stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Thế giới tự do

Thế giới Tự do là một thuật ngữ xuất hiện vào thời kỳ chiến tranh Lạnh, được sử dụng bởi các quốc gia tư bản không cộng sản (thường là Mỹ và Tây Âu) để mô tả về chính các quốc gia này. "Thế giới Tự do" được các nước tư bản dùng để gọi những quốc gia mà họ coi là có bầu cử công bằng và nhân dân có đầy đủ quyền con người, thuật ngữ này thường được phương Tây dùng để chỉ chính họ trong sự tương phản với các nước khác, ví dụ như các nước thuộc khối Xã hội chủ nghĩa.
Tuy nhiên, thực tế nhiều nước có chính phủ độc tài cũng được phương Tây coi là thuộc "Thế giới tự do", miễn là chính phủ các nước này ủng hộ chủ nghĩa tư bản, là đồng minh của phương Tây và chủ nghĩa chống Cộng. Ví dụ đáng chú ý bao gồm Tây Ban Nha thời phát xít Francisco Franco, Hàn Quốc dưới chính quyền độc tài Phác Chính Hy, Đài Loan dưới chính quyền độc tài Tưởng Giới Thạch, Nam Phi (dưới chế độ Apartheid được Anh quốc ủng hộ) và Hy Lạp (dưới chế độ độc tài quân sự những năm 1960 - 1970). Trong chiến tranh Việt Nam, các nước gửi quân trợ giúp Hoa Kỳ cũng được Hoa Kỳ coi là thuộc "thế giới tự do" và liên minh đó được gọi là "Quân lực thế giới tự do", dù thực tế thì Hàn Quốc và Philippines là những nước có chính phủ độc tài ở thời kỳ đó. Vì vậy, thuật ngữ "Thế giới tự do" bị nhiều người coi là một chiêu bài tuyên truyền lừa dối, mang tính đạo đức giả của phương Tây hơn là dựa theo thực tế.
Từ này thường được các nước tư bản phương Tây sử dụng để mô tả sự đối lập giữa họ với các nước theo chủ nghĩa cộng sản thời Chiến tranh lạnh. Đối lại, các nước có chính phủ ủng hộ chủ nghĩa cộng sản gọi mình là "Khối Xã hội chủ nghĩa" và gọi các nước phương Tây là "Khối tư bản", hoặc "Khối thực dân đế quốc".
Vì vai trò lớn của Hoa Kỳ trong chiến tranh Lạnh, Tổng thống Hoa Kỳ nhiều lúc được báo chí phương Tây gọi là "nhà lãnh đạo của Thế giới Tự do", đặc biệt là ở báo chí tại Hoa Kỳ. Sau năm 1991, cách gọi này được loại bỏ, một phần vì nó kích động Chủ nghĩa bài Mỹ ở các nước khác. Ngày nay, khi chiến tranh Lạnh kết thúc, theo Samuel P. Huntington, thuật ngữ này đã được thay thế bằng khái niệm "cộng đồng thế giới" mà ông lập luận rằng "đã trở thành danh từ hoa mỹ mới (thay thế "thế giới tự do") nhằm hợp pháp hành động tranh đoạt lợi ích của Hoa Kỳ và các cường quốc phương Tây khác trên toàn thế giới". Theo báo Nhân dân tại Việt Nam, Mỹ luôn tự ca ngợi mình là "thế giới tự do" và tự cho mình quyền mang các giá trị "tự do, dân chủ" áp đặt khắp năm châu, trong khi chính nước Mỹ có tỷ lệ tội phạm cao gấp 10 lần các nước phát triển khác, và chính phủ Mỹ còn lập cả hệ thống nhà tù bí mật ở nước ngoài, được điều hành bởi Cục Tình báo Trung ương (CIA), tại đó phạm nhân bị đối xử bất công, vô nhân đạo, vi phạm Công ước Liên Hiệp quốc.
La Roque-d'Anthéron

| --- | --- |
 La Roque-d'Anthéron  Silvacane Abbey in La Roque-d'Anthéron
La Roque-d'Anthéron  Silvacane Abbey in La Roque-d'Anthéron

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Provence-Alpes-Côte d'Azur
Tỉnh: Bouches-du-Rhône
Quận: Aix-en-Provence
Tổng: Lambesc
Liên xã: Pays d'Aix
Xã (thị) trưởng: Jean-Louis Turcan (2001-2008)
Thống kê
Độ cao: 128–484 m (420–1.588 ft) (bình quân 175 m (574 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 25,49 km2 (9,84 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 13084/ 13640

La Roque-d'Anthéron là một xã ở tỉnh Bouches-du-Rhône, thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur ở miền nam nước Pháp.
Tipula koiari

| Tipula koiari> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Tipulidae
Chi (genus): Tipula
Loài (species): T. koiari
Danh pháp hai phần
Tipula koiari Young, 1987 
Tipula koiari là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Australia.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập 5 tháng 6 năm 2012.
Bukowo, Hạt Wałcz

| Bukowo |
| --- | --- |
—  Village  —
 
Bukowo
Country:  Ba Lan
Voivodeship: West Pomeranian
County: Wałcz
Gmina: Człopa
Múi giờ: UTC+1, UTC+2 
Bukowo [buˈkɔvɔ] là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Człopa, thuộc hạt Wałcz, Tây Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 5 kilômét (3 mi) phía đông bắc Człopa, 26 km (16 mi) phía tây nam của Wałcz và 114 km (71 mi) về phía đông của thủ đô khu vực Szczecin.
Osmia namaquaensis

| Osmia namaquaensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Megachilidae
Phân họ (subfamilia): Megachilinae
Tông (tribus): Osmiini
Chi (genus): Osmia
Loài (species): O. namaquaensis
Danh pháp hai phần
Osmia namaquaensis Friese, 1913 
Osmia namaquaensis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1913.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Bozbayır, Derik

| Bozbayır |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
BozbayırVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Mardin
Huyện: Derik
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 460 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Bozbayır là một xã thuộc huyện Derik, tỉnh Mardin, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 460 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Mardin”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 13 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 31 tháng 8 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Thủ lĩnh chính trị

Nhãn thuốc lá năm 1869 có hình Boss Tweed
Trong chính trị, một ông chủ hay thủ lĩnh là người kiểm soát một phe hoặc chi nhánh địa phương của một đảng chính trị. Họ không nhất thiết phải đương chức; hầu hết các ông chủ lịch sử đã không, ít nhất là trong thời gian ảnh hưởng lớn nhất của họ. Vô số nhân viên văn phòng trong đơn vị đó là cấp dưới của ông chủ duy nhất trong các công việc tiệc tùng. Mỗi bên trong cùng một phường hoặc thành phố có thể có ông chủ riêng; đó là ông chủ đảng Cộng hòa phường 7 kiểm soát chính trị Cộng hòa, còn ông chủ đảng Dân chủ kiểm soát đảng Dân chủ ở đó. Các ông chủ có thể dựa vào sự ủng hộ của nhiều cử tri, thường là các khối bỏ phiếu có tổ chức và quản lý một liên minh của các khối này và các bên liên quan khác. Khi nhóm chiến thắng, họ thường kiểm soát các cuộc hẹn trong đơn vị của mình và có tiếng nói ở cấp cao hơn. Các nhà cải cách thường cho rằng các ông chủ chính trị đều tham nhũng. Tham nhũng này thường được gắn liền với sự bảo trợ; trao đổi công việc, hợp đồng béo bở và các ưu đãi chính trị khác để bỏ phiếu, đóng góp chiến dịch và đôi khi hối lộ toàn bộ.
Lịch sử

Sự xuất hiện của các thủ lĩnh/ông chủ đã phổ biến từ thời Cộng hòa La Mã, và vẫn còn khá phổ biến hoặc có thể phổ biến rộng rãi ngày nay. Ở Châu Mỹ Tây Ban Nha, Brazil, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha, các ông chủ chính trị được gọi là caciques nắm giữ quyền lực ở nhiều nơi; trong khi ở Ý, chúng thường được gọi là ras. Các ông chủ là một phần chính của bối cảnh chính trị trong suốt thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20 tại Hoa Kỳ, như bộ máy chính trị của Tammany Hall, nơi kiểm soát tài chính cho các chiến dịch và ảnh hưởng thông qua việc ủng hộ các sắp xếp ghế chính trị công khai.
Người giàu có nhất thành Babylon

| Người giàu có nhất thành Babylon |
| --- | --- |
The richest man in Babylon
Bản dịch tiếng Việt của NXB Tổng Hợp
Thông tin sách
Tác giả: George S. Clason
Ngôn ngữ: Tiếng Anh
Chủ đề: Tài chính Self-help
Nhà xuất bản: Penguin Books
Ngày phát hành: 1926
Số trang: 144
Người giàu có nhất thành Babylon (tiếng Anh: The Richest Man in Babylon) là một tác phẩm của doanh nhân, nhà văn Mỹ George Samuel Clason viết về thể loại làm giàu xuất hiện năm 1926, nó là một cuốn sách giới thiệu về cách tiết kiệm, buôn bán và làm giàu của người dân cổ xưa thành Babylon.
Nội dung

Cuốn sách nói tới người đàn ông giàu có nhất thành Babylon tên là Arkad. Ông là một anh thợ khắc gỗ lúc còn trẻ và rất may mắn học được bí quyết để làm giàu. Và khi trở nên giàu có, ông rất sẵn sàng chia sẻ những điều đã giúp ông giàu có cho người khác. Trước tiên, ông ấy chia sẻ với mọi người về 7 cách để chữa trị một túi tiền xẹp lép. Và sau đó, qua lời kể của Kalabab vốn là một thương gia cũng rất giàu có về Arkad, cho biết có 5 quy luật của vàng. Người đàn ông được nhắc đến thứ hai trong cuốn sách là Mathon là người cho vay vàng ở vương quốc Babylon. Câu chuyện về những người nô lệ Dabasir hay Megiddo, Sharru Nada đã nỗ lực vươn lên thoát khỏi kiếp nghèo hèn trở thành người được mọi người kính trọng.
Luận điểm > Một vài trích đoạn

Sự giàu có của mỗi quốc gia đều phụ thuộc vào khả năng tài chính của tất cả các cá nhân, công dân trong quốc gia đó (Lời mở đầu của tác giả)
Babylon là một điển hình nổi bật của khả năng con người có thể đạt tới những mục tiêu vĩ đại, bằng cách sử dụng tất cả các phương tiện mà mình có được. Sự phát triển của cả thành phố rộng lớn này đều chỉ do bàn tay con người vun đắp. Tất cả sự giàu có của nó là nhờ ở con người (Phụ lục lịch sử thành cổ Babylon)
Nếu là người cho vay tiền khôn ngoan và có đầu óc tính toán cẩn thận, thì phải sử dụng cách nào đó để đảm bảo người vay tiền sẽ trả lại số tiền đã vay, cùng với khoản lãi suất. Thà thừa một thận trọng nhỏ còn hơn phải gánh chịu một điều ân hận lớn về sau.
Luận điểm > 7 phương pháp

Bảy phương pháp (của Arkad - được mọi người gắn cho cái biệt hiệu Người giàu nhất thành Babylon) để chữa trị một túi tiền trống rỗng.
Tích lũy theo tỷ lệ 1/10: Nếu cứ mỗi buổi sáng, bạn bỏ vào trong giỏ mười quả trứng, đến buổi chiều chỉ lấy ra chín quả. Sau thời gian cái giỏ sẽ đựng đầy trứng. "Bỏ vào trong túi mười đồng, và chỉ lấy ra chín đồng để chi tiêu".
Kiểm soát những khoản chi tiêu. Nên liệt kê những món hàng định mua lên tấm đất sét, sau đó hãy chọn ra một vài thứ thiết yếu dành cho cuộc sống và phù hợp với số tiền chín phần mười của bạn. Còn những món hàng theo sở thích, bạn hãy mạnh dạn gạch bỏ và xem chúng như hàng ngàn thứ khác mà bạn không thể đáp ứng cho bản thân".
Làm cho vàng sinh lợi: "Mỗi một đồng bạc ví như một tên nô lệ làm việc chăm chỉ cho bạn. Sau đó con, cháu và chắt của chúng cũng làm việc cho bạn, khiến tiền bạc của bạn không ngừng gia tăng, tài sản của bạn ngày càng lớn mạnh"
Giữ gìn tài sản. Khi đã sở hữu được tiền, mỗi người phải biết cách giữ gìn cẩn thận, nếu không nó sẽ nhanh chóng vuột mất do những ham muốn nhất thời. "Trước khi cho bất cứ ai vay mượn tài sản của mình, bạn phải chắc chắn rằng người đó có khả năng hoàn trả lại. Bạn phải lấy sự uy tín, khả năng thu nhập và công việc của người đó để đảm bảo.
Quyết tâm sở hữu một ngôi nhà. Nếu dành 9/10 số tiền kiếm được cho những nhu cầu trong cuộc sống và dành một phần còn lại để tiết kiệm thì đó là cách đầu tư khôn ngoan nhất nhằm đảm bảo một nguồn thu nhập ổn định trong tương lai.
Đảm bảo nguồn thu nhập lâu dài. Trách nhiệm của mỗi người là phải biết chuẩn bị một khoản tài sản cần thiết khi bạn về già".
Tăng cường khả năng kiếm tiền: "Dù làm bất cứ việc gì, các bạn cũng cần phải luôn luôn tìm cách trau dồi, nâng cao các kỹ năng nghề nghiệp của mình. Nếu là một thợ thủ công, bạn phải học hỏi những phương pháp và cách sử dụng các công cụ mới để tay nghề ngày càng điêu luyện hơn. Nếu bạn làm việc trong ngành pháp luật hay bệnh viện, thì nên tham khảo hoặc trao đổi ý kiến với các đồng nghiệp để nâng cao kiến thức. Hoặc nếu là thương gia, bạn phải thường xuyên đi đến nhiều nơi để tìm mua những hàng hóa tốt nhất và đem về bán lại với giá rẻ hơn".
Luận điểm > 5 quy luật của vàng

Năm quy luật của vàng
Đối với những người sẵn sàng dành ra một phần mười số tiền kiếm được để tích lũy cho riêng mình trong tương lai, thì vàng sẽ đến và đến với số lượng ngày càng nhiều.
Vàng là người làm công cần mẫn và rất nhiệt tình nhất đối với những người chủ khôn ngoan biết nhận ra khả năng sinh lợi và phát triển của nó.
Vàng luôn luôn trung thành và đem lại lợi nhuận cho những người chủ thận trọng đầu tư theo lời khuyên của những người khôn ngoan.
Đối với những vụ đầu tư kinh doanh mà bản thân mình chưa nắm rõ hoặc không được người giàu kinh nghiệm chỉ bảo thì rất dễ bị mất vàng.
Nếu dùng vàng để kiếm lợi một cách phi pháp hoặc làm theo những lời khuyên không đúng, lừa đảo hay phó thác nó cho những kinh nghiệm yếu kém thì rất dễ thất bại và mất sạch vàng.
Nhận định

Thời báo Los Angeles đã từng viết "Người giàu có nhất thành Babylon" là một món quà đầy ý nghĩa cho những ai đã và đang bước vào thế giới kinh doanh, hoặc cho nhiều người đang còn hoang mang, do dự trong cách sử dụng tiền bạc. Ngoài ra, cuốn sách này cũng sẽ là những bài học thú vị, mới lạ cho bất kỳ ai, ngay cả đối với một nhà đầu tư tài chính giàu kinh nghiệm nhất trên thế giới.
"Quyển sách trình bày những nguyên tắc làm giàu đơn giản, đáng tin cậy và vô cùng an toàn. Những bí quyết này rất dễ thực hiện, nhưng nếu bạn không tuân thủ chúng, thì có thể bạn sẽ thất bại hoàn toàn. Nội dung cuốn sách gồm nhiều câu chuyện ngụ ngôn ẩn chứa những bài học, những kinh nghiệm, những bài học thực tế quý giá và vượt thời gian. Hãy đọc quyển sách "Người giàu có nhất thành Babylon" để khám phá con đường đúng nhất, nhanh nhất nhằm đạt được sự thành công và giàu có trong cuộc sống." - Harvey L.Gardner, Chuyên gia cố vấn đầu tư của Nhà Trắng, Chính phủ Mỹ
"Tôi phát hiện quyển sách này từ nhiều năm trước và hiện nó vẫn là quyển sách gối đầu giường của tôi, nhắc tôi về những nguyên tắc vô giá của việc quản lý và đầu tư tài chính, đồng thời giúp tôi có tầm nhìn để thực hiện các dự án, quản lý ngân sách và các vấn đề kinh doanh khác. "Người giàu có nhất thành Babylon" có khả năng làm thay đổi cuộc đời và là chìa khóa để bạn thành công trong cuộc sống." - Pal Kolder
Nososticta solitaria

| Nososticta solitaria |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Odonata
Họ (familia): Platycnemididae
Chi (genus): Nososticta
Loài (species): N. solitaria
Danh pháp hai phần
Nososticta solitaria Tillyard, 1906 
Nososticta solitaria là loài chuồn chuồn trong họ Platycnemididae. Loài này được Tillyard mô tả khoa học đầu tiên năm 1906.
Chú thích

↑  “solitaria”. World Odonata List. Bản gốc lưu trữ ngày 28 tháng 8 năm 2010. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2013.
Bulbostylis elegantissima

| Bulbostylis elegantissima> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Cyperaceae
Chi (genus): Bulbostylis
Loài (species): B. elegantissima
Danh pháp hai phần
Bulbostylis elegantissima (Lye) R.W.Haines, 1983 
Bulbostylis elegantissima là một loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được (Lye) R.W.Haines mô tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Bulbostylis elegantissima”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2013.
Breilly

| --- | --- |
 Breilly

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Hauts-de-France
Tỉnh: Somme
Quận: Amiens
Tổng: Tổng Picquigny
Liên xã: Cộng đồng các xã l'Ouest d'Amiens (CCOA)
Xã (thị) trưởng: M. Etienne Pecquet (mars2008-mars2014)
Thống kê
Độ cao: 12–101 m (39–331 ft) (bình quân 17 m (56 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 5,73 km2 (2,21 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 80137/ 80470

Breilly là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý

Thị trấn này tọa lạc trên đường D1235, bên hai bờ sông Somme, khoảng 4 dặm Anh về phía tây bắc của Amiens.
Địa điểm nổi bật

Lâu đài Breilly
Dân số

| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2007 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 389 | 403 | 419 | 434 | 434 | 465 | 472 |
Số liệu điều tra dân số từ năm 1962, dân số không tính trùng
Khu dự trữ sinh quyển Dana

| Khu dự trữ sinh quyển Dana |
| --- | --- |
Cảnh quan khu dự trữ Dana
Thành phố gần nhất: Tafilah
Thành lập: 1989
Cơ quan quản lý: Hội Bảo tồn Thiên nhiên Hoàng gia
Cảnh quan tại khu dự trữ Dana
Cảnh quan tại khu dự trữ Dana
Khu cắm trại Rummana
Khu dự trữ sinh quyển Dana là khu bảo tồn thiên nhiên lớn nhất của Jordan, nằm ở phía nam thủ đô của Jordan khoảng 200 km (120 dặm), về phía đông Thung lũng Rift. Khu dự trữ sinh quyển Dana được thành lập năm 1989 tại khu vực trong và xung quanh làng Dana và Wadi Dana với diện tích 308 kilômét vuông (119 dặm vuông Anh).
Sự hiện diện của con người

Người dân của bộ lạc Ata'ta (hoặc Al Atata) là cư dân bản địa tại đây. Lịch sử của họ ở Dana có niên đại 400 năm, nhưng khu định cư ban đầu của họ ở khu vực này có niên đại hơn 6000 năm. Bên cạnh sự hiện diện của người Ata'ta, các cuộc khám phá khảo cổ cho thấy có khu định cư của người Palaeolithic, Ai Cập, Nabataean và La Mã ở Dana.
Ngôi làng Dana nhỏ nằm trong khu bảo tồn đã gần như bị bỏ hoang hoàn toàn. Người dân trong làng di chuyển đến các thành phố để tìm kiếm việc làm, đi học,... Nhiều ngôi nhà của họ bắt đầu đổ nát, nhưng sau đó một nhóm phụ nữ ở Amman đã gây quỹ hỗ trợ, và nhờ vào nỗ lực của họ hơn 70 ngôi nhà bằng đá truyền thống của làng đã được khôi phục để người trong làng có thể tiếp tục sống ở đó.
Du khách đến Khu bảo tồn thiên nhiên Dana và làng Dana có thể trú ngụ tại khách sạn Dana Cooperative và một số nhà nghỉ khác.
Địa lý

Khu dự trữ sinh quyển Dana có độ cao 1.500 mét (4.900 ft) từ cao nguyên Qadisiyah đến khu vực sa mạc thấp của Wadi Araba. Địa chất đa dạng của Dana chứa đá vôi, sa thạch và đá granit. Khu vực Wadi Dana có những vách đá sa thạch bị gió bào mòn.
Dana là khu bảo tồn thiên nhiên duy nhất ở Jordan bao gồm bốn khu vực địa lý-sinh học riêng biệt, bao gồm:
Địa Trung Hải
Irano-Turanian
Saharo-Arabian
Sudan
Hệ thực vật và động vật

Môi trường đa dạng của Dana là nơi sinh sống của 833 loài thực vật, 216 loài chim và 38 loài động vật có vú.
Dana là khu vực có thảm thực vật đa dạng nhất trong cả nước, bao gồm nhiều loại thực vật bao gồm: cây bách xù Phoenician, cây sồi thường xanh, cồn cát, cây keo và cây sudanian đá. Dana là khu vực phía nam bảo tồn cây bách Địa Trung Hải, Cupressus sempervirens. Trong số hàng trăm loài thực vật sinh sống ở Dana, có ba loài không thể được tìm thấy ở bất kỳ nơi nào khác trên thế giới. Nhiều loài thực vật, đặc biệt là cây và cây bụi, mọc ở vùng cao nguyên của khu bảo tồn thiên nhiên.
Các loài động vật quý hiếm như mèo cát, dê núi Nubia, sói Syria,...
Hệ thực vật và động vật > Những loài có nguy có bị tuyệt chủng

Dê núi Nubia, Serinus syriacus, caracal và chim cắt lùn bị đe dọa bởi người bản địa của Wadi Dana và kế hoạch cứu các loài đã được Quỹ môi trường toàn cầu đưa ra vào năm 1994. Ngoài ra, khu vực sinh sản lớn nhất của Serinus syriacus nằm trong Khu bảo tồn thiên nhiên Dana.
Qakare Ibi

Đừng nhầm lẫn với Qakare Ini.
Qakare Ibi là một vị pharaoh của Ai Cập cổ đại trong giai đoạn đầu Thời kỳ Chuyển tiếp thứ nhất (2181–2055 TCN) và là vị vua thứ 14 của vương triều thứ 8. Do đó, trung tâm quyền lực của Qakare Ibi nằm tại Memphis và có thể ông đã không nắm giữ quyền lực trên khắp toàn bộ Ai Cập. Qakare Ibi là một trong số những vị pharaon của vương triều thứ 8 được chứng thực tốt nhất nhờ vào việc phát hiện ra kim tự tháp nhỏ của ông ở miền Nam Saqqara.
Chứng thực

Qakare Ibi được chứng thực ở mục thứ 56 của bản danh sách vua Abydos, một bản danh sách vua được biên soạn khoảng 900 năm sau thời kỳ Chuyển tiếp thứ Nhất dưới triều đại của Seti I. Theo như lần phục dựng gần đây nhất của Kim Ryholt đối với cuộn giấy cói Turin, một bản danh sách vua khác được biên soạn vào thời đại Ramesses, Qakare Ibi còn được chứng thực ở cột thứ 5, hàng thứ 10 (theo Gardiner là 4.11, von Beckerath là 4.10). Cuộn giấy cói Turin hơn nữa còn cho biết rằng ông đã trị vì trong "2 năm, 1 tháng và 1 ngày". Sự chứng thực duy nhất khác nữa dành cho Qakare Ibi đó là kim tự tháp của ông ở miền Nam Saqqara.
Phức hợp Kim tự tháp

Qakare Ibi đã được mai táng trong một kim tự tháp nhỏ ở Nam Saqqara. Nó đã được Karl Richard Lepsius phát hiện vào thế kỷ thứ 19, ông ta liệt kê nó với số thứ tự XL trong bản danh sách kim tự tháp của mình.
Kim tự tháp này đã được Gustave Jéquier khai quật từ năm 1929 cho tới năm 1931.
Kim tự tháp của Ibi là kim tự tháp cuối cùng còn được xây dựng ở Saqqara, nó nằm ở phía đông bắc ngôi mộ của Shepseskaf và nằm gần con đường đắp thuộc khu phức hợp kim tự tháp của Pepi II. Sơ đồ, kích thước và sự trang trí của nó rất giống với các kim tự tháp dành cho những nữ hoàng của Pepi II, vị pharaon vĩ đại cuối cùng của thời kỳ Cổ Vương quốc. Vì vậy, người ta đề xuất rằng ban đầu kim tự tháp này được dành cho Ankhnespepi IV (ˁnḫ-n=s ppj, "Pepi sống vì Bà") một người vợ của Pepi II, và chỉ bị Ibi chiếm đoạt sau này. Ngay sát kim tự tháp này là một nhà nguyện nhỏ được dùng làm nơi tiến hành sự thờ cúng tang lễ. Không có dấu vết của một con đường đắp hay một ngôi đền thung lũng được tìm thấy cho tới ngày nay, và dường như là chưa bao giờ có.
Phức hợp Kim tự tháp > Kim tự tháp

Kim tự tháp của Ibi không được định hướng theo bất cứ hướng chính nào, thay vào đó là theo một trục tây bắc-đông nam. Công trình này sẽ rộng khoảng 31,5 m và cao khoảng 21 m (69 ft) cùng với một góc nghiêng là 53°7′ vào thời điểm nó được xây dựng. Phần lõi của kim tự tháp này được xây bằng những khối đá vôi có nguồn gốc ở địa phương, hầu hết trong số đó đã bị mất, chúng có thể đã được tái sử dụng trong những công trình khác sau này. Như là một hệ quả, công trình trên ngày nay hiện ra như là một đống bùn đất và mảnh vỡ đá vôi với chiều cao 3 m (9,8 ft) nằm trong lớp cát của Saqqara. Trên một số khối đá còn sót lại, những dòng chữ khắc bằng mực đỏ được tìm thấy đã đề cập tới một tù trưởng của người Libya, ý nghĩa của nó hiện vẫn chưa rõ. Dường như là ngay cả khi phần móng cho lớp vỏ ngoài của kim tự tháp đã được đặt, bản thân lớp vỏ ngoài này chưa bao giờ được gắn vào.
Phức hợp Kim tự tháp > Cấu trúc bên trong

Ở mặt phía bắc của công trình này, Jéquier đã tìm thấy một hành lang được ốp đá vôi dài 8 m (26 ft) dẫn xuống với một góc nghiêng 25° tới một khung lưới lớn bằng đá granite. Phía đằng sau khung lưới này là nơi căn phòng chôn cất của nhà vua được đặt. Cả hành lang và những bức tường của phòng chôn cất đều được khắc cùng với phiên bản cuối cùng được biết tới của các văn khắc Kim tự tháp. Những văn khắc này dường như đã được khắc trực tiếp cho Ibi hơn là đã bị chiếm đoạt bởi ông. Jéquier đã đánh giá chất lượng của những dòng chữ khắc này là "rất bình thường". Hơn nữa, sự sắp đặt của các lời nói này tương đối bừa bãi. Trần của căn phòng chôn cất này bằng phẳng và được chôn cất cùng với những ngôi sao. Nó có thể được làm từ một khối đá vôi Tura nguyên khối với chiều dài 5 m (16 ft)  mà ngày nay đã bị mất. Ngày nay một khối bê tông lớn bảo vệ căn phòng này.
Ở phía Tây của căn phòng chôn cất là một cửa giả và một khối đá granite khổng lồ mà trước kia từng đặt quan tài của nhà vua. Ở phía đông có một serdab dành cho bức tượng Ka của vị vua đã khuất.
Phức hợp Kim tự tháp > Nhà nguyện

Sát ngay mặt phía đông của kim tự tháp là một nhà nguyện nhỏ bằng gạch bùn mà giữ vai trò như là một ngôi đền dành cho giáo phái tang lễ của vị vua đã khuất. Lối vào của nhà nguyện này nằm ở phía bắc của nó. Bên trong ngôi đền, nằm dựa trực tiếp vào bức tường kim tự tháp là một phòng dâng lễ vật, tại đây Jequier đã tìm thấy một chậu rửa bằng đá cũng như một tấm bia đá hoặc một cánh cửa giả mà chỉ còn phần móng là sót lại. Phần phía Nam của nhà nguyện được chiếm giữ bởi các căn phòng chứa.
Thư mục

Mark Lehner. The secret of the pyramids of Egypt, Orbis, Munich 1999, ISBN 3-572-01039-X, p. 164
Christopher Theis: The Pyramids of the First Intermediate Period. After philological and archaeological sources (= studies of ancient Egyptian culture. Vol 39, 2010). pp. 321–339.
Miroslav Verner. The Pyramids Universe Books, New 1998, ISBN 3-499-60890-1, pp. 415–416.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| Tiền nhiệm Neferkamin Anu | Pharaon của Ai Cập Vương triều thứ 8 | Kế nhiệm Neferkaure II |
Phức hợp kim tự tháp của Qakare Ibi, Saqqara.