Giải vô địch cờ vua thế giới
Lịch sử > Danh hiệu của FIDE (1948-1993) > Hệ thống FIDE (1963-1975)

Sau khi các ứng cử viên năm 1962, Bobby Fischer công khai cáo buộc rằng Liên Xô đã thông đồng để ngăn chặn bất kỳ kỳ thủ nào không phải người Liên Xô - cụ thể là ông - chiến thắng. Ông tuyên bố rằng Petrosian, Efim Geller và Paul Keres đã chuẩn bị trước để hòa tất cả các ván đấu giữa họ, và Korchnoi đã được chỉ định phải thua 4 kỳ thủ trên. Yuri Averbakh, lãnh đội đội Xô Viết, đã xác nhận vào năm 2002 rằng Petrosian, Geller và Keres đã sắp xếp để hòa tất cả các ván đấu giữa họ để tiết kiệm năng lượng nhằm tập trung vào các ván đấu chống lại những kỳ thủ không phải người Liên Xô, và phân tích thống kê vào năm 2006 đồng ý với ý kiến này. Một thí sinh khác, Pal Benko, tuyên bố rằng vào cuối giải đấu Petrosian và Geller, vốn là bạn bè, đã giúp Benko phân tích trận đấu được hoãn lại của Belko với Keres, người là mối đe dọa chính đối với Petrosian. Korchnoi, kỳ thủ đào thoát khỏi Liên Xô năm 1976, chưa bao giờ nói rằng ông bị buộc phải thua các trận đấu trên. FIDE đã trả lời bằng cách thay đổi định dạng của các Giải đấu Ứng viên trong tương lai để loại bỏ khả năng thông đồng.
Bắt đầu trong chu kỳ tiếp theo, 1963-1966, hình thức thi đấu theo giải đấu vòng tròn đã được thay thế bằng một loạt các trận đấu loại trực tiếp. Ban đầu, tứ kết và bán kết là các giải đấu 10 trận, và trận chung kết là giải đấu 12 trận. Tuy nhiên, Fischer đã từ chối tham gia vào chu kỳ năm 1966 và rời khỏi chu kỳ 1969 sau một cuộc tranh cãi tại giải đấu Interzonal năm 1967 ở Sousse. Cả hai chu kỳ ứng cử viên này đều đưa ra người thách đấu là Boris Spassky. Spassky đã thua trận đấu với Petrosian năm 1966, nhưng đã chiến thắng và trở thành nhà vô địch thế giới vào năm 1969.
Trong chu kỳ 1969-1972 Fischer đã gây ra thêm hai cuộc khủng hoảng. Ông từ chối thi đấu tại Giải vô địch Hoa Kỳ năm 1969, đó là giải đấu Zonal. Điều này sẽ loại Fischer khỏi chu kỳ 1969-1972, nhưng Benko đã bị thuyết phục để trao vị trí của mình trong giải Interzonal cho Fischer. Chủ tịch FIDE Max Euwe đã chấp nhận sự điều động này và diễn giải các quy tắc rất linh hoạt để cho phép Fischer tham gia, vì ông cho rằng điều quan trọng đối với uy tín và danh tiếng của cờ vua là để cho Fischer có cơ hội thách thức danh hiệu vô địch thế giới càng sớm càng tốt. Fischer đã đè bẹp tất cả các đối thủ và giành quyền thách thức nhà đương kim vô địch, Boris Spassky. Sau khi đồng ý chơi ở Nam Tư, Fischer đã đưa ra một loạt các phản đối và Iceland cuối cùng đã được chọn. Thậm chí sau đó Fischer còn đưa ra các khó khăn, chủ yếu liên quan đến tiền bạc. Fischer đã nhận được một cuộc gọi từ Bộ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ Henry Kissinger và nhà tài chính Jim Slater đã tăng gấp đôi số tiền thưởng để thuyết phục Fischer thi đấu. Sau một vài ván thua đầu tiên, Fischer đã thắng Spassky với tỷ số 12½–8½.
Do đó, một chuỗi liên tục các nhà vô địch FIDE đã được thiết lập từ năm 1948 đến năm 1972, với mỗi nhà vô địch giành được danh hiệu của mình bằng cách đánh bại đương kim vô địch trước đó. Điều này đã chấm dứt khi Anatoly Karpov giành quyền thách đấu Fischer năm 1975. Fischer phản đối định dạng trận đấu vô địch "tốt nhất trong 24 ván" được sử dụng từ năm 1951 trở đi, tuyên bố rằng nó sẽ khuyến khích bất cứ ai có được vị trí dẫn đầu sẽ đánh hòa các ván còn lại. Thay vào đó, Fischer yêu cầu trận đấu phải được phân định thắng bại với bất cứ ai thắng 10 trận đầu tiên, ngoại trừ nếu điểm số hòa 9-9 thì Fischer vẫn giữ lại ngôi vô địch. Ông lập luận rằng điều này có lợi cho kẻ thách thức hơn lợi thế của nhà vô địch theo hệ thống hiện có, với việc nhà vô địch giữ lại danh hiệu nếu trận đấu hòa với tỷ số 12-12 bao gồm cả các trận hòa. Cuối cùng, FIDE đã phế truất Fischer và trao vương miện cho Karpov là nhà vô địch mới.
Fischer sau đó vẫn tự cho mình là nhà vô địch thế giới.Ông rút lui vào ẩn dật và không chơi cờ ở nơi công cộng nữa cho đến năm 1992, khi Fischer mời Spassky tham gia một trận tái đấu, một lần nữa với tên Giải vô địch thế giới. Trận đấu Fischer đấu Spassky năm 1992 đã thu hút truyền thông rất tốt, nhưng thế giới cờ vua đã không coi trận đấu này là trận đấu giành chức vô địch.