stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Giải vô địch bi-a 9 bi thế giới 2006
Vòng loại trực tiếp > Chung kết

| Cơ thủ | Tỉ số |
| --- | --- |
 Ronato Alcano : 17
 Ralf Souquet: 11
Winthemia lateralis

| Winthemia lateralis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Tachinidae
Chi (genus): Winthemia
Loài (species): W. lateralis
Danh pháp hai phần
Winthemia lateralis
Winthemia lateralis là một loài ruồi trong họ Tachinidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2014.
↑  James E. O’Hara WORLD GENERA OF THE TACHINIDAE (DIPTERA) AND THEIR REGIONAL OCCURRENCE; Version 7; 10 december 2012
Grammostola andreleetzi

| Grammostola andreleetzi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Theraphosidae
Chi (genus): Grammostola
Loài (species): G. andreleetzi
Danh pháp hai phần
Grammostola andreleetzi Vol, 2008 
Grammostola andreleetzi là một loài nhện trong họ Theraphosidae.
Loài này thuộc chi Grammostola. Grammostola andreleetzi được miêu tả năm 2008 bởi Vol.
Chú thích

↑  Platnick, N. I. (2012) The world spider catalog, version 12.5. American Museum of Natural History. DOI: 10.5531/db.iz.0001.
(9391)

(9391) 1994 PH1 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Robert H. McNaught ở Đài thiên văn Siding Spring ở Coonabarabran, New South Wales, Australia, ngày 14 tháng 8 năm 1994.
Eriochloa polystachya

| Eriochloa polystachya |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Eriochloa
Loài (species): E. polystachya
Danh pháp hai phần
Eriochloa polystachya Kunth 
Eriochloa polystachya là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Kunth mô tả khoa học đầu tiên năm 1816.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Eriochloa polystachya”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Eryngium fistulosum

| Eryngium fistulosum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Apiales
Họ (familia): Apiaceae
Chi (genus): Eryngium
Loài (species): E. fistulosum
Danh pháp hai phần
Eryngium fistulosum Phil., 1894 
Eryngium fistulosum là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa tán. Loài này được Phil. mô tả khoa học đầu tiên năm 1894.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Eryngium fistulosum”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
WebM

| --- | --- |

Phần mở rộng tên file: .webm
Kiểu phương tiện: video/webm, audio/webm
Phát triển bởi: Initially On2, Xiph, and Matroska; later Google
Phát hành lần đầu: 18 tháng 5 năm 2010; 14 năm trước (2010-05-18)
Bản mới nhất: v1.7.0 / 4 tháng 1 năm 2017; 7 năm trước (2017-01-04)
Kiểu định dạng: Video file format
Dùng để chứa: VP8/VP9/AV1 (video) Vorbis/Opus (audio)
Được mở rộng từ: Limited subset of Matroska
Định dạng mở?: Yes
Website: www.webmproject.org
WebM là một định dạng file đa phương tiện. Nó chủ yếu nhằm cung cấp một sự thay thế miễn phí bản quyền để sử dụng trong các yếu tố video HTML5 và âm thanh HTML5. Nó có một dự án WebP chị em cho hình ảnh. Sự phát triển của định dạng được tài trợ bởi Google và phần mềm tương ứng được phân phối theo giấy phép BSD.
Bộ chứa WebM dựa trên hồ sơ của Matroska. WebM ban đầu hỗ trợ luồng video VP8 và luồng âm thanh Vorbis. Vào năm 2013, nó đã được cập nhật để chứa video VP9 và âm thanh Opus.
Một ví dụ của video WebM
Hỗ trợ nhà cung cấp > Phần mềm

Hỗ trợ WebM gốc của Mozilla Firefox, Opera, và Google Chrome đã được công bố tại hội nghị Google I/O 2010. Internet Explorer 9 yêu cầu phần mềm WebM của bên thứ ba. Safari cho macOS dựa trên QuickTime để phát phương tiện web cho đến Safari 12, vẫn không có hỗ trợ riêng cho WebM. Tính đến  năm 2019 QuickTime không hỗ trợ WebM, nhưng với plug-in bên thứ ba phù hợp. Vào năm 2011, Nhóm Dự án WebM của Google đã phát hành các plugin cho Internet Explorer và Safari để cho phép phát lại các file WebM thông qua <video> HTML5 tiêu chuẩn. Tính đến  ngày 9 tháng 6 năm 2012, Internet Explorer 9 trở lên đã hỗ trợ plugin cho Windows Vista trở lên.
Trình phát đa phương tiện VLC, MPlayer, [./https://en.wikipedia.org/wiki/KMPlayer K-Multimedia Player] và JRiver Media Center có hỗ trợ riêng để phát các tệp WebM. FFmpeg có thể mã hóa và giải mã video VP8 khi được xây dựng với sự hỗ trợ cho libvpx, thư viện codec VP8/VP9 của dự án WebM, cũng như các tệp tuân thủ WebM mux/demux. Ngày 23 tháng 7 năm 2010, Fiona Glaser, Ronald Bultje và David Conrad của nhóm FFmpeg đã công bố bộ giải mã ffvp8. Thử nghiệm của họ cho thấy ffvp8 nhanh hơn bộ giải mã libvpx của chính Google. MKVToolNix, các công cụ tạo Matroska phổ biến, đã triển khai hỗ trợ cho các tập tin tương thích WebM ghép kênh/tách kênh ra khỏi hộp. Haali Media Splitter cũng đã công bố hỗ trợ cho việc chuyển đổi/dịch chuyển WebM. Kể từ phiên bản 1.4.9, trình chỉnh sửa video LiVES có hỗ trợ giải mã thời gian thực và mã hóa sang định dạng WebM bằng thư viện ffmpeg.
MPC-HC kể từ khi xây dựng SVN 2071 hỗ trợ phát lại WebM với bộ giải mã VP8 nội bộ dựa trên mã của FFmpeg. Hỗ trợ giải mã đầy đủ cho WebM có sẵn trong MPC-HC kể từ phiên bản ngày 1 tháng 4 năm 2499.0.
Android được kích hoạt WebM kể từ phiên bản 2.3 Gingerbread, lần đầu tiên được cung cấp qua điện thoại thông minh Nexus S và có thể phát trực tuyến kể từ Android 4.0 Ice Cream Sandwich.
Tháng 9 năm 2015, Microsoft đã thông báo rằng trình duyệt Edge trong Windows 10 sẽ thêm hỗ trợ cho WebM (Opus, Vorbis, VP9).
iOS không thực sự chạy WebM.
Hỗ trợ nhà cung cấp > Phần cứng

Dự án WebM cấp phép cho bộ tăng tốc phần cứng VP8 (RTL IP) cho các công ty bán dẫn để mã hóa và giải mã 1080p với chi phí bằng không. AMD, ARM và Broadcom đã công bố hỗ trợ tăng tốc phần cứng định dạng WebM. Intel cũng đang xem xét khả năng tăng tốc dựa trên phần cứng cho WebM trong các chip TV dựa trên Atom của mình của mình nếu định dạng này trở nên phổ biến. Qualcomm và [./https://en.wikipedia.org/wiki/Texas_Instruments Texas Instruments] đã công bố hỗ trợ, với hỗ trợ riêng đến với bộ xử lý TI OMAP. Chips &amp; Media đã công bố bộ giải mã phần cứng đầy đủ cho VP8 có thể giải mã luồng VP8 độ phân giải HD (1080p) ở tốc độ 60 khung hình/giây.
Nvidia đang hỗ trợ VP8 và cung cấp cả giải mã và mã hóa phần cứng trong Tegra 4 và Tegra 4i SoC. Nvidia đã công bố hỗ trợ video 3D cho WebM thông qua HTML5 và công nghệ Nvidia 3D Vision của họ.
Ngày 7 tháng 1 năm 2011, Rockchip đã phát hành con chip đầu tiên trên thế giới để lưu trữ toàn bộ phần cứng thực hiện giải mã VP8 1080p. Khả năng tăng tốc video trong chip RK29xx được xử lý bởi IP bộ giải mã phần cứng G-Series 1 của WebM Project.
Tháng 6 năm 2011, ZiiLABS đã trình diễn bộ giải mã VP8 1080p của họ chạy trên bộ xử lý ZMS-20. Mảng xử lý phương tiện lập trình của chip được sử dụng để cung cấp khả năng tăng tốc VP8.
Ngoài ra ST-Ericsson và Huawei đã triển khai phần cứng trong chip máy tính của họ.
Cấp phép

Giấy phép WebM ban đầu đã chấm dứt cả trợ cấp bằng sáng chế và các điều khoản phân phối lại bản quyền nếu một vụ kiện vi phạm bằng sáng chế đã được đệ trình, gây ra những lo ngại về khả năng tương thích GPL. Để đối phó với những lo ngại đó, Dự án WebM đã tách riêng cấp bằng sáng chế từ cấp bản quyền, cung cấp mã theo giấy phép BSD tiêu chuẩn và bằng sáng chế theo một khoản trợ cấp riêng. Quỹ phần mềm miễn phí, duy trì Định nghĩa phần mềm miễn phí, đã đưa ra sự chứng thực cho WebM và VP8  và coi giấy phép của phần mềm là tương thích với Giấy phép công cộng GNU. Vào ngày 19 tháng 1 năm 2011, Quỹ Phần mềm Tự do đã công bố hỗ trợ chính thức cho dự án WebM. Vào tháng 2 năm 2011, Phó Chủ tịch Internet Explorer của Microsoft đã kêu gọi Google cung cấp tiền bồi thường cho các vụ kiện bằng sáng chế.
Mặc dù Google đã phát hành tất cả các bằng sáng chế của mình trên VP8 dưới dạng miễn phí bản quyền, MPEG LA, nhà cấp phép của nhóm bằng sáng chế H.264, đã bày tỏ quan tâm đến việc tạo ra một nhóm bằng sáng chế cho VP8. Ngược lại, các nhà nghiên cứu khác trích dẫn bằng chứng rằng On2 đã nỗ lực đặc biệt để tránh bất kỳ bằng sáng chế MPEG LA nào. Do mối đe dọa, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) đã bắt đầu một cuộc điều tra vào tháng 3 năm 2011 về MPEG LA vì vai trò của nó trong việc cố gắng ngăn chặn sự cạnh tranh. Tháng 3 năm 2013, MPEG LA tuyên bố rằng họ đã đạt được thỏa thuận với Google để cấp phép cho các bằng sáng chế rằng "có thể là thiết yếu" để triển khai codec VP8 và trao cho Google quyền cấp phép các bằng sáng chế này cho bất kỳ người dùng bên thứ ba nào VP8 hoặc VP9.
Tháng 3 năm 2013, Nokia đã đệ đơn phản đối lên [./https://en.wikipedia.org/wiki/Internet_Engineering_Task_Force Internet Engineering Task Force] liên quan đến đề xuất của Google về codec VP8 là một phần cốt lõi của WebM, cho biết họ có bằng sáng chế thiết yếu cho việc triển khai của VP8. Nokia liệt kê 64 bằng sáng chế và 22 ứng dụng đang chờ xử lý, thêm vào đó, nó chưa được chuẩn bị để cấp phép cho bất kỳ ứng dụng nào cho VP8. Ngày 5 tháng 8 năm 2013, một tòa án ở Mannheim, Đức, phán quyết rằng VP8 không vi phạm bằng sáng chế thuộc sở hữu và khẳng định của Nokia.
23722 Gulak

23722 Gulak là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 1256.0395002 ngày (3.44 năm).
Nó được phát hiện ngày 20 tháng 4 năm 1998.
Tomicus piniperda

| Tomicus piniperda> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Curculionidae
Phân họ (subfamilia): Scolytinae
Chi (genus): Tomicus
Loài (species): T. piniperda
Danh pháp hai phần
Tomicus piniperda Linnaeus, 1758 
Tomicus piniperda là một loài côn trùng trong họ Curculionidae. Loài này được Linnaeus miêu tả khoa học đầu tiên năm 1758.
Đây là loài gây hại của cây Pseudotsuga menziesii, phát triển phổ biến ở Mông Cổ.
Chú thích

↑  “List of insect pests and diseases by country”. FAO. 2015. Truy cập ngày 2 tháng 7 năm 2015.
Eucalyptus fracta

| Eucalyptus fracta> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Myrtaceae
Chi (genus): Eucalyptus
Loài (species): E. fracta
Danh pháp hai phần
Eucalyptus fracta K.D.Hill, 1997 
Eucalyptus fracta là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được K.D.Hill mô tả khoa học đầu tiên năm 1997.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Eucalyptus fracta”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Giải quần vợt Úc Mở rộng 2008 – Đôi nam nữ

Đây là sơ đồ tóm tắt kết quả thi đấu giải nam nữ hỗn hợp thuộc Giải quần vợt Úc Mở rộng 2008.
Hạt giống

| --- | --- |
  Cara Black /  Paul Hanley (Tứ kết)   Lisa Raymond /  Simon Aspelin (Vòng 2)   Yến Tử /  Mark Knowles (Bán kết)   Trịnh Khiết /  Daniel Nestor (Vòng 1)  :    Tôn Điềm Điềm /  Nenad Zimonjić (Vô địch)   Chuang Chia-jung /  Jonathan Erlich (Tứ kết)   Květa Peschke /  Martin Damm (Tứ kết)   Nathalie Dechy /  Andy Ram (Bán kết)
Sơ đồ > Viết tắt

DC = đặc cách
BC = bỏ cuộc
w/o = walkover
Sơ đồ > Nửa trên

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Vòng 1  | Vòng 1  | Vòng 1  | Vòng 1  | Vòng 1  |  |  | Vòng 2  | Vòng 2  | Vòng 2  | Vòng 2  | Vòng 2  |  |  | Tứ kết  | Tứ kết  | Tứ kết  | Tứ kết  | Tứ kết  |  |  | Bán kết  | Bán kết  | Bán kết  | Bán kết  | Bán kết  |  |

|  | 1  |  C Black  P Hanley  | 77  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  B Mattek  J Kerr  | 65  | 2  |   |  |  | 1  |  C Black  P Hanley  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  J Moore  G Jones  | 4  | 6  | [10]  |  |  |    |  J Moore  G Jones  | 1  | 1  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  R Stubbs  T Perry  | 6  | 4  | [4]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 1  |  C Black  P Hanley  | 6  | 67  | [8]  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  A Medina Garrigues  M García  | 5  | 63  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 5  |  T Sun  N Zimonjić  | 4  | 7  | [10]  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  L Huber  J Murray  | 7  | 77  |   |  |  |    |  L Huber  J Murray  | 2  | 4  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  V King  K Ullyett  | 1  | 3  |   |  |  | 5  |  T Sun  N Zimonjić  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  | 5  |  T Sun  N Zimonjić  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 5  |  Sun Tiantian  N. Zimonjić  | 4  | 7  | [10]  |  |
|  | 3  |  Z Yan  M Knowles  | 6  | 3  | [10]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 3  |  Z Yan  M Knowles  | 6  | 5  | [6]  |  |
|  |    |  V Uhlířová  J Coetzee  | 3  | 6  | [6]  |  |  | 3  |  Z Yan  M Knowles  | 7  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  V Azarenka  M Mirnyi  | 3  | 64  |   |  |  |    |  M Tu  M Matkowski  | 5  | 2  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  M Tu  M Matkowski  | 6  | 77  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 3  |  Z Yan  M Knowles  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  Á Szávay  L Paes  | 2  | 6  | [10]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 6  |  C-J Chuang  J Erlich  | 4  | 4  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  R Voráčová  D Škoch  | 6  | 2  | [6]  |  |  |    |  Á Szávay  L Paes  |   |   |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  J Gajdošová  S Groth  | 6  | 1  |   |  |  | 6  |  C-J Chuang  J Erlich  | w/o  |   |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  | 6  |  C-J Chuang  J Erlich  | 4  | 4  | BC   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
Sơ đồ > Nửa dưới

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Vòng 1  | Vòng 1  | Vòng 1  | Vòng 1  | Vòng 1  |  |  | Vòng 2  | Vòng 2  | Vòng 2  | Vòng 2  | Vòng 2  |  |  | Tứ kết  | Tứ kết  | Tứ kết  | Tứ kết  | Tứ kết  |  |  | Bán kết  | Bán kết  | Bán kết  | Bán kết  | Bán kết  |  |

|  | 8  |  N Dechy  A Ram  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  S Ferguson  A Feeney  | 3  | 4  |   |  |  | 8  |  N Dechy  A Ram  | 6  | 5  | [10]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  J Husárová  M Fyrstenberg  | 6  | 7  |   |  |  |    |  J Husárová  M Fyrstenberg  | 3  | 7  | [4]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  T Paszek  M Melo  | 3  | 5  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 8  |  N Dechy  A Ram  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  V Razzano  R Wassen  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |    |  Chiêm VN  E Butorac  | 1  | 2  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  M Adamczak  S Huss  | 4  | 2  |   |  |  |    |  V Razzano  R Wassen  | 6  | 5  | [5]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  Chiêm VN  E Butorac  | 7  | 77  |   |  |  |    |  Chiêm VN  E Butorac  | 1  | 7  | [10]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  | 4  |  J Zheng  D Nestor  | 5  | 61  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 8  |  N Dechy  A Ram  | 4  | 2  |   |  |
|  | 7  |  K Peschke  M Damm  | 6  | 77  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |    |  S Mirza  M Bhupathi  | 6  | 6  |   |  |
|  |    |  I Holland  B Klein  | 1  | 65  |   |  |  | 7  |  K Peschke  M Damm  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  Z Ondrášková  P Frelich  | 0  | 1  |   |  |  |    |  G Voskoboeva  F Čermák  | 1  | 1  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  G Voskoboeva  F Čermák  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 7  |  K Peschke  M Damm  |   |   |   |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  A Molik  N Healy  | 1  | 4  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |    |  S Mirza  M Bhupathi  | w/o  |   |   |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  S Mirza  M Bhupathi  | 6  | 6  |   |  |  |    |  S Mirza  M Bhupathi  | 6  | 2  | [10]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |    |  S Bammer  O Marach  | 4  | 2  |   |  |  | 2  |  L Raymond  S Aspelin  | 3  | 6  | [7]  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  | 2  |  L Raymond  S Aspelin  | 6  | 6  |   |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
Gonophora atra

| Gonophora atra> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Chrysomelidae
Chi (genus): Gonophora
Loài (species): G. atra
Danh pháp hai phần
Gonophora atra Gestro, 1885 
Gonophora atra là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gestro miêu tả khoa học năm 1885.
Chú thích

↑  Chrysomelidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008
16177 Pelzer

| Khám phá |
| --- | --- |
Khám phá bởi: Nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln
Nơi khám phá: Socorro
Ngày phát hiện: 5 tháng 1 năm 2000
Tên định danh
Tên định danh: 16177
Tên định danh thay thế: 2000 AR127
Đặc trưng quỹ đạo
Kỷ nguyên 14 tháng 5 năm 2008
Cận điểm quỹ đạo: 2.0076859
Viễn điểm quỹ đạo: 2.7334169
Độ lệch tâm: 0.1530722
Chu kỳ quỹ đạo: 1333.1300063
Độ bất thường trung bình: 315.73675
Độ nghiêng quỹ đạo: 1.96959
Kinh độ điểm mọc: 197.54730
Góc cận điểm: 87.64978
Đặc trưng vật lý
Cấp sao tuyệt đối (H): 14.7
 
16177 Pelzer (2000 AR127) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 5 tháng 1 năm 2000 bởi Nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.
Thiết giáp hạm
Tên gọi

Tên gọi battleship trong tiếng Anh được đưa ra lần đầu tiên vào khoảng năm 1794, và là thể rút gọn của cụm từ tàu chiến tuyến (line-of-battle ship), vốn dùng để chỉ đến thế hệ các tàu chiến bằng gỗ từng thống trị trong kỷ nguyên tàu buồm (Age of Sail). Từ này được sử dụng một cách thông dụng vào cuối những năm 1880 để mô tả một kiểu tàu chiến bọc sắt được cải tiến, mà sau này được gọi là thiết giáp hạm tiền-dreadnought. Vào năm 1906, việc đưa ra hoạt động chiếc HMS Dreadnought báo trước một cuộc cách mạng trong thiết kế thiết giáp hạm. Các kiểu thiết giáp hạm sau đó vốn chịu ảnh hưởng lớn bởi HMS Dreadnought được gọi là những "dreadnought".
Sau khi tiếng Anh có từ battleship, các ngôn ngữ khác cũng tìm thuật ngữ tương đương với từ này cho ngôn ngữ của mình. Trung Quốc gọi là 戰列艦 (chiến liệt hạm, nghĩa là "tàu chiến dàn hàng"), 戰鬥艦 (chiến đấu hạm), 主力艦 (chủ lực hạm) hay 戰艦 (chiến hạm); Nhật Bản thì gọi là 戦艦 (chiến hạm); tiếng Nga: Линейный корабль, nghĩa là "tàu chiến tuyến". Từ điển bách khoa quân sự Việt Nam ấn bản 2004 còn gọi thiết giáp hạm là tàu thiết giáp hay tàu bọc thép có khả năng dựa trên thuật ngữ Cuirassé của Pháp. Một số từ điển quân sự Anh-Việt tại Việt Nam và đa số các từ điển trực tuyến trên mạng thì dịch battleship là tàu chiến lớn.
Lịch sử > Tàu chiến tuyến

Bài chi tiết: Tàu chiến tuyến
Tàu chiến tuyến là tàu chiến chạy buồm lớn bằng gỗ không bọc thép, được trang bị một dàn pháo có thể lên đến 120 khẩu pháo nòng nhẵn và pháo ngắn. Tàu chiến tuyến là một sự tiến triển dần dần từ một thiết kế căn bản vốn đã bắt đầu từ thế kỷ XV, và ngoài việc tăng lên về kích thước, chúng có ít thay đổi giữa việc áp dụng chiến thuật hàng chiến trận vào đầu thế kỷ XVII cho đến khi kết thúc thế hệ tàu chiến chạy buồm vào thập niên 1830. Từ năm 1794, từ ngữ thay thế 'line of battle ship' được thu gọn (trước tiên là không chính thức) thành 'battle ship' hay 'battleship'.
Số lượng pháo thuần túy có thể bắn qua mạn tàu có nghĩa là một tàu chiến chạy buồm có thể phá hủy mọi con tàu gỗ, phá hỏng lườn tàu và cột buồm và giết chết thủy thủ đoàn. Tuy nhiên, tầm bắn hiệu quả của các khẩu pháo vào lúc đó chỉ có vài trăm mét, nên chiến thuật của các tàu chạy buồm phụ thuộc một phần vào gió.
Thay đổi lớn đầu tiên trong khái niệm về tàu chiến tuyến là việc giới thiệu động cơ hơi nước như là nguồn động lực phụ cho tàu chiến. Năng lượng hơi nước được áp dụng dần trong hải quân vào nữa đầu thế kỷ XIX, thoạt tiên là cho các tàu nhỏ và sau đó là cho các tàu hộ tống (frigate). Hải quân Pháp áp dụng hơi nước cho tàu chiến tuyến đầu tiên là chiếc Le Napoléon 90 khẩu pháo vào năm 1850, chiếc thiết giáp hạm hơi nước thực sự đầu tiên. Napoleon được trang bị vũ khí như một tàu chiến tuyến thông thường, nhưng động cơ hơi nước khiến cho nó có thể đạt được vận tốc 22 km/h (12 knot) bất kể điều kiện gió, một ưu thế tiềm năng mang tính quyết định trong những cuộc hải chiến. Việc giới thiệu động cơ hơi nước đã thúc đẩy sự gia tăng kích cỡ của tàu chiến. Pháp và Anh Quốc là những nước duy nhất phát triển các hạm đội tàu gỗ động cơ hơi nước chân vịt, cho dù hải quân nhiều nước khác đưa ra hoạt động một số lượng nhỏ tàu chiến chạy bằng chân vịt, bao gồm Nga (9), Thổ Nhĩ Kỳ (3), Thụy Điển (2), Napoli (1), Đan Mạch (1) và Áo (1).
Lịch sử > Tàu chiến bọc sắt

Bài chi tiết: Tàu chiến bọc sắt
Việc áp dụng năng lượng hơi nước chỉ là một trong số các tiến bộ kỹ thuật đã cách mạng hóa việc thiết kế tàu chiến trong Thế kỷ XIX. Tàu chiến tuyến bị tàu chiến bọc sắt bắt kịp là nhờ: động lực bằng hơi nước, bảo vệ bằng áo giáp kim loại, và trang bị pháo bắn ra đạn nổ công suất mạnh.
Lịch sử > Tàu chiến bọc sắt > Đạn nổ công suất mạnh

Pháo bắn ra đạn nổ hay đạn cháy là mối đe dọa chính cho các tàu gỗ, và các kiểu vũ khí này nhanh chóng phổ biến sau sự ra đời của pháo 203 mm (8 inch) như một vũ khí tiêu chuẩn của các tàu chiến tuyến Pháp và Mỹ vào năm 1841. Trong cuộc chiến tranh Crimea, sáu tàu chiến tuyến và hai tàu hộ tống thuộc Hạm đội Biển Đen Nga đã tiêu diệt bảy tàu hộ tống (frigate) và ba tàu hộ tống nhỏ (corvette) Thổ Nhĩ Kỳ bằng đạn nổ công suất cao trong trận Sinop vào năm 1853. Sau đó trong cuộc chiến, hạm đội tàu chiến bọc sắt Pháp đã sử dụng vũ khí tương tự để chống lại sự phòng ngự trong trận Kinburn.
Dù sao tàu vỏ gỗ cũng chịu đựng khá tốt đạn pháo, như được chứng tỏ trong trận Lissa năm 1866, khi chiếc tàu hơi nước hai tầng hiện đại của Áo Kaiser băng qua chiến trường hỗn loạn và húc trúng một tàu bọc sắt Ý, phải chịu đựng khoảng 80 phát bắn trúng từ các tàu bọc sắt Ý trong đó có nhiều đạn pháo, và ít nhất có một phát đạn 136 kg (300 lb) bắn trực diện. Cho dù bị mất rầm néo buồm mũi cùng cột buồm trước và bị cháy, nó lại sẵn sàng hoạt động chỉ trong ngày hôm sau.