stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Menkauhor Kaiu
Triều đại > Niên đại

Do sự khan hiếm các bằng chứng đương thời dành cho Menkauhor, các nhà Ai Cập học ngày nay cho rằng triều đại của ông có lẽ đã kéo dài trong khoảng 8 hoặc 9 năm, giống với những gì được ghi lại trong các ghi chép lịch sử sau này. Bức tượng nhỏ miêu tả Menkauhor đang ngồi và khoác chiếc áo choàng của lễ hội Sed có thể gợi ý cho chúng ta về một triều đại lâu dài hơn, bởi vì lễ hội này thường được tổ chức chỉ sau khi nhà vua đã cai trị được 30 năm. Tuy nhiên, nhà Ai Cập học Hartwig Altenmüller cho rằng giả thuyết này không có thực. Việc chỉ khắc họa lễ hội này không nhất thiết ngụ ý về một triều đại dài lâu; ví dụ như bức phù điêu miêu tả pharaon Sahure mặc áo dài của lễ hội Sed được tìm thấy trong ngôi đền tang lễ của ông ta, mặc dù các ghi chép lịch sử và bằng chứng khảo cổ đều cho thấy Sahure đã cai trị Ai Cập không quá 14 năm.
Triều đại > Hoạt động

Do có quá ít các hiện vật và những dòng chữ khắc có liên quan đến triều đại của Menkauhor, cho nên chúng ta biết rất ít về những sự kiện diễn ra dưới triều đại của ông. Menkauhor đã phái một đoàn viễn chinh tới Sinai để khai thác các mỏ ngọc lam và đồng ở Wadi Maghareh. Cuộc viễn chinh này được chứng thực nhờ vào một bản khắc đá đã bị hư hại có khắc vương hiệu của Menkauhor, nó là một trong số ít các bằng chứng có niên đại thuộc về giai đoạn trị vì của ông. Các khu mỏ của Sinai đã được khai thác bắt đầu từ thời kỳ vương triều thứ Ba (2686 TCN - 2613 TCN), và ngay cả tiên vương của Menkauhor là Nyuserre Ini cùng với vị vua kế vị Djedkare Isesi cũng đã tiến hành các cuộc viễn chinh tới Wadi Maghareh.
Công trình xây dựng

Chúng ta biết được rằng Menkauhor Kaiu đã ra lệnh xây dựng hai công trình quan trọng trong thời kỳ trị vì của ông: một ngôi đền mặt trời để nhằm tôn kính thần Ra và một kim tự tháp dành cho việc chôn cất của ông, nó được biết đến ngày nay với tên gọi là "Kim tự tháp không đầu".
Công trình xây dựng > Ngôi đền Mặt trời

Nối tiếp truyền thống được bắt đầu bởi Userkaf, vị vua sáng lập ra vương triều thứ Năm, Menkauhor đã xây dựng một ngôi đền dành cho thần mặt trời Ra. Ông là vị pharaon cuối cùng còn xây dựng công trình này. Những vị vua kế vị của ông, Djedkare Isesi và Unas, đã từ bỏ truyền thống này bởi vì sự sùng bái thần Ra đã suy tàn do sự trỗi dậy của sự sùng bái thần Osiris. Do sự khan hiếm các văn kiện có liên quan đến ngôi đền mặt trời của Menkauhor, có thể nó chỉ thực hiện chức năng của mình trong một khoảng thời gian ngắn hoặc có lẽ nó không bao giờ được hoàn thành.
Ngôi đền mặt trời của Menkauhor được gọi là Akhet-Ra, nó có thể được dịch theo các cách khác nhau như "Chân Trời của Ra" hoặc "Vùng đất nơi mà Ra bước ra". Vị trí của ngôi đền này đến nay vẫn chưa được xác định và có thể nó đang nằm bên dưới lớp cát của Saqqara hoặc Abusir. Chúng ta chỉ biết đến sự tồn tại của nó nhờ vào những dòng chữ được tìm thấy trong các ngôi mộ của những vị quan lại thuộc vương triều thứ Năm và thứ Sáu, họ từng là các vị tư tế của Ra ở ngôi đền này. Họ bao gồm Hemu, được an táng ở Giza, và Neferiretptah cùng Raemankh, cả hai đều được an táng ở phía bắc Saqqara. Ngoài việc phụng sự tại ngôi đền Akhet-Ra, Neferiretptah còn là một vị tư tế phụng sự trong kim tự tháp của Menkauhor và giữ chức quan trông coi "đồ trang sức hoàng gia", chịu trách nhiệm về các đồ vật quý báu trong cung điện của nhà vua.
Bên cạnh đó, một dấu triện khác có khắc tên Akhet Ra cũng đã được tìm thấy từ ngôi mộ của công chúa Khamerernebti, nằm gần ngôi đền tang lễ của Niuserre ở Abusir. Dấu triện này nằm trên một chiếc bình đá lớn và nó chỉ ra cho chúng ta biết được rằng nguồn thực phẩm được dành cho các ngôi mộ của những thành viên thuộc hoàng gia vốn được đưa đi từ ngôi đền của Menkauhor tới khu phức hợp kim tự tháp của Niuserre.
Công trình xây dựng > Kim tự tháp

Bài chi tiết: Kim tự tháp không đầu
Menkauhor Kaiu đã xây dựng một kim tự tháp nằm ở phía Bắc Saqqara, và vì thế đã từ bỏ khu nghĩa trang hoàng gia ở Abusir, vốn là nơi an táng các vị vua của vương triều thứ Năm bắt đầu từ triều đại của Sahure, khoảng 80 năm trước đó. Lý do cho sự lựa chọn này có thể là vì cao nguyên Abusir đã trở nên quá chật chội vào giai đoạn đầu triều đại của Menkauhor.
Người Ai Cập cổ đại ban đầu gọi tên nó là Netjer-isut-Menkauhor, có nghĩa là "Vùng đất thiêng liêng của Menkauhor". Ngày nay, kim tự tháp này được biết đến với tên gọi là Lepsius XXIX theo cách đánh số của nhà khảo cổ học Karl Richard Lepsius, ông ta là người đã khám phá ra kim tự tháp này vào năm 1843. Do tình trạng đổ nát của công trình này, người Ả Rập đặt tên cho nó là "Kim tự tháp không đầu", tên gọi này vẫn được sử dụng cho tới ngày nay. Vào đầu thế kỷ thứ 20, kim tự tháp này đã bị vùi lấp dưới những lớp cát của sa mạc và việc xác định nó là của Menkauhor đã gây nên những cuộc tranh cãi. Thay vào đó, người ta cho rằng Kim tự tháp không đầu là của Merikare, một công trình có niên đại thuộc về thời kỳ Chuyển tiếp thứ Nhất và vẫn chưa được tìm thấy. Vào năm 2008, một nhóm các nhà khảo cổ học dưới sự chỉ đạo của Zahi Hawass đã tiến hành tái khai quật lại cấu trúc được xác định bởi Lepisus này và thông các cuộc khai quật tại địa điểm trên, các nhà khảo cổ học đã nhanh chóng xác định được niên đại của nó là thuộc về vương triều thứ Năm dựa trên các kỹ thuật xây dựng được sử dụng trong quá trình xây dựng công trình này. Dẫu cho các cuộc khai quật đã không thể giúp tìm ra được tên của vị vua xây dựng nên kim tự tháp này, thế nhưng nhờ vào phương pháp loại trừ và bởi vì Menkauhor là vị pharaon duy nhất có kim tự tháp được tìm ra, các nhà khảo cổ học và Ai Cập học đã chính thức thừa nhận rằng Kim tự tháp không đầu là của Menkauhor.
Người ta ước tính rằng chiều dài mỗi cạnh đáy của kim tự tháp này là từ 50–60 m (160–200 ft), và vì thế công trình này sẽ có chiều cao khoảng từ 40–50 m (130–160 ft) vào thời điểm nó được xây dựng, điều này khiến cho nó trở thành một trong những kim tự tháp hoàng gia nhỏ nhất thuộc thời kỳ Cổ vương quốc. Ngoài ra, còn có bằng chứng cho thấy rằng Menkauhor đã có thời gian để hoàn thành kim tự tháp của ông, vì vậy kích thước nhỏ bé của nó sẽ phù hợp với thời gian trị vì ngắn ngủi của ông là từ 8 đến 9 năm.
Ở phía bắc của nó, có một lối vào dẫn xuống hệ thống các căn phòng chôn cất ngầm, lối vào này đã bị chặn lại bằng hai khung đá granite qua đó chỉ ra cho chúng ta biết được rằng quá trình an táng đã diễn ra tại đây. Một chiếc nắp quan tài vỡ bằng đá bazan xám xanh đã được Cecil Mallaby Firth tìm thấy tại căn phòng chôn cất trong các cuộc khai quật kim tự tháp của ông ta vào năm 1930.
Sự thờ cúng tang lễ > Thời Cổ vương quốc

Sau khi qua đời, Menkauhor đã có được một sự thờ cúng tang lễ tập trung xung quanh khu phức hợp kim tự tháp của ông. Sự thờ cúng này đã kéo dài ít nhất cho đến giai đoạn nửa sau của vương triều thứ Sáu, gần 150 năm sau đó. Nguồn lương thực cung cấp cho sự thờ cúng này đã được sản xuất ra trong các điền trang nông nghiệp riêng biệt vốn được thiết lập dưới triều đại của Menkauhor. Các sản vật của những điền trang này đã được đưa đến ngôi đền mặt trời và ngôi đền tang lễ của Menkauhor, tại đó chúng được phân phát cho các vị tư tế của sự thờ cúng này, họ có thể sử dụng chúng để nuôi sống bản thân mình hoặc dành cho sự thờ cúng tang lễ của riêng họ. Trên các bức tường trong những mastaba của các vị tư tế này có vẽ những hình ảnh mang tính nhân cách hóa đại diện cho những điền trang nông nghiệp của Menkauhor và họ đang mang theo các đồ tế lễ. Hầu hết các bức vẽ này đều nằm ở phía Bắc Saqqara, và nằm gần phức hợp Kim tự tháp Djoser. Khu vực này gồm có các ngôi mộ của Neferiretptah, Raemankh, Duare, Iti, Sekhemnefer, Snofrunefer, Akhethotep, Ptahhotep và Qednes, tất cả các vị tư tế này đã từng phụng sự trong giáo phái tang lễ của Menkauhor. Những ngôi mộ của các vị tư tế khác thuộc sự thờ cúng này cũng đã được tìm thấy ở phía Nam Abusir, cùng với mastaba của Isesiseneb và Rahotep và ở Giza.
Tên gọi đầy đủ của ít nhất bảy điền trang nông nghiệp thuộc về sự thờ cúng tang lễ của Menkauhor là như sau: "Ikauhor là đặc ân hoàn hảo" và "Đặc ân của Ikauhor", cả hai đều được nhắc đến trong các ngôi mộ của Ptahhotep và Akhethotep; "Ikauhor là cuộc đời hoàn hảo", từ ngôi mộ của Ptahhotep II; "Horus Qemaa ban cho Ikauhor được sống", "Ikauhor mạnh mẽ", "Seshat yêu quý Ikauhor" và "Matyt yêu quý Ikauhor" từ những ngôi mộ của các vị tể tướng Senedjemib Inti, Senedjemib Mehi và Hemu ở Giza. Ngoài ra còn có điền trang Ḥwt của vua, nó bao gồm cả các vùng đất thuộc về ngôi đền tang lễ của Menkauhor, có tên gọi là "Menkauhor với diện mạo hoàn hảo".
Sự thờ cúng tang lễ > Thời kỳ Tân vương quốc

Sự thờ cúng Menkauhor đã được phục hưng trở lại trong thời kỳ Tân Vương quốc (1550-1077 TCN). Trong giai đoạn này, Menkauhor đã được tôn thờ như là một vị thần địa phương của khu nghĩa trang Saqqara, đóng vai trò như là một người thay mặt các vị thần và được gọi là "Vị Thần hùng mạnh của Hai vùng đất, Menkauhor Công Bằng". Sự thờ cúng này đã được chứng thực nhờ vào những bức phù điêu miêu tả Menkauhor được phát hiện trong các ngôi mộ của viên "Trưởng quan của thợ thủ công và thợ trang sức" Ameneminet và viên thái y Thuthu ở phía Bắc Saqqara, cả hai đều sống vào giai đoạn cuối của vương triều thứ Mười Tám (1550-1292 TCN), dưới các triều đại của Tutankhamun, Ay và Horemheb.
Một khối đá chạm khắc có niên đại thuộc về giai đoạn sau của thời kỳ Ramesses (1292-1077 trước Công nguyên) và ngày nay nằm tại Bảo tàng Ai Cập ở Berlin, đã được Lepsius khám phá ra trong một ngôi nhà ở Abusir, nó cho thấy Menkauhor ngồi trên ngai vàng bên cạnh bốn vị vua được phong thần khác của thời kỳ Cổ vương quốc: tên của vị vua đầu tiên đã bị mất một phần nhưng có lẽ là Sneferu, sau đó lần lượt là Djedefre, Menkaure, Menkauhor và cuối cùng là Neferkare. Còn vị chủ nhân của ngôi mộ này thì lại đang cúng bái ở ngay trước mặt của các vị vua. Một bức phù điêu khác có niên đại thuộc về thời kỳ này cũng miêu tả một hoạt cảnh tương tự. Nó được chạm khắc trên rầm đỡ của nhà nguyện trong ngôi mộ của Mahy nằm ở phía Bắc Saqqara. Bốn vị vua được miêu tả ở đây tất cả đều đã xây dựng kim tự tháp tại Saqqara: Djoser, Teti, Userkaf và Menkauhor. Sự thờ cúng Menkauhor còn tiếp tục trong giai đoạn từ cuối vương triều thứ Mười Tám đến vương triều thứ Mười Chín có thể là do vị trí kim tự tháp của vị vua này; nó nằm trên con đường dẫn đến nghĩa địa của những vị thần bò Apis, nơi sau này trở thành đền Serapeum.
Chú thích

Tượng này nằm ở Bảo tàng Ai Cập và có số danh mục là CG40 và JdE 28579.
↑  Tượng này nằm ở Bảo tàng Ai Cập và có số danh mục là CG40 và JdE 28579.
↑  Các khoảng thời gian khác nhau được đưa ra về thời gian mà Menkauhor Kaiu cai trị là: 2444–2436 TCN, 2422–2414 TCN, 2421–2414 TCN, 2414–2405 TCN, 2389–2380 TCN, 2373–2366 TCN
↑  Con dấu vàng có số danh mục là 68.115.
↑  Nhà khảo cổ học Karin Sowada thậm chí còn nghi ngờ tính xác thực của con dấu.
↑  Cao 47,5 cm (18,7 in), bức tượng cho thấy nhà vua đang đội vương miện trắng của Thượng Ai Cập, đôi mắt của ông trang trí bằng Kohl và với một bộ râu giả hiện đã bị hỏng. Menkauhor được xác định bởi một dòng chữ ghi tên ông ở bên phải bàn chân tượng.
↑  Bức tượng này hiện đang nằm ở Bảo tàng Ai Cập Cairo, có số danh mục là JE 39013.
↑  Meresankh IV được chôn cất tại lăng một số S82.
↑  Hoàng tử Raemka được chôn cất tại lăng một số S80.
↑  Hoàng tử Kaemtjenent được chôn cất tại lăng một số S84.
↑  Dòng chữ đọc là "Horus Menkhau, vua của Thượng và Hạ Ai Cập Menkauhor, được ban cho cuộc sống, sự ổn định và [sự thống trị muôn đời]. Sự ủy thác được thực hiện bởi...". Dòng chữ khắc hiện được đặt trong Bảo tàng Ai Cập, Cairo, mang số danh mục JE 38566.
↑  Chữ tượng hình cuối cùng được ở đây là một phỏng chừng của biểu tượng chính xác cho thấy một obelisk ngồi trên một nền phẳng được gọi là ben-ben.
↑  Con dấu hiện nằm tại Bảo tàng Ai Cập Berlin với số danh mục là 16760
↑  So với kích thước của các kim tự tháp hoàng gia khác thời Cựu Vương quốc theo Grimal.
↑  Trong tiếng Ai Cập, Nfr-ḥswt Ik3w-Ḥr được đọc là "Neferhesut Ikauhor".
↑  Trong tiếng Ai Cập, Ḥswt Ik3w-Ḥr được đọc là "Hesut Ikauhor".
↑  Nfr-ˁnḫ Ik3w-Ḥr được đọc là "Neferankh Ikauhor".
↑  Sˁnḫ Ḥr-ḳm3ˁ Ik3w-Ḥr nghĩa là "Sankh Hor-Qemaa Ikauhor".
↑  W3ḥ Ik3w-Ḥr nghĩa là "Wah Ikauhor" được dịch là "Ikauhor hoa mỹ".
↑  Mr-Sš3t Ik3w-Ḥr được đọc là "Mer Sheshat Ikauhor".
↑  Mr-M3tjt Ik3w-Ḥr nghĩa là "Mer Matyt Ikauhor", Matyt có thể là một biến thể của "Matit", một nữ thần sư tử được thờ trong thời kỳ Cổ Vương quốc tại Deir el-Gabrawi.
↑  Ḥwt nfr-ḫ3w Mn-k3w-Ḥr được đọc là "Hewet neferkhau Menkauhor".
↑  Danh hiệu được tìm thấy trong lăng một của Thuthu, đọc là là wsir nb t3wy Mn-k3w-Ḥr m3ˁ ḫrw trong tiếng Ai Cập cổ.
↑  Khối đá chạm khắc này có số danh mục là Berlin NI 1116.
Cirrhilabrus aurantidorsalis

| Cirrhilabrus aurantidorsalis |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii
Bộ (ordo): Labriformes
Họ (familia): Labridae
Chi (genus): Cirrhilabrus
Loài (species): C. aurantidorsalis
Danh pháp hai phần
Cirrhilabrus aurantidorsalis Allen & Kuiter, 1999 
Cirrhilabrus aurantidorsalis là một loài cá biển thuộc chi Cirrhilabrus trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1999.
Từ nguyên

Từ định danh aurantidorsalis được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh, aurantium ("màu cam") và dorsalis ("ở lưng"), hàm ý đề cập đến vùng màu cam sáng trên lưng của cá đực.
Phạm vi phân bố và môi trường sống

C. aurantidorsalis là một loài đặc hữu của Indonesia, được biết đến chủ yếu tại quần đảo Togean nằm trong vịnh Tomini (thuộc đảo Sulawesi), nhưng cũng được nhìn thấy xa hơn về phía đông đến đảo Lembeh. Loài này sống gần các rạn san hô trên nền đá vụn ở độ sâu khoảng 10–30 m; cá con sống theo từng nhóm nhỏ ở vùng nước nông hơn.
Phân loại học

Cirrhilabrus cf. aurantidorsalis, một danh pháp dùng để gọi cho một loài chị em chưa được mô tả với C. aurantidorsalis. Quần thể cf. aurantidorsalis này được tìm thấy ở một số hòn đảo thuộc quần đảo Sunda Nhỏ, trải dài về phía đông đến các cụm đảo thuộc quần đảo Maluku.
Cirrhilabrus solorensis, một loài mà đến năm 2021 mới được mô tả khoa học một cách đầy đủ và chính xác, lại có phạm vi trùng lặp với cf. aurantidorsalis. Nhiều khả năng, cf. aurantidorsalis chính là quần thể solorensis thực sự, vì kiểu màu của cả hai được mô tả rất khớp với nhau. Cùng với C. solorensis, C. aurantidorsalis được gộp vào một nhóm phức hợp loài với Cirrhilabrus cyanopleura.
Mô tả

Chiều dài lớn nhất được ghi nhận ở C. aurantidorsalis là 10 cm. Phần lưng có màu vàng cam là đặc điểm của loài cá này, xuất hiện ở cả cá cái và cá đực, trừ cá con. Dải màu của cá đực trưởng thành sẫm màu cam hơn, và chúng có thêm một vệt đốm hình vương miện màu đỏ tía trên đỉnh đầu. Đầu có màu đỏ tía. Cơ thể của C. aurantidorsalis có màu tím đến xanh lam. Vây đuôi có hình thoi rõ rệt ở những con đực trưởng thành.
Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây ở vây lưng: 9; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 9; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái học

Các thành viên trong phức hợp loài cyanopleura được biết đến với khả năng tự phát huỳnh quang đỏ khá mạnh, với cường độ và sự phân bổ huỳnh quang trên cơ thể khác nhau giữa cá đực và cái tùy từng loài.
Thương mại

C. aurantidorsalis được thu thập trong ngành buôn bán cá cảnh, và được bán với giá 60 USD một con tại Hoa Kỳ.
Elymus curtiaristatus

| Elymus curtiaristatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Elymus
Loài (species): E. curtiaristatus
Danh pháp hai phần
Elymus curtiaristatus (L.B.Cai) S.L.Chen & G.H.Zhu 
Elymus curtiaristatus là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được (L.B.Cai) S.L.Chen & G.H.Zhu mô tả khoa học đầu tiên năm 2002.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Elymus curtiaristatus”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Di chuyển sông

Di chuyển sông là quá trình địa mạo liên quan đến việc di chuyển bên của một sông phù sa qua bãi bồi của nó. Quá trình này chủ yếu được thúc đẩy bởi sự kết hợp của xói mòn bờ và lắng đọng điểm cồn theo thời gian. Khi đề cập đến việc di chuyển sông, nó thường liên quan đến các dòng chảy uốn khúc. Trong các sông phân dòng, sự thay đổi của dòng sông được thúc đẩy bởi quá trình vận chuyển trầm tích.
Quá trình vật lý > Xói mòn bờ

Khi dòng chảy chảy vào bờ sông phù sa, lực ly tâm được tạo ra bởi uốn cong tạo ra dòng chảy helicoidal, một dòng chảy giống như hình dạng nút chai, điều khiển quá trình thủy lực tác động lên bờ đối diện. Đây là nơi xảy ra quá trình chính trong di chuyển của sông của xói mòn bờ. Thông thường bờ sẽ bị cắt xén, một kết quả khác của dòng chảy helicoidal, dẫn đến việc tạo ra các bờ bị cắt. Các yếu tố hạn chế tốc độ xói mòn ngân hàng bao gồm tốc độ lắng đọng của các điểm cồn, công suất dòng và ứng suất cắt quan trọng của lòng suối.
Quá trình vật lý > Lắng đọng điểm cồn

Các trầm tích được lấy từ bờ trong quá trình xói mòn bờ được lắng đọng ở phía đối diện của sông thúc đẩy quá trình gọi là lắng đọng điểm cồn. Dòng chảy helicoidal cũng đóng một vai trò trong quá trình này bằng cách hoạt động như một thành phần kênh chéo để di chuyển trầm tích sang phía bên kia. Các quá trình lắng đọng điểm cồn và xói mòn bờ được đan xen và trong hầu hết các trường hợp, tốc độ xói mòn của các bờ bị cắt bằng với tốc độ lắng đọng của các điểm cồn. Ngoài ra, các điểm cồn đóng vai trò là vật cản địa hình một khi được hình thành khiến cho dòng chảy tiếp theo vào bờ đối diện, tạo ra một vòng phản hồi tích cực. Điều này dẫn đến sự uốn khúc của một dòng sông phù sa ngày càng được xác định rõ hơn theo thời gian.
Tính năng đặc trưng

Các đặc điểm điển hình được tìm thấy trong di chuyển kênh sông là các điểm cồn, bờ cắt, khúc quanh, bãi bồi và hồ oxbow.
Đo lường và mô hình hóa

Kỹ thuật được sử dụng để đo việc di chuyển sông khác nhau giữa các mốc thời gian khác nhau. Trong quy mô thời gian dài, bằng chứng trầm tích, bằng chứng thực vật và các nguồn lịch sử được sử dụng. Trong các thang đo thời gian trung gian, việc tái định hình phẳng và lặp lại nhiều lần được sử dụng. Trong quy mô thời gian ngắn, chụp ảnh trên mặt đất và ghim các điểm xói mòn được sử dụng.
Để mô tả mô hình di chuyển sông theo thời gian, các chức năng trực giao của các quá trình xói mòn có thể được tạo ra cho các điểm cồn riêng lẻ phức tạp. Các hàm trực giao có thể được sử dụng để chỉ ra trực tiếp con đường mà các kênh có thể đi trong các lần di chuyển. Việc mô hình hóa các mẫu uốn khúc có thể hữu ích trong nhiều ứng dụng vật lý.
Chuẩn tinh Cỏ bốn lá

| Cloverleaf, H1413+117, QSO 1415+1129> Thông tin cơ bản (Kỷ nguyên J2000) |
| --- | --- |
Xích kinh: 14 h  15 m  46.27 s
Xích vĩ: +11°  29 ′  43.4 ″
Dịch chuyển đỏ: 2.56
Khoảng cách: 11 Gly
Cấp sao biểu kiến (V): 17
Chú ý: Thấu kính bốn hình ảnh, phát xạ CO sáng
Tên khác
QSO J1415+1129, QSO B1413+1143, H 1413+117, Clover Leaf Quasar
Xem thêm: Chuẩn tinh, Danh sách chuẩn tinh
Chuẩn tinh Cỏ bốn lá hay H1413+117 hoặc tên khác là QSO J1415+1129 là tên của một chuẩn tinh có xảy ra hiện tượng thấu kính hấp dẫn.
Chuẩn tinh

Các chất khí (đặc biệt là khí CO) được phát hiện nằm trong thiên hà chứa chuẩn tinh này. Điều này đã đưa ra bằng chứng rằng đó là các vật liệu hình thành nên các ngôi sao trên quy mô lớn vào thời kì đầu của vũ trụ. Nhờ vào sự mở rộng mạnh mẽ của thấu kính trọng lực một cách cận cảnh, chuẩn tinh này là một nguồn sáng nhất khi phát ra CO ở một giá trị dịch chuyển đỏ cao. Và nó cũng đã là một nguồn đầu tiên có giá trị dịch chuyển đỏ là z = 2,56 được phát hiện với sự phát ra HCN hoặc HCO+.
Hình ảnh của chuẩn tinh này lần đầu tiên được phát hiện vào năm 1984, nó xuất hiện là 4 chuẩn tinh. Vài năm sau là 1988, nó được xác định là một chuẩn tinh đơn chia thành 4 bức ảnh chứ không phải là 4 chuẩn tinh độc lập. Tia X từ nguyên tử sắt cũng được tăng lên, điều này liên quan đến tia X ở mức năng lượng thấp hơn.
Chuẩn tinh > Lỗ đen

Tia X sẽ được phóng đại hơn cả ánh sáng nếu chúng đến từ một vùng nhỏ hơn xung quanh vùng trung tâm của một lỗ đen siêu khối lượng của thấu kính trọng lực. Sự tăng lên của tia X từ nguyên tử sắt là cũng từ điều này mà ra. Theo như phân tích thì tia X phát ra từ một vùng rất nhỏ, kích thước bằng với hệ mặt trời của chúng ta.
Dữ liệu hiện tại

Theo như quan sát, đây là chuẩn tinh nằm cách xa chúng ta khoảng 11 tỉ năm ánh sáng, và dưới đây là một số dữ liệu khác:
Xích kinh  14 h  15 m  46.27 s
Độ nghiêng +11°  29 ′  43.4 ″
Dịch chuyển đỏ (Redshift) 2,56
Cấp sao biểu kiến 17
Psychotria strigosa

| Psychotria strigosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Psychotria
Loài (species): P. strigosa
Danh pháp hai phần
Psychotria strigosa Müll.Arg. 
Psychotria strigosa là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Müll.Arg. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1881.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Psychotria strigosa”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Mátételke

| Mátételke |
| --- | --- |
—  Thị trấn  —
 

  Hiệu kỳ Huy hiệu

Mátételke
Quốc gia:  Hungary
Hạt: Bács-Kiskun
Tiểu vùng: Bácsalmási
Diện tích
 • Tổng cộng: 27,93 km2 (10,78 mi2)
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 534
 • Mật độ: 19/km2 (50/mi2)
Múi giờ: CET (UTC+1)
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
6452 
Mã điện thoại: 79 
Mátételke là một thị trấn thuộc hạt Bács-Kiskun, Hungary. Thị trấn này có diện tích 27,93 km², dân số năm 2010 là 534 người, mật độ 19 người/km².
Cirrhilabrus apterygia

| Cirrhilabrus apterygia> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii
Bộ (ordo): Labriformes
Họ (familia): Labridae
Chi (genus): Cirrhilabrus
Loài (species): C. apterygia
Danh pháp hai phần
Cirrhilabrus apterygia (Allen, 1983) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Conniella apterygia Allen, 1983 
Cirrhilabrus apterygia là một loài cá biển thuộc chi Cirrhilabrus trong họ Cá bàng chài. Loài cá này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1983.
Phân loại học

C. apterygia là một loài đặc biệt nhất của họ bàng chài bởi loài này không có vây bụng và khung chậu, chính vì vậy mà tác giả Gerald R. Allen đã lập hẳn một chi mới là Conniella để xếp loài này vào. Những bằng chứng về phát sinh chủng loại phân tử gần đây cho thấy, Conniella trùng khớp hoàn toàn với Cirrhilabrus, cũng như có những điểm chung về mặt hình thái và định lượng ngư học. Vì vậy, loài này đã được công nhận với danh pháp mới là Cirrhilabrus apterygia.
C. apterygia là một thành viên trong phức hợp loài Cirrhilabrus jordani, cùng với các loài Cirrhilabrus shutmani, Cirrhilabrus rubrisquamis, Cirrhilabrus earlei, Cirrhilabrus lanceolatus, Cirrhilabrus roseafascia, Cirrhilabrus sanguineus, Cirrhilabrus blatteus, Cirrhilabrus claire và Cirrhilabrus wakanda.
Từ nguyên

Từ định danh cũ của chi, conniella, được theo tên của Connie Lagos, vợ của tác giả Allen, người đầu tiên mô tả loài cá này (hậu tố –ella dùng để chỉ tính nữ).
Tính từ định danh chỉ loài, apterygia, được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Hy Lạp cổ đại, a (tiền tố phủ định) và pterygia (vây, cánh), hàm ý đề cập đến việc thiếu vây bụng ở loài cá này.
Phạm vi phân bố và môi trường sống

C. apterygia là một loài đặc hữu của Úc, chủ yếu được tìm thấy ở các đảo san hô ngoài khơi Tây Úc, bao gồm bãi cạn Rowley, rạn san hô Scott và Seringapatam và rạn san hô Ashmore.
C. apterygia sinh sống gần những rạn san hô trên nền đá vụn được phủ tảo ở độ sâu phổ biến trong khoảng 20–60 m, nhưng loài này cũng đã được quan sát ở độ sâu đến 140 m.
Loài nguy cấp

Môi trường sống của C. apterygia đang bị đe dọa bởi các hoạt động thăm dò và khai thác dầu khí ở ngoài khơi Tây Úc. Vì vậy, C. apterygia được xếp vào danh sách Loài sắp nguy cấp theo IUCN.