stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Metin Serezli
Filmografisi > Oyuncu olarak

1958: Ayşe'nin Çilesi
1958: Çoban Kızı
1958: Daha Çekecek miyim?
1958: Son Saadet
1959: Tütün Zamanı
1960: Sensiz Yıllar
1965: Bozuk Düzen
1965: Güzel Bir Gün İçin
1966: Damgalı Kadın
1967: Aslan Arkadaşım
1967: Kuduz Recep
1968: Acı Yıllar
1969: Ayşecik'le Ömercik
1969: Çakırcalı Mehmet Efe
1969: Dağlar Kızı Reyhan
1969: Fakir Kızı Leyla
1969: Yaralı Kalp
1970: Ayşecik Sana Tapıyorum
1970: Seven Ne Yapmaz
1970: Şoför Nebahat
1970: Yavrum
1971: Aşk Uğruna
1971: Ayşecik Ve Sihirli Cüceler Rüyalar Ülkesinde
1971: Bütün Anneler Melektir
1971: Hayat Sevince Güzel
1971: Melek mi, Şeytan mı? / Asrın Kadını
1971: Ömrümce Unutamadım - Ömrümce Aradım
1971: On Küçük Şeytan
1971: Önce Sev Sonra Vur
1971: Senede Bir Gün
1971: Son Hıçkırık
1971: Sürgünden Geliyorum
1971: Umutsuzlar
1971: Unutulan Kadın
1972: Falcı
1972: Falcı Kenan
1972: Gümüş Gerdanlık
1972: Kopuk
1972: Parçala Behçet
1972: Sisli Hatıralar
1972: Sisli HatıralarAtıf
1973: Beddua / Günahsız Kadın
1974: Ceza
1975: Bir Araya Gelemeyiz
1975: Bir Gün Mutlaka
1975: Dur Geliyorum
1975: Şeftalisi Ala Benziyor / 24 Ayardayım
1975: Zımbala Behçet / Behçet 76
1976: Alo Kolombo / Çığlık
1976: Aman Karım Duymasın
1976: Baş Belası
1976: Bıktım Her Gün Ölmekten
1976: Dağılın Kazımlar Geliyor
1976: Darbe
1976: Evlatlık / Çıngar
1976: Hayatın Gerçek Tadı
1976: Hınç
1976: İntikam Meleği / Kadın Hamlet
1976: Keoma
1976: Kolombo Şakir
1976: Kucaktan Kucağa
1976: Mağlup Edilemeyenler
1976: Portakal
1976: Seni Sevmekle Suçluyum
1976: Silahlara Veda
1976: Şoför
1977: Adalet
1977: Baba Ocağı
1977: Çağrı
1977: Cemil Dönüyor
1977: Çırılçıplak
1977: Erkeğim
1977: Güneş Ne Zaman Doğacak
1977: Güneşli Bataklık
1977: Hatasız Kul Olmaz
1977: İstasyon
1977: Liseli Kızlar
1977: Özgürlüğün Bedeli
1977: Tövbekar
1978: Baba Kartal
1978: Bir Garip Yabancı
1978: Cafer'in Çilesi
1978: Derdim Dünyadan Büyük
1978: Dost Bildiklerim
1978: Görünmeyen Düşman
1978: İnsanları Seveceksin
1978: Kaplanlar Ağlamaz
1978: Şahit
1978: Yüz Karası
1979: Bekçiler Kralı
1979: İstanbul 1979
1979: Kanun Gücü
1979: Nemrud
1979: Vatandaş Rıza
1980: Büyük Kavga
1980: Gerzek Şaban
1980: Gol Kralı
1980: Sarışın Tehlike
1980: Talihli Amele
1980: Zübük
1981: Gırgıriyede Şenlik Var
1981: Herhangi Bir Kadın
1981: Mecnun
1981: Önce Hayaller Ölür
1981: Şabancık
1982: Arkadaşım
1982: Kelepçe
1983: En Büyük Yumruk
1983: Gecelerin Kadını
1983: Metres
1983: Toprağın Kanı
1984: Atla Gel Şaban
1984: Çaresizim
1984: Lodos Zühtü
1984: Nefret
1985: Arzu
1985: Bugünün Saraylısı
1986: Gülümse Biraz
1986: Hayat Köprüsü
1986: Hekimoğlu
1986: Olacak O Kadar
1986: Savunma
1987: Bir Günah Gibi
1987: Bitmeyen Zulüm
1987: Hazreti Ayşe
1987: Kavanozdaki Adam
1987: Tutsak
1988: Acılar
1988: Dünya Fraggle
1988: Necip Fazıl Kısakürek
1988: Sevgili Bayan
1989: Cahide
1989: Kan Çiçeği
1990: Alman Avrat'ın Bacısı
1990: Darbe
1990: Hanımın Çiftliği
1992: Tatar Ramazan Sürgünde
1994: Beşten Yediye
1994: Çılgın Sonbahar
1994: Zirvedekiler
1995: Palavra Aşklar
1996: Yüzleşme
1998: Olacak O Kadar
2001: Son
2003-2006: Sihirli Annem
2008: Ay Işığı
2011: Başrolde Aşk
2011: Sihirli Annem
Ödüller

1998: 2. Afife Tiyatro Ödülleri - Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Erkek Oyuncusu - Bu Filmi Görmüştüm
Horst Jankowski

Horst Jankowski (30 Ocak 1936 - 29 Haziran 1998) klasik müzik eğitimi almış Alman piyanistti ve Asansör müziği sanatçısı.
İlk yılları

Berlin'de doğan Jankowski, Berlin Müzik Konservatuarı'nda okudu ve 1950'lerde Almanya'da caz tarzında çaldı.
Pi sayısı
Temel bilgiler > İsim

Matematikçiler tarafından bir çemberin çevresinin çapına oranını temsil etmek için kullanılan sembol küçük harf Yunanca harf π'dir ve bazen pi olarak yazılır. İngilizcede π, "pay" olarak telaffuz edilir (/paɪ/ PY). Matematiksel kullanımda, küçük harf π, bir dizinin çarpımı anlamına gelen büyük harfli ve büyütülmüş karşılığı, (Σ gibi toplam anlamına gelen) Π'dan ayırt edilir.
π sembolünün seçimi π sembolünün benimsenmesi bölümünde tartışılmaktadır.
Temel bilgiler > Tanım

π genellikle bir daire'nin çevresi C ile çapı d) arasındaki oran olarak tanımlanır :
\pi ={\frac {C}{d}}
Dairenin boyutuna bakılmaksızın C/d oranı sabittir. Örneğin, bir dairenin çapı başka bir dairenin iki katıysa, C/d oranını koruyarak çevresi de iki katına sahip olacaktır. Bu π tanımı dolaylı olarak düz (Öklid) geometrisi kullanır; daire kavramı herhangi bir eğri (Öklid dışı) geometri'ye genişletilebilse de, bu yeni daireler artık π = C/d karşılamayacaktır.
Burada, bir dairenin çevresi, dairenin çevre etrafındaki yay uzunluğu'dur; limit(kalkülüste bir kavram) kullanılarak geometriden bağımsız olarak resmi olarak tanımlanabilen bir niceliktir. Örneğin, birim çemberin üst yarısının yay uzunluğu Kartezyen koordinatlar'da x2 + y2 = 1 denklemiyle doğrudan hesaplanabilir, integral olarak:
\pi =\int _{-1}^{1}{\frac {dx}{\sqrt {1-x^{2}}}}.
Bunun gibi bir integral, onu 1841'de doğrudan bir integral olarak tanımlayan Karl Weierstrass tarafından π'nin tanımı olarak benimsendi.
Artık integral ilk analitik tanımda yaygın olarak kullanılmaz, çünkü, Remmert 2012'nin açıkladığı gibi, diferansiyel kalkülüs üniversite müfredatında tipik olarak integral hesabından önce gelir, dolayısıyla ikincisine dayanmayan bir π bir tanımının olması arzu edilir. Richard Baltzer'e  dayanan ve Edmund Landau  tarafından yaygınlaştırılan böyle bir tanım şöyledir: π, kosinüs fonksiyonunun 0'a eşit olduğu en küçük pozitif sayının iki katıdır. π ayrıca sinüs fonksiyonunun sıfıra eşit olduğu en küçük pozitif sayı ve sinüs fonksiyonunun ardışık sıfırları arasındaki farktır. Kosinüs ve sinüs, geometriden bağımsız olarak bir kuvvet serisi  veya bir diferansiyel denklem 
çözümü olarak tanımlanabilir.
Benzer şekilde, π, bir exp z karmaşık değişkeninin, karmaşık üsteli exp z nin özellikleri kullanılarak tanımlanabilir. Kosinüs gibi, karmaşık üstel de birkaç yoldan biriyle tanımlanabilir.
exp z'nin bire eşit olduğu karmaşık sayılar kümesi, şu şekilde (hayali) bir aritmetik ilerlemedir:
\{\dots ,-2\pi i,0,2\pi i,4\pi i,\dots \}=\{2\pi ki\mid k\in \mathbb {Z} \}
ve bu özelliğe sahip benzersiz bir pozitif gerçek sayı, π vardır.
Topoloji ve cebir gibi karmaşık matematiksel kavramlardan yararlanan aynı fikrin bir varyasyonu aşağıdaki teoremdir: Toplama modulo tam sayıları altındaki reel sayıların R/Z grubundan (çember grubu), mutlak değeri bir olan karmaşık sayıların çarpımsal grubuna, benzersiz (otomorfizma) bir sürekli izomorfizma vardır. π sayısı, bu homomorfizmin türevinin büyüklüğünün yarısı olarak tanımlanır.
Temel bilgiler > İrrasyonellik ve normallik

π bir irrasyonel sayı'dır, yani iki tam sayının oranı olarak yazılamaz. 22/7 ve 355/113 gibi kesirler genellikle π'ye yaklaşmak için kullanılır, ancak hiçbir bayağı kesir (tam sayıların oranı) tam değeri olamaz. π irrasyonel olduğundan, ondalık gösterimi içinde sonsuz sayıda basamak vardır ve sonsuz örüntü basamaklara yerleşmez. π}'nin irrasyonel olduğunun birkaç kanıtı vardır; genellikle cebir gerektirirler ve reductio ad absurdum tekniğini kullanılır. π'nin rasyonel sayılar ile yaklaşık olarak hesaplanabileceği derece kesin olarak bilinmiyor; tahminler, irrasyonalite ölçüsünün e veya ln 2 ölçüsünden büyük ama Liouville sayısı ölçüsünden küçük olduğunu ortaya koymuştur.
π rakamlarının görünür bir örüntüsü yoktur ve normallik testleri dahil olmak üzere istatistiksel rastgelelik testlerini geçmiştir; tüm olası basamak dizileri (herhangi bir uzunluktaki) eşit sıklıkta göründüğünde, sonsuz uzunlukta bir sayı normal olarak adlandırılır. π'nin normal olduğu varsayımı kanıtlanmadı veya çürütülmedi.
Bilgisayarların icadından bu yana, üzerinde istatistiksel analiz yapmak için çok sayıda π basamağı mevcuttu. Yasumasa Kanada, π'nin ondalık basamakları üzerinde ayrıntılı istatistiksel analizler yaptı ve bunları normallikle tutarlı buldu; örneğin, 0 ila 9 arasındaki on hanenin ne kadar sıklıkta olduğu istatistiksel anlamlılık testlerine tabi tutuldu ve bir örüntüye dair hiçbir kanıt bulunamadı. Herhangi bir rastgele basamak dizisi, sonsuz maymun teoremi ile rastgele olmayan görünen uzun alt diziler içerir. Bu nedenle, π'nin rakam dizisi rastgelelik için istatistiksel testlerden geçtiğinden, ondalık gösteriminin 762. ondalık basamağından başlayan, altı ardışık 9'lu dizi gibi rastgele görünmeyebilecek bazı rakam dizileri içerir. Bu, matematiksel folklor'da Richard Feynman'a atfen "Feynman noktası" olarak da adlandırılır ancak Feynman ile hiçbir bağlantısı bilinmemektedir.
Temel bilgiler > Aşkınlık

Ayrıca bakınız: Lindemann–Weierstrass theorem
π irrasyonel olmasının yanı sıra bir aşkın sayı'dır, bu da x5/120 − x3/6 + x = 0 gibi rasyonel katsayılı herhangi bir sabit olmayan polinom denklemi'nin çözümü olamayacağı anlamına gelir.
π aşkınlığının iki önemli sonucu vardır: İlk olarak, π, rasyonel sayılar ve kareköklerin veya n-inci köklerin (3 gibi) √31 veya √10 gibi) herhangi bir sonlu kombinasyonu kullanılarak ifade edilemez. İkincisi, hiçbir aşkın sayı pergel ve cetvel ile oluşturulamadığından, "daireyi kareleştirme" mümkün değildir. Başka bir deyişle, yalnızca pergel ve cetvel kullanarak, alanı belirli bir dairenin alanına tam olarak eşit olan bir kare oluşturmak imkansızdır.
Bir daireyi kareleştirmek, klasik antik çağın önemli geometri problemlerinden biriydi. Modern zamanların amatör matematikçileri, matematiksel olarak imkansız olmasına rağmen, bazen daireyi kareleştirme ve başarı iddiasında bulunmaya çalıştılar.
Temel bilgiler > Sonsuza giden kesirler

İrrasyonel bir sayı olarak π, bayağı kesir olarak gösterilemez. Ancak π dahil her sayı, sonsuza giden kesir adı verilen, sonsuz bir iç içe geçmiş kesirler serisi ile temsil edilebilir:
\pi =3+\textstyle {\cfrac {1}{7+\textstyle {\cfrac {1}{15+\textstyle {\cfrac {1}{1+\textstyle {\cfrac {1}{292+\textstyle {\cfrac {1}{1+\textstyle {\cfrac {1}{1+\textstyle {\cfrac {1}{1+\ddots }}}}}}}}}}}}}}
Sürekli kesrin herhangi bir noktada kesilmesi, π için rasyonel bir yaklaşım verir; bunlardan ilk dördü {3, 22/7, 333/106 ve 355/113 tür. Bu sayılar, sabitin en iyi bilinen ve en çok kullanılan tarihsel yaklaşımları arasındadır. Bu şekilde üretilen her yaklaşım, en iyi rasyonel yaklaşımdır; yani, her biri aynı veya daha küçük paydaya sahip herhangi bir diğer kesirden π'ye daha yakındır. π aşkın olduğundan, tanım gereği cebirsel değildir ve bu nedenle ikinci dereceden irrasyonel olamaz. Bu nedenle, π bir periyodik sonsuza giden kesir içeremez. π için basit sonsuza giden kesir (yukarıda gösterilmiştir) başka herhangi bir bariz örüntü sergilemese de, birkaç genelleştirilmiş sonsuza giden kesir sergiler, örneğin:
{\begin{aligned}\pi &=3+\textstyle {\cfrac {1^{2}}{6+\textstyle {\cfrac {3^{2}}{6+\textstyle {\cfrac {5^{2}}{6+\textstyle {\cfrac {7^{2}}{6+\textstyle {\cfrac {9^{2}}{6+\ddots }}}}}}}}}}=\textstyle {\cfrac {4}{1+\textstyle {\cfrac {1^{2}}{2+\textstyle {\cfrac {3^{2}}{2+\textstyle {\cfrac {5^{2}}{2+\textstyle {\cfrac {7^{2}}{2+\ddots }}}}}}}}}}=\textstyle {\cfrac {4}{1+\textstyle {\cfrac {1^{2}}{3+\textstyle {\cfrac {2^{2}}{5+\textstyle {\cfrac {3^{2}}{7+\textstyle {\cfrac {4^{2}}{9+\ddots }}}}}}}}}}\end{aligned}}
Temel bilgiler > Yaklaşık değer ve basamaklar

Bazı pi yaklaşımları şunları içerir:
Tamsayılar: 3
Kesirler: Yaklaşık kesirler şunları içerir (artan doğruluk sırasına göre) 22/7, 333/106, 355/113, 52163/16604, 103993/33102, 104348/33215, and 245850922/78256779.
(Liste,  A063674 ve  A063673'den seçilen terimlerdir.)
Rakamlar: İlk 50 ondalık basamak 3.14159265358979323846264338327950288419716939937510... şeklindedir.  (see  A000796)
Diğer sayı sistemlerindeki rakamlar
İlk 48 2 tabanlı basamak (bit olarak adlandırılır) 11.001001000011111101101010100010001000010110100011... ( A004601'e bakınız) şeklindedir.
On altılı sayı sistemi içindeki ilk 20 hane (16 tabanlı) 3.243F6A8885A308D31319... ( A062964'e bakınız) şeklindedir.
İlk beş Altmışlık sayı sistemi (60 tabanlı) basamak 3;8,29,44,0,47  şeklindedir. (see  A060707)
Üçlü sayı sistemi içindeki ilk 38 basamak 10.0102110122220102110021111102212222201... şeklindedir. ( A004602'ye bakınız)
Temel bilgiler > Karmaşık sayılar ve Euler özdeşliği

Herhangi bir karmaşık sayı, örneğin z, bir çift reel sayı kullanılarak ifade edilebilir.
Kutupsal koordinat sisteminde, bir sayı (yarıçap veya r), z'nin karmaşık düzlemin sıfır noktasından olan mesafesini ve diğeri, (açı veya φ) pozitif reel eksenden, saat yönünün tersine dönüşü temsil etmek için kullanılır:
z=r\cdot (\cos \varphi +i\sin \varphi ),
burada i, i2 = −1'i sağlayan hayali birimdir. Karmaşık analizde π'nin sık görülmesi, Euler formülüyle tanımlandığı gibi, karmaşık bir değişkenin üstel fonksiyonunun davranışıyla ilgili olabilir:
e^{i\varphi }=\cos \varphi +i\sin \varphi ,
burada e sabiti, doğal logaritmanın tabanıdır. Bu formül,e'nin hayali üsleri ile, karmaşık düzlemin sıfır noktası merkezli birim çember üzerindeki noktalar arasında, bir karşılık olma ilişkisi kurar. Euler formülünde φ = π eşitliği, beş önemli matematiksel sabit içerdiği için matematikte önemsenen Euler özdeşliği ile sonuçlanır:
e^{i\pi }+1=0.
zn = 1 eşitliğini sağlayan n sayıda farklı karmaşık sayı vardır ve bunlara "birliğin n'inci kökleri"  denir ve aşağıdaki formülle verilir:
e^{2\pi ik/n}\qquad (k=0,1,2,\dots ,n-1).
Geçmiş > Antik Çağ

Milattan önceye tarihlenen π için en iyi bilinen yaklaşımlar, iki ondalık basamağa kadar doğruydu; bu, özellikle birinci bin yılın ortalarında, Çin matematiği'nde yedi ondalık basamak doğruluğuna kadar geliştirildi.
Bundan sonra, geç Orta Çağ dönemine kadar daha fazla ilerleme kaydedilmedi.
π'nin en eski yazılı tahminleri, Babil ve Mısır'da bulunur, her ikisi de gerçek değerin yüzde biri dahilindedir. Babil'de, MÖ 1900-1600 tarihli bir kil tablet, ima yoluyla π'yi şu şekilde ele alan geometrik bir ifadeye sahiptir: 25/8=3.125. Mısır'da, MÖ 1650 dolaylarına tarihlenen ancak MÖ 1850 tarihli bir belgeden kopyalanan Rhind Papirüsü, π'yi (16/9)2 ≈ 3.16. olarak ele alan bir dairenin alanı için bir formüle sahiptir. Flinders Petrie gibi bazı piramidologlar, Büyük Giza Piramidi'nin π ile ilgili oranlarla inşa edildiğini teorileştirmiş olsalar da, bu teori bilim adamları tarafından geniş çapta kabul görmemektedir.
MÖ birinci veya ikinci binyıldan sözlü bir geleneğe tarihlenen Hint matematiği'nin Shulba Sutraları'nda, yaklaşık 3.08831, 3.08833, 3.004, 3 veya 3.125 olarak çeşitli şekillerde yorumlanan yaklaşık değerler verilmiştir.
Geçmiş > Sonsuz dizi > Yakınsama oranı

π için bazı sonsuz seriler diğerlerinden daha hızlı yakınsar. Given the choice of two infinite series for π, mathematicians will generally use the one that converges more rapidly because faster convergence reduces the amount of computation needed to calculate π to any given accuracy. π için basit bir sonsuz seri Gregory–Leibniz serisidir:
\pi ={\frac {4}{1}}-{\frac {4}{3}}+{\frac {4}{5}}-{\frac {4}{7}}+{\frac {4}{9}}-{\frac {4}{11}}+{\frac {4}{13}}-\cdots
Bu sonsuz dizinin tek tek terimleri toplama eklendikçe, toplam kademeli olarak π'ye yaklaşır ve istenildiği kadar π'ye yaklaşabilir (yeterli sayıda terim ile). Yine de oldukça yavaş yakınsar - 500.000 terimden sonra, π'nin yalnızca beş doğru ondalık basamağını üretir.
π için (15. yüzyılda Nilakantha tarafından yayınlanan) Gregory-Leibniz serisinden daha hızlı yakınsayan sonsuz bir seri:
\pi =3+{\frac {4}{2\times 3\times 4}}-{\frac {4}{4\times 5\times 6}}+{\frac {4}{6\times 7\times 8}}-{\frac {4}{8\times 9\times 10}}+\cdots
Aşağıdaki tablo, bu iki serinin yakınsama oranlarını karşılaştırmaktadır:
| π için sonsuz seriler | 1>  terimden sonra | 2>  terimden sonra | 3>  terimden sonra | 4>  terimden sonra | 5>  terimden sonra | yakınsar: |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  \pi ={\frac {4}{1}}-{\frac {4}{3}}+{\frac {4}{5}}-{\frac {4}{7}}+{\frac {4}{9}}-{\frac {4}{11}}+{\frac {4}{13}}+\cdots  | 4.0000 | 2.6666 ... | 3.4666 ... | 2.8952 ... | 3.3396 ... | π = 3.1415 ... |
|  \pi ={3}+{\frac {4}{2\times 3\times 4}}-{\frac {4}{4\times 5\times 6}}+{\frac {4}{6\times 7\times 8}}-\cdots  | 3.0000 | 3.1666 ... | 3.1333 ... | 3.1452 ... | 3.1396 ... | π = 3.1415 ... |
Beş terimden sonra, Gregory-Leibniz serisinin toplamı, π'nin doğru değerinin 0,2'si içindeyken, Nilakantha'nın serisinin toplamı doğru değerinin 0,002'si içindedir. Nilakantha'nın serisi daha hızlı yakınsar ve π'nin basamaklarını hesaplamak için daha kullanışlıdır. Daha da hızlı yakınsayan seriler arasında Machin'in serisi ve Chudnovsky'nin serisi yer alır, ikincisi terim başına 14 doğru ondalık basamak üretir.
Geçmiş > İrrasyonellik ve aşkınlık

π ile ilgili tüm matematiksel gelişmeler, tahminlerin doğruluğunu artırmayı amaçlamadı. Euler 1735'te Basel problemini ters karelerin toplamının tam değerini bularak çözdüğünde, π ile asal sayılar arasında bir bağlantı kurdu ve bu daha sonra Riemann zeta işlevi çalışmasını geliştirmeye katkıda bulundu.
{\frac {\pi ^{2}}{6}}={\frac {1}{1^{2}}}+{\frac {1}{2^{2}}}+{\frac {1}{3^{2}}}+{\frac {1}{4^{2}}}+\cdots
İsviçreli bilim adamı Johann Heinrich Lambert 1768'de π'nin irrasyonel olduğunu, yani herhangi iki tam sayının bölümüne eşit olmadığını kanıtladı. Lambert'in ispatı, tanjant fonksiyonunun sürekli kesir temsilinden yararlandı. Fransız matematikçi Adrien-Marie Legendre, 1794'te π2'nin de irrasyonel olduğunu kanıtladı. 1882'de Alman matematikçi Ferdinand von Lindemann, π'nin aşkın olduğunu kanıtladı  ve hem Legendre hem de Euler tarafından yapılan bir varsayımı doğruladı. Hardy ve Wright, "kanıtların daha sonra Hilbert, Hurwitz ve diğer yazarlar tarafından değiştirilip basitleştirildiğini" belirtir.
Geçmiş > π sembolünün benimsenmesi

Bir çemberin çevresinin çapına oranını temsil etmek için Yunanca π harfinin bilinen en eski kullanımı, 1706'da Galli matematikçi William Jones tarafından yapılmıştır.
Leonhard Euler, 1736 ve 1748'de yayınladığı eserlerde Yunanca π harfinin kullanımını yaygınlaştırdı.
İlk kullanımlarda, Yunan harfi π, bir dairenin yarıçevresini (Latincede semiperipheria) ifade etmek için kullanılmıştır. ve daire sabitlerini oluşturmak için δ (çap veya yarı çap için) veya ρ (yarıçap için) ile oranlarda birleştirildi. (O zamandan önce, matematikçiler bunun yerine bazen c veya p gibi harfleri kullanıyorlardı.) Kaydedilen ilk kullanım Oughtred's " \delta .\pi " şeklindedir ve Latince: Clavis Mathematicae'nin 1647 ve sonraki baskılarında çevre ve çap oranını ifade etmek için kullanmıştır. Barrow 3.14... sabitini temsil etmek için aynı şekilde "





π
δ




{\textstyle {\frac {\pi }{\delta }}}

" kullandı. Gregory bunun yerine "





π
ρ




{\textstyle {\frac {\pi }{\rho }}}

"'yi 6.28...'i temsil etmek için kullandı.
Bir çemberin çevresinin çapına oranını temsil etmek için tek başına Yunanca π harfinin bilinen en eski kullanımı Galli matematikçi William Jones'un 1706 tarihli Latince: Synopsis Palmariorum Matheseos adlı çalışmasında yapılmıştır; veya Matematiğe Yeni Bir Giriş." Yunan harfi s. 243 te, "Çevre (π), yarıçapı 1 olan bir daire için hesaplanmıştır." ifadesinde kullanılmıştır. Ancak Jones, π için denklemlerinin "gerçekten dahiyane Bay John Machin'in hazır kaleminden" olduğunu yazar ve bu da Machin'in Jones'tan önce Yunanca harfi kullanmış olabileceği yönünde spekülasyonlara yol açar. Jones'un gösterimi diğer matematikçiler tarafından hemen benimsenmedi, kesir gösterimi 1767'ye kadar hâlâ kullanılıyordu.
Euler, 1727 tarihli Havanın Özelliklerini Açıklayan Deneme ile başlayarak tek harfli formu kullanmaya başladı, ancak, bu ve sonraki bazı yazılarda çevrenin yarıçapa oranı olan π = 6.28... kullanmıştı. Euler π = 3.14...'ü ilk olarak 1736 tarihli Mechanica adlı çalışmasında kullandı ve geniş çapta okunan 1748 tarihli Latince: Introductio in analysin infinitorum adlı çalışmasında devam etti (şöyle yazdı: "Kısa olması adına bu sayıyı π olarak yazacağız; böylece π şuna eşittir: yarıçapı 1 olan bir dairenin çevresinin yarısı"). Euler, Avrupa'daki diğer matematikçilerle yoğun bir şekilde yazıştığı için, Yunan harfinin kullanımı hızla yayıldı ve uygulama bundan sonra Batı dünyasında evrensel olarak benimsendi, ancak tanım 1761 gibi geç bir tarihe kadar hâlâ 3.14... ve 6.28... arasında değişiyordu.
Daha fazla basamak için modern arayış > π sayısını hesaplama nedenleri

π içeren çoğu sayısal hesaplama için, bir avuç rakam yeterli kesinlik sağlar. Jörg Arndt ve Christoph Haenel'e göre, çoğu kozmolojik hesaplamayı yapmak için otuz dokuz basamak yeterlidir, çünkü gözlemlenebilir evrenin çevresini bir atom hassasiyetiyle hesaplamak için gereken doğruluk budur. Hesaplamalı yuvarlama hatalarını telafi etmek için gereken ek basamakları hesaba katan Arndt, herhangi bir bilimsel uygulama için birkaç yüz basamağın yeterli olacağı sonucuna varır. Buna rağmen, insanlar π'yi binlerce ve milyonlarca basamaklı olarak hesaplamak için yoğun bir şekilde çalıştılar. Bu çaba kısmen insanların rekor kırma dürtüsüne atfedilebilir ve π ile elde edilen bu tür başarılar genellikle dünya çapında manşetlere konu olur. Süper bilgisayarları test etme, sayısal analiz algoritmalarını test etme (yüksek hassasiyetli çarpma algoritmaları dahil); ve saf matematiğin kendisinde, π'nin rakamlarının rastgeleliğini değerlendirmek için veri sağlar.
Daha fazla basamak için modern arayış > Hızlı yakınsak seriler

Modern π hesap makineleri, yalnızca yinelemeli algoritmalar kullanmaz. 1980'lerde ve 1990'larda yinelemeli algoritmalar kadar hızlı ancak daha basit ve daha az bellek kullanan yeni sonsuz seriler keşfedildi. Hızlı yinelemeli algoritmalar, 1914'te Hint matematikçi Srinivasa Ramanujan π için zarafetleri, matematiksel derinlikleri ve hızlı yakınsamalarıyla dikkat çeken düzinelerce yenilikçi yeni formül yayınladığında öngörülmüştü.Modüler denklemlere dayanan formüllerinden biri,
{\frac {1}{\pi }}={\frac {2{\sqrt {2}}}{9801}}\sum _{k=0}^{\infty }{\frac {(4k)!(1103+26390k)}{k!^{4}\left(396^{4k}\right)}}.
Bu seri, Machin'in formülü de dahil olmak üzere çoğu arctan serisinden çok daha hızlı yakınsar. Bill Gosper, 1985'te 17 milyon basamaklı bir rekor kırarak π hesaplamasındaki ilerlemeler için bunu ilk kullanan kişiydi. Ramanujan'ın formülleri, Borwein kardeşler (Jonathan ve Peter) ve Chudnovsky kardeşler tarafından geliştirilen modern algoritmaları öngörüyordu. 1987'de geliştirilen Chudnovsky formülü,
{\frac {1}{\pi }}={\frac {\sqrt {10005}}{4270934400}}\sum _{k=0}^{\infty }{\frac {(6k)!(13591409+545140134k)}{(3k)!\,k!^{3}(-640320)^{3k}}}.
Terim başına yaklaşık 14 basamak π üretir ve birkaç kayıt ayarı π hesaplaması için kullanılmıştır. Bunlar arasında 1989'da Chudnovsky kardeşler tarafından 1 milyar (109) haneyi aşan ilk rakamlar, 2011'de Alexander Yee ve Shigeru Kondo tarafından 10 trilyon (1013) hane ve 2022'de Emma Haruka Iwao tarafından 100 trilyon hane yer alıyor. Benzer formüller için ayrıca bkz. Ramanujan–Sato serisi
2006'da matematikçi Simon Plouffe, aşağıdaki şablona uygun olarak π için birkaç yeni formül oluşturmak için tamsayı ilişki algoritması PSLQ'yu kullandı:
\pi ^{k}=\sum _{n=1}^{\infty }{\frac {1}{n^{k}}}\left({\frac {a}{q^{n}-1}}+{\frac {b}{q^{2n}-1}}+{\frac {c}{q^{4n}-1}}\right),
burada q eşittir eπ (Gelfond sabiti), k tek sayıdır ve a, b, c Plouffe'un hesapladığı belirli rasyonel sayılardır.