stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Lứa đẻ

Một lứa lợn con sòn sòn nhau cùng lợn mẹ đang kiếm ăn ở New Forest
Một lứa đẻ (Litter) hay còn gọi là một lứa là sự sinh nở ra của nhiều con con cùng một lúc (thời kỳ sinh đẻ) ở động vật từ cùng một mẹ và thường là từ một bố mẹ, đặc biệt là số lượng cá thể được sinh ra từ ba đến tám con. Lứa chỉ về loạt những sinh vật cùng một thời kỳ sinh trưởng. Thuật ngữ lứa đẻ hay lứa sinh thường được sử dụng cho việc đo đếm con đẻ của động vật có vú, nhưng có thể được sử dụng cho bất kỳ động vật nào sinh nhiều con (chẳng hạn như câu: "Cá mè một lứa"). Để so sánh, một nhóm trứng và con cái nở ra từ chúng thường được gọi là một ổ (Offspring), trong khi chim non thường được gọi là bầy chim con (của chim bố mẹ). Động vật từ cùng một lứa tuổi được gọi là bạn cùng lứa, đồng lứa, đồng trang lứa. Khoảng cách lứa đẻ là khoảng thời gian giữa hai lần đẻ thành công.
Đại cương

Các loài động vật thường xuyên thể hiện hành vi nhóm trong đàn, bầy, bầy đàn hoặc tập đoàn, và những lần sinh này có được những lợi thế tương tự. Một lứa đẻ cung cấp một số bảo vệ khỏi sự săn bắt của những kẻ ăn thịt, đặc biệt là cho cá thể còn non trẻ mà là đầu tư của cha mẹ vào việc nuôi dưỡng. Với nhiều con non, động vật ăn thịt có thể ăn nhiều con và những con khác vẫn có thể sống sót để đạt đến độ thuần thục về tính (maturity), nhưng nếu chỉ với một đứa con, sự mất mát của nó có thể có nghĩa là một mùa sinh sản đã bị lãng phí. Lợi thế đáng kể khác là cơ hội cho những động vật trẻ khỏe mạnh nhất được lựa chọn từ một nhóm.
Thay vì đó là một quyết định có ý thức từ phía cha mẹ, đứa trẻ khỏe mạnh và mạnh mẽ nhất cạnh tranh thành công nhất về thức ăn và không gian, khiến những đứa trẻ yếu nhất, hay những đứa trẻ yếu đuối, chết yểu vì thiếu sự chăm sóc, đây là sự chọn lọc tự nhiên. Trong tự nhiên, chỉ có một tỷ lệ nhỏ, nếu có, trong lứa có thể sống sót đến khi trưởng thành, trong khi đối với động vật được thuần hóa và những cá thể bị giam cầm với sự chăm sóc của con người thì toàn bộ lứa đẻ hầu như luôn sống sót. Mèo con và chó con nằm trong nhóm này. Động vật ăn thịt, động vật gặm nhấm và lợn thường đẻ theo lứa, trong khi linh trưởng và động vật ăn cỏ lớn hơn thường chỉ sinh một đến một vài con.
Trong chăn nuôi > Trên bò

Tuổi đẻ lứa đầu của bò tơ là khi bò tơ sinh sản muộn thì phải mất thêm chi phí cho thức ăn và chăm sóc. Khoảng cách lứa đẻ trên bò có thể chia ra làm hai giai đoạn. Giai đoạn từ lúc sanh bê đến lúc đậu thai lại (giai đoạn không mang thai hay còn gọi giai đoạn "mở" hay giai đoạn chờ phối) và giai đoạn mang thai. Giai đoạn mang thai là khoảng thời gian cố định, dao động từ 280 đến 285 ngày hoặc hơn tùy thuộc vào giống. Khoảng cách lứa đẻ phụ thuộc duy nhất vào giai đọan mở. Khi khoảng cách lứa đẻ kéo dài là do có vấn đề ở giai đọan thứ nhất. Những bò cái sau khi đẻ 60 ngày mà chưa lên giống lại được coi là bò chậm sinh. Khoảng cách lứa đẻ trung bình của đàn được tính toán dễ dàng từ khoảng cách lứa đẻ của mỗi cá thể và thông qua đó có thể đánh giá thành tích sinh sản của đàn.
Trong chăn nuôi > Chó, mèo

Về mặt thể chất, nếu được chăm sóc tốt và khôi phục sức khỏe sau khi sinh con, chó cái có thể động dục trở lại sau 3 tháng mang thai, thêm ít nhất 7–8 tuần nghỉ dưỡng và dưới 1 tháng sau khi cún con cai sữa. Chó cảnh một năm đẻ 2 lứa và nếu may mắn chỉ cần 1 lứa đẻ ba con. Một chú chó Tây Tạng ở Tân Cương là giống chó tai cụp Tây Tạng (chó cảnh Tây Tạng) đã đẻ liền lúc 22 chú chó con, cũng đã có một con chó khác ở Manea, hạt Cambridgeshire, nước Anh cũng đã đẻ được 24 con chó con, cũng là giống chó lai giữa 2 dòng chó bò (Bun) và chó tai cụp. Mèo nhà có thể động dục quanh năm. Đó là lý do mà một năm mèo có thể sinh 3–4 lứa. Số con trung bình trong một lứa là 03 con. Nhưng nó thường có thể lên tới 6 hoặc nhiều hơn, trung bình 1 mèo cái sẽ đẻ 2–3 lứa 1 năm, mỗi lứa lại được từ 3–5 mèo con.
Một lứa nòng nọc của ếch mẹ, số lượng nhiều cá thể trong một lứa làm gia tăng khả năng sống sót
Một lứa lợn con ở Cần Thơ
Lứa lợn con đang kiếm ăn tại một khu rừng ở nước Anh
Một lứa chó cảnh 8 tuần tuổi
Hoa hậu Hoàn vũ 2020

| Hoa hậu Hoàn vũ 2020 |
| --- | --- |
Hoa hậu Hoàn vũ 2020
Ngày: 16 tháng 5 năm 2021
Dẫn chương trình: Mario Lopez Olivia Culpo Paulina Vega Demi-Leigh Nel-Peters Cheslie Kryst †
Biểu diễn: Luis Fonsi
Địa điểm: Khu nghỉ dưỡng và Casino Seminole Hard Rock, Hollywood, Florida, Hoa Kỳ
Truyền hình: Television: FYI TelemundoStreaming: Roku
Tham gia: 74
Số xếp hạng: 21
Lần đầu tham gia: Cameroon
Bỏ cuộc: Angola Bangladesh Ai Cập Guinea Xích Đạo Georgia Guam Đức Kenya Lithuania Mông Cổ Namibia New Zealand Nigeria Saint Lucia Sierra Leone Thụy Điển Tanzania Thổ Nhĩ Kỳ Quần đảo Virgin (Mỹ)
Trở lại: Ghana Nga
Người chiến thắng: Andrea Meza  Mexico
Quốc phục đẹp nhất: Thuzar Wint Lwin  Myanmar
← 20192021 →
Hoa hậu Hoàn vũ 2020 là cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ lần thứ 69 được tổ chức tại Khu nghỉ dưỡng và Casino Seminole Hard Rock, Hollywood, Florida, Hoa Kỳ vào ngày 16 tháng 5 năm 2021. Hoa hậu Hoàn vũ 2019 Zozibini Tunzi đến từ Nam Phi đã trao lại vương miện cho người kế nhiệm Andrea Meza đến từ Mexico.
Cuộc thi có tổng cộng 74 thí sinh tham gia đến từ các quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Đây là lần đầu tiên số thí sinh của cuộc thi dưới 80 kể từ năm 2003.
Thông tin cuộc thi > Địa điểm tổ chức

Tháng 6 năm 2020, chủ tịch Hoa hậu Hoàn vũ (MUO) là bà Paula Shugart thông báo chấp nhận các thí sinh được bổ nhiệm đại diện quốc gia để đến với Hoa hậu Hoàn vũ 2020 vì do đại dịch Covid-19 nên có một số đất nước không tổ chức cuộc thi cấp tìm kiếm đại diện cấp quốc gia.
Đầu tháng 7 năm 2020, các giám đốc quốc gia nhận được thông tin cuộc thi sẽ bị dời lịch sang quý 1 năm 2021 để đảm bảo an toàn cho các thí sinh tránh khỏi đại dịch Covid-19. Đây lần thứ 3 cuộc thi bị dời sang đầu năm sau, hai lần trước đó là tại Hoa hậu Hoàn vũ 2014 và Hoa hậu Hoàn vũ 2016.
Vào ngày 3 tháng 3 năm 2021, Tổ chức Hoa hậu Hoàn vũ thông báo rằng cuộc thi sẽ được tổ chức vào ngày 16 tháng 5 năm 2021 tại Khu nghỉ dưỡng và Casino Seminole Hard Rock, Hollywood, Florida, Hoa Kỳ. Do đại dịch COVID-19, cuộc thi đã bị hoãn lại từ mùa thu đông năm 2020 sang mùa xuân năm 2021, khiến cuộc thi này trở thành phiên bản được tổ chức muộn nhất so với thứ tự năm tổ chức của cuộc thi. Trước đó, cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2016 đã nắm giữ kỷ lục này khi được tổ chức vào ngày 30 tháng 1 năm 2017.
Thông tin cuộc thi > Dẫn chương trình và ca sĩ khách mời

Vào ngày 20 tháng 4 năm 2021, tổ chức Hoa hậu Hoàn vũ đã xác nhận rằng Mario Lopez và Olivia Culpo sẽ là người dẫn chương trình của đêm chung kết. Olivia Culpo đăng quang Hoa hậu Hoàn vũ 2012 và từng là người dẫn chương trình đêm bán kết Hoa hậu Hoàn vũ 2013 và hậu trường của Hoa hậu Hoàn vũ 2019, trong khi Mario Lopez lần cuối là người dẫn chương trình tại Hoa hậu Hoàn vũ 2007. Đây cũng là lần đầu tiên kể từ năm 2015, Steve Harvey không dẫn chương trình cuộc thi. Paulina Vega và Demi-Leigh Nel-Peters sẽ đồng hành là chuyên gia phân tích, và cố Hoa hậu Mỹ Cheslie Kryst sẽ là phóng viên hậu trường; trước đó họ đã lần lượt đăng quang Hoa hậu Hoàn vũ 2014, Hoa hậu Hoàn vũ 2017 và Hoa hậu Mỹ (Miss USA) 2019.
Vào ngày 7 tháng 5, rapper và ca sĩ người Mỹ Pitbull được công bố là khách mời biểu diễn của cuộc thi. Đến ngày 14 tháng 5, Pitbull vì một số lý do nên không thể tham gia và được thay thế bởi ca sĩ người Puerto Rico, Luis Fonsi.
Kết quả > Thứ hạng

| Kết quả | Thí sinh |
| --- | --- |
Hoa hậu Hoàn vũ 2020:   Mexico — Andrea Meza
Á hậu 1:   Brazil – Julia Gama
Á hậu 2:   Peru – Janick Maceta
Á hậu 3:   Ấn Độ – Adline Castelino
Á hậu 4:   Cộng hòa Dominica – Kimberly Jiménez
Top 10:   Úc – Maria Thattil   Costa Rica – Ivonne Cerdas   Jamaica – Miqueal-Symone Williams   Puerto Rico – Estefanía Soto   Thái Lan – Amanda Obdam
Top 21:   Argentina  – Alina Luz Akselrad   Colombia – Laura Olascuaga   Curaçao – Chantal Wiertz   Pháp – Amandine Petit   Anh Quốc – Jeanette Akua   Indonesia – Ayu Maulida   Myanmar – Thuzar Wint Lwin   Nicaragua – Ana Marcelo   Philippines – Rabiya Mateo   Hoa Kỳ – Aysa Branch   Việt Nam – Nguyễn Trần Khánh Vân §
§: Thí sinh được vào thẳng Top 21 do bình chọn từ khán giả.
Kết quả > Thứ tự gọi tên

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  Top 21  Colombia   Peru   Úc   Pháp   Myanmar   Jamaica   Mexico   Cộng hòa Dominica   Hoa Kỳ   Indonesia   Argentina   Ấn Độ   Curaçao   Puerto Rico   Philippines   Brazil   Anh Quốc   Nicaragua   Thái Lan   Costa Rica   Việt Nam   |  Top 10  Jamaica   Cộng hòa Dominica   Ấn Độ   Peru   Úc   Puerto Rico   Thái Lan   Costa Rica   Mexico   Brazil   |  Top 5  Mexico   Ấn Độ   Brazil   Cộng hòa Dominica   Peru   |
Các giải thưởng đặc biệt

| Giải thưởng | Thí sinh |
| --- | --- |
Trang phục truyền thống đẹp nhất:   Myanmar – Thuzar Wint Lwin
Social Impact Award:   Bolivia – Lenka Nemer
Carnival Spirit Award:   Cộng hòa Dominica – Kimberly Jiménez
Miss Popularity Vote:   Việt Nam – Nguyễn Trần Khánh Vân
Nhạc nền

Phần mở đầu: "Don't Stop The Party", "Fireball" và "Feel This Momment"  của Pitbull.
Phần thi Áo tắm: "Sing" của Pentatonix.
Phần thi Trang phục Dạ hội: "Go Crazy" của Leslie Odom Jr.
Nhìn lại Top 5: "Vacío" của Luis Fonsi, Rauw Alejandro (Luis Fonsi hát trực tiếp).
Chương trình > Hội đồng giám khảo

Có tất cả 8 giám khảo cho cuộc thi năm nay:
Sheryh Adkin Green – Giám đốc tiếp thị thương hiệu Mary Kay, doanh nhân người Mỹ
Keltie Knight – Diễn viên, vũ công, phóng viên người Canada
Deepica Mutyala – Doanh nhân người Mỹ
Zuleyka Rivera – Hoa hậu Hoàn vũ 2006 đến từ Puerto Rico
Tatyana Orozco – Chính trị gia người Colombia
Christine Dufy – Doanh nhân người Mỹ
Brook Lee – Hoa hậu Hoàn vũ 1997 đến từ Hoa Kỳ
Arden Cho – Diễn viên người Mỹ
Chú ý > Lần đầu tham gia

Cameroon
Chú ý > Trở lại

Lần cuối tham gia vào năm 2018:
Ghana
Nga
Chú ý > Bỏ cuộc

Angola
Bangladesh
Ai Cập
Guinea Xích Đạo
Georgia
Đức
Guam
Kenya
Lithuania
Mông Cổ
Namibia
Nigeria
New Zealand
Saint Lucia
Sierra Leone
Thụy Điển
Tanzania
Thổ Nhĩ Kỳ
Quần đảo Virgin (Mỹ)
Chú ý > Chỉ định

Cameroon – Kossinda Angele được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Cameroon 2020". Cô là đại diện đầu tiên của Cameroon tham gia Hoa hậu Hoàn vũ.
Quần đảo Cayman – Mariah Tibbetts được tổ chức Miss Universe Cayman Islands chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Quần đảo Cayman 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Hoàn vũ Quần đảo Cayman 2019.
Curaçao – Chantal Wiertz được tổ chức Miss Curaçao chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Curaçao 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Curaçao 2019.
Cộng hòa Séc – Klára Vavrušková được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Cộng hoà Séc 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Česká 2019.
Đan Mạch – Amanda Petri được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Đan Mạch 2020". Cô là Hoa hậu Đan Mạch 2017.
Cộng hòa Dominica – Kimberly Jiménez được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Cộng hòa Dominican 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Hoàn vũ Cộng hòa Dominican 2019.
Haiti – Eden Berandoive được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Haiti 2020". Cô là Á hậu 3 Hoa hậu Haiti 2019.
Honduras – Cecilia Rossell được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Honduras 2020". Cô là Á hậu 3 Hoa hậu Hoàn vũ Honduras 2019.
Kazakhstan – Kamilla Serikbay được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Kazakhstan 2020". Cô từng lọt vào chung kết cuộc thi Hoa hậu Kazakhstan 2019.
Hàn Quốc – Park Ha-Ri được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Hàn Quốc 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Hoàn vũ Hàn Quốc 2019.
Mauritius – Vandana Jeetah được tổ chức Miss Universe Mauritius chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Mauritius 2020". Cô từng lọt vào chung kết cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Mauritius 2019.
Panama – Carmen Jaramillo được tổ chức Senõrita Panama chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Panama 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Panama 2019.
Bồ Đào Nha – Cristiana Silva được tổ chức Miss Portuguesa chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Bồ Đào Nha 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Bồ Đào Nha 2019.
Puerto Rico – Estefanía Soto được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Puerto Rico 2020". Cô là người đẹp đạt danh hiệu Á hậu 1 Hoa hậu Hoàn vũ Puerto Rico 2019.
Nga – Alina Sanko được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Nga 2020". Cô là Hoa hậu Nga 2019.
Slovakia – Natália Hoštáková được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Slovakia 2020". Cô từng lọt vào chung kết cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Slovakia 2019.
Singapore – Bernadette Belle Wu-Ong được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Singapore 2020". Cô là người đẹp đạt danh hiệu Miss Charm Singapore tại Hoa hậu Hoàn vũ Singapore 2019.
Nam Phi – Natasha Joubert được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Nam Phi 2020". Cô là Á hậu 2 Hoa hậu Nam Phi 2020.
Ukraine – Liza Yastremskaya được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Ukraine 2020". Cô là Á hậu 1 Hoa hậu Hoàn vũ Ukraine 2019.
Chú ý > Thay thế

Bỉ – Céline Van Ouytsel, Hoa hậu Bỉ 2020, ban đầu sẽ đại diện cho Bỉ, nhưng đã chọn không tham gia do đại dịch COVID-19 ở Hoa Kỳ và cô sẽ tham gia Hoa hậu Thế giới 2021. Dhenia Covens đã được chỉ định là "Hoa hậu Hoàn vũ Bỉ 2020". Cô là Á hậu 2 Hoa hậu Bỉ 2018.
Colombia – María Fernanda Áitizábal đăng quang Hoa hậu Colombia 2019, theo dự kiến ban đầu sẽ tham gia ấn bản cuộc thi năm nay nhưng điều đó đã không diễn ra do Tổ chức Hoa hậu Colombia đã mất quyền thương mại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ kể từ tháng 6 năm 2020. Một cuộc thương thảo mới về việc đăng ký chuyển nhượng bản quyền đã được Tổ chức Hoa hậu Hoàn vũ thực hiện với bà Natalie Ackermann. Theo đó, cuộc thi mới mang tên Hoa hậu Hoàn vũ Colombia (Miss Universe Colombia) sẽ đảm nhiệm việc chọn đại diện tham gia cuộc thi. Laura Olascuaga là người chiến thắng ấn bản cuộc thi mới đầu tiên và đại diện Colombia thi đấu.
Pháp – Amandine Petit, Hoa hậu Pháp 2021, được chỉ định đại diện cho Pháp, thay thế Clémence Botino, Hoa hậu Pháp 2020. Việc chuyển đổi được thực hiện do xung đột về ngày tổ chức giữa hai cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2021 và Hoa hậu Pháp 2022 vào tháng 12 năm 2021. Petit ban đầu đại diện cho Pháp tại cuộc thi ấn bản năm 2021, nhưng vì cô ấy phải có mặt tại Hoa hậu Pháp 2022 diễn ra vào tháng 12 năm 2021, cho nên cô ấy đã tham gia ấn bản năm 2020 trong khi Botino tham gia ấn bản năm 2021.
Ba Lan – Magdalena Kasiborska, Hoa hậu Ba Lan 2019, ban đầu sẽ đại diện cho Ba Lan tham dự cuộc thi, nhưng cô phải rút lui sau khi bị thoát vị đĩa đệm cột sống. Cô được thay thế bởi Natalia Piguła, Á hậu 1 Hoa hậu Ba Lan 2019.
Khu nghỉ dưỡng và Casino Seminole Hard Rock, Hollywood, Florida, Hoa Kỳ, địa điểm tổ chức của cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2020
Các quốc gia và lãnh thổ tham gia Hoa hậu Hoàn vũ 2020 và kết quả.
Nhơn Phú (xã)

Đối với các định nghĩa khác, xem Nhơn Phú.
Nhơn Phú là một xã thuộc huyện Mang Thít, tỉnh Vĩnh Long, Việt Nam.
Địa lý

Xã Nhơn Phú nằm ở trung tâm huyện Mang Thít, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã An Phước và thị trấn Cái Nhum
Phía tây giáp xã Mỹ An và xã Hòa Tịnh
Phía nam giáp xã Bình Phước và xã Hòa Tịnh
Phía bắc giáp xã Mỹ Phước.
Xã Nhơn Phú có diện tích 14,46 km², dân số năm 1999 là 8.783 người, mật độ dân số đạt 607 người/km².
Hành chính

Xã Nhơn Phú được chia thành 8 ấp: Phú Hòa, Phú Quới, Phú Thạnh A, Phú Thạnh B, Phú Thạnh C, Phú Thọ, Phú Thuậ̣n A, Phú Thuận B.
Lịch sử

Ngày 6 tháng 12 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Vĩnh Long ban hành Nghị quyết 228/NQ-HĐND về việc sáp nhập toàn bộ ấp Chợ vào ấp Phú Thạnh A.
Chú thích

↑  89/1981/QĐ-HĐBT
1 2 3  “Mã số đơn vị hành chính Việt Nam”. Bộ Thông tin & Truyền thông. Bản gốc lưu trữ ngày 24 tháng 3 năm 2013. Truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2012.
↑  Tổng cục Thống kê
1 2  “Nghị quyết số 228/NQ-HĐND về việc sắp xếp, sáp nhập, đổi tên các ấp, khóm, khu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long”. Cổng thông tin điện tử tỉnh Vĩnh Long – Cơ sở dữ liệu văn bản quy phạm pháp luật và chỉ đạo điều hành. 15 tháng 10 năm 2019. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 10 năm 2021. Truy cập ngày 27 tháng 10 năm 2021.
Người Nãi Man

Ethnic groupBản mẫu:SHORTDESC:Ethnic group
| --- | --- |
Vị trí của hãn quốc của người Nãi Man trong lòng đế quốc Mông Cổ
Khu vực có số dân đáng kể
 Mongolia: ?[cần dẫn nguồn]
 Trung Quốc: Naiman Banner: ?[cần dẫn nguồn]
 Kazakhstan: 940.000
Ngôn ngữ
Phương ngữ Naiman của các ngôn ngữ Mongolic, Turkic Kazakh, Russian
Tôn giáo
Phật giáo Tây Tạng (Mông Cổ) Islam (Kazakhstan) Shaman giáo
Người Naiman hay còn gọi là Nãi Man (Tiếng Mông Cổ: Найман/Naiman; Tiếng Kazakh: Найман; Tiếng Uzbek: Nayman) là một bộ tộc Mông Cổ (Đông Hãn quốc Đột Quyết), họ là một trong những bộ tộc sinh sống ở khu vực juz trung tâm ở Kazakhstan.
Lịch sử

Mông Cổ bí sử đã đề cập đến người Naiman là "Güchügüd". Theo quan điểm của nhà Turk học người Nga Nikolai Aristov, biên giới phía tây của Hãn quốc Naiman giáp ranh với sông Irtysh và biên giới phía đông của nó giáp với sông Tamir của Mông Cổ. Dãy núi Altai và khu vực miền nam Cộng hòa Altai hiện đại cũng là một phần lãnh địa của Hãn quốc Naiman cũ. Người Naiman đã đặt quan hệ ngoại giao với Tây Liêu, và đã giữ thái độ thần phục cho đến năm 1175. Một số học giả đã phân loại và xem họ như một bộ tộc người Turk đến từ Sekiz Oghuz (có nghĩa là "Tám Oghuz" trong tiếng Turkic). Có nguồn cho rằng, thuật ngữ "Naiman" có nguồn gốc từ tiếng Mông Cổ có nghĩa là "tám", nhưng các ghi chép của họ lại được viết bằng một ngôn ngữ Turk làm căn cứ cho việc công nhận họ là một tộc người Turk đã bị Mông Cổ hóa. Họ đã được cho là đã sử dụng một loại ngôn ngữ Turk và cả các ngôn ngữ Mông Cổ trong giao tiếp.. Giống như người Khiết Đan và người Duy Ngô Nhĩ, nhiều người trong số họ là tín đồ Kitô hữu Nestorian hoặc Phật giáo.
Người Naimans chủ yếu sống ở khu vực phía tây Mông Cổ, với dân số đông hơn số lượng người Mông Cổ vào khoảng cuối thế kỷ 12. Năm 1199, Thiết Mộc Chân (Thành Cát Tư Hãn) cùng với Vương hãn đã phát động chiến dịch chống lại người Naimans. Họ đánh bại Buyirugh, một hãn của người Naiman. Năm 1203, Tayang khan, thủ lĩnh cuối cùng của người Naimans đã bị giết sau trận chiến với Thành Cát Tư Hãn. Con trai ông là Khuất Xuất Luật đã cùng với tàn quân còn lại của mình chạy trốn đến Tây Liêu. Khuất Xuất Luật được người Khiết Đan chào đón và vị hãn người Khiết Đan đã gả con gái cho. Khuất Xuất Luật đã sớm hình thành âm mưu chống lại người cha vợ của mình. Sau khi chiếm được ngai vàng, ông ta bắt đầu đàn áp người Hồi giáo ở Hami Oase. Việc này đã bị các bộ tộc bản địa phản đối dữ dội. Nhà nước Tây Liêu sau đó đã bị quân Mông Cổ đánh bại dưới quyền của Jebe.
Mặc dù cương vực lãnh thổ của người Naiman đã bị người Mông Cổ đánh chiếm, người Naiman được tìm thấy ở khắp nơi trong lòng Đế quốc Mông Cổ. Khatun ('nữ hoàng') Töregene của đại hãn Oa Khoát Đài có thể là người xuất thân từ bộ lạc này. Nhiều người xuất thân từ tộc Naiman sau đó đã gia nhập quân đội Mông Cổ bao gồm Ketbuqa, một vị tướng dưới trướng của Húc Liệt Ngột đã chết trong trận Ain Jalut năm 1260.
Người Naiman tại Mông Cổ

Người Naiman hiện đại là một dân tộc thiểu số tại Mông Cổ  chủ yếu sinh sống tại khu vực Naiman Banner, Nội Mông của Trung Quốc. Nhiều người Naiman đã bị đồng hóa và sinh sống trộn lẫn với các bộ lạc khác ở Mông Cổ.
Người Naiman Hazara

Có một bộ phận nhỏ dân cư người Naimans sinh sống tại Afghanistan. Họ được chính phủ Afghanistan công nhận là một bộ phận của người Hazara và cư trú tại huyện Shekh Ali.
Người Naiman tại Trung Á

Các nhà sử học hiện đại người Kazakh cho rằng hơn 2 triệu dân số Kazakh là gốc Naiman. Họ có nguồn gốc từ miền đông Kazakhstan. Một bộ phận người Naiman đã bị đồng hóa bởi người Kyrgyz và Uzbek. Hiện nay, người Naiman là một trong những bộ tộc lớn cấu thành dân tộc Kazakh hiện đại, họ thuộc Juz trung tâm của người Kazakhstan, sống chủ yếu ở miền đông, miền trung và miền nam Kazakhstan, trong dân số khoảng 2 triệu người thuộc dân tộc Kazakh ở Kazakhstan.
Người Naiman chiếm một tỉ lệ đáng kể trong cộng đồng người dân tộc Kazakh ở Trung Quốc, Uzbekistan và Nga, số người Kazakh gốc Naiman ở Trung Quốc là một triệu người trở lên, chủ yếu sống ở khu vực phía tây của Khu tự trị Tân Cương của Trung Quốc, ở khu tự trị Ili Kazakh. Naimans cũng là một trong những bộ lạc chính thuộc cộng đồng người Kazakh ở Uzbekistan, họ sinh sống lẫn trong các cộng đồng người Kazakh ở Kyrgyzstan và Nga. Xem phần giới thiệu của Naimans bằng tiếng Kazakhstan, "Kazakhstan shezhire" Lưu trữ 2015-06-11 tại Wayback Machine. Các xét nghiệm Y-DNA gần đây nhất được tiến hành bởi Dự án DNA KZ ở Kazakhstan cho thấy nhóm Y-DNA haplogroup của bộ lạc Naiman Kazakh chủ yếu mang O-M122 và một số nhóm ít hơn mang halogroups C, G, N xem Dự án DNA KZ.
Tôn giáo

Sau cuộc chinh phạt của người Mông Cổ, họ trở thành một trong những làn sóng tín đồ Kitô hữu thứ hai tiến vào sinh sống tại Trung Quốc với Kublai Khan. Những người Naiman định cư ở khu vực phía tây của Đế quốc Mông Cổ phần lớn đều cải sang đạo Hồi. Có thuyết cho rằng người Naimans và họ hàng Kitô giáo của họ, người Keraites, là hậu duệ của các đạo sĩ Magi từ phương Đông xuất hiện trong Kinh thánh. Chỉ huy của quân đội Mông Cổ xâm chiếm Syria vào năm 1259, Kitbuqa, là một người Naiman: ông ta được ghi nhận là "tôn kính các tín đồ Kitô hữu, bởi vì ông ta thuộc dòng dõi của ba vị vua phương Đông đã đến Bethlehem để tôn thờ sự giáng sinh của Chúa". Tuy nhiên, Kitbuqa đã bị giết và quân đội của ông đã vấp phải thất bại tại Trận Ain Jalut, đã bảo vệ quyền làm chủ của người Hồi giáo đối với Levant. Naimans tại miền Nam Mông Cổ đã bắt đầu cải sang Phật giáo vào khoảng thế kỷ XVI.
Bảo tàng Địa phương ở Łąkorz

| --- | --- |
Muzeum Lokalne w Łąkorzu


Thành lập: 1995
Vị trí: Łąkorz, Ba Lan
Tọa độ: 53°27′N 19°21′E
Bảo tàng Địa phương ở Łąkorz (tiếng Ba Lan: Muzeum Lokalne w Łąkorzu) là một bảo tàng tọa lạc tại làng Łąkorz, huyện Nowomiejski, tỉnh Warmińsko-Mazurskie, Ba Lan. Bảo tàng hoạt động dưới sự điều hành của Hiệp hội Di sản Văn hóa và Thiên nhiên địa phương cùng sự bảo trợ của xã Biskupiec.
Lược sử hình thành

Bảo tàng Địa phương ở Łąkorz được thành lập vào năm 1995. Hiện tại, bộ sưu tập của Bảo tàng được trưng bày ở những địa điểm sau:
trang trại của Jan Ostrowski, người phụ trách Bảo tàng
một ngôi nhà nông thôn 200 năm tuổi cùng một lò rèn liền kề (cơ sở được xã bàn giao vào năm 1996)
Trước đây, một phần của bộ sưu tập được trưng bày trong một cối xay gió kiểu Hà Lan được xây dựng vào thế kỷ 19. Tuy nhiên, cối xay gió này hiện đang nằm trên đất tư nhân và đang xuống cấp.
Triển lãm

Bộ sưu tập của Bảo tàng Địa phương ở Łąkorz hiện đang bao gồm các triển lãm liên quan đến văn hóa dân gian của vùng Lubawa (đồ nội thất trong phòng khách vào đầu thế kỷ 19 và 20), lịch sử (bao gồm cả thiết bị trường học được sử dụng trước đây), nông nghiệp và thủ công. Một số hiện vật lớn như máy móc nông nghiệp, xe đẩy được đặt ngoài trời.
Giờ mở cửa

Du khách có thể tham quan Bảo tàng Địa phương ở Łąkorz nếu gọi điện thoại sắp xếp trước.