stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Agapetes campanulata

| Agapetes campanulata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Ericales
Họ (familia): Ericaceae
Chi (genus): Agapetes
Loài (species): A. campanulata
Danh pháp hai phần
Agapetes campanulata C.B.Clarke, 1882 
Agapetes campanulata là một loài thực vật có hoa trong họ Thạch nam. Loài này được C.B.Clarke mô tả khoa học đầu tiên năm 1882.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Agapetes campanulata”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Aleurolobus valparaiensis

| Aleurolobus valparaiensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hemiptera
Phân bộ (subordo): Sternorrhyncha
Liên họ (superfamilia): Aleyrodoidea
Họ (familia): Aleyrodidae
Phân họ (subfamilia): Aleyrodinae
Chi (genus): Aleurolobus
Loài (species): A. valparaiensis
Danh pháp hai phần
Aleurolobus valparaiensis Jesudasan & David, 1991 
Aleurolobus valparaiensis là một loài côn trùng cánh nửa trong họ Aleyrodidae, phân họ Aleyrodinae.
Aleurolobus valparaiensis được Jesudasan & David miêu tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Chú thích

↑  Jon H. Martin & Laurence A. Mound (2007) "An annotated check list of the world’s whiteflies (Insecta: Hemiptera: Aleyrodidae)" Zootaxa 1492: 1-84 Link
Albicoma kaptshagaica

| Albicoma kaptshagaica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Phân bộ (subordo): Brachycera
Phân thứ bộ (infraordo): Asilomorpha
Liên họ (superfamilia): Asiloidea
Họ (familia): Asilidae
Chi (genus): Albicoma
Loài (species): A. kaptshagaica
Danh pháp hai phần
Albicoma kaptshagaica Lehr, 1986 
Albicoma kaptshagaica là một loài ruồi trong họ Asilidae. Albicoma kaptshagaica được Lehr miêu tả năm 1987. Loài này phân bố ở vùng Cổ Bắc giới.
Chú thích

↑  “Species of Asilidae”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2012.
Albiez-Montrond

| --- | --- |
 Albiez-Montrond

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: 
Tỉnh: 
Thống kê

Albiez-Montrond là một xã thuộc tỉnh Savoie trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.
Linh Lang

Linh Lang hay Linh Lang Đại Vương là vị thần được thờ tại đền Voi Phục (một trong Tứ trấn của Thăng Long Hà Nội) phía Tây thành Thăng Long cũ, nay thuộc phường Ngọc Khánh (Ba Đình, Hà Nội). Ông được biết đến qua các thần phả, có gắn liền với lịch sử Việt Nam thời nhà Lý.
Thân thế

Sử sách không đề cập tới tên Linh Lang. Theo thần phả, Linh Lang là con vua Lý Thánh Tông sinh nhằm ngày 13 tháng 12 năm Giáp Thìn (1064), mẹ là cung phi thứ 9, quê ở Đồng Đoàn xã Bồng Lai, Đan Phượng, trấn Sơn Tây (nay thuộc Hà Nội). Linh Lang được sinh ra tại làng ở Trị Chợ Thủ Lệ (Quận Ba Đình ngày nay) có công giúp vị Đông Quốc đánh giặc. Bản khai thần tích cho biết vị thần này mất năm lên 8 tuổi vì bệnh đậu mùa, hóa thành rồng, đem theo trận gió ra hồ Linh Lang (ở Thủ Lệ, Hà Nội ngày nay). Thời Trần dân làng Linh Động (Bảo Hà ngày nay) mộng thấy vị thần này hiện về, báo dân làng lập miếu thờ thì sẽ được yên và thịnh vượng, về sau linh ứng.
Nguồn tài liệu thần phả khác lại ghi ông là con vua Lý Thái Tông, tên Hoàng Lang và không rõ năm sinh.
Công trạng

Hành trạng của Linh Lang được các nguồn tài liệu đề cập khác nhau. Có nguồn tài liệu ghi rằng khi quân Tống sang đánh, Linh Lang (Hoằng Chân) xin vua cấp 5000 quân và voi trận ra dẹp được. Sau tiệc mừng thắng trận, nhà vua tỏ ý muốn nhường ngôi cho Hoàng tử Hoằng Chân, nhưng ông không nhận. Sau đó ít lâu, Hoằng Chân lâm bệnh nặng và qua đời.
Hoàng Xuân Hãn dẫn nguồn thần phả khác cho rằng Hoàng Lang (Linh Lang) vốn là con của thủy cung, được lệnh lên giúp vua chống giặc. Sau khi đánh lui quân giặc rồi qua đời. Đối với giả thuyết coi Hoàng Lang hay Hoằng Chân chính là thần Linh Lang, Hoàng Xuân Hãn thận trọng không kết luận chắc chắn, cho rằng có thể do sự biến âm giữa âm Hán Việt và âm Việt cổ, hoặc người ghi gia phả có chút nhầm lẫn theo giời gian giữa các âm Hoằng Chân, Hồng Chân, Hoàng Lang. Tình tiết Hoàng Lang hiện ra rắn và lặn xuống nước trong thần phả được cho là hình ảnh Hoằng Chân chìm xuống sông tử trận.
Thờ tự

Xét công trạng của ông nhà Vua ban phong mỹ tự, cho phép 269 làng trại trong cả nước xây đền miếu thờ cùng sắc phong Linh Lang Đại Vương Thượng Đẳng Phúc Thần.
Linh Lang Đại vương được thờ ở nhiều nơi, nhưng nổi tiếng nhất là ở Khu vực Thủ Lệ, Vạn Phúc, Ba Đình, Hà Nội và miếu Bảo Hà, Bảo Hà, Đồng Minh, Vĩnh Bảo và ở các thôn Kênh Trạch, thôn Thượng của làng Kê Sơn (tổng Kê Sơn), thôn Địch Lương, Lương Trạch ở tổng Hạ Am, Vĩnh Bảo, hải Phòng. Lễ hội chính nhằm tưởng nhớ Linh Lang:
Đền Voi Phục là nơi thờ chính.
Đình Vạn Phúc (còn là Đình Hàng Tổng) nơi xưa Linh Lang đóng quân. 12 tháng chín Âm lịch hàng năm tổ chức kỷ niệm Đại Yến khao quân tưởng nhớ Linh Lang đánh thắng quân Tống xâm lược.
Miếu Bảo Hà ở Hải Phòng là nơi thờ ngài với bức tượng có niên đại vào khoảng thời Lê, có thể đứng lên ngồi xuống được do có thiết kế khá tài tình của một nghệ nhân xưa.
Đình Thượng, Tiêu Bảng, Yên Trung, Ý Yên, Nam Định
Đình Tân Cốc , Tân Thành, Vụ Bản , Nam Định
Đình Thượng Đình, xã Nhị Khê, huyện Thường Tín, Hà Nội
Chú thích

1 2 3  “Đền Voi Phục – Tây trấn chính từ”. Bản gốc lưu trữ ngày 12 tháng 4 năm 2011. Truy cập ngày 4 tháng 7 năm 2011.
↑  Hoàng Xuân Hãn, sách đã dẫn, tr. 307.
↑  Hoàng Xuân Hãn, sách đã dẫn, tr. 307-308.
↑  Hoàng Xuân Hãn, sách đã dẫn, tr. 309.
Đền Voi Phục
Aliusta, Gökçebey

| Aliusta |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
AliustaVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Zonguldak
Huyện: Gökçebey
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 318 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 67670 
Aliusta là một xã thuộc huyện Gökçebey, tỉnh Zonguldak, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 318 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Zonguldak”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 13 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Alcis tenera

| Alcis tenera> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Alcis
Loài (species): A. tenera
Danh pháp hai phần
Alcis tenera Warren 1893 
Alcis tenera là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Alpinia fax

| Alpinia fax> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
(không phân hạng): Commelinids
Bộ (ordo): Zingiberales
Họ (familia): Zingiberaceae
Chi (genus): Alpinia
Loài (species): A. fax
Danh pháp hai phần
Alpinia fax B.L.Burtt & R.M.Sm. 
Alpinia fax là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được B.L.Burtt & R.M.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1975.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Alpinia fax”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Allodape pernix

| Allodape pernix> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Apidae
Phân họ (subfamilia): Xylocopinae
Tông (tribus): Allodapini
Chi (genus): Allodape
Loài (species): A. pernix
Danh pháp hai phần
Allodape pernix (Bingham, 1903) 
Allodape pernix là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Bingham mô tả khoa học năm 1903.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Alpinia divaricata

| Alpinia divaricata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
(không phân hạng): Commelinids
Bộ (ordo): Zingiberales
Họ (familia): Zingiberaceae
Chi (genus): Alpinia
Loài (species): A. divaricata
Danh pháp hai phần
Alpinia divaricata Valeton 
Alpinia divaricata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Valeton mô tả khoa học đầu tiên năm 1913.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Alpinia divaricata”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Allef

| Thông tin cá nhân |
| --- | --- | --- | --- |
Tên đầy đủ:  Allef Bessa Nunes
Ngày sinh:  9 tháng 12, 1993 (30 tuổi)
Nơi sinh:  Alcinópolis, Brasil
Chiều cao:  1,86 m (6 ft 1 in)
Vị trí:  Hậu vệ
Thông tin đội
Đội hiện nay:  União da Madeira
Số áo:  3
Sự nghiệp cầu thủ trẻ
Năm:  Đội
2013:  Guaicurus
2014:  Goianésia
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2015–2016 |  Goianésia |  13 |  (2) |
| 2016–2017 |  Grêmio Anápolis |  0 |  (0) |
| 2016–2017 |  → União da Madeira (mượn) |  14 |  (2) |
| 2017– |  União da Madeira |  1 |  (0) |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia, chính xác tính đến 17 tháng 4 năm 2017 (UTC)
Allef Bessa Nunes, hay Allef (sinh ngày 9 tháng 12 năm 1993) là một cầu thủ bóng đá người Brasil thi đấu cho União da Madeira.
Sự nghiệp câu lạc bộ

Anh ra mắt chuyên nghiệp tại Giải bóng đá hạng nhất quốc gia Bồ Đào Nha cho União da Madeira vào ngày 9 tháng 10 năm 2016 trong trận đấu trước Cova da Piedade.
Alepidea attenuata

| Alepidea attenuata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Apiales
Họ (familia): Apiaceae
Chi (genus): Alepidea
Loài (species): A. attenuata
Danh pháp hai phần
Alepidea attenuata Weim., 1949 
Alepidea attenuata là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa tán. Loài này được Weim. mô tả khoa học đầu tiên năm 1949.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Alepidea attenuata”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.
Chodes

| Chodes, Tây Ban Nha |
| --- | --- |

  Hiệu kỳ Ấn chương
Chodes, Tây Ban Nha
Quốc gia:  Tây Ban Nha
Cộng đồng tự trị: Aragon
Tỉnh: Zaragoza
Đô thị: Chodes
Thủ phủ: Chodes 
Diện tích
 • Tổng cộng: 16 km2 (6 mi2)
Dân số (2004)
 • Tổng cộng: 138
 • Mật độ: 8,6/km2 (220/mi2)
Múi giờ: CET (UTC+1)
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
Mã bưu chính: 50269 
Chodes is the plural version of Barret Styles in the province of Zaragoza, Aragon, Tây Ban Nha. According to the 2004 của Viện thống kê Tây Ban Nha (INE), đô thị này có dân số là 138 người. Diện tích đô thị này là 16ki-lô-mét vuông.
Alternanthera serpens

| Alternanthera serpens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Amaranthaceae
Chi (genus): Alternanthera
Loài (species): A. serpens
Danh pháp hai phần
Alternanthera serpens Pedersen, 1997 
Alternanthera serpens là loài thực vật có hoa thuộc họ Dền. Loài này được Pedersen mô tả khoa học đầu tiên năm 1997.
Amata polyxio

| Amata polyxio |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Vực:: Eukaryota
Giới:: Animalia
Ngành:: Arthropoda
Lớp:: Insecta
Bộ:: Lepidoptera
Liên họ:: Noctuoidea
Họ:: Erebidae
Chi:: Amata
Loài:: A. polyxio
Danh pháp hai phần
Amata polyxio 

Amata polyxio là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Akdivan, Ağlı

| Akdivan |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
AkdivanVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Kastamonu
Huyện: Ağlı
Dân số (2008)
 • Tổng cộng: 92 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 37910 
Akdivan là một xã thuộc huyện Ağlı, tỉnh Kastamonu, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2008 là 92 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Kastamonu”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Truy cập ngày 16 tháng 9 năm 2012.[liên kết hỏng]
Alternanthera lanceolata

| Alternanthera lanceolata |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Amaranthaceae
Chi (genus): Alternanthera
Loài (species): A. lanceolata
Danh pháp hai phần
Alternanthera lanceolata (Benth.) Schinz, 1934 
Alternanthera lanceolata là loài thực vật có hoa thuộc họ Dền. Loài này được (Benth.) Schinz mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.
Akdoğan, Devrekani

| Akdoğan |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
AkdoğanVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Kastamonu
Huyện: Devrekani
Dân số (2008)
 • Tổng cộng: 88 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 37700 
Akdoğan là một xã thuộc huyện Devrekani, tỉnh Kastamonu, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2008 là 88 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Kastamonu”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Truy cập ngày 16 tháng 9 năm 2012.[liên kết hỏng]
Allantodia stoliczkae

| Allantodia stoliczkae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
(không phân hạng): Eupolypods II
Họ (familia): Woodsiaceae
Chi (genus): Allantodia
Loài (species): A. stoliczkae
Danh pháp hai phần
Allantodia stoliczkae (Bedd.) Ching, 1964 
Allantodia stoliczkae là một loài thực vật có mạch trong họ Woodsiaceae. Loài này được (Bedd.) Ching miêu tả khoa học đầu tiên năm 1964.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Allantodia stoliczkae”. Truy cập ngày 13 tháng 8 năm 2013.
Alternanthera herniarioides

| Alternanthera herniarioides> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Caryophyllales
Họ (familia): Amaranthaceae
Chi (genus): Alternanthera
Loài (species): A. herniarioides
Danh pháp hai phần
Alternanthera herniarioides Beurl., 1854 
Alternanthera herniarioides là loài thực vật có hoa thuộc họ Dền. Loài này được Beurl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1854.
Amietophrynus togoensis

| Amietophrynus togoensis> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Sắp bị đe dọa  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Amphibia
Bộ (ordo): Anura
Họ (familia): Bufonidae
Chi (genus): Amietophrynus
Loài (species): A. togoensis
Danh pháp hai phần
Amietophrynus togoensis (Ahl, 1924) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Bufo togoensis
Amietophrynus togoensis là một loài cóc thuộc họ Bufonidae.
Loài này có ở Bờ Biển Ngà, Ghana, Guinea, Liberia, Sierra Leone, và Togo.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông ngòi.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất nơi sống.
Alvin Hansen

Alvin Harvey Hansen
(1887-1975)
Alvin Harvey Hansen (23/8/1887-6/6/1975) là một nhà kinh tế học Hoa Kỳ. Lĩnh vực nghiên cứu chính của ông là kinh tế học vĩ mô và kinh tế chính trị.
Hansen sinh tại Viborg, South Dakota trong một gia đình người gốc Đan Mạch. Năm 1910, ông tốt nghiệp Yankton College rồi trở thành một giáo viên một thời gian. Sau đó, Hansen đi học sau đại học và nhận bằng tiến sĩ kinh tế học tại Đại học Wisconsin–Madison. Từ năm 1918 đến năm 1923, Hansen là giảng viên tại Đại học Brown. Từ năm 1923 đến năm 1937, ông là giảng viên tại Đại học Minesotta. Thời gian đó, ông đã có những công trình nghiên cứu về kinh tế học tân cổ điển.
Năm 1937, ông trở thành giáo sư của Đại học Harvard. Ông bắt đầu chịu ảnh hưởng của kinh tế học Keynes và công trình Fiscal Policy and Business Cycles năm 1941 của ông là công trình lớn đầu tiên ở Hoa Kỳ ủng hộ kinh tế học Keynes. Hansen đã góp phần đào tạo nên một thế hệ các nhà kinh tế trẻ hơn chịu ảnh hưởng của kinh tế học Keynes, trong đó có Paul Samuelson và James Tobin. Đóng góp nổi bật nhất của ông là việc góp phần mô hình hóa cân bằng thị trường hàng hóa và tiền tệ trong ngắn hạn - mô hình Hicks-Hansen. Công trình A Guide to Keynes năm 1953 của ông đã thúc đẩy sự phổ biến học thuyết Keynes ở Hoa Kỳ và nhiều nước.
Alvin Hansen có ảnh hưởng rất lớn tới việc lập chính sách kinh tế của chính phủ Hoa Kỳ, nhất là dưới thời các Tổng thống Franklin D. Roosevelt và Harry S. Truman.
Hansen từng là thành viên của một số ủy ban của chính phủ Hoa Kỳ, là cố vấn cho Hội đồng Dự trữ Liên bang và Bộ Tài chính Hoa Kỳ, là Phó Chủ tịch Hội Thống kê Hoa Kỳ, Chủ tịch Hội Kinh tế Hoa Kỳ.
Tác phẩm

"Shifting the War Burden" with L.H. Haney, 1921, AER
"Cycles of Strikes", 1921, AER
Business Cycle Theory, 1927.
"A Fundamental Error in Keynes's Treatise", 1932, AER
"Mr. Keynes on Underemployment Equilibrium", 1936, JPE
"Economic Progress and Declining Population Growth", 1939, AER
Fiscal Policy and Business Cycles, 1941.
"Some Notes on Terborgh's "The Bogey of Economic Maturity"", 1946, REStat
"Dr. Burns on Keynesian Economics", 1947, RES
"The General Theory", 1947, in Harris, editor, New Economics
"Keynes on Economic Policy", 1947, in Harris, editor, New Economics
"The Pigouvian Effect", 1951, JPE.
Economic Stabilisation in an Unbalanced World, 1932.
Full Recovery or Stagnation?, 1938.
America's Role in the World Economy, 1945.
Economic Policy and Full Employment, 1946.
Monetary Theory and Fiscal Policy, 1949.
A Guide to Keynes, 1953.
The Dollar and the International Monetary System, 1965.
Allium ferganicum

| Allium ferganicum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Amaryllidaceae
Chi (genus): Allium
Loài (species): A. ferganicum
Danh pháp hai phần
Allium ferganicum Vved. 
Allium ferganicum là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được Vved. mô tả khoa học đầu tiên năm 1924.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Allium ferganicum”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Linh Hựu quán

Linh Hựu quán (chữ Hán: 靈祐觀) trước đây toạ lạc tại phường Ân Thạnh (sau đổi thành Tây Linh), phía bắc sông Ngự Hà, phía tây Trấn Bình đài (Mang Cá) trong Kinh thành Huế, Việt Nam. Sau năm 1886, quán này đã bị phá bỏ.
Giới thiệu sơ lược

Mặc dù rất quan tâm đến đạo Nho, nhưng các vua Nguyễn cũng không thể phủ nhận đạo Phật và đạo Lão. Do đó, ngoài việc lập Văn Thánh thờ Khổng Tử, các vị ấy còn cho sửa sang nhiều ngôi quốc tự để thờ Phật, xây dựng quán để thờ Lão Tử. Song, Văn Thánh và chùa thờ Phật được dựng ở nhiều địa phương trong cả nước, riêng Linh Hựu quán thờ Lão Tử thì chỉ có ở Kinh đô Huế và chỉ có một mà thôi. Các pháp sư, đạo sĩ làm việc ở quán đều do triều đình bổ nhiệm và cấp bổng lộc .
Vị trí, tầm vóc và cảnh quang của Linh Hựu quán đã được miêu tả trong tập "Kinh sư" của bộ Đại Nam nhất thống chí của Quốc sử quán triều Nguyễn như sau:
Lịch sử

Linh Hựu quán được dựng từ năm Minh Mạng thứ 10 (1829). Sau Trận Kinh thành Huế 1885, quân đội Pháp đánh chiếm khu vực quán tọa lạc và một số công trình khác của triều đình. Lúc bấy giờ, một đội bộ binh Pháp đến đóng ở quán, và họ gọi quán này là Pagode des chasseurs .
Đến năm 1886, Toàn quyền Paul Bert với sự tham mưu của Trương Vĩnh Ký lại ép triều Đồng Khánh nhượng tiếp khu đất nằm giữa Trấn Bình đài và Linh Hựu quán để thực dân Pháp xây dựng thêm doanh trại, đồn bót, nhà thương, kho hậu cần...Vì thế, quán bị phá bỏ. 
Lúc bấy giờ có một số dân theo đạo Thiên Chúa ở thôn Cự Lại (vùng Thuận An) lên sinh sống chung quanh doanh trại Pháp ở khu Mang Cá. Lấy lý do giúp đỡ những giáo dân nầy về mặt tôn giáo, linh mục Eugène Marie - Joseph Allys (1852-1936) xin cất một nhà thờ trên đất Linh Hựu quán để giáo dân "có nơi đọc kinh sớm tối, lễ lạc Chúa nhật". Nhưng vì luật lệ của Triều đình cấm xây dựng nhà thờ Thiên Chúa giáo trong Kinh thành nên chuyện không thành.
Về sau dưới triều Thành Thái - Duy Tân, do sự vận động của Thượng thị vệ Ngô Đình Khả (1857-1923), một nhà thờ Thiên Chúa giáo được xây dựng trên phần đất của Linh Hựu quán. Theo sách Nhân vật giáo phận Huế (tập 1), nhà thờ ấy "chỉ được lợp tranh tre" mà thôi .
Sau ngày quân Pháp trở lại xâm chiếm Việt Nam lần thứ hai, năm 1950, nhà thờ trên được cải tạo và nâng cấp lên thành nhà thờ họ đạo Cầu Kho.
Dưới thời Tổng thống Ngô Đình Diệm, nhà thờ họ đạo này được triệt phá để xây dựng trường Trung học tư thục Tín Đức (ngày nay là Trường THCS Thuận Lộc) do dòng La San quản nhiệm. Năm 1962, một nhà thờ mới được xây dựng cũng nằm trên đất của Linh Hựu quán nhưng tại một vị trí khác, quay mặt ra đường Thái Phiên thay thế nhà thờ cũ, và lấy tên là nhà thờ Tây Linh (tức nhà thờ Tây Linh thuộc phường Thuận Lộc ngày nay) .
Kiến trúc

Xem tranh khắc minh hoạ trong Ngự Đề Danh Thắng Đồ Hội Thi Tập của vua Thiệu Trị, thì thấy Linh Hựu quán có điện Trùng Tiêu gồm 5 gian nằm ở chính giữa, bên trái có gác Từ Vân, bên phải có gác Tường Quang, mặt trước có cửa Tam quan.
Hai bên điện Trùng Tiêu có hai dãy hành lang, mỗi bên dài 5 gian nối với hai gác Từ Vân và Tường Quang. Hai gác nầy có kiến trúc giống nhau, tầng dưới một gian hai chái, tầng trên một gian. Trước quán là Tam quan ba gian, có vọng lâu xinh xắn, hướng ra sông Ngự Hà .
Chú thích

↑  Nguyễn Đắc Xuân, bài viết "Linh Hựu Quán, nhà thờ Lão Tử độc nhất ở Kinh đô Huế xưa" .
↑  Tấm bia khắc bài thơ trên không rõ biến mất từ thời nào. Trước năm 1933, một nhà nghiên cứu người Pháp là Léopold Michel Cadière (1869-1955) đã cố công đi tìm vẫn không thấy (theo Nguyễn Đắc Xuân, bài viết đã dẫn).
↑  Quách Tấn, Bước lãng du, Nhà xuất bản Trẻ, 1996, tr. 55.
↑  Lê Ngọc Bích, Nhân vật giáo phận Huế (tập 1, tr. 241, chú thích 15). Theo tác giả Lê Quang Thái, thì sau khi Linh Hựu Quán bị phá bỏ (không rõ năm), lần hồi đất chung quanh quán đã trở thành hoang phế. Vào tháng Giêng năm Thành Thái thứ 16 (1904), nhà vua chuẩn y cho Thị vệ Đại thần Ngô Đình Khả quản nhận phần đất để xây cất từ đường gia tộc. Nhưng Ngô Đình Khả đã không làm từ đường mà lại tự ý xây dựng nhà thờ đạo. Việc làm này khiến một số đình thần không hài lòng. [liên kết hỏng].
↑  Tổng hợp từ các bài viết của Quách Tấn (Bước lãng du), Nguyễn Đắc Xuân  và Lê Quang Thái [liên kết hỏng].
↑  Xem tranh ở đây: [liên kết hỏng].
| x t Quần thể di tích Cố đô Huế |
| --- | --- | --- |
| Ngoài kinh thành | Phu Văn lâu Tòa Thương Bạc Trấn Bình đài Nghênh Lương đình Bia Quốc Học Đàn Nam Giao Văn Thánh Võ Thánh Hổ Quyền Trấn Hải thành Điện Voi Ré Điện Hòn Chén Chùa Thiên Mụ Chùa Thánh Duyên Chùa Diệu Đế Cung An Định Lăng Gia Long Lăng Minh Mạng Lăng Thiệu Trị Lăng Tự Đức Lăng Đồng Khánh Lăng Dục Đức Lăng Khải Định Đàn Sơn Xuyên Miếu Lịch đại đế vương Đình Phú Vĩnh |  |
| Trong kinh thành | Kỳ đài Quan Tượng Đài Cửu vị thần công Quốc Tử Giám Khâm Thiên Giám Đình Phú Xuân Điện Long An Tàng Thư lâu Viện Cơ mật - Tam tòa Quốc sử quán Linh Hựu quán Miếu Tiên Y Tôn Nhơn phủ Đàn Xã Tắc Đàn Tiên Nông Vườn Thường Mậu Vườn Thư Quang |  |
| Trong Hoàng thành | Ngọ Môn Sân Đại Triều Nghi Điện Thái Hòa Thế miếu Hưng miếu Hiển Lâm các Cửu Đỉnh Điện Phụng Tiên Triệu miếu Thái miếu Cung Diên Thọ Cung Trường Sanh Vườn Cơ Hạ Phủ Nội Vụ Lầu Tứ Phương Vô Sự |  |
| Tử Cấm thành | Đại Cung môn Tả vu và Hữu vu Vạc đồng Điện Cần Chánh Điện Càn Thành Cung Khôn Thái Điện Kiến Trung Lục viện Đông Kinh lâu Thái Bình lâu Nhật Thành lâu Duyệt Thị đường Thượng Thiện đường Thái y viện Vườn Thiệu Phương Ngự viên Ngự tiền văn phòng |  |
| Hệ thống thủy đạo | Ngự Hà Hộ Thành hà (Sông Đông Ba Sông An Hòa Sông Kẻ Vạn) Hộ thành hào Hậu hồ Hồ Tịnh Tâm Hồ Tàng Thư Hồ Xã Tắc Hồ Thái Dịch Hồ Ngọc Dịch |  |
Cảnh quán Linh Hựu trong Kinh thành Huế trong chùm thơ Thần kinh nhị thập cảnh
Amietophrynus villiersi

| Amietophrynus villiersi> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Nguy cấp  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Amphibia
Bộ (ordo): Anura
Họ (familia): Bufonidae
Chi (genus): Amietophrynus
Loài (species): A. villiersi
Danh pháp hai phần
Amietophrynus villiersi (Angel, 1940) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Bufo villiersi
Amietophrynus villiersi là một loài cóc thuộc họ Bufonidae.
Đây là loài đặc hữu của Cameroon.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao, và sông ngòi.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất nơi sống.