stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Đảo Jarvis
Lịch sử

Đảo được tìm ra vào ngày 21 tháng 8 năm 1821 bởi tàu nước Anh tên Eliza Francis, (hay Eliza Frances) do Edward, Thomas và William Jarvis làm chủ. Hoa Kỳ tuyên bố chủ quyền trên đảo không người này bằng Đạo luật Đảo Phân chim vào tháng 3 năm 1857 và chính thức thôn tính ngày 23 tháng 2 năm 1858. Phân chim được mang về Hoa Kỳ để sử dụng làm phân bón. Khoảng 21 năm, Đảo Jarvis được khai thác phân chim liên tục. Vào năm 1879 thì các doanh nghiệp Hoa Kỳ không còn hứng thú với việc khai thác phân chim nữa nên bỏ hoang đảo sau khi đã khai thác hàng ngàn tấn phân chim.
Vào ngày 3 tháng 6 năm 1889, Anh thôn tính hòn đảo này nhưng chưa từng thực hiện một chương trình khai khẩn nào hơn. Trong thời kỳ này không biết là phân chim có được khai thác hay không.
Hoa Kỳ tái chiếm và tuyên bố chủ quyền trở lại trên đảo vào 1935 như một lãnh thổ chưa sáp nhập (unincorporated territory) được quản lý bởi Bộ Nội vụ Hoa Kỳ ngày 13 tháng 5 năm 1936 đến 27 tháng 6 năm 1974.
Hoa Kỳ thuộc địa hóa đảo 26 tháng 3 năm 1935 đến 7 tháng 2 năm 1942 dưới thẩm quyền của hai trưởng ban kế tiếp đặc trách Vụ Thuộc địa Baker, Howland và Jarvis. Một tiềm thủy đỉnh Nhật Bản trồi lên mặt nước ngoài bờ tây của đảo lúc bắt đầu Chiến tranh thế giới thứ hai. Những người thực dân cứ tưởng là của Hoa Kỳ đến để rước họ nên họ tập trung ra bờ biển nhưng họ bị pháo kích. Rất may là không có thương vong. Tất cả mọi người trên đảo được di tản vào tháng 2 năm 1942.
Khu định cư Millersville nằm ở phía tây của đảo là nơi có cư dân ở và có một trạm thời tiết từ năm 1935 là năm đảo được thuộc địa hóa cho đến Chiến tranh thế giới thứ hai khi nó bị bỏ rơi. Khu định cư này sau đó có người ở trở lại là năm 1957 bởi các khoa học gia thuộc nhóm Năm Địa cầu Quốc tế nhưng sau đó bị bỏ hoang vào 1958.
Từ 27 tháng 6 năm 1974 Đảo Jarvis được quản lý bởi Cục Bảo vệ Cá và Hoang dã Hoa Kỳ. Vào đảo cần có giấy phép sử dụng đặc biệt và chỉ dành riêng cho các khoa học gia và các nhà giáo dục mà thôi. Đảo được viếng thăm thường xuyên bởi Cục Bảo vệ Cá và Hoang dã Hoa Kỳ và Lực lượng Tuần Duyên Hoa Kỳ.
Cục Bảo vệ Cá và Hoang dã Hoa Kỳ dựng bản "Không được xâm phạm"
Bờ biển Đảo Jarvis
Eupithecia delozona

| Eupithecia delozona> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Eupithecia
Loài (species): E. delozona
Danh pháp hai phần
Eupithecia delozona Prout, 1926 
Eupithecia delozona là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  “Taxapad”. Bản gốc lưu trữ ngày 11 tháng 8 năm 2018. Truy cập ngày 5 tháng 7 năm 2014.
↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Platysenta agalla

| Platysenta agalla> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Platysenta
Loài (species): P. agalla
Danh pháp hai phần
Platysenta agalla Dognin, 1897 
Platysenta agalla là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Pleurocope wilsoni

| Pleurocope wilsoni> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Pleurocopidae
Chi (genus): Pleurocope
Loài (species): P. wilsoni
Danh pháp hai phần
Pleurocope wilsoni Kensley & Schotte, 2002 
Pleurocope wilsoni là một loài chân đều trong họ Pleurocopidae. Loài này được Kensley & Schotte miêu tả khoa học năm 2002.
Chú thích

↑  Schotte, M. (2010). Pleurocope wilsoni Kensley & Schotte, 2002. In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=256333
Đồ họa thông tin

Đồ họa thông tin (tiếng Anh: infographic, là từ ghép của Information graphic), là sự kết hợp thông tin ngắn gọn với hình ảnh minh họa và màu sắc sinh động, bắt mắt để có thể truyền đạt thông tin nhanh và rõ ràng hơn.
Đồ họa thông tin còn được hiểu là dạng "thiết kế đồ họa thông tin" để trình bày thông tin, dữ liệu hoặc kiến thức phức tạp một cách nhanh và rõ ràng, hình ảnh hóa các thông tin, dữ liệu phức tạp thông qua sự kết hợp và lồng ghép các yếu tố như biểu tượng, kí hiệu, bản đồ… để từ đó có thể thấy được xu hướng và đặc điểm của thông tin được nói đến.
Thiết kế đồ họa thông tin thường bị giới hạn ở phần chữ viết nên Đồ họa thông tin tập trung diễn đạt các thông tin cần nói bằng hình ảnh nhiều hơn. Với thông tin dạng đồ họa, các đơn vị kinh doanh trong lĩnh vực khoa học, toán học hay các lĩnh vực phức tạp khó truyền đạt thông tin như nghiên cứu thị trường, xây dựng, y tế sẽ dễ dàng diễn giải các số liệu, tài liệu chuyên ngành của mình một cách ngắn gọn và dễ hiểu.
Các dạng triển khai đồ họa thông tin

Giải thích vấn đề/khái niệm
Dạng này giúp đơn giản hóa các khái niệm phức tạp, thể hiện các ví dụ trực quan, tinh gọn hơn và được sử dụng khi doanh nghiệp muốn trình bày ý tưởng nội dung đến khách hàng. Dạng này hỗ trợ doanh nghiệp trong nhiều trường hợp các định nghĩa quá phức tạp, khó nhớ, khó liên tưởng bằng hình ảnh và bắt mắt. Bên cạnh đó, các nhà quản lý, lãnh đạo dùng hình thức này để truyền đạt tầm nhìn, nhiệm vụ trong từng giai đoạn theo một cách sáng tạo và gần gũi.
Trình bày quy trình
Dạng quy trình có ích trong việc đơn giản hóa các bước trong một quy trình. Nội dung dạng này thường ngắn gọn, tập trung phát triển các bước và nội dung chính thông qua những keyword ngắn gọn, giúp doanh nghiệp diễn giải quy trình làm việc đến khách hàng một cách trực quan, có hệ thống.
Giải thích tiến trình
Khác với mục tiêu thể hiện nội dung về quy trình, đồ họa thông tin thể hiện tiến trình khi có nhiều đối tượng nội dung hơn.
Ví dụ: Tiến hình mua của khách hàng, nhiều hành trình mua tương ứng với trường hợp và nhóm khách hàng.
So sánh đối tượng
Đây là dạng phổ biến để doanh nghiệp sử dụng khi so sánh về các đặc tính nổi trội của sản phẩm, loại hình dịch vụ công ty và đối thủ cạnh tranh. Một bài phân tích hoặc báo cáo chuyên sâu thường đường đính kèm để giải thích và minh chứng cho nội dung được diễn giải trên đồ họa thông tin.
Tóm tắt báo cáo
Dạng đồ họa thông tin báo cáo cho khách hàng của doanh nghiệp thông tin cốt lõi nhất kèm số liệu cụ thể được chọn lọc. Tóm tắt báo cáo thường sẽ được gửi đính kèm với bản giải thích báo cáo chi tiết.
Sơ đồ tư duy
Dạng sơ đồ tư duy hỗ trợ việc thể hiện ý tưởng khi nội dung có cấu trúc phức tạp. Nhiều ý chính và phụ được thể hiện trên nhiều nhánh lớn và nhỏ. Bên cạnh đó, dạng sơ đồ tư duy còn được sử dụng với mục đích làm nổi bật ý chính, tầm quan trọng của vật thể chính.
Trình bày kế hoạch
Những ưu điểm của dạng trình bày đồ họa thông tin cho nội dung về kế hoạch là thể hiện rõ ý tưởng, mục tiêu kinh doanh để doanh nghiệp tham chiếu; thể hiện logic lộ trình thực hiện (mốc thời gian, đội ngũ nhân sự, chi phí); thể hiện kỳ vọng tăng trưởng và đánh giá tình hình.
Thống kê số liệu
Dạng này được sử dụng nhiều trong tiếp thị kỹ thuật số vì đặc điểm phân tích dữ liệu lớn. Thống kê số liệu có ưu điểm như hình thức dễ thể hiện bảng biểu; mô phỏng quy mô, mức độ tác động của số liệu; mô tả kèm hình ảnh cô đọng, sinh động.
Trình bày đặc trưng địa lý
Đồ họa thông tin được sử dụng sử dụng các cách mô tả như hiệu ứng chuyển màu, đường nét đứt mô tả, tông màu phân biệt để thay thế mô tả nhân khẩu, vị trí và tận dụng hình ảnh bản đồ.
Ưu điểm của dạng này gồm tùy chỉnh thiết kế theo từng khu vực; thể hiện nhiều dạng nội dung (mật độ dân số, mức thu nhập, tỷ lệ biết chữ, hoạt động kinh doanh, khung thuế,...); tham chiếu, so sánh các đối tượng cùng một thời điểm
Cách tạo một Đồ họa thông tin

Ngày nay, để tạo một Đồ họa thông tin đối với doanh nghiệp không còn khó. Doanh nghiệp có thể linh hoạt thuê một agency ngoài để tạo nên một Đồ họa thông tin quan trọng, thể hiện được giá trị của thương hiệu đối với khách hàng mục tiêu. Hay với những bài đăng nhỏ hơn, nhân sự marketing của doanh nghiệp có thể tự làm bằng các website hỗ trợ thiết kế đồ họa thông tin với rất nhiều mẫu template như Canva, Venngage, Piktochart hay Befunky.
Để tạo ra một Đồ họa thông tin tốt đòi hỏi độ chính xác cao và thời gian cập nhật kịp thời,... Chính vì thế, doanh nghiệp cần sử dụng một bản phác thảo đồ họa thông tin. Các bước tạo ra một Đồ họa thông tin thường bao gồm:
Chọn một chủ đề thú vị
Tiến hành nghiên cứu
Xác định phương pháp thu thập dữ liệu
Triển khai các tiêu đề, tiêu đề, tiêu đề phụ và những phát hiện chung.
Triển khai các ghi chú thiết kế cho bộ phận thiết kế.
Lợi ích

Khi sử dụng đồ họa thông tin có những lợi ích như sau:
Thông tin trở nên hấp dẫn và dễ nhớ hơn.
Trình bày những số liệu quan trọng một cách súc tích.
Dễ hiểu.
Thu hút sự chú ý và không gây nhàm chán.
Dễ tiếp cận.
Tạo sự thích thú và thuyết phục hơn.
Thông tin truyền đạt rõ ràng.
Ứng dụng vào tiếp thị nội dung > Ảnh hưởng

Đồ họa thông tin được thống kê và chứng minh rất hiệu quả trong việc truyền tải nội dung, giúp người đọc dễ dàng ghi nhớ hơn vì với một nội dung, người đọc thường chỉ nhớ 20% thông tin dạng chữ, và 90% thông tin lưu giữ trong não dưới dạng hình ảnh và những hình ảnh có màu sắc tăng giúp tăng khả năng sẵn lòng đọc lên 80%. Bên cạnh đó, bộ não con người xử lý hình ảnh nhanh hơn dạng chữ 3 lần, và 40% trong số người đọc sẽ phản ứng tốt hơn so với thông tin dưới dạng chữ, chính vì thế đồ họa thông tin giúp các thông tin tiếp thị truyền thông xã hội của doanh nghiệp được tiếp nhận tốt hơn, dễ dàng hơn, và tạo ra sức ảnh hưởng lớn. Đồ họa thông tin cũng có thể trở thành một thông tin viral được chia sẻ rộng rải trên mạng xã hội khi đó doanh nghiệp chỉ cần thúc đẩy tiếp thị lan truyền (viral marketing) để đạt hiệu quả tối ưu.
Ứng dụng vào tiếp thị nội dung > Cấu trúc

Cấu trúc của một Đồ họa thông tin khi sử dụng trong tiếp thị nội dung của doanh nghiệp sẽ có các cách thể hiện khác nhau, các nguyên tắc trình bày trong một Đồ họa thông tin sẽ bị ràng buộc bởi brand guideline (bộ nhận diện) thương hiệu của doanh nghiệp để có sự đồng nhất về mặt hình ảnh, nội dung, màu sắc với thương hiệu trên các kênh truyền thông. Từ đó, khách hàng có thể nhận diện thương hiệu dễ dàng hơn. Các lưu ý khi dùng đồ họa thông tin để trực quan hóa dữ liệu trong tiếp thị của doanh nghiệp:
Kiểu chữ: Một số kiểu chữ sẽ thể hiện tốt trong vai trò là tiêu đề hoặc chú thích mở rộng, số còn lại sẽ thể hiện tốt khi trình bày cho phần nội dung chính của đồ họa thông tin. Cần tạo một hệ thống phân cấp ngay khi dùng các kiểu chữ bằng cách định dạng chữ bằng màu sắc hay kích cỡ, hay dùng kiểu chữ đặc biệt để nhấn mạnh vào nội dung quan trọng cần khán giả chú ý đến.
Màu sắc: Tuy đồ họa thông tin cần tuân thủ theo brand guideline tuy nhiên không nhất thiết chỉ sử dụng dụng một số màu sắc hạn chế như trong brand guideline vì điều này sẽ giảm bớt tính trực quan khi thể hiện thông tin của đồ họa thông tin. Điều quan trọng là cần sử dụng màu sắc nổi bật, bắt mắt, dễ phân biệt với nhau trong trình bày đồ họa thông tin. Một điều quan trọng là không sử dụng màu nền có thể gây chìm với logo thương hiệu của doanh nghiệp.
Tông giọng: Hình ảnh, hình minh họa và văn bản xuất hiện trên đồ họa thông tin sẽ truyền tải một thông điệp mà doanh nghiệp muốn hướng đến khách hàng. Nội dung của thông điệp cần có một tông giọng hợp lý để có thể trình bày tốt nhất đến khách hàng. Có thể văn phong hài hước để thu hút sự chú ý, hay trang trọng để thể hiện tính bổ ích của nội dung trong Infographic.
Logo: Đồ họa thông tin là một dạng tài sản của thương hiệu chính vì thế logo phải luôn xuất hiện trên đây.
Ngoài ra, doanh nghiệp cần phải tìm hiểu đối tượng mục tiêu mà thông điệp trên đồ họa thông tin muốn hướng đến là ai để có thể điều chỉnh các yếu tố trên phù hợp với thị hiếu và sở thích của họ.
Ứng dụng vào tiếp thị nội dung > Ví dụ

Cách sử dụng đồ họa thông tin để tăng cường tiếp thị nội dung rất đa dạng, sau đây là một số ví dụ các doanh nghiệp sử dụng đồ họa thông tin trong tương tác với khách hàng của họ:
Đồ họa thông tin của Yo!Kart - một nền tảng thương mại điện tử trực quan hóa một loạt các số liệu thống kê liên quan đến mua sắm trực tuyến bằng biểu đồ thanh. Một cách thể hiện rõ ràng kết hợp giữa các số liệu và hình ảnh.
Đồ họa thông tin tóm tắt lại chiến dịch CSR của Coca Cola trong việc nỗ lực hồi sinh vườn quốc gia Tràm Chim, qua đó có một cái nhìn toàn diện về hành trình 10 năm mang đến nước sạch của doanh nghiệp này.
Đồ họa thông tin của IBM với tên Online Retail with Dad. Với đồ họa thông tin này IBM đã chia sẻ một số thông tin kinh doanh của mình trong nhân ngày Ngày của Cha năm 2015. Với thiết kế thú vị và theo mùa, đồng thời sử dụng phông chữ và màu sắc đặc trưng của thương hiệu.
Đồ họa thông tin của tờ báo nổi tiếng National Geographic - Redefining the Dome. Đồ họa thông tin này đưa ra thông tin về giáo dục, với các kiến thức cực kỳ chi tiết về mái vòm. Với hình ảnh minh họa chân thực và các đoạn cắt cảnh hữu ích, cũng như tính năng cuộn tương tác của nó, đó là sự kết hợp hoàn hảo của hình thức và chức năng của đồ họa thông tin.
Đồ họa thông tin của thương hiệu VIM đến từ Unilever. Đây là dự án CSR tổ chức sự kiện xây dựng nhà vệ sinh sạch sẽ và an toàn cho trẻ em. Những đồ họa thông tin được sử dụng cho bối cảnh lớn trong sự kiện với 3 khái niệm cho 3 bố cục: Hiện trạng nhà vệ sinh ở Việt Nam và trên thế giới, sự thật về vi trùng, sự bất ngờ về nhà vệ sinh.
Đồ họa thông tin trong các thông tin mà WHO - tổ chức sức khỏe thế giới thường xuyên sử dụng để tuyên truyền và đưa ra các khuyến cáo cho người dân.
Tầng Tournai

| Hệ/ Kỷ | Thống/ Thế | Bậc/ Kỳ | Tuổi  (Ma) | Tuổi  (Ma) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Permi | Cisural | Assel | trẻ hơn | trẻ hơn |
| Carbon | Pennsylvania | Gzhel | 298.9 | 303.7 |
| Carbon | Pennsylvania | Kasimov | 303.7 | 307.0 |
| Carbon | Pennsylvania | Moskva | 307.0 | 315.2 |
| Carbon | Pennsylvania | Bashkiria | 315.2 | 323.2 |
| Carbon | Mississippi | Serpukhov | 323.2 | 330.9 |
| Carbon | Mississippi | Visé | 330.9 | 346.7 |
| Carbon | Mississippi | Tournai | 346.7 | 358.9 |
| Devon | Muộn | Famenne | già hơn | già hơn |
Phân chia kỷ Carbon theo ICS năm 2017.
Tầng Tournai là một trong ba tầng động vật thuộc thế Mississippi của kỷ Than Đá. Nó kéo dài từ khoảng 359,2±2,5 triệu năm trước (Ma) tới 345,4±2,1 Ma. Diễn ra trước nó là tầng Famenne còn diễn ra sau nó là tầng Visé. Trong thời gian thuộc tầng Tournai, các cánh rừng cổ đại được hình thành và chết đi, tạo ra một tầng chứa các dạng nhiên liệu chứa cacbon như than đá, dầu mỏ và các nhiên liệu hóa thạch khác. Tên gọi của tầng này do André Dumont đặt ra năm 1832 theo tên của thành phố Tournai (Doornik) của Bỉ. GSSP chính thức của ICS nằm gần đỉnh núi La Serre ở đông nam dãy núi Montagne Noire, Pháp. Mốc đánh dấu sự bắt đầu của tầng này là sự xuất hiện lần đầu tiên của loài động vật răng nón với danh pháp Siphonodella sulcata. Mốc đánh dấu sự kết thúc vẫn chưa được chọn chính thức, tuy một số nhà địa chất coi đó là thời điểm xuất hiện lần đầu tiên của loài trùng thoi có danh pháp Eoparastaffella simplex (thuộc bộ Trùng thoi (Fusulinida), ngành Trùng lỗ (Foraminifera)).
Đại Vizia

Đại tể tướng (Tiếng Ottoman Thổ Nhĩ Kỳ: صدر اعظم; Sadr-i-Azam) hoặc Vezier-i-Azam (Ottoman Thổ Nhĩ Kỳ: وزیر اعظم), là các vị quan trực tiếp giúp việc cho Sultan cai quản triều chính của quốc gia Ottoman.
Từ gốc

"Vizir" nguyên gốc từ chữ Arab vezîr-i âzam nghĩa là "gánh nặng", về sau phát triển nghĩa thành "trách nhiệm" hoặc "kéo tải". Azam có nghĩa là "lớn hơn".
Lịch sử hình thành

Sau khi Đế quốc được thành lập, quốc vương đầu tiên là Osman Gazi quyết định cử một "cố vấn" (tiếng Thổ Nĩ Kì: görevli bulunmamaktaydı) sẽ cùng ông kiểm soát chính quyền trung ương thời sơ khởi. Về sau, chức "cố vấn" được đổi thành "Đại tể tướng" Ottoman. Con trai thứ năm của Osman, Alaeddin được cử làm Đại Vizir đầu tiên vào năm 1320. Dưới thời Murad I (ông này lần đầu tiên tự xưng là Sultan Ottoman) và các sultan kế nhiệm, chức Đại Vizir phần lớn lọt vào tay của các dòng họ phong kiến lớn như Çandarlı, Sokollu có nhiều quyền lực lớn. Trong năm trị vì đầu tiên của Sultan Bayezid I, các đội quân Janissary (cấm vệ quân) nhiều lần tấn công Byzantine. Đến thời Mehmed II, Đại tể tướng được Sultan trao nhiều quyền hạng và được xem là "phó vương", thay sultan quản lý mọi việc trong cung đình, kể cả đối ngoại. Thời Suleiman I, lần đầu tiên Pargalı Ibrahim Pasha - một cách trái với truyền thống của hasodabaşılık đã được nâng lên Đại tể tướng.
Quyền hạn của Đại Vizir bị suy yếu và tan rã trước sự xâm nhập của phương Tây.
Epidendrum scutella

| Epidendrum scutella> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Epidendrum
Loài (species): E. scutella
Danh pháp hai phần
Epidendrum scutella Lindl. 
Epidendrum scutella là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Lindl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1844.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Epidendrum scutella”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Wibelia pectinalis

| Wibelia pectinalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
Họ (familia): Davalliaceae
Chi (genus): Wibelia
Loài (species): W. pectinalis
Danh pháp hai phần
Wibelia pectinalis F, 1850 
Wibelia pectinalis là một loài dương xỉ trong họ Davalliaceae. Loài này được F mô tả khoa học đầu tiên năm 1850.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Wibelia pectinalis”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.
Weissia welwitschii

| Weissia welwitschii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Bộ (ordo): Pottiales
Họ (familia): Pottiaceae
Chi (genus): Weissia
Loài (species): W. welwitschii
Danh pháp hai phần
Weissia welwitschii Schimp., 1876 
Weissia welwitschii là một loài rêu trong họ Pottiaceae. Loài này được Schimp. mô tả khoa học đầu tiên năm 1876.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Weissia welwitschii”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2014.
Eupithecia delzurata

| Eupithecia delzurata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Eupithecia
Loài (species): E. delzurata
Danh pháp hai phần
Eupithecia delzurata Cassino & Swett 1922 
Eupithecia delzurata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Đường sắt trên cao

Đường sắt trên cao Liverpool, tháng 5 năm 1951.
Tàu NS 93 trên một phần trên cao của tuyến số 5 của Tàu điện ngầm Santiago.
Hai chuyến tàu Wuppertal Schwebebahn gặp nhau phía trên đường
Đường sắt trên cao (còn được gọi là tàu El hoặc gọi tắt là El) là một tuyến tàu tốc hành với các đường ray nằm trên cao so với mặt đường trên một cầu cạn hoặc kết cấu trên cao khác (thường được xây dựng bằng thép, gang, bê tông hoặc gạch). Đường sắt có thể là đường sắt khổ rộng, tiêu chuẩn hoặc hẹp, đường sắt hạng nhẹ, một ray hoặc đường sắt treo. Đường sắt trên cao thường được tìm thấy ở các khu vực đô thị, nếu không sẽ có các giao lộ đường sắt. Thông thường, các đường ray của đường sắt trên cao chạy trên cầu cạn bằng thép có thể được nhìn thấy từ mặt đường.
Lịch sử

Đường sắt trên cao sớm nhất được xuất hiện là Đường sắt London và Greenwich trên một cầu cạn bằng gạch gồm 878 vòm, được xây dựng từ năm 1836 đến năm 1838. 2,5 dặm (4,0 km) đầu tiên của Đường sắt London và Blackwall (1840) cũng được xây dựng trên một cầu cạn. Trong những năm 1840, có một số kế hoạch khác về đường sắt trên cao ở London nhưng không bao giờ thành hiện thực.
Từ cuối những năm 1860 trở đi, đường sắt trên cao trở nên phổ biến ở các thành phố của Hoa Kỳ. Đường sắt West Side và Yonkers Patent Railway ở New York hoạt động với xe cáp từ năm 1868 đến năm 1870, sau đó được vận chuyển bằng đầu máy. Tiếp theo là Đường sắt Manhattan vào năm 1875, Đường sắt trên cao South Side, Chicago (1892–), và các tuyến Đường sắt trên cao Boston (1901–). Bản thân hệ thống vận chuyển Chicago được biết đến với cái tên "L", viết tắt của "elevated". Berlin Stadtbahn (1882) và Vienna Stadtbahn (1898) cũng chủ yếu ở trên cao.
Đường sắt trên cao chạy điện đầu tiên là Đường sắt trên cao Liverpool, hoạt động qua các bến tàu Liverpool từ năm 1893 đến năm 1956.
Tại London, Đường sắt nhẹ Docklands là một tuyến đường sắt trên cao hiện đại được khai trương vào năm 1987 và kể từ đó, đã được mở rộng. Các chuyến tàu không có người lái và tự động.
Một tuyến đường sắt trên cao hiện đại khác là tuyến Yurikamome không người lái của Tokyo, được khai trương vào năm 1995.
Hệ thống > Hệ thống một ray

Hầu hết các đường sắt một ray là đường sắt trên cao, chẳng hạn như Hệ thống Monorail Disneyland (1959), Tokyo Monorail (1964), Sydney Monorail (1988–2013), KL Monorail, Las Vegas Monorail và São Paulo Monorail. Nhiều tuyến đường sắt đệm từ cũng được nâng cao.
Hệ thống > Đường sắt treo

Trong những năm 1890, có một số quan tâm đến đường sắt treo, đặc biệt là ở Đức, với Schwebebahn Dresden, (1891–) và Wuppertal Schwebebahn (1901). Đường sắt treo H-Bahn được xây dựng ở Dortmund và sân bay Düsseldorf, năm 1975. Đường sắt treo Memphis mở cửa vào năm 1982.
Đường sắt treo thường là một ray; Shonan Monorail và Chiba Urban Monorail ở Nhật Bản, mặc dù có tên gọi như vậy, lại là đường sắt treo.
Hệ thống > Hệ thống vận chuyển con người

Xe vận chuyển người hay xe vận chuyển người tự động (APM) là một loại hệ thống vận tải khối lượng lớn, được tách biệt cấp không người lái. Thuật ngữ này thường chỉ được sử dụng để mô tả các hệ thống đóng vai trò như hệ thống vòng lặp hoặc hệ thống trung chuyển, nhưng đôi khi được áp dụng cho các hệ thống tự động phức tạp hơn đáng kể. Tương tự như đường ray đơn, công nghệ Bombardier Innovia APM chỉ sử dụng một đường ray để dẫn phương tiện đi dọc theo đường dẫn. APM rất phổ biến tại các sân bay và có hiệu quả trong việc giúp hành khách nhanh chóng đến cổng của họ. Một số hệ thống APM trên cao tại các sân bay bao gồm PHX Sky Train tại Sân bay Quốc tế Phoenix Sky Harbour; AeroTrain tại Sân bay Quốc tế Kuala Lumpur; và Hệ thống Đưa đón Theo dõi tại Sân bay London Gatwick, Vương quốc Anh.