stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Anemia tripinnata

| Anemia tripinnata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Schizaeales
Họ (familia): Anemiaceae
Chi (genus): Anemia
Loài (species): A. tripinnata
Danh pháp hai phần
Anemia tripinnata Copel. 
Anemia tripinnata là một loài dương xỉ trong họ Anemiaceae. Loài này được Copel. mô tả khoa học đầu tiên năm 1932.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Anemia tripinnata”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Trapa macropoda

| Trapa macropoda> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Lythraceae
Chi (genus): Trapa
Loài (species): T. macropoda
Danh pháp hai phần
Trapa macropoda Miki, 1952 
Trapa macropoda là một loài thực vật có hoa trong họ Lythraceae. Loài này được Miki miêu tả khoa học đầu tiên năm 1952.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Trapa macropoda”. Truy cập ngày 17 tháng 9 năm 2013.[liên kết hỏng]
Isolepis keniaensis

| Isolepis keniaensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Cyperaceae
Chi (genus): Isolepis
Loài (species): I. keniaensis
Danh pháp hai phần
Isolepis keniaensis Lye 
Isolepis keniaensis là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được Lye mô tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Isolepis keniaensis”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2013.
Trapa incisa

| Trapa incisa |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Lythraceae
Chi (genus): Trapa
Loài (species): T. incisa
Danh pháp hai phần
Trapa incisa Siebold & Zucc., 1846 
Trapa incisa là một loài thực vật có hoa trong họ Lythraceae. Loài này được Siebold & Zucc. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1846.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Trapa incisa”. Truy cập ngày 17 tháng 9 năm 2013.
Sân vận động Olímpico Metropolitano

| --- | --- |

vi
Tên đầy đủ: Sân vận động Olímpico Metropolitano
Vị trí: San Pedro Sula, Honduras
Tọa độ: 15°28′12″B 88°00′25″T﻿ / ﻿15,470094°B 88,006931°T﻿ / 15.470094; -88.006931
Chủ sở hữu: Đô thị San Pedro Sula
Sức chứa: 37.325
Kích thước sân: 105 x 68 m
Mặt sân: Cỏ tự nhiên
Công trình xây dựng
Được xây dựng: 1995–1997
Khánh thành: 25 tháng 9 năm 1997
Bên thuê sân
Đội tuyển bóng đá quốc gia Honduras   Marathón   Real España
Sân vận động Olímpico Metropolitano (tiếng Tây Ban Nha: Estadio Olímpico Metropolitano) là một sân vận động đa năng ở San Pedro Sula, Honduras. Hiện tại sân được sử dụng chủ yếu cho các trận bóng đá và cũng có cơ sở vật chất cho điền kinh. Sân vận động có sức chứa 37.325 chỗ ngồi.
Lịch sử

Sân được xây dựng vào năm 1997 cho Đại hội Thể thao Trung Mỹ lần thứ VI được tổ chức ở đây. Sân được xây dựng bởi Jerónimo Sandoval, được biết đến hầu hết với tên là "Chombo Sandoval", ông là người tổ chức Đại hội Thể thao Trung Mỹ 1997 tại San Pedro Sula, gây ra nhiều tranh cãi. Sau khi kết thúc đại hội, sân trở thành sân vận động lớn nhất nước này và chiếm ngôi từ sân vận động Quốc gia về danh hiệu đó. Sân đã được sử dụng làm sân nhà của đội tuyển bóng đá quốc gia Honduras từ vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 1998, với sân vận động Quốc gia lưu trữ một số trò chơi bật và tắt. Khi Sandoval xây dựng sân vận động, ông đã nhận thấy rằng phía trước sân vận động hiển thị một chữ "H" lớn bởi sự trùng hợp. Khi điều này được phát hiện, hình vẽ được sơn màu xanh để thể hiện màu sắc của đội tuyển bóng đá quốc gia Honduras.
Trước khi rời văn phòng, cựu thị trưởng San Pedro Sula Oscar Kilgore đã cố gắng đổi tên sân vận động thành José de la Paz Herrera, một huấn luyện viên bóng đá nổi tiếng người Honduras và là huấn luyện viên duy nhất tại thời điểm đó đã cùng Honduras giành quyền tham dự World Cup. Động thái này bị phản đối kịch liệt bởi câu lạc bộ Deportivo Marathón và cuối cùng đã phải từ bỏ.
Trận đấu

Trận đấu đầu tiên của giải: 1 tháng 3 năm 1998. Olimpia 3-2 Marathón với các bàn thắng của Denilson Costa, Dolmo Flores và Rudy Williams cho Olimpia. Với Marathón là Juan 'Montuca' Castro và Jaime Rosales.
Tarenna pallida

| Tarenna pallida> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Tarenna
Loài (species): T. pallida
Danh pháp hai phần
Tarenna pallida (Franch. ex Brandis) Hutch. 
Tarenna pallida là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được (Franch. ex Brandis) Hutch. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1916.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Tarenna pallida”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Ixia viridiflora

| Ixia viridiflora |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Sắp nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Iridaceae
Chi (genus): Ixia
Loài (species): I. viridiflora
Danh pháp hai phần
Ixia viridiflora Lam., 1789 
Ixia viridiflora là một loài thực vật có hoa trong họ Diên vĩ. Loài này được Lam. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1789.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ixia viridiflora”. Truy cập ngày 25 tháng 6 năm 2013.
Tasiocera diacanthophora

| Tasiocera diacanthophora> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Limoniidae
Chi (genus): Tasiocera
Danh pháp hai phần
Tasiocera diacanthophora Alexander, 1975 
Tasiocera diacanthophora là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Krypton

Krypton là một nguyên tố hóa học có ký hiệu Kr và số nguyên tử bằng 36. Là một khí hiếm không màu, krypton có mặt trong khí quyển Trái Đất dưới dạng dấu vết và được cô lập bằng cách chưng cất phân đoạn không khí lỏng, và nó thường được sử dụng cùng các khí hiếm khác trong các đèn huỳnh quang. Krypton mang các đặc tính hóa học của khí trơ trong phần lớn các ứng dụng thực tế nhưng người ta đã biết rằng nó có thể phản ứng tạo ra hợp chất với flo. Krypton cũng có thể tạo ra các mắt lưới với nước khi các nguyên tử của nó bị mắc kẹt lại trong lưới các phân tử nước.
Đặc trưng nổi bật

Krypton, trước đây được gọi là một khí trơ do có độ hoạt động hóa học rất yếu, được đặc trưng bởi quang phổ màu xanh lục và da cam rực rỡ. Nó là một trong các sản phẩm phân rã hạt nhân của urani. Krypton ở dạng rắn là chất kết tinh màu trắng với cấu trúc tinh thể là hình lập phương tâm mặt, đây cũng là tính chất chung của mọi "khí hiếm".
Lịch sử

Krypton (tiếng Hy Lạp kryptos có nghĩa là "ẩn") được William Ramsay và Morris Travers phát hiện năm 1898 trong phần còn lại của không khí lỏng khi cho bay hơi gần hết mọi thành phần. Neon được phát hiện bằng cách tương tự trong cùng một công trình chỉ vài tuần sau đó. William Ramsay được trao giải Nobel hóa học năm 1904 vì phát hiện ra các nguyên tố thuộc nhóm khí hiếm. Năm 1960 một thỏa thuận quốc tế đã xác định độ dài của mét theo thuật ngữ của bước sóng ánh sáng phát ra từ một đồng vị của krypton. Thỏa thuận này đã thay thế cho mét tiêu chuẩn cũ được đặt ở Paris – là một thanh kim loại được làm từ hợp kim platin-iridi (mét cũ này được ước lượng bằng một phần mười triệu của một phần tư chu vi Trái Đất tính theo hai cực). Vào tháng 10 năm 1983 thì tiêu chuẩn krypton này cũng đã được Bureau International des Poids et Mesures (Ủy ban đo lường quốc tế) thay thế. Mét hiện nay được định nghĩa như là khoảng cách mà ánh sáng có thể vượt qua trong chân không trong 1/299.792.458 s.
Sự phổ biến

Trái Đất lưu giữ tất cả khí hiếm kể từ khi nó có mặt lúc Trái Đất hình thành trừ heli. Nồng độ của khí này trong khí quyển Trái Đất là khoảng 1 ppm. Nó có thể tách ra từ không khí hóa lỏng bằng chưng cất phân đoạn. Lượng krypton trong không gian thì chưa chắc chắn và có nguồn gốc từ hoạt động của thiên thạch và từ gió Mặt Trời. Các đo đạc đầu tiên cho rằng krypton rất phong phú trong không gian.
Hợp chất

Giống như các khí hiếm khác, krypton nói chung được coi là trơ về mặt hóa học. Tuy nhiên, các nghiên cứu từ năm 1962 trở đi đã khám phá ra một số hợp chất hóa học của krypton. Đifluoride krypton đã được tạo ra với khối lượng tính bằng gam và có thể sản xuất bằng một số cách khác nhau. Các fluoride và muối khác của ôxôaxít krypton cũng đã được tìm thấy. Các phân tử-ion ArKr+ và KrH+ cũng đã được nghiên cứu và có chứng cứ cho thấy sự tồn tại của KrXe hay KrXe+.
Đồng vị

Krypton nguồn gốc tự nhiên bao gồm 5 đồng vị ổn định và 1 đồng vị phóng xạ nhẹ. Vạch quang phổ của krypton dễ dàng được tạo ra với một số đường rất sắc nét. Kr81 là sản phẩm của các phản ứng trong khí quyển của các đồng vị nguồn gốc tự nhiên khác của krypton. Nó là đồng vị phóng xạ với chu kỳ bán rã 250.000 năm. Giống như xenon, krypton rất dễ bay hơi khi nó gần với nước bề mặt và vì thế Kr81 được sử dụng để xác định niên đại của nước ngầm cổ (50.000–800.000 năm).
Kr85 là đồng vị phóng xạ với chu kỳ bán rã 10,76 năm, được tạo ra bằng các phản ứng phân rã hạt nhân của Uranium và Plutonium. Các nguồn tạo ra nó bao gồm các thử nghiệm bom nguyên tử, lò phản ứng hạt nhân và sự giải phóng Kr85 trong quá trình tái chế các thanh nhiên liệu từ các lò phản ứng hạt nhân. Người ta cũng ghi nhận là có sự chênh lệch về nồng độ của Kr85 ở Bắc cực và Nam cực là khoảng 30%. Ở Bắc cực nồng độ này cao hơn do một thực tế là phần lớn đồng vị này được tạo ra ở Bắc bán cầu và sự hòa trộn không khí giữa hai bán cầu diễn ra tương đối chậm.
Laser fluoride krypton

Bài chi tiết: Laser fluoride krypton
Một trong các ứng dụng chính của krypton là laser fluoride krypton. Một lượng năng lượng nhất định được truyền vào để làm cho khí krypton phản ứng với khí flo để tạo ra fluoride krypton (KrF2).
Hợp chất bị phân hủy ngay sau khi việc cung cấp năng lượng bị ngừng lại. Trong quá trình phân hủy, lượng năng lượng dư thừa được lưu trữ trong hợp chất sẽ được thoát ra dưới dạng năng lượng laser mạnh.
Tristaniopsis vieillardii

| Tristaniopsis vieillardii> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 2.3)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Myrtaceae
Chi (genus): Tristaniopsis
Loài (species): T. vieillardii
Danh pháp hai phần
Tristaniopsis vieillardii Brongn. & Gris 
Tristaniopsis vieillardii là một loài thực vật thuộc họ Myrtaceae. Đây là loài đặc hữu của New Caledonia.
Lactuca deltoidea

| Lactuca deltoidea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Lactuca
Loài (species): L. deltoidea
Danh pháp hai phần
Lactuca deltoidea (M.Bieb.) DC. ex C.A.Mey., 1831 
Lactuca deltoidea là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (M.Bieb.) DC. ex C.A.Mey. mô tả khoa học đầu tiên năm 1831.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Lactuca deltoidea”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Hyalostola

| Hyalostola> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Hexapoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Liên họ (superfamilia): Drepanoidea
(không phân hạng): Macrolepidoptera
Họ (familia): Drepanidae
Phân họ (subfamilia): Drepaninae
Chi (genus): Hyalostola
Hyalostola là một chi bướm đêm thuộc phân họ Drepaninae.
Chú thích

↑  Drepaninae
Tam quốc chí: Rồng tái sinh

| Tam quốc chi kiến long tá giáp 三國之見龍卸甲  |
| --- | --- |
Áp phích của phim.
Đạo diễn: Lý Nhân Cảng
Tác giả: Lý Nhân Cảng Lưu Hạo Lương Phùng Chí Cường
Sản xuất: Chung Tae-won Tăng Bội San Hàn Tam Bình Vu Đông
Diễn viên: Lưu Đức Hoa Hồng Kim Bảo Maggie Q Nhạc Hoa Địch Long Trần Chi Huy
Người dẫn chuyện: Hồng Kim Bảo
Quay phim: Trương Đông Lượng Ngũ Văn Chửng Tăng Đạt Thì
Dựng phim: Trương Gia Huy Lý Gia Vinh Đặng Văn Thao
Âm nhạc: Lê Duẫn Văn
Hãng sản xuất: Beijing Film Studio of China Film Group Corporation China Film Group Corporation Visualizer Film Production Ltd. Polybona Film Distribution Co., Ltd. Taewon Entertainment  
Phát hành: Sundream Motion Pictures Taewon Entertainment SK Telecom
Công chiếu: 3 tháng 4 năm 2008
Thời lượng: 101 phút
Quốc gia:  Trung Quốc  Hồng Kông  Hàn Quốc
Ngôn ngữ: Tiếng Phổ thông
Kinh phí: 25 triệu USD
Doanh thu: 21.2 triệu USD
Tam quốc chí: Rồng tái sinh (chữ Hán: 三國之見龍卸甲, tạm dịch: Tam Quốc Chí: Rồng cởi giáp, tựa tiếng Anh: Three Kingdoms: Resurrection of the Dragon) hay Tam quốc chi kiến long tá giáp là một bộ phim Trung Quốc-Hồng Kông phát hành năm 2008 của đạo diễn Lý Nhân Cảng. Với kinh phí 25 triệu USD, Tam quốc chi kiến long tá giáp tái hiện cuộc đời của Triệu Tử Long, một vị tướng nổi tiếng thời Tam Quốc. Bộ phim có sự tham gia của một số diễn viên hàng đầu Hồng Kông là Lưu Đức Hoa, Hồng Kim Bảo và Maggie Q. Đây là một trong hai bộ phim kinh phí lớn làm về đề tài Tam Quốc được phát hành trong năm 2008, bộ phim còn lại là Xích Bích của đạo diễn Ngô Vũ Sâm.
Bảng phân vai

| Nhân vật | Chữ Hán | Diễn viên | Chú thích |
| --- | --- | --- | --- |
| Triệu Tử Long | 趙子龍 | Lưu Đức Hoa |  |
| Tào Anh | 曹嬰 | Maggie Q | Nhân vật hư cấu, cháu gái của Tào Tháo |
| La Bình An | 羅平安 | Hồng Kim Bảo | Nhân vật hư cấu, đồng hương và anh kết nghĩa của Triệu Tử Long |
| Lưu Bị | 劉備 | Nhạc Hoa |  |
| Quan Vũ | 關羽 | Địch Long |  |
| Trương Phi | 張飛 | Trần Chi Huy |  |
| Đặng Chi | 鄧芝 | An Chí Kiệt |  |
| Gia Cát Lượng | 諸葛亮 | Bộc Tồn Hân |  |
| Quan Hưng | 關興 | Ngô Kiến Hào |  |
| Trương Bào | 張苞 | Đinh Hải Phong |  |
| Tào Tháo | 曹操 | Lưu Tùng Nhân |  |
| Hàn Đức | 韓德 | Vu Vinh Quang |  |
| Mã Siêu | 馬超 | Mạnh Hòa Ô Lực Cát |  |
| Hoàng Trung | 黄忠 | Vương Hồng Đào |  |
| Tướng tiên phong của Tào Tháo |  | Kế Xuân Hoa |  |
Sản xuất

Khi Lưu Đức Hoa được chọn vào vai Triệu Tử Long, một số ý kiến cho rằng anh đã quá già để hóa thân vào một thanh niên như Tử Long (Lưu Đức Hoa đã 46 tuổi khi vào vai này), diễn viên họ Lưu cho rằng bộ phim mô tả lại cả cuộc đời từ tuổi thanh xuân đến lúc tuổi già của Triệu Tử Long nên điều quan trọng là diễn xuất và kịch bản chứ không phải độ tuổi của anh. Còn Maggie Q, vốn không phải là diễn viên người Hoa (cô mang hai dòng máu Mỹ - Việt) cũng gặp khó khăn khi lặp lại ngôn ngữ và cử chỉ của một phụ nữ quyền quý như tạo hình của Tào Anh, tuy vậy cô cũng được Hồng Kim Bảo (người kiêm chức chỉ đạo võ thuật cho phim) khen ngợi về khả năng diễn xuất và đánh giá cô có thể tiếp bước được hai ngôi sao lớn Chương Tử Di và Dương Tử Quỳnh.
Các hãng sản xuất Tam quốc chi kiến long tá giáp là Visualizer Film Production Ltd, China Film Group của Trung Quốc cùng Taewon Entertainment của Hàn Quốc. Việc tạo hình nhân vật đã gặp một số chỉ trích khi nó không miêu tả hoàn toàn chính xác trang phục thời nhà Hán.
Amegilla dulcifera

| Amegilla dulcifera> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Apidae
Phân họ (subfamilia): Apinae
Tông (tribus): Anthophorini
Chi (genus): Amegilla
Loài (species): A. dulcifera
Danh pháp hai phần
Amegilla dulcifera Cockerell, 1926 
Amegilla dulcifera là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1926.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Trichosteleum turgidulum

| Trichosteleum turgidulum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Bộ (ordo): Hypnales
Họ (familia): Sematophyllaceae
Chi (genus): Trichosteleum
Loài (species): T. turgidulum
Danh pháp hai phần
Trichosteleum turgidulum Broth. & Paris, 1906 
Trichosteleum turgidulum là một loài rêu trong họ Sematophyllaceae. Loài này được Broth. & Paris mô tả khoa học đầu tiên năm 1906.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Trichosteleum turgidulum”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2014.
Anemia × didicusana

| Anemia × didicusana> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Schizaeales
Họ (familia): Anemiaceae
Chi (genus): Anemia
Loài (species): A. didicusana
Danh pháp hai phần
Anemia × didicusana L.D. Gómez, 1980 
Anemia × didicusana là một loài dương xỉ trong họ Anemiaceae. Loài này được L.D. Gómez mô tả khoa học đầu tiên năm 1980.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Anemia × didicusana”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Trichosteleum truncatulum

| Trichosteleum truncatulum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Bộ (ordo): Hypnales
Họ (familia): Sematophyllaceae
Chi (genus): Trichosteleum
Loài (species): T. truncatulum
Danh pháp hai phần
Trichosteleum truncatulum (Müll. Hal.) A. Jaeger, 1878 
Trichosteleum truncatulum là một loài rêu trong họ Sematophyllaceae. Loài này được (Müll. Hal.) A. Jaeger mô tả khoa học đầu tiên năm 1878.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Trichosteleum truncatulum”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2014.
Hulugundi, Belur

| Hulugundi |
| --- | --- |
—  Làng  —
 
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Karnataka
Huyện: Hassan
Thành phố/thị trấn: Belur
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Hulugundi là một làng thuộc tehsil Belur, huyện Hassan, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tiếng Shelta

| Tiếng Shelta |
| --- | --- |
The Seldru/De Gammon
Sử dụng tại: Ireland, bởi Irish Travellers, cũng được nói bởi Irish Traveller di cư
Khu vực: cộng đồng Irish Travellers
Tổng số người nói: (90.000 (1992))
Phân loại: Ấn-ÂuCelt, German (ngôn ngữ trộn lẫn)Tiếng Shelta
Hệ chữ viết: chữ Latinh
Mã ngôn ngữ
ISO 639-3: sth
Glottolog: shel1236
Linguasphere: 50-ACA-a
ELP: Shelta
Tiếng Shelta (tiếng Irelannd: Seiltis) là một ngôn ngữ được nói bởi Irish Travellers, đặc biệt là ở Ireland và Vương quốc Anh. Nó được biết đến rộng rãi với cái tên Cant, với người bản ngữ ở Ireland gọi là De Gammon và cộng đồng ngôn ngữ học gọi là Shelta. Nó thường được sử dụng như một mật ngữ để người ngoài không thể thấu hiểu cuộc nói chuyện giữa những Traveller, mặc dù khía cạnh này thường bị nhấn mạnh thái quá (bởi người ngoài). Số lượng người bản ngữ chính xác rất khó xác định do các vấn đề xã hội học nhưng Ethnologue cho rằng số lượng người nói là 30.000 ở Anh, 6.000 ở Ireland và 50.000 ở Mỹ. Số liệu ở Vương quốc Anh có từ năm 1990; không rõ liệu các số liệu khác là có từ cùng một nguồn hay không.
Về mặt ngôn ngữ, tiếng Shelta ngày nay được coi là một ngôn ngữ trộn lẫn bắt nguồn từ một cộng đồng người du cư ở Ireland mà ban đầu chủ yếu nói tiếng Ireland. Cộng đồng này sau đó đã trải qua một thời kỳ song ngữ rộng rãi dẫn đến một ngôn ngữ dựa nhiều vào tiếng Anh Ireland với những ảnh hưởng nặng nề từ tiếng Ireland. Vì các phương ngữ khác nhau của tiếng Shelta biểu hiện mức độ Anh hoá khác nhau nên rất khó để xác định mức độ của lớp nền tiếng Ireland. Oxford Companion to the English Language cho rằng nó ở mức 2.000-3.000 từ.
Tên gọi

Ngôn ngữ này được biết đến bằng nhiều tên khác nhau. Những người bên ngoài cộng đồng Irish Travellers thường gọi nó là Cant (từ nguyên từ này là một vấn đề tranh luận). Những người nói ngôn ngữ gọi nó là (the) Cant, Gammon hoặc Tarri. Trong số các nhà ngôn ngữ học, tên Shelta là thuật ngữ được sử dụng phổ biến nhất.
Các tên bổ sung bao gồm Bog Latin, Caintíotar,[cần dẫn nguồn] Gammon, Sheldru, Shelter, Shelteroch, Ould Thing, và Tinker's Cant.
Nguồn gốc và lịch sử

Các nhà ngôn ngữ học đã ghi chép về Shelta chí ít từ những năm 1870. Các nghĩa cứu đầu tiên được xuất bản vào năm 1880 và 1882 bởi Charles Leland. Chuyên gia ngôn ngữ Celt Kuno Meyer và chuyên gia Romani John Sampson đều khẳng định rằng tiếng Shelta tồn tại từ tận thế kỷ 13.
Trong giai đoạn sớm nhất nhưng không có ghi nhận, nhiều nhà ngôn ngữ học phỏng đoán rằng cộng đồng Irish Travelers nói tiếng Ireland, cho đến một khoảng thời gian nói song ngữ rộng rãi bằng tiếng Ireland và tiếng Anh Ireland (hoặc tiếng Scots ở Scotland), dẫn đến creole hoá (có thể là giai đoạn ba ngôn ngữ). Ngôn ngữ kết quả được gọi là Shelta Cổ và người ta nghi ngờ rằng, giai đoạn này, ngôn ngữ biểu hiện các đặc điểm khác biệt, chẳng hạn như các đặc điểm cú pháp và hình thái phi Anh, không còn được tìm thấy trong Shelta.
Trong cộng đồng người di cư, nhiều nhánh khác nhau của tiếng Shelta đã tồn tại. Tiếng Shelta Anh ngày càng trải qua Anh hoá, trong khi Irish Travellers Mỹ, ban đầu cũng đồng nghĩa với Shelta, đến bây giờ đã bị Anh hóa gần như hoàn toàn.
Đặc điểm ngôn ngữ

Tiếng Shelta là một ngôn ngữ bí mật. Người Travellers không thích chia sẻ ngôn ngữ với người ngoài (những người mà Travellers đặt tên là "Buffers") hoặc không phải Travellers. Khi người Shelta nói chuyện trước mặt Buffers, Travellers sẽ ngụy trang cấu trúc để làm ra vẻ như họ không nói thứ tiếng gọi là Shelta gì cả.
Đặc điểm ngôn ngữ > Ngữ pháp

Tiếng Shelta chia sẻ các đặc điểm cú pháp chính của nó với tiếng Anh Ireland và phần lớn các đặc tính hình thái của nó như số nhiều -s và sự thể hiện thì quá khứ. Đối chiếu:
| Tiếng Shelta | Tiếng Anh |
| --- | --- |
De Golya nacked de greid: The child stole the money
Krosh into de lorch: Get into the car
De Feen: The man
De Byor: The Woman
Sooblik: Boy
Lackin: Girl
Solk/Bug: Take
Bug: Go/Give/Get
Krosh: Go/Come
Gloke/Gratch/Oagle/Dashe: Look/See/Watch
Đặc điểm ngôn ngữ > Âm vị học

Tiếng Shelta có 27 phụ âm và sáu nguyên âm.
Các phụ âm là /p, pʲ, b, bʲ, m, mʲ, w, t, tʲ, d, dʲ, n, nʲ, θ, ð, r, rʲ, l, ʎ, ʃ, t͡ʃ, j, k, kʲ, g, gʲ, χ/. Nhiều từ rất phức tạp bằng cách kết hợp nhiều phụ âm bên trong, như trong từ skraχo cho "cây, bụi", với phụ âm /χ/ là một âm rít được giữ ở phía sau cuống họng và được giữ lâu hơn các phụ âm khác.
Ngẫu nhiên, không có nhiều tầm quan trọng về giống ở tiếng Shelta. Số nhiều được biểu thị với hậu tố tiếng Anh /–s/ hoặc /-i /, chẳng hạn như gloχ "người đàn ông" trở thành gloχi "những người đàn ông".
Từ mượn

Một số từ Shelta đã được những người nói tiếng Anh chính thống vay mượn, chẳng hạn như từ "bloke" có nghĩa là "gã, tên" vào giữa thế kỷ 19.
Chữ viết

Không có chữ viết chuẩn cho ngôn ngữ này. Nói rộng ra, tiếng Shelta có thể được viết theo chữ viết kiểu Ireland hoặc chữ viết kiểu Anh. Ví dụ, từ "(đã) cưới" hoặc có thể được viết là lósped hoặc lohsped, từ "phụ nữ" có thể được viết là byohr hoặc beoir.
Tài liệu

R. A. Stewart Macalister (1937), Ngôn ngữ bí mật của Ireland: với tài liệu tham khảo đặc biệt về nguồn gốc và bản chất của ngôn ngữ Shelta, một phần dựa trên các bộ sưu tập và bản thảo của cố John Sampson. Nhà xuất bản Đại học Cambridge (phát hành lại bởi Craobh Rua Books, Armagh, 1997)
Ixia versicolor

| Ixia versicolor> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Iridaceae
Chi (genus): Ixia
Loài (species): I. versicolor
Danh pháp hai phần
Ixia versicolor G.J.Lewis, 1962 
Ixia versicolor là một loài thực vật có hoa trong họ Diên vĩ. Loài này được G.J.Lewis miêu tả khoa học đầu tiên năm 1962.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ixia versicolor”. Truy cập ngày 25 tháng 6 năm 2013.
Plantago rhodosperma

| Plantago rhodosperma |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Plantaginaceae
Chi (genus): Plantago
Loài (species): P. rhodosperma
Danh pháp hai phần
Plantago rhodosperma Decne. 
Plantago rhodosperma là một loài thực vật có hoa trong họ Mã đề. Loài này được Decne. mô tả khoa học đầu tiên năm 1852.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Plantago rhodosperma”. Truy cập ngày 21 tháng 8 năm 2013.