stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Ngựa Phú Yên
Sử dụng > Ngựa kéo

Trong vùng đồng bằng dùng xe một ngựa kéo. Gọi thẳng là xe ngựa chứ không gọi là xe thổ mộ. Thường thường một con ngựa kéo được 800kg, không kể trọng lượng chiếc xe. Hai bên mắt ngựa kéo xe có 2 lá vả che cho nó không nhìn thấy hai bên. Không có xe song mã, tứ mã, nhưng trèo lên xe ngựa cũng phải là hạng có tiền. Ngựa kéo xe trung bình mỗi ngày chạy hai chuyến khứ hồi trên lộ trình chừng 15 cây số, như Phú Lâm–Bàn Thạch, Phú Lâm–Phú Thứ, Tuy Hòa–Hòa Đa, La Hai–Chí Thạnh. Một số nơi tại Tuy Hòa, Tuy An có địa danh Bến Xe Ngựa.
Chăn nuôi

Từ lâu, Phú Yên đã nổi tiếng về chăn nuôi trâu, bò (bò Phú Yên), ngựa. Mục đích nuôi ngựa rất đa dạng. Ngày xưa, người ta nuôi ngựa dùng để kéo xe, thồ hàng. Con ngựa là phương tiện làm ăn, nhà có con ngựa cũng như bây giờ có chiếc xe máy. Người Phú Yên nuôi ngựa còn để buôn bán sang các vùng khác. Ngoài ra, cũng có người nuôi ngựa để tiến vua, để cưỡi chơi, để thi tài. Ngày nay ở Tuy An còn duy trì hội đua ngựa được tổ chức hằng năm với quy mô lớn. Nếu kết hợp "ngựa thể thao" với "ngựa du lịch" để lấy nguồn lợi đáng kể cho Phú Yên.
Nuôi ngựa nhàn hơn các loại gia súc khác. Việc tuyển chọn cũng khá đơn giản, không cầu kì như tại các trại chăn nuôi phục vụ cho ngành y, ngựa chỉ cần nhanh nhẹn, tướng mạo trông khỏe mạnh là có thể mua. Vì ngựa rất ít mắc bệnh tật, chỉ cần nghe tả hình dáng cũng có thể đồng ý đưa về. Ngựa kéo xe cũng như ngựa chở không cần vóc dáng đẹp và nước kiệu hay, chỉ cần sức mạnh và không bị những chứng tật có thể gây tai nạn khi đang chạy xe. Nhiều con ngựa cỡi thải ra thành ngựa xe. Từ chỗ lao động mang lại thu nhập nuôi sống gia đình những người nuôi, ngựa đã trở thành người bạn thân tình của giới nuôi ngựa.
Chăn nuôi > Tình hình

Thời Pháp thuộc, Phú Yên có những trang trại chăn nuôi trâu bò ngựa rất lớn, nhất là vùng Sơn Hòa, dọc theo sông Ba. Ngựa Phú Yên ngày trước nuôi khắp các huyện, nhiều hơn là ở huyện Sơn Hòa (làng Củng Sơn nay là thị trấn Củng Sơn và cao nguyên Vân Hòa nay là các xã Sơn Xuân, Sơn Long, Sơn Định), huyện Đồng Xuân (làng Phú Xuân nay thuộc xã Xuân Phước và làng Phước Long nay thuộc xã Xuân Long), huyện Tuy An (làng Chí Thạnh nay thuộc thị trấn Chí Thạnh, các làng Hòa Đa, Phú Long nay thuộc xã An Mỹ). Từ các nơi này phân phối ra nhiều nơi trong tỉnh và ngoài tỉnh.
Trước khi có quốc lộ 1 và đường sắt xuyên Việt, người xứ Nẫu thường đi lại bằng kiệu, ngựa (nhà giàu, khá) còn nhà nghèo thì chủ yếu đi bộ, nhiều vùng miền núi, đồng quê xứ Nẫu, ngựa vẫn còn lam lũ cùng người cưỡi, thồ hàng, kéo xe Lang thang từ vùng Tuy Hòa, Tuy An, Sơn Hòa, Đồng Xuân (Phú Yên) đến vùng Vân Canh, An Lão, An Nhơn, Phù Cát (Bình Định), vó ngựa vẫn lóc cóc trong nắng sớm mưa chiều. Đi đâu cũng gặp ngựa, làng nào ở Phú Yên cũng nuôi ngựa bầy. Đàn ông, đàn bà đều cưỡi ngựa. Hồi trước thì tải hàng ra trận, sau 1975, ngựa vùng này vẫn còn dùng nhiều trong việc kéo lương thực cho các kho nhà nước. Rồi kéo gỗ, vật liệu cát nhà, xây kênh mương, chở khách, chở hàng ra chợ đều dùng ngựa. Sau đó các loại xe cộ cứ cạnh tranh, thay dần xe ngựa.
Dẫu lặng lẽ một góc nhưng thị trường ngựa vẫn còn khá xôm tụ. Bởi nghề ngựa kéo, ngựa thồ, ngựa du lịch vẫn duy trì ở nhiều tỉnh Nam Trung Bộ, Chủ yếu lúc này, săn mua ngựa ở vùng núi trong tỉnh. Trước đây, có mua ngựa từ Đà Lạt nhưng giá hơi cao, mua gom về hơn chục ngựa cả lớn lẫn bé, phần lớn là các giống đạm, tía, hồng Lúc này, ngựa nhỏ (cỡ 6 tháng tuổi) có giá khoảng 10 triệu đồng/con, ngựa từ 3 năm tuổi (chạy thồ, kéo xe được) thì từ 15–20 triệu đồng/con tùy tướng tá "đẹp, xấu", những vùng bán sơn địa, miền núi Phú Yên, nghề ngựa thồ vẫn còn phổ biến.
Chăn nuôi > Số lượng

Tổng cộng ước lượng có khoảng 300 ngựa đực và từng ấy ngựa cái còn tồn tại ở Phú Yên. Số ngựa ấy phần nhiều ở Củng Sơn, hoặc ở Phước Long. Sau năm 1954 việc nuôi ngựa được duy trì và khá phát triển trong một thời gian. Năm 1959, số ngựa ở Phú Yên là 2.340 con. Nhưng đã xuống dốc từ năm 1960, sau năm 1975 việc nuôi ngựa không được phục hồi. Trước kia tại các huyện miền núi không xóm nào là không có ít nhất năm bảy con ngựa, số ngựa toàn tỉnh năm 1996 theo thống kê chỉ có trên 620 con, đến năm 2009 còn 278 con, năm 2011: 207 con, năm 2012: 246 con, nhiều nhất ở huyện Tuy An 179 con. Từ năm 2009 đến năm 2012, thị xã Sông Cầu và huyện Sơn Hòa không có con ngựa nào. Huyện Sông Hinh thời gian 2009-2011 là 0, năm 2012 chỉ có một con, huyện Tây Hòa thời gian 2009-2011 chỉ có 1-2 con, năm 2012 cũng số 0; huyện Đông Hòa trước kia nhiều xe ngựa, năm 2012 chỉ có sáu con.
Dọc dài vùng bán sơn địa Quán Cau, người dân vẫn còn nuôi, kinh doanh và sử dụng ngựa thồ thường ngày, ngựa thồ vẫn tỏ ra đắc dụng trên những quãng đèo núi xa xôi cách trở, với khoảng 500 con, vùng An Hiệp hiện có mật độ ngựa nuôi thuộc loại nhiều nhất miền Trung. Tiện lợi, nhanh gọn, chi phí rẻ hơn vận tải xe theo đường vòng, làng ngựa thồ mới tồn tại trước phong trào sắm xe tải. Từ trước nay, ngựa là phương tiện vận tải chính của người An Xuân. Ngựa chính là cái chân, là cái xe của người An Xuân. Chỉ có ngựa mới thồ được hàng hóa, nông sản từ ruộng dưới thung, rẫy trên núi về nhà, hoặc băng qua những con đường lầy lội, trơn trợt, lởm chởm đá tảng, đá cuội mà xuống đồng bằng, về thị trấn Chí Thạnh để mua bán nông sản. Có thời, ở An Xuân, nhà nào cũng nuôi ngựa. Dân vùng này sống không thể thiếu ngựa được. Nhưng nay đàn ngựa ở An Xuân ngày càng ít dần. Cả xã hiện chỉ còn khoảng 50 nhà nuôi ngựa, mà toàn ngựa cái.
Khi Hội đua ngựa gò Thì Thùng được nâng lên thành lễ hội văn hóa-thể thao cấp tỉnh, Phú Yên quyết định đầu tư vốn để cải thiện chất lượng đàn ngựa ở địa phương bằng cách cấp cho An Xuân hai con ngựa đực giống có chất lượng, được nuôi dưỡng ở An Xuân, vùng đất nổi tiếng Phú Yên và cả khu vực miền Trung. Ở Tuy An chỉ có hội Thì Thùng là có đua ngựa khi phục hồi lại thì dân chơi tấp nập ra Phú Yên tìm mua ngựa. Ngay chính cao nguyên An Xuân, lượng ngựa vẫn ít hơn hẳn An Hiệp, mới gọi An Hiệp là thủ phủ của ngựa nhưng lượng ngựa đua được phân đều cho các xã. Trong lúc, ngựa An Hiệp rất mạnh, đa phần các năm qua đều chiếm giải cao. Tỉnh cũng đang đầu tư ngựa giống lai cho An Xuân.
Chăn nuôi > Chế độ ăn

Ngựa là loài rất dễ nuôi, chỉ cho ăn cỏ và cám. Chúng ăn uống đơn giản, chỉ cần có cỏ tươi, nước bột gạo hoặc nước mật đường. Những khi ngựa chạy đường dài thấm mệt, hoặc "thúc ngựa" mau lớn, có thể cho đường vào thức ăn và nước uống. Ở thôn quê nhiều cỏ, ban ngày có thể dắt ngựa ra cột chỗ nào đó cho ăn, một chặp dắt sang chỗ khác cột gọi là dời ngựa. Buổi trưa đưa đi tắm, cho ngựa uống nước. Chiều cho ngựa về chuồng bỏ cỏ trong máng cho ngựa ăn. Loại cỏ cộng cao lá dài gọi là cỏ tây ngựa rất thích. Để tăng sức cho ngựa, nhất là ngựa chở và ngựa kéo xe, người ta còn cho ngựa uống nước đường trộn cám và ăn lúa hạt. Ngựa kéo thường được chăm sóc rất kỹ lưỡng, vì muốn có sức để làm lâu ngày thì cần phải bồi dưỡng cho ngựa, như lúa ngâm, gạo lức, mật đường, cám tinh và cỏ thơm. Những hôm nào có hàng chạy thì chủ phải dậy sớm cho ngựa ăn no nê và chuẩn bị thức ăn dự trữ cho ngựa ăn dọc đường để có sức kéo xe.
Chăn nuôi > Chăm sóc

Trại ngựa được xây dựng đơn sơ bằng gỗ, lợp mái tôn được ngăn cách nhiều ô, cỏ tươi luôn được chất đống để phục vụ đàn ngựa. Ngựa được nuôi rất kỹ. Chuồng ngựa ở nơi kín gió. Ngày trước không lợp ngói nhưng lợp tranh khá kỹ. Bên dưới có sàn ván cho ngựa đứng, khỏi bị hư móng. Mỗi ngày tắm ngựa, chải lông một lần. Ngựa được tắm gội chải chuốt hàng ngày nhưng không để cho ngựa mắc mưa. Ngựa rất ít bệnh tật, không hề bị lở mồm long móng hay các dịch bệnh khác, chỉ thỉnh thoảng bị đau bụng nhưng thường là tự hết, người ta hầu như không bào chế vắc xin phòng bệnh cho ngựa vì chúng quá ít bệnh, vòng đời của ngựa đến 40 năm. Ngựa thường không chết vì dịch bệnh, mà là do lao lực quá lớn nên về già đuối sức mà chết.
Không phải ngựa nào cũng là ngựa và việc nuôi nấng, chăm sóc chúng cũng như nhau, nuôi dưỡng ngựa đực khó khăn hơn nuôi ngựa cái. Dân Phú Yên nuôi ngựa cái có lãi hơn ngựa đực. Bởi vừa thồ hàng, vừa tiện việc sinh sản. Nuôi ngựa đực giống còn phải dành thời gian đưa chúng chạy vận động để vừa tăng thêm sức mạnh, sức dẻo dai, đảm bảo tinh lực, nếu rảnh rỗi, một ngày ngựa đực phải được cho chạy 60-90 phút, trên quãng đường khoảng 5-6 cây số Ngựa kéo xe nuôi kỹ hơn ngựa chở vì sức làm việc của chúng được khai thác nhiều hơn có câu "Khỏe re như con ngựa kéo xe".
Đua ngựa

Mỗi kỳ tết đến là những con ngựa được chải lông làm nước để tiến về Gò Thì Thùng (cao nguyên An Xuân, Tuy An) để dự lễ hội đua ngựa truyền thống Mùng 8 tháng Giêng, được duy trì hàng trăm năm nay. Đây là một trong hai hội đua ngựa còn tổ chức ở Việt Nam thu hút hàng ngàn người dân địa phương và du khách gần xa đã đến xem Hội đua ngựa truyền thống gò Thì Thùng. Là một trong hai hội đua ngựa còn duy trì tại Việt Nam, Hội đua ngựa truyền thống gò Thì Thùng đã trở thành hoạt động văn hóa, thể thao đầu xuân được du khách gần xa yêu thích
Hội đua ngựa truyền thống Gò Thì Thùng là một trong bốn lễ hội lớn diễn ra trên địa bàn huyện. Đây cũng là một trong những lễ hội độc đáo của Phú Yên và vùng Duyên hải miền Trung. Người điều khiển (kỵ sĩ) là những chàng trai nông dân chân lấm tay bùn chứ không phải là tay đua chuyên nghiệp, một số sợ đau mông phải dùng bao bố lót trên lưng ngựa thay yên. Dù vậy, các tay đua vẫn hết mình tham gia lễ hội trong sự cổ vũ nhiệt tình của khán giả. Tuy không phải là những tay đua chuyên nghiệp nhưng các kỵ sĩ nông dân vẫn lèo lái cuộc đua đầy kịch tính, hấp dẫn hàng nghìn khán giả. Nhiều kỵ sĩ không quen phi nước đại bị té, có người bị thương do bị ngựa giẫm.
Trong văn hóa

Bài chi tiết: Hình tượng con Ngựa trong văn hóa
Ngựa Phú Yên đã từng vang bóng một thời và để lại nhiều dấu ấn trong ngôn ngữ, văn chương, sách sử. Ở vùng này, ngọn cỏ quá thơm trên môi những con ngựa truyền thống, nào ngựa vua, ngựa quan, ngựa tướng, ngựa binh, ngựa thồ, ngựa trạm. Con ngựa góp công sức không ít cho cuộc định danh đất võ, con ngựa cũng xuất hiện không ít trong cỗ xe văn chương, và nó trở thành hình ảnh không thể thiếu ở vùng thành Đồ Bàn-Hoàng Đế, thưởng thức tiếng nhạc ngựa, ngồi trên cỗ xe ngêu ngao.
Trong văn hóa > Ngôn từ

Trong ngôn ngữ, nhiều người dân Phú Yên thường nhắc đến từ ngựa. Chẳng hạn, ai cắt tóc trước mặt giống bờm ngựa thì bảo "tóc ngựa". Ai có thói làm duyên làm dáng thì gọi "đĩ ngựa". Cụm từ "đi xe ngựa" đã từng phổ biến không kém gì "đi xe máy" ngày nay. Ở thôn Phú Diễn trong, xã Hòa Đồng còn một địa danh gắn với ngựa đó là "Bến Ngựa". Ngã ba Phú Lâm (Tuy Hòa) từng được gọi là Ngã ba Xe Ngựa, ngược lên Hòa Bình thì có Xóm Ngựa, qua Hòa Đồng thì Bến Ngựa; bến xe cạnh chợ Tuy Hòa cũng từng được gọi là Bến Xe Ngựa, vùng Đập Đá (An Nhơn, Bình Định), địa danh Ngã ba Bến Xe Ngựa vẫn còn ghi trên nhiều bảng hiệu.
Câu mắng mỏ "Mày suốt ngày cứ đi rông rông như ngựa Phú Lâm" ở Quảng Nam, người ta thường nói câu: "Cho mi đi giữ ngựa Phú Yên cho rồi", nếu không làm nên nghề ngỗng gì thì chỉ còn cách là đi giữ ngựa, mà nơi ngựa nhiều nhất để làm nghề này là Phú Yên hay, dân hay kình con "đồ lông nhông như ngựa Phú Yên". Người dân các tỉnh miền Trung thường tới Phú Yên lấy giống ngựa tốt về nuôi, cho nên trước đây, cụm từ Ngựa Phú Yên trở nên rất quen thuộc trong cửa miệng nhiều người. Người nhà quê cho rằng ngựa chạy giỏi hơn các loài vì ruột nó thẳng, cho nên những ai không câu chấp, có điều gì không bằng lòng nói ra ngay rồi dễ quên ví là "đồ ruột ngựa".
Trong văn hóa > Ca dao

Một số ca dao tục ngữ ở vùng Phú Yên và miền Trung có liên quan đến ngựa:
"Ai đi đường ấy hôm nay/Ngựa hồng ai cỡi dù tay ai cầm? Ngựa hồng đã có tri âm/Dù tay đã có người cầm thì thôi"
Con ngựa tía ăn quanh đèo Cả/Vầng nguyệt đêm rằm bóng ngã về đông/Chẳng thà tôi giục mã về không/Chớ không đành cướp vợ tranh chồng người ta
Chiều chiều mượn ngựa ông Đô/Mượn kiều chú lính đưa cô tôi về/Cô về chẳng lẽ về không/Ngựa ô đi trước ngựa hồng đi sau/Ngựa ô đi tới Quán Cau/Ngựa hồng thủng thẳng đi sau Gò Điều
Dùng dằng như ngựa giùn cương/Thấy duyên muốn kết sợ người thương buổi đầu
Đường dài ngựa chạy biệt tăm/Người thương có nghĩa trăm năm cũng chờ
Ngựa hay chẳng quản đường dài/Nước kiệu mới biết tài trai anh hùng
Ngựa ô cột trước ao hồ/Đói thì chịu đói cỏ khô không thèm
Ngựa ô chẳng cỡi cỡi bò/Đường ngay không chạy, chạy dò đường quanh
Ngựa ô chân mỏng gót hài/Có hay cho lắm thấy đường dài cũng kiêng
Con ngựa chạy giữa đường sao nói con ngựa cất?/Con cá bán giữa chợ sao nói con cá thu?
Turnera breviflora

| Turnera breviflora> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Passifloraceae
Chi (genus): Turnera
Loài (species): T. breviflora
Danh pháp hai phần
Turnera breviflora Moura, 1969 
Turnera breviflora là một loài thực vật có hoa trong họ Lạc tiên. Loài này được Moura miêu tả khoa học đầu tiên năm 1969.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Turnera breviflora”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Turnera callosa

| Turnera callosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Passifloraceae
Chi (genus): Turnera
Loài (species): T. callosa
Danh pháp hai phần
Turnera callosa Urb., 1883 
Turnera callosa là một loài thực vật có hoa trong họ Lạc tiên. Loài này được Urb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Turnera callosa”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Turnera benthamiana

| Turnera benthamiana> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Passifloraceae
Chi (genus): Turnera
Loài (species): T. benthamiana
Danh pháp hai phần
Turnera benthamiana M.R. Schomb., 1849 
Turnera benthamiana là một loài thực vật có hoa trong họ Lạc tiên. Loài này được M.R. Schomb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1849.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Turnera benthamiana”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Sobralia kermesina

| Sobralia kermesina> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Sobralia
Loài (species): S. kermesina
Danh pháp hai phần
Sobralia kermesina Garay 
Sobralia kermesina là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Garay miêu tả khoa học đầu tiên năm 1956.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Sobralia kermesina”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Sorgà

Sorgà là một đô thị với 3115 dân (2007) ở tỉnh Verona, Italia. Đô thị này có diện tích 31,51 km2.
Trausse

| --- | --- |
 Trausse
Trausse

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Occitanie
Tỉnh: Aude
Quận: Carcassonne
Tổng: Peyriac-Minervois
Liên xã: Cộng đồng các xã Haut Minervois
Xã (thị) trưởng: Julien Boutet (2008-2014)
Thống kê
Độ cao: 127–322 m (417–1.056 ft) (bình quân 125 m (410 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 10,70 km2 (4,13 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 11396/ 11160

Trausse là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Aude trong vùng Occitanie. Người dân địa phương trong tiếng Pháp gọi là Traussois.
Hành chính

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
Danh sách các xã trưởng
| Giai đoạn | Giai đoạn | Tên | Đảng | Tư cách |
| 2001 | 2014 | Julien Boutet | PCF |  |
| 1995 | 2001 | Jean-Claude Fabrie |  |  |
Tất cả các dữ liệu trước đây không rõ.
Thông tin nhân khẩu

| Năm | 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Dân số | 491 | 493 | 440 | 433 | 431 | 446 |
From the year 1968 on: No double counting—residents of multiple communes (e.g. students and military personnel) are counted only once.
Lobatiriccardia oberwinkleri

| Lobatiriccardia oberwinkleri> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Jungermanniopsida
Bộ (ordo): Metzgeriales
Họ (familia): Aneuraceae
Chi (genus): Lobatiriccardia
Loài (species): L. oberwinkleri
Danh pháp hai phần
Lobatiriccardia oberwinkleri Nebel, Preussing, A. Schäfer-Verwimp & D. Quandt, 2010 
Lobatiriccardia oberwinkleri là một loài rêu trong họ Aneuraceae. Loài này được Nebel, Preussing, A. Schäfer-Verwimp & D. Quandt mô tả khoa học đầu tiên năm 2010.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Lobatiriccardia oberwinkleri”. Truy cập ngày 31 tháng 5 năm 2014.
Bạc hà lá tròn

| Mentha rotundifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Mentha
Loài (species): M. rotundifolia
Danh pháp hai phần
Mentha rotundifolia (L.) Huds., 1762 
Bạc hà lá tròn (Mentha rotundifolia) là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được (L.) Huds. mô tả khoa học đầu tiên năm 1762.
Chú thích

↑  Từ điển Sinh học Anh-Việt, Nhà xuất bản Khoa học Kỹ thuật, 2004, tr.55
↑  The Plant List (2010). “Mentha rotundifolia”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Changowdanahalli, Heggadadevankote

| Changowdanahalli |
| --- | --- |
—  Làng  —
 
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Karnataka
Huyện: Mysore
Tehsil: Heggadadevankote
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Changowdanahalli là một làng thuộc tehsil Heggadadevankote, huyện Mysore, bang Karnataka, Ấn Độ.
Chú thích

↑  “Danh sách làng thuộc bang Karnataka”. Bộ Nhà ở Ấn Độ. Truy cập ngày 27 tháng 10 năm 2012.
↑  “Làng Changowdanahalli”. Onefivenine.com. Truy cập ngày 27 tháng 10 năm 2012.
Cissus neei

| Cissus neei> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Vitales
Họ (familia): Vitidaceae
Chi (genus): Cissus
Loài (species): C. neei
Danh pháp hai phần
Cissus neei Croat, 1976 publ. 1977 
Cissus neei là một loài thực vật hai lá mầm trong họ Nho. Loài này được Croat miêu tả khoa học đầu tiên năm 1976 publ. 1977.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Cissus neei”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Staniszewo, Warmińsko-Mazurskie

| Staniszewo |
| --- | --- |
—  Village  —
 
Staniszewo
Country:  Ba Lan
Voivodeship: Warmian-Masurian
County: Kętrzyn
Gmina: Barciany
Múi giờ: UTC+1, UTC+2 
Staniszewo [staniˈʂɛvɔ] (tiếng Đức: Albertinhausen)  là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Barciany, thuộc huyện Kętrzyński, Warmińsko-Mazurskie, ở phía bắc Ba Lan, gần biên giới với tỉnh Kaliningrad của Nga.
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức (Đông Phổ).
Coelioxys balasto

| Coelioxys balasto> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Megachilidae
Phân họ (subfamilia): Megachilinae
Tông (tribus): Megachilini
Chi (genus): Coelioxys
Loài (species): C. balasto
Danh pháp hai phần
Coelioxys balasto <![CDATA[Toro & Fritz, 1993]]> 
Coelioxys balasto là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Toro & Fritz mô tả khoa học năm 1993.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Turmanin

| Turmanin ترمانين |
| --- | --- |
—  Town  —
 
Sketch of the Church of Turmānīn, c. 480 A.D.
Turmanin
Country:  Syria
Governorate: Idlib
District: Harem
Subdistrict: al-Dana
Độ cao: 428 m (1,404 ft)
Dân số (2004 census)
 • Tổng cộng: 10.394
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Turmanin (tiếng Ả Rập: ترمانين‎) là một thị trấn ở phía bắc Syria, một phần hành chính của Tỉnh Idlib, nằm ở phía bắc Idlib. Các địa phương gần đó bao gồm al-Dana và Sarmada ở phía tây nam, Darat Izza ở phía đông bắc và Atarib ở phía nam. Theo Cục Thống kê Trung ương Syria, Turmanin có dân số 10.394 trong cuộc điều tra dân số năm 2004.
Thị trấn đáng chú ý là những tàn tích của một vương cung thánh đường cổ đại trong vùng lân cận. Vương cung thánh đường, được xây dựng vào khoảng năm 480 sau Công nguyên, là một ảnh hưởng quan trọng đối với kiến trúc nhà thờ sau này, và hoạt động như một tu viện và một nhà tế bần được ghi nhận vì đã chăm sóc cho người sắp chết. Gần đây, thị trấn nằm dưới sự kiểm soát của Quân đội Syria Tự do do Thổ Nhĩ Kỳ hậu thuẫn.
Khí hậu

Ở Turmanin, khí hậu ấm áp và ôn hòa. Vào mùa đông, lượng mưa ở Turmanin nhiều hơn so với mùa hè. Theo Köppen và Geiger khí hậu được phân loại là Csa. Nhiệt độ trung bình hàng năm ở Turmanin là 16,9 °C. Lượng mưa trung bình hàng năm là 459   mm. Tháng khô nhất là tháng 7 với 0 mm. Hầu hết lượng mưa rơi vào tháng 1, trung bình là 90mm. Tháng ấm nhất trong năm là tháng 8 với nhiệt độ trung bình 27,7 °C. Vào tháng 1, nhiệt độ trung bình là 6.0   °C. Đó là nhiệt độ trung bình thấp nhất trong cả năm.
| Dữ liệu khí hậu của Turmanin> Tháng | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 1 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 2 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 3 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 4 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 5 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 6 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 7 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 8 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 9 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 10 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 11 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> 12 | Dữ liệu khí hậu của Turmanin> Năm |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Trung bình ngày tối đa °C (°F) | 9.0 (48.2) | 11.2 (52.2) | 15.2 (59.4) | 20.5 (68.9) | 26.3 (79.3) | 31.0 (87.8) | 33.2 (91.8) | 32.7 (90.9) | 31.4 (88.5) | 25.3 (77.5) | 17.2 (63.0) | 10.8 (51.4) | 22.0 (71.6) |
| Tối thiểu trung bình ngày °C (°F) | 2.1 (35.8) | 2.6 (36.7) | 5.1 (41.2) | 8.8 (47.8) | 12.8 (55.0) | 17.4 (63.3) | 20.2 (68.4) | 20.7 (69.3) | 17.6 (63.7) | 12.2 (54.0) | 6.7 (44.1) | 3.3 (37.9) | 10.8 (51.4) |
| Lượng Giáng thủy trung bình mm (inches) | 90 (3.5) | 79 (3.1) | 61 (2.4) | 43 (1.7) | 20 (0.8) | 4 (0.2) | 0 (0) | 0 (0) | 4 (0.2) | 28 (1.1) | 46 (1.8) | 84 (3.3) | 459 (18.1) |
| Số ngày tuyết rơi trung bình | 2 | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 4 |
Nguồn: Weather Online, Weather Base, BBC Weather and My Weather 2, Climate data
Deir Turmanin

Các tàn tích của tu viện Byzantine của Deir Turmanin, nằm ở phía đông bắc của ngôi làng hiện đại. Các tòa nhà tu viện được xây dựng xung quanh sân lát đá có chứa hai bể chứa nước, một chiếc quách và một số ngôi mộ. Các tàn tích bao gồm một tòa nhà nằm trong ký túc xá của các nhà sư và nhà thờ lớn thế kỷ thứ 5. Mặt tiền tháp đôi của nhà thờ có một dãy cột phía trên cổng. Các tòa tháp cao ba tầng và được lợp bằng đầu hồi. Nhà thờ có lẽ được quyên tặng bởi những người bảo trợ giàu có. Bằng chứng tại địa điểm cho thấy các nhà sư đã tham gia vào hoạt động nông nghiệp và giữ chăn nuôi.
Sobralia liliastrum

| Sobralia liliastrum |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Sobralia
Loài (species): S. liliastrum
Danh pháp hai phần
Sobralia liliastrum Lindl. 
Sobralia liliastrum là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Lindl. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1833.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Sobralia liliastrum”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Sobralia kruskayae

| Sobralia kruskayae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Orchidaceae
Chi (genus): Sobralia
Loài (species): S. kruskayae
Danh pháp hai phần
Sobralia kruskayae Dressler 
Sobralia kruskayae là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Dressler mô tả khoa học đầu tiên năm 2005.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Sobralia kruskayae”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Cobalopsis

| Cobalopsis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Họ (familia): Hesperiidae
Tông (tribus): Moncini
Chi (genus): Cobalopsis
Cobalopsis là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.