Klemens von Metternich
Những đánh giá của các nhà sử học

Các nhà sử học đánh giá cao về kỹ năng ngoại giao của Metternich và sự cống hiến của ông cho chủ nghĩa bảo thủ. Theo Arthur May, ông tin rằng:
đông đảo người châu Âu khao khát an ninh, yên tĩnh và hòa bình, đồng thời coi những khái niệm trừu tượng tự do là đáng ghê tởm hoặc hoàn toàn thờ ơ với chúng. Ông khẳng định, mô hình tốt nhất trong tất cả các mô hình chính phủ là chế độ chuyên chế độc đoán, được hỗ trợ bởi một đội quân trung thành, bởi bộ máy quan liêu và cảnh sát phục tùng, hiệu quả, và bởi những giáo sĩ đáng tin cậy.
Đặc biệt trong thời gian còn lại của thế kỷ XIX, Metternich bị chỉ trích nặng nề, bị coi là người đã ngăn cản Áo và phần còn lại của Trung Âu "phát triển theo đường lối tự do và hợp hiến bình thường". Nếu Metternich không cản trở "sự tiến bộ", Áo có thể đã cải cách, giải quyết tốt hơn các vấn đề về quốc tịch và Chiến tranh thế giới thứ nhất có thể đã không bao giờ xảy ra. Thay vào đó, Metternich đã chọn chiến đấu trong một cuộc chiến vô nghĩa áp đảo chống lại các lực lượng của chủ nghĩa tự do và chủ nghĩa dân tộc. Kiểm duyệt gắt gao chỉ là một trong một loạt các công cụ đàn áp của nhà nước dành cho ông ta, bao gồm cả một mạng lưới gián điệp rộng lớn.] Metternich phản đối cải cách bầu cử, chỉ trích Dự luật Cải cách năm 1832 của Anh. Nói tóm lại, ông ta tự giam mình trong một trận chiến cay đắng chống lại "tâm trạng thịnh hành của thời đại mình".
Mặt khác, tài ngoại giao và tài chính trị của Metternich đã trở thành tâm điểm ca ngợi trong thế kỷ XX từ các nhà sử học có khuynh hướng ưu ái hơn, đặc biệt là nhà viết tiểu sử Heinrich von Srbik. Ví dụ, đặc biệt là sau Thế chiến thứ hai, các nhà sử học có nhiều khả năng sẽ bảo vệ các chính sách của Metternich như những nỗ lực hợp lý để đạt được các mục tiêu của ông, chủ yếu là cân bằng quyền lực ở châu Âu. Các nhà sử học thông cảm chỉ ra rằng Metternich đã dự đoán chính xác và làm việc để ngăn chặn sự thống trị của Nga ở châu Âu, thành công ở nơi mà những người kế vị ông sẽ thất bại 130 năm sau. Theo lập luận của Srbik, chính Metternich đã theo đuổi tính hợp pháp, hợp tác và đối thoại, và do đó đã giúp đảm bảo 30 năm hòa bình, "Kỷ nguyên Metternich". Các tác giả như Peter Viereck và Ernst B. Haas cũng ghi nhận Metternich vì những lý tưởng tự do hơn của ông, ngay cả khi chúng có trọng lượng tương đối nhỏ trong các chính sách tổng thể của ông.
Các quan điểm chỉ trích cho rằng Metternich có khả năng định hình châu Âu một cách thuận lợi nhưng đã chọn không làm như vậy. Nhiều bài phê bình hiện đại hơn như của A. J. P. Taylor đã đặt câu hỏi về mức độ ảnh hưởng của Metternich trên thực tế. Robin Okey, một nhà phê bình Metternich, lưu ý rằng ngay cả trong lĩnh vực đối ngoại, Metternich "chỉ có sức thuyết phục của riêng mình để dựa vào", và điều này đã suy giảm theo thời gian. Theo cách giải thích này, nhiệm vụ của ông ta là tạo ra một "màn khói" che giấu điểm yếu thực sự của Áo. Khi nói đến việc chọn một tập hợp các nguyên tắc hợp lý, Taylor viết, "hầu hết đàn ông có thể làm tốt hơn khi cạo râu." Kết quả là Metternich không phải là nhà ngoại giao hấp dẫn: Taylor mô tả ông là "người đàn ông nhàm chán nhất trong lịch sử châu Âu". Các nhà phê bình lập luận rằng những thất bại của ông không chỉ giới hạn trong các vấn đề đối ngoại: ở trong nước, ông cũng bất lực không kém, thậm chí không thực hiện được các đề xuất cải cách hành chính của chính mình. Ngược lại, những người đã cố gắng phục hồi ánh hào quang của Metternich mô tả ông là "không còn nghi ngờ gì nữa [một] bậc thầy về ngoại giao", người đã hoàn thiện và thực sự định hình bản chất của ngoại giao trong thời đại của ông. Theo cách tương tự, Alan Sked lập luận rằng "màn khói" của Metternich có thể đã phục vụ mục đích thúc đẩy một bộ nguyên tắc tương đối mạch lạc.