stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Ngoáy tai
Các loại > Phần đầu

Múc: Là loại đầu truyền thống và thường thấy nhất để lấy tai. Chúng bao gồm một muỗng hoặc muỗng nhỏ (2-5 mm) được sử dụng để cạo và lấy ráy tai.
(Các) vòng : Các khuyên làm bằng một hoặc nhiều vòng dây uốn cong nửa lồng vào nhau. Các vòng dây sẽ cạo và đánh bật ráy tai, sau đó được đặt vào giữa các vòng dây. Mẹo này không hoạt động tốt trong việc loại bỏ ráy tai dạng ướt. Một biến thể của loại này là các vòng dây được xoắn thành hình xoắn ốc, có hình dạng tương tự như đầu tăm bông. Đầu dò Jobson-Horne được sử dụng trong khoa tai mũi họng thực chất là một dụng cụ ngoáy tai dạng vòng, trong đó muôi nạo được tạo nhiều lỗ hổng (fenestrated) để loại bỏ hiệu quả ráy tai khô hoặc ẩm.
Đĩa: Nhiều đĩa hình tròn, thường là ba đĩa, mở rộng như vòng ra từ một trục hình trụ mỏng.
Các loại > Các kiểu dáng tô điểm

Bông lông tơ: Một quả cầu lông tơ ngỗng nằm ở đầu đối diện của ngoáy tai cách xa phần đầu/chóp. Kiểu này được sử dụng để làm sạch những đốm ráy tai nhỏ li ti trên tai ngoài có thể bị vỡ ra trong quá trình làm sạch tai.
Ngừng an toàn: Một phương tiện ngăn chặn sự đưa sâu vào ống tai để ngăn ngừa tổn thương màng nhĩ.
Chiếu sáng: bóng đèn hoặc đèn LED chiếu ánh sáng qua đầu nhựa trong (thường là loại múc) của ngoáy tai để chiếu sáng bên trong ống tai, giúp dễ làm sạch tai.
Tượng nhỏ: một tượng nhỏ (figurine) bằng nhựa hoặc bằng gỗ, chẳng hạn như daruma nhỏ hoặc các nhân vật phim hoạt hình được đặt ở đầu đối diện phần đầu. Chúng tồn tại chủ yếu để nâng cao tính thẩm mỹ cho chiếc ngoáy tai.
Tăm: Một số loại ngoáy tai có đuôi nhọn, được dùng làm tăm. Thiết kế này thường thấy ở một số loại ngoáy tai của Trung Quốc và châu Âu cũ.
Ngoáy tai kẹp tóc kiểu truyền thống (mimikaki kanzashi)
Ngoáy tai kẹp tóc kiểu hiện đại (mimikaki kanzashi)
Bộ đồ dùng tự chăm sóc bản thân bằng đồng châu Âu cổ đại (toilettbestecke) có muỗng tai bằng nhíp
Đồ dùng tự chăm sóc bản thân bằng đồng Thụy Sĩ với một chiếc nhíp, muỗng tai và dụng cụ làm sạch móng tay. Có thể mặc như một Chatelaine.
Một chiếc muỗng tai hình trụ có rãnh ở Ethiopia được làm để đeo quanh cổ (1)
Một chiếc bịt tai hình trụ có rãnh ở Ethiopia được làm để đeo quanh cổ (2)
Văn hoá > Đông và Nam Á

Ngoáy tai là vật dụng được sử dụng phổ biến và được ưa chuộng để lấy ráy tai ở Đông Á, Nam Á và Đông Nam Á ; hầu hết mọi người ở những khu vực này đều có ráy tai khô và có thể dễ dàng lấy ra bằng dụng cụ.
Nó có thể được sử dụng riêng lẻ từng cá nhân hoặc bởi người khác. Người được làm sạch tai thường nằm hoặc cúi xuống và cúi đầu vào lòng người làm vệ sinh. Việc làm sạch tai thường được thực hiện bởi cha mẹ đối với trẻ em hoặc người lớn, đối tác của họ. Nó cũng có thể được thực hiện bởi những người làm sạch tai chuyên nghiệp (phi y tế) bởi thợ cắt tóc trong các tiệm cắt tóc cố định hoặc di động trên đường phố của các thành phố ở các quốc gia như Ấn Độ, Trung Quốc và Việt Nam. Một số cá nhân thấy ngoáy tai là một thú vui cao độ giúp giải tỏa căng thẳng, do đó góp phần làm cho dịch vụ này được phổ biến ở các cơ sở châu Á như spa, thẩm mỹ viện và massage.
Văn hoá > Châu Âu

Những chiếc thìa ngoáy tai và ngoáy tai được tìm thấy có niên đại từ thời kỳ hậu Trung Cổ của lịch sử nước Anh trở về thời La Mã. Muỗng tai cũng được tìm thấy ở các địa điểm khai quật khảo cổ học ở Scandinavi thời Viking. Những chiếc muỗng trang trí công phu cũng đã được tìm thấy ở các di chỉ Anglo-saxon vào thế kỷ thứ 9.
Các mối nguy tiềm ẩn

Việc ngoáy tai có thể gây nguy hiểm cho sức khỏe đối với tai người. Một nguy cơ tiềm ẩn là vô tình làm thủng màng nhĩ và/hoặc làm vỡ màng xương tai giữa (ossicles) trong khi ngoáy tai. Việc sử dụng dụng cụ ngoáy tai không được khử trùng cũng có thể gây nhiễm trùng khi chúng được dùng chung giữa các cá nhân khác nhau.
Việc làm sạch tai nói chung cũng có thể không hiệu quả khi được sử dụng bởi một người có ít kinh nghiệm hoặc hướng dẫn. Khi thực hiện không đúng cách, một lượng đáng kể ráy tai có thể bị đẩy sâu hơn vào trong ống tai chứ không phải loại bỏ. Màng tai mỏng manh và có thể dễ bị hỏng. Tai cũng có khả năng tự làm sạch và cần ráy tai để bảo vệ tai khỏi bụi bẩn và nhiễm vi khuẩn.
Giao hưởng số 8 (Schubert)

Giao hưởng số 8 của Schubert
Bản giao hưởng này đôi khi được đánh số 7 thay vì 8 để tạo sự thống nhất giữa Bản Mục lục sắp xếp lại bằng ltiếng Đức và Danh sách mới Các tác phẩm của Schubert-Neue Schubert Ausgabe. Tác phẩm được nhạc sĩ Schubert bắt tay vào sáng tác năm 1822, chỉ có hai chương mặc dù sau đấy ông sống được thêm sáu năm nữa. Chương Scherzo của bản giao hưởng gần được hoàn thành trên tổng phổ đàn piano nhưng chỉ có hai trang cho tổng phổ dàn nhạc. Và cho đến ngày nay nó vẫn còn tồn tại.
Nhiều người đã đặt giả thuyết rằng có lẽ Schubert đã phác thảo ý tưởng cho chương cuối nhưng thay vào đó nó đã trở thành phần Nhạc chuyển cảnh ( entr'acte) cung Si thứ cho tác phẩm Rosamunde từ sự ngẫu nhiên. Nhưng mọi bằng chứng cho điều này chỉ là sự suy diễn. Có một bằng chứng đáng tin cho việc vì sao Schubert bỏ dở việc sáng tác bản giao hưởng này: sự lặp lại của cùng một loại nhịp ba ( chương I nhịp 3/4, chương II nhịp 3/8, chương III nhịp 3/4. Về mặt căn bản, ba chương nối tiếp nhau thuộc cùng một loại số chỉ phách là trường hợp hiếm gặp trong giao hưởng, sonata, nhạc thính phòng  của các nhạc sĩ lớn thuộc Trường phái Cổ điển Wien.
Giao hưởng số 8 của Schubert đôi khi được gọi là bản giao hưởng đầu tiên của Chủ nghĩa Lãng mạn bởi sự phát triển nhấn mạnh tính trữ tình bên trong cấu trúc của thể thức Sonata Cổ điển. Ngoài ra, tác phẩm không phải là sự chắp nối mang tính công việc đơn điệu mà là sự kết nối đặc biệt giữa âm sắc của các loại nhạc cụ và còn là một lời báo trước về Chủ nghĩa Lãng mạn sau này. Sự xuất hiện đột ngột của nó như một điển hình về sự bắt đầu của quá trình phát triển của chủ nghĩa này.
Cho đến nay, các nhà nghiên cứu âm nhạc vẫn còn những sự bất đồng về lí do mà Schubert bỏ dở việc sáng tác bản giao hưởng. Một số cho rằng, ông ngừng sáng tác khi đang viết chương III nửa chừng vào mùa thu năm 1822 trong hoàn cảnh biểu hiện những triệu chứng ban đầu của căn bệnh giang mai , hoặc vì ông được giải khuây bởi nguồn cảm hứng cho Độc tấu Dương cầm Wanderer Fantasy. Nó chiếm lấy thời gian và nguồn năng lượng của ông ngay sau đó. Đây có thể là sự nối tiếp của hai tác phẩm.
Lịch sử ban đầu

Năm 1823, Hiệp hội Âm nhạc Graz trao tặng Schubert một văn bằng danh dự. Ông cảm thấy mình phải gửi tặng một bản giao hưởng cho họ để đáp lễ. Và ông đã gửi cho bạn mình là Anselm Hüttenbrenner-một thành viên lãnh đạo của Hiệp hooijmootj quyển tổng phổ cho dàn nhạc mà ông viết vào năm 1822. Tổng phổ gồm hai chương hoàn thành của Giao hưởng Dở Dang cùng với ít nhất hai trang đầu tiên của chương Scherzo.
Điều mà người ta không thể biết là Schubert thực sự đã viết bao nhiêu giao hưởng và ông đã gửi cho Hüttenbrenner bao nhiêu điều mà ông đã viết. Người ta đã phát hiện:
-Tổng phổ hoàn thành của hai chương đầu
-Hai trang tổng phổ đầu tiên của chương Scherzo.
Chương ba bị đứt quãng do phần biến tấu thứ hai nằm trong bộ ba biến tấu bị mất. Người ta đã phát hiện nó trong một bản thảo rời nằm trong một quyển tổng phổ ngắn. (Nó đã không được gửi đến cho Hüttenbrenner nhưng được tìm thấy trong các bản sao chép của Schubert sau khi ông qua đời và được giữ gìn cần thận bởi người được tặng, người bạn giáo viên Ferdinand của ông. Nhưng đã không có bất kì chương IV nào cả. Có thể đã có một chương IV kết (finale) được đặt vào trong một giao hưởng khác cũng được viết trong thời gian này nhưng không có bằng chứng chỉ dẫn nào cho thấy Schubert đã từng bắt đầu với nó. Tuy nhiên, nó đã từng được phỏng đoán là phần nhạc chuyển cảnh dài nhất trong Rosamunde cũng trong cung Si thứ với phong cách giống như chương I và cũng với các nhạc cụ như thế. Chương IV đã được Schubert sử dụng lại bằng cách đưa nó vào trong nhạc Rosamunde được sáng tác đầu năm 1823 chỉ sau Wanderer Fantasy. Nhà nghiên cứu về Schubert là Brain Newbould đã tiến hành hòa âm, ghi tổng phổ cho dàn nhạc nhạc và hoàn thành chương Scherzo bằng sự phỏng đoán của mình. Ông tin rằng đây là một điều đúng đắn nhưng tất cả học giả khác đều không đồng ý. Những trang  sau phần bắt đầu của chương Scherzo đã bị xé đi bằng mọi giá. Hüttenbrenner đã không cho trình diễn bản giao hưởng và cũng không cho Hiệp hội Graz biết rằng mình sở hữu bản thảo. Đó là một bí ẩn và đã xuất hiện nhiều giả thuyết khác nhau.
Tuổi già và sự cận kề cái chết có vẻ như đã khiến Hüttenbrenner tiết lộ nó với một nhân vật quan trọng và tử tế vào năm 1865-ba năm trước khi qu đời, và lúc này ông đã 76 tuổi. Nhạc trưởng Johann von Herbeck chính là người đã ttrinhf diễn giới thiệu hai chương còn sót lại tại Wien vào ngày 17/12/1865. Sự bổ sung chương cuối trong Giao hưởng số 3 cùn Rê trưởng nhộn nhịp, rực rỡ nhưng không phải trống rỗng, vô nghĩa như một chương kết không thể hòa hợp với hai chương đầu. Dẫu sao thì buổi biểu diễn cũng nhận được sự ủng hộ nồng nhiệt từ phía thính giả. Nhạc phổ của hai chương đầu đã không được xuất bản trước năm 1867.
Trong danh sách mới Các tác phẩm của Schubert (New Schubert Edition), Giao hưởng Dở Dang  được đánh số 7 thay vì số 8. Vì các tác phẩm được gán cho như Giao hưởng số 7 của Schubert cũng chưa hoàn thành. Nhưng khác một điều là ít ra nó còn có những trang nhạc phổ rời do chính Schubert viết.
Phần tác phẩm hoàn thiện

Hai chương đầu là tất cả nhũng gì được trình bày trong các lần biểu diễn:
===Chương I: Allegro Moderato
Chương nhạc được sáng tác trong thể thức sonata với phần mở đầu của dàn nhạc dây diễn tấu nhỏ nhẹ và mềm mại. Theo sau là chủ đề thứ nhất được diễn tấu bởi kèn oboe và clarinet. Tiếp đó là một sự chuyển tiếp giản ước đặc biệt của Schubert với chỉ 4 nhịp cho 2 kèn horn dẫn đến chủ đề phụ trong cung Son trưởng (từ nhịp 38 đến nhịp 41). Chủ đề thứ hai mang đầy tính chất lãng mạn xuất hiện trong cung này. Bắt đầu với đàn cello, sau đó là violon diễn tấu. Chủ đề đã được Sigmud Spaeth đặt những lời ca ngộ nghĩnh  (nguyên văn tiếng Anh: "This is the symphony that Schubert wrote but never finished"-"đây là bản giao hưởng Schubert viết nhưng đã không bao giờ hoàn thành"). Chủ đề trên từ từ lịm tắt dần một cách êm đềm. Sau đó, một chuỗi các câu nhạc bi thảm luân phiên xuất hiện đan xen giữa ngừng lại và biến đổi tiến hành trong cung Son trưởng. Phần trình bày của chương I kết thúc.
Một khoảnh khắc quan trọng xuất hiện ở nhịp 109 và lập lại ở phần Tái hiện ở nhịp 327. Ở các nhịp này, Schubert đã giữ basson II ở cung Si trưởng làm bàn đạp phát triển
và kèn horn ở hợp âm F điều này gợi nhớ lại đoạn kết của phần phát triển trong Giao hưởng số 3 của Beethoven. Đây là một ý tưởng hay nhưng thật không may đã bị các tác giả thiếu kinh nghiệm bỏ qua bằng việc thay đổi vai trò của bassoon II và kèn horn I. Các nhạc trưởng cần kiểm tra kĩ càng để đảm bảo sự nguyên vẹn cho cung Si trưởng lấy đà này.
Một thể sonata bất thường: phần phát triển bắt đầu với cũng phụ Mi trưởng (thường thì cung phụ được dành cho đoạn nhạc gần với đoạn kết trong thể sonata hoặc ở một phần tái hiện hay kết đoạn(coda)) và phát triển đến phần kịch tính kéo dài trong cùng một cung. Bắt đầu với những biến đổi bi thảm trong giai điệu mở ra bằng cả dàn nhạc với sự nổi trội của kèn trombone. Cung Rê trưởng-cung song song Si thứ xuất hiện lần đầu tại phần cuối của đoạn cao trào, và lần thứ hai tại chủ đề chính của phần tái hiện (trong cung Si trưởng) thay vì sớm hơn trong chủ đề thứ hai của phần trình bày như một thói quen. Sáo và oboe tiếp tục vai trò đi giai điệu sau đoạn nhạc trên.Chuyển tiếp đến phần tái hiện.
Phần tái hiện-nhắc lại chủ yếu được viết theo thể sonata truyền thống với sự nhắc lại của các chủ đề. Ngoại trừ việc Schubert nhắc lại chủ đề thứ hai ở cung Rê trưởng thay vì ở cung Si trưởng (cung song song với Si thứ). Tuy nhiên, phần kết thúc bi thảm hoàn tất ở cung Si trưởng và dẫn đến phần kết chương trong cung Si thứ. Nó gợi nhắc lại chủ đề mở đầu-tạo đà cho đoạn nhạc kết chương mạnh mẽ.
Chương II: Andante con moto

Chương II là sự luân phiên giữa hai chủ đề tương phản trong thể thức sonatia (một thể sonata không có phần phát triển) với đoạn coda bi thương và da diết có thể đóng vai trò như một phần kết luận của sự phát triển. Chủ đề ( câu nhạc đầu tiên được giới thiệu bởi kèn horn, bè dây trầm, bộ đồng và bè dây cao chơi đối âm. Chủ đề buồn thứ hai trong cung phụ sau bốn nốt nhạc không có hòa âm, giai điệu được chuyển sang cung Đô thăng thứ với bè violon I. Chủ đề này khởi đầu với clarinet độc tấu trong cung Đô thăng thứ và được tiếp tục với oboe độc tấu trong cung Đô giáng trưởng là một điển hình về sự đồng hành giữ cung trưởng với cung thứ trong ngôn ngữ hòa âm của Schubert. Một kết thúc với giai điệu mang tính bi kịch được diễn tấu bởi toàn dàn nhạc. Nó trở về trong cung Đô thăng thứ.  Nó trở về trong cung Đô thăng thứ nhưng lại kết thúc ở Rê thăng trưởng (để hòa âm được cân bằng với Đô giáng thứ). Một chuyển tiếp ngắn trở về với cung chính Mi trưởng. Đi theo phần tái hiện, nó bắt đầu lại chủ đề thứ hai trong cung phụ La thứ thay vì ở cung song song Mi trưởng. Bắt đầu với oboe và tiếp nối bằng clarinet (tiếp tục vai trò của mình như trong phần trình bày). Đoạn kết chương nhạc bắt đầu với một chủ đề mới, đó đơn giản là sự diễn tấu hai nhịp âm hình ở đầu chương trong cung Mi trưởng. Nó mở đường cho sự chuyển tiếp đến bộ ba diễn tấu ngắn của bè violon thứ nhất, dẫn đến sự nhắc lại chủ đề đầu tiên được thực hiện bởi bộ gỗ trong cung có khoảng cách xa với Mi trưởng là La giáng trưởng . Theo sau bởi sự diễn tấu lại dẫn đến quay về cung Mi trưởng để diễn tấu mở rộng lần cuối cùng chủ đề thứ nhất. Dẫn đến giới hạn của sự dàn trải. điều kiện Dẫn đến Kết thúc chương  hai
== Chương III và chương IV
Chủ đề Scherzo được dự định đưa vào chương III trở về chơi ở cung Si thứ, với phần biến tấu ở cung Son trưởng. Ba mươi nhịp đầu tiên của nó được lưu giữ đến ngày nay nằm trong quyển tổng phổ chính thức.{{}} Nhưng mọi thứ sau đhỉ nằm tong tổng phổ phác thảo. Chỉ có phần biến tấu đầu tiên là tồn tại. Hai phần biến tấu còn lại chỉ nằm trong tổng phổ nháp. Phần biến tấu đầu tiên như một phần tô điểm không có hòa âm. Phần biến tấu thứ hai hoàn toàn không có mặt trong tổng phổ chính thức.
Sau sự tiết lộ của Hüttenbrenner cho Herbeck về hai chương hoàn thành trong tác phẩm, một số nhà nghiên cứu lịch sử âm nhạc và học giả đã tìm cách chứng minh rằng bản giao hưởng đã hoàn thành mặc dù với cấu trúc chỉ có hai chương. Thêm nữa, cấu trúc riêng biệt ấy đã lôi cuốn công chúng yêu âm nhạc  với niềm tin rằng đấy là tác phẩm mà Schubert ấp ủ nhất trong đời mình.
Có một sự thật là truyền thống Âm nhạc Cổ điển không đồng tình chấp nhận một giao hưởng có thể kết thúc ở một cung khác với cung mà nó bắt đầu. Thêm một sự thật không thể chối cãi nữa là Schubert đã bắt đầu với chương III ở cung Si thứ (30 nhịp bỏ dở trong tổng phổ chính thức và 112 nhịp nối tiếp trong tổng phổ phác thảo). Tất cả những luận điểm trên đã bác bỏ quan điểm cho rằng bản giao hưởng đã hoàn thành chỉ với hai chương.
Sự đón nhận của công chúng

Nhìn lại buổi trình diễn năm 1865, Nhà phê bình Âm nhạc Eduard Hanslick đã viết: "Khi ấy, sau một vài ô nhịp giới thiệu, clarinet và oboe đã vẽ nên một giai điệu ngọt ngào trên tiếng thì thầm của bộ vĩ. Ngay cả một đứa bé cũng sẽ nhận ra hình ảnh bản thân của nhạc sĩ và sự ngân lên giáng đoạn mang chất Schubert bao trùm cả thính phòng. Nhạc sĩ khó mà nhập đề nhưng ta biết được những bước đi của ông-đang rất gần với cánh cửa chủ đề. Rốt cuộc, chương nhạc là một dòng suối giai điệu ngọt ngào mặc dù sự mạnh mẽ và quảng đại vui tươi của nó thật trong trẻo đến mức người ta có thể được mọi hòn sỏi nằm tận dưới đáy.  Và ở tất cả mọi nơi chốn, mặt trời và những tia nắng ấm áp làm cho những hạt giống nảy mầm. Chương Andante đã tự khơi mở bản thân nó một cách rộng rãi và đầy kì diệu hơn cả phần mở đầu của chương Allegro. Những âm điệu của sự phiền muộn hay giận dữ ít khi chen vào bản nhạc với đầy đủ sự gần gũi, hạnh phúc này. Những đám mây của cơn sấm âm nhạc định hướng cho hiệu quả âm nhạc hơn là những cảm giác nguy hiểm. Tiếng vang đẹp đẽ của cả hai chương là nguồn cảm hứng. Với một vài đoạn cho kèn horn, những đoạn solo ngắn của clarinet hoặc oboe thỉnh thoảng xuất hiện với vẻ giản dị, sự gắn kết tự nhiên của dàn nhạc, Schubert đã đạt đến hiệu ứng âm thanh mà không một nhạc cụ nào của Wagner có thể đạt đến được.
Trí tuệ nhân tạo

Gần 200 năm sau, Huawei, nhà soạn nhạc từng đoạt giải Emmy Lucas Cantor và trí tuệ nhân tạo (A.I.) bên trong smartphone Mate 20 Pro đã làm được điều mà nhà soạn nhạc lừng danh bỏ dở. Chiếc Mate 20 Pro được dùng để soạn 2 chương còn lại tương tự như những chiếc khác bán trên thị trường, Huawei chỉ thêm vào một AI model để máy có thể hiểu và phát triển âm nhạc. Khi AI soạn nhạc xong đúng theo phong cách của Schubert thì Lucas Cantor sửa lại sao cho có cảm xúc hơn, thứ mà AI chưa làm được. Bản giao hưởng  hoàn chỉnh này sẽ được Huawei phát hành chính thức tại MWC 2019 tại Barcelona sắp tới.
Âm thanh

| --- | --- |
Giao hưởng số 8 của Schubert, chương 1: Allegro moderato: 


| --- | --- |
Giao hưởng số 8 của Schubert, chương 2: Andante con moto:
Cầu Hữu nghị Thái-Lào

| Cầu Hữu nghị Thái-Lào số 1  สะพานมิตรภาพ ไทย-ลาว แห่งที่ ๑ ຂົວມິດຕະພາບ ລາວ-ໄທ ແຫ່ງທຳອິດ |
| --- | --- |

Vị trí: Xã Nong Khai, tỉnh Nong Khai (Thái Lan)  Viêng Chăn (Lào)
Tuyến đường: Ô tô, mô tô, tàu lửa
Bắc qua: Sông Mê Kông
Tọa độ: 17°52′42″B 102°42′56″Đ﻿ / ﻿17,8783°B 102,7156°Đ﻿ / 17.8783; 102.7156
Tên chính thức: Cầu Hữu nghị Thái-Lào số 1
Thông số kỹ thuật
Tổng chiều dài: 1,17 km (3.800 ft)
Rộng: 3,5 và 1,5 m (11 ft 6 in và 4 ft 11 in)
Lịch sử
Đã thông xe: Ngày 4 tháng 4 năm 1994
Vị trí

Cầu Hữu Nghị
Bảng hiệu thay đổi hướng giao thông tại cầu Hũu Nghị Lào-Thái
Cầu Hữu nghị Thái-Lào (tiếng Thái: สะพานมิตรภาพ ไทย-ลาว แห่งที่ 1, pronounced [sàpʰaːn míttràpʰâːp tʰaj laːw hɛ̀ŋ tʰîː nɯ̀ŋ]; tiếng Lào: ຂົວມິດຕະພາບ ລາວ-ໄທ ແຫ່ງທຳອິດ, [kʰǔə mittapʰâːp láːw tʰaj hɛŋ tʰám ǐt]) là một cầu bắc qua sông Mê Kông nối tỉnh Nong Khai và thành phố Nong Khai ở Thái Lan với thủ đô Viêng Chăn của Lào. Với nhịp cầu lên đến  1170 m, cầu này có 2 làn xe rộng 3,5 m cho xe cơ giới, hai làn rộng 1,5 m cho bộ hành và một đường sắt đơn chưa hoàn thành ở giữa.
Sau này để phân biệt với 3 cây cầu có tên tương tự được xây dựng sau, cầu còn được gọi Cầu Hữu nghị Thái-Lào số 1.
Lịch sử

Được khánh thành ngày 8/4/1994, đây là cây cầu đầu tiên vượt sông Mê Kông phần hạ lưu, là cây cầu thứ 2 trên dòng sông Mê Kông.
Tổng mức đầu tư là 30 triệu USD, do chính phủ Úc tài trợ dưới dạng ODA cho Lào. Cầu được các công ty Úc xây dựng. Việc lẫn lộn giữa viện trợ phát triển và lợi ích thương mại mà Úc thu được bị một số tổ chức phi chính phủ phê phán.
Giao thông đường bộ

Giao thông trên cầu lái xe bên trái như ở Thái Lan, trong khi giao thông ở Lào lái xe bên phải. Việc thay đổi hướng này được chỉ dẫn bằng đèn đường ở phía Lào. Một tuyến xe bus hoạt động qua hai điểm biên giới.
Đường sắt

Một đường sắt từ nhà ga xe lửa mới Nong Khai chạy qua cầu này. Ngày 20/3/2004, một thỏa thuận giữa hai chính phủ Lào và Thái Lan đã được ký kết để kéo dài đường ray này đến Tha Nalaeng ở Lào, khoảng 3,5 km từ cầu. Đây sẽ là liên kết đường sắt đầu tiên đến Lào. Ngày 22/2/2006, ngân quỹ đầu tư thêm cho tuyến đường sắt này được phê duyệt bởi Cơ quan Phát triển Pháp (French Development Agency).
Chính phủ Thái Lan đồng ý cung cấp tài chính hoàn toàn cho tuyến đường sắt nối đến Tha Nalaeng, còn chính phủ Pháp hỗ trợ giai đoạn 2 đến Viêng Chăn cách đó khoảng 30 km.
Phong trào không liên kết

|  Phong trào không liên kết  |
| --- | --- |
 Tên bản ngữ Non-Aligned Movement (NAM) (tiếng Anh) 
Các quốc gia thành viên của Phong trào không liên kết. Màu xanh nhạt là các quốc gia quan sát viên.
Ủy ban Phối hợp: Liên Hợp Quốc Thành phố New York,  Hoa Kỳ
Chính trị
Lãnh đạo

• Cơ quan ra quyết định chính : Hội nghị Nguyên thủ các quốc gia không liên kết Chính phủ các quốc gia không liên kết (2019–2023)
 
Thành lập: Beograd, Nam Tư   1 tháng 9 năm 1961; 63 năm trước (1961-09-01) (Hội nghị Nguyên thủ các Nhà nước hoặc Chính phủ các Quốc gia Không liên kết)
Thành viên: 120 nước thành viên 20 nước (quan sát viên) 10 tổ chức quốc tế
Thông tin khác
Trang web csstc.org
Phong trào không liên kết là một tổ chức quốc tế cánh tả gồm các quốc gia tự xem mình là không thuộc hoặc chống lại bất kỳ khối cường quốc lớn nào. Phong trào này chủ yếu là đứa con tinh thần của Thủ tướng Ấn Độ Jawaharlal Nehru, cựu tổng thống Ai Cập Gamal Abdel Nasser và chủ tịch Nam Tư Josip Broz Tito. Tổ chức được thành lập tháng 4 năm 1955; đến năm 2007, nó có 118 thành viên. Mục đích của tổ chức như đã ghi trong Tuyên bố La Habana năm 1979 là đảm bảo "sự độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và an ninh của các quốc gia không liên kết" trong "cuộc chiến chống lại chủ nghĩa đế quốc, chủ nghĩa thực dân, chủ nghĩa thực dân kiểu mới, chủ nghĩa phân biệt chủng tộc, và tất cả những hình thức xâm lược ra nước ngoài, chiếm đóng, chi phối, can thiệp hoặc bá quyền cũng như chống lại các đại cường quốc và chính sách của các khối". Họ đại diện cho gần hai phần ba thành viên Liên Hợp Quốc và 55 phần trăm dân số thế giới, đặc biệt là những quốc gia được xem là đang phát triển hoặc thuộc thế giới thứ ba.
Tuy phong trào này mong muốn các quốc gia có liên kết chặt chẽ với nhau giống như NATO hay Khối Warszawa, nó có liên kết khá lỏng lẻo và nhiều thành viên của tổ chức thực sự có quan hệ gần gũi với siêu cường này hoặc siêu cường khác. Ngoài ra, một số thành viên còn mâu thuẫn nghiêm trọng với các thành viên khác (như Ấn Độ và Pakistan; Iran và Iraq; Ả Rập Xê Út, Bahrain, Ai Cập, Yemen, UAE và Qatar; Ả Rập Xê Út và Iran). Phong trào rạn nứt do mâu thuẫn ngay bên trong khi Liên Xô đưa quân vào Afghanistan năm 1979. Trong khi những đồng minh của Liên Xô ủng hộ cuộc tấn công, các thành viên khác (đặc biệt là các quốc gia Hồi giáo) của phong trào lại lên án. Đặc biệt, Liên Xô còn chỉ trích phong trào này do chính phong trào được thành lập từ "sự phản bội của Nam Tư".
Vì Phong trào không liên kết được hình thành với nỗ lực chống lại Chiến tranh lạnh, tổ chức đã cố gắng tìm phương hướng hoạt động mới từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc. Sau khi Nam Tư, một thành viên sáng lập, tan rã, các quốc gia mới thành lập từ Nam Tư cũ tỏ ra không còn quan tâm tới việc tham dự Phong trào, tuy một số nước là quan sát viên. Vào năm 2004, Malta và Síp rút khỏi tổ chức để gia nhập Liên minh châu Âu.
Nguồn gốc

Các quốc gia độc lập nào quyết định không tham gia các khối trong Chiến tranh lạnh còn được gọi là các quốc gia không liên kết.
Thuật ngữ "Không liên kết" được Thủ tướng Ấn Độ Nehru sử dụng trong bài diễn văn của ông vào năm 1954 tại Colombo, Sri Lanka. Trong bài diễn văn này, Nehru đã mô tả năm cột trụ làm kim chỉ nam cho quan hệ ngoại giao giữa Trung Quốc và Ấn Độ, được Thủ tướng Trung Quốc Chu Ân Lai đề xướng. Được gọi là Panchsheel (năm ràng buộc), các nguyên tắc này sau này đóng vai trò là nền tảng của Phong trào không liên kết. Năm nguyên tắc này bao gồm:
Tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau;
Không xâm lược lẫn nhau;
Không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau;
Bình đẳng và hai bên cùng có lợi;
Cùng tồn tại hoà bình.
Cột mốc quan trọng trong quá trình phát triển của Phong trào không liên kết là Hội nghị Bandung năm 1955, một hội nghị gồm các quốc gia châu Á và châu Phi được tổng thống Sukarno của Indonesia làm chủ nhà. Các quốc gia tham dự đã tuyên bố nguyện vọng không muốn dính líu đến Chiến tranh lạnh và thông qua "tuyên bố ủng hộ hòa bình và hợp tác thế giới", bao gồm năm nguyên tắc của Nehru. Sáu năm sau Hội nghị Bandung, sáng kiến của Chủ tịch Nam Tư Tito đã dẫn đến Hội nghị Phong trào không liên kết chính thức lần đầu tiên, tổ chức tháng 9 năm 1961 tại Belgrade.
Tại Hội nghị Lusaka tháng 9 năm 1970, các quốc gia thành viên đã bổ sung nghị quyết hòa bình cho các tranh chấp và ảnh hưởng từ các đồng minh quân sự và hiệp ước của các cường quốc vài mục tiêu của phong trào. Sự phản đối thiết lập các căn cứ quân sự ở nước ngoài cũng được thêm vào mục tiêu của phong trào.
Những người sáng lập nên Phong trào không liên kết gồm: Nehru của Ấn Độ, Sukarno của Indonesia và Josip Broz Tito của Nam Tư, Gamal Abdel Nasser của Ai Cập và Kwame Nkrumah của Ghana. Những việc làm của họ được gọi là 'Nhóm năm khởi đầu'.