stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Xestia rhaetica

| Xestia rhaetica |
| --- | --- |

Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Phân bộ (subordo): Ditrysia
Liên họ (superfamilia): Noctuoidea
Họ (familia): Noctuidae
Phân họ (subfamilia): Noctuinae
Chi (genus): Xestia
Loài (species): X. rhaetica
Danh pháp hai phần
Xestia rhaetica (Staudinger, 1871) 
Danh pháp đồng nghĩa
  Danh sách  Agrotis speciosa var. rhaetica Staudinger, 1871  Anomogyna homogena McDunnough, 1921 Anomogyna rhaetica (Staudinger, 1871)  Xestia conditoides  (Benjamin, 1934Bản mẫu:Check)  Xestia homogena (McDunnough, 1921)  Xestia homogena conditoides (Benjamin, 1934Bản mẫu:Check)  Xestia obscura Helbig, 1932  
Xestia rhaetica là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Loài này hiện diện ở miền bắc châu Âu, miền trung Fennoscandia, miền bắc Nga và xa về phía đông đến vùng Xibia[cần kiểm chứng]. Loài này cũng có ở dãy núi Tatra và rừng Bohemia. Ở vùng Anpơ, loài này được tìm thấy ở độ cao khoảng giữa 1.000 và 2.500 mét nhưng ở miền bắc châu Âu thì chúng có ở vùng đất thấp ngang mực nước biển. Loài này cũng có ở miền Tân bắc, bao gồm New York.
Sải cánh dài 38–45 mm. Con trưởng thành cất cánh từ tháng 7 đến tháng 8 làm một đợt.
Ấu trùng chủ yếu ăn việt quất quả đen.
Phân loài

Xestia rhaetica rhaetica (Staudinger, 1871) – Anpơ (trừ vùng phía bắc)
Xestia rhaetica norica – Bắc Anpơ (Áo), Tatra
Xestia rhaetica homogena (McDunnough 1921) (bao gồm conditoides)
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 15 tháng 6 năm 2014.
Misgolas bithongabel

| Misgolas bithongabel> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Phân ngành (subphylum): Chelicerata
(không phân hạng): Arachnomorpha
Lớp (class): Arachnida
Bộ (ordo): Araneae
Họ (familia): Idiopidae
Chi (genus): Misgolas
Loài (species): M. bithongabel
Danh pháp hai phần
Misgolas bithongabel Raven & G. Wishart, 2006 
Misgolas bithongabel là một loài nhện trong họ Idiopidae.
Loài này thuộc chi Misgolas. Misgolas bithongabel được Raven & G miêu tả năm 2006. Wishart.
Chú thích

↑  Platnick, Norman I. (2010): The world spider catalog, version 10.5. American Museum of Natural History.
Callancyla malleri

| Callancyla malleri> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea
Họ (familia): Cerambycidae
Chi (genus): Callancyla
Loài (species): C. malleri
Danh pháp hai phần
Callancyla malleri Fuchs, 1966 
Callancyla malleri là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2012.
Ca kịch cách mạng

Bài này viết về một thể loại ca kịch Trung Quốc. Đối với thể loại ca kịch tương tự của Bắc Triều Tiên, xem Ca kịch cách mạng Triều Tiên.
Ca kịch cách mạng (tiếng Anh: revolutionary opera; tiếng Trung: 样板戏; bính âm: yàngbǎnxì; Hán-Việt: dạng bản hí) hay ca kịch kiểu mẫu (model opera) là một loạt các chương trình biểu diễn được diễn ra trong suốt thời kỳ Cách mạng Văn hóa (1966–1976) ở Trung Quốc, vốn do phu nhân Chủ tịch Mao Trạch Đông là bà Giang Thanh lên kế hoạch và thiết kế.
Danh mục sách tham khảo > Chú thích

↑  Đỗ Hạnh (ngày 4 tháng 3 năm 2013). “Kịch cách mạng tái ngộ”. Báo Sài Gòn Giải Phóng Online. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2020.
↑  An Nhi (ngày 10 tháng 10 năm 2019). “Xúc động vở nhạc kịch đề tài cách mạng "Người tạc tượng"”. Hànộimới. Truy cập ngày 28 tháng 6 năm 2020.
↑  Xing Lu (2004). Rhetoric of the Chinese Cultural Revolution: the impact on Chinese thought, culture, and communication. Nhà xuất bản Đại học Nam Carolina. tr. 143–150. ISBN 1570035431.
Lobocleta figurinata

| Lobocleta figurinata> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Lobocleta
Loài (species): L. figurinata
Danh pháp hai phần
Lobocleta figurinata Guenée, 1858 
Lobocleta figurinata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Liên hoan phim châu Á-Thái Bình Dương

Liên hoan phim châu Á-Thái Bình Dương (tiếng Anh: Asia-Pacific Film Festival) là một Đại hội điện ảnh được tổ chức lần đầu năm 1954. Liên hoan phim này được tổ chức hàng năm tại một quốc gia châu Á bởi Ban giám đốc của Liên đoàn Điện ảnh châu Á-Thái Bình Dương.
Hạng mục trao giải

Những hạng mục trao giải hiện nay. Ở mỗi hạng mục có thể đồng trao giải cho nhiều tác giả, tác phẩm.
Phim hay nhất
Giám đốc sản xuất xuất sắc nhất
Nam diễn viên xuất sắc nhất
Nữ diễn viên xuất sắc nhất
Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất
Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất
Kịch bản hay nhất
Quay phim xuất sắc nhất
Biên tập xuất sắc nhất
Âm thanh hay nhất
Nhạc phim hay nhất
Giám đốc nghệ thuật hay nhất
Phim tài liệu hay nhất
Phim hoạt hình hay nhất
Giải thưởng đặc biệt của Ban Giám khảo cũng có thể được trao.
Phim hay nhất

.
| Year | Film> . | Country | Ref>  |
| --- | --- | --- | --- |
| 1954 | Golden demon |  Nhật Bản |  |
| 1955 | Shunkin Monogatari |  Nhật Bản |  |
| 1956 | The Long Lane |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1957 | Suzakumon |  Nhật Bản |  |
| 1958 | Our sister Heddy |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1959 | The Kingdom and the Beauty |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1960 | Rear Entrance (後門, Hòu mén) |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1961 | Onna wa yoru kesshô suru |  Nhật Bản |  |
| 1962 | The Houseguest and My Mother |  Hàn Quốc |  |
| 1963 | Twin Sisters of Kyoto |  Nhật Bản |  |
| 1964 | Oyster Girl (蚵女, 1964) |  Đài Loan |  |
| 1965 | The Grand Substitution(萬古流芳) |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1966 | The Blue and the Black |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1967 | Susanna |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1968 | — | — | Competition cancelled. |
| 1969 | Jade goddess(玉觀音) |  Đài Loan |  |
| 1970 | Apa Jang Kau Tjari, Palupi? |  Indonesia |  |
| 1971 | Samiun dan Dasima |  Indonesia |  |
| 1977 | Sensei no tsushinbo |  Nhật Bản |  |
| 1978 | The eternal love |  Đài Loan |  |
| 1979 | Pengemis dan Tukang Becak |  Indonesia |  |
| 1980 | The Battle of Port Arthur |  Nhật Bản |  |
| 1981 | — | — | Competition cancelled. |
| 1982 | Oridathoru Phayalvaan |  Ấn Độ |  |
| 1983 | The Makioka Sisters |  Nhật Bản |  |
| 1987 | The Surrogate Woman |  Hàn Quốc |  |
| 1991 | A Brighter Summer Day |  Đài Loan |  |
| 1992 | Pushing hands |  Đài Loan |  |
| 1993 | Cageman |  Hồng Kông thuộc Anh |  |
| 1994 | Eat Drink Man Woman |  Đài Loan |  |
| 1995 | Siao Yu |  Đài Loan |  |
| 1996 | A Petal |  Hàn Quốc |  |
| 1997 | Such a Life |  Đài Loan |  |
| 1998 | Daun di Atas Bantal |  Indonesia |  |
| 1999 | Nàng Nước |  Thái Lan |  |
| 2000 | Đời cát |  Việt Nam |  |
| 2001 | What Time Is It There? |  Đài Loan |  |
| 2002 | Inochi |  Nhật Bản |  |
| 2003 | A Little Monk |  Hàn Quốc |  |
| 2004 | Taipai 21 |  Đài Loan |  |
| 2005 | Cờ Thái cực giương cao |  Hàn Quốc |  |
| 2006 | The Unwanted Woman |  Iran |  |
| 2007 | — | — |  |
| 2008 | — | — |  |
| 2009 | Rainbow Troops |  Indonesia |  |
| 2010 | — | — |  |
| 2011 | Janala |  Ấn Độ |  |
| 2012 | Life Without Principle |  Hồng Kông |  |
| 2013 | Like Father, Like Son |  Nhật Bản |  |
| 2014 | — | — |  |
| 2015 | — | — |  |
| 2016 | — | — |  |
| 2017 | The Unnamed |  Bangladesh |  |
| 2018 | Lion |  Úc |  |
| 2019 | — | — |  |
| 2020 | Guang |  Malaysia |  |
"—" denotes festival was not held that year.
Bảo tàng mèo Kuching

Bảo tàng mèo Kuching (2024).
Bảo tàng mèo Kuching là một bảo tàng về các loài mèo ở thành phố Kuching của Malaysia. Nơi đây có 2000 hiện vật, tượng... liên quan đến loài mèo trên khắp thế giới. Theo quan niệm của dân Malaysia và Trung Hoa thì loài mèo là một loài may mắn. Bảo tàng tọa lạc trên diện tích 1035,9 m² trên một ngọn đồi nhìn ra thành phố Kuching có tên gọi là Bukit Siol. Năm 1987, triển lãm liên quan đến loài mèo được thực hiện lần đầu tại Kuala Lumpur. Ngày 1/8/1988 triển lãm tương tự được thực hiện tại Kuching khi thành phố này được gọi là thành phố mèo. Năm 1993, thành lập bảo tàng mèo.
Xanthomelanodes brasiliensis

| Xanthomelanodes brasiliensis> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Diptera
Họ (familia): Tachinidae
Chi (genus): Xanthomelanodes
Loài (species): X. brasiliensis
Danh pháp hai phần
Xanthomelanodes brasiliensis
Xanthomelanodes brasiliensis là một loài ruồi trong họ Tachinidae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 20 tháng 6 năm 2014.
↑  James E. O’Hara WORLD GENERA OF THE TACHINIDAE (DIPTERA) AND THEIR REGIONAL OCCURRENCE; Version 7; 10 december 2012
Bùi Tá Hán

Bùi Tá Hán (chữ Hán: 裴佐漢; 1496-1568), là một danh tướng có công khôi phục nhà Hậu Lê (thời Lê Trung Hưng, 1533-1789) trong lịch sử Việt Nam.
Hành trạng cuộc đời

Các nhà nghiên cứu vẫn chưa xác định rõ thân thế của ông, chỉ biết Bùi Tá Hán là người Châu Hoan (nay là Nghệ An) và là cận thần của danh tướng Nguyễn Kim.
Tháng 6 (âm lịch) năm 1527, Mạc Đăng Dung phế truất Lê Cung Hoàng, lập ra nhà Mạc. Trung thành với nhà Hậu Lê, Bùi Tá Hán theo ngọn cờ "phù Lê diệt Mạc" của Nguyễn Kim, lập được nhiều công tích.
Sau khi nhà Hậu Lê được khôi phục (sử gọi là thời Lê Trung Hưng), năm 1545, dưới triều vua Lê Trang Tông, ông được phong làm Bắc quân đô đốc Phủ chưởng phủ sự, trấn nhậm ở Thừa tuyên Quảng Nam , rồi được ban tước Trấn quốc công (1546).
Theo "Phủ tập Quảng Nam ký sự" của Mai thị, thì Bùi Tá Hán là người có công lấy lại đất Quảng Nam từ tay nhà Mạc. Sau đó, ông đã thực hiện một số chính sách an dân, khuyến khích sản xuất, ổn định đời sống của nhân dân ở vùng đất này.
Ông mất năm 1568, không rõ nguyên nhân, như bia văn đã viết:
Có nghĩa là:
Sau khi mất, Bùi Tá Hán được truy tặng tước Thái bảo. Năm Minh Mạng thứ 13 (Nhâm Thìn, 1832), gia phong ông là Khuông quốc Tịnh biên Thọ phục thượng đẳng thần.
Đến đời Tự Đức, các quan địa phương có dựng bia bên mộ ông, trên bia có khắc mấy chữ: "Cố Lê đô đốc Trần Quận Công chi mộ".
Theo quan điểm của các sử gia nhà Nguyễn, Bùi Tá Hán đã được liệt vào "nhân vật xứ Quảng Ngãi" .
Di tích

Lăng mộ Bùi Tá Hán được xây dựng tại khu rừng (là nơi đã tìm thấy áo bào của ông) ở làng Thu Phổ, nên gọi là Rừng Lăng. Đền thờ ông được xây dựng trên đỉnh núi Phước ở làng Thu Phổ nên gọi là Núi Ông.
Năm 1962, khi xây dựng Nhà máy Đường Thu Phổ, đền thờ ông được dời vào Rừng Lăng, nay thuộc phường Quảng Phú, thành phố Quảng Ngãi. Trong đền có bức tượng thờ ông và người hầu (thường gọi là Xích Y) với nhiều sắc phong của triều Tây Sơn và triều Nguyễn; nhiều thơ, liễn đối phúng điếu của các quan lại và các bậc túc nho trong tỉnh.
Đền thờ Bùi Tá Hán đã được cấp bằng Di tích Lịch sử-Văn hóa cấp Quốc gia theo quyết định số 168 ngày 2 tháng 3 năm 1990. Ở nhiều nơi trong tỉnh và trong vùng cũng có một số di tích và miếu thờ liên quan đến Bùi Tá Hán.
Năm 2022, đã trùng tu, tôn tạo và xây dựng mới Công trình Lịch sử văn hóa tâm linh - Mộ và đền thờ Trấn Quốc Công Bùi Tá Hán bao gồm các hạng mục với giá trị 30 tỷ đồng Việt Nam và hoàn thành trong năm 2023 đúng vào dịp Lễ giỗ 455 năm ngày mất của Trấn Quốc Công Bùi Tá Hán.
Ngày 19/6/2024 tại đây đã diễn ra Đại hội Đại biểu cộng đồng họ Bùi tỉnh Quảng Ngãi lần thứ II, nhiệm kỳ 2024-2029.
Chú thích

↑  Theo Phủ tập Quảng Nam ký sự (tr. 19).
↑  Thừa tuyên là đơn vị hành chính như cấp tỉnh. Thừa tuyên Quảng Nam tương đương với các tỉnh Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định và một phần tỉnh Phú Yên ngày nay (theo website Quảng Ngãi  Lưu trữ 2011-08-15 tại Wayback Machine.
↑  Theo Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam thì Bùi Tá Hán bị quân Chiêm Thành bắt giết tại khu Rừng Lăng. Dân chúng chôn cất ông ngay tại khu rừng này (tr. 51).
↑  Theo Đại Nam nhất thống chí (Tập 2, tr. 443), và Đại Nam dư địa chí ức biên (Nhà xuất bản Văn học, 2003, tr. 112).
↑  Theo website Quảng Ngãi, địa chỉ đã dẫn.
↑  văn kiện Đại hội đại biểu Cộng đồng họ Bùi tỉnh Quảng Ngãi lần thứ II, nhiệm kỳ 2024-2029
Lobocleta flavistigma

| Lobocleta flavistigma> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Lepidoptera
Họ (familia): Geometridae
Chi (genus): Lobocleta
Loài (species): L. flavistigma
Danh pháp hai phần
Lobocleta flavistigma Warren, 1906 
Lobocleta flavistigma là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 17 tháng 6 năm 2014.
Caccobius reticuliger

| Caccobius reticuliger> Phân loại khoa học |
| --- | --- |
Giới (regnum): Animalia
Ngành (phylum): Arthropoda
Lớp (class): Insecta
Bộ (ordo): Coleoptera
Phân bộ (subordo): Polyphaga
Phân thứ bộ (infraordo): Scarabeiformia
Liên họ (superfamilia): Scarabaeoidea
Họ (familia): Scarabaeidae
Chi (genus): Caccobius
Loài (species): C. reticuliger
Danh pháp hai phần
Caccobius reticuliger D'Orbigny, 1904 
Caccobius reticuliger là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Chú thích

↑  Bisby, F.A.; Roskov, Y.R.; Orrell, T.M.; Nicolson, D.; Paglinawan, L.E.; Bailly, N.; Kirk, P.M.; Bourgoin, T.; Baillargeon, G.; Ouvrard, D. (2011). “Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist”. Species 2000: Reading, UK. Truy cập ngày 24 tháng 6 năm 2014.
↑  Hallan, J. (2010) Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010
Đa ngôn ngữ

Tấm biển tại Ung Hòa cung tại Bắc Kinh, Trung Quốc, từ phải sang trái viết bằng tiếng Mãn, tiếng Hán, tiếng Tạng, tiếng Mông Cổ.
Biểu trưng của chính quyền Liên bang Thụy Sĩ, bằng 4 ngôn ngữ ở quốc gia này (Đức, Pháp, Ý và tiếng Romansh)
Đa ngữ thuật  (tiếng Anh: multilingualism) là việc sử dụng hai hay nhiều ngoại ngữ (đa ngôn ngữ) bởi một cá nhân hoặc một cộng đồng. Người ta tin rằng số lượng người sử dụng đa ngôn ngữ đông hơn cộng đồng đơn ngữ trên toàn bộ dân số thế giới. Hơn một nửa số dân cư châu Âu được cho là thông thạo ít nhất một ngôn ngữ khác ngoài tiếng mẹ đẻ của họ.
Đa ngữ thuật đang trở thành một hiện tượng xã hội được chi phối bởi nhu cầu của toàn cầu hóa và sự cởi mở về văn hóa. Do sự dễ dàng tiếp cận với thông tin hỗ trợ bởi Internet, việc tiếp xúc với nhiều ngôn ngữ của cá nhân ngày càng trở nên thường xuyên, do đó thúc đẩy nhu cầu có thêm ngôn ngữ. Những người biết nhiều thứ tiếng cũng được gọi là người nói đa ngữ (polyglot).
Người thạo nhiều thứ tiếng đã được tiếp nhận và duy trì ít nhất một ngôn ngữ từ thời ấu thơ, cái được gọi là ngôn ngữ thứ nhất (L1). Ngôn ngữ đầu tiên (đôi khi còn gọi là tiếng mẹ đẻ) được ghi dấu ấn không cần qua giáo dục chính thống, bởi cơ chế tiếp nhận ngôn ngữ bất đồng nghiêm trọng. Trẻ em tiếp thu hai ngôn ngữ theo cách này được gọi là song ngữ đồng thời. Ngay cả trong trường hợp song ngữ đồng thời, một ngôn ngữ sẽ thường chiếm ưu thế hơn cái còn lại. Người biết nhiều hơn một ngoại ngữ được ghi nhận là sẽ chiếm ưu thế hơn người chỉ biết một thứ tiếng trong việc học ngôn ngữ mới. Thêm vào đó, những người có thể giao tiếp song ngữ có những lợi thế về kinh tế quan trọng hơn những người chỉ biết đơn ngữ, việc thành thạo hai ngoại ngữ trở lên có thể giúp các cá nhân thực hiện những công việc như giao dịch tương tác với các đối tác sử dụng ngôn ngữ thiểu số.
Đa ngữ thuật trong máy tính có thể được coi là một phần của một sự liên tục giữa quốc tế hóa và nội địa hóa. Nhờ có trạng thái bằng tiếng Anh trong máy tính mà công việc phát triển phần mềm gần như luôn ứng dụng đa ngôn ngữ (ngoài ra còn có các ngôn ngữ lập trình không phải tiếng Anh) nên hầu hết tất cả phần mềm thương mại ban đầu đều có sẵn phiên bản bằng tiếng Anh, cùng với các phiên bản đa ngôn ngữ có thể là lựa chọn thay thể dựa trên phiên bản gốc bằng tiếng Anh.
Canada công nhận tiếng Anh và tiếng Pháp là ngôn ngữ chính thức, Tây Ban Nha công nhận tiếng Tây Ban Nha là ngôn ngữ chính thức nhưng tiếng Catalan, tiếng Basque và tiếng Galicia được công nhận là ngôn ngữ phụ chính thức. Cần phân biệt với những ngôn ngữ được sử dụng tại 1 quốc gia nhưng không có địa vị chính thức và chỉ được sử dụng ở vùng, tỉnh ví dụ tiếng Chăm của người Chăm ở Việt Nam.
Lịch sử

Việc sử dụng từ đa ngôn ngữ đầu tiên được ghi nhận bắt nguồn từ tiếng Anh vào những năm 1800 như một sự kết hợp của đa (nhiều) và ngôn ngữ (liên quan đến các ngôn ngữ, với từ tồn tại từ thời Trung Cổ). Tuy nhiên, hiện tượng này đã cũ như chính bản thân các ngôn ngữ khác nhau.
Cùng với nhau, giống như nhiều ngôn ngữ khác nhau, đa ngôn ngữ thời hiện đại vẫn gặp còn tồn tại ở một số người nói cùng một ngôn ngữ. Biển hiệu song ngữ đại diện cho vô số ngôn ngữ trong một loạt các văn bản với từng cách viết.
Định nghĩa

Định nghĩa của đa ngôn ngữ là một chủ đề tranh luận giống như định nghĩa về sự trôi chảy của ngôn ngữ. Ở một đầu của một chuỗi liên tục ngôn ngữ, người ta có thể định nghĩa đa ngôn ngữ là khả năng hoàn toàn và thông thạo nhiều hơn một ngôn ngữ. Người nói có lẽ sẽ có đầy đủ kiến thức và khả năng kiểm soát các ngôn ngữ và do đó nghe như người bản ngữ. Ở một thái cực khác sẽ là những người biết đủ các cụm từ để đi du lịch với tư cách là khách du lịch bằng cách sử dụng ngôn ngữ thay thế. Kể từ năm 1992, Vivian Cook đã lập luận rằng hầu hết những người giao tiếp đa ngôn ngữ nằm ở đâu đó giữa định nghĩa tối thiểu và tối đa. Cook gọi những người này là người đa năng. Thuật ngữ 'đa năng lực' (multi‐competence) được sử dụng để xác định kiến thức của một cá nhân đối với ngôn ngữ mẹ đẻ và ngôn ngữ thứ hai.
Ngoài ra, không có định nghĩa nhất quán về những gì tạo thành một ngôn ngữ riêng biệt. Ví dụ, các học giả thường không đồng ý liệu tiếng Scotland là một ngôn ngữ theo đúng nghĩa của nó hay chỉ đơn thuần là một phương ngữ của tiếng Anh. Hơn nữa, thứ được coi là ngôn ngữ có thể thay đổi, thường là vì những lý do chính trị thuần túy. Một ví dụ là việc tạo ra tiếng Serbo-Croatia như một ngôn ngữ chuẩn trên cơ sở phương ngữ Đông Herzegovinian để hoạt động như ngôn ngữ ô cho nhiều phương ngữ Nam Slav; sau khi Nam Tư tan rã, nó được chia thành Serbia, Croatia, Bosnia và Montenegro. Một ví dụ khác là tiếng Ukraina đã bị sa hoàng Nga loại bỏ như một phương ngữ Nga để ngăn cản tình cảm dân tộc.
Ngày nay, học sinh của nhiều quốc gia độc lập nhỏ buộc phải học nhiều ngôn ngữ do ảnh hưởng của sự tương tác giữa các nước. Ví dụ, tại Phần Lan, tất cả trẻ em được yêu cầu học ít nhất ba ngôn ngữ: hai ngôn ngữ quốc gia (Phần Lan và Thụy Điển) và một ngoại ngữ (thường là tiếng Anh). Nhiều học sinh Phần Lan cũng học thêm các ngôn ngữ khác, chẳng hạn như tiếng Đức hoặc tiếng Nga.
Ở một số quốc gia lớn sử dụng nhiều ngôn ngữ, chẳng hạn như Ấn Độ, học sinh sẽ được dạy nhiều ngôn ngữ tùy thuộc vào địa điểm cư trú tại đất nước đó.
Ở nhiều quốc gia, song ngữ xuất hiện thông qua các mối quan hệ quốc tế, trong đó tiếng Anh là ngôn ngữ phổ biến toàn cầu, đôi khi dẫn đến đa số là song ngữ ngay cả khi các quốc gia chỉ có một ngôn ngữ chính thức trong nước. Điều này đặc biệt xảy ra ở các khu vực thuộc Đức như Scandinavia, Benelux và giữa các cộng đồng nói tiếng Đức, nhưng nó cũng đang mở rộng sang một số quốc gia không thuộc Đức.
Quá trình tiếp thu > Thứ tự tiếp nhận

Trong song ngữ tuần tự, người học được hướng dẫn đọc viết bằng ngôn ngữ mẹ đẻ của họ cho đến khi họ đạt được trình độ ở ngưỡng đọc viết thông thạo. Một số nhà nghiên cứu sử dụng ba tuổi là tuổi mà một đứa trẻ có năng lực giao tiếp cơ bản bằng ngôn ngữ đầu tiên của chúng (Kessler, 1984). Trẻ em có thể trải qua một quá trình tiếp thu tuần tự nếu chúng di cư khi còn nhỏ đến một quốc gia sử dụng ngôn ngữ khác hoặc nếu đứa trẻ chỉ nói ngôn ngữ di sản của mình ở nhà cho đến khi chúng được hòa mình vào môi trường trường học, nơi hướng dẫn được cung cấp bằng một ngôn ngữ khác.
Trong song ngữ đồng thời, ngôn ngữ mẹ đẻ và ngôn ngữ cộng đồng được giảng dạy đồng thời. Lợi thế là kết quả của việc biết đọc, biết viết bằng hai ngôn ngữ. Tuy nhiên, giáo viên phải thông thạo cả hai ngôn ngữ và cả các kỹ năng dạy ngôn ngữ thứ hai.
Các giai đoạn mà trẻ em trải qua trong quá trình tiếp thu tuần tự một cách gián tiếp hơn so với việc tiếp thu đồng thời và có thể khác nhau rất nhiều giữa các trẻ. Tiếp thu tuần tự là một quá trình phức tạp hơn và kéo dài hơn, mặc dù không có dấu hiệu nào cho thấy trẻ không chậm phát triển ngôn ngữ cuối cùng kém thành thạo hơn so với song ngữ, miễn là chúng nhận được đầu vào đầy đủ bằng cả hai ngôn ngữ.
Một mô hình tọa độ cho rằng thời gian bằng nhau nên được dành cho việc giảng dạy riêng biệt bằng ngôn ngữ mẹ đẻ và ngôn ngữ cộng đồng. Tuy nhiên, lớp học tiếng mẹ đẻ tập trung vào khả năng đọc viết cơ bản trong khi lớp học ngôn ngữ cộng đồng tập trung vào các kỹ năng nghe và nói. Song ngữ không nhất thiết có nghĩa là một người có thể nói, chẳng hạn như tiếng Anh và tiếng Pháp.
Quá trình tiếp thu > Thứ tự tiếp nhận > Kết quả

Nghiên cứu đã phát hiện ra rằng sự phát triển năng lực trong ngôn ngữ mẹ đẻ đóng vai trò là nền tảng của sự thành thạo có thể được chuyển sang ngôn ngữ thứ hai - giả thuyết cơ bản phổ biến. Công việc của Cummins đã tìm cách khắc phục nhận thức được truyền bá vào những năm 1960 rằng việc học hai ngôn ngữ được tạo ra cho hai mục tiêu cạnh tranh.
Niềm tin là hai ngôn ngữ loại trừ lẫn nhau và việc học ngôn ngữ thứ hai yêu cầu các yếu tố không phân biệt và động lực của ngôn ngữ thứ nhất để phù hợp với ngôn ngữ thứ hai. Bằng chứng cho quan điểm này dựa trên thực tế là một số lỗi trong việc tiếp thu ngôn ngữ thứ hai có liên quan đến các quy tắc của ngôn ngữ thứ nhất.
Một sự phát triển mới khác đã ảnh hưởng đến lập luận ngôn ngữ học về khả năng đọc viết song ngữ là khoảng thời gian cần thiết để có được ngôn ngữ thứ hai. Trong khi trước đây trẻ em được cho là có khả năng học một ngôn ngữ trong vòng một năm, ngày nay các nhà nghiên cứu tin rằng trong và trên toàn bộ môi trường học tập, khoảng thời gian này là gần 5 năm.
Tuy nhiên, một kết quả thú vị của các nghiên cứu vào đầu những năm 1990 đã xác nhận rằng những học sinh hoàn thành chương trình giảng dạy song ngữ có kết quả học tập tốt hơn. Những học sinh này thể hiện sự co giãn về nhận thức hơn bao gồm khả năng phân tích các mô hình trực quan tốt hơn. Mô hình trực quan là một chuỗi các hình ảnh hoặc đối tượng hình học được tạo ra dựa trên một số quy tắc. Một số mô hình trực quan được tạo thành từ một chuỗi các hình ảnh hoặc đối tượng hình học lặp đi lặp lại. Những học sinh được giảng dạy song ngữ hai chiều trong đó yêu cầu trình độ thông thạo cả hai ngôn ngữ như nhau sẽ đạt được trình độ cao hơn. Ví dụ về các chương trình như vậy bao gồm các trường quốc tế và đa quốc gia.
Chú thích

↑  Giả thuyết về thời kỳ quan trọng nói rằng có một thời kỳ phát triển trong đó năng lực bản ngữ hoàn toàn có thể đạt được khi tiếp thu một ngôn ngữ. Giai đoạn này là từ thời thơ ấu đến tuổi thiếu niên. Giả thuyết về thời kỳ quan trọng có ý nghĩa đối với giáo viên và chương trình học tập, nhưng nó không được chấp nhận rộng rãi.