stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Apochrysa retivenosa

| Apochrysa retivenosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Neuroptera
Họ (familia): Chrysopidae
Chi (genus): Apochrysa
Loài (species): A. retivenosa
Danh pháp hai phần
Apochrysa retivenosa (Winterton, 1995) 
Apochrysa retivenosa là một loài côn trùng trong họ Chrysopidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Winterton miêu tả năm 1995.
Chú thích

↑  Oswald, J. D. (2007). Neuropterida Species of the World. Version 2.0.
Aphanobius discoidalis

| Aphanobius discoidalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Aphanobius
Loài (species): A. discoidalis
Danh pháp hai phần
Aphanobius discoidalis Candèze, 1880 
Aphanobius discoidalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1880.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Panicum griffonii

| Panicum griffonii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Panicum
Loài (species): P. griffonii
Danh pháp hai phần
Panicum griffonii Franch. 
Panicum griffonii là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Franch. mô tả khoa học đầu tiên năm 1895.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Panicum griffonii”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Apochrysa leptaleus

| Apochrysa leptaleus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Neuroptera
Họ (familia): Chrysopidae
Phân họ (subfamilia): Apochrysinae
Chi (genus): Apochrysa
Loài (species): A. leptaleus
Danh pháp hai phần
Apochrysa leptaleus Rambur, 1842 
Apochrysa leptaleus là một loài côn trùng trong họ Chrysopidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Rambur miêu tả năm 1842.
Chú thích

↑  Oswald, J. D. (2007). Neuropterida Species of the World. Version 2.0.
Aphanobius permacer

| Aphanobius permacer> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Aphanobius
Loài (species): A. permacer
Danh pháp hai phần
Aphanobius permacer Candèze, 1894 
Aphanobius permacer là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1894.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Paha guadalupensis

| Paha guadalupensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Zopheridae
Chi (genus): Paha
Loài (species): P. guadalupensis
Danh pháp hai phần
Paha guadalupensis Dajoz, 1984 
Paha guadalupensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Zopheridae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1984.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Padishah

Padishah, Padshah, Padeshah, Badishah hay Badshah (theo tiếng Ba Tư پادشاه Pādeshāh) là một tước hiệu rất được trọng vọng, ráp từ hai chữ Ba Tư pād "chủ" và shāh "vua", có thể gọi là Vương chủ. Tước hiệu này được dùng bởi một số quốc trưởng của các nước nơi Hồi giáo là quốc đạo, bởi các nước này phần đông chịu nhiều ảnh hưởng của nền văn minh Ba Tư.
Theo từ điển Anh-Việt này, 'padishah' là "Pađisat", "vua (ở Ba-tư, Thổ Nhĩ Kỳ)".
Trong lịch sử

Các triều vua sau đây đã được gọi là Padishah:
Các vị Shahanshah (Vua của các vua) của đế quốc Ba Tư.
Các vị vua nhà Ottoman, cũng xưng là khalip và nhiều tước hiệu khác.
Các vị vua nhà Mogul, cai trị phần lớn lãnh thổ tiểu lục địa Ấn Độ. Tại đấy tước hiệu này cũng được dùng theo tiếng Phạn là Patisaha.
Ngoài ra một số ông vua khác, trên những lãnh thổ bé hơn, tại Ấn Độ, Afghanistan, Tunisia,… cũng từng xưng là Padishah hay Badshah. Lãnh thổ nhỏ kỷ lục có lẽ là xứ Swat, chỉ là một thung lũng ở miền tây bắc Pakistan. Vua xứ này là Miangul Golshahzada Abdul Wadud đã tự xưng Badshah từ tháng 11 năm 1918 đến tháng 3 năm 1926.
Một số ông vua được gọi kèm với tước padishah một danh hiệu khác, như:
Tipu Sultan, mệnh danh là con hổ vùng Mysore (1782 - 1799), từng là một kình địch của thực dân Anh. Ông đã xưng là Padshah và được gọi là Padshah bahadur. Bahadur theo tiếng Mông tộc và Hồi tộc có nghĩa là "dũng cảm".
Ahmad Shah Durrani, mệnh danh là Padshah-i-Ghazi, Dur-i-Durran. Ghazi có nghĩa là "chiến thắng", Dur-i-Durran có nghĩa là "trân châu của những hạt trân châu". Ông đã cai trị vùng Afghanistan từ 1747 đến 1772.
Trong dân gian

Như nhiều tước hiệu khác, danh từ Padishah, với thời gian, cũng biến chuyển - có khi sai trại đi chút ít - thành họ của một số gia đình, quý tộc hay thường dân, chẳng hạn như họ Badi nay rất đông đúc ở Libya.
Trong tiểu thuyết

Trong bộ truyện khoa học giả tưởng Dune của nhà văn Frank Herbert, hoàng đế padishah Shaddam IV ngự trị trên một đế quốc bao gồm nhiều hành tinh. Tước hiệu tổng hợp "Hoàng đế Padishah" cũng thường được gọi cách khác là "Hoàng đế của Vũ trụ đã được biết" hay là "Hoàng đế của một triệu thế giới". Trong bộ truyện - đã được quay thành phim - này, Hoàng đế Padishah là chức thống lĩnh tối cao của loài người. Tuy nhiên, trong chính thể cai trị đế quốc đa hành tinh này, quyền của Hoàng đế Padishah bị chia bớt bởi cơ quan Spacing Guild quản lý ngân hàng và độc quyền chuyên chở trong không gian, dòng tu Bene Gesserit có khả năng tâm linh siêu phàm, và hội đồng quý tộc Landsraad.
Ottelia ulvifolia

| Ottelia ulvifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Alismatales
Họ (familia): Hydrocharitaceae
Chi (genus): Ottelia
Loài (species): O. ulvifolia
Danh pháp hai phần
Ottelia ulvifolia (Planch.) Walp., 1852 
Ottelia ulvifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Hydrocharitaceae. Loài này được (Planch.) Walp. mô tả khoa học đầu tiên năm 1852.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ottelia ulvifolia”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Arabagatta, Holalkere

| Arabagatta |
| --- | --- |
—  Làng  —
 
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Karnataka
Huyện: Chitradurga
Thành phố/thị trấn: Holalkere
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Arabagatta là một làng thuộc tehsil Holalkere, huyện Chitradurga, bang Karnataka, Ấn Độ.
Ottelia scabra

| Ottelia scabra> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Alismatales
Họ (familia): Hydrocharitaceae
Chi (genus): Ottelia
Loài (species): O. scabra
Danh pháp hai phần
Ottelia scabra Baker, 1875 
Ottelia scabra là một loài thực vật có hoa trong họ Hydrocharitaceae. Loài này được Baker mô tả khoa học đầu tiên năm 1875.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ottelia scabra”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Saman Aghazamani

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 Aghazamani năm 2015
Thông tin cá nhân
Tên đầy đủ:  Saman Aghazamani
Ngày sinh:  14 tháng 1, 1989 (35 tuổi)
Nơi sinh:  Tehran, Iran
Chiều cao:  1,83 m (6 ft 0 in)
Vị trí:  Tiền vệ phòng ngự / Right back
Thông tin đội
Đội hiện nay:  Naft Tehran
Số áo:  15
Sự nghiệp cầu thủ trẻ
Năm:  Đội
2005–2008:  Saipa
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2008–2009 |  Saipa |  2 |  (0) |
| 2009–2013 |  Persepolis |  46 |  (0) |
| 2013–2014 |  Rah Ahan |  26 |  (0) |
| 2014–2015 |  Ararat Yerevan |  10 |  (2) |
| 2015–2016 |  Saba Qom |  18 |  (0) |
| 2017– |  Naft Tehran |  13 |  (0) |
Sự nghiệp đội tuyển quốc gia‡
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2006–2007 |  U-17 Iran |  6 |  (0) |
| 2007–2009 |  U-20 Iran |  5 |  (0) |
| 2009–2011 |  U-23 Iran |  12 |  (2) |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia, chính xác tính đến 10 tháng 5 năm 2013 ‡ Số trận ra sân và số bàn thắng ở đội tuyển quốc gia, chính xác tính đến 19 tháng 6 năm 2011
Saman Aghazamani (tiếng Ba Tư: سامان آقازمانی‎, sinh ngày 14 tháng 1 năm 1989 ở Tehran, Iran) là một tiền vệ bóng đá người Iran hiện tại thi đấu cho Naft Tehran ở Persian Gulf Pro League.
Sự nghiệp câu lạc bộ

Anh bắt đầu sự nghiệp chuyên nghiệp cùng với Saipa và chuyển đến Persepolis tháng 6 năm 2009 và thi đấu ở vị trí tiền vệ phòng ngự, hậu vệ phải. Anh gia hạn hợp đồng cùng với Persepolis thi đấu 3 năm, giữ anh đến năm 2015.
Vào ngày 13 tháng 1 năm 2014, Aghazamani gia nhập Rah Ahan với bản hợp đồng 2,5 năm.
Sự nghiệp câu lạc bộ > Thống kê sự nghiệp câu lạc bộ

Cập nhật gần đây nhất:  10 tháng 5 năm 2014
| Thành tích câu lạc bộ | Thành tích câu lạc bộ | Thành tích câu lạc bộ | Giải vô địch | Giải vô địch | Cúp | Cúp | Châu lục | Châu lục | Tổng | Tổng |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Câu lạc bộ !| Giải vô địch | Số trận | Bàn thắng | Số trận | Bàn thắng | Số trận | Bàn thắng | Số trận | Bàn thắng |  |  |

| Iran | Iran | Iran | Giải vô địch | Giải vô địch | Cúp bóng đá Hazfi | Cúp bóng đá Hazfi | Châu Á | Châu Á | Tổng | Tổng |
| 2008–09 | Saipa | Pro League | 2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2 | 0 |
| 2009–10 | Persepolis | Pro League | 7 | 0 | 0 | 0 | – | – | 7 | 0 |
| 2010–11 | Persepolis | Pro League | 12 | 0 | 4 | 0 | 5 | 0 | 21 | 0 |
| 2011–12 | Persepolis | Pro League | 18 | 0 | 2 | 0 | 4 | 0 | 24 | 0 |
| 2012–13 | Persepolis | Pro League | 9 | 0 | 0 | 0 | – | – | 9 | 0 |
| 2012–13 | Rah Ahan | Pro League | 12 | 0 | 0 | 0 | – | – | 12 | 0 |
| 2013–14 | Rah Ahan | Pro League | 14 | 0 | 3 | 0 | – | – | 17 | 0 |


| Tổng cộng sự nghiệp | Tổng cộng sự nghiệp | Tổng cộng sự nghiệp | 74 | 0 | 9 | 0 | 9 | 0 | 92 | 0 |
Sự nghiệp quốc tế

Aghazamani cũng là một phần của U-23 Iran. Anh từng là đội trưởng của U-20 Iran.
Danh hiệu

Cúp bóng đá Hazfi: 2009–10, 2010–11
Apilocrocis

| Apilocrocis |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Vực:: Eukaryota
Giới:: Animalia
Ngành:: Arthropoda
Lớp:: Insecta
Bộ:: Lepidoptera
Họ:: Crambidae
Tông:: Wurthiini
Chi:: Apilocrocis Amsel, 1956

Apilocrocis là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.
Các loài

Apilocrocis albicupralis (Hampson, 1918)
Apilocrocis albipunctalis (Hampson, 1918)
Apilocrocis brumalis (Barnes & McDunnough, 1914)
Apilocrocis cephalis (Walker, 1859)
Apilocrocis excelsalis (Schaus, 1912)
Apilocrocis glaucosia (Hampson, 1912)
Apilocrocis novateutonialis Munroe, 1968
Apilocrocis pimalis (Barnes & Benjamin, 1926)
Apilocrocis pseudocephalis Munroe, 1968
Apilocrocis steinbachi Munroe, 1968
Apilocrocis yucatanalis Munroe, 1968
Chú thích

↑  “global Pyraloidea database”. Globiz.pyraloidea.org. Truy cập ngày 11 tháng 10 năm 2011.
Chuột nhắt nhà

| Chuột nhắt nhà |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Mammalia
Bộ (ordo): Rodentia
Họ (familia): Muridae
Phân họ (subfamilia): Murinae
Chi (genus): Mus
Phân chi (subgenus): Mus
Loài (species): M. musculus
Danh pháp hai phần
Mus musculus Linnaeus, 1758 
 Phân bố chuột nhà
Các phân loài
 Mus musculus bactrianus  Mus musculus castaneus  Mus musculus domesticus  Mus musculus gentilulus  Mus musculus musculus 
Chuột nhắt nhà (danh pháp hai phần: Mus musculus) là loài gặm nhấm có kích thước nhỏ và là một trong những loài có số lượng lớn nhất của chi Chuột nhắt. Chuột nhắt chủ yếu sống gần con người và gây hại mùa màng cũng như lương thực, thực phẩm bảo quản. Chuột nhắt cũng đã được thuần hóa làm chuột cảnh và cũng được dùng làm chuột thí nghiệm trong sinh học và y học. Chúng là động vật được sử dụng phổ biến nhất trong các phòng thí nghiệm kĩ thuật di truyền.
Đặc điểm

Chuột trưởng thành có chiều dài cơ thể (tính từ mũi đến gốc đuôi) là 7,5–10 cm (3,0–3,9 in) và chiều dài đuôi là 5–10 cm (2,0–3,9 in). Khối lượng cơ thể chúng vào khoảng 10–25 g (0,4–0,9 oz). Bộ lông chuột nhắt nhà có thể từ trắng đến xám, nâu nhạt, đen. Lông chuột ngắn, ở tai và đuôi thì ít lông hơn. Chân sau của chuột khá ngắn, cỡ khoảng 15–19 mm (0,59–0,75 in); sải chân bình thường khi chạy đạt 4,5 cm (1,8 in), nhưng chúng có thể nhảy cao đến 45 cm (18 in). Tiếng kêu "chít chít" của chuột nhà có âm vực rất cao và không đều. Chuột nhắt lớn nhanh khi sống gần nhà ở của người và trên các cánh đồng nông nghiệp.
Chuột đực và cái khó phân biệt khi còn non. Cũng như người, khoảng cách từ hậu môn đến bộ phận sinh dục trên chuột cái nhỏ hơn đáng kể. Chuột cái có 5 đôi vú và tuyến sữa còn chuột đực không có vú.
Khi trưởng thành về mặt sinh dục, sự khác biệt nổi bật và rõ ràng nhất là sự hiện diện của tinh hoàn con đực. Tinh hoàn chuột đực khá lớn so với phần còn lại của cơ thể và có thể được rút vào bên trong cơ thể. Ngoài ức bằng hạt đậu ở ngực, chuột nhà còn có ức thứ hai bằng đầu kim ở cổ bên cạnh khí quản.
Các phân loài

Có ba phân loài được công nhận rộng rãi và có xu hướng coi chúng là những loài riêng biệt:
Mus musculus castaneus (Nam Á và Đông Nam Á)
Mus musculus domesticus (Tây Âu, Tây Nam Á, châu Mỹ, châu Phi và châu Đại Dương)
Mus musculus musculus (Đông Âu và Bắc Á)
Hai phân loài sau đây mới được công nhận:
Mus musculus bactrianus (Trung Á)
Mus musculus gentilulus (bán đảo Ả rập; Madagascar)
Một số phân loài khác nay được coi là đồng nghĩa với các phân loài nêu trên. Một số quần thể chuột là con lai giữa các phân loài, như chuột nhà Nhật Bản ("molossinus").
Tập tính

Chuột nhà thường đứng, đi hoặc chạy bằng cả bốn chân, nhưng khi ăn, khi đánh nhau hoặc khi cần định hướng thì chúng chỉ đứng trên hai chân sau, có đuôi hỗ trợ. Khi chạy, đuôi chuột nằm ngang để tạo cân bằng; đoạn cuối của đuôi dựng đứng, trừ khi nó thấy sợ hãi điều gì. Chuột nhà giỏi nhảy, leo trèo và bơi lội.
Chuột chủ yếu hoạt động ban đêm, kể cả lúc hoàng hôn, chúng không thích ánh sáng chói. Ổ chuột thường gần nguồn thực phẩm và được làm từ các vật liệu mềm. Những con chuột đực khỏe mạnh thường chiếm một lãnh thổ riêng, chúng sống cùng với một số con cái và con non. Những con chuột đực này tôn trọng lãnh thổ của nhau và thường chỉ xâm nhập lãnh thổ của khác khi nơi đó bị bỏ trống. Nếu có hai con đực hoặc nhiều hơn được nhốt chung trong một cái lồng, chúng sẽ thường xuyên gây lộn, trừ khi chúng được nuôi cùng nhau từ nhỏ.
Chuột nhà là loài ăn tạp nhưng chủ yếu ăn thực vật. Chúng ăn cả phân của mình để hấp thu chất dinh dưỡng được do các vi khuẩn trong ruột chúng sinh ra. Giống như hầu hết các động vật gặm nhấm khác, chuột nhà không bị nôn mửa.
Chuột nhà sợ chuột cống vì chuột cống thường giết chết và đôi khi ăn thịt chuột nhà. Tuy nhiên, cũng có những quần thể chuột nhà và chuột cống cùng tồn tại trong các khu rừng ở New Zealand, Bắc Mỹ và một số nơi khác. Chuột nhà nói chung là loài chuột có khả năng cạnh tranh kém và chúng khó tồn tại ở các khu vực xa nơi con người sinh sống. Tuy nhiên, trong một số khu vực (như ở Úc), chuột nhà có thể cộng sinh với các loài động vật gặm nhấm nhỏ khác.
Tập tính > Giác quan và giao tiếp > Thị giác

Vì là động vật chủ yếu sống về đêm, chuột nhà có ít hoặc không có khả năng nhận biết màu sắc. Bộ máy thị giác của loài chuột này về cơ bản là tương tự như con người. Vùng "bụng" của võng mạc chuột có mật độ tế bào hình nón nhạy cảm tia cực tím (UV) cao hơn nhiều so với các khu vực khác của võng mạc, mặc dù ý nghĩa sinh học của cấu trúc này chưa được biết rõ.
Tập tính > Giác quan và giao tiếp > Thính giác

Chuột có thể nghe được với dải tần số rộng. Chúng có thể cảm nhận âm thanh ở tần số từ 80 Hz đến 100 kHz (tức là trong dải siêu âm), nhưng nhạy cảm nhất trong phạm vi 15–20 kHz và khoảng 50 kHz. Chúng giao tiếp bằng tiếng kêu chít chít trong dải âm thanh mà con người cảm nhận được (đối với cảnh báo từ xa) và trong dải siêu âm (khi giao tiếp gần).[cần dẫn nguồn]
Tập tính > Giác quan và giao tiếp > Khứu giác

Chuột nhà cũng sử dụng các pheromone làm tín hiệu giao tiếp trong xã hội. Nước mắt và nước tiểu của chuột đực cũng có chứa pheromone. Chuột phát hiện pheromone chủ yếu nhờ xương lá mía nằm ​​ở phía dưới mũi.
Nước tiểu của chuột nhà, đặc biệt là chuột đực, có mùi mạnh và đặc trưng. Trong nước tiểu chuột, người ta phát hiện được ít nhất mười hợp chất khác nhau như alkan, alcohol... Trong số đó, có năm hợp chất là đặc trưng của chuột đực, gồm 3-cyclohexen-1-methanol, aminotriazol (3-amino-s-triazol), 4-ethyl phenol, 3-ethyl-2,7-dimethyl octan và 1-iodoundecan.
Mùi của những con đực trưởng thành hoặc từ con cái mang thai hoặc cho con bú có thể làm tăng tốc độ hoặc làm chậm sự trưởng thành sinh dục ở con cái vị thành niên và đồng bộ hóa chu kỳ sinh sản ở con cái trưởng thành (được gọi là hiệu ứng Whitten). Mùi của những con chuột đực lạ có thể chấm dứt thai kỳ, đây là hiệu ứng Bruce.
Tập tính > Giác quan và giao tiếp > Xúc giác

Chuột nhà có thể dùng râu để cảm nhận bề mặt và chuyển động không khí, chúng cũng dùng râu để sử dụng trong quá trình hướng động tiếp xúc. Những con chuột nhà bị mù bẩm sinh có râu mép rất phát triển trong khi những con không có râu mép lại có khả năng thị giác rất tốt.
Tập tính > Vòng đời và sức sinh sản

Chuột cái có chu kỳ động dục dài 4-6 ngày. Nếu nhốt những con chuột cái với mật độ lớn, tất cả chúng sẽ không động dục, nhưng sau khi cho tiếp xúc với nước tiểu chuột đực, chúng sẽ trở thành động dục sau 72 giờ.
Chuột đực lôi kéo chuột cái bằng cách phát ra tiếng kêu siêu âm đặc trưng trong dải tần 30 kHz–110 kHz. Những tiếng kêu này thường xuyên nhất trong thời gian con đực đánh hơi thấy và theo sau con cái, tuy nhiên, con đực vẫn tiếp tục kêu sau khi bắt đầu giao phối, khi đó tiếng kêu của chúng trùng với nhịp giao hợp. Con đực có thể được kích thích để phát ra tiếng kêu bằng cách dùng pheromone của con cái. Các cá thể chuột có tiếng kêu khác nhau và tiếng kêu của chuột nhà sánh ngang với tiếng chim hót về độ phức tạp. Trong khi dó, dù cũng có khả năng phát ra tiếng kêu siêu âm, chuột nhà cái thường không kêu trong khi giao phối.
Sau khi giao phối, thông thường ở chuột cái sẽ phát triển một lớp màng ngăn cản việc giao phối sau đó. Thai kỳ của chuột nhà vào khoảng 19-21 ngày và mỗi lứa chuột mẹ sinh 3-14 chuột con (trung bình 6-8). Mỗi chuột cái có thể đẻ 5-10 lứa mỗi năm, vì vậy dân số chuột nhà có thể tăng rất nhanh. Chuột nhà sinh sản quanh năm (tuy nhiên, trong điều kiện sống tự nhiên, chúng không sinh sản trong những tháng quá lạnh, mặc dù chúng không ngủ đông). Chuột sơ sinh chưa mở mắt được và chưa có lông. Bộ lông bắt đầu phát triển vài ba ngày sau khi sinh, đôi mắt mở sau khi sinh khoảng 1-2 tuần. Con đực trưởng thành sinh dục sau khoảng 6 tuần và con cái là khoảng 8 tuần, nhưng cả hai giới có thể sinh sản sớm từ khi được năm tuần.
Tập tính > Vòng đời và sức sinh sản > Giấc ngủ

Thời gian ngủ trung bình của một con chuột nhà được nuôi nhốt là 12½ giờ mỗi ngày.
Tuổi thọ

Khi sống hoang dã, chuột nhà có tuổi thọ dưới 1 năm. Nguyên nhân là do trong môi trường đó, chuột là con mồi của các động vật ăn thịt và chúng phải tiếp xúc với môi trường khắc nghiệt. Trong các môi trường được bảo vệ, chuột nhà thường sống 2-3 năm. Một con chuột biến đổi gen đã được ghi nhận sống đến 1819 ngày (gần 5 năm).
Chuột và con người

Chuột nhà thường sống gần với con người, xung quanh nhà hoặc trên cánh đồng. Bản địa của chuột nhà là từ châu Á (có thể là miền Bắc Ấn Độ), chúng lây lan sang khu vực Địa Trung Hải khoảng năm 8000 trước Công nguyên, và chỉ đến phần còn lại của châu Âu vào khoảng năm 1000 trước Công nguyên. Thời gian trễ này được coi là cần để diện tích đất nông nghiệp đạt mức đủ lớn. Từ đây chuột nhà di thực đến khắp nơi trên thế giới.
Chuột nhà có thể làm dịch bệnh lây lan và gây hại cho thực phẩm và vật chứa đựng thực phẩm. Chúng có thể gây dịch bệnh chết người như bệnh trùng xoắn móc câu, sốt ban chuột... và bệnh dịch hạch.[cần dẫn nguồn] Chuột nhà cũng có thể gây hại nghiêm trọng khi ăn hạt ngũ cốc. Người ta cho rằng chuột nhà là nguyên nhân chính dẫn đến việc thuần hóa mèo nhà. Các dạng bẫy khác nhau cũng được sử dụng để bẫy chuột.
Văn bản xưa nhất ghi lại việc nuôi chuột làm cảnh là bộ tự điển Nhĩ Nhã, trong bản viết từ năm 1100 trước Công nguyên. Việc thuần hóa chuột dẫn đến có nhiều chủng giống chuột với màu sắc đẹp và tập tính ngoan ngoãn. Các giống chuột nhà đôi khi cũng được dùng làm thức ăn cho các loài động vật cảnh như bò sát, chim, động vật chân đốt và cá.
Chuột biết phối hợp để săn mồi

Đảo Gough ở Nam Đại Tây Dương từng có tới 20 loài chim biển đến sinh sản, bao gồm gần như tất cả số lượng các loài chim Diomedea dabbenena và Pterodroma incerta trên thế giới. Trước khi chuột nhà đến hòn đảo này trong thế kỷ 19 theo chân các thủy thủ, những con chim không có thiên địch là động vật ăn thịt có vú. Sau đó, những con chuột nhà phát triển lớn bất thường và đã học được cách tấn công chim, kể cả những con chim lớn cao đến 1 mét nhưng phần lớn di chuyển kém, đàn chuột phối hợp theo nhóm và gặm nhấm những con chim cho đến khi chúng chảy máu và chết. Ước tính có khoảng 700.000 con chuột trên đảo đã giết chết tổng cộng hơn một triệu con chim mỗi năm.
Thiên địch của chuột

Các loài thiên địch của chuột bao gồm mèo, rắn, cú và các loài động vật khác.
Tại Việt Nam, một số loài động vật hoang dã được công nhận là thiên địch của chuột và được bảo vệ, bao gồm rắn chuột (Elaphe radiata), rắn ráo thường (Ptyas korros), rắn ráo trâu (Ptyas mucosus), rắn hổ mang Ấn Độ (Naja naja), rắn cạp nong (Bungarus fasciatus), các loài rắn lục, trăn đất (Python molurus), trăn hoa (Python reticulatus), cú lợn trắng (Tyto alba), cú lợn vằn (Tyto capensis), cú mèo (Otus bakkamoena), chim thù thì (Ketupa spp.), cú vọ lưng nâu (Ninox scutulata), diều hâu, diệc xám (Ardea cinerea), mèo báo (Felis bengalensis), mèo gấm (Pardofelis marmorata), triết bụng vàng (Mustela kathiah), triết chỉ lưng (Mustela strigidosa), cầy hương (Viverricula indica).
Chuột thí nghiệm

Bài chi tiết: Chuột thí nghiệm
Chuột được sử dụng phổ biến nhất trong các mô hình nghiên cứu, với hàng trăm chủng thuần, con lai xa và biến đổi gen. Chúng được sử dụng phổ biến trong các thử nghiệm sinh học và tâm lý học, chủ yếu bởi vì chúng là động vật có vú, tương đối dễ dàng để duy trì và xử lý, sinh sản nhanh chóng và có sự tương đồng cao với con người. Trình tự gen của chuột đã được xác định và nhiều đoạn gen chuột có đồng đẳng với gen của con người. Ngoài ra việc chuột có giá thành tương đối thấp và dễ dàng duy trì, chuột nhà còn có nhiều ưu thế để được sử dụng trong phòng thí nghiệm nghiên cứu. Chuột nhà có thể sinh sản nhanh chóng, nên có thể quan sát nhiều thế hệ chuột trong một thời gian tương đối ngắn.
Hầu hết chuột thí nghiệm là con lai của các phân loài khác nhau, phổ biến nhất là giữa phân loài Mus musculus domesticus với Mus musculus musculus.
Loài chuột trong văn hóa

Bài chi tiết: Hình tượng con chuột trong văn hóa
Trong văn hóa phương Đông, loài chuột đứng đầu trong mười hai con giáp. Tại Việt Nam, chuột cũng có mặt trong các tác phẩm văn học dân gian. Đặc biệt, hình tượng con chuột được khắc họa khá đặc sắc trong dòng tranh dân gian Đông Hồ.
Chuột đưa ma mèo, tranh dân gian của Nga, in vào những năm 1760
Đám cưới chuột, tranh dân gian Đông Hồ, Việt Nam
Chuột rước đèn, tranh dân gian Đông Hồ, Việt Nam
Thư mục

Musser, G.G.; Carleton, M.D. (2005). “Superfamily Muroidea”.  Trong Wilson, D.E.; Reeder, D.M. (biên tập). Mammal Species of the World: a taxonomic and geographic reference (ấn bản thứ 3). Baltimore: Johns Hopkins University Press. tr. 894–1531. ISBN 978-0-8018-8221-0.Quản lý CS1: nhiều tên: danh sách biên tập viên (liên kết)
Nyby J. (2001). “Ch. 1 Auditory communication in adults”.  Trong Willott, James F. (biên tập). Handbook of Mouse Auditory Research: From Behavior to Molecular Biology. Boca Raton: CRC Press. tr. 3–18.
Răng cửa của chuột nhắt
Ăn
Video chuột nhà Nhật Bản đang ăn.
Chuột nhắt 4 ngày tuổi.
Chuột nhắt 2 tuần tuổi.
Mèo săn chuột
Một con trăn Charina trivirgata đang ăn chuột
Một con chuột trong phòng thí nghiệm.