stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Cyperus heterocladus

| Cyperus heterocladus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Cyperaceae
Chi (genus): Cyperus
Loài (species): C. heterocladus
Danh pháp hai phần
Cyperus heterocladus Baker 
Cyperus heterocladus là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được Baker mô tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Cyperus heterocladus”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2013.
Dar Sila

Vương quốc Hồi giáo Dar Sila (Dār Sīla, tiếng Ả Rập: سلطنة دار صلة) là một nhà nước tự trị giữa các đế quốc Wadai và Darfur ở khu vực ngày nay là Tchad. Đến năm 1916, nó cuối cùng bị sáp nhập vào thuộc địa Tchad thuộc Pháp. Vương quốc thỉnh thoảng được gọi là Dār Dājū, theo tên nhóm sắc tộc cầm quyền. Thị trấn chính là Goz Beïda, cách Abéché khoảng 180 km về phía nam.
Nguồn gốc

Vào thế kỷ 15, người Tunjur đặt chân đến Darfur (ngày nay thuộc Cộng hòa Sudan), định cư ở vùng phía bắc Jebel Marra và cai trị đồng thời với Vương quốc Daju một thời gian. Cuối cùng, họ đã nắm hoàn toàn quyền lực dù không rõ trong hoàn cảnh nào, khiến vị vua Daju cuối cùng, tên được ghi nhận chủ yếu theo truyền thống địa phương là Ahmad al-Daj, phải chạy trốn đến Tchad ngày nay, nơi những người kế vị ông xưng là sultan của Dar Sila. Những người Daju ở Dar Sila ngày nay cho rằng tổ tiên họ đã di cư từ Darfur đến Chad vào thế kỷ 18, nhưng điều này thiếu chính xác vì quá muộn nếu xét về mặt lịch sử. Thay vào đó, Balfour Paul cho rằng cuối thế kỷ 15 là thời điểm thích hợp hơn.
Danh sách sultan

'Anqarib (khoảng 1813–1851)
Muhammad Bulad (1851–1879)
Ishaq Abu Risha (1879–1900)
Bakhīt Abu Rīsha (1900–1916)
Thư mục

H. Carbou: La region du Tchad et du Ouadai. Paris 1912, vol. II
Mūsā al-Mūbārak al-Ḥasān: Tārīkh Dār Fur al-Sīyāsī, 1882–1898. Khartoum 1970; 256S
J. Hilaire: L'occupation du Dār Sīla: rapport du colonel Hilaire sur les opérations du 13 au 17 mai 1916 et la réoccupation de Goz Beida. In: Afrique française. Renseignements coloniaux XXVII (5–6), S. 105–118
Lidwien Kapteijns: Mahdist Faith and Sudanic Tradition. The History of the Masalit Sultanate, 1870–1930. Amsterdam 1982 (Uni Amsterdam, unpub. Diss.)
Lidwien Kapteijns: Dār Silā, the Sultanate in Precolonial Times, 1870–1916 (Le sultanat du Dār Silā à l'époque précoloniale, 1870–1916). In: Cahiers d'Études Africaines, Vol. 23, Cahier 92 (1983), S. 447–470
Lidwien Kapteijns, Jay Spaulding: Precolonial Trade between States in the Eastern Sudan, ca. 1700 – ca. 1900. In: African Economic History, Vol. 11 (1982), S. 29–62
McGregor, Andrew (2000). The Stone Monuments and Antiquities of the Jebel Marra Region, Darfur, Sudan c. 1000–1750 [Các di tích bằng đá và cổ vật của vùng Jebel Marra, Darfur, Sudan k.1000 –1750] (PDF). Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 10 tháng 2 năm 2021. Truy cập ngày 10 tháng 7 năm 2023.
Chiến binh người Daju Dahab, con trai của sultan Bakhit
Quân đội Dar Sila dưới quyền sultan Bakhit
Dyckia aurea

| Dyckia aurea |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Giới:: Plantae
nhánh:: Tracheophyta
nhánh:: Angiospermae
nhánh:: Monocots
nhánh:: Commelinids
Bộ:: Poales
Họ:: Bromeliaceae
Chi:: Dyckia
Loài:: D. aurea
Danh pháp hai phần
Dyckia aurea L.B.Sm.

Dyckia aurea là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa. Loài này được L.B.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1967.
Chủ nghĩa gia đình trị

Gia đình của ông Trump.
Chủ nghĩa gia đình trị (tiếng Đức: Nepotismus hay Vetternwirtschaft từ chữ tiếng Latinh: nepos cháu trai) là việc những người có quyền lực, có vị trí lãnh đạo tạo lợi thế hay ban đặc ân cho những người trong gia đình hoặc bà con thân thuộc. Những lợi thế, ưu tiên thí dụ như cấp điều khoản hợp đồng thuận lợi khác thường cho người thân hoặc bỏ kiểm tra cần thiết đối với người thân, gây thiệt hai cho một tổ chức hoặc một công ty. Chủ nghĩa gia đình trị có thể xảy ra tại mọi lãnh vực khác nhau như chính trị, giải trí, doanh nghiệp và đạo giáo.
Từ ngữ

Từ tiếng Đức hay tiếng Anh Nepotism bắt nguồn từ tiếng Ý nepotismo, từ chữ Latin nepos có nghĩa là cháu trai. Nó nói tới việc các giáo hoàng, hay giám mục bổ nhiệm các cháu trai và các người thân khác của mình vào chức vụ hồng y, hay các chức sắc cao. Từ thời Trung Cổ và đến cuối thế kỷ 17, một số giáo hoàng Công giáo Rôma hay giám mục, đã khấn khiết tịnh, và do thường không có con cái của chính họ, đã cho cháu trai của họ vào các vị trí ưu tiên mà thường xảy ra trong việc cha truyền con nối.
Giáo hoàng Calixtô III, người đứng đầu nhà Borgia, phong 2 hai cháu của mình làm hồng y; Rodrigo, một trong 2 người cháu trai, sau đó sử dụng vị trí của mình như là một hồng y để trở thành Giáo hoàng Alexanđê VI. Alexander sau đó lại phong Alessandro Farnese, anh trai tình nhân của mình, làm hồng y; Farnese lại trở thành Giáo hoàng Phaolô III.
Giáo hoàng Phaolô III cũng theo chủ nghĩa gia đình trị, bổ nhiệm, hai cháu trai, ở độ tuổi 14 và 16, làm hồng y. Những thực hành như vậy chỉ chấm dứt khi Giáo hoàng Innôcentê XII cho ban hành sắc lệnh Romanum decet pontificem vào năm 1692. Sắc lệnh này cấm các giáo hoàng tặng bất động sản, văn phòng, hoặc thu nhập cho bất kỳ thân nhân nào, với ngoại lệ là một người thân có đủ trình độ thì có thể thành hồng y.
Đạo đức

Một trong những chủ đề căn bản nhất trong đạo đức là sự công bằng. Gia đình trị nói riêng và thiên vị do liên hệ nói chung tạo ra sự bất công vì nó tạo ra lợi thế quá mức cho một người không nhất thiết đáng để hưởng việc này.
Trong lĩnh vực công cộng, gia đình trị cũng làm suy yếu lợi ích chung. Khi một người nào đó được cấp một chức vụ do có liên hệ chứ không phải vì người đó có khả năng và kinh nghiệm tốt nhất, các dịch vụ mà người đó thực hiện cho công chúng có thể kém hơn.
Ngoài ra, quan hệ gia đình thường được giữ bí mật, thực hành này làm mất đi sự minh bạch mà nên là một phần của quá trình tuyển dụng và ký kết hợp đồng chính phủ.
Luật lệ

Năm 1967, Hoa Kỳ đã ban hành "federal anti-nepotism law" (Luật liên bang chống gia đình trị) cấm các viên chức chính phủ tuyển dụng thân nhân mình nơi họ trông coi hay quản lý. Người ta thường nhắc tới trong quá khứ việc tổng thống John F Kennedy đã bổ nhiệm em trai mình Robert F. Kennedy làm bộ trưởng bộ Tư pháp Hoa Kỳ vào năm 1961.
Các loại thiên vị

Ngoài chủ nghĩa gia đình trị thiên vị người trong gia đình, còn có Chủ nghĩa thân hữu (cronyism) thiên vị người quen hay bạn bè. Chủ nghĩa thiên vị nhóm (Favoritism) nói về sự thiên vị một nhóm người ưa thích hơn là xét đoán dựa vào khả năng.
Gia đình trị ở các quốc gia > Việt Nam > Luật không cấm

Liên quan đến việc nguyên Giám đốc Trung tâm pháp y Đà Nẵng Võ Đình Thạnh đưa người thân vào biên chế trước khi nghỉ hưu, Giám đốc Sở Y tế Đà Nẵng Ngô Thị Kim Yến cho rằng: "Thẩm quyền tiếp nhận, bổ nhiệm, nhân sự từ nơi này đến nơi khác là của giám đốc đơn vị. Pháp luật hiện không cấm việc tuyển dụng người nhà, miễn là đúng quy trình".
Gia đình trị ở các quốc gia > Việt Nam > Nhận xét

Về vụ Trịnh Xuân Thanh, bà Nguyễn Thị Từ Huy bày tỏ quan điểm: "Thực ra tuổi tác không quyết định khả năng làm việc. Và nhiều người xuất thân trong các gia đình cán bộ cao cấp nhưng vẫn có thực tài, có năng lực thực sự. Nhưng nếu "con cháu các cụ cả" trở thành nguyên tắc (ngầm) trong việc tuyển dụng cán bộ thì dĩ nhiên hậu quả không thể tránh khỏi là tham nhũng, kém hiệu quả, thua lỗ, kém phát triển, và tình trạng "gia đình trị" sẽ tiếp tục kéo dài dẫn đến hiện tượng toàn bộ các lĩnh vực trong xã hội bị một số gia đình nắm trong tay họ,..."
Gia đình trị ở các quốc gia > Việt Nam > Một số chính trị gia tại Việt Nam có xuất thân trong gia đình cán bộ cao cấp

| Tên | Năm sinh | Chức vụ | Xuất thân |
| --- | --- | --- | --- |
| Nguyễn Xuân Anh | 1976 | Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII, Chủ tịch Hội đồng nhân dân Thành phố Đà Nẵng khóa IX | Con trai cả của ông Nguyễn Văn Chi, chính trị gia từng là Ủy viên Bộ Chính trị khóa X |
| Nguyễn Thanh Nghị | 1976 | Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIII, Bộ trưởng Bộ Xây dựng | Con trai cả của nguyên Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng |
| Trần Tuấn Anh | 1964 | Ủy viên Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIII, Trưởng Ban Kinh tế Trung ương | Con trai của nguyên Chủ tịch nước Trần Đức Lương |
| Nguyễn Bá Cảnh | 1983 | Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Dân vận Thành uỷ Đà Nẵng | Con trai cố Bí thư Đà Nẵng Nguyễn Bá Thanh |
| Lê Trương Hải Hiếu | 1981 | Trưởng ban Kinh tế - Ngân sách Hội đồng nhân dân TP Hồ Chí Minh | Con trai Lê Thanh Hải, Ủy viên Bộ Chính trị khóa X, XI, nguyên Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh, nguyên Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh |
| Nguyễn Chí Vịnh | 1957 | Thượng tướng. Nguyên là Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam. | Con trai của Đại tướng Nguyễn Chí Thanh |
| Nguyễn Minh Triết | 1988 | Bí thư Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh | Con trai của nguyên Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng |
| Nông Quốc Tuấn | 1963 | Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Việt Nam | Con trai của Nông Đức Mạnh, nguyên Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa IX, X. |
| Phạm Bình Minh | 1959 | Ủy viên Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIII, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam | Con trai của cố Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Cơ Thạch |
| Nguyễn Thiện Nghĩa | 198x | Phó Vụ trưởng Vụ Công nghệ thông tin, Bộ Thông Tin và Truyền Thông | Con trai của Nguyễn Thiện Nhân, nguyên là Ủy viên Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII; nguyên Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh |
| Vũ Chí Hùng | 1979 | Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế | Con rể Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc |
| Nguyễn Xuân Hiếu | 198x | Chánh Văn phòng Trung ương Hội Liên Hiệp Thanh Niên Việt Nam | Con trai Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc |
Gia đình trị ở các quốc gia > Việt Nam > Một số doanh nhân tại Việt Nam có xuất thân trong gia đình cán bộ cao cấp

| Tên | Năm sinh | Chức vụ | Xuất thân |
| --- | --- | --- | --- |
| Nguyễn Thanh Hà | 1950 | Chủ tịch Hội Đồng Quản Trị VietjetAir | Con gái của Đại tướng Nguyễn Chí Thanh |
| Nguyễn Thanh Phượng | 1980 | Chủ tịch Hội Đồng Quản Trị Công ty Cổ phần Chứng khoán Bản Việt | Con gái của nguyên Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng |
Chú thích

↑  "Nepotism." Dictionary.com. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2013.
↑  “In Praise of Nepotism: A Natural History”. Adam Bellow Booknotes interview transcript. Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 9 năm 2010. Truy cập ngày 10 tháng 9 năm 2013.
↑  “Article nepos”. CTCWeb Glossary. Truy cập ngày 10 tháng 9 năm 2013.
1 2  “Article Nepotism”. New Catholic Dictionary. Bản gốc lưu trữ ngày 24 tháng 2 năm 2007. Truy cập ngày 12 tháng 7 năm 2007.
↑  “Article Pope Alexander VI”. New Catholic Dictionary. Truy cập ngày 12 tháng 7 năm 2007.
↑  “Article Pope Paul III”. Catholic Encyclopedia. Truy cập ngày 12 tháng 7 năm 2007.
↑  Anura Gurugé (ngày 16 tháng 2 năm 2010). The Next Pope. Anura Guruge. tr. 115. ISBN 978-0-615-35372-2. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2013.
1 2  “Favoritism, Cronyism, and Nepotism”. Santa Clara University. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2016.
↑  “5 Hoa Kỳ Code § 3110 - Employment of relatives; restrictions”. Cornell University Lă School. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2016.
↑  “Nữ Giám đốc Sở: Luật không cấm tuyển người thân”. Santa Clara University. Truy cập ngày 21 tháng 9 năm 2016.
↑  Vụ Trịnh Xuân Thanh: hệ thống bất lực?, bbc, 17.9.2016
Fredrik I của Thụy Điển

| Frederik I Friedrich xứ Hessen-Kassel |
| --- | --- |
Vua Fredrik I, chân dung do Martin van Meytens vẽ.
Quốc vương Thụy Điển
Tại vị: 24 tháng 3 năm 1720 – 25 tháng 3 năm 1751 31 năm, 1 ngày
Lên ngôi: 3 tháng 5 năm 1720
Tiền nhiệm: Ulrika Eleonora 
Kế nhiệm: Adolf Fredrik 
Vương tế của Thụy Điển
Tại vị: 5 tháng 12 năm 1718 – 29 tháng 2 năm 1720
Tiền nhiệm: Ulrikke Eleonore của Đan Mạch
Kế nhiệm: Ulrika Eleonora của Thụy Điển
Bá tước xứ Hessen-Kassel
Tại vị: 23 tháng 3 năm 1730 – 25 tháng 3 năm 1751
Tiền nhiệm: Karl I
Kế nhiệm: Wilhelm VIII
Thông tin chung
Sinh: 17 tháng 4 năm 1676 Kassel, Hessen-Kassel
Mất: 25 tháng 3 năm 1751(1751-03-25) (74 tuổi) Stockholm, Thụy Điển
An táng: 27 tháng 9 năm 1751 Nhà thờ Riddarholmen, Stockholm
Phối ngẫu:  Luise Dorothea của Phổ (cưới 1700–1705)  Ulrika Eleonora của Thụy Điển   (cưới 1715–1741) 
Hậu duệ: Fredrik Vilhelm von Hessenstein
Hoàng tộc: Hessen
Thân phụ: Karl I xứ Hessen-Kassel
Thân mẫu: Maria Amalia xứ Courland
Tôn giáo: Kháng Cách
Chữ ký: 
Fredrik I (tiếng Thụy Điển: Fredrik I; 17 tháng 4 năm 1676 – 25 tháng 3 năm 1751) là vương phu Thụy Điển từ năm 1718 đến 1720, và vua Thụy Điển từ năm 1720 đến khi qua đời (với vương hiệu Fredrik I) cũng là Phong địa Bá tước (Landgraf) của Hessen-Kassel từ năm 1730. Fredrik lên ngôi vua sau cái chết của anh rể là vua Karl XII trong Đại chiến Bắc Âu, và người kế vị Karl cũng như là vợ ông là Ulrika Eleonora có nguyện ý thoái vị khi đang làm Nữ vương sau khi nhường phần lớn quyền lực cho Riksdag Estates. Triều đại không có quyền lực của Fredrik và việc không có người thừa kế hợp pháp của riêng mình đã khiến gia đình ông bị loại khỏi danh sách kế vị sau khi chính phủ nghị viện thống trị bởi các chính trị gia Đảng Hat ủng hộ chủ nghĩa phục thù, đã mạo hiểm tham gia vào một cuộc chiến tranh với Nga, kết thúc trong thất bại, và Nữ hoàng Nga Yelizaveta đã đưa Adolf Friedrich xứ Holstein-Gottorp lên ngôi sau khi nhà vua qua đời.
Đầu đời

Fredrik là con trai của Karl I, Phong địa Bá tước xứ Hessen-Kassel và Maria Amalia xứ Courland. Năm 1692, vị công tử trẻ thực hiện chuyến công du đến Cộng hòa Hà Lan, năm 1695 đến Bán đảo Ý và sau đó ông học tập tại Genève. Sau đó, ông theo đuổi sự nghiệp quân sự, chỉ huy quân đội Hessen với tư cách là Trung tướng trong Chiến tranh Kế vị Tây Ban Nha, đứng về phe Hà Lan. Fredrik bị đánh bại năm 1703 trong Trận Speyerbach, nhưng tham gia vào chiến thắng vĩ đại trong Trận Blenheim vào năm sau đó. Năm 1706, Fredrik một lần nữa bị quân Pháp đánh bại trong Trận Castiglione. Tại Trận Malplaquet năm 1709, ông chỉ huy kỵ binh Hà Lan. Năm 1712, khi Bá tước xứ Tilly vắng mặt, Fredrik nắm quyền chỉ huy quân đội Hà Lan. Cả năm 1716 và 1718, ông đều tham gia chiến dịch của Karl XII của Thụy Điển chống lại Na Uy và được bổ nhiệm làm Tổng thống lĩnh Thụy Điển.
Vương thân Thụy Điển

Fredrik kết hôn với người vợ thứ hai là Vương nữ Ulrika Eleonora của Thụy Điển vào năm 1715. Sau đó, ông được các Estates phong tặng danh hiệu Vương tử Thụy Điển, với danh xưng Royal Highness, và là Vương tế trong thời kỳ trị vì của Ulrika Eleonora với tư cách là Nữ vương từ năm 1718 cho đến khi bà thoái vị vào năm 1720. Ông là Vương tế Thụy Điển duy nhất cho đến nay. Fredrik I có nhiều ảnh hưởng trong thời gian trị vì của Ulrika Eleonora. Một số nhà sử học cho rằng viên đạn giết chết anh rể của ông là Karl XII của Thụy Điển vào năm 1718 thực chất là do phụ tá của Fredrik là André Sicre bắn. Karl là một người cai trị độc đoán và khắt khe; một lý do khiến các Estates Thụy Điển bầu Fredrik là vì ông bị coi là khá yếu đuối, và trên thực tế ông đã trở nên như vậy.
Quốc vương Thụy Điển

Fredrik kế vị Ulrika Eleonora và lên ngôi sau khi bà thoái vị để ủng hộ ông vào năm 1720, được bầu bởi các Estates Thụy Điển.
Những thất bại mà Karl XII phải chịu trong Đại chiến Bắc Âu đã chấm dứt vị thế của Thụy Điển là cường quốc hàng đầu châu Âu. Dưới thời Fredrik, điều này phải được chấp nhận. Thụy Điển cũng phải nhượng Estonia, Ingria và Livonia cho Nga theo Hiệp ước Nystad năm 1721.
Fredrik I là một vị vua rất năng động và hoạt bát vào những năm đầu triều đại 31 năm của ông. Nhưng sau khi tầng lớp quý tộc giành lại quyền lực trong các cuộc chiến tranh với Nga, ông không chỉ không có quyền thế mà còn trở nên thờ ơ với các vấn đề của nhà nước. Năm 1723, Fredrik đã cố gắng củng cố quyền lực của hoàng gia, nhưng sau khi thất bại, ông không còn tham gia nhiều vào chính trị. Fredrik thậm chí không ký các văn bản chính thức mà thay vào đó là sử dụng một con dấu có chữ ký của ông. Fredrik dành phần lớn thời gian của mình cho việc săn bắn và các mối tình. Cuộc hôn nhân của Fredrik với Ulrika Eleonora không có con, nhưng ông có một số người con với tình nhân là Hedvig Taube.
Năm 1723, Fredrik đã ban thưởng cho nhà phát minh quân sự Sven Åderman điền trang Halltorps tại đảo Öland vì đã cải thiện tốc độ bắn của súng hỏa mai.
Với tư cách là một vị vua, Fredrik không hoàn toàn được kính trọng. Khi lên ngôi, người ta nói về Fredrik rằng: "Vua Karl chúng ta mới chôn cất, Vua Fredrik chúng ta trao ngôi vị - đột nhiên đồng hồ đã chuyển từ mười hai giờ sang một giờ". Fredrik được nói rằng mặc dù có rất nhiều thành tựu to lớn trong quá trình phát triển của đất nước diễn ra trong thời gian ông trị vì, nhưng bản thân Fredrik không bao giờ liên quan gì đến chúng. Khi Nhà vua qua đời, Carl Gustaf Tessin đã nói về ông rằng:
Dưới triều đại của Vua Fredrik, khoa học đã phát triển – ngài không bao giờ bận tâm đến việc đọc một cuốn sách. Hoạt động kinh doanh thương mại đã phát triển mạnh mẽ – ngài không bao giờ khuyến khích nó bằng một đồng xu nào. Cung điện Stockholm đã được xây dựng – ngài không bao giờ đủ tò mò để nhìn vào nó.
Fredrik cũng không liên quan gì đến việc thành lập nhà hát nói tiếng Thụy Điển đầu tiên tại Bollhuset trong thời gian trị vì, ngoài ra một trong số ít chính sách quan trọng của ông là cấm đấu tay đôi.
Vào ngày 23 tháng 2 năm 1748, Fredrik I đã thành lập ba huân chương hoàng gia Thụy Điển là Seraphim, Kiếm và Ngôi sao phương Bắc, ba kỵ sĩ đoàn chính của Thụy Điển.
Gia đình và con cái

Vào ngày 31 tháng 5 năm 1700, Fredrik kết hôn với người vợ đầu tiên là Luise Dorothea, Vương nữ Phổ (1680–1705), con gái Fredrik I của Phổ (1657–1713) và Elisabeth Henriette xứ Hessen-Kassel (1661–1683). Luise Dorothea qua đời khi sinh con vào tháng 12 năm 1705.
Người vợ thứ hai của Fredrik kết hôn vào năm 1715 là Ulrika Eleonora, Vương nữ Thụy Điển (1688–1741), con gái Karl XI của Thụy Điển (1655–1697) và Ulrikke Eleonore của Đan Mạch (1656–1693). Ulrika bị sảy thai hai lần, một lần vào năm 1715 và một lần nữa vào năm 1718, sau đó không có thêm ghi chép nào về việc bà mang thai.
Fredrik I có ba người con ngoài giá thú với tình nhân Hedvig Taube:
Fredrik Vilhelm von Hessenstein (1735–1808).
Karl Edvard von Hessenstein (1737–1769).
Hedvig Amalia von Hessenstein (1743–1752).
Sau cái chết của Hedvig Taube, tình nhân chính thức của Fredrik là nữ quý tộc Catarina Ebba Horn (1720–1781), người mà ông trao tặng danh hiệu và sự công nhận là Nữ bá tước (từ năm 1745).
Vì vậy, dòng dõi Hessen ở Thụy Điển đã kết thúc với Fredrik và được tiếp nối bởi dòng dõi Holstein-Gottorp. Tại Hessen-Kassel, ông được kế vị bởi em trai là Wilhelm VIII, một vị tướng nổi tiếng.
Chú thích

↑  Hofberg, Herman; Heurlin, Frithiof; Millqvist, Viktor; Rubenson, Olof (1908). Svenskt Biografiskt Handlexikon – Uggleupplagan [Swedish Biographical Dictionary – The Owl Edition] (bằng tiếng Thụy Điển). 8 (ấn bản thứ 2). Stockholm, Sweden: Albert Bonniers Förlag. tr. 1255–1258. OCLC 49695435. Truy cập ngày 1 tháng 3 năm 2012.
↑  “Frederick I of Sweden Hesse-Cassel”. 17 tháng 10 năm 2005. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 9 năm 2007. Truy cập ngày 26 tháng 5 năm 2006.
↑  nguyên văn là: "three Swedish royal orders of the Seraphim, of the Sword and of the North Star"
Các con trai ngoài giá thú của Vua Fredrik là Fredrik Vilhelm và Karl Edvard von Hessenstein
Quan tài của Fredrik tại Nhà thờ Riddarholmen
Côca (cây)

Bài này viết về bốn cây trồng trong họ Erythroxylaceae. Đối với ma túy, xem Cocaine. Đối với những chủ thể khác, xem Coca.
| Coca |
| --- | --- |
lá và quả mọng của cây Erythroxylum novogranatense var. novogranatense
Thực vật: Coca
Nguồn gốc cây: Erythroxylum coca var. coca, Erythroxylum coca var. ipadu, Erythroxylum novogranatense var. novogranatense, Erythroxylum novogranatense var. truxillense
Các thành phần của cây: lá
Nguồn gốc địa lý: Andes
Thành phần: Cocaine, benzoylecgonine, ecgonine, khác
Tình trạng pháp lý:  AU: Bị cấm (S9)  CA: Schedule I  UK: Class A  US: Schedule II  UN: Narcotic Schedule I  bị kiểm soát trừ khi đã tách coca 
Coca là tên gọi chung của bốn loài cây trồng trong họ Erythroxylaceae có nguồn gốc từ miền tây Nam Mỹ.
Cây được trồng như một loại hoa màu sinh lợi ở Argentina, Bolivia, Colombia, Ecuador, và Peru và cả những khu vực bị cấm trồng. Có vài báo cáo cho rằng cây đang được trồng ở miền Nam Mexico như là cây hoa màu sinh lợi và là nguồn thay thế trong khâu buôn lậu sản phẩm cocain. Nó cũng đóng vai trò trong nhiều hoạt động văn hóa truyền thống ở khu vực Andes cũng như ở dãy Sierra Nevada de Santa Marta. Coca được cả thế giới biết đến do chứa hợp chất alkaloid gây ảnh hưởng đến thần kinh là cocain. Lá coca chứa tỉ lệ thấp alkaloid, chỉ giữa 0,25% và 0,77%. Do đó, nhai lá coca hoặc uống trà coca có thể không gây ra tình trạng phê thuốc (hưng phấn, ái kỷ, u sầu) như những người dùng cocain. Chiết xuất từ lá coca từng được dùng trong Coca-Cola từ năm 1885, nhưng đến năm 1929 thì bị loại bỏ hoàn toàn trong loại thức uống này.
Các loài và tiến hóa

Có 2 loài cây coca được trồng, mỗi loài có 2 giống:
Erythroxylum coca
Erythroxylum coca var. coca (Coca Bolivia hoặc Huánuco) – thích nghi tốt ở miền đông dãy Andes thuộc Peru và Bolivia, một khu vực ẩm ướt, khí hậu nhiệt đới, rừng trên núi.
Erythroxylum coca var. ipadu (Coca Amazon) – được trồng ở vùng đồng bằng thuộc lưu vực sông Amazon ở Peru và Colombia.
Erythroxylum novogranatense
Erythroxylum novogranatense var. novogranatense (Coca Colombia) – một giống cây thuộc địa hình cao được trồng ở những khu vực đồng bằng. Nó được trồng ở những vùng khô hơn ở Colombia. Tuy nhiên, E. novogranatense rất dễ thích nghi với những điều kiện sinh thái thay đổi. Các lá có những gân dọc song song 2 bên của gân giữa.
Erythroxylum novogranatense var. truxillense (Coca Trujillo) – mọc chủ yếu ở Peru và Colombia. Lá của E. novogranatense var. truxillense không có những đường gân song song như tất cả những giống khác.
Cả bốn giống coca đều được thuần hóa ở thời kỳ tiền Columbus và chúng có mối quan hệ mật thiết với nhau hơn các loài khác trong họ.
Có 2 giả thuyết chính về sự tiến hóa của những giống cây coca được canh tác. Giả thuyết đầu tiên (do Plowman và Bohm đưa ra) cho rằng Erythroxylum coca var. coca là tổ tiên, còn Erythroxylum novogranatense var. truxillense được phát triển từ nó để chịu được hạn, và Erythroxylum novogranatense var. novogranatense hình thành từ Erythroxylum novogranatense var. truxillense.
Nghiên cứu gần đây dựa trên bằng chứng về di truyền (Johnson et al. in 2005, Emche et al. in 2011, và Islam 2011) không ủng hộ thuyết tiến hóa tuyến tính này và thay vào đó cho rằng một sự kiện thuần hóa lần 2 đã tạo nên những giống Erythroxylum novogranatense. Chúng có thể có chung một tổ tiên nhưng vẫn chưa được khám phá.
Những quần thể hoang dã của Erythroxylum coca var. coca được tìm thấy ở phía đông Andes; 3 giống kia chỉ được biết đến như là những cây canh tác.
Hai phân loài của Erythroxylum coca gần như không thể phân biệt được. Erythroxylum novogranatense var. novogranatense và Erythroxylum novogranatense var. truxillense có kiểu hình tương tự nhưng hình thái khác biệt. Trong bảng phân loại thực vật có hoa trong hệ thống Cronquist cũ, nó được xếp vào bộ Lanh; những hệ thống mới hơn xếp nó vào Bộ Sơ ri.
Trồng trọt

Cây coca từ lâu đã được trồng ở những vùng thấp của sườn đông dãy Andes (Yungas), hoặc ở những cao nguyên tùy theo giống cây được trồng. Việc sản xuất coca bắt nguồn từ những thung lũng và rừng rậm trên cao của khu vực dãy Andes, gồm những quốc gia Colombia, Peru và Bolivia chiếm hơn 98 phần trăm tổng diện tích đất trồng coca trên toàn cầu. Những đồn điền coca gần đây cũng bị phát hiện ở Mexico, có thể cho thấy việc trồng bất hợp pháp loài cây này.
Lá̀
Lá và quả
Lá và cành