stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Ceriporia spissa

| Ceriporia spissa |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Fungi
Ngành (phylum): Basidiomycota
Lớp (class): Basidiomycetes
Phân lớp (subclass): Agaricomycetidae
Bộ (ordo): Polyporales
Họ (familia): Hapalopilaceae
Chi (genus): Ceriporia
Loài (species): C. spissa
Danh pháp hai phần
Ceriporia spissa (Schwein. ex Fr.) Rajchenb. (1983) 
Danh pháp đồng nghĩa
  Danh sách  Boletus juglandinus Schwein. [as 'iuglandinus'] (1822)  Caloporus spissus (Schwein. ex Fr.) Ryvarden (1973)  Meruliopsis spissa (Schwein. ex Fr.) Parmasto (1968)  Mucronoporus spissus (Schwein.) Ellis & Everh. (1889)  Physisporinus spissus (Schwein. ex Fr.) Murrill (1942)  Polyporus crociporus Berk. & M.A. Curtis (1856)  Polyporus cruentatus Mont., (1854)  Polyporus spissus Schwein. ex Fr. (1828)  Poria crocipora (Berk. & M.A. Curtis) Sacc. (1888)  Poria cruentata (Mont.) Sacc. (1888)  Poria juglandiana (Schwein.) Sacc. (1888)  Poria spissa (Schwein. ex Fr.) Cooke (1886)  
Ceriporia spissa là một loài nấm thuộc họ Hapalopilaceae. Đây là một sinh vật gây bệnh cho cây.
Chú thích

↑  Rajchenberg M. (1983). “Cultural studies of resupinate polypores”. Mycotaxon. 17: 275–93.
Centaurea ammocyanus

| Centaurea ammocyanus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Centaurea
Loài (species): C. ammocyanus
Danh pháp hai phần
Centaurea ammocyanus Boiss., 1849 
Centaurea ammocyanus là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Boiss. mô tả khoa học đầu tiên năm 1849.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Centaurea ammocyanus”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Ceriosperma macrocarpum

| Ceriosperma macrocarpum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Brassicales
Họ (familia): Brassicaceae
Chi (genus): Ceriosperma
Loài (species): C. macrocarpum
Danh pháp hai phần
Ceriosperma macrocarpum (Boiss.) Greuter & Burdet, 1983 
Ceriosperma macrocarpum là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được (Boiss.) Greuter & Burdet mô tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ceriosperma macrocarpum”. Truy cập ngày 9 tháng 6 năm 2013.
Karl Brugger

Karl Brugger (1941, München – 3 tháng 1 năm 1984, Rio de Janeiro) là phóng viên nước ngoài người Đức của mạng truyền hình ARD và tác giả, nổi tiếng với cuốn sách Biên niên sử Akakor viết về thành phố được cho là bị mất tích Akakor.
Ông sinh trưởng tại München và theo học báo chí và lịch sử đương đại ở đó và ở Paris. Brugger hoạt động với tư cách một nhà báo tự do trước khi, từ năm 1974, là phóng viên của ARD. Brugger đã bị bắn hạ ở Rio de Janeiro năm 1984 khi đang đi dạo cùng người bạn Ulrich Encke tại bãi biển Ipanema nổi tiếng. Không ai biết rõ danh tính kẻ giết ông, cũng như động cơ giết người của hung thủ.
Ceresium lucidum

| Ceresium lucidum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Ceresium
Loài (species): C. lucidum
Danh pháp hai phần
Ceresium lucidum Dillon & Dillon, 1952 
Ceresium lucidum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Ceromitia amphichroa

| Ceromitia amphichroa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Adelidae
Chi (genus): Ceromitia
Loài (species): C. amphichroa
Danh pháp hai phần
Ceromitia amphichroa Meyrick, 1908 
Ceromitia amphichroa là một loài bướm đêm thuộc họ Adelidae. Loài này có ở Nam Phi.
Chú thích

↑  Afro Moths
Ceresium mjoebergi

| Ceresium mjoebergi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Ceresium
Loài (species): C. mjoebergi
Danh pháp hai phần
Ceresium mjoebergi Aurivillius, 1917 
Ceresium mjoebergi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Ceresium lucifugum

| Ceresium lucifugum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Ceresium
Loài (species): C. lucifugum
Danh pháp hai phần
Ceresium lucifugum Holzschuh, 1982 
Ceresium lucifugum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Ceratozamia morettii

| Ceratozamia morettii> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Cycadophyta
Lớp (class): Cycadopsida
Bộ (ordo): Cycadales
Họ (familia): Zamiaceae
Chi (genus): Ceratozamia
Loài (species): C. morettii
Danh pháp hai phần
Ceratozamia morettii Vázq.Torres & Vovides, 1998 
Ceratozamia morettii là một loài thực vật hạt trần trong họ Zamiaceae. Loài này được Vázq.Torres & Vovides mô tả khoa học đầu tiên năm 1998.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ceratozamia morettii”. Truy cập ngày 9 tháng 8 năm 2013.
Centrophryne spinulosa

| Cá đèn sừng |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii
Bộ (ordo): Lophiiformes
Họ (familia): Centrophrynidae Bertelsen, 1951
Chi (genus): Centrophryne Regan & Trewavas, 1932
Loài (species): C. spinulosa
Danh pháp hai phần
Centrophryne spinulosa Regan & Trewavas, 1932 
Cá đèn sừng (tên khoa học Centrophryne spinulosa) là một loài cá biển sâu được tìm thấy trên toàn thế giới. Đây là loài duy nhất trong họ Centrophrynidae.
Phân bố

Cá đèn sừng được phát hiện tại Thái Bình Dương từ Baja California về phía nam tới quần đảo Marquesas và Vịnh California. Các mẫu cũng đã được chụp tại các địa điểm khác, bao gồm cả New Guinea, các vùng biển Trung Quốc, Venezuela, và eo biển Mozambique, cho thấy một phân bố rộng tại vùng biển vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới. Mẫu vật đã bị bắt ở độ sâu từ 650 đến hơn 2000 m (2130–6560 ft), trong khi ấu trùng đã được phát hiện ở độ sâu 35 m (115 ft).
Chú thích

1 2  Pietsch, Theodore W. (ngày 8 tháng 3 năm 1972). “A Review of the Monotypic Deep-Sea Anglerfish Family Centrophrynidae: Taxonomy, Distribution and Osteology”. Copeia. American Society of Ichthyologists and Herpetologists. 1972 (1): 17–47. doi:10.2307/1442779. JSTOR 1442779.
Chi Cá nục

| Cá nục |
| --- | --- |
Một con cá nục
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii
Bộ (ordo): Perciformes
Họ (familia): Carangidae
Chi (genus): Decapterus Bleeker, 1851
Loài điển hình
Caranx kurra G. Cuvier, 1833 
Các loài
 Decapterus akaadsi  Decapterus koheru Koheru  Decapterus kurroides cá nục đỏ   Decapterus lajang cá nục thuôn  Decapterus macarellus Mackerel scad  Decapterus macrosoma cá nục vây ngắn  Decapterus maruadsi cá nục sồ   Decapterus muroadsi cá nục sọc hổ phách  Decapterus punctatus cá nục tròn  Decapterus russelli cá nục Ấn  Decapterus scombrinus cá nục Mexico  Decapterus tabl Roughear scad
Danh pháp đồng nghĩa
 Eustomatodus T. N. Gill, 1862  Evepigymnus T. N. Gill, 1862  Gymnepignathus T. N. Gill, 1862 
Chi Cá nục (danh pháp khoa học: Decapterus) là một chi cá biển thuộc họ Cá khế (Carangidae). Đây là nhóm cá có giá trị dinh dưỡng và kinh tế, được khai thác thu hoạch phổ biến nhiều nơi trên thế giới để làm thực phẩm hoặc sử dụng để làm cá mồi.
Đặc điểm sinh học

Cá nục có đặc điểm là cơ thể có tiết diện ngang gần tròn, hơi dẹt bên, kích thước nhỏ, có khi dài 40 cm. Cá có vây phụ nằm sau vây lưng thứ hai và vây hậu môn. Mùa sinh sản của cá nục là vào tháng 2 và tháng 5. Trung bình mỗi con cái đẻ từ 25 đến 150 nghìn trứng. Thức ăn chính của các nục là tôm, động vật không xương sống.
Ở Việt Nam, vào tháng 7, khi miền Trung bắt đầu có gió nam thì cá nục cũng vào mùa rộ. Chúng trồi lên tầng mặt ở những vùng biển cạn, nơi có nhiều bùn và phiêu sinh vật, để đẻ và kiếm mồi. Mùa biển động, chúng lặn xuống tầng sâu.
Các loài

Chi Cá nục này gồm 12 loài:
Decapterus akaadsi T. Abe, 1958
Decapterus koheru (Hector, 1875)
Decapterus kurroides Bleeker, 1855: Cá nục đỏ, cá nục đỏ đuôi, cá nục giời
Decapterus macarellus (G. Cuvier, 1833)
Decapterus macrosoma Bleeker, 1851: Cá nục thuôn, cá nục chuối
Decapterus maruadsi (Temminck & Schlegel, 1843): Cá nục sò, cá nục gai
Decapterus muroadsi (Temminck]] & Schlegel, 1844)
Decapterus punctatus (G. Cuvier, 1829)
Decapterus russelli (Rüppell, 1830)
Decapterus scombrinus (Valenciennes, 1846)
Decapterus smithvanizi Seishi Kimura, Katahira & Kuriiwa, in press
Decapterus tabl Berry, 1968
Một số loài > Cá nục sồ

Cá nục sồ hay cá nục sò có tên khoa học là Decapterus maruadsi (Tên tiếng Anh: Round scad), phân bố ở Vịnh Bắc Bộ, vùng biển miền Trung và Đông, Tây Nam Bộ. Cá nục sồ là nguồn nguyên liệu khai thác quan trọng của ngư dân với mùa vụ khai thác là quanh năm. Sản lượng khai thác cao, kích thước cá để khai thác là từ 90-200 mm. Hình thức khai thác chủ yếu là lưới vây, lưới kéo, vó, mành. Sau khi khai thác, cá nục được chế biến thành các dạng sản phẩm đông lạnh tươi, chả cá, cá khô, đóng hộp, các sản phẩm phối chế khác, làm mắm.
Một số loài > Cá nục thuôn

Tên khoa học là Decapterus russelli (tên cũ là Decapterus lajang), phân bố ở Vịnh Bắc Bộ, vùng biển miền Trung và Đông, Tây Nam Bộ. Cá nục thuôn cũng là nguồn nguyên liệu khai thác quan trọng của ngư dân với mùa vụ khai thác là quanh năm. Sản lượng khai thác cao, kích cỡ cá để khai thác là từ 100–230 mm. Hình thức khai thác chủ yếu là lưới vây, lưới kéo, vó, mành. Sau khi khai thác, cá nục được chế biến thành các dạng sản phẩm đông lạnh tươi, phi lê, chả cá, cá khô, đóng hộp, các sản phẩm phối chế khác, làm mắm.
Khai thác tại Việt Nam

Cá nục là nguồn thu nhập cho một số ngư dân ở vùng ven biển Việt Nam. Đặc biệt là ngư dân ba xã huyện đảo Lý Sơn và xã Bình Châu, huyện Bình Sơn tỉnh Quảng Ngãi. Ở đây, trung bình một tàu, thuyền trên 45 mã lực mỗi đêm đánh bắt tại ngư trường Lý Sơn được 3 đến 5 tấn cá nục.
Mỗi ngày tư thương thu mua khoảng 100 tấn cá nục, cá biệt có ngày thu mua đến 300 đến 400 tấn. Với giá thu mua 1 tấn cá nục có giá khoảng 15 triệu đồng, mỗi ngày đoàn tàu đánh cá nục thu về bình quân 1,3 đến 1,5 tỷ đồng.
Cá nục có thịt ngon và giàu dinh dưỡng được nhiều người ưa thích. Ở Việt Nam, các loài cá nục có giá trị kinh tế là cá nục sò (D. maruadsi) sống ở tầng mặt và cá nục đỏ (D. kurroides), ngoài ra còn có cá nục thuôn (D. russelli).
Các món ăn từ cá nục

Cá nục được dùng làm nguyên liệu chính cho nhiều món ăn khoái khẩu ở Việt Nam  như: Cháo cá nục dừa xiêm, cá nục nướng mỡ chài, salat cá nục rau diếp, cá nục kho lá chè, có nục kho me, cá nục kho cà ...
Hình ảnh

Cấu trúc một con cá nục - Phần đầu
Cấu trúc một con cá nục - Toàn thân
Cấu trúc một con cá nục - Phần đầu
Cấu trúc một con cá nục - Đầu và mang
Ceratozamia microstrobila

| Ceratozamia microstrobila> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Cycadophyta
Lớp (class): Cycadopsida
Bộ (ordo): Cycadales
Họ (familia): Zamiaceae
Chi (genus): Ceratozamia
Loài (species): C. microstrobila
Danh pháp hai phần
Ceratozamia microstrobila Vovides & J.D.Rees, 1983 
Ceratozamia microstrobila là một loài thực vật hạt trần trong họ Zamiaceae. Loài này được Vovides & J.D.Rees mô tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ceratozamia microstrobila”. Truy cập ngày 9 tháng 8 năm 2013.
Ceanothus tomentosus

| Ceanothus tomentosus |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Rosales
Họ (familia): Rhamnaceae
Chi (genus): Ceanothus
Loài (species): C. tomentosus
Danh pháp hai phần
Ceanothus tomentosus Parry 
Ceanothus tomentosus là một loài thực vật có hoa trong họ Táo. Loài này được Parry mô tả khoa học đầu tiên năm 1889.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ceanothus tomentosus”. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2013.
Centaurea micrantha

| Centaurea micrantha> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Centaurea
Loài (species): C. micrantha
Danh pháp hai phần
Centaurea micrantha Hoffmanns. & Link, 
Centaurea micrantha là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Hoffmanns. & Link mô tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Centaurea micrantha”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Cerdistus margitis

| Cerdistus margitis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Phân bộ (subordo): Brachycera
Phân thứ bộ (infraordo): Asilomorpha
Liên họ (superfamilia): Asiloidea
Họ (familia): Asilidae
Chi (genus): Cerdistus
Loài (species): C. margitis
Danh pháp hai phần
Cerdistus margitis Walker, 1849 
Cerdistus margitis là một loài ruồi trong họ Asilidae. Cerdistus margitis được Walker miêu tả năm 1849.
Chú thích

↑  “Species of Asilidae”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2012.
Glipa gounellei

| Glipa gounellei> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Mordellidae
Tông (tribus): Mordellini
Chi (genus): Glipa
Loài (species): G. gounellei
Danh pháp hai phần
Glipa gounellei Píc, 1917 
Glipa gounellei là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Píc miêu tả khoa học năm 1917.
Chú thích

↑  Mordellidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Küçükhasan, Çeltik

| Küçükhasan |
| --- | --- |
—  Thị trấn  —
 
KüçükhasanVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Konya
Huyện: Çeltik
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 1,131 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Küçükhasan là một thị trấn thuộc huyện Çeltik, tỉnh Konya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 1.131 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Konya”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 13 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 15 tháng 9 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Chợ Yaeum

| --- | --- |
Chợ Yaeum
Lối vào chợ Yaeum
Tên tiếng Triều Tiên
Hangul: 야음시장
Hanja: 也音市場
Romaja quốc ngữ: Ya-eum sijang
McCune–Reischauer: Yaŭm sichang
Chợ Yaeum là chợ đường phố truyền thống ở Nam-gu, Ulsan, Hàn Quốc. Được thành lập vào năm 1976, ngày nay chợ có hơn 210 cửa hàng bán trái cây, rau, thịt, cá, bánh mì, quần áo và các mặt hàng y học cổ truyền Hàn Quốc. Chợ cũng có nhiều nhà hàng nhỏ và quầy bán thức ăn đường phố.
Cải tạo phục hồi

Do sự xuất hiện của những cửa hàng đại hạ giá ở Ulsan, chính quyền thành phố đã bắt đầu một sáng kiến phục hồi chợ vào giữa thập niên 2000 để cải thiện cơ sở hạ tầng xung quanh các chợ truyền thống của Ulsan trong một nỗ lực nhằm duy trì không gian truyền thống. Việc cải tạo chợ Yaeum hoàn thành vào tháng 10 năm 2005 và bao gồm việc lắp đặt một mái vòm dài 300 m, rộng 8 m để giúp người mua sắm không bị ướt khi trời mưa. Chi phí của dự án này là 317.000.000 Won (tương đương 317.000 đô la Mỹ thời giá năm 2005).
Chì trắng

| Chì trắng |
| --- | --- |

Tên khác: Chì cacbonat base

Nhận dạng
Số CAS: 1319-46-6
UNII: WDF96425HV
Thuộc tính
Công thức phân tử: 2PbCO3•Pb(OH)2
Khối lượng mol: 775,633 g/mol
Bề ngoài: bột trắng
Khối lượng riêng: 6,70-6,86
Điểm nóng chảy:   
Điểm sôi:   
Các nguy hiểm
Nguy hiểm chính: ngộ độc chì
 
Trừ khi có ghi chú khác, dữ liệu được cung cấp cho các vật liệu trong trạng thái tiêu chuẩn của chúng (ở 25 °C [77 °F], 100 kPa).  Y kiểm chứng (cái gì YN ?) Tham khảo hộp thông tin
Các chất màu sử dụng trên chiến hạm Vasa, với chì trắng là thứ hai từ bên trái, kệ dưới cùng.
Chì trắng là chì cacbonat base, 2PbCO3•Pb(OH)2. Nó là một muối phức, chứa cả cacbonat và hydroxide chì. Chì trắng cũng có trong tự nhiên dưới dạng khoáng vật gọi là hydrocerussit, dạng hydrat của cerussit (xem hydrat hóa khoáng vật). Trong quá khứ nó từng được sử dụng như là một thành phần trong sơn chì và mỹ phẩm gọi là trắng chì Venezia, do độ mờ (trong hội họa gọi là độ phủ) của nó và hỗn hợp trơn bóng như satanh mà nó tạo ra với các loại dầu có thể khô. Tuy nhiên, nó có xu hướng gây ngộ độc chì và việc sử dụng nó đã bị cấm ở nhiều quốc gia.
Các hợp chất chì trắng được biết đến như là xà phòng chì cũng được sử dụng như một phụ gia cho các chất bôi trơn đối với các loại vòng bi và trong các cửa hàng cơ giới.
Lịch sử

Cái mà ngày nay người ta biết đến và gọi là "phương pháp Hà Lan" trong việc điều chế chì trắng đã được mô tả ít nhất là từ thời Theophrastos xứ Eresos, khoảng năm 315 TCN,, trong một tác phẩm ngắn của ông về đá hay khoáng vật gọi là περί λίθων (perí líthon, "về đá"). Các hướng dẫn của ông cho quy trình này đã được nhiều tác giả về hóa học và giả kim thuật lặp lại trong suốt lịch sử. Sử dụng trắng chì được mô tả như một loại thuốc dùng ngoài và một chất màu.
Clifford Dyer Holley trích dẫn Về đá của Theophrastos trong sách The Lead and Zinc Pigments của ông in năm 1909 như sau.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Chì được đặt trong các lọ đất trên giấm hắc, và sau khi nó có được một lớp gỉ dày nhất định, thường mất khoảng 10 ngày, người ta mở các lọ này ra và cạo lớp gỉ này, như nó có ở đó, dưới dạng một lớp chất bẩn; sau đó người ta lại đặt chì trên giấm một lần nữa, lặp lại quy trình cạo này cho đến khi nó tan hết. Những gì đã cạo ra được đập thành bột và đun sôi trong một thời gian dài, và những gì cuối cùng đóng cặn ở đáy bình là chì trắng. | ” |
Các mô tả muộn hơn về quy trình Hà Lan bao gồm đúc chì kim loại thành những cái móc/lá mỏng và cho nó chịu ăn mòn bằng axit axetic trong môi trường cacbon dioxide. Điều này được thực hiện bằng cách đặt những miếng chì này lên trên những cái chậu chứa một ít giấm (chứa axit axetic). Chúng được chất thành đống và được bao phủ trong một hỗn hợp gồm phân đang phân hủy và vỏ cây thuộc da đã sử dụng để cung cấp CO2, và để ủ trong 6 đến 14 tuần, khi đó chì màu xám xanh đã bị ăn mòn thành chì trắng. Sau đó các chậu này được đưa ra bàn chia tách để cạo và nghiền nhằm loại chì trắng ra khỏi những cái móc/lá này. Bột sau đó được sấy khô và đóng gói để giao đi dưới dạng bột nhão. Một lợi ích của quy trình này là ở chỗ không nhất thiết phải sấy khô bột nhão chì trắng để loại bỏ nước. Tất cả những gì cần làm là tán bột nhão chì trắng với dầu lanh, và chì trắng sẽ hút dầu và loại bỏ nước còn sót lại để tạo ra chì trắng trong dầu.
Hội họa

Chì trắng từng là chất màu trắng chủ chốt trong hội họa sơn dầu châu Âu cổ điển. Có một số tuyên bố cho rằng nó phần nào chịu trách nhiệm trong việc làm đen màu những bức tranh cũ theo thời gian, do phản ứng với lượng nhỏ hydro sulfide trong không khí để tạo ra chì(II) sulfide màu đen nhưng những người khác lại tranh luận về điều này; quan điểm truyền thống nhất cho rằng các chất màu là không vĩnh cửu và vecni bẩn (thường có thể làm sạch được) nhiều khả năng là tác nhân gây sẫm màu.
Sơn phết và vai trò của vecni, thứ có thể bảo vệ lớp chì trắng nhưng bản thân nó lại bị sẫm màu theo thời gian - theo Michelle Facini, một nhà bảo tồn giấy tại Phòng trưng bày Nghệ thuật Quốc gia Hoa Kỳ - cùng với việc biến đổi chì cacbonat thành chì(II) sulfide thực sự là điều xảy ra với một số loại phấn/sơn chì trong các bản vẽ và tranh màu nước và các tác phẩm khác được thực hiện trên giấy và không đánh vecni. Vecni có thể bóc tách và loại bỏ khỏi một bức tranh sơn dầu khi nó bị bẩn hoặc bị nứt; nhưng trên giấy thì nó ngấm vào, không thể tách rời khỏi các sợi giấy và gây hại khi lão hóa. Đây là lý do tại sao các tác phẩm trên giấy không bao giờ hoặc không nên đánh vecni.
Trong mọi trường hợp, chì trắng hầu như đã được thay thế trong sử dụng nghệ thuật bằng titan trắng, có độ bền tạo sắc cao hơn nhiều so với chì trắng. Các nhà phê bình cho rằng nhiều sản phẩm thay thế này kém bền hơn rất nhiều. Ngày nay, chì trắng ít được các họa sĩ sử dụng, không phải trực tiếp từ độc tính của nó; mà đơn giản là vì độc tính của nó trong các bối cảnh khác đã dẫn đến các hạn chế thương mại làm cho các họa sĩ khó có thể có đủ lượng chì trắng. Winsor & Newton, một công ty sơn của Anh, từ năm 2014 đã bị hạn chế không được bán trắng vẩy (flake white) trong các tuýp và hiện nay chỉ bán các hộp nhỏ loại 150 mililít (5,3 fl oz Anh; 5,1 fl oz Mỹ).
Trong thế kỷ 18, sơn chì trắng thường được sử dụng trong sơn lại vỏ và sàn tàu thuyền của Hải quân Hoàng gia Anh để chống thấm nước cho gỗ và hạn chế sự xâm nhập của hà đục gỗ.
Tên gọi khác

Các tên gọi khác của chì trắng còn có trắng chì, trắng Berlin, trắng Cremnitz, chì trắng Hà Lan, trắng vẩy, trắng Vlamingen, trắng Krems, trắng Kremser, trắng London, chất màu trắng 1 (PW 1), trắng La Mã, trắng bạc, trắng đá phiến, trắng Vienna, CI 77597.
Tên gọi khác > Trắng Cremnitz

Thuật ngữ 'trắng Cremnitz' có nguồn gốc sai lầm từ việc đặt tên cho chì cacbonat base được sản xuất ở Klangenfurt, Áo, vào thế kỷ 18-19 theo một quy trình tương tự nhưng không giống với 'quy trình chất đống' trên đây. Chì được sử dụng trong sản xuất chì trắng ở Klangenfurt đến từ các mỏ galen ở vùng lân cận Krems (thuộc bang Carinthia, Áo) và do đó có tên là trắng Krems, trắng Kremser, và các tên gán sai lầm là trắng Cremnitz hay trắng Kremnitz. Làng Cremnitz ở hạt Bars, đế quốc Hungary, nay là Tekov thuộc Slovakia chưa bao giờ sản xuất bột màu trắng này.
Một hộp sơn Dutch Boy Paint chứa chì cacbonat base và dầu lanh.