Ván cờ Tây Ban Nha
Phòng thủ Morphy: 3...a6 > Phòng thủ Morphy: những sự lựa chọn thay thế cho Phòng thủ kín > Phòng thủ mở: 4.Ta4 Mf6 5.0-0 Mxe4

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | a | b | c | d | e | f | g | h |  |
| 8 |  |  |  |  |  |  |  |  | 8 |
| 7 |  |  |  |  |  |  |  |  | 7 |
| 6 |  |  |  |  |  |  |  |  | 6 |
| 5 |  |  |  |  |  |  |  |  | 5 |
| 4 |  |  |  |  |  |  |  |  | 4 |
| 3 |  |  |  |  |  |  |  |  | 3 |
| 2 |  |  |  |  |  |  |  |  | 2 |
| 1 |  |  |  |  |  |  |  |  | 1 |
|  | a | b | c | d | e | f | g | h |  |
Phòng thủ mở sau nước 8...Te6
Trong Phòng thủ mở: 3...a6 4.Ta4 Mf6 5.0-0 Mxe4, Đen cố gắng tận dụng thời gian khi Trắng ăn lại Tốt để chiếm lấy một chỗ đứng trong trung tâm, với diễn biến tiếp theo thường là 6.d4 b5 7.Tb3 d5 8.dxe5 Te6. Ở đây, 8.Mxe5, từng được chơi bởi Fischer, là nước hiếm gặp hơn nhiều, và Đen nên cân bằng cờ với 8...Mxe5 9.dxe5 c6, củng cố vững chắc ô e5. Phương án Riga: 6...exd4, được xem là yếu hơn, diễn biến chính tiếp theo sẽ là 7.Xe1 d5 8.Mxd4 Td6! 9.Mxc6 Txh2+! 10.Vh1! (hoặc 10.Vxh2 Hh4+ 11.Vg1 Hxf2+ và hòa bởi chiếu vĩnh viễn.) Hh4 11.Xxe4+! dxe4 12.Hd8+! Hxd8 13.Mxd8+ Vxd8 14.Vxh2 Te6 (14...f5?? 15.Tg5#!) và bây giờ Tàn cuộc sẽ có lợi cho Trắng sau khi 15.Te3 hoặc Md2 (không 15.Mc3 c5!, Tượng Trắng a4 sẽ rơi vào bẫy).
Sau 8...Te6, Trắng có nhiều sự lựa chọn, bao gồm 9.c3, 9.Te3, 9.He2 và 9.Mbd2.
Phương án cổ điển sẽ bắt đầu nếu Trắng chọn 9.c3, khi đó Đen có thể trả lời với 9...Ma5, 9...Te7 (diễn biến chính), hoặc là một sự lựa chọn "hung hăng" 9...Tc5.
Nếu Đen 9...Tc5 sẽ 10.Mbd2 0-0 11.Tc2, và vị trí của Mã lúc này đang bị tấn công, họ có thể lựa chọn 11...f5 hoặc 11...Tf5, cả hai cách này đều nhằm bảo vệ ô trung tâm mạnh e4, không thì bắt buộc 11...Mxf2.
Ngày nay, 9.Te3 Te7 10.c3 thường được sử dụng để chuyển đổi về phương án chính 9.c3.
Trở lại 11.Tc2, một diễn biến cũ tiếp theo là 11...f5, với 12.Mb3 Ta7 13.Mfd4 Mxd4 14.Mxd4 Txd4, Trắng sẽ có được một vài lợi thế sau khi 15.Hxd4. Thay cho nước 15.Hxd4, ta sẽ có một phương án rất sắc nét có tên La Grande Variante với: 15.cxd4 f4 16.f3 Mg3 17.hxg3 fxg3 18.Hd3 Tf5 19.Hxf5 Xxf5 20.Txf5 Hh4 21.Th3 Hxd4+ 22.Vh1 Hxe5, và lúc này kết quả chưa rõ ràng. Có lẽ ván đấu nổi tiếng nhất với phương án này là ván giữa Vasily Smyslov (Liên Xô) và Samuel Reshevsky (Mỹ) diễn ra năm 1945 qua Radio. Trước đó từng có một phân tích về diễn biến này đã được xuất bản trong một tạp chí cờ vua của Nga, và Smyslov có thể đã nhờ đó để tiến nhanh đến thế trận với ưu thế thắng rõ ràng. Reshevsky thì chưa từng xem một phân tích nào như vậy, do đó đã đấu tranh một cách vô vọng để cố gắng tìm ra lời giải trong lúc thời gian của ông đang dần trôi.
Phương án Dilworth 11...Mxf2 12.Xxf2 f6 13.exf6 Txf2+ 14.Vxf2 Hxf6 rất ổn cho Đen, với nhiều bẫy dành cho những ai cầm Trắng mà thiếu sự chuẩn bị. Diễn biến chính dẫn đến một Tàn cuộc khó chơi đối với cả hai bên, dù vậy nó dễ có xu hướng hòa. Artur Yusupov là một trong một vài Đại kiện tướng thường hay chơi phương án này.
Trong phương án Tấn công Howell (ECO 81): 9.He2, Trắng có ý định chơi Xd1. Ván đấu thường tiếp tục với 9...Te7 10.Xd1 rồi đến 10...Mc5 hoặc 10...0-0. Paul Keres đã chơi phương án này vài lần trong những năm 1940, do đó thi thoảng nó cũng mang tên ông.
Anatoly Karpov đã chơi 9.Mbd2 trong trận chung kết giải Vô địch Cờ vua Thế giới 1978 giữa ông và Viktor Korchnoi, diễn biến tiếp theo là 9.Mbd2 Mc5 10.c3 d4 (10...Te7 là một nước đi cũ và đến nay vẫn phổ biến). Lúc này Karpov giới thiệu một bất ngờ 11.Mg5!?, một nước đi được đề xuất bởi huấn luyện viên của ông, Igor Zaitsev. Nếu Đen ăn Mã bằng 11...Hxg5 Trắng sẽ lấy lại chất với 12.Hf3. Diễn biến này đã đóng một vai trò quyết định trong một trận chung kết khác diễn ra sau này giữa Garry Kasparov và Viswanathan Anand năm 1995, Anand khi đó cầm quân Đen đã không thể phòng thủ thành công.