stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Joseph A. Hardy III
Yaşamı ve kariyeri

Hardy, 7 Ocak 1923'te Pittsburgh, Pensilvanya'da doğdu. Pittsburgh Üniversitesi'nde eğitim gördü. II. Dünya Savaşı döneminde Güney Pasifik bölgesinde Amerikan Hava Kuvvetleri'nde görev yapmıştır.  84 Lumber, Nemacolin Woodlands Otelleri ve Hardy Dünyası'nın kurucusudur. Hardy, firmalarını 34 yıl yönettikten sonra 1992'de köşesine çekildi.  2007'de Fayette County, Pensilvanya'dan komisyon üyesi adayı olsa da seçimlerde kaybederek siyasi kariyeri başlamadan bitmiştir.
Ölümü

Beş evliliğinden sekiz çocuk sahibi olan Hardy, 7 Ocak 2023'te doğum yeri Pittsburgh, Pensilvanya'da 100. yaş gününde hayata veda etmiştir.
Maullín Nehri

| Maullín Nehri Río Maullín |
| --- | --- |
 Maullín Nehri
Konum
Ülke(ler): Şili
Genel bilgiler
Kaynak: Llanquihue Gölü
Kaynak rakımı: 70 m
Ağız: Coronados Körfezi
Uzunluk: 85 km
Havza alanı: 3.972 km²
Debi: 100 m³/s
Maullín Nehri (İspanyolca: Río Maullín), Şili'nin Los Lagos bölgesinde bir nehirdir. Nehir, Llanquihue Gölü'nde başlayarak Coronados Körfezi'ne dökülmektedir. Nehrin alt kısmı bir gelgit haliçidir.
Maullín'in sulak alanları, Şili kıyısının diğer yerleriyle karşılaştırıldığında su kuşlarının çeşitliliğiyle öne çıkar. Haliçte Laguna Quenuir, kuş faunasının en büyük çeşitliliğine sahip olduğu bilinen yerdir.
Bill Butler (görüntü yönetmeni)

| Bill Butler |
| --- | --- |
Doğum: Wilmer Cable Butler 7 Nisan 1921(1921-04-07) Cripple Creek, Kolorado, ABD
Ölüm: 5 Nisan 2023 (101 yaşında) Los Angeles, Kaliforniya, ABD
Milliyet: Amerikalı  ABD
Eğitim: Iowa Üniversitesi
Meslek: Görtüntü yönetmeni
Etkin yıllar: 1967-2009
Evlilik: Alma H. Smith (e. 1943–1983) Iris Butler (e. 1984; ö. 2023)
Çocuk(lar): 5
Ödüller: Amerikan Görüntü Yönetmenleri Derneği Yaşam Boyu Başarı Ödülü

Wilmer C. “Bill” Butler, A.S.C. (7 Nisan 1921 – 5 Nisan 2023), Amerikalı görüntü yönetmeni.
Yaşamı ve kariyeri

Butler, 7 Nisan 1921'de Cripple Creek, Kolorado'da doğdu. Iowa Üniversitesi'nde öğrenim gördü. 1967'de başladığı yönetmenlik kariyerini 2009 yılına kadar sürdürdü. Yeni Hollywood akımının önemli temsilcilerindendi. özellikle 1975 yapımı Jaws filmi ve üç kez yer aldığı Rocky film serisindeki çalışmalarıyla öne çıktı. Aynı zamanda görüntü yönetmeni Haskell Wexler'in görevden alınmasıyla yerine geçerek 1974 yapımı The Conversation ve 1975 yapımı One Flew Over the Cuckoo's Nest adlı prodüksiyonların çekimlerini tamamladı. Katkı sağladığı diğer bazı yapımlar arasında; Capricorn One (1978), Stripes (1981), Biloxi Blues (1988), Child's Play (1988), Graffiti Bridge (1990), Flipper (1996), Anakonda (1997), Deceiver (1997), Frailty (2002) ve Funny Money (2006) sayılabilir. Çalışmalarıyla "En İyi Görüntü" dalında Akademi Ödülü'ne aday gösterilmiş ve Amerikan Görüntü Yönetmenleri Derneği Yaşam Boyu Başarı Ödülü'nü ise kazanmıştır.
Özel yaşamı ve ölümü

İki evliliğinden beş çocuk sahibi olan Butler, 5 Nisan 2023'te Los Angeles, Kaliforniya'da 102. yaş gününe iki gün kala doğal nedenlerden öldü.
Filmografi

Evil Angel (2009)
Redline (2007)
Joe and Max (2002)
Anakonda (1997)
Flipper (1996)
Beethoven's 2nd (1993)
Hot Shots! (1991)
Child's Play (1988)
Rocky IV (1985)
Rocky III (1982)
Stripes (1981)
It's My Turn (1980)
Rocky II (1979)
Capricorn One (1978)
Grease (1978)
Damien: Omen II (1978)
One Flew Over the Cuckoo's Nest (1975; ek fotoğrafçılık)
Jaws (1975)
The Conversation (1974)
Drive, He Said (1971)
Nehemiah Persoff

| Nehemiah Persoff |
| --- | --- |
Persoff 1960'ta
Doğum: 2 Ağustos 1919(1919-08-02) Kudüs, Filistin Mandası, İngiltere
Ölüm: 5 Nisan 2022 (102 yaşında) San Luis Obispo, Kaliforniya, ABD
Eğitim: Aktör Stüdyo
Meslek: Oyuncu
Etkin yıllar: 1948–1999
Evlilik: Thia Persoff (e. 1951; ö. 2021)
Çocuk(lar): 4
İmza

Nehemiah Persoff (d. 2 Ağustos 1919 – ö. 5 Nisan 2022), Amerikalı aktör ve sanatçı.
Yaşamı ve kariyeri

Persoff, 2 Ağustos 1919'da Kudüs, Filistin Mandası, İngiltere'de doğdu. Ailesiyle yerleştiği New York'ta yetişti. Aktör Stüdyo'da oyunculuk eğitimi aldı. 1948'de başladığı oyunculuk kariyerini 1999 yılına kadar 50 yılı aşkın süre sürdürdü. Yer aldığı yapımlar arasında; The Comancheros, Some Like It Hot, An American Tail, The Wrong Man ve Twins sayılabilir.
Özel yaşamı ve ölümü

1951'den 2021 yılındaki ölümüne kadar evli olduğu eşi Thia Persoff'tan dört çocuk sahibiydi.
Persoff, 5 Nisan 2022'de San Luis Obispo, Kaliforniya'da kaldığı huzur evinde kalp yetmezliği nedeniyle 102 yaşında vefat etti.
Sid Hartman

| Sid Hartman |
| --- | --- |
Hartman 2013 Minnesota Gophers İlkbahar Oyunları'nda
Doğum: 15 Mart 1920(1920-03-15) Minneapolis, Minnesota, ABD.
Ölüm: 18 Ekim 2020 (100 yaşında) Minneapolis, Minnesota, ABD.
Milliyet: Amerikalı
Meslek: Spor gazetecisi
Etkin yıllar: 1945-2020
Tanınma nedeni: Star Tribune
Çocuk(lar): Chad Hartman

Sid  Hartman (d. 15 Mart 1920, Minneapolis - ö. 18 Ekim 2020, Minneapolis, Minnesota), Amerikalı spor gazetecisi.
Yaşamı

Hartman 15 Mart 1920'de Minneapolis, Minnesota'ta doğdu. Minneapolis Star Tribune gazetesi ve WCCO 830 AM radyo istasyonu için uzun yıllar çalıştı. Ayrıca Twin Cities metro alanından yayın yapan WUCW 23 televizyon kanalında Mike Max'in sunduğu her pazar gecesi 21.30'da yayınlanan haftalık spor söyleşi programı "Sports Show" ile  20 yıl boyunca yorumcu olarak ekranlara geldi.
Ölümü

Hartman 18 Ekim 2020'de doğum yeri Minneapolis, Minnesota'da 100 yaşını geçmiş olarak vefat etti.
Mathieu Flamini

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 
Kişisel bilgileri
Tam adı:  Mathieu Flamini
Doğum tarihi:  7 Mart 1984 (40 yaşında)
Boyu:  1,78 m (5 ft 10 in)
Mevkii:  Orta saha
Altyapı kariyeri
2001-2003:  Marsilya
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 2003-2004 |  Marsilya |  14 |  (0) |
| 2004-2008 |  Arsenal |  102 |  (7) |
| 2008-2013 |  Milan |  97 |  (7) |
| 2013-2016 |  Arsenal |  66 |  (3) |
| 2016-2017 |  Crystal Palace |  10 |  (0) |
| 2018-2019 |  Getafe |  18 |  (0) |
| Toplam |   |  307 |  (17) |
Millî takım kariyeri
| 2004-2005 |   Fransa U-21 |  8 |  (1) |
| 2007-2008 |   Fransa |  3 |  (0) |
| Toplam |   |  11 |  (1) |
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. Güncelleme: 3 Kasım 2021 
Mathieu Flamini (d. 7 Mart 1984, Marsilya), Fransız eski  futbolcudur. Flamini, dünyada levulinik asidi seri üretebilen ilk şirket olan GF Biochemicals'ın kurucu ortağıdır.
Kariyerine Crystal Palace'ta devam eden orta saha oyuncusu, futbola doğduğu şehir olan Marsilya'da başlamıştır. Marseille'nın B takımında göze giren Flamini kısa sürede A takıma kadar yükselmiştir.
2004 yılında vatandaşı teknik direktör Arsène Wenger'in gözüne girmiştir. O tarihten bu yana Arsenal'de 100'ün üstünde maça çıkmıştır.
İlk kez 2007 yılında çağrıldığı Fransa millî futbol takımının formasını 3 kez giymiştir. 2008 yılında Arsenal'den bedelsiz olarak Milan kulübüne transfer olmuştur.
Kulüpler bazında başarıları

UEFA Avrupa Ligi ikincilik: 2003–04
FA Cup: 2004–05, 2013–14, 2014–15
FA Community Shield: 2014
UEFA Şampiyonlar Ligi ikincilik: 2005–06
Serie A: 2010–11
Venetçe

| Venetçe |
| --- | --- |
Ana dili olanlar: İtalya
Bölge: Veneto
Etnisite: Venetler
Dönem: MÖ 6.yy- MÖ 1.yy
Dil ailesi: İtalik (?) veya para-Kelt (?)  Venetçe
Yazı sistemi: Eski İtalik (Venetçe alfabesi)
Dil kodları
ISO 639-3: xve
Dilbilimci listesi: xve
Glottolog: vene1257
Roma'nın yayılması ve İtalya'nın fethinden önceki Demir Çağı İtalya'sının etnolinguistik haritası.
Venetçe veya Venetik dili; antik dönemde Este kültürüyle ilişkilendirilen Venetler tarafından Kuzeydoğu İtalya'da (Veneto ve Friuli) ve modern Slovenya'nın bir bölümünde - Po Deltası ve Alplerin güney ucu arasında kalan bölgede - konuşulmuş soyu tükenmiş bir Hint-Avrupa dilidir ve genellikle İtalik dillerle sınıflandırılır.
Dil, MÖ 6. yy.'dan 1. yy.'a dayanan 300'den fazla yazıtla tasdiklenmiştir. Konuşanları, Romalıların Veneti, Yunanlıların ise Enetoi olarak adlandırdıkları antik halkla özdeşleştirilir. Yerel halkın Roma'ya asimile olduğu MÖ 1. yy civarında soyu tükenmiştir. Reitia'ya adanan adak yazıtları, Venetçenin başlıca bilgi kaynaklarından biridir.
Dilsel sınıflandırma

Venetçe bir centum dilidir. Yazıtlarda Etrüsklerinkine benzer, bir tür Kuzey İtalik alfabesi kullanılmıştır.
Venetçenin diğer Hint-Avrupa dilleriyle kesin ilişkisi halen incelenmektedir ancak bilim insanlarının çoğunluğu dilin, Liburnca dışında, İtalik dillerle bazı benzerliklere sahip olduğu ve bu yüzden bazen İtalik olarak sınıflandırılması konusunda hemfikirdirler. Fakat zaten diğer Batı Hint-Avrupa kollarıyla da (özellikle Kelt ve Cermen dilleriyle) benzerliği olduğundan bazı dilbilimciler Venetçeyi bağımsız bir Hint-Avrupa dili olarak değerlendirmeyi tercih ediyor. Venetçe ayrıca, bir zamanlar Balkanlarda konuşulan İlir dilleriyle de ilişkili olabilir ancak İlirce ve Venetçenin yakından ilişkili olduğu teorisi mevcut bilimde tartışılmaktadır.
Bazı bilim insanları Venetçeyi açıkça bir İtalik dili olarak kabul edip onun Latinceden çok Osko-Umbriya dilleriyle daha yakından ilişkili olduğunu düşünürken birçoğu da farklı fiil sistemini göz önüne alarak Venetçenin İtalik'in bir parçası olmadığını, erken dönemde İtalik'in çekirdeğinden ayrıldığını öne sürüyor.
2012'de yapılan bir çalışma Venetçenin, morfolojik açıdan Kelt dillerine önemli ölçüde benzeyen ancak fonolojik açıdan Kelt ve İtalik dilleri arasında bir konumda bulunan nispeten muhafazakar bir dil olduğunu ileri sürdü. Ancak bu fonolojik benzerlikler bölgesel bir olgu olarak da ortaya çıkmış olabilir. Retçe (Retsiya dili/Rhaetic) ile de fonolojik benzerliklere dikkat çekilmiştir.
2016'da Keltolog (en) Peter Schrijver, Venetçe ve İtalik'in birlikte Hint-Avrupa'nın İtalo-Kelt kolunun bir alt dalını oluşturduğunu, diğer alt dalın ise Kelt dilleri olduğunu savundu.
Kader

Romen alfabesiyle yazılmış Latince-Venetçe iki dilli yazıtların olduğu dönemde - yani MÖ 150-50 - Venetçe, Latince alıntılarla dolup taştı. Bilim insanları, dil ölümüyle sonuçlanan Venetçeden Latinceye geçişin o zamana kadar çoktan başlamış olduğunu düşünüyor.
Özellikler

Venetçede; altı - muhtemelen yedi - isim durumu ve dört çekim vardı (Latinceye benzer). Yaklaşık 60 kelimesi bilinmektedir ancak bazıları Latinceden (liber.tos. < libertus) veya Etrüskçeden alıntılanmıştır. Birçoğu açık bir Hint-Avrupa kökeni gösterir, ör. vhraterei < ÖHA *bʰréh₂trey '(erkek) kardeşe'.
Fonoloji

ÖHA (Ön-Hint-Avrupaca) patlamalıları *bʰ, *dʰ, *gʰ kelime başında sırasıyla /f/, /f/, /h/'ye dönüşürken (Latince ve Osko-Umbriyada'ki gibi) kelime içinde ünlüler arası konumda sırasıyla /b/, /d/, /g/ olmuştur (Latincedeki gibi). Venetçe için, en azından *bʰ ve *dʰ'nın gelişimleri açık bir şekilde tasdiklenmiştir. Faliskçe ve Osko-Umbriya'da da kelime içinde /f/, /f/, /h/ bulunmaktadır.
Bunlar ayrıca ÖHA *kʷ > kv, *gʷ- > w- ve *gʷʰ- > f- değişimlerinin de göstergesidir, son ikisi Latinceye paraleldir; ayrıca İtalik ve Kelt dillerindeki bir özellik olan ÖHA *p...kʷ... > *kʷ...kʷ... dizisindeki gerileyici benzeşme de görülür.
Dil örneği

Este'de bronz bir çivi üzerinde bulunan Venetçe örnek bir yazıt (Es 45):
| --- | --- |
Venetçe: Mego donasto śainatei Reitiiai porai Egeotora Aimoi ke louderobos
Latince (birebir çeviri): Me donavit sanatrici Reitiae bonae Egetora [pro] Aemo liberis-que
Türkçe: Egetora beni Aemus ve çocuklar(ı) adına Şifacı İyi Reitia'ya verdi
Cadore'de bir situla (çömlek veya kova gibi kap) üzerinde bulunan başka bir yazıt (Ca 4 Valle):
| --- | --- |
Venetçe: eik Goltanos doto yüksek sesle Kanei
Latince (birebir çeviri): hoc Goltanus dedit liberae Cani
Türkçe: Goltanus bunu özgür Kanis için feda etti
Bilim insanları

Venetçe yazıtlarını çözen veya Venetçenin bilgisine başka şekillerde katkıda bulunan en önde gelen bilim insanları Pauli, Krahe, Pellegrini, Prosdocimi, ve Lejeune'dür. Son zamanlarda katkıda bulunanlar arasında Capuis ve Bianchi de yer almaktadır.
Daha fazla okuma

Beeler, Madison Scott (1949). The Venetic Language. Berkeley, CA: Univ. of California Press.  (archive.org)
Gambacurta, Giovanna (2013). "I Celti e il Veneto". Études Celtiques. Cilt 39. ss. 31-40. doi:10.3406/ecelt.2013.2396.
Gérard, Raphaël (2001). "Observations sur les inscriptions vénètes de Pannonie". Revue belge de philologie et d'histoire. Antiquité – Oudheid. 79 (1). ss. 39-56. doi:10.3406/rbph.2001.4506.
Marinetti, Anna (2020). "Venetico". Palaeohispanica. Revista sobre lenguas y culturas de la Hispania Antigua, 20. ss. 367-401. doi:10.36707/palaeohispanica.v0i20.374 . ISSN 1578-5386.
Prósper, Blanca Maria (Spring–Yaz 2018). "The Venetic inscription from Monte Manicola and three termini publici from Padua: A reappraisal". Journal of Indo-European Studies. 46 (1–2). ss. 1-61.
Prósper, Blanca Maria. "The Venetic Names of Roman Siscia". In: Voprosy onomastiki, 2018, Volume 15, Issue 3, pp. 105–124. DOI: 10.15826/vopr_onom.2018.15.3.031
Prósper, Blanca María. "Celtic and Venetic in contact: the dialectal attribution of the personal names in the Venetic record". In: Zeitschrift für celtische Philologie 66, no. 1 (2019): 131-176. https://doi.org/10.1515/zcph-2019-0006
Šavli, Jožef; Bor, Matej; Tomažič, Ivan; Škerbinc, Anton (1996). Veneti: First builders of European community: Tracing the history and language of early ancestors of Slovenes. Wien: Editiones Veneti.
Venetçe alfabesi
Katherine B. Hoffman

| Katherine B>  Hoffman |
| --- | --- |

Doğum: 1 Ağustos 1914(1914-08-01) Winter Haven, Florida, ABD.
Ölüm: 18 Temmuz 2020 (105 yaşında) Tallahassee Tıp Merkezi, Florida, ABD.
Ölüm sebebi: COVID-19
Milliyet: Amerikalı
Eğitim: Florida Eyalet Üniversitesi (1932)
Meslek: Kimyager ve akademisyen
Etkin yıllar: 1932-2010

Katherine Marie Blood Hoffman (1 Ağustos 1914 - 18 Temmuz 2020), Amerikalı kimyager ve akademisyen.
Yaşamı

Hoffman 1 Ağustos 1914'te Winter Haven, Florida'da doğdu. 1932'de mezun olduğu Florida Eyalet Üniversitesi'nde 2010 yılına kadar eğitimci ve akademisyen olarak çalıştı.
Ölümü

Hoffman 18 Temmuz 2020'de Florida'daki Tallahassee Tıp Merkezi'nde COVID-19 tedavisi görürken 105 yaşında öldü.
Hamilton County, Teksas

| Hamilton County, Teksas |
| --- | --- |
County


Ülke:  ABD
Eyalet: Teksas
Merkez: Hamilton
Yüzölçümü
 • Toplam: 2.170 km²
Nüfus (2020)
 • Toplam: 8.222
 • Yoğunluk: 3.8/km²
Zaman dilimi: UTC-06.00 (CST)
 • Yaz (YSU): UTC-05.00 (CDT)
Hamilton County, Amerika Birleşik Devletleri'nin Teksas eyaletinde bulunan bir county'dir. Nüfusu 2020 sayımına göre 8,222'dir ve idarî merkezi Hamilton şehridir.
| g t Teksas eyaleti |
| --- | --- |
Konular:  İklim  Delegations  Çevre  Teksaslılar  Coğrafya  Jeoloji  Hükümet  Tarih  Hukuk  State parks  Ulaşım  Visitor attractions 
Sosyal:  Kültür  Suç  Demografi  Ekonomi  Eğitim  Siyaset 
Bölgeler:  Ark‑La‑Tex  Big Bend  Blackland Prairies  Brazos Vadisi  Orta Teksas  Coastal Bend  Concho Vadisi  Cross Timbers  Deep East Texas  Doğu Teksas  Edwards Platosu  Golden Triangle  Hill Country  Llano Estacado  Kuzeydoğu Teksas  Kuzey Teksas  Osage Plains  Panhandle  Permian Basin  Piney Woods  Rio Grande Valley  Güneydoğu Teksas  South Plains  Güney Teksas  Texoma  Trans-Pecos  Batı Teksas 
Metropol şehirler:  Abilene  Amarillo  Austin–Round Rock  Beaumont–Port Arthur  Brownsville–Harlingen  College Station–Bryan  Corpus Christi  Dallas–Fort Worth–Arlington  El Paso  Houston–The Woodlands–Sugar Land  Killeen–Temple  Laredo  Longview  Lubbock  McAllen–Edinburg–Mission  Midland  Odessa  San Angelo  San Antonio–New Braunfels  Sherman–Denison  Texarkana  Tyler  Victoria  Waco  Wichita Falls 
Countyler: bknz. :  Teksas'taki countyler listesi
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  LCCN: n80002524  NARA: 10040049  NLI: 987007557354705171  VIAF: 155931831   WorldCat (LCCN): n80-002524
Joseph Juran

1987 yılında Joseph Moses Juran
Joseph Moses Juran, 1904 yılında Romanya'da doğdu. 1912 yılında ABD'ye göç etti. Minnesota Üniversitesi, Elektrik Mühendisliği Bölümü'nden mezun oldu. Daha sonra Chicago'da Loyolo  Üniversitesi'nden Hukuk doktorası aldı. William Edwards Deming gibi o da gerek ABD'de gerek Japonya'da toplam kalite yönetiminin yaygınlaşmasında çok önemli rol oynadı. 1981 yılında Japon İmparatoru, Hirohito tarafından Order of Sacred Treasure ile ödüllendirildi.
Juran toplam kalite yönetimi alanında çok önemli eserler yayınladı. Juran'ın Kalite Kontrol El Kitabı (Juran's Quality Control Handbook) adlı çalışması toplam kalite yönetimi alanında  klasik ve en önemli eserlerden birisi olarak kabul edilmektedir. Bunun dışında birçok kitap ve çok sayıda makale yayınladı.
Juran, ayrıca “Pareto İlkesi” olarak adlandırılan ilkeyi savunmaktadır. Pareto ilkesi, 80/20 kuralı olarak da bilinir. Juran, sorunların yüzde 80'inin, olası sebeplerin yüzde 20'si tarafından oluştuğu ilkesini savunur. Özetle, sonuçların büyük çoğunluğu, sebeplerin küçük bir yüzdesi tarafından ortaya çıkar.
Juran Üçlüsü

Juran üçlüsünü aşağıdaki üç temel kalite süreci oluşturur:
Kalite planlama
Kalite kontrol
Kalite geliştirme
Juran İlkeleri

Juran, organizasyonda kalite devrimini başarmak için şu ilkelerin önemli olduğunu vurgulamaktadır:
Organizasyonda lider tarafında Kalite Konseyi oluşturulmalıdır.
Organizasyonda kalite hedefi açık olarak belirlenmelidir.
Kalite konusunda eğitim ve seminerlere önem verilmelidir.
Sadece finansal göstergelere bakmak yetmez; kalite ölçülmelidir.
Kalite geliştirme sürekli olmalıdır.
Kalite geliştirme, problem çözme, yaratıcılık ve yenilik organizasyonda önem taşımalıdır.
Takdir ve ödüllendirmeye önem verilmelidir.
Müşterilere yönelik  kalite ve performans standartları oluşturulmalıdır.
Gelişim İçin Juran'ın Üç Temel Adımı

Ürün veya hizmet kalitesini dünya seviyesine getirmek isteyen şirketler, Juran'a göre aşağıdaki adımlara uymalıdır:
Paylaşım ve sorumluluk bilincinin korunarak sürekli geliştirme ve iyileştirmeler yapılması
Geniş kapsamlı eğitimlerle kalite bilincinin artırılması
Üst yönetimin liderlik işini en iyi şekilde yerine getirmesi
Viola Smith

| Viola Smith |
| --- | --- |

Genel bilgiler
Doğum: Viola Schmitz 29 Kasım 1912(1912-11-29) Mount Calvary, Wisconsin, ABD.
Ölüm: 21 Ekim 2020 (107 yaşında)  Costa Mesa, Kaliforniya, ABD.
Tarzlar: Swing Caz
Meslekler: Müzisyen
Çalgılar: Bateri
Etkin yıllar: 1920'ler-1975

Viola Smith (önceki soyadı: Schmitz; 29 Kasım 1912, Mount Calvary, Wisconsin - 21 Ekim 2020, Costa Mesa, Kaliforniya), Amerikalı müzisyen ve baterist.
Yaşamı

Smith 29 Kasım 1912'de Mount Calvary, Wisconsin'de doğdu. Aktif müzik kariyerinde 1920'li yıllardan 1975'e kadar çeşitli orkestralar ve swing gruplarında gerçekleştirdiği popüler müzik çalışmalarıyla tanınmaktaydı. Amerika Birleşik Devletleri'nin ilk profesyonel kadın bateristlerinden birisiydi. Televizyon'da beş defa Ed Sullivan Şov programında, iki sinema filminde ve Broadway'de gösterilen Cabaret adlı müzikalde yer almıştır.
Ölümü

Smith 21 Ekim 2020'de Costa Mesa, Kaliforniya'da 107 yaşında Alzheimer hastalığına bağlı nedenlerden vefat etti.
Katherine Johnson

| Katherine Johnson |
| --- | --- |
Katherine Johnson 2008'de
Doğum: Katherine Coleman 26 Ağustos 1918(1918-08-26) White Sulphur Springs, Batı Virginia, ABD
Ölüm: 24 Şubat 2020 (101 yaşında) Newport News, Virjinya, ABD
Milliyet: Amerikalı
Eğitim: Batı Virginia Eyalet Üniversitesi, Batı Virginia Üniversitesi
Meslek: Fizikçi, Matematikçi
Tanınma nedeni: NACA, NASA (Yörünge hesaplama)
Memleket: Batı Virginia
Ödüller: Amerika Birleşik Devletleri Başkanlık Özgürlük Madalyası (2015), BBC "En Etkili 100 Kadın" (2016)

Creole Katherine Johnson (kızlık soyadı Coleman; 26 Ağustos 1918 - 24 Şubat 2020), Amerikalı kadın astrofizikçi, uzay bilimci ve matematikçi. Bir NASA çalışanı olarak yörünge mekaniği hesaplamaları, ilk ve sonraki ABD mürettebatlı uzay uçuşlarının başarısı için kritik öneme sahip Amerikalı bir matematikçiydi. NASA ve selefindeki 33 yıllık kariyeri boyunca, karmaşık manuel hesaplamalarda ustalaşmakla ün kazandı ve görevleri yerine getirmek için bilgisayar kullanımına öncülük etti. Uzay ajansı, "NASA bilim insanı olarak çalışan ilk Afrikalı-Amerikalı kadınlardan biri olarak tarihsel rolüne" dikkat çekti.
Johnson'ın çalışması, uzaydaki ilk Amerikalı astronotlar Alan Shepard ve yörüngedeki ilk Amerikalı John Glenn için olan ve Apollo ay Modülü için buluşma yolları da dahil olmak üzere Project Mercury uzay uçuşları için yörüngelerin, fırlatma pencerelerinin ve acil dönüş yollarının hesaplanmasını içeriyordu. Ay'a uçuşlarda komuta modülü. Hesaplamaları ayrıca Uzay Mekiği programının başlangıcı için gerekliydi ve Mars'a bir görev için planlar üzerinde çalıştı. 2015 yılında Başkan Barack Obama, Johnson'a Başkanlık Özgürlük Madalyası ile ödüllendirildi. 2016'da NASA astronotu Leland D. Melvin tarafından Gümüş Snoopy Ödülü ve NASA Grup Başarı Ödülü'ne layık görüldü. Taraji P. Henson tarafından 2016 yapımı Gizli Figürler filminde baş karakter olarak canlandırıldı. 2019'da Johnson, Başkan Donald Trump tarafından Kongre Altın Madalyası ile ödüllendirildi. 2021'de Ulusal Kadınlar Onur Listesi'ne alındı.
Yaşamı ve kariyeri

Johnson 26 Ağustos 1918'de White Sulphur Springs, Batı Virginia'da doğdu. Eğitimine küçük yaşlarda başlayan Katherine Johnson, Batı Virginia Üniversitesi'nde eğitim almasına izin verilen ilk 3 siyahi kökenli Amerikalı'dan birisiydi. Amerika Birleşik Devletleri'nde havacılık uzay programları üzerine ve NASA'da dijital elektronik bilgisayarların erken uygulama alanı üzerine yaptığı çalışmalarla tanındı.
Ayrıca bilgisayarlı "göksel seyrüsefer doğruluğu" tezi ile dikkat çekti. Astronotlar John Glenn ve Alan Shepard'ın Nasa'daki ilk görevleri, 1969'da Apollo 11'in Ay'a uçuşu ve Merkür Projesi gibi birçok uzay uçuşu Johnson'un geliştirdiği Uzay Mekiği programı aracılığıyla mümkün oldu. Yaptığı hesaplamaların doğruluğu bu görevlerin başarıyla sonuçlanmasında pay sahibi olmuştur.
Johnson Mars gezegenine yapılacak uzay yolculuğu planlamalar gerçekleştirip 26 araştırma raporu yazdı. NASA'daki basın toplantılarında katılan ilk kadın bilim insanıydı.
Johnson başarılı çalışmalarıyla; 2015 yılında Amerika Birleşik Devletleri Başkanlık Özgürlük Madalyası'nı aldı. Ertesi yıl BBC'nin "En Etkili 100 Kadın" sıralamasında yer aldı.
Kişisel hayatı ve ölümü

Katherine ve James Francis Goble'ın üç kızı vardı: Constance, Joylette ve Katherine. Aile, 1953'ten beri Newport News, Virginia'da yaşıyordu. James, ameliyat edilemeyen bir beyin tümöründen 1956'da öldü ve üç yıl sonra Katherine, Birleşik Devletler Ordusu subayı ve Kore Savaşı gazisi James A. "Jim" Johnson ile evlendi; çift, Mart 2019'da 93 yaşında ölümüne kadar 60 yıl evli kaldı. Altı torunu ve 11 torununun çocuğu olan Johnson, Hampton, Virginia'da yaşıyordu. Torunlarını ve öğrencilerini bilim ve teknoloji alanında kariyer yapmaya teşvik etti.
50 yıl boyunca Carver Memorial Presbiteryen Kilisesi üyesiydi. Aynı zamanda Alpha Kappa Alpha Sorority'nin bir üyesiydi. Johnson, 24 Şubat 2020'de Newport News'deki bir huzurevinde 101 yaşında öldü. Ölümünün ardından, NASA yöneticisi Jim Bridenstine, onu "bir Amerikan kahramanı" olarak nitelendirdi ve "öncü mirasının asla unutulmayacağını" söyledi.
Katherine Johnson NASA'da, 1966.
Maurice Evans (oyuncu)

| Maurice Evans |
| --- | --- |
1956'da Evans
Doğum: Maurice Herbert Evans 3 Haziran 1901(1901-06-03) Dorchester, Dorset, İngiltere
Ölüm: 12 Mart 1989 (87 yaşında) Brighton, Doğu Sussex, İngiltere
Meslek: Oyuncu, Yapımcı
Etkin yıllar: 1926-1983

Maurice Herbert Evans; (3 Haziran 1901, Dorchester - 12 Mart 1989, Brighton), İngiliz tiyatro ve sinema oyuncusu. Shakespearevari tiyatro oyunculu dişında Maymunlar Gezegeni film serisinde ki "Dr. Zaius" rolü ile tanınmaktadır.
Bibliyografi

All This and Evans Too, memoir, University of South Carolina Press, 1987; 978-0872494961