Thiết quân luật Hàn Quốc 2024
Bối cảnh

Hàn Quốc nằm dưới sự quản lý của một nền dân chủ tổng thống chế theo bản Hiến pháp năm 1987, thay thế cho các hệ thống nghị viện và bán tổng thống trước đó. Yoon Suk-yeol, thành viên của Đảng Sức mạnh Quốc dân bảo thủ và là cựu Tổng trưởng Công tố Hàn Quốc, nhậm chức Tổng thống sau khi chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2022. Yoon được coi là mang tư tưởng chính trị cực hữu, từng được so sánh với cựu Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và cựu Tổng thống Brasil Jair Bolsonaro. Chính quyền của ông có tỷ lệ tín nhiệm thấp, có thời điểm chỉ ở mức 17%; một khảo sát vào tháng 11 năm 2024 cho thấy 58% người dân muốn Yoon từ chức hoặc bị luận tội. Ông rất khó khăn trong việc triển khai chương trình nghị sự của mình bởi sự phản đối từ Quốc hội do Đảng Dân chủ Đồng hành đối lập kiểm soát kể từ năm 2020. Trong cuộc bầu cử Quốc hội tháng 4 năm 2024, phe đối lập tiếp tục nắm thế đa số nhưng chưa có đủ số lượng nghị sĩ cần thiết (200 trên 300 nghị sĩ) để luận tội tổng thống.
Yoon đã tẩy chay phiên khai mạc Quốc hội mặc dù tổng thống thường sẽ phát biểu tại sự kiện này. Yoon cũng phản đối các cuộc điều tra về những bê bối liên quan tới vợ ông là Kim Keon-hee và các quan chức cấp cao khác, trong đó có ba lần phủ quyết các dự luật kêu gọi điều tra đặc biệt với vợ mình, lần thứ ba diễn ra vào ngày 26 tháng 11 năm 2024. Quốc hội do phe đối lập kiểm soát cũng bắt đầu tiến hành luận tội Chủ tịch Ủy ban Kiểm toán và Thanh tra Choe Jae-hae và 3 công tố viên có liên quan tới hai vụ bê bối có sự tham gia của bà Kim vào ngày 2 tháng 12 cùng năm, đồng thời bác bỏ đề xuất ngân sách của chính phủ.
Vào tháng 9 năm 2024, ba tháng trước khi thiết quân luật được áp dụng, một số chính khách của Đảng Dân chủ Đồng hành cho rằng Yoon đang mở đường cho một lệnh thiết quân luật. Lãnh đạo đảng Lee Jae-myung trong phát biểu của mình đã ngụ ý về "những đồn đoán rằng [Yoon] đang chuẩn bị cho thiết quân luật". Kim Min-seok, thành viên hội đồng tối cao của đảng này, đã nói rằng "Tôi có những lý do vững chắc để tin rằng chính quyền Yoon bảo thủ đang lên kế hoạch để bất ngờ tuyên bố thiết quân luật." Văn phòng Tổng thống đã phủ nhận và gọi cáo buộc trên là "vô căn cứ". Thành viên Đảng Sức mạnh Quốc dân Choo Kyung-ho cũng phủ nhận khả năng xảy ra kịch bản thiết quân luật, cho rằng "Những giả thuyết [về thiết quân luật] chỉ là những chiến thuật hù dọa và tuyên truyền thuần túy dựa trên trí tưởng tượng mà thôi." Kim Yong-hyun, trong phiên điều trần xác nhận tư cách Bộ trưởng Quốc phòng trước Quốc hội vào ngày 2 tháng 9 năm 2024, đã bị các nghị sĩ phe đối lập chất vấn rằng liệu ông có định tuyên bố thiết quân luật hay không. Kim đã bác bỏ khả năng này và đáp rằng "Tôi nghĩ rằng bàn luận về thiết quân luật là một việc lỗi thời, mà nếu có tuyên bố thì ai sẽ chấp nhận nó? Liệu quân đội thậm chí có chịu tuân theo mệnh lệnh không?" Nhưng trong ba tháng tiếp sau đó, ông bị cáo buộc là đã lên kế hoạch thiết lập quyền kiểm soát quân sự thông qua thiết quân luật.
Đây là lần đầu tiên thiết quân luật được tuyên bố tại Hàn Quốc kể từ cuộc đảo chính quân sự năm 1980 sau vụ ám sát nhà độc tài Park Chung Hee, và cũng là lần đầu tiên kể từ phong trào dân chủ hóa năm 1987. Đây là tuyên bố thiết quân luật thứ 17 kể từ khi quốc gia này được thành lập vào năm 1948. Theo Điều 77 của Hiến pháp Hàn Quốc, khi tuyên bố thiết quân luật, tổng thống phải thông báo ngay cho Quốc hội. Điều này cho phép thực hiện những biện pháp nhằm hạn chế một số quyền tự do, bao gồm yêu cầu lệnh bắt giữ, quyền miễn trừ của nghị sĩ quốc hội, quyền tự do ngôn luận và tự do hội họp. Quốc hội có quyền bỏ phiếu để yêu cầu tổng thống dỡ bỏ thiết quân luật.