stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Mai Tiến Dũng (chính khách)
Quá trình công tác

Từ 8/1974 – 8/1978: Học viên Trường thiếu sinh quân, Bộ Tổng tham mưu.
Từ 9/1978 – 8/1982: Học viên Trường cán bộ Ngoại thương Hà Nội.
Từ 9/1982 – 3/1989: Trưởng phòng kinh doanh, Công ty Xuất nhập khẩu huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam Ninh.
Từ 4/1989 – 12/1994: Phó Giám đốc; Huyện ủy viên, Giám đốc Công ty Xuất nhập khẩu huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam.
Từ 1/1995 – 6/1997: Huyện ủy viên, Phó Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam.
Từ 7/1997 – 6/1998: Chủ tịch Liên đoàn Lao động huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam.
Từ 7/1998 – 9/2002: Trưởng phòng Ngoại vụ, Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Nam.
Từ 10/2002 – 8/2006: Phó Chánh Văn phòng Hội đồng nhân dân - Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Nam.
Từ 9/2006 – 11/2008: Tỉnh ủy viên, Chánh Văn phòng Tỉnh ủy Hà Nam.
Từ 12/2008 – 3/2009: Tỉnh ủy viên, Bí thư Huyện ủy Lý Nhân, tỉnh Hà Nam.
Từ 4/2009 – 7/2009: Tỉnh ủy viên, Bí thư Thành ủy Phủ Lý, tỉnh Hà Nam.
Từ 7/2009 – 9/2010: Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thành ủy Phủ Lý, tỉnh Hà  Nam.
Từ 10/2010 – 12/2010: Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Hà Nam.
Tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng được bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XI.
Từ 1/2011 – 11/2014: Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Nam.
Từ 13/11/2014 – 20/11/2014: Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Hà Nam.
Từ 20/11/2014 – 4/2016: Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Hà Nam.
Tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XII.
Ngày 09/4/2016: Tại kỳ họp thứ 11, Quốc hội khoá XIII, được Quốc hội phê chuẩn, Chủ tịch nước bổ nhiệm giữ chức Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ.
Ngày 13/4/2016 được Ban Cán sự Đảng Chính phủ cử giữ chức Ủy viên Ban cán sự đảng Chính phủ, Chánh văn phòng Ban Cán sự đảng Chính phủ. Ông được đánh giá là người tiên phong trong công tác cải cách các thủ tục hành chính, thúc đẩy phát triển Chính phủ điện tử tại Việt Nam thông qua việc thiết lập Cổng dịch vụ công quốc gia, Trục Liên thông văn bản quốc gia, Hệ thống phục vụ họp và xử lý công việc của Chính phủ e-Cabinet. Ông cũng là người đầu tiên có tiếng nói mạnh mẽ trong việc thúc đẩy triển khai ký số văn bản điện tử.[cần dẫn nguồn]
Ngày 28/7/2016: Tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XIV, được Quốc hội phê chuẩn, Chủ tịch nước bổ nhiệm giữ chức Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ.
Ngày 7/4/2021, tại kỳ họp thứ 11, Quốc hội khóa XIV, được Quốc hội phê chuẩn, Chủ tịch nước miễn nhiệm chức danh Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ nhiệm kỳ 2016–2021 theo đề nghị của Thủ tướng Phạm Minh Chính.
Ngày 12/1/2023, tại kỳ họp thứ 25, Ủy ban Kiểm tra Trung ương cảnh cáo Ban Thường vụ Đảng ủy Văn phòng Chính phủ và đề nghị Ban Bí thư xem xét, kỷ luật ông Mai Tiến Dũng, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Bí thư Đảng ủy, nguyên Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ.
Khen thưởng

Huân chương Lao động hạng Ba
Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ
Kỷ niệm chương "Vì Sự Nghiệp Ngoại Giao"
Kỷ luật

Ngày 13 tháng 3 năm 2023, Ban Bí thư Bộ Chính trị quyết định kỷ luật cảnh cáo đối với ông Dũng với cương vị Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ đã thiếu trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ tổ chức các chuyến bay đưa công dân về nước trong đại dịch COVID-19, để một số cán bộ Văn phòng Chính phủ tham mưu, đề xuất không đúng kết luận của Thủ tướng, nhận hối lộ, bị khởi tố, bắt tạm giam.
Ngày 4 tháng 5 năm 2024, Trung tướng Tô Ân Xô, người phát ngôn Bộ Công an, cho biết ông Dũng bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an khởi tố, bắt tạm giam để điều tra về tội "Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ". Quyết định tố tụng với ông Dũng được nhà chức trách thực thi hôm 30 tháng 4 năm 2024.
Ngày 16 tháng 5 năm 2024, tại Hội nghị lần thứ 9 Ban chấp hành Trung ương Đảng khoá XIII, ông Mai Tiến Dũng bị khai trừ ra khỏi Đảng. Ngày 2 tháng 11, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an thông báo truy tố ông Mai Tiến Dũng về tội nhận hối lộ của ông Nguyễn Cao Trí, Tổng Giám đốc Công ty Sài Gòn Đại Ninh.
Câu nói

Đánh giá cuộc đối thoại của Chủ tịch Hà Nội Nguyễn Đức Chung với người dân Đồng Tâm là trách nhiệm, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng cũng thông tin Hà Nội đã công bố quyết định thanh tra toàn bộ việc sử dụng, quản lý đất tại xã Đồng Tâm. Hà Nội cũng đã kiểm tra rà soát toàn bộ hoạt động tố tụng như khởi tố vụ án, bị can và bắt giam một số người tại xã Đồng Tâm. Bộ trưởng Mai Tiến Dũng đã nói:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Tinh thần minh bạch, khách quan. Nếu chúng ta sai, chúng ta nhận lỗi trước dân. Nếu dân sai thì dân phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. | ” |
— Mai Tiến Dũng
Chú thích

↑  “Tóm tắt tiểu sử đồng chí Mai Tiến Dũng Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ”. Bản gốc lưu trữ ngày 15 tháng 4 năm 2016. Truy cập ngày 15 tháng 4 năm 2016.
1 2  “Cảnh cáo ông Mai Tiến Dũng liên quan vụ chuyến bay giải cứu”. thanhnien. Truy cập ngày 14 tháng 1 năm 2023.
↑  ONLINE, TUOI TRE (4 tháng 5 năm 2024). “Bắt tạm giam ông Mai Tiến Dũng, cựu bộ trưởng, chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ”. TUOI TRE ONLINE. Truy cập ngày 4 tháng 5 năm 2024.
↑  Vũ Hân (8 tháng 4 năm 2016). “Chân dung các thành viên Chính phủ khóa mới”. Báo Công an nhân dân. Lưu trữ bản gốc ngày 23 tháng 11 năm 2017. Truy cập ngày 23 tháng 11 năm 2017.
↑  “Thông tin LATS của NCS Mai Tiến Dũng”.
↑  “Đồng chí Mai Tiến Dũng kiêm giữ chức Chánh Văn phòng Ban Cán sự Đảng Chính phủ”.
↑  “Đề nghị Ban Bí thư xem xét, thi hành kỷ luật nguyên chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng”. Tuổi Trẻ. 12 tháng 1 năm 2023. Truy cập ngày 7 tháng 2 năm 2023.
↑  Bảo Trân (12 tháng 1 năm 2023). “Đề nghị Ban Bí thư kỷ luật nguyên chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng”. Người Lao Động. Truy cập ngày 7 tháng 2 năm 2023.
↑  “Đề nghị Ban Bí thư xem xét, thi hành kỷ luật nguyên Bộ trưởng Mai Tiến Dũng”. Đài Tiếng nói Việt Nam. 12 tháng 1 năm 2023. Truy cập ngày 7 tháng 2 năm 2023.
↑  VnExpress. “Nguyên Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng bị cảnh cáo”. vnexpress.net. Truy cập ngày 7 tháng 2 năm 2023.
↑  VnExpress. “Cựu chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng bị bắt”. vnexpress.net. Truy cập ngày 4 tháng 5 năm 2024.
↑  Thành Chung (16 tháng 5 năm 2024). “Khai trừ Đảng ông Mai Tiến Dũng, Dương Văn Thái, cách tất cả chức vụ trong Đảng với ông Lê Thanh Hải”. Tuổi Trẻ. Truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2025.
↑  News, V. T. C. (2 tháng 11 năm 2024). “Đề nghị truy tố cựu Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP Mai Tiến Dũng”. Báo điện tử VTC News. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2024.
↑  “Vụ Đồng Tâm: sẽ giải quyết rốt ráo, công bằng”. Tuổi Trẻ Online. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2021.
↑  “Vụ việc Đồng Tâm: 'Nếu sai, chúng ta nhận lỗi, dân sai dân chịu trách nhiệm'”. VTC News. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2021.
↑  “Vụ Đồng Tâm: Nếu sai, chúng ta nhận lỗi trước dân”. Zingnews. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2021.
| x t sBộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Việt Nam  |
| --- | --- |
 Phạm Hùng¹ (1955–1958)  Nguyễn Duy Trinh¹ (1958)  Nguyễn Khang¹ (1959–1965)  Trần Hữu Dực¹ (1965–1976)  Đặng Thí (1971–1973)  Phan Mỹ (1973–1981)  Đặng Thí¹ (1976–1977)  Vũ Tuân¹ (1977–1981)  Đặng Việt Châu¹ (1981)  Đặng Thí (1981–1982)  Nguyễn Hữu Thụ (1982–1984)  Đoàn Trọng Truyến (1984–1987)  Hồ Ngọc Nhường (1987)  Nguyễn Khánh (1987–1992)  Lê Xuân Trinh (1992–1996)  Lại Văn Cử (1996–1999)  Đoàn Mạnh Giao (1999–2007)  Nguyễn Xuân Phúc (2007–2011)  Vũ Đức Đam (2011–2013)  Nguyễn Văn Nên (2013–2016)  Mai Tiến Dũng (2016–2021)  Trần Văn Sơn (2021–) 
¹ Bộ trưởng Phủ Thủ tướng
Glypta pumila

| Glypta pumila> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Glypta
Loài (species): G. pumila
Danh pháp hai phần
Glypta pumila Dasch, 1988 
Glypta pumila là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
Cúp bóng đá Ba Lan

| --- | --- |
Bức ảnh chiếc cúp bóng đá Ba Lan
Thành lập: 1925
Số đội: 68
Vòng loại cho: UEFA Europa Conference League
Cúp trong nước: Siêu cúp bóng đá Ba Lan
Đội vô địch hiện tại: Cracovia (vô địch lần 1)
Câu lạc bộ thành công nhất: Legia Warsaw (19 danh hiệu)
Trang web: Trang web chính thức
 Cúp bóng đá Ba Lan 2020–21
Cúp bóng đá Ba Lan (tiếng Anh: Polish Cup; tiếng Ba Lan: Puchar Polski w piłce nożnej [ˌpuxar ˈpɔlskʲi]) là một giải đấu cúp bóng đá dành cho các câu lạc bộ của Ba Lan, được tổ chức thường niên từ năm 1950 và là danh hiệu quốc gia quan trọng thứ hai của bóng đá Ba Lan chỉ sau Ekstraklasa. Do sự tham gia của đông đảo đội bóng, giải đấu thường được gọi là Cúp của nghìn đội bóng (tiếng Ba Lan: Puchar Tysiąca Drużyn [ˌpuxar tɨˌɕɔnt͡sa ˈdruʐɨn]).
Bất kì câu lạc bộ nào đã đăng ký với Liên đoàn bóng đá Ba Lan đều có quyền tham dự giải, bất kể đội đó có tranh tài tại bất kì giải đấu nào thuộc hệ thống bóng đá quốc gia của Ba Lan hay không. Các đội dự bị và kì cựu cũng đều đủ điều kiện dự giải, trong đó các đội dự bị đã hai lần tiến vào trận chung kết (và vô địch một lần). Cúp nảy nổi tiếng với các đội bóng ở hạng thấp bởi nó trao cho họ cơ hội được chạm trán những đội danh tiếng hơn. Trong một vài trường hợp, các đội ngựa ô từng lọt vào chung kết với ví dụ nổi tiếng nhất là Czarni Żagań – câu lạc bộ đã thua trận chung kết với tỉ số 0–4 trước Górnik Zabrze ở mùa 1964–1965.
Các đội bóng ở những hạng đấu thấp phải dự các vòng loại khu vực, những đội chiến thắng sẽ chạm trán với các đội từ hạng nhất và hạng hai tùy theo trận. Các vòng loại khu vực được tổ chức ở những mùa giải trước, do đó một mùa cúp bóng đá Ba Lan dành cho các câu lạc bộ hạng thấp có thể kéo dài tới hai mùa. Mỗi trận hòa sẽ được định đoạt bằng một trận duy nhất được tổ chức ở sân vận động của đội bóng ở hạng đấu thấp hơn. Trận chung kết từng chỉ có hình thức một trận duy nhất, nhưng ở giai đoạn 2002–2006 thì chuyển thành hình thức hai lượt trận. Kể từ 2007, Cúp này trở về với hình thức một trận duy nhất.
Các nhà vô địch cúp bóng đá Ba Lan

Dưới đây là các nhà vô địch cúp bóng đá Ba Lan qua các năm:
1926: Wisła Kraków
1927–50: không được tổ chức
1951: Ruch Chorzów
1952: Polonia Warsaw
1953: không được tổ chức
1954: Gwardia Warsaw
1955: Legia Warsaw
1956: Legia Warsaw
1957: ŁKS Łódź
1958–61: không được tổ chức
1962: Zagłębie Sosnowiec
1963: Zagłębie Sosnowiec
1964: Legia Warsaw
1965: Górnik Zabrze
1966: Legia Warsaw
1967: Wisła Kraków
1968: Górnik Zabrze
1969: Górnik Zabrze
1970: Górnik Zabrze
1971: Górnik Zabrze
1972: Górnik Zabrze
1973: Legia Warsaw
1974: Ruch Chorzów
1975: Stal Rzeszów
1976: Śląsk Wrocław
1977: Zagłębie Sosnowiec
1978: Zagłębie Sosnowiec
1979: Arka Gdynia
1980: Legia Warsaw
1981: Legia Warsaw
1982: Lech Poznań
1983: Lechia Gdańsk
1984: Lech Poznań
1985: Widzew Łódź
1986: GKS Katowice
1987: Śląsk Wrocław
1988: Lech Poznań
1989: Legia Warsaw
1990: Legia Warsaw
1991: GKS Katowice
1992: Miedź Legnica
1993: GKS Katowice
1994: Legia Warsaw
1995: Legia Warsaw
1996: Ruch Chorzów
1997: Legia Warsaw
1998: Amica Wronki
1999: Amica Wronki
2000: Amica Wronki
2001: Polonia Warsaw
2002: Wisła Kraków
2003: Wisła Kraków
2004: Lech Poznań
2005: không trao giải
2006: Wisła Płock
2007: Dyskobolia Grodzisk Wlkp.
2008: Legia Warsaw
2009: Lech Poznań
2010: Jagiellonia Białystok
2011: Legia Warsaw
2012: Legia Warsaw
2013: Legia Warsaw
2014: Zawisza Bydgoszcz
2015: Legia Warsaw
2016: Legia Warsaw
2017: Arka Gdynia
2018: Legia Warsaw
2019: Lechia Gdańsk
2020: Cracovia
Thống kê thành tích

| Câu lạc bộ | Vô địch | Á quân | Năm vô địch |
| --- | --- | --- | --- |
| Legia Warsaw | 19 | 6 | 1955, 1956, 1964, 1966, 1973, 1980, 1981, 1989, 1990, 1994, 1995, 1997, 2008, 2011, 2012, 2013, 2015, 2016, 2018 |
| Górnik Zabrze | 6 | 7 | 1965, 1968, 1969, 1970, 1971, 1972 |
| Lech Poznań | 5 | 5 | 1982, 1984, 1988, 2004, 2009 |
| Wisła Kraków | 4 | 6 | 1926, 1967, 2002, 2003 |
| Zagłębie Sosnowiec | 4 | 1 | 1962, 1963, 1977, 1978 |
| Ruch Chorzów | 3 | 6 | 1951, 1974, 1996 |
| GKS Katowice | 3 | 5 | 1986, 1991, 1993 |
| Amica Wronki | 3 | 1 | 1998, 1999, 2000 |
| Lechia Gdańsk | 2 | 1 | 1983, 2019 |
| Arka Gdynia | 2 | 1 | 1979, 2017 |
| Śląsk Wrocław | 2 | 1 | 1976, 1987 |
| Polonia Warsaw | 2 | – | 1952, 2001 |
| Jagiellonia Białystok | 1 | 2 | 2010 |
| Wisła Płock | 1 | 1 | 2006 |
| ŁKS Łódź | 1 | 1 | 1957 |
| Gwardia Warsaw | 1 | 1 | 1954 |
| Cracovia | 1 | – | 2020 |
| Dyskobolia Grodzisk | 1 | – | 2007 |
| Zawisza Bydgoszcz | 1 | – | 2014 |
| Miedź Legnica | 1 | – | 1992 |
| Widzew Łódź | 1 | – | 1985 |
| Stal Rzeszów | 1 | – | 1975 |
| Pogoń Szczecin | – | 3 | – |
| Polonia Bytom | – | 3 | – |
| Zagłębie Lubin | – | 3 | – |
| GKS Bełchatów | – | 2 | – |
| Piast Gliwice | – | 2 | – |
| Aluminium Konin | – | 1 | – |
| Czarni Żagań | – | 1 | – |
| Korona Kielce | – | 1 | – |
| Raków Częstochowa | – | 1 | – |
| ROW II Rybnik | – | 1 | – |
| Sparta Lwów | – | 1 | – |
| Stal Mielec | – | 1 | – |
Hongji-dong

| Hongji-dong> Chuyển tự Tiếng Triều Tiên |
| --- | --- |
 • Hangul: 홍지동
 • Hanja: 弘智洞
 • Romaja quốc ngữ: Hongji dong
 • McCune–Reischauer: Hongchi tong
 
 

Hongji-dong
Quốc gia: Hàn Quốc
Hongji-dong là một dong, phường của Jongno-gu ở Seoul, Hàn Quốc. Nó là một dong pháp lý (법정동 法定洞) quản lý bởi dong hành chính (행정동 行政洞), Buam-dong.
Liên kết

Trang chính thức Jongno-gu bằng tiếng Anh
(tiếng Hàn) Trang chính thức Jongno-gu
(tiếng Hàn) Biểu tượng của Jongno-gu bởi dong hành chính Lưu trữ 2004-02-23 tại Archive.today
(tiếng Hàn) Văn phòng dân cư Buam-dong Lưu trữ 2004-03-11 tại Archive.today
(tiếng Hàn) Nguồn gốc tên của Hongji-dong[liên kết hỏng]
| x t sPhân cấp hành chính (dong) của Jongno-gu |
| --- | --- | --- |
Địa điểm văn phòng quận: Jongno 1.2.3.4 ga-dong
|  | Phường |  Gahoe-dong  Gyonam-dong  Muak-dong  Buam-dong  Sajik-dong  Samcheong-dong  Sungin 1-dong  Sungin 2-dong  Ihwa-dong  Jongno 1.2.3.4 ga-dong  Jongno 5.6 ga-dong  Changsin 1-dong  Changsin 2-dong  Changsin 3-dong  Cheongunhyoja-dong  Pyeongchang-dong  Hyehwa-dong  |
|  | Xem thêm |  Phân cấp hành chính Hàn Quốc  Danh sách quận của Seoul  |
: Trang chủ: jongno.go.kr
| x t sSeoul |
| --- | --- | --- |
Vị trí văn phòng thành phố: Jung-gu  Văn hóa  Kinh tế  Giáo dục  Lịch sử  Truyền thông  Con người
:  Jongno-gu  Jung-gu  Yongsan-gu  Seongdong-gu  Gwangjin-gu  Dongdaemun-gu  Jungnang-gu  Seongbuk-gu  Gangbuk-gu  Dobong-gu  Nowon-gu  Eunpyeong-gu  Seodaemun-gu  Mapo-gu  Yangcheon-gu  Gangseo-gu  Guro-gu  Geumcheon-gu  Yeongdeungpo-gu  Dongjak-gu  Gwanak-gu  Seocho-gu  Gangnam-gu  Songpa-gu  Gangdong-gu 
Seoul | Busan | Daegu | Incheon | Gwangju | Daejeon | Ulsan | Sejong Gyeonggi-do | Gangwon | Chungcheongbuk-do | Chungcheongnam-do | Jeonbuk | Jeollanam-do | Gyeongsangbuk-do | Gyeongsangnam-do | Jeju
Rigel

| --- | --- |
 Rigel là ngôi sao nằm phía dưới bên phải trong chòm sao Lạp Hộ.
Dữ liệu quan sát  Kỷ nguyên J2000.0      Xuân phân J2000.0
Chòm sao: Lạp Hộ
Phát âm: /ˈraɪdʒəl/{normal-en
Xích kinh: 05h 14m 32.272s
Xích vĩ: −08° 12′ 05.91″
Cấp sao biểu kiến (V): 0.18
Các đặc trưng

Kiểu quang phổ: B8Iab
Chỉ mục màu U-B: −0,66
Chỉ mục màu B-V: −0,03
Kiểu biến quang: hơi bất thường

Trắc lượng học thiên thể

Vận tốc xuyên tâm (Rv): 20,7 km/s
Chuyển động riêng (μ):  RA: 1,87 mas/năm   Dec.: −0,56 mas/năm 
Thị sai (π): 4,22 ± 0,81 mas
Khoảng cách: 772,51 ly  (236,96 pc)
Cấp sao tuyệt đối (MV): −6,7

Chi tiết

Khối lượng: 21 M☉
Bán kính: 78 R☉
Độ sáng: 120.000 L☉
Nhiệt độ: 12.100 K

Tên gọi khác
 Rigel, Algebar, Elgebar, β Ori, 19 Ori, HD 34085, HR 1713, HIP 24436, SAO 131907, TD1 4253 
Cơ sở dữ liệu tham chiếu
SIMBAD: dữ liệu
Rigel (β Ori, β Orionis, Beta Orionis) là ngôi sao sáng nhất trong chòm sao Lạp Hộ, là ngôi sao sáng thứ 7 trên bầu trời đêm, là ngôi sao siêu khổng lồ xanh trắng, với cấp sao biểu kiến 0,18. Mặc dù theo định danh Bayer nó có ký hiệu "beta", sao Rigel luôn luôn sáng hơn ngôi sao Alpha Orionis (Betelgeuse). Người Trung Hoa cổ đại gọi nó với tên là Sâm Tú Thất (參宿七), tức sao Sâm số 7.
Tính chất vật lý

Rigel đã được nghiên cứu khá kĩ bằng các đo đạc chính xác nhờ phương pháp thị sai: ước lượng qua quang phổ các nhà thiên văn thu được giá trị khoảng cách từ Trái Đất đến nó vào khoảng 700 và 900 năm ánh sáng (210 và 280 parsec), và dữ liệu từ vệ tinh Hipparcos với giá trị "tin cậy nhất" là 773 năm ánh sáng (237 pc), với sai số biên khoảng 19%. Rigel là sao siêu khổng lồ xanh, có khối lượng 21 lần khối lượng Mặt Trời, độ sáng lớn gấp 120.000 lần độ sáng của Mặt Trời. Rigel là ngôi sao sáng nhất trong vùng lân cận với Mặt Trời; ngôi sao gần nhất mạnh hơn nó là Naos, cách Trái Đất 1.100 năm ánh sáng trong chòm sao Thuyền Vĩ. Ngôi sao Rigel rất sáng khi ở vị trí cách nó 1 đơn vị thiên văn, nó là một quả cầu chiếu sáng không thể tưởng tượng được với đường kính góc là 35° với cấp sao -38. Công suất thông lượng bằng 100 MW / m² hay 10 kW / cm², trong khi của Mặt Trời bằng 1,4 kW / m². Công suất thông lượng ở khoảng cách này bằng với công suất thông lượng từ một que hàn ở khoảng cách chỉ vài milimét; bất kì vật nào nằm gần ngôi sao trong khoảng cách này sẽ bị bốc hơi và thổi ra xa bởi gió sao cực mạnh.
Với độ sáng và sự di chuyển của mình trong vùng tinh vân, Rigel làm sáng lên một số đám mây bụi trong vùng lân cận chung của nó, nổi bật nhất là IC 2118 (tinh vân Đầu Phù thủy - the Witch Head Nebula). Rigel cũng kết hợp với tinh vân Lạp Hộ, mặc dù khoảng cách từ Trái Đất đến tinh vân gấp hai lần khoảng cách đến Rigel nhưng hai thiên thể nằm khá gần nhau trong chòm sao Lạp Hộ nếu nhìn từ Trái Đất. Tuy có khoảng cách khác nhau như vậy, quỹ đạo chuyển động của Rigel trong không gian trong tương lai có thể sẽ gần lại với tinh vân khi nhìn từ Trái Đất. Từ đó có thể phân loại Rigel là thành viên bên ngoài thuộc tập hợp Orion OB1 (Orion OB1 Association), cùng với nhiều thiên thể sáng khác trên bầu trời; cụ thể hơn, nó là thành viên của tập hợp Taurus-Orion (Taurus-Orion R1 Association), với nhóm OB1 là những ngôi sao nằm gần tinh vân và hình thành gần đây.
Rigel là một biến tinh, một sao siêu khổng lồ biến đổi bất thường, với độ sáng thay đổi từ 0,03 đến 0,3 of trong khoảng 22-25 ngày. Hệ Rigel thường chứa 3 ngôi sao. Một số người đề xuất thêm ngôi sao thứ 4, nhưng nói chung đây là một sự nhầm lẫn về các sao biến quang chính, mà nguyên nhân là ở sự co giãn mang tính vật lý của bề mặt sao.
Siêu sao khổng lồ xanh Rigel sáng loáng trên bầu trời
So sánh kích thước của sao Rigel và Mặt Trời.
Thao thiết

Thao Thiết trên một vại đồng thời cuối nhà Thương.
Thao Thiết (tiếng Trung: 饕餮; bính âm: tāotiè) là một hình tượng thường được tìm thấy trên các vật dụng bằng đồng thời nhà Chu và nhà Thương. Thiết kế thường có hình dạng một gương mặt chính diện của thần thú, đối xứng hai bên, với cặp mắt to và thường là không có phần hàm dưới. Một số người cho rằng hình tượng này có thể được tìm thấy trong các mảnh ngọc ở thời đại đồ đá mới, chẳng hạn như trong văn hóa Lương Chử (3300—2000 TCN).
Truyền thuyết

Thần thoại Trung Hoa như sách Sơn Hải Kinh và Tả truyện thì thao thiết là một trong "Tứ đại hung thú" gồm Thao Thiết, Hỗn Độn, Đào Ngột và Cùng Kỳ. Nó được mô tả như một loài mãnh thú hung ác, có sức mạnh to lớn, rất tham ăn, thấy gì ăn nấy, là biểu tượng cho sự tham lam dục vọng.
Sách Thần dị kinh kể về loài này rất đáng sợ: "Tây nam phương hữu quỷ yên, thân đa mao, đầu thượng đái thỉ, tham như ngận ác, tích tài nhi bất dụng, thiện đoạt nhân cốc vật" (Ở phía tây nam có giống quỷ thân mình nhiều lông, trên đầu đội con lợn, tham lam độc ác, tích lũy của cải mà không dùng, giỏi cướp thóc lúa của người).
Sách Sơn hải kinh cũng có miêu tả về loài thú này như sau: "Câu Ngô chi sơn kì thượng đa ngọc, kì hạ đa đồng, hữu thú yên, kì trạng như dương thân nhân diện, kì mục tại dịch hạ, hổ xỉ nhân trảo, kì âm như anh nhi, danh viết Bào hào, thị thực nhân." (Ở núi Câu Ngô, trên núi có nhiều ngọc, dưới núi có nhiều đồng, có loài thú ở đó, hình dạng của nó là mình dê mặt người, mắt ở dưới nách, răng như hổ, móng tay chân như người, tiếng của nó như tiếng trẻ con, tên là Bào hào, là giống ăn thịt người).
Sách Tiên tri trong Lã Thị Xuân Thu viết "Chu đỉnh trứ thao thiết, hữu thủ vô thân, thực nhân vị yết, hại cấp kỳ thân, dĩ ngôn báo canh dã" tức "Trong đỉnh đồng nhà Chu có khắc con thao thiết, có đầu mà không có thân, ăn thịt người nhưng chưa nuốt chửng đã chết rồi, nghe đời trước nói lại như vậy". Đây là miêu tả đầu tiên gắn liền con thao thiết với các họa tiết nhà Thương, Chu.
Hình ảnh Thao Thiết được nhắc đến từ thời xưa tuy nhiên thực sự phải tới thời Minh mới có những ghi chép đáng chú ý như cuốn Hoài lộc đường tập (懷麓堂集) của Lý Đông Dương.Thuở xưa Thao Thiết được nhắc đến như một loài kì thú riêng biệt, sau này tới nhà Minh lần đầu tiên mới được liệt kê trong 9 đứa con của Rồng.
Hình tượng Thao Thiết qua nhiều tài liệu chung quy có các điểm chung như sau: Miệng rộng, thân ngắn, tính tình hung ác, tham lam vô độ nên thường được trang trí trên các bát ăn cốc uống nhằm nhắc nhở việc ăn uống nên điều độ.
Đế quốc Ottoman
Lịch sử > Nguồn gốc

Sự thành lập của vương triều Ottoman là một phần của các bộ lạc người Tây Đột Quyết (Gokturk) miền tây đã di cư từ Trung Á bắt đầu từ thế kỷ X. Định cư tại Ba Tư trong thời kỳ này, những người Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu mở rộng về phía tây tới Armenia và Tiểu Á vào đầu thế kỷ XI. Những đợt di chuyển này đã dẫn đến mâu thuẫn giữa họ với Đế quốc Byzantine, từng là một thế lực nổi trội tại khu vực miền đông Địa Trung Hải kể từ thời kỳ La Mã, nhưng vào thế kỷ XI bắt đầu một thời kỳ suy thoái dài. Người Thổ Seljuk đã thiết lập địa vị chắc chắn tại Tiểu Á sau chiến thắng lịch sử tại trận Manzikert năm 1071, để thành lập nhà Seljuk ở Tiểu Á. Sau sự xâm lăng của người Mông Cổ vào thế kỷ XIII, triều đại này đã sụp đổ và lãnh thổ của nó đã bị phân chia thành nhiều vương quốc của người Thổ Nhĩ Kỳ, tức các beylik.
Dưới quyền bá chủ của nhà Seljuk ở Tiểu Á, bộ lạc Kayı của người Thổ Oğuz đã tạo ra một thể chế mà cuối cùng đã trở thành vương quốc Ottoman tại miền tây Tiểu Á. Thủ lĩnh người Kayı là Ertuğrul Gazi đã nhận được vùng đất này sau lưng Seljuk trong cuộc va chạm biên giới nhỏ. Hệ thống Seljuk tạo cơ hội cho sự bảo vệ vương quốc từ bên ngoài, và cũng cho phép nó phát triển cấu trúc nội tại của nó. Vị trí của Kayı trên ven rìa phía viễn tây của nhà nước Seljuk cho phép họ xây dựng lực lượng quân sự của mình thông qua sự hợp tác với các dân tộc khác sống tại miền tây Tiểu Á, nhiều trong số đó là những người theo Kitô giáo. Sau sự tan rã của nhà Seljuk, Kayı trở thành nước chư hầu của Hãn quốc Y Nhi thuộc Mông Cổ.
Lịch sử > Lớn mạnh (1453-1683)

Bài chi tiết: Thời lớn mạnh của Đế quốc Ottoman