Nga

Bài này viết về Liên bang Nga. Đối với Liên Xô, xem Liên Xô. Đối với các định nghĩa khác, xem Nga (định hướng).
|  Liên bang Nga  |
| --- | --- |
 Tên bản ngữ Российская Федерация (tiếng Nga) Rossiyskaya Federatsiya 
   Quốc kỳ     Quốc huy  

 Quốc ca:  Gosudarstvenny gimn Rossiyskoy Federatsii "Государственный гимнРоссийской Федерации" (tiếng Việt: "Quốc ca Liên bang Nga")  
 
Vị trí Liên bang Nga (xanh đậm) trên thế giới và các vùng đang chiếm đóng hoặc có tranh chấp (xanh nhạt)
Tổng quan
Thủ đô và thành phố lớn nhất:  Moskva (Москва) 55°45′B 37°37′Đ﻿ / ﻿55,75°B 37,617°Đ﻿ / 55.750; 37.617
Ngôn ngữ chính thức và ngôn ngữ quốc gia: Tiếng Nga
Ngôn ngữ quốc gia được công nhận: Xem Ngôn ngữ tại Nga
Sắc tộc (2010): 81,0% Người Nga 3,7% Người Thát Đát 1,4% Người Ukraina 1,1% Người Bashkir 1,2% Người Armenia 1,0% Người Chuvash 0,8% Người Chechnya 11,0% khác  /  không xác định
Tôn giáo chính: Xem Tôn giáo ở Nga
Tên dân cư: Người Nga
Chính trị
Chính phủ: Cộng hòa lập hiến liên bang Bán tổng thống chế dưới chế độ độc tài chuyên chế

• Tổng thống : Vladimir Putin
• Thủ tướng : Mikhail Mishustin
• Chủ tịch Hội đồng Liên bang : Valentina Matviyenko
• Chủ tịch Duma : Vyacheslav Volodin
 
Lập pháp: Quốc hội Liên bang
• Thượng viện: Hội đồng Liên bang
• Hạ viện: Duma Quốc gia
Lịch sử
Hình thành

• Giai đoạn Rurik : 862
• Rus' Kiev : 882
• Đại công quốc Moskva : 1283
• Nước Nga Sa hoàng : 16 tháng 1 năm 1547
• Đế quốc Nga : 22 tháng 10 năm 1721
• Cộng hòa Nga : 14 tháng 9 năm 1917
• Nga Xô viết : 7 tháng 11 năm 1917
• Liên Xô : 30 tháng 12 năm 1922
• Tuyên bố : 12 tháng 6 năm 1990
• Tuyên bố CIS : 8 tháng 12 năm 1991
• Liên bang Nga : 25 tháng 12 năm 1991
• Hiến pháp hiện hành : 12 tháng 12 năm 1993
• Liên bang với Belarus : 2 tháng 4 năm 1996
 
Địa lý
Diện tích :  
• Tổng cộng: 17.098.246 km2 (chưa tính Krym) (hạng 1) 6.601.670 mi2
• Mặt nước (%): 13 (bao gồm vùng đầm lầy)
Dân số:  
• Ước lượng 2021:  145.904.090 (chưa tính Krym) (hạng 9)
• Mật độ: 8,4/km2 (hạng 225) 21,8/mi2
Kinh tế
GDP  (PPP): Ước lượng 2021
• Tổng số: 4.328 nghìn tỷ USD (hạng 6)
• Bình quân đầu người: 29,485 USD (hạng 55)
GDP  (danh nghĩa): Ước lượng 2021
• Tổng số: 1.710 nghìn tỷ USD (hạng 11)
• Bình quân đầu người: 11,654 USD (hạng 64)
Đơn vị tiền tệ: Rúp Nga (₽) (RUB)
Thông tin khác
Gini? (2020):  36 trung bình
HDI? (2019):  0.824 rất cao · hạng 52
Múi giờ: UTC+2 đến +12
Cách ghi ngày tháng: nn-tt-nnnn
Giao thông bên: phải
Mã điện thoại: +7
Mã ISO 3166: RU
Tên miền Internet: .ru .su (dự phòng) .рф
Nga (tiếng Nga: Россия, chuyển tự: Rossiya IPA: [rɐˈsʲijə] Tập tin:Ru-Rossiya.ogg), tên đầy đủ là Liên bang Nga (tiếng Nga: Российская Федерация, chuyển tự: Rossiyskaya Federatsiya IPA: [rɐˈsʲijskəjə fʲɪdʲɪˈraʦəjə] Tập tin:Ru-Rossiyskaya Federatsiya Rossiya.ogg, viết tắt là RF) là một quốc gia cộng hòa liên bang nằm ở phía Bắc của lục địa Á - Âu, đây là quốc gia có diện tích lớn nhất thế giới.
Nga là một nhà nước cộng hòa liên bang với 85 thực thể liên bang. Nga có biên giới giáp với Na Uy, Phần Lan, Estonia, Latvia, Litva, Ba Lan (cả hai đều qua tỉnh Kaliningrad), Belarus, Ukraina, Gruzia, Azerbaijan, Kazakhstan, Trung Quốc, Mông Cổ và Bắc Triều Tiên, có biên giới trên biển với Nhật Bản (qua biển Okhotsk), Thổ Nhĩ Kỳ (qua biển Đen), Hoa Kỳ (qua eo biển Bering) và Canada qua Bắc Băng Dương. Với diện tích 17,098,246 km² (6,601,670 mi²), Nga có diện tích lớn nhất thế giới, bao phủ gần 1/9 diện tích lục địa. Lãnh thổ Nga kéo dài qua phần phía bắc châu Á và 40% châu Âu, bao gồm 11 múi giờ và sở hữu nhiều loại địa hình. Nga có trữ lượng khoáng sản và năng lượng lớn nhất thế giới, được coi là một trong những siêu cường năng lượng. Nga cũng có diện tích rừng lớn nhất thế giới và các hồ của Nga chứa xấp xỉ 25% lượng nước ngọt không đóng băng của thế giới.
Nga đã thiết lập tầm ảnh hưởng trên khắp thế giới từ thời Đế quốc Nga. Dưới thời kỳ Liên bang Xô viết, nhà nước xã hội chủ nghĩa đầu tiên trên thế giới, Liên Xô được công nhận là một trong hai siêu cường thời đó cùng với Hoa Kỳ, đóng vai trò quan trọng hàng đầu trong thắng lợi của Khối Đồng Minh trong Thế chiến II. Liên bang Nga được thành lập kể từ sau sự sụp đổ và tan rã của Liên Xô cùng Khối phía Đông vào năm 1991 và được công nhận là sự kế tục pháp lý của nhà nước Xô viết.
Ngày nay, Nga là một trong những nước sở hữu vũ khí hạt nhân được công nhận và đồng thời sở hữu kho vũ khí hủy diệt hàng loạt lớn nhất thế giới. Nga là thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, G20, APEC, SCO, EurAsEC và lãnh đạo của Cộng đồng các Quốc gia Độc lập.