stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
I. Basileios
İmparatorluk yaşamı > Dışişleri politikası

Basileios döneminde Doğu Anadolu'da Bizans Arap sınırında yerleşmiş Paulusçuluk mezhebine inananlara karşı dinsel asıllı savaşlar devam etmiş ve hatta daha şiddetlenmiştir. 856'da Divriği (o zamanki Tephrike) civarında yerleşip o kaleyi üs alan Paulusçular, Abbasi Araplarla müttefik olarak Bizans arazilerine hücumlarda bulunmaktaydılar. Başlarında bulunan Chrysocheir adlı dinsel-siyasi lider idaresindeki Paulusçu ordular bu hücumlarda İç Anadolu'da ilerlediler; birçok Bizans şehrini tahrip edip 867'de ta İznik (o zamanki Nicea) ve Efes'e kadar akıncı hücumlarını ilerlettiler. Birçok Bizans papazını esir alarak geriye kendi arazilerine köle olarak götürdüler.
868'de İmparator Basileios, Petrus Siculus adlı bir elçiyi bir barış imzalamak için ve özellikle köle olarak alınmış Bizanslı papazları kurtarmak hedefiyle Paulusçuların üssü olan Divriği'ye gönderdi. Burada 9 ay kalan Petrus derin gözlemler yaptı ve dönünce de Paulusçuların hayatlarını ve tarihlerini kendi Tarihi'nde yazdı. Fakat bu müzakereler çıkmaza girerek bir barış anlaşması imzalamak imkânı olmadı. Savaş yeniden başlayıp Basileios, damadı olan general Kristof komutası altında bir Bizans ordusunu Paulusçular üzerine sevketti. Bu ordu 872'de Paulusçuların lideri Chrysoceres'i öldürmeyi başardı ve Paulusçuların askerî gücünü kırdı. Fakat diğer Paulusçular daha barışçıl olarak Bizans arazilerinde yaşamaya devam ettiler ve hatta V. Konstantinos tarafından Balkanlara göç ettirilerek Slav barbar kavimlere karşı sınır bekçileri olarak kullanıldılar.
Basileios zamanında Araplarla Doğu Anadolu'da sınır hücumları karşılıklı olarak devam etmekle beraber bunlar önemli bir sonuç çıkarmadı. Ancak 180 yıldır bir Kıbrıs Arap-Bizans Kondominiyumu şeklinde idare edilen Kıbrıs adasını 868'de Bizans'lılar tekrar işgal ettiler ama bu işgal ancak 7 yıl sürüp sonunda ada yine Arapların eline geçti.
Batı'da Basileios, Kutsal Roma Germen imparatoru II. Louis ile ittifak kurarak Araplara karşı mücadeleye girişti. 870'te 139 kadar gemiden oluşan bir Bizans donanma filosu Arapların Adriyatik Denizi'nde kıyılara yaptıkları hücumları önlemek üzere bu denizde faaliyet gösteren Arap korsan gemilerine karşı gönderildi. 871'de karadan II. Louis Bari şehrini Araplardan geri aldı ve sonunda 876'da bu şehir Bizans idaresi altına geçti. Fakat Sicilya'da Bizans idaresi daha da zorlandı. 878'de önemli bir Bizans şehri olan Siraküza Arap Sicilya Emirliği eline geçti. Bunda Basileios'un bir hatası olduğu yazılmaktadır; Siraküza'yı destek için gönderileceklerine Bizans donanma gemileri İstanbul'a yeni yapılan Nea Ekklisia isimli kiliseye mermer taşımak için emir almışlardı. Fakat ana İtalya'daki Bizans generali Yaşlı Nikiforos Fokas 880 yılında Kalabriya'nin büyük bir kısmını ve Taranto'yu Araplardan almayı başardı. Böylece İtalya'da bulunan Bizans toprakları için yeni bir çığır açılmış oldu. Basileios zamanında bu başarılarla Bizanslılar Güney İtalya'da, Akdeniz'in bu kısmında ve Adriyatik Denizi'nde yeniden en önemli güç oldular.
Gücünü kaybetmesi ve ölümü

Basileios büyük oğlu olan Konstantinos'u çok beğenmekte; onun kendini takip eden imparator olacağını beklemekte ve bu nedenle bu oğluna devlet idaresinde tecrübe kazanması için çeşitli önemli görevler vermekte idi. Fakat 879'da Konstantinos hiç beklenmedik bir şekilde öldü. Basileios  bu kaybını çok fena karşıladı ve etrafındakiler yaşama ve idare etme gücünü kaybettiğini yazmaktadırlar. Bu sefer ikinci oğlu olan Aleksandros'a büyük önem vermeye başladı. Buna karşılık, gerçekte III. Mihail'in oğlu olduğunu sandığı ama resmen kendi oğlu olarak görülen Leon ile geçinememekteydi.
Basileios'un nasıl öldüğü de çok gizemlidir. Apamea Myrleanos (şimdiki Mudanya) yakınlarındaki av köşkünden Ağustos 886'da bir sürek avına iştirak etti. Zamanın tarihçileri bu sürek avında ortaya çıkan bir kaza sonucu öldüğünü söylemekle yetinirler. Fakat Simon Logothete ve bir diğer adı bilinmeyen tarihçi bazı ayrıntıları verirler. Bu avda kendisine refakat eden Fergana'lı Türk asıllı özel muhafızlara rağmen Basileios yalnız başına bir büyük geyiği su içerken görmüş; bu geyik kaçacağına ona hücum etmiş; Basileios'u  kemerinden büyük boynuzlarına takarak atından düşürüp epeyce uzun bir mesafe (20 km kadar) onu ormanda sürüklemeye başlamış, sahipsiz kalan atının geri dönmesi ile Ferganalı Türk muhafızları onu aramaya koyulmuşlar ve bir Ferganalı muhafız geyiği kılıcıyla öldürerek imparatoru boynuzlardan kurtarmıştır. Ancak Basilieos aklı başına gelince kendini öldürme niyeti olduğu kuşkusuyla bu muhafızı hemen idam ettirmiştir. Basilieos saraya getirilerek çok ciddi mide kanaması ile 9 gün daha yaşadıktan sonra 74 yaşında 29 Ağustos 886'da gözlerini hayata kapamıştır.
Bu gizemli, inanılmayacak kadar acayip olaylar sonunda ölümüne nedenin bir komplo olabileceği söylentileri tarihlere geçmiştir. Bunlara göre av sırasında kendisini aramaya koyulan Fergana'lı Türk muhafızları birliğinin komutanının, imparatorun oğlu ve onun yerine geçen varisi Leon'un Ermeni metresi olan kızın babası Stilianos Zaucis olup; bu kişinin Leon döneminde önemli mevkilere geldiği bildirilmekte ve bu kişinin Basileios'u öldürdüğü iddia edilmektedir.
Ailesi

I. Basileios ve birinci karısı Maria'nın birkaç çocuğu olmuştur  ve bunlardan ismi bilinenleri şunlardır;
Symbatios, verilen yeni adıyla Konstantinos; (d. yak.865 - o. 3 Eylül 897). 6 Ocak 868'den ölümüne kadar I. Basileios'la ortak imparator. Tarihçi Ostrogorsky'ye göre Konstantinos 869'da Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu imparatoru "II. Louis" ve "Engelberga"nın kızı olan Provans'li Ermengrd ile nişanlanmıştı ama 871'de Basileios ile Louis'in arası açılınca bu nişan bozulmuştur.
Anastasia, general Hristoforos ile evlenmiştir.
İmparator III. Mihail'in gözdesi ve Basileious'un ikinci karısı olan Eudokia İngerina ile I. Basileios'un resmen üç oğlu olmuştur:
VI. Leon, babası yerine imparator olmuştur. Gerçekte III. Mihail'in oğlu olduğu kabul edilmektedir.
Patrik I. Stefanos, Ortodoks Kilisesi Konstantinopolis Patriği. III. Mihail'in oğlu olması da mümkündür.
Aleksandros, 912'de imparator olmuştur.
Neuroleon

Neuroleon, Neuroleontina altoymağına bağlı bir cinstir.
Nikolay Merkuşkin

| Nikolay İvanoviç Merkuşkin Кола Меркушкин Николай Иванович Меркушкин |
| --- | --- |

3. Samara Oblastı valisi
Görev süresi 10 Mayıs 2012 - 25 Eylül 2017
Yerine geldiği: Vladimir Artyakov
Yerine gelen: Dmitriy Azarov
1. Mordovya Cumhuriyeti başkanı
Görev süresi 22 Eylül 1995 - 10 Mayıs 2012
Yerine gelen: Vladimir Volkov
Kişisel bilgiler
Doğum: 05 Şubat 1951 (73 yaşında) Novye Verkhissy, Insarsky İlçesi, Mordova ÖSSC, Rusya SFSC, Sovyetler Birliği
Milliyeti: Mordvin
Partisi: Birleşik Rusya
Evlilik(ler): Taisiya Merkuşkina
Bitirdiği okul: Mordovya Devlet Üniversitesi
Mesleği: Siyasetçi
Dini: Ortodoks
Nikolay İvanoviç Merkuşkin, (Rusça: Николай Иванович Меркушкин, Mokşanca: Кола Меркушкин) (d. 5 Şubat 1951, Novye Verkhissy, Mordovya) eski Samara Oblastı valisi ve Rusya'daki Mordovya Cumhuriyeti'nin eski ve ilk başkanıdır. Son makamına 22 Eylül 1995 - 10 Mayıs 2012 tarihleri arasında oturdu. 24 Ocak - 22 Eylül 1995 tarihleri arasında Mordovya Devlet Meclisi başkanı olarak görev yaptı.
Merkuşkin siyasete girmeden önce elektrik mühendisi idi. 1998 ve 2003'te %80 oyla Mordovya cumhurbaşkanı seçildi. Cumhuriyette nispeten istikrarlı bir ekonomiye sahip olarak ve zamanında maaş ve emekli maaşları ödeyerek popülerliğini korumuştur. %3'ünden fazla geçersiz imzaya sahip adayları diskalifiye ederek rakiplerinin kendisine karşı yükselmelerini engelledi. Merkuşkin, bir Erzyalı olan Taisiya Merkuşkina ile evli ve iki oğlu var.
10 Mayıs 2012'de Merkuşkin, Samara Oblastı vali vekili olmak için istifa etti. Yerine Başbakan Vladimir Volkov girdi. 25 Eylül 2017 tarihinde, Samara Oblastı valisi görevinden alındı.
Başarılar ve ödüller

Anavatan için Liyakat Nişanı 3. sınıf
Anavatan için Liyakat Nişanı 4. sınıf
Kızıl Bayrak İşçi Nişanı
Halk Kardeşliği Nişanı
Emek Cesareti Madalyası
RSFSR'in Siyah-olmayan Topraklarında Dönüşüm Madalyası
Nelson, Lancashire

| Nelson |
| --- | --- |
Nelson

Nelson
Ülke:  Birleşik Krallık
Kurucu Ülke:  İngiltere
Bölge: Kuzey Batı İngiltere
Kontluk: Lancashire
Metropoliten Olmayan borough yerel idaresi: Pendle
Yüzölçümü
 • Toplam: 4,64 km²
Nüfus (2011)
 • Toplam: 29.135
 • Yoğunluk: 6,250/km²
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Resmî site www.pendle.gov.uk
Nelson, Birleşik Krallık'ın İngiltere ülkesinin Kuzey Batı Bölgesinde birinci seviye "shire"-tipi yerel idare olan Lancashire Kontluğu'na bağlı bulunan "metropoliten-olmayan borough" statülü ikinci seviyede bir yerel idaresi olan Pendle (borough)'nun merkez kentidir. Borough sınırları içinde nüfusu (2011 Nüfus Sayımı) itibarıyla 29,135 kişidir.
Nelson yerleşim birimi Burnley kentinin yaklaşık 6,5 km kuzeyinde "Leeds ve Liverpool Kanalı" üzerinde konumlanmıştır.
Tarihçe

Nelson yüzyıllarca birbirine yakın "Küçük Marsden" ve "Büyük Marsden" adlı iki küçük köyden oluşmaktaydı. 1740'ta yörede yaşayan Ecroy ailesi bu köyler civarında "Edge End" adlı bir mevkide bir küçük pamuklu tekstil fabrikası kurdu. Civarda iki kömür madeni açıldı. 1740'ta bu yerleşkeler yakınından "Liverpool ve Leeds Kanalı" geçti. 19.yy başlarında İngiltere'deki sanayi devrimi ile birlikte pamuklu tekstil sanayi merkezi olarak çok hızla büyümeye başladı.
1849'da da gelişmekte olan yeni tekstil kasabası, demiryolu sistemine bağlandı. Bağlı olan demiryolu ağ şebekesinde Batı Yorkshire'da bir "Marsden" istasyonu bulunmaktaydı ve isim karışıklığını önlemek için demiryolu şirketi Büyük Marsden'da yeni kurulan istasyona komşu olan önemli bir pub olan (sonradan "Admiral Nelson Inn" adını alan) "Nelson Inn"'e atıfla "Nelson" adını verdi. Böylece bu istasyon ismi gelişen kasabanın ismi olarak anılmaya başlandı.
Demiryolu üzerinde olması Nelson kasaba ekonomisinin pamuklu tekstil dokumacılık üzerinde spasialize olarak hızla büyümesini daha da hızlandırdı. 1850'de kasabada en büyük dokuma fabrikası olan "Walverden Mill" kuruldu.
Fakat 20. yüzyılın başlarından itibaren Nelson'daki pamuklu dokuma fabrikaları büyük kriz içinde sırayla kapanmaya başladı. Günümüzde bu büyük dokuma endüstrisinin çalışan tek bir fabrikası bile Nelson'da kalmamıştır. 20. yy.da bu nedenle Nelson büyük bir iktisadi kriz geçirdi. Kent çok sayıda işsiz ve gayet fakir fukara halkı barındıran ve eski hızla büyümekteyken kurulan derme çatma evleri birbirine bağlı, iki katlı, ucuz tuğladan yapılmış evleri (terraces) ile bilinen bir kent olarak bilinmeye başlandı. 20. yy bu iktisadi çöküntüye karşı gelmek için çeşitli ekonomik tedbirler alındı. Kent 20.yy başından beri ülkenin her yanında satılan ve markası çok iyi bilinen bonbon şekeri üretim merkezi oldu. 1960'larda açılan charter uçuşları ile dış ülkelere paket kitle yazlık tatilleri sağlayan "Airtours" adlı şirket Nelson merkezli idi; ama sonradan bu şirket "Thomas Cook Şirketi" tarafından satın alındı ve bu alanda da Nelson önemini kaybetti.
Günümüzde İngiltere ülkesinde en düşük özel ev satın alma fiyatları bulunan yerleşkenin Nelson olduğu bildirilmektedir.
Demografi

Nelson'un nüfusunun nüfus sayımlarına göre değişmesi şu tabloda görülebilir:(Kaynak:Vision of Britain )
| Nelson nüfusu gelişmesi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Yıl | 1911 | 1921 | 1931 | 1939 | 1951 | 1961 | 1971 | 2001 | 2011 |
| Kişi | 39.479 | 39.841 | 38.304 | 34.803 | 34.384 | 32.292 | 31.286 | 28.998 | 29.135 |
Nelson'un 2011 Nüfus Sayımı'na göre nüfusu 29,135 kişidir, ama bu yüzyıl başlarında nüfusunun azaldığı da ifade edilmektedir. Kent Burnley şehirsel alanı ile birleşmiştir ve Burnley-Nelson şehirsel bölgesinin nüfusunun yaklaşık 149,796 kişi civarında olduğu tahmin edilmektedir ve bu şehirsel bölge Huddersfield veya Oxford kentleri ile aynı büyüklüktedir.
Yine 2011 Nüfus Sayımı'na göre kentte yaşayan nüfusun ırksal asıl oranları şöyledir: %57.8 oranı beyaz ırktan (%53.6 oranı Britanya asıllı beyaz), %40.4 oranı Asyalı, %0.1 oranı siyahi, %1.5 oranı karışık ırktan ve %0.2'si bilinmeyen. Yine aynı kaynağa göre, kentte yaşan nüfusun dinlere göre oranları ise şöyledir: %39.0 Hristiyan, %37,6 Müslüman
Nelson'da Bradley semtinde yerel idareye ait kiralık evler
Neurodium

Neurodium, Polypodiaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Nettie Stevens

| Nettie Stevens |
| --- | --- |

Doğum: Nettie Maria Stevens 7 Temmuz 1861(1861-07-07) Vermont, ABD
Ölüm: 4 Mayıs 1912 (50 yaşında) Baltimore, ABD
Ölüm sebebi: Meme kanseri
Milliyet: Amerikalı

Kariyeri
Dalı: Genetik
 

Nettie Maria Stevens (7 Temmuz 1861 - 4 Mayıs 1912), Amerikalı genetikçidir. 1905 yılında kromozom yapısındaki araştırmaları sonucunda  X ve Y kromozomunu bilim dünyasına kazandırdı.
Yaşam öyküsü

Amerika Birleşik Devletleri'nin Vermont eyaletinde doğdu. Çeşitli üniversitelerde eğitim alan Stevens, bilimsel çalışmalarına ise 35 yaşından sonra başlayabildi. Bryn Mawr Üniversitesi'nde doktorasını tamamladı. Yaptığı çalışmalar ile modern genetiğin önde gelen isimlerinden biri haline geldi. Organizmanın biyolojik çeşitliliği ve cinsiyet kromozomlarını keşfederek bu konuda makaleler yazdı. Cinsiyet belirlemede erkeklerin mi yoksa kadınların mı etkili olduğunu araştıran Stevens, böylelikle Bryn Mawr Üniversitesi'nin daha önce yaptığı araştırmaların da devamını getirmiş oldu. 1912 yılında meme kanserinden dolayı öldü.
Kazgan Han

Kazgan Han, Çağatay Hanlığı'nın valilerinden biridir. Tarihteki önemi, Timur'u himayesine almasıdır.
1350 yıllarında Türkistan ve Sogd diyarında hüküm süren Kazgan Han, Timur'un başarılarından etkilenerek onu yanına almış ve ordularının başına geçirmiştir. Timur, Kazgan Han'ın ordusunda yüzbaşıyken yaralanmış ve topal kalmıştır. Hasımları topallığından dolayı Aksak Timur lakabını takmışlardır. Kazgan Han ordusunda gösterdiği başarılardan dolayı kızı Olcay Türkan'ı Timur'la evlendirmiştir. Daha sonra düşmanları Kazgan Han'ı pusuya düşürerek öldürmüşlerdir. Timur da Hakan Kazgan'ı öldürtenlere savaş açarak hepsini ortadan kaldırtmıştır.
Kazerunia

Kazerunia, Eutropistini oymağına bağlı bir hayvan cinsidir.
Karapınar, Milas

| Karapınar |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Muğla
Koordinatlar: 37°09′50″N 27°42′32″E﻿ / ﻿37.164°K 27.709°D﻿ / 37.164; 27.709
Ülke:  Türkiye
İl: Muğla
İlçe: Milas
Coğrafi bölge: Ege Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2000): 368
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0252
Posta kodu: 48200
Resmî site 
Karapınar, Muğla ilinin Milas ilçesine bağlı bir mahalledir.
Karapınar mahallesi Milas'ın diğer köylerine oranla çok kalabalık bir köy değildir. Adını eskiden mahallenin alt mevkiinden geçen pınardan almıştır. Yerleşim genelde toplu yerleşimdir mahallede iki adet kahve iki adet te bakkaliye vardır. Köy halkı geçimini genel olarak hayvancılık ve seracılıktan sağlar.
Coğrafya

Muğla iline 94 km, Milas ilçesine 25 km uzaklıktadır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2007: 
2000: 368    
1997: 368
450 CİVARI
| g t Milas'ın mahalleleri |
| --- | --- |
 Ağaçlıhüyük  Ahmetçavuş-Hayıtlı  Akçakaya  Akçalı  Akkovanlık  Akyol  Alaçam  Alatepe  Aslanyaka  Avşar  Aydınlıkevler  Bafa  Bağdamları  Baharlı  Bahçeburun  Bahçeköy  Balcılar  Bayırköy  Beçin  Beyciler  Boğaziçi  Bozalan  Bozbük  Burgaz  Cumhuriyet  Çakıralan  Çallı  Çamköy  Çamlıbelen  Çamlıca  Çamlıyurt  Çamovalı  Çandır  Çınarlı  Çiftlikköy  Çomakdağkızılağaç  Çökertme  Çukurköy  Damlıboğaz  Danişment  Demirciler  Dereköy  Derince  Dibekdere  Dörttepe  Eğridere  Ekinanbarı  Ekindere  Emek  Epçe  Etrenli  Fesliğen  Firuzpaşa-Gazipaşa  Gökbel  Gökçeler  Göldere  Gölyaka  Güllük  Gümüşlük  Güneş  Günlük  Gürceğiz  Gürçamlar  Hacıahmetler  Hacıabti  Hacıilyas  Hasanlar  Hisarbaşı-Hoca Bedrettin  Hisarcık  Hüsamlar  İçme  İkizköy  İkiztaş  İsmetpaşa  Kafaca  Kalemköy  Kalınağıl  Kandak  Kapıkırı  Karacaağaç  Karacahisar  Karahayıt  Karakuyu  Karapınar  Kargıcak  Karşıyaka  Kayabaşı  Kayabükü  Kayadere  Kazıklı  Kazıklıbucak  Kemikler  Ketendere  Kılavuz  Kırcağız  Kısırlar  Kıyıkışlacık  Kızılağaç  Kızılcakuyu  Kızılcayıkık  Konak  Korucuk  Koruköy  Köşkköy  Kultak  Kurudere  Kuzyaka  Küçükdibekdere  Menteş  Meşelik  Narhisar  Olukbaşı  Ortaköy  Ovakışlacık  Ören  Pınararası  Pınarcık  Pınarköy  Sakarkaya  Sarıkaya  Savran  Sekköy  Selimiye  Söğütçük  Şenköy  Şevketiye  Tuzabat  Türkevleri  Ulaş  Yakaköy  Yaşyer  Yoğunoluk  Yusufca 
1 2  "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024. Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.
Nalbantoğlu, Osmangazi

| Nalbantoğlu |
| --- | --- |
Mahalle
Mahalleden bir görüntü
Mahallenin haritadaki yeri
 Bursa ilinin Türkiye'deki konumu
NalbantoğluNalbantoğlu'nun Bursa'daki konumu
Koordinatlar: 40°10′58″N 29°03′46″E﻿ / ﻿40.18268°K 29.06273°D﻿ / 40.18268; 29.06273
Ülke:  Türkiye
İl: Bursa
İlçe: Osmangazi
Coğrafi bölge: Marmara Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2019): 1.552
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 224
İl plaka kodu: 16
Posta kodu: 16010
Nalbantoğlu, Bursa ilinin Osmangazi ilçesine bağlı bir mahalledir.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- | --- |
| 2019 | 1.552 |  |
| 2018 | 1.585 |  |
| 2017 | 1.574 |  |
| 2016 | 1.509 |  |
| 2015 | 1.506 |  |
| 2014 | 1.490 |  |
| 2013 | 1.459 |  |
| 2012 | 1.509 |  |
| 2011 | 1.513 |  |
| 2010 | 1.541 |  |
| 2009 | 1.529 |  |
| 2008 | 1.547 |  |
| 2007 | 1.540 |  |
Minsk Taarruzu

| g t Doğu Cephesi |
| --- | --- |
 1941 Barbarossa • Brest-Litovsk • Bialistok-Minsk • Raseiniai • Brodi • Smolensk • Yasamal • Kiev • Tallinn • Duhovşçina • Yelnya • Roslavl • Odessa • Leningrad • I. Harkov • Kırım • Rostov • Sivastopol • Moskova 1942 I. Rzhev-Vyazma • Toropets-Holm • Demyansk • Velikiye Luki • Mars • II. Harkov • Mavi • Stalingrad • Uranüs • Kış Fırtınası • Küçük Satürn • Tatsinskaya • Yüzük • Sinyavin 1943 III. Harkov • Kursk • Prohorovka • Kutuzov • Rumyantsev • Suvorov • II. Kiev 1944 Dinyeper • Korsun-Şevçenkovski • Narva • Dinyeper-Karpatlar • Jitomir-Berdiçev • Krasnoye • Uman-Botoşani • Kirovograd • Kamenets-Podolski • 1. Yaş-Kişinev • 1. Târgu Frumos • Bagration • Vilnüs • Radzymin • Şyaulyay Taarruzu • Lvov-Sandomierz • Lublin-Brest • Doppelkopf • 2. Yaş-Kişinev • Debrecen • Belgrad • Panzerfaust •  Budapeşte 1945 Vistül-Oder • Gündönümü • Doğu Prusya • Königsberg • Balaton • Doğu Pomeranya • Silezya • Viyana • Seelow • Berlin • Prag 
| g t Polonya 1944-1945 Savaşları |
| --- | --- |
 Kızıl Ordu harekâtları Bagration Vilnüs  Białystok  Osovets  Lublin-Brest  Lvov-Sandomierz  Baltık  Vistül-Oder  Doğu Prusya  Doğu Pomeranya  Silezya Polonya direnişçileri harekâtları Burza Wehrmacht harekâtları Doppelkopf Harekâtı 
Minsk Taarruzu, 1944 yılının yazında Kızıl Ordu tarafından gerçekleştirilen Belarus Stratejik Taarruz Harekâtı'nın ikinci evresini oluşturan bir taarruzdur ve genellikle Bagration Harekâtı olarak bilinir.
Operatif hedefler

Bagration Harekâtı'nda 3. Belarus Cephesi'nin rolü, esasen harekâtın ilk evresinin bitiminde yani 28 Haziran 1944 tarihinde, cephenin süvari ve mekanize unsurlarından oluşan çevik kuvvetleri, Berezina Nehri geçişlerinde durdurulduğunda tamamlanmıştı. Aynı gün, harekâtın ilk hedeflerine ulaşılmasıyla, STAVKA yeni bir emir yayınladı. Bu emir, sınırdan Berezina'yı zorlamak, Minsk ve Molodeçno'yu, 2. Belarus Cephesi ile süregelen işbirliği içinde ele geçirmek şeklindedir. Ayrıca emirde, verilen bu hedeflere en geç 8 Temmuz itibarıyla ulaşılmış olması istenmektedir. General Pavel Rotmistrov komutasındaki 5. Muhafız Tank Ordusu komutanlığı, ilerleme hızının yetersiz bulunmasından dolayı eleştirildi ve hedeflere ulaşma konusunda daha belirgin bir kararlılık göstermesi emredildi.
Alman planı

Alman planlamaları, önceki muharebelerde uğranılan kayıplarla fazlasıyla sınırlanmaktadır. Vitebsk-Orşa Taarruzu ve Bobrusyk Taarruzu, açıkça Sovyet derin hedefinin Minsk olduğunu göstermişti. Bu nedenle Minsk'in savunulmasına destek için 5. Panzer Tümeni, 26 Haziran'da Güney Ukrayna Ordular Grubu emrine verildi.
Harekât başladığında tüm 4. Ordu'nun gerek güney gerek kuzey kanat açıklarından dolaşarak geçti. Buna karşın mevzilerin sıkıca tutulması emri verildi. Merkezdeki kolordu, 39. Panzer Kolordusu, Sovyet hava akınları altında büyük kısmıyla dağıldı. Bu arada Alman 4. Ordu'su, Berezina köprülerine çekilirken iki kolordu komutanını kaybetti.
Taarruz

Taarruz, üç ana evrede gelişti, Berezina boyunca Alman ön savunmasının yarılması Sovyet motorize birliklerinden oluşan çevik kuvvetlerin ilerlemesi ve Alman savunma mevzilerinin işgalinden sonra 4. Ordu'nun nihai kuşatılması.
Taarruz > Alman savunması

Alman Üst Komutanlığı OKH, 26 Haziran'da, gelişmekte olan Bagration Harekâtı'nın, 1944 yılı yaz - sonbahar Sovyet genel taarruzu olduğunu ve bu harekâtın ana stratejik hedefinin Minsk'e yöneldiğini fark etti. Sonuçta 5. Panzer Tümeni Kuzey Ukrayna Ordular Grubu'ndan geri verildi. Tümen, 27 Haziran'da Sovyet ilerlemesini durdurmak ve Merkez Ordular Grubu'nun tümüyle çökmesini önlemekle görevli olarak bölgeye ulaştı. Askeri durum, Alman kuvvetleri açısından korkunç oldu. Merkez Ordular Grubu'nun kuzey kesiminde, 3. Panzer Ordusu ve 5. Kolordu iyice dağıldı, 53. Ordu silindi, 11. Kolordu giderek batıya itildi. Güneyde 9. Ordu'nun sağ kalabilen birlikleri, Sovyet hava akınları ve topçu ateşi altında bütünlüğünü yitirmişti. Sovyet kuvvetlerinin, kanat açıklarından akıp gidiyor olmasına karşın 4. Ordu'nun üç kolordusuna, mevzileri tutmaları emredildi. Hitler, Minsk'i Fester Platz ilan etti ve 9. Ordu'nun kalıntılarına, savunmalarının takviye edileceği bilgisini iletti.
4. Ordu'dan dağılan unsurlar ve 5. Panzer Tümeni ile  28 Haziran'da, General Dietrich von Saucken komutasında  bir muharebe grubu oluşturuldu. Bu muharebe grubu, Minsk'in kuzeydoğu ana yolundaki Borisov yakınlarında mevzi aldı. Diğer Alman zırhlı birliklerinin tersine halen güçlü durumda olan 5. Panzer Tümeni'nin tank alayları, kuzeyde toplanarak bölgeyi tahliye için kullanılan demiryolu hatlarını korumak üzere görevlendirildi. Yol, piyadenin artçı unsurlarıyla tutulurken Krupki'nin doğusundaki demiryolu hatları, 505. Ağır Tank Taburu nun Tiger I'leri tarafından tutulmuştur.
Alman birliklerinin bu bölgede bir savunma düzeni kurabilecek yeterli insan gücü yoktu. Bazı ilave takviyeler, Alman işgali altındaki bölgelerde güvenliği sağlama işi üstlenen bazı Sovyet rejim karşıtı birliklerce sağlanmıştır. Bunlar, Kaminski Tugayı ve Oskar Dirlewanger komutasındaki birliklerdir. Bu birlikler esasen partizan eylemlerine karşı kullanılan birliklerdi ve bir dizi vahşet ve savaş suçundan sorumluydular. Berezina'nın güneyindeki nehir geçiş noktaları, Berazino'ya çekilmiş olan birkaç polis ve Alman Güvenlik Tümeni ile General Müller'in 12. Kolordusu'nun bazı unsurlarından kurulu birliklerce tutuldu.