stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Hareket denklemleri
Bir parçacık için kinematik denklem > Tek biçimli ivmelenme > Sabit lineer ivme: Doğrudaş vektörler

Bu denklemler, üç boyutlu düzlemde düz çizgi üstünde sabit ivme ile ilerleyen parçacıklar için lineer olarak ilerleyen parçacıklara uygulanır. Bunun sebebi konum, hız ve ivme doğrudaş olduğundan (paralel ve aynı düzlemde olan) - sadece bu vektörlerin büyüklükleri gerekli olmasıdır, çünkü hareket düz bir çizgide olduğundan, problem üç boyuttan bir boyuta etkili bir şekilde düşmektedir.
r_{0} parçacığın ilk bulunduğu konum
r   parçacığın son konumu
v_{0} parçacığın ilk hızı
v   parçacığın son hızı
a   parçacığın ivmesi
t    zaman aralığı
Burada sabit ivme var veya yer çekimi etkisinde olan cisimler. Önemli nokta, her denklemin 5 değişkenden 4' ünü mutlaka içeriyor olmasıdır. Bu durumda, üç denklemi bilmek 5 değişkenin içinden geri kalan 2 değişkenin hesaplanmasına yetecektir.
Başlangıç için kullanılan denklemlerde çoğunlukla farklı bir notasyon kullanılır:
v0 yerine u, r yerine s yazılmış ve s0=0 durumu eline alınmıştır. Bu genellikle "YİSİZ" denklemleri diye adlandırılır.
Bir parçacık için kinematik denklem > Tek biçimli ivmelenme > Sabit lineer ivme: Doğrudaş olmayan vektörler

Başlangıç konum, hız ve ivme vektörlerini doğrudaş olarak ele almazsak, vektör nokta çarpımını kullanarak denklem doğrudaş olmayan durumun için genişletilebilir. Denklemlerin elde edilişi doğrudaş olan durumla aynıdır:
Torricelli denklemi [4], nokta çarpımın dağılma özelliği kullanılarak elde edilebilir.
Bir parçacık için kinematik denklem > Tek biçimli ivmelenme > Uygulamalar

Kinematiğin basit ve yaygın örneklerinde roketler ele alınır. Örneğin; yukarıya doğru atılan topa u hızı verildiğinde, ne kadar yukarı çıkacağı düşmeye başlamadan önce bulunabilir. İvmelenme yer çekiminden (g) kaynaklanıyor. Bu noktada hatırlanması gereken, bu denklemler skaler gibi gözükse de hızın, yer değiştirmenin ve ivmelenmenin yönleri önemlidir. Hatta tek yönlü vektörler olarak bile ele alınabilirler. s i yukarıdan yere doğru çekerse, ivmelenme -g olmalıdır, çünkü yer çekimi kuvveti aşağıya doğru etki ettiği için, bu yüzden aynı zamanda topun üstündeki ivmelenme de öyledir.
Çıkabileceği en yüksek noktada, top duracaktır v = 0. Yukarıda yazılan [4] üncü denklemi kullanarak,
Eksi işaretlerini götürerek ve v'yi yerine yazarak,
şeklinde yazabiliriz.
Bir parçacık için kinematik denklem > Tek biçimli ivmelenme > Sabit çembersel ivmelenme

Benzeşmesi kullanılarak rotasyon için aşağıdaki denklemleri yazabiliriz. Yine bu eksensel vektörlerin hepsi rotasyon eksenine paralel olmalı, o yüzden sadece vektörlerin büyüklükleri gereklidir.
α sabit açısal ivme, w açısal hız, w0 başlangıç açısal hızı, θ açısal yer değiştirme, θ0 başlangıç açısı ve t başlangıç konumundan son konumuna kadar geçen süredir.
Bir parçacık için kinematik denklem > Genel gezegensel hareket

Ana madde: Merkezcil kuvvet
Bunlar kinematik denklemlerdir ve gezegenin etrafında dönen parçacık için r = r(t) konumuyla tanımlanmıştır. Aslında sadece r' nin zamana göre türevleridir ve polar koordinatlarda fiziksel niceliklerle tanımlanmıştır (açısal hız w gibi).
Parçacığın konumu, hızı ve ivmesi, sırasıyla;
\scriptstyle \mathbf {\hat {e}} _{r},\mathbf {\hat {e}} _{\theta },\,\! polar koordinatın birim vektörleridir. İvmedeki, (–rω2) merkeze doğru olan ve 2ωdr/dt coriolis etkisinden oluşan ivmelenmelerdir.
Hareketin özel durumları tanımlanırken, bu durumlar aşağıdaki tabloda kısaca anlatılmıştır. İki tanesi zaten yukarıda tartışıldı, bu durumlarda ya yarıçapsal ya da açısal bileşeni sıfırdır ve sıfır olamayan bileşeni hareketin tektik ivmelenmeyi tanımlar.
| State of motion | Constant r | Linear r | Quadratic r | Non-linear r |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Sabit θ | Sabit | Değişmeyen öteleme (sabit dönüşümsel hız) | Değişmeyen dönüşümsel ivme | Değişen öteleme |
| Lineer θ | Değişmeyen çembersel hareket (sabit açısal hız) | Değişmeyen açısal devinim helenazoikte, sabit açısal hız | Açısal hareket sarmal şekilde, sabit radyal ivme | Açısal hareket helenazoikte, değişen radyal ivme |
| İkinci dereceden θ | Düzenli açısal ivme çemberde | Düzenli açısal ivme helenazoikte, sabit radyal hız | Düzenli açısal ivme helenazoikte, sabit radyal ivme | Düzenli açısal ivme helenazoikte, değişen radyal ivme |
| Linner olmayan θ | Düzensiz açısal ivme çemberde | Düzensiz açısal ivme helenazoikte, sabit radyal hız | Düzensiz açısal ivme helenazoikte sabit radyal ivme | Düzensiz açısal ivme helenazoikte, değişen radyal ivme |
Genel üç boyutlu hareket

Ana madde: Küresel koordinat sistemi
Üç boyutlu uzayda, denklemler küresel koordinatlarda olduğundan daha karışık ve hantal oluyor. (r, θ, ϕ),  \scriptstyle \mathbf {\hat {e}} _{r},\mathbf {\hat {e}} _{\theta },\mathbf {\hat {e}} _{\phi }\,\! Birim vektörleriyle birlikte, sırasıyla konum, hız ve ivme olarak sıralanabilir.
Genel üç boyutlu hareket > Bir parçacığın harmonik hareketi > Öteleme

Hareketin kinematik denklemi, basit harmonik hareket için olan, genel frekans ve periyot (bir devirin tamamlanma süresi) ile bağlantılıdır:
Birçok sistem yaklaşık olarak basit harmonik hareketi gerçekleştirir. Karışık harmonik salınım basit harmonik hareketin süperpozisyonudur.
Basit harmonik hareketin herhangi bir yönde oluşması mümkündür, neden olmasın:
ve bu denklem birden çok boyutlu harmonik salınım diye bilinir. Kartezyan koordinatlarda, konumun her bileşeni süperpozisyonudur, basit harmonik hareketin sinüslü biçiminin.
Genel üç boyutlu hareket > Bir parçacığın harmonik hareketi > Rotasyon

Basit harmonik hareketin rotasyonal analogu düz yolda dayanak noktasına veya eksene göre olan açısal salınımdır.
w açısal frekansı salımın hareketinin, ama dikkat edin ki açısal hız değil.
Bu biçim (hiç değilse yaklaşık olarak) tanımlanabilir, titreşim olarak. Karışık analog yine basit harmonik salınım süperpozisyonudur.
Hareketin dinamik denklemi > Newton mekaniği

Ana madde: Klasik mekanik
Hareket denklemini vektör biçiminde yazmak Newton'un hareket yasalarını kullanarak basit olabilir, ama bileşenleri değişebilir ve karışık olduğundan onları çözmek kolay olmayabilir. Genellikle soruyu tam olarak çözebilmemizi engelleyecek kadar değişkenlerin fazlalığına takılabiliriz, bu yüzden Newton'un yasaları parçacığın hareketini anlamada en etkili yöntem değildir. Dikdörtgen geometrisinin daha basit durumlarında, kartezyen koordinatların kullanımı çok güzel çalışır, ama diğer koordinat sistemleri üzücü bir şekilde daha karışık olabilir.
Hareketin dinamik denklemi > Newton mekaniği > Newton'un translasyon olan ikinci yasası

İlk gelişme ve en ünlü olan gelişme Newton' un ikinci hareket yasasıdır. Bunu yazmanın birden çok yolu vardır, en çok kullanılanı;
p = p(t) parçacığın momentumu ve F = F(t) parçacığın sonuç olan harici kuvvettir, parçacık üstündeki - her durumda t zaman için kullanılmıştır. Bu yasa daha popüler bir şekilde şöyle kullanılır;
m sabit olduğundan dolayı, newton mekaniğinde. Momentumun biçimi seçilebilirdir, çünkü rahatlıkla karışık sistemlere genelleştirilebilir ve bu genelleştirmeye özel ve genel görecelikte dahildir, çünkü momentum korunabilir bir nicelik olduğundan dolayı; ki daha derin ve temel bir önem arz ettiğinden, pozisyon vektörüne göre veya momentumun zamana göre, türevine göre.
Birden çok parçacık için;
pi = i. parçacığın momentumu, Fij = j parçacığı tarafından i parçacığına uygulanan kuvvet ve FE = soçun olan dış kuvvet. i parçacığı kendi kendisine bir kuvvet uygulamaz.
Hareketin dinamik denklemi > Newton mekaniği > Newton'nun (Euler'in) ikinci yasası rotasyon için olan

Katı cisimler için, Newton'nun ikinci yasası rotasyon için translasyon için aldığı biçimi alır;
L açısal momentumdur, burada. Kuvvet ve ivmenin analog;
I burada eylemsizlik momentidir. Benzer şekilde, birden çok parçacık için, hareket denklemi yazılır bir parçacığın;
L'i = açısal momentumudur i. parçacığın, τij =  i. parçacığın torkudur ve τE = sonuç olan dış torktur. i parçacığının kendi üstüne tork uygulayamaz.
Hareketin dinamik denklemi > Newton mekaniği > Uygulamalar

Newton yasasının bazı örnekleri sarkacın hareketinin tanımlanmasında da kullanılır;
sönümlü, kararlı harmonik salınım için;
veya bir top havaya atılmış olan, hava akımı (rüzgar gibi) direnç gösteren kuvvetlerin vektör alanı ile tanımlanan R(r, t) için;
G = yer çekimsel sabit, M = dünyanın kütlesi ve A=R/m atılan cismin ivmesi hava akımına göre ve herhangi bir r pozisyonunda t zamanında. Newton'un yerçekimi yasası kullanılmıştır. Atılan cismin kütlesi m nötürleşir.
Hareketin dinamik denklemi > Öklidiyen mekaniği

Euler, Newton'nun yasalarına benzeş bir şekilde katı cisimlerin hareketi için yasalar geliştirdi.
Hareketin dinamik denklemi > Newton–Euler denklemleri

Euler'in denklemlerini toplayıp sadece bir denkleme sığdıran denklemlerdir.
Analitik mekanik > Kısıtlamalar ve Hareket

Eğer sistemde kısıtlamalar varsa üç boyutlu düzlemin tüm koordinatlarını kullanmak gereksizdir. Genelleştirilmiş koordinatlar q(t) = [q1(t), q2(t) ... qN(t)], N sistemin tüm serbestlik derecesinin toplamı, koordinat setlerinden herhangi birini sistemin konfigürasyonunu ark boyları ve açılar biçiminde tanımlanmasında kullanılır. Hatır sayılır derecede yalınlaştırmalar vardır hareketi tanımlarken, çünkü esas kısıtlamaların avantajıyla sistemin hareketini limitleyerek - mesela, birkaç koordinatta olan bir hareket minimuma indirgenmeye çalışılabilir, tüm koordinatları kullanarak tanımlanması yerine.
Genelleştirilmiş koordinatlar aşağıdakilere tekabül eder;
onların zamana göre türevleri, genelleştirilmiş hızları:  \mathbf {\dot {q}} =d\mathbf {q} /dt,
konjugate genelleştirilmiş momenta:  \mathbf {p} =\partial L/\partial \mathbf {\dot {q}} =\partial S/\partial \mathbf {q} ,
Lagrangian konfigürasyonun fonksiyonudur q, konfigürasyonun değişim oranı dq/dt ve zaman t;  L=L\left[\mathbf {q} (t),\mathbf {\dot {q}} (t),t\right],
Hamiltionian konfigürasyonun fonksiyonudur q, hareket p ve zaman t; S[\mathbf {q} ,t]=\int _{t_{1}}^{t_{2}}L(\mathbf {q} ,\mathbf {\dot {q}} ,t)dt.
Lagrangian veya Hamiltonian fonksiyonu p ve q' değişkenlerini kullanarak kurulmuş bir sistemdir ve bunlar Euler-Lagrange veya Hamilton'nın denklemlerinin içine sistemin bir diferansiyel denklemini elde etmek için sokulmuştur. Bunlar koordinat ve momenta için çözülür.
Analitik mekanik > En az hareketin prensibi

Hareketin tüm klasik denklemleri, değişken prensibi tarafından elde edilebilir.
sistemin konfigürasyon uzayında gideceği yol belirlenebilir ve o yol en az hareketin olduğu yoldur.
Analitik mekanik > Euler-Lagrange denklemleri

Euler-Lagrange denklemleri şunlardır;
Lagrangian'da yerine koyduktan sonra, kısmi türevleri hesaplanmış ve yalınlaştırılmış, ikinci derecen adi diferansiyel denklem her qi için elde edilmiştir.
Analitik mekanik > Hamilton denklemleri

Hamilton denklemleri şunlardır;
Fark edilmesi gereken şudur ki, denklemler simetriktir, (aynı biçimde kalmaktadırlar) bu değiş tokuşlara yaparak eşzamanlı olarak:
Hamiltonian'da yerine koyduktan sonra, kısmi türevleri hesaplanmış ve yalınlaştırılmış, iki birinci derecen adi diferansiyele denklem her qi ve pi için elde edilmiştir.
Analitik mekanik > Hamilton-Jacobi denklemi

Hamilton'nın formalizmi şöyle yazılabilir;
Denklemin basit bir biçimi olduğu halde, aslında bir lineear olmayan kısmi bir diferansiyel denklemdir, ilk derecesi N+1 değişkenli olan, 2Nli olması yerine. S aksiyonundan dolayı, korunabilir nicelikleri tanımlarken kullanılabilir, mekanik sistemlerde, hatta ne zaman bu mekanik problemin kendisi tam olarak çözülemez, çünkü fiziksel sistemin aksiyonun diferansiyellenebilir simetrisi korunum kanuna uygun düşer. Bu teori Emmy Noether sayesinde vardır.
kütlenin klasik parçacığının kinematik niceliği m: konum r, hız v, ivme a.
Sistem yavaş yavaş geliştikçe, q konfigürasyon uzayında bir yolun izini sürer (sadece bazıları gösterilmiştir). Sistemin konfigürasyonundaki küçük değişikler etkisiyle, bu sistem tarafından kat edilen yolun (kırmızı) sabit bir eylemi vardır. (δS = 0).
Edwin Rodríguez (futbolcu)

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- | --- | --- |
Tam adı:  Edwin Alexander Rodríguez Castillo
Doğum tarihi:  25 Eylül 1999 (25 yaşında)
Doğum yeri:  Quimistán, Honduras
Boyu:  1,64 m (5 ft 4+1⁄2 in)
Mevkii:  Orta Saha
Kulüp bilgileri
Kulübü:  CD Olimpia
Numarası:  8
Altyapı kariyeri
-2018:  CD Olimpia
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 2018- |  CD Olimpia |  186 |  (22) |
| 2022-2023 |  → Aris (kiralık) |  1 |  (0) |
| Toplam |   |  187 |  (22) |
Millî takım kariyeri
| 2018 |   Honduras U-20 |  2 |  (0) |
| 2021 |   Honduras U-23 |  5 |  (2) |
| 2019- |   Honduras |  34 |  (6) |
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. Güncelleme: 30 Ocak 2025 (2025-01-30) 
Edwin Rodríguez (d. 25 Eylül 1999), Honduraslı profesyonel futbolcu. Orta Saha mevkiinde görev almaktadır. CD Olimpia'da forma giymektedir.
Milli takım istatistikleri

| Milli takım | Yıl | Maç | Gol |
| --- | --- | --- | --- |
|  Honduras | 2019 | 2 | 0 |
|  Honduras | 2020 | 2 | 0 |
|  Honduras | 2021 | 8 | 1 |
|  Honduras | 2022 | 8 | 0 |
|  Honduras | 2023 | 7 | 2 |
|  Honduras | 2024 | 7 | 3 |
| Toplam | Toplam | 34 | 6 |
Milli takım istatistikleri > Milli takım golleri

| No>  | Tarih | Yer | Rakip | Skor | Sonuç | Maç Türü |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 6 Haziran 2021 | Empower Field at Mile High, Denver, ABD |  Kosta Rika | 1–1 | 2–2 | 2021 CONCACAF Uluslar Ligi Finali |
| 2 | 12 Eylül 2023 | Estadio Nacional Chelato Uclés, Tegucigalpa, Honduras |  Grenada | 1–0 | 4–0 | 2023–24 CONCACAF Uluslar Ligi |
| 3 | 12 Eylül 2023 | Estadio Nacional Chelato Uclés, Tegucigalpa, Honduras |  Grenada | 4–0 | 4–0 | 2023–24 CONCACAF Uluslar Ligi |
| 4 | 6 Haziran 2024 | Estadio Nacional Chelato Uclés, Tegucigalpa, Honduras |  Küba | 2–1 | 3–1 | 2026 DKE |
| 5 | 9 Haziran 2024 | Bermuda National Stadium, Devonshire Parish, Bermuda |  Bermuda | 3–1 | 6–1 | 2026 DKE |
| 6 | 6 Eylül 2024 | Estadio Nacional Chelato Uclés, Tegucigalpa, Honduras |  Trinidad ve Tobago | 3–0 | 4–0 | 2024–25 CONCACAF Uluslar Ligi |
Yahudilik

Bu madde monoteistik bir etnik din hakkındadır.Milliyet veya etnik grup için Yahudiler sayfasına bakınız.
|  Yahudilik |
| --- | --- |
יהדות‎ Yahadut
Judaica (en üstten saat yönünde): Şabbat şamdanları, el yıkama kâsesi, Chumaş ve Tanakh, Torah işaretçisi, şofar ve etrog kutusu
Tip: Etnik
Milliyet: Yahudi milleti
Sınıflandırma: İbrahimik
Mukaddes metin: Tanakh
Teoloji: Monoteistik
Aktif saha: Dünya çapı
Dil: Kutsal İbranice
Hukuk: Halakha
Felsefe: Yahudi felsefesi
Merkez: Siyon (Yeruşalim)
Kurucu: Avraham
Köken: y. MÖ 2'nci milenyum  (~4 bin yıl önce)  Mezopotamya, Orta Doğu (geleneksel)
Takipçi: 14–15 milyon
Tatil günü: Şabbat
İbadethane: Beitfilah
Vaiz: Rabbi
Yahudilik (İbranice: יַהֲדוּת, romanize: Yahadut), Yahudi milletinin kolektif inancını, kültürünü, hukukî kurallarını ve medeniyetini içeren etnik bir dindir. İlk İbrahimî din olmasının yanı sıra insanlık tarihindeki en eski dinler arasında da yer alan Yahudilik, monoteizm temelli dinlerin ilk örneğidir. Yahudilik, riayetkâr Yahudiler tarafından "Avraham'ın YHVH ile yaptıkları sözleşmenin bir ifadesi" olarak yorumlanır. Geniş metinleri ve uygulamaları, çeşitli teolojik pozisyonları ve örgütlenme biçimlerini kapsayan Yahudilik, bir İbrani felsefi görüşü olmakla birlikte aynı zamanda bir dünya görüşüdür. Torah, Tanah'ın bir parçasıdır ve Midraş ile Talmud gibi ikincil metinlerle birlikte temsil edilen tamamlayıcı bir sözlü geleneğin parçasıdır. Dünya çapındaki toplam 14 ila 15 milyon takipçisi ile Yahudilik, en büyük onuncu dindir.
Yahudilik, "evrenin yaratıcısı, ebedi güç sahibi, her şeye gücü yeten, her yerde olan, adil, merhametli, doğmamış veya doğurmamış" bir varlığın her şeyi yarattığı inancı temeline kuruludur; O varlığın (Tanrı) ismi inanışa göre o kadar mukaddestir ki, nihai telaffuzunun sonsuza dek bilinememesi için Tanah'ta יהוה‎ (YHVH) harfleriyle kodlanmıştır. İnanca göre YHVH'nin, Y’israil'in büyükbabası Avraham'ı ve ulusunu "tüm milletler arasında en üstünü" yapma ve "onlara özel bir toprak verme" sözünü vermesiyle isimsiz bir din olarak kurulur; bu din ismini, gelecek yıllarda dünyaya gelecek olan Yehuda'dan alacaktır.
Yahudilikte, Tanrı'nın Sina Dağı'ndaki Musa'ya hem yazılı hem de sözlü şekilde vahyettiği kanun ve emirlere dayanan, çoğu Rabbânî Yahudilikten ortaya çıkmış bir dizi dinî hareket vardır. Tarihsel olarak bu savunmaların tamamına veya bir kısmına, İkinci Tapınak dönemindeki Sadukiler veya Helenistik Yahudilik üyeleri gibi çeşitli gruplar tarafından meydan okundu; daha sonra Orta Çağ'daki Karaiteler ve modern Ortodoks olmayan mezhepler arasında bu fikir akımı devam etti. Hümanistik Yahudilik gibi Yahudiliğin bazı modern dalları, seküler veya nonteist olarak kabul edilebilir. Günümüzde en büyük Yahudi dinî hareketleri, Ortodoks Yahudilik (Haredi Yahudilik ve Modern Ortodoks Yahudilik), Muhafazakar Yahudilik ve Reform Yahudiliğidir. Bu gruplar arasındaki en önemli fark Yahudi hukukuna, Rabbânîk geleneğin otoritesine ve İsrail Devleti'ne olan fikirsel yaklaşım farklılıklarından kaynaklanır.
İnancın özelliklerinin ve ilkelerinin tanımı

Eski Orta Doğu tanrılarının aksine, İbranilerin Tanrısı üniter ve tek olarak tasvir edilir; sonuç olarak İbrani Tanrısının temel ilişkileri dünyayla ve daha spesifik olarak yarattığı insanlarladır, diğer tanrılarla değil. Bu nedenle Yahudiliğin temeli etnik tektanrıcılık ve Tanrı'nın bir olduğu ve insanlığın eylemleriyle ilgilendiği inancı ile atılır. Tanah'a göre Tanrı YHVH, Avraham Avinu'ya, ulusunu "tüm milletler arasında en üstünü" yapma ve "onlara özel bir toprak verme" sözü verir. O nesiller sonra İsrail ulusuna seslendi ve yalnızca tek Tanrı olan O'na tapınmasını emretti; yani Yahudi milleti, Tanrı'nın dünya olan hassas tutumundan dolayı O'na ibadet etmelidir. Ayrıca YHVH, Yahudi milletine "birbirinizi sevin ve birbirinize destek olun!" emrini verdi; yani Yahudiler, Tanrı'nın insanlara olan sevgisini örnek almalıdır.
Yahudi dinî metinleri

Aşağıda, Yahudi pratik düşüncesine ilişkin temel çalışmaların yapılandırılmış bir listesi bulunmaktadır.
Tanah:
Mesorah
Targum
Yahudi Mukaddes Kitabı tefsiri (ayrıca aşağıdaki Midraş’a bakınız)
Talmudik Dönem Çalışmaları (klasik Rabbânik literatür):
Mişnah ve yorumu
Tosefta ve kısa risaleler
Talmud:
Babil Talmudu ve yorumu
Yeruşalim Talmudu ve yorumu
Midraş ik literatür:
Halahatik Midraş
Aggadik Midraş
Halaha tik literatür:
Yahudi Hukuku ve Geleneklerinin Başlıca Kodları
Responsa literatürü:
Yahudi Düşüncesi ve Etiği:
Musar literatürü
Kabbalah
Ha’asidik eserler
Siddur
Piyyut (klasik Yahudi şiiri)
Yahudi dinî metinleri > Tevrat

Ana madde: Tevrat
Tevrat Tanah'ın ilk beş bölümüne verilen isimdir. Çoğu zaman Yahudilerin kutsal kitabının tamamı "Tora" ismiyle açıklanır. İbranice bir terim olan Tora, Arapçadan Türkçeye geçmiş olan Tevrat'ın karşılığıdır.
Tevrat terimi "Kanun, Töre, şeriat, emir, ders" vb. anlamlara denk gelir. Beş bölümden oluşan Tevrat, Tanrı'nın 7704 kelimeyle Musa'ya verdiği dinî esasları içeren kitap olarak görülür. Tevrat metninin orijinal dili Kutsal Kitap İbranicesidir. Bir bakıma "Şeriat" diye de tanımlanabilen Eski Antlaşma'yı oluşturan kitapların sayısı, Yahudilerce 24, Hristiyanlarca 39'dur. Kitapların sıralanışı ve gruplanışı konusunda da her iki din de farklı görüşlere sahiptir.
Tora, Tanah'ın ilk beş kitabını (Pentatök) ve Sina Dağı'nda Musa'ya açıklanan «On Emir»i (Dekalogos) içerir; bunların tamamı, Tanrı'nın kullarıyla antlaşmasını içeren ve kutlayan bir dinsel yasayı oluşturur. Her sinagogda, yani Musevi tapınağında, Tora'nın makara şeklinde iki çubuğa (Ets Hayim) sarılmış deri üzerine el ile kopya edilmiş bir nüshası (Sefer Tora) bulunur. Haftada 3 gün, törende Hazan sinagogdaki cemaat ile beraber Tora'nın her hafta okunmak üzere 54 bölüme ayrılmış bölümlerinden birini (Peraşa) okur.
Yahudi dinî metinleri > Tanah ve Talmud

Ana maddeler: Tanah ve Talmud
Tanah yaklaşık olarak bin yıl içerisinde meydana gelmiştir. Ancak kitabın sınırlandırması M.S. 90 yılında toplanmış olan Yemnia Şurası'nda yapılmış ve bugünkü yazılar seçilerek tespit edilmiştir. Tanah ile birlikte hahamların nesilden nesile sözlü olarak aktardıkları sözlü kanunların bütününe Talmud adı verilir. M.S. 150 yıllarında Yehuda HaNasi adında bir haham, kendilerine kadar aktarılan sözlü kanunların kaybolmasından endişelenerek onları Mişna'da toplamıştır. "Tekrar edilmek suretiyle belletilen" anlamına gelen Mişna, Tevrat'ın tekrarı, kanunların açıklaması ve tefsiri sayılır. Ancak belli bir seviyedeki bilgiye sahip olanların anlayabileceği dilde yazılmış olan Mişna'nın anlaşılmasını kolaylaştırmak amacıyla O'na Yahudi alimlerince şerhler yazılmıştır. Bu şerhlere ve açıklamalara Gemara adı verilir. Talmud, Mişna ve Gemara adı verilen eserlerin bütününe verilen isimdir.
Yahudi dinî metinleri > Kabala

Ana madde: Kabala
Kutsal Kitap dışında Yahudi tasavvufuna ve gizemciliğine Kabala adı verilir. Kabala, İbranicede "gelenek görenek" anlamına gelir. Yahudilerin harfçilik ve sayıcılıkla karışık tasavvufî varlık bilgisi öğretisidir. Daha açık bir tanımla Kabala, Kutsal Kitap metinleri ile sözlü gelenekler üzerine yapılan her tür yorumların ve uygulamaların genel adıdır. Yanlış anlaşıldığı gibi Kabala bir kitap veya kitaplar toplamı değil "Evren'in görünür kargaşasını açıklamayı ve zıtlıklarını kolay anlaşılabilir bir kalıp hâline getirmeyi amaçlayan bir doktrin"dir.
Başlangıcı 2. Tapınak Dönemi'nin sonuna (I. yüzyıl) kadar uzanan Kabala, tam olarak Yahudi gizemciliğinin (esoterism) ortaya çıktığı tarih olan XIII. yüzyıldan başlayarak özel bir öğreti biçiminde gelişmiştir.
Bazı Dinler Tarihçilerine göre Kabala'nın kökenleri eski gelenekte (Talmud dönemi) aranmalıdır. Kabala'nın öğreti ve uygulamaları ancak bir kılavuzun denetimi ve önderliğinde mümkündür. Kabala temelde her zaman sözlü geleneğe dayanmıştır. Tanrı'nın Musa'ya indirdiği yazılı olmayan Sözlü Tora vahyin gizli bilgisini taşımaktadır. Kabalanın en önemli kitabı 23 ciltten oluşan Sefer Zohar'dır.
Kabala XV. yüzyıl Avrupa’sında da son derece yaygınlaşmıştır. Kabala'nın genel doktrinini, Evrenin bir bütün olduğu, belli bir düzene göre hareket ettiği, evrende görülen her şeyin Tanrı'nın bir parçası ve yer yüzündeki yansıması olduğu, insanın da, evrenin ve dolayısıyla Tanrı'nın bir parçası olma sebebiyle adeta küçük evren sayılması gerektiği şeklinde özetlemek mümkündür (Vahdet-i Vücud, Vahdet-i Mevcud, Macrocosmos, Microcosmos).