stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Çizgi romanın altın çağı
Tarihçe

Çizgi roman okuyucuları ve tarihçileri arasında Altın Çağ'ın Superman'in DC Comics tarafından yayınlanan Action Comics #1'de ilk görüldüğü 1938 yılından daha sonra başlamadığı görüşü yaygındır. Başlama tarihi olarak daha erken yıllar da kabul edilmektedir; The Overstreet Comic Book Price Guide, 1933'ten bu yana çıkan çizgi romanları listelemektedir (1933'te çizgi roman kitaplarının basım ölçüleri standart oluşturmuştur), aralarında Roger Sabin'in de olduğu bazı tarihçiler ise, başlangıç yılını gazetelerdeki bantların yeniden basımı değil, özgün hikâyelerin basıldığı 1935 yılını kabul eder. Bu orijinal hikâyeleri de DC Comics yayınlamıştır. İlk örnekleri gazetelerdeki bantlar olsa da, tarihteki ilk çizgi roman süperkahramanı Superman'in popülaritesi kendisi ile beraber diğer süper kahramanlara Altın Çağ'da baskın olmalarının yolunu açmıştır.
1939'un ilk aylarından 1941'in son aylarına kadar DC ve kardeş kuruluşu All-American Comics aralarında popülerliliğini bugün de koruyan Superman, Batman, Robin, Wonder Woman, Flash, Green Lantern, Atom, Hawkman ve Aquaman'ı, şu anda Marvel Comics'in o yıllarda selefi olan Timely Comics ise Human Torch, Sub-Mariner ve Captain America gibi süper kahramanları yaratmışlardır.
DC ve Timely'nin karakterleri bugün çok daha popüler olsa da o zamanki tirajlar 1940'lardaki en sevilen karakterin Fawcett Comics'in Captain Marvel karakteri olduğu fikrini verir. Wizard #179'da (Eylül 2006) "Thunderstruck" başlıklı makalesinde Ben Morse 1940 ortalarında Captain Marvel'in her sayısının yaklaşık 1,4 milyon sattığını yazmıştır. Ancak Captain Marvel'ın satışları Superman'in kendi adını taşıyan serilerinin yayına başlaması ile büyük oranda düşmüştür.
Quality Comics'in Plastic Man'inin ve karikatürist Will Eisner'in orijinalde gazete eki olarak çıkan, sonradan çizgi roman formatında basılan süper güçleri olmayan maskeli dedektifi Spirit'i de o dönemde oldukça popülerdi. Pek çok tarihçi bu dönemde irili ufaklı firmaların çıkarttığı yüzlerce süperkahraman arasında en sanatsal ve şahsına münhasır karakterin Spirit olduğu konusunda görüş bildirmiştir.
II. Dünya Savaşı'nın Altın Çağ'a etkisi çok büyük oldu. Özellikle süper kahraman temalı çizgi romanlar, temelde iyinin kötüye karşı zaferini konusunu işledikleri ve ucuz, kolay taşınabilir ve kolay okunan tipte oldukları için popülerlikle çok büyük ölçüde arttı. Çizgi roman şirketleri kahramanlarını itilaf güçlerine karşı savaştırdılar, süper kahramanların Adolf Hitler'i yumrukladıkları ve Japon askerleriyle kavga ettikleri kapaklar o zamanın ikonları oldu.
Altın Çağ'ın popüler kültüre en büyük katkısı süper kahramanlar olsa da, diğer türde çizgi romanlar da tezgâhlarda Superman ve Captain America'nın yanında satılıyordu. Altın Çağ'da mizah, hayvan, vahşi batı, romantik gibi pek çok türde çizgi roman yayınlanıyordu. The Steranko History of Comics 2'de Walt Disney karakterlerinin yayın haklarına sahip olan Dell Comics'in de çok sattığı yazılmıştır. İçerisinden en bilinenleri Mickey Mouse, Donald Duck, Roy Rogers ve Tarzan'dır. Bu dönemde Archie Comics de süperkahraman olmayan karakterleri başarı ile yayınlamıştır.
Çağın sonu

Okuyucular çağın sonunun hangi olay ile bittiğine dair görüş ayrılığı içindedir. Genel kabul görmüş olaylar aşağıda listelenmiştir.
1940'ların sonu ve 1950'lerin başında EC Comics gibi vahşi suç ve korku öğeli çizgi romanların artması. Bu zaman diliminde nükleer patlama veya benzer olaylar ile süper güçler kazanan kahramanların ortaya çıkması nedeni ile bazı okuyucular bu tarihler arasını Çizgi romanların Atomik Çağı olarak isimlendirir.
1950; Timely Comics için Altın Çağ Şubat 1950'de Captain America Comics'i 75. sayıda iptal etmesi ile bitti. Son iki sayı süper kahraman içermiyordu ve Captain America's Weird Tales adını taşıyordu. Şirketin amiral gemisi, Human Torch'un maceralarının anlatıldığı Marvel Mystery Comics, #92'de Haziran 1949'da sonlandırılmıştı. Aynı ay Sub-Mariner Comics de #32 ile bitmişti.
1951; All Star Comics'de Justice Society of America'nın maceraları bitirildi. Serilere #58'den itibaren All-Star Western adı verildi. Bu olay süperkahramanlara olan ilginin düşüşünün dip noktasıydı. Timely Comics'de Goodman Kasım 1951'den itibaren Atlas Comics logosu kullanmaya başladı.
1954; Dr. Fredric Wertham, Seduction of the Innocent kitabında süper kahraman, suç ve korku temalı çizgi romanların genç nesilde yozlaşma yaptığı ve nesli suça teşvik ettiğini öne süren argümanlar kullandı. Kitap halkın çizgi romanlara karşı tepkisini doğurdu ve endüstride Comics Code uygulanmasına vesile oldu.
1956; EC Comics, gerek Comics Code, gerekse de çizgi romanlarını taşımak istemeyen dağıtımcılara karşı iki yıldan beri sürdürdüğü mücadelesinden vazgeçerek Mad serisi hariç kapandı.
Gümüş Çağ, Ekim 1956 'da Barry Allen'in yeni Flash olarak yayınlanması ile başladı.
Altın Çağ sanatçıları

Tüm liste aşağıdaki ile sınırlı değildir. Bu özet liste, bugüne kadar tespit edilebilen sanatçıların önde gelenleridir.
Carl Burgos
Jack Cole
Johnny Craig
Jack Davis
Bill Everett
Al Feldstein
Bill Finger
Max Gaines
Frank Godwin
Bob Kane
Jack Kirby
Joe Kubert
Harvey Kurtzman
Stan Lee
Sheldon Moldoff
Jim Mooney
William Moulton Marston
Joe Orlando
H.G. Peter
Lew Sayre Schwartz
Joe Shuster
Jerry Siegel
Joe Simon
Al Williamson
Wally Wood
Whiz Comics #2, (Eyl. 1940) 
Captain Marvel'in ilk görünüşü.
Çizer: C. C. Beck.
1963 tarihli Stange Tales kapağı. 1940 'larda yaratılan karakterler için "Altın Çağ'daki" ibaresi kullanılmış.
Sarıbaba, Aşkale

| Sarıbaba |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
SarıbabaSarıbaba'nın Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 39°55′08″N 40°39′10″E﻿ / ﻿39.9189°K 40.6528°D﻿ / 39.9189; 40.6528
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Aşkale
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 1788 m
Nüfus (2021): 156
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25502
Sarıbaba, Erzurum ilinin Aşkale ilçesine bağlı bir dış mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin eski adı 1522 yılı kayıtlarında Sarubaba olarak geçmektedir. Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Aşkale Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur. Mahalle, 3 km doğuda Karasu Nehri kenarındaki yeni yerine taşınmıştır.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 55 km, Aşkale ilçe merkezine 4 km uzaklıktadır. Mahallenin yeni yeri, Aşkale'nin batısında olup, D.100/ numaralı Erzincan-Erzurum (Tercan-Aşkale) devlet/uluslararası yoluna, 1,3 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2021: 156
2020: 165
2019: 183
2018: 197
2017: 173
2016: 201
2015: 178
2014: 178
2013: 194
2012: 191
2011: 193
2010: 185
2009: 191
2008: 196
2007: 166
2000: 180
1990: 121
1985: 207
1965: 322
Tamer Tuna

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- | --- | --- |
Tam adı:  Tamer Tuna
Doğum tarihi:  1 Temmuz 1976 (48 yaşında)
Doğum yeri:  Hanak, Ardahan, Türkiye
Boyu:  1,76 m (5 ft 9+1⁄2 in)
Mevkii:  Sağ bek
Altyapı kariyeri
1985-1994:  Galatasaray
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 1994-1995 |  Galatasaray |  0 |  (0) |
| 1994-1995 |  → Petrolofisi (kiralık) |  12 |  (1) |
| 1995-1997 |  Denizlispor |  63 |  (7) |
| 1997-1999 |  Çanakkale Dardanelspor |  55 |  (3) |
| 1999-2001 |  Trabzonspor |  60 |  (8) |
| 2001-2003 |  Beşiktaş |  27 |  (0) |
| 2003-2004 |  Bursaspor |  31 |  (1) |
| 2004-2006 |  Samsunspor |  35 |  (4) |
| 2006 |  Beypazarı Şekerspor |  7 |  (0) |
| 2006-2007 |  Gaziantepspor |  1 |  (0) |
| 2007-2008 |  İstanbulspor |  20 |  (4) |
| 2008-2010 |  Çanakkale Dardanelspor |  6 |  (0) |
| Toplam |   |  317 |  (28) |
Millî takım kariyeri
| 1996-1997 |   Türkiye U-21 |  17 |  (0) |
| 1998-2000 |   Türkiye |  1 |  (0) |
Teknik direktörlük kariyeri
2011-2013:  Çanakkale Dardanelspor
2013-2017:  Beşiktaş (Yardımcı Antrenör)
2017-2018:  Göztepe
2018:  Sivasspor
2019:  Göztepe
2020:  Antalyaspor
2021-2022:  Bursaspor
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. 
Tamer Tuna (d. 1 Temmuz 1976, Ardahan), Türk eski millî futbolcu ve teknik direktör.
Futbolculuk kariyeri > Kulüp takımları kariyeri

Futbola Galatasaray altyapısında başladı ve 1994 yılında profesyonelliğe geçiş mukavelesi imzalayarak as takıma alındı. Sezon öncesi hazırlık kampından sonra as takım için hazır bulunmadı ve oyun tecrübesi edinebilmesi için bir sezonluğuna Petrolofisi'ne kiralandı. Sezon sonu Galatasaray'a geri döndü; fakat yine yeterli bulunmadı ve neticesinde 1995-96 sezonunun başında Denizlispor'a transfer oldu.
Futbolculuk kariyeri > Millî takım kariyeri

19 kez millî takımlara çağrılan Tamer Tuna, 17 Türkiye U-21 ve 1 kez de Türkiye A millî takım forması olmak üzere toplam 18 kez millî formayı giymiştir.
Antrenörlük kariyeri

Futbola vedasının ardından teknik direktörlük yapmaya karar verip ilk antrenörlük deneyimini 2010-11 sezonunda Çanakkale Dardanelspor altyapı antrenörlüğü yaparak edindi. Mayıs 2011 tarihinde Çanakkale Dardanelspor teknik direktörlüğüne getirildi. 2013-15 yılları arasında Sergen Yalçın'ın yardımcısı olarak, Gaziantepspor ve Sivasspor'da görev almıştır.
Antrenörlük kariyeri > Beşiktaş JK

2015 yılında ise teknik direktör Şenol Güneş'in göreve getirilmesiyle Beşiktaş'ta yardımcı antrenör görevine getirilmiştir.
Teknik direktörlük kariyeri > Çanakkale Dardanelspor

2011-2013 yılları arasında Çanakkale Dardanelspor'un teknik direktörlüğünü üstlenmiştir. Çanakkale Dardanelspor'u bir üst lige çıkartmıştır.
Teknik direktörlük kariyeri > Sivasspor

Süper Lig ekiplerinden Sivasspor'da teknik direktörlük görevini yaparken karşılıklı anlaşma ile görevinden istifa etmiştir.
Teknik direktörlük kariyeri > Antalyaspor

Süper Lig ekiplerinden Antalyaspor'da teknik direktörlük görevini yaparken karşılıklı anlaşma ile görevinden istifa etmiştir.
Teknik direktörlük kariyeri > Bursaspor

25 Aralık 2021 tarihinde 1. Lig ekiplerinden Bursaspor ile anlaşarak teknik direktör olarak görevine başlamış, eski futbolcu Şakir Özkayımoğlu'da Tamer Tuna'nın yanında yardımcı antrenör olarak görev almaya başlamıştır.
7 Mart 2022 tarihinde Bursaspor ile karşılıklı anlaşarak sözleşmesini feshetmiş, yardımcısı Şakir Özkayımoğlu ve ekibi ile birlikte Bursaspor kulübünden ayrılmıştır.
Teknik direktörlük istatistikleri

| Takım | Başlangıç | Bitiş | Başarı> O | Başarı> G | Başarı> B | Başarı> M | Başarı> Kazanma % |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Göztepe | 2017 | Günümüz | &0000000000000025.00000025 | &0000000000000011.00000011 | &0000000000000006.0000006 | &0000000000000008.0000008 | &0000000000000044.00000044,00 |
| Toplam | Toplam | Toplam | &0000000000000025.00000025 | &0000000000000011.00000011 | &0000000000000006.0000006 | &0000000000000008.0000008 | &0000000000000044.00000044,00 |
Irakeyn Seferi

| g t Osmanlı-İran Savaşları |
| --- | --- |
 Osmanlı-Safevî Savaşları Çaldıran  1515-1517  1532-1555 1533-1536  1548-1549  1554-1555  1578-1590  1603-1618  1623-1639  1701  1723-1727  1730-1732 Osmanlı-Afşar Savaşları 1732-1736  1742-1746 Sonraki çatışmalar 1774-1779  1821-1823  1906-1907  1914-1918 
Osmanlı Ordusu'nun doğuya yönelik en büyük ve en uzun süreli askerî harekâtlarından biridir. Irâk-ı Acem olarak adlandırılan İran'ın kuzeybatı kesimiyle, Irâk-ı Arap olarak adlandırılan Bağdat ve yöresine  girilmesi sebebiyle tarihi kaynaklarda Irakeyn (İki Irak) Seferi olarak adlandırılmıştır.
Harekâtın sebepleri

Mohaç Muharebesi sırasında Anadolu'nun orta ve doğu kısımlarında çıkan isyanlar sonrasında Anadolu'nun güvenliği açısından İran'a sefer açmayı gerekli hale getirdi. İsyanların bastırılmasından sonra Osmanlı-Safevi sınırı boyunca karşılıklı ihlallerin olmasıyla da seferin kararlaştırılması süreci hızlandı.
Harekat

Sultan Süleyman, Osmanlı Devleti'nin genişlemesi zamanında Özbek bölgelerini dahil etmeden Özbeklerden Safevi Devleti'ne saldırmasını teklif eder. Abdullah Han da bütün isteğiyle teklifi kabul ettikten sonra 1533 yılında Doğu tarafından Özbekler, Batı tarafından ise Osmanlılar Safevi sınırlarına taarruz etmişlerdir  1533'te Habsburglarla yapılan barışla Avrupa'daki sınırları belirli süre güvence altına alan I. Süleyman bunun hemen ardından İran seferi için hazırlıkları başlattı ve kendisine geniş yetkiler verdiği Vezir-i azam Pargalı İbrahim Paşa'yı Ekim ayı sonlarında önden sefere gönderdi. 1533 yılı Aralık ayında Halep'e varan ve kışı burada geçiren İbrahim Paşa Mayıs 1534'te Diyarbakır'a gelerek  Tebriz'e yönelerek 6 Ağustos 1534 yılında büyük oranda boşaltılmış olan şehri kolayca ele geçirdi.
14 Haziran'da Üsküdar'dan hareket eden I. Süleyman, 20 Temmuz'da Konya'ya vardı. Konya'da Mevlana Celaleddin Rumi'nin türbesini ziyaret etti. Kayseri-Sivas-Erzincan yolunu izleyerek 28 Eylül'de Tebriz'e girdi. I. Selim'e karşı 1514 Çaldıran mağlubiyetinin etkisinde olan Safeviler, üstün ateşli silah gücüne sahip Osmanlılar'la meydan savaşına girmeyip Osmanlı ordusunun geçeceği yerleri tahrip etmek ve ani baskınlar yapmak şeklinde direniş gösterdi. Osmanlı ordusu  güç şartlar altında Sultaniye'ye ulaşsa da Şah I. Tahmasb'ın izine rastlayamadı. Osmanlı ordusu buradan hareketle zorlu arazi ve iklim şartlarıyla mücadele ederek Bağdat üzerine yöneldi. Bağdat'ı savunan Tekelü Mehmed Han komutasındaki Safevi kuvvetlerinin şehri terkederek kaçması üzerine Bağdat 28 Kasım 1534'te Osmanlı kuvvetlerince kolayca ele geçirildi.
Takip ve dönüş

1534-1535 kışını Bağdat'ta geçiren Kanuni, burada Osmanlı devlet örgütünü kurdu. Bağdat'ın dini önem edinen yerlerini gördü. Safevi tehlikesini kesin olarak kaldırmak isteyen I. Süleyman, Şah'ın Tebriz'i geri aldığını ve Van'ı kuşattığı haberi üzerine harekete geçti. 3 Temmuz 1535'te Tebriz'e gelen Osmanlı Sultanı, devamlı kaçan Şah Tahmasb kuvvetlerini takip için İran içerisinde Dergez'e kadar ilerledi. Ancak Tahmasb'ın izine rastlanılmaması üzerine Tebriz'e dönüldü (20 Ağustos). Kanuni komutasındaki Osmanlı ordusu Tebriz'i boşaltarak 23 Eylül 1535'te Ahlat'a geldi ve bir süre burada kaldı.
Osmanlı ordusunun Tebriz'i boşaltması üzerine Tahmasb süratle hareket ederek şehre girdi ve ardından Van'ı da ele geçirdi. Bu süreçte Erciş'i kuşatan Safevi ordusu şehri ele geçiremediği gibi Osmanlı kuvvetleri de Van'ı geri alamadı. Kanuni, kış mevsiminin iyice ilerlemesi ve Şah Tahmasb'ın Van'a asker bırakıp buradan ayrıldığını haber alması üzerine ileri harekâta geçmeyerek sınır bölgesinin güvenliğini sağlamlaştırdıktan sonra Ahlat'tan Bitlis'e, oradan Diyarbakır'a gelip Halep, Antakya, Gülek Boğazı, Konya yoluyla 8 Ocak 1536'da İstanbul'a ulaştı
Seferin sonuçları

Osmanlı tarihinin doğuya yönelik en uzun ve büyük askerî harekâtı sonucunda Bağdat, Basra ve civarında Osmanlı hakimiyeti başlamıştır.
Konuyla ilgili yayınlar

Büyük Osmanlı Tarihi, Enver Ziya Karal, İ. Hakkı Uzunçarşılı, 2001, Sabah Yayınları, Cilt 3
| g t I>  Süleyman dönemi (1520-1566) |
| --- | --- |
Ailesi:  Hürrem Sultan  Mahidevran Sultan  Gülfem Hatun  Fülane Hatun  Ayşe Hafsa Sultan  Şehzade Mahmud  Şehzade Mustafa  Şehzade Ahmed  Şehzade Murad  Şehzade Mehmed  Mihrimah Sultan  Şehzade Abdullah  II. Selim  Raziye Sultan  Şehzade Bayezid  Şehzade Cihangir  Şehzade Musa  Üveys Paşa  Hatice Sultan  Beyhan Sultan  Şah Sultan  Fatma Sultan 
Sadrazamlar:  Pîrî Mehmed Paşa (1520-1523)  Pargalı İbrahim Paşa (1523-1536)  Ayas Mehmed Paşa (1536-1539)  Lütfi Paşa (1539-1541)  Hadım Süleyman Paşa (1541-1544)  Rüstem Paşa (1544-1553)  Kara Ahmed Paşa (1553-1555)  Rüstem Paşa (1555-1561)  Semiz Ali Paşa (1561-1565)  Sokollu Mehmed Paşa (1565-1566) 
Şeyhülislamlar:  Zenbilli Ali Efendi (1520-1526)  İbn-i Kemal (1526-1534)  Sadullah Sadi Efendi (1534-1539)  Çivizade Muhiddin Mehmed Efendi (1539-1542)  Abdülkadir Hamidî Çelebi (1542-1543)  Fenarîzade Muhyiddin Çelebi (1543-1545)  Ebussuud Efendi (1545-1566)
Tosunlu, Aşkale

| Tosunlu |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
TosunluTosunlu'nun Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 39°46′03″N 40°41′54″E﻿ / ﻿39.7675°K 40.6983°D﻿ / 39.7675; 40.6983
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Aşkale
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 2044 m
Nüfus (2021): 40
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25502
Tosunlu, Erzurum ilinin Aşkale ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin eski adı 1928 yılı kayıtlarında Kandal ya da Gandal Komu olarak geçmektedir. Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Aşkale Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 87 km, Aşkale ilçe merkezine 34 km uzaklıktadır. Mahalle, Aşkale'nin güneyinde olup, D.100/ numaralı Erzincan-Erzurum (Tercan-Aşkale) devlet/uluslararası yoluna, Küçükova, Hatuncuk ve Yeniköy Halitpaşa mahalleleri üzerinden, 27 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2021: 40
2020: 35
2019: 38
2018: 53
2017: 46
2016: 50
2015: 52
2014: 53
2013: 52
2012: 50
2011: 50
2010: 49
2009: 51
2008: 49
2007: 53
2000: 41
1990: 36
1985: 72
1965: 68
Turaç, Aşkale

| Turaç |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
TuraçTuraç'ın Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 39°45′09″N 40°47′46″E﻿ / ﻿39.7525°K 40.7961°D﻿ / 39.7525; 40.7961
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Aşkale
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 2300 m
Nüfus (2021): 387
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25502
Turaç, Erzurum ilinin Aşkale ilçesine bağlı bir dış mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin eski adı 1928 yılı kayıtlarında Kızılşorak olarak geçmektedir. Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Aşkale Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 91 km, Aşkale ilçe merkezine 38 km uzaklıktadır. Mahalle, Aşkale'nin güneyinde olup, D.100/ numaralı Erzincan-Erzurum (Tercan-Aşkale) devlet/uluslararası yoluna, Küçükova, Hatuncuk ve Yeniköy Halitpaşa mahalleleri üzerinden, 30,4 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2021: 387
2020: 405
2019: 406
2018: 389
2017: 392
2016: 423
2015: 447
2014: 465
2013: 493
2012: 501
2011: 547
2010: 559
2009: 534
2008: 530
2007: 501
2000: 439
1990: 418
1985: 520
1965: 417
Kubar

Kubar (ve karşılaştırma için bir peni)
Kubar, kenevir bitkisinin reçinesinden yapılmış psikoaktif bir maddedir. Genellikle pipo, bong veya vaporizör yardımıyla ya da sigara gibi sarılarak tüketilen kubar, dekarboksile edildiği takdirde oral yolla da kullanılabilir. Kubar tek başına sarıldığı takdirde yanmayacağından ötürü bu yöntemle içildiği takdirde genellikle normal esrar veya tütün ile karşıtırılarak tüketilir.
Bölgeye veya ülkeye bağlı olarak kubarın farklı argo ya da alternatif isimleri olabilir.
Tarihçe

Kubar yüzyıllardır tüketilmektedir, ancak ilk tüketimiyle ilgili net bir kanıt yoktur. Kuzey Hindistan'da yerel olarak "Charas" adıyla bilinen kubarın üretiminin uzun bir tarihsel ve geleneksel geçmişi vardır ve Eski Persler'in törenlerinde yaktıkları booz roozun da aynı bitkinin reçinesi olduğu düşünülmektedir.
"Haşhiş" terimi Batı ülkelerinde kubar yerine kullanılmaktadır ve Arapça kökenlidir. Bu terim tarihte ilk defa, 1123'te Kahire'de yayınlanmış ve Nizari Müslümanlarını "haşhiş yiyenler" olmakla suçlayan bir broşürde görülmüştür.  13. yüzyılda İbn Taymiyyah, esrar kullanımını yasakladı ve esrarın Levant'a  Moğol istilasıyla (13. yüzyılda) geldiğini öne sürdü.
Tüttürmek, Eski Dünya'da tütün kullanımının yaygınlaşmasına kadar yaygın değildi, yani Müslüman dünyasında 1500'lere kadar esrar yenilerek tüketilmiştir.
Tarihçe > Uluslararası ticaret

20. yüzyılın başında, Avrupa'da tüketilen esrarın büyük bir kısmı Keşmir, Hindistan ve Afganistan'ın yanı sıra Yunanistan, Suriye, Nepal, Lübnan ve Türkiye'den de gelmekteydi. 1960'ların sonunda ve 1970'lerin başında, esrarın çoğunun Pakistan ve Afganistan'dan ithal edildiği daha büyük pazarlar gelişmiştir. Bölgedeki yıkıcı çatışmalar nedeniyle, Fas'ın kontrolü ele almasından önce Fas da dönemli bir ihracatçıydı.
Uluslararası kenevir üretim ve satışına yönelik ilk büyük oluşumların  kenevir bitkisinin yaygın olarak mevcut olduğu Fas'ta 1960'larda ortaya çıktığı düşünülüyor.
Bununla birlikte, 2000'li yıllardan bu yana, yerel olarak üretilen kenevirin artışından dolayı pazarda çarpıcı bir değişim olmuştur. Fas, 1990'larda düşük kaliteli 250 gramlık "sabun kalıbı" blokları ile tekelini kısmen sürdürmüşken, günümüzde Afganistan'ın en büyük ve kaliteli haşhaş üreticisi olduğu açıklanmıştır. O zamandan beri, Avrupa'da fiyatlar sabit kalırken, kalite arttı.
Avrupa pazarı

Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı İzleme Merkezi'ne (EMCDDA) göre, Batı Avrupa, küresel talebin %70'i ile esrar reçinesinin en büyük pazarını oluşturuyor. Avrupa haşhaş pazarı değişmektedir; Esrar ekimi 1990'larda 2004'e kadar artmış, 2005'te ise gözle görülür bir düşüş yaşanmıştır.
Fas uzun zamanlar boyunca kubar için  ana kaynak olmuş olmasına rağmen, son zamanlarda pazar değişmiş ve Afganistan en büyük üretici konumuna gelmiştir. Kullanım ve üretimde bir düşüş bildirilmiş olmasına rağmen, Fas 2005 yılında yaklaşık 6600 ton kubar üretmiştir.
Genellikle Avrupa'da normal esrardan çok kubar tüketilir.
Üretim süreçleri

Hindistan'da, çiçeklenmiş dişi kenevir bitkisinin yapışkan reçinesinden kubar üretimi, bitkinin iki el arasında bastırılarak veya ovulması ve ardından yapışkan reçinenin charas adı verilen küçük bir esrar topuna dönüştürülmesi şeklinde gerçekleşir.
Türkiye'de de bu şekilde elle üretilmiş yapışkan ve koyu renkli kubar türevlerine "Afgan macunu" veya "Marok" denilmektedir.
Mekanik ayırma yöntemleri, bir el ile veya motorlu sistemle kurutulmuş bitkiden trikomlarını ayrıştırıp elerken fiziksel etki kullanmasını kapsar. Bu teknik "kuru eleme" olarak bilinir. Eleme sonucu oluşan ve "toz esrar" olarak adlandırılan bu toz, ısı yardımı ile sıkıştırılır ve saflık oranına göre değişken yapışkanlık, esneklik ve sertlik özellikleri gösterir. Eğer oluşmuş üründe yüksek seviyede saf THC mevcut olursa, nihai ürün neredeyse saydam olur ve insan dokunuşunun sıcaklığında erimeye başlar.
Buz-su ayırma yöntemi, trikomları mekanik olarak izole etmenin başka yoludur. Isı ve basınç ayrımları, statik elektrikle eleme veya akustik kuru eleme gibi daha yeni teknikler de geliştirilmiştir.
Kimyasal ayırma yöntemleri genellikle lipofilik reçineyi çözmek için etanol, bütan veya hekzan gibi çözücüler kullanır. Reçine solventte çözüldükten sonra geriye kalan bitki materyalleri çözeltiden süzülür ve atılır. Çözücü daha sonra buharlaştırılır veya kaynatılır ve geriye kalan ürüne bal yağı veya "kubar yağı" denir. Bu yağ gerçekten kubar değildir, çünkü eleme ile elde edilen trikomlar yerine kimyasal çözüm teknikleri kullanılmıştır.
Bu yöntemle kubar ve normal esrara kıyasla çok daha yüksek saflıkta ürünler elde edilir. Şu ana kadar ölçülmüş en yüksek kubar THC konsantrasyonu %50 civarındayken, kimyasal ayrıştırma ile elde edilen ürünler ile bu oran %90'ı geçebilmektedir.
Galeri

Yüksek saflıkta toz esrar.
Charas (Afgan macunu).
Buz-su ekstraksiyon yöntemiyle izole edilen trikomlar.
Kubar yağı (kenevir ekstraktı)
"Bal yağı"
Sebsi, toz esrar ve kubar içmek için kullanılan, Fas'ın geleneksel piposudur.
Okuma listesi

Hashish! by Robert Connell Clarke, 0-929349-05-9
The Hasheesh Eater by Fitz Hugh Ludlow; first edition 1857
Marihuana The first twelve thousand years by Ernest L. Abel, 1980, 0-306-40496-6
Starks, Michael. Marijuana Potency. Berkeley, California: And/Or Press, 1977. Chapter 6 "Extraction of THC and Preparation of Hash Oil" pp. 111–122. 0-915904-27-6.
1.5 gram sıkıştırılmış kubar.
Charas yapımını gösteren video, Uttarakhand.