stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Sông Mã
Dòng chảy

Sông Mã chảy theo vùng trũng giữa 2 dãy núi Su Xung Chảo Chai và Pu Sam Sao. Các phụ lưu của sông Mã phần lớn bắt nguồn từ 2 dãy núi này.
Sông Mã bắt đầu bằng hợp lưu các suối ở vùng biên giới Việt - Lào tại xã Mường Lói phía Nam huyện Điện Biên (phía Nam tỉnh Điện Biên). Bản Pu Lau phía Bắc xã Mường Lói nằm trên sống núi là đường phân thủy giữa Nậm Nứa chảy về Tây Bắc và thuộc hệ thống sông Mê Kông, với Nậm Ma chảy về Đông Bắc là đầu nguồn sông Mã, tên địa phương là suối Sẻ . Sông chảy sang địa bàn Điện Biên Đông, dọc đường tiếp nhận nước từ một số dòng suối ở Háng Lìa, Điện Biên Đông.
Đến Bó Sinh huyện Sông Mã thì sông Mã tiếp nhận dòng Nậm Khoai tức Nậm Hua chảy theo hướng Bắc - Nam từ huyện Tuần Giáo đến. Từ đó sông chảy uốn lượn, với hướng chính Tây Bắc - Đông Nam qua huyện Sông Mã của tỉnh Sơn La rồi qua lãnh thổ Lào ở Cửa khẩu Chiềng Khương. Ở Sơn La, sông Mã tiếp tục nhận nước từ một số suối từ địa bàn Thuận Châu, Mai Sơn, Sông Mã, Sốp Cộp.
Ở Lào, sông Mã chảy qua 2 huyện Xiengkhor và Sop Bao của tỉnh Huaphanh, nhận thêm nước từ dòng Nậm Ét ở Xiengkhor.
Sông trở lại Việt Nam ở cửa khẩu Tén Tằn huyện Mường Lát tỉnh Thanh Hóa. Từ đây, sông chảy qua Mường Lát, Quan Hóa, trong đó 1 đoạn nhỏ qua huyện Quan Hóa là ranh giới giữa 2 tỉnh Thanh Hóa và Hòa Bình. Đồng thời, tại Quan Hóa, sông nhận thêm nước từ sông Luông và Nậm Niêm từ Quan Sơn chảy sang. Sông chảy qua các huyện phía Bắc Thanh Hóa gồm Bá Thước, Cẩm Thủy, dọc theo ranh giới Vĩnh Lộc, Hoằng Hóa (tả ngạn - phía Bắc) và Yên Định, Thiệu Hóa, thành phố Thanh Hóa, Quảng Xương, Sầm Sơn (hữu ngạn - phía Nam) rồi đổ vào vịnh Bắc Bộ bằng 3 cửa: cửa chính ở Lạch Hới (cửa Hới) nằm giữa huyện Hoằng Hóa và thành phố Sầm Sơn; cửa thứ 2 tách ra từ Phường Tào Xuyên, Thành phố Thanh Hóa đổ ra Lạch Sung (cửa Sung, Lạch Trường) nằm giữa huyện Hậu Lộc và Hoằng Hoá; cửa thứ 3 tách ra từ chỗ giáp ranh giữa Yên Định và Hoằng Hóa thành sông Lèn chảy theo ranh giới Hà Trung, Nga Sơn với Hậu Lộc ra biển..
Sông Mã có các phụ lưu lớn gồm:
Sông Chu, đổ vào sông Mã ở Thiệu Hóa.
Sông Bưởi, đổ vào sông Mã ở nơi giáp ranh các xã Vĩnh Hòa, Ninh Khang (huyện Vĩnh Lộc) và Yên Thái (huyện Yên Định).
Sông Cầu Chày
Sông Luồng, Quan Hóa.
Sông Lũng
Sông Sơn Trà
Nậm Soi.
Hệ thống sông Mã có tổng chiều dài là 881 km, tổng diện tích lưu vực là 39.756 km², trong đó có 17.520 km² nằm trong lãnh thổ Việt Nam. Tổng lượng nước trung bình hàng năm của toàn bộ hệ thống sông là 19,52 tỉ m³.
Lịch sử

Trong cuốn Đất nước Việt Nam qua các đời (1964), sử gia Đào Duy Anh cho rằng dòng chính của sông Mã bị thay đổi vào thời nhà Nguyễn. Theo nhận định này thì ngoài cửa Sung, sông Mã còn đổ ra biển bằng cửa chính là Lạch Trường với dòng chính là sông Tào Xuyên ngày nay (sử cũ gọi là dòng Ngu giang). Đầu đời Nguyễn, một trận lũ lớn đánh đắm một bè gỗ lim ở cửa vào sông Ngu, bè ấy bị phù sa lấp mà chẹn nghẽn đường sông, thì sông ấy mới dần dần bị hẹp lại. Sau khi dòng sông Ngu bị hẹp lại thì sông Mã trổ rộng ra ngách sông nhỏ trước kia ở giữa núi Hàm Rồng và núi Châu Phong, đổ ra cửa biển Lạch Hới như ngày nay.
Một đoạn sông Mã từ ngã ba Bông đến cửa sông Nhà Lê ở thành phố Thanh Hóa từ thế kỷ X đã được Vua Lê Đại Hành tổ chức khơi thông tạo tuyến kênh Nhà Lê là tuyến giao thông đường thủy nối từ kinh đô Hoa Lư tới biên giới Đèo Ngang thời Tiền Lê.
Các cây cầu bắc qua sông Mã

Cầu nối xã Phì Nhừ với xã Mường Luân, huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên, trên tỉnh lộ 130
Cầu qua thị trấn Sông Mã, huyện Sông Mã, Sơn La, trục quốc lộ 4G
Cầu qua thị trấn Sông Mã, huyện Sông Mã, Sơn La
Cầu treo Mường Hung, nối xã Mường Hung với quốc lộ 4G qua xã Chiềng Cang, huyện Sông Mã, Sơn La
Cầu trên xã Chiềng Khương, huyện Sông Mã, Sơn La
Cầu Chiềng Nưa, nối xã Mường Lý và xã Trung Lý, Mường Lát, Thanh Hóa
Cầu thủy điện Trung Sơn, Quan Hóa, Thanh Hóa
Cầu treo Bản Chiềng, nối xã Thành Sơn với xã Trung Thành, Quan Hóa, Thanh Hóa
Cầu Hồi Xuân (huyện Quan Hóa, tỉnh Thanh Hóa).
Cầu Na Sài (huyện Quan Hóa, tỉnh Thanh Hóa).
Cầu La Hán (huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa).
Cầu trên thủy điện Bá Thước 2
Cầu treo Cẩm Lương, nối xã Cẩm Lương, Cẩm Thủy với quốc lộ 217
Cầu Cẩm Thủy (huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa).
Cầu phao Cẩm Vân (Nối liền hai xã Cẩm Vân và Cẩm Tân)
Cầu Kiểu (nối 2 huyện Vĩnh Lộc và Yên Định, tỉnh Thanh Hóa).
Cầu Yên Hoành nối huyện Yên Định – huyện Vĩnh Lộc, Thanh Hóa
Cầu Vĩnh An, huyện Vĩnh Lộc – huyện Yên Định, thuộc Đường cao tốc Mai Sơn – Quốc lộ 45
Cầu Hàm Rồng (thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa).
Cầu Hoàng Long (thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa).
Cầu Nguyệt Viên (thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa).
Thủy điện

Tiềm năng thủy điện lý thuyết của hệ thống sông Mã là 12 tỷ kW, tiềm năng có thể khai thác là 4.732 triệu kW và tiềm năng kinh tế là 2,43 tỷ kW. Cùng với nhiệm vụ phát điện, hệ thống này còn có nhiệm vụ thủy lợi: cấp nước cho nông nghiệp, chống lũ hạ du.
Sông Mã có độ dốc nhỏ, các công trình thủy điện chủ yếu tập trung vào phụ lưu của nó là sông Chu.
Tại Thanh Hóa có 14 dự án thủy điện nằm trong quy hoạch công bố 07/2015 :
Quy hoạch thủy điện vừa và lớn có 9 dự án là Trung Sơn (260 MW), Thành Sơn (30 MW), Hồi Xuân (102 MW), Bá Thước 1 (60 MW), Bá Thước 2 (80 MW), Cẩm Thủy 1 (28,6 MW), Cẩm Thủy 2 (32 MW), Cửa Đạt (97 MW) và Xuân Minh (15 MW).
Quy hoạch thủy điện nhỏ có 5 dự án là Trí Năng (3,6 MW), Dốc Cáy (15 MW), Sông Âm (13 MW), Bái Thượng (6 MW) và Tam Lư (7 MW).
Trước đó năm 2011 có 5 dự án đã được dự tính thu hồi , song năm 2015 một số dự án được khởi động lại.
Thủy điện > Trên dòng chính

Thủy điện Sông Mã 3 có công suất 29,5 MW, tại xã Phì Nhừ, huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên, khởi công 26/3/2016 dự kiến hoàn thành 2018 .
Thủy điện Mường Hung có công suất 24 MW, tại xã Mường Hung, Chiềng Khoong, Chiềng Cang huyện Sông Mã, tỉnh Sơn La dự kiến khởi công Quý I năm 2017 phát điện vào tháng 2/2019.
Thủy điện Trung Sơn có công suất lắp đặt 260 MW, trên dòng chính sông Mã, ở xã Trung Sơn huyện Quan Hóa, tỉnh Thanh Hóa, khởi công năm 2012, hoàn thành năm 2017 .
Thủy điện Thành Sơn có công suất 30 MW, tại xã Trung Thành và Thành Sơn, huyện Quan Hóa, thời gian xây dựng 2015 - 2018 .
Thủy điện Hồi Xuân có công suất 102 MW, ở xã Hồi Xuân và Thanh Xuân, huyện Quan Hóa, tỉnh Thanh Hóa, khởi công 2010, dự kiến hoàn thành 2015 .
Thủy điện Bá Thước 1 có công suất 60 MW, tại xã Thiết Kế, huyện Bá Thước, khởi công 11/2013, hoàn thành 12/2016 .
Thủy điện Bá Thước 2 có công suất 80 MW, tại xã Điền Lư, huyện Bá Thước, khởi công 09/2009, hoàn thành 2013 .
Thủy điện Cẩm Thủy 1 có công suất 28,6 MW trên dòng chính sông Mã, bờ phải tại phố Vạc xã Cẩm Thành, bờ trái tại thôn Kim Mẫn (Kim Mỗm) xã Cẩm Lương, huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, khởi công 10/2013, dự kiến hoàn thành 12/2016 .
Thủy điện Cẩm Thủy 2 công suất 32 MW, tại xã Cẩm Ngọc và Cẩm Yên, huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa .
Thủy điện > Trên các phụ lưu

Thủy điện Cửa Đạt có công suất 97 MW, trên sông Chu, tại làng Cửa Đặt xã Xuân Mỹ, huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa, hoàn thành 2010 .
Thủy điện Xuân Minh có công suất 15 MW, trên sông Chu, tại làng Xuân Minh xã Xuân Cẩm, huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa, tái khởi động 2016 .
Thủy điện Dốc Cáy có công suất 15 MW, tại xã Lương Sơn, huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa, hoàn thành 2013 . Thủy điện Dốc Cáy lấy nước từ hồ Cửa Đạt đoạn thuộc dòng sông Khao và xả về sông Âm .
Thủy điện Sông Âm công suất 13 MW, trên sông Âm tại xã Tam Văn huyện Lang Chánh tỉnh Thanh Hóa, khởi công 2010 .
Hình ảnh

Sông Mã khi chảy qua cầu Hàm Rồng.
Chú thích

↑  Cơ sở ngôn ngữ học và tiếng Việt, Nhà xuất bản Giáo dục, 2006, tr. 132
↑  Bản đồ tỷ lệ 1:500.000 tờ F-48-C Điện Biên.
↑  Bản đồ tỷ lệ 1:50.000 tờ F-48-63-C.
1 2 3  Lưu vực sông Mã.[liên kết hỏng]
↑  Đất nước Việt Nam qua các đời. Hà Nội: Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin. Đào Duy Anh (1964)
↑  Thanh Hóa có 14 dự án thủy điện nằm trong quy hoạch. Đầu tư, 24/07/2015. Truy cập 11/07/2016.
↑  Hội khoa học Thủy lợi Thanh Hóa tổ chức tham quan, học tập và nghiên cứu ứng dụng tiến bộ kỹ thuật tại các công trình thủy lợi, thủy điện Lưu trữ 2016-08-22 tại Wayback Machine. Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Thanh Hoá, 03/2015. Truy cập 22/07/2016.
↑  Thanh Hóa: Thu hồi các dự án thủy điện chậm tiến độ thi công. tapchicongthuong, 01/04/2011. Truy cập 22/07/2016.
↑  Công trình thủy điện Sông Mã 3. Cty CP Sông Đà 4, 2016. Truy cập 11/07/2016.
↑  Khởi công xây dựng công trình Thủy điện Sông Mã 3. Cổng Thông tin điện tử tỉnh Điện Biên, 28/3/2016. Truy cập 11/07/2016.
↑  Hơn 400 triệu USD xây thủy điện Trung Sơn trên sông Mã. vnexpress, 25/11/2012. Truy cập 11/07/2016.
↑  Công trình thủy điện Thành Sơn Lưu trữ 2016-09-15 tại Wayback Machine. Cty Sông Đà 4, 2016. Truy cập 11/07/2016.
↑  Thủy điện Hồi Xuân – Công trình lớn nơi thượng nguồn Sông Mã Lưu trữ 2016-08-18 tại Wayback Machine. vnecohoixuan, 2012. Truy cập 11/07/2016.
↑  Nhà máy Thủy điện Bá Thước I phát điện vào cuối năm 2016 Lưu trữ 2016-09-16 tại Wayback Machine. thanhhoa24h, 19/04/2016. Truy cập 11/07/2016.
↑  Hòa lưới thành công tổ máy cuối cùng nhà máy thủy điện Bá thước 2 (4x20MW), Thanh Hóa. Công ty CP DVKT Điện lực Dầu Khí Việt Nam, 05/2013. Truy cập 11/07/2016.
↑  Thanh Hóa: Xây thủy điện 1.100 tỷ bên suối cá thần Cẩm Thủy. An ninh tiền tệ, 05/03/2015. Truy cập 11/07/2016.
1 2  Tháo gỡ khó khăn vướng mắc cho 2 dự án Thủy điện tại huyện Cẩm Thủy. Thanhhoa Online, 16/06/2016. Truy cập 11/07/2016.
↑  Khánh thành công trình thủy lợi - thủy điện Cửa Đạt Lưu trữ 2017-08-08 tại Wayback Machine. VTC, 28/11/2010. Truy cập 11/07/2016.
↑  Lễ ký kết hợp đồng tín dụng tài trợ vốn cho dự án Thủy điện Xuân Minh Lưu trữ 2016-09-17 tại Wayback Machine. Vinaconex, 01/2016. Truy cập 11/07/2016.
↑  Tư vấn giám sát Thủy điện Dốc Cáy. Cty Thủy điện Ialy, 2012. Truy cập 11/07/2016.
↑  Gấp rút thi công hệ thống kênh Bắc sông Chu - Nam sông Mã Lưu trữ 2016-08-17 tại Wayback Machine. Báo Thanh Hóa, 01/09/2013. Truy cập 11/07/2016.
↑  Công văn 883/BNN-XD của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn năm 2011. thukyluat, 04/04/2011. Truy cập 11/07/2016.
↑  Tập đoàn GFS mở rộng địa bàn hoạt động đầu tư. Báo Đầu tư, 25/10/2018. Truy cập 11/11/2018.
Cầu phao bắc qua sông Mã nối các xã Ái Thượng và Hạ Trung của huyện Bá Thước, Thanh Hóa
Quyền tự quyết

Những người biểu tình Mollucan phản đối cách đối xử của chính phủ Suharto đối với Đông Timor, ở Den Haag, Hà Lan, năm 1986.
Người Lumad ở thành phố Davao tuần hành đòi quyền tự quyết như một phần của nhân quyền tại Philippines năm 2008.
Quyền tự quyết của nhân dân là một nguyên tắc cơ bản trong luật pháp quốc tế hiện đại, ràng buộc (thường được coi là quy tắc jus cogens), với Liên Hợp Quốc là cơ quan giải thích có thẩm quyền các quy tắc của Hiến chương. Nó tuyên bố rằng các dân tộc, dựa trên sự tôn trọng nguyên tắc về quyền bình đẳng trước pháp luật và cơ hội bình đẳng, có quyền tự do lựa chọn chủ quyền và địa vị chính trị quốc tế mà không bị can thiệp.
Khái niệm này lần đầu tiên xuất hiện vào những năm 1860 và nhanh chóng lan truyền sau đó. Trong và sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, nguyên tắc này đã được cả Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô Vladimir Lenin và Tổng thống Hoa Kỳ Woodrow Wilson khuyến khích. Sau khi công bố giải pháp Mười bốn Điểm của mình vào ngày 8 tháng 1 năm 1918, ngày 11 tháng 2 năm 1918, Wilson tuyên bố: "Khát vọng quốc gia phải được tôn trọng; người dân giờ đây chỉ có thể bị quản lý và cai trị bởi sự đồng ý của chính họ. 'Quyết định' không chỉ là một cụm từ; nó là một nguyên tắc bắt buộc của hành động."
Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, nguyên tắc này đã được đưa vào Hiến chương Đại Tây Dương, được tuyên bố vào ngày 14 tháng 8 năm 1941 bởi Tổng thống Hoa Kỳ Franklin D. Roosevelt và Thủ tướng Vương quốc Anh Winston Churchill, những người đã cam kết Tám điểm chính của Hiến chương. Nó được công nhận là một quyền quốc tế hợp pháp sau khi được liệt kê rõ ràng là một quyền trong Hiến chương Liên Hợp Quốc.
Nguyên tắc không nêu rõ quyết định sẽ được đưa ra như thế nào, cũng như kết quả sẽ ra sao, cho dù đó là độc lập, liên bang, bảo hộ, một số hình thức tự chủ hay đồng hóa hoàn toàn. Nó cũng không nêu rõ ranh giới giữa các dân tộc nên là gì, cũng như điều gì tạo nên một dân tộc. Có nhiều định nghĩa và tiêu chí pháp lý mâu thuẫn nhau để xác định nhóm nào có thể yêu cầu quyền tự quyết một cách hợp pháp.
Tổng quát hơn, thuật ngữ "quyền tự quyết" cũng đề cập đến quyền tự do lựa chọn các hành vi của chính mình mà không có sự ép buộc từ bên ngoài.
Tài liệu

Rudolf A. Mark, "National Self-Determination, as Understood by Lenin and the Bolsheviks." Lithuanian Historical Studies (2008), Vol. 13, p 21–39. Online[liên kết hỏng]
Abulof, Uriel and Cordell, Karl (eds.) (2015). Special Issue: Self-determination—A Double-edged Principle, Ethnopolitics 14(5).
Danspeckgruber, Wolfgang F., ed. The Self-Determination of Peoples: Community, Nation, and State in an Interdependent World, Boulder: Lynne Rienner Publishers, 2002.
Danspeckgruber, Wolfgang F., and Arthur Watts, eds. Self-Determination and Self-Administration: A Sourcebook, Boulder: Lynne Rienner Publishers, 1997.
Allen Buchanan, Justice, Legitimacy, and Self-Determination: Moral Foundations for International Law (Oxford Political Theory), Oxford University Press, USA, 2007.
Annalisa Zinn, Globalization and Self-Determination (Kindle Edition), Taylor & Francis, 2007.
Marc Weller, Autonomy, Self Governance and Conflict Resolution (Kindle Edition), Taylor & Francis, 2007.
Valpy Fitzgerald, Frances Stewart, Rajesh Venugopal (Editors), Globalization, Violent Conflict and Self-Determination, Palgrave Macmillan, 2006.
Joanne Barker (Editor), Sovereignty Matters: Locations of Contestation and Possibility in Indigenous Struggles for Self-Determination, University of Nebraska Press, 2005.
David Raic, Statehood and the Law of Self-Determination (Developments in International Law, V. 43) (Developments in International Law, V. 43), Springer, 2002.
Y.N. Kly and D. Kly, In pursuit of The Right to Self-determination, Collected Papers & Proceedings of the First International Conference on the Right to Self-Determination & the United Nations, Geneva 2000, Clarity Press, 2001.
Antonio Cassese, Self-Determination of Peoples: A Legal Reappraisal (Hersch Lauterpacht Memorial Lectures), Cambridge University Press, 1999.
Percy Lehning, Theories of Secession, Routledge, 1998.
Hurst Hannum, Autonomy, Sovereignty, and Self-Determination: The Accommodation of Conflicting Rights, University of Pennsylvania Press, 1996.
Temesgen Muleta-Erena, The political and Cultural Locations of National Self-determination: The Oromia Case, Oromia Quarterly, Vol. II, No. 2, 1999. ISSN 1460-1346.
Geumsan

| Geumsan> Chuyển tự Tiếng Triều Tiên |
| --- | --- |
 • Hangul: 금산군
 • Hanja: 錦山郡
 • Romaja quốc ngữ: Geumsan-gun
 • McCune–Reischauer: Kŭmsan-gun
 
 
 

Geumsan
Quốc gia: Hàn Quốc
Phân cấp hành chính: 1 eup, 9 myeon
Diện tích
 • Tổng cộng: 575,98 km2 (222,39 mi2)
Dân số (2003)
 • Tổng cộng: 60.740
 • Mật độ: 105,4/km2 (273/mi2)
Huyện Geumsan (Geumsan-gun, âm Hán Việt: Cẩm Sơn quận) là một huyện ở tỉnh Chungcheong Nam, Hàn Quốc. Huyện này có diện tích 575,98 km², dân số năm 2003 là 60.740 người.
Người dân địa phương nổi tiếng có Jung Myung Seok.
Hamyang

| Hamyang> Chuyển tự Tiếng Triều Tiên |
| --- | --- |
 • Hangul: 함양군
 • Hanja: 咸陽郡
 • Romaja quốc ngữ: Hamyang-gun
 • McCune–Reischauer: Hamyang-gun
 
 

 

Hamyang
Quốc gia: Hàn Quốc
Phân cấp hành chính: 1 eup, 10 myeon
Diện tích
 • Tổng cộng: 725,03 km2 (279,94 mi2)
Dân số (2002)
 • Tổng cộng: 44.140
 • Mật độ: 60,9/km2 (158/mi2)
Thành phố kết nghĩa: İzmir
Hamyang (Hamyang-gun, Hán Việt: Hàm Dương quận) là một huyện ở tỉnh Gyeongsang Nam, Hàn Quốc. Huyện này có diện tích 725,03 km², dân số năm 2002 là 44140 người.
Yangyang

| Yangyang> Chuyển tự Tiếng Triều Tiên |
| --- | --- |
 • Hangul: 양양군
 • Hanja: 襄陽郡
 • Romaja quốc ngữ: Yangyang-gun
 • McCune–Reischauer: Yangyang-gun
 
 
 

Yangyang
Quốc gia: Hàn Quốc
Phân cấp hành chính: 1 ấp, 5 diện
Diện tích
 • Tổng cộng: 628,68 km2 (242,73 mi2)
Dân số (2000)
 • Tổng cộng: 30.141
 • Mật độ: 50/km2 (100/mi2)
Yangyang (Hán Việt: Tương Dương) là một quận  ở đạo (tỉnh) Gangwon, Hàn Quốc. Quận này có diện tích 628,68 km², dân số năm 2000 là 30.141 người.  Quận này nằm ở phía đông bắc Hàn Quốc, dọc theo bờ Biển Nhật Bản.
Năm 2002, Yangyang mở cửa Sân bay quốc tế Yangyang, phục vụ Busan và hai thành phố Trung Quốc.
Thiên nhược hữu tình 2

| Thiên nhược hữu tình 2  |
| --- | --- |

Đạo diễn: Trần Mộc Thắng
Kịch bản: Trần Thục Hiền
Sản xuất: Đỗ Kỳ Phong
Diễn viên: Quách Phú Thành Ngô Thanh Liên Quách Tấn An Huỳnh Thu Sinh
Quay phim: Lâm Quốc Hoa
Dựng phim: Mã Trọng Nghiêu
Âm nhạc: Hồ Vỹ Lập
Hãng sản xuất: Hãng phim giải trí Trung Hoa Hãng phim Bách Gia Phong   
Phát hành: Tập đoàn Hoàn Á
Công chiếu:  10 tháng 6 năm 1993 (1993-06-10) (Hồng Kông)  
Thời lượng: 88 phút
Quốc gia:  Hồng Kông
Ngôn ngữ: Tiếng Quảng Đông
Doanh thu: $9,046,116
Thiên nhược hữu tình 2 (tiếng Trung: 天若有情II: 之天長地久, tiếng Anh: A Moment of Romance II) là một bộ phim điện ảnh Hồng Kông thuộc thể loại lãng mạn – chính kịch công chiếu năm 1993 do Trần Mộc Thắng làm đạo diễn, Đỗ Kỳ Phong sản xuất với phần kịch bản do Trần Thục Hiền chắp bút. Phim ra mắt tại Hồng Kông vào ngày 10 tháng 6 năm 1993, với sự tham gia của các diễn viên gồm Quách Phú Thành, Ngô Thanh Liên, Quách Tấn An và Huỳnh Thu Sinh. Khác với phần phim trước, phần phim này có cốt truyện hoàn toàn mới.
So với phần phim trước, phần phim này dù được lòng các khán giả khi thu về hơn $9 triệu về mặt doanh thu nhưng lại không được lòng giới phê bình.
Diễn viên

Quách Phú Thành trong vai Trương Phú/A Phú
Ngô Thanh Liên trong vai Diệp Thiến Khanh/Tiểu Thiến
Quách Tấn An trong vai Chiêu Tích
Huỳnh Thu Sinh trong vai Khủng Long
Goryeong

| Goryeong> Chuyển tự Tiếng Triều Tiên |
| --- | --- |
 • Hangul: 고령
 • Hanja: 高靈
 • Romaja quốc ngữ: Goryeong
 • McCune–Reischauer: Koryŏng
 
 
 

Goryeong
Quốc gia: Hàn Quốc
Phân cấp hành chính: 1 ấp, 7 diện
Diện tích
 • Tổng cộng: 383,7 km2 (148,1 mi2)
Dân số (2004)
 • Tổng cộng: 35.000
 • Mật độ: 91,2/km2 (236/mi2)
Quận Goryeong (Hán-Việt: Cao Linh) là một quận ở đạo (tỉnh) Gyeongsang Bắc, Hàn Quốc. Quận này có diện tích 383,7 km², dân số năm 2004 là 35.000 người.
Goryeong là trung tâm lịch sử của vương quốc cổ Daegaya.
Myanmar
Tên gọi

"Miến Điện" hay "Diến Điện" (chữ Hán: 緬甸) là tên nước này được người Việt Nam đọc theo cách gọi của người Trung Quốc. "Miến" có nghĩa là xa tắp, xa vời, xa tít tắp. "Điện" là chỉ vùng đất nằm bên ngoài "giao". Theo cách gọi của người Trung Quốc thì tường trong của thành gọi là "thành", tường ngoài gọi là "quách". Vùng ngoại vi của quách gọi là "giao". Vùng đất bên ngoài giao gọi là "điện", cách thành khoảng từ một trăm dặm trở lên. "Miến Điện" ý là vùng ngoại thành xa xôi.
Myanmar là tên gọi bắt nguồn từ tên địa phương Myanmar Naingngandaw. Nó được sử dụng vào đầu thế kỷ XII nhưng nguồn gốc của nó vẫn còn chưa được sáng tỏ. Một gốc của tên gọi này là từ Brahmadesh trong tiếng Phạn có nghĩa là "mảnh đất của Brahma", vị thần Hindu giáo của mọi sinh vật.
Năm 1989, hội đồng quân sự đổi tên tiếng Anh từ Burma thành Myanmar, cùng với nhiều thay đổi trong tên gọi tiếng Anh của nhiều vùng trong đất nước, chẳng hạn tên gọi trước kia của thủ đô đổi từ Rangoon thành Yangon. Tuy vậy, tên chính thức của đất nước trong tiếng Myanmar là Myanmar vẫn không đổi. Trong tiếng Myanmar, Myanmar là tên quốc gia, trong khi Bama (Burma lấy nguồn gốc từ đây) là tên gọi thông dụng.
Sự thay đổi trong tên gọi là biểu hiện của một cuộc tranh cãi chính trị. Nhiều nhóm người Myanmar tiếp tục sử dụng tên "Burma" vì họ không chấp nhận tính hợp pháp của chính quyền quân sự cũng như sự đổi tên đất nước. Một vài chính phủ phương Tây, chẳng hạn Hoa Kỳ, Úc, Ireland và Anh tiếp tục sử dụng tên "Burma", trong khi Liên minh châu Âu sử dụng cả hai. Liên Hợp Quốc sử dụng tên "Myanmar".
Việc sử dụng tên "Burma" vẫn còn phổ biến ở Hoa Kỳ và Anh. Trong tiếng Anh, người ta vẫn dùng từ "Burmese" như một tính từ.
Sau khi giành được độc lập từ Đế quốc Anh, Myanmar đã sử dụng các quốc hiệu sau:
Liên bang Miến Điện: 1948-1974
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Liên bang Burma: 1974-1988
Liên bang Myanmar: 1988-2011 (từ năm 1989 thì quốc hiệu tiếng Anh dùng Myanmar thay cho Burma)
Cộng hòa Liên bang Myanmar: 2010-nay
Ngoài ra, người miền tây Nam Bộ ngày xưa còn gọi nước Burma là nước Cù Là (nguồn gốc tên dầu cù là - một loại dầu thoa ngoài da người Việt hay dùng).
Quan hệ đối ngoại

Quan hệ ngoại giao của Myanmar, đặc biệt với các nước phương Tây, đã rơi vào tình trạng căng thẳng. Hoa Kỳ đã áp đặt các biện pháp trừng phạt rộng lớn với Myanmar vì sự đàn áp quân sự năm 1988 và vì sự từ chối thừa nhận các kết quả cuộc bầu cử Quốc hội Nhân dân năm 1990 của chế độ quân sự. Tương tự, Liên minh châu Âu đã áp đặt lệnh cấm vận lên Myanmar, gồm cả cấm vận vũ khí, ngừng ưu tiên thương mại và hoãn toàn bộ viện trợ ngoại trừ viện trợ nhân đạo. Những biện pháp cấm vận của Hoa Kỳ và Liên minh châu Âu chống lại chính phủ quân sự, cộng với sự tẩy chay và những sức ép trực tiếp khác từ người dân ở các nước phương Tây ủng hộ phong trào dân chủ Myanmar, khiến đa số các công ty Hoa Kỳ và châu Âu phải rời khỏi nước này. Tuy nhiên, nhiều công ty khác vẫn còn ở lại nhờ các kẽ hở của biện pháp cấm vận. Nói chung các tập đoàn ở châu Á vẫn muốn đầu tư vào Myanmar và tiến hành thực hiện các dự án đầu tư mới, đặc biệt trong lĩnh vực khai thác tài nguyên thiên nhiên. Công ty dầu mỏ Pháp Total S.A. hiện đang điều hành đường ống dẫn khí Yadana từ Myanmar tới Thái Lan dù có lệnh cấm vận của Liên minh châu Âu. Total hiện là bị đơn của nhiều vụ khiếu kiện tại Pháp liên quan tới cái gọi là mối quan hệ với những vụ vi phạm nhân quyền liên quan tới đường ống dẫn khí họ đang đồng sở hữu với các công ty Hoa Kỳ Chevron và Tatmadaw. Trước khi bị Chevron thâu tóm, Unocal đã giải quyết một vụ kiện tụng liên quan tới nhân quyền với phí tổn được thông báo lên tới nhiều triệu dollar. Vẫn còn những cuộc tranh cãi sôi nổi về việc liệu các biện pháp trừng phạt của Hoa Kỳ có mang lại kết quả trái ngược trên cuộc sống của người dân chứ không phải với những nhà cầm quyền quân sự.
Chính sách đối ngoại của Myanmar là quan hệ hữu nghị với tất cả các nước trên thế giới đặc biệt với các nước láng giềng, khu vực trên nguyên tắc tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của nhau, không xâm lược nhau, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau, bình đẳng cùng có lợi. Myanmar là thành viên của Tổ chức ASEAN, Phong trào không liên kết và Liên Hợp Quốc.
Từ khi Myanmar được kết nạp vào ASEAN (tháng 7 năm 1997), quan hệ Myanmar với các nước ASEAN ngày càng được tăng cường và cải thiện. Myanmar tích cực tham gia các hoạt động của ASEAN, kiên trì bảo vệ nguyên tắc không can thiệp vào công việc nội bộ và đồng thuận của ASEAN để bảo vệ lợi ích của mình.
Hiện nay, Mỹ và EU điều chỉnh chính sách với Myanmar theo hướng mềm mỏng hơn, triển khai cả hai biện pháp là trừng phạt và tiếp cận nhằm đạt được cùng mục tiêu; Mỹ sẽ từng bước dỡ bỏ cấm vận và cải thiện quan hệ nếu Myanmar đáp ứng yêu cầu của Mỹ, có những tiến bộ thực chất.
Tuy bị sức ép mạnh của chính quyền Mỹ và các nước phương Tây, nhưng quan hệ của Myanmar với các tổ chức phi chính phủ hoặc có tính nhân dân của các nước phương Tây, kể cả Mỹ, Anh vẫn được duy trì. Các nước này vẫn tiếp tục giúp đỡ Myanmar các dự án xây dựng trường học, giúp đào tạo y tế, dân sinh...
Quân sự

Bài chi tiết: Tatmadaw
Các lực lượng vũ trang Myanmar được gọi là Tatmadaw, với số lượng 488.000 người. Tatmadaw gồm các lực lượng vũ trang, hải quân và không quân. Myanmar được xếp hạng thứ 10 trên thế giới theo số lượng binh lính của mình. Quân đội có nhiều ảnh hưởng trong nước, các vị trí chủ chốt trong chính phủ và trong quân đội đều do các sĩ quan quân sự nắm giữ. Dù những con số chính thức về chi tiêu quân sự của Myanmar không được công bố, Viện nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm, trong bảng xếp hạng hàng năm của mình đã đặt Myanmar trong số 15 nước chi tiêu quân sự nhiều nhất thế giới.
Đầu tháng 2/2011,Quốc hội Myanmar đã bầu Thủ tướng mãn nhiệm trước đây là tướng lãnh, ông Thein Sein làm tổng thống dân sự đầu tiên sau gần 50 năm cầm quyền của quân đội.