stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Pylaisiadelpha filiformis
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Pylaisiadelpha filiformis”. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2013.
Polygaster ivu

| Polygaster ivu> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Tachinidae
Chi (genus): Polygaster
Loài (species): P. ivu
Danh pháp hai phần
Polygaster ivu
Polygaster ivu là một loài ruồi trong họ Tachinidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2014.
↑  James E. O’Hara WORLD GENERA OF THE TACHINIDAE (DIPTERA) AND THEIR REGIONAL OCCURRENCE; Version 7; 10 december 2012
Eudyptes

| Eudyptes |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Aves
Bộ (ordo): Sphenisciformes
Họ (familia): Spheniscidae
Chi (genus): Eudyptes Vieillot, 1816
Eudyptes là một chi chim trong họ Spheniscidae.
Các loài

Eudyptes chrysolophus: chim cánh cụt Macaroni
Eudyptes chrysocome: chim cánh cụt Rockhopper
Eudyptes pachyrhynchus: chim cánh cụt Fiordland
Eudyptes robustus: chim cánh cụt Snares
Eudyptes schlegeli: chim cánh cụt hoàng gia
Eudyptes sclateri: chim cánh cụt mào đứng
Eudyptes calauina † (hóa thạch)
Chú thích

↑  Clements, J. F.; Schulenberg, T. S.; Iliff, M. J.; Wood, C. L.; Roberson, D.; Sullivan, B.L. (2012). “The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7”. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.
Cleyera yangchunensis

| Cleyera yangchunensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Ericales
Họ (familia): Pentaphylacaceae
Chi (genus): Cleyera
Loài (species): C. yangchunensis
Danh pháp hai phần
Cleyera yangchunensis L.K.Ling, 1998 
Cleyera yangchunensis là một loài thực vật có hoa trong họ Pentaphylacaceae. Loài này được L.K.Ling mô tả khoa học đầu tiên năm 1998.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Cleyera yangchunensis”. Truy cập ngày 14 tháng 9 năm 2013.
Thảm sát Ponary

| Thảm sát Ponary |
| --- | --- |
Lối vào khu tưởng niệm Ponary
Tên khác: tiếng Ba Lan: Zbrodnia w Ponarach
Vị trí: Paneriai (Ponary), Vilnius (Wilno), Reichskommissariat Ostland 54°37′35″B 25°09′40″Đ﻿ / ﻿54,6264°B 25,1612°Đ﻿ / 54.6264; 25.1612
Ngày: tháng 7 năm 1941 – tháng 8 năm 1944
Loại sự kiện: Bắn bằng súng tự động và bán tự động, diệt chủng
Thủ phạm: SS Einsatzgruppe (Đức Quốc xã)  Ypatingasis būrys (Litva)
Ghetto: Vilnius
Nạn nhân: Tổng cộng ~100.000 người (Do Thái: 70.000; Ba Lan: 20.000; Nga: 8.000)
Thảm sát Ponary (tiếng Ba Lan: Zbrodnia w Ponarach, tiếng Đức: Massaker von Ponary, tiếng Litva: Panerių žudynės) là những vụ hành quyết hàng loạt do quân Đức Quốc Xã chiếm đóng Ba Lan và tay sai Litva thực hiện trong Chiến tranh thế giới thứ hai giai đoạn 1941–1944, ở gần thị trấn Ponary ngoại ô Thành phố Vilnius.
Khi chiếm đóng Ba Lan lần thứ nhất, Liên Xô khởi công xây dựng các kho chứa nhiên liệu hàng không dưới lòng đất tại Ponary. Tháng 6 năm 1941, quân đội Đức chiếm Vùng Vilnius. Đức Quốc xã chọn những nhà kho chưa hoàn thành làm nơi hành quyết hàng loạt. Nạn nhân là người Do Thái từ Vilnius và những nơi khác, đại diện giới trí thức Ba Lan, thành viên Phong trào kháng chiến Ba Lan, tù binh Liên Xô, người cộng sản và người Digan. Việc hành quyết chủ yếu do thành viên  đội Ypatingasis būrys (cảnh sát an ninh) của Litva cộng tác với Đức Quốc xã.
Các vụ hành quyết tại Ponary là thảm sát lớn nhất thời kỳ Đức chiếm đóng ở Biên giới Đông Bắc của Đệ Nhị Cộng hòa Ba Lan. Rất khó xác định chính xác số lượng nạn nhân vì vào giai đoạn cuối chiến tranh, quân Đức đã khai quật các hố chôn tập thể và thiêu hủy hầu hết thi thể để xóa dấu vết. Các nguồn tài liệu thường ước tính vào khoảng 100.000 nạn nhân. Sách chuyên khảo về tội ác Ponary của tác giả  Monika Tomkiewicz do Viện Tưởng niệm Quốc gia Ba Lan ấn hành ước tính 80.000 nạn nhân, gồm 72.000 người Do Thái và 1.500–2.000 người Ba Lan.
Thảm sát Ponary > Nạn nhân khác

Ngoài dân Do Thái và Ba Lan, tù binh Liên Xô từ các trại gần đó, đảng viên Cộng sản và nhân viên Liên Xô chưa kịp chạy trước khi quân Đức đến, đã bị bắn hàng loạt tại Ponary. Các vụ xử tử như vậy chủ yếu diễn ra trong những tháng đầu tiên Đức chiếm đóng. Những quan chức cao cấp phải kể đến Ủy viên kiểm sát nhà nước Litva Xô viết Liudas Adomauskas, thành viên Hội đồng tối cao Litva Xô viết Andrius Bulota và Ủy viên kinh tế thành phố W. Knywa. Những người vợ sĩ quan Hồng quân không di tản được về phía đông khi chiến tranh bùng nổ cũng bị bắn chết.
Ít nhất 40 người Digan bị giết tại Ponary.
Ngày 20 tháng 5 năm 1944, 20 sĩ quan và binh sĩ Litva trong đội Liệtuvos vietinė rinktinė bị tử hình tại Ponary sau khi bị buộc tội hèn nhát thua trận Murowana Oszmianka.
Thảm sát Ponary > Số lượng nạn nhân

Trước khi chấm dứt chiến tranh đã có những nỗ lực nhằm xác định số lượng nạn nhân bị giết tại Ponary. Đại diện Quân đoàn 5 thuộc Phương diện quân Belorussia 3 đã điều tra từ tháng 7 năm 1944, ước tính khoảng hơn 200.000 người bị giết. Trong bản báo cáo ngày 26 tháng 9 năm 1944 quân quân khu Vilnius gửi Bộ Chỉ huy Armia Krajowa viết rằng khoảng 130-160.000 người bị giết tại Ponary trong vòng 3 năm, 25-30% trong số đó là người Ba Lan. Vụ Ponary cũng được nêu ra trong phiên tòa Nuremberg. Trong phiên ngày 30 tháng 9 đến ngày 1 tháng 10 năm 1946, Tòa án Quân sự Quốc tế ra phán quyết rằng ít nhất 100.000 "công dân xô viết" bị giết tại Ponary.
Trong thời gian dài, giới nghiên cứu sử học giữ quan điểm khoảng 100.000 người bị giết tại Ponary. Số nạn nhân Do Thái ước tính khoảng 70.000 người. Mặt khác, các sử gia Ba Lan có khuynh hướng ước tính số nạn nhân Ba Lan vào khoảng vài nghìn hoặc lên đến 20.000 người.
Monika Tomkiewicz, tác giả sách chuyên khảo khoa học duy nhất về tội ác Ponary do Viện Tưởng niệm Quốc gia xuất bản năm 2008, cho rằng con số 100.000 nạn nhân là bị thổi phồng lên. Bà ước tính số nạn nhân Ponary rơi vào khoảng 80.000 người, bao gồm:
khoảng 72.000 người Do Thái,
khoảng 5.000 tù binh Liên Xô,
khoảng 1.500–2.000 người Ba Lan,
khoảng 1.000 đảng viên cộng sản nhiều nước,
khoảng 40 người Di gan.
Viện Tưởng niệm Quốc gia Ba Lan khi tiến hành điều tra tội ác Ponary đã xác định được 292 nạn nhân mang quốc tịch Ba Lan. 49 người trong đó có tên họ đầy đủ, khả năng cao là bị giết tại Ponary dù điều này cũng chưa rõ ràng.
Thảm sát Ponary được coi là tội ác lớn nhất mà quân chiếm đóng Đức gây ra tại vùng biên giới Đông Bắc Đệ Nhị Cộng hòa Ba Lan. Ponary đôi khi được ví von là Katyn hay Golgotha của Vilnius.
Che đậy dấu vết

Khi tình hình Mặt trận phía Đông không khả quan, năm 1943, quân Đức bắt đầu che đậy dấu vết tội ác mà họ gây ra ở Trung và Đông Âu và thành lập đơn vị Sonderkommando 1005 cho mục đích này. Đội đặc vụ đến Ponary tháng 12 năm 1943. Tuy nhiên, hai tháng trước đó, Gestapo tại Vilnius đã bắt đầu chuẩn bị việc này. Trước tiên là di dời cư dân các nhà gần nhất, rồi mang lượng lớn vôi clo đến địa điểm. Cuối tháng 11, các tù nhân bị đưa đến Ponary để đào xác lên và thiêu hủy. Tomkiewicz viết nhóm này gồm 44 người Do Thái từ Vilnius, 38 tù binh Liên Xô và một người Ba Lan tên là Iwaszkiewicz. Arad lại đưa ra con số 70 người Do Thái từ Vilnius và vùng phụ cận, 10 tù binh, 9 trong số đó là người Do Thái. Arad cũng thêm ý kiến rằng trong số các tù nhân có bốn phụ nữ nấu ăn và dọn dẹp.
Tù nhân phải ở trong đường hào lớn được cải tạo thành nơi ở, chỗ nấu ăn và tủ đựng tạm bợ. Ngoại trừ nơi vệ sinh, toàn bộ được che bằng ván và hắc ín. Tù nhân chỉ có thể ra khỏi hố bằng thang do lính canh đưa từ ngoài vào. Giáng sinh năm 1943, khi một nhóm tù nhân của Sonderkommando 1005 trốn khỏi Pháo đài IX ở Kaunas, quân Đức liền thắt chặt an ninh tại Ponary. Xung quanh rào dây thép gai và nhiều chỗ đặt mìn, còn tù nhân bị cùm chân.
Công tác che đậy dấu vết kéo dài từ cuối tháng 11 năm 1943 đến tháng 6 năm 1944. Dưới sự giám sát của quân Đức, tù nhân mở mộ tập thể và dùng móc gắn vào cán dài 1,5 mét để kéo xác ra ngoài. Tử thi thường đang trong tình trạng phân hủy nặng, được kiểm tra răng vàng và đồ trang sức, sau đó chất thành đống và đốt. Sau khi cháy hết, tù nhân đập xương nhỏ ra, cùng với tro ném vào hố chôn tập thể rồi phủ một lớp cát lên trên. Theo lời một tù nhân Do Thái, 68.000 xác người Do Thái bị tiêu hủy như vậy vào giữa tháng 4 năm 1944.
Sau một thời gian, các tù nhân quyết định liều lĩnh vượt ngục. Họ bắt đầu đào đường hầm, ban đầu sử dụng gậy và thìa, sau đó dùng hai tấm ván tường sau tủ đựng thức ăn. Tổng cộng đào được 20 m3 đất cát, họ bí mật cho vào túi và đổ đi khi làm việc. Sau 2 tháng rưỡi, họ hoàn thành đường hầm dài 30 mét. Cuộc đào thoát hàng loạt diễn ra vào đêm 15 tháng 4 năm 1944. Các tù nhân dùng giũa kim loại tìm được trong xác chết để mở cùm và lần lượt xuống hầm. Khi 25 người ra được bên ngoài, lính canh phát hiện và báo động, ngăn chặn những người còn lại. Mười hai người bị bắn chết khi đang chạy. Có 11 người thoát được đến Rừng Rudnicka và gia nhập du kích Xô Viết.
Để tiếp tục hành động xóa dấu vết, quân Đức đã đưa 70 hoặc 86 người Do Thái từ nhà máy Kailio tới. Tháng 7 năm 1944, ngay trước khi Hồng quân tới, tất cả tù nhân đều bị giết.
Năm 2016, các nhà khảo cổ phát hiện dấu tích một đường hầm ở Ponary, mà các tù nhân của Sonderkommando 1005 đã sử dụng để đào thoát.
Tưởng niệm > Ký ức Ponary tại Ba Lan

Ở Ba Lan, nạn nhân Ponary được tưởng niệm tại nhiều nơi. Bảng tưởng niệm đầu tiên tại nhà thờ Thánh Jacek tại Warszawa. Tượng đài tưởng niệm nhỏ được lập nên tại Nghĩa trang quân đội Powązki ở Warszawa (1997), Nghĩa trang Quân đội và Dân sự ở Ełk (2003), Nghĩa trang Trung tâm ở Szczecin (2012) và Nghĩa trang Łostowicki ở Gdańsk (2018).
Năm 1994, theo sáng kiến của Helena Pasierbska, hiệp hội "Rodzina Ponarska" (Gia đình Ponary) được thành lập, tập hợp người thân và bạn bè nạn nhân Ba Lan bị giết tại Ponary. Từ năm 1997, hiệp hội tổ chức lễ kỷ niệm "Ngày Ponary" vào ngày 12 tháng 5 hàng năm.
Tưởng niệm > Nhật ký Kazimierz Sakowicz

Một trong những nhân chứng quan trọng nhất là nhà báo tiền chiến đồng thời thành viên phong trào kháng chiến Ba Lan Kazimierz Sakowicz, nhà chỉ cách địa điểm hành quyết vài chục mét. Trong ba năm, Sakowicz bí mật theo dõi, ghi dấu hiệu toa tàu, số xe, thu thập thông tin từ các nhân chứng khác. Ông chép phát hiện của mình lên những mảnh giấy nhỏ, cho vào chai và và chôn trong vườn. Sau chiến tranh, người ta đã tìm thấy những ghi chép Sakowicz từ ngày 11 tháng 7 năm 1941 đến ngày 6 tháng 11 năm 1943. Ngày 5 tháng 7 năm 1944, Sakowicz bị Ypatingasis būrys bắn chết. Có thể những ghi chép sau ngày 6 tháng 11 năm 1943 đã bị cảnh sát Litva phát hiện và tiêu hủy.
Năm 1952, ghi chép Sakowicz được tìm thấy khi hàng xóm đào tìm vàng trong vườn nhà ông. Tài liệu được chuyển đến Bảo tàng Nhà nước Do Thái Gaon ở Vilnius. Sau khi bảo tàng đóng cửa, tài liệu được chuyển tiếp tới Cục Lưu trữ Nhà nước Trung ương Litva và Bảo tàng quốc gia Litva ở Vilnius. Ghi chép được dùng làm bằng chứng để điều tra thẩm vấn các thành viên Ypatingasis būrys sau chiến tranh. Nhật ký Sakowicz được xuất bản lần đầu tiên ở Ba Lan năm 1999. Trong những năm tiếp theo, ấn bản chuyển ngữ được xuất bản bằng tiếng Do Thái (2000), tiếng Đức (2003), tiếng Anh (2005) và tiếng Litva (2012).
Xét xử

Một số thủ phạm người Đức trực tiếp tham gia thảm sát Ponary đã bị truy tố.
Walter Blume, chỉ huy Sonderkommando 7a, hoạt động ở Vilnius vào cuối tháng 6 năm 1941, bị kết án tử hình trong phiên tòa xử án Einsatzgruppen (1948). Sau đó, bản án được giảm xuống 25 năm tù.
Martin Weiss, quản lý Ypatingasis būrys, bị kết tội giết 7 người và hỗ trợ giết 30.000 người tại Ponary vào tháng 2 năm 1950. Ông bị tòa án tỉnh Würzburg kết án tù chung thân. Năm 1977, ông được đặc xá. Đồng phạm August Hering bị kết tội giết 1 người và hỗ trợ giết 4.000 người khác, án xử tù chung thân, rồi giảm xuống 15 năm tù.
Alfred Filbert, chỉ huy Einsatzkommando 9, bị tòa án quốc gia Tây Berlin kết án tù chung thân vào tháng 6 năm 1962. Có bằng chứng cho thấy Filbert giết ít nhất 4.000 dân Do Thái vùng Vilnius. Filbert được ra tù sau 13 năm thụ án.
Karl Jäger, nguyên chỉ huy Einsatzkommando 3, sau là chỉ huy SD và cảnh sát an ninh Generalbezirk Litauen, bị bắt tháng 4 năm 1959 tại Tây Đức. Hai tháng sau, ông tự sát trong phòng giam.
22 thành viên Ypatingasis būrys bị xét xử ở Liên Xô, 13 người lĩnh án tử hình, số còn lại chịu 10 đến 25 năm cải tạo lao động. Vụ xét xử đầu tiên diễn ra tháng 9 năm 1944, cho đến vụ cuối cùng vào tháng 2 năm 1978. Một số người bị xét xử hai lần, lần đầu vì tiếp tay tội ác, lần sau là kết tội chính họ thực hiện các vụ giết người. Một số người được tổng công tố Litva độc lập phục hồi sau năm 1990 với lý do là đối tượng bị Liên Xô đàn áp chính trị, kèm cả khoản bồi thường tài chính.
Cộng hòa Nhân dân Ba Lan cũng tổ chức xét xử thành viên Ypatingasis būrys. Tháng 11 năm 1973, tòa án thành phố Warszawa tuyên án tử hình Józef Miakisz (Juozas Makiszius), Władysław Butkun (Władas Butkunas) và Jan Borkowski (Jonas Barkauskas). Hội đồng Nhà nước sau đó đã đặc xá xuống còn 25 năm tù. Tháng 6 năm 1977, tòa án quận Olsztyn kết án Wiktor Gliwiński (Wiktoras Galwanauskas) 25 năm tù với bằng chứng tham gia hành quyết hàng loạt tại Ponary. Tòa án Tối cao tăng án lên tử hình nhưng Hội đồng Nhà nước lại thực hiện ân xá chuyển thành 25 năm tù.
Nguyên chỉ huy cảnh sát Saugumo Vilnius là Alexander Lileikis sang Hoa Kỳ định cư sau chiến tranh. Năm 1995, văn phòng công tố Litva tiến hành điều tra nhân vật này. Vào tháng 7 năm 2000, quá trình tố tụng bị dừng lại do sức khỏe bị cáo không tốt. Lileikis chết sau đó chưa đầy ba tháng.
Một số nhân viên Ypatingasis būrys hợp tác với cơ quan an ninh Liên Xô để tránh bị trừng phạt. Số khác tìm cách trốn sang phương Tây. Một trong những chỉ huy Litva Balys Norwaisz không rõ số phận về sau ra sao. Gia đình nói ông chết trong một đợt không kích của quân Đồng minh, nhưng rất có thể nhân vật này đã di cư sang Mỹ sau năm 1945.
Trong văn hóa

| --- | --- |
: Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về Thảm sát Ponary.
Một người trong ghetto Vilnius là Noah Wołkowski sáng tác bài thơ Kołysanka Ponar (Khúc hát ru Ponary) bằng tiếng Ba Lan viết về tội ác Ponary. Sau đó, Szmerke Kaczergiński dịch bài thơ này sang tiếng Yiddish. Dựa trên đó, con trai Noah là Alik Wołkowski sáng tác khúc hát Shtiler, Shtiler phổ biến trong ghetto.
Józef Mackiewicz là nhân chứng tận mắt một vụ xử tử Ponary. Về sau, ông khắc họa tội ác này trong phóng sự ngắn Ponary–„Baza” đăng lần đầu trên tạp chí "Orzeł Biały" năm 1945. Mackiewicz cũng chỉnh sửa câu chuyện này đưa vào tiểu thuyết Nie trzeba głośno mówić (Không cần nói ra) năm 1969. Tác phẩm cũng được đưa vào tuyển tập phóng sự và truyện ngắn của Mackiewicz năm 1984 với tựa  đề Fakty, przyroda i ludzie (Sự thật, tự nhiên và con người).
Một số nhà thơ Ba Lan ẩn dụ tội ác Ponary trong các tác phẩm của mình như: Bronisława Fastowicz, Barbara Jedynak, Krystyna Jurkiewicz, Krystyna Konecka, Jan Nagrabiecki, Lusia Ogińska, Stefania Smoterowa, Henryk Szylkin, Kazimierz Józef Węgrzyn.
Niepołomice

| Niepołomice |
| --- | --- |

 Hiệu kỳ của Niepołomice Hiệu kỳ Huy hiệu
Niepołomice
Quốc gia:  Ba Lan
Tỉnh: Małopolskie
Huyện: Wielicki
Diện tích
 • Tổng cộng: 28 km2 (11 mi2)
Dân số (2011)
 • Tổng cộng: 9.698
 • Mật độ: 354/km2 (920/mi2)
Múi giờ: CET (UTC+1)
 • Mùa hè (DST): CEST (UTC+2)
32-005 
Thành phố kết nghĩa: Saint-Jean-de-la-Ruelle, Jawor 
Niepołomice là một thị trấn thuộc huyện Wielicki, tỉnh Małopolskie ở nam Ba Lan. Thị trấn có diện tích 28 km². Đến ngày 1 tháng 1 năm 2011, dân số của thị trấn là 9698 người và mật độ 354 người/km².
Tomoxia philippinensis

| Tomoxia philippinensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Mordellidae
Tông (tribus): Mordellini
Chi (genus): Tomoxia
Loài (species): T. philippinensis
Danh pháp hai phần
Tomoxia philippinensis Ray, 1930 
Tomoxia philippinensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Ray miêu tả khoa học năm 1930.
Chú thích

↑  Mordellidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Eumetriochroa kalopanacis

| Eumetriochroa kalopanacis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Phân bộ (subordo): Glossata
Liên họ (superfamilia): Gracillarioidea
(không phân hạng): Ditrysia
Họ (familia): Gracillariidae
Chi (genus): Eumetriochroa
Loài (species): E. kalopanacis
Danh pháp hai phần
Eumetriochroa kalopanacis Kumata, 1998 
Eumetriochroa kalopanacis là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Loài này có ở Nhật Bản (Hokkaidō, Honshū).
Sải cánh dài 6.4-7.2 mm đối với dạng mùa thu và about 5.7 mm đối với dạng mùa hè.
Ấu trùng ăn Kalopanax pictus. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.
Chú thích

↑  Nhật Bảnese species of the subfamily Oecophyllembiinae Réal et Balachowsky (Lepidoptera: Gracillariidae), with descriptions of a new genus và eight new species
↑  Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)[liên kết hỏng]
Phostria indigalis

| Phostria indigalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Crambidae
Chi (genus): Phostria
Loài (species): P. indigalis
Danh pháp hai phần
Phostria indigalis
Phostria indigalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 19 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Đặng Hùng (sinh năm 1958)

Bài này viết về vũ công Việt Nam sinh năm 1958. Đối với các định nghĩa khác, xem Đặng Hùng (định hướng).
| Đặng Hùng> Thông tin cá nhân |
| --- | --- |
Sinh: 
Tên khai sinh: Đặng Văn Hùng
Ngày sinh: 8 tháng 7, 1958 (66 tuổi)
Nơi sinh: Hà Nội, Việt Nam Dân chủ Cộng hòa
 
Giới tính: nam
Quốc tịch:  Việt Nam
Nghề nghiệp: Diễn viên Biên đạo
Gia đình: 
Vợ: Đoàn Vương Linh (cưới 1983)
Con cái: Đặng Linh Nga
 
Lĩnh vực: Múa
Danh hiệu: Nghệ sĩ nhân dân (2015)

Sự nghiệp sân khấu
Năm hoạt động: 1972 – nay
Đào tạo: Trường Đại học Nghệ thuật Sân khấu Moskva Trường Múa Việt Nam
Thành viên của: Nhà hát ca múa nhạc Bông Sen
Tác phẩm: Khát vọng Tây Nguyên Hội trống sang canh Gọi mưa Vũ hội xuân
 
 
Giải thưởng
Giải thưởng Nhà nước 2022 Văn học Nghệ thuật
x • t • 
Đặng Hùng (sinh ngày 8 tháng 7 năm 1958), tên đầy đủ là Đặng Văn Hùng, là một diễn viên và biên đạo múa người Việt Nam, nguyên giám đốc Nhà hát ca múa nhạc dân tộc Bông Sen. Ông đã được Nhà nước Việt Nam phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân năm 2015.
Tiểu sử

Đặng Văn Hùng sinh ngày 8 tháng 7 năm 1958 tại Hà Nội, quê gốc xã Hậu Lộc nay thuộc huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa. ông có một em trai sinh đôi là nghệ sĩ múa Đặng Văn Sơn – bố của thủ môn bóng đá Đặng Văn Lâm.
Sự nghiệp

Với năng khiêu bơi lội, dự định ban đầu của Đặng Hùng là theo đuổi bộ môn này và sẽ học tại trường thiếu sinh quân ở Thủy Nguyên - Hải Phòng, chị gái ông là người trong đội ngũ tuyển chọn sinh viên múa, vì không tìm được chỉ tiêu nên bà đã chọn Đặng Hùng và Đặng Sơn. Năm 1972, anh em Đặng Hùng được tuyển vào Trường Múa Việt Nam. Năm 1980, Đặng Hùng và Vương Linh, người sau này là vợ ông, đại diện Việt Nam dự thi một cuộc thi ballet quốc tế và họ là hai trong số bốn người tốt nghiệp khóa 9 được Nhà nước gửi sang Liên Xô. Đặng Hùng được đào tạo tại Trường Đại học Nghệ thuật Sân khấu Moskva. Tháng 4 năm 1986, sau khi tốt nghiệp đại học múa tại Liên Xô, ông trở về nước, ông công tác tại Nhà hát Giao hưởng Nhạc – Vũ kịch Việt Nam. Đến năm 1988, Đặng Hùng cùng vợ con chuyển vào miền Nam và công tác tại Đoàn ca múa nhạc Bông Sen. Tại đây, ông trải qua nhiều vị trí từ diễn múa dần trở thành đoàn trưởng, phó giám đốc rồi giám đốc Nhà hát.
Đặng Hùng cùng với vợ mở lớp dạy múa từ năm 1995, sau này trở thành Đoàn múa Những Ngôi Sao nhỏ. Năm 2022, Đặng Hùng cùng vợ (đồng tác giả) nhận Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật cho 4 tác phẩm múa.
Đời tư

Đặng Hùng và Đoàn Vương Linh quen nhau năm 1972, khi cùng học tại Trường Múa Việt Nam. Nhung đến năm 1980, khi hai người cùng được gửi sang Liên Xô đào tạo mới nảy sinh tình cảm. Năm 1983, sau khi về nước ít hôm để tổ chức ăn hỏi, đám cưới của họ diễn ra trong hội trường ký túc xá đại học ở Moskva do Thanh Bạch làm chủ hôn.
Con gái lớn của họ là Linh Nga sinh năm 1986, tại Liên Xô, cô hiện tại là một nghệ sĩ múa có tiếng được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú, cô được gọi là "Công chúa làng múa" hay "Thiên nga của làng múa Việt Nam". Con trai út của họ là Hùng Minh, sinh năm 1995, anh theo ngành quản trị du lịch.
Chùa Phật Tích

| Chùa Phật Tích 佛跡寺 (Phật Tích tự) |
| --- | --- |
Tượng Phật A-di-đà phục chế theo nguyên mẫu trong chùa, đặt tại Viện Bảo tàng Lịch sử

Vị trí
Quốc gia:  Việt Nam
Địa chỉ: xã Phật Tích, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh
Thông tin
Tôn giáo: Phật giáo
Khởi lập: 1057
 Cổng thông tin Phật giáo
x t 
(Việt Nam)
Chùa Phật Tích (Phật Tích tự 佛跡寺) còn gọi là chùa Vạn Phúc (Vạn Phúc tự 萬福寺) là một ngôi chùa nằm ở sườn phía Nam núi Phật Tích (còn gọi núi Lạn Kha, non Tiên), xã Phật Tích, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh. Trong chùa có tượng đức Phật bằng đá thời nhà Lý lớn nhất Việt Nam. Chùa Phật Tích được xếp hạng Di tích Lịch sử- Văn hóa tại Quyết định số 313/VH-VP, ngày 28 tháng 4 năm 1962 của Bộ Văn hóa và được Thủ tướng chính phủ ký và xếp hạng 62 Di tích quốc gia đặc biệt của Việt Nam
Kiến trúc > Nền móng

Nền móng chân tháp có hình vuông, với kích thước chân tháp 9,1m x 9,1m, tường tháp mỗi cạnh dày trung bình 2,4m, lòng tháp rộng 82,81 m2, chân tháp được xây bằng gạch thời Lý, kỹ thuật xây móng nền tháp có thể so sánh với các móng nền gạch kiến trúc Lý ở Hoàng thành Thăng Long. Những viên gạch xây tháp có đề chữ: “Lý gia đệ tam đế Long Thụy Thái Bình tứ niên tạo” (Vua thứ ba đời Lý, năm Long Thụy Thái Bình thứ 4 xây dựng) hoặc "Chương Thánh Gia Khánh".