stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Root (Android)
Tổng quan > Phương pháp

Một số phương pháp root bao gồm sử dụng câu lệnh và giao diện phát triển có tên là Android Debug Bridge (ADB), trong khi các phương pháp khác có thể dùng các ứng dụng đặc biệt, đôi lúc chỉ cần nhấn nút là sẽ thực hiện root tự động. Các thiết bị khác nhau, đôi khi cả các phiên bản khác nhau của cùng một mẫu thiết bị, có thể có phần cứng khác nhau. Vì vậy, nếu một bài hướng dẫn, ROM, hoặc phương pháp root được dùng cho một phiên bản thiết bị có phần cứng khác so với phiên bản được chỉ định, thiết bị sẽ có nguy cơ bị brick tức là biến thành cục gạch.
Trong những năm gần đây xuất hiện một phương pháp root mới gọi là "systemless root". Systemless root sử dụng nhiều công nghệ cho phép đạt quyền truy cập root mà không phải chỉnh sửa phân vùng hệ thống của thiết bị. Một ví dụ điển hình nhất là Magisk chiếm quyền root thông qua ram đĩa (ramdisk) là tập lệnh được tải bằng trình nạp khởi động trước khi vào hệ điều hành, cũng có khả năng ẩn quyền truy cập root khỏi các ứng dụng không cho phép hoạt động khi phát hiện quyền này, bao gồm các ứng dụng được bảo vệ bằng Safetynet như Android Pay và Pokémon Go. Nhưng đối với hệ điều hành thì bạn sẽ bị phát hiện và mất bảo hành, khả năng cập nhật nhờ các phương thức bảo mật như xác minh chữ ký cho các tệp hệ thống, xác minh tính nguyên vẹn bằng md5, vbmeta (verify boot), dm-verity hash tree, hoặc bootloader sẽ trực tiếp phát hiện khi nháy ROM tùy chỉnh.
Cần phân biệt giữa "root mềm" là root thông qua ứng dụng bên thứ ba bằng cách lợi dụng một lỗ hổng an ninh ("lỗ hổng root") và "root cứng" bằng cách nháy (flash) một chương trình thực thi nhị phân su. Nếu một chiếc điện thoại có thể được root mềm, khả năng cao nó sẽ dễ bị lây nhiễm các phần mềm độc hại.
Tính đa dạng

Quá trình root phụ thuộc vào từng thiết bị, nhưng thường khai thác một hay nhiều lỗi bảo mật trong firmware (phiên bản HĐH Android hiện tại) của thiết bị. Một khi một lỗ hổng được xuất hiện, một ảnh phục hồi tùy chỉnh có thể được cài đặt nhằm bỏ qua quá trình kiểm tra chữ ký số của các bản cập nhật firmware. Sau đó một bản cập nhật firmware đã được chỉnh sửa có thể được cài đặt, trong đó thường chứa các công cụ cần thiết để chạy các ứng dụng cần quyền root. Ví dụ, một chương trình nhị phân su (có thể được tích hợp trong ứng dụng Superuser hoặc SuperSU dưới dạng mã nguồn mở) có thể được sao chép vào một vị trí trong PATH của quá trình hiện tại (ví dụ /system/xbin/) và được trao quyền thực thi với lệnh chmod. Một ứng dụng giám sát bên thứ ba, như Superuser hay SuperSU, có thể quản lý và ghi lại các yêu cầu quyền superuser từ các ứng dụng khác. Nhiều bài hướng dẫn, thủ thuật và các quá trình tự động được đưa ra cho các thiết bị Android phổ biến nhằm cung cấp một cách root nhanh và dễ dàng.
Quá trình root một thiết bị có thể đơn giản hoặc phức tạp, thậm chí còn phải dựa vào may mắn. Ví dụ, sau khi chiếc HTC Dream (HTC G1) được ra mắt, người ta phát hiện ra rằng bất cứ thứ gì được nhập từ bàn phím đều được phiên dịch dưới dạng một câu lệnh trong một giao diện quyền cấp cao (quyền root). Mặc dù Google đã nhanh chóng phát hành bản vá, một phiên bản đã được ký của firmware cũ đã bị rò rỉ, cho phép người dùng giáng cấp để root thiết bị qua lỗ hổng này.
Tính đa dạng > Hỗ trợ từ nhà sản xuất

Một số nhà sản xuất, bao gồm LG, HTC, và Motorola, cung cấp hỗ trợ chính thức việc mở khóa trình nạp khởi động, cho phép root mà không phải khai thác lỗ hổng nào. Tuy nhiên, sự hỗ trợ này có thể chỉ giới hạn trong một vài thiết bị - ví dụ, LG chỉ phát hành công cụ mở khóa trình nạp khởi động cho một số mẫu điện thoại của hãng.
Dòng thiết bị Android Google Nexus mang nhãn hiệu Google có thể được mở khóa trình nạp khởi động đơn giản chỉ bằng cách kết nối thiết bị mới máy tính trong lúc đang ở chế độ nạp khởi động và chạy thủ tục Fastboot với câu lệnh fastboot oem unlock. Sau khi chấp nhận thông báo cảnh báo, trình nạp khởi động sẽ được mở khóa, cho phép ảnh hệ thống mới được viết trực tiếp để cài đặt mà không cần nhờ tới lỗ hổng nào.
Tính đa dạng > Khó khăn

Trong quá khứ, nhiều nhà sản xuất đã thử làm các điện thoại không thể root được với các lớp bảo vệ cao hơn (như chiếc Droid X), nhưng chúng vẫn có thể root được bằng những cách nào đó. Không cần nhất thiết phải có lỗ hổng root hay một chiếc điện thoại mới được cập nhật, các phương pháp root cho một thiết bị mới vẫn thường được phát hiện ra trong khoảng vài tháng.
Sự đón nhận

Cho tới năm 2010, các nhà sản xuất máy tính bảng và điện thoại thông minh cùng với các nhà mạng chủ yếu không ủng hộ việc phát triển firmware từ bên thứ ba. Các nhà sản xuất đã bày tỏ lo ngại về sự hoạt động không đúng của các thiết bị có thể xảy ra khi chạy phần mềm không chính thức và các chi phí hỗ trợ liên quan. Hơn nữa, các firmware như OmniROM và CyanogenMod đôi lúc có những tính năng khiến các nhà mạng phải thu thêm phí dịch vụ, như tính năng Điểm phát sóng di động. Do vậy, các rào cản về kỹ thuật khóa trình nạp khởi động thường được các nhà sản xuất áp dụng cho nhiều thiết bị. Ví dụ, vào cuối tháng 12 năm 2011, Barnes & Noble và Amazon.com, Inc. đã bắt đầu gửi các bản cập nhật firmware tự động OTA, 1.4.1 cho dòng Nook Tablet và 6.2.1 cho dòng Kindle Fire, nhằm loại bỏ một phương pháp truy cập root cho các thiết bị này. Bản cập nhật 1.4.1 cho Nook Tablet cũng loại bỏ khả năng cài đặt các ứng dụng từ nguồn bên ngoài cửa hàng ứng dụng chính thức của Barnes & Noble (chưa qua chỉnh sửa).
Tuy nhiên, khi các phần mềm phát triển bởi cộng đồng bắt đầu phổ biến trong khoảng từ cuối năm 2009 tới đầu năm 2010, và theo một lời tuyên bố của Văn phòng Bản quyền và Thư viện Quốc hội (Hoa Kỳ) cho phép sử dụng các thiết bị di động "đã được jailbreak", các nhà sản xuất và nhà mạng đã tỏ ra mềm mỏng hơn với CyanogenMod và các bản phân phối firmware không chính thức khác. Một số nhà sản xuất, bao gồm HTC, Samsung, Motorola và Sony Mobile Communications còn thường xuyên cung cấp hỗ trợ và khuyến khích việc phát triển này.
Vào năm 2011, nhu cầu vượt qua các hạn chế phần cứng để cài đặt firmware bên ngoài bắt đầu giảm dần sau khi một lượng lớn thiết bị được tung ra với trình nạp khởi động có thể được mở khóa hoặc đã được mở khóa sẵn, tương tự như dòng điện thoại Nexus. HTC còn tuyên bố sẽ hỗ trợ các nhà phát triển phần mềm bên thứ ba bằng cách cho phép mở khóa trình nạp khởi động của tất cả các thiết bị mới. Tuy nhiên, các nhà mạng, như Verizon Wireless và gần đây là AT&T, đã liên tục ngăn cản các OEM như HTC và Motorola phát hành các thiết bị bán lẻ với trình nạp khởi động đã được mở khóa sẵn, thay vào đó chuyển sang các thiết bị "phiên bản nhà phát triển" không được trợ giá và nằm ngoài hợp đồng. Các thiết bị Nexus cũng được thực hiện tương tự, nhưng sẽ phải trả thêm phí cao cấp và không được giảm giá trong hợp đồng.
Vào năm 2014, Samsung ra mắt một dịch vụ bảo mật có tên là Knox, một công cụ ngăn chặn tất cả các chỉnh sửa vào tập tin hệ thống và khởi động, và bất kì hình ảnh nháy phân vùng được ký nào được phát hiện không khớp chữ ký Samsung gốc nhằm đặt giá trị của một eFuse thành 0x1 vĩnh viễn (cầu chì sẽ tự đốt) và không thể hoàn tác, hãng sẽ không chịu trách nhiệm bảo hành cho thiết bị.
Tính hợp pháp

Các hiệp ước quốc tế ra đời đã có ảnh hưởng tới quá trình phát triển luật pháp có liên quan tới root. Hiệp ước Bản quyền Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (WIPO) năm 1996 yêu cầu các quốc gia thành viên quy định các điều luật chống tình trạng vi phạm việc quản lý quyền kỹ thuật số (DRM). Trong đó, Mỹ ban hành Đạo luật Bản quyền Kỹ thuật số Thiên niên kỷ (DMCA), trong đó bao gồm các quy định miễn trừ với những mục đích không vi phạm bản quyền như root. Sắc lệnh Bản quyền của Liên minh châu Âu năm 2001 thi hành hiệp ước này tại châu Âu, yêu cầu các thành viên Liên minh châu Âu thực hiện các quy định pháp lý về bảo vệ quản lý công nghệ. Sắc lệnh Bản quyền bao gồm các trường hợp ngoại lệ cho phép miễn các biện pháp bảo vệ với những mục đích không vi phạm bản quyền, như chạy các phần mềm thay thế, nhưng quá trình thực thi sắc lệnh còn tùy vào từng quốc gia thành viên.
Tính hợp pháp > Úc

Vào năm 2010, Electronic Frontiers Australia cho biết hiện vẫn chưa rõ liệu root có hợp pháp tại Úc không, và các luật chống vi phạm bản quyền có thể được áp dụng. Các quy định này được thắt chặt bằng Đạo luật Bản quyền Sửa đổi 2006.
Tính hợp pháp > Canada

Vào tháng 11 năm 2012, Canada sửa đổi Đạo luật Bản quyền với những điều khoản mới cấm can thiệp các hình thức khóa kỹ thuật số, ngoại trừ mục đích tương tác với phần mềm. Root để chạy phần mềm thay thế là một dạng của can thiệp vào khóa kỹ thuật số nhằm tương tác với phần mềm.
Đã từng có nhiều nỗ lực từ 2008-2011 nhằm sửa đổi Đạo luật Bản quyền (Dự luật C-60, Dự luật C-61, và Bill C-32) để cấm hành vi can thiệp khóa kỹ thuật số, cùng với dự thảo C-11 ban đầu có phần cứng rắn hơn, nhưng những dự luật này đều bị bỏ qua. Vào năm 2011, Michael Geist, một chuyên gia bản quyền người Canada, gọi jailbreak trên iPhone, hành vi mà Đạo luật Bản quyền sửa đổi có thể cấm, là một hành động không liên quan tới bản quyền.
Tính hợp pháp > Liên minh châu Âu

Tổ chức Phần mềm tự do châu Âu cho rằng root hay flash trên bất cứ thiết bị nào là hợp pháp. Theo Sắc lệnh 1999/44/CE của Liên minh châu Âu, việc thay thế hệ điều hành nguyên gốc không làm mất đi tình trạng bảo hành do luật định với phần cứng thiết bị là hai năm, trừ khi bên bán hàng có thể chứng minh rằng việc chỉnh sửa gây ra hư hỏng cho thiết bị.
Tính hợp pháp > Liên minh châu Âu > Vương quốc Anh

Quy định về Bản quyền và các Quyền liên quan năm 2003 hợp pháp hóa các hình thức bảo vệ DRM đối với mục đích tương tác nhưng không vi phạm bản quyền. Root có thể là một dạng can thiệp được luật này nhắc tới, nhưng điều này chưa từng được kiểm chứng trước tòa. Các luật về cạnh tranh cũng có thể có liên quan. Xem thêm phần "Liên minh châu Âu" phía trên.
Tính hợp pháp > Ấn Độ

Luật bản quyền của Ấn Độ cho phép can thiệp DRM với các mục đích không vi phạm bản quyền. Quốc hội Ấn Độ đã đưa ra một dự luật bao gồm điều khoản về DRM này vào năm 2010 và thông qua năm 2012 với tên là Dự luật (Sửa đổi) Bản quyền 2012. Ấn Độ không tham gia Hiệp ước Bản quyền WIPO Copyright Treaty, trong đó yêu cầu đưa ra các luật chống lại việc can thiệp DRM, nhưng quốc gia này lại nằm trong "Danh sách Ưu tiên Theo dõi" trong Báo cáo 301 Đặc biệt của Hoa Kỳ nhằm gây áp lực cho Ấn Độ thắt chặt các luật bản quyền tương tự như hiệp ước WIPO.
Tính hợp pháp > New Zealand

Luật bản quyền của New Zealand cho phép can thiệp vào các phương thức bảo vệ công nghệ (TPM) miễn là với mục đích hợp pháp và không vi phạm bản quyền. Quy định này được đưa vào Đạo luật Bản quyền 1994 như một phần của Đạo luật Bản quyền (Công nghệ mới) Sửa đổi 2008.
Tính hợp pháp > Singapore

Root có thể là hợp pháp tại Singapore nếu được thực hiện với mục đích tương tác và không vi phạm bản quyền, nhưng điều này chưa được kiểm chứng trước tòa.
Tính hợp pháp > Hoa Kỳ

Đạo luật Lựa chọn Mở khóa của Người tiêu dùng và Cạnh tranh Viễn thông cho phép người tiêu dùng có thể mở khóa hoặc để người khác mở khóa điện thoại của mình. Dưới Đạo luật Bản quyền Kỹ thuật số Thiên niên kỷ (DMCA), root là bất hợp pháp tại Hoa Kỳ trừ các trường hợp ngoại lệ. Văn phòng Bản quyền Hoa Kỳ đã đưa ra một quyết định miễn trừ cho luật này "ít nhất là tới năm 2015".
Vào năm 2010, phản hồi trước yêu cầu của Electronic Frontier Foundation, Văn phòng Bản quyền Hoa Kỳ công nhận việc miễn trừ DMCA đối với root. Trong quy định này, Thư viện Quốc hội xác nhận vào ngày 26 tháng 7 năm 2010 rằng root đã nằm ngoài các quy định của DMCA về can thiệp vào khóa kỹ thuật số. Các quy định miễn trừ với DMCA phải được xem xét và làm mới mỗi ba năm, nếu không chúng sẽ hết hạn.
Vào ngày 28 tháng 10 năm 2012, Văn phòng Bản quyền Hoa Kỳ cập nhất các chính sách miễn trừ của họ. Việc root điện thoại thông minh tiếp tục hợp pháp "khi việc can thiệp được thực hiện chỉ nhằm mục đích kích hoạt tính tương tác của các phần mềm ứng dụng [được mua một cách hợp pháp] với các chương trình máy tính trên thiết bị điện thoại di động." Tuy nhiên, văn phòng lại không mở rộng quy định này với các máy tính bảng, cho rằng thuật ngữ "máy tính bảng" rất rộng và không thể định nghĩa chính xác, và nếu miễn trừ với dòng thiết bị này có thể gây ra những hệ quả không mong muốn. Văn phòng Bản quyền cũng làm mới quy định miễn trừ năm 2010 với việc mở khóa điện thoại một cách không chính thức để sử dụng chúng với các nhà mạng chưa được chứng nhận, nhưng quy định này đã bị thắt chặt lại với những chiếc điện thoại mua trước ngày 26 tháng 1 năm 2013.
Tim Wu, một giáo sư tại Đại học Luật Columbia, vào năm 2007 đã cho rằng jailbreak là "hợp pháp, hợp lý, và chỉ đơn thuần là cho vui." Wu nhắc tới một quy định miễn trừ được đưa ra bởi Thư viện Quốc hội vào năm 2006 về mở khóa cá nhân, trong đó ông nói rằng các hình thức khóa "được sử dụng bới các nhà mạng viễn thông để giới hạn khả năng người dùng có thể chuyển sang các nhà mạng khác, một quyết định kinh doanh không có liên quan gì tới những lợi ích được bản quyền bảo vệ cả" và vì vậy không liên quan tới DMCA. Wu không khằng định rằng quy định này được áp dụng với những người giúp người khác mở khóa thiết bị hay "traffic" trong phần mềm để làm vậy. Vào các năm 2010 và 2012, Văn phòng Bản quyền thông qua các quy định miễn trừ cho DMCA cho phép người dùng root thiết bị của mình một cách hợp pháp. Vẫn có thể sử dụng các biện pháp bảo vệ nhằm ngăn chặn việc root hoặc ngăn các thiết bị root hoạt động.
Plagiochila nutans

| Plagiochila nutans> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Marchantiophyta
Lớp (class): Jungermanniopsida
Bộ (ordo): Jungermanniales
Họ (familia): Plagiochilaceae
Chi (genus): Plagiochila
Loài (species): P. nutans
Danh pháp hai phần
Plagiochila nutans Stephani, 1903 
Plagiochila nutans là một loài rêu trong họ Plagiochilaceae. Loài này được Stephani mô tả khoa học đầu tiên năm 1903.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Plagiochila nutans”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2014.
Pleuroprion hystrix

| Pleuroprion hystrix> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Antarcturidae
Chi (genus): Pleuroprion
Loài (species): P. hystrix
Danh pháp hai phần
Pleuroprion hystrix (Sars, 1877) 
Pleuroprion hystrix là một loài chân đều trong họ Antarcturidae. Loài này được Sars miêu tả khoa học năm 1877.
Chú thích

↑  Poore, G.; Schotte, M. (2010). Pleuroprion hystrix (Sars, 1877). In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=119028
Plectrocnemia angulata

| Plectrocnemia angulata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Polycentropodidae
Chi (genus): Plectrocnemia
Loài (species): P. angulata
Danh pháp hai phần
Plectrocnemia angulata Ulmer, 1912 
Plectrocnemia angulata là một loài Trichoptera hóa thạch trong họ Polycentropodidae.
Plectrocnemia arphachad

| Plectrocnemia arphachad> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Polycentropodidae
Chi (genus): Plectrocnemia
Loài (species): P. arphachad
Danh pháp hai phần
Plectrocnemia arphachad H Malicky & P Chantaramongkol, 1993 
Plectrocnemia arphachad là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Plusia splendida

| Plusia splendida> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Plusia
Loài (species): P. splendida
Danh pháp hai phần
Plusia splendida Rangnow, 1935 
Plusia splendida là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Plagiochila bifaria

| Plagiochila bifaria> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Marchantiophyta
Lớp (class): Jungermanniopsida
Bộ (ordo): Jungermanniales
Họ (familia): Plagiochilaceae
Chi (genus): Plagiochila
Loài (species): P. bifaria
Danh pháp hai phần
Plagiochila bifaria (Sw.) Lindenb., 1843 
Plagiochila bifaria là một loài rêu tản trong họ Plagiochilaceae. Loài này được (Sw.) Lindenb. miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1843.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Plagiochila bifaria”. Truy cập ngày 27 tháng 9 năm 2013.
Saint-Denis-de-Mailloc

| --- | --- |
 Saint-Denis-de-Mailloc
Saint-Denis-de-Mailloc
Vị trí trong vùng Lower Normandy Saint-Denis-de-Mailloc 
Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Normandie
Tỉnh: Calvados
Quận: Lisieux
Tổng: Orbec
Liên xã: Communauté de communes du Pays de l'Orbiquet
Xã (thị) trưởng: Philippe Ratel (2008-2014)
Thống kê
Độ cao: 64–174 m (210–571 ft) (bình quân 168 m (551 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 4,25 km2 (1,64 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 14571/ 14100

Saint-Denis-de-Mailloc là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.
Dân số

| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 165 | 198 | 322 | 350 | 351 | 314 |
Nombre retenu à partir de 1962: Population sans doubles comptes
Plagiochila benitoi

| Plagiochila benitoi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Marchantiophyta
Lớp (class): Jungermanniopsida
Bộ (ordo): Jungermanniales
Họ (familia): Plagiochilaceae
Chi (genus): Plagiochila
Loài (species): P. benitoi
Danh pháp hai phần
Plagiochila benitoi Inoue ex Piippo, 1992 
Plagiochila benitoi là một loài rêu trong họ Plagiochilaceae. Loài này được Inoue ex Piippo mô tả khoa học đầu tiên năm 1992.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Plagiochila benitoi”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2014.
Plagiochila bidens

| Plagiochila bidens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Marchantiophyta
Lớp (class): Jungermanniopsida
Bộ (ordo): Jungermanniales
Họ (familia): Plagiochilaceae
Chi (genus): Plagiochila
Loài (species): P. bidens
Danh pháp hai phần
Plagiochila bidens Gottsche, 1857 
Plagiochila bidens là một loài rêu trong họ Plagiochilaceae. Loài này được Gottsche mô tả khoa học đầu tiên năm 1857.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Plagiochila bidens”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2014.
Platanthera brevicalcarata

| Platanthera brevicalcarata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Platanthera
Loài (species): P. brevicalcarata
Danh pháp hai phần
Platanthera brevicalcarata Hayata 
Platanthera brevicalcarata là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Hayata miêu tả khoa học đầu tiên năm 1911.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Platanthera brevicalcarata”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Platanthera blumei

| Platanthera blumei> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Platanthera
Loài (species): P. blumei
Danh pháp hai phần
Platanthera blumei Lindl. 
Platanthera blumei là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Lindl. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1835.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Platanthera blumei”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Pleurothallis excavata

| Pleurothallis excavata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Pleurothallis
Loài (species): P. excavata
Danh pháp hai phần
Pleurothallis excavata Schltr. 
Pleurothallis excavata là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Schltr. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1923.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pleurothallis excavata”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Plutodes philornia

| Plutodes philornia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Plutodes
Loài (species): P. philornia
Danh pháp hai phần
Plutodes philornia Prout, 1926 
Plutodes philornia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Similiparma lurida

| Similiparma lurida |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii 
Nhánh: Ovalentaria
 
Họ (familia): Pomacentridae
Chi (genus): Similiparma
Loài (species): S. lurida
Danh pháp hai phần
Similiparma lurida (Cuvier, 1830) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Glyphisodon luridus Cuvier, 1830  Chaetodon luridus Cuvier, 1830  Chaetodon luridi Gmelin, 1789 
Similiparma lurida là một loài cá biển thuộc chi Similiparma trong họ Cá thia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1830.
Từ nguyên

Theo như bản gốc mô tả thì mẫu định danh của loài này có màu "đen hoàn toàn hoặc nâu đen". Tính từ định danh lurida trong tiếng Latinh có nhiều nghĩa, "đỏ sẫm", "nhợt nhạt" hoặc "đáng sợ", có lẽ nghĩa "đáng sợ" phù hợp hơn cả vì hàm ý đề cập đến màu sắc không được thu hút của chúng.
Phân loại học

S. lurida trước đây được xếp vào chi Abudefduf với danh pháp là A. luridus. Qua kết quả phân tích hình thái học, A. luridus và Similiparma hermani có mối quan hệ gần nhau nhất nên loài này được chuyển sang chi Similiparma. Mặc dù vậy, một số nhà khoa học vẫn gọi loài này là Abudefduf luridus trong các nghiên cứu của họ.
Phạm vi phân bố và môi trường sống

S. lurida được biết đến chủ yếu ở các đảo quốc ngoài khơi Đông Đại Tây Dương, bao gồm Madeira, Açores, quần đảo Savage, quần đảo Canaria và Cabo Verde; loài này cũng được ghi nhận tại bờ biển Sénégal.
Loài này sống gần những rạn san hô và bãi đá ngầm, thường là khu vực có nền đáy cát, ở độ sâu đến ít nhất là 25 m; cá con có thể được bắt gặp trong các hồ thủy triều.
Mô tả

S. lurida có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 15 cm. Cơ thể có màu nâu sẫm, gần như đen (nhạt màu không đáng kể ở bụng). Vảy cá ở vùng thân trên và lưng cũng như sau gốc vây ngực có những đốm chấm ánh màu xanh lam sáng. Vây bụng và vây hậu môn cũng có một dải màu xanh óng tương tự (khá mờ ở vây lưng). Quanh mắt và trên trán cũng có những chấm màu xanh tím. Sau khi chết, những đốm chấm xanh óng này chuyển thành màu xanh sẫm.
Số gai ở vây lưng: 13–14; Số tia vây ở vây lưng: 15–17; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 12–14; Số tia vây ở vây ngực: 19–21.
Sinh thái học

Thức ăn chủ yếu của S. lurida là tảo và một số loài thủy sinh không xương sống nhỏ. Loài này ít có giá trị trong ngành khai thác cá cảnh.