stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Tin Lành tại Việt Nam
Từ 1911 đến 1927 > Mở đường

Được cho là theo yêu cầu của Simpson, trong năm 1893 David Lelacheur đã đến Sài Gòn để thực hiện một cuộc khảo sát, và tường trình "cửa đã mở tại An Nam". Tuy nhiên, chính quyền Pháp tại Việt Nam vẫn chủ trương thực thi Hòa ước Giáp Tuất (1874) và Hòa ước Giáp Thân (1884) chỉ cho phép những nhà truyền giáo người Pháp và người Tây Ban Nha thuộc Giáo hội Công giáo Rô-ma hoạt động tôn giáo trong xứ. Simpson quyết định thành lập ngay một cơ sở truyền giáo tại Quảng Tây, Hoa Nam, vì ông tin rằng từ đó những nhà truyền giáo có thể tiến vào Việt Nam. Năm 1897, Mục sư C. H. Reeves từ Quảng Tây thực hiện một chuyến viếng thăm ngắn ngày đến Lạng Sơn. Năm 1899, nhà truyền giáo R. A. Jaffray đến Hà Nội bằng cách đi dọc theo sông Hồng, nhưng không làm được gì. Vì tin rằng một người Canada nói tiếng Pháp sẽ dễ dàng hơn khi tiếp xúc với nhà cầm quyền Pháp, ông thuyết phục Sylvian Dayan và vợ đến Việt Nam năm 1902, họ được phép lưu lại Hải Phòng, nhưng một năm sau phải rời khỏi Việt Nam vì gặp phải sự chống đối quyết liệt.
Từ 1911 đến 1927 > Thành lập cơ sở truyền giáo

Sau chín năm chờ đợi và kiên trì tìm kiếm cơ hội tiến vào Việt Nam, mùa xuân năm 1911, nhà truyền giáo Canada Robert A. Jaffray cùng Paul M. Hosler và G. Loyde Hughes đặt chân đến Tourane (nay là Đà Nẵng), họ nhận được sự hỗ trợ từ Bonnet, đại diện Thánh thơ Công hội tại Trung kỳ. Do Hughes qua đời, chỉ còn Hosler phụ trách cơ sở truyền giáo đầu tiên tại Việt Nam. Trong ba năm kế tiếp, cơ sở này được bổ sung thêm chín nhà truyền giáo, và một cơ sở mới được thành lập ở Hội An. Đến đầu năm 1915, có thêm hai cơ sở tại Hải Phòng và Hà Nội.
Sau khi Chiến tranh thế giới thứ nhất bùng nổ, tháng 12 năm 1915, người Pháp ra lệnh "cấm mở thêm công cuộc truyền giáo giữa vòng người bản xứ", đóng cửa tất cả các nhà nguyện và những cơ sở truyền giáo ngoại trừ cơ sở ở Tourane, và buộc những nhà truyền giáo có tên gốc Đức phải rời khỏi nước. Sau cuộc hội kiến giữa R. A. Jaffray với Toàn quyền Pháp tại Hà Nội năm 1916, thái độ nghi kỵ từ phía người Pháp được giải tỏa, những nhà truyền giáo được phép mở rộng công cuộc truyền bá phúc âm đến Nam kỳ. Đến năm 1927, số nhà truyền giáo tăng gấp ba, trong đó có những người đã đóng góp đáng kể cho nỗ lực xây dựng và phát triển cộng đồng Tin Lành còn non trẻ tại Việt Nam như D. L. Jeffrey và E. F. Irwin, cả hai là người Canada, J. D. Olsen, người Na Uy, cùng William (người Anh) và Grace Cadman (người Mỹ), hai nhân tố chính trong việc hình thành bản Kinh Thánh tiếng Việt năm 1926. Các cơ sở truyền giáo đã được thành lập tại Hà Nội, Hải Phòng, Thanh Hóa, Đà Nẵng, Nha Trang, Sài Gòn, Biên Hòa, Mỹ Tho, Vĩnh Long, Sa Đéc, Cần Thơ, Rạch Giá, cũng như ở Phnôm Pênh và Battambang.
Từ 1927 đến 1941 > Tự trị, Tự lập, Tự truyền bá

Từ năm 1928 đã đạt được một sự đồng thuận giữa Hội Truyền giáo Phúc âm Liên hiệp và Hội thánh Tin Lành Việt Nam về định hướng phát triển giáo hội trên nguyên tắc: tự lập, tự trị, và tự truyền bá, tập chú vào nỗ lực chung giúp hội thánh bản địa trở nên một giáo hội độc lập trong thời gian sớm nhất. Sự xác tín của những nhà lãnh đạo hội thánh bản địa rằng "tự lập là con đường độc nhất dẫn đến sự độc lập và tự trị hoàn toàn, là nền tảng lành mạnh nhất cho Hội thánh tăng trưởng và truyền giảng trong một xứ sở mà cảm xúc bài ngoại thật mạnh sau sự chinh phục của người Pháp... sự xác tín này được lập nền trên giáo huấn của Kinh Thánh," đã nhận được sự đáp ứng thuận lợi từ các tín hữu.
Phù hợp với truyền thống Tin Lành – dành một vị trí quan trọng và tích cực cho tín hữu trong mọi lãnh vực hoạt động của giáo hội – tín hữu Tin Lành thường chủ động trong nỗ lực thành lập và phát triển giáo đoàn, đóng góp tiền bạc và nhân lực để xây dựng lễ đường và các cơ sở vật chất cho hội thánh địa phương. Năm 1926, tại Mỹ Tho, một nhà thờ đã được xây dựng hoàn toàn bởi sáng kiến và sự đóng góp tài lực và nhân lực của tín hữu, từ đó khởi phát một khuynh hướng lành mạnh trong các giáo đoàn trên khắp đất nước. Thể chế dân chủ cũng được ấn định trong bản Điều lệ năm 1928 thể hiện nguyên tắc tự trị, theo đó quyền tự trị được chia sẻ bởi tất cả thuộc viên hội thánh địa phương đã chịu lễ báp têm, cũng như các đại biểu của họ khi tham dự những hội đồng cấp địa hạt và cấp tổng liên hội.
Từ 1975

Từ sau năm 1975, Hội thánh Tin Lành ở miền Bắc chỉ hoạt động cầm chừng, lại bị lâm vào khủng hoảng vì thiếu nhân sự kế thừa. Đến năm 2004, sau 20 năm không tổ chức đại hội, Đại hội đồng lần thứ 32 được triệu tập mở ra một giai đoạn mới cho Giáo hội với sự phát triển nhiều giáo đoàn trong vòng người dân tộc ở miền núi phía Bắc. Tầm hoạt động của Giáo hội cũng mở rộng ở hơn 20 tỉnh, thành phố từ Quảng Bình trở ra. Vùng Tây Bắc có khoảng 135.000 người Mông, và khoảng 2.500 người Dao trở thành tín hữu Tin Lành.
Tại miền Nam, Hội thánh Tin Lành chưa được nhà nước Việt Nam công nhận. Hội đồng Tổng Liên hội lần thứ 42 tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh vào tháng 6 năm 1976 bầu Mục sư Ông Văn Huyên vào chức vụ Hội trưởng, ông tiếp tục lãnh đạo giáo hội cho đến khi từ trần trong tháng 7 năm 1999.
Năm 1992-94, chính phủ Việt Nam cho phép nhập 33 000 Kinh Thánh và 20 000 Thánh ca, rồi cấp phép ấn hành 85 000 quyển Kinh Thánh toàn bộ (Cựu Ước và Tân Ước), 65 000 Kinh Thánh Tân Ước, 25 000 Thánh ca, và 120 000 quyển Truyện tích Kinh Thánh.
Sau khi miền Nam Việt Nam rơi vào tay cộng sản năm 1975, nhiều tài sản của các giáo hội Tin Lành bị tịch thu, bao gồm Thánh kinh Thần học viện Nha Trang, Trường Thánh kinh Thần học Hà Nội, v.v Hàng trăm nhà thờ Tin Lành cũng bị phá huỷ trong giai đoạn này. Chính quyền cộng sản sau đó gộp các tông phái Tin Lành vào một tổ chức duy nhất mang tên Hội Thánh Tin Lành Việt Nam (miền Nam), với khoảng 500.000 tín đồ chính thức vào năm 1997.
Năm 1988, một phong trào Hội Thánh gia đình (en) ra đời khi một số mục sư hoạt động sôi nổi bị trục xuất khỏi các giáo hội chính thức. Trong số này, nổi bật nhất là mục sư truyền giáo Trần Đình Ái, người đã thành lập một phong trào với 16.000 tín đồ và 165 hội thánh vào năm 1997.
Tháng 2, 2001, Đại hội đồng lần thứ 43 tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh thông qua bản Hiến chương mới, và bầu mục sư Phạm Xuân Thiều làm Hội trưởng. Các hoạt động của giáo hội dần được phục hồi và phát triển với khoảng 600 000 tín hữu (năm 2009) ở 34 tỉnh, thành phố từ Quảng Trị trở vào. Về đào tạo, Viện Thánh kinh Thần học được mở lại từ năm 2003 với cơ sở mới đang được hoàn thành tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh.
Trong tháng 6 năm 2011, Lễ Kỷ niệm 100 năm Tin Lành đến Việt Nam lần lượt được tổ chức tại Đà Nẵng, Hà Nội, và Thành phố Hồ Chí Minh.
Ngoài ra, có khoảng gần 5 000 người nước ngoài sinh sống ở Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh đang sinh hoạt tại các nhà thờ Tin Lành trong khu vực, đông nhất là người Hàn Quốc với 1 giáo đoàn ở Hà Nội, 2 giáo đoàn Báp-tít và 2 giáo đoàn Trưởng Lão ở Thành phố Hồ Chí Minh. Tại thành phố này còn có Hội thánh New Life Fellowship dành cho người Mỹ, và một số nhóm của người Úc, và người Đức.
Đầu những năm 2000

Vào đầu những năm 2000, hơn một nửa số tín đồ Tin Lành thuộc về các Hội Thánh gia đình (en), chủ nghĩa phúc âm. Sự phát triển của đạo Tin Lành đặc biệt mạnh mẽ trong các cộng đồng dân tộc thiểu số (người Thượng), như người M'nông, Êđê, Gia Rai và Ba Na. Năm 2005, một số thôn làng miền núi phía Tây Bắc ghi nhận có áp lực buộc tín đồ Tin Lành từ bỏ đức tin, dù con số báo cáo đã giảm so với trước. Các buổi nhóm họp Hội Thánh không được công nhận, thường xuyên bị giải tán, các thành viên bị bắt giữ và quấy rối.
Tháng 4 năm 2001, chính phủ Việt Nam chính thức công nhận Hội Thánh Tin Lành Việt Nam (miền Nam). Đến năm 2005, hàng trăm Hội Thánh gia đình (en) bị buộc phải đóng cửa từ năm 2001 đã âm thầm được phép hoạt động trở lại. Tuy nhiên, trong bối cảnh đàn áp các cuộc biểu tình lớn liên quan đến việc tịch thu đất đai và hạn chế tự do tôn giáo, hơn 100 người tị nạn đã chạy sang Campuchia. Một nhà thờ Tin Lành lịch sử được xây dựng từ năm 1936, vốn đang được cộng đồng tín đồ kiến nghị khôi phục, đã bị phá huỷ vào năm 2001. Ít nhất 54 người bị giam giữ vì tín ngưỡng tôn giáo, bao gồm một số tín đồ Tin Lành.
Hội Thánh New Life Fellowship, sau tám năm tìm kiếm sự công nhận chính thức, bị từ chối quyền nhóm họp tại Thành phố Hồ Chí Minh vào năm 2005. Một mục sư Tin Lành Thân Văn Trường bị buộc phải ở Bệnh viện Tâm thần Trung ương 2 ở Biên Hoà, Đồng Nai, trong 12 tháng với lí do tranh cãi rằng ông mắc chứng hoang tưởng.
Tháng 10 năm 2007, phong trào Báp-tít và Mê-nô-nít được chính thức công nhận bởi chính quyền Hà Nội, được xem là dấu hiệu cải thiện về tự do tôn giáo. Theo lời mục sư Nguyễn Thông của Hội Thánh Báp-tít, từ năm 1989, Hội Thánh của ông đã thu hút hơn 18.400 tín đồ, với 500 chức sắc tôn giáo, hoạt động tại 135 hội thánh trên 23 tỉnh thành trong cả nước.
Năm 2007, một bộ phim tài liệu được thực hiện về các giáo hội ngầm tại Việt Nam, tập trung vào việc các tín đồ vẫn tiếp tục phải chịu sự bức hại từ chính quyền địa phương. Vào tháng 4 cùng năm, có thông tin rằng một thanh niên thuộc dân tộc Chăm H'roi đã tử vong trong phiên xử sau khi từ chối việc từ bỏ đức tin Cơ Đốc của mình.
Theo ước tính năm 2008, nhiều tín đồ Cơ Đốc thuộc các bộ lạc ở miền núi Việt Nam vẫn bị gắn mác là "gián điệp của Mỹ" và phải chịu các hình thức tra tấn, giam tù và chịu đói, mặc dù chính phủ tuyên bố đảm bảo quyền tự do tôn giáo.
Đầu những năm 2000 > Những năm 2020

Đến năm 2020, Ban Tôn giáo Chính phủ báo cáo có khoảng 1.120.000 tín đồ Tin Lành trên cả nước, thuộc 100 tổ chức, 800 nhà thờ và 5.500 điểm nhóm.
Tháng 2 năm 2023, lực lượng an ninh đã ngăn chặn một buổi lễ thờ phượng tại Thành phố Hồ Chí Minh. Ở Việt Nam nói riêng và các quốc gia cộng sản nói chung, các tín hữu Cơ Đốc thường xuyên phải đối mặt với những áp lực và bức hại nghiêm trọng.
Mặc dù chính quyền nỗ lực thể hiện sự khoan dung và ủng hộ các tín đồ Tin Lành, nhưng vẫn có nhiều báo cáo về phân biệt đối xử, quấy rối và bắt giữ, đặc biệt đối với các Hội Thánh không đăng ký, và càng nghiêm trọng hơn trong các cộng đồng dân tộc thiểu số.
Các dân tộc thiểu số

Mặc dù công cuộc truyền bá Phúc Âm cho các dân tộc thiểu số đã khởi sự từ năm 1924 giữa vòng người Khmer ở Châu Đốc, và cuối thập niên 1920 đã có một nhà thờ người sắc tộc được thành lập ở Khe So gần Đà Nẵng, đến năm 1929, mục tiêu truyền giáo cho người sắc tộc mới trở thành mối quan tâm của Hội Truyền giáo Phúc âm Liên hiệp. Hội thánh Tin Lành và Hội Truyền giáo phối hợp cử những nhà truyền giáo tìm đến các dân tộc thiểu số để truyền giảng và thành lập các giáo đoàn. Bên cạnh đó còn có nỗ lực truyền giáo của Cơ Đốc Truyền giáo hội. Sự đáp ứng đối với thông điệp phúc âm là tích cực. Cho đến năm 1975, mục sư và tín hữu người sắc tộc điều hành hội thánh của họ với sự cố vấn và hỗ trợ của những nhà truyền giáo từ Hội Truyền giáo và Hội thánh Tin Lành Việt Nam. Đến cuối thế kỷ 20, thêm một đợt bùng nổ số lượng người tiếp nhận đức tin Cơ Đốc, nâng số tín hữu trong các dân tộc thiểu số lên gấp 7 lần so với con số thống kê tính đến thời điểm 1975.
Theo ước tính của một cuộc khảo sát thực hiện năm 2009, tỉ lệ tín hữu Cơ Đốc trong một số sắc dân là khá cao như M'Nông (44%), Mạ (45%), Xtiêng (52%), Ê Đê (93%); số tín hữu người dân tộc thiểu số chiếm khoảng 62% trong tổng số hơn 1,2 triệu tín hữu thuộc cộng đồng Tin Lành tại Việt Nam. Tuy nhiên, tỷ lệ này đang sút giảm bởi vì ngày càng có nhiều người Kinh tiếp nhận đức tin Cơ Đốc.
Các hội Thánh kinh tại Việt Nam

Các tín đồ Tin Lành đã thực hiện một số bản dịch Thánh kinh vào các năm 1926 và 1991, đồng thời dịch riêng biệt các sách trong Cựu Ước và Tân Ước sang tiếng Việt.
Công tác tổ chức của Hiệp kội Thánh kinh tại Việt Nam bắt đầu từ năm 1890. Đến năm 1966, Hội Thánh kinh Việt Nam được thành lập. Trong năm 2005, các hội Thánh kinh đã phân phát 53.170 bản Kinh Thánh và 120.170 bản Tân Ước bằng tiếng Việt trên khắp cả nước. Hai năm trước đó, vào năm 2003, 60.000 bản Kinh Thánh và 50.000 bản Tân Ước (tất cả bằng tiếng Việt) đã được in tại Việt Nam với sự cho phép của chính quyền địa phương. Trong cùng năm đó, 10.000 bản Kinh Thánh bằng tiếng Hoa cũng được in để phục vụ cho cộng đồng người Hoa tại Việt Nam, trong đó 7.555 bản đã được bán chỉ trong vài tháng.
Các hệ phái

Đa nguyên và dân chủ là hai nguyên lý căn bản trong việc hình thành và liên kết các giáo hội có tổ chức trong cộng đồng Tin Lành trên thế giới. Đồng thuận với nhau về những nguyên lý thần học căn bản thể hiện trong Năm Tín lý Duy nhất, tinh thần hiệp nhất giữa các hệ phái lập nền trên giáo thuyết Hội thánh vô hình - phân biệt với "hội thánh hữu hình" trên đất - bao gồm con dân thật của Chúa, và chỉ có Chúa biết họ. Như vậy, các hệ phái được thành lập để đáp ứng những nhu cầu đa dạng mà mỗi hội đoàn đều gặp phải như sự khác biệt về địa lý, phong tục tập quán, cơ cấu tổ chức, hoặc mục tiêu hoạt động mà vẫn duy trì sự hiệp nhất thuộc linh và sự hợp tác trong nỗ lực truyền bá phúc âm và các hoạt động xã hội.
Bên cạnh Hội thánh Tin Lành Việt Nam – cho đến nay vẫn là Giáo hội lớn nhất và nhiều ảnh hưởng nhất trong cộng đồng Tin Lành– còn có những hệ phái sớm có mặt tại Việt Nam như Hội Truyền giáo Cơ Đốc (1957), Báp-tít (1959), Hội thánh Đấng Christ (1959). Ngoài ra còn có các hệ phái khác như Trưởng Lão, Ngũ Tuần, Giám Lý, Mennonite, Môn đệ Đấng Christ... với những nhóm độc lập bên trong mỗi hệ phái.
Các hệ phái như Cơ Đốc Phục lâm, Chứng nhân Giê-hô-va, Mormon... cũng được chính phủ Việt Nam xếp vào nhóm Tin Lành.
Thơ tình

Họa phẩm một cảnh tình tứ nên thơ của Edmund Blair Leighton, tình yêu là đề tài của dòng thơ lãng mạn, trữ tình
Thơ tình hay thơ lãng mạn (Romantic poetry) là phong cách, dòng thơ phát xuất trong giai đoạn thời kỳ lãng mạn, vốn là một phong trào nghệ thuật, văn học, văn chương, thi ca, âm nhạc và triết lý có nguồn gốc từ châu Âu vào cuối thế kỷ XVIII. Thơ ca lãng mạn liên quan đến sự thái độ địch lại trước các ý tưởng Khai sáng thịnh hành của thế kỷ XVIII và kéo dài khoảng từ năm 1800 đến năm 1850. Các nhà thơ lãng mạn cá tính nổi loạn chống lại phong cách thơ ca từ thế kỷ XVIII dựa trên sử thi, thơ có cánh, châm biếm, bi ca, thư tín lịch thiệp, thư tình và ca từ đôi lứa. Vào đầu thế kỷ XIX ở Anh có nhà thơ William Wordsworth đã định nghĩa những áng văn thơ sáng tạo của ông và Samuel Taylor Coleridge trong Lời tựa mới của ông cho ấn bản thứ hai (năm 1800) của Lyrical Ballads (bài ca trữ tình).
Trong thể loại thơ tình đã sử dụng ngôn ngữ và mô tả khơi gợi lên những suy nghĩ và cảm xúc (suy tưởng và cảm tưởng) vượt ra ngoài trải nghiệm thông thường là những trải nghiệm phi thường khác "đưa chúng ta vượt ra ngoài chính mình". Thơ lãng mạn cuốn hút với những nỗi nhớ da diết là một đặc điểm quan trọng của thơ lãng mạn, đặc biệt là trong các tác phẩm của John Keats, ví dụ như tác phẩm La Belle Dame Sans Merci và Coleridge đã đưa những người yêu thơ phiêu du đến những nơi kỳ ảo, thiên thai xa xôi, xa diệu vợi và cũng toát lên khung cảnh ảm đạm u tối và vì vậy đã bị cuốn hút vào bối cảnh Thời Trung Cổ hơn là thời đương đại của thi sĩ. Một thi sĩ người Anh thời Trung Cổ Richard Rolle được coi là một nhà văn lãng mạn đầu tiên với những bài thơ như Ngọn lửa tình yêu (The Fire of Love).
Thi ca Nga

Thế kỷ XIX theo truyền thống được gọi là "Thời kỳ hoàng kim" của Văn chương Nga với những áng văn chương lãng mạn, trữ tình. Chủ nghĩa lãng mạn cho phép nở rộ tài năng đặc biệt về thơ ca như tên tuổi của Vasily Zhukovsky và sau đó là học trò của ông là thi sĩ Alexander Pushkin. Nhà thơi Pushkin được công nhận là người đã kết tinh ngôn ngữ văn học Nga và đưa một cấp độ nghệ thuật mới vào văn học Nga làm toát lên tâm hồn Nga. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là một tiểu thuyết như những vần thơ Xon-nê, Eugene Onegin. Thời kỳ này còn có cả một thế hệ nhà thơ hoàn toàn mới bao gồm Mikhail Lermontov, Yevgeny Baratynsky, Konstantin Batyushkov, Nikolay Nekrasov, Aleksey Konstantinovich Tolstoy, Fyodor Tyutchev và Afanasy Fet đã theo bước Pushkin. Thi sĩ Pushkin được nhiều người coi là đại diện tâm điểm của Chủ nghĩa lãng mạn trong văn học Nga, tuy nhiên, ông không thể được xếp loại rõ ràng là một người theo chủ nghĩa lãng mạn. Các nhà phê bình Nga theo truyền thống lập luận rằng, trong suốt 36 năm cuộc đời, các tác phẩm của Pushkin đã đi theo con đường từ Chủ nghĩa tân cổ điển qua Chủ nghĩa lãng mạn và cuối cùng là Chủ nghĩa hiện thực. Một đánh giá khác cho rằng "ông có khả năng giải trí những điều trái ngược có vẻ như có nguồn gốc từ Chủ nghĩa lãng mạn, nhưng cuối cùng lại phá vỡ mọi quan điểm cố định, mọi quan điểm đơn lẻ, bao gồm cả Chủ nghĩa lãng mạn" và rằng "ông vừa là Người lãng mạn vừa không Lãng mạn".
Chú thích

↑  Introduction to Romanticism Lưu trữ 2011-03-07 tại Wayback Machine. Uh.edu. Retrieved on 2012-05-17.
↑  Romanticism Lưu trữ 2011-04-08 tại Wayback Machine. Academic.brooklyn.cuny.edu. Retrieved 2012-05-17.
↑  Romanticism : Introduction – Britannica Online Encyclopedia Lưu trữ 2015-05-04 tại Wayback Machine. Britannica.com. Retrieved 2012-05-17.
↑  “Preface to Lyrical Ballads. William Wordsworth (1800). 1909-14. Famous Prefaces. The Harvard Classics”. www.bartleby.com. Truy cập ngày 1 tháng 11 năm 2017.
↑  mphillips (29 tháng 10 năm 2014). “The Sublime: From A Poet's Glossary”. The Sublime: From A Poet's Glossary (bằng tiếng Anh). Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 7 năm 2018. Truy cập ngày 13 tháng 7 năm 2018.
↑  Rolle, R.; Wolters, C. (1981). The Fire of Love. Penguin classics. Penguin. tr. 2. ISBN 978-1-61025-192-1. Truy cập ngày 30 tháng 5 năm 2023.
↑  Basker, Michael. "Pushkin and Romanticism". In Ferber, Michael, ed., A Companion to European Romanticism. Oxford: Blackwell, 2005.
Thi sĩ Pushkin được xem là ông hoàng thơ tình trong thi ca Nga
Minh họa một tác phẩm thơ tình ở Pháp
Danh sách tòa nhà cao nhất Hải Phòng

Đường chân trời khu trung tâm thành phố Hải Phòng năm 2024.
Hải Phòng là thành phố trực thuộc trung ương lớn thứ 3 Việt Nam và là thành phố cảng lớn nhất đất nước. Tính đến năm 2024, thành phố có 73 tòa nhà cao tầng đã hoàn thành và cất nóc (trong đó có 21 tòa nhà cao trên 100 mét và 51 tòa nhà cao tầng trên 50m).
Tòa nhà cao nhất Hải Phòng hiện nay là tháp khách sạn Diamond Crown Hai Phong (Diamond Crown Tower), tọa lạc tại phường Đằng Lâm, quận Hải An với chiều cao đến mái là 165m và đến ăng ten là 186m, cao 45 tầng. Đây là tòa nhà cao thứ 9 tại miền Bắc Việt Nam và cao thứ 17 Việt Nam.
Hai tòa nhà chung cư thuộc dự án Khu nhà ở xã hội 384 Lê Thánh Tông mới được cất nóc trong năm 2024, dự án gồm 3 tòa chung cư 29 tầng cao 100m
Chiều ngày 10/01/2025, Chung cư Lakeside Garden với 2 tòa tháp chiều cao 1 tòa trên 100 m & 1 tòa 113m đã được cất nóc.
Các tòa nhà cao tầng của thành phố hầu như đều tập trung ở các quận trung tâm Hải Phòng là quận Hồng Bàng, Ngô Quyền và Lê Chân. Các huyện,quận (trừ huyện Cát Hải,quận An Dương,Hải An, thành phố Thủy Nguyên) hầu như không có nhà cao tầng.
| ≥50m | ≥100m | ≥150m |
| --- | --- | --- |
| 73 | 21 | 2 |
Tòa nhà cao nhất > Tòa nhà cao nhất theo khu vực

| Quận / Huyện | Công trình | Chiều cao | Số tầng | Năm |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Hải An | Diamond Crown Tower | 186 | 45 | 2025 |
| Hồng Bàng | Sheraton Hai Phong | 154 | 45 | 2019 |
| Lê Chân | Hoàng Huy Commerce | 130 | 35 | 2024 |
| Ngô Quyền | Pullman Hải Phòng | 120 | 32 | 2024 |
| Đồ Sơn | The Tray Hotel Do Son | 80 | 19 | 2024 |
| Cát Hải | Forest on The Sea | 75 | 17 | 2020 |
| Thủy Nguyên | Trung tâm Hành chính Hải Phòng | 74,4 | 15 | 2025 |
| Dương Kinh | Pearl River Apartments | 57 | 15 | 2021 |
| An Dương | Evergreen Tràng Duệ CT1 | 53 | 15 | 2024 |
| Vĩnh Bảo | Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vĩnh Bảo | 38,6 | 10 | 2020 |
| Kiến An | Trạm Radar Thời tiết Phù Liễn | 30 | 7 | 2017 |
| Bạch Long Vĩ | Hải đăng Bạch Long Vĩ | 23,5 | 9 | 1995 |
| An Lão | ? |  |  |  |
| Kiến Thụy | ? |  |  |  |
| Tiên Lãng | ? |  |  |  |
Các tòa nhà trong tương lai > Đang xây dựng

| Hạng | Tòa nhà | Vị trí | Chiều cao | Tầng | Hoàn thành | Ghi chú |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Golden Crown Tower | Hải An | 160 | 41 | 2026 |  |
| 2 | Trung tâm Thương mại Chợ Sắt A | Hồng Bàng | 146 | 40 | 2025 | Trì Hoãn |
| 3 | Trung tâm Thương mại Chợ Sắt B | Hồng Bàng | 146 | 40 | 2025 | Trì Hoãn |
| 4 | Khách sạn 5 sao P. Sở Dầu, Q.Hồng Bàng | Hồng Bàng | 111 | 32 | 2026 |  |
| 5 | MoonBay Residence CT2 | Ngô Quyền | 100 | 29 | 2027 |  |
| 6 | Harbor Residence CT1A | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 7 | Harbor Residence CT1B | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 8 | Harbor Residence CT2A | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 9 | Harbor Residence CT2B | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 10 | Harbor Residence CT3B | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 11 | Harbor Residence CT4A | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 12 | Harbor Residence CT5 | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 13 | Harbor Residence CT6 | Ngô Quyền | 56,3 | 15 | 2025 |  |
| 14 | Evergreen Tràng Duệ CT2 | An Dương | 53 | 15 | 2025 |  |
| 15 | Evergreen Tràng Duệ CT3 | An Dương | 53 | 15 | 2025 |  |
| 16 | Evergreen Tràng Duệ CT4 | An Dương | 53 | 15 | 2025 |  |
| 17 | Evergreen Tràng Duệ CT8 | An Dương | 53 | 15 | 2025 |  |
| 18 | Evergreen Tràng Duệ CT9 | An Dương | 53 | 15 | 2025 |  |
| 19 | Evergreen Tràng Duệ CT10 | An Dương | 53 | 15 | 2025 |  |
| 20 | Evergreen Tràng Duệ CT7 | An Dương | 51,9 | 15 | 2025 |  |
| 21 | NOXH PG Aura An Đồng | An Dương | 79 | 23 | 2025 |  |
| 22 | Hoàng Huy Commerce H2 | Lê Chân (quận) | 129 | 35 | 2025 |  |
| 23 | Ruby Tower (Dự án Gem Park) | Hồng Bàng (quận) | 74 | 21 | 2025 |  |
| 24 | Sapphire Tower (Dự án Gem Park) | Hồng Bàng (quận) | 74 | 21 | 2025 |  |
| 25 | Diamond Tower A (Gem Park) | Hồng Bàng (quận) | 128 | 36 | 2026 |  |
| 26 | Diamond Tower B (Gem Park) | Hồng Bàng (quận) | 128 | 36 | 2026 |  |
| 27 | Golden Point Tower A | Kiến An | 70 | 20 | 2026 |  |
| 28 | Golden Point Tower B | Kiến An | 70 | 20 | 2026 |  |
| 29 | The Inter5 | An Dương | 84 | 24 | 2026 |  |
| 30 | Future Park (TD Group) | Lê Chân (quận) | 54 | 15 | 2026 | Chưa Khởi Công |
| 31 | Tòa nhà TMDV (Công ty TNHH Vượng An Phát) | Lê Chân (quận) | 108 | 30 | 2026 |  |
| 32 | Tòa nhà TTTM Dịch vụ (Cạnh tòa nhà Đông Phương - Đường Lê Hồng Phong) | Ngô Quyền (quận) | 50 | 14 | 2026 |  |
Các tòa nhà trong tương lai > Đã lên kế hoạch, phê duyệt, đề xuất

Thành phố Hải Phòng năm 2024 nhìn từ đường Lê Hồng Phong ra cầu Bạch Đằng.
Thành phố Hải Phòng nhìn từ cầu Hoàng Văn Thụ vào tháng 12 năm 2024. Các tòa nhà có trong ảnh theo thứ tự từ trái sang phải là: Cát Bi Plaza, Pullman Hải Phòng, BRG Legend, SHP Plaza và Hyatt Place Hải Phòng, WinK, Diamond Crown, 4 toà chung cư Đồng Quốc Bình.
Thành phố Hải Phòng nhìn từ sông Cấm vào tháng 12 năm 2024. Các tòa nhà có trong ảnh theo thứ tự từ trái sang phải là: Cát Bi Plaza, Pullman Hải Phòng, BRG Legend, SHP Plaza và Hyatt Place Hải Phòng, WinK, Diamond Crown, 4 toà chung cư Đồng Quốc Bình, Hoàng Huy Commerce.
Thành phố Hải Phòng nhìn từ sông Cấm vào tháng 7 năm 2023. Các tòa nhà có trong ảnh theo thứ tự từ trái sang phải là: Cát Bi Plaza, Pullman Hải Phòng, BRG Legend, SHP Plaza và Hyatt Place Hải Phòng.
Lyle, Minnesota

| Lyle, Minnesota |
| --- | --- |
—  Thành phố  —
 

  Hiệu kỳ
 Vị trí trong Quận Mower, Minnesota
 Vị trí bang Minnesota ở Hoa Kỳ
Lyle, Minnesota
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Minnesota
Quận: Quận Mower
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 551
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã điện thoại: 507
Lyle là một thành phố thuộc quận Mower, tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thành phố này là 551 người.
Dân số

Dân số năm 2000: 566 người.
Dân số năm 2010: 551 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 15 tháng 10 năm 2012.