stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nhà đày Buôn Ma Thuột
Những hoạt động diễn ra > Hoạt động học tập

Các lớp học văn hóa được tổ chức khá chu đáo, thu hút nhiều người, kể cả những người lớn tuổi. Qua sách báo và tài liệu được gửi tặng, tù nhân có điều kiện theo dõi tình hình bên ngoài, nắm được các chủ trương đường lối của Đảng.
Các tổ chức trong Nhà đày còn đặc biệt chú trọng mở nhiều lớp học văn hóa, chính trị, quân sự phù hợp với trình độ của từng đối tượng tù nhân và yêu cầu của nhiệm vụ cách mạng.
Nội dung học tập lý luận là những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, như chủ nghĩa duy vật biện chứng, duy vật lịch sử,nguyên lý cơ bản về một Đảng kiểu mới của Lênin, tóm tắt lịch sử Đảng Cộng sản Liên Xô, năm loại công tác vận động quần chúng (công vận,nông vận,binh vận, phụ vận,thanh vận), Nghị quyết hội nghị Trung ương lần thứ tám (5-1941) và chương trình Điều lệ Việt Minh  cũng được một số tù nhân nhớ lại và ghi chép thành tài liệu thảo luận, học tập. Ngoài ra, các tù nhân còn trao đổi về các vấn đề như kinh nghiệm vận động cách mạng của các địa phương; một số điểm về văn học nghệ thuật, thơ văn...
Giảng viên là những người nắm vững nội dung,phương pháp giảng dạy từng môn học được phân công phụ trách. Tài liệu học tập được ghi chép rất công phu và cất giấu rất kín đáo trong các ống nước uống hai đáy, trong guốc, dép của tù nhân.
Sau mỗi khóa học, có tổ chức thi kiểm tra sát hạch.
Việc học tập quân sự cũng rất được coi trọng, thu hút hơn một nửa số tù chính trị hăng hái tham gia.
Do kết quả của quá trình nghiên cứu, học tập nên nhiều người sau khi ra tù đã trở thành những cán bộ lý luận đảm nhiệm những chức vụ quan trọng trong Đảng.
Những hoạt động diễn ra > Chính sách cai trị của thực dân Pháp

Thực dân Pháp xuất phát từ chủ trương lợi dụng những đặc điểm về vị trí địa lý, địa hình, dân cư và tình hình kinh tế, chính trị xã hội của tỉnh Đắk Lắk lúc bấy giờ để cách ly tù cộng sản ở Trung kỳ khỏi phong trào cách mạng của quần chúng. Bên cạnh đó lợi dụng tình hình cư dân nhiều sắc tộc ở Đắk Lắk để tạo thành một "bức tường thành" bao vây tù nhân.
Để giúp cho việc quản lý chặt chẽ số người Kinh sống ở thị xã và trong các đồn điền, thực dân Pháp cho Nam Triều đặt một viên quản đạo (ngang hàm tri phủ) người Việt dưới sự điều khiển của công sứ Pháp.
Ở Buôn Ma Thuột lúc đó có một đội lính khố xanh người Thượng do Thanh tra Mô-li-ni (Maulini) chỉ huy. Hai sĩ quan giúp việc là chánh cảnh vệ Mô-sin (Moshine) và Bô-nen-li (Bonelli) chỉ huy đồn lính khố xanh thị xã, kiêm cai quản nhà lao tỉnh. Đối với tù nhân Nhà đày Buôn Ma Thuột, cả ba người chỉ huy nói trên là những con quỷ dữ. Tàn ác nhất là Quản ngục Mô-sin. Mô-sin nói rất sõi tiếng Việt và tiếng Êđê. Y đánh đập tù nhân và cả binh lính người địa phương một cách tàn nhẫn, thậm chí còn dùng lưỡi lê đâm tù nhân rồi liếm máu dính trên lưỡi lê.
Khi đến Nhà đày, mỗi tù nhân được phát một bộ quần áo vải xanh, một chăn mỏng. Những thứ đó không đủ ấm trong những đêm lạnh thấu xương giữa miền núi rừng âm u. Tù nhân không có màn phải chịu cực hình của nạn muỗi mòng, bọ chó.
Không những bị giam cầm, cùm kẹp, bị đánh đập dã man, tù nhân ở Buôn Ma Thuột còn phải đi lao dịch khổ sai. Ngoài việc tận dụng sức lực của tù nhân vào mục đích kinh tế, chúng còn nhằm hành hạ họ cả về thể xác lẫn tinh thần, làm cho tù nhân kiệt sức mà rã rời ý chí đấu tranh, từ bỏ lý tưởng cách mạng. Trên công trường, cứ 5m có một lính khố xanh canh giữ. Tù nhân nào vì ốm yếu, mệt mỏi, không đủ sức làm việc theo lệnh chúng, đều bị lính dùng roi trúc, gậy gỗ đánh vào lưng, vào đầu.
Ở Nhà đày chính, mỗi ngày tù nhân được ăn 700 gram gạo; còn đi lao dịch trên công trường được ăn hơn một chút (800 gram gạo), thức ăn thì có cá khô mục và bí đỏ đưa từ Nha Trang lên hoặc đưa từ Cam-pu-chia sang. Bữa ăn của tù nhân chỉ được quy định trong mấy phút, nếu vì lý do nào đó mà bữa ăn quá giờ quy định thì họ bị đánh.
Những hoạt động diễn ra > Các hoạt động đấu tranh

Cuộc đấu tranh của tù chính trị trong Nhà đày Buôn Ma Thuột bắt đầu diễn ra từ năm 1930, cuộc đấu tranh trở nên quyết liệt khi các đoàn tù cộng sản từ Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Ngãi, Bình Định, Phan Thiết,… bị đày lên Buôn Ma Thuột.
Cuộc đấu tranh đầu tiên là nhằm chống đánh đập và chế độ ăn uống tồi tệ.
Ở các công trường làm Nhà đày đã nổ ra một số cuộc đấu tranh lớn của tù nhân, cuộc đấu tranh nhanh chóng lan rộng sang cả tù thường. Từ đấu tranh bằng hình thức hò la dần dần xuất hiện các cuộc đấu tranh chống đánh đập kết hợp với các yêu cầu kinh tế và chính trị.
Các cuộc đấu tranh trên đã phần nào nâng cao tinh thần chiến đấu của các tù nhân và các viên quản ngục của Thực Dân Pháp đã phải nới lỏng chế độ giam cầm.
Tổ chức đầu tiên nhằm tập hợp tù nhân ở Nhà đày Buôn Ma Thuột đã được thành lập vào đầu năm 1933 với tên gọi là "hội tương trợ". Hội này phát triển rộng khắp trong Nhà đày đây là hội từ nhân có tính chất quần chúng đầu tiên ở Nhà đày Buôn Ma Thuột do những người tù cộng sản chỉ đạo bí mật.
Ngoài ra các tù nhân ở nhà Đày Buôn Ma Thuột còn đưa ra các yêu sách đòi thực hiện chế độ tù chính trị, đòi được đọc sách báo, không phải đi lao động khổ sai, được cải thiện chế độ ăn và đòi đổi quản ngục Mô-sin đi nơi khác.
Cuộc đấu tranh của các tù nhân trong Nhà đày Buôn Ma Thuột ngày càng phát triển mạnh mẽ làm cho bọn cầm quyền phải lúng túng và gặp nhiều khó khăn trong việc quản ngục.
Trong giai đoạn 1936 – 1945: Có cuộc vượt ngục của Nguyễn Chí Thanh, Lê Tất Đắc, Phan Doãn Giá ngày 19/1/1942. Lợi dụng đi lao dịch bên ngoài họ đến gần một túp lều tranh bỏ không giữa đồng để nghỉ ngơi, người lính gác cũng đi theo và bị trói lại sau đó họ đã bỏ trốn.
Tại ngục Đăk Mil tháng 12/1942 cuộc vượt ngục của 04 người là: Nguyễn Tạo, Chu Huệ, Vân Lĩnh, Doanh – cuộc vượt ngục đã thành công và 6 tháng sau họ mới về tới được quê hương của mình.
Vào tết Giáp Thân năm 1944, một cuộc duyệt binh của tù nhân trong Nhà đày đã được tổ chức.
Năm 1975, cuộc Kháng chiến chống Mĩ kết thúc thắng lợi, thống nhất đất nước. Nhà đày Buôn Ma Thuột cũng được giải tán.
Thư viện ảnh

Nhà Nguyện.
Nhà Quốc Thái Dân An
Khu xà lim với lỗ cùm vuông
Tháp Canh
Khu biệt giam
Nhà Bếp
Phòng Trưng bày vật kỷ niệm hiện nay
Tranh mô tả cảnh duyệt binh
Tranh mô tả cảnh tù nhân làm việc trên công trường
Đồ dùng cá nhân của 1 tù nhân, có ngăn bí mật
Cặp lồng của 1 tù nhân
Mô hình cảnh tra tấn (phục dựng)
Mô hình hoạt động lao động tại nhà xưởng (phục dựng)
Một số bài thơ được sáng tác trong Nhà Đày Buôn Ma Thuột:

|  |
| --- | --- | --- | --- | --- |



| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Bạn ơi xin hãy nhớ hôm nay!  Nhớ cảnh đề lao những tháng ngày  Cơm nắm nước bầu cơn hoạn nạn,  Chân bùn tay lấm nỗi chua cay.  Kìa khi đàm luận câu thơ phú,  Nọ lúc nghị bàn chuyện dở hay.  Tu thân luyện chí thêm bền vững.  Hễ nghe Đảng gọi cất cánh bay | ” |
— 1931 PHẠM KIỆT
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Đi lắm chồn chân tạm phải ngồi  Ngồi xem sân khấu diễn tuồng chơi.  Quân thù đắc chí phồng mang thét,  Tướng chó ra oai cắn xé mồi.  Thịt nát mặc thây, đâu xá kể,  Xương tan ta vẫn quyết không lùi.  Hạ màn sẽ biết bên nào thắng,  Chánh nghĩa xưa nay vẫn sang ngời ! | ” |
— 1933 PHAN THÁI ẤT
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Mất nước lại còn thêm mất bạn,  Thương đời trái lại cũng thương thân.  Sóng lừng bể khổ, lòng trong vắt,  Khói tỏa trời thu, sắc trắng ngần. | ” |
— 1940 ĐINH CHƯƠNG DƯƠNG
Nguồn tư liệu tham khảo

Cao Thị Mai - Nhân viên phụ trách Thư viện Tỉnh Đắk Lắk số 06 Trần Quang Khải, TP. Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk
Kpă Tố Nga - Trưởng phòng phụ trách Nhà Đày Buôn Ma Thuột.
Tỉnh Ủy Đắk Lắk - Viện Lịch sử Đảng(2010), Lịch sử nhà Đày Buôn Ma Thuột (1930 - 1945), Đắk Lắk.
Chú thích

1 2  Lý Thị Hương Nhàn - nhân viên hướng dẫn của nhà Đày.
↑  Bài slide của hướng dẫn viên nhà Đày.
↑  Tỉnh Ủy Đắk Lắk - Viện Lịch sử Đảng(2010), Lịch sử nhà Đày Buôn Ma Thuột (1930 - 1945), Đắk Lắk.
↑  Trích theo Tiếng hát rừng xanh, Ty Văn hóa và Thông tin Đăk lăk, 1981,tr.29.
↑  Theo Tiếng hát trong tù, Nhà xuất bản Thanh Niên, HN, 1974,t.2, tr.17.
↑  Trích từ tập Thơ ca cách mạng 1925 – 1945, Nhà xuất bản Khoa học xã hội, HN, 1973, tr.393.
Cổng thời Pháp
Cổng thời chiến tranh Việt Nam (cũng là Cổng ra vào hiện nay)
Cảnh học tập của các tù nhân
Mô hình cảnh đàn áp của thực dân Pháp (tái tạo)
Killiyur

| Killiyur |
| --- | --- |
Killiyur
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Tamil Nadu
Dân số (2001)
 • Tổng cộng: 19,275
Múi giờ: UTC+05:30
Killiyur là một thị xã panchayat của quận Kanniyakumari thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.
Nhân khẩu

Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Killiyur có dân số 19.275 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Killiyur có tỷ lệ 75% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 77%, và tỷ lệ cho phái nữ là 72%. Tại Killiyur, 11% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tu viện Pherapontov

| --- | --- |

Thông tin tu viện
Kiểu: Nhà thờ Chính thống Nga
Thành lập: 1398
Giải tán: 1924
Nhân vật
Sáng lập: Thánh Ferapont
Vị trí
Vị trí: Ferapontovo, Vologda, Nga

 Di sản thế giới UNESCO
Tên chính thức: Quần thể Tu viện Ferapontov
Tiêu chuẩn: Văn hóa: (i), (iv)
Tham khảo: 982
Công nhận: 2000 (Kỳ họp 24)
Diện tích: 2,1 ha (230.000 foot vuông)
Vùng đệm: 20 ha (2.200.000 foot vuông)
Tọa độ: 59°57′23″B 38°34′3″Đ﻿ / ﻿59,95639°B 38,5675°Đ﻿ / 59.95639; 38.56750
Vị trí của Tu viện Pherapontov tại Nga
 
Tu viện Pherapontov (tiếng Nga: Ферапонтов монастырь), nằm tại khu vực tỉnh Vologda của Nga, được coi là một trong các ví dụ điển hình nhất của nghệ thuật Nga thời Trung cổ, một lý do để UNESCO đưa tu viện này vào danh sách các di sản thế giới vào năm 2000.
Vị trí

Tu viện nằm trên lãnh thổ huyện Kirillov tỉnh Vologda (Nga). Nằm trong tu viện là Viện bảo tàng bích họa Dionisii, một chi nhánh của Khu bảo tồn-bảo tàng nghệ thuật và kiến trúc lịch sử Kirillo-Belozer (KBIAKhMZ), trên cơ sở sắc lệnh của tổng thống Nga năm 1997 về Bản tổng hợp quốc gia các di sản văn hóa có giá trị đặc biệt của Liên bang Nga..
Tu viện này nằm ở vị trí khoảng 20 km từ thị trấn Kirillov về hướng đông bắc và khoảng 120 km từ thành phố Vologda về hướng tây bắc. Tu viện được xây dựng trên sườn đồi giữa hai hồ là hồ Borodaevskoe và hồ Paskoe, được nối với nhau bằng con suối nhỏ có tên gọi là Paska. Bản thân làng Pherapontovo lại nằm chủ yếu ở phía đối diện với tu viện bên kia bờ suối. Tu viện này nổi bật trong vùng, một phần là nhờ kích thước của nó cũng như là nhờ kiểu dáng kiến trúc hài hòa của nó.
Lịch sử

Giá trị lịch sử của tu viện Pherapontov, dựa trên thời kỳ mở rộng ảnh hưởng chính trị của Đại công quốc Moskva, xác định vai trò của nó trong các thời điểm quan trọng của thời kỳ thành lập nhà nước Nga trung ương tập quyền và liên hệ chặt chẽ với các sự kiện lịch sử cơ bản, đã diễn ra tại Moskva trong thế kỷ 15-17.
Tu viện này được Pherapont sáng lập năm 1398 tại khu vực miền bắc Nga khi đó còn rất thưa thớt dân cư, về phía đông của tu viện Kirillo-Belozer (được đặt tên theo vị mục sư ban đầu của tu viện này là Kirill của Beloozero). Danh tiếng của tu viện này bắt đầu được loang rộng dưới thời môn đồ của Kirill là Martinian, là người sau này trở thành tu viện trưởng của Tu viện Troitse-Sergiyeva vào năm 1447.
Thậm chí cả sau khi Martinian mất thì tu viện của ông vẫn giữ được sự bảo vệ và đặc ân từ phía các thành viên trong gia đình Ivan III. Công trình xây dựng cổ nhất là nhà thờ Thánh đản Đức mẹ đồng trinh (1490) được những người thợ Rostov xây bằng gạch. Nhà thờ này là tốt nhất trong số 3 nhà thờ được xây dựng trong thập niên 1490 tại miền bắc Nga. Tất cả các bức tường bên trong nhà thờ được tô điểm bằng các bích họa vô giá của họa sĩ lớn người Nga thời trung cổ là Dionisii.
Trong thập niên 1530, tu viện bổ sung thêm kho tàng, nhà ăn và nhà thờ Truyền tin duy nhất với lầu chuông được dựng lên. Vào thời gian này, tu viện nhận được những đặc ân do Ivan Hung Đế ban cho. Tu viện Pherapontov đã từng là chủ đất giàu có nhất tại khu vực Belozerya. Đầu thế kỷ 17 thuộc về tu viện này có một số xã, khoảng 60 thôn, 100 mảnh đất trống và trên 300 nông dân. Tự bản thân Sa hoàng cũng thường xuyên đến tu viện này như một tín đồ hành hương.
Trong Thời kỳ Loạn lạc tu viện bị những người Ba Lan và Litva cướp phá. Trong thời kỳ phục hồi tu viện này thì các công trình xây dựng cuối cùng - nhà thờ thánh Martinian một chóp mái (1641), và nhà thờ tháp hai chóp mái (1650) cũng như tháp chuông (1680) - đã được bổ sung cho tổ hợp các công trình của tu viện. Đồng hồ trên lầu chuông (1638) được cho là cổ nhất tại Nga.
Khi tu viện dần dần mất đi tầm quan trọng tôn giáo của mình thì nó trở thành nơi để lưu đày một số mục sư, chẳng hạn Giáo trưởng Nikon. Năm 1798 tu viện Pherapontov bị bãi bỏ theo sắc lệnh của Hội đồng thánh giáo với sự chuẩn y của Hoàng đế Pavel. Vào thế kỷ 19, trong giai đoạn thoái trào, lãnh thổ bị co hẹp lại của tu viện đã được rào lại bằng tường đá.
Năm 1904 tu viện này lại được phục hồi như là tu viện nữ, sau đó lại bị những người Bolshevik đóng của một lần nữa vào năm 1924.
Từ năm 1975 đã bắt đầu sự hình thành của một viện bảo tàng hiện đại, chuyển nó thành một trung tâm nghiên cứu-khoa học và khai sáng, phổ biến các kiến thức về các công trình kiến thiết độc nhất vô nhị của quần thể tu viện Pherapontov thông qua các dạng khác nhau của các công việc bảo tàng. Viện bảo tàng này tạo thành một phần của khu bảo tồn quốc gia Bắc Nga kể từ năm 1991.
Tôn giáo

Được thành lập vào năm 1398 bởi Pherapont, người bạn và cộng sự của Kirill Belozerskii, tu viện Pherapontov đã có khoảng 400 năm là một trong các trung tâm tôn giáo-văn hóa có ảnh hưởng tại khu vực Belozer. Nhờ các hoạt động của người học trò của Kirill là Martinian Belozerskii, trong những năm 1447 − 1455 là tu viện trưởng của tu viện Troitse-Sergieva, tu viện Pherapontov đã đạt được sự nổi tiếng lớn. Cùng với tu viện Kirillo-Belozer nó đã trở thành khu vực truyền thống để lễ bái và hiến tặng của nhiều nhân vật trong giới quý tộc thượng lưu phong kiến Nga (như Andrrei và Mikhail Mozhaiskii, Vasilii III, Ivan IV và nhiều người khác), mà dưới các bức tường thế kỷ 15-16 của nó đã xuất hiện nhiều mục sư có đẳng cấp của nhà thờ Nga, như tổng Giám mục Rostov và Yaroslavl Ioasaph (Obolenskii), Giám mục Permi và Vologda Philophei, Giám mục Suzdal Pherapont, là những người đã tích cực tham gia vào các hoạt động trong nước. Cùng thời gian đó nhiều nhà hoạt động tôn giáo lớn cũng đã bị đày tới đây, do họ đấu tranh cho quyền lực của giáo hội trong quyền lực nhà nước, chẳng hạn đại giáo chủ Spiridon-Savva, giáo trưởng Nikon. Tại đây những người viết sách như Martinian, Spiridon, Philophei, Paisii, Matphei, Ephosin, cũng như họa sĩ Dionisii đã làm việc tại đây.
Thế kỷ 16 là giai đoạn phồn thịnh của tu viện. Về điều này có thể chứng minh qua các chứng chỉ còn lưu giữ được về sự trao tặng và quyên góp của tầng lớp quý tộc cũng như chính quyền, mà trên cả là của Ivan Hung Đế. Đến tu viện để cầu nguyện có Vasilii III và Elena Glinskaya, Ivan IV. Sách ghi chép các món tiền gửi đến tu viện, bắt đầu từ năm 1534, còn liệt kê tên tuổi của các công tước như Staritskii, Kubenskii, Lykovyi, Belskii, Shuiskii, Vorotynskii, Godunovyi, Sheremetevyi v.v. Tại đây cũng nhắc đến các lãnh chúa Siberia, Rostov, Vologda, Beloozero, Novgorod.
Kiến trúc, hội họa

Có giá trị đặc biệt đối với nền văn hóa Nga và thế giới là nhà thờ Thánh đản Đức mẹ đồng trinh. Theo văn bản ghi chép trên cửa phía bắc thì nó đã được Dionisii và các con trai của ông tô vẽ từ ngày 6 tháng 8 tới ngày 8 tháng 9 năm 1502. Nó là bích họa duy nhất còn bảo tồn, là đại diện xuất sắc cho trường phái vẽ tượng thánh Moskva, của một họa sĩ lớn trong thế kỷ 15-16.
Sau khi các bích họa thế kỷ 12 — 15 tại các nhà thờ Spas trên Neroeditsa, Bolotovo, Kovalevo, Skovorodka, Novgorod bị quân đội Đức quốc xã phá hủy trong những năm Đại chiến thế giới lần thứ hai thì bích họa của Dionisii trở thành duy nhất có giá trị trong số các bích họa của nước Nga cổ đại.
Diện tích bích họa của nhà thờ là 600 m². Nó là chứng tích duy nhất khẳng định nghệ thuật vẽ bích họa của người Nga. Cá tính trên bích họa của Dionisii thể hiện trong sự hài hòa về màu sắc không trộn lẫn với những người khác cũng như sự hài hòa của cốt truyện trong sự kết hợp với sự phân đoạn kiến trúc của nhà thờ. Sự liên quan mật thiết giữa các cốt truyện (thánh ca Đức mẹ đồng trinh, Hội đồng giáo hội, Ngày phán quyết v.v) và các bố cục riêng rẽ cả bên trong lẫn bên ngoài nhà thờ, sự đa dạng trong kết hợp màu sắc cũng như những triết lý đã xác định giá trị của bích họa trên trần nhà thờ Thánh đản Đức mẹ đồng trinh.
Tu viện Pherapontov với các bích họa của Dionisii là mô hình hiếm còn bảo tồn và là độc nhất về kiểu dáng của quần thể tu viện miền bắc Nga giai đoạn thế kỷ 15-17, thể hiện rõ các nét đặc biệt điển hình của kiến trúc thời kỳ hình thành nhà nước Nga trung ương tập quyền. Nó cũng là một ví dụ điển hình về sự thống nhất hài hòa với phong cảnh tự nhiên xung quanh, trên thực tế gần như không bị thay đổi kể từ thế kỷ 17, nhấn mạnh đẳng cấp tôn giáo đặc biệt của giới tăng lữ miền bắc Nga, cùng lúc đó minh chứng cho các nét đặc biệt trong nếp sống của người nông dân miền bắc Nga.
Các tòa nhà của tu viện là duy nhất tại miền bắc Nga, đã giữ gìn được tất cả các nét đặc biệt của sự trang trí và nội thất. Quần thể kiến trúc tu viện - duy nhất được giữ gìn nguyên vẹn tại Nga từ đầu thế kỷ 16 là ví dụ về sự tương hỗ của kiến trúc và hội họa, tạo thành một kiệt tác của thời kỳ đó.
Nhà thờ Thánh đản Đức mẹ đồng trinh,1490. Bích họa của Dionisii, 1502. Thánh Nikolai-màu nhiệm, thánh bảo trợ cho các thương nhân Nga.
Cheems

| Balltze 波子 |
| --- | --- |
 Ảnh Balltze vào năm 2017, dùng trong meme Cheems từ năm 2019
Loài: Canis familiaris
Giống vật nuôi: Shiba Inu
Giới tính: Đực
Sinh: (2011-01-09)9 tháng 1 năm 2011  Hồng Kông
Chết: 18 tháng 8 năm 2023(2023-08-18) (12 tuổi)  Hồng Kông
Nguyên nhân chết: Ung thư phổi 
Nổi tiếng vì: Nhân vật nổi tiếng trên mạng
Chủ nhân: Kathy
Theo tên: Ramune
Balltze, còn được biết đến với tên gọi Ball Ball, là một chú chó Shiba Inu đến từ Hồng Kông. Balltze được biết đến như là chủ đề ở nhiều meme nơi cậu có biệt danh là Cheems.
Tiểu sử

Balltze sinh ngày 9 tháng 1 năm 2011. Cậu đã được nhận nuôi lúc một tuổi bởi một người di cư, nhà thiết kế thời trang Kathy đến từ Cửu Long. Em trai của Kathy đã đặt tên cậu là Balltze dựa trên một loại đồ uống Nhật Bản gọi là Ramune, trong đó một viên bi bên trong chai được nhấn xuống để cho nước chảy ra. Chủ của cậu gọi cậu là Ball Ball.
Vào tháng 5 năm 2022, Balltze được chẩn đoán mắc bệnh viêm tụy. Cậu đã phục hồi vào tháng 6. Vào tháng 5 năm 2023, chủ của cậu thông tin rằng cậu gặp vấn đề về hô hấp nghiêm trọng. Cậu mắc bệnh ung thư và đang trải qua quá trình thực hiện chọc dịch màng phổi trước khi qua đời vào ngày 18 tháng 8 năm 2023 ở tuổi 12. Trong một cuộc phỏng vấn vào năm 2020 với trang Know Your Meme, Kathy nói rằng Balltze muốn di ngôn mình để lại là "Meme là phù du, [bằng hữu meme Shiba Inu] Doge là vĩnh cửu. Hãy nhớ tôi là 'Balltze', không phải 'Cheems' hay 'cheemsburger', tôi chỉ là Balltze".
Meme

Balltze xuất hiện với tư cách nhân vật meme Internet Cheems, tên này xuất phát từ sự yêu thích của cậu đối với "cheemsburgers" [sic]. Nhân vật này thêm chữ "m" vào các từ khi cậu nói. Meme này được đăng lần đầu trên subreddit r/dogelore trên Reddit vào tháng 6 năm 2019. Hình ảnh được sử dụng cho meme ban đầu đã được tải lên tài khoản Instagram của Balltze vào năm 2017, cho thấy cậu đang ngồi trên sàn nhà.
Cheems cũng xuất hiện trong meme "Swole Doge vs Cheems", trong đó phiên bản cơ bắp của Doge đại diện cho điều gì đó được xem là tốt hơn trong quá khứ và Cheems đại diện cho trạng thái hiện tại kém hơn của nó. Meme này trở nên phổ biến vào giữa năm 2020, trong thời kỳ đại dịch COVID-19. Trong một định dạng meme khác, Godzilla và King Kong đại diện cho hai phe đối đầu với nhau, trong khi Cheems với gậy bóng chày là phe thứ ba chiến thắng, đuổi hai phe còn lại đi.
Năm 2020, một meme khác lưu hành, trong đó Cheems đánh một chú chó khác bằng cây gậy bóng chày, tạo ra tiếng "bonk", trong khi cậu nói "go to horny jail" ("đi vào nhà giam"); meme này được đăng để đáp trả các tin nhắn khiêu gợi tình dục. Nhà báo Caleb Quinley của The Guardian đã chú ý đến hình ảnh này trong các cuộc biểu tình chống đảo chính tại Myanmar năm 2021.
Cheems xuất hiện ở nhiều meme khác trong tiếng Tây Ban Nha, bao gồm việc nói "no puede ser" ("Nó là không thể") và "me da amsiedad" ("Nó làm tôi lo lmắng" [sic]). Năm 2021, đài phát thanh công cộng của Tây Ban Nha RTVE viết rằng "Rõ ràng rằng một meme có giá trị hơn nghìn từ và Cheems với Doge hiện nay là một phần của văn hóa phổ biến trên Internet, liên tục sáng tạo lại chính mình để làm rực rỡ ngày tháng của chúng ta hoặc đặt chúng ta vào vị trí của mình". Meme Cheems ưa thích của chủ nhân Balltze, Kathy, là một phiên bản bằng tiếng Tây Ban Nha, trong đó cậu tắm và nói "Bạn có thể tiếp tục lướt xuống không? Chỉ là tôi đang tmắm [sic]".
Ban đầu, Kathy không hiểu những meme Cheems vì tính chất kỳ quặc của chúng. Sau này, cô đã ký kết hợp đồng với một công ty quản lý và một công ty đồ chơi Mỹ, cũng như sản xuất áo thun mang lại lợi ích cho các tổ chức từ thiện địa phương.
Cheems đã truyền cảm hứng cho các loại tiền kỹ thuật số như Cheems Inu và Cheemscoin. Parth Dubey của International Business Times viết rằng chúng là một phần của "một loạt các đồng tiền có chủ đề về chó" cạnh tranh với tiền kỹ thuật số Dogecoin và Shiba Inu.