Người Việt tại Thái Lan
Lịch sử > Trước thập niên 1940, người Việt "cũ" > Người Việt và Phật giáo An Nam tông

Bài chi tiết: Phật giáo Việt tông (Thái Lan)
Đợt di dân đáng kể lúc đầu là khoảng năm 1780, trong số đó có Nguyễn Phúc Ánh cùng gia thần trốn sang Vọng Các (Bangkok กรุงเทพมหานคร) để tránh cuộc truy đuổi của quân Tây Sơn. Năm 1787 tướng Nhà Nguyễn là Nguyễn Huỳnh Đức bị quân Tây Sơn đánh bại, phải dẫn tàn quân khoảng 5000 người trốn theo đường thượng đạo qua Lào để đến đất Thái. Khi Nguyễn Ánh trở về nước thì vua Xiêm ép các di thần Nhà Nguyễn phải ở lại Xiêm. Đó là hạt mầm của cộng đồng người Việt tại Thái Lan sau này; các sử gia ước tính khoảng hơn 3000 người gồm binh lính và giáo dân đã ở lại Xiêm khi Nguyễn Ánh trở về tái chiếm Gia Định. Xiêm triều cho họ ngụ ở Bangpho (บางโพ) phía bắc Vọng Các và bổ Thông Dung Gian và Ho Dương Dac làm chánh suất đội để cai quản họ theo lệ kiểm soát ngoại kiều, tương tự như cách Nhà Nguyễn bổ nhiệm bang trưởng cai quản các bang Hoa kiều. Ngôi chùa Wat Annamnikayaram (วัดอนัมนิกายาราม) ở Bangpho là do cộng đồng người Việt lập nên từ thời kỳ đó. Tập trung ở vùng Vọng Các, nhóm di dân này đa số là nam giới nên họ lấy vợ bản xứ người Thái hoặc người Hoa, hậu duệ thường không nói được tiếng Việt mà chỉ biết mù mờ là họ gốc gác người Việt mà thôi. Những ngôi chùa của người Việt sau đó cũng được triều đình Thái sắc phong, công nhận phái tu Đại Thừa của người Việt là An Nam tông (tiếng Thái: Annamnikaya อนัมนิกายา). Các vua Rama IV và Rama V Hoàng gia Thái từng cúng dường và chiêu thỉnh các tăng sĩ thuộc phái An Nam tông vào cung làm lễ. Trong số tên tuổi của những cao tăng người Việt thời trước nay còn lưu danh Hòa thượng Thích Chấn Hưng, người khai sáng ra chùa Khánh Vân.
| Chùa lịch sử của người Việt tại Thái Lan   do chính quyền Thái công nhận 1970> Tên tiếng Việt | Chùa lịch sử của người Việt tại Thái Lan   do chính quyền Thái công nhận 1970> Tên tiếng Thái | Chùa lịch sử của người Việt tại Thái Lan   do chính quyền Thái công nhận 1970> Địa điểm |
| --- | --- | --- |
| Chùa Quảng Phước | Wat Anamnikayaram วัดอนัมนิกายาราม   (Wat Yuon Bang Pho วัดญวนบางโพ) | 27, Praccharat Road 1, Bangsue, Bangkok 10800 |
| Chùa Cảnh Phước   (chùa Bà Lớn) | Wat Sammanamborihan วัดสมานบริหาร   (Somananam Bhorihan hay Samanam Boriharn) | 416 Lugluang,  Siyak Mahanak Dusit, Bangkok 10300 |
| Chùa Phổ Phước | Wat Kusalsamakorn   Kusolsamakhorn | 97, Soi Watkuson, Ratchawong Rd, Sampanthawong, Bangkok 10100 |
| Chùa Khánh Hội   (còn gọi là Hội Khánh) | Wat Mongkolsmakom   Mongkol Samakhom | 48 Plangnam, Sampanthawong Sub,  Sampanthawong, Bangkok 10100 |
| Chùa Từ Tế | Wat Lokanukra   Lokanukro | 126, Ratchawong,  Chawarat Sampanthawong, Bangkok 10100 |
| Chùa Túy Ngạn   (còn gọi là Tỷ Ngạn) | Wat Chaiyabhumikaram วัดชัยภูมิการาม | 30 Yaovapanid, Chakrawad,  Sampanthawong, Bangkok 10100 |
| Chùa Khánh Vân | Wat Ubhairajbamrung วัดอุภัยราชบำรุง   Upai Ratchabamrung อุภัยราชบำรุง   (Wat Yuan Talad Noi วัดญวนตลาดน้อย) | Talat Noi: 864 đường Charoekrung,  Samphanthawong, Bangkok |
| Chùa Khánh Thọ | Wat Thavornvararam วัดถาวรวราราม   Thavornvayaram ถาวรวราราม | 18/1 Muu 5 Muangchum,  Thamuang, Kanchanaburi 71000  |
| Chùa Phước Diện | Wat Khetnabunyaram วัดเขตร์นาบุญญาราม   Khetnabunyaram เขตร์นาบุญญาราม | 28 Khuang Wadmai Mueng, Chanthaburi 22000 |
| Chùa Khánh Thọ | Wat Thavornvararam วัดถาวรวราราม | 45 Sangchan, Hadyainai, Hadyai, Songkhla 90110 |
Theo học giả Đỗ Thúy Hà thì đến năm 2015 tổng cộng có 16 ngôi chùa cả thảy nhưng hầu hết tu sĩ là người Thái hoặc Thái gốc Hoa. Chỉ có phần nghi lễ là lưu lại ít nhiều dấu nét của người Việt mà thôi.