Danh sách quân chủ Scotland
Danh sách quân chủ Scotland > Nhà Stewart/Stuart (1371 – 1651)

Xem thêm: Vương tộc Stuart
Robert the Stewart là cháu ngoại của Robert I qua con gái thứ của ông là Marjorie. Sinh năm 1306, ông già hơn chú của mình là David II. Do vậy, ông bắt đầu cai trị khi đã ở tuổi 55, độ tuổi không thể cai trị mạnh mẽ được, điều mà sau này cũng xảy ra với con trai ông là Robert III (ông đã 53 tuổi khi kế thừa vương vị năm 1590 và sau đó bị thương nặng sau khi bị ngã ngựa. Điều này dẫn đến việc 5 vị vua trẻ lên cai trị sau đó dưới sự hỗ trợ của các nhiếp chính. Thời kỳ Stewart do vậy chứng kiến sự suy yếu nghiêm trọng về quyền lực của nhà vua, các quý tộc thì chiếm đoạt lấy vương quyền, sau đó là thời kỳ cai trị cá nhân của nhà vua, thời điểm các nhà vua cố gắng sửa chữa sai lầm gây ra từ thời kỳ trị vì lúc còn nhỏ của họ, đồng thời cũng chịu ảnh hưởng từ thời kỳ của người tiền nhiệm trước đó. Các quý tộc Scotland ngày càng trở nên khó kiểm soát hơn, và việc cai trị Scotland trở nên khó khăn hơn. Những nỗ lực kiểm soát của James I kết thúc bằng việc ông bị ám sát. James III thì bị giết trong một cuộc nội chiến giữa ông và các quý tộc, dẫn đầu bởi con trai của ông (sau là James IV). Khi James IV, người tiến hành cai trị một cách hà khác cũng như đàn áp các qúy tộc, mất tại trận Flodden, người vợ của ông là Magaret Tudor được đề cử nhiếp chính cho người con trai nhỏ tuổi của bà là James V, đã không bị những mối thù hằn đối với các quý tộc, và với của James V là Mary xứ Guise kế nhiệm nhiếp chính con gái Mary I chỉ có thể cai trị Scotland một cách yên bình thông qua việc chia rẽ và chinh phục các quý tộc chống đối, đồng thời lợi dụng sự hối lộ của người Pháp và cai trị đất nước bằng bàn tay cai trị tự do của mình. Cuối cùng, Mary I, con gái James V, nhận thấy rằng bà không thể cai trị Scotland do sự chống đối của đông đảo tầng lớp quý tộc cũng như sự cứng rắn đến từ người dân, vốn theo đạo Calvin và phản đối đức tin Công giáo của bà. Cuối cùng bà bị buộc phải thoái vị và rời đến sống lưu vong tại Anh, nơi mà Mary đã trải qua 18 năm cuối cùng của mình với việc bị giam giữ ở nhiều lâu đài và dinh thự khác nhau trước khi bị Elizabeth I buộc tội xử tử hình vì tội phản bội vị nữ vương Anh này. Khi Mary I thoái vị, con của bà với người cha thứ hai của mình là Henry, Lãnh chúa Darnley (một thành viên thứ của gia tộc Stuart) lên ngôi, lấy hiệu James VI (với tư cách là vua).
James VI trở thành vua của Anh vào năm 1603 với tước hiệu James I khi mà người cô Elizabeth I mất mà không có con kế thừa. Từ đó trở đi, mặc dù hai vương quốc Anh và Scotland mặc dù riêng biệt, các vị quân chủ Scotland lại sống chủ yếu ở Anh. Charles I, con của James, sau đó phải đối mặt với một cuộc nội chiến trên đảo quốc Anh. Cuộc xung đột trên đảo quốc Anh kéo dài 8 năm và kết thúc bằng sự trục xuất Charles I ra nước ngoài. Quốc hội Anh sau đó tuyên bố kế thúc sự cai trị của nền quân chủ trên đảo Anh. Nghị viện Scotland, sau một số động thái cân nhắc ban đầu, quyết định cắt đứt liên hệ với Anh và tuyên bố rằng Charles II, con của Charles I, sẽ trở thành vua. Ông này cai trị Scotland cho đến năm 1651, khi Oliver Cromwell đưa quân xâm lược vùng đất và buộc Charles II phải sống lưu vong .
| Tên | Chân dung | Sinh – mất | Thời gian trị vì | Hôn nhân |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Robert II Nhà Stewart (Raibeart II Stiùbhairt) |  | 2 tháng 3 năm 1316 – 19 tháng 4 năm 1390 | 22 tháng 2 năm 1371 – 19 tháng 4 năm 1390 | Elizabeth Mure 1336  (Trái theo giáo luật) 1349 (Miễn trừ từ giáo hoàng) 10 người con  Euphemia xứ Ross 2 tháng 5 năm 1355 4 người con |
| Robert III Ông vua khập khễnh (Raibeart III Stiùbhairt) |  | c. 1337 – 4 tháng 4 năm 1406 | 19 tháng 4 năm 1390 – 4 tháng 4 năm 1406 |  Anabella Drummond c. 1367 7 người con |
| James I (Seumas I Stiùbhairt) |  | Nửa cuối tháng 7 năm 1394 – 21 tháng 2 năm 1437 | 4 tháng 4 năm 1406 – 21 tháng 2 năm 1437 |  Joan Beaufort 2 tháng 2 năm 1424 8 người con |
| James II Vị vua nhiệt huyết (Seumas II Stiùbhairt) |  | 16 tháng 10 năm 1430 – 3 tháng 8 năm 1460 | 21 tháng 2 năm 1437 – 3 tháng 8 năm 1460 |  Mary xứ Geldern 3 tháng 7 năm 1449 7 người con |
| James III (Seumas III Stiùbhairt) |  | 10 tháng 7 năm 1451/Tháng 5 năm 1452 – 11 tháng 6 năm 1488 | 3 tháng 8 năm 1460 – 11 tháng 6 năm 1488 |  Margaret của Đan Mạch 13 tháng 7 năm 1469 3 người con |
| James IV (Seumas IV Stiùbhairt) |  | 17 tháng 3 năm 1473 – 9 tháng 9 năm 1513 | 11 tháng 6 năm 1488 – 9 tháng 9 năm 1513 |  Margaret Tudor 8 tháng 8 năm 1503 6 người con |
| James V (Seumas V Stiùbhairt) |  | 10 tháng 4 năm 1512 – 14 tháng 12 năm 1542 | 9 tháng 9 năm 1513 – 14 tháng 12 năm 1542 |  Madeleine của Pháp và Bretagne 1 tháng 1 năm 1537 Không có con  Marie xứ Guise 18 tháng 6 năm 1538 3 người con |
| Mary I (Màiri Stiùbhairt) |  | 8 tháng 12 năm 1542 – 8 tháng 2 năm 1587 | 14 tháng 12 năm 1542 – 24 tháng 7 năm 1567 |  François II của Pháp 24 tháng 4 năm 1558 Không có con  Henry Stuart, Huân tước Darnley 3 tháng 2 năm 1565 1 người con  James Hepburn, Bá tước thứ 4 xứ Bothwell 15 tháng 5 năm 1567 Không có con |
| James VI (Seumas VI Stiùbhairt) |  | 19 tháng 6 năm 1566 – 27 tháng 3 năm 1625 | 24 tháng 7 năm 1567 – 27 tháng 3 năm 1625 |  Anna của Đan Mạch 23 tháng 10 năm 1589 7 người con |
| Charles I (Teàrlach I Stiùbhairt) |  | 19 tháng 11 năm 1600 – 30 tháng 1 năm 1649 | 27 tháng 3 năm 1625 – 30 tháng 1 năm 1649 |  Henrietta Maria của Pháp 1 tháng 5 năm 1625 9 người con |
| Charles II (Teàrlach II Stiùbhairt) |  | 29 tháng 5 năm 1630 – 6 tháng 2 năm 1685 | 30 tháng 1 năm 1649 – 3 tháng 9 năm 1651 |  Catarina Henriqueta của Bồ Đào Nha 14 tháng 5 năm 1662 Không có con |