USS Samuel B. Roberts (DE-413)
Lịch sử hoạt động > Hải chiến ngoài khơi Samar

Bài chi tiết: Hải chiến ngoài khơi Samar
Trước bình minh ngày 25 tháng 10 năm 1944, Samuel B. Roberts tiếp tục nhiệm vụ hộ tống như thường lệ, trong khi các tàu sân bay hộ tống của Taffy 3 chuẩn bị phóng máy bay làm nhiệm vụ hỗ trợ các đơn vị Lục quân Hoa Kỳ đang tiến công ở Phillipines. Khi Taffy 3 đang di chuyển về phía đông Samar, họ chạm trán với Lực lượng Trung tâm của Hải quân Đế quốc Nhật Bản. Đây là hạm đội hùng mạnh nhất trong tổng số ba hạm đội chủ lực được người Nhật triển khai vào Philippines theo Kế hoạch Shō-Go (Shō-Itchi-Go, Chiến dịch Victory One). Dưới sự chỉ huy của Phó Đô đốc Kurita Takeo, đơn vị hùng mạnh gồm bốn thiết giáp hạm, sáu tàu tuần dương hạng nặng, hai tàu tuần dương hạng nhẹ và 11 tàu khu trục, đã tấn công và truy đuổi Taffy 3. Trong khi các tàu sân bay hộ tống của Taffy 3 bắt đầu rút chạy về phía đông, lúc 07:40, Thiếu tá Robert W. Copeland, thông qua hệ thống loa thông báo, đã thông báo cho toàn bộ thủy thủ đoàn của mình:
Một hạm đội lớn của Nhật đã được phát hiện. Chúng hiện cách xa 15 dặm và đang hướng về phía của chúng ta. Hạm đội này được cho là có 4 thiết giáp hạm, 8 tuần dương hạm và một số lượng lớn khu trục hạm. Đây sẽ là một cuộc chiến không cân sức mà cơ hội sống sót là điều không thể hi vọng được. Nhưng chúng ta sẽ gây thiệt hại cho kẻ thù nhiều nhất có thể..
Dưới sự bao phủ của khói từ những chiếc tàu khu trục, Samuel B. Roberts thoát khỏi sự chú ý của người Nhật. Không muốn thu hút toàn bộ sự chú ý của người Nhật vào con tàu nhỏ bé của ông, Copeland liên tiếp từ chối lệnh nổ súng của Sĩ quan Pháo thủ - Đại úy William "Bill" Burton. Copeland không muốn phung phí bất cứ viên đạn 5-inch nào, dù các mục tiêu đều trong tầm ngắm và có thể thấy rõ ràng, nhưng khoảng cách vẫn còn rất xa, và ông có ý định phóng ngư lôi ở khoảng cách 4,6 kilômét. Burton liên tiếp yêu cầu nổ súng nhiều đến mức Copeland phải hét lên "Chết tiệt, anh Burton, tôi sẽ cho anh biết khi nào cần phải nổ súng."
Một viên đạn lạc, có thể xuất phát từ một tàu khu trục gần đó, đã bắn trúng cột buồm của Samuel B. Roberts và vô hiệu hóa máy phóng ngư lôi lúc 08:00. Sau khi khôi phục lại máy phóng, ở khoảng cách 3,7 kilômét, Samuel B. Roberts phóng ngư lôi vào Chōkai mà không bị Chōkai bắn trả. Sau khi thay đổi lộ trình di chuyển, Samuel B. Roberts biến mất trong làn khói. Hoa tiêu báo cáo rằng có ít nhất một quả ngư lôi đã bắn trúng, và khiến chiếc Chōkai thất tốc và dạt vào bên rìa của đội hình lúc 08:23.
Lúc 08:10, Samuel B. Roberts đang ở rìa của đội tàu sân bay hộ tống. Qua làn khói và cơn mưa dày đặc, tàu tuần dương hạng nặng Chikuma xuất hiện, bắn toàn lực vào đội tàu sân bay. Copeland cho đổi hướng di chuyển và nói với Burton "Anh Burton, anh có thể nổ súng". Samuel B. Roberts và Chikuma bắt đầu đấu pháo nhau. Bị ép vào khoảng cách gần với tốc độ bắn chậm, Chikuma gặp nhiều khó khăn trong việc bắn vào các con tàu nhỏ và nhanh nhẹn của đối phương, trong khi đó Samuel B. Roberts không gặp khó khăn về vấn đề tốc độ bắn như Chikuma. Trong suốt 35 phút, ở khoảng cách 4,8 kilômét, Samuel B. Roberts đã bắn gần như toàn bộ cơ số đạn 5-inch ở trên tàu vào chiếc Chikuma - hơn 600 viên đạn. Chikuma chịu hư hại nặng dọc con tàu. Hệ thống thượng tầng của tàu bị "biến dạng" sau khi trúng đủ các loại đạn liên tục, từ những viên xuyên giáp, đạn nổ mạnh, đạn cao xạ 20–40 mm tới cả những viên pháo sáng, tạo đám cháy lớn trên con tàu. Đài chỉ huy của Chikuma gần như không còn, cháy lớn xuất hiện dọc hệ thống thượng tầng và tháp pháo số ba đã bị vô hiệu hóa.
Tuy vậy, Chikuma không ở đó một mình, và ngay sau đó, hàng loạt các cột nước đủ màu sắc bốc lên xung quanh chiếc Samuel B. Roberts, tức là con tàu đang ở trong tầm bắn của Yamato, Nagato và Haruna. Để tránh các loạt đạn đó, Copeland cho tàu lùi hết tốc lực, tuy nhiên lúc đó con tàu đã trở thành một mục tiêu ngon lành cho tàu chiến Nhật. Lúc 08:51, con tàu trúng một loạt đạn từ tàu tuần dương của Nhật, làm hỏng một động cơ của tàu. Thất tốc xuống còn 31 km/h, Samuel B. Roberts bắt đầu trúng đạn liên tục hơn trước. Thiết giáp hạm Kongō bắn một loạt kết liễu chiếc Samuel B. Roberts lúc 09:00, vô hiệu hóa nốt động cơ còn lại. Chết đứng giữa biển và chìm dần, sứ mệnh của Samuel B. Roberts trong trận đánh đã kết thúc.
Lúc 09:35, Thiếu tá Copeland ra lệnh bỏ tàu. Samuel B. Roberts chìm 30 phút sau đó, đem theo sinh mạng của 90 thành viên thủy thủ đoàn. Do vấn đề liên lạc của Đệ Thất Hạm đội và e ngại sự phục kích của tàu ngầm Nhật Bản, 120 người sống sót của Samuel B. Roberts đã tập trung xung quanh ba phao cứu sinh được nối lại với nhau suốt hơn 50 giờ trước khi được giải cứu. Cuối cùng, các đơn vị tàu thuộc Nhóm Đặc nhiệm 78.12 (Task Group 78.12 - TG 78.12) xuất hiện, và các thuyền trưởng của TG 78.12 đã dùng một phương pháp phân biệt bạn và thù tiêu chuẩn hồi đó - đặt câu hỏi về chủ đề thể thao của quốc gia họ.
Con tàu ấy tiến lại gần chiếc bè cứu sinh. Đó là một chiếc LCI, một tàu đổ bộ cỡ nhỏ trong biến chế lực lượng Hải quân của MacArthur. Có một thủy thủ mặc chiếc áo màu xanh lá cây ở trên tàu, lo ngại rằng những thủy thủ lấm lét dầu kia có thể là lính Nhật, đã hét lên đầy thách thức, "Ai đã vô địch World Series?". Anh ấy nhận được câu trả lời chính xác "St. Louis, đồ khốn nạn!". Thủy thủ đoàn sau đó đã hạ những chiếc thang Jacob xuống một bên mạn tàu. Những người sống sót còn khỏe mạnh sẽ tự trèo lên thang bằng sức của mình. trong khi đó một chiếc cáng được hạ xuống để đưa những người bị thương lên.
Samuel B. Roberts được xóa tên khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 27 tháng 11 năm 1944.