stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Vicenza
Lịch sử

Vicenza từng được định cư bởi nhóm bộ tộc Euganei và sau đó là Paleo-Veneti trong thế kỷ thứ 3 và 2 TCN. Người La Mã đã liên minh với Paleo-Veneti chống lại các bộ lạc người Celt sinh sống ở phía tây bắc Ý. Sự hiện diện của người La Mã tăng dần theo thời gian và những người Paleo-Veneti (có nền văn hóa Etruscan và Hy Lạp) dần bị đồng hóa. Vào năm 157 TCN, thành phố là một trung tâm La Mã trên thực tế với tên gọi là Vicetia hoặc Vincentia, nghĩa là "chiến thắng".
Những người Vicetia nhận được quyền công dân La Mã. Nó được biết đến với nền nông nghiệp, những công trình gạch, mỏ đá cẩm thạch và ngành công nghiệp len có tầm quan trọng như là một điểm quan trọng trên con đường từ Mediolanum đến Aquileia, nhưng sau đó dần bị lu mờ bởi thành phố Patavium gần đó. Nó là một trong số ít những thành phố La Mã còn xót lại với ba trong số những cây cầu bắc qua sông Bacchiglione và Retrone có từ thời La Mã và các vòm, cầu máng nước.
Sự suy giảm trong thời kỳ Đế quốc Tây La Mã, Herules, Vandal, Alaric của Visigoth, và Hung dẫn đến thành phố bị bỏ hoang nhưng sau đó đã phục hồi khi người Ostrogoth chinh phục vào năm 489 trước khi thuộc Đế quốc Đông La Mã. Vicenza là một thành phố quan trọng của Bologna và sau đó là một trung tâm của người Frank. Nhiều tu viện dòng Biển Đức từ thế kỷ 6 được xây dựng tại đây.
Năm 899, thành phố bị phá hủy bởi những kẻ Magyar.Năm 1001, Otto III đã trao lại chính quyền của thành phố cho giám mục, và nó đã có cơ hội phát triển để sau đó tách khỏi chính quyền giám mục. Thành phố tham gia tích cực vào Liên minh với Verona và chủ yếu là trong Liên minh Lombard (1164-1167) chống lại Hoàng đế Frederick I Barbarossa buộc Padova và Treviso tham gia, đứng đầu là Ezzelino III. Tuy nhiên khi hòa bình được lập lại, Vicenza vấp phải tranh chấp với Padova trong quá khứ, Bassano và các thành phố khác đã đổi mới, cùng với tranh chấp phe phái nội bộ giữa Vivaresi nhà Ghibellines và Maltraversi nhà Guelphs (Cuộc chiến Guelphs và Ghibellines).
Kiến trúc

"Vicenza, Thành phố của Palladio" được UNESCO công nhận là Di sản thế giới vào năm 1994. Đến năm 1996, di sản này được mở rộng bao gồm thêm các công trình của Palladio nằm bên ngoài thành phố thuộc Veneto để trở thành Thành phố Vicenza và các biệt thự do Palladio thiết kế ở Veneto.
Kiến trúc > Các tác phẩm của Palladio

Vicenza là nơi có 23 tòa nhà được thiết kế bởi Palladio. Có thể kể đến một số công trình nổi bật nhất như:
Villa Almerico Capra (còn được gọi là "La Rotonda") là một dinh thự nằm ngay ngoại ô thành phố
Vương cung thánh đường Palladio, nằm ở trung tâm quảng trường Piazza dei Signori.
Teatro Olimpico (Nhà hát Olympic) là công trình được thiết kế dành cho Học viện Olympic ở Vicenza nhưng nó được xây dựng vào năm 1580, khi Palladio đã qua đời. Cấu trúc gỗ là của Vincenzo Scamozzi.
Cung điện Chiericati
Cung điện Barbaran da Porto
Cung điện Capitaniato
Cung điện Porto
Cung điện Porto tại Quảng trường Castello
Cung điện Thiene Bonin Longare
Cung điện Thiene
Dinh thự Gazzotti Grimani
Di tích nổi bật của Vicenza
Basilica Palladiana
Teatro Olimpico
Piazza dei Signori - Torre Bissara - Piazza della Biade.
Loggia del Capitanio.
Palazzo Chiericati
Nhà thờ Vicenza
Chiesa di San Lorenzo
Santa Corona
Đài tưởng niệm Andrea Palladio
Kiến trúc > Địa điểm khác

Nhà thờ chính tòa Vicenza: có niên đại từ đầu thế kỷ 11, là nơi sở hữu một số bức tranh và điêu khắc, gần như tất cả chúng của các nghệ sĩ người Vicenza; mái vòm và cửa phía bắc được thiết kế bởi kiến trúc sư Andrea Palladio.
Vương cung thánh đường Thánh Maria của Monte Berico là một nhà thờ mang hai phong cách kiến trúc Gothic và Baroque muộn. Tu viện liền kề là nơi lữu giữ bức tranh Bữa ăn tối của Thánh Grêgôriô vĩ đại của danh họa Paolo Veronese. Tháp chuông được xây dựng năm 1826 là tác phẩm của Antonio Piovene. Vương cung thánh đường tưởng niệm hai lần Đức Mẹ đến với Vincenza Pasini sống ở một ngôi làng và giúp thành phố thoát khỏi một bệnh dịch khủng khiếp.
Vương cung thánh đường Santi Felice và Fortunato là một công trình được xây dựng thế kỷ 4 trong một nghĩa trang La Mã sau đó được mở rộng vào thế kỷ thứ 5 để lưu giữ các thánh tích của của hai tử đạo Felice và Fortunato
Nhà thờ Santa Corona, một trong những nhà thờ lâu đời nhất thành phố có niên đại thế kỷ 13.
Atrophaneura aristolochiae

| Pachliopta aristolochiae |
| --- | --- |
Atrophaneura aristolochiae tại Hyderabad, Ấn Độ
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Papilionidae
Chi (genus): Pachliopta
Phân chi (subgenus): Pachliopta
Loài (species): A. (P.) aristolochiae
Danh pháp hai phần
Pachliopta aristolochiae (Fabricius, 1775) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Atrophaneura aristolochiae
Pachliopta aristolochiae là một loài bướm ngày thuộc họ Bướm phượng. Loài này phân bố rộng rãi ở châu Á. Afghanistan, Pakistan, Ấn Độ (Bao gồm quần đảo Andaman), Nepal, Sri Lanka, Myanma, Thái Lan, Nhật Bản (chỉ phía tây nam Okinawa), Lào, Việt Nam, Campuchia, quần đảo Nicobar, bán đảo và phía đông Malaysia, Brunei, Philippines (Palawan và Leyte), Indonesia, Đài Loan.
Tại Trung Quốc, nó phân bố ở miền nam và miền đông Trung Quốc (bao gồm cả Hải Nam, Quảng Đông, và Hồng Kông. Tại Indonesia, nó phân bố ở Sumatra, Nias, Enggano, Bangka, Java, Bali, Kangean, Lombok, Sumbawa, Sumba, Flores, Tanahjampea, Kalimantan.
Cây chủ

Loài này đẻ trứng trên các loài cây có độc thuộc họ Mộc hương nam (Aristolochiaceae). Điều này giúp chúng tránh bị các loài săn mồi tấn công. Ấu trùng và bướm tích tụ chất độc trong cơ thể. Màu sắc cảnh báo (đỏ và hồng) thể hiện tính chất này.
Genoa C.F.C.

Câu lạc bộ bóng đá ÝBản mẫu:SHORTDESC:Câu lạc bộ bóng đá Ý
Genoa Cricket and Football Club (có nghĩa là Câu lạc bộ bóng đá và cricket Genoa, viết tắt là Genoa C.F.C.), được biết đơn giản hơn với tên gọi Genoa (phát âm tiếng Ý: [ˈdʒeːnoa]), là một câu lạc bộ bóng đá Ý có trụ sở ở Genova, Liguria.
Trong suốt lịch sử của câu lạc bộ, Genoa đã vô địch quốc gia Ý 9 lần. Danh hiệu đầu tiên của Genoa là vào năm 1898 và danh hiệu gần đây nhất là vào mùa giải 1923-24. Họ cũng vô địch Coppa Italia 1 lần. Trong lịch sử, Genoa là đội bóng thành công thứ 4 ở Ý tính theo số lần vô địch quốc gia.
Những thành công thời kì đầu gắn liền với tình yêu dành cho đội bóng của cha đẻ của ngành báo chí thể thao Ý Gianni Brera (sinh năm 1919), người, mặc dù được sinh ra ở gần Genoa luôn tự nhận mình là một cổ động viên của đội bóng; ông thể hiện sự đam mê và lòng kính trọng với đội bóng bằng việc là tình nguyện viên cho đội bóng trong những ngày đầu của bóng đá Ý. Những lời mà nhà báo này dành tặng cho đội bóng sau đó đã trở thành một trong những biệt danh lập dị và cay động cho đội bóng "của ông", trao tặng cái tên Vecchio Balordo (Một ông già ngốc nghếch hay một ông già gàn dở) chắc hẳn vì những lời chế nhạo thân mật về những rủi ro sau cuộc chiến.
Đội bóng chơi ở sân nhà là sân vận động Luigi Ferraris có sức chứa 36.536 khán giả từ năm 1911. Từ năm 1946, sân đã được chia sẻ cho đội bóng cùng thành phố U.C. Sampdoria. Genoa đã có phần lớn quãng thời gian sau chiến tranh liên tục lên và xuống hạng giữa Serie A và Serie B, thậm chí cũng có quãng thời gian ở Serie C. Sau một câu chuyện dài về việc huấn luyện tồi tệ và những scandal liên quan đến việc hối lộ, Genoa hiện lại chơi ở Serie A, có suất dự UEFA Europa League ở cuối mùa giải 2008-09.
Cầu thủ > Đội hình hiện tại

Ghi chú: Quốc kỳ chỉ đội tuyển quốc gia được xác định rõ trong điều lệ tư cách FIFA. Các cầu thủ có thể giữ hơn một quốc tịch ngoài FIFA.
Cầu thủ > Số áo bất tử

6 –  Gianluca Signorini, Libero, 1988–1995.
12 – Các fan của Gradinata Nord, "cầu thủ thứ 12".
Các chủ tịch

Dưới đây là các chủ tịch của đội bóng kể từ khi đội bóng còn thi đấu điền kinh và cricket cho đến ngày nay.
Màu sắc, biểu tượng và biệt danh

Vì ban đầu Genoa được thành lập như một CLB đại diện nước Anh ở nước ngoài, nên những màu sắc đầu tiên trên áo đấu của đội là màu áo đấu của đội tuyển Anh. Không lâu sau đó, nó đã được đổi thành sọc trắng xanh vào năm 1899, màu xanh được lựa chọn như là màu đại diện cho biển cả bởi Genova là một thành phố cảng. Đến năm 1901, màu áo đã một lần nữa được đổi thành hai nửa đỏ và xanh đậm nổi tiếng như hiện nay. Cũng chính từ đó mà họ có biệt danh rossoblù (đỏ xanh)  giống như Bologna hay Cagliari.
Một biệt danh khác của Genoa là Il Grifone nghĩa là điểu sư) bắt nguồn từ phù hiệu trên áo giáp của các chiến binh thành Genova. Phù hiệu miêu tả hai con điểu sư vàng đứng gác bên cạnh "Chữ thập của Thánh George" (chữ thập đỏ trên nền trắng như trong quốc kỳ Anh). Ngoài việc xuất hiện trên cờ và phù hiệu áo giáp của thành Genova, hình ảnh chữ thập còn gợi nhớ đến những nhà sáng lập người Anh của CLB. Đồng thời Thánh George cũng là vị thánh bảo hộ của Cộng hòa Genova trước đây. Biểu tượng thực tế của Genoa ngày nay là sự kết hợp giữa phù hiệu trên áo giáp và hai màu đỏ, xanh.
Các huấn luyện viên

Genoa đã từng có nhiều huấn luyện viên, một số mùa giải họ có đồng huấn luyện viên dẫn dắt đội bóng, dưới đây là danh sách các huấn luyện viên từ năm 1896 kể từ khi đội bóng trở thành một câu lạc bộ bóng đá.
Danh hiệu > Danh hiệu quốc gia

Giải vô địch quốc gia Ý / Northern League / Serie A: 9
Vô địch: 1897–98; 1898–99; 1899–1900; 1901–02; 1902–03; 1903–04; 1914–15; 1922–23; 1923–24
Về nhì: 1900–01; 1904–05; 1912–13; 1913–14; 1921–22; 1924–25; 1927–28; 1929–30
Cúp quốc gia Ý: 1
Vô địch: 1936–37
Về nhì: 1939–40
Serie B: 6
Vô địch: 1934–35, 1952–53, 1961–62, 1972–73, 1975–76, 1988–89
Về nhì: 1980–81
Lên hạng: 2006–07
Serie C / Serie C1: 1
Vô địch: 1970–71
Về nhì: 2005–06
Palla Dapples: 13
Vô địch: 1903–1909
Danh hiệu > Cúp châu Âu

Mitropa Cup:
Về nhì: 1990
Coppa delle Alpi: 2
Vô địch: 1962, 1964
Anglo-Italian Cup: 1
Vô địch: 1996
Danh hiệu > Xuất hiện ở các giải chuyên nghiệp Ý

| Giải đấu | Năm | Lần đầu | Mùa giải cuối cùng |
| --- | --- | --- | --- |
| A | 70 | Italian Football Championship 1898 | Serie A 2009-10 |
| B | 33 | Serie B 1934-35 | Serie B 2006-07 |
| C | 2 | Serie C 1970-71 | Serie C1 2005-06 |
Trong 105 năm xuất hiện ở cấp độ quốc gia từ sự bắt đầu của nền bóng đá Ý, bao gồm 27 mùa giải ở Prima Categoria và Prima Divisione (từ năm 1898 tới 1922 tên của Giải vô địch quốc gia Ý là Prima Categoria). Không bao gồm mùa giải 1906-07, giải đấu mà Grifoni không thể vượt qua vòng loại khu vực, và mùa giải 1907-08, giải đấu mà Genoa không tham dự giải.
Alexander Zverev

Alexander Aleksandrovich Zverev ([ˌalɛˈksandɐ ˈzaʃa ˈt͡sfɛʁɛf]; tiếng Nga: Александр Александрович Зверев, IPA: [ɐlʲɪˈksandr ˈzvʲerʲɪf]; sinh ngày 20 tháng 4 năm 1997), tên thân mật Sascha (tiếng Nga: Са́ша), là vận động viên quần vợt chuyên nghiệp người Đức gốc Nga. Anh hiện đang nằm trong top 30 ATP.
Anh là con của cựu tay vợt người Nga Aleksandr Mikhailovich Zverev và là em trai của tay vợt Mischa Zverev.
Anh được Hiệp hội quần vợt nhà nghề (ATP) xếp hạng cao nhất trong sự nghiệp là vị trí số 2 thế giới và liên tục nằm trong top 10 từ tháng 7 năm 2017 đến tháng 11 năm 2022. Những điểm nổi bật trong sự nghiệp của Zverev bao gồm các danh hiệu tại ATP Finals 2018 và 2021, và một huy chương vàng tại Thế vận hội Tokyo 2020. Anh ấy đã giành được 20 danh hiệu ATP Tour ở nội dung đơn và hai danh hiệu ở nội dung đôi, đồng thời lọt vào trận chung kết lớn nhất trong sự nghiệp tại Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2020, về nhì trước Dominic Thiem.
Đầu đời

Zverev sinh năm 1997 ở Hamburg, Đức, trong một gia đình gốc Nga. Cả bố và mẹ của anh, Aleksandr và Irina đều là cựu tay vợt Nga; bố anh từng thi đấu chuyên nghiệp cho Liên Xô. Anh trai của anh, Mikhail Alexandrovich Zverev (tên thân mật: Mischa), cũng là một tay vợt chuyên nghiệp.
Sự nghiệp thời thiếu niên

Từ tháng 10 năm 2013 tới tháng 6 năm 2014, Zverev là tay vợt trẻ số 1 thế giới. Là một tay vợt trẻ, anh đã giành được kỷ lục thắng/thua là 96-35.
Zverev lọt vào trận chung kết của Pháp Mở rộng trẻ 2013, thua trước Christian Garín. Sau khi thua ở vòng ba của giải Wimbledon trẻ 2013, anh lọt vào trận bán kết của Mỹ Mở rộng trẻ 2013 và để thua nhà vô địch lúc đó, Borna Ćorić.
Zverev vô địch Úc Mở rộng trẻ 2014 với vị trí hạt giống số 1, đánh bại hạt giống số 2, Stefan Kozlov ở chung kết.
Sự nghiệp chuyên nghiệp > 2017: Top năm bảng xếp hạng và 2 danh hiệu Masters

Zverev bắt đầu năm mới bằng việc gặt hái kết quả tốt nhất của mình tại Grand Slam vào thời điểm đó, rơi vào vòng 3 của Úc Mở rộng để thi đấu với á quân Rafael Nadal trong trận đấu 5 set. 
Zverev đã đánh bại Robin Haase và Frances Tiafoe, trong những lượt đầu tiên và thứ hai tương ứng để đạt được người Tây Ban Nha. Zverev đại diện cho Đức ở vòng đấu đầu tiên của Davis Cup, thua Steve Darcis sau khi giành chiến thắng trước Arthur De Greef, chiến thắng đầu tiên của anh tại Davis Cup. Trong lần xuất hiện thứ hai của mình tại giải Open Sud de France, Zverev đã giành danh hiệu đầu tiên trong năm của mình đánh bại Richard Gasquet trong các sét trắng. Zverev và anh trai của ông cũng giành chức vô địch đôi tại Montpellier, đánh bại Fabrice Martin và Daniel Nestor.
Cuộc sống cá nhân

Nơi ở chính của Zverev là Monte Carlo. Anh cũng sống ở Hamburg và Florida. Sở thích của anh là chơi golf và bóng rổ. Anh nói rằng mình là một fan hâm mộ bóng rổ và là cổ động viên của Miami Heat. Roger Federer là thần tượng của anh.
Zverev nói tiếng Đức, tiếng Nga và tiếng Anh.
Bê bối thi đấu

Ngày 23 tháng 2 năm 2022, sau khi kết thúc giải ATP 500, Zverev đi về phía trọng tài và đập vợt ba lần lên ghế của ông. Những cú đập suýt trúng chân trọng tài, làm ông này hoảng sợ. Tay vợt Đức sau đó về ghế của anh trong tiếng la ó của khán giả, nhưng rồi lại đứng lên, quát về phía trọng tài: "Nhìn xem quả bóng rơi ở đâu, 8-6 ở loạt tie-break. Nhờ ông mà trận đấu kết thúc, nhờ quyết định của ông đấy. Ông là đồ ngu.
Bỏi vì hành vi phi thể thao này, Zverev bị loại khỏi nội dung đơn nam của Mexico Mở rộng 2022 - giải đấu có sự tham gia của Rafael Nadal. Đối thủ của anh - Peter Gojowczyk - được vào thẳng vòng trong.
Thống kê sự nghiệp > Chung kết Grand Slam > Singles: 1 (1 á quân)

| Kết quả | Năm | Giải đấu | Mặt sân | Đối thủ | Tỷ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |

| Á quân | 2020 | US Open | Cứng |  Dominic Thiem | 6–2, 6–4, 4–6, 3–6, 6–7(6–8) |
Thống kê sự nghiệp > Chung kết Olympic > Đơn: 1 (1 huy chương vàng)

| Kết quả | Năm | Giải đấu | Mặt sân | Đối thủ | Tỷ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Vàng | 2021 | Summer Olympics | Cứng |  Karen Khachanov | 6–3, 6–1 |
Thống kê sự nghiệp > Chung kết ATP Finals > Đơn: 2 (2 danh hiệu)

| Kết quả | Năm | Giải đấu | Mặt sân | Đối thủ | Tỷ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Vô địch | 2018 | ATP Finals, London | Cứng (i) |  Novak Djokovic | 6–4, 6–3 |

| Vô địch | 2021 | ATP Finals, Turin | Cứng (i) |  Daniil Medvedev | 6–4, 6–4 |
Thống kê sự nghiệp > Chung kết Masters 1000 > Đơn: 11 (6 danh hiệu, 5 á quân)

| Kết quả | Năm | Giải đấu | Mặt sân | Đối thủ | Tỷ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Vô địch | 2017 | Italian Open | Đất nện |  Novak Djokovic | 6–4, 6–3 |
| Vô địch | 2017 | Canadian Open | Cứng |  Roger Federer | 6–3, 6–4 |
| Á quân | 2018 | Miami Open | Cứng |  John Isner | 7–6(7–4), 4–6, 4–6 |
| Vô địch | 2018 | Madrid Open | Đất nện |  Dominic Thiem | 6–4, 6–4 |
| Á quân | 2018 | Italian Open | Đất nện |  Rafael Nadal | 1–6, 6–1, 3–6 |
| Á quân | 2019 | Shanghai Masters | Cứng |  Daniil Medvedev | 4–6, 1–6 |
| Á quân | 2020 | Paris Masters | Cứng (i) |  Daniil Medvedev | 7–5, 4–6, 1–6 |
| Vô địch | 2021 | Madrid Open (2) | Đất nện |  Matteo Berrettini | 6–7(8–10), 6–4, 6–3 |
| Vô địch | 2021 | Cincinnati Masters | Cứng |  Andrey Rublev | 6–2, 6–3 |
| Á quân | 2022 | Madrid Open | Đất nện |  Carlos Alcaraz | 3–6, 1–6 |
| Vô địch | 2024 | Italian Open (2) | Đất nện |  Nicolás Jarry | 6–4, 7–5 |
Chung kết ATP > Đôi: 7 (2 danh hiệu, 5 á quân)

| Kết quả | Thắng-Thua |    Ngày    | Giải đấu | Cấp độ | Mặt sân | Đồng đội | Đối thủ | Tỷ số |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Á quân | 0–1 | tháng 5 năm 2015 | Bavarian Championships,   Đức | 250 Series | Đất nện |  Mischa Zverev |  Alexander Peya  Bruno Soares | 6–4, 1–6, [5–10] |
| Á quân | 0–2 | Th2 năm 2016 | Open Sud de France,   Pháp | 250 Series | Cứng (i) |  Mischa Zverev |  Mate Pavić  Michael Venus | 5–7, 6–7(4–7) |
| Vô địch | 1–2 | Th2 năm 2017 | Open Sud de France,   Pháp | 250 Series | Cứng (i) |  Mischa Zverev |  Fabrice Martin  Daniel Nestor | 6–4, 6–7(3–7), [10–7] |
| Á quân | 1–3 | Th6 năm 2017 | Halle Open,   Đức | 500 Series | Cỏ |  Mischa Zverev |  Łukasz Kubot    Marcelo Melo | 7–5, 3–6, [8–10] |
| Á quân | 1–4 | Th6 năm 2018 | Halle Open,   Đức | 500 Series | Cỏ |  Mischa Zverev |  Łukasz Kubot    Marcelo Melo | 6–7(1–7), 4–6 |
| Á quân | 1–5 | Th10 năm 2018 | Swiss Indoors,   Thụy Sĩ | 500 Series | Cứng (i) |  Mischa Zverev |  Dominic Inglot   Franko Škugor | 2–6, 5–7 |
| Vô địch | 2–5 | Th3 năm 2019 | Mexican Open,   Mexico | 500 Series | Cứng |  Mischa Zverev |  Austin Krajicek   Artem Sitak | 2–6, 7–6(7–4), [10–5] |
Giải thưởng

ITF Junior World Champion (2013)
ATP Star of Tomorrow (2015)
Zverev với anh trai, Mischa (phải), năm 2013
Zverev với anh trai, Mischa (phải), năm 2013
Xứ Basque (cộng đồng tự trị)

Đừng nhầm lẫn với Xứ Basque.
| Basque Country País Vasco (tiếng Tây Ban Nha) Euskadi (tiếng Basque) |
| --- | --- |
—  Cộng đồng tự trị  —
Comunidad Autónoma del País Vasco (tiếng Tây Ban Nha) Euskal Autonomia Erkidegoa (tiếng Basque) Autonomous Community of the Basque Country
 

  Hiệu kỳ Huy hiệu
 Map of Basque Country
Basque Country
Tọa độ: 42°50′B 2°41′T﻿ / ﻿42,833°B 2,683°T﻿ / 42.833; -2.683 
Country:  Tây Ban Nha
Capital: Vitoria
Chính quyền
 • Lehendakari: Francisco Javier "Patxi" López Álvarez (PSOE/PSE-EE)
Diện tích(1.4% of Spain; Ranked 14th)
 • Tổng cộng: 7.234 km2 (2,793 mi2)
Dân số (2008)
 • Tổng cộng: 2.155.546
 • Mật độ: 300/km2 (770/mi2)
 • Pop. rank: 7th
 • Percent: 4,9% of Spain
Demonym
Múi giờ: UTC+1, UTC+2
ISO 3166-2: PV
Mã ISO 3166: ES-PV
Anthem: Eusko Abendaren Ereserkia
Official languages: Tiếng Tây Ban Nha và Basque
Statute of Autonomy: ngày 25 tháng 10 năm 1979
Parliament: Cortes Generales
Congress seats: 19 (of 350)
Senate seats: 15 (of 264)
Website: Eusko Jaurlaritza/Gobierno Vasco
Xứ Basque (tiếng Basque: Euskadi; tiếng Tây Ban Nha: País Vasco, IPA: [paˈis ˈβasko]) là khu cộng đồng tự trị phía bắc Tây Ban Nha, giáp biên giới với vùng Nouvelle-Aquitaine của Pháp và vịnh Biscay. Thủ phủ là Vitoria-Gasteiz (Vitoria là tên trong tiếng Tây Ban Nha, Gasteiz trong tiếng Basque) và thành phố lớn nhất là Bilbao. Không nên nhầm lẫn khu cộng đồng tự trị xứ Basque với xứ Basque rộng hơn (tiếng Basque: "Euskal Herria") mà khu tự trị này chỉ là một phần trong đó.
Hành chính

Álava (tiếng Basque Araba), thủ phủ Vitoria-Gasteiz.
Biscay (tiếng Tây Ban Nha Vizcaya, Basque Bizkaia), thủ phủ Bilbao.
Gipuzkoa (tiếng Tây Ban Nha Guipúzcoa), thủ phủ San Sebastián.
Xứ Basque tiếp giáp với Cantabria và tỉnh Burgos về phía tây, vịnh Biscay về phía bắc, Pháp và Navarre về phía đông và La Rioja về phía nam.
Nhân khẩu học > Thành phố chính

Bilbao (354,145)
Vitoria-Gasteiz (226,490)
San Sebastián (183,308)
Barakaldo (95,675)
Getxo (83,000)
Irun (59,557)
Portugalete (51,066)
Santurtzi (47,320)
Basauri (45,045)
Errenteria (38,397)
Ngôn ngữ

Tiếng Tây Ban Nha và tiếng Basque đều là ngôn ngữ chính thức tại lãnh thổ tự trị này.
Thống kê năm 2006 cho tất cả các tỉnh của Basque cho những người từ 16 tuổi trở lên năm 2006 trong cộng đồng tự trị Basque, 30.1% nói thành thạo tiếng Basque, 18.3% nói thụ động và 51.5% không nói tiếng Basque. Phần trăm cao nhất tại Gipuzkoa (49.1% người nói) và thấp nhất tại Álava (14.2%).Kết quả này tăng so với các năm trước (29.5% năm 2001, 27.7% năm 1996 và 24.1% năm 1991). Phần trăm người nói cao nhất thuộc về lứa tuổi 16-24 (57.5%) so với 25.0% ở lứa tuổi 65 trở lên.
Sân bay

Ba thủ phủ của ba vùng có các sân bay:
Sân bay Bilbao {BIO} (Quốc tế).
Sân bay Vitoria {VIT}.
Sân bay San Sebastián {EAS}.
Chú thích

↑  IV. Inkesta Soziolinguistikoa Gobierno Vasco, Servicio Central de Publicaciones del Gobierno Vasco 2008, ISBN 978-84-457-2775-1
Fidel Castro
Đầu đời và sự nghiệp > Thiếu thời: 1926–1947

Fidel Alejandro Castro Ruz chào đời ngày 13 tháng 8 năm 1926 tại nông trang của thân phụ. Cha ông, Ángel Castro y Argiz, là một cựu chiến binh của cuộc chiến Mỹ – Tây Ban Nha, nhập cư Cuba từ Galicia, Tây Ban Nha. Ông gây dựng gia tài bằng nghề trồng mía tại nông trang Las Manacas ở Birán, bấy giờ thuộc tỉnh Oriente của Cuba (nay là tỉnh Holguín). Sau cuộc hôn đầu tan vỡ, Ángel dan díu với người hầu nữ Lina Ruz González (1903–1963) – quê gốc Canaria – và cưới bà làm vợ; họ có với nhau bảy người con, trong đó có Fidel Castro. Khi lên sáu, Castro được gửi đi tá túc nhà thầy giáo ở Santiago de Cuba, rồi được rửa tội và kết nạp vào Giáo hội Công giáo La Mã khi lên tám. Castro theo học trường nội trú La Salle Công giáo ở Santiago, sau chuyển sang học Trường Dolores của Dòng Tên ở Santiago.
Năm 1942, Castro theo học Đại học Belén của Dòng Tên ở La Habana. Tuy có hứng thú với lịch sử, địa lý và tranh biện tại Đại học Belén, thành tích học tập trên lớp của Castro lại không quá xuất sắc, thay vào đó đam mê chơi thể thao. Năm 1945, Castro bắt đầu học luật tại Đại học La Habana. Tuy thừa nhận là bấy giờ "chẳng biết gì về chính trị", Castro vẫn tích cực tham gia các phong trào vận động sinh viên và văn hóa gangsterismo bạo lực ở đại học. Sau khi bị thuyết phục bởi chủ nghĩa phản đế và tỏ ra bất bình trước sự can thiệp quân sự của Hoa Kỳ ở Caribê, ông đã vận động ban chủ tịch của Liên hiệp Hội sinh viên Đại học với khẩu hiệu "thành thật, tử tế và công bình" nhưng bất thành. Castro chỉ trích thực trạng tham nhũng và bạo lực dưới thời Tổng thống Ramón Grau, theo đó ông đã gây chú ý với bài diễn thuyết đả kích chính phủ vào tháng 11 năm 1946 xuất hiện trên nhiều mặt báo.
Năm 1947, Castro gia nhập Đảng Nhân dân Cuba (hay Đảng Chính thống; Partido Ortodoxo), một chính đảng được thành lập bởi Eduardo Chibás. Là một nhân vật có sức hút mãnh liệt, Chibás lên tiếng vì công bằng xã hội, chính phủ cởi mở và tự do chính trị; trong khi đảng của ông phát lộ nạn tham nhũng trong giới chức và đấu tranh đòi cải cách. Tuy Chibás về thứ ba trong cuộc tổng tuyển cử năm 1948, Castro vẫn rất tin tưởng sự nghiệp chính trị của vị này. Trong bối cảnh Grau trọng dụng côn đồ làm cảnh sát, cường độ của các cuộc ẩu đả với sinh viên tăng cao. Bất chấp những lời đe dọa tính mạng buộc ông rời đại học, Castro bắt đầu mang theo một khẩu súng bên mình và kết đoàn với những người bạn vũ trang. Về sau, những kẻ bất đồng chính kiến chống Castro cáo buộc ông từng thực hiện các vụ ám sát liên quan đến băng đản trong thời gian này, song những lời lẽ ấy chưa có bằng chứng vững chãi. Nhà sử học người Mỹ John Lewis Gaddis bình chú rằng, Castro "khởi nghiệp là một nhà cách mạng chưa có ý thức hệ: ông là một chính trị gia sinh viên, rồi thành giang hồ đường phố, rồi thành người lính du kích, [ngoài ra còn] là một người say mê đọc sách, một nhà diễn thuyết dài dòng, và một cầu thủ bóng chày khá giỏi".