Súng xoay khóa nòng
Sử dụng

Súng xoay khóa nòng được lắp đặt ở mũi thuyền hoặc đuôi thuyền nhằm tạo lợi thế tác chiến đường thủy, ngoài ra do tốc độ bắn cao nên loại vũ khí này cũng được lắp đặt trong các công sự.
Những khẩu pháo nạp hậu đã được sử dụng trong cuộc chiến ở Majapahit (1336 - 1350).  Trước đó, người Java đã tiếp thu kỹ thuật thuốc súng từ chiến dịch xâm lăng của người Mông Cổ. Khẩu pháo đó được gọi là Cetbang và được chế tạo như một khẩu pháo cố định hoặc nòng xoay, được lắp trên các chiến thuyền hải quân Majapahit. Vào thời điểm các vương quốc khác trong quần đảo Nusantara chiến đầu bằng vũ khí lạnh trên bệ tàu Balai và khi có gắng tràn san thuyền của đối phương. Được nạp bằng những viên đạn có sức xuyên phá cao, Cetbang trở nên rất hiệu quả để chống lại kiểu giao chiến này.
Ở Trung Hoa và Nhật Bản, súng xoay khóa nòng được du nhập vào sau khi thủy sư nhà Minh đánh bại người Bồ Đào Nha vào thế kỷ XVI. Trong Hải chiến Tây Thảo Loan (1522), sau khi đánh bại người Bồ Đào Nhà, quân Minh đã tịch thu những khẩu pháo này và sau đó tiến hành nghiên cứu chế tạo chúng, và đặt tên chúng là "Phật Lang Cơ Pháo", dựa theo cách gọi người Bồ Đào Nha của Trung Hoa thời điểm đó. Ở Trung Quốc và Nhật Bản, súng xoay khóa nòng được đưa vào sau khi Trung Quốc đánh bại người Bồ Đào Nha vào thế kỷ 16. Một vụ đắm thuyền năm 1523 đã đưa vũ khí này đến Trung Hoa, tuy nhiên sự du nhập đã có thể xuất hiện từ sớm hơn. Đã có những tranh luận liên quan đến nguồn gốc của vũ khí này là từ Đồ Đào Nha hay từ đế quốc Ottoman. Có một sự nhầm lẫn giữa việc cho rằng Phật Lang Cơ là tên vũ khí hay là tên của dân tộc. Thực tế cho thấy danh xưng Phật Lang Cơ đại diện cho 2 từ có từ nguyên khác nhau. Danh xưng Phật Lang Cơ chỉ vũ khí được cho là có liên hệ đến loại pháo Prangi của người Ottoman và Farangi của người Timurid. Danh xưng Phật Lang Cơ để chỉ tên dân tộc là không liên quan.  Những khẩu pháo Prangi của người Ottoman đã được truyền đến Ấn Độ Dương trước khi những con thuyền của người Ottoman và Bồ Đào Nha đến đây.  Thẩm Đức Bồ trong Lịch sử thời Vạn Lịch (萬厲野獲編 - Vạn Lịch dã hoạch biên) đã ghi chép "Kể từ sau thời Hoằng Trị (1488 - 1505), Trung Hoa đã bắt đầu có Phật Lang Cơ pháo". Trong tập 30 về "Hồng Di nhân" có ghi chép "Sau thời Chính Thống (1436 - 1449), Trung Hoa đã sở hữu được Phật Lang Cơ pháo, thứ hỏa pháo kỳ diệu và quan trọng của di nhân". Thẩm Đức Bồ đã đề cập về những khẩu đại pháo đã xuất hiện 60 - 70 năm trước khi người Bồ Đào Nha tiếp cận Trung Hoa. Pelliot cho rằng pháo Phật Lang Cơ đã đến được Trung Hoa trước cả người Bồ Đào Nha. Needham lưu ý rằng pháo nạp hậu đã trở nên quen thuộc ở miền Nam Trung Hoa vào năm 1510, khi hơn 100 khẩu Phật Lang Cơ đã được sử dụng để trấn áp các cuộc nổi loạn.
Tại Nhật Bản, lãnh chúa Ōtomo Sōrin dường như là người đầu tiên có được vũ khí này, sớm nhất là vào năm 1551. Năm 1561, người Bồ Đào Nha, liên minh với phiên Otomo trong cuộc vây hãm Moji, đã bắn phá vị trí của đối thủ, có thể bằng pháo xoay khóa nòng. Trong trận Takajō năm 1587, Ōtomo Sōrin đã sử dụng hai khẩu pháo nòng xoay nạp hậu lấy được từ người Bồ Đào Nha. Những khẩu súng này được đặt biệt danh là Kunikuzushi (国崩し, "Destroyer of Provinces"?).
Trong nửa sau thời nhà Minh (tức từ giữa thế kỷ XVI trở đi), loại súng này đã trở nên phổ biến và được quân đội nhà Minh trang bị và sử dụng trong lực lượng pháo binh của mình. Nhiều biến thể của loại pháo này được sản xuất và được sử dụng trong nhiều cuộc chiến tranh và xung đột quân sự, bao gồm cả Chiến tranh Nhân Thìn (1592 - 1598). Cho đến khi những khẩu pháo hạng nặng của người Hà Lan được giới thiệu vào đầu thế kỷ XVII, nhà Minh thậm chí đã có những nỗ lực chế tạo phiên bản lớn hơn của loại súng này.
Súng xoay khóa nòng cũng được sử dụng tại nhiều quốc gia khác. Ở Bali, một khẩu súng đã được tìm thấy thuộc sở hữu của quốc vương Badung đang được trưng bày tại Bào tàng Bali. Nhiều khẩu súng khác cũng được tìm thấy tại Bắc Phi thuộc sở hữu của lực lượng kháng chiến Algeria chống lại quân đội Pháp.
Súng xoay khóa nòng cũng được sử dụng rộng rãi ở Đông Nam Á từ đầu thế kỷ XVI, thậm chí trước cả khi người Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha xuất hiện, và tiếp tục được sử dụng như một vũ khí chống bộ binh cho đến cuối thế kỷ XX. Người Mỹ ghi nhận lực lượng chiến đấu người Moro tại Philippine được trang bị những khẩu pháo xoay khóa nòng vào năm 1904. Vào đầu thế kỷ XX, các loại thuyền chiến của Trung Hoa được trang bị các loại pháo xoay nạp tiền và nạp hậu. Các loại súng khóa nòng được gọi là "xà súng khóa nòng", với chiều dài 8 foot (2,4 m) và đường kính 1–2 inch (2,54–5,08 cm) và sử dụng cơ chế bộ gõ để khai hỏa. Dyer c. vào năm 1930 đã ghi nhận việc sử dụng pháo của những người Makassan ở miền Bắc Úc, cụ thể đó là khẩu pháo có khóa nòng bằng đồng với đường kính 2 inch (5,08 cm).
Súng xoay khóa nòng khương tuyến bằng thép đã được chế tạo Hoa Kỳ vào cuối thế kỷ XIX, và được sử dụng trong hệ thống thuộc địa như ở Madagascar.