1989 (album)

Đối với các định nghĩa khác, xem 1989 (định hướng).
1989 là album phòng thu thứ năm của nữ ca sĩ kiêm nhạc sĩ sáng tác bài hát người Mỹ Taylor Swift, được hãng đĩa Big Machine Records phát hành vào ngày 27 tháng 10 năm 2014. Swift sáng tác album nhờ vào cảm hứng thể loại synth-pop bắt nguồn từ những năm thập niên 1980. Cô quyết định thực hiện bước chuyển đổi nghệ thuật sang nhạc pop hoàn toàn, sau khi bị giới chuyên môn bắt bẻ về hình tượng nhạc sĩ đồng quê. Nguyên nhân là do Swift đã từng phát hành và quảng bá Red (2012), một album vốn hòa trộn với nhiều thể loại âm nhạc khác nhau, lên đài phát thanh đồng quê. Nhằm phục hồi biểu tượng nghệ thuật trong âm nhạc của bản thân, Swift lấy tên album theo chính năm sinh của cô. Nữ ca sĩ mời lại nhạc sĩ kiêm nhà sản xuất âm nhạc Max Martin trước đó đã sáng tác các ca khúc thiên hướng nhạc điện tử trong Red, và đưa ông lên làm đồng giám đốc sản xuất cho album này.
Swift thu âm các bài hát cho 1989 tại nhiều phòng thu khắp Hoa Kỳ, Vương quốc Anh và Thụy Điển. Đội ngũ nhà sản xuất của album gồm có Martin, Shellback, Jack Antonoff, Ryan Tedder, Nathan Chapman và Imogen Heap. Phần nhạc khí synth-pop trong 1989 mang âm thanh đặc trưng của synthesizer sôi động, máy đánh trống được lập trình và giọng hát nền được xử lý bằng các yếu tố thể loại điện tử. Do đó, 1989 trở nên đối nghịch rõ rệt so với phần biên khúc acoustic trong những album trước đó của Swift. Mỗi bài hát trong album đều khai mở phong cách nghệ thuật sáng tác tự truyện của Swift cũng như mang đề tài mối tình lãng mạn thất bại dưới góc nhìn vui vẻ dịu dàng của nữ ca sĩ.
Swift và Big Machine quảng bá 1989 trên nhiều phương tiện truyền thông và album đã đạt được vô vàn thành công về mặt thương mại, bất chấp từng bị nữ ca sĩ rút khỏi các dịch vụ phát nhạc trực tuyến dẫn đến nhiều cuộc tranh cãi trong ngành công nghiệp âm nhạc về tác động của phát nhạc trực tuyến. Nhằm quảng bá album rộng rãi, Swift thực hiện chuyến lưu diễn vòng quanh thế giới The 1989 World Tour và lập thành tích trở thành nghệ sĩ có doanh thu lưu diễn cao nhất năm 2015. Xuyên suốt bảy đĩa đơn được phát hành thì có ba đĩa đơn trong 1989 đứng đầu bảng xếp hạng Billboard Hot 100 tại Hoa Kỳ gồm "Shake It Off", "Blank Space" và "Bad Blood". 1989 dành ra tổng cộng 11 tuần đứng đầu Billboard 200 và được Hiệp hội Công nghiệp Ghi âm Hoa Kỳ (RIAA) chứng nhận đĩa 9× Bạch kim. Nhạc phẩm đã tẩu tán tổng cộng 14 triệu bản trên toàn thế giới và đạt chứng nhận đa Bạch kim tại nhiều quốc gia.
Nhìn chung lúc mới ra mắt, giới phê bình âm nhạc đều khen ngợi chất nhạc bắt tai của 1989. Họ cảm nhận được mối gắn kết về mặt cảm xúc trong sáng tác của nhạc phẩm. Tuy vậy, một số cây bút lại cảm thấy việc Swift sử dụng giai điệu synth-pop trong 1989 đã cho tính toàn vẹn về mặt nghệ thuật của nữ ca sĩ bị mất dần. Những lời chỉ trích về sau được các nhà báo và học giả nhìn nhận là đến từ những người theo chủ nghĩa nhạc rock. 1989 đoạt giải Album của năm và Album giọng pop xuất sắc nhất tại giải Grammy vào năm 2016, và được các ấn phẩm như Rolling Stone và Consequence đặt vào danh sách xếp hạng album mọi thời đại. Mặc dù các chuyên gia và học giả đã công nhận 1989 là một album đã giúp Swift chuyển mình sang một biểu tượng nhạc pop và lan tỏa chủ nghĩa nhạc pop lạc quan, nhưng họ cũng chỉ ra rằng album đã thu hút nhiều ánh mắt giám sát của giới truyền thông về phía nữ ca sĩ nhiều hơn. Sau sự việc tranh chấp quyền sở hữu tác phẩm vào năm 2019, Swift đã quyết định tái thu âm cho album này và phát hành với tên gọi 1989 (Taylor's Version) vào ngày 27 tháng 10 năm 2023.