stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Demansia reticulata
Chú thích

↑  Shea, G. (2017). “Demansia reticulata”. Sách đỏ IUCN về các loài bị đe dọa. 2017: e.T102707320A102707558. doi:10.2305/IUCN.UK.2017-3.RLTS.T102707320A102707558.en. Truy cập ngày 29 tháng 12 năm 2021.
↑  “Demansia reticulata”. The Reptile Database. Truy cập ngày 12 tháng 4 năm 2019.
↑  Wallach Van, Kenneth L. Williams, Jeff Boundy 2014. Snakes of the World: A Catalogue of Living and Extinct Species. [type catalogue] Taylor and Francis, CRC Press, 1237 pp.
Pantherodes semiconfluens

| Pantherodes semiconfluens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Pantherodes
Loài (species): P. semiconfluens
Danh pháp hai phần
Pantherodes semiconfluens Warren, 1905 
Pantherodes semiconfluens là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Dawson, Minnesota

| Dawson, Minnesota |
| --- | --- |
—  Thành phố  —
 
 
 Vị trí trong Quận Lac qui Parle, Minnesota
 Vị trí bang Minnesota ở Hoa Kỳ
Dawson, Minnesota
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Minnesota
Quận: Quận Lac qui Parle
Đặt tên theo: William Dawson 
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 1.540
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 56232 
Mã điện thoại: 320 
Dawson là một thành phố thuộc quận Lac qui Parle, tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thành phố này là 1540 người.
Dân số

Dân số năm 2000: 1539 người.
Dân số năm 2010: 1540 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 15 tháng 10 năm 2012.
Pachybrachis fulvipes

| Pachybrachis fulvipes> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Chrysomelidae
Chi (genus): Pachybrachis
Loài (species): P. fulvipes
Danh pháp hai phần
Pachybrachis fulvipes Suffrian, 1848 
Pachybrachis fulvipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Suffrian miêu tả khoa học năm 1848.
Chú thích

↑  Chrysomelidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008
Pantherophis bairdi

| Pantherophis bairdi |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Reptilia
Bộ (ordo): Squamata
Phân bộ (subordo): Serpentes
Phân thứ bộ (infraordo): Alethinophidia
Họ (familia): Colubridae
Tông (tribus): Lampropeltini
Chi (genus): Pantherophis
Loài (species): P. bairdi
Danh pháp hai phần
Pantherophis bairdi (Yarrow, 1880) 
Danh pháp đồng nghĩa
  Danh sách  Coluber bairdi Yarrow, 1880  Elaphe obsoleta bairdi  — Dowling, 1952  Elaphe bairdi  — Conant & Collins, 1991  Pantherophis bairdi  — Utiger et al., 2002  Pituophis bairdi — Burbrink, 2007  Scotophis bairdi  — Collins & Taggart, 2008  Pantherophis bairdi  — Pyron & Burbrink, 2009  
Pantherophis bairdi là một loài rắn trong họ Rắn nước. Loài này được Yarrow mô tả khoa học đầu tiên năm 1880.
Chú thích

↑  The Reptile Database. www.reptile-database.org.
↑  “Pantherophis bairdi”. The Reptile Database. Truy cập ngày 29 tháng 5 năm 2013.
Pachybrachis kaplini

| Pachybrachis kaplini> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Chrysomelidae
Chi (genus): Pachybrachis
Loài (species): P. kaplini
Danh pháp hai phần
Pachybrachis kaplini Lopatin, 1986 
Pachybrachis kaplini là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1986.
Chú thích

↑  Chrysomelidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008
Pandanus montanus

| Pandanus montanus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Pandanales
Họ (familia): Pandanaceae
Chi (genus): Pandanus
Loài (species): P. montanus
Danh pháp hai phần
Pandanus montanus Bory, 1804 
Pandanus montanus là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa dại. Loài này được Bory miêu tả khoa học đầu tiên năm 1804.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pandanus montanus”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Di tích của Ý

Di tích của Ý xuất hiện ở nhiều vùng khác nhau do lịch sử dài và có nhiều thay đổi của nước Ý.
Với 51 di sản, Ý là nước có số lượng di sản thế giới nhiều nhất.
Danh sách di tích nổi bật ở Ý

Tháp nghiêng Pisa và  Đấu trường La Mã, có thể là hai di tích nổi tiếng nhất của Ý
Đây là những di tích nổi tiếng nhất của Ý.
Đấu trường La Mã (Rome)
Vương cung thánh đường Thánh Phêrô (Rome)
Bảo tàng Vatican (Rome)
Duomo di Monreale
Nhà thờ chính tòa Firenze
Dinh tổng trấn (Venezia)
Vương cung thánh đường Thánh Máccô (Venezia)
Nhà thờ lớn Siena
Ponte Vecchio (Firenze)
Tháp nghiêng Pisa (Pisa)
Những di tích của Ý bị phá huỷ trong phim

Tháp nghiêng Pisa (Siêu nhân III, 1983)
Nhà nguyện Sistine (2012, 2009)
Đấu trường La Mã (The Core, 2003)
Altare della Patria (The Core, 2003)
Pales tamilensis

| Pales tamilensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Tachinidae
Chi (genus): Pales
Loài (species): P. tamilensis
Danh pháp hai phần
Pales tamilensis
Pales tamilensis là một loài ruồi trong họ Tachinidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2014.
↑  James E. O’Hara WORLD GENERA OF THE TACHINIDAE (DIPTERA) AND THEIR REGIONAL OCCURRENCE; Version 7; 10 december 2012
Pandanus moalaensis

| Pandanus moalaensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Pandanales
Họ (familia): Pandanaceae
Chi (genus): Pandanus
Loài (species): P. moalaensis
Danh pháp hai phần
Pandanus moalaensis H.St.John, 1976 publ. 1977 
Pandanus moalaensis là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa dại. Loài này được H.St.John miêu tả khoa học đầu tiên năm 1976 publ. 1977.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pandanus moalaensis”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Pandanus motleyanus

| Pandanus motleyanus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Pandanales
Họ (familia): Pandanaceae
Chi (genus): Pandanus
Loài (species): P. motleyanus
Danh pháp hai phần
Pandanus motleyanus Solms, 1878 
Pandanus motleyanus là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa dại. Loài này được Solms miêu tả khoa học đầu tiên năm 1878.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pandanus motleyanus”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Oxytropis fuscescens

| Oxytropis fuscescens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Oxytropis
Loài (species): O. fuscescens
Danh pháp hai phần
Oxytropis fuscescens Vassilcz. 
Oxytropis fuscescens là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Vassilcz. miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Oxytropis fuscescens”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Pandanus multibracteatus

| Pandanus multibracteatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Pandanales
Họ (familia): Pandanaceae
Chi (genus): Pandanus
Loài (species): P. multibracteatus
Danh pháp hai phần
Pandanus multibracteatus Merr., 1920 publ. 1921 
Pandanus multibracteatus là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa dại. Loài này được Merr. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1920 publ. 1921.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pandanus multibracteatus”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Parantica phyle

| Parantica phyle> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 2.3)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Nymphalidae
Phân họ (subfamilia): Danainae
Chi (genus): Parantica
Loài (species): P. phyle
Danh pháp hai phần
Parantica phyle (Felder & Felder, 1863) 
Parantica phyle là một loài bướm giáp thuộc phân họ Danainae. Đây là loài đặc hữu của Philippines.
Oxytropis gerzeensis

| Oxytropis gerzeensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Oxytropis
Loài (species): O. gerzeensis
Danh pháp hai phần
Oxytropis gerzeensis P.C.Li 
Oxytropis gerzeensis là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được P.C.Li miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Oxytropis gerzeensis”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Parallelura palumboides

| Parallelura palumboides> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Parallelura
Loài (species): P. palumboides
Danh pháp hai phần
Parallelura palumboides Hampson, 1902 
Parallelura palumboides là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Parallelostethus attenuatus

| Parallelostethus attenuatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Parallelostethus
Loài (species): P. attenuatus
Danh pháp hai phần
Parallelostethus attenuatus Say, 1825 
Parallelostethus attenuatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Say miêu tả khoa học năm 1825.
Chú thích

↑  Chrysomelidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008
Paracardiophorus australis

| Paracardiophorus australis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Paracardiophorus
Loài (species): P. australis
Danh pháp hai phần
Paracardiophorus australis Candèze, 1860 
Paracardiophorus australis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1860.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Ossès

| --- | --- |
 Ossès
  Road to Ossès
Ossès

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Nouvelle-Aquitaine
Tỉnh: Pyrénées-Atlantiques
Quận: Bayonne
Tổng: Saint-Étienne-de-Baïgorry
Xã (thị) trưởng: Martin Elgue (2001–2008)
Thống kê
Độ cao: 101–892 m (331–2.927 ft) (bình quân 282 m (925 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 42 km2 (16 dặm vuông Anh)
Nhân khẩu2: 804  (2006)
 - Mật độ: 19/km2 (49/sq mi)
INSEE/Mã bưu chính: 64436/ 64780
1 Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 acre) cũng như các cửa sông.
2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
Ossès (tiếng Basque: Ortzaize) là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền tây nam nước Pháp.
Painit

| Painite |
| --- | --- |
Painite ở Mogok, Vùng Mandalay, Myanmar
Thông tin chung
Thể loại: Khoáng vật Bora
Công thức hóa học: CaZrAl9O15(BO3)
Phân loại Strunz: 6.AB.85
Phân loại Dana: 7.5.2.1
Hệ tinh thể: Hexagonal
Lớp tinh thể: Dipyramidal (6/m)  (same H-M symbol), although earlier reported as hexagonal (6)
Nhóm không gian: P63/m
Ô đơn vị: a = 8.72 Å,  c = 8.46 Å; Z = 2
Nhận dạng
Màu: Red, brownish, orange-red
Dạng thường tinh thể: Elongated crystals, pseudo-orthorhombic
Độ cứng Mohs: 8
Ánh: Vitreous
Màu vết vạch: White
Tính trong mờ: Transparent
Tỷ trọng riêng: 4,01
Thuộc tính quang: Uniaxial (-)
Chiết suất: no = 1,8159, ne = 1,7875
Đa sắc: Ruby-red parallel to [0001]; pale brownish orange or pale red-orange at right angles to [0001]
Độ hòa tan: Không hòa tan trong acids
Tham chiếu: 
Painite là một khoáng chất rất cứng và cực kì hiếm. Chỉ có khoảng 25 mẫu khoáng vật này được tìm thấy trên toàn thế giới. Painite có công thức phân tử là CaZrAl9O15(BO3). Một số kim loại thường bị lẫn vào khoáng chất này, đặc biệt là sắt làm cho khoáng vật này có màu nâu đỏ giống màu của Topaz. Painite được xem là loại đá hiếm nhất trên hành tinh. Loại đá này có từ màu hồng đậm đến nâu nhưng sẽ có màu sắc khác nhau khi nhìn từ các góc độ khác nhau. Loại đá này  được phát hiện và đặt tên bởi Arthur C.D. Pain vào năm 1950 nhưng tại thời điểm đó không nhiều người biết Painite là gì. Cho tới gần đây, một số tảng đá Painite có kích thước đủ lớn để cắt thành đá quý được phát hiện thì người ta mới chú ý nhiều đến nó. Mặc dù vậy, số lượng Painite trong tự nhiên là cực kì hiếm, điều này lí giải vì sao chỉ 1 gram Painite đã có giá hơn 190 triệu VNĐ.
Dendrobium kempterianum

| Dendrobium kempterianum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Dendrobium
Loài (species): D. kempterianum
Danh pháp hai phần
Dendrobium kempterianum Schltr. 
Dendrobium kempterianum là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Schltr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1912.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dendrobium kempterianum”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Dendrobium khanhoaense

| Dendrobium khanhoaense> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Dendrobium
Loài (species): D. khanhoaense
Danh pháp hai phần
Dendrobium khanhoaense Aver. 
Dendrobium khanhoaense là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Aver. mô tả khoa học đầu tiên năm 1999.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dendrobium khanhoaense”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Dendrobium kauldorumii

| Dendrobium kauldorumii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Dendrobium
Loài (species): D. kauldorumii
Danh pháp hai phần
Dendrobium kauldorumii T.M.Reeve 
Dendrobium kauldorumii là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được T.M.Reeve mô tả khoa học đầu tiên năm 1980.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dendrobium kauldorumii”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Dendrobium keithii

| Dendrobium keithii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Dendrobium
Loài (species): D. keithii
Danh pháp hai phần
Dendrobium keithii Ridl. 
Dendrobium keithii là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Ridl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1896.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dendrobium keithii”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Dendrobium kentrochilum

| Dendrobium kentrochilum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Dendrobium
Loài (species): D. kentrochilum
Danh pháp hai phần
Dendrobium kentrochilum Hook.f. 
Dendrobium kentrochilum là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Hook.f. mô tả khoa học đầu tiên năm 1890.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dendrobium kentrochilum”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Paracincia butleri

| Paracincia butleri> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Paracincia
Loài (species): P. butleri
Danh pháp hai phần
Paracincia butleri
Paracincia butleri là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Gaslighting

Gaslighting hay gas-lighting (nghĩa đen: thắp sáng đèn ga) là một hình thức lạm dụng tâm lý hoặc cảm xúc, trong đó kẻ lạm dụng sử dụng thông tin bị bóp méo, thiếu sự thật khiến nạn nhân ban đầu lo lắng, bối rối rồi dẫn đến nghi ngờ suy nghĩ, giá trị, trí nhớ, óc phán đoán của mình và mất dần đi cảm nhận về thực tế. Ví dụ hành vi gaslighting còn có thể kể đến: dùng những từ ngữ có tính chất tiêu cực, tổn thương với nạn nhân, phủ nhận sự việc đã từng xảy ra hay dựng chuyện. Thuật ngữ Gaslighting bắt nguồn từ vở kịch, phim cùng tên là Gaslight và được sử dụng rộng rãi trong nghiên cứu tâm lý nói chung cũng như tâm lý trị liệu nói riêng.
Nguồn gốc

Trong vở kịch Gaslight (năm 1938), còn được biết đến dưới tên Angel Street ở Mỹ và phim phỏng theo cùng tên (công chiếu năm 1940 và 1944,) một loạt những hành vi lạm dụng tâm lý có hệ thống của nhân vật chính (Mr. Manningham) với vợ (Mrs. Manningham) đã khởi nguồn cho việc sử dụng thuật ngữ. Cốt truyện diễn ra như sau: người chồng ra sức thuyết phục mọi người và chính vợ mình rằng cô ta bị điên bằng cách thay đổi vị trí đồ đạc trong nhà rồi khăng khăng rằng cô nhớ nhầm hoặc trí nhớ có vấn đề khi có chỉ ra sự khác biệt. Khi người chồng đang truy tìm báu vật ở mái nhà, người vợ nhận ra chiếc đèn sáng lờ mờ và sắp sửa hết ga nhưng người chồng không công nhận điều đó và cho rằng vợ mình đang ảo tưởng, từ đó dẫn đến tên vở kịch.
Thuật ngữ gaslighting bắt đầu được sử dụng từ thập niên 1960 để miêu tả hành động lạm dụng nhận thức nạn nhân. Trong một cuốn sách xuất bản năm 1980 về lạm dụng tình dục trẻ em, Florence Rush  đã bình luận phim Gaslight (năm 1944) như sau: "kể cả ngày nay người ta cũng sử dụng từ 'gaslighting' để miêu tả hành vi phá hoại khả năng phán đoán của người khác."
Thí dụ thực tế

Psychopath cũng như những người mắc chứng rối loạn nhân cách chống xã hội (như narcissism,..) là đối tượng chính thực hiện gaslighting. Họ không có khả năng tôn trọng những giá trị đạo đức và hành vi ứng xử xã hội căn bản; vi phạm luật pháp, lạm dụng người khác dưới vỏ bọc quyến rũ, ga lăng, thuyết phục để liên tục nói dối và phủ nhận những hành vi sai trái, khiến nạn nhân trở nên nghi ngờ nhận thức của mình
Trong lạm dụng thể xác, người vợ/chồng có thể gaslight vợ/chồng - nạn nhân của mình bằng cách chối bỏ sự thật rằng họ đã bị hành hạ.
Gaslighting cũng thường xuất hiện trong giai đoạn ngoại tình của kẻ lạm dụng trong mối quan hệ vợ chồng (hoặc tình cảm nói chung): "Nhà trị liệu có thể hiểu lầm một số hành vi của người vợ qua đó gia tăng mức độ stress của nạn nhân. [...] Hành vi gaslighting của người chồng dần dần khiến người vợ mắc một số chứng bệnh tâm lý (như lo lắng, trầm cảm,...) hay trong trường hợp xấu nhất là tự tử.
Ngoài ra, gaslighting cũng có thể diễn ra giữa trên nhiều mối quan hệ khác như: cha mẹ - con cái, đồng nghiệp,... với một hoặc cả hai bên nói dối để làm giảm phán đoán thực tế của đối phương. Không những thế, gaslighting còn xảy ra giữa nhân viên và bệnh nhân bệnh viện tâm thần.
Thí dụ thực tế > Tiếp nhận tâm lý

Trong bài báo nổi tiếng Some Clinical Consequences of Introjection: Gaslighting (xuất bản năm 1981), Calef và Weinshel lập luận rằng gaslighting còn bao gồm cả hành động phóng chiếu và tiếp nhận xung đột tâm lý từ kẻ lạm dụng chuyển sang nạn nhân.
Tác giả bài báo nói trên đưa ra một loạt những lý do nhằm giải thích tại sao nạn nhân "có xu hướng phối hợp, học hỏi cũng như tin vào mục đích và hành vi lạm dụng (gaslighting) từ kẻ lạm dụng," và kết luận rằng gaslighting có thể là "một hành động có cấu trúc cực kỳ phức tạp đến từ sự tập hợp nhiều mặt của tâm lý con người."
Thí dụ thực tế > Phản ứng lại gaslighting

Hilde Lindermann nhấn mạnh rằng trong những hoàn cảnh như vậy (bị gaslight), khả năng nạn nhân chống lại hành vi lạm dụng phụ thuộc vào "độ tin tưởng bản thân của họ." Bằng cách tạo ra những cách giải thích khác, nạn nhân có thể lấy lại nhận thức của mình.
Tác hại

Giai đoạn 1: Hoài nghi về suy nghĩ của mình. Lúc này họ sẽ tin lời của kẻ lạm dụng họ và cho rằng những suy nghĩ của mình là vô lý.
Giai đoạn 2: Ở đó, bạn đang bảo vệ bản thân khỏi sự thao túng của kẻ lạm dụng bạn. Bạn sẽ liên tục nghiền ngẫm và nhớ lại những gì người khác làm bạn tổn thương. Và tốn thời gian vào việc vô bổ để chứng minh người khác sai.
Giai đoạn 3: Trầm cảm. khi bạn đến giai đoạn này thì bạn cảm thấy thiếu niềm vui một cách rõ ràng, bạn hầu như không nhận ra được chính mình nữa. Một số hành vi của bạn có cảm giác thực sự xa lạ.
Trong văn hóa đại chúng

Một trong những lần sử dụng sớm nhất của thuật ngữ này trên truyền hình là trong tập phim năm 1952 của The Burns and Allen Show có tựa đề "Gracie Buying Boat for George".
Album Two Against Nature, phát hành năm 2000 của Steely Dan có bài hát "Gaslighting Abbie." Hai nhạc sĩ Walter Becker và Donald Fagen giải thích trong một cuộc phỏng vấn rằng tiêu đề bài hát đề cập tới gaslighting như một hình thức lạm dụng tâm lý và có liên quan tới phim Gaslight (năm 1944); bình luận: "Không hiếm những trường hợp người phụ nữ buộc tội bạn trai gaslight mình. Nhưng lời buộc tội đó thường chính xác."
Nhà sản xuất phim người Anh Adam Curtis gợi ý rằng "chiến tranh lạnh" (miêu tả bởi Vladislav Surkov, cố vấn của tổng thống Nga Vladimir Putin) là một hình thức của gaslighting diễn ra trong tranh giành quyền lực chính trị.
Dendrocnide gigantea

| Dendrocnide gigantea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Rosales
Họ (familia): Urticaceae
Chi (genus): Dendrocnide
Loài (species): D. gigantea
Danh pháp hai phần
Dendrocnide gigantea (Poir.) Chew, 1965 
Dendrocnide gigantea là loài thực vật có hoa trong họ Tầm ma. Loài này được (Poir.) Chew mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dendrocnide gigantea”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Dendrocnide elliptica

| Dendrocnide elliptica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Rosales
Họ (familia): Urticaceae
Chi (genus): Dendrocnide
Loài (species): D. elliptica
Danh pháp hai phần
Dendrocnide elliptica (Merr.) Chew, 1965 
Dendrocnide elliptica là loài thực vật có hoa trong họ Tầm ma. Loài này được (Merr.) Chew mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Dendrocnide elliptica”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Paragomphus longiventris

| Paragomphus longiventris> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Odonata
Họ (familia): Gomphidae
Chi (genus): Paragomphus
Loài (species): P. longiventris
Danh pháp hai phần
Paragomphus longiventris Fraser, 1955 
Paragomphus longiventris là loài chuồn chuồn trong họ Gomphidae. Loài này được Fraser mô tả khoa học đầu tiên năm 1955.