Tôn giáo tại Nhật Bản
Các tôn giáo chính > Shinto (Thần đạo)

Bài chi tiết: Shinto
Shinto (神道, Shinto?), tên khác:kami-no-michi, là tôn giáo bản địa của Nhật Bản và của người Nhật Bản. Nó được định nghĩa là một tôn giáo tập trung vào hành động, chủ yếu là việc thực hành các lễ nghi một cách siêng năng để tạo lập một mối liên hệ giữa Nhật Bản ngày nay và cội rễ cổ đại của nó. Thực hành Shinto đầu tiên đã được ghi lại và hệ thống hóa trong các ghi chép lịch sử bằng văn bản của các tác phẩm Kojiki và Nihon Shoki trong thế kỷ thứ 8. Tuy nhiên, những tác phẩm đầu tiên của Nhật Bản không nói đến một "tôn giáo Shinto" thống nhất, mà là một tập hợp các tín ngưỡng bản địa và thần thoại. Shinto ngày nay là một thuật ngữ nói đến tôn giáo của các ngôi đền công cộng dành việc thờ cúng vô số các vị thần (kami), phù hợp với các mục đích khác nhau như các đài tưởng niệm chiến tranh và các lễ hội mùa màng. Điều này cũng áp dụng cho các tổ chức giáo phái khác. Các học viên thể hiện niềm tin đa dạng của họ thông qua việc sử dụng ngôn ngữ và thực hành tiêu chuẩn, và họ cũng áp dụng một phong cách tương tự trong trang phục và lễ nghi, với niên đại bắt đầu từ thời kỳ Nara và Heian.
Từ Shinto ("con đường của các vị thần") đã được du nhập, ban đầu là từ Shindo, từ chữTrung Quốc Shendao (神道, bính: shén dào),[ý 4] kết hợp hai chữ Hán: "shin" (神?) có nghĩa là "thần" - kami; và "đạo" (道?)
có nghĩa là trường phái triết học hoặc nghiên cứu (bính âm: dào). Việc sử dụng được ghi lại bằng văn bản lâu đời nhất của từ Shindo là từ nửa cuối của thế kỉ thứ 6. Kami - thần - có nghĩa là "linh hồn", "tinh chất" hoặc "vị thần", đề cập đến năng lượng để tạo ra hiện tượng. Do tiếng Nhật không phân biệt giữa số ít và số nhiều, kami nói đến các thần, hoặc bản chất thiêng liêng, thể hiện dưới nhiều hình thức: đá, cây cối, sông suối, động vật, địa danh, và thậm chí cả con người cũng có thể sở hữu bản chất của thần. Kami và con người không tách biệt hoàn toàn, mà cùng tồn tại trong một thế giới chung và chia sẻ các mối quan hệ phức tạp.
Shinto là tôn giáo lớn nhất ở Nhật Bản, phổ cập gần 80% dân số, nhưng chỉ có một phần nhỏ dân số tự nhận mình là "tín đồ Shinto" trong cuộc điều tra. Lý do là "Shinto" có nhiều nghĩa khác nhau ở Nhật Bản: đa số dân Nhật Bản đến các đền thờ Shinto và cầu xin kami mà không thuộc về bất kỳ tổ chức tôn giáo Shinto nào Mặt khác do không có nghi lễ chính thức để trở thành một thành viên của "Shinto", nên số lượng "hội viên Shinto" được ước tính bằng cách đếm những người tham gia các giáo phái Shinto có tổ chức. Shinto có 100,000 đền thờ và 78,890 linh mục tại Nhật Bản.
Các môn phái và phong trào mới của Shinto đều tuyên bố họ hoàn toàn độc lập, cũng như các hình thức mới của các cộng đồng xã hội Phật giáo, và cung cấp cách thức tu tập cho những người có tôn giáo gốc rễ từ truyền thống gia đình và tổ chức làng xã. Trong khi Shinto truyền thống phổ cập theo khu dân cư và di truyền theo dòng tộc. Người dân tham gia những hoạt động tín ngưỡng Shinto dành cho thành hoàng làng hoặc tổ tiên, thỉnh thoảng yêu cầu chữa bệnh hay dịch vụ ban phước lành, tham gia vào cuộc hành hương trong các nhóm tôn giáo đã được hình thàn của cá nhân mà không cần quan tâm đến nguồn gốc họ hàng hay lãnh thổ, và tự nguyện tham gia. Những tôn giáo mới cũng được cung cấp sự gắn kết qua một học thuyết và thực hành thống nhất, được cộng đồng toàn quốc chia sẻ.
Các tôn giáo mới được công nhận chính thức lên đến hàng trăm, và tổng số hội viên được báo cáo lên đến hàng chục triệu. Tôn giáo mới lớn nhất là Soka Gakkai, một giáo phái thành lập năm 1930, với khoảng 10 triệu thành viên tại Nhật Bản. Các học giả ở Nhật Bản ước tính từ 10% đến 20% dân số thuộc về những tôn giáo mới mặc dù con số thực tế hơn đưa ra số liệu dưới 10% tổng dân số. Đến năm 2007, có 223,831 linh mục và các nhà lãnh đạo của các tôn giáo mới tại Nhật Bản, nhiều gấp ba lần so với số thầy tu Shinto truyền thống.
Nhiều giáo phái trong số những tôn giáo mới có nguồn gốc Shinto và giữ lại các nhân vật cơ bản của Shinto. Các tôn giáo mới này thường tự nhận mình là một hình thức của Shinto. Các tôn giáo gốc Shinto này bao gồm Tenrikyo, Konkokyo, Omotokyo, Shinrikyo, Shinreikyo, Sekai Shindokyo, Zenrinkyo. Một số tôn giáo độc lập mới là Aum Shinrikyo, phong trào Mahikari, Nhà thờ  Tự Do hoàn hảo, Seicho-no-le, Nhà thờ Thế giới Messianity,v.v...