Cách mạng Libya 1969
Đảo chính

Đến tháng 4 năm 1969, anh em nhà Shalhi đã củng cố vững chắc quyền lực tại Libya. Abdul Aziz Shalhi đã vươn lên vị trí Tổng Tham mưu trưởng Quân đội Libya, trong khi Omar Shalhi, trở thành cố vấn hoàng gia. Omar càng củng cố ảnh hưởng hơn nữa bằng cách kết hôn với con gái của một cựu Thủ tướng trong một buổi lễ xa hoa, điều này làm gia tăng thêm sự phẫn nộ công chúng đối với chế độ quân chủ. Khi tin đồn về một cuộc đảo chính của anh em nhà Shalhi lan truyền, Vua Idris đã đi ra nước ngoài đến Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp vào giữa năm 1969. Trong thời gian ở nước ngoài, Idris đã đề nghị thoái vị khi đang đi nghỉ ở Hy Lạp sau khi biết về việc phân phát các ấn phẩm chống Idris.
Nhận thấy sự bất ổn ngày càng gia tăng và mối đe dọa sắp xảy ra do anh em nhà Shalhi gây ra, Gaddafi và Phong trào Sĩ quan Tự do của ông đã thấy cơ hội để hành động. Vào ngày 1 tháng 9 năm 1969, họ phát động "Chiến dịch Jerusalem", một cuộc đảo chính được phối hợp tốt nhằm lật đổ chế độ quân chủ trước khi anh em nhà Shalhi có thể nắm quyền.
Vào sáng ngày 1 tháng 9, khoảng 70 sĩ quan trẻ trong quân đội, được biết đến với tên gọi Phong trào Sĩ quan Liên hiệp Tự do, cùng với những người lính chủ yếu từ Binh đoàn Truyền tin, đã giành quyền kiểm soát chính phủ và bãi bỏ chế độ quân chủ Libya. Cuộc đảo chính, bắt đầu ở Benghazi, diễn ra nhanh chóng và hiệu quả, chỉ kéo dài hai giờ để hoàn thành. Các đơn vị quân đội nhanh chóng tập hợp sau những người lãnh đạo đảo chính, và trong vòng vài ngày, quyền kiểm soát quân sự đã được thiết lập ở Tripoli và khắp phần còn lại của đất nước.
Những Sĩ quan Tự do đã chiếm đóng chiến lược các địa điểm quan trọng, bao gồm sân bay, kho cảnh sát, đài phát thanh và văn phòng chính phủ ở cả Tripoli và Benghazi. Chính Gaddafi đã chiếm được trại Barqa ở Benghazi, trong khi các sĩ quan khác chiếm giữ các cơ sở quân sự quan trọng. Umar Muhayshi chiếm trại Tripoli, và Jalloud tiếp quản các đơn vị pháo phòng không thành phố. Khweldi Hameidi chiếm đài phát thanh Tripoli và được giao nhiệm vụ bắt giữ Thái tử Sayyid Hasan ar-Rida al-Mahdi as-Sanussi, buộc ông phải từ bỏ quyền lên ngôi.
Khi các lãnh đạo đảo chính bắt giữ Abdul Aziz Shalhi, ông được cho là đã kêu lên trong sự hoài nghi: "Không, các người thật ngu ngốc, cuộc đảo chính không phải là đêm nay!" Phản ứng này nhấn mạnh cách mà Phong trào Sĩ quan Tự do đã khéo léo vượt qua anh em nhà Shalhi, nắm bắt thời cơ để giành quyền kiểm soát Libya.
Cuộc đảo chính đã nhận được sự ủng hộ nhiệt tình, đặc biệt là từ giới trẻ ở các khu vực đô thị. Mặc dù có những lo ngại ban đầu, nhưng không có sự kháng cự đáng kể nào ở Cyrenaica và Fezzan, và cuộc đảo chính đã được thực hiện mà không có bất kỳ báo cáo nào về các trường hợp tử vong hoặc sự cố bạo lực.
Phong trào Sĩ quan Tự do, nhận trách nhiệm cho cuộc đảo chính, được lãnh đạo bởi một ban lãnh đạo gồm mười hai thành viên được gọi là Hội đồng Chỉ huy Cách mạng (RCC). Hội đồng đã trở thành chính phủ mới của Libya sau cuộc đảo chính. Trong tuyên bố ban đầu của Hội đồng vào ngày 1 tháng 9, Hội đồng tuyên bố Libya là một quốc gia tự do và có chủ quyền mang tên Cộng hòa Ả Rập Libya. Hội đồng nhấn mạnh cam kết của mình đối với "tự do, đoàn kết và công bằng xã hội", hứa hẹn bình đẳng cho tất cả công dân và cơ hội làm việc danh dự. Hội đồng đã miêu tả sự cai trị của người Thổ Nhĩ Kỳ, Ý và chính phủ "phản động" bị lật đổ như thuộc về "thời kỳ đen tối" và kêu gọi người dân Libya tiến lên như những "anh em tự do" vào một kỷ nguyên mới của thịnh vượng, bình đẳng và danh dự.