stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Caligula
Hoàng đế > Khủng hoảng tài chính và nạn đói kém

Theo Cassius Dio, một cuộc khủng hoảng tài chính đã xuất hiện vào năm 39. Suetonius đặt thời điểm bắt đầu của cuộc khủng hoảng này vào năm 38. Những khoản chi tiêu chính trị của Caligula cho sự ủng hộ, sự hào phóng, lãng phí đã làm cạn kiệt ngân quỹ của nhà nước. Các nhà Sử học cổ đại cho rằng Caligula bắt đầu vu cáo, phạt tiền và thậm chí giết chết các cá nhân cho mục đích nắm chiếm đoạt điền sản của họ.
Một số biện pháp tuyệt vọng khác của Caligula được mô tả bởi các sử gia. Để làm đầy ngân khố, Caligula yêu cầu công chúng cho nhà nước vay tiền. Caligula đánh thuế đối với các vụ kiện tụng, hôn nhân và tệ nạn mại dâm. Caligula bắt đầu bán đấu giá sinh mạng của các đấu sĩ tại các trận đấu. Các đội trưởng, những người giành được chiến lợi phẩm trong quá trình cướp bóc đã bị buộc phải chuyển giao các chiến lợi phẩm cho nhà nước.
Hoàng đế > Các công trình xây dựng

Bất chấp có khó khăn về tài chính, Caligula đã bắt tay vào một số dự án xây dựng trong triều đại của ông. Một số vì lợi ích công cộng, trong khi những cái khác dành cho mình.
Josephus mô tả là đóng góp lớn nhất của Caligula là việc cải tiến bến cảng tại Rhegium và Sicilia, qua đó cho phép tăng nhập khẩu ngũ cốc từ Ai Cập đến. Những cải tiến này có thể đã được thực hiện để đối phó với nạn đói. [Cần dẫn nguồn]
Caligula cũng đã hoàn thành đền thờ Augustus và nhà hát của Pompey và bắt đầu xây một đài vòng bên cạnh Saepta. Ông cũng đã mở rộng cung điện hoàng gia. Ông bắt đầu cho xây các hệ thống cống dẫn nước Aqua Claudia và Anio Novus, mà Pliny Già coi là tuyệt tác kỹ thuật. Ông đã xây dựng một trường đua lớn được gọi là trường đấu của Gaius và Nero và có một cột tháp Ai Cập (được biết đến là cột tháp Vatican) được vận chuyển bằng đường biển và được dựng lên ở giữa thành Roma.
Tại Syracuse, ông đã cho sửa chữa các bức tường thành phố và đền thờ của các vị thần. Ông cũng cho xây mới và mở rộng những con đường mới và để giữ cho các tuyến đường trong tình trạng tốt . Ông đã có kế hoạch xây dựng lại cung điện của Polycrates ở Samos, và hoàn thành đền thờ của Didymaean Apollo ở Ephesus. Ông cũng có kế hoạch đào một con kênh qua eo đất Isthmus ở Hy Lạp và phái một đốc công tới khảo sát công việc.
Caligula còn đóng hai con thuyền lớn cho chính mình, chúng đã được khai quật từ đáy hồ Nemi dưới chế độ phát xít Benito Mussolini. Các con thuyền này là một trong những con thuyền lớn nhất trong thế giới cổ đại. Con thuyền nhỏ hơn đã được thiết kế như một ngôi đền dành riêng cho thần Diana.
Hoàng đế > Mối thù hận với viện nguyên lão

Vào năm 39, quan hệ giữa viện nguyên lão La Mã với Caligula ngày càng xấu đi. Các vấn đề bất đồng của họ không được biết rõ. Mặc dù vậy Một số yếu tố đã làm trầm trọng thêm mối thù này. Viện nguyên lão đã ngày càng quen để với việc cầm quyền mà không cần vị hoàng đế giữa khoảng thời gian từ lúc Tiberius bỏ tới Capri vào năm 26 CN tới khi Caligula lên kế vị .
Caligula đã xem xét lại những ghi chép của Tiberius về những phiên tòa phản quốc và quyết định rằng rất nhiều nguyên lão, dựa vào những việc làm của họ trong các bản án này, là không đáng tin cậy. Ông ra lệnh cho tiến hành một cuộc điều tra và xét xử mới. Ông đã thay thế viên chấp chính quan và kết tội chết nhiều nguyên lão .
Ngay sau khi tuyệt giao với Viện nguyên lão, Caligula đã phải đương đầu với thêm nhiều âm mưu chống lại ông Một âm mưu có sự tham gia của người anh rể của ông đã được phá vỡ vào cuối năm 39. Ngay sau đó, quan Khâm sai (Legate) xứ Germania là Gnaeus Cornelius Lentulus Gaetulicus, đã bị hành quyết vì liên quan đến một âm mưu.
Hoàng đế > Mở rộng phía Tây

Vào năm 40, Caligula đã sáp nhập vùng Mauretania vào đế chế La Mã và thực hiện một nỗ lực bành trướng đáng kể nhằm vào Britannia - thậm chí thách thức thần Neptune trong chiến dịch của mình. Cuộc chinh phục Britannia đã được thực hiện trọn vẹn bởi người kế nhiệm ông.
Hoàng đế > Mở rộng phía Tây > Mauretania

Mauretania vốn là một vương quốc chư hầu của La Mã, nó được cai trị bởi vua Ptolemaios của Mauretania. Caligula đã mời Ptolemaios đến Roma và sau đó bất ngờ hành quyết ông ta. Mauretania được sáp nhập bởi Caligula và sau đó được chia thành hai tỉnh, Mauritania Tingitana và Mauretania Caesariensis, và được ngăn cách nhau bởi sông Malua. Pliny tuyên bố rằng sự phân chia này được thực hiện bởi Caligula, nhưng Dio nói rằng trong năm 42 CN, một cuộc khởi nghĩa đã nổ ra, nhưng nó đã bị đàn áp bởi Gaius Suetonius Paulinus và Gnaeus Hosidius Geta, và chỉ sau sự việc này thì sự phân chia mới được tiến hành. Sự nhầm lẫn này có thể có nghĩa là Caligula ban đầu quyết định tiến hành phân chia tỉnh này, nhưng việc thực hiện đã bị hoãn lại vì cuộc khởi nghĩa. Vị tổng đốc thuộc tầng lớp kị sĩ đầu tiên được biết đến của hai tỉnh là một Marcus Fadius Celer Flavianus, nhậm chức vào năm 44 CN.
Thông tin chi tiết về các sự kiện liên quan đến người Mauretania vào giai đoạn 39-44 là không rõ ràng. Cassius Dio đã viết một chương nói về việc sáp nhập Mauretania bởi Caligula nhưng nó đã bị mất  Hành động này của Caligula dường như có động cơ mang tính cá nhân -Đó là sự sợ hãi và ghen tị với người anh em họ Ptolemaios của ông - và do đó việc mở rộng không phải là nhằm đối phó với sức ép từ nhu cầu quân sự hay kinh tế.
Hoàng đế > Mở rộng phía Tây > Britannia

Dường như một chiến dịch phía bắc nhằm vào Britannia đã bị hủy bỏ  Chiến dịch này bị chế giễu bởi các sử gia cổ đại với các ghi chép về những người Gaul ăn mặc quần áo như là các bộ lạc người Đức trong cuộc diễu binh chiến thắng của ông và quân đội La Mã đã được lệnh thu thập vỏ sò như là "chiến lợi phẩm của biển". Các nguồn chính đã không thống nhất về những gì xảy ra. Các nhà sử học hiện đại đã đưa ra nhiều giả thuyết trong một nỗ lực để giải thích những hành động này. Chuyến đi này đến eo biển Anh có thể chỉ đơn thuần là luyện binh và tiến hành hoạt động do thám.
Hoàng đế > Tự coi mình là thần thánh

Khi mà một vài vị vua đến Roma để tỏ lòng tôn kính của họ đối với ông và tranh luận về nguồn gốc quý tộc của họ, ông đã kêu lên: "Hãy có một vị Chúa, một ông vua". Năm 40 CN, Caligula bắt đầu thực hiện các chính sách gây tranh cãi mà đã đưa tôn giáo vào trong vai trò chính trị của ông. Caligula đã bắt đầu xuất hiện trước đám đông với cách ăn mặc như các vị thần và á thần khác nhau như là Hercules, Mercury, Venus và Apollo Theo ghi chép lại, ông bắt đầu đề cập đến mình như một vị thần khi gặp gỡ với các chính trị gia.
Một khu vực thiêng liêng đã được dành riêng cho việc thờ cúng ông tại Miletus thuộc tỉnh châu Á và hai ngôi đền khác được dựng lên để thờ cúng ông ngay tại thủ đô Roma.Đền thờ Castor và Pollux ở khu vực quảng trường đã được nối trực tiếp đến dinh thự của hoàng đế trên đồi Palatine và dành riêng cho Caligula  Ông sẽ xuất hiện ở đây vào mỗi dịp và tự giới thiệu mình như là một vị thần trước công chúng. Caligula đã thay thế đầu các bức tượng khác nhau của các vị thần và thay thế bằng đầu của mình trong các đền thờ khác nhau  Người ta nói rằng ông muốn được tôn thờ như Neos Helios, vị thần Mặt Trời Mới. Thật vậy, ông đã được miêu tả như là một vị thần mặt trời trên các đồng xu Ai Cập.
Chính sách tôn giáo của Caligula đã đi trệch hướng so với những người tiền vị của ông. Theo Cassius Dio, vị hoàng đế đương thời có thể được tôn thờ như thần thánh ở phía đông và vị hoàng đế quá cố có thể được tôn thờ như thần thánh ở Roma.
Hoàng đế > Chính sách đối với phía Đông

Caligula đã cần phải dập tắt vài cuộc bạo loạn và các âm mưu ở các tỉnh phía Đông trong suốt triều đại của mình. Giúp đỡ ông trong những việc làm này là người bạn tốt của ông, Herod Agrippa, người đã trở thành thống đốc của các tỉnh Batanaea và Trachonitis sau khi Caligula trở thành hoàng đế vào năm 37.
Nguyên nhân của tình trạng căng thẳng ở phía đông vốn phức tạp, nó liên quan đến sự truyền bá của văn hóa Hy Lạp, luật pháp La Mã và các quyền của người Do Thái.
Caligula đã không tin tưởng vào viên quan thái thú của Ai Cập, Aulus Avilius Flaccus. Flaccus vốn trung thành với Tiberius, và đã âm mưu chống lại mẹ của Caligula và có liên quan với những người Ai Cập ly khai Vào năm 38, Caligula đã phái Agrippa tới Alexandria mà không báo trước để kiểm tra những việc làm của Flaccus. Theo Philo, chuyến thăm đã nhận phải sự chế nhạo từ những cư dân người Hy Lạp, những người coi Agrippa là vua của người Do Thái  Flaccus đã cố gắng để xoa dịu cả những cư dân gốc Hy Lạp và Caligula bằng cách đặt bức tượng của hoàng đế trong các giáo đường Do Thái  Như là kết quả của điều đó, một cuộc bạo loạn đã nổ ra trong thành phố.. Caligula phản ứng bằng cách cắt chức Flaccus và hành quyết ông ta.
Vào năm 39, Agrippa đã cáo buộc Herod Antipas, tetrarch của xứ Galilee và Perea, đang lên kế hoạch cho một cuộc nổi loạn chống lại sự cai trị của người La Mã với sự giúp đỡ của Parthia. Herod Antipas đã thú tội và Caligula đã cho lưu đày ông. Agrippa đã được tưởng thưởng với những vùng lãnh thổ của ông ta.
Bạo loạn lại nổ ra ở Alexandria vào năm 40 giữa người Do Thái và người Hy Lạp. người Do Thái bị cáo buộc không tôn vinh hoàng đế.
Một chiếc giày caliga.
Caligula Depositing the Ashes of his Mother and Brother in the Tomb of his Ancestors, by Eustache Le Sueur, 1647
The hull of one of two ships recovered from Lake Nemi during the 1930s. This massive vessel served as an elaborate floating palace to the emperor.
Ruins of the temple of Castor and Pollux in the Forum Romanum. Ancient resources as well as recent archaeological evidence suggest that, at one point, Caligula had the palace extended to annex this structure.
Carolyn Cooper

| Carolyn Cooper |
| --- | --- |
Sinh: Carolyn Joy Cooper 20 tháng 11, 1950 (74 tuổi) Kingston, Jamaica
Alma mater: University of the West Indies, Mona, Jamaica University of Toronto, Ontario, Canada
Carolyn Cooper CD (sinh ngày 20 tháng 11 năm 1950) là một tác giả và học giả văn học Tây Ấn. Sinh ra ở Jamaica, bà là giáo sư nghiên cứu văn học và văn hóa tại Đại học West Indies, Mona, Jamaica. Từ năm 1975 đến năm 1980, bà là trợ lý giáo sư tại Đại học Atlantic Union ở South Lancaster, Massachusetts. Bà được bổ nhiệm làm giảng viên khoa Văn học bằng tiếng Anh tại Đại học West Indies năm 1980.
Tiểu sử

Carolyn Joy Cooper sinh năm 1950 tại Kingston, Jamaica, có cha mẹ là thành viên của Giáo hội Cơ Đốc Phục Lâm.
Năm 1968 bà được trao học bổng Jamaica (Girls). Bà theo học Đại học West Indies, Mona, tốt nghiệp Cử nhân Nghệ thuật bằng tiếng Anh (BA English) năm 1971. Bà đã được nhận học bổng của Cơ quan Phát triển Quốc tế Canada vào học tại Đại học Toronto, Ontario, Canada, vào năm 1971 để học thạc sĩ bằng tiếng Anh, sau đó là bằng tiến sĩ. tại cùng một tổ chức vào năm 1977.
Bà là công cụ thành lập Đơn vị Nghiên cứu Reggae tại Đại học West Indies, Mona năm 1994, nơi đã tổ chức nhiều bài giảng và hội thảo công cộng với các nghệ sĩ reggae/dancehall và các học viên khác trong ngành công nghiệp âm nhạc ở Jamaica và quốc tế như Lady Saw, Vybz Kartel, Bounty Killer, Tony Rebel, Ninjaman, Louise Frazer-Bennett, Christine Hewett, Tanya Stephens, [./https://en.wikipedia.org/wiki/Gentleman_(musician) Gentleman] và Queen Ifrica. Giáo sư Cooper thành lập Bài giảng Bob Marley hàng năm vào năm 1997. Đơn vị nghiên cứu Reggae cũng đã triệu tập các hội nghị học thuật, bao gồm cả Hội nghị Reggae toàn cầu năm 2008, các bài báo toàn thể được thu thập trong Global Reggae (2012), do Cooper biên tập và được xuất bản bởi Đại học West Indies Press. Với Tiến sĩ Eleanor Wint, Cooper đồng biên tập Bob Marley: The Man and His Music (2003), một tuyển tập các bài báo được trình bày tại hội nghị chuyên đề năm 1995 đánh dấu sinh nhật lần thứ 50 của biểu tượng reggae.
Cooper cũng là tác giả của các cuốn sách Noises in the Blood: Orality, Gender and the "Vulgar" Body of Jamaican Popular Culture (1993) và Sound Clash: Jamaican Dancehall Culture at Large (2004).
Là một nhân vật truyền thông nổi tiếng ở Jamaica, Cooper là một chuyên mục hàng tuần cho Sunday Gleaner. Vào những năm 1990, bà đồng tổ chức một chương trình truyền hình, Man and Woman Story, với Tiến sĩ Leahcim Semaj cho Tập đoàn phát thanh truyền hình Jamaica. Bà cũng đồng tổ chức một chương trình về các vấn đề công cộng, Question Time trên truyền hình CVM và gần đây nhất là Big People Sup'm trên PBC Jamaica.
Mục lục

(editor) Global Reggae, 2012
Sound Clash: Jamaican Dancehall Culture at Large, 2004
(with Eleanor Wint, eds) Bob Marley: The Man and His Music, 2003
Noises In The Blood: Orality, Gender and the "Vulgar" Body of Jamaican Popular Culture, 1995
LA Galaxy

Câu lạc bộ bóng đá Los Angeles Galaxy, đôi khi được gọi ngắn là L.A. Galaxy là một câu lạc bộ bóng đá Mỹ, đang chơi ở Giải nhà nghề Mỹ, có trụ sở tại California.
Tháng 1/2007, Galaxy lập nên vụ chuyển nhượng lịch sử khi ký hợp đồng với siêu sao người Anh David Beckham từ Real Madrid, là bản hợp đồng đắt giá nhất lịch sử giải nhà nghề Mỹ. Một bản hợp đồng đáng chú ý khác là Robbie Keane, một trong những cầu thủ ghi nhiều bàn thắng nhất lịch sử Premier League và cả Đội tuyển quốc gia Ireland.
Lịch sử

Câu lạc bộ được thành lập tại Los Angeles vào năm 1955.
Đội hình > Đội hình hiện tại

Ghi chú: Quốc kỳ chỉ đội tuyển quốc gia được xác định rõ trong điều lệ tư cách FIFA. Các cầu thủ có thể giữ hơn một quốc tịch ngoài FIFA.
Đội hình > Cho mượn

Ghi chú: Quốc kỳ chỉ đội tuyển quốc gia được xác định rõ trong điều lệ tư cách FIFA. Các cầu thủ có thể giữ hơn một quốc tịch ngoài FIFA. Đội hình chính xác tính đến ngày 4 tháng 8 năm 2022.
Thành tích

CONCACAF Champions' League
Winners (1): 2000
Cúp MLS
Winners (4): 2002, 2005, 2011, 2012
MLS Supporters' Shield
(4): 1998, 2002, 2010, 2011
Western Conference
(8): 1996, 1998, 1999, 2001, 2002, 2009, 2010, 2011, 1996, 1999, 2001, 2002, 2005, 2009, 2011, 2012
Lamar Hunt U.S. Open Cup
(2): 2001, 2005
Giải bóng đá cúp Đài phát thanh và truyền hình Ninh Bình
(1): 2019
Cúp Minor
California Clásico (10): 1996, 1998, 1999, 2000, 2002, 2003, 2004, 2008, 2009, 2011
SuperClasico (7): 2005, 2006, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012
Puerto Rico MLS-USL Challenge (1): 2007
Desert Diamond Cup (1): 2012
Hyundai Club Challenge (1): 2011
Euchaetis laevigata

| Euchaetis laevigata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Sapindales
Họ (familia): Rutaceae
Chi (genus): Euchaetis
Loài (species): E. laevigata
Danh pháp hai phần
Euchaetis laevigata Turcz., 1858 
Euchaetis laevigata là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được Turcz. mô tả khoa học đầu tiên năm 1858.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Euchaetis laevigata”. Truy cập ngày 12 tháng 6 năm 2013.
Ornithoptera goliath

| Ornithoptera goliath |
| --- | --- |
Bướm đực'
Bướm cái
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Papilionidae
Phân họ (subfamilia): Papilioninae
Tông (tribus): Troidini
Chi (genus): Ornithoptera
Loài (species): O. goliath
Danh pháp hai phần
Ornithoptera goliath Oberthür, 1888 
Both side of Female
Ornithoptera goliath là một loài bướm trong họ Papilionidae. Chúng được xem là loài bướm có kích thước lớn thứ 2 trên thế giới với bề ngang sải cánh đạt đến 28 xentimét (11 in), chỉ sau loài bướm Ornithoptera alexandrae.
Xã Everett, Quận Cass, Missouri

| Xã Everett Everett Township |
| --- | --- |
—  xã  —
 
Vị trí trong Quận Cass, Missouri Vị trí trong Quận Cass, Missouri
 Vị trí quận Cass trong tiểu bang Missouri ở Hoa Kỳ
Xã Everett
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Missouri
Quận: Quận Cass
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 484
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Everett (tiếng Anh: Everett Township) là một xã thuộc quận Cass, tiểu bang Missouri, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 484 người.
Stigmella hamishella

| Stigmella hamishella |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Liên bộ (superordo): Amphiesmenoptera
Bộ (ordo): Lepidoptera
Phân bộ (subordo): Glossata
Phân thứ bộ (infraordo): Heteroneura
Liên họ (superfamilia): Nepticuloidea
Họ (familia): Nepticulidae
Chi (genus): Stigmella
Loài (species): S. hamishella
Danh pháp hai phần
Stigmella hamishella Donner & Wilkinson, 1989 
Stigmella hamishella là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Nó được tìm thấy ở New Zealand.
Chiều dài cánh trước khoảng 4 mm. Con trưởng thành bay vào tháng 12.
Ấu trùng ăn Olearia moschata. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.
Sammallahdenmäki

| Di sản thế giới UNESCO |
| --- | --- |
Ụ đá dài của Huilu
Vị trí: Rauma, Satakunta, Phần Lan
Tiêu chuẩn: Văn hóa: (iii), (iv)
Tham khảo: 579rev
Công nhận: 1999 (Kỳ họp 23)
Tọa độ: 61°07′14″B 21°46′39″Đ﻿ / ﻿61,12056°B 21,7775°Đ﻿ / 61.12056; 21.77750
Vị trí của Sammallahdenmäki tại Phần Lan
Sammallahdenmäki là một khu chôn cất thời đại đồ đồng tại Rauma, phía tây nam Phần Lan. Nó đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1999. Nó bao gồm 36 gò đá granit chôn cất có niên đại hơn 3.000 tới khoảng năm 1.500 hoặc 500 năm trước Công nguyên. Các gò mộ này nằm trên một ngọn đồi ở khu vực hẻo lánh, trên con đường nối từ Tampere tới Rauma. Ban đầu, nó nằm gần bờ biển của vịnh Bothnia, nhưng đất đá trồi lên khiến bây giờ nó cách biển 15 km. Đây là một trong những địa điểm thời đại đồ đồng quan trọng nhất ở bán đảo Fennoscandia
Bốn trong số những gò đá được nhà khảo cổ học Volter Högman khai quật vào năm 1891, bao gồm Kirkonlaattia ("sàn nhà thờ"), một ụ đá hình chữ nhật không bình thường có kích thước 16x19 mét với phần đỉnh bằng phẳng và Huilun pitkä raunio ("Ụ đá dài Huilu"), được bao quanh bởi một bức tường cổ bằng đá.
Landolphia uniflora

| Landolphia uniflora> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Apocynaceae
Chi (genus): Landolphia
Loài (species): L. uniflora
Danh pháp hai phần
Landolphia uniflora (Stapf) Pichon 
Landolphia uniflora là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được (Stapf) Pichon mô tả khoa học đầu tiên năm 1953.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Landolphia uniflora”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Cao Lỗ

| Cao Lỗ高魯 |
| --- | --- |
Tượng Cao Lỗ và nỏ liên châu ở Đền thờ An Dương Vương
Thông tin cá nhân
Sinh: 
Ngày sinh: 277 TCN
Nơi sinh: Gia Bình, Bắc Ninh Việt Nam
 
Mất: 
Ngày mất: 179 TCN
Nơi mất: Diễn Châu, Nghệ An
 
Giới tính: nam
Nghề nghiệp: kỹ sư
Thời kỳ: Hùng Vương
x • t • 
Cao Lỗ (277 TCN - 179 TCN), còn gọi là Cao Thông, Đô Lỗ, Thạch Thần hay Đại Than Đô Lỗ Thạch Thần, là một tướng tài của An Dương Vương (Thục Phán), quê quán tại xã Cao Đức, huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh ngày nay. Ông từng làm bộ hạ của Hùng Vương thứ 18 nhưng không được trọng dụng. Khi Âu Việt xâm lược Văn Lang, phò mã là Nguyễn Tuấn tử trận, vua Hùng phải tự tử, ông chán nản bỏ vào rừng sống ẩn dật. Sau này Thục Phán giết được danh tướng Đồ Thư và đánh tan 50 vạn đại quân nhà Tần, ông mới cảm phục ra giúp Thục Phán. Thục Phán cũng rất quý tài của ông. Tương truyền ông là người chế ra nỏ liên châu (bắn được nhiều mũi tên một lúc) mà còn được gọi là nỏ thần. Ông là người khuyên Thục An Dương Vương dời đô xuống đồng bằng, tìm đất đóng đô và là người được An Dương Vương giao nhiệm vụ thiết kế, chỉ huy công trình xây thành Cổ Loa. Tại kì họp ngày 5 tháng 8 năm 2005, Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội đã quyết định lấy tên ông để đặt tên cho một con đường ở trung tâm huyện Đông Anh.
Chế nỏ liên châu

Cao Lỗ là người sáng chế ra nỏ liên châu (nỏ thần): bắn một lần được nhiều mũi tên mà các mũi tên đều bịt đồng sắc nhọn. Sử sách cũ đã thần thánh hóa gọi là "Linh Quang Thần Cơ". Sách Lĩnh Nam chích quái chép rằng: Cứ đem nỏ ra chĩa vào quân giặc là chúng không dám đến gần.
Cao Lỗ huấn luyện cho hàng vạn binh sĩ ngày đêm tập bắn nỏ. An Dương Vương thường xem tập bắn trên "Ngự xa đài", dấu vết này nay vẫn còn (góc đông bắc ngoài thành nội). Là người phát minh ra nỏ thần, lại có tài bắn nỏ nên dân gian thường gọi ông là Ông Nỏ.
Khi Triệu Đà cho quân xâm lược Âu Lạc, quân Triệu đã bị các tay nỏ liên châu bắn tên ra như mưa, thây chết đầy nội và phải lui binh. Đương thời, nỏ liên châu trở thành thứ vũ khí lợi hại của nước Âu Lạc.
Từ năm 1959 ở Cổ Loa đã phát hiện được kho tên đồng hàng vạn mũi tại khu vực Cầu Vực. Cuộc khai quật Đền Thượng năm 2005 phát hiện di tích lò đúc mũi tên đồng cùng các khuôn đúc mũi tên ba cạnh, cho phép xác định rằng khu vực tây nam thành Trong xưa là một binh xưởng đúc mũi tên trang bị cho quân đội của An Dương Vương.
Khảo cổ học đã phát hiện lẫy nỏ ở một số di chỉ như: Làng Vạc (Nghệ An), Cổ Loa (Đông Anh, Hà Nội). Đặc biệt là hai chiếc lẫy nỏ trưng bày ở Bảo tàng Lịch sử quốc gia được phát hiện ở Cổ Loa, có niên đại cách ngày nay khoảng 2500 – 2000 năm. Qua phục dựng cho thấy đây là loại nỏ bắn nhiều phát một lúc, theo đó một mặt phẳng được khắc nhiều rãnh để nạp được nhiều mũi tên, sau khi thả lẫy thì dây bật ra, phóng đi nhiều mũi tên cùng lúc
Nỏ liên châu cũng đã xuất hiện ở Trung Quốc từ thời Chiến Quốc (trước thời Cao Lỗ khoảng 200 năm), gồm 2 loại:
1 loại để nhiều mũi tên trên mặt phẳng khắc nhiều rãnh, mỗi lần thả dây sẽ phóng được nhiều mũi tên (giống nỏ Cao Lỗ). Loại này có tầm bắn xa nhưng kích thước lớn, nên phải gắn trên xe hoặc bệ, cần nhiều người để vận hành.
1 loại khác tân tiến hơn, có hộp chứa tên gắn với cơ cấu lên dây, mỗi lần thả dây chỉ phóng 1 mũi tên nhưng khi kéo lại thì nạp được luôn mũi tên mới. Loại này gọn nhẹ, bắn nhanh, mỗi bộ binh có thể mang theo bên mình như vũ khí cá nhân, nhưng tầm sát thương không bằng loại kia.
Qua đời

Triệu Đà bèn lập xảo kế thông gia, cho con trai là Trọng Thủy lấy con gái An Dương Vương là Mỵ Châu. Cao Lỗ phản đối, khuyên vua không nên nhận, nhưng An Dương Vương không nghe còn nghe lời dèm pha của Lạc hầu. Cao Lỗ dần dần bị vua xa lánh, ông bỏ đi tìm nơi ở ẩn.
Sau khi Trọng Thủy biết được bí mật phòng thủ của An Dương Vương và về mách cho vua cha, Triệu Đà mang quân sang đánh Âu Lạc. An Dương Vương thua chạy. Quân Triệu đuổi theo. Cao Lỗ biết tin, ra đón đường chặn đánh quân Triệu cho vua chạy thoát nhưng do Mỵ Châu tin lời của Trọng Thủy, rải lông ngỗng theo sau để Trọng Thủy lần theo nên cả hai đã tử trận.
Theo dân gian, khi bị thương nặng ở cổ, tướng quân Cao Lỗ đã buộc lại và thúc ngựa chạy tới Ái Mộ (xã Bồ Đề, huyện Gia Lâm) nghỉ một lát rồi lại chạy tiếp về vùng Bình Than, Lục Đầu được ít lâu sau thì mất. Ông mất ngày 4 tháng 4 âm lịch năm Nhâm Tuất (179 TCN).
Nguồn gốc, Phả hệ Cao Lỗ

Có thuyết cho rằng cái tên Cao Lỗ không phải là họ Cao, mà do gắn với đá thạch, núi đá, rằng Cao Lỗ là một vị thần địa phương - thần Đá - đã được thu phục trong quá trình tiến xuống miền đồng bằng của An Dương Vương, và trở thành một vị tướng của nhà vua. Khi chết, ông trở thành thần bảo hộ cho vùng Việt Trì, Bạch Hạc.
Nhà Trần đã sắc phong cho ông là "Quả nghị Cương chính Uy huệ Chính thần Đại vương".
Theo GS Cao Thế Dung:
Đền thờ Cao Lỗ

Theo dân gian, khi bị thương nặng ở cổ, tướng quân Cao Lỗ đã buộc lại và thúc ngựa chạy tới Ái Mộ (xã Bồ Đề, huyện Gia Lâm) nghỉ một lát rồi lại chạy tiếp về vùng Bình Than, Lục Đầu được ít lâu sau thì mất.
Tại Ái Mộ (xã Bồ Đề, huyện Gia Lâm), tại xã Quảng An (phường Tứ Liên, Hà Nội), Bắc Ninh, Bình Than, Nghệ An và nhiều vùng khác đều có đền thờ tướng quân Cao Lỗ. Tại Thành phố Hồ Chí Minh cũng có đền thờ Cao Lỗ ở trong chùa Giác Hạnh tại địa chỉ số nhà 51 đường Ông Ích Khiêm thuộc quận 11
Ngoài ra, trong tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam linh thiêng có nhiều người coi ông là hoá thân của Quan lớn đệ Ngũ Tuần Tranh, nếu xét theo góc độ này ông có nhiều đền thờ khác.
Di Tích Văn Hóa

Đền Cao Lỗ Diễn Châu, Được Huyện Diễn Châu Công Nhận Di Tích Lịch Sử Văn Hóa Của Huyện Diễn Châu Đền Cao Lỗ được lập nên để thờ tướng quân Cao Lỗ, đền có địa chỉ tại xã Diễn Thọ, huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An.
Tướng Cao Lỗ Còn Được Thờ Tại Chính Điện Khu Di Tích Lịch Sử Văn Hóa Quốc gia Đền Cuông Khu di tích Cổ Hàng Nghìn Năm Được Chủ Tịch Tỉnh Phan Đình Trạc Chỉ Đạo Phá Hủy Để Trùng Tu Đền Cuông tại Diễn An, Diễn Châu, Nghệ An.