Wagner Grubu isyanı
Arka plan

Wagner Grubu 2014 yılında başlayan Donbas Savaşı sırasında kuruldu. Eski askerler, tutuklular ve gönüllü kişilerden oluşan bu askerî grup Rus ordusuna bağlı şekilde başta Ukrayna olmak üzere Rusya'nın dahil olduğu Suriye İç Savaşı, İkinci Libya İç Savaşı gibi çatışma bölgelerinde vekil güç olarak öne çıktı. Mali, Burkina Faso, Orta Afrika Cumhuriyeti gibi ülkelerde Rus ordusunun direktifleri doğrultusunda çatışmalara dahil oldu.
24 Şubat 2022 itibarıyla başlayan savaşta da Wagner Grubu ve Ramazan Kadirov'a bağlı birlikler Rus ordusuyla ortak hareket ederek Ukrayna ordusuna karşı savaşmaya başladı. Wagner Grubu bu savaşta Ukrayna'nın doğusunda yaşanan birçok çatışmada görev yaptı, Mariupol Kuşatması'nda yer aldı. Bu gelişmelerin ardından Rusya'da paralı askerlik yasak olmasına rağmen Wagner Grubu'na Sankt-Peterburg'da bir büro kurma izni verildi ve birçok reklam panosuna Wagner Grubu'nu öven reklamlar asıldı. Wagner Grubu "vatansever bir örgüt" olarak nitelendirildi.
1 Ağustos 2022 itibarıyla Rus ordusu Bahmut'u ele geçirmek için Bahmut Muharebesi'ni başlattı. Ukrayna ordusunun Bahmut'ta ciddi bir direniş ortaya koyması sonrası şehir ele geçirilemedi. Bu başarısızlığın üstüne Wagner Grubu Bahmut'taki çatışmalara dahil oldu ve çatışmaları büyük ölçüde Rus ordusundan devraldı. Amerika Birleşik Devletleri raporlarına göre Rusya'nın 20 bin askerden fazla ölü 80 binden fazla yaralı bıraktığı çatışmaların ardından Rus milisleri Bahmut'un büyük bölümünü ele geçirdi. Bahmut'taki çatışmaları yöneten, Wagner Grubu'nun kurucusu Yevgeni Prigojin, 5 Mayıs 2023'te çatışmalar sırasında öldürülen milislerin önünde çektiği ve sık sık bu ölüleri gösterdiği videoda "Rusya adına savaşı insanları ete çeviren soytarılar yönetiyor." diyerek Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu ve Rusya Genelkurmay Başkanı Valery Gerasimov'un Bahmut'taki çatışmalara mühimmat göndermediğini, çatışmaları yönetemediğini söyledi ve Wagner'i Bahmut'taki çatışmalardan çekme tehdidinde bulundu. Prigojin sonraki açıklamasında Bahmut'ta ele geçirilen bölgelerin Rus ordusuna teslim edileceğini ama olur da Rus ordusu buraları savunamazsa Wagner'in yeniden çatışmalara dahil olacağını duyurdu.
Wagner Grubu'nun Rus ordusunu küçümseyen ve güçsüz gösteren bu açıklamalarının ardından bütün milis gruplarının Rusya Savunma Bakanlığı'na bağlanacağı bir düzenleme getirilmek istendi. Wagner Grubu'nun Lideri Yevgeni Prigojin bu düzenlemeyi "Savunma Bakanlığı birlikleri yönetemiyor." diyerek reddetti. Bu gelişme üstüne Ramazan Kadirov, Wagner'den oluşacak boşluğu Çeçen kuvvetlerin dolduracağını açıkladı ve Çeçen kuvvetler ile Rus ordusu arasında Savunma Bakanlığı'na bağlılık konusunda anlaşıldı.
Rus ordusunun Çeçen birliklerle anlaşmasından kısa süre sonra, 23 Haziran 2023 tarihinde Wagner Grubu'na bağlı Telegram kanallarından Rus ordusunun Ukrayna'da bulunan Wagner birliklerini füzelerle hedef aldığı yazılmaya başlandı. Wagner Grubu'nun Lideri Prigojin bu iddialardan kısa süre sonra bir ses kaydı yayınladı ve hâlihazırda emrinde 25 bin erkek olduğunu, yedekte daha fazla kuvveti bulunduğunu, birçok askeri isimden destek aldığını açıklayarak Wagner Grubu'nun Rostov sınırını geçeceğini, sonuna kadar gideceğini; Wagner Grubu'nun amacının darbe değil Sergey Şoygu'yu devirmek olduğunu söyledi.