stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Mary xứ Woodstock

Đối với các định nghĩa khác, xem Mary của Anh (định hướng).
| Mary của Anh Mary of England |
| --- | --- |
Mô tả về Mary trên gia phả các vị quân chủ Anh
Thông tin chung
Sinh: 11 tháng 3 năm 1278 Lâu đài Windsor
Mất: trước 8 tháng 7 năm 1332 (52 hay 53 tuổi) Amesbury Priory
Vương tộc: Nhà Plantagenet
Thân phụ: Edward I của Anh 
Thân mẫu: Leonor của Castilla
Mary của Anh, hay Mary xứ Woodstock (tiếng Anh: Mary of England hay Mary of Woodstock; 11 tháng 3 năm 1278  – trước ngày 8 tháng 7 năm 1332 ) là người con gái được đặt tên thứ bảy của Edward I của Anh và Leonor của Castila. Mary là một nữ tu tại Tu viện Amesbury, nhưng có một cuộc sống rất thoải mái nhờ khoản trợ cấp hậu hĩnh của cha mẹ là Quốc vương Edward I của Anh và Vương hậu Leonor của Castilla. Bất chấp lệnh cấm đi lại của Giáo hoàng vào năm 1303, Mary đã có nhiều chuyến đi đến nhiều nơi của nước Anh.
Thiếu thời

Bà nội của Mary, Éléonore xứ Provence, đã quyết định nghỉ hưu tại Tu viện Amesbury ở Wiltshire, một ngôi nhà ở Fontevrault . Bà đã vận động để Mary và một cháu gái khác, Aliénor xứ Bretagne, để trở thành nữ tu dòng Biển Đức. Bất chấp sự phản đối của Leonor của Castilla,  Mary được dâng hiến tại Tu viện Amesbury vào năm 1285, khi chỉ được 7 tuổi,  cùng với 13 cô con gái khác của các nhà quý tộc . Mary không chính thức tuyên hứa như một nữ tu cho đến tháng 12 năm 1291, khi đã được mười hai tuổi.  Trong khi đó, Áliénor xứ Bretagne đã tuyên hứa vào tháng 3 trước đó, còn bà nội của hai chị em họ tuyên hứa đã được che đậy vào tháng 3.
Edward I và Leonor đã chu cấp cho Mary 100 bảng Anh mỗi năm (tương đương khoảng 104.000 bảng Anh vào năm 2023) cho đến suốt đời;   bên cạnh đó Mary cũng được nhận gấp đôi số tiền trợ cấp thông thường cho quần áo và quyền lợi đặc biệt đối với rượu từ các cửa hàng,  và được phép sống thoải mái trong các gian phòng riêng.  Edward I đã nhiều lần đến thăm vương nữ Mary và thái hậu Éléonore tại tu viện: hai lần vào năm 1286 và 1289, và một lần nữa vào năm 1290 và 1291.  Năm 1291, Éléonore xứ Provence qua đời và Mary được cho rằng sẽ chuyển đến Fontevrault. Nữ trưởng tu viện của Fontevrault đã thường xuyên viết thư cho Edward I mong muốn Mary được phép sống ở đây. Tuy nhiên, có lẽ để ngăn con gái mình rơi vào tay người Pháp trong trường hợp Pháp xảy ra chiến tranh với Anh, Edward I đã từ chối lời đề nghị và để Mary tiếp tục ở lại Amesbury, trong khi khoản trợ cấp của Mary được tăng gấp đôi lên 200 bảng Anh mỗi năm. Ngoài ra, năm 1292, Mary cũng được trao quyền khai thác bốn mươi cây sồi mỗi năm từ các khu rừng vương thất và hai mươi thùng rượu mỗi năm từ Southampton.
Đại diện cho dòng tu

Mặc dù là một nữ tu, Mary bắt đầu đi đến nhiều nơi trên khắp đất nước. Mary đã đến thăm anh trai Edward của mình vào năm 1293, và thường xuyên có mặt tại triều đình Anh, dành 5 tuần ở đó vào năm 1297, trước khi em gái Elizabeth lên đường đến Holland.  Vào cuối thế kỷ 13, Mary giữ vai trò đại diện và thăm viếng của một viện trưởng, cùng với quyền chuyển giao các nữ tu qua các tu viện.  Năm 1302, khoản trợ cấp 200 bảng Anh của Mary được thay thế bằng quyền sở hữu một số trang viên và thị trấn của Wilton, với điều kiện Mary phải ở lại Anh. Tuy nhiên, Mary đã mắc phải những khoản nợ cờ bạc đáng kể khi đến thăm triều đình của Edward I, và vào năm 1305, Mary được trao cho 200 bảng Anh để giải quyết hết số nợ.   Ngoài ra, Mary cũng được giao cho quản lý Tu viện Grovebury ở Bedfordshire đến khi qua đời.
Mary đã không thành công trong việc giành được chức vụ quan trọng trong dòng,  trong khi Aliénor xứ Bretagne trở thành viện trưởng tại Fontevrault vào năm 1304.  Sắc lệnh Periculoso của giáo hoàng đã được đọc tại Amesbury vào năm 1303, yêu cầu các nữ tu phải ở lại trong các cơ sở tôn giáo của họ, nhưng Mary vẫn tiếp tục việc du hành của mình. Cô ấy cũng đã tham gia nhiều cuộc hành hương, trong đó có một lần đến Canterbury, và tiếp tục đến thăm triều đình,  với đoàn tùy tùng lên đến 24 con ngựa,  đôi khi là cùng với các nữ tu khác.  Sau năm 1313, vai trò người thăm viếng của Mary đã bị loại bỏ. Năm 1317, Edward, anh trai của Mary, lúc này là Vua Edward II, đã yêu cầu Aliénor khôi phục chức vụ cho Mary nhưng bị từ chối. Nhưng Mary vẫn kiên trì và nhận được ủy thác của giáo hoàng yêu cầu Aliénor cho Mary phục chức và Aliénor đã tuân theo.
Cuộc sống sau này

Bất chấp mâu thuẫn với Aliénor, Mary vẫn có một cuộc sống thoải mái. Năm 1316, Mary có thể vay hơn 2 bảng Anh từ quỹ của tu viện (tưng đương khoảng 1,100 bảng Anh vào 2023),  và cử một thư ký đến Luân Đôn để giải quyết công việc riêng của mình bằng chi phí của tu viện.
Với tư cách là một vương nữ, Mary đã nhận được sự kính trọng của tu sĩ người Anh dòng Anh Em Giảng Thuyết Nicholas Trevet, một học giả và tác giả đại học đa năng và uyên bác, và đã dành tặng cho bà cuốn sách Cronicles của mình,  mà có thể là Mary đã ủy quyền cho Nicholas để viết.  Vốn dự định cuốn sách là một cuốn sách lịch sử thế giới, cuốn sách đã trở thành một nguồn thông tin quan trọng cho nhiều tác phẩm nổi tiếng của thời kỳ này. Một phần của nó là tường thuật về vương tộc Plantagenet của Mary, và bản thân Mary được đề cập một cách tâng bốc:
the fourth daughter was dame Mary of whom it ys before sayde that she wedded herself unto the hygh king heaven. And in so moche as hit ys trewly sayde of her and notably this worthy text of holy scripture: optimam partem elegit ipsi Maria,  que non auferetur ab ea. The whych ys as moche to say "As Maria hathe chosyn the best party to her, the whych shall not be done away from her".
Đoạn trích ở đây là lời của Chúa Giê-su trong Phúc âm của thánh Lu-ca (10,42), khi Ngài bảo vệ cô em gái Maria lời trước than phiền của người chị gái là Matta. Đây là một cách sử dụng hơi táo bạo đối với văn bản Tin Mừng, vốn theo truyền thống được áp dụng cho Đức Trinh Nữ Maria.
Cũng vì địa vị của Mary, một số quý tộc mong muốn con gái của họ được đặt dưới quyền giám hộ của Mary.
Mary qua đời trước ngày 8 tháng 7 năm 1332,  và được chôn cất tại Tu viện Amesbury. Sau khi Mary qua đời, John de Warenne, Bá tước thứ 7 của Surrey, cố gắng tiêu hôn với Joan, cháu gái của Mary, tuyên bố đã có quan hệ với Mary trước khi kết hôn với Joan. Nếu tuyên bố của John là có giá trị, cuộc hôn nhân của John với Joan sẽ bị vô hiệu, nhưng bất chấp yêu cầu của Giáo hoàng về việc điều tra sự việc, sự thật vẫn chưa bao giờ được xác lập.
Chú thích

↑  Burke's guide to the Royal Family (ấn bản thứ 1). London, Burke's Peerage. 1973. tr. 197. ISBN 9780220662226.
1 2  Weir, Alison (1999). Britain's Royal Families: The Complete Genealogy. London, U.K.: The Bodley Head. tr. 85. ISBN 978-0099539735.
1 2 3 4 5 6 7 8 9  "Mary", Oxford Dictionary of National Biography; John Carmi Parsons, Eleanor of Castile, pp. 3–4.
↑  Orme, Nicholas (2017). From Childhood to Chivalry: The Education of the English Kings and Aristocracy 1066-1530. Routledge. tr. 63.
↑  Berenice M. Kerr, Religious life for women, c.1100-c.1350: Fontevraud in England, p.240; Mary Anne Everett Green, Lives of the Princesses of England from the Norman Conquest, vol.2, London, 1849, pp.404–442, at 409; A. Rutherford, trans., The Anglo-Norman Chronicles of Nicholas Trivet, unpublished PhD thesis, University of London, 1932; Nicholas Trivet, F. Nicholai Triveti, De ordine frat. Praedicatorum, Annales, English Historical Society, p.310; Laura Barefield, Lineage and Women's Patronage: Mary of Woodstock and Nicholas Trevett's Les Cronicles, in Medieval Feminist Forum 35 (2003), pp.21–30
↑  Margaret Howell, Eleanor of Provence: Queenship in Thirteenth-Century England, p.300
1 2  UK Retail Price Index inflation figures are based on data from Clark, Gregory (2017). “The Annual RPI and Average Earnings for Britain, 1209 to Present (New Series)”. MeasuringWorth. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2022.
1 2 3 4  Berenice M. Kerr, Religious life for women, c.1100-c.1350: Fontevraud in England, pp. 115–116; R. B. Pugh, ed., A History of Wiltshire, vol.3, Oxford University Press, 1956, pp.247–249
↑  Berenice M. Kerr, Religious life for women, c.1100-c.1350: Fontevraud in England, p.110
↑  R. B. Pugh, ed., A History of Wiltshire, vol. 3, p.247
1 2 3  Berenice M. Kerr, Religious life for women, c.1100-c.1350: Fontevraud in England, p.136
↑  Everett Green, Lives of the Princesses of England, vol.2, p.421, p.431, p.434,
↑  Full title Les Cronicles qe frere N. Trevet escript a dame Marie.
↑  "Trevet, Nicolas", Oxford Dictionary of National Biography
↑  Quoted by Laura Barefield, Lineage and Women's Patronage: Mary of Woodstock and Nicholas Trevett's "Les Cronicles", in Medieval Feminist Forum 35 (2003) 26.
↑  Giles Constable, The Interpretation of Martha and Mary, in Giles Constable, Three Studies in Medieval Religious and Social Thought, Cambridge University Press, Cambridge 1995, pp. 1–114.
↑  Calendar of the Entries in the Papal Registers, Papal Letters, volume 3, 1342–1362, p. 169
Vittaria caricina

| Vittaria caricina> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
Họ (familia): Pteridaceae
Chi (genus): Vittaria
Loài (species): V. caricina
Danh pháp hai phần
Vittaria caricina Christ, 1904 
Vittaria caricina là một loài dương xỉ trong họ Pteridaceae. Loài này được Christ mô tả khoa học đầu tiên năm 1904.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Vittaria caricina”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Masdevallia exilipes

| Masdevallia exilipes> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Masdevallia
Loài (species): M. exilipes
Danh pháp hai phần
Masdevallia exilipes Schltr. 
Masdevallia exilipes là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Schltr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1920.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Masdevallia exilipes”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
El Rom

| --- | --- |
{{{kibbutz_name}}}


El Rom (tiếng Hebrew: אֶל רוֹם, lit. To height) là một kibbutz, ở phía bắc Cao nguyên Golan nằm trong lãnh thổ thành phố của Hội đồng khu vực Golan. Cộng đồng quốc tế coi các khu định cư của Israel ở Cao nguyên Golan là bất hợp pháp theo luật pháp quốc tế, nhưng chính phủ Israel tranh chấp điều này. Năm 2017, nó có dân số là 381 người. [1]
Địa lý

Kibbutz nằm cách Núi Hermon khoảng mười km về phía nam, ở độ cao 1.050–1.070 mét (3.440–3.510 ft) trên mực nước biển. Cả El Rom và moshav Odem gần đó là hai khu định cư của người Do Thái ở Israel có độ cao cao nhất, sau Nimrod.
Lịch sử

Kibbutz được thành lập vào năm 1971 bởi một nhóm người định cư nòng cốt từ phong trào thanh niên Machanot HaOlim Zionist. Mặc dù họ đã có ý định định cư tại Beit HaArava ở phía nam thung lũng sông Jordan, cuối cùng họ vẫn bị thuyết phục di chuyển đến Cao nguyên Golan. Khu định cư ban đầu bị phá vỡ trong cuộc chiến Yom Kippur, hầu hết các tòa nhà đã được sửa chữa, ngoại trừ một hoặc hai prefab.
Khí hậu

El Rom có khí hậu kiểu Địa Trung Hải, với mùa hè ấm và khô, sau đó là mùa đông lạnh và ẩm. Nằm ở phía bắc của Cao nguyên Golan và ở độ cao hơn một nghìn mét so với mực nước biển mang lại cho nó một thời tiết quanh năm độc đáo so với hầu hết Israel. Thời gian mùa hè, vào giữa tháng Năm và tháng Chín, khô ráo với hầu như không có mưa và nhiệt độ 253030 độ C trong ngày trong những tháng nóng của tháng Bảy và tháng Tám. Đêm chủ yếu mát mẻ do gió lục địa thổi từ sa mạc rộng lớn về phía đông. Nhiệt độ mùa đông trung bình bảy độ C trong những tháng lạnh của tháng giêng và tháng hai trong ngày và thấp hơn 2-3 độ C, có lúc giảm xuống dưới 0 đến âm mười lăm. Những cơn mưa bắt đầu vào tháng 9 và kéo dài cho đến tháng 5 mang lại sự sống cho khu vực, lấp đầy các hồ chứa và rất nhiều nước quý giá đến Biển hồ Galilee. Lượng mưa hàng năm trung bình 940 mm mưa và tuyết thường xuyên, nhưng vài năm qua cho thấy lượng mưa ít hơn và nhiệt độ cao hơn. Sương mù rất phổ biến trong suốt cả năm.
Nền kinh tế

Nền kinh tế chủ yếu dựa vào nông nghiệp. Cây trồng bao gồm táo, lê, dâu tây, nho để làm rượu vang. Một nhà rượu táo sản xuất rượu táo theo kiểu Anh hoạt động trên kibbutz. Họ cũng nuôi gia súc để làm thức ăn và gà. Năm 1984, kibbutz thành lập El Rom Studios để cung cấp cơ hội việc làm và nguồn doanh thu thay thế. Các hãng phim chiếm thị phần lớn trong thị trường để thêm phụ đề cũng như các dịch vụ dịch thuật khác cho phim và truyền hình. Ở Israel, vì phim và chương trình truyền hình nước ngoài hiếm khi được lồng tiếng, nên cần phải cung cấp các dịch vụ này liên tục.
Macromitrium canum

| Macromitrium canum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Bộ (ordo): Orthotrichales
Họ (familia): Orthotrichaceae
Chi (genus): Macromitrium
Loài (species): M. canum
Danh pháp hai phần
Macromitrium canum Müll. Hal., 1896 
Macromitrium canum là một loài rêu trong họ Orthotrichaceae. Loài này được Müll. Hal. mô tả khoa học đầu tiên năm 1896.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Macromitrium canum”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2014.
Nguyễn Công Hoan

| Nguyễn Công Hoan |
| --- | --- |
Nhà văn Nguyễn Công Hoan
Thông tin cá nhân
Sinh: 
Tên khai sinh: Nguyễn Công Hoan
Ngày sinh: (1903-03-06)6 tháng 3, 1903
Nơi sinh: Văn Giang, Hưng Yên, Liên bang Đông Dương
 
Mất: 
Ngày mất: 6 tháng 6, 1977(1977-06-06) (74 tuổi)
Nơi mất: Hà Nội, Việt Nam
 
Giới tính: nam
Quốc tịch:  Việt Nam
Nghề nghiệp: Nhà văn Nhà báo
Gia đình: 
Anh chị em: Lê Văn Lương
 
Lĩnh vực: văn học, báo chí, giáo dục

Sự nghiệp văn học
Tác phẩm: Kép Tư Bền Bước đường cùng Tinh thần thể dục Răng con chó
 
 
Giải thưởng
Giải thưởng Hồ Chí Minh (1996) Văn học nghệ thuật 
x • t • 
Nguyễn Công Hoan (6 tháng 3 năm 1903 tại Hưng Yên – 6 tháng 6 năm 1977 tại Hà Nội) là một nhà văn, nhà báo, thành viên Hội Nhà văn Việt Nam.
Tiểu sử

Nguyễn Công Hoan quê ở làng Xuân Cầu, tổng Xuân Cầu, huyện Văn Giang, phủ Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh (nay thuộc xã Nghĩa Trụ, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên). Ông sinh trong một gia đình quan lại xuất thân Nho học thất thế. Trong gia đình, từ nhỏ Nguyễn Công Hoan đã được nghe và thuộc rất nhiều câu thơ, câu đối và những giai thoại có tính chất trào lộng, châm biếm, đả kích tầng lớp quan lại. Điều đó ảnh hưởng mạnh mẽ đến phong cách văn chương của ông sau này. Ông có ba người em trai đều tham gia hoạt động cách mạng và giữ cương vị quan trọng là Nguyễn Công Miều (Lê Văn Lương) nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, Nguyễn Công Bồng nguyên Phó Tổng Giám đốc Nha Công an và Nguyễn Công Mỹ nguyên Tổng Giám đốc đầu tiên của Nha bình dân học vụ.
Năm 1926, ông tốt nghiệp cao đẳng sư phạm, làm nghề dạy học ở nhiều nơi (như Hải Dương, Lào Cai, Nam Định,...) cho đến khi Cách mạng tháng Tám nổ ra. Ông viết văn từ sớm, tác phẩm đầu tay Kiếp hồng nhan (viết năm 1920, được Tản Đà thư điếm xuất bản năm 1923) là một đóng góp cho nền văn xuôi Việt Nam bằng chữ Quốc ngữ.
Sau Cách mạng tháng Tám, ông giữ chức Giám đốc kiểm duyệt báo chí Bắc Bộ, kiêm Giám đốc Sở Tuyên truyền Bắc Bộ. Sau đó ông gia nhập Vệ quốc quân, làm biên tập viên báo Vệ quốc quân, giám đốc trường Văn hóa quân nhân, chủ nhiệm và biên tập tờ Quân nhân học báo. Ông là đảng viên Đảng Lao động Việt Nam từ năm 1948. Năm 1951 ông làm việc ở Trại tu thư của ngành giáo dục, biên soạn sách giáo khoa và sách Sử Việt Nam hiện đại từ Pháp thuộc đến năm 1950 dùng cho lớp 7 hệ chín năm. Ông cũng viết bài cho báo Giáo dục nhân dân, cơ quan ngôn luận đầu tiên của Bộ Quốc gia giáo dục lúc bấy giờ. Từ sau năm 1954, ông trở lại nghề văn với cương vị Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam (khóa đầu tiên 1957-1958), Ủy viên Ban Thường vụ trong Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam các khóa sau đó. Ông cũng là Ủy viên Ban chấp hành Hội liên hiệp Văn học nghệ thuật Việt Nam, chủ nhiệm tuần báo Văn (tiền thân của báo Văn nghệ).
Nguyễn Công Hoan mất ngày 6 tháng 6 năm 1977 tại Hà Nội.
Ghi công

Tên ông được đặt cho một phố ở Hà Nội, đoạn giữa hai phố Ngọc Khánh và Nguyễn Chí Thanh. Tại thành phố Đồng Hới, Quảng Bình có con đường mang tên Nguyễn Công Hoan ở phường Bắc Lý. Nguyễn Công Hoan được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học nghệ thuật năm 1996.
Năm 2009 tên ông đã được đặt cho tên trường THPT Nguyễn Công Hoan tại xã Mễ Sở, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên.
Tác phẩm

Ông để lại một di sản nghệ thuật với hơn 200 truyện ngắn, gần 30 truyện dài và nhiều tiểu luận văn học, các tác phẩm chính của ông là:
Kiếp hồng nhan (truyện ngắn, 1923)
Răng con chó của nhà tư sản (truyện ngắn, 1929; đăng Annam tạp chí số 23 năm 1931 với nhan đề Răng con vật nhà tư bản)
Hai thằng khốn nạn (truyện ngắn, 1930)
Thật là phúc (truyện ngắn, 1931)
Người ngựa, ngựa người (truyện ngắn, 1931)
Thế là mợ nó đi tây (truyện ngắn, 1932)
Xin chữ cụ nghè (truyện ngắn, 1932)
Tắt lửa lòng (truyện dài, 1933)
Lá ngọc cành vàng (tiểu thuyết, 1934)
Kép Tư Bền (tập truyện ngắn, 1935)
Cô làm công (tiểu thuyết, 1936)
Cô giáo Minh (tiểu thuyết, 1936)
Oẳn tà roằn (truyện ngắn, 1937)
Vợ (truyện ngắn, 1937)
Bước đường cùng (tiểu thuyết, 1938)
Tinh thần thể dục (truyện ngắn, 1939)
Phành phạch (truyện ngắn, 1939)
Cái thủ lợn (tiểu thuyết, 1939)
Nông dân và địa chủ (truyện ngắn, 1955)
Tranh tối tranh sáng (truyện dài, 1956)
Người cặp rằng hầm xay lúa ở ngục Côn Lôn 1930 (1960)
Hỗn canh hỗn cư (truyện dài, 1961)
Đống rác cũ (tiểu thuyết, 1963)
Đời viết văn của tôi (hồi ký, 1971)
Tuyển tập Nguyễn Công Hoan (3 tập, Nhà xuất bản Văn học, 1983-1986)
Đồng hào có ma
Năm 1936, truyện dài Tắt lửa lòng của ông đã được Trần Hữu Trang chuyển thể thành vở cải lương nổi tiếng Lan và Điệp.
Thành tựu nghệ thuật

Nguyễn Công Hoan là nhà văn tiêu biểu của văn học hiện thực phê phán Việt Nam. Tác phẩm Kép Tư Bền (viết năm 1927, xuất bản năm 1935) đã gây chấn động trên văn đàn, và là đề tài cho cuộc bút chiến giữa hai quan điểm nghệ thuật vị nghệ thuật và nghệ thuật vị nhân sinh lúc bấy giờ. Nhiều tác phẩm của ông được đưa vào giảng dạy ở chương trình giáo dục phổ thông các cấp.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam giới thiệu:
Nói đến Nguyễn Công Hoan trước hết là nói đến một bậc thầy truyện ngắn trong văn học Việt Nam hiện đại. Thế giới truyện ngắn Nguyễn Công Hoan đa dạng, phong phú như một "bách khoa thư", một "tấn trò đời" mà đặc trưng là xã hội phong kiến của thực dân ở Việt Nam nửa đầu thế kỷ 20. Truyện ngắn Nguyễn Công Hoan có nhiều nét gần với truyện cười dân gian, tiếp thu được truyền thống lạc quan của nhân dân muốn dùng tiếng cười như một "vũ khí của người mạnh" để tống tiễn cái lạc hậu, cái xấu xa vào dĩ vãng... Truyện ngắn Nguyễn Công Hoan với đặc điểm của nó đã nâng cao khả năng nhận thức và khám phá các hiện tượng xã hội phức tạp... Chúng ta có quyền tự hào về Nguyễn Công Hoan và coi ông là bậc thầy truyện ngắn... Nguyễn Công Hoan là nhà văn có công khai phá, mở đường cho chủ nghĩa hiện thực trong văn học Việt Nam thời kỳ hiện đại... Nguyễn Công Hoan đã đột phá vào những thành trì, khuôn khổ của giáo huấn và tiếp nhận, tuân theo một chủ nghĩa khách quan lịch sử khi miêu tả hiện thực. Giới nghiên cứu văn học khi bàn đến sự hình thành chủ nghĩa hiện thực trong văn học Việt Nam đều nhất trí đánh giá cao vai trò, vị trí của Nguyễn Công Hoan, người có những tác phẩm được coi là "cổ điển" trong nền văn học hiện đại.
Từ điển bách khoa Việt Nam đánh giá:
Có thể nói Nguyễn Công Hoan là ngọn cờ đầu của văn học hiện thực phê phán Việt Nam... Nguyễn Công Hoan đến với chủ nghĩa hiện thực bằng văn học trào phúng. Từ những truyện đầu tiên, ông đã tìm đề tài trong những người nghèo khổ, cùng khốn của xã hội. Đa số nhân vật phản diện của ông đều thuộc tầng lớp thượng lưu giàu có và quan lại, cường hào. Toàn những cảnh xấu xa, bỉ ổi, những chuyện bất công, ngang ngược, những con người ghê tởm, đáng khinh bỉ. Nguyễn Công Hoan tạo ra những tình huống bất ngờ, rồi phá lên cười và làm cho người khác cười theo, nhưng ngẫm lại thật thương tâm đau xót.
Ngoài sáng tác, những bài tiểu luận, phê bình văn học của ông cũng được đánh giá cao vì có cái nhìn, cách tiếp cận sắc sảo về các tác giả văn học Việt Nam.
Ông từng có mặt trong Từ điển Bách khoa toàn thư của Liên Xô từ thập niên 1960.
Giai thoại

Mặc dù sinh thời, Phạm Quỳnh nhận xét về Nguyễn Công Hoan rằng "Truyện viết hay như Tây" nhưng ông rất ít đọc các tác phẩm văn học nước ngoài, kể cả tác phẩm của các tác giả bậc thầy. Theo ông kể lại, ngày còn đi học, ông được một người thân cho ba đồng bạc để mua sách, ông góp thêm tiền vào mua được bộ tiểu thuyết Bá tước Monte Cristo (bấy giờ được dịch sang tiếng Việt là Ngọc Sơn bá tước) của Alexandre Dumas. Sách mua về, ông chỉ đọc có chương đầu tiên rồi bỏ, từ đấy cuốn sách chỉ để cho mượn. Khi ông được người bạn cho mượn một tập truyện ngắn của Guy de Maupassant thì ông cũng chỉ đọc có truyện đầu là "Lão ăn mày", rồi không xem thêm nữa.
Một lần, cảnh sát khu vực phường Trần Hưng Đạo đến nhà gặp Nguyễn Công Hoan để kê khai bổ sung về hộ khẩu, lý lịch. Đến mục trình độ văn hóa, ông khai là "đọc thông, viết thạo". Người cảnh sát khu vực tròn xoe mắt thắc mắc: "Thưa bác, bác là nhà văn lớn mà khai như thế này, liệu có khiêm tốn quá không?". Ông Hoan nói: "Ghi đúng đấy. Tôi hồi trước học theo văn bằng của Pháp chỉ tương đương hết phổ thông bây giờ. Tôi từng chỉ là thầy giáo tiểu học. Nhưng bây giờ nhiều trường đại học vẫn mời tôi giảng bài cho các thế hệ sinh viên. Theo anh, tôi nên khai như thế nào?".
Ông nội của Nguyễn Công Hoan - Nguyễn Đức Liên - đưa ra quy ước về cách đặt tên đệm lần lượt theo các đời là "Đức, Đạo, Công, Tài, Trường, Thiên, Thế, Tộ". Do vậy, ông được đặt tên đệm chữ Công. Các con trai của ông được đặt tên đệm chữ Tài (Nguyễn Tài Khoái, Nguyễn Tài Đông, ngang hàng có "Nguyễn Tài Dư, Nguyễn Tài Anh"...). Cháu nội ông lấy đệm chữ Trường (Nguyễn Trường Thống Nhất, Nguyễn Trường Đại...). Cũng theo quy ước đó, khi đến chữ "Tộ" thì quay lại chữ "Đức". Ý nghĩa của tám chữ được dùng để đặt tên đệm đó đại ý là có đạo đức, có tài năng thì tiếng tăm được lưu truyền trên thế gian này mãi mãi.
Gia đình

Con trai là Nguyễn Tài Đông, Đại tá nguyên thứ trưởng Bộ Công an, từng bị CIA của Mỹ bắt giam trong thời kỳ Chiến tranh Việt Nam. Cháu là Nguyễn Trường Đại, hiện là Đại tá Cục phó Cục Thông tin liên lạc (H47), Tổng cục Hậu cần – Kỹ thuật, Bộ Công an.
Chú thích

↑  "Đồng chí Lê Văn Lương: vì nước, vì dân Lưu trữ 2009-04-18 tại Wayback Machine". Báo Công an nhân dân. Truy cập ngày 18 tháng 12 năm 2008.
↑  "Nguyễn Công Mỹ[liên kết hỏng]". Thư viện Hải Phòng. Truy cập ngày 18 tháng 12 năm 2008.
↑  “Bài giới thiệu về Nguyễn Công Hoan trên trang web của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt nam”. Bản gốc lưu trữ ngày 11 tháng 12 năm 2007. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2007.
↑  “Danh nhân Hưng Yên”. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 12 năm 2007. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2007.
↑  Báo Tổ quốc online Lưu trữ 2011-02-12 tại Wayback Machine truy cập ngày 6 tháng 1 năm 2009
Egesina mentaweiensis

| Egesina mentaweiensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Egesina
Loài (species): E. mentaweiensis
Danh pháp hai phần
Egesina mentaweiensis Breuning, 1943 
Egesina mentaweiensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Grauanthus parviflorus

| Grauanthus parviflorus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Grauanthus
Loài (species): G. parviflorus
Danh pháp hai phần
Grauanthus parviflorus Fayed, 1979 
Grauanthus parviflorus là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Fayed mô tả khoa học đầu tiên năm 1979.