stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Hexamethylbenzen

Hexamethyl benzen, còn gọi là mellitene là một hydrocarbon với công thức phân tử C12H18 và công thức cấu trúc ngưng tụ C6(CH3)6. Nó là một hợp chất thơm và dẫn xuất của benzen: nó được tạo thành từ việc thay thế sáu nguyên tử hydro trong benzen bằng sáu nhóm methyl. Năm 1929 Kathleen Lonsdale báo cáo cấu trúc tinh thể của hexamethyl benzen chứng tỏ rằng vòng trung tâm là hình lục giác phẳng  do đó kết thúc một cuộc tranh luận đang diễn ra về các tham số vật lý của hệ thống benzen. Đây là kết quả có ý nghĩa lịch sử cả trong lĩnh vực tinh thể học tia X và để hiểu được tính thơm.
Hợp chất này có thể được điều chế bằng cách phản ứng phenol với methanol ở nhiệt độ cao khi có mặt chất xúc tác rắn thích hợp như alumina  Cơ chế của quá trình này đã được nghiên cứu rộng rãi, với một số trung gian đã được xác định. Sự trimer hóa của dimethylacetylen cũng tạo thành hexamethylbenzen khi có mặt của một chất xúc tác thích hợp. Hexamethylbenzen có thể bị oxy hóa thành acid mellit, một hợp chất được tìm thấy trong tự nhiên dưới dạng muối nhôm trong loại khoáng vật hiếm mellite. Hexamethyl benzen còn có thể được dùng làm phối tử trong các hợp chất cơ kim. Một ví dụ về hợp chất cơ rutheni cho thấy sự thay đổi cấu trúc trong phối tử sẽ dẫn đến sự thay đổi trạng thái oxy hóa của kim loại trung tâm, mặc dù không tìm thấy sự thay đổi này trong các hợp chất cơ sắt tương tự.
Vào năm 2016, một bài báo trong Angewandte Chemie International Edition cho thấy cấu trúc tinh thể của dication (cation 2+) hexamethylbenzen có dạng hình chóp, trong đó một nguyên tử carbon có một tương tác liên kết với sáu nguyên tử carbon khác. Cấu trúc này là "chưa từng có", vì thông thường carbon có hóa trị tối đa là bốn. Bài báo này cũng đã thu hút sự chú ý của New Scientist, Chemical & Engineering News, và Science News.. Cấu trúc không vi phạm quy tắc bát tử vì các liên kết carbon-carbon không phải là các liên kết hai electron, và vì vậy có giá trị trong giảng dạy để minh họa việc một nguyên tử cacbon "có thể liên kết trực tiếp với hơn bốn nguyên tử khác". Steven Bachrach đã chứng minh rằng hexamethylbenzen là hợp chất siêu-phối trí nhưng không phải hợp chất siêu-hóa trị, và điều này cũng giải thích tính thơm của nó. Ý tưởng về mô tả liên kết hóa học trong các hợp chất như thế này từ góc nhìn của hóa học các hợp chất cơ kim đã được đề xuất vào năm 1975, ngay sau khi C
6(CH
3)2+
6 lần đầu được phát hiện.
Danh pháp và đặc điểm

Theo Blue Book, hóa chất này có tên hệ thống là 1,2,3,4,5,6-hexamethylbenzen. Tuy nhiên, tên của phần định vị (locant) không cần thiết, vì tên gọi hexamethyl benzen tương ứng duy nhất một chất và do đó cũng là tên IUPAC chính thức cho hợp chất này. Đây là một hợp chất thơm, với sáu electron π (thỏa mãn quy tắc Hückel khi n = 1) bất định xứ (delocalized) trong một hệ vòng thơm; mỗi nguyên tử carbon của vòng ở trạng thái lai hóa sp2 và có dạng tam giác phẳng đều, trong khi mỗi carbon của nhóm methyl có dạng tứ diện với lai hóa sp3, phù hợp với mô tả cấu trúc thực nghiệm của nó. Khi kết tinh lại trong dung môi ethanol, hexamethyl benzen rắn có dạng tinh thể trực thoi hình kim hoặc lăng kính màu trắng hoặc không màu, có nhiệt độ nóng chảy là 165–166 °C, nhiệt độ sôi 268 °C và khối lượng riêng 1,0630  g cm−3. Các tinh thể màu vàng cam của hỗn hợp picryl chloride và hexamethyl benzen theo tỉ lệ 1: 1 có cấu trúc gồm các lớp xen kẽ nhau, với mỗi lớp chỉ bao gồm một trong hai thành phần trên, có thể là do sự xen phủ các orbital π của các vòng thơm. Nó không hòa tan trong nước, nhưng hòa tan trong dung môi hữu cơ như benzen hay ethanol.
Khoáng chất mellite (trái) bao gồm một muối nhôm hydrat hóa của axit mellit (bên phải)
Hexamethylbenzen đôi khi được gọi là mellitene, có nguồn gốc từ mellite, tên của một loại khoáng chất hiếm có màu mật ong (μέλι meli (GEN μέλιτος melitos) là từ Hy Lạp cho mật ong). Mellit bao gồm muối nhôm ở dạng ngậm nước của acid benzenhexacarboxylic (acid mellithic), với công thức Al
2[C
6(CO
2)
6]•16H
2O. Acid mellit có thể được điều chế từ khoáng chất này và sau đó tạo thành mellitene thông qua sự khử. Ngược lại, mellitene có thể được oxy hóa để tạo thành acid mellit:
Danh pháp và đặc điểm > Cấu trúc

Năm 1927 Kathleen Lonsdale xác định cấu trúc rắn của hexamethyl benzen từ tinh thể được cung cấp bởi Christopher Kelk Ingold. Phân tích nhiễu xạ tia X của cô đã được xuất bản trong Nature và sau đó bài báo đã được mô tả là "đáng chú ý... vào lúc bấy giờ". Lonsdale mô tả công trình này trong cuốn Crystals and X-Rays, của bà. Giải thích rằng bà nhận ra mặc dù ô đơn vị thuộc hệ ba nghiêng, mô hình nhiễu xạ lại có tính đối xứng giả-lục giác, cho phép thu hẹp số lượng các cấu trúc khả dĩ để từ đó, bằng phương pháp thử-và-sai, đưa ra mô hình đúng đắn nhất.  Nghiên cứu này cho thấy hexamethyl benzen có cấu trúc phẳng và khoảng cách các liên kết carbon-carbon trong vòng benzen là như nhau, cung cấp bằng chứng quan trọng để hiểu được về tính thơm.
Điều chế

Năm 1880, Joseph Achille Le Bel và William H. Greene đã mô tả phản ứng tổng hợp một nồi hexamethylbenzen (one-pot synthesis) với xúc tác kẽm chloride từ methanol.. Tại điểm nóng chảy của chất xúc tác (283 °C), phản ứng có năng lượng tự do Gibbs (ΔG) -1090 kJ mol−1 và có thể được viết dưới dạng phương trình sau:
Le Bel và Greene giải thích quá trình này là sự hương phương hóa (aromatisation) bằng cách ngưng tụ các đơn vị metylen được tạo thành bởi sự dehydrate hóa các phân tử methanol, rồi sau đó là sự methyl hóa Friedel-Crafts của vòng benzen vừa tạo thành với chloromethan (được tạo thành ngay trong bình phản ứng). Tuy nhiên, sản phẩm chủ yếu là hỗn hợp các hydrocarbon bão hòa. Hexamethylbenzen cũng là sản phẩm phụ trong tổng hợp alkyl hóa Friedel-Crafts của durene từ p-xylen.
Hexamethylbenzen thường được điều chế trong pha khí ở nhiệt độ cao hơn chất xúc tác rắn. Một phương pháp sớm để chuẩn bị hexamethylbenzen liên quan phản ứng một hỗn hợp của aceton và hơi methanol trên một chất xúc tác alumina ở 400 °C.. Kết hợp phenol với methanol trên alumina trong khí quyển cacbon dioxide khô ở 410-440 °C cũng tạo ra hexamethylbenzen, mặc dù là một phần của hỗn hợp anisole (methoxybenzen), các cresol (methylphenol) và các phenol bị methyl hóa (methylated phenol) khác. Việc điều chế hợp chất hữu cơ, sử dụng methanol và phenol với xúc tác alumina ở 530 °C, cho hiệu suất xấp xỉ 66%  mặc dù tổng hợp trong các điều kiện khác nhau cũng đã được báo cáo.
Các cơ chế phản ứng qua trung gian bề mặt này đã được điều tra, với một mục tiêu để đạt được sự kiểm soát tốt hơn đối với kết quả của phản ứng, đặc biệt là trong việc tìm kiếm ortho-methyl hóa chọn lọc  Cả hai anisole và pentamethylbenzen đều được báo cáo là các chất trung gian trong quá trình này. Valentin Koptyug và các đồng nghiệp phát hiện ra rằng cả hai đồng phân hexamethylcyclohexadienon (2,3,4,4,5,6- và 2,3,4,5,6,6-) đều là các chất trung gian trong quá trình này, chuyển sang methyl để hình thành bộ khung 1,2,3,4,5,6-hexamethylbenzen carbon..
Sự trimer hóa của but-2-yn (dimethylacetylene) có thể tạo thành hexamethylbenzen. Phản ứng này được xúc tác bởi triphenylchromi tri-tetrahydrofuranat hoặc bởi một phức hợp của triisobutylaluminium và titani tetrachloride.
Sử dụng

Hexamethylbenzen có nhiều ứng dụng trong các lĩnh vực nghiên cứu hóa học. Quá trình oxy hóa của nó tạo thành 2,3,4,5,6,6-hexamethyl-2,4-cyclohexadienon (theo báo cáo là một chất trung gian trong sự hình thành từ phenol ) đã được báo cáo trong Organic Syntheses sử dụng acid trifluoroperacetic hoặc dung dịch acid hydro peroxide:
Nó cũng đã được sử dụng như một dung môi cho quang phổ 3He-NMR.
Cũng như với chính benzen, hệ thống thơm giàu electron trong hexamethylbenzen cho phép nó hoạt động như một phối tử trong hóa học cơ kim. Tính chất trao đổi điện tử của các nhóm methyl - cả hai đều có sáu trong số chúng riêng biệt và có sáu cặp meta trong số chúng - tăng cường cơ bản của vành đai trung tâm bằng sáu đến bảy bậc độ lớn so với benzen. Các ví dụ về phức hợp như vậy đã được báo cáo cho một loạt các trung tâm kim loại, bao gồm cobalt, chromi, sắt, rheni, rhodi, rutheni, và titani. Các cation được biết đến của phức hợp coban và rhodi với hexamethylbenzen có dạng [M(C
6(CH
3)
6)
2]n+ (M = Co, Fe, Rh, Ru; n = 1, 2), trong đó trung tâm kim loại bị ràng buộc bởi các electron π của hai phân tử aren và có thể dễ dàng được tổng hợp từ các muối kim loại thích hợp bằng cách trao đổi ligand, ví dụ:
Các phức hợp có thể trải qua phản ứng oxy hóa khử. Việc xử lý kim loại rhodi và cobalt được giảm một electron với một kim loại hoạt động thích hợp (nhôm cho hệ thống cobalt, kẽm cho rhodi) và phương trình mô tả các phản ứng trong hệ thống coban như sau:
Trong lĩnh vực hóa học cơ rutheni (organoruthenium chemistry), sự chuyển đổi oxy hóa - khử của quá trình khử tương tự hai electron của dication và sản phẩm trung tính của nó xảy ra ở -1,02 V trong acetonitrile và đi kèm với sự thay đổi cấu trúc. Hapticity (xúc giác) của một trong các hợp chất hexamethylbenzen thay đổi với trạng thái oxy hóa của trung tâm rutheni, việc phân chia  [Ru(ɳ6-C6(CH3)6)2]2+ bị giới hạn thành [Ru(ɳ4-C6(CH3)6)(ɳ6-C6(CH3)6)], với sự thay đổi cấu trúc cho phép mỗi phức hợp tuân theo quy tắc 18-electron và tối đa hóa sự ổn định.
Phức hợp sắt (II) tương đương bị giảm đi một lần điện tử (ở -0,48 V ở ethanol trong nước), nhưng sự giảm electron hai lần (ở -1,46 V) là không thể đảo ngược, cho thấy sự thay đổi cấu trúc khác với Được tìm thấy trong hệ thống rutheni.
Hoa tiêu Hawaii

| Zanthoxylum hawaiiense |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Nguy cấp  (IUCN 2.3)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Sapindales
Họ (familia): Rutaceae
Chi (genus): Zanthoxylum
Loài (species): Z. hawaiiense
Danh pháp hai phần
Zanthoxylum hawaiiense Hillebr. 
Hoa tiêu Hawaii (Zanthoxylum hawaiiense), là một loài thực vật có hoa thuộc họ cam chanh, Rutaceae, là loài đặc hữu của Hawaii. Loài này có ở độ cao 550–1.740 m (1.800–5.710 ft) ở rừng khô nhiệt đới Hawaii, nơi chúng mọc trên các dòng dung nham, và rừng ẩm thấp hỗn hợp tại đây trên đảo Hawaiʻi, Maui, Molokaʻi, và Lānaʻi. Chúng hiện đang bị đe dọa mất môi trường sống.
| --- | --- |
: Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về Hoa tiêu Hawaii.
Chú thích

↑  World Conservation Monitoring Centre (1998). “Zanthoxylum hawaiiense”. Sách đỏ IUCN về các loài bị đe dọa. 1998: e.T35157A9915544. doi:10.2305/IUCN.UK.1998.RLTS.T35157A9915544.en. Truy cập ngày 28 tháng 12 năm 2021.
↑  “ae, manele, heae”. Hawaiian Ethnobotany Online Database. Bernice P. Bishop Museum. Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 7 năm 2007. Truy cập ngày 19 tháng 11 năm 2009.
HTC One series

HTC One (còn gọi là HTC One series) là một dòng điện thoại thông minh chạy hệ điều hành Android và Windows Phone được HTC thiết kế và phát triển. Tất cả các sản phẩm của dòng One đều có màn hình cảm ứng, và khi đầu chạy hệ điều hành di động Android  (Android 4.0 Ice Cream Sandwich hoặc các phiên bản Android kế tiếp) với giao diện người dùng đồ họa HTC Sense. Từ năm 2010 đến 2013, tất cả các sản phẩm của HTC, bắt đầu từ HTC Sensation XE đến HTC One Mini đều được trang bị bộ cân bằng âm thanh Beats Audio. Các thiết bị HTC sau này, kể từ HTC One Max, không còn được xuất xưởng với Beats Audio sau vụ mua lại cổ phần của HTC ở Beats Electronics.
Sản phẩm năm 2016

Htc one X10
Hindsiclava macilenta

| Hindsiclava macilenta> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
Liên họ (superfamilia): Conoidea
(không phân hạng): nhánh Caenogastropoda nhánh Hypsogastropoda nhánh Neogastropoda
Họ (familia): Turridae
Phân họ (subfamilia): Crassispirinae
Chi (genus): Hindsiclava
Loài (species): H. macilenta
Danh pháp hai phần
Hindsiclava macilenta (Dall, 1889) 
Hindsiclava macilenta là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Turridae.
Chú thích

↑  Hindsiclava macilenta (Dall, 1889). World Register of Marine Species, truy cập 4 tháng 4 năm 2010.
Apatophysis danczenkoi

| Apatophysis danczenkoi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Apatophysis
Loài (species): A. danczenkoi
Danh pháp hai phần
Apatophysis danczenkoi Danilevsky, 2006 
Apatophysis danczenkoi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Struthiopteris fraseri

| Struthiopteris fraseri> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
Họ (familia): Blechnaceae
Chi (genus): Struthiopteris
Loài (species): S. fraseri
Danh pháp hai phần
Struthiopteris fraseri Ching, 1940 
Struthiopteris fraseri là một loài dương xỉ trong họ Blechnaceae. Loài này được Ching mô tả khoa học đầu tiên năm 1940.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Struthiopteris fraseri”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Vexillum torricella

| Vexillum torricella> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
Liên họ (superfamilia): Turbinelloidea
(không phân hạng): nhánh Caenogastropoda nhánh Hypsogastropoda nhánh Neogastropoda
Họ (familia): Costellariidae
Chi (genus): Vexillum
Loài (species): V. torricella
Danh pháp hai phần
Vexillum torricella Turner, 2008 
Danh pháp đồng nghĩa
 Vexillum (Costellaria) torricella Turner, 2008
Vexillum torricella là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Costellariidae.
Chú thích

↑  Turner (2008). Archiv für Molluskenkunde 137 (1): 105-125. World Register of Marine Species, accessed ngày 24 tháng 4 năm 2010.
1 2  Vexillum torricella Turner, 2008. World Register of Marine Species, truy cập 24 tháng 4 năm 2010.
Hiệp ước Bầu trời Mở

|  Tên đầy đủ:  Treaty on Open Skies    |
| --- | --- |
Ngày kí: 24 tháng 3 năm 1992 (cũng bắt đầu được áp dụng tạm thời)
Nơi kí: Helsinki
Ngày đưa vào hiệu lực: 1 tháng 1 năm 2002
Điều kiện: 20 bên phê chuẩn
Người phê duyệt: 35
Người gửi lưu giữ: Chính phủ Canada và Hungary
Ngôn ngữ: Tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Đức, tiếng Ý, tiếng Nga và tiếng Tây Ban Nha
Máy bay giám sát Antonov An-30
Hiệp ước Bầu trời Mở (tiếng Anh: Treaty on Open Skies) là hiệp ước thiết lập chương trình thực hiện các chuyến bay giám sát trên không phi vũ trang trên toàn bộ lãnh thổ của các bên tham gia. Hiệp ước được thiết lập trên cơ sở tăng cường sự hiểu biết và tin tưởng lẫn nhau bằng cách trao cho tất cả các quốc gia thành viên, bất kể quy mô, vai trò trực tiếp trong việc thu thập thông tin về các lực lượng quân sự và các hoạt động mà họ quan tâm. Nó có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2002 và hiện có 34 quốc gia thành viên. Ý tưởng về việc cho phép các quốc gia giám sát lẫn nhau một cách công khai được cho là để ngăn chặn sự hiểu lầm và hạn chế căng thẳng leo thang. Nó cũng đưa ra trách nhiệm giải trình lẫn nhau để các quốc gia tuân theo các cam kết trong hiệp ước.
Khái niệm "giám sát trên không lẫn nhau" (mutual aerial observation) ban đầu được Tổng thống Hoa Kỳ Dwight D. Eisenhower đề xuất với Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô Nikolai Bulganin tại Hội nghị thượng đỉnh Genève năm 19955. Tuy nhiên, Liên Xô đã nhanh chóng bác bỏ khái niệm này và thuật ngữ đã im lìm trong vài năm. Hiệp ước cuối cùng đã được ký kết theo sáng kiến ​​của Tổng thống Hoa Kỳ (và cựu Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương) George H. W. Bush vào năm 1989. Thỏa thuận được các thành viên lúc bấy giờ của NATO và Khối Warszawa tham gia đàm phán, và được ký kết tại Helsinki, Phần Lan, vào ngày 24 tháng 3 năm 1992.
Ngày 22 tháng 11 năm 2020, Hoa Kỳ rút khỏi hiệp ước, và ngày 15 tháng 1 năm 2021, Nga cũng công bố ý định rút khỏi, với lý do Hoa Kỳ rút khỏi hiệp ước và các quốc gia thành viên không có khả năng đảm bảo rằng thông tin thu thập được sẽ không bị chia sẻ với Hoa Kỳ. Nga chính thức rút khỏi hiệp ước vào tháng 12 năm 2021.
Thành viên

Có 32 quốc gia thành viên của Hiệp ước Bầu trời Mở, gồm: Belarus, Bỉ, Bosnia và Herzegovina, Bulgaria, Canada, Croatia, Séc, Đan Mạch (bao gồm cả Greenland), Estonia, Phần lan, Pháp, Gruzia, Đức, Hy Lạp, Hungary, Iceland, Ý, Latvia, Litva, Luxembourg, Hà Lan, Na Uy, Ba Lan, Bồ Đào Nha, România, Slovakia, Slovenia, Tây Ban Nha, Thụy Điển, Thổ Nhĩ Kỳ, Ukraina và Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland. Kyrgyzstan đã ký hiệp ước nhưng chưa phê chuẩn. Canada và Hungary là các bên giữ lưu chiểu của in hiệp ước để ghi nhận những đóng góp đặc biệt của họ đối với tiến trình Bầu trời Mở.
Hiệp ước Bầu trời Mở là một hiệp ước có vô thời hạn và sẵn sàng cho các quốc gia khác gia nhập. Các quốc gia hậu Xô viết chưa là quốc gia thành viên của hiệp ước có thể tham gia bất kỳ lúc nào. Các hoạt động liên quan của các quốc gia quan tâm khác phải tuân theo quyết định đồng thuận của Ủy ban Tư vấn về Bầu trời mở (OSCC). Tám quốc gia đã tham gia hiệp ước kể từ khi nó có hiệu lực vào năm 2002: Bosnia và Herzegovina, Croatia, Estonia, Phần Lan, Latvia, Litva, Slovenia và Thụy Điển.
Ủy ban Tư vấn về Bầu trời mở

Ủy ban Tư vấn về Bầu trời mở (tiếng Anh: Open Skies Consultative Commission) là cơ quan thi hành Hiệp ước Bầu trời Mở. Ủy ban bao gồm các đại diện từ các quốc gia tham gia hiệp ước và họp hàng tháng tại trụ sở Viên của Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE).
Premna fohaiensis

| Premna fohaiensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Premna
Loài (species): P. fohaiensis
Danh pháp hai phần
Premna fohaiensis C.Pei & S.L.Chen ex C.Y.Wu, 1977 
Premna fohaiensis là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được C.Pei & S.L.Chen ex C.Y.Wu miêu tả khoa học đầu tiên năm 1977.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Premna fohaiensis”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Heteroderes zebratus

| Heteroderes zebratus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Heteroderes
Loài (species): H. zebratus
Danh pháp hai phần
Heteroderes zebratus Candèze, 1889 
Heteroderes zebratus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1889.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Tân chính Kemmu

|     Lịch sử Nhật Bản  |
| --- | --- |
Tiền sửThời kỳ đồ đá cũ ~15000 TCN Thời kỳ Jōmon (Thằng Văn) ~15000 TCN–300 TCN Thời kỳ Yayoi (Di Sinh) tk 4 TCN–tk 3
Cổ đạiThời kỳ Kofun (Cổ Phần) tk 3–tk 7 Thời kỳ Asuka (Phi Điểu) 592–710 Thời kỳ Nara (Nại Lương) 710–794 Thời kỳ Heian (Bình An) 794–1185
Phong kiếnThời kỳ Kamakura (Liêm Thương) 1185–1333      Tân chính Kemmu (Kiến Vũ) 1333–1336 Thời kỳ Muromachi (Thất Đinh) 1336–1573      Thời kỳ Nam-Bắc triều 1336–1392      Thời kỳ Chiến Quốc 1467–1590 Thời kỳ Azuchi-Momoyama (An Thổ-Đào Sơn) 1573–1603      Mậu dịch Nanban (Nam Man)      Chiến tranh Nhật Bản – Triều Tiên 1592–1598 Thời kỳ Edo/Tokugawa (Giang Hộ/Đức Xuyên)1603–1868      Chiến tranh Nhật Bản – Lưu Cầu      Chiến dịch Ōsaka (Đại Phản)      Tỏa Quốc      Đoàn thám hiểm Perry      Hiệp ước Kanagawa (Thần Nại Xuyên)      Bakumatsu (Mạc mạt)      Minh Trị Duy tân      Chiến tranh Boshin (Mậu Thìn)
 Hiện đạiThời kỳ Minh Trị  (Meiji) 1868–1912      Nhật xâm lược Đài Loan 1874      Chiến tranh Tây Nam      Chiến tranh Nhật–Thanh      Hiệp ước Mã Quan      Chiến tranh Ất Mùi 1895      Phong trào Nghĩa Hòa Đoàn      Hòa ước Portsmouth      Hiệp ước Nhật–Triều 1910 Thời kỳ Đại Chính (Taishō) 1912-1926      Nhật Bản trong Thế chiến thứ nhất      Sự can thiệp của Nhật Bản vào Siberia      Đại thảm họa động đất Kantō 1923 Thời kỳ Chiêu Hòa (Shōwa) 1926–1989      Chủ nghĩa quân phiệt Nhật Bản      Sự kiện Phụng Thiên      Nhật Bản xâm lược Mãn Châu      Hiệp ước chống Quốc tế Cộng sản      Chiến tranh Trung–Nhật      Cuộc tấn công Trân Châu Cảng      Vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki      Chiến tranh Xô–Nhật      Nhật Bản đầu hàng      Thời kỳ bị chiếm đóng 1945-1952      Nhật Bản thời hậu chiếm đóng      Kỳ tích kinh tế Nhật Bản thời hậu chiến Thời kỳ Bình Thành (Heisei) 1989–2019      Thập niên mất mát      Động đất Kobe 1995      Cool Japan      Động đất và sóng thần Tōhoku 2011 Thời kỳ Lệnh Hòa (Reiwa) 2019–nay      Đại dịch COVID-19 tại Nhật Bản
Xem thêm Thiên hoàng • Niên biểu • Đế quốc Nhật Bản Kinh tế • Giáo dục • Quân sự • Hải quân • Di sản thế giới
x t 
Tân chính Kemmu (建武の新政 (Kiến Vũ Tân chính), Kemmu no shinsei?) là một giai đoạn trong lịch sử Nhật Bản diễn ra từ năm 1333 đến năm 1336. Nó đánh dấu ba năm từ khi Mạc phủ Kamakura sụp đổ đến khi Mạc phủ Ashikaga ra đời, khi Thiên hoàng Go-daigo cố xác lập lại Đế quyền bằng cách lật đổ chế độ Mạc phủ.
Bối cảnh

Cho đến đầu thế kỷ 14, Mạc phủ Kamakura của gia tộc Hōjō đang ở trong tình thế lộn xộn-những nỗ lực để chống lại những cuộc xâm lược của Đế quốc Mông Cổ trong các năm 1274 và 1281 rất tốn kém, và Shogun không thể ban thưởng cho người đứng đầu các tỉnh đã tập hợp lại dưới trướng ông.
Năm 1318 Thiên hoàng Go-daigo thuộc chi thứ của Hoàng gia lên ngôi, nhưng miễn cưỡng phải thoái vị dưới sức ép của chi trưởng vì quyết tâm lật đổ Mạc phủ. Ông bị lưu đày năm 1331, và những người ủng hộ ông như các võ sỹ tại các tỉnh như Kusunoki Masahige tiếp tục đấu tranh, năm 1333, Mạc phủ bị tiêu diệt khi Ashikaga Takauji quay lưng lại với họ. Go-daigo trở về kinh đô Kyoto thuyết phục rằng những ngày của Shogun cùng những kẻ tiếm quyền khác đã qua và Thiên hoàng có thể lại thống trị không chỉ trên danh nghĩa mà cả thực quyền một lần nữa.
Tuy vậy, triều Go-daigo không hề có kinh nghiệm quản lý lẫn quyền lực tại các tỉnh để giải quyết thực tế của một xã hội do các võ sĩ làm chủ. Thiên hoàng Go-daigo từ chối bổ nhiệm Ashikaga Takauji làm Shogun (Chinh di Đại tướng quân) kể cả khi ông trực tiếp yêu cầu năm 1335, và khi ông giao tranh với Ashikaga Takauji năm 1336, kết quả không còn nghi ngờ gì nữa. Ông chạy về phương Nam, từ Kyoto đến Yoshino, trong khi Takauji thiết lập một Mạc phủ mới tại kinh đô Kyoto, gọi là Mạc phủ Muromachi, đánh bại những người trung thành còn lại trong trận đánh gần Kobe, và đưa một Thiên hoàng bù nhìn lên ngôi. Điều này mở đầu cho sự phân ly của hai nhánh thù địch trong Hoàng gia kéo dài cho đến năm 1392. Gia tộc Ashikaga của Takauji nắm ngôi Shogun trong suốt thời Muromachi.
Tân chính Kemmu thất bại, nhưng nó vẫn để lại tư tưởng về Đế quyền, cuối cùng sẽ chấm dứt kỷ nguyên thống trị của các Tướng quân vào năm 1868 với cuộc Minh Trị Duy Tân 5 thế kỷ sau đó.
Tân chính Kemmu trong văn học

Trong cuốn tiểu thuyết lịch sử hư cấu Romanitas của Sophia McDougall, Tân chính Kemmu trở thành một sự kiện quan trọng trong lịch sử Nhật Bản, có thể sánh ngang với cuộc Minh Trị Duy Tân. Theo đó, Thiên hoàng Go-daigo đã có được (một cách bí mật) công nghệ thuốc súng từ Đế quốc La Mã vẫn còn tồn tại (và đang lên), và từ vào đó thách thức La Mã vì quyền thống trị thế giới trong những thế kỷ tiếp sau.
Chú thích

↑  "Kemmu" là tên một thời đại của Nhật Bản sau "Nguyên Hoằng" trong thời Nam-Bắc triều. Thời Kemmu được hiểu là những năm từ 1334 đến 1336 trước thời "Diên Nguyên", vì thời gian được tính toán theo Nam triều trong Nam-Bắc triều, và cùng lúc đó, thời Kiến Vũ còn được cho rằng kéo dài trong khoảng 1334 đến 1338 trước "Ryakuō", nếu thời gian được tính trong thời Nam-Bắc triều theo Bắc triều.