stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Pháo tự hành
Lịch sử phát triển > Tiền thân

Trong những năm thế kỉ 17, tiền thân của pháo tự hành chính là những loại pháo ngựa kéo, những loại pháo này sử dụng đạn pháo tròn, cây đút pháo có ngòi lửa rồi sau đó bắn. Đi đầu trong việc này chính là nước Nga, họ bắt đầu sử dụng những loại pháo này trong những chiến dịch vừa và lớn với quân đội Thụy Điển. Các nước châu Âu nhanh chóng học tập kĩ thuật quân sự mới này và bắt đầu ứng dụng vào các bãi tập quân sự. Friedrich Đại đế, vua Phổ đã thành lập đơn vị pháo đội kỵ binh chuyên nghiệp đầu tiên năm 1759. Trong cuộc Chiến tranh Cách mạng Pháp năm 1790, liên quân Áo-Phổ sử dụng pháo binh đánh phá quân Pháp và tất nhiên là quân Pháp cũng sử dụng thứ vũ khí này để đánh trả. Pháo ngựa kéo được sử dụng đến tận thời Napoléon I (1804-1815). Rồi sau đó bước qua thế kỉ 20, mở đầu một thời kì mới của pháo tự hành.
Lịch sử phát triển > Thời kỳ đầu phát triển (1914-1939)

Sự xuất hiện của máy kéo, và sau này là khung gầm ô tô đã giúp người ta có thể vận chuyển pháo bằng lực kéo cơ học, được sử dụng rộng rãi trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, tuy nhiên, bộ súng kéo và máy kéo rất dễ bị tổn thương khi hành quân và trong khi triển khai tại một vị trí khai hỏa (và sau đó mất một thời gian đáng kể) và không thể hoạt động ngoài mặt trận. Trong điều kiện chiến hào đặc trưng của Chiến tranh thế giới thứ nhất, pháo binh không thể hỗ trợ thành công các cuộc đột phá của phe mình, và do đó đối phương có thể bình tĩnh kéo lực lượng dự bị và loại bỏ mối đe dọa với tổn thất lớn cho phe tiến công. Kết quả, một ý tưởng nảy sinh là đặt một khẩu pháo pháo trên một chiếc ô tô hoặc khung gẩm bánh xích, đủ để chở khẩu đội với đạn dược và có lớp giáp đử mạnh để bảo vệ nó khỏi súng máy và vũ khí bộ binh. Cuối cùng, người ta xếp chúng vào cùng loại với cái được gọi là " xe tăng ", mặc dù hầu như tất cả các mẫu xe tăng đầu tiên của Chiến tranh thế giới thứ nhất ( Mk.I , Saint-Chamond, Schneider ) trên thực tế là pháo tự hành xung xích.
Ở Nga, dự án chế tạo pháo tự hành siêu nặng, bọc thép dày để chống lại các công sự của đối phương đã được đề xuất bởi V. D. Mendeleev, con trai của nhà hóa học nổi tiếng D. I. Mendeleev. Dự án này, được gọi là " Xe tăng của Mendeleev ", rất tiên tiến vào thời đó, nhưng không được làm bằng kim loại. Trong Chiến tranh thế giới thứ nhất và Nội chiến, pháo 76,2 mm "chống máy bay " tự hành của FF Lender dựa trên xe tải Russo-Balt đã được sử dụng tích cực. Một số chúng thậm chí có cabin được bọc thép một phần.
Pháo tự hành Mark I là thí nghiệm đầu tiên về pháo tự hành hiện đại, được đưa vào hoạt động năm 1917(thế chiến I). Nó dựa trên khung gầm tăng Mk I,nhưng được tháo phần tháp pháo trên và thay vào đó là một khẩu pháo tự hành;thêm một chiếc bệ sắt và hàn vào thân xe tăng. Thay cho sức ngựa đó chính là xích xe tăng, để di chuyển linh hoạt hơn. Pháo tự hành Mark I chính là tiền thân của các loại pháo tự hành hiện đại trong hiện tại và tương lai.
Trong những năm 1920, các bệ pháo tự hành đã được thử nghiệm tích cực ở Liên Xô và Đức. Cũng chính nhà thiết kế xe tăng nổi tiếng W. Christie đã chế tạo một số nguyên mẫu pháo tự hành tại Hoa Kỳ. Tuy nhiên, hầu hết các dự án này có thể được phân loại là pháo tự hành thay thế trên khung gầm ô tô hoặc máy kéo - việc thiếu hoặc không có cơ sở công nghiệp và đủ số lượng khung gầm xe tăng bị ảnh hưởng.
Pháo phản lực

Xem thêm thông tin: Pháo phản lực
Từ thế chiến II, hệ thống pháo phản lực đã xuất hiện. Nước đi đầu trong lĩnh vực này chính là Đức Quốc xã từ những năm 1930, nhưng họ không phát triển sâu loại vũ khí này. Tiếp theo là Liên Xô, họ đã chế ra được những dàn pháo phản lực Katyusha - một thứ vũ khí chết người. Sau Katyusha, người Mĩ và Anh đã bắt đầu tham gia chế tạo loại vũ khí mới mẻ này.
Đến thời hiện đại, pháo phản lực đã có nhiều chuyển biến về cả thiết kế và cấu tạo. Pháo phản lực đã có hệ thống đẩy tự động (khác với hệ thống phóng của Katyusha), hệ thống định vị tên lửa. Đặc biệt hơn, hệ thống pháo phản lực hiện đại có thể phóng được rất nhiều tên lửa mỗi lần phóng (trung bình 20-40 quả tên lửa/mỗi lần phóng) hoặc phóng được cả đầu đạn hạt nhân-hoá học-sinh học. Pháo phản lực có thể tiêu diệt được cả một cụm quân, xe tăng (thiết giáp) hoặc phá huỷ tan tành bất kì một công trình xây dựng nào. Tuy nhiên, pháo phản lực có một điểm yếu đó chính là nạp đạn lâu (trung bình phải mất 10-20 phút để nạp đạn cho một loạt bắn).
Lựu pháo

Xem thêm thông tin: Lựu pháo
Trong các thời kỳ quân đội, ngoài pháo tự hành và pháo phản lực - lựu pháo cũng là một trong những binh chủng chính.
Lựu pháo thường có nòng dài,sử dụng đạn công phá hoặc mù.Lựu pháo có hệ thống đẩy bằng cách giật cò phía sau làm cho băng truyền đẩy đạn về phía mục tiêu.Lựu pháo thời hiện đại đã có nhiều cải tiến so với thời xưa.
Quân đội Đức Quốc xã và Liên Xô trong Thế chiến II chính là hai lực lượng điển hình sử dụng lựu pháo.Hơn 80% tổn thất trong chiến tranh về cả sinh mạng, cơ sở hạ tầng,… là do lựu pháo gây ra.Tuy nhiên nó có một số khuyết điểm rất tai hại ở độ linh động và khả năng phòng vệ.
Pháo tự hành thời hiện đại

Ngày nay, pháo tự hành đóng một vai trò quan trọng đối với quân đội các nước. Kể từ thời hiện đại, đã có hai cuộc chiến xảy ra đó chính là Chiến tranh lạnh và Chiến tranh vùng vịnh và trong cả hai cuộc chiến trên, đều có sự tham gia của các loại pháo tự hành.
Pháo tự hành thời hiện đại có nhiều điểm khác biệt so với pháo tự hành trong Thế chiến II. Pháo tự hành hiện đại đã có hệ thống định vị đạn, radar chống máy bay phát hiện, đầu đạn nặng và còn có thể bắn được cả đầu đạn hạt nhân nhẹ. Hệ thống định vị đạn là một trong những ưu điểm của pháo tự hành, nó có thể bám sát theo mục tiêu mà không cần phải điều chỉnh và chỉ dừng lại khi nào mục tiêu bị phá hủy.
Những tính năng trên giúp pháo tự hành là một trong những binh chủng không thể bị thay thế. Đặc biệt pháo tự hành thời hiện đại có thể mang được rất nhiều đạn và có nhiều nòng phụ. Một pháo tự hành hiện đại có thể mang được hơn 64 viên đạn công phá, 50 viên đạn phá tăng và một lượng nhỏ các loại đạn khí… Hiện giờ, các nước Mỹ-Anh-Pháp-Đức-Nga đều đã có các loại pháo tự hành nòng dài có tầm bắn tới trên 30 km.
Một ví dụ điển hình về pháo tự hành hiện đại chính là pháo 155 mm G6. Nó có thể bắn đi đạn nổ phá tầm băn 30 km (tầm bắn có thể lên tới 50 km nếu dùng đạn tăng tầm đặc biệt). 155 mm G6 còn có chức năng phóng khói mù (do nó có thể bắn được đạn khói mù) giúp bộ binh chạy thoát. Một ví dụ khác nữa đó chính là pháo 155 mm G5, G5 có thể dùng loại đạn rocket tăng tầm giúp tầm bắn của nó có thể với xa đến hơn 50 km (nếu như được đặt trên bệ hoặc xe). Ví dụ khác là 2S19 Msta cỡ 152mm của Nga, ngoài các loại đạn thông thường nó còn có thể dùng loại đạn thông minh chống tăng Krasnopol, có thể tiêu diệt xe tăng đang chạy ở cự ly tới 24 km.
Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về .
Xe bọc thép Đức với khẩu pháo Krupp 75 mm ( ACS ) bị quân Nga bắt giữ. Tạp chí " Thiên nhiên và Con người ", số 34 năm 1915.
Pháo tự hành Mark I
ISU-152K biệt danh HUNTER tạm hiểu là"kẻ diệt quái thú", một trong những pháo tự hành nổi tiếng nhất của Hồng quân Xô Viết trong thế chiến thứ hai.
Pháo phản lực 16 nòng BM-12 của Liên Xô
Lựu pháo D-30 đang khai hỏa
Pháo tự hành 155 mm G5
Pháo tự hành 155 mm G6
Androsace limprichtii

| Androsace limprichtii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Ericales
Họ (familia): Primulaceae
Chi (genus): Androsace
Loài (species): A. limprichtii
Danh pháp hai phần
Androsace limprichtii Pax & K. Hoffm. 
Androsace limprichtii là một loài thực vật có hoa trong họ Anh thảo. Loài này được Pax & K.Hoffm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1921.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Androsace limprichtii”. Truy cập ngày 25 tháng 8 năm 2013.
Danh sách lãnh đạo chính phủ România

Dưới đây là danh sách những người đứng đầu chính phủ của nhà nước România hiện đại (cách gọi khác là Thủ tướng), từ khi nhà nước Thân vương quốc Liên hiệp được thành lập từ năm 1859 cho tới nay. Thủ tướng hiện tại của România là Nicolae Ionel Ciucă, một vị tướng đã nghỉ hưu và sau đó trở thành một chính trị gia vào năm 2020 khi gia nhập đảng Tự do Quốc gia (PNL).
Thủ tướng Nicolae Ciucă hiện đang nắm quyền điều hành một thể chế nội các được gọi là Đại Nội các Chính phủ, với tên chính thức là Chính phủ Liên hiệp Quốc gia România (viết tắt là CNR), bao gồm 3 đảng phái chính trị . Hai đảng chính trong thể chế chính trị này lần lượt là PNL và PSD (hai đảng tranh giành vị trí chính đảng) cùng đối tấc liên minh nhỏ hơn của họ là đảng UDMR/RMDSZ.
Thủ tướng Ciucă hiện đang phải đối mặt nghi án đạo văn từ luận án tiến sĩ của ông, và theo cáo buộc này mà một số nhà lãnh đạo phe đối lập trong quốc hội yêu cầu ông phải từ chức. Tuy nhiên hiện ông vẫn chưa có động thái từ chức và một mực phủ nhận việc đạo văn, bất chấp việc đạo văn của ông theo những người cáo buộc, là khá rõ ràng.
Danh mục

Xu hướng chính trị của các lãnh đạo chính phủ România trước khi hệ thống chính trị đảng phái hiện đại ra đời
| --- | --- |
     C (Bảo thủ):      MC (Bảo thủ Ôn hòa)
     RL (Cấp tiến Tự do):      ML (Tự do Ôn hòa)
Xu hướng chính trị của các lãnh đạo chính phủ România sau khi hệ thống chính trị đảng phái hiện đại ra đời
| --- | --- |
     Đảng Tự do Dân tộc (quá khứ)/(hiện tại) (PNL):      Đảng Bảo thủ (PC)
     Đảng Dân tộc România/Đảng Nông dân Dân tộc/Đảng Nông dân Dân tộc Dân chủ Thiên chúa giáo (PNR/PNȚ/PNȚ-CD):      Đảng Nhân dân (PP)
     Đảng Dân chủ-Bảo thủ (PCD):      Không đảng phái (Kđp.)
     Đảng Dân tộc Dân chủ (PND):      Đảng Dân tộc Thiên chúa giáo (PNC)
     Mặt trận Phục hưng Dân tộc (PRN)  (sau 1940 là Đảng Quốc gia [PN]):      Mặt trận Dân cày (FP)
     Đảng Công nhân România (PMR)  (sau 1965 là Đảng Cộng sản România [PMR]):      Mặt trận Cứu nguy Dân tộc (PSN)
     Đảng Dân chủ Xã hội ở România (PDSR)  (sau 2001 là Đảng Dân chủ Xã hội [PSD]):      Quân đội (Qđ.)
     Đảng Dân chủ Xã hội România (PSDR):      Đảng Dân chủ/Đảng Dân chủ Tự do (PD/PLD)
Các Thủ tướng tạm quyền sẽ được in nghiêng.
Danh sách Thủ tướng > Cộng hòa Nhân dân România/Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa România (1947 – 1989)

| Tên (Sinh – mất) | Chân dung | Bầu cử | Nhiệm kỳ làm việc> Nhận nhiệm sở | Nhiệm kỳ làm việc> Rời nhiệm sở | Nhiệm kỳ làm việc> Thời gian tại nhiệm | Đảng | Đảng | Nội các | Nguyên thủ quốc gia |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Petru Groza (1884 – 1958) |  | — 1948 | 30 tháng 12 năm 1947 | 2 tháng 6 năm 1952 | 4 năm, 155 ngày |  | FP | Petru Groza III–IV | Constantin Parhon  (1947 – 1952) |
| Gheorghe Gheorghiu-Dej (1901 – 1965) |  | — 1952 | 2 tháng 6 năm 1952 | 2 tháng 10 năm 1955 | 3 năm, 122 ngày |  | PMR | Gheorghiu-Dej I–II | Petru Groza  (1952 – 1958) |
| Chivu Stoica (1908 – 1975) |  | — 1957 | 2 tháng 10 năm 1955 | 21 tháng 3 năm 1961 | 5 năm, 170 ngày |  | PMR | Chivu Stoica I–II | Ion Gheorghe Maurer  (1958 – 1961) |
| Ion Gheorghe Maurer (1902 – 2000) |  | 1961 1965 1969 | 21 tháng 3 năm 1961 | 29 tháng 3 năm 1974 | 12 năm, 343 ngày |  | PCR | Gheorghe Maurer I–II–III–IV–V | Gheorghe Gheorghiu-Dej  (1961 – 1965) |
| Ion Gheorghe Maurer (1902 – 2000) |  | 1961 1965 1969 | 21 tháng 3 năm 1961 | 29 tháng 3 năm 1974 | 12 năm, 343 ngày |  | PCR | Gheorghe Maurer I–II–III–IV–V | Chivu Stoica  (1965 – 1967) |
| Ion Gheorghe Maurer (1902 – 2000) |  | 1961 1965 1969 | 21 tháng 3 năm 1961 | 29 tháng 3 năm 1974 | 12 năm, 343 ngày |  | PCR | Gheorghe Maurer I–II–III–IV–V | Nicolae Ceaușescu  (1967 – 1989) |
| Manea Mănescu (1916 – 2009) |  | — 1975 | 29 tháng 3 năm 1974 | 29 tháng 3 năm 1979 | 5 năm, 0 ngày |  | PCR | Mănescu I–II | Nicolae Ceaușescu  (1967 – 1989) |
| Ilie Verdeț (1925 – 2001) |  | — 1980 | 29 tháng 3 năm 1979 | 21 tháng 5 năm 1982 | 3 năm, 53 ngày |  | PCR | Ilie Verdeț I–II | Nicolae Ceaușescu  (1967 – 1989) |
| Constantin Dăscălescu (1923 – 2003) |  | — 1985 | 21 tháng 5 năm 1982 | 22 tháng 12 năm 1989 | 7 năm, 215 ngày |  | PCR | Dăscălescu I–II | Nicolae Ceaușescu  (1967 – 1989) |
Chú thích

↑  Bogdan Păcurar (25 tháng 11 năm 2021). “Miniștrii Guvernului Nicolae Ciucă au depus jurământul la Cotroceni. Klaus Iohannis: A fost nevoie să se treacă peste multe orgolii” (bằng tiếng Romania). Truy cập ngày 28 tháng 11 năm 2021.
↑  “Emilia Sercan il acuza pe premierul Ciuca ca si-a plagiat teza de doctorat: „42 de pagini din 138 sunt plagiate". Reactia lui Ciuca”. Aktual24.ro (bằng tiếng Romania). 18 tháng 1 năm 2022. Truy cập ngày 19 tháng 1 năm 2022.
↑  Bogdan Păcurar (18 tháng 1 năm 2022). “Nicolae Ciucă respinge acuzațiile de plagiat: „Nu se pot susține științific" PressOne: Premierul ar fi plagiat lucrarea de doctorat”. Digi24.ro (bằng tiếng Romania). Truy cập ngày 31 tháng 1 năm 2022.
Hoa nở nhớ trăng

| Hoa nở nhớ trăng Moonshine |
| --- | --- |
Áp phích quảng bá
Tên khác: Nghĩ về trăng khi hoa nở When Flowers Bloom, I Think of the Moon
Thể loại: Lãng mạn Phim lịch sử
Sáng lập: Kim Sang-hwi Hong Seok-joo KBS Drama  Division
Kịch bản: Kim Joo-hee
Đạo diễn: Hwang In-hyuk
Diễn viên: Yoo Seung-ho Lee Hye-ri Byeon Woo-seok Kang Mi-na
Nhạc phim: Park Se-joon (Music Manager)
Quốc gia:  Hàn Quốc
Ngôn ngữ: Tiếng Hàn
Sản xuất
Giám chế: Ki Min-soo (KBS)
Nhà sản xuất: Hwang Eui-kyung Park Chun-ho Jeong Chan-hee
Thời lượng: 70 phút
Đơn vị sản xuất: When Flowers Bloom, I Think of the Moon SPC Monster Union People Story Company
Nhà phân phối: KBS
Trình chiếu
Kênh trình chiếu: KBS2
Phát sóng: 20 tháng 12 năm 2021 (2021-12-20) – nay (nay)
Liên kết ngoài
Trang mạng chính thức
Trang mạng chính thức khác
Hoa nở nhớ trăng (tiếng Anh: Moonshine, tiếng Hàn: 꽃 피면 달 생각하고; Romaja: Kkot Pimyeon Dal Saenggakago; dịch nguyên văn: "Nghĩ về mặt trăng khi hoa nở") là một bộ phim truyền hình Hàn Quốc, các diễn viên chính bao gồm Yoo Seung-ho, Lee Hye-ri, Byeon Woo-seok và Kang Mi-na. Phim khởi chiếu vào ngày 20 tháng 12 năm 2021 trên kênh KBS2.
Tóm tắt

Bộ phim nói về tình yêu và khát vọng của con người trong thời kì nghiêm ngặt nhất triều Joseon.
Diễn viên > Diễn viên chính

Yoo Seung-ho vai Nam Young: Một thanh tra nhiệt tình và tốt bụng của, người rời quê hương của mình để đạt được danh tiếng ở Hanyang và khôi phục danh dự của gia đình mình.
Lee Hye-ri vai Kang Ro-seo: Con gái của một gia đình nghèo, người trụ cột của gia đình. Cô chăm chỉ và làm đủ mọi nghề để kiếm tiền. Cô bí mật nấu rượu để trả nợ.
Byeon Woo-seok vai Lee Pyo: Thái tử nổi loạn thường lẻn ra khỏi cung để uống rượu kể cả trong thời gian bị cấm, gây phiền toái cho vương quốc.
Kang Mi-na vai Han Ae-jin: Là con gái duy nhất của một gia đình quyền quý, tính tình cứng đầu. Cô ấy rõ ràng về những điều mình không thích và tuyệt đối phải làm những gì mình muốn.
Choi Wonyoung vai Lee  Si Heum: Chú của Lee Pyo, một người đầy tham vọng và bí ẩn.
Jang Gwan trong vai Yeon Jo-mun, một người đàn ông quyền lực, người trực tiếp đưa nhà vua lên ngai vàng.
Diễn viên > Diễn viên phụ

Jang Gwang vai Yeon Jo-mun
Choi Won-young vai Lee Si-heum
Park Ah-in vai Woon Shim
Moon Yoo-kang vai Shim Heon, một kẻ buôn lậu, điều hành tổ chức rượu lậu lớn nhất ở Hanyang
Im Won-hee vai Hwang Ga
Kim Ki-bang vai Chun Gae
Ahn Si-ha vai mẹ của Lee Pyo
Byun Seo-yoon vai cháu gái của Yeon Jo-mun
Jung Sung-il vai Lee Kang
Kim Ji-ah vai Ok-ran
Seo Ye-hwa vai Seo Hye-min
Kim Jae-rok vai Yeon Gi-bong
Jung Young-joo
Bae Yu-ram vai Kang Hae-soo
Diễn viên > Xuất hiện đặc biệt

Park Eun-seok vai Seong-hyeon, anh trai cũng cha khác mẹ của Lee Pyo
Hwang Bo-ra vai người phụ nữ thu hút sự chú ý của Hwang-ga
Sản xuất

Bộ phim được quay từ tháng 5 năm 2021.
Lượng người xem

| Mùa | Mùa | Số tập> 1 | Số tập> 2 | Số tập> 3 | Số tập> 4 | Số tập> 5 | Số tập> 6 | Số tập> 7 | Số tập> 8 | Số tập> 9 | Số tập> 10 | Số tập> 11 | Số tập> 12 | Số tập> 13 | Số tập> 14 | Số tập> 15 | Số tập> 16 | Trung bình |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | 1 | 1262 | 1263 | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD | TBD |
Đo lường lượng khán giả được thực hiện trên toàn quốc bởi Nielsen Media Research.
| Tập> .Tập..Tập. | Ngày phát sóng> Ngày phát sóng.Ngày phát sóng | Tỷ lệ khán giả trung bình> Nielsen Korea.Toàn quốc | Tỷ lệ khán giả trung bình> Nielsen Korea.Seoul | Tỷ lệ khán giả trung bình> TNmS.Toàn quốc |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Ngày 20 tháng 12 năm 2021 | 7.5% (10th) | 6.9% (10th) |  |  |
| 2 | Ngày 21 tháng 12 năm 2021 | 7.2% (9th) | 6.7% (10th) |  |  |
| 3 | Ngày 27 tháng 12 năm 2021 |  |  |  |  |
| 4 | Ngày 28 tháng 12 năm 2021 |  |  |  |  |
| 5 | Ngày 03 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 6 | Ngày 04 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 7 | Ngày 10 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 8 | Ngày 11 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 9 | Ngày 17 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 10 | Ngày 18 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 11 | Ngày 24 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 12 | Ngày 25 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 13 | Ngày 31 tháng 01 năm 2022 |  |  |  |  |
| 14 | Ngày 01 tháng 02 năm 2022 |  |  |  |  |
| 15 | Ngày 07 tháng 02 năm 2022 |  |  |  |  |
| 16 | Ngày 08 tháng 02 năm 2022 |  |  |  |  |
| Trung bình | Trung bình | — | — | — |  |
 Trong bảng trên, các số màu xanh thể hiện xếp hạng thấp nhất và các số màu đỏ thể hiện xếp hạng cao nhất.
Thủ tướng Montenegro

| Chủ tịch Chính phủ Montenegro |
| --- | --- |
Предсједник Владе Црне Горе
Quốc huy của Montenegro
Đương nhiệm Milojko Spajić từ 31 tháng 10 năm 2023
Bổ nhiệm bởi: Quốc hội Montenegro
Nhiệm kỳ: Không giới hạn
Thành lập: 20 tháng 3 năm 1879
Người đầu tiên giữ chức: Božo Petrović-Njegoš
Cấp phó: Milutin Simovic và Zoran Pažin
Lương bổng: 15522 Đô la Mỹ (tương đương hơn 390 triệu đồng)/tháng.
Website: www.gov.me
Thủ tướng Montenegro (Tiếng Montenegro: Premijer Crne Gore), tên chính thức Chủ tịch Chính phủ Montenegro (Tiếng Montenegro: Предсједник Владе Црне Горе) là người đứng đầu Chính phủ Montenegro. Vai trò của Thủ tướng là điều hành chính phủ Montenegro, đệ trình các kế hoạch của Chính phủ lên Quốc hội thảo luận, bao gồm cả danh sách các thủ tướng được chính phủ đề xuất. Việc thủ tướng Montenegro từ chức sẽ mở đường cho việc giải thể Chính phủ nước này.
Ngày 4 tháng 12 năm 2020, sau chiến thắng của liên minh đối lập của Montenegro trước đảng Xã hội Dân chủ Montenegro trong cuộc bầu cử Quốc hội Montenegro năm 2020, Zdravko Krivokapić được nội các mới của Montengro bầu giữ chức Thủ tướng nước này thay cho ông Duško Marković.
Lịch sử chức danh

Chính phủ đầu tiên của Montenegro được lập ra vào ngày 20 tháng 3 năm 1879, lúc này Montenegro vẫn còn đang là một Công quốc thuộc đê quốc Otttoman. Tên gọi đầu tiên của người đứng đầu chính phủ lúc ban đầu này là Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng. Vào ngày 28 tháng 10 năm 1910, Montenegro tự mình tuyên bố là một vương quốc. Cả khi là một Công quốc lẫn cả khi là một vương quốc, các chủ tịch thường bị phụ thuộc vào ý muốn của Thân vương (sau là vua) Nikola I và ít có ảnh hưởng gì quan trọng cho nền chính trị Montenegro.
Trong thế chiến thứ nhất, sau khi Montenegro bị phe Trung Tâm chiếm đóng, chính phủ Montenegro buộc phải ra nước ngoài hoạt động. Sau này, khi thế chiến đầu tiên kết thúc và việc Đại hội nghị của dân tộc Serb tại Montenegro (Còn gọi tắt là Hội nghị Podgorica) nhóm họp và quyết định sát nhập Montenegro vào cùng với Serbia, thì Nikola I đã buộc phải bổ nhiệm các thủ tướng  trong cảnh lưu vong (vì đã thất bại trong việc được chọn làm vua Nam Tư - điều mà Nikola mong muốn trước đó, thậm chí là cho đến lúc mất năm 1921). Một năm sau đó, chính phủ Montenegro bị giải thể.
Trong quá trình giải phóng của những người cộng sản Nam Tư, chính quyền Montenegro được thiết lập một cách tạm thời vào ngày 7 tháng 3 năm 1945. Vào ngày 17 tháng 4 sau này, chính phủ Nam Tư chính thức thành lập chính phủ Montenegro, với chức Thứ trưởng đứng đầu, có nhiệm vụ thiết lập một nền chính trị mang quyền lực thực sự ở quốc gia này thời hậu chiến. Sau đó, các tên gọi  cho người điều hành chính phủ tại Montenegro có thêm những lần điều chỉnh, cụ thể là từ Thủ tướng (tới trước 4 tháng 2 năm 1953) đến Chủ tịch Hội đồng Hành pháp (cho tới trước 15 tháng 1 năm 1991) và trở lại chức Thủ tướng (từ 1991 cho đến hiện tại).
Danh sách các thủ tướng Montenegro > Thời kỳ quân chủ

Xem thêm: Công quốc Montenegro và Vương quốc Montenegro
Đảng vì Nhân dân Chân chính       Đảng Nhân dân       Trung lập
| Người đứng đầu  chính phủ> Người đứng đầu  chính phủ.Thân vương quốc Montenegro | Người đứng đầu  chính phủ> Người đứng đầu  chính phủ.Thân vương quốc Montenegro | Tên (năm sinh - năm mất)> Tên (năm sinh - năm mất).Thân vương quốc Montenegro | Nhiệm kỳ làm việc> Bắt đầu nhiệm sở.Thân vương quốc Montenegro | Nhiệm kỳ làm việc> Kết thúc nhiệm sở.Thân vương quốc Montenegro | Nhiệm kỳ làm việc> Thời gian tại nhiệm.Thân vương quốc Montenegro | Đảng phái chính trị> Đảng phái chính trị.Thân vương quốc Montenegro |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  | Công tước  Božo Petrović-Njegoš (1846–1929) | 20 tháng 3 năm 1879 | 19 tháng 12 năm 1905 | 26 năm,272 ngày | Trung lập |
| 2 |  | Lazar Mijušković (1867–1936) | 19 tháng 12 năm 1905 | 24 tháng 11 năm 1906 | 340 ngày | Đảng vì Nhân dân Chân chính |
| 3 |  | Marko Radulović (1866–1935) | 24 tháng 11 năm 1906 | 1 tháng 2 năm 1907 | 69 ngày | Đảng Nhân dân |
| 4 |  | Andrija Radović (1872–1947) | 1 tháng 2 năm 1907 | 17 tháng 4 năm 1907 | 75 ngày | Đảng Nhân dân |
| 5 |  | Lazar Tomanović (1845–1932) | 17 tháng 4 năm 1907 | 28 tháng 8 năm 1910 | 3 năm, 132 ngày | Trung lập |
Vương quốc Montenegro
| (5) |  | Lazar Tomanović (1845–1932) | 28 tháng 8 năm 1910 | 19 tháng 6 năm 1912 | 1 năm, 295 ngày | Trung lập |
| 6 |  | Công tước Mitar Martinović (1870–1954) | 19 tháng 6 năm 1912 | 8 tháng 5 năm 1913 | 323 ngày | Đảng vì Nhân dân Chân chính |
| 7 |  | Chuẩn tướng Janko Vukotić (1866–1927) | 8 tháng 5 năm 1913 | 16 tháng 7 năm 1915 | 2 năm, 68 ngày | Trung lập |
| 8 |  | Tướng Milo Matanović (1879–1955) | 16 tháng 7 năm 1915 | 2 tháng 1 năm 1916 | 170 ngày | Trung lập |
| (2) |  | Lazar Mijušković (1867–1936) | 2 tháng 1 năm 1916 | 25 tháng 1 năm 1916 | 23 ngày | Đảng vì Nhân dân Chân chính |
Chính phủ lưu vong của Montenegro
| (2) |  | Lazar Mijušković (1867–1936) | 25 tháng 1 năm 1916 | 12 tháng 6 năm 1916 | 108 ngày | Đảng vì Nhân dân Chân chính |
| (4) |  | Andrija Radović (1872–1947) | 12 tháng 5 năm 1916 | 17 tháng 1 năm 1917 | 245 ngày | Đảng Nhân dân |
| (8) |  | Tướng Milo Matanović (1879–1955) | 17 tháng 1 năm 1917 | 11 tháng 6 năm 1917 | 150 ngày | Trung lập |
| 9 |  | Evgenije Popović (1842–1931) | 11 tháng 6 năm 1917 | 17 tháng 2 năm 1919 | 1 năm, 249 ngày | Trung lập |
| 10 |  | Tướng Anto Gvozdenović (1853–1935) | 17 tháng 2 năm 1919 | 1 tháng 3 năm 1921 | 2 năm, 12 ngày | Trung lập |
| 11 |  | Jovan Plamenac (1873–1944) | 1 tháng 3 năm 1921 | 13 tháng 1 năm 1922 | 318 ngày | Đảng vì Nhân dân Chân chính |
| 12 |  | Tướng Milutin Vučinić (1869–1922) | 13 tháng 1 năm 1922 | 13 tháng 2 năm 1922 | 31 ngày | Đảng vì Nhân dân Chân chính |
| (10) |  | Tướng Anto Gvozdenović (1853–1935) | 13 tháng 2 năm 1922 | 13 tháng 7 năm 1922 | 150 ngày | Trung lập |