stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Baccano!
Truyền thông > Artbook

Vào ngày 29 tháng 2 năm 2009, ASCII Media Works ra mắt quyển art book tựa Katsumi Enami Artbook Baccano! (エナミカツミ画集バッカーノ!, Enami Katsumi Gashū Baccano!?). Quyển sách không chỉ có phần minh họa của Enami, mà còn có cả câu chuyện với tựa Boy Czeslaw, Fellows of the Forest (of Buildings) (チェスワフぼうやと、(ビルの)森の仲間達, Chesuwafu Bōya to, (Biru no) Mori no Nakamatachi?).
Đón nhận

Khi đánh giá quyển light novel đầu tiên, Gabriella Ekens từ Anime News Network nói rằng "Lối hành văn trong Baccano! vô cùng dữ dội, thay đổi nhanh chóng bằng cách tập trung vào phần hội thoại và hành động." Cô còn ca ngợi tác phẩm với câu "bùng nổ từ khoảnh khắc này đến khoảnh khắc khác." Dù vậy, cô cảm thấy cảnh máu đổ của truyện là một nhược điểm khiến việc thưởng thức tác phẩm này không được trọn vẹn.
Anime chuyển thể của Baccano! nhận được nhiều phản hồi tích cực. Vài nhận định từ nhiều website khác nhau đánh giá cao phần cốt truyện, nhân vật, hoạt họa, âm nhạc và lồng tiếng của phim, nhất là phần lồng tiếng Anh. Đơn cử như, THEM Anime Reviews đã xếp 5 trên 5 sao cho bộ phim, với nhà phê bình Bradley Meek phát biểu rằng anime "rất hay để thưởng thức" và dù phim "kết thúc với lời kết có phần đơn điệu", nó đã để lại cho ông "cảm xúc tuyệt vời nhất có thể: sự pha lẫn giữa hài lòng và thèm muốn được xem thêm". Ông còn đề cao tác phẩm vì phần hoạt họa "đẹp xuyên suốt, nhất là loạt phim truyền hình" trước khi tổng kết tác phẩm lại bằng câu "đẹp, sự pha lẫn của hỗn loạn và cảm giác hân hoan".
Baccano! nhận được nhiều lời khen ngợi đáng kể đến từ các nhà phê bình thuộc Anime News Network. Theron Martin mô tả về bộ phim như sau: "đôi lúc hài hước, thỉnh thoảng tàn bạo và gần như lúc nào cũng vui vẻ". Ông khẳng định rằng anime có "cốt truyện phức tạp cùng dàn diễn viên đồ sộ, kết hợp với phần lồng tiếng, hoạt họa, và âm nhạc tốt, khiến bộ phim này trở thành một bộ anime phải-xem đối với những người hâm mộ các câu chuyện về những băng đảng Mỹ" và kết luận rằng "đây có thể là loạt phim hay nhất năm." Trong bài phê bình của mình, Carl Kimlinger gọi Baccano! là "một trong những bộ phim xuất sắc và chắc chắn là có phần kịch bản hay nhất trong những năm gần đây" với miêu tả phim là "vui vẻ một cách chết người" trước khi cho cả hai phiên bản lồng tiếng và phụ đề của phim điểm 'A'.
Davey C. Jones của Active Anime khen ngợi bộ anime, phát biểu rằng, "giống như phim Pulp Fiction thay đổi cách chúng ta nhìn nhận phim ảnh, Baccano! sẽ là câu chuyện khiến ta thay đổi cách nhìn đối với anime," kết luận rằng "anime "hộn độn" này là một cuộc dạo chơi độc nhất và điên khùng từ khúc dạo đầu cho đến cái kết không bao giờ đến của nó" và rằng "Baccano đem lại một thứ gì đó thực sự đặc trưng trong anime."
Daryl Surat cùng Mike Toole của Anime World Order Podcast xem Baccano! là "lựa chọn cho loạt phim hay nhất năm 2007 (hoặc 2009 tùy theo cách bạn tính)" của họ. Bryce Coulter từ Mania Entertainment đánh giá phim đạt chất lượng 'B', phát biểu rằng phim là "một cuộc chia tay quyết liệt và đáng đón nhận từ công thức anime điển hình và đó là điều khiến nó hấp dẫn," với kết luận rằng anime chất chứa "một chút của những yếu tố hài hước, kịch tính, hành động và lãng mạn hòa quyện lại trở thành một mớ hỗn loạn khổng lồ chất chứa niềm vui!"
Để mô tả chính xác nhà ga Manhattan, Ito Satoshi, giám đốc nghệ thuật của anime, đã đến thăm nhiều địa điểm như Grand Central Terminal.
Đặng Thai Mai

| Nhà giáo Nhân dânĐặng Thai Mai |
| --- | --- |
[[File:Hình ảnh chân dung giáo sư Đặng Thai Mai.jpgTượng bán thân GS Đặng Thai Mai tại Đại học Sư phạm Hà Nội
Chức vụ
Chủ tịch Ủy ban Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật toàn Việt Nam
Nhiệm kỳ: 1957 – 1984
Tiền nhiệm: chức vụ thành lập
Kế nhiệm: Huy Cận
 
Viện trưởng Viện Văn học Việt Nam
Nhiệm kỳ: 1959 – 1976
Tiền nhiệm: đầu tiên
Kế nhiệm: Hoàng Trung Thông
 
Chủ tịch Ủy ban Hành chính tỉnh Thanh Hóa
Nhiệm kỳ: 21 tháng 2 năm 1947 – 
Phó Chủ tịch: Lê Chu Lê Kiêu
 
Bộ trưởng Bộ Giáo dục Việt Nam
Nhiệm kỳ: 2 tháng 3 năm 1946 – 3 tháng 11 năm 1946 246 ngày
Thứ trưởng: Đỗ Đức Dục
Tiền nhiệm: Vũ Đình Hòe (Bộ Quốc gia Giáo dục)
Kế nhiệm: Nguyễn Văn Huyên
 
Tổng Thanh tra học vụ bậc Trung học toàn quốc
Nhiệm kỳ: 8 tháng 9 năm 1945 – 
Tiền nhiệm: đầu tiên
 
Thông tin cá nhân
Sinh: 25 tháng 12 năm 1902 Thanh Chương, Nghệ An, Liên bang Đông Dương
Mất: 25 tháng 9, 1984(1984-09-25) (81 tuổi) Hà Nội, Việt Nam
Dân tộc: Kinh
Đảng chính trị:  Đảng Dân chủ Việt Nam  Đảng Cộng sản Việt Nam
Vợ: Hồ Thị Toan
Cha: Đặng Nguyên Cẩn
Con cái:  PGS.TS Đặng Bích Hà (vợ Đại tướng Võ Nguyên Giáp)  PGS.TS Đặng Thị Hạnh (vợ Trung tướng Phạm Hồng Cư)  GS.TS Đặng Thanh Lê (vợ của PGS. Nguyễn Văn Hoàn)  PGS.TS Đặng Anh Đào (vợ Trung tướng Phạm Hồng Sơn)  PGS.TS.KTS Đặng Thái Hoàng (trai)  PGS.TS Đặng Xuyến Như (gái út) 
Alma mater: Trường Cao đẳng Sư phạm Đông Dương
Đặng Thai Mai (25 tháng 12 năm 1902—25 tháng 9 năm 1984) còn được biết đến dưới tên gọi Đặng Mai và những bút danh Thanh Tuyền, Thanh Bình. Ông là giáo sư, nhà giáo, nhà văn, nhà phê bình văn học Việt Nam và ông cũng là Bộ trưởng Bộ Giáo dục, Viện trưởng đầu tiên của Viện Văn học Việt Nam.
Tác phẩm

Văn học khái luận (1944)
Lỗ Tấn (1944)
Tạp văn trong văn học Trung Quốc ngày nay (1945)
Chủ nghĩa nhân văn thời kỳ văn hóa Phục Hưng (1949)
Giảng văn Chinh Phụ Ngâm (1950)
Lược sử văn học hiện đại Trung Quốc (1958)
Lỗ Tấn, thân thế và văn nghệ (1958)
Văn thơ Phan Bội Châu (1958)
Văn thơ cách mạng Việt Nam đầu thế kỷ XX (1961)
Trên đường học tập và nghiên cứu, tập 1 (1959), tập 2 (1969), tập 3 (1970).
Tiếng Việt, một biểu hiện hùng hồn của sức sống dân tộc (1967)
Đặng Thai Mai - tác phẩm, tập 1 (1978), tập 2 (1984)
Hồi ký Đặng Thai Mai (1985)
Trao tặng, giải thưởng

Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt I (1996) về các công trình nghiên cứu văn học Việt Nam và văn học thế giới.
Huân chương Hồ Chí Minh (1982)
Giáo sư (1976)
Nhà giáo nhân dân
UBND thành phố Hà Nội quyết định lấy tên của ông đặt cho một đường phố mới ở phường Quảng An, thuộc quận Tây Hồ, đường Đặng Thai Mai.
Gia đình

Đặng Thai Mai lập gia đình với bà Hồ Thị Toan. Hai ông bà có năm con gái và một con trai, trong đó ba con rể của ông là tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam (Võ Nguyên Giáp, Phạm Hồng Cư và Phạm Hồng Sơn).
Trưởng nữ: Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Bích Hà, vợ của cố Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Tổng Tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam.
Thứ nữ: Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Thị Hạnh, vợ của cố Trung tướng Phạm Hồng Cư, nguyên Cục trưởng Cục Văn hoá, Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam; Phó Tư lệnh, Chủ nhiệm chính trị Quân khu 2, nguyên Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam.
Thứ nữ: Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Thanh Lê, nguyên giảng viên khoa Ngữ Văn Đại học Sư phạm Hà Nội, vợ của nhà nghiên cứu Ý học, Hiệp sĩ danh dự nhà nước Ý, Nguyên Phó Viện trưởng Viện Văn học, Phó Giáo sư Nguyễn Văn Hoàn.
Thứ nữ: Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Anh Đào, nguyên giảng viên Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, vợ của cố Trung tướng Phạm Hồng Sơn, nguyên Phó Viện trưởng Viện Chiến lược Quân sự, Bộ Tổng tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam, Phó Viện trưởng Học viện Quân sự cấp cao.
Trưởng nam: Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Kiến trúc sư Đặng Thái Hoàng, Giảng viên trường Đại học Xây dựng.
Thứ nữ: Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Xuyến Như, công tác tại Viện Ứng dụng Công nghệ.
Chú thích

↑  “Đặng Thai Mai (1902 – 1984)”. Phê bình văn học. 24 tháng 6 năm 2013.
↑  Trần Hinh. “Giáo sư Đặng Thai Mai - nhà khoa học và người yêu nước”. Trường Đại học Khoa học xã hội & Nhân văn. Bản gốc lưu trữ ngày 25 tháng 10 năm 2020.
↑  Đặng Vương Hưng (3 tháng 7 năm 2017). “Tư liệu văn học: Chuyện ba vị tướng cùng là con rể của Giáo sư, Nhà văn Đặng Thai Mai! (tiếp theo và hết)”. Văn hiến Việt Nam. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 2 năm 2020.
↑  Dương Thu (30 tháng 8 năm 2019). “Ông bố vợ ĐẶC BIỆT”. Quân đội nhân dân.
↑  Vũ Tất Thành (16 tháng 11 năm 2019). “Giáo sư, Nhà giáo Đặng Thai Mai, bố vợ của 3 vị tướng”. Văn hóa & Đời sống. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 11 năm 2019.
Tiếng Tagalog

Đừng nhầm lẫn với Tiếng Filipino.
| Tiếng Tagalog |
| --- | --- |
ᜏᜒᜃᜅ᜔ ᜆᜄᜎᜓᜄ᜔ Wikang Tagalog
Phát âm: [tɐˈɡaːloɡ]
Sử dụng tại:  Philippines
Khu vực: Trung và Nam Luzon
Tổng số người nói: 28 triệu 45 triệu người nói L2 (2013) Tổng cộng: trên 70 triệu
Dân tộc: Người Tagalog
Phân loại: Nam ĐảoMalay-PolynesiaPhilippineTrung PhilippineTiếng Tagalog
Ngôn ngữ tiền thân: Philippine nguyên thủy Tiếng Tagalog cổTiếng Tagalog cổ điểnTiếng Tagalog 
Dạng chuẩn: Filipino     
Phương ngữ: Bataan Batangas Bulacan Lubang Manila Marinduque Tanay-Paete Tayabas            
Hệ chữ viết: Latinh (Tagalog/Filipino), Hệ chữ nổi Philippine trước đây bằng Baybayin
Địa vị chính thức
Ngôn ngữ chính thức tại: Ngôn ngữ khu vực và chính thức tại Philippines (dưới dạng tiếng Filipino)
Quy định bởi: Komisyon sa Wikang Filipino
Mã ngôn ngữ
ISO 639-1: tl
ISO 639-2: tgl
ISO 639-3: cả hai: tgl – Tagalog fil – Filipino
Glottolog: taga1280  Tagalogic taga1269  Tagalog/Filipino
Linguasphere: 31-CKA
Vùng nói tiếng Tagalog tại Philippines. Màu sắc thể hiện bốn vùng phương ngữ của ngôn ngữ này: Bắc, Trung, Nam, và Marinduque. Đa phần dân cư Camarines Norte và Camarines Sur nói tiếng Bikol như tiếng mẹ đẻ nhưng vẫn có lượng người Tagalog đáng kể. Thêm vào đó, tiếng Tagalog được dùng như ngôn ngữ thứ hai trên khắp Philippines.
Bài viết này có chứa ký tự ngữ âm IPA. Nếu không thích hợp hỗ trợ dựng hình, bạn có thể sẽ nhìn thấy dấu chấm hỏi, hộp, hoặc ký hiệu khác thay vì kí tự Unicode. Để biết hướng dẫn giới thiệu về các ký hiệu IPA, xem Trợ giúp:IPA.
Tiếng Tagalog (phát âm tiếng Tagalog: [tɐˈɡaːloɡ]) là một ngôn ngữ Nam Đảo, đây là tiếng mẹ đẻ của một phần tư dân số Philippines và là ngôn ngữ thứ hai của đa số phần còn lại. Dạng chuẩn hóa của tiếng Tagalog, có tên tiếng Filipino, là ngôn ngữ chính thức của Phillipines, cùng với tiếng Anh.
Nó là một ngôn ngữ Philippine, và do đó có quan hệ gần với các ngôn ngữ như tiếng Ilocano, tiếng Bikol, các ngôn ngữ Visayas, tiếng Kapampangan và tiếng Pangasinan. Mối quan hệ này xa hơn với các ngôn ngữ Nam Đảo khác, như các ngôn ngữ Formosa, tiếng Indonesia và tiếng Malaysia, tiếng Hawaii, tiếng Malagasy và tiếng Māori.
Unicode

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
Bảng Unicode Tagalog Official Unicode Consortium code chart: Tagalog (Baybayin) Version 13.0
|   | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | A | B | C | D | E | F |
| U+170x | ᜀ | ᜁ | ᜂ | ᜃ | ᜄ | ᜅ | ᜆ | ᜇ | ᜈ | ᜉ | ᜊ | ᜋ | ᜌ |  | ᜎ | ᜏ |
| U+171x | ᜐ | ᜑ | ᜒ | ᜓ | ᜔ |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
Máy chơi trò chơi điện tử tại gia

Parat Technigraph TV Sports (1977)
Máy chơi game gia đình hay video game console gia đình là tên gọi chung bao gồm các hệ máy console cho phép người chơi chơi tại nhà của mình. Tác dụng là người chơi có thể chơi bất cứ lúc nào và mang đi đâu trong nhà. Những dụng cụ chơi với máy này gồm tay cầm không dây (hoặc có dây) kết nối với một đầu máy, tối thiểu 2 chiếc cho những trò hai người và thường chơi thông qua màn hình TV để hiển thị hình ảnh.
Khi trò chơi điện tử bắt đầu xuất hiện từ những năm 1950, thì máy chơi game gia đình sau đó đã có mặt từ năm 1951. Trong 60 năm phát triển của máy này, nhiều hệ máy đã ra đời và ngày càng cải tiến phổ biến hơn.
Abruzzo

| Abruzzo |
| --- | --- |
—  Vùng của Ý  —
 

  Hiệu kỳ Huy hiệu

Abruzzo
Quốc gia: Ý
Thủ phủ: L'Aquila
Chính quyền
 • Thủ hiến: Luciano D'Alfonso (Dân chủ)
Diện tích
 • Tổng cộng: 10.763 km2 (4,156 mi2)
Dân số (ngày 30 tháng 10 năm 2012)
 • Tổng cộng: 1.307.919
 • Mật độ: 120/km2 (310/mi2)
Múi giờ: UTC+1, UTC+2
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
Mã ISO 3166: IT-65
Thành phố kết nghĩa: Philadelphia
GDP danh nghĩa: €28,7 tỉ (2008)
GDP bình quân đầu người: €21.400 (2008)
NUTS-1: ITF
Website: www.regione.abruzzo.it
Abruzzo (phát âm [aˈbruttso]) là một vùng ở Nam Ý, với diện tích 10.763 km vuông (4,156 sq mi) và dân số 1,3 triệu người. Biên giới phía tây của nó cách Roma 80 km (50 mi) về phía đông. Vùng được chia ra làm bốn tỉnh L'Aquila, Teramo, Pescara, và Chieti. Abruzzo giáp với vùng Marche về phía bắc, Lazio về phía tây và tây nam, Molise về phía đông nam, và biển Adriatic về phía đông. Về địa lý, Abruzzo gồm một khu vực đồi núi ở mạn tây (gồm Gran Sasso D'italia), và một khu vực ven biển ở mạn đông. Abruzzo về văn hóa và lịch sử là một vùng Nam Ý, dù về địa lý nó thuộc miền Trung. ISTAT ghi nhận rằng đây là một vùng miền Nam, một phần là bởi quan hệ lịch sử của nó với vương quốc Hai Sicilia.
Abruzzo được biết đến như "vùng xanh nhất châu Âu" vì một phần ba lãnh thổ của nó (rộng nhất châu Âu) là vườn quốc gia và khu bảo tồn thiên nhiên: ba vườn quốc gia, một vườn địa phương, và 38 khu bảo tồn thiên nhiên. Điều này đảm bảo cho sự sống sót của 75% sinh vật sống ở châu Âu, gồm cả những loài động vật hiếm, như đại bàng vàng, sơn dương chamois, sói Appennini, và gấu nâu Marsica. Abruzzo còn có Calderone, sông băng nằm xa nhất về phía nam của châu Âu.
Nhà báo và nhà ngoại giáo thế kỷ mười chín Primo Levi (không nên nhầm lẫn với tác giả và người sống sót khỏi Holocaust, Primo Levi) nói rằng "forte e gentile" (mạnh mẽ và dịu dàng) là những từ đúng nhất để mô tả vẻ đẹp và tính cách con người nơi đây. "Forte e gentile" từ đó đã trở thành khẩu hiệu của vùng.
Phân vùng hành chính

Vùng này được chia làm 4 tỉnh
| Tỉnh | Diện tích (km²) | Dân số | Mật độ (inh> /km²) |
| --- | --- | --- | --- |
| Tỉnh Chieti | 2.588 | 396.190 | 153.1 |
| Tỉnh L'Aquila | 5.034 | 308.876 | 61.3 |
| Tỉnh Pescara | 1.225 | 318.701 | 260.1 |
| Tỉnh Teramo | 1.948 | 308.769 | 158.5 |
Chiapas

| Chiapas |
| --- | --- |
—  Phân cấp hành chính  —
Estado Libre y Soberano de Chiapas
 

  Hiệu kỳ Huy hiệu
Hiệu ca: Himno a Chiapas
 Bang Chiapas trong Mexico
Chiapas
Quốc gia: México
Thủ phủ: Tuxtla Gutiérrez
Thành phố lớn nhất: Tuxtla Gutiérrez
Số municipio: 118
Thủ phủ: Tuxtla Gutiérrez
Chính quyền
 • Thống đốc: Manuel Velasco Coello 
 • Thượng viện sĩ: Luis Armando Melgar Bravo  Roberto Albores Gleason  Zoé Robledo Arbulo 
 • Hạ viện sĩ:  Hạ viện liên bang • Lourdes Adriana López Moreno  • Pedro Gómez Gómez  • Amilcar Augusto Villafuerte Trujillo  • Harvey Gutiérrez Álvarez  • Luis Gómez Gómez  • Williams Oswaldo Ochoa Gallegos  • Francisco Grajales Palacios  • Oscar Eduardo Ramírez Aguilar  • María del Rosario de Fátima Pariente Gavito  • Héctor Narcia Álvarez  • Hugo Mauricio Pérez Anzueto  • Antonio de Jesús Díaz Athié  
Diện tích
 • Tổng cộng: 73.311 km2 (28,306 mi2)
 : Thứ 10
Độ cao cực đại: 4.080 m (13,390 ft)
Dân số (2015)
 • Tổng cộng: 5.217.908
 • Mật độ: 71/km2 (180/mi2)
 • Thứ hạng mật độ: Thứ 15
Múi giờ: UTC-6
Mã bưu chính: 29 – 30
Mã ISO 3166: MX-CHP
Website: Government Web Site
Chiapas (phát âm tiếng Tây Ban Nha: [ˈtʃjapas] Tập tin:Chiapas1.ogg), tên chính thức Bang Tự do và có Chủ quyền Chiapas (tiếng Tây Ban Nha: Estado Libre y Soberano de Chiapas), là một trong 31 bang mà cùng với Thành phố México lập nên 32 thực thể liên bang của México. Tính đến tháng 9 năm 2017, bang này được tạo nên từ 124 municipio với thủ phủ là Tuxtla Gutiérrez. Những trung tâm dân cư khác của Chiapas là Ocosingo, Tapachula, San Cristóbal de las Casas, Comitán và Arriaga. Đây là bang cực nam México, tiếp giáp với Oaxaca về phía tây, Veracruz về phía tây bắc, Tabasco về phía bắc, và với các tỉnh Petén, El Quiché, Huehuetenango và San Marcos của Guatemala về phía đông và đông nam. Chiapas giáp Thái Bình Dương về phía nam.
Nói chung, Chiapas có khí hậu nhiệt đới ẩm ướt. Ở phương bắc, tại vùng giáp Tabasco, gần Teapa, lượng mưa trung bình hơn 3.000 mm (120 in) mỗi năm. Trong quá khứ, vùng này phủ rừng mưa lâu năm đất thấp, nhưng lớp cây cối này hầu như đã bị quét sạch, thay vào đó là đất trồng trọt chăn nuôi. Lượng mưa giảm dần khi đi về phía Thái Bình Dương, nhưng vẫn dư dả để trồng chuối hay cây trồng nhiệt đới khác tại vùng quanh Tapachula. Trên những dãy núi chạy dọc nhau trong nội địa Chiapas, khí trời mát hơn, có lúc có sương, cho phép rừng sương mù tại Reserva de la Biosfera el Triunfo phát triển.
Chiapas có những di chỉ và tàn tích Maya cổ Palenque, Yaxchilán, Bonampak, Chinkultic và Toniná. Đây còn là một trong số bang có người bản địa đông nhất toàn quốc, gồm 12 dân tộc được chính phủ liên bang công nhận. Phần lớn lịch sử xoay quanh sự đàn áp những dân tộc này và những cuộc nổi dậy của họ. Cuộc nổi dậy mới đây nhất là cuộc nổi dậy Zapatista 1994, thành công trong việc giành quyền lợi mới cho người bản địa.
Hội đồng các Sắc tộc Việt Nam Cộng hòa

Hội đồng các Sắc tộc Việt Nam Cộng hòa hoặc Hội đồng Sắc tộc, là cơ quan đảm trách việc cố vấn cho chính phủ Việt Nam Cộng hòa về các vấn đề liên quan đến đồng bào thiểu số người Thượng tồn tại từ năm 1970 đến năm 1975.
Lịch sử hình thành

Cùng với việc thành lập Bộ Phát triển Sắc tộc, Hiến pháp năm 1967 đã thiết lập một định chế đặc biệt cho đồng bào các dân tộc thiểu số là Hội đồng các Sắc tộc. Nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức và sự điều hành đã được Tổng thống duyệt y trong Luật số 014/69 ngày 14 tháng 10 năm 1969; Sắc lệnh 610-TT/SL ngày 28 tháng 10 năm 1969 ấn định thể thức đề cử hội viên Hội đồng các Sắc tộc và tổ chức cơ quan hành chính và chuyên môn sâu của Hội đồng này; Sắc lệnh 694-TT/SL ngày 19 tháng 12 năm 1969 bổ túc thành phần Hội đồng Giám định Trung ương quy định tại Điều 5 Sắc lệnh 610-TT/SL ngày 28 tháng 10 năm 1969 ấn định các thể thức thi hành Luật số 014/69 về tổ chức và điều hành Hội đồng các Sắc tộc; Sắc lệnh 1023-TT/SL ngày 21 tháng 12 năm 1970 duyệt nội quy của Hội đồng các Sắc tộc.
Hội đồng các Sắc tộc chính thức bắt đầu hoạt động kể từ khóa họp đầu tiên khai mạc ngày 19 tháng 12 năm 1970 tại Phòng Hội Quốc tế Khách sạn Hoàn Mỹ, Sài Gòn dưới quyền chủ tọa của Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu với sự hiện diện đông đảo của các nhân vật cao cấp trong và ngoài nước. Sự thành lập và hoạt động của Hội đồng các Sắc tộc là một cột mốc quan trọng trong chính sách đối với các dân tộc thiểu số ở Việt Nam, đáp ứng nguyện vọng tha thiết của đồng bào các dân tộc thiểu số. Từ sau biến cố 30 tháng 4 năm 1975, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam đã chính thức bãi bỏ định chế này.
Nhiệm vụ và quyền hạn

Trong chương thứ nhất của Luật số 014/69 ghi rõ:
Hội đồng các Sắc tộc đại diện các sắc tộc thiểu số sống trên lãnh thổ Việt Nam Cộng hòa có nhiệm vụ: Cố vấn cho Chính phủ về các vấn đề liên quan đến đồng bào thiểu số; trình bày sáng kiến, dự thảo những dự án, kế hoạch liên quan đến đồng bào thiểu số.
Hội đồng các Sắc tộc phải được chính phủ tham khảo ý kiến về các vấn đề liên quan đến đồng bào thiểu số.
Hội đồng các Sắc tộc với sự chấp thuận của Quốc hội, có thể cử đại diện thuyết trình trước Quốc hội về các vấn đề liên hệ. Quốc hội có thể tham khảo ý kiến Hội đồng các Sắc tộc về các dự luật liên quan đến đồng bào thiểu số trước khi đưa ra thảo luận.
Cơ cấu tổ chức

Hội đồng các Sắc tộc gồm một văn phòng thường trực phụ trách điều hành hoạt động thường xuyên của Hội đồng và chín ủy ban chuyên môn hợp lại thành Hội đồng các Chủ tịch Ủy ban Chuyên môn, chuyên nghiên cứu các vấn đề liên hệ đến sắc tộc, được trợ giúp bởi một Nha tổng quản trị về phương diện hành chính và một ban chuyên viên về phương diện nghiên cứu.
Cơ cấu tổ chức > Văn phòng Thường trực

Ngoài chức vụ Chủ tịch do Phó Tổng thống đảm nhiệm đã được Hiến pháp quy định, văn phòng thường trực do một Phó Chủ tịch, một Tổng thư ký và hai Phó Tổng thư ký Đại Hội đồng bầu hằng năm.
Chủ tịch đại diện Hội đồng trong các buổi lễ chính thức, ký và thi hành các quyết định của Hội đồng, liên lạc trực tiếp với hành pháp, lập pháp và tư pháp, là phát ngôn viên chính thức của Hội đồng về các vấn đề đã được hội đồng quyết định, triệu tập, chủ tọa, khai mạc, bế mạc các phiên họp Hội đồng, chủ tọa các phiên họp hàng tháng của Văn phòng Thường trực và các phiên họp định kỳ giữa Văn phòng Thường trực và Hội đồng các Chủ tịch Ủy ban Chuyên môn trừ trường hợp ủy quyền cho Phó Chủ tịch và trông coi sự thi hành nội quy hội đồng.
Tổng thư ký phụ tá Chủ tịch trong việc điều hành các hoạt động của Hội đồng, phối hợp hoạt động của các Ủy ban Chuyên môn và là thuyết trình viên các vấn đề không thuộc ủy ban nào, soạn thảo nghị trình các phiên họp, và các văn bản liên quan.
Cơ cấu tổ chức > Ủy ban Chuyên môn

Theo nội quy Hội đồng ấn định, số ủy ban chuyên môn của Hội đồng các Sắc tộc có thể gia giảm theo nhu cầu đòi hỏi. Hiện nay Hội đồng các Sắc tộc gồm chín ủy ban chuyên môn: Ủy ban Quy chế các Sắc tộc thiểu số, Ủy ban Nội vụ, Ủy ban Tư pháp, Ủy ban Văn hóa Giáo dục, Ủy ban Phát triển Dân sinh, Ủy ban An ninh Quân vụ, Ủy ban y tế Xã hội, Ủy ban Thông tin Thanh niên và Ủy ban Điền địa. Mỗi ủy ban có một chủ tịch điều hành với một số ủy viên.
Thành phần hội viên

Theo Hiến pháp năm 1967, Hội đồng các Sắc tộc do Phó Tổng thống làm Chủ tịch, gồm 1/3 hội viên do Tổng thống chỉ định và 2/3 hội viên do các sắc tộc đề cử qua một cuộc đề cử với nhiệm kỳ bốn năm. chiếu Hiến pháp, sau khi Quốc hội thảo luận và biểu quyết, tổng thống ban hành luật 014/69 quy định Hội đồng các Sắc tộc gồm 48 hội viên thực thụ và 12 hội viên dự khuyết, trong đó có 16 hội viên thực thụ và 4 hội viên dự khuyết do Tổng thống chỉ định, 42 hội viên thực thụ và 8 hội viên dự khuyết do đồng bào các sắc tộc đề cử và được Tổng thống bổ nhiệm bằng sắc lệnh.
Hội viên các thành phần được đề cử là nam, nữ công dân sắc tộc Thượng Miền Nam, Thượng Miền Bắc di cư, chàm có đầy đủ tư cách công dân. Thành phần đề cử được phân chia cho Thượng miền Nam 25 hội viên thực thụ, 6 hội viên dự khuyết, Thượng Miền Bắc di cư 4 hội viên thực thụ, 1 hội viên dự khuyết và chàm 2 hội viên thực thụ, 1 hội viên dự khuyết. Trong sinh hoạt hội đồng, các hội viên hoàn toàn bình đẳng và bình quyền đề xuất các sáng kiến, các dự án để ghi vào nghị trình của hội đồng, có quyền ứng cử và bầu cử các chức vụ trong văn phòng thường trực và Hội đồng các Chủ tịch Ủy ban Chuyên môn. Các hội viên có trách nhiệm như phải tham gia ít nhất một ủy ban chuyên môn và nhiều nhất là ba ủy ban nếu được Đại hội bầu, chỉ được đảm nhận một chức vụ trong Văn phòng Thường trực hay chỉ đảm nhận một chức vụ Chủ tịch Ủy ban mà thôi.
Thư mục > Tiếng Việt

Hồ Di Sắt (1973), Vài nét về Hội đồng Sắc tộc nhiệm kỳ 1970-1974, Sài Gòn.
Hội đồng các Sắc tộc (1974), Dự án Chánh sách sắc tộc, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia II.
Hội đồng các Sắc tộc (1974), Dự án Chánh sách dân tộc, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia II.
Bộ Phát triển Sắc tộc, Về dự án thiết lập Hội đồng Sắc tộc ngày 14 tháng 3 năm 1968, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia II.
Bộ Phát triển Sắc tộc, Về việc tổ chức và điều hành Hội đồng Sắc tộc ngày 3 tháng 6 năm 1969, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia II.
Nguyễn Trắc Dĩ (1972), Hội đồng các Sắc tộc - Một tân định chế dân chủ của Đệ Nhị Cộng hòa Việt Nam, Bộ Phát triển Sắc tộc, Sài Gòn.
Bài nói chuyện của Tổng thống Việt Nam Cộng hòa nhân ngày mãn nhiệm của Hội đồng Sắc tộc tại Dinh Độc Lập ngày 25 tháng 10 năm 1974, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia II.
Thư mục > Tiếng Anh

Gerald Hikey, 1982, "Free in the Forest". Ethnohistory of the Vietnamese Central Highlands 1954-1976, Yale University Press.
Mark W. McLeod: "Indigenous Peoples and Vietnamese Revolution 1930-1975", Journal of World History 10.2 (1999) p. 313-389.
Andrew Hardy, 2005, Red hills - Migrants and the State in the Highlands of Vietnam, Singapore Institute of Southeast Asian Studies, NIAS Press, Singapore.
Norman Charles Labrie: FULRO: The History of Political Tension in the South Vietnamese Highlands, Master of Arts Thesis, University of Massachusetts, 1971.
Gerald C. Hickey, 1967, "The Highland People of South Vietnam", Social and Economic Development, Santa Monica, California, the Rand Corporation Memorandum RM-5281/1-ARPA.