stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
T-80
Các mẫu T-80 chủ yếu > Obyekt 219

Việc thử nghiệm động cơ GTD-1000 đầu tiên được thực hiện trên thân xe T-64 với tên gọi Obyekt 219 sp.1 (sp là spetsifikatsiya - tiếng Nga: пецификация, có nghĩa là "chi tiết"), còn được gọi là Groza (tiếng Nga: Гроза - Bão sấm). Trong suốt những lần thử nghiệm đầu tiên, Izotov than phiền rằng bộ phận chuyển động của T-64 có thể hạn chế rất lớn tốc độ tiềm tàng của động cơ turbine khí vì những bánh chịu lực và dải xích bằng kim loại bị rung lắc rất khủng khiếp khi xe chạy tốc độ cao. Vì vấn đề này, Obyekt 219 được trang bị một hệ thống giảm sóc mới, nhưng nó vẫn chưa đạt được những tiêu chuẩn như của hệ thống giảm xóc của đối thủ T-72 từ Uralvagonzavod tại Nizhny Tagil.
Phiên bản Obyekt 219 sp.2 đầu tiên với hệ thống giảm xóc mới được xuất xưởng năm 1971. Người Liên Xô đã chế tạo khoảng 60 mẫu thử nghiệm được tiến hành từ 1968 đến 1971 nghiên cứu kết hợp rất nhiều hệ thống giảm xóc và linh kiện đi kèm. Vấn đề lọc bụi vẫn còn tồn tại, các kĩ sư đã khắc phục nó bằng cách sử dụng các diềm chắn cao su và nâng cấp hệ thống lọc khí của động cơ. Năm 1973, đơn vị thử nghiệm giới thiệu một loại động cơ turbine khí mới (để tăng cường khả năng cơ động của xe) có sức mạnh ngang bằng với T-64 nhưng động cơ này không đạt được yêu cầu thiết kế là 500 giờ hoạt động liên tục. Cuối năm 1972, chỉ 19 trên tổng số 27 động cơ được sản xuất hàng loạt đạt thời gian hoạt động khoảng 300 giờ. Trong giai đoạn 1974-1975, tiểu đoàn thử nghiệm của Quân khu Volga than phiền rằng dù ngốn rất nhiều nhiên liệu nhưng công suất hoạt động thực tế của động cơ lại quá thấp. Xe tăng mới cần bình xăng phụ lớn để có thể đạt được tầm hoạt động cơ bản là 450 km. Ngay cả với phiên bản Obyekt 219 sp.8 mới nhất, lượng nhiên liệu tiêu thụ vẫn cao gấp 1,6 đến 1,8 lần so với T-64A. Nền công nghiệp xe tăng Liên Xô tiến lên rất chậm chạp, một phần lý do là việc giải quyết các vấn đề với các chương trình T-64 và T-72 trong khi vẫn phải sản xuất hàng loạt T-55 và T-62 sau khi Ai Cập và Syria bất ngờ mất quá nhiều xe tăng vào năm 1973 trong cuộc Chiến tranh Yom Kippur.
Tháng 11 năm 1975, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Liên Xô, Nguyên soái Andrei Grechko đã bác bỏ kế hoạch đưa Obyekt 219 vào sản xuất dựa trên lý do, hao tốn nhiêu liệu gấp đôi T-64A nhưng khả năng của giáp và hỏa lực vẫn không hề thay đổi. Obyekt 219 có thể đã rơi vào quên lãng như nhiều dự án thất bại khác nhưng vào tháng 4 năm 1976, Nguyên soái Andrei Grechko qua đời và Nguyên soái Dmitry Ustinov được bổ nhiệm thay thế. Việc bổ nhiệm Nguyên soái Ustinov là một trường hợp ngoại lệ đầu tiên trong truyền thống của Quân đội Liên Xô, Ustinov không phải là chỉ huy chiến trường, mà là người đứng đầu nền công nghiệp quốc phòng Xô viết kể từ Thế chiến thứ 2. Ustinov là một trong những người ủng hộ hăng hái nhất việc chuyển đổi sử dụng động cơ turbine khí từ giữa thập niên 1960, và Obyekt 219 chính là đứa con cưng của ông. Kết quả đến khá nhanh, tháng 8 năm 1976, Obyekt 219 bất ngờ được chấp thuận được đưa vào sản xuất với cái tên T-80 do quân đội đặt.
Các mẫu T-80 chủ yếu > T-80 (Obyekt 219) (1976)

Các vấn đề nổi cộm trong khi thử nghiệm được để sang một bên để được giải quyết khi sản xuất hàng loạt. Việc sản xuất T-80 bắt đầu tiến hành tại Leningrad (LKZ) thay thế cho T-64A. Đã từng có một kế hoạch chuyển đổi Nhà Máy Số 13 tại Omsk từ sản xuất T-55 sang sản xuất T-72, nhưng nó đã bị thay đổi, nhà máy cũng được chuyển sang sản xuất T-80. Cuối cùng, Ustinov cũng đã lên kế hoạch chuyển Nhà máy Kharkov sang sản xuất T-80. Ustinov không hề có hứng thú với T-72 chi phí thấp của Nhà máy Uralvagonzavod tại Nizhny Tagil nhưng công nhận sự cần thiết của một tùy chọn có tính kinh tế để thay thế các dòng xe tăng cũ hơn như T-54/55 và T-62, cũng như là một sự huy động với giá rẻ trong trường hợp nổ ra một cuộc chiến tranh tổng lực. Nhưng Ustinov khẳng định sự ưu tiên hàng đầu trong đổi mới như hệ thống điều khiển hỏa lực mới nên được tích hợp cho T-80 chứ không phải T-72.
Quyết định sản xuất T-80 được đưa ra lúc Aleksandr Morozov về hưu vào tháng 5 năm 1976 và chương trình T-74 NST bị loại bỏ. Trên phiên bản gốc, T-80 được trang bị hỏa lực giống như T-64A, nó sử dụng cùng kiểu tháp pháo với máy đo xa quang học. Nhưng giá thành nó khá đắt: 480.000 rúp trong khi T-64A chỉ có 143.000 rúp. Đối với việc điều khiển tháp pháo và hỏa lực, T-80 đã đi sau T-64 của Kharkov đã được nâng cấp thành T-64B với hệ thống điều khiển hỏa lực kết hợp một máy đo xa bằng laser và có khả năng phóng tên lửa điểu khiển Kobra từ năm 1976. Kết quả là việc sản xuất T-80 diễn ra rất ngắn, từ 1976 đến 1978 tại nhà máy Leningrad Kirov (LKZ). Tài liệu được giải mật từ Hiệp ước Các Lực lượng vũ trang thông thường ở châu Âu tháng 11 năm 1990 cho thấy, chỉ có khoảng 112 xe T-80 ở phía Tây dãy Ural, điều này chứng tỏ, tổng số lượng T-80 được sản xuất chỉ khoảng dưới 200 chiếc.
Các mẫu T-80 chủ yếu > T-80BV (Obyekt 219RV) (1985)

Trong suốt cuộc chiến tại Liban năm 1982, lần đầu tiên trong lịch sử Israel sử dụng giáp phản ứng nổ (ERA) trên xe tăng chủ lực. Thế hệ ERA đầu tiên được thiết kế để vô hiệu hóa đầu đạn nổ lõm. Đầu đạn nổ lõm khác đầu đạn thông thường ở chỗ, nó định hình thuốc nổ trong một hình chóp nón trước đầu đạn. Khi đầu đạn chạm nổ, khối thuốc nổ sẽ phá vỡ chóp nón kim loại, tạo một thành luồng nổ hình mũi tên có hạt lõi thép bên trong, đâm xuyên qua các lớp giáp thép thông thường. Viên gạch ERA là gồm một hộp kim loại đặt tại những vị trí dễ bị trúng đạn nhất của xe như: mặt trước thân xe, mặt trước tháp pháo và nửa trước hông xe. Nhân bên trong bao gồm thuốc nổ dẻo và các miếng thép. Khi đầu đạn HEAT chạm vào ERA, thuốc nổ dẻo bên trong phát nổ, đưa các miếng thép ra trước luồng xuyên của đầu đạn lõm, làm giảm ảnh hưởng của đầu đạn. Học viện nghiên cứu NII Stali đã phát triển loại giáp này từ thập niên 1960 nhưng nó không được ưa chuộng và không được sử dụng.
Sự xuất hiện của loại Blazer ERA của Israel năm 1982 đã làm Quân đội Liên Xô chú ý và quyết định trang bị nó cho các xe tăng chủ lực của nước này. Đặc biệt là lực lượng đồn trú tại Đông Đức (GSFG). Loại giáp ERA do NII Stali phát triển được đặt tên là "Kontakt-1" (tiếng Nga: Контакт-1) và được trang bị loại thuốc nổ thế hệ đầu tiên 4S20. NII Stali ước tính giáp Kontakt-1 có thể giảm thiệt hại đến khoảng 86% từ đầu đạn tên lửa 125mm, 58% với đạn HEAT, và 92% với đạn hỏa tiễn chống tăng hạng nhẹ (M72 LAW cỡ 93mm). Kontakt-1 nhẹ hơn Blazer của Israel và được NII Stali nâng hiệu quả cao hơn 15%. Kontakt-1 bắt đầu được trang bị trên xe tăng Liên Xô năm 1983 và được trang bị cho lực lượng đồn trú tại Đông Đức năm 1984.
Năm 1985, Leningrad Kirov bắt đầu sản xuất T-80B với giáp Kontakt-1, đặt tên là T-80BV (Obyekt 219RV), phiên bản xe tăng chỉ huy tên là T-80BVK. Kí tự V được thêm vào để chỉ từ "Nổ" (Vzryvnoy - tiếng Nga: Взрывной). Trong thời gian bảo trì định kì, những chiếc xe cũ được lắp thêm các khối giáp Kontakt-1. Theo tài liệu giải mật của Hiệp ước Các Lực lượng vũ trang thông thường ở châu Âu tháng 11 năm 1990, có khoảng 594 chiếc T-80BV và 23 chiếc T-80BVK phục vụ tại phía Tây dãy Ural, chiếm khoảng 13% số lượng T-80. Xe tăng T-80BV được trang bị cho các sư đoàn ở tuyến đầu, trong đó có các sư đoàn thuộc Tập đoàn quân Phương Bắc đóng tại Ba Lan, gồm sư đoàn Súng trường Cơ Giới Cận Vệ Vitebsk ở Paromenia và Sư đoàn Xe tăng số 20 Zvenigorod đóng tại Silesia. Trong thời bình, giáp Kontakt-1 không được gắn ở diềm hai bên hông xe, mà chỉ được gắn xung quanh tháp pháo.
Các mẫu T-80 chủ yếu > T-80A (Obyekt 219A) (1982)

Phát triển từ T-80B. Động cơ GTD-1000M 1.200 mã lực, hệ thống 9K119 điều khiển bắn tên lửa chống tăng 9M119M Refleks, một số chốt trục cho đại liên phòng không NSVT,... T-80A chứa nhiều đạn hơn T-80B (40 viên so với 38 viên). Có một số chi tiết của T-80U tương lai: giáp tốt hơn, hệ thống điều khiển bắn mới, thiết bị ngắm 1G46 của pháo thủ. Vì vậy T-80A nặng hơn 2,8 tấn. Năm 1984 dùng gạch ERA giống T-80BV (nhưng không có thiết bị điều khiển bắn trên nóc tháp pháo).
T-80A obr. 1984 là phiên bản T-80A trang bị giáp phản ứng nổ Kontakt-1. T-80AK là phiên bản xe tăng chỉ huy của T-80A.
Các mẫu T-80 chủ yếu > T-80U (Obyekt 219AS) (1986)

T-80U (Uluschennyy - tiếng Nga: Улучшенный, có nghĩa là "cải tiến") (1986) là bản nâng cấp của T-80A. Trang bị giáp ERA thế hệ 2 có tên là "Kontakt-5" (tiếng Nga: Контакт-5) chống được đạn xuyên giáp động năng (một số bản cũ vẫn dùng Kontakt-1). Thiết bị ngắm 1G46, tháp pháo mới, động cơ GTD-1000F 1.200 mã lực. Hệ thống 9K120 điều khiển được tên lửa 9M119M Refleks và 9M119 Svir. Đại liên phòng không NSVT được điều khiển từ xa trong tháp pháo giống như T-64. Kênh tăng cường hình ảnh thay cho đèn hồng ngoại ở nóc tháp pháo dành cho xa trưởng. Thiết bị chỉ định laser đặt ở nóc xe, phía trước chỗ của xa trưởng và nằm trong một cái hộp bảo vệ hình chữ nhật. Nó phóng ra một chùm laser đã được điều chỉnh. Váy bảo vệ hông được bọc giáp ở phần che phủ 3 bánh trước và có tay cầm để nhấc lên. Váy trước có giáp chống sóng radar. Các núm cao su ở trước xe chống lại mìn (loại có ngòi nổ tay đòn nghiêng tilt-rod fuse) và đạn HEAT. Nóc tháp pháo có thêm lớp bảo vệ. Ghế lái xe được treo lên nóc để tránh mìn. Hai cụm ống xả khói mù 81 ly 902B Tucha nằm hai bên tháp pháo. Có những họa tiết ngụy trang. Năm 1992, xe được lắp đặt thêm ống thông hơi "Brod-M" và động cơ turbine khí mới GTD-1250D.
Phiên bản xe tăng chỉ huy T-80UK có thêm khả năng chỉ huy và kiểm soát trên chiến trường và có đường liên lạc lên cấp chỉ huy cao hơn. Nó tương tự như T-80U nhưng có một số tính năng phụ trợ. Nó được lắp đặt hệ thống phòng vệ mềm Shtora-1 cùng loại được lắp cho xe tăng T-90. Shtora-1 do Elektronintorg của Nga sản xuất. Hệ thống này gồm máy nhiễu âm hồng ngoại, hệ thống cảnh báo laser, hệ thống vô hiệu hoá lựu đạn và một hệ thống kiểm soát bắn computer. Tầm hoạt động 200m. Xe có một ăngten tích hợp lưỡng cực đối xứng dùng được cho thông tin trên cả băng tần UHF và HF. Ăngten này có tầm hoạt động tốt hơn khi xe đứng yên – lên tới 40 km cho sóng vô tuyến R-163-50U và 350 km cho sóng vô tuyến R-163-50K. Một máy phát điện chạy bằng benzene AB-1-P28 1 kW cung cấp năng lượng cho hệ thống thông tin khi xe đứng yên. T-80UK cũng có một hệ thống kiểm soát bắn hiện đại, nạp đạn tự động, bảo vệ tháp pháo ERA gắn liền và hỗ trợ lội nước TNA-4-3.
Các mẫu T-80 chủ yếu > T-80 cải tiến thời kỳ hậu Xô viết

T-80UM (Obyekt 219AS-M) : Phiên bản hiện đại hóa của Nga năm 1995. Có hệ thống điều khiển bắn mới đối với tên lửa chống tăng 9M119M Refleks, thiết bị nhìn hồng ngoại "Agava-M1" (cũng có thể dùng "Agava-2" hoặc "Buran-R"), tháo bỏ đèn hồng ngoại L-4 "Luna".
T-80UM-1 "Bars" (tiếng Nga: "Барс" - Báo tuyết): Mẫu thử nghiệm năm 1997 với hệ thống phòng thủ chủ động ARENA (Zaloga 2000:4).
T-80UM-2: Mẫu thử nghiệm năm 1997 với hệ thống phòng thủ chủ động Drozd-2 (Zaloga 2000:4).T-80UM-1
Xe tăng Black Eagle (Obyekt 640): Một loạt các nguyên mẫu trình diễn của Nga với tháp pháo mới bao gồm khoang tổ lái và khoang chứa đạn riêng biệt, hệ thống nạp đạn tự động mới, giáp phản ứng nổ "Kaktus" (tiếng Nga: Кактус, có nghĩa là "cây xương rồng"), hệ thống ngắm mục tiêu cải tiến (không được tiết lộ chi tiết). 6-7 chiếc đã được chế tạo. Không được sản xuất do thiếu kinh phí.Hình vẽ mô phỏng xe tăng T-80UM2 Black Eagle (Obyekt 640)
T-80BVM, biến thể hiện đại nhất của dòng tăng chủ lực T-80, ra mắt năm 2017T-80BVM: Phiên bản hiện đại hóa sâu của Nga, được giới thiệu vào năm 2017. Trang bị giáp phản ứng nổ thế hệ 3 có tên là "Relikt" (tiếng Nga: Реликт), hệ thống điều khiển hỏa lực hiện đại Kalina (giống như trên T-72B3M và T-90M "Proryv-3"), nâng cấp lớn các hệ thống khác nhau. Nga có kế hoạch nâng cấp và hiện đại hóa 3.000 chiếc T-80 trong kho lên phiên bản này.
T-80UD "Beryoza" (Ob'yekt 478B) (1985) : Mẫu T-80 của Ukraine với động cơ diesel 6TD 1.006 mã lực (750 kW). Dùng gạch ERA Kontakt-1 hoặc Kontakt-5.
T-84 (1994): Xem T-84.
Chú thích

↑  David Axe, "By Land, Air, Sea & PC, Georgia Tried to Match Russian Arsenal Lưu trữ 2010-02-22 tại Wayback Machine", in Popular Mechanics, ngày 13 tháng 8 năm 2008.
↑  Foss 2005, p.89.
1 2  Foss 2005, p. 94.
↑  Dejong 1995
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  Foss 2005, p. 93.
↑  T-80 Standard Tank, p14-24.
↑  Baryatinsky, p 23.
1 2  Baryatinsky, p 95.
↑  "T-80U Main Battle Tank" Army Technology
↑  https://www.forecastinternational.com/archive/disp_old_pdf.cfm?ARC_ID=1156
1 2  “T-90”. globalsecurity.org.
↑  http://armor.kiev.ua/Tanks/Modern/T90/t90_1.php
↑  http://www.kotsch88.de/f_agava-2.htm
↑  http://www.kotsch88.de/f_nocturne.htm
↑  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 8 năm 2018. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2018.
↑  https://thesovietarmourblog.blogspot.com/2016/02/t-80-gambol.html
↑  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 8 năm 2018. Truy cập ngày 3 tháng 8 năm 2018.
↑  “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 8 năm 2018. Truy cập ngày 3 tháng 8 năm 2018.
↑  http://mil.today/2017/Weapons52/
↑  “Những lý do khiến T-80 trở thành 'xe tăng thảm họa' của Nga”.
↑  Mr. Lester W. Grau (tháng 1 năm 1997). “Russian-Manufactured Armored Vehicle Vulnerability in Urban Combat: The Chechnya Experience, Note 10”. Foreign Military Studies Office, Fort Leavenworth, KS.
↑  “Рейды чеченских боевиков”. Truy cập ngày 15 tháng 11 năm 2014.
↑  Фаличев О Армия ХХI века/ Интервью с главнокомандующим сухопутными войсками РФ Н. Кормильцевым // Военно-промышленный курьер. — 2003. — № 9.
1 2 3 4 5 6 7 8  "Czołgi Świata" (World's Tanks or Tanks Of The World) magazine issue 8
↑  "JED The Military Equipment Directory"
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  “"Kharkiv Morozov Machine Building Design Bureau", manufacturer's website”. Bản gốc lưu trữ ngày 11 tháng 8 năm 2009. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2008.
Phiên bản T-80 đầu tiên, ra mắt năm 1976
Phiên bản T-80BV trưng bày năm 1991
Phiên bản T-80U năm 2002
Phiên bản T-80BVM năm 2018
Xe tăng T-80B
Tháp pháo của T-80BV với giáp phản ứng nổ thế hệ 1 Kontakt-1
Xe tăng T-80U với giáp phản ứng nổ thế hệ 2 Kontakt-5
Xe tăng T-80BVM với giáp phản ứng nổ thế hệ 3 Relikt
Mô phỏng nguyên lý hoạt động của ARENA
Kính ngắm của pháo thủ T-80U
Kính ngắm của trưởng xe T-80U
T-80B
T-80B trong bảo tàng
T-80BV
T-80U
T-80UK
Phúc Sơn, Nho Quan

Đối với các định nghĩa khác, xem Phúc Sơn (định hướng).
|  Phúc Sơn  |
| --- | --- |
 Xã 
 Xã Phúc Sơn 
Hành chính
Quốc gia:  Việt Nam
Vùng: Đồng bằng sông Hồng
Tỉnh: Ninh Bình
Huyện: Nho Quan
Thành lập: 1/1/2025
Địa lý
Diện tích: 27,89 km²
Dân số (31/12/2023)
Tổng cộng: 11.276 người
Mật độ: 404 người/km²
x t s
Phúc Sơn là một xã thuộc huyện Nho Quan, tỉnh Ninh Bình, Việt Nam.
Địa lý

Xã Phúc Sơn có diện tích 27,89 km², dân số năm 2023 là 11.276 người, mật độ dân số đạt 404 người/km².
Lịch sử

Ngày 10 tháng 12 năm 2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1318/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã của tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2023 – 2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2025). Theo đó, thành lập xã Phúc Sơn thuộc huyện Nho Quan trên cơ sở toàn bộ 10,01 km² diện tích tự nhiên, quy mô dân số là 5.426 người của xã Sơn Hà và toàn bộ 17,88 km² diện tích tự nhiên, quy mô dân số là 5.850 người của xã Sơn Lai.
Xã Phúc Sơn có 27,89 km² diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 11.276 người.
Di tích

Phúc Sơn là xã trong phạm vi ranh giới Quần thể danh thắng Tràng An - Tam Cốc - Bích Động đã được Chính phủ Việt Nam xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt quan trọng và được UNESCO công nhận là di sản thế giới.
Tính đến năm 2025, Phúc Sơn có 2 di tích cấp quốc gia là khu căn cứ cách mạng Quỳnh Lưu và Khu trũng, Đồng Báng.
Thế kỷ X, Phúc Sơn là cửa ngõ phía tây của Hoa Lư tứ trấn, tại đây còn nhiều nơi thờ Vua Đinh trong Quần thể di tích thờ Vua Đinh ở Ninh Bình và nhiều tên gọi địa danh gắn với lịch sử hình thành cố đô Hoa Lư. Sử sách cho biết Đinh Bộ Lĩnh còn chăn trâu ở núi Mã Can hay Mã Thiên. Trong sách Ninh Bình toàn tỉnh địa chí khảo biên, Nguyễn Tử Mẫn cho biết: " Núi Mã Can ở địa phận thôn Phúc Lai, Đông Thịnh, cách 19 dặm phía nam huyện Phụng Hóa. truyền rằng Đinh Tiên Hoàng hồi còn trẻ đem mục đồng đến diễn tập trận ở đây, người đời sau lấy miếu ấy lập miếu thờ. Núi Mã Can ngày nay ở xã Sơn Lai. Ở đây còn có hòn đá Vua Ngự, tương truyền là nơi "ngự" của Đinh Bộ Lĩnh, cách động Hoa Lư khoảng 10 km theo đường chim bay. Ngày nay, Sơn Lai có rất nhiều di tích thờ Vua Đinh Tiên Hoàng như các đình thôn Lược, đình Ngọc Mỹ thôn Me, đình Vua làng Xát, đền làng Đông Thịnh và nhiều địa danh gắn với sự nghiệp của vị vua này.
Nhóm di tích, di vật phía Tây Bắc của Quần thể danh thắng Tràng An có di tích Núi Xưa, nơi đây xuất lộ nhiều gốm và vỏ nhuyễn thể biển, gốm ở đây thuộc dạng gốm trong Văn hóa Đông Sơn; di vật trống đồng xuất lộ ở đồi Đống (đều thuộc xã Sơn Lai, huyện Nho Quan).
Theo các nguồn sử liệu khác, đền Thượng và đình Chàng thờ Nhồi Hoa Công chúa nước Lào (Ai Lao). Dưới thời Vua Lê Thánh Tông (Hiệu Hồng Đức) (1460-1497), Bà được vua cha giao trách nhiệm đưa cống nộp và huấn luyện một đàn voi cho Đại Việt. Khi trở về nước, đến địa phận huyện Gia Viễn ngày nay, bà bị lâm bệnh và qua đời. Sau đó, nhân dân lập đền thờ công chúa tại khu vực xã Sơn Lai hiện nay.
Chú thích

1 2 3 4 5  “Nghị quyết số 1318/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã của tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2023 – 2025”. Cổng thông tin điện tử Quốc hội Việt Nam. 10 tháng 12 năm 2024. Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 12 năm 2024. Truy cập ngày 14 tháng 12 năm 2024.
El Palau d'Anglesola

| El Palau d'Anglesola El Palau d’Anglesola Palau de Anglesola |
| --- | --- |

  Hiệu kỳ
 Vị trí của Palau de Anglesola

Quốc gia:  Tây Ban Nha
Vùng
Tỉnh:  Lleida
Quận (comarca): Plana de Urgel
Thủ phủ: Palau d'Anglesola, el
Chính quyền
 • Thị trưởng: Montserrat Meseguer Muñoz (CiU)
Diện tích
 • Đất liền: 12,3 km2 (47 mi2)
Độ cao: 250 m (820 ft)
 • Mật độ: 0/km2 (0/mi2)
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
Mã bưu chính: 25243
Tọa độ: 41°39′9″B 0°53′0″Đ﻿ / ﻿41,6525°B 0,88333°Đ﻿ / 41.65250; 0.88333{{#coordinates:}}: một trang không thể chứa nhiều hơn một thẻ chính
Tên gọi dân cư: en castellano: n/d en catalán: anglesolí/anglesolina
El Palau d'Anglesola là một đô thị trong tỉnh Lleida, cộng đồng tự trị Cataluña Tây Ban Nha. Đô thị El Palau d'Anglesola có diện tích là 12,3 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 2120 người với mật độ 172,36 người/km². Đô thị El Palau d'Anglesola có cự ly km so với tỉnh lỵ Lleida.
Naravarikuppam

| Naravarikuppam |
| --- | --- |
Naravarikuppam
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Tamil Nadu
Độ cao: 13 m (43 ft)
Dân số (2001)
 • Tổng cộng: 18,327
Múi giờ: UTC+05:30
Naravarikuppam là một thị xã của quận Thiruvallur thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.
Địa lý

Naravarikuppam có vị trí 13°12′B 80°10′Đ﻿ / ﻿13,2°B 80,17°Đ﻿ / 13.2; 80.17 Nó có độ cao trung bình là 13 mét (42 feet).
Nhân khẩu

Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Naravarikuppam có dân số 18.327 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Naravarikuppam có tỷ lệ 75% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 81%, và tỷ lệ cho phái nữ là 69%. Tại Naravarikuppam, 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Triều Tiên Hiến Tông

| --- | --- |
Triều Tiên Hiến Tông
Hangul: 헌종
Hanja: 憲宗
Romaja quốc ngữ: Heonjong
McCune–Reischauer: Hŏnjong
Bút danh
Hangul: 원헌
Hanja: 元軒
Romaja quốc ngữ: Wonheon
McCune–Reischauer: Wŏnhŏn
Tên khai sinh
Hangul: 이환
Hanja: 李煥
Romaja quốc ngữ: I Hwan
McCune–Reischauer: I Hwan
Biểu tự
Hangul: 문응
Hanja: 文應
Romaja quốc ngữ: Muneung
McCune–Reischauer: Munŭng
Triều Tiên Hiến Tông (8 tháng 12, 1827 –25 tháng 7, 1849), cai trị từ năm 1834-1849, là vị vua thứ 24 của nhà Triều Tiên. Ông là con trai của Hiếu Minh Thế tử - con trai của Triều Tiên Thuần Tổ, mẹ đích của ông là Thuần Nguyên Vương hậu còn mẹ ruột là bà phi Thần Trinh Vương hậu. Sau khi Thuần Tổ qua đời, Hiến Tông lên kế vị được gần 15 năm thì mất, được truy thụy hiệu là: Trang Túc Thể Kiện Kế Cực Trung Chính Quang Đại Chí Thánh Quảng Đức Hoằng Vận Chương Hóa Kinh Văn Vĩ Võ Min Nhân Triết Hiếu Đại Vương (莊肅體健繼極中正光大至聖廣德弘運章化經文緯武明仁哲孝大王).
Gia đình

Cha: Hiếu Minh thế tử Lý Thái (문조 이영; 文祖 李旲; Munjo Yi Yeong; 1809–1830), tức Hiếu Minh thế tử (효명세자; 孝明世子; Hyomyeong Seja). Truy phong Dực Tông đại vương (익종대왕; 翼宗大王; Ikjong Daewang).
Mẹ: Thần Trinh Vương hậu họ Triệu (신정익황후 조씨; 神貞翼皇后 趙氏; Sinjeong Ik Hwanghu Jo-sshi; 1808–1890), thuộc dòng họ Triệu (Jo) ở Phong Nhưỡng (Pungyang), con gái của Triệu Vạn Vĩnh (조만영; Jo Man-yeong; 1776–1846) và Đức An phủ phu nhân họ Tống (덕안부부인 송씨; Deokan-bu Bu-in Seong-sshi; 1808/1809 - 1890) ở Ân Tân (Eunjin).
Chú thích

Văn hoá đại chúng: hoá thân bởi Jung Hae-in trong phim Heung-boo: The Revolutionist vào năm 2018.
Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo

Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo là một trong những khu kinh tế cửa khẩu được Chính phủ Việt Nam ưu tiên phát triển  Lưu trữ 2009-03-15 tại Wayback Machine. Khu kinh tế này gắn với cửa khẩu quốc tế Cầu Treo trên quốc lộ 8 thuộc địa bàn huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh, Việt Nam , thông thương sang cửa khẩu quốc tế Nam Phao, huyện Khamkheuth, tỉnh Bolikhamxai, Lào.
Khu kinh tế thương mại ở cạnh cửa khẩu Cầu Treo.
Vào đầu quý 4, năm 2008, Bộ Xây dựng đã thẩm định nhiệm vụ thiết kế quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo thành trọng điểm của khu vực Bắc Trung Bộ Việt Nam, và năm 2012 được coi là "một trong 8 khu kinh tế trọng điểm trên toàn quốc" . Tuy nhiên sự phát triển thực tế thì ì ạch, vì mục tiêu xây dựng khu kinh tế không hề tính đến thị trường tiêu thụ ra sao .
(Việt Nam)
Quy hoạch

Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo có 4 đơn vị hành chính, bao gồm: các xã: Sơn Kim 1, Sơn Kim 2, Sơn Tây và thị trấn Tây Sơn, với tổng diện tích đất tự nhiên trên 56 nghìn ha, dân số trên 2,1 vạn người..
Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo được thành lập nhằm mục đích nhằm đẩy mạnh thông thương giữa Việt Nam với Lào, thúc đẩy kinh tế phía Tây Hà Tĩnh và toàn tỉnh Hà Tĩnh phát triển. Nằm trên Quốc lộ 8 qua biên giới Việt- Lào, Cửa khẩu Cầu Treo có một vị trí chiến lược quan trọng trong phát triển kinh tế- xã hội của Hà Tĩnh và các tỉnh Bắc Trung Bộ. Đây cũng là cửa ngõ ngắn nhất để Lào và các nước trong tiểu vùng Sông Mekong Mở rộng hướng ra Biển Đông qua cụm cảng nước sâu Vũng Áng- Sơn Dương.
Theo quy hoạch, Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo có diện tích 56.684,4 ha, chung đường biên giới với nước bạn Lào 40 km, có hệ sinh thái rừng tự nhiên chiếm đến gần 80% diện tích; trong đó, có 20 nghìn ha rừng nguyên sinh, mỏ thiếc Kim Sơn trữ lượng 70 nghìn tấn, mỏ nước khoáng Sơn Kim...
Khu kinh tế được xác định là loại hình khu phi thuế quan, với định hướng phát triển các ngành, lĩnh vực: Thương mại, du lịch, dịch vụ và công nghiệp chế biến, gia công lắp ráp hàng dân dụng.
Định hướng phát triển các khu chức năng chủ yếu tại Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo được phân thành các khu chức năng sau đây:
Khu vực cửa khẩu quốc tế Cầu Treo
Khu Thương mại Du lịch sinh thái
Khu Đô thị
Các Khu Thương mại - Công nghiệp
Hiện trạng

Quy hoạch hiện hữu phục vụ tầm nhìn  hướng đến tương lai về cửa ngõ thông thương sang Lào, còn thực trạng phát triển thì chậm hơn hình dung. Hoạt động chính vẫn là trao đổi hàng hóa tiểu ngạch qua biên giới, kim ngạch xuất nhập khẩu "năm 2011 đạt 128 triệu USD, dự kiến năm 2012 đạt trên 150 triệu USD" .
Tại cửa khẩu thì khu thương mại được xây lên đã phục vụ tốt về việc làm và thu nhập cho những người lập dự án, xây dựng và tham gia vào lễ khánh thành. Tuy nhiên ngay năm 2010 sau đó thì nó đã được đóng cửa và để cho cỏ mọc, vì không biết dùng vào việc gì. Đó là do các khu dân cư ở phía Việt Nam và phía Lào đều cách cửa khẩu trên 15 km, nên hiện không ai buôn bán hay sản xuất ở sát cửa khấu. Các trao đổi hàng hóa đều là tiểu ngạch, hiện chủ yếu do người Việt thực hiện, làm thủ tục qua cửa khẩu xong là đi thẳng đến nơi đổ hàng mà không dừng lại vô lối ở cửa khẩu. Ý tưởng đầu tư được địa phương kể ra thì cao, nhưng thực tế triển khai thì thấp vỉ rằng "sức tiêu thụ của thị trường (ở vùng) này là không đáng kể" .