stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Quận 6
Lịch sử > Từ năm 1975 đến nay

Sau khi Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa Miền Nam Việt Nam tiếp quản Đô thành Sài Gòn và các vùng lân cận vào ngày 30 tháng 4 năm 1975, ngày 3 tháng 5 năm 1975 thành phố Sài Gòn - Gia Định được thành lập. Lúc này, quận 6 (quận Sáu) thuộc thành phố Sài Gòn - Gia Định cho đến tháng 7 năm 1976.
Ngày 20 tháng 5 năm 1976, tổ chức hành chánh thành phố Sài Gòn - Gia Định được sắp xếp lần hai (theo quyết định số 301/UB ngày 20 tháng 5 năm 1976 của Ủy ban Nhân dân Cách mạng thành phố Sài Gòn - Gia Định). Theo đó, vẫn giữ nguyên quận 6 cũ có từ trước đó. Lúc này, các phường cũ đều giải thể, lập các phường mới có diện tích, dân số nhỏ hơn và mang tên số. Quận 6 bao gồm 20 phường và đánh số từ 1 đến 20.
Ngày 2 tháng 7 năm 1976, Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá VI, kỳ họp thứ 1 chính thức đổi tên thành phố Sài Gòn - Gia Định thành Thành phố Hồ Chí Minh. Quận 6 trở thành quận trực thuộc Thành phố Hồ Chí Minh.
Ngày 17 tháng 2 năm 1979, theo Quyết định số 52-CP của Hội đồng Chính phủ về việc giải thể 3 phường: 3, 11 và 15, địa bàn 3 phường giải thể nhập vào các phường kế cận với số lượng phường trực thuộc còn 17:
Giải thể phường 3 để sáp nhập đất và dân cư của phường này vào các phường 1, 4 và 6
Giải thể phường 11 để sáp nhập đất và dân cư của phường này vào các phường 5, 10 và 12
Giải thể phường 15 để sáp nhập đất và dân cư của phường này vào các phường 14, 16 và 17
Ngày 14 tháng 2 năm 1987, theo Quyết định số 33-HĐBT của Hội đồng Bộ trưởng về việc giải thể 17 phường hiện hữu để thay thế bằng 14 phường mới và đánh số từ 1 đến 14:
Sáp nhập một phần phường 16 cũ, một phần phường 17 cũ và phường 14 cũ thành phường 1.
Sáp nhập một phần của phường 6 cũ với một phần của phường 1 cũ thành phường 2.
Sáp nhập một phần phường 16 cũ với một phần phường 19 cũ thành phường 3.
Đổi tên phường 17 cũ (phần còn lại) thành phường 4.
Sáp nhập một phần của phường 1 cũ với phường 4 cũ thành phường 5.
Sáp nhập một phần của phường 6 cũ với phường 2 cũ thành phường 6.
Sáp nhập một phần phường 19 cũ với phường 20 cũ thành phường 7.
Sáp nhập một phần phường 20 cũ với phường 18 cũ thành phường 8.
Sáp nhập một phần phường 10 cũ với phường 9 cũ thành phường 9.
Đổi tên phường 13 cũ thành phường 10.
Sáp nhập một phần phường 12 cũ với phường 5 cũ thành phường 11.
Sáp nhập một phần phường 10 cũ với phần còn lại của phường 12 thành phường 12.
Đổi tên phường 7 cũ thành phường 13.
Đổi tên phường 18 cũ thành phường 14.
Ngày 14 tháng 11 năm 2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1278/NQ-UBTVQH15 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2025). Theo đó, sáp nhập Phường 3 và Phường 4 vào Phường 1; sáp nhập Phường 6 và một phần Phường 5 vào Phường 2; sáp nhập phần còn lại của Phường 5 vào Phường 9; sáp nhập một phần Phường 10 vào Phường 11 và sáp nhập một phần Phường 13 vào Phường 14.
Quận 6 có 10 phường trực thuộc như hiện nay.
Lịch sử > Thông tin thêm về các phường

Phường Bình Tây cũ: các phường 1, 7 và 8 hiện nay
Phường Chợ Lớn cũ: một phần phường 2 hiện nay
Phường Bình Tiên cũ: phường 9 và một phần 2 hiện nay
Phường Bình Phú cũ: các phường 10 và 11 hiện nay
Phường Phú Lâm cũ: các phường 12, 13 và 14 hiện nay
Đường phố

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Các đường đặt tên số Bà Hom Bà Ký Bà Lài Bãi Sậy Bến Phú Lâm Bình Phú Bình Tây Bình Tiên  | Bửu Đình Cao Văn Lầu Chợ Lớn Chu Văn An Đặng Nguyên Cẩn Gia Phú Hậu Giang Hoàng Lê Kha Hồng Bàng Hùng Vương  | Kinh Dương Vương Lê Quang Sung Lê Tấn Kế Lê Trực Lê Tuấn Mậu Lò Gốm Kênh Tân Hóa Lý Chiêu Hoàng Mai Xuân Thưởng Minh Phụng  | Ngô Nhân Tịnh Nguyễn Đình Chi Nguyễn Hữu Thận Nguyễn Phạm Tuân Nguyễn Thị Nhỏ Nguyễn Văn Luông Nguyễn Xuân Phụng Phạm Đình Hổ Phạm Phú Thứ Phạm Văn Chí Phan Văn Khỏe  | Tân Hóa Tân Hòa Đông Tháp Mười Trang Tử Trần Bình Trần Trung Lập Trần Văn Kiểu Vành Đai Văn Thân Võ Văn Kiệt  |
Đường phố > Tên đường phố quận Sáu trước năm 1975

Đường Trương Tấn Bửu nay là đường Lê Quang Sung.
Đường Lê Quang Hiển nay là đường Cao Văn Lầu.
Bến Lê Quang Liêm nay là đường Võ Văn Kiệt.
Đường Lục Tỉnh nay là đường Hồng Bàng.
Bến Nguyễn Văn Thành nay là đường Phan Văn Khoẻ.
Giáo dục > Trường đại học

| Tên trường | Địa chỉ | Website | Ghi chú |
| --- | --- | --- | --- |
| Trường Đại Học Hùng Vương Thành phố Hồ Chí Minh | 37 Kinh Dương Vương, Phường 12, Quận 6, TP.HCM | https://dhv.edu.vn | Cơ sở 2 |
Giáo dục > Trường cao đẳng, cơ sở giáo dục nghề nghiệp

| Tên trường | Địa chỉ | Website | Ghi chú |
| --- | --- | --- | --- |
| Trường Cao đẳng Giao thông vận tải Trung ương VI | 189 Kinh Dương Vương, Phường 12 |  | Trụ sở chính |
| Trường Cao đẳng Giao thông vận tải Trung ương VI | 131/62 Kinh Dương Vương, Phường 12 |  | Cơ sở 2 |
| Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh | 215 Nguyễn Văn Luông, Phường 11 |  | Trụ sở chính |
| Trường Trung cấp Bến Thành | 94–96 Lê Tuấn Mậu, Phường 13 |  | Trụ sở chính |
Giáo dục > Trường Trung học phổ thông (THPT)

| Tên trường | Địa chỉ |
| --- | --- |
Trường THPT Bình Phú: 102 Trần Văn Kiểu, Phường 11
Trường THPT Mạc Đĩnh Chi: 4 Tân Hòa Đông, Phường 14
Trường THPT Nguyễn Tất Thành: 249 Nguyễn Văn Luông, Phường 11
Trường THPT Phạm Phú Thứ: 425–435 Gia Phú, Phường 1
Chú thích

↑  “Niên giám thống kê năm 2020: Dân số và lao động”. Cục Thống kê Thành phố Hồ Chí Minh. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 7 năm 2022. Truy cập ngày 9 tháng 4 năm 2022.
1 2  Ban chỉ đạo Tổng điều tra dân số và nhà ở trung ương. “Dân số Việt Nam đến ngày 01 tháng 4 năm 2019”. Truy cập ngày 4 tháng 5 năm 2020.
↑  Tổng cục Thống kê
↑  “Quyết định 52”. Truy cập 8 tháng 2 năm 2015.
↑  “Quyết định 33”. Truy cập 8 tháng 2 năm 2015.
↑  “Nghị quyết số 1278/NQ-UBTVQH15 của UBTVQH về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2023–2025”. Bản gốc lưu trữ ngày 21 tháng 11 năm 2024.
| x t sDanh sách phường thuộc Quận 6, Thành phố Hồ Chí Minh |
| --- | --- | --- |
| Phường (10) |  Phường 1 ·  Phường 2 ·  Phường 7 ·  Phường 8 ·  Phường 9 ·  Phường 10 ·  Phường 11 ·  Phường 12 ·  Phường 13 ·  Phường 14  |  |
Vị trí quận 6 trong nội thành
TP. Hồ Chí Minh
Chiloé (đảo)

|  Chiloé  |
| --- | --- |
Vườn quốc gia Chiloé vào năm 2003

Địa lý
Vị trí: Thái Bình Dương
Tọa độ: 42°40′36″N 73°59′36″T﻿ / ﻿42,67667°N 73,99333°T﻿ / -42.67667; -73.99333
Quần đảo: Quần đảo Chiloé
Diện tích: 8.394 km2 (3.240,9 mi2)
Dài: 190 km (118 mi)
Rộng: 65 km (40,4 mi)
Hành chính
Chile
Tỉnh: Tỉnh Chiloé
Nhân khẩu học
Dân số: 154.775
Mật độ: 18,44 /km2 (47,76 /sq mi)
Đảo Chiloé (tiếng Tây Ban Nha: Isla de Chiloé, phát âm [tʃiloˈe], phát âm tiếng Tây Ban Nha: [ʃiloˈe]) còn gọi là đảo Chiloé Lớn (Isla Grande de Chiloé), là đảo lớn nhất của quần đảo Chiloé ngoài khơi bờ biển phía tây của Chile. Đảo nằm tại miền nam Chile, thuộc vùng Los Lagos.
Đảo có hình dạng gần giống hình chữ nhật, nửa phía tây nam của đảo là vùng hoang vu với những khu rừng và đầm lầy liền kề. Các dãy núi trên đảo tạo thành một vành đai chạy từ phía tây bắc đến góc đông nam của đảo. Cordillera del Piuchén tạo nên những ngọn núi phía bắc và Cordillera de Pirulil nhỏ hơn tập hợp những ngọn núi phía nam. Cảnh quan của các khu vực phía đông bắc của đảo Chiloé bị chi phối bởi những ngọn đồi thoai thoải với đồng cỏ, rừng và cánh đồng canh tác. Trong khi bờ biển phía tây có nhiều đá và tương đối thẳng, thì các bờ biển phía đông và phía bắc có nhiều vịnh nhỏ, vịnh và bán đảo, và đây là nơi tập trung tất cả các thị trấn và thành phố.
Về mặt địa lý, phần lớn đảo là phần tiếp nối của Dãy núi Bờ biển Chile, với biển Chiloé là bộ phận ngập nước của Thung lũng Trung tâm Chile. Vùng có khí hậu đại dương ôn đới mát mẻ với mô hình lượng mưa Địa Trung Hải.
Địa lý

Đảo Chiloé có diện tích 8.394 kilômét vuông (3.241 dặm vuông Anh), là đảo lớn thứ nhì của Chile (sau Isla Grande de Tierra del Fuego), là đảo lớn nhất hoàn toàn thuộc về Chile, và lớn thứ tư Nam Mỹ. Đảo được tách biệt khỏi đại lục Chile qua eo biển Chacao (Canal Chacao) ở phía bắc, và qua vịnh Ancud (Golfo de Ancud) và vịnh Corcovado (Golfo Corcovado) ở phía đông; Thái Bình Dương ở phía tây, và quần đảo Chonos ở phía nam qua Boca del Guafo. Đảo dài 190 km (118 mi) từ bắc xuống nam, và rộng trung bình 55–65 km (34–40 mi). Thủ phủ của đảo là Castro, ở bên mặt đông của đảo; thị trấn lớn thứ hai là Ancud, nằm ở góc tây bắc, và còn có một số thị trấn cảng nhỏ trên đảo như Quellón, Dalcahue and Chonchi.
Đảo Chiloé và quần đảo Chonos nằm ở phần mở rộng về phía nam của Dãy núi Ven biển Chile tại vùng Patagonia thuộc Chile, chạy theo hướng bắc-nam, song song với bờ biển Thái Bình Dương và dãy núi Andes. Thung lũng Trung tâm Chile nằm giữa dãy núi ven biển và dãy Andes, các vịnh Ancud và Corcovado tạo thành phần mở rộng phía nam. Các dãy núi chạy theo hướng bắc và nam dọc theo sống lưng của đảo. Bờ biển phía đông bị thụt vào sâu, với một số bến cảng tự nhiên và nhiều đảo nhỏ.
Khí hậu

Chiloé nằm từ vĩ tuyến 41º47' nam đến 43º26' nam, và có khí hậu ôn hòa mát, ẩm. Mặt phía tây của đảo có nhiều mưa và hoang dã, có rừng mưa ôn đới Valdivia, một trong số ít rừng mưa ôn đới trên thế giới. Vườn quốc gia Chiloé (Parque Nacional de Chiloé) nằm tại bờ phía tây của đảo và công viên Tantauco (Parque Tantauco) nằm ở bờ phía nam của đảo, là một khu bảo tồn tư nhân. Cả hai đều bao gồm một phần dãy núi ven biển. Bờ phía đông nằm ở bóng mưa của các dãy núi nội địa, có khí hậu ấm và khô hơn.
Phía tây bắc của đảo Chiloé trong vườn quốc gia Chiloé có hệ động vật biển rất đa dạng, bao gồm cá voi xanh, cá voi Sei, cá heo Chile và cá heo Peale; sư tử biển, rái cá biển, chim cánh cụt Magellan và chim cánh cụt Humboldt. Tuy nhiên, khu vực tương đối yên tĩnh này phải đối mặt với các mối đe dọa khác nhau, như phát triển đô thị, suy thoái môi trường sống, ô nhiễm đất và biển.
Khu kỷ niệm tự nhiên Islotes de Puñihuil là một nhóm gồm ba đảo nhỏ nằm ở phía tây và phía bắc của Puñihuil. Khu kỷ niệm là điểm sinh sống chung duy nhất được biết đến của hai loài chim cánh cụt Humboldt và Magellan. Đây cũng là khu vực sinh sản của các loài khác, chẳng hạn như chim cốc chân đỏ và mòng biển tảo bẹ.
Tiếp cận

Vào cuối năm 2012, LAN Airlines trở thành hãng hàng không đầu tiên cung cấp các chuyến bay đến đảo Chiloé, khai trương tuyến bay thường lệ giữa Puerto Montt và sân bay Mocopulli, Dalcahue. Trước đây, phương tiện duy nhất để đến đảo Chiloé là thông qua dịch vụ phà qua eo biển Chacao. Vào năm 2013, một đường băng nhỏ đã được mở ở mũi phía nam của hòn đảo, cho phép các chuyến bay địa phương tiếp cận ngôi làng Inío Inío hẻo lánh.
Dự án xây dựng một cây cầu từ đảo Chiloé đến đất liền Chile ban đầu được đề xuất vào năm 1972 và cuối cùng được khởi động dưới thời chính phủ Ricardo Lagos (2000-2006), ông khởi động dự án như một phần để kỷ niệm 200 năm Chile độc lập. Tuy nhiên, vào năm 2006, dự án cầu eo biển Chacao bị Bộ Công chính hủy bỏ sau khi có những lo ngại về tổng chi phí ước tính cao hơn ngân sách ban đầu cho dự án. Vào tháng 5 năm 2012, Tổng thống Sebastián Piñera một lần nữa hồi sinh dự án, với hạn mức đầu tư 740 triệu đô la Mỹ.
Phà hoạt động giữa đại lục Chile và đảo Chiloé.
Toàn cảnh Castro.
Tái hiện một thuyền dalca trong bảo tàng Dalcahue.
Một trong nhiều nhà thờ gỗ của Chiloé
Trâu đầm lầy

Hai con trâu đầm lầy
Trâu đầm lầy là một giống trâu trong nhóm trâu nước, được tìm thấy ở Philippines nhưng được du nhập bởi người Mã Lai từ lâu. Sau này do trâu được nuôi ở những vùng khác nhau nên có những tên gọi địa phương khác nhau như: trâu ngố, trâu gié ở (Việt Nam), trâu Carabo (karabàw) ở Philippines, trâu Krbau (kerbau) ở Malaysia… có 48 nhiễm sắc thể. Giống trâu này còn là con vật biểu tượng quốc gia của Philippines.
Đặc điểm

Trâu đầm lầy ít được chọn lọc cải tiến, gần với trâu rừng hơn như sừng thon, cong hình bán nguyệt, đuôi sừng nhọn, Đầu trâu to, trán phẳng, hẹp, mắt lồi, mắt ngắn, mồm rộng, thân ngắn, chân thấp và mảnh, vai vạm vỡ, ngực rộng, bụng to, mông thấp, đuôi ngắn, móng xòe, vú bé thích hợp cho việc cày kéo, con đực dương vật thường dính chặtvào phía bụng, trừ đoạn đầu dương vật ngắn và tự do, bìu dái ngắn, thích hợp cho việc cày kéo. Trâu thường có màu xám đen hoặc sẫm hơn, đặc biệt chúng có 2 bợt lông màu nhạt một ở dưới hàm, một ở dưới ngực.
Trâu đầm lầy có thời gian chửa dài hơn trâu sông. Trâu đầm lầy thích đầm ở các bãi bùn và chỉ đủ mình nó hoặc một vài con khác. Trâu đầm lầy thích được đầm đến cổ trong bùn lầy. Vào những lúc sang và chiều tối, ban đêm nghỉ ở nơi đất khô. Tuy nhiên, việc đầm không phải là tuyệt đối cần để chúng duy trì cuộc sống. Trâu được sử dụng chủ yếu để cày kéo, do ít được chọn lọc và cải tạo đến nay không phân thành nhiều giống như trâu sữa. Sau này được chọn lọc cải tạo qua thời gian dài theo hướng sản xuất sữa, có mặt dài và thân dài thon hơn trâu đầm lầy, sừng ngắn, cong về phía dưới, ra sau rồi cong xoắn lên phía trên, khung xương sâu, rộng, chân cao và mập, đuôi dài, bầu vú phát triển, các núm vú to được sắp xếp cân đối thích hợp cho việc khai thác sữa.
Tháp lửa (phim 2012)

| Tháp lửa  |
| --- | --- |
Áp phích chiếu rạp của phim tại Việt Nam

Hangul: 타워
Hanja: 타워
Romaja quốc ngữ: Tawo
McCune–Reischauer: T'awŏ
 
Đạo diễn: Kim Ji-hoon
Kịch bản: Kim Sang-don   Heo Jun-seok
Sản xuất: Lee Han-seung   Lee Soo-nam
Diễn viên: Sol Kyung-gu   Kim Sang-kyung   Son Ye-jin
Quay phim: Kim Young-ho
Dựng phim: Kim Sang-bum   Kim Jae-bum
Âm nhạc: Kim Tae-seong
Hãng sản xuất: The Tower Pictures  
Phát hành: CJ Entertainment
Công chiếu:  25 tháng 12 năm 2012 (2012-12-25) (Hàn Quốc)  20 tháng 11 năm 2020 (2020-11-20) (Việt Nam)  
Thời lượng: 121 phút
Quốc gia:  Hàn Quốc
Ngôn ngữ: Tiếng Hàn
Kinh phí: 9,3 triệu USD
Doanh thu: 36,4 triệu USD
Tháp lửa (tiếng tiếng Hàn: 타워; Romaja: Tawo; "Tower") là một bộ phim giật gân thảm họa của Hàn Quốc năm 2012 kể về một đám cháy bùng phát trong một tòa nhà chọc trời sang trọng ở trung tâm Seoul vào đêm Giáng sinh. Bộ phim được chấp bút bởi đạo diễn Kim Ji-hoon, với sự tham gia của các diễn viên Sol Kyung-gu, Kim Sang-kyung và Son Ye-jin đảm nhiệm các vai chính. Bộ phim được phát hành tại các rạp vào ngày 25 tháng 12 năm 2012.
Sản xuất

Đạo diễn Kim Ji-hoon (người trước đây đã hỗ trợ Khu vực 7 và 18 tháng 5) được lấy cảm hứng từ bộ phim Hollywood năm 1974 The Towering Inferno, và trải nghiệm cá nhân của ông khi nhìn thấy Tòa nhà 63 ở Seoul lần đầu tiên là một học sinh cấp hai và tưởng tượng nó sẽ như thế nào cảm thấy bị mắc kẹt bên trong.
Phi hành đoàn đã xây dựng 26 bộ khác nhau để tạo ra nhiều không gian khác nhau trong Tháp Sky giả tưởng 108 tầng như một nhà hàng Trung Quốc, thang máy và cầu vượt dành cho người đi bộ giữa hai khối. Đối với những cảnh liên quan đến nước trên tầng 80, các diễn viên Sol Kyung-gu và Kim Sang-kyung đã quay trong một thùng chứa nước đặt tại thành phố Goyang, tỉnh Gyeonggi mà không sử dụng diễn viên đóng thế.
Kim đã làm việc cho phần hậu kỳ của bộ phim trong hai năm. 1.700 lần cắt trong số 3.000 được dựa trên CGI và 500 lần cắt CG là toàn cảnh cắt 3 chiều. Để xác thực hơn, các cảnh quay hành động trực tiếp đã được kết hợp với CGI, chẳng hạn như quay một cảnh thu nhỏ ở Hoa Kỳ với một camera điều khiển chuyển động cho cảnh kết thúc.
Doanh thu phòng vé

Khi phát hành rạp chiếu vào ngày 25 tháng 12 năm 2012, Tawo đã thu hút được 430.759 lượt tuyển sinh, doanh thu bán vé ngày mở cửa cao thứ hai trong lịch sử điện ảnh Hàn Quốc (sau The Thief ' 436.628). Nó đã bán được hai triệu vé trong tuần đầu tiên, 3,54 triệu vào tuần thứ hai, và 4,45 triệu vào tuần thứ ba. Vào ngày 22 tháng 1 năm 2013, nó đã trở thành bộ phim Hàn Quốc đầu tiên vào năm 2013 đạt mốc năm triệu.
Quốc tế

Bộ phim đã được CJ Entertainment bán trước cho Entertainment One ở Anh, tráng lệ ở Đức, Benelux, Zylo cho các vùng lãnh thổ nói tiếng Pháp, Horizon International ở Thổ Nhĩ Kỳ, Rainbow Entertainment ở Singapore, Indonesia và Malaysia; và Nguồn Jonon ở Mông Cổ.
Giải thưởng và đề cử

| Năm | Giải thưởng | Hạng mục | Tác phẩm đề cử | Kết quả |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2013 | Giải thưởng nghệ thuật Baeksang lần thứ 49 | Nam diễn viên mới xuất sắc nhất | Do Ji-han | Đề cử |
| 2013 | Giải thưởng Lựa chọn của Mnet 20 | Ngôi sao đang bùng nổ của năm 20 | Do Ji-han | Đề cử |
| 2013 | Giải thưởng điện ảnh Buil lần thứ 22 | Quay phim tốt nhất | Kim Young-ho | Đề cử |
| 2013 | Giải thưởng Grand Bell lần thứ 50 | Giải thưởng kỹ thuật (hiệu ứng hình ảnh) | Ý tưởng kỹ thuật số | Đoạt giải |
Chiến dịch Knoxville

James Longstreet và Ambrose Burnside, hai viên tư lệnh trong chiến dịch Knoxville.
Chiến dịch Knoxville là một chuỗi các trận đánh và hoạt động diễn ra tại Đông Tennessee trong mùa thu năm 1863, thời Nội chiến Hoa Kỳ. Quân đội Liên bang miền Bắc dưới quyền thiếu tướng Ambrose Burnside đã chiếm đóng Knoxville, Tennessee và các lực lượng Liên minh miền Nam của trung tướng James Longstreet liền tách ra khỏi binh đoàn Tennessee của đại tướng Braxton Bragg ở Chattanooga để đến ngăn chặn quân tiếp viện của Burnside đến giải vây thành phố này. Cuối cùng, cuộc vây hãm Knoxville của Longstreet kết thúc khi thiếu tướng William Tecumseh Sherman dẫn binh đoàn sông Tennessee cùng nhiều đội quân khác đến trợ giúp Burnside sau khi quân miền Bắc đã phá vỡ được vòng vây của miền Nam tại Chattanooga. Mặc dù Longstreet là một trong những tư lệnh quân đoàn xuất sắc nhất của đại tướng Robert E. Lee ở miền Đông, nhưng ông lại thất bại với vai trò một viên chỉ huy độc lập tại miền Tây và đã không làm được gì nhiều trong chiến dịch Knoxville.
Chú thích

↑  Cục Công viên Quốc gia Hoa Kỳ xếp 5 trận đánh trong bài này thành 2 chiến dịch: Chiến dịch Đông Tennessee (các trận Blountsville và Blue Springs) và chiến dịch Knoxville của Longstreet (các trận Campbell's Station, đồn Sanders, Bean's Station).
Thư mục

Alexander, Edward P. Fighting for the Confederacy: The Personal Recollections of General Edward Porter Alexander. Edited by Gary W. Gallagher. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1989. ISBN 0-8078-4722-4.
Eicher, David J. The Longest Night: A Military History of the Civil War. New York: Simon & Schuster, 2001. ISBN 0-684-84944-5.
Hartley, William. "Knoxville Campaign." In Encyclopedia of the American Civil War: A Political, Social, and Military History, edited by David S. Heidler and Jeanne T. Heidler. New York: W. W. Norton & Company, 2000. ISBN 0-393-04758-X.
Korn, Jerry, and the Editors of Time-Life Books. The Fight for Chattanooga: Chickamauga to Missionary Ridge. Alexandria, VA: Time-Life Books, 1985. ISBN 0-8094-4816-5.
Longstreet, James. From Manassas to Appomattox: Memoirs of the Civil War in America. New York: Da Capo Press, 1992. ISBN 0-3068-0464-6. First published in 1896 by J. B. Lippincott and Co.
U.S. War Department, The War of the Rebellion Lưu trữ 2009-09-13 tại Wayback Machine: a Compilation of the Official Records of the Union and Confederate Armies. Washington, DC: U.S. Government Printing Office, 1880–1901.
Wert, Jeffry D. General James Longstreet: The Confederacy's Most Controversial Soldier: A Biography. New York: Simon & Schuster, 1993. ISBN 0-671-70921-6.
National Park Service battle descriptions Lưu trữ 2005-04-09 tại Wayback Machine
Terengganu

| Terengganu 登嘉楼 டெரென்க்கனு |
| --- | --- |
—  Bang  —
Terengganu Darul Iman
 

  Hiệu kỳ Huy hiệu
Khẩu hiệu: Islam Hadhari Terengganu Bestari
Hiệu ca: Terengganu State Anthem 
    Terengganu tại    Malaysia 
Terengganu
Tọa độ: 4°45′B 103°0′Đ﻿ / ﻿4,75°B 103°Đ﻿ / 4.750; 103.000 
Trực thuộc:  Malaysia  
Thủ phủ: Kuala Terengganu
Kinh đô Hoàng gia: Kuala Terengganu
Chính quyền
 • Đảng cầm quyền: Barisan Nasional
 • Quốc Vương: Sultan Mizan Zainal Abidin1
 • Menteri Besar: Ahmad Said
Diện tích
 • Tổng cộng: 13.035 km2 (5,033 mi2)
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 1,015,776
 • Mật độ: 78/km2 (200/mi2)
Chỉ số phát triển con người
 • HDI (2017): 0.791 (cao) (11th)
 
Múi giờ: UTC+8
Mã bưu chính: 20xxx to 24xxx
Mã điện thoại: 09
Mã ISO 3166: MY-11
Biển số xe: T
Thực dân Anh kiểm soát: 1909
Nhật Bản xâm lược: 1942
Sáp nhập vào Liên bang Mã Lai: 1948
Website: http://www.terengganu.gov.my
Terengganu (phát âm tiếng Mã Lai: [tərəŋganu]; Jawi:ترڠڬانو, tiếng Mã Lai Terengganu: Tranung, tiếng Mã Lai Kelantan - Pattani: Ganu) là một vương quốc Hồi giáo và một bang cấu thành của Malaysia. Thành phố ven biển Kuala Terengganu nằm ở cửa sông Terenganu đóng vai trò vừa là thủ phủ của bang và của vương thất, cũng là thành phố lớn nhất Terengganu. Terenganu nằm ở phía đông bắc của Malaysia Bán đảo, giáp với Kelantan về phía tây bắc, với Pahang ở hướng tây nam và giáp Biển Đông ở phía đông. Một vài hòn đảo xa bờ bao gồm Pulau Perhentian, Pulau Kapas và Pulau Redang cũng thuộc về bang. Tổng diện tích của bang là 13.035 km2 (5.033 dặm vuông Anh).
Từ nguyên

Có một vài giả định về nguồn gốc của cái tên "Terengganu". Một giả định cho rằng nguồn gốc của tên gọi này là từ terang ganu", tiếng Mã Lai nghĩa là "cầu vồng sáng chói".
Tên của Terangganu trong tiếng Hoa truyền thống là "丁加奴" (Bính âm: dīngjiānu Hán Việt: Đinh Gia Nô), được chuyển ngữ trực tiếp từ tên trong tiếng Mã Lai. Tuy nhiên trong những năm gần đây, cộng đồng người Hoa ở Terengganu gia tăng việc phản đối tên gọi này do dễ liên tưởng đến từ "sinh một đứa trẻ mà sẽ trở thành một nô lệ" (tiếng Hoa: 添丁加做奴, Hán Việt: Thiêm đinh gia tố nô). Bởi vậy họ đã kiến nghị thành công với Hội đồng Tiếng Hoa ở Malaysia để đổi tên tiếng Hoa sang "登嘉楼" (Bính âm: dēngjiālóu Hán Việt: Đăng Gia Lâu). Nhưng vẫn còn nhiều tranh cãi về vấn đề này.
Lịch sử

Với vị trí nằm ven Biển Đông, Terengganu được đảm bảo vị thế trên các tuyến đường mậu dịch từ thời cổ đại. Tường thuật thành văn sớm nhất về khu vực mà nay là Terengganu đến từ các thương nhân và thủy thủ Trung Hoa vào đầu thế kỷ VI CN. Tương tự các quốc gia Mã Lai khác, trong hàng trăm năm trước khi tiếp cận Hồi giáo, Terengganu tuân theo một văn hóa Ấn Độ giáo-Phật giáo, kết hợp với các đức tin thuyết vật linh truyền thống. Dưới ảnh hưởng của Srivijaya, Terengganu giao dịch rộng rãi với Majapahit, Cao Miên và đặc biệt là Trung Hoa.
Terengganu là quốc gia Mã Lai đầu tiên tiếp nhận Hồi giáo, điều này được xác nhận nhờ một phiến đá có niên đại từ năm 1303 với các câu khắc Ả Rập phát hiện được tại Kuala Berang, huyện lỵ của Hulu Terengganu. Terengganu trở thành một quốc gia chư hầu của Melaka, song duy trì quyền tự chủ đáng kể với sự nổi lên của Johor-Riau.
Terengganu trở thành một vương quốc độc lập vào năm 1724. Sultan đầu tiên là Tun Zainal Abidin, em trai của một cựu sultan của Johor, và Johor có tác động mạnh đến chính trị Terengganu trong suốt thế kỷ XVIII. Tuy nhiên, trong sách Tuhfat al-Nafis, tác giả Raja Ali Haji viết rằng vào năm 1708, Tun Zainal Abidin được lập làm Sultan của Terengganu bởi Daeng Menampuk - còn gọi là Raja Tua - theo quyết định của Sultan Sulaiman Badrul Alam Shah.
Trong thế kỷ XIX, Terengganu trở thành một quốc gia chư hầu của Xiêm La, và gửi cống phẩm hàng năm cho Quốc vương Xiêm La, được gọi là bunga mas. Dưới sự cai trị của Xiêm La, Terengganu trở nên thịnh vượng và hầu như được nhà đương cục tại Bangkok cho tự chủ.
Theo các điều khoản của Hiệp định Anh-Xiêm 1909, quyền lực đối với Terengganu chuyển từ Xiêm sang Anh. Một cố vấn người Anh được bổ nhiệm cho sultan vào năm 1919, và Terengganu trở thành một trong các Quốc gia Mã Lai phi Liên minh. Động thái này rất không được quần chúng địa phương tán thành, và vào năm 1928 người Anh sử dụng vũ lực để đàn áp một cuộc nổi dậy quần chúng.
Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, Nhật Bản chiếm đóng Terengganu và chuyển giao chủ quyền lãnh thổ này cùng với Kelantan, Kedah, và Perlis lại cho Thái Lan. Sau khi Nhật Bản đầu hàng, quyền kiểm soát của Anh tại các quốc gia Mã Lai này được phục hồi. Terengganu trở thành một thành viên của Liên bang Malaya vào năm 1948, và là một bang của Malaya độc lập vào năm 1957.
Sau nhiều thập liên nắm dưới quyền cai trị của liên minh Barisan Nasional (Mặt trận Dân tộc), Đảng Hồi giáo Malaysia (PAS) lên nắm quyền trong tổng tuyển cử năm 1999, khiến Terengganu trở thành bang thứ nhì tại Malaysia do một đảng Hồi giáo cầm quyền. Tuy nhiên, trong tổng tuyển cử năm 2004, Barisan Nasional lại chiến thắng tại Terengganu.