stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Phạm Tuân
Thư viện ảnh > Trở thành lãnh đạo chỉ huy cao cấp

Ông tốt nghiệp Học viện Không quân Gagarin (Liên Xô) năm 1982.
1989 - 1996, ông là Phó Tư lệnh về Chính trị Quân chủng Không quân.
1996 - 2000, ông là Phó Chủ nhiệm Về Chính trị Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng.
Từ năm 2000, ông mang quân hàm Trung tướng Không quân nhân dân Việt Nam, giữ chức Chủ nhiệm Tổng cục Công Nghiệp Quốc Phòng.
Năm 2002, ông được bầu làm Chủ tịch Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội (MB); đồng thời giữ những chức vụ quan trọng trong các công ty trực thuộc ngân hàng này.
Năm 2008, ông nghỉ hưu theo quyết định của Chính phủ.
Vinh danh

Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.
Anh hùng Lao động Việt Nam (1980)
Anh hùng Liên Xô.
Huân chương Lenin.
Huân chương Hồ Chí Minh.
Huân chương Chiến công hạng Nhất.
2 Huân chương Quân công hạng Ba.
Huy hiệu Bác Hồ.
Huân chương Chiến sĩ giải phóng hạng Nhì.
Huy chương Quân kỳ quyết thắng.
Huân chương Chiến sĩ vẻ vang hạng Nhất.
Huân chương Chiến sĩ vẻ vang hạng Nhì.
Huân chương Chiến sĩ vẻ vang hạng Ba.
Giải thưởng Pyotr Đại đế.
Huy hiệu 50 năm tuổi Đảng.
Gia đình

Ông có vợ là Thượng tá bác sĩ Quân y (đã nghỉ hưu) Trần Thị Phương Tiến và hai con Phạm Hằng Thu, Phạm Anh Tuấn, con nuôi là Võ Thị Công My.
Ngày 1 tháng 1 năm 2008, ông nghỉ hưu theo quyết định của Chính phủ. Ông hiện sống ở Hà Nội.
Chú thích

↑  Ltd, Ovem Co. "phao-dai-bay"-b-52.html “Trung tướng Phạm Tuân và bài học xương máu khi đối đầu với "pháo đài bay" B-52”. phongkhongkhongquan.vn. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2022.
↑  ONLINE, TUOI TRE (20 tháng 12 năm 2018). “Vũ Đình Rạng - phi công đầu tiên trên thế giới bắn 'pháo đài bay' B52”. TUOI TRE ONLINE. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2024.
↑  “Máy bay MIG21 trong kháng chiến chống Mỹ - VnExpress”. VnExpress - Tin nhanh Việt Nam. Truy cập 10 tháng 2 năm 2015.
↑  Nguyễn Minh Tâm (chủ biên). Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không. Nhà xuất bản Quân đội nhân dân. Hà Nội. 2008. trang 172.
↑  Michel 2002, pp. 205–206.
↑  “Hàng chục năm mang tiếng vì... bèo hoa dâu”. Báo điện tử Người đưa tin. Truy cập 10 tháng 2 năm 2015.
↑  “Anh hùng Phạm Tuân kể về chuyến bay lịch sử - Kỳ IV”. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 2 năm 2013. Truy cập ngày 4 tháng 4 năm 2013.
Lierna

Lierna là một đô thị trong tỉnh Lecco, trong vùng Lombardia của Ý, cự ly khoảng 60 kilômét (37 mi) về phía bắc của Milan và khoảng 15 kilômét (9 mi) về phía tây bắc của Lecco. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 2.088 người và diện tích là 11.3 km². Với Menaggio, Tremezzo, Varenna và Bellagio, nó là một phần của khu vực Hồ Como Trung tâm.
Lierna, nằm trong Trung tâm hồ Como (Centro-Lago di Como), bao gồm các khu vực quan trọng và sang trọng nhất của Hồ Como. Lierna được biết đến với vị trí độc đáo là nơi giao nhau của ba nhánh của lưu vực nước, tạo thành hình chữ Y. Bellagio nằm ở trung tâm và bao trùm các ngôi làng cổ "Borgo", từ Lierna đến Sala Comacina ở phía Nam, cho đến Menaggio và Varenna ở phía Bắc. Khu vực này bao gồm một số thị trấn nổi bật như Bellagio, Lierna, Fiumelatte, Varenna, Menaggio, Olcio, Limonta, Vergonese, San Giovanni (Bellagio), Cadenabbia, Perledo, Sala Comacina, Lenno, Azzano, Griante, Perledo, Visgnola, Ossuccio, San Giovanni (Bellagio), Tremezzina và Tremezzo.
Lierna, trong lịch sử được coi là ngôi làng sang trọng nhất của Hồ Como, do vẻ đẹp của nó, nó còn được gọi là "viên kim cương của Hồ Como". Nó được coi là một trong những làng đẹp nhất của hồ Como, được gọi là "nước rượu".
Lierna thường được biết đến như là một làng của quý tộc và các nghệ sĩ là những làng mạc độc nhất của Hồ Como ở vùng Lombardy.
Lierna giáp các đô thị: Varenna, Esino Lario, Mandello del Lario, Oliveto Lario.
Thị trường bất động sản

Khu vực xa hoa được khao khát nhất là khu vực trung tâm hồ Como, mang đến tầm nhìn hùng vĩ từ đỉnh biểu tượng của Bellagio đến những cảnh đẹp nên thơ bao gồm Tremezzo, Griante, Menaggio, Lierna, Fiumelatte và Varenna.
Căn hộ ở khu vực này có giá dao động từ 5.000 đến 7.000 euro mỗi mét vuông, với những căn penthouse chọn lọc có thể đạt đến tới 25.000 euro mỗi mét. Biệt thự không độc lập thường nằm trong khoảng từ 10.000 đến 15.000 euro, trong khi biệt thự độc lập với tầm nhìn hồ có thể vượt quá 25.000 euro mỗi mét vuông. Đối với việc cho thuê, một không gian có diện tích 80 mét vuông có thể phải trả chi phí lên đến 7.500 euro mỗi tháng, chưa kể các chi phí quản lý.
Hồ Como đã phát triển ngày nay trở thành một khu phố siêu độc quyền của Milan, hiện thực hóa sự giàu có và tinh tế trong cảnh quan bất động sản của mình.
Lịch sử

Tài liệu đầu tiên đề cập đến lierna vị để có từ năm 854, nhưng các di tích La Mã, bao gồm một tầng khảm ngày nay nằm trong Palazzo Belgioioso của Lecco, chứng thực khu định cư có sớm hơn nhiều. Tên của ngôi làng có thể là gốc tiếng La Lã hoặc tiếng Celt. Giữa năm 1035 và 1202 đó là một thái ấp của Tu viện San Dionigi ở Milan. Lierna bị tranh chấp giữa Milan và Como, và giữa các dòng họ Della Torre và Visconti. Nó được chuyển sang tay của Marchesino Stanga năm 1499, và vào năm 1533 sang dòng họ Sfondrati của Cremona, và họ giữ nó cho đến năm 1788. Lierna trở thành một đô thị vào năm 1743, khi nó được tách ra từ Mandello.
Năm 1933, một hóa thạch không đầy đủ của Lariosaurus balsami với mẫu đầu tiên được phát hiện ở Perledo, 10 km bắc Lierna, đã được phát hiện ở frazione Grumo.
Phim quay ở Lierna

Casino Royale , James Bond, 2006, lierna
Twelve Dương   vào năm 2004, với George Clooney
Star Wars  Episode II, vào năm 2000, với Harrison Ford, Lakefront lierna, khu vực Varenna lierna và khu vực của Piana beg
Giống như Hai Cá sấu  Golden Globe 1996 lierna
A Month do Hồ , năm 1995, Uma Thurman, và các khu vực Bellagio-Varenna lierna
Bobby Deerfield  năm 1977 với Al Pacino, khu vực đối diện với hồ nước và Varenna lierna
A cuộc sống khó khăn , 1961, Dino Risi, Alberto Sordi, nhìn ra hồ và khu vực của lierna Varenna
Rocco và ông Brothers 'khu', trong năm 1960, Luchino Visconti, lierna và Bellagio Lakefront
Malombra , năm 1942, bởi hồ và Bellagio lierna
The Labyrinth of Passion  (The Pleasure Garden), năm 1925, bởi Alfred Hitchcock, lierna và khu vực bờ hồ của Bellagio
Người liên quan đến Lierna

Julius Caesar, trong năm 59
George Clooney
Emanuele Filiberto của Savoy (1972), hoàng thân Ý
Vittorio Emanuele của House of Savoy
Giannino Castiglioni, kiến ​​trúc sư và nhà điêu khắc
Piero Castiglioni, kiến ​​trúc sư Thiết kế chiếu sáng
Achille Castiglioni, kiến ​​trúc sư
Pier Giacomo Castiglioni, kiến ​​trúc sư
Hoàng hậu Adelaide của Burgundy (hoàng hậu), hoàng hậu Ý
Hoàng hậu Theodolinda, hoàng hậu Ý
Pliny Trẻ, hoặc Pliny Secondo
Pliny the Elder
Natoli (gia đình), nguyên tắc
Bernocchi (gia đình), người sáng lập của Bảo tàng Thiết kế Triennale
Giorgio de Chirico, nghệ sĩ
Emilio Bestetti, Nhà xuất bản của nghệ thuật
Charles Bestetti, Nhà xuất bản
Gregory Sciltian, họa sĩ
Renato Guttuso, họa sĩ
Hugh Ojetti, nhà văn và nhà thơ
Marcello Piacentini, kiến ​​trúc sư
Mario Sironi, họa sĩ
Gino Coppedè, kiến ​​trúc sư
Lierna
Castle Bravo

| Castle Bravo |
| --- | --- |
Đám mây hình nấm của Castle Bravo
Thông tin
Quốc gia:  Hoa Kỳ
Loạt thử: Operation Castle
Địa điểm thử: Bikini Atoll
Ngày: 1 tháng 3 năm 1954 (70 năm trước) (1954-03-01)
Loại thử nghiệm: Atmospheric
Công suất: 15 Mt (approx. 63 PJ)
Niên biểu
Castle Romeo →
Castle Bravo (phiên âm tiếng Việt Cát-xtơ Bra-vô) là mã của một vụ thử nghiệm nổ bom hydro nhiên liệu rắn của Mĩ - và cũng là vũ khí hạt nhân lớn nhất mà nước này cho nổ được với đương lượng nổ 15 Mt, vượt xa dự tính ban đầu 6.0 Mt. Quả bom này được nổ thử tại đảo san hô vòng Bikini, quần đảo Marshall, và là vụ thử đầu tiên trong khuôn khổ chiến dịch Castle.
Về lượng phóng xạ của quả bom - vốn được dự định sẽ là một vụ thử bí mật - chúng đã rơi xuống các đảo Rongelap và Utirik và phát tán khắp thế giới. Chính lượng phóng xạ này đã làm thủy thủ đoàn trên tàu cá Nhật Bản Daigo Fukuryũ Maru (tàu cá Lucky Dragon số 5) bị nhiễm xạ và có 1 thành viên đã thiệt mạng.
Và vụ thử nghiệm quả bom đã đánh chìm tàu sân bay Saratoga(CV-3).
Cấu tạo

Castle Bravo là một thiết bị nhiệt hạch không đông lạnh "Shrimps" và là một phần trong chương trình thử nghiệm vũ khí nhiệt hạch. Castle Bravo đã thành công trong việc sử dụng thiết bị nhiệt hạch không đông lạnh khiến thiết bị đông lạnh trong Ivy Mike trở nên lỗi .
Tam Hiệp, Phúc Thọ

Đối với các định nghĩa khác, xem Tam Hiệp (định hướng).
Tam Hiệp là xã thuộc huyện Phúc Thọ, thành phố Hà Nội, Việt Nam. Nằm cách trung tâm Thủ đô khoảng 25 km về phía tây, xã có vị trí địa lý thuận tiện bên quốc lộ 32 và sông Đáy; từng trực thuộc hay tiếp giáp các huyện Đan Phượng, Hoài Đức, Quốc Oai và Thạch Thất. Từ thuở đầu công nguyên, nơi đây đã là một làng cổ có đông dân cư và cho đến nay vẫn còn những dấu ấn lịch sử, văn hóa gắn với cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng năm xưa. Dưới tên gọi cũ là Binh Hợp và Thượng Hiệp, vùng đất này đã từng được sử sách nhắc tới trong những trận giao tranh quyền lực giữa các triều đại Lý − Trần hay Lê − Mạc. Trong kháng chiến trường kỳ, nơi đây cũng là một xã Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Bước sang thời Đổi mới, kinh tế xã Tam Hiệp đã có bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ nghề may mặc và làm thú nhồi bông, với 02 cụm công nghiệp đang được triển khai xây dựng. Bên cạnh đó, xã cũng có 06 di tích quốc gia và 03 di tích cấp tỉnh; cùng những sản phẩm truyền thống như cà dầm tương, bánh đúc... đã góp phần đưa địa phương vào nhóm 17 làng nghề kết hợp du lịch tiềm năng của Thủ đô.
Địa lý

Xã Tam Hiệp có vị trí ở vào khoảng Km25, quốc lộ 32 trên đường từ Hà Nội đi Sơn Tây. Xã có tổng diện tích tự nhiên khoảng 560 ha, gồm hai phần địa giới tách rời và tiếp giáp với 07 xã lân cận là: Ngọc Tảo, Tam Thuấn, Hiệp Thuận (huyện Phúc Thọ), Phương Đình, Đồng Tháp (huyện Đan Phượng), Canh Nậu và Hương Ngải (huyện Thạch Thất).
Cũng giống như huyện Phúc Thọ, xã Tam Hiệp có mùa hè nắng nóng, mưa nhiều; trong khi mùa đông lạnh và hanh khô. Nhiệt độ trung bình năm là 23 độ C, độ ẩm tương đối đạt 88% và có khoảng 1.000–1.200 giờ nắng mỗi năm. Nền địa chất của xã tương tự như phần lớn diện tích thành phố, thuộc hệ tầng Thái Bình kỷ Đệ Tứ, là loại đất phù sa trung tính, ít chua. Điểm đáng lưu ý ở đây là hàm lượng đồng và nickel cao ở mức ô nhiễm; có thể do tích tụ tự nhiên, vị trí gần mỏ sulfua hay hoạt động kỹ thuật. Nguồn nước phục vụ hơn 350 ha đất nông nghiệp của xã rất dồi dào nhờ sông Đáy ở phía đông và kênh Cẩm Đình − Hiệp Thuận ở phía bắc, đưa nước sông Hồng vào. Ngoài ra, một đoạn sông đào dẫn thủy nhập điền từ thời Pháp thuộc cũng chảy qua phía tây nam xã, nay gọi là kênh Tây Ninh. Các làng trong xã vẫn có nhiều ao, giếng, tạo cảnh quan hài hòa trước cửa đình nhưng không còn được sử dụng cho mục đích sinh hoạt. Theo thống kê từ những năm 2000, phần lớn dân cư trong xã đều sử dụng nước mưa (96%) song song cùng nước giếng khoan (78%) với chất lượng chưa đạt chuẩn, một số nhiễm arsen và mangan dù đã có bể lọc, còn một số khác phải mua thêm nước từ doanh nghiệp do không khoan được. Sau hai thập niên, cả xã hầu hết đều chuyển sang mua nước sạch, nhưng việc cạnh tranh giữa hai đơn vị cung cấp lại dẫn đến tình trạng mất nước hoặc nước ô nhiễm. Đến khi chỉ còn một doanh nghiệp đủ điều kiện pháp lý thì người dân đôi khi vẫn phải chịu cảnh "nước bẩn giá cao", không đạt các thông số amoni, nitrit và nitrat.
Lịch sử > Thời sơ sử

Từ khoảng 500 năm TCN cho đến đầu công nguyên, vùng đất Tam Hiệp đã là một làng tập trung đông dân cư. Họ không chỉ có kỹ thuật đúc đồng mà còn biết nấu sắt để tạo ra lưỡi cuốc cùng nhiều nông cụ khác. Bằng chứng là năm 1969, khi đào giếng trong nhà máy đường Tam Hiệp, các kỹ sư đã tìm thấy 05 rìu đá được mài nhẵn và 01 quan tài bằng gỗ thơm có tiết diện tròn. Năm 1972, khi san lò gạch cũ, người ta cũng nhặt được 01 rìu đồng, 01 giáo đồng và 03 mũi chông sắt. Đến năm 1983, các nhà nghiên cứu đã khai quật thêm nhiều hiện vật tại địa điểm khảo cổ học Quai Chè. Đây là một di chỉ cư trú trên diện tích rộng, tầng văn hóa khá dày và có những món đồ gốm Đường Cồ đặc trưng của thời kỳ Đông Sơn. Tuy nhiên, di chỉ này đến nay đã không còn do việc xây dựng nhà máy và khu dân cư.
Lịch sử > Thời phong kiến

Mùa xuân năm 40, khi Hai Bà Trưng dựng cờ khởi nghĩa, tương truyền Tam Hiệp có ông Đỗ Năng Tế là thầy và tướng của Hai Bà. Còn theo Văn bia chùa Thiệu Long ở hương Binh Hợp nước Đại Việt, khắc năm 1226 tại xã Tam Hiệp, thì Đỗ Năng Tế là nhân vật cuối thời Lý, đầu thời Trần. Theo Đại Việt sử ký toàn thư, năm 1214, vua Lý Huệ Tông đã cùng thái hậu và ngự nữ chạy về Binh Hợp để tránh loạn. Và theo Việt sử lược thì năm 1216, Hiển Tín Vương Nguyễn Bát làm phản, phá ấp Hợp nên tướng Đỗ Tế đã rút sang Đan Phượng. Đỗ Tế ở đây hẳn là Đỗ Năng Tế và ấp Hợp là hương Binh Hợp. Như vậy, ông là vị tướng thân thiết với Kiến Quốc Đại Vương Trần Tự Khánh và có chức quan Tiết cấp Nhập nội Thái tử. Ông được Tự Khánh khen là người "trí dũng trời sinh vì nước" rồi "trao cho trấn lớn Binh Hợp làm đất thang mộc". Sau khi mất, ông được dân tôn làm Thành hoàng và qua thời gian đã được truyền thuyết hóa thành nhân vật thời Trưng Vương.
Nguyên nhân là bởi vùng đất này nằm giữa hai huyện Mê Linh và Chu Diên thời Hán. Từ đê Quai Chè lên tới đền Hát Môn − nơi bắt đầu cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng − chỉ khoảng 8 km. Vậy nên, trải qua hơn ngàn năm, những dấu ấn sâu đậm còn sót lại đã được liên kết với nhân vật lịch sử này. Hai tác giả Trường Phong và Nguyễn Du trên tạp chí Di Sản Văn Hóa đã coi đây là trường hợp thú vị, cho thấy độ vênh giữa lịch sử và tín nhiệm dân gian. Bên cạnh đó, tên gọi khu vực này cũng đã có nhiều thay đổi, chồng chéo giữa các địa danh cổ thời Bắc thuộc. Từ thời Đinh − Lý cũng chỉ ghi chép đơn vị hành chính cao nhất là đạo hay lộ Quốc Oai. Tới thời Trần, tên hương Binh Hợp xuất hiện cùng với địa danh Đan Phượng, vốn thuộc châu Từ Liêm, lộ Đại La Thành. Sang đầu thời Hậu Lê thì có ba lộ Quốc Oai Thượng, Trung, Hạ ở đạo Tây, sau gọi là thừa tuyên Quốc Oai và từ năm 1469 thì có phủ Quốc Oai thuộc thừa tuyên Sơn Tây.
Chưa rõ khi nào hương Binh Hợp được chia làm hai tổng Thượng Hiệp và Hạ Hiệp. Nhưng theo Đại Việt sử ký toàn thư thì vào tháng 12 năm 1591, hai tổng này là nơi triều đình nhà Mạc triệu tập binh mã từ 4 trấn, 4 vệ và 5 phủ, tổng cộng tới hơn 10 vạn quân. Trong đó có cả phò mã Mạc Ngọc Liễn thống lĩnh đạo Tây và vua Mạc Mậu Hợp đích thân đốc chiến, nhưng cuối cùng họ Mạc vẫn thua trước chúa Trịnh Tùng ở trận Phấn Thượng. Còn theo thần phả đình Kim Giang, phường Đại Kim, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội thì một trận chiến khác cũng từng xảy ra tại vùng đất này giữa tướng Mạo Giáp Hoa và quân Chiêm Thành. Lúc này, cả hai tổng đều thuộc huyện Đan Phượng, phủ Quốc Oai, trấn Sơn Tây − khu vực vốn có nhiều tù binh Chăm Pa cư trú. Từ năm 1832, hai tổng được chuyển qua huyện Yên Sơn cùng phủ và từ năm 1892 thì trực tiếp thuộc phủ. Đất Tam Hiệp khi ấy thuộc tổng Thượng Hiệp, dưới cấp tổng có 04 xã: Thượng Hiệp (thôn Thượng, thôn Hòa, thôn Đại Điền), Khánh Hiệp (thôn Mỹ Giang, thôn Miếu), Thuấn Nhuế (thôn Nội, thôn Trung, thôn Ngoại) và Hiệp Lũng.
Lịch sử > Thời hiện đại

Từ năm 1930, ở làng Mỹ Giang đã có đảng viên Hoàng Văn Năng đứng lên tổ chức phong trào học sinh yêu nước, góp phần hình thành chi bộ cộng sản đầu tiên của tỉnh Sơn Tây. Tổng Thượng Hiệp từ đó trở thành nơi Xứ ủy Bắc Kỳ thường qua lại và hội họp. Trước cách mạng Tháng Tám, những hoạt động tuyên truyền đã diễn ra ở chợ Hiệp và tuần hành trên đê Quai Chè. Về sau, dẫu cho Pháp đã xây một đồn bốt ngay tại làng Mỹ Giang, dân quân du kích xã vẫn bí mật hoạt động với 120 người, trong đó có 15 cảm tử quân. Trải qua 20 trận đánh lớn và hàng trăm trận đánh nhỏ, lực lượng vũ trang xã đã thiết lập những trận địa lôi phá cầu trên sông Đáy, hạ 535 quân Pháp, bắt sống 20 người, gọi hàng 45 người, phá 6 xe quân sự và thu giữ nhiều vũ khí. Tổng kết cuộc kháng chiến, xã Tam Hiệp có 97 quân nhân, 270 dân công hỏa tuyến và chi viện 9 tấn gạo cho bộ đội. Nhiều cá nhân trong xã được tặng thưởng huân huy chương và tập thể xã cũng được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam và sau đó là hai cuộc chiến tranh biên giới, nhiều thế hệ thanh niên Tam Hiệp lại tiếp tục lên đường chiến đấu. Đồng thời, địa bàn xã cũng trở thành nơi sơ tán và đóng quân của một số đơn vị như Thông tấn xã Việt Nam... Trải qua những thăng trầm của lịch sử, toàn xã Tam Hiệp có tổng cộng 22 Bà mẹ Việt Nam anh hùng, 164 liệt sỹ, 72 thương binh và 26 bệnh binh. Tới những năm tháng thời bình cuối thế kỷ XX, một vụ sập nhà nguyện đã bất ngờ xảy ra tại làng Mỹ Giang. Trận mưa bão lớn vào mùa hè năm 1998 đã khiến công trình sụp đổ trong lúc các giáo dân đang hành lễ, khiến 08 người thiệt mạng và nhiều người khác bị thương.[cần dẫn nguồn] Cuối năm 2007, một vụ đột kích xới bạc lớn cũng diễn ra ở xã làm 05 người bị chết đuối và bắt giữ 56 người đến từ nhiều huyện thị khác.
Hành chính

| Mốc thời gian | Xã | Huyện | Tỉnh/thành phố |
| --- | --- | --- | --- |
| 1954 | Tam Hiệp | Quốc Oai | Sơn Tây |
| 21/04/1965 | Tam Hiệp | Quốc Oai | Hà Tây |
| 27/12/1975 | Tam Hiệp | Quốc Oai | Hà Sơn Bình |
| 29/12/1978 | Tam Hiệp | Quốc Oai | Hà Nội |
| 17/02/1979 | Tam Hiệp | Phúc Thọ | Hà Nội |
| 12/08/1991 | Tam Hiệp | Phúc Thọ | Hà Tây |
| 01/08/2008 | Tam Hiệp | Phúc Thọ | Hà Nội |
Trong chiến tranh Đông Dương, khu vực xã đã có nhiều sự thay đổi hành chính. Từ ngày 14 tháng 03 năm 1949, tổng Thượng Hiệp thuộc về quận Hoài Đức, tỉnh Hà Đông. Tới ngày 18 tháng 07 năm 1950, tổng được chuyển qua quận Quốc Oai, tỉnh Sơn Tây và từ ngày 27 tháng 09 năm 1950 thì thuộc quận Phúc Thọ cùng tỉnh. Sau năm 1954, xã Tam Hiệp chính thức được thành lập với 05 làng: Thượng Hiệp, Mỹ Giang, Đại Điền, Hòa Thôn và Hiệp Cát; nay chia thành 08 thôn theo số thứ tự để quản lý. Trong đó, 04 thôn đầu tiên là đất làng Thượng Hiệp, các thôn 5 và 6 thường gọi chung là Điền Hòa Cát, còn thôn 7 và 8 vốn là làng Mỹ Giang. Năm 1999, dân số xã Tam Hiệp là 9.154 người và đến năm 2015 đạt hơn 12.000 nhân khẩu. Cư dân trong xã hầu hết là người Kinh, có đạo Phật và một phần nhỏ theo Thiên Chúa.
Hành chính > Tên gọi

Tam Hiệp là tên gọi khi hợp nhất ba xã Thượng Hiệp, Khánh Hiệp và Hiệp Lũng của tổng Thượng Hiệp trước đây. Vùng đất này có tên cổ xưa là Binh Hợp hay Binh Hiệp (兵合: tạm dịch là nơi tụ hợp binh sĩ) ít nhất từ thời vua Lý Huệ Tông đến nay đã hơn 800 năm. Trong khi đó, dân gian thường gọi nơi này là Kẻ Hiệp (協: hòa hợp, giúp đỡ). Tục ngữ cũng có câu "động Mỹ Giang, cả làng vây chặt" cho thấy tinh thần đoàn kết của người dân ở đây, khi có trộm cướp thì tất cả đều cùng vây bắt. Còn sách Đồng Khánh địa dư chí có lời bình rằng "các xã Hiệp Lũng, Khánh Hiệp [...] tập tục chuộng vũ dũng" (tức chuộng võ, ưa sức mạnh, ngược với chuộng văn nhã). Về 05 làng trong xã ngày nay thì Thượng Hiệp (上: làng trên) là cái tên bấy lâu không thay đổi. Còn làng Hiệp Cát (吉: tốt đẹp) trước đây có tên là Hiệp Lũng hoặc Đăng Lũng; trong khi Hòa Thôn (和: hòa hợp) có tên cổ là Đáo. Hai làng Mỹ Giang (美江: sông đẹp) và Đại Điền (大田: ruộng lớn) xưa cũng gọi theo tên Nôm là Sông và Ruộng, từ năm 1821 triều Minh Mạng mới đổi hẳn thành chữ Hán. Làng Mỹ Giang ngày nay cũng chính là xã Khánh Hiệp xưa, bao gồm cả Miếu Thôn nay là xóm Miếu.
Kinh tế

Vị trí bên sông Đáy và quốc lộ 32 chạy qua đã tạo thuận lợi cho xã phát triển giao thương, dễ dàng tiếp cận các tuyến xe buýt 20A, 70A, 70B, 92 cùng nhiều xe tải và xe khách. Từ xa xưa, chợ Hiệp đã là chợ lớn nhất của huyện Yên Sơn, họp các phiên 3, 5, 8, 10, 13, 15, 18, 20, 23, 25, 28 và 30. Ngày nay, các mặt hàng ở xã thường được buôn đến chợ Đồng Xuân rồi tỏa đi khắp các tỉnh. Dân gian trong vùng đã có câu "khôn kẻ Ngái không bằng dại kẻ Hiệp" hàm ý nói người dân nơi đây thường khá nhạy bén. Theo Sơn Tây tỉnh địa chí, tại xã từng có nghề quay tơ ở Hiệp Cát, Đại Điền và trồng cà ở Hòa Thôn. Còn cuốn Người nông dân châu thổ Bắc Kỳ: nghiên cứu địa lý nhân văn của Pierre Gourou cho biết làng Hiệp Cát cùng với làng Phú Nhi là hai làng có nhiều người kéo xe nhất tỉnh Sơn Tây. Trong khi đó, làng Hòa Thôn có thêm nghề hớt và bán cá bột, còn làng Đại Điền được xếp vào nhóm làng đặc biệt quan trọng trong nghề làm bánh. Tới năm 1964, xí nghiệp đường − giấy − rượu của tỉnh cũng được xây dựng tại đây, tạo thêm nhiều công ăn việc làm cho người dân trong xã. Trong giai đoạn 1976−1983, nhân dân Tam Hiệp cũng tích cực lao động sản xuất nông nghiệp và trở thành một trong 35 hợp tác xã của thành phố có năng suất lúa vượt 8 tấn/ha/năm.
Kể từ những năm 2000 đến nay, nền kinh tế Tam Hiệp liên tục tăng trưởng và chuyển dịch tích cực. Tổng giá trị sản xuất toàn xã từ mức 32,9 tỷ đồng năm 2001 đã cán mốc 1.017,3 tỷ đồng sau đúng hai thập kỷ. Nếu như vào năm 2001, nông nghiệp chiếm tới 26,2% cơ cấu kinh tế thì đến năm 2005 đã giảm còn 18,6%. Mười năm sau đó, con số này tiếp tục giảm còn 9,4% và đến năm 2021 lại giảm thêm một nửa còn 4,7%. Thu nhập bình quân đầu người trong xã đã tăng khoảng 11 lần trong 18 năm qua, từ mức 6,7 triệu đồng/người/năm (2005) lên 76,8 triệu đồng/người/năm (tháng 6 năm 2023), cao hơn mức trung bình của huyện Phúc Thọ (70 triệu đồng/người/năm, tháng 3 năm 2024). Theo thống kê năm 2018, toàn xã Tam Hiệp có 50 doanh nghiệp, 650 hộ sản xuất công nghiệp − tiểu thủ công nghiệp và 572 hộ thương mại − dịch vụ. Tính đến năm 2021, cả xã chỉ còn 3 hộ nghèo (chiếm 0,08%) trong khi nhiều hộ dân khác đã trở nên giàu có với thu nhập có thể lên tới hàng tỷ đồng mỗi năm.
Được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới từ năm 2014, đến nay xã Tam Hiệp đã quy hoạch thêm các khu đất ở đấu giá với mức khởi điểm khá cao, phản ánh phần nào sự sôi động nơi đây. Khu vực phía tây xã là hai dự án cụm công nghiệp Tam Hiệp (rộng 20,99 ha) và Nam Phúc Thọ (rộng 41,7 ha, bao gồm một phần thuộc xã Ngọc Tảo) đều khởi công vào năm 2024 với tổng mức đầu tư gần 1.234 tỷ đồng. Các công trình được kỳ vọng sẽ tạo động lực phát triển chung cho cả xã và huyện, đồng thời giảm tải ô nhiễm môi trường làng nghề. Bên cạnh đó, xã cũng có một phần diện tích phía bắc thuộc quy hoạch Vườn sinh thái Cẩm Đình − Hiệp Thuận, nhưng đã chậm tiến độ từ năm 2008. Vào năm 2020, dọc tuyến đê bên ngoài dự án này từng tồn tại con đường bích họa dài nhất Thủ đô, nhưng không được quan tâm bảo trì nên cũng đã xuống cấp sau ba năm.