stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Jules Bianchi
Cái chết

Bianchi qua đời vào ngày 17 tháng 7 năm 2015 ở tuổi 25 do những vết thương tại thời điểm anh gặp tai nạn ở Suzuka chín tháng trước đó. Cái chết của anh khiến anh trở thành tay đua công thức 1 đầu tiên thiệt mạng do chấn thương trong một chặng đua Công thức 1 kể từ Ayrton Senna năm 1994.
Trong tuyên bố chính thức của họ, gia đình của Bianchi cho biết:
"Với nỗi buồn sâu sắc, cha mẹ của Jules Bianchi, Philippe và Christine, anh trai Tom và em gái Mélanie, muốn thông báo rằng Jules đã qua đời đêm qua tại Trung tâm Bệnh viện Đại học ở Nice. Jules đã chiến đấu đến cùng như anh ấy vẫn luôn làm, nhưng hôm qua trận chiến của anh ấy đã kết thúc. Chúng tôi cảm thấy một nỗi đau vô cùng và không thể diễn tả được."
Lễ tang được tổ chức tại Nhà thờ lớn Nice vào ngày 21 tháng 7 năm 2015. Sau đó, anh được hỏa táng và tro cốt được an nghỉ tại nghĩa trang Monte Carlo. Nhiều tay đua hiện tại, giải nghệ và tương lai đã tham dự đám tang của Bianchi, bao gồm Alexander Wurz, Esteban Gutiérrez, Allan McNish, Alexander Rossi, Lewis Hamilton, Charles Leclerc, Nico Rosberg, Jenson Button, Sebastian Vettel, Jean-Éric Vergne, Marcus Ericsson, Roberto Merhi, Adrian Sutil, Valtteri Bottas, Pastor Maldonado, Pedro de la Rosa, Romain Grosjean, Daniel Ricciardo, Felipe Massa, Alain Prost, Nico Hülkenberg, Olivier Panis, Daniil Kvyat và Max Chilton.
Vào tháng 5 năm 2016, có thông báo rằng gia đình của Bianchi có kế hoạch khởi kiện FIA, đội Marussia của Bianchi và Tập đoàn Công thức 1 của Bernie Ecclestone.
Đời tư

Jules Bianchi sinh ra ở Nice, Pháp. Cha mẹ của anh tên là Philippe và Christine Bianchi. Anh có hai anh chị em, Tom và Mélanie và từng là cha đỡ đầu của tay đua Ferrari hiện tại Charles Leclerc. Tay đua yêu thích của anh là nhà vô địch công thức 1 bảy lần người Đức Michael Schumacher.
Tarte Tatin

| --- | --- |

Loại: Bánh Tart
Xuất xứ: Pháp
Sáng tạo bởi: Khách sạn Tatin
Thành phần chính: Trái cây
 Nấu ăn: Tarte Tatin   Media: Tarte Tatin
Bảng hiệu khách sạn Tatin
Tarte Tatin (phát âm tiếng Pháp: [taʁt tatɛ̃]) hay bánh táo Tatin là một loại bánh trái cây "ngược" với phần trái cây (thường là táo) được thắng trong đường và bơ trước khi phần vỏ được nướng.
Lịch sử

Các nghiên cứu cho thấy bánh tarte Tatin được tạo ra một cách "bất đắc dĩ" tại khách sạn Tatin ở Lamotte-Beuvron, Pháp, khoảng 100 dặm về phía Nam (160 km) Paris, vào những năm 1880s. Khách sạn được hai chị em là Stéphanie và Caroline Tatin điều hành. Có nhiều những câu chuyện trái ngược nhau về nguồn gốc món bánh này. Tuy nhiên, giai thoại phổ biến nhất là: Stéphanie Tatin, người chuyên lo bếp núc, sau một ngày làm việc vất vả đã làm hỏng một chiếc bánh táo truyền thống vì thắng táo trong bơ đường quá lâu. Khi mùi khét đã bắt đầu nồng nặc, cô cố gắng cứu vãn cái thảm họa của mình bằng cách ụp phần vỏ bánh còn sống lên chảo và nhét luôn cả chảo vào lò nướng. Sau khi cái "bánh lạ" được mang ra, khách của cô lại tỏ ra thích thú với món bánh táo không giống ai này. Trong một giai thoại khác, Stéphanie vô ý để ngược chiếc bánh táo khi cho vào lò và sau đó quyết định mang ra phục vụ luôn chiếc "bánh lạ" ấy. Tuy nhiên, dù các câu chuyện có tam sao thất bản như thế nào đi nữa, khái niệm "bánh tart ngược" không phải là mới. M. A. Carême đã miêu tả món gâteaux renversés trang trí với trái cây trong cuốn "Pâtissier Royal Parisien" của ông từ năm 1841.
Món bánh đã trở thành đặc sản của khách sạn Tatin. Các nhà sử học và giới sành ăn đã tranh cãi về việc đây có phải là sáng tạo tình cờ của chị em nhà Tatin, hay chỉ là bản nâng cấp của món "tarte solognote", một món ăn truyền thống vùng Sologne, bao quanh Lamotte-Beuvron. Nghiên cứu cho thấy, dù món bánh trở thành đặc sản trứ danh của Hôtel Tatin, hai bà chủ không hề có động thái " đăng ký bản quyền" hay đưa công thức lên sách nấu ăn để xuất bản; thậm chí họ chưa từng gọi nó là tarte Tatin. Tên gọi này thực chất do Curnonsky, tác giả cũng là người sành ăn nổi tiếng người Pháp, và nhà hàng Paris Maxim's đặt cho món bánh sau khi hai bà chủ nhà Tatin qua đời.
Một trong các giai thoại kể rằng Louis Vaudable, chủ nhà hàng Maxim's, nếm thử món bánh một lần và đã "phải lòng" với nó. Ông đã lén học được công thức và mang về dùng trong nhà hàng của mình, đặt tên là 'tarte des demoiselles Tatin'.
Thực ra, Vaudable sinh năm 1902; hai chị em bà chủ nghỉ hưu năm 1906 và mất lần lượt năm 1911 và 1917; trong khi nhà hàng Maxim's được gia đình Vaudable mua lại năm 1932.
Thành phần

Ban đầu, bánh tarte Tatin làm từ hai loại táo địa phương: Reine des Reinettes và Calville. Qua thời gian, các loại táo khác đã dần thay thế, bao gồm Golden Delicious, Granny Smith, và Gala. Khi chọn táo để làm món bánh này, điều quan trọng là phải chọn táo có thể giữ hình dạng trong khi nấu chứ không phải loại sẽ nhão ra thành... cháo táo.
Tarte Tatin có thể thực hiện vơi: lê, đào, khóm, cà chua thậm chí là hành tây.
Phần vỏ bánh có thể dùng bột bánh ngàn lớp hay bột bánh shortcrust.
Chú thích

↑  Delétang, Henri (2011). La tarte Tatin - Histoire et légendes. France: Editions Alan Sutton. tr. 128. ISBN 2-8138-0431-2.
↑  “La tarte Tatin son histoire et ses légendes”. La Nouvelle République. ngày 23 tháng 12 năm 2011. Truy cập ngày 29 tháng 12 năm 2011.[liên kết hỏng]
↑  “Tarte Tatin – Le Site Officiel de la Tarte Tatin”. Bản gốc lưu trữ ngày 21 tháng 11 năm 2002. Truy cập ngày 21 tháng 11 năm 2002.
↑  Delétang, Henri (July–December 2000). “Histoire et gastronomie: Les TATIN à Lamotte-Beuvron”. Bulletin du Groupe de Recherches Archéologiques et Historiques de Sologne. 22 (3–4): 112.
↑  “Friends of the Tarte Tatin”. Truy cập ngày 11 tháng 3 năm 2012.
↑  Melissa Clark. "A Tart That’s Sweet, Yet Savory". The New York Times, ngày 12 tháng 9 năm 2008.
Veni, vidi, vici

Julius Caesar, tranh Lionel Royer
Veni, vidi, vici (phát âm tiếng Latinh: [ˈweːniː ˈwiːdiː ˈwiːkiː]; phát âm tiếng Latinh: [ˈvɛni ˈvidi ˈvitʃi]; "Ta đến, Ta thấy, Ta chinh phục") là câu nói được cho là của Julius Caesar, và là một trong những câu nói nổi tiếng nhất kể từ thời cổ đại. Nhiều người xem "Veni, Vidi, Vici", một cụm chỉ với ba từ mà có thể khắc họa tính cách của Caesar, người đã thay đổi dòng lịch sử thế giới Hy-La. Tên riêng của ông đã được dùng như danh từ chung để chỉ một bậc quân vương (kaiser trong tiếng Đức, tsar trong ngôn ngữ Slav, và qayṣar trong các ngôn ngữ thuộc thế giới Hồi giáo).
Theo sử gia La Mã Appian, Caesar đã viết câu này trong một bức thư gửi Nguyên lão Nghị viện La Mã (Viện Nguyên lão La Mã) vào khoảng năm 47 TCN sau chiến thắng thần tốc của ông đánh bại Pharnaces II của Pontus trong trận Zela.
Câu nói này cũng xuất hiện trong một tác phẩm của Plutarch (Plut. Caes. 50). Plutarch thuật lại rằng Caesar "gởi Amantius, một người bạn của ông ở Rome, bản tường thuật chiến tích này". Song, theo Suetonius (Suet. Iul. 37.), "trong cuộc diễu hành mừng chiến thắng, ông cho viết trên một tấm bảng cụm từ ‘Veni, vidi, vici’".
Bối cảnh

Năm 50 TCN, Pompeius lãnh đạo Nguyên lão Nghị viện ra lệnh Caesar giải thể đạo quân của ông và trở về Roma bởi vì ông đã hết nhiệm kỳ thống đốc. Song, Caesar không chịu tuân lệnh. Tháng 1 năm 49 TCN, ông dấy binh vượt sông Rubicon. Pompeius và nhiều nguyên lão chạy xuống phía nam, tuyển mộ binh sĩ. Caesar phá tan quân Pompeius trong trận Pharsalus trên đất Hy Lạp. Pompeius chạy sang Ai Cập thì bị người nước đó giết. Caesar trở lại Roma, nắm quyền lãnh đạo.
Nhân lúc La Mã đang có chính biến, Vua Pharnaces của Pontus, chiếm Colchis và Galatia. Tháng 12 năm 48 TCN, Pharnaces đánh bại quân La Mã trong trận Nicopolis tại Anatolia, và đe dọa cả vùng Tiểu Á. Pharnaces đối xử tàn bạo với tù binh và người dân La Mã trong vùng. Nghe tin Caesar đang tiến quân, Pharnaces vội gửi sứ giả xin cầu hòa, nhưng bị Caesar bác bỏ.
Trận chiến xảy ra tại Zile (nay là một thị trấn phía bắc Thổ Nhĩ Kỳ). Quân Pontus trú đóng gần thị trấn trên đồi, lính của Caesar đào hào tiếp cận và bất ngờ đánh úp. Pharnaces tháo chạy về Vương quốc Bosporan. Đây là thời điểm quyết định trong sự nghiệp quân sự của Caesar. Thuật lại chiến thắng này trong bức thư gởi Amantius ở Rome, Caesar viết, "Veni, vidi, vici".
Biến thể

Có những biến thể của "Veni, vidi, vici" thường được trích dẫn, cũng được sử dụng trong các lĩnh vực khác nhau như âm nhạc, hội họa, văn chương, và giải trí.
Từ thời Caesar, câu nói này đã được sử dụng trong lãnh vực quân sự, từ vua Jan III của Ba Lan sau trận Vienna vào thế kỷ 17, được đổi thành "Venimus, Vidimus, Deus vicit". (Chúng ta đến, chúng ta thấy, Chúa chinh phục) đến câu nói của Hillary Clinton năm 2011 khi bà nhắc đến cái chết của Muammar Gaddafi, "Chúng ta đến, chúng ta thấy, ông ta chết".
Trải qua nhiều năm, người ta cũng vay mượn cụm từ này cho một số sáng tác nổi tiếng, từ phần mở đầu của vở opera Giulo Cesare của Handel, "Curio, Cesare venne, e vide e vinse" (Curio, Caesar đến, thấy, và chinh phục) đến bài hát tiêu đề cho vở nhạc kịch Mame với câu "You came, you saw, you conquered". Gần đây, câu nói cũng xuất hiện trong các sáng tác của Jay-Z (Encore), The Hives (Veni Vidi Vicious) và trong một số tác phẩm khác. Được nhắc lại nguyên bản "Veni, Vidi, Vici" cũng là tựa đề 1 tác phẩm của nghệ sĩ người Hàn Quốc Zico.
Câu nói cũng được nhắc đến trong các tác phẩm văn học và điện ảnh. Victor Hugo viết bài thơ "Veni, vidi, vici" sau khi cô con gái của ông, Leopoldine, mất năm 1843 ở tuổi 19.
Chú thích

↑  Ida Östenberg (tháng 12 năm 2013). “Veni Vidi Vici and Caesar's Triumph” (PDF). The Classical Quarterly.
↑  Arnold Joseph Toynbee. “Julius Caesar, Roman Ruler”. Encyclopedia Britannica.
↑  “HISTORY OF JULIUS CAESAR”. historyworld.net.
↑  Plutarch, Life of Caesar from penelope.uchicago.edu
↑  Suetonius, Lives of the Twelve Caesars: Julius from penelope.uchicago.edu
↑  Suetonius, Julius 28
↑  Plutarch, Caesar 42–45
↑  Siggurdsson (ngày 19 tháng 5 năm 2016). “Battle of Zela: "Veni, vidi, vici," Julius Caesar Defeats Pharnaces of Pontus”. Burn Pit.
↑  Plutarch Caesar 50
↑  Lettere memorabili, istoriche, politiche, ed erudite raccolte da Antonio Bulifon (Pozzuoli, 1698), vol. 1, p. 177.
↑  Daly, Corbett (ngày 20 tháng 10 năm 2011). “Clinton on Qaddafi: "We came, we saw, he died"”. CBSNEWS. CBS Interactive Inc. Truy cập ngày 7 tháng 11 năm 2014.
Tra  trong từ điển mở tiếng Việt Wiktionary
Đồng tiền chạm khắc "Veni, vidi, vici"
Jost Gippert

Jost Gippert
Jost Gippert  (phát âm tiếng Đức: [ˈjoːst ˈgɪpʰɐt]; sinh ngày 12 tháng 3 năm 1956 tại Winz-Niederwenigern, bây giờ là Hattingen, Đức) là một nhà nghiên cứu ngôn ngữ người Đức, ông đồng thời nghiên cứu ngôn ngữ Kavkaz, là giáo sư trong lĩnh vực ngôn ngữ học so sánh tại Khoa nghiên cứu ngôn ngữ học thực nghiệm thuộc trường đại học tổng hợp Johann Wolfgang Goethe tại thành phố Frankfurt và cũng là tác giả của rất nhiều tác phẩm khoa học có giá trị.
Tiểu sử

Năm 1972 ông tốt nghiệp trường phổ thông trung học Leibniz ở Essen-Altenessen và sau đó (từ 1972 đến 1977) theo học ngành khoa học ngôn ngữ so sánh, Ấn Độ học, Nhật Bản học, và Trung Hoa học tại các trường đại học tổng hợp Marburg và Berlin. Sau khi tốt nghiệp ông giành được bằng tiến sĩ triết học vào năm 1977, với công trình nghiên cứu cú pháp tạo các dạng nguyên thể trong các ngôn ngữ Ấn-Âu. Từ năm 1977 đến năm 1990 ông đã từng nắm giữ nhiều vị trí như trợ giảng và sau đó là giảng viên đại học tại các thành phố Berlin, Wien và Salzburg. Năm 1991, khi đang là trợ lý nghiên cứu ngôn ngữ máy tính phương Đông, ông đã viết một bài nghiên cứu về từ mượn trong tiếng Armenia và tiếng Georgia có nguồn gốc từ tiếng Iran tại trường đại học tổng hợp Bamberg. Sau đó, nhờ bài nghiên cứu này, ông trở thành giảng viên đại học của trường.
Từ năm 1994 Jost Gippert đã giảng dạy ngành khoa học ngôn ngữ so sánh tại trường đại học tổng hợp Johann Wolfgang Goethe tại thành phố Frankfurt. Từ năm 1996 ông là thành viên ngoại giao của Viện khoa học hàn lâm Gelati tại Georgia, từ năm 2002 là thành viên của Ủy ban Turfan và từ năm 2007 là thành viên của trung tâm "Ngôn ngữ" tại Viện Khoa Học Hàn Lâm Berlin-Brandenburg.
Năm 1997 ông được phong hàm giáo sư danh dự của trường đại học Sulkhan Saba Orbeliani tại Tbilisi, từ năm 2002 là tiến sĩ danh dự của trường đại học Ivane Giavakhisvili, và năm 2013 là tiến sĩ danh dự của trường đại học Sota Rustaveli ở Batumi, Georgia.
Kể từ khi ông trở thành giáo sư ngành ngôn ngữ học so sánh tại trường đại học tổng hợp Johann Wolfgang Goethe tại thành phố Frankfurt vào năm 1994, bên cạnh các ngôn ngữ thuộc hệ ngôn ngữ Ấn- Âu và lịch sử của các môn ngôn ngữ đó cũng như ngôn ngữ học so sánh loại hình nói chung thì các ngôn ngữ vùng Kavkaz thuộc lĩnh vực làm việc chính của ông. Trong thời gian đầu, dưới sự lãnh đạo của ông, có rất nhiều dự án hợp tác nghiên cứu quốc tế về các ngôn ngữ này đã được thực hiện. Với tư cách là nhà ngôn ngữ học máy tính, ông đã quản lý dự án TITUS do chính ông sáng lập từ năm 1987. Mục tiêu của dự án này là giải mã điện tử các dữ liệu gốc văn bản trong các ngôn ngữ Ấn Âu cổ và các ngôn ngữ láng giềng.
Lĩnh vực nghiên cứu chính của ông là ngôn ngữ học so sánh-lịch sử, ngôn ngữ so sánh loại hình, lập kho ngữ liệu điện tử, lập tài liệu ngôn ngữ đa phương tiện và phân tích thủ bản điện tử.
Hoạt động > Dự án được chọn

1995-1998 (DFG): Avesta and Rigveda: Electronic Analysis
1995-1999 (INTAS): The Georgian Verbal System
1999-2002 (Volkswagen Foundation, EUR 117,900): Caucasian Languages and Cultures: Electronic Documentation
Từ 2000 (DFG): Graduate School “Types of Clauses: Variation and Interpretation”
2002-2006 (Volkswagen Foundation, EUR 167,800): Endangered Caucasian Languages in Georgia
2003-2007 (Volkswagen Foundation): Palimpsest Manuscripts of Caucasian Provenience
2005-2009 (INTAS): Georgian Gospels
2005-2007 (Volkswagen Foundation, EUR 189,000): The Linguistic Situation in modern-day Georgia
2008-2014 (DFG, EUR 240,000): Old German Reference Corpus
Từ 2008 (BMBF): German Language Resource Infrastructure
2009 (Volkswagen Foundation, EUR 400,000): Aché Documentation Project
Từ 2009 (DFG/NEH, EUR 96,000): RELISH (Rendering Endangered Languages Lexicons Interoperable Through Standards Harmonization)
Từ 2009 (Volkswagen Foundation): Georgian Palimpsest Manuscripts
2010 (Google Inc., US$49,600): Corpus Caucasicum
Từ 2011 (HMWK, EUR 3,792,000): LOEWE Research Unit “Digital Humanities – Integrated Processing and Analysis of Text-based Corpora”
Từ 2011 (Volkswagen Foundation, EUR 299,600): Khinalug Documentation Project
Từ 2011 (DFG): Relative Clauses in a Typological View
Từ 2012 (Volkswagen Foundation, EUR 390,400): Georgian National Corpus
Tác phẩm được chọn

1977: The syntax of infinitival formations in the Indo-European languages. (Europäische Hochschulschriften, 21/3), 360 pp.; Frankfurt, Bern, Las Vegas: Lang 1978. Dissertation
1990: Iranica Armeno-Iberica. A study of Iranian loan words in Armenian and Georgian, 451 + 389 pp.; Vienna: Austrian Academy of Sciences 1993. Inaugural dissertation.
2007: Gippert, Jost / Sarjveladze, Zurab / Kajaia, Lamara: The Old Georgian Palimpsest Codex Vindobonensis georgicus 2, edited by Jost Gippert in co-operation with Zurab Sarjveladze and Lamara Kajaia, 368 pp.; Turnhout: Brepols 2007.
2008: Gippert, Jost / Schulze, Wolfgang / Aleksidze, Zaza / Mahé, Jean-Pierre: The Caucasian Albanian Palimpsests of Mount Sinai, 2 vols., XXIV + 530 pp.; Turnhout: Brepols 2009.
2010: Gippert, Jost / Schulze, Wolfgang / Aleksidze, Zaza / Mahé, Jean-Pierre: The Caucasian Albanian Palimpsests of Mount Sinai. Vol. III: The Armenian Layer, edited by Jost Gippert., 220 pp.; Turnhout: Brepols 2010.
Chú thích

↑  "Lectures held by Gippert at the University of Frankfurt" Retrieved ngày 2 tháng 3 năm 2016
↑  "Die Sprachliche Situation im gegenwärtigen Georgien (tiếng Đức)" Lưu trữ 2016-03-25 tại Wayback Machine Retrieved ngày 2 tháng 3 năm 2016
Bernard Outtier, Jost Gippert, Winfried Boeder
Jost Gippert, trường đại học Batumi, 2013
Roberto Benigni

| Roberto Benigni |
| --- | --- |
Benigni nhận một giải thưởng, tháng 2 năm 2006
Sinh: Roberto Remigio Benigni 27 tháng 10, 1952 (72 tuổi) Manciano La Misericordia, Castiglion Fiorentino, Ý
Nghề nghiệp: Đạo diễn, diễn viên
Năm hoạt động: 1970–nay
Phối ngẫu: Nicoletta Braschi (1991-nay)
Giải thưởng: Giải Oscar cho nam diễn viên chính xuất sắc nhất Giải Oscar cho phim nói tiếng nước ngoài hay nhất
Roberto Remigio Benigni, Cavaliere di Gran Croce OMRI (phát âm tiếng Ý: [roˈbɛrto beˈniɲɲi]; sinh 27 tháng 10 năm 1952) là diễn viên, đạo diễn người Ý.
Đạo diễn phim

| Năm | Phim | Ghi chú |
| --- | --- | --- |
| 1983 | You Upset Me (Tu mi turbi) | cũng đóng vai chính |
| 1984 | L'addio a Enrico Berlinguer | phim tài liệu |
| 1985 | Nothing Left To Do But Cry (Non ci resta che piangere) | cũng đóng vai chính |
| 1988 | The Little Devil (Il piccolo diavolo) | cũng đóng vai chính |
| 1991 | Johnny Toothpick (Johnny Stecchino) | cũng đóng vai chính |
| 1994 | The Monster (Il mostro) | cũng đóng vai chính |
| 1997 | Life Is Beautiful (La vita è bella)  | cũng đóng vai chính |
| 2002 | Pinocchio | cũng đóng vai chính |
| 2005 | The Tiger and the Snow (La tigre e la neve) | cũng đóng vai chính |
Sách

E l'alluce fu... monologhi e gags (1996)
Sài Sơn

Sài Sơn là một xã thuộc huyện Quốc Oai, thành phố Hà Nội, Việt Nam. Xã nằm giáp đại lộ Thăng Long, một trong những cửa ngõ của Thủ đô Hà Nội.
Xã có 6 thôn: Thụy Khuê, Đa Phúc, Khánh Tân, Sài Khê, Phúc Đức và Năm Trại.
Sài Sơn cũng quê hương cách mạng từ những ngày đầu 1930. Tại đây chi bộ đảng đầu tiên của tỉnh Sơn Tây cũ được thành lập. là nơi đã nuôi giấu các đồng chí cán bộ cao cấp của Đảng. Năm 1941, nơi đây đã treo lá cờ Đảng trên Núi Thày. Đặc biệt, Sài Sơn đã vinh dự 3 lần được đón Bác Hồ về làm việc.
Vị trí địa lí & điều kiện tự nhiên

Xã Sài Sơn nằm ở phía Bắc huyện Quốc Oai cách trung tâm Hà Nội 25 Km về phía Đông.
- Tiếp giáp:
Phía đông giáp xã Phượng Sơn.
Phía tây giáp xã Quang Trung huyện Thạch Thất.
Phía nam giáp Thị Trấn Quốc Oai.
Phía bắc giáp với xã Liên Hiệp huyện Phúc Thọ.
- Tổng diện tích tự nhiên: 1.007,08 ha.
- Địa hình bằng phẳng, được chia thành 02 vùng gồm: Vùng Làng và vùng bãi ngăn cách bởi tuyến đê 46. Xã có sông Đáy chảy qua cung cấp nước tưới cho hơn 200ha lúa, màu ở khu vực bãi, có Núi Thầy vừa là danh lam thắng cảnh đẹp vừa là nơi có nhiều di tích lịch sử cấp Quốc gia.
- Số hộ: 6,140  hộ. Nhân khẩu: 21.219 người.
- Các thôn trong xã:
Thôn Đa Phúc
Thôn Khánh Tân
Thôn Năm Trại
Thôn Phúc Đức
Thôn Sài Khê
Thôn Thuỵ Khê
Sài Sơn (柴山) nằm trong vùng tiêp giáp giữa đồng bằng Bắc-bộ với vùng núi phía tây Bắc-bộ Việt-nam, đựơc bao thêm về phía đông-nam bởi dòng sông Đáy. Thắng cảnh tại đây được tạo nên bởi hệ thống dãy núi đá vôi trùng điệp trải dài trên rìa tây-nam sông Đáy từ núi Sài, Long Đẩu, Núi Ỏn, Hoa Phát, Bồ Nông, Hương Sơn, Phượng Hoàng kéo tới núi Trầm, xuyên sang Hương Tích, Bút Sơn, tới cả Ninh Bình, Non Nước, Bích Động, Bái Đính, cố đô Hoa Lư rồi ra phía nam cửa Đáy, xuống Biển-đông. Qua nhiều năm tháng, mưa nắng dãi dầu, thiên nhiên biến cải để thành nhiều đỉnh núi nhấp nhô muôn hình, vạn trạng với nhiều hang động bí ẩn, huyền ảo và nhiều bãi bằng, đứt gãy... to nhỏ khác nhau. Các núi đá vôi này còn là nguồn nguyên liệu cho công nghiệp xi-măng, xây dựng... tại địa phương.
Nổi bật trong các dãy núi còn sót lại tại địa phương là ngọn núi Sài và còn có tên gọi khác là núi Thầy hay núi Phật Tích. Núi cao 104m hình con rồng uốn lượn nằm dọc ven tây tỉnh lộ 81 (cũ) cắt qua thôn Đa Phúc từ Nam tới Bắc. Đầu Bắc núi Sài ngoặt về phía Đông chạm làng Thuỵ Khuê. Đuôi rồng thu nhỏ phía Nam cũng vổng lên cao giống như đầu rông phía Bắc ôm gọn chùa "Long" và cũng có tên là "Long Đẩu". Kề sát phía đông đường 81 là núi và chùa Hoa Phát toạ lạc đầu làng Sài-khê éo dài về phía núi "Phượng-hoàng" chếch theo hướng đông, đông-nam và bị chặn lại bởi dòng sông Đáy. Ban đầu hệ thống các núi Sài, núi Long Đẩu, núi Ỏn, Hoa Phát, Mỏm-vọ, Cánh-gà, Hương-sơn, Con-cóc, Quán-sáo, Phượng-hoàng, núi Chùa, Thìn-sơn, Phượng-hoàng, Bồ-nông... quây quần bên nhau tạo thành kỳ quan thiên nhiên. Đến nay nhiều ngọn núi đã bị khai thác, chỉ còn núi Sài, Long-đẩu, Hoa-phát, Phượng-hoàng và một phần núi Ỏn.
Vị trí địa lí & điều kiện tự nhiên > Thôn Đa Phúc

Thôn Đa Phúc là địa phương có lịch sử lâu đời tại xã Sài Sơn. Địa giới gồm các xóm: Tân Hòa, Minh Trung, Đồng Mạc, xóm Rào, Phú Trang, Thượng, Minh Đức, xóm Tây, Tân Hương... Tại thôn còn nhiều di tích lưu lại có giá trị văn hóa và truyền thống cao, tiêu biểu là Di tích quốc gia đặc biệt Chùa Thầy , quán Tam Xã, Đình thôn Đa...
Đây là nơi chi bộ đảng được thành lập đầu tiên của tỉnh Sơn Tây. Tháng 8-1936, tại xóm Thượng, thôn Đa Phúc, 3 đồng chí: Nguyễn Đình Thỏa, Phan Trọng Tuệ, Đào Văn Tiễu đã thành lập Tổ Cộng sản Đa Phúc. Mùa thu năm 1937, Tổ Cộng sản Đa Phúc được chuyển thành Chi bộ dự bị do đồng chí Phan Trọng Tuệ làm Bí thư. Đầu năm 1938, đồng chí Trần Quý Kiên, Thường vụ Xứ ủy, Bí thư Thành ủy Hà Nội đã trực tiếp về Đa Phúc công nhận Chi bộ dự bị Đa Phúc thành chi bộ chính thức của Đảng, là chi bộ đầu tiên của tỉnh Sơn Tây khi đó.
Thôn Đa Phúc cũng là địa phương có truyền thống hiếu học, nơi sản sinh ra nhiều tài năng lớn như: Hoàng Giáp Tiến sĩ Phan Hoan, Phan Trọng Tuệ, Nhà giáo Ưu tú Phan Bá Ất, Phan Huy Ích, Phan Huy Chú, Tiến sĩ Khoa học Phan Trung Điền...
Vị trí địa lí & điều kiện tự nhiên > Thôn Phúc Đức

Phúc Đức là một thôn thuộc xã Sài Sơn. Thôn cách chân núi Thầy khoảng 1.5km về phía Bắc. Thôn được lập ra từ việc thay đổi bản đồ địa chính đất của xã Dị Nậu và thôn Thụy Khuê. Gồm một cộng đồng cư trú khoảng hơn hai mươi dòng họ, trong đó dòng họ Tạ chiếm đa số. Trong thôn có chùa mang tên thôn thuộc quần thể danh lam thắng cảnh chùa Thầy. Thành phần tôn giáo gồm có ba tôn giáo chính là Phật giáo, Cao Đài Giáo và Thiên chúa giáo. Trong thôn được chia thành 2 khu vực dân cư. Khu vực bên trong đê thì gọi là "làng". Khu vực phía ngoài đê cạnh sông Đáy gọi là "trại".
Thơ ca

Là địa phương có lịch sử, văn hóa lâu đời, từ xưa Sài Sơn đi vào trong thơ ca với những hình ảnh vùng quê thanh bình, yên ả của xứ Đoài:
Mây đá ngất trời xanh một dải,
Đứng non tiên ngoảnh lại cõi hồng trần.
Kìa thành quách, nọ nhân dân,
Bóng xe ngựa mấy lần coi thấp thoáng.
Nhân hướng mộng trung tranh tướng tướng,
Ngã tòng bôi lý trịch kiền khôn.
Bóng trăng thanh vừa hé sườn non,
Chừng Nhược thủy, Bồng sơn đâu cũng thế.
Ngồi tính đốt ba mươi hai tuổi lẻ,
Thấy nghiêng trời, lệch bể đã bao phen.
Bước chân ra còn mến chốn lâm tuyền,
Khách du lãm có duyên cùng cảnh đẹp.
Ba mươi sáu động trời còn chưa khép,
Vẫy cung nga bắc dịp để ta lên.
Nào ai là bạn Trích Tiên.
(Chơi chùa Thầy - Nguyễn Thượng Hiền).
Khen thay con tạo khéo khôn phàm,
Một đố giương ra biết mấy ngàm.
Triền đá cỏ leo sờ rậm rạp,
Lạch khe nước rỉ mó lam nham.
Một sư đầu trọc ngồi khua mõ,
Hai tiểu lưng tròn đứng giữ am.
Đến nơi mới biết rằng Thánh Hoá,
Chồn chân mỏi gối hãy còn ham.
(Chùa Sài Sơn, Hồ Xuân Hương, bản khắc 1922)
Đặc sản địa phương > Chè lam

Điểm khác biệt của chè lam Sài Sơn so với những vùng khác là thường có thêm vài hạt lạc vàng ươm, thơm ngậy trên thanh bánh. Cầm thanh chè lam có vị thơm bùi của lạc, vị ngọt thanh của đường, vị ấm của gừng trên tay và nhâm nhi thưởng thức cùng chén trà xanh, du khách phương xa về trảy hội chùa Thầy khó có thể quên thứ đặc sản dân dã được làm từ tấm lòng hiếu khách và sự chân tình của người Sài Sơn. Đó cũng là một trong những sản vật không thể thiếu của người dân Sài Sơn dâng lên lễ thánh Từ Đạo Hạnh trong mỗi dịp lễ hội chùa Thầy hằng năm.
Đặc sản địa phương > Dơi ngựa

Theo " Đại Nam nhất thống chí" và " Sơn Tây tỉnh địa chí". Xứ Đoài có bốn thứ quý, tục gọi là " Sơn Tây tứ dị":
Sài sơn chi biển bức,
Cấn xá chi lý ngư,
Thượng Hiệp chi kỳ bành,
Sen chiểu chi muống linh.
Sài sơn - làng Thầy có con dơi ngựa, Cấn Xá (ven sông Tích) có cá chép,  Thượng Hiệp sát huyện Phúc Thọ có cua đồng, Sen Chiểu (thị xã Sơn Tây) có rau muống.
Dơi ngựa Sài Sơn: Loại dơi này có hai loại là dơi trắng và dơi vàng. So với dơi trắng thì dơi ngựa có lông màu vàng quý hơn hẳn, nó thường được gọi là hoáng dơi và là loại dơi cực kì quý được dùng để tiến vua. Dơi ngựa sống ở trong hang, để bắt được chúng rất kỳ công, bù lại thịt dơi béo núc, mập mạp.