stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Auguste Comte
Quan niệm về cơ cấu của xã hội học > Động học xã hội

Auguste Comte quan tâm đặc biệt đến bộ phận mà ông gọi là động học xã hội (social dynamics). Đó là lĩnh vực nghiên cứu các quy luật biến đổi xã hội trong các hệ thống xã hội theo thời gian. Comte đưa ra quy luật ba giai đoạn để giải thích sự phát triển của các hệ thống tư tưởng và hệ thống cơ cấu xã hội tương ứng. Lịch sử loài người phát triển qua ba giai đoạn:
Thần học;
Siêu hình;
Thực chứng.
Theo quy luật ba giai đoạn, mỗi giai đoạn trước là điều kiện phát triển của mỗi giai đoạn sau. Ví dụ, nếu không có hệ thống dòng họ thì khó có thể phát triển các hệ thống tiếp theo như hệ thống chính trị, luật pháp, quân đội và hệ thống xã hội công nghiệp hiện đại. Lịch sử tiến hóa xã hội diễn ra theo con đường tích lũy, tiến hóa (các tư tưởng mới, các hệ thống cơ cấu mới được xây dựng, được bổ sung vào cái cũ); ví dụ, trong xã hội hiện đại, dòng họ không mất đi, cũng như các tư tưởng thần bí, siêu tự nhiên không hoàn toàn bị biến mất.
Việc biến đổi từ giai đoạn này sang giai đoạn khác không "trôi chảy, nhẹ nhàng", mà thường trải qua thời kỳ bất ổn định, mâu thuẫn giữa cái cũ và cái mới. Comte cho rằng, hệ thống văn hóa bao gồm đạo đức và tinh thần quy định sự phát triển của hệ thống xã hội, cơ cấu xã hội.
Dựa vào quy luật ba giai đoạn, Comte cho rằng việc "xã hội học" ra đời ở giai đoạn cuối của quá trình tiến hóa là một tất yếu lịch sử; và xã hội học là khoa học đứng trên tất cả các khoa học khác. Xã hội học ra đời ở giai đoạn cuối của quá trình tiến hóa - giai đoạn thực chứng và đó là khoa học phức tạp nhất, phải dựa trên nền tảng khoa học khác. Vì ra đời muộn nên xã hội học ngay lập tức đã phải là một khoa học thực chứng và chiếm vị trí cao nhất trong hệ thống thứ bậc các khoa học.
Suy nghĩ về tôn giáo

Auguste Comte cho rằng tôn giáo phát triển qua ba giai đoạn:
Một là, người tiền sử cho rằng những gì họ không hiểu được là một dạng sức mạnh siêu nhiên nào đó.
Hai là, họ phát triển thành khái niệm về một vị thần trừu tượng.
Ba là, con người dần gạt bỏ suy nghĩ như trên, tiến tới việc nghiên cứu hiện tượng một cách khoa học và chỉ tin vào những điều đã được kiểm nghiệm.
Tuy nhiên, Comte đã lo ngại rằng nếu như tôn giáo là một phần không thể thiếu của cuộc sống thì việc phá bỏ nó sẽ gây ra tai họa. Vì vậy, ông có đề xuất về một tôn giáo mang tính nhân loại, gồm từ thiện, trật tự và khoa học. Tư tưởng đó của ông cũng được một số nhà triết học tiếp nhận như John Stuart Mill hay Alain de Botton. Nhưng việc xây dựng thành công một tôn giáo như vậy là rất khó nếu không muốn nói là bất khả thi.
Đóng góp của Auguste Comte

Thứ nhất, Auguste Comte là người đầu tiên chỉ ra nhu cầu và bản chất của một khoa học về các quy luật tổ chức xã hội. Xã hội học có nhiệm vụ đáp ứng được nhu cầu nhận thức, nhu cầu giải thích những biến đổi xã hội và góp phần vào việc lập lại trật tự ổn định xã hội.
Thứ hai, Auguste Comte cho rằng bản chất của xã hội học là ở chỗ sử dụng các phương pháp khoa học để xây dựng lý thuyết và kiểm chứng giả thuyết. Quan điểm như vậy của Comte về chủ nghĩa thực chứng khác hẳn với quan niệm của một số nhà nghiên cứu thế kỷ XIX và thế kỷ XX (những nhà nghiên cứu này thường đồng nhất khái niệm thực chứng với khái niệm "kinh nghiệm chủ nghĩa" hay với việc thu thập số liệu một cách đơn thuần, không có lý thuyết, thiếu lý luận).
Thứ ba, Auguste Comte đã chỉ ra được các nhiệm vụ và vấn đề cơ bản của xã hội học. Xã hội học có nhiệm vụ phát hiện ra các quy luật, xây dựng lý thuyết, nghiên cứu cơ cấu xã hội (tĩnh học xã hội) và nghiên cứu quá trình xã hội (động học xã hội). Xã hội học có nhiệm vụ trả lời câu hỏi: trật tự xã hội (tổ chức xã hội) được thiết lập, duy trì và biến đổi như thế nào. Vấn đề này về sau trở thành mối quan tâm nghiên cứu hàng đầu trong xã hội học ở Mỹ và châu Âu thế kỷ XX.
Chú thích

↑
↑  Pickering (2009b), pp. 216 and 304.
↑  “Auguste Comte | Biography, Books, Sociology, Positivism, & Facts”.
↑  Sutton, Michael (1982). Nationalism, Positivism, and Catholicism. The Politics of Charles Maurras and French Catholics 1890–1914. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 978-0521228688. esp. Chapters 1 and 2
Brunellia macrophylla

| Brunellia macrophylla> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 2.3)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Magnoliophyta
Lớp (class): Magnoliopsida
Bộ (ordo): Oxalidales
Họ (familia): Brunelliaceae
Chi (genus): Brunellia
Loài (species): B. macrophylla
Danh pháp hai phần
Brunellia macrophylla Killip & Cuatrec. 
Brunellia macrophylla là một loài thực vật thuộc họ Brunelliaceae. Đây là loài đặc hữu của Colombia.
Eupithecia tripunctaria

| Eupithecia tripunctaria |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Eupithecia
Loài (species): E. tripunctaria
Danh pháp hai phần
Eupithecia tripunctaria Herrich-Schäffer, 1852 
Danh pháp đồng nghĩa
 Phalaena albipunctata Haworth, 1809  Eupithecia albipunctata 
Eupithecia tripunctaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có thể tìm thấy ở châu Âu và Bắc Mỹ.
Sải cánh dài 17–21 mm. The moths gặp ở tháng 3 đến tháng 9 tùy theo địa điểm.
Ấu trùng ăn các loài Apiaceae.
Cydia obliqua

| Cydia obliqua> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Phân bộ (subordo): Glossata
Phân thứ bộ (infraordo): Heteroneura
Nhánh động vật (zoosectio): Cossina
Phân nhánh động vật (subsectio): Cossina
Liên họ (superfamilia): Tortricoidea
Họ (familia): Tortricidae
Phân họ (subfamilia): Olethreutinae
Chi (genus): Cydia
Loài (species): C. obliqua
Danh pháp hai phần
Cydia obliqua (Walsingham, 1907Bản mẫu:Check) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Enarmonia obliqua Walsingham, 1907Bản mẫu:Check  Adenoneura obliqua 
Cydia obliqua là một loài bướm đêm thuộc họ Tortricidae. Nó là loài đặc hữu của Hawaii.
Nó là loài duy nhất được tìm thấy ở three females và might có thể be just a form of Cydia plicata.
Bahçelievler

| Bahçelievler |
| --- | --- |
—  Huyện  —
 
 

BahçelievlerVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: İstanbul
Diện tích
 • Tổng cộng: 16 km2 (6 mi2)
Dân số (2007)
 • Tổng cộng: 571.711 người
 • Mật độ: 35.732/km2 (92,550/mi2)
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 34180 
Mã điện thoại: 212 
Thành phố kết nghĩa: Mardin 
Bahçelievler là một huyện thuộc tỉnh İstanbul, Thổ Nhĩ Kỳ. Huyện có diện tích 16 km² và dân số thời điểm năm 2007 là 571711 người, mật độ 35732 người/km².
Chú thích

↑  “Districts of Turkey” (bằng tiếng Anh). statoids.com. Truy cập ngày 14 tháng 6 năm 2012.
Coffea lulandoensis

| Coffea lulandoensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Coffea
Loài (species): C. lulandoensis
Danh pháp hai phần
Coffea lulandoensis Bridson 
Coffea lulandoensis là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Bridson mô tả khoa học đầu tiên năm 1994.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Coffea lulandoensis”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Euphyia wettsteini

| Euphyia wettsteini> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Euphyia
Loài (species): E. wettsteini
Danh pháp hai phần
Euphyia wettsteini Rebel 1936 
Euphyia wettsteini là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Bahçeli, Niğde

| Bahçeli |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
BahçeliVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Niğde
Huyện: Bor
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 2.316 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 51710 
Mã điện thoại: 388 
Bahçeli là một xã thuộc huyện Bor, tỉnh Niğde, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 2316 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Niğde”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Bryum alteannulatum

| Bryum alteannulatum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Bộ (ordo): Bryales
Họ (familia): Bryaceae
Chi (genus): Bryum
Loài (species): B. alteannulatum
Danh pháp hai phần
Bryum alteannulatum H. Winter, 1910 
Bryum alteannulatum là một loài rêu trong họ Bryaceae. Loài này được H. Winter mô tả khoa học đầu tiên năm 1910.
Danh pháp loài này chưa ổn định
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Bryum alteannulatum”. Truy cập ngày 31 tháng 5 năm 2014.
Xã Toivola, Quận St. Louis, Minnesota

| Xã Toivola Toivola Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
 Vị trí quận St. Louis trong tiểu bang Minnesota ở Hoa Kỷ
Xã Toivola
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Minnesota
Quận: Quận St. Louis
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 170
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Toivola (tiếng Anh: Toivola Township) là một xã thuộc quận St. Louis, tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 170 người.
Clibadium alatum

| Clibadium alatum> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Tông (tribus): Heliantheae
Chi (genus): Clibadium
Loài (species): C. alatum
Danh pháp hai phần
Clibadium alatum H.Rob. 
Clibadium alatum là một loài thực vật có hoa thuộc họ Asteraceae.
Loài này chỉ có ở Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Cung điện bốn ngọn gió

BuildingBản mẫu:SHORTDESC:Building
| Cung điện bốn ngọn gió |
| --- | --- |

Thông tin chung
Cung điện bốn ngọn gió (tiếng Ba Lan: Pałac Pod Czterema Wiatrami), còn được gọi là Cung điện Tepper, là một cung điện theo kiến trúc rococo ở Warsaw nằm ở ulica Długa (Phố Long) 38/40.
Lịch sử

Cung điện được xây dựng vào khoảng năm 1680, có lẽ là do thiết kế của Tylman van Gameren, dành cho quan chức cao cấp và thư ký hoàng gia Stanisław Kleinpolt. Cung điện này sau đó được bán vào năm 1685 cho Jan Dobrogost Krasniński, vào năm 1698 qua tay của Andrzej Chryzostom Załuski, và vào đầu thế kỷ 18 thuộc Giám mục Płock, Andrzej Stanisław Kostka Załuski.
Từ những năm 1730, chủ sở hữu là Franciszek Maksymilian Ossoliński, và sau đó là Michał Kazimierz ("Rybeńko") Radziwiłł, người đã tái thiết cung điện theo phong cách rococo, có lẽ là một thiết kế của Johann Sigmund Deybel. Các tác phẩm điêu khắc tuyệt vời là Bốn ngọn gió (Notus, Boreas, Zephyrus và Eurus) nằm trên đỉnh các hàng rào có từ thời kỳ đó. Nghệ sĩ đến nay vẫn chưa được biết, nhưng có lẽ cũng tham gia trang trí Vườn Saxon.
Năm 1769-71, cung điện được xây dựng lại bởi Szymon Bogumił Zug dành cho Piotr Tepper. Cánh phải được mở rộng, và một phụ lục mới được dựng lên liền kề với ulica Długa, với mặt đứng phía trước theo lối cổ điển.
Năm 1801, cung điện được mua đấu giá bởi Karol Fryderyk Dückert. Cho đến năm 1891, nó thuộc về những người thừa kế của ông. Vào năm 1808-19, nó phục vụ như một khách sạn trang nhã, khách sạn Hôtel deoupde (khách sạn Dresden). Sau Thế chiến I, cung điện sụp đổ, trở thành một ngôi nhà chung cư.
Năm 1927, nó được Bộ Tài chính Ba Lan mua lại, khôi phục và trở thành trụ sở của Bộ Lao động và Phúc lợi Xã hội. Năm 1944, cung điện đã bị quân đội Đức cố tình đốt cháy sau khi họ đàn áp cuộc nổi dậy Warsaw.
Boreas
Yên Trạch (định hướng)

Yên Trạch có thể là một trong số các địa danh Việt Nam sau đây:
Xã Yên Trạch, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn
Xã Yên Trạch, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên.
Brunellia pauciflora

| Brunellia pauciflora> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Magnoliophyta
Lớp (class): Magnoliopsida
Bộ (ordo): Oxalidales
Họ (familia): Brunelliaceae
Chi (genus): Brunellia
Loài (species): B. pauciflora
Danh pháp hai phần
Brunellia pauciflora Cuatrec. & C.I.Orozco 
Brunellia pauciflora là một loài thực vật thuộc họ Brunelliaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất nơi sống.
Euphyia viridis

| Euphyia viridis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Euphyia
Loài (species): E. viridis
Danh pháp hai phần
Euphyia viridis Warren 1893 
Euphyia viridis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Coffea leroyi

| Coffea leroyi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Coffea
Loài (species): C. leroyi
Danh pháp hai phần
Coffea leroyi A.P.Davis 
Coffea leroyi là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được A.P.Davis mô tả khoa học đầu tiên năm 2000.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Coffea leroyi”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Cydia ingens

| Cydia ingens |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Phân bộ (subordo): Glossata
Phân thứ bộ (infraordo): Heteroneura
Nhánh động vật (zoosectio): Cossina
Phân nhánh động vật (subsectio): Cossina
Liên họ (superfamilia): Tortricoidea
Họ (familia): Tortricidae
Phân họ (subfamilia): Olethreutinae
Tông (tribus): Grapholitini
Chi (genus): Cydia
Loài (species): C. ingens
Danh pháp hai phần
Cydia ingens (Heinrich, 1926) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Laspeyresia ingens 
Cydia ingens là một loài bướm đêm thuộc họ Tortricidae. Loài này có ở South-Eastern Bắc Mỹ.
Sâu bướm ăn hạt của cây Pinus palustris.
Cung điện Hoàng gia Abomey

| Di sản thế giới UNESCO |
| --- | --- |
Cung điện hoàng gia ở Abomey
Vị trí: Abomey, Benin
Tiêu chuẩn: (iii), (iv)
Tham khảo: 323bis
Công nhận: 1985 (Kỳ họp 9)
Mở rộng: 2007
Bị đe dọa: 1985–2007
Diện tích: 47,6 ha (118 mẫu Anh)
Vùng đệm: 181,4 ha (448 mẫu Anh)
Tọa độ: 7°11′11,22″B 1°59′38,41″Đ﻿ / ﻿7,18333°B 1,98333°Đ﻿ / 7.18333; 1.98333
Vị trí của Cung điện Hoàng gia Abomey tại Benin
Cung điện hoàng gia ở Abomey bao gồm 12 cung điện trải rộng trên một diện tịch 40 hécta (99 mẫu Anh) tại trung tâm của thị trấn Abomey, Bénin. Nơi đây từng là thủ đô của vương quốc Dahomey hùng mạnh ở Tây Phi, tồn tại từ thế kỷ 17 đến cuối thế kỷ 19. Vương quốc được thành lập vào năm 1625 bởi những người Fon, để rồi phát triển nó trở thành một đế quốc quân sự và thương mại hùng mạnh, thống trị hoạt động thương mại buôn bán nô lệ với châu Âu trên khu vực Bờ biển Nô lệ (Slave Coast) cho đến cuối thế kỷ 19. Những người bị họ bán chủ yếu là tù nhân chiến tranh. Thời kỳ đỉnh cao, cung điện có thể chứa tới 8.000 người. Cung điện nhà vua bao gồm một tòa nhà hai tầng được gọi là "nhà vỏ ốc" hoặc akuehue. Trong 12 đời vua cai trị vương quốc từ 1625 đến 1900, Dahomey trở thành một trong những vương quốc hùng mạnh ở khu vực bờ biển phía tây của châu Phi.
UNESCO đã đưa quần thể cung điện hoàng gia ở Abomey vào danh sách Di sản thế giới vào năm 1985. Nhưng cùng với đó, di sản này cũng nằm trong Danh sách di sản thế giới bị đe dọa từ năm 1985, sau khi xảy ra một trận lốc xoáy vào ngày 15 tháng 3 năm 1984 khiến bảo tàng và hàng rào hoàng gia, phòng Assins, lăng mộ của vua Guezo Portico và phòng Jewel bị hư hỏng nghiêm trọng. Tuy nhiên, với sự hỗ trợ của các tổ chức quốc tế, công việc sửa chữa và phục hồi đã hoàn thành. Dựa trên các công trình sửa chữa được thực hiện và báo cáo mới nhận được về những thay đổi ở Abomey, UNESCO đã quyết định đưa di sản này ra khỏi danh sách di sản thế giới bị đe dọa vào tháng 7 năm 2007.
Ngày nay, cung điện không còn được sử dụng để ở nhưng cung điện của vua Glélé và vua Ghézo đã được sử dụng để làm nhà Bảo tàng Lịch sử Abomey để cung cấp thông tin về lịch sử của vương quốc, biểu hiện khát vọng độc lập và sự chiến đấu chống lại chiếm đóng của thực dân.
Lịch sử

Xem thêm: Lịch sử Vương quốc Dahomey
Các cung điện sang trọng được xây dựng bởi 12 vị vua của vương quốc nằm tại 4 địa điểm ở Abomey trong khoảng thời gian giữa năm 1695 đến 1900. Nó có chức năng như là trung tâm văn hóa truyền thống của cả vương quốc. Houegbadja là người đầu tiên tiến hành xây dựng cung điện cũng được coi là người thành lập thành phố.
Theo dân gian, con cháu của hoàng gia đã xây dựng 12 cung điện hoàng gia ở Abomey là những thế hệ con cháu của công chúa Aligbonon của Tado với con báo đen. Vương quốc của họ tồn tại ở phần phía nam của Cộng hòa Benin tại Abomey ngày nay. Tuy nhiên, lịch sử ghi nhận là vào thế kỷ 17 về trong số những con cháu của họ là Do-Aklin và Dakodonou. Houegbadja (1645-1685) được coi là người thành lập vương quốc trên cao nguyên Abomey và thiết lập các khuôn khổ pháp lý, vai trò chính trị, các quy tắc.. cho vương quốc.
Vua Agaja (1718-1740) đánh bại vương quốc Allada vào năm 1724 Whydah vào năm 1727. Điều này dẫn đến việc sát hại những tù nhân. Nhiều trong số những tù nhân trở thành nô lệ bị đem bán ở Ouidah, sau đó được gọi là Gléwé. Những cuộc chiến tranh đánh dấu sự khởi đầu của sự thống trị hoạt động buôn bán nô lệ của Dahomey (hoạt động diễn ra với những người châu Âu thông qua cảng Whydah).
Trong thế kỷ 19, khi phong trào chống nô lệ nổi lên ở Đảo Anh, vua Guézo (1818-1858) đề xướng phát triển nông nghiệp trong nước, khiến vương quốc có kinh tế càng thịnh vượng hơn, nhiều hoạt động xuất khẩu các sản phẩm nông nghiệp như ngô và dầu cọ đã được thực hiện.
Trong khoảng thời gian 1892-1894, Pháp đã xâm lược Dahomey. Ban đầu, Dahomey đã thắng nhiều trận chiến với việc rất nhiều chỉ huy của quân đội Pháp bị tiêu diệt. Tuy nhiên, Dahomey cuối cùng cũng bị khuất phục trước lực lượng hùng mạnh của quân đội Pháp và trở thành thuộc địa. Vua Béhanzin được coi là vị vua cuối cùng thời kỳ độc lập của Dahomey sau khi bại trận trước quân đội Pháp đã đốt Abomey. Ông sau đó đã bị trục xuất và đày đến Martinique. Người kế nhiệm ông Agoli-agbo cũng là vị vua cuối cùng của Dahomey chỉ có thể cai trị vương quốc cho đến khi bị trục xuất đến Gabon vào năm 1900. Năm 1960, khi Benin ngày nay giành được độc lập từ Pháp, quốc gia ban đầu mang tên là Dahomey.
Lịch sử của vương quốc được ghi lại để lưu truyền lại cho các thế hệ sau thông qua các kiến trúc điêu khắc nhiều màu cùng với những tác phẩm điêu khắc đắp đất.
Kiến trúc > Tổng quát

Thị trấn nơi cung điện được xây dựng bao quanh bởi một bức tường bùn có chu vi ước tính khoảng 6 dặm (9,7 km) với sáu cổng, được ngăn cách bởi một con hào sâu 5 foot (1,5 m), bên dưới là dày đặc gai keo. Đây là cách bố trí phòng thủ thông thường của các thành lũy ở Tây Phi. Bên trong bức tường là hai ngôi làng cách nhau bởi một cánh đồng, một số cung điện hoàng gia, chợ và một doanh trại lớn hình vuông. Độ dày bình quân của bức tường là 1,5 foot (0,46 m) giúp duy trì nhiệt độ mát mẻ bên trong các phòng của cung điện.
Mỗi cung điện có một thiết kế riêng biệt phù hợp với ý tưởng bất chợt của mỗi vị vua. Có hai sân chung của các cung điện là Kpododji và Jalalahènnou. Ajalala là một tòa nhà độc đáo với nhiều khe mở nằm ở sân chung thứ hai. Các bức tường được trang trí bởi những hình ảnh phù điêu. Các cung điện của vua Glèlè và Guézo, sống sót sau trận hỏa hoạn năm 1894 do Béhanzin gây ra, đã được khôi phục và trở thành nhà bảo tàng. Các cấu trúc nổi, sàn nhà và móng đều sử dụng nguyên liệu là đất. Các cấu trúc gỗ sử dụng cọ, tre, gỗ gụ và cả gỗ của cây Iroko. Mái nhà được lợp bằng rơm và những tấm kim loại.
Kiến trúc > Phù điêu

Các phù điêu nổi có chức năng như là một cuốn sổ ghi chép (trong trường hợp không có văn bản) để ghi lại những sự kiện quan trọng về tiến trình lịch sử của người Fon và vương quốc của họ. Những sự kiện được nhắc đến liên quan đến những chiến thắng, sức mạnh của mỗi vị vua và tài liệu của những người Fon về những câu chuyện thần thoại, truyền thống và cả nghi lễ tôn giáo. Vào năm 1892, thách thức việc bị Pháp chiếm đóng, vua Béhanzin (1889-1894) đã ra lệnh là phải thiêu hủy cả thành phố và cung điện. Những cung điện và di tích sống sót sau sự kiện đó đã được khôi phục.
Các bức phù điêu nổi được khảm vào tường và cột. Chúng được làm từ đất đồi trộn với dầu cọ và được nhuộm màu từ thực vật và khoáng chất tự nhiên. Các tác phẩm này là một trong những điểm nổi bật và ấn tượng nhất của cung điện hiện được trưng bày trong bảo tàng và được thay thế bởi các bản sao.
Nhiều hiện vật được trưng bày trong bảo tàng là một phần của nghi lễ tôn giáo được tiến hành bởi các vị vua trong quá khứ, và ngay cả các hoàng gia của Dahomey ngày nay sử dụng.
Bảo tồn

Để ghi nhận những giá trị độc đáo, UNESCO đã công nhận Cung điện hoàng gia ở Abomey là Di sản thế giới vào năm 1885, theo tiêu chuẩn (iv). Di sản bao gồm hai khu vực cụ thể, các cung điện tạo thành khu vực trung tâm và khu vực cung điện Akaba nằm ở phía bắc-tây bắc. Cả hai khu vực được bảo vệ một phần bởi bức tường đất trát trộn. UNESCO đã ghi, từ năm 1625 đến 1900, 12 vị vua kế tiếp nhau trong giai đoạn đầu của vương quốc hùng mạnh ở Abomey (ngoại trừ Akaba), họ từng có cung điện riêng được xây dựng bên trong bức tường đất trộn, phù hợp với truyền thống về việc sử dụng không gian và vật liệu. Các cung điện là lời nhắc nhở về một vương quốc đã từng tồn tại. Năm 2007, nhờ những nỗ lực trong việc phục hồi và sửa chữa, quần thể cung điện đã được đưa ra khỏi danh sách di sản bị đe dọa.
Ngày nay, Bảo tàng Lịch sử Abomey được đặt tại một tòa nhà được xây dựng trên diện tích 5 mẫu Anh (2,0 ha), được thành lập vào năm 1943 bởi chính quyền thuộc địa Pháp. Nó bao phủ toàn bộ các cung điện trên diện tích 40 hécta (99 mẫu Anh), đặc biệt là hai cung điện của vua Guézo và Vua Glèlè. Bảo tàng có 1050 hiện vật, hầu hết thuộc về các vị vua cai trị Dahomey. Bảo tàng cũng là nơi diễn ra nhiều cuộc triểm lãm có quy mô, đại diện đầy đủ về nền văn hóa của vương quốc Dahomey bao gồm trống truyền thống, tranh nghi lễ và cả chiến tranh giữa Pháp và Dahomey.
Công tác bảo tồn trên quy mô rộng lớn các tòa nhà và bộ sưu tập được thực hiện từ năm 1992. Một số chương trình hợp tác như Chương trình Hợp tác PREMA-Abomey của Ý hay PREMA ICCROM của Viện Bảo tồn Getty (Hoa Kỳ) và Thụy Điển.
Các phù điêu trang trí cũng được khôi phục nhờ những nỗ lực đặc biệt của Viện Bảo tồn Getty và Cục Di sản Văn hóa Benin từ năm 1993, với tổng số 50 trên 56 bức phù điêu đã được hoàn thành.
Tháng 8 năm 2007, Benin đã thông qua đạo luật số 2007-20 về bảo vệ di sản văn hóa và thiên nhiên. Năm 2006, thành phố Abomey ra sắc lệnh về quy chế quy hoạch đô thị, trong đó đảm bảo một hành lang an toàn để bảo vệ các địa điểm di sản. Cung điện hoàng gia Abomey cũng có một không gian thiêng liêng được tôn kính bởi các gia đình hoàng gia và người dân. Việc tổ chức các nghi lễ, nghi thức tôn giáo cũng là một biện pháp giúp bảo tồn giá trị di sản.