stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Phan Huy Lê
Tiểu sử và quá trình công tác

Ông sinh ngày 23 tháng 2 năm 1934 tại xã Thạch Châu, huyện Lộc Hà, tỉnh Hà Tĩnh. Ông là thành viên của dòng họ Phan Huy Lộc Hà. Thân sinh là Phan Huy Tùng (1878 – 1939, đỗ Hội nguyên và Tam giáp đồng Tiến sĩ khoa Quý Sửu –1913), Lang trung Bộ Hình triều Nguyễn, anh cả là cựu Thủ tướng Việt Nam Cộng hòa Phan Huy Quát. Mẹ ông là bà Cao Thị Thâm, con gái thứ 6 của ông Cao Xuân Tiếu, người dòng họ Cao Xuân giàu truyền thống khoa bảng với các danh nhân như Cao Xuân Dục, Cao Xuân Tiếu, Cao Xuân Huy. Một "chi phái Phan Huy" năm 1787 đã ra ở làng Thụy Khuê xã Sài Sơn huyện Quốc Oai, Hà Nội, với các danh nhân như Thượng thư, nhà ngoại giao Phan Huy Ích, nhà bác học Phan Huy Chú, Thượng thư – nhà văn hóa Phan Huy Vịnh.
Năm 1952, ông học Dự bị Đại học ở Thanh Hóa. Năm 1956, ông tốt nghiệp cử nhân Sử – Địa trường Đại học sư phạm Hà Nội, sau đó ông được nhận chức danh Trợ lý giảng dạy Bộ môn Lịch sử Việt Nam cổ trung đại, Khoa Lịch sử trường Đại học Tổng hợp Hà Nội.
Năm 1958, ông là chủ nhiệm Bộ môn Lịch sử Việt Nam cổ trung đại khi mới 24 tuổi. Năm 1988 đến nay, ông đảm nhiệm vị trí Chủ tịch hội Sử học Việt Nam. Năm 1988, ông sáng lập Trung tâm Trung tâm hợp tác nghiên cứu Việt Nam (thuộc Trường ĐH Tổng hợp Hà Nội), tiền thân của Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam và Giao lưu văn hóa, sau này là Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển. Năm 1995, ông sáng lập Khoa Đông phương học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội. Từ 2004-2009, ông giữ chức Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo cho Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam và Giao lưu văn hóa đã phát triển thành Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển.
Giáo sư Phan Huy Lê qua đời vào lúc 13 giờ 6 phút ngày 23 tháng 6 năm 2018 tại Bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội, hưởng thọ 84 tuổi.
Phong tặng

Ông được Nhà nước phong hàm giáo sư đợt đầu tiên (năm 1980) (nhưng không phải là lần phong hàm giáo sư theo Quyết định 162/CP do Thủ tướng Phạm Văn Đồng ký ngày 11 tháng 9 năm 1956 về việc phong hàm giáo sư cho 29 nhà giáo, nhà khoa học tiêu biểu); danh hiệu Nhà giáo Nhân dân (năm 1994); Giải thưởng Nhà nước (năm 2000).
Ông là người Việt Nam đầu tiên được Nhật Bản trao tặng Giải thưởng quốc tế văn hóa châu Á Fukuoka (năm 1996).
Năm 2002, ông được Chính phủ Pháp trao tặng Huân chương Cành cọ Hàn lâm.
Năm 2011, ông được Báo Thể thao Văn hóa trao tặng giải thưởng "Bùi Xuân Phái – Vì tình yêu Hà Nội".
Tháng 5/2011, ông được bầu làm viện sĩ thông tấn nước ngoài (Correspondant étranger) của Viện Hàn lâm Văn khắc và Mỹ văn Pháp.
Năm 2014, ông được nhận Giải thưởng danh dự Pháp ngữ năm 2014  (Prix d'honneur de la Francophonie 2014) do nhóm các Đại sứ quán, phái đoàn và tổ chức Pháp ngữ tại Hà Nội (GADIF) trao tặng. Năm 2016, ông được Viện Viễn Đông Bác cổ (Pháp) trao bằng Tiến sĩ danh dự.
Năm 2016, ông được trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học cho công trình Lịch sử và Văn hóa Việt Nam – Tiếp cận bộ phận.
Năm 2017, ông được Viện Văn khắc và Mỹ văn Cộng hòa Pháp trao Huy chương vì sự nghiệp nghiên cứu khoa học xã hội và những đóng góp cho công cuộc bảo tồn di sản lịch sử và văn hóa của Việt Nam.
Năm 2017, Đại sứ quán Nhật Bản truy tặng Bằng khen của Bộ trưởng Bộ ngoại giao Nhật Bản cho GS. Phan Huy Lê vì Giáo sư Phan Huy Lê vì những đóng góp to lớn của ông cho sự phát triển của quan hệ hữu nghị, tin cậy lẫn nhau giữa Nhật Bản và Việt Nam.
Tác phẩm

Lịch sử chế độ phong kiến Việt Nam. Tập II, Nhà xuất bản Giáo dục, 1960; tái bản 1962.
Tìm hiểu thêm về phong trào nông dân Tây Sơn. Nhà xuất bản Giáo dục, 1961.
Lịch sử chế độ phong kiến Việt Nam (chủ biên). Tập III. Nhà xuất bản Giáo dục, 1960; tái bản 1965.
Nguyễn Trãi, Quân trung từ mệnh tập (Chú thích về lịch sử và địa lý). Sử học, 1961.
Khởi nghĩa Lam Sơn và phong trào đấu tranh giải phóng đất nước vào đầu thế kỉ XV (viết chung). Nhà xuất bản Khoa học Xã hội,1965, tái bản: 1969.
Nguyễn Trãi toàn tập (Chú thích, bổ sung và sắp xếp lại phần"Quân trung từ mệnh tập và chiếu biểu triều Lê"). Nhà xuất bản Khoa học Xã hội, 1976.
Một số trận quyết chiến chiến lược trong lịch sử dân tộc (viết chung). Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, 1976.
Khởi nghĩa Lam Sơn (In lần thứ ba, có bổ sung và sửa chữa) (viết chung). Nhà xuất bản Khoa học Xã hội, 1977.
Lịch sử Việt Nam (14-6-1958), Tập 2 (Giáo trình Lịch sử Việt Nam), Đại học Tổng hợp Tp. Hồ Chí Minh, 1978.
Nguyễn Trãi (1380 – 1442) (viết chung). 1980.
L'itinéraire d'un historien britanique (viết chung). Le courier du Vietnam 1/1982.
Lịch sử Việt Nam, Tập I (viết chung). Đại học và Trung học chuyên nghiệp, 1983; tái bản: 1985 và 1991.
Nghệ Tĩnh hôm qua và hôm nay (chủ biên). Nhà xuất bản Sự thật, 1985.
Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 và 1288 (viết chung). Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, 1988.
Văn hoá Việt Nam tổng hợp: những bước đi của lịch sử Đại thắng Thăng Long xuân Kỉ Dậu (1789) (viết chung). VHVN, 1989.
Phan Huy Chú: Hải Trình chí lược / Récit sommaire d'un voyage en mer (1933) (do Phan Huy Lê, Claudine Salmon & Tạ Trọng Hiệp dịch và giới thiệu). Cahier d'Archipel 25, Paris, 1994.
Địa bạ Hà Đông (Chủ trì). Trung tâm Hợp tác Nghiên cứu Việt Nam xuất bản, 1995.
Thăng Long – Hà Nội (viết chung). Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, 1995.
Gia tộc và gia phổ Việt Nam (tiếng Nhật) do S. Tsuboi biên tập, Nhật Bản, 1995.
Lịch sử và Văn hóa Việt Nam, Tiếp cận bộ phận (2012)
Vùng đất Nam bộ - quá trình hình thành và phát triển, tác phẩm được tặng giải A giải thưởng sách quốc gia năm 2019.
Hoạt động gây tranh cãi > Câu chuyện về Lê Văn Tám

Trong bài viết đăng trên tạp chí Xưa và Nay số ra tháng 10 (năm 2009), giáo sư sử học Phan Huy Lê nói rằng ông đã được Giáo sư Trần Huy Liệu, Viện trưởng Viện sử học và cũng là Bộ trưởng Tuyên truyền hồi thập niên 1940 kể cho nghe nhân vật Lê Văn Tám là do ông Liệu dựng lên để cổ vũ tinh thần chiến đấu của người Việt. Ông Phan Huy Lê cũng nói rằng ông Trần Huy Liệu đã nói với ông và hai người khác trong một cuộc gặp: Sau này khi đất nước yên ổn, các anh là nhà sử học, nên nói lại giùm tôi, lỡ khi đó tôi không còn nữa. .
Tuy nhiên, theo nhà nghiên cứu Lý Châu Hoàn, ngoài câu chuyện tự kể này thì ông Phan Huy Lê không đưa ra được bằng chứng xác thực cho sự phủ định nhân vật Lê Văn Tám mà ông nêu ra. Mặt khác, lời kể của Phan Huy Lê cũng bị chỉ ra là có mâu thuẫn lớn: ông Trần Huy Liệu làm bộ trưởng Bộ Tuyên truyền trong giai đoạn cuối 1945 – đầu 1946, khi đó ông Phan Huy Lê chỉ là một đứa trẻ chưa đầy 12 tuổi, không thể có chuyện ông Trần Huy Liệu lại tiếp đón ông Phan Huy Lê, gọi ông là "nhà sử học" và còn kể cho ông chuyện quan trọng như vậy. Ông Phan Huy Lê cũng đã nhầm lẫn giữa 2 trận đánh kho Thị Nghè (trận đánh kho của Lê Văn Tám diễn ra vào ngày 17/10/1945, còn trận đánh của công nhân nhà máy đèn Chợ Quán diễn ra ngày 1/1/1946, đây là hai trận đánh khác nhau).
Ông Lý Châu Hoàn đã đăng bài phân tích, đưa ra các bằng chứng bác bỏ lời kể của ông Phan Huy Lê và chứng minh Lê Văn Tám là có thực, bao gồm các tài liệu thời kỳ đó cũng như lời kể của nhân chứng địa phương và đề nghị ông Phan Huy Lê đối chất. Nhà nghiên cứu Nguyễn Văn Thịnh còn tìm ra nhân chứng là ông Hồ Thanh Điền, từng là đội viên Thanh niên Tiền phong đoàn Trần Cao Vân, sau thuộc Chi đội 13 (tiền thân của trung đoàn 300), khẳng định Lê Văn Tám có thật: "Lúc đó đơn vị tôi đóng quân ở Trung Chánh. Ngay sớm hôm sau khi cháy kho xăng Thị Nghè, Nguyễn Thanh Hùng là chiến sĩ của tiểu đội tôi, nhà ở Đa Kao, chạy về báo tin: Thằng Tám trong xóm nhà tui là người đốt kho xăng hồi hôm đó!". Ông Phạm Văn Đông là đồng đội, nhà ở 22/3 Hồ Văn Đại, TP. Biên Hòa thường xuyên nghe ông Điền kể chuyện này.
Hoạt động gây tranh cãi > Thời đại Đồng thau

Phan Huy Lê, Trần Quốc Vượng bị phê phán là đã sai lầm khi dùng thuật ngữ thời đại đồng thau trong các sách của ông biên soạn, là quyển Giáo trình Lịch sử Việt Nam tập 1 (Nhà xuất bản Đại học và Trung học chuyên nghiệp, H.1991; các tác giả: Phan Huy Lê, Trần Quốc Vượng, Lương Ninh) . Theo tác giả Lê Mạnh Chiến: Sai lầm này là một "công trình tập thể", trong đó có đóng góp to lớn của các GS Trần Quốc Vượng, Phan Huy Lê... Chính các ông đã rao giảng nó, truyền bá nó, tự hào về nó và ra sức bảo vệ nó.
Tuy nhiên, về vấn đề này, Giáo sư Phan Huy Lê đã trả lời rõ ràng rằng: "Đây là thuật ngữ khảo cổ học do các nhà khảo cổ học đưa ra tương ứng với thuật ngữ "bronze age" trong tiếng Anh, từ những năm 1960. Tôi là một nhà sử học, không liên quan gì đến sự ra đời của thuật ngữ này. Đúng là thuật ngữ này được giới khảo cổ học sử dụng phố biến và khi khai thác các tư liệu khảo cổ học, người nghiên cứu thuộc các chuyên ngành khác, trong đó có tôi, cũng dùng theo." Ngược với các phê phán của Lê Mạnh Chiến, Giáo sư Phan Huy Lê khẳng định mình "với tư cách Phó trưởng ban thứ nhất Ban biên soạn đã cùng GS Nguyễn Văn Chiển là Ủy viên Ban thường trực, mời đại diện tiểu ban Khảo cổ học lên làm việc và sau khi trao đổi, Tiểu ban đã chỉnh sửa lại thành mục từ "thời đại đồ đồng", trong đó có ghi chú "trước đây trong ngành khảo cổ học VN quen gọi là thời đại đồng thau" (TĐBKVN, T.IV, tr.262)".
Thực tế ghi chép trong Từ điển Bách khoa cho thấy Giáo sư Phan Huy Lê không phải là người cố tình sử dụng thuật ngữ "đồng thau" như Lê Mạnh Chiến phê phán, mà chính là người góp phần đính chính thuật ngữ "đồng thau" trong nghiên cứu lịch sử và khảo cổ học.
Hoạt động gây tranh cãi > Nạn cống vải

Phan Huy Lê, Đinh Xuân Lâm, Hà Văn Tấn, Trương Hữu Quýnh, Hoàng Văn Khoán, Ngô Đăng Tri, Nguyễn Xuân Đình, Đinh Văn Thiềm cũng bị phê phán về chủ đề gọi là Nạn cống vải của Mai Thúc Loan. Lê Mạnh Chiến cho rằng các nhà sử học hàng đầu, gồm cả những nhà nghiên cứu thuộc nhóm "Tứ trụ sử học" như Phan Huy Lê, Đinh Xuân Lâm, Hà Văn Tấn đã bịa đặt thông tin, không thực sự khảo cứu tài liệu gốc bằng chữ Hán và cho rằng: "Trong bài ấy, tôi đã chứng minh rằng, tám nhà sử học, trong đó có sáu giáo sư, ba người thuộc nhóm "tứ trụ" của giới sử học, đã bịa ra cứ liệu kể trên. Ngoài ra, các giáo sư này chưa từng biết Đường thư, Tân Đường thư, Cựu Đường thư là những sách gì. Họ chỉ biết vài đoạn của các sách đó qua bản dịch chép tay của các cụ nhà nho làm việc ở Viện Sử học hồi những năm 1960."
Tuy nhiên, trong bài viết "Trả lời Lê Mạnh Chiến về nạn cống vải", Giáo sư Phan Huy Lê đã chứng minh trong các cuốn sách đề cập đến "nạn cống vải" là Lịch sử Việt Nam tập 1 hay Lịch sử Hà Tĩnh, ông không phải là người trực tiếp chấp bút về nạn cống vải, thể hiện qua phần mục lục tác giả trong sách. Ông khẳng định: "Trước cuộc hội thảo về "Mai Thúc Loan với khởi nghĩa Hoan Châu" ngày 8 và 9 tháng 11 năm 2008, tôi chưa hề viết một bài báo hay một chương nào trong bất cứ cuốn sách nào về nạn cống vải."
Trên thực tế, câu chuyện Mai Thúc Loan và nạn cống vải đã được đề cập ngay từ năm 1925 bởi tác giả Lê Thúc Thông trong chuyên đề "Nam sử liệt truyện khảo cứu" đăng trên Nam Phong tạp chí. Lê Thúc Thông đã viết: "Sách Ngoại thư lại có nói rằng: Ông Mai khởi quân chống nhà Đường thanh thế nhức động, vua Đường lo lắm, bèn tha cho nước ta khỏi lệ cống lệ chi (tức là quả vải), để trấn tĩnh nhân tâm". Đồng thời, Lê Thúc Thông cũng chép lại nội dung về nạn cống vải trong sách Bảo huấn chân kinh (lưu giữ tại đền thờ Mai Thúc Loan ở Nam Đàn), bài chầu văn tương truyền Mai Đại Đế (Thúc Loan) và Mai Thiếu Đế (Thúc Huy) ứng vào đồng tử làm thơ, trong đó có câu "lệ chi tuyệt cống Đường nhi hậu" và "Lệ chi vũ trạch thiên kha Việt".
Bảo Nhân

| Bảo Nhân |
| --- | --- |
Bảo Nhân vào năm 2021
Sinh: Trần Nguyễn Bảo Nhân 28 tháng 6, 1983 (41 tuổi) Thừa Thiên Huế, Việt Nam
Quốc tịch:  Việt Nam
Nghề nghiệp: Đạo diễn Nhà biên kịch Nhà sản xuất điện ảnh Doanh nhân
Năm hoạt động: 2011–nay
Tác phẩm nổi bật: Danh sách
Giải thưởng: Danh sách
Trần Nguyễn Bảo Nhân, thường được biết đến với nghệ danh Bảo Nhân (sinh ngày 28 tháng 6 năm 1983), là một nam nhà làm phim kiêm doanh nhân người Việt Nam. Anh được biết đến khi tham gia hợp tác với Namcito để thực hiện loạt phim Gái già lắm chiêu.
Tiểu sử

Trần Nguyễn Bảo Nhân sinh ra và lớn lên tại Huế. Thời cấp 3 anh theo học trường Quốc học Huế. Anh tốt nghiệp Đại học Y Dược Huế chuyên ngành hệ bác sĩ đa khoa, và được trường giữ lại làm việc sau khi tốt nghiệp.[cần dẫn nguồn] Sau đó, anh học tiếp hai năm thạc sĩ. Anh vào Thành phố Hồ Chí Minh học thêm chuyên khoa phẫu thuật thẩm mỹ.[cần dẫn nguồn] Sau khi hoàn thành chương trình học, Bảo Nhân làm việc tại Bệnh viện Thẩm Mỹ Sài Gòn.[cần dẫn nguồn]
Năm 2009, có người ở đoàn làm phim Nhìn ra biển cả của nhà biên kịch Hồng Ngát đến khám bệnh tại bệnh viện và mời anh đi thử vai.
Bảo Nhân đã kết hợp với Namcito, và đạo diễn nhiều bộ phim thành công như Mùa oải hương năm ấy, Chạy đi rồi tính, series điện ảnh Gái già lắm chiêu, Cô gái từ quá khứ. Thành công của Gái già lắm chiêu 2, Gái già lắm chiêu 3 và Gái già lắm chiêu V - Những cuộc đời vương giả mang về cho anh giải thưởng Đạo diễn xuất sắc tại các giải thưởng điện ảnh như Ngôi Sao Xanh 2019 và Giải Cánh diều 2020.
Riêng Gái già lắm chiêu 3 của đạo diễn Bảo Nhân và Namcito lọt Top 10 phim điện ảnh Việt Nam có doanh thu cao nhất mọi thời đại.
Ngoài ra, Namcito và Bảo Nhân còn thực hiện remake bộ phim Hàn Quốc nổi tiếng Cô nàng xinh đẹp (VTV3), với tên Việt là Mối tình đầu của tôi. Đầu năm 2022, bộ đôi Đạo diễn/Nhà sản xuất chính thức công bố ra mắt vũ trụ điện ảnh mới mang tên Vũ Trụ Mỹ Nhân.[cần dẫn nguồn]
Tháng 5 năm 2024, đạo diễn Namcito và Bảo Nhân công bố dự án phim điện ảnh Hoàng hậu cuối cùng, hợp tác sản xuất giữa Galaxy Studio, HKFilm và MAR6 Studios. Kịch bản được lấy cảm hứng từ tiểu thuyết Tình sử Nam Phương Hoàng hậu của nhà văn Trần Thị Hảo, và cuốn sách Nam Phương Hoàng hậu của tác giả Lê Lan Khanh. Tháng 7 năm 2024, đoàn phim thông báo casting diễn viên cho các vai diễn trong phim. Phim dự kiến bấm máy năm 2025 tại Huế, Đà Lạt, Buôn Ma Thuột, Thành phố Hồ Chí Minh, và vùng Chabrignac (Pháp) - nơi Hoàng hậu Nam Phương sống những ngày cuối đời.
Danh sách phim > Phim điện ảnh

| Năm | Tựa đề | Vai trò> Đạo diễn | Vai trò> Biên kịch | Vai trò> Sản xuất | Chú thích |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2016 | Gái già lắm chiêu | Có | Có | Không |  |
| 2016 | Chạy đi rồi tính | Có | Có | Không |  |
| 2018 | Gái già lắm chiêu 2 | Có | Có | Không |  |
| 2020 | Gái già lắm chiêu 3 | Có | Có | Có |  |
| 2021 | Gái già lắm chiêu V | Có | Có | Có |  |
| 2022 | Cô gái từ quá khứ | Có | Có | Có |  |
| 2025 | Chốt đơn | Có | Có | — |  |
| 2026 | Hoàng hậu cuối cùng | Có | Có | — | Sắp phát hành |
Danh sách phim > Phim truyền hình

| Năm | Tựa đề | Vai trò> Đạo diễn | Vai trò> Biên kịch | Chú thích |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2014 | Mùa oải hương năm ấy | Có | Có |  |
| 2019 | Mối tình đầu của tôi | Có | Có |  |
Danh sách phim > Phim sitcom

| Năm | Tựa đề | Vai trò> Đạo diễn | Vai trò> Biên kịch | Chú thích |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2013 | Tiệm bánh hoàng tử bé | Không | Có |  |
| 2014 | Tiệm bánh hoàng tử bé 2 | Không | Có |  |
| 2014 | Căn hộ số 69 | Có | Có |  |
| TBU | Gia đình vô địch | Có | Có |  |
Danh sách phim > Chương trình talkshow, phim du lịch

| Năm | Tựa đề | Vai trò> Đạo diễn | Vai trò> Biên kịch | Chú thích |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2019 | Bistro K - Quán ăn hạnh phúc | Có | Có | Talkshow |
| 2019 | Nàng thơ xứ Huế | Có | Có | Phim du lịch |
Giải thưởng và đề cử

| Giải thưởng | Năm | Hạng mục | Tác phẩm đề cử | Kết quả | Chú thích |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Liên hoan phim Việt Nam | 2021 | Phim truyện Xuất sắc | Gái già lắm chiêu V | Giải Ban Giám khảo |  |
| Giải Cánh diều | 2020 | Phim truyện Xuất sắc | Gái già lắm chiêu 3 | Bằng khen |  |
| Giải Cánh diều | 2021 | Phim truyện Xuất sắc | Gái già lắm chiêu V | Cánh diều bạc |  |
| Giải Cánh diều | 2021 | Đạo diễn Xuất sắc | Gái già lắm chiêu V | Đoạt giải |  |
| Giải Cánh diều | 2023 | Phim truyện Xuất sắc | Cô gái từ quá khứ | Đề cử |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2019 | Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Gái già lắm chiêu 2 | Đoạt giải |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2019 | Đạo diễn Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Gái già lắm chiêu 2 | Đoạt giải |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2020 | Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Gái già lắm chiêu 3 | Đoạt giải |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2020 | Đạo diễn Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Gái già lắm chiêu 3 | Đề cử |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2021 | Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Gái già lắm chiêu V | Đề cử |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2021 | Đạo diễn Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Gái già lắm chiêu V | Đề cử |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2022 | Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Cô gái từ quá khứ | Đề cử |  |
| Ngôi Sao Xanh | 2022 | Đạo diễn Phim Điện ảnh Xuất sắc nhất | Cô gái từ quá khứ | Đề cử |  |
| DAN Movie & TV Picks | 2022 | Phim Điện ảnh được yêu thích | Cô gái từ quá khứ | Đoạt giải |  |
Titanic Rising

Titanic Rising là album phòng thu thứ tư của nữ nhạc sĩ người Mỹ Weyes Blood. Album được Sub Pop phát hành vào ngày 5 tháng 4 năm 2019. Vào ngày 17 tháng 1 năm 2019, Weyes Blood phát hành bài hát "Andromeda" thành đĩa đơn đầu tiên từ album. Ca khúc "Everyday" cùng video âm nhạc do chính Weyes Blood đạo diễn được phát hành thành đĩa đơn thứ hai vào ngày 12 tháng 2 năm 2019.
Titanic Rising nhận được nhiều lời tán dương từ các nhà phê bình âm nhạc, với điểm trung bình đạt 91/100 trên trang tổng hợp đánh giá Metacritic.
Thu âm

Sau khi phát hành album Front Row Seat to Earth, Natalie Mering ký hợp đồng với Sub Pop vào năm 2017. Titanic Rising được thu âm trong khoảng thời gian ba tháng tại phòng thu Sonora Studios ở Los Angeles vào năm 2018. Album được sản xuất bởi Jonathan Rado. Album được đặt theo tên của con tàu RMS Titanic và bộ phim dựa trên vụ chìm tàu Titanic ra mắt năm 1997. Bộ phim này có tác động sâu sắc tới Mering khi cô còn trẻ.
Âm nhạc và ca từ

Phong cách âm nhạc của Titanic Rising được mô tả là mang âm hưởng của hai dòng nhạc soft rock và chamber pop. Phong cách soft rock trong album chịu ảnh hưởng của các nghệ sĩ thập niên 1970 như Joni Mitchell và The Carpenters.
Mering mô tả ca khúc mở đầu album "A Lot's Gonna Change" là bài hát thiết lập chủ đề tổng thể cho cả Titanic Rising. Ca khúc nói về khát khao được trở lại cuộc sống giản đơn thời thơ ấu, cũng như về việc học cách đương đầu với những thay đổi mà không để bản thân sa lầy vào cảm giác vô vọng. Ca khúc "Andromeda" lấy cảm hứng từ Thiên hà Tiên Nữ và nhân vật thần thoại cùng tên. Nội dung ca khúc nói về việc tìm kiếm tình yêu trong một thế giới chìm trong sự xao lãng và những nỗi thất vọng về quá khứ. Bài hát cũng sử dụng âm thanh tạo bởi bộ trống điện tử LinnDrum. Ca khúc "Everyday" có giai điệu phấn khởi và lời ca nói về những nỗi chật vật trong việc hẹn hò qua mạng.
"Titanic Rising" là ca khúc chủ đề của album và được trình bày hoàn toàn bằng các nhạc khí. Mering mô tả bài hát là một bước chuyển tiếp giữa hai nửa của album. Nửa đầu của Titanic Rising nói về tình yêu và hi vọng, còn nửa sau lại là "một phần nhỏ của chủ nghĩa hiện sinh." Ca khúc "Movies" sử dụng những hợp âm rải tạo bởi synthesizer trong nửa đầu của bài hát. Ở nửa sau, Mering thay thế chúng bằng âm thanh của những chiếc đàn dây. Trong bài hát, Mering nói về sự vỡ mộng của cô với những bộ phim khi cô còn ở độ tuổi thanh thiếu niên, cũng như về cảm xúc của cô khi bị những bộ phim này đánh lừa. Ca khúc "Picture Me Better" nói về một người bạn đã tự sát trong thời gian Mering thực hiện album. Bài hát cuối cùng của album, "Nearer to Thee," có nội dung ám chỉ tới ca khúc cuối cùng mà ban nhạc trên tàu RMS Titanic được cho là đã chơi trước khi con tàu bị chìm hoàn toàn.
Ảnh bìa

Bìa album là bức ảnh Mering đang lặn trong một căn phòng ngủ dưới nước. Bức ảnh này được Brett Stanley chụp tại một bể bơi ở Long Beach, California. Về ý nghĩa của bìa album, Mering cho biết cô nghĩ rằng nước là biểu tượng cho tiềm thức của con người. Căn phòng ngủ xuất hiện trong không gian này của tiềm thức vì nó đóng vai trò là "một không gian an toàn [...] và mang tính sáng tạo", giúp định hình niềm tin và cá tính của mỗi người.
Phát hành

Ca khúc "Andromeda" được phát hành thành đĩa đơn đầu tiên từ album vào ngày 17 tháng 1 năm 2019. Ca khúc "Everyday" cùng video âm nhạc do chính Weyes Blood đạo diễn được phát hành thành đĩa đơn thứ hai vào ngày 12 tháng 2 năm 2019. "Movies" được phát hành thành đĩa đơn thứ ba vào ngày 19 tháng 3 năm 2019. Video âm nhạc của ca khúc cũng do nữ ca sĩ đạo diễn và ra mắt cùng ngày với đĩa đơn.
Tiếp nhận phê bình

| Đánh giá chuyên môn> Điểm trung bình.Nguồn | Đánh giá chuyên môn> Điểm trung bình.Đánh giá |
| --- | --- |
AnyDecentMusic?: 8,4/10
Metacritic: 91/100
Nguồn đánh giá
Nguồn: Đánh giá
AllMusic: 
The A.V. Club: A−
The Independent: 
Mojo: 
NME: 
The Observer: 
Pitchfork: 8,5/10
Q: 
Rolling Stone: 
Uncut: 9/10
Titanic Rising nhận được nhiều lời khen ngợi từ các nhà phê bình âm nhạc đương đại. Trên Metacritic, một trang đưa ra số điểm chuẩn trên thang 100 dựa trên các bài đánh giá của các xuất bản phẩm phổ biến, album nhận được điểm trung bình là 91 dựa trên 26 bài đánh giá, tương ứng với nhận xét "được tán dương rộng rãi".
Fred Thomas của AllMusic khen ngợi bản thu âm và phát biểu rằng "bằng phong cách ambient bí hiểm mang tính thể nghiệm, cô ấy [đã] làm nổi bật lên những ca khúc pop được bố trí một cách hết sức khôn khéo, [và] hình dung ra một thế giới hư ảo, nơi mà những sản phẩm vào cuối những năm 1970 của Joni Mitchell được sản xuất bởi Brian Eno." Viết cho Pitchfork, Quinn Moreland mô tả Titanic Rising là "một bài thơ tuyệt vời và đầy ủy mị với nội dung ca ngợi cuộc sống và tình yêu dưới bóng tối của ngày tận thế", và cũng là "tác phẩm tham vọng và phức tạp nhất của cô ấy tính đến thời điểm hiện tại". Dazed Digital phát biểu rằng "[nhờ việc] kết hợp phong cách soft rock đẹp đẽ của thập niên 70 với những gợn sóng cảm xúc tế nhị của sự khiếp sợ, album cảm tưởng như đã [trở thành] một trong số những bản thu âm xuất sắc nhất năm, cũng như là một tư liệu đầy đau xót về những cảm giác khi sống trong chính khoảnh khắc này của thực tại."
Tiếp nhận phê bình > Danh sách cuối năm

| Xuất bản phẩm | Danh sách | Vị trí | Ng>  |
| --- | --- | --- | --- |
| AllMusic | Những tác phẩm xuất sắc nhất năm 2019 theo AllMusic | — |  |
| Consequence of Sound | Top 50 album của năm 2019 | 26 |  |
| Dazed | 20 album xuất sắc nhất năm 2019 | 4 |  |
| The Guardian | 50 album xuất sắc nhất năm 2019 | 10 |  |
| NME | 50 album xuất sắc nhất năm 2019 | 9 |  |
| NPR | 25 album xuất sắc nhất năm 2019 | 14 |  |
| Paste | 50 album xuất sắc nhất năm 2019 | 1 |  |
| Pitchfork | 50 album xuất sắc nhất năm 2019 | 9 |  |
| PopMatters | 70 album xuất sắc nhất năm 2019 | 38 |  |
| Slant | 25 album xuất sắc nhất năm 2019 | 18 |  |
| Stereogum | 50 album xuất sắc nhất năm 2019 | 17 |  |
| Treble Zine | Top 50 album của năm 2019 | 11 |  |
| Uproxx | Những album xuất sắc nhất năm 2019 | 4 |  |
| Vice | 100 album xuất sắc nhất năm 2019 | 20 |  |
Tiếp nhận phê bình > Danh sách cuối thập niên

| Xuất bản phẩm | Danh sách | Vị trí | Ng>  |
| --- | --- | --- | --- |
| Pitchfork | 200 album xuất sắc nhất thập niên 2010 | 143 |  |
Danh sách bài hát

Tất cả các ca khúc được viết bởi Natalie Mering (Weyes Blood).
| STT | Nhan đề | Thời lượng |
| --- | --- | --- |
| 1. | "A Lot's Gonna Change" | 4:21 |
| 2. | "Andromeda" | 4:40 |
| 3. | "Everyday" | 5:07 |
| 4. | "Something to Believe" | 4:45 |
| 5. | "Titanic Rising" | 1:36 |
| 6. | "Movies" | 5:53 |
| 7. | "Mirror Forever" | 5:05 |
| 8. | "Wild Time" | 6:09 |
| 9. | "Picture Me Better" | 3:41 |
| 10. | "Nearer to Thee" | 1:05 |
| Tổng thời lượng: | Tổng thời lượng: | 42:22 |
Những người thực hiện

Thông tin được lấy từ ghi chú trên bìa album.
| --- | --- |
 Âm nhạc Michael D'Addario (bài 1, 3 và 7)  Brian D'Addario (bài 1, 3, 4, 7 và 8)  Michael Long (bài 1, 3, 4, 7 và 8)  Richard Dodd (bài 1–4 và 6–10)  Leah Katz (bài 1–4 và 6–10)  Daphne Chen (bài 1–4 và 6–10)  Eric Gorfain (bài 1–4 và 6–10)  Drew Erickson (bài 1–4 và 8)  Jonathan Rado (bài 2 và 5)  Blake Mills (bài 2 và 8)  Chris Cohen (bài 4 và 8)  Keith Karman (bài 6)  Walt McClements (bài 9)  Kenny Gilmore (bài 4 và 8)  Michael Chadwick (bài 6 và 9)  :  Kỹ thuật Kenny Gilmore – phối khí  Dave Cerminara – kỹ sư  Sarah Cudzin – kỹ sư bổ sung  Tristan Rodman – kỹ sư bổ sung Ảnh bìa Brett Stanley – nhiếp ảnh, thiết đặt trường quay  Jenny Baumert – trợ lý  Ryan Waller – trợ lý  Elijah Funk – bố trí bìa