stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Sukhoi Su-57
Dự án liên quan

Để có thêm kinh phí nghiên cứu Sukhoi Su-57, Nga đã cùng hợp tác với Ấn Độ trong dự án FGFA nhằm chế tạo một phiên bản máy bay tàng hình hai chỗ ngồi, nhưng hợp đồng trị giá 9 tỷ USD chế tạo máy bay tiêm kích tàng hình Ấn Độ thế hệ thứ năm trên cơ sở Sukhoi Su-57 đã bị tạm ngừng. Phía Ấn Độ đánh giá FGFA không đáp ứng được yêu cầu của họ: Máy bay phải trang bị các hệ thống rađa hàng không có kích cỡ nhỏ nhưng lại phải có khả năng hoạt động ưu việt hơn so với dòng máy bay thế hệ năm F-35 Lightning II của Mỹ. Mặt khác, thiết kế của FGFA cũng thiếu khả năng bảo dưỡng tổng đoạn theo từng mô-đun dẫn tới việc chi phí sử dụng và bảo dưỡng đắt đỏ trong tương lai. Bộ Quốc phòng Ấn Độ cho rằng FGFA không có bất kỳ công nghệ độc đáo nào hơn hẳn các máy bay phương Tây như F-35 và F-22. Sự chậm trễ của chương trình FGFA có nguyên nhân bởi New Delhi và Moskva không đồng ý về nhiều khía cạnh cơ bản của dự án phát triển chung bao gồm chia sẻ công việc và chi phí, công nghệ máy bay cũng như số lượng máy bay được đặt hàng. Sau khi đánh giá nguyên mẫu PAK FA T-50, Ấn Độ nhận thấy máy bay có hơn 40 vấn đề kỹ thuật, trong đó có những điểm yếu trong động cơ, tàng hình và vũ khí. Nguyên nhân quan trọng nhất được cho là Nga giữ kín sơ đồ thiết kế, không chuyển giao các công nghệ quan trọng cho Ấn Độ, trong khi Ấn Độ lại muốn tự nâng cấp máy bay chiến đấu mới mà không cần sự hỗ trợ của Nga trong tương lai.
Có báo cáo rằng Ấn Độ và Nga đang hợp tác nghiên cứu nâng cấp Su-35 với công nghệ tàng hình (tương tự như F-15 Silent Eagle) như là một lựa chọn hợp lý hơn cho FGFA.
Tuy nhiên, Ấn Độ cũng gợi ý rằng dự án có thể được nối lại vào thời điểm sau này, khi Sukhoi Su-57 đã được sản xuất và đi vào hoạt động trong Không quân Nga. Dù vậy, trang web Avia của Nga cho biết, Bộ Quốc phòng Ấn Độ cuối cùng đã tuyên bố từ bỏ hoàn toàn máy bay chiến đấu tàng hình thế hệ năm Sukhoi Su-57 của Nga. Đây được xem là dấu chấm hết không chỉ đối với chương trình liên doanh hợp tác chế tạo tiêm kích tàng hình FGFA (phiên bản hai chỗ ngồi của Su-57) mà còn đóng lại cánh cửa cho triển vọng nhập khẩu nguyên chiếc Su-57 trong tương lai. Thay thế cho dự án FGFA, Tổ chức Nghiên cứu và Phát triển Quốc phòng Ấn Độ (DRDO) mới đây đã giới thiệu chính thức về dự án tiêm kích tàng hình nội địa mang tên AMCA của nước này. Trước đây có nhận định cho rằng Ấn Độ sẽ tạm thời mua động cơ Nga đang dùng cho Su-57 để tích hợp lên máy bay AMCA nhưng phương án trên không được Ấn Độ phê duyệt do động cơ AL-41F1S lực đẩy không đủ để bay siêu âm toàn hành trình và cũng không có khả năng che giấu tín hiệu hồng ngoại, với mức độ bộc lộ quá cao thì máy bay sẽ dễ bị phát hiện bởi thiết bị trinh sát quang điện tử. Động cơ Izdeliye 30 mới hơn dành cho Sukhoi Su-57 vẫn chưa hoàn thiện ở thời điểm đó, do vậy Ấn Độ đã thông báo hai phi đội AMCA đầu tiên sẽ lắp động cơ GE 414 của Mỹ.
Sản xuất > Giá thành

Su-57 bán cho Không quân Nga có giá khoảng 42 triệu USD chưa bao gồm vũ khí (thời giá năm 2020). Đây là mức giá khá rẻ, cao hơn không đáng kể so với Su-35 (khoảng 40 triệu USD chưa bao gồm vũ khí), trong khi lại rẻ hơn nhiều so với các máy bay chiến đấu thế hệ 5 của Mỹ (theo thời giá năm 2020, F-22 có giá 175 triệu USD chưa bao gồm vũ khí, F-35 có giá khoảng 85-110 triệu USD chưa bao gồm vũ khí).
Lịch sử chiến đấu

Ngày 9/6/2022, 4 chiếc Su-57 đã được Nga triển khai trong cuộc tấn công Ukraine, theo đó các máy bay liên kết và phối hợp tiêu diệt các hệ thống phòng không của đối phương. Việc kết hợp mạng lưới 4 máy bay trong một không gian thông tin duy nhất, truyền dữ liệu định vị và tham số mục tiêu theo thời gian thực đã gia tăng hiệu quả tìm kiếm và tiêu diệt mục tiêu. Đồng thời, thông qua nhiệm vụ này, phía Nga cũng xác nhận được Su-57 có mức độ phản xạ radar thấp.
Đặc điểm kỹ thuật (Sukhoi T-50 PAK FA)

Vì chiếc máy bay đang được phát triển, những đặc điểm kỹ thuật này mới là tạm thời và được lấy theo những ước tính từ những hình ảnh có được.
Đặc điểm kỹ thuật (Sukhoi T-50 PAK FA) > Đặc điểm chung

Phi hành đoàn: 1 người.
Chiều dài: 19,8 m (65,9 ft).
Sải cánh: 14 m (46,6 ft).
Chiều cao: 6,05 m (19,8 ft).
Diện tích cánh: 78,8 m² (848,1 ft).
Trọng lượng rỗng: 18.500 kg (40.785 lb).
Trọng lượng tải: 29.772 kg (65.636 lb).
Trọng tải hữu ích: 7.500 kg (tải trọng chiến đấu-lượng vũ khí mang theo) (16.534 lb).
Trọng lượng cất cánh tối đa: 37.000 kg (81.570 lb).
Đặc điểm kỹ thuật (Sukhoi T-50 PAK FA) > Động cơ

Kiểu động cơ: 2× Động cơ tuốc bin phản lực cánh quạt AL-41F1 turbofan phiên bản nguyên mẫu lực đẩy 147 kN (33,047 lbf). Phiên bản F1-A sau này có lực đẩy 175 kN (39,340 lbf).
Tính năng hoạt động
Tốc độ tối đa: Mach 2+ =
2.600 km/h (1,615 mph; ở độ cao 17,000 m hay 45,000 ft)
Tốc độ bay tuần tra: 1.300 - 1.800 km/h (808 - 1.118 mph)
Tầm bay tối đa: 3.500 km (cận âm) 1.500 km (siêu âm)
Trần bay: 20.000 m (65,616 ft)
Tốc độ leo cao: 384 m/giây (1259 ft/giây)
Chất tải cánh: 330 (thông thường) – 470 (tối đa) kg/m² (67(thông thường) – 96 (tối đa) lb/ft²)
Lực đẩy/trọng lượng: 1.01
Đặc điểm kỹ thuật (Sukhoi T-50 PAK FA) > Vũ khí

Pháo: Phiên bản nguyên mẫu thử nghiệm không được trang bị. Dự tính sẽ trang bị 1 pháo GSh-30-1 30 mm.
Điểm treo vũ khí: 12 giá treo, gồm 6 giá treo đặt trong 2 khoang vũ khí ẩn trong thân, và 6 giá treo ở cánh bên ngoài cho các tên lửa không đối không nhưng thường là treo thùng dầu phụ.
Tải trọng vũ khí tối đa là khoảng 14 - 16 tấn. Các vũ khí dự tính máy bay có thể mang theo:
Tên lửa không đối không
AA-12 Adder (R-77 hay RVV-AE)
AA-11 Archer (R-73)
AA-10C Alamo (R-27ER1)
AA-10D Alamo (R-27ET1)
Tên lửa không đối đất và đối hải
AS-17 Krypton (Kh-31)
AS-16 Kickback (Kh-15)
AS-10 Karen (Kh-25ML)
AS-14 Kedge (Kh-29)
AS-15 Kent (Kh-55)
AS-13 Kingbolt (Kh-59)
Kh-47M2 Kinzhal (biến thể thu nhỏ)
Bom
KAB-500L
KAB-1500 bom dẫn đường bằng laser/TV
FAB-100/250/500/750/1000
Đặc điểm kỹ thuật (Sukhoi T-50 PAK FA) > Hệ thống điện tử

Radar mảng pha băng X AESA N050: Tầm quét 400 km, theo dõi 60 mục tiêu và đồng thời tiêu diệt 16.
Radar mảng pha băng L AESA: Chuyên phát hiện mục tiêu tàng hình.
Hệ thống đối kháng điện tử ECM
Hệ thống điện tử tích hợp gồm:
Thiết bị tìm kiếm hồng ngoại (FLIR) OLS-50M
Thiết bị nhiễu hồng ngoại 101KC-D
Thiết bị ra đa quang học 101KC-B
Thiết bị quang học 101KC-Y
Thiết bị dẫn đường không đối đất KS-101-H
Diện tích phản xạ ra đa: không rõ (có ước tính cho là khoảng 0,1 m²)
Máy bay thực nghiệm Sukhoi Su-47 (máy bay thử nghiệm kỹ thuật cho PAK FA)
Sukhoi T-50 nhìn từ phía trước
Sơ đồ
Courtland, Wisconsin

| Courtland, Wisconsin |
| --- | --- |
—  Thị trấn  —
 
 
 Vị trí trong Quận Columbia, Wisconsin
Courtland, Wisconsin
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Wisconsin
Quận: Columbia
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 510
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Courtland là một thị trấn thuộc quận Columbia, tiểu bang Wisconsin, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 510 người.
Chú thích

↑  “US Census ngày 1 tháng 7 năm 2009 est”.
↑  “All Incorporated Places: 2000 to 2009”.
1 2  “Population and Housing Occupancy Status: 2010 - State -- Place 2010 Census Redistricting Data (Public Law 94-171) Summary File”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 15 tháng 7 năm 2012.
Quận Clarke, Mississippi

| --- | --- |
Quận Clarke, Mississippi
Bản đồ
 Vị trí trong tiểu bang Mississippi
 Vị trí của tiểu bang Mississippi trong Hoa Kỳ
Thống kê
Thành lập: 1812
Quận lỵ: Quitman
TP lớn nhất: Quitman
Diện tích  - Tổng cộng  - Đất  - Nước:   693 mi² (1.795 km²) 691 mi² (1.790 km²) 2 mi² (5 km²), 0.31%
Dân số  - (2000)  - Mật độ:   17.955   26/mi² (10/km²)

Tòa án quận Clarke ở Quitman, Mississippi
Quận Clarke là một quận thuộc tiểu bang Mississippi, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo thẩm phán Joshua G. Clarke. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số người. Quận lỵ đóng ở Quitman6.
Địa lý

Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 693 dặm vuông Anh (1.794,9 km2) km2, trong đó có 2 dặm vuông Anh (5,2 km2) là diện tích mặt nước.
Địa lý > Các xa lộ chính

Interstate 59
U.S. Highway 11
U.S. Highway 45
Mississippi Highway 18
Địa lý > Quận giáp ranh

Quận Lauderdale (bắc)
Quận Choctaw, Alabama (đông)
Quận Wayne (nam)
Quận Jasper (tây)
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | Quận Lauderdale |  |  |
|  | Quận Jasper |  | Quận Choctaw, Alabama |  |
|  | Quận Jasper |    Clarke, Mississippi     | Quận Choctaw, Alabama |  |
|  | Quận Jasper |  | Quận Choctaw, Alabama |  |
|  |  | Quận Wayne |  |  |
Địa lý > Thông tin nhân khẩu

| Lịch sử dân số> Điều tra dân số | Lịch sử dân số> Số dân | Lịch sử dân số>  | Lịch sử dân số> %± |
| --- | --- | --- | --- |
| 1840 | 2.986 |  | — |
| 1850 | 5.477 |  | 834% |
| 1860 | 10.771 |  | 967% |
| 1870 | 7.505 |  | −303% |
| 1880 | 15.021 |  | 1.001% |
| 1890 | 15.826 |  | 54% |
| 1900 | 17.741 |  | 121% |
| 1910 | 21.630 |  | 219% |
| 1920 | 17.927 |  | −171% |
| 1930 | 19.679 |  | 98% |
| 1940 | 20.596 |  | 47% |
| 1950 | 19.362 |  | −60% |
| 1960 | 16.493 |  | −148% |
| 1970 | 15.049 |  | −88% |
| 1980 | 16.945 |  | 126% |
| 1990 | 17.313 |  | 22% |
| 2000 | 17.955 |  | 37% |
| 2009 (ước tính) | 17.207 |  |  |
MS Counties 1900-1990
Lathrolestes euryremus

| Lathrolestes euryremus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Lathrolestes
Loài (species): L. euryremus
Danh pháp hai phần
Lathrolestes euryremus Barron, 1994 
Lathrolestes euryremus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
Racosperma andrewsii

| Racosperma andrewsii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Racosperma
Loài (species): R. andrewsii
Danh pháp hai phần
Racosperma andrewsii (W. Fitzg.) Pedley, 2003 
Racosperma andrewsii là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (W. Fitzg.) Pedley mô tả khoa học đầu tiên năm 2003.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Racosperma andrewsii”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
Telephanus longulus

| Telephanus longulus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Silvanidae
Chi (genus): Telephanus
Loài (species): T. longulus
Danh pháp hai phần
Telephanus longulus Nevermann, 1931 
Telephanus longulus là một loài bọ cánh cứng trong họ Silvanidae. Loài này được Nevermann miêu tả khoa học năm 1931.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Herminia ventilabris

| Herminia ventilabris> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Herminia
Loài (species): H. ventilabris
Danh pháp hai phần
Herminia ventilabris Fabricius, 1787 
Herminia ventilabris là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Lathrolestes clypeatus

| Lathrolestes clypeatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Lathrolestes
Loài (species): L. clypeatus
Danh pháp hai phần
Lathrolestes clypeatus (Zetterstedt, 1838) 
Lathrolestes clypeatus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
Courtillers

| --- | --- |
 Courtillers
Courtillers

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Pays de la Loire
Tỉnh: Sarthe
Quận: La Flèche
Tổng: Sablé-sur-Sarthe
Xã (thị) trưởng: Dominique Leroy (2008–2014)
Thống kê
Độ cao: 34–55 m (112–180 ft)
Diện tích đất1: 7,24 km2 (2,80 dặm vuông Anh)
Nhân khẩu2: 803  (2006 )
 - Mật độ: 111/km2 (290/sq mi)
INSEE/Mã bưu chính: 72106/ 72300
1 Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 acre) cũng như các cửa sông.
2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
Courtillers là một xã thuộc tỉnh Sarthe trong vùng Pays-de-la-Loire tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 34-55 mét trên mực nước biển.
Rhynchospora amazonica

| Rhynchospora amazonica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Cyperaceae
Chi (genus): Rhynchospora
Loài (species): R. amazonica
Danh pháp hai phần
Rhynchospora amazonica Poepp. ex Kunth 
Rhynchospora amazonica là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được Poepp. ex Kunth miêu tả khoa học đầu tiên năm 1837.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Rhynchospora amazonica”. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2013.
Hibiscus lunariifolius

| Hibiscus lunariifolius> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malvales
Họ (familia): Malvaceae
Chi (genus): Hibiscus
Loài (species): H. lunariifolius
Danh pháp hai phần
Hibiscus lunariifolius Willd., 1800 
Hibiscus lunariifolius là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được Willd. mô tả khoa học đầu tiên năm 1800.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Hibiscus lunariifolius”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Ariotus subtropicus

| Ariotus subtropicus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Aderidae
Chi (genus): Ariotus
Loài (species): A. subtropicus
Danh pháp hai phần
Ariotus subtropicus Casey, 1895 
Ariotus subtropicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Aderidae. Loài này được Casey miêu tả khoa học năm 1895.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Telephanus megacephalus

| Telephanus megacephalus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Silvanidae
Chi (genus): Telephanus
Loài (species): T. megacephalus
Danh pháp hai phần
Telephanus megacephalus Nevermann, 1932 
Telephanus megacephalus là một loài bọ cánh cứng trong họ Silvanidae. Loài này được Nevermann miêu tả khoa học năm 1932.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Rhaebus fischeri

| Rhaebus fischeri> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Bruchidae
Chi (genus): Rhaebus
Loài (species): R. fischeri
Danh pháp hai phần
Rhaebus fischeri Lacordaire, 1845 
Rhaebus fischeri là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Lacordaire miêu tả khoa học năm 1845.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Cryphia ammochroa

| Cryphia ammochroa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Chi (genus): Cryphia
Loài (species): C. ammochroa
Danh pháp hai phần
Cryphia ammochroa Boursin, 1954 
Cryphia ammochroa là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Rhaebo

| Rhaebo |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Amphibia
Bộ (ordo): Anura
Họ (familia): Bufonidae
Chi (genus): Rhaebo Cope, 1862
Rhaebo là một chi động vật lưỡng cư trong họ Bufonidae, thuộc bộ Anura. Chi này có 9 loài và 11% bị đe dọa hoặc tuyệt chủng.
Madero

| Madero |
| --- | --- |
—  Đô thị  —
 
Quốc gia:  Mexico
Bang: Michoacán
Thủ phủ: Villa Madero
Dân số (2005)
 • Tổng cộng: 15.769
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Madero là một đô thị thuộc bang Michoacán, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 15769 người.
Lịch sử Argentina

Argentina là một quốc gia ở bờ biển phía nam của Nam Mỹ. Lịch sử của Argentina có thể được chia thành bốn phần chính: thời kỳ tiền Colombus hoặc lịch sử sơ khai (đến thế kỷ thứ mười sáu), thời kỳ thuộc địa (1530–1810), thời kỳ xây dựng quốc gia (1810-1880), và lịch sử của Argentina hiện đại (từ khoảng năm 1880).
Thời tiền sử trên lãnh thổ ngày nay của Argentina bắt đầu với những khu định cư đầu tiên của con người trên mũi phía nam của Patagonia khoảng 13.000 năm trước.
Lịch sử được viết ra bắt đầu với sự xuất hiện của các nhà biên niên sử Tây Ban Nha trong chuyến thám hiểm của Juan Díaz de Solís vào năm 1516 đến Río de la Plata, đánh dấu sự khởi đầu của sự chiếm đóng của Tây Ban Nha đối với khu vực này.
Năm 1776, Hoàng gia Tây Ban Nha thành lập Phó vương quốc Río de la Plata, gồm một loạt lãnh thổ mà từ đó, với cuộc Cách mạng tháng 5 năm 1810, bắt đầu quá trình hình thành dần dần một số quốc gia độc lập, bao gồm một quốc gia được gọi là Các tỉnh thống nhất của Río de la Plata. Với tuyên bố độc lập vào ngày 9 tháng 7 năm 1816 và sự thất bại quân sự của Đế quốc Tây Ban Nha vào năm 1824, một nhà nước liên bang được thành lập vào năm 1853–1861, ngày nay được gọi là Cộng hòa Argentina.
Thời kỳ tiền Columbus

Khu vực ngày nay được gọi là Argentina có dân cư tương đối thưa thớt cho đến thời kỳ thuộc địa của châu Âu. Những dấu vết sớm nhất của cuộc sống con người có niên đại từ thời kỳ đồ đá cũ, và có những dấu hiệu xa hơn trong thời kỳ đồ đá cũ và đồ đá mới. Tuy nhiên, các khu vực rộng lớn của nội địa và Piedmont dường như đã bị xóa sổ trong một thời kỳ khô hạn kéo dài từ 4000 đến 2000 trước Công nguyên
Nhà khảo cổ học người Uruguay Raúl Campá Soler đã chia các dân tộc bản địa ở Argentina thành ba nhóm chính: những người săn bắt thuần túy và những người hái lượm lương thực, (không có sự phát triển của đồ gốm); những người hái lượm và săn bắn tân tiến; và những người nông dân có gắn bó với loại hình đồ gốm. Nhóm người đầu tiên có thể được tìm thấy ở Pampas và Patagonia, và nhóm người thứ hai bao gồm Charrúa và Minuane và Guaraní.
Vào cuối thế kỷ 15, các bộ lạc bản địa của Quebrada de Humahuaca bị Đế chế Inca, dưới quyền Topa Inca Yupanqui, chinh phục để đảm bảo nguồn cung kim loại như bạc, kẽm và đồng. Sự thống trị của người Inca ở khu vực này kéo dài khoảng nửa thế kỷ và kết thúc với sự xuất hiện của người Tây Ban Nha vào năm 1536.
Thời kỳ thuộc địa Tây Ban Nha

Những người châu Âu đầu tiên đến khu vực này với chuyến đi từ Bồ Đào Nha năm 1502 của Gonçalo Coelho và Amerigo Vespucci. Vào khoảng năm 1512, João de Lisboa và Estevão de Fróis đã khám phá ra Rio de La Plata ở Argentina ngày nay, khám phá cửa sông của nó, liên lạc với người Charrúa, và mang đến những tin tức đầu tiên về "người dân vùng núi", đế chế Inca, thu được từ những người bản xứ địa phương. Họ cũng đi xa về phía nam đến Vịnh San Matias ở 42ºS, trên bờ biển phía bắc của Patagonia. Người Tây Ban Nha, dẫn đầu bởi Juan Díaz de Solís, đã đến thăm lãnh thổ ngày nay là Argentina vào năm 1516. Năm 1536, Pedro de Mendoza thành lập một khu định cư nhỏ tại vị trí của Buenos Aires ngày nay, và sau đó bị bỏ hoang vào năm 1541.
Khu định cư thứ hai được thành lập vào năm 1580 bởi Juan de Garay, và Córdoba vào năm 1573 bởi Jerónimo Luis de Cabrera. Những vùng đó là một phần của Phó vương quốc Peru, có thủ đô là Lima, và những người định cư đến từ thành phố đó. Không giống như các khu vực khác của Nam Mỹ, thuộc địa của cửa sông Río de la Plata không bị ảnh hưởng bởi bất kỳ cơn sốt vàng nào, vì nó không có bất kỳ kim loại quý nào để khai thác.
Các cảng tự nhiên trên cửa sông Río de la Plata không thể được sử dụng vì tất cả các chuyến hàng phải được thực hiện qua cảng Callao gần Lima, một điều kiện dẫn đến việc hàng lậu trở thành phương tiện thương mại bình thường ở các thành phố như Asunción, Buenos Aires, và Montevideo.
Người Tây Ban Nha đã nâng cao vị thế của khu vực này bằng cách thành lập Phó vương quốc Río de la Plata vào năm 1776. Đối tượng trung thành này bao gồm Argentina, Uruguay và Paraguay ngày nay, cũng như phần lớn Bolivia ngày nay. Buenos Aires, hiện đang nắm giữ hải quan của phân khu chính trị mới, đã trở thành một hải cảng hưng thịnh, khi doanh thu từ Potosí, hoạt động hàng hải ngày càng tăng về hàng hóa thay vì kim loại quý, sản xuất gia súc để xuất khẩu da và các sản phẩm khác, và những lý do chính trị khác, đã khiến nó dần trở thành một trong những trung tâm thương mại quan trọng nhất của khu vực.
Tuy nhiên, phó vương quốc chỉ tồn tại trong thời gian ngắn do thiếu sự gắn kết nội bộ giữa nhiều khu vực và thiếu sự hỗ trợ của Tây Ban Nha. Tàu từ Tây Ban Nha trở nên khan hiếm trở lại sau thất bại của Tây Ban Nha trong trận Trafalgar, điều này đã mang lại cho Anh quyền tối cao về hàng hải. Người Anh cố gắng xâm chiếm Buenos Aires và Montevideo vào các năm 1806 và 1807, nhưng đều bị Santiago de Liniers đánh bại cả hai lần. Những chiến thắng đó, đạt được mà không cần sự trợ giúp từ đại lục Tây Ban Nha, đã thúc đẩy sự tự tin của thành phố.
Sự bắt đầu của Chiến tranh Bán đảo ở Tây Ban Nha và việc vua Tây Ban Nha Ferdinand VII bị bắt đã tạo ra mối quan tâm lớn xung quanh sự trung thành của người dân. Người ta cho rằng, không có Vua, người dân ở Mỹ nên tự cai trị. Ý tưởng này dẫn đến nhiều nỗ lực nhằm xóa bỏ chính quyền địa phương tại Chuquisaca, La Paz, Montevideo và Buenos Aires, tất cả đều chỉ tồn tại trong thời gian ngắn. Một nỗ lực cách mạng khác, Cách mạng Tháng Năm năm 1810, đã diễn ra khi có thông tin cho rằng toàn bộ Tây Ban Nha, ngoại trừ Cádiz và León, đã bị chinh phục.