Trận Appomattox Court House
Trận đánh > Đầu hàng

Trong bộ quân phục không tì vết, Lee chờ đợi Grant đến. Tướng Grant, vừa qua khỏi cơn nhức đầu sau khi nhận thư của Lee trước đó, đến nơi hẹn trong bộ quân phục lấm bùn đất—một chiếc áo sơ mi vải flannel của chính phủ cấp cùng với chiếc quần dài và đôi giày đầy bùn đất, không mang vũ khí cá nhân, và chỉ có duy nhất các cầu vai là để lộ ra cấp bậc của ông. Đây là lần đầu tiên hai người đàn ông này mặt đối mặt nhau trong gần 2 thập niên. Bỗng dưng cảm thấy buồn, tướng Grant nhận thấy khó đi vào trọng điểm của cuộc họp mặt, thay vào đó hai vị tướng quân có cuộc nói chuyện ngắn ngủi về lần giáp mặt nhau duy nhất trước đây trong thời Chiến tranh Hoa Kỳ-Mexico. Lee đưa câu chuyện trở lại với vấn đề hiện tại, và Grant nêu ra các điều kiện tương tự như ông đã đưa ra trước đây:
Theo nội dung lá thư của tôi gởi cho ông ngày 8 tháng này, tôi đề nghị nhận sự đầu hàng của Binh đoàn Bắc Virginia với các điều kiện sau, nghĩa là: Danh sách tất cả các sĩ quan và binh sĩ được lập thành hai bản. Một bản giao cho một vị sĩ quan do tôi chỉ định, bản kia giao cho một sĩ quan hay các sĩ quan như thế mà ông có thể chỉ định. Các sĩ quan phải đưa ra lời hứa danh dự cá nhân mình là sẽ không cầm vũ khí chống lại Chính phủ Hoa Kỳ cho đến khi được bàn giao hợp lý, và mỗi tư lệnh đại đội hay trung đoàn ký một văn bản như lời hứa danh dự thay mặt các binh sĩ dưới quyền của mình. Các vũ khí, pháo binh và tài sản công phải sắp xếp và để thành đống, rồi giao nộp cho sĩ quan mà tôi bổ nhiệm có trách nhiệm thu nhận chúng. Điều này không bao gồm các vũ khí cá nhân của các sĩ quan, cũng không bao gồm ngựa và hành trang cá nhân của họ. Xong xuôi, mỗi sĩ quan và binh sĩ được phép quay trở về nhà của mình, không bị các giới chức chính phủ Hoa Kỳ quấy nhiễu miễn sao họ tuân thủ đúng lời hứa danh dự của mình và luật pháp có hiệu lực tại nơi mà họ cư trú.
Các điều kiện này rất rộng rãi đúng như những gì Lee có thể hy vọng được; binh sĩ của ông sẽ không bị giam giữ hay bị truy tố vì tội phản quốc. Ngoài các điều kiện này, Grant cũng cho phép các binh sĩ bại trận mang ngựa và lừa của họ về nhà để giúp trồng trọt vào mùa xuân và cung cấp cho Lee một nguồn tiếp tế lương thực cho binh đoàn đang đói của mình; Lee nói việc này sẽ có một hiệu quả rất hài lòng cho binh sĩ của ông và giúp ích rất nhiều trong việc hòa giải quốc gia. Các điều kiện đầu hàng được ghi chép vào trong một tài liệu được hoàn tất vào khoảng 4 giờ chiều ngày 9 tháng 4. Khi Lee rời căn nhà và cưỡi ngựa đi thì binh sĩ của Grant bắt đầu hò reo vui mừng nhưng Grant ra lệnh ngưng ngay lập tức. Ông nói "Những người miền Nam bây giờ là nhân dân của chúng ta, và chúng ta không muốn đắc chí trên sự suy sụp của họ." Custer và các sĩ quan miền Bắc khác đã mua của McLean các đồ dùng trong căn phòng nơi Lee và Grant gặp mặt để làm đồ kỷ niệm, khiến cho nó chẳng còn lại đồ đạc gì. Grant ngay sau đó đã đi thăm quân đội Liên minh miền Nam, rồi ông và Lee ngồi trên hiên nhà McLean và gặp nhiều người khác đến thăm như Longstreet và George Pickett, trước khi hai người quay trở lại thủ đô của mình.
Ngày 10 tháng 4, Lee đọc diễn văn từ biệt binh đoàn của mình. Cùng ngày một ủy ban gồm 6 người tập họp lại để thảo luận về một buổi lễ đầu hàng chính thức, mặc dù không vị sĩ quan Liên minh miền Nam nào muốn tham dự một sự kiện như thế. Chuẩn tướng Joshua L. Chamberlain là sĩ quan của Liên bang miền Bắc được chọn lựa để chỉ đạo buổi lễ, và sau này ông có thuật lại những gì đã chứng kiến vào ngày 12 tháng 4 năm 1865. Ông đã viết một đoạn cống hiến cảm động như sau:
Ý nghĩa quan trọng của sự kiện này đã gây ấn tượng sâu sắc đến tôi. Tôi quyết định ghi dấu nó bằng một số kỷ niệm đã được thừa nhận, mà có thể nó không có gì khác hơn một cái chào kiểu nhà binh. Rất hiểu trọng trách được đảm nhận và những chỉ trích sau đó, như kết quả đã chứng minh, ít nhất là không có gì trong số chúng có thể làm lay động tôi. Hành động này có thể được biện hộ, khi cần thiết, bằng lý lẽ cho rằng một cái chào như thế không phải là để dành cho cái chính nghĩa mà theo đó lá cờ của Liên minh miền Nam được giương cao, mà là dành cho sự hạ xuống của lá cờ này trước lá cờ của Liên bang. Tuy nhiên, lý do chính của tôi không phải là để tìm kiếm uy quyền cũng không phải là đòi hỏi sự tha thứ. Phía trước chúng tôi, trong sự bẽ bàng tràn khắp, hiện thân của nhân loại đang đứng đó: những con người mà cả cực khổ hay đau đớn, cả sự thật về cái chết, cả tai họa, cả sự tuyệt vọng cũng không thể lay chuyển quyết tâm của họ; giờ đứng trước mặt chúng tôi, gầy yếu, kiệt sức và đói khát, nhưng đứng thẳng người và mắt nhìn thẳng vào mắt của chúng tôi, làm sống dậy những kỉ niệm đã kết nối chúng tôi lại với nhau như không có một liên kết nào khác;—phải chăng nhân loại đó được chào mừng trở lại Liên bang là quá thử thách và chắc chắn? Các chỉ thị đã được đưa ra; và khi chỉ huy của mỗi sư đoàn đến đối diện với nhóm chúng tôi, thì kèn binh thổi vang lên báo hiệu và ngay lập tức toàn thể đội ngũ chúng tôi từ phải sang trái, lần lượt từ trung đoàn này đến trung đoàn kia, chào theo cách nhà binh, từ kiểu chào "bồng súng" đến kiểu "bồng gươm" cũ—một buổi chào hành binh. Gordon đi đầu đoàn quân, cưỡi ngựa với tinh thần nặng trĩu và mặt cúi xuống, nghe thấy tiếng vũ khí di chuyển, liền nhìn lên, và hiểu ý, xoay một vòng rộng, rồi để người và ngựa trong tư thế đứng thẳng, với cái chào rạp xuống khi ông hạ mũi kiếm xuống mũi giày; rồi quay về hướng đoàn quân của mình, ra lệnh cho lần lượt từng lữ đoàn của mình đi qua chúng tôi với cùng tư thế tập bắn súng—sự kính trọng đối lại sự kính trọng. Về phần chúng tôi, không có một tiếng kèn trumpet, không một tiếng trống; không một tiếng reo hò, không lời nói, không lời thầm thì vinh quang tự đắc nào, cũng không có sự di chuyển mất trật tự nào trong số những người đứng trong hàng ngũ, mà là một sự yên lặng đáng kinh ngạc, và sự nín thở, như thể một đoàn người chết đang đi ngang qua!
Ngày hôm đó, 27.805 binh sĩ miền Nam đã đi qua và xếp đống vũ khí của mình.