stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Hindi eti

| Hindi göğüs eti |
| --- | --- |
Besin değeri
Enerji 440 kJ (100 kcal)
Karbonhidrat: 4.21 g
 - Şeker: 3.51 g
 - Lif: 0.5 g
Yağ: 1.66 g
Protein: 17.07 g
Tiyamin (Vit. B1): 0.130 mg (%10)
Riboflavin (Vit. B2): 0.320 mg (%21)
Niyasin (Vit. B3): 0.110 mg (%1)
Pantotenik asit (Vit. B5): 0.166 mg (%3)
B6 vitamini: 0.128 mg (%10)
C vitamini: 5.7 mg (%10)
Kalsiyum: 8 mg (%1)
Demir: 1.44 mg (%12)
Magnezyum: 21 mg (%6)
Fosfor: 162 mg (%23)
Potasyum: 302 mg (%6)
Çinko: 1.33 mg (%13)
Oranlar yetişkinler için alınması önerilen oranlardır.
Hindi eti özellikle yılbaşı kutlamalarında tercih edilen kolesterol ve yağ oranı düşük bir beyaz et türüdür.
Kızarmış hindi

Hindi ilk defa 16. yüzyıl başlarında İspanyollar tarafından Avrupa'ya getirildi. Aztekler tarafından evcilleştirilmiş olan hindi Aztekler için önemli bir protein kaynağı oluşturuyordu. ABD'de şu an en popüler Noel yemeği ve Şükran Günü yemeği'dir. Zamanla hindi ABD'de Şükran Günü ve Noel kutlamalarının vazgeçilmez yiyeceği haline geldi. 
Hindi eti besin değerleri ve tat bakımından tavuk etine benzemekle birlikte yağ ve kolesterol oranı daha azdır.
Diadohoi

Diadohlar veya İskender'in halefleri (İngilizce telaffuz: [daɪˈædəkaɪ]; Grekçe: Διάδοχοι, Diádohoi, "ardılları"), Büyük İskender'in ailesinden kişiler, ona yakın kumandanlar ve arkadaşları, yani ardılları anlamına gelmektedir. İskender MÖ 323'te Babil'de hayatını kaybedince onun genişletip büyüttüğü imparatorluğun nasıl yönetileceği büyük bir tartışma ve mücadele konusu olmuş, Diadokhoi Savaşlarına zemin hazırlamıştı.
Diadohlar ilk olarak Babil'de bir devlet konseyi topladılar. En öne çıkan isimler Perdikkas, I. Ptolemaios Soter, I. Seleukos Nikator, Lisimahos ve Antigonos ve Antipatros gibi isimlerdi. İlk olarak Perdikkas imparator vekili oldu. Sonrasında fazlaca güçlendi. İskender'in cesedini Makedonya'ya taşıma fikri yüzünden Ptolemaios ile sürtüştü, Mısır'a girmesi onun sonu oldu. Devamında Antipatros, o ölünce de Antigonos büyük güç sahibi olacaktı.
MÖ 312'de Gazze Muharebesi, MÖ 301'de İpsos Savaşı ve MÖ 281'de Korupedion Savaşı sonraki mücadeleler oldu. Sonlara doğru Ptolemaios Seleukos'u da öldürmüştü. Korupedion Savaşı sonrasında İskender'in üniter devleti resmen parçalandı. Mısır'da Ptolemaios Krallığı, Önasya'da (Ortadoğu) Seleukos İmparatorluğu kurulurken Makedonya'da ise Antigonos Hanedanlığı etkin oldu.
Yumurta

Başlığın diğer anlamları için Yumurta (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Solda bir tavuk yumurtası, sağda iki bıldırcın yumurtası.
Yaklaşık 48 saat boyunca sirkede bekletilmesinin ardından kabukları soyulan bir tavuk yumurtası.
Tavada pişirilen tavuk yumurtası
Yumurta, bir dişinin vücudunda oluşan, yumurtlama ve döllenmeden sonra aynı türden bir canlı oluşturan hücredir. Dişi hayvanların ve özellikle kuşların embriyoyu korumak amacıyla yumurtladığı yuvarlak ve oval şekilli cisimlere yumurta denmektedir. Yumurta kabuğu içerisinde yumurta akı, yumurta sarısı, yumurta kabuğu zarı, kalaza ile beraber oluşur. Kuş yumurtası, balık yumurtası, dinozor yumurtası, yumurta fosili gibi türlerde mevcuttur.
Yaygın bir inanış olan bıldırcın yumurtasının bir tavuk yumurtası kadar protein içerdiği doğru değildir.
Yapılan araştırmalar besinler içindeki en kaliteli proteinin yumurtada olduğunu göstermiştir. Ayrıca yumurta dışarıdan alınması gerekli olan amino asitleri dengeli ve yeterli miktarda içerir. Vücuda gerekli olan başta A, B, D, E ve birçok vitamini yüksek oranda barındırır.[kaynak belirtilmeli]
Tavuk Yumurtasının Ortalama Besin Değerleri

70 kalori
6 gram protein
5 gram yağ
1 gram karbonhidrat içermektedir.
Tavuk Yumurtasının Ortalama Besin Değerleri > Tavuk Yumurtasının Ağırlığı

Bir adet tavuk yumurtası; kabuksuz 50 - 55 gram olarak kabul edilir. Sarısı 20 - 25 gram, beyazı ise 30 - 35 gram kabul edilmektedir.
Genel olarak yumurtanın sarısı büyük oranda vitamin ve yağları, beyaz kısmı ise büyük oranda proteinleri içerir. Bu oranlar diğer içeriklere göre verilmiştir. Sarı ve beyaz gramaj olarak yaklaşık eşit miktarda protein içerir.
Yumurtanın protein emilimi bakımından en etkili tüketim şekli rafadan olarak bilinmektedir.
Yumurta Üreticiliği

İnsanların tüketmesi maksadıyla ticari çiftliklerde üretilen tavuk yumurtalarının çoğu döllenmemiş yumurtadır zira yumurtacı tavuklar horozlar olmadan tutulmaktadır. Döllenmiş yumurtalar da döllenmemiş yumurtaya kıyasla az bir besleyicilik farkı ile tüketilebilir. Tesislerdeki havalandırmanın –soğutucuların- sıcaklığı uzun bir süre hücresel gelişmeyi engellediği için döllenmiş yumurtalar gelişmiş bir embriyo içermez.
Yumurta Üreticiliği > Tavukların yaşam koşulları

Endüstriyel hayvancılık çoğunlukla tavukların küçük ve kalabalık kafeslerde tutulmasını gerektirmekte, hayvanlar kanat çırpmak, kum banyosu yapmak, eşelenmek, tünemek, didiklemek ve yuva yapmak gibi doğal ve içgüdüsel ihtiyaçlarından yoksun kalmaktadır. Bu ihtiyaçların karşılanmasını engelleyen sınırlamalar tavukların kaçma davranışı göstermesine yol açar.
Endüstriyel kafes sisteminde tutulan pek çok tavuk birbirlerine zarar vermemeleri ve birbirlerini gagalayarak öldürmemeleri için gaga kesme işlemine maruz kalmaktadır. Bu işlemin uygulanmasına karşı çıkanlara göre gaga kesimi tavuklara öylesine şiddetli bir acı vermektedir ki bazıları bu işlemin acısından yem yemeyi bırakmakta ve açlıktan ölmektedir. Bazı tavuklar yumurta kalitesini ve üretim seviyesini yükseltmek için zorla tüy dökümüne maruz kalmaktadır. Tüy dökümü için tavuklar yemden ve sudan mahrum bırakılır ya da ışık seviyeleri kontrol edilir.
Yumurtası için yetiştirilen tavuklar 100-130 haftalık olduklarında yumurta verimleri düştüğü için kesilir. Yapay seçilime bağlı olarak yumurta için yetiştirilen tavuklar, et için yetiştirilen tavuklardan farklılık gösterir. Erkek civcivler yumurtlayamadıkları ve et üretimine de uygun olmadıkları için yumurtadan çıktıktan hemen sonra öldürülürler.
Serbest gezen tavuk yumurtaları kimilerince endüstriyel kafes yumurtasının yerini tutabilecek iyi bir alternatif olarak değerlendirilmektedir. Serbest gezen tavuklar kalabalık kafeslerde istiflenmezler ve açık havaya çıkabilirler.
1 Ocak 2012'den itibaren geçerli olmak üzere Avrupa Birliği, 1999/74/EC yönetmeliğinde belirtildiği gibi, yumurta için yetiştirilen tavukların batarya kafeslerinde tutulmasını yasakladı. Avrupa Birliği, bazı alan ve donanımları sağlayan “zenginleştirilmiş” kafeslerin kullanımına izin vermektedir. Pek çok üye ülkedeki yumurta üreticisi yeni kalite standartlarına karşı çıkmış olmakla birlikte, bazı ülkelerde zenginleştirilmiş kafesler dahi yasaklanmıştır. Avrupa Birliği yumurta bar kodlarında kafes yumurtaları için 3, kafes yumurtaları (toprağa basan) için 2, serbest gezen tavuk yumurtaları için 1, organik yumurtalar için 0, kodunu belirlemiştir. Yumurta üretim standardını belirleyen bu barkod kategorizasyonunun görünür olması zorunludur.
Yumurta Üreticiliği > Erkek civcivlerin öldürülmesi

Kafes yumurtası ve serbest gezen tavuk yumurtası üretiminde istenmeyen erkek civcivler öldürülmektedir. Haziran 2019 tarihinde Almanya'da bir mahkeme civciv itlafının ülkenin ‘geçerli bir sebep olmaksızın hayvan öldürmeyi yasaklayan’ yasalarına aykırı olduğuna karar verdi.
Kullanım

Yumurta temel gıda gibi çiğ, haşlanmış, kızarmış olarak yaygın tüketilir. Tavuk yumurtaları, birçok hamur işi ve ara öğünler de dahil olmak üzere, tatlı ve tuzlu birçok yemek türünde yaygın olarak kullanılır. En yaygın hazırlama yöntemlerinden bazıları çırpılmış, kızarmış, haşlanmış, sert haşlanmış, yumuşak haşlanmış, omlet ve turşudur. Yumurta sarısı, yemek pişirmede önemli bir emülgatör olup, aynı zamanda muhallebi, koyu krema, çırpılmış krema, krem şanti yapımında koyulaştırıcı olarak da kullanılır.
Yumurta yemekleri

Omlet
Çılbır
Kayganak
Rafadan yumurta
Sahanda yumurta
Yumurtalı ekmek
Yumurtalı sandviç
Yumurta dolması
Yumurta pilavı
Peynirli yumurta
Sucuklu yumurta
Pastırmalı yumurta
Yumurta tatlısı
Hamsili yumurta
Kıymalı yumurta
Yumurta salatası
Ispanaklı yumurta
Enderun yöntemi yumurta
Yumurta tartı
Yumurta öccesi
Yumurta damlası çorbası
Yüzyıl yumurtası
Kavurmalı yumurta
Şerdil Dara Odabaşı

| Şerdil Dara Odabaşı |
| --- | --- |

Kadıköy Belediye Başkanı
Görev süresi 12 Nisan 2019 - 4 Nisan 2024
Yerine geldiği: Aykurt Nuhoğlu
Yerine gelen: Mesut Kösedağı
Kişisel bilgiler
Doğum: 12 Ekim 1973 (51 yaşında) Siverek, Şanlıurfa
Partisi: Cumhuriyet Halk Partisi
Diğer siyasi bağlantıları: Sosyaldemokrat Halkçı Parti
Çocuk(lar): 2
Bitirdiği okul: İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi
Mesleği: Siyasetçi Avukat
Şerdil Dara Odabaşı (d. 12 Kasım 1973, Siverek), Türk Siyasetçi, Avukat. 2019-2024 yılları arasında Kadıköy belediye başkanı olarak görev yaptı.
Eğitimi

12 Kasım 1973'te Şanlıurfa'nın Siverek ilçesinde doğmuştur. Ortaöğrenimini Ankara'da tamamladı. 1992 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinde öğrenimini devam ettirdi.
Kariyeri

Üniversitelerde parti gençlik kollarının kurulamadığı dönemde, sosyal demokrat gençliği örgütlemek amacı ile kurulan Sosyal Demokrat Üniversiteliler Platformu'nun İstanbul Üniversitesi Temsilciliği'ni ve Genel Başkanlığı görevini yürüttü. Üniversite eğitimini tamamladıktan sonra 3D (Dayanışma, Demokrasi, Değişim) Hareketi olarak bilinen derneğin kuruluşunda yer aldı. Oğuz Kaan Salıcı'nın CHP İstanbul il başkanı seçildiği dönemde il başkan yardımcısı oldu. 2012 yılında tekrar seçilerek il başkanvekilliği yaptı. 2015 yılında CHP İstanbul İl Sekreterliği yaptı. 31 Mart 2019'da yapılan yerel seçimlerde partisinin Kadıköy adayı olan Odabaşı, %65,99 oy oranıyla belediye başkanı seçildi.
Sokolluzade Lala Mehmed Paşa

Bu madde 1604-1606 yılları arasında Sadrazamlık yapmış olan bir Osmanlı devlet adamı hakkındadır.1595 yılında Sadrazamlık yapmış olan aynı isimli kişi için Tekeli Lala Mehmed Paşa sayfasına bakınız.
| Sokolluzade Lala Mehmed Paşa> Osmanlı Sadrazamı |
| --- | --- |
Görev süresi 26 Temmuz 1604 - 21 Haziran 1606
Hükümdar: I. Ahmed
Yerine geldiği: Malkoç Yavuz Ali Paşa
Yerine gelen: Boşnak Derviş Mehmed Paşa
Kişisel bilgiler
Ölüm: 21 Haziran 1606 İstanbul
Sokolluzade Lala Mehmed Paşa (d. ? - ö. 21 Haziran 1606) I. Ahmed saltanatı döneminde 26 Temmuz 1604 - 21 Haziran 1606 tarihleri arasında bir yıl on ay yirmi altı gün sadrazamlık yapmış ve devletin çeşitli kademelerinde hizmet vermiş bir Osmanlı devlet adamıdır. 1595 yılında dokuz gün sadrazamlık yapmış Tekeli Lala Mehmed Paşa ile karıştırılmamalıdır.
Rumeli beylerbeyi iken Almanlar'a teslim etmek zorunda kaldığı Estergon Kalesi’ni on yıl sonra 3 Ekim 1605’te sadrazam iken geri almayı başardığı için “Estergon Fatihi” olarak anılır.
Popüler kültürdeki yeri

Star TV de yayınlanan Muhteşem Yüzyıl: Kösem dizisinde Atsız Karaduman canlandırmıştır.
Dış kaynaklar

Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, (1954, Altıncı Baskı 2011) Osmanlı Tarihi III. Cilt, 2. Kısım, XVI. Yüzyıl Ortalarından XVII. Yüzyıl Sonuna kadar), Ankara: Türk Tarih Kurumu, ISBN 978-975-16-0010) say.361-363
Yaşaroğlu, Kamil, "Mehmed Paşa (Sokolluzade, Lala)" (1999) Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi, C.2 s.172, İstanbul:Yapı Kredi Kültür Yayıncılık A.Ş. ISBN 975-08-0071-01.
Sarkis Balyan

| Sarkis Balyan |
| --- | --- |

Kişisel bilgiler
Doğum: 1835 İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm: 1899 İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Vatandaşlık: Osmanlı
Çalışma ve başarıları
Mimarlık tarzı: Osmanlı mimarisi
Ünlü yapıtları: Beylerbeyi Sarayı; Makruhyan Ermeni Okulu; Çırağan Sarayı; Pertevniyal Valide Sultan Camii
Sarkis Balyan (Ermenice: Սարգիս Պալեան, 1835, İstanbul - 1899, İstanbul), Osmanlı döneminde yaşamış Ermeni Balyan mimarlar ailesinden bir mimardır. Yine bir mimar olan Garabet Amira Balyan'ın oğludur.
Hayatı

İstanbul'da doğdu ve 1843 yılında ağabeyi Nigoğos Balyan'la birlikte okumak için Paris'e gitti. Collège Sainte-Barbe de Paris'i bitirdi. Ecole des Beaux Arts'dan mezun oldu. İstanbul'a döndükten sonra babası ve ağabeyiyle birlikte çalıştı. Babası ve ağabeyi öldükten sonra kardeşi Hagop Balyan'la çalışmaya devam etti. Osmanlı padişahı II. Abdülhamid döneminde Avrupa'ya sürgüne gönderildi. Sürgünden ancak 15 yıl sonra gelebildi. 1899'da İstanbul'da öldü.
Önemli eserleri

Beylerbeyi Sarayı, babası Garabet Amira Balyan'la birlikte (1861 - 1865)
Beşiktaş Makruhyan Ermeni Okulu (1866) (eşi Makruhi'ye adanmıştır)
Çırağan Sarayı (1863 - 1871)
Pertevniyal Valide Sultan Camii, kardeşi Hagop Balyan'la birlikte (1871),
Zeytinburnu Barut Fabrikası (1874),
Akaretler Sıra Evleri 138 daireli evler (1874)
Harbiye Nezareti, bugünkü İstanbul Teknik Üniversitesi'nin Taşkışla binası
Mekteb-i Tıbbiye, bugünkü Galatasaray Lisesi'nin binası
Maçka Silahhanesi, İstanbul Teknik Üniversitesi'nin  Yabancı Diller Yüksekokulu
Gümüşsuyu Kışlası
Malta köşkü
Hekimbaşı Av Köşkü
Baltalimanı Yalısı
Galatasaray Adası'ndan eski köşk
Adile Sultan Sarayı (Kandilli)
Yıldız Sarayı Büyük Mabeyin Binası
Çadır Köşkü, Malta Köşkü
Şale Kasrı (2. kısım)
Çit Kasrı
Kemaleddin Efendi Köşkü ve Reşad Efendi Köşkü (Hareket Köşkleri)
Çağlayan Kasrı (Kağıthane)
Ayazağa Köşkü (Maslak)
Kalender Köşkü
Zincirlikuyu Kasrı (ISOV Yapı Meslek Lisesi binası)
Tokat Köşkü (Beykoz)
Alemdağ Av Köşkü
Abdülaziz Av köşkleri (Validebağ ve Ayazağa)
Sultan Çiftliği Köşkü (İzmit)
Kâğıthane Camii
Bahariye Nezareti
Maçka Karakolhanesi
Hamidiye Saat Kulesi (Dikran Kalfa Cüberyan ile birlikte)
Ümraniye Hekimbaşı Av Köşkü
Çırağan Sarayı Haremi (Şimdiki Beşiktaş Anadolu Lisesi)
Deli Halid Paşa

| Halaskâr Halid Paşa 1319-P>  257 |
| --- | --- |
"Deli" Halit Paşa
Doğum: Ahmed oğlu Halid 1883 İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm: 14 Şubat 1925 (42 yaşında) Ankara, Türkiye
Ölüm sebebi: Cinayet
Bağlılığı:  Osmanlı (1903-1919)   Türkiye (1919-1925)
Hizmet yılları: 1903-1925
Rütbesi:  Mirliva
Komutası: Mürettep Teşkilat-ı Mahsusa Alayı, Bağımsız Artvin Müfrezesi, Çoruh Müfrezesi, Batı Dersim Bölge Komutanlığı, 3. Kafkas Tümeni 9. Kafkas Tümeni, Kocaeli Grubu, 12. Grup, Kocaeli Grubu
Çatışma/savaşları: Trablusgarp Savaşı Balkan Savaşları I. Dünya Savaşı Kurtuluş Savaşı
Ödülleri:     
Sonraki işi: TBMM Ardahan Milletvekili

Devlet Büyükleri Anıt Mezarlığı'nda Halit Karsıalan'ın kabri.
"Deli" Halid Paşa veya Halid Karsıalan (1883, İstanbul - 14 Şubat 1925, Ankara), Türk asker ve siyasetçidir.
I. Dünya Savaşı'nda Kafkas Cephesi'nde başarılar göstermiş; Türk Kurtuluş Savaşı'nın ilk yıllarında Doğu Cephesi'nde, Gümrü Antlaşması'nın imzalanmasından sonra ise Batı Cephesi'nde komutanlık yapmış bir askerdir.
İkinci Büyük Millet Meclisi'ne Ardahan Milletvekili olarak katıldı. Bir tartışma sonrasında Meclis koridorunda vurularak öldü. TBMM'de işlenen ilk cinayetin kurbanıdır.
Yaşamı

1883 yılında İstanbul'da dünyaya geldi. Babası Çerkes Ahmet Bey'dir.
1901 yılında Kuleli Askeri İdadisi'nden 1904 yılında Mekteb-i Harbiye'den Teğmen olarak mezun oldu. 1907 yılında Erkan-ı Harbiye Mektebi'ni Kurmay Yüzbaşı olarak bitirdi. 1908 yılında II. Meşrutiyet'in ilanından sonra Yemen'de görevlendirildi.
1910 yılının Haziran ayında Trablusgarp Savaşı'na katıldı. 3 ay süreyle görev yaptı. Bu dönemde aynı cephede görev yaptığı "Kel Ali" lakaplı subay ile (Ali Çetinkaya) anlaşamadığı için Mustafa Kemal Bey ve Enver Bey'in ortak kararı ile görev yerleri değiştirilmek zorunda kalmıştı.
Trablusgarp'taki görevinin ardından Balkan Savaşı'na katılmak üzere Çatalca'ya geçti. I. Dünya Savaşı'nın başlaması üzerine Kafkasya Cephesi'nde görev aldı. Görevi, Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Ruslara bırakılmış olan Kars, Ardahan ve Sarıkamış'ı geri almaktı. Dokuz günlük bir savaştan sonra 23 Aralık 1915 tarihinde Ardahan'a girmeyi başardı. Bu başarısından sonra Binbaşı rütbesine, Çoruh Müfrezesi ile yaptığı hizmetlerden sonra Kaymakam rütbesine terfi etti.
10 Mayıs 1917 tarihinde Garbi Dersim Komutanlığına atandı; savaşın en önemli milis güçlerinden birisini kurdu; Dersimli süvari birlikleri ile Erzincan, Mamahatun ve Erzurum'u geri aldı. Kafkas İslam Ordusu'nun 3. Fırka Komutanı olarak Ahıska'yı kuşattı. Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması üzerine Ardahan, Kars ve Sarıkamış'ı tahliye ederek Tortum'a çekildi; İngilizlerin baskısı ile Fırka Komutanlığı'ndan alındı.
Ali Rıza Paşa Kabinesi kurulduğunda, 9. Kafkas Fırkası Komutanlığı'na atandı. Ermenistan üzerine yapılan harekâttaki başarısı nedeniyle Miralay rütbesine terfi etti.
Yaşamı > Millî Mücadeleye Katkıları

Mondros Ateşkes Anlaşması'ndan sonra terhis edilmemiş olan ve Kâzım Karabekir Paşa komutasında bulunan 15. Kolordu'da görev yaptı. Bölgede Kafkas İslam Ordusu'ndan kalan kuvvetlerin bir savunma çekirdeği haline getirilmesini sağladı. Erzurum Kongresi'nde Trabzon delegelerinin Mustafa Kemal'e karşı çıkmalarını, aldığı yıldırma tedbirleriyle önledi. 1920 yılının sonlarında Kars ve Sarıkamış'ı, 1921'de de Ardahan'ı düşman işgallerinden kurtardı. Soyadı Kanunu çıktıktan sonra ailesi bu nedenle "Karsıalan" soyadını aldı.
Gümrü Antlaşması'ndan sonra Batı Cephesi'nde görev verildi. Sakarya Meydan Muharebesi'nde 12. Grup Komutanlığı yaptı. Bu sırada gösterdiği cesaretten ötürü "'Deli" lakabıyla anılmaya başlandı. Özellikle cephenin biraz gerisinde yüksekçe bir yere oturup tabancalarını dizlerine koyarak "Geri çekileni vururum" mesajı vermesi ve birkaç sefer geriye kaçan askerler üzerinde bunu bizzat uygulamasıyla ün yaptı. Büyük Taarruz'da Kocaeli Grubu Komutanlığı yaptı ve yaptığı mezalimi ile ünlü Yunan 11. Tümeni'ni, Tümen Komutanı Tümgeneral Nikolaos Kladas ile beraber esir aldı. Büyük Taarruz'da Mirliva rütbesine terfi etti ve Paşa oldu.
Yaşamı > Milletvekilliği ve ölümü

İkinci Büyük Millet Meclisine Ardahan Milletvekili olarak katıldı. 9 Şubat 1925 tarihinde Meclis koridorunda, sırtından tabancayla vurularak yaralandı ve 14 Şubat 1925 tarihinde öldü. Öldürülmesi, TBMM'de gerçekleşen ilk cinayettir.
Halit Paşa, Milletvekili Ali Çetinkaya ile bir arbede sırasında patlayan bir silahla vuruldu. Paşayı kimin vurduğu kesin olarak anlaşılamadı. Paşa, yaralı halde 5 gün Millet Meclisinde tutuldu, hastaneye kaldırılmadı. Durumu giderek kötüleşen paşa, 14 Şubat'ta öldü. Öte yandan, Ankara Savcılığı, Halit Paşa'yı Ali Çetinkaya'nın vurduğu kanaatine vardı; bir nefs-i müdafaa halinde olduğunu kabul ederek bu olaydan dolayı kovuşturma yapılmaması kararı verdi.
Cenazesi, İstanbul'un Eyüp semtinde defnedildi. Mezarı, 1988 yılında Ankara'daki Devlet Mezarlığı'na taşındı.
Cesvaine (belediye)

| Cesvaine Cesvaines novads |
| --- | --- |
Belediye
  Bayrak Arma 

Ülke:  Letonya
Kuruluş: 2009
Yüzölçümü
 • Toplam: 190,37 km²
 • Kara: 186,22 km² (71,89 mil²)
 • Su: 4,15 km² (1,6 mil²)
Nüfus (2020)
 • Toplam: 2.266
Resmî site cesvaine.lv
Cesvaine Belediyesi (Letonca: Cesvaines novads) Vidzeme, Letonya'da yer alan bir belediyedir. Belediye, idari merkezi Cesvaine olan kırsal bölgesi ile Cesvaine kasabasının yeniden düzenlenmesi sonrası 2009 yılında kurulmuştur. 2010 yılında toplam nüfusu 3.114 iken Cesvaine Belediyesi'nin kırsal kesimini kapsayan Cesvaines pagasts idari bölgesi kuruldu. Yerleşim biriminin 2020 itibarıyla nüfusu 2.266'dır. Yüzölçümü 190,37 km²'dir.
Kardeş şehirler

Ayrıca bakınız: Letonya'daki şehirlerin kardeş şehirleri listesi
Cesvaine Belediyesi'nin altı tane kardeş şehri bulunmaktadır.
Coulaines, Fransa
Dnipropetrovsk Oblastı, Ukrayna
Lagardelle-sur-Lèze, Fransa
Märjamaa, Estonya
Volhov, Rusya
Weyhe, Almanya
Galeri

Cesvaine Sarayı
Cesvaine Sarayı kalıntıları
Cesvaine Lüteriyen Kilisesi
Akifer

Ekonomik olarak önemli miktarda suyu depolayabilen (yüksek permeabiliteli) ve yeterince hızlı taşıyabilen (iletken) geçirimli jeolojik birimlerdir. Akiferler, yer altı sularını tutması ve çekilebilmesi için, yüksek porozite (gözeneklilik) ve permeabiliteye (geçirgenlik) sahip olmalıdır. Pekişmemiş kumlar ve çakıllar, kum taşları, konglomeralar, kireç taşları, dolomitler, bazalt akıntıları, çatlaklı plütonik ve metamorfik kayaçlar akifer olarak nitelendirilen kayaçlardır.
Derinlik

Akiferler yüzeye yakın yerden 9.000 metreden (30.000 ft) daha derine doğru meydana gelir. Yüzeye yakın olanların sadece su temini ve sulama için kullanılması daha olası değil, aynı zamanda yerel yağışlarla yenilenme olasılığı da daha yüksek. Birçok çöl bölgesinin içinde veya yakınında yeraltı suyu kaynakları olarak kullanılabilecek kireçtaşı tepeleri veya dağları vardır. Kuzey Afrika'daki Atlas Dağları'nın bir kısmı, Lübnan ve Lübnan Karşıtı, Suriye ile Lübnan arasında, Umman'daki Jebel Akhdar, Sierra Nevada'nın bazı kısımları ve Amerika Birleşik Devletleri'nin güneybatısındaki komşu sıradağlar, kendileri için sömürülen sığ akiferlere sahiptir. Su. Aşırı kullanım, pratik sürdürülebilir verimin aşılmasına yol açabilir; yani, doldurulabilecek olandan daha fazla su alınır. Libya ve İsrail gibi bazı ülkelerin kıyı şeridinde, nüfus artışıyla ilişkili artan su kullanımı, su seviyesinin düşmesine ve ardından yeraltı suyunun denizden gelen tuzlu su ile kirlenmesine neden olmuştur. Bir plaj, bir akiferi görselleştirmeye yardımcı olacak bir model sağlar. Kuma bir delik açılırsa, çok ıslak veya doymuş kum sığ bir derinliğe yerleştirilecektir. Bu delik ham bir kuyu, ıslak kum bir akiferi temsil ediyor ve bu delikteki suyun yükseldiği seviye su tablasını temsil ediyor. 2013 yılında Avustralya, Çin, Kuzey Amerika ve Güney Afrika açıklarındaki kıta sahanlıklarının altında büyük tatlı su akiferleri keşfedildi. Ekonomik olarak işlenebilir içme suyuna dönüştürülebilecek tahmini yarım milyon kübik kilometre "düşük tuzlu" su içerirler. Rezervler, okyanus seviyeleri düştüğünde ve 20.000 yıl önce buzul çağı sona erene kadar su altında olmayan kara alanlarında yağmur suyu toprağa girdi. Hacmin, 1900'den beri diğer akiferlerden çıkarılan su miktarının 100 katı olduğu tahmin edilmektedir.
Sınıflandırma

Bir Akitard Dünya'da bir Akiferden diğerine yeraltı suyunun akışını kısıtlayan bir bölgedir. Bir aquitard bazen, tamamen geçirimsiz ise, su havuzu veya su füjü olarak adlandırılabilir. Akitardlar, düşük hidrolik iletkenliğe sahip kil veya gözeneksiz kaya katmanlarından oluşur.
Sınıflandırma > Doymuş ve doymamış

Yer altı suyu, Dünya'nın sığ yeraltının hemen hemen her noktasında bir dereceye kadar bulunabilir, ancak akiferlerin mutlaka tatlı su içermesi gerekmez. Yer kabuğunun iki bölgeye ayrılabilir: doymuş bölge veya altı suyu bölge tüm alanlarda su ile doldurulur (örneğin, su havzası akitardlar, vs.) ve doymamış bölge (aynı zamanda vadoz bölgesi), orada Hala biraz su içeren, ancak daha fazla suyla doldurulabilen hava cepleridir.
Doymuş, suyun basınç yüksekliğinin atmosferik basınçtan daha yüksek olduğu anlamına gelir (gösterge basıncı> 0'dır). Su tablasının tanımı, basınç yüksekliğinin atmosferik basınca eşit olduğu yüzeydir (burada gösterge basıncı = 0).
Basınç yüksekliğinin negatif olduğu su tablasının üzerinde doymamış koşullar oluşur (mutlak basınç asla negatif olamaz, ancak gösterge basıncı olabilir) ve akifer malzemesinin gözeneklerini tam olarak doldurmayan su emilir. Su içeriği doymamış bölge yüzeyi tarafından yerinde tutulur yapışma kuvvetlerinin ve su tablasının (sıfır üzerinde yükselir göstergesi basınç izobar ile) kapiler etki altı suyu yüzeyi üzerinde küçük bir bölge doyurulması için (kılcal saçak) atmosferik basınçtan daha düşük. Bu, gerilim doygunluğu olarak adlandırılır ve su içeriği temelinde doygunluk ile aynı değildir. Kılcal bir saçaktaki su içeriği, serbest yüzeyden uzaklaştıkça azalır. Kılcal başlık, toprak gözenek boyutuna bağlıdır. Daha büyük gözenekli kumlu topraklarda baş, çok küçük gözenekli killi topraklarda olduğundan daha az olacaktır. Killi bir topraktaki normal kılcal yükselme 1,8 m'den (6 ft) daha azdır ancak 0,3 ila 10 m (1 ila 33 ft) arasında değişebilir.
Küçük çaplı bir tüpteki suyun kılcal yükselmesi aynı fiziksel süreci içerir. Su tablası, akifere inen ve atmosfere açık olan büyük çaplı bir boruda (örneğin bir kuyu) suyun yükseleceği seviyedir.