stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Neopomacentrus fuliginosus
Phạm vi phân bố và môi trường sống

N. fuliginosus có phạm vi phân bố giới hạn ở Tây Ấn Độ Dương. Loài này chỉ được tìm thấy dọc theo vùng biển từ Kenya đến Mozambique. N. fuliginosus sinh sống tập trung gần những rạn san hô viền bờ và đá ngầm trên nền đáy cát hoặc bùn, cũng như trong thảm cỏ biển ở độ sâu đến 10 m.
Mô tả

Chiều dài tối đa được ghi nhận ở N. fuliginosus là khoảng 11 cm. N. fuliginosus có màu xám đen, riêng vây và cuống đuôi có màu vàng. Phía sau của vây lưng và vây hậu môn có thể có màu vàng.
Số gai ở vây lưng: 13; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái học

Thức ăn của N. fuliginosus là các loài động vật phù du. Cá đực có tập tính bảo vệ và chăm sóc trứng.
Platygyrium julaceum

| Platygyrium julaceum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Bộ (ordo): Hypnales
Họ (familia): Hypnaceae
Chi (genus): Platygyrium
Loài (species): P. julaceum
Danh pháp hai phần
Platygyrium julaceum (Hook. ex Schwägr.) Bosch & Sande Lac., 1864 
Platygyrium julaceum là một loài Rêu trong họ Hypnaceae. Loài này được (Hook. ex Schwägr.) Bosch & Sande Lac. mô tả khoa học đầu tiên năm 1864.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Platygyrium julaceum”. Truy cập ngày 1 tháng 6 năm 2014.
Mordellistena luteoapicipennis

| Mordellistena luteofasciata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Mordellidae
Tông (tribus): Mordellistenini
Chi (genus): Mordellistena
Loài (species): M. luteofasciata
Danh pháp hai phần
Mordellistena luteofasciata Ermisch, 1962 
Mordellistena luteofasciata là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Ermisch miêu tả khoa học năm 1952.
Chú thích

↑  Mordellidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Monadicus biguttatus

| Monadicus biguttatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Monadicus
Loài (species): M. biguttatus
Danh pháp hai phần
Monadicus biguttatus Candèze, 1900 
Monadicus biguttatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1900.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Monadicus bilaesus

| Monadicus bilaesus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Monadicus
Loài (species): M. bilaesus
Danh pháp hai phần
Monadicus bilaesus Germar, 1844 
Monadicus bilaesus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Germar miêu tả khoa học năm 1844.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Platystele filamentosa

| Platystele filamentosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Platystele
Loài (species): P. filamentosa
Danh pháp hai phần
Platystele filamentosa Luer 
Platystele filamentosa là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Luer miêu tả khoa học đầu tiên năm 1990.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Platystele filamentosa”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Neopomacentrus miryae

| Neopomacentrus miryae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii 
Nhánh: Ovalentaria
 
Họ (familia): Pomacentridae
Chi (genus): Neopomacentrus
Loài (species): N. miryae
Danh pháp hai phần
Neopomacentrus miryae Dor & Allen, 1977 
Neopomacentrus miryae là một loài cá biển thuộc chi Neopomacentrus trong họ Cá thia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1977.
Từ nguyên

Từ định danh được đặt theo tên của bà Miry, người vợ quá cố của tác giả Dor.
Phạm vi phân bố và môi trường sống

N. miryae có phạm vi phân bố nhỏ hẹp ở Tây Bắc Ấn Độ Dương, và chỉ được tìm thấy ở vùng biển ngoài khơi thành phố Jeddah, Ả Rập Xê Út (phía bắc Biển Đỏ). Chúng sinh sống tập trung gần các rạn san hô ở độ sâu đến 25 m.
Mô tả

Chiều dài tối đa được ghi nhận ở N. miryae là khoảng 11 cm. Loài cá này có màu nâu xám. Nửa trên của cuống đuôi có màu cam, vệt cam này lan rộng sang thùy đuôi trên, thùy đuôi dưới cũng có màu cam. Đốm trắng có thể xuất hiện ở gốc sau vây lưng (trên cuống đuôi).
Số gai ở vây lưng: 13; Số tia vây ở vây lưng: 11–13; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Sinh thái học

Thức ăn của N. miryae là các loài động vật phù du. Cá đực có tập tính bảo vệ và chăm sóc trứng.
Pilosella acutifolia

| Pilosella acutifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Pilosella
Loài (species): P. acutifolia
Danh pháp hai phần
Pilosella acutifolia (Vill.) Arv.-Touv., 1880 
Pilosella acutifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Vill.) Arv.-Touv. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1880.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pilosella acutifolia”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Mông Cổ chinh phục Tây Hạ

Mông Cổ chinh phục Tây Hạ hay Chiến tranh Mông - Hạ là một loạt các cuộc xung đột giữa Đế quốc Mông Cổ và vương quốc Tây Hạ của người Đảng Hạng. Với sự trỗi dậy và tham vọng bành trướng lãnh thổ, Đại hãn Mông Cổ là Thành Cát Tư Hãn đã chỉ huy một số cuộc đột kích đầu tiên chống lại Tây Hạ trước khi phát động một cuộc xâm lược toàn diện vào năm 1209. Điều này đánh dấu cả một cuộc xâm lược lớn đầu tiên do Thành Cát Tư Hãn thực hiện và cuộc xâm lược lớn đầu tiên của người Mông Cổ vào khu vực Trung Quốc ngày nay.
Sau một cuộc bao vây thủ đô Ngân Xuyên kéo dài gần một năm, mặc dù dòng sông chuyển hướng vô tình làm ngập trại của người Mông Cổ, vua Tây Hạ Tương Tông đã phải đầu hàng vào tháng 1 năm 1210. Trong gần một thập kỷ, Tây Hạ thần phục và hỗ trợ Mông Cổ trong Chiến tranh Mông-Kim, nhưng khi Thành Cát Tư Hãn xâm lược nhà Khwarezm-Shah Hồi giáo vào năm 1219, Tây Hạ đã cố gắng ly khai khỏi Đế quốc Mông Cổ và liên kết đồng minh với các nước Kim và Tống. Tức giận vì sự phản bội này, năm 1225, Thành Cát Tư Hãn gửi một đạo quân chinh phạt thứ hai vào Tây Hạ. Thành Cát Tư Hãn có ý định tiêu diệt toàn bộ nền văn hóa Tây Hạ, và chiến dịch của ông ta đã phá hủy một cách có hệ thống các thành thị và nhiều vùng nông thôn Tây Hạ, đỉnh điểm là cuộc bao vây kinh đô năm 1227 cùng với các cuộc tấn công vào lãnh thổ nước Kim. Tuy nhiên, khi cuộc bao vây bước vào giai đoạn cuối, Thành Cát Tư Hãn bất ngờ chết vì một nguyên nhân không rõ ràng vào tháng 8 năm 1227, mặc dù một số tài liệu nói rằng ông đã bị tử thương trong một trận chiến với quân Tây Hạ. Sau khi ông qua đời, Ngân Xuyên rơi vào tay người Mông Cổ và phần lớn dân số ở đây bị tàn sát.
Bối cảnh

Vương quốc Tây Hạ, còn được gọi là Tangut, hoặc Minya, nổi lên vào năm 1038, với cương thổ rộng nhất bao phủ các tỉnh Tây bắc Trung Quốc ngày nay như Ninh Hạ, Cam Túc, đông Thanh Hải, bắc Thiểm Tây, đông bắc Tân Cương, tây nam Nội Mông, và cực nam Ngoại Mông. Là một quốc gia khá nhỏ so với bấy giờ, Tây Hạ phải vật lộn chống lại các nước láng giềng lớn hơn và hùng mạnh hơn, như nhà Liêu ở phía Đông và Đông Bắc, nhà Tống ở phía Đông Nam. Khi nhà Kim nổi lên vào năm 1115 và thay thế nhà Liêu, Tây Hạ cuối cùng chấp nhận địa vị chư hầu cho đế quốc Kim mới nổi lên. Trong cuộc chiến tranh chống Tống, Tây Hạ tham chiến hỗ trợ quân Kim và nhờ đó đã đoạt được hàng ngàn dặm vuông của đất Tống.
Tuy nhiên, qua nhiều năm quan hệ giữa Hạ và Kim dần suy giảm. Sau cái chết của Tây Hạ Nhân Tông, Tây Hạ Hoàn Tông lên ngôi và quyền lực của Tây Hạ bắt đầu suy yếu. Mặc dù thua kém về mặt quân sự so với nước Kim láng giềng, Tây Hạ vẫn có ảnh hưởng đáng kể trên các thảo nguyên phía Bắc. Tây Hạ thường chào đón các thủ lĩnh bộ lạc Khắc Liệt do các mối quan hệ thương mại chặt chẽ trên vùng thảo nguyên và vì khả năng sử dụng những người tị nạn như những con tốt ở Cao nguyên Mông Cổ. Vào cuối thập niên 1190 và đầu thập niên 1200, Thiết Mộc Chân, sau này trở thành Thành Cát Tư Hãn đã bắt đầu củng cố quyền lực của ông ở Mông Cổ. Sau cái chết của thủ lĩnh Khắc Liệt Ong Khan trước Đế chế Mông Cổ mới nổi của Thiết Mộc Chân vào năm 1203, thủ lĩnh Khắc Liệt là Nilqa Senggum, dẫn đầu một nhóm nhỏ tùy tùng của ông tiến vào Tây Hạ. Tuy nhiên, sau khi đoàn tùy tùng của ông ta cướp bóc người dân địa phương, Nilqa Senggum bị trục xuất khỏi lãnh thổ Tây Hạ.
Các cuộc đột kích thăm dò

Lấy cớ là nơi ẩn náu tạm thời của kẻ thù Nilga Senggum ở Tây Hạ, Thiết Mộc Chân đã phát động một cuộc đột kích chống lại Tây Hạ vào năm 1205 ở vùng Edsin. Người Mông Cổ cướp bóc các khu định cư ở biên giới và một quý tộc Tây Hạ ở địa phương đã chấp nhận quyền lực tối cao của Mông Cổ. Trong một cuộc đột kích vào Cam Châu (Trương Dịch ngày nay), quân Mông Cổ đã bắt được một người con trai của vị tướng thủ thành. Cậu bé này gia nhập quân đội Mông Cổ và lấy tên Mông Cổ, Sát Hãn (察罕), và cuối cùng thăng cấp trở thành chỉ huy đội cận vệ riêng của Thiết Mộc Chân. Năm tiếp theo, 1206, Thiết Mộc Chân chính thức lấy hiệu là Thành Cát Tư Hãn, người cai trị tất cả người Mông Cổ, đánh dấu sự khởi đầu chính thức của Đế chế Mông Cổ, trong khi Lý An Toàn giết vua Tây Hạ Hoàn tông trong một cuộc đảo chính và tự mình lên ngôi Hoàng đế. Năm 1207, Thành Cát Tư Hãn dẫn đầu một cuộc đột kích khác vào Tây Hạ, xâm lược vùng Ordo và cướp phá Ô Hải, đơn vị đồn trú chính dọc sông Hoàng Hà, trước khi rút lui vào năm 1208.
Thành Cát Tư Hãn sau đó bắt đầu chuẩn bị cho một cuộc xâm lược toàn diện. Bằng cách xâm lược Tây Hạ, ông ta sẽ có thêm được một chư hầu thần phục, và cũng sẽ nắm quyền kiểm soát các tuyến đường lữ hành dọc theo "Con đường tơ lụa" để mang lại cho người Mông Cổ nguồn thu quý giá. Hơn nữa, từ Tây Hạ ông ta có thể tiến hành các cuộc tấn công vào nước Kim thậm chí còn giàu có hơn.
Cuộc chinh phạt đầu tiên

Năm 1209, Thành Cát Tư Hãn tiến hành chiến dịch thực sự chinh phục Tây Hạ. Lý An Toàn yêu cầu viện trợ từ nước Kim, nhưng hoàng đế mới của Kim là Hoàn Nhan Doãn Tế đã từ chối viện trợ. Sau khi đánh bại một lực lượng do Cao Lương Huệ chỉ huy bên ngoài Lạt Hài Thành (剌孩城), quân Mông Cổ đã chiếm được thành phố và tiến lên dọc theo sông Hoàng Hà, công phá một số thành trì trên đường tiến quân, đến pháo đài Khắc Di Môn (克夷門), nơi bảo vệ con đường duy nhất qua dãy núi Hạ Lan để đến kinh đô Ngân Xuyên của Tây Hạ. Với lực lượng đồn trú lên đến 7 vạn, cộng với 5 vạn quân tiếp viện, tòa thành tỏ ra quá khó để chiếm giữ, và sau hai tháng bế tắc, quân Mông Cổ quyết định dùng kế nghi binh, giả cách rút lui, dụ quân đồn trú do Ngụy Danh Linh Công (嵬名令公) đuổi theo rồi dễ dàng tiêu diệt họ trong một trận phục kích. Con đường thương mại đã rộng mở, Thành Cát Tư Hãn tiến về kinh đô Tây Hạ.
Được phòng thủ một cách vững chắc, kinh đô Ngân Xuyên của Tây Hạ có binh lực khoảng 15 vạn quân, gần gấp đôi quân Mông Cổ. Một trong những lợi thế của quân Tây Hạ trong cuộc chiến phòng thủ, là quân Mông Cổ thiếu trang bị và kinh nghiệm thích hợp để chiếm thành trì. Quân Mông Cổ đã tiếp cận kinh thành từ tháng 5, nhưng đến tận tháng 10 vẫn không thành công trong việc công phá thành. Thành Cát Tư Hãn đã cố gắng làm ngập lụt Ngân Xuyên bằng cách chuyển dòng sông và mạng lưới kênh tưới của nó vào tòa thành, và đến tháng 1 năm 1210, các bức tường thành của Ngân Xuyên gần như bị phá vỡ. Tuy nhiên, con đê dùng để chuyển dòng sông đã bị vỡ, và trận lụt sau đó đã quét sạch trại của người Mông Cổ, buộc quân Mông Cổ phải chiếm lấy vùng đất cao hơn. Bất chấp sự thất bại này, người Mông Cổ vẫn gây ra mối đe dọa đối với Tây Hạ. Do mùa màng bị phá hủy và không có sự viện trợ nào từ nước Kim, Lý An Toàn đành đồng ý phục tùng sự cai trị của người Mông Cổ, thể hiện lòng trung thành của mình bằng cách gả con gái của ông là Chaka cho Thành Cát Tư Hãn, chịu cống lạc đà, chim ưng và hàng dệt may cho Mông Cổ.
Tây Hạ làm chư hầu của Mông Cổ

Năm 1210, Tây Hạ tấn công nước Kim để trả thù cho việc từ chối viện trợ chống lại quân Mông Cổ. Năm sau, quân Mông Cổ tiến quân qua Tây Hạ và bắt đầu chiến tranh Mông-Kim kéo dài 23 năm. Cùng năm đó, Lý An Toàn thoái vị và sau đó qua đời, sau khi Tây Hạ Thần Tông lên ngôi.
Tuy nhiên, mặc dù đã hỗ trợ người Mông Cổ chống lại Kim, vào năm 1217 khi Thành Cát Tư Hãn yêu cầu họ giúp đỡ cho các chiến dịch Trung Á của ông nhưng Tây Hạ từ chối giao quân. Để đe dọa, quân Mông Cổ đã bao vây kinh đô Ngân Xuyên trước khi rút lui như một lời cảnh báo. Năm 1219, Thành Cát Tư Hãn phát động chiến dịch chinh phạt Khwarazmian ở Trung Á và một lần nữa yêu cầu viện quân từ Tây Hạ. Tuy nhiên, hoàng đế Tây Hạ lại từ chối tham gia chiến dịch, nói rằng nếu Thành Cát Tư Hãn có quá ít quân để tấn công Khwarazm thì ông ta không có tư cách là Đại hãn. Tức giận, Thành Cát Tư Hãn đã thề báo thù Tây Hạ, rồi dẫn quân đánh Khwarazm, trong khi đó Tây Hạ cố gắng liên minh với Kim và Tống để chống lại người Mông Cổ.
Cuộc chinh phạt thứ hai > Cái chết của Thành Cát Tư Hãn

Tháng 8 năm 1227, trong khi Ngân Xuyên gần kề thất thủ, Thành Cát Tư Hãn qua đời. Nguyên nhân chính xác cái chết của ông vẫn còn là một bí ẩn, và có nhiều nguyên nhân khác nhau được đưa ra, như do trọng thương trong một trận chiến với quân Tây Hạ, bị ngã ngựa, bệnh tật hoặc vết thương do săn bắn hoặc chiến đấu. Biên niên sử Galician-Volhynian cho rằng ông đã bị giết bởi quân Tây Hạ trong trận chiến, trong khi Marco Polo viết rằng ông chết sau khi bị nhiễm trùng bởi một vết thương do tên bắn trúng trong chiến dịch cuối cùng của mình. Các biên niên sử của người Mông Cổ sau này liên kết cái chết của Thành Cát Tư Hãn với một công chúa Tây Hạ bị lấy làm chiến lợi phẩm. Một biên niên sử từ đầu thế kỷ 17 thậm chí còn kể lại truyền thuyết rằng công chúa giấu một con dao găm nhỏ và đâm ông ta, mặc dù một số tác giả người Mông Cổ đã nghi ngờ phiên bản này và nghi ngờ nó là một giả thuyết do đối thủ Oirads tạo ra.
Hậu quả

Sự tàn phá của Tây Hạ trong chiến dịch thứ hai gần như là sự diệt chủng. Theo John Man, Tây Hạ ít được ai biết đến ngoài các chuyên gia trong lĩnh vực này chính vì chính sách của Thành Cát Tư Hãn là xóa sổ hoàn toàn. Ông cho rằng "Có một trường hợp được đưa ra rằng đây là ví dụ đầu tiên được ghi nhận về hành động diệt chủng cố ý. Đó chắc chắn là một cuộc diệt chủng rất thành công."
Tuy nhiên, một số thành viên của hoàng tộc Tây Hạ đã kịp di cư đến tây Tứ Xuyên, bắc Tây Tạng, thậm chí có thể là đông bắc Ấn Độ, trong một số trường hợp trở thành những thủ lĩnh cai trị địa phương. Một nhà nước Tây Hạ nhỏ được thành lập ở Tây Tạng dọc theo thượng nguồn sông Nhã Lung, trong khi các nhóm dân Tây Hạ khác định cư ở những tỉnh ngày nay là Hà Nam và Hà Bắc. Ở Trung Quốc, tàn tích của Tây Hạ vẫn tồn tại đến giữa nhà Minh.
Bất chấp cái chết của Thành Cát Tư Hãn, Đế chế Mông Cổ cuối cùng đã thành công trong việc đánh bại Tây Hạ. Giờ đây, những người kế vị Thành Cát Tư Hãn tập trung vào việc thống nhất phần còn lại của Trung Quốc. Nhà Kim, vốn đang quay cuồng với những tổn thất lớn về đất đai và quân đội do chiến dịch Mông Cổ đang diễn ra kể từ năm 1211, cuối cùng đã sụp đổ vào năm 1234. Vương quốc Đại Lý ở tây nam Trung Quốc bị xâm lược vào năm 1253 và Nhà Tống ở miền nam Trung Quốc, sau hơn 4 thập kỷ xung đột bắt đầu vào năm 1235, đã đầu hàng vào năm 1279. Vó ngựa Mông Cổ chỉ thất bại tại Đại Việt năm 1258, và nhà Nguyên sau đó còn nếm mùi thất bại tại đây thêm 2 lần nữa vào các năm 1285 và 1288.
Chú thích > Trích dẫn

↑  Wang 1993
↑  Bian 2005
1 2 3  May 2012, tr. 1211
↑  Atwood, tr. 590
↑  de Hartog 2004, tr. 59
↑  Bor, tr. 204
1 2  Man 2004, tr. 212
1 2 3  Man 2004, tr. 213
↑  Rossabi 2009, tr. 156
1 2 3  Kohn 2007, tr. 205
↑  Man 2004, tr. 130
↑  Man 2004, tr.131.
↑  Man 2004, tr. 131
↑  Peers 2006, tr. 135
↑  Weatherford, tr. 85
↑  Man 2004, tr. 133
↑  Kessler 2012, tr. 91
↑  Dunnell 1996, tr. xxv
↑  Sinor, Shimin, Kychanov 1998, tr. 213
↑  Man 2004, tr. 160
1 2 3  Ebrey 2012, tr. 199
1 2  Emmons 2012, tr. 139
↑  Mote 1999, tr. 255–256
1 2 3  de Hartog 2004, tr. 135
↑  Man 2004, tr. 212–213
1 2  Hartog 2004, tr. 134
↑  Man 2004, tr. 214
↑  Tucker 2010, tr. 276
↑  Man 2004, tr. 215
↑  Man 2004, tr. 215, 217
↑  Man 2004, tr. 219
↑  Man 2004, tr. 219–220
↑  de Hartog 2004, tr. 137
1 2  Lange 2003, tr. 71
↑  Man 2004, tr. 238
↑  Sinor, Shimin, Kychanov 1998, tr. 214
1 2  Mote 1999, tr. 256
1 2  Boland-Crewe & Lea 2002, tr. 215
↑  Hart-Davis 2007, tr. 165
↑  Man 2004, tr. 239–240
↑  Heissig 1964, tr.124
↑  Man 2004, tr. 116–117
↑  Herbert & Twitchett 1995, tr. 214.
↑  Mote 1999, tr. 256–257
Mông Cổ xâm lược Tây Hạ năm 1209
Mông Cổ xâm lược Tây Hạ, 1226-1227
Đế chế Mông Cổ vào thời điểm Thành Cát Tư Hãn băng hà năm 1227.
Michael Servetus

Michael Servetus (/sərˈviːtəs/; tiếng Tây Ban Nha: Miguel Serveto (tên thật), tiếng Pháp: Michel Servet), còn được gọi là Miguel Servet, Miguel de Villanueva, Michel Servet, Revés hoặc Michel de Villeneuve (sinh tại Tudela, Navarre, 29 tháng 9 năm 1509 hoặc 1511   - 27 tháng 10 năm 1553), là một nhà thần học, bác sĩ, người vẽ bản đồ và nhà nhân văn thời Phục hưng Tây Ban Nha. Ông là người châu Âu đầu tiên mô tả chính xác chức năng của tuần hoàn phổi trong tác phẩm Christianismi Restitutio (1553). Ông là một người đa tài trong nhiều ngành khoa học: toán học, thiên văn học và khí tượng học, địa lý, giải phẫu người, y học và dược học, cũng như luật học, dịch thuật, thơ ca và nghiên cứu học thuật về Kinh Thánh bằng ngôn ngữ gốc của nó.
Ông nổi tiếng trong lịch sử của một số lĩnh vực này, đặc biệt là y học. Ông tham gia vào cuộc Cải cách Tin lành, và sau đó bác bỏ học thuyết Ba Ngôi và Kitô giáo Công giáo chính thống. Sau khi bị chính quyền Công giáo ở Pháp lên án, ông trốn sang Calvinist Geneva, tại đây ông bị thiêu cháy vì tội dị giáo theo lệnh của hội đồng quản trị của thành phố.
Cuộc đời > Tuổi thơ và giáo dục ban đầu

Trong một thời gian dài, người ta cho rằng Servetus có thể được sinh ra  vào năm 1511 tại Villanueva de Sigena ở Vương quốc Aragon, Tây Ban Nha ngày nay. Ngày 29 tháng 9 đã được coi cho ngày sinh của ông, do thực tế rằng ngày 29 tháng 9 là ngày của Thánh Michael theo lịch của các vị thánh Công giáo, nhưng không có dữ liệu nào ủng hộ cho tuyên bố này. Một số nguồn đưa ra ngày sinh khác sớm hơn dựa trên tuyên bố của riêng Servetus về việc sinh ra vào năm 1509. Tuy nhiên, vào năm 2002, một bài báo được xuất bản bởi Francisco Javier González Echeverría và María Teresa Ancín đã chứng minh rằng ông được sinh ra ở Tudela, Vương quốc Navarre. Người ta cũng cho rằng tên thật của ông là De Villanueva theo các lá thư nhập tịch Pháp (Chamber des Comptes, Royal Chancellocate and Paruity of Grenoble) và giấy đăng ký theo học tại Đại học Paris.
Tổ tiên của cha ông đến từ thôn Serveto, thuộc vùng Aragonese Pyrenees. Cha ông là một công chứng viên của tổ tiên Kitô giáo từ giới quý tộc thấp hơn (infanzón), làm việc tại Tu viện Santa Maria de Sigena gần đó. Servetus có hai anh em: Juan là một linh mục Công giáo, và một người khác là Pedro, công chứng viên. Mặc dù Servetus tuyên bố trong phiên tòa tại Geneva rằng cha mẹ của ông là "Kitô hữu của chủng tộc cổ đại", và ông không bao giờ có bất kỳ liên lạc nào với người Do Thái, dòng dõi mẹ của ông thực sự có nguồn gốc từ người Zaportas (hay aportas), một gia đình giàu có và có tiếng trong xã hội từ vùng Barbastro và Monzón ở Aragon. Điều này đã được chứng minh bằng một tài liệu công chứng được xuất bản năm 1999.
Gia đình của Servetus đã sử dụng một biệt danh "Revés", theo một truyền thống cũ ở vùng nông thôn Tây Ban Nha về việc sử dụng tên thay thế cho các gia đình qua các thế hệ. Nguồn gốc của biệt danh Revés có thể là một thành viên của một gia đình (có lẽ là người nổi tiếng) sống ở Villanueva với họ Revés đã thiết lập mối quan hệ huyết thống với gia đình Serveto, do đó đã hợp nhất cả hai họ cho các thế hệ tiếp theo.
Cuộc đời > Giáo dục

Servetus đã tham dự Grammar Studium tại Sariñena, Aragón, gần Villanueva de Sijena, dưới thời thầy hiệu trưởng Domingo Manobel cho đến năm 1520. Từ khóa 1520/1521 đến 1522/1523, Michael Servetus là sinh viên của khoa Nghệ thuật tự do tại Đại học Zaragoza nguyên thủy, một Đại học Nghệ thuật Studium. Trường này có hiệu trưởng là Tổng Giám mục Saragossa, Thầy giáo ("Thị trưởng Maestro") và bốn "Bậc thầy nghệ thuật", giống như các giáo sư nghệ thuật trong Khoa nghệ thuật của các trường đại học nguyên thủy khác. Servetus theo học High Master Gaspar Lax, và các bậc thầy Exerich, Ansias và Miranda, và trong những năm đó, trung tâm giáo dục này đã bị ảnh hưởng đáng kể bởi ý tưởng của Erasmus. Ansias và Miranda sớm qua đời, và hai giáo sư mới được bổ nhiệm: Juan Lorenzo Carnicer và Villalpando. Năm 1523, ông có bằng cử nhân và năm sau là thạc sĩ. Từ khóa 1525/1526 trở đi, Servetus đã trở thành một trong bốn Bậc thầy của nghệ thuật tại Studium, và vì lý do không rõ, ông đã đến Salamanca vào tháng 2 năm 1527. Nhưng vào ngày 28 tháng 3 năm 1527, cũng vì lý do không rõ, thạc sĩ Michael Servetus đã cãi nhau với High Master (và cũng là người chú) Gaspard Lax, và đây có lẽ là nguyên nhân khiến ông bị trục xuất khỏi Studium và bị trục xuất khỏi Tây Ban Nha để tới Studium Toulouse, với mục đích cố gắng tránh ảnh hưởng mạnh mẽ của Gaspar Lax trong bất kỳ Studium Tây Ban Nha nào.
Gần 1527 Servetus theo học tại Đại học Toulouse, khoa luật. Servetus có thể đã có quyền truy cập vào các sách tôn giáo bị cấm, một số trong số chúng có thể là Tin lành, khi ông đang học tại thành phố này.
Platystele hampshireae

| Platystele hampshireae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Platystele
Loài (species): P. hampshireae
Danh pháp hai phần
Platystele hampshireae Luer 
Platystele hampshireae là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Luer miêu tả khoa học đầu tiên năm 1998.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Platystele hampshireae”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Miss USA 1954

| Miss USA 1954 |
| --- | --- |
Ngày: 24 tháng 7 năm 1974
Dẫn chương trình: Bob Russell
Địa điểm: Long Beach Municipal Auditorium, Long Beach, California
Tham gia: 44
Số xếp hạng: 21
Người chiến thắng: Miriam Stevenson  South Carolina
← 19531955 →
Hoa hậu Hoa kỳ 1954 - Miss USA 1954 là cuộc thi Hoa hậu Hoa Kỳ lần thứ 3, được tổ chức vào ngày 24 tháng 7 năm 1954 tại Long Beach Municipal Auditorium, Long Beach, California. Miriam Stevenson, chiến thắng trong cuộc thi và sau đó trở thành Hoa hậu Hoàn vũ. Cô đã được trao vương miện bởi Myrna Hansen của Illinois.
Kết quả

| Giải | Thí sinh | Thí sinh | Thí sinh | Thí sinh | Thí sinh | Thí sinh | Thí sinh |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Hoa hậu Hoa kỳ 1954 |   South Carolina – Miriam Stevenson |  |  |  |  |  |  |
| Á hậu 1 (truất ngôi) |   Virginia – Ellen Whitehead |  |  |  |  |  |  |
| Á hậu 1 |   New York – Karin Hultman |  |  |  |  |  |  |
| Á hậu 2 |  Bản mẫu:Country data New York City – Renee Roy |  |  |  |  |  |  |
| Á hậu 3 |   Texas – Betty Lee |  |  |  |  |  |  |
| Á hậu 4 |   Illinois – Celeste Ravel |  |  |  |  |  |  |
| Top 21 |   Arkansas – Waydine Nesbitt   California – Sandra Lea Constance   Connecticut –  Andrea Todd   District of Columbia – Laura Farley   Indiana – Cecilia Ann Dennis   Iowa –  Ione Lukens   Maryland - Barbara Ann Eschenburg    Memphis - Janice Beverly Bowles   Minnesota –  Dawn Joyce   Missouri – Alice Jean Porritt   Montana – Dawn Oney   Nebraska – Margie Winkhoff   New Jersey – Evelyn Orowitz   Ohio – Barbara Joyce Randa   Wisconsin – Rita Dolores Younger |  |  |  |  |  |  |