stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Trận sông Ebro
Bối cảnh

Sau thất bại của Hanno trong trận Cissa vào mùa đông năm 218 TCN, Gnaeus Scipio đã dành thời gian của mình vào việc củng cố những vùng đất của Iberia nằm phía bắc của sông Ebro và các cuộc đột kích vào lãnh thổ Iberia của Carthage  phía nam sông Ebro từ căn cứ của ông tại Tarraco. Ông đã không nhận được sự tiếp viện lớn từ Rome để tăng cường lực lượng của ông. Trong khi đó, Hasdrubal Barca, chỉ huy quân Carthage tại Iberia, đã có một lượng lớn người Iberia gia nhập là tăng số lượng quân đội của mình lên đánh kể. Hạm đội Carthage tại Iberia có khoảng 32 tàu quinqueremes và 5 tàu chiến ba tầng mái chèo vào năm 218 TCN khi Hannibal khởi hành từ bán đảo Iberia. Trong suốt mùa đông năm 218 TCN, Hasdrubal đã có thêm 10 tàu quinqueremes cho hạm đội này và đã đào tạo thêm nhiều thủy thủ. Vào mùa xuân năm 217 TCN, Hasdrubal đã tiến hành một cuộc viễn chinh về  phía bắc  sông Ebro nhằm vào vùng lãnh thổ La Mã. Hasdrubal tự mình chỉ huy quân đội,, con số chính xác trong đó chưa được biết trong khi phó tướng Himilco của ông chỉ huy hạm đội. Đoàn viễn chinh tiến dọc theo bờ biển, với các con tàu được đưa lên bờ vào ban đêm bên cạnh quân đội.
Gnaeus Scipio, sợ rằng quân đội Carthage vốn đông hơn quân đội của ông,  đã quyết tâm giao chiến bằng hạm đội. Mặc dù vậy ông chỉ có đủ lính cho 35 quinquereme  (25 tàu đã được đưa trở lại Ý sau một cuộc đột kích của người Carthage đã gây ra thương vong nghiêm trọng cho các thủy thủ). Đồng minh Hy Lạp của ông, thành phố Massilia đã cung cấp 20 tàu cho hạm đội của ông..
Trận đánh

Sau khi đến sông Ebro, hạm đội Carthage neo gần  cửa sông. Các thủy thủ đoàn rời tàu của họ để đi tìm kiếm lương thực vì họ không mang theo tàu vận tải để mang theo đồ dự trữ. Mặc dù Hasdrubal đã phái do thám để quan sát động tĩnh của người La Mã, nhưng Himilco thì không có tàu nào ngoài biển để do thám người La Mã. Có hai con tàu của người Massilia phát hiện ra vị trí hạm đội Punic và rút đi mà không bị phát hiện để cảnh báo cho Gnaeus về sự hiện diện của người Carthage. Gnaeus xuống tàu cùng những ninh đoàn lê dương được chọn và khởi hành tới tấn công hạm đội Carthage.
Do thám của quân đội Hasdrubal phát hiện sự tiếp cận củahạm đội La Mã trước hải quân Punic và cảnh báo hạm đội của họ về sự nguy hiểm sắp tới thông qua các tín hiệu cháy. Hầu hết các thủy thủ đã đi tìm kiếm thức ăn, và họ đã phải vội vàng tập trung những người  mình và các con tàu ra một cách mất trật tự. Có rất ít sự phối hợp và một số tàu đã không có đủ thủy thủ vì sự bất ngờ bởi những người La Mã. Khi Himilco đi thuyền ra, Hasdrubal tập hợp quân đội của ông trên bờ để khuyến khích hạm đội của mình.
Không chỉ thế, người La Mã đã có lợi thế về sự bất ngờ và số lượng(40 so với 55 tàu), mà còn về cả hiệu quả chiến đấu của người Carthage không thể so lại 1 / 4 hạm đội của họ là lính mới được đào tạo. Người La Mã bố trí thành 2 dòng với 35 tàu La Mã ở phía trước và 20 tàu của Massalia phía sau họ, với sự bố trí và kỹ năng hải quân của người Massalia đã vô hiệu hóa các khả năng cơ động cao của hạm đội Carthage . Người La Mã giao chiến với các tàu Carthage khi họ ra khỏi sông, đâm và đánh chìm 4 tàu và chiếm được 2 tàu.
Kết quả và tầm quan trọng

Chiến thắng này được chứng minh là có tính quyết định trong thời gian dài. Hasdrubal đã buộc phải hành quân trở lại Cartagena, vì sợ các cuộc tấn công qua đường biển trên vùng lãnh thổ của Carthage. Với lực lượng hải quân Iberia của Carthage tan vỡ, Hasdrubal bị buộc phải hoặc là Carthage kêu gọi tiếp viện hoặc đóng tàu mới. Ông đã không làm gì. Các hành động của hải quân người Iberia thực sự quá kém cỏi trong trận chiến, và việc sa thải của họ sẽ gây ra một cuộc nổi loạn trong bộ lạc Trudetani , buộc Carthage phái 4.000 bộ binh và  500 kỵ binh đến chỗ Hasdrubal. Hasdrubal sẽ dành tất cả năm 216 TCN để đánh dẹp phiến quân.
Mặc dù hạm đội chính của Carthage đã bắt được một đoàn cung cấp cho Iberia trong năm 217 TCN từ Cosa tại Ý, Publius Cornelius Scipio đến Iberia với 8.000 binh sĩ vào mùa thu năm đó và nhận mệnh lệnh từ viện nguyên lão La Mã để ngăn ngừa bất kỳ sự giúp đỡ cho Hannibal tại Ý từ Iberia.Đây là lực lượng duy nhất mà Cộng hòa La Mã đã phái đến Iberia trước năm 211 trước Công nguyên. Anh em Scipio Carthage tiếp đó cướp bóc Iberia , và giao chiến với Hasdrubal trong trận Dertosa năm 215 trước Công nguyên.
Gnaeus Scipio đã đảm bảo rằng nguồn cung cấp bằng đường biển từ La Mã sẽ không bị chặn bởi tàu Carthage có căn cứ tại Iberia, và rằng các hạm đội La Mã ở Iberia có thể đột kích vào những vùng đất của Carthage. Cuộc viễn chinh hải quân lớn duy nhất chống lại người La Mã từ Iberia sẽ là của Mago Barca đến Ý trong năm 204 trước Công nguyên.
Myelaphus melas

| Myelaphus melas> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Phân bộ (subordo): Brachycera
Phân thứ bộ (infraordo): Asilomorpha
Liên họ (superfamilia): Asiloidea
Họ (familia): Asilidae
Chi (genus): Myelaphus
Loài (species): M. melas
Danh pháp hai phần
Myelaphus melas Bigot, 1882 
Myelaphus melas là một loài ruồi trong họ Asilidae. Myelaphus melas được Bigot miêu tả năm 1882.
Chú thích

↑  “Species of Asilidae”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2012.
Hylaeus globuliferus

| Hylaeus globuliferus |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Colletidae
Phân họ (subfamilia): Hylaeinae
Chi (genus): Hylaeus
Loài (species): H. globuliferus
Danh pháp hai phần
Hylaeus globuliferus Cockerell, 1929 
Hylaeus globuliferus là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1929.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Castianeira plorans

| Castianeira plorans> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Corinnidae
Chi (genus): Castianeira
Loài (species): C. plorans
Danh pháp hai phần
Castianeira plorans Pickard-Cambridge, 1898 
Castianeira plorans là một loài nhện trong họ Corinnidae.
Loài này thuộc chi Castianeira. Castianeira plorans được Octavius Pickard-Cambridge miêu tả năm 1898.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Inula parnassica

| Inula parnassica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Inula
Loài (species): I. parnassica
Danh pháp hai phần
Inula parnassica Boiss. & Heldr., 1856 
Inula parnassica là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Boiss. & Heldr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1856.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Inula parnassica”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Catunaregam pygmaea

| Catunaregam pygmaea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Catunaregam
Loài (species): C. pygmaea
Danh pháp hai phần
Catunaregam pygmaea Vollesen, 1981 
Catunaregam pygmaea là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Vollesen mô tả khoa học đầu tiên năm 1981.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Catunaregam pygmaea”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Lithophane pruinosa

| Lithophane pruinosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Lithophane
Loài (species): L. pruinosa
Danh pháp hai phần
Lithophane pruinosa Butler, 1878 
Lithophane pruinosa là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Banchus epactius

| Banchus epactius> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Banchus
Loài (species): B. epactius
Danh pháp hai phần
Banchus epactius Townes, 1978 
Banchus epactius là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
Mylabris bivulnera

| Mylabris bivulnera> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Meloidae
Chi (genus): Mylabris
Loài (species): M. bivulnera
Danh pháp hai phần
Mylabris bivulnera Pallas, 1781 
Mylabris bivulnera là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được Pallas miêu tả khoa học năm 1781.
Chú thích

↑  Meloidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Iporá

| Iporá |
| --- | --- |
—  Đô thị  —
 

  Hiệu kỳ

IporáVị trí ở Brasil
Quốc gia:  Brasil
Bang: Goiás
Vùng thuộc bang: Centro Goiano
Tiểu vùng: Iporá
Diện tích
 • Tổng cộng: 1.026,387 km2 (396,290 mi2)
Dân số (2007)
 • Tổng cộng: 30.308
 • Mật độ: 29,5/km2 (76/mi2)
Múi giờ: BRT (UTC-3)
 • Mùa hè (DST): BRST (UTC-2)
76.200-000 
Mã điện thoại: 64 
Iporá là một đô thị thuộc bang Goiás, Brasil. Đô thị này có diện tích 1026,387 km², dân số năm 2007 là 30308 người, mật độ 29,5 người/km².
Labrotrichus verrucatus

| Labrotrichus verrucatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Zopheridae
Chi (genus): Labrotrichus
Loài (species): L. verrucatus
Danh pháp hai phần
Labrotrichus verrucatus Hinton, 1935 
Labrotrichus verrucatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Zopheridae. Loài này được Hinton miêu tả khoa học năm 1935.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Trần Đức Tiến

Trần Đức Tiến, sinh năm 1953, quê ở làng Cao Đà, xã Nhân Mỹ, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam, là một nhà văn Việt Nam.
Tốt nghiệp Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội năm 1975.
Ông ở Hà Nội từ năm 1970 đến cuối năm 1986 thì cùng gia đình chuyển vào tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Hiện nay, ông đang sống và viết ở Vũng Tàu.
Tiểu sử

Nhà văn Trần Đức Tiến sinh ngày 2 tháng 5 năm 1953 tại làng Cao Đà, xã Nhân Mỹ, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam. Ông từng học ở trường làng rồi vào học chuyên Văn ở ngôi trường chuyên danh tiếng của thành phố Nam Định - Trường Lê Hồng Phong . Quãng thời gian còn đi học, ông từng là học sinh giỏi môn Văn của tỉnh và từng đoạt giải Ba cuộc thi học sinh giỏi văn toàn miền Bắc. Sau đó, ông lên Hà Nội học đại học. Sau khi tốt nghiệp đại học, ông làm trong ngành thống kê đến năm 1989 thì chuyển sang công tác ở Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
Ông là Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, kiêm Tổng Biên tập Tạp chí Văn nghệ Bà Rịa - Vũng Tàu từ năm 1998 đến 2007.
Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1996.
Ủy viên Hội đồng Văn xuôi Hội Nhà văn Việt Nam khóa 7 (2005-2010). Ủy viên Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam khóa 8 (2010-2015). Trưởng ban Văn học thiếu nhi Hội Nhà văn Việt Nam khóa 9 (2015-2020). Chi hội trưởng Chi hội Nhà văn Việt Nam khu vực miền Đông Nam bộ các khóa 7, 8, 9.
Tác phẩm đã xuất bản > Văn xuôi

- Linh hồn bị đánh cắp (tiểu thuyết, 1990 - in lại 2006)
- Bụi trần (tiểu thuyết, 1992 - in lại 2004, 2006)
- Bão đêm (tập truyện ngắn, 1993)
- Mười lăm năm mưa xói (tập truyện ngắn, 1997)
- Tuyệt đối yên tĩnh (tập truyện ngắn, 2004)
- Lỏng và tuột (tập truyện ngắn, 2010)
- Truyện ngắn chọn lọc Trần Đức Tiến (2015)
- Thả hy vọng (tản văn, 2015)
- Chờ bay (tản văn, 2018)...
Tác phẩm đã xuất bản > Sáng tác cho thiếu nhi

- Giọt sương đêm
- Vương quốc vắng nụ cười (tập truyện thiếu nhi, 1993)
- Dế mùa thu (tập truyện thiếu nhi, 1997)
- Thằng Cúp (tập truyện thiếu nhi, 2001)
- Làm mèo (truyện vừa thiếu nhi, 2003)
- Trăng vùi trong cỏ (tập truyện thiếu nhi, 2006)
- Trần Đức Tiến - Những truyện hay viết cho thiếu nhi (2013)
- Trên đôi cánh chuồn chuồn (tập truyện thiếu nhi, 2015)
- Xóm Bờ Giậu (tập truyện thiếu nhi 2018 - tái bản năm 2020) ...
- Alô!... Cậu đấy à? (tập truyện thiếu nhi, 2022)
Giải thưởng

- Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam năm 2010 cho tập truyện Lỏng và tuột
- Giải nhì truyện ngắn tạp chí Văn nghệ Quân đội (năm 1987 và 1990)
- Giải nhất truyện ngắn báo Người Hà Nội (1986)
- Giải nhất cuộc thi Tiểu thuyết và truyện ngắn của Nhà xuất bản Hà Nội (1993)
- Giải B của Ủy ban Toàn quốc Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam (2004)
- Giải nhất viết cho thiếu nhi của Hội Nhà văn và Bộ Giáo dục - Đào tạo (2005)
- Giải nhất cuộc vận động sáng tác văn học cho thiếu nhi do Nhà xuất bản Kim Đồng, Hội Nhà văn Hà Nội và Hội Nhà văn Đan Mạch tổ chức và nhiều giải thưởng khác...
- "Xóm Bờ Giậu" được trao Giải thưởng Sách Quốc gia 2019 (Giải B) ...
- Giải HIệp sĩ Dế Mèn năm 2023 của Báo Thể thao và Văn hóa ...
Chú thích

↑  Trường Trung học phổ thông chuyên Lê Hồng Phong, Nam Định
↑  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 5 tháng 10 năm 2018. Truy cập ngày 5 tháng 10 năm 2018.
1 2  http://www.sggp.org.vn/nha-van-tran-duc-tien-tha-hy-vong-tren-doi-canh-chuon-chuon-183858.html
↑  http://vovworld.vn/vi-VN/tap-chi-van-nghe/tren-doi-canh-chuon-chuon-giac-mo-mot-thoi-be-dai-355640.vov
↑  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 20 tháng 9 năm 2018. Truy cập ngày 5 tháng 10 năm 2018.
↑  https://giaoducthoidai.vn/van-hoa/giao-luu-voi-nha-van-tran-duc-tien-cung-xom-bo-giau-3955873-v.html%5B%5D
↑  http://toquoc.vn/nha-van-tran-duc-tien-du-sach-ban-chay-cung-khong-dinh-tim-toi-de-sang-che-ra-cong-thuc-hay-bua-ngai-lam-me-hoac-ban-doc-20181014104509134.htm
↑  https://thanhnien.vn/van-hoa/giai-thuong-hoi-nha-van-vn-20102011-91904.html
↑  “Tác giả Trần Đức Tiến đoạt giải nhất viết cho thiếu nhi”.
↑  https://giaitri.vnexpress.net/tin-tuc/sach/lang-van/nha-van-tran-duc-tien-tro-thanh-ky-luc-gia-1970963.html
↑  http://www.baobariavungtau.com.vn/xa-hoi/201912/trao-giai-thuong-sach-quoc-gia-lan-thu-hai-xom-bo-giau-cua-nha-van-tran-duc-tien-duoc-trao-giai-b-887823/
↑  https://dhtn.ttxvn.org.vn/tintuc/giai-thuong-de-men-2023-da-tim-duoc-hiep-s-14211/
Đọc tác phẩm của nhà văn Trần Đức Tiến trực tuyến

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| Thiếu nhi | Tản văn | Truyện ngắn |
|  Chiếc áo Tết của bé Lưu trữ 2020-02-25 tại Wayback Machine  Từ ngọn cây xuống gốc cây  Mèo nhà và mèo hoang  Tập truyện "Những truyện hay viết cho thiếu nhi"(nghe đọc)  Ốc mượn hồn Lưu trữ 2020-02-25 tại Wayback Machine |  Chờ bay  Bầy khỉ  Biển  Trầm  Giấc ngủ và hư danh  Già Lưu trữ 2016-05-30 tại Wayback Machine |  Mưa ở V.  Phất thủ liệu pháp Lưu trữ 2015-03-29 tại Wayback Machine  Biến hình  Thiếu phụ răng đen (nghe đọc - truyện hiện không còn theo link dẫn)  Tuyệt đối yên tĩnh   |
Một số bìa sách đã xuất bản của nhà văn Trần Đức Tiến

Nhà văn Trần Đức Tiến
Sân bay Maroantsetra

Sân bay Maroantsetra (IATA: WMN, ICAO: FMNR) là một sân bay ở Maroantsetra, Madagascar.
Hãng hàng không và điểm đến

| Hãng hàng không | Các điểm đến |
| --- | --- |
Air Madagascar: Antalaha, Antananarivo, Tamatave
Tsaradia: Antananarivo
Ipomoea tenuifolia

| Ipomoea tenuifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Solanales
Họ (familia): Convolvulaceae
Chi (genus): Ipomoea
Loài (species): I. tenuifolia
Danh pháp hai phần
Ipomoea tenuifolia (Vahl) Urb. 
Ipomoea tenuifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Bìm bìm. Loài này được (Vahl) Urb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1908.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ipomoea tenuifolia”. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2013.
Longipalpus cottoni

| Longipalpus cottoni> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Longipalpus
Loài (species): L. cottoni
Danh pháp hai phần
Longipalpus cottoni Keyzer & Niisato, 1989 
Longipalpus cottoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Bidasari

| Bidasari |
| --- | --- |
Bản Pháp ngữ Bidasari poëme malais précédé des traditions poétiques de l'Orient et de l'Occident do tác gia Louis de Backer ấn hành tại Paris năm 1875.
Câu chuyện dân gian
Tên: Bidasari
Thông tin
Thần thoại: Hồi giáo
Khu vực: Đông Nam Á
Ngày tháng xuất xứ: Trung đại
Xuất bản: ≈ 1750
Bidasari là một nhân vật huyền thoại Đông Nam Á, lưu truyền khoảng từ trung đại trung kì tới nay.
Lịch sử

Cứ liệu sớm nhất hoặc tạm được coi như nguồn gốc nhân vật Bidasari là sử thi Nàng Bidasari (Syair Bidasari), với văn bản cổ nhất còn lưu lại tới nay là bằng ngôn ngữ Melayu, soạn năm 1750. Huyền thoại Bidasari rất thịnh hành tại khu vực nay là Nam Dương các thế kỷ XVIII-XIX, sau trở thành bản sắc cộng đồng Hồi giáo Đông Nam Á. Ở hiện đại hậu kì, các cộng đồng Indonesia, Malaysia, Singapore, Brunei, Mindanao (Philippines) và Champa (Việt Nam) đều coi truyền thuyết Bidasari là một phần quan trọng trong kho tàng văn chương cổ điển của mình bởi cảm hứng gây nên sự phát triển phong phú về loại hình biểu diễn.
Năm 1807, tiến sĩ J. Leyden người Hà Lan đã chép lại truyền thuyết này thành ấn phẩm Huyền sử Bida-Sari (Hikaiat Bida-Sari), liệt kê những điểm tương đồng của Bidasari với Bạch Tuyết của anh em Grimm và đôi chút Mĩ nhân say ngủ của Charles Perrault. Tới năm 1886 tại Âu châu đã có ít nhất 2 ấn bản đề cập Bidasari là Drie Maleische Gedichten of Sjair Ken Tamboehan và Jatim Nestapa en Bidasari, qua đó phổ biến huyền thoại này ra các ngôn ngữ Anh, Đức, Pháp. Huyền thoại Bidasari cũng thường được coi như sự bổ sung Ngàn lẻ một đêm cho người Tây phương hiểu rõ hơn về sinh hoạt tinh thần của cộng đồng Hồi giáo Viễn Đông.
Trong thế kỷ XX, huyền thoại Bidasari được sân khấu và điện ảnh hóa tích cực, trở thành một trào lưu văn nghệ đặc sắc trong sinh hoạt hiện đại Nam Dương, thấm nhuần các giá trị đạo đức và trí tuệ. Riêng văn bản sử thi được mệnh danh là quốc bảo tại Malaysia, Indonesia và Philippines.
Lịch sử > Nhân vật

Bidasari / Bida Sari
Lilasari / Lila Sari / Lilagretha / Permaisuri
Djohan / Mongindra / Putera
Tok Bo (cá vàng)
Naga
Garuda
Po Angkasa
Po Dewi Alam
Djouhara / Dyuhara
Leila
Jamil
Zervira
Orang Kaya
Mubarak
| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
Văn hóa

Phim màn ảnh đại vĩ tuyến Malaysia năm 1965 Bidasari do Jamil Sulong đạo diễn, Sarimah vai Bidasari và Jins Shamsuddin vai Putera.
Bộ ba nhạc kịch Philippines các năm 1999 - 2006 Bidasari, Indrapura do kịch viện Magwayen chế tác.
Banchus flavomaculatus

| Banchus flavomaculatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Banchus
Loài (species): B. flavomaculatus
Danh pháp hai phần
Banchus flavomaculatus (Cameron, 1904) 
Banchus flavomaculatus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
Bùi Duy Thường

| Thông tin cá nhân |
| --- | --- | --- | --- |
Tên đầy đủ:  Bùi Duy Thường
Ngày sinh:  5 tháng 4, 1996 (28 tuổi)
Nơi sinh:  Sóc Sơn, Hà Nội, Việt Nam
Chiều cao:  1,75 m
Vị trí:  Tiền vệ trung tâm
Thông tin đội
Đội hiện nay:  Becamex Bình Dương
Số áo:  88
Sự nghiệp cầu thủ trẻ
Năm:  Đội
2012–2014:  Viettel
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2015–2023 |  Viettel |  126 |  (13) |
| 2023– |  Becamex Bình Dương |   |   |
Sự nghiệp đội tuyển quốc gia
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2017–2018 |  U-21 quốc gia Việt Nam |  1 |  (0) |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia
Bùi Duy Thường (sinh ngày 5 tháng 4 năm 1996) là một cầu thủ bóng đá người Việt Nam thi đấu ở vị trí tiền vệ cho câu lạc bộ Becamex Bình Dương tại V.League 1.
Danh hiệu > Câu lạc bộ

FC Viettel
V.League 2
Danh hiệu > Đội tuyển quốc gia

U-21 Việt Nam
U-21 Quốc tế Cúp Báo Thanh Niên
Myelin

Myelin là một chất giàu lipid bao quanh sợi trục của một số tế bào thần kinh, tạo thành một lớp cách điện. Đây là chất cần thiết để hệ thần kinh hoạt động chuẩn xác. Myelin được tạo ra bởi các tế bào thần kinh đệm biệt hóa qua việc mở rộng các quá trình tế bào của chúng.
Hoạt động cấu thành nên bao myelin được gọi là myelin hóa. Ở người, sự myelin hóa sớm bắt đầu vào kỳ ba tháng thứ 3 trong thai kỳ, mặc dù không có nhiều myelin tồn tại trong não vào thời điểm sinh. Trong những năm đầu tiên của trẻ, sự myelin hóa xảy ra nhanh chóng, dẫn đến sự phát triển nhanh chóng của trẻ, bao gồm bò và đi bộ trong năm đầu tiên. Quá trình myelin hóa tiếp tục đến sau khi qua tuổi vị thành niên của cuộc đời.
Các tế bào Schwann cung cấp myelin cho hệ thần kinh ngoại vi, trong khi các tế bào oligodendrocyte, đặc biệt là loại tạo thành bó, lại myelin hóa các sợi trục của hệ thần kinh trung ương. Myelin được coi là một đặc tính đặc trưng của các động vật có quai hàm, nhưng vỏ giống-myelin cũng đã được thấy ở một số động vật không xương sống,  mặc dù chúng hoàn toàn khác với myelin ở động vật có xương sống nếu so sánh ở mức phân tử. Myelin được phát hiện lần đầu vào năm 1854 bởi Rudolf Virchow.
Cấu tạo

Myelin có ở nhiều loại tế bào khác nhau và khác nhau về thành phần hóa học và cấu hình ở mỗi loại, nhưng chức năng cách điện thì tương tự nhau. Các sợi trục mà được myelin hóa thì có màu trắng; chúng tạo nên "chất trắng" của não. Myelin cách ly sợi trục từ các nguyên tử và phân tử tích điện. Các hạt tích điện (ion) này được tìm thấy trong chất lỏng bao quanh toàn bộ hệ thần kinh. Dưới kính hiển vi, myelin trông giống như một chuỗi xúc xích.
Cholesterol là một thành phần thiết yếu của myelin. Myelin cũng gồm khoảng 40% nước; khối lượng khô thì có chứa từ 60% đến 75% chất béo và từ 15% đến 25% protein. Protein cơ bản myelin (MBP) cấu thành ~ 23% protein myelin, glycoprotein oligodendrocyte myelin, và protein proteolipid (PLP, tạo nên ~ 50% protein myelin ). Các lipid chính của myelin là một glycolipid gọi là galactocerebroside. Các chuỗi hydrocarbon liên kết của sphingomyelin tăng cường vỏ myelin. Trong não, vỏ myelin bọc lấy các sợi của thể chai, nối giữa hai bán cầu não.