stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Bolbitis gemmifera

| Bolbitis gemmifera> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Pteridophyta
Lớp (class): Polypodiopsida
Bộ (ordo): Polypodiales
(không phân hạng): Eupolypods I
Họ (familia): Lomariopsidaceae
Chi (genus): Bolbitis
Loài (species): B. gemmifera
Danh pháp hai phần
Bolbitis gemmifera C.Chr., 1934 
Bolbitis gemmifera là một loài thực vật có mạch trong họ Lomariopsidaceae. Loài này được C. Chr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Bolbitis gemmifera”. Truy cập ngày 16 tháng 8 năm 2013.
Lạc vào ký ức

Zettai Shōnen (絶対少年, Tựa tiếng Anh là "Absolute Boy"?), còn được biết đến với tựa tiến Việt là Lạc vào ký ức, là bộ anime truyền hình gồm 26 tập, sản xuất bởi Ajia-do Animationg Works và Bandai Visual, được công chiếu lần đầu trên kênh NHK từ 21 tháng 5 năm 2005 đến 19 tháng 11 năm 2005. Đạo diễn Tomomi Mochizuki và kịch bản của Kazunori Itō, các nhân vật được khắc họa bởi Sunaho Tobe, cũng là người minh họa cho bộ light novel được chuyển thể từ bộ phim, bộ light novel đó được phát hành trong Dengeki Bunko từ ngày 10 tháng 8 năm 2005 đến ngày 10 tháng 12 năm 2005. Bộ anime sau đó cũng được chiếu trên kênh truyền hình anime vệ tinh, Animax, bằng tiếng Anh ở khu vực Đông Nam Á và Nam Á.
Tại Việt Nam, phim từng được Công ty Cổ phần Truyền thông Trí Việt (TVM Corp.) mua bản quyền và phát sóng trên kênh HTV3 lần đầu từ ngày 13 tháng 6 năm 2011.
Cốt truyện

Bộ phim đi theo 2 nhân vật chính, 2 câu chuyện khác nhau, người mà phát hiện ra bản thân mình kẹt trong những sự việc bí ẩn bao gồm hai thứ được gọi là "material fairies" (bản dịch tiếng Việt là những nàng tiên hiện hữu hay cách gọi khác là "tiên hữu hình") và "material evils" (bản dịch tiếng Việt là quỷ hiện hữu hay cách gọi khác là "quỷ hữu hình"). Khi họ đang phải đối mặt với những thực thể huyền bí này, cuộc sống bình thường của họ vẫn tiếp diễn với những lúc thăng trầm cùng với bạn bè mình.
Nội dung chính xoay quanh hai nhân vật chính trong xuyên suốt câu chuyện, đầu tiên là Ayumu Aizawa, người đang đến thăm ngôi làng nhỏ của cha mình ở vùng Tana nhân dịp nghỉ hè; thứ hai là Kisa Tanigawa ở Yokohama, gần hai năm sau quãng thời gian của phần đầu câu chuyện.
Cốt truyện > Summer

12 tập đầu tiên của bộ phim xoay quanh cuộc sống của Ayumu Aizawa trong những ngày cậu thăm cha mình, một bác sĩ thú y, tại một thị trấn nhỏ ở miền quê. Ayumu dự định chỉ tham quan hết thung lũng này bằng xe đạp của mình, nhưng lại thay đổi lại khi gặp một cô bé có tên là Miku và nhận một lời nhắn đi tìm người bạn mất tích thời thơ ấu là Wakkun từ cô bé. Khi gặp được Wakkun, câu nhận ra rằng cậu bé đó đã không hề lớn lên kể từ khi chơi cùng mình thời thơ ấu. Wakkun cũng mặc một bộ trang phục giống với chiếc áo mưa màu vàng và đôi bốt cao mà hồi bé Ayumu thường mặc. Wakkun giới thiệu Ayumu với Dosshiru (Doss) và Shisshin (Sense), hai vật thể bay bí ẩn thường biển đổi giữa hai hình dạng quả cầu vàng phát sáng và hình dạng vật chất.
Những quả cầu phát sáng đó dường như vô hình đối với mọi người trong làng nhưng lại hiện hình rất rõ trong mắt người và động vật. Một phóng viên địa phương, Akira Sukawara, xuất hiện, bị thu hút bởi câu chuyện về kappa và những sự kiện kì bí xảy ra gần đấy. Cô đi theo các con vật, đặc biệt là con mèo mà một cậu thanh niên trong vùng nói là đã thấy nó đánh nhau với kappa, và những ánh sáng màu vàng, và chất vấn một cách miễn cưỡng Ayumu để có thêm thông tin. Không thể nhớ lại được ký ức thời bé khi mình đến ngôi làng này, Ayumu, với sự giúp đỡ của Miku và những người khác trong ngôi làng Tana, cố gắng tìm hiểu xem chuyện gì đã xảy ra khi cậu còn là một đứa bé, và mối liên hệ bí ẩn gữa cậu, Wakkun, Dosshiru, và Shisshin...
Cốt truyện > Winter

Một năm rưỡi sau, Kisa Tanigawa, một học sinh trung học luôn buồn chán, thường xuyên bỏ học. Một buổi tối, đang lang thang trong thành phố, cô vấp phải một vật thể bí ẩn khác. Đặt tên là "Bun-chan" hay "Ping" trong bản tiếng Anh, theo âm thanh mà thứ đó phát ra, cô đem nó về nhà và nuôi như một con thú cưng. Khi cô có gắng lấy con cá ra khỏi một mảnh kim loại, chiếc vây trên cùng không đứng yên, nên Bun-chan (Ping) giúp cô dán nó lại. Cùng lúc ấy, Sukawara lại xuất hiện và cố chứng minh sự tồn tại của cá vật thể bí ẩn tại vũ hội mèo ở Tana một năm rưỡi trước,  thứ được cô đặt là "những nàng tiên hiện hữu", và nghe tin về Bun-chan. Từ bằng chứng trong cuộc gặp gữa Ayumu và Kisa, cô không gọi Bun-chan là "những nàng tiên hiện hữu", mà là "quỷ hữu hình", dựa vào sự khác biệt bề ngoài giữa chúng. Những nàng tiên hiện hữu và 
quỷ hữu hình dường như đang có một cuộc chiến với nhau. Khi cả ba gặp nhau, Dosshiru, Shisshin và Bun-chan. Dosshiru và Shisshin bắt đầu truy đuổi Bun-chan và phá hủy nó nhanh chóng, để lại Kisa trong đau khổ khi nhìn thấy Bun-chan đã chết. Sau một thời gian, mối liên kết giữa những chiếc vảy của con cá của Kisa bắt đầu phát ra ánh sáng sặc sỡ. Một đêm, con cá đó biến thành hình dạng tiên của Bun-chan. Kisa sau đó đặt tên nó là Po-chan.
Người dân trong thành phố ngày càng lo sợ, khi mà bức tranh của vật chất ma quỷ, quả cầu tròn phát ra ánh sáng xanh, xuất hiện trên nhiều chiếc điện thoại di động, đi kèm với lời đồn rằng chúng đem lại may mắn. Một bức tranh tường đường phố xuất hiện và cảnh báo mọi người hãy suy nghĩ và tin tưởng chính mình. Cùng lúc đó, một vật thể có hình xoắn ốc khổng lồ xuất hiện trên bầu trời, giống với một kiến trúc bằng kim loại của quỷ hữu hình, và cảnh sát đã di tản toàn bộ dân cư trong khu vực. Một vài hiện tượng lạ cũng xảy ra giống như ở làng Tana, như việc các thiết bị điện tử không hoạt động.
Nhân vật > Summer Arc

Lồng tiếng bởi: Toshiyuki Toyonaga
Lồng tiếng bởi: Kanako Mitsuhashi
Lồng tiếng bởi: Chiwa Saitō
Lồng tiếng bởi: Yasuo Saitō
Lồng tiếng bởi: Ai Shimizu
Lồng tiếng bởi: Yasuyuki Kase
Lồng tiếng bởi: Junko Takeuchi
Lồng tiếng bởi: Katsuhisa Hōki
Lồng tiếng bởi: Risa Mizuno
Lồng tiếng bởi: Miwa Matsumoto
Lồng tiếng bởi: Masami Suzuki
Lồng tiếng bởi: Kenji Hamada
Lồng tiếng bởi: Kaori Yamagata
Lồng tiếng bởi: Tadahisa Saizen
Lồng tiếng bởi: Yasuo Saitō
Lồng tiếng bởi: Ai Shimizu
Lồng tiếng bởi: Katsuhisa Hōki
Nhân vật > Winter Arc

Lồng tiếng bởi: Toshiyuki Toyonaga
Lồng tiếng bởi: Akiko Kobayashi
Lồng tiếng bởi: Tomoko Sadohara
Lồng tiếng bởi: Yuki Kaida
Lồng tiếng bởi: Takahiro Sakurai
Lồng tiếng bởi: Hozumi Gōda
Lồng tiếng bởi: Masami Suzuki
Lồng tiếng bởi: Miwa Matsumoto
Lồng tiếng bởi: Misa Watanabe
Sản xuất

Bộ phim được sản xuất bởi Ajia-do Animation Works và Bandai Visual, và đạo diễn bởi Tomomi Mochizuki. Các bản nhạc trong phim được sáng tác bởi Masumi Itō, dưới bút danh của cô, Hikaru Nanase.
Đoàn làm phim

Dàn dựng: Takao Seki, Satoshi Katō, Tarō Maki
Tác phẩm gốc: Zettai Shōnen (Kazunori Itō, Ajiadō, Toys Works, Sōgō Vision, Genco)
Đạo diễn: Tomomi Mochizuki
Bố cục nội dung: Kazunori Itō
Kịch bản: Kazunori Itō, Miu Kawasaki, Tatsuya Hamazaki
Thiết kế nhân vật gốc: Sunaho Tobe
Thiết kế bản plastic: Masato Satō
Thiết kế nhân vật và đạo diễn chính của phim: Masayuki Sekine
Đạo diễn nghệ thuật: Katsufumi Hariu
Họa sĩ vẽ nền: Kōji Ōno
Phối màu: Miyoko Ichinose
Đạo diễn chụp ảnh: Katsuyoshi Kishi
Chỉnh sửa: Shigeru Nishiyama
Đạo diễn âm thanh: Hozumi Gōda
Sản xuất âm thanh: Jinnan Studio
Hiệu ứng âm thanh: Junichi Sasaki (Anime Sound Production)
Minh họa mở đầu: Masaya Fujimori
Minh họa kết thúc: Ryūichi Kimura
Âm nhạc: Hikaru Nanase
Sản xuất âm nhạc: Mellow Head
Chủ nhiệm âm nhạc: Shunji Inoue
Chủ nhiệm: Eiza Kondō, Kōji Morimoto, Daisuke Itō, Kazuaki Morijiri, Masahiro Okamura
Nhà sản xuất: Ajiadō
Trợ lý sản xuất: Gingaya (tập 1-26), Artland (tập 3, 8, 13, 21, 25), Magic Bus (tập 4, 9, 14, 20), Studio Kuma (tập 5, 10, 16, 22)
Xuất bản: Genco, Zettai Shōnen Project
Ca khúc trong phim

"Hikari no Silhouette" (光のシルエット, Hikari no Shiruetto?, lit. "Silhouette of Light" (Tạm dịch: Hình bóng của ánh sáng))
Tựa tiếng Việt: Ký ức cho ngày mai
"Shōnen Humming" (少年ハミング, Shōnen Hamingu?, lit. "Boy Humming" (Tạm dịch: Cậu bé mạnh mẽ))
Tựa tiếng Việt: Không thể rời xa
Iizasa Chō-isai Inenao

| Iizasa Ienao飯篠 家直 |
| --- | --- |

Tên hiệu: Chō-isai
Pháp danh: Chō-i
Thông tin cá nhân
Sinh: 1387
Mất: 
Ngày mất: 26 tháng 5, 1488
Nơi mất: Katori
 
Giới tính: nam
Nghề nghiệp: quân nhân
Quốc tịch: Nhật Bản
x • t • 
Iizasa Chōisai Ienao (飯篠 長威斉 家直, Iizasa Chōisai Ienao? 1387-1488) là một võ tướng, kiếm hào Nhật Bản sống từ giữa đến cuối thời Muromachi. Ông là người sáng lập ra phái kiếm Tenshin Shōden Katori Shintō-ryū, một trong binh pháp tam đại nguyên lưu của kiếm thuật Nhật Bản. Ông được gọi là tổ trung hung binh pháp Nhật Bản, tổ trung hung đao thương. Hiệu và pháp danh của ông là Chō-isai (Trường Uy Trai), Chō-i (Trường Ý), tên chức quan là Yamashiro. Đệ tử của ông có những người nổi tiếng như Matsumoto Masanobu, Moro-oka Ippa, Tsukahara Yasumoto,...
Cuộc đời

Iizasa Ienao là con trai của Iizuka Kinbei, chào đời trong gia đình hào sĩ làng Iizasa, quận Katori ở xứ Shimōsa (nay là thành phố Tako) vào năm Chūgen thứ 4 (1387).
Đầu tiên ông theo thờ họ Chiba, nhưng vào năm đầu niên hiệu Kōshō (1455) thì đương chủ đời thứ 18 của họ Chiba là Chiba Tanenobu gặp nạn Makuwari Yasutane phản bội, phải chạy đến làng Chida và tự vẫn ở đó. Sau khi Sōke họ Chiba diệt vong, Ienao chứng kiến cảnh này bỗng thấy cuộc đời của mình và sau khi giác ngộ được rằng "Võ sĩ sống dựa vào võ nghệ chỉ như hư vô" nên quyết tâm bắt đầu tu luyện đạt đến cảnh giới áo nghĩa của võ nghệ, cực ý của kiếm thuật dựa trên nền tảng tín niệm "võ thuật không phải là thứ để dùng trong các cuộc chiến làm hai bên đổ máu".
Ienao lui về ẩn dật trên núi Baiki gần đền phía trong của Katori thần cung, nơi thờ phụng võ thần Futsunushi no kami, sau khi trải qua nghìn ngày khổ luyện thì cuối cùng ngộ ra rằng "binh pháp là bình pháp". Trong khi khổ luyện thì một lần nọ ông được thần Futsunushi no kami ám thị trên một cây mơ già rằng "ngươi về sau sẽ là thầy của các kiếm khách trong thiên hạ" rồi trao cho một cuốn sách thần. Vì việc này nên lưu phái võ nghệ do ông sáng lập ra được gọi là Tenshin Shōden Katori Shintō-ryū, trong đó "Tenshin Shōden" là "thiên chân chánh truyền", ý chỉ việc lưu phái này do thần thánh truyền thừa.
Khi Ienao sáng lập phái Tenshin Shōden Katori Shintō-ryū thì có dựa vào kiếm pháp Kashima, kiếm pháp Katori vốn chỉ được truyền thừa cho các viên tư tế ở hai đền thần Kashima thần cung và Katori thần cung và hệ thống hóa lại hết các môn võ nghệ vốn không hề tồn tại các bài Kata quy ước trong giới võ lâm Nhật Bản trước đó.
Ông dạy các môn đệ rằng "sự chân thật của võ đạo nằm trong tâm người, là cái đạo của người. Nếu tâm thiện thì võ nghệ sẽ là công cụ giúp người, xây dựng nên thời thái bình, do vậy tự bản thân phải luôn nỗ lực để tiến đến gần con người hoàn thiện", ông giáo hóa đông đảo từ Võ sĩ đến thứ dân đều như vậy.
Những năm cuối đời ông còn xây dựng Jifuku-ji (Địa Phúc tự) ở núi Nyoi (Như Ý sơn). Iizasa Ienao mất vào năm Chōkyō thứ 2 (1488).
Giai thoại

Iizasa Ienao vốn không ưa tranh chấp, có kẻ đến võ đường thách đấu thì ông dẫn ra phía sau, nơi trúc Kumazasa mọc đầy, ném tấm thảm rơm lên bụi trúc rồi nhẹ nhàng ngồi lên đó như nổi trên hư không, chẳng làm bụi trúc lay động. Đương thời, các võ phái khác thường thách đấu lẫn nhau bằng mộc kiếm, có khi là kiếm thật và không ít trường hợp dẫn tới đổ máu. Nhưng kẻ đến thách đấu Ienao, thấy động tác của ông nhẹ nhàng như vậy thì tự biết chênh lệch tài nghệ nên rút lui mà không thương tổn gì.
Cước chú

↑  "Honchō bugei shōden"
↑  "Kan Hasshū kosen roku", cuốn quân ký thời Edo ghi chép các trận chiến thời Chiến quốc.
Quan hệ ngoại giao của Hàn Quốc

Các quốc gia có quan hệ ngoại giao với Hàn Quốc
Hàn Quốc duy trì quan hệ ngoại giao với 191 quốc gia. Đất nước này cũng là thành viên của Liên hợp quốc kể từ năm 1991, khi trở thành quốc gia thành viên cùng lúc với Bắc Triều Tiên. Hàn Quốc cũng đã tổ chức các sự kiện quốc tế lớn như Thế vận hội Mùa hè 1988, Giải vô địch bóng đá thế giới 2002 (FIFA World Cup 2002 đồng tổ chức với Nhật Bản) và Giải vô địch điền kinh thế giới 2011 (2011 IAAF World Championships) tại Daegu. Ngoài ra, Hàn Quốc đã tổ chức Thế vận hội mùa đông 2018 diễn ra tại Pyeongchang từ ngày 9 đến 25 tháng 2.
Hàn Quốc là thành viên của Liên hợp quốc, WTO, OECD / DAC, ASEAN Plus Three, Hội nghị thượng đỉnh Đông Á (EAS) và G-20. Đây cũng là thành viên sáng lập của Hợp tác kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) và Hội nghị thượng đỉnh Đông Á.
Vào ngày 1 tháng 1 năm 2007, Bộ trưởng Ngoại giao Hàn Quốc Ban Ki-moon đảm nhận chức Tổng thư ký LHQ, phục vụ trong chức vụ đó cho đến ngày 31 tháng 12 năm 2016.
Các hiệp định thương mại tự do

Hàn Quốc có các hiệp định thương mại sau đây:
Hàn Quốc- ASEAN (Brunei, Campuchia, Indonesia, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Thái Lan, Việt Nam) FTA
Hàn Quốc-FTA Úc
Hàn Quốc- Canada CKFTA FTA
Hàn Quốc- Chile FTA
Hàn Quốc- FTA Trung Quốc
Hàn Quốc- Colombia FTA
Hàn Quốc- EFTA (Iceland, Lichtenstein, Na Uy, Thụy Sĩ) FTA
Hàn Quốc- EU (Áo, Bỉ, Bulgaria, Croatia, Síp, Cộng hòa Séc, Đan Mạch, Estonia, Phần Lan, Pháp, Đức, Hy Lạp, Hungary, Ireland, Ý, Latvia, Litva, Luxembourg, Malta, Hà Lan, Ba Lan, Bồ Đào Nha, Rumani, Slovakia, Slovenia, Tây Ban Nha, Thụy Điển, Anh) FTA
Hàn Quốc- Ấn Độ CEPA FTA
Hàn Quốc-FTA New Zealand
Hàn Quốc- Peru FTA
Hàn Quốc- FTA Singapore
Hàn Quốc- FTA Thổ Nhĩ Kỳ
Hàn Quốc - Hợp chủng quốc Hoa Kỳ (KORUS FTA)
Hàn Quốc- FTA Việt Nam
Tính đến cuối năm 2016 của các nước Trung Mỹ (Costa Rica, El Salvador, Guatemala, Honduras, Nicaragua, Panama, Paraguay), GCC (Hội đồng hợp tác vùng Vịnh Bahrain Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Ả Rập Saudi, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất), Indonesia, Israel, Nhật Bản, Malaysia, MERCOSUR (Thị trường chung phía Nam Mercado comun del sur), México, Mông Cổ, RCEP (10 quốc gia châu Á, Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản, Úc, New Zealand, Ấn Độ), Nga (BEPA), SACU (Liên minh Hợp tác Nam Á) và Hàn Quốc - Trung Quốc - Nhật Bản  đang đàm phán về FTA với Hàn Quốc.
Trung Thành Tây

Trung Thành Tây là một xã thuộc huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long, Việt Nam.
Địa lý

Xã Trung Thành Tây có diện tích 12,56 km², dân số năm 1999 là 5.437 người, mật độ dân số đạt 433 người/km².
Hành chính

Xã Trung Thành Tây được chia thành 6 ấp: Hòa Hiệp, Hòa Nghĩa, Quới Hiệp, Tân Trung, Trung Hậu, Trường Thọ.
Lịch sử

Ngày 6 tháng 12 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Vĩnh Long ban hành Nghị quyết 228/NQ-HĐND về việc sáp nhập toàn bộ ấp An Hòa vào ấp Trường Thọ.
Chú thích

↑  30/1995/CP
1 2 3  “Mã số đơn vị hành chính Việt Nam”. Bộ Thông tin & Truyền thông. Bản gốc lưu trữ ngày 24 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2012.
↑  Tổng cục Thống kê
1 2  “Nghị quyết số 228/NQ-HĐND về việc sắp xếp, sáp nhập, đổi tên các ấp, khóm, khu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long”. Cổng thông tin điện tử tỉnh Vĩnh Long – Cơ sở dữ liệu văn bản quy phạm pháp luật và chỉ đạo điều hành. 15 tháng 10 năm 2019. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 10 năm 2021. Truy cập ngày 27 tháng 10 năm 2021.
Cyligramma duplex

| Cyligramma duplex |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Hexapoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Liên họ (superfamilia): Noctuoidea
(không phân hạng): Macrolepidoptera
Họ (familia): Noctuidae
Phân họ (subfamilia): Catocalinae
Chi (genus): Cyligramma
Loài (species): C. duplex
Danh pháp hai phần
Cyligramma duplex Guenée, 1852 
Cyligramma duplex là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Madagascar.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 15 tháng 6 năm 2014.
Aspangberg-Sankt Peter

| --- | --- |
Aspangberg-Sankt Peter
Huy hiệu: Vị trí
Coat of arms of Aspangberg-Sankt Peter: 
Hành chính
Quốc gia:  Áo
Bang: Niederösterreich
Huyện: Neunkirchen

Thị trưởng: Josef Bauer
Dữ liệu thống kê cơ bản
Diện tích: 81,49 km² (31,5 mi²)

Độ cao: 490 m  (1608 ft)
Dân số: 1.888  (2018)
 - Mật độ: 23 /km² (60 /sq mi)



Thông tin khác
Múi giờ: CET/CEST (UTC+1/+2)

Mã bưu chính: 2870
Mã vùng: 02642
Website:  
Aspangberg-Sankt Peter là một thị xã thuộc huyện Neunkirchen trong bang Niederösterreich.
Atalantia wightii

| Atalantia wightii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Sapindales
Họ (familia): Rutaceae
Chi (genus): Atalantia
Loài (species): A. wightii
Danh pháp hai phần
Atalantia wightii Yu.Tanaka, 1928 
Atalantia wightii là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được Yu.Tanaka mô tả khoa học đầu tiên năm 1928.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Atalantia wightii”. Truy cập ngày 12 tháng 6 năm 2013.
Tolbo

| Tolbo Толбо |
| --- | --- |


Quốc gia: Mông Cổ
Tỉnh: Bayan-Ölgii
Diện tích
 • Tổng cộng: 2,974,69 km2 (1,14.853 mi2)
Dân số 
 • Ước tính (2014): 3,939
Tolbo (tiếng Mông Cổ: Толбо) là một sum của tỉnh Bayan-Ölgii tại miền tây Mông Cổ. Vào năm 2014, dân số của sum là 3.939 người. Dân cư chủ yếu là người Kazakh.
Lịch sử

Vào năm 1921, trong cuộc Nội chiến Nga, quân Bạch vệ đã bị liên quân Bolshevik-Mông Cổ đánh bại tại hồ Tolbo.
Địa lý

Sum có diện tích khoảng 2.974,69 km2. Hồ Tolbo, một hồ nước ngọt lớn, nằm ở phía bắc trung tâm sum. Trung tâm sum nằm cách tỉnh lị Ölgii 80 km và cách thủ đô Ulaanbaatar 1700 km.
Động vật có sói, cáo và thỏ rừng.
Có trữ lượng quặng sắt, cẩm thạch và biotit phong phú.
Địa lý > Khí hậu

Khu vực có khí hậu sa mạc lạnh. Nhiệt độ trung bình hàng năm trong khu vực là 0 °C. Tháng ấm nhất là tháng 7, khi nhiệt độ trung bình là 18 °C và lạnh nhất là tháng 1, với -22 °C. Lượng mưa trung bình hàng năm là 196 mm. Tháng mưa nhiều nhất là tháng 7, với lượng mưa trung bình 42 mm và khô nhất là tháng 1, với lượng mưa 3 mm.
Kinh tế

Sum có một trường học và bệnh viện. Ngành du lịch phát triển, có nhiều trại yurt nhỏ quanh hồ Tolbo.
Tôn giáo

Tôn giáo chủ yếu tại đây là đạo Hồi, trong cộng đồng người Kazakh. Có một nhà thờ Hồi giáo nhỏ ở trung tâm sum.
Nhiễm sắc tử chị em

Các nhiễm sắc thể bố (xanh lam) và mẹ (hồng) là nhiễm sắc thể tương đồng. Sau quá trình nhân đôi DNA, mỗi chiếc tạo nên một chiếc mới (cùng màu). Những chiếc cùng màu là nhiễm sắc thể chị em.
Các nhiễm sắc thể chị em cũng gọi là các nhiễm sắc tử chị em là những nhiễm sắc thể tương đồng có cùng một nguồn gốc của cha (thì không của mẹ) hoặc của mẹ (thì không của cha).
Đây là thuật ngữ di truyền học, được dịch từ tiếng Anh "sister chromatids" thường dùng để chỉ một cặp nhiễm sắc thể (hoặc nhiễm sắc tử) tương đồng, mà chiếc này là bản sao của chiếc kia (hoặc chiếc kia là bản sao của chiếc này) hình thành qua quá trình nhân đôi DNA từ một nhiễm sắc thể ban đầu.
Ví dụ

Ở tế bào xô-ma, các nhiễm sắc thể thường tồn tại thành từng cặp (hai chiếc) giống nhau về hình dạng, kích thước và cả phân bố các lô-cut gen trên đó được gọi là các nhiễm sắc thể tương đồng.
Ở các loài sinh vật sinh sản hữu tính, trong một cặp nhiễm sắc thể tương đồng Aa luôn có một chiếc do bố truyền cho (A), còn chiếc kia (a) do mẹ truyền.
Khi phân bào, mỗi chiếc tự nhân đôi: A tổng hợp nên A', còn a tổng hợp nên a' trong pha S thuộc kì trung gian của phân bào. Như vậy, A với A' cùng nguồn (cùng do bố "đẻ" ra), còn a với a' cùng nguồn (cùng do bố "đẻ" ra), nên A với A' là chị em, a với a' là chị em, nhưng A (hoặc A') với a (hoặc a') là không chị em, mặc dù tương đồng nhau.
Nội hàm

Lúc vừa mới tự nhân đôi, "chị" và "em" được liên kết nhau bởi một tâm động, tạo thành nhiễm sắc thể kép, trong đó mỗi chiếc được gọi là một nhiễm sắc tử (chromatid). Sau đó, mỗi nhiễm sắc thể kép tách nhau, thì mỗi nhiễm sắc tử trở thành một nhiễm sắc thể đơn, không gọi là chromatid nữa, nhưng các nhiễm sắc thể đơn cùng nguồn vẫn là chị em với nhau.
Trong ví dụ trên, A với A' đã tách nhau và thậm chí đã phân li về các tế bào con khác nhau, thì vẫn là hai nhiễm sắc thể chị em. Đối với a và a' cũng vậy.
So sánh

So sánh nhiễm sắc tử chị em với các nhiễm sắc thể tương đồng, thứ bản thân nó là hai bản sao chép khác nhau của một nhiễm sắc thể mà các sinh vật lưỡng bội (như con người) kế thừa, một từ mỗi bố mẹ. Nhiễm sắc tử chị em nhìn chung thì giống nhau y hệt (vì chúng mang cùng alen, còn được gọi là biến thể hoặc phiên bản, của gien) bởi vì chúng bắt nguồn từ một nhiễm sắc thể gốc. Một ngoại lệ chính là, về cuối của giảm phân, sau khi sự kiện trao đổi chéo xảy ra, bởi vì các phần của mỗi nhiễm sắc tử chị em có thể đã bị tráo đổi với các phần tương ứng của các nhiễm sắc tử tương đồng mà chúng được bắt cặp trong giảm phân. Các nhiễm sắc thể tương đồng có thể hoặc có thể không giống nhau vì chúng bắt nguồn từ những bố mẹ khác nhau.
Nguồn trích dẫn

↑  Campbell và cộng sự: "Sinh học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2010.
↑  Phạm Thành Hổ: "Di truyền học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 1998.
↑  Đỗ Lê Thăng: "Di truyền học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2006.
↑  Regina Bailey. “Sister Chromatids: Definition and Example”.
↑  “Sister Chromatids”.
↑  “Chromosomes & Sister chromatids”.
↑  "Sinh học 12" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2019.
Đường Chiêu Tông

Đường Chiêu Tông (chữ Hán: 唐昭宗, 31 tháng 3 năm 867 – 22 tháng 9 năm 904), nguyên danh Lý Kiệt (李傑), sau cải thành Lý Mẫn (李敏), rồi Lý Diệp (李曄), là hoàng đế áp chót của nhà Đường. Ông trị vì từ năm 888 đến 904, bị gián đoạn khi hoạn quan Lưu Quý Thuật buộc ông thoái vị trong vài tháng vào năm 900-901. Đường Chiêu Tông là hoàng tử thứ 7 của Đường Ý Tông và là em của Đường Hy Tông.
Trong thời gian Đường Chiêu Tông trị vì, Đại Đường tiếp tục chìm trong tình trạng rối loạn vốn đã bắt đầu dưới triều đại của Đường Hy Tông, quyền lực của triều đình Trung ương trên thực tế đã không còn. Đường Chiêu Tông đã cố gắng phục hưng vương triều, tái khẳng định quyền lực của hoàng đế, song thường là phản tác dụng. Đường Chiêu Tông đã thất bại khi chống lại Lý Khắc Dụng, Trần Kính Tuyên, và Lý Mậu Trinh. Cuối cùng, quân phiệt Chu Toàn Trung trở thành người khống chế triều đình Đường, sang năm 904 thì sát hại Đường Chiêu Tông nhằm chuẩn bị cướp ngôi.
Thân thế

Lý Kiệt sinh năm 867, dưới triều đại của vua cha Đường Ý Tông, ở phía đông hoàng cung tại Trường An. Mẹ của ông là Vương thị, không rõ cấp bậc trong hậu cung. Bà dường như đã qua đời một thời gian ngắn sau khi hạ sinh Lý Kiệt. (Do Lý Kiệt cũng được ghi là 'mẫu đệ' của Đường Hy Tông, có vẻ như ông được Vương quý phi dưỡng dục.)
Năm 872, Đường Ý Tông phong cho Lý Kiệt tước hiệu Thọ vương. Vào năm 877, anh Lý Kiệt là Lý Nghiễm (nay đổi tên thành Lý Huân) trở thành hoàng đế, tức Đường Hi Tông, Lý Kiệt được trao chức Khai phủ nghi đồng tam ty, U châu đại đô đốc, Lư Long tiết độ sứ. (Khi đó, Lư Long quân thực tế do quân phiệt Lý Khả Cử cai quản.) Lý Kiệt đặc biệt thân cận với Đường Hy Tông, ông đã theo Đường Hy Tông chạy khỏi Trường An nhằm tránh quân khởi nghĩa nông dân do Hoàng Sào lãnh đạo vào năm 880. Trong lần trốn chạy này, Lý Kiệt mới 14 tuổi âm, ông kiệt sức và yêu cầu Tả Thần Sách trung úy Điền Lệnh Tư trao cho một con ngựa; Điền Lệnh Tư từ chối và đánh Lý Kiệt, buộc phải đi tiếp. Sau đó, Lý Kiệt oán hận sâu sắc Điền Lệnh Tư.
Năm 888, khi quân khởi nghĩa Hoàng Sào bị tiêu diệt và triều đình trở về Trường An, Đường Hi Tông lâm bệnh nặng. Cát vương Lý Bảo là hoàng đệ nhiều tuổi nhất còn sống của Đường Hy Tông, và được đánh giá là khôn ngoan, vì thế các quan lại trong triều muốn Lý Bảo kế vị Đường Hi Tông, song hoạn quan Dương Phục Cung lại ủng hộ Lý Kiệt, vì thế Đường Hi Tông đã ban chiếu chỉ phong Lý Kiệt làm hoàng thái đệ. Ngay sau đó, Đường Hi Tông qua đời, Lý Kiệt đổi tên thành Lý Mẫn, tức vị trở thành Đường Chiêu Tông. Trong thời gian quốc tang, tể tướng Vi Chiêu Độ là người phụ chính.