Crusader Kings II
Lối chơi

Bản chất của trò chơi Crusader Kings II là một chương trình mô phỏng triều đại, trong đó người chơi sẽ kiểm soát một triều đại thời kỳ Trung Cổ trong khoảng thời gian từ năm 1066 đến năm 1453. Người chơi có thể bắt đầu trò chơi vào một thời điểm bất kỳ giữa hai cột mốc là ngày 15 tháng 9 năm 1066 đến ngày 31 tháng 12 năm 1337. Trong trò chơi này, người chơi cố gắng gặt hái thành công cho triều đại của mình bằng cách gây chiến, ban hôn, ám sát và thực hiện nhiều hành động khác nhau một cách có chiến lược.
Trò chơi Crusader Kings II mô tả và đề cập đến nhiều danh nhân lịch sử, bao gồm William I của Anh, Charlemagne, Thành Cát Tư Hãn, Harold Godwinson, Robert Guiscard, Robert I của Scotland, Harald III của Na Uy, El Cid, Konstantinos X Doukas,Harun Al-Rashid, Alexios I Komnenos, Richard I của Anh, Ivar Không xương, Alfred Đại Đế, Baldwin I của Jerusalem, Bolesław II Can đảm và Saladin; bên cạnh đó trò chơi cũng cho phép ngươi chơi chọn những nhân vật ít được biết đến hơn, chẳng hạn như các công tước và bá tước thứ yếu, hoặc khởi tạo một nhân vật hoàn toàn mới bằng một tính năng thuộc gói nội dung mở rộng Ruler Designer.
Triều đại có thành công hay thất bại là hoàn toàn dựa vào các quyết định mà người chơi đưa ra. Mục tiêu duy nhất của trò chơi là tích lũy nhiều điểm uy danh (prestige) và điểm mộ đạo (piety) nhất có thể để vượt mặt một số triều đại châu Âu có liên quan trong một trật tự viễn tưởng dựa trên uy thế (ba vương triều uy thế nhất trong trật tự này là nhà Capet, nhà Ryurik và nhà Habsburg). Một trò chơi kết thúc khi 1) nhân vật người chơi qua đời mà không có người nối ngôi thuộc cùng vương triều, 2) tất cả nhân vật nắm từ tước Bá trở lên thuộc vương triều của người chơi bị tước mất tư cách cai trị địa phận của mình (tính cả người chơi), hoặc khi 3) trò chơi tự động chấm dứt vào năm 1453 (trừ khi người chơi đang ở "chế độ người quan sát", trong đó trò chơi tiếp tục chạy từ 1453 nhưng người chơi chỉ có thể quan sát diễn biến của nó).
Trò chơi này cũng tận dụng tính năng di truyền và giáo dục như một cơ chế truyền thừa các đặc điểm tính cách, văn hóa, tôn giáo và kĩ năng của cha mẹ hay người giám hộ (guardian) cho các nhân vật trẻ em. Tính năng này làm sâu sắc chiến thuật ban hôn của người chơi, tức là giờ đây người chơi không chỉ ban hôn cho con cái mình để hình thành các liên minh có lợi, mà còn thông qua đó chọn ra cá nhân với các đặc điểm tính cách làm bạn đời cho con mình để tối đa hóa phẩm chất của con cái qua tính năng di truyền và nhờ đó củng cố sức mạnh của vương triều. Tuy nhiên tính năng trên cũng thỉnh thoảng khiến người chơi phải cân nhắc và đắn đo giữa các mối lợi ích mâu thuẫn với nhau; chẳng hạn, một cuộc hôn nhân có thể giúp người chơi tạo dựng một liên minh có ích với một nhà cai trị khác nhưng lại buộc người chịu hôn phối phải kết hôn với một phối ngẫu có nhiều đặc điểm tính cách không có lợi cho ta; hay ngược lại, một người phối ngẫu tiềm năng có nhiều đặc điểm tính cách có lợi cho ta nhưng lại không thể giúp ta tạo dựng một liên minh mới cho vương triều của mình.
Người chơi có thể chọn bất kỳ một nhân vật quý tộc nào nắm giữ ít nhất một lãnh địa bá tước (county, tương ứng với một tỉnh – đơn vị địa lý nhỏ nhất trên bản đồ) ngoại trừ các nhân vật nắm một trong số các loại chính quyền không chơi được nếu không cài đặt mod, trong đó có:
chính thể thần quyền (chẳng hạn: chức vị Giáo hoàng)
dòng hiệp sĩ (có thể hiệu triệu để cùng tham gia thánh chiến)
tập đoàn lính đánh thuê
chính thể cộng hòa (ngoại trừ các nhân vật nắm chính thể cộng hòa hàng hải có thể chơi được khi người chơi sở hữu gói nội dung mở rộng The Republic)
Ngoài ra, người chơi chỉ có thể chơi được nhân vật theo Kitô giáo và cần phải sở hữu các gói nội dung mở rộng tương ứng để "mở khóa" nhân vật thuộc các tôn giáo khác, bao gồm Islam giáo, Do Thái giáo, Ấn Độ giáo, Phật giáo, Đạo giáo, Bái Hỏa giáo, Kỳ Na giáo, Zhun giáo và một số Pagan giáo bản địa.