Phaolô Nguyễn Văn Bình
Tổng giám mục Sài Gòn > Những hoạt động trước và sau Sự kiện Mậu Thân (1968)

Ngày 1 tháng 1 năm 1968, thông điệp về Hòa bình của Giáo hoàng Phaolô VI được công bố nhân dịp tổ chức Ngày Hòa bình Thế giới, Tham dự có Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình, Khâm sứ Tòa Thánh Angelo Palmas và nhiều giáo sĩ khác. Cùng tham dự có các đại diện đến từ Phật giáo, Hòa Hảo và Nho giáo. Các đại diện Tin Lành không tham gia sự kiện này. Một số quan chức Việt Nam Cộng hòa dẫn đầu bởi ông Trần Văn Hương, Chủ tịch Thượng viện cũng có mặt tại sự kiện.
Một thông điệp hòa bình được Hội đồng Giám mục Miền Nam Việt Nam ban hành đã gây tranh cãi. Trong một cuộc phỏng vấn, Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình tóm tắt quan điểm của các giám mục trong hội đồng là các giám mục xem việc đấu tranh của người dân Nam Việt Nam là tự vệ nhằm bảo vệ chính nghĩa và tự do. Nói rõ hơn, tổng giám mục Bình cho biết các giám mục Việt Nam kêu gọi người Công giáo hoàn thành nghĩa vụ với tư cách là công dân. Các giám mục có quan điểm rằng những nỗ lực phải được thực hiện để chấm dứt chiến tranh và tái lập hòa bình, nhưng không ủng hộ luận điểm hòa bình bằng mọi giá. Nói về tuyên bố hòa bình của Hội đồng Giám mục, Tổng giám mục Bình cho biết tuyên bố này tiếp nối nỗ lực của Giáo hoàng Phaolô VI vì hòa bình thế giới và chứa đựng ước nguyện của hàng giáo phẩm Công giáo Việt Nam gửi đến giáo dân. Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình cũng đề cập đến lời kêu gọi tạm dừng ném bom miền Bắc Việt Nam và nhấn mạnh rằng điều này rõ ràng phải đến từ hai phía. Hội đồng giám mục Việt Nam cho rằng đồng thời với việc dừng ném bom, việc xâm nhập miền Nam từ phía miền Bắc nên dừng lại. Khi được hỏi về vấn đề hàng giáo phẩm Công giáo có ủng hộ liên minh với những người Cộng sản hay không, Tổng giám mục Bình cho rằng vấn đề này thuộc về lĩnh vực chính trị và các giám mục không thể trả lời vấn đề này. Khi được hỏi về việc liên lạc với Mặt trận Giải Phóng, một tổ chức của những người theo lý tưởng Cộng sản, Tổng giám mục Bình cho biết ông đã liên lạc với mặt trận nhưng chưa có thành viên nào của mặt trận này đến gặp mặt ông. Trả lời về vấn đề có tin đồn theo Công đồng Vatican II thì người Công giáo phải buông bỏ vũ khí và liên minh với những người Cộng sản, tổng giám mục Bình cho rằng Công đồng không yêu cầu người Công giáo khoanh tay đứng nhìn quân Cộng sản tiến vào miền Nam.
Cuối tháng 1 năm 1968, Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình có cuộc gặp với 500 giáo sĩ thuộc quân đội Hoa Kỳ đang đóng quân tại Việt Nam. Trong trận chiến Tết Mậu Thân, Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình đã tới hai trong số các bệnh viện trung ương (thuộc Việt Nam Cộng hòa) vào ngày 2 tháng 2 để đến thăm các nạn nhân. Ông cho rằng những bệnh nhân dân sự và quân sự đều đã được chăm sóc tốt. Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình gửi thông điệp đến tín đồ Công giáo, trong đó khuyến kích họ tin tưởng và nỗ lực của chính phủ Việt Nam Cộng hòa để bảo vệ thủ đô Sài Gòn và quốc gia. Ông cũng kêu gọi giáo dân tham gia hiến máu để hỗ trợ các nạn nhân chiến tranh và hỗ trợ những người vô gia cư. Tổng giám mục Bình nhắc nhở các linh mục, tu sĩ và giáo dân cần phản ứng thận trọng trước những tin đồn gieo rắc sợ hãi và tin tưởng vào sự chở che của Thánh Giuse và Đức Mẹ Maria. Hai tuyên bố của Tổng giám mục Bình được phát trên đài phát thanh Sài Gòn. Về vấn đề tham gia lễ buộc ngày Chúa nhật của người Công giáo, tổng giám mục Bình cho phép họ không tham gia nếu tình hình còn nguy hiểm. Nói với N.C. New Sevices, tổng giám mục Nguyễn Văn Bình cho biết ông muốn trấn an giáo dân. Tổng giám mục Bình cũng đến thăm các bệnh viện, bao gồm bệnh viện quân đội và các trung tâm tị nạn.
Vào ngày 6 tháng 2 năm 1968, chính quyền Việt Nam Cộng hòa quyết định người ngoại quốc, kể cả người Hoa Kỳ không nên tham gia làm việc trong các trung tâm tị nạn vì lý do an ninh. Trong tình hình mới, Caritas Sài Gòn do linh mục Nicôla Huỳnh Văn Nghi đã hỗ trợ tài chính và lương thực cho 49.000 người tị nạn, một phần ba trong số này không phải là người Công giáo. Tham gia cứu trợ còn có chủng sinh và giáo dân tình nguyện. Khâm sứ Tòa Thánh Angelo Palmas, Tổng giám mục Sài Gòn Nguyễn Văn Bình cùng linh mục Nghi đã đến thăm một số trung tâm tị nạn vào ngày 10 tháng 2. Nguyễn Văn Bình hướng dẫn các linh mục cử hành lễ vào các ngày Chúa nhật của Công giáo tại những địa điểm an toàn thông qua đài phát thanh Sài Gòn. Ông cũng nhắc nhở người dân về việc cho phép tạm thời bỏ ràng buộc bắt buộc tham dự lễ ngày Chúa nhật nếu tình hình vẫn còn nguy hiểm.
Nhiều người thiệt mạng trong trận chiến Tết Mậu Thân tại Sài Gòn. Tổng thống Việt Nam Cộng hòa Nguyễn Văn Thiệu chọn ngày 1 tháng 3 là ngày cầu nguyện cho các nạn nhân chiến tranh. Nhiều tôn giáo như Phật giáo, Tin Lành, Công giáo Roma, Hòa Hảo đã làm lễ tưởng niệm các nạn nhân. Riêng về phía Công giáo, lễ tưởng niệm các nạn nhân chiến tranh Tết Mậu Thân được tổ chức vào chiều ngày 1 tháng 3. Chủ tế lễ này là Tổng giám mục Sài Gòn Nguyễn Văn Bình. Khâm sứ Tòa Thánh Angnelo Palmas, giám mục phụ tá Phanxicô Xaviê Trần Thanh Khâm, các linh mục người Việt và ngoại quốc quỳ giữa nhà thờ. Tham gia lễ tưởng niệm các loạt quan chức cấp cao của Việt Nam Cộng hòa: Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu, phó tổng thống Nguyễn Cao Kỳ, Thủ tướng, các ông Chủ tịch Thượng và Hạ viện cùng nhiều lãnh đạo quân sự cũng như dân sự.
Trong trận Mậu Thân tại Huế, Tổng giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình đẫn đầu đoàn các giám mục Việt Nam đến thăm thành phố Huế, cùng đi có giám mục Phêrô Maria Phạm Ngọc Chi. Máy bay trực thăng đáp vào sân bóng trước mặt dòng Chúa Cứu Thế Huế. Tại đây, tổng giám mục Philípphê Nguyễn Kim Điền đón tiếp phái đoàn. Cùng hiện diện tại địa điểm này cũng có nhiều nạn nhân chiến tranh, Tổng giám mục Bình đại diện các giám mục an ủi họ.
Đầu tháng 5 năm 1968, Hoa Kỳ và Việt Nam Dân chủ Cộng hòa chọn Paris làm nơi đàm phán, mở đầu cho hội nghị hòa bình Paris. Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình yêu cầu giáo dân, linh mục làm Tuần Cửu Nhật để cầu nguyện cho hòa bình. Ông cho rằng ông mong muốn cầu nguyện cho nền hòa bình đi cùng tự do và tôn trọng quyền con người. Ngày 24 tháng 5, Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình cử hành lễ truyền chức linh mục cho 57 tân linh mục tại Nhà thờ chính tòa Sài Gòn. Trong số các tân linh mục này có 14 vị thuộc về Tổng giáo phận Sài Gòn và 43 vị thuộc về 7 giáo phận khác tại miền Nam Việt Nam. Trong số tân linh mục này có 49 chủng sinh đến từ miền Bắc và di cư trong các năm 1954, 1955 và chịu khoảng thời gian gián đoạn việc phong chức do phải tham gia nghĩa vụ quân sự cho Việt Nam Cộng hòa. Giữa tháng 6, Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình kêu gọi quân đội những người Cộng sản chấm dứt pháo kích vào thành phố Sài Gòn, trong bối cảnh các vụ pháo kích diễn ra đến 25 trong 39 ngày trước đó.
Giáo hoàng Phaolô VI ban hành Thông điệp Sự Sống Con Người (Humanae Vitae). Trong một bức thư tháng 8 năm 1968, Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình tuyên bố ủng hộ việc kiểm soát sinh sản. Tổng giám mục Bình cho rằng, theo truyền thống thì tổ tiên người Việt đã có tư tưởng đúng về hạnh phúc gia đình, về khung cảnh cha mẹ được quây quần bởi con cái. Vị tổng giám mục Sài Gòn cũng bày tỏ mong muốn người dân từ bỏ chủ nghĩa cá nhân và ích kỷ trong thời đại văn minh vật chất và không đi ngược lại tư tưởng của tổ tiên. Linh mục Patrick O' Connor, một linh mục chuyên viết tin tức về giáo hội Việt Nam cho tờ báo National Catholic News Service trước khi rời Việt Nam đã soạn một cuốn sách mang tên Giáo hội Công giáo tại Việt Nam. Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình quyết định viết lời tựa ngắn với nội dung hy vọng đây là một quyển sách giúp củng cố mối quan hệ và hiểu biết giữa các dân tộc sử dụng tiếng Anh, giữa những người theo và không theo đạo Công giáo.
Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình trả lời phỏng vấn vào ngày 3 tháng 11 năm 1968; và trong cuộc phỏng vấn này, tổng giám mục Bình cho rằng những người Công giáo không phản đối việc dừng ném bom vào miền Bắc Việt Nam. Ông nêu lên mong muốn rằng việc dừng ném bom sẽ không gây nguy hiểm cho binh lính đồng minh. Ông cũng hy vọng chính quyền Hà Nội đáp lại thiện chí và ngừng hành động xâm phạm lãnh thổ (Việt Nam Cộng hòa). Trả lời câu hỏi rằng ông có hy vọng rằng việc đàm phán sẽ tạo nên hòa bình, tổng giám mục Bình cho rằng cần chờ phản ứng từ chính quyền Hà Nội. Ông cho rằng người Công giáo Việt Nam cũng mong muốn hòa bình, nhưng còn lo sợ chính quyền Hà Nội bóc lột. Nguyễn Văn Bình nêu lên quan điểm của mình rằng người Công giáo Việt Nam không phản đối hòa bình, nhưng muốn hòa bình đi cùng công lý. Nguyễn Văn Bình cho biết quan điểm của Công giáo cũng giống như chính phủ Việt Nam Cộng hòa là không phản đối việc ngừng ném bom trên toàn miền Bắc Việt Nam nhưng phản đối công nhận Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam và Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng hòa Miền Nam Việt Nam. Tổng giám mục Bình tuyên bố rằng tất cả các tổ chức Công giáo đều có cùng quan điểm trên.
Cuối tháng 11 năm 1968, Tổng thống Việt Nam Cộng hòa Nguyễn Văn Thiệu trao Huân chương cho Đức ông Joseph J. Harnett thuộc Cơ quan Cứu trợ Công giáo Hoa Kỳ vì những đóng góp của ông này trong việc hỗ trợ người tị nạn Việt Nam kể từ năm 1954. Buổi lễ ngắn tổ chức tại Dinh Độc Lập. Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình tham gia buổi trao huân chương này. Tham dự sự kiện trên còn có Khâm sứ Tòa Thánh, một vài giám mục người Việt và các quan chức Việt Nam Cộng hòa. Với mục đích phát sóng truyền thanh, Khâm sứ Palmas cho lập phòng thu tại Trung tâm Công giáo tại Sài Gòn. Tổng giám mục Bình và giám mục phụ tá Trần Thanh Khâm, giám mục Phạm Ngọc Chi và đức ông Harnett tham gia lễ "khánh thành" nơi này. Nhân dịp Giáng sinh 1968, Tổng giám mục New York Terence Cooke đến thăm Việt Nam trong chuyến thăm dài bốn ngày rưỡi. Ông này đến Việt Nam vì mục đích thăm các quân nhân người Hoa Kỳ đang đóng quân tại đây. Tổng giám mục Nguyễn Văn Bình đón tiếp tổng giám mục Cooke bằng một bữa thiết đãi và gửi mời ông này đến Việt Nam vào dịp Giáng sinh năm 1969.