Anarşi (1135-1153)
Arka planı > Beyaz Gemi

Ana madde: Beyaz Gemi (İngiltere)
İç savaşın temelleri İngiltere ve Normandiya topraklarındaki verasetle ilgili yaşanan kriz sonucu ortaya çıkar. Rollo zamanında Normandiya kıyılarına hakim olan Vikingler bu dönemden sonra yerel Frank kökenli halkla karışarak ve Hristiyanlığı benimseyerek Normanlar olarak anılmaya başlar. 1066 yılında Normandiya Dükü olan William İngiltere tahtında hak iddiasında bulunacak ve adayı işgal edecektir. Hastings Muharebesi'nde galip gelen Normanlar İngiltere'yi fethedecektir. Anglosakson hakimiyetinin kırıldığı bu dönemin ardında Normanlar şiddet yöntemine başvurarak ve Fransa'dan kendi halklarını getirerek yeni bir yönetim tarzının temellerini atarlar. William'ın ölümünün ardından Norman baronları arasında iktidar kavgası baş gösterecektir.
Babasının ardından tahta çıkan William Rufus'un ölmesinin ardından kardeşi I. Henry tahta çıkar. Kardeşi Robert Curthose'un elindeki Normandiya topraklarını 28 Eylül 1106 tarihindeki Tinchebray Muharebesi'ndeki galibiyeti sonunda ele geçirir. I. Henry tüm ele geçirdiği toprakların oğlu William Adelin'e kalmasını istemektedir.
1120 yılında Normandiya'dan İngiltere'ye giden Beyaz Gemi'nin batmasıyla ülkedeki siyasi durum karmaşık bir hale gelir. Geminin içinde bulunan ve ölen üç yüzü aşkın yolcu arasında tahtın varisi William Adelin de vardır. Adelin'in ölümüyle birlikte İngiltere tahtına I. Henry'den sonra kimin geçeceğine dair bir belirsizlik ortaya çıkar. O dönemde veraset ile ilgili gelenekselleşmiş bir uygulama bulunmamaktadır. Avrupa'da kimi ülkelerde taht en büyük erkek evlada verilirken diğer uygulamalarda topraklar en büyük erkek evlada en büyük kısım verilecek şekilde kardeşler arasında pay ediliyordu. Ayrıca Norman geleneklerinde bu şekilde bile oturmuş bir gelenek bulunmaması, bu döneme kadar tüm iktidar değişikliklerinin mücadele sonucu belirlenmesi durumu daha da karmaşıklaştırıyordu.
William Adelin'in ölümünün ardından Henry, tahtın diğer yasal çocuğu olan kızı Matilda'ya geçmesini istiyordu. Bu dönemde kadınların tahta varis olmalarıyla ilgili belirsizlik vardı. Henry, ikinci eşi kraliçe Adeliza ile evlenmiş olsa da yeni bir erkek çocuk beklentisi olmaktansa Matilda'yı tahta geçirmeyi planlıyordu.
Kutsal Roma Cermen İmparatoru V. Heinrich ile evli olan Matilda, bu evliliğinden dolayı imparatoriçe unvanını kullanmıştır. Eşinin 1125 yılında ölümünün ardından 1128 yılında Anjou kontu Geoffroy ile evlenmiştir. Geoffroy Angevin bir derebeyi olduğundan dolayı Anglo-Norman asiller arasında benimsenmezdi.
Henry, kızı Matilda'nın saltanatı için hem İngiltere hem de Normandiya topraklarında destek arayışında bulunur. Saray erkânından Matilda'nın hükümdarlığını tanıyacaklarına dair 1127, 1128 ve 1131 yıllarında yeminler ettirir. Stephen de bu yemini edenler arasındadır. Ancak buna rağmen Henry'nin son dönemlerinde Henry ile Matilda'nın arası açılmaya başlar. Geoffroy ve Matilda, İngiltere'deki desteklerinin zayıflığından dolayı Henry'den henüz sağlığında Normandiya'daki bazı toprakları Matilda'ya vermesini isterler. Henry bu isteği reddedecektir. Normandiya'da Henry'nin iktidarına karşı çıkan bir ayaklanmaya Matilda destek verecektir. Tam bu sırada Henry beklenmedik bir sırada Lyon yakınlarında hayatını kaybeder.