stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Türkgözü, Posof
Tarihçe

Türkgözü köyünün eski adı Badela'dır. Gürcüce bir yer adı olan Badela (ბადელა), balık ağı anlamına gelen "bade" (ბადე) kesmesinden türemiştir. Bu yer adı Türkçeye benzer biçimde girmiştir. Nitekim 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Badela (بادلە) olarak yazılmıştır. Badela Türkçe kaynaklarda zaman içinde Badile, Bedile biçimlerine dönüşmüştür.
Bedela, tarihsel Gürcistan'ı oluşturan Mesheti bölgesinin yerleşim yerlerinden biriydi. Osmanlılar köyü, birleşik Gürcistan Krallığı'ın ardından bu bölgeye hakim olan Samtshe Atabeyliği'nden 16. yüzyılın ortasında ele geçirdi. 1595 tarihli Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre, Gürcistan Vilayeti içinde, Poshov livasının Güney nahiyesine bağlıydı. Bu tarihte köyde 12 hane yaşıyordu. Her hane, Osmanlı Devleti'nin Hristiyan köylülerden aldığı ispenç vergisi vermekle yükümlü kılınmıştı. Hane reislerinin çoğu Elia, Manvel, Giorgi, İvane, Gabriel, Grigola gibi Gürcü adları taşıyordu. Köyde buğday, arpa, çavdar, darı, yonca tarımı ve arıcılık yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu. Badela'da aznaurlara ait bağlar ve bahçeler Mustafa ve yeni Müslüman olmuş Mehmed adındaki kişilere tahsis edilmişti. Köyde 1834 yılında 16 hane, 1878'de 39 hane tespit edilmiştir. Bu defterde Ahalsihe livasına bağlı Azğuri nahiyesinde Badela adını taşıyan bir köy daha kaydedilmiştir.
Badela, uzun süre Osmanlı yönetimi altında kaldıktan sonra, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’nın ardından Rusya İmparatorluğu’nun eline geçti. Rus idaresinde Ardahan sancağının (okrug) Poshov kazasına (uçastok) bağlıydı. 1886 yılında köyün nüfusu 377 kişiden oluşuyordu. Nüfusun tamamı "Türk" olarak kaydedilmiştir. Badela aynı zamanda Poshov kazasının bir nahiyesiydi. Badela nahiyesi (маркяз: merkez), Badela köyü dışında 12 köyü daha kapsıyordu. Nahiyenin nüfusu, tamamı "Türk" olarak kaydedilmiş olan 2.410 kişiden oluşuyordu. Rus idaresi sırasında Badela köyünün nüfusu, 1896'da 402 kişiye, 1906'da da 501 kişiye yükselmişti.
Badela, Rus hakimiyetinin sona ermesinden sonra, bir süre bağımsız Gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. 1921 yılında, Sovyet Rusya'nın Gürcistan'ı işgali sırasında, Ankara Hükümeti'nin verdiği ültimatom üzerine Gürcüler Ardahan ve Artvin bölgelerinden çekildi. 16 Mart 1921'de, Sovyet Rusya ile Ankara Hükümeti arasında imzalanan Moskova Antlaşması'yla da Badela köyü Türkiye'ye bırakıldı.
Badela, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde, Osmanlıca biraz farklı yazılmış olmakla birlikte "Badela" (بادەلا) adıyla, Kars vilayetinin Poshof kazasının Cilvana nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımıda da aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 750 kişiden oluşuyordu. Badela adı, "yabancı kökten geldiği" için 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Türkgözü olarak değiştirilmiştir. Bununla birlikte köyün eski adı yeni adıyla birlikte resmî kayıtlarda bir süre daha kullanılmıştır.
Coğrafya

Köy, Ardahan il merkezine 97 km, Posof ilçe merkezine 16 km uzaklıktadır. Köyün güneydoğusunda akan Posof Çayı, Gürcistan ile olan sınırın bir kısmını belirler. Köyün komşuları: Armutveren ve Sarıdarı köyleridir.
Nüfus

| Yıllara göre köy nüfus verileri |
| --- | --- |
2022: 185
2021: 175
2020: 188
2019: 204
2018: 218
2017: 225
2016: 220
2015: 218
2014: 238
2013: 222
2012: 226
2011: 229
2010: 237
2009: 264
2008: 265
2007: 272
2000: 500
1990: 685
1985: 820
The Freshman

Başlığın diğer anlamları için The Freshman (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| "The Freshman" |
| --- | --- |
Buffy the Vampire Slayer bölümü
Bölüm no.: 4. sezon 1. bölüm
Yönetmen: Joss Whedon
Senarist:  Joss Whedon 
Prodüksiyon no.: 4ABB01
Yayın tarihi: 5 Ekim 1999 (1999-10-05)
Süresi: 43 dakika
Konuk oyuncular
 Kristine Sutherland, Joyce Summers rolünde  Marc Blucas, Riley Finn rolünde  Dagney Kerr, Kathy Newman rolünde  Pedro Pascal, Eddie rolünde  Katharine Towne, Sunday rolünde  Lindsay Crouse, Maggie Walsh rolünde  Mike Rad, Rookie rolünde  Shannon Hillary, Dav rolünde  Mace Lombard, Tom rolünde  Robert Catrini, Prof. Riegert rolünde  Scott Rinker, Asistan rolünde  Phina Oruche, Olivia rolünde  Denice J. Sealy, Gönüllü öğrenci rolünde  Evie Peck, Kızgın kız rolünde  Anil Raman, Başlardaki adam rolünde  Jason Christopher, Ciddi olmayan adam rolünde  Jane Silvia, Muhafazakâr kadın rolünde  Mark Silverberg, Geçen öğrenci rolünde  Walt Borchert, Yeni Vampir rolünde  David Boreanaz, Angel'ın Bronze'daki görüntüsü (jenerikte ismi yok) rolünde 
Bölüm kronolojisi
← Önceki "Graduation Day" Sonraki → "City of"
Buffy the Vampire Slayer (4. sezon) Buffy the Vampire Slayer bölümleri
The Freshman (ya da Türkçe adıyla Yeni Öğrenciler), The WB kanalında yayınlanan, Joss Whedon tarafından oluşturulan bir fantastik dizi olan Buffy the Vampire Slayer televizyon dizisinin dördüncü sezonunun birinci bölümü.
Özet

Yeni bir okul yılı başlamıştır ve artık üniversiteli olan Buffy, yeni ortamına uyum sağlamaya çalışmaktadır. Kendi içinde yeni alemlere dalan Willow ve üniversitenin kampüsünde zaman zaman orkestrasıyla sahne alan Oz da onunla beraberdir. Giles İngiltere'den gelen ziyaretçisiyle ilgilenirken, Xander da gezi için kasaba dışına çıkmıştır. Buffy, üniversitede kendini dışlanmış hissetmektedir. Üniversiteye, Willow ve Oz kadar çabuk uyum sağlayamaz.Kaybetmiş biri olduğunu düşünürken, Celine Dion hayranı yatakhane arkadaşı Kathy ile tanışır. Buffy, Kathy yüzünden avcılık görevini yerine getirmekte sıkıntı çekmeye başlar. Buffy'i teselli eden ise Xander olur. Buffy, Bronze'da, Angel'a benzeyen birini görür ve içi parçalanır.
Ayrıca bu bölümde, ileriki zamanlarda Buffy'nin erkek arkadaşı olacak Riley'le de tanışırlar. Bu bölümde ayrıca, bir vampirle ("Sunday") dövüşür Buffy ve güvensiz oluşundan onu yenemez ve ilk defa arkasına bakmadan kaçar... Sonra ise, Xander'ın onu pohpohlamasıyla kendine güveni artar. Vampire karşı düzenlediği baskında, komik bir camdan düşme sahnesi yaşasa da, vampiri öldürdüğü kısımda, artık her sezonun açılış jeneriğinde yer alacak güzel bir kazık yakalama sahnesini gerçekleştirir.
Eşzamanlı olaylar

Bölümün sonunda, Angel, (Los Angeles'ta olan bir olay yüzünden, bunu ancak "City of" bölümünü izleyince anlayabileceğiz) Buffy'e telefon açar. Buffy "Alo," der, ancak Angel onun sesini duyunca cevap veremez ve telefonu usulca kapatır.
Savoie

| Savoie |
| --- | --- |

  Bayrak Arma 
Bölge: Rhône-Alpes
İl merkezi: Chambéry
İdare
 • Genel Konsey Başkanı: Jean-Pierre Vial
Yüzölçümü
 • Toplam: 6.028 km²
Nüfus (2016)
 • Toplam: 429.681
 • Yoğunluk: 62/km²
Zaman dilimi: UTC+01.00
Savoie [[saˈvwa]], (Arpitanca: Savouè d'Avâl), Fransa'nın illerinden birisidir. İl, "Albertville" ve "Saint-Jean-de-Maurienne" olmak üzere 5 yerleşime ayrılmıştır. Her yerleşimin farklı özellikleri bulunmaktadır.
İl hakkında

İl, 24 Mart 1860'ta il olmuştur. Bölge Fransa'nın 61. en kalabalık yöresidir. İl, Fransa'nın doğu kuşağında yer almaktadır. İlde turizm gelişmiştir. İldeki dağlık arazi, kış sporlarına elverişlidir. İlin çevresi Haute-Savoie, Ain, Isère ve Hautes-Alpes illeriyle çevrilidir. İlin doğusunda İtalya sınırları mevcuttur. İl, 1992 Kış Olimpiyatları'na ev sahipliği yapmıştır.
İvan Babuşkin

| İvan Babuşkin |
| --- | --- |

Doğum: İvan Vasilyeviç Babuşkin 3 Ocak 1873 Vologda Guberniyası, Rus İmparatorluğu
Ölüm: 18 Ocak 1906 (33 yaşında) Mysovsk, Rus İmparatorluğu
Ölüm sebebi: Kurşuna dizilme
Milliyet: Rus
Meslek: Devrimci, Gazeteci, Siyasetçi
Siyasi parti: Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi

İvan Babuşkin (Rusça: Иван Васильевич Бабушкин - İvan Vasilyeviç Babuşkin) (takma adı: Nikolay Nikolaeviç) (d. 3 Ocak 1873, Vologda - ö. 18 Ocak 1906, Mysovaya İstasyonu), Rus devrimci. Bolşevik hareketinin kurucularındandır.
Vologda eyaletinin Totemski bölgesinin Ledenskoe köyünde doğan Babuşkin, Sankt-Peterburglu bir işçiydi. 1894 sonbaharında St. Petersburg'daki ilk ajitasyon bildirisini hazırlamakta etkin bir görev aldı ve bildiriyi kendisi dağıttı. St. Petersburg'da İşçi Sınıfının Kurtuluşu İçin Mücadele Birliği kurulduğunda hareketin etkin üyelerinden biri oldu ve tutuklanana kadar bu hareket içinde çalıştı. Rus Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin birleştirilmesi için yurt dışında bir gazete çıkartılmasını destekledi ve İskra gazetesinde aktif olarak çalıştı. Daha sonra merkez bölgeden güneye geçti; Katerinoslov'da tutuklandı ve Aleksandrovsk'ta hapsedildi. Bu hapishaneden hücresinin pencere demirlerini keserek diğer bir arkadaşıyla birlikte kaçtı. Yabancı dil bilmemesine karşın Londra'ya giderek, İskra'nın buradaki merkezinde çalışmaya başladı. Tekrar Rusya'ya döndüğünde tutuklanarak Verhoyansk'a sürgüne gönderildi. 1905'te çıkan aftan sonra Rusya'ya doğru yola çıktı ancak Sibirya'da siyasi hareketliliğin canlı olması nedeniyle İrkutsk kuruluna katıldı. Burada yoğun bir propaganda faaliyeti ve ayaklanma hazırlığı örgütledi. Beş arkadaşıyla birlikte bir demiryolu arabasında, Çita'dan aldıkları büyük bir silah yükünü götürürken Çar'ın sadık generallerinden Paul von Rennenkampf'a bağlı askerler tarafından yakalandı. 6 kişi yargılanmadan Mysovaya İstasyonu'nda Çarlık askerleri tarafından kurşuna dizildi. Hiçbiri kendi kimlikleri hakkında bilgi vermediklerinden, Babuşkin'in kurşuna dizilmiş olduğu ancak 1910'da açığa çıkartılabildi.
Babuşkin'in idam edildiği yerin yakınındaki Mysovsk kasabasına 1941 yılında onun adı verilmiştir. 1910 yılında Lenin, Babuşkin'in diğerleri gibi "kendilerini işçi sınıfının kurtuluşu için mücadeleye yürekten adamış ulusal bir kahraman" olduğunu belirtmiştir. 1941 yılında Vologda Oblastı'nın Ledengsky Bölgesi ve Ledengskoye selosunun adı sırasıyla Babuşkinsky Bölgesi ve İmeni Babuşkina selosu olarak değiştirilmiştir. Ayrıca birçok Rus şehrinde (Moskova, Ivana Babuşkina Caddesi dahil) Babuşkin'in adını taşıyan sokaklar bulunmaktadır.
Çapraz derleyici

Akıllı çapraz platform sistem modeli.
Çapraz Derleyici üzerinde çalıştığı platformdan farklı olan platformlar için çalıştırılabilen kodlar üreten derleyicidir. Böyle bir araç, erişiminizde olmayan bir platform için kod derlenmesi gerektiğinde ya da böyle bir platform üzerinde kod derleme işleminin yapılmasının imkânsız olduğu (gömülü sistemlerde olduğu gibi, mikrokontrolörler minimum bellek ile çalıştığı için derleme imkânsız olur) durumlarda faydalı olabilir.
Çapraz Derleyicinin Kullanımı

Çapraz derleyicinin temel kullanımı çalışılan ortamın hedef ortamdan ayrılması şeklinde tanımlanabilir. Bu kullanım çeşitli durumlar için faydalıdır;
Cihazın oldukça sınırlı kaynaklarının olduğu gömülü sistemler için kullanışlıdır. Bir mikro dalga fırının, ekranını okumak, kapı sensörünü izlemek, ekrana ve kulaklıklara çıkış vermek, pişirilen yemekler için kullanılan makineyi kontrol etmek için oldukça küçük bir bilgisayarı olacaktır. Bu bilgisayar bir derleyiciyi, dosya sistemini ya da herhangi bir geliştirme ortamını çalıştırmak için yeterince güçlü olamayacaktır.
Birden çok makineye derleme yapmak için kullanışlıdır. Örneğin, bir şirket kullanılan işletim sisteminin birkaç farklı versiyonunu desteklemek ya da farklı işletim sistemlerini desteklemek isteyebilir. Çapraz derleyici kullanarak, tek bir çalışma ortamı üzerinde birden fazla hedef platform için derleme yapılabilir.
Birden fazla makine için yapılan derleme işlemine benzer olarak, pek çok derleme işlemini gerektiren karmaşık bir kurulum, makinenin markasına veya işletim sisteminin tipine bakmaksızın herhangi bir makine üzerinden gerçekleştirilebilir.
Yeni bir platforma bootstrapping yapılmasına olanak verir. Yeni bir platform ya da gelecek bir platformun emülatörü için yazılım geliştirilirken, tasarımcı işletim sistemi ve yerel derleyici (native compiler) gibi gerekli araçları derlemek için çapraz derleyici kullanır.
GCC Çapraz Derleyici

‘’’gcc’’’ onlarca platformu ve yaygın olarak kullanılan programlama dillerini destekleyen bir çapraz derleyicidir. Bununla birlikte, derleyiciyi geliştirmeye çalışan gönüllü insanların sınırlı zamanları ve bir çapraz derleyiciyi çalışır hale getirmenin gerektirdiği uğraş, bazı sürümlerin hatalardan dolayı çalışmamasına neden olmaktadır.
gcc' nin hedef platformlar için çalışması, hedef platform için hazırlanmış binutils’ in ikili dosyalarını gerektirmektedir. Bunlar arasında en önemli olanlardan biri GNU Assembler dır. Bu yüzden öncelikle binutils configure betiğine  --target=some-target parametresi geçirilerek derlenmelidir. Bunun ardından eğer binutils’ in oluşturduğu araçlar path ile tanımlı dizinde ise gcc' yi derleme işlemi normal bir şekilde gerçekleştirilebilir. bash kullanan unix benzeri işletim sistemlerinde, bahsedilen tanımlama aşağıdaki şekilde gerçekleştirilebilir;
PATH=/path/to/binutils/bin:$PATH; make
Çapraz derleme, derleme işleminin yapıldığı platform üzerinde hedef platform için bir takım standart C kütüphanelerinin bulunmasını gerektirir. En azından kütüphanenin crt0, ... parçalarının olması gereklidir. Diğer bir alternatif, C kütüphanesinin kaynak dosyaları derlemek için gerekli sadece temel parçalarını içeren newlib kullanılmasıdır. gcc' yi newlib ile yapılandırmak için configure betiğine --with-newlib parametresini geçirmek yeterli olur.
Canadian Cross

Bu da farklı makineler için çapraz derleyici geliştirmenin yöntemlerinden biridir. Yani, B makinesi üzerinde çalışıp C makinesi için çalıştırılabilir kodlar üretecek çapraz derleyicinin A makinesi üzerinde geliştirilmesidir. Canadian Cross ile gcc kullanıldığı zaman, 4 derleyiciye ihtiyaç duyulabilir;
A makinesinde:
‘’A (1) makinesi için kullanılan yerel derleyiciyi’’ kullanarak ‘’A (2) makinesi için gcc yerel derleyicisi’’ elde edilir.
‘’A (2) makinesi için gcc yerel derleyicisini’’ kullanarak, ‘’B (3) makinesi için A makinesinden gcc çapraz derleyicisi’’ elde edilir.
‘’A makinesinden B (3) makinesi için elde edilen çapraz derleyici’’ kullanılarak, ‘’B makinesinden C (4) makinesi için gcc çapraz derleyicisi’’ elde edilir.
Burada dikkat edilmesi gereken nokta elde edilen derleyici A makinesinde çalışmayacaktır. B makinası üzerinde ‘’gcc çapraz derleyicisini kullanarak B makinesinde, C (4) makinesinde’' çalışmak üzere kodlar derlendikten sonra elde edilen dosyalar C makinesine taşınıp çalıştırılmalıdır.
Zirkonyum

Sembol: Zr
Atom numarası: 40
Atom ağırlığı: 91.224 g/mol
Normal koşullarda (25 °C 298 K) gümüşümsü beyaz renkli katı
Metal
d-blok elementi
Zirkonyum kristali
Zirkonyum çubuğu
Zirkonyum metali ilk olarak 1789 yılında Martin Heinrich Klaproth tarafından keşfedilmiştir. 1824 yılında ise Jons Jakob Berzelius tarafından izole edilmiştir.
Bilinen mineralleri zirkon (ZrSiO4) ve baddeleyit (ZrO2) tir. Baddeleyit'in (1892'de Sri Lanka'da keşfeden Joseph Baddeley'in isminden) eşanlamlıları zirkonyum oksit, zirkonyum dioksit ve zirkonya'dır. Dolayısı ile kelime yapısı itibarı ile benzeşen, ancak farklı kimyasal komposizyonlar olan zirkon ve zirkonya birbirlerine karıştırılmamalıdır. Zirkonya sözcüğü, VITA firmasının tescilli markası olan “Zirconia” ile de karıştırılmamalıdır. Zirkonyumun başlıca elde edildiği kaynak zirkon (ZrSiO4) madenleri olup, bunlar Avustralya, Brezilya, Hindistan, Rusya ve ABD'dedir. Zirkon içerisinde her zaman 50/1 oranında hafnium (Hf) elementi de bulunur. Zirkonyum heksagonal kristal formunda bir yapı gösterir. Sıcaklığa ve korozyona karşı çok dirençlidir. Birçok farklı bileşik halinde bulunabilir. Bunların en önemlisi zirkonya (ZrO2) bileşiğidir.
Zirkonyum eldesi ZrCl4 bileşiğinin magnezyum ile veya kalsiyum ile indirgenmesi ile elde edilir. Çok reaktif bir madde olup, havada ve sıvı içerisinde hemen oksitle kaplanır ve korozyona dirençli bir hale gelir. Metal olarak dökümü sırasında havadaki oksijen ve azot ile etkileşmemesi gerekmekte ve bu nedenle titanyum teknolojisinde olduğu gibi özel fırınlarda işlenilebilmektedir. Zirkonyum metali bombaların yapısında, flaşlarda ve nükleer sanayi gibi çok çeşitli alanlarda kullanılmaktadır. Diş hekimliğinde ise zirkonyum minerali olan zirkonyadan elde edilen zirkonya seramiği formu kullanılır. Blok şeklinde üretilen zirkonyum kalıplar CAD CAM sistemi ile bilgisayar destekli freze işlemi ile kazınarak kaplama diş altyapısı hazırlanır.
Baddeleyit mineralinin aşağıdaki reaksiyonu sonucunda ZrCl4 bileşiği elde edilir. Ayrıca Diş hekimliğinde Kuron olarak adlandırılır.
ZrO2 + 2 Cl2 + 2 C (900 °C) → ZrCl4 + 2 CO
ZrCl4 + 2 Mg (1100 °C) → 2 MgCl2 + Zr
Reaksiyon çelik kaplarda gerçekleştirilmelidir. Havadaki oksijen ve azot ile etkileşmemesi gerekmektedir.
Kullanım alanları

Zirkonyum metali korozyona dayanıklılığı ve nötronlara karşı geçirgen olması nedeniyle nükleer reaktörlerin yapı malzemesi olarak,
Yanıcı özelliğinden dolayı askeriyede,
ZrO2, erime noktasının yüksek olması nedeniyle ateşe dayanıklı malzemelerin yapımında, cam ve seramik endüstrisinde,
Düşük sıcaklıklara süperiletken özelliği nedeniyle zirkonyum-niobyum alaşımları süperiletken mıknatısların yapımında,
Korozyona dayanıklılığı nedeniyle birçok aletin yapımında,
Rengi dolayısıyla estetik diş hekimliği uygulamalarında altyapı malzemesi olarak kullanılmaktadır.
Zirkonyumun reaksiyonları

Hava ile reaksiyonu: Zirkonyum metalinin yüzeyini kaplayan oksit tabakası havaya karşı inaktif olmasına neden olur. Buna rağmen havada yakılması ile zirkonyum(IV) oksit bileşiğini oluşturur
(Zr (k) + O2 (g) → ZrO2 (k))
Su ile reaksiyonu: Zirkonyum metali normal koşullar altında su ile reaksiyon vermez.
Asit ile Reaksiyonu: Zirkonyum metalinin yüzeyini kaplayan oksit tabakası asitlere karşı inaktif olmasına neden olur. Sadece hidroflorik asit içerisinde çözünerek floro kompleksleri oluşturur.
Baz ile Reaksiyonu: Zirkonyum metali normal koşullar altında alkali çözeltilerle reaksiyona girmez.
Bağdat Kalesi

Bağdat Kalesi Abbasî halifeleri tarafından yaptırılan Bağdat Kalesi, Sultan Melikşah'ın bazı ilâveleriyle tamamlanmış, Halife Mustahzir'in tamiriyle son şeklini almıştır. 1518'de Zülfikâr Han, 1534'te I. Süleyman, 1587'de Cığalazade Sinan Paşa, 1639'da IV. Murad'ın emriyle Derviş Mehmed Paşa, 1648-1649'da Melek Ahmed Paşa, 1690'ta Bezirgân Ahmed Paşa ve Büyük Süleyman Paşa tarafından tamir ettirilen dış kale, 1869-1871'de Mithat Paşa tarafından şehir genişletmesi sebebiyle yıktırılmıştır. 1534'te yapılan iç kale, 1647'de Musa Paşa, 1667'de Kethüda Yahya Ağa, 1748'de Kesriyeli Ahmed Paşa, 1763'te Kara Mustafa Paşa tarafından tamir ettirilmiştir. Bugün, Bâb-ül Vüstani dışında Bağdat Kalesi'nden hiçbir iz kalmamıştır. Bağdat'ın batı yakasında da Kuş Kale adıyla bilinen küçük bir kale bulunuyordu.
Bağdat'ın doğu yakasını bir yay gibi saran surların uzunluğu 20 km.'yi buluyordu. Sarayın ve devlet dairelerin yer aldığı iç kale ise daha küçük olup, Kerh Köprüsü başına yapılmıştır.
Stronsiyum

Stronsiyum kristalleri
Stronsiyum, Sr sembollüne sahip, atom numarası 38 olan, toprak alkali metaller grubundan gümüşümsü beyaz renkli bir kimyasal element. Oda sıcaklığında katı olan elementin atom ağırlığı 87,62 g/mol'dür. Stronsiyum, kimyasal olarak son derece reaktif olup, hava ile temas ettiği takdirde sarı rengine döner. Element sölestin ve strontianit minerallerinde bulunur. Elementin nükleer fisyon sonucunda oluşan 90Sr izotopu radyoaktiftir ve 28,90 yıllık bir yarılanma ömrüne sahiptir.
Adair Crawford ilk olarak 1790 yılında strontianit (SrCO3) mineralini tanımlamıştır. 1808 yılında ise Humphry Davy tarafından elektroliz yöntemi ile izole edilmiştir. Stronsiyum metali eritilmiş SrCl2 tuzunun elektrolizi ile saf olarak elde edilir.
Üretim

Endüstriyel olarak stronsiyum metalinin üretimi için gerekli stronsiyum oksit, sölestin mineralinden sağlanır. Stronsiyum oksit metalik alüminyum ile metalotermik redüksiyonu tabi tutulur ve metalik stronsiyum açığa çıkar. Reaksiyon, elektrik ark fırınlarında vakum altında gerçekleştirilir. Bu işlemde Sr %0,6 ya kadar oksitlenir ve vakum altında sublimasyon sayesinde uzaklaştırılır (%99,9). Bu saflıktaki Sr metali Ca ile aynı özellikleri gösterir. Sr ayrıca stronsiyum klorür ve KCI ergiyinden elektroliz yoluyla kazanılabilir.
Dünyada en büyük stronsiyum rezervleri İspanya, Meksika, Çin, Arjantin ve İran'da bulunmaktadır. Roskill lnformation Services'in 1999 yılında yaptığı araştırmaya göre dünya rezervlerinin 12 milyon ton olduğu tahmin edilmektedir.
Üretim > Türkiye

1972 yılında Barit Maden Türk A.Ş. Sivas'ın 29 km güneyinde Sivas-Kangal karayolunda Miyosen yaşlı jipsler içerisinde önemli bir selestit yatağını işletmeye başlamıştır. Daha sonra yapılan araştırmalarda Sivas Tersiyer Havzası'nda çok sayıda Selestit yatağı saptanmış ancak bir kısmı rezerv ve tenörce ekonomik bulunmamıştır. MTA Genel Müdürlüğünün bulduğu Kabalı (Hafik), Battalhöyüğü Tepe (Ulaş) ve daha küçük rezervli onlarca Selestit cevherleşmesi vardır. Barit Madencilik A.Ş.'nin şu anda 3-4 ruhsatlı Selestit sahası bulunmaktadır.
Ekonomik olan tüm selestit yatakları Üst Eosen ve Alt Miyosen yaşlı evaporitik çökeller içerisinde katmansı veya mercekler şeklinde, genelde jipslerle birlikte gözlenmekte ve bir kısmı CaCO3 içermektedir. Bundan başka Konya Ereğli ve Malatya'da yeni zuhurlar bulunmuş, ancak Sivas yöresindekiler dışında ekonomik olabilecek bir yatak henüz saptanamamıştır.
Kullanım alanları > Stronsiyum tuzları

Dünyada stronsiyumu en fazla tüketen ülkeler ABD ve Japonya'dır. Stronsiyum karbonat olarak TV tüplerinde kullanımı en yaygın tüketim şeklidir. ABD ve Japonya'da üretilen renkli TV tüplerinde daha yüksek voltajlar kullanıldığından bu ülkelerde Sr kullanılmaktadır. Avrupa'da daha düşük voltajlı renkli TV'ler üretilmekte ve genelde baryum kullanılmaktadır.
Diğer bir kullanım alanı ile ferritlerdir. Ferritler seramik olarak otomotiv sanayinde, demir cevheri seperatörlerinde, fotokopi makinalarında ve özel alaşımlarda kullanılmaktadır. Ayrıca aleve verdiği kırmızı renk dolayısıyla havai fişekler ve sinyal maddeleri üretiminde; cam, boya, ilaç sanayiinde; çinko elektrolizinde; kuru fırın ve uçak motoru gibi makinelerde kullanılan mil yataklarını yağlayıcı olarak kullanılmaktadır. Stronsiyum hekzaferrit (SrO.6Fe2O3) bu gruba bir örnektir.
Sölestin cevherinin karbonla reaksiyonu sonucu oluşan stronsiyum sülfür (SrS) havai fişek ve floresan madde olarak boyalarla kullanılır. Stronsiyum nitrat [Sr(NO3)2] stronsiyum karbonatın %60'lık asitte çözünmesi sonucu oluşur. İlaç sanayinde ve aleve verdiği koyu kırmızı renk doyalasıyla havai fişeklerde kullanılır. Stronsiyum oksit (SrO), SrCO3'nın 1400-1500 °C civarında vakum atında kömürle reaksiyonu sonucu oluşur ve ilaç sanayisinde, havai fişeklerde ve Sr-ferrit üretiminde ara ürün olarak kullanılır.
Stronsiyum-niobyum-kromseskioksit, niobyum oksit ve kromseskioksitle reaksiyonu sonucu oluşan Sr-Ni-kromseskioksit elektrik sanayinde kullanılır. SrCl2'ün soda liçiyle kristalleşen Sr(OH)2 şeker fabrikalarında melasten şekeri kurtarmak için kullanılmıştır. Stronsiyum silikat ise yüksek kaliteli demir üretiminde British Cast Iron Research Association tarafından geliştirilen bir yöntemle kullanılmaktadır. Stronsiyum kromat, kromaj kaplamacılığında düzenleyici olarak kullanılır.
Kullanım alanları > Alaşım ve metal olarak

Stronsiyum'un metal veya alaşım olarak kullanım sahası sınırlıdır. Ergimiş bakırda deoksidan madde olarak %10 stronsiyum ile %20 ila %40 oranında çinko alaşımı kullanılmaktadır. Al-Si alaşımlarında ise aşılayıcı madde olarak kullanılan stronsiyum, silisyum kristallerinin şekil ve boyutlarını değiştirip çok ince dağılımı sağlamaktadır. Stronsiyumun atomik çapı büyük olduğundan ötürü elementten X ışınlarının nötralize edilmesinde de yararlanılır.
Dünya'daki stronsiyum üreticileri
Sölestin minerali stronsiyum üretiminin hammaddesini oluşturur.
Stronsiyum tuzları havai fişeklere kırmızı rengini vermek için kullanılabilir.
Stronsiyum kromat