Thế hệ Z
Nhân khẩu học > Châu Âu

Từ khoảng năm 1750 đến 1950, Tây Âu đã chuyển từ có tỷ lệ sinh và tử cao sang tỷ lệ sinh và tử thấp. Vào cuối những năm 1960 hoặc 1970, một phụ nữ trung bình có ít hơn hai con và mặc dù ban đầu các nhà nhân khẩu học mong đợi một "sự điều chỉnh", sự phục hồi như vậy không bao giờ xảy ra. Mặc dù có sự tăng lên trong tổng tỷ suất sinh của một số quốc gia châu Âu vào cuối thế kỷ XX (những năm 1980 và 1990), đặc biệt là Pháp và Scandinavia, họ không bao giờ trở lại mức thay thế; sự tăng lên này phần lớn là do những người phụ nữ lớn tuổi nhận ra ước mơ làm mẹ của họ. Lúc đầu, việc sinh sản giảm là do đô thị hóa và tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh giảm, điều này làm giảm lợi ích và tăng chi phí nuôi con. Nói cách khác, việc đầu tư nhiều hơn vào con cái trở nên hợp lý hơn, như nhà kinh tế Gary Becker lập luận. (Đây là quá trình chuyển đổi nhân khẩu học đầu tiên.) Mức sinh giảm sau đó đến từ những thay đổi về thái độ. Đến thập niên 1960, mọi người bắt đầu chuyển từ các giá trị truyền thống và cộng đồng sang các triển vọng cá nhân và biểu hiện rõ hơn do tiếp cận và khao khát giáo dục bậc cao hơn, và đến việc truyền bá các giá trị lối sống chỉ được thực hiện bởi một nhóm văn hóa thiểu số. (Đây là lần chuyển đổi nhân khẩu học thứ hai.) Mặc dù những thay đổi văn hóa nhất thời của thập niên 1960 đã chững lại vào những năm 1990, nhưng môi trường văn hóa xã hội của thế kỷ XX cũng đã hoàn toàn khác so với những năm 1950. Những thay đổi này về giá trị đã có các tác động lớn đến khả năng sinh sản, cái mà đã gắn kết chính nó trong các nhóm nhân khẩu học tiếp theo. Các quốc gia thành viên của Cộng đồng châu Âu đã chứng kiến ​​sự gia tăng dần không chỉ trong việc ly hôn và sinh con ngoài giá thú giữa năm 1960 và 1985 mà còn sự sụt giảm trong tỷ lệ sinh. Năm 1981, một cuộc khảo sát ở các quốc gia công nghiệp hóa đã phát hiện ra rằng trong khi hơn một nửa số người từ 65 tuổi trở lên nghĩ rằng phụ nữ đều cần phải có con, thì chỉ có 35% những người trong độ tuổi từ 15 đến 24 (nhóm những người trẻ thế hệ Baby Boomers (thế hệ Bùng nổ trẻ sơ sinh) và nhóm cuối thế hệ X) đồng ý với điều đó.
Đầu những năm 2000, Pháp và Scandinavia vẫn giữ được tỷ lệ sinh cao so với các nước phát triển khác, đặc biệt là Nam Âu và Đông Á. Trước hết, có vẻ như điều này có thể là do các giá trị và chính sách tiến bộ xã hội của họ, tức là giúp phụ nữ dễ dàng theo đuổi cả sự nghiệp và ước mơ sinh con. Tuy nhiên, nếu xem xét kỹ lưỡng hơn có thể thấy không thể bảo vệ được lập luận "nữ quyền là chủ nghĩa tự sinh mới", vì một mặt thì có những nước tiến bộ xã hội với tỷ lệ sinh thấp như Áo và Canada, mặt khác là các nước truyền thống, bảo thủ hơn với tỷ lệ sinh cao như Ireland và Hoa Kỳ.
Vào đầu thế kỷ 21, châu Âu có sự già hóa dân số với tốc độ chưa từng thấy. Người ta ước tính rằng vào năm 2050, 40% người châu Âu sẽ ở độ tuổi trên 60. Vấn đề này đặc biệt nghiêm trọng ở phương Đông trong khi ở phương Tây, nó được giảm bớt do sự nhập cư quốc tế. Ngoài ra, ngày càng nhiều trẻ em sinh ra ở châu Âu bởi cha mẹ không phải là người châu Âu. Bởi vì con cái của những người nhập cư ở châu Âu có xu hướng tôn giáo như họ, điều này có thể làm chậm sự suy giảm của tôn giáo (hoặc sự phát triển của chủ nghĩa thế tục) ở lục địa này cùng với sự phát triển của thế kỷ 21. Tại Vương quốc Anh, số lượng cư dân sinh ra ở nước ngoài chiếm 6% dân số vào năm 1991. Di dân sau đó đã tăng và không giảm kể từ năm 2018. Các nghiên cứu của các nhà nhân khẩu học và các nhà khoa học chính trị Eric Kaufmann, Roger Eatwell và Matthew Goodwin cho rằng một sự thay đổi nhân khẩu học nhanh như vậy là một trong những lý do chính đằng sau phản ứng dữ dội của công chúng theo hình thức dân chủ chủ nghĩa dân tộc nổi dậy chống lại các nền dân chủ tự do giàu có, ví dụ như là sự kiện trưng cầu dân ý Brexit năm 2016.
Ý là một quốc gia có vấn đề dân số già đặc biệt nghiêm trọng. Tỷ lệ sinh giảm từ khoảng 4 trong thập niên 1960 xuống còn 1,2 vào những năm 2010. Điều này không phải vì người trẻ Ý không muốn sinh con. Hoàn toàn ngược lại, có nhiều con là một lý tưởng của họ. Nhưng nền kinh tế của họ đã rất ổn định kể từ cuộc Đại suy thoái năm 2007 - 2008, với tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên ở mức đáng kinh ngạc - 35% vào năm 2019. Nhiều người Ý đã chuyển ra nước ngoài - 150.000 người trong năm 2018 - và rất nhiều người trẻ tuổi theo đuổi các cơ hội kinh tế và giáo dục. Với sự sụt giảm số lượng sinh mỗi năm, dân số Ý dự kiến ​​sẽ giảm trong năm năm tới. Hơn nữa, thế hệ Baby Boomers đang nghỉ hưu với số lượng lớn, và số lượng của họ làm lu mờ những người trẻ chăm sóc họ. Chỉ có Nhật Bản có cấu trúc tuổi nghiêng nhiều hơn về phía người già. Một giải pháp cho vấn đề này là khuyến khích sinh sản, như Pháp đã làm, bằng cách đầu tư vào việc để số ngày nghỉ của phụ huynh dài hơn, vào nhà trẻ và miễn thuế cho cha mẹ. Tính đến năm 2019, Pháp có dân số xấp xỉ với Ý nhưng số lượng sinh nhiều hơn 65%. Một giải pháp khác là nhập cư, đã giảm bớt sự suy giảm, nhưng sẽ chẳng đến đâu nếu không có các phản ứng chính trị.
Hy Lạp cũng gặp vấn đề nhân khẩu học nghiêm trọng khi nhiều người trẻ tuổi rời khỏi đất nước để tìm kiếm cơ hội tốt hơn ở nơi khác. Việc chảy máu chất xám và dân số già đi nhanh chóng có thể gây ra thảm họa cho đất nước này.
Nga có tỷ lệ sinh giảm và dân số giảm mặc dù có nền kinh tế cải thiện sau khi Liên Xô sụp đổ. Theo Liên Hợp Quốc, dân số Nga có thể giảm tới 1/3 vào năm 2050. Các nhà thống kê của chính phủ Nga ước tính vào năm 2005 rằng một cậu bé sinh ra ở đất nước họ năm đó sẽ có cơ hội đón sinh nhật lần thứ 60 của mình do nhiều vấn đề liên quan đến lối sống (như nghiện rượu). Khoảng cách về tuổi thọ giữa phương Tây và Nga bắt đầu trở nên đáng chú ý trong thập niên 1960. Dân số Nga giảm 6% từ giữa những năm 1990 đến đầu những năm 2010.
Từ năm 1990 đến 2019, Iceland có ​​dân số tăng 40,7%, Na Uy tăng 25,9%, Thụy Điển tăng 20,0%, Đan Mạch 13,1%, đảo Greenland 0,8%, Phần Lan 10,9%, Quần đảo Faroe 7,5% và Quần đảo Åland 22,9%.
Tháp dân số của Pháp, Hy Lạp và Nga năm 2016