KGB
Mối quan hệ KGB và Đảng > Kiểm soát đảng

Sự can thiệp của Đảng Cộng sản vào hoạt động các cơ quan quản lý và nhà nước phổ biến ở Liên Xô. Đồng thời, không có cơ quan nhà nước nào ở Liên Xô bị Đảng Cộng sản can thiệp vào các hoạt động như cơ quan an ninh, vốn là công cụ bảo vệ lợi ích Đảng Cộng sản. Nói một cách dễ hiểu, phương châm chính thức của KGB vào thời điểm đó, "Trung thành với Đảng - Trung thành với Tổ quốc", nghĩa là phục vụ Đảng là phục vụ Tổ quốc Liên Xô.
"Bộ Chính trị lãnh đạo Ủy ban An ninh Nhà nước không thông qua tổ chức Đảng, mà trực tiếp thông qua Chủ tịch KGB và một hoặc hai Phó chủ tịch."
Phân tích quy chế KGB, tài liệu đảng và tài liệu của các cơ quan an ninh nhà nước, do Đoàn Chủ tịch Xô viết Tối cao Liên bang Nga tiến hành năm 1992, làm sáng tỏ mức độ kiểm soát KGB bởi đảng cầm quyền. Đặc biệt, người ta thấy rằng đối với các cơ quan an ninh nhà nước Liên Xô, các cơ quan chủ quản của Đảng thực hiện các chức năng sau:
xác định tình trạng các cơ quan an ninh nhà nước và điều chỉnh hoạt động của họ;
xác định nhiệm vụ chính của cơ quan an ninh nhà nước và lĩnh vực hoạt động cụ thể;
thành lập cơ cấu chung các cơ quan an ninh nhà nước;
xây dựng mục tiêu, xác định đối tượng và quy định phương pháp đấu tranh dựa trên tình hình chính trị hiện tại, trong đó có "biện pháp trấn áp quy mô lớn;
phê duyệt cơ cấu tổ chức và biên chế các cơ quan an ninh nhà nước, kiểm soát việc thay đổi cơ cấu và thay đổi biên chế ở tất cả các cấp - từ các tổng cục của văn phòng trung ương đến các phòng cấp huyện của KGB;
phê duyệt hoặc tán thành các quy định nội bộ chính của cơ quan an ninh nhà nước - lệnh, quyết định của đoàn chủ tịch, quy định và hướng dẫn;
hình thành sự lãnh đạo của các cơ quan an ninh nhà nước, đặc biệt là sự chấp thuận của Chủ tịch KGB và các Phó Chủ tịch, cũng như các quan chức cấp cao của các cơ quan an ninh nhà nước thuộc giới tinh hoa của Trung ương Đảng hoặc các cơ quan đảng địa phương;
xác định chính sách nhân sự của các cơ quan an ninh;
nhận báo cáo về hoạt động của toàn bộ cơ quan an ninh nhà nước và về các cơ cấu và lĩnh vực hoạt động riêng lẻ của cơ quan, với báo cáo là bắt buộc và định kỳ (trong một tháng, một năm, năm năm);
giám sát các hoạt động cụ thể hoặc tập hợp các hoạt động của các cơ quan an ninh nhà nước và ủy quyền cho cơ quan quan trọng nhất trong số họ về một loạt các vấn đề.
Theo quan điểm ban lãnh đạo đảng, Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô có quyền ra lệnh cấm công bố các lệnh Chủ tịch KGB liên quan đến những vấn đề công tác điều tra và hoạt động, mâu thuẫn với các điều 10, 12 và 13 Quy chế giám sát kiểm sát viên ở Liên Xô năm 1955, cung cấp quyền kiểm soát của kiểm sát pviên đối với việc tuân thủ các quy định do các cơ quan ban hành với Hiến pháp và luật pháp Liên Xô, của các nước Cộng hòa Liên bang và cộng hòa tự trị, các nghị định chính phủ Liên bang và cộng hòa.
Là một phần các hoạt động thực thi pháp luật của KGB, các cơ quan an ninh bị cấm thu thập các tài liệu gây tổn hại đến các đại diện giới tinh hoa của đảng, Xô viết và công đoàn, điều này đã đưa những người có quyền lực hành chính, kiểm soát và kinh tế ra khỏi tầm kiểm soát của các cơ quan thực thi pháp luật và đặt nền móng cho sự xuất hiện của tội phạm có tổ chức trong môi trường này.
Các chức năng cơ quan an ninh nhà nước luôn bao gồm bảo vệ và phục vụ các lãnh đạo cao nhất của đảng (kể cả khi họ đi nghỉ), cung cấp an ninh cho các sự kiện lớn của đảng (đại hội, hội nghị toàn thể và phiên họp) và cung cấp kỹ thuật cho các cơ quan cao nhất của đảng gồm phương tiện và thông tin liên lạc mã hóa. Vì những mục đích này, đã có các bộ phận đặc biệt trong cơ cấu KGB, mà công việc và trang thiết bị được chi trả từ ngân sách nhà nước chứ không phải ngân sách đảng. Theo quy chế của KGB, nó cũng được giao trách nhiệm bảo vệ các nhà lãnh đạo của chính phủ Liên Xô. Đồng thời, việc phân tích các lệnh của KGB cho thấy xu hướng chuyển giao các chức năng an ninh và dịch vụ liên quan đến các cấu trúc nhà nước phù hợp với thẩm quyền của các cơ quan nội chính, đó là bằng chứng cho thấy thực tế việc bảo vệ và phục vụ các nhân vật của đảng và cơ sở vật chất là một ưu tiên của KGB. Một số lệnh về các hoạt động an ninh và phục vụ chỉ đề cập đến các nhà lãnh đạo đảng. Đặc biệt, KGB được giao trách nhiệm cung cấp an ninh và phục vụ các ủy viên Bộ Chính trị, ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị và các ủy viên Ban Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, cũng như theo các quyết định của Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, là các chính trị gia và các yếu nhân nước ngoài trong thời gian họ ở Liên Xô. Ví dụ, KGB đã bảo vệ và phục vụ Babrak Karmal, thường trú tại Moskva sau khi ông bị bãi nhiệm năm 1986 khỏi chức vụ Tổng Bí thư Trung ương Đảng Dân chủ Nhân dân Afghanistan.