stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Polynésie thuộc Pháp
Địa lý

Các hòn đảo của Polynésie thuộc Pháp có tổng diện tích là 4.167 km² (1.622 mi²), nằm rải rác trên vùng biển rộng 2.500.000 km² (965,255 mi²). Polynésie thuộc Pháp có khoảng 130 hòn đảo. Đỉnh cao nhất là núi Orohena tại Tahiti.
Polynésie thuộc Pháp được hợp thành từ sáu nhóm đảo. Đảo lớn nhất và đông dân cư nhất là Tahiti, tại quần đảo Société,
Quần đảo Marquises
Quần đảo Société
Quần đảo Tuamotu
Quần đảo Gambier thường được coi là một phần của quần đảo Tuamotu
Quần đảo Australes
Quần đảo Bass thường được coi là một phần của quần đảo Australes
Bên cạnh Tahiti, một số rạn san hô vòng, đảo và nhóm đảo quan trọng khác tại Polynésie thuộc Pháp là: Ahē, Bora Bora, Hiva 'Oa, Huahine, Mai'ao, Maupiti, Meheti'a, Mo'orea, Nuku Hiva, Raiatea, Taha'a, Tetiaroa, Tupua'i, và Tūpai.
| Xã | Đảo | Dân số |
| --- | --- | --- |
| Faaa | Tahiti | 29.900 |
| Papeete | Tahiti | 26.300 |
| Mahina | Tahiti | 14.500 |
Kinh tế

GDP danh nghĩa của Polynésie thuộc Pháp vào năm 2006 là 5,65 triệu Đô la Mỹ, và là nền kinh tế lớn thứ năm ở châu Đại Dương sau Úc, New Zealand, Hawaii, và Nouvelle-Calédonie. GDP danh nghĩa trên đầu người 21.999 Đô la Mỹ vào năm 2006, thấp hơn Hawai'i, Úc, New Zealand, và Nouvelle-Calédonie, song cao hơn tất cả các đảo quốc độc lập khác tại châu Đại Dương.
Polynésie thuộc Pháp có một nền kinh tế tương đối phát triển, song phục thuộc vào hàng hóa nhập khẩu, du lịch và hỗ trợ tài chính từ Mẫu quốc Pháp. Các cơ sở cho du lịch phát triển tốt và có sẵn trên các đảo chính. Ngoài ra, do người ta dã khám phá ra quả nhàu từ những hòn đảo này có thể sử dụng với mục đích y tế, người dân có thể tìm được công việc liên quan đến ngành nông nghiệp.
Đơn vị tiền tệ của Polynésie thuộc Pháp là Franc CFP.
Nông nghiệp: dừa, vani, rau, quả.
Tài nguyên thiên nhiên: gỗ, cá, coban.
Năm 2008, Polynésie thuộc Pháp nhập khẩu lượng hàng hóa trị giá 2,2 tỷ đô la Mỹ và xuất khẩu một lượng hàng hóa trị giá 0,2 tỷ đô la Mỹ. Mặt hàng xuất khẩu lớn nhất của Polynésie thuộc Pháp là ngọc trai đen Tahiti nổi tiếng, chiếm tới 55% giá trị xuất khẩu trong năm 2008.
Nhân khẩu

Tổng dân số Polynésie thuộc Pháp vào ngày 1 tháng 1 năm 2010 là 267.000 người, cao hơn so với 259.596 theo đièu tra tháng 8 năm 2007. Trong cuộc điều tra năm 2007, 68,6% cư dân của Polynésie thuộc Pháp sống trên hòn đảo Tahiti. Khu vực đô thị Papeetē, thành phố thủ phủ, có 131.695 cư dân theo điều tra dân số năm 2007.
Theo điều tra dân số năm 2007, 87,3% cư dân sinh sống tại Polynésie thuộc Pháp được sinh ra bên ngoài lãnh thổ này, 9,3% sinh ra tại Mẫu quốc Pháp, 1,4% sinh ra tại các khu vực hải ngoại khác, và 2,0% sinh ra tại ngoại quốc. Theo điều tra dân số năm 1988, cuộc điều tra dân số cuối cùng có câu hỏi về dân tộc, 66,5% cư dân là người Polynésie thuần chủng, 7,1% là người Polynésie có pha trộn, 11,9% là người Âu (chủ yếu là người Pháp), 9,3% có nguồn gốc pha trộn Polynésie và Âu, gọi là Demis (nghĩa là "nửa"), và 4,7% cư dân là người Đông Á (chủ yếu là người Hoa). Năm 2015, thành phần dân tộc ước tính là 78% người Polynésie bản địa, 12% người Hoa, 6% người Polynésie gốc Pháp và 4% người Pháp.
Người Pháp, người Demis và người Hoa về cơ bản tập trung tại đảo Tahiti, đặc biệt là tại khu vực đô thị Papeetē, nơi họ có tỷ lệ lớn hơn nhiều so với tỷ lệ trung bình tại lãnh thổ. Mặc dù có một lịch sử lâu dài của quá trình hỗn huyết dân tộc, song trong những năm gần đây đã gia tăng các căng thẳng sắc tộc, các chính trị gia có các phát biểu mang tính bài ngoại và thổi bùng ngọn lửa dân tộc chủ nghĩa.
Nhân khẩu > Lịch sử dân cư

| 1907 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1941 | 1946 | 1951 | 1956 |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 30.600 | 31.900 | 31.600 | 35.900 | 40.400 | 44.000 | 51.200 | 58.200 | 63.300 | 76.323 |  |  |  |  |
| 1962 | 1971 | 1977 | 1983 | 1988 | 1996 | 2002 | 2007 | 2010 |  |  |  |  |  |
| 84.551 | 119.168 | 137.382 | 166.753 | 188.814 | 219.521 | 245.516 | 259.596 | 267.000 |  |  |  |  |  |
Official figures from past censuses.
Nhân khẩu > Ngôn ngữ

Tiếng Pháp là ngôn ngữ chính thức duy nhất tại Polynésie thuộc Pháp. Một luật tổ chức vào 12 tháng 4 năm 1996 đã nói rõ rằng "Tiếng Pháp là ngôn ngữ chính thức, tiếng Tahiti và các ngôn ngữ Polynésie khác có thể được sử dụng." Theo cuộc điều tra dân số năm 2007, song số những người bằng hoặc trên 15, 68,5% bày tỏ rằng họ hay sử dụng tiếng Pháp nhất tại nhà, 29,9% bày tỏ rằng thứ tiếng họ nói nhiều nhất tại nhà là một ngôn ngữ Polynésie (bốn phần năm trong đó là tiếng Tahiti), 1,0% nói rằng đó là tiếng Trung Quốc (một nửa trong đó là tiếng Khách Gia), và 0,6% là các ngôn ngữ khác.
Cũng trong cuộc điều tra dân số đó, 94,7% số người 15 tuổi hoặc hơn bày tỏ rằng họ có thể nói, đọc và viết tiếng Pháp, chỉ có 2,0% bảy tỏ rằng họ không có kiến thức về tiếng Pháp. 74,6% số người 15 hoặc lớn hơn bày tỏ rằng họ có kiến thức ở một mức độ nào đó về một trong các ngôn ngữ Polynésie, trong khi 13,6% bảu tỏ rằng họ không có kiến thức về bất kỳ một ngôn ngữ Polynésie nào.
Nhân khẩu > Tôn giáo

Ki-tô giáo là tôn giáo chính tại Polynésie: một phần lớn (54%) thuộc các nhóm Tin Lành khác nhau và một thiểu số lớn (30%) là tín hữu Công giáo La Mã. Hơn 50% cư dân Polynésie thuộc Pháp thuộc Giáo hội Tin Lành Maohi, giáo phái Tin Lành lớn nhất. Giáo hội Các Thánh hữu Ngày sau của Chúa Giêsu Kitô có 20.282 thành viên vào năm 2009.
Nhân Chứng Giê-hô-va có 2.656 tín đồ tại Tahiti vào năm 2011.
Giao thông

Có 53 sân bay tại Polynésie thuộc Pháp; trong đó 46 có đường băng được lát. Sân bay quốc tế Faaa là sân bay quốc tế duy nhất tại Polynésie thuộc Pháp. Mỗi hòn đảo có sân bay của mình để có thể tiến hành các chuyến bay tới các hòn đảo khác. Air Tahiti là hãng hàng không chính, thực hiện các chuyến bay khắp các đảo.
Du lịch

Không hào nhoáng và tráng lệ với những công trình đồ sộ, nổi bật, nơi đây chỉ là những túp lều tranh đơn sơ nhưng lại cuốn hút bao lòng người. Đó là sự kết hợp hài hòa giữa thiên nhiên và con người, giữa cuộc sống thực tại và tương lai, một Bora Bora năng động, hay Huahine truyền thống hoặc chỉ là mê hoặc của lứa đôi ở Moorea...
Bora Bora cách Việt Nam 12.000 km theo đường chim bay. Là một địa điểm du lịch quốc tế thu hút nhiều du khách.
Hình ảnh

Baie de Cook ở Moorea
Núi Otemanu ở Bora-Bora
Ảnh Iles Gambier chụp từ vệ tinh
Bãi cát đen ở Tahiti
Motu Tiahura, Moorea
Phá Fakarava, Tuamotu
Baie des traîtres, Hiva Oa
Nghị viện (Papeete)
Mangareva
Khách sạn gỗ một tầng Hibiscus, Hauru Point, Moorea
Bora Bora trên không
Chính quyền Cộng hoà Trung ương (Papeete)
Tahiti
Người phụ nữ Tahiti trên bãi biển, tác phẩm của Paul Gauguin (1891)
Bora Bora
Mặt trời mọc ở Moorea
Bora Bora, Tahaa và Raiatea từ không gian
Bãi cát đen, Tahiti
Thư mục

Danielsson, Bengt (1965). Work and Life on Raroia: An Acculturation Study from the Tuamotu Group, French Oceania. London: G. Allen & Unwin.
Danielsson, Bengt; Marie-Thérèse Danielsson (1986). Poisoned Reign: French Nuclear Colonialism in the Pacific. New York: Penguin Books. ISBN 0-14-008130-5.Quản lý CS1: nhiều tên: danh sách tác giả (liên kết)
Hough, Richard (1995). Captain James Cook. W W Norton. ISBN 0-393-03680-4.
Pollock, Nancy J. (1988). French Polynesia: A Book of Selected Readings. Ron Crocombe, eds. Suva, Fiji: Institute of Pacific Studies of the University of the South Pacific. ISBN 982-02-0032-6.
Thompson, Virginia (1971). The French Pacific Islands: French Polynesia and New Caledonia. Richard Adloff. Berkeley: University of California Press.
Aldrich, Robert (1990). The French Presence in the South Pacific, 1842–1940. Sydney.
Aldrich, Robert (1993). France and the South Pacific since 1940. Sydney.
James Rogers and Luis Simón. The Status and Location of the Military Installations of the Member States of the European Union and Their Potential Role for the European Security and Defence Policy (ESDP). Brussels: European Parliament, 2009. 25 pp.
Tàu khu trục nhỏ Floréal của Pháp, đóng tại phá Bora Bora.
Bản đồ Polynésie thuộc Pháp
Các cô gái Tahiti, 1860–1879.
Nghĩa trang tại Tuāmotu.
Équeurdreville-Hainneville

Bài này viết về xã Pháp. Đối với "Heavy Crossbow" bunker của thế chiến 2 cũng gọi là Martinvast hay Équeurdreville, xem Brécourt.
| --- | --- |
 Équeurdreville-Hainneville


Hành chính
Quốc gia:  Pháp
Vùng: Normandie
Tỉnh: Manche
Quận: Cherbourg
Tổng: Équeurdreville-Hainneville
Thống kê
Độ cao: 0–173 m (0–568 ft) (bình quân 10 m (33 ft)[chuyển đổi: tùy chọn không hợp lệ])
Diện tích đất1: 12,83 km2 (4,95 dặm vuông Anh)
Nhân khẩu2: 16.615  (2017)
 - Mật độ: 1.295/km2 (3.350/sq mi)
INSEE/Mã bưu chính: 50173/ 50120
1 Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 acre) cũng như các cửa sông.
2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
Équeurdreville-Hainneville (phát âm tiếng Pháp: [ekœʁdʁəvil ɛnvil]) là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 10 mét trên mực nước biển. Vào ngày 1 tháng 1 năm 2016, nơi này được xác nhập vào Cherbourg-en-Cotentin.
Thị trấn được lập khi Équeurdreville và Hainneville được sáp nhập ngày 1 tháng 1 năm 1965.
Aloe sheilae

| Aloe sheilae> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Asparagaceae
Chi (genus): Aloe
Loài (species): A. sheilae
Danh pháp hai phần
Aloe sheilae Lavranos 
Aloe sheilae là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Lavranos mô tả khoa học đầu tiên năm 1985.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Aloe sheilae”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Luzon

|  Luzon  |
| --- | --- |
Đảo chính Luzon được tô màu đỏ; các đảo liên hệ được tô màu nâu sẫm
Lỗi Lua trong Mô_đun:Location_map tại dòng 481: Giá trị tọa độ dạng sai.Địa điểm trong Philippines
Địa lý
Vị trí: Đông Nam Á
Tọa độ: Lỗi Lua: bad argument #1 to 'uc' (string expected, got number).
Quần đảo: Philippines
Đảo chính:  Danh sách  Luzon   Mindoro   Palawan   Masbate   Catanduanes   Busuaga   Marinduque   Romblon   Polillo   Burias   Ticao   Alabat   Sibuyan   Tablas   Culion   Balabac   Bugsuk   Dumaran 
Diện tích: 109.965 km2 (42.457,7 mi2)
Hạng diện tích: 15
Đường bờ biển: 3.249,6 km (20.192,1 mi)
Độ cao tương đối lớn nhất: 2.922 m (9.587 ft)
Đỉnh cao nhất: Núi Pulag
Hành chính
Philippines
Các vùng: Bicol Thung lũng Cagayan CALABARZON Trung Luzon Cordillera Ilocos MIMAROPA Vùng đô thị Manila
Các tỉnh:  Danh sách Abra Albay Apayao Aurora Bataan Batangas Benguet Bulacan Cagayan Camarines Norte Camarines Sur Cavite Ifugao Ilocos Norte Ilocos Sur Isabela Kalinga La Union Laguna Mountain Province Nueva Ecija Nueva Vizcaya Pampanga Pangasinan Quezon Quirino Rizal Sorsogon Tarlac Zambales Các tỉnh đảo ngoại vi Batanes Catanduanes Marinduque Masbate Occidental Mindoro Oriental Mindoro Palawan Romblon 
Thành phố lớn nhất: Thành phố Quezon (2936116  dân)
Nhân khẩu học
Tên gọi dân cư: Luzonian (modern), Luzonese (contemporary), Luções (archaic)
Dân số: 53336134 (tính đến 2015)
Mật độ: 490 /km2 (1.270 /sq mi)
Dân tộc:  Danh sách Aeta Bicolano Gaddang Ibanag Igorot (Bontoc Ibaloi Ifugao Isneg Kalinga Kankanaey Kalanguya) Ilokano Ilongot Itawes Kapampangan Pangasinan Sambal Tagalog 
Luzon (/luːˈzɒn/; tiếng Tagalog: [luˈson]) là đảo lớn nhất và đông dân nhất của Philippines. Đây là đảo có diện tích lớn thứ 15 trên thế giới. Luzon nằm tại phía bắc của quần đảo Philippines, là trung tâm kinh tế và chính trị của đảo quốc này, và có thủ đô Manila. Dân số Luzon đạt 53 triệu người tính đến  năm 2015, là đảo đông dân thứ tư trên thế giới (sau Java, Honshu, và Anh), chiếm khoảng 53% tổng dân số toàn quốc.
Luzon cũng có thể được xem là một trong ba nhóm đảo chính tại Philippines. Theo đó, ngoài đảo chính Luzon thì còn gồm có các nhóm đảo Batanes và Babuyan ở phía bắc, Polillo ở phía đông, các quần đảo xa Catanduanes, Marinduque, Masbate, Romblon, Mindoro và Palawan cùng các đảo khác ở phía nam.
Từ nguyên

Tên gọi Luzon được cho là bắt nguồn từ lusong trong tiếng Tagalog, nghĩa là một cái cối lớn bằng gỗ được dùng để giã gạo.
Lịch sử

Luzon từng có các vương quốc Ấn Độ giáo-Phật giáo, các lãnh địa Hồi giáo và các bộ lạc dân tộc-tôn giáo, họ có các liên kết mậu dịch với Borneo, Malaya, Java, Đông Dương, Ấn Độ, Lưu Cầu, Triều Tiên, Nhật Bản và Trung Quốc trước thời thuộc địa Tây Ban Nha. Các dân tộc Tagalog và Kapampangan tại miền nam và miền trung Luzon từng lập ra một số chính thể lớn tại duyên hải, đáng chú ý nhất là Maynila, Tondo và Namayan. Bản khắc đồng Laguna có niên đại từ năm 900 và là văn kiện đầu tiên của Philippines, trên đó ghi các địa danh tại khu vực vịnh Manila cũng như Medan tại Indonesia. Các vương quốc này dựa trên giao ước giữa những người cai trị cấp làng (Datu) và địa chủ (Lakan) hay Rajah, họ phải cống nạp và nộp thuế. Các vương quốc này dựa trên mậu dịch hàng hải với các chính thể châu Á lân cận vào đương thời. Một số nơi tại Luzon bị Hồi giáo hóa khi Vương quốc Brunei bành trướng lãnh địa từ Borneo đến Philippines và lập ra Vương quốc Maynila bù nhìn. Ngoài ra, còn có các chính thể khác như Vương quốc Pangasinan cống nạp cho Trung Quốc, cũng như các vương quốc Hán hóa.
Theo các nguồn tài liệu đương thời, việc mua bán bình gốm Ruson-tsukuri bản địa (呂宋製) dùng để đựng trà và rượu với Nhật Bản trở nên phát đạt vào thế kỷ XII, và các thợ gốm Tagalog, Kapampangan và Pangasinan khắc vào mỗi bình các chữ Baybayin nhằm ký hiệu sản phẩm và nơi sản xuất. Một số lò trở nên nổi tiếng và giá cả dựa vào danh tiếng của mỗi lò.
Minh Thành Tổ từng đặt ra chức tổng đốc Luzon người Trung Quốc trong các hành trình của Trịnh Hòa và bổ nhiệm một người vào chức vụ này vào năm 1405. Nhiều nhà lãnh đạo trên quần đảo cũng nhận làm chư hầu của Trung Quốc. Trung Quốc có được uy thế trong mậu dịch với khu vực dưới thời Thành Tổ.
Các nhà thám hiểm người Bồ Đào Nha là những người châu Âu đầu tiên ghi nhận Luzon trong hải đồ của họ, với tên gọi là Luçonia hay Luçon và các cư dân trên đảo được gọi là Luçoes. Nhà ngoại giao Edmund Roberts đến thăm Luzon vào đầu thế kỷ XIX, ông viết rằng Luzon được "phát hiện" vào năm 1521.
Người Tây Ban Nha đến Philippines vào thế kỷ XVI, các quốc gia của người Luzon bị tan rã và hình thành Đông Ấn Tây Ban Nha có thủ đô tại Cebu, thủ đô được chuyển về Manila sau thất bại của thủ lĩnh địa phương Rajah Sulayman vào năm 1570. Dưới thời Tây Ban Nha cai trị, Luzon còn được gọi là Nueva Castilla hay Tân Castilla.
Địa lý

Đảo chính Luzon có diện tích 109.964,9 km², là đảo rộng lớn thứ 15 trên thế giới. Đảo giáp với Biển Đông về phía tây, phía đông của đảo là Biển Philippines, còn phía bắc đảo là eo biển Luzon gồm eo biển Babuyan và Balintang. Đảo chính có hình dạng gần giống chữ nhật, có bán đảo Bicol nhô ra ở phía đông nam.
Luzon nói chung được phân thành bốn khu vực; Bắc, Trung và Nam Luzon, cùng với Vùng thủ đô quốc gia.
| Khu vực | Phân chia 6 vùng | Phân chia 4 vùng | Phân chia 3 vùng | Phân chia 2 vùng |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Vùng Ilocos | Ilocandia | Bắc Luzon | Bắc và Trung Luzon | Bắc và Trung Luzon |
| Thung lũng Cagayan | Ilocandia | Bắc Luzon | Bắc và Trung Luzon | Bắc và Trung Luzon |
| Vùng hành chính Cordillera | Cordilleras | Bắc Luzon | Bắc và Trung Luzon | Bắc và Trung Luzon |
| Trung Luzon | Trung Luzon | Trung Luzon | Bắc và Trung Luzon | Bắc và Trung Luzon |
| Vùng thủ đô quốc gia | Metro Manila | Metro Manila | Metro Manila | Nam Luzon |
| Calabarzon | Nam Tagalog | Nam Luzon | Nam Luzon | Nam Luzon |
| Mimaropa | Nam Tagalog | Nam Luzon | Nam Luzon | Nam Luzon |
| Vùng Bicol | Bicolandia | Nam Luzon | Nam Luzon | Nam Luzon |
Địa lý > Tự nhiên > Bắc Luzon

Phần tây bắc của đảo, gồm hầu hết Vùng Ilocos, có đặc điểm là địa hình bằng phẳng trải dài từ bờ biển về phía đông cho đến dãy núi Cordillera Central.
Dãy Cordillera đặc trưng cho phần bắc-trung của đảo, bao phủ dãy núi này là hỗn hợp rừng thông nhiệt đới và rừng mưa núi cao. Trên dãy núi này có ngọn núi cao nhất của đảo là Pulag, với cao độ 2.922 m. Dãy núi này tạo thành đầu nguồn nước sông Agno chảy từ dốc núi Data, và uốn khúc dọc theo dãy nam Cordillera trước khi đến đồng bằng Pangasinan.
Phần đông bắc của Luzon nói chung có địa hình núi, Sierra Madre là dãy núi lớn nhất đảo quốc, vươn cao đột ngột cách bờ biển chỉ vài km. Nằm giữa hai dãy Sierra Madre và Cordillera Central là thung lũng Cagayan. Khu vực thung lũng này là nơi sản xuất gạo lớn thứ nhì và đứng hàng đầu về sản xuất ngô tại Philippines, là lưu vực của sông Cagayan, sông dài nhất tại Philippines.
Dọc theo giới hạn phía nam của Cordillera Central là dãy núi Caraballo ít được biết đến. Các ngọn núi tạo thành một liên kết giữa Cordillera Central và Sierra Madre, tách thung lũng Cagayan với đồng bằng Trung Luzon.
Địa lý > Tự nhiên > Trung Luzon

Phần miền trung của Luzon có đặc điểm địa hình bằng phẳng, được gọi là đồng bằng Trung Luzon, đây là đồng bằng lớn nhất trên đảo. Đồng bằng Trung Luzon có diện tích khoảng 11.000 km², là nơi sản xuất lúa gạo lớn nhất toàn quốc, được cung cấp nước tưới từ hai con sông lớn là Cagayan ở phía bắc và Pampanga ở phía nam. Tại phần trung tâm của đồng bằng có núi Arayat nhô lên.
Bờ biển phía tây của Trung Luzon có đặc trưng là bằng phẳng, kéo dài từ đường bờ biển cho đến dãy núi Zambales, trên đó có núi Pinatubo nổi tiếng nhờ vụ phun trào lớn vào năm 1991. Dãy núi này kéo dài đến biển ở phía bắc, tạo thành vịnh Lingayen, và về phía nam tạo thành bán đảo Bataan. Bán đảo Bataan bao quanh vịnh Manila, một bến cảng tự nhiên được cho là thuộc vào hàng tốt nhất tại Đông Á nhờ quy mô và vị trí địa lý chiến lược.
Dãy núi Sierra Madre tiếp tục kéo dài sang phần phía tây của Trung Luzon, uốn khúc về phía nam đế bán đảo Bicol.
Địa lý > Tự nhiên > Nam Luzon

Laguna de Bay chi phối phần phía bắc của Nam Luzon, đây là hồ lớn nhất toàn quốc với diện tích bề mặt 949 km², thoát nước vào vịnh Manila thông qua sông Pasig, một trong các sông quan trọng nhất đảo quốc nhờ có ý nghĩa lịch sử quan trọng và vì nó chảy qua trung tâm của Metro Manila.
Nằm cách 20 km về phía tây nam của Laguna de Bay là hồ Taal, đây là hồ miệng núi lửa. Vùng xung quanh hồ tạo thành dãy Tagaytay, từng là bộ phận của một núi lửa khổng lồ thời tiền sử bao gồm phần phía nam của tỉnh Cavite, thành phố Tagaytay và toàn bộ tỉnh Batangas.
Phần phía nam của Laguna là hai ngọn núi đơn độc là núi Makiling thuộc tỉnh Laguna, và núi Banahaw cao nhất vùng Calabarzon.
Bán đảo Bicol chi phối phần đông nam của Luzon, đây là một vùng đồi núi và hẹp, kéo dài khoảng 150 km về phía đông nam từ eo đất Tayabas thuộc tỉnh Quezon đến eo biển San Bernardino dọc bờ biển Sorsogon. Khu vực có một số núi lửa, nổi tiếng nhất trong số đó là núi lửa Mayon có hình dạng đối xứng với độ cao 2.460 m thuộc tỉnh Albay. Dãy Sierra Madre có giới hạn phía nam tại tỉnh Quezon. Địa hình có các ngọn núi cao nhô lên như núi Isarog và núi Iriga thuộc Camarines Sur, và núi Bulusan thuộc Sorsogon. Đường bờ biển của bán đảo Bicol có đặc trưng là gồm các bán đảo nhỏ, vịnh và vũng.
Địa lý > Tự nhiên > Đảo ngoại vi

Một số đảo ngoại vi nằm gần đảo chính Luzon được xếp là một bộ phận của nhóm đảo Luzon. Các đảo lớn nhất trong số đó là Palawan, Mindoro, Masbate, Catanduanes, Marinduque, Romblon và Polillo.
Địa lý > Hành chính

Trên đảo Luzon có 7 vùng hành chính, 30 tỉnh, và tính đến năm tính đến  năm 2014 có 68 thành phố (8 vùng, 38 tỉnh và 71 thành phố nếu tỉnh cả các đảo liên kết).
| Vị trí | Vùng (designation) | Dân số (2015) | Diện tích | Mật độ | Trung tâm vùng | Thành phần     Tỉnh      Thành phố hoặc khu tự quản độc lập  ∗  Đảo liên kết |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Vùng Ilocos (Vùng I) | 5.026.128 (5,0%) | 13.012,60 km² | 390 | San Fernando(La Union) |  5 Dagupan Ilocos Norte Ilocos Sur La Union Pangasinan  |
|  | Thung lũng Cagayan (Vùng II) | 3.451.410 (3,4%) | 28.228,83 km² | 120 | Tuguegarao |  6 Batanes* Cagayan Isabela Nueva Vizcaya Quirino Santiago  |
|  | Central Luzon (Region III) | 11.218.177 (11,1%) | 22.014,63 km² | 510 | San Fernando(Pampanga) |  9 Angeles Aurora Bataan Bulacan Nueva Ecija Olongapo Pampanga Tarlac Zambales  |
|  | Calabarzon (Region IV-A) | 14.414.774 (14,3%) | 16.873,31 km² | 850 | Calamba |  6 Batangas Cavite Laguna Lucena Quezon Rizal  |
|  | Mimaropa (Vùng IV-B) | 2.963.360 (2,9%) | 29.620,90 km² | 100 | Calapan |  6 Marinduque* Occidental Mindoro* Oriental Mindoro* Palawan* Puerto Princesa* Romblon*  |
|  | Vùng Bicol (Vùng V) | 5.796.989 (5,7%) | 18.155,82 km² | 320 | Legazpi |  7 Albay Camarines Norte Camarines Sur Catanduanes* Masbate* Naga Sorsogon  |
|  | Vùng hành chính Cordillera (CAR) | 1.722.006 (1,7%) | 19.422,03 km² | 89 | Baguio |  7 Abra Apayao Baguio Benguet Ifugao Kalinga Mountain Province  |
|  | Vùng thủ đô quốc gia (NCR) | 12.877.253 (12,8%) | 611,39 km² | 21.000 | Manila |  17 Caloocan Las Piñas Makati Malabon Mandaluyong Manila Marikina Muntinlupa Navotas Parañaque Pasay Pasig Pateros Thành phố Quezon San Juan Taguig Valenzuela  |
| Vùng | Vùng | Điều tra nhân khẩu 2015 | Diện tích | Mật độ | Trung tâm vùng | Thành phần |
 Ghi chú  ↑  Số liệu diện tích đất liền là tổng của các tỉnh (và/hoặc thành phố độc lập) theo trang tin của Cơ quan thống kê Philippines.  1 2  Danh sách bao gồm các đảo liên kết của Luzon (các tỉnh Marinduque, Occidental Mindoro, Oriental Mindoro, Palawan, Romblon, Batanes, Catanduanes và Masbate).  1 2 3  Một thành phố thành phần độc lập, không thuộc thẩm quyền của chính quyền tỉnh nào.  1 2 3 4 5  Một thành phố đô thị hóa cao, độc lập so với các tỉnh
Nhân khẩu

| Năm | Số dân | ±% năm |
| --- | --- | --- |
| 1990  | 30.782.432 | —     |
| 2000  | 39.584.158 | +0.00% |
| 2010  | 48.520.774 | +0.00% |
Nguồn: Cơ quan thống kê quốc gia
Theo điều tra nhân khẩu năm 2015, dân số Luzon là 53.336.134 người, là đảo đông dân thứ tư trên thế giới.
Tại Luzon có bảy nhóm dân tộc-ngôn ngữ lớn. Người Ilocano chiếm ưu thế tại miền bắc Luzon, còn người Kapampangan và người Pangasinan, cùng người Tagalog và người Sambal cư trú tại Trung Luzon. Người Tagalog chiếm ưu thế tại Vùng thủ đô quốc gia, CALABARZON và các tỉnh đảo Marinduque và Mindoro, còn người Bicol cư trú tại phía nam bán đảo Bicol. Người Visayas chiếm ưu thế tại các tỉnh đảo Masbate, Palawan và Romblon.
Các dân tộc khác có số lượng ít hơn là Aeta tại Zambales và Bataan, Ibanag tạiCagayan và Isabela và Igorot/Cordillera tại Cordillera.
Do di cư trong thời gian gần đây, các cư dân người Hoa và người Moro cũng hiện diện tại các khu vực thành thị. Những người lai Tây Ban Nha, Mỹ hay Nhật cũng hiện diện. Hầu hết người Mỹ định cư tại các thành phố đô thị hóa cao tại Trung Luzon là Angeles và Olongapo do từng có các căn cứ không quân và hải quân của Hoa Kỳ tại đó, còn đa số người Hàn Quốc và Nhật Bản cư trú tại các thành thị lớn.
Gần như toàn bộ các ngôn ngữ tại Luzon đều thuộc về nhóm Borneo–Philippines thuộc ngữ tộc Mã Lai-Đa Đảo của ngữ hệ Nam Đảo. Các ngôn ngữ khu vực chính yếu gồm có: Tagalog, Ilocano, Bicolano, Kapampangan và Pangasinan. Nhiều cư dân Luzon nói tiếng Anh, còn việc sử dụng tiếng Tây Ban Nha suy yếu sau khi Hoa Kỳ chiếm đóng Philippines.
Giống như hầu hết Philippines, tôn giáo chính tại Luzon là Cơ Đốc giáo, trong đó Công giáo La Mã là giáo phái chủ yếu. Các giáo phái Cơ Đốc khác gồm có Nhân Chứng Giê-hô-va, Tin Lành, Giáo hội Độc lập Philippines (Aglipayans), Mormons và Iglesia ni Cristo. Các truyền thống và tín ngưỡng bản địa vẫn tồn tại song hiếm thấy. Ngoài ra, còn có các cộng đồng tín đồ Ấn Độ giáo, Phật giáo và Hồi giáo tại Metro Manila và những nơi khác, theo chân người Moro và người Hoa di cư đến đảo.