Trận sông Dniepr
Binh lực và kế hoạch của các bên > Quân đội Đức Quốc xã > Binh lực

Vào thời điểm 4 tháng cuối năm 1943, quân đội Đức Quốc xã tại cánh Nam mặt trận Xô Đức có Cụm tập đoàn quân Nam do Thống chế Erich von Manstein làm Tư lệnh, Trung tướng Theodor Busse làm Tham bưu trưởng, gồm 3 tập đoàn quân bộ binh, 2 tập đoàn quân xe tăng, 1 tập đoàn quân không quân. Đây là cụm tập đoàn quân mạnh nhất của quân đội Đức Quốc xã trên mặt trận phía đông nhưng lại phải phụ trách tuyến mặt trận dài, chiếm khoảng gần 50% tổng chiều dài mặt trận Xô-Đức. Tham gia chiến dịch còn có Tập đoàn quân 2 ở cánh trái của Cụm tập đoàn quân Trung tâm do các Thống chế Günther von Kluge và Ernst Busch (từ tháng 10 năm 1943) làm Tư lệnh. Đội hình bố trí từ Bắc xuống Nam ở thời điểm khai trận gồm có:
Tập đoàn quân 2 do Trung tướng Dietrich von Saucken làm Tư lệnh, Trung tướng Gustav von Harteneck làm Tham mưu trưởng. Trong biên chế có:
Quân đoàn bộ binh 35 của tướng Friedrich Wiese, binh lực gồm có:
Bộ binh: 5 sư đoàn (6, 31, 216, 258 (thiếu), và 383)
Thiết giáp: 3 tiểu đoàn xe tăng hạng nặng (505, 654, 656)
Pháo binh: 1 sư đoàn (637) và 2 trung đoàn (47 và 63) pháo binh nặng, 2 sư đoàn (69 và 109) và 2 trung đoàn (616 và 851) pháo binh nhẹ.
Phòng không: 2 sư đoàn 244 và 909
Quân đoàn bộ binh 20 của tướng Rudolf Freiherr von Roman, binh lực gồm có:
Bộ binh: 5 sư đoàn (45, 102, 137, 251, 292)
Pháo binh: 1 sư đoàn pháo binh nặng (604); 3 sư đoàn pháo binh nhẹ (425, 430, 850); 1 trung đoàn pháo binh hỗn hợp (904),
Phòng không: 1 trung đoàn (41)
Quân đoàn bộ binh 7 của tướng Anton Dostler, binh lực gồm có:
Bộ binh: 5 sư đoàn (68, 75, 88, 213 và 323)
Thiết giáp: Trung đoàn pháo tự hành 202
Pháo binh: Sư đoàn 616
Quân đoàn bộ binh 13 của tướng Arthur Hauffe, binh lực gồm có:
Bộ binh: 4 sư đoàn (183, 208, 340, 377)
Thiết giáp: Sư đoàn xe tăng 7
Kỵ binh: Sư đoàn kỵ binh 5
Pháo binh: Sư đoàn pháo binh nặng 559
Quân đoàn xe tăng 46 của tướng Hans Gollnick, binh lực gồm có:
Thiết giáp: 2 sư đoàn xe tăng (5 và 16), 1 trung đoàn pháo tự hành (743)
Kỵ binh: Sư đoàn kỵ binh 2 và lữ đoàn kỵ binh 1 SS
Bộ binh: 5 sư đoàn (Cụm quân Manteuffel gồm các sư đoàn 7, 36, 134, 253 và 342)
Pháo binh: Sư đoàn pháo binh hỗn hợp 906, trung đoàn pháo chống tăng 100, trung đoàn pháo phản lực 103
Quân đoàn xe tăng 56 của tướng Anton Graßer, binh lực gồm có:
Thiết giáp: 2 sư đoàn xe tăng (4 và 12)
Bộ binh: 4 sư đoàn (14, 131, 203, 321)
Pháo binh: (không có số liệu)
Quân đoàn bộ binh 7 Hungary
Tập đoàn quân xe tăng 4 do Đại tướng Hermann Hoth làm Tư lệnh, Thiếu tướng Friedrich Fangohr làm Tham mưu trưởng. Trong biên chế có:
Quân đoàn xe tăng 48 do các tướng Otto von Knobelsdorff, Dietrich von Choltitz, Heinrich Eberbach và Hermann Balck lần lượt chỉ huy, binh lực gồm có:
Thiết giáp: 3 sư đoàn xe tăng (8, 11, 19) và sư đoàn cơ giới "Großdeutschland"; 1 sư đoàn pháo tự hành (911), lữ đoàn cơ giới 10 và trung đoàn cơ giới 39.
Bộ binh: 3 sư đoàn (179, "Adolf Hitler" và "Das Reich")
Pháo binh: 2 sư đoàn pháo binh nặng (101 và 842); 2 trung đoàn pháo binh nhẹ (70 và 109)
Phòng không: 1 trung đoàn (911.)
Quân đoàn xe tăng 24 của tướng Walther Nehring, binh lực gồm có:
Thiết giáp: 3 sư đoàn xe tăng (1, 17 và 27), 1 sư đoàn cơ giới (239)
Bộ binh: 5 sư đoàn (10, 34, 82, 112 và 444)
Quân đoàn bộ binh 52 của tướng Hans-Karl von Scheele, binh lực gồm có:
Bộ binh: 4 sư đoàn (76, 255, 332, 384)
Thiết giáp: 1 trung đoàn xe tăng (thuộc sư đoàn xe tăng 13).
Không quân: Sư đoàn đổ bộ đường không 2
Quân đoàn bộ binh 59 của tướng Kurt von der Chevallerie, binh lực gồm có:
Bộ binh: 3 sư đoàn (217, 263 và 391)
Thiết giáp: sư đoàn xe tăng 2, sư đoàn cơ giới 516, sư đoàn pháo tự hành 276
Pháo binh: sư đoàn pháo binh nặng 85, các trung đoàn pháo binh nhẹ 787 và 65, trung đoàn pháo chống tăng 276
Tập đoàn quân 8 (nguyên là Cụm tác chiến Kempf) do Thượng tướng Bộ binh Otto Wöhler làm Tư lệnh, Thiếu tướng Hans Speidel làm Tham mưu trưởng, trong biên chế có:
Quân đoàn xe tăng 3 của tướng Friedrich Schulz, binh lực gồm có:
Thiết giáp: 3 sư đoàn xe tăng (3, 6, 14)
Bộ binh: 2 sư đoàn (30 và 367)
Quân đoàn bộ binh 11 của tướng Erhard Raus, binh lực gồm có:
Bộ binh: 3 sư đoàn (57, 72, 167)
Thiết giáp: 1 sư đoàn xe tăng ("Wiking")
Pháo binh: Lữ đoàn quân tình nguyện SS
Quân đoàn bộ binh 42 của tướng Franz Mattenklott, binh lực gồm có:
Bộ binh: 3 sư đoàn (153, 355, 381) và sư đoàn khinh binh Romania
Thiết giáp: 2 trung đoàn xe tăng (thuộc sư đoàn xe tăng 13)
Tập đoàn quân xe tăng 1 do các Đại tướng Eberhard von Mackensen và Thượng tướng Thiết giáp Hans-Valentin Hube (từ 29 tháng 10) làm Tư lệnh, Thiếu tướng Walther Wenck làm Tham mưu trưởng, trong biên chế có:
Quân đoàn xe tăng 57 của tướng Hans-Karl Freiherr von Esebeck, binh lực gồm có:
Thiết giáp: 3 sư đoàn xe tăng (9, 23 và "Totenkopf")
Bộ binh: 4 sư đoàn (15, 62, 198 và 294)
Quân đoàn xe tăng 40 do các tướng Gotthard Heinrici và Ferdinand Schörner (từ ngày 15 tháng 11) chỉ huy, binh lực gồm có:
Thiết giáp: 2 sư đoàn xe tăng (10, 17), 1 sư đoàn cơ giới (16)
Bộ binh: 4 sư đoàn(111, 123, 258, 336)
Quân đoàn bộ binh 30 của tướng Maximilian Fretter-Pico, binh lực gồm có:
Bộ binh: 5 sư đoàn (257, 304, 306, 387 và sư đoàn bộ binh 12 Romania)
Tập đoàn quân 6 (tái lập) do các Đại tướng Karl-Adolf Hollidt và Thượng tướng Pháo binh Maximilian de Angelis (từ 22 tháng 11) làm Tư lệnh, Thiếu tướng Max Hermann Bork làm Tham mưu trưởng, trong biên chế có:
Quân đoàn bộ binh 4' (tái lập) của tướng Friedrich Mieth, binh lực gồm có:
Bộ binh: 4 sư đoàn (3, 79, 101 và 302)
Thiết giáp: 1 sư đoàn xe tăng (24)
Pháo binh: 1 sư đoàn (65) và 1 trung đoàn pháo binh hạng nặng (507); 3 trung đoàn pháo binh nhẹ (72, 154 và 731)
Phòng không: 2 trung đoàn (259 và 277).
Quân đoàn bộ binh 29 của tướng Erich Brandenberger, binh lực gồm có:
Bộ binh: 4 sư đoàn (9, 17, 97, 335)
Pháo binh: 1 sư đoàn pháo binh nặng (777), 1 sư đoàn (140) và 3 trung đoàn pháo binh nhẹ (40, 844, 737); 1 trung đoàn chống tăng (721)
Phòng không: 1 trung đoàn (243)
Không quân: Sư đoàn đổ bộ đường không 15
Tập đoàn quân 17 do Thượng tướng Công binh Erwin Jaenecke làm Tư lệnh, các Đại tá Helmuth Voelter, Thiếu tướng Harald Freiherr von Elverfeldt, Thiếu tướng Wolfdietrich Ritter von Xylander lần lượt làm Tham mưu trưởng, trong biên chế có:
Quân đoàn bộ binh 44 của tướng Friedrich Köchling, binh lực gồm có:
Bộ binh: 2 sư đoàn Đức (98 và 125); 3 sư đoàn Romania (3, 10, 24)
Kỵ binh: 1 sư đoàn Đức (4), 1 sư đoàn Romania (4)
Pháo binh: sư đoàn pháo binh nặng 732 (thiếu), 1 trung đoàn pháo binh nhẹ (792), 2 sư đoàn pháo bờ biển 148 và 707
Phòng không: 1 trung đoàn (249)
Quân đoàn bộ binh 49 của tướng Rudolf Konrad, binh lực gồm có:
Bộ binh: 3 sư đoàn (46, 50, 99)
Kỵ binh: 2 sư đoàn (1, 4)
Pháo binh: trung đoàn 4 pháo binh nhẹ
Pháo binh: 2 sư đoàn pháo binh nặng 154 và 607; trung đoàn pháo binh nhẹ 60.
Phòng không: Trung đoàn phòng không 144.
Quân đoàn bộ binh 5 của tướng Karl Allmendinger, binh lực gồm có:
Bộ binh: 1 sư đoàn (73)
Bộ binh sơn chiến: 2 sư đoàn Đức (1, 4), 1 sư đoàn Romania (3)
Kỵ binh: 1 sư đoàn Romania (6)
Pháo binh: 1 trung đoàn pháo binh nặng (II/732); 2 trung đoàn pháo binh nhẹ (42, 634); 2 trung đoàn pháo bờ biển (338, 789)
Tập đoàn quân không quân 4 do Thống chế Không quân Wolfram von Richthofen làm Tư lệnh, Thiếu tướng Karl-Heinrich Schulz làm Tham mưu trưởng.