stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Dành dành
Bộ phận dùng

Lá và quả. Lá thu hái quanh năm, dùng tươi. Quả hái vào tháng 8-10 khi chín già, ngắt bỏ cuống, rồi phơi hoặc sấy khô. Quả dành dành dùng để thổi xôi và tạo màu (vàng) thực phẩm.
Quả hình trứng hay thoi có 5-8 đường gờ chạy dọc theo quả làm cho quả có góc cạnh dài, dài 2.5-4.5 cm, đường kính 1–2 cm. Mặt ngoài màu vàng cam tới đỏ nâu hơi bóng, quả nhiều hạt hình đĩa xếp khít tạo khối cầu hay trứng. Mùi nhẹ, vị hơi chua, đắng.
Thành phần hóa học

Trong lá và quả chứa các glucozit (như gardenosid, gentiobiosid, geniposid, crocin), tanin, tinh dầu, pectin, β-sitosterol, D-mannitol, nonacosan.
Công dụng

Những thông tin y khoa của Wikipedia tiếng Việt chỉ mang tính chất tham khảo và không thể thay thế ý kiến chuyên môn.
Trước khi sử dụng những thông tin này, độc giả cần liên hệ và nhận sự tư vấn của các bác sĩ chuyên môn.
Thuốc hạ nhiệt, tiêu viêm, lợi mật, lợi tiểu; chữa sốt, vàng da, chảy máu cam, đau họng, thổ huyết, đại tiện ra máu, bí tiểu tiện, bỏng, mụn lở: ngày 6-12g quả dạng sắc, dùng riêng hoặc phối hợp với nhân trần. Chữa vết thương sưng đau, đau mắt đỏ: lá tươi giã đắp.
Quả còn được dùng làm thuốc nhuộm thực phẩm cho màu vàng, dân gian hay dùng để đồ xôi...
Genipin tăng tiết mật, geniposid giải độc gan. Nước sắc chi tử kháng khuẩn. Còn dùng thanh nhiệt, tiêu viêm, lợi tiểu và cầm máu, trị viêm gan nhiễm trùng, vàng da. Cũng dùng trị viêm thận, phù thũng.
Hoa dành dành
Cerastium pisidicum

| Cerastium pisidicum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Caryophyllaceae
Chi (genus): Cerastium
Loài (species): C. pisidicum
Danh pháp hai phần
Cerastium pisidicum Ayasligil & Kit Tan, 1984 
Cerastium pisidicum là loài thực vật có hoa thuộc họ Cẩm chướng. Loài này được Ayasligil & Kit Tan mô tả khoa học đầu tiên năm 1984.
Cerastium pedunculatum

| Cerastium pedunculatum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Caryophyllaceae
Chi (genus): Cerastium
Loài (species): C. pedunculatum
Danh pháp hai phần
Cerastium pedunculatum Gaudin, 1828 
Cerastium pedunculatum là loài thực vật có hoa thuộc họ Cẩm chướng. Loài này được Gaudin mô tả khoa học đầu tiên năm 1828.
Centaurea gerhardii

| Centaurea gerhardii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Centaurea
Loài (species): C. gerhardii
Danh pháp hai phần
Centaurea gerhardii M.V.Agab., 1997 
Centaurea gerhardii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được M.V.Agab. mô tả khoa học đầu tiên năm 1997.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Centaurea gerhardii”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Centaurea gentyi

| Centaurea gentyi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Centaurea
Loài (species): C. gentyi
Danh pháp hai phần
Centaurea gentyi Thiébaut, 1934 
Centaurea gentyi là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Thiébaut mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Centaurea gentyi”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Chaetura vauxi

| Chaetura vauxi |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Aves
Bộ (ordo): Apodiformes
Họ (familia): Apodidae
Chi (genus): Chaetura
Loài (species): C. vauxi
Danh pháp hai phần
Chaetura vauxi (Townsend, 1839) 
Chaetura vauxi là một loài chim trong họ Apodidae.
Chú thích

↑  BirdLife International (2012). “Chaetura vauxi”. Sách Đỏ IUCN các loài bị đe dọa. Phiên bản 2013.2. Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế. Truy cập ngày 26 tháng 11 năm 2013.
↑  Clements, J. F.; Schulenberg, T. S.; Iliff, M. J.; Wood, C. L.; Roberson, D.; Sullivan, B.L. (2012). “The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7”. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.
Cemrenaz Turhan

| Cemrenaz Turhan |
| --- | --- |
Sinh: 1998 Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ
Danh hiệu:  Hoa hậu Hoàn vũ Thổ Nhĩ Kỳ 2021 
Thông tin chỉ số
Chiều cao: 1,82 m (5 ft 11+1⁄2 in)
Màu mắt: Nâu
Màu tóc: Nâu
 
Thành tích sắc đẹp
Cuộc thi lớn:  Hoa hậu Hoàn vũ Thổ Nhĩ Kỳ 2021 (Chiến thắng)  Hoa hậu Hoàn vũ 2021 (Tham dự) 
 
Cemrenaz Turhan (sinh năm 1998) là một người mẫu Thổ Nhĩ Kỳ. Cô đã đăng quang cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Thổ Nhĩ Kỳ 2021. Cô sẽ đại diện cho Thổ Nhĩ Kỳ tại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2021.
Các cuộc thi sắc đẹp > Hoa hậu Hoàn vũ Thổ Nhĩ Kỳ 2021

Turhan tham gia cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Thổ Nhĩ Kỳ 2021 được tổ chức tại Istanbul. Cô lần lượt lọt vào Top 60, Top 20 và Top 5 của cuộc thi. Màn ứng xử của cô đã đưa cô trở thành người chiến thắng.
Các cuộc thi sắc đẹp > Hoa hậu Hoàn vũ 2021

Với tư cách là Hoa hậu Hoàn vũ Thổ Nhĩ Kỳ 2021, cô sẽ là đại diện cho Thổ Nhĩ Kỳ tại Hoa hậu Hoàn vũ 2021 ở Eilat, Israel.
Cathartosilvanus opaculus

| Cathartosilvanus opaculus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Silvanidae
Chi (genus): Cathartosilvanus
Loài (species): C. opaculus
Danh pháp hai phần
Cathartosilvanus opaculus LeConte, 1854 
Cathartosilvanus opaculus là một loài bọ cánh cứng trong họ Silvanidae. Loài này được LeConte miêu tả khoa học năm 1854.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Natalia Przybysz

| Natalia Przybysz |
| --- | --- |
Natalia Przybysz (2022)
Sinh: 1 tháng 9, 1983 (41 tuổi) Warszawa, Ba Lan
Nghề nghiệp: Ca sĩ
Sự nghiệp âm nhạc
Tên gọi khác: Natu, N'Talia
Thể loại: R&B, soul, hip hop, pop
Năm hoạt động: Từ năm 2001
Hợp tác với: Sistars, Archeo Sisters
 
Natalia Maria Przybysz (sinh ngày 1 tháng 9 năm 1983 tại Warszawa), là một ca sĩ người Ba Lan. Cô là thành viên của Hiệp hội Công nghiệp Ghi âm Ba Lan.
Sự nghiệp âm nhạc

Natalia Przybysz cùng với chị gái Paulina có tên trong những thành viên sáng lập nên nhóm nhạc Ba Lan Sistars. Nhóm nhạc này bắt đầu hoạt động từ năm 2001. Vào năm 2008, cô lấy bút danh Natu và ra mắt album đầu tay mang tên Maupka Comes Home, đánh dấu sự hợp tác cùng với nhà sản xuất âm nhạc Envee.
Năm 2012, Natalia và Paulina đồng thời xuất hiện trong mùa thứ hai của chương trình truyền hình âm nhạc Bitwa na głosy được phát sóng trên đài TVP 2. Sau khi nhóm Sistars tan rã vào năm 2013, Natalia và Paulina Przybysz bắt đầu dự án âm nhạc mới mang tên Archeo Sisters.
Tác phẩm chọn lọc

Những video âm nhạc tiêu biểu của Natalia Przybysz:
| Tiêu đề | Năm | Đạo diễn | Album |
| --- | --- | --- | --- |
| "Lion Girl" | 2008 | Marta Pruska, Justyna Jeger Naglowska | Maupka Comes Home |
| "Gwiazdy" | 2010 | Filip Kabulski | Gram duszy |
| "Ocean Prayer" | 2011 | Florian Malak | Gram duszy |
| "Niebieski" | 2013 | Bartosz Pogoda | Kozmic Blues: Tribute to Janis Joplin |
| "Maybe" | 2013 | Kurkot | Kozmic Blues: Tribute to Janis Joplin |
| "Miód" | 2014 | Anna Bajorek | Prąd |
Thế vận hội Mùa hè 1960

Thế vận hội Mùa hè 1960, tên chính thức là Thế vận hội Mùa hè thứ XVI, là một sự kiện thể thao quốc tế quan trọng diễn ra tại thủ đô Roma của Ý năm 1960.
Giành quyền đăng cai

Ngày 15 tháng 6 năm 1955 cuộc họp lần thứ 50 của IOC tại Paris, Pháp, Roma đánh bại Lausanne, Detroit, Budapest, Brussels, Thành phố México và Tōkyō giành quyền đăng cai Thế vận hội Mùa hè.
| Kết quả bầu chọn thành phố đăng cai Olympic 1960 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Thành phố | Quốc gia | Vòng 1 | Vòng 2 | Vòng 3 |  |  |
| Roma |  Ý | 15 | 26 | 35 |  |  |
| Lausanne |  Thụy Sĩ | 14 | 21 | 24 |  |  |
| Detroit |  Hoa Kỳ | 6 | 11 | - |  |  |
| Budapest |  Hungary | 8 | 1 | - |  |  |
| Brussels |  Bỉ | 6 | - | - |  |  |
| Mexico City |  Mexico | 6 | - | - |  |  |
| Tokyo |  Nhật Bản | 4 | - | - |  |  |
Các môn thi đấu trao huy chương

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  Điền kinh  Bóng rổ  Quyền anh  Canoeing  Xe đạp  Nhảy cầu  Cưỡi ngựa  Đấu kiếm  Bóng đá  Thể dục dụng cụ |  |  Khúc côn cầu trên cỏ  Thể thao phối hợp  Chèo thuyền  Thuyền buồm  Bắn súng  Bơi  Bóng nước  Cử tạ  Vật |
Bảng tổng sắp huy chương

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Liên Xô (URS) | 43 | 29 | 31 | 103 |
| 2 |  Hoa Kỳ (USA) | 34 | 21 | 16 | 71 |
| 3 |  Ý (ITA) | 13 | 10 | 13 | 36 |
| 4 |  Đức (GER) | 12 | 19 | 11 | 42 |
| 5 |  Úc (AUS) | 8 | 8 | 6 | 22 |
| 6 |  Thổ Nhĩ Kỳ (TUR) | 7 | 2 | 0 | 9 |
| 7 |  Hungary (HUN) | 6 | 8 | 7 | 21 |
| 8 |  Nhật Bản (JPN) | 4 | 7 | 7 | 18 |
| 9 |  Ba Lan (POL) | 4 | 6 | 11 | 21 |
| 10 |  Tiệp Khắc (TCH) | 3 | 2 | 3 | 8 |
| x t  Thế vận hội |
| --- | --- | --- |
 Nghi thức  Hiến chương  Quốc gia tham dự Thế vận hội Mùa hè  Thế vận hội Mùa đông  Thành phố chủ nhà Vận động đăng cai  Địa điểm thi đấu  IOC NOC  Bảng mã quốc gia  Huy chương Bảng tổng sắp huy chương  VĐV giành huy chương  Giấy chứng nhận  Tranh cãi và bê bối Chủ nghĩa thực dân  Doping  Các môn thể thao  Biểu tượng Lễ rước đuốc  Huy chương Pierre de Coubertin  Phụ nữ  Thiệt mạng trong Thế chiến I 
| Thế vận hộiMùa hè |  Athens 1896  Paris 1900  St. Louis 1904  Luân Đôn 1908  Stockholm 1912  Berlin 1916†  Antwerp 1920  Paris 1924  Amsterdam 1928  Los Angeles 1932  Berlin 1936  Tokyo 1940‡  Luân Đôn 1944‡  Luân Đôn 1948  Helsinki 1952  Melbourne 1956  Roma 1960  Tokyo 1964  Thành phố México 1968  München 1972  Montréal 1976  Moskva 1980  Los Angeles 1984  Seoul 1988  Barcelona 1992  Atlanta 1996  Sydney 2000  Athens 2004  Bắc Kinh 2008  Luân Đôn 2012  Rio de Janeiro 2016  Tokyo 2020§  Paris 2024  Los Angeles 2028  Brisbane 2032  |  |
| Thế vận hộiMùa đông |  Chamonix 1924  St. Moritz 1928  Lake Placid 1932  Garmisch-Partenkirchen 1936  Sapporo 1940  Cortina d'Ampezzo 1944  St. Moritz 1948  Oslo 1952  Cortina 1956  Squaw Valley 1960  Innsbruck 1964  Grenoble 1968  Sapporo 1972  Innsbruck 1976  Lake Placid 1980  Sarajevo 1984  Calgary 1988  Albertville 1992  Lillehammer 1994  Nagano 1998  Thành phố Salt Lake 2002  Torino 2006  Vancouver 2010  Sochi 2014  Pyeongchang 2018  Bắc Kinh 2022  Milano–Cortina 2026  TBD 2030  |  |
 †：Bị huỷ bởi Thế chiến 1  ‡：Bị huỷ bởi Thế chiến 2  §：Hoãn đến năm 2021 do đại dịch COVID-19  Thế vận hội cổ đại  Thế vận hội xen kẽ 1906  Thế vận hội dành cho người khuyết tật  Thế vận hội Trẻ   Cổng thông tin Thế vận hội   Thể loại   Commons
Centipeda racemosa

| Centipeda racemosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Centipeda
Loài (species): C. racemosa
Danh pháp hai phần
Centipeda racemosa F.Muell., 1883 
Centipeda racemosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được F.Muell. mô tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Centipeda racemosa”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Centipeda pleiocephala

| Centipeda pleiocephala> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Centipeda
Loài (species): C. pleiocephala
Danh pháp hai phần
Centipeda pleiocephala N.G.Walsh, 2001 
Centipeda pleiocephala là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được N.G.Walsh mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Centipeda pleiocephala”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Centris laevibullata

| Centris laevibullata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Apidae
Phân họ (subfamilia): Apinae
Tông (tribus): Centridini
Chi (genus): Centris
Loài (species): C. laevibullata
Danh pháp hai phần
Centris laevibullata Snelling, 1966 
Centris laevibullata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Snelling mô tả khoa học năm 1966.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Centropogon pulcher

| Centropogon pulcher> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Campanulaceae
Chi (genus): Centropogon
Loài (species): C. pulcher
Danh pháp hai phần
Centropogon pulcher Zahlbr., 1906 
Centropogon pulcher là loài thực vật có hoa trong họ Hoa chuông. Loài này được Zahlbr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1906.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Centropogon pulcher”. Truy cập ngày 18 tháng 6 năm 2013.
Cuộc tấn công Matanikau

| x t Chiến dịch Guadalcanal |
| --- | --- |
Tulagi •  Đảo Savo •  Tenaru •  Đông Solomon •  Đồi Edson •  Sông Matanikau •  Mũi Esperance •  Sân bay Henderson •  Quần đảo Santa Cruz •  Tấn công Matanikau •  Koli Point •  Tuần tra Carlson •  Hải chiến Guadalcanal •  Tassafaronga •  Núi Austen •  Đảo Rennell •  Chiến dịch Ke
| x t Chiến dịch quần đảo Solomon |
| --- | --- |
Tulagi lần thứ nhất •  Guadalcanal •  Eo Blackett •  Cartwheel •  I-Go •  Vengeance •  New Georgia •  Vịnh Kula •  Kolombangara •  Vịnh Vella •  Horaniu •  Vella Lavella •  Hải chiến Vella Lavella •  Đảo Treasury •  Choiseul •  Bougainville •  Vịnh Empress Augusta •  Không kích Rabaul •  Mũi St.George •  Quần đảo Green
Cuộc tấn công Matanikau, diễn ra từ ngày 1 đến ngày 4 tháng 11 năm 1942, đôi khi còn gọi là Trận Matanikau lần thứ tư, là trận đánh giữa Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ và Lục quân Hoa Kỳ với Lục quân Đế quốc Nhật Bản tại khu vực sông Matanikau và Point Cruz thuộc đảo Guadalcanal trong Chiến dịch Guadalcanal thời kì Chiến tranh thế giới thứ hai. Trận đánh này là một trong những trận đánh cuối cùng gần sông Matanikau trong chiến dịch Guadalcanal.
Sau chiến thắng của Hoa Kỳ trong Trận chiến sân bay Henderson trước đó, bảy tiểu đoàn Thủy quân lục chiến và Lục quân Hoa Kỳ dưới sự chỉ huy của tướng Alexander Vandegrift và chỉ huy chiến thuật bởi Đại tá Merritt A. Edson đã vượt sông Matanikau để tấn công các lực lượng quân Nhật ở vị trí giữa con sông và Point Cruz, bờ biển phía bắc Guadalcanal. Khu vực này được phòng thủ bởi Trung đoàn Bộ binh số 4 của Đại tá Nomasu Nakaguma cùng với một số đơn vị hỗ trợ khác, tất cả thuộc về Quân đoàn 17 của Trung tướng Hyakutake Harukichi. Sau khi gây ra thương vong lớn cho quân Nhật phòng thủ khu vực này, các lực lượng Hoa Kỳ đã phải rút lui vì mối đe dọa từ quân Nhật mới đổ bộ lên Guadalcanal.
Hoàn cảnh trận đánh > Trận chiến sân bay Henderson

Bài chi tiết: Trận chiến sân bay Henderson
Từ ngày 1 đến ngày 17 tháng 10, Nhật đưa được 15.000 quân đến Guadalcanal, cho phép Hyakutake có tổng cộng 20.000 quân để thực hiện cuộc tấn công tiếp theo. Vì đã bị mất các cứ điểm bên bờ Đông sông Matanikau, quân Nhật cho rằng việc tấn công vành đai phòng thủ của Mỹ dọc theo bờ biển sẽ gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, Hyakutake quyết định mũi tấn công chính trong kế hoạch của ông sẽ từ phía Nam sân bay Henderson. Sư đoàn 2 (được tăng cường các đơn vị của Sư đoàn 38), do Trung tướng Masao Maruyama chỉ huy, bao gồm 7.000 người thuộc ba trung đoàn bộ binh, mỗi trung đoàn có ba tiểu đoàn, sẽ hành quân qua rừng rậm và tấn công cứ điểm phòng thủ của Mỹ từ phía Nam gần bờ Đông sông Lunga. Ngày tấn công ban đầu được ấn định là 22 tháng 10, sau đó đổi thành 23 tháng 10. Để thu hút sự chú ý của phía Mỹ khỏi mũi tấn công chủ yếu từ phía Nam, lực lượng pháo binh hạng nặng cùng năm tiểu đoàn bộ binh (khoảng 2.900 người) do Thiếu tướng Tadashi Sumiyoshi chỉ huy sẽ tấn công chu vi phòng thủ của quân Mỹ từ phía tây dọc theo hành lang bờ biển. Quân Nhật ước lượng có 10.000 quân Mỹ trên đảo, trong khi con số thực là khoảng 23.000 người.
Lực lượng của Sumiyoshi bao gồm hai tiểu đoàn thuộc Trung đoàn Bộ binh số 4 đã mở cuộc tấn công vào phòng tuyến Thủy quân lục chiến Mỹ trong đêm 23 tháng 10 tại vị trí cửa sông Matanikau. Hỏa lực pháo binh, súng cối và vũ khí cầm tay của quân Mỹ đã tiêu diệt rất nhiều lính Nhật tấn công trong khi tổn thất của họ là không đáng kể. Hai đêm liên tục từ ngày 24 tháng 10, lực lượng của Maruyama đã thực hiện nhiều cuộc tấn công trực diện với quân số lớn vào phía nam phòng tuyến Lunga nhưng thất bại thảm hại. Hơn 1.500 lính Nhật tử trận trong khi phía Mỹ chỉ mất khoảng 60 người.
Các cuộc tấn công khác của Trung đoàn Bộ binh 124 Nhật do đại tá Oka chỉ huy gần Matanikau trong ngày 26 tháng 10 cũng bị đẩy lui với tổn thất nặng nề. Đến 8 giờ sáng ngày 26 tháng 10, Hyakutake quyết định chấm dứt mọi cuộc tấn công và ra lệnh cho lực lượng của ông rút lui. Khoảng phân nửa những người sống sót trong lực lượng của Maruyama được lệnh rút lui về phía trên thung lũng Matanikau trong khi Trung đoàn Bộ binh 230 dưới quyền chỉ huy của Đại tá Toshinari Shōji được cho rút về Koli Point, phía Đông ngoại vi Lunga. Trung đoàn Bộ binh 4 rút lui về vị trí phía tây Matanikau và quanh khu vực Point Cruz trong khi Trung đoàn 124 chiếm giữ vị trí phòng thủ sườn núi Austen phía trên thung lũng Matanikau.
Hoàn cảnh trận đánh > Kế hoạch tấn công của Hoa Kỳ và lực lượng đôi bên

Để tiếp tục khai thác thắng lợi sau trận chiến sân bay Henderson, Vandegrift tung sáu tiểu đoàn Thủy quân Lục chiến, sau đó còn có thêm một tiểu đoàn Lục quân, vào một cuộc tấn công ra phía Tây Matanikau với hai mục tiêu: không cho pháo binh Nhật có đủ tầm bắn đến sân bay Henderson và cắt đứt đường rút lui của lực lượng Maruyama đến ngôi làng Kokumbona, nơi đặt đại bản doanh của Quân đoàn 17. Lực lượng huy động bao gồm ba tiểu đoàn thuộc Trung đoàn Thủy quân lục chiến số 5, chỉ huy bởi Đại tá Merritt Edson cộng thêm Tiểu đoàn 3, Trung đoàn Thủy quân lục chiến 7 chỉ huy bởi Đại tá William Whaling (gọi là đơn vị Whaling). Hai tiểu đoàn thuộc Trung đoàn Thủy quân lục chiến số 2 là lực lượng dự trữ. Cuộc tấn công này sẽ được yểm trợ bởi pháo binh thuộc Trung đoàn Thủy quân lục chiến số 11 và Trung đoàn Bộ binh 164, các máy bay thuộc Không lực Cactus và hải pháo từ chiến hạm Mỹ. Đại tá Edson là người chỉ huy chiến thuật cho cuộc tấn công.
Lực lượng quân Nhật phòng thủ khu vực Matanikau bao gồm hai trung đoàn bộ binh 4 và 124. Trung đoàn 4 phòng thủ khu vực từ bờ biển vào sâu trong đất liền khoảng 1.000 dặm (914 m) còn Trung đoàn 124 từ đó vào đến dọc dòng sông. Cả hai trung đoàn này trên giấy tờ đều có sáu tiểu đoàn nhưng thực tế quân số đã bị tiêu hao nặng nề do giao tranh, bệnh tật và nạn đói. Đại tá Oka đã miêu tả lực lượng của ông trên thực tế chỉ còn một nửa.
Kết quả

Sau khi đánh bại quân Nhật ở Koli Point, quân Mỹ tiếp tục trở lại cuộc càn quét khu vực phía tây tại Kokumbona vào ngày 10 tháng 11 với ba tiểu đoàn dưới sự chỉ huy của Đại tá thủy quân lục chiến John Arthur. Cùng thời gian đó, binh lính thuộc Sư đoàn Bộ binh 38 Nhật, bao gồm hầu hết Trung đoàn 228, đến Guadalcanal. Các đơn vị mới và sung sức này nhanh chóng được bố trí tại khu vực Point Cruz và Matanikau đã giúp kháng cự thành công các đợt tấn công của lực lượng Mỹ. 13 giờ 45 phút ngày 11 tháng 11, Vandegrift bất ngờ ra lệnh cho quân Mỹ rút lui về bờ đông Matanikau.
Vandegrift đã ra lệnh rút lui vì những tin tức tình báo và ảnh không thám cho thấy quân Nhật đang tiếp tục đưa lực lượng tiếp viện đến Guadalcanal (10.000 binh lính còn lại của Sư đoàn 38) với mục tiêu cũ là tái chiếm sân bay Henderson. Tuy nhiên, nỗ lực tăng viện cuối cùng này đã bị Hải quân Hoa Kỳ chặn đứng trong trận hải chiến Guadalcanal.
Quân Mỹ vượt sông Matanikau và tấn công lần nữa vào ngày 18 tháng 11 nhưng một lần nữa vấp phải sự kháng cự quyết liệt của quân Nhật. Cuộc tấn công này dừng lại vào ngày 23 tháng 11 phía tây Point Cruz. Lực lượng Mỹ và Nhật tiếp tục đối diện nhau dọc theo một chiến tuyến ở về phía Tây Point Cruz trong sáu tuần lễ tiếp theo sau đó. Mặc dù ngay từ đầu tháng 11, quân Mỹ đã tiến sát hậu cứ quân Nhật nhưng phải đến cuối chiến dịch Guadalcanal, họ mới chính thức chiếm được Kokumbona.
Chú thích

a. ^  Con số này được ước đoán từ quân số 6 tiểu đoàn (500 người mỗi tiểu đoàn) cộng thêm 800 quân bổ sung của đơn vị Whaling cũng như các đơn vị hỗ trợ. Đây là số quân thực tế đã tham gia vào cuộc tấn công này, chứ không phải toàn bộ quân Đồng Minh đang có mặt tại đảo Guadalcanal thời điểm đó là 20.000 người.
b. ^  Con số này được ước đoán dựa theo báo cáo của Trung đoàn Bộ binh số 4 Nhật cho thấy lực lượng của họ chỉ còn phân nửa (khoảng 800 lính) cộng thêm khoảng 200 lính tiếp viện từ hậu cứ khi trận đánh đang diễn ra.
c. ^  Lính Mỹ đếm được có tổng cộng 239 xác lính Nhật tại vòng vây Point Cruz. Sử gia Frank bổ sung thêm thông tin các báo cáo của Nhật cho thấy tổng số lính Nhật tử trận trong trận này là 410 người nhưng một số có lẽ đã bao hàm những người chết trước khi cuộc tấn công bắt đầu.
d. ^  Lực lượng Nhật được đưa đến Guadalcanal trong giai đoạn này bao gồm toàn bộ Sư đoàn Bộ binh số 2 (Sendai), hai tiểu đoàn của Sư đoàn Bộ binh số 38 cùng nhiều đơn vị pháo binh, xe tăng, công binh và các đơn vị hỗ trợ khác. Lực lượng của Kawaguchi còn bao gồm phần còn lại của Tiểu đoàn 3, Trung đoàn 124 nguyên là một phần của Lữ đoàn Bộ binh số 35 do Kawaguchi chỉ huy trong Trận chiến đồi Edson.
e. ^  Thủy quân lục chiến Mỹ bị tổn thất hai người trong chiến đấu. Thiệt hại về phía Nhật Bản không được ghi rõ, nhưng theo sử gia Frank "rõ ràng là nặng nề". Griffith cho rằng có 600 lính Nhật bị giết.
f. ^  Sử gia Frank khẳng định đại tá Nakaguma đã tử trận ngày 7 tháng 11.
g. ^  Lực lượng Mỹ tham gia vào trận đánh ngày 18 tháng 11 bao gồm Tiểu đoàn 2, Trung đoàn Bộ binh Lục quân 182 cộng thêm ba tiểu đoàn của Trung đoàn Thủy quân lục chiến số 8. Hai tiểu đoàn 1 và 3 của Trung đoàn Bộ binh 164 bắt đầu tấn công từ ngày 20 tháng 11.
Thư mục > Sách

Dull, Paul S. (1978). A Battle History of the Imperial Japanese Navy, 1941-1945. Nhà in Học viện Hải quân. ISBN 0-87021-097-1.
Frank, Richard (1990). Guadalcanal: The Definitive Account of the Landmark Battle. New York: Random House. ISBN 0-394-58875-4.
Griffith, Samuel B. (1963). The Battle for Guadalcanal. Champaign, Illinois, Mỹ: Nhà in Đại học Illinois. ISBN 0-252-06891-2.
Hammel, Eric (2007). Guadalcanal: The U.S. Marines in World War II. St. Paul, Minnesota, Mỹ: Zenith Press. ISBN 0-7603-3148-0.
Jersey, Stanley Coleman (2008). Hell's Islands: The Untold Story of Guadalcanal. College Station, Texas: Nhà in Đại học Texas A&M. ISBN 1-58544-616-5.
Morison, Samuel Eliot (1958). The Struggle for Guadalcanal, August 1942 – February 1943, tập 5 của bộ History of United States Naval Operations in World War II. Boston: Little, Brown and Company. ISBN 0-316-58305-7.
Rottman, Gordon L. (2005). Japanese Army in World War II:  The South Pacific and New Guinea, 1942–43. Tiến sĩ Duncan Anderson (cố vấn). Oxford và New York: Osprey. ISBN 1-84176-870-7.
Smith, Michael T. (2000). Bloody Ridge: The Battle That Saved Guadalcanal. New York: Pocket. ISBN 0-7434-6321-8.