stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Arsenal F.C.
Linh vật

Linh vật của câu lạc bộ là Gunnersaurus Rex, một chú khủng long xanh cao bảy feet, hay cười, lần đầu tiên xuất hiện trong trận đấu trên sân nhà với Manchester City vào tháng 8 năm 1994 (hoặc 1993). Chú khủng long này dựa trên một bức vẽ của Peter Lovell, khi đó mới 11 tuổi, người có thiết kế và một ý tưởng tương tự khác đã giành chiến thắng trong cuộc thi "Junior Gunners"; câu chuyện được coi là "chính thức" về chú khủng long này là nó "nở ra từ một quả trứng được tìm thấy trong quá trình cải tạo tại Highbury"..
Vào đầu tháng 10 năm 2020, như một phần của việc cắt giảm chi phí do đại dịch COVID-19 gây ra, câu lạc bộ đã sa thải "Gunnersarus" và nghệ sĩ biểu diễn, Jerry Quy, người đã ở bên trong bộ mascot này ngay từ đầu, khỏi các công việc ở câu lạc bộ cũng như liên lạc với người hâm mộ, cùng với 55 nhân viên toàn thời gian của đội bóng, mặc dù sau đó họ nói rằng "Gunnersaurus" có thể trở lại sau khi khán giả được phép trở lại sân vận động. Một chiến dịch gây quỹ trực tuyến đã được khởi xướng cho Quy, trong đó Mesut Özil đã đề nghị tự trả lương cho người này miễn là vẫn ở lại Arsenal.  Vào tháng 11 năm 2020, trước khi các quy định về COVID-19 được nới lỏng để cho phép người hâm mộ đến xem các trận đấu trên sân nhà từ ngày 3 tháng 12, Arsenal đã thông báo rằng "Gunnersaurus" sẽ trở lại, do một nhóm người đóng vai, trong đó có thể có Quy nếu anh ấy muốn.
Trong cộng đồng

Năm 1985, Arsenal thành lập một tổ chức cộng đồng mang tên "Arsenal in the Community" (tiếng Việt: Arsenal với cộng đồng), trong đó họ tổ chức các dự án thể thao, hòa nhập xã hội, phát triển giáo dục và từ thiện. Câu lạc bộ còn trực tiếp tham gia vào một số hoạt động từ thiện khác, và đến năm 1992 thành lập "The Arsenal Charitable Trust" (tiếng Việt: Quỹ Từ thiện Arsenal). Năm 2006, tổ chức này đã quyên góp được hơn 2 triệu Bảng cho quỹ từ thiện địa phương. Các cựu cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp đã từng thi đấu cho câu lạc bộ cũng gây quỹ bằng cách tham dự các trận đấu từ thiện. Mùa giải 2009–10, Arsenal thông báo đã gây quỹ với số tiền kỷ lục 818.897 Bảng cho tổ chức từ thiện dành cho trẻ em ở bệnh viện Great Ormond Street. Mức quỹ dự tính trước đó là 500 nghìn Bảng.
Save The Children trở thành đối tác từ thiện toàn cầu của Arsenal từ năm 2011 và hai bên đã cùng nhau thực hiện nhiều dự án nhằm cải thiện an sinh và phúc lợi cho trẻ em bị tổn thương ở Luân Đôn và ngoài lãnh thổ nước Anh. Vào ngày 13 tháng 9 năm 2016, "The Arsenal Foundation" (tiếng Việt: Quỹ Arsenal) đã quyên góp 1 triệu Bảng, thu được từ trận đấu từ thiện với Milan Glorie trên sân vận động Emirates để xây dựng sân bóng cho trẻ em ở Luân Đôn, Indonesia, Iraq, Jordan và Somalia. Vào ngày 3 tháng 6 năm 2018, Arsenal sẽ có trận đấu với Real Madrid trong khuôn khổ 2018 Corazon Classic Match tại sân vận động Bernabeu, trong đó số tiền thu được từ trận đấu sẽ được sử dụng trong các dự án quyên trợ các trẻ em bị tổn thương do quỹ Real Madrid thực hiện. Hai đội gặp nhau trong trận lượt về trên sân vận động Emirates ngày 8 tháng 9 năm 2018, trong đó số tiền thu được sẽ được chuyển vào quỹ Arsenal.
Vào năm 2007 tại Pleiku, Việt Nam, Arsenal đã hợp tác với Học viện JMG và Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai để thành lập một học viện trẻ cho đội bóng thi đấu tại V.League 1 Hoàng Anh Gia Lai, học viện lấy tên Hoàng Anh Gia Lai Arsenal JMG</ref>Đức Đồng (13 tháng 3 năm 2024). “Dàn sao đời đầu của học viện HAGL giờ ra sao?”. VnExpress. Truy cập ngày 1 tháng 2 năm 2025.</ref> và đã có ​​một số cầu thủ từ Việt Nam được tham gia đào tạo cùng Arsenal; tuy nhiên 2 câu lạc bộ đã chấm dứt quan hệ đối tác vào năm 2017.  Ngoài ra, câu lạc bộ đã chính thức hợp tác với nhiều đội bóng khác ở nước ngoài bao gồm Richmond Strikers có trụ sở tại Virginia và Wadi Degla có trụ sở tại Cairo.
Cầu thủ > Đội hình chính

Ghi chú: Quốc kỳ chỉ đội tuyển quốc gia được xác định rõ trong điều lệ tư cách FIFA. Các cầu thủ có thể giữ hơn một quốc tịch ngoài FIFA.
Cầu thủ > Đội hình chính > Cho mượn

Ghi chú: Quốc kỳ chỉ đội tuyển quốc gia được xác định rõ trong điều lệ tư cách FIFA. Các cầu thủ có thể giữ hơn một quốc tịch ngoài FIFA.
Cầu thủ > Đội dự bị

Ghi chú: Quốc kỳ chỉ đội tuyển quốc gia được xác định rõ trong điều lệ tư cách FIFA. Các cầu thủ có thể giữ hơn một quốc tịch ngoài FIFA.
Cầu thủ > Cầu thủ xuất sắc nhất năm

Tính từ năm 2006 đến nay.
| Năm | Người nhận giải |
| --- | --- |
2006:  Thierry Henry
2007:  Cesc Fàbregas
2008:  Cesc Fàbregas
2009:  Robin van Persie
2010:  Cesc Fàbregas
2011:  Jack Wilshere
2012:  Robin van Persie
2013:  Santi Cazorla
2014:  Aaron Ramsey
2015:  Alexis Sánchez
2016:  Mesut Ozil
2017:  Alexis Sánchez
2018:  Aaron Ramsey
2019:  Alexandre Lacazette
2020:  Pierre-Emerick Aubameyang
2021:  Bukayo Saka
2022:  Bukayo Saka
2023:  Martin Ødegaard
Đội ngũ kỹ thuật > Ban lãnh đạo

| Vị trí | Người phụ trách |
| --- | --- |
Giám đốc:  Lord Harris of Peckham
Giám đốc:  Stan Kroenke
Giám đốc:  Josh Kroenke
Giám đốc:  Tim Lewis
Giám đốc điều hành:  Vinai Venkatesham
Giám đốc kỹ thuật:  Edu Gaspar
Đội ngũ kỹ thuật > Ban huấn luyện

| Vị trí | Người phụ trách |
| --- | --- |
HLV trưởng:  Mikel Arteta
Trợ lý HLV:  Albert Stuivenberg
Trợ lý HLV:  Steve Round
Trợ lý HLV:  Carlos Cuesta
Trợ lý HLV:  Andreas Georgson
Trợ lý HLV:  Miguel Molina
HLV thủ môn:  Iñaki Caña Pavón
Bác sĩ:  Gary O'Driscoll
Giám đốc học viện:  Per Mertesacker
Huấn luyện viên U23:  Steve Bould
Huấn luyện viên U18:  Ken Gillard
Huấn luyện viên U16:  Trevor Bumstead
Đội ngũ kỹ thuật > Huấn luyện viên trưởng

Có 20 huấn luyện viên chính thức và 6 huấn luyện viên tạm quyền trong lịch sử câu lạc bộ, kể từ khi họ bổ nhiệm Thomas Mitchell vào năm 1897. Huấn luyện viên có nhiệm kỳ dài nhất và có nhiều trận đấu nhất cùng câu lạc bộ là Arsène Wenger; ông cũng là huấn luyện viên có quốc tịch không phải Vương quốc Anh đầu tiên trong lịch sử câu lạc bộ. Hai vị chiến lược gia qua đời trong thời gian đương nhiệm là Herbert Chapman và Tom Whittaker.
Danh hiệu > Quốc nội

Cúp Vô địch Quốc gia (bao gồm Giải Hạng nhất trước 1992 và Giải Ngoại hạng Anh từ 1992)
Vô địch (13): 1930–31, 1932–33, 1933–34, 1934–35, 1937–38, 1947–48, 1952–53, 1970–71, 1988–89, 1990–91, 1997–98, 2001–02, 2003–04
Cúp FA
Vô địch (14): 1929–30, 1935–36, 1949–50, 1970–71, 1978–79, 1992–93, 1997–98, 2001–02, 2002–03, 2004–05, 2013–14, 2014–15, 2016–17, 2019–20 (kỷ lục)
Cúp Liên đoàn Anh
Vô địch (2): 1986–87, 1992–93
Siêu cúp Anh
Vô địch (17): 1930, 1931, 1933, 1934, 1938, 1948, 1953, 1991 (chia sẻ danh hiệu), 1998, 1999, 2002, 2004, 2014, 2015, 2017, 2020, 2023
Cúp Liên đoàn Thế kỷ
Vô địch (1): 1988–89 (kỷ lục)
Cúp giao hữu Luân Đôn
Vô địch (10): 1921–22, 1923–24, 1930–31, 1933–34, 1935–36, 1953–54, 1957–58, 1961–62, 1962–63, 1969–70 (kỷ lục)
Giải bóng đá khu vực Luân Đôn
Vô địch (4): 1931, 1933, 1965, 1966 (kỷ lục)
Giải bóng đá các câu lạc bộ phía Nam
Vô địch (1): 1958–59
London Senior Cup
Vô địch (1): 1890–91
Cúp bóng đá Luân Đôn
Vô địch (1): 1890
Kent Senior Cup
Vô địch (1): 1890
Premier League Asia Trophy
Vô địch (1): 2015
Danh hiệu > Châu Âu

UEFA Cup Winners' Cup
Vô địch (1): 1993–94
Inter-Cities Fairs Cup
Vô địch (1): 1969–70
Danh hiệu > Cú đúp

Arsenal đã giành được bốn cú đúp, bao gồm:
Cú đúp vô địch quốc gia và Cúp FA: 1970–71, 1997–98, 2001–02
Cú đúp vô địch Cúp FA và Cúp Liên đoàn Anh: 1992–93
Đội nữ Arsenal

Bài chi tiết: Arsenal L.F.C.
Đội nữ Arsenal là câu lạc bộ bóng đá nữ tại Anh liên kết với câu lạc bộ Arsenal. Được thành lập năm 1987 bởi Vic Akers, đội nữ Arsenal trở thành câu lạc bộ bán chuyên nghiệp vào năm 2002, hiện đang thi đấu dưới sự dẫn dắt của Joe Montemurro.
Đội nữ Arsenal là đội bóng thành công nhất trong hệ thống bóng đá nữ của nước Anh. Mùa giải 2008–09, các cô gái Arsenal đã giành cú ăn ba danh hiệu ở nước Anh: FA Women's Premier League, FA Women's Cup và FA Women's Premier League Cup. Họ là câu lạc bộ nữ duy nhất của nước Anh cho đến nay giành được UEFA Women's Champions League (mùa giải 2006–07). Mặc dù đội bóng nam và đội bóng nữ Arsenal hoạt động độc lập với nhau nhưng cả hai vẫn có mối liên quan chặt chẽ. Đội nữ Arsenal được chơi bóng tại sân Emirates một lần mỗi mùa, còn lại họ chơi các trận sân nhà ở Boreham Wood. Tính đến thời điểm hiện tại, đội nữ Arsenal đã giành 46 danh hiệu trong ba mươi năm lịch sử câu lạc bộ.
Chú giải

↑  Là một núm ở phần cuối của một khẩu pháo, được lắp vào nòng súng, được đi kèm để kiểm soát sự bắn của khẩu pháo.
↑  Ngoại trừ hai trường hợp ở mùa bóng 1894-95.
↑  Tiếng Anh là Alternative Investment Market; Viết tắt: AIM. Đây là một thị trường được thiết kế đặc trưng cho các công ty mới và đang phát triển tại Anh.
↑  "Sân vận động Arsenal" là một tên gọi khác để gọi sân vận động Highbury.
↑  Các đội bóng Anh không được dự cúp châu Âu sau thảm họa ở sân vận động Heysel của nước Bỉ, thảm họa đã khiến cho 39 cổ động viên thiệt mạng trong trận chung kết cúp C1 giữa Liverpool và Juventus năm 1985. 4 năm sau, vào năm 1989, thảm hoạ Hillsbrough làm 96 cổ động viên thiệt mạng và hơn 150 người khác bị thương tại trận bán kết cúp FA giữa Liverpool và Nottingham Forest. Chính vì thế mà bóng đá Anh vào cuối những năm 1980 bị suy yếu và xuống cấp rất trầm trọng, sau đó được phục hồi lại bắt đầu từ những năm 1990.
↑  Bao gồm cả giai đoạn với cái tên FA Charity Shield (trước 2002) và FA Community Shield (từ 2002).
Asparagus sarmentosus

| Asparagus sarmentosus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Asparagaceae
Chi (genus): Asparagus
Loài (species): A. sarmentosus
Danh pháp hai phần
Asparagus sarmentosus L., 1753 
Asparagus sarmentosus là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được L. mô tả khoa học đầu tiên năm 1753.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Asparagus sarmentosus”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Bỉ

Bỉ (tiếng Hà Lan: België [ˈbɛlɣijə] Tập tin:Nl-belgie.ogg; tiếng Pháp: Belgique [bɛlʒik] Tập tin:Fr-belgique.ogg; tiếng Đức: Belgien [ˈbɛlɡi̯ən] Tập tin:De-Belgien.ogg; tiếng Anh: Belgium), tên chính thức là Vương quốc Bỉ, là một quốc gia có chủ quyền tại Tây Âu. Bỉ có biên giới với Pháp, Hà Lan, Đức, Luxembourg, và có bờ biển ven biển Bắc. Đây là một quốc gia có diện tích nhỏ, mật độ dân số cao, dân số khoảng 11 triệu người. Bỉ thuộc cả hai vùng văn hoá châu Âu German và châu Âu Latinh, với hai nhóm ngôn ngữ chính: Tiếng Hà Lan hầu hết được nói tại cộng đồng người Vlaanderen, đây là bản ngữ của 59% dân số; tiếng Pháp hầu hết được nói trong cư dân vùng Wallonie và là bản ngữ của khoảng 40% dân số; ngoài ra có khoảng 1% dân số là người nói tiếng Đức.
Về mặt lịch sử, Bỉ nằm tại một khu vực được gọi là Các vùng đất thấp (Nederlanden), lớn hơn một chút so với liên minh Benelux hiện nay. Khu vực này được gọi là Belgica trong tiếng Latinh theo tên tỉnh Gallia Belgica của La Mã (Roma). Từ cuối thời Trung cổ cho đến thế kỷ XVII, khu vực Bỉ là một trung tâm thương nghiệp và văn hoá thịnh vượng và có tính chất thế giới. Từ thế kỷ XVI cho đến khi Bỉ độc lập từ Hà Lan bằng Cách mạng Bỉ vào năm 1830, khu vực này trở thành chiến trường giữa các cường quốc chính tại châu Âu, do đó được mệnh danh là "Chiến trường của châu Âu", danh tiếng này được củng cố trong hai thế chiến của thế kỷ XX.
Ngày nay, Bỉ theo chế độ quân chủ lập hiến liên bang, có một hệ thống nghị viện. Quốc gia này được chia thành ba vùng và ba cộng đồng tồn tại cạnh nhau. Hai vùng lớn nhất là Vlaanderen tại miền bắc có cư dân nói tiếng Hà Lan, và Wallonie tại miền nam có hầu hết dân chúng nói tiếng Pháp. Vùng Thủ đô Bruxelles có quy chế song ngữ chính thức, và được vùng Vlaanderen bao quanh. Cộng đồng nói tiếng Đức nằm tại miền đông Wallonie. Các xung đột về đa dạng ngôn ngữ và chính trị liên quan tại Bỉ được phản ánh trong lịch sử chính trị và hệ thống quản lý phức tạp tại đây, với sáu chính quyền khác nhau.
Bỉ tham gia cách mạng công nghiệp, và trong thế kỷ XX từng sở hữu một số thuộc địa tại châu Phi. Nửa sau thế kỷ XX có dấu ấn là gia tăng căng thẳng giữa các công dân nói tiếng Hà Lan và nói tiếng Pháp, được thúc đẩy do khác biệt về ngôn ngữ và văn hoá cũng như phát triển kinh tế không đồng đều của Vlaanderen và Wallonie. Sự đối lập liên tục này dẫn đến một vài cải cách sâu rộng, kết quả là chuyển đổi Bỉ từ một nhà nước đơn nhất sang nhà nước liên bang trong giai đoạn từ 1970 đến 1993. Bất chấp các cải cách này, căng thẳng giữa các nhóm vẫn tồn tại; chủ nghĩa ly khai có quy mô đáng kể tại Bỉ, đặc biệt là trong cộng đồng Vlaanderen; tồn tại pháp luật về ngôn ngữ gây tranh luận trong các khu tự quản đa ngôn ngữ.
Bỉ là một trong sáu quốc gia sáng lập của Liên minh châu Âu, và là nơi đặt trụ sở của Ủy ban châu Âu, Hội đồng Liên minh châu Âu, Hội đồng châu Âu và Nghị viện châu Âu và nhiều tổ chức quốc tế lớn khác. Bỉ cũng là một thành viên sáng lập của Khu vực đồng euro, NATO, OECD và WTO, và là bộ phận của Liên minh Benelux và Khu vực Schengen. Bỉ là một quốc gia phát triển, có kinh tế thu nhập cao với trình độ tiên tiến, và được phân loại là "rất cao" trong chỉ số phát triển con người.
Tên gọi

Tên gọi của nước Bỉ trong tiếng Việt bắt nguồn từ tên gọi của nước Bỉ trong tiếng Trung. Trong tiếng Trung nước Bỉ được gọi là "比利時" (Bǐlìshí, âm Hán Việt: Bỉ Lợi Thời). Tên gọi "Bỉ" trong tiếng Việt là gọi tắt của "Bỉ Lợi Thời". Tiếng Việt cuối thế kỷ 19 còn phiên âm địa danh này là Bắc Lợi Thì.
Quốc hiệu nước Bỉ (tiếng Hà Lan: België [ˈbɛlɣijə] Tập tin:Nl-belgie.ogg; tiếng Pháp: Belgique [bɛlʒik] Tập tin:Fr-belgique.ogg; tiếng Đức: Belgien [ˈbɛlɡi̯ən] Tập tin:De-belgien.ogg) bắt nguồn từ Gallia Belgica, tên gọi của một tỉnh của La Mã ở phần cực bắc của Gallia nơi người Belgae sinh sống.
Lịch sử

Bài chi tiết: Lịch sử Bỉ
Lịch sử > Tiền độc lập

Trước khi người La Mã (Roma) xâm chiếm khu vực vào năm 100 TCN, đây là nơi cư trú của người Belgae, pha trộn giữa các dân tộc Celt và German. Các bộ lạc Frank thuộc nhóm German dần di cư đến trong thế kỷ V, đưa khu vực vào phạm vi cai trị của các quốc vương Meroving. Thay đổi từng bước về quyền lực trong thế kỷ VIII khiến vương quốc của người Frank phát triển thành Đế quốc Caroling.
Hiệp ước Verdun năm 843 phân chia khu vực giữa Trung Frank và Tây Frank, khu vực này trở thành một tập hợp các thái ấp có tính độc lập ít nhiều, và là chư hầu của Quốc vương Pháp hoặc của Hoàng đế La Mã Thần thánh. Nhiều thái ấp trong số này thống nhất thành Nederlanden thuộc Bourgogne trong các thế kỷ XIV và XV.
Hoàng đế Karl V mở rộng liên minh cá nhân của Mười bảy tỉnh trong thập niên 1540, khiến nó vượt xa khỏi một liên minh cá nhân theo sắc lệnh năm 1549 và gia tăng ảnh hưởng của ông đối với Lãnh địa Thân vương-Giám mục Liège.
Chiến tranh Tám mươi Năm (1568–1648) phân chia Các Vùng đất thấp thành Các tỉnh Liên hiệp (Belgica Foederata trong tiếng Latin, "Nederlanden Liên bang") và Miền Nam Nederlanden (Belgica Regia, "Nederlanden Hoàng gia"). Miền Nam Nederlanden nằm dưới quyền cai trị liên tiếp của gia tộc Habsburg Tây Ban Nha và Habsburg Áo, bao gồm hầu hết lãnh thổ nay là Bỉ. Đây là chiến trường trong hầu hết chiến tranh Pháp-Tây Ban Nha và Pháp-Áo vào thế kỷ XVII-XVIII.
Sau các chiến dịch trong năm 1794 của Chiến tranh Cách mạng Pháp, Đệ Nhất Cộng hòa Pháp sáp nhập Các vùng đất thấp, kể cả các lãnh thổ chưa từng do gia tộc Habsburg cai trị trên danh nghĩa như Lãnh địa Thân vương-Giám mục Liège, kết thúc quyền cai trị của Áo trong khu vực. Các vùng đất thấp thống nhất thành Vương quốc Liên hiệp Hà Lan (Nederlanden) khi Đệ Nhất Đế chế Pháp giải thể vào năm 1815 sau thất bại của Napoléon Bonaparte.
Lịch sử > Độc lập

Năm 1830, Cách mạng Bỉ dẫn đến các tỉnh miền nam ly khai khỏi Hà Lan và hình thành quốc gia Bỉ độc lập theo Công giáo và nằm dưới quyền giai cấp tư sản, có ngôn ngữ chính thức là tiếng Pháp, và trung lập.
Leopold I đăng cơ làm quốc vương vào ngày 21 tháng 7 năm 1831, ngày này hiện là ngày quốc khánh Bỉ, kể từ đó Bỉ theo chế độ quân chủ lập hiến và dân chủ nghị viện, có hiến pháp thế tục dựa theo bộ luật Napoléon. Quyền bầu cử vào lúc đầu bị hạn chế, song nam giới được cấp quyền phổ thông đầu phiếu sau tổng đình công năm 1893, còn với nữ giới là vào năm 1949.
Các chính đảng chủ yếu trong thế kỷ XIX là Đảng Công giáo và Đảng Tự do, còn Công đảng xuất hiện vào cuối thế kỷ XIX. Tiếng Pháp lúc đầu là ngôn ngữ chính thức duy nhất, ngôn ngữ này được giai cấp quý tộc và tư sản chấp thuận. Tuy nhiên, tiếng Pháp dần để mất tầm quan trọng về tổng thể từ khi tiếng Hà Lan cũng được công nhận. Sự công nhận này được chính thức hoá vào năm 1898 và đến năm 1967 thì Quốc hội chấp nhận một phiên bản tiếng Hà Lan của Hiến pháp.
Hội nghị Berlin 1885 nhượng quyền kiểm soát Nhà nước Tự do Congo cho Quốc vương Leopold II với tư cách là tài sản cá nhân của ông. Từ khoảng năm 1900 quốc tế gia tăng quan tâm về đối xử khắc nghiệt và dã man đối với cư dân Congo dưới quyền Leopold II, đối với ông Congo chủ yếu là một nguồn thu nhập từ ngà voi và cao su. Năm 1908, những phản đối này khiến nhà nước Bỉ đảm nhận trách nhiệm cai trị thuộc địa, từ đó lãnh thổ này được gọi là Congo thuộc Bỉ.
Đức xâm chiếm Bỉ vào tháng 8 năm 1914, động thái này nằm trong Kế hoạch Schlieffen nhằm tấn công Pháp, và hầu hết giao tranh trên Mặt trận phía Tây trong Chiến tranh thế giới thứ nhất diễn ra tại miền tây của Bỉ. Bỉ nắm quyền kiểm soát các thuộc địa Ruanda-Urundi của Đức (nay là Rwanda và Burundi) trong chiến tranh, và đến năm 1924 Hội Quốc Liên uỷ thác chúng cho Bỉ. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, Bỉ sáp nhập các huyện Eupen và Malmedy của Phổ vào năm 1925, đây là nguyên nhân xuất hiện một thiểu số nói tiếng Đức trong nước.
Người Đức lại xâm chiếm Bỉ vào tháng 5 năm 1940, và 40.690 người Bỉ bị giết trong cuộc chiếm đóng và nạn diệt chủng sau đó, hơn một nửa trong số đó là người Do Thái. Đồng Minh tiến hành giải phóng Bỉ từ tháng 9 năm 1944 đến tháng 2 năm 1945. Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, một cuộc tổng đình công buộc Quốc vương Leopold III phải thoái vị vào năm 1951, do nhiều người Bỉ cảm thấy ông đã cộng tác với Đức trong chiến tranh. Congo thuộc Bỉ giành độc lập vào năm 1960 trong Khủng hoảng Congo; Ruanda-Urundi tiếp bước độc lập hai năm sau đó. Bỉ gia nhập NATO với tư cách thành viên sáng lập, và thành lập nhóm Benelux cùng Hà Lan và Luxembourg.
Bỉ trở thành một trong sáu thành viên sáng lập của Cộng đồng Than Thép châu Âu vào năm 1951 và của Cộng đồng Năng lượng nguyên tử châu Âu và Cộng đồng Kinh tế châu Âu thành lập năm 1957. Bỉ hiện là nơi đặt trụ sở các cơ quan hành chính và tổ chức chủ yếu của Liên minh châu Âu, như Ủy ban châu Âu, Hội đồng Liên minh châu Âu cùng các phiên họp đặc biệt và uỷ ban của Nghị viện châu Âu.
Địa lý

Bài chi tiết: Địa lý Bỉ
Bỉ có biên giới với Pháp (620 km), Đức (167 km), Luxembourg (148 km) và Hà Lan (450 km). Tổng diện tích là 30.528 km², trong đó diện tích đất là 30.278 km². Lãnh thổ Bỉ giới hạn giữa vĩ tuyến 49°30 và 51°30 Bắc, giữa kinh tuyến 2°33 và 6°24 Đông.
Bỉ có ba vùng địa lý chính; đồng bằng duyên hải nằm tại tây bắc và cao nguyên trung tâm đều thuộc bồn địa Anh-Bỉ, còn vùng cao Ardenne tại đông nam thuộc vành đai kiến tạo sơn Hercynia. Ngoài ra, bồn địa Paris vươn tới một khu vực nhỏ tại mũi cực nam của Bỉ, gọi là Lorraine thuộc Bỉ.
Đồng bằng ven biển gồm chủ yếu là các đụn cát và đất quai đê. Vùng nội lục sâu hơn có cảnh quan bằng phẳng và dần cao lên, có nhiều sông chảy qua, với các thung lũng phì nhiêu và đồng bằng nhiều cát Campine (Kempen) tại đông bắc. Các vùng đồi và cao nguyên có rừng rậm rạp thuộc khu vực Ardenne có địa hình gồ ghề và nhiều đá hơn, với các hang động và hẻm núi nhỏ. Ardenne trải dài về phía tây sang Pháp, còn về phía đông nối liền đến Eifel tại Đức qua cao nguyên Hautes Fagnes/Hohes Venn, trên đó có đỉnh Signal de Botrange cao nhất Bỉ với độ cao 694 m.
Bỉ thuộc vùng khí hậu đại dương, có lượng mưa đáng kể trong tất cả các mùa (phân loại khí hậu Köppen: Cfb), giống như hầu hết phần tây bắc châu Âu. Nhiệt độ trung bình thấp nhất là trong tháng 1 với 3 °C, và cao nhất là trong tháng 7 với 18 °C. Lượng giáng thủy trung bình tháng dao động từ 54 mm vào tháng 2 và tháng 4 đến 78 mm vào tháng 7. Tính trung bình trong giai đoạn 2000-2006, nhiệt độ thấp nhất trong ngày là 7 °C và cao nhất là 14 °C, còn lượng mưa hàng tháng là 74 mm; lần lượt cao hơn khoảng 1 °C và 10 mm so với các giá trị bình thường của thế kỷ trước.
Về địa lý thực vật, Bỉ nằm giữa các tỉnh châu Âu Đại Tây Dương và Trung Âu thuộc khu vực Circumboreal trong giới Boreal. Theo Quỹ Quốc tế Bảo vệ Thiên nhiên, lãnh thổ Bỉ thuộc vùng sinh thái rừng hỗn hợp Đại Tây Dương. Do Bỉ có mật độ dân số cao, công nghiệp hoá và có vị trí tại trung tâm của Tây Âu, nên quốc gia này vẫn phải đối diện với một số vấn đề về môi trường. Tuy nhiên, do các nỗ lực kiên định của các cấp chính quyền, nên tình trạng môi trường tại Bỉ dần được cải thiện. Hơn thế, Bỉ còn là một trong các quốc gia có tỷ lệ tái chế chất thải cao nhất tại châu Âu, đặc biệt là vùng Vlaanderen có tỷ lệ phân loại chất thải cao nhất châu lục. Gần 75% chất thải sinh hoạt được tái sử dụng, tái chế hoặc dùng làm phân bón.
Địa lý > Các tỉnh

Antwerpen
Oost-Vlaanderen
Hainaut
Liège
Limburg
Luxembourg
Namur
Walloon Brabant
West-Vlaanderen
Vlaanderen
Wallonie
Bruxelles
Lãnh thổ Bỉ được phân thành ba vùng, trong đó vùng Vlaanderen và vùng Wallonie được chia tiếp thành các tỉnh; riêng vùng Thủ đô Bruxelles không phải là một tỉnh hoặc là một phần của tỉnh nào.
| Tỉnh | Tên tiếng Hà Lan | Tên tiếng Pháp | Tên tiếng Đức | Thủ phủ | Thành phố lớn nhất | Diện tích (km²) | Dân số (1/1/2016) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Antwerpen | Antwerpen | Anvers | Antwerpen | Antwerpen (tiếng Hà Lan: Antwerpen) (tiếng Pháp: Anvers) | Antwerpen (tiếng Hà Lan: Antwerpen) (tiếng Pháp: Anvers) | 2.860 | 1.824.136 |
| Oost-Vlaanderen | Oost-Vlaanderen | Flandre-Orientale | Ostflandern | Gent (tiếng Hà Lan: Gent) (tiếng Pháp: Gand) | Ghent (tiếng Hà Lan: Gent) (tiếng Pháp: Gand) | 2.982 | 1.486.722 |
| Vlaams-Brabant | Vlaams-Brabant | Brabant flamand | Flämisch Brabant | Leuven (tiếng Pháp: Louvain) (tiếng Đức: Löwen) | Leuven (tiếng Pháp: Louvain) | 2.106 | 1.121.693 |
| Hainaut | Henegouwen | Hainaut | Hennegau | Mons (tiếng Hà Lan: Bergen) | Charleroi | 3.800 | 1.337.157 |
| Liège | Luik | Liège | Lüttich | Liège (tiếng Hà Lan: Luik) (tiếng Đức: Lüttich) | Liège (tiếng Hà Lan: Luik) (tiếng Đức: Lüttich) | 3.844 | 1.098.688 |
| Limburg | Limburg | Limbourg | Limburg | Hasselt | Hasselt | 2,414 | 863,425 |
| Luxembourg | Luxemburg | Luxembourg | Luxemburg | Arlon (tiếng Hà Lan: Aarlen) (tiếng Đức: Arel) | Arlon (tiếng Hà Lan: Aarlen) (tiếng Đức: Arel) | 4.443 | 280.327 |
| Namur | Namen | Namur | Namur | Namur (tiếng Hà Lan: Namen) | Namur (tiếng Hà Lan: Namen) | 3.664 | 489.204 |
| Walloon Brabant | Waals-Brabant | Brabant wallon | Wallonisch Brabant | Wavre (tiếng Hà Lan: Waver) | Braine-l'Alleud (tiếng Hà Lan: Eigenbrakel) | 1.093 | 396.840 |
| West-Vlaanderen | West-Vlaanderen | Flandre-Occidentale | Westflandern | Brugge (tiếng Hà Lan: Brugge) (tiếng Pháp: Bruges) (tiếng Đức: Brügge) | Brugge (tiếng Hà Lan: Brugge) (tiếng Pháp: Bruges) (tiếng Đức: Brügge) | 3.151 | 1.181.828 |
Chính trị

Bài chi tiết: Chính trị Bỉ và Quân chủ Bỉ
Bỉ có chế độ quân chủ lập hiến nghị viện liên bang. Nghị viện liên bang Bỉ gồm có một tham nghị viện (thượng viện) và chúng nghị viện (hạ viện). Thượng viện gồm có 50 thượng nghị sĩ được bổ nhiệm từ nghị viện của các cộng đồng và vùng, cùng 10 thượng nghị sĩ được bầu thêm. Trước năm 2014, hầu hết thành viên Thượng viện được bầu cử trực tiếp. 150 đại biểu của Hạ viện được bầu theo một hệ thống đại diện tỉ lệ từ 11 khu vực bầu cử. Bỉ quy định nghĩa vụ bầu cử và do đó duy trì tỷ lệ cử tri bỏ phiếu vào hàng cao nhất thế giới.
Quốc vương (hiện là Philippe) là nguyên thủ quốc gia, giữ chức Tổng tư lệnh Lực lượng vũ trang Bỉ. Ông bổ nhiệm các bộ trưởng cùng thủ tướng theo tín nhiệm của Hạ viện để hình thành chính phủ liên bang. Hội đồng Bộ trưởng gồm không quá 15 thành viên. Hội đồng Bộ trưởng phải gồm một số lượng cân bằng các thành viên nói tiếng Hà Lan và nói tiếng Pháp, thủ tướng có thể được ngoại lệ. Hệ thống tư pháp dựa trên dân luật và có nguồn gốc từ bộ luật Napoléon. Toà huỷ án (Cour de cassation) là toà án cấp cuối cùng, còn Toà chống án (Cour d'appel) dưới đó một cấp.