Sự can thiệp quân sự của nước ngoài vào Nga
Liên minh Entente can thiệp > Mục tiêu can thiệp

Quá trình lật đổ những người Bolshevik bằng vũ lực giữa các nhà lãnh đạo Bên tham chiến (Entente) không có những mục tiêu rõ ràng:
"Pháp có lập trường cứng rắn hơn về vấn đề này, nhưng Anh tỏ ra thận trọng, nhấn mạnh khả năng chiếm đóng và chinh phục Nga là điều hiển nhiên. Hoa Kỳ cũng đã hành động với sự kiềm chế. Sự can thiệp giống như một phương tiện để dọa những người Bolshevik và khiến họ thương lượng về các điều khoản của Bên tham chiến hơn là một công cụ để thay đổi hệ thống chính trị, ngoài ra, không tự tuyên bố có gì đặc biệt, ngoại trừ mong muốn duy trì quyền lực vô điều kiện, ngay cả khi cái giá phải trả của những mất mát lớn về lãnh thổ và sự nhục nhã..."
Theo một số nhân chứng, bản thân những người can thiệp cũng chưa hiểu rõ mục tiêu và mục đích của họ:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | "Trên các con đường của thành phố biển xinh đẹp này, một số quân đội châu Phi kỳ lạ đã bước đi một cách hòa bình: Người da đen, người Algeria, người Maroc, bị thực dân Pháp đưa từ các quốc gia nắng nóng và xa xôi đưa đến - thờ ơ, vô tư, kém hiểu biết về tất cả. Họ không biết chiến đấu và không muốn. Họ buôn bán và mua đồ lặt vặt và nói chuyện bằng một thứ ngôn ngữ khó nghe. Họ không biết chính xác tại sao họ lại được đưa đến đây." | ” |
— Alexander Vertinsky về sự can thiệp của Pháp ở Odessa, đầu năm 1919
Đối với các nhà lãnh đạo của phong trào Bạch vệ, trong các hoạt động chính sách đối ngoại của họ A. I. Denikin, A. V. Kolchak và những người khác đã xây dựng mối quan hệ đồng minh với Anh, Pháp, sau này - với Hoa Kỳ và Nhật Bản. Các đại diện của các tướng lĩnh đế quốc, những người lãnh đạo phong trào Bạch vệ đã tìm cách thực hiện các nghĩa vụ do chính phủ Nga thực hiện trước Người nhập cư trong Thế chiến thứ nhất (ví dụ: tái tạo Mặt trận phía Đông chống Đức và chống Bolshevik) và mong đợi một phản ứng tương xứng từ các nước phương Tây để khôi phục trật tự pháp lý ở Nga và sự toàn vẹn lãnh thổ của nó. Và sự hỗ trợ như vậy từ các cường quốc của Hiệp ước đã được hứa hẹn cho các tướng lĩnh Nga.
Như nhà nghiên cứu lịch sử về các vấn đề đặc biệt và can thiệp quân sự nước ngoài Nikolay Sergeevich Kirmel viết, nghịch lý lịch sử vào thời điểm đó là việc thiết lập các mối quan hệ chặt chẽ giữa chính phủ Bạch vệ và các Bên tham chiến đồng thời đánh dấu sự khởi đầu của bất đồng giữa các nhà lãnh đạo Bạch vệ và "các đồng minh". Chính sách của Anh, Pháp và các nước khác trong mối quan hệ với Nga (cả "trắng" và "đỏ") được xác định không phải bởi các nghĩa vụ đạo đức, sự ủng hộ hay chống lại bên này hay bên khác trong cuộc nội chiến Nga, mà chủ yếu là bởi lợi ích quốc gia của họ ở Nga, và trước hết là về kinh tế:
Giờ đây, người ta đã xác định rằng "viện trợ" cho chính phủ Bạch vệ không chỉ dựa trên mong muốn ngăn chặn cuộc cách mạng lan rộng khắp thế giới và ngăn chặn thiệt hại hàng tỷ đô la từ việc quốc hữu hóa tài sản do chính phủ Xô viết thực hiện, mà còn, nếu có thể, làm suy yếu một quốc gia, đối thủ cạnh tranh về kinh tế và chính trị bằng cách chia nó thành một số thực thể nhà nước độc lập.
Tướng Dmitry Grigoryevich Shcherbachev, Tổng đại diện quân sự Quân đội Nga thuộc chính phủ liên minh, đã tuyên bố trong một bản tóm tắt chính trị-quân sự ngày 10 tháng 12 năm 1919, rằng giới cầm quyền của Anh và Pháp tìm cách đưa quốc gia của họ thoát khỏi khó khăn tài chính và khôi phục sự cân bằng kinh tế bị phá vỡ trong việc tăng cường xuất khẩu, mà nước Anh phải có thị trường rộng lớn và nguyên liệu thô rẻ - để có thể cạnh tranh với Đức, nước có nền công nghiệp được tổ chức tốt hơn. Người Anh chỉ có thể tìm thấy cả thị trường và nguyên liệu ở Nga, nhưng với điều kiện họ sẽ là người làm chủ: "không thể làm chủ trong một nước Nga thống nhất và vĩ đại, do đó, Anh cần nước Nga bị chia cắt và suy yếu" - Shcherbachev viết và tuyên bố rằng đây là định hướng tất cả các chính sách của Anh, bất kể họ có muốn công nhận những người Bolshevik hay không. Mong muốn chia cắt nước Nga cũng được ghi nhận trong một trong những bài phát biểu tại quốc hội của Thủ tướng Anh David Lloyd George.
Nhà sử học, chính trị gia Nataliya Alekseevna Narotchnitskaya gọi những tuyên bố sai sự thật rằng mục đích của sự can thiệp nước ngoài là để đè bẹp chủ nghĩa Bolshevism và giúp đỡ phong trào Bạch vệ, ghi nhận thái độ tàn ác của Anh đối với đồng minh cũ của mình là Nga, cũng như việc Bên tham chiến hỗ trợ chính phủ theo chủ nghĩa Lenin và kết quả là sự phản bội của người Bạch vệ:
Mục đích của cái gọi là can thiệp vào Nga hoàn toàn không phải để đè bẹp chủ nghĩa Bolshevism và hệ tư tưởng Cộng sản, mà còn không nhằm mục đích giúp phong trào Bạch vệ khôi phục nước Nga thống nhất trước đây. Các động cơ chính luôn là địa chính trị và quân sự-chiến lược, điều này giải thích sự hợp tác hoặc đối tác luân phiên với Hồng quân chống lại Bạch vệ, hoặc ngược lại, lên đến đỉnh điểm là sự phản bội của Bạch vệ bởi Bên tham chiến. Chính sách của Entente là một mô hình thể hiện sự khôn ngoan đối với đồng minh của mình là Nga và phản ánh thái độ đối với coi nước này như một miếng mồi cho nạn cướp bóc...
N.S. Kirmel đồng ý với N. Narochnitskaya về vấn đề này, tóm tắt trong công trình khoa học của ông:
Đường lối của các nước Đồng minh, đặc biệt là Anh, là thành lập các nhà nước non trẻ ở Baltics và Transcaucasus để cắt đứt khỏi Nga dưới ngọn cờ của sự hình thành cái gọi là "đội y tế" xung quanh Nga Xô viết. Ngay sau khi nhiệm vụ này được hoàn thành, hỗ trợ tài chính và vật chất cho quân đội Bạch vệ hoàn toàn chấm dứt. Phù hợp với chính sách thực dụng của mình, Đồng minh đã ký một thỏa thuận với chính phủ của Lenin.
Như Kirmel viết, theo thuật ngữ hiện đại, chính sách tiêu chuẩn kép của các nước châu Âu và Hoa Kỳ liên quan đến Phong trào Bạch vệ đã là một sự thật hiển nhiên trong Nội chiến và không gây ra bất kỳ nghi ngờ nào cho bất kỳ ai. Rõ ràng, đó là lý do tại sao, như sử gia Tiến sĩ Valentina Dmitrievna Zimina viết, Tướng Pyotr Nikolayevich Wrangel, lãnh đạo cuộc đấu tranh của người Bạch vệ ở Crimea, đã học hỏi kinh nghiệm không thành công của những người tiền nhiệm, và tuân thủ một chính sách đối ngoại phổ quát: "theo định hướng chính thức để giúp Pháp, ông không loại trừ liên hệ với Đức, nhưng cố gắng không khoe khoang... ". Như Kirmel viết, vị tổng tư lệnh cuối cùng của Lực lượng vũ trang miền Nam nước Nga (VSYUR) và Quân đội Nga vì chiến thắng trước những người Bolshevik đã sẵn sàng tham gia vào một cuộc đối thoại với các lực lượng địa chính trị khác nhau.
Hành động theo hướng nhất định, các nước Entente đã hỗ trợ giới tinh hoa quốc gia các dân tộc ngoại vi của Đế quốc Nga trong việc thành lập các thực thể độc lập, và các nhà lãnh đạo Phong trào Bạch vệ - trong cuộc chiến chống lại những người Bolshevik. Nhưng việc hỗ trợ không đủ để phe Bạch vệ có đủ sức mạnh để đánh bại hoàn toàn phe Đỏ: theo Kirmel, các chính phủ phương Tây không thể chấp nhận khẩu hiệu của các nhà lãnh đạo Bạch vệ về "Nước Nga một và không thể chia cắt" giống như những người Bolshevik muốn là kèo dài cách mạng đến hòa bình toàn diện, truyền bá cuộc cách mạng ra khắp thế giới. Những người can thiệp đã hành động theo nguyên tắc "lấy - nhiều, cho - bớt", và sự trợ giúp vật chất dành cho quân Bạch không tương ứng với quy mô mà người ta thường được khẳng định trong sử học Xô viết.