stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Stenosoma nadejda

| Stenosoma nadejda> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Idoteidae
Chi (genus): Stenosoma
Loài (species): S. nadejda
Danh pháp hai phần
Stenosoma nadejda Rezig, 1989 
Stenosoma nadejda là một loài chân đều trong họ Idoteidae. Loài này được Rezig miêu tả khoa học năm 1989.
Chú thích

↑  Poore, G. (2010). Stenosoma nadejda (Rezig, 1989). In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=474861
Quy tắc Bergmann

Quy tắc Bergmann là một quy tắc trong sinh thái học nói rằng khối lượng cơ thể tăng khi khí hậu lạnh hơn. Dữ liệu minh chứng cho một mối quan hệ này được thể hiện qua khối lượng cơ thể Nai sừng tấm ở Thụy Điển: Khi vĩ độ (latitude) tăng, tức là khí hậu lạnh hơn thì khối lượng cơ thể nai tăng.
Quy tắc Bergmann là một quy tắc trong sinh thái học, phát biểu rằng trong vòng một nhánh phân loại rộng rãi thì loài kích thước lớn hơn được tìm thấy trong môi trường lạnh hơn, và loài kích thước nhỏ hơn được tìm thấy trong vùng ấm áp. Mặc dù ban đầu quy tắc xây dựng cho của các loài trong một chi, nó thường được viết lại trong điều kiện quần thể trong một loài. Quy tắc cũng thường xuyên diễn trong điều kiện vĩ độ và cũng áp dụng đối với một số loài cây, như Rapicactus.
Quy tắc này được đặt tên sau khi nhà sinh vật học người Đức, Carl Bergmann, mô tả hiện tượng này vào năm 1847, mặc dù ông không phải là người đầu tiên phát hiện ra quy luật. Quy tắc Bergmann thông thường được áp dụng cho động vật có vú và các loài chim, tức là các động vật hằng nhiệt. Nhưng một số nhà nghiên cứu cũng đã tìm thấy bằng chứng cho thấy quy tắc này đúng với một số động vật biến nhiệt, ví dụ như kiến Leptothorax acervorum. Và trong khi quy tắc Bergmann đúng cho nhiều động vật hằng nhiệt, vẫn có vài trường hợp ngoại lệ.
Động vật có kích thước lớn có xu hướng phù hợp với quy tắc Bergmann hơn là động vật có kích thước bé, ít nhất ở một vĩ độ nhất định. Điều này có lẽ phản ánh một khả năng thích nghi với các môi trường không thuận lợi, chẳng hạn như bằng cách đào hang trú ẩn. Ngoài việc là một quy luật sinh thái hiện hữu, quy tắc Bergmann còn được nhận thấy qua nghiên cứu sự tiến hóa của các quần thể trong lịch sử khi tiếp xúc với sự thay đổi nhiệt độ. Đặc biệt, sự giảm kích thước của động vật có vú vì nhiệt độ đã được ghi nhận trong hai giai đoạn của kỷ Paleogen: Tối đa nhiệt thế Paleocene - thế Eocene và Tối đa nhiệt thế Eocene 2.
Ví dụ > Ở con người

Quần thể người gần các cực, gồm người Inuit, Aleut, và Sami, có cân nặng lớn hơn cân nặng trung bình của các quần thể người khác ở gần xích đạo, phù hợp với quy tắc Bergmann. Họ cũng có tay chân ngắn hơn và thân rộng hơn phù hợp với quy tắc Allen. Theo Marshall T. Newman (1953), người Mỹ bản địa nói chung phù hợp với quy tắc Bergmann mặc dù khí hậu lạnh và kích thước cơ thể nhỏ từ sự kết hợp của các tộc người Đông Eskimo, Canoe Indians, Yuki, Andes bản địa và Harrison Lake Lillooet trái ngược với dự đoán của quy tắc này. Newman cho rằng quy tắc Bergmann đúng cho quần thể người Âu-Á, nhưng không đúng cho người châu Phi hạ Sahara.
Ví dụ > Ở chim

Một nghiên cứu năm 2019 về sự thay đổi hình thái của loài chim đã sử dụng cơ thể của những con chim sau khi va chạm với các tòa nhà ở Chicago từ năm 1978 đến 2016. Chiều dài xương chân dưới của chim (chỉ số kích thước cơ thể) rút ngắn trung bình 2,4% và cánh lại dài ra 1,3%. Những thay đổi hình thái này được coi là kết quả của sự nóng lên toàn cầu và là một ví dụ chứng minh quy tắc Bergmann có tác động trong tiến hóa.
Ví dụ > Ở thực vật

Quy tắc Bermann không được áp dụng cho thực vật trên tất cả cho vĩ độ. Về họ Xương rồng, trường hợp của Carnegiea gigantea được mô tả như "một xu hướng Bergmann ở thực vật" bởi Niering, Whittaker, và Lowe, tuy nhiên sau đó đã có chứng minh kích thước cơ thể loài này phụ thuộc vào lượng mưa, đặc biệt là mưa mùa đông, chứ không phải nhiệt độ, vì vậy quy tắc Bergmann không áp dụng cho quần thể Carnegiea. Các thành viên của chi Rapicactus có kích thước lớn hơn trong môi trường mát mẻ hơn: đường kính thân cây tăng theo độ cao, và trên hết là theo vĩ độ. Kể từ khi Rapicactus phát triển trong một khu vực mà ở đó lượng mưa trung bình có xu hướng giảm ở vĩ độ cao hơn và kích thước cơ thể của chúng không bị ảnh hưởng bởi khí hậu, điều này cho thấy quy tắc Bergmann có thể xảy ra ở thực vật.
Giải thích

Giải thích sớm nhất, được đưa ra bởi Bergmann khi ban đầu xây dựng quy tắc, là con vật lớn hơn có tỷ lệ diện tích bề mặt với thể tích (tỉ lệ S/V) thấp xuống so với động vật nhỏ, do đó trên mỗi đơn vị diện tích cơ thể chúng phát ra ít nhiệt độ hơn, giúp cơ thể chúng ấm áp hơn trong khí hậu lạnh. Khí hậu ấm áp đặt vấn đề ngược lại: nhiệt độ cơ thể được tạo ra bởi sự trao đổi chất cần phải tiêu tan nhanh hơn được lưu trữ.
Do đó, tỷ lệ diện tích bề mặt với thể tích cao hơn của động vật nhỏ hơn trong khí hậu nóng và khô tạo điều kiện cho sự mất nhiệt qua da và giúp làm mát cơ thể. Điều quan trọng phải lưu ý rằng khi phân tích quy tắc Bergmann, các nhóm quần thể được nghiên cứu có môi trường nhiệt khác nhau, và cũng đã được cách li đủ lâu để các gen khác biệt theo các điều kiện nhiệt này.
Ở động vật giáp xác, các loài này đã được nhận thấy là tăng kích thước khi vĩ độ tăng, vì nhiệt độ giảm làm tăng kích thước tế bào và tăng tuổi thọ, cả hai đều dẫn đến sự gia tăng kích thước cơ thể tối đa (tăng trưởng liên tục trong suốt cuộc đời là đặc trưng của động vật giáp xác). Xu hướng kích thước này đã được quan sát ở các giáp xác như Hyperiidae, Gammaridae, Copepod, tôm tích, Mysida, và họ Euphausiacea, cũng bao gồm so sánh các loài liên quan cũng như loài phân bố rộng rãi. Động vật biển khổng lồ được ghi nhận trong cùng nhóm, có lẽ là cùng lý do. Một yếu tố bổ sung ảnh hưởng tới các loài không xương sống này có thể là nồng độ oxy hòa tan lớn hơn ở nhiệt độ thấp hơn. Quan điểm này được hỗ trợ bởi kích thước giáp xác giảm trong các hồ nước ở độ cao lớn. Một ảnh hưởng có thể có nữa đối với động vật không xương sống là giảm áp lực săn mồi ở vĩ độ cao. Một nghiên cứu về ngành Tay cuộn nước nông cho thấy sự săn mồi đã giảm ở các vùng cực so với vĩ độ ôn đới (xu hướng tương tự không được tìm thấy ở vùng nước sâu, nơi mà sự săn mồi cũng giảm, hoặc so với ngành Tay cuộn nhiệt đới và ôn đới, có lẽ vì cá thể ngành này ở nhiệt đới đã tiến hóa đến kích thước nhỏ hơn để lẩn trốn thành công).
Quy tắc Hesse

Vào năm 1937, nhà động vật học và sinh thái học người Đức Richard Hesse đã đề xuất một phần của quy tắc Bergmann. Quy tắc Hesse, còn được gọi là "Quy tắc Trái tim lớn", nói rằng loài sinh sống ở khí hậu lạnh có một trái tim lớn hơn (theo tỉ lệ với trọng lượng cơ thể) so với loài liên quan chặt chẽ sống ở khí hậu ấm áp.
Phê bình

Theo một nghiên cứu của Valerius Geist vào năm 1986, quy tắc Bergmann là sai: các mối tương quan giữ cơ thể với nhiệt độ là không hợp lý, thay vào đó, Geist thấy kích thước cơ thể tỷ lệ thuận với thời gian sống, nhịp tim, hay lượng thức ăn cho mỗi cá thể trong mùa sinh sản.
Bởi vì nhiều lý do có thể ảnh hưởng đến kích thước cơ thể, có rất nhiều nhà phê bình quy tắc Bergmann. Một số tin rằng chính vĩ độ là yếu tố dự đoán kém chính xác về khối lượng cơ thể. Một số ví dụ về các yếu tố chọn lọc khác có thể góp phần làm thay đổi khối lượng cơ thể như là kích cỡ của nguồn thức ăn, ảnh hưởng của kích thước cơ thể trong quá trình bắt mồi như ở động vật ăn thịt, ảnh hưởng của kích thước cơ thể tới khả năng dễ bị tổn thương bởi kẻ thù hay nguồn sống môi trường... Ví dụ, nếu là một sinh vật thích nghi với nhiệt độ thấp, nó có thể còn chịu đựng được giai đoạn thiếu thức ăn, do tương quan giữa nhiệt độ thấp và sự khan hiếm nguồn sống. Một sinh vật lớn hơn có thể dựa vào năng lượng dự trữ của chính nó để cung cấp năng lượng cần thiết cho hoạt động sống cũng như khả năng sinh sản trong thời gian dài hơn.
Cản trở từ điều kiện môi trường tác động lớn vào sự tồn tại của nhiều sinh vật. Nguồn sống của môi trường ít ỏi có thể giới hạn tổng số sinh vật trong môi trường đó, và theo thời gian cũng có thể làm cho các sinh vật thích ứng bằng cách trở nên nhỏ hơn về kích thước cơ thể. Các ảnh hưởng từ nguồn sống môi trường như vậy trở thành một hạn chế của quy tắc Bergmann.
Qua tắc Bergmann được minh họa bởi cáo đỏ ở phía bắc (hình bên phải) và phía nam.
Leptoneta crypticola franciscoloi

| Leptoneta crypticola> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Leptonetidae
Chi (genus): Leptoneta
Loài (species): L. crypticola
Danh pháp hai phần
Leptoneta crypticola Caporiacco, 1950 
Leptoneta crypticola là một loài nhện trong họ Leptonetidae.
Loài này thuộc chi Leptoneta. Leptoneta crypticola franciscoloi được Lodovico di Caporiacco miêu tả năm 1950.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Mộc Tịnh

| Mộc Tịnh |
| --- | --- |
Tên chữ: Đức Tín
Thông tin cá nhân
Giới tính: nam
Nghề nghiệp: chính khách
Quốc tịch: Tào Ngụy
x • t • 
Mộc Tịnh (giản thể: 沐并; phồn thể: 沐並; bính âm: Mu Bing; ? - ?), tự Đức Tín (德信), là quan viên Tào Ngụy thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc.
Cuộc đời

Mộc Tịnh quê ở quận Hà Gian, Ký Châu, từ nhỏ mồ côi cha, sinh hoạt nghèo khổ, nhưng vẫn tu chí học tập, làm người có tiết tháo. Tịnh từng đến chơi nhà chị gái. Chị của Tịnh biết em khổ nhọc, bèn giết gà làm cơm để đãi, nhưng Tịnh kiên quyết không nán lại dùng bữa. Năm 191, Viên Thiệu làm chủ Ký Châu, Mộc Tịnh bắt đầu ra làm quan.
Mộc Tịnh làm người công chính, không sợ cường quyền. Năm 208, tư không Tào Tháo phế bỏ Tam công, tự lập làm thừa tướng, lấy Tịnh làm quân mưu duyện của phủ thừa tướng, thay thế Khiên Chiêu, sau lại thay Tịnh bằng Ngỗi Hi.
Đầu những năm Hoàng Sơ (220 – 226), Tào Phi cướp ngôi Hán Hiến đế, phong thưởng quan viên, Mộc Tịnh chuyển chức huyện lệnh Thành Cao. Quan hiệu sự Lưu Triệu (劉肇) đi qua Thành Cao, sai người đến huyện phủ đòi hỏi cung cấp thực phẩm. Bấy giờ, quận Hà Nam đang gặp dịch châu chấu lẫn hạn hán, không thể mang ngũ cốc trong huyện đưa ra. Trong lúc các quan viên đang bàn bạc thì Lưu Triệu xông vào nhà Mộc Tịnh chửi bới. Mộc Tịnh nổi giận, xách dao ra, gọi người đến truy bắt Lưu Triệu. Triệu sợ hãi, bỏ chạy về kinh đô báo cho Tào Phi. Phi giận giữ, hạ chiếu chỉ trích Mộc Tịnh ỷ vào danh tiếng mà làm việc không có cố kỵ, cho người bắt giữ xử tử hình.
Mộc Tịnh may mắn thoát chết, nhưng vẫn bị xử khôn hình (cạo đầu). Sau khi thụ hình, Tịnh được phục chức, nhưng chức quan không hề biến động trong hơn 10 năm. Đến những năm Chính Thủy (240 – 249) thời Tào Phương, Mộc Tịnh mới được thăng chức tam phủ trưởng sử. Sau 8 năm, chuyển chức thái thú quận Tế Âm.
Khi đã ngoài 60 tuổi, Mộc Tịnh được triệu về trung ương, giữ chức nghị lang. Tịnh bấy giờ tuổi cao, lại trải qua sự chìm nổi chốn quan trường, nhận thức được nhân sinh vô thường, liền chuẩn bị sẵn hậu sự cho bản thân, đề xuất tiết táng.
Vào năm Chính Thủy (249 – 254), Tịnh bệnh nặng, sai người đào sẵn huyệt mộ, lại bảo hai con trai chờ đến khi bản thân tắt thở thì lập tức hạ táng; lại dặn người nhà không được khóc tang, không cho nữ quyến đưa ma, không cho người ngoài đến tế bái, không dùng đồ ăn hiến tế; cũng dặn sau đó không được cùng táng, không được trồng cây trên mộ. Vợ Tịnh cùng hai con trai Mộc Vân, Mộc Nghi đều vâng theo.
Gia đình

Mộc Tịnh có hai con trai là Mộc Vân (沐雲) và Mộc Nghi (沐儀), nhờ sự tích tiết táng mà để lại danh tiếng tốt.
Bên lề

Năm 241, tướng Ngô là Chu Nhiên, Gia Cát Cẩn bao vây Phàn Thành, cho thuyền dừng ở phía đông núi Hiện để lấy củi, lại cho lính người Tường Kha nấu cơm. Có người nấu chín trước bèn gọi người khác: Cùng ăn đi!, khi bị từ chối thì lại hỏi: Ngươi học theo Mộc Đức Tín ư? Điều này cho thấy thanh danh của Mộc Tịnh nổi tiếng đến mức người man ở đất Tường Kha cũng biết đến.
Trong văn hóa

Mộc Tịnh không xuất hiện trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa của La Quán Trung.
Chú thích

↑  Quận trị này thuộc huyện Hiến, Hà Bắc.
1 2 3 4 5 6 7  Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí, Ngụy thư, quyển 23, Hòa Thường Dương Đỗ Triệu Bùi truyện.
↑  Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí, Ngụy thư, quyển 26, Mãn Điền Khiên Quách truyện.
↑  Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí, Ngụy thư, quyển 13, Chung Do Hoa Hâm Vương Lãng truyện.
↑  Di chỉ thành cổ nằm ở thôn Hổ Lao Quan, trấn Tị Thủy, thành phố Huỳnh Dương, Hà Nam ngày nay.
↑  Tiết kiệm khi tổ chức tang lễ.
↑  Quận trị nay thuộc trấn Cựu Châu, huyện Hoàng Bình, Kiềm Đông Nam, Quý Châu. Đây có khả năng là những tù binh trong trận Di Lăng.
↑  Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí, Ngụy thư, quyển 4, Tam thiếu đế kỷ.
Leucanopsis cirphoides

| Leucanopsis cirphoides> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Leucanopsis
Loài (species): L. cirphoides
Danh pháp hai phần
Leucanopsis cirphoides (Rothschild, 1916) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Halysidota cirphoides Rothschild, 1916 
Leucanopsis cirphoides là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Libnotes ferruginata

| Libnotes ferruginata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Limoniidae
Chi (genus): Libnotes
Danh pháp hai phần
Libnotes ferruginata Edwards, 1926 
Libnotes ferruginata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.
Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan

| Quốc huy của Tajikistan Xô viết  |
| --- | --- |

Chi tiết
Thuộc sở hữu: Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan
Được thông qua: 1 tháng 3 năm 1937
Huy hiệu trên khiên: Mặt trời mọc, ngôi sao đỏ và búa liềm
Vật bao quanh: Bông và Lúa [mì]
Khẩu hiệu: Пролетарҳои ҳамаи мамлакатҳо, як шавед! (Tiếng Tajik)   Пролетарии всех стран, соединяйтесь! (Tiếng Nga)   "Vô sản toàn thế giới, đoàn kết lại!"
Phiên bản cũ: 
Sử dụng: 1936
Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan được chính phủ của Tajikistan Xô viết thông qua vào ngày 1 tháng 3 năm 1937. Quốc huy này được dựa trên Biểu tượng quốc gia của Liên Xô. Nó cho thấy các biểu tượng của nông nghiệp (bông và lúa mì). Sao đỏ nổi bật với một búa liềm nhỏ bên trong nó. Mặt trời mọc tượng trưng cho tương lai của quốc gia và ngôi sao cũng như búa liềm tượng trưng cho chiến thắng của chủ nghĩa cộng sản và "cộng đồng xã hội chủ nghĩa toàn thế giới". Quốc huy của Tajikistan Xô viết đã được thay thế bằng Quốc huy Tajikistan vào năm 1992 và sử dụng một thiết kế tương tự từ thời Xô viết.
Quốc huy mang khẩu hiệu của Liên Xô ("Vô sản toàn thế giới, đoàn kết lại!") Trong cả tiếng Tajik và tiếng Nga. Trong tiếng Tajik, nó là "'Пролетарҳои ҳамаи мамлакатҳо, як шавед!" (chuyển tự: "Proletarhoi hamai mamlakatho, jak şaved!").
Tên đầy đủ của Tajikistan Xô viết cũng được viết trong cả tiếng Tajik và tiếng Nga. Phiên bản cuối cùng của quốc huy được thiết kế bởi họa sĩ Alexander Semyonovich Yakovlev.
Lịch sử

Huy hiệu Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tự trị Tajikistan (1924 - 04.1929)
Huy hiệu Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tự trị Tajikistan (04.1929 - 24.02.193)
Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan (24.02.1931 - 04.07.1935)
Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan (1936)
Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan (27.04.1935 - 20.05.1937) (trong bảng chữ cái Latinh)
Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan (1938 - 28.09.1940) (trong bảng chữ cái Latinh)
Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan (trong bảng chữ cái Kirin)
Phoenix (đài truyền hình)

| --- | --- |

Quốc gia: Đức, Thụy Sĩ, Áo 
Trụ sở: Bonn, Đức
Chủ sở hữu: ARD, ZDF.
Ngày lên sóng chính thức: 7 tháng 4 năm 1997; 27 năm trước (1997-04-07)
Trang mạng: www.phoenix.de
Ngôn ngữ: Tiếng Đức
Phoenix là đài truyền hình công cộng tại Đức, được điều hành bởi ARD và ZDF. Chương trình của đài truyền hình này là phát sóng sự kiện chính trị, tin tức, phim tài liệu, tường thuật và bàn luận vấn đề.
Mức độ phổ biến > Germany

|  | Tháng 1 | Tháng 2 | Tháng 3 | Tháng 4 | Tháng 5 | Tháng 6 | Tháng 7 | Tháng 8 | Tháng 9 | Tháng 10 | Tháng 11 | Tháng 12 | Trung bình |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
1997: -
| 1998 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |  0.3% |
| 1999 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |  0.4% |
| 2000 | 0.4% | 0.4% | 0.4% | 0.4% | 0.3% | 0.4% | 0.4% | 0.4% | 0.4% | 0.3% | 0.4% | 0.4% | 0.4% |
| 2001 | 0.5% | 0.4% | 0.4% | - | 0.4% | 0.4% | 0.4% | 0.5% | - | 0.5% | 0.5% | 0.5% |  0.5% |
| 2002 | 0.4% | 0.5% | 0.5% | - | 0.5% | - | 0.6% | - | - | - | - | - | 0.5% |
| 2003 | 0.6% | 0.6% | 0.7% | 0.6% | 0.4% | 0.5% | 0.5% | 0.6% | 0.5% | 0.5% | 0.5% | 0.6% | 0.5% |
| 2004 | 0.6% | 0.5% | 0.5% | 0.6% | 0.5% | 0.4% | 0.6% | 0.6% | 0.5% | 0.4% | 0.5% | 0.6% | 0.5% |
| 2005 | 0.5% | 0.5% | 0.6% | 0.7% | 0.5% | 0.5% | 0.7% | 0.8% | 0.7% | 0.6% | 0.6% | 0.6% |  0.6% |
| 2006 | 0.6% | 0.5% | 0.6% | 0.7% | 0.6% | 0.7% | 0.8% | 1.0% | 0.7% | 0.7% | 0.7% | 1.0% |  0.7% |
| 2007 | 0.9% | 0.8% | 0.7% | 1.0% | 0.8% | 0.8% | 1.0% | 1.1% | 0.8% | 0.8% | 0.8% | 1.0% |  0.9% |
| 2008 | 0.9% | 0.9% | 1.0% | 0.8% | 0.8% | 0.7% | 1.0% | 1.0% | 0.9% | 0.9% | 1.0% | 1.1% | 0.9% |
| 2009 | 1.1% | 0.9% | 0.9% | 1.1% | 0.9% | 0.9% | 1.1% | 1.1% | 1.0% | 0.9% | 0.9% | 1.1% |  1.0% |
| 2010 | 1.0% | 0.9% | 0.8% | 0.9% | 0.9% | 0.9% | 1.0% | 1.2% | 0.9% | 1.0% | 1.0% | 1.3% | 1.0% |
| 2011 | 1.0% | 1.1% | 1.2% | 1.2% | 1.0% | 1.1% | 1.1% | 1.2% | 1.0% | 1.0% | 1.0% | 1.2% |  1.1% |
| 2012 | 1.1% | 1.0% | 0.9% | 1.1% | 1.2% | 1.0% | 1.1% | 1.2% | 1.0% | 1.0% | 1.0% | 1.3% | 1.1% |
| 2013 | 1.1% | 1.1% | 1.0% | 1.0% | 1.0% | 1.1% | 1.1% | 1.2% | 1.2% | 1.1% | 1.1% | 1.3% | 1.1% |
| 2014 | 1.1% | 1.0% | 1.1% | 1.1% | 1.0% | 1.0% | 1.1% | 1.3% | 1.1% | 1.1% | 1.1% | 1.3% | 1.1% |
| 2015 | 1.1% | 1.2% | 1.2% | 1.1% | 1.2% | 1.1% | 1.1% | 1.1% | 1.0% | 1.0% | 1.0% | 1.2% | 1.1% |
| 2016 | 1.0% | 1.0% | 1.1% | 1.0% | 1.1% | 1.0% | 1.1% | 1.1% | 1.0% | 1.0% | 1.1% | 1.2% | 1.1% |
| 2017 | 1.1% | 1.0% | 1.0% | 1.1% | 1.0% | 1.1% | 1.2% | 1.2% | 1.0% | 1.0% | 1.0% | 1.2% | 1.1% |
| 2018 | 1.1% | 0.9% | 1.1% | 1.0% |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
Quận Monroe, Kentucky

Quận Monroe là một quận thuộc tiểu bang Kentucky, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2010, quận có dân số 10963 người. Quận lỵ đóng ở Tompkinsville.
Địa lý

Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 860 km2, trong đó có 7 km2 là diện tích mặt nước.
Liparis ochracea

| Liparis ochracea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Liparis
Loài (species): L. ochracea
Danh pháp hai phần
Liparis ochracea Ridl. 
Liparis ochracea là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Ridl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1885.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Liparis ochracea”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Quy tắc Cramer

Trong đại số tuyến tính, quy tắc Cramer là một công thức tường minh cho nghiệm của một hệ phương trình tuyến tính với số ẩn bằng số phương trình, chỉ áp dụng khi hệ có nghiệm duy nhất. Nó biểu diễn nghiệm của hệ theo các định thức của ma trận hệ số (vuông) và của các ma trận được tạo ra từ nó bằng cách thay một cột của ma trận hệ số bởi vectơ cột gồm các giá trị ở vế trái của các phương trình. Nó được đặt tên theo Gabriel Cramer (1704–1752), người đã xuất bản quy tắc cho số ẩn bất kỳ năm 1750, mặc dù Colin Maclaurin cũng đã xuất bản một vài trường hợp đặc biệt của quy tắc vào năm 1748 (và có thể đã biết về nó sớm nhất năm 1729). Quy tắc Cramer thường được sử dụng trong các bài toán biện luận nghiệm của hệ phương trình nhưng ít khi được sử dụng trong tính toán bằng số.
Trường hợp tổng quát

Xét hệ n phương trình tuyến tính với n ẩn,
{\begin{matrix}a_{11}x_{1}+a_{12}x_{2}+\cdots +a_{1n}x_{n}&=&b_{1}\\a_{21}x_{1}+a_{22}x_{2}+\cdots +a_{2n}x_{n}&=&b_{2}\\&\vdots &\\a_{n1}x_{1}+a_{n2}x_{2}+\cdots +a_{nn}x_{n}&=&b_{n}.\end{matrix}}
còn có thể được biểu diễn dưới dạng phép nhân ma trận như sau:
trong đó ma trận A cỡ n × n là ma trận hệ số, và vectơ  \mathbf {x} =(x_{1},\ldots ,x_{n})^{\mathsf {T}}là vectơ cột gồm các biến (ẩn số), vectơ cột  \mathbf {b} =(b_{1},\ldots ,b_{n})^{\mathsf {T}}gồm các giá trị ở vế trái.
Giả thiết rằng ma trận A có định thức khác 0.
Định lý khẳng định rằng trong trường hợp này hệ có nghiệm  \mathbf {x}  duy nhất, các giá trị của từng biến một của nghiệm được cho bởi:
trong đó  A_{i} là ma trận được tạo ra bằng thay cách thay cột thứ i của ma trận A bởi vectơ cột b.
Chứng minh > Một chứng minh ngắn

Một chứng minh ngắn gọn cho quy tắc Cramer có thể được đưa ra như sau: chú ý rằng  x_{1} chính là định thức của ma trận sau
Mặt khác, giả thiết rằng ma trận ban đầu A là khả nghịch, ma trận  X_{1} này có các cột  A^{-1}\mathbf {b} ,A^{-1}\mathbf {v} _{2},\ldots ,A^{-1}\mathbf {v} _{n}, trong đó  \mathbf {v} _{n} là cột thứ n của ma trận A. Nhớ lại rằng ma trận  A_{1} có các cột là  \mathbf {b} ,\mathbf {v} _{2},\ldots ,\mathbf {v} _{n}, suy ra  X_{1}=A^{-1}A_{1}. Vì thế, sử dụng kết quả rằng định thức của tích hai ma trận bằng tích các định thức, ta có
Chứng minh tương tự đối với các ẩn  x_{j} khác.
Chứng minh > Diễn giải hình học

Quy tắc Cramer có một cách diễn giải hình học mà có thể được xem là một chứng minh trực quan hay đơn giản chỉ là đưa ra một cái nhìn sâu sắc về bản chất hình học của nó. Những lập luận hình học được đưa ra dưới đây là có hiệu lực trong tổng quát và không chỉ đúng trong trường hợp hệ hai phương trình hai ẩn được trình bày dưới đây.
Cho hệ phương trình tuyến tính
Có thể coi nó là một phương trình giữa các vectơ
Diện tích hình bình hành tô đậm thứ nhất trong hình, xác định bởi hai vectơ  {\binom {a_{11}}{a_{21}}} và  {\binom {a_{12}}{a_{22}}} được cho bởi định thức của hệ phương trình:
Nói chung, khi có nhiều hơn số biến và số phương trình, định thức của hệ n vectơ với n thành phần sẽ cho thể tích của hình hộp lục diện xác định bởi n vectơ đó trong không gian Euclid n chiều.
Vì thế, diện tích của hình bình hành thứ hai, xác định bởi hai vectơ  x_{1}{\binom {a_{11}}{a_{21}}} và  {\binom {a_{12}}{a_{22}}}, phải bằng  x_{1} lần với diện tích của hình bình hành thứ nhất, vì một cạnh của nó đã được nhân lên với hệ số này. Cuối cùng, diện tích hình bình hành này, bởi nguyên lý Cavalieri, nó phải có diện tích bằng diện tích hình bình hành thứ ba được xác định bởi các vectơ
{\binom {b_{1}}{b_{2}}}=x_{1}{\binom {a_{11}}{a_{21}}}+x_{2}{\binom {a_{12}}{a_{22}}} và  {\binom {a_{12}}{a_{22}}}.
Diện tích của các hình bình hành thứ hai và thứ ba là bằng nhau, lập phương trình và thay vào các định thức tương ứng với các diện tích, ta có phương trình sau
từ đây quy tắc Cramer với  x_{1} được suy ra, làm tương tự với  x_{2}, ta có điều phải chứng minh.
Ứng dụng > Biện luận tường minh hệ phương trình cỡ nhỏ

Xét hệ phương trình tuyến tính
dưới dạng ma trận nó là
Giả sử a1b2 − b1a2 khác 0. Khi đó, nhờ các định thức, các ẩn x và y có thể tìm được tường minh bằng quy tắc Cramer như sau:
Quy tắc đối với ma trận 3 × 3 cũng tương tự. Cho hệ
có biểu diễn dưới dạng ma trận
Khi đó biểu thức các giá trị x, y và z có thể tìm được như sau: