Sự hình thành và tiến hóa của Hệ Mặt Trời
Niên đại

Khung thời gian của sự hình thành Hệ Mặt Trời được xác định bằng phương pháp định tuổi bằng đồng vị phóng xạ. Các nhà khoa học ước tính rằng Hệ Mặt Trời đã 4,6 tỉ năm tuổi. Các hạt khoáng chất cổ nhất trên Trái Đất có khoảng 4,4 tỉ năm tuổi. Các mảnh đá già như vậy rất hiếm, bởi vì bề mặt Trái Đất không ngừng thay đổi hình dạng do xói mòn, phun trào núi lửa, và kiến tạo mảng. Để đánh giá tuổi của Hệ Mặt Trời, các nhà khoa học sử dụng các vẫn thạch được hình thành từ giai đoạn ngưng tụ tinh vân Mặt Trời. Hầu hết tất cả các vẫn thạch đều có tuổi 4,6 tỉ năm, cho thấy Hệ Mặt Trời ít nhất phải già cỡ đó.
Các nghiên cứu về các đĩa xung quanh các ngôi sao khác cũng giúp phần vào việc lập nên một khung thời gian hình thành Hệ Mặt Trời. Các ngôi sao khoảng từ 1 tới 3 triệu năm tuổi có những đĩa chứa nhiều khí, trong khi những đĩa xung quanh các sao hơn 10 triệu năm tuổi chứa rất ít hoặc không có khí, cho thấy rằng các hành tinh khí khổng lồ trong chúng đã ngừng hình thành.
Chú ý: Tất cả thời gian năm tháng trong niên biểu này là có tính xấp xỉ.
| Giai đoạn | Thời gian kể từ hình thành Mặt Trời | Thời gian tính từ hiện tại (xấp xỉ) | Sự kiện |
| --- | --- | --- | --- |
| Tiền Hệ Mặt Trời | Hàng tỉ năm trước khi hình thành Hệ Mặt Trời | Hơn 4,6  tỉ năm trước | Các thế hệ sao cũ sinh ra và chết đi, phóng ra những nguyên tố nặng vào môi trường liên sao từ đó Hệ Mặt Trời hình thành. |
| Tiền Hệ Mặt Trời | ~ 50 triệu năm trước khi hình thành Hệ Mặt Trời | 4,6 tỉ năm trước | Nếu Mặt Trời đã hình thành trong một khu vực giống như Tinh vân Lạp Hộ, hầu hết các sao khổng lồ đã chết và bùng nổ thành các siêu tân tinh. Một siêu tân tinh được gọi là siêu tân tinh nguyên thủy đã khởi động sự hình thành Hệ Mặt Trời. |
| Mặt Trời hình thành | 0–100,000 năm | 4.6  tỉ năm trước | Tinh vân tiền Mặt Trời hình thành và bắt đầu suy sụp, tạo nên Mặt Trời. |
| Mặt Trời hình thành | 100,000 – 50 triệu năm | 4,6  tỉ năm trước | Mặt Trời là một tiền sao T Tauri. |
| Mặt Trời hình thành | 100,000 – 10 triệu năm | 4,6 tỉ năm trước | Các hành tinh phía ngoài hình thành. Trong khoảng 10 triệu năm, khí trong đĩa tiền hành tinh bị thổi đi, và quá trình hình thành các hành tinh phía ngoài hoàn tất. |
| Mặt Trời hình thành | 10 triệu – 100 triệu năm | 4,5–4,6 tỉ năm trước | Các hành tinh đất đá hình thành. Các vụ va chạm lớn xảy ra. Nước được đưa tới Trái Đất. |
| Dãy chính | 50 triệu năm | 4,5 tỉ năm trước | Mặt Trời trở thành một sao dãy chính. |
| Dãy chính | 200 triệu năm | 4,4 tỉ năm trước | Các loại đá cổ nhất Trái Đất hình thành. |
| Dãy chính | 500 triệu – 600 triệu năm | 4,0–4,1 tỉ năm trước | Cộng hưởng quỹ đạo Sao Mộc-Sao Thổ đẩy Sao Hải Vương ra ngoài vành đai Kuiper. Các vụ bắn phá mạnh cuối xảy ra trong miền trong Hệ Mặt Trời. |
| Dãy chính | 800 triệu năm | 3,8 triệu năm trước | Sự sống cổ nhất biết đến trên Trái Đất. Đám mây Oort đạt khối lượng cực đại. |
| Dãy chính | 4,6 tỉ năm | Ngày nay | Mặt Trời vẫn tiếp tục là một ngôi sao dãy chính ấm lên và sáng lên với tốc độ ~10% mỗi 1 tỉ năm. |
| Dãy chính | 6 tỉ năm | 1,4 tỉ năm tới | Khu vực có thể sống được của Mặt Trời di chuyển ra phía ngoài quỹ đạo Trái Đất, có thể dịch tới quỹ đạo Sao Hỏa. |
| Dãy chính | 7 tỉ năm | 2,4 tỉ năm tới | Ngân Hà và Thiên hà Andromeda bắt đầu va chạm. Có xác suất nhỏ là Hệ Mặt Trời sẽ bị Andromeda bắt lấy trước khi hai thiên hà hoàn toàn hợp nhất. |
| Sau dãy chính | 10 tỉ – 12 tỉ năm | 5–7 tỉ năm tới | Mặt Trời bắt đầu đốt hydro ở lớp vỏ ngoài, lớn lên, phát sáng hơn và nguội đi: nó trở thành sao khổng lồ đỏ. Sao Thủy và có thể cả Sao Kim và Trái Đất bị nó nuốt mất. Vệ tinh Titan của Sao Thổ có thể trở nên khả dĩ để cư trú. |
| Sau dãy chính | ~ 12 tỉ năm | ~ 7 tỉ năm tới | Mặt Trời vượt qua các giai đoạn nở ra và co lại ngắn, mất đi khoảng 30% khối lượng trong tất cả các giai đoạn này. Pha gần cuối (nhánh tiệm cận khổng lồ) kết thúc với việc phát ra một tinh vân hành tinh, để lại lớp lõi trở thành một sao lùn trắng. |
| Tàn tích Mặt Trời | ~ 1 triệu tỉ năm (1015 năm) | ~ 1 triệu tỉ năm tới | Mặt Trời nguội xuống còn 5 K. Hấp dẫn của các ngôi sao băng qua tách các hành tinh khỏi quỹ đạo. Hệ Mặt Trời chấm dứt tồn tại. |