stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Ondskan (phim)
Phân vai

Andreas Wilson vai Erik Ponti
Henrik Lundström vai Pierre Tanguy
Gustaf Skarsgård vai Otto Silverhielm
Linda Zilliacus vai Marja
Jesper Salén vai Gustaf Dalén
Peter Eggers vai Karl von Rosen
Filip Berg vai Johan
Johan Rabaeus vai cha dượng của Erik
Marie Richardson vai mẹ Erik
Magnus Roosmann vai Tosse Berg, giáo viện dạy thể dục
Ulf Friberg vai Tranströmer, giáo viên dạy môn sinh học
Lennart Hjulström vai Lindblad, hiệu trưởng Stjärnsberg
Mats Bergman vai Melander, giáo viên dạy môn lịch sử
Kjell Bergqvist vai Gunnar Ekengren, luật sư
Björn Granath vai hiệu trưởng
Fredrik af Trampe vai von Schenken
Petter Darin vai von Seth
Sản xuất

Dựa trên một trong những cuốn sách bán chạy nhất của Thụy Điển thời hiện đại, đã có những bàn luận về việc chuyển thể thành phim trong nhiều năm (kể cả một số lần thất bại), trước khi Mikael Håfström được mời làm đạo diễn bộ phim. Ban đầu dự án được thai nghén thành một bộ phim truyền hình dài tập, nhưng Håfström thấy mình chưa sẵn sàng cho một quá trình sản xuất dài kì như vậy. Thay vào đó, anh đã đợi vài năm và cuối cùng thuyết phục được các nhà sản xuất biến nó thành phim điện ảnh. Håfström đã mời Hans Gunnarsson (một đồng nghiệp anh từng làm việc cùng) làm đồng tác giả kịch bản, và quá trình sáng tác cũng như lên kinh phí được tiến hành nhanh chóng. Kinh phí bộ phim là 20 triệu krona Thụy Điển.
Việc tuyển chọn diễn viên phụ diễn ra mà không gặp bất kỳ khó khăn đáng kể nào, song mặc dù đã có hơn 120 ứng viên đi thử vai, nhưng đoàn phim vẫn chưa tìm được diễn viên chính khi chỉ còn hai tuần nữa là bộ phim bấm máy ghi hình. Cuối cùng, đạo diễn lựa chọn Andreas Wilson, một nam người mẫu trẻ với kinh nghiệm diễn xuất rất hạn chế mà ông từng gặp lướt qua tại một bữa tiệc sinh nhật. Håfström đã liên lạc với những người mà ông biết từng tham gia bữa tiệc để lấy số điện thoại của Wilson, sau đó ông gọi cho anh và mời anh đến. Håfström ngay lập tức chắc chắn rằng mình đã tìm đúng người, và sau một vài cuộc kiểm tra thể chất, Wilson đã được giao vai diễn này. Trước khi bắt đầu ghi hình, Wilson đã được tập luyện bơi lội để học cách bơi trườn sấp theo những vận động viên bơi lội ở thập niên 1950.
Quá trình quay phim mất 30 ngày để hoàn thành, từ đầu tháng 10 đến tháng 11 năm 2002. Ngôi trường Stjärnsberg trong phim dựa trên trường nội trú Solbacka, ngôi trường có thật mà tác giả tiểu thuyết theo học. Trường bị đóng cửa năm 1973. Tòa nhà gốc của Solbacka vẫn tồn tại và hoạt động thành một trung tâm giải trí cho các vận động viên chơi golf, nhưng đã được cải tạo đến mức đạo diễn cảm thấy nó không thể được sử dụng làm địa điểm quay phim đáng tin cậy. Thay vào đó, hầu hết các cảnh quay bên ngoài được thực hiện xung quanh Nhà Görväln ở Jakobsberg, phía bắc Stockholm. Khu ăn uống trong phim được xây dựng trong một studio như một bản sao nhà ăn gốc của trường học, dựa trên những bức ảnh từ thời đó. Các cảnh quay ở hồ bơi được ghi hình tại trường Gubbängsskolan ở phía nam Stockholm.
Các bài hát có mặt trong phim gồm có "Stupid Cupid" của Neil Sedaka, "The Great Pretender" của The Platters, "Weisser Halunder" của Inger Berggren và "Peggy Sue" của Buddy Holly & The Crickets.
Phát hành

Bộ phim lần đầu được trình chiếu cho những khách hàng tiềm năng tại Thị trường phim Marché của Liên hoan phim Cannes năm 2003. Buổi chiếu đầu tiên trước khán giả của phim là tại Liên hoan phim quốc tế Toronto vào tháng 9 cùng năm. Buổi ra mắt phim tại Thụy Điển diễn ra vào ngày 26 tháng 9. Ondskan đã gặt hái thành công lớn về mặt thương mại ở Thụy Điển với tổng số 959.223 lượt vé bán ra. Ngày 24 tháng 6 năm 2005, tác phẩm được phát hành tại Vương quốc Anh và vào ngày 10 tháng 3 năm 2006 dưới dạng phát hành hạn chế tại Hoa Kỳ.
Đón nhận > Đánh giá chuyên môn

Ondskan nhận được 68% lượng tán đồng trên trang web tổng hợp đánh giá Rotten Tomatoes, dựa trên 38 bài đánh giá và đạt điểm trung bình là 6,53/10. Các chuyên gia của trang web nhất trí: "Những nỗ lực của Evil nhằm giải mã nguyên nhân và hậu quả của bạo lực không phải lúc nào cũng thành công, nhưng kết quả của cái kết được dàn dựng tốt vẫn có tác động đáng lo ngại. Metacritic thì chấm bộ phim số điểm trung bình là 61/100, dựa trên 15 nhà phê bình, thể hiện "các bài đánh giá nhìn chung là ổn".
Đón nhận > Giải thưởng

Bộ phim đã được Thụy Điển gửi đi tranh giải Oscar cho Phim ngoại ngữ xuất sắc nhất tại lễ trao giải Oscar lần thứ 76. Ngày 27 tháng 1 năm 2004, có thông báo rằng phim đã lọt vào 5 đề cử chung cuộc. Jan Guillou không thể tham dự lễ trao giải vì không nhận được vé. Tại giải Guldbagge của Thụy Điển, phim nhận được 7 đề cử và thắng ba giải: Phim xuất sắc nhất, Quay phim xuất sắc nhất và Thiết kế sản xuất xuất sắc nhất. Các hạng mục mà phim thất cử là Đạo diễn xuất sắc nhất, Kịch bản xuất sắc nhất, Nam diễn viên chính xuất sắc nhất cho Wilson và Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất cho Gustaf Skarsgård.
| Năm | Giải thưởng | Hạng mục | Các đề cử | Kết quả |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2004 | Giải Oscar | Phim ngoại ngữ xuất sắc nhất | Ingemar Leijonborg và Hans Lönnerheden | Đề cử |
| 2004 | Giải Guldbagge | Phim xuất sắc nhất | Ingemar Leijonborg và Hans Lönnerheden | Đoạt giải |
| 2004 | Giải Guldbagge | Đạo diễn xuất sắc nhất | Mikael Håfström | Đề cử |
| 2004 | Giải Guldbagge | Kịch bản xuất sắc nhất | Hans Gunnarsson và Mikael Håfström | Đề cử |
| 2004 | Giải Guldbagge | Nam diễn viên chính xuất sắc nhất | Andreas Wilson | Đề cử |
| 2004 | Giải Guldbagge | Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất | Gustaf Skarsgård | Đề cử |
| 2004 | Giải Guldbagge | Thiết kế sản xuất xuất sắc nhất |  | Đoạt giải |
| 2004 | Giải Guldbagge | Quay phim xuất sắc nhất | Peter Mokrosinski | Đoạt giải |
Chú thích

↑  “Ondskan” (bằng tiếng Thụy Điển). Swedish Film Database. 26 tháng 9 năm 2003. Truy cập ngày 16 tháng 9 năm 2016.
↑  Wilhelmson, Markus (24 tháng 2 năm 2004). “Min son ljuger om Ondskan” (bằng tiếng Thụy Điển). Expressen. Bản gốc lưu trữ ngày 30 tháng 7 năm 2009. Truy cập ngày 2 tháng 11 năm 2003.
1 2 3 4  Rob Carnevale (30 tháng 11 năm 2005). “Evil - Mikael Håfström interview”. Indie London (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  Agerman, Per; Pineus, Isaac (21 tháng 10 năm 2003). “Kan svensk film stå på egna ben?” (bằng tiếng Thụy Điển). Affärsvärlden. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 9 năm 2009. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  Annika Persson (22 tháng 9 năm 2003). “Han är Guillous alter ego”. Dagens Nyheter (bằng tiếng Thụy Điển). Bản gốc lưu trữ ngày 21 tháng 9 năm 2009. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
1 2  Karin Lindstedt (28 tháng 10 năm 2002). “Det var vissa man gjorde illa”. Aftonbladet (bằng tiếng Thụy Điển). Bản gốc lưu trữ ngày 6 tháng 9 năm 2009. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
1 2  “Evil (2003): Filming locations”. Swedish Film Database. Swedish Film Institute. Truy cập ngày 2 tháng 8 năm 2009.
↑  “Solbackas Historia”. Solbacka Sport & Konferens (bằng tiếng Thụy Điển). Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 9 năm 2012. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  “Evil (2003): Soundtrack listing”. Swedish Film Database (bằng tiếng Anh). Swedish Film Institute. Truy cập ngày 6 tháng 8 năm 2010.
↑  Collin, Lars (27 tháng 2 năm 2005). “Så väljs en svensk Oscarskandidat” (bằng tiếng Thụy Điển). Svenska Dagbladet. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  Denis Seguin (29 tháng 7 năm 2003). “European films line up for Toronto premiere”. Screen Daily (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  Zillén, Fredrik (30 tháng 4 năm 2008). “Så gör du en publiksuccé!”. Filmnyheterna (bằng tiếng Thụy Điển). Swedish Film Institute. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 10 năm 2011. Truy cập ngày 6 tháng 8 năm 2010.
↑  “Evil (2003)”. Rotten Tomatoes (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  “Evil”. Metacritic (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  Lloyd de Vries (27 tháng 1 năm 2004). “Rings' Racks Up 11 Oscar Nods”. CBS News (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  “Guillou lägger ner sitt filmbolag”. Svenska Dagbladet (bằng tiếng Thụy Điển). 28 tháng 2 năm 2004. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  Gentele, Jeanette (26 tháng 1 năm 2004). “Ondskan' bästa svenska film 2003”. Svenska Dagbladet (bằng tiếng Thụy Điển). Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
↑  “Daybreak leads Sweden's Guldbagge race”. Screen Daily (bằng tiếng Anh). 9 tháng 1 năm 2004. Truy cập ngày 22 tháng 8 năm 2023.
Lâu đài Görvälns ở phía bắc Stockholm được chọn làn ngoại thất của của tòa nhà trường học.
Norlindhia amplectens

| Norlindhia amplectens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Norlindhia
Loài (species): N. amplectens
Danh pháp hai phần
Norlindhia amplectens (Harv.) B.Nord., 2006 
Norlindhia amplectens là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Harv.) B.Nord. mô tả khoa học đầu tiên năm 2006.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Norlindhia amplectens”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Tiết hầu

Tiết Hầu (chữ Hán: 節侯) là thụy hiệu của một số vị vua chư hầu trong lịch sử Trung Quốc.
Danh sách

Tây Hán Lạc Thành tiền Tiết hầu
Tây Hán Bình Cao Tiết hầu
Tây Hán An Thành Tiết hầu
Tây Hán Phù Khâu Tiết hầu
Tây Hán Quảng Thích Tiết hầu
Tây Hán Ninh Dương Tiết hầu
Tây Hán Hà Khâu Tiết hầu
Tây Hán Kịch Nguyên Tiết hầu
Tây Hán Hoài Xương Tiết hầu
Tây Hán Lâm Nguyên Tiết hầu
Tây Hán Cát Khôi Tiết hầu
Tây Hán Bình Đích Tiết hầu
Tây Hán Bình Độ Tiết hầu
Tây Hán Cảo Tiết hầu
Tây Hán Át Thị Tiết hầu
Tây Hán Khai Phong Tiết hầu
Tây Hán Diễn Tiết hầu
Tây Hán Bác Dương Tiết hầu
Tây Hán Nghiêm Tiết hầu
Tây Hán Trương Tiết hầu
Tây Hán Long Ngạch Tiết hầu
Tây Hán Cố An Tiết hầu
Tây Hán Kiến Bình Tiết hầu
Tây Hán Qua Dương Tiết hầu
Tây Hán Ái Thích Tiết hầu
Tây Hán Nghĩa Thành Tiết hầu
Tây Hán Diên Hương Tiết hầu
Tây Hán Dương Bình Tiết hầu
Tây Hán Bình Xương Tiết hầu
Tây Hán Phù Phong Tiết hầu
Tây Hán An Xương Tiết hầu
Tây Hán Thành Dương Tiết hầu
Tây Hán Dương Thành Tiết hầu
Tây Hán Nghĩa Dương Tiết hầu
Tây Hán Trường Bình Tiết hầu
Tây Hán Bao Lỗ Tiết hầu
Tây Hán Lạc Thành hậu Tiết hầu
Tây Hán Bình Khúc Tiết hầu
Tây Hán Đô An Tiết hầu
Đông Hán Hạ Dương Tiết hầu (hoặc Ứng Tiết Hầu)
Đông Hán Sơn Tang Tiết hầu (thời Cánh Thủy Đế từng được ban họ Lưu, giữ chức Tri Mệnh Tiết Hầu và tiến phong làm Đặng Tiết Vương)
Đông Hán Dương An Tiết hầu
Tào Ngụy An Quốc Tiết hầu
Nguyễn triều Chiêu Vũ Cần Tiết hầu (sau được tiên phong làm Chiêu Cần Tiết Công, sau được cải thụy hiệu là Tĩnh Nghị Vũ công)
Meşeli, Elâzığ

| Meşeli |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
MeşeliVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Elâzığ
Thành phố: Elâzığ
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 359 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Meşeli là một xã thuộc thành phố Elâzığ, tỉnh Elâzığ, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 359 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Elazığ”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 18 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 31 tháng 8 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Tricholochmaea sablensis

| Tricholochmaea sablensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Chrysomelidae
Chi (genus): Tricholochmaea
Loài (species): T. sablensis
Danh pháp hai phần
Tricholochmaea sablensis Brown, 1969 
Tricholochmaea sablensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Brown miêu tả khoa học năm 1969.
Chú thích

↑  Chrysomelidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008
Xã Madison, Quận Carroll, Indiana

| Xã Madison Madison Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
 
 Vị trí trong Quận Carroll, Indiana
 Vị trí quận Carroll trong tiểu bang Indiana ở Hoa Kỷ
Xã Madison
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Indiana
Quận: Quận Carroll
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 433
Múi giờ: CST (UTC-5)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-4)
Xã Madison (tiếng Anh: Madison Township) là một xã thuộc quận Carroll, tiểu bang Indiana, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 433 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 13 tháng 10 năm 2012.
Thỏ Beveren

Thỏ Beveren là một giống thỏ có nguồn gốc từ Bỉ. Đây là một trong những giống thỏ lâu đời nhất và lớn nhất của thỏ lấu lông. Nó lần đầu tiên được nuôi ở Beveren, một thị trấn nhỏ gần Antwerp tại Bỉ. Chúng được công nhận bởi Hiệp hội nhân giống thỏ Mỹ (Rabbit Breeders Association) với ba màu sắc khác nhau, Đen, Xanh và Trắng.
Đặc điểm

Lớp lông khoác của chúng có thể là màu xanh, trắng, đen, nâu và màu hoa cà, mặc dù không phải tất cả những giống này là ARBA-công nhận. Có nhiều loại quý hiếm được gọi là Beveren đi kèm trong các màu sắc tương tự nhưng có lông trắng. Sự đa dạng màu xanh là phiên bản gốc. Thỏ Beveren được tôi luyện tốt, sạch sẽ, và thông minh. Chúng tràn đầy năng lượng, và thích khám phá ngoài trời. Bộ lông nên dày đặc và bóng nhẹ nhàng. Chiều dài lông bình quân 1¼ đến 1 ½ inches. Loài thỏ lớn này có một hình dạng mandolin rõ rệt.
Chúng là vật nuôi nhạy cảm với các yếu tố ngoại cảnh (chốn trạy, sợ tiếng động), khả năng thích ứng với môi trường kém. Nếu được chăm sóc tốt, chúng sẽ trở nên thân thiện và vui vẻ. Cần tránh tiếp xúc với các loài động vật khác, đặc biệt là chuột. Nếu ban ngày chúng ăn không hết thức ăn thì cần vét sạch máng, nếu thừa chuột sẽ lên ăn và cắn chết thỏ, nhất là thỏ con mới đẻ.
Dạ dày chúng co giãn tốt nhưng co bóp yếu. Nhiều con bị chứng sâu răng hành hạ và có vấn đề về tiêu hóa. Chúng cũng bị mắc một số bệnh như bại huyết, ghẻ, cầu trùng, viêm ruột, do ăn thức ăn sạch sẽ, không bị nấm mốc. Nếu thấy chúng có hiện tượng phân hôi, nhão sau đó lỏng dần thấm dính đét lông quanh hậu môn, kém ăn, lờ đờ uống nước nhiều đó là bệnh tiêu chảy.
Chăm sóc

Bài chi tiết: Nuôi thỏ
Cho ăn cà rốt có thể khiến chúng bị sâu răng, cũng như gây nên những vấn đề về sức khỏe khác. Cà rốt và táo chứa nhiều đường thực vật, chỉ nên cho thỏ ăn những loại này ít. Chúng thích cam thảo nhưng nó lại không tốt bởi thỏ không thể tiêu hóa đường. Chúng thông thường không ăn rau củ có rễ, ngũ cốc hoặc trái cây, đặc biệt là rau diếp. Nên cho thỏ ăn cỏ, cải lá xanh đậm như bắp cải, cải xoăn, bông cải xanh (phải rửa sạch).
Luôn có thức ăn xanh trong khi chăm sóc, lượng thức ăn xanh cho chúng luôn chiếm 90% tổng số thức ăn trong ngày. Có thể cho chúng ăn thêm thức ăn tinh bột, không được lạm dụng vì chúng sẽ dễ bị mắc bệnh về đường tiêu hóa dẫn đến chết. Nhiều người cho rằng thỏ không cần uống nước là sai. Thỏ chết không phải do uống nước hay ăn cỏ ướt mà vì uống phải nước bẩn và ăn rau bị nhiễm độc.
Oncideres crassicornis

| Oncideres crassicornis |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Oncideres
Loài (species): O. crassicornis
Danh pháp hai phần
Oncideres crassicornis Bates, 1865 
Oncideres crassicornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Nototriche rugosa

| Nototriche rugosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malvales
Họ (familia): Malvaceae
Chi (genus): Nototriche
Loài (species): N. rugosa
Danh pháp hai phần
Nototriche rugosa (Phil.) A.W. Hill, 1906 
Nototriche rugosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được (Phil.) A.W. Hill mô tả khoa học đầu tiên năm 1906.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Nototriche rugosa”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Micaria

| Micaria |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Gnaphosidae
Chi (genus): Micaria Westring, 1851
Micaria là một chi nhện trong họ Gnaphosidae.
Chú thích

↑  Norman I. Platnick. “The World Spider Catalog, Version 13.5”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Kê Proso

| Kê Proso |
| --- | --- |
Bông kê chín
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Magnoliophyta
Lớp (class): Liliopsida
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Panicum
Loài (species): P. miliaceum
Danh pháp hai phần
Panicum miliaceum L. 
Panicum miliaceum
Kê Proso, kê châu Âu (danh pháp hai phần: Panicum miliaceum). Cả tổ tiên hoang dại lẫn nơi rhuần hóa kê Proso đều không rõ, nhưng lần đầu tiên nó xuất hiện như là một loại cây trồng ở cả miền nam Kavkaz lẫn Trung Quốc vào khoảng năm 5000 TCN, cho thấy nó có thể đã được thuần hóa một cách độc lập ở từng khu vực. Nó vẫn được trồng rộng khắp tại Ấn Độ, Nga, Trung Đông, Thổ Nhĩ Kỳ và România. Tại Hoa Kỳ, kê Proso chủ yếu được trồng để lấy hạt cho chim ăn. Nó được bày bán như là một loại thực phẩm tự nhiên và do nó không chứa gluten nên có thể được đưa vào trong khẩu phần ăn của những người không chịu được bánh mì.
Kê Proso thích nghi với nhiều loại đất và nhiều điều kiện khí hậu; nó có khoảng thời gian mỗi vụ mùa là khá ngắn và cần ít nước. Nhu cầu về nước của kê Proso có lẽ là thấp nhất trong số các loại cây lương thực chính. Nó là loại cây trồng tốt và phù hợp cho các kiểu canh tác đất khô và canh tác không cày xới đất. Kê Proso là một loài cây một năm trong họ Hòa thảo (Poaceae) với chiều cao cây có thể tới 100 cm (4 ft). Các đầu mang hạt mọc thành chùm. Các hạt nhỏ (2–3 mm) và có màu kem, vàng, đỏ cam, nâu v.v.
Kê Proso là cây thân thảo một năm như các loài kê khác, nhưng nó không có quan hệ họ hàng gần gũi với kê trân châu, kê đuôi cáo, kê chân vịt hay kê Barnyard.
Lịch sử và thuần hóa

Không giống như kê đuôi cáo, tổ tiên hoang dại của kê Proso vẫn chưa được nhận dạng rõ ràng và chắc chắn. Zohary và Hopf lưu ý rằng dạng cỏ dại của loài cây này được tìm thấy ở Trung Á, bao phủ một khu vực từ biển Caspi về phía đông tới Tân Cương và Mông Cổ, và cho rằng các khu vực bán khô cằn này có thể là nơi che giấu dạng kê "thật sự hoang dại". Họ cũng đề cập tới một điều là loài kê này cũng đã được thông báo là tìm thấy ở các khu vực thuộc thời đại đồ đá mới ở Gruzia (có niên đại khoảng 5000-4000 năm TCN), cũng như đã được khai quật tại các làng làm nghề nông nghiệp của nền văn hóa Nhưỡng Thiều ở miền đông Trung Quốc. Kê Proso dường như đã xuất hiện tại châu Âu không bao lâu sau khi nó xuất hiện tại Gruzia, đầu tiên tại miền đông và trung châu Âu. Tuy nhiên, nó phải mất một vài nghìn năm nữa để có thể du nhập vào các khu vực ngày nay là Italia, Hy Lạp, Iran, và chứng cứ sớm nhất cho việc gieo trồng nó tại khu vực Trung Cận Đông là phát hiện trong các đống phế tích của Nimrud, Iraq có niên đại khoảng năm 700 TCN.
Zonary và Hopf kết luận rằng trong khi kê Proso "không thuộc về bộ sưu tập cây trồng Trung Cận Đông thời đại đồ đá mới", thì nó đã tới châu Âu không muộn hơn khoảng thời gian mà các sự du nhập này xảy ra, và thừa nhận rằng kê Proso "là hình tượng cho thực nghiệm độc lập trong quá trình thuần hóa, một quá trình có thể đã bắt đầu... trước khi các loại cây trồng lương thực của Trung Cận Đông đến đây."
Volta Grande

| Volta Grande |
| --- | --- |
—  Đô thị  —
 

 

Volta GrandeLocation in Brazil
Quốc gia:  Brazil
Bang: Minas Gerais
Vùng thuộc bang: Zona da Mata
Tiểu vùng: Cataguases
Diện tích
 • Tổng cộng: 208,874 km2 (80,647 mi2)
Dân số (2007)
 • Tổng cộng: 5.166
 • Mật độ: 24,9/km2 (64/mi2)
Múi giờ: BRT (UTC-3)
 • Mùa hè (DST): BRST (UTC-2)
36720-000 - 36724-999 
Mã điện thoại: 32 
Volta Grande là một đô thị thuộc bang Minas Gerais, Brasil. Đô thị này có diện tích 208,874 km², dân số năm 2007 là 5166 người, mật độ 24,9 người/km².
Thác Niagara

Đối với các định nghĩa khác, xem Niagara.
| Niagara Falls |
| --- | --- |

Tọa độ: 43°04′48″B 79°04′29″T﻿ / ﻿43,0799°B 79,0747°T﻿ / 43.0799; -79.0747﻿ (Niagara Falls)
Loại thác nước: Thác lớn
Tổng độ cao: 167 ft (51 m)
Số tầng dốc: 3
Dòng kênh: sông Niagara
Tỉ lệ dòng chảy trung bình: 85.000 cu ft/s (2.400 m3/s)
Thác Niagara (tiếng Anh: Niagara Falls; tiếng Pháp: les Chutes du Niagara) ở sông Niagara tại Bắc Mỹ, nằm ở đường biên giới của Hoa Kỳ và Canada. Thác Niagara bao gồm 3 thác riêng biệt: thác Horseshoe (Canada) (đôi lúc gọi là thác Canada), thác Mỹ và một thác nhỏ hơn gần đó là thác Bridal Veil. Dù thác không cao nhưng các thác Niagara rất rộng. Với hơn 168.000 m³ nước rơi xuống mỗi phút vào thời điểm nhiều nhất, và trung bình gần 110.000 m³ mỗi phút, đây là thác nước mạnh nhất ở Bắc Mỹ. Thác Niagara tọa lạc khoảng 20 phút đi từ thành phố Buffalo của Hoa Kỳ và Toronto của Canada.
Xem từ Tháp Skylon đến Thác Niagara
Niagara Falls nhìn từ không trung
Các thác Niagra nổi tiếng vì vẻ đẹp và nguồn giá trị cho thủy điện và một dự án gây thách thức cho bảo vệ môi trường. Là một địa điểm du lịch nổi tiếng một thế kỷ, kỳ quan thiên nhiên này nằm giữa hai thành phố kết nghĩa Niagara Falls, Ontario và Niagara Falls, New York.
Thác Niagara gồm Thác Móng Ngựa (Horseshoe Falls-thuộc Canada) và Thác Mỹ. Thác Horseshoe Falls cao khoảng 173 feet (53m). Chiều cao thác Mỹ thay đổi từ 70–100 feet (21m) do khối đá lớn nằm dưới chân thác. Thác Horseshoe Falls rộng khoảng 2600 feet (792 m), còn Thác Mỹ American Falls rộng 1.060 feet (323 m). 
Thể tích nước của thác vào mùa nước lớn có thể đạt tới 202.000 cubic feet mỗi giây (5.720 m³/s). Suốt mùa hè, mỗi giây khoảng 2.832 m³ nước chảy qua thác, trong đó tới 90% là qua thác Horseshoe Falls.
Vượt thác

Tháng 10 năm 1858, Sam Patch –nhảy thác và sống sót, mở ra 'truyền thống' daredevils vượt thác. Vào ngày 24 tháng 10 năm 1901, cô giáo 63 tuổi ở bang Michigan tên là Annie Edson Taylor đã là người đầu tiên vượt thác trong một cái thùng; Bà này cũng sống sót, tuy bị xây xước một chút nhưng hầu như bình yên vô sự.
Sau bà Taylor, 14 người khác cũng muốn vượt thác trong hoặc trên một phương tiện nào đó. Một vài người không hề hấn gì nhưng đa số bị thương nặng. Những người sống sót sau những trò phô trương này đều bị buộc tội và bị phạt bởi vì luật cấm nhảy thác đã được đưa ra ở cả hai nước.
Điều kỳ diệu ở Niagara "Miracle at Niagara" xảy ra ngày 9 tháng 7 năm 1960, một cậu bé 5 tuổi người Mỹ tên là Roger Woodward đã sống sót khi rơi từ trên đỉnh thác Horseshoe Fall xuống mà chỉ được bảo vệ bởi một chiếc áo phao. Cô chị gái của cậu, Deanne, được cứu khi chỉ còn cách miệng thác chừng 20 feet (6m). Vài phút sau, Roger được cứu ở phía dưới chân thác bởi những người trên tàu Maid of the Mist (Tàu du lịch ở thác Niagara). Sự sống sót khó tin của cậu đã được đưa tin khắp thế giới.
Võ Sĩ Ước

Võ Sĩ Hoạch (chữ Hán: 武士彠; 559 - 635), biểu tự Tín Minh (信明), còn được gọi là Võ Chu Thái Tổ. Ông một quan lại thời nhà Tùy và nhà Đường, được biết đến chủ yếu là cha của Võ Tắc Thiên.
Sinh thời khi làm quan, Võ Sĩ Hoạch được ban tới tước Quốc công. Ông mất trước khi con gái là Võ Tắc Thiên nhập cung. Khi Võ Tắc Thiên xưng Đế, bà đã truy tôn cha mình làm Hoàng đế.