stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Perestroika
Quá trình > 1985-1989 > Chủ nghĩa dân tộc và ly khai > Baltics

Phong trào quốc gia ở Baltics bắt đầu với các bài phát biểu về môi trường. Ví dụ, tại Latvia Xô, các hoạt động Câu lạc bộ Bảo vệ Môi trường đã thành công trong việc ngăn chặn việc xây dựng một con đập vào năm 1986 và tàu điện ngầm Riga vào năm 1988. Năm 1989, số thành viên Câu lạc bộ lên đến 35,000 người và nó đã tổ chức các cuộc biểu tình chống lại sự ô nhiễm của biển Baltic.
Tại Estonia Xô, vào ngày 23 tháng 8 năm 1987, khoảng hai nghìn người ủng hộ nền độc lập Estonia đã tập trung tại Công viên Hirve tại Tallinn để kỷ niệm về việc ký kết Hiệp ước Molotov-Ribbentrop. Cùng ngày, các cuộc mít tinh tương tự cũng được tổ chức ở Riga (khoảng 7,000 người tham gia) và Vilnius (từ 500 đến 1,000 người).
Vào ngày 26 tháng 9 năm 1987, đề xuất về quyền tự chủ kinh tế Estonia trong Liên Xô được đăng trên "Edasi" ("Tiến lên"), tờ báo của Ủy ban Thành phố Tartu Đảng Cộng sản Estonia, đã nhận được sự ủng hộ đáng kể trong xã hội. Một chương trình tương ứng đã được phát triển, được gọi là "Estonia Độc lập về Kinh tế" ("Isemajandav Eesti", viết tắt là IME (CHUDO)).
Vào ngày 13 tháng 4 năm 1988, trong một chương trình trò chuyện trên truyền hình, Edgar Savisaar đề xuất thành lập Mặt trận Bình dân (Rahvarinne), một phong trào xã hội và chính trị sẽ thúc đẩy các mục tiêu perestroika của Gorbachev. Mặt trận Bình dân như vậy đã được lập ra.
Vào ngày 3 tháng 6 năm 1988, "Phong trào Litva vì Perestroika", được gọi là Sąjūdis, được thành lập trong Litva Xô.
Vào ngày 10 đến ngày 14 tháng 6 năm 1988, hơn một trăm nghìn người đã tham dự Lễ hội ca hát tại Tallinn. Sự kiện tháng 6-9/1988 đã đi vào lịch sử với tên gọi "Cách mạng ca hát".
Vào ngày 17 tháng 6 năm 1988, phái đoàn Đảng Cộng sản Estonia đã đưa ra đề xuất giao nhiều quyền lực hơn trong tất cả các lĩnh vực đời sống công cộng, chính trị và kinh tế cho các cơ quan quyền lực cộng hòa tại Hội nghị Đại biểu Toàn quốc lần thứ XIX Đảng Cộng sản Liên Xô.
Vào ngày 11 tháng 9 năm 1988, sự kiện âm nhạc-chính trị "Bài hát Estonian" được tổ chức tại Khu liên hoan ca hát ở Tallinn, nơi tập trung khoảng 300,000 người Estonia, tức là khoảng 1/3 tổng dân số Estonia. Trong sự kiện này, lời kêu gọi độc lập Estonia đã được lên tiếng công khai.
Vào ngày 8-9 tháng 10 năm 1988, Mặt trận Bình dân cũng được thành lập tại Latvia Xô và vào mùa xuân năm 1989, đã có 230,000 người là thành viên của tổ chức.
Vào ngày 16 tháng 11 năm 1988, Xô viết tối cao Estonia Xô thông qua Tuyên bố về chủ quyền nhà nước Estonia Xô, tuyên bố tính tối cao luật pháp Estonia đối với luật Liên Xô.
Quá trình > 1989-1991 > Chủ nghĩa dân tộc và chủ nghĩa ly khai > Azerbaijan và Armenia

Vào ngày 27 tháng 5 năm 1990, một cuộc đụng độ vũ trang giữa các "đơn vị tự vệ" Armenia và quân nội vụ đã diễn ra, kết quả là hai binh sĩ và 14 dân quân đã thiệt mạng.
Quá trình > 1989-1991 > Chủ nghĩa dân tộc và chủ nghĩa ly khai > Gruzia

Xem thêm thông tin: Thảm sát Tbilisi và Xung đột Gruzia–Ossetia
Quá trình > 1989-1991 > Chủ nghĩa dân tộc và chủ nghĩa ly khai > Baltic

Xem thêm thông tin: Sự kiện tháng Giêng (Litvia), Sự kiện tháng Giêng (Latvia), và Cách mạng Ca hát
Quá trình > 1989-1991 > Đối ngoại

Chính quyền Xô Viết đã không ngăn cản được sự sụp đổ các chế độ Cộng sản ở Trung và Đông Âu vào nửa cuối năm 1989; đặc biệt, họ đã không ngăn cản việc thống nhất nước Đức. Các đề xuất cũ về việc giải thể đồng thời Hiệp ước Warsaw và NATO đã bị lãng quên; Sau các cuộc đàm phán ngắn, Gorbachev và Eduard Shevardnadze đồng ý đưa toàn bộ nước Đức thống nhất vào NATO.
Ngày 21 tháng 11 năm 1990 tại Paris, "Hiến chương cho một châu Âu mới" đã được ký kết, tuyên bố kết thúc ảo cuộc đối đầu kéo dài nửa thế kỷ giữa hai hệ thống và bắt đầu một kỷ nguyên mới dân chủ, hòa bình và thống nhất. Vào mùa xuân năm 1991, Hiệp ước Warsaw và Hội đồng Tương trợ Kinh tế bị giải thể. Quân đội Liên Xô được rút khỏi Ba Lan, Tiệp Khắc và Hungary, và việc rút quân khỏi Đức bắt đầu.
Sự kiện và hậu quả > Những thay đổi trong Đảng Cộng sản Liên Xô

Tiếp tục phục hồi các nạn nhân của chủ nghĩa Stalin.
Ngày 14 tháng 3 năm 1990: luật "Về việc thành lập chức vụ Tổng thống Liên Xô và đưa ra các sửa đổi và bổ sung đối với Hiến pháp của Liên Xô" - sự mất độc quyền về quyền lực chính trị của Đảng Cộng sản Liên Xô.
Ngày 6 tháng 11 năm 1991: Bị cấm ở Nga.
Sự kiện và hậu quả > Các quyền tự do dân chủ

Một phần tự do ngôn luận, glasnost, bãi bỏ kiểm duyệt, loại bỏ các kho lưu trữ đặc biệt.
Đa nguyên ý kiến.
Đa nguyên bầu cử và bãi bỏ hệ thống độc đảng.
Tạo điều kiện thuận lợi cho việc xuất nhập cảnh vào/ra nước ngoài (bao gồm cả di cư) và tiếp xúc với người nước ngoài.
Cho phép doanh nghiệp tư nhân (hợp tác xã dịch chuyển) và sở hữu tư nhân.
Tháng 5 năm 1989 - Gorbachev ban hành một sắc lệnh, theo đó sinh viên không còn được nhập ngũ, sinh viên đã nhập ngũ được trở lại các trường đại học.
Thoải mái trong việc lưu hành hợp pháp súng đạn.
Bãi bỏ truy cứu trách nhiệm hình sự đối với tội danh sodomy (quan hệ đồng giới nam).
Sự kiện và hậu quả > Thay đổi trong nền kinh tế và đời sống Liên Xô

Chiến dịch chống rượu ở Liên Xô năm 1985-1987.
Mở rộng các hợp tác xã và sau đó là sự ra đời các doanh nghiệp tự do.
Các cuộc đình công thợ mỏ Liên Xô năm 1989.
Cải cách tiền tệ ở Liên Xô năm 1991 (Cải cách Pavlov).
Bán sạch hàng khỏi cửa hàng và sau đó là siêu lạm phát.
Giảm dự trữ vàng Liên Xô xuống gấp mười lần.
Suy giảm tăng trưởng kinh tế từ +2,3% năm 1985 (số liệu thống kê chính thức Liên Xô) xuống mức suy thoái -11% năm 1991.
Phá giá đồng tiền quốc gia từ 0,64 (số liệu thống kê chính thức Liên Xô, tỷ giá hối đoái thực có thể đã thay đổi đáng kể) rúp trên một đô la Mỹ đến 90 rúp trên một đô la Mỹ
Tăng nợ nước ngoài ít nhất ba lần.
Sự kiện và hậu quả > Chính sách văn hóa

Dỡ bỏ lệnh cấm đối với công việc sáng tạo của người di cư Nga (trong ba đợt đầu tiên)
Trả lại quyền công dân cho những người bị cưỡng bức tước quyền công dân Liên Xô (chủ yếu là từ làn sóng di cư thứ ba)
Tăng cường loại bỏ kiểm duyệt khỏi văn hóa phương Tây.
Loại bỏ hạn chế từ nhạc Rock của Nga.
Sự kiện và hậu quả > Thay đổi quốc tế

Rút tên lửa tầm trung và tầm ngắn khỏi châu Âu
Giảm vũ khí hạt nhân
Kết thúc Chiến tranh Afghanistan bằng cách rút quân của Liên Xô (ngày 15 tháng 2 năm 1989)
Khôi phục quan hệ ngoại giao với Albania (30/7/1990) và Israel (3/1/1991)
Thống nhất nước Đức và việc rút quân sau đó
Sự tan rã phe Xã hội chủ nghĩa và Hiệp ước Warsaw (theo Nghị định thư về việc chấm dứt hoàn toàn Hiệp ước, ngày 1 tháng 7 năm 1991)
Liên Xô tan rã
Sự kiện và hậu quả > Xung đột quốc gia, chiến tranh và bạo loạn

Các sự kiện tháng 12 năm 1986 (Kazakhstan)
Các sự kiện trong Novy Uzen (1989)
Xung đột Karabakh
Pogrom Sumgayit
Pogrom Armenia ở Baku (1990)
Tháng Giêng đen
Xung đột Gruzia-Abkhaz
Bạo loạn Sukhumi (1989)
Xung đột Nam Ossetia
Tuần hành đến Tskhinvali (1989)
Sự kiện Tbilisi (1989)
Bạo loạn hàng loạt ở Dushanbe (1990)
Chiến tranh Chechnya lần thứ nhất
Xung đột Transnistrian
Dubossary trong cuộc xung đột Transnistrian (1990-1992)
Tuần hành đến Gagauzia
Xung đột Ossetian-Ingush
Tại Uzbekistan (Pogrom Fergana: xung đột với người Thổ Nhĩ Kỳ Meskhetian)
Tại Kyrgyzstan (xung đột Osh, Thung lũng Ferghana)
Các sự kiện tại Vilnius (1991)
Các sự kiện tại Riga (1991)
Sự kiện và hậu quả > Thảm họa

Số lượng và quy mô các thảm họa nhân tạo đã xảy ra trong một thời gian ngắn thực sự rất lớn. Ngoài ra, kể từ đầu Perestroika, thảm họa tự nhiên và nhân tạo ở Liên Xô không còn được bưng bít và bắt đầu nhận được sự phản đối kịch liệt từ công chúng, mặc dù đôi khi có sự chậm trễ nghiêm trọng do các cơ cấu đảng cố gắng che giấu thông tin:
Ngày 10 tháng 7 năm 1985  - Tu-154 Aeroflot (chuyến bay Tashkent-Karshi-Orenburg-Leningrad), khi đi vào một mỏm đuôi, đã bị rơi gần thành phố Uchkuduk (Uzbekistan) làm 200 người chết. Đây là vụ tai nạn hàng không lớn nhất về số lượng nạn nhân xảy ra trên lãnh thổ Liên Xô.
Ngày 26 tháng 4 năm 1986  - Tai nạn Chernobyl - thảm họa  nhân tạo lớn nhất ở Liên Xô.
Ngày 31 tháng 8 năm 1986 - tàu hơi nước " Đô đốc Nakhimov" bị chìm, 423 người chết - vụ đắm tàu ​​lớn nhất trong lịch sử hậu chiến của Liên Xô
Ngày 3 tháng 10 năm 1986 - tàu ngầm hạt nhân "K-219" bị chìm, 4 người chết
Ngày 4 tháng 6 năm 1988  - vụ nổ tại ga đường sắt Arzamas-1, 91 người chết
Ngày 16 tháng 8 năm 1988  - vụ tai nạn tàu Aurora, 31 người chết
Ngày 4 tháng 10 năm 1988  - nổ tại nhà ga Sverdlovsk-Sortirovochny, 4 người chết
Ngày 7 tháng 12 năm 1988 - động đất ở Spitak, 25 nghìn người chết
Ngày 7 tháng 4 năm 1989 - tàu ngầm hạt nhân "Komsomolets" bị chìm, 45 người chết
Ngày 4 tháng 6 (3 tháng 6 theo giờ Moscow ) 1989 - tai nạn đường sắt gần Ufa, 575 người chết.
Sự kiện và hậu quả > Khủng bố

Ngày 20 tháng 9 năm 1986 - vụ bắt máy bay Tu-134 tại sân bay Ufa.
Ngày 8 tháng 3 năm 1988 - gia đình Ovechkin cướp chiếc máy bay Tu-154 đang bay Irkutsk - Kurgan - Leningrad.
Ngày 1 tháng 12 năm 1988 - cướp một chiếc xe buýt chở trẻ em ở Ordzhonikidze.
Các phiên bản về động cơ những người khởi xướng Perestroika

Một số nhà nghiên cứu cho rằng perestroika là một cách để giới thượng lưu Xô Viết (nomenklatura) chiếm đoạt tài sản, vốn quan tâm đến việc "tư nhân hóa" khối tài sản khổng lồ nhà nước vào năm 1991 hơn là bảo tồn nó.
Có ý kiến cho rằng ngay cả trong thời Khrushchev, một số thành phần ưu tú của đảng đã bắt đầu thay đổi hệ thống Xô Viết để chuyển mình từ những người quản lý thành chủ sở hữu tài sản nhà nước.
Để hỗ trợ điều này, các số liệu thống kê sau đây được trích dẫn:
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Thân cận Tổng thống | Lãnh đạo Đảng phái | "Tinh hoa" khu vực | Chính phủ | Doanh nhân "tinh hoa" |
| Tổng số từ nomenklatura Liên Xô | 75,5 | 57,1 | 82,3 | 74,3 | 61,0 |
Bao gồm:
| Đảng Cộng sản Liên Xô | 21,2 | 65,0 | 17,8 | 0 | 13,1 |
| Komsomol | 0 | 5,0 | 1,8 | 0 | 37,7 |
| Xô viết | 63,6 | 25,0 | 78,6 | 26,9 | 3,3 |
| Quản lý kinh tế | 9,1 | 5,0 | 0 | 42,3 | 37,7 |
| Khác | 6,1 | 10,0 | 0 | 30,8 | 8,2 |
Cũng có giả thuyết cho rằng perestroika là một "cuộc nổi dậy" từ những đảng viên 40 tuổi, những người đã chán ngấy sự thống trị từ "những ông già". Lý thuyết này được chứng minh trong cuốn sách của nhà xã hội học Mikhail Anipkin, "Công nhân của Đảng". Sử dụng ví dụ về tiểu sử đảng của cha mình, Alexander Anipkin (Bí thư thứ nhất Tỉnh ủy Volgograd Đảng Cộng sản Liên Xô, Đại biểu nhân dân Nga Xô năm 1990-1993), tác giả phát triển ý tưởng về một cuộc khủng hoảng thế hệ trong Đảng Cộng sản Liên Xô, bắt đầu xuất hiện trong giữa những năm 1970, thể hiện ở chỗ không có sự luân chuyển tự nhiên giữa các thế hệ trong các cơ cấu điều hành trong đảng, bắt đầu từ tỉnh ủy. Cuộc khủng hoảng thế hệ này, theo Mikhail Anipkin, là một trong những nguyên nhân sâu xa từ perestroika.
Truyền hình

Vào ngày 3 tháng 8 năm 1987, chương trình truyền hình thông tin và phân tích ở Liên Xô, "đèn rọi perestroika" (Прожектор перестройки) được phát sóng. Các tập kéo dài 10-15 phút được phát sóng sau chương trình Vremya (thời sự) của Đài Truyền hình Trung ương Liên Xô. Chương trình được tạo ra nhằm mục đích làm nổi bật và phê bình những cải cách đang được thực hiện trong nước.
Tập cuối được phát sóng ngày 16 tháng 6 năm 1989.
Một số cột mốc quan trọng > 1985

Đối với người dân Liên bang Xô Viết, "perestroika" bắt đầu bằng bài phát biểu tại Leningrad của Gorbachev được phát sóng rộng rãi trên toàn quốc vào tháng 5 năm 1985; chính bài phát biểu này có thể được coi là sự khởi đầu của perestroika.
Ngày 7 tháng 5 năm 1985 - Nghị định Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô "Về các biện pháp chống say rượu và nghiện rượu, xóa bỏ tình trạng nghiện rượu".
Một số cột mốc quan trọng > 1986

Ngày 26 tháng 4 năm 1986 - Tai nạn tại Nhà máy Điện hạt nhân Chernobyl.
Ngày 23 tháng 5 năm 1986 - Nghị định Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô "Về các biện pháp tăng cường đấu tranh chống thu nhập bất hợp pháp".
Tháng 9 năm 1986 - Tổng thống Argentina thăm Liên Xô lần đầu tiên.
Ngày 19 tháng 11 năm 1986 - Xô Viết Tối cao Liên Xô thông qua Luật Liên Xô "hoạt động kinh doanh cá nhân".
Ngày 17-18 tháng 12 năm 1986 - sự kiện ở Alma-Ata.
Một số cột mốc quan trọng > 1987

Ngày 6 tháng 5 năm 1987 - Cuộc biểu tình trái phép đầu tiên từ một tổ chức phi chính phủ và phi cộng sản - Hội "Ký ức" Moskva.
Ngày 25 tháng 6 năm 1987 - Hội nghị toàn thể Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô đã xem xét vấn đề "Về nhiệm vụ của đảng đối với việc cơ cấu lại cơ bản quản lý kinh tế."
Ngày 30 tháng 6 năm 1987
Luật Liên Xô "Về doanh nghiệp nhà nước (liên hiệp)" đã được thông qua.
"Luật về thủ tục khiếu nại lên tòa án đối với những việc làm trái pháp luật các quan chức xâm phạm quyền công dân" đã được thông qua.
Tháng 8 năm 1987 - Lần đầu tiên cho phép đăng ký báo và tạp chí không giới hạn.
Tháng 12 năm 1987 - theo quyết định của Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô và Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô, Trung tâm Nghiên cứu Ý kiến ​​Công chúng Toàn Liên bang (VTsIOM) được thành lập.
Một số cột mốc quan trọng > 1988

Ngày 13 tháng 3 năm 1988 - bài báo Nina Andreyeva trên "Nước Nga Xô Viết" - "Tôi không thể từ bỏ các nguyên tắc" (Не могу поступаться принципами)
Tháng 3 năm 1988 - Tổng thống Uruguay thăm Liên Xô lần đầu tiên.
Ngày 26 tháng 5 năm 1988 - Luật " Về hợp tác Liên Xô " được thông qua.
Ngày 5-18 tháng 6 năm 1988 - Lễ kỷ niệm toàn liên bang việc Chính thống giáo Nga thành lập 1000 năm.
Ngày 28/6/1988 - 1/7/1988 - Hội nghị toàn thể lần thứ XIX Đảng Cộng sản Liên Xô thông qua nghị quyết "Về một số biện pháp cấp bách thực hiện đổi mới hệ thống chính trị đất nước", "Về việc thực hiện các quyết định Đại hội XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô và các nhiệm vụ làm sâu sắc thêm perestroika", "Về dân chủ hóa xã hội Xô Viết và cải cách hệ thống chính trị", "Về chống quan liêu", "Về quan hệ dân tộc", "Về công khai", "Về cải cách luật pháp".
Ngày 28 tháng 7 năm 1988  - Nghị định Đoàn Chủ tịch Các Lực lượng Vũ trang Liên Xô "Về thủ tục tổ chức và tổ chức các cuộc mít tinh, hội họp, diễu hành và biểu tình trên đường phố ở Liên Xô" và "Về nhiệm vụ và quyền quân nội vụ Bộ Nội vụ Liên Xô trong bảo vệ trật tự công cộng. "
Ngày 24 tháng 8 năm 1988 - tại Chimkent (Kazakhstan Xô) ngân hàng hợp tác đầu tiên ở Liên Xô ("Soyuz-bank") được đăng ký, số vốn được phép lên tới 1 triệu rúp.
Ngày 5 tháng 9 năm 1988 - Phiên tòa xét xử Yuri Churbanov và những người khác bắt đầu (5 tháng 9 - 30 tháng 12).
Ngày 30 tháng 9 năm 1988 - Tại Hội nghị toàn thể Ban chấp hành Trung ương Đảng Đảng Cộng sản Liên Xô, cuộc "thanh trừng" Bộ Chính trị lớn nhất kể từ thời Stalin diễn ra.
Tháng 10 năm 1988 - Tổng thống Brazil thăm Liên Xô lần đầu tiên.
Một số cột mốc quan trọng > 1989

Tháng 1 năm 1989 - Việc đề cử tự do đầu tiên của các ứng cử viên đại biểu nhân dân Liên Xô bắt đầu.
Ngày 15 tháng 2 năm 1989 - việc rút quân Liên Xô khỏi Afghanistan hoàn tất.
Ngày 30 tháng 3 năm 1989 - lần đầu tiên một vận động viên khúc côn cầu Liên Xô (Sergei Pryakhin) chính thức tham gia một trận đấu Liên đoàn khúc côn cầu quốc gia.
Ngày 9 tháng 4 năm 1989 - sự kiện ở Tbilisi.
15/5/1989  - 18/5/1989 - Chuyến thăm người đứng đầu Liên Xô và Đảng Cộng sản Liên Xô Gorbachev tới Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Sự khởi đầu quá trình bình thường hóa quan hệ Xô-Trung.
Ngày 18 tháng 5 năm 1989 - Xô viết Tối cao Litva Xô thông qua tuyên bố về chủ quyền nhà nước.
25/5/1989 - 9/6/1989 - Đại hội đại biểu Nhân dân Liên Xô lần thứ nhất.
Ngày 29 tháng 7 năm 1989 - Hội đồng tối cao của Latvia SSR thông qua tuyên bố về chủ quyền của nhà nước.
Ngày 13 tháng 11 năm 1989 - Xô Viết Tối cao Estonia Xô tuyên bố việc sáp nhập nước cộng hòa vào Liên Xô năm 1940 là bất hợp pháp.
1989 - Các trường đại học và học viện Liên Xô bắt đầu đào tạo các chuyên gia trong chuyên ngành "xã hội học".
Phát triển phần mềm

"Phát triển phần mềm" đổi hướng tới đây. Đối với các định nghĩa khác, xem Phát triển phần mềm (định hướng).
Phát triển phần mềm là việc chuyển nhu cầu của người dùng hoặc mục tiêu tiếp thị thành một sản phẩm phần mềm. Phát triển phần mềm đôi khi được hiểu là sự bao gồm các quá trình của kỹ nghệ phần mềm cộng với sự nghiên cứu và các mục tiêu tiếp thị phần mềm để phát triển những sản phẩm phần mềm máy tính. Nó tương phản với tiếp thị phần mềm, vì nó có thể có hoặc không liên quan tới phát triển sản phẩm mới.
Thường thì khó để phân định được giữa kỹ thuật và tiếp thị, cái nào đóng vai trò quan trọng hơn trong việc thành bại của một sản phẩm phần mềm bằng cách đánh giá sự thỏa mãn mong đợi của người dùng. Đó là lý do tại sao việc hiểu rằng cả hai quá trình và/hoặc sự hợp tác hiệu quả giữa cả kỹ thuật và tiếp thị trong toàn bộ quá trình phát triển phần mềm, là rất quan trọng. Sự quan tâm về mặt kỹ thuật lẫn tiếp thị thường được xem xét một cách cân bằng bởi giám đốc dự án.
Vấn đề tiếp thị còn được gọi là phân tích yêu cầu phần mềm. Vì phát triển phần mềm có thể bao gồm việc thỏa hiệp hay vượt ra ngoài yêu cầu của người dùng cuối, nên một dự án phát triển phần mềm phải thực hiện những công việc thường không dính dáng đến kỹ thuật như nghiên cứu thị trường, nguồn nhân lực, quản lý rủi ro, sở hữu trí tuệ, ngân quỹ, quản lý khủng hoảng, v.v... Những công việc này sẽ đóng vai trò là sự phát triển kinh doanh đi kèm với phát triển phần mềm.
Trong cuốn sách "Những tranh cãi phần mềm vĩ đại", Alan M. Davis đã nói trong chương "Requirements" (các yêu cầu), phần "The Missing Piece of Software Development" (Những mảnh còn thiếu của Phát triển phần mềm):
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Những sinh viên kỹ thuật chỉ học về kỹ thuật và hiếm khi được rờ tới những thứ như tài chính hay tiếp thị. Sinh viên ngành tiếp thị thì chỉ học về tiếp thị mà hiếm khi rớ tới tài chính hay kỹ thuật. Phần lớn trong chúng ta chỉ là những chuyên gia trong chỉ một lĩnh vực. Để làm rắc rối thêm vấn đề, một vài người chúng ta tìm kiếm những người đa ngành trong lực lượng lao động, cực kỳ khó kiếm. Còn nữa, việc lên kế hoạch cho sản phẩm phần mềm là tối quan trọng sự thành công của sự phát triển và một đòi hỏi vô điều kiện về kiến thức thuộc nhiều ngành khác nhau. | ” |
Chú thích

↑  Birrell, N.D. (1985). A Practical Handbook for Software Development. Cambridge University Press. ISBN 0-521-25462-0.
↑  DRM Associates (2002). “New Product Development Glossary”. Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 7 năm 2018. Truy cập ngày 29 tháng 10 năm 2006.
↑  Jim McCarthy. "Dynamics of Software Development" (ngày 1 tháng 8 năm 1995), pp:10-30
↑  Won Kim: "On Assuring Software Quality and Curbing Software Development Cost", in Journal of Object Technology, vol. 5, no. 6, July-August 2006, các trang 35-42 http://www.jot.fm/issues/issue_2006_07/column5
↑  Alan M. Davis. Great Software Debates (ngày 8 tháng 10 năm 2004), pp:125-128 Wiley-IEEE Computer Society Press
Thiết quân luật

Tuyên bố của Dunmore tuyên bố thiết quân luật ở Thuộc địa Virginia vào ngày 27 tháng 5 năm 1775, vài tháng sau khi bắt đầu Chiến tranh Cách mạng Hoa Kỳ
Thiết quân luật là sự áp đặt kiểm soát quân sự trực tiếp đối với các chức năng dân sự thông thường hoặc đình chỉ luật dân sự của chính phủ, đặc biệt là để đối phó với tình trạng khẩn cấp tạm thời khi lực lượng dân sự bị áp đảo, hoặc trong một lãnh thổ bị chiếm đóng.
Thiết quân luật có thể được các chính phủ sử dụng để thực thi sự cai trị của họ đối với công chúng, .
Thiết quân luật cũng đã được áp đặt trong các cuộc xung đột, và trong các trường hợp nghề nghiệp trong đó sự vắng mặt của bất kỳ chính phủ dân sự nào khác khiến cho dân số không ổn định. Ví dụ về hình thức cai trị quân sự này bao gồm tái thiết sau Thế chiến II ở Đức và Nhật Bản, sự phục hồi và tái thiết của Liên bang Hoa Kỳ trước đây trong Thời kỳ Tái thiết ở Hoa Kỳ sau Nội chiến Hoa Kỳ và Đức chiếm đóng miền Bắc nước Pháp giữa năm 1871 và 1873 sau khi Hiệp ước Frankfurt kết thúc Chiến tranh Pháp-Phổ.
Thông thường, việc áp dụng thiết quân luật đi kèm với giới nghiêm; sự đình chỉ của luật dân sự, quyền công dân và văn phòng dân sự; và việc áp dụng hoặc mở rộng  luật quân sự hoặc công lý quân sự cho dân thường. Thường dân bất chấp thiết quân luật có thể phải chịu tòa án quân sự.
Nguyên nhân, tình huống áp dụng

Thiết quân luật thường được áp dụng tạm thời khi chính quyền dân sự không hoạt động hiệu quả (ví dụ trong việc duy trì trật tự và an ninh hoặc cung cấp các dịch vụ thiết yếu). Trong trường hợp thiết quân luật ở mức độ cao nhất, sĩ quan quân đội cấp cao nhất sẽ tiếp quản hoặc nhậm chức, hoặc ở vai trò như thống đốc quân đội hoặc ở vai trò là người đứng đầu chính phủ, theo đó tước hết mọi quyền lực từ nhà điều hành, lập pháp và tư pháp của chính phủ trước đó.
Thiết quân luật có thể được chính quyền sử dụng để áp đặt người dân thực thi theo luật lệ của họ. Tình huống như vậy có thể xảy ra sau một cuộc đảo chính (như đảo chính tại Thái Lan năm 2006); hoặc xảy ra khi bị đe dọa bởi cuộc biểu tình của nhân dân (như cuộc biểu tình Thiên An Môn năm 1989 tại Trung Quốc); hoặc để đàn áp phe đối lập chính trị (như tại Ba Lan vào năm 1981); hoặc để ổn định những cuộc nổi dậy (như cuộc khủng hoảng tháng 10 năm 1970 tại Canada). Tuyên bố thiết quân luật cũng có thể được đưa ra trong trường hợp thiên tai lớn. Tuy nhiên, hầu hết các nước sử dụng một hình thức pháp lý khác gọi là "Tình trạng Khẩn cấp".
Thiết quân luật cũng đã được áp đặt trong khi diễn ra các cuộc xung đột, chiến tranh và tại các khu vực bị chiếm đóng, nơi việc không có chính quyền dân sự là tiền đề cho tình trạng người dân bất ổn định. Điển hình của hình thức cai trị quân sự này là ở khoảng thời gian tái thiết sau Thế chiến thứ II tại Đức và Nhật Bản, cũng như việc tái thiết miền Nam sau cuộc Nội chiến Hoa Kỳ.
Thông thường, việc áp dụng thiết quân luật đi kèm với lệnh giới nghiêm, đình chỉ pháp luật dân sự, giảm các quyền dân sự thông thường của công dân, giới hạn độ dài thời gian quá trình xét xử (còn gọi là quyền bảo hộ nhân thân) và quy định nhiều hình phạt nghiêm khắc hơn luật bình thường, đồng thời áp dụng luật quân sự mở rộng hoặc tư pháp quân sự đối với dân thường. Công dân bất tuân thiết quân luật có thể bị đưa ra tòa án quân sự. Tại nhiều quốc gia, thiết quân luật quy định hình phạt tử hình đối với một số tội phạm nhất định, dù cho luật bình thường không quy định tội phạm hay hình phạt đó trong hệ thống của pháp luật.
Phân biệt giữa Thiết quân luật và Tình trạng khẩn cấp

Trong trường hợp Thiết quân luật quân đội điều hành chính quyền, trong khi trong tình trạng khẩn cấp chính quyền dân sự vẫn nắm quyền. Tình trạng khẩn cấp thường có những giới hạn được ghi trong hiến pháp, hoặc có những quy định những quyền công dân nào có thể được đình chỉ và khi nào tài sản có thể bị tịch thu. Thiết quân luật cho phép quân đội trên căn bản làm những gì họ muốn và đình chỉ hầu hết các luật dân sự và cả hiến pháp.
Tình trạng khẩn cấp thường được ban hành trong những thiên tai lớn như bão lụt, mặc dù dân chúng ổn định. Thiết quân luật, ngược lại, thường được tuyên bố khi một người trung bình có thể vi phạm luật vì thiếu một chính phủ dân sự làm chủ tình hình.
Thường thì Thiết quân luật được ban hành không giới hạn thời gian và được hủy bỏ rất chậm, những người có rất ít quyền lực chính trị, bất thình lình lên điều hành cả một vùng hay cả một nước. Tình trạng khẩn cấp thường có tính cách địa phương, và những người điều hành là những người đang nắm quyền như thống đốc hay lực lượng cảnh sát địa phương. Thêm nữa, Tình trạng khẩn cấp thường được hoạch định để chấm dứt nhanh chóng, trở về tình trạng nguyên thủy trước thảm họa.