stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Xã Grant, Quận Washington, Kansas

| Xã Grant Grant Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
Vị trí trong Quận Washington, Kansas Vị trí trong Quận Washington, Kansas
 Vị trí quận Washington trong tiểu bang Kansas ở Hoa Kỳ
Xã Grant
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Kansas
Quận: Quận Washington
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 22
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Grant (tiếng Anh: Grant Township) là một xã thuộc quận Washington, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 22 người.
Borneosicyos

| Borneosicyos> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Cucurbitales
Họ (familia): Cucurbitaceae
Chi (genus): Borneosicyos
Borneosicyos là một chi thực vật có hoa trong họ Cucurbitaceae.
Loài

Chi Borneosicyos gồm các loài:
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Borneosicyos”. Truy cập ngày 25 tháng 9 năm 2013.
Chimarrhodella ulmeri

| Chimarrhodella ulmeri> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Philopotamidae
Chi (genus): Chimarrhodella
Loài (species): C. ulmeri
Danh pháp hai phần
Chimarrhodella ulmeri HH Ross, 1956 
Chimarrhodella ulmeri là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Chimarra senticosa

| Chimarra senticosa> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Trichoptera
Họ (familia): Philopotamidae
Chi (genus): Chimarra
Loài (species): C. senticosa
Danh pháp hai phần
Chimarra senticosa CH Sun & H Malicky, 2002 
Chimarra senticosa là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Xuân Ninh, Xuân Trường

Đối với các định nghĩa khác, xem Xuân Ninh.
Xuân Ninh là một xã thuộc huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định, Việt Nam.
Xã Xuân Ninh có diện tích 9,49 km², dân số năm 1999 là 13993 người, mật độ dân số đạt 1474 người/km².
Chùa Nghĩa Xá ở Xuân Ninh (Xuân Trường) là nơi thờ phật và các vị thần: Giác Hải, Minh Không, Lý Thần Tông.
Chú thích

↑  164/1969/QĐ-NV
1 2 3  “Mã số đơn vị hành chính Việt Nam”. Bộ Thông tin & Truyền thông. Bản gốc lưu trữ ngày 24 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2012.
↑  Tổng cục Thống kê
Xã Ewing, Quận Holt, Nebraska

| Xã Ewing Ewing Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
 
 Vị trí trong Quận Holt, Nebraska
 Vị trí quận Holt trong tiểu bang Nebraska ở Hoa Kỷ
Xã Ewing
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Nebraska
Quận: Quận Holt
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 436
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Ewing (tiếng Anh: Ewing Township) là một xã thuộc quận Holt, tiểu bang Nebraska, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 436 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 13 tháng 10 năm 2012.
Polytrichum manchuricum

| Polytrichum manchuricum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Polytrichopsida Doweld
Bộ (ordo): Polytrichales M. Fleisch.
Họ (familia): Polytrichaceae
Chi (genus): Polytrichum
Loài (species): P. manchuricum
Danh pháp hai phần
Polytrichum manchuricum (Horik.) C. Gao & G.C. Zhang, 1983 
Polytrichum manchuricum là một loài Rêu trong họ Polytrichaceae. Loài này được (Horik.) C. Gao & G.C. Zhang miêu tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Polytrichum manchuricum”. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2013.
Xã East Fallowfield, Quận Chester, Pennsylvania

| Xã East Fallowfield East Fallowfield Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 

 
Vị trí trong Quận Chester, Pennsylvania Vị trí trong Quận Chester, Pennsylvania
 Vị trí quận Chester trong tiểu bang Pennsylvania ở Hoa Kỳ
Xã East Fallowfield
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Pennsylvania
Quận: Quận Chester
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 7.449
Múi giờ: EST (UTC-5)
 • Mùa hè (DST): EDT (UTC-4)
Xã East Fallowfield (tiếng Anh: East Fallowfield Township) là một xã thuộc quận Chester, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 7.449 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2012.
Xã Ewoldt, Quận Carroll, Iowa

| Xã Ewoldt Ewoldt Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
 
 Vị trí trong Quận Carroll, Iowa
 Vị trí quận Carroll trong tiểu bang Iowa ở Hoa Kỷ
Xã Ewoldt
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Iowa
Quận: Quận Carroll
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 229
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Ewoldt (tiếng Anh: Ewoldt Township) là một xã thuộc quận Carroll, tiểu bang Iowa, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 229 người.
Chú thích

↑  “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2012.
Đồn Rạch Cát

| Đồn Rạch Cát |
| --- | --- |
Di tích cấp tỉnh
Một góc di tích Đồn Rạch Cát
Tên khác: Pháo đài Rạch Cát   Đồn Rạch Cốc
Quốc gia:  Việt Nam
Vị trí: Ấp Long Ninh, Long Hựu Đông, Cần Đước, Long An
Thành phố gần nhất: Thành phố Tân An
Tọa độ: 10°30′21″B 106°43′40″Đ﻿ / ﻿10,50583°B 106,72778°Đ﻿ / 10.50583; 106.72778
Xây dựng: 1903
Xây dựng bởi: Thực dân Pháp
Hoàn thành: 1914
Phong cách kiến trúc: Hình hình cánh cung, đối xứng
Diện tích: 3 ha
Chiều dài: 300 m
Chiều rộng: 100 m
Chiều cao: 3 tầng chìm, 2 tầng nổi
Bức tường độ dày: 60 – 80 cm
Chi phí xây dựng: 7 triệu francs

Di tích cấp tỉnh
Loại: Di tích lịch sử – văn hóa
Ngày nhận danh hiệu: 26 tháng 8 năm 1992 (1992-08-26)
Quyết định: Số 818/1992/QĐ-UBND
 
Đồn Rạch Cát là pháo đài quân sự đồ sộ vào loại nhất nhì Việt Nam tại ấp Long Ninh, xã Long Hựu Đông, huyện Cần Đước, tỉnh Long An, Việt Nam.
Kiến trúc

Đây là pháo đài phòng thủ ven biển kiên cố, kiến trúc độc đáo có vị trí chiến lược trong phòng thủ cũng như trong tiến công. Nơi đây ghi dấu ấn những sự kiện lịch sử quan trọng ở Cần Đước vào nửa đầu thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX và là chứng tích về sự thất bại của thực dân Pháp trước quân dân Long An nói riêng và dân tộc Việt Nam nói chung..
Đồn Rạch Cát nằm ở xã Long Hựu Đông, huyện Cần Đước, tỉnh Long An. Đồn còn gọi là Đồn Rạch Cốc.
Đồn Rạch Cát do thực dân Pháp xây dựng năm 1903. Hoàn thành vào năm 1914. Pháo đài được thiết kế hình vòng cung, xây dựng trên diện tích khoảng 3 ha. Chi phí xây dựng pháo đài khoảng 7 triệu francs thời ấy, cao gấp 3,5 lần chi phí xây dựng Nhà hát lớn Hà Nội. Đồn có chiều dài 300 m, chiều ngang 100 m; gồm 5 tầng (3 tầng chìm, 2 tầng nổi). Tường đồn dày 60 – 80 cm, khiến cho các gian hầm lúc nào cũng mát lạnh. Trên nóc tầng cao nhất có đặt khẩu trọng pháo 105 mm. Di tích đã được xếp hạng cấp tỉnh. Đây được xem là nơi lưu giữ được nhiều pháo đài, công sự thời Pháp hoành tráng nhất miền nam.
Lịch sử

Ngày 15 tháng 8 năm 1990, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Long An đã xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất để đơn vị pháo 105 mm trực tiếp quản lý với diện tích 32.000 m².
Ngày 22 tháng 8 năm 1992, UBND tỉnh Long An ban hành Quyết định bảo vệ di tích kiến trúc quân sự Đồn Rạch Cát.
Năm 2012, Quân khu 7 thành lập đoàn đi khảo sát.
Ngày 29 tháng 3 năm 2017, Bộ CHQS tỉnh Long An tham mưu UBND tỉnh Long An ban hành Công văn cho Quân khu 7 để đầu tư, trùng tu công trình Đồn Rạch Cát phục vụ tham quan du lịch.
Ngày 16 tháng 5 năm 2017, Bộ Tư lệnh Quân khu 7 đã xin Bộ Quốc phòng để thực hiện chủ trương của Tỉnh ủy, UBND tỉnh trong việc đầu tư, trùng tu công trình Đồn Rạch Cát, phục vụ tham quan, du lịch.
Di tích cấp tỉnh

Ngày 26 tháng 8 năm 1992, UBND tỉnh Long An ban hành Quyết định số 818/1992/QĐ-UBND công nhận là di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh.
Chú thích

1 2  “Di tích Đồn Rạch Cát”. theo website Long An. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 7 năm 2013. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2012.
↑  Minh Tuệ (15 tháng 11 năm 2020). “Một ngày ở Long An, khám phá đồn Rạch Cát hơn 100 tuổi”. Báo Thanh Niên. Truy cập ngày 7 tháng 7 năm 2023.
↑  Trung Dũng (31 tháng 10 năm 2018). “Trăm năm – Đồn Rạch Cát”. Quân khu 7 Online. Truy cập ngày 7 tháng 7 năm 2023.
↑  Văn Minh (tổng hợp) (4 tháng 4 năm 2021). “Di tích lịch sử, văn hóa Đồn Rạch Cát”. Cổng thông tin Tỉnh ủy Long An. Truy cập ngày 7 tháng 7 năm 2023.
↑  “Danh mục di tích lịch sử – văn hóa tỉnh Long An được UBND tỉnh ra quyết định xếp hạng di tích (tính đến tháng 8 năm 2011)”. Cổng thông tin điện tử Long An. 12 tháng 8 năm 2011. Bản gốc lưu trữ 13 tháng 3 năm 2013. Truy cập 7 tháng 7 năm 2023.
Bryobeckettia

| Bryobeckettia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Bộ (ordo): Funariales
Họ (familia): Funariaceae
Chi (genus): Bryobeckettia
Bryobeckettia là một chi rêu trong họ Funariaceae.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Bryobeckettia”. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2014.
Norodom Arunrasmy

Norodom Arunrasmy
Norodom Arunrasmy (sinh ngày 2/10/1955) là con gái út của cố quốc vương Campuchia Norodom Sihanouk.
Lịch sử

Ngày 23/3/2013, và đã chính thức được bầu làm Chủ tịch đảng bảo hoàng Funcinpec và trở thành ứng cử viên thủ tướng trong cuộc tổng tuyển cử ngày 28 tháng 7 năm 2013.
Hiện là bà là đại sứ Campuchia tại Malaysia, công chúa Arun Rasmey được bầu làm chủ tịch đảng Funcinpec hôm 23 tháng 3 năm 2013. Bà cho rằng "Đây là nghĩa vụ lớn lao đối với tôi. Là chủ tịch đảng, tôi sẽ cố gắng hết sức để đoàn kết những người bảo hoàng, những người trung thành với Sihanouk để xây dựng một xã hội thịnh vượng hơn cho nhân dân Campuchia". Bà cũng cho biết đảng bảo hoàng Funcinpec sẽ giữ đường lối trung lập với mọi đảng phái chính trị trong nước và quốc tế, trung thành với ước nguyện của phụ vương bà là: "mưu cầu độc lập hoàn toàn cho đất nước và bảo vệ sự toàn vẹn lãnh thổ; duy trì hòa bình, thống nhất và hòa giải quốc gia; khuyến khích nhân dân tham gia phát triển đất nước".
Bộ gen của ti thể

| DNA ty thể ở người |
| --- | --- |
The 16,569 bp long human mitochondrial genome with the protein-coding, ribosomal RNA, and transfer RNA genes.
Đặc điểm
Chiều dài (bp): 16,569
Số lượng gen: 13 (coding genes) 24 (non coding genes)
Loại: DNA ty thể
Vị trí tâm động: ?
Bản đồ nhiễm sắc thể
Ensembl: Nhiễm sắc thể MT
Entrez: Nhiễm sắc thể MT
NCBI: Nhiễm sắc thể MT
UCSC: Nhiễm sắc thể M
Trình tự DNA đầy đủ
RefSeq: NC_012920 (FASTA) 
GenBank: J01415 (FASTA) 
Trong ty thể có chứa các phân tử DNA riêng của nó, gọi là các DNA ty thể. Tập hợp tất cả các gen trên những DNA này trong ty thể tạo thành bộ gen ty thể (Mitochondrial genome). Các phân tử thuộc bộ gen ty thể đều là DNA vòng.
Mỗi ty thể chứa khoảng 5 - 10 phân tử DNA vòng trong chất nền (matrix) của nó. DNA ty thể  cũng có cấu trúc sợi xoắn kép theo mô hình Watson-Crick và giống DNA của vi khuẩn (DNA dạng trần không có histôn). Bộ gen ty thể chứa các gen mã hóa cho khoảng 13 protein của riêng ty thể. Ngoài ra, DNA ty thể là cơ sở vật chất trong quá trình di truyền ngoài nhiễm sắc thể, ở người  thường được gọi là di truyền theo mẹ.
Các dạng mRNA, tRNA, rRNA trong ty thể đều được phiên mã từ DNA ty thể và chúng là cơ sở để ty thể tự tổng hợp lấy một số protein của nó, phục vụ cho hô hấp ty thể - một quá trình sống còn của tế bào.
Ty thể có khả năng tự sinh sản bằng cách tự phân đôi ty thể mẹ thành các ty thể con do có hệ di truyền độc lập. DNA vòng
Nguồn trích dẫn

↑  “Mitochondrial genome”.
1 2  Phạm Thành Hổ: "Di truyền học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 1998.
↑  Đỗ Lê Thăng: "Di truyền học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2005.
↑  Campbell và cộng sự: "Sinh học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2010.
Chlorophorus circularis

| Chlorophorus circularis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Chlorophorus
Loài (species): C. circularis
Danh pháp hai phần
Chlorophorus circularis Holzschuh, 2003 
Chlorophorus circularis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Xã Hayes, Quận Franklin, Kansas

| Xã Hayes Hayes Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 

 
 Vị trí trong Quận Franklin, Kansas
 Vị trí quận Franklin trong tiểu bang Kansas ở Hoa Kỳ
Xã Hayes
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Kansas
Quận: Quận Franklin
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 393
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Hayes (tiếng Anh: Hayes Township) là một xã thuộc quận Franklin, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 393 người.
Biến đổi xã hội

Chân dung ba thanh niên, hai người mặc trang phục thổ dân
Biến đổi xã hội (tiếng Anh: Social change) là một quá trình qua đó những khuôn mẫu của các hành vi xã hội, các quan hệ xã hội, các thiết chế xã hội và các hệ thống phân tầng xã hội được thay đổi theo thời gian.
Khái niệm

Cũng giống như tự nhiên, mọi xã hội không ngừng biến đổi. Sự ổn định của xã hội chỉ là sự ổn định của bề ngoài, còn thực tế nó không ngừng thay đổi bên trong bản thân nó. Bất cứ xã hội nào và bất cứ nền văn hóa nào, cho dù nó có bảo thủ và cổ truyền đến đâu chăng nữa cũng luôn biến đổi; sự biến đổi trong xã hội hiện đại ngày càng rõ hơn, nhanh hơn, và điều này cho thấy rõ hơn là sự biến đổi đó không còn là điều mới mẻ, nó đã trở thành chuyện thường ngày. Mọi cái đều biến đổi và xã hội cũng giống như các hiện thực khác, không ngừng vận động và thay đổi. Tất cả các xã hội đều ở trong một thực trạng đứng yên trong sự vận động liên tục. Có nhiều cách quan niệm về sự biến đổi xã hội, như:
Phạm vi rộng: biến đổi xã hội là một sự thay đổi so sánh với một tình trạng xã hội hoặc một nếp sống có trước;
Phạm vi hẹp: biến đổi xã hội là sự biến đổi về cấu trúc xã hội hay tổ chức xã hội của xã hội đó, mà sự biến đổi này ảnh hưởng sâu sắc đến phần lớn các thành viên của một xã hội;
Riêng những biến đổi chỉ tác động đến một số ít cá nhân, thì ít được các nhà xã hội học quan tâm và chú ý.
Auguste Comte đưa ra thuật ngữ xã hội học đã tin tưởng rằng khi các nhà xã hội học xác định những nguồn gốc của sự biến đổi xã hội, thì họ có thể giúp chương trình cho một tương lai tốt hơn. Auguste Comte cho rằng, biến đổi xã hội là:
chắc chắn xảy ra;
sẽ theo một con đường phát triển;
những tiến bộ đương nhiên hướng tới một xã hội tốt hơn.
Auguste Comte tin tưởng rằng, thông qua biến đổi xã hội, nhân loại chuyển từ người nguyên thủy dốt nát đến con người được giáo dục, và những cái mà chúng ta được học hoặc được phát triển tiến về con đường tách khỏi sự sắp đặt của Thượng đế vì sự tiến bộ của nhân loại.
Khái niệm > Cấp độ biến đổi xã hội

Biến đổi vĩ mô:sự biến đổi biến đổi điễn ra trên một khu vực lớn và trong một thời gian dài( công nghệ hóa, hiện đại hóa
Biến đổi vi mô:sự thây đổi về nhận thức,thái độ, suy nghĩ và hành động của cá nhân,nhóm nhỏ(trong gia đình)
Khái niệm > Đặc điểm của biến đổi xã hội

Biến đổi xã hội là hiện tượng phổ biến, nhưng nó diễn ra không giống nhau giữa các xã hội;
Biến đổi xã hội khác biệt về thời gian và hậu quả;
Biến đổi xã hội vừa có tính kế hoạch, vừa có tính phi kế hoạch.
Khái niệm > Các khái niệm liên quan

Có nhiều cách hiểu biết khác nhau về sự biến đổi xã hội; một phần do quan điểm học thuật, cách tiếp cận vấn đề khác nhau, một phần bởi khái niệm biến đổi xã hội có liên quan gần gũi với một vài khái niệm gần kề nó. Cho nên, cần phải hiểu rõ hơn một số khái niệm liên quan đến biến đổi xã hội.
Biến cố xã hội: các nhà xã hội học thường phân biệt khái niệm biến cố xã hội với biến đổi xã hội. Một biến cố xã hội hay một sự kiện xã hội như một cuộc bầu cử, biểu tình, đình công,... có thể đem lại sự thay đổi và cũng có thể không đem lại một sự thay đổi nào. Chính vì vậy, một số nhà xã hội học đưa ra sự phân biệt giữa sự thay đổi về sự bình quân và sự thay đổi có tính kết cấu. Thay đổi về sự bình quân là việc đi đến một sự bình quân mới sau những xáo trộn, những biến cố; nhưng các đặc trưng của hệ thống xã hội vẫn không thay đổi, chính xác hơn chỉ một bộ phận của tổng thể xã hội biến đổi, nhưng cơ cấu của xã hội vẫn không bị ảnh hưởng - Thực chất, sự thay đổi bình quân không liên quan đến sự biến đổi xã hội;
Tiến bộ xã hội: là một sự vận động có ý thức trong một chiều hướng được tán thành và đáng mong đợi. Như vậy, tiến bộ liên quan đến giá trị - đây là sự khác biệt giữa sự tiến bộ và sự biến đổi xã hội. Thuật ngữ "tiến bộ" là một phán quyết giá trị chứ không phải là một lời tường thuật về một sự kiện. Ngược lại thuật ngữ "biến đổi" là một thuật ngữ không chỉ định hướng giá trị mà thể hiện một sự mô phỏng của một nền văn hóa hay cấu trúc xã hội hiện hữu;
Tiến hóa: thuyết tiến hóa ban đầu do Charles Darwin (1809–1882) đưa ra trong lĩnh vực sinh học, như một học thuyết về sự phát triển của tự nhiên - học thuyết này ảnh hưởng rất lớn đến nhiều nhà xã hội học nổi tiếng: Lewis Henry Morgan (1818-1881), Herbert Spencer (1820-1903). Morgan cho rằng, con người tiến hóa qua ba trạng thái: hoang dã, man dã và văn minh. Spencer xây dựng lý thuyết thống nhất về sự tiến hóa: chuyển từ cái thuần nhất đơn giản sang cái không thuần nhất phức tạp, thông qua phân hóa để đạt tới sự thống nhất. Trong xã hội học, phân biệt hai hình thức biến đổi lớn - tiến hóa và cách mạng; hai hình thức này phụ thuộc vào những yếu tố bên trong và bên ngoài. Thoạt nhìn, chúng tự phân biệt với nhau bằng tính chất chậm chạp hay nhanh chóng của sự biến đổi diễn ra trong xã hội ở những thời điểm nhất định. Những biến đổi bên trong, ở bất kỳ lĩnh vực nào, cũng kéo theo một sự tiến hóa và sự tiến hóa này đôi khi diễn ra nhanh chóng trên phương diện vật chất, nhưng chậm hơn ở phương diện tinh thần. Sự tiến hóa gần đây nhất và gần gũi với cách mạng là sự tiến hóa được biết đến với cái tên "phát triển" - đây là khái niệm được nhiều nhà xã hội học quan tâm và trở thành một khái niệm thịnh hành nhất vào nửa sau của thế kỷ 20. Các nhà xã hội học cho rằng, phát triển là một quá trình trong đó toàn thể loài người áp dụng những công cụ hiện đại của khoa học và công nghệ vào những mục tiêu của mình, qua những thời kỳ khác nhau và có tính không thể đảo ngược của quá trình đó.
Cách tiếp cận xã hội học về sự biến đổi xã hội

Các nhà xã hội học khi xem xét đến sự phát triển của xã hội, đã đưa ra một số lý thuyết để giải thích tại sao biến đổi xã hội lại xảy ra và dự đoán những biến đổi sẽ diễn ra trong tương lai. Một số cách tiếp cận chủ yếu về biến đổi xã hội thường được xem xét đến là:
Cách tiếp cận xã hội học về sự biến đổi xã hội > Cách tiếp cận theo chu kỳ

Đối với lịch sử loài người, sự hiểu biết về chu kỳ của những biến đổi xã hội đã ăn sâu vào ý nghĩ của con người, chu kỳ của tự nhiên, mặt trời mọc và lặn, quy luật bốn mùa thay đổi của một năm và sự lặp lại của tự nhiên, đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến những khái niệm, nhận thức của con người về sự biến đổi xã hội. Nhân loại hiểu rằng, lịch sử được lặp lại mãi trong những chu kỳ không bao giờ kết thúc. Các nhà khoa học và sử học trước đây nhìn chung đều phản đối những tư tưởng này, mặc dù họ cho rằng các xã hội có những chu kỳ sống của nó, và mỗi xã hội được sinh ra trưởng thành, rồi sau đó biến mất. Một số nhà lý thuyết, như nhà sử học Anh Arnold Toynbee (1852-1883) lại có quan điểm tương tự, nhưng ông phản đối "sự không thể tránh được" của sự suy tàn và cho rằng "những nỗ lực được tạo nên bởi con người có thể cho phép văn minh hóa đối với sự sống". Nhà xã hội học Pitirim Sorokin (1889-1968) đưa ra lý thuyết chu kỳ về sự biến đổi với một bước tiến xa hơn, và cho rằng sự văn minh hóa được dao động trong ba kiểu của "những trạng thái tâm lý" hoặc rộng hơn - kiểu hệ tư tưởng, kiểu cảm giác và kiểu lý tưởng - trong tất cả các hệ thống văn hóa, sự biến đổi xuất hiện khi mô hình cụ thể của suy nghĩ nắm được giới hạn logic của nó.
Cách tiếp cận xã hội học về sự biến đổi xã hội > Các quan điểm tiến hóa

Những mô hình kinh điển là những mô hình được mượn từ khoa học sinh học, đã giành được vị trí ở thế kỷ 19, nhiều nhà xã hội học đã tán thành với lý thuyết phổ biến được gọi là sự tiến hóa một chiều, sự tiến hóa theo lộ trình dọc, chỉ tiến về phía trước chứ không lùi hoặc đi ngược về phía sau cho rằng tất cả các hình thức sống, tất cả các xã hội đều tiến hóa từ những hình thức đơn giản đến phức tạp, với mỗi hình thức sau xa hơn những hình thức trước nó.
Auguste Comte (1798–1857) lập luận rằng, tất cả các xã hội không thể tránh khỏi được sự trải qua ba giai đoạn: thần học, siêu hình và thực chứng, và xã hội châu Âu đã ở bước cuối cùng - bước cao nhất và là bước kết thúc của sự phát triển nhân loại.
Herbert Spencer (1820–1903) nhìn sự tồn tại của các tổ chức và các xã hội như là sự liên quan trực tiếp với một môi trường chuyển đổi. Spencer tin rằng các xã hội phương Tây có sự thuận lợi hơn để đến trình độ cao nhất bởi vì họ "đáp ứng tốt hơn" với những điều kiện của thế kỷ 19 hơn những xã hội không thuộc phương Tây.
Nhà xã hội học cổ điển Émile Durkheim (1858-1917) cho rằng, những hình thức mới của sự đoàn kết xã hội, hoặc những ý thức cụ thể, sẽ xuất hiện để duy trì xã hội. Theo ông, có hai kiểu mô hình. Trong các xã hội giản đơn mỗi thành viên thực hiện các nhiệm vụ giống nhau, có thể thay thế lẫn nhau và chia sẻ những giá trị, niềm tin giống nhau. Tính gắn kết hay sự đoàn kết cơ học phù hợp với xã hội hòa nhập. Trải qua thế kỷ 19, rõ ràng rằng sự công nghiệp hóa, sự tăng trưởng dân số và cạnh tranh đang phá hủy những hình thức truyền thống của sự đoàn kết xã hội. Để tiến tới một hình thức cao hơn: sự đoàn kết hữu cơ, trong đó sự phân công lao động tạo ra những người có cá tính khác nhau, thực hiện những nhiệm vụ riêng biệt, với những vai trò đặc biệt. Sự cố kết xã hội bên trong là kết quả của sự bổ sung lẫn nhau giữa các chức năng và một kiểu giá trị mới xung quanh khái niệm nhân cách con người. Durkheim đưa ra khái niệm "sự rối loạn" để nói lên sự bất lực của xã hội trong việc hội nhập các cá nhân và sự suy yếu về ý thức tập thể.
Thế kỷ 20, những mô hình ở thế kỷ trước đã mô tả biến đổi xã hội như là sự tiếp tục và không thể thay đổi được thay thế bằng sự sành điệu và tế nhị hơn. Những lý thuyết tiến hóa mới, hiểu biết về các xã hội khác nhau tùy thuộc vào mức độ phức tạp của xã hội và qua thời gian một khuynh hướng chung đi tới sự khác biệt xã hội (kinh tế, gia đình, tôn giáo, chính trị,...) trở thành sự phân chia và khác biệt giữa cái này và cái kia.
Không giống như các nhà nghiên cứu lý thuyết tiến hóa ở thế kỷ 19, các nhà lý thuyết tiến hóa mới không mô tả một hình thức của xã hội như là một sự tuyệt đối, cũng không khẳng định rằng, các xã hội không thể tiến hóa tới một vài thực trạng cao hơn.