Lion (lớp tàu chiến-tuần dương)

Về lớp thiết giáp hạm Anh Quốc mang cùng tên, xin xem Lion (lớp thiết giáp hạm).
| --- | --- |
Tàu chiến-tuần dương HMS Princess Royal
Khái quát lớp tàu
Xưởng đóng tàu:  Devonport Dockyard Vickers, Barrow
Bên khai thác:   Hải quân Hoàng gia Anh
Lớp trước:  lớp Indefatigable
Lớp sau:  HMS Queen Mary
Thời gian hoạt động:  1912 - 1920
Hoàn thành:  2
Tháo dỡ:  2
Đặc điểm khái quát
Kiểu tàu:  Tàu chiến-tuần dương
Trọng tải choán nước:  26.270 tấn Anh (26.690 t) (tiêu chuẩn) 30.820 tấn Anh (31.310 t) (đầy tải nặng)
Chiều dài:  700 ft (213,4 m)
Sườn ngang:  88 ft 7 in (27,0 m)
Mớn nước:  32 ft 5 in (9,9 m) (đầy tải nặng)
Động cơ đẩy:  4 × turbine hơi nước Parsons trực tiếp 42 × nồi hơi ống nước Yarrow 4 × trục công suất 70.000 shp (52.199 kW)
Tốc độ:  28 kn (52 km/h; 32 mph)
Tầm xa:  5.610 nmi (10.390 km; 6.460 mi) ở tốc độ 10 kn (19 km/h; 12 mph)
Tầm hoạt động:  3.500 tấn Anh (3.556 t) than 1.135 tấn Anh (1.153 t) dầu
Thủy thủ đoàn tối đa:  1.092
Vũ khí:  8 × pháo BL 13,5 in (340 mm) Mk V (4×2); 16 × pháo BL 4 in (100 mm) Mk VII (16×1); 2 × ống phóng ngư lôi 21 in (530 mm) Mk II ngầm
Bọc giáp:  đai giáp chính: 9–4 inch (229–102 mm); vách ngăn: 4 inch (102 mm); sàn tàu: 2,5 inch (64 mm); tháp pháo: 9 inch (229 mm); tháp pháo ụ: 9–8 inch (229–203 mm); tháp chỉ huy: 10 inch (254 mm)
Lớp tàu chiến-tuần dương Lion bao gồm hai tàu chiến-tuần dương được Hải quân Hoàng gia Anh Quốc chế tạo trước Chiến tranh Thế giới thứ nhất. Mang biệt danh "Splendid Cats", các con tàu này là một sự cải tiến đáng kể so với lớp Indefatigable trước đó về mặt tốc độ, vũ khí và vỏ giáp. Những chiếc trong lớp Lion nhanh hơn 2 kn (3,7 km/h), tăng cỡ nòng dàn pháo chính từ 12 inch (305 mm) lên 13,5 inch (343 mm), và một đai giáp dày 9 inch (229 mm) so với 6 inch (152 mm) trang bị cho lớp Indefatigable. Những cải tiến này là nhằm đối phó với lớp tàu chiến-tuần dương Moltke của Hải quân Đức, vốn lớn và mạnh hơn những chiếc tàu chiến-tuần dương đầu tiên của Anh thuộc lớp Invincible.
HMS Lion phục vụ như là soái hạm của lực lượng tàu chiến-tuần dương thuộc Hạm đội Grand trong suốt Chiến tranh Thế giới thứ nhất, trừ giai đoạn được tái trang bị hay sửa chữa. Nó đã đánh chìm tàu tuần dương hạng nhẹ Đức Köln trong Trận Heligoland Bight, và phục vụ như là soái hạm cho Phó Đô đốc David Beatty trong các trận Dogger Bank và Jutland. Nó bị hư hại nặng trong Trận Heligoland Bight đến mức phải được chiếc Indomitable kéo quay trở về cảng; việc sửa chữa đã kéo dài hơn hai tháng. Trong Trận Jutland, nó chịu đựng một đám cháy thuốc phóng nghiêm trọng đến mức có thể đã phá hủy toàn bộ con tàu, nếu như không có hành động kịp thời của Thiếu tá Francis Harvey, chỉ huy tháp pháo, người được truy tặng huân chương Chữ thập Victoria do đã ra lệnh làm ngập nước hầm đạn. Tuy nhiên, đám cháy đã phá hủy một tháp pháo, buộc phải tháo dỡ và tái cấu trúc khi con tàu được sửa chữa trong nhiều tháng sau đó.
Princess Royal hoạt động trong Trận Heligoland Bight một tháng sau khi chiến tranh bắt đầu, và đã được gửi xuống phía Nam đến vùng biển Carribe nhằm ngăn chặn Hải đội Đông Á Đức Quốc sử dụng kênh đào Panama. Sau khi lực lượng này bị tiêu diệt trong Trận chiến Quần đảo Falkland bởi các chiếc Invincible và Inflexible vào tháng 12 năm 1914, Princess Royal tái gia nhập Hải đội Tàu chiến-Tuần dương 1. Trong trận Dogger Bank, nó chỉ ghi được một ít phát đạn bắn trúng, cho dù một trong số đó đã trực tiếp đánh hỏng chiếc tàu tuần dương bọc thép Blücher, khiến nó bị bắt kịp và bị đánh chìm bởi hỏa lực tập trung của các tàu chiến-tuần dương Anh. Không lâu sau đó, nó trở thành soái hạm của Hải đội Tàu chiến-Tuần dương 1, dưới quyền chỉ huy của Chuẩn Đô đốc Osmond Brock. Nó bị hư hại trung bình trong Trận Jutland, phải mất một tháng rưỡi để sửa chữa sau đó.
Cả hai đã trải qua phần còn lại của cuộc chiến tuần tra tại Bắc Hải mà không gặp sự kiện gì, mặc dù chúng đã hỗ trợ từ xa trong Trận Heligoland Bight thứ hai vào năm 1917. Đến năm 1920 cả hai được đưa về lực lượng dự bị, rồi được bán để tháo dỡ vài năm sau đó theo những điều khoản của Hiệp ước Hải quân Washington.