quan Phụ chánh Đại thần thất bại và sau đó bị họ xử tử. Nguyễn Văn Tường, Tôn Thất Thuyết họp các quan đại thần, tôn lập Ưng Hỗ lên ngôi. Ông từ chối rằng:
Hai người lại tâu rằng:
Rốt cục ông bị bắt phải nhận lời. Ngày 2 tháng 12 năm 1883, vua mặc áo thêu con mãng đến điện Cần Chính, lạy nhận tỷ ngọc ấn vàng truyền quốc. Vì khi đó mũ cửu long, áo bào vàng và đai ngọc chế chưa xong, đến nỗi không mặc áo bào, tấn tôn đã 3 ngày rồi cũng vẫn mặc áo thêu con mãng, và lấy niên hiệu là Kiến Phúc. Khi ấy, ông mới 15 tuổi, và mọi việc trong triều đều do hai quan Phụ chính quyết định.
Được lập lên ngôi > Tình hình ở Bắc Kì

Lúc bấy giờ ở Bắc Kỳ, lực lượng của Hoàng Kế Viêm, Trương Quang Đản hãy còn phối hợp với quân nhà Thanh, kình chống với quân Pháp. Viên Khâm sứ Pháp ở Huế lấy điều đó ra trách cứ, khiến triều đình có dụ truyền cho hai viên tướng ấy phải về Kinh. Nhân nhượng như vậy, nhưng ít lâu sau quân Pháp vẫn tiến đánh và chiếm đoạt các tỉnh là Sơn Tây, Bắc Ninh, Hưng Hóa và Tuyên Quang.
Bảo hộ của Pháp

Ngày 18 tháng 4 (âm lịch) năm Giáp Thân (1884), Pháp ký kết hòa ước Thiên Tân (còn gọi là Hòa ước Fournier) với nhà Thanh. Đại lược rằng triều Thanh thuận rút quân đóng ở Bắc Kỳ về, và từ đấy về sau họ để cho nước Pháp được tự do xếp đặt mọi việc ở đất Việt Nam.
Thắng thế, ngày 13 tháng 5 (âm lịch) năm đó (tức ngày 6 tháng 6 năm 1884), đại diện Pháp Jules Patenôtre ký tờ hòa ước mới với triều đình nhà Nguyễn. Đó là Hòa ước Giáp Thân (1884), công nhận cuộc bảo hộ của Pháp và chia nước Việt ra làm hai khu vực là Trung Kỳ và Bắc Kỳ.
Hoàng đế yểu mệnh

Đang khi đất nước rối ren như thế, thì vua Kiến Phúc mất vào ngày 10 tháng 6 (âm lịch) năm Giáp Thân (31 tháng 7 năm 1884), hưởng dương 15 tuổi. Miếu hiệu của ông là Giản Tông (簡宗), thụy hiệu là Thiệu Đức Chí Hiếu Uyên Duệ Nghị Hoàng đế (绍德止孝渊睿毅皇帝).
Lăng của Kiến Phúc là Bồi Lăng (陪陵), ở phía trái Khiêm Lăng, tại làng Dương Xuân Thượng, phường Thủy Xuân, thành phố Huế.
Kiến Phúc mất, đáng lẽ ra con nuôi thứ hai của vua Tự Đức là Nguyễn Phúc Ưng Kỷ (Chánh Mông) - cũng là anh ruột của nhà vua, lên nối ngôi. Tuy nhiên bà Hoàng thái phi mẹ nuôi của ông khi vời các hoàng thân gồm Miên Định, Hồng Hưu cùng đại thần Phụ chính Nguyễn Văn Tường, Tôn Thất Thuyết và Phạm Thận Duật vào trong cung; đã truyền lại di chúc nhường ngôi cho Công tử Ưng Lịch (con thứ 5 của Hồng Cai song không được Tự Đức nhận làm con nuôi chính thức), lên nối ngôi.
Theo Trần Trọng Kim, hai ông Tường và Thuyết sợ lập người lớn tuổi, mình dễ mất quyền, nên mới bỏ qua ông hoàng Chánh Mông mà lập Công tử Ưng Lịch mới 12 tuổi. Đó chính là vua Hàm Nghi. Và "di chúc" của Kiến Phúc thực tế là lời từ miệng của bà Hoàng thái phi, chưa rõ thật sự vua Kiến Phúc có di chúc như thế hay không.
Nghi vấn

Sử nhà Nguyễn chép Kiến Phúc mất vì bệnh. Viên Khâm sứ Pháp Rheinart cũng cho rằng nhà vua mất vì bệnh. Ông kể:
Tuy nhiên, có lời đồn rằng nhà vua chết là do Nguyễn Văn Tường đầu độc. Sách Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam kể:
Ngoài ra, còn có một số giả thuyết như sau:
Sách tham khảo

Quốc sử quán triều Nguyễn, Đại Nam thực lục (chính biên, tập 36), Nhà Xuất bản Khoa học Xã hội, Hà Nội, 1976.
Quốc sử quán triều Nguyễn, Quốc triều sử toát yếu, Nhà Xuất bản Văn học, 2002.
Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược. Nhà Xuất bản Tân Việt, Sài Gòn, 1968.
Nguyễn Q. Thắng-Nguyễn Bá Thế, Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam, Nhà Xuất bản Khoa học Xã hội, 1992.
Và các sách đã dẫn ở mục chú thích.
Chú thích

↑  Đây đồng thời là học đường của ông. Theo Trần Trọng Kim, thì khi các ông Hoàng chưa được phong, người ta cứ lấy tên nhà học mà gọi (tr. 533).
↑  Quốc triều sử toát yếu, tr. 502.
↑  Chép theo Quốc triều sử toát yếu (tr. 502). Việt Nam sử lược (tr. 536) chép vua Kiến Phúc lên ngôi ngày mồng 7 tháng 10 năm Quý Mùi (1883).
↑  Theo Việt Nam sử lược, tr. 536.
↑  Chép theo Quốc triều sử toát yếu (tr. 508). Đại Nam thực lục (Chính biên, tập 36, tr. 150-151) và Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam (tr. 610) cũng ghi như vậy. Trong Việt Nam sử lược (tr. 542) chép nhà vua mất ngày mồng 6 tháng 4 (âm lịch) là không chính xác.
↑  Theo Việt Nam sử lược, tr. 542.
↑  Quốc triều sử toát yếu (tr. 508), Đại Nam thực lục (Chính biên, tập 36, tr. 150-151). Trong "Hạnh Thục ca" của Lễ tần Nguyễn Nhược Thị Bích cũng nói vua mất vì bệnh, trích:

"Nào ngờ nhiều nỗi chẳng may
Trị vì sáu tháng bệnh rày lại mang
Hết lòng khấn vái thuốc thang
Gẫm âu số mệnh đành khôn cãi trời
Nương mây chút sớm tếch vời
Năm Thân tháng sáu rụng rời cành xuân"...
↑  M. Rheinart, Premier chargé d'affaires à Hué, Journal, notes, et correspondance, Bulletins des Amis du vieux Hué, số 1 & 2, 1943, 173.
↑  Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam (tr. 610). Phạm Văn Sơn, Việt sử tân biên (quyển 5, tập Trung, tự xuất bản, 1963, tr. 14), Tôn Thất Bình (Kể chuyện chín chúa, mười ba vua triều Nguyễn, Nhà Xuất bản Đà Nẵng, 1996, tr. 95) kể tương tự.
↑  Cả hai giả thuyết này đều lấy trong sách của Bửu Kế, bài "Tòa Khâm sứ Pháp" in trong Chuyện triều Nguyễn, Nhà Xuất bản Thuận Hóa, 1990, tr. 89.
↑  Trần Văn Giàu, Chống xâm lăng, (Nhà Xuất bản Thành phố Hồ Chí Minh, 2001, tr. 451), Phạm Hồng Việt, bài "Tôn Thất Thuyết" in trong Danh nhân Bình Trị Thiên (tập 1. Nhà Xuất bản Thuận Hóa, 1986, tr. 261), Ngô Thị Chính-Hoàng Văn Lân, Lịch sử Việt Nam 1858-cuối thế kỷ 19 (Nhà Xuất bản Giáo dục, 1979, tr. 71).
Kapanimbargi, Indi

| Kapanimbargi |
| --- | --- |
—  Làng  —
 
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Karnataka
Huyện: Bijapur
Thành phố/thị trấn: Indi
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Kapanimbargi là một làng thuộc tehsil Indi, huyện Bijapur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Bulbophyllum longimucronatum

| Bulbophyllum longimucronatum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Phân họ (subfamilia): Epidendroideae
Chi (genus): Bulbophyllum
Loài (species): B. longimucronatum
Danh pháp hai phần
Bulbophyllum longimucronatum Ames & C.Schweinf. 
Bulbophyllum longimucronatum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.
Khirbat al-Naqus

| Khirbat al-Naqus خربة الناقوس |
| --- | --- |
—  Village  —
 
Khirbat al-NaqusLocation in Syria
Country:  Syria
Governorate: Hama
District: Al-Suqaylabiyah District
Subdistrict: Al-Ziyarah Nahiyah
Dân số (2004)
 • Tổng cộng: 1.186
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
City Qrya Pcode: C3162
Khirbat al-Naqus (tiếng Ả Rập: خربة الناقوس‎ khirbat al-nāqūs) là một ngôi làng Syria nằm ở Al-Ziyarah Nahiyah ở huyện Al-Suqaylabiyah, Hama. Theo Cục Thống kê Trung ương Syria (CBS), ngôi làng có dân số 1186 người trong cuộc điều tra dân số năm 2004.