stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Tam giác sắt
Chú thích

1 2  Le Gro, William (1985). Vietnam from ceasefire to capitulation (PDF). US Army Center of Military History. tr. 99. ISBN 9781410225429. Bài viết này tích hợp văn bản từ nguồn này, vốn thuộc phạm vi công cộng.
↑  “Hành trình về nguồn năm 2021: Di tích lịch sử Địa đạo Tam Giác Sắt”. Cục Hải quan Thành phố Hồ Chí Minh. 5 tháng 4 năm 2021.
1 2  “Nhớ xuân xưa trong lòng địa đạo "Tam giác sắt"”. Báo Công an nhân dân. 1 tháng 2 năm 2017.
↑  “Địa đạo Tam giác sắt: Một trang sử "chân trần, chí thép"”. Báo Bình Dương. 7 tháng 5 năm 2013.
1 2  “Địa đạo Tây Nam Bến Cát (Tam giác sắt)”. Cổng thông tin Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Dương. 3 tháng 11 năm 2014. Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2024.
↑  Greenberg, Lawrence M. (12 tháng 5 năm 2000). “Jungle Eaters & Rome Plow Companies”. Histories for Landclearing Engineers - Vietnam 1967-71. Military.com. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2012.
↑  Rogers, Bernard (1974). Vietnam Studies Cedar Falls-Junction City A Turning Point (bằng tiếng Anh). Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ. ISBN 978-1931641890. Bài viết này tích hợp văn bản từ nguồn này, vốn thuộc phạm vi công cộng.
↑  “Địa đạo Tam giác sắt Tây Nam Bến Cát”. Cổng thông tin Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Dương. 27 tháng 8 năm 2010. Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2024.
↑  Đình Trọng (30 tháng 12 năm 2023). “Khu di tích 225 tỉ đồng mọc đầy cỏ hoang, không người qua lại”. Báo Lao động.
Sơ đồ mặt cắt hệ thống địa đạo QGP được sử dụng trong Chiến tranh Việt Nam
Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992

| Europamästerskapet i fotboll Sverige 1992 |
| --- | --- |
Logo chính thức
Chi tiết giải đấu
Nước chủ nhà: Thụy Điển
Thời gian: 10 – 26 tháng 6
Số đội: 33 (vòng loại) 8 (vòng chung kết)
Địa điểm thi đấu: 4 (tại 4 thành phố chủ nhà)
Vị trí chung cuộc
Vô địch:  Đan Mạch (lần thứ 1)
Á quân:  Đức
Thống kê giải đấu
Số trận đấu: 15
Số bàn thắng: 32 (2,13 bàn/trận)
Số khán giả: 430.111 (28.674 khán giả/trận)
Vua phá lưới:  Dennis Bergkamp  Tomas Brolin  Henrik Larsen  Karl-Heinz Riedle (3 bàn)
← 1988 1996 → 
Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992 được tổ chức ở Thụy Điển từ ngày 10 đến ngày 26 tháng 6 năm 1992. Đây là giải vô địch bóng đá châu Âu lần thứ 9, được tổ chức 4 năm một lần bởi UEFA. Đan Mạch vô địch giải đấu năm 1992, đội thay thế cho Nam Tư đã vượt qua vòng loại nhưng không thể tham dự do đất nước tan rã và chiến tranh xảy ra sau đó. 8 đội tuyển quốc gia thi đấu ở vòng chung kết.
Đội tuyển CIS (viết tắt của Cộng đồng các Quốc gia Độc lập), thay thế cho đội tuyển Liên Xô đã vượt qua vòng loại sau khi Liên Xô tan rã. Đây cũng là lần đầu tiên một đội tuyển Đức thống nhất tham dự một giải đấu bóng đá chính thức.
Lựa chọn chủ nhà

Vào ngày 16 tháng 12 năm 1988, Ủy ban điều hành UEFA quyết định Thụy Điển là quốc gia thay thế cho Tây Ban Nha để tổ chức sự kiện này, do Tây Ban Nha bận tổ chức EXPO 1992 ở Seville và Thế vận hội Mùa hè 1992 ở Barcelona.
Vòng loại

Bài chi tiết: Vòng loại Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992
Danh sách cầu thủ

Bài chi tiết: Danh sách cầu thủ tham dự Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992
Các đội tham dự

Các quốc gia tham dự vòng chung kết lần này gồm:
| Đội tuyển | Ngày vượt qua vòng loại | Tư cách vượt qua vòng loại | Các lần tham dự trước |
| --- | --- | --- | --- |
|  Anh | 13 tháng 11, 1991 | Nhất bảng 7 | 3 (1968, 1980, 1988) |
|  Đức | 20 tháng 11, 1991 | Nhất bảng 5 | 5 (1972, 1976, 1980, 1984, 1988) |
|  Hà Lan | 4 tháng 12, 1991 | Nhất bảng 6 | 3 (1976, 1980, 1988) |
|  Scotland | 13 tháng 11, 1991 | Nhất bảng 2 | Lần đầu |
|  Pháp | 12 tháng 10, 1991 | Nhất bảng 1 | 2 (1960, 1984) |
|  SNG (thay thế  Liên Xô) | 13 tháng 11, 1991 | Nhất bảng 3 | 5 (1960, 1964, 1968, 1972, 1988) |
|  Đan Mạch (thay thế  Nam Tư) | 31 tháng 5, 1992 | Nhì bảng 4 | 3 (1964, 1984, 1988) |
|  Thụy Điển | 16 tháng 12, 1988 | Chủ nhà | Lần đầu |
Các trọng tài

| --- | --- |
  Áo Hubert Forstinger  Bỉ Guy Goethals  CIS Alexey Spirin  Đan Mạch Peter Mikkelsen  Pháp Gérard Biguet  Đức Aron Schmidhuber  Hungary Sándor Puhl  :   Ý Tullio Lanese  Pierluigi Pairetto  Hà Lan John Blankenstein  Bồ Đào Nha José Rosa dos Santos  Tây Ban Nha Emilio Soriano Aladren  Thụy Điển Bo Karlsson  Thụy Sĩ Bruno Galler  Kurt Röthlisberger
Vòng chung kết > Vòng bảng

| --- | --- |
: Đội giành quyền vào vòng trong.
Vòng chung kết > Vòng bảng > Bảng 1

Bài chi tiết: Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992 (Bảng 1)
| Đội | Pld  | W  | D  | L  | GF  | GA  | GD  | Pts  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Thụy Điển | 3 | 2 | 1 | 0 | 4 | 2 | +2 | 5 |
|  Đan Mạch | 3 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 0 | 3 |
|  Pháp | 3 | 0 | 2 | 1 | 2 | 3 | –1 | 2 |
|  Anh | 3 | 0 | 2 | 1 | 1 | 2 | –1 | 2 |
|  |
| --- | --- | --- |
10 tháng 6 năm 1992: 
| Thụy Điển  | 1–1 |  Pháp |
11 tháng 6 năm 1992: 
| Đan Mạch  | 0–0 |  Anh |
14 tháng 6 năm 1992: 
| Pháp  | 0–0 |  Anh |
| Thụy Điển  | 1–0 |  Đan Mạch |
17 tháng 6 năm 1992: 
| Thụy Điển  | 2–1 |  Anh |
| Pháp  | 1–2 |  Đan Mạch |
Vòng chung kết > Vòng bảng > Bảng 2

Bài chi tiết: Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992 (Bảng 2)
| Đội | Pld  | W  | D  | L  | GF  | GA  | GD  | Pts  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Hà Lan | 3 | 2 | 1 | 0 | 4 | 1 | +3 | 5 |
|  Đức | 3 | 1 | 1 | 1 | 4 | 4 | 0 | 3 |
|  Scotland | 3 | 1 | 0 | 2 | 3 | 3 | 0 | 2 |
|  SNG | 3 | 0 | 2 | 1 | 1 | 4 | –3 | 2 |
|  |
| --- | --- | --- |
12 tháng 6 năm 1992: 
| Hà Lan  | 1–0 |  Scotland |
| SNG  | 1–1 |  Đức |
15 tháng 6 năm 1992: 
| Scotland  | 0–2 |  Đức |
| Hà Lan  | 0–0 |  SNG |
18 tháng 6 năm 1992: 
| Hà Lan  | 3–1 |  Đức |
| Scotland  | 3–0 |  SNG |
Vòng chung kết > Vòng đấu loại trực tiếp

Bài chi tiết: Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992 (vòng đấu loại trực tiếp)
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Bán kết | Bán kết |  |  | Chung kết | Chung kết |  |

|  | 21 tháng 6 – Solna | 21 tháng 6 – Solna |  |  |  |  |  |
|  |   Thụy Điển | 2 |   |  |  |  |  |
|  |   Đức | 3 |   |  |  |  |  |
|  |   |  |   |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | 26 tháng 6 – Göteborg | 26 tháng 6 – Göteborg |  |
|  |   |   |   |   |   Đức | 0 |  |
|  |   |   |   |   |   Đan Mạch | 2 |  |

|  |  |  |   |  |  |  |  |

|  | 22 tháng 6 – Göteborg | 22 tháng 6 – Göteborg |   |  |  |  |  |
|  |   Hà Lan | 2 (4) |   |  |  |  |  |
|  |   Đan Mạch (pen.) | 2 (5) |   |  |  |  |  |
Vòng chung kết > Vòng đấu loại trực tiếp > Bán kết

20:15
| Thụy Điển  | 2–3 |  Đức |
| --- | --- | --- |
| Brolin  64' (ph.đ.) K. Andersson  89' | Chi tiết | Häßler  11' Riedle  59', 88' |
Khán giả: 28.827
Trọng tài: Tullio Lanese (Ý)
20:15
| Hà Lan  | 2–2 (s> h.p.) |  Đan Mạch |
| --- | --- | --- |
| Bergkamp  23' Rijkaard  86' | Chi tiết | Larsen  5', 33' |
Loạt sút luân lưu
| Koeman  Van Basten  Bergkamp  Rijkaard  Witschge  | 4–5 |  Larsen  Povlsen  Elstrup  Vilfort  Christofte |
Khán giả: 37.450
Trọng tài: Emilio Soriano Aladrén (Tây Ban Nha)
Vòng chung kết > Vòng đấu loại trực tiếp > Chung kết

Bài chi tiết: Chung kết Giải vô địch bóng đá châu Âu 1992
20:15
| Đan Mạch  | 2–0 |  Đức |
| --- | --- | --- |
| Jensen  18' Vilfort  78' | Chi tiết |  |
Khán giả: 37.800
Trọng tài: Bruno Galler (Thụy Sĩ)
Cầu thủ ghi bàn

| --- | --- |
 3 bàn  Henrik Larsen   Karl-Heinz Riedle   Dennis Bergkamp   Tomas Brolin 2 bàn  Jean-Pierre Papin   Thomas Häßler   Frank Rijkaard   Jan Eriksson  :  1 bàn  Igor Dobrovolski   John Jensen   Lars Elstrup   Kim Vilfort   David Platt   Stefan Effenberg   Jürgen Klinsmann   Rob Witschge   Paul McStay   Brian McClair   Gary McAllister   Kennet Andersson
Đội hình tiêu biểu Lưu trữ 2009-01-22 tại Wayback Machine

| Thủ môn | Hậu vệ | Tiền vệ | Tiền đạo |
| --- | --- | --- | --- |
|   Peter Schmeichel   |   Jocelyn Angloma    Laurent Blanc    Jürgen Kohler    Andreas Brehme   |   Ruud Gullit    Stefan Effenberg   |   Thomas Häßler    Brian Laudrup    Dennis Bergkamp    Marco van Basten   |
Bảng xếp hạng giải đấu

| R | Đội | G | Pld | W | D | L | GF | GA | GD | Pts |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |

| 1 |  Đan Mạch | 1 | 5 | 2 | 2 | 1 | 6 | 4 | +2 | 6 |
| 2 |  Đức | 2 | 5 | 2 | 1 | 2 | 7 | 8 | −1 | 5 |
Bị loại ở bán kết
| 3 |  Hà Lan | 2 | 4 | 2 | 2 | 0 | 6 | 3 | +3 | 6 |
| 4 |  Thụy Điển | 1 | 4 | 2 | 1 | 1 | 6 | 5 | +1 | 5 |
Bị loại ở vòng bảng
| 5 |  Scotland | 2 | 3 | 1 | 0 | 2 | 3 | 3 | 0 | 2 |
| 6 |  Pháp | 1 | 3 | 0 | 2 | 1 | 2 | 3 | −1 | 2 |
| 7 |  Anh | 1 | 3 | 0 | 2 | 1 | 1 | 2 | −1 | 2 |
| 8 |  SNG | 2 | 3 | 0 | 2 | 1 | 1 | 4 | −3 | 2 |
Các quốc gia lọt vào vòng chung kết Euro 1992
Psidium australe

| Psidium australe> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Myrtales
Họ (familia): Myrtaceae
Chi (genus): Psidium
Loài (species): P. australe
Danh pháp hai phần
Psidium australe Cambess., 1832 
Psidium australe là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được Cambess. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1832.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Psidium australe”. Truy cập ngày 7 tháng 6 năm 2013.
Voravongsa II

| Voravongsa II> Vua Lan Xang |
| --- | --- |
Tại vị: 1596 - 1621
Đăng quang: 1603
Tiền nhiệm: Nokeo Koumane
Kế nhiệm: Upanyuvarath I
Thông tin chung
Sinh: 1585 Viêng Chăn
Mất: 1622 Luang Phrabang
Thân phụ: Brhat Varapitra
Thân mẫu: Ch.Fa Nying Dharmagayi
Tôn giáo: Phật giáo Nam tông
Voravongsa II hay Vorouvongsa II (sinh 1585 tại Viêng Chăn, mất 1622 tại Luang Phrabang), danh xưng hoàng gia là Samdach Brhat-Anya Chao Vara Varman Dharmika Raja Jaya Sri Sadhana Kanayudha, là vua thứ 22 của Vương quốc Lan Xang. Ông trị vì từ năm 1596 đến khi bị phế truất năm 1621.
Voravongsa II sinh năm 1585, là con của Chao Fa Nying (công chúa) Dharmagayi (hay "Kham Khai"), con gái út của Vua Phothisarath I (trị vì 1529-1548), với Brhat Varapitra (hay Vorapita), tức là ông là cháu trai ngoại của Phothisarath I. Năm 1596 Vua Nokeo Koumane mất, ông được giới quý tộc tôn làm vua, nhưng lúc đầu người cha giữ quyền nhiếp chính. Năm 1599 một cuộc nổi loạn đã bắt giữ cha con ông, nhưng vẫn giữ ông là vua. Năm 1602 người cha từ bỏ vương quyền và đi tu. Vorawong II chính thức lên ngôi năm 1603, tuyên bố rằng Lan Xang độc lập và không còn cống nạp cho người Miến Điện nữa.
Ông có năm con trai. Năm 1621 con trai trưởng phế truất ông và lên ngôi, được gọi là Upanyuvarath I (nghĩa chữ: Phó vương hay Hoàng thái tử, không phải vương hiệu). Năm 1622 ông bị con trưởng giết ở Luang Phrabang. Sau đó Upanyuvarath I cũng chết một cách bí ẩn sau 9 tháng trị vì.
Hình tượng động vật trong văn hóa
Các loài thú

Bài chi tiết: Hình tượng loài thú trong văn hóa
Một số loài thú được ghi dấu trong văn hóa truyền thống trên thế giới, trong tự nhiên, các loài vật nói chung là các loài thú luôn cho con người nhiều bài học về lối sống và thành công khi quan sát và chiêm nghiệm chúng, đặc biệt là những loài mạnh mẽ như hổ, sư tử, sói cho đến các con vật thân thiện như chó, mèo, các loài thú có nhiều ảnh hưởng về mặt văn hóa (dưới đây chỉ giới thiệu một số loài thú, để biết đầy đủ xin xem các bài chi tiết) như:
Các loài thú > Con chó

Bài chi tiết: Hình tượng con chó trong văn hóa và Tục thờ chó
Chó là động vật thân thiết gắn bó từ rất lâu đời với con người và là người bạn trung thành với con người (“Người bạn tốt nhất của con người”-Man's best friend). Ở những nước phương Tây như Hoa Kỳ và Vương quốc Anh, chó là vật nuôi phổ biến trong các hộ gia đình, chó ở Paris được xem như là một tầng lớp đặc biệt, có cả một hệ thống phục vụ dành riêng cho chúng, người phương Tây không có thói quen ăn thịt chó. Chú chó Waldi là Linh vật chính thức trong Thế vận hội Mùa hè 1972 ở Munich, là linh vật đầu tiên xuất hiện trong một kỳ thế vận hội. Trong Hồi giáo, chó là loài vật mất vệ sinh, dơ bẩn, xấu xa đê tiện nhất, người Hồi giáo không chạm vào chó.
Theo quan niệm tâm linh của một số dân tộc, đây là loài vật đem đến những điều may mắn, mang đến thuận lợi và nhiều niềm vui. Dân gian quan niệm rằng chó đến nhà là điềm tốt, thịnh vượng. Có khá nhiều điềm báo tốt xấu liên quan đến chó, nếu bỗng nhiên có một con chó lạ nào đó vào nhà đó là dấu hiệu sự may mắn, tốt lành đến với gia đình nhưng tự nhiên con chó rên rỉ dưới cửa là điềm báo sự không may. Tự nhiên chó cái ở đâu đến đẻ bên nhà là điều may mắn. Con chó đến nằm dài trước cửa ra vào mặt quay ra trước là dấu hiệu có người trong nhà sẽ rời khỏi gia đình. Chó là linh vật gần gũi với đời sống tâm linh của người Việt.
Người Việt Nam thường tạc chó đá trấn giữ trước cổng nhà hoặc cổng đình, đền, miếu, phủ để cầu phúc, trừ tà, canh gác. Nhiều làng quê ở miền Bắc Việt Nam có các đền miếu thờ chó đá, chó đá cũng được đặt trước cổng làng, cổng đình, hay cổng nhà để bảo vệ cho cộng đồng hay cho gia chủ. Thành ngữ “chó chực” là chó có nghĩa vụ canh gác, bảo vệ, trông coi tựa như nhiệm vụ “gác cửa” nên đứng quay mặt thẳng ra ngoài. Nhiều gia đình còn đặt tượng chó ở trước cửa cổng và hướng ra ngoài để trấn an, mang lại điều may mắn và tốt lành cho nhà. Chó đá ở nhà dân thường nhỏ, không to lớn như chó đá ở các công trình kiến trúc tôn giáo, tín ngưỡng. Chó đá Trong tiếng Tày-Nùng đọc là Ma hin. Ở Trung Quốc, giống chó Bắc Kinh được coi là những con chó linh khuyển vì có truyền thuyết về Thạch Sư Khuyển có khả năng xua đuổi tà ma cho gia chủ.
Các loài chim

Bài chi tiết: Hình tượng loài chim trong văn hóa
Chim muông là các loài thường thấy, dễ bắt gặp nên con người đã có mối quan hệ với chúng kể từ buổi bình minh của loài người. Các loài chim thuần hóa được nuôi để lấy thịt và trứng, được gọi là gia cầm, vốn là nguồn cung cấp protein động vật chính yếu cho con người ăn. Thịt gà chiếm phần lớn lượng gia cầm tiêu thụ của con người, mặc dù thịt gà tây, thịt vịt và thịt ngỗng nhà cũng tương đối phổ biến. Trong lịch sử, con người từ việc săn bắt các loài điểu cầm hoang dã đã chuyển sang chăn nuôi gia cầm với quy mô ngày càng lớn và hiện đại để thỏa mãn nhu cầu thức ăn của con người.
Các loài chim đóng vai trò nổi bật và đa dạng trong tôn giáo và thần thoại. Trong tôn giáo, các loài chim có thể đóng vai trò là sứ giả mang đến sứ điệp của một vị thần, chẳng hạn như Giáo phái Makemake, chúng cũng có thể là biểu tượng tôn giáo, bản thân các loài chim đã được thần thánh hóa, như trong trường hợp của loài công. Trong các tranh ảnh, di chỉ tôn giáo được lưu giữ từ các đế chế Inca và Tiwanaku, các loài chim được miêu tả cụ thể trong quá trình vượt qua ranh giới giữa các thế giới tâm linh trần gian và dưới lòng đất, chúng như có năng lực tương linh. Các dân tộc bản địa của vùng trung tâm Andes vẫn truyền tai nhau truyền thuyết về các loài chim bay đến và đi từ thế giới siêu hình.
Các loài chim đã xuất hiện trong văn hóa và nghệ thuật từ thời tiền sử, khi chúng được thể hiện trong các bức tranh hang động thời nguyên thủy và sau này là những tác phẩm nghệ thuật trung đại, đương đại, cận đại. Các loài chim sau đó được sử dụng như biểu tượng của quyền lực, như chiếc Ngai Công lộng lẫy của các hoàng đế Mughal và Ba Tư. Nhận thức về các loài chim khác nhau giữa các nền văn hóa. Những loại chim được biết đến như mang điềm may mắn như chim phướng, chim sáo, chim thợ rèn, chim cu gáy thì còn có những loài chim chuyên gieo rắc tai ương, bệnh tật. Trong huy hiệu, các loài chim, đặc biệt là đại bàng, thường xuất hiện với tần suất khá cao. Một số loài chim (gồm cả gia cầm) có tính biểu tượng và đi vào văn hóa truyền thống (dưới đây chỉ giới thiệu một số loài chim, gia cầm, để biết đầy đủ xin xem các bài chi tiết) có thể kể đến như:
Các loài chim > Chim công

Chim công được chính phủ Ấn Độ công nhận là Quốc điểu từ năm 1963, nhưng đã là biểu tượng cao quý trong văn hóa Ấn Độ từ xa xưa. Hình ảnh công đã có trong một số di vật khai quật được ở hai thành phố cổ đại Mohenjodaro và Harappa. Chim công xuất hiện trên một số chỉ dụ khắc trên đá của hoàng đế A Dục vương, trong khu bảo tháp Phật giáo ở thánh địa Sanchi, hiện diện trên một số đồng tiền thời Gupta, trên quốc huy của một số triều vua Tughlak theo đạo Hồi, đặc biệt lên đến đỉnh cao với Ngai Công là một cái ngai vàng chạm khắc hình chim công bằng nhiều viên đá quý do hoàng đế đạo Hồi Shah Jahan đặt làm.
Công là con vật thiêng trong thần thoại Ấn Độ, nó là vậy cưỡi (kỵ tọa) của thần Kartikeya (con trai thần Shiva) cưỡi lên, khi ông ở cương vị tổng chỉ huy quân đội của các vị thần. Thần Indra (đồng thời là thần mưa gió) cũng từng có lúc hóa thân thành chim công, một lý do vì sao mỗi khi có mưa, chim công xòe đuôi xòe cánh hân hoan múa lượn. Vị thần Krishna cũng học cách quyến rũ bạn tình của chim công. Trước cửa những ngôi đền thờ thần Krishna thường thấy chim công như một hình ảnh phổ biến. Chim công cũng là hình tượng nổi bật và là nguồn cảm hứng của thi ca, hội họa, điêu khắc, ca múa ở Ấn Độ. Công còn biểu tượng cho vẻ đẹp và sức hấp dẫn trong tình yêu.
Trong thần thoại Phật giáo, chim công là biểu tượng của tình thương và sự quan tâm. Trong Jataka (Bản sinh kinh), có truyện Mahamor (Chim công vĩ đại) kể rằng một kiếp trước của Phật là con Công vàng. Đảng kỳ Liên minh Quốc gia vì Dân chủ ở Miến Điện mang đặc điểm một con công, là một biểu trưng của Myanmar. Con công nhảy múa (con công khi tán tỉnh hoặc khi đang trình diễn bộ lông) là đặc điểm thường thấy trong các hiệu kỳ phong kiến Myanmar cũng như các biểu trưng dân tộc chủ nghĩa quốc nội, hình tượng con công trong tư thế chiến đấu có liên hệ với cuộc đấu tranh dân chủ kéo dài nhiều thập kỷ chống lại chế độ độc tài quân sự nước này, nó gần giống với công lục Java do có mào mọc thành búi chứ không thành hình cái quạt xòe. Là một trong các loài chim có bộ lông tuyệt đẹp, Công được coi là biểu hiện của Phượng hoàng, màu sắc của bộ lông cùng "nghìn con mắt" ở đuôi được coi là yếu tố may mắn.
Các loài chim > Chim nhạn

Nhạn (雁) trong Hán ngữ và phù hợp với ý nghĩa biểu tượng của nó trong thơ văn Việt Nam là một giống chim thuộc họ Vịt, sắp đến mùa rét thì bay thành hàng dài xuống phương Nam để tránh rét, kiếm ăn ở ven biển, ở ven sông, ở các hồ đầm hoang vắng. Nhạn và én là hai loại chim khác nhau về đặc điểm, chúng tạo thành một cặp tương phản. Nhạn bay rất cao thành hàng dài thẳng tắp, trong khi én bay lượn rất thấp không theo hàng lối. Người ta thường thấy từng đàn chim nhạn trên trời vào mùa thu, khi chúng bắt đầu bay về phương Nam để để tránh rét, nhưng lại được ngắm nhìn từng đàn chim én bay lượn về mùa xuân khi mùa rét đã trôi qua. Trong tiểu thuyết Thiên Long Bát Bộ có nhắc đến địa danh Nhạn môn quan là cổng trấn biên giới giữa Liêu và Tống.
Nhạn và én khó gặp nhau, dương như chùn luôn luôn ở hai phương trời cách biệt. Ở miền Bắc Việt Nam, cuối mừa thu, khi chim nhạn từ phương bắc bay về thì chim én (chịu rét kém hơn) đã tìm đến nơi xa hơn, ấm hơn. Trong bài Cảm thu và tiễn thu của Tản Đà đã viết: Nhạn về én lại bay đi/Đêm thì vượn hót, ngày thì ve ngâm. Giữa nhạn và én có những đặc điểm tương phản nên, trong thơ ca, mỗi khi nhạn và én cùng được nhắc đến trong một tình huống, chúng đều đứng ở những vị trí tương phản: Đổi thay nhạn yến đã hòng đầy niên; Nhạn về én lại bay đi hoặc là Những là én bắc nhạn nam, hoặc như trong ca dao: Nhạn về biển bắc nhạn ơi/Bao thuở nhạn hồi để én đợi trông/Nhạn nam én bắc lạc bầy/Biết bao giờ lại duyên vầy ái ân. Ở Việt Nam thì chim nhạn không gần gủi như chim én, nhưng trong văn thơ và ca dao, sau chim én thì chim nhạn được nói đến nhiều hơn các loại chim khác. Nhiều khi chim nhạn là hình tượng thích hợp để đưa vào những câu thơ tả cảnh, tả tình, như Nguyễn Du đã sử dụng trong Truyện Kiều. Hoặc như trong truyện thơ khuyết danh Bích câu kỳ ngộ, cả trong những câu ca dao trữ tình, lãng mạn.
Các loài chim > Chim én

Bài chi tiết: Hình tượng chim yến trong văn hóa
Chim én (hoặc Yến/燕) là loài chim quen thuộc hiền lành được coi là báo hiệu và biểu tượng của mùa xuân. Trong Truyện Kiều có nhắc đến chim én “Ngày xuân con én đưa thoi/Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi” và ở một số câu thơ khác, với hình tượng chim én để tả tình tả cảnh mà thật khó dùng thứ khác để thay thế: Thiếp như con én lạc đàn; Xập xè én liệng lầu không. Người nông dân theo dõi cách bay lượn của chim én để dự báo thời tiết: Én bay thấp, mưa ngập bờ ao/Én bay cao, mưa rào lại tạnh.
Ở vùng đất Do Thái, Người dân Giê-ru-sa-lem quen thuộc với chim én, là loài thường làm tổ dưới mái hiên nhà. Một số con làm tổ trong đền thờ của Sa-lô-môn. Dường như đối với những chim én thường làm tổ ở khu vực đền thờ mỗi năm, đó là nơi an toàn để chúng được bình yên nuôi con. Một người con cháu của Cô-rê viết Thiên thi khi tại khu vực đền thờ thấy có các tổ chim và ao ước được như chim én ở trong nhà Đức Giê-hô-va: “Lạy Chúa Toàn Năng, đền thờ Ngài thật đẹp! Tôi chỉ ao ước được ở trong sân của đền thờ Ngài... Con chim sẻ tìm được nơi ở, và chim én tìm được nơi xây tổ. Chúng nó nuôi con gần bàn thờ Ngài” (Thi-thiên 84:1-3).
Chim én có mặt trong nhiều bài hát mừng xuân. Chim én đi các tác phẩm âm nhạc nổi tiếng trong thế kỷ XX. Nó đã là đề tài của các nhạc sĩ với một số bài như Cánh én tuổi thơ (của Phạm Tuyên), Tạm biệt chim én (của Trần Tiến), Mùa chim én bay (thơ Diệp Minh Tuyền, nhạc Hoàng Hiệp), Những cánh én mùa xuân (của Nguyễn Hiền); Khi chim én về (của Võ Công Anh). Chim én có mặt trong ca dao, tục ngữ và ở mọi lĩnh vực nghệ thuật khác như văn, thơ, nhạc, họa. Ở Trung Quốc, mô típ Xuân phong yến hỷ/春風燕喜 (Én mừng gió xuân) là một chủ đề trong hội họa suốt nhiều thế kỷ, như tác phẩm của Lữ Kỷ, họa sĩ thời Minh.
Chim én có miệng rộng, cằm bạnh, cho nên hàm én (yến hạm/燕頷) là một đặc điểm về tướng mạo toát lên vẻ uy nghiêm của một võ tướng như Ban Siêu có cổ hùm hàm én (yến hạm hổ cảnh), Trương Phi thì có râu hùm hàm én (yến hạm hổ tu), Từ Hải thì là Râu hùm, hàm én, mày ngài và Hãy còn hàm én mày ngài như xưa. Hoặc câu thơ cảm khái: Chiều chiều én liệng Truông mây, cảm thương chú Lía bị vây trong thành. Khi chim én được gọi là yến, lại đi liền với anh (chim vàng anh) gọi là cặp Yến-Anh thì thường để diễn tả quang cảnh đông vui nhộn nhịp, có khi mang sắc thái trăng hoa: Gần xa nô nức yến anh; Xôn xao ngoài cửa hiếm gì yến anh; Quá chiều nên đã chán chường yến anh; Xôn xao anh yến dập dìu trúc mai; Lạc đàn mang lấy nợ nần yến anh; hoặc: Điều đâu lấy yến làm anh; Quyến anh rủ yến sự này tại ai.
Linh điểu

Một số loài linh điểu hay chim thiêng, chim thần trong văn hóa:
Linh điểu > Chim Lạc

Chim Lạc là vật Tổ của cư dân Đông Sơn, trong buổi đầu hình thành nhà nước Văn Lang-Âu Lạc của cư dân Việt cổ. Với tư cách là một biểu tượng, chim Lạc vừa gần gụi thân quen vừa thiêng liêng cao cả. Chim Lạc vươn lên với cao rộng như khát vọng muôn đời chinh phục bầu trời. Chim Lạc tượng trưng cho ước mơ vượt không gian bất chấp giông tố thử thách. Thời Hùng Vương, chim Lạc được xem là một biểu tượng của nước Âu Lạc cũ, một loài chim trong truyền thuyết. Hình ảnh một con chim Lạc cũng là biểu tượng được tìm thấy trên mặt của Trống Đồng.
Chim lạc tượng trưng cho tinh thần và cả văn hóa thuần, cũng Việt là tiền thân của hình tượng phượng hoàng ở những thời đại sau này. Nghĩa của từ "Lạc" trong cụm từ "chim Lạc" có nhiều tranh luận và khảo cứu, sự đồng thuận nhiều hơn cả cho rằng, chữ "Lạc" này có xuất xứ từ chữ "Lạc điền" (ruộng nước). Thời Hùng Vương đã dùng rất phổ biến chữ "lạc" này: Lạc Việt, Lạc vương, Lạc hầu, Lạc tướng, Lạc dân, Lạc điền. Chim Lạc thuộc về biểu tượng quan trọng vì ở những loại trống đã giản ước rất nhiều hình ảnh khác thì hình ảnh này vẫn xuất hiện bên cạnh Mặt trời và liên hội với một loài hậu điểu, hậu là khí hậu, thời tiết, điểu là chim, hậu điểu là chim di cư theo mùa để sáng tạo ra cách gọi tương ứng.