stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Đậu tương
Phân loại

Chi Glycine từng được Carl Linnaeus đưa ra năm 1737 trong ấn bản đầu tiên của quyển Genera Plantarum.Từ glycine có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp - glykys (ngọt) và có thể đề cập đến chất ngọt của củ ăn được sản xuất ở Bắc Mỹ có dạng cây đậu thân leo, Glycine apios, nay là Apios americana. Đậu tương được trồng được xuất hiện đầu tiên trong quyển Species Plantarum của Linnaeus, với tên gọi Phaseolus max L. Việc kết hợp Glycine max (L.) Merr., theo đề nghị của Merrill năm 1917, đã trở thành tên gọi chính thức được công nhận của loài này.
Chi Glycine Willd. được chia thành 2 phân chi Glycine và Soja. Phân chi Soja (Moench) F.J. Herm. bao gồm cây đậu tương được trồng trọt Glycine max (L.) Merr., và cây đậu dại Glycine soja Sieb. & Zucc. Cả hai loài đều là các loài cây hàng năm. Glycine soja là tổ tiên hoang dại của Glycine max, và chúng mọc hoang ở Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, và Nga. Phân chi Glycine bao gồm ít nhất 25 loài cây dại lâu năm, ví dụ như Glycine canescens F.J. Herm. và G. tomentella Hayata, cả hai được tìm thấy ở Úc và Papua New Guinea.
Cũng giống như các loài cây trồng khác có thời gian thuần hóa lâu dài, mối quan hệ giữa các loài đậu tương hiện đại và các loài mọc hoang có thể không còn dấu vết ở bất kỳ mức độ chắc chắn nào.
Khả năng cố định đạm

Nhiều loài trong họ đậu (alfalfa, đậu côve, pea, bean, lentil, đậu tương, đậu phộng và các loài khác) chứa các vi khuẩn cộng sinh có tên là Rhizobia, chúng nằm trong các nốt sần của bộ rễ. Các vi khuẩn này có một khả năng đặc biệt là cố định nitơ từ khí quyển thành ammoniac (NH3). Phản ứng hóa học là:
Ammoniac sau đó được chuyển hóa thành một dạng khác, amoni (NH4+), có thể được một số thực vật hấp thụ theo phản ứng sau:
Diện tích trồng đậu tương

Quê hương của đậu tương là Đông Nam Á, nhưng 45% diện tích trồng đậu tương và 55% sản lượng đậu tương của thế giới nằm ở Mỹ. Nước Mỹ sản xuất 75 triệu tấn đậu tương năm 2000, trong đó hơn một phần ba được xuất khẩu. Các nước sản xuất đậu tương lớn khác là Brasil, Argentina, Trung Quốc và Ấn Độ. Phần lớn sản lượng đậu tương của Mỹ hoặc để nuôi gia súc, hoặc để xuất khẩu, mặc dù tiêu thụ đậu tương ở người trên đất nước này đang tăng lên. Dầu đậu tương chiếm tới 80% lượng dầu ăn được tiêu thụ ở Mỹ.
Đậu tương biến đổi gen

Đậu tương là một trong số các cây lương thực đã có nhiều giống được cải biến di truyền (GMO) nhằm tăng năng suất. Hiện nay, khoảng 80% lượng đậu tương được trồng phục vụ thương mại đều là GMO. Công ty Monsanto là công ty hàng đầu thế giới hiện nay trong sản xuất cây chuyển gen nói chung và đậu tương chuyển gen nói riêng.
Thành phần hoá học trong hạt đậu

Trong hạt đậu tương có các thành phần hoá học sau Protein (40%), lipid (12-25%), glucid (10-15%); có các muối khoáng Ca, Fe, Mg, P, K, Na, S; các vitamin A, B1, B2, D, E, F; các enzyme, sáp, nhựa, cellulose.
Trong đậu tương có đủ các amino acid cơ bản isoleucin, leucin, lysin, metionin, phenylalanin, tryptophan, valin. Ngoài ra, đậu tương được coi là một nguồn cung cấp protein hoàn chỉnh vì chứa một lượng đáng kể các amino acid không thay thế cần thiết cho cơ thể.
Các thực phẩm làm từ đậu tương được xem là một loại "thịt không xương" vì chứa tỷ lệ đạm thực vật dồi dào, có thể thay thế cho nguồn đạm từ thịt động vật. Thậm chí, lượng đạm (protein) trong 100 gr đậu tương có thể tương đương với lượng đạm trong 800 gr thịt bò.
Tại các quốc gia như Nhật Bản, Trung Quốc, 60% lượng đạm tiêu thụ hằng ngày là do cây đậu tương cung cấp, thông qua các loại thực phẩm như đậu hũ, đậu hũ thối, sữa đậu nành... Hàm lượng chất đạm chứa trong đậu tương cao hơn nhiều so với lượng chất đạm chứa trong các loại đậu khác.
Chú thích

↑  “Glycine max”. Encyclopedia of Life (EoL). Truy cập ngày 16 tháng 2 năm 2012.
↑  Generally written in katakana, not kanji.
↑  Riaz, Mian N. (2006). Soy Applications in Food. Boca Raton, FL: CRC Press. ISBN 0-8493-2981-7.
↑  Singh, Ram J.; Nelson, Randall L.; Chung, Gyuhwa (ngày 2 tháng 11 năm 2006). Genetic Resources, Chromosome Engineering, and Crop Improvement: Oilseed Crops, Volume 4. London: Taylor & Francis. tr. 15. ISBN 978-0-8493-3639-3.
↑  
Hymowitz, Theodore (ngày 9 tháng 8 năm 1995). “Evaluation of Wild Perennial Glycine Species and Crosses For Resistance to Phakopsora”.  Trong Sinclair, J.B.; Hartman, G.L. (biên tập). Proceedings of the Soybean Rust Workshop. Urbana, IL: National Soybean Research Laboratory. tr. 33–37. |ngày truy cập= cần |url= (trợ giúp)
↑  Newell, C. A.; Hymowitz, T. (tháng 3 năm 1983). “Hybridization in the Genus Glycine Subgenus Glycine Willd. (Leguminosae, Papilionoideae)”. American Journal of Botany. Botanical Society of America. 70 (3): 334–348. doi:10.2307/2443241. JSTOR 2443241.
↑  Jim Deacon. “The Nitrogen cycle and Nitrogen fixation”. Institute of Cell and Molecular Biology, The University of Edinburgh. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 1 năm 2013. Truy cập ngày 20 tháng 7 năm 2013.
↑  United States Food and Drug Administration (2024). “Daily Value on the Nutrition and Supplement Facts Labels”. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2024.
↑  National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine; Health and Medicine Division; Food and Nutrition Board; Committee to Review the Dietary Reference Intakes for Sodium and Potassium (2019).  Oria, Maria; Harrison, Meghan; Stallings, Virginia A. (biên tập). Dietary Reference Intakes for Sodium and Potassium. The National Academies Collection: Reports funded by National Institutes of Health. Washington (DC): National Academies Press (US). ISBN 978-0-309-48834-1. PMID 30844154.Quản lý CS1: nhiều tên: danh sách tác giả (liên kết)
Hạt của rất nhiều giống đậu tương phục vụ cho các mục đích khác nhau.
Vinyols i els Arcs

| Vinyols i els Arcs Vinyols i els Arcs |
| --- | --- |

  Hiệu kỳ
 Vị trí của Vinyols i els Arcs

Quốc gia:  Tây Ban Nha
Vùng
Tỉnh:  Tarragona
Quận (comarca): Baix Camp
Diện tích
 • Đất liền: 10,78 km2 (416 mi2)
Độ cao: 95 m (312 ft)
Dân số (INE 2007)
 • Tổng cộng: 1.594
 • Mật độ: 147,87/km2 (38,300/mi2)
Múi giờ: UTC+1
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
Mã bưu chính: 43391
Số khu dân cư: 2
Tọa độ: 41°6′58″B 1°2′24″Đ﻿ / ﻿41,11611°B 1,04°Đ﻿ / 41.11611; 1.04000{{#coordinates:}}: một trang không thể chứa nhiều hơn một thẻ chính
Tên gọi dân cư: vinyolencs (en catalán)
Website: www.vinyols.altanet.org
Vinyols i els Arcs là một đô thị trong comarca Baix Camp, tỉnh Tarragona, cộng đồng tự trị Catalonia, Tây Ban Nha. Dân số năm 2006 là 1.553 người.
Guillermo Coria

| --- | --- |

Quốc tịch:  Argentina
Nơi cư trú: Venado Tuerto, Argentina
Sinh: 13 tháng 1, 1982 (43 tuổi) Rufino, Argentina
Chiều cao: 1,75 m (5 ft 9 in)
Lên chuyên nghiệp: 2000
Giải nghệ: 28 tháng 4 năm 2009
Tay thuận: Phải (trái tay 2 tay)
Tiền thưởng: 5.915.620 USD
Đánh đơn
Thắng/Thua: 218–114
Số danh hiệu: 9
Thứ hạng cao nhất: 3 (3 tháng 5 năm 2004)
Thành tích đánh đơn Gland Slam
Úc Mở rộng: 4R (2003, 2005)
Pháp mở rộng: F (2004)
Wimbledon: 4R (2005)
Mỹ Mở rộng: QF (2003, 2005)
Các giải khác
ATP Tour Finals: RR (2003, 2004, 2005)
Đánh đôi
Thắng/Thua: 10–25
Số danh hiệu: 0
Thứ hạng cao nhất: 183 (1 tháng 3 năm 2004)
Thành tích đánh đôi Gland Slam
Úc Mở rộng: 1R (2003)
Wimbledon: 1R (2004)

Guillermo Sebastián Coria (sinh ngày 13 tháng 2 năm 1982) là cựu vận động viên tennis người Argentina, biệt danh là El Mago (Ảo thuật gia trong tiếng Tây Ban Nha). Anh từng đạt vị trí số 3 thế giới tại bảng xếp hạng của ATP vào tháng 5 năm 2004. Sau vô cùng nhiều chấn thương rải rác, anh tuyên bố giải nghệ vào tháng 4 năm 2009 khi đang xếp hạng 672 thế giới.
Các trận chung kết quan trọng > Chung kết Grand Slam > Đơn: 1 (1 á quân)

| Kết quả | Năm | Giải đấu |  | Đối thủ | Tỉ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Á quân | 2004 | Roland-Garros | Đất nện |  Gastón Gaudio | 6–0, 6–3, 4–6, 1–6, 6–8 |
Các trận chung kết quan trọng > Chung kết Masters Series > Đơn: 7 (2 danh hiệu, 5 á quân)

| Kết quả | Năm | Giải đấu | Mặt sân | Đối thủ | Tỉ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Á quân | 2003 | Monte-Carlo Masters | Đất nện |  Juan Carlos Ferrero | 2–6, 2–6 |
| Vô địch | 2003 | Hamburg Masters | Đất nện |  Agustín Calleri | 6–3, 6–4, 6–4 |
| Á quân | 2004 | Miami Masters | Cứng |  Andy Roddick | 7–6(7–2), 3–6, 1–6, bỏ cuộc |
| Vô địch | 2004 | Monte-Carlo Masters | Đất nện |  Rainer Schüttler | 6–2, 6–1, 6–3 |
| Á quân | 2004 | Hamburg Masters | Đất nện |  Roger Federer | 6–4, 4–6, 2–6, 3–6 |
| Á quân | 2005 | Monte-Carlo Masters | Đất nện |  Rafael Nadal | 3–6, 1–6, 6–0, 5–7 |
| Á quân | 2005 | Italian Open | Đất nện |  Rafael Nadal | 4–6, 6–3, 3–6, 6–4, 6–7(6–8) |
Chung kết ATP > Đơn: 20 (9 danh hiệu, 11 á quân)

| Kết quả | Thứ tự | Ngày | Giải đấu | Mặt đất | Đối thủ | Tỉ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Vô địch | 1. | 12 tháng 2 năm 2001 | Viña del Mar, Chile | Đất nện |  Gastón Gaudio | 4–6, 6–2, 7–5 |
| Á quân | 1. | 7 tháng 5 năm 2001 | Majorca, Tây Ban Nha | Đất nện |  Alberto Martín | 3–6, 6–3, 2–6 |
| Á quân | 2. | 16 tháng 9 năm 2002 | Costa Do Sauipe, Brazil | Cứng |  Gustavo Kuerten | 7–6(7–4), 5–7, 6–7(2–7) |
| Á quân | 3. | 24 tháng 2 năm 2003 | Buenos Aires, Argentina | Đất nện |  Carlos Moyá | 3–6, 6–4, 4–6 |
| Á quân | 4. | 21 tháng 4 năm 2003 | Monte-Carlo, Monaco | Đất nện |  Juan Carlos Ferrero | 2–6, 2–6 |
| Vô địch | 2. | 12 tháng 5 năm 2003 | Hamburg, Đức | Đất nện |  Agustín Calleri | 6–3, 6–4, 6–4 |
| Vô địch | 3. | 14 tháng 7 năm 2003 | Stuttgart, Đức | Đất nện |  Tommy Robredo | 6–2, 6–2, 6–1 |
| Vô địch | 4. | 21 tháng 7 năm 2003 | Kitzbühel, Áo | Đất nện |  Nicolás Massú | 6–1, 6–4, 6–2 |
| Vô địch | 5. | 28 tháng 7 năm 2003 | Sopot, Ba Lan | Đất nện |  David Ferrer | 7–5, 6–1 |
| Vô địch | 6. | 12 tháng 10 năm 2003 | Basel, Thụy Sĩ | Thảm |  David Nalbandian | Đối thủ bỏ cuộc |
| Vô địch | 7. | 16 tháng 2 năm 2004 | Buenos Aires, Argentina | Đất nện |  Carlos Moyá | 6–4, 6–1 |
| Á quân | 5. | 5 tháng 4 năm 2004 | Miami, Mỹ | Cứng |  Andy Roddick | 7–6(7–2), 3–6, 1–6, bỏ cuộc |
| Vô địch | 8. | 19 tháng 4 năm 2004 | Monte-Carlo, Monaco | Đất nện |  Rainer Schüttler | 6–2, 6–1, 6–3 |
| Á quân | 6. | 17 tháng 5 năm 2004 | Hamburg, Đức | Đất nện |  Roger Federer | 6–4, 4–6, 2–6, 3–6 |
| Á quân | 7. | 7 tháng 6 năm 2004 | Roland Garros, Paris, Pháp | Đất nện |  Gastón Gaudio | 6–0, 6–3, 4–6, 1–6, 6–8 |
| Á quân | 8. | 21 tháng 6 năm 2004 | 's-Hertogenbosch, Hà Lan | Cỏ |  Michaël Llodra | 3–6, 4–6 |
| Á quân | 9. | 18 tháng 4 năm 2005 | Monte-Carlo, Monaco | Đất nện |  Rafael Nadal | 3–6, 1–6, 6–0, 5–7 |
| Á quân | 10. | 9 tháng 5 năm 2005 | Rome, Italy | Đất nện |  Rafael Nadal | 4–6, 6–3, 3–6, 6–4, 6–7(6–8) |
| Vô địch | 9. | 31 tháng 7 năm 2005 | Umag, Croatia | Đất nện |  Carlos Moyá | 6–2, 4–6, 6–2 |
| Á quân | 11. | 19 tháng 9 năm 2005 | Bắc Kinh, Trung Quốc | Cứng |  Rafael Nadal | 7–5, 1–6, 2–6 |
Kết quả với top 10

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Mùa giải | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | Tổng cộng |
| Thắng | 0 | 0 | 0 | 4 | 5 | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 10 |
| #> 2003 | Vận động viên> 2003 | Thứ hạng> 2003 | Giải đấu> 2003 | Mặt sân> 2003 | Vòng đấu> 2003 | Tỉ số> 2003 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. |  David Nalbandian | 9 | Buenos Aires, Argentina | Đất nện | QF | 3–6, 6–3, 7–6(7–5) |
| 2. |  Carlos Moyá | 4 | Monte-Carlo, Monaco | Đất nện | SF | 7–6(7–3), 6–2 |
| 3. |  Andre Agassi | 2 | Roland-Garros, Paris, Pháp | Đất nện | QF | 4–6, 6–3, 6–2, 6–4 |
| 4. |  Carlos Moyá | 7 | Tennis Masters Cup, Houston, Mỹ | Cứng | RR | 6–2, 6–3 |
2004
| 5. |  Carlos Moyá | 7 | Buenos Aires, Argentina | Đất nện | F | 6–4, 6–1 |
| 6. |  David Nalbandian | 9 | Monte-Carlo, Monaco | Đất nện | QF | 6–4, 6–3 |
| 7. |  Rainer Schüttler | 6 | Monte-Carlo, Monaco | Đất nện | F | 6–2, 6–1, 6–3 |
| 8. |  Carlos Moyá | 5 | Roland-Garros, Paris, Pháp | Đất nện | QF | 7–5, 7–6(7–3), 6–3 |
| 9. |  Tim Henman | 9 | Roland-Garros, Paris, Pháp | Đất nện | SF | 3–6, 6–4, 6–0, 7–5 |
2005
| 10. |  Andre Agassi | 9 | Rome, Italy | Đất nện | QF | 7–5, 7–6(9–7) |
Phật giáo Hòa Hảo

Biểu tượng Phật giáo Hòa Hảo
Giáo chủ Phật giáo Hòa Hảo Huỳnh Phú Sổ
Phật giáo Hòa Hảo là một tông phái Phật giáo do Huỳnh Phú Sổ khai lập năm Kỷ Mão 1939, lấy pháp môn "Học Phật – Tu Nhân" làm căn bản và chủ trương tu hành tại gia (Tại gia cư sĩ). Tôn giáo này lấy nền tảng là Đạo Phật, kết hợp với những bài sấm kệ do chính Huỳnh Phú Sổ biên soạn.
Lịch sử

Phật giáo Hòa Hảo ra đời tại làng Hòa Hảo, quận Tân Châu, tỉnh Châu Đốc vào năm 1939 do Huỳnh Phú Sổ sáng lập.
Huỳnh Phú Sổ, còn được gọi là "Đức Huỳnh Giáo chủ", "Thầy Tư Hoà Hảo", khi đó chưa đầy 18 tuổi, tuyên bố mình là bậc "Sinh nhi tri", biết được quá khứ nhìn thấu tương lai, được thọ mệnh cùng với Phật A-di-đà và Phật Thích-ca Mâu-ni, xuống hạ giới có nhiệm vụ truyền bá cho dân chúng tư tưởng Bửu Sơn Kỳ Hương để Chấn hưng Phật giáo, cứu độ chúng sinh khỏi sông mê, biển khổ và "đưa nhân loại đi vào vòng hạnh phúc".
Ông chữa bệnh cho người dân bằng các bài thuốc nam do ông kê toa, đồng thời qua đó ông truyền dạy giáo lý bằng những bài sám giảng (còn gọi là sấm giảng) do ông soạn thảo. Vì vậy chỉ trong vòng 2 năm từ 1937 đến 1939 số người tin theo ông đã khá đông và ông trở nên nổi tiếng khắp vùng.
Ngày 18 tháng 5 năm Kỷ Mão (tức 5 tháng 7 năm 1939), Huỳnh Phú Sổ bắt đầu khai đạo, khi ông chưa tròn 20 tuổi. Nơi tổ chức lễ khai đạo chính là gia đình ông. Ông đã lấy tên ngôi làng Hòa Hảo nơi mình sinh ra để đặt tên cho tôn giáo mới của mình: Phật giáo Hòa Hảo.
Kể từ đó, ông lần lượt làm nhiều bài thơ ca, sau được tập hợp lại thành các bài sấm, nội dung cốt lõi là giáo lý của Đức Phật Thích Ca. Có tất cả 6 tác phẩm sấm được ông để lại, đã có 800.000 bản được xuất bản cho đến năm 1965 và 1 triệu bản cho đến năm 1975.
Quan điểm dân tộc cơ bản được Huỳnh Phú Sổ truyền bá là "Ân" nhớ ơn đất nước, nhớ ơn cha ông, trách nhiệm và bổn phận của người con đối với quê hương là bảo vệ và xây dựng tốt đẹp. Đạo Hòa Hảo có thái độ chống Pháp, nhưng cũng có thái độ chống Việt Minh nên được Pháp trang bị quân sự, về sau cũng hoạt động lấn dần sang chính trị. Hòa Hảo bị chính quyền của Ngô Đình Diệm đàn áp nhưng sau khi tổng thống này bị lật đổ thì Hòa Hảo hoạt động chính trị trở lại. Hòa Hảo bị lực lượng Việt Minh xem như một lực lượng tôn giáo - chính trị bất hảo với cuộc kháng chiến của họ.
Các ngày lễ tết

Các ngày Lễ kỷ niệm trong Đạo đều tổ chức vào ngày âm lịch.
Trong một năm, theo âm lịch đạo Hòa Hảo có các ngày lễ, Tết chính:
Ngày 1 tháng Giêng: Tết Nguyên Đán
Ngày Rằm tháng Giêng: Lễ Thượng Nguyên
Ngày 25 tháng 2: ngày Đức Huỳnh Giáo chủ vắng mặt
Ngày 8 tháng 4: Lễ Phật đản
Ngày 18 tháng 5: Lễ Khai sáng Đạo Phật giáo Hoà Hảo
Ngày Rằm tháng 7: Lễ Trung Nguyên, Vu Lan Báo Hiếu
Ngày 12 tháng 8: Vía Phật Thầy Tây An
Ngày Rằm tháng 10: Lễ Hạ Ngươn
Ngày 17 tháng 11: Lễ Phật A-di-đà
Ngày 25 tháng 11: Lễ Đản Sinh Đức Huỳnh Giáo chủ.
Ngày 8 tháng Chạp: Lễ Phật thành đạo
Lãnh đạo

Hòa Hảo trong nước hiện tại do Giáo hội Phật giáo Hòa Hảo quản lý, được tổ chức từ trung ương tới địa phương. Tại cấp trung ương (gọi là cấp toàn đạo) là Ban Trị sự Trung ương Giáo hội Phật giáo Hòa Hảo. Cấp cơ sở ở phường, xã, thị trấn là các Ban Trị sự Phật giáo Hoà Hảo cơ sở. Chức vụ Trưởng Ban Trị sự Trung ương là người đứng đầu toàn bộ Phật giáo Hòa Hảo trong nước.
Hiện nay Trưởng Ban Trị sư Trung ương Giáo hội Phật giáo Hòa Hảo là ông Nguyễn Tấn Đạt, đảm nhiệm từ năm 2019 đến nay. Phó Trưởng Ban Thường trực là ông Nguyễn Huy Diễm.
Các tín đồ tiêu biểu

Huỳnh Phú Sổ: người sáng lập và là giáo chủ đầu tiên của Phật giáo Hòa Hảo
Huỳnh Thanh Mậu: em trai của Huỳnh Phú Sổ
Nguyễn Xuân Thiếp
Huỳnh Thị Kim Biên: em gái của Huỳnh Phú Sổ, sau này lãnh đạo Giáo hội
Các tín đồ tiêu biểu > Các nhóm cộng tác với Pháp, Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa

Trần Văn Soái: thủ lĩnh quân phiệt tại Cái Vồn, Vĩnh Long
Lâm Thành Nguyên: thủ lĩnh quân phiệt tại Cái Dầu, Châu Đốc
Lê Quang Vinh: thủ lĩnh quân phiệt tại Thốt Nốt, Long Xuyên
Nguyễn Giác Ngộ: thủ lĩnh quân phiệt tại Chợ Mới, Long Xuyên
Lương Trọng Tường
Huỳnh Văn Nhiệm
Nguyễn Long Thành Nam: chính khách Việt nam Cộng hòa
Các tín đồ tiêu biểu > Các nhóm cộng tác với Việt Minh và chính quyền Việt Nam ngày nay

Huỳnh Thiện Từ: chính khách của Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam
Huỳnh Thị Từ Tâm: mẹ của tướng Lê Quang Vinh, sau khi con bị xử tử thì tham gia Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam, từng giữ chứ Phó Chủ tịch Mặt trận tại An Giang
Nguyễn Văn Tôn : người phất cao ngọn cờ đại đoàn kết dân tộc,tôn giáo
Nguyễn Tấn Đạt: Trưởng Ban Trị sự Trung ương Giáo hội Phật Giáo Hòa Hảo từ 2019
Nguyễn Huy Diễm : Phó trưởng ban trị sự Trung Ương Giáo Hội Phật Giáo Hòa Hảo
Hình ảnh

Bửu Sơn Tự tại Thị xã Sông Cầu (Phú Yên). Hiện nay, đây là ngôi thờ của đạo xa nhất ở Việt Nam, tính từ nơi khai sáng đạo là huyện Phú Tân.
Một buổi thuyết giảng.
Một phòng thuốc Nam miễn phí.
Phát hàng cứu trợ cho đồng bào nghèo bị thiên tai.
Chú thích

1 2  Trần Hoàng Diệu, Nguyễn Anh Tuấn, Nguyễn Quang Ân 2005, tr. 1057.
1 2  Dương Trung Quốc 2000, tr. 301.
↑  Huỳnh Ngọc Trảng 2002, tr. 50.
1 2  Nguyễn Đăng Duy 2001, tr. 274, 275.
↑  Bách khoa tri thức phổ thông (2000), tr. 1103
↑  Trần Hoàng Diệu, Nguyễn Anh Tuấn 2005, tr. 790.
↑  Thích Nhật Từ 2020, tr. 248.
↑  Dương Kinh Quốc 1989, tr. 94, 95.
↑  Lê Trọng Văn 1989, tr. 113.
1 2  Thích Nhật Từ 2020, tr. 331.
↑  Cao Thế Dung 1996, tr. 685.
↑  Lê Ngọc Bốn 2002, tr. 96, 97.
↑  https://hcmussh.edu.vn/news/item/6652
↑  https://hcmussh.edu.vn/news/item/6652
↑  https://phatgiaohoahao.org.vn/news/?ID=2019&CatID=44
↑  https://btgcp.gov.vn/gioi-thieu-cac-to-chuc-ton-giao-da-duoc-cong-nhan/khai-quat-lich-su-hinh-thanh-va-phat-trien-cua-giao-hoi-phat-giao-hoa-hao-postvongv4mqKL.html
↑  https://hoahao.org/p74a4024/i-than-the
↑  https://thuvienhoasen.org/a37493/nhin-lai-cuoc-xung-dot-giua-viet-minh-va-phat-giao-hoa-hao
↑  https://btgcp.gov.vn/gioi-thieu-cac-to-chuc-ton-giao-da-duoc-cong-nhan/khai-quat-lich-su-hinh-thanh-va-phat-trien-cua-giao-hoi-phat-giao-hoa-hao-postvongv4mqKL.html
↑  https://www.luatkhoa.com/2019/08/lich-su-thang-tram-va-day-bi-kich-cua-phat-giao-hoa-hao/
↑  https://www.luatkhoa.com/2019/08/lich-su-thang-tram-va-day-bi-kich-cua-phat-giao-hoa-hao/
↑  https://hoahao.org/a280/vai-net-ve-tac-gia-nguyen-long-thanh-nam#:~:text=%C3%94ng%20Nguy%E1%BB%85n%20Long%20t%E1%BB%B1%20Th%C3%A0nh,%C4%90%E1%BA%A1o%20ph%C3%A1p%20v%C3%A0%20D%C3%A2n%20t%E1%BB%99c.
↑  https://dms.luutru.gov.vn/files/ecm/source_files/2017/07/03/mattrantoquoc-104530-030717-75.pdf&ved=2ahUKEwjf3O_b5OyHAxVpsFYBHasYFCQQFnoECCIQAQ&usg=AOvVaw3NbWu3PYENlU35B1bY5QY8%5B%5D
↑  https://vass.gov.vn/noidung/tintuc/Lists/DaoTaoSauDaiHoc/Attachments/617/Tai%2520lieu%2520tinh%2520than%2520yeu%2520nuoc%2520gan%2520bo%2520dong%2520hanh%2520cung%2520dan%2520toc%2520cua%2520cac%2520ton%2520giao%2520Viet%2520Nam.pdf&ved=2ahUKEwjf3O_b5OyHAxVpsFYBHasYFCQQFnoECB0QAQ&usg=AOvVaw39s_C1d9PoVdnVFAlL8myf%5B%5D
Tổ đình Phật giáo Hòa Hảo, xưa thuộc làng Hòa Hảo, nay thuộc thị trấn Phú Mỹ, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang.
Thực vật cận ăn thịt

Lá bắc tiết chất nhầy cùng với hoa non cây chùm bao (Passiflora foetida), một loài cây cận ăn thịt.
Thực vật cận ăn thịt hay thực vật tiền ăn thịt là những loài cây biết bẫy và giết côn trùng (hay động vật khác) nhưng không thể trực tiếp tiêu hoá hay hấp thụ dưỡng chất từ con mồi như thực vật ăn thịt. Đặc điểm thích nghi hình thái học chẳng hạn như trichome nhầy hay bẫy lọt ở cây cận ăn thịt cũng mang nét tương đồng với những cấu trúc thường thấy ở cây ăn thịt thực sự.
Một số học giả ưa dùng thuật ngữ "tiền ăn thịt" vì nó mang ngụ ý rằng chúng đang trên con đường tiến hoá thành cây ăn thịt thực sự, trong khi số khác bỏ thuật ngữ này vì cùng lý do.
Ranh giới giữa cây ăn thịt với cây cận ăn thịt lu mờ do sự thiếu vắng định nghĩa rành mạch về tính ăn thịt ở thực vật và sự mơ hồ về định nghĩa ở cả trong nghiên cứu hàn lâm về các loài cây này. Nhiều loài cây cận ăn thịt vẫn hay được xếp vào hàng cây ăn thịt thực thụ do truyền thống nghiên cứu trong lịch sử.
Circle Digital Chart

Circle Digital Chart, trước đây là Gaon Digital Chart, là một bảng xếp hạng âm nhạc toàn quốc dành cho các bài hát tại Hàn Quốc do Hiệp hội ngành công nghiệp âm nhạc Hàn Quốc quản lý. Bắt đầu hoạt động từ đầu năm 2010, Gaon Digital Chart bao gồm các bảng xếp hạng trong nước, bảng xếp hạng quốc tế và bảng xếp hạng tổng hợp được thống kê theo từng tuần, từng tháng và từng năm. Circle Digital Chart tổng hợp số liệu về số lượt tải về và số lượt nghe trực tuyến được cung cấp bởi các nhà phân phối âm nhạc trực tuyến bao gồm Bugs, Olleh Music, Melon, Genie, Cyworld, Monkey3, Daum Music, Naver Music, Mnet và Soribada.
Danh sách bài hát đứng đầu bảng xếp hạng theo năm

2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
Bài hát đứng đầu bảng xếp hạng trong nhiều tuần nhất

13 tuần
NewJeans – "Ditto" (2022)
11 tuần
BTS – "Dynamite" (2020)
8 tuần
NewJeans – "Super Shy" (2023)
7 tuần
Zico – "Any Song" (2020)
Mirani, Munchman, Khundi Panda, Mushvenom hợp tác với Justhis – "VVS" (2020)
6 tuần
iKon – "Love Scenario" (2018)
IU – "Celebrity" (2021)
The Kid Laroi và Justin Bieber – "Stay" (2021)
Younha – "Event horizon" (2022)
5 tuần
IU – "Good Day" (2010)
Psy – "Gangnam Style" (2012)
SSAK3 – "Beach Again" (2020)
Brave Girls – "Rollin'" (2021)
BTS – "Butter" (2021)
M.O.M – "Foolish Love" (2021)
Nghệ sĩ có nhiều bài hát đứng đầu bảng xếp hạng nhất

| # | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Nghệ sĩ | IU | Big Bang | 2NE1, Sistar, Twice | Huh Gak, Girls' Generation, Davichi, BTS, Zion.T | Taeyeon, Park Hyo-shin, AKMU |
| Tổng số bài hát | 28 | 10 | 9 | 8 | 7 |
Nghệ sĩ có nhiều tuần quán quân nhất

| # | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Nghệ sĩ | IU | BTS | NewJeans | Big Bang | Ive |
| Tổng số tuần | 60 | 24 | 23 | 22 | 17 |
Nghệ sĩ có nhiều tháng quán quân nhất

| # | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Nghệ sĩ | IU | Big Bang | NewJeans | Psy | Davichi, 2NE1, BTS, Ive |
| Tổng số tháng | 15 | 9 | 6 | 5 | 4 |
Sylvia Judith Bertrand

| Sylvia Judith Bertrand |
| --- | --- |
Tập tin:Sylvia Judith Bertrand.jpg
Sinh: 1930 Portsmouth, Dominica
Mất: 2009 (78–79 tuổi) Roseau, Dominica
Tên khác: Sylvia Bertrand
Nghề nghiệp: civil servant, judge
Năm hoạt động: 1956–1996
Nổi tiếng vì: first woman Solicitor General of Dominica and first woman judge of St. Vincent & the Grenadines
Sylvia Judith Bertrand (1930 - 7 tháng 6 năm 2009) là một công chức người Dominican, người đã tiếp tục lấy bằng luật ở Dominica và làm Giám đốc Công tố. Bà từng là Tổng luật sư cho Dominica và sau đó là Thẩm phán Tòa án tối cao cho Antigua and Barbuda, Saint Vincent và Grenadines và Quần đảo Virgin thuộc Anh tại Tòa án tối cao Đông Caribbe.
Thơ ấu

Sylvia Judith Bertrand sinh năm 1930  tại Portsmouth, Dominica đến Octavia (nhũ danh Savarin) và Tyrill Bertrand. Sau khi học tiểu học ở Portsmouth, bà theo học tại trường trung học Convent ở Roseau, nơi bà xuất sắc trong thể thao. Bà tham gia Đội bóng rổ quốc gia và là một trong những người sáng lập vào năm 1950 của Câu lạc bộ bóng rổ Dominica.