Evrimsel hayat ağacı

Başlığın diğer anlamları için Hayat Ağacı (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Ernst Haeckel tarafından "İnsanın evrimi"nde (1879) betimlenen, daha sonra kısmen güncellenen Evrimsel hayat ağacı, 19. yüzyıl evrim düşüncesini açıklamaktadır.
Evrimsel hayat ağacı, ortak ata üzerinden canlıların öncül ve ardıl ilişkilerini ve türlerin kökenini açıklayan kurgusal ağaç.
1858 yılında Charles Darwin ve Alfred Russel Wallace, Darwin'in Türlerin Kökeni (1859) eserini detaylı olarak açıklayan yeni bir teori yayınladılar. Jean-Baptiste Lamarck'ın aksine Darwin, ortak ata ve dallara ayrılan evrimsel hayat ağacı fikirlerini ortaya attı. Evrimsel hayat ağacı teorisi, doğal seçilim fikri üzerine kurulu olarak çiftçilik, biyocoğrafya, jeoloji, morfoloji ve embriyoloji gibi geniş bir alanda sentez oluşturmaktadır.
"Web üzerinde Evrim Ağacı" projesinin grafik ile sunumu.
| g t Evrimsel biyoloji |
| --- | --- |
 Giriş  Ana hatlar  Evrimsel tarih kronolojisi  Yaşamın evrimsel tarihi  Dizin 
Evrim:  Abiyogenez  Adaptasyon  Adaptif radyasyon  Diğerkâmlık Hile yapmak  Karşılıklı  Baldwin etkisi  Kladistik  Birlikte evrim Mutualizm  Ortak ata  Yakınsak evrim  Iraksak evrim  Yeryüzündeki ilk yaşam  Evrimin kanıtları  Evrimsel silahlanma yarışı  Evrimsel baskı  Eksaptasyon  Soy tükenmesi Yok oluş  Homoloji  Son evrensel ortak ata  Makro evrim  Mikro evrim  Uyumsuzluk  Adaptif olmayan radyasyon  Panspermia  Paralel evrim  Sinyalizasyon teorisi Handikap ilkesi  Türleşme Tür  Tür kompleksi  Türler sorunu  Taksonomi  Seçilim birimleri Gen merkezli evrim görüşü  Varoluş mücadelesi 
Popülasyongenetiği:  Yapay seçilim  Biyoçeşitlilik  Evrimsel olarak istikrarlı strateji  Fisher prensibi  Seçilim değeri Kapsayıcı  Gen akışı  Genetik sürüklenme  Akraba seçilimi Ebeveyn yatırımı  Ebeveyn-yavru çatışması  Mutasyon  Popülasyon  Doğal seçilim  Eşeysel dimorfizm  Cinsel seçilim Eş seçimi  Sosyal seçilim  Trivers-Willard hipotezi  Varyasyon 
Gelişim:  Kanalizasyon  Evrimsel gelişim biyolojisi  Genetik asimilasyon  İnversiyon  Modülerlik  Fenotipik plastisite 
Taksonlara  göre evrim:  Bakteriler  Kuşlar köken  Brachiopodalar  Yumuşakçalar Kafadan bacaklılar  Dinozorlar  Balıklar  Mantarlar  Böcekler Kelebekler  Memeliler kediler  köpekgiller kurtlar  köpekler  sırtlangiller  yunuslar ve balinalar  atlar  kangurugiller  primatlar insanlar  lemurlar  deniz inekleri  Bitkiler tozlayıcı aracılı  Sürüngenler  Örümcekler  Dört üyeliler  Virüsler 
Organlara  göre evrim:  Hücreler  DNA  Kamçı  Ökaryotlar simbiyogenez  kromozom  endomembran sistemi  mitokondri  çekirdek  plastitler  Hayvanlarda göz  kıl  kulak kemikleri  sinir sistemleri  beyin 
Sürece  göre evrim:  Yaşlanma ölüm  programlanmış hücre ölümü  Kuşların uçuşu  Biyolojik karmaşıklık  Karşılıklı yardımlaşma  Renkli görme primatlarda  Duygular  Empati  Etik  Gerçek sosyal yaşam  Bağışıklık sistemi  Metabolizma  Tek eşlilik  Ahlak  Mozaik evrim  Çok hücrelilik  Eşeyli üreme Gamet farklılaşması/cinsiyetler  Yaşam döngüleri/nükleer evreler  Çiftleşme tipleri  Mayoz  Biyolojik cinsiyet belirleme  Yılan zehri 
Tempo ve biçimler:  Tedricilik/Sıçramalı evrim/Sıçramacılık  Mikromutasyon/Makromutasyon  Üniformitaryanizm/Katastrofizm 
Türleşme:  Allopatrik  Anagenez  Katagenez  Kladogenez  Ortak türleşme  Ekolojik  Hibrit  Ekolojik olmayan  Parapatrik  Peripatrik  Takviye  Simpatrik 
Tarih:  Rönesans ve Aydınlanma Çağı  Türlerin transmutasyonu  David Hume Tabiî Din Üzerine Diyaloglar  Charles Darwin Türlerin Kökeni  Paleontoloji tarihi  Geçiş fosili  Karışmalı kalıtım  Mendel genetiği  Darwinizmin tutulması  Modern evrimsel sentez  Moleküler evrimin tarihçesi  Genişletilmiş evrimsel sentez 
Felsefe:  Darwinizm  Alternatifler Katastrofizm  Lamarkizm  Ortogenez  Mutasyonizm  Sıçramacılık  Yapısalcılık Spandrel  Teistik  Vitalizm  Biyolojide teleoloji 
Alakalı:  Biyocoğrafya  Ekolojik genetik  Grup seçilimi Kültürel evrim  Kültürel grup seçimi  İkili kalıtım teorisi  Hologenom evrimi teorisi  Kayıp kalıtım problemi  Moleküler evrim  Astrobiyoloji  Filogenetik Ağaç  Polimorfizm  Eobiont  Sistematik  Transgenerasyonel epigenetik kalıtım 
  Kategori   Commons   Vikiproje 
| g t Biyoloji felsefesi |
| --- | --- |
Temalar:  Deneycilik  Natüralizm  Pragmatizm  Redüksiyonizm Holizm  Evrimsel taksonomi 
Evrim:  Adaptasyonizm  Darwinizm'e alternatifler Katastrofizm  Lamarkizm  Orthogenesis  Mutasyonizm  Yapısalcılık Spandrel  Teistik  Vitalizm  Darwinizm  Evrimsel epistemoloji  Teleoloji  Evrimsel hayat ağacı 
Biyoloji felsefecileri:  John Beatty  Lindley Darden  Daniel Dennett  John Dupré  Carla Fehr  Marjorie Grene  Peter Godfrey-Smith  James R. Griesemer  Paul E. Griffiths  David Hull  Hans Jonas  Philip Stuart Kitcher  Tim Lewens  Helen Longino  Jane Maienschein  Roberta Millstein  Sandra Mitchell  Susan Oyama  Alex Rosenberg  Michael Ruse  Sahotra Sarkar  Elliott Sober  Kim Sterelny  Alfred I. Tauber  Francisco Varela  Gerard Verschuuren  William C. Wimsatt 
Biyologlar:  Francisco J. Ayala  Patrick Bateson  Charles Darwin  Richard Dawkins  Jared Diamond  Michael Ghiselin  François Jacob  Stephen Jay Gould  Richard Lewontin  Konrad Lorenz  Humberto Maturana  Ernst Mayr  Jacques Monod  Denis Noble  Joan Roughgarden  Rolf Sattler  John Maynard Smith  Edward Osborne Wilson  Jonas Salk 
İlgili:  Zihin felsefesi  Biyoloji tarihi