stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
1984 (tiểu thuyết)
Sơ lược nội dung > Winston Smith

Winston Smith là một trí thức của Đảng Ngoại vi sống trong đám điêu tàn của nước Anh đã bị huỷ hoại bởi nội chiến, Chiến tranh thế giới thứ hai và "cách mạng" giành quyền lực của Đảng. Từ nhỏ, ông đã bị tách ra khỏi gia đình và sống trong một cô nhi viện, được nhà nước dạy dỗ để trở thành đầy tớ của chế độ. Ông bắt đầu viết ghi chép, trong đó lên án kịch liệt Đảng và lãnh tụ Big Brother, thứ mà nếu bị Thought Police phát hiện thì Winston cầm chắc cái chết. Căn hộ của ông có một cái hốc bên cạnh telescreen (màn vô tuyến), nơi mà các màn vô tuyến không thể theo dõi và Winston được riêng tư ở đó viết cuốn sổ của mình: Tội tư tưởng không dẫn tới cái chết. Tội tư tưởng chính là cái chết. Những chiếc màn vô tuyến chứa micro và máy ảnh ngầm nên cho phép Thought Police (Cảnh sát tư tưởng) do thám bất cứ ai và nhận diện ai có thể gây nguy hiểm cho chế độ của Đảng. Trẻ em được dạy phải thám thính và báo cáo lại bất cứ ai có dấu hiệu là thought-criminal ("tội phạm tư tưởng"), nhất là cha mẹ chúng.
Ở Minitrue, Winston là một biên tập chịu trách nhiệm chỉnh đốn lịch sử theo phiên bản lịch sử chính thức của Đảng. Vì thế, ông thường xuyên phải viết lại cứ liệu và thay đổi các bức hình, khiến những người bị bốc hơi trở thành unperson; còn những tài liệu gốc thì bị thiêu trong memory hole ("lỗ nhớ"). Khẩu hiệu của Đảng là: "Ai làm chủ quá khứ sẽ làm chủ tương lai; ai làm chủ hiện tại thì người đó sẽ làm chủ quá khứ". Dù hứng thú với đòi hỏi trí óc phải vận dụng khi sửa đổi các tư liệu lịch sử, ông vẫn hứng thú với thứ gọi là "quá khứ thực" và dày công tìm hiểu về nó.
Sơ lược nội dung > Julia

Một ngày nọ ở Minitrue, Winston đỡ một phụ nữ và người này đã chuyền cho anh một mẩu giấy xếp lại, mà sau đó Winston đọc ở bàn làm việc của mình, có nội dung: EM YÊU ANH. Người phụ nữ đó tên là Julia và cũng như Winston, là một tội phạm tư tưởng và căm ghét Đảng. Mặc dù Winston trước khi nhận mẩu giấy không có thiện cảm với Julia vì nhiều lý do, mối ác cảm đó đã biến mất, thay vào đó là hai người bắt đầu yêu nhau trong bí mật. Họ quan hệ ở nhiều nơi khác nhau, đầu tiên là ở một khoanh đất trống trong rừng ở miền quê, sau đó là ở một nhà thờ hoang phế, và rồi là một phòng ngủ cho thuê ở khu vực dành cho culi (Dân vô sản) ở Luân Đôn. Họ tưởng mình được an toàn vì không thấy ai hay màn hình nào quan sát họ, nhưng thực tế, cảnh sát tư tưởng đã biết về mối tình của họ.
O'Brien, một Đảng viên của Inner Party tiếp cận Winston và Winston thì tin rằng O'Brien là điệp viên của Brotherhood (Huynh đệ), một tổ chức bí mật chống Cách mạng và Đảng. Nhờ đó, giữa hai người hình thành mối liên lạc bí mật. Nhân dịp đưa Winston ấn bản mới nhất của Từ điển Newspeak, O'Brien đã đưa ông cuốn sách Lý thuyết và thực tiễn chủ nghĩa tập thể chính trị đầu sỏ của tác giả Emmanuel Goldstein, lãnh tụ khét tiếng của Brotherhood. Cuốn sách giải thích khái niệm chiến tranh liên miên, ý nghĩa thực của phương châm CHIẾN TRANH LÀ HOÀ BÌNH, TỰ DO LÀ NÔ LỆ và NGU DỐT LÀ SỨC MẠNH, và cách thức lật đổ sự thống trị của Đảng bằng sự giác ngộ chính trị của giai cấp vô sản.
Cảnh sát tư tưởng bắt giữ Winston và Julia tại trận trong phòng ngủ, giao họ cho bên Minitrue để thẩm vấn. Charrington, chủ tiệm cho hai người thuê phòng hoá ra làm việc cho cảnh sát tư tưởng. O'Brien cũng lộ diện là chỉ huy của bộ và thừa nhận đã dụ dỗ Winston và Julia vào tròng để loại bỏ những tên tội phạm tư tưởng đáng ngờ.
Những màn đánh đập liên tục và tra hỏi vắt kiệt tâm lý Winston bắt đầu. O'Brien, lúc này tra khảo, tra tấn ông bằng shock điện, hướng dẫn cách để Winston chữa trị khỏi căn bệnh tư tưởng - tức việc ông căm ghét Đảng - thông qua nhận thức có kiểm soát (phải nói đúng số ngón tay mà Đảng yêu cầu phải thấy bất chấp sự thật khác thế nào, phải nói "2+2=5"). Trong các cuộc nói chuyện, O'Brien giải thích động cơ của Đảng Ngoài vì quyền lực tuyệt đối, rằng nó hết sức vị tha và vì lợi ích cao cả. Trong một lần bị tra tấn, việc ngồi tù của Winston được O'Brien giải thích như sau: "Có ba bước để anh tái nhập... Đó là học, hiểu và chấp nhận [cách Đảng đánh giá hiện thực]."
Sơ lược nội dung > Thú tội và phản bội

Ở giai đoạn đầu tiên cải tạo chính trị, Winston Smith nhận những tội trạng mà ông đã làm hoặc không hề làm, liên luỵ bất cứ ai, kể cả Julia. Ở giai đoạn thứ hai, O'Brien cho Winston thấy rằng ông đang tàn tạ thế nào, lúc này Winston hầu như chỉ còn da bọc xương, tóc và răng hư hại kinh khủng. Winston đối chất rằng "Tôi chưa phản bội Julia" và O'Brien đồng ý, vì đúng là Winston chưa thôi hết yêu cô gái. Một đêm, Winston thức giấc và hét lên tên Julia và vì thế, O'Brien đã cho ông vào phòng 101, căn phòng đáng sợ nhất ở Miniluv( Bộ Tình Yêu). Tại đây, bất cứ ai đều phải ở chung với thứ mà họ sợ nhất. Nỗi sợ của Winston là chuột. Khi một lồng chuột đói được đặt lên mặt ông, Winston đã la lên: "Làm thế với Julia đi!", phản bội lại cô ấy và từ bỏ tình yêu dành cho cô. Như vậy, công dân Winston Smith đã đạt được bước cuối cùng, Chấp Nhận (Acceptance) của quá trình cải tạo chính trị.
Sơ lược nội dung > Tái ngộ Julia

Một thời gian sau khi tái hội nhập xã hội Oceania, Winston gặp lại Julia trong công viên. Julia tiết lộ cô cũng trải qua những điều gian khổ y như Winston và cả hai thừa nhận đã phản bội nhau. Trong khi hai người nói chuyện, lời bài hát hiện lên lại trong đầu Winston:
Under the spreading chestnut tree (Dưới tán cây dẻ xoè bóng)
I sold you and you sold me— (Anh bán đứng em, em bán đứng anh)
Lời bài hát xuất phát từ một ca khúc tập thể phổ biến vào thập niên 20 thế kỷ XX tên "Go no more a-rushing" hay còn gọi là "Under the Spreading Chestnut Tree" và được Glenn Miller và ban nhạc của ông trình bày lại năm 1939.
Sơ lược nội dung > Cải đạo

Winston ngồi một mình trong tiệm Cây Dẻ và phiền não vì những ký ức sai lầm mà ông tin là sai lầm. Ông cố gắng không nghĩ đến chúng nữa thì có thông báo Oceania đã giành chiến thắng quyết định trước quân đội Á-Âu. Đám đông nô nức tán dương ngoài đường, và Winston tưởng tượng mình cũng ở trong dòng người đó. Ông nhìn lên đầy ngưỡng mộ bức chân dung Big Brother, cuối cùng ông đã nhận ra sự thay đổi trong lòng mình. Ông đắm chìm trong mơ tưởng hạnh phúc mình sẽ ra tự thú, đầy đủ và công khai, rồi sẽ được tử hình. Ông đã giành chiến thắng trước chính bản thân. Giờ đây, ông một lòng yêu kính Big Brother.
Nhân vật > 1. Winston Smith

Nhân vật chính, một công dân sống tại Airstrip One.
Làm việc ở Bộ Sự Thật (Minitrue), công việc chính là chỉnh sửa lịch sử theo ý Đảng.
Có tư tưởng chống lại Đảng và bắt đầu tìm kiếm sự tự do cá nhân.
Nhân vật > 2. Julia

Người tình của Winston, làm việc ở Bộ Sự Thật.
Ban đầu, cô thể hiện mình trung thành với Đảng, nhưng thực tế là một người phản kháng thầm lặng.
Cùng Winston tham gia mối tình bí mật, thể hiện sự kháng cự của họ đối với Đảng.
Nhân vật > 3. O'Brien

Một thành viên cấp cao của Đảng, đóng vai trò phức tạp trong cuộc đời Winston.
Ban đầu, O'Brien giả vờ là đồng minh của Winston, nhưng sau đó phản bội anh và chịu trách nhiệm trong việc tra tấn anh tại Bộ Tình Yêu (Miniluv).
Nhân vật > 4. Big Brother (Anh Cả)

Lãnh tụ tối cao của Đảng, được mọi người tôn thờ và kính sợ.
Thực tế, có thể chỉ là biểu tượng nhằm kiểm soát tâm trí và cảm xúc của người dân.
Nhân vật > 5. Ông Charrington

Chủ cửa hàng đồ cổ, nơi Winston mua cuốn nhật ký và giấy hoa để viết.
Ban đầu tỏ ra thân thiện, nhưng sau đó lộ diện là một gián điệp của Đảng và giúp bắt giữ Winston và Julia.
Nhân vật > 6. Emmanuel Goldstein

Kẻ thù của Đảng và được mô tả là lãnh tụ của tổ chức kháng chiến bí mật, The Brotherhood.
Là nhân vật mà Đảng dùng để đổ lỗi và kích động lòng hận thù trong các buổi "Hai Phút Hận Thù."
Có thể chỉ là một nhân vật hư cấu do Đảng tạo ra để kiểm soát người dân.
Nhân vật > 7. Parsons

Hàng xóm của Winston, một người trung thành tuyệt đối với Đảng.
Bị chính con mình tố cáo với Đảng vì "thoughtcrime" (tội tư tưởng).
Nhân vật > 8. Syme

Đồng nghiệp của Winston tại Bộ Sự Thật, chuyên về việc chỉnh sửa Newspeak (Tân Ngữ).
Quá thông minh và trung thực, cuối cùng bị "tan biến" vì không phù hợp với Đảng.
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Ingsoc

Ingsoc (Chủ nghĩa xã hội Anh Quốc, hay Anh Xã) là hệ tư tưởng và triết học chiếm ưu thế của Oceania, và Newspeak là ngôn ngữ chính thức của các tài liệu chính thức. Orwell mô tả hệ tư tưởng của Đảng là thế giới quan chế độ quyền lực tập trung, "bác bỏ và phỉ báng mọi nguyên tắc phong trào xã hội chủ nghĩa ban đầu, và thực hiện nhân danh Chủ nghĩa xã hội".
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Bộ Hòa Bình

Bộ Hòa Bình ủng hộ cuộc chiến vĩnh viễn của Oceania chống lại một trong hai siêu cường khác:
Mục đích chính của chiến tranh hiện đại (theo các nguyên tắc của Hoài nghi), mục đích này đồng thời được công nhận và không được công nhận bởi đầu não chỉ đạo của Nội bộ) là sử dụng hết các sản phẩm của máy móc mà không nâng cao mức sống chung. Kể từ cuối thế kỷ XIX, vấn đề phải làm gì với thặng dư của hàng tiêu dùng đã tiềm ẩn trong xã hội công nghiệp. Hiện tại, khi có rất ít con người thậm chí có đủ ăn, vấn đề này rõ ràng không phải là cấp bách, và nó có thể không trở thành như vậy, ngay cả khi không có quá trình hủy hoại nhân tạo nào xảy ra.
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Bộ Ấm No

Bộ Ấm No kiểm soát khẩu phần và thực phẩm, hàng hóa, và sản xuất trong nước; mỗi quý tài chính, nó công bố các tuyên bố sai lầm về việc nâng cao mức sống, trong thực tế, nó đã làm giảm khẩu phần, tính sẵn có và sản xuất. Bộ Sự Thật chứng minh các yêu sách của Bộ Ấm No bằng cách sửa đổi các sổ sách trong quá khứ để báo cáo các con số ủng hộ "khẩu phần gia tăng" hiện tại.
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Bộ Sự Thật

Bộ Sự Thật kiểm soát thông tin: tin tức, giải trí, giáo dục và nghệ thuật. Winston Smith làm việc tại Cục Hồ Sơ (RecDep), "sửa chữa" các hồ sơ lịch sử để phù hợp với các tuyên bố hiện tại của Big Brother để mọi thứ mà Đảng nói đều có vẻ đúng.
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Bộ Tình Yêu

Bộ Tình Yêu xác định, theo dõi, bắt giữ và chuyển đổi những người bất đồng chính kiến và tư tưởng. Theo kinh nghiệm của Winston, người bất đồng chính kiến bị đánh đập và tra tấn, và khi nguy kịch, anh ta được gửi đến Phòng 101 để đối mặt với "điều tồi tệ nhất trên thế giới"-cho đến khi phải dành tình yêu thương cho Big Brother và Đảng thay vì sự bất đồng.
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Tư duy hai chiều (doublethink)

Từ khóa ở đây là "trắng đen". Giống như rất nhiều từ Tân Ngữ, từ này có hai nghĩa trái ngược nhau.
Với người chống đối, "tư duy hai chiều" có nghĩa là một luận điệu vô lý, tuyên bố rằng đen là trắng, điều này hoàn toàn trái ngược với sự thật hiển nhiên mà mọi người có thể nhận thấy. Đây là cách Đảng áp đặt một sự thật mới mẻ, nhằm tạo ra những mâu thuẫn không thể giải thích được trong suy nghĩ của người dân.
Với Đảng viên, nó có nghĩa là sẵn sàng chấp nhận và tuyên bố điều ngược lại với sự thật khi Đảng yêu cầu, như nói trắng là đen. Điều này cũng đồng nghĩa với khả năng tin rằng màu đen là màu trắng, rồi quên đi rằng mình đã từng tin điều ngược lại. Quá trình này đòi hỏi thay đổi liên tục quá khứ, và được gọi là doublethink trong Tân Ngữ. Tư duy hai chiều là khả năng giữ hai niềm tin trái ngược trong đầu và chấp nhận cả hai.
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Địa lý chính trị

Ba siêu cường chuyên chế đang xảy ra chiến tranh vĩnh viễn kiểm soát thế giới:
Oceania (Hệ tư tưởng: Ingsoc, tức Chủ nghĩa xã hội Anh), có lãnh thổ cốt lõi là Tây Bán cầu, Anh, Ireland, Australasia, Đa Đảo và Nam Phi.
Eurasia (Á-Âu. Hệ tư tưởng: Neo-Bolshevism, tức Chủ nghĩa Tân Bolshevik), có lãnh thổ cốt lõi là lục địa châu Âu và Nga.
Eastasia (Đông Á. Hệ tư tưởng: Xóa bỏ Bản thân/Thờ cúng Cái chết), có lãnh thổ cốt lõi là Trung Quốc, Nhật Bản, Bán đảo Triều Tiên và Bán đảo Đông Dương.
Cuộc chiến vĩnh viễn diễn ra để giành quyền kiểm soát "khu vực tranh chấp" nằm "giữa biên giới của các siêu quốc gia", nơi tạo thành "một tứ giác thô với các góc của nó tại Tangier, Brazzaville, Darwin và Hồng Kông",  và phía Bắc Châu Phi, Trung Đông, Ấn Độ và Indonesia là nơi các siêu sao bắt và sử dụng lao động nô lệ. Cuộc chiến cũng diễn ra giữa Âu Á và Đông Á ở Mãn Châu, Mông Cổ và Trung Á, và cả ba siêu cường chiến đấu với nhau trên các đảo Đại Tây Dương và Thái Bình Dương khác nhau.
Thế giới giả tưởng năm 1984 > Cuộc chiến

Năm 1984, có một cuộc chiến vĩnh viễn giữa Oceania, Á-Âu và Đông Á, những siêu cường xuất hiện từ chiến tranh hạt nhân. Lý thuyết và thực hành của chủ nghĩa tập thể đầu sỏ, bởi Emmanuel Goldstein, giải thích rằng mỗi siêu cường mạnh đến mức không thể bị đánh bại, ngay cả với lực lượng kết hợp của hai siêu cường còn lại, bất chấp việc đã thay đổi liên minh. Để che giấu những mâu thuẫn như vậy, lịch sử được viết lại để giải thích rằng liên minh (mới) luôn luôn như vậy; dân chúng đã quen và chấp nhận nó. Chiến tranh không xảy ra ở lãnh thổ Đại Dương, Á-Âu hay Đông Âu mà là vùng bỏ hoang ở Bắc Cực và trong khu vực tranh chấp bao gồm biển và đất liền từ Tangiers (Bắc Phi) đến Darwin (Úc). Khi bắt đầu, Oceania và Đông Á là những đồng minh chiến đấu với Á-Âu ở phía bắc châu Phi và Bờ biển Malabar.
Liên minh đó kết thúc và Oceania, liên minh với Á-Âu, chiến đấu với Đông Á, một sự thay đổi xảy ra trong Tuần lễ hận thù được dành riêng để tạo ra lòng nhiệt thành yêu nước cho cuộc chiến vĩnh viễn của Đảng. Công chúng mù quáng trước sự thay đổi; ở giữa câu, một nhà hùng biện thay đổi tên của kẻ thù từ "Á-Âu" thành "Đông Á" mà không đính chính lại. Khi công chúng tức giận khi nhận thấy rằng các cờ và áp phích sai được hiển thị, họ xé chúng ra; Đảng sau đó tuyên bố đã chiếm được toàn bộ châu Phi.
Cuốn sách của Goldstein giải thích rằng mục đích của cuộc chiến vĩnh viễn không thể vượt qua là tiêu thụ sức lao động và hàng hóa của con người để nền kinh tế của một siêu cường không tạo ra được giá trị thặng dư, với mức sống cao cho mọi người dân. Với việc sử dụng hết các hàng hóa như ủng và khẩu phần, những người vô sản nghèo và ít học và sẽ không nhận ra chính phủ đang làm gì và cũng không nổi dậy. Goldstein cũng nêu chi tiết một chiến lược của Oceania tấn công các thành phố của kẻ thù bằng vũ khí hạt nhân trước khi xâm lược nhưng bác bỏ nó là không khả thi và trái với mục đích của chiến tranh; bất chấp vụ đánh bom nguyên tử vào các thành phố vào những năm 1950, các siêu cường đã ngăn chặn nó vì sợ sẽ làm mất cân bằng các thế lực. Công nghệ quân sự trong truyện khác biệt rất ít so với Thế chiến II, nhưng máy bay ném bom chiến lược được thay thế bằng bom tên lửa, máy bay trực thăng được sử dụng nhiều làm vũ khí chiến tranh (chúng không được chế tạo trong Thế chiến II dưới bất kỳ hình thức nào ngoài nguyên mẫu) các đơn vị chiến đấu đã được thay thế bằng các Pháo đài nổi khổng lồ và không thể đánh bại, các pháo đài giống như hòn đảo tập trung hỏa lực của toàn bộ lực lượng đặc nhiệm hải quân trong một nền tảng bán di động duy nhất (trong tiểu thuyết, một người được cho là đã neo đậu giữa Iceland và Quần đảo Faroe, cho thấy việc can thiệp và từ chối làn đường biển).
Chủ đề

Hoạt động kiểm duyệt diễn ra xuyên suốt tiểu thuyết. Điển hình tại Minitrue ("Bộ Sự Thật"), đối với những người đã bị Đảng thủ tiêu thì không chỉ các tài liệu liên quan đến họ mà cả các bức hình có mặt họ đều bị chỉnh sửa hay xoá sổ. Trên các màn vô tuyến, số liệu các ngành sản xuất được phóng đại gấp nhiều lần so với thực tế, thậm chí còn được chế ra, nhằm che đậy sự thực ngược lại. Việc bịa đặt số liệu từng được tác giả đề cập đến trong tiểu thuyết Trại súc vật năm 1945 của mình.
Cư dân Oceania, nhất là các thành viên Đảng Ngoài, không thật sự có sự riêng tư. Nhiều người sống trong các căn hộ được trang bị màn hình theo dõi telescreen hai chiều, dẫn đến việc bất cứ lúc nào họ cũng bị theo dõi, bị nghe lén. Những màn hình tương tự được lắp đặt ở các công xưởng và chỗ công cộng, kèm với đó là những chiếc microphone ngầm. Thư từ thường xuyên được mở ra và kiểm ra bởi Chính phủ trước khi chúng được gửi. Bên cạnh đó, lực lượng Thought Police ("Cảnh sát tư tưởng") còn cho điệp viên của mình giả dạng dân thường nhằm tìm kiếm những ai có tư tưởng chống đối. Trẻ em cũng được dạy báo cáo những kẻ khả nghi cho chính quyền, bao gồm chính cha mẹ chúng.
Sự giám sát, theo dõi là cách thức hiệu quả để quản lý nhân dân. Một dấu hiệu nổi loạn dù là nhỏ như biểu cảm hay lời nói mớ khi ngủ đều khiến đương sự bị bắt giam ngay tức khắc.
Phê bình

Khi được xuất bản lần đầu tiên, Nineteen Eighty-Four đã nhận được sự hoan nghênh. VS Pritchett, xem xét cuốn tiểu thuyết cho New Statesman nói: "Tôi không nghĩ rằng tôi đã từng đọc một cuốn tiểu thuyết đáng sợ và buồn bã hơn, nhưng, đó là sự độc đáo, hồi hộp, tốc độ viết và phẫn nộ rằng không thể để đặt cuốn sách xuống. "  PH Newby, đánh giá Nineteen Eighty-Four cho tạp chí The Listener, đã mô tả nó là "cuốn tiểu thuyết chính trị gây chú ý nhất được viết bởi một người Anh kể từ The Aerodrome của Rex Warner . "  Nineteen Eighty-Four cũng được ca ngợi bởi Bertrand Russell, EM Forster và Harold Nicolson. Mặt khác, Edward Shanks, xem xét Nineteen Eighty-Four cho Thời báo Chủ nhật, đã bị bác bỏ; Shanks tuyên bố Nineteen Eighty-Four "phá vỡ mọi kỷ lục về sự thống trị ảm đạm". CS Lewis cũng chỉ trích cuốn tiểu thuyết, cho rằng mối quan hệ của Julia và Winston, và đặc biệt là quan điểm của Đảng về tình dục, thiếu uy tín, và bối cảnh là "đáng ghét thay vì bi thảm". Vào ngày 5 tháng 11 năm 2019, BBC đã liệt kê Nineteen Eighty-Four vào danh sách 100 tiểu thuyết ảnh hưởng nhất
ArXiv

| --- | --- |
Loại website: Khoa học
Có sẵn bằng: Tiếng Anh
Chủ sở hữu: Cornell University Library
Tạo bởi: Paul Ginsparg
Website: arXiv.org
Thương mại: Không
Bắt đầu hoạt động: 1991
Tình trạng hiện tại: Trực tuyến
Trang web arXiv (phát âm a-kai từ chữ archive (nghĩa là lưu trữ), nếu như "X" là chữ cái Hy Lạp Chi, χ) là một cơ sở dữ liệu lưu trữ điện tử dạng tiền in ấn (hoặc nháp) của các bài báo khoa học trong các lĩnh vực toán học, vật lý, khoa học máy tính, sinh học định lượng và thống kê mà mọi người có thể truy cập miễn phí (phi thương mại) trên world wide web. Trong nhiều ngành của toán học và vật lý, hầu hết các bài báo khoa học đều được lưu ở arXiv. Ngày 3 tháng 10 năm 2008, arXiv.org vượt qua mốc lưu trữ nửa triệu bài báo, với gần 5 nghìn bản điện tử mới được thêm vào hàng tháng.
Lịch sử

Trang arXiv được phát triển bởi Paul Ginsparg năm 1991 như là một kho lưu trữ cho các bản in trước trong vật lý và sau đó mở rộng để bao gồm thiên văn học, toán học, khoa học máy tính, khoa học phi tuyến, sinh học định lượng và gần đây nhất, thống kê. Trang web này rất nhanh chóng trở thành một nhu cầu cần thiết để bảo quản lâu dài của bản in trước. Thuật ngữ e-print được chấp nhận để mô tả các bài viết này. Ginsparg đã được trao học bổng MacArthur năm 2002 cho sự thành lập của ông về arXiv.
Ban đầu nó được lưu ở máy chủ tại phòng thí nghiệm quốc gia Los Alamos (ở xxx.lanl.gov, vì thế đây là tên cũ của nó, lưu trữ các bản in trước LANL) và bây giờ arXiv được tổ chức và điều hành bởi Đại học Cornell, với nhiều máy chủ ở khắp nơi trên thế giới. Trang web đổi tên và địa chỉ thành arXiv.org vào năm 1999 để cho linh hoạt hơn.
Sự tồn tại của trang web là một trong những yếu tố tác động dẫn đến sự chuyển động hiện tại trong việc xuất bản khoa học, được gọi là truy cập mở. Các nhà toán học và các nhà khoa học thường xuyên tải lên các bài viết của họ lên arXiv.org để có thể truy cập trên toàn thế giới và đôi khi để đánh giá trước khi chúng được công bố trên các tạp chí phản biện ngang hàng.
Các hoạt động của trang arXiv hiện đang được tài trợ bởi Đại học Cornell và bởi Quỹ Khoa học Quốc gia (National Science Foundation). Trong năm 2010, trường Cornell đã tìm cách mở rộng các nguồn tài trợ tài chính của dự án bằng cách kêu gọi các tổ chức, viện nghiên cứu đóng góp tự nguyện hàng năm dựa trên số lượng file tải về của mỗi tổ chức, mỗi viện. Đóng góp hàng năm sẽ thay đổi từ $ 2.300 đến $ 4.000, dựa vào cách sử dụng của mỗi tổ chức. Tính đến 16 tháng 2 năm 2010, 27 tổ chức và viện nghiên cứu đã cam kết hỗ trợ ngân sách trên cơ sở đó. Ngân sách hàng năm cho arXiv là $ 400.000 trong năm 2010.
Quá trình duyệt

Mặc dù arXiv không có quá trình phản biện ngang hàng (peer review), nó có một nhóm giám khảo cho mỗi lĩnh vực để giám sát các bài viết được tải lên và họ có thể sửa đổi thể loại các bài viết mà họ cho là lạc đề.  Danh sách các giám khảo cho nhiều lĩnh vực được liệt kê công khai nhưng các giám khảo cho hầu hết các lĩnh vực của vật lý vẫn không được công khai.
Phần lớn các bài viết được đưa vào arXiv cũng đã được xuất bản trong các báo chí khoa học chuyên ngành, tuy nhiên có một số công trình, kể cả nhiều công trình có ảnh hưởng lớn, chỉ xuất bản ở dạng điện tử và chưa bao giờ được xuất bản trong các báo chí khoa học.  Một ví dụ nổi tiếng là sơ lược chứng minh giả thuyết hình học hóa của Thurston, trong đó có Giả thuyết Poincaré, được Grigori Yakovlevich Perelman tải lên vào tháng 11 năm 2002.  Perelman không chịu theo thủ tục phản biện ngang hàng, và nói rằng "Nếu ai muốn biết cách tôi giải bài, tất cả đều nằm đó [trên arXiv] - để họ lên đó mà đọc."
Tuy arXiv vẫn có một số e-print không đáng tin cậy, như một số công trình bác lại các định lý nổi tiếng hay chứng minh một giả thuyết nào đó như Định lý lớn Fermat mà lại sử dụng toán học trình độ cấp hai, những tài liệu kiểu này "hiếm gặp một cách đáng ngạc nhiên".
Chú thích

↑  “Online Scientific Repository Hits Milestone - With 500,000 Articles, arXiv Established as Vital Library Resource”. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2008. Truy cập ngày 8 tháng 11 năm 2010.
↑  Paul Ginsparg "The global-village pioneers" Lưu trữ 2008-10-04 tại Wayback Machine Physics World ngày 1 tháng 10 năm 2008
↑  Computing Research repository FAQs, Cornell University
1 2  Landgraf, Greg (ngày 17 tháng 2 năm 2010). “Cornell Seeks Sustainable arXiv Support”. American Libraries. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2010.
↑  Computing Research Repository Subject Areas and Moderators; Mathematics categories;
Statistics archive; Quantitative Biology archive; Physics archive
↑  Chris Philipp (ngày 28 tháng 9 năm 2006). “Reclusive mathematician rejected honors for solving 100-year-old math problem, but he relied on Cornell's arXiv to publish”. Đại học Cornell. Truy cập ngày 14 tháng 11 năm 2010.
↑  Nadejda Lobastova and Michael Hirst, "Maths genius living in poverty", Sydney Morning Herald, ngày 21 tháng 8 năm 2006
↑  Jackson, Allyn (2002). “From Preprints to E-prints: The Rise of Electronic Preprint Servers in Mathematics” (PDF). Notices of the American Mathematical Society. 49 (1): 23–32.
North American F-86 Sabre

| F-86 Sabre |
| --- | --- |
Một chiếc North American F-86 trong Thao diễn Hàng không Oshkosh.
Kiểu: Máy bay tiêm kích
Hãng sản xuất: North American Aviation
Chuyến bay đầu tiên: 1 tháng 10 năm 1947
Được giới thiệu: 1949
Khách hàng chính: Không quân Hoa Kỳ Không quân Hoàng gia Anh Không quân Pakistan Không quân Bồ Đào Nha
Số lượng sản xuất: 9.860
Chi phí máy bay: 178.000 Đô la Mỹ (F-86H), thời giá 1950 (~2,3 triệu USD theo thời giá 2018) 211.111 Đô la Mỹ (F-86, thời giá 1953) 219.457 Đô la Mỹ (F-86E) 343.839 Đô la Mỹ (phiên bản khung thân lớn F-86D)
Được phát triển từ: FJ Fury
Chiếc North American F-86 Sabre (đôi khi được gọi là Sabrejet) là một máy bay chiến đấu có tốc độ cận âm được chế tạo cho Không quân Hoa Kỳ. Chiếc F-86 được phát triển trong những năm 1940 sau khi kết thúc Thế Chiến II và là một trong những máy bay tiêm kích phản lực được các nước Phương Tây sản xuất với số lượng nhiều nhất trong thời kỳ Chiến tranh lạnh. Một biến thể của chiếc F-86 được sản xuất tại Canada dưới tên gọi Canadair Sabre và được bố trí tại không lực của nhiều nước thuộc Khối NATO ngoài Canada. Chiếc máy bay này cũng được sản xuất với số lượng nhỏ tại Australia, Ý, và Nhật Bản.