stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nguyễn Phúc Đoan Trinh
Tiểu sử

Công chúa Đoan Trinh sinh ngày 23 tháng 4 (âm lịch) năm Tân Tỵ (1821), là con gái thứ 11 của vua Minh Mạng, mẹ là Thất giai Quý nhân Nguyễn Thị Trường. Công chúa là người con thứ hai của bà Quý nhân.
Năm Thiệu Trị thứ 5 (1845), bà Đoan Trinh lấy chồng là Phò mã Đô úy Đoàn Văn Tuyển (1820 – 1863), người An Giang, con trai thứ của Tiền phong dinh Đô thống, Diên Hựu bá Đoàn Văn Sách. Công chúa và phò mã có với nhau một người con trai tên là Đoàn Văn Hoàn và 5 người con gái.
Năm Tự Đức thứ 16 (1863), ngày 27 tháng 5 (âm lịch), phò mã Tuyển mất, được tặng làm Minh Nghĩa đô úy Phấn dũng Tướng quân.
Năm Tự Đức thứ 23 (1870), bà Đoan Trinh được phong làm Phú Mỹ Công chúa (富美公主).
Năm Thành Thái thứ 11 (1899), Kỷ Hợi, ngày 15 tháng 11 (âm lịch), công chúa Phú Mỹ mất, thọ 79 tuổi, thụy là Mỹ Thục (美淑).
Công chúa Phú Mỹ và phò mã Tuyển được táng cạnh nhau, trong khu tẩm mộ của dòng họ Đoàn, tọa lạc trên đường Vạn Xuân, phường Kim Long, Huế. Gần tẩm của hai người là mộ của Diên Hựu bá Đoàn Văn Sách và phu nhân tên Nguyễn Thị Mưu.
Chú thích

1 2  Nguyễn Phúc tộc thế phả, tr.321
1 2  Dựa theo dòng chữ trên bia ở tẩm mộ của công chúa Phú Mỹ và phò mã Tuyển.
1 2 3 4  Đại Nam liệt truyện, tập 3, quyển 9: Truyện các công chúa – phần Phú Mỹ Công chúa Đoan Trinh
Nguyễn Thanh Hải

Nguyễn Thanh Hải có thể là:
Nguyễn Thanh Hải (tướng) (sinh năm 1958), Thiếu tướng Quân đội Nhân dân Việt Nam, nguyên Phó Chính ủy Quân khu 3 (2014-2018), nguyên là Chính ủy Binh chủng Tăng-Thiết giáp, Quân đội Nhân dân Việt Nam.
Nguyễn Thanh Hải (nữ chính khách), (sinh ngày 2 tháng 10 năm 1970), phó giáo sư, tiến sĩ Vật lý, đại biểu quốc hội Việt Nam khóa 14 (2016-2021), đoàn đại biểu tỉnh Hòa Bình, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khoá 12, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Trưởng ban Dân nguyện Quốc hội khóa 14, Ngày 23 tháng 5 năm 2020, Bà được Bộ Chính trị phân công làm Bí thư Tỉnh ủy Thái Nguyên.
Nguyễn Thanh Hải (Long An), (sinh ngày 30 tháng 11 năm 1972), chính trị gia, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Long An, Đại biểu Quốc hội khóa XV
Nguyễn Thanh Hải (Tiền Giang) (sinh ngày 30 tháng 3 năm 1970), chính trị gia, đại biểu quốc hội Việt Nam khóa 14 (2016-2021), đoàn tỉnh Tiền Giang
Nguyễn Thanh Hải, kiểm sát viên người Việt Nam, sinh năm 1972, hiện giữ chức vụ Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế.
Nguyễn Thanh Hải, cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp của câu lạc bộ bóng đá SHB Đà Nẵng
Nguyễn Thanh Hải, nhà ngoại giao, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Ấn Độ, kiêm nhiệm Nepal và Bhutan (2021–2024).
Nguyễn Thanh Hải, vận động viên bóng chuyền
Nguyễn Thanh Hải, hiệp sĩ săn bắt tội phạm nổi tiếng trong phong trào ở Việt Nam
Nguyễn Huy Lượng

| Nguyễn Huy Lượng阮輝諒> Thông tin cá nhân |
| --- | --- |
Sinh: 
Ngày sinh: 1750
Nơi sinh: Hà Nội
 
Mất: 1808
Giới tính: nam
Nghề nghiệp: chính khách
Quốc tịch: Đại Việt
Thời kỳ: nhà Lê trung hưng, nhà Tây Sơn, nhà Nguyễn
x • t • 
Nguyễn Huy Lượng (chữ Hán: 阮輝諒; 1750 - 1808) là nhà chính trị, danh sĩ nổi tiếng ở cuối đời Lê trung hưng, nhà Tây Sơn đến đầu đời nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.
Vinh danh

Hiện nay, tại TP. Hồ Chí Minh, TP. Đà Nẵng (đường này thuộc quận Thanh Khê), TP. Huế (trong phường Phú Hậu), TP. Quy Nhơn - tỉnh Bình Định, TX. An Nhơn - tỉnh Bình Định (thuộc phường Đập Đá), TX. Hoài Nhơn - tỉnh Bình Định (thuộc phường Hoài Thanh), TP. Rạch Giá - tỉnh Kiên Giang (Khu lấn biển TP. Rạch Giá), TX. Phước Long - tỉnh Bình Phước (thuộc phường Long Phước) ...  có đường phố mang tên ông. Ở Hà Nội dự kiến đặt năm 2011, đã đưa dự kiến danh sách đặt tên đường lên báo chí, nhưng sau không hiểu vì lý do gì lại chưa đặt. Trong Bảo tàng Tây Sơn ở Bình Định hiện nay có lưu danh tiếng của ông cùng với Ngô Thì Nhậm, Vũ Huy Tấn và một số vị danh sỹ khác trong một bảng vàng rất long trọng.
Chú thích

↑  Xem Cung oán thi
↑  Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam (tr. 544) và Từ điển văn học (bộ mới, tr. 1148) đều chép theo Minh đô sử. Đây là bộ sách bằng chữ Hán, gồm 100 quyển, làm ra năm 1922, do nhiều người soạn (Lê Trọng Hàm làm chủ biên).
↑  Theo Thăng Long – Hà Nội ngàn năm văn hiến, Nhà xuất bản Lao động, 2009, trang 312.
↑  Theo Từ điển văn học (bộ mới), tr. 1149.
↑  Theo GS. Nguyễn Huệ Chi (Gương mặt văn học Thăng Long, tr. 709) và GS. Nguyễn Lộc (Từ điển Văn học, bộ mới, tr. 1140). Theo Minh đô sử thì cuộc tế này được tổ chức vào năm 1802.
↑  PGS.TS. Đinh Khắc Thuân (Viện nghiên cứu Hán Nôm, 2018). Cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Huy Nhuận qua tài liệu Hán Nôm. (Kỷ yếu Hội thảo khoa học tiến sĩ Nguyễn Huy Nhuận (1678-1758) và dòng họ khoa bảng Nguyễn Huy Làng Sủi, xã Phú Thị, huyện Gia Lâm, Hà Nội.
26002 Angelayeung

26002 Angelayeung (tên chỉ định: 2001 FL103) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi dự án Nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất Lincoln ở Socorro, New Mexico, ngày 18 tháng 3 năm 2001. Nó được đặt theo tên Angela Yu-Yun Yeung, an American high school student và finalist in the 2010 Intel Science Talent Search.
Niệm Phật

Đừng nhầm lẫn với Tụng kinh.
Niệm Phật (念佛) là một phép tu trong Tịnh Độ Tông, một tông phái Phật giáo. Niệm là tưởng nhớ, niệm Phật là tưởng nhớ đến danh hiệu Phật. Khi niệm Phật phải dồn hết tâm trí, ý nghĩ hướng về danh hiệu Phật A-di-đà ("Nam mô A-di-đà Phật" hay "A-di-đà Phật"), hoặc hình dung tướng tốt và công hạnh của Phật.
Chữ NIỆM trong Hán Văn là chữ tượng hình ghép từ 2 chữ: Chữ KIM ở trên và chữ TÂM ở dưới, chữ KIM có nghĩa là hiện tại. Như vậy, NIỆM PHẬT có nghĩa là phải dùng Tâm Hiện Tại mà niệm, tránh trường hợp miệng niệm mà tâm lại nghĩ tưởng chuyện khác. Bởi riêng hai chữ NIỆM PHẬT cũng đã cho ta thấy được thế nào là niệm Phật đúng cách.
Lợi ích của việc niệm Phật

Niệm Phật để suy nghĩ đến tướng tốt, đức hạnh của chư Phật mà noi theo tu tập, tự nhủ luôn sửa đổi để tâm tính ngày càng tốt hơn. Phật làm tâm hồn lắng dịu, bỏ dần tính ác, phát triển hạnh lành, quên đi đau buồn sợ hãi, đời sống được an vui, đem lại thiện nghiệp cho mình và mọi người. Khi niệm Phật, ta quán tưởng đến những đời sống cao đẹp của Đức Phật, tâm thanh tịnh, giảm tạp nhiễm, các phiền não được dần tiêu biến, nhờ đó mà công đức đã được tăng trưởng ngay từ bản thân tâm người đó.
Marrubium echinatum

| Marrubium echinatum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Marrubium
Loài (species): M. echinatum
Danh pháp hai phần
Marrubium echinatum Ball, 1878 
Marrubium echinatum là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Ball mô tả khoa học đầu tiên năm 1878.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Marrubium echinatum”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Atopsyche spinosa

| Atopsyche spinosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Hydrobiosidae
Chi (genus): Atopsyche
Loài (species): A. spinosa
Danh pháp hai phần
Atopsyche spinosa L Navas, 1930 
Atopsyche spinosa là một loài Trichoptera trong họ Hydrobiosidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập 5 tháng 6 năm 2012.
Andropogon arctatus

| Andropogon arctatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Andropogon
Loài (species): A. arctatus
Danh pháp hai phần
Andropogon arctatus Chapm. 
Andropogon arctatus là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Chapm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1878.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Andropogon arctatus”. Truy cập ngày 6 tháng 6 năm 2013.
A.C. Tombolo

AC Tombolo là một câu lạc bộ bóng đá Ý đến từ Tombolo, Veneto.
Lịch sử

Được giới thiệu lại vào năm 1974, từ 1985 đến 1989, đội được chơi ở Serie D. Trong mùa giải 2008-09 Terza Cargetoria, đội đã có hợp đồng, cựu cầu thủ Parma, Inter và Juventus Dino Baggio.
Mùa Serie D

1985-86 Interregionale / C hạng 5
1986-87 Interregionale / C hạng 2
1987-88 Interregionale / C hạng 10
1988-89 Interregionale / C hạng 3
Màu sắc và huy hiệu

Màu sắc của đội là trắng và đỏ.
Người chơi

Sergio Cervato 1946-1947 (đội trẻ)
Dino Baggio 1976-1984 (đội trẻ), 2008-2009
Nguyễn Huy Tự

| Nguyễn Huy Tự |
| --- | --- |
Uẩn Đình hầu
Tên chữ: Hữu Chi
Tên hiệu: Uẩn Trai
Thụy hiệu: Thông Mẫn
Thông tin cá nhân
Sinh: 
Ngày sinh: tháng 8, 1743
Nơi sinh: Hà Tĩnh
 
Mất: 
Thụy hiệu: Thông Mẫn
Ngày mất: 27 tháng 7, 1790
 
Giới tính: nam
Gia quyến: 
Thân phụ: Nguyễn Huy Oánh
Phối ngẫu: Nguyễn Thị Bành, Nguyễn Thị Đài
Hậu duệ: Nguyễn Huy Phó, Nguyễn Huy Vinh, Nguyễn Huy Hổ
 
Học vấn: Tiến sĩ Nho học
Tước hiệu: Uẩn Đình hầu
Quốc tịch: nhà Lê trung hưng
Tác phẩm: Hoa tiên
x • t • 
Nguyễn Huy Tự (阮輝嗣, 1743-1790): còn có tên là Yên, tự Hữu Chi, hiệu Uẩn Trai; là danh sĩ và là quan nhà Lê trung hưng trong lịch sử Việt Nam.
Tiểu sử

Nguyễn Huy Tự sinh tháng 7 năm Quý Hợi (tháng 8 năm 1743) trong một gia đình khoa bảng nổi tiếng ở làng Trường Lưu, xã Lai Thạch, tổng Lai Thạch, huyện La Sơn, phủ Đức Quang, trấn Nghệ An (nay là xã Trường Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh).
Ông là con trai trưởng của danh sĩ Thám Hoa Nguyễn Huy Oánh, và là con rể của Tiến sĩ Nguyễn Khản (anh Nguyễn Du) ở xã Tiên Điền, huyện Nghi Xuân, Hà Tĩnh.
Năm 17 tuổi, Nguyễn Huy Tự đỗ thứ 5 kỳ thi Hương tại trường Nghệ An. Buổi đầu, ông được bổ chức Thị nội văn chức tùy giảng ở phủ Lượng vương (phủ của Trịnh Sâm khi còn là thế tử). Ít lâu sau, đổi ông làm Binh phiên câu kê (một chức quan thanh tra) ở phủ chúa Trịnh Doanh.
Năm 1767, ông nhậm chức Hồng lô tự thừa. Năm sau (1768), cử ông làm Tri phủ Quốc Oai.
Năm 1770, ông thi Hội trúng Tam trường, được bổ làm Hiến sát phó sứ xứ Sơn Nam.
Năm 1774, Nguyễn Huy Tự xin cải bổ sang võ ban, được cử làm Quản binh. Năm 1778, thăng ông làm Trấn thủ Hưng Hóa, trực tiếp giữ đồn Bách Lẫm.
Năm 1779, ông được đặc cách làm Tiến triều ứng vụ, tiếp đó là Hiệp lý lương hướng Sơn-Hưng-Tuyên, rồi Đốc đồng Hưng Hóa. Ở đây, ông cùng với cha vợ là Nguyễn Khản, và chú vợ là Nguyễn Điều đánh dẹp được cuộc nổi dậy của Hoàng Văn Đồng ở vùng mỏ Tụ Long. Vì có quân công, ông được Tổng đốc Quảng Tây (nhà Thanh) tặng 4 chữ "Võ khố hùng lược".
Năm 1781, ông được phái làm Khâm sai Giám đằng kiêm ấn quyển ở khoa thi Hội. Năm 1782, đổi ông làm Thanh hình hiến sát sứ Sơn Tây, rồi Đốc đồng Sơn Tây, Hàn lâm viện hiệu lý, tước Uẩn Đình hầu. Cũng trong năm này, ở kinh đô Thăng Long có loạn kiêu binh. Vương triều và đất nước cùng lâm vào cảnh rối ren, loạn lạc. Nhân có tang mẹ, Nguyễn Huy Tự xin về chịu tang (1784) và ở hẳn ở nhà không ra làm quan nữa. Về lại Trường Lưu, ông giúp cha (Nguyễn Huy Oánh) chăm lo cho Phúc Giang thư viện.
Năm 1790, ông được vua Quang Trung triệu tới Phú Xuân. Ông nhận lời làm Hữu thị lang cho nhà Tây Sơn. Nhưng liền sau đó, ông mắc trọng bệnh và mất ngày 27 tháng 7 năm 1790 tại Phú Xuân, lúc 47 tuổi, thụy là Thông Mẫn.
Tác phẩm của Nguyễn Huy Tự có truyện thơ Hoa tiên (còn có tên là Hoa tiên ký) bằng chữ Nôm, được viết vào khoảng giữa thế kỷ 18.
Vợ, con

Nguyễn Huy Tự cưới Nguyễn Thị Bành (1750 - 1773), con gái của Nguyễn Khản làm vợ. Năm 1773, vợ mất. Sau đó, ông tục huyền cùng em gái vợ là Nguyễn Thị Đài (1752 - 1819), được 9 trai, 4 gái.
Một số người con như Nguyễn Huy Phó, Nguyễn Huy Vinh và Nguyễn Huy Hổ đều tiếp nối truyền thống tốt đẹp của gia đình và đều là những văn nhân có tiếng, trong số đó có người con trai út là Nguyễn Huy Hổ (1783 - 1841), là người tinh thông thiên văn, y học, lý số, giỏi sáng tác văn chương, và là tác giả tập thơ Nôm Mai đình mộng ký viết năm 1809.
Chú thích

↑  Mỏ đồng Tụ Long nổi tiếng ở châu Vị Xuyên, Tuyên Quang thời Lê mạt; nay thuộc phủ Khai Hoá, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc (theo Điều ước Thiên Tân 1858 giữa Pháp và Thanh, vùng Tụ Long bị sáp nhập vào phủ Khai Hoá)  Lưu trữ 2011-04-29 tại Wayback Machine.
↑  Chép theo PGS. Nguyễn Thạch Giang (tr. 714). Lại Văn Hùng ghi Nguyễn Huy Tự ra làm quan cho triều Tây Sơn kể từ năm 1788 (tr. 1151).
Sách tham khảo

Nguyễn Thạch Giang, Văn học thế kỷ 18. Nhà xuất bản Khoa học Xã hội, Hà Nội, 2004.
Lại Văn Hùng, mục từ "Nguyễn Huy Tự" trong Từ điển văn học (bộ mới). Nhà xuất bản Thế giới, 2004.
Nghịch lý anh em sinh đôi

Tổng quan về nghịch lý sinh đôi
Nghịch lý anh em sinh đôi là một suy luận tưởng tượng mà làm cho hệ quả của thuyết tương đối hẹp của nhà khoa học Albert Einstein không còn đúng về mặt logic, có thể dẫn đến phủ định thuyết tương đối hẹp. Nghịch lý này như sau:
Giả sử hai anh em sinh đôi là A và B, A lên một tên lửa du hành vào vũ trụ và quay trở về (với tốc độ cao), khi đó theo hệ quả của thuyết tương đối hẹp A sẽ thấy B già hơn mình, tuy nhiên theo nguyên lý tương đương khi B ở lại trái đất và quan niệm rằng mình chuyển động đi và về so với A (đứng yên cùng tên lửa) nên khi gặp lại thì theo hệ quả thuyết tương đối hẹp A sẽ già hơn B.
Giải quyết nghịch lý

Đã có nhiều cách giải quyết, lý giải nghịch lý anh em sinh đôi, như A phải có quá trình gia tốc, B thì không nên hệ quy chiếu gắn với A không tương đương với hệ quy chiếu gắn với B. Tựu trung cách chọn hệ quy chiếu của nghịch lý này chỉ là hai điểm A và B thì là tương đương theo nguyên lý tương đối Galileo, nhưng là không đủ và không tương đương theo thuyết tương đối hẹp, không có sự đối xứng giữa các đường không thời gian của của A và B.
Kết quả là khi gặp lại thì thời gian đã trôi qua của A (du hành) thực sự ngắn hơn thời gian đã trôi qua của B ở lại trên trái đất.
A.C. Porto Torres

Associazione Calcio Porto Torres là một câu lạc bộ bóng đá Ý đến từ Porto Torres, Sardinia.
Lịch sử

Câu lạc bộ được thành lập vào năm 1960. Câu lạc bộ đã thi đấu tại Serie D từ năm 2010 đến 2014.
Màu sắc và huy hiệu

Màu sắc của đội là đỏ và xanh.
Cựu cầu thủ đáng chú ý

Michele Fini
Palpita monomaculalis

| Palpita monomaculalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Crambidae
Chi (genus): Palpita
Loài (species): P. monomaculalis
Danh pháp hai phần
Palpita monomaculalis
Palpita monomaculalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 19 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Nguyễn Phúc Phương Trinh

Nguyễn Phúc Phương Trinh (chữ Hán: 阮福芳貞; 27 tháng 6 năm 1834 – 15 tháng 12 năm 1886), trước có tên là An Thụy (安瑞), phong hiệu Phú Hậu Công chúa (富厚公主), là một công chúa con vua Minh Mạng nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.
Tiểu sử

Công chúa Phương Trinh sinh ngày 21 tháng 5 (âm lịch) năm Giáp Ngọ (1834), là con gái thứ 46 của vua Minh Mạng, mẹ là Lục giai Tiệp dư Nguyễn Thị Viên. Phương Trinh là người con thứ ba của bà Tiệp dư.
Năm Tự Đức thứ 4 (1851), bà lấy chồng là Phò mã Đô úy Nguyễn Văn Duật, người Quảng Nam, được tập phong Ân kỵ úy, là cháu của Thần sách Đô thống chế Nguyễn Văn Vân. Công chúa và phò mã có với nhau 3 người con.
Năm Tự Đức thứ 15 (1862), Nhâm Tuất, phò mã Duật mất. Năm Tự Đức thứ 22 (1869), bà Phương Trinh được sách phong làm Phú Hậu Công chúa (富厚公主).
Năm Đồng Khánh thứ nhất (1886), Bính Tuất, ngày 20 tháng 11 (âm lịch), công chúa Phương Trinh mất, thọ 53 tuổi, thụy là Mỹ Thục (美淑). Mộ của bà được táng tại Nguyệt Biều (nay thuộc địa phận phường Thủy Biều, Huế). Mộ của phò mã Duật được táng cạnh tẩm của công chúa Phú Hậu.
Chú thích

1 2 3 4 5  Đại Nam liệt truyện, tập 3, quyển 9 – phần Phú Hậu Công chúa Phương Trinh
1 2 3 4 5  Nguyễn Phúc tộc thế phả, tr.332
Marrubium cordatum

| Marrubium cordatum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Marrubium
Loài (species): M. cordatum
Danh pháp hai phần
Marrubium cordatum Nábelek, 1926 
Marrubium cordatum là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Nábelek mô tả khoa học đầu tiên năm 1926.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Marrubium cordatum”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Nhện biển

| Nhện biển |
| --- | --- |
Thời điểm hóa thạch: Late Cambrian–Recent  TiềnЄ Є O S D C P T J K Pg N     

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
Lớp (class): Pycnogonida Latreille, 1810
Bộ (ordo): Pantopoda Gerstaecker, 1863
Các họ
 Ammotheidae  Austrodecidae  Callipallenidae  Colossendeidae  Endeididae  Nymphonidae  Pallenopsidae  Phoxichilidiidae  Pycnogonidae  Rhynchothoracidae 
Nhện biển, tên khoa học Pantopoda, là các động vật Chân khớp ở biển thuộc lớp Pycnogonida. Chúng phân bố trên toàn thế giới, đặc biệt ở Địa Trung Hải và Biển Ca ri bê, cũng như ở Bắc Băng Dương và Biển Nam Cực. Có hơn 1300 loài được biết đến, có kích thước từ 1 đến 10 milimét (0,039 đến 0,394 in) đến hơn 90 cm (35 in) ở một số loài sinh sống ở vùng nước sâu. Mặc dù "nhện biển" không phải là nhện thật sự, hoặc thậm chí arachnida, và không nên nhầm lẫn với nhện nước, phân loại truyền thống của họ là Chelicerata sẽ đặt chúng gần gũi hơn với con nhện thực sự khác cũng được biết đến nhện nước, chẳng hạn như côn trùng hay giáp xác. Tuy nhiên ngay cả điều này đang có tranh chấp, các bằng chứng di truyền cho thấy chúng thậm chí có thể là một nhóm chị em cổ đại cho tất cả các động vật chân đốt sống khác.
Chú thích

↑  Jerome C. Regier, Jeffrey W. Shultz, Andreas Zwick, April Hussey, Bernard Ball, Regina Wetzer, Joel W. Martin & Clifford W. Cunningham (ngày 25 tháng 2 năm 2010). “Arthropod relationships revealed by phylogenomic analysis of nuclear protein-coding sequences”. Nature. 463 (7284): 1079–1083. doi:10.1038/nature08742. PMID 20147900. our phylogeny [...] only marginally favoured Chelicerata over the alternative of a more basal placement of PycnogonidaQuản lý CS1: nhiều tên: danh sách tác giả (liên kết) The parsimony analyses in supplementary figure 6 shows the latter.
Anisodontea julii

| Anisodontea julii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malvales
Họ (familia): Malvaceae
Chi (genus): Anisodontea
Loài (species): A. julii
Danh pháp hai phần
Anisodontea julii (Burch. ex DC.) D.M.Bates, 1969 
Anisodontea julii là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được (Burch. ex DC.) D.M.Bates mô tả khoa học đầu tiên năm 1969.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Anisodontea julii”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Nguyễn Huy Oánh

Nguyễn Huy Oánh (chữ Hán: 阮輝𠐓, 1713 - 1789), tự: Kinh Hoa, hiệu:Lưu Trai; là đại thần và là nhà văn thời Lê trung hưng trong lịch sử Việt Nam.
Tiểu sử

Nguyễn Huy Oánh sinh trưởng trong một gia đình Nho học tại làng Trường Lưu, tổng Lai Thạch, huyện La Sơn, phủ Đức Quang, trấn Nghệ An (nay là xã Trường Lộc, Can Lộc, Hà Tĩnh).
Ông sinh ngày 4 tháng 11 năm 1713.
Năm Nhâm Tý (1732), Nguyễn Huy Oánh đỗ đầu khoa thi Hương tại Trường thi Nghệ An lúc 20 tuổi, được bổ quan, thăng dần đến chúc Tri phủ Trường Khánh.
Năm 1733, ông tham dự kỳ thi Hội nhưng không đậu.
Năm Mậu Thìn (1748), ông đỗ thi Hội, và khi vào thi Đình, ông đỗ Đình nguyên Thám hoa năm 36 tuổi.
Đỗ thứ hạng cao, ông được bổ làm Hàn lâm viện đãi chế.
Năm Kỷ Tỵ (1749), ông làm tham mưu cho đạo Thanh Hoa.
Năm sau (1750), chuyển ông làm Hiệp đồng đạo Nghệ An, cùng với Phạm Đình Trọng vây phá Bào Giang (căn cứ của Nguyễn Hữu Cầu).
Năm 1753, cử ông làm Đề điệu trường thi Hương ở Hải Dương và Yên Quảng.
Năm 1756, ông làm Tán trị thừa chính sứ xứ Sơn Nam.
Năm 1757, ông được cử làm Giám khảo kỳ thi Hội, rồi thăng Đông các đại học sĩ.
Năm 1759, ông làm Nhập nội thị giảng kiêm Quốc tử giám tư nghiệp.
Năm 1761, nhà vua ban cho ông phẩm phục hàng tam phẩm, Sau đó, ông được cử lo việc tiếp đón sứ nhà Thanh (Trung Quốc).
Năm 1765, thấy ông có tài ứng đối, nhà vua cử ông làm Chánh sứ sang nhà Thanh. Ông đi sứ từ Thăng Long đến Yên Kinh từ 1765 đến 1766. Về nước, ông được thăng chức Thiêm đô ngự sử ở Ngự sử đài.
Năm 1768, ông làm Hữu thị lang bộ Công. Cũng trong năm này, ông được cử làm Tán lý quân vụ, lo việc tiễu trừ hải tặc ở đạo Thanh Hoa, Sơn Nam và Hải Dương.
Năm 1777, ông được phong Hữu thị lang bộ Lại. Gặp lúc dân miền núi nổi dậy ở Tuyên Quang, Hưng Hóa, Thái Nguyên và Cao Bằng; ông lại được cử làm Tán lý quân vụ để lo việc đánh dẹp và vỗ yên.
Sau khi xong việc, ông xin về trí sĩ nhưng không được chập thuận. Nhà vua phong ông làm Tả thị lang bộ Lại.
Năm 1782, ông được thăng chức Thượng thư bộ Hộ.
Năm Nhâm Dần 1783, ông viết Từ Tham Tụng Khải (Bài khải từ chối chức Tham Tụng - Tể Tướng), ông cáo lão về trí sĩ ở hẳn quê nhà.
Về lại Hà Tĩnh, Nguyễn Huy Oánh mở trường dạy học, lập Thư viện Phúc Giang (Phúc Giang tàng thư) (chứa hàng vạn quyển sách, đây là một tàng thư lớn lúc bấy giờ). Ngoài ra, ông còn trích ruộng làm "học điền" để khuyến khích việc học hành. Học trò ông có nhiều đỗ đạt.
Nguyễn Huy Oánh mất ngày 2 tháng 6 năm 1789 tức ngày 9 tháng 5 năm Kỷ Dậu, thụy là Văn Túc. Triều đình và nhân dân địa phương lập đền thờ ông, tục gọi là đền thờ cụ Thám.
Gia đình

Cha ông là Nguyễn Huy Tựu (1690 - 1750), từng làm Tham chính Thái Nguyên, sau phong hàm Công bộ Thượng thư, tước Khiết Nhạ hầu.
Thân mẫu ông người họ Phan, tên chữ Cẩm Trực là cô ruột Thám hoa Phan Kính, người cùng xã.
Em trai ông là Nguyễn Huy Quýnh (1734 - 1785) đỗ Tiến sĩ năm Nhâm Thìn (1772) và làm quan đến Đốc thị Thuận Quảng, Hàn lâm viện thị giảng.
Con ông là Nguyễn Huy Tự (1743 - 1790), đỗ Giải nguyên kỳ thi Hương năm 1759; đến năm 1779 được công nhận học vị tương đương với Tiến sĩ, chuyển sang ban võ nhưng vẫn sáng tác văn thơ. Nguyễn Huy Tự là tác giả truyện thơ Nôm Hoa tiên đặc sắc.
Con Thứ Phan Huy Cẩn là danh thần, nhà sử học thời Lê trung hưng trong lịch sử Việt Nam.
Cháu ông là Nguyễn Huy Hổ, tác giả truyện thơ Mai đình mộng ký.
Tác phẩm

Sinh thời, Nguyễn Huy Oánh cùng với anh là Nguyễn Quýnh cùng nổi tiếng thơ văn trong phái Hồng Sơn. Ông không những là tác gia mở đầu dòng văn Nguyễn Huy ở Trường Lưu, mà còn là một trong các tác gia tiêu biểu của thế kỷ 18.
Nguyễn Huy Oánh giỏi thiên văn, địa lý, sử, triết và có tài về hội họa. Ông đã để lại một sự nghiệp trước tác đồ sộ có, gồm ngót 40 tập sách nhưng đã bị mất mát nhiều. Hiện chỉ còn 8 quyển, đó là:
Bắc dư tập lãm (Xem tập sách địa lý phong tục của phương Bắc): Được biên lược từ quyển Danh thắng toàn chí của Trung Quốc.
Hoàng hoa sứ trình đồ (Bản đồ về hành trình đi sứ).
Phụng sứ Yên Kinh tổng ca (Bài ca tổng quát đi sứ Yên Kinh): Gồm 472 câu lục bát chữ Hán, ghi lại cuộc hành trình từ Đại Việt sang Yên Kinh (Bắc Kinh ngày nay), là kinh đô nhà Thanh.
Sơ học chỉ nam (Sách hướng dẫn cho người mới học).
'Quốc sử toản yếu (Tóm lược quốc sử): Quyển sử do ông san bổ từ khởi thủy đến nhà Hậu Trần.
Huấn nữ tử ca (Bài ca giáo huấn con gái): Gồm 632 câu lục bát.
Dược tính ca quát (Tổng quát những bài ca về tính dược): Gồm 234 câu lục bát.
Thạc Đình di cảo (Bản thảo để lại của Thạc Đình): Tập thơ văn của ông do người cháu là Nguyễn Huy Vịnh biên soạn. Ngoài hơn 100 bài thơ, còn có khá nhiều các bài ca từ, ký, tấu, khải...
Chú thích

↑  Theo Lại Văn Hùng, Từ điển văn học (bộ mới), tr. 1150.
Sách tham khảo

Nguyễn Thạch Giang, Văn học thế kỷ 18. Nhà xuất bản Khoa học Xã hội, Hà Nội, 2004.
Nguyễn Q. Thắng - Nguyễn Bá Thế, Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam. Nhà xuất bản Khoa học Xã hội, Hà Nội, 1992.
Lại Văn Hùng, mục từ "Nguyễn Huy Oánh" trong Từ điển văn học (bộ mới). Nhà xuất bản Thế giới, 2004.