Francisco de Goya

| Francisco Goya |
| --- | --- |
Một tác phẩm tự họa của Goya.
Thông tin cá nhân
Sinh: 
Tên khai sinh: Francisco José de Goya y Lucientes
Ngày sinh: (1746-03-30)30 tháng 3, 1746
Nơi sinh: Fuendetodos, Aragon, Tây Ban Nha
 
Mất: 
Ngày mất: 16 tháng 4, 1828(1828-04-16) (82 tuổi)
Nơi mất: Bordeaux, Pháp
 
An nghỉ: Chartreuse Cemetery
Nơi cư trú: Quinta del Sordo
Giới tính: nam
Quốc tịch: Tây Ban Nha
Dân tộc: Aragon
Nghề nghiệp: họa sĩ, thợ in bản khắc, nghệ sĩ in thạch bản, thợ khắc, người phác họa, nghệ sĩ tạo hình
Gia đình: 
Cha: José Benito de Goya y Franque
Mẹ: Gracia de Lucientes y Salvador
Hôn nhân: Josefa Bayeu
Con cái: Francisco Javier Goya Bayeu
 
Thầy giáo: José Luzan, Joaquín Ibáñez de Jesús y María
Học sinh: Antonio de Brugada, Agustín Esteve, Luis Gil y Ranz, Maria del Rosario Weiss
Lĩnh vực: Hội họa, In ấn

Sự nghiệp nghệ thuật
Đào tạo: Trường St. Thomas Aquinas thuộc Trường Piano Zaragoza, Học viện Quý tộc và Mỹ thuật San Luis, Học viện Mỹ thuật Hoàng gia San Fernando
Trào lưu: chủ nghĩa lãng mạn, Rococo
Thể loại: tranh chân dung, tranh thần thoại, tranh chiến đấu, tranh lịch sử, tranh tôn giáo, chân dung, tranh đời thường, tĩnh vật
Thành viên của: Học viện Quý tộc và Mỹ thuật San Luis
Tác phẩm: Maja khỏa thân (1800) Maja diện y phục (1803) El dos de mayo de 1808 en Madrid (1814)
Có tác phẩm trong: Museum Boijmans Van Beuningen, Bảo tàng Prado, Österreichische Galerie Belvedere, Städel Museum, Minneapolis Institute of Art, Art Museum of Estonia, Viện Nghệ thuật Chicago, Bảo tàng Nghệ thuật Nelson-Atkins, Phòng triển lãm Tāmaki Auckland, Thyssen-Bornemisza Museum, Finnish National Gallery, J. Paul Getty Museum, Phòng triển lãm Quốc gia Victoria, Phòng triển lãm quốc gia Washington, Nationalmuseum, National Gallery of Canada, Palais des Beaux-Arts de Lille, The Frick Collection, Bảo tàng Nghệ thuật Philadelphia, Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan, Royal Museum of Fine Arts Antwerp, New Mexico Museum of Art, Phòng trưng bày Uffizi, Zuloaga's House-Museum, Học viện Mỹ thuật Hoàng gia San Fernando, Museo del vino, Bảo tàng Saragossa, National Galleries Scotland, Museum of Navarre, Calasanctian Museum of the Piarist Fathers, Museo de Bellas Artes de Sevilla, Museum of Huesca, Lowe Art Museum, Bảo tàng Anh, Apsley House, Courtauld Gallery, Montreal Museum of Fine Arts, Bảo tàng Mỹ thuật Boston, Museo de Arte Moderno y Contemporáneo de Santander y Cantabria, San Diego Museum of Art, Musée des Beaux-Arts de Strasbourg, Goya Museum, Staatliche Kunsthalle Karlsruhe, Hispanic Society of America, Bowes Museum, Meadows Museum, Lázaro Galdiano Museum, Kimbell Art Museum, Bảo tàng Quốc gia Luân Đôn, Fondazione Magnani-Rocca, Museum of Fine Arts, Budapest, Wadsworth Atheneum Museum of Art, Toledo Museum of Art, Museo de Historia de Madrid, Musée des Beaux-Arts d'Agen, Museu de Belles Arts de València, Museum of Fine Arts, Houston, Museum collection Am Römerholz, Bavarian State Painting Collections, Bilbao Fine Arts Museum, Clark Art Institute, Museo de Arte de Ponce, Museu Nacional d'Art de Catalunya, São Paulo Museum of Art, Barnes Foundation, Phòng triển lãm Quốc gia Ireland, Biblioteca Museu Víctor Balaguer, Kunst Museum Winterthur | Reinhart am Stadtgarten, Rijksmuseum, Musée des Beaux-Arts et d'Archéologie de Besançon, Bảo tàng Quốc gia Mỹ thuật phương Tây, Virginia Museum of Fine Arts, Albertina, Walters Art Museum, National Museum of Capodimonte, Fine Arts Museums of San Francisco, Bảo tàng Ermitazh, The Phillips Collection, Bảo tàng Nghệ thuật Indianapolis, Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia, Kunsthistorisches Museum, Carnegie Museum of Art, Princeton University Art Museum, Phòng trưng bày Quốc gia Armenia, National Sculpture Museum, Musée Bonnat-Helleu, Worcester Art Museum, Gemäldegalerie, Bảo tàng Nghệ thuật Cleveland, Bảo tàng Brooklyn, Alma Mater Museum, Phòng trưng bày Nghệ thuật Quốc gia Praha, Royal Museums of Fine Arts of Belgium, Michael C. Carlos Museum, Chester Beatty Library, Bảo tàng Nghệ thuật Harvard, National Museum of Art, Architecture and Design, Viện nghệ thuật Detroit, Des Moines Art Center, Juan B. Castagnino Fine Arts Museum, Art Gallery of South Australia, Bảo tàng Thiết kế Trường Rhode Island, Führermuseum, Fogg Museum, Alte Nationalgalerie, Hamburger Kunsthalle, Bảo tàng Victoria và Albert, Museo de la Trinidad, Phòng trưng bày nghệ thuật Picker, Los Angeles County Museum of Art, Voergaard Castle, Pollok House, Ashmolean Museum, Museum of Fine Arts of Córdoba, Norton Simon Museum, Baltimore Museum of Art, Taft Museum of Art, Print Collection, Royal Collections Gallery, Musea Brugge, Royal Palace of Madrid, Royal Chapel of St. Anthony of La Florida, Thư viện Quốc gia Tây Ban Nha
 
 
 Ảnh hưởng bởi Hieronymus Bosch 
Chữ ký

x • t • 
Francisco José de Goya y Lucientes (/ˈɡɔɪə/; tiếng Tây Ban Nha: [fɾanˈθisko xoˈse ðe ˈɣoʝa i luˈθjentes]; 30 tháng 3 năm 1746 - 16 tháng 4 năm 1828) là một họa sĩ trường phái lãng mạn và thợ in người Tây Ban Nha gốc Aragon. Goya là một họa sĩ hoàng gia trong triều đình Tây Ban Nha và là một nhà ghi chép biên niên sử. Các tác phẩm mang phong cách nghệ thuật phá cách và sáng tạo của ông là hình mẫu cho các nghệ sĩ thế hệ sau như Édouard Manet hay Pablo Picasso.
Ông sinh ra trong một gia đình khiêm tốn năm 1746 tại làng Fuendetodos vùng Aragon. Ông học vẽ từ 14 tuổi với thày dạy José Luzán y Martinez và chuyển đến Madrid để học thày Anton Raphael Mengs. Ông kết hôn với Josefa Bayeu năm 1773; cuộc sống của đôi vợ chồng trẻ là một chuỗi sự kiện có thai và sẩy thai. Ông trở thành một họa sĩ cung đình cho Hoàng gia Tây Ban Nha vào năm 1786. Phần đầu sự nghiệp của ông là những bức chân dung của các nhân vật tầng lớp quý tộc và hoàng gia Tây Ban Nha, cũng các hình vẽ hoạt hình theo phong cách của Rococo được vẽ riêng cho các cung điện hoàng gia.
Goya là một người kín tiếng và mặc dù thư từ và sách của ông được xuất bản công khai nhưng dư luận biết tương đối ít về suy nghĩ riêng tư của ông. Ông bỗng ốm nặng và không được chẩn đoán vào năm 1793 khiến ông hoàn toàn bị điếc. Sau năm 1793 các tác phẩm của ông trở nên tối hơn và mang màu sắc bi quan. Tranh vẽ và tranh tường, tranh in và các bản vẽ của ông phản ánh một cái nhìn ảm đạm về quan hệ cá nhân, xã hội và chính trị của ông. Thái độ bi quan này tương phản với giai cấp xã hội của ông lúc đó. Ông được bổ nhiệm Giám đốc Học viện Hoàng gia trong năm 1795, năm Manuel Godoy đã ký một hiệp ước bất lợi với Pháp. Năm 1799 Goya đã trở thành Primer Pintor de Camara, cấp bậc cao nhất cho một họa sĩ hoàng gia Tây Ban Nha lúc đó. Vào cuối những năm 1790, được Godoy yêu cầu, ông đã hoàn thành tác phẩm Maja khỏa thân, một bức tranh khỏa thân - tác phẩm táo bạo đáng kể ở thời kỳ đó - mang phong cách của Diego Velázquez. Năm 1801 ông vẽ bức tranh Charles IV của Tây Ban Nha và gia đình của ông. Năm 1807 Napoleon lãnh đạo quân đội Pháp đánh Tây Ban Nha.
Ông ở lại Madrid trong cuộc chiến tranh Bán đảo trên. Điều này dường như đã ảnh hưởng sâu sắc đến ông. Mặc dù ông không nói lên suy nghĩ của mình trước công chúng, những suy nghĩ này có thể được cảm nhận từ chuỗi các tranh in "Thảm họa của chiến tranh" của ông (mặc dù được xuất bản 35 năm sau khi Goya mất) và bức tranh vẽ năm 1814 Ngày 2 tháng 5 năm 1808 và Ngày 3 tháng 5 năm 1808. Các tác phẩm khác từ thời kỳ giữa của ông bao gồm chuỗi tranh khắc gỗ "Los Caprichos" và Los Disparates và một loạt các bức tranh có liên quan với điên loạn, nhà thương điên, phù thủy, sinh vật kỳ quái, tôn giáo và tham nhũng chính trị, tất cả đều cho thấy ông đã lo sợ cho số phận của đất nước Tây Ban Nha và sức khỏe tâm thần và thể chất của chính ông. Đỉnh điểm của những sự lo lắng này là tác phẩm "Tranh Đen" được vẽ trong giai đoạn 1819-1823, vẽ bằng sơn dầu trên tường thạch cao của nhà ông, "ngôi nhà của người đàn ông bị điếc" "Quinta del Sordo". Tác phẩm này đánh dấu sự vỡ mộng của ông đối với sự phát triển chính trị và xã hội trong nước, và ông đã sống gần như cô lập một mình. Goya cuối cùng đi khỏi Tây Ban Nha vào năm 1824 để nghỉ dưỡng ở thành phố Bordeaux của Pháp cùng với cô hầu giúp việc và bạn đồng hành trẻ hơn rất nhiều tên Leocadia Weiss. Ở Bordeaux ông đã hoàn thành chuỗi tranh "La Tauromaquia" và một số bức tranh sơn dầu. Sau một cơn đột quỵ khiến ông bị liệt nửa phải cơ thể, bị giảm thị lực và hết vật liệu vẽ tranh, ông đã chết và được chôn cất ngày 16 tháng 4 năm 1828 ở tuổi 82. Thi hài của ông sau đó đã được mai táng lại tại Tây Ban Nha.