stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Indinavir
Sử dụng trong y tế

Indinavir không chữa khỏi HIV/AIDS, nhưng nó có thể kéo dài thời gian sống của một người trong vài năm bằng cách làm chậm sự tiến triển của bệnh. Loại được Merck sử dụng và tạo ra rộng rãi là indinavir sulfate. Các viên thuốc được tạo ra từ muối sunfat và được bán với liều lượng 100, 200, 333 và 400 mg indinavir. Nó thường được sử dụng như một trong ba loại thuốc trong liệu pháp phối hợp ba loại đối với virus HIV.
Viên nang thương mại nên được lưu trữ ở 15-30 °C. Nó nên được giữ trong một hộp kín để tránh ẩm. Do đó, người dùng nên giữ thuốc trong chai do nhà sản xuất cung cấp và không loại bỏ chất hút ẩm.
Indinavir hao mòn nhanh chóng sau khi dùng thuốc. Unboosted indinavir cần một liều rất chính xác 400 mg mỗi tám giờ để ngăn chặn HIV hình thành các đột biến kháng thuốc, bao gồm cả kháng với các thuốc ức chế protease khác. Boosted indinavir cần hai viên nang indinavir 400 mg với 1 đến 2 viên ritonavir 100 mg hai lần một ngày. Trong cả hai trường hợp, thuốc phải được uống với nhiều nước một hoặc hai giờ sau bữa ăn. Người dùng nên uống ít nhất 1,5 lít mỗi ngày khi uống thuốc. Người sử dụng ma túy phải tăng đáng kể lượng nước uống do độ hòa tan thấp của indinavir có thể khiến nó kết tinh. Có những hạn chế về những loại thực phẩm có thể được ăn đồng thời với điều trị indinavir không được nuôi dưỡng. Hơn nữa, nó không còn được khuyến cáo sử dụng ở Hoa Kỳ cho các phương pháp điều trị ban đầu do gánh nặng thuốc và nguy cơ sỏi thận.
Tác dụng phụ

Các tác dụng phụ phổ biến nhất của indinavir bao gồm:
Rối loạn tiêu hóa (đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn, nôn)
Khó chịu chung và mệt mỏi
Sỏi thận/sỏi tiết niệu (sự hình thành sỏi thận), đôi khi có thể dẫn đến tình trạng nghiêm trọng hơn bao gồm cả suy thận
Thay đổi chuyển hóa bao gồm tăng lipid máu (tăng cholesterol hoặc triglyceride) và tăng đường huyết
Thay đổi hình dạng cơ thể (loạn dưỡng mỡ), thông thường được gọi là "bụng Crix"
Tăng nồng độ Bilirubin , khiến da và các phần trắng của mắt chuyển sang màu vàng
Ức chế sản xuất oxit nitơ trong nước tiểu và có thể ức chế sản xuất oxit nitric.
Bất thường thận, tăng bạch cầu vô trùng và giảm độ thanh thải creatinin.
Làm suy yếu chức năng nội mô ở những người đàn ông âm tính với HIV khỏe mạnh và có thể đẩy nhanh bệnh xơ vữa động mạch.
Tính chất hóa học

Indinavir là một loại bột tinh thể màu trắng. Nó rất hòa tan trong nước và metanol. Mỗi viên nang chứa muối sunfat cùng với đường sữa khan và magnesi stearate. Vỏ viên nang được làm từ gelatin và titan dioxide. Điểm nóng chảy hoặc nhiệt độ phân hủy của nó là 150 - 153 °C, tại đó nó bắt đầu phát ra hơi độc như oxit nitơ và oxit lưu huỳnh.
Thuốc phù hợp với bên trong protease, ngăn chặn nó hoạt động bình thường. Kết quả là, protein cấu trúc, kết quả từ các sản phẩm polypeptide của gen gag và gag-pol, cần thiết cho virion HIV không thể hình thành. Cuối cùng, tải lượng virus giảm do thiếu sinh sản.
Protease HIV-1 phức tạp với indinavir. Mục nhập PDB 2avo
Cấu trúc của protease và indinavir
Cylisticus gracilipennis

| Cylisticus gracilipennis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Cylisticidae
Chi (genus): Cylisticus
Loài (species): C. gracilipennis
Danh pháp hai phần
Cylisticus gracilipennis Budde-Lund, 1879 
Cylisticus gracilipennis là một loài chân đều trong họ Cylisticidae. Loài này được miêu tả khoa học năm 1879 bởi Budde-Lund.
Chú thích

↑  Schotte, M. (2010). Cylisticus gracilipennis Budde-Lund, 1879. In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=260082
Morris, Alabama

| Morris |
| --- | --- |
 
 Location in Quận Jefferson, Alabama
Morris
Tọa độ: 33°44′53″B 08°64′83″T﻿ / ﻿33,74806°B 9,08972°T﻿ / 33.74806; -9.08972 Tọa độ: kinh phút >= 60 Tọa độ: kinh giây >= 60 {{#coordinates:}}: vĩ độ không hợp lệ 
Quốc gia:  Hoa Kỳ
Tiểu bang: Alabama
Jefferson: Quận Jefferson
Diện tích
 • Tổng cộng: 7,84 km2 (3,03 mi2)
 • Đất liền: 7,87 km2 (3,04 mi2)
 • Mặt nước: 0,03 km2 (0,01 mi2)
Độ cao: 127 m (417 ft)
Dân số (2009)
 • Tổng cộng: 1.903
 • Mật độ: 243/km2 (630/mi2)
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 35116 
Mã điện thoại: 205 
Morris là một thị trấn thuộc quận Jefferson, tiểu bang Alabama, Hoa Kỳ. Dân số năm 2009 là 1903 người, mật độ đạt 243 người/km².
Indigofera petiolata

| Indigofera petiolata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Indigofera
Loài (species): I. petiolata
Danh pháp hai phần
Indigofera petiolata Cronquist 
Indigofera petiolata là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Cronquist miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Indigofera petiolata”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Eudocima anguina

| Eudocima anguina |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Vực:: Eukaryota
Giới:: Animalia
Ngành:: Arthropoda
Lớp:: Insecta
Bộ:: Lepidoptera
Liên họ:: Noctuoidea
Họ:: Erebidae
Chi:: Eudocima
Loài:: E. anguina
Danh pháp hai phần
Eudocima anguina (Schaus, 1911)

Các đồng nghĩa
 Trissophaes anguina Schaus, 1911
Eudocima anguina là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Nam Mỹ và in hầu hết Costa Rica.
Not that much is known about this loài bướm đêm.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 15 tháng 6 năm 2014.
↑  Savela, Markku (5 tháng 7 năm 2019). “Eudocima anguina (Schaus, 1911)”. Lepidoptera and Some Other Life Forms. Truy cập ngày 22 tháng 11 năm 2019.
Ochyrocera bicolor

| Ochyrocera bicolor> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Ochyroceratidae
Chi (genus): Ochyrocera
Loài (species): Ochyrocera bicolor
Danh pháp hai phần
Ochyrocera bicolor González-Sponga, 2001 
Ochyrocera bicolor là một loài nhện trong họ Ochyroceratidae. Loài này phân bố ở Venezuela.
Chú thích

↑  González-Sponga, M. A. (2001) Arácnidos de Venezuela: cinco nuevas especies del género Ochyrocera y redescripción de Ochyrocera vesiculifera Simon, 1892 (Araneae: Ochyroceratidae). Memor. Fundac. La Salle Cienc. Nat. 60(153): 87-101.
Fabian Giefer

Fabian Giefer (sinh 17 tháng 5 năm 1990 tại Adenau, Rhineland-Palatinate) là một cầu thủ bóng đá người Đức, anh chơi ở vị trí thủ môn cho câu lạc bộ Bundesliga - Bayer Leverkusen
Sự nghiệp

Anh đã ra mắt Bundesliga vào ngày 06 tháng 11 năm 2009 ở trận Eintracht Frankfurt. Anh đã có một trận đấu giữ sạch lưới và đội nhà đã giành chiến thắng trước đối thủ 4-0.
Ngày 01 Tháng 12 năm 2010, anh đã chơi tại quốc tế của cho UEFA Europa League, thay thế thủ môn số 1 của Bayer là René Adler. Đội bóng đã giành chiến thắng 1-0 trước Rosenborg của Na Uy.
Ngày 7 tháng 8 năm 2011 chống lại FSV Mainz 05 trong tuần đầu của mùa giải Bundesliga 2011-12, Giefer được concussed và nói rằng anh không nhớ bất cứ điều gì về tháng trước.
Matelea reflexa

| Matelea reflexa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Apocynaceae
Chi (genus): Matelea
Loài (species): M. reflexa
Danh pháp hai phần
Matelea reflexa (Hemsl.) Morillo, 1984 
Matelea reflexa là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được (Hemsl.) Morillo mô tả khoa học đầu tiên năm 1984.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Matelea reflexa”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Morrill, Kansas

| Morrill, Kansas |
| --- | --- |
—  Thành phố  —
 

 
 Vị trí trong Quận Brown, Kansas
 Vị trí tiểu bang Kansas ở Hoa Kỳ
Morrill, Kansas
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Kansas
Quận: Quận Brown
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 230
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 66515 
Morrill là một thành phố thuộc quận Brown, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 230 người.
Dân số

Dân số các năm:
Năm 2000: 277 người
Năm 2010: 230 người
Indigofera phymatodea

| Indigofera phymatodea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Indigofera
Loài (species): I. phymatodea
Danh pháp hai phần
Indigofera phymatodea Thulin 
Indigofera phymatodea là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Thulin miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Indigofera phymatodea”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Metrosideros excelsa

| Metrosideros excelsa |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Myrtaceae
Chi (genus): Metrosideros
Loài (species): M. excelsa
Danh pháp hai phần
Metrosideros excelsa Gaertn. 
Danh pháp đồng nghĩa
 Metrosideros tomentosa A.Rich.  Nania tomentosa (A.Rich.) Kuntze 
Metrosideros excelsa là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được Sol. ex Gaertn. mô tả khoa học đầu tiên năm 1788.
Chú thích

↑  “World Checklist of Selected Plant Families”.
↑  The Plant List (2010). “Metrosideros excelsa”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Ferô titani

Ferô titani là hợp kim ferô của sắt với titani, có hàm lượng titan trong khoảng từ 10-70% theo khối lượng và đôi khi có một lượng nhỏ carbon. Chúng được sử dụng trong ngành luyện thép, như là một tác nhân làm sạch sắt và thép; titani là một nguyên tố tác dụng mạnh với lưu huỳnh, carbon, oxy và nitơ, tạo ra các hỗn hợp không thể hòa tan trong thép lỏng và được tách ra xỉ trong quá trình luyện, khử lưu huỳnh, khử nitơ cho thép. Trong sản xuất thép, việc bổ sung titani sẽ tạo ra kim loại có cấu trúc hạt mịn hơn. Fêro titani có thể được sản xuất bằng cách trộn titan xốp và phế liệu với sắt rồi nung chảy chúng với nhau trong lò cảm ứng. Bột này cũng có thể được sử dụng làm nhiên liệu trong một số chế phẩm pháo hoa.
Ochyraea norvegica

| Ochyraea norvegica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Phân lớp (subclass): Bryidae
Bộ (ordo): Hypnales
Họ (familia): Amblystegiaceae
Chi (genus): Ochyraea
Loài (species): O. norvegica
Danh pháp hai phần
Ochyraea norvegica (Schimp.) Ignatov & Ignatova, 2004 
Ochyraea norvegica là một loài Rêu trong họ Amblystegiaceae. Loài này được (Schimp.) Ignatov & Ignatova mô tả khoa học đầu tiên năm 2004.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ochyraea norvegica”. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2013.
Satoracotis

| Satoracotis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Satoracotis
Satoracotis là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.
Faberia ceterach

| Faberia ceterach> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Faberia
Loài (species): F. ceterach
Danh pháp hai phần
Faberia ceterach Beauverd, 1910 
Faberia ceterach là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Beauverd mô tả khoa học đầu tiên năm 1910.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Faberia ceterach”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Palicourea meridensis

| Palicourea meridensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Palicourea
Loài (species): P. meridensis
Danh pháp hai phần
Palicourea meridensis Steyerm. 
Palicourea meridensis là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Steyerm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1971.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Palicourea meridensis”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Đường Đan

Đường Đan (giản thể: 唐丹, bính âm: Táng Dān) (sinh 27 tháng 1 năm 1990) là một kỳ thủ cờ tướng người Trung Quốc. Cô từng 3 lần vô địch thế giới (2011, 2013 và 2017), 1 lần vô địch châu Á, 9 lần vô địch Trung Quốc, trong đó có 4 lần liên tiếp từ 2010 đến 2013 và từ 2017 đến 2020.
Sự nghiệp > Thời gian đầu

Đường Đan sinh tại Hồ Sào, An Huy. Sau đó cả gia đình chuyển lên sống ở Bắc Kinh. Năm 2000, khi 10 tuổi, Đường bắt đầu học chơi cờ. Năm 14 tuổi cô đã được chọn vào đội tuyển Bắc Kinh.
Sự nghiệp > Giải vô địch quốc gia

Năm 2007, khi mới 17 tuổi, Đường Đan lần đầu tiên vô địch Trung Quốc. Vòng loại cô nằm ở bảng A và xếp hạng 3. Tuy nhiên đến vòng loại trực tiếp Đường Đan thắng cả bốn trận. Trận chung kết cô thắng Âu Dương Kỳ Lâm để lên ngôi vô địch. Sau hai năm không giành chức vô địch, từ năm 2010 Đường Đan bắt đầu thống trị làng cờ nữ Trung Quốc bằng 4 chức vô địch liên tiếp từ 2010 đến 2013. Năm 2010 cô vô địch với 18 điểm / 11 ván, bỏ xa á quân Trần Lệ Thuần 3 điểm. Sau khi bảo vệ thành công ngôi vô địch trong hai năm 2011 và 2012, Đường Đan tiếp tục vô địch giải năm 2013 với thành tích bất bại (8 thắng 3 hoà).
Năm 2019 Đường Đan vô địch thuyết phục khi 11 ván đạt 21 điểm (10 thắng 1 hòa), hơn người thứ nhì đến 6 điểm. Sau 9 ván đầu tiên toàn thắng, Đường Đan vô địch sớm 2 vòng.
Sự nghiệp > Các giải đấu quốc tế

Đường Đan đại diện Trung Quốc dự giải vô địch thế giới từ năm 2011. Tại giải năm 2011 Đường Đan hoàn toàn chiếm ưu thế với việc toàn thắng cả chín ván để giành ngôi vô địch thế giới. Năm 2013 tình hình cũng không khác bao nhiêu khi cô thắng 8 ván và chỉ hoà 1, tiếp tục giữ ngôi vô địch. Như vậy qua hai giải thế giới Đường Đan đánh 18 ván thắng 17 và hoà 1.
Ở các giải vô địch châu Á, cô vô địch năm 2012.
Tại Đại hội Thể thao châu Á 2010 tổ chức ở Trung Quốc, cờ tướng được đưa vào làm một môn thi đấu. Đường Đan giành ngôi vô địch với 7 ván toàn thắng, trong đó có ván thắng đồng đội Vương Lâm Na.
Tại Đại hội Thể thao trí tuệ thế giới lần thứ 3 năm 2013, Đường Đan khoác áo Trung Quốc và giành chức vô địch nội dung nữ với 5 thắng và hoà ván cuối cùng.
Sự nghiệp > Các giải đấu khác

Ngoài ra, Đường Đan còn vô địch nhiều giải đấu khác, dưới đây là một số giải tiêu biểu.
Sự nghiệp > Các giải đấu khác > 2009

Giải thể thao trí tuệ quốc gia lần thứ nhất
Sự nghiệp > Các giải đấu khác > 2011

Giải thể thao trí tuệ quốc gia lần thứ hai
Sự nghiệp > Các giải đấu khác > 2012

Giải đồng đội Chiết Giang
Cúp Mao Sơn lần thứ tư (giải dành cho các nhà vô địch nữ Trung Quốc)
Cúp Dương Quan Lân lần thứ năm
Sự nghiệp > Các giải đấu khác > 2013

Giải đồng đội Chiết Giang
Giải Kiềm Giang lần thứ hai (giải dành cho các nhà vô địch nữ Trung Quốc), cô vô địch áp đảo với 6 thắng 1 hoà
Giải đồng đội Trung Quốc
Sự nghiệp > Các giải đấu khác > 2014

Cúp Mao Sơn lần thứ sáu
Chú thích

↑  
“中国著名象棋棋手简介：天才美少女唐丹(图) (Hồ sơ kỳ thủ cờ tướng nổi tiếng: thiên tài Đường Đan)”. sohu.com. ngày 24 tháng 10 năm 2010. Truy cập ngày 4 tháng 11 năm 2014. (tiếng Trung)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc vòng chung kết giải vô địch nữ Trung Quốc 2007”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc giải vô địch nữ Trung Quốc 2010”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc giải vô địch nữ Trung Quốc 2011”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc giải vô địch nữ Trung Quốc 2012”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc giải vô địch nữ Trung Quốc 2013”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc giải vô địch thế giới nội dung nữ 2011”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc giải vô địch thế giới nội dung nữ 2013”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Bảng xếp hạng chung cuộc Á vận hội 2010”. 01xq.com. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  “Đường Đan trên trang chủ Đại hội thể thao trí tuệ thế giới 2013”. worldmindgames2013. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 11 năm 2014. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
↑  
“Đường Đan trên trang 01xq”. 01xq.com. Truy cập ngày 4 tháng 11 năm 2014. (tiếng Anh)
| x t Giải vô địch cờ tướng thế giới |
| --- | --- |
Nam kỳ thủ:  (1990) Lữ Khâm •   (1991) Triệu Quốc Vinh •   (1993) Từ Thiên Hồng •   (1995-97) Lữ Khâm •   (1999) Hứa Ngân Xuyên •   (2001) Lữ Khâm •   (2003) Hứa Ngân Xuyên •   (2005) Lữ Khâm •   (2007) Hứa Ngân Xuyên •   (2009) Triệu Hâm Hâm •   (2011) Tưởng Xuyên •   (2013) Vương Thiên Nhất •   (2015) Trịnh Duy Đồng •   (2017) Vương Thiên Nhất •   (2019) Từ Siêu •   (2022) Vương Thiên Nhất •   (2023) Mạnh Thần 
Nữ kỳ thủ:  (1990) Trương Tâm Hoan •   (1991-93) Hồ Minh •   (1995) Hoàng Ngọc Dinh •   (1997) Lâm Dã •   (1999) Kim Hải Anh •   (2001) Vương Lâm Na •   (2003-05) Quách Lợi Bình •   (2007) Ngũ Hà •   (2009) Vưu Dĩnh Khâm •   (2011-13) Đường Đan •   (2015) Vương Lâm Na •   (2017) Đường Đan •   (2019) Giả Đan •   (2022) Tả Văn Tĩnh •   (2023) Đường Tư Nam
Oberea palawanensis

| Oberea palawanensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Oberea
Loài (species): O. palawanensis
Danh pháp hai phần
Oberea palawanensis Breuning, 1962 
Oberea palawanensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Xylotrechus raghidae

| Xylotrechus raghidae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Xylotrechus
Loài (species): X. raghidae
Danh pháp hai phần
Xylotrechus raghidae Sama & Rapuzzi, 2000 
Xylotrechus raghidae là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Danh sách lãnh thổ phụ thuộc tự trị và các lãnh thổ phụ thuộc độc lập

Lãnh thổ tự trị có thể định nghĩa như 1 phần của mẫu quốc được quyền tự cai quản, có những đặc trưng của văn hoá bản địa (dân tộc, ngôn ngữ, tôn giáo, đặc điểm địa lý), kinh tế, xã hội (hành pháp, hành chính, tổ chức bộ máy chính quyền và chính phủ).
Lãnh thổ tự trị có Điều ước quốc tế

| Quốc gia | Vùng | Vùng | Năm | Điều ước quốc tế |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  Trung Quốc | Đặc khu hành chính 特別行政區 |  Hồng Kông | 1997 | Tuyên bố chung Trung-Anh 1984 |
|  Trung Quốc | Đặc khu hành chính 特別行政區 |  Ma Cao | 1999 | Tuyên bố chung Trung-Bồ Đào Nha 1987 |
|  Phần Lan | Tỉnh tự trị itsehallinnollinen maakunta |  Quần đảo Åland | 1922 | Hiệp ước Åland. Đạo luật về quyền tự chủ của Åland 1920 |
|  Anh Quốc | Quốc gia của VQ Liên hiệp Anh |  Bắc Ireland | 1998 | Thỏa thuận Thứ Sáu Tốt lành (1998) |
|  Palestine | Cơ quan hành chính lâm thời | Dải Gaza và Bờ Tây | 1994 | Hiệp định hòa bình Oslo (1993) |
Lãnh thổ có quyền tự trị đặc biệt do lịch sử để lại

Các lãnh thổ trong 1 quốc gia lại có quyền tự trị đặc biệt, nhưng không phải là tự trị hoàn chỉnh.
| Quốc gia | Vùng tự trị đặc biệt | Trạng thái |
| --- | --- | --- |
|  Na Uy |  Svalbard | Chủ quyền của  Na Uy bị giới hạn bởi Hiệp ước Spitsbergen 1920. Được coi là có vị trí đặc biệt vì nó tích hợp đầy đủ với Na Uy, nhưng lại không phụ thuộc; nó là một trường hợp generis sui. |
|  Đức |  Heligoland | Là 1 phần của bang  Schleswig-Holstein của  Đức, nhưng lại không tham gia một số quy phạm của Liên minh châu Âu, chẳng hạn như Liên minh thuế quan và Khu vực thuế giá trị gia tăng. |
|  Đức |  Büsingen am Hochrhein | Là bộ phận không tách rời của chính quốc, nhưng 2 địa hạt này lại sử dụng Franc Thụy Sĩ như là tiền tệ, và tham gia Liên minh thuế quan với  Thụy Sĩ |
|  Ý |  Campione d'Italia | Là bộ phận không tách rời của chính quốc, nhưng 2 địa hạt này lại sử dụng Franc Thụy Sĩ như là tiền tệ, và tham gia Liên minh thuế quan với  Thụy Sĩ |
Lãnh thổ tự trị độc lập trên thực tế

Bảng sau đây liệt kê những vùng tự trị độc lập trên thực tế (de facto):
| Quốc gia sở hữu | Trạng thái | Vùng tự trị |
| --- | --- | --- |
|  Azerbaijan | Cộng hoà |  Artsakh |
|  Bolivia | Khu tự trị | Santa Cruz |
|  Cameroon | Bang độc lập | Ambazonia |
|  Síp | Cộng hoà |  Bắc Síp |
|  Ý | Khu tự trị |  Dòng Chiến sĩ Toàn quyền Malta |
|  Serbia | Cộng hoà (đang tranh cãi) |  Kosovo |
|  Somalia | Bang độc lập | Galmudug |
|  Somalia | Bang độc lập | Maakhir |
|  Somalia | Bang độc lập | Northland |
|  Somalia | Bang tự trị | Puntland |
|  Somalia | Cộng hoà |  Somaliland |
Declana floccosa

| Declana floccosa |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Declana
Loài (species): D. floccosa
Danh pháp hai phần
Declana floccosa Walker, 1858 
Declana floccosa là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Họ Kỳ giông

Bài này nói về các động vật lưỡng cư có đuôi, cần phân biệt với  là các động vật bò sát có vảy, sống trên cạn.
| Kỳ giông |
| --- | --- |
Thời điểm hóa thạch: Kỷ Phấn Trắng - Gần đây
Notophthalmus viridescens từ Bắc Mỹ
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Amphibia
Bộ (ordo): Urodela
Phân bộ (subordo): Salamandroidea
Họ (familia): Salamandridae Goldfuss, 1820
Các chi
   Calotriton     Chioglossa     Cynops     Echinotriton     Euproctus     Ichthyosaura     Laotriton     Lissotriton     Lyciasalamandra     Mertensiella     Neurergus     Notophthalmus     Ommatotriton     Pachytriton     Paramesotriton     Pleurodeles     Salamandra     Salamandrina     Taricha     Triturus     Tylototriton
Họ Kỳ giông, họ Sa giông hay họ Cá cóc (Salamandridae) là một họ kỳ giông gồm các loài kỳ giông thực sự và sa giông. Hiên tại, 74 loài (có thể nhiều hơn) đã được công nhận. Họ Salamandridae khá đa dạng, gồm các loài sống dưới nước lẫn trên cạn và phân bố tại khắp Bắc bán cầu - Châu Âu, Châu Á, cực bắc của Châu Phi và Bắc Mỹ. Chúng được phân biệt với các loài kỳ giông khác bởi sự thiếu các đường gân hoặc rãnh dọc hai bên cơ thể và bởi lớp da thô ráp của chúng. Da của chúng có rất nhiều hột nhỏ do số lượng tuyến độc trên mình chúng. Chúng cũng thiếu rãnh mũi má. Đa số các loài họ Salamandridae đều có mí mắt cử động được nhưng không có tuyến lệ. Họ này được nhà động vật học người Đức Georg August Goldfuss (1782-1848) mô tả lần đầu vào năm 1820.
Trong tiếng Việt, do tên gọi gần giống nhau, nhiều người thường nhầm lẫn giữa các loài "kỳ giông" lưỡng cư với các loài "kỳ nhông" của chi Leiolepis thuộc lớp Bò sát.