Chiến tranh giành độc lập Mozambique
Xung đột > Chiến tranh tiếp diễn (1969–74) > Bồ Đào Nha phản công (tháng 6 năm 1970)

Vào ngày 10 tháng 6 năm 1970, Bồ Đào Nha phát động một cuộc phản công lớn. Chiến dịch Nó Górdio nhắm mục tiêu là các trại cố định của phiến quân và các tuyến đường xâm nhập qua biên giới Tanzania vào miền bắc Mozambique trong một giai đoạn kéo dài bảy tháng. Chiến dịch liên quan đến khoảng 35.000 binh sĩ Bồ Đào Nha, đặc biệt là các đơn vị tinh nhuệ như lính dù, đặc công, thủy quân lục chiến và lính súng trường hải quân.
Người Bồ Đào Nha gần như lập tức phải đối diện với vấn đề khi cuộc tấn công diễn ra đồng thời với bắt đầu mùa gió mùa, gây thêm khó khăn về hậu cần. Các binh sĩ Bồ Đào Nha được trang bị kém, có phối hợp rất tồi giữa Không quân và Lục quân. Thương vong gia tăng của binh sĩ Bồ Đào Nha bắt đầu nặng hơn thương vong của FRELIMO, kéo theo can thiệp chính trị hơn nữa từ Lisboa.
Bồ Đào Nha cuối cùng báo cáo phiến quân có 651 người thiệt mạng, và 1.840 người bị bắt, trong khi bản thân mất 132 người. Tướng quân Arriaga cũng tuyên bố các binh sĩ của ông đã tàn phá 61 căn cứ du kích và 165 trại, trong khi thu giữ được 40 tấn đạn trong hai tháng đầu. Mặc dù đây là cuộc tấn công hiệu quả nhất của Bồ Đào Nha trong xung đột, làm suy yếu quân du kích đến độ mà họ không còn là một mối đe dọa đáng kể, song chiến dịch bị một số sĩ quan quân đội và chính phủ cho là một thất bại.
Đến năm 1972, quân đội Bồ Đào Nha thay đổi chiến lược của mình, phỏng theo các chiến dịch tìm và diệt của Anh/Mỹ. Họ cũng khởi xướng một chiến dịch trái tim và lý trí mang tên Chương trình Aldeamentos, là một chương trình tái định cư cưỡng bách. Tuy nhiên, vào ngày 9 tháng 11 năm 1972, FRELIMO – với quân số không hơn 8.000 – phát động một cuộc tấn công lớn tại tỉnh Tete. Phản ứng từ phía quân đội Bồ Đào Nha là mãnh liệt, dẫn đến các cuộc tấn công trả đũa trong một nỗ lực nhằm làm vấn loạn niềm tin vẫn tiếp tục của cư dân địa phương vào FRELIMO.
Ngày 16 tháng 12 năm 1972, binh sĩ Bồ Đào Nha sát hại các cư dân tại làng Wiriyamu thuộc Tete. Sự kiện được gọi là 'Tàn sát Wiriyamu', các binh sĩ lấy mạng của từ 150 đến 300 dân làng bị cáo buộc che chở cho quân du kích FRELIMO. Hành động mang tên "Chiến dịch Marosca", được lên kế hoạch theo xúc tiến của những người đại lý thuộc PIDE/DGS và do Chico Kachavi chỉ đạo, nhân vật này sau đó bị ám sát trong khi một cuộc điều tra về các sự kiện đang được tiến hành. Người đại lý này nói với các binh sĩ rằng "lệnh là giết tất cả chúng", không cần quan tâm rằng chỉ phát hiện được thường dân.
Đến năm 1973, FRELIMO cũng khai thác các đô thị và làng mạc dân sự trong một nỗ lực nhằm phá hoại sự tin tưởng của dân chúng đối với quân Bồ Đào Nha. "Aldeamentos: agua para todos" (Các làng tái định cư: nước cho mọi người) là một thông điệp thường thấy tại các khu vực nông thôn, do người Bồ Đào Nha tìm cách di dời và tái định cư nhân dân bản địa, nhằm cô lập FRELIMO. Ngược lại, chính sách khoan dung của Mondlane đối với những người Bồ Đào Nha định cư bị bãi bỏ vào năm 1973 bởi tư lệnh mới là Machel.
Sự thay đổi chiến thuật này dẫn đến các kháng nghị của người Bồ Đào Nha định cư chống lại chính phủ Lisboa, một dấu hiệu biểu thị tính chất phi quần chúng của xung đột. Kết hợp với các tin tức về tàn sát Wiriyamu và FRELIMO khôi phục tấn công mãnh liệt vào năm 1973 và đầu năm 1974, tình hình xấu đi tại Mozambique sau đó góp phần khiến chính phủ Bồ Đào Nha sụp đổ vào năm 1974. Một nhà báo Bồ Đào Nha lập luận:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | "Tại Mozambique chúng tôi cho rằng có ba cuộc chiến tranh: chiến tranh chống FRELIMO, chiến tranh giữa quân đội và cảnh sát mật, và chiến tranh giữa quân đội và cảnh sát mật, và chính phủ trung ương." | ” |