stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nguyễn Phúc Nhã Viện
Tiểu sử

Công chúa Nhã Viện sinh năm Nhâm Thìn (1832), là con gái thứ 8 của vua Thiệu Trị, mẹ là Tứ giai Nhu tần Nguyễn Thị Yên. Công chúa là chị cùng mẹ với Tuy Hòa Quận vương Hồng Truyền. Đại Nam liệt truyện chép lại, công chúa Nhã Viện là người "nhàn lệ đoan thục, có khuôn mẫu của khuê khổn (Khuê khổn: phòng của người phụ nữ)".
Năm Tự Đức thứ 3 (1850), vua anh gả công chúa Nhã Viện cho Phò mã Đô úy Võ Văn Chuyên, người huyện Bình Sơn, Quảng Ngãi, là con trai của Đô thống Chưởng phủ sự An Viễn hầu Võ Văn Giải. Ông Giải là một trong những Phụ chính Đại thần dưới triều Tự Đức. Công chúa và phò mã có với nhau 3 người con trai và 1 người con gái.
Năm thứ 22 (1869), vua Tự Đức phong cho bà Nhã Viện làm Hoài Chính Công chúa (懷正公主). Năm thứ 28 (1875), Ất Hợi, công chúa Nhã Viện qua đời, hưởng thọ 44 tuổi, được ban thụy là Mỹ Thục (美淑). Không rõ nơi chôn cất và phủ thờ của bà.
Ba năm sau khi công chúa mất, phò mã Chuyên cũng qua đời.
Chú thích

1 2 3  Nguyễn Phúc tộc thế phả, tr.361
1 2 3 4 5  Đại Nam liệt truyện, tập 3, quyển 10 – phần Hoài Chính Công chúa Nhã Viện
Heteroonops murphyorum

| Heteroonops murphyorum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Oonopidae
Chi (genus): Heteroonops
Loài (species): H. murphyorum
Danh pháp hai phần
Heteroonops murphyorum Platnick & Dupérré, 2009 
Heteroonops murphyorum là một loài nhện trong họ Oonopidae.
Loài này thuộc chi Heteroonops. Heteroonops murphyorum được miêu tả năm 2009 bởi Norman I. Platnick & Dupérré.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Mount Zion, Illinois

| Mount Zion |
| --- | --- |
—  Làng  —
Mount Zion, Illinois
 

 
 =
 Vị trí bang Illinois, Hoa Kỳ
Mount Zion
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Illinois
Quận: Quận Macon
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 5.833
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 62549 
Mount Zion là một làng thuộc quận Macon, tiểu bang Illinois, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của làng này là 5833 người.
Dân số

Dân số qua các năm:
Năm 2000: 4845 người.
Năm 2010: 5833 người.
Lễ hội Kin pang then

Lễ hội Kin Pang Then hoặc Then Kin Pang là một lễ hội của đồng bào dân tộc người Thái, mang tính cộng đồng cao có hình thức diễn xướng dân gian độc đáo. Hàng năm, cứ vào dịp đầu năm, thầy mo tổ chức lễ cúng và gặp mặt các con nuôi (đó là những người đã được thầy mo chữa cho khỏi bệnh). Chữ "Then" là một người thầy mo cao tay hơn các thầy mo khác. Ngoài ra còn có những phong tục như  trình diễn trang phục, đêm hội xòe cùng các nghi thức gội đầu, té nước...
Thời gian tổ chức

Lễ hội thường diễn ra vào ngày 10 tháng Ba âm lịch hàng năm, có các hoạt động dâng hương, lễ vật mời các vị then (thần linh) xuống trần gian hưởng thụ và cùng chung vui với mọi người trong ngày hội. Thời gian cúng có thể kéo dài từ 3 đến 4 ngày, tùy thuộc và số lượng con nuôi đến với "Then" nhiều hay ít.
Phần lễ

Mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, không có yếu tố mê tín dị đoan, mang tính cộng đồng cao, vun đắp tình đoàn kết. Với lối hát Then truyền thống, người hát chính trong lễ Then là các cụ già có uy tín trong các bản. Qua lời hát, ông Then cầu cúng cho dân làng trong bản, trong mường sang một năm mới có nhiều điều tốt đẹp, cho con người luôn khỏe mạnh, no ấm, cầu cho mưa thuận gió hòa, cho mùa màng tươi tốt và cùng với đó là lễ tạ ơn của con cái đối với cha mẹ. Cầu phúc lộc cho gia đình và con cháu, là dịp để con cháu tạ ơn thầy trong dịp đầu năm mới.
Phần hội

Với những trò chơi và lời ca hát Then, điệu múa:
Trò mưa đá (là trò chơi ông Then xin trời cho mưa xuống để cho mùa màng tươi tốt)
Đánh cầu lông gà
Trò cày bừa
Hái nấm
Kéo co
Đẩy gậy
Ném Té Má Lẹ
Ném còn
Múa khăn
Múa tăng bu tăng bẳng
Múa vòng xòe
Gội đầu
Té nước
Theo hầu là các nàng sao (Báo sao) có trách nhiệm múa hát, chào hỏi, chúc rượu các thần linh, thổ địa trên đường lên trời. Các nàng sao phải là những thiếu nữ Thái xinh đẹp, múa hay, hát giỏi. Tạo ra không khí vui tươi phấn khởi, cuốn hút dân làng đến tham gia. Bên cạnh đó, lễ hội còn là dịp để trai gái trong bản, trong mường gặp gỡ và thể hiện mình qua những câu hát, điệu múa. Và sau lễ hội, nhiều đôi đã nên vợ, nên chồng.
Kibō

Phòng thí nghiệm KIBO
Kibō (Hy vọng) là tên một phòng thí nghiệm của Nhật Bản và là một thành phần của trạm không gian quốc tế ISS. Tên đầy đủ của phòng thí nghiệm này là Module thí nghiệm Nhật Bản (Japanese Experiment Module JEM).
Các bộ phận

KIBO là một hệ thống phức tạp có thể thực hiện nhiều chức năng khác nhau. Một cách tổng quát, các bộ phận của KIBO gồm có: Module điều áp (Pressurized Module PM), tiện ích bên ngoài (Exposed Facility EF), Module hậu cần thực nghiệm - phần điều áp (Experiment Logistics Module - Pressurized Section ELM-PS), Module hậu cần thực nghiệm - phần bên ngoài (Experiment Logistics Module - Exposed Section ELM-ES) và một hệ thống tay máy điều khiển từ xa (Japanese Experiment Module Remote Manipulator System JEMRMS)
Các bộ phận > PM

PM có kích cỡ tương tự như một xe du lịch cỡ lớn, là module điều áp lớn nhất trên ISS. Nó có thể chứa được tối đa 23 giá (rack). PM được ghép vào mạn trái của module Harmony. Nó có một CBM (Common Berthing Mechanism - Cơ cấu ghép nối chung) chủ động ở phía trên làm chỗ để ghép ELM-PS, một cơ cấu ghép nối để nối với EF. Nó cũng có một nút không khí (airlock) để vận chuyển giữa bên trong PM và EF bên ngoài.
Các bộ phận > EF

EF cung cấp một cơ sở đa chức năng trong đó các trọng tải thí nghiệm và hệ thống có thể được triển khai và hoạt động trong môi trường chân không của không gian. Các trọng tải được gắn lên EF nhờ vào hệ thống JEMRMS. EF được gắn với PM và có một chỗ để ghép với ELM-ES.
Các bộ phận > ELM-PS

Được gắn vào PM. Nó đóng vai trò như là gian tích trữ điều áp cho KIBO. Các dụng cụ bảo trì, mẫu thí nghiệm và các món đồ dự trữ khác đều được chứa bên trong bộ phận này. Nó có thể tích bé hơn so với PM và có thể chứa được 8 giá.
Các bộ phận > ELM-EF

Được gắn vào bên ngoài EF, ELM-ES cung cấp không gian tích trữ cho các trọng tải và vật mẫu thí nghiệm của EF. ELM-ES có thể chứa tối đa 3 trọng tải thí nghiệm.
Các bộ phận > JEMRMS

Đây là một hệ thống cánh tay robot được thiết kế để hỗ trợ và thực hiện các thao tác thí nghiệm cũng như các công việc bảo trì cho phần tiện ích bên ngoài (EF) của KIBO. Nó bao gồm 2 cánh tay, một cánh tay chính dài 10 m dùng để mang các đồ vật lớn và một cánh tay nhỏ dài 2 m dùng cho các đồ vật nhỏ và cần thao tác chính xác hơn. Cả hai cánh tay đều có 6 khớp nối độc lập tạo ra sự vận động rất uyển chuyển, giống như cánh tay người. Cả hai cánh tay này đều có trang bị camera giúp các phi hành gia dễ dàng hơn khi điều khiển cánh tay từ bên trong trạm. Trạm điều khiển của hệ thống này gọi là bảng điều khiển JEMRMS là một giá riêng bên trong PM của KIBO. Các cánh tay robot này giúp các phi hành gia vận chuyển các đồ vật bên ngoài giữa EF và ELM-ES.
Lắp ghép vào trạm ISS

Do khối lượng và kích thước quá lớn, toàn bộ phòng thí nghiệm KIBO không thể được phóng lên trong một sứ mệnh tàu con thoi mà phải qua ba sứ mệnh con thoi khác nhau. Phần đầu tiên của phòng thí nghiệm được đưa lên quỹ đạo là ELM-PS trong sứ mệnh xây dựng trạm 1J/A hay STS-123 của tàu Endeavour vào tháng 3 năm 2008. Nó được ghép vào một vị trí tạm thời ở phía trên module Harmony. Module điều áp chính PM và hệ thống cánh tay robot JEMRMS được mang lên trạm vào tháng 6 năm 2008 trong sứ mệnh 1J STS-124 của tàu con thoi Discovery. Trong sứ mệnh này, PM được ghép vào phía bên trái của Harmony với JEMRMS được gắn vào phía bên ngoài của PM. Cũng trong sứ mệnh này ELM-PS được chuyển từ vị trí tạm thời ở phía trên Harmony tới vị trí chính thức ở phía trên PM. Các bộ phận còn lại của phòng thí nghiệm là EF và ELM-ES sẽ được đưa lên trạm trong sứ mệnh xây dựng trạm 2J/A STS-127 của tàu con thoi Endeavour dự kiến sẽ diễn ra vào tháng 6 năm 2009.
Trung tâm điều khiển sứ mệnh KIBO

Hoạt động của KIBO được giám sát và điều khiển từ trung tâm xúc tiến và tích hợp trạm không gian (Space Station Integration and Promotion Center) thuộc trung tâm không gian Tsukuba của JAXA tại Tsukuba, Nhật Bản và trung tâm điều khiển sứ mệnh thuộc trung tâm không gian Johnson của NASA ở Houston, Hoa Kỳ. Một đội điều khiển bay của JAXA gồm các nhân viên chỉ huy chuyến bay và 50 nhân viên điều khiển bay sẽ đảm trách 10 lĩnh vực kỹ thuật khác nhau giúp KIBO hoạt động ổn định.





KIBO trên ISS
Trung tâm không gian Tsukuba
Mountain Dew

| --- | --- |


Phân loại: Nước ngọt có ga Citrus
Hãng sản xuất: PepsiCo
Quốc gia xuất xứ: Hoa Kỳ
Ra mắt: 1940; 84 năm trước (1940)
Sản phẩm liên quan:  Mello Yello  Sun Drop  Surge 
Trang mạng: mountaindew.com
Mountain Dew, cách điệu là Mtn Dew, là một nhãn hiệu nước ngọt có ga do PepsiCo sản xuất và sở hữu. Công thức ban đầu được phát minh vào năm 1940 bởi những người đóng chai nước giải khát tại Tennessee là Barney và Ally Hartman. Một công thức sửa đổi được tạo ra bởi Bill Bridgforth vào năm 1958. Bản quyền công thức này là của Tip Corporation của Marion, Virginia. William H. "Bill" Jones của Tip Corporation đã hoàn thiện thêm công thức này, tung ra phiên bản Mountain Dew vào năm 1961. Vào tháng 8 năm 1964, thương hiệu Mountain Dew và quyền sản xuất đã được công ty Pepsi-Cola mua lại từ Tip và việc phân phối được mở rộng trên khắp Hoa Kỳ và Canada.
Hương vị

Mountain Dew có nhiều hương vị tùy thuộc vào từng vùng phân phối trên thế giới:
Diet: ăn kiêng không đường.
Code Red: anh đào.
Voltage: màu xanh dương với hương dâu rừng và nhân sâm.
Baja Blast: chanh ta và dứa (chỉ bán tại Taco Bell).
White Out: cam chanh và bưởi với màu trắng đục.
Kính hiển vi lực nguyên tử

Sơ đồ giải thích cơ chế làm việc của kính hiển vi lực nguyên tử
Sự biến đổi của lực tương tác giữa mũi dò và bề mặt mẫu theo khoảng cách.
Ảnh chụp hiển vi điện tử quét đầu dò của AFM sau khi sử dụng.
Kính hiển vi lực nguyên tử hay kính hiển vi nguyên tử lực (tiếng Anh: Atomic force microscope, viết tắt là AFM) là một thiết bị quan sát cấu trúc vi mô bề mặt của vật rắn dựa trên nguyên tắc xác định lực tương tác nguyên tử giữa một đầu mũi dò nhọn với bề mặt của mẫu, có thể quan sát ở độ phân giải nanômét, được sáng chế bởi Gerd Binnig, Calvin Quate và Christoph Gerber vào năm 1986. AFM thuộc nhóm kính hiển vi quét đầu dò hoạt động trên nguyên tắc quét đầu dò trên bề mặt.
Nguyên lý của AFM

Bộ phận chính của AFM là một mũi nhọn được gắn trên một thanh rung (cantilever). Mũi nhọn thường được làm bằng Si hoặc SiN và kích thước của đầu mũi nhọn là một nguyên tử. Khi mũi nhọn quét gần bề mặt mẫu vật, sẽ xuất hiện lực Van der Waals giữa các nguyên tử tại bề mặt mẫu và nguyên tử tại đầu mũi nhọn (lực nguyên tử) làm rung thanh cantilever. Lực này phụ thuộc vào khoảng cách giữa đầu mũi dò và bề mặt của mẫu. Dao động của thanh rung do lực tương tác được ghi lại nhờ một tia laser chiếu qua bề mặt của thanh rung, dao động của thanh rung làm thay đổi góc lệch của tia lase và được detector ghi lại. Việc ghi lại lực tương tác trong quá trình thanh rung quét trên bề mặt sẽ cho hình ảnh cấu trúc bề mặt của mẫu vật.
Trên thực tế, tùy vào chế độ và loại đầu dò mà có thể tạo ra các lực khác nhau và hình ảnh cấu trúc khác nhau. Ví dụ như lực Van der Waals cho hình ảnh hình thái học bề mặt, lực điện từ có thể cho cấu trúc điện từ (kính hiển vi lực từ), hay lực Casmir, lực liên kết hóa học, và dẫn đến việc có thể ghi lại nhiều thông tin khác nhau trên bề mặt mẫu.
Các chế độ ghi ảnh

AFM có thể hoạt động ở nhiều chế độ khác nhau, nhưng có thể chia thành các nhóm chế độ : Chế độ tĩnh (Contact mode), chế độ động (Non-contact mode) hoặc chế độ đánh dấu (Tapping mode)
Các chế độ ghi ảnh > Chế độ tiếp xúc (chế độ tĩnh)

Chế độ contact là chế độ mà khoảng cách giữa đầu mũi dò và bề mặt mẫu được giữ không đổi trong quá trình quét, và tín hiệu phản hồi từ tia laser sẽ là tín hiệu tĩnh. Ở khoảng cách này, lực hút sẽ trở nên mạnh và cantilever bị kéo lại rất gần bề mặt (gần như tiếp xúc). Tuy nhiên, bộ điều khiển phản hồi sẽ điều chỉnh để khoảng cách giữa mũi và bề mặt là không đổi trong suốt quá trình quét.
Các chế độ ghi ảnh > Chế độ không tiếp xúc (chế độ động)

Chế độ động (hay chế độ không tiếp xúc) là chế độ mà cantilever bị kích thích bởi ngoại lực, dao động với tần số gần với tần số dao động riêng của nó. Tần số, biên độ và pha của dao động sẽ bị ảnh hưởng bởi tương tác giữa mẫu và mũi dò, do đó sẽ có thêm nhiều thông tin về mẫu được biến điệu trong tín hiệu. Chế độ không tiếp xúc là kỹ thuật tạo ảnh độ phân giải cao đầu tiên được thực hiện trên AFM trong môi trường chân không cao.
Các chế độ ghi ảnh > Tapping mode

Tapping mode thực chất là một cải tiến của chế độ động không tiếp xúc. Trong chế độ này, cantilever được rung trực tiếp bằng bộ dao động áp điện gắn trên cantilever với biên độ lớn tới 100-200 nm, và tần số rất gần với tần số dao động riêng.
Phân tích phổ AFM

Vì AFM hoạt động dựa trên việc đo lực tác dụng nên nó có một chế độ phân tích phổ, gọi là phổ lực AFM (force spectrocopy), là phổ phân bố lực theo khoảng cách : lực Van der Waals, lực Casmir, lực liên kết nguyên tử... với thời gian hồi đáp nhanh cỡ ps (10−12 giây), độ chính xác tới pN (10−12 Newton) và độ phân giải về khoảng cách có thể tới 0,1 nm. Các phổ này có thể cung cấp nhiều thông tin về cấu trúc nguyên tử của bề mặt cũng như các liên kết hóa học .
Lịch sử, ưu điểm và nhược điểm của AFM

AFM lần đầu tiên được phát triển vào năm 1985 để khắc phục nhược điểm của STM chỉ có thể thực hiện được trên mẫu dẫn điện, bởi G. Binnig, C. F. Quate và Ch. Gerber , và đến năm 1987, T. Albrecht đã lần đầu tiên phát triển AFM đạt độ phân giải cấp độ nguyên tử , cũng trong năm đó MFM được phát triển từ AFM. Năm 1988, AFM chính thức được thương mại hóa bởi Park Scientific (Stanford, Mỹ).
Lịch sử, ưu điểm và nhược điểm của AFM > Ưu điểm của AFM

AFM khắc phục nhược điểm của STM, có thể chụp ảnh bề mặt của tất cả các loại mẫu kể cả mẫu không dẫn điện.
AFM không đòi hỏi môi trường chân không cao, có thể hoạt động ngay trong môi trường bình thường.
AFM cũng có thể tiến hành các thao tác di chuyển và xây dựng ở cấp độ từng nguyên tử, một tính năng mạnh cho công nghệ nano. Đồng thời AFM cũng hoạt động mà không đòi hỏi sự phá hủy hay có dòng điện nên còn rất hữu ích cho các tiêu bản sinh học ,.
Lịch sử, ưu điểm và nhược điểm của AFM > Nhược điểm của AFM

AFM quét ảnh trên một diện tích hẹp (tối đa đến 150 micromet).
Tốc độ ghi ảnh chậm do hoạt động ở chế độ quét.
Chất lượng ảnh bị ảnh hưởng bởi quá trình trễ của bộ quét áp điện.
Đầu dò rung trên bề mặt nên kém an toàn, đồng thời đòi hỏi mẫu có bề mặt sạch và sự chống rung.
Ảnh chụp AFM bề mặt một tấm thủy tinh.
Ảnh chụp chiếc AFM đầu tiên lưu giữ tại bảo tàng khoa học Luân Đôn.
Lasioglossum articulare

| Lasioglossum articulare> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Halictidae
Phân họ (subfamilia): Halictinae
Tông (tribus): Halictini
Chi (genus): Lasioglossum
Loài (species): L. articulare
Danh pháp hai phần
Lasioglossum articulare (Pérez, 1895) 
Lasioglossum articulare là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Pérez mô tả khoa học năm 1895.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Lasioglossum bardum

| Lasioglossum bardum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Halictidae
Phân họ (subfamilia): Halictinae
Tông (tribus): Halictini
Chi (genus): Lasioglossum
Loài (species): L. bardum
Danh pháp hai phần
Lasioglossum bardum Cresson, 1872 
Lasioglossum bardum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cresson mô tả khoa học năm 1872.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Laphria rufitibia

| Laphria rufitibia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Phân bộ (subordo): Brachycera
Phân thứ bộ (infraordo): Asilomorpha
Liên họ (superfamilia): Asiloidea
Họ (familia): Asilidae
Chi (genus): Laphria
Loài (species): L. rufitibia
Danh pháp hai phần
Laphria rufitibia Oldroyd, 1960 
Laphria rufitibia là một loài ruồi trong họ Asilidae. Laphria rufitibia được Oldroyd miêu tả năm 1960. Loài này phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Chú thích

↑  “Species of Asilidae”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2012.
Người Jino

Ethnic groupBản mẫu:SHORTDESC:Ethnic group
| --- | --- |
Điệu múa của người Cơ Nặc
Khu vực có số dân đáng kể
Trung Quốc: Vân Nam
Ngôn ngữ
tiếng Cơ Nặc
Tôn giáo
Vật linh, Phật giáo
Sắc tộc có liên quan
Di, Thái, Khương 
Người Jino (giản thể: 基诺族; phồn thể: 基諾族; bính âm: Jīnuò zú, Hán việt:Cơ Nặc tộc); tên tự gọi: tɕyno hay kyno là một nhóm sắc tộc sử dụng ngôn ngữ thuộc ngữ tộc Tạng-Miến. Họ được CHND Trung Hoa chính thức công nhận như là một dân tộc trong số 56 dân tộc tại Trung Quốc. Dân tộc này chủ yếu sinh sống tại châu tự trị Tây Song Bản Nạp của tỉnh Vân Nam.
Phân bố dân cư

Bảng dưới đây liệt kê sự phân bố dân cư của người Cơ Nặc ở cấp huyện, theo số liệu của điều tra dân số Trung Quốc năm 2000.
| Huyện, thị, quận | Châu, địa cấp thị | Tỉnh | Dân số | Phần trăm (%) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Cảnh Hồng (景洪) | Tây Song Bản Nạp | Vân Nam | 19.250 | 92,11 |
| Mãnh Lạp (勐腊/勐臘) | Tây Song Bản Nạp | Vân Nam | 897 | 4,29 |
| Quan Độ (官渡) | Côn Minh | Vân Nam | 119 | 0,57 |
| Tư Mao (思茅) | Phổ Nhị | Vân Nam | 82 | 0,39 |
| Mãnh Hải (勐海/勐海) | Tây Song Bản Nạp | Vân Nam | 52 | 0,25 |
| Ngũ Hoa (五华/五華) | Côn Minh | Vân Nam | 47 | 0,23 |
| Tây Sơn (西山) | Côn Minh | Vân Nam | 47 | 0,23 |
| Ninh Nhị (宁洱/寧洱) | Phổ Nhị | Vân Nam | 26 | 0,12 |
| Trấn Khang (镇康/鎮康) | Lâm Thương | Vân Nam | 23 | 0,11 |
| Khác |  |  | 356 | 1,7 |
Ngôn ngữ

| tiếng Cơ Nặc |
| --- | --- |
[ʨyno], [kino]
Khu vực: Miền nam Vân Nam (Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa)
Tổng số người nói: 14.000
Phân loại: Hán-TạngTạng-MiếnNgữ quần Miến-DiNgữ chi Ditiếng Cơ Nặc
Mã ngôn ngữ
ISO 639-2: sit
ISO 639-3: cả hai: jiu – Du Lạc Cơ Nặc jiy – Bổ Viễn Cơ Nặc
Tiếng Cơ Nặc thuộc nhánh Lô Lô (Di) của ngữ tộc Tạng-Miến. Theo SIL International, hai phương ngữ Cơ Nặc là Du Lạc (13.000 người dùng) và Bổ Viễn (1.000 người dùng) không phải là dễ hiểu tương hỗ đối với nhau. Ngôn ngữ này không có chữ viết chính thức. Phần lớn người Cơ Nặc cũng nói bằng một trong các ngôn ngữ Thái và/hoặc tiếng Trung.
Laphystia martini

| Laphystia martini> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Phân bộ (subordo): Brachycera
Phân thứ bộ (infraordo): Asilomorpha
Liên họ (superfamilia): Asiloidea
Họ (familia): Asilidae
Chi (genus): Laphystia
Loài (species): L. martini
Danh pháp hai phần
Laphystia martini Wilcox, 1960 
Laphystia martini là một loài ruồi trong họ Asilidae. Laphystia martini được Wilcox miêu tả năm 1960. Loài này phân bố ở vùng Tân Bắc giới.
Chú thích

↑  “Species of Asilidae”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2012.
Lương Tán

| Lương Tán |
| --- | --- |

Thông tin cá nhân
Sinh: 
Ngày sinh: 1825
Nơi sinh: Hợp Sơn
 
Mất: 
Ngày mất: 1901
Nơi mất: Hạc Sơn
 
Giới tính: nam
Gia quyến: 
Hậu duệ: Lương Bích
 
Học vấn: 
Thầy giáo: Leung Yee-tai, Wong Wah-bo
 
Nghề nghiệp: vận động viên
Quốc tịch: nhà Thanh
x • t • 
Lương Tán sinh năm Đạo Quang thứ 6 (chữ Hán: 梁贊; 1826-1901), là một danh gia võ thuật Vịnh Xuân quyền cuối đời Thanh (Trung Quốc). Dân gian bấy giờ đặt cho ông biệt danh Vịnh Xuân quyền vương (詠春拳王) và Phật Sơn Tán tiên sinh (佛山贊先生)
Thân thế và võ nghiệp

Nguyên tên lúc sinh của ông là Lương Đức Vinh (梁德榮), người Cổ Lao, Hạc Sơn, Quảng Đông. Thân phụ ông hành nghề Đông y tại Phật Sơn, mở y quán và tiệm thuốc Tán Sanh Đường ở phố Khoái Tử. Lúc nhỏ Lương Tán rất thông minh, được các thầy dạy khen ngợi sẽ phát triển tốt nếu đi theo con đường khoa cử, nhưng thân phụ ông không đồng ý mà bắt ông theo nghề y của gia đình.
Năm 18 tuổi, Lương Tán theo hội Hồng Thuyền, học quyền thuật Nam Thiếu Lâm từ Lương Nhị Đệ. Sau nhờ Lương Nhị Đệ giới thiệu, Lương Tán chuyển sang học võ thuật với Hoàng Hoa Bảo. Hoàng Hoa Bảo vốn cũng là người Cổ Lao, là đồng hương với Lương Tán. Theo tài liệu của dòng Pan Nam Vĩnh Xuân, Lương Tán theo học võ công của Hoàng Hoa Bảo trước sau đó mới học từ Lương Nhị Đệ sau khi Hoàng Hoa Bảo quay lại đoàn Hông Thuyền. Còn theo tài liệu của Diệp Vấn, thì Lương Tán cũng có trao đổi côn pháp với Phùng Tiểu Thanh tại một tiệm trà trong vùng.
Khoảng từ 1870 đến 1890, Lương Tán kế thừa gia nghiệp sau khi phụ thân ông qua đời. Do nghề nghiệp y sinh nên ông còn được dân làng gọi là Tán tiên sinh (贊先生). Mặc dù vậy, việc điều hành ở y quán (đồng thời cũng là võ quán) chủ yếu do Đại sư huynh Lý Hoa (biệt danh Mộc Nhân Hoa) xử lý, ông tập trung vào việc quản lý Tán Sanh Đường và thu nhận đệ tử, đồng thời căn cứ vào sở học võ công, chỉnh lý cải tiến Vịnh Xuân quyền, từ đó nổi danh Quyền vương. Năm 1888, ông thu nhận đệ tử Trần Hoa Thuận (bấy giờ đã 39 tuổi). Tuy nhiên, việc truyền thụ võ công chủ yếu do sư huynh Lý Hoa phụ trách, vì thời kỳ này Lương Tán thường xuyên về cư trú tại quê hương Cổ Lao. Tương truyền, tại quê nhà, ông cũng truyền thụ Vịnh Xuân quyền cho trẻ nhỏ trong làng, từ đó hình thành dòng Vịnh Xuân Cổ Lao.
Sau khi Lý Hoa qua đời năm 1889, các con của Lương Tán bấy giờ cũng đã rời Phật Sơn, không thể kế nghiệp. Lương Tán vì vậy cũng chuyển nhượng Tán Sanh Đường cho người khác, đổi tên thành Hạnh Tế Đường. Y quán được giao lại cho Trần Hoa Thuận. Năm 1890, ông trở về ở hẳn tại Cổ Lao, nhưng vẫn thường trở lại Phật Sơn để tiếp tục truyền thụ cho Trần Hoa Thuận cho đến khi qua đời.
Đại chúng

Dù được dân gian xưng tụng là Vịnh Xuân quyền vương, Lương Tán chỉ thực sự nổi tiếng do sự phát triển mạnh mẽ của dòng phim võ hiệp. Hầu hết đều khai thác vào những chi tiết giai thoại trong cuộc đời ông lưu truyền trong dân gian hoặc trong các truyện võ hiệp truyền kỳ. Những truyện về Lương Tán thường có nhiều dị biệt. Trong một số truyện thì ông có một người con nhưng chết vì tai nạn khi còn trẻ. Trong đa số các phiên bản khác thì ông có hai người con, Lương Bích và Lương Xuân. Còn trong một số truyện khác thì ông có tới ba con hoặc là năm con. Việc hấp thụ Vĩnh Xuân quyền của những người con này cũng tùy thuộc vào từng truyện, cái thì cho rằng họ họ được rất ít, cái thì kể là họ đạt được trình độ khá cao về quyền thuật.
Lepthyphantes noronhensis

| Lepthyphantes noronhensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Linyphiidae
Chi (genus): Lepthyphantes
Loài (species): L. noronhensis
Danh pháp hai phần
Lepthyphantes noronhensis Rodrigues, Brescovit & Freitas, 2008 
Lepthyphantes noronhensis là một loài nhện trong họ Linyphiidae.
Loài này thuộc chi Lepthyphantes. Lepthyphantes noronhensis được miêu tả năm 2008 bởi Rodrigues, Antonio D. Brescovit & Freitas.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Uzerche

| --- | --- |
 Uzerche


Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Nouvelle-Aquitaine
Tỉnh: Corrèze
Quận: Tulle
Tổng: Uzerche
Thống kê
Độ cao: 333 m (1.093 ft) bình quân
INSEE/Mã bưu chính: 19276/ 19140

Uzerche là một xã trong vùng Nouvelle-Aquitaine, thuộc tỉnh Corrèze, quận Tulle, tổng Uzerche. Tọa độ địa lý của xã là 45° 25' vĩ độ bắc, 01° 34' kinh độ đông. Uzerche nằm trên độ cao trung bình là 333 mét trên mực nước biển. Xã có diện tích 23,84 km², dân số vào thời điểm 1999 là 3.062 người; mật độ dân số là 129 người/km².