stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Mikoyan MiG-39

| Mikoyan MiG-39 |
| --- | --- |

Kiểu: Máy bay tiêm kích ưu thế trên không thế hệ thứ 5
Hãng sản xuất: Mikoyan
Chuyến bay đầu tiên: 29 tháng 2-2000
Tình trạng: Sử dụng để phát triển công nghệ
Khách hàng chính:  Không quân Nga
Số lượng sản xuất: 2
Mikoyan MiG-39 là một nguyên mẫu máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm được phát triển bởi Phòng thiết kế Mikoyan với vai trò máy bay tiêm kích chiếm ưu thế trên không trong không quân Nga. Ngoài một số tên như "Đối tượng/Dự án 1.44/1.42", chiếc máy bay này còn được gọi là MiG-MFI. Nó cũng được gọi một cách không chính thức là "MiG-41", dù MiG hiện sử dụng tên này cho phiên bản xuất khẩu của chiếc MiG-29OVT. Dù mới đang ở giai đoạn phát triển mẫu thực nghiệm, 1.44/1.42 có tên ký hiệu của NATO là "Flatpack".
Phát triển

1.44 là thiết kế của Phòng thiết kế Mikoyan, nó được ví như giấy thông hành vào chương trình MFI, viết tắt của Многофункциональный Фронтовой Истребитель (Mnogofounksionalni Frontovoi Istrebitel - Máy bay tiêm kích tiền tuyến đa năng) của Nga, (một chương trình được khởi xướng từ thập niên 1980, tương tự như chương trình Máy bay chiến đấu chiến thuật tiên tiến của Hoa Kỳ). Nó được thiết kế để cạnh tranh với loại F-22 Raptor của hãng Lockheed Martin Mỹ. Nhiều tính năng thiết kế của nó tương tự như các tính năng thấy ở các máy bay tiêm kích thế hệ thứ năm của phương tây, gồm động cơ đẩy vec-tơ, tốc độ hành trình siêu âm và hệ thống điện tử hiện đại. Nhìn lại lịch sử phát triển, MiG-39 chỉ là một máy bay thử nghiệm công nghệ và nghiên cứu cho những mẫu thiết kế tương lai, chứ thực sự không phải một máy bay chiến đấu để giành ưu thế không chiến.
MiG-39 luôn được che phủ bởi lớp màn sương huyền bí trong suốt quãng thời gian tồn tại của nó. Chính phủ Nga đã huỷ bỏ chương trình MFI năm 1997 vì giá thành quá cao của loại máy bay này (Ф2.05 tỷ RUR, 70 triệu dollar). Quá trình phát triển tiếp tục khi chuyến bay thử nghiệm diễn ra ngày 29 tháng 2 năm 2000 và hai chuyến bay tiếp theo được phê chuẩn vào năm 2001. Khi Nga huỷ bỏ chương trình MFI, chương trình PAK FA (Перспективный Авиационный Комплекс Фронтовой Авиации - Perspektivnyi Aviatsionnyi Kompleks Frontovoi Aviatsyi - Tổ hợp hàng không tương lai cho Không quân chiến thuật) được phê chuẩn để phát triển một loại máy bay có vai trò tương tự như loại F-22 Raptor, nhưng với kích cỡ và giá thành tương đương loại F-35 Lightning II.
Năm 2001, Ấn Độ đồng ý tham gia chương trình phát triển/sản xuất PAK FA và biến nó trở thành một liên doanh giữa hai quốc gia. Cả Mikoyan và Sukhoi đều đề xuất các ý tưởng về chương trình PAK FA cho Bộ quốc phòng (MiG đưa ra Dự án 1.44 nâng cấp), nhưng Bộ quốc phòng Nga đã lựa chọn Phòng thiết kế Sukhoi làm nhà thầu chính cho máy bay chiến đấu PAK FA. Công việc thiết kế bắt đầu với ý tưởng từ nguyên mẫu thử nghiệm cánh cụp ngược bắt nguồn từ loại máy bay thử nghiệm Su-47 Berkut của Sukhoi. PAK FA đã chứng minh là một chương trình đầy tham vọng, với kế hoạch bắt đầu sản xuất máy bay chiến đấu PAK FA từ năm 2010. MiG-MAPO và Yakovlev cũng được liệt kê vào danh sách các nhà thầu thứ hai. MiG 39 hiện đang là mẫu thực nghiệm kỹ thuật cho chương trình PAK FA. Loại máy bay PAK FA hiện đang phát triển sẽ sử dụng cùng kiểu động cơ Lyulka AL-41F của chiếc MiG 39. Các chi tiết khác chưa được tiết lộ.
Miêu tả

MiG 39 là một máy bay tiêm kích tấn công, chiếm ưu thế trên không cánh tam giác, hai cánh đuôi một chỗ ngồi với cánh mũi nhỏ nằm trước cánh chính có thể di chuyển theo hướng lên xuống. Vẻ ngoài của nó và đặc trưng thiết kế rất giống với chiếc EFA-2000 Eurofighter.
Máy bay sử dụng hai động cơ phản lực tuốc bin cánh quạt phụ trội Lyulka AL-41F có buồng đốt lần hai, khả năng điều chỉnh hướng luồng khí phụt, mỗi chiếc tạo ra 175 kN (39.340 lbf) lực đẩy (những động cơ này vẫn đang được phát triển thêm). Cả hai đều có cửa hút khí riêng đặt dưới thân. Chiếc máy bay nặng 35 tấn này trên lý thuyết có thể đạt tốc độ tối đa Mach 2.6 ở độ cao thích hợp, và có khả năng bay siêu âm trong thời gian dài. 1.44 có hệ thống hạ cánh 3 bánh đáp, hai bánh kép đằng trước và hai bánh đơn đằng sau.
Hệ thống điện tử trên chiếc 1.44 được coi là ưu việt theo những tiêu chuẩn phương tây: buồng lái kính, radar xung Doppler với một ăngten quét mảng pha điện tử quét bị động. Hệ thống radar được kết nối với hệ thống điều khiển hỏa lực cho phép chiếc máy bay giao chiến với hai mươi mục tiêu riêng biệt cùng lúc. Có tin cho rằng hệ thống radar cũng cho phép 1.44 có khả năng chiến đấu tương tự chiếc F-22 ở khoảng cách ngoài tầm quan sát (BVR).
Các tính năng điều khiển và thao diễn của chiếc 1.44 được ước tính ngang hàng với chiếc F-22 Raptor, bởi vì chiếc máy bay này có khả năng điều chỉnh "hướng luồng khí phụt" (Vector lực), hệ thống điều khiển bay fly-by-wire và hai động cơ mạnh mẽ. Khoang chứa vũ khí trong của nó đủ rộng để mang 8 tên lửa R-77. Mọi người tin rằng 1.44 là máy bay thí nghiệm kỹ thuật tàng hình plasma của Nga cho phép máy bay có khả năng tàng hình mà không làm ảnh hưởng tới hình dạng bên ngoài.
Quốc gia sử dụng

Không quân Nga
Thông số kỹ thuật (Dự án 1.44)

Hầu hết các thông số đều ước lượng
Thông số kỹ thuật (Dự án 1.44) > Đặc điểm riêng

Phi đoàn: 1
Chiều dài: 19 m (63 ft)
Sải cánh: 15 m (50 ft)
Chiều cao: 4.50 m (15 ft)
Diện tích cánh: m² (ft²)
Trọng lượng rỗng: 18.000 kg (40.000 lb)
Trọng lượng cất cánh: n/a
Trọng lượng cất cánh tối đa: 35.000 kg (77.000 lb)
Động cơ: 2×, 176 kN (39.680 lb) mỗi chiếc
Thông số kỹ thuật (Dự án 1.44) > Hiệu suất bay

Vận tốc cực đại: Mach 2.6 (2761.2 km/h, 1716 mph)
Tầm bay: 4.000 km (2.500 mi)
Trần bay: 17.000 m (55.720 ft)
Vận tốc lên cao: n/a
Lực nâng của cánh: n/a
Lực đẩy/trọng lượng: n/a
Thông số kỹ thuật (Dự án 1.44) > Vũ khí

1 pháo 30 mm Izhmash GSh-301
Tên lửa: Vympel R-77 (AA-12 Adder) tầm trung điều khiển bằng radar, Vympel R-73 (AA-11 Archer) tầm ngắn điều khiển bằng hồng ngoại, tên lửa điều khiển radar K-37 tầm xa, tên lửa điều khiển hồng ngoại tầm ngắn K-74
Bom: có thể mang tên lửa không dẫn đường hoặc các loại bom có trong trang bị của không quân Nga
Nội dung liên quan > Máy bay có cùng sự phát triển

Dự án MiG LFI
Nội dung liên quan > Máy bay có tính năng tương đương

Dassault Rafale
Eurofighter Typhoon
F-22 Raptor
Sukhoi Su-47
Shenyang J-XX
Mitsubishi ATD-X
Nội dung liên quan > Danh sách máy bay tiếp theo

MiG-29 - MiG-31 - MiG-33 - MiG-35 - MiG-39 / 1.44
MiG 1.44
Kantharalak (huyện)

| Số liệu thống kê |
| --- | --- |
Tỉnh:: Sisaket
Văn phòng huyện:: Nam Om  14°38′24″B 104°39′0″Đ﻿ / ﻿14,64°B 104,65°Đ﻿ / 14.64000; 104.65000
Diện tích:: 1.236,6 km²
Dân số:: 198.427 (2005)
Mật độ dân số:: 160,5 người/km²
Mã địa lý:: 3304
Mã bưu chính:: 33110

Bản đồ

Kantharalak (tiếng Thái: กันทรลักษ์) là một huyện (Amphoe) ở phía đông nam của tỉnh Sisaket, đông bắc Thái Lan.
Lịch sử

Tên cũ của Kantharalak là Mueang Uthumphon Phisai thuộc Mueang Khukhan.
Năm 1939, huyện được đổi tên từ Nam Om thành Kantharalak.
Địa lý

Các huyện giáp ranh (từ phía tây theo chiều kim đồng hồ) là: Khun Han, Si Rattana, Benchalak of Tỉnh Sisaket, Thung Si Udom, Nam Khun của tỉnh Ubon Ratchathani, Preah Vihear và Oddar Meancheay của Campuchia.
Văn phòng Vườn quốc gia Khao Phra Wihan nằm ở huyện này còn đền Prasat Preah Vihear nằm ở lãnh thổ của Cambodia.
Hành chính

Huyện này được chia thành 20 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia ra thành 273 làng (muban). Kantharalak là một thị xã (thesaban mueang) nằm trên một phần của the tambon Nam Om và Nong Ya Lat. Có 20 Tổ chức hành chính tambon.
| STT>  | Tên | Tên Thái | Số làng | Dân số |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | Bueng Malu | บึงมะลู | 18 | 14.553 |  |
| 2. | Kut Salao | กุดเสลา | 16 | 9.882 |  |
| 3. | Mueang | เมือง | 9 | 6.758 |  |
| 5. | Sang Mek | สังเม็ก | 18 | 13.296 |  |
| 6. | Nam Om | น้ำอ้อม | 16 | 17.413 |  |
| 7. | Lalai | ละลาย | 12 | 7.271 |  |
| 8. | Rung | รุง | 10 | 7.293 |  |
| 9. | Trakat | ตระกาจ | 12 | 8.005 |  |
| 11. | Chan Yai | จานใหญ่ | 16 | 9.999 |  |
| 12. | Phu Ngoen | ภูเงิน | 19 | 12.445 |  |
| 13. | Cham | ชำ | 8 | 5.338 |  |
| 14. | Krachaeng | กระแชง | 19 | 16.469 |  |
| 15. | Non Samran | โนนสำราญ | 11 | 6.458 |  |
| 16. | Nong Ya Lat | หนองหญ้าลาด | 16 | 14.905 |  |
| 19. | Sao Thong Chai | เสาธงชัย | 17 | 9.691 |  |
| 20. | Khanun | ขนุน | 15 | 9.867 |  |
| 21. | Suan Kluai | สวนกล้วย | 12 | 7.171 |  |
| 23. | Wiang Nuea | เวียงเหนือ | 8 | 5.601 |  |
| 24. | Thung Yai | ทุ่งใหญ่ | 15 | 11.562 |  |
| 25. | Phu Pha Mok | ภูผาหมอก | 6 | 4.450 |  |
Các con số không có trong bảng là tambon nay tạo thành huyện Benchalak.
Schizocolea

| Schizocolea> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Eudicots
(không phân hạng): Asterids
Bộ (ordo): Gentianales
Họ (familia): Rubiaceae
Chi (genus): Schizocolea
Schizocolea là một chi thực vật có hoa trong họ Thiến thảo (Rubiaceae).
Loài

Chi Schizocolea gồm các loài:
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Schizocolea”. Truy cập ngày 26 tháng 9 năm 2013.[liên kết hỏng]
Sangli (huyện)

| Huyện Sangli |
| --- | --- |
—  huyện  —
 
 

Huyện SangliVị trí của huyện Sangli trong bang Maharashtra
Quốc gia:  Ấn Độ
Bang: Maharashtra
Thủ phủ: Sangli 
Diện tích
 • Tổng cộng: 8.572 km2 (3,310 mi2)
Dân số (2001)
 • Tổng cộng: 2.581.835
Các ngôn ngữ
Múi giờ: IST (UTC+5:30)
Biển số xe: Biển số xe
Nhiệt độ hàng năm: Từ đến °C
Nhiệt độ mùa hè: Từ đến °C
Nhiệt độ mùa đông: Từ đến °C
Huyện Sangli là một huyện thuộc bang Maharashtra, Ấn Độ. Thủ phủ huyện Sangli đóng ở Sangli. Huyện Sangli có diện tích 8572 ki lô mét vuông. Đến thời điểm năm 2001, huyện Sangli có dân số 2581835 người.
Điện thoại thẻ

Đừng nhầm lẫn với Thẻ điện thoại.
Điện thoại thẻ của hãng Telus ở thị trấn Golden, tỉnh British Columbia, Canada
Điện thoại thẻ hay điện thoại trả tiền là dịch vụ điện thoại công cộng vận hành bằng thẻ, thường nằm trong bốt điện thoại hoặc ở khu vực ngoài trời với lưu lượng giao thông cao, với việc trả trước bằng cách đút tiền vào (thường là đồng xu) hoặc ghi hóa đơn thẻ tín dụng hay thẻ ghi nợ, hoặc thẻ điện thoại. Thẻ gọi điện trả trước cũng tạo điều kiện cho việc thiết lập cuộc gọi bằng cách là trước tiên gọi cho số điện thoại không mất phí đã cung cấp, nhập số tài khoản thẻ và mã PIN, sau đó là nhập số điện thoại mong muốn. Cước phí sử dụng thiết bị có thể được tính theo đơn vị gia tăng, theo phút hoặc biểu giá đến bên thứ ba, thẻ ghi nợ, thẻ tín dụng, thẻ điện thoại hoặc thẻ gọi điện trả trước khi sử dụng điện thoại thẻ. Ở các nước tư bản, thông qua thỏa thuận với chủ đất, một là công ty điện thoại trả tiền thuê địa điểm và duy trì doanh thu, hoặc hai là chủ đất trả tiền thuê cho điện thoại và chia sẻ doanh thu.
Điện thoại thẻ thường xuất hiện ở những nơi công cộng đóng góp khái niệm về truy cập toàn cầu cho các dịch vụ truyền thông cơ bản. Vào cuối thập niên 1920, cước phí của một cuộc gọi bằng điện thoại thẻ chỉ đáng giá 2 xu. Cuộc gọi ở những năm 1930 là 5 xu. Cho đến khi điện thoại thẻ ngày càng mai một, thì giá của một cuộc gọi là 50 xu. Một luận điểm, được viết vào khoảng năm 2003, đã công nhận điều này là một vấn đề về khoảng cách số.
Idiostrangalia auricoma

| Idiostrangalia auricoma> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Idiostrangalia
Loài (species): I. auricoma
Danh pháp hai phần
Idiostrangalia auricoma Holzschuh, 2007 
Idiostrangalia auricoma là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Schizocosa aulonia

| Schizocosa aulonia> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Lycosidae
Chi (genus): Schizocosa
Loài (species): S. aulonia
Danh pháp hai phần
Schizocosa aulonia Dondale, 1969 
Schizocosa aulonia là một loài nhện trong họ Lycosidae.
Loài này thuộc chi Schizocosa. Schizocosa aulonia được Charles Denton Dondale miêu tả năm 1969.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Đồng thau

Một con xúc xắc trang trí dùng chặn giấy làm từ hợp kim đồng và kẽm
Đồng thau là hợp kim của đồng và kẽm. Tỷ lệ pha chế giữa đồng và kẽm cho ta một loạt các đồng thau đa dạng khác nhau có tính chất cơ học và điện khác nhau.. Nó là một hợp kim thay thế: các nguyên tử của hai thành phần có thể thay thế nhau trong cùng một cấu trúc tinh thể. Ngược lại, đồng điếu là hợp kim của đồng và thiếc.
Cả đồng điếu và đồng thau có thể bao gồm tỷ lệ nhỏ của một loạt các nguyên tố khác bao gồm asen, chì, phosphor, nhôm, mangan và silicon. Sự khác biệt phần lớn của chúng là lịch sử. Thực tiễn hiện đại trong bảo tàng và khảo cổ học ngày càng tránh cả hai thuật ngữ khi bàn về các đối tượng lịch sử, thay vào đó ủng hộ thuật ngữ "hợp kim đồng".
Đồng thau được sử dụng để trang trí do vẻ ngoài giống như vàng của nó; cho các nơi ma sát là cần thiết chẳng hạn như ổ khóa, bánh răng, vòng bi, tay nắm cửa, vỏ đạn và van; cho các hệ thống ống nước và điện; và rộng rãi trong các nhạc cụ bằng đồng như sừng và chuông kết hợp khả năng làm việc cao (trong lịch sử với dụng cụ cầm tay) và độ bền mong muốn. Nó cũng được sử dụng trong dây kéo. Đồng thau thường được sử dụng trong các tình huống không được bắn tia lửa, chẳng hạn như trong các phụ kiện và dụng cụ được sử dụng gần các vật liệu dễ cháy hoặc nổ.
Đồng thau được người tiền sử biết đến khá sớm, trước rất lâu khi con người tìm ra kẽm. Đồng thau là sản phẩm đồng hành trong quặng calamin, là một khoáng vật chứa kẽm và đồng. Trong quá trình nấu chảy quặng calamin, kẽm được tách ra và hòa lẫn vào đồng tạo thành đồng thau tự nhiên. Kẽm trong đồng thau đã giúp cho điểm nóng chảy của đồng thau thấp xuống đáng kể, tăng tính đúc vì vậy đã cho ra những sản phẩm có vẻ đẹp sắc sảo, cũng như giữ được màu sắc trường tồn.
Tính chất

Đồng thau có độ dẻo cao hơn đồng hoặc kẽm. Điểm nóng chảy tương đối thấp của đồng thau (900 đến 940 °C, 1.650 đến 1.720 °F, tùy thuộc vào thành phần) và đặc tính dòng chảy của nó làm cho nó trở thành một vật liệu tương đối dễ đúc. Bằng cách thay đổi tỷ lệ của đồng và kẽm, các tính chất của đồng thau có thể được thay đổi, cho phép đồng thau cứng hơặc mềm. Mật độ của đồng thau là 8,4-8,73 gram trên một centimet khối (0,303-0,315 lb / cu in).
Ngày nay, gần 90% tất cả các hợp kim đồng thau được tái chế. Vì đồng thau không có từ, nó có thể được tách ra khỏi phế liệu kim loại bằng cách chuyển phế liệu gần một nam châm cực mạnh. Phế liệu đồng thau được thu thập và vận chuyển đến xưởng đúc nơi nó được nấu chảy và đúc lại thành phôi. Phôi được nung nóng và đùn thành hình dạng và kích thước mong muốn. Độ mềm chung của đồng thau có nghĩa là nó thường có thể được gia công mà không cần sử dụng chất lỏng cắt, mặc dù có những trường hợp ngoại lệ.
Nhôm làm cho đồng thau cứng hơn và chống ăn mòn hơn. Nhôm cũng làm cho một lớp nhôm oxit cứng (Al2O3) có lợi rất cao được hình thành trên bề mặt mỏng, trong suốt và tự phục hồi. Tin có tác dụng tương tự và tìm thấy công dụng của nó đặc biệt là trong các ứng dụng nước biển (đồng thau hải quân). Sự kết hợp của sắt, nhôm, silicon và mangan làm cho đồng thau chống mòn và rách.
Công dụng

Đồng thau là một hợp kim thay thế, được ứng dụng nhiều vào các lĩnh vực như đồ trang trí, vật liệu hàn, thiết bị điện, các loại đầu đạn súng cá nhân, và rất nhiều các nhạc cụ hơi...
Ca dao Việt Nam

Trong ca dao Việt Nam có câu:
Ý rằng, đồng thau có màu vàng giống như chất vàng nên kẻ gian trá có thể đánh tráo thau làm vàng. Muốn biết thau hay vàng thì đem hơ lửa. Thau sẽ bị biến màu do oxy hóa, còn vàng thì không.
Chú thích

1 2  Machinery Handbook, Industrial Press Inc, New York, Edition 24, p. 501
↑  Bearings and bearing metals. The Industrial Press. 1921. tr. 29.
↑  The British Museum collection database "scope note" on "copper alloy", "brass" and "bronze" reads, "The term copper alloy should be searched for full retrievals on objects made of bronze or brass. This is because bronze and brass have at times been used interchangeably in the old documentation, and copper alloy is the Broad Term of both. In addition, the public may refer to certain collections by their popular name, such as 'The Benin Bronzes' most of which are actually made of brass".British Museum, "Scope Note" for "copper alloy". Britishmuseum.org. Truy cập ngày 26 tháng 5 năm 2014.
↑  OSH Answers: Non-sparking tools. Ccohs.ca (ngày 2 tháng 6 năm 2011). Truy cập ngày 9 tháng 12 năm 2011.
↑  Walker, Roger. “Mass, Weight, Density or Specific Gravity of Different Metals”. Density of Materials. United Kingdom: SImetric.co.uk. Truy cập ngày 9 tháng 1 năm 2009. brass – casting, 8400–8700... brass – rolled and drawn, 8430–8730
↑  M. F. Ashby; Kara Johnson (2002). Materials and design: the art and science of material selection in product design. Butterworth-Heinemann. tr. 223–. ISBN 978-0-7506-5554-5. Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2011.
↑  Frederick James Camm (1949). Newnes Engineer's Reference Book. George Newnes. tr. 594.
↑  Copper Development Association. “Pub 117 The Brasses – Properties & Applications” (PDF). Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 30 tháng 10 năm 2012. Truy cập ngày 9 tháng 5 năm 2012.
Asparagus przewalskyi

| Asparagus przewalskyi> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Plantae
(không phân hạng): Angiospermae
(không phân hạng): Monocot
Bộ (ordo): Asparagales
Họ (familia): Asparagaceae
Chi (genus): Asparagus
Loài (species): A. przewalskyi
Danh pháp hai phần
Asparagus przewalskyi N.A.Ivanova ex Grubov & T.V.Egorova, 1977 
Asparagus przewalskyi là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được N.A.Ivanova ex Grubov & T.V.Egorova mô tả khoa học đầu tiên năm 1977.
Chú thích

↑  The Plant List (2010). “Asparagus przewalskyi”. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.
Măng Bút

Măng Bút là một xã thuộc huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum, Việt Nam.
Xã Măng Bút có diện tích 73,10 km², dân số năm 2019 là 4.059 người, mật độ dân số đạt 56 người/km².
Chú thích

1 2  Ban chỉ đạo Tổng điều tra dân số và nhà ở trung ương. “Dân số đến 01 tháng 4 năm 2019 - tỉnh Kon Tum” (PDF). Truy cập ngày 4 tháng 5 năm 2020.
↑  Tổng cục Thống kê
Đại dịch COVID-19 tại châu Á

Bùng phát đại dịch COVID-19 bắt đầu tại châu Á, có nguồn gốc từ Vũ Hán, Hồ Bắc, Trung Quốc, và đã lan rộng ra khắp lục địa. Tính đến ngày 12 tháng 5 năm 2022, ít nhất một trường hợp nhiễm COVID-19 ở gần hết các quốc gia ở châu Á, ngoại trừ Turkmenistan.
Các nước ở châu Á có số ca nhiễm COVID-19 cao nhất là Ấn Độ, Hàn Quốc, Nhật Bản, Thổ Nhĩ Kỳ, Việt Nam, Đài Loan và các nước ở châu Á có số ca tử vong vì COVID-19 cao nhất là Ấn Độ, Indonesia, Iran, Thổ Nhĩ Kỳ. Dù là khu vực đầu tiên trên thế giới ảnh hưởng bởi đại dịch, nhưng các quốc gia ở châu Á, đặc biệt là Bhutan, Singapore, Đài Loan và Việt Nam đã đưa ra những biện pháp phòng dịch được đánh giá là tương đối tốt. Trung Quốc bị chỉ trích vì ban đầu cố tình làm giảm mức độ nghiêm trọng của đợt bùng dịch, nhưng những biện pháp ngăn chặn dịch trên diện rộng nước này đã ngăn chặn dịch phần lớn từ tháng 3 năm 2020.
Tính đến hết ngày 13 tháng 4 năm 2024, Ấn Độ là quốc gia số ca mắc COVID-19 cao nhất châu Á với hơn 45 triệu ca và cũng là quốc gia có số ca tử vong cao nhất với hơn 533,000 ca tử vong.
Các ca nhiễm bệnh được xác nhận > Afghanistan

Bài chi tiết: Đại dịch COVID-19 tại Afghanistan
Vào ngày 23 tháng 2 năm 2020, ít nhất ba công dân của Herat vừa trở về từ Qom đã bị nghi ngờ nhiễm COVID-19. Các mẫu máu đã được gửi đến Kabul để xét nghiệm thêm. Afghanistan sau đó đóng cửa biên giới với Iran. [cần dẫn nguồn]
Vào ngày 24 tháng 2, Afghanistan đã xác nhận trường hợp COVID-19 đầu tiên liên quan đến một trong ba người từ Herat, một người đàn ông 35 tuổi có kết quả dương tính với SARS-CoV-2. Vào ngày 7 tháng 3, ba trường hợp mới được xác nhận tại tỉnh Herat. Vào ngày 10 tháng 3, trường hợp đầu tiên được xác định bên ngoài tỉnh Herat, là ở tỉnh Samangan, tức là hiện có năm trường hợp nhiễm tại Afghanistan.
Các ca nhiễm bệnh được xác nhận > Armenia

Bài chi tiết: Đại dịch COVID-19 tại Armenia
Armenia xác nhận trường hợp nhiễm coronavirus đầu tiên vào đêm muộn ngày 29 tháng 2 / sáng sớm ngày 1 tháng 3, thông báo một công dân Armenia 29 tuổi đã trở về từ Iran và được xác nhận dương tính với virus này. Vợ anh đã được xét nghiệm và kết quả âm tính. Thủ tướng Nikol Pashinyan tuyên bố rằng người này "hiện đang trong tình trạng tốt". Khoảng 30 người đã tiếp xúc với anh ta đang được thử nghiệm và sẽ bị cách ly. Armenia trước đó đã đóng cửa biên giới với Iran. Tính đến ngày 15 tháng 3, có 23 trường hợp được xác nhận với hơn 300 trường hợp được cách ly. Vào ngày 23 tháng 3, đã có 23 ca nhiễm được xác nhận.
Các ca nhiễm bệnh được xác nhận > Azerbaijan

Bài chi tiết: Đại dịch COVID-19 tại Azerbaijan
Vào ngày 28 tháng 2, Azerbaijan xác nhận trường hợp đầu tiên là từ một công dân Nga, người đang đi từ Iran. Vào ngày 12 tháng 3, người phụ nữ đã chết vì suy đa cơ quan, được chẩn đoán một ngày trước khi nhiễm COVID-19. Điều này đánh dấu ca tử vong đầu tiên vì coronavirus ở Azerbaijan. Vào ngày 22 tháng 3, sự lây lan từ người sang người đầu tiên ở nước này được xác nhận. Vào ngày 31 tháng 3, Azerbaijan tuyên bố kiểm dịch trên toàn quốc. Mọi người đều phải ở trong nhà riêng hoặc căn hộ,  nơi thường trú hoặc tạm trú cho đến ngày 20 tháng 4.
Các ca nhiễm bệnh được xác nhận > Bahrain

Bài chi tiết: Đại dịch COVID-19 tại Bahrain
Ca nhiễm đầu tiên ở đất nước này đã được xác nhận vào ngày 21 tháng 2 năm 2020. [cần dẫn nguồn] Bahrain đã xác nhận tổng cộng có 565 ca nhiễm Covid-19 bao gồm bốn ca tử vong và 337 ca hồi phục. Chính phủ Bahrain đã tiết lộ sự giúp đỡ ủng hộ đối với 4.3 tỷ Bahrain Dynars rằng bao gồm miễn cho người tiêu dùng hóa đơn tiền điện và tiền nước trong ba tháng.
Các ca nhiễm bệnh được xác nhận > Bangladesh

Bài chi tiết: Đại dịch COVID-19 tại Bangladesh
Ba ca nhiễm đầu tiên ở nước này được xác nhận vào ngày 7 tháng 3 năm 2020. Hai trong số đó có lịch sử trở về Bangladesh từ Ý và người còn lại là thành viên trong gia đình của một trong hai người. Vào ngày 18 tháng 3, ca tử vong đầu tiên vì coronavirus ở nước này được xác nhận.
Vào ngày 22 tháng 3, Bangladesh tuyên bố ngưng hoạt động trong 10 ngày từ 26 tháng 3 đến 4 tháng 4 để ngăn chặn sự lây lan của coronavirus.
Viện Dịch tễ học, Kiểm soát Dịch bệnh và Nghiên cứu (IEDCR) đã xác nhận thêm một người nữa đã chết vì coronavirus (Covid-19) bị lây nhiễm tại Bangladesh, nói rằng con số người tử vong vì dịch bệnh trong đất nước là năm, Dhaka Tribune lặp lại.
Bangladesh vào thứ tư đã xác nhận một ca tử vong khác nói cái chết tổng cộng ở đất nước tăng sáu, trong khi con số phục hồi là 54. Khóa toàn quốc được mở rộng vào ngày 4 tháng 9 để hạn chế sự lây lan, nhưng Thủ tướng Sheikh Hasina vào thứ ba nói rằng ngoại ô và các ngành công nghiệp có thể tiếp tục công việc. Bộ trưởng y tế Zahid Malik nói rằng: "Khoảng 300 máy thở đã nhập cảng. Đã khoảng 700 máy thở qua các bệnh viên tư nhân".
Các ca nhiễm bệnh được xác nhận > Bhutan

Bài chi tiết: Đại dịch COVID-19 tại Bhutan
Vào ngày 6 tháng 3, ca nhiễm đầu tiên ở Bhutan đã được xác nhận.
Các ca nhiễm bệnh được xác nhận > Brunei

Bài chi tiết: Đại dịch COVID-19 tại Brunei
Vào ngày 9 tháng 3 năm 2020, Bộ Y tế xác nhận rằng xét nghiệm virus corona sơ bộ đã cho kết quả dương tính với một người đàn ông 53 tuổi, đã trở về từ Kuala Lumpur, Malaysia vào ngày 3 tháng 3 năm 2020. Bệnh nhân được chuyển đến Trung tâm cách ly quốc gia ở Tutong để điều trị.