stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
NASA
Nhân viên và lãnh đạo

Lãnh đạo của cơ quan, trưởng quản lý NASA (NASA's administrator), báo cáo trực tiếp lên Tổng thống Hoa Kỳ và là cố vấn cho Tổng thống trong lĩnh vực khoa học không gian. Vì là cơ quan độc lập, cho nên sự tồn tại hay ngừng hoạt động của một dự án có thể phụ thuộc trực tiếp vào quyết định của Tổng thống. Trụ sở của NASA đặt ở Washington, DC và đưa ra mọi quyết định và hướng dẫn của cơ quan. Ngoại trừ những trường hợp đặc biệt ngoại lệ, các nhân viên dân sự của NASA phải là công dân của Hoa Kỳ.
Trưởng quản lý đầu tiên của NASA là T. Keith Glennan, do Tổng thống Dwight D. Eisenhower bổ nhiệm. Trong nhiệm kỳ của mình, ông đã có công kết nối lại các dự án nghiên cứu phát triển không gian của Hoa Kỳ.
James E. Webb là trưởng quản lý thứ ba (giai đoạn 1961–1968), do Tổng thống John F. Kennedy bổ nhiệm. Để có thể triển khai chương trình Apollo nhằm đạt được mong muốn đổ bộ lên Mặt Trăng của Kennedy vào cuối thập niên 1960, Webb đã điều hành quản lý tái cấu trúc và mở rộng các cơ sở của NASA, thành lập Trung tâm không gian Houston (sau đổi tên thành Trung tâm không gian Johnson) và Trung tâm Hoạt động phóng Florida (sau đổi tên thành Trung tâm không gian Kennedy).
Năm 2009, Tổng thống Barack Obama bổ nhiệm Charles Bolden trở thành trưởng quản lý thứ 12 của NASA. Trưởng quản lý Bolden là một trong ba trưởng quản lý của NASA từng là nhà du hành vũ trụ, cùng với Richard H. Truly (phục vụ giai đoạn 1989–1992) và Frederick D. Gregory (tạm thời, 2005).
Các trung tâm

Tổ hợp Phòng Thí nghiệm Sức đẩy Phản lực ở Pasadena, California
Tòa nhà lắp ráp tên lửa và Trung tâm điều khiển phóng tên lửa ở Trung tâm Không gian Kennedy
Các cơ sở của NASA là những trung tâm nghiên cứu, xây dựng và thông tin liên lạc hỗ trợ cho các nhiệm vụ phóng. Một vài cơ sở từng phục vụ nhiều mục đích vì các lý do lịch sử và quản trị. NASA cũng quản lý một tuyến đường sắt ngắn ở Trung tâm không gian Kennedy và những máy bay đặc biệt, ví dụ hai máy bay Boeing 747 dùng để vận chuyển các tàu con thoi.
Trung tâm Không gian John F. Kennedy (KSC), là một trong những cơ sở nổi tiếng nhất của NASA. Nó là nơi phóng các chuyến bay có người lái của Hoa Kỳ kể từ 1968. Mặc dù các chuyến bay như thế hiện tại đang tạm dừng, trung tâm Kennedy vẫn quản lý và điều hành các chương trình không gian của Hoa Kỳ từ ba bệ phóng gần căn cứ không quân mũi Canaveral.
Trung tâm Không gian Lyndon B. Johnson (JSC) ở Houston là nơi đặt Trung tâm điều khiển Christopher C. Kraft Jr., nơi mọi sự kiểm soát chuyến bay được quản lý cho các phi vụ có người lái. JSC là trung tâm chỉ huy của NASA cho các hoạt động trên Trạm Vũ trụ Quốc tế và cũng là nơi tuyển chọn, đào tạo các phi hành gia tương lai cho Hoa Kỳ cũng như các phi vụ quốc tế.
Một cơ sở lớn khác là Trung tâm Bay Không gian Marshall ở Huntsville, Alabama mà tại đây tên lửa Saturn 5 và trạm Skylab đã được chế tạo. JPL phối hợp với ABMA, một trong những cơ quan đứng đằng sau Explorer 1, phát triển phi vụ bay không gian đầu tiên của Hoa Kỳ.
Mười trung tâm chính của NASA là:
Trung tâm Không gian John F. Kennedy, Florida
Trung tâm Nghiên cứu Ames, Moffett Field, California
Trung tâm Nghiên cứu Bay Armstrong (trước đây là Trung tâm Nghiên cứu Bay Hugh L. Dryden), Edwards, California
Trung tâm Bay Không gian Goddard, Greenbelt, Maryland
Phòng thí nghiệm Sức đẩy phản lực, gần Pasadena, California
Trung tâm Không gian Lyndon B. Johnson, Houston, Texas
Trung tâm Nghiên cứu Langley, Hampton, Virginia
Trung tâm Nghiên cứu John H. Glenn, Cleveland, Ohio
Trung tâm Bay Không gian George C. Marshall, Huntsville, Alabama
Trung tâm Không gian John C. Stennis, Bay St. Louis, Mississippi
Có nhiều cơ sở hoạt động khác cũng do NASA quản lý, bao gồm Cơ sở Bay Wallops ở đảo Wallops; Cơ sở lắp ráp Michoud ở New Orleans, Louisiana; Cơ sở Thí nghiệm White Sands ở Las Cruces, New Mexico; và các trạm tín hiệu vệ tinh Deep Space Network ở Barstow, California; Madrid, Tây Ban Nha; và Canberra, Australia.
Ngân sách

Ngân sách của NASA theo thống kê chiếm xấp xỉ 1% ngân sách của liên bang từ đầu thập niên 1970, chỉ có một năm vượt lên gần 4,41% vào năm 1966 trong giai đoạn phát triển chương trình Apollo. Hiểu biết của công chúng về ngân sách của NASA rất khác so với thực tế; như một cuộc trưng cầu lấy ý kiến năm 1997 cho thấy phần lớn người Mỹ nghĩ rằng khoảng 20% ngân sách liên bang là dành cho NASA.
Tỷ lệ phần trăm so với ngân sách liên bang mà NASA được cấp đã giảm dần đều kể từ chương trình Apollo và vào năm 2012 tỷ lệ này xấp xỉ bằng 0,48% ngân sách của liên bang. Trong một cuộc gặp vào tháng 3 năm 2012 của Ủy ban Thượng viện Hoa Kỳ về Thương mại, Khoa học và Vận tải, Neil deGrasse Tyson chứng thực rằng "Bây giờ, ngân sách hàng năm của NASA bằng nửa giá trị của một đồng penny trên tiền thuế của người dân. Gấp hai lần số đó—một penny trên một đô la—chúng ta có thể biến đổi từ một đất nước ảm đạm, mất tinh thần, có nền kinh tế khó khăn trở thành một quốc gia đứng đầu của thế kỷ XX với một giấc mơ tươi sáng về ngày mai."
Trong năm tài khóa 2015, NASA nhận được xấp xỉ 18,01 tỷ USD từ Quốc hội—tăng 549 triệu $ từ dự toán ngân sách yêu cầu và nhiều hơn xấp xỉ 350 triệu $ so với ngân sách được duyệt cho NASA vào năm 2014.
Tác động môi trường

Khí thải từ các hệ thống động cơ tên lửa, cả trong khí quyển Trái Đất lẫn ngoài không gian, có những ảnh hưởng bất lợi tới môi trường của Trái Đất. Một số nhiên liệu tên lửa được cháy tự phát (hypergolic rocket propellants), như hydrazine, là rất độc hại trước khi bốc cháy, nhưng phân hủy thành các hợp chất ít độc hại hơn sau khi cháy. Các tên lửa sử dụng nhiên liệu hydrocarbon, như kerosene, giải phóng cacbon dioxide và khói muội. Tuy nhiên, lượng khí thải cacbon dioxide từ các động cơ tên lửa là không đáng kể so với những nguồn thải khác; trung bình Hoa Kỳ đốt cháy 3,0382 x 109 lít nhiên liệu lỏng trong một ngày của năm 2014, trong khi một lần phóng tên lửa Falcon 9 với tầng đầu tiên đốt cháy khoảng 95.000 lít kerosene. Ngay cả nếu một tên lửa Falcon 9 được phóng mỗi ngày, nó sẽ chỉ chiếm 0,006% lượng nhiên liệu lỏng tiêu thụ (và tương ứng với một số lượng khí thải) trong ngày đó. Thêm vào đó, khí thải từ LOx- và LH2- nhiên liệu chất lỏng của các tên lửa, giống như SSME, hầu hết là hơi nước. NASA tuyên bố một trong những lý do hủy bỏ chương trình Constellation là từ những đánh giá tác động môi trường buộc phải tuân theo Đạo luật Chính sách Môi trường Quốc gia năm 2011. Ngược lại, động cơ ion sử dụng các khí trơ vô hại như xenon làm nhiên liệu đẩy.
Ngày 8 tháng 5 năm 2003, Cơ quan Bảo vệ Môi sinh Hoa Kỳ công nhận NASA như là cơ quan liên bang đầu tiên sử dụng khí bãi thải để tạo ra năng lượng sử dụng cho một cơ sở của nó—trung tâm Bay Không gian Goddard, Greenbelt, Maryland.
Một nỗ lực bảo vệ môi trường của NASA là tòa nhà Cơ sở Bền vững NASA ở trung tâm Ames. Thêm vào đó, tòa nhà Khám phá Khoa học đã được trao giải vàng LEED năm 2010.
Một số phi vụ và mục tiêu

| Tàu không gian | Năm  phóng | Sao Thủy | Sao Kim | Sao Hỏa | Sao Mộc | Sao Thổ | Sao Thiên Vương | Sao Hải Vương | Sao Diêm Vương |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Mariner 2 | 1962 |  | Flyby |  |  |  |  |  |  |
| Mariner 4 | 1964 |  |  | Flyby |  |  |  |  |  |
| Mariner 5 | 1967 |  | Flyby |  |  |  |  |  |  |
| Mariner 9 | 1971 |  |  | Orbiter |  |  |  |  |  |
| Pioneer 10 | 1972 |  |  |  | Flyby |  |  |  |  |
| Pioneer 11 | 1973 |  |  |  | Flyby | Flyby |  |  |  |
| Mariner 10 | 1973 | Flyby | Flyby |  |  |  |  |  |  |
| Viking 1 & Viking 2 | 1975 |  |  | Orbiters  Landers |  |  |  |  |  |
| Voyager 1 | 1977 |  |  |  | Flyby | Flyby |  |  |  |
| Voyager 2 | 1977 |  |  |  | Flyby | Flyby | Flyby | Flyby |  |
| Galileo | 1989 |  | Flyby |  | Orbiter |  |  |  |  |
| Magellan | 1989 |  | Orbiter |  |  |  |  |  |  |
| Mars Global Surveyor | 1996 |  |  | Orbiter |  |  |  |  |  |
| Cassini | 1997 |  | Flyby |  | Flyby | Orbiter |  |  |  |
| Mars Odyssey | 2001 |  |  | Orbiter |  |  |  |  |  |
| Spirit & Opportunity | 2003 |  |  | Rovers |  |  |  |  |  |
| MESSENGER | 2004 | Orbiter | Flyby |  |  |  |  |  |  |
| MRO | 2005 |  |  | Orbiter |  |  |  |  |  |
| New Horizons | 2006 |  |  |  | Flyby |  |  |  | Flyby |
| Juno | 2011 |  |  |  | Orbiter |  |  |  |  |
| Curiosity (MSL) | 2011 |  |  | Rover |  |  |  |  |  |
| MAVEN | 2013 |  |  | Orbiter |  |  |  |  |  |
| Tàu không gian | Năm  phóng | Sao Thủy | Sao Kim | Sao Hỏa | Sao Mộc | Sao Thổ | Sao Thiên Vương | Sao Hải Vương | Sao Diêm Vương |
Thư viện ảnh

Ảnh chụp Mặt Trời từ sứ mệnh Solar Dynamics Observatory, 2010
Hình ảnh Sao Thủy chụp bởi MESSENGER, 2008
Hình ảnh Sao Kim chụp bởi Mariner 10, 1974
Hình ảnh Trái Đất chụp bởi phi hành đoàn Apollo 17, 1972
Hình ảnh Mặt Trăng chụp bởi phi hành đoàn Apollo 8, 1968
Hình ảnh Sao Hỏa chụp bởi Viking 1, 1976
Hình ảnh tiểu hành tinh 433 Eros chụp bởi NEAR Shoemaker, 2000
Hình ảnh hành tinh lùn Ceres chụp bởi Dawn, 2015
Hình ảnh Sao Mộc chụp bởi Juno, 2019
Hình ảnh vệ tinh Io của Sao Mộc chụp bởi Galileo, 1999
Hình ảnh Sao Thổ chụp bởi Cassini, 2016
Hình ảnh vệ tinh Mimas của Sao Thổ chụp bởi Cassini, 2010
Hình ảnh Sao Thiên Vương chụp bởi Voyager 2, 1986
Hình ảnh vệ tinh Miranda của Sao Thiên Vương chụp bởi Voyager 2, 1986
Hình ảnh Sao Hải Vương chụp bởi Voyager 2, 1989
Hình ảnh hành tinh lùn Sao Diêm Vương chụp bởi New Horizons, 2015
Hình ảnh vệ tinh Charon của Sao Diêm Vương chụp bởi New Horizons, 2015
Tinh vân Xoắn Ốc chụp bởi Kính viễn vọng không gian Spitzer, 2007
Siêu tân tinh 1901 GK Persei chụp bởi Đài quan sát tia X Chandra, 2015
Tinh vân Thuyền Để chụp bởi Kính viễn vọng không gian Hubble, 2010
Stephan's Quintet chụp bởi Kính thiên văn Không gian James Webb, tháng 7 năm 2022
So sánh giữa các hệ thống Apollo, Gemini và Mercury
Surveyor 3, Pete Conrad và Apollo 12 trên Mặt Trăng, 1969
Tàu con thoi Endeavor trên quỹ đạo, 2008
Kính viễn vọng không gian Hubble được thả ra quỹ đạo sau khi bảo dưỡng, 2009.
Kính thiên văn Không gian James Webb đang trên quỹ đạo, 2022.
Xe tự hành Opportunity trên bề mặt Sao Hỏa (kết xuất đồ họa), 2003
Xe tự hành Curiosity chụp ảnh chân dung bản thân trên Sao Hỏa, 2021
Xe tự hành Perseverance trong quá trình hạ cánh của skycrane trên Sao Hỏa, tháng 2 năm 2021
Voyager 2, lúc này đang cách Trái Đất 19,5 tỷ kilômét, tháng 7 năm 2022
Thử nghiệm tàu vũ trụ Orion và European Service Module, 2020
Phi vụ phóng của Saturn V và Apollo 11, tháng 7 năm 1969
Tên lửa Titan III/Centaur phóng tàu vũ trụ Voyager 2, tháng 7 năm 1977
Tên lửa Delta II phóng xe tự hành Spirit, tháng 6 năm 2003
Tàu con thoi (STS-124) trong quá trình phóng, tháng 5 năm 2008
Hệ thống tên lửa đẩy vũ trụ và Artemis 1 trong quá trình phóng, tháng 11 năm 2022
Ý tưởng vận chuyển hàng hóa bằng tàu kéo không gian (space tug) tới tàu con thoi hạt nhân, thập niên 1960
Ý tưởng tàu kéo không gian, thập niên 1970
Ý tưởng tàu thăm dò liên sao của NASA, 2022
Thiết kế Mars Ice Dome của Langley để tạo một môi trường sống trên Sao Hỏa, thập niên 2010
Trạm không gian Lunar Gateway, 2020
Ý tưởng tiền đồn Mặt Trăng của NASA, 2006
Ý tưởng tiền đồn nổi có phi hành đoàn trên Sao Kim, 2014
Ý tưởng sứ mệnh sử dụng buồm mặt trời đi tới Alpha Centauri năm 2069
Quay MV

NASA là nơi One Direction quay MV Drag me down cho album thứ 5 Made in the A.M. sau khi Zayn Malik rời nhóm
William H. Pickering, (đứng giữa) giám đốc JPL, Tổng thống John F. Kennedy, (phải). Trưởng quản lý NASA James E. Webb (đứng sau) đang thảo luận về chương trình Mariner, với một mô hình trưng bày.
Ngày 28 tháng 5 năm 1964, ở trung tâm điều khiển phi vụ phóng Saturn I SA-6. Wernher von Braun đứng ở giữa các chuyên gia.
Ed White là người Mỹ đầu tiên thực hiện bước ra ngoài không gian (spacewalk) năm 1965 trong phi vụ Gemini 4.
So sánh tàu vũ trụ và tên lửa phóng của các dự án Apollo, Gemini và Mercury. Tên lửa Saturn IB và Mercury-Redstone ở phía bên trái.
Buzz Aldrin trên Mặt Trăng năm 1969
Xe gắn động cơ hoạt động trên Mặt Trăng trong phi vụ Apollo 17, 1972
Trạm không gian Skylab, 1974
Phi hành đoàn Apollo-Soyuz với các mô hình tàu không gian, 1975
Tàu con thoi Discovery đang được phóng lên trong phi vụ STS-124.
Trạm Vũ trụ Quốc tế năm 2009.
Các thành viên trong phi hành đoàn STS-131 (xanh sáng màu) và phi hành đoàn ISS số 23 (xanh tối màu) trên trạm vũ trụ quốc tế vào tháng 4 năm 2010.
Minh họa tên lửa SLS với biến thể mang được 70 tấn hàng đang phóng lên cùng với tàu Orion.
Thiết kế của tàu Orion tại tháng 1 năm 2013.
Pioneer 3 và 4 được phóng lên lần lượt vào năm 1958 và 1959.
Bánh xe của robot Curiosity trên Sao Hỏa, 2012
Trung tâm điều khiển FCR 1 năm 2009 trong quá trình giám sát phi vụ STS-128, JSC ở Houston
Ngân sách của NASA từ 1958 đến 2012 tính bằng tỷ lệ phần trăm so với ngân sách liên bang.
Hình minh họa của NASA, một nhà du hành đang cắm cờ Hoa Kỳ trên Sao Hỏa. Chuyến bay đưa người lên Sao Hỏa đã được nêu ra trong nhiệm vụ của NASA từ thập niên 1960.
Caridea

| Tôm thực sự |
| --- | --- |
Thời điểm hóa thạch: Lower Jurassic–Recent  TiềnЄ Є O S D C P T J K Pg N     

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Crustacea
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Decapoda
Phân bộ (subordo): Pleocyemata
Phân thứ bộ (infraordo): Caridea Dana, 1852
Các siêu họ
 Alpheoidea  Atyoidea  Bresilioidea  Campylonotoidea  Crangonoidea  Galatheacaridoidea  Nematocarcinoidea  Oplophoroidea  Palaemonoidea  Pandaloidea  Pasiphaeoidea  Physetocaridoidea  Processoidea  Psalidopodoidea  Stylodactyloidea 
Caridea là một cận bộ tôm gồm các động vật giáp xác mười chân, kích thước nhỏ, có khả năng bơi lội tốt. Chúng sinh sống trong cả môi trường nước ngọt, nước lợ lẫn nước mặn. Tôm trong tiếng Việt là một từ dùng để chỉ gần như toàn bộ bộ Giáp xác mười chân (Decapoda), ngoại trừ cận bộ Brachyura bao gồm các loài cua. Bài này nói về tôm thực sự (true shrimp). Xem thêm bài Tôm.
Đặc điểm sinh học

Các cá thể thuộc cận bộ Caridea được tìm thấy trong tất cả loại môi trường nước, mà chủ yếu là ở biển. Khoảng một phần tư số loài được tìm thấy trong môi trường nước ngọt, bao gồm hầu hết các loài trong họ Atyidae và phân họ Palaemoninae trong họ Palaemonidae. Chúng bao gồm một số loài có giá trị thương mại quan trọng, chẳng hạn như 
Macrobrachium rosenbergii phân bố trên khắp các lục địa, ngoại trừ Nam Cực. Ở độ sâu tới 5.000 m (16.000 ft) dưới biển, vẫn có thể tìm thấy các loài trong cận bộ này, và chúng phân bố từ vùng nhiệt đới đến các cực.
Ngoài môi trường sống đa dạng, các loài trong cận bộ Caridea còn có các hình thức khác nhau rất nhiều, từ các loài chỉ dài vài milimét khi đã trưởng thành, cho những loài dài hơn 1 ft (0,30 m). Không kể đến các đặc điểm từ tổ tiên chung đã mất, các loài tôm này thường có một cặp cuống mắt, mặc dù đôi khi cặp cuống mắt này được đậy bởi phần giáp bảo vệ đầu ngực. Giáp cũng bao bọc cả mang, nước được bơm xuyên qua đó nhờ hoạt động của các bộ phận trên miệng.
Các loài này ăn tạp, tuy nhiên một số loài được chuyên hóa thông qua cách ăn của chúng. Một số ăn bằng cách lọc bằng cách sử dụng những chân tua tủa lông cứng của chúng như một cái sàng; một số loài lại cạo tảo từ đá. Một số loài trong chi Tôm gõ mõ dùng càng để tạo ra một sóng xung kích gây choáng con mồi. Nhiều loài tôm vệ sinh cũng thuộc cận bộ này, thường chải trên mình các loài cá sống ở rạn san hô và ăn các ký sinh trùng và mô hoại tử trên da cá. Ngược lại, các loài tôm này là nguồn thức ăn của các động vật khác, đặc biệt là các loài cá và chim biển, và là vật chủ của ký sinh trùng Bopyridae.
Chú thích

↑  S. De Grave, Y. Cai & A. Anker (2008).  Estelle Virginia Balian, C. Lévêque, H. Segers & K. Martens (biên tập). “Freshwater Animal Diversity Assessment”. Hydrobiologia. Springer. 595 (1): 287–293. doi:10.1007/s10750-007-9024-2. ISBN 978-1-4020-8258-0. |chapter= bị bỏ qua (trợ giúp)Quản lý CS1: nhiều tên: danh sách biên tập viên (liên kết)
1 2 3 4 5 6  Fenner A. Chace, Jr. & Donald P. Abbott (1980). “Caridea: the shrimps”.  Trong Robert Hugh Morris, Donald Putnam Abbott & Eugene Clinton Haderlie (biên tập). Intertidal Invertebrates of California. Stanford University Press. tr. 567–576. ISBN 978-0-8047-1045-9.
↑  Gary C. B. Poore & Shane T. Ahyong (2004). “Caridea – shrimps”. Marine Decapod Crustacea of Southern Australia: a Guide to Identification. CSIRO Publishing. tr. 53–57. ISBN 9780643069060.
USS Puffer (SS-268)

Về những tàu chiến Hoa Kỳ khác mang cùng tên, xin xem USS Puffer.
| --- | --- |
Tàu ngầm USS Puffer (SS-268) ngoài khơi Xưởng hải quân Mare Island, California, ngày 10 tháng 11 năm 1944
Lịch sử
Hoa Kỳ
Tên gọi:  USS Puffer
Đặt tên theo:  cá nóc
Xưởng đóng tàu:  Manitowoc Shipbuilding Company, Manitowoc, Wisconsin
Đặt lườn:  16 tháng 2, 1942 
Hạ thủy:  21 tháng 11, 1942 
Người đỡ đầu:  bà Ruth B. Lyons
Nhập biên chế:  27 tháng 4, 1943 
Xuất biên chế:  28 tháng 6, 1946 
Xóa đăng bạ:  1 tháng 7, 1960 
Danh hiệu và phong tặng:   Đơn vị Tuyên dương Hải quân  9 × Ngôi sao Chiến trận 
Số phận:  Bán để tháo dỡ, 3 tháng 12, 1960 
Đặc điểm khái quát
Kiểu tàu:  tàu ngầm Diesel-điện
Trọng tải choán nước:   1.525 tấn Anh (1.549 t) (mặt nước)   2.424 tấn Anh (2.463 t) (lặn) 
Chiều dài:  311 ft 9 in (95,02 m) 
Sườn ngang:  27 ft 3 in (8,31 m) 
Mớn nước:  17 ft (5,2 m) tối đa 
Động cơ đẩy:   4 × động cơ diesel General Motors Kiểu 16-248 V16 dẫn động máy phát điện  2 × ắc quy 126-cell Sargo  4 × động cơ điện General Electric với hộp số giảm tốc   2 × trục chân vịt  5.400 shp (4.000 kW) (mặt nước)  2.740 shp (2.040 kW) (lặn) 
Tốc độ:   21 hải lý trên giờ (39 km/h) (mặt nước)  9 hải lý trên giờ (17 km/h) (lặn) 
Tầm xa:  11.000 hải lý (20.000 km) trên mặt nước ở tốc độ 10 hải lý trên giờ (19 km/h)
Tầm hoạt động:   48 giờ lặn ở tốc độ 2 hải lý trên giờ (3,7 km/h)  75 ngày (tuần tra) 
Độ sâu thử nghiệm:  300 ft (90 m)
Thủy thủ đoàn tối đa:  6 sĩ quan, 54 thủy thủ
Vũ khí:   10 × ống phóng ngư lôi 21 in (530 mm)   6 trước mũi, 4 phía đuôi  24 quả ngư lôi  1 × hải pháo 3 inch/50 caliber  1 × pháo phỏng không Bofors 40mm  2 × pháo phỏng không Oerlikon 20 mm (1×2) 
USS Puffer (SS-268) là một tàu ngầm lớp Gato từng phục vụ cùng Hải quân Hoa Kỳ trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó là chiếc tàu chiến đầu tiên của Hải quân Hoa Kỳ được đặt cái tên này, theo tên các loài trong họ Cá nóc. Nó đã phục vụ trong suốt Thế chiến II, thực hiện tổng cộng chín chuyến tuần tra, đánh chìm tám tàu Nhật Bản, bao gồm một tàu frigate, với tổng tải trọng 36.392 tấn. Được cho ngừng hoạt động sau khi xung đột chấm dứt vào năm 1946, con tàu tiếp tục phục vụ như tàu huấn luyện trong thành phần dự bị cho đến khi bị bán để tháo dỡ vào năm 1960. Puffer được tặng thưởng danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Hải quân cùng chín Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.
Thiết kế và chế tạo

Bài chi tiết: Gato (lớp tàu ngầm)
Lớp tàu ngầm Gato được thiết kế cho mục đích một tàu ngầm hạm đội nhằm có tốc độ trên mặt nước cao, tầm hoạt động xa và vũ khí mạnh để tháp tùng hạm đội chiến trận. Con tàu dài 311 ft 9 in (95,02 m) và có trọng lượng choán nước 1.525 tấn Anh (1.549 t) khi nổi và 2.424 tấn Anh (2.463 t) khi lặn. Chúng trang bị động cơ diesel dẫn động máy phát điện để cung cấp điện năng cho bốn động cơ điện, đạt được công suất 5.400 shp (4.000 kW) khi nổi và 2.740 shp (2.040 kW) khi lặn, cho phép đạt tốc độ tối đa 21 hải lý trên giờ (39 km/h) và 9 hải lý trên giờ (17 km/h) tương ứng. Tầm xa hoạt động là 11.000 hải lý (20.000 km) khi đi trên mặt nước ở tốc độ 10 hải lý trên giờ (19 km/h) và có thể hoạt động kéo dài đến 75 ngày và lặn được sâu tối đa 300 ft (90 m).
Lớp tàu ngầm Gato được trang bị mười ống phóng ngư lôi 21 in (530 mm), gồm sáu ống trước mũi và bốn ống phía phía đuôi tàu, chúng mang theo tối đa 24 quả ngư lôi. Vũ khí trên boong tàu gồm một hải pháo 3 inch/50 caliber, và thường được tăng cường một khẩu pháo phòng không Bofors 40 mm nòng đơn và một khẩu đội Oerlikon 20 mm nòng đôi, kèm theo súng máy .50 caliber và .30 caliber. Tiện nghi cho thủy thủ đoàn bao gồm điều hòa không khí, thực phẩm trữ lạnh, máy lọc nước, máy giặt và giường ngủ cho hầu hết mọi người, giúp họ chịu đựng cái nóng nhiệt đới tại Thái Bình Dương cùng những chuyến tuần tra kéo dài đến hai tháng rưỡi.
Puffer được đặt lườn tại xưởng tàu của hãng Manitowoc Shipbuilding Company ở Manitowoc, Wisconsin vào ngày 16 tháng 2, 1942. Nó được hạ thủy vào ngày 21 tháng 11, 1942, được đỡ đầu bởi bà Ruth B. Lyons, và được cho nhập biên chế cùng Hải quân Hoa Kỳ vào ngày 27 tháng 4, 1943 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Thiếu tá Hải quân Marvin John Jensen.
Lịch sử hoạt động > 1943

Vào đầu tháng 5, 1943, Puffer được chất lên một sà lan để được kéo dọc theo sông Mississippi từ Manitowoc đến New Orleans, Louisiana, nơi nó được tiếp tục trang bị hoàn thiện trước đưa đi vào hoạt động. Sau khi hoàn tất việc chạy thử máy huấn luyện tại khu vực vịnh Mexico, chiếc tàu ngầm chuẩn bị để được điều động sang khu vực Mặt trận Thái Bình Dương. Nó băng qua kênh đào Panama và đi đến Brisbane, Australia vào đầu tháng 9, 1943.
Lịch sử hoạt động > 1943 > Chuyến tuần tra thứ nhất

Trong chuyến tuần tra đầu tiên từ ngày 7 tháng 9 đến ngày 17 tháng 10 tại các khu vực eo biển Makassar và biển Celebes, Puffer đã gây hư hại cho nhiều tàu đối phương, nhưng không đánh chìm được chiếc nào. Vào ngày 9 tháng 10, sau khi phóng ngư lôi gây hư hại cho chiếc tàu buôn Kumagawa Maru, chiếc tàu ngầm phải chịu đựng một đợt phản công kéo dài 38 giờ bởi mìn sâu thả từ hai tàu săn ngầm đối phương, và bị hư hại nhẹ.
Lịch sử hoạt động > 1943 > Chuyến tuần tra thứ hai

Khởi hành vào ngày 24 tháng 11 cho chuyến tuần tra thứ hai tại vùng biển Sulu và các lối tiếp cận Manila, vào ngày 13 tháng 12, Puffer đã phóng ngư lôi gây hư hại cho chiếc Teiko Maru (nguyên là chiếc tàu hơi nước D'Artagnan của phe Vichy Pháp). Đến ngày 20 tháng 12, nó tấn công đánh chìm chiếc tàu khu trục cũ Fuyō (820 tấn); rồi đến ngày 1 tháng 1, 1944 lại tiếp tục đánh chìm chiếc tàu chở hàng Ryuyo Maru (6.707 tấn) trước khi quay trở về Fremantle, Australia để tái trang bị vào ngày 12 tháng 1.
Lịch sử hoạt động > 1944 > Chuyến tuần tra thứ ba và thứ tư

Lên đường vào ngày 4 tháng 2 cho chuyến tuần tra thứ ba tại khu vực biển Đông, vào ngày 22 tháng 2, Puffer đã phóng ngư lôi đánh chìm tàu vận tải Teikyo Maru (15.105 tấn), rồi kết thúc chuyến tuần tra khi quay trở về Fremantle vào ngày 4 tháng 4 để tái trang bị. Nó tiếp tục lên đường vào ngày 30 tháng 4 cho chuyến tuần tra tiếp theo tại các khu vực eo biển Madura, eo biển Makassar và biển Sulu. Chiếc tàu ngầm thoạt tiên hoạt động tìm kiếm và giải cứu phục vụ cho chiến dịch không kích xuống Surabaya trên đảo Java, rồi đến ngày 18 tháng 5 đã đánh chìm tàu chở hàng Shinryu Maru (3.181 tấn). Đến ngày 5 tháng 6, nó lại tấn công một đoàn ba tàu chở dầu, đánh chìm được các chiếc Ashizuri (2.166 tấn) và Takasaki (2.500 tấn). Thành tích xuất sắc trong chuyến tuần tra này đã giúp Puffer được tặng thưởng danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Hải quân. Nó quay trở về Fremantle vào ngày 21 tháng 6.
Lịch sử hoạt động > 1944 > Chuyến tuần tra thứ năm

Trong chuyến tuần tra thứ năm từ ngày 14 tháng 7 tại các khu vực eo biển Makassar, biển Celebes, biển Sulu và biển Đông, Puffer phát hiện một tàu tiếp liệu tàu ngầm được năm tàu hộ tống bảo vệ vào ngày 21 tháng 7; tuy nhiên cuộc theo đuổi trong ba ngày đã không đem đến kết quả. Đến ngày 12 tháng 8, nó đụng độ một đoàn mười tàu buôn được hộ tống, và tấn công với toàn bộ chín quả ngư lôi còn lại, đánh chìm được tàu chở dầu Teikon Maru (5.113 tấn) đồng thời gây hư hại cho ít nhất hai chiếc khác. Nó hoàn tất chuyến tuần tra khi quay trở về Trân Châu Cảng, rồi tiếp tục đi đến vùng bờ Tây để được đại tu tại Xưởng hải quân Mare Island. Sau khi hoàn tất việc sửa chữa, nó quay trở lại khu vực quần đảo Hawaii để hoạt động huấn luyện.