stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Cầu Ghềnh
Tranh cãi > Tên gọi

Tên gọi cầu hiện là một vấn đề gây tranh cãi. Theo ý kiến của nhiều người dân Biên Hòa, nhất là những người lớn tuổi sống ở cù lao Phố, gọi tên cầu Ghềnh là chưa đúng và không có ý nghĩa bằng cách gọi cầu Gành mà người Biên Hòa đã gọi hàng trăm năm nay. Ngay cả tài liệu của Bảo tàng tỉnh Đồng Nai cũng ghi nhận tên cầu là cầu Gành. Tên "Gành" được đặt dựa vào địa thế của khu vực lòng sông Đồng Nai. Nơi đây có nhiều gành đá tảng lớn dưới lòng sông, mỗi khi thủy triều xuống, những tảng đá to lớn nổi lên rất rõ. Tương truyền đây là những khối đá do người dân ném xuống lòng sông để làm rào cản ngăn tàu Pháp đánh chiếm Thành Biên Hòa vào năm 1860. Ông Lưu Văn Du, giám đốc Bảo tàng tỉnh Đồng Nai, cho hay tên gọi "Ghềnh" có thể là do những người miền Bắc di cư đến Biên Hòa sau năm 1975 phát âm trại từ tên "Gành" thành tên "Ghềnh".
Tranh cãi > Vành đai bảo vệ chân cầu

Sau cú đâm của sà lan khiến cầu Ghềnh sập vào tháng 3 năm 2016, dư luận đã đặt ra câu hỏi: "Cái vành đai bảo vệ chân cầu đâu rồi?" Trao đổi về vấn đề này, chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty cổ phần Đường sắt Sài Gòn là ông Nguyễn Xuân Hòa cho biết trước giờ cầu Ghềnh chưa hề có trụ chống va nhưng để đảm bảo an toàn cho cầu thì có một đơn vị giao thông đường thủy ở tỉnh Đồng Nai tổ chức điều tiết giao thông thủy. Tuy nhiên, theo Chi cục Đường thủy phía Nam, lực lượng điều tiết giao thông thủy ở khu vực cầu Ghềnh chỉ hoạt động trong thời gian hồ thủy điện Trị An xả lũ vào thời điểm cầu Ghềnh bị tông sập, không có đơn vị giao thông đường thủy nào tổ chức việc điều tiết giao thông ở đó.
Tuy nhiên, nhiều người dân Biên Hòa khẳng định cầu Ghềnh từng có hệ thống khung sắt bảo vệ chống va và hệ thống này xuất hiện từ những năm 1970. Trên các thanh sắt đó có thêm các thanh ngang được hàn dính chặt, tạo thành vòng khung xung quanh móng, ngoài các thanh sắt còn có thêm lưới B40 được giăng quanh mố cầu dưới mặt nước. Không ai rõ hệ thống chống va này biến mất từ khi nào nhưng theo một người dân sống gần cầu Ghềnh cho hay trong đợt trùng tu gần nhất của cầu trước khi sập khoảng 10 năm trước, lần lượt những thanh sắt chung quanh các mố cầu Ghềnh bị nhổ lên. Chính quyền tỉnh Đồng Nai cũng từng báo cáo với Bộ Giao thông Vận tải về vấn đề sà lan đâm va vào trụ cầu
Chú thích > Chú giải

↑  Nguồn tin từ báo Tuổi Trẻ cho biết trọng tải tải tàu kéo là 650 tấn.
↑  Chiều dài cầu Ghềnh cũ theo Bộ Giao thông Vận tải là 224,21 m.
Cầu Ghềnh những năm đầu thế kỉ 20
Cầu Ghềnh vào năm 2010
Cầu Ghềnh nhìn từ bờ sông Đồng Nai vào đầu thế kỉ 20.
Tân Việt Cách mệnh Đảng

| Tân Việt Cách mệnh Đảng Phục Việt Hội Hưng Nam Hội Việt Nam Cách mệnh Đảng Việt Nam Cách mệnh Đồng chí Hội |
| --- | --- |
Tổng bí thư: Đào Duy Anh (cuối cùng)
Đảng viên chủ chốt:  Trần Mộng Bạch  Tôn Quang Phiệt  Đào Duy Anh 
Thành lập: 14 tháng 7 năm 1928
Giải tán: 1 tháng 1 năm 1930
Tiền thân: Hội Phục Việt
Kế tục bởi: Đông Dương Cộng sản Liên đoàn
Trụ sở chính: Huế
Thành viên  (1928): 612
Ý thức hệ: Chủ nghĩa dân tộc
Khẩu hiệu: đánh đổ đế quốc chủ nghĩa đặng kiến thiết một xã hội bình đẳng và bác ái mới
Đảng kỳ

Quốc gia:  Liên bang Đông Dương
Tân Việt Cách mệnh Đảng (hay gọi tắt là Đảng Tân Việt) là một chính đảng tồn tại ở Việt Nam vào những năm đầu thế kỷ 20 với chủ trương "Đánh đổ đế quốc, xây dựng một xã hội bình đẳng, bác ái". Đảng Tân Việt chấm dứt hoạt động vào năm 1929 khi phân chia làm hai phái. Một phái với xu hướng thành lập Liên đoàn Quốc gia và một phái với ảnh hưởng của tư tưởng cộng sản tách ra thành lập Đông Dương Cộng sản Liên đoàn, về sau Đông Dương Cộng sản Liên đoàn sáp nhập vào Đảng Cộng sản Việt Nam.
Lịch sử

Ngày 14 tháng 7 năm 1925, một số tù chính trị cũ ở Trung kỳ như Lê Văn Huân, Nguyễn Đình Kiên,... một số giáo viên như Trần Mộng Bạch, Trần Phú, Hà Huy Tập... và một số nhóm sinh viên Trường Cao đẳng Sư phạm Hà Nội như Tôn Quang Phiệt, Đặng Thai Mai... đã lập ra Hội Phục Việt (còn được gọi là Đảng Phục Việt) sau đổi tên thành Hội Hưng Nam. Đến năm 1926 đổi thành Việt Nam Cách mệnh Đảng. Đến tháng 7 năm 1927 lại đổi thành Việt Nam Cách mệnh Đồng chí Hội. Hội đã nhiều lần họp bàn với Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên nhưng thất bại. Ngày 14 tháng 7 năm 1928, Hội họp đại hội tại Huế quyết định lấy tên là Tân Việt Cách mệnh Đảng.
Chủ trương của hội là lãnh đạo quần chúng trong nước, và liên lạc với các dân tộc bị áp bức trên thế giới nhằm "Đánh đổ đế quốc, xây dựng một xã hội bình đẳng, bác ái...". Lực lượng chủ yếu là các trí thức,thanh niên tiểu tư sản yêu nước. Hội hoạt động chủ yếu ở phạm vi các tỉnh Trung kỳ.
Hoạt động của hội Phục Việt ở Trung và Bắc Kỳ

Năm 1928 Việt Nam Quốc dân Đảng cử Hoàng Văn Tùng liên lạc với Đảng Tân Việt trong khi Nguyễn Ngọc Sơn và Lê Văn Phúc thương thảo với Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên hầu tìm cách thống nhất tất cả các phần tử chống thực dân Pháp nhưng không đạt được sự đồng thuận nên ba nhóm này tiếp tục con đường riêng.
Sang năm sau, 1929 thì Lê Văn Huân thuộc Đảng Tân Việt bị nhà chức trách Pháp bắt giam. Trong khi trong ngục, ông tuyệt thực rồi mổ bụng tự sát. Phó đảng trưởng là Lê Đình Kiên cũng bị bắt đến năm 1933 mới phóng thích.
Những nhân vật khác có chân trong Đảng là Nguyễn Hiệt Chi, Trần Hoành, Lê Đại, Đào Duy Anh, và Tôn Quang Phiệt, Hoàng Trần Liễn. Tôn Quang Phiệt từng đóng góp nhiều bài luận đăng trên báo Nam Phong kêu gọi tuổi trẻ Việt đoàn kết, kỷ luật và hành động để tìm công lý cho dân tộc.
Đảng Tân Việt hoạt động trong điều kiện Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên phát triển mạnh nên các đảng viên Đảng Tân Việt chịu ảnh hưởng của Nguyễn Ái Quốc, tác phẩm Đường Kách Mệnh được coi như kim chỉ nam của hội viên Đảng Tân Việt. Một số đảng viên trẻ gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, một số đảng viên còn lại thì ở lại tích cực chuẩn bị thành lập một chính đảng theo chủ nghĩa Mác-Lênin, còn một số khác thì chủ trương thành lập Liên đoàn Quốc gia.
Giải thể

Đến tháng 9 năm 1929, một số đảng viên dưới ảnh hưởng tư tưởng cộng sản của Đảng Tân Việt tuyên bố thành lập Đông Dương Cộng sản Liên đoàn, hình thành nhiều chi bộ ở Trung Kỳ, Nam Kỳ và cả ở Bắc Kỳ. Theo kế hoạch Đông Dương Cộng sản Liên đoàn chính thức họp đại hội ngày 1 tháng 1 năm 1930, song do nhiều đại biểu trên đường đi bị Pháp bắt, nên đại hội không thể tiến hành được. Tuy vậy, với Tuyên đạt tháng 9-1929, Đông Dương Cộng sản Liên đoàn vẫn chính thức ra đời, hoạt động, lãnh đạo quần chúng đấu tranh. Như vậy Tân Việt Cách mệnh Đảng chính thức giải thể và chuyển hóa thành đảng cộng sản.
Ngày 24 tháng 2 năm 1930, Đông Dương Cộng sản liên đoàn đã gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam.
Chú thích

↑  "Phần XVI: Phan Khôi" trên RFA
↑  “Hoàn cảnh chính trị vào đầu thế kỷ 20”. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 7 năm 2009. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2010.
↑  Bản án Nguyễn đình Kiên[liên kết hỏng]
↑  “Vài khuynh hướng đương đại”. Bản gốc lưu trữ ngày 1 tháng 12 năm 2010. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2010.
↑  Ho Tai, Hue-Tam. tr 85-6
↑  BKTTM. “Ngày 14/7/1928: Thành lập Tân Việt Cách mạng Đảng ở Việt Nam”. Trung tâm Quảng cáo và Dịch vụ Truyền hình – Đài Truyền hình Việt Nam. Truy cập ngày 30 tháng 8 năm 2010. Biên niên sử Việt Nam Kiểm tra giá trị |url lưu trữ= (trợ giúp)[liên kết hỏng]
↑  Tác giả: Đinh Trần Dương (Thứ ba, 02 Tháng 2 2010). “Bản sao đã lưu trữ”. Văn hóa Nghệ An. Bản gốc lưu trữ ngày 5 tháng 8 năm 2010. Truy cập ngày 30 tháng 8 năm 2010. Đã định rõ hơn một tham số trong |tên bài= và |title= (trợ giúp); Kiểm tra giá trị ngày tháng trong: |ngày= (trợ giúp)
Naos

| --- | --- |
 Hình vẽ minh họa Zeta Puppis (Naos).
Dữ liệu quan sát  Kỷ nguyên J2000      Xuân phân J2000
Chòm sao: Thuyền Vĩ

Xích kinh: 08h 03m 35.1s
Xích vĩ: −40° 00′ 11.6″
Cấp sao biểu kiến (V): 2.21
Các đặc trưng

Kiểu quang phổ: O5 Iaf
Chỉ mục màu U-B: −1.09
Chỉ mục màu B-V: −0.27
Kiểu biến quang: ?

Trắc lượng học thiên thể

Vận tốc xuyên tâm (Rv): −24.0 km/s
Chuyển động riêng (μ):  RA: −30.82 mas/năm   Dec.: 16.77 mas/năm 
Thị sai (π): 3.00 ± 0.10 mas
Khoảng cách: 1090 ± 40 ly  (330 ± 10 pc)
Cấp sao tuyệt đối (MV): −5.96

Chi tiết

Khối lượng: 64 M☉
Bán kính: 16 R☉
Độ sáng: (bolometric)360.000 L☉
Nhiệt độ: 42,400 K
Độ kim loại: ?
Tự quay: >211 km/s.(>4.8 days)
Tuổi: 4 × 106 năm

Tên gọi khác
 Naos, Suhail Hadar, HR 3165, HD 66811, SAO 198752, FK5 306, CoD C-39 3939, CPD P-39 2011, HIP 39429. 
Cơ sở dữ liệu tham chiếu
SIMBAD: dữ liệu
Naos (gốc từ tiếng Hy Lạp ναύς "ship") còn có tên gọi khác là Zeta Puppis (ζ Pup / ζ Puppis) hoặc Suhail Hadar (سهيل هدار, possibly "roaring bright one"), là một ngôi sao khổng lồ xanh trong chòm sao Thuyền Vĩ, cách chúng ta xấp xỉ 1100 năm ánh sáng.
Lớp phổ O4 của sao này có nghĩa đây là một trong những ngôi sao nóng nhất và sáng nhất có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Nó là một trong số ít các ngôi sao loại O mắt thường cũng như một trong những ngôi sao gần Trái Đất nhất. Nó là một siêu sao màu xanh, một trong những ngôi sao sáng nhất trong Dải ngân hà. Nhìn bề ngoài nó là sáng hơn hơn 10.000 lần Mặt Trời, nhưng nhiệt độ cao của nó có nghĩa rằng hầu hết của nó bức xạ là trong tia cực tím và nó bolometric sáng là hơn 500.000 lần so với Mặt Trời Đây cũng là ngôi sao sáng thứ 72 về độ lớn biểu kiến từ Trái Đất.
Naos là điển hình của các ngôi sao loại O trong việc có cơn gió sao cực kỳ mạnh, được đo ở mức 2.500 km / s, cho thấy ngôi sao giảm hơn một phần triệu khối lượng mỗi năm, hoặc khoảng 10 triệu lần mà Mặt trời tỏa ra trong một khoảng thời gian tương đương.
Danh pháp

ζ Puppis (Latin hóa thành ZetaPuppis) là tên gọi của ngôi sao này theo danh pháp Bayer.
Nó mang tên Naos trong thời gian tương đối gần đây, từ tiếng Hy Lạp ναύς "tàu", và trong tiếng Ả Rập Suhail Hadar (سهيل هدار, có thể có nghĩa là "ngôi sao sáng rực"). Vào năm 2016, Liên minh Thiên văn Quốc tế đã tổ chức một Nhóm làm việc về Tên Sao (WGSN)  để lập danh mục và chuẩn hóa tên riêng cho các ngôi sao. WGSN đã phê duyệt tên Naos cho ngôi sao này vào ngày 21 tháng 8 năm 2016 và hiện tại nó đã được đưa vào Danh mục tên của IAU.
Danh pháp > Tên gọi

USS Naos (AK-105) là tàu chở hàng lớp Crater của Hải quân Hoa Kỳ được đặt theo tên của ngôi sao này.
Tính chất vật lý

Zeta Puppis đã được nghiên cứu rộng rãi vì độ hiếm và độ gần tương đối của nó với Trái Đất, nhưng các thông số vật lý và khoảng cách của nó vẫn còn ít được biết đến. Nó phải là một bước có giá trị trên thang khoảng cách vũ trụ, với việc làm rõ khoảng cách của các ngôi sao có độ sáng cao khác trong thiên hà Ngân Hà và các thiên hà bên ngoài.
Loại quang phổ của sao này là O4 If (n) p. O4 cho thấy một ngôi sao khổng lồ nóng đang đốt cháy hydro, thường là ở nhiệt độ 40.000-44.000K. Các "f" chỉ ra rằng quang phổ vạch phát xạ có của Helium ion hóa và nitơ, không phải là hiếm trong các ngôi sao nóng O hơi phát triển và thường được xác định bởi hồ sơ cá nhân phát thải và hấp thụ hỗn hợp của các 468,6 nm Ông II dòng quang phổ. "N" (đối với không rõ ràng) biểu thị các vạch hấp thụ mở rộng, gây ra bởi sự quay nhanh của ngôi sao, trong trường hợp này là hơn 220   km / s tại xích đạo. "P" là một chỉ số phổ chung về tính đặc thù. Sự kết hợp các nhân vật quang phổ này là không bình thường vì các ngôi sao nóng tiến hóa dự kiến sẽ quay tương đối chậm sau khi hãm bởi một cơn gió sao mạnh và chỉ có 8 ngôi sao thuộc loại này được biết đến trong Dải Ngân hà. Loại quang phổ làm phức tạp việc xác định các tham số vật lý vì các vạch chỉ thị độ chói quang phổ tiêu chuẩn là đặc thù và loại sao này không thể được mô hình hóa hoàn toàn. Helium và Nitơ được tăng cường và trọng lực bề mặt thấp hơn cho thấy mức độ tiến hóa cách xa chuỗi chính không tuổi và Zeta Puppis được xếp hạng là siêu sao.
Kích thước góc của Zeta Puppis đã được đo bằng phương pháp đo giao thoa là 0,41 mas, và trắc quang là 0,38 mas. Một khoảng cách đã biết sẽ trực tiếp đưa ra kích thước thực tế của ngôi sao, sẽ giới hạn các đặc tính khác như độ sáng và khối lượng. Các phiên bản về khoảng cách của Zeta Puppis thay đổi từ khoảng 300pc dựa trên các phép đo động hoặc thị sai đến hơn 600pc dựa trên mô hình vật lý. Điều này dẫn đến ước tính độ sáng từ 550.000 đến 800.000 lần Mặt trời, khối lượng từ 22,5 đến 56 lần Mặt trời và bán kính từ 14 đến 26 lần Mặt trời. Giá trị thị sai Hipparcos được sửa đổi cho khoảng cách 335 parsec (1.093 ly)  ± 4%, thấp hơn nhiều so với dự kiến từ các đặc điểm quan sát được của ngôi sao này.
Zeta Puppis đã được báo cáo là sao biến quang và được phân loại là biến Alpha Cygni, nhưng còn bị nghi ngờ. Nó cho thấy các biến thể trong cấu hình vạch phổ H <sub id="mwjw">α</sub> và độ chói của tia X trên thời gian ít hơn một ngày.
Tính chất vật lý > Heli

Năm 1896, Williamina Fleming đã quan sát các vạch quang phổ bí ẩn từ Zeta Puppis, phù hợp với công thức Rydberg nếu sử dụng một nửa số nguyên thay vì toàn bộ số nguyên. Sau đó người ta phát hiện ra rằng những thứ này là do heli bị ion hóa.
Nguồn gốc

Gợi ý ban đầu cho nơi sinh của Zeta Puppis là chùm sao Vela R2 rất trẻ với khoảng 800pc và chùm sao Vela OB2 ở 450pc. Không có nguồn gốc là thỏa đáng. Khoảng cách 800pc đòi hỏi độ sáng cao bất thường, trong khi liên kết với Vela OB2 cũ hơn nhiều so với Zeta Puppis và vận tốc không gian không dẫn trở lại cụm đó.
Nhiều mô hình vật lý và các phép đo thị sai Hipparcos ban đầu đã dẫn đến giá trị khoảng cách khoảng 450pc, nhưng việc phân tích Hipparcos được sửa đổi cho khoảng cách thấp hơn nhiều gần 333pc. Một nghiên cứu năng động gần đây chỉ ra Zeta Puppis có nguồn gốc từ hiệp hội Trumpler 10 OB ở khoảng 300pc, nhưng đây cũng là một cụm cũ hơn nhiều và các mô hình vật lý vẫn dẫn đến khoảng cách 450-600pc.
Zeta Puppis cho thấy tốc độ không gian cao và tốc độ quay rất cao, và người ta đã suy đoán rằng đó là một ngôi sao chạy trốn do một siêu tân tinh trong hệ thống sao đôi, có thể là tổ tiên của Tinh vân Gum  nhưng bằng chứng ủng hộ điều này rất ít.
Miêu tả nghệ thuật của Zeta Puppis
Họ Dong riềng

| Họ Dong riềng |
| --- | --- |
Canna indica
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
(không phân hạng): Commelinids
Bộ (ordo): Zingiberales
Họ (familia): Cannaceae Juss., 1789 nom. cons.
Chi điển hình
Canna L., 1753 
Các loài
 12. Xem bài.
Dong riềng ở Việt Nam
Họ Dong riềng hay họ Ngải hoa hoặc họ Chuối hoa (danh pháp khoa học: Cannaceae) là một họ thực vật một lá mầm, chỉ có một chi duy nhất là chi Canna.
Phân bố

Các loài trong họ này là bản địa các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới châu Mỹ, nhưng đã du nhập và tự nhiên hóa tại vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới Cựu thế giới.
Các loài

Họ này chỉ có một chi Canna duy nhất, với 12 loài hiện tại được công nhận.
Canna bangii Kraenzl., 1912
Canna flaccida Salisb., 1791
Canna glauca L., 1753
Canna indica L., 1753
Canna iridiflora Ruiz & Pav., 1798
Canna jaegeriana Urb., 1917
Canna liliiflora Warsz. ex Planch., 1855
Canna lineata Ciciar., 2014
Canna paniculata Ruiz & Pav., 1798
Canna pedunculata Sims, 1822
Canna tandilensis Ciciar., 2015
Canna tuerckheimii Kraenzl., 1912
Ở Việt Nam có vài loài như:
Chuối hoa lai/Ngải hoa (Canna × hybrida Rodigas, 1895 = C. glauca × C. indica × C. iridiflora): Hoa to có màu sặc sỡ, đỏ hay vàng, làm cảnh.
Dong riềng đỏ/chuối củ/chuối hoa (Canna indica): Hoa nhỏ màu đỏ không đẹp bằng loài trên, trồng lấy củ ăn, lấy bột làm miến.
Phấn mĩ nhân tiêu (Canna glauca).
Ngải hoa đỏ (Canna tuerckheimii).
Phát sinh chủng loài

Cây phát sinh chủng loài dưới đây lấy theo APG III.
Chú thích

↑  Antoine Laurent de Jussieu, 1789. Ordo II. Cannae, les balisiers. Genera Plantarum 62.
↑  Carl Linnaeus, 1753. Canna. Species Plantarum 1: 1.
↑  Cannaceae trong Plants of the World Online. Tra cứu ngày 24-12-2024.
1 2  Canna trong Plants of the World Online. Tra cứu ngày 24-12-2024.
Số nguyên tố Fibonacci

Một số nguyên tố Fibonacci là một số Fibonacci đồng thời là số nguyên tố.
Sau đây là một vài số nguyên tố Fibonacci
Trừ trường hợp n = 4, nếu Fn là số nguyên tố thì n là số nguyên tố. Tuy nhiên mệnh đề đảo không đúng.
Khảo sát tính nguyên tố của 25 số Fibonacci đầu tiên

| n | F(n) | - | n | F(n) | - |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 0 | 0 | - | 1 | 1 | - |
| [2] | 1 | - | [3] | 2 | PRIME |
| 4 | 3 | PRIME | [5] | 5 | PRIME |
| 6 | 8 | = 2^3 | [7] | 13 | PRIME |
| 8 | 21 | = 3 x 7 | 9 | 34 | = 2 x 17 |
| 10 | 55 | = 5 x 11 | [11] | 89 | PRIME |
| 12 | 144 | = 24 x 32 | [13] | 233 | PRIME |
| 14 | 377 | = 13 x 29 | 15 | 610 | = 2 x 5 x 61 |
| 16 | 987 | = 3 x 7 x 47 | [17] | 1597 | PRIME |
| 18 | 2584 | = 23 x 17 x 19 | [19] | 4181 | = 37 x 113 |
| 20 | 6765 | = 3 x 5 x 11 x 41 | 21 | 10946 | = 2 x 13 x 421 |
| 22 | 17711 | = 89 x 199 | [23] | 28657 | PRIME |
| 24 | 46368 | = 25 x 32 x 7 x 23 | 25 | 75025 | = 52 x 3001 |
Fp là số nguyên tố với 8 số trong 10 số nguyên tố đầu tiên; trừ F2 = 1 và F19 = 4181 = 37 x 113. Tuy nhiên, các số nguyên tố Fibonacci là khá hiếm khi chỉ số tăng - Fp là số nguyên tố chỉ 25 số trong số 1.229 số nguyên tố p dưới 10.000.
Hiện tại, số nguyên tố Fibonacci lớn nhất được biết là F81839, với 17103 chữ số; số lớn nhất có khả năng là nguyên tố Fibonacci là F604711, với 126377 chữ số. Chưa biết chắc rằng có thể có vô hạn số nguyên tố Fibonacci không.
Tính chia hết của các số Fibonacci với chỉ số nguyên tố

Các số Fibonacci có chỉ số p nguyên tố không có ước chung lớn hơn 1 với các số 
Fibonacci khác, đó là vì
Nếu ta biết rằng m, là một số nguyên tố p thì từ đẳng thức trên, 
và n là nhỏ hơn p, rõ ràng rằng Fp, không thể có ước chung khác với bất kỳ số Fibonacci nào.
ƯCLN(Fp, Fn) = FƯCLN(p,n) = F1 = 1
Định lý Carmichael khẳng định rằng mọi số Fibonacci với chỉ số lớn hơn 12 có ít nhất một ước nguyên tố không là ước của các số Fibonacci nào đứng trước nó.
Liên kết

http://mathworld.wolfram.com/FibonacciPrime.html
R. Knott Fibonacci primes Lưu trữ 2009-09-06 tại Wayback Machine
Greatest common divisor of two Fibonacci numbers
| x t sPhân loại các số nguyên tố |
| --- | --- |
Theo công thức:  Fermat (22n + 1)  Mersenne (2p − 1)  Mersenne kép (22p−1 − 1)  Wagstaff (2p + 1)/3  Proth (k·2n + 1)  Giai thừa (n! ± 1)  Primorial (pn# ± 1)  Euclid (pn# + 1)  Pythagorean (4n + 1)  Pierpont (2u·3v + 1)  Quartan (x4 + y4)  Solinas (2a ± 2b ± 1)  Cullen (n·2n + 1)  Woodall (n·2n − 1)  Cuban (x3 − y3)/(x − y)  Carol (2n − 1)2 − 2  Kynea (2n + 1)2 − 2  Leyland (xy + yx)  Thabit (3·2n − 1)  Mills (⌊A3n⌋) 
Theo dãy số nguyên:  Fibonacci  Lucas  Pell  Newman–Shanks–Williams  Perrin  Phân hoạch  Bell  Motzkin 
Theo tính chất:  (Cặp Wieferich)  Wall–Sun–Sun  Wolstenholme  Wilson  May rủi  May mắn  Ramanujan  Pillai  Chính quy  Mạnh  Stern  Siêu trội (đối với đường cong elliptic)  Siêu trội (trong thuyết Ánh trăng)  Tốt  Siêu phàm  Higgs  Fortune 
Phụ thuộc vào hệ số:  May mắn  Nhị diện  Palindromic  Emirp  Repunit (10n − 1)/9  Hoán vị  Vòng  Rút ngắn được  Strobogrammatic  Tối thiểu  Yếu  Đầy đủ  Đơn nhất  Nguyên thủy  Smarandache–Wellin 
Theo mô hình:  Sinh đôi (p, p + 2)  Chuỗi bộ đôi (n − 1, n + 1, 2n − 1, 2n + 1, …)  Bộ tam (p, p + 2 or p + 4, p + 6)  Bộ tứ (p, p + 2, p + 6, p + 8)  Bộ k  Họ hàng (p, p + 4)  Sexy (p, p + 6)  Chen  Sophie Germain (p, 2p + 1)  chuỗi Cunningham (p, 2p ± 1, …)  An toàn (p, (p − 1)/2)  Trong cấp số cộng (p + a·n, n = 0, 1, …)  Đối xứng (consecutive p − n, p, p + n) 
Theo kích thước:  Hàng nghìn (1,000+ chữ số)  Hàng chục nghìn (10,000+ chữ số)  Hàng triệu (1,000,000+ chữ số)  Lớn nhất từng biết 
Số phức:  Số nguyên tố Eisenstein  Số nguyên tố Gauss 
Hợp số:  Số giả nguyên tố  Số gần nguyên tố  Số nửa nguyên tố  Giữa các nguyên tố 
Chủ đề liên quan:  Số có thể nguyên tố  Số nguyên tố cấp công nghiệp  Số nguyên tố bất chính  Công thức của số nguyên tố  Khoảng cách nguyên tố 
50 số nguyên tố đầu:  2  3  5  7  11  13  17  19  23  29  31  37  41  43  47  53  59  61  67  71  73  79  83  89  97  101  103  107  109  113  127  131  137  139  149  151  157  163  167  173  179  181  191  193  197  199  211  223  227  229 
Danh sách số nguyên tố
Zanthoxylum quinduense

| Zanthoxylum quinduense> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Sapindales
Họ (familia): Rutaceae
Chi (genus): Zanthoxylum
Loài (species): Z. quinduense
Danh pháp hai phần
Zanthoxylum quinduense Tul., 1847 
Zanthoxylum quinduense là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được Tul. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1847.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Zanthoxylum quinduense”. Truy cập ngày 12 tháng 6 năm 2013.
Taeniophyllum fasciola

| Taeniophyllum fasciola |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Taeniophyllum
Loài (species): T. fasciola
Danh pháp hai phần
Taeniophyllum fasciola (G.Forst.) Seem. 
Taeniophyllum fasciola là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (G.Forst.) Seem. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1862.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Taeniophyllum fasciola”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Centrodera spurca

| Centrodera spurca |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Centrodera
Loài (species): C. spurca
Danh pháp hai phần
Centrodera spurca (LeConte, 1857) 
Centrodera spurca là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Đặng Dung

| Đặng Dung> Dung Quốc Công |
| --- | --- |
Tiền nhiệm: Đặng Tất
Kế nhiệm: chưa rõ
Thông tin chung
Sinh: 1373 Thanh Chương, Nghệ An
Mất: 1414 Biển Đông
Đặng Dung (chữ Hán: 鄧容 1373 – 1414) là tướng lĩnh nhà Hậu Trần trong lịch sử Việt Nam. Ông là con trai của Đặng Tất, người theo phò vua Giản Định đế của nhà Hậu Trần, sau bị Giản Định đế giết chết cùng với tướng Nguyễn Cảnh Chân. Giận vì cha mình chết oan, Đặng Dung cùng Nguyễn Cảnh Dị (con của Nguyễn Cảnh Chân) rời đi, lập Trần Quý Khoáng tức vua Trùng Quang tiếp tục khởi nghĩa.
Tiểu sử

Đặng Dung là người xã Mỹ Tho, huyện Thiên Lộc, trấn Nghệ An (nay là huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh). Ông là con trai cả của Quốc công Đặng Tất.
Theo Đặng tộc Đại Tông phả, ông tổ 4 đời của Đặng Tất là Đặng Bá Kiển vốn cư ngụ ở vùng kinh kỳ Thăng Long, sau đó di dời vào Nghệ An châu. Đặng Bá Kiển sinh ra Đặng Bá Tĩnh đỗ Thám hoa đời nhà Trần. Đặng Bá Tĩnh sinh ra Đặng Đình Dực, Đặng Đình Dực sinh ra Đặng Tất, Đặng Tất sinh ra Đặng Dung.
Sự nghiệp > Bối cảnh

Cha của Đặng Dung là Đặng Tất, làm quan cho nhà Trần và nhà Hồ; vào năm 1391, Hồ Quý Ly bổ dụng Đặng Tất làm Châu phán Hóa Châu. Năm 1402, Đặng Tất giúp việc cho Hoàng Hối Khanh cai trị vùng đất Thăng Hoa mới lấy được từ Chiêm Thành.
Tháng 5, năm 1407, cha con họ Hồ bị bắt ở cửa biển Kỳ La, Chiêm Thành nhân đó dấy quân hòng chiếm lại đất Thăng Hoa. Đặng Tất xin với Trương Phụ cho mình cai trị đất Hóa Châu, Trương Phụ chấp thuận, sau đó quân Chiêm Thành rút về.
Năm 1407, vào tháng 10, người con thứ của vua Trần Nghệ Tông, tên là Trần Ngỗi, tự lập làm vua lên ngôi ở Tràng An, xưng là Giản Định đế. Do quân mới lập, nhà vua phải chạy vào Nghệ An, Đặng Tất lúc ấy làm Đại tri châu Hóa Châu nghe tin, liền giết viên quan nhà Minh đem quân từ Hóa châu ra Nghệ An phò giúp. Đặng Tất dâng con gái cho vua Giản Định đế, sau đó được phong làm Quốc công.
Năm 1409, sau trận đại chiến Bô Cô (xã Hiếu Cổ, huyện Ý Yên, thuộc tỉnh Nam Định ngày nay), vì nghe lời của hoạn quan Nguyễn Quỹ và học sinh Nguyễn Mộng Trang nói rằng Đặng Tất chuyên quyền, vua Giản Định Đế đem lòng ngờ vực đã giết Đặng Tất và Nguyễn Cảnh Chân. Đặng Dung tức giận bỏ Trần Ngỗi (Giản Định Đế), cùng Nguyễn Cảnh Dị (con của Nguyễn Cảnh Chân) đem binh Thuận Hóa về Thanh Hóa, rước Trần Quý Khoáng đến Nghệ An lập làm vua, tức Trùng Quang Đế.