stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nurbanu Sultan
Haseki Sultan (1566-1574)

Nurbanu, Şehzade Selim'in (1566'da II. Selim olarak Osmanlı Padişahı oldu) en gözde eşi ve Şehzade Murad'ın (müstakbel III. Murad, 1546) annesi oldu. Eşi Selim henüz şehzadeyken Nurbanu onun Manisa'daki şehzade hareminin başıydı. Selim, padişah olduktan sonra selefi Kanuni Sultan Süleyman'ın yaptığı gibi, en sevdiği eşi haseki Nurbanu'nun, saltanatı boyunca Topkapı Sarayı'nda kalmasına izin verdi.
Selim başka cariyeler almaya başladıktan sonra bile Nurbanu, güzelliği ve zekasıyla gözdesi olmaya devam etti. Varisin annesi olarak kocasına danışmanlık yaptı. O zamanlar normalden uzak olmasına rağmen II. Selim, onun sağduyusuna duyduğu saygıdan dolayı sık sık Nurbanu'dan çeşitli konularda tavsiye isterdi. Venedik büyükelçisi Jacopo Soranzor şunları bildirdi:
"Haseki'nin Majesteleri tarafından, hem muhteşem güzelliği hem de alışılmadık derecede zeki olması nedeniyle son derece sevildiği ve onurlandırıldığı söyleniyor."
Bu süre zarfında geniş kapsamlı etkiye sahip, zorlu bir figür haline geldi. Bazı kaynaklara göre (çoğunlukla Venedik kayıtları), Nurbanu Sultan'ın nüfuzu o kadar fazlaydı ki hükûmeti Sadrazam Sokollu Mehmed Paşa ile birlikte etkili bir şekilde yönetiyordu. Selim, yetkilerinin neredeyse tamamını imparatorluğu onun yerine yöneten Sokollu'ya devretti. Nurbanu siyasete doğrudan müdahale etmedi ancak Sokollu ile düzenli olarak istişarede bulunduğuna şüphe yoktu. Osmanlı İmparatorluğu zirvesi ve veraset sistemi istikrarlı olmaktan uzaktı ve imparatorluk tahtı üzerinde çatışmalar yaygındı. Bu tür mücadelelerde kaybedenlerin tüm ailesiyle birlikte katledilmesi de alışılmadık bir durum değildi. Ancak Nurbanu Sultan, gelecekte yaşanması muhtemel zorlukların çözümü ve oğlunun babasının yerine geçme zamanı geldiğinde karşılaşılabilecek müdahaleleri önlemek konusunda kararlıydı.
II. Selim'in hükümdarlığı 1574'te sona erdiğinde, haseki Nurbanu günde 1.100 akçe alırken, Selim'in her biri bir erkek çocuk annesi olan diğer eşleri yalnızca 40 akçe alıyordu. Ayrıca Selim, Murad'ın kendisinin varisi olduğunu defalarca kamuoyuna açıklayarak ilk doğan oğlunun konumunu güvence altına aldı ve diğer oğullarını idama mahkûm etti.
Selim, kendisi için tek bir kadının önemli olduğunu vurgulamak için Nurbanu Sultan ile yasal olarak evlendi. Büyükelçilik kayıtlarında evliliğin 1571 yılının başlarında gerçekleştiği belirtilir. Bu haber, Selim'in Nurbanu'yu ne kadar sevdiği ve tek meşru varisin oğulları Murad olduğunun evlilik yoluyla ifade edilişi şeklinde aktarılır.
Valide Sultan (1574-1583) > Safiye Sultan ile rekabeti

Sultanlar arasında annesine en çok bağlı olanı Murad'dı. Ancak Nurbanu'nun tekeli ve üstünlüğü hâlâ tehdit altındaydı. Murad'ın çok fazla eşi yoktu ve kendini tek bir kadına, Safiye'ye adamıştı. Murad'ın padişah olmasıyla birlikte Safiye Sultan'a Haseki rütbesi verilmiş ve böylece Nurbanu'dan çok daha az olsa bile etkili bir figür haline gelmişti. Safiye, devlet işlerinde söz sahibi olmak istiyordu, bu yüzden Murad'ı etkilemeye çalıştı ve bu da Nurbanu'nun ondan hoşlanmamasına neden oldu. Murad, annesi dışında hiçbir kadını dinlemediği için girişimleri boşunaydı. Safiye ile Nurbanu arasındaki mücadelenin ayrıntıları bilinmemekle birlikte muhtemel harem içi düşmanlıklarının 1582'de doruğa çıktığı tahmin edilir.
Hanedanlığın yok olması tehlikesini önlemek için Safiye'nin daha fazla çocuk doğurması mantıklı görünüyordu ancak yıllardır hamile kalamamıştı. Hamile kaldığı durumlarda ya düşük yapmış ya da çocuk prematüre doğmuş veya sonrasında ölmüştü. Ancak Murad, Safiye'yi çok sevdiği ve başka kimseyle ilişkiye girmeyi reddettiği için yeni cariyeleri kabul etmiyordu. Nurbanu daha sonra bir plan tasarladı ve Safiye'yi padişahı iktidarsız kılmak için kara büyü kullanmakla suçladı. Söylenti tüm şehre yayılmaya başladı ve sonunda Murad, Safiye'yi Eski Saray'a sürgün etti. Doktorlar Murad'ın iktidarsızlığını çözdüler ve sonraki yıllarda düzinelerce çocuk sahibi oldu.
Torunu Mehmed, annesi Safiye'nin hatırı için hem kendisiyle hem de padişahla açıkça fikir ayrılığına düşmüştü. Nitekim kaynaklarda Nurbanu'nun, Mehmed'in tavırlarının Murad'ı kızdıracağından ve oğlunun torunu hakkında verebileceği idam kararından korktuğu açıkça belirtiliyor. Nurbanu, Safiye'yi sevmese de bütün torunları gibi Mehmed'i de seviyordu. Bu, 1582 tarihli bir takip raporunda açıkça belirtilmektedir. Buna göre Mehmed, sünnet olduktan sonra Nurbanu'nun hizmetkarlarından birini hamile bırakmıştır ki bu, kızın Mehmed'in değil Murad'ın hareminin bir üyesi olması nedeniyle gizlenmeye çalışılmıştır. Mehmed'in babasıyla ilişkisi zaten çok kötü olduğundan Nurbanu, bu haberi Murad'dan saklamak için kızı öldürmüştür. Görünüşe göre Murad ne olduğunu asla anlamamış ve sonunda Mehmed'le ilişkisini düzeltmeyi başarmıştır.
Nurbanu 1583'te aniden ölünce iki yıldan kısa bir süre sonra, 1585'in başlarında Safiye, kocasının güvenini ve sevgisini yeniden kazandı. O ve sürgündeki kızları kraliyet haremine geri döndü. Böylece Safiye, oğlunu korumak ve saltanatını hazırlanmak için yeterli güce ve nüfuza yeniden kavuştu hatta eskisinden çok daha fazla olacak şekilde. Safiye, Nurbanu ve selefi Hürrem Sultan gibi kendisi ve oğlunun yanında bir taraftar çevresi oluşturup muhalefeti defetmeyi başardı. Eşi Murad'ın Ocak 1595'teki vefatının ardından Safiye, merhum kayınvalidesi Nurbanu gibi, oğlunun Konstantinopolis'e gelişine kadar bu haberi gizli tutmayı başardı.
Valide Sultan (1574-1583) > Dış politika

Nurbanu, oğlu III. Murad padişah olduktan sonra, Valide Sultan olarak Kadınlar Saltanatı döneminde padişaha vekillik yapan Sadrazam Sokollu Mehmed Paşa ile birlikte hükûmeti etkin bir şekilde yönetti.
Harem dışındaki dünyayla olan aracısı, "Kira"sı Esther Handali'ydi. Fransa kraliçesi Catherine de' Medici ile yazıştı.
Nurbanu Sultan'ın Yahudi asıllı Kira Ester Handali'yi kendi kişisel işleri için kullandığı ve Naxos Dükü Joseph Nasi ile mali ilişkisi olduğu anlaşılıyor. Belki de bu ilişki ağı nedeniyle Yahudi kökenli olduğu söylentisi yayılmıştır. Yakın adamları arasında Bâbüssaâde Ağası Gazanfer Ağa, papaz Şemsi Paşa, Manisa'dan bu yana yanında olan haremin güçlü simaları, Canfeda Hatun ve Raziye Hatun bulunmaktadır. Nurbanu Sultan'ın Venediklilerle yakın siyasi diplomatik teması hakkında elçi raporlarında kapsamlı bilgi mevcuttur. 1583'te Venedik senatosu, yararlı hizmetlerinden dolayı ona 2000 Venedik altını değerinde bir hediye göndermeyi kabul etti. Bir başka rivayete göre ise Osmanlı'nın Girit'e olası saldırısını önlemiş ve Yüzbaşı Ali Paşa'yı Venedik'e savaş açmaması konusunda uyarmıştır.
Nurbanu Sultan'ı Venedikli kökenlerini asla unutmayan bir kadın olarak tanımlayan en verimli kaynaklar Venedik kayıtlarıdır. Bildirildiğine göre, kendisinin (Chirana) Venedik Temsilcisi olarak harçlık aldığı Venedik'teki Onlar Konseyi ile düzenli iletişim halinde olan nedime Chirana aracılığıyla Venedik ile iletişimini sürdürdü.
Dokuz yıllık Valide Sultanlığı ve ortak vekilliği sırasında (1574-1583), siyaseti o kadar Venedik yanlısıydı ki, Ceneviz Cumhuriyeti ondan nefret ediyordu. Hatta bazıları onun Cenevizli bir ajan tarafından zehirlendiğini öne sürdü. 7 Aralık 1583'te Yenikapı Mahallesi'ndeki sarayda öldü.
Valide Sultan (1574-1583) > Mimarlık Hamiliği

Bu cami külliyesi Mimar Sinan tarafından geniş bir alan üzerine inşa edilmiştir. Kompleksteki bileşen binalar bir dizi ardışık ve basamaklı düz kat üzerine kurulmuştur. İki ayrı düzlükte cami, medrese, mektep ve tekke gibi yapılar inşa edilmiştir. Bunların batısında, daha alçak bir düzlükte, hayırseverlik gibi sosyal işlevleri karşılamak üzere tasarlanmış bina kompleksi inşa edildi. Hamam ise güneydedir.
Darüşşifa, Osmanlı'nın büyük mimarı Mimar Sinan tarafından 1570-1579 yılları arasında Nurbanu Sultan'ın himayesinde inşa edilen cami külliyesinin ayrılmaz bir parçasıdır. Nurbanu Sultan'ın cami külliyesinde darüşşifaya ayırdığı araziler şunlardır: İstanbul'un, Rumeli'nin ve Anadolu'nun birçok köşesine dağılmış durumda. Bu kaynaklardan aktarılan gelirlerle darüşşifaya başvuran hastaların tedavi ve ihtiyaçları karşılanıyordu. Darüşşifa binasına gelirlerin idaresi konusunda uzmanlaşmış bir bölüm de dahil edildi.
Nurbanu, dokuz yıllık saltanatı sırasında, ünlü Osmanlı mimarı Mimar Sinan'a, daha önce bir "Yahudi hamamı"nın bulunduğu İstanbul'un Üsküdar ilçesinde Atik Valide Camii ve çevresindeki külliyeyi inşa ettirdi. Külliyenin inşaatı, Nurbanu'nun 7 Aralık 1583'teki vefatından hemen önce, 1583 yılı sonunda tamamlanarak hizmete açılmıştır.
Atik Valide Külliyesi, cami, medrese, sıbyan mektebi, tekke, Kur'an-ı Kerim ve hadis okulları, aşevi, hastane ve hamamdan oluşuyor. Mimar Sinan, büyük camilerini, orijinal vahyin yeniden canlandırılmasıyla, Kur'an'ı olay olarak metin olarak seslendirmek amacıyla ince ayarlı enstrümanlar olarak tasarladı. Kutsal metnin güzel bir şekilde icra edilmesini sağlamak için kubbelere sondaj kapları bile entegre etti. Bağış belgesine (vakfiye) dayanarak, Nurbanu'nun onun himayesi aracılığıyla yarattığı ses manzarası yeniden inşa edilebilir.
Nurbanu Sultan, İstanbul'da Mercan, Alemdağ ve Langa'da yaptırdığı imaret ve hamam da yaptırmış, bir külliyeye kütüphane yaptıran ilk Osmanlı kadını olmuştur. Bu cami ve külliyenin inşası sırasında ihtiyaç duyulan taş, İznik ve Gelibolu gibi İstanbul'a yakın yerlerden, ahşap Sapanca ve İznik'ten temin edilmiştir.
Kocası II. Selim'in Sultanahmet'teki Ayasofya'nın (o zamanlar cami) içindeki türbesine gömüldü.
Ölümü

Nurbanu, oğlu III. Murad'ın hükümdarlığı sırasında 7 Aralık 1583'te İstanbul'da öldü. Ayasofya'nın avlusundaki türbesinde II. Selim'in yanına defnedildi ve böylece eşinin yanında toprağa verilme şerefine erişen ilk padişah eşi oldu.
Nurbanu Sultan sadece yaşarken değil, öldükten sonra da büyük saygı gördü. Cenaze töreni sırasında padişahların sarayda kalması geleneğine aykırı olarak III. Murad, annesinin naaşına hem yürüyerek hem de ağlayarak cenaze töreninin okunacağı Fatih Camii'ne kadar eşlik etti. Cenaze töreni için saraya en uzak mescid olan Fatih Camii tahsis edildi. Bu seçim, yalnızca mümkün olduğu kadar çok insanın Nurbanu Sultan'ın ruhunu kutsamasını sağlamakla kalmadı, aynı zamanda imparatorluk başkentinde yaşayanların ona gösterdiği bu dini saygının yaygın takdirini de sürdürdü.
Nurbanu'nun ölümünden önce, Osmanlı sarayındaki Venedik büyükelçisi Paolo Contarini şunları söylemişti:
"Bütün iyilikler ve kötülükler ana kraliçeden gelir."
Nurbanu Aralık 1583'te öldüğünde Contarini'nin halefi şunları bildirdi:
"Bu kadının ölümü, çıkarları açısından bazılarını üzdü, bazılarını da sevindirdi. Oğlu üzerinde sahip olduğu büyük otorite, birçok kişiye önemli kazançlar sağladı, bazılarının ise tam tersine, bu dileklerinin gerçekleşme umutlarını yok etti. Ancak herkes, genel olarak aşırı derecede iyi, cesur ve bilgili bir kadın olduğunu kabul ediyor"
Çocukları

Nurbanu'nun Selim'den bir oğlu ve dört kızı vardı:
Şah Sultan (Manisa, c. 1544 - İstanbul, 3 Kasım 1580, Zal Mahmud Paşa Türbesi, Eyüp'te gömülü), ilk olarak 1562'de Damad Hasan Ağa ile, ikinci olarak 1575'te Damad Zal Mahmud Paşa ile evlenmiştir.
Gevherhan Sultan (1544/1545, Manisa Sarayı, Manisa – 1624, İstanbul, II. Selim Türbesi, Ayasofya Camii'nde gömülü), ilk olarak 1562 yılında Damat Piyale Paşa ile, ikinci olarak Damad Cerrah Mehmed Paşa ile evlenmiştir.
Esmehan Sultan (1545, Manisa - 8 Ağustos 1585, İstanbul, II. Selim Türbesi, Ayasofya Camii'nde gömülü), ilk olarak 1562'de Damad Sokollu Mehmed Paşa ile, ikinci olarak 1584'te Damad Kalaylıköz Ali Paşa ile evlendi.
Murad III (4 Temmuz 1546, Manisa Sarayı, Manisa - 16 Ocak 1595, Topkapı Sarayı, İstanbul, III. Murad Türbesi, Ayasofya'da gömülü)
Fatma Sultan (c. 1558 - Ekim 1580, İstanbul, Siyavuş Paşa Camii'ne gömüldü), 1573 yılında Damad Kanijeli Siyavuş Paşa ile evlendi.
Popüler kültürdeki yeri

2011-2014 yılları arasında yayınlanan Muhteşem Yüzyıl adlı dizide Merve Boluğur tarafından canlandırılmıştır.
Nurbanu Sultan'ın yaşamı ve ölümünün kurgulanmış bir versiyonu, Marina Fiorato'nun the Venetian Contract'te ortaya çıktı; burada Dük Sebastiano Venier'in yeğeni ve romanın baş kahramanı Freya'nın annesi olarak tasvir edildi.
Nurbanu Sultan, Katherine Nouri Hughes'un yazdığı, Nurbanu Sultan'ın anılarından oluşan The Mapmaker's Daughter adlı kitabın baş kahramanıdır.
Galeri

Nûr-Banû Valide Sultan'ın eşi Sultan II. Selim (1524-1574)
İçinde Nûr-Banû Valide Sultan'nın mezarının bulunduğu II. Selim Türbesinin yer aldığı İstanbul Ayasofya Camii
Afife Nûr-Banû Sultan'nın defnedildiği yer olan Ayasofya Camii
Valide Sultanlığı döneminde Nûr-Banû Valide Sultan için tahsis edilmiş olan Ayasofya Camii'indeki Valide Sultan Tekkesi
Afife Nûr-Banû Sultan'ın oğlu Sultan III. Murad (1546-1595)
Nûr-Banû Sultan'ın 1583 yılındaki cenaze törenini tasvir eden bir minyatür. (Lokman'ın Şehinşahname adlı eserinden alınmıştır)
Nurbanu Valide Sultan'ın II. Selim Türbesi içerisinde eşi II. Selim'in yanındaki (sol) kabri, Ayasofya, İstanbul
Eşi II. Selim.
Nurbanu Sultan'ın oğlu III. Murad.
Gelini Safiye Sultan
Nurbanu Sultan'ın yaptırdığı Atik Valide Sultan Camii
Nurbanu Sultan'ın emriyle yaptırılan Çemberlitaş Hamamı'nın girişi
Nurbanu Sultan'ın Ṣalāt al-Janāzah'ı ve cenazesi (Shahan-Shah-Namah-i Lokhmann)
Girne

Başlığın diğer anlamları için Girne (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| Girne Κερύνεια |
| --- | --- |
Şehir

GirneGirne'nin Kıbrıs'taki konumu
Ülke: de jure  Kıbrıs Cumhuriyeti de facto  KKTC
Bölge / İlçe:  Girne kazası  Girne İlçesi
İdare
 • Belediye Başkanı:  Rita Elissaiou Komodiki  Murat Şenkul
Rakım: 0 m
Nüfus (2011)
 • Toplam: 33.207
Zaman dilimi: UTC+03.00 (DAS)
Girne (Yunanca: Κερύνεια, Kerinya), Kıbrıs'ta bir liman kentidir. Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Girne kazasının ve fiili olarak parçası olduğu Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Girne ilçesinin yönetim merkezidir.
Girne kenti ve çevresi, Kuzey Kıbrıs'ın turizm başkentidir. 1974'teki Kıbrıs Harekâtı'na kadar şehir nüfusunun çoğunluğunu Kıbrıslı Rumlar oluştururken, harekât sonucunda Girne'deki Rumlar göçmen oldu. Özellikle 2000'li yılların başlarından itibaren şehirde hızlı bir nüfus artışı ve yapılaşma yaşandı. 2011 nüfus sayımına göre, Aşağı ve Yukarı Girne'den oluşan kent merkezi nüfusu 20.851, Girne Belediyesi'nin nüfusu 33.207'dir.
Kentin güneyinde Girne Dağları, kuzeyinde ise Akdeniz bulunur. Şehrin merkezinde yer alan antik liman, Girne Kalesi'nin hemen yanındadır. Liman boyunca hem yerli halk, hem de turistlerin rağbet ettiği lokantalar, barlar ve açık hava kafeteryaları vardır.
Şehirde Kıbrıs İlim Üniversitesi,Arkın Yaratıcı Sanatlar ve Tasarım Üniversitesi,Girne Amerikan Üniversitesi ve Girne Üniversitesi yer alır.
Tarihçe

Bazı kaynaklara göre şehir MÖ 10. yüzyılda Akalar tarafından kurulmuştur. Strabon şehrin Akalara mensup olan efsanevi Tegea kralı Cepheus tarafından kurulduğunu yazmıştır. Buna rağmen şehrin bulunduğu bölgenin kalıcı yerleşim alanına dönüşmesi MÖ 4. yüzyılda, Pers hakimiyetinde gerçekleşti. MS 7. yüzyıldaki Arap saldırıları sırasında Girne Kalesi yapıldı. 1191 yılındaki Üçüncü Haçlı Seferi sırasında İngiliz kralı I. Richard, İsaakios Komnenos'la savaşarak kaleyi kuşatıp ele geçirdi. Bunu takip eden yıllardaki Lüzinyan hakimiyeti sırasında kale sağlamlaştırıldı. 1373 yılındaysa Ceneviz saldırıları nedeniyle kale tahrip oldu. 1489 yılında tüm adayla beraber Venedik kontrolüne geçen Girne'de, bu dönemde kalede büyük değişiklikler yapıldı. 9 Temmuz 1570 tarihinde Osmanlı Devleti'nin Kıbrıs Seferi sırasında şehir kendi rızasıyla teslim oldu.
Şehrin belediye sınırları içerisindeki bölgesinin 1946 yılındaki nüfusu 2922, 1960 yılındaki nüfusu ise 3498 idi. 1960 Kıbrıs nüfus sayımına göre bu nüfusun 2802'si Rum, 696'sı Türk idi. Türkiye Başbakanı Bülent Ecevit'in emriyle Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından 1974 yılında gerçekleşen Kıbrıs Harekâtı'nda bölge Türk kontrolüne girdi. Şehrin Rum nüfusunun büyük bölümü harekât sırasında kaçtı, kaçmayanlar 1975 yılının ekim ayına kadar Dome Hotel'de tutulduktan sonra şehirden çıkarıldı. Toplamda 2.650 Girneli Rum göçmen oldu. 1975'te Limasol'dan ve güneydeki bir takım köylerden göçmen olan Kıbrıslı Türkler şehre yerleştirildi.
Tarihî yer ve eserler

Girne şehrindeki başlıca tarihî mekanlar, antik liman ve limana hakim konumdaki Girne Kalesi'dir. Aslen 7. yüzyılda, Bizans döneminde yapılan kale, Lüzinyan ve Venedik döneminde yapısal değişikliklere uğradı, yeni kısımlar inşa edildi. Günümüzde kale Bizans döneminden kalma kilisesi, kulesi, Lüzinyan döneminden kalma bekçi odası, zindanları ve Venedik döneminden kalma kuleleri, sarnıcı, cephaneliğinin de dahil olduğu elementler ile üç dönemin de izini yansıtır. Müze olarak düzenlenen kalenin içindeki Batık Gemi Müzesi'nde, MÖ 300 yıllarında, yani Helenistik dönemde batmış bir gemi, gemideki buluntularla beraber sergilenir.
1860 yılında inşa edilen Archangelos Michael Kilisesi, 1885 yılında yapılmış ve Girne'nin her yerinden görülebilen bir çan kulesine sahiptir. Günümüzde ikon müzesi olarak kullanılır. Şehir merkezindeki Ağa Cafer Paşa Camii ise 1589-90 yıllarında inşa edilmiş bir Osmanlı yapısıdır. Bunun yanı sıra şehirde 19. yüzyılda yapılmış dört çeşme, Osmanlı döneminden kalma, kaledeki askerlerin ve salgınlardan ölenlerin gömüldüğünün düşünüldüğü bir mezarlık bulunur.
Girne çevresinde Beylerbeyi ve bu köydeki Bellapais Manastırı, St. Hilarion Kalesi, Hazreti Ömer Türbesi, Bufavento Kalesi, çeşitli kilise ve manastırlar bulunur.
Coğrafya

Kentin güneyinde Beşparmak Dağları, kuzeyinde ise Akdeniz vardır. Girne'ye bağlı diğer bölgeler Bellapais, Karaoğlanoğlu, Çatalköy, Alsancak, Lapta, Karşıyaka, Çamlıbel, Sadrazamköy  ve Kayalar'dır.
Politika

1974'ten günümüze Girne Belediye Başkanlığı görevini üstlenen belediye başkanları:
1974 - 1976 Sabri Tahir,
1976 - 1985 Ziya Rızkı,
1985 - 1986 İzzet Kaysu,
1986 - 1989 Erdinç Gürçağ,
1989 - 1990 Hasan Behçet,
1990 - 1994 Mehmet Ayder,
1994 - 1998 Sümer Aygın,
1998 - 2002 Erdinç Gürçağ,
2002 - 2006 Sümer Aygın,
2006 - 2010 Sümer Aygın,
2010 - 2014 Sümer Aygın,
2014 - 2018 Nidai Güngördü
2018 - 2022 Nidai Güngördü
2022 Murat Şenkul
Ekonomi

Kuzey Kıbrıs'ın turizm başkenti olan Girne, Kıbrıs adasının da turizm açısından en önemli şehirlerindendir. Şehir çok sayıda yeme içme ve alışveriş mekanına, barındırdığı eğlence mekanları sayesinde gece hayatına ev sahipliği yapar. Özellikle Girne antik limanında turistler ve yerli halkın rağbet ettiği restoranlar, barlar, kafeteryalar bulunur. 2009 yılında şehirde dokuzu beş yıldızlı olmak üzere 93 otel bulunmaktaydı.
2000'li yılların başlarından itibaren, Annan Planı'nın yarattığı olumlu hava sonucunda Girne ve çevresinde inşaat patlaması yaşandı. 2001-2003 yılları arasında şehirde yapılan inşaat sayısı her yıl üçe katlandı, yabancılara yapılan satışlarda büyük artış görüldü. İnşaat patlaması sonucu çok sayıda site ve apartman yapıldı.
Eğitim

Girne, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki sınavla girilen 8 orta eğitim kurumundan biri olan 19 Mayıs Türk Maarif Koleji Girne'de bulunur. Girne'de 5 üniversite bulunur. Bunlar: Arkın Yaratıcı Sanatlar ve Tasarım Üniversitesi, Girne Amerikan Üniversitesi, Girne Üniversitesi, Kıbrıs İlim Üniversitesi, Uluslararası Final Üniversitesi'dir.
Kültür

Girne'de her yaz haziran ayından eylül ayına dek Girne Kültür ve Sanat Günleri gerçekleşir. Bu etkinlik, geçmişte haziran ayı boyunca Girne Kültür ve Sanat Festivali adı altında yapılmaktaydı. Etkinlikler kapsamında amfitiyatroda, Ramadan Cemil Meydanı'nda ve antik limanda çeşitli tarzlarda konserler, tiyatro oyunları, oratoryolar düzenlenir. Bunun yanı sıra sokaklarda heykeller sergilenir.
Girne şehrindeki futbol kulüpleri: Türk Ocağı Limasol (TOL), Doğan Türk Birliği (DTB), Girne Halk Evi (GHE).
Kardeş Şehirler

Mengen Bolu, Türkiye
Ayvalık Balıkesir, Türkiye
Hatay, Türkiye
Yalova, Türkiye
Beylikdüzü İstanbul, Türkiye
Eskişehir, Türkiye
Selçuklu Konya, Türkiye
Adana, Türkiye
Girne Kalesi
Girne çevresindeki Çıkarma Plajı
Hür Dava Partisi

| Hür Dava Partisi  |
| --- | --- |

Kısaltma: HÜDA PAR
Genel başkan: Zekeriya Yapıcıoğlu
Genel sekreter: Mehmet Hüseyin Yılmaz
Parti sözcüsü: Serkan Ramanlı Yunus Emiroğlu
Genel başkan vekili: Şehzade Demir Halef Yılmaz
Kurucu: Mehmet Hüseyin Yılmaz
Kuruluş tarihi: 19 Aralık 2012
Merkez: Balgat, Çankaya, Ankara
Silahlı kanat:  Hizbullah (gayriresmi, parti tarafından reddedildi)
Üyelik (2025):  14.858
İdeoloji:  İslamcılık  Azınlık hakları  İslami köktendincilik  Ümmetçilik  Sosyal muhafazakârlık  Federalizm 
Siyasi pozisyon: Aşırı sağ
Resmî renkler:     Yeşil, sarı
Slogan(lar): Dürüst siyaset, gerçek adalet!
TBMM: 4 / 600Tüm Liste
Belde Belediye Başkanlığı: 1 / 390Tüm Liste
Belediye Meclisleri: 23 / 20.953
İnternet sitesi
hudapar.org
 Türkiye
Hür Dava Partisi, 19 Aralık 2012 tarihinde kurulan ve Türkiye'de faaliyet gösteren bir siyasi partidir. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "HÜDA PAR" şeklindedir. Simgesi, açık vaziyette bir kitap ve arkasından doğmakta olan güneştir. TBMM'de 4 milletvekili ile temsil edilmektedir. Genel başkanı Zekeriya Yapıcıoğlu'dur.
Tarihçe

HÜDA PAR 19 Aralık 2012'de kuruldu. Kurucu genel başkanı Mehmet Hüseyin Yılmaz'dan sonra 1. ve 2. olağan kongreleri sonucunda genel başkanlığa Zekeriya Yapıcıoğlu seçilmiş, 21 Mayıs 2018'de bu görevden istifa etmiştir. 3. Olağan kongresinde genel başkanlığa İshak Sağlam seçilmiş, 7 Ekim 2018 tarihinden 2 Haziran 2021 tarihine kadar bu görevi yürütmüştür. Hür Dava Partisinin 2 Haziran 2021 tarihinde yapılan 4. olağan kongresinde genel başkanlığa yeniden Zekeriya Yapıcıoğlu seçilmiştir.
2023 Türkiye genel seçimlerinde AK Parti listelerinden seçime gireceğini açıklayan Hür Dava Partisi, Cumhur İttifakına dahil olmadan ittifaka dışarıdan destek vereceğini açıkladı. 9 Nisan 2023 tarihinde genel başkan Zekeriya Yapıcıoğlu da dahil 4 HÜDA PAR üyesi isim, AK Parti'den aday oldu ve seçilerek milletvekili oldu.
İdeoloji

HÜDA PAR, İslam kimliğini ve İslam ümmetini temel alır. HÜDA PAR sözcüsü Serkan Ramanlı partinin Kürt milliyetçisi olduğu iddiasını reddetti ve yaptığı açıklamada, "Biz Kürt milliyetçisi bir parti değiliz. Biz her türlü milliyetçiliği ayakları altına almış bir partiyiz. Biz Müslümanız. Bize göre bütün Müslümanlar kardeştir." dedi. 2018-2021 döneminde HÜDA PAR genel başkanı olan İshak Sağlam ise, milliyetçiliğin bölücülük ve yıkıcılık olduğunu, Osmanlı İmparatorluğu'nu yıkanın da "milliyetçi zihniyet" olduğunu söyledi.
Kürt milliyetçiliğini reddeden HÜDA PAR, özellikle Kürt Müslümanların kurduğu ve örgütlendiği bir siyasi parti olmakla beraber, Kürtlük üzerinden Müslümanlık yapmayacağını, partinin ümmetçi bir çizgide olacağını belirtmiştir. Partinin kuruluş dönemlerinde yapılan bir açıklamada, partinin "Türkçü", "Kürtçü", "Kemalist", "Apoist" siyasi tutumlara kesinlikle karşı olduğu ve partinin bu ideolojilere benzemeyeceği belirtildi.
Yapıcıoğlu'nun "Şeyh Said, hem arif, hem mücahid, hem kâmil bir mürşid, hem şehid, hem ilmiyle amil bir alimdir" sözleriyle Şeyh Said yanlısı bir tutum sergilediği de bilinmektedir.
Faizsiz bir ekonomi modelini benimseyen HÜDA PAR, ana dilde eğitimi de savunmaktadır. Parti, LGBT haklarına da karşı çıkmaktadır. Ayrıca parti, Türk devletinin Kürtlerden özür dilemesi gerektiğini ve milliyetçilik kavramına karşı olduklarını belirtmektedir.
27 Mart 2021'de yapılan bir habere göre İshak Sağlam "5 darbeci general yazıyor, biz de bunu ilah seviyesine çıkarıyoruz. ‘Bunu eleştiremezsiniz, değiştiremezsiniz, değiştirilmesini teklif dahi edemezsiniz’ düşüncesi akla ve mantığa uygun değil." diyerek Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın ilk 4 maddesinin değiştirebileceğini söylemiştir.
Tartışmalar

7 Ekim 2014 Diyarbakır'da yapılan Kobani olayları sırasında HÜDA PAR yanlılarından Yasin Börü, Riyat Güneş, Ahmet Dakak ve Hasan Gökgöz öldürüldü.
HÜDA PAR üyesi ve Yeni İhya Der başkanı Aytaç Baran, 9 Haziran 2015'te YDG-H üyeleri tarafından Diyarbakır'da uğradığı silahlı saldırı sonucu öldü. Saldırının ardından Hizbullah üyelerince gerçekleştirilen silahlı saldırılarda HDP’li Bayram Özelçi, Bayram Dağtan ve Emin Ensen öldü, 10’dan fazla kişi de yaralandı. Olaylarla ilgili davada, 26 yaşındaki Mehmet Dağ "silahlı terör örgütüne üye olmak" suçundan altı yıl, üç ay hapis cezasına çarptırıldı, diğer tüm sanıklar bu suçtan beraat ettiler.