stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Beatrice của Liên hiệp Anh
Di sản

Beatrice là người nhút nhát nhất trong số các con của Nữ vương Victoria. Tuy nhiên, vì hầu như luôn tháp tùng Nữ vương Victoria tại mọi nơi có sự xuất hiện của mình, Beatrice trở thành một trong những thành viên vương thất được biết đến nhiều nhất. Mặc dù có tính nhút nhát, vương nữ là một diễn viên và vũ công có năng lực cũng như một nghệ sĩ và nhiếp ảnh gia sắc sảo. Vương nữ là người mẹ hết lòng vì con cái và lo lắng khi họ cư xử không đúng mực ở trường học. Đối với bạn bè, Beatrice là người trung thành và có khiếu hài hước, và với tư cách là người của công chúng, đức nữ có tinh thần trách nhiệm cao. Vương nữ là Người bảo trợ của Chi nhánh Đảo Wight của Viện Thuyền cứu sinh Quốc gia Vương thất từ năm 1920 cho đến khi qua đời. Giống với Nữ vương Victoria và Vương phu Albrecht, âm nhạc là niềm đam mê của Beatrice và bản thân vương nữ cũng rất xuất sắc trong lĩnh vực này. Beatrice chơi đàn piano theo tiêu chuẩn chuyên nghiệp và đôi khi cũng cũng là một nhà soạn nhạc. Giống như mẹ mình, Beatrice là một Cơ đốc nhân sùng đạo, có sự đam mê với thần học cho đến khi qua đời. Với tính cách điềm tĩnh và ấm áp, vương nữ được nhều người yêu mến.
Những yêu cầu đặt ra đối với Beatrice trong thời kỳ trị vì của nữ vương Victoria rất cao. Mặc dù mắc bệnh phong thấp, Beatrice buộc phải chịu đựng thời tiết lạnh giá mà nữ vương yêu thích. Việc chơi piano của Beatrice bị ảnh hưởng khi bệnh phong thấp dần trở nên tồi tệ hơn, làm cho vương nữ không thích thú chơi đàn như trước; tuy nhiên vương nữ vẫn sẵn sàng thực hiện nếu như nữ vương muốn. Sự nỗ lực của vương nữ quả thật không bị công chúng Anh phớt lờ.
Năm 1886, khi Beatrice đồng ý mở Buổi biểu diễn của Hiệp hội Làm vườn Vương thất ở Southampton, ban tổ chức đã gửi cho vương nữ một lời cảm ơn, bày tỏ "sự ngưỡng mộ đối với thái độ yêu thương mà từ đó vương nữ đã an ủi và giúp đỡ cho người mẹ góa bụa của mình, Nữ vương đáng kính của chúng tôi". Như một món quà cưới, Quý ông Moses Montefiore, một chủ ngân hàng và nhà từ thiện, đã tặng Beatrice và Heinrich một bộ trà bằng bạc có ghi: "Nhiều người con gái có lối sống đạo đức, nhưng ngài là người đức hạnh hơn cả." Thời báo Times, ngay trước lễ cưới của Vương nữ Beatrice, đã viết rằng: "Sự hy sinh của Vương thân Điện hạ đối với vị Quân chủ yêu dấu của chúng tôi đã có được sự ngưỡng mộ nồng nhiệt và lòng biết ơn sâu sắc nhất của chúng tôi. Cầu mong những phước lành mà từ trước đến nay mà ngài đã trao cho người khác giờ đây sẽ được trở lại với chính ngài." Cau nói này, có khả năng là, chỉ trích việc Nữ vương quá kiểm soát con gái.
Vương nữ Beatrice qua đời tại Brantridge Park, ngôi nhà của cháu gái là Alice của Albany và chồng là Bá tước xứ Athlone, lúc đó đang đảm nhiệm chức vụ Toàn quyền Canada. Điện Osborne, nơi ở yêu thích của nữ vương Victoria, được mở cửa cho công chúng tiếp cận. Các dinh thự thuộc Điện Osborne của Beatrice,  bao gồm Osborne và Albert Cottages, vẫn thuộc sở hữu tư nhân sau khi được bán vào năm 1912.
Tước hiệu, kính xưng, huân chương và vương huy > Tước hiệu và kính xưng

14 tháng 4 năm 1857 – 23 tháng 7 năm 1885: Her Royal Highness The Princess Beatrice (Vương nữ Beatrice Điện hạ)
23 tháng 7 năm 1885 – 14 tháng 7 năm 1917: Her Royal Highness The Princess Beatrice, Princess Henry of Battenberg (Vương nữ Beatrice, Thân vương tử phi Henry xứ Battenberg Điện hạ)
17 tháng 7 năm 1917 – 26 tháng 10 năm 1944: Her Royal Highness The Princess Beatrice (Vương nữ Beatrice Điện hạ)
Tước hiệu, kính xưng, huân chương và vương huy > Huân chương

1 tháng 1 năm 1878: Huân chương Đế miện Ấn Độ
8 tháng 1 năm 1919: Bậc Dame Grand Cross của Huân chương Đế quốc Anh
12 tháng 6 năm 1926: Bậc Dame Grand Cross của Huân chương Thánh John
11 tháng 5 năm 1937: Bậc Dame Grand Cross của Huân chương Vương thất Victoria
Huân chương Vương thất Victoria và Albert
Hội Chữ thập Đỏ Vương thất
Bậc Grand Cross của Huân chương Thánh Ekaterina
11 tháng 9 năm 1875: Bậc Dame của Huân chương Vương hậu Thánh Isabel
25 tháng 4 năm 1885: Bậc Dame của Huân chương Sư tử Vàng
27 tháng 5 năm 1889: Bậc Dame của Huân chương Vương hậu María Luisa
Tước hiệu, kính xưng, huân chương và vương huy > Vương huy

Năm 1858, Beatrice và ba người chị gái được trao quyền sử dụng vương huy, ở giữa là một biểu tượng chiếc khiên của Công quốc Sachsen và được phân biệt bằng dải bạc có ba vạch kẻ. Trong đó, hai vạch kẻ ở hai bên có biểu tượng hoa hồng đỏ và vạch kẻ ở giữa có biểu tượng hình trái tim màu đỏ. Năm 1917, biểu tượng chiếc khiên đã bị xóa bỏ bởi sắc lệnh vương thất từ George V của Liên hiệp Anh.
Hậu duệ

| Chân dung | Tên | Sinh | Cái chết | Ghi chú |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Vương tôn Alexander của Battenberg, sau này là Alexander Mountbatt, Hầu tước thứ 1 xứ Carisbrooke | 23 tháng 11 năm 1886 | 23 tháng 2 năm 1960 | Kết hôn với Bá tước tiểu thư Irene Denison (4 tháng 7 năm 1890 – 16 tháng 7 năm 1956) vào ngày 19 tháng 7 năm 1917. Có 1 con gái là Iris Mountbatten (1920–1982). |
|  | Vương tôn nữ Victoria Eugenie của Battenberg, sau này là Vương hậu Tây Ban Nha | 24 tháng 10 năm 1887 | 15 tháng 4 năm 1969 | Kết hôn với Alfonso XIII của Tây Ban Nha (17 tháng 5 năm 1886 – 28 tháng 2 năm 1941) vào ngày 31 tháng 5 năm 1906.  Có 2 con gái, 5 con trai (1 chết non), trong đó có Juan của Tây Ban Nha, Bá tước xứ Barcelona (1913–1993), cha của Juan Carlos I của Tây Ban Nha). |
|  | Vương tôn Leopold của Battenberg, sau này là Ngài Leopold Mountbatten | 21 tháng 5 năm 1889 | 23 tháng 4 năm 1922 | Mắc bệnh máu khó đông; qua đời trong một ca phẫu thuật đầu gối, không có kết hôn và không có hậu duệ. |
|  | Vương tôn Maurice của Battenberg | 3 tháng 10 năm 1891 | 27 tháng 10 năm 1914 | Qua đời vì bị thương trong Thế chiến thứ nhất. |
Nauru

Nauru (phát âm tiếng Anh: /nɑːˈuːruː/ Tập tin:En-us-Nauru.ogg), tên chính thức là nước Cộng hòa Nauru, là một đảo quốc tại Micronesia thuộc Nam Thái Bình Dương. Với 9.378 cư dân sống trên một diện tích 21 kilômét vuông (8,1 dặm vuông Anh), Nauru là quốc gia nhỏ nhất tại Nam Thái Bình Dương, nhỏ thứ ba trên thế giới về diện tích, chỉ sau Thành Vatican và Công quốc Monaco, quốc gia đầu tiên không có thủ đô hay thành phố và là đảo quốc nhỏ nhất trên thế giới. Ngoài ra, Nauru còn là nước cộng hòa có diện tích nhỏ nhất trên thế giới.
Sau khi người Micronesia và người Polynesia định cư tại Nauru, hòn đảo bị Đế quốc Đức thôn tính và tuyên bố là một thuộc địa vào cuối thế kỷ XIX. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, Nauru trở thành một lãnh thổ ủy thác của Hội Quốc Liên do Úc, New Zealand, và Anh Quốc quản lý. Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, Nauru bị quân đội Nhật Bản chiếm đóng. Sau chiến tranh, đảo lại trở thành lãnh thổ ủy thác. Nauru giành được độc lập vào năm 1968.
Nauru là một đảo đá phosphat, giàu tài nguyên gần bề mặt, do vậy có thể dễ dàng tiến hành khai thác lộ thiên. Đảo còn lại một số trữ lượng phosphat, song không còn có hiệu quả kinh tế để tiến hành khai thác. Từ cuối thập niên 1960 đến cuối thập niên 1970, Nauru là một trong những quốc gia có GDP bình quân đầu người cao nhất thế giới. Khi trữ lượng phosphat cạn kiệt vào thập niên 1980 và 1990, và môi trường bị tổn hại nghiêm trọng do hoạt động khai thác, một quỹ được thành lập để quản lý nguồn tài sản đang dần giảm giá trị của hòn đảo. Để kiếm được thu nhập, Nauru nhanh chóng trở thành một thiên đường thuế và trung tâm rửa tiền phi pháp. Từ năm 2001 đến 2008, Nauru cho Úc đặt trung tâm giam giữ Nauru để đổi lấy viện trợ.
Tổng thống Nauru cũng là người đứng đầu nghị viện đơn viện gồm 19 thành viên. Nauru là một thành viên của Liên hiệp quốc, Khối Thịnh vượng chung, Ngân hàng Phát triển châu Á và Diễn đàn các đảo Thái Bình Dương. Nauru cũng tham gia Đại hội thể thao Thịnh vượng chung và Thế vận hội.
Sinh vật hoang dã

Đảo có hệ động vật thưa thớt do các nguyên nhân là thiếu thảm thực vật và hệ quả của việc khai thác phosphat. Nhiều loài chim bản địa biến mất hoặc trở nên hiếm do môi trường sống của chúng bị phá hoại. Chỉ có khoảng 60 loài thực vật có mạch được ghi nhận là loài bản địa của đảo, không có loài nào trong số đó là loài đặc hữu. Nông trại dừa, khai mỏ, và việc đưa đến các loài ngoại lai khiến các loài thực vật bản địa bị xâm phạm nghiêm trọng. Không có loài thú đất liền bản địa nào trên đảo, song có những côn trùng, cua đất, và chim bản địa, bao gồm loài đặc hữu chích sậy Nauru. Chuột lắt, mèo, chó, lợn, và gà được các chuyền tàu đưa đến Nauru. Sự đa dạng của đời sống sinh vật biển ám tiêu khiến câu cá là một hoạt động phổ biến đối với du khách thăm đảo, cùng với hoạt động lặn biển.
Chính trị

Bài chi tiết: Chính trị Nauru
Nauru là một nước cộng hòa với chính quyền có một hệ thống nghị viện. Tổng thống là nguyên thủ quốc gia và chính phủ. Nghị viện đơn viện gồm 19 thành viên được bầu cử mỗi ba năm. Nghị viện bầu tổng thống từ các thành viên của mình, và tổng thống bổ nhiệm một nội các gồm sáu thành viên. Nauru không có bất kỳ cấu trúc chính thức nào cho các chính đảng, và các ứng cử viên thường ứng cử chức vụ với tư cách độc lập. Bốn đảng hoạt động trên chính trường Nauru là Đảng Nauru, Đảng Dân chủ, Nauru Trước tiên, và Đảng Trung tâm. Tuy nhiên, các liên minh trong chính quyền thường được hình thành dựa trên cơ sở các mối quan hệ đại gia đình thay vì đảng tịch.
Từ năm 1992 đến 1999, Nauru có một hệ thống chính quyền địa phương được gọi là Hội đồng đảo Nauru (NIC) gồm chín thành viên. NIC bị bãi bỏ vào năm 1999 và toàn bộ tài sản và nợ được trao cho chính phủ quốc gia. Quyền sử dụng đất tại Nauru là bất thường: toàn bộ người Nauru có các quyền nhất định đối với toàn bộ đất đai trên đảo, thứ là sở hữu của các cá nhân hoặc nhóm gia đình. Chính phủ và các đoàn thể không sử hữu bất kỳ mảnh đất nào, và họ cần phải lập hợp đồng thuê với địa chủ để sử dụng đất. Nếu không phải người Nauru thì không thể sở hữu đất đai trên đảo.
Nauru có 17 thay đổi chính phủ từ năm 1989 đến năm 2003. Bernard Dowiyogo mất khi đang tại vị vào tháng 3 năm 2003 và Ludwig Scotty được bầu làm tổng thống, sau đó ông tái đắc cử để phục vụ một nhiệm kỳ đầu đủ vào tháng 10 năm 2004. Sau một cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm vào ngày 19 tháng 12 năm 2007, Scotty bị Marcus Stephen thay thế. Stephen từ nhiệm vào tháng 11 năm 2011, và Freddie Pitcher trở thành tổng thống. Sprent Dabwido sau đó đệ trình kiến nghị bất tín nhiệm đối với Pitcher, kết quả là Dabwido trở thành tổng thống. Sau cuộc bầu cử nghị viện vào năm 2013, Baron Waqa được bầu làm tổng thống.
Nauru có một hệ thống tư pháp phức tạp. Tòa án Tối cao, đứng đầu là Chánh án, là cơ quan tối cao trong các vấn đề hiến pháp. Các vụ tố tụng khác có thể kháng cáo lên Tòa Thượng tố gồm hai thẩm phán. Nghị viện không thể bác bỏ các phán quyết của tòa án, song có thể kháng cáo các quyết định của Tòa Thượng tố Nauru đến Tòa Cao đẳng Úc. Tuy nhiên, điều này hiếm khi xảy ra trên thực tế. Các tòa án cấp thấp hơn gồm có Tòa án khu vực và Tòa án gia đình, cả hai đều do Quan tòa cư dân đứng đầu, người này cũng là hộ tịch viên (Registrar) của Tòa Tối cao. Còn có hai bán pháp viện khác: Ủy ban Thượng tố phục vụ công cộng (Public Service Appeal Board) và Ủy ban Thượng tố Cảnh sát (Police Appeal Board), cả hai đều do Chánh án nắm quyền tối cao.
Chính trị > Hành chính

Bài chi tiết: Phân cấp hành chính Nauru
Nauru được chia thành 14 khu, chúng được nhóm lại thành tám khu vực tuyển cử.
| STT | Khu | Tên cũ | Diện tích (Hecta) | Dân số (2005) | Số làng | Mật độ người/ha |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Aiwo | Aiue | 100 | 1.092 | 8 | 10,9 |
| 2 | Anabar | Anebwor | 143 | 502 | 15 | 3,5 |
| 3 | Anetan | Añetañ | 100 | 516 | 12 | 5,2 |
| 4 | Anibare | Anybody | 314 | 160 | 17 | 0,5 |
| 5 | Baiti | Beidi | 123 | 572 | 15 | 4,7 |
| 6 | Boe | Boi | 66 | 795 | 4 | 12,0 |
| 7 | Buada | Arenibok | 266 | 716 | 14 | 2,7 |
| 8 | Denigomodu | Denikomotu | 118 | 2,827 | 17 | 24,0 |
| 9 | Ewa | Eoa | 117 | 318 | 12 | 2,7 |
| 10 | Ijuw | Ijub | 112 | 303 | 13 | 2,7 |
| 11 | Meneng | Meneñ | 288 | 1.830 | 18 | 6,4 |
| 12 | Nibok | Ennibeck | 136 | 432 | 11 | 3,2 |
| 13 | Uaboe | Ueboi | 97 | 335 | 6 | 3,5 |
| 14 | Yaren | Moqua | 150 | 820 | 7 | 5,5 |
|  | Nauru | Naoero | 2.130 | 11.218 | 169 | 5,3 |
Quan hệ đối ngoại

Bài chi tiết: Quan hệ ngoại giao của Nauru
Sau khi độc lập vào năm 1968, Nauru gia nhập khối Thịnh vượng chung Anh với tư cách một thành viên đặc biệt; và trở thành một thành viên đầy đủ vào năm 2000. Quốc gia này được nhận vào Ngân hàng Phát triển châu Á vào năm 1991 và gia nhập Liên Hợp Quốc vào năm 1999. Nauru là một thành viên của Diễn đàn các đảo Thái Bình Dương, Chương trình Môi trường Khu vực Nam Thái Bình Dương, Ủy ban Nam Thái Bình Dương, và Ủy ban Khoa học Địa cầu Nam Thái Bình Dương. Chương trình Quan trắc bức xạ khí quyển của Hoa Kỳ vận hành một cơ sở giám sát khí hậu trên đảo.
Nauru không có lực lượng vũ trang, song có một lực lượng cảnh sát nhỏ nằm dưới quyền kiểm soát dân sự. Úc chịu trách nhiệm về quốc phòng của Nauru theo một hiệp định không chính thức giữa hai quốc gia. Tháng 9 năm 2005, Bị vong lục Thông hiểu giữa Úc và Nauru mang đến cho Nauru viện trợ tài chính và giúp đỡ kỹ thuật, bao gồm một Bộ trưởng Tài chính để chuẩn bị ngân sách, và các cố vấn về y tế và giáo dục. Sự giúp đỡ này là để đổi lấy việc cung cấp nhà ở cho những người tìm kiếm nơi trú ẩn trong lúc thỉnh cầu đến Úc của họ được xử lý. Nauru sử dụng đô la Úc làm tiền tệ chính thức của mình.
Nauru sử dụng tư cách một thành viên Liên Hợp Quốc của mình để đạt được hỗ trợ tài chính từ cả Đài Loan và Trung Quốc đại lục, quốc gia này thay đổi sự công nhận của mình sang phía bên kia theo Chính sách Một Trung Quốc. Ngày 21 tháng 7 năm 2002, Nauru ký một thỏa thuận về việc thiết lập quan hệ ngoại giao với nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, nhận được 130 triệu đô la Mỹ từ Bắc Kinh cho hành động này. Nhằm phản ứng, Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan) đoạn tuyệt quan hệ ngoại giao với Nauru hai ngày sau đó. Nauru sau đó tái lập liên kết với Trung Hoa Dân Quốc vào ngày 14 tháng 5 năm 2005,
Năm 2008, Nauru công nhận Kosovo là một quốc gia độc lập, và vào năm 2009 Nauru công nhận Abkhazia và Nam Ossetia- các khu vực ly khai của Gruzia. Nga được cho là đã trao cho Nauru 50 triệu đô la Mỹ tiền viện trợ nhân đạo như một kết quả của sự công nhận này. Ngày 15 tháng 7 năm 2008, chính phủ Nauru tuyên bố một chương trình mở rộng và nâng cấp cảng, sử dụng 9 triệu đô la Mỹ viện trợ phát triển từ Nga. Chính phủ Nauru tuyên bố rằng viện trợ này không liên quan đến việc Nauru công nhận Abkhazia và Nam Ossetia.
Nhân khẩu

Tôn giáo tại Nauru (2011)
Tin lành (35.71%)
Công giáo Roma (32.96%)
Đức Chúa Trời (12.98%)
Tín ngưỡng (9.50%)
Thanh tẩy (1.48%)
Khác (7.34%)
Bài chi tiết: Nhân khẩu Nauru
Nauru có gần 9 nghìn cư dân vào tháng 7 năm 2011. Dân số đảo trước đây đông hơn, song vào năm 2006 có khoảng 1.500 người dời khỏi đảo trong một chuyến hồi hương của các công nhân nhập cư đến từ Kiribati và Tuvalu. Nguyên nhân của việc hồi hương là sự giảm thiểu nhân lực quy mô lớn trong ngành công nghiệp khai thác phosphat. Ngôn ngữ chính thức của Nauru là tiếng Nauru, một ngôn ngữ đảo Thái Bình Dương khác biệt, được 96% người thuộc dân tộc Nauru nói tại nhà. Tiếng Anh được nói phổ biến và là ngôn ngữ của chính quyền và thương mại, do tiếng Nauru không phổ biến bên ngoài quốc gia.
Các dân tộc đông nhất tại Nauru là người Nauru (58%), người các đảo Thái Bình Dương khác (26%), người gốc Âu (8%), và người Hoa (8%). Tôn giáo chính được thực hành trên đảo là Ki-tô giáo (2/3 là Tin Lành, 1/3 là Công giáo La Mã). Có một số lượng tín đồ đáng kể Bahá'í (10%) – đây là tỷ lệ cao nhất trong số các quốc gia trên thế giới – Phật giáo (9%) cùng Hồi giáo (2,2%). Hiến pháp Nauru quy định quyền tự do tôn giáo. Tuy nhiên, chính quyền cản trở việc thực hành tôn giáo của Giáo hội các Thánh hữu Ngày sau của Chúa Giê Su Ky Tô và Nhân Chứng Giê-hô-va, hầu hết các tín đồ này là công nhân ngoại quốc làm việc cho Công ty Phosphat Nauru thuộc sở hữu của chính quyền.
Tỷ lệ biết chữ tại Nauru là 96%. Giáo dục là bắt buộc đối với trẻ em từ 6 đến 15 tuổi, và hai năm không bắt buộc được đề nghị (lớp 11 và 12). Có một khu trường sở của Đại học Nam Thái Bình Dương tại Nauru. Trước khi khu trường sở này được xây dựng vào năm 1987, các sinh viên sẽ phải học tại nước ngoài.
Người Nauru là những người béo phì nhất trên thế giới; 97% nam giới và 93% nữ giới bị thừa cân hoặc béo phì. Kết quả là Nauru có mức độ mắc đái đường típ 2 cao nhất thế giới, với trên 40% dân số mắc bệnh. Các vấn đề quan trọng khác liên quan đến chế dộ ăn uống tại Nauru gồm có bệnh thận và bệnh tim. Tuổi thọ tại Nauru vào năm 2009 là 60,6 năm đối với nam và 68,0 năm đối với nữ.
Văn hóa

Bài chi tiết: Văn hóa Nauru
Người Nauru có nguồn gốc từ các thủy thủ người Polynesia và người Micronesia, những người này tin vào một nữ thần là Eijebong, và một vùng đất thánh là một đảo gọi là Buitani. Hai trong số 12 thị tộc ban đầu bị tuyệt chủng trong thế kỷ XX. Ngày Angam được tổ chức vào 26 tháng 10 nhằm tán dương sự phục hồi của dân cư Nauru sau hai thế chiến và dịch cúm năm 1920. Văn hóa thuộc địa và hiện đại phương Tây thay thế đáng kể văn hóa bản địa. Chỉ một vài trong số các phong tục cổ được bảo tồn, song một số loại hình âm nhạc, nghệ thuật, thủ công nghiệp, ngư nghiệp truyền thống vẫn được thực hành.
Không có nhật báo xuất bản tại Nauru, chỉ có một ấn phẩm phát hành hai tuần một lần là Mwinen Ko. Có một đài truyền hình do nhà nước sở hữu là Truyền hình Nauru (NTV), nó phát sóng các chương trình từ New Zealand và Úc, và một đài phát thanh phi thương mại thuộc sở hữu nhà nước là Phát thanh Nauru, truyền các chương trình của Đài phát thanh Úc và BBC.
Bóng đá luật Úc là môn thể thao phổ biến nhất tại Nauru; nó và cử tạ được xem là các môn thể thao quốc gia. Nauru có một giải bóng đá Úc với tám đội tuyển. Các môn thể thao phổ biến khác tại Nauru gồm có bóng chuyền, bóng lưới, câu cá, và quần vợt. Nauru tham gia Đại hội thể thao Thịnh vượng chung và Thế vận hội Mùa hè.
Nhà thờ Chính tòa Poznań

| Nhà thờ Chính tòa Poznań |
| --- | --- |
Vương cung thánh đường Thánh Phêrô và Thánh Phaolô
Tôn giáo
Giáo phái: Công giáo La Mã
Quận: Giáo xứ Poznań
Giáo hội hoặc trạng thái tổ chức: Nhà thờ Chính tòa (986) Tiểu vương cung thánh đường (1962)
Năm thánh hiến: 1880
Vị trí
Vị trí: Poznań, Ba Lan
Tọa độ địa lý: 52°24′41″B 16°56′52″Đ﻿ / ﻿52,41139°B 16,94778°Đ﻿ / 52.41139; 16.94778
Kiến trúc
Phong cách: Gothic
Hoàn thành: Thế kỷ 10 (lần đầu) Ngày 29 Tháng 6 1956 (lần trùng tu gần nhất)
Trang chính
www.katedra.archpoznan.pl
Vương cung thánh đường Thánh Phêrô và Thánh Phaolô tại Poznań là một trong những nhà thờ chính tòa lâu đời nhất tại Ba Lan, có niên đại từ thế kỷ 10. Nhà thờ nằm trên đảo Ostrów Tumski về phía đông bắc của trung tâm thành phố.
Lịch sử

Nhà thờ ban đầu được xây dựng trong một thành lũy (gród) của Poznań, khoảng nửa sau thế kỷ 10 mà ngày nay chính là đảo Ostrów Tumski. Đây là một trong những trung tâm chính trị của nhà nước Ba Lan sơ khai. Các nhà khảo cổ học còn khai quật được cả một cung điện bên dưới nhà thờ Đức mẹ Đồng trinh ở phía trước nhà thờ chính tòa Poznań vào năm 1999. Bên trong cung điện còn có một nhà nguyện, có thể là được xây cho vương hậu Doubravka xứ Bohemia, vợ của vua Mieszko I của Ba Lan. Được biết, vương hậu Doubravka là một người sùng đạo và chính vua Mieszko I cũng làm lễ rửa tội vào năm 966 tại Poznań. Đây là một sự kiện quan trọng trong quá trình Cơ Đốc giáo hoá Ba Lan và củng cố nhà nước sơ khai của Ba Lan. Cũng trong khoảng thời gian này, nhà thờ Poznań đã được xây lên và được nâng cấp lên thành nhà thờ chính tòa vào năm 968 khi vị giám mục truyền giáo đầu tiên, Giám mục Jordan, đến Ba Lan.
Thánh Phêrô là vị thánh bảo trợ đầu tiên của nhà thờ, vì với vai trò là nhà thờ chính tòa đầu tiên của đất nước, nhà thờ Poznań được quyền có cùng một vị thánh bảo trợ như của vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Thành Vatican. Nhà thờ ban đầu được xây dựng theo phong cách Romanesque và có chiều dài khoảng 48 mét. Dấu tích của nhà thờ đầu tiên này vẫn còn có thể thấy trong các tầng hầm của vương cung thánh đường ngày nay. Nhà thờ đầu tiên mang phong cách Romanesque tồn tại trong khoảng bảy mươi năm, cho đến bị đột kích bởi Công tước Bretislav I xứ Bohemia.
Vào thế kỷ 14 và thế kỷ 15, nhà thờ được xây dựng lại theo kiểu kiến trúc Gothic. Đến năm 1622, nhà thờ phải hứng chịu một trận hỏa hoạn gây thiệt hại nghiêm trọng. Sau đó, nhà thờ được trùng tu lại theo phong cách Baroque. Năm 1772, một lần nữa nhà thờ lại bị thiêu rụi và lần này, nhà thờ được cải tạo lại theo phong cách Tân cổ điển. Năm 1821, Giáo hoàng Piô VII đã thêm một vị thánh bảo trợ cho nhà thờ là Thánh Phaolô. Trận đại hỏa hoạn cuối cùng của nhà thờ xảy ra vào ngày 15 tháng 2 năm 1945, trong cuộc giải phóng thành phố khỏi quân Đức quốc xã. Trong lần hỏa hoạn này, nhà thờ bị thiệt hại nghiêm trọng đến mức các nhà bảo tồn quyết định đưa nhà thờ quay trở lại với phong cách Gothic. Nhà thờ được mở cửa trở lại vào ngày 29 tháng 6 năm 1956. Năm 1962, Giáo hoàng Gioan XXIII đã ban cho nhà thờ danh hiệu Tiểu vương cung thánh đường.
Các mốc sự kiện quan trọng

Nhà thờ là nơi an táng của các vị vua Ba Lan:
Năm 992 – vua Mieszko I của Ba Lan
Năm 1025 – vua Bolesław I Dũng cảm của Ba Lan
Năm 1034 – vua Mieszko II Lambert của Ba Lan
Năm 1058 – vua Casimir I Phục vị của Ba Lan
Năm 1239 – vua Władysław Odonic của Ba Lan
Năm 1257 – vua Przemysł I của Ba Lan
Năm 1279 – vua Bolesław Mộ đạo của Ba Lan
Năm 1296 – vua Przemysł II của Ba Lan
Bộ sưu tập

Mặt tiền trước năm 1945 (tranh minh họa từ năm 1798)
Nhà thờ nhìn từ phía đông
Lăng mộ của vua Mieszko I và vua Bolesław I Dũng cảm của Ba Lan
Tranh vẽ Mieczysław I bởi January Suchodolski
Mái vòm của nhà nguyện bằng vàng
Tượng vua Mieszko I và vua Bolesław I Dũng cảm của Ba Lan, chế tác bởi Christian Daniel Rauch
Bàn thờ chính điện
Bia mộ của Łukasz I Górka
Bia mộ của giáo sĩ Bernard Lubrański
Thánh Martinô Porres hạ xuống Amiens
Nước trời Jerusalem
Sơ đồ của nhà thờ chính tòa
Dominique Dunne

| Dominique Dunne |
| --- | --- |
Bức ảnh chụp Dunne trong bộ phim Diary of a Teenage Hitchhiker
Sinh: Dominique Ellen Dunne (1959-11-23)23 tháng 11, 1959 Santa Monica, California, Hoa Kỳ
Mất: 4 tháng 11, 1982(1982-11-04) (22 tuổi) Los Angeles, California, Hoa Kỳ
Nơi an nghỉ: Westwood Village Memorial Park Cemetery
Học vị: Harvard-Westlake School Taft School Fountain Valley School
Nghề nghiệp: Diễn viên
Năm hoạt động: 1979–1982
Người thân: Griffin Dunne (anh trai) Joan Didion (dì)
Dominique Ellen Dunne (23 tháng 11 năm 1959 – 4 tháng 11 năm 1982) là một nữ diễn viên người Mỹ. Cô bắt đầu sự nghiệp với sự có mặt trong một số phim truyền hình và bộ phim truyền hình dài tập của cuối những năm 70 - đầu những năm 80. Sau đó, cô có bước đột phá khi tham gia bộ phim kinh dị Poltergeist (1982) với vai Dana Freeling. Dunne tiếp tục xuất hiện trong một vài bộ phim sau đó trước khi bị sát hại và qua đời ở tuổi 22.
Cuộc đời và sự nghiệp > Gia đình

Dunne sinh ra ở Santa Monica, California, là con út của Ellen Beatriz Griffin, một nữ thừa kế trang trại và Dominick Dunne, một nhà văn và nhà sản xuất. Dunne có tổ tiên là người Ireland và Mexico, cha cô sinh ra và lớn lên trong một gia đình Công giáo Ireland với ông ngoại cô là người Mỹ gốc Ireland và bà ngoại cô là người Mexico đến từ Sonora, Mexico. Dunne có hai anh trai, Alexander và Griffin Dunne, là một diễn viên, nhà sản xuất và đạo diễn. Cô cũng là cháu gái của hai tiểu thuyết gia John Gregory Dunne và Joan Didion. Cha mẹ đỡ đầu của cô là Maria Cooper-Janis, con gái của diễn viên Gary Cooper và Veronica Cooper, và nhà sản xuất Martin Manulis. Cha mẹ cô ly hôn vào năm 1967.
Bên cạnh ảnh hưởng của gia đình Dunne, nhiều ngôi sao điện ảnh và người nổi tiếng của thập niên 50 và 60 là bạn của cha mẹ cô và là khách quen thường xuyên tại nhà của gia đình cô. Một số nữ diễn viên yêu thích của cô là Julie Andrews, Jane Fonda, Susan Hayward và Natalie Wood, một người bạn thân của gia đình cô.