stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Mikoyan-Gurevich MiG-25
Thông số kỹ thuật (MiG-25P 'Foxbat-A') > Vũ khí

Tải trọng vũ khí tối đa là khoảng 6,5 tấn, còn tải trọng chiến đấu thì thấp hơn, đạt mức 5 tấn vũ khí (tải trọng chiến đấu là lượng vũ khí tối đa mà máy bay có thể mang theo mà vẫn có thể tác chiến hiệu quả, còn tải trọng tối đa là lượng vũ khí lớn nhất mà máy bay có thể mang theo khi cất cánh (nhưng không thể tác chiến hiệu quả do tầm bay bị rút xuống quá ngắn), vì vậy cùng 1 máy bay thì tải trọng tối đa luôn lớn hơn khá nhiều so với tải trọng tác chiến)
2x tên lửa không đối không điều khiển bằng radar R-40R (AA-6 'Acrid')
2x tên lửa điều khiển bằng tia hồng ngoại R-40T
Thông số kỹ thuật (MiG-25P 'Foxbat-A') > Hệ thống điện tử

Radar RP-25 Smerch
Một radar đo độ cao RV-UM hoặc RV-4
Ye-155
Ye-155R
Nguyên mẫu Ye-155R3 trinh sát với thùng nhiên liệu 5.280 lít gắn ngoài, 1964
MiG-25BM
MiG-25 phiên bản huấn luyện
MiG-25RB của Không quân Nga
Camera trên MiG-25RB
Buồng lái MiG-25
MiG-25PU
MiG-25 chôn dưới cát của Iraq bị Quân đội Mỹ tịch thu năm 2003
Bản đồ các nước sử dụng MiG-25
Bản vẽ 3D
HMS Apollo

Chín tàu chiến của Hải quân Hoàng gia Anh từng được đặt cái tên HMS Apollo, theo tên vị thần Apollo trong Thần thoại Hy Lạp:
Apollo (1747) là một tàu kho chứa 20 khẩu pháo chiếm của Pháp năm 1747 và bị đắm năm 1749 ngoài khơi Madras
Apollo (1763) là một tàu chiến tuyến hạng năm 32 khẩu pháo hạ thủy năm 1763 như là chiếc HMS Glory, được đổi tên năm 1774 và bị tháo dỡ năm 1786
Apollo (1794) là một tàu chiến tuyến hạng năm 38 khẩu pháo hạ thủy năm 1794 và bị đắm năm 1799 ngoài khơi Hà Lan
Apollo (1799) là một tàu chiến tuyến hạng năm 36 khẩu pháo hạ thủy năm 1799 và bị đắm năm 1804 ngoài khơi Bồ Đào Nha
Apollo (1805) là một tàu chiến tuyến hạng năm 38 khẩu pháo hạ thủy năm 1805, chuyển thành tàu dịch vụ cảng, rồi thành tàu chở quân năm 1846 và bị tháo dỡ năm 1856
Apollo (1891) là chiếc dẫn đầu của lớp tàu tuần dương bảo vệ Apollo hạ thủy năm 1891, cải biến thành một tàu rải mìn năm 1909 và bị bán năm 1920
Apollo (1939) là một tàu tuần dương hạng nhẹ lớp Leander hạ thủy năm 1934, được chuyển cho Hải quân Hoàng gia Australia năm 1938 và đổi tên thành HMAS Hobart
Apollo (M01) là một tàu rải mìn lớp Abdiel hạ thủy năm 1943 và bị bán để tháo dỡ năm 1962
Apollo (F70) là một tàu frigate lớp Leander hạ thủy năm 1970, được bán cho Hải quân Pakistan năm 1988 và đổi tên thành Zulfiquar
Hyakanuru, Tirumakudal Narsipur

| Hyakanuru |
| --- | --- |
—  Làng  —
 
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Karnataka
Huyện: Mysore
Tehsil: Tirumakudal Narsipur
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Hyakanuru là một làng thuộc tehsil Tirumakudal Narsipur, huyện Mysore, bang Karnataka, Ấn Độ.
Chú thích

↑  “Danh sách làng thuộc bang Karnataka”. Bộ Nhà ở Ấn Độ. Truy cập ngày 27 tháng 10 năm 2012.
↑  “Làng Hyakanuru”. Onefivenine.com. Truy cập ngày 27 tháng 10 năm 2012.
Người Khakas

Ethnic groupBản mẫu:SHORTDESC:Ethnic group
| --- | --- |
Cờ Khakas
Tổng dân số
≈ 80.000
Khu vực có số dân đáng kể
 Nga  • Khakassia: 72.959 @2010 
 Ukraina: 162 @2001 
 Trung Quốc (Hắc Long Giang): ≈ 800 
Ngôn ngữ
Khakas, Nga
Tôn giáo
Chủ yếu Chính thống giáo, Shaman giáo và Tengri giáo
Sắc tộc có liên quan
Người Altay 
Người Khakas
Người Khakas hay Khakass (tiếng Khakas tự gọi: Хакастар, Khakastar ) là dân tộc bản địa thuộc nhóm sắc tộc Turk, cư trú chủ yếu ở vùng cộng hòa Khakassia ở Nam Siberia, Liên bang Nga.
Người Khakas có dân số khoảng 75 ngàn người vào năm 2010, và hầu hết ở Nga.
Người Khakas nói tiếng Khakas, một ngôn ngữ thuộc Ngữ hệ Turk, và sử dụng Bảng chữ cái Cyrillic như hầu hết các dân tộc ở Nga. Họ vốn theo Shaman giáo và Tengri giáo, nhưng vào thế kỷ 19, nhiều người đã chuyển đổi sang Chính thống giáo, thường là có sự cưỡng bức.
Moussa N'Diaye

| Thông tin cá nhân |
| --- | --- | --- | --- |
Tên đầy đủ:  Moussa Ndiaye
Ngày sinh:  20 tháng 2, 1979 (45 tuổi)
Nơi sinh:  Piré, Sénégal
Chiều cao:  1,80 m (5 ft 11 in)
Vị trí:  Tiền vệ
Thông tin đội
Đội hiện nay:  AS Douanes
Số áo:  18
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 1997–2000 |  AS Monaco |  24 |  (3) |
| 2000–2004 |  CS Sedan |  101 |  (20) |
| 2004–2005 |  FC Istres |  41 |  (6) |
| 2005–2006 |  AC Ajaccio |  17 |  (5) |
| 2006–2007 |  AJ Auxerre |  15 |  (0) |
| 2007–2008 |  Al-Rayyan |  10 |  (1) |
| 2008–2009 |  Umm-Salal |  7 |  (2) |
| 2010 |  ASC Diaraf |  3 |  (0) |
| 2011– |  AS Douanes |   |   |
Sự nghiệp đội tuyển quốc gia
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 1998–2007 |  Sénégal |  60 |  (8) |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia
Moussa Ndiaye (sinh ngày 20 tháng 2 năm 1979 ở Piré) là một cầu thủ bóng đá người Sénégal, hiện tại thi đấu cho AS Douanes.
Sự nghiệp

Anh từng thi đấu cho AS Monaco và CS Sedan, đều ở Pháp. Tại Monaco anh là một phần của đội hình vô địch Ligue 1 năm 2000.
Sự nghiệp quốc tế

Ndiaye thi đấu cho Đội tuyển bóng đá quốc gia Sénégal và tham dự Giải vô địch bóng đá thế giới 2002.
Sự nghiệp quốc tế > Bàn thắng quốc tế

| # | Ngày | Địa điểm | Đối thủ | Tỉ số | Kết quả | Giải đấu |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | 18 tháng 7 năm 1999 | Sân vận động Leopold Senghor, Dakar |  Eritrea | 6–1 | 6–2 | Vòng loại Cúp bóng đá châu Phi 2000 |
| 2. | 8 tháng 8 năm 1999 | Sân vận động Leopold Senghor, Dakar |  Zimbabwe | 1–0 | 2–0 | Vòng loại Cúp bóng đá châu Phi 2000 |
| 3. | 9 tháng 4 năm 2000 | Sân vận động l’Amitié, Cotonou |  Bénin | 1–0 | 1–1 | 2002 World Cup qualifier |
| 4. | 21 tháng 7 năm 2001 | Sân vận động Độc lập, Windhoek |  Namibia | 5–0 | 5–0 | 2002 World Cup qualifier |
| 5. | 5 tháng 6 năm 2004 | Sân vận động Leopold Senghor, Dakar |  CHDC Congo | 2–0 | 2–0 | Giải vô địch bóng đá thế giới 2006 qualifier |
| 6. | 26 tháng 3 năm 2005 | Sân vận động Leopold Senghor, Dakar |  Liberia | 5–0 | 6–1 | Giải vô địch bóng đá thế giới 2006 qualifier |
| 7. | 1 tháng 3 năm 2006 | Sân vận động Leopold Senghor, Dakar |  Na Uy | 1–0 | 2–1 | Giao hữu |
| 8. | 23 tháng 5 năm 2006 | Sân vận động World Cup Seoul, Seoul |  Hàn Quốc | 1–1 | 1–1 | Giao hữu |
Danh hiệu

Ligue 1: 1999–2000
Khu di tích và danh thắng Tây Thiên

Nhà ga cáp treo Tây Thiên
Khu di tích và danh thắng Tây Thiên là quần thể di tích lịch sử – văn hóa và danh lam thắng cảnh nằm trên sườn núi Thạch Bàn thuộc dãy núi Tam Đảo tại thị trấn Đại Đình, huyện Tam Đảo, tỉnh Vĩnh Phúc. Khu danh thắng Tây Thiên nằm trong vùng lòng chảo của dãy núi Tam Đảo, cao từ 54 m đến 1.100 m so với mực nước biển. Nơi đây bao gồm hệ thống các đình, chùa có giá trị văn hóa và khảo cổ như đền Thượng, đền Thõng, đền Mẫu, đền Cậu, đền Cô...  dọc theo con suối Tây Thiên giữa vùng rừng nguyên sinh Tam Đảo. Năm 1991, khu danh thắng Tây Thiên được Nhà nước xếp hạng di tích - danh thắng cấp quốc gia. Ngày 23 tháng 12 năm 2015, di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh Tây Thiên – Tam Đảo được Thủ tướng Chính phủ xếp hạng là di tích quốc gia đặc biệt tại Quyết định số 2367/QĐ-TTg.
Olaszfa

| Olaszfa |
| --- | --- |
—  Thị trấn  —
 
  Hiệu kỳ Huy hiệu
Olaszfa
Quốc gia:  Hungary
Hạt: Vas
Tiểu vùng: Vasvári
Diện tích
 • Tổng cộng: 16,54 km2 (6,39 mi2)
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 444
 • Mật độ: 27/km2 (70/mi2)
Múi giờ: CET (UTC+1)
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
9824 
Mã điện thoại: 94 
Olaszfa là một thị trấn thuộc hạt Vas, Hungary. Thị trấn này có diện tích 16,54 km², dân số năm 2010 là 444 người, mật độ 27 người/km².
Onthophagus tholaayi

| Onthophagus tholaayi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Phân thứ bộ (infraordo): Scarabeiformia
Liên họ (superfamilia): Scarabaeoidea
Họ (familia): Scarabaeidae
Chi (genus): Onthophagus
Loài (species): O. tholaayi
Danh pháp hai phần
Onthophagus tholaayi Masumoto, 1990 
Onthophagus tholaayi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 6 năm 2014.
↑  Hallan, J. (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Hugonia obtusifolia

| Hugonia obtusifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Linaceae
Chi (genus): Hugonia
Loài (species): H. obtusifolia
Danh pháp hai phần
Hugonia obtusifolia C. H. Wright 
Hugonia obtusifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Linaceae. Loài này được C.H.Wright mô tả khoa học đầu tiên năm 1901.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Hugonia obtusifolia”. Truy cập ngày 15 tháng 9 năm 2013.
Herminia derivalis

| Herminia derivalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Herminia
Loài (species): H. derivalis
Danh pháp hai phần
Herminia derivalis Hübner, 1796 
Herminia derivalis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Mârzănești

| Mârzănești |
| --- | --- |
—  Xã  —
 

 

MârzăneștiVị trí ở România
Quốc gia:  România
Hạt: Teleorman
Thủ phủ: Mârzănești 
Dân số (2002)
 • Tổng cộng: 4.458 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mârzănești là một xã thuộc hạt Teleorman, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 4458 người.
Chú thích

↑  “Communes of Romania” (bằng tiếng Anh). statoids.com. Truy cập ngày 14 tháng 6 năm 2012.
Hoàng Thúc Gị

| Hoàng Thúc Gị |
| --- | --- |
Bút danh: Hoàng Thúc Gị
Nghề nghiệp: Nhà báo, chính khách
Quốc tịch: Việt Nam
Giai đoạn sáng tác: Thế kỷ XX
Trào lưu: Việt Nam Quốc dân Đảng
Hoàng Thúc Gị (1904 - ?) là một kí giả Việt Nam.
Sự nghiệp

Hoàng Thúc Gị sinh năm 1904 tại Hà Đông, tham gia sáng lập Việt Nam Quốc dân Đảng khi còn làm kế toán Việt-nam khách-sạn, một cơ sở tài chính của Đảng tại Hà Nội. Sau vụ ám sát Bazin, Việt Nam Quốc dân Đảng bị triệt phá, còn Việt Nam khách sạn cũng bị buộc đóng cửa vĩnh viễn, Hoàng Thúc Gị nằm trong số thành viên bị cầm cố và kết án khổ sai Côn Đảo 10 năm.
Tại Côn Đảo, Hoàng Thúc Gị cùng Trần Huy Liệu, Lê Văn Phúc, Nguyễn Phương Thảo và Tưởng Dân Bảo tuyên bố li khai chủ nghĩa Tam Dân, ngày càng tỏ ra có cảm tình với Đông Dương Cộng sản Đảng, tuy nhiên, do sợ bị đồng chí ám hại nên không dám ra mặt ủng hộ.
Năm 1936, Hoàng Thúc Gị được chính phủ Bình Dân ân xá. Ông trở lại Hà Nội tiếp tục phục vụ Việt Nam Quốc dân Đảng với vai trò tuyên truyền viên.
Tháng 11 năm 1945, trong cao trào Việt Nam độc lập, Hoàng Thúc Gị đứng ra làm chủ bút Việt-nam tuần-báo, cơ quan ngôn luận chính thức đầu tiên của Việt Nam Quốc dân Đảng, trụ sở tại số 80 Quán Thánh.
Máy phun rửa áp lực

Máy phun rửa áp lực là một máy phun cơ khí cao áp được sử dụng để loại bỏ nấm mốc, bụi bẩn, bùn bẩn bám trên bề mặt nhà, xe cộ, bề mặt bê tông. Dung tích của máy phun rửa áp lực được tính bằng lít trên phút, thường được thiết kế bên trong máy bơm và chỉ số này không thay đổi với từng loại máy. Áp lực: thể hiện bằng pounds trên mỗi inch vuông (đơn vị PSI: Pound per Square Inch), Pascals hoặc Bar, được thiết kế bên trong máy bơm nhưng có thể thay đổi bằng
cách điều chỉnh van giảm áp. Máy được sản xuất có áp lực từ 750 đến 30.000 psi (5-200 MPa) hoặc cao hơn.
Động cơ

Máy phun rửa áp lực cơ bản bao gồm một động cơ (chạy bằng điện, khí đốt, khí nén hoặc thủy lực), một ống dẫn áp suất cao và một vòi phun. Máy phun rửa áp lực tạo ra áp suất cao, nhằm tăng tốc độ nước, đưa nước đi qua vòi phun với vận tốc lớn.
Vòi phun

Các loại vòi phun khác nhau được sử dụng vào các mục đích khác nhau. Một số vòi phun tạo ra các tia nước trên một mặt phẳng dạng hình quạt, một số loại vòi phun khác phát ra một tia nước mỏng xoắn dạng hình nón. Vòi phun cung cấp nước với tốc độ dòng chảy cao và áp lực đầu ra lớn. Hầu hết các vòi phun được gắn trực tiếp với một tay cầm kích hoạt (dùng để đóng mở vòi phun).
Chất tẩy rửa

Máy phun rửa áp lực sử dụng cùng với một vòi phun thích hợp, cho phép hòa trộn chất tẩy rửa vào trong dòng nước, hỗ trợ trong quá trình làm sạch. Có hai loại vòi phun hóa chất được sử dụng - một loại là vòi phun áp suất cao, hòa trộn hóa chất sau khi nước ra khỏi bơm (hay còn gọi là vòi phun xuôi dòng) và một loại là vòi phun áp suất thấp, hòa trộn hóa chất trước khi nước vào bơm (hay còn gọi là vòi phun ngược dòng). Việc sử dụng vòi phun có liên quan đến các loại chất tẩy rửa được sử dụng, vì có những loại hóa chất sẽ làm hỏng bơm.
Sử dụng

Máy phun rửa áp lực là một trong những công cụ có thể gây
nguy hiểm cần được sử dụng đúng theo những hướng dẫn nhằm đảm bảo an toàn cho
người sử dụng. Áp lực nước ngay đầu vòi phun là rất lớn, đủ mạnh để làm rách da
thịt. Nước đi ra từ vòi phun ở tốc độ rất cao, quá trình làm sạch có thể đẩy chất
bẩn tách ra khỏi bề mặt được làm sạch. Máy phun rửa áp lực có khả năng phá vỡ mặt
đường nhựa nếu phun trực tiếp tại một vị trí, với áp suất cao nước đi vào các vết
nứt và gây nên những lỗ rỗng trên bề mặt.
Phân loại

Hầu hết, các máy phun rửa áp lực hay sử dụng là máy phun rửa
chạy bằng điện (electric pressure washer) hoặc chạy bằng xăng (gas pressure
washer). Các loại máy phun rửa chạy bằng điện, sử dụng nước lạnh và thường cung
cấp áp lực lên đến khoảng 2.000 psi (140 bar). Máy
phun rửa chạy bằng xăng có thể cung cấp gấp đôi áp lực đó, nhưng do tính chất độc
hại của hóa chất do động cơ thải ra, nên người dùng không thích sử dụng máy rửa
chạy bằng xăng khi sử dụng những nơi kín hoặc trong nhà. Một số loại máy phun rửa
áp lực có thể tạo ra nước nóng, điều này rất phù hợp để loại bỏ các loại vết bẩn
là dầu mỡ.
Chú thích

| --- | --- |
: Tra máy phun rửa áp lực trong từ điển mở tiếng Việt Wiktionary
NY Times article about selecting a pressure washer
Onthophagus tigrinus

| Onthophagus tigrinus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Phân thứ bộ (infraordo): Scarabeiformia
Liên họ (superfamilia): Scarabaeoidea
Họ (familia): Scarabaeidae
Chi (genus): Onthophagus
Loài (species): O. tigrinus
Danh pháp hai phần
Onthophagus tigrinus D'Orbigny, 1908 
Onthophagus tigrinus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 6 năm 2014.
↑  Hallan, J. (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Helius lienpingensis

| Helius lienpingensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Limoniidae
Chi (genus): Helius
Danh pháp hai phần
Helius lienpingensis Alexander, 1945 
Helius lienpingensis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Martingale Doob

Một martingale Doob (còn gọi là martingale Levy) là một quá trình ngẫu nhiên tính giá trị của một biến ngẫu nhiên và có tính chất martingale theo một bộ lọc cho trước. Nó có thể được xem là giá trị xấp xỉ của một biến ngẫu nhiên dựa vào thông tin tích lũy được cho tới một thời điểm nhất định.
Định nghĩa

Một martingale Doob (đặt theo tên của J. L. Doob)[cần dẫn nguồn] là một cách xây dựng martingale nói chung như sau. Ta xét một dãy các biến ngẫu nhiên
nhận giá trị trong tập  A. Đối tượng quan tâm là một hàm  f:A^{n}\to \mathbb {R} . Định nghĩa:
trong đó giá trị kì vọng trên là một biến ngẫu nhiên do việc tính kì vọng chỉ dựa trên
và
vẫn được xem là biến ngẫu nhiên.  Có thể chứng minh rằng  B_{i} là một martingale cho bất kì dãy  X_{i} nào.  Do đó nếu ta có thể chặn trên độ chênh lệch
thì có thể áp dụng bất đẳng thức Azuma và kết luận với xác suất cao rằng  f({\vec {X}}) tập trung xung quanh giá trị kì vọng
Bất đẳng thức McDiarmid

Một phương pháp để chặn trên độ chênh lệch và áp dụng bất đẳng thức Azuma cho một martingale Doob là bất đẳng thức McDiarmid.[cần dẫn nguồn] Giả sử  X_{1},X_{2},\dots ,X_{n} là độc lập và giả sử  f thỏa mãn
(Nói cách khác, việc thay đổi giá trị  x_{i} của tọa độ thứ  i làm thay đổi giá trị của  f bởi một lượng không quá  c_{i}.)
Do đó
và theo bất đẳng thức Azuma, ta có bất đẳng thức McDiarmid cho mọi  \varepsilon >0:
và
và
Hugonia orientalis

| Hugonia orientalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Linaceae
Chi (genus): Hugonia
Loài (species): H. orientalis
Danh pháp hai phần
Hugonia orientalis Engl. 
Hugonia orientalis là một loài thực vật có hoa trong họ Linaceae. Loài này được Engl. mô tả khoa học đầu tiên..
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Hugonia orientalis”. Truy cập ngày 15 tháng 9 năm 2013.
Núi Tabor

Đối với các định nghĩa khác, xem Núi Tabor (định hướng).
| Núi Tabor |
| --- | --- |

Độ cao: 575 m (1.886 ft)
Vị trí
Núi TaborLower Galilee, Israel
Tọa độ: 32°41′13,61″B 35°23′25,38″Đ﻿ / ﻿32,68333°B 35,38333°Đ﻿ / 32.68333; 35.38333
| Núi Tabor |
| --- | --- |
Nui Tabor
Độ cao: 575 m
Vị trí
Vị trí: Israel 32°25′B 13°37′Đ﻿ / ﻿32,41°B 13,61°Đ﻿ / 32.41; 13.61
Dãy núi: ?
Tọa độ: 32°41′13″B 35°23′25″Đ﻿ / ﻿32,68694°B 35,39028°Đ﻿ / 32.68694; 35.39028
Địa chất
Tuổi đá: ?
Núi Tabor (tiếng Hebrew: הַר תָּבוֹר, tiếng Hy Lạp: Όρος Θαβώρ) là một núi của Israel ở vùng Galilea Hạ, nằm ở đầu phía đông của thung lũng Jezreel, cách Biển hồ Galilee 17 km về phía tây. Núi này được nhiều người Kitô giáo tin là nơi chúa Giêsu đã biến hình và là nơi diễn ra trận đánh giữa Barak và quân đội của Jabin do Sisera chỉ huy. Nó cũng được gọi là Har Tavor, Itabyrium, Jebel et-Tur, và núi Biến hình.
Hai thành phố của người Israel gốc Ả Rập nằm ở chân núi: Shibli-Umm al-Ghanam (phía đông) và Daburiyya (phía tây) cũng như một cộng đoàn người Do Thái gọi là Kfar Tavor.
Địa chất

Núi Tabor là một horst, không phải núi lửa. Mặc dù nó gần giống các núi Nazareth, nhưng nó có một dạng địa chất riêng.
Lịch sử

Ở chân núi có điểm nối các đường quan trọng: Via Maris từ thung lũng Jezreel đi qua đây về phía bắc hướng tới Damascus. Vị trí nằm trên trục giao lộ và thành hệ phồng lên bên trên khu vực chung quanh của nó khiến nó có giá trị chiến lược, và chiến tranh đã xảy ra ở khu vực này nhiều thời kỳ khác nhau trong lịch sử.
Lịch sử > Thời Joshua và các Thẩm phán

Núi Tabor được nói tới lần đầu trong Thánh Kinh, ở Joshua 19:22, như ranh giới của 3 bộ tộc: Zebulun, Issachar và Naphtali. Sự quan trọng của núi này xuất phát từ việc kiểm soát chiến lược của mối giao lộ tuyến đường bắc-nam của miền Galilea cùng với xa lộ đông-tây của thung lũng Jezreel. Nữ tiên tri Deborah đã triệu tập Barak của bộ tộc Naphtali và cho ông biết lệnh của Chúa: "Hãy đi tới vùng núi Tabor chiêu mộ lấy 10 ngàn người trong số con cái Naphtali và trong số con cái Zebulun" (sách Thẩm phán 4:6). Từ trên núi xuống, những người Israel đã tấn công và đánh bại Sisera và những người Canaan.
Lịch sử > Thời kỳ Đền thờ thứ hai

Trong thời Đền thờ thứ hai, núi Tabor là một trong các ngọn núi trên đó có tục lệ đốt đống lửa hiệu để thông tin các ngày lễ và các ngày đầu tháng mới cho các làng phía bắc.
Alexander của Judaea thuộc vương quốc Hasmoneus, người lãnh đạo cuộc nổi dậy chống Aulus Gabinius, thái thú cổ La Mã ở Syria, với đội quân 31.000 người từ Judea, đã bị đánh bại trong một trận ở gần núi Tabor. Khoảng 10.000 chiến binh Do Thái bị giết trong trận này và bản thân Alexander bị bắt và bị hành hình.
Năm 66 sau CN trong chiến tranh La Mã-Do Thái thứ nhất (First Jewish-Roman War), những người Do Thái miền Galilea đã đào hào đắp lũy ở núi này dưới sự chỉ huy của Josephus Flavius, từ đó họ phòng thủ chống lại cuộc tấn công của người La Mã.
Núi Tabor là một trong 19 thành phố nơi người nổi dậy ở miền Galilea đã củng cố, dưới sự chỉ huy của Yosef Ben Matityahu. Theo những điều được viết trong sách "The Wars of the Jews", Vespasian đã phái một đội quân 600 kỵ binh, dưới quyền chỉ huy của Platsidus, chống quân nổi dậy. Platsidus biết rằng mình không thể lên tới đỉnh núi dốc với lực lượng của mình, nên vì thế ông gọi quân nổi dậy đi xuống núi. Một toán quân nổi dậy Do Thái đã đi xuống núi, làm như là để thương thuyết với Platsidus, nhưng họ đã tấn công ông ta. Lực lượng La Mã ban đầu đã rút lui, nhưng khi họ đã ở trong thung lũng, thì họ liền quay trở lại núi, tấn công quân nổi dậy Do Thái, giết nhiều người và chặn đường không cho những quân nổi dậy còn lại tìm cách trốn lên đỉnh núi. Nhiều người Do Thái nổi dậy đã lìa bỏ núi Tabor trở lại Jerusalem. Những người nổi dậy còn lại ở công sự trên núi đã đầu hàng, sau khi nguồn nước mà họ có, bị cạn kiệt. Sau đó họ đã trao núi cho Platsidus.
Sau khi Đền thờ thứ hai bị phá hủy thì nơi định cư của người Do Thái ở núi Tabor được phục hồi.
Lịch sử > Thời Byzantine và các thời Trung cổ

Do tính cách quan trọng của núi Tabor trong truyền thống Kitô giáo, nó trở thành tiêu điểm của việc hành hương, bắt đầu từ thế kỷ thứ 4. Theo các mô tả của những người hành hương, thì trong thế kỷ thứ 6 đã có 3 nhà thờ trên đỉnh núi, và trong thế kỷ thứ 8 có 4 nhà thờ và một tu viện. Trong thời cai trị của người Ả Rập, đã xảy ra một trận đánh ở núi Tabor năm 947 giữa các phe phái khác nhau để nắm quyền kiểm soát nước Israel nhân danh Abbasid Caliphate.
Trong thời Thập tự chinh, núi này đổi chủ nhiều lần giữa những người Hồi giáo và Kitô giáo. Năm 1099 quân Thập tự chinh đã xây công sự củng cố khu vực nhà thờ và tu viện ở đỉnh núi, để bảo vệ che chở những người hành hương khỏi bị những người Hồi giáo tấn công. Năm 1212 núi này bị sultan Al-Adil I của vương triều Ayyubid chiếm đóng và thiết lập một pháo đài lớn hơn ở đó, nhưng đến năm 1229 những người Kitô giáo đã chiếm lại. Năm 1263 Baybars I của Mamluk chiếm pháo đài và phá hủy các tòa nhà trên núi.
Lịch sử > Thời hiện đại

Năm 1799, trong cuộc viễn chinh của Napoleon Bonaparte tới Israel, đã xảy ra trận đánh trong thung lũng giữa núi Tabor và đồi Moreh, trong đó lực lượng Pháp có khoảng 3.000 binh sĩ dưới quyền chỉ huy của Napoleon và tướng Jean Baptiste Kléber chống lại lực lượng chiến binh Mamluk khoảng 20.000 binh sĩ.
Cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20 bộ lạc Bedouin Arab-A Tzabiach định cư ở núi này. Những người trong bộ lạc được những người Do Thái ở các nơi định cư lân cận Kfar Tavor và Ilaniya thuê mướn làm việc, nhưng đã bất hòa với họ vì họ hay ăn trộm.
Trong cuộc Chiến tranh Ả Rập-Israel 1948 các thành viên của bộ lạc Arab-A Tzabiach tham gia Quân đội giải phóng Ả Rập của Fawzi al-Qawuqji đã giết 7 người làng Beit Keshet trong số các người khác. Đầu tháng 5 năm 1948 Lữ đoàn Golani chiếm núi Tabor. Các thành viên bộ tộc nói trên chạy trốn sang Syria và vương quốc Jordan, ngoại trừ một nhánh của bộ lạc, thị tộc Shibli, mà các thành viên hợp tác với những người của lực lượng Haganah và ở lại Israel. Sau chiến tranh, làng của họ được tái thiết, gọi là làng Ả Rập Al-Shibli mà ngày nay là một phần của làng Shibli-Umm al-Ghanam.