stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Chiến dịch Lam Sơn 719
Kết quả > Nguyên nhân thất bại của quân Mỹ - Việt Nam Cộng hòa

Cuộc hành quân này đã thất bại vì những lý do sau:
Cuộc hành quân không bảo đảm tính bất ngờ chiến lược, đã bị đối phương dự đoán và chuẩn bị từ lâu để chặn đánh. QĐNDVN chuẩn bị trước tại đây những sư đoàn mạnh mẽ, kỷ luật.
Các căn cứ của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam là những nơi họ đã lâu năm thông thuộc địa bàn và có bố phòng. Ngay quân đội Hoa Kỳ với sức mạnh tổng lực, huy động không quân và biệt kích đánh phá suốt nhiều năm mà vẫn không thể làm gì nổi. Trong thời kỳ tìm-diệt, các Chiến dịch Attleboro và Junction City đều đã thất bại khi đánh vào những vùng căn cứ kiểu này. Hơn nữa, vùng Hạ Lào là nơi tập trung rất nhiều binh lực hiện đại của QĐNDVN, còn mạnh hơn vùng B2 rất nhiều, so với các khu căn cứ khác thì Quân lực Việt Nam Cộng hòa không có đủ sức mạnh, kinh nghiệm và bản lĩnh để đương đầu. Trong chiến dịch, các chỉ huy Mỹ nhận xét QLVNCH đã có những thiếu sót nghiêm trọng "từ việc lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo, cho tới tinh thần và kỹ năng chiến đấu".
Khi hoạch định kế hoạch, người ta chú ý nhiều đến khía cạnh phô trương sức mạnh của Quân lực Việt Nam Cộng hòa đánh được vào "đất thánh Cộng sản" chứ ý nghĩa quân sự thì ít (Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu nói rằng chiến dịch này "Chỉ cốt sao đến được Tchepone rồi về"). Chính vì để phô trương nên khi gặp khó khăn rất lớn, các chỉ huy Mỹ-VNCH vẫn không chịu chấm dứt chiến dịch mà cố gắng tiến khó nhọc đến Tchepone để rồi bị bao vây, phải cố sức mở đường máu quay về với thiệt hại lớn mới thoát dù chỉ cách biên giới vài chục km.
Sự phối hợp của quân Mỹ và quân lực Việt Nam Cộng hòa không tốt. Không quân Mỹ chỉ ném bom B-52 dọn đường theo yêu cầu, còn nhiệm vụ phối hợp hoả lực chiến thuật cho bộ binh tác chiến thực hiện không hiệu quả.
Liên quân Mỹ - Việt Nam Cộng hòa đã đánh giá sai tình hình khi cho rằng Quân Giải phóng sau các đợt càn quét năm 1969-70 đã không còn đủ đạn dược và lực lượng để kháng cự lại các đợt tấn công của liên quân Mỹ-VNCH và họ cũng nghĩ rằng QGP không có khả năng tác chiến hợp đồng binh chủng mà chỉ có thể tiến hành tấn công-phòng thủ đơn binh chủng.
Lực lượng máy bay trực thăng đã bị lọt vào khu vực đậm đặc phòng không đã chờ sẵn của đường mòn Hồ Chí Minh nên đã bị thiệt hại quá nặng, không thể hoàn thành nhiệm vụ yểm trợ cho bộ binh
Ý nghĩa

Chiến thắng Đường 9 - Nam Lào của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam và lực lượng Pathet Lào đã làm thất bại nặng nề về quân sự và chính trị của Mỹ và chính quyền Sài Gòn. Chiến thắng này giúp QGP bảo vệ vững chắc tuyến hành lang vận tải chiến lược dọc biên giới Việt Nam - Lào, làm phá sản một bước quan trọng chiến lược "Việt Nam hóa chiến tranh" của Mỹ. Chiến thắng đường 9 - Nam Lào của Quân Giải phóng và lực lượng Pathet Lào đã tác động mạnh mẽ đến cục diện chiến tranh trên chiến trường ba nước Đông Dương. Qua thắng lợi này, so sánh lực lượng và thế chiến lược trên chiến trường miền Nam nói riêng và trên chiến trường Đông Dương nói chung thay đổi nhanh chóng. Chiến thắng Đường 9 - Nam Lào 1971 của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam và lực lượng Pathet Lào đã chấm dứt quá trình tiến công - phản kích đánh ra vùng ngoài của liên quân Mỹ - quân đội Sài Gòn, tạo ra bước ngoặt rất quan trọng trong so sánh tương quan lực lượng và thế chiến lược có lợi.
Với QGP, thắng lợi của Chiến dịch phản công Đường 9 - Nam Lào mở ra thời kỳ phát triển hết sức phong phú, đa dạng nhiều cách đánh của các lực lượng trong đội hình tác chiến binh chủng hợp thành. Chiến thắng này thực sự đánh dấu bước trưởng thành mới của QGP, đặc biệt là nghệ thuật quân sự. Đây là lần đầu tiên, QGP đã thực hiện thắng lợi một chiến dịch phản công quy mô lớn bằng các lực lượng binh chủng hợp thành, đánh và tiêu diệt được đối phương có chi viện hỏa lực và cơ động. Với chiến thắng này, QGP đã đưa nghệ thuật tác chiến phản công lên một trình độ cao và hoàn thiện. Đó là nghệ thuật lập thế ta, phá thế địch; nghệ thuật phối hợp ăn ý và hiệu quả cao về tác chiến chiến dịch giữa lực lượng cơ động và lực lượng tại chỗ, trên địa bàn rừng núi thưa dân.
Chiến thắng này của liên minh Việt Nam – Lào đã đánh bại cuộc hành quân Lam Sơn 719 của Mỹ và VNCH, đã thể hiện tình đoàn kết gắn bó keo sơn giữa quân và dân hai nước cũng như sự đoàn kết và liên minh chiến đấu đặc biệt giữa Việt Nam và Lào. Kết quả chiến dịch đã làm thay đổi cán cân trên bàn đàm phán tại Hội nghị Paris khi phái đoàn VNDCCH và phái đoàn CHNMVN dần lấy lại thế thượng phong. Với sự thất bại của Chiến dịch Lam Sơn 719, phái đoàn Hoa Kỳ buộc phải thay đổi giọng điệu trên bàn đàm phán trong khi phái đoàn CHNMVN tiếp tục đưa ra yêu sách.
Tài liệu tham khảo

Chiến dịch Đường 9 - Nam Lào Lưu trữ 2008-02-28 tại Wayback Machine Đại tá Trần Tiến Hoạt (Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam)
Major General Nguyen Duy Hinh. Operation Lam Sơn 719. Washington DC: U.S. Army Center of Military History, 1979. Bản gốc lưu trữ ngày 30 tháng 9 năm 2007. Truy cập ngày 15 tháng 4 năm 2007.
Nolan, William K. (1986). Into Laos: The Story of Dewey Canyon II/Lam Son 719. Novato CA: Presidio Press.
Bowman John S. The Vietnam War Day by Day New York: Mallard Books, 1989.
Fulgham, David, Terrence Maitland, et al. South Vietnam On Trial: Mid-1970 to 1972. Boston: Boston Publishing Company, 1984.
Nalty, Bernard C. Air War Over South Vietnam: 1968-1975. Washington DC: Air Force History and Museums Program, 2000.
Nolan William K. Into Laos: The Story of Dewey Canyon II/Lam Son 719. Novato CA: Presidio Press, 1986.
Tilford, Earl H. Setup: What the Air Force Did in Vietnam and Why. Maxwell Air Force Base AL: Air University Press, 1991.
Van Stolkweg, South Vietnam Takes the Offensive-Lam Son 719. The Hague, Netherlands: Interdoc, 1991.
“Indochina: The Soft-Sell Invasion”. Time. ngày 22 tháng 2 năm 1971. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2004.
“Indochina: Tough Days on the Trail”. Time. ngày 8 tháng 3 năm 1971. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2004.
“Showdown in Laos”. Time. ngày 15 tháng 3 năm 1971. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2004.
“Was It Worth It?”. Time. ngày 9 tháng 3 năm 1971. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2004.
“The Invasion Ends”. Time. ngày 5 tháng 4 năm 1971. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2004.
“The Wan Edge of an Abyss”. Time. ngày 12 tháng 4 năm 1971. Bản gốc lưu trữ ngày 30 tháng 9 năm 2007. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2004.
Callipteris undulosa

| Callipteris undulosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
(không phân hạng): Eupolypods II
Họ (familia): Woodsiaceae
Chi (genus): Callipteris
Loài (species): C. undulosa
Danh pháp hai phần
Callipteris undulosa (Sw.) C. Presl, 1851 
Callipteris undulosa là một loài thực vật có mạch trong họ Woodsiaceae. Loài này được (Sw.) C. Presl miêu tả khoa học đầu tiên năm 1851.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Callipteris undulosa”. Truy cập ngày 13 tháng 8 năm 2013.
Polypodium pinnatifidum

| Polypodium pinnatifidum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
Họ (familia): Polypodiaceae
Chi (genus): Polypodium
Loài (species): P. pinnatifidum
Danh pháp hai phần
Polypodium pinnatifidum R.M. Tryon, 
Polypodium pinnatifidum là một loài dương xỉ trong họ Polypodiaceae. Loài này được R.M. Tryon mô tả khoa học đầu tiên..
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Polypodium pinnatifidum”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Berchemia loureiriana

| Berchemia loureiriana> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Rosales
Họ (familia): Rhamnaceae
Chi (genus): Berchemia
Loài (species): B. loureiriana
Danh pháp hai phần
Berchemia loureiriana DC., 1825 
Berchemia loureiriana là một loài thực vật có hoa trong họ Táo. Loài này được DC. mô tả khoa học đầu tiên năm 1825.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Berchemia loureiriana”. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2013.
Astalotesia bucurvata

| Astalotesia bucurvata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Astalotesia
Loài (species): A. bucurvata
Danh pháp hai phần
Astalotesia bucurvata Blanchard & Knudsen 1983 
Astalotesia bucurvata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Eugenia pomifera

| Eugenia pomifera> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Myrtaceae
Chi (genus): Eugenia
Loài (species): E. pomifera
Danh pháp hai phần
Eugenia pomifera (Aubl.) Urb., 1919 
Eugenia pomifera là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được (Aubl.) Urb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1919.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Eugenia pomifera”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Cải dầu

| Cải dầu |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Brassicales
Họ (familia): Brassicaceae
Chi (genus): Brassica
Loài (species): B. napus
Danh pháp hai phần
Brassica napus L., 1753 
Cải dầu hay Cải vàng (tên khoa học: Brassica napus) là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được L. mô tả khoa học đầu tiên năm 1753.
Brassica napus được trồng chủ yếu để thu hạt lấy dầu, đây là nguồn dầu thực vật lớn thứ 3 trên thế giới.
Tùy theo thời tiết, nhưng thường là cải dầu nở hoa vào giữa tháng 5. Những cánh đồng hoa nở vàng tại châu Âu nở vàng vào cuối mùa hè và mùa thu cũng thường bị nhầm lẫn là cánh đồng hoa cải dầu, tuy nhiên lúc đó hầu hết là cải mù tạc cũng thuộc họ cải, mọc ở Trung Âu để dùng làm phân xanh.
Diesel sinh học

Dầu cải được dùng làm nhiên liệu diesel, hoặc làm Diesel sinh học, dùng trong hệ thống sưởi, hoặc pha với dầu hỏa chưng cất để chạy động cơ mô tô. Diesel sinh học có thể được dùng ở dạng nguyên chất trong các động cơ mới hơn mà không làm hư hỏng và thường kết hợp với dầu diesel hóa thạch với tỉ lệ dao động trong khoảng 2% đến 20% diesel sinh học. Do chi phí trồng, nghiền, và tinh chế diesel từ cải ngày càng cao, diesel sinh học nguồn gốc cải từ một loại dầu mới tốn chi phí nhiều hơn để sản xuất một động cơ dùng nhiên liệu diesel tiêu chuẩn, vì vậy nhiên liệu diesel thường được làm phổ biến từ dầu đã qua sử dụng. Dầu cải được xem là nguồn sản xuất diesel sinh học ưa chuộng khắp châu Âu, chúng chiếm khoảng 80% nguyên liệu, một phần là do hạt cải dầu sản xuất ra dầu nhiều hơn trên một đơn vị diện tích đất so với nguồn dầu khác, chẳng hạn như đậu nành, nhưng chủ yếu là do dầu canola có điểm Gel thấp hơn đáng kể so với hầu hết các loại dầu thực vật khác. Ước tính có khoảng 66% tổng nguồn cung dầu hạt cải trong Liên minh châu Âu dự kiến ​​sẽ được sử dụng để sản xuất dầu diesel sinh học trong năm 2010-2011.
Brassica napus hiện được trồng với một hàm lượng phân chứa nitơ cao, và việc sản xuất lượng phân N2O có khả năng sinh ra một lượng khí nhà kính gấp 296 lần khả năng gây ấm lên toàn cầu của CO2. Ước tính có 3-5% nitơ đã dùng làm phân bón cho Brassica napus được chuyển thành N2O.
Chú thích

↑  “Brassica napus information from NPGS/GRIN”. www.ars-grin.gov. Truy cập ngày 27 tháng 3 năm 2008.
↑  The Plant List (2010). “Brassica napus”. Truy cập ngày 9 tháng 6 năm 2013.
↑  “Oilseeds: World Markets and Trade | USDA FAS” (PDF). Fas.usda.gov. tháng 5 năm 2017. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2017.
↑  Scharf oder süß war gestern, báo Die Welt, 17.06.2012
1 2  “Mustard Seed Rapeseed Canola, Mustard Seed Oil”. Agricommodityprices.com. Bản gốc lưu trữ ngày 6 tháng 3 năm 2012. Truy cập ngày 22 tháng 4 năm 2012.
↑  Marlo Lewis (ngày 12 tháng 11 năm 2007). “Biofuel mandates cause global warming, scientists say”. Openmarket.org. Truy cập ngày 22 tháng 4 năm 2012.
Chùm hoa
Cánh đồng hoa cải dầu nở hoa
Cánh đồng hạt cải dầu đã sẵn sàng để thu hoạch
Berchemia scandens

| Berchemia scandens |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Rosales
Họ (familia): Rhamnaceae
Chi (genus): Berchemia
Loài (species): B. scandens
Danh pháp hai phần
Berchemia scandens (Hill) K.Koch, 1869 
Berchemia scandens là một loài thực vật có hoa trong họ Táo. Loài này được (Hill) K.Koch mô tả khoa học đầu tiên năm 1869.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Berchemia scandens”. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2013.
Conus decoratus

| Conus decoratus |
| --- | --- |


Tình trạng bảo tồn
 Sắp nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
Liên họ (superfamilia): Conoidea
(không phân hạng): nhánh Caenogastropoda nhánh Hypsogastropoda nhánh Neogastropoda
Họ (familia): Conidae
Phân họ (subfamilia): Coninae
Chi (genus): Conus
Loài (species): C. decoratus
Danh pháp hai phần
Conus decoratus Röckel, Rolán & Monteiro, 1980 
Conus decoratus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.
Giống như tất cả các loài thuộc chi Conus, chúng là loài săn mồi và có nọc độc. Chúng có khả năng "đốt" con người, do vậy khi cầm chúng phải hết sức cẩn thận.
Chú thích

↑  Conus decoratus Röckel, Rolán & Monteiro, 1980. World Register of Marine Species, truy cập 27 tháng 3 năm 2010.
Belene (huyện)

| Belene |
| --- | --- |
—  Huyện  —
 

  Hiệu kỳ

BeleneLocation in Bungaria
Quốc gia:  Bulgaria
Tỉnh: Pleven
Thủ phủ: Belene 
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 12.581 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Belene là một huyện thuộc tỉnh Pleven, Bungaria. Dân số thời điểm năm 2001 là 12581 người.
Polypodium pilosella

| Polypodium pilosella> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
Họ (familia): Polypodiaceae
Chi (genus): Polypodium
Loài (species): P. pilosella
Danh pháp hai phần
Polypodium pilosella Vell., 1831 
Polypodium pilosella là một loài dương xỉ trong họ Polypodiaceae. Loài này được Vell. mô tả khoa học đầu tiên năm 1831.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Polypodium pilosella”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Ethylen-vinyl acetat

| Ethylene-vinyl acetate |
| --- | --- |

Danh pháp IUPAC: but-3-enoic acid; ethene

Nhận dạng
Số CAS: 24937-78-8
PubChem: 32742
Ảnh Jmol-3D: ảnh
SMILES:  đầy đủ C=C.C=CCC(=O)O 
Thuộc tính
Điểm nóng chảy:   
Điểm sôi:   
Cấu trúc
Nhiệt hóa học
Dược lý học
Dữ liệu chất nổ
Các nguy hiểm
MSDS
Các hợp chất liên quan
 
Trừ khi có ghi chú khác, dữ liệu được cung cấp cho các vật liệu trong trạng thái tiêu chuẩn của chúng (ở 25 °C [77 °F], 100 kPa).   Tham khảo hộp thông tin
Etylen-Vinyl axetat (EVA) là một đồng polymer bao gồm các mắt xích vinyl axetat được phân bố ngẫu nhiên cùng với các mắt xích etylen -(CH2-CH2)x(CH2-CHOCOCH3)y. EVA là sản phẩm đồng trùng hợp của etylen với vinyl axetat, được sản xuất bằng phương pháp trùng hợp khối hay trùng hợp trong dung dịch.

EVA mềm dẻo ở nhiệt độ thấp, bền xé, trong suốt, dễ gắn và dán ở nhiệt độ thấp, có khả năng phối trộn với lượng lớn các chất độn.

Phụ thuộc vào hàm lượng vinyl axetat người ta phân EVA ra làm ba nhóm:
Nhóm thứ nhất là loại EVA có hàm lượng vinyl axetat thấp (10 – 40%), có tính chất giống như một số loại cao su. Nó được sản xuất theo công nghệ đồng trùng hợp khối etylen và vinyl axetat ở áp suất cao và được sử dụng làm keo dán nóng chảy và các ứng dụng khác. Hiện nay các sản phẩm loại này có tên thương mại Elvax (Dupont), Ultraten (USI), Bakelit (UCC), Lupolen V (Basf), Alaton (Dopont), Alkaten (ICI), Mototen (Monsato)...
Nhóm thứ hai là loại EVA có hàm lượng vinyl axetat gần bằng etylen (45 – 55%). Nó được chế tạo bằng cách đồng trùng hợp etylen và vinyl axetat trong dung dich ở áp suất trung bình và được ứng dụng làm các loại cao su đặc biệt. Một trong số các sản phẩm nổi trội có tên thương mại  là Lavapren của hãng Bayer.
Nhóm thứ ba với hàm lượng vinyl axetat cao (60 – 90%) là sản phẩm của quá trình trùng hợp nhũ tương ở áp suất 300 – 1500 psi. EVA loại này là các nhựa nhiệt dẻo. Một số sản phẩm loại này có tên thương mại là Airplex (Air Product and Chemiscals, Inc), Vinapas (Wacker), Mowilith và vinyl (Motecatini Edison)
Tính chất

Nhiệt độ từ -60oC đến 65oC là khoảng nhiệt độ làm việc tốt nhất của EVA.

Tan trong một số dung môi như xylen, toluen, tetrahydrofuran,...

Khả năng chịu hóa chất: bền với ozon, nước lạnh, nước nóng, dung dịch amonia 30%, kém bền với dầu máy, dầu ddiezen, không bền với dung dịch chloride, silicon, xăng, axeton, axit sufuric 40%, axit nitric 10%, bị phân hủy bởi bức xạ tử ngoại…

Tính chất cơ học của EVA phụ thuộc vào hàm lượng nhóm vinyl axetat trong EVA: Khi hàm lượng vinyl axetat tăng mức độ kết dính của EVA giảm, tính dẻo, dai, đàn hồi và khả năng hòa tan trong các dung môi tăng nhưng độ bền với nước, muối và một số môi trường khác giảm.
Cordia skutchii

| Cordia skutchii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Chưa đặt
Họ (familia): Boraginaceae
Chi (genus): Cordia
Loài (species): C. skutchii
Danh pháp hai phần
Cordia skutchii I.M.Johnst., 1940 
Cordia skutchii là loài thực vật có hoa trong họ Mồ hôi. Loài này được I.M.Johnst. mô tả khoa học đầu tiên năm 1940.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Cordia skutchii”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2013.
Satsuma-age

Một cửa hàng bán Satsuma-age
Bột cá tươi Surimi dùng để chế biến món ăn.
Satsuma-age
Satsuma-age (薩摩揚げ, Tát Ma duơng?) là món chả cá chiên có xuất xứ từ vùng Kagoshima, Nhật Bản. Surimi được trộn với bột mỳ để tạo thành một khối rắn tròn, sau đó được đem đi chiên. Đây là món ăn đặc sản của vùng Satsuma và được biết đến với nhiều tên gọi biến thể khác nhau trên khắp nước Nhật.
Bột nhão dùng để chế biến được làm từ cá, sau đó nêm muối, đường và các loại gia vị khác rồi nặn thành nhiều hình dạng khác nhau. Tuy nhiên, bột bánh không chỉ được làm từ cá xay không mà còn có thể cho thêm mộc nhĩ, beni shōga, hành tây, hành tây xứ Wales và các loại rau khác, ngoài ra còn có một số loại hải sản như mực, bạch tuộc, tôm cùng một số loại gia vị. Ở các làng chài, nó còn được làm từ các loại cá địa phương như cá mòi, cá mập, cá ngừ hoặc cá thu. Thông thường, món ăn này được làm bằng cách trộn hai loại cá trở lên.
Satsuma-age có thể được ăn không hoặc rang lên và chấm với gừng, nước tương và nước tương có nêm thêm mù tạt. Món ăn này cũng được ăn kèm với oden, udon, sara udon hoặc nimono (một món hầm của Nhật).
Thành phần

Satsuma-age thường sử dụng cá tuyết làm nhân; tuy nhiên, do trữ lượng cá tuyết đã cạn kiệt nên các giống cá trắng khác đã được sử dụng thay thế, chẳng hạn như cá tuyết chấm đen hoặc cá tuyết trắng. Bên cạnh đó, các loại cá béo như cá hồi cũng được sử dụng làm cho Satsuma-age có hương vị khác biệt hơn so với truyền thống.
Các loại cá dùng để làm surimi (tiếng Nhật:擂り身, nghĩa đen là " thịt cá xay ") bao gồm:
Cá minh thái Alaska (Theragra chalcogramma)
Cá thằn lằn (Synodontidae)
Cá đù trắng (Pennahia argentata)
Cá trích gai răng kiếm (Muraenesox cinereus)
Cá thu Tây Ban Nha Nhật Bản (Scomberomorus niphonius)
Cá chuồn (Exocoetidae)
Nhiều loài cá mòi  (Sardine)
Các loài cá mập khác nhau (Selachimorpha)
Cá ngừ vằn (Katsuwonus pelamis)
Các loài cá thu (Mackerel)
Cá thu Okhotsk atka (Pleurogrammus azonus)
Cá rô phi
Oreochromis rêuambicus
Oreochromis niloticus niloticus
Cá vược đen
Cá vược miệng nhỏ (Micropterus dolomieu)
Cá vược miệng lớn (Micropterus salmoides)
Cá vược đen Florida (Micropterus floridanus)
Lịch sử

Có nhiều giả thuyết khác nhau về sự ra đời của Satsuma-age, nhưng vùng nổi tiếng nhất là quận Satsuma ở Kagoshima. Người ta nói rằng, vào khoảng năm 1864, gia tộc Shimazu đã mang món ăn này từ Okinawa đến Satsuma thông qua một số cuộc trao đổi và xâm lược lãnh thổ. Vào thời đó, người dân Okinawa gọi món chả cá chiên/luộc là chigiage. Sau khi được đưa đến Kagoshima, món ăn này được chế biến lại dưới dạng tsukiage và được chọn là một trong 100 món ăn địa phương ngon nhất.
Tên gọi theo từng vùng miền

Tùy từng vùng mà món ăn được gọi với những tên gọi khác nhau. Ở Tōhoku và vùng Kantō, nó được gọi là "Satsuma-age" theo nơi xuất xứ của nó ở Kagoshima. Ở vùng Chubu, nó được gọi là "Hanpen". Người Hokkaido và phía tây Nhật Bản gọi nó là "Tempura" (khác với Tempura). Ở Kyushu và Okinawa, món ăn này được gọi là "Tempura", "Tsukeage" hoặc "Chikiagi".
Các biến thể

Hiraten (ひら天):  Satsuma-age có hình phẳng
Maruten (丸天): Satsuma-age có hình dạng như cái đĩa mỏng. Người dân ở Kyushu, chủ yếu là ở Fukuoka thường ăn chúng với mì udon.
Gobouten (ごぼう天,ごぼう巻き): Satsuma-age được cuốn trên cành cây ngưu bàng.
Ikaten (いか天): Satsuma-age được làm từ các xúc tu của mực.
Takoten (たこ天): Satsuma-age được làm từ những con bạch tuộc đã cắt. Nó được tạo hình thành viên tròn giống như takoyaki.
Tamanegiten (タマネギ天): Satsuma-age làm cùng với hành tây.
Bakudan (爆弾, 'Bom'): Thời đại Satsuma bọc quanh một quả trứng luộc
Honeku (ほねく), honeten: Đây là phiên bản ngắn của honekuri-tempura. Đây là một món ăn địa phương ở vùng phía bắc Wakayama. Để chế biến món ăn này, cá hố nguyên con (Largehead hairtail: Trichiurus lepturus) sẽ được xay và đem chiên nhằm đem lại mùi vị độc đáo cho món ăn.
Jakoten (じゃこ天) là món đặc sản của Uwajima ở phía nam tỉnh Ehime. Jakoten có lịch sử lâu đời, người dân đã ăn chúng từ thời Edo. Nó được làm từ những con cá nhỏ đánh bắt gần đó được xay và trộn thành bột nhão, sau đó đem chiên.
Gansu (がんす) (món ăn địa phương ở Hiroshima) là một món chiên làm từ cá thịt trắng xay tẩm bột cùng một loại cốt lết.
Các biến thể > Các biến thể bên ngoài Nhật Bản

Tại Hàn Quốc, Satsuma-age được gọi là eomuk (어묵) hoặc đơn giản là odeng. Các thành phố lớn như Busan và Seoul bán những sản phẩm này như thức ăn đường phố trong mùa đông và mùa thu.
Ở Đài Loan, Satsuma-age được bán theo kiểu " Điềm bưu lạt" ( tiếng Trung: 甜不辣; bính âm: tiánbùlà; nghĩa đen 'món ăn ngọt', 'không cay'       ). Món ăn này được giới thiệu đến Đài Loan trong thời kỳ Đài Loan thuộc Nhật bởi những người từ Kyushu, nơi Satsuma-age thường được gọi là tempura . Nó thường được dùng làm nguyên liệu cho món oden, lẩu và món lu wei.
Ở Việt Nam cũng có một món ăn tương tự Satsuma-age, mà chúng ta thường gọi nó là "Chả cá" .
Calycogonium reticulatum

| Calycogonium reticulatum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Melastomataceae
Chi (genus): Calycogonium
Loài (species): C. reticulatum
Danh pháp hai phần
Calycogonium reticulatum (Cogn.) Judd & Skean 
Calycogonium reticulatum là một loài thực vật có hoa trong họ Mua. Loài này được (Cogn.) Judd & Skean mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Calycogonium reticulatum”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Belene

| Belene |
| --- | --- |
—  Thị trấn  —
 

  Hiệu kỳ
BeleneLocation in Bungaria
Quốc gia:  Bulgaria
Tỉnh: Pleven
Dân số (tháng 12 năm 2011)
 • Tổng cộng: 8.402 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 5930 
Mã điện thoại: 0658 
Belene là một thị trấn thuộc tỉnh Pleven, Bungaria. Dân số thời điểm năm 2011 là 8402 người.