stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Tục thờ rắn
Các châu lục > Châu Á > Đông Nam Á > Việt Nam

Bài chi tiết: Tục thờ rắn ở Việt Nam và Tục thờ rắn ở Việt Nam theo tỉnh thành
Rắn là hình tượng khá quen thuộc trong đời sống văn hóa, rắn là một hình tượng phổ biến và có sức ám ảnh mạnh mẽ, phổ biến nhất của người Việt ở đồng bằng sông Hồng. Tục thờ rắn là một tín ngưỡng nguyên thủy của người Việt cổ với hai ý nghĩa chính là tục thờ thủy thần. Tục thờ này mang ý niệm về sông nước của cư dân làm nông nghiệp. Trong văn hoá dân gian Việt Nam, rắn không được xem là biểu tượng gắn với tôn giáo, trừ trường hợp Phật giáo của người Khmer sống ở Nam Bộ và người Champa cổ.
Chú thích

1 2 3 4 5 6  Hình tượng rắn qua tục thờ và huyền thoại
1 2  Quan niệm về rắn ở các nước phương Đông
1 2 3 4 5  Vì sao loài người tôn thờ rắn
↑  Rắn và tục thờ thủy thần của người Việt
↑  Ly kỳ chuyện săn sơn dương giáp mặt với trăn đá và cướp mồi từ miệng hổ
↑  Vì sao loài người tôn thờ rắn?[liên kết hỏng]
↑  Nguồn gốc thờ thần Rắn của người Việt
1 2  Thú vị hình tượng rắn trong các nền văn hóa
↑  Những đền thờ động vật độc đáo
Rắn, biểu tượng cho tín lý đa nghĩa và phức tạp
Hình dáng trườn bò của rắn liên tưởng đến những khúc sông uốn lượn quanh co, do đó rắn trở thành biểu tượng của sông nước
Cái lưỡi chẻ của rắn liên tưởng đến sấm chớp báo hiệu mưa tới
Da rắn sau khi lột xác còn lại trên cành cây, việc lột da của rắn được liên tưởng đến sự tái sinh
Đôi mắt long sòng sọc nhìn chằm chằm như thôi miên gợi lên cho con người nỗi sợ nguyên thủy về loài mãng xà
Hình vẽ Ai Cập về rắn thần Apep
Hình tượng thờ con rắn Mami Wata ở châu Phi
Biểu tượng của rắn thần Aido Hwedo
Rắn thần của người Aztec
Rắn đuôi chuông được người da đỏ thờ kính
Bức họa trên hang đá của thổ dân châu Úc về con rắn cầu vồng
Rắn thần Acupe trong biểu tượng y học
Rắn được tôn thờ ở một số nước châu Âu như vị thần bảo hộ
Rắn thần Naga ở Đông Nam Á
Di chỉ thờ thần rắn ở vùng Lưỡng Hà
Rắn hổ mang ở Ấn Độ
Một con bạch xà
Tượng thờ thần rắn ở Wat Kham Chanot
Conus kiicumulus

| Conus kiicumulus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
Liên họ (superfamilia): Conoidea
(không phân hạng): nhánh Caenogastropoda nhánh Hypsogastropoda nhánh Neogastropoda
Họ (familia): Conidae
Phân họ (subfamilia): Coninae
Chi (genus): Conus
Loài (species): C. kiicumulus
Danh pháp hai phần
Conus kiicumulus (Azuma, 1982) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Rhizoconus kiicumulus Azuma, 1982
Conus kiicumulus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.
Giống như tất cả các loài thuộc chi Conus, chúng là loài săn mồi và có nọc độc. Chúng có khả năng "đốt" con người, do vậy khi cầm chúng phải hết sức cẩn thận.
Chú thích

1 2  Conus kiicumulus (Azuma, 1982). World Register of Marine Species, truy cập ngày 27 tháng 3 năm 2010.
Thái Thanh hầu

Sái Thanh hầu (chữ Hán: 蔡聲侯; trị vì: 471 TCN-457 TCN), tên thật là Cơ Sản (姬產), là vị vua thứ 23 của nước Sái – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.
Sái Thanh hầu là con của Sái Thành hầu - vua thứ 22 nước Sái. Năm 472 TCN, Sái Thành hầu mất, Cơ Sản lên ngôi, tức là Sái Thanh hầu.
Sử sách không ghi chép sự kiện xảy ra liên quan tới nước Sái trong thời gian ông làm vua.
Năm 457 TCN, Sái Thanh hầu mất. Ông ở ngôi được 15 năm. Con ông là Sái Nguyên hầu lên nối ngôi.
Chú thích

↑  Sử ký, Quản Sái thế gia
| x t Các đời vua nước Thái |
| --- | --- |
 Thúc Độ  Trọng Hồ  Bá Hoang  Cung hầu  Lệ hầu  Vũ hầu  Di hầu  Ly hầu  Cung hầu  Đái hầu  Tuyên công  Hoàn công  Ai công  Mục công  Trang công  Văn công  Cảnh công  Linh công  Bình công  Điệu công  Chiêu công  Thành công  Thanh công  Nguyên công  Tề  
 Chư hầu lớn thời Chu Tấn  Sở  Khương Tề  Tần  Yên  Vệ  Trịnh  Tống  Trần  Lỗ  Ngô  Thái  Tào  Kỷ  Hứa  Đằng  Hình  Trâu  Cử  Tây Quắc  Hàn  Triệu  Ngụy  Điền Tề  Việt  Tây Chu  Đông Chu
Couepia ulei

| Couepia ulei> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Chrysobalanaceae
Chi (genus): Couepia
Loài (species): C. ulei
Danh pháp hai phần
Couepia ulei Pilg. 
Couepia ulei là một loài thực vật có hoa trong họ Cám. Loài này được Pilg. mô tả khoa học đầu tiên năm 1905.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Couepia ulei”. Truy cập ngày 2 tháng 9 năm 2013.
Continental, Ohio

| Continental, Ohio |
| --- | --- |
—  Làng  —
 

 
 Vị trí trong Quận Putnam, Ohio
 Vị trí tiểu bang Ohio ở Hoa Kỷ
Continental, Ohio
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Ohio
Quận: Quận Putnam
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 1.153
Múi giờ: CST (UTC-5)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-4)
Continental là một làng thuộc quận Putnam, tiểu bang Ohio, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của làng này là 1153 người.
Dân số

Dân số năm 2000: 1188 người.
Dân số năm 2010: 1153 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 16 tháng 10 năm 2012.
Thelypteris valdepilosa

| Thelypteris valdepilosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
(không phân hạng): Eupolypods II
Họ (familia): Thelypteridaceae
Chi (genus): Thelypteris
Loài (species): T. valdepilosa
Danh pháp hai phần
Thelypteris valdepilosa (Bak.) C.F. Reed 
Thelypteris valdepilosa là một loài thực vật có mạch trong họ Thelypteridaceae. Loài này được (Baker) C.F. Reed miêu tả khoa học đầu tiên năm 1968.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Thelypteris valdepilosa”. Truy cập ngày 3 tháng 6 năm 2013.
Couepia venosa

| Couepia venosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Chrysobalanaceae
Chi (genus): Couepia
Loài (species): C. venosa
Danh pháp hai phần
Couepia venosa Prance 
Couepia venosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cám. Loài này được Prance mô tả khoa học đầu tiên năm 1972.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Couepia venosa”. Truy cập ngày 2 tháng 9 năm 2013.
Coturnix adansonii

| Coturnix adansonii |
| --- | --- |

Tình trạng bảo tồn
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học 
Vực:: Eukaryota
Giới:: Animalia
Ngành:: Chordata
Lớp:: Aves
Bộ:: Galliformes
Họ:: Phasianidae
Chi:: Synoicus
Loài:: S. adansonii
Danh pháp hai phần
Synoicus adansonii (Verreaux & Verreaux, 1851)

Các đồng nghĩa
 Excalfactoria adansonii  Coturnix adansonii  Coturnix adansoni
Coturnix adansonii là một loài chim trong họ Phasianidae.
Chú thích

↑  BirdLife International (2016). “Synoicus adansonii”. Sách đỏ IUCN về các loài bị đe dọa. 2016: e.T22678971A92796857. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22678971A92796857.en. Truy cập ngày 17 tháng 11 năm 2021.
↑  Clements, J. F.; Schulenberg, T. S.; Iliff, M. J.; Wood, C. L.; Roberson, D.; Sullivan, B.L. (2012). “The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7”. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.
Thành phố cấp huyện

Thành phố cấp huyện hay huyện cấp thị (tiếng Trung: 县级市; bính âm: xiànjí shì) là một đơn vị hành chính ở Trung Hoa đại lục. Huyện cấp thị thuộc địa cấp thị (đô thị cấp địa khu) và các đơn vị cấp địa khu.
Phần lớn huyện cấp thị được lập trong thập niên 1980 và 1990 bằng cách thay các huyện. Quá trình này đã được dừng lại năm 1997.
Thành phố cấp phó địa

Có một số ít huyện cấp thị trực thuộc các đơn vị cấp tỉnh mà không qua cấp địa khu, gọi là Phó địa cấp thị. Một số phó địa cấp thị tại Trung Hoa đại lục:
Tế Nguyên (Hà Nam)
Thiên Môn (Hồ Bắc)
Tiềm Giang (Hồ Bắc)
Tiên Đào (Hồ Bắc)
Ngũ Chỉ Sơn (Hải Nam)
Đông Phương (Hải Nam)
Vạn Ninh (Hải Nam)
Văn Xương (Hải Nam)
Quỳnh Hải (Hải Nam)
Bên cạnh đó, có 9 huyện cấp thị tại Tân Cương có địa vị phó địa cấp thị nhưng lại không do chính quyền Tân Cương quản lý mà do Binh đoàn sản xuất và xây dựng Tân Cương trực tiếp quản lý theo chế độ hợp nhất sư đoàn-thành phố. Mặt khác, Binh đoàn sản xuất và xây dựng Tân Cương cũng có địa vị như một thành phố phó tỉnh tại Tân Cương, chịu sự lãnh đạo song song của Quốc vụ viện Trung Quốc và Đảng ủy khu tự trị Duy Ngô Nhĩ Tân Cương.
Aral (Tân Cương)
Côn Ngọc (Tân Cương)
Bắc Đồn (Tân Cương)
Ngũ Gia Cừ (Tân Cương)
Thạch Hà Tử (Tân Cương)
Thiết Môn Quan (Tân Cương)
Tumxuk (Tân Cương)
Kokdala (Tân Cương)
Song Hà (Tân Cương)
Đánh giá

Các huyện cấp thị không phải là các đô thị theo nghĩa đúng nhất của nó vì chúng thường có vùng nông thôn có khi rộng gấp nhiều lần so với vùng đô thị. Để phân biệt huyện cấp thị và khu vực đô thị (nghĩa truyền thống của "thị"), thuật ngữ "thị khu" (市区) (bính âm: shìqū) được sử dụng.
Thủy Hỏa Ký Tế

Thủy Hỏa Ký Tế (đồ hình |:|:|:)
Hình quẻ Thủy Hoả Ký Tế
còn gọi là Ký Tế (既濟 jĩ jĩ), là quẻ thứ 63 của Kinh Dịch.
Nội quái là ☲ (|:| 離 lĩ) Ly hay Hỏa (火).
Ngoại quái là ☵ (:|: 坎 kản) Khảm hay Nước (水).
Văn Vương viết thoán từ: Ký Tế: Hanh tiểu, lợi trinh. Sơ cát, chung loạn (既濟: 亨小, 利貞. 初吉, 終亂).
Chu Công viết hào từ:
Sơ cửu: Duê kỳ luân, nhu kỳ vĩ, vô cữu.

Lục nhị: Phụ táng kỳ phất, vật trục, thất nhật đắc.

Cửu tam: Cao Tôn phạt Quỷ Phương tam niên, khắc chi. Tiểu nhân vật dụng.

Lục tứ: Chu hữu y như, chung nhật giới.

Cửu ngũ: Đông lân sát ngưu, bất như tây lân chi thược tế, thực thụ kỳ phúc.

Thượng lục: Nhu kỳ thủ, lệ.
Giải nghĩa: Hợp dã. Hiện hợp. Gặp nhau, cùng nhau, đã xong, việc xong, hiện thực, ích lợi nhỏ. Hanh tiểu giả chi tượng: việc nhỏ thì thành.
Danh sách loài họ Chó

10 trong 13 chi họ Chó còn tồn tại, từ trái sang phải, từ trên xuống dưới: Canis, Cuon, Lycaon, Cerdocyon, Chrysocyon, Speothos, Vulpes, Nyctereutes, Otocyon, và Urocyon
Họ Chó (Canidae) là một họ thuộc Bộ Ăn thịt (Carnivora) nằm trong Lớp Thú (Mammalia), bao gồm chó nhà, sói xám, sói đồng cỏ, cáo, chó rừng, chó Dingo và nhiều loài thú dạng chó còn tồn tại và tuyệt chủng khác. Tất cả các loài còn tồn tại đều cùng thuộc một phân họ duy nhất, Caninae. Chúng được tìm thấy trên tất cả các châu lục ngoại trừ Nam Cực, nơi chúng đã đến một cách độc lập hoặc đi cùng với con người trong một khoảng thời gian dài. Các loài họ Chó có kích thước khác nhau, bao gồm cả đuôi, từ loài sói xám dài 2 mét (6 ft 7 in) đến cáo fennec dài 46 cm (18 in). Số lượng cá thể dao động từ cáo quần đảo Falkland, đã tuyệt chủng từ năm 1876, đến chó nhà, với hơn 1 tỷ cá thể trên toàn thế giới. Các dạng hình thái của các loài tương tự nhau, điển hình là có mõm dài, tai dựng đứng, răng thích nghi với việc bẻ xương và cắt thịt, chân dài và đuôi rậm. Hầu hết các loài là động vật xã hội, sống cùng nhau trong các đơn vị gia đình hoặc các nhóm nhỏ và hợp tác với nhau. Thông thường, chỉ có cặp ưu thế trong một nhóm sinh sản và một lứa con non được nuôi hàng năm trong hang dưới lòng đất. Các loài họ Chó giao tiếp bằng tín hiệu mùi hương và tiếng kêu. Ngoài ra, chó nhà đã bắt đầu cộng tác với con người ít nhất 14.000 năm trước và ngày nay vẫn là một trong những loài vật nuôi được nuôi phổ biến nhất.
Có 13 chi còn tồn tại và 37 loài được bao gồm chủ yếu trong hai tông: Canini, gồm 11 chi và 19 loài, chia tiếp thành phân tông Canina (chó dạng sói) và phân tông Cerdocyonina (cáo Nam Mỹ); và Vulpini (gồm chó dạng cáo), gồm 3 chi và 15 loài. Chi Urocyon không thuộc bất kỳ tông nào, gồm 2 loài, chủ yếu bao gồm cáo xám, và được cho là nhánh cơ sở của họ. Trong khi đó, chi Dusicyon thuộc tông Canini bao gồm 2 loài tuyệt chủng gần đây: cáo Nam Mỹ tuyệt chủng khoảng 400 năm trước và cáo quần đảo Falkland tuyệt chủng năm 1876.
Ngoài phân họ Caninae còn tồn tại, Họ Chó cũng bao gồm hai phân họ đã tuyệt chủng là Hesperocyoninae và Borophaginae. Một số loài đã tuyệt chủng cũng đã được xếp vào các chi thuộc Caninae. Ít nhất 80 loài thuộc Caninae đã được tìm thấy, cũng như hơn 70 loài thuộc Borophaginae và gần 30 loài trong Hesperocyoninae. Mặc dù vậy, do các nghiên cứu và khám phá vẫn đang tiếp diễn, số lượng và phân loại chưa chắc chính xác. Dấu vết loài họ Chó cổ nhất được biết cho đến nay thuộc Hesperocyoninae, và được cho là đã tách khỏi phân bộ Dạng chó (Caniformia) khoảng 37 triệu năm trước.
Quy ước

| Danh mục phân loại Sách đỏ IUCN> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 EX : Tuyệt chủng (2 loài)
 EW : Tuyệt chủng trong tự nhiên (0 loài)
 CR : Cực kỳ nguy cấp (0 loài)
 EN : Nguy cấp (4 loài)
 VU : Sắp nguy cấp (0 loài)
 NT : Sắp bị đe dọa (5 loài)
 LC : Ít quan tâm (26 loài)
Phân loại khác
 DD : Thiếu dữ liệu (0 loài)
 NE : Không được đánh giá (1 loài)
Mã tình trạng bảo tồn được liệt kê tuân theo Sách đỏ các loài bị đe dọa của Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (IUCN). Bản đồ phân bố được đính kèm nếu có thông tin. Khi không có thông tin về bản đồ phân bố, sẽ được thay thế bằng mô tả về phạm vi môi trường hoạt động của loài. Vùng phân bố dựa trên danh sách đỏ IUCN cho loài đó trừ khi có ghi chú khác. Tất cả các loài hoặc phân loài đã tuyệt chủng được liệt kê cùng với các loài còn tồn tại đã tuyệt chủng sau năm 1500 và được biểu thị bằng biểu tượng thập tự "".
Phân loại

Họ Chó gồm 37 loài còn tồn tại thuộc 12 chi, và được chia tiếp thành 194 phân loài, cũng như là chi tuyệt chủng Dusicyon, bao gồm 2 loài đã tuyệt chủng, và 13 phân loài sói xám đã tuyệt chủng, là loài duy nhất đã tuyệt chủng kể từ thời tiền sử. Danh sách này không bao gồm các loài lai (như là chó sói lai hay coywolf) hoặc các loài tuyệt chủng từ thời tiền sử (như Aenocyon dirus hay chi Epicyon).Các nghiên cứu phân tử hiện đại chỉ ra rằng 13 chi có thể được nhóm lại thành 3 tông hay nhánh.
Phân họ Caninae
Tông Canini (chó thực sự)
Phân tông Canina (chó dạng sói)
Chi Canis: 6 loài
Chi Cuon: 1 loài
Chi Lupulella: 2 loài
Chi Lycaon: 1 loài
Phân tông Cerdocyonina (cáo Nam Mỹ)
Chi Atelocynus: 1 loài
Chi Cerdocyon: 1 loài
Chi Chrysocyon: 1 loài
Chi Dusicyon: 2  loài
Chi Lycalopex: 6 loài
Chi Speothos: 1 loài
Tông Vulpini (cáo thực sự)
Chi Nyctereutes: 2 loài
Chi Otocyon: 1 loài
Chi Vulpes: 12 loài
Chi Urocyon (cáo xám): 2 loài
Danh sách họ Chó

Phân loại sau đây dựa trên phân loại của Mammal Species of the World (2005), cùng với các đề xuất bổ sung được chấp nhận rộng rãi kể từ khi sử dụng phân tích phát sinh chủng loại phân tử, chẳng hạn như tách sói vàng châu Phi khỏi chó rừng lông vàng thành một loài riêng biệt, và tách chi Lupulella ra khỏi Canis. Bản đồ phạm vi dựa trên dữ liệu phạm vi của IUCN. Có một số đề xuất bổ sung đang bị tranh cãi, chẳng hạn như việc tách sói đỏ Bắc Mỹ và sói phương Đông ra khỏi sói xám thành một loài riêng biệt, được đánh dấu bằng thẻ "(tranh cãi)".
Danh sách họ Chó > Phân họ Chó (Caninae)

Bài chi tiết: Phân họ Chó
Danh sách họ Chó > Phân họ Chó (Caninae) > Chi Urocyon

| Tên thông thường | Tên khoa học và phân loài | Phân bố | Kích thước và môi trường sống | Tình trạng bảo tồn và số lượng ước tính |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Cáo xám  | U. cinereoargenteus  (Schreber, 1775)    16 phân loài  U. c. borealis   U. c. californicus   U. c. cinereoargenteus   U. c. costaricensis   U. c. floridanus   U. c. fraterculus   U. c. furvus   U. c. guatemalae   U. c. madrensis   U. c. nigrirostris   U. c. ocythous   U. c. orinomus   U. c. peninsularis   U. c. scottii   U. c. townsendi   U. c. venezuelae   | Bắc Mỹ và Trung Mỹ  | Kích thước: dài 53–66 cm (21–26 in), cộng đuôi 28–44 cm (11–17 in)  Môi trường sống: Rừng và cây bụi  Thức ăn: Thỏ, chuột đồng, chuột chù và chim, cũng như côn trùng và trái cây |  LC   Không rõ  |
| Cáo đảo  | U. littoralis  (Baird, 1857)    6 phân loài  U. l. catalinae   U. l. clementae   U. l. dickeyi   U. l. littoralis   U. l. santacruzae   U. l. santarosae   | Quần đảo Channel (California)  | Kích thước: dài 46–63 cm (18–25 in), cộng đuôi 12–32 cm (5–13 in)  Môi trường sống: Bãi triều ven biển, rừng, đồng cỏ và cây bụi  Thức ăn: Trái cây, côn trùng, chim, trứng, cua, thằn lằn và động vật có vú nhỏ |  NT   4.000  |
Các loài họ Chó tiền sử

Ngoài các loài họ Chó còn tồn tại, một số loài tiền sử đã được phát hiện và phân loại là một phần của họ Chó. Nghiên cứu phát sinh loại hình thái và phân tử đã xếp chúng vào phân họ Caninae còn tồn tại cũng như các phân họ đã tuyệt chủng Hesperocyoninae và Borophaginae. Trong Caninae, các loài tiền sử đã được xếp vào cả các chi còn tồn tại và các chi đã tuyệt chủng riêng biệt.
Phân loại các loài họ Chó đã tuyệt chủng được chấp nhận rộng rãi chủ yếu dựa trên nghiên cứu về Hesperocyoninae của Xiaoming Wang, người phụ trách mảng thú trên cạn tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Quận Los Angeles, và nghiên cứu về Borophaginae và Caninae của Wang và các nhà động vật học Richard H. Tedford và Beryl E .Taylor. Các loài và phân loại được liệt kê dưới đây dựa trên các công trình này; các trường hợp ngoại lệ do các loài được mô tả gần đây hơn cũng được liệt kê với các chú thích. Không phải tất cả các phân loại này đều được chấp nhận rộng rãi và các phân loại thay thế cho các loài được ghi chú bên dưới. Khi có thông tin, khoảng thời gian gần đúng mà một loài còn tồn tại được đưa ra trong hàng triệu năm trước tính từ hiện tại (Mya), dựa trên dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu Cổ sinh vật học (Paleobiology Database). Tất cả các loài được liệt kê đã tuyệt chủng; trong đó một chi, phân tông hoặc tông trong Caninae chỉ bao gồm các loài đã tuyệt chủng và được biểu thị bằng dấu thập tự "".
Các loài họ Chó tiền sử > Phân họ Chó (Caninae)

Tông Canini
Phân tông Canina
Chi Aenocyon (1.8–0.012 Mya)
A. dirus (1.8–0.012 Mya)
Chi Canis
C. antonii
C. apolloniensis (2.6–0.78 Mya)
C. armbrusteri (Sói Armbruster) (1.8–0.012 Mya)
C. arnensis (Sói sông Arno) (2.6–0.78 Mya)
C. brevicephalus
C. cedazoensis (1.8–0.3 Mya)
C. chihliensis
C. cipio
C. edwardii (23–0.78 Mya)
C. etruscus (Sói Etrusca) (2.6–0.13 Mya)
C. ferox  (4.9–2.6 Mya)
C. gezi
C. leilhardi
C. lepophagus (4.9–0.012 Mya)
C. longdanensis
C. mosbachensis (Sói Mosbach) (2.6–0.13 Mya)
C. nehringi
C. othmani
C. palmidens
C. variabilis
Chi Cynotherium (0.13–0.012 Mya)
C. sardous (Sói lửa Sardinia) (0.13–0.012 Mya)
Chi Eucyon
E. adoxus
E. davisi (5.3–3.6 Mya)
E. intrepidus
E. monticinensis
E. odessanus
E. skinneri (13.6–10.3 Mya)
E. zhoui
Chi Lycaon
L. magnus
L. sekowei
Chi Mececyon
M. trinilensis
Chi Megacyon (3.6–2.6 Mya)
M. merriami (3.6–2.6 Mya)
Chi Nurocyon
N. chonokhariensis
Chi Xenocyon
X. africanus
X. antonii
X. falconeri
X. lycaonoides (0.78–0.3 Mya)
Phân tông Cerdocyonina
Chi Cerdocyon
C. ensenadensis
C. texanus (4.9–1.8 Mya)
Chi Nyctereutes
N. abdeslami (3.6–2.6 Mya)
N. donnezani
N. megamastoides (2.6–0.13 Mya)
N. sinensis
N. terblanchei
N. tingi
Chi Protocyon
P. orcesi (0.78–0.012 Mya)
P. scagliarum
P. troglodytes (0.13–0.012 Mya)
Chi Speothos
S. pacivorus (Chó lông rậm thế Canh Tân)
Chi Theriodictis (1.8 Mya)
T. floridanus (1.8 Mya)
Tông Vulpini
Chi Ferrucyon
F. avius (4.9–2.6 Mya)
Chi Metalopex (10–4.9 Mya)
M. bakeri (10–4.9 Mya)
M. macconnelli (10–5.3 Mya)
M. merriami (10–5.3 Mya)
Chi Prototocyon
P. curvipalatus
P. recki
Chi Vulpes
V. alopecoides (2.5–0.13 Mya)
V. angustidens
V. beihaiensis
V. chikushanensis
V. galaticus
V. praecorsac (3.2–0.78 Mya)
V. praeglacialis
V. riffautae
V. skinneri
V. stenognathus (14–0.3 Mya)
V. qiuzhudingi
Urocyon
Chi Urocyon
U. minicephalus (1.8–0.3 Mya)
U. progressus (4.9–1.8 Mya)
Nhánh Caninae cơ sở
Chi Leptocyon (31–10 Mya)
L. delicatus (31–20 Mya)
L. douglassi (31–26 Mya)
L. gregorii (25–20 Mya)
L. leidyi (20–14 Mya)
L. matthewi (14–10 Mya)
L. mollis (31–20 Mya)
L. tejonensis (14–10 Mya)
L. vafer (14–10 Mya)
L. vulpinus (20–16 Mya)
Chưa phân loại
Chi Protemnocyon (34–33 Mya)
P. inflatus (34–33 Mya)
Các loài họ Chó tiền sử > Phân họ Borophaginae

Tông Borophagini (26–1.8 Mya)
Chi Cormocyon (26–20 Mya)
C. copei (26–20 Mya)
C. haydeni (25–20 Mya)
Chi Desmocyon (20–16 Mya)
D. matthewi (20–16 Mya)
D. thomsoni (20–16 Mya)
Chi Euoplocyon (20–14 Mya)
E. brachygnathus (16–14 Mya)
E. spissidens (20–16 Mya)
Chi Metatomarctus (20–16 Mya)
M. canavus (20–16 Mya)
Chi Microtomarctus (16–14 Mya)
M. conferta (16–14 Mya)
Chi Protomarctus (16–14 Mya)
P. optatus (16–14 Mya)
Chi Psalidocyon (16–14 Mya)
P. marianae (16–14 Mya)
Chi Tephrocyon (16–14 Mya)
T. rurestris (16–14 Mya)
Phân tông Aelurodontina (16–5.3 Mya)
Chi Aelurodon (16–5.3 Mya)
A. asthenostylus (16–14 Mya)
A. ferox (14–10 Mya)
A. mcgrewi (16–14 Mya)
A. montanensis (16–14 Mya)
A. stirtoni (14–10 Mya)
A. taxoides (10–5.3 Mya)
Chi Tomarctus (16–14 Mya)
T. brevirostris (16–14 Mya)
T. hippophaga (16–14 Mya)
Phân tông Borophagina (16–1.8 Mya)
Chi Borophagus (14–1.8 Mya)
B. diversidens (4.9–1.8 Mya)
B. dudleyi (5.3–3.6 Mya)
B. hilli (5.3–3.6 Mya)
B. littoralis (14–10 Mya)
B. orc (5.3–4.9 Mya)
B. parvus (10–4.9 Mya)
B. pugnator (10–5.3 Mya)
B. secundus (10–4.9 Mya)
Chi Carpocyon (16–5.3 Mya)
C. compressus (16–14 Mya)
C. limosus (10–5.3 Mya)
C. robustus (14–10 Mya)
C. webbi (14–5.3 Mya)
Chi Epicyon (16–4.9 Mya)
E. aelurodontoides (10–4.9 Mya)
E. haydeni (10–4.9 Mya)
E. saevus (16–4.9 Mya)
Chi Paratomarctus (16–5.3 Mya)
P. euthos (14–10 Mya)
P. temerarius (16–5.3 Mya)
Chi Protepicyon (16–14 Mya)
P. raki (16–14 Mya)
Phân tông Cynarctina (16–10 Mya)
Chi Cynarctus (16–10 Mya)
C. crucidens (12–10 Mya)
C. galushai (16–14 Mya)
C. marylandica (16–14 Mya)
C. saxatilis (16–14 Mya)
C. voorhiesi (14–10 Mya)
C. wangi (16–14 Mya)
Chi Paracynarctus (16–14 Mya)
P. kelloggi (16–14 Mya)
P. sinclairi (16–14 Mya)
Tông Phlaocyonini (30.8–13.6 Mya)
Chi Cynarctoides (31–14 Mya)
C. acridens (20–14 Mya)
C. emryi (20–16 Mya)
C. gawnae (20–16 Mya)
C. harlowi (25–20 Mya)
C. lemur (31–20 Mya)
C. luskensis (25–20 Mya)
C. roii (31–26 Mya)
Chi Phlaocyon (31–16 Mya)
P. achoros (25—20 Mya)
P. annectens (25–20 Mya)
P. latidens (31–20 Mya)
P. leucosteus (20–16 Mya)
P. mariae(20–16 Mya)
P. marslandensis (20–16 Mya)
P. minor (25–16 Mya)
P. multicuspus (25–20 Mya)
P. taylori (31–25 Mya)
P. yatkolai (20–16 Mya)
Nhánh Borophaginae cơ sở
Chi Archaeocyon (31–20 Mya)
A. falkenbachi (31–20 Mya)
A. leptodus (31–26 Mya)
A. pavidus (31–26 Mya)
Chi Otarocyon (34–26 Mya)
O. cooki (31–26 Mya)
O. macdonaldi (34–33 Mya)
Chi Oxetocyon (33–31 Mya)
O. cuspidatus (33–31 Mya)
Chi Rhizocyon (31–20 Mya)
R. oregonensis (31–20 Mya)
Các loài họ Chó tiền sử > Phân họ Hesperocyoninae

Chi Cynodesmus (31–20 Mya)
C. martini (31–20 Mya)
C. thooides (31–26 Mya)
Chi Caedocyon (31–20 Mya)
C. tedfordi (31–20 Mya)
Chi Ectopocynus (31–16 Mya)
E. antiquus (31–20 Mya)
E. intermedius (31–20 Mya)
E. siplicidens (20–16 Mya)
Chi Enhydrocyon (31–20 Mya)
E. basilatus (25–20 Mya)
E. crassidens (26–20 Mya)
E. pahinsintewkpa (26–20 Mya)
E. stenocephalus (31–20 Mya)
Chi Hesperocyon (37–31 Mya)
H. coloradensis (34–33 Mya)
H. gregarius (37–31 Mya)
Chi Mesocyon (33–20 Mya)
M. brachyops (31–20 Mya)
M. coryphaeus (31–20 Mya)
M. temnodon (33–20 Mya)
Chi Osbornodon (33–14 Mya)
O. brachypus (20–16 Mya)
O. fricki (16–14 Mya)
O. iamonensis (20–16 Mya)
O. renjiei (33–31 Mya)
O. scitulus (21–16 Mya)
O. sesnoni (31–20 Mya)
O. wangi (31–20 Mya)
Chi Paraenhydrocyon (25–20 Mya)
P. josephi (25–20 Mya)
P. robustus (25–20 Mya)
P. wallovianus (25–20 Mya)
Chi Philotrox (31–26 Mya)
P. condoni (31–26 Mya)
Chi Prohesperocyon (37–34 Mya)
P. wilsoni (37–34 Mya)
Chi Sunkahetanka (31–26 Mya)
S. geringensis (31–26 Mya)
Phục hình A. dirus
Phục hình C. arnensis (chó sông Arno)
Phục hình C. etruscus (sói Etrusca)
Phục hình C. othmani
Phục hình Mesocyon
Phục hình Tephrocyon
Phục hình H. gregarius
Phục hình đầu Hesperocyon
Thelypteris velata

| Thelypteris velata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
Họ (familia): Thelypteridaceae
Chi (genus): Thelypteris
Loài (species): T. velata
Danh pháp hai phần
Thelypteris velata C.F.Reed, 1968 
Thelypteris velata là một loài dương xỉ trong họ Thelypteridaceae. Loài này được C.F.Reed mô tả khoa học đầu tiên năm 1968.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Thelypteris velata”. Truy cập ngày 28 tháng 5 năm 2014.