stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nhật Bản tại Thế vận hội Mùa hè 2024
Bắn cung

Bài chi tiết: Bắn cung tại Thế vận hội Mùa hè 2024 và Bắn cung tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Vòng loại
Đội tuyển bắn cung nam của Nhật Bản đã giành được suất tham dự nhờ việc giành được huy chương đồng tại Giải vô địch bắn cung thế giới 2023 ở Berlin, Đức, và giành được một trong ba suất tham dự Thế vận hội tại giải đấu này.
| Vận động viên | Nội dung | Vòng xếp hạng> Điểm số | Vòng xếp hạng> Hạt giống | Vòng 1/32> Đối thủ Tỉ số | Vòng 1/16> Đối thủ Tỉ số | Vòng 1/8> Đối thủ Tỉ số | Tứ kết> Đối thủ Tỉ số | Bán kết> Đối thủ Tỉ số | Chung kết / BM> Đối thủ Tỉ số | Chung kết / BM> Thứ hạng |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Furukawa Takaharu | Cá nhân nam | 659 | 35 |  Nakanishi (JPN) B 4–6 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp |  |
| Nakanishi Junya | Cá nhân nam | 663 | 30 |  Furukawa (JPN) T 6–4 |  Unruh (GER) B 4–6 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp |  |
| Saito Fumiya | Cá nhân nam | 650 | 49 |  D'Amour (ISV) T 6–4 |  D'Almeida (BRA) B 1–7 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp |  |
| Furukawa Takaharu Nakanishi Junya Saito Fumiya | Đồng đội Nam | 1972 | 8 | — | — |  México T 5–1 |  Hàn Quốc B 0–6 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp |  |
| Satsuki Noda | Cá nhân Nữ | 666 | 12 |  Chiu Y-C (TPE) T 6–0 |  Lopez (FRA) T 6–2 |  Gökkır (TUR) B 4–6 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp |  |
| Nakanishi Junya Satsuki Noda | Đồng đội hỗn hợp | 1329 | 11 | — | — |  Thổ Nhĩ Kỳ T 5–4 |  Hoa Kỳ B 3–5 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp |
Bơi nghệ thuật

Bài chi tiết: Bơi nghệ thuật tại Thế vận hội Mùa hè 2024 và Bơi nghệ thuật tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Vòng loại
Đội tuyển bơi nghệ thuật của Nhật Bản bao gồm tám vận động viên giành được suất tham dự Thế vận hội và tham gia thi đấu ở nội dung đồng đội mở rộng và đôi nữ nhờ vào thành tích của đội tuyển Nhật Bản nằm trong số năm đội tuyển có thứ hạng cao ở nội dung đồng đội mở rộng tại Giải vô địch thể thao dưới nước thế giới 2024 ở Doha, Qatar.
| Vận động viên | Nội dung | Trình diễn kỹ thuật> Điểm số | Trình diễn kỹ thuật> Thứ hạng | Trình diễn tự do (sơ loại)> Điểm số | Trình diễn tự do (sơ loại)> Tổng cộng (kỹ thuật + tự do) | Trình diễn tự do (sơ loại)> Thứ hạng | Trình diễn tự do (chung kết)> Điểm số | Trình diễn tự do (chung kết)> Tổng cộng (kỹ thuật + tự do) | Trình diễn tự do (chung kết)> Thứ hạng |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Higa Moe Sato Tomoka | Đôi | 257.3533 | 6 | 249.7271 | 507.0804 | 8 | — | — | — |
| Higa Moe Kijima Moeka Kobayashi Uta Sato Tomoka Shimada Ayano Wada Ami Yasunaga Mashiro Yoshida Megumu | Đồng đội | 284.9017 | 3 | 343.0291 | 627.9308 | 6 | 252.7533 | 880.6841 | 5 |
Bóng rổ

Bài chi tiết: Bóng rổ tại Thế vận hội Mùa hè 2024
Bóng rổ > Bóng rổ 5×5

Tóm tắt
| Đội tuyển | Nội dung | Vòng bảng> Đối thủ Tỉ số | Vòng bảng> Đối thủ Tỉ số | Vòng bảng> Đối thủ Tỉ số | Vòng bảng> Thứ hạng | Tứ kết> Đối thủ Tỉ số | Bán kết> Đối thủ Tỉ số | Chung kết / HCĐ> Đối thủ Tỉ số | Chung kết / HCĐ> Thứ hạng |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Đội tuyển nam Nhật Bản | Giải đấu Nam |  Đức B 77–97 |  Pháp B 90–94 (OT) |  Brasil B 84-102 | 4 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | 11 |
| Đội tuyển nữ Nhật Bản | Giải đấu Nữ |  Hoa Kỳ B 76–102 |  Đức B 64–75 |  Bỉ B 58–85 | 4 | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | Không giành được quyền đi tiếp | 12 |
Bóng rổ > Bóng rổ 5×5 > Giải đấu Nam

Bài chi tiết: Bóng rổ tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Giải đấu Nam và Bóng rổ tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Vòng loại Nam
Đội tuyển bóng rổ Nhật Bản giành quyền tham dự Thế vận hội Mùa do có thành tích tốt tại Giải vô địch bóng rổ thế giới 2023 với thứ hạng cao nhất ở khu vực Châu Á.
Bóng rổ tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Đội hình Nam
| VT | Độix t  | ST | T | B | ĐT | ĐB | HS | Đ | Giành quyền tham dự |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Đức | 3 | 3 | 0 | 268 | 221 | +47 | 6 | Tứ kết |
| 2 |  Pháp (H) | 3 | 2 | 1 | 243 | 241 | +2 | 5 | Tứ kết |
| 3 |  Brasil | 3 | 1 | 2 | 241 | 248 | −7 | 4 | Tứ kết |
| 4 |  Nhật Bản | 3 | 0 | 3 | 251 | 293 | −42 | 3 |  |
Nguồn: FIBA
Quy tắc xếp hạng: 1) điểm phân loại; 2) kết quả đối đầu; 3) chênh lệch điểm đối đầu; 4) số điểm đối đầu ghi được.
 Chủ nhà
Bóng rổ > Bóng rổ 5×5 > Giải đấu Nữ

Bài chi tiết: Bóng rổ tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Giải đấu Nữ và Bóng rổ tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Vòng loại Nữ
Đội tuyển bóng rổ nữ Nhật Bản đã đủ điều kiện tham dự Thế vận hội Mùa hè nhờ nằm trong top ba tại Giải đấu vòng loại nữ Thế vận hội Mùa hè 2024 ở Sopron, Hungary.
Bóng rổ tại Thế vận hội Mùa hè 2024 – Đội hình Nữ
| VT | Độix t  | ST | T | B | ĐT | ĐB | HS | Đ | Giành quyền tham dự |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Hoa Kỳ | 3 | 3 | 0 | 276 | 218 | +58 | 6 | Tứ kết |
| 2 |  Đức | 3 | 2 | 1 | 226 | 220 | +6 | 5 | Tứ kết |
| 3 |  Bỉ | 3 | 1 | 2 | 228 | 228 | 0 | 4 | Tứ kết |
| 4 |  Nhật Bản | 3 | 0 | 3 | 198 | 262 | −64 | 3 |  |
Nguồn: FIBA
Quy tắc xếp hạng: 1) điểm phân loại; 2) kết quả đối đầu; 3) chênh lệch điểm đối đầu; 4) số điểm đối đầu ghi được.
Çorum (tỉnh)

| Tỉnh Çorum |
| --- | --- |
—  Tỉnh của Thổ Nhĩ Kỳ  —
 

 
 Vị trí của tỉnh Çorum ở Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh Çorum
Quốc gia: Thổ Nhĩ Kỳ
Vùng: Trung Anatolia
Tỉnh lỵ và thành phố lớn nhất: Çorum
Chính quyền
 • Khu vực bầu cử: Çorum
Diện tích
 • Tổng: 12,820 km2 (4,950 mi2)
Dân số 
 • Tổng: 527.863
 • Mật độ: 41/km2 (110/mi2)
Mã điện thoại: 364
Mã ISO 3166: TR-19
Biển số xe: 19
Çorum là một tỉnh ở vùng Biển Đen của Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng lại nằm ở trong nội địa và có đặc điểm của vùng Trung Anatolia hơn là bờ Biển Đen.
Khu vực này có các điểm khảo cổ có niên đại hơn 5000 năm.
Tỉnh Çorum có núi, cao nguyên. Các sông chính là Kızılırmak và Yeşilırmak.
Kızılırmak và Taybı ovası, İskilip
Dân số

| Thống kê dân số các đơn vị cấp dưới tỉnh |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Đơn vị cấp dưới tỉnh | 1831* | 1849 | 1893 | 1907 | 1927 | 1950 | 1960 | 1970 | 1980 | 1990 | 2000 | 2007 |  |  |  |  |  |  |
| Çorum | 10.075* |  | 49.057 | 80.973 | 60.752 | 88.056 | 118.536 | 144.569 | 168.985 | 189.748 | 221.699 |  |  |  |  |  |  |  |

| Alaca | - | - | - | - | 26.787 | 46.444 | 54.315 | 56.657 | 56.724 | 53.403 | 53.193 |  |  |  |  |  |  |  |
| Bayat | - | - | - | - | - | - | 22.836 | 27.078 | 31.957 | 36.294 | 30.574 |  |  |  |  |  |  |  |
| Boğazkale | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 9.973 | 8.190 |  |  |  |  |  |  |  |
| Dodurga | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 13.550 | 10.439 |  |  |  |  |  |  |  |

| İskilip | 11.450* | 43.442 | 43.271 | 52.362 | 53.722 | 66.611 | 55.618 | 67.434 | 72.569 | 52.569 | 45.327 |  |  |  |  |  |  |  |
| Kargı | - | - | - | - | - | - | 31.564 | 32.261 | 31.247 | 26.762 | 20.388 |  |  |  |  |  |  |  |
| Laçin | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 11.960 | 9.425 |  |  |  |  |  |  |  |

| Mecitözü | - | - | 31.928 | 1907 | 36.752 | 44.319 | 34.598 | 35.496 | 34.911 | 31.246 | 26.064 |  |  |  |  |  |  |  |
| Oğuzlar | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 11.154 | 9.083 |  |  |  |  |  |  |  |
| Ortaköy | - | - | - | - | - | - | 9.580 | 11.016 | 12.420 | 13.073 | 11.820 |  |  |  |  |  |  |  |
| Osmancık | 4.349* |  | 17.639 | 29.473 | 29.184 | 33.494 | 42.960 | 53.849 | 63.018 | 52.490 | 53.758 |  |  |  |  |  |  |  |

| Sungurlu |  |  | 67.607 | 39.793 | 40.405 | 62.429 | 76.382 | 90.006 | 100.000 | 88.327 | 80.840 |  |  |  |  |  |  |  |
| Uğurludağ | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 18.111 | 16.265 |  |  |  |  |  |  |  |
| Tổng cộng |   |  |   | 202.601 | 247.602 | 341.353 | 446.389 | 518.366 | 571.831 | 608.660 | 597.065 |  |  |  |  |  |  |  |
Số liệu điều tra năm 1831 chỉ tính thành phố trung tâm, các làng và thị xã không được tính.
Các hộp có dấu (-) là thời gian trước khi các đơn vị này trở thành đơn vị hành chính dưới tỉnh.
Baeckea ochropetala

| Baeckea ochropetala |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Giới:: Plantae
nhánh:: Tracheophyta
nhánh:: Angiospermae
nhánh:: Eudicots
nhánh:: Rosids
Bộ:: Myrtales
Họ:: Myrtaceae
Chi:: Baeckea
Loài:: B. ochropetala
Danh pháp hai phần
Baeckea ochropetala F.Muell., 1876

Baeckea ochropetala là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được F.Muell. mô tả khoa học đầu tiên năm 1876.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Baeckea ochropetala”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Hỏa thương

Một hỏa thương được mô tả trong Hỏa Long Kinh.
Hỏa thương (giản thể: 火枪; phồn thể: 火槍; bính âm: huǒ qiāng) là một từ ban đầu chỉ vũ khí thuốc súng xuất hiện ở Trung Quốc lần đầu tiên vào thế kỷ thứ 10, đặc biệt nổi bật trong trong chiến tranh Kim-Tống sau này. Nó bắt đầu như một thiết bị pháo hoa nhỏ gắn với vũ khí khác như một cây thương chẳng hạn, được sử dụng để đạt được lợi thế áp đảo ngay khi bắt đầu cận chiến. Khi thuốc súng được cải thiện, lượng chất nổ được tăng lên và các mảnh vụn hoặc đạn viên được thêm vào, mang lại cho nó một số hiệu ứng của súng phun lửa và súng đạn ghém kết hợp, nhưng chúng có tầm bắn rất ngắn (3 mét trở xuống) và chỉ một phát (một số được thiết kế cho hai phát). Trong việc sử dụng hỏa lực lớn hơn và mạnh hơn sau đó của hỏa thương, việc dùng thương đã bị loại bỏ, vì các phiên bản đầu tiên này quá khó sử dụng trong cận chiến. Chúng trở thành súng ngắn, tiền thân của súng thần công và là tổ tiên của tất cả các loại súng. Hỏa thương quá lớn đối với một người lính duy nhất có thể nắm giữ nên chúng được đặt trên mặt đất trong một khung đỡ; vì vậy chúng có thể được coi là một khẩu súng thần công.
Thiết kế

Những hỏa thương đầu tiên bao gồm một ống, thường là ống bằng tre, chứa thuốc súng và một que diêm cháy chậm, được buộc vào một ngọn giáo hoặc vũ khí khác. Một khi được đốt cháy, ống thuốc súng sẽ phát nổ, giải phóng ra một luồng lửa theo hướng xác định. Các tên lửa bọc đồng với các viên sắt hoặc mảnh gốm sau đó đã được thêm vào thuốc súng. Khi khai hỏa, lượng thuốc súng phát nổ bắn ra các viên đạn cùng với ngọn lửa.
Các thùng hỏa thương bằng kim loại xuất hiện vào khoảng giữa thế kỷ 13 và chúng bắt đầu được sử dụng độc lập với cây thương. Nòng kim loại độc lập được biết đến như một "thiết bị phun" và trở thành tiền thân của súng thần công.
Lịch sử

Bằng chứng đầu tiên về hỏa thương xuất hiện ở Trung Quốc vào năm 950 và hỏa thương cũng được đề cập trong văn bản quân sự Võ kinh tổng yếu năm 1044. Tuy nhiên, việc sử dụng hỏa thương trong chiến tranh không được đề cập cho đến năm 1132 khi quân Tống sử dụng chúng trong Trận công hãm Đức An, ở An Lục, Hồ Bắc ngày nay, khi các đội quân hỏa thương tiên phong trong một cuộc phòng vệ chống lại quân bạo loạn.
Vào năm 1163, hỏa thương đã được gắn vào những chiến xa chiến tranh được gọi là "Như ý mã xa" (如意戰車) được sử dụng để bảo vệ máy bắn đá lửa di động.
Vào cuối những năm 1100, những mảnh đạn như mảnh sứ và viên sắt nhỏ đã được thêm vào ống thuốc súng. Tại một số thời điểm, hỏa thương đã loại bỏ hoàn toàn ngọn thương và chỉ dựa vào hỏa lực của chúng.
Đến năm 1232, quân Kim cũng sử dụng hỏa thương, nhưng với kiểu thùng chứa được cải tiến bao gồm vật liệu giấy. Theo Kim sử, loại hỏa thương này có tầm bắn khoảng ba mét:
Để làm cây thương, sử dụng giấy thụy hương (làm từ cây thụy hương), mười sáu lớp cho ống của nó, và làm cho nó dài hơn 60 centimet. Nhét nó bằng than liễu, các mảnh sắt, đầu nam châm, lưu huỳnh, asen trắng [có lẽ đây là một nhầm lẫn, có nghĩa là diêm tiêu] và các thành phần khác, và đặt thuốc mồi đến cuối. Mỗi người lính mang theo một cái nồi sắt nhỏ để giữ lửa [có thể là than nóng], khi đến lúc phải chiến đấu, ngọn lửa bắn ra phía trước cây thương hơn ba mét, và khi thuốc súng cạn kiệt, ống không bị phá hủy.
Những người lính Mông Cổ với vũ khí mà họ được sử dụng để chiến đấu rõ ràng là khinh thường các loại vũ khí của quân Kim, nhưng vô cùng sợ cây hỏa thương. Những người lính Kim cũng đã sử dụng chúng trong trận chiến mở và trong một trường hợp, một đội ngũ 450 lính hỏa thương đã phá tan một doanh trại quân Mông Cổ.
Vào năm 1259, một viên đạn nhồi trong nòng súng được ghi nhận đã được sử dụng làm đạn bắn lửa, khiến nó trở thành viên đạn được ghi nhận đầu tiên trong lịch sử.
Đến năm 1276, hỏa thương đã chuyển sang kiểu thùng bằng kim loại.
Hỏa thương nòng kim loại bắt đầu được sử dụng độc lập với cây thương vào khoảng giữa đến cuối thế kỷ 13. Những khẩu đại bác này đã bắn ra những viên đạn đồng, được gọi là "thiết bị phun", là tiền thân của súng thần công.
Đến năm 1280, Trung Đông đã trang bị hỏa thương.
Vào năm 1396, các hiệp sĩ châu Âu đã sử dụng hỏa thương trong đơn vị lính hỗn hợp.
Lần sử dụng hỏa thương cuối cùng được ghi nhận ở châu Âu xảy ra trong trận Bristol năm 1643.
Thư viện ảnh

Đại diện được biết đến sớm nhất của một cây hỏa thương (phía trên bên phải), Đôn Hoàng, 950 Công nguyên
Một cây hỏa thương từ Võ Bị Chí.
Một cây hỏa thương nòng đôi từ sách Hỏa Long Kinh. Giả sử họ bắn liên tiếp, cái thứ hai sẽ tự động khai hỏa sau khi nòng thứ nhất kết thúc bắn.
Quả bầu lửa sạc phalanx, một trong nhiều loại súng phun lửa xả viên chì trong tác vụ nổ của thuốc súng, một minh họa từ Hỏa Long Kinh.
Một hỏa thương cháy "một cách kinh ngạc" như được mô tả trong Hỏa Long Kinh.
Một "bó sen" như được mô tả trong Hỏa Long Kinh. Đó là một ống tre bắn phi tiêu cùng với ngọn lửa.
Một "ống phun đầy bầu trời" như được mô tả trong Hỏa Long Kinh. Một ống tre chứa đầy hỗn hợp thuốc súng và mảnh sứ.
Một "khẩu súng xuyên thấu" như được mô tả trong Hỏa Long Kinh. Cây súng lửa nòng kim loại đầu tiên được biết đến, nó bắn ra ngọn lửa thuốc súng cùng với tên lửa.
Một tấm khiên di động được trang bị hỏa thương dùng để phá vỡ đội hình của kẻ thù.
Về cơ bản là một hỏa thương đặt trên khung, 'người bắn ống giấy nhiều viên đạn' bắn những viên đạn chì, được nạp vào một ống giấy và đưa chúng vào nòng súng khi quay quanh một trục.
Một "máy phun khói ma thuật sương mù độc hại" như được mô tả trong Hỏa Long Kinh. Những vỏ đạn nhỏ phát ra khói độc được bắn ra.
Pháo "sấm sét bay trên mây" từ Hỏa Long Kinh.
Minh họa về những hỏa thương từ De la pirotechnia của Vannoccio Biringuccio năm 1540.
Chú thích

1 2  Andrade 2016, tr. 38.
↑  Andrade 2016, tr. 33.
1 2  Andrade 2016, tr. 51.
↑  Needham 1986, tr. 222.
↑  Chase 2003, tr. 31.
↑  Lorge 2008, tr. 33-34.
1 2 3  Andrade 2016, tr. 52.
↑  Andrade 2016, tr. 46.
↑  Andrade 2016, tr. 47.
↑  Needham 1986, tr. 228.
↑  Needham 1986, tr. 259.
↑  Needham 1986, tr. 260.
↑  Needham 1986, tr. 262.
↑  "The Genius of China", Robert Temple
Shrek

| Shrek  |
| --- | --- |
Đạo diễn: Andrew Adamson Vicky Jenson
Tác giả: Ted Elliott Terry Rossio Joe Stillman Roger S.H. Schulman William Steig (sách)
Sản xuất: Jeffrey Katzenberg Aron Warner John H. Williams
Diễn viên: Mike Myers Eddie Murphy Cameron Diaz John Lithgow
Âm nhạc: Harry Gregson-Williams John Powell
Công chiếu: 18 tháng 5 năm 2001
Thời lượng: 91 phút
Quốc gia: Mỹ
Ngôn ngữ: Tiếng Anh
Kinh phí: 60 triệu USD
Doanh thu: 484.409.218 USD
Shrek (Tiếng Việt: Gã Chằn Tinh Tốt Bụng) là một phim hoạt hình 3D do hãng DreamWorks Animation phát hành năm 2001, dựa trên một phần truyện tranh cổ tích tên Shrek! năm 1990 của William Steig. Phim do Andrew Adamson và Vicky Jenson chỉ đạo diễn xuất, phần đồ họa do DreamWorks Animation SKG xây dựng. Shrek là phim đầu tiên đoạt Giải Oscar cho phim hoạt hình hay nhất, hạng mục giải thưởng mới được đưa ra năm 2001. Bản DVD và VHS của phim được phát hành ngày 7 tháng 11 năm 2001.
Ở Việt Nam, phim này còn được biết với tựa đề là Gã chằng tinh tốt bụng và Quái vật màu xanh. Tagline của phim trong tiếng Anh là The greatest fairy tale never told, dịch sang tiếng Việt là Câu chuyện cổ tích tuyệt vời nhất chưa bao giờ được kể.
Trong bộ phim, Mike Myers lồng tiếng cho gã chằn tinh Shrek to khỏe, cô độc và đáng sợ (Trong tiếng Đức từ "schreck" có nghĩa "sự kinh hoàng" hay trong tiếng Yiddish "שרעק" có nghĩa là "nỗi sợ hãi"), Cameron Diaz lồng tiếng cho công chúa Fiona, xinh đẹp nhưng rất thực tế và nhiệt tình, Eddie Murphy lồng tiếng cho con lừa tên Donkey (cũng có nghĩa là "con lừa"), và John Lithgow lồng tiếng cho nhân vật phản diện Lãnh chúa Farquaad.
Bộ phim đã được khen ngợi rất nhiều như một phim hoạt hình giải trí cho người lớn, với rất nhiều những câu đùa và bài hát mang hơi hướng người lớn nhưng vẫn có cốt truyện và nét hài hước đủ đơn giản cho trẻ em. Bộ phim sử dụng nhiều bài hát nổi tiếng của Smash Mouth, Joan Jett, The Proclaimers, Jason Wade, The Baha Men, và Rufus Wainwright.
Shrek thành công vang dội khi phát hành năm 2001 và khiến DreamWorks trở thành đối thủ cạnh tranh số một của hãng Walt Disney Pictures trong sản xuất phim hoạt hình, đặc biệt phim hoạt hình 3D. Chằn tinh Shrek trở thành "vật may mắn" cho công ty sản xuất phim.
Bộ phim đứng thứ ba trong danh sách "100 Phim hài hước nhất" của kênh truyền hình Bravo . Shrek cũng được bầu đứng thứ hai trong danh sách "100 Phim cho gia đình hay nhất" của kênh Channel 4, vị trí thứ nhất thuộc về phim E.T. the Extra-Terrestrial .
Diễn viên lồng tiếng

Mike Myers – Chằn tinh Shrek / Chuột mù
Eddie Murphy – Lừa Donkey
Cameron Diaz – Công chúa Fiona
John Lithgow – Lãnh chúa Farquaad
Conrad Vernon – Bánh gừng biết đi
Chris Miller – Geppetto / Gương thần
Cody Cameron – Pinocchio / Ba chú lợn con
Michael Galasso – Peter Pan
Christopher Knights – Chuột mù/ Thelonius
Simon Smith – Chuột mù
Aron Warner – Sói lớn độc ác
Jim Cummings – Đội trưởng quân lính
Jerome De Guzman – Chuột mù
Vincent Cassel – Robin Hood
Ban đầu Chris Farley được chọn cho vai Shrek, nhưng vì cái chết đột ngột trong thời gian sản xuất anh đã được thay thế bởi Mike Myers.
Quá trình sản xuất

Chris Farley là người đầu tiên được mời lồng tiếng cho nhân vật Shrek, và đã thu âm được hơn một nửa bộ phim nhưng không may đã qua đời trước khi bộ phim kịp hoàn tất. Sau đó Dreamworks chọn Mike Myers đảm nhận vai này. Khi đã lồng tiếng hoàn chỉnh cho bộ phim, thì Myers đề nghị được thu lại tất cả các câu thoại của mình bằng ngữ âm Scotland – giọng kể truyện cổ tích của mẹ ông.
Chú lừa Donkey được tạo ra theo mẫu nhân vật Pericles, từ một bức họa ở Công viên Barron, Palo Alto, California.
Nhạc phim

Bài chi tiết: Shrek (nhạc phim)
Ảnh hưởng

Các phim và chương trình ti vi trước khi bộ phim phát hành như Fractured Fairy Tales và The Princess Bride cũng nhại rất nhiều truyện cổ tích. Tuy nhiên Shrek lại được coi là có ảnh hưởng mạnh nhất cho xu hướng phim hoạt hình hiện đại. Đặc biệt sau Shrek 2, nhiều phim hoạt hình bắt đầu và kết thúc phim bằng một bài hát như Ice Age 2, Robots, Chicken Little, and Hoodwinked!.
Khác > Sách

Câu chuyện gốc:
Steig, William (1990). Shrek!, nhà xuất bản Sunburst Paperback. ISBN 0-374-46623-8
Khác > Trò chơi điện tử

Shrek (video game)
Shrek 2 (video game)
Shrek Smash and Crash
Shrek: Hassle at the Castle
Shrek Super Slam
Shrek: Extra Large
Shrek: Super Party
Shrek the Third (video game)
Khác > Truyện tranh

Năm 2003, Dark Horse Comics phát hành 3 ấn bản truyện tranh Shrek.
Khác > Nhạc kịch tại Broadway

Bài chi tiết: Shrek (nhạc kịch)
Phiên bản nhạc kịch của Shrek đang được lên kế hoạch trình diễn tại Broadway vào ngày 14 tháng 12 năm 2008. Hai bài hát "All Star" và "I'm A Believer" trong phim sẽ được chuyển lên sân khấu. Đạo diễn vở kịch là Jason Moore.
Thông tin xem tại www.broadway.com và www.shrekthemusical.com
Thành phần tham gia sản xuất

| --- | --- |
Đạo diễn: Andrew Adamson Vicky Jenson
Nhà sản xuất: Aron Warner Jeffrey Katzenberg John H. Williams
Tác giả kịch bản: Ted Elliott Terry Rossio Joe Stillman Roger S.H. Schulman
Truyện gốc: William Steig
Executive Producers: Penny Finkelmen Cox Sandra Rabins
Co-Executive Producer: David Lipman
Âm nhạc: Harry Gregson-Williams và John Powell
Đồng sản xuất: Ted Elliott Terry Rossio
Associate Producer: Jane Hartwell
Thiết kế mỹ thuật: James Hegedus
Đạo diễn nghệ thuật: Guilluame Aretos Douglas Rogers
Biên tập: Sim Evan-Jones
Giám sát hoạt hình: Raman Hui
Giám sát hiệu ứng đặc biệt: Ken Bielenberg
Head of Story: Randy Cartwright David Lowery
Head of Layout: Simon J. Smith
Thiết kế nhân vật chính: Tom Hester
Thiết kế nhân vật: Raman Hui
Quản lý sản xuất: Triva Von Klark
Chú thích

↑  Box Office Mojo: Shrek
↑  “Bravo's "100 Phim hài hước nhất" (Tiếng Anh)”. Bản gốc lưu trữ ngày 2 tháng 3 năm 2009. Truy cập ngày 20 tháng 5 năm 2008.
↑  100 Phim gia đình hay nhất (Tiếng Anh)
↑  “Làm thế nào mà "Shrek" biến đổi từ con tàu trật bánh thánh một kỉ lục" (Tiếng Anh)”. Bản gốc lưu trữ ngày 15 tháng 2 năm 2008. Truy cập ngày 20 tháng 5 năm 2008.
↑  Barron Park Donkeys
↑  “Shrek ảnh hưởng xấu cho trẻ em? Tạp chí Time số ngày 10 tháng 5 năm 2007 (Tiếng Anh)”. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 2 năm 2013. Truy cập ngày 20 tháng 5 năm 2008.
↑  “Dark Horse Comics > Profile > Shrek TPB”. Bản gốc lưu trữ ngày 23 tháng 11 năm 2007. Truy cập ngày 20 tháng 5 năm 2008.
Công chúa Fiona
Iğdır (tỉnh)

| Tỉnh Iğdır |
| --- | --- |
—  Tỉnh của Thổ Nhĩ Kỳ  —
 

 
 Vị trí của tỉnh Iğdır ở Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh Iğdır
Quốc gia: Thổ Nhĩ Kỳ
Vùng: Đông Anatolia
Tỉnh lỵ và thành phố lớn nhất: Iğdır
Chính quyền
 • Khu vực bầu cử: Iğdır
Diện tích
 • Tổng: 3,587 km2 (1,385 mi2)
Dân số 
 • Tổng: 192.785
 • Mật độ: 54/km2 (140/mi2)
Mã điện thoại: 476
Mã ISO 3166: TR-76
Biển số xe: 76
Iğdır (tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: Iğdır, tiếng Kurd: Îdir‎, tiếng Armenia: Իգդիր, tiếng Azerbaijan: İğdır, tiếng Nga: Игдир, Ba Tư: ‎ ​ایگدیر) là một tỉnh ở phía đông Thổ Nhĩ Kỳ, dọc theo biên giới với các tỉnh Armavir, Ararat của Armenia, Azerbaijan (khu vực Nakhchivan), và tỉnh Tây Azerbaijan của Iran. Các tỉnh giáp ranh là: Kars về phía tây bắc, Ağrı về phía tây và nam. Tỉnh có diện tích 3.587 km² và dân số là 179.839 người (ước tính năm 2006) so với mức dân số 168.634 năm 2000, 142.601 năm 1990).
Ngọn núi cao nhất Thổ Nhĩ Kỳ núi Ararat (Ağrı Dağı) nằm ở Iğdır, tuy nhiên phần lớn diện tích tỉnh là đồng bằng rộng lớn dưới chân núi. Biên giới với Armenia là sông Aras.
Tỉnh lỵ là thành phố Iğdır.
Các huyện

Iğdır được chia thành 4 đơn vị cấp huyện (tỉnh lỵ được bôi đậm):
Aralık
Iğdır
Karakoyunlu
Tuzluca
Kütahya (tỉnh)

| Tỉnh Kütahya |
| --- | --- |
—  Tỉnh của Thổ Nhĩ Kỳ  —
 

 
 Vị trí của tỉnh Kütahya ở Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh Kütahya
Quốc gia: Thổ Nhĩ Kỳ
Vùng: Aegea
Tỉnh lỵ và thành phố lớn nhất: Kütahya
Chính quyền
 • Khu vực bầu cử: Kütahya
 • Tỉnh trưởng: Şükrü Kocatepe
Diện tích
 • Tổng: 11,889 km2 (4,590 mi2)
Dân số 
 • Tổng: 573.642
 • Mật độ: 48/km2 (120/mi2)
Mã điện thoại: 274
Mã ISO 3166: TR-43
Biển số xe: 43
Website: http://www.kutahya.gov.tr/
Kütahya là một tỉnh của Thổ Nhĩ Kỳ. Diện tích là 11.889 km² và dân số là 684.082 (ước năm 2006). Năm 1990, Kütahya có dân số là 578.020 ngưởi.
Các quận, huyện

Kütahya được chia thành 13 đơn vị cấp huyện (tỉnh lỵ bôi đậm):
Altıntaş
Aslanapa
Çavdarhisar
Domaniç
Dumlupınar
Emet
Gediz
Hisarcık
Kütahya
Pazarlar
Şaphane
Simav
Tavşanlı
Các địa điểm nổi bật

Các khu giải trí rừng
Çamlıca
Murat Dağı
Hisarlıktepe
Ebem Çamlığı
Gölcük Yaylası
Suối Nafia
Các suối nước nóng
Harlek
Yoncalı
Mt. Murad
Eynal
Thành phố cổ Aizanoi
Lâu đài Kütahya
Nhà thờ Hồi giáo Kütahya
Quần thể nhà thờ Hồi giáo
Yakup II Bey
İshak Fakih
Molla Bey
Nhà thờ Hồi giáo
Balıklı
Kurşunlu
Dönenler
Arslan Bey (Meydan)
Hisarbeyoğlu Mustafa (Saray)
Takvacılar
Karagöz Ahmed Pasha
Lala Hüseyin Pasha
Ali (Alo) Pasha
Küçükhamam
Lala Hüseyin Pasha
Kütahya Museum
Tượng đài Dumlupınar