Giảo cổ lam

| Giảo cổ lam |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Cucurbitales
Họ (familia): Cucurbitaceae
Tông (tribus): Gomphogyninae
Chi (genus): Gynostemma
Loài (species): G. pentaphyllum
Danh pháp hai phần
Gynostemma pentaphyllum (Thunb.) Makino, 1902 
Danh pháp đồng nghĩa
  Danh sách  Vitis pentaphylla Thunb., 1784   Alsomitra cissoides M.Roem., 1846   Alsomitra laxa (Wall.) M.Roem., 1846   Enkylia digyna Griff., 1837   Enkylia trigyna Griff., 1845   Gynostemma blumei Hassk., 1844   Gynostemma burmanicum King ex Chakrav., 1949 nom. inval.   Gynostemma burmanicum var. molle C.Y.Wu, 1983 nom. inval.   Gynostemma cissoides (Wall.) Benth. & Hook.f. ex Franch. & Sav., 1875   Gynostemma crenulatum Ridl., 1920   Gynostemma laxum (Wall.) Cogn., 1881   Gynostemma pedatum Blume, 1825   Gynostemma pedatum var. hupehense Pamp., 1910   Gynostemma pedatum var. trifoliatum Hayata, 1921   Gynostemma pentaphyllum var. dasycarpum C.Y.Wu, 1983   Gynostemma pentaphyllum f. dasycarpum (C.Y.Wu) W.J.de Wilde & Duyfjes, 2007   Gynostemma pentaphyllum f. fasciculare W.J.de Wilde & Duyfjes, 2007   Gynostemma pentaphyllum f. grandiflorum W.J.de Wilde & Duyfjes, 2007   Gynostemma pentaphyllum f. knemandrum W.J.de Wilde & Duyfjes, 2007   Gynostemma pentaphyllum f. simplicifolium (Blume) W.J.de Wilde & Duyfjes, 2007   Gynostemma siamicum Craib, 1918   Gynostemma simplicifolium Blume, 1825   Gynostemma trigynum M.A.Lawson, 1875   Gynostemma wightianum (Arn.) Benth. & Hook.f. ex B.D.Jacks., 1893   Gynostemma winkleri Cogn., 1912   Pestalozzia laxa Thwaites, 1859   Pestalozzia pedata (Blume) Zoll. & Moritzi, 1846   Zanonia cissoides Wall., 1831   Zanonia laxa Wall., 1831   Zanonia pedata (Blume) Miq., 1856   Zanonia wightiana Arn., 1836   Vitis atroviridis Wall., 1831 nom. inval.   Vitis mairei H.Lév., 1912 nom. illeg.   Vitis martini H.Lév. & Vaniot, 1905   Vitis quelpaertensis H.Lév., 1912   Vitis trichophora Wall., 1831 nom. inval.  
Giảo cổ lam (tiếng Trung: 絞股藍) hay còn gọi là Cổ yếm, Thư tràng năm lá, dây lõa hùng, trường sinh thảo hoặc thất diệp đảm (七葉膽), ngũ diệp sâm (五葉蔘), thất diệp sâm (七葉蔘) với danh pháp khoa học là Gynostemma pentaphyllum thuộc họ Bầu bí (Cucurbitaceae).
Nó là một loài cây thảo có thân mảnh, leo nhờ tua cuốn đơn ở nách lá. Hoa đơn tính khác gốc (cây đực và cây cái riêng biệt). Lá đơn xẻ chân vịt rất sâu trông như lá kép chân vịt. Cụm hoa hình chuỳ mang nhiều hoa nhỏ màu trắng, các cánh hoa rời nhau xoè hình sao, bao phấn dính thành đĩa, bầu có 3 vòi nhuỵ. Quả khô hình cầu, đường kính 5 – 9 mm, khi chín màu đen. Cây mọc ở độ cao 200 - 2.000 m, trong các rừng thưa và ẩm ở Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ, Indonesia, Triều Tiên và một số nước châu Á khác.
Giảo cổ lam là cây thuốc đã được dùng theo y học cổ truyền Trung Quốc. Người Trung Quốc từ lâu xem cây này như thuốc trường sinh, bởi lẽ người dân ở tỉnh Quý Châu uống trà giảo cổ lam thường xuyên thì sống rất thọ. Cây này còn được gọi là nhân sâm phương Nam hay nhân sâm 5 lá, mặc dù thực tế loài này không có họ hàng gì với nhân sâm đích thực. Cây này cũng được dùng ở Nhật Bản với tên amachazuru, ở Hàn Quốc với tên gọi dungkulcha và nhiều nước khác.
Ở Việt Nam, vào năm 1997 giáo sư Phạm Thanh Kỳ (Đại học Dược Hà nội) đã phát hiện cây thất diệp đảm trên núi Fansipan và được giáo sư Vũ Văn Chuyên (Đại học Dược Hà nội) xác định đúng là loại Gynostemma pentaphyllum. Ngoài ra, thất diệp đảm còn được tìm thấy ở một số địa phương thuộc vùng đồi núi phía Bắc.