stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Chiến dịch Đường 9 – Khe Sanh
Tầm quan trọng của Khe Sanh

Từ năm 1962, Mỹ và VNCH đã xây một căn cứ không quân - lục quân ở một thung lũng hẻo lánh ở gần khu vực biên giới Việt-Lào, có ý nghĩa chiến lược do nằm gần tuyến vận chuyển Đường mòn Trường Sơn nổi tiếng. Năm 1962, căn cứ này được Lực lượng Mũ Nồi Xanh (Green Berets) Hoa Kỳ sử dụng đầu tiên làm nơi xuất phát các phi vụ thám thính đi sâu vào vùng đất Lào. Vị trí chiến lược của Khe Sanh do đó đã gây nhiều trở ngại lớn cho sự tiếp vận từ miền Bắc vào chiến trường miền Nam.
Sau thất bại trong mùa khô 1965-1966, Robert McNamara, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ đã nảy ra ý định thiết lập một phòng tuyến chống xâm nhập hiện đại nhất ở bờ nam sông Bến Hải để ngăn chặn đối phương. Ý tưởng của McNamara đã được 47 nhà khoa học tài ba của nước Mỹ tổ chức nghiên cứu thực thi. Sau ba tháng nghiên cứu, hội đồng khoa học dưới sự điều khiển của McNamara đã vạch ra một kế hoạch với tham vọng lớn:
Phòng tuyến ước tính có chiều rộng khoảng 20 km, từ nam vĩ tuyến 17 đến đường 9, chiều dài trên 100 km chạy song song với sông Bến Hải từ biển Đông đến Sê Pôn (Lào), trong đó hành lang mặt bằng xây dựng có bề ngang 500 mét sẽ được san bằng như một sân bóng để đối phương không có chỗ ẩn nấp.
Xây dựng một hệ thống đồn bốt dày đặc, cứ khoảng 2 km có 1 tháp canh khoảng 4 km có 1 căn cứ cỡ đại đội hoặc tiểu đoàn.
Bố trí một hệ thống công sự gồm đủ hầm hào, lô cốt kiên cố, hàng chục lớp hàng rào kẽm gai chằng chịt, xen kẽ với nhiều lớp bom mìn đủ kiểu: mìn định hướng, mìn đĩa, mìn lá, mìn Claymore, mìn chiếu sáng, lựu đạn nổ tức thì (Mỹ dự kiến sử dụng 20 triệu quả mìn và 25 triệu quả bom cỡ nhỏ). Đặc biệt phòng tuyến được trang bị phương tiện điện tử tối tân như "cây nhiệt đới", "máy thông minh", "máy phát hiện hơi người". Đây là các loại máy thu phát tiếng động tinh vi đủ cỡ 15 ngày, 3 tháng, hoặc 6 tháng thay pin một lần.
Căn cứ Khe Sanh được xác định là trung tâm của hệ thống hàng rào điện tử trên. Do đó, Khe Sanh-Quảng Trị được Mỹ xây dựng một tập đoàn phòng ngự mạnh, liên hoàn, kiên cố nhất của Mỹ ở địa đầu miền Nam Việt Nam gồm các cứ điểm Làng Vây, Chi khu quân sự Hướng Hóa, cụm cứ điểm phòng ngự sân bay Tà Cơn.
Cụm cứ điểm Tà Cơn là cái lõi của tập đoàn phòng ngự Khe Sanh của Mỹ, có chiều dài khoảng 5 km, rộng khoảng 3 km, có một đường băng dã chiến dài khoảng hơn 3.000 m đảm bảo hoạt động của máy bay C-130 Hercules và một số trực thăng vũ trang. Hệ thống công sự, vật cản được xây dựng kiên cố và liên hoàn; công sự chiến đấu bằng bê tông đúc sẵn, hố chiến đấu cá nhân có nắp bằng bao cát, một số lô cốt bằng bê tông, hầm ngầm, hệ thống giao thông hào, chiến hào liên hoàn; xung quanh bao bọc từ 6 đến 10 hàng rào dây kẽm gai các loại, các bãi mìn dày đặc, xen kẽ rải "cây nhiệt đới" (thiết bị thu tin điện tử) khắp các nơi. Tuy nhiên, phía lực lượng bắn tỉa của Việt Nam cũng thường lợi dụng lúc máy bay Mỹ chở quân đến sân bay Tà Cơn để tấn công, khiến lính Mỹ rất hoang mang với chiến thuật đánh nhanh, rút nhanh.
Binh lực các bên > Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ

Lực lượng của Hoa Kỳ trong trận Khe Sanh chủ yếu thuộc Quân đoàn tác chiến thủy - bộ III Thủy quân lục chiến (III Marine Amphibious Force). Có khoảng 45.000 quân trên toàn tuyến (trong đó có 28.000 quân Mỹ), gồm 3 trung đoàn tăng cường thuộc Sư đoàn Thủy quân lục chiến số 3; 4 tiểu đoàn tàu tuần tra và vận tải (5, 10, 53 và 301), 9 tiểu đoàn pháo binh, 3 tiểu đoàn và 1 đại đội cơ giới, trong quá trình phòng ngự được sự chi viện mạnh của không quân, pháo binh ở phía sau.
Riêng ở Khe Sanh, Mỹ có 3 tiểu đoàn thuộc Trung đoàn 26, 1 tiểu đoàn thuộc Trung đoàn 9 TQLC Mỹ, Sở chỉ huy tiền phương số 3 (Forward Operating Base 3) của Lục quân Hoa Kỳ với quân số 5.880 lính, 1 tiểu đoàn pháo 155 mm, 1 đại đội xe tăng, 1 đại đội chống tăng, Tiểu đoàn 37 Biệt động quân VNCH, 1 đội thám báo 300 lính, tổng cộng 6.680 lính.
Từ tháng 4 khi Mỹ mở Chiến dịch Pegasus huy động thêm Sư đoàn Không kỵ số 1 của Mỹ, Trung đoàn 1 và Trung đoàn 26 TQLC Mĩ, Chiến đoàn dù 3 VNCH cùng nhiều đơn vị Biệt động quân và bảo an, tổng cộng 20.000 quân yểm trợ bởi 300 trực thăng, 148 khẩu pháo.
Bên cạnh đó, Chiến dịch Niagara và Chiến dịch Arc Light để hỗ trợ không quân cho Khe Sanh cũng thu hút một lực lượng hùng hậu: hơn 1.000 trực thăng (nhiều hơn số trực thăng chiến đấu của 3 nước Anh, Pháp, Đức cộng lại), không quân Mỹ đã xuất kích 24.000 lần chiếc kể cả máy bay chiến lược B-52, trút hơn 114.000 tấn bom các loại (gấp 7 lần quả bom nguyên tử Mỹ ném xuống Hiroshima và bằng lượng bom ném xuống Nhật suốt cả năm 1945).
Bảo đảm kỹ thuật - hậu cần cho Khe Sanh, bao gồm tải thương bằng trực thăng (MediVac); và phương thức tiếp tế LAPES (Low Attiude Parachute Extraction System - thả dù ở độ cao tầm thấp) thực hiện bởi một cầu hàng không hiện đại, quy mô khổng lồ trên các máy bay vận tải C-130. Mỹ có thể đáp ứng cho Khe Sanh tới 600 tấn hàng tiếp tế/ngày (trong khi Pháp chỉ cung cấp được cho Điện Biên Phủ 100 tấn). Từ 19 đến 25 tháng 1, một hệ thống cảm biến điện tử hiện đại mang bí hiệu Muscle Shoals cũng được triển khai quanh Khe Sanh để hỗ trợ cho các hệ thống trinh sát đường không và trên bộ.
Quân đội Hoa Kỳ ở Khe Sanh được yểm trợ hỏa lực bởi những vũ khí tân kỳ nhất thời đó. Các tổ hợp radar phản pháo mới như SKY SPOT; 16 pháo tự hành "Vua Chiến trường" M107 175 mm bố trí tại Trại Carroll ở gần Cam Lộ và trận địa trên đỉnh đồi Rockpile, 18 lựu pháo 105 mm, 8 pháo 155 mm tại các căn cứ pháo binh tại Quảng Trị, pháo yểm trợ tầm trung từ trận địa bắc đèo Hải Vân… Được đặc biệt tin tưởng còn có đạn pháo 105 mm COFAM (Combined Ordinance Fragmentary Antipersonnel Munition) nổ từng tràng trên cao, văng vô vàn mảnh bao phủ một tầm sát thương rộng lớn, giống như bom bi; cũng như đạn pháo "tổ ong" (flechettes), khi nổ bắn ra muôn vàn mũi tên thép trong một hình nón 30 độ, rất hữu hiệu chống bộ binh…
Phía Mỹ cũng sử dụng chiến tranh tâm lý ở Khe Sanh với các hoạt động chiêu hồi, rải truyền đơn với hình ảnh một bữa cơm gia đình và có một dấu hỏi hàm ý thiếu ai trong bữa cơm đó để gây nỗi nhớ nhà cho người lính Quân Giải phóng.
Diễn biến

Bộ chỉ huy QĐNDVN, tham chiến dưới danh nghĩa Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam (QGP), chia chiến dịch ra làm 4 giai đoạn:
Đợt 1 (20 tháng 1 - 7 tháng 2), QGP tiến công quận lỵ Hướng Hoá và cứ điểm Huội San (xem trận Huội San, 24 tháng 1 năm 1968), diệt cứ điểm Làng Vây (xem trận Làng Vây, 6 và 7 tháng 2 năm 1968), làm chủ đoạn đường 9 từ Cà Lu đến biên giới Việt - Lào.
Đợt 2 (8 tháng 2 - 31 tháng 3): phát triển lên vây lấn và pháo kích căn cứ Khe Sanh suốt 50 ngày đêm; bao vây Cồn Tiên, đánh một số trận ở hướng Đông Quốc lộ 1 để ngăn chặn lực lượng Mỹ tới ứng cứu cho Khe Sanh.
Đợt 3 (1 tháng 4 - 30 tháng 4): đánh quân Mỹ ứng cứu trong Chiến dịch Pegasus, giải toả, giữ vững các khu vực làng Khoai, Cu Bốc, các cao điểm 689 và 622, triệt phá giao thông trên Đường 9.
Đợt 4 (8 tháng 5 - 15 tháng 7): khôi phục thế vây lấn căn cứ Khe Sanh, chặn đánh quân Mỹ rút chạy khỏi Khe Sanh.
Kết quả và ý nghĩa > Với Hoa Kỳ

Việc giữ vững căn cứ Khe Sanh cho đến tháng 4 năm 1968 có thể coi là một thành quả về mặt chiến thuật của Mỹ. Dù nhiều đơn vị bị thiệt hại nặng, song quân Mỹ không bị tiêu diệt hoặc bắt sống toàn bộ như Pháp ở Điện Biên Phủ. Song cái giá phải trả là không hề rẻ, với gần 7.500 binh sĩ Mỹ và đồng minh thương vong chỉ trong 77 ngày (chưa kể thương vong trong 3 tháng sau đó), quân đồn trú tại Khe Sanh mất gần 1/2 quân số. Tỉ lệ thương vong này của lính Mỹ còn cao hơn trong Thế chiến thứ hai.
Cái giá quá đắt này khiến nhân dân Mỹ cảm thấy tức giận. Hãng Reuter bình luận: "Khe Sanh được ghi vào lịch sử cuộc chiến tranh của Mỹ ở Nam Việt Nam như một nơi phải trả với giá đắt nhất bằng máu...".
Cùng với tác động của chiến dịch Tết Mậu Thân, nhân dân Mỹ yêu cầu rút quân Mỹ về nước. Do đó, dù các tướng lĩnh Mỹ muốn tiếp tục bám trụ và thậm chí mở rộng căn cứ sang Lào, câu trả lời của Quốc hội là "Không". Cuối cùng, số phận của căn cứ được định đoạt khi các chính trị gia Mỹ không muốn đánh cược vận mệnh của hàng nghìn lính Mỹ một lần nữa, bởi nó sẽ dẫn tới một thảm họa chiến lược như trận Điện Biên Phủ đã gây ra cho Pháp. Họ quyết định phá hủy và rút khỏi Khe Sanh, chấm dứt vai trò chiến lược của nó. Mỹ mở Chiến dịch Scotland II tổ chức cho lính Mỹ rút khỏi Khe Sanh khi đó vẫn còn bị vây lỏng bởi mũi súng của 2 sư đoàn QGP. Quân Mỹ tiếp tục bị gần 1 sư đoàn truy kích trên đường rút lui.
Theo sử gia Ronald Spector, không có lý do nào hợp lý để coi trận đánh ở Khe Sanh là một chiến thắng của Hoa Kỳ như họ tự tuyên bố Với việc rút bỏ căn cứ, Khe Sanh đã khắc sâu trong tâm trí của nhiều người Mỹ như là một biểu tượng của sự hy sinh vô nghĩa và những chiến thuật lộn xộn đã khiến cuộc chiến tranh của Hoa Kỳ ở Việt Nam đi đến thất bại.
Kết quả và ý nghĩa > Với Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam > Chính trị

Trong khi Hội nghị Paris về Việt Nam đang gặp bế tắc do phía Hoa Kỳ liên tục trì hoãn đàm phán thì chiến thắng tại Khe Sanh kết hợp với Tổng tấn công và nổi dậy xuân Mậu Thân 1968 đã giúp phía Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam đảo ngược tình thế, buộc Hoa Kỳ ngồi vào bàn đàm phán. Chiến thắng này cũng giúp QGP đánh bại chiến lược Chiến tranh cục bộ của Mỹ tại miền Nam Việt Nam.
Vào ngày cờ của Quân giải phóng được cắm trên đỉnh Tà Cơn, 22 giờ đêm, trung tướng Cao Văn Khánh, chỉ huy mặt trận Đường 9 ghi vào nhật ký: "Đài Phát thanh vừa phát xong bản thông cáo của Bộ Chỉ huy Mặt trận Khe Sanh. Chắc giờ này em của anh ở nhà cũng vui mừng phấn khởi với người thân nhất của mình đã đóng góp vào chiến thắng vẻ vang đó của dân tộc. Không những thế mà anh nghĩ rằng em đã đóng góp phần xứng đáng của mình vào chiến thắng oanh liệt Khe Sanh. Em đã động viên anh rất nhiều trong suốt 6 tháng nay, để suy nghĩ tìm mọi cách đem chiến thắng lợi cho miền Nam…".
Hình ảnh

Chiếc võng Trường Sơn
Nghĩa trang Khe Sanh 1
Nghĩa trang Khe Sanh 2
Xác 1 chiếc CH-47 Chinook của Mỹ tại bảo tàng Khe Sanh
Coccoloba argentinensis

| Coccoloba argentinensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Polygonaceae
Chi (genus): Coccoloba
Loài (species): C. argentinensis
Danh pháp hai phần
Coccoloba argentinensis Speg., 1917 
Coccoloba argentinensis là một loài thực vật có hoa trong họ Rau răm. Loài này được Speg. mô tả khoa học đầu tiên năm 1917.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Coccoloba argentinensis”. Truy cập ngày 19 tháng 9 năm 2013.
Rhodostrophia farinosa

| Rhodostrophia farinosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Rhodostrophia
Loài (species): R. farinosa
Danh pháp hai phần
Rhodostrophia farinosa Warren, 1897 
Rhodostrophia farinosa là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Bal-ri

| Bal-ri 발리 |
| --- | --- |
—  Ri  —
 
Bal-ri
Quốc gia:  Hàn Quốc
Dân số (2012)
 • Tổng cộng: 1.756
Múi giờ: UTC+9 
Trang web: onyang.ulju.ulsan.kr (tiếng Hàn)
| --- | --- |
Bal-ri
Hangul: 발리
Hanja: 鉢里
Romaja quốc ngữ: Bal-li
McCune–Reischauer: Pal-li
Bal-ri (Tiếng Hàn: 발리) là một phân cấp hành chính, hoặc ấp, nằm ở Onyang, Ulju, Ulsan, Hàn Quốc. Nó nằm ở phía Đông của Daean-ri, phía Nam của Dongsang-ri.
Liên kết

Trang chính thức Onyang (tiếng Hàn)
Chorizandra multiarticulata

| Chorizandra multiarticulata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Cyperaceae
Chi (genus): Chorizandra
Loài (species): C. multiarticulata
Danh pháp hai phần
Chorizandra multiarticulata Nees 
Chorizandra multiarticulata là một loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được Nees mô tả khoa học đầu tiên năm 1841.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Chorizandra multiarticulata”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2013.
Anthophora strucki

| Anthophora strucki> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Apidae
Phân họ (subfamilia): Apinae
Tông (tribus): Anthophorini
Chi (genus): Anthophora
Loài (species): A. strucki
Danh pháp hai phần
Anthophora strucki Eardley & Brooks, 1989 
Anthophora strucki là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Eardley & Brooks mô tả khoa học năm 1989.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Pseudognaphalium nataliae

| Pseudognaphalium nataliae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Pseudognaphalium
Loài (species): P. nataliae
Danh pháp hai phần
Pseudognaphalium nataliae G.L.Nesom, 
Pseudognaphalium nataliae là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được G.L.Nesom miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pseudognaphalium nataliae”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Chrást, Příbram

| Chrást |
| --- | --- |
—  Làng  —
 

  Hiệu kỳ
Chrást
Quốc gia:  Cộng hòa Séc
Vùng: Středočeský
Huyện: Příbram
Múi giờ: CET (UTC+1)
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
NUTS 5: CZ020B 564249
Chrást là một làng thuộc huyện Příbram, vùng Středočeský, Cộng hòa Séc.
Argyractis caesoalis

| Argyractis caesoalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Crambidae
Chi (genus): Argyractis
Loài (species): A. caesoalis
Danh pháp hai phần
Argyractis caesoalis
Argyractis caesoalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 19 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Coccoloba arborescens

| Coccoloba arborescens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Polygonaceae
Chi (genus): Coccoloba
Loài (species): C. arborescens
Danh pháp hai phần
Coccoloba arborescens (Vell.) R.A.Howard, 1960 
Coccoloba arborescens là một loài thực vật có hoa trong họ Rau răm. Loài này được (Vell.) R.A.Howard mô tả khoa học đầu tiên năm 1960.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Coccoloba arborescens”. Truy cập ngày 19 tháng 9 năm 2013.
Anthophora strauchi

| Anthophora strauchi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Apidae
Phân họ (subfamilia): Apinae
Tông (tribus): Anthophorini
Chi (genus): Anthophora
Loài (species): A. strauchi
Danh pháp hai phần
Anthophora strauchi Fedtschenko, 1875 
Anthophora strauchi là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Fedtschenko mô tả khoa học năm 1875.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Bellevalia hermonis

| Bellevalia hermonis |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Asparagaceae
Chi (genus): Bellevalia
Loài (species): B. hermonis
Danh pháp hai phần
Bellevalia hermonis Mouterde, 1966 
Bellevalia hermonis là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Mouterde mô tả khoa học đầu tiên năm 1966.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Bellevalia hermonis”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Chính phủ lâm thời México

Chính phủ lâm thời México, là một tổ chức có tên gọi là Quyền lực Điều hành Tối cao (tiếng Tây Ban Nha: Supremo Poder Ejecutivo) mà cơ quan hành pháp quản lý México giữa 1823 và 1824, sau sự sụp đổ của Đế chế México của Agustín I. Tổ chức này chịu trách nhiệm triệu tập việc thành lập Cộng hòa liên bang, Các bang México Thống nhất và có hiệu lực từ ngày 1 tháng 4 năm 1823 đến ngày 10 tháng 10 năm 1824.
Bối cảnh

Vào ngày 27 tháng 9 năm 1821 sau ba thế kỷ thống trị Tây Ban Nha, México đã giành được độc lập. Hiệp ước Córdoba công nhận là một phần của Lãnh địa Phó vương Tân Tây Ban Nha như một đế chế độc lập, được công nhận là "quân chủ, lập hiến và ôn hòa". Quốc gia mới này đã thông qua tên gọi Đế quốc México.
Một thiểu số của Quốc hội lập hiến tìm kiếm sự ổn định bầu làm vua Agustín de Iturbide và do đó ông đã được tuyên bố là hoàng đế México vào ngày 18 tháng năm 1822. Tuy nhiên, Đế quốc Lập hiến sớm chứng tỏ không tương thích của hai bộ phận chính của nó, là Hoàng đế và Quốc hội Lập hiến. Các đại biểu bị tống giam chỉ để biểu lộ sự bất đồng của họ với Iturbide và cuối cùng, Iturbide đã quyết định loại bỏ vĩnh viễn Quốc hội, thay vào đó thành lập một Ủy ban Tư vấn Quốc gia.
Sự thiếu vắng Quốc hội, tính chất tùy tiện của Hoàng đế và sự vắng mặt của các giải pháp cho những vấn đề nghiêm trọng mà đất nước đang đối mặt với các âm mưu gia tăng để thay đổi chế độ đế quốc. Antonio López de Santa Anna tuyên bố kế hoạch Casa Mata mà sau đó gia nhập bởiVicente Guerrero và Nicolás Bravo. Iturbide sau đó bị buộc phải thiết lập lại Quốc hội và trong một nỗ lực vô ích để cứu vãn trật tự và giữ cho tình hình thuận lợi cho những người ủng hộ ông, ông đã vị Hoàng đế của Đế quốc vào ngày 19 tháng 3 năm 1823.
Tuy nhiên, Quốc hội đã hủy bỏ sự chỉ định của Iturbide và do đó nhận ra sự thoái vị và dường như là lễ đăng quang của Iturbide như là một lỗi logic trong việc tàn phá sự độc lập.
Cộng hòa và Liên bang

Vào ngày 31 tháng 3 năm 1823, Quốc hội Lập hiến đã bổ nhiệm một bộ ba gồm Nicolás Bravo, Guadalupe Victoria và Pedro Celestino Negrete để lãnh đạo quốc gia, tổ chức này được đặt tên là Quyền lực Hành pháp Tối cao. Để thay thế Bravo và Victoria, những người không ở thủ đô, đã được chọn và Miguel Domínguez và José Mariano Michelena.
Quyền hành pháp tối cao đã được ủy nhiệm triệu tập các tỉnh cũ trước đây là Free States, để tạo ra Cộng hòa Liên bang và cũng có thể gọi các cuộc bầu cử cho một đại hội thành viên mới. Ngoài ra, đã phải vượt qua một loạt các khó khăn chính trị như trường hợp các tỉnh Trung Mỹ đã chọn không tham gia Liên bang México, các tỉnh Oaxaca, Yucatán, Jalisco và Zacatecas tuyên bố chính phủ tự do và có chủ quyền, cũng phải đối mặt với âm mưu của những người ủng hộ Iturbide và nỗ lực chống Tây Ban Nha chống lại.
Vào ngày 5 tháng 11 năm 1823 đã được lắp đặt đại hội thành phần mới. Ngày 31 tháng 1 năm 1824 đã ban hành sắc lệnh tạo ra Đạo luật Constitutive của Liên bang México.
Dự thảo hiến pháp đã được đệ trình để thảo luận về ngày 01 tháng 4 năm 1824, và đã được phê duyệt trên 03 tháng 10 năm đó, và cuối cùng, đã được ban hành Hiến pháp liên bang của Hoa Kỳ México 1824 trên 04 tháng 10 năm 1824 mà đã được chính thức thành lập Kỳ Các quốc gia México.
Ngày 10 tháng 10 năm 1824, Guadalupe Victoria nhậm chức Tổng thống đầu tiên của México.
Thành viên

| Nguyên thủ quốc gia | Nguyên thủ quốc gia | Nhậm chức | Ngày nhậm chức | Ghi chú |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Nicolás Bravo | 31 tháng 3 năm 1823 | 10 tháng 10 năm 1824 |  |
|  | Guadalupe Victoria | 31 tháng 3 năm 1823 | 10 tháng 10 năm 1824 |  |
|  | Pedro Celestino Negrete | 31 tháng 3 năm 1823 | 10 tháng 10 năm 1824 |  |
|  | José Mariano Michelena | 1 tháng 4 năm 1823 | 10 tháng 10 năm 1824 | Thành viên thay thế |
|  | Miguel Domínguez | 1 tháng 4 năm 1823 | 10 tháng 10 năm 1824 | Thành viên tháy thế |
|  | Vicente Guerrero | 1 tháng 4 năm 1823 | 10 tháng 10 năm 1824 | Thành viên thay thế |
Cicer fedtschenkoi

| Cicer fedtschenkoi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Cicer
Loài (species): C. fedtschenkoi
Danh pháp hai phần
Cicer fedtschenkoi Lincz. 
Cicer fedtschenkoi là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Lincz. miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Cicer fedtschenkoi”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Cydrela pristina

| Cydrela pristina> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Zodariidae
Chi (genus): Cydrela
Loài (species): C. pristina
Danh pháp hai phần
Cydrela pristina Pakawin Dankittipakul & Jocqué, 2006 
Cydrela pristina là một loài nhện trong họ Zodariidae.
Loài này thuộc chi Cydrela. Cydrela pristina được Pakawin Dankittipakul & Rudy Jocqué miêu tả năm 2006.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Aïn El Arbaa

| Ain El Arbaa |
| --- | --- |
—  Đô thị  —
 
 

Ain El ArbaaVị trí ở Algérie
Quốc gia:  Algérie
Tỉnh: Aïn Témouchent
Dân số (2002)
 • Tổng cộng: 12,443 người
Múi giờ: + 1
Ain El Arbaa là một đô thị thuộc tỉnh Aïn Témouchent, Algérie. Dân số thời điểm năm 2002 là 12.443 người.
Pogogyne

| Pogogyne |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Pogogyne Benth.
Các loài
 Xem trong bài.
Danh pháp đồng nghĩa
 Hedeomoides Briq.
Pogogyne là một chi thực vật có hoa trong họ Hoa môi (Lamiaceae).
Loài

Chi Pogogyne gồm các loài:
Chú thích

↑  Kew World Checklist of Selected Plant Families
↑  The Plant List (2010). “Pogogyne”. Truy cập ngày 26 tháng 9 năm 2013.[liên kết hỏng]
Coccoloba benitensis

| Coccoloba benitensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Polygonaceae
Chi (genus): Coccoloba
Loài (species): C. benitensis
Danh pháp hai phần
Coccoloba benitensis (Britton) Alain, 1951 
Coccoloba benitensis là một loài thực vật có hoa trong họ Rau răm. Loài này được (Britton) Alain mô tả khoa học đầu tiên năm 1951.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Coccoloba benitensis”. Truy cập ngày 19 tháng 9 năm 2013.