Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô
Lịch sử > Thời kỳ chuyển tiếp: 1982-1985

Andropov được bầu làm Tổng Bí thư của Đảng vào ngày 12/11/1982 theo quyết định Trung ương Đảng. Hội nghị Trung ương Đảng được tổ chức chưa đầy 24 giờ sau khi thông báo về cái chết của Brezhnev. Andropov ở một vị trí tốt để nắm quyền kiểm soát bộ máy Đảng; ba hệ thống phân cấp lớn, Brezhnev, Kosygin và Suslov đều đã chết. Một người thứ tư, Kirilenko, bị buộc phải nghỉ hưu. Tại cuộc họp của Trung ương Đảng ngày 22/11/1982, Kirilenko mất tư cách thành viên của Bộ Chính trị (sau một quyết định trong chính Bộ Chính trị), và Nikolai Ryzhkov, Phó Chủ tịch Ủy ban Kế hoạch Nhà nước, được bầu vào Ban Bí thư. Ryzhkov trở thành Trưởng ban Ban Kinh tế Trung ương Đảng, và trở thành Ủy viên Trung ương hàng đầu về các vấn đề liên quan đến kế hoạch kinh tế. Ngay sau đó, Ryzhkov, sau khi thay thế Vladimir Dolgikh, bắt đầu giám sát nền kinh tế quốc dân. Tại cuộc họp của Trung ương Đảng ngày 14/6/1983, Vitaly Vorotnikov được bầu làm thành viên dự khuyết Bộ Chính trị, Grigory Romanov được bầu vào Ban bí thư và năm thành viên của Trung ương Đảng đã được trao quyền thành viên chính thức. Cuộc bầu cử Romanov trong Ban bí thư, làm suy yếu đáng kể sự kiểm soát của Chernenko. Sau đó, Yegor Ligachev được bổ nhiệm làm Trưởng ban Ban Công tác tổ chức Đảng của Ban Chấp hành Trung ương. Một số người được chỉ định Brezhnev đã được giữ nguyên chức, chẳng hạn như Viktor Chebrikov và Nikolai Savinkin. Với những nhiệm kỳ này, Andropov đã sử dụng hiệu quả sức mạnh của nomenklatura. Mặc dù vậy, vào thời điểm ông thành công trong việc thống trị Trung ương Đảng, Andropov đã ngã bệnh. Ông không thể tham dự cuộc diễu hành hàng năm ăn mừng chiến thắng của Cách mạng Tháng Mười. Chernenko, bí thư thứ hai, cạnh tranh quyền lực với Mikhail Gorbachev. Các cuộc họp Trung ương Đảng và Xô Viết Tối cao Liên Xô đã bị hoãn trong thời gian này cũng có thể vì sức khỏe của Andropov. Tuy nhiên, những thay đổi vẫn tiếp tục, và những người được bổ nhiệm Andropov tiếp tục quá trình giới thiệu dòng máu mới của Trung ương Đảng. Vorotnikov và Mikhail Solomentsev được trao quyền thành viên đầy đủ trong Bộ Chính trị, Chebrikov được bầu làm thành viên của Bộ Chính trị và Ligachev trở thành thành viên của Ban Bí thư. Vị trí của Chernenko bắt đầu có vẻ bấp bênh; Gorbachev ngày càng mạnh hơn. Bốn ngày sau cái chết của Andropov, vào ngày 9/2/1984, Chernenko được bầu làm Tổng Bí thư của Đảng.
Chernenko được Bộ Chính trị bầu làm ứng cử viên thỏa hiệp; Trung ương Đảng không bao giờ có thể chấp nhận một ứng cử viên khác, vì cho rằng phần lớn các thành viên của Trung ương Đảng là những người được bổ nhiệm bới Brezhnev. Bộ Chính trị không thể, mặc dù có quyền hạn, bầu một Tổng Bí thư không được Trung ương Đảng hỗ trợ. Thậm chí, một số thành viên Bộ Chính trị hàng đầu đã ủng hộ Chernenko, như Nikolai Tikhonov và Viktor Grishin. Để làm cho vấn đề tồi tệ hơn đối với Chernenko, ông không có quyền kiểm soát Bộ Chính trị; cả Andrei Gromyko và Dmitriy Ustinov cả hai đều rất độc lập về chính trị, và Bộ Chính trị vẫn có một số người bảo vệ Andropov hàng đầu, như Gorbachev, Vorotnikov, Solomontsev và Heydar Aliyev. Chernenko không bao giờ có quyền kiểm soát hoàn toàn đối với bộ máy Trung ương và Đảng; Trong khi Andropov chưa bao giờ thành công trong việc loại bỏ phần lớn những người được chỉ định Brezhnev trong Trung ương Đảng, ông đã thành công trong việc phân chia Trung ương Đảng theo các phe phái. Trong sự nhầm lẫn này, Chernenko không bao giờ có thể trở thành một nhà lãnh đạo mạnh mẽ. Ví dụ, Gorbachev nhanh chóng trở thành Bí thư thứ hai trên thực tế của Đảng, mặc dù Chernenko không ủng hộ ông. Sự phân phối quyền lực trong Trung ương đã biến Chernenko thành ít hơn một kẻ đầu sỏ. Trái ngược với các tổng bí thư trước đây, Chernenko đã không kiểm soát Ban Cán bộ Trung ương, khiến cho vị trí của Chernenko trở nên yếu hơn đáng kể. Tuy nhiên, Chernenko đã củng cố vị trí của mình đáng kể vào đầu năm 1985, không lâu trước khi chết. Chernenko qua đời vào ngày 10/3/1985 và Trung ương đã bổ nhiệm Tổng Bí thư Gorbachev vào ngày 11/3.