stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Draco Malfoy
Vai trò trong bộ phim > Harry Potter và Hòn đá phù thủy

Khi 11 tuổi, Draco Malfoy nhận được thư cú từ trường Hogwarts. Trong truyện, cậu xuất hiện lần đầu tiên tại tiệm bán áo choàng của bà Malkin và cũng gặp Harry Potter tại đây. Trong phim, Malfoy gặp Harry lần đầu tiên khi cả hai đang trên đường đến trường phù thủy. Malfoy đã đặc biệt chú ý đến Harry mặc dù chưa hề biết cậu là ai. Nhưng cậu đã làm cho Harry có ác cảm vì thái độ nói chuyện rất kiêu căng, ngạo mạn. Việc nghe Draco huênh hoang về một kế hoạch nhằm thuyết phục cha của cậu mua cho cậu một cái chổi xịn khiến cho Harry nhớ lại thằng anh họ hư hỏng Dudley Dursley. Draco còn tỏ ra khinh rẻ Rubeus Hagrid, người giữ khóa của trường Hogwarts và cũng là người bạn lớn của Harry.
Trong trường Hogwarts, Draco là học trò cưng của thầy Độc dược và cũng là chủ nhiệm nhà Slytherin - Severus Snape.
Vai trò trong bộ phim > Harry Potter và phòng chứa bí mật

Lúc này Draco đã được 12 tuổi và trở thành Tầm thủ mới của đội Quidditch nhà Slytherin.
Hermione Granger quả quyết rằng cha của Draco đã mua vị trí này cho cậu bằng cách tặng những cây chổi mới nhất lúc bấy giờ - những cây Nimbus 2001, cho cả đội Slytherin. Draco đã nhục mạ Hermione bằng cách gọi cô bé là "Con bé Máu Bùn bẩn thỉu". Toàn đội Gryffindor đều cảm thấy đây là một sự xúc phạm nặng nề, trong khi đó Harry và Hermione, hai người sinh trưởng trong gia đình Muggle thì không hiểu nó có nghĩa là gì.
Với những cây chổi xịn trong tay, đội Slytherin đã dễ dàng đè bẹp đội Gryffindor trong những phút đầu của hiệp đấu. Nhưng bằng bản lĩnh và tài năng sẵn có, Harry đã tóm được trái Snitch vàng khi nó đang tìm cách chạy trốn trái banh Bludger bị ếm, mang chiến thắng về cho đội Gryffindor. Draco Malfoy luôn có thái độ miệt thị Muggle và cả những phù thủy sinh trưởng trong gia đình Muggle, bằng chứng là cậu luôn gọi Hermione là "Máu Bùn".
Chính vì thái độ kênh kiệu và độc ác ấy đã khiến cho Harry và bạn bè của Harry nghi ngờ (thậm chí là khẳng định) Draco là Người kế vị của Salazar Slytherin, người đã mở Phòng chứa bí mật. Harry Potter và Ron Weasley đã lén dùng thuốc Đa dịch giả dạng thành Vincent Crabbe và Gregory Goyle, đột nhập vào phòng sinh hoạt chung của nhà Slytherin nhằm moi móc một chút tin tức từ Draco. Nhưng Draco cũng không hề biết, mặc dù vậy, cậu nói rằng nếu biết đó là ai thì sẽ sẵn lòng giúp đỡ ngay.
Vai trò trong bộ phim > Harry Potter và tên tù nhân ngục Azkaban

Ở năm học thứ ba, Draco đã bước sang tuổi 13.
Rubeus Hagrid đã trở thành giáo sư môn Chăm sóc sinh vật huyền bí thay cho giáo sư đã về hưu. Draco thì không hề thích việc này chút nào. Tại lớp học này, cậu đã bị một con Bằng Mã mà Hagrid gọi là Buckbeak tấn công. Tất nhiên Draco không bao giờ dễ dàng cho qua chuyện này. Cậu và cha mình, ông Lucius Malfoy, luôn tìm đủ mọi cách buộc Hagrid phải giao nộp Buckbeak.
Suốt cả năm học, Draco luôn tìm cách phá phách Harry. Nhà Gryffindor luôn khó chịu với Slytherin và cuối cùng năm học bế mạc bằng một trận Quidditch.
Tuy vậy, cha con Draco đã thành công. Mặc dù Hagrid được trắng án nhưng con Bằng Mã phải chịu một kết cục thê thám là tử hình. (Nhưng sau này được cứu thoát bởi Harry và Hermione). Hagrid đã khóc rất nhiều còn Draco cực kì hả hê, cậu lại bắt đầu chế giễu Hagrid và bị Hermione tát một cái (trong phim, ở cảnh này, Hermione đã đấm Draco thay vì tát).
Draco luôn tỏ vẻ biết nhiều về người cha đỡ đầu Sirius Black của Harry, lúc nào cũng sẵn sàng buông ra những lời cay độc. Riêng Harry thì luôn tỏ ra phớt lờ, không quan tâm gì đến những lời bóng gió của Draco.
Vai trò trong bộ phim > Harry Potter và chiếc cốc lửa

Bước sang tuổi 14, Draco gặp Harry trên chuyến tàu đến trường Hogwarts. Cậu đã ra vẻ dạy dỗ và chế giễu Harry rằng cứ việc nắm lấy cơ hội cuối cùng bằng việc khoe mẽ. Cậu kiên quyết khẳng định rằng Harry và bạn bè không hề ý thức được những nguy hiểm sẽ xảy ra trong cuộc thi Tam Pháp thuật. Sau đó Draco lại dở giọng phê bình một cách miệt thị về cha của Ron Weasley trước sự chứng kiến của nhiều người.
Khi Harry được Chiếc Cốc lửa chọn là một trong bốn quán quân tham gia cuộc thi Tam Pháp thuật. Draco đã quay sang ủng hộ Cedric Diggory – một quán quân khác của trường Hogwarts - bằng cách làm một cái huy hiệu mà mỗi lần nhá sáng nó lại hiện lên dòng chữ "Potter thối hoắc" (Potter Stinks). Draco khoe khoang với Harry về điều mà cậu cho là rất hay ho. Cậu này cũng cố tình cung cấp những thông tin sai lệch, càng kinh khủng càng tốt cho Rita Skeeter – một phóng viên của tờ Nhật báo Tiên Tri, những bài báo của bà ta thì luôn luôn phóng đại sự thật. Bà ta thường tiếp xúc với Draco và những học sinh khác cũng như rình rập nghe lén chuyện của người khác dưới lốt một con bọ. Bà ta cũng là một Hoá thú sư không chính thức như Sirius Black.
Barty Crouch Jr. (người đã giả dạng thành giáo sư - Thần Sáng Alastor Moody) đã tấn công biến Draco thành một con chồn khi cậu buông lời miệt thị Harry và những người khác ngay trong lần đầu gặp mặt.
Trong vũ hội Giáng sinh, Draco đã bắt cặp với Pansy Parkinson. Cậu mặc một chiếc áo choàng cổ cao bằng nhung màu đen mà theo quan điểm của Harry thì Draco trông có vẻ khệnh khạng giống như một ông cụ con.
Vai trò trong bộ phim > Harry Potter và hội Phượng hoàng

Draco Malfoy bây giờ đã được 15 tuổi.
Cậu bắt đầu bắt cặp với Pansy Pakinson và tham gia vào Tổ thẩm tra của giáo sư, Thanh tra cấp cao của Bộ Dolores Umbridge - Hiệu trưởng mới của trường, lúc nào cũng rình rập hòng tóm được bất kì một học sinh nào (là Harry Potter càng hay) thuộc Quân đoàn Dumbledore – một tổ chức nhằm chống lại Nghệ thuật Hắc Ám do Harry đứng đầu. Draco đã đích thân tóm được Harry bằng một cú ngáng chân khi Harry cùng với những người bạn khác tìm cách chạy trốn vì bị lộ. Tất nhiên, Draco đã ngay lập tức đem Harry đến gặp Umbridge. Bằng cách đó, cậu đã kiếm được 50 điểm thưởng cho nhà Slytherin. Lúc nào Draco cũng rất háo hức nhìn thấy Harry bị trừng phạt nặng nề.
Sau sự kiện tại Bộ Pháp thuật, cha của Draco và một số người khác đã bị bắt và bị tống vào Azkaban. Trong suốt thời gian đó, Draco luôn cố gắng tìm cách trả thù Harry. Trong lần đầu tiên, Draco đã bị ngăn cản bởi giáo sư Snape và giáo sư McGonagall. Lần thứ hai trên chuyến tàu tốc hành Hogwarts, cậu xui xẻo khi đụng ngay một vài thành viên của Quân đoàn Dumbledore. Sau khi thua cuộc ở trận Quidditch, Draco đã buông lời cay độc nhục mạ mẹ của Harry, Fred, George và bị họ tấn công.
Đó là khoảng thời gian trước khi cậu trở thành một Tử Thần Thực Tử.
Vai trò trong bộ phim > Harry Potter và Bảo bối tử thần

Draco đã trưởng thành ở tuổi 17. Cậu cũng giống như gia đình mình, đã phục tùng theo Chúa tể Voldemort, và bắt buộc phải để cho hắn dùng phủ Malfoy của gia đình như một tổng hành dinh. Cậu đã chứng kiến cảnh giáo sư dạy môn Muggle học của mình bị Voldemort giết chết, vì đã lên tiếng bên vực cho dân Muggle và những phù thủy xuất thân từ những gia đình Muggle.
Draco gặp lại Harry và nhóm bạn khi họ bị bọn Tử thần thực tử bắt về phủ, và cậu đã xác định khi được cha mình yêu cầu nhìn rõ xem có đúng thực là Harry và các bạn của cậu ta không, và, mặc dù biết chính xác đó là Harry Potter, cậu đã nói dối là không phải.
Draco cũng đã cố gắng ngăn chặn không cho nhóm Harry đào thoát nhưng không thành công. Cậu đã bị những mảnh kính của đèn chùm (được con gia tinh Dobby cho rơi xuống để cứu nguy Harry) làm bị thương ở mặt, và thừa cơ hội đó, Harry tước đi cây đũa phép của cậu và của cả Bellatrix Lestrange, thực hiện phép Độn thổ thoát khỏi phủ Malfoy an toàn.
Draco (cùng Crabbe và Goyle) cũng đã gặp lại Harry, Ron và Hermione khi bộ ba đang cố tìm kiếm vương miện của Rowena Ravenclaw trong phòng Cần thiết. Cậu đã cố gắng ngăn Crabbe không được giết Harry theo lệnh của Chúa tể Hắc ám, song Crabbe đã dùng lời nguyền Lửa Quỷ để tấn công bộ ba Harry, Ron và Hermione làm căn phòng bốc cháy dữ dội. Crabbe mất mạng với chính ngọn lửa do bản thân tạo ra, trong khi Draco và Goyle được Harry cứu thoát bằng chổi.
Khi trận quyết chiến ở Hogwarts đang diễn ra, Draco đã được Ron cứu mạng một phen nữa khi cậu lâm vào thế tay không đối mặt với một tên Tử thần thực tử. 
Khi trận chiến kết thúc, Draco đã tìm lại được ba mẹ cậu ở Đại sảnh đường, song không còn ai ở đó để ý đến gia đình cậu lúc ấy nữa, và gia đình cậu đã chạy trốn khỏi Chúa tể Hắc ám, bỏ lại đằng sau ngôi trường gắn bó giờ đây đã đổ nát, tan hoang.
Vai trò trong bộ phim > Hồi kết 19 năm sau

19 năm sau trận chiến cuối cùng, Draco đã lập gia đình với Astoria Greengrass (em gái của Daphne Greengrass) và có một cậu con trai tên Scopius, giống cậu y hệt cậu. Dù rằng mối quan hệ của Draco với bộ ba Harry không tiến triển sau ngần ấy năm, nhưng khi thấy Harry, Ron và Hermione nhìn cậu chằm chằm ở nhà ga Ngã Tư Vua, Draco đã có lời chào hỏi, dù đó chỉ là một cái gật đầu cụt lủn, rồi quay mặt đi chỗ khác ngay tức thì.
Chú thích

↑  Xem Ngày tháng trong Harry Potter.
Tượng Draco Malfoy bằng sáp tại một buổi thăm quan trường quay sản xuất Harry Potter.
Nguyễn Văn Trường

"Nguyễn Văn Trường" đổi hướng tới đây. Đối với các định nghĩa khác, xem Nguyễn Văn Trường (định hướng).
| Nguyễn Văn Trường |
| --- | --- |

Tổng trưởng Bộ Văn hóa Giáo dục Việt Nam Cộng hòa
Nhiệm kỳ 18 tháng 1 năm 1965 – 27 tháng 1 năm 1965
Tiền nhiệm: Phan Tấn Chức
Kế nhiệm: Nguyễn Tiến Hỷ
 
Thông tin cá nhân
Sinh: 1930 Vĩnh Long, Liên bang Đông Dương
Mất: 2018 Westminster, California, Hoa Kỳ
Quốc tịch:  Hoa Kỳ  Việt Nam Cộng hòa
Nguyễn Văn Trường (1930 – 2018) là nhà giáo và chính khách nổi tiếng người Việt Nam. Ông sinh năm 1930 tại Vĩnh Long; giáo sư tại Viện Đại học Huế; hai lần đảm trách chức vụ Tổng trưởng Bộ Văn hóa Giáo dục thời kỳ chuyển tiếp giữa Đệ Nhất và Đệ Nhị Cộng hòa. Ông là người tích cực vận động và đóng góp vào sự ra đời của Viện Đại học Cần Thơ vào năm 1966.
SU Aurigae

Sơ đồ từ tính của SU Aurigae
SU Aurigae là một ngôi sao biến quang loại T Tauri nằm trong chòm sao Ngự Phu. Vị trí của nó là cách chúng ta 500 năm ánh sáng và nằm trong khu vực hình thành sao nằm giữa chòm sao Kim Ngưu và Ngự Phu. Cấp sao biểu kiến của nó là 9,3, do đó, nó quá mờ để có thể nhìn thấy bằng mắt thường.
Quang phổ của ngôi sao này thuộc loại G2IIIne, điều này có nghĩa là nhiệt độ hiệu dụng của nó tương tự như mặt trời. Số III trong tên của loại quang phổ là chỉ độ sáng, điều này mang ý nghĩa rằng độ sáng của nó cao hơn những ngôi sao loại G bình thường khác trong dãy chính và nó có thể được xếp vào loại sao khổng lồ. Tuy nhiên, nó chỉ mới 4 triệu năm tuổi, điều này khá đặc biệt cho một ngôi sao. Bên cạnh đó, những tiền sao giống như SU Aurigae thì rất sáng chói bởi vì chúng to hơn, không có tụ lại thành kích thước bình thường cho đến khi nó già hơn.
SU Aurigae được biết là có một đĩa vũ trụ tròn tiền hành tinh bao quanh nó giống như là những ngôi ssao cùng loại T Tauri khác. Cái đĩa của ngôi sao đó một góc nghiêng khá cao là 62° và gần như là vuông góc với mặt phẳng của bầu trời. Vì vậy các protoplanet hoặc sao chổi quay quanh có thể là nguyên nhân tại sao có sự sụt giảm lượng ánh sáng được phát hiện. Chuyển động riêng của ngôi sao này cũng như khoảng cách của nó cũng giống như sao AB Aurigae, một ngôi sao tiền dãy chính. Điều này có nghĩa là cả hai sẽ tạo thành một hệ sao đôi rất lớn. Nếu không thì giữa chúng vẫn có cùng một mối liên kết.
Dữ liệu hiện tại

Theo như quan sát, ngôi sao này nằm trong chòm sao Ngự Phu và dưới đây là một số dữ liệu khác:
Xích kinh 04h 55m 59.38527s
Độ nghiêng +30° 34′ 01.5190″
Cấp sao biểu kiến 9.30
Vận tốc xuyên tâm 23.20 km/s
Thị sai 6.85 ± 2.23 mili giây cung
Cấp sao tuyệt đối +2.83
Khối lượng 2.0 ± 0.1 lần khối lượng mặt trời
Độ sáng 6.3 ± 1.6 lần độ sáng của Mặt Trời
Trọng lực 391+007
−010 CGS
Nhiệt độ 5550 ± 100 Kelvin
Tốc độ tự quay quanh trục 66,2 km/s
Tư Mã Quang

| Tư Mã Quang司馬光 |
| --- | --- |

Tên chữ: Quân Thật
Tên hiệu: Vu Tẩu
Thụy hiệu: Văn Chính
Thông tin cá nhân
Sinh: 
Ngày sinh: 1019
Nơi sinh: Hạ
Quê quán: huyện Hạ
 
Mất: 
Thụy hiệu: Văn Chính
Ngày mất: 1086
Nơi mất: Trung Quốc
 
Giới tính: nam
Gia quyến: 
Thân phụ: Tư Mã Trì
Phối ngẫu: Trương thị
 
Chức quan: Hoàng môn thị lang
Nghề nghiệp: nhà sử học, chính khách, nhà văn, người biên soạn từ điển
Tôn giáo: Nho giáo
Quốc tịch: nhà Tống
Tác phẩm: Tư trị thông giám, Kê cổ lục, Tốc thủy ký văn
x • t • 
Tư Mã Quang (Phồn thể: 司馬光; Giản thể: 司马光; bính âm: Sima Guang; Wade-Giles: Szuma Kuang; 1019–1086), tự Quân Thật 君實, hiệu Vu Tẩu 迂叟, là một nhà sử học, học giả Trung Quốc, thừa tướng thời nhà Tống. Ông là tác giả của bộ sách sử nổi tiếng Tư trị thông giám.
Là vị quan thanh liêm chính trực, có đóng góp to lớn cho triều đình cũng như nền sử học Trung Hoa, ông là 1 trong 5 vị quan văn thời Nhà Tống được thờ tại Lịch đại Đế Vương miếu (历代帝王庙) được nhà Minh, nhà Thanh xây dựng, trong đó thờ những vị quan văn, võ tướng được đánh giá là tài năng và tận trung nhất qua các triều đại.
Thân thế

Ông sinh năm 1019 tại nơi hiện nay là huyện Vận Thành, tỉnh Sơn Tây trong một gia đình giàu có. Cha ông là Tư Mã Trì từng làm các chức quan huyện, Chuyển vận sứ, Phó sứ tam ty, Lang trung thượng thư Lại bộ, Thiên chương các đãi chế dưới thời Tống Chân Tông và Tống Nhân Tông, nổi tiếng là người trung thực và nhân hậu. Ông chính là hậu duệ của em trai Tư Mã Ý, người đã từng có tiếng tăm dưới trướng Tào Tháo, Tư Mã Phu.
Anh Tư Mã Quang là Tư Mã Đán được nối chức cha, trong quan trường trải qua 17 chức vụ khác nhau, làm đến chức Thái trung đại phu, sống khá đạm bạc.
Thời trẻ

Tư Mã Quang được sự giáo dục nghiêm khắc từ nhỏ của cha và anh. Ông theo học Bàng Tịch – bạn của Tư Mã Trì. Sau này Tư Mã Quang cho rằng nếu không có sự dạy dỗ của Bàng Tịch thì ông không có được những thành đạt trong đời.
Ông đỗ đầu kỳ thi tiến sĩ khi mới 20 tuổi, nhưng khi mới làm quan thì cha và mẹ ông nối nhau qua đời, vì vậy ông phải về chịu tang trong 5 năm.
Sau đó, Tư Mã Quang được Bàng Tịch ra sức tiến cử và truyền đạt tư tưởng tiến thủ trên quan trường. Ông có cơ hội đọc sách làm sử. Ít lâu sau Bàng Tịch mất, ông thờ vợ Bàng Tịch như mẹ mình và coi các con Bàng Tịch như anh em trong nhà.
Quan trường

Thời Tống Nhân Tông, Tư Mã Quang lần lượt trải qua các chức quan địa phương và Điện trung thừa, Kiểm khảo sử quán, Khởi cư xá nhân, Đồng tri gián viện, Ngự sử trung thừa, Tri chế cáo, Hàn lâm học kiêm thị giảng… Trong các vị trí, ông đều làm tốt công việc và được vua Tống trọng dụng.
Trong các vấn đề trọng đại thời vua Nhân Tông và Anh Tông, ông đều có ý kiến và giải pháp riêng, dần dần trở thành nhân vật quan trọng trên chính trường. Ông luôn giữ tư tưởng truyền thống bảo thủ, vì vậy ông trở thành nhân vật trung tâm của phe bảo thủ chống lại những biến pháp cách tân của Vương An Thạch.
Do tư tưởng giữa ông và Vương An Thạch khác nhau, năm 1070, ông từ chức, rời kinh thành đi Vĩnh Hưng. Sở dĩ Tư Mã Quang phản đối biến pháp của Vương An Thạch vì những ký do:
Ông không đồng tình với cách dùng người của Vương An Thạch. An Thạch phế bỏ hết các lão thần, trọng thần trong triều mà thăng chức, bổ nhiệm những người mà Tư Mã Quang cho là "tiểu nhân gian tà".
Pháp luật không đủ vững chắc, chỉ trong vòng 2 năm mà Vương An Thạch ban bố hàng loạt điều luật mới khiến nhân dân không theo kịp.
Những cải cách về nông nghiệp và thương mại ở nông thôn, Tư Mã Quang cho rằng làm gánh nặng với nông dân càng nặng thêm.
Năm 1071, ông đến Tây Kinh Lạc Dương nhưng không nhận chức quan nào, không tham gia đàm luận chính sự mà chỉ tập trung viết sử. Ông được triều đình cho phép chở bản thảo sách Tư trị thông giám tiếp tục về đây biên soạn.
Biến pháp của Vương An Thạch đã làm nảy sinh sự bất hòa trong triều đình. Năm 1076, biến pháp rơi vào bế tắc, Vương An Thạch phải xin từ chức. Cuối cùng Tống Thần Tông lại nhờ đến sự giúp đỡ của Tư Mã Quang.
Năm 1085, Tống Thần Tông qua đời, Tư Mã Quang về kinh dự tang lễ hoàng đế. Sau đó ông trở về Lạc Dương. Thái hậu bèn sai người đến Lạc Dương đón ông về triều, phong chức Môn hạ thị lang (phụ tá cho Thừa tướng) nhưng thực tế là chủ trì mọi việc trong triều.
Tháng 2 nhuận năm 1086, Tư Mã Quang được phong làm thừa tướng. Lúc đó ông đã 67 tuổi, sức khỏe đã yếu. Tuy nhiên, ông vẫn cố đảm đương công việc. Tư Mã Quang phế bỏ những điều luật mới mà Vương An Thạch đề ra vì ông coi đó là "hại dân hại nước". Trong quá trình này, ông phạm một số sai lầm như bỏ luôn chính sách miễn nô dịch của Vương An Thạch, không nghe theo những lời khuyên tích cực của Tô Đông Pha và một số kiến nghị khác.
Ngày 1 tháng 9 âm lịch năm 1086, Tư Mã Quang qua đời, thọ 67 tuổi.
Câu nói nổi tiếng

Trong cuốn “Gia Huấn” của Tư Mã Quang có câu rằng:
Chú thích

1 2  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 65
1 2  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 66
↑  Tây An, Thiểm Tây hiện nay
↑  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 67
↑  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 68
↑  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 69
↑  Sơn Tây hiện nay
↑  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 70
↑  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 72
↑  Khai Phong – Hà Nam
↑  Nguyễn Thanh Hà, sách đã dẫn, tr 73
Cheyres

| Cheyres |
| --- | --- |

  Huy hiệu

CheyresXem bản đồ Thụy SĩCheyresXem bản đồ Bang Fribourg
Quốc gia: Thụy Sĩ
Bang: Fribourg
Huyện: Broye
Diện tích
 • Tổng cộng: 5,16 km2 (199 mi2)
Độ cao: 454 m (1,490 ft)
Dân số (tháng 1 năm 2004)
 • Tổng cộng: 840
 • Mật độ: 1,6/km2 (4,2/mi2)
Mã bưu chính: 1468
Mã SFOS: 026
Thành phố kết nghĩa: Saint-Martial
Giáp với: Châbles, Chavannes-le-Chêne (VD), Concise (VD), Murist, Rovray (VD), Yvonand (VD)
Thành phố kết nghĩa: Saint-Martial (France)
Website: www.cheyres.ch   SFSO statistics
Cheyres là một đô thị trong huyện Broye thuộc bang Fribourg ở Thụy Sĩ.
Fanny Bullock Workman

| Fanny Bullock Workman |
| --- | --- |
Fanny Bullock Workman
Sinh: Fanny Bullock 8 tháng 1 năm 1859 Worcester, Massachusetts, Hoa Kỳ
Mất: 22 tháng 1, 1925(1925-01-22) (66 tuổi) Cannes, Pháp
Quốc tịch: Mỹ
Nghề nghiệp: nhà leo núi, nhà văn du lịch
Phối ngẫu: William Hunter Workman
Con cái: Rachel and Siegfried
Fanny Bullock Workman (08/01/1859 - 22/01/1925) là một nhà địa lý, vẽ bản đồ, nhà thám hiểm, nhà văn người Mỹ, và vận động viên leo núi, đặc biệt là ở dãy Himalaya. Bà là một trong những nữ vận động viên leo núi chuyên nghiệp đầu tiên; bà không chỉ khám phá mà còn viết về cuộc phiêu lưu của mình. Bà lập kỷ lục chinh phục độ cao của phụ nữ, xuất bản tám cuốn sách du lịch cùng chồng, và ủng hộ quyền phụ nữ và quyền bầu cử của phụ nữ.
Sinh ra trong một gia đình giàu có, Workman được giáo dục trong các trường học tốt nhất cho phụ nữ và đi du lịch ở châu Âu. Kết hôn với William Hunter Workman củng cố những lợi thế, và sau khi được giới thiệu để leo ở New Hampshire, Fanny Workman đi khắp thế giới với ông. Họ đã có thể tận dụng sự giàu có và kết nối đến các chuyến đi vòng quanh châu Âu, Bắc Phi, và châu Á của họ. Các cặp vợ chồng đã có hai con, nhưng Fanny Workman không phải là một người mẹ tốt cho lắm; họ để con cái của họ trong các trường học và với các y tá, và Workman thấy mình là một người phụ nữ mới, người có thể tương đương với bất kỳ người đàn ông. Ông bà Workmans bắt đầu chuyến đi của họ với các tour đi xe đạp ở Thụy Sĩ, Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Algeria và Ấn Độ. Họ đạp xe hàng ngàn dặm, ngủ bất cứ nơi nào họ có thể tìm thấy nơi trú ẩn. Họ đã viết sách về mỗi chuyến đi và Fanny thường xuyên nhận xét về tình trạng cuộc sống của phụ nữ mà bà nhìn thấy. Các bài tường thuật tour du lịch xe đạo của họ đã nhận được tốt hơn so với sách leo núi của họ.
Liên minh châu Âu
Địa lý

Bài chi tiết: Địa lý Liên minh châu Âu
Lãnh thổ của Liên minh châu Âu là tập hợp lãnh thổ của tất cả các quốc gia thành viên nhưng cũng có những ngoại lệ. Chẳng hạn như quần đảo Faroe thuộc Đan Mạch là một bộ phận lãnh thổ của châu Âu nhưng không nằm trong lãnh thổ của Liên minh châu Âu hay đảo Síp, thành viên Liên minh châu Âu thường được xem là một phần của châu Á vì gần Thổ Nhĩ Kỳ hơn châu Âu lục địa. Một vài vùng lãnh thổ khác nằm ngoài châu Âu và cũng không thuộc lãnh thổ của Liên minh châu Âu như trường hợp của Greenland hay Aruba.
Liên minh châu Âu, với diện tích 4.422.773 km² (nước có diện tích lớn nhất là Pháp với 554.000 km² và nhỏ nhất là Malta với 300 km²), chủ yếu nằm ở Tây và Trung Âu . Ngược lại, mặc dù trên danh nghĩa là một bộ phận của Liên minh châu Âu  tuy nhiên luật pháp của Liên minh châu Âu không được áp dụng ở Bắc Cyprus vì De Facto vùng lãnh thổ này nằm dưới quyền quản lý của Cộng hòa Bắc Cyprus thuộc Thổ Nhĩ Kỳ - một quốc gia tự tuyên bố độc lập và chỉ được Thổ Nhĩ Kỳ thừa nhận.
Liên minh châu Âu kéo dài về phía đông bắc đến Phần Lan, tây bắc về phía Ireland, đông nam về phía Cộng hòa Síp và tây nam về phía bán đảo Iberia, là lãnh thổ rộng thứ 7 thế giới  và có đường bờ biển dài thứ 2 thế giới sau Canada. Điểm cao nhất trên lãnh thổ Liên minh châu Âu đó là đỉnh Mont Blanc, cao 4810,45 m trên mực nước biển  và điểm thấp nhất là Zuidplaspolder ở Hà Lan, thấp hơn mực nước biển 7m.
Dân cư của Liên minh châu Âu có tỉ lệ đô thị hóa cao. 75% người dân Liên minh châu Âu sống ở các thành phố (con số này dự kiến sẽ là 90% ở 7 quốc gia thành viên vào năm 2020). Giải thích cho điều này có hai nguyên nhân chính: một là mật độ dân cư đô thị hạn chế vươn ra những khu vực tự nhiên, hai là trong một số trường hợp nguồn vốn của Liên minh châu Âu được dồn vào một khu vực nào đó, chẳng hạn như Benelux.
Thành viên

Bài chi tiết: Các nước thành viên Liên minh châu Âu
Lịch sử của Liên minh châu Âu bắt đầu từ sau Chiến tranh thế giới thứ 2. Có thể nói rằng nguyện vọng ngăn ngừa chiến tranh tàn phá tái diễn đã đẩy mạnh sự hội nhập châu Âu. Bộ trưởng Ngoại giao Pháp Robert Schuman là người đã nêu ra ý tưởng và đề xuất lần đầu tiên trong một bài phát biểu nổi tiếng ngày 9 tháng 5 năm 1950. Cũng chính ngày này là ngày mà hiện nay được coi là ngày sinh nhật của Liên minh châu Âu và được kỉ niệm hàng năm là "Ngày châu Âu".
Ban đầu, Liên minh châu Âu bao gồm 6 quốc gia thành viên: Bỉ, Đức, Ý, Luxembourg, Pháp, Hà Lan. Năm 1973, tăng lên thành 9 quốc gia thành viên. Năm 1981, tăng lên thành 10. Năm 1986, tăng lên thành 12. Năm 1995, tăng lên thành 15. Năm 2004, tăng lên thành 25. Năm 2007, tăng lên thành 27. Năm 2013, tăng lên thành 28. Từ 31 tháng 1 năm 2020, EU có 27 thành viên do Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland rời khỏi EU.
Sau đây là danh sách 28 quốc gia thành viên của Liên minh châu Âu xếp theo năm gia nhập và theo bảng chữ cái tiếng Việt.
1957: Bỉ, Đức, Hà Lan, Luxembourg, Pháp, Ý.
1973: Đan Mạch, Ireland, Anh.
1981: Hy Lạp.
1986: Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha.
1995: Áo, Phần Lan, Thụy Điển.
1 tháng 5 năm 2004: Ba Lan, Estonia, Hungary, Latvia, Litva, Malta, Séc, Síp, Slovakia, Slovenia.
1 tháng 1 năm 2007: Bulgaria, Romania.
1 tháng 7 năm 2013: Croatia.
Hiện nay, Liên minh châu Âu có diện tích là 4.143.600 km² với dân số là 437,9 triệu người (2020); với tổng GDP là 11.6 nghìn tỉ euro (xấp xỉ 15.7 nghìn tỉ USD) trong năm 2007. Hầu hết các quốc gia châu Âu đều đang là thành viên của Liên minh châu Âu.
Tính đến cuối năm 2010, có 4 quốc gia được đánh giá là ứng viên chính thức để kết nạp thành viên Liên minh châu Âu đó là: Iceland, Bắc Macedonia, Montenegro và Thổ Nhĩ Kỳ. Albania, Bosnia và Herzegovina và Serbia là những ứng viên tiềm năng. Kosovo cũng được xếp vào danh sách những ứng viên tiềm năng gia nhập vào Liên minh châu Âu vì Ủy ban châu Âu và hầu như tất cả các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu khác đã thừa nhận Kosovo như một quốc gia độc lập, tách biệt khỏi Serbia.
5 quốc gia Tây Âu không phải là thành viên Liên minh châu Âu nhưng đã có những thỏa thuận hợp tác nhất định kinh tế và pháp luật của Liên minh châu Âu đó là: Iceland (ứng viên gia nhập Liên minh châu Âu), Liechtenstein và Na Uy, thành viên thị trường duy nhất thông qua Khu vực kinh tế châu Âu, và Thụy Sĩ, tương tự như trường hợp của Na Uy nhưng thông qua hiệp định song phương giữa nước này và Liên minh châu Âu. Ngoài ra, đồng tiền chung EURO và các lĩnh vực hợp tác khác cũng được áp dụng đối với các quốc gia thành viên nhỏ như Andorra, Monaco, San Marino và Vatican.
Tháng 6 năm 2016, Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland rời Liên minh châu Âu sau cuộc trưng cầu dân ý ngày 23 tháng 6 năm 2016 và nước Anh có vị Thủ tướng mới, nhưng phải đến 3 năm sau đó, tức 2019 thì quyết định này mới chính thức có hiệu lực và đến ngày 31 tháng 1 năm 2020 thì chính thức rời khỏi EU sau 47 năm là thành viên của khối này kể từ năm 1973.