stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Feza Çaldıran
Hayatı

24 Temmuz 1970'te Çanakkale'de dünyaya gelmiştir. Eğitimini bitirdikten sonra 1996'da Eşkıya filminde kamera asistanı olarak kariyerine başlamıştır. Daha sonra Her Şey Çok Güzel Olacak (1998), Duruşma (1999), Filler ve Çimen (2000) ve Büyük Adam Küçük Aşk (2001) filmlerinde asistan olarak olarak çalışan Feza Çaldıran, görüntü yönetmenliği kariyerine 2002 yılında Çamur isimli film ile adım atmıştır. Sırasıyla Saklı Yüzler (2006), Sonbahar (2007), Çınar Ağacı (2011), Gelecek Uzun Sürer (2011), Yük (2012), Meryem (2013), Gece (2014) ve Kırımlı (2014) isimli filmlerde görüntü yönetmenliği yapmıştır.
Çalışmaları

2008: Sonbahar
2010: Çınar Ağacı
2011: Gelecek Uzun Sürer
2011: Aşk ve Devrim
2012: Yük
2013: Neva
2013: Mc Dandik
2014: Kırımlı
2014: Kuzu
2014: Gece
2015: Öğrenci İşleri
2015: Siccin 2
2015: Defne'nin Bir Mevsimi
2016: Mezarcı
2016: Düş Kırgınları
2016: Babaların Babası
2016: Alemde Bir Gece
2017: Zer
2017: Güven
2017: Döndüm Ben
2017: Daha
2018: Sükut Evi
2018: Her Şey Seninle Güzel
2018: Göktaşı
2018: Deniz ve Güneş
2018: Arapsaçı
2019: Şahsiyet
2023: Boğa Boğa
Ödüller

Yorgan - Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi 8. Kısa Film Yarışması En İyi Görüntü Yönetmeni Ödülü
Gelecek Uzun Sürer - 18. Uluslararası Adana Altın Koza Film Festivali En iyi Görüntü Yönetmeni Ödülü
Sonbahar - 15. Altın Koza Film Festivali Jüri Özel Ödülü / 41. SİYAD En İyi Görüntü Yönetmeni Ödülü / 20. Ankara Uluslararası Film Festivali En İyi Görüntü Yönetmeni Ödülü
Meryem - 50. Uluslararası Antalya Film Festivali En İyi Görüntü Yönetmeni Ödülü
Yük - 24. Ankara Uluslararası Film Festivali En İyi Görüntü Yönetmeni Ödülü
Kuzu - 59. İspanya Seminci Film Festivali En İyi Görüntü Yönetmeni Ödülü
Atom (anlam ayrımı)

Vikisözlük'te  ile ilgili tanım bulabilirsiniz.
Atom, proton ve nötronlardan ibaret çekirdek ile bunu çevreleyen bir elektron bulutundan oluşan parçacıktır. Şu anlamlara da gelebilir:
Kişiler

Atom Egoyan, Ermeni asıllı Kanadalı film yönetmeni
Diğer

Atom (standart): Günlük (blog), podcast gibi sitelerde yenilikleri takip etmek için besleme türü.
Intel Atom, Intel'in düşük voltajlı işlemcisi
Atom (yiyecek)
Atom (meze)
Atom (çizgi roman)
Gentiana daochengensis

Gentiana daochengensis, Gentiana cinsine bağlı bir bitki türüdür.
François Jacob

| François Jacob |
| --- | --- |

Doğum: 17 Haziran 1920(1920-06-17) Nancy, Meurthe-et-Moselle, Fransa
Ölüm: 19 Nisan 2013 (92 yaşında)
Vatandaşlık:  Fransa
Ödüller: Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü (1965)

François Jacob (d. 17 Haziran 1920 –  ö. 19 Nisan 2013), Fransız biyolog. 1965 yılında Jacques Monod ve André Lwoff ile birlikte   Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü  kazanmıştır.
Araştırmaları

1961 yılında Jacob ve Monod, hücrelerde enzim düzeylerinin DNA dizilerinin transkripsiyonu ile kontrol edildiği fikrini keşfettiler. Onların deneyleri ve çalışmaları moleküler gelişimsel biyoloji ve özellikle trankskripsiyonel düzenlenme ile ilgili çalışmalara ivme kazandırdı.
Uzun yıllar boyunca bakteri ve diğer hücrelerin dış koşullara cevap olarak kendi anahtar metabolik enzimlerin seviyesini düzenleyerek ve / veya bu enzimlerin aktivitesi değiştirerek tepki verdiği bilinmekteydi. Jacob ve Monod bu düzenlemelerin DNA aracılı olduğunu söyleyerek yeni bir yol açmış oldular.
Kitapları

Sexuality and the Genetics of Bacteria by E. L. Wollmann and François Jacob, published by Academic Press, 1961 OCLC 251900319
The Possible & The Actual by François Jacob, published in the United States by Pantheon Books, and in Canada by Random House of Canada, 1982 OCLC 7837291
The Statue Within: An Autobiography by François Jacob, translated from the 1987 French edition by Franklin Philip. Basic Books, 1988. OCLC 17353378; yeni basım: OCLC 35811304
The Logic of Life by François Jacob, translated from the 1976 French edition by Princeton University Press 1993 OCLC 737057
Of Flies, Mice and Men by François Jacob, translated from the French edition and published by Harvard University Press, 1998 ISBN OCLC 38989637
Gentiana decora

Gentiana decora, Gentiana cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Gentiana decemfida

Gentiana decemfida, Gentiana cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Forsythia mira

Forsythia mira, Forsythia cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Aşkın Acıları

| --- | --- |
Yönetmen: Hüseyin Kaşif
Yapımcı: Refik Ünkan
Senarist: Hüseyin Kaşif
Görüntü yönetmeni: Lazar Yazıcıoğlu
Stüdyo: Hedef Film
Cinsi: Sinema filmi
Türü: Dram, duygusal
Renk: Siyah-beyaz
Yapım yılı: 1959
Ülke: Türkiye
Dil: Türkçe
Aşkın Acıları, senaryo ve yönetmenliğini Hüseyin Kaşif'in üstlendiği 1959 yapımı Türk filmidir.
Oyuncular

Muhterem Nur
Ahmet Mekin
Nezihe Becerikli
Atıf Kaptan
Salih Tozan
Forsythia likiangensis

Forsythia likiangensis, Forsythia cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Ayakta Kal

| --- | --- |

Yönetmen: Adnan Güler
Yapımcı: Faruk Aksoy Murat Akdilek
Senarist: İrfan Saruhan Selim Çirpit
Oyuncular: Mehmet Aslan Okan Karacan Sinem Kobal Ozan Aydemir Irmak Ünal Emre Tetikel
Müzik: Oğuz Kaplangı
Görüntü yönetmeni: Ferhan Akgül
Kurgu: Erkan Özekan
Stüdyo: Fida Film Aksoy Film
Dağıtıcı: UIP Filmcilik
Cinsi: Sinema filmi
Türü: Dram Gençlik Komedi
Renk: Renkli
Yapım yılı: 2008  Türkiye
Çıkış tarih(ler)i: 16 Ocak 2009
Dil: Türkçe
Hasılat: 1,157,401 $
Resmî sitesi
Ayakta Kal, 2008 yapımı komedi, gençlik ve dram filmidir. Devlet lisesinde okuyan gençlerle özel okulda okuyan öğrenciler arasındaki sınıf çatışmalarının anlatıldığı Gençlik filminde izleyiciler, komedi ve dram sahnelerinin yanı sıra, hoş sürprizlerle zaman zaman ağlayacak, zaman zaman da gülecekler.
Oyuncu kadrosu ve karakterler

| Oyuncu | Karakter |
| --- | --- |
Mehmet Aslan: Ali
Sinem Kobal: Yasemin
Ozan Aydemir: Osman
Irmak Ünal: Asiye
Okan Karacan: Ömer
Oğuzhan Yıldız: Murat
Fırat Çöloğlu: Can
Emre Tetikel: Berk
Burak Tamdoğan: Tekiz
Mehmet Çelik: 
Gökçe Suyabatmaz:
Balkatan, Haliliye

| Balkatan |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Şanlıurfa ilinin Türkiye'deki konumu
BalkatanBalkatan'ın Şanlıurfa'daki konumu
Koordinatlar: 37°10′37″N 39°05′53″E﻿ / ﻿37.177°K 39.098°D﻿ / 37.177; 39.098
Ülke:  Türkiye
İl: Şanlıurfa
İlçe: Haliliye
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2019): 478
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 414
İl plaka kodu: 63
Posta kodu: 63050
Balkatan, Şanlıurfa ilinin Haliliye ilçesine bağlı bir mahalledir.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- | --- |
| 2019 | 478 |  |
| 2018 | 480 |  |
| 2017 | 478 |  |
| 2016 | 455 |  |
| 2015 | 451 |  |
| 2014 | 444 |  |
| 2013 | 410 |  |
Forsythia saxatilis

Forsythia saxatilis, Forsythia cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Aşkın Algoritması

| --- | --- |
Yönetmen: Drake Doremus
Yapımcı:  Drake Doremus  Richard George  Michael A. Pruss 
Senarist: Richard Greenberg
Oyuncular:  Ewan McGregor  Léa Seydoux  Christina Aguilera  Theo James  Miranda Otto  Rashida Jones  Matthew Gray Gubler 
Müzik: Dan Romer
Görüntü yönetmeni: John Guleserian
Kurgu: Douglas Crise
Stüdyo:  Global Road Entertainment  Scott Free Productions 
Dağıtıcı: Amazon Studios
Çıkış tarih(ler)i: 21 Nisan 2018 (2018-04-21) (Tribeca) 20 Temmuz 2018 (2018-07-20) (United States)
Süre: 104 dk
Ülke: Amerika
Dil: İngilizce
Hasılat: $401,133
Aşkın Algoritması (diğer adı ile ZOE) yönetmenliğini Drake Doremus'un yaptığı ve baş rollerinde Ewan McGregor, Léa Seydoux, Christina Aguilera, Theo James, Rashida Jones, Miranda Otto ve Matthew Gray Gubler bulunan 2018 yapımı Amerikan romantik bilimkurgu filmidir.
Filmin premieri Tribeca Film Festival'de 21 Eylül 2018 tarihinde yapıldı. 20 Temmuz 2018 tarihinde ise Amazon Studios tarafından yayınlandı.
Oyuncular

Ewan McGregor -Cole
Léa Seydoux -Zoe
Christina Aguilera -Jewels
Theo James -Ash
Rashida Jones -Emma
Miranda Otto -The Designer
Matthew Gray Gubler -Michael
Forsythia suspensa

Forsythia suspensa, Forsythia cinsine bağlı bir bitki türüdür.
GAZ-M1

| GAZ-M1 |
| --- | --- |
Sivastopol'de bir GAZ M1 Emka
Genel Bakış
Üretici: GAZ
Diğer adı: Emka
Üretim: 1936–1948
Montaj: Nijny Novogrod,GAZ Fabrikası
Selefi: GAZ A
Halefi: GAZ-M20 Pobeda GAZ 12 ZIM
Gövde ve Şasi
Sınıf: Binek Araç
Gövde tipi: 4 kapılı hatcback 2 kapılı kamyonet
Düzen: Önden motorlu,arkadan çekişli
Benzerleri: 1932 Ford
Teknik Özellikler
Motor: 3.3L
Şanzıman: 3 vitesli manuel
Dingil mesafesi: 2845 mm
Uzunluk: 4625 mm
Genişlik: 1770 mm
Yükseklik: 1780 mm
Boş ağırlık: 1370-1450
GAZ M1 Diğer adı (" Эмка "/" Emka "), Sovyet otomobil üreticisi GAZ tarafından 1936 ile 1943 yılları arasında Gorki'deki (şimdi Nizhny Novgorod, Rusya ) fabrikasında üretilen bir binek otomobiliydi.
Sistematik üretim 1941'de sona erdi.Envanterde kalan parçalarla 1943'e kadar üretilebildi. Toplam 62.888 tane Emka üretildi.
Arabanın üretim döneminin büyük bir kısmı II.Dünya Savaşı'na denk geldi.GAZ M - FAI ve BA-20 ise II.Dünya Savaşı içerisinde Sovyet Ordusu'na teslim edildi.
Araba daha sonra, nispeten popüler olan ve Sovyetler Birliği tarihinde belirleyici bir dönemin film ve fotoğraf görüntülerinde yer alan Rusya'da zamanının bir simgesi haline geldi.
GAZ GAZelle

| GAZ GAZelle |
| --- | --- |

Genel Bakış
Üretici:  GAZ
Üretim yıl(lar)ı: 1994-günümüze
Montaj: Nijni Novgorod, Rusya Rokiškis, Litvanya Simferopol, Ukrayna Söğütlü, Türkiye
Gövde ve Şasi
Sınıf: Hafif ticari araç
Gövde tipi: 2 kapılı kamyonet 4 kapılı kamyonet 4 kapılı panelvan 4 kapılı minibüs
Düzen: Önden motorlu, arkadan itişli / dört tekerlekten çekişli
Teknik Özellikler
Motor: 2.445 L ZMZ-402 I4 2.28 L ZMZ-406 I4 2.46 L ZMZ-405 I4 2.134 L GAZ-5602 I4 (dizel) 2.4 L Chrysler I4 2.89 L UMZ-4216 I4 2.8 L Cummins ISF2.8s4129P I4 2.89 L UMZ-42164 LPG I4
Şanzıman: 5 ileri manuel
Dingil mesafesi: 2,900 mm 2,900-3,500 (Business) 2,800 mm (NEXT)
Uzunluk: 5,500 mm 5,540-6,619 mm (Business) 5,631 mm (NEXT)
Genişlik: 1,966 mm 2,095 mm (Business) 2,068 mm (NEXT)
Yükseklik: 2,200 mm 2,120 mm (Business) 2,137 mm (NEXT)
Ağırlık: 1,650-1,800 kg 1,850-1,900 kg (Business) 1,990-3,500 kg (NEXT)
GAZ GAZelle (Rusça: ГАЗе́ль), GAZ tarafından 1994 yılından bu yana üretilen bir hafif ticari araç modelidir. GAZelle, Rus kamyonet ve hafif kamyon pazarının çoğunluğunu oluşturan hafif versiyonu Sobol ile birlikte Bağımsız Devletler Topluluğu ülkelerinin pazarlarında güçlü bir konuma sahiptir ve GAZ'ın en popüler ve başarılı modelleri arasında yer almaktadır.
2010-2011 yılları arasında GAZelle ailesi büyük bir yenilik gerçekleştirdi. Yenilenen model GAZelle Business adını aldı. Değişiklikler, direksiyon, fren, vites kutusu, soğutma sistemi, şanzıman ve iç kısım dahil olmak üzere 20 ana araç ünitesi ve sisteminden gerçekleşti. 2013'te GAZ, yeni nesil GAZelle NEXT hafif ticari araçlarının seri üretimine başladı.
Aysun Gültekin

| Aysun Gültekin |
| --- | --- |
Doğum: 1963 Çamlıkaya, İspir, Erzurum
Tarzlar: Türk halk müziği
Meslekler: Müzisyen, şarkıcı
Etkin yıllar: 1982-günümüz
Resmî site: aysungultekin.com

Aysun Gültekin (1963, İspir, Erzurum), TRT Türk halk müziği şarkıcısıdır.
Hayatı

Erzurum'un İspir ilçesine bağlı Çamlıkaya beldesinde doğdu. İlk ve orta öğrenimini burada tamamladı. Lise öğrenimini Ağrı Kız Meslek Lisesi'nde tamamladı. Ağrı Halk Eğitim Korosundayken katıldığı TRT'nin açmış olduğu radyo sınavlarını kazanarak 1982 yılında TRT Erzurum Radyosu'nda alaylı olarak göreve başladı. Esat Kabaklı'dan müzik eğitimi alan Gültekin, 1992 yılında TRT İstanbul Radyosu'na tayin oldu.
Kariyeri

2008 yılında Türkiye Yazarlar Birliği tarafından Türk müziği dalında yılın sanatçısı seçildi. Sanatçı Sakarya Fırat, Pars: Narkoterör, Yabancı Damat, Köprü, Kurtlar Vadisi Irak, Kurtlar Vadisi Pusu dizilerinde türküler seslendirmiştir. 2008 yılında Anadolu Ninnileri isimli albüm projesinde yer almış, TRT stüdyolarında gerçekleştirdiği bazı türkü kayıtları da Bala Sarhoş adıyla TRT tarafından albüm olarak yayımlanmıştır. 16 Aralık 2011 tarihinde TRT Harbiye stüdyosunda verdiği konserle TRT'deki görevinden ayrılmıştır.
Fiat 126

| FIAT 126   Polski FIAT 126p |
| --- | --- |

Genel Bakış
Üretici: FIAT (1972-1980)   FSM (Polski FIAT 126p, 1973-1992)   FIAT Auto Polonya (1992-2000)
Üretim: 1972–2000   (4,673,655 Adet)
Montaj: Sindelfingen, Almanya
Tasarımcı(lar): Sergio Sartorelli
Selefi: Fiat 500
Gövde ve Şasi
Sınıf: A-Segmenti Mini Sınıf
Gövde tipi: 3-Kapılı Hatchback
Düzen: Arkadan Motorlu-Arkadan İtiş
Teknik Özellikler
Motor: 650cc FSM (Havalı)   700cc 2 silindirli Lancia Boxer (Sulu)
Şanzıman: 4-İleri Düz
0-100 km/h: (sn.)   650 (48)   700 (33)
Yakıt sarfiyatı: (ort.lt/100 km) 650 (5,3)   700 (5,1)
Dingil mesafesi: 1840 mm
Uzunluk: 3054 mm
Genişlik: 1378 mm
Yükseklik: 1302 mm
Boş ağırlık: 580-619 kg  Bagaj kapasitesi   = 110 lt.
Fiat 126 (Tip 126), İtalyan otomobil üreticisi FIAT tarafından 1972-2000 yılları arasında üretilmiş olan mini sınıf bir otomobildir. İlk olarak 1972 yılında Torino otomobil fuarında tanıtılmıştır. Bielsko-Biała'da üretilen modelleri Polski Fiat 126p olarak adlandırılır. Fiat 500'ün halefi, Fiat Cinquecento'nun selefidir.
Tarihçe

1972 yılında, tanıtıldığı ilk dönemde, gazeteciler tarafından oldukça beğenilmiş ve popüler olmuştur.
1973 yılının Temmuz ayında Büyük Britanya için sağdan direksiyonlu modeli tanıtıldı.
1974 yılında yeni varyasyonları, standart cam tavan seçeneği ile gösterildi.
1976 yılında motor hacmi 652cc'ye yükseltildi. 1 beygir ve 2 newtonmetre tork güçlendirmesi yapıldı. Kapıların alt tarafında kumaş döşeme kullanıldı. Daha güçlü frenler, ses yalıtımı, arka cam ısıtması ve alternatör eklendi.
1980 yılında FIAT, 126'nın İtalya'daki üretimini durdurdu. Bu süre zarfında İtalya'da 1,352,912 adet 126 üretildi. Yoğun talep üzerine Polonya'da üretimine devam edildi.
1980 - 1992 yılları arasında FSM fabrikasında 897,000 adet üretildi ve İtalya'dan Avustralya'ya kadar dünyanın her yerine ihraç edildi.
1987 yılının Eylül ayında su soğutmalı 126 BIS modeli tanıtıldı. Yatay olarak yerleştirilen 704cc'lik motora sahiptir.
1992 yılında İngiltere'ye yönelik üretim sonlanmış ve yerini Fiat Cinquecento'ya bırakmıştır.
2000 yılının bir bölümüne kadar Polonya'daki FSM fabrikası hava soğutmalı 126'nın üretimine devam etmiştir ve yıl içinde tamamen sonlandırılmıştır.
Galeri

FIAT 126 Ön-Yan Görünüm (1972-1978)
FIAT 126 Arka-Yan Görünüm (1972-1978)
FIAT 126 İç Mekan (1972-1978)
FIAT 126 Ön-Yan Görünüm (1978-1984)
FIAT 126 Arka-Yan Görünüm (1978-1984)
FIAT 126 Ön-Yan Görünüm (1984-1992)
FIAT 126 Arka-Yan Görünüm (1984-1992)
FIAT 126 BIS Ön-Yan Görünüm
FIAT 126 BIS Arka-Yan Görünüm
Polski FIAT 126p Ön-Yan Görünüm
Polski FIAT 126p Arka-Yan Görünüm
Polski FIAT 126p İç Mekan
Popüler Kültür

Fiat 126 "Togan Gökbakar"ın yönetmenliğini yaptığı başrollerinde "Şahan Gökbakar"ın oynadığı "Recep İvedik" film serisinde Recep'in arabası olmuştur.
Fontinhas

Fontinhas Portekiz'de Praia da Vitória belediyesine bağlı olan, 17,09 km² yüzölçümüne sahip, 1.541 nüfuslu (2001) bir bucaktır (Portekizce: freguesia).
| g t Portekiz belediyesi Praia da Vitória'nın bucakları |
| --- | --- | --- | --- |
| Praia da Vitória bayrağı | Agualva • Biscoitos • Cabo da Praia • Fonte do Bastardo • Fontinhas • Lajes • Porto Martins • Santa Cruz • Quatro Ribeiras • São Brás • Vila Nova | Agualva • Biscoitos • Cabo da Praia • Fonte do Bastardo • Fontinhas • Lajes • Porto Martins • Santa Cruz • Quatro Ribeiras • São Brás • Vila Nova | Praia da Vitória arması |
Georges Lacour-Gayet

| Georges Lacour-Gayet |
| --- | --- |

Doğum: 31 Mayıs 1856(1856-05-31) Marsilya, Fransa
Ölüm: 8 Aralık 1935 (79 yaşında) Paris, Fransa
Milliyet: Fransız
Meslek: Tarihçi

Georges Lacour-Gayet (31 Mayıs 1856 – 8 Aralık 1935) École navale ve École Polytechnique'da eğitim görmüş, Fransız tarihçidir. XV. Louis ve XVI. Louis hükümdarlığı sırasındaki Fransız donanması hakkında kaleme aldığı yazılar pek çok defa referans gösterilmiştir. Kaleme aldığı dört ciltlik Talleyrand biyografisi, en önemli eseri olarak kabul edilir.
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BNF: cb118867341 (data)  GND: 117571989  ISNI: 0000 0001 2134 5380  LCCN: nr98016685  NKC: skuk0000746  NLA: 35787313  NLI: 987007286873205171  NTA: 067833284  SUDOC: 026661152  Trove: 1087808  VIAF: 57395846   WorldCat (LCCN): nr98-016685
Fontinalaceae

Fontinalaceae Hypnales takımına bağlı bir familyadır.
Fossarus brumalis

Fossarus brumalis, Fossarus cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Andorra'da COVID-19 pandemisi

| Andorra'da COVID-19 pandemisi |
| --- | --- |
Yer: Andorra
Hastalık: COVID-19
Virüs cinsi: SARS-CoV-2
Varış tarihi: 2 Mart 2020 (4 yıl, 6 ay, 2 hafta ve 4 gün)
Vaka Sayıları
Toplam Test Sayısı: 249.838 (TPO: %19.18)
Doğrulanmış vakalar: 47.930
İyileşmiş: 47.563 (%99.23)
Ölümler: 165 (%0.34)
Aktif vakalar: 202 (%0.42)
Ağır vakalar: 14
Son Güncelleme: 7 Nisan 2023
Aşılama Bilgileri
Toplam aşılama: 154.235
Günlük aşılama: 5
100 kişi başına aşı: 199,53
%70 Tam Aşılama: Evet
Son Güncelleme: 11 Eylül 2022
Andorra'da COVID-19 pandemisi, 2 Mart 2020'de Andorra'ya ulaştığı doğrulanan, devam eden küresel koronavirüs hastalığı 2019 (COVID-19) viral pandemisinin bir parçasıdır. Virüsün, 20 yaşındaki bir adamın İtalya'nın Milano kentinden ülkeye döndüğü 2 Mart 2020'de Andorra'ya ulaştığı doğrulandı.
Arka plan

12 Ocak 2020'de Dünya Sağlık Örgütü (WHO), 31 Aralık 2019'da Vuhan şehrindeki bir grup insanda yeni bir koronavirüsün solunum hastalıklarına neden olduğunu doğruladı.
Ölüm oranı COVID-19 için SARS'a göre daha düşüktür. Ancak bulaş oranı çok daha büyüktür.
Antoine-François de Fourcroy

| Antoine-François de Fourcroy |
| --- | --- |
Fourcroy, François Dumont tarafından boyanmış Kimyasal bilgi sistemi kitabının ilk cildi ile c. 1800
Doğum: 15 Haziran 1755(1755-06-15) Paris, Fransa
Ölüm: 16 Aralık 1809 (54 yaşında) Paris, Fransa
Defin yeri: Père Lachaise Mezarlığı
Eğitim: Collège d'Harcourt; Paris Üniversitesi
Tanınma nedeni: İridyum'un ortak keşfi Modern Kimyasal İsimlendirme'nin kurucu ortağı
Ödüller: Commandeur de la Légion d'honneur

Kariyeri
Dalı: Kimya Nörokimya
Çalıştığı kurumlar: - Alfort Veteriner Okulu(1783-1787) - Jardin du Roi koleji - Fransa Kamu Eğitim Bakanı
Doktoradanışmanı: Jean Baptiste Michel Bucquet
Doktora öğrencileri: Louis Nicolas Vauquelin
Etkilendikleri: Marie-Geneviève-Charlotte Thiroux d’Arconville
 

Antoine François Fourcroy (d. 15 Haziran 1755 – ö. 16 Aralık 1809), Fransız kimyagerdir. Fransız bilim insanı ve kimyacı Antoine Lavoisier'in çağdaşıdır. Fourcroy, kimyasal terminolojinin standartlaştırılmasına yardımcı olan bir çalışma olan Méthode de nomenclature chimique üzerinde Antoine Lavoisier, Guyton de Morveau ve Claude Berthollet ile işbirliği yapmıştır.
Erken dönem

Fourcroy, Orléans Dükü'nün evindeki bir eczacının oğlu olarak Paris'te doğdu. Anatomist Félix Vicq-d'Azyr'in (1748–1794) tavsiyesi üzerine tıp eğitimine başladı ve maddi imkansızlığın yol açtığı birçok zorluğun ardından nihayet 1780'de doktorluk diplomasını aldı. Alfort Veteriner Okulu'nda (1783-1787) kimya dersleri verdi. Fourcroy'un dikkati, Paris Tıp Fakültesi'nde kimya profesörü olan Jean-Baptiste-Michel Bucquet (1746-1780) tarafından özellikle kimyaya çevrildi. 1784'te Fourcroy, Fransız kimyacı Pierre Macquer'in (1718-1784) yerini almak üzere Jardin du Roi kolejinde kimya öğretim görevlisi olarak göreve başladı ve dersleri büyük bir popülerlik kazandı.
Çalışmaları > Kimyasal çalışması

Fourcroy, kendisinin de yazılarıyla geniş çapta bilinmesine yardımcı olduğu Lavoisier'in görüşlerini ilk benimseyenlerden biriydi. Royal Society'nin Bilimsel Makaleler Kataloğu, yalnızca Fourcroy'un yazdığı elli dokuz makaleyi ve çoğu Louis Nicolas Vauquelin olmak üzere başkalarıyla birlikte yazılan elli sekiz makaleyi sıralıyor. Fourcroy'un 1785 tarihli yayını, Entomologia Parisiensis, sive, Catalogus insektorum quae in agro Parisiensi reperiuntur..., Étienne Louis Geoffroy ile birlikte yazılmıştır ve sistematik entomolojiye büyük bir katkı olmuştur.
Daha sonra Louis Nicolas Vauquelin ile birlikte platin kalıntısında 'ptène' adını verdikleri bir metal tespit etti. Bu 'ptene' veya 'ptène' isminin osmiyumun ilk eşanlamlısı olduğu rapor edilmiştir.
Çalışmaları > Biyolojik ve nörokimyasal çalışması

Fourcroy'un görüşleri ve çalışmaları Bucquet'le birlikte gelişmiştir. Fourcroy, kimyanın tıpta daha önceki kullanımını eleştirir ve bitki ve hayvanların kimyasal materyallerinin, özellikle tıbbi kullanım için incelenmesinin büyük önem taşıdığını ifade eder. Bu çalışmanın büyük bir kısmı, 1784'te Fourcroy'un asistanı olan Vauquelin ile birlikte yapılmıştır. Fourcroy, Vauquelin'le çalıştığı bu dönemde kendi dergisini kurmuştur: La Médecine éclairée par les sciences physiques, ou Journal des découvertes relatives aux differentes parties de l'art de guérir, adlı yayınıyla, kimya ve vücut malzemeleriyle ilgili araştırmalarını detaylandırmıştır. Fourcroy, "kimyanın başarılarının bir gün tıbbın çehresini değiştireceğine ve faydalı bir devrimle sonuçlanacağına" inanıyordu.
Fourcroy'un adı çok sayıda kimyasal ve ayrıca fizyolojik ve patolojik yazılarda yer alsa da, o orijinal bir araştırmacı olduğu kadar bir öğretmen ve düzenleyiciydi. 1791'den itibaren Fourcroy, çoğu insan beyninin kimyasıyla ilgili olan biyolojik deney serisini birleştiren üç anı kitabı yayınlamaya devam etti. İlkinde, incelediği kadavraların beyinlerinin koşullarını anlatır. İkincisinde, beyindeki, artık lipit olarak bilinen yağlı madde ve mevcut inorganik bileşenler üzerinde devam eden kimyasal deneylerini aktarır. Fourcroy, ekstraksiyon ve niteliksel analiz gibi kendisini ilerleten simya geleneğinden daha yeni yöntemler kullanarak, beynin, maddenin bazı fiziksel özelliklerinin kaydedilmesinin yanı sıra, bazlarla kombinasyon halinde yağ asitlerinden oluştuğu sonucuna varmıştır. Üçüncü anı kitabı, beyin maddesi üzerinde gerçekleştirdiği ayırma ve çıkarmaların devamı ve beynin kimyasal bileşenlerine ilişkin giderek büyüyen özetinin eklenmesiydi. Bu çalışmanın en verimli sonuçlarından biri, beyindeki fosforun yeniden keşfedilmesi ve Johann Thomas Hensing'in 1719'daki keşfinin yeniden gündeme getirilmesiydi.
Fourcroy'un ayrıca Fransa'da tıp eğitimini etkileyecek yasanın geliştirilmesinde de önemli bir rolü vardı. Fourcroy, hekim Francois Chaussier ile işbirliği yaparak tıp ve cerrahiyi bütünleştiren ve bu iki alanı tüm öğrencilere öğreten sağlık okulları kuran 1794 Yasası'nın temelini oluşturacak bir rapor hazırladı. Bu yasadan önce, Fransa genelinde tıp eğitimi heterojendi ve birçok farklı kolej ve üniversite farklı standartlar altında faaliyet gösteriyordu. Fourcroy'un çıkardığı yasa, Fransız tıp eğitim sistemini merkezi otorite altında birleştirdi ve yıllar sonra ulusal lisans verilmesine yol açtı.
Çalışmaları > Laboratuvar ve tıbbi klinik prosedüründe çalışma

Fourcroy, kendi zamanının (18. yüzyıl) kliniklerini incelerken çeşitli sorunlar gözlemledi. Fourcroy, hekimlerin tek bir hastanın hastalıklarını görmeye alıştıklarını ancak çok sayıda vakayı karşılaştırmalı olarak ele almada başarısız olduklarını fark etti. Bu fikirle ilgili pratik sorunlar da vardı; çünkü hekimlerin bireysel uygulamaları, çok çeşitli sorunları olan çok sayıda insanı karşılama konusunda yetersizdi. Bu sorunla başa çıkmak için Fourcroy 1791'de daha etkili klinik laboratuvarlar kurulmasını öngören bir program önerdi. Fourcroy, bu hastanelerde modern bilimler konusunda bilgili genç hekimlerin görevlendirilmesi fikrini önermenin yanı sıra, otopsilerden elde edilen materyallerin insanların ve hastalıklardan nasıl etkilendiklerinin analizine de dahil edilmesini istedi. Bu fikir, klinik gözlemlerin ölüm sonrası bulgularla ilişkilendirilmesi ve yeni ilaçların geliştirilmesine olanak sağlaması açısından önemliydi. Zamanın birçok reform önerisi göz ardı edilmesine rağmen Fourcroy, siyasi konumu nedeniyle bir dereceye kadar başarı elde etti. Sonunda Fourcroy, Paris'teki Ecole de Sante'de bir öğretim laboratuvarı kurmayı başardı ve modern klinik laboratuvarların geliştirilmesine başladı.