stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Bão số 13 năm 2013

Bài này viết về bão số 13 (tại Việt Nam) năm 2013. Đối với cơn bão khác có cùng tên, xem Bão số 13.
Bài này viết về áp thấp nhiệt đới Wilma năm 2013. Đối với cơn bão khác có cùng tên, xem Bão Wilma.
| Áp thấp nhiệt đới (Thang JMA) |
| --- | --- |
Bão nhiệt đới (SSHWS/JTWC)
Áp thấp nhiệt đới Wilma đổ bộ Philippines ngày 4 tháng 11 năm 2013
Hình thành: 1 tháng 11 năm 2013
Tan: 21 tháng 11 năm 2013


 
Sức gió mạnh nhất: Duy trì liên tục trong 10 phút: 55 km/h (35 mph) Duy trì liên tục trong 3 phút: 45 km/h (30 mph)  Duy trì liên tục trong 1 phút: 65 km/h (40 mph)
Áp suất thấp nhất: 1003 mbar (hPa); 29.62 inHg


 
Số người chết: 16 chết
Thiệt hại: $1.5 triệu (USD 2013)
Vùng ảnh hưởng: Palau, Philippines, Việt Nam, Campuchia, Thái Lan, Burma, Sri Lanka, Ấn Độ, Yemen

Một phần của Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 2013 và Mùa bão Bắc Ấn Độ Dương 2013
 
Bão số 13 năm 2013 (theo cách gọi của Việt Nam), được biết đến ở Philippines với cái tên Áp thấp nhiệt đới Wilma, số hiệu JTWC là 30W, là một cơn bão nhiệt đới yếu nhưng tồn tại lâu ngày, đi từ ngoài khơi quần đảo Palau đến gần khu vực Yemen. Hình thành ở phía đông của Palau vào ngày 1, áp thấp nhiệt đới đi qua Philippines vào ngày 4 và đi vào Biển Đông vào ngày hôm sau. Áp thấp này không gia tăng cường độ và đổ bộ vào khu vực Nam Trung Bộ và Nam Bộ của Việt Nam vào ngày mùng 6 và tới Vịnh Thái Lan vào ngày 07 tháng 11.
Ngày 08 tháng 11, áp thấp đi qua bán đảo Mã Lai vào vịnh Bengal. Là một vùng áp suất thấp, sau đó nó đã gia tăng cường độ vào ngày 13. Nó đổ bộ vào miền Nam Ấn Độ vào ngày 16, trước khi nó suy yếu thành một vùng áp thấp, và sau đó đi vào biển Ả Rập vào ngày hôm sau.
Cơn bão này được công nhận là xoáy thuận nhiệt đới có đường đi dài nhất thế giới và tồn tại lâu nhất năm 2013. Bão làm 16 người chết tại Ấn Độ. Ở Việt Nam, do nhiều tờ báo lớn, các công điện phòng chống của các tỉnh phía Nam, các trang web uy tín đã dùng từ Bão số 13 cho cơn áp thấp này, nên ngày 9 tháng 11 năm 2013, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn nước này quyết định công nhận áp thấp này là bão và đặt số hiệu "Cơn bão số 13".
Ảnh hưởng > Philippines

Là một áp thấp nhiệt đới yếu, Wilma không gây tử vong ở Philippines, nhưng nó làm hư hỏng nhà cửa và mang lũ lụt. Tại Bohol, 83 ngôi nhà và một cây cầu gỗ đã bị hư hỏng, cũng như một số thị trấn bị ngập chìm trong nước. Áp thấp cũng gây ra lũ lụt ở Palawan, dẫn đến 146 gia đình ở đây phải đi sơ tán. Hai cây cầu bị sập do lũ lụt, và thêm hai cầu chính của tỉnh này không thể lưu thông được. Khi Wilma đổ bộ, 4355 hành khách đã bị mắc kẹt tại cảng biển Visayas, hơn nữa đã làm 352 hành khách đã bị mắc kẹt tại Manila. Ba ngày sau khi bão số 13 đổ bộ Philippines, cơn bão Haiyan (ở Philippines là bão Yolanda) đã đổ bộ vào khu vực đó và trở thành cơn bão khủng khiếp nhất trong lịch sử hiện đại của quốc đảo này.
Ảnh hưởng > Việt Nam

Bão số 13 đi vào đất liền các tỉnh Khánh Hòa - Bình Thuận, suy yếu luôn thành vùng thấp. Tuy nhiên trong tối ngày 06 tháng 11, bão số 13 vẫn gây gió mạnh cấp 5-7 cho các tỉnh từ Phú Yên đến Bình Thuận. Hoàn lưu sau bão kết hợp không khí lạnh đã gây ra một đợt mưa lớn cho các tỉnh Trung Trung Bộ, Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ. Mưa lớn do bão đã gây lũ khá lớn trên các sông từ Quảng Bình đến Khánh Hòa và Bắc Tây Nguyên, với lượng phổ biến từ 50–200 mm, có nơi lớn hơn như Khe Sanh (Quảng Trị) 516mm, A Lưới (Thừa Thiên Huế) 780mm, Khâm Đức (Quảng Nam) 525mm. Lũ trên các sông từ Quảng Bình đến Khánh Hoà và Bắc Tây Nguyên lên mức báo động 2, 3.
Mặc dù không gây ra thiệt hại đáng kể nào tại Việt Nam, nhưng nó cũng khiến cho hàng loạt trường học, các công sở ở Thành phố Hồ Chí Minh phải đóng cửa vào ngày 6 tháng 11 để đối phó với "cơn bão" này. Mưa lớn cũng đã gây ngập lụt nhiều quận, huyện ở Thành phố Hồ Chí Minh, khiến giao thông gần như tê liệt. Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiên tai, bão số 13 và mưa lớn sau bão đã gây thiệt hại khoảng 34 tỷ đồng (tương đương khoảng 1,5 triệu đô la Mỹ).
Ảnh hưởng > Ấn Độ

Cơn bão số 13 có số hiệu ở Ấn Độ là Áp thấp nhiệt đới yếu BOB 05, đã mang mưa lớn và làm 16 người chết ở Tamil Nadu. Hai người đã bị chết đuối do lũ lụt, và một người phụ nữ đã bị chết do một bức tường sụp đổ đè lên. Hàng trăm cây cối bị bật gốc, và nhiều đồn điền chuối bị hư hại ở Nagapattinam do gió mạnh. Những cơn mưa cũng mang lại nguồn nước dồi dào cho các hồ chứa trong tiểu bang đó để cung cấp nước uống cho người dân. Ở Sirkali, bão làm mất điện ở hầu hết các quận, huyện, và mái của một tòa nhà ở một ngôi trường đã bị gió mạnh thổi ra. Một khu chợ cá gần Tharangambadi cũng bị hư hại do gió mạnh. Hơn 10.000 ngư dân không dám ra biển do nước biển dâng và triều cường ở nhiều nơi.
Tranh cãi về số hiệu "Bão số 13"

Trong các văn bản phòng chống đã ban hành trước đó, các tờ báo lớn, trang web uy tín đã sử dụng từ "Bão số 13" để gọi cho cơn áp thấp này. Tuy nhiên, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Việt Nam không hề sử dụng tên gọi "Bão số 13" để gọi cho cơn áp thấp này cho đến bản tin cuối cùng. Thực tế, theo tài liệu chính thức của cơ quan này phát hành năm 2014 cũng không đánh số là cơn bão số 13 cho áp thấp này mà chỉ ký hiệu "áp thấp nhiệt đới tháng 11", còn cơn bão số 13 được đánh số cho siêu bão Haiyan ngay sau đó.
Tuy vậy, do các văn bản đã ban hành về áp thấp nhiệt đới này gọi nó là "bão số 13", ngày 9 tháng 11 năm 2013, ông Lê Thanh Hải, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Việt Nam đã chính thức thông báo Trung tâm này đã công nhận cơn áp thấp này là bão số 13 để tránh hiểu lầm và làm cho dễ thuộc, dễ nhớ, phân biệt với bão Haiyan ngay sau đó.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Đã có những tranh cãi nhỏ trong chuyện đánh số siêu bão Haiyan là 13 hay 14. Đợt áp thấp trước siêu bão Haiyan, trong các bản tin dự báo đều dự báo có khả năng thành bão số 13. Trên thực tế, khoảng cách từ áp thấp nhiệt đới này với mốc báo bão rất gần nhau. Trong các công điện văn bản trước đây, áp thấp nhiệt đới này đã được gọi là bão 13. Thế nên siêu bão Haiyan được đánh số 14 để không gây hiểu lầm, dễ nhớ. | ” |
— Ông Lê Thanh Hải
Và trong văn bản chính thức của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn ngày 13 tháng 11 năm 2013, áp thấp nhiệt đới này cũng được tính là một cơn bão, được đánh số hiệu "Cơn bão số 13". Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Việt Nam cũng đã sử dụng ký hiệu "Cơn bão số 14" cho siêu bão Haiyan.
Asarum nobilissimum

| Asarum nobilissimum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Magnoliidae
Bộ (ordo): Piperales
Họ (familia): Aristolochiaceae
Chi (genus): Asarum
Loài (species): A. nobilissimum
Danh pháp hai phần
Asarum nobilissimum Z.L.Yang, 1985 
Asarum nobilissimum là một loài thực vật có hoa trong họ Aristolochiaceae. Loài này được Z.L.Yang mô tả khoa học đầu tiên năm 1985.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Asarum nobilissimum”. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2013.
Chu Mãi Thần

Bài này viết về vở chèo cổ. Đối với nguyên mẫu trong vở chèo này, xem Chu Mãi Thần (Tây Hán).
Chu Mãi Thần (Hán tự: 朱買臣) là một trong bảy vở chèo cổ kinh điển của nghệ thuật sân khấu chèo Việt Nam. Bảy vở chèo trong dân gian này được lưu giữ lại đến nay gồm: Quan Âm Thị Kính, Trương Viên, Chu Mãi Thần, Kim Nham, Lưu Bình - Dương Lễ, Trinh Nguyên và Từ Thức mang tính tiêu biểu, được coi là chuẩn mực, tạo ra sức ảnh hưởng cho các vở chèo sau này. Hầu hết các làn điệu chèo gốc đều có ở các vở chèo kinh điển này. Trong bảy vở chèo trên thì vở chèo Chu Mãi Thần mang âm hưởng chèo Bắc Trung Bộ rõ rệt với những làn điệu chèo Huế đặc sắc từ nhân vật cô đào Huế đem ra Bắc. Trích đoạn "Tuần Ty - Đào Huế" của vở chèo này là một trong những trích đoạn chèo tiêu biểu của nghệ thuật chèo Việt Nam.
Tuy nhiên, hiện nay các nhà hát chèo thường dựng vở chèo Nàng Thiệt Thê cũng dựa trên kịch bản Chu Mãi Thần nhưng có cải biên, chỉnh sửa để phù hợp hơn với thị hiếu người Việt. Năm 2021, Nhà hát Chèo Việt Nam đã hoàn thành việc phục dựng toàn bộ 7 vở chèo cổ trên và vở chèo Chu Mãi Thần đã chuyển tên thành vở chèo Nàng Thiệt Thê.
Nội dung

Mặc dù tích truyện có nguồn gốc bên Trung Quốc nhưng các nhân vật trong chuyện này đã được chèo hóa thành người Việt Nam với bối cảnh chính ở miền Bắc Việt Nam. Chu Mãi Thần thuở trẻ có chí học để ra làm quan, nhưng nhà nghèo, không nuôi nổi vợ, đành kiếm củi độ nhật. Vợ là Thiệt Thê bỏ đi theo quan tuần ty chuyên coi việc thuyền bè đi lại trên sông. Khi người vợ tuần ty từ kinh đô Huế ra Bắc tìm chồng đã bắt gặp và đánh ghen khiến Thiệt Thê chán bỏ Tuần Ty. Chu Mãi Thần công thành danh toại trên đường vinh hiển có gặp lại vợ cũ. Thiệt Thê xin chồng cho trở lại song Chu Mãi Thần từ chối, cho đổ một bát nước xuống đất và nói rằng nếu vớt lại được bát nước thì mới cho trở lại làm vợ. Sau đó Thiệt Thê bỏ đi.
Chủ đề tư tưởng của vở chèo "Chu Mãi Thần" cổ không hợp với thị hiếu đông đảo quần chúng hâm mộ chèo, bởi lẽ tác giả đã chọn một người đàn bà phụ bạc, đem ra bêu riếu và nêu gương một "đấng nam nhi" hẹp hòi, vô cảm chỉ biết "dùi mài kinh sử" để thi đỗ làm quan. Vì vậy đến nay các nhà hát chèo sử dụng kịch bản của vở chèo Nàng Thiệt Thê với những thay đổi cho phù hợp hơn. Cụ thể nhân vật Chu Mãi Thần được khắc họa là một nhân vật nho sinh không chỉ quyết tâm vượt lên mọi khó khăn để đạt được mục đích của mình về sự học mà còn có hành vi của một người quân tử, ở đoạn cuối nàng Thiệt Thê bị ốm nặng, Chu Mãi Thần đem sắc thuốc cho nhưng nàng từ chối.
Dấu ấn các nghệ sĩ

NSND Quốc Trượng và NSƯT Xuân Hinh cùng rất thành công với vai diễn cặp hề Chanh - hề Chóp trong vở Chu Mãi Thần. Đó cũng là dịp hiếm hoi mà hai danh hề này có dịp đứng chung sân khấu. Một cặp hề gậy rất đặc sắc với hai phong cách diễn xuất dù còn đang trong giai đoạn định hình nhưng đã có những nét duyên rất riêng không thể trộn lẫn.
Trong những năm gần đây, một số gương mặt diễn viên chèo trẻ đã bộc lộ tài năng như Kim Liên vai Thiệt Thê vở "Nàng Thiệt Thê" (Nhà hát Chèo Việt Nam).
Chú thích

↑  Cần có quy chế khuyến khích sưu tầm những vở chèo cổ
↑  NHÀ HÁT CHÈO VIỆT NAM, HÀNH TRÌNH XÂY DỰNG NHỮNG VỞ CHÈO CỔ MẪU MỰC
↑  Chân dung nghệ sĩ nhân dân Quốc Trượng
↑  “Giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa nghệ thuật chèo”. Bản gốc lưu trữ ngày 15 tháng 6 năm 2020. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2021.
| x t sNghệ thuật Chèo đồng bằng sông Hồng |
| --- | --- | --- |
| 7 vở chèo cổ kinh điển | Lưu Bình - Dương Lễ • Quan Âm Thị Kính • Trương Viên • Chu Mãi Thần • Kim Nham • Trinh Nguyên • Từ Thức |  |
| Hệ thống làn điệu chèo | Đối đáp, trữ tình • Đường trường • Sắp • Hề • Ra trò • Vãn, thảm • Nói sử • Sa lệch • Nói, vỉa, ngâm vịnh • Bài ca lẻ |  |
| Hệ thống vai diễn chính | Kép (chính, lệch, ngang) • Đào (chín, lệch, ngang) • Hề (áo dài, áo ngắn)• Mụ (ác, thiện, mối) • Lão (say, mốc, bộc, chài, tiều) |  |
| Tứ chiếng chèo Đồng bằng sông Hồng |  Chiếng chèo Đông: Hải Dương, Hưng Yên, Hải Phòng, Quảng Ninh    Chiếng chèo Đoài: Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Tuyên Quang và tây Hà Nội    Chiếng chèo Nam: Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình, Thái Bình, nam Hà Nội    Chiếng chèo Bắc: Bắc Giang, Bắc Ninh, Thái Nguyên và bắc Hà Nội  |  |
| Nhà hát chèo chuyên nghiệp | Nhà hát Chèo Việt Nam • Nhà hát Chèo Quân đội • Nhà hát Chèo Hà Nội • Nhà hát Chèo Ninh Bình • Nhà hát Chèo Thái Bình • Nhà hát Chèo Hải Dương • Nhà hát Chèo Hưng Yên • Nhà hát Chèo Bắc Giang • Đoàn Chèo Hải Phòng |  |
| Đơn vị nghệ thuật có chèo | Nam Định • Hà Nam • Vĩnh Phúc • Quảng Ninh • Phú Thọ • Thanh Hóa • Yên Bái • Thái Nguyên • Tuyên Quang |  |
| Thông tin khác | Nghệ sĩ chèo ở Việt Nam • Các làng chèo cổ  • Danh sách các làn điệu chèo • Danh sách các vở chèo Việt Nam |  |
 Thể loại
Radian

Bài này viết về đơn vị đo góc. Đối với đơn vị đo liều lượng bức xạ, xem Rad (đơn vị). Đối với các định nghĩa khác, xem Radian (định hướng).
| Radian |
| --- | --- |
Hệ thống đơn vị: Đơn vị dẫn xuất SI
Đơn vị của: Góc
Kí hiệu: rad hoặc c 
Chuyển đổi đơn vị      
1 rad trong ...: ... bằng ...
 
   milliradian:    1,000 milliradian
   turn:    1/2π turn
   độ:    180/π ≈ 57.296°
   gon:    200/π ≈ 63.662g
Trên cung tròn bất kỳ có bán kính R, có cung bằng độ dài bán kính được gọi là cung có số đo 1 radian hay cung 1 radian. Góc ở tâm chắn cung 1 radian được gọi là góc có số đo 1 radian hay góc 1 radian. Một đường tròn tương ứng với góc 2π = 360o
Radian (có thể đọc là ra-đi-an) là một đơn vị chuẩn đo góc phẳng và được dùng phổ biến trong toán học. Radian là một đơn vị tỷ lệ giống như Decibel, có nghĩa là nó không có đại lượng độc lập cụ thể, nó là tỷ lệ độ dài cung tròn trên độ dài bán kính. Vì thế, 1 rad ứng với bán kính 5m là cung tròn 5m. Trong vẽ kỹ thuật, khi cần vẽ một cung tròn độ dài nhất định, người vẽ cần phải đưa vào thông số bán kính (có đơn vị cài đặt trước hoặc đơn vị rỗng) và đơn vị góc radian. Đối với đường tròn đơn vị, độ lớn góc radian bằng luôn chiều dài cung tròn, mà chu vi nửa cung tròn là  \pi r, tương đương  180^{\circ } do vậy 1 radian bằng {\frac {180}{\pi }} độ (xấp xỉ 57,3 độ), với đường tròn khác đường tròn đơn vị, 1 radian đạt được khi chiều dài cung tròn bằng với bán kính đường tròn. Radian vốn dĩ từng là đơn vị bổ sung SI vì theo định nghĩa  1\,\mathrm {rad} ={\frac {1\mathrm {m} }{1\mathrm {m} }}=1, do đó nó không có đơn vị là vì vậy. Nhưng bởi vì mối quan hệ tỷ lệ mật thiết của nó với đơn vị đo góc độ nên nó được đặt tên là radian và được dùng thay thế cho đơn vị đo góc độ; tuy nhiên, thể loại đơn vị này bị bỏ từ năm 1995 và từ đó radian được xem là đơn vị dẫn xuất SI. Đơn vị SI để đo góc khối là steradian.
Radian được ký hiệu là rad hay hiếm hơn là chữ c viết lên trên (c). Ví dụ, 1 radian được ký hiệu là 1 rad hoặc 1 c (thường bị nhầm thành "1°").
Định nghĩa

Một radian là độ đo góc phẳng giữa hai bán kính của một đường tròn cắt trên một vòng tròn với cung có chiều dài bằng bán kính. Tổng quát hơn, độ lớn tính bằng radian tương đương với tỉ số giữa chiều dài cung tròn và bán kính đường tròn. Công thức tính là θ = s /r, trong đó "θ" là góc chắn cung (tính bằng radian), "s" là chiều dài cung còn "r" là bán kính. Ngược lại, chiều dài cung bị chắn bằng bán kính đường tròn nhân với độ lớn của góc chắn cung tính bằng radian; công thức là s = rθ. Do là tỉ số giữa hai chiều dài nên radian là giá trị không thứ nguyên, tức không cần ký hiệu đơn vị đi kèm, do đó trong toán học gần như người ta không viết ký hiệu "rad". Trong trường hợp không có ký hiệu đơn vị đi kèm thì cần hiểu giá trị đo góc đó tính bằng radian, trong khi nếu giá trị đó đo bằng độ thì cần có ký hiệu °.
Độ lớn tính bằng radian của một vòng hoàn chỉnh (360 độ) là bằng chiều dài chu vi chia cho bán kính, tức là bằng 2πr/r hay 2π.
Lịch sử

Có nguồn xem Roger Cotes là người đưa ra khái niệm radian vào năm 1714. Tuy nhiên, ý tưởng đo góc bằng chiều dài cung đã có từ trước đó. Ghiyath al-Kashi (khoảng 1400) dùng "phần đường kính" làm đơn vị đo góc, trong đó 1 "phần đường kính" tương đương 1/60 radian; ông cũng dùng các đơn vị nhỏ hơn bằng cách lấy các phần đường kính chia cho 60.
Thuật ngữ "radian" lần đầu tiên xuất hiện trên bản in vào ngày 5 tháng 6 năm 1873 bởi James Thomson (anh của William Thomson) ở Trường Đại học Queen's, Belfast. Ông dùng từ này ngay từ năm 1871, trong khi vào năm 1869 thì Thomas Muir ở Đại học St. Andrews đã do dự giữa các từ "rad", "radial" và "radian". Năm 1874, Muir chấp nhận dùng từ "radian" sau khi tham vấn với James Thomson.
Chuyển đổi > Chuyển đổi giữa radian và độ

Một radian tương đương 180/π độ. Do đó khi muốn đổi từ radian sang độ thì lấy giá trị tính bằng radian chia π nhân 180. Ngược lại, để đổi từ độ sang radian thì lấy giá trị tính bằng độ nhân với π/180.
Chuyển đổi > Chuyển đổi giữa radian và độ > Dẫn xuất của phép chuyển đổi từ radian sang độ

Chu vi đường tròn được tính bằng công thức  2\pi r, trong đó  r là bán kính đường tròn. Vì vậy có quan hệ tương đương sau:
360^{\circ }\iff 2\pi r [Do cần quay một góc  360^{\circ } để vẽ được đường tròn hoàn chỉnh]
Theo định nghĩa radian thì một đường tròn hoàn chỉnh đại diện cho:
Kết hợp hai mối quan hệ trên, thu được:
Chuyển đổi > Chuyển đổi giữa radian và gradian

2\pi  radian tương đương 1 vòng, tức 400g. Vì vậy, nếu muốn đổi từ radian sang gradian thì lấy giá trị tính bằng radian nhân với  180/\pi ,. Ngược lại, để đổi từ grad sang radian thì lấy giá trị tính bằng grad nhân với  \pi /180
Bảng dưới đây liệt kê các giá trị chuyển đổi hay dùng:
| Đơn vị | Giá trị | Giá trị | Giá trị | Giá trị | Giá trị | Giá trị | Giá trị | Giá trị |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Vòng   | 0 |  {\tfrac {1}{12}} |  {\tfrac {1}{8}} |  {\tfrac {1}{6}} |  {\tfrac {1}{4}} |  {\tfrac {1}{2}} |  {\tfrac {3}{4}} | 1 |
| Độ   | 0° | 30° | 45° | 60° | 90° | 180° | 270° | 360° |
| Radian | 0 |  {\tfrac {\pi }{6}} |  {\tfrac {\pi }{4}} |  {\tfrac {\pi }{3}} |  {\tfrac {\pi }{2}} |  \pi  |  {\tfrac {3\pi }{2}} | 2 \pi  |
| Gradian | 0g |  {\tfrac {100^{g}}{3}} | 50g |  {\tfrac {200^{g}}{3}} | 100g | 200g | 300g | 400g |
Thuận lợi của việc đo góc bằng radian

Trong vi tích phân và hầu hết các phân ngành của toán học - ngoại trừ hình học ứng dụng - thì góc được đo phổ biến bằng radian. Điều này là do radian mang "bản chất tự nhiên" của toán học, giúp thể hiện nhiều kết quả quan trọng của toán học đẹp hơn.
Các kết quả trong giải tích toán học liên quan đến hàm lượng giác trông sẽ gọn và đẹp mắt khi được thể hiện bằng radian. Ví dụ, việc dùng radian giúp công thức giới hạn sau trông gọn hơn:
Đây là gốc của nhiều đẳng thức căn bản trong toán học, bao gồm
Do các tính chất này và các tính chất khác mà các hàm lượng giác dùng trong lời giải các bài toán thường không có liên quan rõ ràng với ý nghĩa hình học của hàm đó (ví dụ lời giải của phép vi phân  {\frac {d^{2}y}{dx^{2}}}=-y, tính nguyên hàm  \int {\frac {dx}{1+x^{2}}},...).
Các hàm lượng giác cũng có hình thức gọn và đẹp nếu dùng đơn vị radian. Ví dụ chuỗi Taylor cho sin x:
Nếu "x" được thể hiện bằng đơn vị độ thì chuỗi trên sẽ chứa nhiều thừa số rối rắm dưới dạng lũy thừa của π/180:
Mối quan hệ giữa hàm sin và côsin và hàm mũ (ví dụ, công thức Euler) cũng đẹp và gọn hơn với đơn vị là radian.
Phân tích thứ nguyên

Mặc dù radian là đơn vị đo lường nhưng nó là giá trị không thứ nguyên. Có thể thấy điều này từ định nghĩa đã nêu: giá trị radian của góc ở tâm chắn cung tròn bằng với tỉ số giữa chiều dài cung bị chắn và bán kính. Do đơn vị đo đã bị khử trong kết quả nên tỉ số này là giá trị không thứ nguyên.
Mặc dù hệ tọa độ cực và hệ tọa độ cầu dùng radian để mô tả tọa độ trong không gian hai chiều và ba chiều nhưng radian là dẫn xuất từ tọa độ bán kính, do vậy số đo góc bằng radian vẫn là không thứ nguyên.
Dùng trong vật lý học

Radian được sử dụng rộng rãi trong vật lý học khi cần đo góc. Ví dụ, vận tốc góc nhìn chung được đo bằng radian trên giây (rad/s). Một vòng quay trong một giây thì tương đương 2π rad/s.
Tương tự, gia tốc góc cũng thường được đo bằng radian trên giây trên giây (rad/s2).
Nhằm mục đích phân tích thứ nguyên thì đơn vị tương ứng s−1 và s−2.
Pha của hai sóng cũng đo bằng radian. Ví dụ, nếu độ lệch pha giữa hai sóng là (k·2π) radian (trong đó k là số nguyên) thì chúng được xem là cùng pha, trong khi nếu độ lệch pha là (k·2π + π) radian (trong đó k là số nguyên) thì chúng được xem là ngược pha.
Phân độ radian

Các tiền tố SI chẳng hạn như  \mu ,m,... được dùng hạn chế với đơn vị rad để tạo ra phân độ radian; trong toán học người ta không dùng các số nhân (hay còn gọi là bội số) này.
Trong một đường tròn có 2π × 1000 milliradian (≈ 6283,185 mrad). Vì vậy 1 milliradian lượng giác xấp xỉ 1⁄6283 đường tròn. Các nhà sản xuất thiết bị ngắm bắn sử dụng đơn vị này.
NATO và một số tổ chức quân sự sử dụng con số xấp xỉ với một milliradian lượng giác (0,001 rad) gọi là mil góc. 1 mil góc tương đương 1⁄6400 đường tròn và nhỏ hơn 1-⅞% so với 1 milliradian. Do sự tiện lợi do con số 6400 mang lại khi cần tính toán các góc nhỏ trong việc ngắm súng mà người ta chấp nhận bỏ qua sai số toán học nhỏ này. Trong quá khứ, các hệ thống pháo binh còn dùng các giá trị xấp xỉ với giá trị 1⁄2000π, ví dụ Thụy Điển dùng 1⁄6300 còn Liên Xô dùng 1⁄6000.
Trong thiên văn học, người ta có dùng các bội số nhỏ hơn như microradian (μrad) và nanoradian (nrad). Độ phân kỳ của chùm tia laser cũng đo bằng mrad hoặc bội số nhỏ hơn như μrad và nrad.
Hình minh họa góc alpha 1 radian
Biểu đồ đổi đơn vị giữa độ và radian
Một số góc phổ biến được đo bằng radian. Tất cả các đa giác ở đây đều là đa giác đều.
Gynura sechellensis

| Gynura sechellensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Gynura
Loài (species): G. sechellensis
Danh pháp hai phần
Gynura sechellensis (Baker) Hemsl., 1916 
Gynura sechellensis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Baker) Hemsl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1916.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Gynura sechellensis”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Maya (lớp tàu khu trục)

Tàu khu trục lớp Maya (lớp 27DDG, tiếng Nhật: まや型護衛艦) là một biến thể cải tiến của tàu khu trục lớp Atago, đã hoạt động trong biên chế Lực lượng Phòng vệ trên biển Nhật Bản (JMSDF) từ năm 2007.
Năm 2014, trong khuôn khổ Kế hoạch quốc phòng trung hạn lần thứ 26, chương trình chế tạo hai tàu khu rục lớp Maya để thay thế cho các tàu lớp Hatakaze (56 / 58DDG) đã được Chính phủ Nhật phê duyệt. Thiết kế chính thức của lớp tàu được giới thiệu lần đầu vào tháng 7 năm 2015.
Quá trình nghiên cứu, chế tạo được thực hiện bởi Tập đoàn Hàng hải thống nhất Nhật Bản (Japan Marine United - JMU). Toàn bộ dự án đóng tàu này có chí phí lên đến 164,8 tỷ Yên. Thân tàu được đóng bởi Nhà máy đóng tàu Yokohama Isogo. Các tàu lớp Maya được tăng cường khả năng phát hiện, đáp trả các mối đe dọa từ tàu tàu địch hơn so với các lớp tàu tiền nhiệm.
Lớp Maya được thiết kế để hộ tống các tàu lớn hơn và bảo vệ chúng trước các cuộc tấn công từ dưới mặt nước và trên không. Ngoài ra, việc đưa vào trang bị các tàu lớp Maya còn giúp tăng cường khả năng phòng thủ tên lửa đạn đạo của JMSDF.
Có tất cả hai chiếc thuộc lớp Maya đã được JMSDF đóng mới và đưa vào sử dụng. Tàu dẫn đầu trong lớp, JDS Maya (DDG-179), được đặt theo tên núi Maya trong dãy núi Rokko ở thành phố Kobe, tỉnh Hyogo, Nhật Bản. Ngoài ra, Maya còn là tên của một tàu tuần dương hạng nặng lớp Takao thuộc biên chế Hải quân Đế quốc Nhật Bản (IJN) hoạt động trong Chiến tranh thế giới thứ hai. JDS Haguro (DDG-180) được đặt theo tên của núi Haguro ở tỉnh Yamagata. Tương tự như Maya, Haguro cũng là một của tên tàu tuần dương hạng nặng lớp Myoko thời Chiến tranh thế giới thứ hai.