Trận Trân Châu Cảng

Xem các mục từ khác có tên tương tự ở Trân Châu Cảng (định hướng) và Pearl Harbor (định hướng)
| x t Nhật Bản bành trướng 1940-1942 |
| --- | --- |
 Đông Dương  Trân Châu Cảng  Nauru  Thái Lan  Hồng Kông  Guam  Wake  Mã Lai  Marshall và Gilbert  Đông Ấn Hà Lan  Philippines  Borneo  Miến Điện  New Guinea  Singapore  Úc Đại Lợi  Ấn Độ Dương  Solomon  Chiến dịch K  Biển Coral  Quần đảo Aleut  Midway  Stevens  Oregon 
| x t Mặt trận Thái Bình Dương |
| --- | --- |
Trung Thái Bình Dương Trận Trân Châu Cảng  Cuộc oanh tạc Marshall-Gilbert  Không kích Doolittle  Đảo Nauru-Ocean  Trận Midway  Quần đảo Gilbert và Marshall  Quần đảo Mariana và Palau  Quần đảo Caroline Đông Nam Á Đông Dương 1940  Thái Lan  Chiến tranh Pháp-Thái  Mã Lai  Đông Ấn thuộc Hà Lan  Singapore  Borneo 1941-1942  Miến Điện 1941-1942  Miến Điện 1942–1943  Miến Điện 1944  Miến Điện 1944–1945  Đông Dương 1945  Eo biển Malacca  Chiến dịch Tiderace  Chiến dịch Zipper  Mặt trận Ấn Độ Dương  Ném bom Đông Nam Á 1944-1945 Tây Nam Thái Bình Dương Philippine 1941-1942  Đông Ấn thuộc Hà Lan  Biển Coral  Đảo Timor  Úc châu  Quần đảo Solomon  New Guinea  Philippines 1944-1945  Borneo 1945 Bắc Mỹ Quần đảo Aleut  Ellwood  Estevan Point Lighthouse  Đồn Stevens  Không kích Trạm quan sát  Tấn công bằng khinh khí cầu Quần đảo Nhật Bản Các cuộc không kích  Quần đảo Mariana  Quần đảo Ogasawara và Ryukyu  Ném bom Tokyo  Chiến dịch Starvation  Hải quân oanh tạc  Yokosuka  Vịnh Sagami  Kure  Chiến dịch Downfall  Hiroshima & Nagasaki  Quần đảo Kuril  Nhật Bản đầu hàng Chiến tranh Trung-Nhật Chiến dịch Mãn Châu
Trận tấn công Trân Châu Cảng (hay Chiến dịch Hawaii và Chiến dịch AI của Hawaii, và Chiến dịch Z theo cách gọi của Bộ Tổng tư lệnh Đế quốc Nhật Bản) là một cuộc tấn công quân sự bất ngờ được Không lực Hải quân Đế quốc Nhật Bản thực hiện nhắm vào căn cứ hải quân của Hoa Kỳ tại Trân Châu Cảng thuộc tiểu bang Hawaii vào sáng Chủ Nhật, ngày 7 tháng 12 năm 1941, dẫn đến việc Hoa Kỳ sau đó quyết định tham gia vào hoạt động quân sự trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Trận đánh này được trù tính sẽ ngăn ngừa và giữ chân Hạm đội Thái Bình Dương Hoa Kỳ không can thiệp đến cuộc chiến mà Nhật Bản đang hoạch định nhằm xâm chiếm Đông Nam Á, chống lại Anh Quốc, Hà Lan và Hoa Kỳ. Cuộc tấn công bao gồm hai đợt không kích với tổng cộng 353 máy bay xuất phát từ 6 tàu sân bay Nhật Bản. Trận tấn công đã đánh chìm 4 thiết giáp hạm Hoa Kỳ (2 chiếc trong số đó sau này được vớt lên và đưa trở lại hoạt động), và gây hư hỏng cho 4 chiếc khác. Quân Nhật còn đánh chìm hoặc phá hoại 3 tàu tuần dương, 3 tàu khu trục và 1 tàu thả mìn, phá hủy 188 máy bay, gây tổn thất về nhân mạng là 2.402 người tử trận và 1.282 người khác bị thương. Các trạm phát điện, xưởng tàu, xưởng sửa chữa và các kho chứa nhiên liệu và ngư lôi, cùng các bến tàu dành cho tàu ngầm và tòa nhà sở chỉ huy (cũng là nơi đặt bộ phận tình báo) đã không bị đánh trúng. Nhật Bản chịu thiệt hại nhẹ với chỉ mất 29 máy bay bị bắn hạ và 4 tàu ngầm mini bị đánh chìm với 64 người thiệt mạng, ngoài ra Kazuo Sakamaki, sĩ quan chỉ huy của một trong những chiếc tàu ngầm, đã bị bắt.
Cuộc tấn công là một sự kiện lớn trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Nó đã diễn ra trước khi có bất cứ một lời tuyên chiến chính thức nào được đưa ra, cả trước khi phần cuối cùng trong một thông điệp gồm 14 phần được chuyển hoàn tất đến Bộ Ngoại giao ở Washington, D.C. Tòa Đại sứ Nhật Bản ở Washington đã được chỉ thị phải chuyển giao thông điệp này ngay trước thời điểm trù định cho cuộc tấn công ở Hawaii. Cuộc tấn công, và đặc biệt là bản chất "bất ngờ" của nó, là hai nhân tố khiến cho công chúng Hoa Kỳ thay đổi quan điểm từ những người theo chủ nghĩa biệt lập (Isolationism) như vào những năm giữa thập niên 1930 sang ủng hộ việc Hoa Kỳ tham chiến. Nhật Bản đã không đưa ra một lời tuyên chiến chính thức nào trước khi thình lình tấn công Trân Châu Cảng, trong khi hai quốc gia Hoa Kỳ và Nhật Bản vẫn còn đang trong giai đoạn đàm phán hoà bình, vì thế cuộc tấn công bất ngờ này bị dư luận quốc tế xem là đánh lén, và Tổng thống Franklin D. Roosevelt tuyên bố rằng ngày 7 tháng 12 năm 1941 "sẽ sống mãi trong sự ô nhục" ("A date which will live in infamy").
Tiếp theo Hoa Kỳ, Anh và các thuộc địa của Anh, chính phủ Hà Lan và một loạt các quốc gia Mỹ Latinh cũng tuyên chiến với Nhật. Về phía phe Trục, ngày 11 tháng 12, Đức Quốc xã và Ý cũng tuyên chiến với Hoa Kỳ lấy cớ là Hoa Kỳ đã phá vỡ "sự trung lập". Theo đó, România, Hungary, Bulgaria và Slovakia cũng tuyên chiến với Hoa Kỳ. Việc Đức nhanh chóng tuyên chiến với Hoa Kỳ mà không bị thúc ép bởi bất kỳ cam kết nào với Nhật Bản đã lập tức khiến Hoa Kỳ can dự vào Mặt trận châu Âu.