Cymbidium

Cymbidium, salepgiller familyasından tropikal ve subtropikal Asya ile Avustralya'da yaşayan ve 93 tanımlanmış türü olan epifit orkide cinsi. Mumsu yapıda iri çiçeklerinden dolayı melez türleri ve kültivarları bahçecilikte gözde olan orkide cinslerindendir. İlk tanımlaması 1799 yılında İsveçli bitki bilimci Olof Swartz tarafından yapılmıştır.== Türleri ==Nisan 2020 itibarı ile World Checklist of Selected Plant Families tarafından kabul görmüş tür listesi şunlardır:
Cymbidium hybrid
Cymbidium hybrid
Cymbidium hybrid
Cymbidium hybrid
Wendel tarafından betimlenmiş Cymbidium lancifolium
*Cymbidium acuminatum M.A.Clem. & D.L.Jones*Cymbidium aliciae Quisumb. (Filipinler)*Cymbidium aloifolium (L.) Sw. aloa yapraklı cymbidium (Himalayalardan batı Malezya'ya)*Cymbidium atrolabium X.Y.Liao, S.R.Lan & Z.J.Liy (Yunan)*Cymbidium atropurpureum (Lindl.) Rolfe (G. Tayland, Malezya, Filipinler)*Cymbidium × ballianum Rolfe*Cymbidium banaense Gagnep.*Cymbidium × baoshanense F.Y.Liu & Perner*Cymbidium bicolor Lindl. : iki renkli cymbidium (Güney Çin'den tropikal Asya'ya)**Cymbidium bicolor subsp. bicolor (G. Hindistan, Sri Lanka)**Cymbidium bicolor subsp. pubescens (Lindl.) Du Puy & P.J.Cribb (Malezya)*Cymbidium borneense J.J.Wood (K. ve KB. Borneo)*Cymbidium canaliculatum R.Br. – channelled boat-lip orchid, tiger boat-lip orchid, native cymbidium veya tiger orchid (K. ve D. Avustralya)*Cymbidium changningense Z.J.Liu & S.C.Chen*Cymbidium chloranthum Lindl.: yeşil çiçekli cymbidium (B. Malezya)*Cymbidium cochleare Lindl. (D. Himalayalardan Tayvan'a)*Cymbidium concinnum Z.J.Liu & S.C.Chen (Yunan, GB Çin)*Cymbidium crassifolium Herb.*Cymbidium cyperifolium Wall. ex Lindl. (Himalayalardan G. Çin ve Filipinler'e)**Cymbidium cyperifolium subsp. cyperifolium (Himalayalardan G. Çin'e) **Cymbidium cyperifolium subsp. indochinense Du Puy & P.J.Cribb (Hint-Çin, Filipinler)**Cymbidium cyperifolium var. szechuanicum (Y.S.Wu & S.C.Chen) S.C.Chen & Z.J.Liu*Cymbidium daweishanense G.Q.Zhang & Z.J.Liu (Yunan)*Cymbidium dayanum Rchb.f.: phoenix orchid, tree orchid, Day's cymbidium (Himalayalardan G. Japonya ve Malezya'ya)*Cymbidium defoliatum Y.S.Wu & S.C.Chen (Çin)*Cymbidium devonianum Paxton : Devon's cymbidium (Nepal'den K.Tayland'a, Laos ve Vietnam)*Cymbidium dianlan H.He (Yunan)*Cymbidium × dilatatiphyllum J.M.H.Shaw*Cymbidium eburneum Lindl. : ivory-colored cymbidium (Himalayalardan Hainan'a)*Cymbidium elegans Lindl. (GB Çin)**Cymbidium elegans var. elegans**Cymbidium elegans var. lushuiense (Z.J.Liu, S.C.Chen & X.C.Shi) Z.J.Liu & S.C.Chen*Cymbidium elongatum J.J.Wood, Du Puy & Shim (KB. Borneo)*Cymbidium ensifolium (L.) Sw. : four season orchid (Trop. ve sıcak Doğu Asya)*Cymbidium erythraeum Lindl. : Indian cymbidium (Himalayalardan Çin Güney kıyılarına)**Cymbidium erythraeum var. erythraeum**Cymbidium erythraeum var. flavum (Z.J.Liu & J.Yong Zhang) Z.J.Liu, S.C.Chen & P.J.Cribb*Cymbidium erythrostylum Rolfe : red column cymbidium (Vietnam)*Cymbidium faberi Rolfe : multi-flower orchid (Uttaranchal'dan Tayvan'a)*Cymbidium finlaysonianum Lindl. : Finlayson's cymbidium (Hint-Çin'den Malezya'ya)*Cymbidium floribundum Lindl. : golden leaf-edge orchid (G. Çin, Tayvan)*Cymbidium × florinda Rolfe*Cymbidium formosanum Hayata*Cymbidium × gammieanum King & Pantl.*Cymbidium gaoligongense Z.J.Liu & J.Yong Zhang*Cymbidium × glebelandense Rolfe*Cymbidium goeringii (Rchb.f.) Rchb.f. : spring orchid (Himalayalardan sıcak Doğu Asyaya).*Cymbidium haematodes Lindl.*Cymbidium hartinahianum J.B.Comber & Nasution (K. Sumatra)*Cymbidium × hillii F.Muell. ex Regel*Cymbidium hookerianum Rchb.f. (D. Nepal'den G. Çin'e)*Cymbidium induratifolium Z.J.Liu & J.N.Zhang*Cymbidium insigne Rolfe : splendid cymbidium (K. Tayland'dan Hainan'a)*Cymbidium iridioides D.Don : iris-like cymbidium (Himalayadan GK. Çin'e)*Cymbidium jiangchengense Ying L.Peng, S.R.Lan & Z.J.Liu (Yunan)*Cymbidium kanran Makino : cold-growing cymbidium (G. Çin'den G. Japonya'ya)*Cymbidium lancifolium Hook. : green-flowered peacock orchid, lance-leafed cymbidium (Trop. & Subtrop. Asya)*Cymbidium lii M.Z.Huang, J.M.Yin & G.S.Yang (Hainan)*Cymbidium longipes Z.J.Liu & J.N.Zhang*Cymbidium lowianum (Rchb.f.) Rchb.f. : Low's cymbidium (Çin'den K. Hint-Çin'e)**Cymbidium lowianum var. ailaoense X.M.Xu**Cymbidium lowianum var. kalawense (Colyear) Govaerts (Myanmar)**Cymbidium lowianum var. lowianum *Cymbidium macrorhizon Lindl. *Cymbidium madidum Lindl. : buttercup orchid, northern cymbidium, moist forest cymbidium*Cymbidium maguanense F.Y.Liu *Cymbidium mastersii Griff. ex Lindl. : Masters's cymbidium *Cymbidium micranthum Z.J.Liu & S.C.Chen*Cymbidium × monanthum J.M.H.Shaw*Cymbidium munronianum King & Pantl.*Cymbidium nanulum Y.S.Wu & S.C.Chen *Cymbidium × nishiuchianum Makino ex J.M.H.Shaw*Cymbidium × nomachianum T.Yukawa & Nob.Tanaka*Cymbidium × nujiangense X.P.Zhou, S.P.Lei & Z.J.Liu*Cymbidium × oblancifolium Z.J.Liu & S.C.Chen*Cymbidium omeiense Y.S.Wu & S.C.Chen *Cymbidium parishii Rchb.f. (G. Myanmar)*Cymbidium puerense Z.J.Liu & S.R.Lan *Cymbidium × purpuratum L.J.Chen, Li.Q.Li & Z.J.Liu*Cymbidium qiubeiense K.M.Feng & H.Li (Çin)*Cymbidium rectum Ridl. *Cymbidium recurvatum Z.J.Liu, S.C.Chen & P.J.Cribb*Cymbidium repens Aver. & Q.T.Phan*Cymbidium × rosefieldense Rolfe*Cymbidium roseum J.J.Sm.*Cymbidium sanderae (Rolfe) P.J.Cribb & Du Puy (Vietnam)*Cymbidium schroederi Rolfe *Cymbidium seidenfadenii (P.J.Cribb & Du Puy) P.J.Cribb*Cymbidium serratum Schltr.*Cymbidium shidianense G.Z.Chen, G.Q.Zhang & L.J.Chen (Yunan)*Cymbidium sichuanicum Z.J.Liu & S.C.Chen*Cymbidium sigmoideum J.J.Sm.*Cymbidium sinense (Andrews) Willd. : Chinese cymbidium *Cymbidium suave R.Br.: snake orchid *Cymbidium suavissimum Sander ex C.H.Curtis *Cymbidium tamphianum Aver. (Vietnam)*Cymbidium teretipetiolatum Z.J.Liu & S.C.Chen (Çin)*Cymbidium tigrinum C.S.P.Parish ex Hook. : tiger-striped cymbidium.*Cymbidium tortisepalum Fukuy.**Cymbidium tortisepalum var. longibracteatum (Y.S.Wu & S.C.Chen) S.C.Chen & Z.J.Liu**Cymbidium tortisepalum var. tortisepalum*Cymbidium tracyanum L.Castle : Tracy's cymbidium *Cymbidium wadae T.Yukawa*Cymbidium wenshanense Y.S.Wu & F.J.Liu*Cymbidium whiteae King & Pantl. *Cymbidium wilsonii (Rolfe ex De Cock) Rolfe (Çin)*Cymbidium × woodlandense Rolfe== Morfoloji ==Simpodial olan cinsin gövde boyu 60 cm ve çiçek salkımı da 90 cm dir. Salkım en sonki pseudobulb tabanından çıkar ve her çiçek salkımı, türüne bağlı olarak, 5 ilâ 10 cm arasından bir çapa erişir. Kış aylarında bile çiçekli olan bitkide on beş ya da daha fazla çiçek bulunabilir. Mumsu bir dokuda olan çiçekleri beyaz, yeşil, sarımsı yeşil, krem rengi, kahve rengi, pembe, kırmızı (ve turuncu) ve siyah gibi fantastik bir dizi renk görülse de, mavi renk bulunmaz. Çiçekler on hafta kadar canlılığını koruyabilir.== Yayılımı ==Kuzey Hindistan, Çin, Japonya, Malezya, Filipinler gibi tropikal ve subbtropikal Asya ile Avustralya'da  yetişir. İri çiçekli türleri ve bunların melezleri yüksek rakımlarda görülür.== Besin olarak kullanımı ==Bhutan'da Cymbidium hookerianum türü köri baharatıyla güveç içinde pişirilir ve bu yemeğe olatshe ya da olachoto adı verilir.== Hastalıkları ==Tütün mozaik virüsü ile Cymbidium mosaic potexvirus gibi bitkilerde hastalık yapıcı virüslere karşı duyarlıdır.==Kaynakça==
↑
↑  Cribb, P and du Puy, D The Genus Cymbidium Kew Publishing ISBN 978-1-84246-147-1, 2007.
↑  "kuenselonline.com". 5 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2013.
↑  "thomas-caspari.de" (PDF). 19 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2013.
↑  "soar-ir.shinshu-u.ac.jp" (PDF). 24 Şubat 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2013.
| --- | --- |
Takson belirleyicileri:  Vikiveri: Q843914  APDB: 189893  APNI: 93074  BioLib: 100671  BOLD: 281280  EoL: 21177  EPPO: 1CMFG  FloraBase: 21267  FoAO2: Cymbidium  FoC: 108941  Fossilworks: 28191  GBIF: 2782293  GRIN: 3267  iNaturalist: 128976  IPNI: 29179-1  IRMNG: 1273389  ITIS: 894593  NCBI: 14366  NZOR: c775d24a-7c2b-4fb7-bb2b-1b4619f6b333  PLANTS: CYMBI  POWO: urn:lsid:ipni.org:names:330383-2  Tropicos: 40019793  WCSP: 53067  WFO: wfo-4000010363 
Wikimedia Commons'ta  ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır.

Vikitür'de konuyla ilgili taksonomik bilgiler bulunur:
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  NLI: 987007538308605171