stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Odontopera uchidai
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Notocrypta feisthamelii

| Bướm quỷ đốm |
| --- | --- |


Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Hesperiidae
Chi (genus): Notocrypta
Loài (species): N. feisthamelii
Danh pháp hai phần
Notocrypta feisthamelii (Boisduval, 1832) 
Notocrypta feisthamelii, bướm quỷ đốm, là một loài bướm ngày Indomalaya thuộc họ Bướm nhảy. Tên nó vinh danh nhà côn trùng học người Pháp Joachim François Philibert Feisthamel.
Ấu trùng
Các phân loài đã được đặt tên là:
N. f. rectifasciata Leech  Tây Trung Quốc
N. f. alysos (Moore, [1866])  Himalaya đến Miến Điện, Thái Lan, Việt Nam, Lào, Langkawi, Malaysia, Vân Nam
N. f. celebensis (Staudinger, 1889)  Sulawesi
N. f. avattana Fruhstorfer, 1911  Java
N. f. samyutta Fruhstorfer, 1911  Lombok
N. f. alinkara Fruhstorfer, 1911  Philippines (Mindanao)
N. f. padhana Fruhstorfer, 1911  Batjan
Ấu trùng ăn Costus, Maranta, chi Chuối, chi Sa nhân, chi Nghệ, tiểu đậu khấu, Hedychium, và Zingiber.
Anemone thomsonii

| Anemone thomsonii |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Ranunculales
Họ (familia): Ranunculaceae
Chi (genus): Anemone
Loài (species): A. thomsonii
Danh pháp hai phần
Anemone thomsonii Oliv. 
Danh pháp đồng nghĩa
 Source: AFPD
Anemone thomsonii là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được Oliv. mô tả khoa học đầu tiên năm 1885.
Chú thích

↑  “Anemone thomsonii Oliv. record n° 175362” (HTML). African Plants Database. South African National Biodiversity Institute, the Conservatoire et Jardin botaniques de la Ville de Genève and Tela Botanica. Truy cập ngày 15 tháng 5 năm 2008.
↑  The Plant List (2010). “Anemone thomsonii”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Beeramanahalli, Kolar

| Beeramanahalli |
| --- | --- |
—  Làng  —
 
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Karnataka
Huyện: Kolar
Thành phố/thị trấn: Kolar
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Beeramanahalli là một làng thuộc tehsil Kolar, huyện Kolar, bang Karnataka, Ấn Độ.
Acridocarpus smeathmannii

| Acridocarpus smeathmannii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Malpighiales
Họ (familia): Malpighiaceae
Chi (genus): Acridocarpus
Loài (species): A. smeathmannii
Danh pháp hai phần
Acridocarpus smeathmannii (DC.) Guill. & Perr., 1831 
Acridocarpus smeathmannii là một loài thực vật có hoa trong họ Malpighiaceae. Loài này được (DC.) Guill. & Perr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1831.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Acridocarpus smeathmannii”. Truy cập ngày 15 tháng 9 năm 2013.
Isopterygium tenerifolium

| Isopterygium tenerifolium> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
Ngành (divisio): Bryophyta
Lớp (class): Bryopsida
Phân lớp (subclass): Bryidae
Bộ (ordo): Hypnales
Họ (familia): Hypnaceae
Chi (genus): Isopterygium
Loài (species): I. tenerifolium
Danh pháp hai phần
Isopterygium tenerifolium Mitt., 1869 
Isopterygium tenerifolium là một loài Rêu trong họ Hypnaceae. Loài này được Mitt. mô tả khoa học đầu tiên năm 1869.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Isopterygium tenerifolium”. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2013.
Anemone tetonensis

| Anemone tetonensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Ranunculales
Họ (familia): Ranunculaceae
Chi (genus): Anemone
Loài (species): A. tetonensis
Danh pháp hai phần
Anemone tetonensis Porter ex Britton, 1891 
Anemone tetonensis là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được Porter ex Britton mô tả khoa học đầu tiên năm 1891.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Anemone tetonensis”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Odontopera urania

| Odontopera urania> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Odontopera
Loài (species): O. urania
Danh pháp hai phần
Odontopera urania Wehrli, 1933 
Odontopera urania là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Prosenactia liebermanni

| Prosenactia liebermanni> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Tachinidae
Chi (genus): Prosenactia
Loài (species): P. liebermanni
Danh pháp hai phần
Prosenactia liebermanni
Prosenactia liebermanni là một loài ruồi trong họ Tachinidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2014.
↑  James E. O’Hara WORLD GENERA OF THE TACHINIDAE (DIPTERA) AND THEIR REGIONAL OCCURRENCE; Version 7; 10 december 2012
Idalus panamensis

| Idalus panamensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Idalus
Loài (species): I. panamensis
Danh pháp hai phần
Idalus panamensis Schaus, 1921 
Idalus panamensis là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Acacia gracilifolia

| Acacia gracilifolia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Rosids
Bộ (ordo): Fabales
Họ (familia): Fabaceae
Chi (genus): Acacia
Loài (species): A. gracilifolia
Danh pháp hai phần
Acacia gracilifolia Maiden & Blakeley 
Acacia gracilifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Maiden & Blakeley miêu tả khoa học đầu tiên.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Acacia gracilifolia”. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2013.
Anemone tibetica

| Anemone tibetica> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Ranunculales
Họ (familia): Ranunculaceae
Chi (genus): Anemone
Loài (species): A. tibetica
Danh pháp hai phần
Anemone tibetica W.T. Wang 
Anemone tibetica là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được W.T.Wang mô tả khoa học đầu tiên năm 1980.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Anemone tibetica”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Goryphus trochanteratus

| Goryphus trochanteratus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Ichneumonidae
Chi (genus): Goryphus
Loài (species): G. trochanteratus
Danh pháp hai phần
Goryphus trochanteratus (Szepligeti, 1907) 
Goryphus trochanteratus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2014.
Beerana Kere, Shimoga

| Beerana Kere |
| --- | --- |
—  Làng  —
 
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Karnataka
Huyện: Shimoga
Thành phố/thị trấn: Shimoga
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Beerana Kere là một làng thuộc tehsil Shimoga, huyện Shimoga, bang Karnataka, Ấn Độ.
Idalus pichesensis

| Idalus pichesensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Idalus
Loài (species): I. pichesensis
Danh pháp hai phần
Idalus pichesensis Dyar, 1898 
Danh pháp đồng nghĩa
 Automolis coacta Dognin, 1902 
Idalus pichesensis là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Acer shensiense

| Acer shensiense> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Sapindales
Họ (familia): Sapindaceae
Chi (genus): Acer
Loài (species): A. shensiense
Danh pháp hai phần
Acer shensiense W.P.Fang & L.C.Hu, 1966 
Acer shensiense là một loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn. Loài này được W.P.Fang & L.C.Hu mô tả khoa học đầu tiên năm 1966.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Acer shensiense”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Psalydolytta sheffieldi

| Psalydolytta sheffieldi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Meloidae
Chi (genus): Psalydolytta
Loài (species): P. sheffieldi
Danh pháp hai phần
Psalydolytta sheffieldi Pic, 1909 
Psalydolytta sheffieldi là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được Pic mô tả khoa học năm 1909.
Chú thích

↑  Meloidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Porandra

| Porandra> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocots
Bộ (ordo): Commelinales
Họ (familia): Commelinaceae
Chi (genus): Porandra
Phân cấp
 xem trong bài
Porandra là một chi thực vật có hoa trong họ Commelinaceae.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Porandra”. Truy cập ngày 20 tháng 8 năm 2013.
Goran Vasilijević

| Thông tin cá nhân |
| --- | --- | --- | --- |
Tên đầy đủ:  Goran Vasilijević
Ngày sinh:  27 tháng 8, 1965 (59 tuổi)
Nơi sinh:  Serbia
Vị trí:  Hậu vệ
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 1995–1996 |  JEF United Ichihara |   |   |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia
Goran Vasilijević (sinh ngày 27 tháng 8 năm 1965) là một cầu thủ bóng đá người Serbia.
Sự nghiệp câu lạc bộ

Goran Vasilijević đã từng chơi cho JEF United Ichihara.
Thống kê câu lạc bộ > J.League

| Đội | Năm | J> League.Trận | J> League.Bàn | J> League Cup.Trận | J> League Cup.Bàn | Tổng cộng> Trận | Tổng cộng> Bàn |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| JEF United Ichihara | 1995 | 32 | 4 | - | - | 32 | 4 |
| JEF United Ichihara | 1996 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Tổng cộng | Tổng cộng | 32 | 4 | 0 | 0 | 32 | 4 |
Andrena pela

| Andrena pela> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Hymenoptera
Họ (familia): Andrenidae
Phân họ (subfamilia): Andreninae
Chi (genus): Andrena
Loài (species): A. pela
Danh pháp hai phần
Andrena pela Warncke, 1974 
Andrena pela là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1974.
Chú thích

↑  (2008) Integrated Taxonomic Information System (ITIS) Bee Checklist 3 oktober 2008
Xã Coalfield, Quận Divide, Bắc Dakota

| Xã Coalfield Coalfield Township |
| --- | --- |
—  Xã  —
 
 Vị trí quận Divide trong tiểu bang Bắc Dakota ở Hoa Kỷ
Xã Coalfield
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Bắc Dakota
Quận: Quận Divide
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 34
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Xã Coalfield (tiếng Anh: Coalfield Township) là một xã thuộc quận Divide, tiểu bang Bắc Dakota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 34 người.
Idalus sublineata

| Idalus sublineata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Idalus
Loài (species): I. sublineata
Danh pháp hai phần
Idalus sublineata (Rothschild, 1917) 
Danh pháp đồng nghĩa
 Automolis sublineata Rothschild, 1917 
Idalus sublineata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Beasley, Texas

| Beasley, Texas |
| --- | --- |
—  Thành phố  —
 

 
 Vị trí trong Quận Fort Bend, Texas
 Vị trí quận Fort Bend trong tiểu bang Texas ở Hoa Kỷ
Beasley, Texas
Quốc gia: Hoa Kỳ
Tiểu bang: Texas
Quận: Quận Fort Bend
Dân số (2010)
 • Tổng cộng: 641
Múi giờ: CST (UTC-6)
 • Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)
Mã bưu chính: 77417 
Mã điện thoại: 979 
Beasley là một thành phố thuộc quận Fort Bend, tiểu bang Texas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 641 người.
Dân số

Dân số năm 2000: 590 người.
Dân số năm 2010: 641 người.
Glaphyria peremptalis

| Glaphyria peremptalis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Crambidae
Chi (genus): Glaphyria
Loài (species): G. peremptalis
Danh pháp hai phần
Glaphyria peremptalis
Glaphyria peremptalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 19 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Goran Rubil

| Thông tin cá nhân |
| --- | --- | --- | --- |
Tên đầy đủ:  Goran Rubil
Ngày sinh:  9 tháng 3, 1981 (43 tuổi)
Nơi sinh:  Croatia
Vị trí:  Tiền vệ
Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp*
| Năm |  Đội |  ST |  (BT) |
| 2005 |  Shonan Bellmare |   |   |
 *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia
Goran Rubil (sinh ngày 9 tháng 3 năm 1981) là một cầu thủ bóng đá người Croatia.
Sự nghiệp câu lạc bộ

Goran Rubil đã từng chơi cho Shonan Bellmare.
Thống kê câu lạc bộ > J.League

| Đội | Năm | J> League.Trận | J> League.Bàn | J> League Cup.Trận | J> League Cup.Bàn | Tổng cộng> Trận | Tổng cộng> Bàn |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Shonan Bellmare | 2005 | 11 | 0 | - | - | 11 | 0 |
| Tổng cộng | Tổng cộng | 11 | 0 | 0 | 0 | 11 | 0 |
Pleurona sirenia

| Pleurona sirenia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Erebidae
Chi (genus): Pleurona
Loài (species): P. sirenia
Danh pháp hai phần
Pleurona sirenia Viette, 1956 
Pleurona sirenia là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2014.
↑  Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). (2003) The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
Psalydolytta substrigata

| Psalydolytta substrigata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Họ (familia): Meloidae
Chi (genus): Psalydolytta
Loài (species): P. substrigata
Danh pháp hai phần
Psalydolytta substrigata Castelnau, 1840 
Psalydolytta substrigata là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được Castelnau miêu tả khoa học năm 1840.
Chú thích

↑  Meloidae in Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Porcellio albolimbatus

| Porcellio albolimbatus> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Lớp (class): Malacostraca
Bộ (ordo): Isopoda
Họ (familia): Porcellionidae
Chi (genus): Porcellio
Loài (species): P. albolimbatus
Danh pháp hai phần
Porcellio albolimbatus Arcangeli, 1924 
Porcellio albolimbatus là một loài chân đều trong họ Porcellionidae. Loài này được Arcangeli miêu tả khoa học năm 1924.
Chú thích

↑  Schotte, M. (2010). Porcellio albolimbatus Arcangeli, 1924A. In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het Cơ sở dữ liệu sinh vật biển, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=262209
Acer shihweii

| Acer shihweii> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
Bộ (ordo): Sapindales
Họ (familia): Sapindaceae
Chi (genus): Acer
Loài (species): A. shihweii
Danh pháp hai phần
Acer shihweii F.Chun & W.P.Fang, 1966 
Acer shihweii là một loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn. Loài này được F.Chun & W.P.Fang mô tả khoa học đầu tiên năm 1966.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Acer shihweii”. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2013.
Họ Na

| Họ Na |
| --- | --- |
Quả na (Annona squamosa)
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Mesangiospermae
Phân lớp (subclass): Magnoliidae
Bộ (ordo): Magnoliales
Họ (familia): Annonaceae Juss., 1789
Chi điển hình
Annona L., 1753 
Các phân họ, tông và chi
 Xem văn bản
Danh pháp đồng nghĩa
 Hornschuchiaceae J. Agardh  Monodoraceae J. Agardh
Để tìm hiểu về loài na phổ biến tại Việt Nam, xem bài .
Họ Na (danh pháp khoa học: Annonaceae) còn được gọi là họ Mãng cầu, là một họ thực vật có hoa bao gồm các loại cây thân gỗ, cây bụi hay dây leo. Với khoảng 2.300 đến 2.500 loài trong 120 - 130 chi, đây là họ lớn nhất của bộ Mộc lan (Magnoliales). Chi điển hình của họ này là Annona (na, mãng cầu xiêm). Họ này sinh trưởng chủ yếu ở vùng nhiệt đới, và chỉ có một ít loài sinh sống ở vùng ôn đới. Khoảng 900 loài ở Trung và Nam Mỹ, 450 loài ở châu Phi, và các loài khác ở châu Á.
Các loài thuộc họ Annonaceae có lá đơn, mọc so le (mọc cách), có cuống lá và mép lá nhẵn. Lá mọc thành hai hàng dọc theo thân cây. Vết sẹo nơi đính lá thường nhìn thấy rõ các mạch dẫn. Cành thường ở dạng zíc zắc. Chúng không có các lá bẹ. Hoa đối xứng xuyên tâm (hoa đều) và thường là lưỡng tính. Ở phần lớn các loài thì 3 đài hoa nối với nhau ở gốc hoa. Có 6 cánh hoa có màu nâu hay vàng, nhiều nhị hoa mọc thành hình xoắn ốc cũng như nhiều nhụy hoa, mỗi nhụy có bầu nhụy dạng một ngăn chứa một hoặc nhiều tiểu noãn. Hoa đôi khi mọc trực tiếp trên các cành lớn hoặc trên thân cây. Quả là nang, bế quả hay đa quả.
Tiến hóa

Các ước tính về niên đại của nhóm thân cây của họ Annonaceae dao động đáng kể: (110,4) - 106,3 - (102,0) triệu năm trước (ước tính mật độ hậu nghiệm cao nhất - HPD), (110.4) -101,7 - (99.4) Ma (ước tính mật độ hậu nghiệm cao nhất), (101,46) - 98,01- (94,91) Ma, 91-82 ± 4 Ma, hay tại một khoảng thời gian nào đó trong khoảng từ 84,7 tới 62,6 Ma (các ước tính khác nhau); xem thêm trong Pirie và Doyle (2012). Sự đa dạng hóa của nhóm chỏm cây có thể đã diễn ra khoảng 92-89 Ma hay khoảng 82-57 Ma.
Sự rẽ nhánh trong phạm vi chi Anaxagorea có thể đã bắt đầu khoảng 44 Ma. Sự đa dạng hóa của phần còn lại của họ, nghĩa là phần không bao gồm Anaxagorea, có thể là trong kỷ đệ Tam, với các con số (76,6) - 68, 64,5 - (53,0) Ma cho sự phân chia giữa nhánh Ambavioid (nhánh chứa chi Ambavia và 8 chi khác) và phần còn do Erkens và ctv. (2009) đề xuất, hay trong khoảng 84,4 - 63,6 Ma. Bản thân nhóm chỏm cây của nhánh Ambavioid đã đa dạng hóa có lẽ khoảng (80,9) - 57,0 - (52,3) Ma hay (78) - 69,4 - (60,2) Ma. Chi Futabanthus, dựa trên các hoa hóa thạch từ cuối kỷ Phấn trắng (đầu tầng Cognac, khoảng 89 Ma) ở Nhật Bản, có lẽ cũng có thể gán vào nhánh này.
J. A. Doyle và ctv. (2004) , Richardson và ctv. (2004), Couvreur và ctv. (2011a)  và các tác giả khác thảo luận về địa sinh học lịch sử và sự đa dạng của họ này. Nút thân cây của các nhánh phân nhánh dài (LBC) và phân nhánh ngắn (SBC) có thể có niên đại tới 70-65 Ma còn nút chỏm cây tới 66,7-56,6 ± 2,3 Ma ([78,08-]67,33[-55,22] Ma - xem thêm Su & Saunders (2009); Couvreur và ctv. (2011a) để có các ước tính cho điều này và các khoảng thời gian phân kỳ các nhánh lớn khác). Trong bất kỳ trường hợp nào, phần lớn sự rẽ nhánh chủ yếu là sau sự chia tách của các đại lục và trong kỷ đệ Tam. Couvreur và ctv. (2011a) làm rõ sự tương phản trong các mô hình đa dạng hóa của nhánh phân cành dài và phân cành ngắn, với nhánh phân cành dài bắt đầu đa dạng khoảng 66 Ma còn nhánh phân cành ngắn thì muộn hơn nhiều, khoảng 33 Ma; nhánh đầu có sự đa dạng lớn hơn, gấp khoảng 2 lần nhánh thứ hai về số lượng loài, ngay cả khi điều khá nghịch lý là nhánh thứ hai có thể có tốc độ đa dạng hóa cao hơn - nếu như điều đó xảy ra (xem Couvreur và ctv. (2011a)  để có các ước tính khác về niên đại của các nhánh này, một số trong đó không chỉ ra khoảng trống rõ ràng như vậy trong sự bắt đầu sự đa dạng hóa của chúng). Su và Saunders (2009) đưa ra các niên đại cho các chia tách bổ sung trong họ, tập trung vào Pseuduvaria. Chi lớn ở Tân thế giới là Guatteria đã trải qua sự đa dạng hóa lớn tại khu vực Amazon ở Nam Mỹ có lẽ khoảng 8,8-4,9 Ma, đã di chuyển tới Nam Mỹ từ Trung Mỹ, có lẽ là từ châu Phi thông qua châu Âu.
Trồng và sử dụng

Quả lớn, có nhiều thịt của một số loài là ăn được, bao gồm các loài của chi Annona (na, na Nam Mỹ, mãng cầu xiêm) hay chi Asimina (đu đủ Mỹ[cần dẫn nguồn] - không nhầm với quả đu đủ thật với danh pháp khoa học Carica papaya) hoặc chi Rollinia.
Các chi khác với tên gọi thông thường:
Artabotrys - dây công chúa hay dây móng rồng.
Cananga - hoàng lan hay ngọc lan hoặc ylang ylang.
Deeringothamnus - giả đu đủ Mỹ[cần dẫn nguồn]
Guatteria - haya minga, haya blanca
Oxandra - blacklancewood, haya
Rollinia - na dại
Stelechocarpus - kepel
Bên cạnh đó, một số loài như hoàng lan (Cananga odorata) còn chứa tinh dầu thơm và được sử dụng trong sản xuất nước hoa hay đồ gia vị. Các loài cây thân gỗ còn dùng làm củi.
Vỏ cây, lá và rễ của một số loài được sử dụng trong y học dân tộc. Bên cạnh đó, các nghiên cứu dược lý đã tìm thấy khả năng kháng nấm, kháng khuẩn và đặc biệt là khả năng sử dụng trong hóa học trị liệu của một số thành phần hóa học của lá và vỏ cây.
Một số loài được trồng làm cây cảnh, đặc biệt là Polyalthia longifolia pendula.
Phát sinh chủng loài

Cây phát sinh chủng loài giản lược dưới đây vẽ theo Richardson và ctv (2004):
Cây chi tiết đến cấp tông lấy theo Xing Guo et al. (2017)
Gymnopsyra magnipunctata

| Gymnopsyra magnipunctata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Gymnopsyra
Loài (species): G. magnipunctata
Danh pháp hai phần
Gymnopsyra magnipunctata (Knull, 1934) 
Gymnopsyra magnipunctata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.