stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Ixora iteaphylla

| Ixora iteaphylla> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Ixora
Loài (species): I. iteaphylla
Danh pháp hai phần
Ixora iteaphylla Bremek. 
Ixora iteaphylla là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Bremek. mô tả khoa học đầu tiên năm 1937.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Ixora iteaphylla”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Androsace yargongensis

| Androsace yargongensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Ericales
Họ (familia): Primulaceae
Chi (genus): Androsace
Loài (species): A. yargongensis
Danh pháp hai phần
Androsace yargongensis Petitm. 
Androsace yargongensis là một loài thực vật có hoa trong họ Anh thảo. Loài này được Petitm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1908.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Androsace yargongensis”. Truy cập ngày 25 tháng 8 năm 2013.
Androsace wardii

| Androsace wardii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Ericales
Họ (familia): Primulaceae
Chi (genus): Androsace
Loài (species): A. wardii
Danh pháp hai phần
Androsace wardii W.W. Sm. 
Androsace wardii là một loài thực vật có hoa trong họ Anh thảo. Loài này được W.W.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1913.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Androsace wardii”. Truy cập ngày 25 tháng 8 năm 2013.
Andropogon perdignus

| Andropogon perdignus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Andropogon
Loài (species): A. perdignus
Danh pháp hai phần
Andropogon perdignus Sohns, 1957 
Andropogon perdignus là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Sohns mô tả khoa học đầu tiên năm 1957.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Andropogon perdignus”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Janssen Pharmaceuticals

Janssen Pharmaceuticals là một công ty dược có trụ sở chính tại Beerse, Bỉ và thuộc sở hữu của Johnson & Johnson. Công ty được Paul Janssen thành lập vào năm 1953.
Năm 1961, Janssen Pharmaceuticals được tập đoàn Johnson & Johnson của Mỹ có trụ sở tại New Jersey mua lại và trở thành một phần của bộ phận Nghiên cứu và Phát triển Dược phẩm Johnson & Johnson (J&J PRD), nay được đổi tên thành Janssen Research and Development (JRD), chuyên thực hiện nghiên cứu và phát triển. các hoạt động liên quan đến một loạt các rối loạn y tế của con người, bao gồm bệnh tâm thần, rối loạn thần kinh, gây mê và giảm đau, rối loạn tiêu hóa, nhiễm nấm, HIV / AIDS, dị ứng và ung thư. Janssen và Ortho-McNeil Pharmaceutical được đặt trong nhóm công ty Ortho-McNeil-Janssen trong Công ty Johnson & Johnson.
Agrothereutes montanus

| Agrothereutes montanus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Agrothereutes
Loài (species): A. montanus
Danh pháp hai phần
Agrothereutes montanus Townes, 1962 
Agrothereutes montanus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
9225 Daiki

9225 Daiki (tên chỉ định: 1996 AU) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Takao Kobayashi ở Ōizumi Observatory ở Ōizumi, Gunma Prefecture, Nhật Bản, ngày 10 tháng 1 năm 1996. Nó được đặt theo tên Daiki Matsubayashi, nhà thiên văn học nghiệp dư Nhật Bản.
7150 McKellar

7150 McKellar (tên chỉ định: 1929 TD1) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Clyde Tombaugh ở Đài thiên văn Lowell ở Flagstaff, Arizona, ngày 11 tháng 10 năm 1929. Nó được đặt theo tên Andrew McKellar, một nhà thiên văn học Canada.
Agrostis paulsenii

| Agrostis paulsenii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Agrostis
Loài (species): A. paulsenii
Danh pháp hai phần
Agrostis paulsenii Hack., 1903 
Agrostis paulsenii là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Hack. mô tả khoa học đầu tiên năm 1903.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Agrostis paulsenii”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Ancylometes bogotensis

| Ancylometes bogotensis |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Ctenidae
Chi (genus): Ancylometes
Loài (species): A. bogotensis
Danh pháp hai phần
Ancylometes bogotensis (Keyserling, 1877) 
Ancylometes bogotensis là một loài nhện trong họ Ctenidae.
Loài này thuộc chi Ancylometes. Ancylometes bogotensis được Eugen von Keyserling miêu tả năm 1877.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Hộc Luật hoàng hậu

| Hộc Luật hoàng hậu斛律皇后 |
| --- | --- |

Hoàng hậu Bắc Tề
Nhiệm kỳ 565–572
Hoàng đế: Bắc Tề Hậu Chủ
Tiền nhiệm: Hồ hoàng hậu, vợ Bắc Tề Vũ Thành Đế
Kế nhiệm: Hồ hoàng hậu, vợ Bắc Tề Hậu Chủ
 
Thông tin cá nhân
Giới tính: nữ
Gia quyến: 
Thân phụ: Hộc Luật Quang
Phối ngẫu: Bắc Tề Hậu Chủ
 
x • t • 
Hộc Luật hoàng hậu (chữ Hán: 斛律皇后), nguyên phối và là hoàng hậu đầu tiên của Bắc Tề Hậu Chúa Cao Vĩ trong lịch sử Trung Quốc.
Tiểu sử

Không rõ tên thật lẫn ngày sinh của Hộc Luật hoàng hậu.
Gia tộc bà là dòng dõi tướng lĩnh nhà Bắc Tề. Ông nội là danh tướng Hộc Luật Kim (斛律金) phục vụ từ thời tổ phụ nhiếp chính Cao Hoan đến các triều đại tiếp theo từ Văn Tuyên Đế, Phế Đế, Hiếu Chiêu Đế cho đến phụ thân của Cao Vĩ là Vũ Thành Đế. Phụ thân bà là Hộc Luật Quang, đại tướng quân nhà Bắc Tề. Chú bà Hộc Luật Tiện (斛律羨) và anh trai Hộc Luật Vũ Đô (斛律武都) đều là danh tướng.
Bà trở thành Thái tử phi của Cao Vĩ dưới triều Vũ Thành Đế.
Hoàng hậu

Năm 565, Cao Vĩ lên ngôi, tức Bắc Tề Hậu Chúa, bà được sắc phong thành Hoàng hậu.
Vào mùa hè năm 570, một người thiếp là Mục Hoàng Hoa phu nhân đã hạ sinh người con trai đầu lòng cho Cao Vĩ, được đặt tên là Cao Hằng, Cao Vĩ vì thế đã tuyên bố đại xá. Lục Lệnh Huyên đồng thời cũng là nhũ mẫu của Mục phu nhân, bà ta muốn Cao Hằng cuối cùng sẽ trở thành Hoàng thái tử và Hoàng đế, song lo sợ rằng Hộc Luật hoàng hậu sẽ phản đối việc này, vì thế bà ta đã đưa Cao Hằng cho Hộc Luật hoàng hậu nuôi dưỡng. Vào mùa đông năm 570, Cao Hằng dưới thân phận Đích tử, được Cao Vĩ lập làm Hoàng thái tử.
Năm 572, Hộc Luật hoàng hậu hạ sinh một Công chúa, Cao Vĩ do muốn làm vui lòng Hộc Luật Quang nên ban đầu đã tuyên bố rằng hoàng hậu sinh hạ Hoàng tử, song cuối cùng đã phải thừa nhận đứa bé là Công chúa. Vào thời điểm này, Hộc Luật Quang đang trong thế xung đột nghiêm trọng với Tổ Thỉnh và Mục Đề Bà. Tổ Thỉnh và Mục Đề Bà gieo rắc vào tâm trí Cao Vĩ sự nghi ngờ đối với Hộc Luật Quang, sự nghi ngờ càng trở nên trầm trọng do Cao Vĩ giờ đây không còn sủng ái Hộc Luật hoàng hậu nữa.
Cùng năm đó, Hộc Luật Quang bị vu khống tạo phản. Gia tộc Hộc Luật hầu như đều bị thảm sát. Hộc Luật hoàng hậu bị phế làm thứ nhân, sau bị bắt làm ni cô.
Năm 577, Bắc Chu tiêu diệt Bắc Tề, kinh đô Nghiệp Thành thất thủ. Sau đó, bà tái hôn với một người chồng mới, là đại thần Nguyên Nhân (元仁) nhà Bắc Chu. Từ đó, không còn ghi chép lịch sử nào về Hộc Luật hoàng hậu, không biết khi nào bà qua đời.
Ichthyoxenus asymmetrica

| Ichthyoxenus asymmetrica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Cymothoidae
Chi (genus): Ichthyoxenus
Loài (species): I. asymmetrica
Danh pháp hai phần
Ichthyoxenus asymmetrica Ahmed, 1970A 
Ichthyoxenus asymmetrica là một loài chân đều trong họ Cymothoidae. Loài này được Ahmed miêu tả khoa học năm 1970.
Chú thích

↑  Schotte, M. (2010). Ichthyoxenus asymmetrica Ahmed, 1970A. In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=260717
Agylla vittata

| Agylla vittata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Agylla
Loài (species): A. vittata
Danh pháp hai phần
Agylla vittata (Leech, 1899) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Gnophria vittata Leech, 1899 
Agylla vittata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Agylla at funet
↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Idiotephria

| Idiotephria |
| --- | --- |
Idiotephria nakatomii
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Phân họ (subfamilia): Larentiinae
Tông (tribus): Larentiini
Chi (genus): Idiotephria Inoue, 1943
Idiotephria là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.
Androstachys

| Androstachys johnsonii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Picrodendraceae
Tông (tribus): Picrodendreae
Phân tông (subtribus): Mischodontinae
Chi (genus): Androstachys Prain
Loài (species): A. johnsonii
Danh pháp hai phần
Androstachys johnsonii Prain 
Androstachys là một chi thực vật có hoa trong họ Picrodendraceae.
Loài

Chi Androstachys gồm các loài:
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Androstachys”. Truy cập ngày 25 tháng 9 năm 2013.
Ichthyoxenus circularius

| Ichthyoxenus circularius> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Cymothoidae
Chi (genus): Ichthyoxenus
Loài (species): I. circularius
Danh pháp hai phần
Ichthyoxenus circularius Shen, 1940 
Ichthyoxenus circularius là một loài chân đều trong họ Cymothoidae. Loài này được Shen miêu tả khoa học năm 1940.
Chú thích

↑  Schotte, M. (2010). Ichthyoxenus circularius Shen, 1940. In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=260718
Giả Thanh

Giả Thanh (tiếng Trung: 贾青; sinh ngày 2 tháng 11 năm 1986 tại Tây An, Thiểm Tây) là một nữ diễn viên, ca sĩ Trung Quốc.
Tiểu sử

Trong chương trình My Type My Show năm 2005, Giả Thanh trở thành một trong 20 người đứng đầu cả nước, sau đó, cô thành lập nhóm nhạc "JADE · Vương" cùng với ba cô gái khác.. Nhưng cuối cùng, cô lại chọn con đường diễn viên và kết thúc sự nghiệp ca sĩ.
Cô được biết đến ban đầu với vai diễn Diễm Thái công chúa trong Bát tiên toàn truyện với sự tham gia của khá nhiều diễn viên tên tuổi như: Quách Tấn An, Khang Hoa, Hà Trung Hoa, Quách Thiện Ni, Mao Lâm Dĩnh, Trần Đại Vĩ, Ngô Đại Dung… và sau đó là nhiều vai diễn nổi bật trong các bộ phim khác.
Phim > Truyền hình

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Năm | Tên | Tên gốc | Vai | Ghi chú |
| 2007 | Liêu Trai 2 | 聊斋2 | Phương Lâm | Phần  phim Liên Hương |
| 2007 | Liêu Trai 2 | 聊斋2 | Cung Nữ | Phần phim Phần Điệp |
| 2007 | Nhện chăng tơ 3 | 红蜘蛛３—水中花 | Trần Mẫn |  |
| 2008 | Nghĩa Bản Đồng Tâm | 义本同心 | Đồng Tâm |  |
| 2008 | Bát tiên toàn truyện | 八仙全传 | Diễm Thái |  |
| 2008 | Đa tình nữ nhân si tình nam | 多情女人痴情男 | Chu Thanh Thanh, Châu Uẩn Thuần | Chiếu trên VTV3 với tên Duyên Tình |
| 2009 | Missing Person Notice | 寻人启事 | Trác Diêu Diêu |  |
| 2009 | Chiến hỏa thanh xuân | 战火中青春 | Đồng Hủy |  |
| 2010 | Thánh đường phong vân | 圣堂风云 | Lôi Nhân Nhân |  |
| 2010 | Betray the Femininity | 温柔的背叛 | Trang Thái Vi |  |
| 2010 | Liêu trai 3 | 聊斋3 | Phàn Giang Thành | Phần phim Giang Thành |
| 2011 | Ba mươi mới gả | 三十而嫁 | Dư Mạt Mạt | Tựa gốc: Cuộc sống mới cưới của cô gái còn sót lại |
| 2012 | Hạnh phúc sinh hoạt của người điếc | 囧人的幸福生活 | Dịch Hiểu Hi |  |
| 2012 |  | 游击兵工厂 | Giang Hồng Anh |  |
| 2012 | Thần thương (Bách phát bách trúng) | 神枪 | Lý Hạnh Hoa |  |
| 2013 | Nhật ký ẩn hôn | 隐婚日记 | Yên Tê |  |
| 2013 | Chiến địa sư hống | 战地狮吼 | Cửu Tuế Hồng |  |
| 2013 | Vô tặc | 无贼 | Chu Thuật Thuật |  |
| 2013 | Thiên long bát bộ | 天龍八部 | A Châu / A Tử |  |
| 2014 | Kim ngọc lương duyên | 金玉良缘 | Sở Sở | Cameo |
| 2014 | Đông Giang anh hùng Lưu Hắc Tử | 东江英雄刘黑仔 | Anna |  |
| 2014 | Cổ kiếm kỳ đàm | 古剑奇谭 | Cừu Tâm Nhị | Cameo |
| 2014 | Kiếp trung kiếp | 劫中劫 | Mạnh Mĩ Như |  |
| 2014 | Lộc Định Ký | 鹿鼎记 | A Kha / Trần Viên Viên |  |
| 2014 | Phiêu môn | 镖门 | Lộ Giao Đình |  |
| 2015 | Thiếu niên tứ đại danh bổ | 少年四大名捕 | Cơ Dao Hoa / Minh U Tiên Tử |  |
| 2015 | Lời nói dối của người vợ | 妻子的谎言 | Lý Hạ Hi |  |
| 2016 | Lời nói dối của người tình | 爱人的谎言 | Đồng Tứ Quý |  |
| 2016 | Võ Thần Triệu Tử Long | 武神赵子龙 | Công Tôn Bảo Nguyệt |  |
| 2016 | Cuộc chiến Nộ Giang | 怒江之战 | Liệu Y Phương |  |
| 2016 | Khanh bổn giai nhân | 卿本佳人 | Thương Hải Đường (Uông Bội Lan) |  |
| 2017 | Bát Phương truyền kỳ | 八方传奇 | Hòe Hoa (Lưu Chiến Ca) | Tựa gôc: Sát Bát Phương |
| 2017 | Truyền kỳ về ông trùm | 傳奇大亨 | Hồ Bích Ngọc |  |
| 2017 | Tiểu đoàn bộ binh gìn giữ hòa bình | 维和步兵营 | Hải Lam |  |
| 2018 | Cô gái cổ áo hồn | 闺蜜的心事 | Bạch Tê | Tựa khác: Tình bạn tri kỷ, quay năm 2014，phát sóng ở Việt Nam |
| 2018 | Ngàn câu hỏi của chúng tôi | 我们的千阙歌 | Trình Lăng Vân |  |
| 2020 | Thạch đầu khai hoa | 石头开花 | Đồng Vi Vi | Phần phim 怒放的山花 |
| 2020 | Bác sĩ nhi khoa tài ba | 了不起的儿科医生 | Cốc Giai Nhân |  |
| 2021 | Đại anh hùng | 大英雄 | Nhất Trượng Hồng (Tê Thái Phượng) | Quay năm 2018 |
| Chưa chiếu | Thích thủy Hà Quốc Nhưỡng | 赤水河国酿 | Tiền Mộng Điệp | Quay năm 2014 |
| Chưa chiếu | Lời nói dối của người yêu | 恋人的谎言 | Thư Phi | Quay năm 2016 |
| Chưa chiếu |  | 心爱的 | Lâm Gia Kỳ | Quay năm 2017 |
| Chưa chiếu |  | 西夏死书 | Lương Viên | Quay năm 2017 |
| Chưa chiếu | Xin chào, thợ săn bắn tỉa | 你好，神枪手 | Đinh Phương |  |
Phim > Điện ảnh

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Năm | Tên | Tên gốc | Vai | Ghi chú |
| 2007 | Hôn lễ | 婚礼 | Tân nương | Cameo |
| 2009 | Phương đội | 方队 | Đái Bội Bội / Đái Lôi Lôi |  |
| 2011 | Hồng Môn Yến | 鴻門宴 | La Sát |  |
| 2012 | Moonlight Love | 月光恋 | A Diêu |  |
| 2018 | Tam quốc sát: Hư ảo | 三国杀·幻 | Vương Thuật |  |
Âm nhạc > Đĩa đơn

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
| Năm | Tên | Tên gốc | Ghi chú |
| 2011 | 女神的面纱 |  |  |
| 2013 | Si tình mộ | 痴情冢 | Nhạc phim Thiên long bát bộ |
| 2014 | Kim ngọc lương duyên | 金玉良缘 | Nhạc phim Kim ngọc lương duyên |
| 2015 | Foolish | 傻得可以 | Nhạc phim Lời nói dối của người vợ |
| 2016 | If Hold Hands | 如果牵手 | Nhạc phim Lời nói dối của người tình |
| 2016 | Wish | 心愿 | Nhạc phim Cuộc chiến Nộ Giang |
Kirby, Texas

| Kirby, Texas |
| --- | --- |
—  Thành phố  —
 
 
Vị trí trong Quận Bexar, Texas Vị trí trong Quận Bexar, Texas
 Vị trí quận Bexar trong tiểu bang Texas ở Hoa Kỷ
Kirby, Texas
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Texas
Quận: Quận Bexar
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 8.000
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 78219 
Kirby là một thành phố thuộc quận Bexar, tiểu bang Texas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 8000 người.
Dân số

Dân số năm 2000: 8673 người.
Dân số năm 2010: 8000 người.
Trận Ambon

| x t Chiến dịch Đông Ấn thuộc Hà Lan |
| --- | --- |
1941 Borneo lần thứ nhất 1942 Tarakan  Manado  Balikpapan  Kendari  Samarinda  Banjarmasin  Ambon  Eo Makassar  Sumatra  Palembang  Eo Badung  Timor  Biển Java lần thứ nhất  Eo Sunda  Java  Biển Java lần thứ hai 1944 6 tháng 10 1944  10 tháng 11 1944 1945 23 tháng 4 1945  8 tháng 6 1945  Borneo lần thứ hai Tarakan  Bắc Borneo  Balikpapan
| x t Nhật Bản bành trướng 1940-1942 |
| --- | --- |
 Đông Dương  Trân Châu Cảng  Nauru  Thái Lan  Hồng Kông  Guam  Wake  Mã Lai  Marshall và Gilbert  Đông Ấn Hà Lan  Philippines  Borneo  Miến Điện  New Guinea  Singapore  Úc Đại Lợi  Ấn Độ Dương  Solomon  Chiến dịch K  Biển Coral  Quần đảo Aleut  Midway  Stevens  Oregon 
Trận Ambon (30 tháng 1-3 tháng 2 năm 1942) diễn ra tại đảo Ambon ở Đông Ấn Hà Lan (mà ngày nay là Indonesia), là một phần của các cuộc tiến công của Nhật Bản nhằm đánh chiếm Đông Ấn Hà Lan trong Thế chiến 2. Đối mặt với sự phòng thủ liên hợp giữa quân đội Úc và Hà Lan, các lực lượng Nhật Bản đã chinh phục thành công hòn đảo và sân bay chiến lược của nó chỉ trong vài ngày. Sau trận chiến, một cuộc thảm sát lớn nhiều tù binh chiến tranh Hà Lan và Úc (POW) của quân Nhật đã diễn ra.
Hoàn cảnh

Ambon thuộc quần đảo Maluku (Moluccas), ngay phía nam của đảo Seram (Ceram). Ambon có những gì có thể được mô tả hình dạng là "hình tám" hoặc "đồng hồ cát", và bao gồm 2 bán đảo được ngăn cách bởi một eo đất hẹp, với các vịnh hẹp dài ở 2 bên eo đất. Sân bay quan trọng tại Laha nằm ở phía tây của bán đảo Hitu-phần phía bắc của hòn đảo-đối diện với vịnh Ambon. Thị trấn Ambon nằm ở phía đối diện của vịnh, trên phần phía nam của hòn đảo, bán đảo Laitimor.
Mặc dù là một trong những hòn đảo của các khu vực xa xôi hẻo lánh của Đông Ấn Hà Lan, người Hà Lan biết Ambon có tầm quan trọng chiến lược như một căn cứ không quân và đã tăng cường phòng thủ từ năm 1941, bổ sung thêm quân từ đảo Java. Tuy nhiên, từ năm 1940, Úc cũng coi tầm quan trọng của hòn đảo là bước đệm gần đó để các lực lượng Nhật Bản tấn công Úc từ phía bắc. Trong một thoả thuận với chính phủ lưu vong Hà Lan (vẫn giữ lập trường trung lập về Nhật Bản vào năm 1940), Canberra đã đồng ý tăng cường phòng thủ của Hà Lan bằng cách gửi quân và trang thiết bị đến các đảo Ambon và Timor. Chuẩn tướng Edmund Lind, tư lệnh Lữ đoàn 23 Úc đã có sự dè dặt đáng kể về việc gửi quân đến Ambon, do thiếu hoả lực và tài sản không quân có sẵn cho quân đội Úc, ngoài việc thiếu các đơn vị liên lạc quân sự Úc gắn liền với các lực lượng Hà Lan địa phương.
Vào ngày 14 tháng 12 năm 1941, một đoàn tàu vận tải bao gồm các tàu hộ tống HMAS Adelaide và Ballarat cùng các tàu Hà Lan Both, Valentijn, và Patras chở 1,096 quân của "Lực lượng Mòng biển" rời Darwin và đi đến Ambon vào ngày 17 tháng 12. HMAS Swan hộ tống Bantam đi đến cùng lực lượng tăng viện vào ngày 12 tháng 1 năm 1942, tiếp tục không kích từ ngày 15-16 tháng 12 cho đến ngày 18 tháng 12.
Mở đầu > Đồng minh > Không quân

Đồng minh có rất ít máy bay dự phòng. Dịch vụ hàng không KNIL đã phái Chuyến bay 2, Nhóm 4 (2-Vl. G.IV) từ Java đến Laha. Trong số 4 chiếc Brewster Buffalos ban đầu, 2 chiếc đã bị rơi trên đường đến Ambon. Không quân Hoàng gia Úc (RAAF) đã phái 2 chuyến bay, bao gồm 12 máy bay ném bom hạng nhẹ Lockheed Hudson Mk 2, từ Phi đội 2 và 13, đến khu vực, dưới quyền chỉ huy của Tư lệnh cánh Ernest Scott (người không liên quan đến Trung tá John Scott). Một chuyến bay có sở chỉ huy tại Laha, và một chuyến bay khác được gửi đến Namlea trên đảo Buru lân cận.
Phi đội Tuần tra 10 của Hải quân Hoa Kỳ, với Consolidated PBY Catalinas, đặt căn cứ tại trạm thuỷ phi cơ Hạ Long từ ngày 23 tháng 12. Sở chỉ huy Không đoàn di chuyển đến Java vào ngày 9 tháng 1, nhưng những chiếc Catalinas Hoa Kỳ tuần tra từ Hạ Long cho đến ngày 15 tháng 1, khi một cuộc không kích phá huỷ 3 máy bay tuần tra và làm hư hại nhiều chiếc khác. Quân Đồng minh sau đó đã từ bỏ căn cứ vì nó quá lộ liễu. Các tàu tiếp liệu thuỷ phi cơ của Không đoàn hỗ trợ tuần tra, nhưng đã rời đi sau ngày 8 tháng 1. Các cuộc tuần tra tiếp liệu từ các tàu sân bay USS William B. Preston và USS Heron tại các khu vực neo đậu xa hơn về phía Nam tiếp tục cho đến ngày 5 tháng 2.
Không lực Hải quân Hoàng gia Hà Lan (Marineluchtvaartdienst) thực hiện các chuyến tuần tra từ Ambon/Hạ Long; GVT 17 với các chiếc Catalina tiếp tục bay từ khi bắt đầu chiến tranh cho đến ngày 14 tháng 1, khi nó được lệnh đi đến Java.
Máy bay của Hải quân Hoa Kỳ và RAAF đã thực hiện một số chuyến bay sơ tán rất nguy hiểm vào Ambon/Laha trong những ngày cuối tháng 1 sau khi các lực lượng Đồng minh mất tất cả ưu thế trên không vào tay người Nhật.
Mở đầu > Đồng minh > Hải quân

HNLMS Gouden Leeuw, một tàu rải mìn của Hải quân Hoàng gia Hà Lan, đã rời Ambon vào đầu tháng 1, sau khi tiếp cận hòn đảo. Đến giữa tháng 1, tàu quét mìn USS Heron là tàu chiến duy nhất của Đồng minh tại Ambon.
Mở đầu > Nhật Bản

Hải đoàn Hàng không mẫu hạm 2 được giao nhiệm vụ hỗ trợ chiến dịch. 2 tàu sân bay, Hiryū và Sōryū, tấn công vào Ambon vào ngày 24 tháng 1 năm 1942. Họ tung ra 54 máy bay (18 máy bay ném ngư lôi B5N2 "Kate", 18 máy bay ném bom bổ nhào D3A1 "Val" và 18 máy bay tiêm kích A6M2 "Zero") và ném bom các cơ sở cảng và các toà nhà trên đảo Ambon. Không có tổn thất nào được duy trì. Hạm đội tàu sân bay quay trở về Davao, Philippines vào ngày 25 tháng 1 năm 1942, trước cuộc đổ bộ vào ngày 30 tháng 1 năm 1942.
Trận chiến > 30 tháng 1

Từ ngày 6 tháng 1 trở đi, Ambon bị máy bay Nhật tấn công. Máy bay Đồng minh đã thực hiện một số phi vụ chống lại hạm đội Nhật Bản đang đến gần, nhưng không mấy thành công. Vào ngày 13 tháng 1, 2 máy bay tiêm kích Brewster Buffalo, do Trung uý Broers và Trung sĩ Blans lái, đã tấn công một chuyến bay gồm 10 máy bay tiêm kích Mitsubishi A6M Zero. Máy bay của Broers bị bắn trúng và bốc cháy, nhưng anh ta tiếp tục tấn công cho đến khi nó trở nên mất kiểm soát, tại thời điểm đó anh ta nhảy ra khỏi chiếc Buffalo, sử dụng dù của mình và hạ cánh xuống biển. Blans cũng bị bắn hạ nhưng cũng tìm cách sử dụng chiếc dù của mình, hạ cánh trên cây trên Ambon. Cả 2 người đàn ông đã được giải cứu. Broers bị bỏng nặng và Blans có 17 vết thương khác nhau.
Căn cứ không hải quân tại Hạ Long đã sớm không thể sử dụng được bởi các cuộc không kích của Nhật Bản, và đã bị hải quân Hà Lan và Hoa Kỳ bỏ rơi vào giữa tháng 1.
Vào ngày 30 tháng 1, khoảng 1,000 lính thuỷ quân lục chiến Nhật Bản và nhân viên IJA đã đổ bộ lên Hitu-lama trên bờ biển phía bắc. Các đơn vị khác của Trung đoàn 228 đổ bộ lên bờ biển phía nam của bán đảo Laitimor. Mặc dù lực lượng mặt đất Nhật Bản về số lượng không lớn hơn nhiều sơ với quân Đồng minh, nhưng người Nhật có ưu thế áp đảo về hỗ trợ trên không, hải quân và pháo binh dã chiến, và xe tăng. Những máy bay Đồng minh còn lại được rút lui vào ngày hôm đó, mặc dù nhân viên mặt đất của RAAF vẫn ở lại. Trong vòng một ngày sau cuộc đổ bộ của Nhật Bản, các đơn vị Hà Lan trong khu vực lân cận của họ đã bị tràn ngập và/hoặc đã rút lui về phía Paso. Việc phá huỷ các cây cầu trên Hitu đã không được thực hiện theo lệnh, đẩy nhanh bước tiến của Nhật Bản.
Có một đợt đổ bộ thứ hai, tại Hutumori ở đông nam Laitimor, và tại Batugong, gần Paso. Một trung đội bộ binh Úc được tách ra để tăng cường cho lực lượng công binh tại cao nguyên Nona. Hệ thống phòng thủ tại Paso đã được thiết kế để đẩy lùi các cuộc tấn công từ phía bắc và phía tây, và bây giờ phải đối mặt với cuộc tấn công từ phía nam. Một trung đội KNIL đã được tách ra khỏi Paso để chống lại cuộc tấn công vào Batugong, gây ra một khoảng trống trong phòng tuyến của quân Hà Lan. Người Nhật đã lợi dụng điều này, và được hỗ trợ bởi sự thất bại của đường dây liên lạc của KNIL.