Leonor của Castilla

| Leonor của Castilla |
| --- | --- |

Vương hậu nước Anh
Tại vị: 20 tháng 11 năm 1272 – 28 tháng 11 năm 1290
Đăng quang: 19 tháng 8 năm 1274
Tiền nhiệm: Éléonore xứ Provence
Kế nhiệm: Marguerite của Pháp
Nữ Bá tước xứ Ponthieu
Tại vị: 16 tháng 3 năm 1279 – 28 tháng 11 năm 1290
Đồng trị vị: Édouard I
Tiền nhiệm: Jeanne I
Kế nhiệm: Édouard II
Thông tin chung
Sinh: 1241 Burgos, Castilla
Mất: 28 tháng 11 năm 1290 (48–49 tuổi) Harby, Nottinghamshire, Anh
An táng: 17 tháng 12 năm 1290 Tu viện Westminster, Luân Đôn, Anh
Phối ngẫu: Edward I của Anh  (cưới 1254)
Hậu duệ:  Henry, Vương tử nước Anh  Eleanor, Bá tước phu nhân xứ Bar  Joan, Bá tước phu nhân xứ Hertford  Alphonso, Bá tước xứ Chester  Margaret, Công tước phu nhân xứ Brabant  Mary xứ Woodstock  Elizabeth, Bá tước phu nhân xứ Hereford  Edward II của Anh  
Vương tộc: Vương tộc Ivrea
Thân phụ: Fernando III của Castilla 
Thân mẫu: Jeanne I xứ Ponthieu
Tôn giáo: Công giáo La Mã
Leonor của Castilla (tiếng Tây Ban Nha: Leonor de Castilla; tiếng Anh: Eleanor of Castilla; năm 1241 – 28 tháng 11 năm 1290) là Vương hậu nước Anh từ năm 1272 đến năm 1290, và là người vợ đầu tiên của vua Edward I. Bà còn cai trị với tư cách là Nữ Bá tước xứ Ponthieu theo đúng quyền của mình (suo jure) từ năm 1279. Sau những nỗ lực ngoại giao để đảm bảo cuộc hôn nhân của Leonor và khẳng định chủ quyền của Anh đối với Gascogne, bà kết hôn với Edward vào năm 13 tuổi tại tu viện Las Huelgas, Burgos vào ngày 1 tháng 11 năm 1254.
Những ghi chép đầy đủ hơn về cuộc sống của Leonor với Edward bắt đầu từ thời Chiến tranh Nam tước lần thứ hai trở đi, khi chính quyền của Simon de Montfort giam cầm bà tại Cung điện Westminster. Leonor đóng vai trò tích cực trong triều đại của Edward khi ông bắt đầu nắm quyền kiểm soát chính quyền hậu chiến của Henry III. Cuộc hôn nhân của Edward và Leonor đặc biệt gần gũi, khi hai người đã cùng nhau đi du hành khắp nơi, bao gồm cả Cuộc thập tự chinh lần thứ chín, trong đó Edward bị thương tại Akko. Leonor có khả năng tác động đến chính trị nhưng lại qua đời khi còn quá trẻ nên không có nhiều ảnh hưởng.
Khi còn sống, Leonor không được yêu thích vì các giao dịch bất động sản. Bà đã mua những vùng đất rộng lớn như Lâu đài Leeds từ các tầng lớp trung lưu, sau khi họ nợ tiền vay cho những người cho vay lãi Do Thái, và Vương quyền buộc họ phải bán trái phiếu của mình. Những giao dịch này liên quan đến Leonor với hành vi lạm dụng cho vay nặng lãi và bóc lột người Do Thái, khiến bà xung đột với nhà thờ. Leonor đã hưởng lợi từ việc treo cổ hơn 300 người Do Thái bị cáo buộc với tội cắt tiền xu, và sau khi họ bị trục xuất vào năm 1290, bà đã tặng Giáo đường Do Thái Canterbury trước đây cho thợ may của mình. Leonor qua đời tại Harby gần Lincoln vào cuối năm 1290, và sau khi bà qua đời, Edward đã cho xây dựng một thập ác bằng đá tại mỗi điểm dừng chân trên hành trình đến Luân Đôn, kết thúc tại Charing Cross, được gọi là Thập ác Eleanor. Chuỗi tượng đài có thể bao gồm ngôi mộ được cải tạo của Thánh Hugh Nhỏ, người bị lầm tưởng là do người Do Thái giết hại, nhằm củng cố danh tiếng của Leonor như một người chống lại tội phạm được gắn cho người Do Thái.
Leonor đã tạo ra ảnh hưởng lớn về mặt văn hóa. Bà là một người bảo trợ nhiệt thành cho văn học và khuyến khích sử dụng thảm trang trí, thảm trải sàn và đồ dùng trên bàn theo phong cách Tây Ban Nha, cũng như các thiết kế sân vườn sáng tạo. Ngoài ra, Leonor là một người bảo trợ hào phóng của các tu sĩ dòng Đa Minh, thành lập các tu viện ở Anh và hỗ trợ công việc của họ tại các trường đại học Oxford và Cambridge. Bất chấp nguồn gốc tài sản, sự độc lập về tài chính của Leonor đã có tác động lâu dài đến vị thế thể chế của các vương hậu nước Anh, thiết lập sự độc lập trong hành động của họ về sau này. Sau khi qua đời, danh tiếng của Leonor được định hình bởi những lời kể hư cấu mâu thuẫn nhau, theo hướng tích cực lẫn tiêu cực, hoặc miêu tả bà là người bạn đồng hành tận tụy của Edward I hay là một người Tây Ban Nha mưu mô. Những câu chuyện này đã ảnh hưởng đến số phận của thập ác Eleanor, điều mà Leonor có lẽ được biết đến nhiều nhất ngày nay. Các nhà sử học thường bỏ qua Leonor và triều đại của bà như một chủ đề nghiên cứu nghiêm túc, nhưng bà đã nhận được nhiều sự chú ý hơn kể từ những năm 1980.