Vai trò của Kitô giáo trong nền văn minh
Văn học và học thuật

Bài chi tiết: Cơ đốc giáo và khoa học, Giáo hội Công giáo và khoa học, Triết học Kitô giáo, Augustinô thành Hippo, Tôma Aquinô, Thần khúc, Inhaxiô nhà Loyola, Thomas More, và Chén Thánh
Ảnh hưởng của Giáo hội đối với văn học và học thuật của phương Tây là rất đáng kể. Các bản văn Kinh thánh cổ xưa đã ảnh hưởng sâu sắc đến nghệ thuật, văn học và văn hóa phương Tây. Trong nhiều thế kỷ sau sự sụp đổ của Đế quốc La Mã phương Tây, các cộng đồng tu viện nhỏ thực tế là tiền đồn duy nhất của việc đọc viết ở Tây Âu. Theo thời gian, các trường Nhà thờ phát triển thành các trường đại học sớm nhất châu Âu và nhà thờ đã thiết lập hàng ngàn cơ sở chính, trung học và đại học trên toàn thế giới trong nhiều thế kỷ kể từ đó. Giáo hội và các giáo sĩ cũng đã tìm kiếm những thời điểm khác nhau để kiểm duyệt các văn bản và học giả. Vì vậy, các trường phái khác nhau có ý kiến khác nhau về vai trò và ảnh hưởng của Giáo hội liên quan đến văn học và học tập phương Tây.
Một quan điểm, được các nhà triết học khai sáng đầu tiên đưa ra, khẳng định rằng giáo lý của Giáo hội hoàn toàn mê tín và cản trở tiến trình của nền văn minh. Các quốc gia cộng sản đã đưa ra những lập luận tương tự trong giáo dục của họ để khắc sâu một cái nhìn tiêu cực về Công giáo (và tôn giáo nói chung) trong công dân của họ. Các sự cố nổi tiếng nhất được trích dẫn bởi các nhà phê bình như vậy là sự lên án của Giáo hội về các giáo lý của Copernicus, Galileo Galilei và Johannes Kepler.
Đối lập với quan điểm này, một số sử gia khoa học, bao gồm cả những người không Công giáo như J.L. Heilbron, A.C. Crombie, David Lindberg, Edward Grant, sử gia khoa học Thomas Goldstein, và Ted Davis, đã lập luận rằng Giáo hội có ảnh hưởng tích cực, đáng kể đến sự phát triển của nền văn minh phương Tây. Họ giữ ý kiến đó, không chỉ các tu sĩ lưu giữ và nuôi dưỡng tàn dư của nền văn minh cổ đại trong cuộc xâm lược man rợ, mà Giáo hội đã thúc đẩy việc học hỏi và khoa học thông qua sự tài trợ ch nhiều trường đại học trong đó, dưới sự lãnh đạo của nó, châu Âu đã phát triển nhanh chóng ở trong thế kỷ 11 và 12. Copernicus, Galileo Galilei, và Johannes Kepler đều coi mình là Kitô hữu. Thánh Thomas Aquinas, "nhà thần học mô hình" của Giáo hội, lập luận rằng lý do là hòa hợp với đức tin, và lý do đó có thể đóng góp vào sự hiểu biết sâu sắc hơn về sự mặc khải, và khuyến khích phát triển trí tuệ. của linh mục-nhà khoa học Công giáo, nhiều người trong số họ là những linh mục Dòng Tên, đã được một trong những trụ cột hàng đầu trong thiên văn học, di truyền học, từ trường Trái Đất, khí tượng, địa chấn, và vật lý năng lượng mặt trời, trở thành một số "cha đẻ" của những ngành khoa học này. Ví dụ như giáo sĩ Augustino là giám hộ của Gregor Mendel (tiên phong trong việc nghiên cứu di truyền học), tu sĩ William xứ Ockham người đã phát triển dao cạo Ockham, Roger Bacon (tu sĩ Francisco là một trong những người ủng hộ đầu tiên của phương pháp khoa học), và Linh mục người Bỉ Georges Lemaître (người đầu tiên đề xuất học thuyết Vụ Nổ Lớn). Các nhà khoa học linh mục đáng chú ý khác gồm có Albertus Magnus, Robert Grosseteste, Nicholas Steno, Francesco Grimaldi, Giambattista Riccioli, Roger Boscovich, và Athanasius Kircher. Thậm chí nhiều hơn nữa là các giáo dân Công giáo tham gia vào khoa học:Henri Becquerel người phát hiện ra sự phóng xạ; Galvani, Volta, Ampere, Marconi, người tiên phong về điện và viễn thông; Lavoisier, "cha đẻ của hóa hoc hiện đại"; Vesalius, người sáng lập ra ngành giải phẫu người hiện đại; và Cauchy, một trong những nhà toán học đã đặt nền móng vững chắc cho calculus.
Nhiều nhân vật lịch sử nổi tiếng đã ảnh hưởng đến khoa học phương Tây coi mình là Kitô hữu như Copernicus, Galileo, Kepler, Newton và Boyle.
Theo 100 năm giải Nobel (2005), một đánh giá về các giải thưởng Nobel được trao tặng từ năm 1901 đến năm 2000, 65.4% of người đoạt giải Nobel, đã xác định Thiên chúa giáo dưới nhiều hình thức khác nhau là sở thích tôn giáo của họ (423 giải thưởng). Nhìn chung, các Kitô hữu đã giành được tổng số 78,3% của tất cả các giải Nobel trong lĩnh vực Hòa bình, 72.5% ở Hóa học, 65.3% ở vật lí, 62% ở Y khoa, 54% ở kinh tế và 49,5% của tất cả các giải thưởng Văn học.
Văn học là một trong những lĩnh vực văn hóa nổi bật nhất bị ảnh hưởng bởi Kitô giáo. Với truyền thống văn học 2.000 năm tuổi, các ấn phẩm từ giáo hoàng và Kinh Thánh là những văn bản luật Công giáo nhưng cũng tạo ra vô số các tác phẩm tôn giáo lịch sử khác có ảnh hưởng lớn đến xã hội phương Tây. Kinh Thánh vẫn là một trong những cuốn sách dễ đọc nhất ở phương Tây và thế giới, các bản văn của Kinh Thánh và các bài rao giảng của Chúa Giêsu như Bài giảng trên Núi và các bài khác của ông có tác động đáng kể trong văn học phương Tây. Kinh Thánh dịch sang tất cả các ngôn ngữ, bao gồm ấn bản Kinh Thánh của Vua James bằng tiếng Anh, được coi là một trong những tác phẩm ấn tượng nhất trong các văn bản văn học Anh, ấn bản đó ảnh hưởng đến thơ của John Milton và những bài diễn văn của Martin Luther King. Tương tự như vậy, các bản văn Cựu Ước và Thánh vịnh và các sách thơ, cũng có tác động sâu sắc đến tư tưởng và văn học phương Tây, và các bức thư của Thánh Phaolô là một trong những tài liệu Kitô giáo hiện có lâu đời nhất trong các văn bản tiền đề của thần học Kitô giáo.
Sau sự sống lại của Chúa Giêsu theo đức tin Kitô giáo, Kitô giáo đã trở thành tôn giáo thống trị trong đế chế La Mã và bắt đầu bắt chước nghiên cứu khoa học và thần tính của nó. Một trong những tác phẩm được xuất bản rộng rãi nhất là Lời thú tội của Thánh Augustine, trong đó ông kể lại câu chuyện về tuổi trẻ của mình và sự cải đạo của ông sang Kitô giáo. Lời thú tội là cuốn tự truyện đầu tiên trong văn học phương Tây. Các tác phẩm của Augustine ảnh hưởng sâu sắc đến văn hóa phương Tây. Nhà thần học và triết học Thomas Aquinas là một nhân vật có ảnh hưởng trong thần học tự nhiên, cha đẻ của trường phái triết học và thần học Thác Mã Tư. Ảnh hưởng rộng rãi của nó đối với triết học phương Tây, đặc biệt trong các vấn đề đạo đức, luật tự nhiên và lý thuyết chính trị. Nhiều cuốn sách về triết học đã được xác định là một trong những tác phẩm có ảnh hưởng nhất của văn học phương Tây. Jacob de Fragsa đã viết «truyện cổ tích» và liệt kê những câu chuyện của các vị thánh, văn hóa dân gian Tây Âu. Triết gia và chính khách Anh Thomas Moore đã viết «Utopia» và trong năm 1516, Inhaxiô nhà Loyola, một nhân vật hàng đầu trong Phong trào Cải cách Công giáo, đã viết một cuốn sách có ảnh hưởng được gọi là "lyện tập tinh thần ".
Một số nhà văn trong thời Trung Cổ bị ảnh hưởng bởi tinh thần giá trị Kitô giáo như Dante Alighieri với thơ ca sử thi «Thần khúc», tác phẩm mang tính triết lý Công giáo, cũng như Truyện cổ Caunterbury của Geoffrey Chaucer và nhà văn, nhà thơ Decameron Giovanni Boccaccio và những người khác.
Tương tự như vậy trong thời hiện đại William Shakespeare được truyền cảm hứng từ các giá trị Kitô giáo, Charles Dickens, với tác phẩm quan trọng nhất của ông «Tuyen63 chọn các câu chuyện đêm Giáng sinh» và Lễ hội Giáng sinh mang ý nghĩa tôn giáo, cũng như ông Victor Hugo, Alexandre Dumas, C. K. Rolling trong loạt truyện Harry Potter, C. T. T. Tolkien trong tiểu thuyết sử thi của ông Chúa tể của những chiếc nhẫn. S. Lewis đã viết một số tác phẩm về Kitô giáo hoặc bị ảnh hưởng bởi Kitô giáo, như Biên niên sử Narnia và những người khác.
Có một số nhà nghiên cứu tin rằng một số câu chuyện cổ tích và văn học của trẻ em được viết từ tinh thần của các giá trị và khái niệm của Công giáo. Anh em nhà Grimm, Charles Perrault và Hans Christian Andersen và truyền thuyết về Vua Arthur và Chén Thánh và tu sĩ vô địch trong cuộc hành trình huyền thoại của Brendan ở Đại Tây Dương, huyền thoại của vua John, bảo vệ sự cai trị ở Trung Á hay Ethiopia trong thời Trung cổ. Trong nền văn hóa Hồi giáo nổi tiếng, nhiều nhân vật Kitô giáo huyền thoại xuất hiện trong một loạt các câu chuyện và thơ ca nổi tiếng, bao gồm cả Nghìn lẻ một đêm, trong đó có các nhân vật văn học Kitô giáo nổi tiếng, bao gồm người hòa giải người Copt, người thư ký đến từ Syria. Câu chuyện công chúa Shirin, và các tu sĩ Amorite. Nhân vật bác sĩ và thương gia Kitô giáo thường xuyên lặp đi lặp lại trong các câu truyện này. Các nhân vật Kitô giáo bao gồm các Kitô hữu từ Baghdad và phần còn lại của thế giới Hồi giáo và từ Đế chế La Mã.
Giáo hội gọi danh hiệu "giáo sĩ" cho một số giáo sĩ trong các nhà thờ Thiên chúa giáo (và một số nữ tu trong Giáo hội Công giáo) để công nhận những thành tựu của họ trong thần học và đức tin. Giáo hội Công giáo đưa danh hiệu "Bác sĩ Hội Thánh" lên 33 vị thánh của họ vì có đóng góp trong lĩnh vực giáo dục.