stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Niphoparmena flavoscutellata

| Niphoparmena flavoscutellata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Niphoparmena
Loài (species): N. flavoscutellata
Danh pháp hai phần
Niphoparmena flavoscutellata (Breuning, 1939) 
Niphoparmena flavoscutellata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Nhà thờ Saint-Augustin Paris

Nhà thờ Église Saint-Augustin de Paris (Nhà thờ Thánh Augustinô Paris) là một nhà thờ tọa lạc ở quận 8 Paris. Trong Đệ nhị đế chế Pháp, khu vực này đã trải qua sự phát triển đáng kể. Nam tước Haussmann đã chịu trách nhiệm cho phần lớn các thiết kế các đại lộ thẳng tắp của Paris, và bố trí nhà thờ Église Saint-Augustin tọa lạc ở phần kết thúc nổi bật cho đại lộ Malesherbes, có thể nhìn thấy được từ một khoảng cách.
Saint-Augustin được cho xây dựng trong giai đoạn 1860-1871 bởi Victor Baltard (kiến trúc sư của Les Halles) theo phong cách chiết trung kết hợp Tuscan Gothic và các yếu tố Romanesque. Công trình này có chiều dài gần 100 mét (330 ft), với một mái vòm cao 80 mét (260 ft), và là một trong những tòa nhà khá lớn đầu tiên ở Paris có kết cấu lõi là một khung kim loại. Nổi bật ở mặt tiền Saint-Augustin là những cổng vòm lớn với bốn nhà truyền giáo, và ở trên là mười hai tông đồ và một cửa sổ hình hoa thị lớn. Bên trong, các cửa sổ kính màu mô tả các giám mục và các vị tử đạo của thế kỷ thứ nhất và các cột gang được trang trí với các thiên thần nhiều màu sắc. Một bức tượng của Jeanne d'Arc, do Paul Dubois điêu khắc và do Edmond Gruet Jeune đúc đồng, được dựng lên trước nhà thờ vào năm 1896 (hoặc 1900).
Mặt trước, với tượng Jeanne d'Arc
Hậu cung hoặc phía sau của nhà thờ, được bao quanh bởi các nhà nguyện
Chính điện
Nomada eos

| Nomada eos> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Apidae
Phân họ (subfamilia): Nomadinae
Tông (tribus): Nomadini
Chi (genus): Nomada
Loài (species): N. eos
Danh pháp hai phần
Nomada eos Schmiedeknecht, 1882 
Nomada eos là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Schmiedeknecht mô tả khoa học năm 1882.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Niphoparmena densepunctata

| Niphoparmena densepunctata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Niphoparmena
Loài (species): N. densepunctata
Danh pháp hai phần
Niphoparmena densepunctata (Breuning, 1940) 
Niphoparmena densepunctata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Nucara recurva

| Nucara recurva> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Nucara
Loài (species): N. recurva
Danh pháp hai phần
Nucara recurva Rindge, 1986 
Nucara recurva là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Núi Sulayman

| Di sản thế giới UNESCO |
| --- | --- |

Vị trí: Kyrgyzstan
Tiêu chuẩn: Văn hóa: (iii), (vi)
Tham khảo: 1230rev
Công nhận: 2009 (Kỳ họp 33)
Diện tích: 112 ha (280 mẫu Anh)
Vùng đệm: 4.788 ha (11.830 mẫu Anh)
Tọa độ: 40°31′52″B 72°46′58″Đ﻿ / ﻿40,53111°B 72,78278°Đ﻿ / 40.53111; 72.78278
Vị trí của Núi Sulayman tại Kyrgyzstan
Núi Sulayman (tiếng Kyrgyz: Сулайман-Тоо, còn được biết đến là Sulaiman-Too, Sulayman Rock, hoặc Sulayman Throne), có nghĩa là Vương miện của Solomon) là một ngọn núi thiêng tại Kyrgyzstan. Nó nằm gần thành phố Osh và từng là địa điểm chính của các cuộc hành hương Hồi giáo và tiền Hồi giáo. Khối núi này nhô lên giữa một khu vực đồng bằng trong thung lũng Fergana và là một địa điểm nổi tiếng của người dân địa phương và du khách với một khung cảnh lộng lẫy.
Ngọn núi được một số nhà nghiên cứu địa lý và sử gia cho rằng là cột mốc nổi tiếng thời cổ đại có tên là Tháp Đá mà Claudius Ptolemaeus đã viết trong tác phẩm Địa lý của mình. Nó là điểm đánh dấu giữa Con đường tơ lụa cổ đại, tuyến giao thương đường bộ của các đoàn lữ hành giữa châu Âu và châu Á.
Sulayman hay Solomon là một nhà tiên tri Qur'an và ngọn núi chứa một ngôi đền được cho là đánh dấu mộ của ông. Theo truyền thuyết, những người phụ nữ leo lên đền thờ và bò qua một kẽ hở trên đá thánh sẽ sinh ra những đứa trẻ khỏe mạnh. Những cái cây và bụi cây trên núi được treo bằng nhiều "cờ cầu nguyện", là những mảnh vải nhỏ được buộc vào cành cây. Địa điểm này vẫn là một nơi phổ biến đối với người Hồi giáo địa phương, với cầu thang dẫn lên đỉnh cao nhất, nơi có một nhà thờ Hồi giáo nhỏ ban đầu được xây dựng bởi Babur vào năm 1510. Phần lớn nhà thờ Hồi giáo được xây dựng lại vào cuối thế kỷ 20. UNESCO đã công nhận ngọn núi là Di sản thế giới như là ví dụ đầy đủ nhất về một ngọn núi linh thiêng nhất ở Trung Á, được thờ cúng qua nhiều thiên niên kỷ.
Trên ngọn núi còn có Tổ hợp Bảo tàng Lịch sử và Khảo cổ Quốc gia Sulayman được xây dựng từ thời Liên Xô, là nơi trưng bày những phát hiện khảo cổ trong khu vực và lịch sử của nó. Tại khu vực có độ dốc thấp hơn của ngọn núi được bao quanh bởi một nghĩa trang.
Oecetis kunenensis

| Oecetis kunenensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Leptoceridae
Chi (genus): Oecetis
Loài (species): O. kunenensis
Danh pháp hai phần
Oecetis kunenensis KH Barnard, 1934 
Oecetis kunenensis là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Nguyễn Thần Hiến

| Nguyễn Thần Hiến |
| --- | --- |
chân dung Nguyễn Thần Hiến (1857 - 1914)
Sinh: 1857 Hà Tiên
Mất: 1914 (57 tuổi) Hà Nội
Trường lớp: sang Nhật Bản học
Nghề nghiệp: chí sĩ thời cận đại Việt Nam
Nguyễn Thần Hiến (1857-1914), tự: Phác Đình, hiệu: Chương Chu; là người đã sáng lập ra "Quỹ Khuyến Du học hội" nhằm vận động và hỗ trợ cho học sinh sang Nhật Bản học, là một trong những nhà cách mạng tiên phong trong phong trào Đông Du ở miền Nam và là một nhà chiến sĩ cận đại Việt Nam.
Thân thế và sự nghiệp > Thân thế

Chí sĩ Nguyễn Thần Hiến sinh năm Đinh Tỵ (1857) tại làng Mỹ Đức, tỉnh Hà Tiên; nay là thành phố Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang. Thuở nhỏ ông được cha đặt tên Nguyễn Như Khuê, năm 18 tuổi ông tự đổi là Nguyễn Thần Hiến
Tổ tiên ông gốc người Quảng Trị, làm quan đời Gia Long. Ông nội ông vì không đứng về phe tôn lập Nguyễn Phúc Đảm (Minh Mạng) lên ngôi, sợ bị liên lụy, nên đem gia quyến vào Nam, định cư ở Vĩnh Long. Ông nội ông mất sớm, để lại một con trai duy nhất là Nguyễn Như Ngươn, tức cha ông.
Làm Tri huyện ở Vĩnh Long một thời gian, ông Ngươn được bổ vào Hà Tiên giữ chức Kinh lịch Sau được thăng Tri huyện (1864), lúc sắp mãn phần, thăng Kinh huyện.
Theo sách Nghiên cứu Hà Tiên, thì trước khi cưới bà Chu, ông đã có người vợ chánh (chưa rõ tên), sinh cho ông một trai tên Nguyễn Như Thoại và một gái tên Nguyễn Thị Tài.
Năm Tự Đức thứ 17 (1864), ông Ngươn cưới thêm vợ thứ tên Huỳnh Thị Chu, gốc người Minh Hương, sinh trưởng ở Hà Tiên. Bà Chu sinh cho ông hai trai và một gái, gồm: Nguyễn Như Khuê (tức Nguyễn Thần Hiến), Nguyễn Như Quỳ và Nguyễn Thị Dương .
Thân thế và sự nghiệp > Ở Hà Tiên

Lên 5 tuổi, Nguyễn Thần Hiến học chữ Hán với một thầy người Hoa gần nhà, nổi tiếng là một cậu bé thông minh và có sức nhớ dai. 
Năm 10 tuổi, ông đến Châu Đốc thụ giáo với một cụ đồ nho danh tiếng. Đến năm 12 tuổi, ông đã tỏ ra khá thông hiểu triết lý Khổng Mạnh và thi văn.
Khi trưởng thành, ông về lại Hà Tiên (chưa rõ năm nào), mở lớp dạy chữ Nho và chuyên nghề bốc thuốc Bắc và châm cứu.
Vốn bản tánh ông nhu hòa, lời nói thanh nhã, lại giỏi nghề y nên ông có nhiều bằng hữu, đông học trò và người bệnh.
Sách Nghiên cứu Hà Tiên, kể:
Thân thế và sự nghiệp > Đến Cần Thơ

Năm 1902, mẹ ông qua đời, thì tuổi ông cũng đã bốn mươi lăm và đã là một điền chủ ở Hà Tiên. Trong năm này, ông Hiến quyết định đưa cả gia quyến về sống ở Cần Thơ. Và ở đây, ông có thêm nhiều bạn đồng "chí hướng" mới.
Vào một ngày tháng 1 năm Giáp Thìn (1904), Nguyễn Thần Hiến qua Sa Đéc thăm người bạn thân là Đặng Thúc Liêng (1867-1945), tình cờ gặp nhà chí sĩ Phan Bội Châu (1867-1940) từ Thất Sơn trở về. 
Kể từ cuộc gặp gỡ ngẫu nhiên này, ông Hiến đã trở thành một thành viên tích cực, có nhiều đóng góp cho phong trào Đông Du do Phan Bội Châu, Tăng Bạt Hổ, Đặng Tử Kính gây dựng tại Nhật năm 1905.
Ngoài việc tuyên truyền, vận động cho nhiều ngành, nhiều giới tham gia phong trào; điểm nổi bật nhất của Nguyễn Thần Hiến đó là việc ông đứng ra thành lập Khuyến Du Học Hội vào năm 1907, nhằm vận động học sinh sang học tại Nhật, tổ chức nhiều cơ cấu cách mạng tại miền Nam để tích cực ủng hộ phong trào. Và chính ông đã tự nguyện ủng hộ một phần lớn gia tài giúp vào quỹ du học sinh. Tổng cộng món tiền là 20.000 đồng. Vào năm 1908, số tiền ấy có giá trị bằng hàng trăm lạng vàng.
Tháng 3 năm 1908, ông Hiến cho người con trai duy nhất của mình là Nguyễn Như Bích sang Nhật, vào học tại Đồng Văn Thư viện. 
Nhưng cuối năm ấy, Pháp - Nhật ký xong hiệp ước bang giao, và thể theo yêu cầu của Pháp, Nhật hoàng cho trục xuất tất cả du học sinh Việt Nam về nước, trong số đó có Nguyễn Như Bích.
Lúc bấy giờ, phong trào Đông Du ở Nam Kỳ còn lâm cảnh khó khăn hơn nữa, bởi sự bất cẩn của một du học sinh tên Trần Công Huân, người Cái Bè (Mỹ Tho). Vì cả tin, Huân đã đem tài liệu mật giao cho một người giữ giùm, mà người này đang bí mật làm việc cho Pháp, cho nên sau khi bắt Huân và một số du học sinh khác vừa từ Nhật trở về, Pháp cũng ra lệnh bắt ngay những người đứng đầu tổ chức.
Thân thế và sự nghiệp > Ra nước ngoài > Sang Xiêm La

Năm 1908, từ Cần Thơ, nhờ người quen giúp đỡ, Nguyễn Thần Hiến theo ghe đánh cá sang Chantaboun rồi lên Bangkok (Xiêm La), giấu mình bằng cái tên Hoàng Xương và hành nghề đông y.
Cuối năm này, Kỳ Ngoại Hầu Cường Để (1882-1951) sang Xiêm, ông có tìm đến yết kiến và được cử làm Tổng Ủy viên sự vụ, giữ trọng trách liên lạc với các đồng chí ở Nam Việt.
Năm 1909, Phan Bội Châu cũng sang Xiêm, được ông Hiến giới thiệu với nhà sư Thiện Quảng Thiền, ở chùa Phổ Đức. Biết phong trào Đông Du ở hải ngoại đang lâm cảnh khốn đốn, nhà sư trở về Nam Kỳ và đã quyên góp được khoảng 2.000 đồng.
Năm 1910, Thiện Quảng Thiền trở về nước lần nữa, thì bị lộ. Nhà sư bị Pháp bắt giết tại vùng rừng núi Tây Ninh, khi đang tìm đường chạy sang Cao Miên. Năm đó, nhà sư mới 50 tuổi . 
Sợ Pháp dò la được tung tích, Phan Bội Châu liền rời khỏi Xiêm, và cuối năm đó (1910), Nguyễn Thần Hiến cũng giả làm người Trung Quốc, đáp tàu từ Xiêm sang Hồng Kông tìm Cường Để và Phan Bội Châu.
Thân thế và sự nghiệp > Ra nước ngoài > Qua Trung Quốc

Sau ba tháng học tiếng Quan thoại, Nguyễn Thần Hiến lãnh nhiệm vụ liên lạc với các đồng chí người Trung Quốc và người Việt ở nhiều nơi, như Bắc Kinh, Nam Kinh, Thượng Hải, Hàng Châu, Quảng Đông, Mãn Châu... 
Mỗi khi thiếu hụt, ông liền xoay trở bằng nghề làm thuốc hoặc viết báo để sinh nhai và để giúp đỡ các đồng chí khác. 
Đầu năm Tân Hợi (1911), bởi người Pháp kiểm duyệt thư từ đi lại và tịch thu tất cả tiền bạc từ nước Việt gửi sang, Phan Bội Châu đành phải tạm ngưng hoạt động, trở lại Xiêm ẩn náu nơi đồn điền của bạn.
Sau khi Cách mạng Tân Hợi của Trung Quốc thắng lợi, đa số đảng viên Duy Tân hội hoạt động bí mật, theo đường lối quân chủ, chủ trương "bài Pháp, giành độc lập", muốn theo chủ nghĩa dân chủ, từ bỏ quân chủ. Vì vậy, Phan Bội Châu, một trong những người sáng lập, nhận thấy cần phải triệu tập một hội nghị.
Ngày 19 tháng 6 năm 1912 tại Quảng Châu, có đại diện của cả ba Kỳ đều đồng ý thành lập Việt Nam Quang Phục Hội, để thay thế cho Duy Tân hội. 
Và trong tổ chức mới, Nguyễn Thần Hiến, đại diện cho Nam Kỳ, được cử vào Bộ Bình Nghị.
Đầu năm Quý Sửu (1913), hoạt động của Việt Nam Quang Phục Hội lại lâm cảnh đình trệ vì thiếu tài chính. Trước tình cảnh đó, Nguyễn Thần Hiến đến thuyết phục Cường Để, để cùng bí mật trở về Sài Gòn và nhiều tỉnh ở Nam Kỳ, nhằm vận động quyên góp tiền bạc cho hội.
Thân thế và sự nghiệp > Ra nước ngoài > Trong lao tù

Giữa tháng 6 năm 1913, Cường Để rời Sài Gòn, hẹn sẽ gặp lại Nguyễn Thần Hiến tại Hồng Kông. Đến cuối tháng, khi cả hai cùng vài cộng sự khác gặp nhau tại Hồng Kông, do một thành viên sơ ý làm nổ quả lựu đạn mới chế tạo, nên cả nhóm bị cảnh sát Anh truy nã gắt...
Vàì hôm sau, thấy tạm yên, một đồng chí của ông Hiến tên Huỳnh Hưng vừa lén trở nhà thì cảnh sát Anh ập tới bắt giam. 
Sau đó, ông Hiến cùng các cộng sự khác, như: Nguyễn Quang Diêu (1882- 1936), Đinh Hữu Thuật...đều bị bắt.
Chính quyền Hồng Kông, theo sách Nghiên cứu Hà Tiên, lúc bấy giờ "rất tráo trở, bắt, tha rồi bắt lại", cuối cùng vào ngày 16 tháng 6 năm 1913, cả nhóm bị chính quyền Pháp bắt khi vừa đặt chân lên nhượng địa Quảng Châu Loan.
Pháp giam tất cả vào ngục tối, xiềng xích tay chân, rồi chở về Việt Nam nhốt trong nhà lao Hỏa Lò ở Hà Nội.
Sau nhiều tháng bị tra tấn rất dữ, ông lâm bệnh thổ huyết. Khi Hội đồng Đề Hình của thực dân Pháp phán xử ông mười năm tù lưu đày qua xứ Cayenne (một thuộc địa của Pháp ở Nam Mỹ), ông quyết tâm tuyệt thực và đã mất vào giờ giao thừa đêm ba mươi Tết Giáp Dần, tức ngày 26 tháng 1 năm 1914, hưởng dương 56 tuổi.
Câu nói trước khi mất

Thấy Nguyễn Thần Hiến cứ tiếp tục nhịn đói, sức khỏe ngày một suy yếu, các bạn tù đều xúm nhau an ủi, khuyên ông ăn. Ông nói:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Tôi hy sinh cho nước, việc không thành, nay bị đày, tôi cũng không ân hận gì. Nhưng tôi nghĩ, tuổi tôi gần sáu mươi, lại mang bệnh thổ huyết, sang xứ xa biết có chịu nổi khí hậu, hay lại nay đau mai yếu làm lụy đến anh em, còn sợ nỗi phải bỏ thây nơi đất khách.  | ” |
Tác phẩm

Mặc dù bận rộn vì việc nước, Nguyễn Thần Hiến vẫn hay làm thơ, nhưng đã thất lạc nhiều. Nay còn lại một ít, nhờ đăng trên báo Nông cổ mín đàm và đề trên tường vách Mạc Công Miếu và Đình thờ thần Thành Hoàng xã Mỹ Đức, Hà Tiên (nay thuộc khu phố 1, p. Đông Hồ, thị xã Hà Tiên).
Mùa đông năm Canh Tý (1900), việc trùng tu Mạc Công Miếu hoàn thành, Nguyễn Thần Hiến làm hai bài thơ chữ Hán tán dương công đức Mạc Thiên Tứ chép trên vách đền, nay hãy còn. Trích một (dịch thơ):
Đình thờ thần Thành Hoàng xã Mỹ Đức, mà ông là người có công lớn trong việc kiến tạo, cũng có 4 bài thơ chữ Hán của ông, trích một (dịch nghĩa):
Thương tiếc

Sự kiện Nguyễn Thần Hiến bất ngờ gặp Phan Bội Châu tại Sa Đéc năm 1904, rồi cả hai trở thành đồng chí thân thiết, sau này được ông Phan kể lại trong Phan Bội Châu niên biểu (hay Tự phán) như sau:
Trước đây, trong tác phẩm Chí sĩ Nguyễn Quang Diêu được xuất bản ở Sài Gòn, nhà biên khảo Nguyễn Văn Hầu viết:
Chứng kiến trước cái chết bi đát của người bạn vong niên và cũng là bạn tù (Nguyễn Thần Hiến), chí sĩ Nguyễn Quang Diêu có bài thơ khóc:
Thông tin thêm

Nguyễn Thần Hiến mất, xác ông không có người nhận nên bị nhà cầm quyền Pháp đưa qua trường thuốc để sinh viên giải phẫu. Có một số sinh viên miền Nam như Nguyễn Tấn Đởm, Võ Xuân Hành...nhìn mặt biết được, nên họ đồng lòng giữ thi hài ông lại. Hơn một tháng sau, người cháu gọi ông bằng chú ruột ở trong Nam ra, đến nhà đương cuộc xin xác đem chôn vào một ngày đầu tháng 3 năm 1914 tại Nghĩa trang Nam Việt, Hà Nội. Sau năm 1954, nghĩa trang trên được lệnh di dời. Những mồ mã không người bốc mộ, đều dời tới một nghĩa trang ở Yên Kỳ (Sơn Tây). Mãi về sau này, có người trong dòng họ Nguyễn Như cố công truy tìm mộ ông, nhưng chỉ tìm thấy cái bia đề vỏn vẹn NGUYEN HIEN, chữ không có dấu, cũng không năm sinh, năm tử và quê quán nên thân nhân không dám quyết đó là mộ của ai.....
Sau năm 1975, con đường mang tên Nguyễn Thần Hiến ở Cần Thơ bị đổi tên thành đường Nguyễn Đình Chiểu, và bệnh viện ở Hà Tiên cũng không còn mang tên ông. Sau này, tên ông mới được chọn lại để đặt tên cho một con đường tại phường 18, Quận 4, Thành phố Hồ Chí Minh, một con đường tại thị xã Hà Tiên.
Trong Đền thờ Phan Bội Châu tại Huế, có thờ bức ảnh bán thân của ông.
Chú thích

↑  Ghi theo Nghiên cứu Hà Tiên (sách ghi ở mục tham khảo), vì tác giả có đọc gia phả dòng họ Nguyễn Như, bài viết của cháu nội ông Hiến đăng trên Văn hóa nguyệt san ở Sài Gòn, và mấy dòng lạc khoản của ông Hiến ghi cuối bài thơ đề trên vách Đền thờ họ Mạc tại Hà Tiên. Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam ghi là Phát Đình.
↑  Nói phong trào Đông Du ở Miền Nam là nói ngắn gọn. Thực ra, vì nhiều lý do, khi vào đến Nam Kỳ, hai phong trào là Duy Tân và Đông Du đã tự kết hợp với một danh xưng mới, đó là phong trào Minh Tân, và ông Trần Chánh Chiếu chính là người đã khởi xướng và thành lập Hội Minh Tân. Tuy tên gọi có thay đổi, nhưng mục đích vẫn là lo cho dân khôn, nước mạnh để có ngày giành lại chủ quyền dân tộc. (Phong trào Đông Du ở Miền Nam. Sách tập hợp nhiều bài viết, Nhà xuất bản Văn hóa Sài Gòn & Tạp chí Xưa và Nay cùng ấn hành, 2007, tr.60-61. Xem thêm nhiều chi tiết khác có trong sách này.)
↑  Gia phả dòng họ Nguyễn Như và trong bài viết trên Văn hóa nguyệt san (tập 79, tháng 3 năm 1965, tr. 375), của cố tác giả Minh Trân Nguyễn Như Hằng, cháu nội Nguyễn Thần Hiến, đều ghi năm 1857.
1 2 3 4 5 6  Nghiên cứu Hà Tiên, sách ghi ở mục tham khảo, tr. 502, 515, 516, 526 và 530.
↑  Kinh lịch là chức quan, hàm chánh thất phẩm, chuyên việc giấy tờ công văn và giải quyết các việc hành chánh của tỉnh
↑  Lược ghi vài việc làm của nhóm: Năm 1888, ông Hiến đã vận động người dân địa phương góp công, góp của khởi sự kiến tạo đình thờ thần Thành hoàng xã Mỹ Đức, thờ ba vị nhân thần khai cơ đất Hà Tiên là Mạc Cửu, Mạc Thiên Tứ và Mạc Tử Sanh. Năm 1897-1901, ông Hiến lại vận động người dân trùng tu Đền thờ họ Mạc tại núi Bình San, Hà Tiên. Năm 1904, ông Nguyễn Phương Chánh, cho công bố 11 bài thơ thất ngôn bát cú của Mạc Thiên Tứ trên báo Nông cổ mín đàm. Năm 1907, ông La Thành Đầm cho công bố bản phiên âm Quốc ngữ quyển Thập cảnh Hà Tiên của Mạc Thiên Tứ. Và Trần Đình Quang là người đầu tiên viết lịch sử họ Mạc bằng chữ Nôm, gọi là Gia phả Hà Tiên...
↑  Ngay đợt đầu có bảy người, sau đó có khoảng 75 người. Năm 1908, con số lên đến hàng trăm người. (Phong trào Đông Du ở Miền Nam, sách dẫn ở mục tham khảo, tr.2)
↑  Dựa theoChí sĩ Nguyễn Quang Diêu của Nguyễn Văn Hầu. Dẫn lại theo Nghiên cứu Hà Tiên, tr. 507.
↑  Nhận được tin dữ, Phan Bội Châu và Nguyễn Thần Hiến đã làm một bia đá ghi công đức của nhà sư Thiện Quảng Thiền, đặt trong hang Kho Lẽm (Xiêm), là chỗ sư trụ trì. Lược thuật theo Tạp chí Lạc Việt số 1 ra ngày 12 tháng 11 năm 1948, tr. 2.
↑  Duy Tân hội thường gọi là "Ám xã"
↑  Ba Kỳ gồm: Bắc Kỳ, Trung Kỳ và Nam Kỳ.
↑  Việt Nam Quang phục Hội là một tổ chức cách mạng theo khuynh hướng bạo động chống Pháp ở Việt Nam những năm đầu thế kỉ 20. Do Phan Bội Châu thành lập ở Quảng Đông (Trung Quốc) năm 1912 với mục đích đánh đuổi thực dân Pháp, thành lập Cộng hoà Dân Quốc Việt Nam theo gương Tôn Dật Tiên
↑  Phan Bội Châu niên biểu trong Phan Bội Châu toàn tập, tập 6, Chương Thâu sưu tầm, Nhà xuất bản Thuận Hóa, Huế, tr. 70.
↑  Dẫn lại theo Nghiên cứu Hà Tiên, tr. 513 và 514
Đình thần Thành hoàng xã Mỹ Đức, do Nguyễn Thần Hiến vận động nhân dân kiến tạo.
Bút tích Nguyễn Thần Hiến trên vách Đền thờ họ Mạc.
Nucella fuscata

| Nucella fuscata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Mollusca
Lớp (class): Gastropoda
Liên họ (superfamilia): Muricoidea
(không phân hạng): nhánh Caenogastropoda nhánh Hypsogastropoda nhánh Neogastropoda
Họ (familia): Muricidae
Phân họ (subfamilia): Ocenebrinae
Chi (genus): Nucella
Loài (species): N. fuscata
Danh pháp hai phần
Nucella fuscata (Forbes, 1850) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Purpura fuscata Forbes, 1850
Nucella fuscata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.
Chú thích

1 2  Nucella fuscata (Forbes, 1850). World Register of Marine Species, truy cập 24 tháng 4 năm 2010.
Núi Stanley

| Núi Stanley |
| --- | --- |

Độ cao: 5.109 m (16.763 ft)
Phần lồi: 3.951 m
Vị trí
Vị trí: Cộng hòa Dân chủ Congo, Uganda
Dãy núi: Dãy núi Ruwenzori
Tọa độ: 0°23′09″B 29°52′18″Đ﻿ / ﻿0,3858°B 29,8717°Đ﻿ / 0.3858; 29.8717
Leo núi
Chinh phục lần đầu: 1906 bởi Công tước Abruzzi và đoàn thám hiểm
Hành trình dễ nhất: leo đá/tuyết
Núi Stanley là một ngọn núi trong dãy núi Ruwenzori. Đây là núi cao nhất ở cả Cộng hòa Dân chủ Congo lẫn Uganda, là núi cao thứ 3 châu Phi, sau Kilimanjaro (5.895 m) và núi Kenya (5.199 m). Các đỉnh núi của nó đủ cao để các sông băng tồn tại.
Núi Stanley bao gồm hai đỉnh chính và nhiều đỉnh thấp hơn khác:
| Đỉnh | Mét | Foot |
| --- | --- | --- |
| Margherita | 5.109 | 16.763 |
| Alexandra | 5.091 | 16.703 |
| Albert | 5.087 | 16.690 |
| Savoia | 4.977 | 16.330 |
| Ellena | 4.968 | 16.300 |
| Elizabeth | 4.929 | 16.170 |
| Phillip | 4.920 | 16.140 |
| Moebius | 4.916 | 16.130 |
| Great Tooth | 4.603 | 15.100 |
Đỉnh Margherita nằm ở đông bắc của Cộng hòa Dân chủ Congo và là đỉnh núi cao thứ 3 ở châu Phi với độ cao 5.109 m (16.762 ft). Đây là đỉnh núi cao nhất trong dãy núi Ruwenzori, đỉnh Margherita tạo thành một phần biên giới quốc gia với Uganda. Ngọn núi này nằm ở đầu thung lũng sông Bujuku và có chóp núi phủ tuyết quanh năm. Người đầu tiên leo lên ngọn núi này là nhà thám hiểm Italia Luigi Amedeo, Công tước xứ Abruzzi, ông đã leo lên đỉnh vào năm 1906 và đã đặt tên cho đỉnh núi này theo tên của Nữ hoàng Italia là Margherita xứ Savoy.
Nidorella umbrosa

| Nidorella umbrosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Nidorella
Loài (species): N. umbrosa
Danh pháp hai phần
Nidorella umbrosa Wild, 1969 
Nidorella umbrosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Wild mô tả khoa học đầu tiên năm 1969.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Nidorella umbrosa”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Oestropsyche vitrina

| Oestropsyche vitrina> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Hydropsychidae
Chi (genus): Oestropsyche
Loài (species): O. vitrina
Danh pháp hai phần
Oestropsyche vitrina HA Hagen, 1859 
Oestropsyche vitrina là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai và miền Australasia.
Notobasis obovallata

| Notobasis obovallata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Notobasis
Loài (species): N. obovallata
Danh pháp hai phần
Notobasis obovallata , 
Notobasis obovallata là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được mô tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Notobasis obovallata”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Notobubon galbanum

| Notobubon galbanum |
| --- | --- |


Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Apiales
Họ (familia): Apiaceae
Chi (genus): Peucedanum
Loài (species): N. galbanum
Danh pháp hai phần
Notobubon galbanum Benth. & Hook.f. 
 
Notobubon galbanum là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa tán. Loài này được (L.) Magee mô tả khoa học đầu tiên năm 2008.