Seelow Tepeleri Muharebesi
Muharebe

Kızıl Ordu taarruzu, 16 Nisan 1945 sabahının erken saatlerinde binlerce topun ve Katyuşa (silah) roketlerinin yoğun bir ateşiyle başladı. Şafaktan hemen önce başlayan taarruzlarda 1. Beyaz Rusya Cephesi Oder geçişlerinden, 1. Ukrayna Cephesi ise Neisse geçişlerinden taarruz etti. 1. Beyaz Rusya Cephesi kuvvetleri daha güçlü kuvvetlerdi, bununla birlikte Alman savunmasının ana gövdesine taarruz ediyor oldukları için daha zor bir mücadeleye girdiler.
Sovyet 1. Beyaz Rusya Cephesi kuvvetlerinin taarruzu başlangıçta birçok zor bir duruma düştü. General Heinrici ve General Busse, Sovyet topçu ateşinden önce ilk hat siperlerindeki birlikleri geri hatta almışlardı. Böylece Sovyet topçusunun ateşi boşluğa düşmüş oldu. Bataklık haline gelmiş olan arazi, Kızıl Ordu birliklerinin ileri hareketinde büyük bir engel teşkil etmiştir. Alman baraj ateşi de Sovyet kayıplarının ağır olmasına yol açtı. Taarruzun ağır gelişmesi karşısında Mareşal Jukov ihtiyat unsurlarını da muharebeye sürdü. Aslında bu birlikler, esas muharebe planına göre geride tutulacak, Alman hatları yarıldıktan sonra başarıyı derinlikte genişletmek için kullanılacaktı. Gün tamamlanmadan 4 – 6 km. arasında bir ilerleme sağlandı. Diğer yandan 3. Vurucu Ordu'ya bağlı 77. Piyade Kolordusu 8 km. bir ilerleme sağladı. Ancak, yine de Alman savunmasını ikinci hattına ulaşılamadı. Mareşal Jukov, muharebenin planlandığı gibi gitmediğini rapor etmek zorunda kaldı. Öte yandan güneyde, Mareşal Konev'in 1. Ukrayna Cephesi kesiminde Kızıl Ordu ileri harekâtı planda öngörüldüğü gibi gelişmekteydi. Stalin, Mareşal Jukov'u kışkırtmak için, Mareşal Konev'e zırhlı ordularıyla kuzeye, Berlin'e taarruz etmesi talimatını verdiğini söyledi.
16 Nisan kayıpları:
Zırhlı kayıpları: 71 tank ve kundağı motorlu top vuruldu
İkinci gün, 1. Beyaz Rusya Cephesi kuvvetleri harekât öncesi planla uyumlu bir şekilde ilerlemeyi sürdürdüler. Alman 2. savunma hattı, 5. Vurucu Ordu ve 2. Muhafız Tank Ordusu tarafından 17 Nisan gecesi karanlık çökerken yarıldı. Bu gelişme, 8. Muhafız Ordusu'nun 4. Muhafız Piyade Kolordusu ve 11. Muhafız Tank Ordusu'nun 11. Tank Kolordusu için elverişli bir durum yaratmıştır. Diğer yandan 47. Ordu ve 3. Vurucu Ordu, kendi taarruz cephelerinde 4 – 8 km. ilerleme sağladılar.
17 Nisan kayıpları:
Zırhlı kayıpları: 79 tank ve kundağı motorlu top vuruldu, 85'i arızalı, 15'i çeşitli nedenlerle muharebe dışı.
Ancak güneyde 1. Ukrayna Cephesi kuvvetleri, Merkez Ordular Grubu'nun sol kanadını tutan 4. Panzer Ordusu'nu geriye atıyordu. Alman Merkez Ordular Grubu Komutanı General Schörner, 4. Panzer Ordusu'nu takviyede kullanabileceği iki ihtiyat panzer tümenini, merkez kesim için elde tutmaya devam etti. Bu karar savaşın gidişatında bir dönemeç olmuştur. Çünkü bu uygulamayla hem Vistül Ordular Grubu cephesi, hem de Merkez Ordular Grubu cephesi ve sağ yanı savunulamaz bir duruma düşmüştür. Alman birlikleri, 4. Panzer Ordusu ile birlikte geri çekilmedikçe Sovyet kuşatması da gelişmeyi sürdürmüştür.
Mareşal Konev'in iyi gelişen taarruzuyla General Schörner'in savunması zayıfladı. Seelow Tepeleri'nin güneyinde General Heinrici'nin parlak savunması da giderek parçalandı.
Alman ihtiyatları 11. SS Panzer Tümeni ve 23. SS Panzer Tümeni tarafından geliştirilen bir karşı taarruz sırasında Sovyet birlikleri Seelow Tepeleri'nin kuzey açığından dolaştılar. Kızıl Ordu birliklerinin 18 Nisan akşamına kadar kuzey kanatta 3 – 5 km. ve merkezde ise 3 – 8 km. ilerlemeleriyle Sovyet birlikleri, Alman savunmasının üçüncü ve son hattına da ulaşmış oldular.
18 Nisan kayıpları:
Zırhlı kayıpları: 65 tank ve kundağı motorlu top vuruldu, 86'sı hasarlı, 13'ü çeşitli nedenlerle muharebe dışı.
Ertesi gün, muharebenin dördüncü günü, 19 Nisan'da Kızıl Ordu birlikleri son Alman savunma hattını da yardılar. Artık Kızıl Ordu birlikleriyle Berlin arasında parçalanmış Alman birlikleri dışında bir şey kalmamıştı. Alman 9. Ordusu ve 4. Panzer Ordusu kalıntıları, 1. Beyaz Rusya Cephesi kuvvetleri ve karşısındaki savunma hatlarını yararak kuzeye dönen 1. Ukrayna Cephesi kuvvetleri tarafından kuşatılmış oldu. 1. Ukrayna Cephesi'ne bağlı diğer kuvvetler, batı yönünde ilerlemelerine devam ettiler. Bu aşamadan itibaren Alman Doğu Cephesi hattı diye bir şey artık kalmamıştır. Alman Doğu Cephesi'ndeki birliklerin kalıntıları kuşatılmış bir durumda direnmektedirler.
19 Nisan kayıpları: