stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Khang Nghĩa
Sự nghiệp > Cấp cao

Vào tháng 1 năm 2018, sau 30 năm công tác trong các ngân hàng thương mại, Khang Nghĩa được điều tới Thiên Tân, nhậm chức Phó Thị trưởng, Thành viên Đảng tổ Chính phủ Nhân dân thành phố Thiên Tân. Sau đó 4 năm, ông được điều về trung ương, giữ vị trí Bí thư Đảng tổ, Cục trưởng Cục Thống kê Quốc gia, cấp phó bộ trưởng. Cuối năm 2022, ông tham gia Đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc lần thứ XX từ đoàn đại biểu khối cơ quan trung ương Đảng và Nhà nước. Trong quá trình bầu cử tại đại hội, ông được bầu là Ủy viên Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XX.
Chú thích

1 2 3  “康义已任国家统计局党组书记、局长，宁吉喆不再担任”. 澎湃新闻. 3 tháng 3 năm 2022. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 3 năm 2022. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2022.
1 2 3  “康义、金湘军任天津市副市长”. 中国经济网. Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 5 năm 2020. Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2020.
↑  Zhuang Yu (庄彧) (20 tháng 1 năm 2018). 康义、金湘军任天津市副市长. ce.cn (bằng tiếng Trung). Lưu trữ bản gốc ngày 4 tháng 3 năm 2022. Truy cập ngày 4 tháng 3 năm 2022.
↑  Zhang Yu (张玉) (3 tháng 3 năm 2022). 天津副市长康义进京履新. sina (bằng tiếng Trung). Truy cập ngày 4 tháng 3 năm 2022.
↑  “中央和国家机关选举产生出席中国共产党第二十次全国代表大会代表”. 共产党员网. 27 tháng 7 năm 2022. Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 8 năm 2022. Truy cập ngày 27 tháng 7 năm 2022.
↑  “中国共产党第二十次全国代表大会开幕会文字实录”. Tân Hoa Xã (bằng tiếng Trung). 16 tháng 10 năm 2022. Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 10 năm 2022. Truy cập ngày 16 tháng 10 năm 2022.
↑  任一林; 白宇 (ngày 22 tháng 10 năm 2022). “中国共产党第二十次全国代表大会在京闭幕”. Đảng Cộng sản (bằng tiếng Trung). Lưu trữ bản gốc ngày 23 tháng 10 năm 2022. Truy cập ngày 22 tháng 10 năm 2022.
↑  牛镛; 岳弘彬 (ngày 16 tháng 10 năm 2022). “奋力开创中国特色社会主义新局面（社论）”. CPC News (bằng tiếng Trung). Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 10 năm 2022. Truy cập ngày 16 tháng 10 năm 2022.
↑  李萌 (ngày 22 tháng 10 năm 2022). “中国共产党第二十届中央委员会委员名单”. Chính phủ Nhân dân Trung ương (bằng tiếng Trung). Lưu trữ bản gốc ngày 22 tháng 10 năm 2022. Truy cập ngày 22 tháng 10 năm 2022.
↑  牛镛; 袁勃 (ngày 22 tháng 10 năm 2022). “中国共产党第二十届中央委员会委员名单”. Đại 20 (bằng tiếng Trung). Lưu trữ bản gốc ngày 22 tháng 10 năm 2022. Truy cập ngày 25 tháng 10 năm 2022.
McConnellsburg, Pennsylvania

| McConnellsburg, Pennsylvania |
| --- | --- |
—  Thị trấn  —
 

 
 Vị trí trong Quận Fulton, Pennsylvania
 Vị trí quận Fulton trong tiểu bang Pennsylvania ở Hoa Kỷ
McConnellsburg, Pennsylvania
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Pennsylvania
Quận: Quận Fulton
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 1.220
Múi giờ: EST (UTC-5)
 • Mùa hè (DST): EDT (UTC-4)
McConnellsburg là một thị trấn thuộc quận Fulton, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 1220 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 22 tháng 10 năm 2012.
Urolophus neocaledoniensis

| New Caledonian stingaree> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Chondrichthyes
Phân lớp (subclass): Elasmobranchii
Bộ (ordo): Myliobatiformes
Họ (familia): Urolophidae
Chi (genus): Urolophus
Loài (species): U. neocaledoniensis
Danh pháp hai phần
Urolophus neocaledoniensis Séret & Last, 2003 
The New Caledonian stingaree (Urolophus neocaledoniensis)là một loài cá đuối ít được biết đến thuộc họ Urolophidae, được tìm thấy ngoài khơi New Caledonia và gần quần đảo Chesterfield và Norfolk Ridge.
Mareura

| Mareura> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Mareura
Mareura là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.
Drepanoctonus auritus

| Drepanoctonus auritus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Drepanoctonus
Loài (species): D. auritus
Danh pháp hai phần
Drepanoctonus auritus Chiu, 1962 
Drepanoctonus auritus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
McCracken, Kansas

| McCracken, Kansas |
| --- | --- |
—  Thành phố  —
 
 
 Vị trí trong Quận Rush, Kansas
 Vị trí tiểu bang Kansas ở Hoa Kỳ
McCracken, Kansas
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Kansas
Quận: Quận Rush
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 190
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 67556 
Mã điện thoại: 785 
McCracken là một thành phố thuộc quận Rush, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 190 người.
Dân số

Dân số các năm:
Năm 2000: 211 người
Năm 2010: 190 người
Kent Invicta Football League

| --- | --- |
Mùa giải hiện tại:  2015–16
Tập tin:Kent Invicta Football League.png
Thành lập: 2011
Quốc gia:  Anh
Các hạng đấu: 1
Số đội: 20
Cấp độ trong hệ thống: Cấp độ 10
Thăng hạng lên: Southern Counties East League
Xuống hạng đến: Kent County League
Cúp trong nước: Kent Invicta League Cup
Đội vô địch hiện tại: Hollands & Blair  (2014–15)
Trang web: Official website
Kent Invicta Football League là một giải bóng đá Anh, thành lập năm 2011 để khởi tranh từ mùa giải 2011–12. Giải đấu bao phủ hạt Kent, một số nằm ở Greater London.
Sự thành lập

Thương lượng để thành lập một hạng đấu Bậc 6 mới (Cấp độ 10 ở Hệ thống các giải bóng đá ở Anh) bắt đầu từ năm 2009 để tạo nên sự lên xuống hạng cho Kent League (Bậc 5, bây giờ là Southern Counties East Football League) và Kent County League (Bậc 7) dễ dàng hơn, bởi vì không có sự xuống hạng cho Kent County League qua nhiều mùa giải và sự thăng hạng trở nên không thường xuyên.
Cuối mùa giải 2015–16, giải đấu sẽ hợp nhất với Southern Counties East League để tạo thành hạng thấp hơn của giải đấu mới hợp nhất.
Challenge Trophy

Giải đấu cũng tổ chức một giải loại trực tiếp là Challenge Trophy.
Các câu lạc bộ hiện tại (2015–16)

AC London
APM Contrast
Bearsted
Bridon Ropes
Crockenhill
Eltham Palace
FC Elmstead
Forest Hill Park
Glebe
Gravesham Borough
Kent Football United (trước đây là Erith & Dartford Town)
Lewisham Borough
Lydd Town
Meridian VP
Orpington
Phoenix Sports Dự bị
Rusthall
Seven Acre & Sidcup
Sheppey United
Sutton Athletic
Đội vô địch

| Mùa giải | Đội vô địch |
| --- | --- |
2011–12: Bly Spartans
2012–13: Phoenix Sports
2013–14: Hollands & Blair
2014–15: Hollands & Blair
Hemipolygona lamyi

| Hemipolygona lamyi |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
Liên họ (superfamilia): Buccinoidea
(không phân hạng): nhánh Caenogastropoda nhánh Hypsogastropoda nhánh Neogastropoda
Họ (familia): Fasciolariidae
Chi (genus): Hemipolygona
Loài (species): H. lamyi
Danh pháp hai phần
Hemipolygona lamyi Snyder, 2007 
Hemipolygona lamyi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.
Chú thích

↑  Snyder (2007). Visaya 2 (2): 32-36. World Register of Marine Species, accessed ngày 18 tháng 4 năm 2010.
↑  Hemipolygona lamyi Snyder, 2007. World Register of Marine Species, truy cập 18 tháng 4 năm 2010.
Lyctopsis pachymera

| Lyctopsis pachymera> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Bostrichidae
Chi (genus): Lyctopsis
Loài (species): L. pachymera
Danh pháp hai phần
Lyctopsis pachymera Lesne, 1911 
Lyctopsis pachymera là một loài bọ cánh cứng trong họ Bostrichidae. Loài này được Lesne miêu tả khoa học năm 1911.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Karapolat, İslahiye

| Karapolat |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
KarapolatVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Turkey
Tỉnh: Gaziantep
Huyện: İslahiye
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 179 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Karapolat là một xã thuộc huyện İslahiye, tỉnh Gaziantep, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 179 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Gaziantep”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 8 năm 2012. Truy cập ngày 12 tháng 9 năm 2012.
Lupinus laetus

| Lupinus laetus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Lupinus
Loài (species): L. laetus
Danh pháp hai phần
Lupinus laetus Wooton & Standl. 
Lupinus laetus là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Wooton & Standl. miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Lupinus laetus”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Acanthomunna spinipes

| Acanthomunna spinipes> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Dendrotionidae
Chi (genus): Acanthomunna
Loài (species): A. spinipes
Danh pháp hai phần
Acanthomunna spinipes (Vanhöffen, 1914) 
Acanthomunna spinipes là một loài chân đều trong họ Dendrotionidae. Loài này được Vanhöffen miêu tả khoa học năm 1914.
Chú thích

↑  Schotte, M. (2010). Acanthomunna spinipes (Vanhöffen, 1914). In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=174856
Hardins Corner, Virginia

Hardins Corner là một cộng đồng chưa hợp nhất tại Hạt Northumberland, thuộc tiểu bang Virginia của Hoa Kỳ.
Megachile ituriella

| Megachile ituriella> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Megachilidae
Phân họ (subfamilia): Megachilinae
Tông (tribus): Megachilini
Chi (genus): Megachile
Loài (species): M. ituriella
Danh pháp hai phần
Megachile ituriella Pasteels, 1965 
Megachile ituriella là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Pasteels mô tả khoa học năm 1965.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Kargalı, Gebze

| Kargalı |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
KargalıVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Kocaeli
Huyện: Gebze
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 481 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Kargalı là một xã thuộc huyện Gebze, tỉnh Kocaeli, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 481 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Kocaeli”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Bản gốc lưu trữ ngày 5 tháng 12 năm 2012. Truy cập ngày 16 tháng 9 năm 2012.
Marevsky (huyện)

| Marevsky District ? район (tiếng Nga) |
| --- | --- |

Bậc hành chính (thời điểm tháng 12 năm 2010)
Quốc gia: Nga
Chủ thể liên bang: Tỉnh Novgorod
Trung tâm hành chính: selo  Marevo
Loại đô thị (đến tháng 12 năm 2010)
Hợp nhất về mặt đô thị thành: Huyện tự quản Marevsky
- dân đô thị: 0
Số liệu thống kê
Diện tích: 1.796 km2 (693 dặm vuông Anh)[cần dẫn nguồn]
Dân số (Thống kê 2002): 5.900 người
Múi giờ: MSK (UTC+03:00)
Huyện Marevsky (tiếng Nga: ? райо́н) là một huyện hành chính tự quản (raion), của Tỉnh Novgorod, Nga. Huyện có diện tích 1796 kilômét vuông, dân số thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2000 là 5900 người. Trung tâm của huyện đóng ở Marevo.
Lyctoderma testaceum

| Lyctoderma testaceum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Bostrichidae
Chi (genus): Lyctoderma
Loài (species): L. testaceum
Danh pháp hai phần
Lyctoderma testaceum Lesne, 1913 
Lyctoderma testaceum là một loài bọ cánh cứng trong họ Bostrichidae. Loài này được Lesne miêu tả khoa học năm 1913.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Vasily Filippovich Margelov

| Vasily Filippovich Margelov |
| --- | --- |

Tên bản ngữ: Василий Филиппович Маргелов
Sinh: 27 tháng 12 (lịch cũ 14 tháng 12), 1908 Dnipro, Ukraina (Ekaterinoslav, Yekaterinoslav Guberniya, Đế quốc Nga)
Mất: 4 tháng 3, 1990(1990-03-04) (81 tuổi) Moskva, Liên Xô
Nơi chôn cất: Nghĩa trang Novodevichy
Thuộc:  Liên Xô
Quân chủng: Lực lượng đổ bộ đường không Liên Xô
Năm tại ngũ: 1928–1990
Cấp bậc: Đại tướng
Chỉ huy:  Sư đoàn súng trường Cận vệ 49  Sư đoàn đổ bộ đường không Cận vệ 76  Quân đoàn nhảy dù Cận vệ 37  Lực lượng nhảy dù Liên Xô 
Tham chiến:  Chiến dịch giải phóng Tây Belarus và Tây Ukraina  Chiến tranh Mùa đông  Trận Leningrad  Trận Stalingrad  Chiến dịch Donbas 
Tặng thưởng:  Anh hùng Liên Xô   Huân chương Lenin ×4   Huân chương Cách mạng Tháng Mười   Huân chương Cờ đỏ ×2   Huân chương Suvorov hạng II   Huân chương Chiến tranh Vệ quốc hạng I ×2   Huân chương Sao đỏ   Legion of Merit  Bronze Star 
Phối ngẫu: Maria (divorced)  Theodosia Selitskaya (divorced)  Anna Kurakina
Chữ ký: 
Vasily Filippovich Margelov (tiếng Nga: Василий Филиппович Маргелов; 27 tháng 12 [lịch cũ 14 tháng 12] năm 1908 - 4 tháng 3 năm 1990) là một Đại tướng Hồng quân Liên Xô, lãnh đạo Lực lượng Nhảy Dù Liên Xô (VDV) từ 1954 đến 1959 và từ 1961 đến 1979. Ông là người có công hiện đại hóa lực lượng VDV và là một Anh hùng Liên Xô.
Tác giả Carey Schofield đã viết rằng Margelov"... được coi là cha đẻ thực sự của VDV... [lãnh đạo]... họ trong suốt thời kỳ phát triển quan trọng nhất của họ."
Chú thích > Trích dẫn

↑  Kruglov, V.A. “МАРГЕЛОВ Василий Филиппович — Десантура.ру – о десанте без границ”. desantura.ru (bằng tiếng Nga). Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2015.
↑  Lebed, Aleksandr (ngày 1 tháng 9 năm 1997). General Alexander Lebed: My Life and My Country. Regnery Publishing. ISBN 9780895264220.
↑  Десантник но. 1 Генерал армии Маргелов [Paratrooper No. 1 Army General Margelov] (bằng tiếng Nga). ОLMA Media Group. ngày 1 tháng 1 năm 2003. ISBN 9785948490878.
↑  Schofield, Carey (1993). The Russian Elite: Inside Spetsnaz and the Airborne Forces. Greenhill Books. tr. 33.
Chú thích > Thư mục

Kostin, Boris (2005). Маргелов [Margelov] (bằng tiếng Nga). Moscow: Molodaya Gvardiya. ISBN 5-235-02846-5.
Bản mẫu:Sơ khai nhân vật quân sự Liên Xô
Lupinus lapidicola

| Lupinus lapidicola> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Tông (tribus): Genisteae
Chi (genus): Lupinus''
Loài (species): L. lapidicola
Danh pháp hai phần
Lupinus lapidicola A.Heller 
Lupinus lapidicola là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được A.Heller miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Lupinus lapidicola”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Khủng hoảng Kodori năm 2001

Khủng hoảng Kodori năm 2001 là 1 cuộc đối đầu ở thung lũng Kodori, Abkhazia vào tháng 10 năm 2001, giữa những người Gruzia (những người ủng hộ những chiến binh Chechnya) và quân đội Abkhazia. Cuộc xung đột ít được biết đến bởi truyền thông thế giới, khi mà vào lúc ấy họ đang đưa tin về cuộc chiến ở Afghanistan. Cuộc xung đột đã dẫn đến 40 người chết.
Liên kết

↑  “Abkhazia "on verge of war"”. Lưu trữ bản gốc ngày 15 tháng 2 năm 2008.
1 2  “Caucasus Report (2001)”. Radio Free Europe/ Radio Liberty.
↑  “Human Rights Watch World Report 2002: Europe & Central Asia: Georgia”. www.hrw.org.
Lumbres

| --- | --- |
 Lumbres  Aa river, its banks shored up with heavy rubble
Lumbres  Aa river, its banks shored up with heavy rubble
Vị trí trong vùng Nord-Pas-de-Calais Lumbres  Aa river, its banks shored up with heavy rubble 
Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Hauts-de-France
Tỉnh: Pas-de-Calais
Quận:  Saint-Omer
Tổng: Lumbres
Liên xã: Pays de Lumbres
Xã (thị) trưởng: Jean-Pierre Decobert (2001-2008)
Thống kê
Độ cao: 35–133 m (115–436 ft) (bình quân 47 m (154 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 9,9 km2 (3,8 dặm vuông Anh)
Nhân khẩu1: 3.892  
 - Mật độ: 393/km2 (1.020/sq mi)
INSEE/Mã bưu chính: 62534/ 62380

2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
Lumbres là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.
Dân số

| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 3207 | 3599 | 3803 | 4107 | 3944 | 3873 | 3892 |
Số liệu điều tra dân số từ năm 1962, dân số không tính hai lần
Elaphoglossum zosteriformis

| Elaphoglossum zosteriformis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
(không phân hạng): Eupolypods I
Họ (familia): Lomariopsidaceae
Chi (genus): Elaphoglossum
Loài (species): E. zosteriformis
Danh pháp hai phần
Elaphoglossum zosteriformis Mickel 
Elaphoglossum zosteriformis là một loài thực vật có mạch trong họ Lomariopsidaceae. Loài này được Mickel mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Elaphoglossum zosteriformis”. Truy cập ngày 16 tháng 8 năm 2013.
Tôn phu nhân

| Tôn phu nhân |
| --- | --- |

Tên
Thông tin chung
Thế lực: Đông Ngô
Chức vụ: Phu nhân của Lưu Bị
Sinh: ?  Phú Xuân, Ngộ quận (nay là Phú Dương, Hàng Châu, Chiết Giang)
Thân phụ: Tôn Kiên
Thân mẫu: Ngô Phu Nhân
Tôn phu nhân (chữ Hán: 孫夫人), 190-266, là một người vợ Hán Chiêu Liệt Đế Lưu Bị, người đã lập ra Thục Hán vào thời kì thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc.
Theo những gì ít ỏi được viết về bà, Tôn thị là con gái duy nhất và là con nhỏ nhất của Trường Sa thái thú Tôn Kiên, và là em gái của Tôn Sách và Tôn Quyền, những người tạo dựng cơ nghiệp nước Đông Ngô, một thế lực từng lập liên minh với Thục Hán trong một thời gian dài trước khi trở mặt.
Bà không được ghi lại tên thật, nhưng thường được biết đến với tên Tôn Nhân (孫仁) trong Tam Quốc diễn nghĩa, Tôn Thượng Hương (孫尚香) trong Kinh kịch. Ngoài ra, bà còn có tên khác nữa là Cung Yêu Cơ (弓腰姬).
Tiểu sử

Tôn phu nhân không rõ năm sinh, người Phú Xuân, Ngộ quận (吴郡富春; nay là Phú Dương, Hàng Châu, Chiết Giang). Theo Tam quốc chí ghi lại, bà là một nhân vật không thể xem thường, đặc biệt là trí tuệ cao siêu, mưu lược uyên thâm, không thua kém nam giới, có tính cách cương trường, giỏi kiếm cung, rất giống 2 người anh trai là Tôn Sách và Tôn Quyền. Không rõ mẹ bà có phải là Ngô phu nhân, chính thê của Tôn Kiên hay không.
Năm Kiến An thứ 14 (210), sau Trận Xích Bích với thắng lợi thuộc về Đông Ngô, bà được gả cho Lưu Bị nhằm giữ vững mối hòa hiệp trong liên minh Ngô-Thục. Là con gái của Tôn Kiên, em gái của Tôn Sách, Tôn Quyền thì có thể là người tầm thường được không? Trong một xã hội nam quyền, vận mệnh của người phụ nữ phụ thuộc, gắn chặt với chồng, nên chồng mà lên trời thì người phụ nữ sẽ thành tiên, chồng mà xuống đất thì người phụ nữ nhất định sẽ thành quỷ. Tôn đại tiểu thư biết rõ đạo lý này, cho dù huynh trưởng của cô bắt cô kết hôn thật hay kết hôn giả, dù sao khi đã bước vào nhà họ Lưu thì sẽ trở thành người nhà họ Lưu, coi đại nghiệp của Lưu tiên sinh là trách nhiệm của mình, giúp đỡ Lưu Bị hết sức mình, hoàn toàn là một nữ trung hào kiệt mưu lược để làm chủ bản thân. Vào lúc đó, bà chỉ vừa tầm 20 tuổi, còn Lưu Bị đã hơn 40 tuổi. Do cả hai bà vợ trước đó của Lưu Bị đều đã mất, Tôn phu nhân dần dần kiểm soát nhà và con trai Lưu Thiện của Lưu Bị.
Tính cách của Tôn phu nhân được ghi nhận là ương ngạnh và có vẻ rất không thích Lưu Bị cùng Thục Hán. Tam quốc chí của Trần Thọ chép rằng:「"Nguyên trước Tôn Quyền gả em gái cho Tiên chủ, em gái vốn là người tài giỏi, nhanh nhẹn cương mãnh, có phong thái của các anh, thị tì hơn trăm người đều quen cầm đao đứng hầu, Tiên chủ mỗi lần vào đều thấy lạnh cả người"」. Bản thân Tam quốc chí chép lại đánh giá của Gia Cát Lượng về Tôn phu nhân như sau:「"Chúa công khi ở Công An, phía bắc úy kị Tào công cường mạnh, phía đông lo lắng Tôn Quyền bức bách, ở gần lại sợ Tôn phu nhân sinh biến ngay sát nách. Tình thế lúc ấy, thật là tiến thoái lưỡng nan..."」
Năm Kiến An thứ 17 (212), Lưu Bị nhập vào đất Thục, Tôn Quyền sai người kêu Tôn phu nhân về Đông Ngô, lúc này Tôn phu nhân dẫn theo con của Lưu Bị là Lưu Thiện đi cùng. Biết chuyện, Gia Cát Lượng sai tướng quân Triệu Vân đến đoạt lại Lưu Thiện. Sau đó, sử sách không có ghi chép gì về Tôn phu nhân nữa. Đáng tiếc, người phụ nữ hào tình như thế, trước hết lại là quân cờ của Tôn Quyền (gả cho Lưu Bị là lối thoát duy nhất), tiếp đó lại là quân cờ trong tay Lưu Bị (gả vào nhà danh môn), hoàn toàn không thể làm chủ bản thân, chỉ để lại cho người đời sau một tiếng thở dài, than tiếc.
Hình tượng dân gian > Trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tôn phu nhân lần đầu tiên ra mắt trong Tam quốc diễn nghĩa đã bị Lỗ Túc mượn cớ. Lỗ Túc đã hiến kế với chúa công Tôn Quyền cho Lưu Bị kết hôn với quận chúa "cực kỳ hữu dụng, có hàng tá người hầu luôn mang theo đao bên mình, trong phòng binh khí để khắp nơi, mặc cho nam tử không đề phòng".
Theo lời Lỗ Túc thì Tôn phu nhân là một cô gái ngổ ngáo bướng bỉnh, đến miệng bà mai mối đã trở thành một cô gái "ngoan hiền". Lưu Bị đã cho thuyền tới để cưới quận chúa "ngổ ngáo" của nước Đông Ngô. Không ngờ rằng trong đêm động phòng, Lưu Bị đã bị Tôn Nhân đâm bằng dao, đao kiếm khiến người tỳ nữ hoảng sợ. Tôn Nhân thấy tình hình như vậy bèn nói một câu: "Chém giết nửa đời người, sợ gì binh đao!". Hai năm sau, mối quan hệ giữa Ngô và Thục bắt đầu căng thẳng. Tôn phu nhân quay trở về với anh trai của mình là Tôn Quyền. Theo những gì Triệu Vân viết thì bà định mang theo con trai của Lưu Bị là Lưu Thiện với mình. Tuy nhiên, việc đó đã bị Trương Phi và Triệu Vân chặn lại. Sau khi hai bên thương thuyết, Tôn phu nhân đã để lại Lưu Thiện và trở về nước Ngô.
Theo Tam quốc diễn nghĩa, sau trận Di Lăng có kẻ phao tin Lưu Bị chết, bà đã trầm mình xuống sông tự vẫn.
Hình tượng dân gian > Kinh kịch

Trong Kinh kịch, Tôn phu nhân thường được gọi là Tôn Thượng Hương và xuất hiện trong một số vở.
Cam Lộ tự (甘露寺): Ngô phu nhân thân ở Cam Lộ tự trông thấy tướng mạo Lưu Bị, lấy lưỡng quốc hòa hảo làm trọng, đem Tôn Thượng Hương hứa gả Lưu Bị.
Biệt cung (別宮): Tôn Thượng Hương từ Kinh Châu trở lại Đông Ngô, nghe nói Lưu Bị thất bại phạt Ngô, chết ở Bạch Đế thành, đau buồn quá độ. Bà vào cung từ biệt mẫu thân Ngô Quốc Thái, sau đó đến bên bờ sông Dao tế rượu, rồi nhảy sông mà chết.
Biệt cung Tế giang (別宮祭江): nội dung tương tự vở Biệt cung.
Hình tượng dân gian > Điện ảnh

Trong phim Tam quốc diễn nghĩa, nhân vật Tôn Thượng Hương được diễn xuất bởi Triệu Việt.
Trong phim Đại chiến Xích Bích, nhân vật Tôn Thượng Hương được diễn xuất bởi Triệu Vy.
Trong phim Việt quang bảo hạp, nhân vật Tôn Thượng hương được diễn xuất bởi Chung Hân Đồng.
Trong phim Tân Tam Quốc Diễn Nghĩa phát hành vào năm 2010, nhân vật Tôn Tiểu Muội được diễn xuất bởi diễn viên Lâm Tâm Như.
Trong phim Võ Thần Triệu Tử Long, nhân vật Tôn Thượng Hương được diễn xuất bởi Go Na Eun .
Drepanosticta polychromatica

| Drepanosticta polychromatica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Odonata
Họ (familia): Platystictidae
Chi (genus): Drepanosticta
Loài (species): D. polychromatica
Danh pháp hai phần
Drepanosticta polychromatica Fraser, 1931 
Drepanosticta polychromatica là loài chuồn chuồn trong họ Platystictidae. Loài này được Fraser mô tả khoa học đầu tiên năm 1931.
Chú thích

↑  “polychromatica”. World Odonata List. Bản gốc lưu trữ ngày 28 tháng 8 năm 2010. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2013.
Lê Ninh

Đối với các định nghĩa khác, xem Lê Ninh (định hướng).
Lê Ninh (1857-1887), hiệu Mạnh Khang, là người đầu tiên hưởng ứng chiếu Cần Vương ở vùng Nghệ-Tĩnh trong lịch sử Việt Nam.