stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Giông tố (kịch)
CHỦ ĐỀ > Ma Thuật

Ma thuật là một chủ đề chủ yếu trong Cơn Bão, trung tâm quyền kiểm soát của Prospero đối với hòn đảo. Thông qua những cuốn sách và kiến thức sâu rộng, Prospero sử dụng ma thuật để thao túng các sự kiện, triệu hồi cơn bão và điều khiển các linh hồn như Ariel. Ma thuật tượng trưng cho quyền lực trí tuệ của Prospero, đối lập với sức mạnh thể chất của những người khác.
Ban đầu, ma thuật phục vụ cho cuộc báo thù của Prospero, nhưng cuối cùng, ông chọn từ bỏ nó (V.1.50), đánh dấu sự quay trở lại nhân tính và từ bỏ quyền kiểm soát. Tính chất kép của ma thuật được thể hiện rõ: nó có thể được sử dụng cho cả mục đích thiện lương và thao túng, như trong sự tương phản giữa ma thuật của Ariel và Sycorax.
Trong Cơn Bão, ma thuật thúc đẩy cốt truyện và biến đổi các nhân vật, cuối cùng phản ánh các chủ đề khác như quyền lực, kiểm soát và sự cứu chuộc.
CHỦ ĐỀ > Quyền Lực

Quyền lực là một chủ đề quan trọng khác trong Cơn Bão, thể hiện qua nhiều hình thức: tình yêu, quyền lực chính trị, sự thống trị đối với người khác, và quyền lực siêu nhiên của ma thuật. Những hình thức quyền lực này được thể hiện rõ nhất qua Prospero, người kiểm soát hòn đảo và các cư dân của nó, bao gồm Ariel và Caliban, thông qua khả năng ma thuật của mình. Nhân vật của Prospero dấy lên những câu hỏi phức tạp về việc liệu quyền lực của ông khiến ông trở thành một kẻ bạo chúa hay một nhà lãnh đạo lý tưởng.
Những cách giải thích phê bình về quyền lực trong Cơn Bão đã thay đổi đáng kể theo thời gian. Những phân tích trước đây thường xem quyền lực của Prospero là nhân từ và cần thiết, trong khi những phân tích hiện đại, đặc biệt là những phân tích ảnh hưởng bởi lý thuyết hậu thuộc địa, cho rằng hành động của ông có tính chất đế quốc và độc tài—đặc biệt trong cách ông đối xử với Caliban, người đại diện cho "kẻ khác" bị thuộc địa hóa.
CHỦ ĐỀ > Báo Thù và Tha Thứ

The Tempest đối chiếu những chủ đề về báo thù và tha thứ xuyên suốt câu chuyện. Nỗi dày vò của Sycorax đối với Ariel (I.2.289) và các âm mưu của Caliban chống lại Prospero minh họa chủ đề báo thù. Ban đầu, Prospero tìm kiếm công lý cho những điều sai trái trong quá khứ, nhưng cuối cùng, ông chọn tha thứ thay vì báo thù (V.1.28), đánh dấu một sự chuyển biến về mặt đạo đức hướng tới hòa giải.
Vở kịch kết thúc với một giai điệu hy vọng, khi Prospero đón nhận tất cả và chào mừng một tương lai mới mẻ (V.1.302). Tuy nhiên, không phải tất cả các nhân vật đều tìm kiếm sự cứu chuộc—Alonso xin tha thứ, trong khi Antonio và Sebastian vẫn không hề tỏ ra ăn năn, nhấn mạnh rằng con đường cứu chuộc không phải ai cũng muốn đi theo.
BẢN DỊCH

Mặc dù The Tempest có tầm quan trọng trong kho tàng văn học phương Tây, vở kịch này chưa nhận được sự chú ý đáng kể từ độc giả Việt Nam cho đến những năm gần đây. Tính đến tháng 9 năm 2024, Cơn Bão dịch bởi Bùi Xuân Linh là một trong những nỗ lực mới nhất để mang tác phẩm của Shakespeare đến với độc giả Việt Nam rộng rãi hơn, với một bản dịch tươi mới và dễ tiếp cận.
“Cơn Bão” là bản dịch tiếng Việt của vở kịch The Tempest của William Shakespeare, được dịch bởi Bùi Xuân Linh và xuất bản bởi NXB Hội Nhà Văn vào tháng 9 năm 2024. Bản dịch này nhằm giữ lại bản chất của câu chuyện gốc của Shakespeare, đồng thời điều chỉnh nó để phù hợp với khán giả Việt Nam hiện đại.
CHUYỂN THỂ

Hiện tại, chưa có thông tin cụ thể về các phiên bản chuyển thể The Tempest thành phim ảnh hay sân khấu tại Việt Nam. Tuy nhiên, các tác phẩm của Shakespeare, bao gồm The Tempest, thường xuyên được giảng dạy tại các trường đại học và có thể được biểu diễn trong các chương trình nghệ thuật hoặc lễ hội văn hóa.
WordPress

Đối với nền tảng blog, xem WordPress.com.
| --- | --- |

Ảnh chụp màn hình 
Phát triển bởi: Ryan Boren, Mark Jaquith, Matt Mullenweg, Andrew Ozz, Peter Westwood
Phát hành lần đầu: 27 tháng 5 năm 2003

Phiên bản ổn định: 5.8.1    / 8 tháng 9 năm 2021; 3 năm trước (2021-09-08)
 
Kho mã nguồn: core.trac.wordpress.org/browser  
Viết bằng: PHP
Hệ điều hành: Unix-like, Windows, Linux
Thể loại: Hệ quản trị nội dung, Blog
Website: https://wordpress.org
WordPress (WP, WordPress.org) là một hệ quản trị nội dung mã nguồn mở miễn phí viết bằng ngôn ngữ lập trình PHP đi cùng với cơ sở dữ liệu MySQL hoặc MariaDB. Thành phần chính bao gồm một kiến trúc plugin và một hệ thống template [en] (được gọi là theme trong Wordpress). WordPress ban đầu được tạo ra như một hệ thống xuất bản blog nhưng sau đó đã phát triển thêm để hỗ trợ các nội dung web khác bao gồm danh sách gửi thư [en] truyền thống, diễn đàn trực tuyến, phòng trưng bày phim ảnh, trang quản lý hội viên, hệ quản trị đào tạo (LMS) và cửa hàng trực tuyến. Thống kê tháng 10 năm 2021 cho thấy trong 10 triệu website hàng đầu có 42,8% sử dụng WordPress. WordPress là một trong những giải pháp hệ quản trị nội dung thông dụng nhất hiện nay. WordPress cũng được dùng cho các lĩnh vực ứng dụng khác như Bảng hiệu điện tử  [en] (PDS).
WordPress được phát hành lần đầu vào ngày 27 tháng 5 năm 2003, bởi hai nhà sáng lập: nhà phát triển người Mỹ Matt Mullenweg [en] và nhà phát triển người Anh Mike Little [en], như một nhánh riêng [en] của b2/cafelog. Phần mềm này được phát hành theo giấy phép GPLv2.
Để hoạt động, Wordpress phải được cài đặt trên một máy chủ web, hoặc máy chủ thuê của một dịch vụ máy chủ trên internet như Wordpress.com, hoặc máy chủ mạng [en] riêng với gói phần mềm của WordPress.org. Cũng có thể cài đặt trên một máy tính cá nhân dùng cho mục đích thử nghiệm và học tập (localhost).
Tổng quan

WordPress được biết đến như một CMS miễn phí nhưng tốt, dễ sử dụng và phổ biến nhất trên thế giới. Các so sánh đều cho thấy người dùng sử dụng CMS này cho việc lập các trang web cá nhân đến các trang báo điện tử đồ sộ nhất như CNN, Dow Jones, Wall Street Journal... sử dụng WordPress.
Chủ đề (Theme)
Người dùng WordPress có thể cài đặt và chuyển đổi giữa nhiều chủ đề khác nhau . Chủ đề cho phép người dùng thay đổi giao diện và chức năng của trang web WordPress mà không làm thay đổi mã lõi hoặc nội dung trang web. Mỗi trang web WordPress yêu cầu phải có ít nhất một chủ đề. Chủ đề có thể được cài đặt trực tiếp bằng công cụ quản trị "Giao diện" WordPress trong bảng điều khiển hoặc các thư mục chủ đề có thể được sao chép trực tiếp vào thư mục chủ đề.  Các chủ đề WordPress thường được phân thành hai loại: miễn phí và cao cấp. Nhiều chủ đề miễn phí được liệt kê trong thư mục chủ đề WordPress (còn được gọi là kho lưu trữ) và các chủ đề cao cấp có sẵn để mua từ các chợ và các nhà phát triển WordPress cá nhân. Người dùng WordPress cũng có thể tạo và phát triển các chủ đề tùy chỉnh của riêng họ.
Lịch sử

b2/cafelog, thường được biết đến với cái tên đơn giản hơn là b2 hay cafelog là tiền thân của WordPress. b2/cafelog theo ước lượng đã được sử dụng ở khoảng 2000 blog trong tháng 5 năm 2003. Nó cũng được viết bằng ngôn ngữ lập trình PHP để dùng với MySQL bởi Michel Valdrighi, người đã trở thành nhà phát triển chính của WordPress hiện nay. Mặc dù WordPress là hậu duệ chính thức nhưng một dự án khác, b2evolution, cũng đang được song song phát triển.
Vào năm 2004, thời hạn cấp phép của gói sản phẩm cạnh tranh Movable Type bị thay đổi bởi Six Apart, và rất nhiều người dùng của nó chuyển sang sử dụng WordPress, tạo nên một bước ngoặt lớn trong sự phát triển và phổ biến của WordPress.
Năm 2007, WordPress giành giải thưởng Packt Open Source CMS.
Năm 2009. WordPress dẫn đầu về mã nguồn CMS tốt nhất.
Vào ngày 06 tháng 12 năm 2018, WordPress ra mắt phiên bản 5.0 với cải tiến lớn, giới thiệu Trình soạn thảo block mang tên Gutenberg giúp tùy chỉnh bố cục bài viết phong phú và phức tạp hơn. Có nhiều cuộc tranh cãi về sự ra mắt của Gutenberg, bao gồm cả phong trào tách riêng đến từ nhiều lập trình viên không muốn sử dụng tính năng này.
Nhà Lê trung hưng

Nhà Lê trung hưng (chữ Nôm: 茹黎中興, chữ Hán: 黎中興朝, Hán Việt: Lê trung hưng triều, 1533–1789) là giai đoạn sau của triều đại quân chủ nhà Hậu Lê (giai đoạn đầu là nhà Lê sơ) trong lịch sử Việt Nam. Nhà Lê trung hưng được thành lập khi Lê Trang Tông với sự phò tá của cựu thần nhà Lê sơ là Nguyễn Kim được đưa lên ngôi báu. Đây là triều đại dài nhất so với các triều đại Việt Nam với 256 năm.
Bối cảnh

Bài chi tiết: Mạc Đăng Dung, Trần Cảo (tướng khởi nghĩa), Lê Chiêu Tông, và Lê Cung Hoàng
Từ thời Lê Uy Mục và Lê Tương Dực, chính sự nhà Hậu Lê bắt đầu suy. Các cuộc khởi nghĩa nông dân và sự tranh chấp quyền lực trong nội bộ khiến nhà Lê nghiêng ngả. Năm 1516, giữa lúc đang đối phó với lực lượng khởi nghĩa của Trần Cảo sắp đánh vào kinh thành thì trong cung đình nhà Lê xảy ra phế lập. Đại thần Trịnh Duy Sản giết chết vua Lê Tương Dực và lập vua mới Lê Chiêu Tông, mang xa giá vào Thanh Hóa.
Sau khi Trần Cảo bị đánh bật khỏi kinh thành Thăng Long, các quyền thần Trịnh Tuy, Nguyễn Hoằng Dụ, Trần Chân chia bè phái đánh lẫn nhau. Tình hình tạm yên, Trần Chân trở thành người nắm binh quyền. Chiêu Tông bất bình với quyền hành của Trần Chân bèn giết chết Trần Chân. Các thủ hạ của Trần Chân là Nguyễn Kính, Nguyễn Ánh khởi binh báo thù cho chủ.
Tháng 9 năm 1518, Trịnh Tuy và văn thần Nguyễn Sư lập một tông thất có họ xa với Chiêu Tông là Lê Do làm vua tranh thủ được sự ủng hộ của Nguyễn Kính.
Lê Chiêu Tông phải dựa vào võ tướng Mạc Đăng Dung đang trấn thủ Hải Dương về cứu. Đăng Dung một mình cầm quân dẹp loạn và dần dần trở thành quyền thần mới.
Tháng 7 năm 1519, Đăng Dung dẹp được Lê Do, bắt giết Do và Nguyễn Sư. Trịnh Tuy bỏ chạy vào Thanh Hoá, Nguyễn Kính đầu hàng. Năm 1521, Mạc Đăng Dung dẹp được Trần Cung (con Trần Cảo), quyền thế át cả Chiêu Tông. Năm 1522, Chiêu Tông chạy ra ngoài gọi quân Cần vương. Đăng Dung bèn lập em Chiêu Tông là Xuân lên ngôi, tức là Lê Cung Hoàng, tuyên bố phế truất Chiêu Tông.
Chiêu Tông được một số đại thần ủng hộ, dàn quân đánh nhau với Đăng Dung. Nhưng sau đó các tướng cần vương bất hòa, chia rẽ và lần lượt bị Mạc Đăng Dung đánh bại. Năm 1524, Trịnh Tuy thua trận bỏ chạy rồi chết. Năm 1525, Mạc Đăng Dung bắt được Chiêu Tông mang về Thăng Long và giết chết năm 1526.
Năm 1527, Mạc Đăng Dung phế truất Cung Hoàng và lên làm vua, lập ra nhà Mạc. Nhà Lê sơ truyền đúng 100 năm và mất chỉ 30 năm sau cái chết của vua Lê Thánh Tông.
Trong cuộc chiến với nhà Mạc

Bài chi tiết: Nam-Bắc triều (Việt Nam), Chiến tranh Lê-Mạc, và Nhà Mạc
Sau khi nhà Mạc thành lập, một số đại thần nhà Lê không thần phục, muốn khôi phục lại nhà Lê. Anh em Trịnh Ngung, Trịnh Ngang sang Trung Quốc cầu viện nhà Minh nhưng nhà Minh không đáp ứng. Hai anh em chết già ở Trung Quốc. Năm 1529, tông thất nhà Lê là Lê Ý khởi binh chống Mạc nhưng không lâu sau bị dẹp tan.
Trong cuộc chiến với nhà Mạc > Con vua Chiêu Tông

Từ năm 1529, một tướng của nhà Lê sơ là Nguyễn Kim chạy vào vùng núi Thanh Hóa rồi sang Ai Lao chống nhà Mạc. Đến năm 1533, Kim tìm được con vua Chiêu Tông là Lê Ninh đưa lên ngôi tại Ai Lao, tức Lê Trang Tông. Các sử gia nghi ngờ tính xác thực của việc Ninh là con của Lê Chiêu Tông vì hai cha con chênh nhau quá ít tuổi. Nhà Mạc, trong biểu tâu nhà Minh còn nói Kim dựng con mình lên ngôi, xưng bừa là con của Lê Chiêu Tông.
Dù sao, việc vua Lê được lập lại khiến một bộ phận nhân dân, sĩ phu theo về vì thiên hạ còn nhớ nhà Lê. Nguyễn Kim mang quân về nước đánh chiếm Thanh Hóa. Từ đó sử gọi nhà Mạc là Bắc triều và nhà Lê trung hưng là Nam triều.
Trong cuộc chiến với nhà Mạc > Dòng dõi Lê Trừ

Năm 1545, Nguyễn Kim bị sát hại, con trai cả Nguyễn Uông lên thay, Nguyễn Uông bị em rể là Trịnh Kiểm hại rồi tiếm chức.
Năm 1548, Lê Trang Tông mất, con là Lê Trung Tông lên thay. Được 8 năm Lê Trung Tông mất không con nối. Dòng dõi Lê Thái Tổ vẫn còn một số hậu duệ sống ở Thanh Hóa, như các con cháu của Lê Kiện (con út vua Lê Thánh Tông). Nhưng Trịnh Kiểm quyết định chọn dòng dõi của Lê Khôi (con trai của Lê Trừ - anh trai thứ hai của vua Lê Thái Tổ) đưa lên ngôi, tức Lê Anh Tông. Từ đó về sau, các vua nhà Lê đều là con cháu của Lê Anh Tông.
Năm 1570, Trịnh Kiểm chết, hai con Trịnh Cối, Trịnh Tùng tranh ngôi. Con lớn là Trịnh Cối yếu thế sang hàng nhà Mạc. Lê Anh Tông muốn giành lại quyền lực từ tay Trịnh Tùng nên mâu thuẫn với Trịnh Tùng, chạy đi nơi khác. Tùng lập con út của vua lên ngôi, tức Lê Thế Tông và lùng bắt cha con vua mang về giết chết. Việc triều chính từ đó hoàn toàn do họ Trịnh quyết định không cần hỏi vua Lê (xem chi tiết bài Chúa Trịnh). Chiến tranh Lê-Mạc là trên danh nghĩa "phò Lê diệt Mạc", thực ra là Chiến tranh Lê–Mạc.
Nhờ tài năng của Trịnh Kiểm, Trịnh Tùng, quân nhà Lê dần dần thắng thế. Năm 1592, quân Nam Bắc triều chiếm được Thăng Long, họ Mạc bỏ chạy lên cát cứ ở Cao Bằng.
Giai đoạn thống nhất không toàn vẹn và ngắn ngủi

Sau khi Trịnh Tùng chiếm được Thăng Long (1592) và giết cha con Mạc Mậu Hợp, năm 1593, Lê Thế Tông được rước về Thăng Long. Nhưng lúc đó thế lực họ Mạc vẫn rất mạnh ở bên kia sông Hồng, thường tập hợp tấn công trở lại. Vì vậy Trịnh Tùng vài lần phải rước vua Thế Tông trở về căn cứ Thanh Hóa.
Vài năm sau, thế lực họ Mạc suy yếu hẳn, chỉ có ảnh hưởng quanh khu vực Cao Bằng, Thái Nguyên, vua Lê lại được đưa trở về Thăng Long.
Do họ Mạc từng được nhà Minh nhận hàng (năm 1540 khi Mạc Đăng Dung lên biên giới xin quy phục) và khi thất thế chạy sang Trung Quốc báo với nhà Minh, vua Minh chưa công nhận nhà Lê trung hưng ngay. Tháng 3 năm 1597, nhà Minh sai ủy quan là Vương Kiến Lập đến trấn Nam Giao đòi lễ cống và hội khám (diễu binh). Ngày 28 tháng 3, Thế Tông thân đốc hữu tướng Hoàng Đình Ái, thái úy Nguyễn Hoàng, Nguyễn Hữu Liêu cùng tả hữu đô đốc 7, 8 viên, voi và 5 vạn quân đến trấn Nam Giao đề phòng khi mở cửa quan, hội khám quân Minh tràn sang giúp phía Mạc lưu vong bắt vua, hiếp tướng. Hoàng Đình Ái đề nghị với Trịnh Tùng được tùy nghi đối phó, Trịnh Tùng đồng ý.
Tại cửa ải Nam Quan, ủy quan Vương Kiến Lập cùng tàn quân Mạc trông thấy quân Lê đông đúc, binh hùng tướng mạnh, phải lẳng lặng từ bỏ những ý đồ đánh chiếm. Cuộc hội khám cử hành đúng nghi lễ, từ đó nhà Minh phải công nhận nhà Lê, nhưng vẫn can thiệp để họ Mạc được giữ đất Cao Bằng tới gần 80 năm nữa.
Các chúa Bầu họ Vũ ở Tuyên Quang, vốn ủng hộ nhà Lê trung hưng khi nhà Mạc còn ở Thăng Long, từ khi nhà Lê trở lại Thăng Long lại ly khai, tiếp tục cát cứ và liên kết với họ Mạc chống nhà Lê. Họ Vũ còn chiếm giữ Tuyên Quang thêm 100 năm sau mới bị dẹp hẳn.
Vì vậy từ khi nhà Lê trở lại Thăng Long, tuy trên danh nghĩa đã thống nhất Đại Việt, nhưng riêng tại Bắc Bộ bị cắt hai vùng Tuyên Quang, Cao Bằng do họ Vũ và Mạc chiếm đóng. Ngoài ra, một nguy cơ chia cắt mới tiềm ẩn ở phía nam, do công thần họ Nguyễn mâu thuẫn với công thần họ Trịnh và ngấm ngầm ý định ly khai.
Thời kỳ vua Lê chúa Trịnh

Bài chi tiết: Trịnh-Nguyễn phân tranh, Đàng Ngoài, và Đàng Trong
Thời kỳ vua Lê chúa Trịnh > Xung đột 2 họ nhân danh "phù Lê"

Ngôi vua nhà Lê trung hưng vốn do tướng Nguyễn Kim dựng lại. Nguyễn Kim chết (1545), con rể là Trịnh Kiểm nắm quyền, từ đó họ Trịnh đóng vai trò phụ chính. Con thứ Nguyễn Kim là Nguyễn Hoàng, sau khi thấy anh cả là Nguyễn Uông bị Trịnh Kiểm hại, bèn xin vào nam trấn thủ Thuận Hóa (1558) rồi Quảng Nam (1570). Vì họ Trịnh phải tập trung vào cuộc chiến với nhà Mạc phía bắc nên Nguyễn Hoàng được kiêm quản hai vùng đất rộng lớn.
Nhà Mạc bị diệt (1592), Trịnh Tùng bèn tính tới việc thanh trừng Nguyễn Hoàng, nên triệu tập ra bắc nhân danh cùng dẹp dư đảng họ Mạc. Sau một số trận đánh chống họ Mạc, Nguyễn Hoàng bỏ trốn về Nam (1600). Năm 1613, con Nguyễn Hoàng là Nguyễn Phúc Nguyên lên thay trấn thủ Thuận – Quảng, bắt đầu thực hiện ý định ly khai.
Năm 1627, với lý do Nguyễn Phúc Nguyên có hành động chống đối, bỏ cống nạp nhiều năm, Trịnh Tráng nhân danh vua Lê Thần Tông mang quân Nam tiến. Cuộc chiến giữa họ Trịnh và họ Nguyễn bùng nổ. Họ Nguyễn cũng nhân danh "phù Lê" chống họ Trịnh lộng quyền lấn át quyền vua, chiêu binh dựng lũy, đúc súng ống chống lại. Từ năm 1627 đến 1672, hai họ đánh nhau 7 lần, trong đó 6 lần họ Trịnh đánh vào nam, 1 lần họ Nguyễn đánh ra bắc. Để có chính danh, các chúa Trịnh từng rước vua Lê đi thân chinh. Sau 7 lần xung đột bất phân thắng bại, hai họ ngưng chiến, lấy sông Gianh làm ranh giới. Phía bắc sông Gianh thuộc chính quyền vua Lê-chúa Trịnh gọi là Đàng Ngoài, phía nam sông Gianh thuộc chúa Nguyễn gọi là Đàng Trong. Bề ngoài, họ Nguyễn cũng tôn phù nhà Lê, nhưng trên thực tế đã biến lãnh thổ Đàng Trong thành một vùng cai trị độc lập, có thể chế riêng về mọi mặt.
Nhà Lê trung hưng kết thúc

Bài chi tiết: Nhà Tây Sơn và Nguyễn Hữu Chỉnh
Đĩa sứ tráng men có họa tiết thủy mặc thời Lê Trung Hưng
Bát sứ tráng men có họa tiết rồng thời Lê Trung Hưng
Dĩa sứ tráng men có họa tiết thủy mặc thời Lê Trung Hưng
Sau khi Hiển Tông mất, đúng lúc Tây Sơn rút về nam, cháu vua là Duy Kỳ (con Duy Vĩ) lên thay, tức là vua Chiêu Thống. Được tác động của anh em Tây Sơn, vua Lê muốn khôi phục lại địa vị cũ, báo thù cho cha, nên khi họ Trịnh ngóc đầu trở lại, lập tức Chiêu Thống gọi tướng giỏi nhất Bắc Hà lúc đó là Nguyễn Hữu Chỉnh ở Nghệ An ra cứu. Chỉnh đánh tan quân Trịnh, đuổi Trịnh Bồng đi mất tích. Nhưng sau đó vua Lê lại bị Chỉnh lộng quyền. Tây Sơn kéo ra giết Chỉnh, rồi tướng Tây Sơn là Vũ Văn Nhậm cũng mưu đồ cát cứ. Chiêu Thống phải bỏ đi lưu vong.
Bản ý của Nguyễn Huệ vẫn muốn tôn phò nhà Lê, nhưng Chiêu Thống lại không muốn sống chung với Tây Sơn nên sang cầu viện nhà Thanh (1788). Nhà Thanh phát binh đánh Đại Việt. Trước tình thế đó, Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế, tức là vua Quang Trung mang quân đánh tan quân Thanh (1789), Chiêu Thống bỏ chạy theo về Trung Quốc.
Dù sau đó Lê Duy Kỳ cố xin viện binh lần nữa nhưng bằng chính sách ngoại giao khéo léo, nhà Tây Sơn đã tránh được cuộc đụng đầu khác với nhà Thanh. Vua Thanh không phát binh nữa, phân tán các bầy tôi nhà Lê, tách khỏi Duy Kỳ để cô lập dần. Duy Kỳ uất hận chết ở Bắc Kinh năm 1793 lúc mới 28 tuổi.
Nhà Hậu Lê chính thức mất năm 1789, trước sau tồn tại 256 năm, chỉ có 6 năm gián đoạn, là triều đại quân chủ dài nhất trong lịch sử Việt Nam.
Nhận định

Sau khi nhà Lê sơ bị nhà Mạc soán ngôi, vấn đề chính thống và ngụy triều nổ ra trong cuộc đấu tranh giữa các tập đoàn và khi thế Nam ‒ Bắc này chưa chấm dứt hẳn thì thế Nam ‒ Bắc khác lại hình thành. Cũng như thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc, khi nhà Hán suy, các chư hầu nổi dậy đều lấy danh nghĩa giúp nhà Hán; tại nước Đại Việt khi đó, cả Trịnh và Nguyễn đều danh nghĩa chống Mạc để giúp nhà Lê. Các vua Lê vẫn có ngôi, có hiệu, có tên trong sử sách, nhưng chỉ ngồi làm vì. Trịnh và Nguyễn cùng giương cờ "Phù Lê diệt Mạc", Tây Sơn giương cờ "Phù Lê diệt Trịnh". Giáo sư sử học Văn Tạo trong tạp chí "Nghiên cứu lịch sử" có bài viết "Nhà Mạc và vấn đề ngụy triều", trong đó nêu rõ: Mạc là ngụy công khai, Trịnh và Nguyễn là ngụy giấu mặt. Việc vua Lê Chiêu Thống đã lên ngôi thay vua Cảnh Hưng năm 1786, nhưng Nguyễn Ánh, với danh nghĩa "phò Lê", song vẫn nhất định dùng niên hiệu Cảnh Hưng đến tận năm 1801 đủ cho thấy trong lòng Nguyễn Ánh có nhà Lê hay không. Việc Nguyễn Ánh gửi gạo ra Bắc giúp quân Thanh thực ra là muốn thêm người đánh Tây Sơn chứ không thực bụng giúp nhà Lê. Nói tóm lại, nhà Lê là chính thống trong thời điểm đó nhưng bị các thế lực phong kiến khác chi phối.
Về nguyên nhân sụp đổ của nhà Lê là do Lê Chiêu Thống cầu viện quân Thanh khiến lòng người dân bấy giờ chán ghét hơn trước và sụp đổ là lẽ tất yếu của lịch sử, dù cho sau này nhiều thế lực khác nổi dậy đòi khôi phục nhà Lê cũng đều thất bại.
Các vua nhà Lê trung hưng

| Miếu hiệu | Thụy hiệu | Tên húy | Năm | Niên hiệu | An táng |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Trang Tông | Dụ hoàng đế | Lê Ninh | 1533–1548 | Nguyên Hòa | Cảnh Lăng |
| Trung Tông | Vũ hoàng đế | Lê Huyên | 1548–1556 | Thuận Bình | Diên Lăng |
| Anh Tông | Tuấn hoàng đế | Lê Duy Bang | 1556–1573 | Thiên Hựu (1557) Chính trị (1558–1571) Hồng Phúc (1572–1573) | Bố Vệ Lăng |
| Thế Tông | Nghị hoàng đế | Lê Duy Đàm | 1573–1599 | Gia Thái (1573–1577) Quang Hưng (1578–1599) |  |
| Kính Tông | Hiển Nhân Dụ Khánh Tuy Phúc Huệ hoàng đế (Giản Huy đế) | Lê Duy Tân | 1599-1619 | Thuận Đức (1600) Hoằng Định (1601–1619) | Hoa Loan Lăng (Bố Vệ Lăng) |
| Thần Tông (lần 1) | Uyên hoàng đế | Lê Duy Kỳ | 1619–1643 | Vĩnh Tộ (1620–1628) Đức Long (1629–1634) Dương Hòa (1634–1643) | Quần Ngọc Lăng |
| Chân Tông | Thuận hoàng đế | Lê Duy Hựu | 1643–1649 | Phúc Thái | Hoa Phố Lăng |
| Thần Tông (lần 2) | Uyên hoàng đế | Lê Duy Kỳ | 1649–1662 | Khánh Đức (1649–1652) Thịnh Đức (1653–1657) Vĩnh Thọ (1658–1661) Vạn Khánh (1662) | Quần Ngọc Lăng |
| Huyền Tông | Khoát Đạt Duệ Thông Cương Nghị Trung Chính Ôn Nhu Hoà Lạc Khâm Minh Văn Tứ Doãn Cung Khắc Nhượng Mục hoàng đế | Lê Duy Vũ | 1663–1671 | Cảnh Trị | Quả Thịnh Lăng |
| Gia Tông | Khoan Minh Mẫn Đạt Anh Quả Huy Nhu Khắc Nhân Đốc Nghĩa Mỹ hoàng đế | Lê Duy Cối (Lê Duy Khoái) | 1672–1675 | Dương Đức (1672–1673) Đức Nguyên (1674–1675) | Phúc An Lăng |
| Hy Tông | Thông Mẫn Anh Quả Đôn Khoát Khoan Dụ Vĩ Độ Huy Cung Chương hoàng đế | Lê Duy Cáp (Lê Duy Hiệp) | 1675–1705 | Vĩnh Trị (1678–1680) Chính Hòa (1680–1705) | Phú Lăng |
| Dụ Tông | Thuần Chính Huy Nhu Ôn Giản Từ Tường Khoan Huệ Tôn Mẫu Hòa hoàng đế | Lê Duy Đường | 1706–1729 | Vĩnh Thịnh (1706–1719) Bảo Thái (1720–1729) | Cổ Đô Lăng, sau chuyển sang Kim Thạch Lăng |
|  | Bị phế thành Hôn Đức công | Lê Duy Phường | 1729–1732 | Vĩnh Khánh | Kim Lũ |
| Thuần Tông | Khoan Hào Đôn Mẫn Nhu Tốn Cẩn Khác Trần Tiềm Giản hoàng đế | Lê Duy Tường | 1732–1735 | Long Đức | Bình Ngô Lăng |
| Ý Tông | Ôn Gia Trang Túc Khải Túy Minh Mẫn Khoan Hồng Uyên Duệ Huy hoàng đế | Lê Duy Thận (Lê Duy Chấn) | 1735–1740 | Vĩnh Hựu | Phù Lê Lăng |
| Hiển Tông | Vĩnh hoàng đế | Lê Duy Diêu | 1740–1786 | Cảnh Hưng | Bàn Thạch Lăng |
|  | Mẫn hoàng đế | Lê Duy Khiêm  (Lê Duy Kỳ) | 1786–1788 | Chiêu Thống | Bàn Thạch Lăng |
Các vua nhà Lê trung hưng > Các vua được truy tôn

| Miếu hiệu | Thụy hiệu | Tên húy | Lý do tôn phong |
| --- | --- | --- | --- |
| Hiếu Tông | Nhân hoàng đế (仁皇帝) | Lê Duy Khoáng | Cha của Lê Anh Tông |
| Hựu Tông |  | Lê Duy Vĩ | Cha của Lê Mẫn Đế |
Chú thích

↑  POPULATION OF VIETNAM FROM EARLY TO 1858
↑  Do là cháu nội Lê Khắc Xương - anh vua Thánh Tông, tức là bác họ của Chiêu Tông
↑  Thông gia của Trần Chân. Con Đăng Dung là Mạc Đăng Doanh lấy con gái Trần Chân
↑  Theo sử ghi, Chiêu Tông chỉ hơn Ninh 8 tuổi
↑  Viện Sử học, sách đã dẫn, tr.77.
↑  Đại Việt Sử ký Toàn thư, Kỷ Nhà Lê, Thần Tông Uyên hoàng đế.
↑  Đại Việt Sử ký Toàn thư.
↑  Đại Việt Sử ký Toàn thư, Kỷ Nhà Lê, Huyền Tông Mục hoàng đế.
↑  Đại Việt Sử ký Toàn thư, Kỷ Nhà Lê, Gia Tông Mỹ hoàng đế.
↑  Đại Việt Sử ký Tục biên, Kỷ Nhà Lê, Dụ Tông Hòa hoàng đế.
↑  Đại Việt Sử ký Tục biên, Kỷ Nhà Lê, Hôn Đức Công.
↑  Đại Việt Sử ký Tục biên, Kỷ Nhà Lê, Thuần Tông Giản hoàng đế.
↑  Đại Việt Sử ký Tục biên, Kỷ Nhà Lê, Hiển Tông Vĩnh hoàng đế.
↑  Theo Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục.
↑  Đại Việt Sử ký Toàn thư, Kỷ Nhà Lê, Anh Tông Tuấn hoàng đế.
↑  Đại Việt Sử ký Tục biên, Kỷ Nhà Lê, Chiêu Thống Đế.
Nghi vệ xa giá vua Lê. Tranh vẽ thế kỷ XVIII.
Tranh vẽ cảnh vua Lê thiết triều của Samuel Baron - thời Lê trung hưng thế kỷ XVII.
Lãnh thổ Đại Việt thế kỷ 18, với vùng của vua Lê-chúa Trịnh ở phía Bắc (xanh đậm) và vùng của chúa Nguyễn phía Nam (xanh nhạt)
Tranh "Văn Quan Vinh Quy Đồ" nhà Lê
Ngoại Quốc Đồ, tranh vẽ thần dân các nước có quan hệ bang giao với nhà Lê (Bảo tàng Lịch sử Việt Nam).
Tượng hổ bằng gốm làm tại làng Bát Tràng thời Cảnh Hưng.
Bia Điện Nam Giao đặt tại Nam Giao thời Lê Trung hưng.
Starlux Airlines

STARLUX Airlines (tiếng Trung: 星宇航空; bính âm: Xīngyǔ Hángkōng; Wade–Giles: Hsingyu Hangk'ong) là một hãng hàng không quốc tế của Đài Loan có trụ sở tại Đài Bắc, Đài Loan và khai thác chuyến bay đầu tiên từ Đài Bắc đến Ma Cao vào ngày 23 tháng 1 năm 2020.