stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Agonandra brasiliensis
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Agonandra brasiliensis”. Truy cập ngày 25 tháng 8 năm 2013.
Nhà Almoravid

Nhà Almoravid (Ngữ tộc Berber: Imṛabḍen, ⵉⵎⵕⴰⴱⴹⴻⵏ; tiếng Ả Rập: المرابطون‎, Al-Murābiṭūn) là một triều đại Berber Hồi giáo lấy Maroc làm trung tâm. Nó đã thiết lập một đế quốc vào thế kỷ 11 trải dài qua phía tây Maghreb và Al-Andalus. Được Abdallah ibn Yasin thành lập, kinh đô của nhà Almoravid là Marrakesh, thành phố này được dòng tộc thống trị thành lập vào năm 1062. Triều đại bắt nguồn từ người Lamtuna và Gudala, các tộc người Berber du mục của Sahara, đi qua lãnh thổ giữa Draa, Niger, và các sông ở Senegal.
Nhà Almoravid có vai trò rất quan trọng trong việc ngăn cản không cho Al-Andalus rơi vào tay của các vương quốc Thiên chúa giáo Iberia, khi họ đánh bại hoàn toàn liên quân của Castilian và Aragon tại trận Sagrajas vào năm 1086. Điều này cho phép họ kiểm soát đế chế trải dài 3.000 km về phía bắc. Tuy nhiên, sự thống trị của triều đại này tương đối ngắn ngủi. Nhà Almoravid sụp đổ -ở đỉnh cao quyền lực của họ - khi họ không thể ngăn cản được lực lượng phản loạn của Masmuda được Ibn Tumart khởi xướng. Do vậy, vị vua cuối cùng Ishaq ibn Ali của triều đại này đã bị giết tại Marrakesh vào tháng 4 năm 1147 bởi Almohad Caliphate, người thay thế họ như một triều đại cầm quyền cả ở Ma-rốc và Al-Andalus.
Từ nguyên

Thuật ngữ "Almoravid" bắt nguồn từ tiếng Ả Rập "al-Murabit" (المرابط), thông qua tiếng Tây Ban Nha: almorávide. Từ b trong "al-Murabit" được đổi sang thành v trong "almorávide" là một điển hình betacism trong tiếng Tây Ban Nha.
Tên "Almoravid" được gắn với một trường phái luật Malikite được gọi là "Dar al-Murabitin" được thành lập ở Sus al-Aksa (ngày nay là Maroc) bởi một học giả tên Waggag Ibn Zallu. Ibn Zallu đã cử học trò của mình là Abdallah ibn Yasin để truyền đạo Hồi giáo Malikite cho những người Sanhaja Berbers ở Adrar (ngày nay là Mauritania). Do đó, từ Almoravids xuất phát từ những tín đồ của Dar al-Murabitin, "ngôi nhà của những người đã gắn bó với nhau vì chính nghĩa của Chúa."
Hiện nay chưa ai xác định được mà từ khi nào hoặc tại sao Almoravids có được tên gọi đó. Ibn Idhari đã viết rằng cái tên được Ibn Yasin được gợi ý với nghĩa "kiên trì trong chiến đấu", để nâng cao tinh thần sau một trận chiến đặc biệt cam go tại thung lũng Draa diễn ra năm 1054, trong đó họ đã chịu nhiều tổn thất.
Tên Almoravid có thể liên quan đến ribat của Waggag ibn Zallu ở làng Aglu (ngày nay là Tiznit), đây là nơi mà nhà lãnh đạo tinh thần Almoravid tương lai Abdallah ibn Yasin được đào tạo từ nhỏ.
Lịch sử > Tiến trình xâm lược của Almoravid đối với các vùng lãnh thổ > Bắc Phi

Từ năm 1053, người Almoravids bắt đầu truyền bá tôn giáo của họ đến các khu vực Berber của sa mạc Sahara, và đến các khu vực phía nam sa mạc. Sau khi chiến thắng bộ lạc Sanhaja Berber, họ nhanh chóng nắm quyền kiểm soát toàn bộ tuyến đường thương mại trên sa mạc, chiếm Sijilmasa ở đầu phía bắc vào năm 1054, và Aoudaghost ở đầu phía nam vào năm 1055. Yahya ibn Umar bị giết trong một trận chiến năm 1057, nhưng Abdullah ibn Yasin, người có tầm ảnh hưởng với tư cách là một nhà truyền giáo tôn giáo là quan trọng nhất, đã chỉ định anh trai mình Abu Bakr ibn Umar làm thủ lĩnh. Dưới quyền của các Almoravid sớm bắt đầu lan rộng sức mạnh của họ ra ngoài sa mạc, và chinh phục các bộ lạc của Dãy núi Atlas. Năm 1058, họ vượt qua High Atlas và chinh phục Aghmat, một thị trấn thương mại thịnh vượng gần chân núi, và biến nó thành thủ đô của họ. Sau đó, họ tiếp xúc với Berghouata (một liên minh với bộ lạc Berber) những người theo một "tà giáo" Hồi giáo được Salih ibn Tarif rao giảng ba thế kỷ trước đó. Berghouata đã chống lại Abdullah ibn Yasin bị giết trong trận chiến với họ vào năm 1059, tại Krifla, một ngôi làng gần Rommani, Maroc.  Tuy nhiên, họ đã hoàn toàn bị chinh phục bởi Abu Bakr ibn Umar, và buộc phải cải sang đạo Hồi chính thống. Abu Bakr kết hôn với một phụ nữ Berber cao quý và giàu có, Zaynab an-Nafzawiyyat, người sẽ trở nên rất có ảnh hưởng đến sự phát triển của vương triều. Zaynab là con gái của một thương gia giàu có từ Houara, người được cho là đến từ Kairouan.
Năm 1061, Abu Bakr ibn Umar phân chia quyền lực mà ông đã thiết lập, giao những phần ổn định hơn cho người anh em họ của mình Yusuf ibn Tashfin với tư cách là phó vương, và cũng giao cho anh ta người vợ yêu thích của mình là Zaynab. Ibn Umar giữ nhiệm vụ trấn áp các cuộc nổi dậy nổ ra trên sa mạc. Khi quay trở lại để tiếp tục kiểm soát, anh ta thấy em họ của mình quá mạnh để có thể bị thay thế. Abu Bakr ibn Umar thành lập thủ đô mới của Marrakesh vào khoảng thời gian này. Các nguồn lịch sử trích dẫn nhiều niên đại cho sự kiện này, từ năm 1062, do Ibn Abi Zar và Ibn Khaldun đưa ra, đến năm 1078 (470 AH). Một số nhà văn trích dẫn năm 1062. Vào tháng 11 năm 1087 Abu Bakr bị giết trong trận chiến - theo truyền miệng bằng một mũi tên – trong khi chiến đấu trong khu vực lịch sử của Sudan.
Trong khi đó, Yusuf ibn Tashfin đã đưa khu vực rộng lớn của những gì ngày nay được gọi là Maroc, Tây Sahara, và Mauritania trở thành sự phục tùng hoàn toàn.  Năm 1080, ông chinh phục vương quốc Tlemcen (thuộc Algeria ngày nay) và thành lập thành phố ngày nay có tên đó, quyền cai trị của ông kéo dài đến tận Oran.
Lịch sử > Tiến trình xâm lược của Almoravid đối với các vùng lãnh thổ > Ghana và cánh phía nam

Almoravids đã chinh phục Đế chế Ghana vào khoảng năm 1076 CN. Một ghi chép của nhà sử gia Ibn Khaldun, người đã trích dẫn cuốn Shaykh Uthman, faqih của Ghana, viết vào năm 1394. Theo nguồn này, người Almoravids đã làm suy yếu Ghana và thu thập cống phẩm từ  Sudan, đến mức quyền lực của những người cai trị Ghana giảm dần, và họ bị khuất phục và bị ăn mòn bởi Susu (một đế chế láng giềng của Sudan). Các truyền thống ở Mali liên quan đến việc Đế chế Soso cũng xâm chiếm Mali, và người cai trị của Đế chế Soso là Sumaouro Kanté đã chiếm lấy vùng đất này.
Tuy nhiên, những lời chỉ trích từ Conrad và Fisher (1982) cho rằng khái niệm về bất kỳ cuộc viễn chinh quân sự nào của Almoravid chỉ là văn hóa dân gian lưu truyền, xuất phát từ sự hiểu sai hoặc dựa vào các nguồn tiếng Ả Rập một cách thiếu suy nghĩ. Theo Giáo sư Timothy Insoll, nhà khảo cổ học của Ghana cổ đại đã cho biết không cho thấy dấu hiệu của sự thay đổi và hủy diệt nhanh chóng vốn có liên quan đến Ghana dưới bất kỳ cuộc chinh phạt quân sự nào dưới thời Almoravid.
Quan điểm truyền thống nói rằng cuộc chiến sau đó với Almoravids đã đẩy Ghana đến bờ vực, chấm dứt vị thế của vương quốc như một cường quốc thương mại và quân sự vào năm 1100. Nó sụp đổ thành các nhóm bộ lạc và thủ lĩnh, một số sau đó bị đồng hóa thành Almoravids trong khi những người khác thành lập Đế quốc Mali.
Lịch sử > Tiến trình xâm lược của Almoravid đối với các vùng lãnh thổ > Nam Iberia và cánh phía bắc

Tamim Al Yusuf đã đến Iberia vào năm 1090, với mục đích là sát nhập các thủ phủ taifa của Iberia. Ông được hầu hết người dân Iberia ủng hộ, những người ủng hộ ông phần lớn là không hài lòng với việc đánh thuế nặng nề bởi những người cai trị tiêu xài hoang phí. Khiến các nhà cai trị taifa căm ghét vì sự xuất hiện của Tamim Al Yusuf. Các giáo sĩ đã ban hành một fatwa (một quan điểm pháp lý không ràng buộc) rằng Yusuf là người có đạo đức lành mạnh và có quyền tôn giáo để lật đổ những người cai trị, người mà ông cho là không chính thống trong đức tin của họ. Đến năm 1094, Yusuf đã thôn tính hầu hết các taifas chính, ngoại trừ một ở Saragossa. Nhà Almoravids đã chiến thắng trong Trận chiến Consuegra, trong đó con trai của El Cid, Diego Rodríguez, đã thiệt mạng. Alfonso, cùng với một số người Leónese, rút ​​vào lâu đài Consuegra, bị bao vây trong tám ngày cho đến khi quân Almoravids rút về phía nam
Năm 1108, Tamim Al Yusuf đánh bại Vương quốc Castile trong Trận chiến Uclés. Yusuf đã không chiếm lại nhiều lãnh thổ từ các vương quốc Cơ đốc giáo, ngoại trừ Valencia; nhưng Tamim Al Yusuf đã cản trở sự tiến bộ của Reconquista Cơ đốc giáo bằng cách hợp nhất al-Andalus. Vào năm 1134 tại Trận chiến Fraga, các Almoravids đã chiến thắng và thậm chí còn thành công trong việc tiêu diệt Alfonso I of Aragon trong trận chiến.
Văn hóa > Tôn giáo

Phong trào Almoravid bắt đầu như một phong trào cải cách Hồi giáo bảo thủ lấy cảm hứng từ trường phái luật học Maliki. Các bài viết của Abu Imran al-Fasi, một học giả Maliki người Maroc, đã ảnh hưởng đến Yahya Ibn Ibrahim và phong trào Almoravid thời kỳ đầu.
Văn hóa > Biệt tài

Amira Bennison là mô hình nghệ thuật của thời kỳ Almoravid bị ảnh hưởng bởi "sự hợp nhất của một số khu vực thành một đơn vị chính trị duy nhất và kết quả là sự phát triển rộng rãi của phong cách Andalusi-Maghribi", cũng như thị hiếu của Sanhaja những người cai trị như những người bảo trợ cho nghệ thuật.
Văn hóa > Đá cẩm thạch

Một nhóm lớn các bia mộ bằng đá cẩm thạch đã được bảo tồn từ nửa đầu thế kỷ 12. Chúng được chế tác tại Almería ở Al-Andalus, vào thời điểm đây là một thành phố cảng thịnh vượng dưới sự kiểm soát của Almoravid. Các bia mộ được làm bằng đá cẩm thạch Macael, được khai thác tại địa phương và được chạm khắc với các dòng chữ Kufic rộng rãi, đôi khi được trang trí bằng các họa tiết hình học hoặc thực vật.
Hai cột đá cẩm thạch thời Almoravid cũng đã được sử dụng lại làm spolia trong các di tích sau này ở Fes.
Chủ đề trang trí của việc có một mạng lưới hình tròn thông thường chứa hình ảnh của động vật và hình người, với các họa tiết trừu tượng hơn lấp đầy các khoảng trống ở giữa, có nguồn gốc từ xa xưa như vải dệt Sassanian của Ba Tư.  Trong các giai đoạn tiếp theo, bắt đầu với Almohads, những hình tròn với hình ảnh tượng hình này dần dần được thay thế bằng những hình tròn trừu tượng hơn, trong khi trang trí bằng chữ viết trở nên nổi bật hơn trước.
Văn hóa > Chiếu sáng thư pháp và bản thảo

Trong các bản thảo Hồi giáo đầu tiên, Kufic là chữ viết chính được sử dụng cho các văn bản tôn giáo. Kiểu chữ Kufic phương Tây hoặc Maghrebi phát triển từ kiểu Kufic tiêu chuẩn (hoặc phương đông) và được đánh dấu bằng sự chuyển đổi của các phần chữ cái sà xuống thấp từ dạng hình chữ nhật sang dạng hình bán nguyệt dài. Nó được tìm thấy trong Qur'ans thế kỷ 10 trước thời kỳ Almoravid
Một phần của mặt trước (bên trái) và một trang từ văn bản (bên phải) của Maghrebi hoặc Andalusi Qur'an có niên đại năm 1090, kinh Qur'an được chiếu sáng lâu đời nhất được biết đến từ vùng này
Văn hóa > Gốm sứ

Cuộc chinh phục al-Andalus của Almoravid đã gây ra sự rạn nứt tạm thời trong sản xuất gốm sứ, nhưng nó đã quay trở lại vào thế kỷ 12. Có một bộ sưu tập khoảng 2.000 đồ gốm Maghrebi-Andalusi bồn hoặc bát (bacini) ở Pisa, nơi chúng được sử dụng để trang trí nhà thờ từ đầu thế kỷ 11 đến thế kỷ 15. Có một số loại gốm sứ dưới thời Almoravids, bao gồm các mảnh cuerda seca. Hình thức sang trọng nhất là ánh kim bóng bẩy, được tạo ra bằng cách tráng một lớp men kim loại lên các mảnh trước khi nung lần thứ hai. Kỹ thuật này đến từ Iraq và phát triển mạnh ở Fatimid Ai Cập.
Văn hóa > Minbars

Các thanh minbars của Almoravid - chẳng hạn như minbar của Grand Mosque of Marrakesh do Sultan ủy quyền Ali ibn Yusuf (1137), hoặc minbar cho Đại học al-Qarawiyyin (1144) — thể hiện tính hợp pháp Maliki của Almoravids, "sự kế thừa vai trò đế quốc Umayyad" của họ, và việc mở rộng quyền lực đế quốc đó vào Maghreb. Cả hai thanh minbars đều là những tác phẩm đặc biệt của gỗ cẩm thạch và chạm khắc gỗ, được trang trí bằng các tác phẩm hình học, vật liệu dát và phù điêu arabesque.
Vương triều Almoravid > Nhà vua

Abdallah ibn Yasin (1040–1059)
Yahya ibn Ibrahim (1048)
Yahya ibn Umar al-Lamtuni (c. 1050–1056)
Abu Bakr ibn Umar (1056–1087)
Yusuf ibn Tashfin (c. 1072–1106)
Ali ibn Yusuf (1106–43)
Tashfin ibn Ali (1143–45)
Ibrahim ibn Tashfin (1145–1147)
Ishaq ibn Ali (1147)
Vương triều Almoravid > Dòng thời gian

Một đồng xu của nhà Almoravid từ Seville, (năm 1116).
Pisa Griffin, được cho là có nguồn gốc từ Iberia vào thế kỷ 11.
Mảnh vỡ tấm vải liệm của San Pedro de Osma, đầu thế kỷ 12: hình ảnh có các cặp sư tử và đàn hạc, được bao quanh bởi những người đàn ông cầm bánh nướng
Một bản thảo Kinh Qur'an được chiếu sáng bằng Kufic và Maghrebi script
Chi tiết về Almoravid minbar, được ủy quyền bởi Ali Bin Yusuf Bin Tashfin al-Murabiti 1137 cho nhà thờ lớn của ông ở Marrakesh.
Dự án Atlas bệnh sốt rét

| Dự án Atlas bệnh sốt rét |
| --- | --- |
Tên viết tắt: MAP
Thành lập: ngày 1 tháng 5 năm 2006
Loại: Tổ chức quốc tế
Coordinator: TS. Simon I. Hay và TS. Bob Snow
Chủ quản: Wellcome Trust
TC liên quan: Nhóm Sức khoẻ Cộng đồng và Dịch tễ học, Trung tâm Y học Địa lý, Kenya và Nhóm Sinh thái học và Dịch tễ học Không gian, Đại học Oxford, Anh Quốc
Trang web: http://www.map.ox.ac.uk/
Dự án Atlas bệnh sốt rét, viết tắt là MAP, là một dự án phi lợi nhuận được tổ chức Wellcome Trust, Anh Quốc  tài trợ trong 5 năm. MAP là một dự án liên kết giữa Nhóm Sức khoẻ Cộng đồng và Dịch tễ học, thuộc Trung tâm Y học Địa lý, Kenya và Nhóm Sinh thái học và Dịch tễ học Không gian, thuộc Đại học Oxford, Anh Quốc, với các điểm hợp tác ở Châu Mỹ và Châu Á Thái Bình Dương.
Mục tiêu chính của dự án này là phát triển mô hình chi tiết về giới hạn không gian của sốt rét Plasmodium falciparum và Plasmodium vivax ở quy mô toàn cầu cũng như tính đặc hữu của nó trong giới hạn này. Nỗ lực gần đây nhất để lập bản đồ nguy cơ bệnh sốt rét đã được thực hiện từ những năm 1960. Điều không may là đối với nhiều khu vực trên thế giới, bản đồ này vẫn là nguồn thông tin tốt nhất về nguy cơ sốt rét. Dự án này nhằm mục đích lập bản đồ, xây dựng mô hình và ước lượng dân số có nguy cơ mắc bệnh sốt rét để cung cấp các phương pháp hiện đại và chắc chắn hơn nhằm giúp đánh giá gánh nặng về bệnh sốt rét hiện nay và trong tương lai.
Các giai đoạn đầu của MAP, sẽ kết thúc vào cuối năm 2008, là thu thập và lưu trữ dữ liệu. Những phương pháp chúng tôi sử dụng để tổng hợp một cơ sở dữ liệu lớn nhất từ trước đến này về tỷ lệ mắc bệnh (PR) đã được mô tả . MAP dự định công bố trên website công cộng tất cả các dữ liệu thu thập được trong dự án này, do vậy quyền được công bố dữ liệu đã được cấp. Lần công bố dữ liệu đầy đủ đầu tiên được lên kế hoạch là tháng 6 năm 2009 để đảm bảo việc tìm kiếm dữ liệu được triệt để và đảm bảo thời gian kiểm tra và xem xét các bản đồ của chúng tôi về tính đặc hữu của sốt rét.
Mới đây MAP đã công bố trên website công cộng bản đồ giới hạn không gian ở mức toàn cầu của sốt rét P. falciparum (không có nguy cơ, nguy cơ không ổn định và nguy cơ ổn định) cùng với việc công bố mô tả chi tiết cách xây dựng của các bản đồ đó..
Tài liệu tham khảo

↑  Hay SI, Snow RW (2006). “The Malaria Atlas Project: Developing Global Maps of Malaria Risk”. PLoS Medicine. 3 (12): e473. doi:10.1371/journal.pmed.0030473.
↑  Guerra CA, Hay SI, Lucioparedes LS, Gikandi P, Tatem AJ, Noor AM, Snow RW (2007). “Assembling a global database of malaria parasite prevalence for the Malaria Atlas Project”. Malaria Journal. 6: 17. doi:10.1186/1475-2875-6-17.Quản lý CS1: nhiều tên: danh sách tác giả (liên kết)
↑  Guerra CA, Gikandi PW, Tatem AJ, Noor AM, Smith DL, Hay SI, Snow RW (2008). “The limits and intensity of Plasmodium falciparum transmission: implications for malaria control and elimination worldwide”. PLoS Medicine. 5 (2): e38. doi:10.1371/journal.pmed.0050038.Quản lý CS1: nhiều tên: danh sách tác giả (liên kết)
Các liên kết ngoài

Dự án Atlas bệnh sốt rét Lưu trữ 2015-03-30 tại Wayback Machine trang web của dự án cung cấp dữ liệu và tin tức về việc mở rộng dự án sang việc lập bản đồ phân bố toàn cầu của các loài muỗi sốt rét Anopheles chính, vector gây bệnh của sốt rét ở người.
Malthonica pseudolyncea

| Malthonica pseudolyncea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Agelenidae
Chi (genus): Malthonica
Loài (species): M. pseudolyncea
Danh pháp hai phần
Malthonica pseudolyncea Guseinov, Marusik & Koponen, 2005 
Malthonica pseudolyncea là một loài nhện trong họ Agelenidae.
Loài này thuộc chi Malthonica. Malthonica pseudolyncea được miêu tả năm 2005 bởi Guseinov, Yuri M. Marusik & Koponen.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Lợn rừng Bắc Trung Hoa

| Lợn rừng Bắc Trung Hoa |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Mammalia
Phân lớp (subclass): Eutheria
Phân thứ lớp (infraclass): Placentalia
Liên bộ (superordo): Laurasiatheria 
Nhánh: Cetartiodactyla
 
Bộ (ordo): Artiodactyla
Họ (familia): Suidae
Chi (genus): Sus
Loài (species): S. scrofa
Phân loài (subspecies): S. s. moupinensis
Danh pháp ba phần
Sus scrofa moupinensis
Lợn rừng Trung Hoa hay lợn rừng Bắc Trung Hoa (Danh pháp khoa học: Sus scrofa moupinensis) là một phân loài lợn rừng có ở Việt Nam, Tứ Xuyên, bờ biển Trung Quốc. Hiện nay có rất nhiều ghi nhận chỉ về sự đa dạng của các cá thể lợn trong phân loài này, hiện nay sự đa dạng này chưa được công nhận nhưng có thể những nhóm đa dạng này có thể là một phân loài riêng biệt
Tại Việt Nam có Lợn rừng Việt Nam hay heo rừng Việt Nam là một giống lợn rừng phân bố tại Việt Nam, chúng thuộc nhóm lợn rừng Trung Quốc. Lợn rừng Việt Nam sống rất nhiều ở các vùng sinh thái khác nhau trong đó các loại lợn rừng vùng Đông Nam Bộ, miền Bắc và Lào có thể là một. Ngày trước tại Đà Lạt, lợn rừng có hai loại một loại có ít lông, thường thấy ở độ cao 1.000m và một loại hai bên má có những vạch màu trắng, nặng 150 kg hay hơn nữa.
Hiện nay, giống lợn này đang được thuần hóa và lai giống phục vụ cho hoạt động chăn nuôi và chúng thường có hai nhóm giống: Nhóm giống mặt dài và nhóm giống mặt ngắn, đến nay theo xuất xứ có bốn loại lợn rừng được nuôi:
Lợn rừng Việt miền Bắc được nuôi tại Ba Vì, Hà Nội
Lợn rừng Phú Yên nuôi tại trang trại động vật quý hiếm Hòa Khánh, Khánh Hòa
Lợn rừng Cát Tiên nuôi tại trang trại ở Cần Giuộc, Long An và Đồng Nai
Lợn rừng Bình Phước ở vùng Miền Đông Nam Bộ
Bên cạnh đó, còn có các loại lợn lai mang máu lợn rừng vì trong tự nhiên tại các bản làng dọc miền núi phía Bắc như Lai Châu, Hà Giang và ở dãy Trường Sơn như Thanh Hoá, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Gia Lai, vùng Bình Phước đều có con lai do người dân nuôi thả lợn nhà vào rừng và xảy ra giao phối giữa lợn rừng với lợn nhà và ngày nay ở Việt Nam có mô hình nuôi lợn rừng đạt hiệu quả kinh tế..
Đặc điểm

Đây là loại lợn sống ở rừng rất hung giữ và khó thuần hóa. Lợn rừng Việt Nam thuần chủng có thân hình cân đối, nhanh nhẹn, di chuyển linh hoạt, mình hơi gầy, dài đòn, lưng thẳng, bụng thon, chân dài, nhỏ và móng nhọn, cổ dài, đầu nhỏ, mõm dài và nhọn, tai nhỏ vểnh và thính, mũi rất thính và khỏe, da lông màu hung nâu, hung đen hay xám đen, một gốc chân lông có ba ngọn, lông dọc theo sống lưng và cổ dày, dài và cứng hơn. Vai chúng thường cao hơn mông, đuôi nhỏ, ngắn, chỉ dài đến khoeo. Con đực có răng nanh phát triển, con cái có 2 dãy vú, mỗi dãy 5 núm vú phát triển và nổi rõ
Một số con có mõm dài, có da dày, lông nâu bạc, lúc nhỏ có sọc dưa, chân cao, có lông bờm, thân mảnh, ở tuổi trưởng thành lợn rừng có răng nanh, ba lông chụm. Chúng có sọc vàng hơn, lông lơ phơ, mọc thẳng đứng, tai nhọn bé như tai chuột, thân lép, mông tóp, chân cao, móng chân chụm. Khi trưởng thành lợn rừng Việt Nam còn có thêm đặc điểm mới là lông bờm phát triển hơn, lông cứng, dựng đứng. Thịt của lợn rừng Việt hầu như không có mỡ lưng, ít mỡ và đặc biệt là thịt rất thơm ngon bổ dưỡng.
Loại lợn rừng ở Tây Yên Tử được gọi là con quái vật của rừng già, chúng sống ở nơi có những rừng tre trúc rất lớn, thức ăn bổ dưỡng là măng có quanh năm, nên giống lợn rừng ở đây to lớn, hung dữ lạ lùng. Các thợ săn tại khu vực này săn được những con lợn rừng nặng đến cả tạ, nanh dài đến gang và cũng không ít người mang thương tật nặng vì loài vật này. Một con lợn khoảng 123 kg nếu bán nguyên con cho các quán được 40.000đ/1 kg, xẻ thịt được khoảng 50.000đ/1 kg.
Con lợn rừng mẹ thường nhỏ, thường chỉ từ 35 – 50 kg, mõm dài và nhọn, đầu nhỏ, tai nhỏ, cổ dài thắt ngẫng, không có má, đẻ ít con, lợn chậm lớn, màu lông thường là hung đen, thịt cơ bản không có mỡ và 97% là thịt nạc. Tuy nhiên rừng thuần Việt đối với lợn con mới đẻ nuôi rất khó và hay bị chết do hay bị bệnh đi phân trắng. Lợn mẹ thường đẻ ít con khoảng 2-3 con/lứa. Chúng có lông lá xù xì phóng nhanh, trông thì hung dữ nhưng lũ lợn rừng nếu bị lai thì lại có bản tính hiền lành, giống lợn rừng lai lại có được tính hiền lành của mẹ nhưng lại phàm ăn
Lợn rừng Việt Nam lai lợn rừng Thái Lan được coi là loại giống ưu việt, do con giống ở đời này đã loại bỏ được những nhược điểm ở lợn rừng Thái và phát huy được những ưu điểm của lợn rừng Việt Nam, lợn mẹ trưởng thành cũng chỉ khoảng 35 – 60 kg, mõm dài và nhọn, cổ dài thắt ngẫn, tai nhỏ, đầu nhỏ, không có má, dáng cao, thân dài, màu lông thường là hung đen, đẻ con vừa phải khoảng 5 – sáu con/lứa, thịt không có mỡ thì có 95% là thịt nạc.
Nuôi lợn rừng

Bài chi tiết: Nuôi lợn
Hiện nay ở Việt Nam có nghề chăn nuôi lợn rừng để cung cấp thịt. Thịt lợn rừng được cho là ngon hơn nhiều so với lợn nhà, thịt heo rừng lai thơm, hàm lượng cholerteron thấp, đặc biệt là vào dịp Tết, Nhiều người quan niệm ăn thịt heo rừng vào đầu năm mới sẽ mang lại nhiều may mắn. Một số nơi chăn nuôi phương pháp nuôi lợn rừng bán hoang dã và sử dụng cây thuốc Bắc, thuốc Nam để làm thức ăn và phòng, chống dịch bệnh. Việc nuôi thành công lợn rừng theo kiểu bán hoang dã sẽ cho thu nhập cao vì lợn rừng là đặc sản, nuôi lợn rừng dễ, lợn rừng là động vật hoang dã nên không thể áp dụng phương pháp chăn nuôi như lợn nhà. Việc đầu tiên là phải xin giấy phép chăn nuôi.
Chuồng trại làm đơn giản, tuy nhiên, phải nắm vững một số đặc điểm và tập tính của lợn rừng để bố trí chuồng trại, phân loại theo tuổi. Hàng ngày phải vệ sinh chuồng trại, dọn bỏ thức ăn thừa, rửa sạch máng ăn, máng uống… Tường rào phải chắc chắn, kiên cố. Chuồng trại của chúng được làm nơi đất cao thoáng mát, có chỗ thoát nước để vệ sinh; có nguồn nước sạch, không những cung cấp đủ cho lợn uống mà còn duy trì được hệ thực vật phong phú và giữ được độ ẩm thích hợp cho lợn rừng. Thả lợn trong 1 ha rừng thì chẳng khác gì lợn rừng hoang dã.
Thức ăn cho lợn rừng, ngoài các loại cỏ, cây, mầm cây, rễ cây, hạt ngũ cốc, củ quả, bổ sung các loại cây, lá thuốc Nam, thuốc Bắc để tạo sức đề kháng và phòng, chống dịch bệnh cho lợn rừng. Thức ăn của lợn rừng chủ yếu là thực vật. Không nên lạm dụng thức ăn giàu dinh dưỡng để nuôi lợn rừng vì nó sẽ làm cho phẩm chất thịt bị biến đổi và nhiều khi làm cho lợn bị bệnh rối loạn tiêu hóa gây tiêu chảy. Thực tế cho thấy, heo rừng thường tìm đến nương rẫy mới đốt kiếm tro, đất sét để ăn...Khẩu phần thúc ăn cho heo rừng thông thường: 70% là rau, củ, quả các loại (có thể sản xuất tại trang trại), 30% là cám, gạo, ngũ cốc các loại, hèm bia, bã đậu... Mỗi ngày cho ăn 2 lần (sáng, chiều), một con heo lai trưởng thành tiêu thụ hết khoảng 2–3 kg thức ăn các loại. Khẩu phần ăn phải theo công thức để đảm bảo thành phần nạc mỡ của lợn. Cây làm tăng hàm lượng đạm, thịt lợn thơm hơn.
Lợn rừng là động vật hoang dã mới được thuần hóa, nên sức đề kháng cao, ít dịch bệnh. Tuy nhiên, lợn rừng cũng thường bị một số bệnh như dịch tả, tiêu chảy, tụ huyết trùng, lở mồm long móng, bệnh sán lá, bệnh ghẻ lở và một số bệnh thông thường khác. Ứng dụng cây thuốc Nam và thuốc Bắc để làm thức ăn và điều trị bệnh nên đàn lợn luôn khỏe mạnh, chất lượng thịt tốt. Heo con một tuần tuổi cần chích bổ sung chất sắt. Một tháng tuổi thì tập heo con ăn bằng thức ăn tinh. Sau gần 2 tháng tuổi, heo con tách mẹ được đưa sang chuồng rộng gắn với sân vườn tạo điều kiện cho nó hoạt động thường xuyên.
Elaphria discisigma

| Elaphria discisigma> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Elaphria
Loài (species): E. discisigma
Danh pháp hai phần
Elaphria discisigma Hampson, 1914 
Elaphria discisigma là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.