stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Thành Đô
Khí hậu

| Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> Tháng | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 1 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 2 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 3 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 4 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 5 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 6 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 7 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 8 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 9 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 10 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 11 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> 12 | Dữ liệu khí hậu của Thành Đô (trung bình vào 1971–2000, cực độ 1951–2013)> Năm |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Cao kỉ lục °C (°F) | 18.0 (64.4) | 22.7 (72.9) | 30.9 (87.6) | 32.8 (91.0) | 36.1 (97.0) | 36.0 (96.8) | 37.3 (99.1) | 37.3 (99.1) | 35.8 (96.4) | 29.8 (85.6) | 24.9 (76.8) | 20.3 (68.5) | 37.3 (99.1) |
| Trung bình ngày tối đa °C (°F) | 9.3 (48.7) | 11.2 (52.2) | 15.9 (60.6) | 21.7 (71.1) | 26.0 (78.8) | 28.0 (82.4) | 29.5 (85.1) | 29.7 (85.5) | 25.2 (77.4) | 20.6 (69.1) | 15.8 (60.4) | 10.7 (51.3) | 20.3 (68.5) |
| Trung bình ngày °C (°F) | 5.6 (42.1) | 7.5 (45.5) | 11.5 (52.7) | 16.7 (62.1) | 21.0 (69.8) | 23.7 (74.7) | 25.2 (77.4) | 25.0 (77.0) | 21.2 (70.2) | 17.0 (62.6) | 12.1 (53.8) | 7.1 (44.8) | 16.1 (61.0) |
| Tối thiểu trung bình ngày °C (°F) | 2.8 (37.0) | 4.7 (40.5) | 8.2 (46.8) | 12.9 (55.2) | 17.2 (63.0) | 20.5 (68.9) | 22.0 (71.6) | 21.7 (71.1) | 18.6 (65.5) | 14.6 (58.3) | 9.5 (49.1) | 4.5 (40.1) | 13.1 (55.6) |
| Thấp kỉ lục °C (°F) | −4.6 (23.7) | −3.5 (25.7) | −1.2 (29.8) | 2.1 (35.8) | 7.4 (45.3) | 13.2 (55.8) | 16.8 (62.2) | 15.7 (60.3) | 11.6 (52.9) | 3.2 (37.8) | −0.1 (31.8) | −5.9 (21.4) | −5.9 (21.4) |
| Lượng Giáng thủy trung bình mm (inches) | 7.9 (0.31) | 12.1 (0.48) | 20.5 (0.81) | 46.6 (1.83) | 87.1 (3.43) | 106.8 (4.20) | 230.5 (9.07) | 223.7 (8.81) | 131.8 (5.19) | 39.4 (1.55) | 15.9 (0.63) | 5.2 (0.20) | 927.5 (36.52) |
| Số ngày giáng thủy trung bình (≥ 0.1 mm) | 7.0 | 8.5 | 10.9 | 13.0 | 14.7 | 15.2 | 17.6 | 15.8 | 15.6 | 13.1 | 7.7 | 5.2 | 144.3 |
| Độ ẩm tương đối trung bình (%) | 83 | 81 | 79 | 78 | 76 | 81 | 86 | 85 | 85 | 85 | 83 | 84 | 82 |
| Số giờ nắng trung bình tháng | 53.3 | 51.4 | 83.1 | 113.9 | 121.7 | 117.2 | 131.9 | 155.0 | 77.6 | 59.4 | 57.2 | 51.6 | 1.073,2 |
Nguồn: Cục Khí tượng Trung Quốc
Tiếng Nạp Mộc Y

Ngôn ngữ sử dụng tại Tứ Xuyên và Tây TạngBản mẫu:SHORTDESC:Ngôn ngữ sử dụng tại Tứ Xuyên và Tây Tạng
| Tiếng Nạp Mộc Y |
| --- | --- |
Sử dụng tại: Trung Quốc
Tổng số người nói: 5.000
Phân loại: Hán-TạngTạng-MiếnLô Lô hoặc Khượng (?)NạpTiếng Nạp Mộc Y
Mã ngôn ngữ
ISO 639-3: nmy
Glottolog: namu1246
Tiếng Nạp Mộc Y được Sách đỏ các ngôn ngữ bị đe dọa của UNESCO phân loại là Sắp đe dọa
ELP: Namuyi
Tiếng Nạp Mộc Y (/na54 mʑi54/) là ngôn ngữ thuộc nhóm ngôn ngữ Nạp thuộc ngữ tộc Tạng-Miến được sử dụng bởi khoảng 10.000 người, chủ yếu tại phía Nam tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc (tại các huyện Mộc Lý và Miện Ninh). Theo Tôn Hoàng Khai (2001) và Guillaume Jacques (2011), tiếng Nạp Mộc Y được phân loại vào nhóm ngôn ngữ Khương. Ngôn ngữ này bị đe dọa và hàng năm số lượng người nói giảm vì nhiều thanh thiếu niên không sử dụng. Vì vậy, họ nói phương ngữ Tứ Xuyên của tiếng Quan thoại thay cho ngôn ngữ này.
Phân bố địa lý

Tiếng Nạp Mộc Y được sử dụng tại bốn ngôi làng ở phía Nam Tứ Xuyên:
dʐә11 qu11: Đại Thủy 大水村, Dân Thăng 民胜鄉, Tây Xương (80 người)
dʑa53 qa53 tu11: Hương Thủy 響水村, Hương Thủy 響水鄉, Tây Xương (800 người)
ɕa11 ma11 khu53: Đông Phong 東風村, Trạch Viễn 澤遠鄉, Miện Ninh (560 người)
ʂa44 pa53: Lão Nha 老鴉村, Sa Bá 沙壩鎮, Miện Ninh (290 người)
Ngôn ngữ này còn được sử dụng tại các huyện Mộc Lý và Diêm Nguyên thuộc châu tự trị Lương Sơn và huyện Cửu Long thuộc châu tự trị Garzê.
Phương ngữ

Tiếng Nạp Mộc Y được chia thành hai phương ngữ khác nhau, một phương ngữ sử dụng tại Mộc Lý, còn lại một phương ngữ sử dụng tại Miện Ninh. Sự khác biệt chủ yếu của hai phương ngữ này là âm vị học, trong đó phương ngữ Miện Ninh và Diêm Nguyên có ít cụm phụ âm hơn so với phương ngữ Cửu Long và Mộc Lý.
Ngữ âm

Tiếng Nạp Mộc Y có 40 phụ âm đầu và 10 nguyên âm. Tuy nhiên không có độ dài nguyên âm, mặc dù các người nói đôi khi có thể kéo dài một nguyên âm tại âm tiết đầu để nhấn mạnh một từ.
|  |  | Môi-môi> thường | Môi-môi> rung | Lợi> thường | Lợi> rung | Quặt lưỡi | Ngạc cứng | Ngạc mềm | Tiểu thiệt | Thanh hầu |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Mũi | Mũi | m |  | n |  |  | ɲ | ŋ |  |  |
| Tắc | vô thanh | p | pʙ | t | tʙ |  |  | k | q | (ʔ) |
| Tắc | hữu thanh | b | bʙ | d | dʙ |  |  | ɡ | ɢ |  |
| Tắc | bật hơi | pʰ |  | tʰ |  |  |  | kʰ | qʰ |  |
| Tắc-xát | vô thanh |  |  | t͡s |  | tʂ | t͡ɕ |  |  |  |
| Tắc-xát | hữu thanh |  |  | d͡z |  | dʐ | d͡ʑ |  |  |  |
| Tắc-xát | bật hơi | pʰ͡s,  pʰ͡ʂ |  | t͡sʰ |  | tʂʰ | t͡ɕʰ |  |  |  |
| Xát | vô thanh | f |  | s |  | ʂ |  | x | χ |  |
| Xát | hữu thanh | v |  | z |  | ʐ |  |  | ʁ | ɦ |
| Tiếp cận | vô thanh |  |  | l̥ |  |  |  |  |  |  |
| Tiếp cận | hữu thanh | w |  | l |  |  | j |  |  |  |
Hàm cá mập (định hướng)

Hàm cá mập có thể là:
Xương hàm của cá mập
Bộ phim Hàm cá mập (1975) của đạo diễn Steven Spielberg
Tòa nhà Hàm Cá Mập ở Hà Nội
Đường tỉnh 254

| Đường tỉnh 254> Thông tin tuyến đường |
| --- | --- |
Tên khác: Tỉnh lộ 254
Loại: Tỉnh lộ
Điều hành bởi: Sở Giao thông Vận tải tỉnh Thái Nguyên, Bắc Kạn
Các điểm giao cắt chính
Đầu Đông:  tại Ngã ngã ba Yên Đổ, Yên Đổ, Phú Lương, Thái Nguyên
Đầu Tây:  tại Ngã ba Nà Niểm, Khang Ninh, Ba Bể, Bắc Kạn
Vị trí đi qua
Tỉnh / Thành phố: Thái Nguyên, Bắc Kạn
Quận/Huyện:  Thái Nguyên: Phú Lương, Định Hóa  Bắc Kạn: Chợ Đồn, Ba Bể 
Hệ thống đường
Đường bộ khác← TL243 TL255 → 
Đường tỉnh 254 hay tỉnh lộ 254, viết tắt ĐT254 hay TL254, là đường tỉnh ở huyện Phú Lương, Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên và các huyện Chợ Đồn, Ba Bể, tỉnh Bắc Kạn, Việt Nam.
Đường tỉnh 254 bắt đầu từ ngã ba Yên Đổ trên Quốc lộ 3, xã Yên Đổ, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên 21°48′15″B 105°41′52″Đ﻿ / ﻿21,80417°B 105,69778°Đ﻿ / 21.80417; 105.69778.
Đường theo hướng gần bắc qua thị trấn Chợ Chu huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên.
Sau đó tới thị trấn Bằng Lũng, huyện Chợ Đồn, qua hồ Ba Bể 22°24′16″B 105°37′2″Đ﻿ / ﻿22,40444°B 105,61722°Đ﻿ / 22.40444; 105.61722, nối vào Quốc lộ 279 ở ngã ba Nà Niểm, xã Khang Ninh, huyện Ba Bể, tỉnh Bắc Kạn.
Ziesar

| Ziesar   |
| --- | --- |

  Huy hiệu

Ziesar  
Quốc gia: Đức
Bang: Brandenburg
Huyện: Potsdam-Mittelmark
Liên xã: Ziesar 
Phân chia hành chính: 3 Ortsteile
Chính quyền
 • Thị trưởng: Dieter Sehm (SPD)
Diện tích
 • Tổng cộng: 67,46 km2 (2,605 mi2)
Độ cao: 55 m (180 ft)
Dân số (2006-12-31)
 • Tổng cộng: 2.763
 • Mật độ: 0,41/km2 (1,1/mi2)
Múi giờ: UTC+1, UTC+2
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+02:00)
Mã bưu chính: 14793
Mã vùng: 033830
Biển số xe: PM
Website: www.ziesar.de
Town church in Ziesar.
Ziesar (phát âm tiếng Đức: [tsiˈeːzaɐ̯]) là một đô thị thuộc huyện Potsdam-Mittelmark, bang Brandenburg, Đức.
| x t sXã và đô thị thuộc huyện Potsdam-Mittelmark |
| --- | --- | --- |
| Beelitz | Beetzsee | Beetzseeheide | Bad Belzig | Bensdorf | Borkheide | Borkwalde | Brück | Buckautal | Golzow | Görzke | Gräben | Groß Kreutz | Havelsee | Kleinmachnow | Kloster Lehnin | Linthe | Michendorf | Mühlenfließ | Niemegk | Nuthetal | Päwesin | Planebruch | Planetal | Rabenstein | Rosenau | Roskow | Schwielowsee | Seddiner See | Stahnsdorf | Teltow | Treuenbrietzen | Wenzlow | Werder | Wiesenburg | Wollin | Wusterwitz | Ziesar | Beelitz | Beetzsee | Beetzseeheide | Bad Belzig | Bensdorf | Borkheide | Borkwalde | Brück | Buckautal | Golzow | Görzke | Gräben | Groß Kreutz | Havelsee | Kleinmachnow | Kloster Lehnin | Linthe | Michendorf | Mühlenfließ | Niemegk | Nuthetal | Päwesin | Planebruch | Planetal | Rabenstein | Rosenau | Roskow | Schwielowsee | Seddiner See | Stahnsdorf | Teltow | Treuenbrietzen | Wenzlow | Werder | Wiesenburg | Wollin | Wusterwitz | Ziesar |  |
Bóng đá
Tổng quan

Bóng đá là môn thể thao đồng đội được chơi theo các quy tắc đề ra trong Luật bóng đá (tiếng Anh: Laws of the Game). Các vận động viên tham gia chơi bóng đá được gọi là các cầu thủ, họ sử dụng một trái bóng hình cầu được gọi đơn giản là quả bóng đá, trái bóng hoặc trái banh. Trong trận đấu bóng đá, hai đội, mỗi đội gồm 11 cầu thủ sẽ tìm cách đưa trái bóng vào khung thành (còn gọi là cầu môn), đội nào đưa bóng vào khung thành đối phương nhiều hơn (ghi được nhiều bàn thắng hơn) sẽ là đội giành chiến thắng, nếu hai đội có số lần đưa bóng vào khung thành đối phương như nhau, hoặc không đội nào làm được việc này thì trận đấu sẽ kết thúc với kết quả hòa.
Quy tắc cơ bản nhất của môn bóng đá là các cầu thủ, trừ người bảo vệ khung thành (được gọi là thủ môn), được phép sử dụng bất cứ bộ phận nào trên cơ thể để chơi bóng trừ hai cánh tay và bàn tay của họ (tuy nhiên cầu thủ phải dùng tay để thực hiện việc ném biên). Trong một trận đấu thông thường, cầu thủ có thể chơi ở bất cứ vị trí nào và có thể đưa quả bóng theo bất cứ hướng nào trên sân, trừ trường hợp cầu thủ rơi vào thế việt vị thì không thể nhận bóng. Dựa vào các quy tắc cơ bản này, cầu thủ thường dùng chân để thực hiện các động tác kỹ thuật như rê bóng, dắt bóng, lừa bóng, chuyền bóng cho đồng đội, sút bóng, với mục đích chính là tìm cách đưa bóng vào khung thành đối phương và ngăn không cho đối phương đưa bóng vào khung thành đội nhà. Cầu thủ hai đội có thể va chạm nhau thông qua các pha tranh bóng, tắc bóng nhưng tuyệt đối không được phạm những lỗi ghi trong luật như chuồi bóng từ phía sau, đẩy người, tiểu xảo. Điều khiển trận đấu là tổ trọng tài bao gồm một trọng tài chính và hai trọng tài biên, trọng tài chính sử dụng một chiếc còi cùng hai loại thẻ, thẻ vàng và thẻ đỏ, và có trách nhiệm bắt đầu, kết thúc hoặc tạm dừng trận đấu. Một trận đấu bóng đá thông thường có hai hiệp, mỗi hiệp 45 phút với khoảng thời gian 15 phút nghỉ giữa hai hiệp.
Tên gọi

Bóng đá là một môn thể thao xuất hiện từ những trận đấu khác nhau trên khắp thế giới từ thời cổ đại. Trong tiếng Anh, nó thường được gọi là "football" ở Vương quốc Anh và hầu hết Ulster ở bắc Ireland. Tuy nhiên, trong các khu vực và quốc gia khác, như Úc,, Canada, Nam Phi, phần lớn Ireland (ngoại trừ Ulster) và Hoa Kỳ, nó được biết đến với tên gọi "soccer" theo các quy tắc và mã bóng đá phổ biến khác. Ở Nhật Bản, trò chơi này chủ yếu được gọi là sakkā (サッカー), xuất phát từ thuật ngữ "soccer". Một ngoại lệ đáng chú ý là New Zealand, nơi trong hai thập kỷ đầu của thế kỷ 21, bất chấp sự thống trị của quy tắc bóng bầu dục, "football" đã trở nên phổ biến nhờ tác động của truyền hình quốc tế.
Thuật ngữ "soccer" xuất phát từ ngôn ngữ lóng "Oxford "-er"", được sử dụng phổ biến tại Đại học Oxford ở Anh từ khoảng năm 1875, và được cho là đã được mượn từ ngôn ngữ lóng của Trường Rugby. Ban đầu được viết là "assoccer", sau đó được rút gọn thành cách viết hiện đại. Hình thức lóng này cũng tạo ra các từ "rugger" để chỉ bóng bầu dục, "fiver" và "tenner" để chỉ tờ tiền 5 bảng và 10 bảng của Anh, và từ cũ "footer" cũng là một tên gọi khác cho bóng đá. Từ "soccer" đã đạt được hình thức cuối cùng vào năm 1895 và được ghi nhận lần đầu vào năm 1889 với hình thức trước đó là "socca".
Luật thi đấu

Bài chi tiết: Luật bóng đá
Hiện nay Luật bóng đá chính thức có 17 điều được áp dụng cho mọi cấp độ chơi bóng và chỉ có một vài sửa đổi nhỏ cho phù hợp với bóng đá nữ hay bóng đá trẻ,....
Luật thi đấu > Cầu thủ, trang phục và trọng tài

Xem thêm: Các vị trí trong bóng đá, Đội hình (bóng đá), Cầu thủ dự bị (bóng đá), và Trang phục bóng đá
Mỗi trận đấu bóng đá bao gồm hai đội, mỗi đội gồm có 11 cầu thủ thi đấu chính thức trên sân kể cả 1 thủ môn. Thủ môn là người duy nhất được phép chơi bóng bằng tay, tuy nhiên việc này cũng chỉ được giới hạn trong khu cấm địa phía trước khung thành do thủ môn trấn giữ. Tùy theo từng vị trí mà còn có những tên gọi khác nhau, ví dụ như hậu vệ, tiền vệ, tiền đạo,... và còn một số vị trí khác nữa. Bên cạnh số cầu thủ chính thức mỗi đội cũng còn một số cầu thủ dự bị để thay thế khi cần thiết, thông thường trong một trận bóng đá thi đấu chính thức, mỗi đội chỉ được phép thay đổi 3 cầu thủ. Cầu thủ sau khi được thay ra sẽ không được quay trở lại sân thi đấu. Người chỉ đạo chiến thuật cho đội bóng là huấn luyện viên, vị trí này không phải là quy định bắt buộc được ghi trong Luật bóng đá.
Trang phục thi đấu của các cầu thủ thường bao gồm áo thi đấu (có cánh tay), quần đùi (quần soóc), tất cao đến đầu gối, giày và bảo vệ ống đồng. Cầu thủ thi đấu trên sân bị cấm mặc, đeo hoặc mang theo các đồ vật có thể gây nguy hiểm cho cầu thủ đối phương như vòng, dây chuyền hoặc đồng hồ đeo tay. Do là vị trí được sử dụng tay và thường xuyên phải bay người theo bóng, thủ môn được trang bị kĩ hơn các cầu thủ khác, họ thường mặc áo thi đấu dài tay, đeo bảo vệ ống đồng và bảo vệ khuỷu tay và đeo găng tay thủ môn khi thi đấu, tuy vậy họ thường phải mặc áo khác màu với các cầu thủ còn lại trong đội và các cầu thủ của đội đối phương để trọng tài phân biệt việc dùng tay chơi bóng giữa thủ môn và các cầu thủ khác. Đội trưởng của một đội bóng thông thường rất dễ nhận diện bằng cách đeo một chiếc băng quấn quanh tay áo của anh/cô ấy, được gọi là "băng đội trưởng". Giống như nhiều môn thể thao đồng đội khác, môn bóng đá cũng sử dụng hệ thống số áo để các cầu thủ được nhận diện tốt hơn. Thông thường hệ thống số từ 1 đến 11 sẽ được sử dụng phổ biến hơn, tuy vậy vẫn có nhiều giải đấu hay đội bóng cho phép các cầu thủ có thể lựa chọn số áo từ 1 đến 99. Thủ môn thường được trao chiếc áo số 1 để thi đấu.
Điều khiển trận đấu là tổ trọng tài bao gồm 1 trọng tài chính và 2 trọng tài biên, những người này có toàn quyền điều khiển trận đấu theo các quy định của Luật bóng đá, quyết định của trọng tài chính dù đúng hoặc sai cũng đều thường là quyết định cuối cùng và không thể bị thay đổi. Ngoài ba trọng tài làm việc trên sân còn có một trọng tài thứ tư (còn gọi là trọng tài bàn) quản lý việc thay người, theo dõi thời gian đá bù giờ và thay thế trọng tài trên sân trong trường hợp cần thiết.
Luật thi đấu > Sân thi đấu

Bài chi tiết: Sân bóng đá
Các kích cỡ tiêu chuẩn của một sân bóng đá.
Do được hình thành ở Anh, luật bóng đá trước đây quy định các kích thước theo hệ đo lường Anh tuy nhiên hiện nay các số đo này đã được đổi sang hệ SI cho phù hợp với sự phổ biến của bóng đá trên thế giới. Một sân bóng đá tiêu chuẩn cho các trận đấu quốc tế có dạng chữ nhật với chiều dài nằm trong khoảng từ 100 đến 110 mét, chiều rộng từ 64 đến 75 m. Còn đối với các trận đấu ở cấp độ thấp hơn, sân bóng có thể có chiều dài nằm trong khoảng từ 90 đến 120 m (100–130 yd) và rộng từ 45 đến 90 m (50–100 yd). Hai cạnh dài của sân bóng được gọi là hai đường biên dọc, hai cạnh còn lại là đường biên ngang. Ở chính giữa hai đường biên ngang là khung thành có dạng chữ nhật với chiều dài 7,32 m và chiều cao 2,44 m. Khung thành thường được giăng lưới để dễ phân biệt tình huống bóng vào khung thành hay ra ngoài, tuy nhiên điều này không nằm trong quy định chính thức của Luật bóng đá.
Phía trước mỗi khung thành là khu cấm địa. Khu vực này cũng có dạng chữ nhật với chiều dài dọc theo đường biên ngang của sân với kích thước 40,3 m dài, 16,5 m rộng. Ở giữa khu cấm địa, cách khung thành 11 m là điểm đá phạt đền, nơi các cầu thủ thực hiện các cú sút phạt đền (do cầu thủ đối phương phạm lỗi trong khu vực cấm địa). Khu cấm địa cũng là nơi duy nhất thủ môn được phép chơi bóng bằng tay. Ở phía trong khu cấm địa có một hình chữ nhật nhỏ hơn với chiều dài dọc theo đường biên ngang có kích thước 18,3 m dài, 5,5 m rộng (thường được gọi là khu 5 mét 50), đây là nơi cầu thủ đối phương tham gia tấn công không được phép va chạm trực tiếp với thủ môn đang trấn giữ khung thành.
Luật thi đấu > Thời gian thi đấu

Một trận thi đấu bóng đá thông thường diễn ra trong hai hiệp chính thức liên tiếp, mỗi hiệp gồm 45 phút ngăn cách bằng 15 phút nghỉ giữa giờ. Sau khi hiệp 1, hai đội bóng sẽ phải đổi sân cho nhau để có sự công bằng trong vòng 1 phút. Người có quyền bắt đầu và kết thúc trận đấu là trọng tài chính. Trong các tình huống phải dừng bóng hoặc bóng ra ngoài sân, trọng tài sẽ tính thêm giờ, thời gian chết này sẽ được chơi bù vào cuối mỗi hiệp đấu (được gọi là những phút bù giờ), thời gian bù giờ là ít hoặc nhiều đều hoàn toàn phụ thuộc vào quyết định của trọng tài chính, kể cả trường hợp nó khác biệt so với thời gian bù giờ do trọng tài thứ tư công bố trên bảng điện tử. Quy định về thời gian đá bù xuất hiện sau trận đấu năm 1891 giữa Stoke và Aston Villa, khi chỉ còn 2 phút là hết giờ, trong tình thế bị dẫn trước 1–0, đội Stoke bất ngờ được hưởng một quả phạt đền, thủ môn của Aston Villa đã cản phá bóng ra khỏi sân và đến khi bóng trở lại sân thì đồng hồ đã điểm 90 phút và Stoke thua trận.
Trong các giải thi đấu vòng tròn, một trận đấu có thể kết thúc với tỉ số hòa, tuy nhiên trong các trận đá loại trực tiếp (như ở các giải Cúp hoặc các trận playoff), bắt buộc phải xác định được một đội giành chiến thắng. Trong trường hợp này, nếu kết thúc 90 phút của 2 hiệp chính hai đội vẫn hòa, họ sẽ phải thi đấu thêm 2 hiệp phụ liên tiếp, mỗi hiệp 15 phút không có nghỉ giữa giờ. Nếu hết 2 hiệp phụ mà kết quả vẫn hòa, hai đội sẽ phải thi đá luân lưu 11 m (hai đội thay phiên nhau thực hiện các quả đá phạt đền) để xác định đội giành chiến thắng. Các bàn thắng ghi được trong hai hiệp phụ sẽ được tính vào kết quả chung cuộc, tuy nhiên các bàn thắng ghi trong những loạt đá luân lưu 11 m sẽ không được tính (mà chỉ dùng để xác định kết quả thắng thua). Trong thập niên 1990 và 2000, IFAB đã cho thử nghiệm luật Bàn thắng vàng, theo đó nếu trong hiệp phụ có một đội ghi được bàn thắng trước, trận đấu sẽ lập tức kết thúc với kết quả thắng cho đội vừa ghi bàn. Luật bàn thắng vàng đã được sử dụng ở cấp độ thế giới trong World Cup 1998 và World Cup 2002 với Pháp là đội tuyển đầu tiên tận dụng được lợi thế này khi giành chiến thắng trước Paraguay bằng bàn thắng vàng của Laurent Blanc (năm 1998), Pháp cũng là đội vô địch ở giải đấu năm 1998. Tại Giải vô địch bóng đá châu Âu 1996, đội tuyển bóng đá quốc gia Đức đã giành chức vô địch sau chiến thắng trước đội tuyển bóng đá quốc gia Cộng hòa Séc bằng bàn thắng vàng của Oliver Bierhoff. Tại Giải vô địch bóng đá châu Âu 2004, luật bàn thắng vàng được thay thế bằng luật Bàn thắng bạc theo đó nếu kết thúc hiệp phụ đầu tiên mà có một đội dẫn trước về tỉ số, trận đấu sẽ kết thúc với chiến thắng dành cho đội có lợi thế về tỉ số. Tuy nhiên hiện nay IFAB đã bỏ việc thử nghiệm cả hai luật này.
Trong các trận đấu loại trực tiếp theo thể thức lượt đi-lượt về, thông thường người ta sẽ tính tới luật bàn thắng sân khách. Theo đó nếu sau hai trận mà hai đội có kết quả chung cuộc hòa nhau, đội nào ghi được nhiều bàn thắng hơn trên sân khách sẽ là đội giành chiến thắng. Tuy nhiên không phải giải đấu lớn nào cũng sử dụng lợi thế này, ví dụ như tại Copa Libertadores ở Nam Mỹ.
Luật thi đấu > Trạng thái bóng trên sân

Bài chi tiết: Trạng thái bóng trên sân
Theo luật bóng đá, có hai trạng thái bóng chính trên sân, đó là bóng sống và bóng chết. Thời gian bóng sống trong trận đấu được tính từ thời điểm các cầu thủ bắt đầu trận đấu bằng cú phát bóng giữa sân cho đến khi bóng rơi ra ngoài khu vực sân thi đấu hoặc trận đấu bị ngừng lại bởi quyết định của trọng tài (do cầu thủ phạm lỗi, chấn thương hoặc tình huống đặc biệt khác), khi đó bóng rơi vào trạng thái bóng chết. Trận đấu lúc này sẽ được khởi động lại bằng các cách chính sau:
Ném biên: Khi bóng rơi ra ngoài đường biên dọc do tác động của một cầu thủ đội nhà (dù ở trên mặt sân hay bay trên không). Đội đối phương sẽ được hưởng quyền ném bóng từ vị trí trên đường biên dọc mà bóng rời sân. Từ quả ném biên, bàn thắng chỉ được công nhận khi chạm chân cầu thủ khác
Phát bóng: Khi bóng rơi ra ngoài đường biên ngang do tác động của cầu thủ tấn công đối phương. Đội phòng ngự sẽ được hưởng quyền phát bóng lên. Từ quả phát bóng, nếu bóng được đá vào cầu môn, bàn thắng được công nhận.
Phạt góc: Khi bóng rơi ra ngoài đường biên ngang do tác động của cầu thủ phòng ngự. Đội tấn công sẽ được hưởng quyền đưa bóng vào trận đấu bằng cú đá từ điểm đá phạt góc (là điểm nối giữa đường biên dọc và đường biên ngang). Từ quả đá phạt góc, nếu bóng được đá vào cầu môn, bàn thắng sẽ được tính.
Đá phạt gián tiếp: Khi có cầu thủ bị phạm lỗi nhẹ. Đội đối phương sẽ được hưởng quyền đưa bóng vào trận đấu, nếu đá bóng trực tiếp vào cầu môn, bàn thắng không được công nhận. Bàn thắng chỉ được công nhận khi bóng chạm chân một cầu thủ khác
Đá phạt trực tiếp: Khi có cầu thủ bị phạm lỗi nặng (lỗi quy định trong điều 12 của Luật bóng đá, ví dụ bị phạm lỗi khi đang có lợi thế tấn công, bị phạm lỗi từ phia sau). Đội đối phương sẽ được quyền đưa bóng vào trận đấu và bàn thắng ghi vào cầu môn từ cú đá phạt này sẽ được tính.
Phạt đền: Khi có cầu thủ tấn công bị phạm lỗi trong khu vực cấm địa của đội phòng ngự. Đội tấn công sẽ được hưởng cú đá phạt từ vị trí đá phạt 11 m, đây là cú đá chỉ có sự tham gia của một cầu thủ đội tấn công (người sút phạt đền) và thủ môn đội phòng ngự.
Thả bóng: Khi trận đấu bị dừng lại không phải do bóng ra ngoài sân hoặc có cầu thủ bị phạm lỗi (ví dụ bóng trúng người trọng tài, có cầu thủ bị chấn thương, cổ động viên nhảy vào sân,....), trọng tài sẽ là người cầm bóng và thả trước sự có mặt của một cầu thủ mỗi đội.
Luật thi đấu > Phạm lỗi

Thẻ vàng và thẻ đỏ
Một lỗi xảy ra khi có cầu thủ vi phạm các điều ghi trong Luật bóng đá. Các lỗi vi phạm được quy định trong điều 12 của Luật bóng đá (đôi khi còn được gọi là "Luật 12"). Các lỗi trong bóng đá thường xuất hiện là câu giờ, đẩy người, kéo áo, xoạc sau, đánh cùi chỏ,.... Đội có cầu thủ vi phạm sẽ chịu cú đá phạt trực tiếp hoặc đá phạt đền từ phía đối phương.
Để cảnh cáo cầu thủ phạm lỗi, trọng tài sẽ sử dụng biện pháp nhắc nhở, nặng hơn là phạt thẻ vàng và nặng nhất là phạt thẻ đỏ. Cầu thủ bị phạt 2 thẻ vàng hoặc 1 thẻ đỏ trực tiếp sẽ bị đuổi khỏi sân và không được thay thế bằng cầu thủ dự bị. Cầu thủ ngoài sân nếu có hành vi không đúng mực cũng sẽ bị trọng tài sử dụng thẻ vàng hoặc thẻ đỏ để cảnh cáo. Với các thành viên ban huấn luyện và huấn luyện viên trưởng, trọng tài thường không sử dụng thẻ vàng, thẻ đỏ mà có quyền đuổi trực tiếp người vi phạm ra khỏi sân. Trong tình huống xét thấy tiếp tục cho bóng động có lợi hơn cho đội bị phạm lỗi, trọng tài có quyền tiếp tục cho trận đấu diễn ra và tiến hành việc cảnh cáo cầu thủ phạm lỗi sau khi bóng chết, tình huống này được gọi là phép lợi thế.
Luật phức tạp nhất của bóng đá là luật việt vị. Luật này đã có nhiều thay đổi kể từ ngày ra đời, theo quy định mới nhất thì một cầu thủ tấn công bị coi là việt vị khi so với đường biên ngang khung thành đội phòng ngự, cầu thủ này đứng thấp hơn 2 cầu thủ phòng ngự cuối cùng của đối phương (kể cả thủ môn).