Niels Bohr

| Niels Bohr |
| --- | --- |

Sinh: Niels Henrik David Bohr (1885-10-07)7 tháng 10 năm 1885 Copenhagen, Đan Mạch
Mất: 18 tháng 11 năm 1962(1962-11-18) (77 tuổi) Copenhagen, Đan Mạch
Quốc tịch: Đan Mạch
Trường lớp: Đại học Copenhagen
Nổi tiếng vì:  Cách giải thích Copenhagen  Nguyên lý bổ sung  Mô hình Bohr  Lượng tử hóa Bohr–Sommerfeld  Định lý Bohr–van Leeuwen  Thuyết Sommerfeld–Bohr  Lý thuyết BKS  Tranh luận Bohr–Einstein  Bohr magneton  Obitan Bohr  Bán kính Bohr  Hafnium 
Phối ngẫu: Margrethe Nørlund (cưới 1912; có sáu người con)
Giải thưởng:  Huy chương Hughes (1921)  Giải Nobel Vật lý (1922)  Huy chương Matteucci (1923)  Huy chương Franklin (1926)  Huy chương Copley (1938)  Huân chương Hiệp sĩ Con Voi (1947)  Giải Nguyên tử vì Hòa bình (1957)  Giải Sonning (1957)  Thành viên ngoại quốc của Hội Hoàng gia (1962) 
Sự nghiệp khoa học
Ngành: Vật lý học
Nơi công tác:  Đại học Copenhagen  Đại học Cambridge  Đại học Manchester 
Người hướng dẫn luận án tiến sĩ: Christian Christiansen
Cố vấn nghiên cứu khác: J. J. Thomson Ernest Rutherford
Các nghiên cứu sinh nổi tiếng: Hendrik Anthony Kramers
Ảnh hưởng bởi:  Ernest Rutherford  Harald Høffding 
Ảnh hưởng tới:  Werner Heisenberg  Wolfgang Pauli  Paul Dirac  Lise Meitner  Max Delbrück  và nhiều người khác 
 
Chữ ký

Niels Henrik David Bohr (tiếng Đan Mạch: [ˈnels ˈboɐ̯ˀ]; 7 tháng 10 năm 1885 – 18 tháng 11 năm 1962) là nhà vật lý học người Đan Mạch với những đóng góp nền tảng về lý thuyết cấu trúc nguyên tử và cơ học lượng tử sơ khai, nhờ đó mà ông nhận Giải Nobel Vật lý năm 1922. Bohr còn là nhà triết học và tích cực thúc đẩy các hoạt động nghiên cứu khoa học.
Ông phát triển mô hình Bohr cho cấu trúc nguyên tử, với đề xuất mới đó là các mức năng lượng của electron trong nguyên tử bị gián đoạn, và chúng tồn tại trên những quỹ đạo ổn định quanh hạt nhân nguyên tử, cũng như có thể nhảy từ một mức năng lượng (hay quỹ đạo) tới mức khác. Mặc dù sau đó có những mô hình khác đúng đắn hơn thay thế cho mô hình Bohr, nhưng những nguyên lý cơ sở của nó vẫn còn giá trị. Bohr đưa ra nguyên lý bổ sung trong cơ học lượng tử: rằng thực tại có thể được phân tích theo những tính chất mâu thuẫn với nhau, lúc thì hành xử giống như sóng hay như dòng hạt. Ý niệm về tính bổ sung đã ảnh hưởng đến tư tưởng của ông trong cả khoa học và triết học.
Năm 1920, Bohr sáng lập ra Viện Vật lý lý thuyết tại Đại học Copenhagen, mà ngày nay đổi tên thành Viện Niels Bohr. Các cộng sự của ông bao gồm các nhà vật lý Hans Kramers, Oskar Klein, George de Hevesy và Werner Heisenberg. Bohr cũng tiên đoán sự tồn tại của một nguyên tố mới có tính chất giống zirconi, sau này được đặt tên là hafnium, tên gọi trong tiếng Latin của thủ đô Copenhagen. Trong bảng tuần hoàn, nguyên tố bohrium mang tên của ông.
Trong thập niên 1930, Bohr giúp đỡ những người trốn chạy khỏi chủ nghĩa phát xít. Sau khi Đan Mạch bị Đức chiếm đóng, ông đã có cuộc gặp mặt với Heisenberg, lúc đó là người đứng đầu của Dự án vũ khí hạt nhân Đức. Tháng 9 năm 1943, khi biết tin mình đang bị người Đức truy bắt, Bohr đã bay sang Thụy Điển. Từ đây, ông bay sang Anh, và gia nhập vào dự án vũ khí hạt nhân của nước này, nó là phần trách nhiệm của người Anh tham gia vào Dự án Manhattan. Sau chiến tranh, Bohr kêu gọi quốc tế hợp tác trong vấn đề năng lượng hạt nhân. Ông tham gia vào quá trình thành lập ra tổ chức CERN và Ủy ban năng lượng nguyên tử Đan Mạch, trở thành chủ tịch đầu tiên của Viện Vật lý lý thuyết Bắc Âu năm 1957.

Niels Bohr và Albert Einstein đang tranh luận về quy luật lượng tử ở nhà của Paul Ehrenfest tại Leiden (tháng 12 năm 1925).
Aage Bohr (Nobel 1975)