stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Zümrüt, Azdavay

| Zümrüt |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
ZümrütVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Kastamonu
Huyện: Azdavay
Dân số (2008)
 • Tổng cộng: 56 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 37752 
Zümrüt là một xã thuộc huyện Azdavay, tỉnh Kastamonu, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2008 là 56 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Kastamonu”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Truy cập ngày 16 tháng 9 năm 2012.[liên kết hỏng]
Bostrycharia

| Bostrycharia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Bostrycharia
Bostrycharia là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.
Mordellistena meuseli

| Mordellistena meuseli> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Mordellidae
Tông (tribus): Mordellistenini
Chi (genus): Mordellistena
Loài (species): M. meuseli
Danh pháp hai phần
Mordellistena meuseli Ermisch, 1956 
Danh pháp đồng nghĩa
 Mordellistena minutuloides Ermisch, 1956 
Mordellistena meuseli là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Ermisch miêu tả khoa học năm 1956.
Chú thích

↑  Mordellidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Gnophomyia stylacuta

| Gnophomyia stylacuta> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Limoniidae
Chi (genus): Gnophomyia
Loài (species): G. stylacuta
Danh pháp hai phần
Gnophomyia stylacuta Alexander, 1947 
Gnophomyia stylacuta là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Vua đầu bếp (chương trình truyền hình Việt Nam)

| Vua đầu bếp |
| --- | --- |
Tên khác: Vua đầu bếp – MasterChef Vietnam Vua đầu bếp Việt Nam
Thể loại: Truyền hình thực tế
Định dạng: Trò chơi truyền hình
Giám khảo: 3
Quốc gia:  Việt Nam
Ngôn ngữ: Tiếng Việt
Số phần: 5
Số tập: 73
Sản xuất
Thời lượng: 60 phút (bao gồm quảng cáo)
Đơn vị sản xuất: Đài Truyền hình Việt Nam   Công ty BHD
Trình chiếu
Kênh trình chiếu: VTV3
Định dạng hình ảnh: 16:9 HDTV 1080i
Phát sóng: 8 tháng 3, 2013 – 7 tháng 1, 2018
Thông tin khác
Chương trình liên quan: Vua đầu bếp nhí
Vua đầu bếp (tên đầy đủ: Vua đầu bếp – MasterChef Vietnam, tiếng Anh: MasterChef Vietnam) là một chương trình truyền hình thực tế về nấu ăn và ẩm thực, được phát sóng trên kênh VTV3 từ ngày 8 tháng 3 năm 2013 đến ngày 7 tháng 1 năm 2018. Đây là phiên bản Việt Nam của chương trình MasterChef do Shine International sáng tạo, được phối hợp sản xuất giữa Ban Thể thao Giải trí và Thông tin kinh tế (sau đó là Ban Sản xuất các chương trình Giải trí), Đài Truyền hình Việt Nam và công ty BHD.
Unilever là nhà tài trợ chính trong suốt thời gian phát sóng.
Định dạng

Hầu hết phiên bản MasterChef của các nước đều bắt nguồn từ bản gốc MasterChef của đài BBC (Anh Quốc). Bản MasterChef Việt Nam có định dạng gần giống với MasterChef Hoa Kỳ.
Vòng loại
Vòng thử thách: Ngay sau vòng loại, các thí sinh sẽ tham gia vòng thử thách để chọn ra những người chính thức bước vào căn bếp của Vua đầu bếp.
Chiếc hộp bí mật: Ở những tập có số lẻ thí sinh, các thí sinh sẽ nhận được một chiếc hộp kín chứa nguyên liệu nấu ăn (nguyên liệu này là giống nhau cho tất cả các thí sinh). Ban giám khảo sẽ chọn ra ba món ăn dựa trên hình thức bên ngoài và kỹ thuật để nếm thử, và từ ba món ăn này sẽ chọn ra một người chiến thắng.
Thử thách loại trừ: Diễn ra sau Chiếc hộp bí mật. Người chiến thắng ở phần Chiếc hộp bí mật sẽ có ưu đãi đặc biệt ở phần này như chọn đề bài cho các thí sinh còn lại, và trong một số trường hợp (thường là ở những vòng đầu) có thể không cần tham gia phần thi này. Sau khi giải thích thử thách, ban giám khảo sẽ đánh giá tất cả các món ăn dựa trên hương vị và sự hấp dẫn thị giác. Các giám khảo sẽ chọn ra những món ăn tệ nhất để phê bình trước khi quyết định loại thí sinh. Người thua cuộc sẽ phải rời khỏi căn bếp.
Thử thách đồng đội: Ở những tập có số chẵn thí sinh (trừ đêm chung kết), các thí sinh sẽ được chia ra làm hai đội. Đội trưởng của hai đội là hai thí sinh nấu tốt ở phần thử thách loại trừ trước đó. Đề bài thường là nấu một thực đơn phục vụ nhiều thực khách, và các thực khách sau đó sẽ bỏ phiếu để quyết định đội thắng.
Thử thách áp lực: Diễn ra sau Thử thách đồng đội, phần thi này dành cho các thành viên trong đội thua ở phần thử thách đồng đội. Có thể có một số thí sinh được miễn phần này. Người thua cuộc sẽ phải rời khỏi căn bếp.
Định dạng > Giải thưởng

Thí sinh đoạt ngôi quán quân sẽ nhận giải thưởng trị giá 500 triệu đồng cùng một hợp đồng xuất bản sách dạy nấu ăn.
Ban giám khảo

Mỗi mùa MasterChef luôn có một ban giám khảo gồm ba người. Trong mùa 3, ngoài hai giám khảo cố định, còn có một giám khảo khách mời thay đổi trong mỗi tập.
| Giám khảo | Mùa> 1 | Mùa> 2 | Mùa> 3 | Mùa> 4 (Nhí) | Mùa> 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Hoàng Khải | ✔️ | ✖ | ✖ | ✖ | ✖ |
| Phạm Tuấn Hải | ✔️ | ✔️ | ✔️ | ✖ | ✔️ |
| Phan Tôn Tịnh Hải | ✔️ | ✖ | ✖ | ✔️ | ✔️ |
| Luke Nguyễn | ✔️ | ✔️ | ✖ | ✖ | ✖ |
| Tăng Thanh Hà | ✖ | ✔️ | ✖ | ✖ | ✖ |
| Kim Oanh | ✖ | ✔️ | ✖ | ✖ | ✖ |
| Christine Hà | ✖ | ✖ | ✔️ | ✖ | ✖ |
| Jack Lee | ✖ | ✖ | ✖ | ✔️ | ✔️ |
| Alain Nguyễn | ✖ | ✖ | ✖ | ✔️ | ✖ |
Các mùa thi

| Mùa | Mùa | Số tập | Số tập | Phát sóng gốc> Phát sóng lần đầu | Phát sóng gốc> Phát sóng lần cuối |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | 1 | 20 | 20 | 8 tháng 3, 2013 | 19 tháng 7, 2013 |
|  | 2 | 15 | 15 | 19 tháng 7, 2014 | 25 tháng 10, 2014 |
|  | 3 | 13 | 13 | 5 tháng 9, 2015 | 12 tháng 12, 2015 |
|  | 4 | 13 | 13 | 2 tháng 10, 2016 | 25 tháng 12, 2016 |
|  | 5 | 12 | 12 | 22 tháng 10, 2017 | 7 tháng 1, 2018 |
Các mùa thi > Các thí sinh lọt vào vòng chung kết

Dưới đây là danh sách thí sinh đã được lọt vào vòng chung kết trong mỗi mùa thi của chương trình.
| Thí sinh | Nghề nghiệp | Năm sinh | Quê quán | Kết quả |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Ngô Thanh Hòa | Quản lý nhà hàng & bar | 1973 | Bình Thuận | Quán quân |
| Phan Quốc Trí | Sinh viên | 1994 | Thành phố Hồ Chí Minh | Á quân |
| Thí sinh | Nghề nghiệp | Năm sinh | Quê quán | Kết quả |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Hoàng Minh Nhật | Nhân viên ngân hàng | 1991 | Hà Nội | Quán quân |
| Lê Chi | Quản lý cửa hàng trang sức | 1970 | Canada | Á quân |
| Thí sinh | Nghề nghiệp | Năm sinh | Quê quán | Kết quả |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Nguyễn Thanh Cường | Kinh doanh | 1984 | Thành phố Hồ Chí Minh | Quán quân |
| Phạm Thị Tuyết | Hướng dẫn viên du lịch | 1987 | Quảng Nam | Á quân |
| Thí sinh | Nghề nghiệp | Năm sinh | Quê quán | Kết quả |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Đinh Thanh Hải | Học sinh | 2003 | Thành phố Hồ Chí Minh | Quán quân |
| Nguyễn Danh Đức Hải | Học sinh | 2003 | Hà Nội | Á quân |
Mùa 5
| Thí sinh | Nghề nghiệp | Năm sinh | Kết quả |
| --- | --- | --- | --- |
| Kiwi Ngô Mai Trang | Người mẫu, ca sĩ | 1982 | Quán quân |
| Đỗ Nguyễn Hoàng Long | Người mẫu | 1988 | Á quân |
| Vũ Đức Hải | Diễn viên, người mẫu | 1978 | Á quân |
Notre-Dame-du-Rocher

| --- | --- |
 Notre-Dame-du-Rocher
Notre-Dame-du-Rocher
Vị trí trong vùng Lower Normandy Notre-Dame-du-Rocher 
Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Normandie
Tỉnh: Orne
Quận: Argentan
Tổng: Athis-de-l'Orne
Xã (thị) trưởng: Annette Hammelin (2008–2014)
Thống kê
Độ cao: 99–200 m (325–656 ft) (bình quân 280 m (920 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 3,43 km2 (1,32 dặm vuông Anh)
Nhân khẩu2: 63  (2006)
 - Mật độ: 18/km2 (47/sq mi)
INSEE/Mã bưu chính: 61313/ 61100
1 Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 acre) cũng như các cửa sông.
2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
Notre-Dame-du-Rocher là một xã thuộc tỉnh Orne trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 280 mét trên mực nước biển.
Zümrüt, Lice

| Zümrüt |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
ZümrütVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Diyarbakır
Huyện: Lice
Dân số (2008)
 • Tổng cộng: 1,154 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 21700 
Zümrüt là một xã thuộc huyện Lice, tỉnh Diyarbakır, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2008 là 1.154 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Diyarbakır”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 3 năm 2014. Truy cập ngày 17 tháng 9 năm 2012.
Đinh Văn Chấp

Đinh Văn Chấp (1882-- 1953) sinh ngày 14 tháng 3 năm Nhâm Ngọ, là nhà khoa bảng đỗ đệ nhị giáp tiến sĩ vào năm 1913, niên hiệu Duy Tân thứ 7. Ông là người xã Kim Khê, tổng Kim Nguyên, huyện Nghi Lộc, phủ Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An (nay là xã Nghi Long, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An). Ông là con trai thứ 2 của Tiến sĩ Trực Hiên khoa Ất hợi (1875) Đinh Văn Chất, là đời khoa bảng thứ 7 liên tiếp trong dòng họ Đinh Văn Kim Khê.
Tháng 10 năm 1887, lúc mới 6 tuổi gia đình bị đại nạn: Bố là Đinh Văn Chất một văn thân yêu nước trong phong trào Cần Vương ( xem thêm về Đinh Văn Chất) đang lãnh đạo tổ chức nghĩa quân chiến đấu với Pháp và Nam Triều thì bị bắt, khép vào tội " Khi quân" và " tru di tam tộc", Đinh Văn Chấp được một bà cụ trong làng cứu thoát rồi đưa đến nhà bà ngoại ở hiệu thuốc Thuận Ký ( Vinh) rồi sang Phúc Kiến ( Trung Quốc) lánh nạn. Hơn 10 năm sau, năm 1898 Ông trở về nước và được Lê Huy Thản đưa vào Huế học ở trường Quốc Tử Giám. Thời gian này ông vừa học vừa dạy thêm để nuôi sống bản thân và gia đình.
Năm Nhâm Tý (1912), Đinh Văn Chấp thi đỗ Cử nhân.
Năm sau ông đỗ Đệ nhị giáp Tiến sĩ (Hoàng giáp) khoa Quý Sửu (1913) niên hiệu Duy Tân thứ 7. Khoá này ông đỗ đầu vì không có đệ nhất tiến sĩ và được bổ chức Đốc Học Quảng Nam.
Từ năm 1920 đến năm 1935 Đinh Văn Chấp làm quan triều đình nhà Nguyễn tại một số địa phương như: Quảng Trị, Bình Thuận, Hoài Nhơn, Quảng Ngãi, Khánh Hoà....
Năm 1936 Ông trở về Huế làm Tham tri Bộ Kinh Tế.
Cuộc đời Đinh Văn Chấp làm nhiều việc cho quê hương dòng họ, Ông trùng tu cầu Khoa Trường, chợ Giang Đình, xây hội quán làng Kim Khê, sửa sang nhà thờ, giếng nước...Ông lập Gia phả họ Đinh Kim Khê, kết nối các dòng họ ở Nghệ An, Hà Tĩnh, Hải Dương. Ông để nhiều bút tích giá trị như các câu đối- hoành phi đặt trong một số nhà thờ Họ, làm nhiều bài thơ phản đối chiến tranh mang đậm văn hóa Thiền.
Về văn học Việt Nam, Đinh Văn Chấp là người đầu tiên dịch các tác phẩm thơ văn chữ Hán thời Lý - Trần sang chữ quốc ngữ. Ông đăng trên 200 bài và nhiều kỳ trên Tạp chí Nam Phong nổi tiếng những năm đầu thế kỷ trước, góp phần to lớn trong việc bảo tồn di sản thơ văn nói chung và văn học thời Lý - Trần nói riêng.
Trải qua thời gian dài làm Đốc học và nghiên cứu Phật học, ảnh hưởng của ông đến 11 người con rất lớn , các con Ông đều có địa vị và thành đạt, đặc biệt người con trai thứ 3 là Đinh Văn Nam (Trưởng lão hoà thượng Thích Minh Châu) là người Việt Nam đầu tiên đỗ Tiến sĩ về Phật học và văn học Pali tại Ấn Độ, người đầu tiên thành lập Viện Đại học về Phật Giáo tại Việt Nam (Viện Đại học Vạn Hạnh)
Hoàng giáp Đinh Văn Chấp mất ngày 17 tháng 10 năm Quí tỵ ( 1953) hưởng thọ 72 tuổi tại Quê nhà.
Ông được an táng cạnh mẹ là Cụ Trần Thị Nghị trong khu vườn của Gia đình (xã Nghi Long, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An).
Ghi nhớ công lao của Ông, Quảng Nam- Đà Nẵng lấy tên Ông đặt tên con đường Đinh Văn Chấp trong thành phố Đà Nẵng.
Máy công cụ

Máy công cụ là loại máy được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực cơ khí để gia công kim loại và các vật liệu rắn khác như gỗ, thủy tinh,... Máy công cụ còn được gọi là "máy mẹ" bởi chúng chính là nơi "khai sinh" ra các chi tiết máy, chúng tham gia cấu tạo nên một cỗ máy khác hoàn chỉnh. Các loại máy công cụ có thể kể đến như: máy tiện, máy cắt răng, máy khoan, máy tiện doa lỗ, máy phay, máy cắt, máy bào, máy dập, máy ép, ...
Về cơ bản, hoạt động của nó là cho chuyển động quay tròn (hoặc tịnh tiến) các dao cắt hoặc đối tượng gia công (được gọi là phôi), và bằng việc điều khiển vị trí tương đối của 2 đối tượng đó mà gia công được các chi tiết hình dáng và dung sai theo ý muốn. Đối tượng gia công là kim loại, vật liệu gỗ hay Plastic. Dao cắt là mũi khoan, dao endomiru, dao thông thường, ... Đầu kẹp (hay đồ gá) dùng để giữ chặt dao cắt, đảm bảo cho đường dao cắt ăn vào vật liệu gia công được chính xác hơn.
Những năm gần đây, việc sử dụng máy công cụ được điều khiển bằng máy tính (Computer Numerical Control, CNC) đã mang lại những dây chuyền sản xuất có độ tự động hoá, độ chính xác và độ khép kín rất cao, qua đó góp phần tăng năng suất, mở rộng khả năng công nghệ, và hạ giá thành sản phẩm.
Lịch sử

Rất khó xác định được máy công cụ được phát minh vào thời gian nào, vào khoảng năm 1200 kỉ nguyên trước, người ta đã khai quật được một chậu cây được cho rằng đã được gia công bằng máy tiện. Kỹ thuật của máy tiện vào thời gian đó cũng đã được mở rộng tới Châu âu và vùng Cận Đông. Nói chính xác hơn về sự phát triển của máy công cụ, là từ thế kỉ 14, do cần thiết phải gia công chính xác bằng phát minh về đồng hồ máy đầu tiên ở thế kỉ 14. Tuy nhiên, đồng hồ máy là đối tượng nhỏ, sự xuất hiện của đối tượng máy công cụ tương đối lớn là phát minh ra máy chạy bằng hơi nước vào thế kỉ 18, mở ra thời đại gia công độ chính xác cao bằng pittong và xi lanh.
Với phát minh ra máy tính vào nửa đầu thế kỉ 20, việc điều kiển tự động hoá máy công cụ có thêm bước tiến mới (Rôbốt hoá).
Các loại máy công cụ

Một số loại máy công cụ:
Máy tiện-dao tiện (Máy tiện rơ-vôn-ve)
Máy phay-dao phay-dao Endomiru
Máy bào ngang-dao bào ngang
Máy bào-dao bào
Máy khoan lỗ-mũi khoan-mũi khoan làm trơn
Máy tiện doa lỗ
Máy gia công xung điện (Máy gia công xung điện cắt dây,Máy gia công xung điện khắc hình)
Máy chuốt-dao chuốt
Máy cắt răng (Máy phay lăn răng –dao phay lăn răng, Máy tạo dạng răng – dao cắt dạng răng, dao cắt kiểu trục răng)
Máy mài- đá mài
Máy cưa đai
Máy cưa
Máy có bàn quay tròn-máy tiện CNC
Máy gia công dùng tia nước
Máy gia công Lade
Máy gia công electron
Máy mài khuôn
Máy gia công điện giải
Máy cạo bavớ, máy cắt vát
Máy cạo ba vớ điện giải
Máy đột-đục lỗ-tạo lỗ trên kim loại- máy đột dập CNC
Onthophagus aureiceps

| Onthophagus aureiceps> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Phân thứ bộ (infraordo): Scarabeiformia
Liên họ (superfamilia): Scarabaeoidea
Họ (familia): Scarabaeidae
Chi (genus): Onthophagus
Loài (species): O. aureiceps
Danh pháp hai phần
Onthophagus aureiceps D'Orbigny, 1902 
Onthophagus aureiceps là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 6 năm 2014.
↑  Hallan, J. (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Tsar Bomba

| Tsar Bomba |
| --- | --- |
Đám mây hình nấm của Tsar Bomba
Loại: Vũ khí nhiệt hạch, bom khinh khí
Nơi chế tạo:  Liên Xô
Lược sử chế tạo
Người thiết kế: Yulii Borisovich Khariton, Andrei Sakharov, Victor Adamsky, Yuri Babayev, Yuri Smirnov, Yuri Trutnev và Yakov Zel'dovich.
Số lượng chế tạo: 1 (cộng một quả bom mô phỏng )
Thông số
Khối lượng: 27 tấn
Chiều dài: 8 mét
Đường kính: 2,1 mét

Sức nổ: 50 mêga tấn TNT (210 PJ)
Địa điểm thử nghiệm Tsar Bomba
Tsar Bomba (tiếng Nga: Царь-бомба), dịch nghĩa "bom-Sa hoàng", là tên hiệu của quả bom khinh khí AN602 (mã hiệu "Ivan" do những người phát triển nó đặt tên) — là vũ khí hạt nhân lớn nhất, mạnh nhất từng được cho nổ, và hiện vẫn là vũ khí nổ mạnh nhất con người từng cho nổ trong lịch sử nhân loại.
Được phát triển tại Liên Xô, quả bom ban đầu được thiết kế để có đương lượng nổ khoảng 100 triệu tấn TNT, hay 100 MT (Megaton); tuy nhiên, đương lượng nổ đã được giảm đi một nửa còn 50 MT, hay 50 triệu tấn thuốc nổ TNT do lo ngại về bụi phóng xạ có khả năng bay đến Moscow. Chỉ một quả bom loại này được chế tạo và thử nghiệm ngày 30 tháng 10 năm 1961, tại quần đảo Novaya Zemlya.
Những vỏ bom còn lại được đặt ở: Bảo tàng vũ khí hạt nhân Nga, Sarov (Arzamas-16); Bảo tàng Vũ khí hạt nhân, Viện nghiên cứu Kỹ thuật Vật lý Toàn Nga, Snezhinsk (Chelyabinsk-70). Không vỏ bom nào trong số trên có cùng cấu hình ăng ten như thiết bị thực tế đã được thử nghiệm.
Thiết bị này được gán cho nhiều cái tên trong văn học. Cái tên nào là chính xác, được đưa ra để đánh lạc hướng đối phương hay theo thực tế là vấn đề chưa được giải quyết: Số dự án- Dự án 700; Mã sản phẩm- Mã sản phẩm 202 (Izdeliye 202); Tên định danh- RDS-220 (РДС-220), RDS-202 (РДС-202), RN202 (PH202), AN602 (AH602); Bí hiệu- Vanya; Tên hiệu- Big Ivan, Tsar Bomba. Thuật ngữ "Tsar Bomba" đã được tạo ra trong một sự suy luận với hai dự án lớn khác của nga, Tsar Kolokol, quả chuông lớn nhất thế giới của Nga, và Tsar Pushka, bích kích pháo lớn nhất thế giới, cái tên này hiện được sử dụng tại Nga.
Thành công của dự án chế tạo Tsar Bomba đã vượt quá mong đợi của giới lãnh đạo Liên Xô. Vụ nổ với sức công phá chưa từng thấy từ trước tới thời điểm đó đã gây một ấn tượng cực kỳ mạnh đối với các nhà lãnh đạo Mỹ và phương Tây. Vụ nổ này cũng buộc các nhà lãnh đạo Mỹ và phương Tây phải suy nghĩ nghiêm túc hơn về khả năng của các tổ hợp quân sự - công nghiệp và dĩ nhiên là buộc họ phải xem xét lại các tham vọng quân sự của mình. Nước Mỹ sau đó đã ngừng mở rộng các chương trình nghiên cứu phát triển hạt nhân cỡ megaton (triệu tấn TNT), và đến ngày 5 tháng 8 năm 1963, Washington và Moskva đã ký kết Hiệp ước ngăn cấm thử nghiệm vũ khí hạt nhân trong khí quyển, trong không gian vũ trụ bên ngoài và dưới nước.
Bối cảnh

Vào năm 1960, lệnh cấm thử nghiệm hạt nhân đã có hiệu lực đối với Liên Xô, Mỹ và Anh. Lợi dụng ưu thế đi trước trong phát triển hạt nhân, kho vũ khí hạt nhân của Mỹ thời kỳ đó tỏ ra rất đáng nể và họ còn lợi dụng lệnh cấm để mở rộng tiềm năng kho bom hạt nhân của mình, trong khi Liên Xô không còn được thử nghiệm để phát triển vũ khí hạt nhân mới.
Với Liên Xô, điều vô cùng hệ trọng không những là bảo đảm thế cân bằng quân sự mà còn phải tạo ưu thế vượt lên hẳn so với kho vũ khí của Mỹ, nhưng nếu không thể tiến hành thử nghiệm hạt nhân thì không thể làm điều đó. Giới lãnh đạo tối cao Liên Xô đã thông qua nghị quyết Dự án vũ khí hạt nhân
Vào trung tuần tháng 7 năm 1961, dự án thiết kế và chế tạo siêu bom mang mật danh AH602 được khởi động tại thành phố bí mật Arzamas-16 (là thành phố Sarov ngày nay).
Thiết kế

Viện khoa học- nghiên cứu thử nghiệm NII-1011 Minsredmash (nay là Viện khoa học-nghiên cứu vật lý kỹ thuật toàn Nga) có trụ sở tại thành phố Snhezinsk vùng Chelyabinsk) là đơn vị chịu trách nhiệm chính trong thiết kế AH602. Viện này được thành lập ngày 5 tháng 5 năm 1955 để thực hiện các dự án vũ khí hạt nhân. Sau này, cũng chính Viện đã thiết kế chế tạo 70% tất cả các bom hạt nhân, tên lửa hạt nhân và ngư lôi hạt nhân cho quân đội Liên Xô.
Tsar Bomba là một quả bom khinh khí ba giai đoạn với một đương lượng nổ 57 megaton (Mt). Nó tương đương 10 lần lượng thuốc nổ được sử dụng trong Chiến tranh thế giới thứ hai, gồm cả Little Boy và Fat Man, những quả bom đã tàn phá Hiroshima và Nagasaki. Một quả bom H ba giai đoạn sử dụng một quả bom hạt nhân ban đầu để tạo ra một phản ứng nhiệt hạch tiếp theo, như trong hầu hết các quả bom H, và sau đó sử dụng năng lượng từ vụ nổ này để tạo ra một giai đoạn nhiệt hạch lớn hơn nữa. Tuy nhiên, có bằng chứng rằng Tsar Bomba có một số giai đoạn thứ ba chứ không phải chỉ là một giai đoạn rất lớn duy nhất.
Thiết kế ba giai đoạn ban đầu có khả năng tạo ra vụ nổ xấp xỉ 100 Mt, nhưng sẽ tạo ra quá nhiều bụi hạt nhân. Để giới hạn bụi hạt nhân, giai đoạn ba, và có thể cả giai đoạn hai, có một tamper chì thay cho một tamper uranium-238 (nó khuếch đại cực mạnh phản ứng bằng cách phân hạt các nguyên tử uranium với các neutron nhanh từ vụ nổ nhiệt hạch). Điều này giúp làm hạn chế sự phân hạt nhanh bằng các neutron ở giai đoạn tổng hợp, vì thế xấp xỉ 97% tổng năng lượng có được từ sự tổng hợp hạt nhân (như vậy, nó là một trong những quả bom hạt nhân "sạch nhất" từng được chế tạo, tạo ra một khối lượng bụi hạt nhân khá nhỏ so với đương lượng nổ). Có một sự khuyến khích rất lớn với kiểu thiết kế này bởi hầu hết bụi hạt nhân của vụ thử nghiệm bom sẽ rơi trên vùng lãnh thổ có người ở của Liên xô.
Các thành phần được thiết kế bởi một đội các nhà vật lý dưới sự lãnh đạo của viện sĩ Julii Borisovich Khariton và gồm cả Andrei Sakharov, Victor Adamsky, Yuri Babayev, Yuri Smirnov, và Yuri Trutnev. Một thời gian ngắn sau khi Tsar Bomba được cho nổ, Sakharov bắt đầu phát biểu chống lại các loại vũ khí hạt nhân, cuối cùng biến ông trở thành một người bất đồng.
Thử nghiệm

Tsar Bomba được đưa tới nơi thử bởi một chiếc máy bay ném bom Tu-95V đã được sửa đổi đặc biệt, do Thiếu tá Andrei Durnovtsev điều khiển, cất cánh từ một sân bay trên bán đảo Kola. Chiếc máy bay ném bom được tháp tùng bởi một máy bay quan sát Tu-16 lấy các mẫu trên không và quay phim vụ thử nghiệm. Cả hai máy bay đều được sơn sơn phản quang trắng đặc biệt để hạn chế hư hại do nhiệt.
Quả bom, cân nặng 27 tấn, quá lớn với chiều dài 8 mét và đường kính 2 mét khiến chiếc Tu-95V chở nó phải bỏ các cửa khoang bom và thùng nhiên liệu trong thân. Quả bom được gắn một dù giảm tốc 800 kilôgam, để chiếc máy bay ném bom và máy bay quan sát có thời gian bay khoảng 50 km trước khi vụ nổ hạt nhân xảy ra, để cơ trưởng cùng phi hành đoàn có thể an toàn trong vụ thử nghiệm.
Tsar Bomba được kích nổ lúc 11:32 ngày 30 tháng 10 năm 1961 trên khu vực thử nghiệm hạt nhân Vịnh Mityushikha (Sukhoy Nos Zone C), phía bắc Vòng Bắc Cực trên hòn đảo Novaya Zemlya tại Biển Arctic. Quả bom được thả từ độ cao 10.5 km; nó được dự định nổ ở độ cao 4 km trên mặt đất (4.2 km trên mực nước biển) bằng các cảm biến khí áp.
Ước tính ban đầu về đương lượng nổ của Hoa Kỳ là 57 Mt, nhưng từ năm 1991 mọi nguồn tin của Nga đều nói rằng nó có đương lượng nổ 50 Mt. Bởi 50 Mt là 2,1×1017 jun, năng lượng trung bình được tạo ra trong toàn bộ quá trình tổng hợp-phân hạch, kéo dài khoảng 39 phần triệu giây, là khoảng 5,4×1024 watt hay 5,4 yottawatt. Nó tương đương với xấp xỉ 1.4% tổng công suất phát xạ của Mặt Trời. Khrushchev đã cảnh báo trong một bài phát biểu được quay phim trước nghị viện Cộng sản về sự tồn tại của một quả bom 100 Mt (về kỹ thuật việc thiết kế một quả bom có đương lượng nổ này là có thể). Quả cầu lửa chạm tới mặt đất, gần tới cao độ của chiếc máy bay ném bom, và được nhìn thấy và cảm thấy từ 1000 km từ ground zero. Sức nóng của vụ nổ có thể gây bỏng độ ba 100 km (62 dặm) từ ground zero. Đám mây hình nấm sau đó cao khoảng 64 km (gần cao hơn sáu lần Núi Everest) và rộng 40 km. Vụ nổ có thể được quan sát và cảm nhận thấy ở Phần Lan, làm vỡ kính cửa sổ tại Phần Lan và Thuỵ Điển. Hội tụ khí quyển gây ra thiệt hại ở khoảng cách lên tới 1000 km. Sóng địa chấn do vụ nổ gây ra có thể đo được thậm chí ở lần chạy quanh Trái đất thứ ba. Mức sóng địa chấn của nó khoảng 5 tới 5.25 nhưng bởi quả bom được cho nổ trên không chứ không phải ngầm dưới đất, đa số năng lượng không được chuyển thành sóng địa chấn.
Tsar Bomba là thiết bị vật lý mạnh nhất từng được sử dụng trong suốt lịch sử loài người. Kích thước và trọng lượng của nó khiến nó không thể được vận chuyển thành công trong trường hợp một cuộc chiến tranh thực tế. Trái lại, vũ khí lớn nhất từng được chế tạo tại Hoa Kỳ, quả bom B41 hiện đã bị giải giáp vào tháng 10 năm 2011 (sau khi hiệp định cắt giảm vũ khí hạt nhân giữa Nga và Mĩ được ký kết), có đương lượng nổ được dự đoán ở mức 25 Mt, và thiết bị hạt nhân lớn nhất từng được Hoa Kỳ thử nghiệm (Castle Bravo vào năm 1951) có đương lượng nổ 15 Mt (vì một phản ứng nhanh; đương lượng nổ thiết kế xấp xỉ 5 Mt).