stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nhà hát Chèo Bắc Giang
Thành tích > Cuộc thi chèo

Năm 2020, Tại Cuộc thi Tài năng trẻ diễn viên Chèo toàn quốc năm 2020 đã diễn ra tại Hà Nam, Nhà hát Chèo Bắc Giang đã giành 1 huy chương vàng (Đặng Thị Quyến) và 1 huy chương bạc (Phương Tuấn) và 2 giải triển vọng khác, xếp thứ tám các đoàn tham gia theo thành tích huy chương.
Năm 2019, Tại Liên hoan sân khấu chèo toàn quốc diễn ra tại Bắc Giang, chèo Bắc Giang đã xuất sắc giành huy chương vàng cho vở diễn "Người con gái Kinh Bắc"; giành 1 huy chương vàng cá nhân (Mai Lan) và 6 huy chương bạc, xếp thứ 5/16 đơn vị tham gia theo thành tích huy chương.
Năm 2017, Cuộc thi Tài năng trẻ Diễn viên sân khấu Tuồng, Chèo chuyên nghiệp toàn quốc diễn ra ở Thanh Hóa, Chèo Bắc Giang đồng xếp thứ 7 với 1 HCV Đặng Thị Liên.
Năm 2016, Tại cuộc thi Nghệ thuật Sân khấu chèo chuyên nghiệp toàn quốc 2016 diễn ra ở Nhà hát Chèo Ninh Bình Nhà hát Chèo Bắc Giang tham gia hai vở diễn "Ơn trả nghĩa đền" của đạo diễn Đoàn Vinh và vở "Hoàng tử và sơn nữ" của đạo diễn Tạ Quang Lẫm. Kết quả giành giải cá nhân có 02 Huy chương vàng (Mai Lan, Anh Tuấn) và 05 Huy chương bạc.
Năm 2013, Tại cuộc thi Nghệ thuật Sân khấu chèo chuyên nghiệp toàn quốc 2013 diễn ra ở Hải Phòng Nhà hát Chèo Bắc Giang không giành Huy chương vở diễn "Bà ba Cẩn". Giải cá nhân có 01 Huy chương vàng (Quỳnh Mai) và 02 Huy chương bạc (Vũ Đức Anh, Thành Trung). Cơ cấu giải thưởng cuộc thi có tổng 03 vở diễn đạt HCV và 06 vở diễn đạt HCB, 42 HCV cá nhân, 68 HCB cá nhân. Xếp thứ 16/17 đoàn tham dự theo thành tích huy chương.
Năm 2011, Tại Liên hoan Sân khấu Chèo về đề tài hiện đại – 2011 diễn ra ở Thái Bình, Chèo Bắc Giang không giành Huy chương vở diễn. Giải cá nhân có 02 Huy chương vàng (Đức Anh, Quỳnh Mai) và 01 Huy chương bạc (Xuân Hải). Cơ cấu giải thưởng cuộc thi có tổng 03 vở diễn đạt HCV và 03 vở diễn đạt HCB, 27 HCV cá nhân, 50 HCB cá nhân. Xếp hạng 8/13 đoàn tham dự theo thành tích huy chương.
Năm 2009, Tại Hội diễn sân khấu Chèo chuyên nghiệp toàn quốc - 2009 diễn ra ở Quảng Ninh Nhà hát Chèo Bắc Giang (Đoàn nghệ thuật Chèo, Ca Múa Nhạc Bắc Giang) giành Huy chương bạc vở diễn "Danh chiếm bảng vàng" (Cơ cấu giải hội diễn có 02 vở diễn đạt Huy chương vàng và 05 vở diễn đạt Huy chương bạc). Giải cá nhân có 02 Huy chương vàng (Thanh Hường, Quang Lẫm) và 03 Huy chương bạc (Phạm Quỳnh Mai, Hà Văn Quân, Vũ Ngọc Anh). Xếp thứ 6/17 đoàn tham dự về số lượng huy chương.
Thành tích > Thành tích khác

Tính đến năm 2011, Nhà hát Chèo Bắc Giang đạt các thành tích sau:
6 nghệ sĩ Ưu tú.
02 Huân chương lao động: Hạng Nhì và hạng Ba.
02 Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ.
Hơn 30 Bằng khen, Cờ thi đua xuất sắc của Bộ VHTTDL, UBND tỉnh và các Bộ, Ngành khác.
Gần 30 Huy chương vàng, Huy chương bạc của tập thể và cá nhân các nghệ sĩ tại các kỳ Hội diễn, Liên hoan sân khấu Chèo chuyên nghiệp toàn quốc.
10 năm liền từ 2001 đến 2011, đạt Chi bộ trong sạch vững mạnh, cơ quan văn hóa cấp tỉnh và thành phố.
Một số nghệ sĩ

Nghệ sĩ nhân dân Trần Thông quê ở Bình Dương, xã Ngọc Sơn, huyện Hiệp Hòa, Bắc Giang. Ông từng là Giám đốc Nhà hát Chèo Bắc Giang. Trần Thông là nghệ sĩ gạo cội của Đoàn, đạt 04 Huy chương Vàng, được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú từ năm 1997 và Huân chương Lao động hạng Ba. Nhà hát Chèo mà ông lãnh đạo suốt 2002 đến 2019 đều hoàn thành vượt mức kế hoạch, giành nhiều Huy chương Vàng, Bạc toàn quốc, được Nhà nước tặng Huân chương Lao động hạng Ba (2004), Huân chương Lao động hạng Nhì (2009).
NSND Quốc Trượng sinh năm 1965 tại Quế Võ, Bắc Ninh. Sau khi tốt nghiệp trường sân khấu điện ảnh, anh về công tác ở đoàn chèo Hà Bắc cho đến năm 1990 thì chuyển sang đoàn chèo Tổng cục hậu cần, hiện là Nhà hát Chèo Quân đội.
Dichochrysa yuxianensis

| Dichochrysa yuxianensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Neuroptera
Họ (familia): Chrysopidae
Phân họ (subfamilia): Chrysopinae
Tông (tribus): Chrysopini
Chi (genus): Dichochrysa
Loài (species): D. yuxianensis
Danh pháp hai phần
Dichochrysa yuxianensis Bian & Li, 1992 
Dichochrysa yuxianensis là một loài côn trùng trong họ Chrysopidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Bian & Li miêu tả năm 1992.
Chú thích

↑  Oswald, J. D. (2007). Neuropterida Species of the World. Version 2.0.
Elaphoglossum obtusifolium

| Elaphoglossum obtusifolium> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
Họ (familia): Dryopteridaceae
Chi (genus): Elaphoglossum
Loài (species): E. obtusifolium
Danh pháp hai phần
Elaphoglossum obtusifolium Brack., 
Elaphoglossum obtusifolium là một loài dương xỉ trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Brack. mô tả khoa học đầu tiên..
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Elaphoglossum obtusifolium”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
USS Converse

Hai tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt cái tên USS Converse, theo tên Chuẩn đô đốc George A. Converse (1844-1909), người đã có đóng góp lớn vào việc phát triển các kỹ thuật hải quân:
USS Converse (DD-291) là một tàu khu trục lớp Clemson nhập biên chế năm 1920 và ngừng hoạt động năm 1930
USS Converse (DD-509) là một tàu khu trục lớp Fletcher nhập biên chế năm 1942, ngừng hoạt động năm 1946 và được chuyển cho Hải quân Tây Ban Nha như là chiếc Almirante Valdés (D23) trước khi bị tháo dỡ năm 1988
Melanotus melanotoides

| Melanotus melanotoides> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Melanotus
Loài (species): M. melanotoides
Danh pháp hai phần
Melanotus melanotoides Miwa, 1930 
Melanotus melanotoides là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Miwa miêu tả khoa học năm 1930.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Cnidoscolus

| Cnidoscolus |
| --- | --- |
Cnidoscolus souzae
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Euphorbiaceae
Phân họ (subfamilia): Crotonoideae
Tông (tribus): Manihoteae
Chi (genus): Cnidoscolus Pohl, 1827
 Pohl 
Các loài
 Xem trong bài.
Danh pháp đồng nghĩa
 Bivonea Raf.  Jussieuia Houst.  Victorinia Léon 
Cnidoscolus là một chi thực vật có hoa trong họ Đại kích
Loài

Chi này gồm khoảng 94 loài. Một vài loài chọn lọc như sau:
Cnidoscolus aconitifolius (Mill.) I.M.Johnst.
Cnidoscolus angustidens Torr.
Cnidoscolus chayamansa McVaugh
Cnidoscolus elasticus Lundell
Cnidoscolus quercifolius Pohl
Cnidoscolus souzae McVaugh
Cnidoscolus stimulosus (Michx.) Engelm. & A.Gray
Cnidoscolus texanus (Müll.Arg.) Small
Cnidoscolus tubulosus (Müll.Arg.) I.M.Johnst.
Cnidoscolus urens (L.) Arthur
Chú thích

↑  “Genus: Cnidoscolus Pohl”. Germplasm Resources Information Network. United States Department of Agriculture. ngày 13 tháng 4 năm 2004. Bản gốc lưu trữ ngày 29 tháng 6 năm 2011. Truy cập ngày 23 tháng 2 năm 2011.
↑  lectotype designated by Small in Britton & Brown, Ill. Fl. N. Hoa Kỳ, ed. 2, 2: 462 (1913)
↑  Kew World Checklist of Selected Plant Families
↑  The Plant List (2010). “Cnidoscolus”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
↑  “GRIN Species Records of Cnidoscolus”. Germplasm Resources Information Network. United States Department of Agriculture. Bản gốc lưu trữ ngày 20 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 23 tháng 2 năm 2011.
↑  Cnidoscolus (TSN 28254) tại Hệ thống Thông tin Phân loại Tích hợp (ITIS).
Dan Calichman

| Thông tin cá nhân |
| --- | --- | --- | --- |
Tên đầy đủ:  Dan Calichman
Ngày sinh:  21 tháng 2, 1968 (56 tuổi)
Nơi sinh:  New York, Hoa Kỳ
Vị trí:  Tiền vệ
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 1991-1993 |  Mazda / Sanfrecce Hiroshima |   |   |
| 1995 |  New York Centaurs |   |   |
| 1996-1998 |  Los Angeles Galaxy |   |   |
| 1999-2000 |  New England Revolution |   |   |
| 2000 |  San Jose Earthquakes |   |   |
| 2001 |  Charleston Battery |   |   |
Sự nghiệp đội tuyển quốc gia
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 1997 |  Hoa Kỳ |  2 |  (0) |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia
Dan Calichman (sinh ngày 21 tháng 2 năm 1968) là một cầu thủ bóng đá người Hoa Kỳ.
Đội tuyển bóng đá quốc gia Hoa Kỳ

Dan Calichman thi đấu cho đội tuyển bóng đá quốc gia Hoa Kỳ từ năm 1997.
Thống kê sự nghiệp

| Đội tuyển bóng đá Hoa Kỳ> Năm | Đội tuyển bóng đá Hoa Kỳ> Trận | Đội tuyển bóng đá Hoa Kỳ> Bàn |
| --- | --- | --- |
| 1997 | 2 | 0 |
| Tổng cộng | 2 | 0 |
Matayba arborescens

| Matayba arborescens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Sapindales
Họ (familia): Sapindaceae
Chi (genus): Matayba
Loài (species): M. arborescens
Danh pháp hai phần
Matayba arborescens (Aubl.) Radlk., 1879 
Matayba arborescens là một loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn. Loài này được (Aubl.) Radlk. mô tả khoa học đầu tiên năm 1879.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Matayba arborescens”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Miniac-sous-Bécherel

| --- | --- |
 Miniac-sous-Bécherel

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Bretagne
Tỉnh: Ille-et-Vilaine
Quận: Rennes
Tổng: Bécherel
Liên xã: Pays de Bécherel
Xã (thị) trưởng: Claude Pestel (2001-2008)
Thống kê
Độ cao: 79–183 m (259–600 ft)
Diện tích đất1: 13,55 km2 (5,23 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 35180/ 35190

Miniac-sous-Bécherel (tiếng Breton: Minieg-Begerel, Gallo: Meinyac) là một xã của tỉnh Ille-et-Vilaine, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc nước Pháp.
Dân số

Người dân ở Miniac-sous-Bécherel được gọi là Miniaçois.
| Năm | 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Dân số | 601 | 612 | 587 | 527 | 516 | 560 |
From the year 1962 on: No double counting—residents of multiple communes (e.g. students and military personnel) are counted only once.
Mispila annulicornis

| Mispila annulicornis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Mispila
Loài (species): M. annulicornis
Danh pháp hai phần
Mispila annulicornis Pic, 1944 
Mispila annulicornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Poropuntius deauratus

| Cá hồng nhau bầu> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii
Bộ (ordo): Cypriniformes
Họ (familia): Cyprinidae
Chi (genus): Poropuntius
Loài (species): P. deauratus
Danh pháp hai phần
Poropuntius deauratus (Valenciennes, 1842) 
Cá hồng nhau bầu (Danh pháp khoa học: Poropuntius deauratus) là một loài cá trong chi Poropuntius thuộc họ cá chép.
Đặc điểm

Thân cá dài, dẹp bên, thân màu sáng, lưng thẫm hơn bụng, vẩy phần lưng ở gốc có chấm nâu; chúng có chiếc mõm tù, nhô ra phía trước, có nhiều nốt sừng, miệng nhỏ, hàm dưới hơi thụt vào, có hai đôi râu dài gần bằng đường kính mắt, mắt to nằm ở nửa trên của đầu. Vây lưng có khởi điểm tương xứng với vây bụng, tia đơn cuôi hóa xương và phía sau có răng cưa mịn. Vẩy to phủ toàn thân, đường bên hơi cong về phía bụng, các vây xám nhạt, viền thùy vây đuôi có sọc đen.
Chlorophyta

| Chlorophyta |
| --- | --- |
Pediastrum sp., una Chlorophyceae
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Chlorophyta Reichenbach, 1834; Pascher
Lớp
 Bryopsidophyceae  Chlorophyceae  Pedinophyceae  Pleurastrophyceae  Prasinophyceae  Trebouxiophyceae  Ulvophyceae 
Chlorophyta là một ngành tảo lục. Theo hệ thống phân loại cũ, nó được xem là một nhóm cận ngành của tất cả các loài tảo lục trong nhóm thực vật lục (Viridiplantae), và bao gồm khoảng 7000 loài trong hầu hết các sinh vật nhân chuẩn quang hợp sống dưới nước. Giống như các thực vật trên cạn (rêu và Tracheophyta), tảo lục chứa diệp lục a và b, và lưu trữ thức ăn ở dạng tinh bột trong lạp thể.
Trong hệ thống phân loại mới hơn, nó là một trong hai nhánh tạo thành nên Viridiplantae, bao gồm chlorophyta và streptophyta hoặc charophyta. Nếu theo cách phân loại này, ngành này bao gồm khoảng 4.300 loài.
Các lớp

Phân loại Chlorophyta, bao gồm tất cả các loài tảo lục theo Hoek, Mann và Jahns 1995.
Prasinophyceae
Chlorophyceae
Ulvophyceae
Cladophorophyceae
Bryopsidophyceae
Dasycladophyceae
Trentepoliophyceae
Pleurastrophyceae (Pleurastrales and Prasiolales)
Klebsormidiophyceae
Zygnematophyceae
Charophyceae
Phân loại Chlorophyta (nếu nó là một trong hai nhánh của Viridiplantae) theo Bold và Wynne 1985.
Volvocales
Tetrasporales
Chlorococcales
Chlorosarcinales
Ulotrichales
Sphaeropleales
Chaetophorales
Trentepohliales
Oedogoniales
Ulvales
Cladophorales
Acrosiphoniales
Caulerpales
Siphonocladales
Dasycladales
Elaeocarpus occidentalis

| Elaeocarpus occidentalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Oxalidales
Họ (familia): Elaeocarpaceae
Chi (genus): Elaeocarpus
Loài (species): E. occidentalis
Danh pháp hai phần
Elaeocarpus occidentalis Tirel, 1985 
Elaeocarpus occidentalis là một loài thực vật có hoa trong họ Côm. Loài này được Tirel mô tả khoa học đầu tiên năm 1985.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Elaeocarpus occidentalis”. Truy cập ngày 30 tháng 8 năm 2013.
Xã Standing Stone, Quận Bradford, Pennsylvania

| Xã Standing Stone Standing Stone Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 

 
 Vị trí trong Quận Bradford, Pennsylvania
 Vị trí quận Bradford trong tiểu bang Pennsylvania ở Hoa Kỳ
Xã Standing Stone
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Pennsylvania
Quận: Quận Bradford
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 642
Múi giờ: EST (UTC-5)
 • Mùa hè (DST): EDT (UTC-4)
Xã Standing Stone (tiếng Anh: Standing Stone Township) là một xã thuộc quận Bradford, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 642 người.
Cyanopepla minima

| Cyanopepla minima> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Cyanopepla
Loài (species): C. minima
Danh pháp hai phần
Cyanopepla minima
Cyanopepla minima là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Leptochloa gigantea

| Leptochloa gigantea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Leptochloa
Loài (species): L. gigantea
Danh pháp hai phần
Leptochloa gigantea (Launert) Cope & N.Snow 
Leptochloa gigantea là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được (Launert) Cope & N.Snow mô tả khoa học đầu tiên năm 1998.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Leptochloa gigantea”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Đội tuyển Fed Cup Puerto Rico

| Puerto Rico |
| --- | --- |

Đội trưởng: Juan Carlos Escudero
Xếp hạng ITF
Thứ hạng hiện tại: 52  3 (24 tháng 4 năm 2017)
Trận quốc tế đầu tiên
1992
Nhóm Thế giới
Thống kê cá nhân
Thắng cả đơn và đôi nhiều nhất: Vilmarie Castellvi (28–26)
Thắng đơn nhiều nhất: Vilmarie Castellvi (19–15)
Thắng đôi nhiều nhất: Mari Toro (11–6)
Cặp đánh đôi tốt nhất: Joanna Bauzá / Mari Toró (5–1)
Thắng nhiều tie nhất: Vilmarie Castellvi (34)
Thi đấu nhiều năm nhất: Vilmarie Castellvi (9)
Đội tuyển Fed Cup Puerto Rico đại diện Puerto Rico ở giải đấu quần vợt Fed Cup và được quản lý bởi Hiệp hội Quần vợt Puerto Rico.  Đội hiện tại thi đấu ở Nhóm II khu vực châu Mỹ.
Lịch sử

Puerto Rico tham dự kì Fed Cup đầu tiên vào năm 1992.  Thành tích tốt nhất của đội là vào vòng Play-off Nhóm Thế giới II năm 2005.
Porophyllum scoparium

| Porophyllum scoparium> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Porophyllum
Loài (species): P. scoparium
Danh pháp hai phần
Porophyllum scoparium A.Gray, 1852 
Porophyllum scoparium là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được A.Gray miêu tả khoa học đầu tiên năm 1852.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Porophyllum scoparium”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Le Phénomène humain

| Le Phénomène Humain The Phenomenon of Man |
| --- | --- |

Thông tin sách
Tác giả: Pierre Teilhard de Chardin
Quốc gia:  Pháp
Ngôn ngữ: Pháp
Chủ đề: Triết học suy lý Tiến hóa
Nhà xuất bản: Éditions du Seuil (Pháp) Harper & Brothers (Hoa Kỳ) William Collins (Anh)
Ngày phát hành: 1955
Số trang: 347 (tiếng Pháp) 318 (tiếng Anh)
ISBN: 2020005816
Bản tiếng Việt
Người dịch: Bernard Wall (dịch sang tiếng Anh)
Le Phénomène Humain (tên tiếng Anh: The Phenomenon of Man, tạm dịch Hiện tượng Con người), là một quyển sách viết bởi nhà triết học, cổ sinh vật học kiêm linh mục dòng Tên là Pierre Teilhard de Chardin, có nội dung xoay quanh thuyết tiến hóa. Tác phẩm mô tả thuyết tiến hóa như một quá trình làm tăng tiến dần sự phức tạp và kết quả chung cùng là sự thống nhất của nhận thức. "Hiện tượng con người" được đánh giá là một thành công lớn và nó đã nhiều lần được Nhà xuất bản Éditions du Seuil tái ấn hành.
Tác phẩm được hoàn tất vào thập niên 1930, tuy nhiên chỉ được xuất bản vào năm 1955 sau khi tác giả Teilhard đã qua đời. Trên thực tế Giáo hội Công giáo La Mã đã từng cấm xuất bản một số tác phẩm của Teilhard với lý do là các tác phẩm này đi ngược lại với giáo lý chính thống của Công giáo.
Lời đề tựa của cuốn sách được viết bởi Julan Huxley, một trong những nhà khoa học nổi tiếng nghiên cứu về tiến hóa và chọn lọc tự nhiên trong thế kỷ 20, và là một trong những người phát triển khái niệm Tiến hóa hiện đại tổng hợp (modern evolutionary synthesis).
Nội dung

Trong tác phẩm "Hiện tượng Con người", Teilhard xem tiến hóa là quá trình dẫn tới sự phức tạp càng lúc càng tăng. Từ một tế bào tới một động vật có khả năng tư duy, đó là một quá trình của sự tập trung tâm linh dẫn đến nhận thức càng lúc càng tốt hơn. Sự xuất hiện của loài người (Homo sapiens) là dấu mốc của thời đại mới, tự vì sức mạnh có được từ nhận thức đã nâng con người lên một tầm cao mới. Vay mượn sự diễn giải của Julian Huxley, Teilhard mô tả con người như là một thực thể tiến hóa càng ngày càng nhận thức được chính bản thân mình.
Theo khái niệm của Teilhard về tiến hóa các loài, một tập thể đồng nhất bắt đầu phát triển khi sự giao thiệp và sự truyền tải ý kiến, quan điểm ngày càng tăng lên. Kiến thức được tích tụ lại và truyền tải đi với cấp độ ngày càng cao dần, ngày càng phức tạp và có chiều sâu hơn. Điều này dẫn tới sự gia tăng của nhận thức và sự hình thành của một "lớp vỏ" tư duy bao phủ trái đất. Teilhard gọi lớp vỏ tư duy này là "trí quyển" (noosphere, bắt nguồn từ chữ Hy Lạp "nous" có nghĩa là trí tuệ. Thuật ngữ này thật ra được dùng lần đầu tiên bởi nhà khoa học Xô Viết Vladimir Ivanovich Vernadskiy). Trí quyển chính là nhận thức tập thể của con người, là mạng lưới tư duy và cảm xúc mà mọi cá nhân đều chìm đắm trong đó.
Sự phát triển của khoa học và kỹ thuật đã khiến cho ảnh hưởng của con người càng ngày càng nở rộng, giúp cho một người có thể cùng một lúc tồn tại ở mọi ngóc ngách trên thế giới. Teilhard cho rằng loài người vì thế sẽ trở nên quốc tế hóa, hình thành một tổ chức thống nhất vươn dài khắp trái đất. Teilhard mô tả quá trình này là "một quá trình tâm lý-sinh học khổng lồ, một sự tổng hợp quy mô cực lớn, một sự xếp đặt vĩ đại trong đó tất cả mọi nhân tố tư duy trên trái đất trở thành một chủ thể cá nhân và tập thể." Sự nở rộng nhanh chóng của trí quyển yêu cầu sự bành trướng về tâm linh ở một lãnh vực mới vốn "đang nhìn chăm chăm vào chúng ta tựa hồ như chúng ta chỉ ngẩng đầu lên để nhìn vào nó."
Teilhard cho rằng, tiến hóa sẽ đạt tới đỉnh cao nhất tại điểm Omega, một trạng thái nhận thức tối cao. Các tầng thức về nhận thức sẽ hội tụ ở Omega và hòa quyện vào nhau làm một. Sự tập trung của một vũ trụ nhận thức sẽ tái tổ hợp trong nó tất cả mọi thứ nhận thức trên đời cũng như mọi thứ mà chúng ta nhận thức được. Teilhard nhấn mạnh: mỗi khái cạnh cá nhân của nhận thức sẽ tiếp tục ý thức về bản thân nó vào cuối quá trình này.
Đánh giá

"Hiện tượng con người" nhận được các nhận xét khen lẫn chê. Năm 1961, nhà miễn dịch học Peter Medawar, người nhận giải thưởng Nobel vào năm trước đó, đã viết một bài chỉ trích cay thậm tệ về quyển sách này trên tờ tạp chi Mind. Medawar gọi "Hiện tượng con người" là "một đống ngụy biện" và cho rằng tác giả Teilhard đã tự mình lừa dối mình: "phần lớn nội dung của cuốn sách này là ngớ ngẩn, ngụy biện bởi một mớ lý thuyết suông khoa trương, và tác giả của nó có thể bị cáo buộc là thiếu lương thiện chỉ cần dựa trên căn cứ là, trước khi lừa gạt người khác thì ông ta đã tốn nhiều công sức để lừa gạt bản thân mình."
Ngược lại, vào tháng 6 năm 1995, Jennifer Cobb Kreisberg viết trên tạp chí Wired rằng "Teilhard nhìn thấy hệ thống Mạng trước khi nó xuất hiện đến hơn nửa thế kỷ":
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Teilhard mường tượng ra một giai đoạn tiến hóa đặc trưng bởi một lớp màng thông tin phức tạp bao phủ toàn cầu và được tiếp liệu bởi nhận thức của con người. Nó nghe có vẻ điên rồ cho đến khi bạn nghĩ tới hệ thống Mạng, cái hệ thống mạng điện tử khổng lồ bao quan trái đất, chạy từ điểm này sang điểm kia thông qua một tập hợp những sợi dây điện nối với nhau như hệ thống thần kinh. | ” |
— Jennifer Cobb Kreisberg
Vào tháng 7 năm 2009, trong buổi cầu kinh chiều diễn ra tại Thánh đường Aosta miền bắc Ý, Giáo hoàng Biển Đức XVI khi nói về Thư gửi tín hữu Rôma trong đó "Thánh Phaolô viết rằng thế giới tự nó sẽ trở thành một nơi của sự thờ phượng sống động" đã nhận xét về Teilhard như sau:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Đó là một viễn kiến mà Ngài Teilhard de Chardin quá cố cũng sở hữu: Đến cuối cùng tất cả chúng ta sẽ có chung một nghi thức quảng đại, khi trật tự vũ trụ trở thành một nơi trú ngụ sống động. Hãy cầu nguyện tới Thiên Chúa rằng Người sẽ giúp giới tu sĩ chúng ta trong khía cạnh này, giúp chúng ta chuyển đổi thế giới thành sự kính yêu đối với Thiên Chúa, bắt đầu bởi chính chúng ta. | ” |
— Giáo hoàng Biển Đức XVI
Nhà xuất bản Harper Collins đã xếp "Hiện tượng Con người" vào một trong 100 sách về tâm linh hay nhất trong thế kỷ XX.