stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Lại (họ)
Nguồn gốc

Họ Lại ở Việt Nam, cháu con cả nước đều coi Quang Lãng (nay là xã Hà Dương huyện Hà Trung tỉnh Thanh Hoá) là nơi đất tổ thiêng liêng, có mộ thiên táng của đức Triệu tổ Lại Thế Tiên cạnh chùa Thiên Vương và từ đường thờ Người mà dân địa phương thường gọi là "đền thờ họ Lại". Cuốn phả xưa nhất của họ Lại còn giữ được ở đây, mang tên Tống Sơn Quang Lãng Lại gia phả ký viết bằng chữ nho vào tháng 6 năm Cảnh Hưng thứ nhất (1740), ghi từ quan Huyện thừa Lại Thế Tương, hậu duệ của Lại Thế Tiên thái thú quận Giao Chỉ đời Đông Hán. Điều đó đã được truyền tụng cùng với câu "Nam bang nhất Lại" (nước Nam chỉ có một họ Lại) từ lâu trong họ. Vì thế, từ mấy thế kỷ nay, chí ít từ đầu đời Tự Đức triều Nguyễn, nhà thờ họ Lại ở Quang Lãng vẫn tổ chức xuân tế hàng năm vào ngày Rằm tháng Giêng để tưởng nhớ và phụng thờ vị tổ đầu tiên của dòng họ Lại tại Việt Nam là thái thú Lại Tiên, mà ở đây gọi là"viễn tổ".
Viễn tổ LẠI TIÊN
Lại Tiên người nam Kinh Châu đời Hán, (nay là Quảng Tây, Trung Quốc hiện nay), làm thái thú quận Giao Chỉ đời Đông Hán, vào cuối thế kỉ thứ II sau công nguyên, trước Sĩ Nhiếp và sau Lý Tiến không xa, mà Lại Linh thời Lý; Lại Ích Quy thời Trần; Lại Thế Tiên, Lại Thế Tương, Lại Đôn Tín, Lại Thế Vinh, Lại Thúc Mậu thời Lê và các tiến sĩ Lại Đức Du, Lại Gia Phúc, Lại Kim Bảng, Lại Mẫn, Lại Đăng Tiến, Lại Duy Chí...sau này, đều là hậu duệ của Người. Khi thôi quan, Người ở lại Giao Chỉ không về nữa và trở thành thủy tổ duy nhất của dòng họ Lại ở Việt Nam.
Phả Họ Lại khẳng định và chứng minh tính thống nhất về nguồn gốc của họ Lại ở Việt Nam ứng với lời lưu truyền "Nam bang nhất Lại", bắt đầu từ Viễn tổ Lại Tiên thời kì đầu Công lịch, đến các con cháu xa đời của Người sau này mà tuyệt đại đa số đều bắt nguồn từ miền Đất Tổ Quang Lãng xã Hà Dương huyện Hà Trung tỉnh Thanh Hoá.
Họ Lại Việt Nam

Phả Họ Lại đã xác định thế thứ của các vị thế tổ đến đời thứ 9 tính từ đức Thủy tổ Lại Thế Tiên, thân sinh đức Triệu tổ Lại Thế Tương có mộ thiên táng ở thôn Đông Quang Lãng Thanh Hoá. Tuyệt đại đa số các chi họ Lại ở Việt Nam chắp nối được cho đến nay, có thể tìm ra mối quan hệ với các vị Thế tổ đời thứ 9, thứ 10 ngành A và ngành B. Nhiều con cháu họ Lại tan tác sau việc Đạt Nghĩa công Trịnh Cối và Phúc Quận công Lại Thế Mĩ chạy sang phía Mạc, đến nay vẫn chưa chắp nối lại được hết.
Phả họ Lại 1990 đã tập hợp được hơn 200 chi họ thuộc 20 tỉnh thành trong cả nước, trong đó còn nhiều chi chưa được nối gốc về nguồn, còn chờ nghiên cứu chắp nối sau. Nhưng nói chung, mỗi người họ Lại ở Việt Nam đều có thể tìm thấy vị trí của mình: nếu không phải con cháu các vị Thế tổ đời thứ 9, thứ 10 của họ Lại gốc Quang Lãng thì cũng là cháu xa đời khác của Viễn tổ Lai Xuân Vũ – hậu duệ của các nhân vật lịch sử như Lại Linh, Lại Ích Quy, Lại Duy Chí, Lại Kim Bảng, Lại Mẫn… trừ một số rất ít mới xuất hiện sau này.
Người Việt Nam

Danh hài, NSƯT Lại Phú Đôn, diễn viên đóng phim Vĩ tuyến 17 ngày và đêm, có cha là NSƯT Lại Phú Cường, nghệ sĩ của Nhà hát Kịch Việt Nam.
Lại Văn Cử, Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Việt Nam
Lại Xuân Môn, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Đảng Cộng sản Việt Nam
Lại Văn Hoàn, Tỉnh ủy viên - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Bình
Lại Xuân Thanh, Chủ tịch Cảng HKVN (ACV)
Lại Thế Khanh, tướng chúa Trịnh.
Lại Văn Sâm, nhà báo, người dẫn chương trình của VTV.
Lại Bắc Hải Đăng, nhà báo, người dẫn trương trình VTV, con trai của Lại Văn Sâm
Lại Hồng Vân, huấn luyện viên, cựu cầu thủ bóng đá của Đồng Tháp vô địch quốc gia năm 1989, 1996.
Lại Lý Huynh, vận động viên cờ tướng Việt Nam.
Lại Nguyên Ân, nhà nghiên cứu văn học Việt Nam.
Lại Phú Thạch, nghệ nhân làm giấy sắc phong Việt Nam.
Lại Thế Hiển, tức Thế Hiển, ca sĩ, nhạc sĩ, nghệ sĩ ưu tú.
Lại Hương Thảo, Hoa khôi Thể thao 2012, đại diện Việt Nam dự thi Hoa hậu Siêu quốc gia 2012 và Hoa hậu Thế giới 2013.
Lại Thị Kha Ly, tức Kha Ly, ca sĩ, diễn viên điện ảnh Việt Nam.
Lại Huy Quân, cố vấn hội Doanh Nhân Lại Việt, P. TGĐ Công ty TNHH Kiểm toán KDG Việt Nam
Lại Quang Tùng, chuyên gia, sáng lập nhiều doanh nghiệp công nghệ, là TGĐ Công ty CP Giải pháp Công nghệ Thông tin Quốc tế (Inter ITS)
Lại Hoàng Dương, sáng lập Máy tính Thánh Gióng, thương hiệu máy tính Make in Việt Nam
Lại Thanh, tức Thanh Bi, nữ diễn viên, góp mặt trong nhiều sê-ri phim hài trên Youtube cũng như MV ca nhạc của nhiều ca sĩ nổi tiếng
Lại Tuấn Cường, chuyên gia tiếp thị công nghệ, CEO Repu Digital
Người Trung Quốc

Lại Cung, đại thần Thục Hán thời Tam Quốc.
Lại Bố Y, nhà phong thủy thời Tống.
Lại Đán Thần, đại thần thời Tống.
Lại Văn Quang, tướng lĩnh Thái Bình Thiên Quốc, thủ lĩnh Niệp quân.
Lại Hán Anh, tướng lĩnh Thái Bình Thiên Quốc.
Lại Ân Tước, tướng lĩnh cuối thời Thanh.
Lại Truyền Châu, Thượng tướng Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc
Lại Mỹ Vân, ca sĩ, diễn viên, người mẫu
Lại Vũ Mông, diễn viên, người mẫu
Lại Nghệ, ca sĩ, diễn viên, người mẫu
Lại Di Linh, ca sĩ, diễn viên, người mẫu
Người Đài Loan

Lại Quán Lâm, ca sĩ, diễn viên, người mẫu,là thành viên nhóm Wanna One
Lại Nhã Nghiên, ca sĩ, diễn viên, người mẫu
Lại Thanh Đức, nguyên thủ tướng, phó tổng thống Đài Loan
Lại Lâm Ân ca sĩ diễn viên, người mẫu
Lại Vĩ, vũ công Đài Loan
Lại Oánh Vũ, người mẫu
Lại Vi Như, ca sĩ, diễn viên, MC
Lại Dục Triết, ca sĩ, vũ công, người mẫu
Lại Đông Hiền , diễn viên, MC  Đài Loan
Phyllanthus rhodocladus

| Phyllanthus rhodocladus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Phyllanthaceae
Chi (genus): Phyllanthus
Loài (species): P. rhodocladus
Danh pháp hai phần
Phyllanthus rhodocladus S.Moore 
Phyllanthus rhodocladus là một loài thực vật có hoa trong họ Diệp hạ châu. Loài này được S.Moore miêu tả khoa học đầu tiên năm 1921.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Phyllanthus rhodocladus”. Truy cập ngày 25 tháng 6 năm 2013.
Celina Pereira

| Celina Pereira |
| --- | --- |
Celina Pereira at Lisbon Book Fest in 2012
Thông tin nghệ sĩ
Sinh: Boa Vista, Cape Verde
Nghề nghiệp: Singer, educator

Celina Pereira là một ca sĩ Cabo Verde và là một nhà giáo dục.
Nghề nghiệp

Cô là một giáo viên tiểu học ở Viseu. Cô đã xuất bản đĩa đơn đầu tiên vào năm 1979 Bobista (hiện được đánh vần là Bubista trong Boa Vista Creole) bởi nhãn Discos Monte Cara của Bana. Năm 1986, cô đã thu âm album đầu tiên Força di Cretcheu (Força do Meu Amor) và được giám đốc âm nhạc Paulino Vieira sắp xếp và bao gồm những câu chuyện về vần điệu, vở kịch và công việc.
Năm 1990, cô phát hành LP Estória, Estória. . . Không có Arquipélago das Maravilhas Điều này cũng được thực hiện bởi Paulino Vieira. Cô bắt đầu làm việc để kể chuyện ở Hoa Kỳ vào năm 1991.
Cô đã xuất bản album Nós Tradição (Truyền thống của chúng tôi) cùng với nhà xuất bản Pháp Melódie vào năm 1993. Cô đã tham gia vào phần tổng hợp Pensa nisto! . . .. Đĩa Harpejos e Gorjejos được xuất bản năm 1998 và hát bằng tiếng Bồ Đào Nha và Creole. Nói với giám đốc âm nhạc Zé Afonso. Cô đã giải thích morna "Bejo de saudade" của B. Leza với nhà mốt Carlos Zel.
Cô đã làm việc với Martinho da Vila trong bài hát "Nutridinha (nutridinha do sal)" trên đĩa Lusofonia năm 2000. "Estória, Estória..." đã được thu âm lại trên CD và một băng đĩa audiobook và giành được một số giải thưởng quốc tế. Cô đã được tổng thống Bồ Đào Nha, ông Jorge Sampaio trao tặng huân chương khen thưởng - bằng kỷ niệm chương - bằng công việc và lĩnh vực giáo dục văn hóa Cabo Verde.
"Estória, Estória Do do Tambor a Blimundo", một cuốn sách nói khác đã phục hồi di sản quan trọng của những câu chuyện và vần điệu truyền thống châu Phi. Các hình minh họa được thực hiện bởi Ý Claudia Melotti và các văn bản được thực hiện bởi chính cô với sự chuyển thể của hai câu chuyện châu Phi.
Cô đã chuẩn bị cho một phiên bản mới, một phiên bản đa ngôn ngữ với các phiên bản tiếng Bồ Đào Nha, Cabo Verde Creole, tiếng Anh và tiếng Pháp. Minh họa được thực hiện bởi họa sĩ Mozambican, Roberto Chichorro.
Cô đã chuẩn bị một phiên bản truyện kể dựa trên lịch sử của đảo Boa Vista ở Cabo Verde.
Pereira đã tổ chức Lễ trao giải Sự nghiệp Hòa nhạc về B. Leza vào năm 2014.
Danh sách đĩa hát > Album

Bobista, Nha Terra / Oh, Boy! (Độc thân, Monte Cara, 1979)
Força de cretcheu (Lp, Dacapo, 1986)
Estória, Estória... No Arquipélago das Maravilhas (Truyện, Truyện, Quần đảo tuyệt vời) (1990)
Nos Tradição (Melodie, 1993) (Sonovox, 1994)
Harpejos e Gorgeios (CD, Sonovox, 1998)
Estória, estória... không có arquipélago das maravilhas vol. 1 (CD, Phim, 1998)
Estória, estória... không có arquipélago das maravilhas vol. 1 (audiobook, Editora Independente)
Estória, estória... làm tambor a Blimundo vol.2 (audiobook, Tabanka Onlus, 2004)
Danh sách đĩa hát > Đĩa đơn

"Força di cretcheu" (1993/1994) - trong album Nos Tradição, ban đầu bởi Eugénio Tavares
Mogok

| Mogok မိုးကုတ် Mogoke |
| --- | --- |

MogokVị trí của Mogok ở Myanmar
Tọa độ: 22°55′B 96°30′Đ﻿ / ﻿22,917°B 96,5°Đ﻿ / 22.917; 96.500 
Quốc gia:  Burma
Vùng: Vùng Mandalay
Huyện: Pyin Oo Lwin
Phó huyện: Mogok
Dân số (2005)
 • Tổng cộng: 150.000
 • Tôn giáo: Phật giáo Thượng tọa bộ
Mogok (tiếng Miến Điện: မိုးကုတ်, phát âm [móɡouʔ]; Shan: မိူင်းၵုတ်ႈ) là một thành phố 15 vạn dân ở huyện Pyin Oo Lwin, vùng Mandalay, Myanmar. Nó nằm cách thành phố Mandalay 200 km về hướng bắc và cách Shwebo 148 km về hướng đông bắc. Thành phố nằm trên độ cao 1.170 mét, có khi hậu mát mẻ quanh năm. Dân cư chủ yếu là người Miến, và còn có nhiều sắc tộc khác như người Shan, người Lật Túc, Palaung, người Karen, cũng như người Miến gốc Hoa, gốc Ấn, gốc Gurkha.
Mogok và các làng lân cận từ lâu đã nổi tiếng về các mỏ đá quý, người ta đã phát hiện thấy hồng ngọc, xa-phia, lapis lazuli, granat, đá Mặt Trăng, peridot, ngọc mắt mèo. Đá quý được bày bán trong chợ ở thành phố và được mua bán tự do. Người nước ngoài muốn đến thăm thành phố phải được chính quyền cấp phép.
Tết Trung thu

| Tết Trung thu |
| --- | --- |
Tết Trung thu tại Bắc Kinh
Tên chính thức: Tết Trung Thu
Tên gọi khác: Tết Thiếu nhi, Tết Trẻ con
Kiểu: Lễ hội văn hóa, quốc gia.
Bắt đầu: Nhà Đường (?)
Ngày: Ngày 15 tháng 8 âm lịch
Năm 2024: Thứ ba, ngày 17 tháng 9
Năm 2025: Thứ hai, ngày 6 tháng 10
Năm 2026: Thứ sáu, ngày 25 tháng 9
Hoạt động: Làm cỗ cúng gia tiên, làm cỗ thưởng nguyệt, treo đèn, rước đèn, rước sư tử, rước cá chép, hát trống quân.
Cử hành: Trung Quốc, Nhật Bản, Triều Tiên, Việt Nam, Đài Loan, Singapore
Liên quan đến: Trăng tròn
Tết Trung thu còn được gọi là Tết trông Trăng hay Tết hoa đăng theo Âm lịch là ngày Rằm tháng 8 hằng năm, là một lễ hội truyền thống được kỉ niệm ở văn hóa của Việt Nam. Một văn hoá lâu đời mà chưa rõ nguồn gốc, nhiều người tin rằng nó bắt nguồn từ Trung Quốc nhưng đến hiện tại đã phát triển thành ngày trẻ em của Việt Nam. Vào ngày lễ này, các gia đình thường ăn bánh nướng, bánh dẻo, uống trà hoặc rượu, trẻ em thì đeo mặt nạ, rước đèn lồng. Cúng rằm cũng là một hoạt động trong ngày lễ này.
Lễ hội Trung Thu có lịch sử hơn 3.000 năm, được tổ chức vào ngày 15 tháng 8 âm lịch của lịch Mặt Trăng, khi trăng tròn vào ban đêm, tương ứng với giữa tháng 9 đến đầu tháng 10 trong lịch Gregory. Vào ngày này, người Trung Quốc tin rằng Mặt trăng sáng nhất và tròn nhất, trùng với thời điểm thu hoạch giữa mùa Thu.
Những lồng đèn với mọi kích cỡ và hình dạng tượng trưng cho ánh sáng chỉ dẫn con đường của con người đến sự thịnh vượng và may mắn. Bánh trung thu là loại bánh ngọt thường được làm từ nhân đậu đỏ, lòng đỏ trứng gà, thịt hoặc nhân sen, và thường được ăn trong lễ hội này. Lễ hội Trung Thu dựa trên truyền thuyết về Hằng Nga, nữ thần Mặt trăng trong thần thoại Trung Quốc.
Các lễ tương tự được tổ chức ở các quốc gia Đông Á và Đông Nam Á như Trung Quốc, Việt Nam, Nhật Bản, Triều Tiên, Đài Loan, Singapore...
Nguồn gốc

Tết Trung thu bắt nguồn từ văn hóa Trung Quốc. Có ba truyền thuyết chính được người ta biết đến nhiều nhất để nói về Trung thu đó là Hằng Nga và Hậu Nghệ, Nhà Đường, và chú Cuội trong cổ tích Việt Nam.
Người Trung Hoa đã ăn mừng thu hoạch vào ngày trăng tròn mùa thu kể từ thời Thương (c. 1600–1046 TCN).
1. Từ "Trung thu" (中秋) xuất hiện đầu tiên trong Chu Lễ, bộ sách tổng hợp các nghi lễ từ thời Tây Chu (1046–771 TCN). Trong triều đình, Trung thu là lễ tế thần Thái Âm Tinh Quân (太陰星君). Điều này vẫn đúng trong Đạo giáo và tín ngưỡng dân gian Trung Quốc.
2. Việc chào đón Tết Trung thu như một lễ hội chỉ trở nên phổ biến từ thời nhà Đường. Truyền thuyết kể rằng Hoàng đế Đường Thái Tông bắt đầu tổ chức lễ hội Trung Thu do thân tử ông có vị tướng Trình_Giảo_Kim rất thích ăn tết nên ông tổ ngày tết giữa mùa thu 中秋.
3. Truyền thuyết về  Đường Huyền Tông và Vương Quý Phi khi bà múa dưới ánh trăng trong đêm Trung thu đây cũng là truyền thuyết về "Nghê thường vũ y khúc" nỗi tiếng.
Tết Trung Thu sau đó được truyền vào Việt Nam, từ thời nhà Lý đã có tổ chức Tết Trung thu như một lễ hội.
Theo Phan Kế Bính trong sách Việt Nam phong tục, tục treo đèn bày cỗ do điển xưa về việc vua Đường Minh Hoàng. Vào ngày sinh nhật vua Đường Minh Hoàng, truyền cho thiên hạ đâu đâu cũng treo đèn và bày tiệc ăn mừng, từ đó thành tục.
Tục rước đèn có từ đời nhà Tống, do tục truyền rằng: Trong đời vua Tống Nhân Tông, có con cá chép thành yêu, cứ đêm trăng hiện lên biến thành con gái để đi hại người. Bấy giờ có viên quan Bao Công mới hạ lệnh cho dân gian làm đèn con cá giống như hình của nó rồi đem mang ra chơi ngoài đường để cho nó sợ mà không dám hại người.
Cũng theo Phan Kế Bính, tục hát trống quân có từ đời vua Quang Trung (Nguyễn Huệ), "nguyên khi ông đem quân ra Bắc. Quân sĩ lắm kẻ nhớ nhà. Nguyễn Huệ mới bày ra một cách cho đôi bên giả làm trai gái, hát đối đáp với nhau để cho quân sĩ vui lòng mà đỡ nhớ nhà. Có đánh trống làm nhịp, cho nên gọi là trống quân".
Tết Trung thu tại Việt Nam

Theo Phan Kế Bính trong sách Việt Nam phong tục, "dân ta thế kỷ 19, ban ngày làm cỗ cúng gia tiên, tối đến bày cỗ thưởng trăng. Đầu cỗ là bánh mặt trăng và dùng nhiều thứ bánh trái hoa quả, nhuộm các màu sặc sỡ, xanh đỏ, trắng và vàng. Con gái ở phố thi nhau tài khéo, gọt đu đủ thành các thứ hoa, nặn bột làm con tôm, con cá voi...".
Đồ chơi trẻ em trong Tết Trung thu là các thứ bồi bằng giấy như bươm bướm, bọ ngựa, voi, ngựa, kỳ lân, sư tử, rồng, hươu, tôm, cá,....Trẻ em buổi tối đêm trung thu, dắt díu nhau kéo co, bắt cái hồ khoan, rước đèn, rước sư tử, trống, thanh la.
Cũng trong dịp này người ta mua bánh trung thu, trà, rượu để cúng tổ tiên vào buổi tối khi Trăng Rằm vừa mới lên cao. Đồng thời trong ngày này, mọi người thường biếu cho ông bà, cha mẹ, thầy cô, bạn bè, họ hàng và các ân nhân khác Bánh Trung Thu, hoa quả, trà và rượu. Người Trung Hoa thường tổ chức múa rồng vào dịp Trung thu, còn người Việt múa sư tử hay múa lân. Con Lân tượng trưng cho sự may mắn, thịnh vượng và là điềm lành cho mọi nhà... Thời xưa, người Việt còn tổ chức hát Trống Quân và treo đèn kéo quân trong dịp Tết Trung thu. Điệu hát trống quân theo nhịp ba "thình, thùng, thình".
Theo phong tục người Việt, vào dịp Tết Trung thu, những người lớn bày cỗ cho trẻ em để mừng trung thu, mua và làm đủ thứ lồng đèn thắp bằng nến để treo trong nhà và để các con rước đèn. Cỗ mừng Trung thu gồm bánh trung thu, kẹo, mía, bưởi và các thứ hoa quả khác nữa.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Rước đèn

Tại một số vùng nông thôn, những nơi mà quan hệ hàng xóm láng giềng vẫn còn được bảo tồn và trân trọng, người ta thường tổ chức cho trẻ em cùng nhau rước đèn đi khắp thôn, xóm, khu phố trong đêm trung thu. Lễ hội rước đèn có thể được phát động bởi chính quyền địa phương hoặc những nhóm thanh niên trong làng xóm. Họ phân công nhau làm những lồng đèn ông sao thật lớn hoặc những lồng đèn thật đẹp để thi thố với nhau trong lễ rước đèn. Tại Phan Thiết (Bình Thuận), người ta tổ chức rước đèn quy mô lớn với hàng ngàn học sinh tiểu học và trung học cơ sở diễu hành khắp các đường phố, lễ hội này được xác lập kỷ lục lớn nhất Việt Nam. Đây là lễ hội rước đèn trung thu truyền thống có từ hàng trăm năm nay, và quy mô của lễ hội tại Phan Thiết mỗi năm một hoành tráng và to lớn hơn, tuy nhiên cũng có tính "thương mại" hơn. Tại Tuyên Quang cũng có lễ hội rước đèn lớn, huy động hoàn toàn từ sự sáng tạo của người dân, từng làng từng xóm và chưa bị thương mại hóa.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Múa lân

Múa lân (ở miền Bắc thường gọi là múa sư tử), gõ trống và múa hát ca thường được tổ chức vào trước tết Trung Thu nhưng nhộn nhịp nhất là hai đêm 14 và 15.[cần dẫn nguồn]
Tết Trung thu tại Việt Nam > Bày cỗ

Mâm cỗ Trung Thu thông thường có trọng tâm là con chó được làm bằng tép bưởi, được gắn 2 hạt đậu đen làm mắt. Xung quanh có bày thêm hoa quả và những loại bánh nướng, bánh dẻo thập cẩm hoặc là loại bánh chay có hình lợn mẹ với đàn lợn con béo mũm mĩm, hoặc hình cá chép là những hình phổ biến. Hạt bưởi thường được bóc vỏ và được xiên vào những dây thép, phơi khô từ 2-3 tuần trước khi đến hôm rằm, và đến đêm Trung Thu, những sợi dây bằng hạt bưởi được đem ra đốt sáng. Những loại quả, thức ăn đặc trưng của dịp này là chuối và cốm, quả thị, hồng đỏ và hồng ngâm màu xanh, vài quả na dai...và bưởi là thứ quả không thể thiếu được.
Đến khi trăng lên tới đỉnh đầu chính là giây phút phá cỗ, mọi người sẽ cùng thưởng thức hương vị của Tết Trung Thu. Phong tục trông trăng cũng liên quan đến sự tích Chú Cuội trên cung trăng, do một hôm Cuội đi vắng, cây đa quý bị bật gốc bay lên trời, chú Cuội bèn bám vào rễ cây níu kéo lại nhưng không được và đã bị bay lên cung trăng cùng với cây đa của mình. Nhìn lên Mặt Trăng, có thể thấy một vết đen rõ hình một cây cổ thụ có người ngồi dưới gốc, và trẻ em tin rằng, đó là hình chú Cuội ngồi gốc cây đa.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Làm đồ chơi Trung Thu

Mặt nạ, đèn ông sư, đèn ông sao và đầu sư tử là các loại đồ chơi phổ biến nhất trong dịp lễ tết Trung thu. Tại Việt Nam, những nơi như tỉnh Tuyên Quang, thành phố Hội An và Thành phố Hồ Chí Minh (phố lồng đèn Lương Nhữ Học ở Quận 5) nổi tiếng khắp nước về thủ công nghệ làm lồng đèn trang trí và các loại đèn giấy dùng trong ngày tết Trung Thu. Trước đây ở miền Bắc, khi còn trong thời kỳ bao cấp (1976 - 1986), các đồ chơi cho trẻ em vào dịp tết Trung thu rất hiếm, phần lớn các gia đình thường tự làm lấy đồ chơi như trống bỏi, đèn ông sư, đèn ông sao, đèn kéo quân, mặt nạ, tò he, chong chóng... cho trẻ em trong gia đình. Ngoài ra còn có các mô hình tàu thủy đồ chơi, Lân rô bốt. Các loại mặt nạ thường được làm bằng bìa hoặc bằng giấy bồi, với các hình phổ biến về các nhân vật trẻ em yêu thích bấy giờ như: đầu sư tử, ông Địa, Tôn Ngộ Không, Trư Bát Giới, Bạch Cốt Tinh...
Ngày nay, phần lớn đồ chơi ở Việt Nam có xuất xứ từ Trung Quốc, các loại mặt nạ được làm bằng nhựa mỏng, không đẹp bằng mặt nạ thời trước.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Các loại bánh trung thu

Bài chi tiết: Bánh trung thu
Từ truyền thống đến hiện đại, bánh trung thu ngày càng đa dạng khi các nhà sản xuất sáng tạo trong sử dụng các nguyên liệu và thực phẩm khác nhau đưa vào nhân bánh; dập khuôn kiểu dáng bánh thành nhiều hình thù sinh động; đóng gói với bao bì mẫu mã đẹp mắt. Tuy nhiên, dựa theo công thức làm vỏ bánh thì chỉ có hai loại bánh trung thu là bánh nướng và bánh dẻo.
Bánh nướng được làm với lớp vỏ bánh là bột mì và có chút dầu ăn. Đường để trộn vào vỏ bánh thường được nấu với mạch nha để chuyển thành màu hổ phách và để càng lâu càng tốt (thường các nhà làm bánh sau tết trung thu nấu nước đường, cất kỹ để tới tận mùa sau mới dùng). Trước kia tại Việt Nam nhân bánh nướng thường là nhân thập cẩm, có chút lá chanh thái chỉ, thịt mỡ, mứt, hạt dưa, lạp xường.
Sau khi nặn bánh, ép khuôn, bánh được cho vào lò nướng. Quy trình nướng chia làm hai giai đoạn trong đó khoảng 2/3 thời gian nướng là giai đoạn đầu tiên. Sau đó bánh được dỡ ra, làm nguội, phết lòng đỏ trứng gà lên rồi cho vào nướng tiếp 1/3 thời gian còn lại.
Bánh Pía
Loại bánh có vỏ ngoài làm bằng bột mì có nhiều lớp da mỏng bao lấy nhân. Da ngoài dày thường in chữ, nhân làm bằng đậu xanh và mỡ heo. Ở Việt Nam, Bánh Pía là đặc sản của Sóc Trăng, phổ biến ở nhiều tỉnh, thành miền Nam mà đặc biệt là Tây Nam Bộ.
Bánh Pía được gọi là bánh trung thu của miền Tây, mang ý nghĩa đón trăng rằm tháng 8. Càng về sau bánh pía lại trở thành món ăn tinh thần, tượng trưng sự sum vầy của gia đình..
Theo truyền thống bánh dẻo trung thu được làm với vỏ bánh là bột gạo nếp rang xay mịn, nước đường kính trắng đun sôi để nguội (không dùng mạch nha như bánh nướng), nước hoa bưởi. Nhân bánh làm từ các thực phẩm, nguyên liệu đã chín. Bánh được nặn xong ép khuôn và có thể sử dụng ngay không cần cho vào lò nướng.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Hát trống quân

Tết ở miền Bắc còn có tục hát trống quân. Đôi bên nam nữ vừa hát đối đáp với nhau, vừa đánh nhịp vào một sợi dây gai hoặc dây thép căng trên một chiếc thùng rỗng, bật ra những tiếng "thình thùng thình" làm nhịp cho câu hát. Những câu hát vần tức là hát theo vần, theo ý hoặc hát đố có khi có sẵn, có khi lúc hát mới ứng khẩu đặt ra. Cuộc đối đáp trong những buổi hát trống quân rất vui và nhiều khi gay go vì những câu đố hiểm hóc.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Tục tặng quà

Tết Trung thu người ta thường tặng quà cho nhau. Quà thường là các hộp bánh, lồng đèn, áo quần, tiền. Các cơ quan, doanh nghiệp cũng tặng quà cho khách hàng, cán bộ công nhân viên có khi mua cả xe tải bánh trung thu. Nhiều công ty có hàng ngàn công nhân, đặt hàng ngàn hộp bánh với số tiền hoa hồng hậu hĩnh.
Tính trên tổng lượng bánh trung thu tiêu thụ năm 2006 (thống kê từ các nhà sản xuất) ước khoảng 6.500- 6.800 tấn, lấy mức giá bình quân của 1 hộp bánh loại 220 - 250gr khoảng 100.000 - 130.000đ, người tiêu dùng đã tiêu pha hết hơn 800 tỉ đồng cho khoảng 7 triệu hộp bánh. Và các hộp bánh đắt như vàng, người nghèo không sao mua nổi cứ chạy lòng vòng từ người nọ sang người kia.
Đối tượng tặng quà của người lớn thường là các bề trên như cha mẹ, cấp trên, những người cần nhờ vả, thầy cô giáo hoặc cũng có thể hàng xóm, bạn bè hoặc con cháu trong nhà. Thường đối tượng nhận quà càng quan trọng thì giá trị món quà phải càng cao. Việc tặng quà Trung thu là một thói quen phổ biến khi đời sống khá lên sau Đổi Mới, nó có thể là một hình thức tiêu cực khi giá trị món quà quá lớn.
Đối với các doanh nghiệp hoặc cá nhân việc không có quà Tết biếu có thể bị đánh giá là lơ đễnh hoặc coi thường vì vậy đây là chi phí không nhỏ khi đến dịp trung thu. Chi phí tặng quà thường được chi từ chi phí tiếp khách bằng tiền. Do mức hoa hồng hoặc chiết khấu của các hiệu bánh cao (có thể lên đến 35%) nên nhiều người thích dùng tiền cơ quan biếu xén để hưởng lợi.
Việc tặng quà trung thu đắt tiền là dịp "ơn nghĩa" của người lớn. Không ít người thường lợi dụng dịp này để biếu xén quà cáp nhằm mua quan bán chức. Những hộp bánh Trung thu đặc mà bên trong nhân bánh "là vàng", "là đô la" đã làm mờ mắt nhiều quan tham và biếu xén trong dịp Tết Trung thu là một lệ của những thành phần này.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Ngắm trăng

Người ta thường ngắm trăng vào đêm trung thu vì thời điểm này là tốt nhất để ngắm trăng, vào giữa đêm
Muốn ăn lúa tháng Năm, trông trăng rằm tháng Tám.
Tỏ trăng Mười Bốn được tằm, đục trăng hôm Rằm thì được lúa chiêm.
Tết Trung thu tại Việt Nam > Tết Trung thu trong văn học - nghệ thuật > Thơ về Tết Trung Thu

Trung Thu vốn là nguốn cảm hứng lớn cho các thi sĩ từ xưa đến nay, trong đó có nhà thơ đời Đường Đỗ Phủ với bài Trung thu:
Bản dịch của Thái Giang:
Nhà thơ Tản Đà cũng nhắc đến ngày Trung thu với các câu thơ:
Nguyễn Du
Tết Trung thu tại Việt Nam > Tết Trung thu trong văn học - nghệ thuật > Câu hát về Tết Trung thu

Lồng đèn xếp
Đèn con cá bằng giấy bóng kính
Bài Chiếc đèn ông sao: (Nhạc sĩ: Phạm Tuyên)
Bài Đêm trung thu: (Nhạc sĩ:Phùng Như Thạch)
Bài Rước đèn tháng tám: (Nhạc sĩ Đức Quỳnh (tên thật là Vân Thanh)
Nhạc sĩ Lê Thương cũng có bài Thằng Cuội viết về chủ đề này, trong bài hát có đoạn "Bóng trăng trắng ngà có cây đa to, có thằng Cuội già ôm một mối mơ.....Có con dế mèn, suốt trong đêm thâu, hát xẩm không tiền, nên nghèo xác xơ...".
Nhạc sĩ Y Vân cũng có tác phẩm Múa lân về ngày Tết Trung thu cho các em thiếu nhi: "Còn gì vui hơn chơi rằm tháng tám, còn gì hay hơn chơi trò múa lân..."