stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Viện Ngôn ngữ học (Việt Nam)
Nhiệm vụ

Trình Chủ tịch Viện Khoa học xã hội Việt Nam chiến lược, quy hoạch, kế hoạch 5 năm và hàng năm và tổ chức thực hiện sau khi được phê duyệt.
Nghiên cứu cơ bản về ngôn ngữ học.
Nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về tiếng Việt, ngôn ngữ các dân tộc thiểu số ở Việt Nam, ngôn ngữ các nước trong khu vực và các ngôn ngữ khác trên thế giới.
Kết hợp nghiên cứu với đào tạo trong lĩnh vực ngôn ngữ học, thực hiện đào tạo sau đại học theo quy định của pháp luật, tham gia phát triển nguồn nhân lực có trình độ cao theo yêu cầu của Viện Khoa học xã hội Việt Nam và các cơ quan khác.
Theo chức năng, tổ chức thẩm định và tham gia thẩm định về mặt khoa học các công trình, dự án phát triển kinh tế – xã hội ở các Bộ, ngành, địa phương theo sự phân công của Viện Khoa học xã hội Việt Nam. Thực hiện các tư vấn khoa học phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của Viện.
Tổ chức hợp tác quốc tế về nghiên cứu và đào tạo theo quy định hiện hành.
Trao đổi thông tin khoa học với các cơ quan trong nước và nước ngoài theo quy định của pháp luật; quản lý tư liệu, thư viện của Viện; xuất bản các ấn phẩm khoa học, phổ biến các kết quả nghiên cứu khoa học, truyền bá các kiến thức khoa học tới quảng đại quần chúng.
Quản lý về tổ chức, bộ máy, biên chế, tài chính và kinh phí của Viện theo các quy định, chế độ của Nhà nước và của Viện Khoa học xã hội Việt Nam.
Thực hiện các nhiệm vụ khác theo sự phân công của Chủ tịch Viện Khoa học xã hội Việt Nam.
Trụ sở chính

Viện Ngôn ngữ học đã có 3 lần thay đổi trụ sở làm việc. Trước năm 2005, Viện Ngôn ngữ học có trụ sở tại 20 Lý Thái Tổ, Hoàn Kiếm, Hà Nội. Sau đó, trụ sở được chuyển về số 36 Hàng Chuối, Hai Bà Trưng, Hà Nội.
Trụ sở chính hiện nay là số 9 phố Kim Mã Thượng, quận Ba Đình, Hà Nội (kể từ tháng 11 năm 2008).
Đào tạo

Là một trong những cơ sở đầu tiên của Uỷ ban Khoa học Xã hội Việt Nam (nay là Viện Khoa học xã hội Việt Nam) được công nhận là cơ sở đào tạo NCS, từ khoá đào tạo thứ nhất (1983) đến nay, Viện ngôn ngữ học có 4 chuyên ngành đào tạo tiến sĩ gồm:
Lý luận ngôn ngữ, mã số 62.22.01.01
Ngôn ngữ học ứng dụng, mã số 62.22.01.05
Việt ngữ học, mã số 62.22.01.20
Ngôn ngữ các dân tộc thiểu số ở Việt Nam, mã số 62.22.01.25
Ngoài ra, Trung tâm Phổ biến và giảng dạy Ngôn ngữ của Viện là một địa chỉ giảng dạy và học tập tiếng Việt có uy tín dành cho sinh viên ngoại quốc có nhu cầu học tiếng Việt (http://tgn.edu.vn Lưu trữ 2021-06-16 tại Wayback Machine).
Trung tâm Phục hồi chức năng ngôn ngữ của Viện tập trung vào việc nghiên cứu và trị liệu các bệnh lý liên quan đến ngôn ngữ.
Tạp chí Ngôn ngữ

Tạp chí Ngôn ngữ là ấn phẩm chuyên ngành của Viện, xuất bản lần đầu tiên vào tháng 9 năm 1969. Đây là nơi công bố những kết quả nghiên cứu của các tác giả trong và ngoài nước về tiếng Việt, các ngôn ngữ dân tộc thiểu số ở Việt Nam; các ngôn ngữ thuộc khu vực Đông Nam Á và các ngôn ngữ phổ biến trên thế giới; trao đổi và thảo luận những vấn đề lý luận và ứng dụng ngôn ngữ học, v.v.
Tạp chí Ngôn ngữ là ấn phẩm định kì 1 năm 4 số, từ 1998 tăng lên 6 số; hiện nay 1 năm 12 số trong đó có những số chuyên đề phục vụ cho nhà trường.
Tính đến tháng 2 năm 2011, tạp chí "Ngôn ngữ" đã ra được 261 số.
Tặng thưởng

Viện Ngôn ngữ học đã được Nhà nước tặng thưởng huân chương Lao động hạng nhì năm 1988, huân chương Lao động hạng nhất năm 1998.
Nhiều cán bộ của Viện đã được Đảng và Nhà nước tặng thưởng những phần thưởng cao quý như: GS Hoàng Phê và GS Lê Khả Kế, - huân chương Lao động hạng nhất, năm 1989; GS Hoàng Tuệ, - huân chương Lao động hạng nhất năm 1997, huân chương Độc lập hạng ba năm 1999, GS.TS Hoàng Văn Hành và PGS.TS Lê Xuân Thại, - huân chương Lao động Hạng hai năm 2009, GS.TS Nguyễn Đức Tồn, - Huân chương Lao động hạng hai năm 2010 v.v.
GS Hoàng Tuệ, GS Lê Khả Kế, GS Nguyễn Kim Thản, và tập thể các tác giả cuốn Từ điển tiếng Việt được trao tặng giải thưởng Nhà nước về Khoa học và Công nghệ năm 2000.
Tạp chí Ngôn ngữ của Viện đã được tặng thưởng Huân chương Lao động hạng nhì (1985) và Huân chương Lao động hạng nhất (2000).
Các thế hệ lãnh đạo

GS Nguyễn Kim Thản (1927-1995): Phó Viện trưởng phụ trách (1969-1976)
GS Hoàng Tuệ (1921 - 1999): Viện trưởng (1977 - 1983)
GS.TS Hoàng Văn Hành (1934-2003): Viện trưởng (1983 - 1995)
GS.TSKH Lý Toàn Thắng (s.1947): Viện trưởng (1995 - 2007)
GS.TS Nguyễn Đức Tồn (s.1952): Viện trưởng (2008 - 2012)
GS.TS Nguyễn Văn Hiệp (s.1964): Viện trưởng (từ 2012)
Bê bối > Mạo danh

Một số các nhà xuất bản tại Việt Nam đã cho in một số cuốn từ điển kém chất lượng của một số tác giả không rõ uy tín như Vũ Chất, Bùi Minh Quốc, Hùng Thắng, Thanh Hương, Bằng Cẩm, Bùi Quang Tịnh, Bùi Thị Tuyết Thanh... Chẳng hạn, cuốn từ điển của Bùi Quang Tịnh và Bùi Thị Tuyết Thanh do Nhà xuất bản Thanh Niên in năm 2000 ở trang 987 định nghĩa "Tâm lý học" là: "ngành y học nghiên cứu các chứng bệnh của tim".
Một số cuốn từ điển loại này đều mạo nhận danh nghĩa tên cơ quan biên soạn ở đầu "Ngôn ngữ học Việt Nam" mặc dù không phải do Viện Ngôn ngữ học biên soạn. Cuốn "Từ điển tiếng Việt" của Mạnh Tường do Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin ấn hành năm 2009, cuốn "Từ điển tiếng Việt" của "Nhiều tác giả" do Nhà xuất bản Hồng Đức ấn hành năm 2008,... còn đề tên cơ quan biên soạn là "Viện Ngôn ngữ" ở phía dưới dòng chữ: "Khoa học - Xã hội - Nhân văn".
Thậm chí, một số cuốn từ điển khác, ví dụ như cuốn "Từ điển tiếng Việt" của Quý Long và Kim Phượng do nhà xuất bản Lao động Xã hội in năm 2014 còn mạo nguyên tên "Viện Ngôn ngữ học" với tư cách là cơ quan biên soạn. Những sự mạo danh kiểu này đã gây tổn hại đến uy tín khoa học của Viện.
Bê bối > Đạo văn

Cựu viện trưởng Viện Ngôn ngữ học Nguyễn Đức Tồn bị TS Nguyễn Thúy Khanh – nguyên Trưởng Phòng Từ điển học, Viện Ngôn ngữ tố cáo, đã bị ông đạo văn.  GS.TSKH Trần Ngọc Thêm cũng cho biết công trình nghiên cứu của Giáo sư Nguyễn Đức Tồn từng đưa đi xét dự Giải thưởng Hồ Chí Minh có nội dung đạo văn trong sách của ông đã xuất bản trước đó.
Cơ cấu tổ chức

Hiện tại, Viện có 7 phòng chuyên môn, 3 phòng và trung tâm ứng dụng và phục vụ nghiên cứu.
Viện trưởng: GS.TS Nguyễn Văn Hiệp
Phó Viện trưởng:
- PGS.TS. Nguyễn Hữu Hoành
Cơ cấu tổ chức > Các phòng nghiên cứu khoa học(06)

Phòng Từ vựng Ngữ pháp
Phòng Ngữ âm học
Phòng Ngôn ngữ học Xã hội
Phòng Ngôn ngữ học ứng dụng
Phòng Phương ngữ học và Lịch sử tiếng Việt
Phòng nghiên cứu Ngôn ngữ các Dân tộc thiểu số ở Việt Nam
Cơ cấu tổ chức > Các phòng, trung tâm ứng dụng và phục vụ nghiên cứu khoa học(03)

Trung tâm Giảng dạy và Trị liệu ngôn ngữ
Thư viện
Cơ cấu tổ chức > Các phòng giúp Viện trưởng (02)

Phòng Quản lý khoa học và Đào tạo
Phòng Hành chính - Tổng hợp
Chú thích

↑  http://www.vass.gov.vn/gioi_thieu/cocau_tochuc/mlfolder.ngày%5B%5D 18 tháng 5 năm 2005.8296561708/mlfolder.ngày 18 tháng 5 năm 2005.7744066194/mldocument.ngày 2 tháng 1 năm 2008.2323879563
1 2 3  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 29 tháng 9 năm 2007. Truy cập ngày 3 tháng 1 năm 2009.
↑  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 21 tháng 10 năm 2008. Truy cập ngày 3 tháng 1 năm 2009.
↑  http://vienngonnguhoc.gov.vn/?act=About&do=Detail&aid=9
↑  http://www.vass.gov.vn/mlnewsfolder.ngày%5B%5D 26 tháng 12 năm 2007.1851174436/huongdan_thutuc/mldocument.ngày 9 tháng 7 năm 2006.7306098645/view
↑  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 22 tháng 12 năm 2008. Truy cập ngày 3 tháng 1 năm 2009.
↑  <CÔ TÚ. “Bản sao đã lưu trữ”. Tuổi trẻ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 12 năm 2013. Truy cập ngày 27 tháng 12 năm 2013. Đã định rõ hơn một tham số trong |tên bài= và |title= (trợ giúp)
↑  “Từ điển tiếng Việt: Bát nháo và "mạo danh" hàng loạt”. Thể thao văn hóa. Bản gốc|url lưu trữ= cần |url= (trợ giúp) lưu trữ ngày 3 tháng 8 năm 2006. Kiểm tra giá trị ngày tháng trong: |ngày truy cập= và |ngày lưu trữ= (trợ giúp); |ngày truy cập= cần |url= (trợ giúp)
↑  “Vụ ông Nguyễn Đức Tồn: Đây là khoa học, không phải tranh chấp bản quyền”. Dân Việt. 23 tháng 1 năm 2019.
↑  “GS Trần Ngọc Thêm: Ông Nguyễn Đức Tồn đạo cả văn của tôi!”. Dân Việt. 17 tháng 5 năm 2018.
↑  http://www.iol.gov.vn/vietnam/?act=About&do=Detail&aid=3%5B%5D
Một số công trình tiêu biểu

Từ điển tiếng Việt (1988)
Ngữ pháp tiếng Việt (1983)
Vấn đề cấu tạo từ của tiếng Việt hiện đại (1976) v.v.
Trụ sở Viện Ngôn ngữ học tại số 9 Kim Mã Thượng, Ba Đình, Hà Nội (kể từ tháng 11/2008)
Toàn cảnh trụ sở Viện Ngôn ngữ học
Hydroglossum elegans

| Hydroglossum elegans> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Schizaeales
Họ (familia): Lygodiaceae
Chi (genus): Hydroglossum
Loài (species): H. elegans
Danh pháp hai phần
Hydroglossum elegans Steud., 1824 
Hydroglossum elegans là một loài dương xỉ trong họ Lygodiaceae. Loài này được Steud. mô tả khoa học đầu tiên năm 1824.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Hydroglossum elegans”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Amphicnaeia lyctoides

| Amphicnaeia lyctoides> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Amphicnaeia
Loài (species): A. lyctoides
Danh pháp hai phần
Amphicnaeia lyctoides Bates, 1866 
Amphicnaeia lyctoides là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Lijndenia greenwayi

| Lijndenia greenwayi> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Melastomataceae
Chi (genus): Lijndenia
Loài (species): L. greenwayi
Danh pháp hai phần
Lijndenia greenwayi (Brenan) Borhidi, 1993 
Lijndenia greenwayi là một loài thực vật có hoa trong họ Mua. Loài này được (Brenan) Borhidi mô tả khoa học đầu tiên năm 1993.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Lijndenia greenwayi”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Giả thuyết UFO tâm lý xã hội

Giả thuyết tâm lý xã hội, viết tắt PSH, lập luận rằng ít nhất một số báo cáo UFO được giải thích tốt nhất bằng phương thức tâm lý hoặc xã hội. Nó thường trái ngược với giả thuyết ngoài Trái Đất (ETH) khá nổi tiếng và đặc biệt phổ biến trong giới nghiên cứu UFO ở Anh, như David Clarke, Hilary Evans, biên tập viên của tạp chí Magonia, và nhiều cộng tác viên cho tạp chí Fortean Times. Nó cũng phổ biến ở Pháp kể từ khi xuất bản một cuốn sách vào năm 1977 được viết bởi Michel Monnerie, với nhan đề Et si les ovnis n'existaient pas? (Điều gì xảy ra nếu UFO không tồn tại?). Giới UFO học cho rằng giả thuyết tâm lý xã hội đôi khi bị nhầm lẫn với việc hạ bệ chống lại ETH tích cực, nhưng có một sự khác biệt quan trọng ở chỗ nhà nghiên cứu PSH coi UFO là một chủ đề thú vị đáng để nghiên cứu nghiêm túc, ngay cả khi nó được tiếp cận bằng thái độ hoài nghi (tức là cách không đáng tin).
Giả thuyết tâm lý xã hội được xây dựng dựa trên phát hiện rằng hầu hết các báo cáo UFO đều có những giải thích thông thường như thiên thể, đèn máy bay, bóng bay và một loạt những thứ lẫn lộn khác nhìn thấy trên bầu trời thể hiện sự hiện diện của bầu không khí cảm xúc bất thường làm sai lệch nhận thức và ý nghĩa thấy được và sự bất thường của các chất kích thích trên mặt đất đơn thuần. Trong tình huống kỳ lạ hơn khi mọi người thú nhận việc tiếp xúc trực tiếp với người ngoài hành tinh, nhu cầu tiếp cận tâm lý xã hội dường như được bắt buộc bởi sự hiện diện của ít nhất 70 lời xác nhận của những người gặp người Sao Kim và ít nhất 50 lời xác nhận gặp người Sao Hỏa; cả hai thế giới bây giờ được biết là không thể ở được và chẳng có nền văn minh tiên tiến nào. Trò bịp bợm xem ra giải thích một số tuyên bố của những người tiếp xúc này, nhưng những cơn mộng mị, ảo giác và những diễn biến tinh thần khác rõ ràng có liên quan đến chất liệu dựa trên huyền thoại như vậy. Bằng cách khái quát hóa, các tài liệu khác cho thấy sự hiện diện của các thực thể ngoài hành tinh đến từ nơi khác mà giả thuyết vừa nêu có thể giải thích được bằng các cách thức tương tự. Sự hiện diện quan sát về hoạt động và hình ảnh hoặc chủ đề giống như giấc mơ siêu thực dựa trên môi trường văn hóa và các nguồn tài liệu được hiểu theo lịch sử củng cố cho đề xuất rằng giả thuyết ngoài Trái Đất là không cần thiết và, bằng dao cạo Occam, có lẽ không chính xác.
Huyền thoại hiện đại của Jung

Với bài tiểu luận Flying Saucers: A Modern Myth of Things Seen in the Skies (1958), Carl Gustav Jung có thể được xem là một trong những người sáng lập của PSH. Một số người cũng nói rằng vì sử dụng khái niệm đồng bộ trong cuốn sách này, ông còn là một trong những người sáng lập ra những lời giải thích huyền bí về hiện tượng UFO. Đôi khi những người ủng hộ ETH nói rằng trong khi Jung tiếp cận UFO về mặt tâm lý vì ông là một nhà tâm lý học, ông cũng ghi nhận rằng một số có thể là vật thể vật lý thực sự nằm dưới quyền điều khiển của trí thông minh, trích dẫn cụ thể là sự ăn mòn radar. Họ nói rằng Jung thực sự nghiêm túc xem xét Giả thuyết ngoài Trái Đất. Hãng tin Associated Press đã dẫn lời ông vào năm 1958, "một lời giải thích tâm lý thuần túy bị loại trừ." Những chiếc đĩa bay là có thật và "có dấu hiệu hướng dẫn thông minh và phi công gần giống người. Tôi chỉ có thể nói chắc chắn rằng những điều này không hẳn là tin đồn, một cái gì đó đã được nhìn thấy....Nếu nguồn gốc ngoài hành tinh của những hiện tượng này được xác nhận, điều này sẽ chứng minh sự tồn tại của một mối quan hệ liên hành tinh thông minh.... Việc chế tạo những cỗ máy này chứng tỏ một nền khoa học kỹ thuật vượt trội so với chúng ta khó mà chối cãi nổi." Các môn đệ của Jung đã đưa ra những phản bác thận trọng.
Jung đã phàn nàn một cách nguy hiểm về tờ báo năm 1958 vì đã khiến ông trông giống như một người tin rằng UFO là có thật. "Bản tường thuật này sai hoàn toàn." Jung hoàn toàn không cam kết về vấn đề chúng là thật hay không thật. Ông đã cố gắng ghi chép trung thực. "Tôi được trích dẫn là một tín đồ của chiếc đĩa bay. Tôi đã đưa ra một tuyên bố với United Press và cung cấp một phiên bản thực sự ý kiến của tôi, nhưng lần này mối dây đã chết: không ai, cho đến nay tôi biết, đã nhận được bất kỳ thông báo nào về nó, ngoại trừ một tờ báo Đức… người ta phải rút ra kết luận rằng các hãng tin khẳng định về sự tồn tại của UFO là đáng hoan nghênh, nhưng sự hoài nghi đó dường như là không mong muốn. Tin rằng UFO là có thật phù hợp với quan điểm chung, trong khi sự hoài nghi không được khuyến khích… Bản thân sự thật đáng chú ý này chắc chắn xứng đáng với sự quan tâm của nhà tâm lý học."
Hyperbaena winzerlingii

| Hyperbaena winzerlingii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Ranunculales
Họ (familia): Menispermaceae
Chi (genus): Hyperbaena
Loài (species): H. winzerlingii
Danh pháp hai phần
Hyperbaena winzerlingii Standl. 
Hyperbaena winzerlingii là một loài thực vật có hoa trong họ Biển bức cát. Loài này được Standl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1927.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Hyperbaena winzerlingii”. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2013.[liên kết hỏng]
Geissanthus peruvianus

| Geissanthus peruvianus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Ericales
Họ (familia): Primulaceae
Chi (genus): Geissanthus
Loài (species): G. peruvianus
Danh pháp hai phần
Geissanthus peruvianus (A. DC.) Mez 
Geissanthus peruvianus là một loài thực vật có hoa trong họ Anh thảo. Loài này được (A.DC.) Mez mô tả khoa học đầu tiên năm 1902.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Geissanthus peruvianus”. Truy cập ngày 25 tháng 8 năm 2013.
Huyết áp trung bình

| Huyết áp trung bình |
| --- | --- |
Nghiệm pháp
Biểu diễn dạng sóng huyết áp động mạch trong một chu kỳ tim. Chỗ lõm trên đường cong là thời gian đóng van động mạch chủ.
MeSH: D062186
Trong y học, huyết áp trung bình (viết tắt là HAtb; tiếng Anh: Mean arterial pressure, viết tắt là MAP) là huyết áp động mạch của một người trong một chu kỳ tim lấy trung bình. HAtb bị thay đổi bởi cung lượng tim và sức cản hệ mạch.
Đo huyết áp trung bình

Huyết áp trung bình được đo trực tiếp hoặc xác định bằng công thức. Cách đo ít xâm lấn nhất là sử dụng một máy đo huyết áp để đưa các giá trị tính huyết áp trung bình. Một cách đo tương tự là sử dụng một thiết bị đo huyết áp sử dụng vòng bịt mà một vi xử lý đua ra giá trị huyết áp tối đa và huyết áp tối thiểu.
Cách tính

HAtb chỉ có thể đo một cách trực tiếp bằng phương pháp xâm lấn. Có thể tính HAtb bằng cách sử dụng công thức: huyết áp tâm trương nhân 2 và cộng với huyết áp tâm thu, sau đó lấy kết quả chia cho 3.
Cách tính > Nhịp tim bình thường

Công thức phổ biến nhất để tính huyết áp trung bình là:
HAtb=HATTr+1/3(HATT-HATTr)=(HATT+2\times HATTr)/3
trong đó:
HATTr = huyết áp tâm trương.
HATT = huyết áp tâm thu.
HAtb = huyết áp trung bình.
Ví dụ, huyết áp đo được là 120/80 mmHg, HATT là 120 mmHg, HATTr là 80 mmHg, HAtb là (120+2×80)/3 = 93 mmHg.
Cách tính áp lực mạch (PP): lấy HATT trừ HATTr.
Một cách khác để tìm HAtb là sử dụng công thức sức cản mạch hệ thống ( R), được biểu diễn bằng toán học theo công thức:
trong đó:
\Delta P là sự thay đổi áp suất trong tuần hoàn hệ thống từ điểm đầu đến điểm cuối
Q là lưu lượng máu qua hệ mạch (bằng với cung lượng tim).
Viết cách khác:
SVR=(MAP-CVP)/CO
Biến đổi tương đương phương trình trên, ta có cách tính huyết áp trung bình:
trong đó:
CO là cung lượng tim.
SVR là sức cản mạch hệ thống.
CVP là áp lực tĩnh mạch trung tâm và thường đủ nhỏ để có thể bỏ qua trong công thức này.
MAP là HAtb.
Cách tính trên chỉ có giá trị khi nhịp tim bệnh nhân ở trạng thái nghỉ ngơi bình thường khi mà HAtb được tính gần đúng dựa vào HATT và HATTr.
Cách tính > Nhịp tim nhanh

Ở nhịp tim nhanh HAtb gần đúng hơn với giá trị trung bình cộng của HATT và HATTr do sự thay đổi áp lực mạch.
Công thức tính HAtb chính xác hơn khi nhịp tim tăng cao:
Trong đó:
HR = nhịp tim.
DP = HATTr
MAP = HAtb
PP = áp lực mạch = giá trị HATT trừ HATTr
Cách tính > Bệnh nhân trẻ

Đối với những bệnh nhân trẻ mắc bệnh tim bẩm sinh, công thức chính xác là:
MAP=DBP+(0.475\times PP)
Trong đó
DBP = HATTr
MAP = HAtb
PP = áp lực mạch
Cách tính > Trẻ sơ sinh

Đối với trẻ sơ sinh, do sinh lý học có sự khác biệt với người lớn, một công thức khác được đề xuất để tính HAtb chính xác hơn:
MAP=DBP+(0.466\times PP)
trong đó:
DBP = HATTr
MAP = HAtb
PP = áp lực mạch
Khi đọc số đo từ catheter động mạch quay của trẻ sơ sinh, HAtb có thể được tính gần đúng bằng cách lấy trung bình cộng của HATT và HATTr.
Cách tính > Các công thức khác

Các công thức khác được sử dụng để tính huyết áp động mạch trung bình là:
MAP=DBP+0.33(PP+5)
hoặc
MAP=DBP+[0.33+(0.0012\times HR)]\times PP
hoặc
MAP=DAP+PP/3
hoặc
MAP=DAP+PP/3+5mmHg
trong đó:
DBP = HATTr
DAP = huyết áp động mạch chủ kỳ tâm trương
MAP = HAtb
PP = áp lực mạch
Ý nghĩa lâm sàng

| Mức độ | HAtb trong 24 giờ |
| --- | --- |
Bình thường: <90 mmHg
Huyết áp cao: 90 đến <92 mmHg
Tăng huyết áp độ 1: 92 đến <96 mmHg
Tăng huyết áp độ 2: >96 mmHg
HAtb được coi là áp lực tưới máu của các cơ quan trong cơ thể. HAtb lớn hơn 70 mmHg được cho là đủ để duy trì hoạt động sống của các cơ quan của một người bình thường. HAtb thường nằm trong khoảng từ 65 đến 110 mmHg.
Ý nghĩa lâm sàng > Huyết áp thấp

Ở những bệnh nhân bị nhiễm trùng huyết, liều lượng thuốc vận mạch được điều chỉnh dựa vào HAtb ước tính.
HAtb 50 mmHg xảy ra trong 1 phút sẽ làm tăng 5% nguy cơ tử vong, có thể dẫn đến suy tạng hoặc gây biến chứng. HAtb có thể được sử dụng giống như HATT trong theo dõi và điều trị huyết áp theo mục tiêu. Cả hai phương pháp trên đều được chứng minh là thuận lợi trong việc theo dõi diễn biến nhiễm trùng huyết, chấn thương nặng, đột quỵ, chảy máu nội sọ. Nếu HAtb giảm xuống dưới huyết áp mục tiêu trong một thời gian đủ lâu, các cơ quan quan trọng sẽ không nhận được đủ oxy tưới máu, trở nên thiếu oxy. Đây là tình trạng thiếu máu cục bộ (nhồi máu cục bộ).
Ý nghĩa lâm sàng > Tăng huyết áp

Khi HAtb trong 24 giờ cao, nguy cơ xảy ra các biến cố tim mạch bất lợi cũng tăng theo. HAtb là kết quả của HATT và HATTr trong việc quản lý và điều trị tăng huyết áp, do đó có thể đánh giá để đảm bảo duy trì tưới máu cho các cơ quan.
Catheter động mạch
Đo huyết áp bằng máy cơ
(5713)

(5713) 1982 FF3 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henri Debehogne ở Đài thiên văn La Silla ở Chile ngày 21 tháng 3 năm 1982.
Alyaksey Hawrylovich

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 
Thông tin cá nhân
Ngày sinh:  5 tháng 1, 1990 (34 tuổi)
Nơi sinh:  Pinsk, CHXHCNXV Byelorussia
Chiều cao:  1,84 m (6 ft 1⁄2 in)
Vị trí:  Hậu vệ
Thông tin đội
Đội hiện nay:  Dinamo Brest
Số áo:  20
Sự nghiệp cầu thủ trẻ
Năm:  Đội
2008–2009:  Dinamo Minsk
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2009–2012 |  Dinamo Minsk |  32 |  (0) |
| 2012 |  → Naftan Novopolotsk (mượn) |  25 |  (0) |
| 2013–2015 |  Gomel |  71 |  (1) |
| 2015 |  Slutsk |  12 |  (0) |
| 2016 |  Belshina Bobruisk |  14 |  (1) |
| 2016– |  Dinamo Brest |  33 |  (0) |
Sự nghiệp đội tuyển quốc gia‡
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2010–2012 |  U-21 Belarus |  12 |  (0) |
| 2011–2012 |  Olympic Belarus |  7 |  (0) |
| 2017– |  Belarus |  3 |  (0) |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia, chính xác tính đến 5 tháng 12 năm 2017 ‡ Số trận ra sân và số bàn thắng ở đội tuyển quốc gia, chính xác tính đến 9 tháng 6 năm 2018
Alyaksey Viktaravich Hawrylovich (tiếng Belarus: Аляксей Гаўрыловіч; tiếng Nga: Алексей Гаврилович; sinh 5 tháng 1 năm 1990) là một cầu thủ bóng đá Belarus hiện tại thi đấu cho Dinamo Brest. Anh thi đấu cho Đội tuyển bóng đá Olympic Belarus tại Thế vận hội Mùa hè 2012.
Danh hiệu

Naftan Novopolotsk
Vô địch Cúp bóng đá Belarus: 2011–12
Dinamo Brest
Vô địch Cúp bóng đá Belarus: 2016–17
Xenohammus nigromaculatus

| Xenohammus nigromaculatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Xenohammus
Loài (species): X. nigromaculatus
Danh pháp hai phần
Xenohammus nigromaculatus (Pic, 1926) 
Xenohammus nigromaculatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Serçeler, Ilgaz

| Serçeler |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
SerçelerVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Çankırı
Huyện: Ilgaz
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 43 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Serçeler là một xã thuộc huyện Ilgaz, tỉnh Çankırı, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 43 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Çankırı”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Truy cập ngày 5 tháng 10 năm 2012.