stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Phân bộ Dạng mèo
Các họ còn sinh tồn > Herpestidae

Họ Herpestidae (cầy mangut, cầy mangut lùn, hồ cầy v.v.) có 34 loài. Trước đây, chúng được đặt trong họ Cầy (Viverridae). Tuy nhiên, Wilson và Reeder (1993) đã thiết lập rằng nhóm này là khác biệt về mặt hình thái và gen với nghóm thuộc họ Cầy. Chúng sinh sống tại khu vực châu Phi, Trung Đông và châu Á. Tất cả đều có vuốt không rụt lại được. Chúng là các động vật nhỏ, nặng từ khoảng 1 kg (2,2 lb) tới 5 kg (11 lb), và thông thường có thân hình dài, mảnh dẻ, chân ngắn. Thức ăn phụ thuộc theo kích thước của loài và nguồn cung cấp, từ các động vật có vú nhỏ, chim tới bò sát, côn trùng hay cua. Một số loài ăn tạp, ăn cả hoa quả và củ.
Các họ còn sinh tồn > Hyaenidae

Họ Hyaenidae (linh cẩu và sói đất) có 4 loài còn sinh tồn và 2 phân loài. Tất cả đều có vuốt không rụt vào được. Chúng sinh sống trong khu vực Trung Đông, Ấn Độ và châu Phi. Linh cẩu là các động vật lớn và có sức mạnh, nặng tới 80 kg (176 lb) và là một trong những động vật ăn thịt lớn cùng mắn đẻ trên Trái Đất. Sói đất nhỏ hơn, chỉ nặng 27 kg (60 lb) và là động vật ăn thức ăn chuyên biệt hóa, chúng chủ yếu ăn mối.
Các họ còn sinh tồn > Nandiniidae

Họ Nandiniidae (cầy cọ châu Phi) chỉ có 2 loài (Nandinia binotata), sinh tồn trong khu vực châu Phi hạ Sahara. Nó có vuốt có thể rụt lại và thân hình mảnh dẻ, sống trên cây, ăn tạp, với các loại quả chiếm tỷ trọng lớn trong khẩu phần ăn của nó. Các con đực nói chung to và nặng hơn, có thể nặng tới 5 kg (11 lb).
Các họ còn sinh tồn > Viverridae

Họ Viverridae (cầy mực, cầy hương, cầy genet, cầy gấm và cầy linsang) có 33 loài còn sinh tồn, tất cả đều có vuốt có thể rụt lại. Chúng sinh sống trong khu vực Nam Âu, châu Phi và châu Á. Kích thước dao động từ nhỏ, chỉ nặng 500g (1 lb) tới trung bình và nặng tới 14 kg (39 lb). Các loài cầy của họ này có thân hình dài, chân ngắn và thường có đuôi dài. Thức ăn từ động vật có vú nhỏ và côn trùng tới động vật giáp xác và động vật thân mềm.
Tiến hóa

Vào giữa thế Paleocen (60 triệu năm trước- 60 Ma), các loài trong họ Miacidae đã xuất hiện. Các loài động vật này là một đơn vị phân loại đa ngành và là cơ sở đối với bộ Carnivora. Chúng có các răng nhai thịt tương tự như ở Carnivora nhưng thiếu các túi bao thính giác xương hóa. Đây là các động vật ăn thịt nhỏ, sống trên cây và dựa trên kích thước của chúng (tương tự như cầy mangut), thức ăn của chúng có lẽ là côn trùng, động vật có vú nhỏ và chim.
Nhóm động vật này được chia thành 2 nhóm: nhóm miacine, với phần bù đầy đủ các răng hàm, và nhóm viverravine với số lượng răng hàm giảm xuống và các răng nhai thịt chuyên biệt hóa hơn. Các khác biệt về bộ răng này tương tự như khác biệt giữa động vật dạng chó (nhiều răng) và động vật dạng mèo (ít răng) nhưng điều này có thể không có nghĩa là các dòng dõi tiến hóa. Người ta đã từng cho rằng họ Viverravidae là cơ sở đối với động vật dạng mèo. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây chỉ ra rằng điều này là không đúng (Wesley-Hunt và John J. Flynn 2005) [5].
Vào giữa thế Eocen (khoảng 40 Ma) nhóm Miacidae bắt đầu chia thành 2 nhóm khác biệt của bộ Carnivora là Feliforms (động vật dạng mèo) và Caniforms (động vật dạng chó). Các tổ tiên thuộc Miacidae để tạo ra Feliforms vẫn duy trì cuộc sống cư ngụ trong rừng, trên cây hay nửa trên cây và săn bắt theo kiểu mai phục, trong khi các tổ tiên của Caniform là linh động hơn, săn bắt theo kiểu cơ hội. Trong khi một điều rõ ràng là những động vật dạng mèo đầu tiên xuất hiện vào thời gian này, nhưng không có tổ tiên chung rõ ràng của các họ dạng mèo trong các mẫu hóa thạch. Là những kẻ cư ngụ trong rừng, các động vật dạng mèo đầu tiên có lẽ đã bị phân hủy nhanh do thiếu các vật chất trầm tích, điều đó tạo ra các lỗ hổng lớn trong dòng lịch sử của các mẫu hóa thạch.
Tiến hóa > Cây phát sinh loài

Biểu đồ dưới đây thể hiện quan điểm hiện tại về tiến hóa của động vật dạng mèo và mối quan hệ giữa các họ.
Liên kết

| --- | --- |
: Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về Phân bộ Dạng mèo.
Cầy Fossa (Cryptoprocta ferox)
Báo gêpa (Acinonyx jubatus)
Hồ cầy (Suricata suricatta)
Linh cẩu đốm (Crocuta crocuta)
Cầy mực (Arctictis binturong)
Hóa thạch của loài trong họ Miacidae
Aplastus pilosus

| Aplastus pilosus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Cebrionidae
Chi (genus): Aplastus
Loài (species): A. pilosus
Danh pháp hai phần
Aplastus pilosus Van Dyke, 1932 
Aplastus pilosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cebrionidae. Loài này được Van Dyke miêu tả khoa học năm 1932.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Sphaerarthrum mossmanni

| Sphaerarthrum mossmanni> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Cantharidae
Chi (genus): Sphaerarthrum
Loài (species): S. mossmanni
Danh pháp hai phần
Sphaerarthrum mossmanni Macleay, 1887 
Sphaerarthrum mossmanni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cantharidae. Loài này được Macleay miêu tả khoa học năm 1887.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Berta chrysolineata

| Berta chrysolineata |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Phân họ (subfamilia): Geometrinae
Tông (tribus): Hemitheini
Chi (genus): Berta
Loài (species): B. chrysolineata
Danh pháp hai phần
Berta chrysolineata Walker, [1863] 
Danh pháp đồng nghĩa
 Euchloris leucospilota Turner, 1904  Berta fenestrata Prout, 1913 
Berta chrysolineata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó trải rộng từ vùng nhiệt đới Ấn-Úc tới Solomons.
Sải cánh dài khoảng 20 mm.
Ấu trùng ăn các loài Ricinus communis. Một số thức ăn khác bao gồm Nephelium.
Phụ loài

Berta chrysolineata chrysolineata (Sri Lanka)
Berta chrysolineata hainanensis Prout, 1912 (Ấn Độ tới Seram và có thể New Guinea)
Berta chrysolineata eccimena Prout, 1912 (quần đảo Bismarck)
Berta chrysolineata leucospilota (Turner, 1904) (Úc)
Berta chrysolineata fenestrata (Prout, 1913) (quần đảo Solomon)
Baeckea grandibracteata

| Baeckea grandibracteata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Myrtaceae
Chi (genus): Baeckea
Loài (species): B. grandibracteata
Danh pháp hai phần
Baeckea grandibracteata Pritz., 1905 
Baeckea grandibracteata là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được Pritz. mô tả khoa học đầu tiên năm 1905.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Baeckea grandibracteata”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Puya vallo-grandensis

| Puya vallo-grandensis |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Giới:: Plantae
nhánh:: Tracheophyta
nhánh:: Angiospermae
nhánh:: Monocots
nhánh:: Commelinids
Bộ:: Poales
Họ:: Bromeliaceae
Chi:: Puya
Loài:: P. vallo-grandensis
Danh pháp hai phần
Puya vallo-grandensis Rauh

Puya vallo-grandensis là một loài thực vật có hoa trong họ Bromeliaceae. Loài này được Rauh miêu tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Puya vallo-grandensis”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Chaetodon andamanensis

| Chaetodon andamanensis |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Thiếu dữ liệu  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii
Bộ (ordo): Acanthuriformes
Họ (familia): Chaetodontidae
Chi (genus): Chaetodon
Phân chi (subgenus): Tetrachaetodon
Loài (species): C. andamanensis
Danh pháp hai phần
Chaetodon andamanensis Kuiter & Debelius, 1999 
Chaetodon andamanensis là một loài cá biển thuộc chi Cá bướm (phân chi Tetrachaetodon) trong họ Cá bướm. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1999.
Từ nguyên

Từ định danh andamanensis được đặt theo tên gọi của biển Andaman, vùng biển mà đảo Nicobar Lớn tọa lạc, là hòn đảo nơi mà mẫu định danh của loài cá này được thu thập (–ensis: hậu tố biểu thị nơi chốn).
Phạm vi phân bố và môi trường sống

C. andamanensis có phân bố giới hạn ở Đông Ấn Độ Dương. Từ bờ biển Ấn Độ, phạm vi của C. andamanensis trải dài đến Sri Lanka và Maldives ở phía nam, về phía đông đến quần đảo Andaman và Nicobar (Ấn Độ), quần đảo Mergui (Myanmar), quần đảo Similan (Thái Lan) và đảo Weh (phía bắc đảo Sumatra, Indonesia).
C. andamanensis sống tập trung ở những khu vực rạn san hô phát triển trên các rạn viền bờ, độ sâu khoảng 10–40 m.
Mô tả

C. andamanensis có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 17 cm. Loài này có màu vàng toàn thân với các sọc ngang ở hai bên thân. Thân trên của C. andamanensis có một vệt dài màu xanh da trời rất nhạt (gần như là không có nếu không quan sát kỹ). Đầu có một dải đen viền xanh nhạt băng dọc qua mắt. Một đốm đen viền xanh trên cuống đuôi. Nửa ngoài của vây đuôi trong suốt.
So về kiểu hình, C. andamanensis chỉ khác với Chaetodon plebeius ở điểm vệt xanh khá mờ (vệt này rất rõ ở C. plebeius), nên C. andamanensis từng được xem là một biến dị kiểu hình của C. plebeius.
Số gai ở vây lưng: 14; Số tia vây ở vây lưng: 18; Số gai ở vây hậu môn: 4; Số tia vây ở vây hậu môn: 16–18; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.
Phân loại học

C. andamanensis và C. plebeius là hai loài chị em gần nhất của nhau. Cả hai loài này hợp thành nhóm chị em với Chaetodon bennetti, Chaetodon speculum và Chaetodon zanzibarensis, đều được xếp vào phân chi Tetrachaetodon.
Các loài Tetrachaetodon đặc trưng bởi cơ thể màu vàng, dải đen băng dọc qua mắt và một đốm đen lớn nằm trên thân (chỉ có C. andamanensis và C. plebeius là đốm đen nằm trên cuống đuôi).
Sinh thái học

Thức ăn của C. andamanensis chủ yếu là san hô. C. andamanensis thường sống thành đôi với nhau, nhưng cũng có thể sống đơn độc hoặc hợp thành từng nhóm nhỏ.
Thương mại

C. andamanensis ít khi được xuất khẩu trong ngành thương mại cá cảnh.
Çobanyatak, Hendek

| Çobanyatak |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
ÇobanyatakVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Sakarya
Quận: Hendek
Dân số (2008)
 • Tổng cộng: 339 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Çobanyatak là một xã thuộc quận Hendek, tỉnh Sakarya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2008 là 339 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Sakarya”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 4 năm 2015. Truy cập ngày 17 tháng 9 năm 2012.
Sphaerarthrum morobeense

| Sphaerarthrum morobeense> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Cantharidae
Chi (genus): Sphaerarthrum
Loài (species): S. morobeense
Danh pháp hai phần
Sphaerarthrum morobeense Wittmer, 1969 
Sphaerarthrum morobeense là một loài bọ cánh cứng trong họ Cantharidae. Loài này được Wittmer miêu tả khoa học năm 1969.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Berta discolor

| Berta discolor> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Berta
Loài (species): B. discolor
Danh pháp hai phần
Berta discolor Warren 1894 
Berta discolor là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Beckenham Town F.C.

Beckenham Town FC là một câu lạc bộ bóng đá có trụ sở tại Beckenham, London, Anh. Câu lạc bộ hiện đang thi đấu tại Isthmian League South East Division có sân nhà ở Eden Park Avenue.
Danh hiệu

London League
Nhà vô địch Division One mùa giải 1927–28
Southern Counties East League
Nhà vô địch Challenge Cup mùa giải 2013–14
Nhà vô địch Roy Vinter Shield mùa giải 2014–15
Kent Senior Trophy
Nhà vô địch mùa giải 2013–14
Thành tích

Thành tích tốt nhất tại Hạng đấu: Hạng 2 Kent League Premier Division mùa giải 2005–06
Thành tích tốt nhất tại FA Cup performance: Vòng loại thứ hai các mùa giải 1992–93, 2010–11, 2011–12
Thành tích tốt nhất tại FA Vase: Vòng 4 mùa giải 1980–81
Kỷ lục khán giả đến sân: 1,562 người trong trận đấu giao hữu với Celebrity XI tháng 6 năm 2009
Cầu thủ ra sân nhiều nhất: Lee Fabian, 985 lần
Cầu thủ ghi nhiều bàn nhất: Ricky Bennett
Mạc Đăng Lượng

| Mạc Đăng Lượng |
| --- | --- |
Minh Nghĩa đại vương
Tên chữ: Cát Giang tử
Thông tin cá nhân
Sinh: 1496
Mất: 1604 (107–108 tuổi)
Giới tính: Nam
Học vấn: Tiến sĩ
Tước hiệu: Minh Nghĩa đại vương
Thời kỳ: Hậu Lê, Mạc
x • t • 
Mạc Đăng Lượng (1496-1604) là một võ quan được phong tước Quốc công dưới triều Hậu Lê. Triều Mạc từng được phong chức Phó quốc vương dưới thời nhà Mạc và được Mạc Thái Tổ phong tước Hoàng quận công.
Thân thế và sự nghiệp

Mạc Đăng Lượng tự Cát Giang Tử tức Hoàng Đăng Quang sinh năm 1496 quê ở xã Cao Đôi, huyện Bình Hà (nay là thôn Long Động xã Nam Tân, huyện Nam Sách, Trấn Hải Dương), ông là con cả của cụ Mạc Đăng Trắc và cụ bà Đậu Thị Minh. Ông là cháu 7 đời của Mạc Đĩnh Chi và có quan hệ họ hàng với hoàng tộc nhà Mạc.
Năm 17 tuổi, ông đỗ tiến sĩ và làm quan tước Quốc Công dưới triều Hậu lê, do chán ghét các phe phái tranh giành ngôi vua, ông cáo quan về ở ẩn nơi sinh ra ở làng Cổ Trai, huyện Nghi Dương phủ Kinh Môn, trấn Hải Dương xưa (nay thuộc xã Ngũ Đoan, huyện Kiến Thụy, thành phố Hải Phòng)
Năm 1527, Mạc Thái Tổ lập lên triều Mạc, cho mời ông ra phò tá, ban tước Hoàng quận công.
Trong chiến tranh Nam-Bắc triều, ngày 16 tháng 2, 1535 (năm Đại Chính thứ 7) ông phụng chiếu Mạc Thái Tông, ông cùng em trai Mạc Đăng Tuấn đã đưa hơn một vạn quân vào trấn thủ đất Hoan Châu. Đóng quân xứ Tiên Đô.Lập 2 tuyến phòng thủ từ huyện Nam Đường tới phủ Anh Sơn:
Tuyến 1: Phủ Anh sơn, cả một vùng Tây Bắc giáp động núi Lĩnh sơn, Đông Nam giáp sông Lam ngày nay.
Tuyến 2: Các huyện Hưng Nguyên, (xã Nghi Hương) Nghi Xuân, Nam đường, Thanh Chương, Nam giáp Động núi Lĩnh sơn, Bắc giáp núi Đại Huệ. Ngài có công chiêu lập 137 hộ dân tiền thân các dòng họ lớn ở Tổng Đặng sơn (ngày nay thuộc 3 xã Nam Sơn, Bắc Sơn, Đặng Sơn tỉnh Nghệ An).
Từ tháng 7 năm 1571 tới năm 1575, dưới sự chỉ huy của Phụ Chính Khiêm vương Mạc Kính Điển, Hoàng Quận Công Mạc Đăng Lượng, Thạch Quận Công Nguyễn Quyện cùng các tướng nhà Mạc tiến đánh vùng Thanh Nghệ. Trong trận Lèn Hai Vai (Yên Thành), đánh thắng Lai quận công Phan Công Tích. Năm 1576,Nguyễn Quyện cùng Mạc Đăng Lượng đem quân trở ra Ngọc Sơn, Thanh Hóa đóng đồn từ Cầu Quán đến Mạo Lạp, lại cho quân mai phục hai bên đón đường. Đã bắt sống Tấn quận công Nguyễn Cảnh Hoan trên đường trở ra Yên Trường tại Bông Đồn, Độc Hiệu ngoại Thanh Hóa (Ninh Bình ngày nay).
Tháng 10, 1584, nhà Mạc tấn phong ông Hoàng Quận công Phủ tả Đô Đốc (ĐVSKTT) tước Minh Nghĩa đại vương sau tấn phong Phó Quốc Vương Triều Mạc. Cùng đợt cũng tấn phong Giáp Trưng tước Sách quốc công, Nguyễn Quyện tước Nam đạo Thường Quốc công, Mạc Ngọc Liễn tước Đà Quốc Công.
Năm 1591 ông dẫn hàng vạn quân chỉ một đêm đã đào xong sông gọi "Sông Nhà Mạc" và đắp nhiều thành lũy gọi là "Nhất dạ thành" ở vùng Duyên Hà, Hậu Tái, Thái Bình.
Năm 1592, Thăng Long thất thủ, nhà Mạc thất thế, ông đổi tên thành Hoàng Đăng Quang, trước ở vùng Thạch Thành, Thanh Hóa sau về ở ẩn vùng Chân Lộc, Thanh Chương, Nam Đường. Tại đây ông sống ẩn dật, chiêu dân lập ấp, dạy học làm thuốc làm nông tang đến cuối đời. Năm Hoằng Định thứ 2 (1602) ông đến dâng hương chứng kiến việc di dời mộ cụ Nguyễn Cảnh Hoan từ Rú Guộc Thanh Chương về Rú Cấm Tràng sơn, Đô Lương. Khi sống hai ông tuy ở hai chiến tuyến khác nhau nhưng rất trọng nghĩa khí của nhau.
Năm 1604, ông qua đời, hưởng thọ 108 tuổi. Sau khi mất mộ 2 ông, bà được song táng tại Rú Tán, xã Xuân Hồ, nay là xã Xuân Hòa, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An.
Gia đình

Cha ông Mạc Đăng Trắc quê ở xã Cao Đôi, mẹ ông là bà Đậu Thị Minh làng Câu Tử Nội, xã Hợp Thành, huyện Thủy Nguyên.
Vợ ông là Mai Thị Huệ, dòng dõi Mai Thúc Loan ở Nam Đàn.
Mạc Đình Phúc

Mạc Đình Phúc hay Mạc Đĩnh Phúc, tên thật là Nguyễn Khắc Tình (hoặc Tĩnh) (1849-1897), là thủ lĩnh nghĩa quân kháng Pháp tại một số tỉnh thuộc miền Bắc Việt Nam vào cuối thế kỉ 19.
Thân thế & sự nghiệp

Mạc Đình Phúc sinh ở xã Thanh Bình (nay thuộc huyện Thanh Hà, tỉnh Hải Dương); còn nhóm Nhân văn Trẻ thì ghi ông sinh ở làng Bình Hạ, huyện Thanh Trì, tỉnh Thái Bình.
Sau khi thi đỗ tú tài, Mạc Đình Phúc làm nghề dạy học. Oán ghét thực dân Pháp, Mạc Đình Phúc tự nhận mình là cháu 18 đời của nhà Mạc và ra sức tuyên truyền rằng mình có phép thần thông làm cho súng đạn của đối phương bắn không nổ, để chiêu mộ nghĩa quân chống lại quân xâm lược.
Năm 1896, Kỳ Đồng (1875-1929) mua đất gần vùng Yên Thế lập đồn điền, bí mật giúp Mạc Đình Phúc trong việc tổ chức Nghĩa đảng. Hai ông đã chia lực lượng ra làm đội, cơ, vệ, nha, hộ (cứ 30 người thành một đội, 4 đội thành một cơ, 4 cơ thành một vệ...) rồi định chức quan lĩnh, đô lĩnh, thống chế, đô hiển để cai quản. Nghĩa quân gọi chung là Mạc thiên binh, còn Mạc Đình Phúc thì tự xưng là Đổng thống nguyên nhung, lập đại bản doanh ở Thái Bình, Hải Dương.
Nhờ giỏi tuyên truyền và kỷ luật nghiêm minh (cấm nghĩa quân không được cướp bóc hoặc hà hiếp nhân dân, ai vi phạm sẽ bị phạt nặng), nên phong trào của Mạc Đình Phúc lan nhanh ra khắp các tỉnh Quảng Ninh, Hải Dương, Hưng Yên, Kiến An, Thái Bình, Nam Định, Hà Nam...
Ngày 13 tháng 12 năm 1897, nghĩa quân làm lễ tế cờ tại chùa Minh Khánh, cờ đề "Bình Tây diệt Nguyễn", rồi xuất quân đánh vào thành phố Hải Dương, bao vây Ninh Giang (nay thuộc tỉnh Hải Dương), phá huyện Vĩnh Bảo (nay thuộc Hải Phòng). Số người tham gia tuy lên đến 500 người, nhưng vì vũ khí chỉ có giáo mác nên cuộc khởi nghĩa đã bị đối phương dùng hỏa lực mạnh đánh tan.
Cùng lúc đó, tại huyện Trực Ninh (Nam Định), nghĩa quân do nhà sư Thọ (không biết pháp danh đầy đủ) ở chùa Lãng Đông chỉ huy tiến đánh tỉnh lỵ cũng bị quân triều đình đánh lui.
Sau ba năm tổ chức, cuộc khởi nghĩa thất bại (1875-1897), Mạc Đĩnh Phúc bị bắt và bị xử tử tại Hải Dương ngày 29 tháng 12 năm 1897.
Nhận xét khái quát

Vào cuối thế kỷ 19, để đánh đuổi quân Pháp xâm lược, các cuộc đấu tranh vũ trang mang màu sắc tôn giáo đã nổ ra. Có thể kể đến các cuộc khởi nghĩa của các lãnh tụ như: Phan Xích Long, Ngô Lợi, Đạo Tưởng, Cử Đa, Võ Trứ, Mạc Đĩnh Phúc...
Nhận xét về các cuộc khởi nghĩa ở thời kỳ này, nhóm Nhân văn Trẻ viết:
Chú thích

↑  Nhân văn Trẻ, Hỏi đáp lịch sử Việt Nam (tập 4). Nhà xuất bản Trẻ, 2007, tr. 335.
Apatania kalariana

| Apatania kalariana> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Inescta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Apataniidae
Chi (genus): Apatania
Loài (species): A. kalariana
Danh pháp hai phần
Apatania kalariana F Schmid, 1961 
Apatania kalariana là một loài Trichoptera trong họ Apataniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Phêrô Nguyễn Văn Lựu

| Phêrô Nguyễn Văn Lựu |
| --- | --- |
Sinh: 1812 Gia Định, Việt Nam
Mất: 7 tháng 4 năm 1861(1861-04-07) (48–49 tuổi)
Tôn kính: Giáo hội Công giáo Rôma
Chân phước: 2 tháng 5 năm 1909 bởi Giáo hoàng Piô X
Tuyên thánh: 19 tháng 6 năm 1988, Roma bởi Giáo hoàng Gioan Phaolô II
Lễ kính: 28 tháng 4
Bị bách hại:  bởi Minh Mạng (Nhà Nguyễn)
Phêrô Nguyễn Văn Lựu là một linh mục tử vì đạo, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.
Ông sinh năm 1812 tại Gò Vấp, tỉnh Gia Định (nay thuộc phường 4, quận Gò Vấp, Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc Tổng Giáo phận TP. Hồ Chí Minh), theo học tại Chủng viện Penang (Malaysia). Về nước, ông được ủy thác coi sóc các họ đạo Mặc Bắc, Sa Đéc và Mỹ Tho và cũng từng uống rượu để hòa đồng với người dân. Năm 1853, khi đang coi sóc họ đạo Mặc Bắc, ông được chuyển sang họ đạo Ba Giồng, gần Mỹ Tho. Năm 1860, ông thường cải trang vào tù thăm viếng các giáo hữu thuộc vùng Xoài Mút và Ba Giồng đang bị bắt. Khi bị phát hiện, ông nhận mình là đạo trưởng. Ông bị xử trảm ngày 7 tháng 4 năm 1861, tại pháp trường ngoài thành Mỹ Tho. Thi hài cùng gông cùm và một chiếc bình đất vấy máu được giáo dân đem về an táng tại giáo xứ Ba Giồng. Giáo phận Mỹ Tho nhận ông làm Thánh Bổn mạng của Giáo phận.
Chú thích

↑  Lm. Đào Trung Hiệu, OP. “Thánh Phêrô Nguyễn Văn Lựu, Linh mục (1812-1861)”. Giáo phận Vĩnh Long.
↑  Hội đồng Giám mục Việt Nam, Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm (2018). Hạnh các thánh tử đạo Việt Nam. Tôn giáo. tr. 158–159.
Protorthodes daviesi

| Protorthodes daviesi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Protorthodes
Loài (species): P. daviesi
Danh pháp hai phần
Protorthodes daviesi Barnes & Benjamin, 1927 
Protorthodes daviesi là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Çobanözü, Sinanpaşa

| Çobanözü |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
ÇobanözüVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Afyonkarahisar
Huyện: Sinanpaşa
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 806 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 03850 
Çobanözü là một xã thuộc huyện Sinanpaşa, tỉnh Afyonkarahisar, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 806 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Afyonkarahisar”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 17 tháng 9 năm 2012.
Puya vasquezii

| Puya vasquezii |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Giới:: Plantae
nhánh:: Tracheophyta
nhánh:: Angiospermae
nhánh:: Monocots
nhánh:: Commelinids
Bộ:: Poales
Họ:: Bromeliaceae
Chi:: Puya
Loài:: P. vasquezii
Danh pháp hai phần
Puya vasquezii Ibisch & E.Gross

Puya vasquezii là một loài thực vật có hoa trong họ Bromeliaceae. Loài này được Ibisch & E.Gross miêu tả khoa học đầu tiên năm 1998. Chúng là loài đặc hữu của Bolivia.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Puya vasquezii”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Amphipyra uniformis

| Amphipyra uniformis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Amphipyra
Loài (species): A. uniformis
Danh pháp hai phần
Amphipyra uniformis Warren, 1911 
Amphipyra uniformis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Myrmexocentroides enganensis

| Myrmexocentroides enganensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Myrmexocentroides
Loài (species): M. enganensis
Danh pháp hai phần
Myrmexocentroides enganensis Breuning, 1970 
Myrmexocentroides enganensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.