stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Vương Đạc (nhà Đường)
Thân thế

Vương Đạc xuất thân từ một gia đình quý tộc, thúc phụ ông là Vương Bá (王播) từng giữ đến chức Đồng bình chương sự, Thượng thư tả bộc xạ thời Đường Mục Tông và Đường Văn Tông, song cha của ông là Vương Viêm (王炎) lại mất sớm và không có địa vị cao. Vương Đạc thi đỗ Tiến sĩ vào những năm Hội Xương (841-847) thời Đường Vũ Tông, sau đó được phái đến địa phương làm quan trong hai nhiệm kỳ. Vào đầu triều đại của Đường Tuyên Tông, ông được triệu hồi về Trường An để giữ chức Giám sát ngự sử, và sau đó phụng sự trong quan thự của Bạch Mẫn Trung khi người này giữ chức Tây Xuyên tiết độ sứ.
Thời Đường Ý Tông trị vì

Đầu những năm Hàm Thông (860-874) thời Đường Ý Tông, Vương Đạc được triều hồi về Trường An để giữ chức Giá bộ lang trung, và được giao trách nhiệm soạn thảo các cáo thị. Sau đó ông giữ chức Trung thư xá nhân. Năm 864, ông được bổ nhiệm làm Lễ bộ thị lang, quản lý việc cống sĩ trong hai năm, được mọi người khi đó tán dương tài đức. Năm 866, ông được bổ nhiệm làm Hộ bộ thị lang.
Năm 870, Binh bộ thị lang, Diêm-thiết chuyển vận sứ Vương Đạc được bổ nhiệm làm Lễ bộ thượng thư, Đồng bình chương sự. Đương thời, đồng cấp của ông là phò mã Vi Bảo Hành rất có quyền lực, Vương Đạc nguyên là chủ văn trong kỳ thi khoa cử mà Vi Bảo Hành đã đỗ Tiến sĩ. Tuy nhiên, khi Vi Bảo Hành cố đưa người của mình vào làm quan trong triều, Vương Đạc đã phản đối. Với các nỗ lực của Vi Bảo Hành, năm 873, Vương Đạc bị thuyên chuyển ra khỏi kinh thành, đi nhậm chức Tuyên Vũ tiết độ sứ, song vẫn được giữ lại chức Đồng bình chương sự như một chức vụ danh dự.
Dười thời Đường Hy Tông > Trước khi Hoàng Sào chiếm Trường An

Đường Ý Tông qua đời năm 873, người kế vị là Đường Hy Tông. Do cả hoạn quan Điền Lệnh Tư và Đồng bình chương sự Trịnh Điền đều cho rằng Vương Đạc có tài, Vương Đạc nhanh chóng được triều hồi về kinh thành giữ chức Tả bộc xạ, và đến năm 876 thì được phục chức Đồng bình chương sự, đồng thời được bổ nhiệm làm Môn hạ thị lang, để giúp triều đình đối phó với các cuộc khởi nghĩa nông dân, trong đó mạnh nhất là cuộc nổi dậy của Vương Tiên Chi cùng Hoàng Sào.
Cuối năm 876, Vương Tiên Chi chiếm được Nhữ châu và bắt được em của Vương Đạc là thứ sử Vương Liêu (王鐐). Kỳ châu thứ sử Bùi Ác (裴偓) sau khi hòa đàm với Vương Liêu (bị Vương Tiên Chi ra lệnh), đã thượng biểu thỉnh triều đình phong quan cho Vương Tiên Chi để chiêu dụ người này. Hầu hết các đại thần bày tỏ phản đối, song do Vương Đạc kiên quyết, Đường Hy Tông đã ban chiếu chỉ bổ nhiệm Vương Tiên Chi là 'Tả Thần Sách quân áp nha' kiêm 'Giám sát ngự sử'. Tuy nhiên, do Hoàng Sào phản đối thỏa thuận, Vương Tiên Chi đã quay sang cướp phá Kỳ châu.
Năm 877, trong lúc triều đình vẫn đang tiến hành trấn áp cuộc nổi dậy của Vương Tiên Chi và Hoàng Sào, Vương Đạc và đồng cấp là Lô Huề xảy ra bất đồng lớn với Trịnh Điền về việc bổ nhiệm tương sĩ; Vương Đạc và Lô Huề muốn Trương Tự Miễn (張自勉) nằm dưới quyền chỉ huy của Tống Uy (宋威), song Trịnh Điền phản đối vì sợ Tống Uy sẽ lạm quyền mà giết chết Tự Miễn. Do hai bên mâu thuẫn gay gắt, Vương Đạc và Lô Huề thượng biểu xin được bãi miễn chức vị, còn Trịnh Điền thượng biểu được quy Xuyên dưỡng bệnh, Đường Hy Tông đều không cho phép.
Năm 878, tướng quan quân là Tăng Nguyên Dụ (曾元裕) đánh bại và giết chết Vương Tiên Chi, song Hoàng Sào tiếp tục là một mối đe dọa với triều đình Đường. Năm 879, Vương Đạc được bổ nhiệm giữ chức Tư đồ kiêm Thị trung, Kinh Nam tiết độ sứ, Nam diện hành doanh chiêu thảo đô thống. Khi Vương Đạc đến Kinh Nam, ông lập tức tiến hành chuẩn bị phòng thủ. Tuy nhiên, ông lại bổ nhiệm Lý Hệ (李係) đem 5 vạn tinh binh đến đóng quân ở Đàm châu ngăn cản Hoàng Sào, mặc dù Lý Hệ không có tài quân sự, lý do là vì Lý Hệ giỏi ăn nói và là chắt của đại tướng Lý Thịnh. Vào mùa đông năm 879, Hoàng Sào tiến công Lý Hệ và dễ dàng giành được chiến thắng. Do chưa thu thập đủ lượng binh sĩ như mong đợi, Vương Đạc chạy đến thủ phủ Giang Lăng của Kinh Nam rồi để thuộc hạ là Lưu Hán Hoành ở lại phòng thủ, song ngay khi ông dời khỏi Giang Lăng, Lưu Hán Hoành đã cho quân cướp phá Giang Lăng rồi nổi dậy. Do hậu quả của sự việc này, tháng 12 ÂL, Vương Đạc bị giáng làm Thái tử tân khách (mặc dù khi đó chưa lập Thái tử), và phải đến nhậm chức tại đông đô Lạc Dương. Chức vụ đô thống của ông được giao lại cho Hoài Nam tiết độ sứ Cao Biền.
Dười thời Đường Hy Tông > Trong lúc Hoàng Sào chiếm Trường An

Cuối năm 880, Cao Biền bất lực, Hoàng Sào chiếm được Trường An và xưng là hoàng đế Đại Tề, còn Đường Hy Tông chạy đến Tây Xuyên. Vương Đạc theo Hoàng đế nhập Thục, và đến tháng 2 ÂL năm 881, ông được bổ nhiệm làm Đồng bình chương sự, Môn hạ thị lang, Tư đồ và sang tháng 4 ÂL thì được bổ nhiệm làm Thị trung. Vương Đạc nhận thấy Cao Biền không có hành động chống lại Hoàng Sào, vì thể lại đề nghị được giám sát các chiến dịch chống Hoàng Sào. Vào mùa xuân năm 882, Vương Đạc được bổ nhiệm làm Trung thư lệnh, Nghĩa Thành tiết độ sứ, Chư đạo hành doanh đô thống; Thôi An Tiềm làm phó đô thống. Vương Đạc có vẻ cũng có quyền ban chiếu chỉ nhân danh Đường Hy Tông, và thường xuyên tiến hành việc này trong đại chiến dịch chống lại Hoàng Sào. Vương Đạc sau đó dẫn các binh sĩ Tây Xuyên, Đông Xuyên, và Sơn Nam Tây đạo tiếp cận Trường An, hội quân với các tướng Đường để bao vây kinh thành.
Khi các đội quân Đường tập hợp, một trong các bộ tướng của Hoàng Sào là Chu Ôn- khi đó đang trấn thủ Đồng châu, đã đầu hàng Đường, Vương Đạc bổ nhiệm Chu Ôn là Đồng Hoa tiết độ sứ. Trong khi đó, theo đề xuất của Hành doanh đô giám Dương Phục Quang, Vương Đạc cũng ban chiếu chỉ xá tội cho tù trưởng Sa Đà Lý Khắc Dụng, lôi kéo Lý Khắc Dụng tiến công Đại Tề, Lý Khắc Dụng chấp thuận. Vương Đạc cũng lệnh cho Hà Đông tiết độ sứ Trịnh Tùng Đảng (鄭從讜) cho phép Lý Khắc Dụng đi qua quân của người này.
Tuy nhiên, khi các đội quân Đường tập hợp về Trường An và Lý Khắc Dụng trở thành người lãnh đạo chiến dịch, vào mùa xuân năm 883, theo ý của Điền Lệnh Tư, Đường Hy Tông đột ngột bãi chức đô thống của Vương Đạc và lệnh cho ông xử lý công việc ở Nghĩa Thành quân. Mặc dù vậy, do các công lao của mình, ông được phong tước Tấn quốc công.
Dười thời Đường Hy Tông > Sau khi quân Đường đoạt lại Trường An

Sau đó, quân Đường tái chiếm Trường An, Hoàng Sào đem quân chạy về phía đông và sau này bị giết. Chu Ôn đổi tên thành Chu Toàn Trung và được bổ nhiệm làm Tuyên Vũ tiết độ sứ, do là người từng bổ nhiệm Chu Toàn Trung nên Vương Đạc cho rằng mình có thể dựa vào sự hỗ trợ của Chu Toàn Trung. Thoạt đầu, Chu Toàn Trung đã giúp Vương Đạc duy trì khả năng phòng thủ của Nghĩa Thành quân. Tuy nhiên, đến mùa thu năm 884, Chu Toàn Trung ngày càng trở nên ngạo mạn, Vương Đạc nhận thấy không thể dựa vào Chu Toàn Trung được nữa. Lo sợ rằng Nghĩa Thành có thể bị Chu Toàn Trung đe dọa, Vương Đạc thỉnh cầu được nhập triều, song lại nhận được chiếu chỉ thuyên chuyển đến Nghĩa Xương quân.
Vương Đạc thường xuyên có nhiều phi tần và những thị nữ tháp tùng. Trên đường đến Nghĩa Xương nhậm chức, ông đi qua Ngụy Bác, thị thiếp ăn mặc đẹp đẽ như trong thời bình. Lạc Tòng Huấn- con của Ngụy Bác tiết độ sứ Lạc Ngạn Trịnh đã dẫn vài trăm người phục kích tại Cao Kê Bạc- gần thủ phủ Ngụy châu. Họ đã tiến công giết chết Vương Đạc cùng khoảng 300 tùy tùng, đoạt lấy tư trang và thị thiếp của ông. Lạc Ngạn Trinh sau đó tấu rằng Vương Đạc bị đạo tặc sát hại, triều đình Đường không thể truy cứu.
Chú thích

↑  義昌, trị sở nay thuộc Thương Châu, Hà Bắc
↑  con của Ngụy Bác (魏博) tiết độ sứ Lạc Ngạn Trịnh, trị sở nay thuộc Hàm Đan, Hà Bắc
↑  西川, trị sở nay thuộc Thành Đô, Tứ Xuyên
↑  宣武, trị sở nay thuộc Khai Phong, Hà Nam
↑  汝州, nay thuộc Bình Đỉnh Sơn, Hà Nam
↑  Tư trị thông giám, quyển 252 trong đoạn viết về việc Vương Liêu bị bắt, có ghi rằng Vương Liêu và Vương Đạc là "tụng phụ huynh đệ" (tức anh em con chú con bác). Song phần liệt truyện về Vương Đạc trong Cựu Đường thư, quyển 164 và Tân Đường thư, quyển 185 đều ghi rằng Vương Liệu là em của Vương Đạc.
↑  (蘄州, nay thuộc Hoàng Cương, Hồ Bắc
↑  荊南, trị sở nay thuộc Kinh Châu, Hồ Bắc
↑  淮南, trị sở nay thuộc Dương Châu, Giang Tô
↑  義成, trị sở nay thuộc An Dương, Hà Nam
↑  東川, trị sở nay thuộc Miên Dương, Tứ Xuyên
↑  山南西道, trị sở nay thuộc Hán Trung, Thiểm Tây
↑  同州, nay thuộc Vị Nam, Thiểm Tây
↑  河東, trị sở nay thuộc Thái Nguyên, Sơn Tây
Salvia consobrina

| Salvia consobrina> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Salvia
Loài (species): S. consobrina
Danh pháp hai phần
Salvia consobrina Epling, 1960 
Salvia consobrina là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Epling miêu tả khoa học đầu tiên năm 1960.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Salvia consobrina”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Saint-Germain-sur-Meuse

| --- | --- |
 Saint-Germain-sur-Meuse
Saint-Germain-sur-Meuse
Vị trí trong vùng Lorraine Saint-Germain-sur-Meuse 
Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Grand Est
Tỉnh: Meuse
Quận: Commercy
Tổng: Vaucouleurs
Xã (thị) trưởng: Patrick André (2008–2014)
Thống kê
Độ cao: 240–395 m (787–1.296 ft) (bình quân 256 m (840 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 7,67 km2 (2,96 dặm vuông Anh)
Nhân khẩu2: 241  (1999)
 - Mật độ: 31/km2 (80/sq mi)
INSEE/Mã bưu chính: 55456/ 55140
1 Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 acre) cũng như các cửa sông.
2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
Saint-Germain-sur-Meuse  là một xã thuộc tỉnh Meuse trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 256 mét trên mực nước biển.
Salpis interrupta

| Salpis interrupta> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Salpis
Loài (species): S. interrupta
Danh pháp hai phần
Salpis interrupta Rindge, 1973 
Salpis interrupta là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Xylographus richardi

| Xylographus richardi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Ciidae
Chi (genus): Xylographus
Loài (species): X. richardi
Danh pháp hai phần
Xylographus richardi Mellié, 1849 
Xylographus richardi là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Mellié miêu tả khoa học năm 1849.
Chú thích

↑  Hallan, J.  (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Cyanastrum johnstonii

| Cyanastrum johnstonii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Tecophilaeaceae
Chi (genus): Cyanastrum
Loài (species): C. johnstonii
Danh pháp hai phần
Cyanastrum johnstonii Baker 
Cyanastrum johnstonii là một loài thực vật có hoa trong họ Tecophilaeaceae. Loài này được Baker mô tả khoa học đầu tiên năm 1898.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Cyanastrum johnstonii”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Dãy núi Tam Điệp

Phong cảnh núi rừng Cúc Phương nhìn từ đỉnh Mây Bạc cao nhất dãy Tam Điệp
Dãy núi Tam Điệp là dải núi cuối cùng của khối núi cao đá vôi Hòa Bình - Sơn La đâm nhô ra gần sát biển theo hướng Tây Bắc - Đông Nam. Điều đặc biệt là dãy núi Tam Điệp cắt ngang vùng đồng bằng duyên hải phía Bắc Việt Nam thành 2 phần châu thổ sông Hồng và sông Mã nên nó được xem là ranh giới giữa miền Bắc và miền Trung. Núi Tam Điệp có giá trị như một bức tường thành thiên nhiên lợi hại ngăn cách hai vùng Ninh Bình – Thanh Hoá và án ngữ các đường thủy bộ từ Bắc vào Nam từ xa xưa. Đấy là đường Thiên lý qua đèo Tam Điệp; đường thượng đạo từ Đồi Ngang đến Phố Cát và đường thủy qua cửa Thần Phù. Dãy núi Tam Điệp chứa đựng nhiều giá trị lịch sử văn hóa với vai trò là cái nôi của người tiền sử và là căn cứ quân sự nổi tiếng với các địa danh như: Đồi Ngang, Phố Cát, Đồng Giao, cửa Thần Phù; những di tích thuộc phòng tuyến Tam Điệp, khảo cổ học động Người Xưa, hang Con Moong, núi Ba, thung Lang, đền Sòng, đền Dâu, cửa Thần Phù và những danh thắng như rừng Cúc Phương, hồ Yên Quang, hồ Đồng Chương, hồ Cánh Chim, hồ Đồng Thái, hồ Yên Thắng, động Từ Thức...
Vị trí

Dãy núi Tam Điệp dài khoảng 80 km, nằm trên ranh giới 9 huyện của 3 tỉnh Hòa Bình, Ninh Bình và Thanh Hóa. Cụ thể sườn Đông Bắc của núi lần lượt là 5 huyện Lạc Sơn, Yên Thủy (Hòa Bình); Nho Quan, Tam Điệp, Yên Mô (Ninh Bình) còn bên sườn Tây Nam của núi lần lượt là 4 huyện Thạch Thành, Hà Trung, Bỉm Sơn và Nga Sơn (Thanh Hóa). Ranh giới giữa phần đông bắc của dãy núi Tam Điệp với khối núi Tây Bắc là một thung lũng hẹp có đường Hồ Chí Minh và sông Bưởi đi qua.
Dãy núi Tam Điệp gần như nối tiếp với khối núi cao của Hòa Bình - Sơn La ở rừng Cúc Phương với đỉnh Mây Bạc cao tới 648m, dãy núi này thấp dần về phía tây nam cho tới khi gần ra tới lợi nước Biển Đông, khu vực cửa biển Thần Phù. Riêng trong địa phận thành phố Tam Điệp và huyện Yên Mô (Ninh Bình), giáp giới hai huyện Hà Trung và Nga Sơn (Thanh Hóa), núi Tam Điệp dài trên 20 km, rộng từ 2 đến 7 km, với những ngọn núi cao trên dưới 200 m. Đây là ranh giới tự nhiên giữa hai tỉnh Ninh Bình và Thanh Hoá.
Dãy núi Tam Điệp xưa > Thời tiền sử

Khu vực Tam Điệp-Tràng An là một vùng đất cổ, những dấu tích người tiền sử ở dãy núi Tam Điệp cho thấy từ xa xưa nơi đây đã là một cái nôi của loài người. Đây là vùng đất phù sa cổ ven chân núi có con người cư trú từ rất sớm. Các nhà khảo cổ học đã phát hiện trầm tích có xương răng đười ươi và các động vật trên cạn ở Núi Ba thuộc nền văn hóa Tràng An thời kỳ đồ đá cũ và một số hang động ở Tam Điệp có di chỉ cư trú của con người thời văn hoá Hoà Bình.
Di tích xưa nhất là di tích núi Ba - thuộc phường Bắc Sơn, thành phố Tam Điệp. Trong lớp trầm tích màu vàng dày hàng mét ở một số hang và sườn núi chứa nhiều răng hàm, xương chi đười ươi, xương răng các loại lợn rừng, nhím, voi răng kiếm... Niên đại của các hoá thạch động vật này khoảng 30 vạn năm về trước. Điều này, giúp ta hình dung về môi trường sống cổ xưa, những loài thú hoang dã ăn thịt, ăn cỏ, đây cũng là môi trường sống của người tối cổ. Di tích Thung Lang thuộc phường Nam Sơn, thành phố Tam Điệp. Năm 1941 nhà khoa học người Pháp J. Fromaget khai quật tìm thấy răng gấu tre và 01 hoá thạch răng người vượn (Homo eretus). Các học giả Việt Nam có quay lại địa điểm này tìm thấy hài cốt người và cho rằng là di cốt người tinh khôn (Homo Sapeins Sapiens).
Vùng đất này nằm ở vùng giao thoa giữa các khu vực: Tây Bắc, đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung Bộ. Đặc điểm đó đã tạo ra một nền văn hóa tương đối năng động, mang đặc trưng khác biệt trên nền tảng văn minh châu thổ sông Hồng.
Dãy núi Tam Điệp xưa > Trong lịch sử

Trong lịch sử dựng nước và giữ nước lâu dài của dân tộc, vùng Tam Điệp giữ một vị trí chiến lược trọng yếu, là “cổ họng Bắc-Nam”, là một bức tường thành tự nhiên án ngữ các đường giao thông thủy bộ Bắc-Nam qua vùng này. Người Việt vừa khai phá các đường giao thông đó nhằm mở rộng giao lưu kinh tế - văn hoá trong nước, vừa triệt để lợi dụng địa thế hiểm yếu để bịt kín các đường giao thông đó khi cần ngăn chặn kẻ thù từ bắc tiến vào. Lịch sử đã nhiều lần chứng minh vị trí chiến lược của vùng Tam Điệp trong các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm và cả trong một số cuộc nội chiến do các thế lực phong kiến gây ra.
Vào đầu Công nguyên, nghĩa quân Hai Bà Trưng đã từng dựa vào tuyến địa hình núi rừng Tam Điệp - Thần Phù để chống cự lại cuộc tiến công đàn áp của quân Hán do Mã Viện chỉ huy. Đầu thế kỷ X, Dương Đình Nghệ và Ngô Quyền cũng dựa vào bức tường thành Tam Điệp để xây dựng và bảo vệ lực lượng ở Thanh Hoá, rồi tiến ra đánh bại quân xâm lược Nam Hán, lập nên chiến công lẫy lừng ở Đại La năm 930, Bạch Đằng năm 938. Trong cuộc kháng chiến chống Nguyên-Mông hồi thế kỷ XIII, triều Trần đã sử dụng bức tường thành Tam Điệp để bảo vệ hậu phương Ái - Diễn và làm chỗ dựa cho căn cứ Thiên Trường - Trường Yên. Trong kháng chiến chống Minh đầu thế kỷ XV, tuyến phòng thủ chủ yếu của Nhà Hồ đặt ở bờ sông Hồng với hai thành luỹ then chốt là Đông Đô và Đa Bang. Nhưng các đường thủy bộ qua Tam Điệp - Thần Phù cũng được triều Hồ cho lấp, dựng thành để ngăn chặn địch, bảo vệ thành Tây Đô ở Thanh Hoá. Sau khi cuộc kháng chiến do triều Hồ lãnh đạo bị thất bại, nhiều phong trào yêu nước chống Minh cũng đã sử dụng vị trí và địa thế vùng Tam Điệp làm căn cứ khởi nghĩa hay bàn đạp tiến công địch. Năm 1426 - 1427, nghĩa quân Lam Sơn do Bình Định Vương Lê Lợi lãnh đạo cũng nhiều lần qua lại vùng Tam Điệp trên đường tiến ra giải phóng các lộ vùng đồng bằng Bắc Bộ. Sang thế kỷ XVI, vùng Tam Điệp đã từng đau thương chứng kiến cảnh chia cắt và nội chiến do các phe phái phong kiến Lê - Trịnh và Mạc gây ra. Tam Điệp nằm trên đường phân giới giữa Nam triều - Bắc triều và là chiến trường của nhiều cuộc hỗn chiến phong kiến ấy.
Tam Điệp chứa đựng nhiều di tích lịch sử của nhiều trều đại. Nhưng Tam Điệp nổi tiếng trong lịch sử là với “nước cờ Tam Điệp” của Ngô Thì Nhậm, với phòng tuyến Tam Điệp của quân đội Tây Sơn trong cuộc kháng chiến chống Thanh năm 1788 - 1789, với tài cầm quân của nhà quân sự Quang Trung - Nguyễn Huệ.
Dãy núi Tam Điệp xưa > Trong văn thơ

Quốc Sử quán triều Nguyễn thì viết
Hai câu cuối trong bài thơ khắc trên đỉnh đèo Ba Dội của vua Thiệu Trị như sau:
Phan Huy Chú đã viết về ngọn núi cao, cỏ cây xanh tốt, đứng trên ngọn núi trông thấy biển lớn, là một cửa ải trọng yếu. Núi ở chung quanh, đường đi ở giữa, trông về hai bên tả hữu, núi như chậu úp một loạt, chỗ gần hết núi thì hai bên như bức vách đứng thẳng lên, giữa có một lối đi lại, tục truyền đó là miệng của thầy tu Khổng Lồ (tức sư Minh Không đời Lý, tục gọi là Khổng Lồ).
Ngô Thì Sĩ đã có thơ vịnh:
Bài thơ Tam Điệp Sơn của Nguyễn Khuyến do Hoàng Tạo dịch có câu:
Bài thơ "Ký mộng" (Ghi lại giấc mộng) của Nguyễn Du do có câu được dịch nghĩa như sau:
Hồ Đồng Thái bên dãy núi Tam Điệp lúc hoàng hôn
Một góc hồ Đồng Chương
Vụ sát hại Michelle Lê

| Michelle Lê |
| --- | --- |
Sinh: (1984-10-12)12 tháng 10, 1984 San Diego, California, Mỹ
Mất: 27 tháng 5, 2011(2011-05-27) (26 tuổi) Hayward, California, Mỹ
Khám nghiệm tử thi: ngày 17 tháng 9 năm 2011
| Giselle Esteban |
| --- | --- |
Sinh: Giselle Diwag Esteban 4 tháng 2, 1984 (40 tuổi) Union City, California, Mỹ
Mức phạt hình sự: 25 năm tù chung thân

Kết án: Giết người cấp độ một
 
Michelle Lê Thị Hoàng (ngày 12 tháng 10 năm 1984 – ngày 27 tháng 5 năm 2011) là nữ sinh viên y tá người Mỹ gốc Việt 26 tuổi, mất tích vào ngày 27 tháng 5 năm 2011, tại Trung tâm Y tế Kaiser Permanente ở thành phố Hayward, California thuộc Khu vực vịnh San Francisco.
Tiểu sử

Michelle lớn lên trong một gia đình gốc Việt ở khu Rancho Peñasquitos quận San Diego cùng cậu em trai tên là Michael. Cô tốt nghiệp Trường Trung học Mt. Carmel vào năm 2002. Lê theo học Đại học Tiểu bang San Francisco và nhập học ngành y tá tại Đại học Samuel Merritt ở Oakland, California.
Điều tra

Ngày 27 tháng 5 năm 2011 mọi người phát hiện ra chiếc Honda SUV màu trắng của Lê vào buổi sáng sau khi cô mất tích vào khoảng 9 giờ sáng, đậu ngay chỗ Tòa án Ponderosa, cách trung tâm y tế khoảng nửa dặm.
Gia đình Lê bèn treo bảng thông cáo và tặng thưởng cho bất kỳ ai biết được thông tin về nơi cư ngụ của cô. Trong bốn tháng tiếp theo, các tình nguyện viên đã tiến hành ít nhất tám nỗ lực tìm kiếm, một số do nhóm Klaas Kids Foundation tổ chức.
Nhiều tổ chức về người mất tích cũng tham gia tìm kiếm chung. Đến đợt tìm kiếm lần thứ tám mới tìm thấy hài cốt người bị phân hủy trong một khu vực hẻm núi hẻo lánh vào ngày 17 tháng 9. Ngày 19 tháng 9 năm 2011, văn phòng điều tra của Quận Alameda đã xác định chính xác hài cốt này đúng là của Michelle Lê.
Ngay từ đầu, cảnh sát tỏ ý nghi ngờ rằng Lê bị một người mà cô ấy quen biết sát hại. Giselle Diwag Esteban (sinh ngày 4 tháng 2 năm 1984) ở Union City, California, một người bạn cũ của Lê, đã bị bắt vào ngày 7 tháng 9 và bị buộc tội giết người, mặc dù vẫn chưa tìm được thi thể của cô vào lúc đó. Các nhà chức trách cho biết có đủ bằng chứng DNA dưới dạng vết máu được tìm thấy trong xe hơi của Lê và trên giày của Esteban, và đoạn băng video an ninh đã xác nhận sự hiện diện của Esteban trong khu vực vào thời điểm Lê mất tích. Esteban bị tố cáo là đã đổ lỗi cho Lê vì phá hỏng mối quan hệ của cô ta với gã bạn trai cũ mà cô vừa có với hắn một đứa con, nhưng phủ nhận mọi liên quan đến vụ mất tích của Lê. Esteban bị truy tố về tội giết người vào ngày 14 tháng 12 năm 2011.
Phiên tòa xét xử

Esteban không nhận tội. Ngày xử án được ấn định vào ngày 17 tháng 9 năm 2012. Ngày 29 tháng 10 năm 2012, một bồi thẩm đoàn đã kết án Esteban về tội giết người cấp độ một. Tại buổi tuyên án ngày 10 tháng 12, Esteban bị tuyên 25 năm tù chung thân. Vào thời điểm Lê bị sát hại, Esteban đang mang thai. Esteban sinh con trong tù và đứa trẻ do người cha giám hộ.
Salvia concolor

| Salvia concolor> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Lamiales
Họ (familia): Lamiaceae
Chi (genus): Salvia
Loài (species): S. concolor
Danh pháp hai phần
Salvia concolor Lamb. ex Benth., 1833 
Salvia concolor là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Lamb. ex Benth. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1833.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Salvia concolor”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Xã Moore, Quận Oregon, Missouri

| Xã Moore Moore Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
Vị trí trong Quận Oregon, Missouri Vị trí trong Quận Oregon, Missouri
 Vị trí quận Oregon trong tiểu bang Missouri ở Hoa Kỳ
Xã Moore
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Missouri
Quận: Quận Oregon
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 430
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Moore (tiếng Anh: Moore Township) là một xã thuộc quận Oregon, tiểu bang Missouri, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 430 người.
Crotalaria wilczekiana

| Crotalaria wilczekiana> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Crotalaria
Loài (species): C. wilczekiana
Danh pháp hai phần
Crotalaria wilczekiana Timp. 
Crotalaria wilczekiana là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Timp. miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Crotalaria wilczekiana”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Dương Tiễn

Dương Tiễn (楊戩) là tên người, có thể là:
Dương Tiễn (? – 1121) đời nhà Tống ở Trung Quốc
Nhị lang thần, tên huý Dương Tiễn, nhân vật trong thần thoại Trung Quốc và một vị thần trong các tôn giáo truyền thống Trung Quốc, có mắt giữa trán, cháu ruột của Ngọc Hoàng Thượng đế, là nhân vật trong các tác phẩm văn học cổ điển như Tây du ký hay Phong thần diễn nghĩa
Saint-Vivien, Dordogne

| --- | --- |
 Saint-Vivien
Saint-Vivien

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Nouvelle-Aquitaine
Tỉnh: Dordogne
Quận: Périgueux
Tổng: Vélines
Liên xã: Cộng đồng các xã Montaigne en Montravel
Xã (thị) trưởng: Didier Fourcaud (2008-2014)
Thống kê
Độ cao: 23–101 m (75–331 ft) (bình quân 92 m (302 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 8,53 km2 (3,29 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 24514/ 24230

Saint-Vivien là một xã, nằm ở tỉnh Dordogne vùng Aquitaine của Pháp. Xã này có diện tích 8,53 km², dân số năm 2005 là 277 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 92 m trên mực nước biển.
Thông tin nhân khẩu

| Năm | 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2005 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Dân số | 249 | 274 | 247 | 250 | 242 | 241 | 277  |
From the year 1962 on: No double counting—residents of multiple communes (e.g. students and military personnel) are counted only once.