Hệ động vật Việt Nam
Nhuyễn thể có vỏ > Ốc

Ở Việt Nam có đa dạng các loại ốc từ ốc nước ngọt, ốc biển và ốc cạn. Vùng sông nước Cửu Long Giang với đặc điểm địa hình là kênh rạch chằng chịt đồng hoang ngập nước mênh mông, nhiều ao đìa, lung bàu cỏ dại mọc đầy là môi trường lý tưởng cho các loài ốc sinh sống và phát triển. Ở miền Tây Nam bộ gần như chỗ nào có nước tự nhiên là có ốc sinh sống Trong khi đó, Thành phố Hồ Chí Minh là nơi tập trung của các loại hải sản nói chung hay sò, ốc nói riêng với những món ốc quen thuộc như ốc hương, ốc mỡ, sò lông, sò huyết và những món ốc lạ như ốc cánh tiên, ốc súng, ốc tai tượng Bên cạnh đó, nhiều loài ốc biển cũng mang độc tố. Việt Nam đã xác định được ít nhất ba loài ốc cối (Conus) chứa độc tố dưới dạng nọc độc (venom) có khả năng gây chết người, trong tự nhiên, ốc cối sử dụng độc tố làm vũ khí săn mồi, có khả năng gây tê liệt con mồi trong thời gian rất nhanh, độc tố này bị bất hoạt ở nhiệt độ cao nên không gây ra ngộ độc thực phẩm. 
Nhiều loại ốc phổ biến có thể kể đến là:
Ốc bươu: Loại ốc nước ngọt rất phổ biến ở Việt Nam, là nguyên liệu cho nhiều món ăn dân dã
Ốc bươu vàng: Đây là loài ốc được đưa vào từ Trung Quốc và đã thoát ra môi trường tự nhiên, chúng sống không thể kiểm soát, tàn phá mùa màng và được coi là một trong những thảm họa của nông nghiệp Việt Nam.
Ốc hương: có hình dáng chỉ to bằng ngón tay cái.
Ốc vú nàng có hình dáng như bầu ngực thiếu nữ có nhiều ở các tỉnh Ninh Thuận, Khánh Hòa, Quảng Nam, Quảng Ngãi. Loại ốc này có quanh năm nhưng với kinh nghiệm của người dân miền biển thì ốc xuất hiện nhiều vào những ngày trăng tròn.
Ốc móng tay hay ốc bàn tay: có những mấu nhỏ chỉa ra như những ngón tay.
Ốc len: Chỉ sinh trưởng và phát triển tại một số tỉnh của miền Tây như Cần Thơ, Vĩnh Long, An Giang, chúng có đít nhọn, màu vàng nhạt.
Ốc mỡ: được gọi là ốc mỡ vì khi còn sống con ốc bơi dưới nước phần thịt xòe ra nhìn như miếng mỡ vàng nhạt. Các loại ốc mỡ gồm ốc mỡ hoa - ốc mỡ trắng - ốc mỡ trơn
Ốc tỏi: Phần thịt khá nhiều
Ốc gạo: nhỏ con phân bố ở khắp miền Đồng bằng sông Cửu Long của Việt Nam và tập trung ở một số vùng như cù lao Tân Phong thuộc Tiền Giang, cồn Phú Đa thuộc huyện Chợ Lách tỉnh Bến Tre, Sa Đéc ở vùng Đồng Tháp, Cần Thơ.
Ốc dừa:
Ốc giác:
Ốc cà na là loại ốc to bằng khoảng đốt ngón tay người lớn, có màu đen hoặc xanh, sống dọc theo các vùng biển Việt Nam. Với hình dạng bên ngoài trông giống quả cà na.
Ốc đá: Là loài ốc cạn phân bố nhiều ở Việt Nam
Ốc nhảy các loại hay họ ốc nhảy với hai loài là ốc nhảy trắng và ốc nhảy đỏ.
Ốc vòi voi hay còn gọi là tu hài hay: là loại ốc có giá trị kinh tế cao.
Ốc lát: Màu đen thường sống dưới gốc năng, lát: phổ biến ở vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long và thường được người dân quê lượm về ăn hơn cả và có thể bắt ốc dễ dàng
Ốc đắng: nhỏ hơn, thịt có vị đắng như tên gọi nên nó, chúng phổ biến vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long và thường được người dân quê lượm về ăn hơn cả và có thể bắt ốc dễ dàng
Ốc lá: có thân hình dài, màu đen. Theo quan niệm của người dân miền biển thì ăn ốc lá sẽ đem lại may mắn.
Ốc bù chằn là một loại ốc mượn hồn.
Ốc súng: một loại ốc có hình thù đặc thù.
Ốc gai xương rồng với đặc điểm là những chiếc gai chi chít bên ngoài. Đây là loại ốc có hình dáng hơi lạ mắt, vỏ gồm nhiều gai nhọn tủa ra nên mới có tên ốc gai.
Ốc ngựa
Ốc lác: có ở đồng ruộng của người dân miền Tây Nam bộ
Ốc cau to bằng đầu ngón tay, có vỏ màu vàng nhạ.
Ốc khế: Là loại ốc khá phổ biến Tên gọi ốc khế bắt nguồn từ các khía ngoài vỏ ốc giống như trái khế. Ốc to bằng nắm tay người lớn.
Ốc giác
Ốc đỏ với lớp vỏ cứng ngắc bên ngoài.
Ốc gai chúa: có phần ruột mềm màu trắng bao quanh.
Ốc mặt trăng còn gọi là ốc mắt ngọc, có nhiều ở vùng biển miền Trung, tập trung nhiều nhất là đảo Cồn Cỏ, Quảng Trị, vùng biển Nha Trang - Khánh Hòa. Tên gọi bắt nguồn từ cái mày ốc. Không phải là lớp mày mỏng như các loại ốc khác, ốc mặt trăng có lớp mày hình tròn như mặt nguyệt, lấp lánh vân trắng, vàng nhìn vào trông như con mắt ốc lấp lánh. Loài ốc có tên gọi đẹp như vậy bắt nguồn từ lớp mày ốc rất dày, có hình cầu với những đường vân rất đẹp mắt.
Ốc cánh tiên: vỏ ốc khi mở ra như đôi cánh của một con bướm, đẹp mắt.
Ốc bạch ngọc: loại ốc này gây chú ý với hình dáng trắng toát bên ngoài của mình.
Ốc khế: Một loại ốc đẹp, thân chia múi như quả khế, chúng có phần ruột mềm màu trắng bao quanh, khi chín, thịt ốc khế săn lại và chuyển sang màu vàng
Ốc núi Bà Đen: Là một loại ốc đặc hữu của vùng núi Bà Đen và là đặc sản quý.
Ốc bạch ngọc: loại ốc này giống ốc mỡ, tuy nhiên thịt của nó dai hơn
Ốc mắt ngọc:
Ốc giấm
Ốc mít
Ốc nón
Ốc đinh
Ốc mực Anh Vũ hay Ốc Anh Vũ
Ốc xoắn buxin
Ốc tù và gai
Ốc đỏ
Ốc đụn cái (Tectus niloticus)
Ốc đụn đực (Trochus pyramis) hay Ốc đực: sống bên vịnh đầm Cù Mông (Sông Cầu, Phú Yên): Ốc đực có thân hình như con ốc quắn, vỏ không phải màu đen, màu nâu xám mà lại là màu trắng vàng có xen những nét hoa văn trông rất sạch sẽ bắt mắt. Mỗi con ốc to bằng ngón tay cái người lớn, hình bầu, một đầu tóm nhọn và phần miệng cuốn tròn quắn lại, mép miệng có khứa răng cưa. Thịt ốc đực nhiều, có màu vàng mỡ gà.
Chồng được là một loại ốc lạ, có hình dáng giống con hàu nhưng mình dẹt và vỏ mềm hơn. Ốc thường được chế biến bằng cách nướng mỡ hành hoặc nướng mắm nhỉ.
Bào ngư: Là một loại ốc hiếm, được biết đến với nhiều tên gọi khác như ốc cửu không (do có 9 lỗ trống) hay hải nhĩ (do có hình dạng giống cái tai). Chúng là loại ốc quý hiếm và chỉ tìm thấy ở một số vùng biển sâu ở Việt Nam. Nhiều vùng biển ở Việt Nam có bào ngư sinh sống, nhưng bào ngư ngon nhất, bổ nhất và nổi tiếng nhất chỉ có ở vùng biển thuộc đảo Bạch Long Vĩ, Hải Phòng. Ở vùng đảo Bạch Long Vĩ có hai loại là bào ngư đá và bào ngư lỗ.
Ốc nước ngọt là vật chủ trung gian thường gắn liền với các bệnh sán nhiễm qua đường thức ăn gây bệnh ở gan, phổi, ruột người và động vật:
Ốc mút (Melanoides tuberculatus) là vật chủ trung gian của sán lá gan và sán lá phổi
Ốc vành tai (Lymnaea swinhoei) là vật chủ trung gian của sán lá gan lớn
Ốc chanh (Lymnaea viridis) là vật chủ trung gian của sán lá gan lớn
Ốc nhỏ (Tricula aperta) là vật chủ trung gian của sán máng.
Các loại ốc sinh sống ở tầng đáy có thể kể đến là:
Họ Ốc gạo (Assimineidae)
Ốc gạo (Assiminea spp.)
Ốc gạo (Clithon oualaniensis, Neritina communis)
Ốc gạo (Assiminea lutea).
Họ Ốc mút Potamididae (Cerithidea cingulata, Cerithidea rhizoporarum)
Ốc mút giả (Batillaria zonalis)
Ốc mút miệng tròn (Cerithidea ornata)
Ốc dạ (Cerithidea cingulata)
Ốc sắt (Cerithidea largillierti)
Họ Ốc mít (Ellobiidae (Ellobium aurisjudae, Ellobiidae chinensis, Pythia scarabaeus)
ốc mít (Ellobium spp., Melampus spp., Laemodonta spp.)
Ốc mít (Cassidula aurisfelis)
Ốc mít (Ellobium aurisjudae, Cassidula aurisfelis).
Họ Ốc hương (Naticidae)
Ốc hương (Natica tigrina)
Họ Ốc bùn (Nassriidae).
Ốc bùn (Nassarius spp.)
Ốc bùn (Nassarius stolatus),
Ốc hạt chanh dẹt (Stenothyra polita)
Ốc vùng triều (Littoraria).
Ốc vùng triều miệng đen (Littoraria melanostoma)
Ốc vùng triều đốm vằn (Littoraria scabra)
Ốc chân trâu (Neritina violacea)
Ốc tháp nước lợ (Sermyla riqueti)
ốc Iravadia reticulata
Ốc Assiminea lutea
Ốc Clithon oualaniensis
Ốc Neritina communis
Ốc mỡ (Polinices didyma)
Ốc Neritina violacea
Ốc Clithon oualaniensis
Ốc Notocochlis lineata
Ốc Notocochlis tigrina
Ốc móng tay (Solen gouldii)
Ốc móng tay (Solen strictus)
Ốc bươu vàng (Pomacea canaliculata).