stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Riama colomaromani

| Riama colomaromani> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Reptilia
Bộ (ordo): Squamata
Phân bộ (subordo): Lacertilia
Họ (familia): Gymnophthalmidae
Chi (genus): Riama
Loài (species): R. colomaromani
Danh pháp hai phần
Riama colomaromani (Kizirian, 1996) 
Riama colomaromani là một loài thằn lằn trong họ Gymnophthalmidae. Loài này được Kizirian miêu tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Chú thích

↑  “Riama colomaromani”. The Reptile Database. Truy cập ngày 31 tháng 5 năm 2013.
Peponidium arenesianum

| Peponidium arenesianum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Peponidium
Loài (species): P. arenesianum
Danh pháp hai phần
Peponidium arenesianum (Cavaco) Razafim., Lantz & B.Bremer 
Peponidium arenesianum là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được (Cavaco) Razafim., Lantz & B.Bremer mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Peponidium arenesianum”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Pseudhammus vicinus

| Pseudhammus vicinus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Pseudhammus
Loài (species): P. vicinus
Danh pháp hai phần
Pseudhammus vicinus Breuning, 1935 
Pseudhammus vicinus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Silesis hanoiensis

| Silesis hanoiensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Silesis
Loài (species): S. hanoiensis
Danh pháp hai phần
Silesis hanoiensis Ôhira, 1973 
Silesis hanoiensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Ôhira miêu tả khoa học năm 1973.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Paspalum subsesquiglume

| Paspalum subsesquiglume> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Paspalum
Loài (species): P. subsesquiglume
Danh pháp hai phần
Paspalum subsesquiglume Döll 
Paspalum subsesquiglume là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Döll mô tả khoa học đầu tiên năm 1877.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Paspalum subsesquiglume”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Trận Taranto

| x t Mặt trận Địa Trung Hải |
| --- | --- |
1940 Vado  Malta  Club Run¹  Espero ¹²  Mers-el-Kébir  Calabria ¹²  Mũi Spada  Hurry ¹  MB8 ¹  Mũi Passero ¹  Taranto  Eo biển Otranto ²  White ¹  Mũi Spartivento ¹ 1941 Excess ¹  AN 14 ¹  Genoa  Abstention  Vịnh Souda  Mũi Matapan  Tarigo ²  Crete ²  Substance ¹  Grand Harbour  Halberd ¹  Duisburg ²  Bon ²  Sirte (1) ¹²  Alexandria 1942 Sirte (2)¹  Calendar ¹  Bowery ¹  Albumen  Harpoon ¹  Vigorous ¹  Pedestal ¹  Agreement  Torch  Stoneage ¹  Toulon  Portcullis ¹  Skerki ²  Olterra ¹  Algiers ¹ 1943 Zuwarah  Cigno ²  Campobasso ²  Pantelleria  Sicily  Gela  Scylla ²  Bastia  Eo biển Bonifacio  Dodecanese Rhodes  Leros  Kos  Mũi Bougaroun ¹ 1944 Ist  Santorini  Symi  Port-Cros  La Ciotat 1945 Biển Ligurian ¹  Đoàn vận tải Đồng Minh Đoàn vận tải Malta  U-boat
¹ — Có mặt đoàn vận tải hoặc hạm đội hộ tống của Đồng Minh  ² — Có mặt đoàn vận tải hoặc hạm đội hộ tống của Phe Trục
Trận Taranto diễn ra vào đêm 11-12 tháng 11 năm 1940 trong Chiến tranh thế giới thứ hai giữa giữa Hải quân Hoàng gia Anh dưới sự chỉ huy của Đô đốc Andrew Cunningham và Hải quân Italia dưới sự chỉ huy của Đô đốc Inigo Campioni. Hải quân Hoàng gia đã tổ chức cuộc tấn công hải quân tàu chống tàu hoàn toàn bằng đường hàng không đầu tiên trong lịch sử, sử dụng 21 máy bay ném bom-ngư lôi hai tầng cánh Fairey Swordfish từ tàu sân bay HMS Illustrious trên biển Địa Trung Hải.
Cuộc tấn công nhằm vào hạm đội tàu chiến của Hải quân Hoàng gia Italia đang neo đậu tại vịnh Taranto, sử dụng các ngư lôi ném từ trên không bất chấp mức nước nông tại vịnh. Sự thành công của cuộc tấn công này đã thúc đẩy sự phát triển của không lực hải quân trước những khẩu pháo lớn trên các thiết giáp hạm. Theo lời Đô đốc Cunningham, "Taranto, vào đêm 11-12 tháng 11 năm 1940, nên được nhớ mãi khi nó đã cho thấy, một lần và mãi mãi rằng Hải quân hoàng gia sở hữu thứ vũ khí hủy diệt nhất."
Diễn biến tiếp theo

Hạm đội Ý đã mất một nửa số tàu chiến chủ lực trong trận đánh này; ngày hôm sau, Hải quân Ý đưa những chiếc tàu chưa bị hư hại đến Napoli nơi chúng được bảo vệ tốt hơn khỏi những vụ tấn công tưng tự, cho đến khi việc phòng thủ ở Taranto (chủ yếu là lưới chống ngư lôi) được cải thiện đầy đủ để bảo vệ các tàu chiến khỏi các cuộc tấn công tương tự trong tương lai - điều đã xảy ra từ tháng 3 đến tháng 5 năm 1941. Việc sửa chữa Littorio mất bốn tháng, Duilio mất bảy tháng, Conte di Cavour cần được sửa chữa nhiều đến mức vẫn chưa hoàn thành khi Italia đầu hàng vào năm 1943. Cunningham viết sau cuộc tấn công: "Trận Taranto đã giúp chúng ta có thể rảnh tay đáng kể và tôi hy vọng chúng ta có thể tận dụng được chiến thắng này. Tôi không tin rằng ba thiết giáp hạm còn lại của họ sẽ đối đầu chúng ta và nếu có, tôi đã được chuẩn bị để có thể giải quyết chúng chỉ bằng hai thiết giáp hạm."  Thực tế, cán cân sức mạnh  đã nghiêng về hạm đội Địa Trung Hải của Anh, khi đó đang thoải mái hoạt động: Trước đó họ buộc phải hoạt động như mọt đơn vị để đối đầu với các tàu chiến chủ lực của Ý, giờ họ có thể  chia thành hai nhóm tác chiến, mỗi nhóm được xây dựng quanh một tàu sân bay và hai thiết giáp hạm.
Không ảnh chụp lại tàu chiến của Hải quân Hoàng Gia Ý đang neo đậu tại Cảng Mar Grande, Taranto.
Không ảnh chụp lại thiết giáp hạm Duilio được ủi mắc cạn tại vùng nước nông sau cuộc không kích.
Tuy nhiên, dự đoán của Cunningham về việc Italy không sẵn sàng đánh cược các tàu chiến chủ lực của họ nhanh chóng tỏ ra sai lầm. Chỉ năm ngày sau trận Taranto, Campioni lại mang  hai thiết giáp hạm, sáu tuần dương hạm và 14 tàu khu trục tới để làm gián đoạn chiến dịch đưa không quân tới Malta của Anh,  đưa đến trận mũi Spartivento vào ngày 27-11-1940. Hai trong số ba chiếc thiết giáp hạm bị hỏng nặng dược sửa vào giữa năm 1941 và tiếp tục sửa chữa và quay lại chiến đấu cho đến khi Ý rời cuộc chiến vào năm 1943.
Cuộc tấn công vào Taranto được báo thù sau đó một năm bởi Hải quân Ý vào Alexandria, khi Hải quân  Anh bị tấn công bởi tàu ngầm bỏ túi, gây hư hại lên HMS Queen Elizabeth và HMS Valiant.
Tuy  nhiên, xét theo nhiệm vụ ban đầu của nó là gián đoạn con đường tiếp tế của phe Trục sang Bắc Phi thì trận đánh này có rất ít tác động. Thực tế, khối lượng vận chuyển của quân Ý tới Lybia từ tháng 10-1940 đến tháng 1-1941 đã tăng lên đến 49 435 tấn, so với 37 204 tấn của thời điểm trước đó 4 tháng. Hơn nữa, trận Taranto chỉ làm thay đối cán cân lực lượng ở Địa Trung Hải, chứ "không thể tung ra một đòn quyết định thổi bay hoàn toàn đối phương để thay đổi hoàn toàn chiến cục ở Địa Trung Hải sau đó".
Ngư lôi thả từ trên không chuyên dụng trong các lực lượng hải quân hiện đại từng được cho là phải tấn công tàu bè ở độ sâu tối thiểu là 23 m. Cảng Taranto có độ sâu trung bình chỉ khoảng 12 m, nhưng Hải quân Anh đã phát triện một phương pháp để ngăn ngư lôi chìm quá sâu. Một chiếc trống được lắp vào phần dưới mũi máy bay, nối với một cuộn dây điện mà đầu kia nối với đầu ngư lôi. Khi thả rơi, sức căng của cuộn dây kéo mũi ngư lôi hướng lên trên, khiến đuôi ngư lôi chạm mặt nước trước thay vì phần đầu.
Diễn biến tiếp theo > Tác động lên trận Trân Châu Cảng

Có vẻ như các sĩ quan của Hải quân Đế quốc Nhật Bản đã nghiên cứu cẩn thận cuộc tấn công Taranto khi lên kế hoạch cho trận tập kích Trân Châu Cảng khi mà cả hai cuộc tấn công đều gặp chung vấn đề về mức nước nông ở cảng. Trung úy Takeshi Naito. tùy viên quân sự Nhật ở Berlin lập tức bay tới Taranto đề nghiên cứu cuộc tấn công. Trước đó, Naito đã có một cuộc đàm thoại dài với tư lệnh Mitsuo Fuchida về những quan sát của mình vào tháng 10-1941. Fuchida sau đó tấn công vào ngày 7-12-1941. Đáng chú ý hơn, Nhật Bản tổ chức một nhiệm vụ ở Ý vào tháng 5-1941. Một nhóm các sĩ quan hải quân đế quốc Nhật Bản thăm Taranto và sau đó có một cuộc nói chuyện dài với các sĩ quan Ý. Tuy vậy , hải quân Nhật đã tác chiến ở các vùng nước nông từ đầu năm 1939, với nhiều cảng nông để làm mục tiêu diễn tập, bao gồm Manila, Singapore, Vladivostok và Trân Châu Cảng. Từ đầu thập niên 1930, khi mẫu ngư lôi 91 được đưa vào sử dụng, hải quân Nhật đã sử dụng những mũi ngư lôi bằng gỗ có thể vứt bỏ để giảm thiểu tác động khi tiếp xúc với mặt nước. Khoảng năm 1936, họ hoàn thiện các vây gỗ để tăng sự ổn định cho ngư lôi.
Trận Trân châu Cảng có quy mô lớn hơn hẳn trận Taranto. Cả sáu tàu sân bay hạm đội của Hải quân Nhật đều tham gia, mỗi tàu đều có một lực lượng không quân gấp đôi một tàu sân bay Anh. Điều đó khiến Hạm đội Thái Bình Dương của Mỹ bị thiệt hại nặng hơn nhiều: bảy thiết giáp hạm bị chìm hoặc bị phá hỏng, nhiều tàu chiến khác bị loại khỏi vòng chiến. Hải quân Mỹ sau đó đã xây dựng các chiến dịch ở Thái  bình Dương với những tàu chiến chủ lực là các tàu sân bay thay vì thiết giáp hạm. Các thiết giáp hạm tỏ ra ít hữu dụng hơn khi hoạt động ở vùng biển rộng của Thái Bình Dương: các tàu chiến này quá chậm để hộ tống các đoàn vận tải và được sử dụng chủ yếu làm hỏa lực hỗ trợ cho các nhiệm vụ đổ bộ.
Hướng tấn công của máy bay Anh trong cuộc không kích vào Taranto.
Steve Beshear

| Steven Beshear |
| --- | --- |
Beshear tại buổi dã ngoại Fancy Farm hàng năm ở Fancy Farm, Kentucky vào tháng 8 năm 2010.

Thống đốc Kentucky thứ 61
Nhiệm kỳ 11/11/2007 – 8 tháng 12 năm 2015
Phó Thống đốc: Daniel Mongiardo
Tiền nhiệm: Ernie Fletcher
Kế nhiệm: Matt Bevin
Phó Thống đốc Kentucky thứ 48
Nhiệm kỳ 13/12/1983 – 8/12/1987 3 năm, 360 ngày
Thống đốc: Martha Layne Collins
Tiền nhiệm: Martha Layne Collins
Kế nhiệm: Brereton Jones
Attorney General of Kentucky
Nhiệm kỳ 7/1/1980 – 13/12/1983 3 năm, 340 ngày
Thống đốc: John Y. Brown, Jr.
Tiền nhiệm: Robert Stephens
Kế nhiệm: David Armstrong
 
Thông tin cá nhân
Sinh: 21 tháng 9, 1944 (80 tuổi) Dawson Springs, Kentucky
Đảng chính trị: Democratic Party
Phối ngẫu: Jane Klingner
Cư trú: Governor's Mansion
Alma mater: Đại học Kentucky
Chuyên nghiệp: Luật sư
Phục vụ trong quân đội
Phục vụ: United States Army Reserve
Tham chiến: Vietnam War
Steven Lynn "Steve" Beshear (sinh ngày 21 tháng 9 năm 1944) là luật gia, chính trị gia người Mỹ. Ông nguyên là Thống đốc 61 của Thịnh vượng chung Kentucky. Được bầu vào năm 2007, Beshear trước đây phục vụ trong Hạ viện Kentucky giai đoạn 1974-1979, là Tổng chưởng lý của bang giai đoạn 1980-1983, và đã giữ chức Phó thống đốc bang giai đoạn 1983-1987. Nhiệm kỳ của Beshear hết hạn vào năm 2011, và ông đang cố gắng tái tranh cử thêm nhiệm kỳ mới, người cùng chung chiến dịch tranh cử năm 2011 là thị trưởng Louisville Jerry Abramson, Phó thống đốc Daniel Mongiardo chọn tham gia vào cuộc đua Thượng nghị viện năm 2010 thay vì tranh cử chức thống đốc bang.
Sau khi tốt nghiệp Đại học Kentucky vào năm 1968, một thời gian ngắn Beshear hành nghề luật ở New York trước khi trở về Kentucky và được bầu vào cơ quan lập pháp tiểu bang, nơi ông đã đạt được danh tiếng là một người ủng hộ người tiêu dùng. Ông đánh cuộc danh tiếng của mình bằng cách trở một tổng chưởng lý trong một nhiệm kỳ, phục vụ dưới quyền Thống đốc John Y. Brown.
Peltastes peruvianus

| Peltastes peruvianus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Apocynaceae
Chi (genus): Peltastes
Loài (species): P. peruvianus
Danh pháp hai phần
Peltastes peruvianus Woodson, 1960 
Peltastes peruvianus là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được Woodson mô tả khoa học đầu tiên năm 1960.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Peltastes peruvianus”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Peltastes isthmicus

| Peltastes isthmicus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Apocynaceae
Chi (genus): Peltastes
Loài (species): P. isthmicus
Danh pháp hai phần
Peltastes isthmicus Woodson 
Peltastes isthmicus là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được Woodson mô tả khoa học đầu tiên năm 1936.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Peltastes isthmicus”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Peltastes pulcher

| Peltastes pulcher> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Apocynaceae
Chi (genus): Peltastes
Loài (species): P. pulcher
Danh pháp hai phần
Peltastes pulcher (Miers) J.F.Morales 
Peltastes pulcher là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được (Miers) J.F.Morales mô tả khoa học đầu tiên năm 2005.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Peltastes pulcher”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Pericallia nigrostriata

| Pericallia nigrostriata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Pericallia
Loài (species): P. nigrostriata
Danh pháp hai phần
Pericallia nigrostriata
Pericallia nigrostriata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Thử nghiệm chuyến bay quỹ đạo của Boeing

| --- | --- |
Starliner rolls out atop the Atlas V to SLC-41

Nhà đầu tư: NASA Boeing
SATCAT no.: 44900
Thời gian nhiệm vụ: 1755d 10h 21m (đang tiến hành)
Quỹ đạo đã hoàn thành: 33 
 

Các thuộc tính thiết bị vũ trụ
Dạng thiết bị vũ trụ: Starliner
Nhà sản xuất: Boeing
 

Bắt đầu nhiệm vụ
Ngày phóng: 20 tháng 12 năm 2019 11:36:43 UTC
Tên lửa: Atlas V N22 (AV-080)
Địa điểm phóng: Cape Canaveral SLC-41
 

Kết thúc nhiệm vụ
Ngày hạ cánh: 22 tháng 12 năm 2019 12:57 UTC (theo kế hoạch)
Nơi hạ cánh: White Sands Missile Range
 

Các tham số quỹ đạo
Hệ quy chiếu: Quỹ đạo Trái Đất
Chế độ: Quỹ đạo Trái Đất tầm thấp
 
Tập tin:Boeing Orbital Flight Test.png Commercial Crew Development← Crew Dragon Demo-1Crew Dragon Demo-2 → 
Boeing Orbital Flight Test, còn được gọi là Boe-OFT, là sứ mệnh quỹ đạo đầu tiên của tàu vũ trụ Boeing CST-100 Starliner, được tiến hành bởi Boeing Defense, Space & Security như một phần của chương trình bay thương mại của NASA. Nhiệm vụ được lên kế hoạch là chuyến bay thử nghiệm kéo dài tám ngày bằng tàu vũ trụ, bay đến một điểm hẹn và lắp ghép với Trạm vũ trụ quốc tế (ISS) và hạ cánh ở miền tây Hoa Kỳ. Nhiệm vụ đã được triển khai thành công vào ngày 20 tháng 12 năm 2019 lúc 6:36 sáng EST, tuy nhiên thời gian nhiệm vụ trôi qua của tàu vũ trụ đã bị trôi qua, đồng hồ trôi ba mươi mốt phút và khiến tàu vũ trụ bắt đầu tái lập thời gian không chính xác khi vào quỹ đạo, ngăn chặn một điểm hẹn với ISS. Sự bất thường này khiến nhiệm vụ giảm xuống còn hai ngày. Tàu vũ trụ dự kiến hạ cánh ngày 22 tháng 12 năm 2019 lúc 7:57 sáng EST.
Shady Shores, Texas

| Shady Shores, Texas |
| --- | --- |
—  Thị trấn  —
 
 
 Vị trí trong Quận Denton, Texas
 Vị trí quận Denton trong tiểu bang Texas ở Hoa Kỷ
Shady Shores, Texas
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Texas
Quận: Quận Denton
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 2.612
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã điện thoại: 940 
Shady Shores là một thị trấn thuộc quận Denton, tiểu bang Texas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 2612 người.
Dân số

Dân số năm 2000: 1461 người.
Dân số năm 2010: 2612 người.
Thống kê môi trường

Thống kê môi trường là việc áp dụng phương pháp thống kê vào khoa học môi trường. Nó bao gồm các quy trình xử lý các câu hỏi liên quan đến môi trường tự nhiên ở trạng thái không bị xáo trộn, sự tương tác của loài người với môi trường và môi trường đô thị. Số liệu thống kê trong lĩnh vực môi trường đã cho thấy sự tăng trưởng nhanh chóng trong vài thập kỷ qua là mối quan tâm ngày càng tăng về môi trường trong các lĩnh vực công cộng, tổ chức và chính phủ.
Phát triển thống kê môi trường (FDES) của Liên Hợp Quốc xác định phạm vi thống kê môi trường như sau: Phạm vi thống kê môi trường bao gồm các khía cạnh sinh lý của môi trường và các khía cạnh của hệ thống kinh tế xã hội có ảnh hưởng trực tiếp và tương tác với môi trường. Phạm vi của các thống kê môi trường, xã hội và kinh tế chồng chéo. Thật không dễ dàng - hoặc cần thiết - để vẽ một đường rõ ràng phân chia các khu vực này. Thống kê kinh tế và xã hội mô tả các quá trình hoặc hoạt động có tác động trực tiếp hoặc tương tác trực tiếp với môi trường được sử dụng rộng rãi trong thống kê môi trường. Chúng nằm trong phạm vi của FDES.
Sử dụng

Phân tích thống kê là điều cần thiết cho lĩnh vực khoa học môi trường, cho phép các nhà nghiên cứu hiểu biết về các vấn đề môi trường thông qua nghiên cứu và phát triển các giải pháp tiềm năng cho các vấn đề họ nghiên cứu. Các ứng dụng của phương pháp thống kê vào khoa học môi trường rất nhiều và đa dạng. Thống kê môi trường được sử dụng trong nhiều lĩnh vực bao gồm: các tổ chức y tế và an toàn, cơ quan tiêu chuẩn, viện nghiên cứu, chính quyền nước và sông, tổ chức khí tượng, thủy sản, cơ quan bảo vệ, và có nguy cơ, ô nhiễm, điều tiết và kiểm soát.
Thống kê môi trường đặc biệt là thích hợp và được sử dụng rộng rãi trong các ngành công nghiệp học thuật, chính phủ, quy định, công nghệ và tư vấn.
Các ứng dụng cụ thể của phân tích thống kê trong lĩnh vực khoa học môi trường bao gồm phân tích rủi ro động đất, hoạch định chính sách môi trường, lập kế hoạch lấy mẫu sinh thái, pháp y môi trường.
Trong phạm vi thống kê môi trường, có hai loại sử dụng chính của chúng.
Thống kê mô tả không được sử dụng để suy luận về dữ liệu, mà chỉ đơn giản là để mô tả các đặc điểm của nó.
Thống kê suy luận được sử dụng để suy luận về dữ liệu, kiểm tra các giả thuyết hoặc đưa ra dự đoán.
Các loại nghiên cứu được đề cập trong thống kê môi trường bao gồm:
Các nghiên cứu cơ bản để ghi lại tình trạng hiện tại của một môi trường để cung cấp nền tảng trong trường hợp có những thay đổi chưa biết trong tương lai;
Các nghiên cứu được nhắm mục tiêu để mô tả tác động có thể có của các thay đổi được lên kế hoạch hoặc các sự cố ngẫu nhiên;
Giám sát thường xuyên để cố gắng phát hiện những thay đổi trong môi trường.
Các nguồn

Nguồn dữ liệu cho thống kê môi trường rất đa dạng và bao gồm các khảo sát liên quan đến dân số và môi trường, hồ sơ từ các cơ quan quản lý tài nguyên môi trường, bản đồ và hình ảnh, thiết bị được sử dụng để kiểm tra môi trường và nghiên cứu trên toàn thế giới. Một thành phần chính của dữ liệu là quan sát trực tiếp, mặc dù hầu hết các thống kê môi trường sử dụng nhiều nguồn khác nhau.
Các phương pháp

Các phương pháp phân tích thống kê trong khoa học môi trường cũng nhiều như các ứng dụng của nó. Mặc dù có cơ sở cho các phương pháp được sử dụng trong các lĩnh vực khác, nhiều phương pháp trong số này phải được điều chỉnh cho phù hợp với nhu cầu hoặc giới hạn của dữ liệu trong khoa học môi trường. Mô hình hồi quy tuyến tính, mô hình tuyến tính tổng quát và mô hình phi tuyến tính là một số phương pháp phân tích thống kê được sử dụng rộng rãi trong khoa học môi trường để nghiên cứu mối quan hệ giữa các biến.
Chú thích

↑  http://unstats.un.org/unsd/environment/FDES/FDES-2015-supporting-tools/FDES.pdf United Nations Framework for the Development of Environment Statistics
1 2 3 4 5  Rong, Yue (ngày 1 tháng 9 năm 2011). “Environmental Statistics”. Environmental Forensics. 12 (3): 189–190. doi:10.1080/15275922.2011.599263. ISSN 1527-5922.
1 2  Manly B.F.J. (2001) Statistics for Environmental Science and Management, Chapman & Hall/CRC. ISBN 1-58488-029-5
Tiếng bản xứ

Tiếng bản xứ, còn gọi bản ngữ, là ngôn ngữ hoặc phương ngữ của một nhóm dân cư nhất định, đặc biệt là khi phân biệt với một ngôn ngữ văn chương, quốc gia hoặc tiêu chuẩn, hay một lingua franca (ngôn ngữ cầu nối) được sử dụng tại khu vực hay quốc gia  mà nhóm dân cư đó sinh sống. Tiếng bản xứ thường là ngôn ngữ đầu tiên, thường được nói thay vì viết, và được xem là bậc dưới so với các dạng thức được chuẩn định hóa hơn. Một số nhà ngôn ngữ học coi "bản ngữ" đồng nghĩa với "phương ngữ phi tiêu chuẩn".
Thủ bản cổ nhất được biết đến bằng tiếng Scania, viết về tiếng Scania và Giáo luật.
Chú thích

↑  Yule, George (27 tháng 10 năm 2016). The Study of Language 6th Edition (bằng tiếng Anh). Cambridge University Press. ISBN 9781316776780.
↑  Wolfram, Walt; Schilling-Estes, Natalie (1998). American English: dialects and variation. Malden, Mass.: Blackwell. tr. 13–16.
Tiếng Rusyn

Đừng nhầm lẫn với Tiếng Ruthenia hoặc Tiếng Nga.
| Tiếng Rusyn |
| --- | --- |
русинськый язык; руски язик rusîns'kyj jazyk; ruski jazik
Tổng số người nói: 623.500 Điều tra dân số: 70.000. Đây là những con số từ thống kê của văn phòng hành chính quốc gia: Slovakia – 33.482 Serbia – 15.626 Ba Lan – 10.000 Ukraine – 6.725 Croatia – 2.337 Hungary – 1.113 Cộng hoà Séc – 777
Dân tộc: người Rusyn
Phân loại: Ấn-ÂuBalt-SlavSlavSlav ĐôngTiếng Rusyn
Hệ chữ viết: Chữ Kirin Chữ Latinh (Slovakia)
Địa vị chính thức
Ngôn ngữ thiểu số được công nhận tại:  Cộng hoà Séc  Hungary  Ba Lan  Serbia  Slovakia
Mã ngôn ngữ
ISO 639-3: rue
Glottolog: rusy1239
Linguasphere: 53-AAA-ec < 53-AAA-e (varieties: 53-AAA-eca to 53-AAA-ecc)

Bài viết này có chứa ký tự ngữ âm IPA. Nếu không thích hợp hỗ trợ dựng hình, bạn có thể sẽ nhìn thấy dấu chấm hỏi, hộp, hoặc ký hiệu khác thay vì kí tự Unicode. Để biết hướng dẫn giới thiệu về các ký hiệu IPA, xem Trợ giúp:IPA.
Tiếng Rusyn (tiếng Rusyn Carpathia: русиньскый язык (rusîn'skyj jazyk), русиньска бесїда (rusîn'ska bes'ida); tiếng Rusyn Pannonia: руски язик (ruski jazik), руска бешеда ruska bešeda còn được gọi trong tiếng Anh là Ruthene (đôi khi là Ruthenia), là một ngôn ngữ Đông Slav được nói bởi người Rusyn ở Đông Âu.
Phân loại

Có một số lý thuyết tranh luận về bản chất của tiếng Rusyn là một ngôn ngữ hay phương ngữ. Giới nghiên cứu Séc, Slovak và Hungary cũng như Mỹ và một số nhà ngôn ngữ học Ba Lan và Serbia coi nó là một ngôn ngữ riêng biệt (với mã ISO 639-3 riêng), trong khi các học giả khác (đặc biệt là ở Ukraina và cả Ba Lan, Serbia và Romania) coi nó là một phương ngữ Tây Nam của tiếng Ukraina.
Phân bố địa lý

Tiếng Rusyn Pannonia được nói ở Vojvodina ở Serbia và một phần của Croatia.
Tiếng Rusyn Carpathia được nói ở:
Vùng Transcarpathian của Ukraina
Đông bắc Slovakia
Ba Lan (từng hiện diện ở đông nam, nhưng bây giờ chủ yếu nằm rải rác ở mạn bắc và mạn tây). Dạng tiếng Rusyn ở Ba Lan thường được gọi là Lemko лемківскій язык lemkivskij jazyk sau từ đặc trưng лем (lem) có nghĩa là "chỉ", "nhưng" và "giống"
Hungary (nơi người nói và ngôn ngữ được gọi là Ruszin trong tiếng Hungary)
Miền bắc Maramureș, Romania, nơi người nói được gọi là Ruteni và ngôn ngữ là Ruteană trong tiếng Rumani.
Tình trạng

Serbia đã công nhận tiếng Rusyn, chính xác hơn là tiếng Rusyn Pannonia, là một ngôn ngữ thiểu số chính thức. Từ năm 1995, tiếng Rusyn được công nhận là một ngôn ngữ thiểu số ở Slovakia, được hưởng vị thế của một ngôn ngữ chính thức tại các đô thị nơi có hơn 20 phần trăm cư dân nói tiếng Rusyn.
Tiếng Rusyn được liệt kê là ngôn ngữ được bảo vệ bởi Hiến chương châu Âu về ngôn ngữ thiểu số và khu vực ở Slovakia, Serbia, Croatia và Romania.