stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
I-12 (tàu ngầm Nhật)

| --- | --- |

Lịch sử
Đế quốc Nhật Bản
Tên gọi:  Tàu ngầm số 620
Xưởng đóng tàu:  Kawasaki, Kobe
Đặt lườn:  5 tháng 11, 1942
Hạ thủy:  3 tháng 8, 1943
Nhập biên chế:  25 tháng 5, 1944
Số phận:  Bị các tàu chiến Hoa Kỳ đánh chìm phía Đông Thái Bình Dương, 13 tháng 11, 1944
Xóa đăng bạ:  10 tháng 8, 1945
Đặc điểm khái quát
Lớp tàu:  Type A2
Trọng tải choán nước:   2.981 tấn (2.934 tấn Anh) (nổi)   4.239 tấn (4.172 tấn Anh) (ngầm)  
Chiều dài:  113,7 m (373 ft 0 in) chung
Sườn ngang:  11,7 m (38 ft 5 in)
Mớn nước:  5,89 m (19 ft 4 in)
Công suất lắp đặt:   9.400 bhp (7.000 kW) (diesel)   2.400 hp (1.800 kW) (điện) 
Động cơ đẩy:   2 × động cơ diesel Kampon Mk.22 Model 10   2 × trục  2 × động cơ điện 
Tốc độ:   17,5 hải lý trên giờ (32,4 km/h; 20,1 mph) (nổi)   6,2 hải lý trên giờ (11,5 km/h; 7,1 mph) (ngầm)  
Tầm xa:   22.000 nmi (41.000 km; 25.000 mi) ở tốc độ 16 hải lý trên giờ (30 km/h; 18 mph) (nổi)   75 nmi (139 km; 86 mi) ở tốc độ 3 hải lý trên giờ (5,6 km/h; 3,5 mph) 
Độ sâu thử nghiệm:  100 m (330 ft)
Thủy thủ đoàn:  114
Vũ khí:   6 × ống phóng ngư lôi 533 mm (21 in) (phía mũi)   18 × ngư lôi Type 95  1 × Hải pháo 14 cm/40 Kiểu năm thứ 11    4 × pháo phòng không 25 mm Type 96 (2×2) 
Máy bay mang theo:  1 × thủy phi cơ Yokosuka E14Y
Hệ thống phóng máy bay:  1 × máy phóng máy bay
Lịch sử phục vụ
Một phần của::  Hải đội Tàu ngầm 11
Chỉ huy::   Kaneo Kudo  25 tháng 5, 1944 – 13 tháng 11, 1943 
I-12 là một tàu ngầm lớp Type A (巡潜甲型潜水艦, Junsen Kō-gata sensuikan?) được Hải quân Đế quốc Nhật Bản chế tạo trong giai đoạn Chiến tranh Thế giới thứ hai, thuộc phân lớp Type A Cải tiến 1 (Type A2). Nhập biên chế năm 1944, thủy thủy đoàn I-12 đã phạm tội ác chiến tranh khi giết hại những người sống sót từ một con tàu bị đánh chìm. Nó bị một tàu quét mìn và một tàu tuần tra Hoa Kỳ đánh chìm tại vùng biển giữa Honolulu và San Francisco vào ngày 13 tháng 11, 1944.
Thiết kế và chế tạo > Thiết kế

Bài chi tiết: Type A (lớp tàu ngầm)
Type A2 là một phiên bản của Type A1 với động cơ diesel công suất yếu hơn nhằm rút ngắn thời gian đóng tàu. I-12 là chiếc duy nhất thuộc phân lớp Type A Cải tiến 1 (Type A2) được hoàn tất, những chiếc tiếp theo được đóng theo thiết kế cải biến như là Type AM. Giống như Type A1 dẫn trước, I-12 được trang bị để hoạt động như soái hạm của hải đội tàu ngầm. Nó có trọng lượng choán nước 2.981 tấn (2.934 tấn Anh) khi nổi và 4.239 tấn (4.172 tấn Anh) khi lặn, lườn tàu có chiều dài 113,7 m (373 ft 0 in), mạn tàu rộng 11,7 m (38 ft 5 in) và mớn nước sâu 5,89 m (19 ft 4 in). Con tàu có thể lặn sâu đến 100 m (328 ft), và có một thủy thủ đoàn đầy đủ bao gồm 114 sĩ quan và thủy thủ.
Chiếc tàu ngầm trang bị hai động cơ diesel Kampon Mk.22 Model 10 công suất 4.700 mã lực phanh (3.505 kW), mỗi chiếc vận hành một trục chân vịt. Khi lặn, mỗi trục được vận hành bởi một động cơ điện công suất 1.200 mã lực (895 kW). Khi di chuyển trên mặt nước nó đạt tốc độ tối đa 17,5 hải lý trên giờ (32,4 km/h; 20,1 mph) và 6,2 hải lý trên giờ (11,5 km/h; 7,1 mph) khi lặn dưới nước, tầm xa hoạt động 22.000 hải lý (41.000 km; 25.000 mi) ở tốc độ 16 hải lý trên giờ (30 km/h; 18 mph), và có thể lặn xa 75 nmi (139 km; 86 mi) ở tốc độ 3 hải lý trên giờ (5,6 km/h; 3,5 mph).
I-12 có sáu ống phóng ngư lôi 53,3 cm (21,0 in), tất cả được bố trí trước mũi, và mang theo tổng cộng 18 quả ngư lôi Kiểu 95. Vũ khí trên boong tàu bao gồm khẩu hải pháo 14 cm (5,5 in), và hai khẩu pháo phòng không 25 mm Type 96 nòng đôi. Giống như Type A1, hầm chứa máy bay của Type A2 được tích hợp vào tháp chỉ huy và hướng ra phía trước. Máy phóng máy bay được bố trí hướng ra phía trước, trong khi khẩu hải pháo trên boong đặt phía sau. Cách sắp xếp này giúp chiếc thủy phi cơ Yokosuka E14Y tận dụng tốc độ hướng ra trước của con tàu khi được phóng lên.
Thiết kế và chế tạo > Chế tạo

I-12 được đặt lườn như là chiếc Tàu ngầm số 620 tại xưởng tàu của hãng Kawasaki ở Kobe vào ngày 5 tháng 11, 1942. Nó được đổi tên thành I-12 vào ngày 5 tháng 7, 1943, rồi được hạ thủy vào ngày 3 tháng 8, 1943, rồi hoàn tất và nhập biên chế vào ngày 25 tháng 5, 1944, dưới quyền chỉ huy của Trung tá Hải quân Kaneo Kudo.
Lịch sử hoạt động

Vào lúc nhập biên chế, I-12 được phối thuộc cùng Quân khu Hải quân Yokosuka và được điều động về Hải đội Tàu ngầm 11 trực thuộc Đệ Lục hạm đội. Nó rời Kobe vào ngày 20 tháng 9, thực hành huấn luyện trên đường đi, và đi đến Kure vào ngày 30 tháng 9.
Lịch sử hoạt động > Chuyến tuần tra thứ nhất

Ban tham mưu Hạm đội Liên hợp đã chỉ thị cho Đệ Lục hạm đội phái tàu ngầm tuần dương tầm xa đi đánh phá tuyến đường hàng hải Đồng Minh giữa bờ Tây Hoa Kỳ và khu vực quần đảo Hawaii, và I-12 đã được chọn cho nhiệm vụ này. Được phối thuộc trực tiếp cùng Đệ Lục hạm đội, nó khởi hành từ Kobe vào ngày 4 tháng 10 cho chuyến tuần tra đầu tiên để hoạt động tại các khu vực Hawaii, Tahiti và tại Thái Bình Dương về phía Đông quần đảo Marshall. Con tàu băng qua biển nội địa Seto và biển Nhật Bản, ghé đến qua đêm tại Hakodate vào ngày 7 tháng 10, rồi đi qua eo biển Tsugaru để tiến vào Thái Bình Dương.
Vào sáng sớm ngày 28 tháng 10, tàu Liberty Hoa Kỳ SS John A. Johnson (7.176 tấn) đang chở hàng quân sự, và đang trong hành trình từ San Francisco, California đến Honolulu, Hawaii, khi nó bị sóng cuốn trôi một xuồng cứu sinh xuống nước. Nó phá vỡ sự im lặng vô tuyến để báo cáo sự việc, một quy trình hoạt động thường lệ trong thời bình nhưng có nguy cơ tiết lộ vị trí gây mất an ninh trong thời chiến. Vào lúc đó, I-12 đang đi trên mặt biển để nạp điện ắc-quy, đã chặn được bức điện và lần ra tọa độ của John A. Johnson, nên đổi hướng để chặn đầu mục tiêu.
Lịch sử hoạt động > Bị mất

Vào ngày 13 tháng 11, tàu quét mìn USS Ardent (AM-340) và tàu frigate USS Rockford (PF-48) đang hộ tống một đoàn tàu vận tải gồm sáu chiếc đang trên đường từ Honolulu đến San Francisco. Lúc 13 giờ 32 phút, Ardent phát hiện qua sonar một tàu ngầm đang đi ngầm phía trước đoàn tàu. Ardent tấn công lúc 12 giờ 41 phút, bắn một loạt 23 đạn súng cối chống ngầm Hedgehog tấn công, rồi đến 12 giờ 46 phút lại bắn một loạt Hedgehog thứ hai nhưng đều không trúng mục tiêu. Rockford rời vị trí bảo vệ đoàn tàu để tham gia tấn công, bắn một loạt 13 quả đạn Hedgehog lúc 13 giờ 08 phút;  15 giây sau đó, thủy thủ đoàn lần lượt nghe thấy ba vụ nổ lớn dưới nước, và tiếp nối bằng nhiều vụ nổ nhỏ khác. Ardent bắn thêm hai loạt Hedgehog và Rockford thả thêm 13 quả mìn sâu để chắn chắn tiêu diệt được tàu ngầm đối phương. Sau khi nghe thấy nhiều vụ nổ nhỏ khác, cả hai chiếc đều mất tín hiệu mục tiêu tại tọa độ 31°55′B 139°45′T﻿ / ﻿31,917°B 139,75°T﻿ / 31.917; -139.750. Họ phát hiện nhiều mảnh vỡ các loại, bọt khí và dầu diesel trồi lên mặt biển, xác nhận tàu ngầm đối phương đã bị phá hủy. Cả Ardent lẫn Rockford đều được ghi công đã đánh chìm mục tiêu, có thể là I-12.
Đến ngày 16 tháng 11, Bộ tư lệnh Đệ Lục hạm đội ra lệnh cho I-12 quay trở về căn cứ Kure, nhưng chiếc tàu ngầm đã không hồi đáp. Tuy nhiên, do bộ phận tình báo vô tuyến Nhật Bản thu được thông tin một tàu vận tải và một tàu chở dầu Đồng Minh bị đánh chìm giữa Thái Bình Dương từ ngày 20 đến ngày 31 tháng 12, và trông thấy một tàu ngầm Nhật tại khu vực quần đảo Hawaii từ ngày 2 đến ngày 4 tháng 1, 1945, họ tin rằng I-12 vẫn đang hoạt động tuần tra. Đến ngày 31 tháng 1, Hải quân Nhật Bản công bố I-12 có thể đã bị mất giữa Thái Bình Dương với tổn thất toàn bộ 114 thành viên thủy thủ đoàn. Tên nó được cho rút khỏi đăng bạ hải quân vào ngày 10 tháng 8, 1944.
Lê Hữu Kiều

Lê Hữu Kiều sinh ngày 10 tháng 8 năm 1915, mất ngày 23 tháng 5 năm 1989, là nhà hoạt động cách mạng lão thành, nguyên Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ, Tổng biên tập báo Sự thật (tiền thân của báo Nhân dân), Giám đốc đầu tiên của Nhà xuất bản Sự thật (tiền thân của Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia - Sự thật), Chủ nhiệm báo Cứu quốc (tiền thân của báo Đại Đoàn kết).
Ông còn là giáo sư, nhà nghiên cứu lý luận phê bình văn học, dịch giả và nhà báo.
Thời niên thiếu > Thân thế

Ông sinh ngày 10 tháng 8 năm 1915 tại thôn Bút Cương, xã Hoằng Phúc (nay là thị trấn Bút Sơn), huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa, trong một gia đình trung lưu có truyền thống Nho học. Thân mẫu của đồng chí Lê Hữu Kiều là cụ Cao Thị Vinh, mất năm 1926 khi Lê Hữu Kiều mới 11 tuổi. Thân phụ của Lê Hữu Kiều là cụ Lê Dạ Châu, đậu tú tài năm 1918 tại khoa thi cuối cùng của triều đình phong kiến. Mặc dù đỗ đạt nhưng cụ không ra làm quan mà ở nhà dạy học.
Thời niên thiếu > Tú tài trường Bưởi - Chu Văn An (Hà Nội)

Ngay từ khi còn rất nhỏ, Lê Hữu Kiều đã được cha dạy chữ Nho và chữ Quốc ngữ, bước đầu tiếp xúc với văn học cổ điển Trung Hoa và ca dao, tục ngữ của Việt Nam. Với mong muốn sau này con dấn thân vào con đường văn chương chữ nghĩa, chú trọng đến tinh hoa cổ điển nên cụ đặt tên con là Lê Hữu Kiều và đặt luôn bút danh sau này là Nam Mộc.
Vì là con nhà Nho, Lê Hữu Kiều được học hành đến nơi đến chốn. Ông đã trải qua các trường học ở tỉnh Thanh, Vinh, Huế, Hà Nội và đỗ tú tài tại trường Lycée du Protectorat tức trường Bưởi - Chu Văn An năm 1933.
Sự nghiệp hoạt động cách mạng > Nhà giáo, nhà báo giác ngộ cách mạng

Sau khi tốt nghiệp tú tài, lại thông thạo 3 ngoại ngữ (tiếng Việt, tiếng Pháp và tiếng Trung), ông bắt đầu cuộc đời nhà giáo, dạy văn học Việt Nam và văn học Pháp tại một số trường tư thục ở Thuận Hóa, Thanh Hóa, trường Gia Long ở Hà Nội và trường Nguyễn Văn Khuê ở Sài Gòn, được giác ngộ và tham gia hoạt động cách mạng.
Những năm 1936 - 1939, trong thời kỳ Mặt trận dân chủ Đông Dương, ông vừa dạy học, vừa tham gia viết bài cho các tờ báo của Đảng như Thế giới, Tin tức, Bạn dân, Dân tiến, trở thành cây bút chính luận sắc bén. Năm 1937, Lê Hữu Kiều được kết nạp vào Đoàn Thanh niên dân chủ và năm 1938 trở thành đảng viên của Đảng Cộng sản Đông Dương.
Cuối năm 1939, Chiến tranh thế giới lần thứ hai bùng nổ, chính quyền thuộc địa ở Đông Dương phát xít hóa bộ máy, đặt những người cộng sản ra ngoài vòng pháp luật, tổ chức bắt bớ, đánh phá tổ chức cộng sản rất khốc liệt. Vì vậy những năm 1939 - 1942, Lê Hữu Kiều về Thanh Hóa hoạt động. Ông là thành viên sáng lập và là Hiệu trưởng Trường Tư thục Lam Sơn, chủ bút báo Bạn đường - cơ quan ngôn luận của phong trào Hướng đạo sinh ở Thanh Hóa.
Lê Hữu Kiều cũng là nhân vật tích cực của Hội truyền bá chữ Quốc ngữ, và là người sáng lập Đoàn Thiếu sinh Lê Lai ở đây. Mùa hè năm 1942, trường Lam Sơn bị đóng cửa, báo Bạn đường bị chính quyền thực dân đình bản.
Sự nghiệp hoạt động cách mạng > Đặc phái viên của Tổng Bí thư Trường Chinh

Từ ngày 25 đến ngày 28 tháng 02 năm 1943, tại Võng La thuộc Đông Anh, tỉnh Phúc Yên, nay là ngoại thành Hà Nội, đã diễn ra Hội nghị Thường vụ Trung ương Đảng để bàn việc mở rộng Mặt trận Dân tộc Thống nhất và xúc tiến khởi nghĩa vũ trang. Đây là hội nghị cụ thể hóa Nghị quyết Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Ngay sau Hội nghị quan trọng này, tại một cơ sở bí mật ở Cổ Nhuế, Từ Liêm ngoại thành Hà Nội, Tổng Bí thư Trường Chinh đích thân gặp đồng chí Lê Hữu Kiều giao nhiệm vụ vào gấp Nam Bộ truyền đạt ngay đường lối của Trung ương trong tình hình mới để các đồng chí Nam Bộ thực hiện, kèm theo đó là bức thư của Tổng Bí thư gửi các đồng chí Nam Bộ.
Đầu năm 1943, ở Sài Gòn và các tỉnh lân cận có hai nhóm cộng sản hoạt mạnh nhưng khá độc lập với nhau có thể do điều kiện hoạt động bí mật. Vì vậy, khi vào tới Nam Kỳ với tư cách là đặc phái viên của Trung tương, đồng chí Lê Hữu Kiều chỉ bắt liên lạc được với một nhóm cộng sản hoạt động ở vùng Bà Quẹo và các tỉnh miền Đông, Nhận ra ngay những khó khăn của Nam Kỳ, đồng chí Lê Hữu Kiều viết báo cáo gửi Trung ương và đề nghị Trung ương tăng cường thêm cán bộ cho Nam Kỳ.
Sự nghiệp hoạt động cách mạng > Thành lập Xứ ủy lâm thời (Xứ ủy Giải phóng)

Ở Nam Kỳ, đồng chí Lê Hữu Kiều bắt liên lạc được với các đồng chí trong Ban Cán sự Đảng Liên Tỉnh ủy miền Đông chưa bị bắt cùng các đồng chí Hoàng Tế Thế, Hoàng Dư Khương, Lê Minh Định, Nguyễn Thị Thập từ Liên Tỉnh ủy Mỹ Tho lên, đồng chí Trần Văn Trà từ miền Trung vào lập ra một nhóm để xây dựng cơ sở, tiếp tục ra báo Giải phóng cho nên nhóm Cộng sản này gọi là nhóm Giải phóng.
Sau khi nhận được báo cáo và đề nghị của đồng chí Lê Hữu Kiều, tháng 8 năm 1943, Tổng Bí thư Trường Chinh cử đồng chí Nguyễn Hữu Ngoạn (tức Giang) vào tăng cường cho nhóm của đồng chí Lê Hữu Kiều, mang theo những tài liệu và chỉ thị mới của Đảng cho Nam Bộ.
Tháng 10 năm 1943, hai phái viên của Trung ương là Lê Hữu Kiều và Nguyễn Hữu Ngoạn cùng các đồng chí Nguyễn Thị Thập, Bùi Văn Dự, Trần Văn Trà, Lê Minh Định, Hoàng Dư Khương và đồng chí Hoàng Tế Thế... quyết định thành lập Ban Cán sự miền Đông Nam Kỳ. Đồng chí Lê Hữu Kiều là người lãnh đạo chủ chốt được phân công xúc tiến chuẩn bị thành lập Ban Cán sự miền Tây Nam Kỳ để tiến tới thành lập Ban Cán sự Nam Kỳ - tức Xứ ủy lâm thời.
Giữa năm 1944, Ban Cán sự miền Đông Nam Kỳ quyết định thành lập Kỳ bộ Việt Minh Nam Kỳ. Báo Giải phóng là cơ quan của Kỳ bộ. Kỳ bộ Việt Minh Nam Kỳ ra sức phát triển các tổ chức cơ sở rộng khắp cả ở miền Đông, miền Trung và miền Tây Nam Bộ, lan vào các đồn điền, xí nghiệp và một số đô thị, chủ yếu vẫn bám chắc vào vùng nông thôn rộng lớn.
Sau ngày Nhật đảo chính Pháp (09 tháng 3 năm 1945), một số đồng chí vượt ngục Bà Rá như Trần Văn Vi (Dân Tôn Tử), Tô Ký trở về hoạt động trong Ban Cán sự miền Đông Nam Kỳ. Ngày 20 tháng 3 năm 1945 [2], các đồng chí Nguyễn Thị Thập, Trần Văn Già, Trần Văn Vi, Nguyễn Văn Cảnh, Nguyễn Văn Chim... họp tại Xoài Hột, Châu Thành, Mỹ Tho lập Xử ủy lâm thời Nam Kỳ, bầu đồng chí Dân Tôn Tử làm Bí thư Xứ ủy. Xứ ủy tiếp tục lấy báo Giải phóng làm cơ quan hướng dẫn phong trào, ra thêm báo Độc Lập. Xứ ủy lâm thời Giải phóng đã tổ chức được 10 tỉnh ủy lâm thời và 6 ban cán sự Đảng ở các tỉnh. Đây là bước phát triển mới của phong trào cách mạng ở Nam Kỳ dưới sự lãnh đạo của Xứ ủy Giải phóng.
Sự nghiệp hoạt động cách mạng > Trở thành Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ

Trong hai ngày 20 và 21 tháng 4 năm 1945, Xử ủy Nam Kỳ Đảng Cộng sản Đông Dương mở Hội nghị mở rộng tại Bà Điểm, Hóc Môn, Gia Định, bàn biện pháp kiện toàn tổ chức, phát triển phong trào cách mạng.
Thời điểm này, các đồng chí còn lại trong Ban Cán sự miền Đông Nam Kỳ là Lê Hữu Kiều và Hoàng Dư Khương đang hoạt động ở vùng Gia Định. Tháng 5 năm 1945 [3], Xứ ủy lâm thời Giải phóng vừa thành lập bắt liên lạc với đồng chí Lê Hữu Kiều, Hoàng Dư Khương, thống nhất tổ chức Hội nghị Xứ ủy để kiện toàn cơ quan lãnh đạo cấp Xứ và bàn chủ trương hành động mới tại Bà Điểm, Hóc Môn, Gia Định. Hội nghị đã bầu Xứ ủy mới gồm các đồng chí Lê Hữu Kiều, Trần Văn Vi (Dân Tôn Tử), Nguyễn Thị Thập, Hoàng Dư Khương, Hoàng Tế Thế... Tên của Xứ ủy mới gọi là Xứ bộ Nam Kỳ Đảng Cộng sản Đông Dương do đồng chí Lê Hữu Kiều làm Bí thư (Tỉnh ủy Gia Định gồm các đồng chí Tô Ký, Phạm Văn Bàng, Huỳnh Văn Thớm, Nguyễn Oắng, Trịnh Thị Miên... trực thuộc Xứ ủy này). Hội nghị phân công đồng chí Lê Hữu Kiều với tư cách là Bí thư Xứ bộ trực tiếp phụ trách tuyên truyền, lãnh đạo báo Giải phóng và báo Độc lập - Cơ quan của Xứ bộ và mặt trận Việt Minh Nam Kỳ. Các đồng chí Xứ ủy viên khác phụ trách công tác vận động, xây dựng lực lượng, huấn luyện vũ trang, bắt liên lạc để thống nhất tổ chức Đảng Nam Bộ.
Vào Nam Bộ từ đầu năm 1943 với tư cách là phái viên của Trung ương trực tiếp do Tổng Bí thư Trường Chinh giao nhiệm vụ, đồng chí Lê Hữu Kiều đã lăn lộn với phong trào cách mạng ở Nam Kỳ, khôi phục lại tổ chức Đảng và phát triển các tổ chức của Việt Minh, trở thành người lãnh đạo chủ chốt của Ban Cán sự miền Đông Nam Kỳ. Nhưng phải đến tháng 5 năm 1945, đồng chí Lê Hữu Kiều mới xác lập vững chắc vai trò phái viên của Trung ương, trở thành Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ (Xứ ủy Giải Phóng) hoạt động theo sự chỉ đạo của Trung ương.
Sự nghiệp hoạt động cách mạng > Dự Hội nghị Tân Trào

Tháng 10 năm 1943, khi đồng chí Lê Hữu Kiều và các đồng chí của mình thành lập Ban Cán sự miền Đông Nam Kỳ ở vùng Gia Định, thì tại Chợ Gạo - Mỹ Tho, đồng chí Dương Quang Đông - người vượt ngục Tà Lài cùng đồng chí Trần Văn Giàu, đã triệu tập một cuộc họp, có 11 tỉnh ủy về dự, thành lập Xứ ủy Nam Kỳ lâm thời do chính đồng chí Dương Quang Đông làm Bí thư Xứ ủy. Như vậy, vào đầu năm 1945, ở Nam Kỳ có hai Xử ủy song song tồn tại. Để phân biệt hai Xứ ủy này, Trung ương gọi Xứ ủy do đồng chí Lê Hữu Kiều làm Bí thư là Xứ ủy Giải phóng, Xứ ủy do đồng chí Trần Văn Giàu lãnh đạo là Xứ ủy Tiền phong (Giải phóng và Tiền phong là hai tờ báo ngôn luận của hai Xử ủy).
Tháng 6 năm 1945, Tổng Bí thư Trường Chinh cử đồng chí Bùi Lâm vào Nam Kỳ truyền đạt chỉ thị của Trung ương kêu gọi các đồng chí Nam Kỳ cùng nhau hành động chuẩn bị cho Tổng khởi nghĩa và mời đại biểu hai Xứ ủy ra Việt Bắc dự Hội nghị Tân Trào. Đầu tháng 7 năm 1945 khi vào tới Sài Gòn, đồng chí Bùi Lâm với tư cách là phái viên đặc biệt của Trung ương triệu tập lãnh đạo hai Xứ ủy họp để lập Ban hành động chung do đồng chí Bùi Lâm làm Trưởng ban.
Sau Hội nghị này, theo triệu tập của Trung ương, Xứ ủy Giải phóng cử Bí thư Xứ ủy Lê Hữu Kiều và đồng chị Nguyễn Thị Thập; Xứ ủy Tiền phong cử đồng chí Ung Văn Khiêm và Hà Huy Giáp đi dự Hội nghị Tân Trào. Riêng đồng chí Nguyễn Thị Thập ra đến Việt Bắc thì Hội nghị đã họp xong. Tại Hội nghị toàn quốc của Đảng khai mạc ngày 14 tháng 8 năm 1945, đại biểu Xứ ủy Giải phóng và Xứ ủy Tiền phong báo cáo những khó khăn trở ngại của Nam Bộ vì xa Trung ương. Sau Hội nghị toàn quốc của Đảng, các đại biểu Nam Bộ tiếp tục dự Quốc dân Đại hội Tân Trào trong hai ngày 16 và 17 tháng 8 năm 1945 rồi mới lên đường trở lại Nam Bộ nhưng không kịp truyền đạt chủ trương Tổng khởi nghĩa của Trung ương thì ở Nam Bộ đã tiến hành Tổng khởi nghĩa giành thắng lợi vào ngày 25 tháng 8 năm 1945.
Sự nghiệp hoạt động cách mạng > Được Trung ương giao nhiệm vụ mới

Ngay sau ngày Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thắng lợi, Trung ương Đảng cử đồng chí Hoàng Quốc Việt - Thường vụ Trung ương vào Nam Bộ để lãnh đạo xúc tiến việc thống nhất hai Xứ ủy, thống nhất Việt Minh, củng cố chính quyền cách mạng từ cấp Xứ xuống đến cấp tỉnh, thành, huyện, xã.
Ngày 23 tháng 9 năm 1945, mới giành độc lập chưa đầy một tháng, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Nam Bộ mở đầu cho cả nước bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược. Cũng trong ngày này, 1.800 chiến sĩ cộng sản kiên trung từ Côn Đảo được đón về đất liền ở bến Đại Ngãi - Sóc Trăng, và sau đó mấy ngày, 350 chiến sĩ cộng sản còn lại tiếp tục được đưa về miền Tây Nam Bộ, tăng cường cho sự nghiệp lãnh đạo kháng chiến.
Ngày 15 tháng 10 năm 1945 diễn ra Hội nghị cán bộ toàn Xứ tại Cầu Vĩ - Mỹ Tho để quyết định thống nhất Đảng bộ và Việt Minh Nam Bộ. Hội nghị đã bầu Xứ ủy mới gồm 11 đồng chí, đồng chí Tôn Đức Thắng được bầu làm Bí Thư Xứ ủy thống nhất. Mười ngày sau, ngày 25 tháng 10 năm 1945, tại Thiên Hộ - Mỹ Tho, dưới sự chủ trì của Đồng chí Hoàng Quốc Việt, Xứ ủy triệu tập Hội nghị cán bộ toàn Xứ lần thứ hai. Tại Hội nghị này, đồng chí Tôn Đức Thắng khiêm tốn từ nhiệm Bí thư Xứ ủy và đề nghị Hội nghị bầu đồng chí Lê Duẩn làm Bí thư Xứ ủy và được Hội nghị chấp thuận. Đồng chí Tôn Đức Thắng được phân công phụ trách Ủy ban Kháng chiến và chỉ đạo lực lượng vũ trang Nam Bộ.
Bí thư Xứ ủy Giải phóng Lê Hữu Kiều được điều về Trung ương nhận nhiệm vụ mới.
Sự nghiệp làm báo, viết sách và nghiên cứu > Chủ nhiệm Nhà xuất bản Sự thật, báo Cứu quốc

Với tư cách là một cán bộ thân tín của Tổng Bí thư Trường Chinh, từ cuối năm 1945 đến cuối năm 1947, đồng chí Lê Hữu Kiều là Thư ký tòa soạn báo Sự thật kiêm Giám đốc đầu tiên của Nhà xuất bản Sự thật (tiền thân của Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật). Thời gian này, với bút danh Sơn Tùng, ông viết cuốn sách Loài người trước chủ nghĩa tư bản và cùng với Cương Trực dịch văn kiện Chương trình và Điều lệ Quốc tế Cộng sản từ tiếng Pháp.
Trong ba năm, từ cuối năm 1947 đến cuối năm 1950, ông được điều động làm Chủ nhiệm báo Cứu quốc Liên khu 2, Cứu quốc Liên khu 3, Cứu quốc Thủ đô (tiền thân của báo Đại Đoàn kết)
Sau Đại hội II của Đảng năm 1951, ông trở lại Nhà xuất bản Sự thật, lúc này thành lập Ban biên tập riêng trực thuộc Trung ương Đảng và công tác ở đây cho đến hết năm 1958, giữ cương vị Trưởng phòng biên tập sách. Bảy năm công tác ở Nhà xuất bản Sự thật, ông đã viết hàng loạt cuốn sách lý luận chính trị phổ thông được xuất bản: Liên Xô vĩ đại (1952), Bần cố nông đoàn kết một nhà (1953), Hai phe trên thế giới (1952), Bần cố trung nông đoàn kết một nhà (1954), Coi chừng địa chủ rất ngoan cố (1954), Đế quốc Mỹ là kẻ thủ phạm gây ra và kéo dài chiến tranh xâm lược Việt Nam, Miên, Lào (1954), Nhân dân Pháp nêu cao ngọn cờ độc lập dân tộc và hòa bình (1954), Chế độ phong Kiên ngăn cản bước tiến của xã hội Việt Nam (1955), Chế độ ta Việt Nam dân chủ cộng hòa (1955), Đế quốc Mỹ và tay sai phá hoại hòa bình ở Lào, Miên (1955), Nâng cao cảnh giác củng cố hòa bình, chặn tay đế quốc Mỹ và tay sai lại (1955), Các giai cáp và đấu tranh giai cấp trong xã hội Việt Nam (1956), Mỹ - Diệm muốn ì ra cũng không được (1956)... Ngoài những cuốn sách cơ bản trên đây, Lê Hữu Kiều cùng với các cán bộ của Nhà xuất bản Sự thật viết chung hàng chục cuốn sách khác với tên tác giả là Nguyễn Viết Chung, đồng thời tổ chức dịch và trực tiếp dịch một số văn kiện của các Đảng anh em, các tác phẩm kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin ra tiếng Việt.
Sự nghiệp làm báo, viết sách và nghiên cứu > Tập trung nghiên cứu lý luận phê bình văn học

Trong 10 năm (1948 - 1957), Nam Mộc là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Hội Văn nghệ Việt Nam, trực tiếp phụ trách Chi hội Văn nghệ Liên khu III. Từ năm 1968, ông là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam.
Năm 1959, Nam Mộc từ Nhà xuất bản Sự thật được điều động sang công tác tại Ủy ban Khoa học Xã hội - nay là Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội - để xây dựng Viện Văn học với chức danh là Trưởng ban Lý luận - phê bình văn học, Thường trực Ban Biên tập Tập san nghiên cứu Văn học (1959 - 1962), nay là tạp chí Văn học.
Năm 1975, Khi Viện Thông tin Khoa học Xã hội trực thuộc Ủy ban Khoa học Xã hội được thành lập, Nam Mộc lại được điều sang công tác tại Viện này với chức danh Ủy viên Hội đồng Khoa học của Viện, Trưởng phòng Thông tin Ngữ văn, Thư ký Tòa soạn tập san Thông tin Khoa học Xã hội, tiền thân của tạp chí Thông tin Khoa học Xã hội.
Qua 20 năm công tác ở Ủy ban Khoa học Xã hội, ông là một trong những cán bộ chủ chốt xây dựng Viện Văn học và Viện Thông tin Khoa học Xã hội từ khi hai viện này thành lập, góp phần đào tạo cán bộ nghiên cứu lý luận, phê bình văn học và xây dựng hai tờ tạp chí từ thuở ban đầu. Trong thời gian này, ông đã công bố một số công trình nghiên cứu, tiêu biểu là: Noi theo đường lối văn nghệ Mác - Lênin của Đảng (1968), Văn học miền Nam trong lòng miền Bắc (chủ biên - 1969), Mấy vấn đề lý luận văn học (chủ biên - 1970), Văn học, cuộc sống, nhà văn (viết chung - 1978), Luyện thêm chất thép cho ngòi bút (1978), Về lý luận - phê bình văn học (2002). Là người thông thạo tiếng Trung Quốc và tiếng Pháp, ông đã dịch và tham gia dịch một số tác phẩm tiêu biểu của văn học Nga – Xô viết như: Người mẹ của Maxim Gorki, Truyện sông Đông, Đất vỡ hoang của Mikhail Sholokhov...
Năm 1979, ở tuổi 64 ông nghỉ hưu.
Ông mất vào ngày 23 tháng 5 năm 1989 tại Hà Nội, hưởng thọ 74 tuổi.
Giải thưởng và danh hiệu

Đánh giá về cuộc đời hoạt động cách mạng dài lâu của nhà cách mạng, nhà nghiên cứu Lê Hữu Kiều - Nam Mộc, Đảng và Nhà nước đã trao tặng ông:
Huân chương Độc lập hạng Ba
Huân chương Kháng chiến hạng Nhì
Huân chương Kháng chiến chống Mỹ, cứu nước hạng Nhất.
Năm 1980, trong đợt phong học hàm đầu tiên, ông được Nhà nước phong học hàm Giáo sư ngành văn học.
Vinh danh

Để tưởng niệm nhà cách mạng - Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ Lê Hữu Kiều, ở quê hương Thanh Hóa, bán đảo Sơn Trà - Đà Nẵng, thành phố Quy Nhơn (Bình Định) và ở huyện Tân Thành (tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu) có đường phố đẹp mang tên ông.
Đặc biệt tại Thành phố Hồ Chí Minh, để tri ân những đóng góp của ông cho sự nghiệp cách mạng của Thành phố, Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh đã đặt tên đường và công viên mang tên ông tại Thành phố Thủ Đức.