stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Trận Bản Kéo
Diễn biến

Trong 3 ngày từ 13 đến 15 tháng 3, lính Thái đóng ở 2 cứ điểm Anne Marie 1 và 2 đã chứng kiến sự sụp đổ nhanh chóng của hai cụm cứ điểm Béatrice và Gabrielle, được xem là những trung tâm đề kháng mạnh nhất, do những đơn vị Âu Phi tinh nhuệ bảo vệ, đồng thời cũng nhìn thấy sự thất bại của lực lượng cứu viện có cả xe tăng yểm trợ. Sau khi cả hai cụm cứ điểm Beatrice và Gabrielle đều đã bị mất, phía bắc tập đoàn cứ điểm lúc này chỉ còn lại Anne Marie, đang ở tuyến sau vụt trở thành tiền tuyến, bị quân QĐNDVN uy hiếp trực tiếp. Nhận thấy tinh thần của binh lính người Thái đang dao động, các chỉ huy Trung đoàn 36 nhận thấy có khả năng giải quyết cứ điểm này mà không cần tới một trận đánh.
Trưa ngày 15, Đại úy Clácsăm (Clarchambre), chỉ huy những cứ điểm nằm trên đồi Bản Kéo, nhận được một lá thư của đơn vị QĐNDVN tại Gabrielle, do một lính Algérie bị thương đưa tới. Trong thư hẹn 7 giờ sáng hôm sau (ngày 16 tháng 3 năm 1954), cử người tới bãi ruộng bên bờ suối phía đông - bắc, nhận những thương binh của Tiểu đoàn 5 Algérie sẽ được trao trả, kèm theo lời kêu gọi: "Toàn bộ binh sĩ ở Bản Kéo hãy ra hàng để tránh bị tiêu diệt trong một ngày sắp tới". Clácsăm phải báo cáo điều này với Mường Thanh. Mường Thanh thấy không thể khước từ một đề nghị như vậy.
Ngày 16 tháng 3, một viên trung úy và một số binh lính Thái có mặt đúng giờ ở địa điểm với những chiếc cáng thương. Binh sĩ Tiểu đoàn 5 bị thương đã được băng bó cẩn thận, đang nằm chờ.
Tiếng loa của QĐNDVN kêu gọi lính Thái hãy trở về mường bản, không theo Pháp, không dùng súng giết hại đồng bào. Nhiều truyền đơn được phát tán cả bên trong cứ điểm. Dưới chân đồn Bản Kéo xuất hiện một bức tranh lớn. Đập vào mắt mọi người là hình ảnh một đoàn lính Thái rời bỏ vị trí kèm theo dòng chữ: "Quay trở về với Tổ quốc, với đồng bào, các anh sẽ được đón tiếp tử tế".
Sáng ngày 17, đồn Bản Kéo xôn xao vì có tin bộ đội sắp tiến công. Buổi trưa, từng đám binh lính Thái kéo tới gặp viên Đại úy Đồn trưởng, nêu hai yêu sách: "Một, phải phát hết khẩu phần lương thực. Hai, giải tán đồn cho binh lính về quê hương làm ăn". Clácsăm vội điện cho Mường Thanh: "Chúng tôi buộc phải bỏ vị trí rút về khu trung tâm đây!" Và Clácsăm mở cổng đồn, ra lệnh cho binh lính theo mình về sân bay. Nhưng binh lính không còn nghe theo lời chỉ huy, ào ào chạy về phía khu rừng. Viên Đại úy vội gọi điện về Mường Thanh, yêu cầu cho pháo bắn chặn đường rút chạy của binh sĩ Thái nhưng cũng không ngăn cản được.
Kết quả

Trung đoàn 36 không cần nổ súng đã chiếm được Bản Kéo, và tiến vào chiếm các ngọn đồi khống chế phía bắc sân bay Mường Thanh.
Mấy ngày sau đó, Anne Marie 3 và 4 được sáp nhập vào Phân khu Trung tâm, trở thành Hugette 6 và Hugette.
Chú thích

↑  Võ Nguyên Giáp, Điện Biên Phủ Điểm hẹn lịch sử, chương 5.
Ulubeyli, Bahçesaray

| Ulubeyli |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
UlubeyliVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Van
Thành phố: Bahçesaray
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 487 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Ulubeyli là một xã thuộc thành phố Bahçesaray, tỉnh Van, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 487 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Van”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 13 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 23 tháng 9 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Umeclidinium bromide

| --- | --- |

Dữ liệu lâm sàng
Tên thương mại: Incruse Ellipta
Đồng nghĩa: GSK573719A
Giấy phép:  EU EMA: by INN 
Danh mục cho thai kỳ:  US: C (Rủi ro không bị loại trừ)   
Dược đồ sử dụng: Inhalation (DPI)
Mã ATC: R03BB07 (WHO)  R03AL03 (WHO)  (+vilanterol)
Tình trạng pháp lý
Tình trạng pháp lý:  US: ℞-only   Nói chung: ℞ (Thuốc kê đơn) 
Dữ liệu dược động học
Liên kết protein huyết tương: ~89%
Chuyển hóa dược phẩm: Gan (CYP2D6)
Chu kỳ bán rã sinh học: 11 hours
Bài tiết: Feces (58%) and urine (22%)
Các định danh
 Tên IUPAC Diphenyl-[1-(2-phenylmethoxyethyl)-1-azoniabicyclo[2.2.2]octan-4-yl]methanol bromide 
Số đăng ký CAS: 869113-09-7
PubChem CID: 11519069
ChemSpider: 9693857
KEGG: D10181
ChEBI: CHEBI:79040
ECHA InfoCard: 100.166.375
Dữ liệu hóa lý
Công thức hóa học: C29H34BrNO2
Khối lượng phân tử: 508.49 g/mol
Mẫu 3D (Jmol): Hình ảnh tương tác
 SMILES C1C[N+]2(CCC1(CC2)C(C3=CC=CC=C3)(C4=CC=CC=C4)O)CCOCC5=CC=CC=C5.[Br-] 
 Định danh hóa học quốc tế InChI=1S/C29H34NO2.BrH/c31-29(26-12-6-2-7-13-26,27-14-8-3-9-15-27)28-16-19-30(20-17-28,21-18-28)22-23-32-24-25-10-4-1-5-11-25;/h1-15,31H,16-24H2;1H/q+1;/p-1 Key:PEJHHXHHNGORMP-UHFFFAOYSA-M 
Umeclidinium bromide (tên thương mại Incruse Ellipta) là một chất đối vận muscarinic tác dụng dài được phê duyệt để điều trị duy trì bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD). Nó cũng được chấp thuận cho chỉ định này kết hợp với vilanterol (như umeclidinium bromide/vilanterol).
Tỏ mạ mằng

Tỏ mạ mằng là trò chơi của dân tộc Thái ở Nghệ An , nhằm rèn luyện sự tinh mắt, khả năng phán đoán chính xác và sự khéo léo của chân và tay.
Để chơi trò chơi này cần từ 4 đến 6 người chơi. Dụng cụ chơi là hai quả mạ mằng (một lại hạt trong rừng). Một quả đặc ruột dùng để ném. Quả kia khoét rỗng ruột (để khi bị ném trúng sẽ tạo nên âm thanh) làm đích...
Cách chơi

Chia người chơi thành hai đội có số người bằng nhau. Mỗi đội có một người chơi chính và 1-2 người chơi phụ.
Kẻ một vạch ngang làm điểm xuất phát, đặt quả mạ mằng rỗng ruột cách vạch xuất phát khoảng 2-3m làm đích. Người chơi dùng quả mạ mằng đặc ruột ném hoặc hất sao cho chạm vào quả mạ mằng đặt ở điểm đích. Nếu người chơi chính ném trượt sẽ chuyển cho người chơi phụ chơi. Nếu cả đội ném trượt sẽ chuyển lượt chơi sang cho đội còn lại.
Có 12 tư thế khác nhau, các đội phải lần lượt chơi ở các tư thế này. Đội thằng là đội chơi xong trước cả 12 tư thế.
Cả địt: Để quả mạ mằng xuống đất. Ngồi xổm ở vạch xuất phát, dùng lực của hai ngón tay cái hất quả mạ mằng về phía trước một đoạn sau đó di chuyển người tới vị trí quả mạ mằng đó và tiếp tục dùng ngón tay cái hất quả mạ mằng sao cho chạm vào quả mạ mằng đặt ở đích.
Cả nặng: ngồi xổm, đặt quả mạ mằng lên một bên đầu gối, dùng lực của hai ngón tay cái hất quả mạ mằng về phía trước một đoạn sau đó di chuyển người tới vị trí quả mạ mằng đó và tiếp tục dùng ngón tay cái hất quả mạ mằng sao cho chạm vào quả mạ mằng đặt ở đích.
Ca sơng: đứng co một chân vuông góc với mặt đất, đặt quả mạ mằng lên một bên đầu gối, dùng lực của hai ngón tay cái hất quả mạ mằng về phía trước một đoạn sau đó di chuyển người tới vị trí quả mạ mằng đó và tiếp tục dùng ngón tay cái hất quả mạ mằng sao cho chạm vào quả mạ mằng đặt ở đích.
Sùm bút: đặt quả mạ mằng xuống đất, dùng mũi bàn chân hất quả mạ mằng về phía trước, sau đó di chuyển người tới vị trí quả mạ mằng đó và tiếp tục dùng chân hất quả mạ mằng sao cho chạm vào quả mạ mằng đặt ở đích.
Ẻm thìn
Ca nay
Tòn én
Sụt sịt
Tền phan
Cả dảng
Nhắng bén
Ki hua
Hu nằng ma (gọi vía đối phương về): Một người trong đội thắng cuộc kẹp quả mạ mằng vào giữa hai ngón chân, nhảy lò cò đến chỗ quả mạ mằng đặt ở đích, dùng chân vừa khua vừa đọc trêu đội đối phương:
Hu ma, hu vắn ma. Vắn pơ xúa mưa hươn, mưa dào nơ. Nha tốc mưa tà, nhá lả mưa văng đáy.
(ơ vía của người thua cuộc
Vía của người thua hãy về nhà về cửa nhé
Đừng có rơi ở bến, đừng có chạy ra sông)
Kết thúc, đội thua phải cõng đội thắng 1-2 vòng.
Tôn ti trật tự

Trong một bầy gà luôn tồn tại một tôn ti trật tự
Tôn ti trật tự (Pecking order) hay tôn ti thứ bậc hoặc tôn ti xã hội là thuật ngữ thông tục cho hệ thống phân cấp của tổ chức xã hội. Trong tiếng Việt nó chỉ về trật tự có trên, có dưới khi nói về thứ bậc, trật tự trong xã hội. Trong tiếng Anh, thuật ngữ này lần đầu tiên được mô tả bởi Thorleif Schjelderup-Ebbe vào năm 1921 với cụm từ bằng tiếng Đức là Hackordnung hoặc Hackliste và được đưa vào tiếng Anh vào năm 1927. Tên gọi này lấy cảm hứng từ sự biểu hiện của sự thống trị ở bầy gà.
Sự thống trị ở gà trống được khẳng định bởi các hành vi khác nhau, bao gồm cả trật tự trong bầy, được sử dụng bởi Schjelderup-Ebbe như một thước đo về sự thống trị và trật tự trong lãnh đạo. Phân cấp thống trị thuật ngữ thường được sử dụng cho loại hình tổ chức xã hội này ở các động vật khác. Tôn ti trật tự là một khái niệm cơ bản trong phân tầng xã hội và phân cấp xã hội có các đối tác của nó trong các loài động vật khác, kể cả con người, mặc dù có nhiều thuật ngữ thường được sử dụng đồng nghĩa.
Ở gà

Gà sống thành đàn, lối sống của chúng mang tính cộng đồng, các cá thể gà trong đàn giành giật nhau để chiếm ưu thế kiếm mồi và thiết lập ra cái gọi là tôn ti trật tự, trong đó những cá thể ưu thế có đặc quyền tiếp cận thức ăn, giao phối và địa điểm làm tổ. Cái gọi là "tôn ti xã hội" của loài gà dựa trên nguyên tắc “mạnh được, yếu thua”, qua đó xác định vai trò có đặc quyền tiếp cận thức ăn và địa điểm làm tổ. Việc gà trống hoặc gà mái mất khỏi đàn sẽ phá vỡ trật tự này một thời gian ngắn cho đến khi một tôn ti mới được thiết lập.
Việc bổ sung gà mái, đặc biệt là gà còn non và đàn có sẵn có thể dẫn đến mổ, đá nhau và gây thương tích. Tôn ti trật tự của đàn gà sẽ bị phá vỡ khi xuất hiện con gà trống mới lớn trong đàn, thách thức địa vị của đương kim thủ lãnh, nhưng thế nào kẻ nổi loạn cũng bị tách ra khỏi đàn sau những trận đòn dằn mặt. Những con gà trống nổi loạn đó sẽ rút lui bằng cách lập thành đàn mới với những con gà mái tơ, chúng thường tránh đối mặt với gà trống đầu đàn.
Chức năng

Chức năng tối thượng của một tôn ti trật tự là để tăng cường thể chất của các cá thể hoặc toàn diện của các loài động vật tham gia vào sự hình thành của nó. Chiến đấu để có được các nguồn lực như thực phẩm và bạn tình là khá hao phí về thời gian, năng lượng và nguy cơ chấn thương. Bằng cách phát triển một trật tự và tôn ti, động vật xác định cá thể nào sẽ được ưu tiên tiếp cận các nguồn lực, đặc biệt khi chúng bị giới hạn (con nào sẽ được ăn trước), có sự giảm thiểu sự hung hăng khi một trật tự bầy đàn được hình thành và củng cố. Do đó, các chức năng gần đúng của một tôn ti thứ bậc là để giảm chi phí thời gian, năng lượng và rủi ro của thương tích phát sinh.
Cơ chế

Các khái niệm cơ bản đằng sau việc thiết lập các tôn ti trật tự ví dụ như ở gà, là nó là cần thiết để xác định con nào là những con gà ở đẳng cấp cao và con nào sẽ là đẳng cấp thấp. Việc thiết lập hệ thống phân cấp thống trị có thể làm giảm tỷ lệ xung đột và do đó làm giảm chi phí năng lượng cần thiết cho cạnh tranh gay gắt. Mức độ thống trị quyết định cá thể nào được hưởng quyền ưu đãi tiếp cận các tài nguyên như thực phẩm và bạn tình.
Trong trạng thái hoang dã, tự nhiên trật tư thứ bậc được thừa kế theo một cách nghiêm ngặt, vì vậy con mái đầu tiên chiếm ưu thế nhất sẽ thừa hưởng trạng thái thống trị nhất, vị trí thứ hai sẽ mang lại vị trí thống trị thứ hai cho con gà mái kế tiếp, trừ khi gà chiếm ưu thế có con thứ hai, trong trường hợp đó gà sẽ trở thành ưu thế thứ hai. Nó không phải là cần thiết cho động vật để có thể nhận ra các cá thể trong nhóm cho một trật tự của bầy đàn được duy trì.
Hành vi động vật có thể được thúc đẩy bởi "quy tắc ngón tay cái". Ví dụ, nếu gà có thể dự đoán khả năng chiến đấu của con gà khác đơn giản bằng cách đánh giá kích thước cơ thể của chúng, chúng sẽ có thể duy trì hệ thống phân cấp trong khi tránh một cuộc chiến có thể gây thương tích và mất sức. Sử dụng quy tắc này, khi gườm nhau (lườm nhau) nếu Gà A thấy Gà B lớn hơn, Gà A sẽ trì hoãn việc thách thức; nếu Gà B nhỏ hơn, tự khắc nó sẽ lấn tới nó để áp chế Gà A.
Bằng cách này, chỉ những con gà có kích thước tương tự sẽ chiến đấu và trật tự của nhóm tổng thể được duy trì mà không yêu cầu nhận dạng cá thể. Gà nhà và gà hoang (gà đồng) hình thành các nhóm tương đối nhỏ, thường bao gồm không quá 10 đến 20 cá thể. Nó đã được chỉ ra rằng trong các nhóm lớn hơn, phổ biến trong nông nghiệp, hệ thống phân cấp thống trị trở nên ít ổn định và tính gây hấn tăng.
Mỗi đàn gà luôn có một con đứng đầu
UFO: A Day in the Life

| UFO: A Day in the Life |
| --- | --- |

Nhà phát triển: Love-de-Lic
Nhà phát hành: ASCII Entertainment
Thiết kế: Kudō Tarō
Minh họa: Kurashima Kazuyuki
Âm nhạc: Taniguchi Hirofumi
Nền tảng: PlayStation
Phát hành: JP: Ngày 24 tháng 6 năm 1999JP: Ngày 5 tháng 10 năm 2000 (tái phát hành)
Thể loại: Phiêu lưu, giải đố
Chế độ chơi: Chơi đơn
UFO: A Day in the Life là một game phiêu lưu/giải đố do hãng Love-de-Lic phát triển và được ASCII Entertainment phát hành năm 1999.
Lối chơi

UFO: A Day in the Life giao cho người chơi nhiệm vụ cố gắng giải cứu một nhóm gồm 50 người ngoài hành tinh bị mắc kẹt trên Trái Đất sau khi đĩa bay của họ đâm sầm vào một tòa nhà chung cư. Tuy nhiên, người ngoài hành tinh này thuộc chủng loài vô hình, và người chơi không thể thực sự nhìn thấy họ trong quá trình giải cứu. Nhằm giải cứu thành công, người chơi buộc phải sử dụng một loại thiết bị mà trong game gọi là "Cosmo Scanner", là loại máy ảnh giúp phát hiện các sinh vật vô hình dễ dàng hơn.
Sau khi đã chụp một số lượng ảnh nhất định, nhân vật người chơi quay trở lại tàu rửa các bức ảnh này bằng cách cho âm bản vào một cái đầu nổi khổng lồ được gọi là "Mẹ". Khi người chơi giải cứu nhiều người ngoài hành tinh sẽ làm mở ra nhiều khu vực và các thời điểm khác nhau trong ngày có sẵn để người chơi tùy ý khám phá.
Phát triển

UFO: A Day in the Life chủ yếu do Kudō Tarō phụ trách việc thiết kế game. Trò chơi đã được hãng cho công bố và trình chiếu tại Tokyo Game Show năm 1999.
Đón nhận

Famitsu chấm cho tựa game này là 29/40 điểm.
Ulucak, Lice

| Ulucak |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
UlucakVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Diyarbakır
Huyện: Lice
Dân số (2008)
 • Tổng cộng: 102 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 21700 
Ulucak là một xã thuộc huyện Lice, tỉnh Diyarbakır, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2008 là 102 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Diyarbakır”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 3 năm 2014. Truy cập ngày 17 tháng 9 năm 2012.
Hoàng quý phi

Lệnh Ý Hoàng quý phi (Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu) - sinh mẫu của Gia Khánh Đế.
Hoàng quý phi (phồn thể: 皇貴妃; giản thể: 皇贵妃; bính âm: Huáng guìfēi) là một cấp bậc, danh phận của phi tần trong hệ thống hậu cung của một Hoàng đế tại vùng văn hóa chữ Hán.
Từ thời nhà Minh và nhà Thanh, tước vị này chỉ xếp sau tước vị Hoàng hậu và đứng đầu các phi tần trong hậu cung, cùng một thời điểm chỉ có một người, là danh vị đặc biệt rất cao quý đối với phi tần trong hậu cung nhà Thanh. Vì chỉ ngay sau hoàng hậu cộng thêm điểm đặc trưng là chữ "Hoàng" ở đầu tiên, tước vị này thường được coi là "Phó hậu" hay "Thứ hậu", tức một hoàng hậu thứ hai, thế nhưng thực chất không đơn giản như vậy.
Lịch sử

Trước thời nhà Minh, tước vị Quý phi là cao nhất dành cho các phi tần, những năm đầu thời nhà Minh cũng theo như vậy. Khi Minh Tuyên Tông Chu Chiêm Cơ chuyên sủng Quý phi Tôn thị, đã cho phép Tôn thị nhận "Bảo" (寶) trong khi theo quy chế chỉ có Hoàng hậu mới được nhận, điều này được nhìn nhận là bước đệm lớn cho việc hình thành nên tước vị hoàng quý phi của triều Minh về sau.
Năm Cảnh Thái thứ 7 (1457), tháng 8, Minh Đại Tông Chu Kỳ Ngọc sách phong sủng phi Đường thị làm Hoàng quý phi, nhưng sau khi Minh Anh Tông Chu Kỳ Trần làm binh biến và đoạt lại ngôi thì thân phận của Đường thị bị giáng truất và bị ép tuẫn táng, danh vị của Đường thị theo đó cũng không được công nhận. Thời kỳ Minh Hiến Tông Chu Kiến Thâm, Vạn Quý phi đắc sủng trở thành Hoàng quý phi, là vị hoàng quý phi đầu tiên được công nhận trong lịch sử. Thực tế triều Minh còn có trường hợp đặc biệt, khi Hiến Tông sử dụng "Hoàng quý phi" để gọi mẹ mình là Quý phi Chu thị trong lúc chuẩn bị tôn làm Hoàng thái hậu, có lẽ đây là một kính xưng vì sách Thực lục của triều Anh Tông không ghi nhận việc gia phong Chu thị làm hoàng quý phi, sang triều Minh Thần Tông Chu Dực Quân cũng y theo cách gọi đời Hiến Tông. Từ đó, nhà Minh đều lấy danh vị hoàng quý phi làm phong hiệu cao quý nhất của các phi tần.
Sau này khi nhà Thanh nhập quan, triều đình Ái Tân Giác La tiếp tục noi theo chế độ của nhà Minh để lập ra tước vị cho hậu cung. Trong hậu cung nhà Thanh, tước vị hoàng quý phi đứng đầu các phi tần, chỉ dưới hoàng hậu và chỉ 1 người được phong tại vị. Sang thời kỳ nhà Nguyễn ở Việt Nam cùng nhà Triều Tiên ở Hàn Quốc, do ảnh hưởng văn hóa đồng văn nên cũng thiết lập tước vị hoàng quý phi trong nội đình.
Địa vị > Trung Quốc > Di phi

Cung tần triều trước, cũng gọi "Thái phi", vào hai đời Minh-Thanh có quy định đãi ngộ khác nhau, triều Minh đa phần gọi họ theo kiểu "Hoàng phi" cùng miếu hiệu của hoàng đế, như Hoàng quý phi Thẩm thị của Minh Thế Tông được gọi là Thế miếu Hoàng quý phi (世廟皇貴妃) dưới thời Thần Tông. Trong khi đó, nhà Thanh lại thường gọi chung nhóm cung tần triều trước là "Thái phi", đồng thời còn thường xuyên gia tặng danh vị cho các thái phi như một biện pháp ân ban trong các dịp trọng đại, ví dụ một vị "Phi" của triều trước vẫn có thể được tôn lên "Quý phi", rồi "Hoàng quý phi" của triều sau. Tuy trên điển chế thường ghi nhận rõ một đời hoàng đế tại vị chỉ có một hoàng quý phi, nhưng lại không đề cập đến các thái phi, do đó các triều đại về sau vẫn thường tấn tôn các thái phi lên vị trí này, xem như là một loại ân điển tạo ra tình trạng có thể cùng một lúc có nhiều thái phi mang danh vị hoàng quý phi.
Và vì để phân biệt giữa phi tần cùng thái phi trong trường hợp cùng mang một danh vị, triều Thanh thường hay kèm tiền tố "Hoàng khảo" (皇考) nếu là phi tần của hoàng đế triều trước có vai "cha" của hoàng đế tại vị, và "Hoàng tổ" (皇祖) nếu là phi tần của hoàng đế triều trước có vai "ông nội" của hoàng đế tại vị. Tuy được gọi là "Thái phi", nhưng các vị phi tần tiền triều này ở trong sách văn vẫn mang danh vị sẵn có trong hệ thống phi tần, ví dụ "Thái phi Hoàng quý phi" hoặc "Thái phi Mật phi". Nếu vị thái phi có đức hạnh cao thì các vị vua nhà Thanh cũng sẽ chính thức ban làm "Thái phi" trong danh hiệu, và các hoàng quý phi nếu được ban thêm hai chữ này sẽ được ghi là Hoàng quý thái phi (皇貴太妃). Vị hoàng quý phi có thân phận thái phi đầu tiên của triều Thanh là Khác Huệ Hoàng quý phi Đông Giai thị - phi tần của Khang Hi Đế và là em gái Hiếu Ý Nhân Hoàng hậu, bà được Ung Chính Đế gia tôn Hoàng khảo Hoàng quý phi (皇考皇貴妃), sau được Càn Long Đế gia tôn Hoàng tổ Thọ Kỳ Hoàng quý thái phi (皇祖壽祺皇貴太妃). Thông thường cách thêm một đời thì các vị hoàng quý phi tiền triều sẽ được gia tôn làm thái phi, nhưng dù sao "thân phận" và "tước vị" là hai khái niệm độc lập, điều này dẫn đến có những biệt lệ. Vào thời Hàm Phong, nhà vua có cùng lúc hai vị "Hoàng quý thái phi" nhưng khác đời, lúc này tiền tố càng giúp phân định rõ:
Cung Thuận Hoàng quý phi Nữu Hỗ Lộc thị là phi tần của Gia Khánh Đế, được Hàm Phong Đế tôn phong Hoàng tổ Như Hoàng quý thái phi (皇祖如皇貴太妃).
Hiếu Tĩnh Thành Hoàng hậu Bát Nhĩ Tế Cát Đặc thị là phi tần của Đạo Quang Đế, vì có công nuôi dưỡng nên được nhà vua phá lệ các triều trước, tôn phong làm Hoàng khảo Khang Từ Hoàng quý thái phi (皇考康慈皇貴太妃).
Thời kì Đồng Trị và Quang Tự noi theo như trên, cũng có thái phi của tiên đế đã được gia tôn làm "Hoàng quý thái phi" như Trang Tĩnh Hoàng quý phi. Vào thời Tuyên Thống, và đến tận khi Phổ Nghi chính thức thoái vị, triều đình nhà Thanh tồn tại 4 vị thái phi, lần lượt là Đoan Khang Hoàng quý phi Tha Tha Lạp thị của Quang Tự Đế, cùng Kính Ý Hoàng quý phi Hách Xá Lý thị, Trang Hòa Hoàng quý phi A Lỗ Đặc thị và Vinh Huệ Hoàng quý phi Tây Lâm Giác La thị của Đồng Trị Đế.
Địa vị > Các nước đồng văn

Thời kì nhà Nguyễn, ngay từ thời Minh Mạng thì nội đình đã đặt ra vị trí hoàng quý phi với danh nghĩa "trợ giúp Hoàng hậu", như vậy thì danh vị hoàng quý phi thời Minh Mạng chưa thực sự xem là danh vị dành cho chính thất thay thế hoàng hậu. Về sau, danh vị này mới dần được xem như vị trí chính thất. Tuy đặt ra từ thời Minh Mạng, nhưng bản thân các vị vua nhà Nguyễn rất ít khi sách phong hoàng quý phi thật sự. Trong lịch sử nội đình triều Nguyễn, chỉ có ba người từng là hoàng quý phi, bao gồm Lệ Thiên Anh Hoàng hậu Vũ thị của Vua Tự Đức, Phụ Thiên Thuần Hoàng hậu Nguyễn Hữu thị của Vua Đồng Khánh và bà Nguyễn Gia Thị Anh của Vua Thành Thái.
Địa vị hoàng quý phi trong nội đình thời Nguyễn rất cao, ở trên cả bậc Nhất giai. Bắt đầu từ thời Tự Đức đã cho chế ra quy định vái lạy và hành lễ, hoàng quý phi được nhận mọi hành lễ của phi tần trong nội đình từ vái đến lạy, địa vị gần như thay thế hoàng hậu chứ không bị hạn chế như thời nhà Thanh. Căn cứ trường hợp của Phụ Thiên Thuần Hoàng hậu và bà Nguyễn Gia Thị Anh, khi sách phong hoàng quý phi thì có nghĩa người ấy đã trở thành vợ cả hợp pháp của các vị vua triều Nguyễn. Riêng trường hợp Trương Như Thị Tịnh, bà được cho là được Khải Định Đế giữ ngôi vị hoàng quý phi, nhưng trong tư liệu trong Đại Nam thực lục và những chỉ dụ sách phong nội đình thì không hề đề cập chuyện này, mà chỉ nhắc đến bà với tư cách là nguyên phối (vợ đầu) của ông.
Triều Tiên là một vương quốc vì các vị Vua của Triều Tiên chỉ xưng Vương. Năm 1897, Triều Tiên Cao Tông Lý Hi chính thức xưng Hoàng đế, chính thất của nhà vua từ "Vương phi" trở thành "Hoàng hậu", Chính nhất phẩm Tần thành "Hoàng quý phi" (황귀비). Triều đại này chỉ có duy nhất một vị hoàng quý phi là Thuần Hiến Hoàng quý phi.
Các đời hoàng quý phi > Nhà Nguyễn

| Hoàng quý phi triều Nguyễn> Thụy hiệu | Hoàng quý phi triều Nguyễn> Tên họ | Hoàng quý phi triều Nguyễn> Sinh mất | Hoàng quý phi triều Nguyễn> Thụ phong | Hoàng quý phi triều Nguyễn> Phu quân | Hoàng quý phi triều Nguyễn> Ghi chú |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Lệ Thiên Anh Hoàng hậu | Võ Thị Duyên | 1828 - 1902 | Tháng giêng, Tự Đức năm thứ 23 (1870) | Nguyễn Dực Tông Vua Tự Đức | Là vị Hoàng quý phi đầu tiên, đi kèm theo là danh xưng "Suất nhiếp lục viện" (率攝六院). Năm Tự Đức thứ 35 (1882), tháng 12, bị giáng làm Trung phi (忠妃), bậc Nhất giai, chỉ quản Thượng nghi như cũ mà không còn quản Lục viện nữa. Thời kỳ Đồng Khánh tôn làm hoàng thái hậu, vị hiệu Trang Ý Hoàng thái hậu (莊懿皇太后). |
| Phụ Thiên Thuần Hoàng hậu | Nguyễn Hữu Thị Nhàn | 1870 - 1935 | Tháng giêng, Đồng Khánh nguyên niên (1886) | Nguyễn Cảnh Tông Vua Đồng Khánh | Được ban "Kiêm nhiếp lục viện" (兼攝六院), thời Khải Định được tấn tôn hoàng thái hậu, vị hiệu Khôn Nguyên Hoàng thái hậu (坤元皇太后). |
| "Không có" | Nguyễn Gia Thị Anh | ? - ? | Tháng giêng, Thành Thái nguyên niên (1897) | Thành TháiPhế đế | Dưới thời Duy Tân, sau khi tranh luận gia tôn danh hiệu cho Phế đế, được tôn làm Hoàng đích mẫu (皇嫡母). Thời kỳ Khải Định, do Thành Thái và Duy Tân đều bị phế nên gia quyến của Thành Thái cũng bị giáng làm "Phủ thiếp" (府妾). |
Các đời hoàng quý phi > Nhà Triều Tiên

| Hoàng quý phi Triều Tiên> Thụy hiệu | Hoàng quý phi Triều Tiên> Tên họ | Hoàng quý phi Triều Tiên> Sinh mất | Hoàng quý phi Triều Tiên> Thụ phong | Hoàng quý phi Triều Tiên> Phu quân | Hoàng quý phi Triều Tiên> Ghi chú |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Thuần Hiến Hoàng quý phi | Nghiêm thị | 1854 - 1911 | Ngày 25 tháng 12 Cao Tông năm thứ 40 (1903) | Triều Tiên Cao Tông Lý Hi | Được sách phong vì là sinh mẫu của Anh Thân vương - gia tặng Ý Mẫn Thái tử Lý Ngân. Trong thời Cao Tông, Nghiêm thị luôn tích cực vận động "Thăng vị Hoàng hậu" và để con trai làm hoàng thái tử nhưng tất cả đều không thành. |