stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Dicraeopetalum stipulare

| Dicraeopetalum stipulare> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 2.3)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Dicraeopetalum
Loài (species): D. stipulare
Danh pháp hai phần
Dicraeopetalum stipulare Harms 
Dicraeopetalum stipulare là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae.
Loài này có ở Ethiopia, Kenya, và Somalia.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Hoa Kỳ
Tham mưu trưởng của Tổng tư lệnh

| # | Tham mưu trưởng của Tổng tư lệnh | Tham mưu trưởng của Tổng tư lệnh | Thời gian đảm nhiệm | Nhánh phục vụ | Tổng thống |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  | Thủy sư đô đốc  William Daniel Leahy  (1875–1959) | 20.7.1942 — 21.3.1949   (6 năm, 244 ngày) |   Hải quân Hoa Kỳ | Franklin D. Roosevelt   Harry S. Truman |
Thống kê các Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân > Theo nhánh phục vụ

Lục quân Hoa Kỳ - 10
Không quân Hoa Kỳ - 5
Hải quân Hoa Kỳ - 4
Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ - 2
Lực lượng Không gian Hoa Kỳ - 0
Ghi chú: Danh sách này không tính Tham mưu trưởng của Tổng tư lệnh (tiền thân của chức vụ Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân) và các Quyền Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân.
Chú thích

↑  General Charles Q. Brown Jr.- Chairman, Joint Chiefs of Staff
1 2 3 4   10 USC 152. Chairman: appointment; grade and rank
1 2   10 USC 151. Joint Chiefs of Staff: composition; functions
↑   Lưu trữ 2011-05-14 tại Wayback Machine Goldwater-Nichols Act of 1986
↑   10 USC 162. Combatant commands: assigned forces; chain of command
↑   10 USC 163. Role of Chairman of Joint Chiefs of Staff
↑   10 USC 166a. Combatant commands: funding through the Chairman of Joint Chiefs of Staff
Tào Khê tông

Biểu tượng (logo) của Thiền phái Tào Khê, ba chấm tròn tượng trưng cho Tam Bảo.
Tào Khê tông (zh. 曹溪宗 caóxī zōng, ko. chogye chong, ja. sōkei-shū, en. Jogye Order), tên chính thức là Đại Hàn Phật Giáo Tào Khê Tông (zh. 大韓佛敎 曹溪宗, ko. 대한불교조계종), là tông phái Thiền quan trọng nhất của Phật giáo Hàn Quốc, do Quốc sư Phổ Chiếu Trí Nột sáng lập vào đầu thế kỷ 13 dựa trên sự hợp nhất 9 phái Thiền (zh. 禪門九山, Cửu Sơn Thiền Môn) đã có từ trước ở bán đảo Triều Tiên với tông chỉ là "Thiền-giáo song tu", "Đốn ngộ tiệm tu". Vị Thiền sư đời sau Trí Nột là Thái Cổ Phổ Ngu đã hoàn thiện việc hợp nhất và thành lập tông phái này.
Theo thống kê năm 2015, Tào Khê tông là tông phái Phật giáo lớn nhất tại Hàn Quốc với 1.900 ngôi chùa đang hoạt động, hơn 13.000 tăng ni và khoảng 7 triệu tín đồ khắp Hàn Quốc. Vị tông trưởng (lãnh đạo tinh thần tối cao) hiện nay của Thiền phái này là Hòa thượng Seongpa (sinh năm 1939), được bổ nhiệm vào năm 2021, nhiệm kỳ là 5 năm. Chủ tịch tông Tào Khê hiện tại là Hòa thượng Jinwoo (sinh năm 1961), được bổ nhiệm vào tháng 9 năm 2022.
Ảnh hưởng

Người đầu tiên truyền bá Thiền phái Tào Khê sang nước ngoài là Thiền sư Sùng Sơn Hạnh Nguyện (Seungsahn, 1927-2004). Trước khi qua Mỹ, Thiền sư Sùng Sơn đã có nhiều năm truyền bá Thiền tông tại Hàn Quốc. Ngoài ra, ông còn vân du sang Nhật Bản và Hồng Kông để dạy Thiền và lập ra một số đạo tràng Thiền tông tại những nơi này. Năm 1972, ông đặt chân đến Mỹ, lúc đầu chưa có nhiều người biết đến ông. Ông có làm một số công việc chân tay như giặt giũ và sửa chữa máy móc cho một tiệm giặt gốc Châu Á để mưu sinh. Bên cạnh đó ông cũng dành thời gian học tiếng Anh để dễ truyền đạo. Dần dần có nhiều người biết ông là Thiền sư và theo ông học Thiền, các đệ tử đầu tiên của ông là một số sinh viên đang theo học tại Đại học Brown. Sau này khi đã đủ điều kiện, ông sáng lập Trung tâm Thiền Providence (Providence Zen Center) tại thành phố Providence thuộc tiểu bang Rhode Island để làm nơi tu tập, sinh hoạt cho các đệ tử. Dòng Thiền của ông được biết đến tại phương Tây với tên gọi chính thức là Kwan Um school of Zen (Thiền Quán Âm, được thành lập năm 1983), là một chi phái của tông Tào Khê. Phương pháp truyền đạo của Thiền sư Sùng Sơn tại phương Tây có phần dễ thở hơn so với các vị Thiền sư khác tại Hàn Quốc như cho phép cư sĩ mặc áo cà sa và không đặt nặng về vấn đề sống độc thân... Về đường lối tu tập, tương tự như truyền thống Thiền Đại Hàn, các Thiền sinh được dạy tham cứu công án để đạt được giác ngộ. Ngoài ra họ cũng được dạy niệm danh hiệu Phật A-Di-Đà, Bồ tát Quán Thế Âm và nghiên cứu tư tưởng Kinh Hoa Nghiêm. Tính đến thời điểm Thiền sư Sùng Sơn viên tịch (2004), ông đã sáng lập được gần 40 trung tâm Thiền trên khắp thế giới. Hiện nay, dòng Thiền này có gần 100 đạo tràng và tổ chức tu Thiền ở khắp thế giới (đa dạng ở nhiều khu vực như Châu Mỹ-Latinh, Châu Á, Úc, Châu Âu, Israel). Theo James Ishmael Ford, trường phái Thiền Quán Âm (Kwan Um School of Zen) là trường phái Phật giáo lớn nhất tại phương Tây.
Bên cạnh Sùng Sơn, một nhân vật khác có vai trò quan trọng trong việc truyền bá Thiền phái Tào Khê ra thế giới là Thiền sư Cửu Sơn Tú Liên (ko. Kusan Sunim). Năm 1969, Thiền sư Cửu Sơn trở thành trụ trì của tổ đình Quảng Tùng tự (ko. Songgwangsa) và ông đã mở một chương trình dạy Thiền căn bản tại đây. Ngoài các vị tăng người Hàn Quốc, nhiều tu sĩ từ Mỹ, Châu Âu và các châu lục khác cũng đến tham dự khoá Thiền này và họ đã hành Thiền rất miên mật. Năm 1973, Thiền sư Cửu Sơn sang Mỹ dự lễ khánh thành chùa Sambosa (ngôi chùa gốc Hàn Quốc) tại Carmel, California. Không lâu sau, ông trở về Hàn Quốc và cùng đi với ông có các môn đệ người nước ngoài mà ông đã thu nhận được trong thời gian lưu trú ở Mỹ. Thiền sư Cửu Sơn cùng với các đệ tử này đã sáng lập Trung Tâm Thiền Quốc Tế Bulil (Bulil Internation Seon Center) tại Hàn Quốc để dạy Thiền cho những người nước ngoài đến Hàn Quốc. Ngoài ra ông cũng sáng lập một số đạo tràng ở nước ngoài để truyền bá Thiền tông như chùa Goryesa ở Los Angeles, Mỹ vào năm 1980, chùa Bulseungsa ở Geneva, Thụy Điển và chùa Daegaksa gần Carmel, Mỹ vào năm 1982.
Hoạt động giáo dục và tu học > Xuất gia và thọ giới

Trong tông Tào Khê, trước khi xuất gia, người ta cần phải đi tìm một vị thầy phù hợp với mình. Sau khi đã tìm được vị thầy ưng ý, người này sẽ cạo tóc với vị thầy và tập sự ở chùa trong khoảng 5 tháng để kiểm tra xem có thực sự có ý chí tu tập hay không. Nếu đáp ứng được, người này sẽ được tham gia lễ thọ giới và trở thành một vị Sa-di/Sa-di ni. Theo thường lệ, vị Sa-di sẽ học các giáo lý Phật giáo cơ bản tại chùa hoặc Viện Phật học trong 4 năm và tham gia kỳ thi để kiểm tra các kiến thức đã học được. Nếu vượt qua được kỳ thi, vị này sẽ được thọ đại giới và trở thành Tỳ-khưu (bhikkhu) hoặc Tỳ-khưu ni (bhikkuni). Sau khi thọ đại giới, người Tỳ-khưu/ Tỳ-khưu ni chính thức được tham dự vào các hoạt động sinh hoạt Thiền môn như tụng niệm, hành thiền, nghiên cứu kinh sách. Một số cũng có thể đóng góp vào công tác quản lý hành chính của chùa hoặc thuyết pháp, hướng dẫn phật tử tu tập.
Hoạt động giáo dục và tu học > Sinh hoạt thường nhật

Một ngày trong các chùa và Thiền viện thuộc Tào Khê tông bắt đầu từ lúc 3 giờ sáng, sau khi ba tiếng mõ (ko. moktak) vang lên, theo sau là tiếng chuông trống. Lúc này các vị tăng/ni thức dậy, vệ sinh cá nhân và vân tập vào Đại Hùng Bảo Điện để tụng kinh sáng rồi ngồi Thiền hoặc học Kinh cho đến giờ điểm tâm sáng (6 giờ). Sau khi thọ thực xong, các vị sư sẽ cùng nhau lao động, dọn dẹp khuôn viên chùa. Kế đến là giờ tọa Thiền hoặc học Kinh. Đến 10:30 sáng, họ lại vân tập đến Đại Hùng Bảo Điện để tụng kinh và sau đó đi thọ thực trưa. Sau khi dùng xong bữa trưa, họ có một khoảng thời gian rảnh để nghỉ trưa rồi tiếp tục thực hiện các hoạt động tương tự như lúc sáng. Đến khoảng 5 giờ chiều (tùy theo mùa), các vị tăng ni thọ thực, sau khi đã tụng kinh chiều xong. Rồi họ lại tiếp tục tọa Thiền hoặc học Kinh và đi ngủ vào lúc 9 giờ tối.
Hoạt động giáo dục và tu học > Chương trình giáo dục và đào tạo

Hệ thống giáo dục và đào tạo của tông Tào Khê gồm ba cấp là Sơ cấp (Preliminary), Cơ bản (Basis) và Chuyên nghiệp (Specialized), tuy nhiên không phải tất cả các bậc này đều mang tính bắt buộc. Theo yêu cầu của tông phái, tất cả các vị tỳ khưu và tỳ khưu ni đã thọ đại giới phải hoàn thành chương trình giáo dục ở mức thứ hai là Cơ bản. Đối với bậc Chuyên nghiệp, tuy không bắt buộc nhưng là điều kiện căn bản cho những ai mong muốn trở thành trụ trì của một ngôi chùa. Chương trình đào tạo của bậc này kéo dài liên tục đến 10 năm và có một kỳ kiểm tra vào cuối khóa.
Hoạt động giáo dục và tu học > Thực hành Thiền tông

Mỗi năm tại các chùa Tào Khê tông có hai kỳ kiết chế vào mùa hè và mùa đông, mỗi kỳ kéo dài 3 tháng. Trong ba tháng của mỗi kỳ kiết chế, các vị tăng ni hạn chế sự giao tiếp với thế giới bên ngoài, tập trung toàn bộ tinh thần vào việc thực hành Thiền thoại đầu, tham cứu công án Thiền. Mục đích của hoạt động tu tập này là để giúp hành giả đạt được giác ngộ, nhận ra được bản lai diện mục xưa nay của chính mình. Ở giữa hai kỳ kiết chế, các Thiền sinh có ba tháng để đi hành cước khắp nơi tìm gặp các vị Thiền sư đã giác ngộ để xin chỉ dẫn tu tập, kiểm tra mức độ giác ngộ hoặc ấn chứng kinh nghiệm giác ngộ của mình, họ được gọi là tăng vân thủy. Ngoài các kỳ kiết chế, Thiền sinh cũng được khuyến khích phải tham cứu thoại đầu, giữ nghi tình mọi lúc mọi nơi cho đến khi đạt được đại ngộ thật sự.
Các hoạt động nổi bật hiện nay > Trong lĩnh vực văn hóa > Chương trình "Temple Stay"

Tông Tào Khê bắt đầu triển khai chương trình "Temple Stay" từ năm 2002, cho phép các du khách nội địa và quốc tế trú qua đêm tại các ngôi chùa của Thiền phái và trải nghiệm các hoạt động tu tập, sinh hoạt hàng ngày trong Thiền môn như hành Thiền, tụng kinh, nghe pháp, in kinh... Bên cạnh đó, du khách cũng được tìm hiểu về văn hóa truyền thống của Hàn Quốc như học cách làm lồng đèn giấy, kim chi, học tiếng Hàn...
Mô hình này được thực hiện khá thành công và ngày càng thu hút nhiều du khách đến trải nghiệm. Nó được chính phủ Hàn Quốc đánh giá là một trong những loại hình du lịch trọng điểm. Theo thống kê, 20% trong số 100.000 du khách nước ngoài đến Hàn Quốc vào năm 2008 đã chọn tham gia chương trình Temple Stay.
Các hoạt động nổi bật hiện nay > Trong lĩnh vực an sinh xã hội

Từ tháng 9 năm 2013, tổ chức gây quỹ của tông Tào Khê mang tên Dreaminus đã tài trợ và thực hiện dự án xây dựng Trường Đại học Kỹ thuật Nông Nghiệp Borigaram tại Tanzania, Châu Phi. Đến ngày 5 tháng 9 năm 2016, trường được khánh thành và chính thức đi vào hoạt động. Mục tiêu của đại học này là đào tạo, giúp các thế hệ trẻ tại đây có cơ hội học tập, tìm hiểu về các quy trình, kỹ thuật liên quan đến nông nghiệp như trồng trọt, nhân giống, chăn nuôi.... Thông qua đó, họ có thể cải thiện được tình trạng đói nghèo,   thiếu thốn về lương thực và trở thành những thế hệ lãnh đạo đầu tiên tại Tanzania trong lĩnh vực nông nghiệp. Tất cả các học sinh, sinh viên, thanh thiếu niên ở khu vực lân cận trường và các vùng khác tại Tanzania đều được chào đón khi đến học tại trường này.
Các chùa chính

Các ngôi Thiền viện và tự viện của Thiền phái Tào Khê đều trực thuộc quản lý của 1 trong 24 chùa chính (theo cấp độ quận). Danh sách 24 ngôi chùa chính:
Jogyesa (Tào Khê tự)
Yongjusa
Sinheungsa
Woljeongsa
Beopjusa
Magoksa (Ma Cốc tự)
Sudeoksa (Công Đức tự)
Jikjisa
Donghwasa (Đông Hạc tự)
Eunhaesa
Bulguksa
Haeinsa (Hải Ấn tự)
Ssanggyesa
Beomeosa
Tongdosa (Thông Độ tự)
Gounsa
Geumsansa
Baegyangsa
Hwaeomsa
Songgwangsa (Tùng Quảng tự)
Daeheungsa
Gwaneumsa
Seonunsa
Bongseonsa
Tam bảo tự của Tào Khê tông Hàn Quốc
Thông Độ tự, đại diện cho Phật Bảo.
Hải Ấn tự, đại diện cho Pháp bảo.
Tùng Quảng tự, đại diện cho Tăng bảo.
Chú thích

↑  Đại Giác Nghĩa Thiên: Vị tổ của tông Thiên Thai Triều Tiên, ông vốn là con trai ruột của Vua Văn Tông nhà Cao Ly.
↑  Đề mục hành Thiền chính trong truyền thống Thiền Đại Hàn là một công án hay câu thoại đầu nào đó. Ví dụ như: "Không phải Tâm, không phải vật, không phải Phật, là cái gì?",  "Trước khi cha mẹ chưa sinh, cái gì là bản lai diện mục của ta?"...
Bức hoạ Quốc sư Trí Nột, người sáng lập Tào Khê tông.
Thiền sư Thái Cổ Phổ Ngu, đồng sáng lập Tào Khê tông.
Đại sư Tây Sơn, người lãnh đạo tăng sĩ chống quân Nhật.
Thiền sư Cảnh Hư, vị tổ khôi phục tông Tào Khê.
Tào Khê tự (ko. jogyesa), trụ sở của tông Tào Khê đặt tại Seoul.
Một vị tăng khoác y cà sa đặc trưng của Tào Khê tông đang tụng kinh.
Thiền sư Sùng Sơn, người sáng lập trường phái Thiền Quán Âm (Kwan Um School of Zen) nổi tiếng ở phương Tây.
Trung Tâm Thiền Providence.
Tranh vẽ trên cửa phác họa khung cảnh tọa Thiền xưa tại Tùng Quảng tự.
Thiền trà, một trong các hoạt động của chương trình Temple Stay.
Lễ Phật.
Sporobolus monandrus

| Sporobolus monandrus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Sporobolus
Loài (species): S. monandrus
Danh pháp hai phần
Sporobolus monandrus Roseng., B.R.Arrill. & Izag. 
Sporobolus monandrus là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Roseng., B.R.Arrill. & Izag. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1968.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Sporobolus monandrus”. Truy cập ngày 9 tháng 6 năm 2013.
Teretiopsis

| Teretiopsis |
| --- | --- |
Teretiopsis thaumastopsis
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
Liên họ (superfamilia): Conoidea
(không phân hạng): nhánh Caenogastropoda  nhánh Hypsogastropoda  nhánh Neogastropoda
Họ (familia): Conidae
Phân họ (subfamilia): Raphitominae
Chi (genus): Teretiopsis Kantor & Sysoev, 1989
Teretiopsis là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae.
Các loài

Các loài thuộc chi Teretiopsis bao gồm:
Teretiopsis abyssalis Kantor & Sysoev, 1989
Teretiopsis hyalina Sysoev & Bouchet, 2001
Teretiopsis levicarinatus Kantor & Sysoev, 1989
Teretiopsis nodicarinatus Kantor & Sysoev, 1989
Teretiopsis thaumastopsis (Dautzenberg & Fischer H., 1896)
Chú thích

↑  Teretiopsis Kantor & Sysoev, 1989. World Register of Marine Species, truy cập 14 tháng 4 năm 2010.
↑  Teretiopsis abyssalis Kantor & Sysoev, 1989. World Register of Marine Species, truy cập 14 tháng 4 năm 2010.
↑  Teretiopsis hyalina Sysoev & Bouchet, 2001. World Register of Marine Species, truy cập 14 tháng 4 năm 2010.
↑  Teretiopsis levicarinatus Kantor & Sysoev, 1989. World Register of Marine Species, truy cập 14 tháng 4 năm 2010.
↑  Teretiopsis nodicarinatus Kantor & Sysoev, 1989. World Register of Marine Species, truy cập 14 tháng 4 năm 2010.
↑  Teretiopsis thaumastopsis (Dautzenberg & Fischer H., 1896). World Register of Marine Species, truy cập 14 tháng 4 năm 2010.
Idaea columbia

| Idaea columbia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Idaea
Loài (species): I. columbia
Danh pháp hai phần
Idaea columbia McDunnough 1927 
Idaea columbia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Cleveland Guardians

b
Cleveland Guardians là đội bóng chày chuyên nghiệp Mỹ nằm ở Cleveland, Ohio. Đội bóng thi đấu trong MLB là một thành viên của American League (AL) miền Trung. Từ năm 1994, sân nhà của đội là sân Progressive Field. Vào mùa xuân, đội bóng tập luyện tại sân Goodyear Ballpark ở Goodyear, Arizona. Từ khi đội bóng được thành lập năm 1901, Cleveland Guardians đã giành 2 chức vô địch World Series: năm 1920 và năm 1948, bên cạnh đó là 8 danh hiệu Central Division và 6 lần vô địch American league. Cleveland Guardians là một trong những đội bóng có khoảng thời gian không vô địch World Series dài nhất, và xếp thứ 5 tính đến năm 2016.
Cái tên "Indians" ban đầu được đề nghị bởi chủ sở hữu đội bóng, Charles Somers, nhằm để thay thế cái tên "Cleveland Naps" sau sự ra đi của Nap Lajoie mùa giải 1914. Biệt danh "Indians'' trước đó đã được dùng bởi đội bóng chày Cleveland Spiders trong thời gian Louis Sockalexis, một người Mỹ bản địa, thi đấu tại Cleveland. Biệt danh chung của đội là "Tribe" và "Wahoos", hình ảnh trên logo của đội bóng là Chief Wahoo. Linh vật của đội bóng được gọi là "Slider."
Cleveland Guardians có nguồn gốc từ Michigan năm 1894 với tên Grand Rapids Rustlers, là một đội bóng nhỏ tại Western League. Sau đó đội bóng chuyển đến Cleveland năm 1900, đổi tên thành Cleveland Lake Shores; giải Western League được đổi tên thành American League (AL). Ban đầu đội bóng được gọi là Cleveland Bluebirds, sân nhà của đội là sân League Park cho tới khi chuyển đến sân Cleveland Stadium năm 1946. Mùa giải 2016, Cleveland Indians giành quyền tham gia World Series nhưng sau đó thua Chicago cubs sau 7 trận play-off.
Thời đại Tiền Tam Quốc

| --- | --- |
Thời đại Tiền Tam Quốc
Hangul: 원삼국시대
Hanja: 原三國時代
Romaja quốc ngữ: Wonsamguk Sidae
McCune–Reischauer: Wŏnsamguk Sidae
Hán-Việt: Nguyên Tam Quốc thời đại
Nguyên Tam Quốc Triều Tiên đề cập tới thời kỳ sau khi Cổ Triều Tiên sụp đổ đến trước khi Cao Câu Ly, Bách Tế, và Tân La phát triển thành các vương quốc đủ bản lĩnh. Giai đoạn này cũng được coi là một phân nhánh của thời Tam Quốc.
Giai đoạn này nói chung được coi gồm ba thế kỷ cuối cùng trước Công nguyên, là giai đoạn sau của thời kỳ đồ sắt tại Triều Tiên, và thỉnh thoàng cũng được gọi là thời kỳ Tam Hàn để đề cập đến ba liên minh bộ lạc ở miền trung và nam bán đảo. Trong thời kỳ này, Bách Tế và Tân La nổi lên từ Tam Hàn, và Cao Câu Ly mở rộng ở phía bắc, tiêu diệt quận cuối cùng của người Hán là Lạc Lãng.
Lịch sử

Khi Cổ Triều Tiên bị nhà Hán tiêu diệt vào năm 108 TCN, phần phía bắc của bán đảo và Mãn Châu được phân chia giữa các quốc gia như Phù Dư Quốc, Cao Câu Ly, Ốc Trở, Đông Uế, và các thành bang nhỏ khác. Năm thành lập theo truyền thống của Cao Câu Ly là 37 TCN, song quốc gia này đã được đề cập đến trong sử sách Trung Hoa sớm hơn, từ năm 75 TCN, hoặc có thể là từ thế kỷ thứ 2 TCN. Trung Quốc đã lập nên bốn quận trên lãnh thổ Cổ Triều Tiên trước đây, nhưng ba trong số đó đã nhanh chóng gặp phải sự kháng cự của người dân bản địa. Cao Câu Ly dần dần chính phục và sáp nhập các quốc gia láng giềng, và tiêu diệt quận cuối cùng của Trung Quốc vào năm 313.
Ở phía nam, một quốc gia ít được biết đến là Thìn Quốc đã phát triển thành ba liên minh lỏng lẻo là Thìn Hàn, Biện Hàn và Mã Hàn, hay gộp lại là Tam Hàn. Bách Tế được thành lập vào năm 18 TCN trên lãnh thổ Mã Hàn và bắt đầu dần vượt qua nó. Tân La được thành lập từ 6 bộ lạc bên trong Thìn Hàn, theo truyền thống là vào năm 57 TCN, mặc dù nó có thể được hình thành sau đó. Biện Hàn phát triển thành liên minh Già Da (Gaya) sau đó, và cuối cùng bị Tân La thôn tính.
Bởi các điều này diễn ra liên tục, một số sử gia coi Tam Quốc bắt đầu từ khoảng thời gian sau khi Cổ Triều Tiên sụp đổ, song cả ba đã không thống trị bán đảo như những vương quốc cho tận đến khoảng năm 300.
Văn hóa đồ sắt

Các nét đặc trưng quan trọng của thời kỳ này bao gồm việc sản xuất một cách rộng rãi các vật dụng bằng sắt để sử dụng trong cuộc sống hàng ngày và việc đưa vào gốm đất nung xám. Các hiện vật tìm thấy từ thời kỳ này chủ yếu là từ Lạc Lãng quận và Cao Câu Ly ở miền bắc và Tam Hàn ở miền nam.
Hiện vật tiêu biểu của văn hóa đồ đồng Triều Tiên, một số nét văn hóa Hán, và văn hoá thảo nguyên phương Bắc đã được tìm thấy tại các điểm khảo cổ trong khu vực, biểu thị sự ảnh hưởng độc lập với nhà Hán và các khu vực khác. Việc đưa vào công nghệ đồ sắt đã cho phép chế tạo và sử dụng các vũ khí và nông cụ mạnh mẽ và sắc hơn, kết quả là làm nhanh thêm tích hợp chính trị, cũng như tập trung cao độ quyền lực và sự hưng thịnh.
Giao thương

Thương mại được chép trong Tam quốc chí, trong đó nói rằng sắt từ bồn địa sông Nakdong được xuất sang Lạc Lãng quận và Nụy Quốc (Oa Quốc) tại Nhật Bản. Thương tác với các nền văn hóa ở hạ lưu sông Nakdong được chứng minh với các hiện vật khảo cổ có nguồn gốc từ Trung Hoa, Nụy Quốc và Mãn Châu. Ở phần phía nam bán đảo Triều Tiên, gương đồng Trung Hoa, bình thờ bằng đồng ba chân, khóa đồng, và tiền Trung Hoa được tìm thấy cả trong các lăng mộ.
Bản đồ khu vực bán đảo Triều Tiên vào khoảng năm 1 SCN
Sagesse Babélé

| Thông tin cá nhân |
| --- | --- | --- | --- |
Tên đầy đủ:  Sagesse Babélé
Ngày sinh:  13 tháng 2, 1993 (32 tuổi)
Nơi sinh:  Congo
Chiều cao:  1,87 m (6 ft 2 in)
Vị trí:  Hậu vệ
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2012–2016 |  Léopards |  64 |  (2) |
| 2016 |  Al-Khaleej |   |   |
Sự nghiệp đội tuyển quốc gia‡
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2014– |  Congo |  17 |  (0) |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia ‡ Số trận ra sân và số bàn thắng ở đội tuyển quốc gia, chính xác tính đến 15 tháng 11 năm 2015
Sagesse Babélé (sinh ngày 13 tháng 2 năm 1993) là một cầu thủ bóng đá người Congo hiện tại thi đấu ở vị trí tiền vệ.
Danh hiệu

Vô địch
Giải bóng đá ngoại hạng Congo (2): 2012, 2013, 2014
Cúp Liên đoàn bóng đá châu Phi: 2012
Á quân
Siêu cúp CAF: 2013
Neoregelia meeana

| Neoregelia meeana> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
(không phân hạng): Commelinids
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Bromeliaceae
Chi (genus): Neoregelia
Loài (species): N. meeana
Danh pháp hai phần
Neoregelia meeana Reitz, 1975 
Neoregelia meeana là một loài thực vật có hoa trong họ Bromeliaceae. Loài này được Reitz mô tả khoa học đầu tiên năm 1975.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Neoregelia meeana”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Quetzalia mayana

| Quetzalia mayana> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Celastrales
Họ (familia): Celastraceae
Chi (genus): Quetzalia
Loài (species): Q. mayana
Danh pháp hai phần
Quetzalia mayana (Lundell & L.O.Williams) Lundell, 1975 
Quetzalia mayana là một loài thực vật có hoa trong họ Dây gối. Loài này được (Lundell & L.O.Williams) Lundell miêu tả khoa học đầu tiên năm 1975.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Quetzalia mayana”. Truy cập ngày 28 tháng 8 năm 2013.
Carpilioidea

| Carpilioidea |
| --- | --- |
Thời điểm hóa thạch: Paleocene–Recent  TiềnЄ Є O S D C P T J K Pg N     
Carpilius maculatus
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Crustacea
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Decapoda
Phân thứ bộ (infraordo): Brachyura
Nhánh động vật (zoosectio): Eubrachyura
Phân nhánh động vật (subsectio): Heterotremata
Liên họ (superfamilia): Carpilioidea Ortmann, 1893
Families
 Carpiliidae Ortmann, 1893  Paleoxanthopsidae Schweitzer, 2003 †  Tumidocarcinidae Schweitzer, 2005 †  Zanthopsidae Vía, 1959 † 
Carpilioidea là một siêu họ cua có chứa một họ duy nhất là Carpiliidae và ba họ cua đã tuyệt chủng. Phạm vi phân bố hiện đại của họ cua này bao gồm Ấn Độ-Thái Bình Dương, Tây Đại Tây Dương và Biển Caribê.