stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Xích lô
Lịch sử hình thành

Xe xích lô được cho là biến thân của xe kéo đã có từ thế kỷ 19. Động tác vận hành từ "kéo" chuyển sang "đạp" là do kết hợp với xe đạp vào đầu thế kỷ 20.
Theo nhà sử học Dương Trung Quốc, và cũng được kể lại bởi nhà báo Nguyễn Lưu, thì chiếc xích lô (cyclo) do một người Pháp miền Charente tên là Coupeaud phát minh ra vào năm 1939. Để quảng cáo cho phương tiện vận chuyển mới này, Coupeaud đã tổ chức một cuộc hành trình với chiếc xe chở khách chạy bằng 3 bánh từ Phnôm Pênh (thủ đô lớn nhất của Campuchia) tới Sài Gòn, với hai người đạp thuê đã thay phiên nhau đạp một mạch gần 200 km trong thời gian 17 giờ 23 phút. Số liệu thống kê cho biết, cuối năm 1939, Sài Gòn chỉ có 40 chiếc xích lô thì qua năm 1940, con số này đã là 200 chiếc. Tháng 2 năm 1941, tay anh chị khét tiếng Bảy Viễn cùng một người Pháp là Maurice lập công ty Mauvien (ghép tên 2 người) có 30 chiếc độc quyền ở khu vực Chợ Lớn…. Từ đầu thập niên 1960, tại Sài gòn xuất hiện xe xích lô máy, với động cơ 2 thì và với những phụ tùng, linh kiện, động cơ của hãng xe mô tô Peugeot nhập từ Pháp, loại 125 phân khối, dùng xăng pha nhớt.
Tuy nhiên theo soạn giả Tony Wheeler trong Chasing Rickshaws thì một loại xích lô (người đạp phía trước kéo hành khách ngồi phía sau) đã có mặt ở Singapore vào thập niên 1920. Trong khi đó kiểu xích lô người đạp phía sau, hành khách ngồi trước, thì năm 1936 đã xuất hiện ở Jakarta. Christopher Pym cũng ghi nhận là năm 1936 ở Nam Vang du nhập xe xích lô, nên sự việc ở Pháp năm 1939 chưa hẳn là "phát minh". Dù gì đi nữa thì loại xe ba bánh lấy sức người đạp ra đời khoảng thập niên 1920 và đến khoảng 1930 thì đã phổ biến ở châu Á.
Hiện nay, xe xích lô bị hạn chế sử dụng tại Việt Nam. Từ năm 2009, Hà Nội từng tổ chức hội nghị về quản lý hoạt động của xe xích lô trên địa bàn, và siết chặt quản lý đối với hoạt động xích lô, tiến tới việc xóa bỏ hoàn toàn loại xe này. Hiện nay, tại Hà Nội còn khoảng 300 xe xích lô thuộc 4 doanh nghiệp được cấp phép để phục vụ du lịch.
Tại các quốc gia khác

Loại xe đạp ba bánh được cho là có tại Ấn Độ từ năm 1930.
Xe xích lô tại Malaysia thì gọi là Beca. Tại Trung Quốc gọi là 三輪車 (sānlúnchē, "tam luân xa"), Bangladesh gọi là রিকশা (riksha). Tại Trung Quốc, Ấn Độ, Bangladesh thì người đạp ở phía trước. Ở Malaysia người đạp và hành khách ngồi hai phía song song nhau. Tại Việt Nam và Campuchia lại khác: Cấu tạo chiếc xích lô bao giờ cũng dành chỗ cho hành khách ngồi phía trước; nhưng trong cấu tạo của xe lôi ở các tỉnh Nam Bộ thì trái lại.
Các xe 3 bánh khác

Loại xe đạp có 3 bánh chuyên dùng để chở hàng hóa ở phía trước xe thì gọi là xe ba gác. Nếu có gắn động cơ thì gọi là ba gác máy.
Loại xe 3 bánh chở khách có động cơ và mái che được gọi là xe lam, ở Thái Lan gọi là xe túc túc (tuk tuk).
Hiện nay, tại châu Âu, vào mùa hè, có những xe taxi đạp ba bánh, thường do sinh viên làm hè thêm để phục vụ du khách, gọi là cycle rickshaw, bike taxi, velotaxi, pedicab,...
Trong văn hóa

Nhạc sĩ Võ Thiện Thanh có ca khúc "Xích lô" do Mỹ Tâm trình bày vào năm 2001, với những câu:
Phim Cyclo, phát hành vào năm 1995 bởi đạo diễn Việt kiều Trần Anh Hùng, về người lái xe xích lô.
Chú thích

↑  Trích "Chuyện xích lô - Nguyễn Lưu" - trang 328/329 - Hà Nội 36 góc nhìn - Nhà xuất bản Thanh Niên - 2003
↑  Nguyễn Ngọc Chính, Xe Cyclo một thời Lưu trữ 2014-04-13 tại Wayback Machine, Thời Báo.
↑  Wheeler, Tony, ed. Chasing Rickshaws. Hawthorn, Victoria, Australia: Lonely Planet, 1998. Tr 182-3.
↑  Pym, Christopher. Mistapim in Cambodia. London: Hodder & Stoughton, 1960. Tr 44
↑  Thủy Trần, Xích lô - nét đẹp trong văn hóa du lịch Hà Nội[liên kết hỏng], Quê Hương, 06/04/2012
↑  Nguyễn Lê Hiển Tích, Ngậm ngùi xe tay, xích lô - NGUỒN: Bản tin ĐHQG Hà Nội số 232 tháng 6 năm 2010
↑  David Edgerton (2011). The Shock of the Old: Technology and Global History Since 1900. Oxford University Press. tr. 46–47. ISBN 0199832617.
Xích lô tại Bảo tàng Quốc gia Johor, Mã Lai
Một taxi ba bánh tự đạp tại Lyon
Xích cộng

Trong toán học, xích cộng cho số nguyên dương n là dãy số các số tự nhiên bắt đầu bằng 1 và kết thúc với n, sao cho mỗi số trong dãy là tổng của hai số trước đó trong dãy. Hai số trước đó không nhất thiết phải phân biệt. Độ dài của xích cộng là số tổng cần tính để ra số n, nhỏ hơn một so với số lực lượng của dãy.
Các ví dụ

Để lấy ví dụ: (1,2,3,6,12,24,30,31) là xích cộng cho 31 có độ dài bằng 7 bởi
xích cộng có thể dùng để tính lũy thừa xích cộng. Phương pháp này cho phép tính lũy thừa với số mũ nguyên với số phép nhân bằng độ dài của chuỗi. Lấy ví dụ trên, sử dụng xích cộng trên ta chỉ cần sử dụng 7 phép nhân để lũy thừa bậc 31 của số n tùy ý, thay vì 30 nếu phải nhân liên tiếp hoặc 8 nếu tính lũy thừa bằng chia nhị phân:
Các phương pháp tính xích cộng

Tính xích cộng có độ dài tối thiểu cho số n không phải là dễ; dạng tổng quát của bài toán tính chuỗi có thể tính giá trị cho mỗi phần tử trong một dãy số cho trước là NP-đầy đủ. Chưa có thuật toán nào được biết để có thể tính xích cộng có độ dài tổi thiểu cho số n mà đảm bảo thời gian hoặc bộ nhớ hợp lý. Tuy nhiên, các kỹ thuật tính xích cộng với độ dài ngắn thì vẫn có nhưng sẽ không tối ưu.
Một trong những phương pháp phổ biến để tính là phương pháp nhị phân, tương tự với tính lũy thừa bằng bình phương.Trong phương pháp này, xích cộng cho  n được tính đệ quy từ xích cộng cho  n'=\lfloor n/2\rfloor . Nếu  n chẵn thì nó có thể tính bằng tổng :  n=n'+n'. Nếu  n lẻ, phương pháp sử dụng hai tổng, tổng  n-1=n'+n' rồi tổng của tổng đó với 1
Độ dài chuỗi

Ký hiệu  l(n) là số tự nhiên  s nhỏ nhất sao cho tồn tại xích cộng
độ dài  s tính ra  n.
Ta chứng minh được rằng
với  \nu (n) là trọng số Hamming (số các bit 1) trong biểu diễn nhị phân của  n.
Chuỗi Brauer

Chuỗi Brauer hoặc xích cộng sao là xích cộng mà mỗi phần tử có tổng sử dụng số ngay trước nó. Số Brauer là số sao cho chuỗi Brauer tối ưu.
Brauer chứng minh rằng
với  l^{*} là độ dài chuỗi Brauer ngắn nhất.  Với một số giá giá trị n, đặc biệt là n < 12509 thì bất đẳng thức trên thành đẳng thức: l(n) = l*(n). Tuy nhiên, Hansen chứng minh rằng có một số giá trị n sao cho l(n) ≠ l*(n), ví dụ như n = 26106 + 23048 + 22032 + 22016 + 1 có l*(n) = 6110, l(n) ≤ 6109. Số n nhỏ nhất có tính chất như vậy là 12509.
Giả thuyết Scholz

Bài chi tiết: Giả thuyết Scholz
Giả thuyết Scholz ((đôi khi còn được gọi là Scholz–Brauer hoặc Brauer–Scholz), đặt tên theo Arnold Scholz và Alfred T. Brauer) là giả thuyết từ năm 1937 phát biểu rằng
Bất đẳng thức này thỏa mãn với mọi số Hansen, dạng tổng quát của số Brauer; Neill Clift đã kiểm tra bằng máy tính cho mọi  n\leq 5784688 là số Hansen (số 5784689 thì không phải số Hansen). Hơn nữa Clift còn kiểm chứng được thêm rằng  l(2^{n}-1)=n-1+l(n) với mọi  n\leq 64.
Étampes-sur-Marne

| --- | --- |
 Étampes-sur-Marne
Étampes-sur-Marne

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Hauts-de-France
Tỉnh: Aisne
Quận: Château-Thierry
Tổng: Château-Thierry
Liên xã: Château Thierry
Xã (thị) trưởng: Jean-Louis Mytych (2001-2008)
Thống kê
Độ cao: 59–213 m (194–699 ft) (bình quân 90 m (300 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 2,24 km2 (0,86 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 02292/ 02400

Étampes-sur-Marne  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.
Saint-Alban-en-Montagne

| --- | --- |
 Saint-Alban-en-Montagne
Saint-Alban-en-Montagne

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Auvergne-Rhône-Alpes
Tỉnh: Ardèche
Quận: Largentière
Tổng: Saint-Étienne-de-Lugdarès
Thống kê
Độ cao: 951–1.329 m (3.120–4.360 ft) (bình quân 1.003 m (3.291 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 13,94 km2 (5,38 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 07206/ 07590

Saint-Alban-en-Montagne  là một xã ở tỉnh Ardèche, vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.
Casearia ulmifolia

| Casearia ulmifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Salicaceae
Chi (genus): Casearia
Loài (species): C. ulmifolia
Danh pháp hai phần
Casearia ulmifolia Vahl ex Vent., 1808 
Casearia ulmifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Vahl ex Vent. mô tả khoa học đầu tiên năm 1808.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Casearia ulmifolia”. Truy cập ngày 31 tháng 8 năm 2013.[liên kết hỏng]
Đình Thới Sơn

Đình Thới Sơn tọa lạc gần chân núi Két, thuộc xã Thới Sơn, thị xã Tịnh Biên, tỉnh An Giang. Đây là một ngôi đình thờ thần Thành hoàng của làng Xuân Sơn và Hưng Thới xưa (sau ghép lại là Thới Sơn), và là một di tích lịch sử cách mạng Việt Nam.
Toàn cảnh đình Thới Sơn
Lịch sử

Đình Thới Sơn do Phật Thầy Tây An (tên thật là Đoàn Minh Huyên, 1807-1856), người sáng lập đạo Bửu Sơn Kỳ Hương cùng với những tín đồ của ông xây dựng vào năm 1851, để thờ vị thần chủ quản vùng đất (thần Thành hoàng) mà họ đến khai phá. Ban đầu đình được xây cất bằng cây rừng, mái tranh, vách lá, nền đất. Năm 1945, đình bị quân Pháp đến đốt phá. Năm 1956, đình được người dân dựng lại với khung sườn bằng gỗ, lợp ngói, nhưng lại bị bom đạn đánh sập.
Sau năm 1975, dân làng góp công, góp của xây dựng lại và tồn tại cho đến ngày nay.
Kiến trúc

Sau lần xây dựng lớn được khởi sự vào năm 1975, đình Thới Sơn, có lối kiến trúc cổ lầu, ba bộ nóc, mái nhị cấp, lợp ngói Phú Hữu, tường xây, nền gạch men, bốn cột chính bằng bê tông cốt sắt có đường kính 60 cm biểu trưng cho tứ chúng.
Trước đình là cổng tam quan có mái che cổ kính. Sân đình có bàn thờ Tổ quốc, Thần Nông và các miếu thờ: Sơn Quân, Bạch Mã, Chiến sĩ trận vong...
Nội thất đình trang trí nhiều sắc màu, các khánh thờ chạm khắc công phu, sắc nét với các đề tài: Bát tiên, cuốn thư, hoa, điểu thú. Đình thờ Thành hoàng Bổn cảnh, trước hương án có cặp hạc đứng trên lưng qui chầu thần. Hai bên tả, hữu có các bàn đối xứng thờ Tiền hiền, Hậu hiền. Có võ ca làm chỗ diễn tuồng hát bội trình thần vào các ngày đại lễ Kỳ yên.
Ngoài cổng đình là một hồ nước rộng chứa nước sinh hoạt cho cả vùng và cũng chính là nơi theo truyền thuyết, ông Đình Tây (đệ tử thân tín của Đoàn Minh Huyên) lén thả nuôi một con sấu hung dữ có tên Ông Năm Chèo.
Ngoài ra, chung quanh đình còn có các công trình phụ khác, như: nhà khách, nhà bếp, bồn chứa nước...
Di tích lịch sử

Buổi đầu, trong số đệ tử của Phật Thầy Tây An, có Tăng Chủ và Đình Tây là hai người có công lớn trong việc khai sơn lập ấp và lập đình Thới Sơn. Khi đình lập xong, nơi đây cũng là chỗ tu hành chính của hai ông. Hiện còn phần mộ của hai ông ở bên cạnh đình.
Trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam, ngoài là nơi thờ cúng, đình Thới Sơn còn là nơi dung chứa nhiều cán bộ cách mạng. Chính vì vậy, đình này đã được Bộ Văn hóa Thông tin Việt Nam công nhận là di tích lịch sử cách mạng cấp quốc gia năm 1999.
Chú thích

↑  Thành hoàng là vị thần coi một khu vực nào. Bổn cảnh là cõi đất nơi mình được thờ. Đây là vị thần không rõ tên. Theo nhà văn Sơn Nam, thì loại sắc phong này (Thành hoàng Bổn cảnh) ở Nam Bộ mãi đến năm Tự Đức thứ 15 (1852) mới được ban phát gần như đồng loạt, tức là 13 năm sau khi Minh Mạng chuẩn y lời tâu của Bộ Lễ. (Đình miễu và lễ hội dân gian, Nhà xuất bản TP. HCM, 1992, tr. 47).
↑  Kỳ yên có nghĩa là cầu an, là lễ hội long trọng và quy mô nhất trong năm của đình. Xem thêm: Lễ Kỳ yên
Đình Thới Sơn
Salticus quagga

| Salticus quagga> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Salticidae
Chi (genus): Salticus
Loài (species): S. quagga
Danh pháp hai phần
Salticus quagga František Miller, 1971 
Salticus quagga là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Salticus. Salticus quagga được František Miller miêu tả năm 1971.
Chú thích

↑  Platnick, N. I. (2012) The world spider catalog, version 12.5. American Museum of Natural History. DOI: 10.5531/db.iz.0001.
Carex sublateralis

| Carex sublateralis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Cyperaceae
Chi (genus): Carex
Loài (species): C. sublateralis
Danh pháp hai phần
Carex sublateralis T.Koyama 
Carex sublateralis là một loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được T.Koyama mô tả khoa học đầu tiên năm 1956.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Carex sublateralis”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2013.
Saint-Satur

| --- | --- |
 Saint-Satur
Saint-Satur

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Centre-Val de Loire
Tỉnh: Cher
Quận: Bourges
Tổng: Sancerre
Thống kê
Độ cao: 144–273 m (472–896 ft) (bình quân 180 m (590 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 7,86 km2 (3,03 dặm vuông Anh)
Nhân khẩu2: 1.731  (1999)
 - Mật độ: 220/km2 (570/sq mi)
INSEE/Mã bưu chính: 18233/ 18300
1 Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 acre) cũng như các cửa sông.
2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
Saint-Satur là một xã thuộc tỉnh Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung Pháp.
Ceresium pachymerum

| Ceresium pachymerum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Ceresium
Loài (species): C. pachymerum
Danh pháp hai phần
Ceresium pachymerum (Pascoe, 1869) 
Ceresium pachymerum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Salticus olivaceus

| Salticus olivaceus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Salticidae
Chi (genus): Salticus
Loài (species): S. olivaceus
Danh pháp hai phần
Salticus olivaceus L.Koch, 1867 
Salticus olivaceus là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Salticus. Salticus olivaceus được Ludwig Carl Christian Koch miêu tả năm 1867.
Chú thích

↑  Platnick, N. I. (2012) The world spider catalog, version 12.5. American Museum of Natural History. DOI: 10.5531/db.iz.0001.
Salvia quitensis

| Salvia quitensis> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Salvia
Loài (species): S. quitensis
Danh pháp hai phần
Salvia quitensis Benth. 
Salvia quitensis là một loài thực vật có hoa thuộc họ Lamiaceae là loài bản địa của Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và vùng cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao.
Catapodium demnatense

| Catapodium demnatense> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Catapodium
Loài (species): C. demnatense
Danh pháp hai phần
Catapodium demnatense (Murb.) Maire & Weiller 
Catapodium demnatense là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được (Murb.) Maire & Weiller mô tả khoa học đầu tiên năm 1942.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Catapodium demnatense”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Salticus noordami

| Salticus noordami> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Salticidae
Chi (genus): Salticus
Loài (species): S. noordami
Danh pháp hai phần
Salticus noordami Metzner, 1999 
Salticus noordami là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Salticus. Salticus noordami được Metzner miêu tả năm 1999.
Chú thích

↑  Platnick, N. I. (2012) The world spider catalog, version 12.5. American Museum of Natural History. DOI: 10.5531/db.iz.0001.
Castanopsis lamontii

| Castanopsis lamontii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Fagales
Họ (familia): Fagaceae
Chi (genus): Castanopsis
Loài (species): C. lamontii
Danh pháp hai phần
Castanopsis lamontii Hance, 1875 
Castanopsis lamontii là một loài thực vật có hoa trong họ Fagaceae. Loài này được Hance mô tả khoa học đầu tiên năm 1875.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Castanopsis lamontii”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Ceresium planatum

| Ceresium planatum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Ceresium
Loài (species): C. planatum
Danh pháp hai phần
Ceresium planatum Gressitt, 1956 
Ceresium planatum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Cataphrodisium castaneae

| Cataphrodisium castaneae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Cataphrodisium
Loài (species): C. castaneae
Danh pháp hai phần
Cataphrodisium castaneae Gressitt, 1951 
Cataphrodisium castaneae là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Castanopsis longzhouica

| Castanopsis longzhouica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Fagales
Họ (familia): Fagaceae
Chi (genus): Castanopsis
Loài (species): C. longzhouica
Danh pháp hai phần
Castanopsis longzhouica C.C.Huang & Y.T.Chang, 1985 
Castanopsis longzhouica là một loài thực vật có hoa trong họ Fagaceae. Loài này được C.C.Huang & Y.T.Chang mô tả khoa học đầu tiên năm 1985.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Castanopsis longzhouica”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Ceresium particulare

| Ceresium particulare> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Ceresium
Loài (species): C. particulare
Danh pháp hai phần
Ceresium particulare Pic, 1926 
Ceresium particulare là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Santaloides harmandianum

| Santaloides harmandianum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Oxalidales
Họ (familia): Connaraceae
Chi (genus): Santaloides
Loài (species): S. harmandianum
Danh pháp hai phần
Santaloides harmandianum (Pierre) G. Schellenb., 1938 
Santaloides harmandianum là một loài thực vật có hoa trong họ Connaraceae. Loài này được (Pierre) G. Schellenb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1938.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Santaloides harmandianum”. Truy cập ngày 15 tháng 9 năm 2013.
Salsola leptoclada

| Salsola leptoclada> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Amaranthaceae
Chi (genus): Salsola
Loài (species): S. leptoclada
Danh pháp hai phần
Salsola leptoclada Gand., 1913 
Salsola leptoclada là loài thực vật có hoa thuộc họ Dền. Loài này được Gand. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1913.
Salsola longifolia

| Salsola longifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Amaranthaceae
Chi (genus): Salsola
Loài (species): S. longifolia
Danh pháp hai phần
Salsola longifolia Forssk., 1775 
Salsola longifolia là loài thực vật có hoa thuộc họ Dền. Loài này được Forssk. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1775.
Đô thị tại Hà Tĩnh

Đô thị tại Hà Tĩnh là những đô thị Việt Nam tại tỉnh Hà Tĩnh, được các cơ quan nhà nước ở Việt Nam có thẩm quyền ra quyết định thành lập.
Hiện Hà Tĩnh có 16 đô thị, gồm: 1 đô thị loại II, 1 đô thị loại III, 1 đô thị loại IV và 13 đô thị loại V.
Quá trình hình thành

Năm 1831, vua Minh Mạng nhà Nguyễn đã chia trấn Nghệ An thành 2 tỉnh: Nghệ An và Hà Tĩnh. Khi đó xã Trung Tết, huyện Thạch Hà, phủ Hà Hoa, được chọn làm nơi đặt trụ sở tỉnh lỵ tỉnh Hà Tĩnh.
Tháng 2 năm 1886, Pháp đưa quân vào chiếm tỉnh thành Hà Tĩnh và ra sức xây dựng tỉnh lỵ thành một trung tâm đô thị đủ điều kiện phục vụ bộ máy cai trị.
Ngày 3 tháng 7 năm 1924, Toàn quyền Đông Dương ra Nghị định thành lập thị xã Hà Tĩnh. Từ những năm 1976 - 1991, thị xã Hà Tĩnh là một đơn vị hành chính trực thuộc tỉnh Nghệ Tĩnh.
Năm 1968, thành lập thị trấn nông trường Thạch Ngọc thuộc huyện Thạch Hà..
Năm 1977, thành lập thị trấn nông trường 20-4 thuộc huyện Hương Khê..
Năm 1981, thành lập thị trấn Hồng Lĩnh thuộc huyện Đức Thọ..
Năm 1984, thành lập thị trấn Can Lộc thuộc huyện Can Lộc..
Năm 1985, thành lập thị trấn Hương Khê thuộc huyện Hương Khê và thị trấn Cày thuộc huyện Thạch Hà
Năm 1986, thành lập thị trấn Cẩm Xuyên thuộc huyện Cẩm Xuyên. Cùng năm, thành lập thị trấn Kỳ Anh thuộc huyện Kỳ Anh..
Năm 1988, thành lập thị trấn Nghi Xuân thuộc huyện Nghi Xuân.
Năm 1989, thành lập thị trấn Phố Châu thuộc huyện Hương Sơn
Năm 1992, thị xã Hồng Lĩnh được thành lập trên cơ sở thị trấn Hồng Lĩnh, 2 xã thuộc huyện Đức Thọ và 2 xã thuộc huyện Can Lộc.
Năm 1994, thành lập thị trấn Xuân An thuộc huyện Nghi Xuân.
Năm 1997, thành lập thị trấn Tây Sơn thuộc huyện Hương Sơn.
Năm 1999, hợp nhất xã Đại Lộc và thị trấn Can Lộc thành thị trấn Nghèn thuộc huyện Can Lộc.
Năm 2001, hợp nhất xã Thạch Thượng và thị trấn Cày thành thị trấn Thạch Hà thuộc huyện Thạch Hà.
Năm 2003, thành lập thị trấn Vũ Quang thuộc huyện Vũ Quang và thị trấn Thiên Cầm thuộc huyện Cẩm Xuyên.
Năm 2004, giải thể các thị trấn nông trường để thành lập xã, thị trấn thuộc các huyện Thạch Hà và Hương Khê.
Năm 2007, Thủ tướng Chính phủ đã ký nghị định số 89/2007/NĐ-CP về việc nâng cấp thị xã Hà Tĩnh thành thành phố Hà Tĩnh.
Năm 2015, tách thị trấn Kỳ Anh và 11 xã thuộc huyện Kỳ Anh để thành lập thị xã Kỳ Anh.
Năm 2018, chuyển xã Đồng Lộc thành thị trấn Đồng Lộc thuộc huyện Can Lộc.
Năm 2019, thành phố Hà Tĩnh được công nhận là đô thị loại II trực thuộc tỉnh Hà Tĩnh. Cùng năm, điều chỉnh mở rộng địa giới hành chính các thị trấn: Cẩm Xuyên, Đức Thọ, Nghèn, Nghi Xuân, Thạch Hà; đổi tên thị trấn Nghi Xuân thành thị trấn Tiên Điền và thành lập thị trấn Lộc Hà thuộc huyện Lộc Hà.
Năm 2020, thị xã Kỳ Anh được công nhận là đô thị loại III.