Đồng nhất luận
Lịch sử > Thế kỷ 18

Những quan niệm đầu tiên đã có một chút ảnh hưởng vào những giải thích liên quan đến địa chất ở Châu Âu và thế kỷ 18 về sự hình thành của trái đất. Abraham Gottlob Werner (1749–1817)  đề xuất học thuyết sao hải vương, học thuyết cho rằng địa tầng đại diện cho những lắng cặn từ các biển thu hẹp đã kết tủa thành những loại đá nguyên thủy như là  đá hoa cương. Vào năm 1785 James Hutton đã đưa ra một sự chống đối, điều đã tạo nên sự duy trì của vòng tròn vô tận dựa trên lịch sử tự nhiên và không dựa vào sự giải thích trong kinh thánh.
Những phần rắn của phần đất xuất hiện hiện tại thường là những sản phẩm được tạo tác từ biển và từ những vật liệu khác tương tự với những thứ được tìm thấy ở trên những bãi biển. Chính vì thế ta tìm kiếm lý do để kết luận rằng:
Chính vì thế ta được dẫn tới kết luận rằng phần rộng lớn hơn của đất liền chúng ta, trừ khi toàn bộ đã được tạo ra từ những hoạt động tự nhiên lên trái đất; nhưng điều đó để tạo ra cho vùng đất này một cơ thể vĩnh cửu, tồn tại hoạt động của nước, hai thứ cần thiết là:
Hutton sau đó đã tìm kiếm chứng cứ để củng cố cho ý tưởng của ông rằng ngoài kia phải có những vòng lặp, mỗi vòng lặp liên quan đến những lắng cặn dưới đáy biển, đắp cao lên qua việc xói mòn và sau khi di chuyển dưới biển qua các lớp trầm tích bị lắng cặn. Tại Glen Tilt dãy Cairngorm ông đã phát hiện ra đá hoa cương xâm nhập qua những đá phiến biến chất, điều đó đã chỉ ra cho ông ta rằng một loại đá nguyên thủy giả định đã bị nung chảy sau khi địa tầng được hình thành. Sau khi ông ta đã đọc về bất chỉnh hợp về góc mà đã được giải thích bởi các nhà sao hải vương học, và đã tìm thấy một sự bất chỉnh hợp tại Jedburgh nơi các lớp đá greywacke ở các lớp thấp hơn của mặt vách bị nghiêng và gần như nằm dọc trước khi chúng bị xói mòn để hình thành một lớp phẳng, bên dưới các lớp sa thạch đỏ cổ nằm ngang Vào mùa xuân năm 1788 ông ta bắt chuyến tàu du ngoạn dọc bờ biển Bewickshire với John Playfair và nhà địa chất học James Hall, và đã phát hiện sự bất chỉnh hợp một cách nghiêm trọng hiện diện thành chuỗi giống nhau tại mũi Siccar. Sau đó Playfair đã nhắc lại rằng "tâm trí dường như phát triển một cách choáng váng bằng cách nhìn vào vực thẳm của thời gian", và Hutton đã kết luận trong bản báo cáo vào năm 1788 mà ông ấy trình lên cho cộng đồng hoàng gia Edinburgh, sau đó tái bản trong cuốn sách với nhan đề "chúng ta không thể tìm ra vết tích của sự khởi đầu và tiềm năng khi kết thúc".
Cả Playfair và Hall đã viết những cuốn sách riêng của họ dựa trên cái lý thuyết đó, và qua hàng thập kỷ tranh luận mạnh mẽ đã tiếp tục diễn ra giữa những người ủng hộ Hutton và những người ủng hộ thuyết sao hải vương. Công trình cổ sinh vật học của Georges Cuvier vào những năm 1790, thứ đã thiết lập sự thật của sự tuyệt chủng, được giải thích bởi các nhà thảm họa học địa phương, sau khi các chủng loài đã phục hồi hồi sinh tại vùng ảnh hưởng.T ại Anh Quốc, các nhà địa chất học đã chấp nhận ý tưởng này vào "thuyết đại hồng thủy" thuyết đã đề xuất tái hủy diệt và sáng tạo ra những loài phục hồi mới thích nghi với sự thay đổi của môi trường, những nhận định ban đầu cho rằng hầu hết thảm họa gần đây giống với "trận đại hồng thủy trong kinh thánh".