stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Globularia hedgei

| Globularia hedgei> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Plantaginaceae
Chi (genus): Globularia
Loài (species): G. hedgei
Danh pháp hai phần
Globularia hedgei H.Duman 
Globularia hedgei là một loài thực vật có hoa trong họ Mã đề. Loài này được H.Duman mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Globularia hedgei”. Truy cập ngày 21 tháng 8 năm 2013.
Globularia arabica

| Globularia arabica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Plantaginaceae
Chi (genus): Globularia
Loài (species): G. arabica
Danh pháp hai phần
Globularia arabica Jaub. & Sp. 
Globularia arabica là một loài thực vật có hoa trong họ Mã đề. Loài này được Jaub. & Spach mô tả khoa học đầu tiên năm 1848.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Globularia arabica”. Truy cập ngày 21 tháng 8 năm 2013.
Giáo hoàng Hônôriô I

| Giáo hoàng Hônôriô I |
| --- | --- |

Tựu nhiệm: 27 tháng 10 625
Bãi nhiệm: 12 tháng 10 638
Tiền nhiệm: Boniface V
Kế nhiệm: Severinus
Thông tin cá nhân
Tên khai sinh: ???
Sinh: ??? Campania, Đế quốc Byzantine
Mất: (638-10-12)12 tháng 10, 638 ???
Các giáo hoàng khác lấy tông hiệu Honorius
Hônôriô I  (Tiếng Latinh: Honorius I) là vị giáo hoàng thứ 70 của Giáo hội Công giáo. Theo niên giám tòa thánh năm 1806 thì ông đắc cử Giáo hoàng vào năm 625 và cai quản giáo hội trong 12 năm 11 tháng 16 ngày. Niên giám tòa thánh năm 2003 xác định Triều đại của ông kéo dài từ ngày 27 tháng 10 năm 625 và kết thúc vào ngày 12 tháng 10 năm 638.
Truyền thông cho rằng, ông sinh tại Campania. Ông đã gửi các thừa sai đi khắp thế giới thời ấy và đã lập lễ Suy tôn Thánh Giá Chúa vào 14-9. Ông giải quyết xung đột giữa Giáo hội Đông Phương và phe ly giáo Aquileia về vấn đề "Ba Chương". Honorius I là một người quản lý tài giỏi. Ông cho tái thiết hệ thống cống dẫn nước ở Trajan và tu bổ lại mái của Đền Thánh Phêrô. Ngài chuyển nhiều toà nhà của Dân Ngoại thành giáo đường Kitô giáo.
Trong Triều đại của ông bắt đầu xuất hiện học thuyết "nhất trí chủ nghĩa" vào khoảng năm 620 do hoàng đế Hêracliô và Đức Thượng Phụ Sergiô (610-638) chủ trương Chúa Ky-tô chỉ có một ngôi vị độc nhất. Cũng như chỉ có một nghị lực, một thần ý (Monénergisme, Monothélisme). Công giáo phân biệt hai bản tính kết hợp làm một nơi Đức Kitô, bè rối Đơn Tính (Monophysisme) bảo có một. Vậy bây giờ ta nói: "Vẫn một Đức Giêsu Kitô Chúa chúng ta duy nhất, Con Một Thiên Chúa, đã làm những hành động thần linh và những hành động nhân loại". Điều này tự nó không có gì sai, duy việc chú giải công thức này mới dẫn tới chỗ tuyên bố rằng: "Ý muốn thần linh là ý muốn duy nhất trong Đức Giêsu, với tư cách là một người, Người không có ý chí, nói chung, Người là một người không hoàn chỉnh"…
Lúc đầu, công việc xem ra tiến triển tốt, đối với Hêracliô và Sergiô. Aicập, Armênia đều theo thuyết bình định mới. Vấn đề được đưa tới đức Giáo hoàng Hônôriô. Ông đã trả lời rằng: " hãy đem vấn đề đó cho các nhà văn phạm, hoặc những người chuyên môn tạo danh từ mới cho con nít". Vị Giáo hoàng không hiểu rõ vấn đề, tưởng rằng đây cũng là một sự tranh chấp về chữ nghĩa, thường xảy ra nơi người Hy Lạp, nên ông đã chấp thuận đề tài người ta trình bày với ông. Trình Bày Đức Tin (Ecthèse)quả là biểu hiện "Nhất ý chủ nghĩa", được Hêracliô công bố thành luật đế quốc.
Năm 681, tức sau một nửa thế kỷ tranh luận sôi nổi, khi Giáo hội Hy Lạp, tại Công đồng Constantinopoli III (680-681), tố cáo và lên án lạc thuyết Monothelisme, thì đồng thời cũng muốn lên án đức Honorius I, khiến tên ông bị gắn liền với tên của giáo chủ Sergius, làm như ông đồng tình với lạc giáo, trong khi ông chỉ "bỏ quyên" bổn phận phải dẹp lạc thuyết đó.
Chú thích

↑  Annuario pontificio 1806, Google sách
Bật nhảy

Cú nhảy
Một con linh dương đang bật nhảy (hình trên), chúng tung mình lên cao, bốn vó không chạm đất. Một chú thỏ nhà đang trình diễn động tác nhảy
Cú nhảy hay bật nhảy (Jumping) là một hình thức vận động hoặc chuyển động trong đó một sinh vật (hoặc hệ thống cơ học như rô bốt, máy móc) thực hiện động tác tự đẩy bật toàn bộ cơ thể lên không trung theo một quỹ đạo đạn đạo.  Một cú bật nhảy có thể được phân biệt với chạy, phi nước đại và các kiểu dáng đi khác, theo đó bật nhảy là khi toàn bộ cơ thể tạm thời ở trên không, bởi thời gian tương đối dài của giai đoạn trên không trước khi tiếp đất và góc phóng ban đầu cao. Một số loài động vật, chẳng hạn như chuột túi kangaroo, sử dụng hình thức bật nhảy (thường được gọi là bước nhảy/cú nhảy) làm hình thức vận động chính của chúng, trong khi những loài khác, chẳng hạn như các loài ếch, chỉ sử dụng nó như một phương tiện để thoát khỏi những kẻ săn mồi. Voi là động vật không thể nhảy vì chúng quá nặng.
Nhảy cũng là một chúc năng và động tác chính yếu của các hoạt động và những môn thể thao khác nhau, bao gồm nhảy xa, nhảy cao và nhảy trình diễn trong môn cưỡi ngựa. Dáng nhảy, khác biệt với dáng đi khi chạy như phi ngựa, phi nước đại và nhảy cẩng. Nhảy hay còn gọi với những tên khác như phi thân, nhảy vọt, tung mình. Ếch là một ví dụ điển hình cho sinh vật sinh ra để nhảy, cặp đùi ếch có thể dài gần gấp đôi chiều dài cơ thể, cơ chân có thể chiếm tới 20% trọng lượng cơ thể và chúng không chỉ kéo dài bàn chân, ống chân và đùi mà còn kéo dài mắt cá chân, xương thành một khớp chi khác và tương tự kéo dài xương hông từ đó có được khả năng di động ở xương cùng để có một khớp bổ sung thứ hai. Kết quả là, ếch là vận động viên nhảy vô địch không thể tranh cãi trong các loài động vật có xương sống, chúng nhảy cao và xa hơn năm mươi lần so với chiều dài cơ thể với khoảng cách hơn tám feet.
Tổng quan

Một cách để phân loại những cú nhảy là theo cách chuyển chân. Trong hệ thống phân loại này, năm dạng bước nhảy cơ bản được phân biệt:
Nhảy và đáp bằng hai chân (thường thấy trong khi tập nhảy dây)
Bật từ một chân và đáp bằng cùng một chân (nhảy lò cò)
Nhảy từ một chân và tiếp đất bằng chân kia (nhảy choi choi)
Giậm nhảy từ một chân và tiếp đất bằng hai chân (thường thấy trong các trò chơi)
Bật nhảy từ hai chân và tiếp đất bằng một chân.
Những nghiên cứu đã chỉ ra rằng trẻ em siêng năng hoạt động thể chất nhiều hơn thể hiện các kiểu nhảy thành thạo hơn (cùng với các kỹ năng vận động cơ bản khác) và cũng lưu ý rằng sự phát triển của việc chạy nhảy ở trẻ em có mối quan hệ trực tiếp với tuổi tác. Khi trẻ lớn hơn, người ta thấy rằng khả năng nhảy của trẻ ở mọi hình thức cũng tăng lên. Sự phát triển nhảy vọt dễ nhận biết hơn ở trẻ em hơn là người lớn do thực tế là ít có sự khác biệt về thể chất ở lứa tuổi nhỏ hơn. Người lớn ở cùng độ tuổi có thể khác nhau rất nhiều về thể chất và năng lực thể thao nên rất khó để biết được tuổi tác ảnh hưởng đến khả năng nhảy như thế nào.
Cơ chế nhảy

Tất cả các bước nhảy đều phải liên quan đến việc tác dụng lực lên bề mặt nền (để giậm nhảy bật lên) do đó tạo ra một lực phản để đẩy người nhảy rời khỏi bề mặt nền. Bất kỳ dạng vật chất rắn hoặc chất lỏng nào có khả năng tạo ra lực đối nghịch đều có thể dùng làm chất nền, bao gồm cả mặt đất hoặc mặt nước ví dụ như những con cá heo thực hiện việc vọt lên khỏi mặt nước và loài Euphlyctis cyanophlyctis thực hiện các cú búng nhảy đứng trên mặt nước. Các sinh vật bật nhảy hiếm khi chịu tác động của các lực khí động học đáng kể và do đó, các bước nhảy của chúng bị điều chỉnh từ các quy luật vật lý cơ bản của quỹ đạo đạn đạo. Do đó, trong khi một con chim có thể nhảy lên không trung để bắt đầu chuyến bay, thì không có chuyển động nào mà nó thực hiện sau khi bay trên không được coi là nhảy vì các điều kiện nhảy ban đầu không còn quyết định đường bay của nó nữa.
Cơ bắp (hoặc các cơ quan truyền động khác trong các hệ thống cơ học máy móc) thực hiện việc bổ sung động năng vật lý cho cơ thể của người nhảy trong quá trình thực hiện pha đẩy của bước nhảy, cơ bắp càng mạnh thì sức bật càng lớn. Điều này dẫn đến động năng khi phóng tỷ lệ với bình phương tốc độ của người nhảy. Các cơ làm việc càng nhiều thì vận tốc phóng càng lớn và do đó gia tốc càng lớn và khoảng thời gian của giai đoạn đẩy của bước nhảy càng ngắn. Công suất cơ học (công trên một đơn vị thời gian) và khoảng cách mà công suất đó được sử dụng (ví dụ: chiều dài chân) là các yếu tố quyết định chính của khoảng cách nhảy và chiều cao. Hệ quả là, nhiều động vật hay nhảy thường có chân dài và cơ bắp được tối ưu hóa để đạt được sức mạnh tối đa theo mối quan hệ lực-vận tốc của các cơ, trong thế giới động vật thì các loài thú chuyên về nhảy thường sẽ có cặp chi sau to hơn chi trước, ví dụ như thỏ.
Một người nhảy có thể đứng yên hoặc di chuyển khi bắt đầu một bước nhảy. Trong một bước nhảy từ trạng thái đứng yên (tức là bước nhảy đứng), tất cả các công việc cần thiết để tăng tốc cơ thể thông qua việc phóng được thực hiện trong một chuyển động duy nhất. Trong một bước nhảy đang di chuyển hoặc chạy đà để nhảy thì người nhảy sẽ có vận tốc bổ sung theo phương thẳng đứng khi phóng trong khi vẫn bảo toàn động lượng theo phương ngang càng nhiều càng tốt cho nên có câu phải có bước lấy đà thật tốt. Ở chuột túi có khả năng đi và nhảy bằng bằng chân giống với con người. Khi di chuyển chậm, chúng sẽ thường đi bằng cả 4 chân. Khi cần tăng tốc độ chúng sẽ di chuyển bằng 2 chân với phương pháp nhảy (khi nhảy cao phần đuôi lớn giúp chúng giữ thăng bằng).
Cấu trúc chi

Các loài vật sử dụng nhiều kiểu thích nghi giải phẫu để dành cho việc bật nhảy. Những điều chỉnh này chỉ liên quan đến việc phóng tung cơ thể thông qua việc tăng sức bật và độ nảy do đó các chi chịu trách nhiệm cho việc bật nhảy sẽ phát triển, ví dụ như ở loài báo sư tử và linh miêu thì có cặp giò sau phát triển và mông dốc. Các loài thủy sinh hiếm khi thể hiện bất kỳ những biểu hiện hình thái cơ thể cụ thể nào cho việc nhảy vì chúng sống dưới nước. Những kẻ giỏi nhảy nhót thường chủ yếu thích nghi với tốc độ và thực hiện các bước nhảy di chuyển bằng cách bơi lên mặt nước với tốc độ cao. Một số loài thủy sinh chủ yếu có thể nhảy khi ở trên cạn, chẳng hạn như cá thòi lòi có thể bật nhảy thông qua một cái hất, quẫy đuôi.
Hình thái chi của động vật trên cạn, cấu trúc đẩy chính yếu là đôi chân, mặc dù một số loài sử dụng đuôi. Đặc điểm điển hình của các loài nhảy bao gồm chân dài, cơ chân lớn và các yếu tố chi bổ sung. Chân dài làm tăng thời gian và khoảng cách mà động vật nhảy có thể dậm để vào mặt nền để đẩy tung mình lên, do đó cho phép nhiều lực hơn và nhảy nhanh hơn, cao hơn, xa hơn. Cơ chân lớn có thể tạo ra lực lớn hơn, giúp cải thiện hiệu suất nhảy. Ngoài yếu tố chân dài ra, nhiều động vật nhảy đã có quá trình tiến hóa để tinh chỉnh chức năng xương bàn chân và mắt cá chân để dài ra và sở hữu các khớp bổ sung, giúp tăng thêm nhiều đoạn cho chi và thậm chí dài hơn một cách hiệu quả.
Châu chấu sử dụng khả năng tích trữ năng lượng đàn hồi để tăng khoảng cách nhảy bằng một cái búng tách. Mặc dù công suất phát ra là yếu tố quyết định chính của khoảng cách nhảy thì các hạn chế sinh lý giới hạn sức mạnh cơ bắp ở mức xấp xỉ 375 Watts cho mỗi kg cơ việc sử dụng trữ lực đàn hồi cho phép các cơ hoạt động gần đẳng tích hơn trên đường cong lực-vận tốc. Điều này cho phép các cơ hoạt động trong một thời gian dài hơn và do đó tạo ra nhiều năng lượng hơn so với những gì chúng có thể, trong khi phần tử đàn hồi giải phóng hoạt động nhanh hơn cơ bắp có thể. Việc sử dụng tích trữ năng lượng đàn hồi đã được ghi nhận ở động vật có vú nhảy cũng như ếch, với sự gia tăng sức mạnh tương xứng từ hai đến bảy lần so với khối lượng cơ tương đương
Chú thích

↑  Tristan David Martin Roberts (1995) Understanding Balance: The Mechanics of Posture and Locomotion, Nelson Thornes, ISBN 0-412-60160-5.
↑  Zug, G. R. (1978). “Anuran Locomotion: Structure and Function. II. Jumping performance of semiacquatic, terrestrial, and arboreal frogs”. Smithsonian Contributions to Zoology (276): iii–31.
↑  Study Guide for Elementary Labanotation by Peggy Hackney, Sarah Manno (Editor), Muriel Topaz (Editor)
↑  Raudsepp, Lennart; Päll, Peep (tháng 11 năm 2006). “The Relationship between Fundamental Motor Skills and Outside-School Physical Activity of Elementary School Children”. Pediatric Exercise Science. 18 (4): 426–35. doi:10.1123/pes.18.4.426.
↑  Utesch, T.; Dreiskämper, D.; Strauss, B.; Naul, R. (ngày 1 tháng 1 năm 2018). “The development of the physical fitness construct across childhood”. Scandinavian Journal of Medicine & Science in Sports (bằng tiếng Anh). 28 (1): 212–19. doi:10.1111/sms.12889. ISSN 1600-0838.
↑  Marsh, R. L. (1994). “Jumping ability of anuran amphibians”. Advances in Veterinary Science and Comparative Medicine (38): 51–111.
↑  Peplowski, M. M.; Marsh, R. L. (1997). “Work and power output in the hindlimb muscles of cuban tree frogs Osteopilus septentrionalis during jumping”. J. Exp. Biol. (200): 2861–70.
Một cô gái đang tung mình lên cao
Một con chuột túi đang di chuyển nhảy, chúng có cặp chi sau rất phát triển và một cái đuôi lớn hỗ trợ cho những cú bật nhảy, một minh họa cho cơ chế đàn hồi ở động vật
Gloria Lee

Gloria Lee (22 tháng 3, 1926 – 3 tháng 12, 1962) là tiếp viên hàng không người Mỹ và là môn đệ của Oahspe trong phong trào tiếp xúc UFO thập niên 1950 vào năm 1953.
Lee quê quán ở Los Angeles, tự nhận là có mối liên hệ thần giao cách cảm với một thực thể tên là JW, sống trên hành tinh sao Mộc, và bắt đầu thu thập một quyển sách kể về những lời chỉ dạy tâm linh của anh ta. Dưới sự chỉ đạo của JW, bà đã thành lập Quỹ Nghiên cứu Cosmon với mục đích xuất bản và nghiên cứu về trí khôn siêu phàm của JW, phần nhiều trong số đó giống y như những lời dạy bảo năm 1882 của Oahspe.
Thành viên trong tổ chức của Lee đã tăng mạnh sau khi quảng cáo được đăng thường xuyên trên tờ nguyệt san huyền bí của Ray Palmer gọi là Fate. Bà từng đăng đàn diễn thuyết thành công về chủ đề tiếp xúc UFO và thu hút sự chú ý của công chúng. Trong các bài giảng của mình, Lee đã cho bán bản sao của cuốn sách viết về mặc khải xuất bản năm 1959 với tên gọi Why We Are Here! (Tại sao chúng ta lại ở đây!). Năm bà mất, quyển sách "JW" thứ hai được xuất bản năm 1962 có nhan đề The Changing Conditions of Your World! (Những điều kiện thay đổi của thế giới của bạn!).
Bà đã phát triển một kế hoạch vì hòa bình thế giới và bản thiết kế trạm vũ trụ rồi gửi cho Washington D.C. vào cuối năm 1962 trong một nỗ lực nhằm hướng đến sự chú ý của giới quan chức. Tuy nhiên, sau khi bị từ chối, bà đã quyết định tuyệt thực, nói với những người khác trong cộng đồng giao tiếp UFO rằng bà sẽ rơi vào tình trạng hôn mê tương tự như cái chết, rồi sau đó "trở về" với nguồn năng lượng tinh thần mới để tiếp tục "công việc vĩ đại" của mình. Thế nhưng, báo chí đã không được thông báo về cuộc tuyệt thực của Lee cho đến một thời gian sau khi vụ việc bắt đầu, và dư luận thì chẳng mấy ai quan tâm đến bà nữa. Sau khoảng 66 ngày không ăn gì cả, Lee bị đưa vào điều trị tại Bệnh viện Đại học George Washington. Bà qua đời vào ngày 3 tháng 12 năm 1962, hưởng dương 37 tuổi.
Mark-Age

Sau cái chết của Lee, Charles Boyd Gentzel, người sáng lập Mark-Age, Inc., và cộng sự Pauline Sharpe (còn gọi là Nada-Yolanda), đã tuyên bố đang chuyển thông điệp tinh thần từ Lee thay mặt cho giáo phái tiếp xúc UFO của họ. Lee không phải là người tiếp xúc UFO duy nhất hay là người tiếp xúc UFO tự nhịn đói cho đến chết. Vào tháng 11 năm 1982, LaVerne Landis, một thành viên của giáo phái UFO Search and Prove, đã chết vì đói lúc đang ngồi chờ trong xe ở miền bắc bang Minnesota trong hơn 40 ngày để chứng kiến một chiếc đĩa bay hạ cánh, sau khi được thông báo là phải đợi ở đó trong suốt thời gian liên lạc tâm linh với một thực thể Space Brother.
Diplasterias brucei

| Diplasterias brucei |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Echinodermata
Lớp (class): Asteroidea
Bộ (ordo): Forcipulatida
Họ (familia): Asteriidae
Chi (genus): Diplasterias
Loài (species): D. brucei
Danh pháp hai phần
Diplasterias brucei (Koehler, 1908)  
Danh pháp đồng nghĩa
 Coscinasterias brucei (Koehler, 1908)  Coscinasterias victoriae Koehler, 1911  Diplasterias fochi Fisher, 1930  Podasterias brucei (Koehler, 1908)  Podasterias fochi Koehler, 1920 
Diplasterias brucei là tên của một loài sao biển thuộc họ Asteriidae. Khu vực phân bố của nó là ở Thái Bình Dương và vùng biển ở Nam Cực. Nó vừa là loài săn mồi và cũng là loài ăn xác chết. Điều khiến nó khác với nhiều loài sao biển khác đó là nó nuôi con nhỏ của nó.
Mô tả

Loài sao biển này thường có 5 cánh, nhưng ở Nam Georgia và Quần đảo Nam Sandwich thì chúng thường có 6 cánh. Màu của nó là có màu xanh dương hoặc xanh lá nhạt đến màu hơi vàng hoặc là có sắc của màu cam. Kích thước tối đa của các cá thể trưởng thành là 25 cm.
Phân bố

Nó sống Thái Bình Dương và vùng biển ở Nam Cực. Cụ thể hơn tại Nam Cực, nó sống ở bán đảo Nam Cực và Đông châu Nam Cực tại độ sâu lớn nhất là khoảng 725 mét.
Sinh thái học

D. brucei là loài sinh sống ở vùng nước có độ sâu từ 33 mét trở đi. Tại đây, thức ăn của nó là loài động vật thân mềm hai mảnh vỏ tên là Limatula hodgsoni, loài hải quỳ Urticinopsis antarctica và thức ăn chủ yếu là ăn các loài động vật thân mềm chứ không ăn động vật thân lỗ như nhiều đồng loại khác sống chung môi trường. Chẳng hạn như: Acodontaster conspicuus, Acodontaster hodgsoni, Odontaster meridionalis và Perknaster fuscus. Con cái của loài này sẽ nuôi ấu trùng đến khi nó trở thành con non, thay vì để mặc ấu trùng như nhiều loài sao biển khác.
Giao Chỉ quận vương

Giao Chỉ quận vương là tước hiệu do thiên tử nhà Tống sắc phong cho một số vị vua Việt Nam dưới thời nhà Đinh, nhà Tiền Lê và nửa đầu thời nhà Lý.
Danh sách

Đinh Bộ Lĩnh (tại vị:968-979) sắc phong năm 975
Đinh Liễn (tại vị:975-979) sắc phong năm 975 (sau Đinh Bộ Lĩnh)
Lê Hoàn (tại vị:980-1005) sắc phong năm 993
Lê Long Đĩnh (tại vị:1005-1009) sắc phong năm 1007
Lý Công Uẩn (tại vị:1009-1028) sắc phong năm 1010
Lý Phật Mã (tại vị:1028-1054) sắc phong năm 1029
Lý Nhật Tôn (tại vị:1054-1072) sắc phong năm 1055
Lý Càn Đức (tại vị:1072-1128) sắc phong năm 1073
Lý Dương Hoán (tại vị:1128-1138) sắc phong năm 1130
Lý Thiên Tộ (tại vị:1138-1175) sắc phong năm 1139
Chú thích

1 2 3 4 5 6 7 8 9  Tống sử, Giao Chỉ truyện
Glyphonyx posticus

| Glyphonyx posticus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Glyphonyx
Loài (species): G. posticus
Danh pháp hai phần
Glyphonyx posticus Candèze, 1875 
Glyphonyx posticus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1875.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Bản thảo Bakhshali

Các con số được sử dụng trong bản viết tay Bakhshali
Bản viết tay Bakhshali là một bản viết tay toán học viết trên vỏ bạch dương được tìm thấy gần làng Bakhshali (gần Mardan ở Pakistan ngày nay) vào năm 1881. Điều đáng lưu ý là "bản thảo cũ nhất còn tồn tại trong toán học Ấn Độ". Các phần của nó đã có niên đại từ năm 224-383.
Đây là bằng chứng lâu đời nhất về việc Ấn Độ sử dụng một biểu tượng số không.
Phát hiện

Bản viết tay được phát hiện vào năm 1881, bởi một nông dân ở làng Bakhshali, gần Mardan, nay ở Khyber Pakhtunkhwa, Pakistan. Nghiên cứu đầu tiên về bản thảo được thực hiện bởi A. F. R. Hoernlé. Sau cái chết của Hoernlé, nó đã được kiểm tra bởi G. R. Kaye, người biên tập tác phẩm và xuất bản nó như là một cuốn sách vào năm 1927.
Bản thảo còn sót lại chưa đầy đủ, bao gồm bảy mươi lá cây vỏ cây bạch dương, mà trật tự dự định của nó không được biết đến. Nó ở trong Thư viện Bodleian tại Đại học Oxford  (MS.Sansk, d. 14), và được cho là quá mong manh để được các học giả kiểm tra.
Nội dung

Bản viết tay là bản tóm tắt các quy tắc và ví dụ minh họa. Mỗi ví dụ được nêu là một vấn đề, giải pháp được mô tả, và nó được xác minh rằng vấn đề đã được giải quyết. Các vấn đề mẫu là trong câu và bình luận là trong văn xuôi đi kèm với tính toán. Các vấn đề liên quan đến số học, đại số và hình học, bao gồm cả sự cân bằng. Các chủ đề bao gồm các phân số, hình vuông, số học và các tiến trình hình học, các giải pháp của phương trình đơn giản, phương trình tuyến tính đồng thời, phương trình bậc hai và các phương trình không xác định ở mức độ thứ hai.
Bản thảo được viết bằng một hình thức kịch bản Śāradā sớm hơn, chủ yếu sử dụng từ thế kỷ 8 đến 12, ở phía tây bắc của Ấn Độ, như Kashmir và các vùng lân cận. Ngôn ngữ là tiếng Gatha (là sự kết hợp của các ngôn ngữ tiếng Phạn và Prakrit cổ xưa của Ấn Độ).
Một lời ghi cuối sách cho một trong các phần nói rằng nó đã được viết bởi một người theo đạo Bà-la-môn được xác định là "con trai của Chajaka", một "vua của máy tính", cho việc sử dụng của Vasiṣṭha của con trai Hasika. Bà la môn có thể đã là tác giả của bình luận cũng như là người viết bản thảo của bản thảo. Gần colophon xuất hiện một từ rtikāvati bị phá vỡ, đã được giải thích như là nơi Mārtikāvata được Varāhamihira đề cập đến như là ở tây bắc Ấn Độ (cùng với Takṣaśilā, Gandhāra vv), nơi được cho là nơi mà bản thảo có thể đã được viết ra.
Toán học

Bản thảo là một tập hợp các quy tắc toán học và các ví dụ (trong câu thơ), và những lời bình luận về những câu trên. Thông thường, một quy tắc được đưa ra, với một hoặc nhiều ví dụ, trong đó mỗi ví dụ được theo sau bởi một "tuyên bố" (nyāsa / sthāpanā) về thông tin số của ví dụ ở dạng bảng, sau đó một phép tính tính ra ví dụ bằng cách làm theo bước quy tắc theo từng bước trong khi trích dẫn, và cuối cùng là một xác minh để xác nhận rằng giải pháp đáp ứng được vấn đề. Đây là một phong cách tương tự như lời bình luận của Bhāskara I về chương gaṇita (toán học) của Āryabhaṭīya, bao gồm sự nhấn mạnh vào việc kiểm chứng đã lỗi thời trong các tác phẩm sau này.
Các quy tắc là các thuật toán và kỹ thuật cho một loạt các vấn đề như hệ thống các phương trình tuyến tính, phương trình bậc hai, các phép toán số học và các mô hình toán học, tính toán các rễ vuông, xử lý các số âm (lợi nhuận và tổn thất), đo lường như độ tinh xảo của vàng, vv
Niên đại

Năm 2017, ba mẫu từ bản thảo đã được hiển thị bằng các nhật kí bằng điện tử từ ba thế kỷ khác nhau: từ 224-383 AD, 680-779 và 885-993. Không biết những mảnh vỡ từ các thế kỷ khác nhau đã được đóng gói với nhau như thế nào.
Trước khi phát hiện này, hầu hết các học giả đồng ý rằng bản thảo vật chất là một bản sao của một văn bản cổ xưa hơn, mà ngày của nó đã được ước tính dựa trên nội dung. Hoernle nghĩ rằng bản thảo là từ thế kỷ thứ 9, nhưng nguyên bản là từ thế kỷ thứ 3 hoặc thứ 4. Một học giả Ấn Độ đã chỉ định nó một ngày sớm hơn. Datta đã chỉ định nó vào "những kỷ nguyên đầu của thời đại Cơ đốc giáo". [6] Channabasappa đặt nó vào AD 200-400, với lý do nó sử dụng thuật ngữ toán học khác với thuật ngữ của Aryabhata. Hayashi nói rằng nó đã được từ cuối thế kỷ thứ 7.
Các con số và số không

Bản thảo Bakshali sử dụng các con số với một hệ thống giá trị vị trí, sử dụng dấu chấm như là một cái giữ chỗ cho số không. Biểu tượng dấu chấm được gọi là shunya-bindu (nghĩa đen là dấu chấm của chỗ trống). Tham khảo khái niệm này được tìm thấy trong cuốn Vasavadatta của Subandhu, được học giả Maan Singh đánh giá là có niên đại giữa 385 và 465.
Trước khi có niên đại bằng đồng vị carbon năm 2017, một khắc ghi số 9 vào thế kỷ của một ngôi đền trên nền pháo đài Gwalior ở Gwalior, Madhya Pradesh, được cho là sử dụng một biểu tượng bằng không ở Ấn Độ lâu đời nhất.
Glyphonyx pallens

| Glyphonyx pallens> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Elateridae
Chi (genus): Glyphonyx
Loài (species): G. pallens
Danh pháp hai phần
Glyphonyx pallens Fleutiaux, 1940 
Glyphonyx pallens là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1940.
Chú thích

↑  Elateridae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010