stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Sông Kẻ Vạn

Sông Kẻ Vạn hay Hữu Hộ Thành hà là một sông trong hệ thống Hộ thành hà chạy dọc theo tường thành phía tây của Kinh thành Huế được đào vào năm 1814-1815, dưới thời vua Gia Long.
Đặc điểm

Sông có chiều dài khoảng 2.7 km, bắt đầu từ sông Hương ở khu vực cầu Bạch Hổ, chảy dọc mặt Tây Kinh thành, nối với sông Bạch Yến rồi đổ vào sông An Hòa (Hậu Hộ Thành hà) ở mặt Bắc Kinh thành.
Ngoài chức năng phòng thủ, sông còn là tuyến đường thủy phục vụ nhu cầu giao thông, thương mại xung quanh Kinh thành Huế. Chiến thuyền của nhà Nguyễn từng đi lại tấp nập trên dòng sông này.
Thuở ban đầu, dọc bờ sông Kẻ Vạn có các trại thủy quân, có âu thuyền cho chiến thuyền neo đậu và các công xưởng để tu sửa định kỳ các loại thuyền bè. Theo thời gian, gia đình lính thủy dần dần định cư ven bờ sông ở khu vực làng Vạn Xuân, từ đó nhân dân gọi là làng Kẻ Vạn. Cũng từ đó nơi đây hình thành bến đò và chợ Kẻ Vạn.
Đầu nguồn sông Kẻ Vạn còn lưu giữ tấm bia “Lợi Tế kiều”, ghi lại việc cầu Lợi Tế (ở vị trí cầu Kim Long ngày nay) được xây dựng vào thời vua Minh Mạng.
Đối tượng toán học

Một đối tượng toán học là một đối tượng trừu tượng phát sinh trong toán học. Khái niệm này được nghiên cứu trong triết học toán học.
Trong hoạt động toán học, một đối tượng là bất cứ cái gì đã được (hoặc có thể được) chính thức xác định, và với nó người ta có thể thực hiện suy diễn logic và các chứng minh toán học. Các đối tượng toán học thường gặp bao gồm số, hoán vị, phân vùng, ma trận, tập hợp, hàm số, và quan hệ.  Hình học với tư cách là một nhánh của toán học có các đối tượng như lục giác, điểm, đường thẳng, tam giác, đường tròn, mặt cầu, đa diện, không gian topo và không gian đa tạp. Một nhánh khác—đại số—có nhóm, vành, trường, mạng lưới. Các thể loại đồng thời là nhà cho các đối tượng toán học và cũng là các đối tượng toán học. Trong lý thuyết chứng minh, các chứng minh và định lý cũng là các đối tượng toán học.
Trạng thái bản thể luận của các đối tượng toán học đã là chủ đề của nhiều nghiên cứu và tranh luận của các nhà triết học toán học.
Sách tham khảo

Azzouni, J., 1994. Metaphysical Myths, Mathematical Practice. Cambridge University Press.
Burgess, John, and Rosen, Gideon, 1997. A Subject with No Object. Oxford Univ. Press.
Davis, Philip and Reuben Hersh, 1999 [1981]. The Mathematical Experience. Mariner Books: 156-62.
Gold, Bonnie, and Simons, Roger A., 2008. Proof and Other Dilemmas: Mathematics and Philosophy. Mathematical Association of America.
Hersh, Reuben, 1997. What is Mathematics, Really?  Oxford University Press.
Sfard, A., 2000, "Symbolizing mathematical reality into being,  Or how mathematical discourse and mathematical objects create each other," in Cobb, P., et al., Symbolizing and communicating in mathematics classrooms:  Perspectives on discourse, tools and instructional design. Lawrence Erlbaum.
Stewart Shapiro, 2000. Thinking about mathematics: The philosophy of mathematics.  Oxford University Press.
Giải vô địch bóng đá châu Âu 2012 (vòng loại bảng I)

Dưới đây là kết quả các trận đấu trong khuôn khổ bảng I - vòng loại giải vô địch bóng đá châu Âu 2012. 5 đội bóng châu Âu bao gồm Tây Ban Nha, Scotland, Cộng hòa Séc, Litva và Liechtenstein thi đấu trong hai năm 2010 và 2011, theo thể thức lượt đi-lượt về, vòng tròn tính điểm, lấy hai đội đầu bảng tham gia vòng chung kết.
Bảng xếp hạng

| Độix t  | St | T | H | B | Bt | Bb | Hs | Điểm |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Tây Ban Nha | 8 | 8 | 0 | 0 | 26 | 6 | +20 | 24 |
|  Cộng hòa Séc | 8 | 4 | 1 | 3 | 12 | 8 | +4 | 13 |
|  Scotland | 8 | 3 | 2 | 3 | 9 | 10 | −1 | 11 |
|  Litva | 8 | 1 | 2 | 5 | 4 | 13 | −9 | 5 |
|  Liechtenstein | 8 | 1 | 1 | 6 | 3 | 17 | −14 | 4 |
Danh sách các cầu thủ ghi bàn

David Villa
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|   Michal Kadlec   |   David Silva   |    |
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|   Darvydas Šernas   |   Fernando Llorente   |    |
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|   Jaroslav Plašil   Jan Rezek   Kenny Miller   |   Steven Naismith   Juan Mata   Álvaro Negredo   |   Fernando Torres   Xavi   |
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|   Milan Baroš   Roman Hubník   Václav Kadlec   Tomáš Necid   Philippe Erne   |   Mario Frick   Michele Polverino   Marius Stankevičius   Darren Fletcher   David Goodwillie   |   Craig Mackail-Smith   Stephen McManus   Xabi Alonso   Andrés Iniesta   Sergio Ramos   |
Tadas Kijanskas (trận gặp Tây Ban Nha)
Gerard Piqué (trận gặp Scotland)
Lượng khán giả

| Đội | Đông nhất | Ít nhất | Tổng cộng | Trung bình |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  Cộng hòa Séc | 17.873 | 6.600 | 51.433 | 12.858 |
|  Liechtenstein | 6.100 | 1.886 | 16.177 | 4.044 |
|  Litva | 9.180 | 3.500 | 21.928 | 5.482 |
|  Scotland | 51.564 | 34.071 | 174.007 | 43.502 |
|  Tây Ban Nha | 27.559 | 15.660 | 76.320 | 19.080 |
Chú thích

↑  UEFA Euro 2012 Qualifiers Dates Agreed Lưu trữ 2010-04-17 tại Wayback Machine Scottish FA, 19 tháng 2 năm 2010
| x t Vòng loại giải vô địch bóng đá châu Âu 2012 |
| --- | --- |
Bảng A ·  Bảng B ·  Bảng C ·  Bảng D ·  Bảng E ·  Bảng F ·  Bảng G ·  Bảng H ·  Bảng I ·  Play off ·
Đường sắt Phủ Lý – Thịnh Châu

| Đường sắt Phủ Lý – Thịnh Châu |
| --- | --- |

Tổng quan
Sở hữu: Đường sắt Việt Nam
Vị trí: Việt Nam
Ga đầu: Ga Phủ Lý
Ga cuối: Ga Thịnh Châu
Dịch vụ
Kiểu: Đường sắt tải trọng lớn
Thông tin kỹ thuật
Chiều dài tuyến: 6 km (3,7 mi)
Khổ đường sắt: 1000 mm
Đường sắt Phủ Lý - Thịnh Châu là một tuyến nhánh với điểm đầu xuất phát từ ga Phủ Lý, tách khỏi tuyến đường sắt Bắc Nam, đi về phía tây thành phố Phủ Lý và tới bãi đá Phủ Lý. Tuyến dài 6 km và chuyên dùng để vận chuyển đá dăm từ mỏ đá Phủ Lý đi các tỉnh phía bắc và phía nam dùng để rải nền cho đường sắt. Năng lực thông qua của tuyến là 1 đôi tàu/ ngày đêm, phần lớn chỉ là tàu chở đá. Điểm cuối là ga Thịnh Châu thuộc địa phận phường Châu Sơn, thành phố Phủ Lý, tỉnh Hà Nam. Tuyến thuộc quản lý của Tổng công ty Đường sắt Việt Nam.
Rytidosperma bonthainicum

| Rytidosperma bonthainicum> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Poales
Họ (familia): Poaceae
Chi (genus): Rytidosperma
Loài (species): R. bonthainicum
Danh pháp hai phần
Rytidosperma bonthainicum (Jansen) Veldkamp 
Rytidosperma bonthainicum là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được (Jansen) Veldkamp mô tả khoa học đầu tiên năm 2004.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Rytidosperma bonthainicum”. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2013.
Hemanthias signifer

| Hemanthias signifer> Tình trạng bảo tồn |
| --- | --- |
 Ít quan tâm  (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Chordata
Lớp (class): Actinopterygii
Bộ (ordo): Perciformes
Họ (familia): Serranidae
Phân họ (subfamilia): Anthiadinae
Chi (genus): Hemanthias
Loài (species): H. signifer
Danh pháp hai phần
Hemanthias signifer (Garman, 1899) 
Hemanthias signifer là một loài cá biển thuộc chi Hemanthias trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1899.
Phân bố và môi trường sống

H. signifer có phạm vi phân bố rộng rãi ở Đông Thái Bình Dương. Loài này được tìm thấy từ nửa phía nam bán đảo Baja California và khắp vịnh California, dọc theo bờ biển Trung Mỹ và Nam Mỹ đến miền bắc Peru, bao gồm cả đảo Malpelo. H. signifer sống xung quanh các rạn san hô ở độ sâu khoảng từ 25 đến 305 m.
Mô tả

H. signifer trưởng thành có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 42 cm. Cơ thể thuôn dài. Đầu và thân của cá thể trưởng thành có màu đỏ hồng. Đầu có một sọc vàng bên dưới mắt, có thể uốn cong lên nắp mang. Hai bên thân dưới đôi khi có các đốm vàng. Các vây có màu đỏ hồng với dải viền rộng màu vàng. Đuôi xẻ thùy, màu đỏ hồng với dải viền màu vàng. Các vây còn lại màu hồng, riêng vây bụng có cạnh trước và chóp vây màu vàng. Vây bụng khá dài.
Số gai ở vây lưng: 9 - 10 (gai thứ 3 kéo dài thành vây sợi ở cá trưởng thành); Số tia vây mềm ở vây lưng: 13 - 14; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 7 - 9; Số tia vây mềm ở vây ngực: 18 - 20; Số vảy đường bên: 59 - 69; Số lược mang: 33 - 38.
Thức ăn của H. signifer là các loài cá nhỏ hơn và động vật giáp xác. Chúng bơi theo đàn. Loài này không có giá trị thương mại.
Chú thích

1 2  “Hemanthias signifer”. Sách Đỏ IUCN.
↑  “Hemanthias signifer (Garman, 1899)”. FishBase.
↑  Valerie A. Kells, Luiz A. Rocha, Larry G. Allen (2016), A Field Guide to Coastal Fishes: From Alaska to California, Nhà xuất bản JHU Press, tr.222 ISBN 9781421418322
1 2  “Species: Hemanthias signifer, Damsel bass, Damsel thread-fin bass, Hookthroat bass”. biogeodb.stri.si.edu.
Chondrilla ornata

| Chondrilla ornata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Asterales
Họ (familia): Asteraceae
Chi (genus): Chondrilla
Loài (species): C. ornata
Danh pháp hai phần
Chondrilla ornata Iljin, 1930 
Chondrilla ornata là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Iljin mô tả khoa học đầu tiên năm 1930.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Chondrilla ornata”. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2013.
Sân bay Cardiff

Sân bay Cardiff (tiếng Wales: Maes Awyr Caerdydd) (mã sân bay IATA: CWL, mã sân bay ICAO: EGFF) là một sân bay quốc tế phục vụ Cardiff, và phần còn lại của miền Nam, Trung và Tây xứ Wales. Khoảng 1,4 triệu hành khách qua sân bay vào năm 2010.
Nó nằm trong ngôi làng Rhoose, Vale of Glamorgan, 12 dặm Anh (19 km) về phía tây của trung tâm thành phố Cardiff, thành phố lớn nhất và thủ phủ xứ Wales.
Sân bay Cardiff thuộc sở hữu của TBI plc. Đây là sân bay duy nhất ở xứ Wales cung cấp các chuyến bay quốc tế dự kiến ​​được phục vụ theo lịch trình, hàng không giá rẻ, kinh doanh và Điều lệ; và cũng hỗ trợ doanh nghiệp và hàng không chung. Phần lớn các chuyến bay quốc tế Tây Ban Nha, Ireland và Hà Lan.
Sân bay này là một cơ sở cho Manx2, Thomson Airways và hãng hàng không Thomas Cook với Flybe là hãng hàng không lớn nhất tại sân bay Cardiff.
Lịch sử

Lịch sử của sân bay mở rộng trở lại đầu những năm 1940, khi Bộ hàng không trưng dụng đất trong  nông thôn Vale của Glamorgan để thiết lập một sân bay vệ tinh thời kỳ chiến tranh và cơ sở đào tạo, đặt tên là RAF Rhoose, cho các phi công Không quân Hoàng gia (RAF) Spitfire. Công tác xây dựng bắt đầu vào năm 1941, và sân bay chính thức bắt đầu hoạt động vào ngày 07 tháng 4 năm 1942 khi nó được tiếp quản bởi không có đơn vị Đào tạo vận hành 53.
Tiềm năng thương mại của đường băng đã được công nhận vào đầu những năm 1950 với Aer Lingus bắt đầu một dịch vụ bay nối Dublin vào năm 1952. Các chuyến bay dân sự từ sân bay thành phố Cardiff Pengam người Moor đã được chuyển giao cho Rhoose ngày 1 tháng 4 năm 1954. Sau đó nhà ga được xây dựng, cùng với các chuyến bay đến Pháp, Belfast và Cork. Một leo thang trong kinh doanh điều lệ kỳ nghỉ dẫn đến số hành khách thông qua trên 100.000 vào năm 1962.
Ngày 01 tháng 4 năm 1965 của Bộ Hàng không bàn giao sân bay để Glamorgan County Hội đồng và nó đã được đổi tên thành sân bay Glamorgan (Rhoose). Hội đồng bắt đầu một kế hoạch năm năm để phát triển sân bay bao gồm một tháp điều khiển mới, xây dựng thiết bị đầu cuối và một phần mở rộng đường băng.
Trong những năm 1970, máy bay siêu âm Concorde thực hiện một chuyến bay vào sân bay vào những dịp đặc biệt. Đây là những giới hạn bởi độ dài của đường băng, có nghĩa là nó có thể chỉ đất nhẹ nhàng, và chỉ cất cánh mà không có hành khách và với một khối lượng nhiên liệu tối thiểu. Trong những năm 1980, tên của nó đã được thay đổi thành 'sân bay Cardiff, Wales'.
Ruồi mắt cuống

| Stalk-eyed flies |
| --- | --- |
Khoảng thời gian tồn tại: Eocene–Recent  TiềnЄ Є O S D C P T J K Pg N     

A diopsid from Cameroon

Phân loại khoa học 
Vực:: Eukaryota
Giới:: Animalia
Ngành:: Arthropoda
Lớp:: Insecta
Bộ:: Diptera
Section:: Schizophora
Subsection:: Acalyptratae
Liên họ:: Tanypezoidea
Họ:: Diopsidae Billberg, 1820

Genera
 Subfamily Centrioncinae Centrioncus  Teloglabrus Subfamily Diopsinae †Prosphyracephala  Cladodiopsis  Diasemopsis  Diopsina  Diopsis  Eosiopsis  Eurydiopsis  Pseudodiopsis  Sphyracephala  Teleopsis
Các đồng nghĩa
 Centrioncidae
Ruồi mắt cuống loài côn trùng thuộc họ Ruồi Diopsidae. Họ này được phân biệt với hầu hết các loài ruồi khác bởi hầu hết các thành viên trong họ sở hữu "cuống mắt": hình chiếu từ hai bên đầu với mắt ở cuối. Một số loài ruồi từ các họ khác như Drosophilidae, Platystomatidae, Richardiidae, và Tephritidae có đầu tương tự, nhưng điểm độc đáo của Diopsidae là râu của chúng nằm trên cuống chứ không phải ở giữa đầu như ở tất cả các loài ruồi khác. Mắt có cuống hiện diện ở tất cả các thành viên của phân họ Diopsinae, nhưng không có ở Centrioncinae, chúng giữ lại đôi mắt không có cuống tương tự như mắt của các loài ruồi khác. Đôi mắt có cuống thường lưỡng hình giới tính, có cuống mắt nhưng ngắn hơn ở con cái.
Hình thái cực đoan được thể hiện bởi ruồi mắt cuống (đặc biệt là ruồi đực) đã được nghiên cứu nhằm hỗ trợ cho giả thuyết rằng các đặc điểm phóng đại của con đực có thể tiến hóa thông qua sự lựa chọn bạn đời của con cái và việc lựa chọn đồ trang sức của con đực sẽ gây ra phản ứng tương quan trong sở thích của con cái. Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng những con ruồi đậu dọc theo bờ suối ở bán đảo Malaysia và những con đực có khoảng cách mắt lớn nhất được đi cùng với nhiều con cái hơn những con đực có khoảng cách mắt ngắn hơn. Từ tháng 1 đến tháng 10, các nhà nghiên cứu đã đếm con đực và con cái trên 40 sợi lông rễ dọc theo một đoạn dài 200 m của bờ suối để xác nhận quan sát này.
Saint-Salvadou

| --- | --- |
 Saint-Salvadou
Saint-Salvadou

Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Occitanie
Tỉnh: Aveyron
Quận: Villefranche-de-Rouergue
Tổng: Rieupeyroux
Liên xã: Bas Ségala
Xã (thị) trưởng: Jérome Ricard (2008-2014)
Thống kê
Độ cao: 369–610 m (1.211–2.001 ft) (bình quân 460 m (1.510 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 15,5 km2 (6,0 dặm vuông Anh)
INSEE/Mã bưu chính: 12245/ 12200

Saint-Salvadou  là một xã ở tỉnh Aveyron, thuộc vùng Occitanie ở miền nam nước Pháp.
Đại Hưng An

Đại Hưng An Lĩnh trong tiếng Trung còn là tên gọi của một địa khu tại tỉnh Hắc Long Giang, nằm tại phần phía đông bắc của dãy núi này.
Dãy núi Đại Hưng An Phía đông bắc ở Trung Quốc
Dãy núi Đại Hưng An hay Đại Hưng An Lĩnh (tiếng Trung giản thể: 大兴安岭, phồn thể: 大興安嶺, bính âm: Dáxīngānlǐng – Đại Hưng An Lĩnh; tiếng Mãn: Amba Hinggan), là một dãy núi nguồn gốc núi lửa nằm tại Nội Mông Cổ ở phía đông bắc Trung Quốc. Dãy núi này kéo dài khoảng 1.200 km từ phía bắc xuống phía nam, hẹp lại ở phía nam. Nó chia cắt khu vực đồng bằng Hoa Bắc ở miền đông bắc Trung Quốc tại phía đông ra khỏi cao nguyên Mông Cổ ở phía tây. Khu vực này có độ cao trung bình khoảng 1.200-1.300 m, với đỉnh cao nhất là 2.035 m.
Dãy núi này có nhiều rừng. Trong vai trò của một khu vực sinh thái, nó đáng chú ý vì quần thực vật Dauria của mình, là sự chuyển tiếp từ quần thực vật Siberia sang quần thực vật Mãn Châu.
Các sườn núi của nó tương đối nhiều khu vực có cỏ và là khu vực mà người Khiết Đan (Khất Đan) đã nổi lên trước khi thành lập nhà Liêu vào thế kỷ 10.
Đền Đô

Đối với các định nghĩa khác, xem Đền Đô (định hướng).
| Đền Đô  |
| --- | --- |
Di tích quốc gia đặc biệt
Chính điện Đền Đô
Thờ phụng
Tám vị vua nhà Lý (Danh sách chi tiết)
Thông tin đền
Loại đền: Đền thờ
Thờ: 8 vị vua nhà Lý
Địa chỉ:  khu phố Thượng, phường Đình Bảng, thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam
Tọa độ: 21°06′26″B 105°57′37″Đ﻿ / ﻿21,1071575°B 105,9601644°Đ﻿ / 21.1071575; 105.9601644
Thành lập: 3 tháng 3, 1030
Người sáng lập: Lý Thái Tông
Tôn tạo: 1604
Xây mới: 1989
Lễ hội: 14, 15, 16 tháng 3 âm lịch hàng năm
vi
Di tích quốc gia đặc biệt
Khu lăng mộ và đền thờ các vị vua triều Lý
Phân loại: Di tích lịch sử – văn hóa
Ngày công nhận: 31 tháng 12 năm 2014
Một phần của: Khu lăng mộ và đền thờ các vị vua triều Lý
Quyết định: 2408/QĐ-TTg
 
Di tích quốc gia
Phân loại: Di tích lịch sử – văn hóa
Ngày công nhận: 25 tháng 1 năm 1991
Quyết định: 154/QĐ-VH
 
x t 
Đền Đô, tên chữ là Cổ Pháp điện, còn được gọi là Đền Lý Bát Đế, là một quần thể kiến trúc tín ngưỡng thờ tám vị vua đầu tiên của nhà Lý. Đền Đô đã được Nhà nước Việt Nam công nhận là di tích lịch sử - văn hóa theo Quyết định số 154 của Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) ngày 25 tháng 1 năm 1991. Năm 2014, nơi đây cùng với khu lăng mộ các Vua nhà Lý đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt.
Khái quát

Đền Đô thuộc khu phố Thượng, phường Đình Bảng, thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Đền nằm cách Thủ đô Hà Nội gần 15 km về phía Bắc, thuộc địa phận hương Cổ Pháp, châu Cổ Pháp (làng Đình Bảng, Từ Sơn, Bắc Ninh) nên còn gọi là đền Cổ Pháp.
Đền thờ tám vị vua nhà Lý, đó là:
Lý Công Uẩn tức Lý Thái Tổ (1009-1028);
Lý Thái Tông (1028-1054);
Lý Thánh Tông (1054-1072);
Lý Nhân Tông (1072-1128);
Lý Thần Tông (1128-1138);
Lý Anh Tông (1138-1175);
Lý Cao Tông (1175-1210) và
Lý Huệ Tông (1210-1224)
Từ xa xưa, Cổ Pháp được liệt vào làng "tam cổ": "Thứ nhất Cổ Bi, thứ nhì Cổ Loa, thứ ba Cổ Pháp". Đất Cổ Pháp là nơi thắng địa bậc nhất Kinh Bắc, vượng khí, linh thiêng. Làng Cổ Pháp được cho là nơi phát tích của triều đình nhà Lý, kéo dài hơn 200 năm.
Đền Đô được khởi công xây dựng từ ngày 3 tháng 3 năm Canh Ngọ 1030 bởi Lý Thái Tông khi vị hoàng đế này về quê làm giỗ cha. Sau này, đền được nhiều lần trung tu và mở rộng. Lần trùng tu lớn nhất là vào năm thứ 3 niên hiệu Hoằng Định của vua Lê Kính Tông (tức năm 1602), khắc văn bia ghi lại công đức của các vị vua triều Lý.
Trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, quân Pháp đã phá hủy nhiều di sản văn hóa ở Cổ Pháp. Năm 1952, quân Pháp dội bom, phá hủy hoàn toàn đền. Đến năm 1989, đền đã được khởi công xây dựng lại, theo đúng hình dáng và kiến trúc mà các nhà nghiên cứu lịch sử đã phác thảo, căn cứ vào dấu tích còn lại và các tài liệu lưu trữ.
Kiến trúc

Đền Đô rộng 31.250 m², với trên 20 hạng mục công trình, chia thành 2 khu vực: nội thành và ngoại thành. Tất cả đều được xây dựng công phu, đắp vẽ chạm khắc tinh xảo.
Khu vực nội thành có kiến trúc theo kiểu "nội công ngoại quốc". Cổng vào nội thành gọi là Ngũ Long Môn vì hai cánh cổng có trạm khắc hình năm con rồng. Trung tâm của Khu nội thành và cũng là trung tâm đền là chính điện. Chính điện gồm trước tiên là Phương đình (nhà vuông) 8 mái 3 gian rộng đến 70 m². Tiếp đến nhà Tiền tế 7 gian rộng 220 m². Tại đây có điện thờ vua Lý Thái Tổ. Phía bên trái điện thờ có treo tấm bảng ghi lại "Chiếu dời đô" của vua Lý Thái Tổ được coi là bức chiếu bằng gốm lớn nhất Việt Nam với chiều cao 3,5 mét, rộng hơn 8 mét, được ghép lại từ 214 chữ Hán làm bằng gốm Bát Tràng. Phía bên phải có treo tấm bảng ghi bài thơ nổi tiếng Nam quốc sơn hà:
"Nam quốc sơn hà Nam đế cư
Tiệt nhiên định phận tại thiên thư
Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư".
Sau cùng là Cổ Pháp điện gồm 7 gian rộng 180 m² là nơi đặt ngai thờ, bài vị và tượng của 8 vị vua nhà Lý. Gian giữa là nơi thờ Lý Thái Tổ và Lý Thái Tông; ba gian bên phải lần lượt thờ Lý Thánh Tông, Lý Thần Tông và Lý Cao Tông; ba gian bên trái lần lượt thờ Lý Nhân Tông, Lý Anh Tông, và Lý Huệ Tông.
Trong nội thành còn có nhà chuyển bồng, kiến trúc theo kiểu chồng diêm 8 mái, 8 đao cong mềm mại, nhà tiền tế, nhà để kiệu thờ, nhà để ngựa thờ. Đặc biệt, phía Đông đền có nhà bia, nơi đặt "Cổ Pháp Điện Tạo Bi" (bia đền Cổ Pháp). Tấm bia đá này cao 190 cm, rộng 103 cm, dày 17 cm, được khắc dựng năm Giáp Thìn (1605), do tiến sĩ Phùng Khắc Khoan soạn văn bia, ghi lại sự kiện lịch sử nhà Lê xây dựng lại đền và ghi công đức của các vị vua triều Lý.
Khu ngoại thất đền Đô gồm thủy đình trên hồ bán nguyệt. Đây là nơi để các chức sắc ngày trước ngồi xem biểu diễn rối nước. Hồ này thông với ao Cả trên và ao Cả dưới và sông Tiêu Tương xưa. Thủy đình ở phía Bắc hồ rộng 5 gian có kiến trúc chồng diêm 8 mái, 8 đao cong. Thủy đình đền Đô từng được Ngân hàng Đông Dương thời Pháp thuộc chọn là hình ảnh in trên giấy bạc "năm đồng vàng" và là hình in trên đồng tiền xu 1000 hiện nay. Nhà văn chỉ ba gian chồng diêm rộng 100 m² nằm bên trái khu nội thành thờ Tô Hiến Thành và Lý Đạo Thành, những quan văn đã có công lớn giúp nhà Lý. Nhà võ chỉ có kiến trúc tương tự nhà văn chỉ, ở bên phải khu nội thành thờ Lê Phụng Hiểu, Lý Thường Kiệt, Đào Cam Mộc, những quan võ đã có công lớn giúp nhà Lý. Ngoài ra, ở khu vực ngoại thành còn có nhà chủ tế, nhà kho, nhà khách và đền vua Bà (thờ Lý Chiêu Hoàng, còn gọi là đền Rồng), v.v...
Hội Đền

Lễ hội đền Đô được tổ chức vào các ngày 14, 15, 16 tháng 3 âm lịch nhằm kỷ niệm ngày Lý Công Uẩn đăng quang (ngày 15/3 năm Canh Tuất 1010), ban "Chiếu dời đô". Đây là ngày hội lớn thu hút nhiều khách hành hương thể hiện lòng thành kính và nhớ ơn của người dân Việt đối với các vua Lý. Đó cũng là lễ hội truyền thống có từ lâu đời và trở thành phong tục được nhân dân phường Đình Bảng tự nguyện lưu giữ, trở thành nhu cầu không thể thiếu trong đời sống văn hóa tinh thần của nhân dân.
Hội bắt đầu vào ngày 14, 8 kiệu của Bát Đế ở Đền Đô và kiệu vua Lý Chiêu Hoàng ở đền Rồng đi tới chùa Dận (chùa Ứng Tâm) nơi thờ Minh Đức hoàng thái hậu Phạm thị (Phạm Thị Ngà) - mẹ vua Lý Thái Tổ - để đến ngày 15 rước bà về đền Đô dự lễ đăng quang của con trai. Lễ rước kiệu dẫn đầu bởi 3  võ tướng vạm vỡ thân đóng khố tay cầm trùy đồng, theo sau là các văn võ bá quan và đoàn khiêng kiệu. Đi trước là kiệu Thánh Mẫu với 18 nữ tướng theo phò, tiếp đến là ngựa, kiệu Bát Đế mỗi kiệu có 16 nam tướng mặc áo đỏ uy nghi tháp tùng và kiệu vua Lý Chiêu Hoàng do các thanh nữ xinh đẹp đưa rước. Cuối cùng của đoàn rước kiệu là hương lão trong làng, dân chúng và khách tham quan.
Cổng trước của Đền Đô
Di tích đền Đô
Hình Thủy đình ở mặt sau tờ "Năm đồng vàng" do Banque de L'Indochine phát hành
Chú giải

↑  “Quyết định 2408/QĐ-TTg 2014 xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt 2014”.
↑  Lịch sử xã Đình Bang, tập 1, trang 49.
↑   [Đình Bảng Đình Bảng] Kiểm tra giá trị |url= (trợ giúp). |title= trống hay bị thiếu (trợ giúp)
↑   https://giaoduc.net.vn/tieu-diem/ghe-tham-den-do-bac-ninh--noi-tho-tam-vi-vua-trieu-ly-post64919.gd. |title= trống hay bị thiếu (trợ giúp)
↑  Sđd, tr. 49.
↑   https://voh.com.vn/du-lich/den-do-dia-diem-du-lich-tuyet-voi-tai-bac-ninh-336161.html. |title= trống hay bị thiếu (trợ giúp)
Histopona italica

| Histopona italica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Agelenidae
Chi (genus): Histopona
Loài (species): H. italica
Danh pháp hai phần
Histopona italica Brignoli, 1977 
Histopona italica là một loài nhện trong họ Agelenidae.
Loài này thuộc chi Histopona. Histopona italica được Paolo Marcello Brignoli miêu tả năm 1977.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.