Giáo hoàng Biển Đức XVI
Giáo hoàng > Phát biểu gây tranh cãi về vai trò của bao cao su trong bệnh AIDS

Trong một chuyến tông du sang châu Phi vào tháng 3 năm 2009, tại Cameroon Giáo hoàng Biển Đức XVI đã có một phát biểu gây tranh cãi về tác dụng của bao cao su. Ông cho rằng bao cao su có thể có tác dụng tiêu cực đến tình hình diễn tiến bệnh AIDS tại khu vực này và việc ngăn ngừa bệnh AIDS chỉ có thể thực hiện bởi việc tiết chế sắc dục:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Đây là một bi kịch không thể khắc phục chỉ bởi tiền, bởi sự phân phát bao cao su, trái lại việc này càng làm vấn đề trở nên tồi tệ hơn. | ” |
— Biển Đức XVI, 
Đây cũng là lần đầu tiên trong một cuộc giao tiếp với báo giới, giáo hoàng đã sử dụng thuật ngữ "bao cao su".
Phát biểu của giáo hoàng đã nhận được sự chỉ trích dữ dội từ nhiều phía, trong đó có các chính trị gia cánh tả, các chuyên gia y tế, những nhà hoạt động chống lại bệnh AIDS và đấu tranh cho người đồng tính luyến ái. Rebbeca Hodes, Giám đốc về sách lược Treatment Action Campaign in South Africa cho rằng "đối với giáo hoàng, tín điều tôn giáo quan trọng hơn sinh mạng người dân châu Phi." Trong một bài xã luận trên tạp chí y khoa Lancet, câu nói của giáo hoàng bị cho là "nguy hại đối với hàng triệu sinh mạng trên thế giới." Một bài xã luận khác của tờ báo The New York Times cho rằng mặc dù giáo hoàng có toàn quyền phản đối việc dùng bao cao su theo nguyên lý đạo đức của giáo hội, "ông ta không có tư cách gì để bóp méo những khám phá khoa học về giá trị của bao cao su trong việc làm chậm quá trình lây lan bệnh AIDS.".
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Vế đầu của giáo hoàng hoàn toàn đúng. Chỉ một mình bao cao su không thể ngăn chặn sự lây lan của virut HIV, tác nhân của bệnh AIDS. (...) Nhưng vế sau là sai bét. Không có bằng chứng nào cho thấy sử dụng bao cao su làm trầm trọng thêm bệnh dịch và khá nhiều bằng chứng cho thấy bao cao su dù không phải là phương pháp trị bách bệnh vẫn có thể hữu dụng trong nhiều trường hợp. | ” |
— The New York Times, 
Đặc biệt, trong một buổi phát biểu tại Đại học Valencia nhà sinh học nổi tiếng Richard Dawkins đã đi xa hơn khi nhận xét về câu nói của Giáo hoàng là "ngu đần":
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Tôi tự hỏi rằng dựa trên cái gì mà một người có thể phán rằng bao cao su làm bệnh AIDS trở nên tồi tệ. Giáo hoàng chắc là đã trở nên ngu đần, dốt nát, hay mù mờ. Nếu người ta thật sự tin theo những gì giáo hoàng nói, ông ta sẽ chịu trách nhiệm cho cái chết của hàng ngàn hay thậm chí hàng triệu người. | ” |
— Richard Dawkins, 
Một số chuyên gia và nhà khoa học khác thì lại có quan điểm đồng ý với ý kiến của giáo hoàng, tỉ như Edward C. Green, Giám đốc của Dự án Nghiên cứu Phòng ngừa AIDS tại Đại học Havard. Theo Green, mặc dù trên lý thuyết bao cao su có thể được áp dụng rộng rãi với hiệu quả cao nhưng kết quả khảo sát cho thấy điều đó không hợp lý trong hoàn cảnh ở châu Phi, và phương pháp quan trọng nhất chính là phá bỏ thói quen có nhiều bạn tình hay quan hệ tình dục tập thể, theo đuổi lối sống một vợ một chồng. Theo thông cáo chính thức của Vatican, thì câu nói của giáo hoàng cần được hiểu theo nghĩa là, bao cao su sẽ có khả năng khuyến khích người dân thực hiện các "hành vi nguy hiểm". Ngoài ra, trong một buổi phỏng vấn diễn ra vào ngày 17 tháng 3 trong chuyến tông du, Giáo hoàng Biển Đức XVI đã cải chính về phát biểu của mình:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Nếu không có tác nhân con người, nếu như người dân châu Phi không tự mình giúp đỡ bằng những hành động có trách nhiệm, thì vấn đề sẽ không thể được giải quyết chỉ bởi sự phân phối bao cao su; trái lại nó sẽ trở nên nghiêm trọng hơn. | ” |
— Biển Đức XVI, 
Trong các phát ngôn sau đó, Biển Đức XVI cho rằng mặc dù Tòa thánh và Giáo hội vẫn "cơ bản chống lại việc dùng bao cao su" và không xem nó là "giải pháp đích thực", nhưng nó vẫn được chấp nhận trong một số trường hợp như là bước chuyển tiếp đầu tiên trong quá trình tiến tới một phương pháp khác đạo đức hơn để ngăn ngừa việc lây nhiễm bệnh AIDS.