stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kiến vàng điên
Phân bố và đặc tính thông thường

Nơi phân bố nguyên thủy của loài kiến điên này vẫn chưa biết, nhưng có giả thuyết cho rằng chúng bắt nguồn từ Tây Phi. Sau đó, chúng được đưa tới những vùng xích đạo hoặc bán xích đạo qua đường thủy (trên các thùng hàng...) như vùng biển Caribbe, các quần đảo Ấn Độ Dương, và Thái Bình Dương. Kiến vàng điên đã xâm nhập hệ thống nông nghiệp như các loài cây quế, cam, cà phê và dừa.
Loài kiến vàng điên được gọi là "những kẻ ăn rác" và có chế độ ăn lớn, một chế độ rất phổ biến với những loài xâm lấn. Kiến điên ăn đủ thứ, từ ngũ cốc, ngô, hạt cây... tới cua, các loài côn trùng... Như các loài kiến khác, kiến vàng điên cần một chế độ ăn giàu đạm (protein) để kiến chúa đẻ trứng, và chế độ ăn giàu cacbohydrat để kiến thợ làm việc.
Trên đảo Giáng sinh

Khi xâm lấn trên đảo Giáng sinh, kiến vàng điên đã thay đổi mạnh mẽ hệ sinh thái của đảo này. Chúng ăn tất cả mọi thứ, từ bướm, côn trùng, thạch sùng... Sự thay đổi lớn nhất mà loài kiến này gây ra chính là làm loài cua đỏ bị giảm sút. Trước kia, số các thể cua đỏ trên đảo Christmas là khoảng 43,7 triệu con trưởng thành. Từ khi kiến vàng điên xâm nhập đảo Christmas, số lượng cua bị tiêu diệt là 10-15 triệu con.
Các mối nguy hại

Trong các thập kỷ gần đây loài kiến vàng điên được xếp vào danh sách 100 loài xâm lăng nguy hiểm nhất. Các cư dân ở Hawaii và Madagascar đã cố tiêu diệt loài kiến này song chưa có giải pháp. Đảo Giáng sinh là tâm điểm cho những biện pháp nghiên cứu tiêu diệt kiến vàng điên.
Hình ảnh

Hình ảnh một con kiến vàng điên phóng to.
Phần đầu của con kiến vàng điên phóng to.
Một con thạch sùng bị đàn kiến vàng điên ăn thịt.
Chú thích

1 2  "Anoplolepis gracilipes (insect) Lưu trữ 2012-02-12 tại Wayback Machine".
↑  Holoway D.A., David A.; Lach, Lori; Suarez, Andrew V.; Tsutsui, Neil D.; Case, Ted J. (2002). “The causes and consequences of ant invasions”. Annual Review of Ecology and Systematics. 33: 181–233. doi:10.1146/annurev.ecolsys.33.010802.150444.
↑  McGlynn T.P., Terrence P. (1999). “The Worldwide Transfer of Ants: Geographical Distribution and Ecological Invasions”. Journal of Biogeography. 26 (3): 535–548. doi:10.1046/j.1365-2699.1999.00310.x.
↑  A. M. Adamczewska & S. Morris (2001). “Ecology and behavior of Gecarcoidea natalis, the Christmas Island red crab, during the annual breeding migration” (PDF). The Biological Bulletin. 200: 305–320. PMID 11441973. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 23 tháng 3 năm 2012. Truy cập ngày 9 tháng 4 năm 2013.
↑  Dennis J. O'Dowd, Peter T. Green & P. S. Lake (2003). “Invasional 'meltdown' on an oceanic island” (PDF). Ecology Letters. 6 (9): 812–817. doi:10.1046/j.1461-0248.2003.00512.x. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 11 tháng 8 năm 2014. Truy cập ngày 9 tháng 4 năm 2013.
Philogenia ebona

| Philogenia ebona> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Odonata
Họ (familia): Megapodagrionidae
Chi (genus): Philogenia
Loài (species): P. ebona
Danh pháp hai phần
Philogenia ebona Dunkle, 1986 
Philogenia ebona là loài chuồn chuồn trong họ Megapodagrionidae. Loài này được Dunkle mô tả khoa học đầu tiên năm 1986.
Chú thích

↑  “ebona”. World Odonata List. Bản gốc lưu trữ ngày 28 tháng 8 năm 2010. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2013.
Hội chứng

Hội chứng (syndrome) là một tập hợp các dấu hiệu bệnh và triệu chứng có mối tương quan với nhau và thường với một bệnh cụ thể. Từ này xuất phát từ Hy Lạp, σύνδρομον (hội chứng), có nghĩa là "concurrence" ("tính đồng thời").
Trong một số trường hợp một hội chứng có mối quan hệ rất chặt chẽ với một bệnh hoặc nguyên nhân gây ra bệnh, các từ hội chứng, bệnh và rối loạn thường hay được sử dụng thay thế lẫn nhau. Điều này đặc biệt đúng với gen gây ra hội chứng. Ví dụ, Hội chứng Down, hội chứng Wolf-Hirschhorn và hội chứng Andersen-Tawil là rối loạn với một bệnh đã biết đến, vì vậy đó là nhiều hay chỉ là một tập hợp các dấu hiệu và triệu chứng, mặc dù gọi theo danh pháp là hội chứng.
Trong trường hợp khác, một hội chứng không đặc hiệu để chỉ một bệnh. Ví dụ, Hội chứng sốc nhiễm độc có thể được gây ra bởi các chất độc khác nhau; hội chứng tiền vận động có thể được gây ra bởi những tổn thương não hay hội chứng tiền kinh nguyệt không phải là một bệnh mà chỉ đơn thuần là một tập hợp các triệu chứng.
Nếu nghi ngờ là do nguyên nhân di truyền cơ bản nhưng không được biết đến, một tình trạng có thể được gọi là "association") (tập hợp). Theo định nghĩa, một association cho thấy rằng việc thu thập các dấu hiệu và triệu chứng xảy ra trong sự kết hợp thường xuyên hơn sẽ có khả năng do một cơ hội duy nhất. Hội chứng này thường được đặt theo tên của bác sĩ hoặc nhóm các bác sĩ đã phát hiện ra chúng hoặc ban đầu mô tả các hình ảnh lâm sàng đầy đủ. Tên hội chứng cùng tên như vậy là những ví dụ của tổ danh trong y học (medical eponyms).
Gần đây, đã có một sự thay đổi theo hướng đặt tên linh động theo các triệu chứng hoặc nguyên nhân cơ bản chứ không phải là với eponyms. Tuy nhiên, tên hội chứng và tên thông thường cùng tồn tại trong việc sử dụng.
Sử dụng > Y học

Trong y học và tâm lý học, định nghĩa các hội chứng được sử dụng thường không cụ thể, trong đó mô tả một tập hợp các triệu chứng và những phát hiện mà không nhất thiết buộc chúng vào một bệnh duy nhất. Các định nghĩa cụ thể hơn được sử dụng trong di truyền y học mô tả một tập hợp con của tất cả các hội chứng y học.
Sử dụng > Di truyền y học

Trong lĩnh vực di truyền y học, thuật ngữ "hội chứng" là truyền thống chỉ được sử dụng khi các nguyên nhân di truyền cơ bản được biết đến. Do đó, Trisomy 21 thường được gọi là hội chứng Down. Cho đến năm 2005, hội chứng CHARGE đã được sử dụng thay cho tập hợp CHARGE. Đến khi các gen gây bệnh chủ yếu (CHD7) của các bệnh này được phát hiện, tên đã được thay đổi. Sự thống nhất về nguyên nhân cơ bản của tập hợp VACTERL chưa được xác định, và do đó chúng không phải khi nào cũng được gọi tên là "hội chứng".
Sử dụng > Lĩnh vực khác

Trong sinh học, "hội chứng" được dùng theo nghĩa tổng quát hơn để mô tả bộ đặc trưng của các đặc điểm trong các hoàn cảnh khác nhau.Ví dụ như hội chứng hành vi - behavioral syndrome, cũng như hội chứng thụ phấn - pollination syndrome và hội chứng tán hạt - seed dispersal syndrome.
Đặt tên

Không có bộ quy ước chung cho việc đặt tên của hội chứng mới được xác định. Trong quá khứ, các hội chứng này thường được đặt tên sau khi các bác sĩ hay nhà khoa học xác định và mô tả điều kiện trong một ấn phẩm ban đầu, chúng được gọi là "hội chứng cùng tên" - "eponymous syndromes". Trong một số trường hợp, bệnh được đặt tên sau khi bệnh nhân ban đầu được mô tả với các triệu chứng đó.  Đã có trường hợp cá biệt, bệnh nhân mong muốn có hội chứng đặt tên theo họ, trong khi các bác sĩ đang do dự, hoặc tên của hội chứng đặt theo tên một địa điểm, ví dụ thủ đô Stockholm, Thụy Điển (Hội chứng Stockholm). Khi một hội chứng được đặt theo tên một người, có một số quan điểm khác biệt có nên để hình thức sở hữu tiếng Anh - English possessive hay không ("Hội chứng Down" với "hội chứng của Down" - Down syndrome vs Down's syndrome). Việc sử dụng tên hội chứng ở Bắc Mỹ có xu hướng thiên về hình thức không sở hữu, trong khi tài liệu tham khảo châu Âu thường sử dụng sở hữu. Ngay cả ở châu Âu, đã có một xu hướng dùng hình thức sở hữu, trong khoảng thời gian giữa năm 1970 và 2008.
Lịch sử

Thầy thuốc Ibn Sina (Avicenna, 980-1037) với tác phẩm y điển The Canon of Medicine của mình là người đi tiên phong trong ý tưởng về một hội chứng trong chẩn đoán một bệnh cụ thể.[cần kiểm chứng] Khái niệm về một hội chứng y học đã tiếp tục phát triển hơn trong thế kỷ 17 bởi Thomas Sydenham.
Nguyên nhân tiềm ẩn

Ngay cả trong các hội chứng không biết nguyên nhân, sự hiện diện của các triệu chứng liên quan với một tương quan không thể xảy ra về mặt thống kê, thường dẫn các nhà nghiên cứu đưa ra giả thuyết rằng có thể tồn tại một nguyên nhân cơ bản nào đó mà chưa biết cho tất cả các triệu chứng đã mô tả.
Ví dụ

Trong ví dụ sau đây, chúng ta thấy rằng sự kết hợp các dấu hiệu đau đầu + nôn + cứng gáy + chứng sợ ánh sáng là một hội chứng màng não kết quả kích thích não (cụ thể là tình trạng viêm màng não, xuất huyết dưới nhện). Các bác sĩ sau đó sẽ tiến hành chọc dò dịch não tủy: nếu thấy có chất lỏng chứa máu không đông là xuất huyết màng não và viêm màng não khi có mủ.
| Triệu chứng | Hội chứng | Bệnh |
| --- | --- | --- |
| Đau đầu |  | Xuất huyết dưới nhện |
| Nôn | Hội chứng màng não | Viêm màng não do virus |
| Màng não cứng | Viêm màng não | Viêm màng não mủ |
| Chứng sợ ánh sáng |  | Lao màng não |
Nhiều hội chứng được mô tả đầy đủ trong y học, ví dụ:
Ví dụ > Phổi

Hội chứng phế nang
Hội chứng ngưng thở khi ngủ
Hội chứng suy hô hấp cấp tính (ARDS)
Hội chứng Erasmus
Hội chứng Heerfordt
Hội chứng Lofgren
Hội chứng rối loạn thông khí tắc nghẽn
Hạn chế hội chứng
Hội chứng ngưng tụ
Hội chứng tràn dịch màng phổi
Ví dụ > Sản khoa

Hội chứng HELLP
Hội chứng Lacomme
Ví dụ > Gan - tiêu hóa

Hội chứng ruột kích thích (IBS)
Hội chứng kém hấp thu
Hội chứng Plummer-Vinson
Hội chứng ruột non phát triển quá mức của vi khuẩn
Hội chứng Zollinger-Ellison (ZES)
Ví dụ > Huyết học

Hội chứng Evans
Hội chứng Felty
Hội chứng Hyperviscosity
Hội chứng thiếu máu
Ví dụ > Di truyền học

Hội chứng Bloom
Hội chứng Down
Hội chứng Marfan
Hội chứng Prader-Willi
Ví dụ > Bệnh truyền nhiễm

Hội chứng Fitz-Hugh-Curtis
Ví dụ > Thận

Hội chứng thận hư
Ví dụ > Thần kinh

Hội chứng Asperger
Hội chứng giọng nói nước ngoài
Hội chứng Balint
Hội chứng Brown-Sequard
Hội chứng ngoại tháp
Hội chứng tiểu não
Ví dụ > Tâm thần học

Hội chứng Munchausen by Proxy (MHBP)
Hội chứng Rốn Benjamin
Hội chứng hoang tưởng
Hội chứng tách rời
Hội chứng Hedgehog
Hội chứng Munchausen
Hội chứng Skumin
Ví dụ > Tâm lý học

Hội chứng cháy sạch
Hội chứng kẻ mạo danh
Hội chứng Lima
Hội chứng Peter Pan
Hội chứng Stockholm
Hội chứng Paris
Hội chứng Stendhal
Hội chứng Jerusalem
Ví dụ > Xương khớp

Hội chứng Reiter - Fiessinger
Hội chứng Cyriax
Hội chứng xương bánh chè
Ví dụ > Tiết niệu

Hội chứng loạn sản tinh hoàn hay hội chứng Klinefelter
Hội chứng Irritative
Hội chứng tắc nghẽn đường tiết niệu
Ví dụ > Tim mạch

Hội chứng Brugada
Hội chứng Roemheld
Hội chứng Skumin
Hội chứng tĩnh mạch chủ trên
Ví dụ > Nội tiết

Hội chứng Kallmann hoặc Hội chứng Morsier-Kallmann
Ví dụ > Khác

Mastodynia
Fibromyalgia
Hình ảnh

Hội chứng Down
Hội chứng Blum
Hội chứng Loeffler
Hội chứng Cargo-StraussHội chứng Cargo-Strauss
Re bắc

| Re bắc> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Magnoliidae
Bộ (ordo): Laurales
Họ (familia): Lauraceae
Chi (genus): Cinnamomum
Loài (species): C. tonkinense
Danh pháp hai phần
Cinnamomum tonkinense (Lecomte) A.Chev., 1918 
Re bắc hay re xanh, re hoa trắng (danh pháp: Cinnamomum tonkinense) là loài thực vật có hoa trong họ Nguyệt quế. Loài này được (Lecomte) A.Chev. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1918.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Cinnamomum tonkinense”. Truy cập ngày 14 tháng 6 năm 2013.
Tử địa Skyfall
Phân vai

Daniel Craig trong vai James Bond, đặc vụ 007
Dame Judi Dench trong vai M, giám đốc MI6 và cấp trên của James Bond
Javier Bardem trong vai Raoul Silva, 1 tên khủng bố từng là cựu điệp viên MI6
Ralph Fiennes trong vai Gareth Mallory, Chủ tịch Ủy ban Tình báo và An ninh Quốc hội Anh, cựu Trung tá SAS và M mới thay cho nhân vật của Judi Dench
Naomie Harris trong vai Eve Moneypenny, 1 điệp viên thực địa của MI6
Bérénice Marlohe trong vai Sévérine, đối tác, đồng thời là người tình của Raoul Silva
Albert Finney trong vai Kincade, người cai quản gia súc tại biệt thự Skyfall
Ben Whishaw trong vai Q, Chủ nhiệm kho trang bị của MI6
Rory Kinnear trong vai Bill Tanner, Tham mưu trưởng MI6
Ola Rapace trong vai Patrice, 1 lính đánh thuê dưới quyền Raoul.
Helen McCrory trong vai Đại biểu Quốc hội Anh Clair Dowar.
Âm nhạc

Thomas Newman, người đã từng làm việc với đạo diễn Mendes dưới vai trò nhà soạn nhạc cho American Beauty, Road to Perdition, Jarhead và Revolutionary Road, đã thay thế David Arnold làm nhà soạn nhạc cho bộ phim này, qua đó trở thành nhà soạn nhạc thứ 9 trong cả series. Khi được hỏi về hoàn cảnh dẫn đến sự ra đi của ông, David Arnold nói rằng Newman được chọn bởi vì ông ấy và Mendes đã làm việc với nhau từ trước đó, thay vì việc Arnold đã nhận lời cùng Đạo diễn Danny Boyle để làm nhà soạn nhạc cho Olympic London 2012. Album nhạc phim được tung ra vào 29/10/2012 tại Anh và 06/11/2012 tại Mỹ.
Vào tháng 10/2012, ca sĩ Adele đã xác nhận rằng cô đã sáng tác và ghi âm Skyfall, bài hát chính của phim, cùng với nhà soạn nhạc quen thuộc của cô, Paul Epworth. Bài hát được ra mắt vào lúc 0h07 phút giờ Anh ngày 05/10/2012, thời điểm mà các NSX gọi là Ngày James Bond để đánh dấu kỷ niệm 50 năm ra mắt bộ phim đầu tiên trong series 007, Dr. No. Bài hát này đã được đề cử và thắng giải Oscar ở hạng mục "Bài hát chính hay nhất", lần đầu tiên 1 bài hát của series James Bond được thắng giải Oscar.
Linum virginianum

| Linum virginianum |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Linaceae
Chi (genus): Linum
Loài (species): L. virginianum
Danh pháp hai phần
Linum virginianum L. 
Linum virginianum là một loài thực vật có hoa trong họ Linaceae. Loài này được L. mô tả khoa học đầu tiên năm 1753.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Linum virginianum”. Truy cập ngày 15 tháng 9 năm 2013.
Thị lọ nồi

| Thị lọ nồi |
| --- | --- |

Phân loại khoa học 
Giới:: Plantae
nhánh:: Tracheophyta
nhánh:: Angiospermae
nhánh:: Eudicots
nhánh:: Asterids
Bộ:: Ericales
Họ:: Ebenaceae
Chi:: Diospyros
Loài:: D. apiculata
Danh pháp hai phần
Diospyros apiculata Hiern

Các đồng nghĩa
 Diospyros pahangensis  Bakh.  Diospyros similis  Craib  Diospyros tamiriensis  Lecomte 
Diospyros apiculata là một loài thực vật có hoa trong họ Thị. Loài này được Hiern mô tả khoa học đầu tiên năm 1873.
Chú thích

↑  “Diospyros apiculata Hiern”. Plants of the World Online. Truy cập ngày 24 tháng 2 năm 2024.
↑  Hiern, W. P., 1873-04A monograph of Ebenaceae.
↑  The Plant List (2010). “Diospyros apiculata”. Truy cập ngày 23 tháng 8 năm 2013.
Celebichneumon egregius

| Celebichneumon egregius> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Celebichneumon
Loài (species): C. egregius
Danh pháp hai phần
Celebichneumon egregius Heinrich, 1934 
Celebichneumon egregius là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
10288 Saville

| Khám phá |
| --- | --- |
Khám phá bởi: E. Bowell
Nơi khám phá: trạm Anderson Mesa thuộc đài thiên văn Lowell
Ngày phát hiện: 28 tháng 11 năm 1983
Tên định danh
Tên định danh: 10288
Tên định danh thay thế: 1983 WN
Đặc trưng quỹ đạo
Kỷ nguyên 14 tháng 5 năm 2008
Cận điểm quỹ đạo: 1.7511511
Viễn điểm quỹ đạo: 2.9108451
Độ lệch tâm: 0.2487548
Chu kỳ quỹ đạo: 1299.9041321
Độ bất thường trung bình: 355.59938
Độ nghiêng quỹ đạo: 9.32524
Kinh độ điểm mọc: 251.68147
Góc cận điểm: 110.86855
Đặc trưng vật lý
Suất phản chiếu hình học: 0.0546
Cấp sao tuyệt đối (H): 14.60
 
10288 Saville (1983 WN) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 28 tháng 11 năm 1983 bởi E. Bowell ở trạm Anderson Mesa thuộc Đài thiên văn Lowell.
Metropol Parasol

Building in Sevilla, Tây Ban NhaBản mẫu:SHORTDESC:Building in Sevilla, Tây Ban Nha
| Metropol Parasol |
| --- | --- |


Thông tin chung
Địa điểm: Sevilla, Tây Ban Nha
Xây dựng
Khởi công: 2005
Hoàn thành: 2011
Nhà thầu chính: Sacyr Vallehermoso
Thiết kế
Kiến trúc sư: Jürgen Mayer-Hermann
Thông tin khác
Ban quản lý: Sacyr Vallehermoso
Metropol Parasol là một công trình bằng gỗ tọa lạc tại Quảng trường La Encarnación ở thành phố cổ kính Sevilla, Tây Ban Nha. Công trình được thiết kế bởi kiến trúc sư người Đức Jürgen Mayer-Hermannc, được hoàn thành vào tháng 4 năm 2011 và có không gian rộng 150x70m (490x230 ft), chiều cao khoảng 26 m (85 ft), được cho là công trình kiến trúc bằng gỗ lớn nhất trên thế giới. Vẻ ngoài, vị trí, sự trì hoãn và vượt chi tiêu trong quá trình xây dựng công trình đã dẫn đến không ít tranh cãi trong công chúng. Nơi đây thường được nhắc đến với tên gọi Las Setas de la Encarnación (Những cây nấm của Incarnación).
Với thiết kế Metropol Parasol kiến trúc sư Mayer H. đã nhận được giải Best of the best 2012 của Red Dot Design Award , còn kiến trúc Metropol Parasol đã vào được vòng chung kết (5 kiến trúc) giải Mies van der Rohe Award 2013
Giới thiệu

Cấu trúc của Metropol Parasol gồm 6 cây dù che nắng (parasol) dưới dạng những cây nấm khổng lồ ("Las setas" trong tiếng Tây Ban Nha), kiểu thiết kế vốn được lấy ý tưởng từ những mái vòm của Nhà thờ chính tòa Sevilla và hình dáng của cây Sanh trong khu Plaza de Cristo de Burgos. Metropol Parasol gồm 4 tầng: Tầng hầm (tầng 0) là khu đồ cổ, nơi trưng bày những di tích còn sót lại của người Roman và người Moor được phát hiện trên mảnh đất đó. Tầng 1 (tầng trên mặt đường) là khu Chợ Trung tâm. Phần vòm của tầng 1 là bề mặt khu mua sắm công cộng ngoài trời, được che mát bởi những cây dù parasol trong cấu trúc như đã kể trên và đây là nơi được thiết kế cho những sự kiện công cộng trong thành phố. Tầng 2 và 3 là hai khu vực dành cho các ban công, nơi du khách có thể có cái nhìn toàn cảnh của một trong những góc nhìn đẹp nhất của trung tâm Sevilla, ngoài ra còn bao gồm một nhà hàng.
Lịch sử

Kể từ thế kỷ 19, một ngôi chợ đã được xây dựng trong tòa nhà Plaza. Vào năm 1948, một phần của tòa nhà đã bị phá hủy cho các kế hoạch đổi mới đô thị, tuy nhiên ngôi chợ vẫn được giữ lại cho đến năm 1973, toàn bộ phần mục nát còn lại đã bị phá hủy nốt. Từ đó, mảnh đất không được sử dụng, mãi đến tận năm 1990, khi chính quyền thành phố quyết định xây dựng một hầm đỗ xe với không gian bên trên được sử dụng làm chợ. Thế nhưng, vào giữa quá trình xây dựng, những tàn dư đổ nát của thời Roman và Andalucia đã được phát hiện và công trình bị đóng băng sau khi thành phố đã chi ra một khoản 14 triệu euro. Vào năm 2004, chính quyền đã quyết định cố gắng phát triển khu vực này một lần nữa, và mở ra một cuộc đấu thầu quốc tế nhằm thu hút các nhà thầu.
Quá trình xây dựng

Việc xây dựng bắt đầu vào ngày 26 tháng 6 năm 2005 với một khoản chi dự kiến là 50 triệu euro và theo lý thuyết thì sẽ hoàn thành vào tháng 6 năm 2007. Tuy nhiên, công chúng đã không biết rằng, dự án này sớm đã gặp phải nhiều khó khăn. Vào tháng 5 năm 2007, công ty kĩ sư Arup thông báo với các nhà chức trách của thành phố rằng cấu trúc của Metropol Parasol về kĩ thuật là không thể thực hiện được như đã thiết kế, lý do là vì số lượng những giả định đặt ra về cơ cấu của công trình đã không được kiểm nghiệm trước, dẫn đến việc vi phạm giới hạn của những vật liệu sẵn có. Gỗ mà Arup dùng là gỗ cây phong được nhập khẩu từ Phần Lan, nhờ độ thẳng của chúng. Các kĩ sư dùng rất nhiều thời gian để phát triển một kế hoạch thay thế khả thi hơn để chống đỡ công trình, nhưng dường như tất cả đều không thực tế bởi vì khối lượng gỗ phải được thêm vào. Một thiết kế khả dụng đã sử dụng keo để củng cố cấu trúc của Metropol parasol, cuối cùng đã được chấp thuận vào đầu năm 2009. Theo một số dự kiến, vì những trì hoãn, tổng kinh phí xây dựng cấu trúc này đã lên đến con số 100 triệu euro.
Toàn cảnh Metropol Parasol
Toàn cảnh
Khu đồ cổ bên dưới Metropol Parasol.
Những cây dù parasol đang xây dựng vào ngày 7 tháng 5 năm 2007.
Küçükören, Gölbaşı

| Küçükören |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
KüçükörenVị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
Quốc gia:  Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh: Adıyaman
Huyện: Gölbaşı
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 241 người
Múi giờ: EET (UTC+2)
 • Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)
Mã bưu chính: 02500  
Küçükören là một xã thuộc huyện Gölbaşı, tỉnh Adıyaman, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 241 người.
Chú thích

↑  “Cities, towns and villages in Adıyaman”. Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ. Lưu trữ bản gốc ngày 22 tháng 7 năm 2012. Truy cập ngày 14 tháng 9 năm 2012.Quản lý CS1: bot: trạng thái URL ban đầu không rõ (liên kết)
Nùng Tồn Phúc

Nùng Tồn Phúc (chữ Hán: 儂全福, ?-1039; Tiếng Tráng: Nungz Cienzfuk) là thủ lĩnh địa phương ở Cao Bằng, cầm đầu một cuộc nổi dậy ở vùng biên cương nước Đại Cồ Việt giữa thế kỷ 11, thời vua Lý Thái Tông.
Thân thế

Nùng Tồn Phúc là con trai Nùng Dân Chú, thủ lĩnh đầu tiên của dòng tộc họ Nùng được nhà Tống thừa nhận là "mán chủ" năm 977 ở vùng châu Quảng Nguyên. Nùng Dân Chú kiểm soát một lãnh thổ gồm 10 làng, với sự chấp thuận của nhà Nam Hán. Quan lại Tống tại Ung Châu xin với triều đình Tống ban quan tước và đặt lãnh thổ của Nùng Dân Chú thành đất "nội phủ" để ràng buộc. Sau khi Nùng Dân Chú chết, Nùng Tồn Phúc thừa hưởng các tước vị này.
Nùng Tồn Phúc được Lý Thái Tông phong thêm châu Thảng Do, nay thuộc Quảng Uyên, Cao Bằng, em ông là Nùng Tồn Lộc được phong ở châu Vạn Nhai, em vợ ông là Dương Đức được phong ở châu Vũ Lạc, gần châu Quảng Nguyên. Anh em Tồn Phúc hàng năm vẫn nộp cống đồ thổ sản cho nhà Lý. Uy thế của Nùng Tồn Phúc lên cao, vì vùng Quảng Nguyên rất giàu mỏ vàng, và cũng vì liên hệ chính trị. Tuy nhiên điều này cũng làm các gia tộc Nùng khác khó chịu, như gia tộc Hà Văn, và họ có lẽ đã hỗ trợ nhà Lý đánh dẹp Nùng Tồn Phúc cũng vì lý do này.
Không chỉ vậy, do nắm được vị trí thuận lợi trên bờ sông Bằng, Nùng Tồn Phúc còn kiểm soát được con đường giao thương đường thủy chính trong vùng, và như vậy càng tăng thêm thế lực và gia sản. Trước khi nổi dậy, Nùng Tồn Phúc có tiếng với cả nhà Lý và nhà Tống là viên thủ lĩnh trung thành và đáng tin cậy nhất, và cũng là người có thế lực nhất trong vùng.
Lập quốc

Tháng chạp năm 1038, Nùng Tồn Phúc cắt bỏ việc nộp cống xưng thần với nhà Lý. Ông nổi dậy ở phía bắc nước Đại Cồ Việt, giết chết Nùng Tồn Lộc và Dương Đức chiếm lấy đất. Ông tự xưng là Chiêu Thánh hoàng đế (昭聖皇帝), đặt quốc hiệu là Trường Sinh quốc (長生國), lập vợ là A Nùng làm Minh Đức hoàng hậu, con lớn là Nùng Trí Thông làm Nam Nha vương. Sau đó ông sửa sang binh giáp, đắp thành kiên cố để tự giữ. Tuy nhiên sử gia Tư Mã Quang của Trung Quốc lại cáo buộc lý do Nùng Tồn Phúc nổi loạn là do nhà Lý bức bách, đặt sưu thuế quá nặng, khiến Tồn Phúc phải nổi dậy.
Tháng 2 năm 1039, Lý Thái Tông thân chinh cầm quân đi đánh Tồn Phúc. Khi quân triều đình đến châu Quảng Nguyên, Tồn Phúc nghe tin đem cả bộ lạc vợ con trốn vào trong núi. Lý Thái Tông cho quân đuổi theo, bắt được Tồn Phúc và Trí Thông, tất cả năm người. Lý Thái Tông sai đóng cũi cả năm người đem về Thăng Long, rồi sai quân san phẳng thành hào, chiêu dụ tộc loại còn sống sót, vỗ về yên ủi rồi rút quân.
Chỉ có vợ ông là A Nùng và con trai nhỏ là Nùng Trí Cao chạy thoát.
Tháng 3 năm 1039, Thái Tông từ Quảng Nguyên trở về Thăng Long, hạ lệnh chém cha con Nùng Tồn Phúc và những người đồng mưu, tất cả năm người ngoài chợ kinh đô.
Nùng Tồn Phúc chỉ xưng đế được 3 tháng. Nước Trường Sinh ly khai khỏi Đại Cồ Việt nhanh chóng bị diệt vong.
Sau này Nùng Trí Cao tiếp tục nổi dậy, đánh phá sang vùng biên nhà Tống trong nhiều năm.