stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Mukbang

| --- | --- |
Mukbang

Hangul: 먹방
Romaja quốc ngữ: Meokbang
McCune–Reischauer: Mŏkpang
IPA: [mʌk̚.p͈aŋ]
Từ gốc
Hangul: 먹는 방송
Hanja: 먹는 放送
Romaja quốc ngữ: Meongneun bangsong
McCune–Reischauer: Mŏngnŭn pangsong
IPA: [mʌŋ.nɯn.baŋ.soŋ]
Mukbang hay truyền hình ăn uống, (/ˈmʌkbæŋ/; tiếng Hàn Quốc: [mʌk̚.p͈aŋ] Tập tin:Ko-먹방.ogg) là một chương trình phát hình nghe nhìn trực tuyến, trong đó chủ nhà ăn thức ăn trong khi đối diện và trò chuyện với khán giả. Các loại thực phẩm, từ pizza đến mì được ăn và ghi hình trước máy ảnh. Hình thức này phổ biến ở Hàn Quốc vào năm 2010 và sau đó lan rộng trên toàn thế giới. Tuy nhiên, ngày càng có nhiều khán giả chỉ trích về việc trào lưu mukbang đang khuyến khích thói quen ăn uống không lành mạnh, ngược đãi động vật và lãng phí thực phẩm.
Từ nguyên

Mukbang theo tiếng Hàn là rút ngắn bốn chữ nguyên thủy "먹는 放送", chuyển tự là Meongneun bangsong. Trong đó Meongneun có nghĩa "ăn" còn bangsong là "phóng tống" tức "truyền phóng". Trọn nghĩa là vừa ăn vừa truyền phóng.
Cách thức

Mukbang thường được ghi trước hoặc phát trực tiếp thông qua một webcast trên các nền tảng phát trực tuyến như YouTube, Twitch, TikTok. Dựa trên sự hấp dẫn của các khía cạnh thời gian thực và tương tác, các chương trình ăn uống đang mở rộng ảnh hưởng của họ trong các nền tảng phát sóng internet và phục vụ như một cộng đồng ảo và là nơi giao tiếp tích cực giữa những người dùng internet tích cực.
Tiếng Latgale

| Tiếng Latgale  Tiếng Latvia Đông |
| --- | --- |
latgalīšu volūda
Sử dụng tại: Latvia, Nga
Khu vực: Latgale, Selonia, Vidzeme, Siberia, Bashkiriya
Tổng số người nói: 150.000–200.000
Phân loại: Ấn-ÂuBalt-SlavBaltBalt ĐôngLatviaTiếng Latgale  Tiếng Latvia Đông
Hệ chữ viết: chữ Latinh (bảng chữ cái Latgale)
Mã ngôn ngữ
ISO 639-3: ltg
Glottolog: east2282
Linguasphere: 54-AAB-ad Latgale
Bài viết này có chứa ký tự ngữ âm IPA. Nếu không thích hợp hỗ trợ dựng hình, bạn có thể sẽ nhìn thấy dấu chấm hỏi, hộp, hoặc ký hiệu khác thay vì kí tự Unicode. Để biết hướng dẫn giới thiệu về các ký hiệu IPA, xem Trợ giúp:IPA.
Tiếng Latgale (latgalīšu volūda, tiếng Latvia: latgaliešu valoda) là một ngôn ngữ Đông Balt thường được nói ở Latgale, miền đông Latvia. Người ta tranh luận liệu nó có phải là một ngôn ngữ riêng biệt chịu ảnh hưởng nặng nề của tiếng Latvia hay không, do sự tiếp xúc lẫn nhau trong lịch sử, hoặc một phương ngữ phương Đông của tiếng Latvia. Tuy nhiên, dạng tiêu chuẩn hóa của nó được công nhận và bảo vệ như là một "dạng lịch sử của tiếng Latvia" (vēsturisks latviešu valodas paveids) theo Luật Ngôn ngữ Latvia. Cuộc điều tra dân số Latvia năm 2011 đã xác định rằng 8,8% dân số Latvia, tương đương 164.500 người, nói tiếng Latgale hàng ngày. Có 97.600 người trong số họ sống ở Latgale, 29.400 ở Riga và 14.400 ở khu vực Riga.
Phân loại

Tiếng Latgale là một thành viên của nhánh Đông Balt của nhóm ngôn ngữ Balt trong ngữ hệ Ấn-Âu. Nhánh này cũng bao gồm tiếng Latvia, tiếng Samogitia và tiếng Litva. Tiếng Latgale là một ngôn ngữ biến tính vừa phải; số lượng dạng động từ và danh từ là đặc trưng của nhiều ngôn ngữ Balt và Slav khác.
Phân bố địa lý

Tiếng Latgale được nói bởi khoảng 150.000 người, chủ yếu ở Latgale, Latvia; có những cộng đồng nhỏ nói tiếng Latgale ở Nga, Xibia.
Tình trạng chính thức

Từ năm 1920 đến 1934, tiếng Latgale đã được sử dụng trong chính quyền địa phương và giáo dục ở Latgale. Hiện nay, tiếng Latgale không được sử dụng làm ngôn ngữ chính thức ở bất cứ đâu tại Latvia. Chính thức được bảo vệ bởi Luật Ngôn ngữ Latvia nói rằng "Nhà nước Latvia đảm bảo việc bảo tồn, bảo vệ và phát triển ngôn ngữ văn học Latgale như một biến thể lịch sử của ngôn ngữ Latvia" (§3.4). Có một ủy ban chữ viết được nhà nước hỗ trợ về ngôn ngữ Latgate.
Sử dụng tiếng Latgale trong giao tiếp hàng ngày ở Latvia (2011)
Mieczysław Kościelniak

Mieczysław-Kościelniak
Mieczysław Kościelniak (phát âm tiếng Ba Lan: [mjɛˈt͡ʂɨswaf kɔˈɕt͡ɕɛlɲak]; sinh ngày 29 tháng 1 năm 1912 tại Kalisz – mất ngày 5 tháng 3 năm 1993 tại Słupsk) là một họa sĩ, nhà thiết kế đồ họa và họa sĩ phác họa người Ba Lan. Ông là anh trai của Władysław và Tadeusz Kościelniak.
Khi đang là một họa sĩ có danh tiếng,  ông bị bắt vào năm 1941 và bị đưa vào trại tập trung Auschwitz. Số trại của ông là 15261. Trong trại ông đã vẽ khoảng 300 bức tranh mô tả cuộc sống hàng ngày của các tù nhân.  Các tác phẩm của ông hiện được trưng bày trong Bảo tàng Nhà nước Auschwitz-Birkenau. Trong thời gian bị giam ở trại Auschwitz, ông đã gặp một bạn tù tên là Bronislaw Czech. Bronislaw Czech là một vận động viên người Ba Lan ba lần được đi thi Thế vận hội. Kościelniak đã giúp trau dồi tài năng nghệ thuật của Czech. Ông cũng kết bạn với Maximilian Kolbe, một linh mục Công giáo đã mất ở Auschwitz và được Giáo hội Công giáo phong thánh vào năm 1982.
Khi kết thúc Chiến tranh vào tháng 5 năm 1945, ông được trả tự do nhờ Binh đoàn kỵ binh thiết giáp số 3 tại Trại tập trung Ebensee ở Áo, gần thị trấn Seewaichen trên Atter Kammer See. Ông đã vẽ một số chân dung của quân nhân Hoa Kỳ vào thời điểm đó, trong đó có một bức của Đại tá James H Polk, chỉ huy của Binh đoàn kỵ binh số 3 (hiện bức tranh này thuộc sở hữu của gia đình Đại tá Polk).
Kościelniak từng gia nhập Hiệp hội Văn hóa Châu Âu (SEC). Ông đã được trao tặng Huy chương Ủy ban Giáo dục Quốc gia, Thập tự vàng vì có công, và Huy chương Phục vụ Giáo dục Ba Lan.
Sau chiến tranh, Kościelniak chuyển đến Warsaw. Kế tiếp, ông đến sống ở Ustka vào năm 1979. Từ năm 1989, ông định cư ở Słupsk. Ông mất năm 1993 và được chôn cất tại nghĩa trang Ustka. Một trong những con đường của Słupsk bây giờ mang tên ông.
Việt Nam tại Olympic Vật lý châu Á

Việt Nam bắt đầu tham gia Olympic Vật lý châu Á (APhO) từ năm 2000.
Các đoàn học sinh Việt Nam tại APhO

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Phan Thế Mạnh | THPT chuyên Bắc Ninh, Bắc Ninh (lớp 12) | HCĐ  |  |  |  |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Nguyễn Tuấn Phong | THPT chuyên Bắc Ninh, Bắc Ninh (lớp 12) | HCĐ  |  |  |  |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Võ Hoàng Hải | THPT chuyên Khoa học tự nhiên, ĐHQG HN (lớp 11) | HCĐ  |  |  |  |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Thân Thế Công | THPT chuyên Bắc Giang, Bắc Giang (lớp 11) | HCĐ  |  |  |  |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Vũ Ngô Hoàng Dương | THPT chuyên Khoa học tự nhiên, ĐHQG HN (lớp 12) | Bằng khen |  |  |  |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Nguyễn Tài Lộc | THPT chuyên Quốc học, Thừa Thiên - Huế (lớp 12) | Bằng khen |  |  |  |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Lê Viết Hoàng Anh | THPT chuyên Lam Sơn, Thanh Hoá (lớp 12) | Bằng khen |  |  |  |
| 23 (2023) | Ulaanbaatar, Mông Cổ | Nguyễn Tuấn Dương | THPT chuyên Trần Phú, Hải Phòng (lớp 12) | Bằng khen |  |  |  |

| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Thân Thế Công | THPT chuyên Bắc Giang, Bắc Giang (lớp 12) | HCV  |  |  |  |
| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Hà Duyên Phúc | THPT chuyên Lam Sơn, Thanh Hoá (lớp 12) | HCB  |  |  |  |
| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Nguyễn Nhật Minh | THPT chuyên Khoa học tự nhiên, ĐHQG HN (lớp 12) | HCĐ  |  |  |  |
| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Nguyễn Thành Duy | THPT chuyên Trần Phú, Hải Phòng (lớp 12) | HCĐ  |  |  |  |
| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Trương Phi Hùng | THPT chuyên Bắc Giang, Bắc Giang (lớp 12) | HCĐ  |  |  |  |
| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Hoàng Tuấn Kiệt | THPT chuyên Lam Sơn, Thanh Hoá (lớp 12) | HCĐ  |  |  |  |
| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Nguyễn Thế Quân | THPT chuyên Phan Bội Châu, Nghệ An (lớp 11) | HCĐ  |  |  |  |
| 24 (2024) | Kampar, Malaysia | Trần Vũ Lê Hoàng | THPT chuyên Lam Sơn, Thanh Hoá (lớp 12) | HCĐ  |  |  |  |
Các đoàn học sinh Việt Nam tại APhO > Các giải đặc biệt

Lời giải bài thi Thực hành sáng tạo nhất tại APhO 2001: Bùi Lê Na
Giải thưởng của Liên hiệp Hội Vật lý châu Á - Thái Bình Dương dành cho thí sinh nữ xuất sắc nhất tại APhO 2016: Đinh Thị Hương Thảo
Thí sinh nước chủ nhà có thành tích tốt nhất tại APhO 2018: Trần Đức Huy
Giải thưởng của Chủ tịch APhO dành cho thí sinh có điểm số cao nhất tại APhO 2021: Nguyễn Mạnh Quân
Thí sinh có điểm cao nhất trong phần thi thực hành tại APhO 2021: Nguyễn Mạnh Quân
Gaëtan Dugas

| Gaëtan Dugas |
| --- | --- |
Tập tin:Gaëtan Dugas.jpg
Sinh: (1953-02-20)20 tháng 2, 1953 Thành phố Québec, Québec, Canada
Mất: 30 tháng 3, 1984(1984-03-30) (31 tuổi) Thành phố Québec, Québec, Canada
Nguyên nhân mất: Suy thận
Quốc tịch: Canada
Nghề nghiệp: Tiếp viên hàng không
Nổi tiếng vì: Từ lâu được mô tả là "Bệnh nhân số 0" của đại dịch AIDS ở Bắc Mỹ
Gaëtan Dugas (tiếng Pháp: [ɡaetɑ̃ dyɡa]; 20 tháng 2 năm 1953 – 30 tháng 3 năm 1984), một tiếp viên hàng không người Canada, là một bệnh nhân HIV khá sớm, từng được nhiều người coi là "Bệnh nhân số 0" hoặc là trường hợp chính thức mắc bệnh AIDS ở Mỹ. Trường hợp của ông sau đó được phát hiện chỉ là một trong số nhiều trường hợp bắt đầu từ những năm 1970, theo một nghiên cứu tháng 9 năm 2016 được công bố trên tạp chí Nature.
Vào tháng 3 năm 1984, một nghiên cứu của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) đã theo dõi các mối quan hệ và thói quen tình dục của những người đồng tính nam và lưỡng tính, đặc biệt là ở California và New York. Dugas được đặt mật danh là "Bệnh nhân O" (chữ "O", không phải số "0") để chỉ "Out-of-California" (Bên ngoài California). Nhiều người đọc báo cáo—kể cả một số người trong CDC—đã hiểu nhầm chữ "O" là số "0" (số không), dẫn đến nguồn gốc của thuật ngữ "Bệnh nhân số 0." Mức độ mà HIV/AIDS đã được biết đến vào đầu những năm 1980, cách nó lây lan hoặc khi Dugas được chẩn đoán vẫn còn là đề tài gây tranh cãi trong giới nghiên cứu.
Dugas làm tiếp viên cho hãng Air Canada và qua đời tại Thành phố Québec vào tháng 3 năm 1984 do suy thận biến chứng từ nhiễm trùng có liên quan đến AIDS.
Giả thuyết "Bệnh nhân số 0"

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí The American Journal of Medicine (Tạp chí Y học Mỹ) năm 1984 đã tìm ra nhiều trường hợp nhiễm HIV đầu tiên cho một nam tiếp viên hàng không đồng tính vô danh bị nhiễm bệnh. Tuy nhiên, lúc ban đầu nhà nghiên cứu CDC, Tiến sĩ William Darrow, người đang nghiên cứu các trường hợp ở Los Angeles, California, gọi Dugas không phải là "bệnh nhân số 0", mà là "bệnh nhân O", chữ "O" là viết tắt của "Out-of-California".
Dugas xuất hiện trong cuốn sách năm 1987 của Randy Shilts nhan đề And the Band Played On: Politics, People, and the AIDS Epidemic (Và ban nhạc tấu khúc ca: Chính trị, con người và đại dịch AIDS), ghi lại sự bùng phát của đại dịch AIDS ở Mỹ. Shilts miêu tả Dugas có hành vi gần như mang tính xã hội học bằng cách bị cáo buộc cố ý lây nhiễm, hoặc ít nhất là gây nguy hiểm một cách liều lĩnh, những người khác với virus này. Dugas được mô tả là một vận động viên gợi tình đẹp trai, quyến rũ, theo ước tính của riêng ông, trung bình hàng trăm bạn tình mỗi năm. Ông tuyên bố đã có hơn 2.500 đối tác tình dục trên khắp Bắc Mỹ kể từ khi hoạt động tình dục diễn ra vào năm 1972. Trong cuốn sách năm 2016 của David France nhan đề How to Survive a Plague (Làm thế nào để sống sót sau một bệnh dịch), biên tập viên của Shilts đã bày tỏ sự hối tiếc vì đã "đưa ra quyết định có ý thức hòng phỉ báng Dugas trong cuốn sách và chiến dịch công khai để thúc đẩy doanh số."
Phân tích di truyền trong lịch sử đã cung cấp một số sự ủng hộ cho giả thuyết Bệnh nhân số 0, trong đó Dugas được cho là một phần của một nhóm những người đồng tính nam thường xuyên đi du lịch, cực kỳ hoạt động tình dục và chết vì AIDS ở giai đoạn ban đầu trong đại dịch này.
Kiểm tra lại giả thuyết "Bệnh nhân số 0"

Kể từ đó, một số nhà chức trách đã lên tiếng bảo lưu về ý nghĩa của nghiên cứu Bệnh nhân số 0 của CDC và đặc điểm của Dugas là người chịu trách nhiệm đưa HIV đến các thành phố như Los Angeles và San Francisco. Trong nghiên cứu Bệnh nhân số 0, thời gian trung bình giữa quan hệ tình dục và khởi phát các triệu chứng là 10+1⁄2 tháng. Mặc dù cuốn sách của Shilts không đưa ra lời cáo buộc như vậy, nhưng tin đồn rằng Dugas là người phổ biến chính của virus đã trở nên phổ biến. Năm 1988, Andrew R. Moss đã công bố một quan điểm đối lập trong bán nguyệt san The New York Review of Books (Bình luận Sách New York).
Năm 2016, một nhóm các nhà nghiên cứu dưới sự chỉ đạo của nhà sinh vật học tiến hóa Tiến sĩ Michael Worobey đã tiến hành một nghiên cứu di truyền xem xét các mẫu máu lấy từ những người đồng tính nam và lưỡng tính vào năm 1978 và 1979 như một phần của nghiên cứu viêm gan B, và dựa trên kết quả của dữ liệu, kết luận rằng Dugas không phải là nguồn gốc của virus tại Mỹ. "Trên gia phả của virus, Dugas rơi vào khoảng giữa, không phải lúc đầu." "Niềm tin về Bệnh nhân số 0," Worobey kết luận, "không được sự trợ giúp bởi dữ liệu khoa học." Bài báo khoa học của Worobey, được xuất bản trên tạp chí Nature vào tháng 10 năm 2016, cho thấy "không phải bằng chứng sinh học cũng như lịch sử cho thấy anh ta là trường hợp chính tại Mỹ hoặc cho toàn bộ tiểu loại B nói chung."
Một nghiên cứu của nhà sử học Richard McKay ở Cambridge và những người khác đã xác định một số nguyên nhân cho huyền thoại Bệnh nhân số 0. Trong quá trình phân tích đầu tiên của CDC về các trường hợp ở California, bệnh nhân 057 (Dugas) được đặt biệt danh là bệnh nhân "O" có nghĩa là "Out-of-California", nhưng điều này được người khác hiểu là Bệnh nhân số 0.  Dugas đặc biệt hữu ích trong việc truy tìm mạng lưới đối tác của mình, cung cấp tên và địa chỉ cho nhiều người trong số họ, được mở rộng hơn nữa vì những người khác nhớ đến cái tên đặc biệt của anh ta. Mặc dù nhiều bệnh nhân được phân tích theo như báo cáo đã vượt quá 1000 đối tác tình dục, hầu hết đều nhớ "chỉ một số ít" tên gọi, khiến cho việc liên hệ của họ với các trường hợp khác trở nên khó theo dõi hơn.
Tiến sĩ Robert M. Grant, một nhà nghiên cứu về AIDS tại Đại học California, đã tuyên bố: "Không ai muốn trở thành Bệnh nhân số 0 của làng họ. Nhưng điều này có thể hữu ích vì nó nói, 'Chỉ vì bạn là người đầu tiên được chẩn đoán không có nghĩa là bạn khởi đầu đại dịch.'"
Hai bộ phim, bộ phim nhạc hài kịch năm 1993 của John Greyson mang tên Zero Patience (Bệnh nhân số 0) và phim tài liệu năm 2019 của Laurie Lynd mang tên Killing Patient Zero (Bệnh nhân số 0 Chết chóc), cũng đã làm sáng tỏ huyền thoại Bệnh nhân số 0 về Dugas.
Một bài báo khoa học năm 1984 đã liên kết 40 bệnh nhân AIDS bằng quan hệ tình dục. Trong số những bệnh nhân đó, Dugas là người đầu tiên trải qua các triệu chứng của AIDS. Trong biểu đồ trên, Dugas được đại diện bởi số 0. Bởi vì Dugas rất sẵn lòng giúp đỡ các nhà nghiên cứu, Michael Worobey kết luận rằng có thể có sự thiên kiến xác nhận trong nghiên cứu này.
Nhật báo Dziennik Związkowy

Les Kuczynski †, Đại diện Quốc hội của Người Mỹ gốc Ba Lan tặng một ấn bản của nhật báo "Dziennik Zwiazkowy" cho Bronislaw Geremek †, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Ba Lan (1999)
Dziennik Związkowy (phát âm tiếng Ba Lan: [ˈd͡ʑɛɲɲik zvjɔ̃ˈskɔvɨ], Alliance Daily) hay còn gọi là Tin tức hàng ngày của Ba Lan, là một tờ báo tiếng Ba Lan lớn nhất và lâu đời nhất tại Hoa Kỳ. Được thành lập vào năm 1908 tại Chicago với tư cách là một cơ quan của Liên minh Quốc gia Ba Lan, từ trụ sở chính tại Tam giác Polonia ở khu phố của người Ba Lan (Polis Downtown). Dziennik Związkowy được coi là tiếng nói hàng đầu của cộng đồng người Ba Lan tại Chicago. Dziennik Związkowy đã được xuất bản liên tục từ khi thành lập vào năm 1908 cho đến ngày nay, và trở thành tờ báo tiếng Ba Lan lâu đời nhất trên thế giới được xuất bản liên tục.
Ấn bản cuối tuần của tờ báo có khoảng một trăm trang, với số lượng phát hành khoảng 30.000 bản. Báo được xuất bản và bán khắp khu vực đô thị Chicago, và dưới hình thức đặt mua ở những nơi khác trên khắp lãnh thổ Hoa Kỳ. Các bản sao cũng được phân phối đến Ba Lan, tới các thư viện nghiên cứu và tới Quốc hội Ba Lan.
Dziennik Związkowy được xuất bản 5 lần mỗi tuần với các chủ đề đa dạng từ tin tức địa phương đến thể thao, văn hóa cũng như đưa tin rộng rãi về Ba Lan và các chủ đề liên quan đến Ba Lan trên báo chí tiếng Anh. Một ấn bản hàng ngày, mỏng hơn được phát hành từ Thứ Hai đến Thứ Năm, trong khi "Ấn bản Cuối tuần" mở rộng được xuất bản vào Thứ Sáu hàng tuần với nhiều phần và phụ trang đặc biệt cùng với một tạp chí bổ sung có tên "Kalejdoskop". Ngoài ra, nhật báo còn có một phần nhắm đến cộng đồng Góral tại Chicago, với tiêu đề "Biên niên sử vùng cao" hoặc Kronika podhalańska bằng tiếng Ba Lan được xuất bản vào thứ Tư hàng tuần trên Dziennik Związkowy.
Tờ báo là một chi nhánh của Liên minh Quốc gia Ba Lan, một tổ chức của người Mỹ gốc Ba Lan. Chủ tịch hiện tại của liên minh là Frank Spula. Dziennik Związkowy được xuất bản bởi công ty Alliance Printers & Publishers Inc.
Tổng biên tập hiện tại của nhật báo là Małgorzata Błaszczuk, và phó tổng biên tập là Elizabeth Glinka. Các thành viên khác trong ban biên tập là: Andrew Z. Kazimierczak; Alicia Otap; Krystyna Cygielska; Ewa Malcher.
Guelphs và Ghibellines

Guelphs và Ghibellines (/ˈɡwɛlfs ... ˈɡɪbɪlaɪnz/, còn US: /-liːnz, -lɪnz/; tiếng Ý: guelfi e ghibellini [ˈɡwɛlfi e ɡɡibelˈliːni; -fj e]) là các phe phái ủng hộ Giáo hoàng và Hoàng đế La Mã thần thánh tại các thành bang của miền trung và miền bắc nước Ý. Trong thế kỷ 12 và 13, sự cạnh tranh giữa hai phe phái này đã hình thành một khía cạnh đặc biệt quan trọng của chính trị nội bộ của nước Ý thời trung cổ. Cuộc đấu tranh giành quyền lực giữa Giáo hoàng và Đế chế La Mã thần thánh đã nảy sinh với Cuộc tranh cãi Bổ nhiệm giáo sĩ, bắt đầu từ năm 1075, và kết thúc với Cuộc chiến sâu bọ vào năm 1122. Sự phân chia giữa Guelphs và Ghibellines ở Ý, được Great Interregnum thúc đẩy và tồn tại cho đến thế kỷ 15.
Lịch sử > Nguồn gốc

Guelph (thường được đánh vần là Guelf; trong tiếng Ý Guelfo, số nhiều Guelfi) là một dạng tiếng Ý của tên của Nhà Welf, gia đình của công tước xứ Bavaria (bao gồm cả tên của Welf II, Công tước xứ Bavaria, cũng như Henry the Lion). Những người Welf được cho là đã sử dụng cái tên này như một tiếng kêu biểu tình trong Cuộc bao vây Weinsberg năm 1140, trong đó đối thủ Hohenstaufens của Swabia (dẫn đầu bởi Conrad III của Đức) đã sử dụng "Wibellingen", tên của một lâu đài ngày nay được gọi là Waibleen, như tiếng gọi của họ; "Wibellingen" sau đó trở thành Ghibellino trong tiếng Ý.
Những cái tên có khả năng được đưa đến Ý trong triều đại của Frederick Barbarossa. Khi Frederick tiến hành các chiến dịch quân sự ở Ý để mở rộng sức mạnh đế quốc ở đó, những người ủng hộ ông được gọi là Ghibellines (Ghibellini). Liên đoàn Lombard và các đồng minh đang bảo vệ quyền tự do của các xã đô thị chống lại sự xâm lấn của Hoàng đế và được gọi là Guelphs (Guelfi).
Do đó, Ghibellines là đảng của đế quốc, trong khi các Guelph ủng hộ Giáo hoàng. Nói rộng ra, Guelphs có xu hướng xuất thân từ những gia đình hiền lành giàu có, trong khi Ghibellines chủ yếu là những người có sự giàu có dựa vào tài sản nông nghiệp. Các thành phố Guelph có xu hướng ở những khu vực mà Hoàng đế là mối đe dọa đối với lợi ích địa phương hơn là Giáo hoàng, và các thành phố Ghibelline có xu hướng ở những khu vực mà sự mở rộng của các nước Giáo hoàng là mối đe dọa ngay lập tức hơn. Liên đoàn Lombard đã đánh bại Frederick tại Trận Legnano năm 1176. Frederick công nhận quyền tự chủ đầy đủ của các thành phố của Lombard giải đấu dưới danh nghĩa quyền bá chủ.
Sự phân chia này đã phát triển năng động trong chính trị của nước Ý thời trung cổ, và nó tồn tại rất lâu sau khi cuộc đối đầu giữa Hoàng đế và Giáo hoàng chấm dứt. Các thành phố nhỏ hơn có xu hướng là Ghibelline nếu thành phố lớn hơn gần đó là Guelph, khi Cộng hòa Guelph của Florence và Cộng hòa Ghibelline của Siena đối mặt tại Trận Montaperti, 1260. Pisa duy trì lập trường Ghibelline kiên quyết chống lại các đối thủ hung dữ nhất của mình, Cộng hòa Guelph của Genova và Florence. Do đó, việc tuân thủ một trong các bên có thể được thúc đẩy bởi các lý do chính trị địa phương hoặc khu vực. Trong thành phố, lòng trung thành của đảng khác với của guild để guild, Rione để Rione, và một thành phố có thể dễ dàng thay đổi bên sau những biến động nội bộ. Hơn nữa, đôi khi các thành phố Ghibelline theo truyền thống liên minh với Giáo hoàng, trong khi các thành phố Guelph thậm chí còn bị trừng phạt với sự can thiệp.
Những người đương thời không sử dụng thuật ngữ Guelph và Ghibellines nhiều cho đến khoảng năm 1250, và sau đó chỉ ở Tuscany (nơi họ bắt nguồn), với tên gọi "đảng nhà thờ" và "đảng hoàng gia" được ưa thích ở một số khu vực.
Đồ bơi

Đồ bơi của phụ nữ Mỹ những năm 1920.
Đồ bơi, đồ tắm hoặc trang phục bơi là một loại quần áo được thiết kế để mặc khi bơi. Đồ bơi có thể ôm sát hoặc hơi rộng, cũng có loại hở rất khiêm tốn nhưng cũng có loại được thiết kế hở càng nhiều càng tốt mà không thật sự là khỏa thân. Chúng thường được may bằng loại vải không bị trong suốt khi ướt.
Kiểu và loại đồ bơi

Đồ bơi được thiết kế để che vùng kín của cả nam lẫn nữ, có thay đổi qua nhiều thời kỳ khác nhau. Các kiểu đồ bơi nam là quần lửng, G-string hoặc bikini. Đồ bơi nữ có thể là kiểu áo tắm một mảnh, bikini hoặc G-string. Kiểu mới gần đây nhất là burqini, là loại hở rất ít, được thiết kế cho phụ nữ theo Hồi giáo; nó che toàn thân và cả phần đầu (nhưng mặt để hở) trông tựa như đồ của những vận động viên nhảy cầu.
Monokini, là một kiểu đồ bơi dành cho phụ nữ, chỉ có quần bikini mà không có áo tương ứng, để cho ngực lộ trần. Monokini phổ biến nhiều nơi ở Nam Mỹ[cần dẫn nguồn] và Châu Âu vì các bãi biển cho để ngực trần đã thành quen thuộc, và vì cấm kị nên chúng hầu như không xuất hiện ở Hoa Kỳ, ngoại trừ vài nơi bị ảnh hưởng mạnh từ du khách châu Âu. Đối với những thiếu nữ trong tuổi tiền dậy thì để ngực trần thì đôi khi cũng được chấp nhận.
Loại đồ bơi đặc biệt là đồ bơi thi đấu, được thiết kế để giảm lực kéo của da, tựa như kiểu áo liền quần. Đối với một số kiểu bơi và lặn, người ta mặc một bộ đồ đặc biệt được làm bằng spandex và có bảo vệ thân nhiệt chút ít, nhưng bảo vệ da khỏi ngứa và trầy xước.
Bơi mà không mặc đồ là một hình thức khỏa thân. Có những bãi biển đặc biệt dành riêng cho việc tắm nắng và bơi khỏa thân. Để thay thế cho đồ tắm, một số người tạm thời sử dụng quần đùi, quần lót... Ở bãi biển, việc mặc quần áo thoải mái hơn trong hồ bơi, nơi có xu hướng không cho phép mặc những loại quần lót không đường may vì nó có thể trở nên trong suốt khi ướt và được xem là không sạch sẽ.
Đồ tắm nữ còn được mặc để phô bày cơ thể trong các cuộc thi sắc đẹp như hoa hậu. Trong khi sịp bơi nam để trình diễn thời trang trong các cuộc thi nam vương hay thi đấu thể hình.
Kiểu và loại đồ bơi > Đồ bơi nữ > Áo tắm một mảnh

Áo tắm một mảnh (One-piece swimsuit): Có lẽ là kiểu phổ biến nhất của đồ bơi nữ
Monokini: Là kiểu lấy cảm hứng từ kiểu bikini. Monokini có hình dáng của bikini nhưng đã sửa thành một mảnh.
Áo tắm Sling (Sling swimsuit): Đồ tắm một mảnh, phía sau có dây, hở 2 mông
Kiểu và loại đồ bơi > Đồ bơi nữ > Áo tắm hai mảnh

Bikini
G-string
Tankini: Áo một mảnh và quần bikini
Kiểu và loại đồ bơi > Đồ bơi nữ > Đồ bơi cho phụ nữ Hồi giáo

Một phiên bản mới của đồ tắm toàn thân đã có từ lâu nay nhưng vẫn phù hợp truyền thống Hồi giáo.
Burqini: Được thiết kế bởi Aheda Zanetti, một người Úc gốc Liban, dành cho phụ nữ Hồi giáo, bộ đồ này che phủ toàn thân ngoại trừ mặt, hai tay và hai chân (đủ để giữ vẻ khiêm tốn của Hồi giáo nhưng cũng đủ nhẹ để có thể bơi được).
Ở Ai Cập, từ "đồ bơi Sharia" được dùng để chỉ đồ bơi toàn thân.
Kiểu và loại đồ bơi > Đồ bơi thi đấu

Không như đồ bơi thường là loại được thiết kế chủ yếu làm phục trang, đồ bơi thi đấu được sản xuất với mục đích các vận động viên trong thi đấu bơi lội. Nó làm giảm ma sát và sức kéo trong nước, tăng hiệu quả cho người bơi khi chuyển động tiến lên. Đồ bó sát khiến chuyển động dễ dàng và được cho là giảm rung cơ vì thế giảm sức kéo. Khởi đầu khoảng năm 2000, trong nỗ lực cải tiến tính hữu hiệu của đồ bơi, các kỹ sư đã đưa vào thiết kế chúng theo mô phỏng da của các loài sinh vật biển, đặc biệt là cá mập.
Các bộ đồ bơi được thiết kế để giảm thiểu sức cản của nước ở mức nhỏ nhất có thể và như thế cho phép người bơi di chuyển trong nước hiệu quả hơn. Ví dụ, công ty Speedo, đã giới thiệu đồ bơi "Fastskin". Các nhà khoa học khi nghiên cứu da cá mập đã khám phá ra rằng da người không đủ khả năng để "cắt" nước do cấu tạo lỗ không thấm nước của da người. Các vệt giữa vảy tạo ra lực cản của da. Các khe cho phép nước lướt qua cá mập hiệu quả hơn.