Jüpiter Optimus Maximus Tapınağı
Tarihçe > İlk Bina

İlk Jüpiter Tapınağı hakkında bilinenlerin çoğu, daha sonraki Roma anlatılarına aittir. Lucius Tarquinius Priscus, Sabinlerle savaşırken bu tapınağı adadı ve Halikarnaslı Dionysius'a göre tapınağın temellerini desteklemek için gerekli düzleştirme çalışmasını başlattı. Tapınağın temelini oluşturan Cappellaccio tüfünün çoğu, bölge, yapı için kazılıp tesviye edildiğinde muhtemelen doğrudan oradan çıkartılmıştır. Capitol'deki modern karot çalışması, yalnızca düz bir şantiye oluşturmak için gereken kapsamlı çalışmayı doğrulamıştır. Halikarnaslı Dionysius ve Livius'a göre tapınağın temelleri ve üst yapısının büyük bir kısmı son Roma Kralı Lucius Tarquinius Superbus tarafından tamamlanmıştır.
Livius ayrıca, tapınağın inşaatından önce diğer tanrılara ait türbelerin bölgeyi işgal ettiğini kaydeder. Augurlar, onları kaldırmak için izin isteyen ayinleri gerçekleştirdiklerinde, yalnızca Terminus ve Juventas'ın bunu reddettiğine inanılıyordu. Bu nedenle onların türbeleri yeni yapıya dahil edildi. Terminus, sınırların tanrısı olduğu için onun taşınmayı reddetmesi, Roma devletinin geleceği için olumlu bir alamet olarak yorumlandı. İkinci bir alamet, bir adamın başının tapınağın temellerini kazan işçilere görünmesiydi. Bu, kehanetler tarafından (Augurların özellikle Etrürya'dan getirdiği kehanetler) Roma'nın büyük bir imparatorluğun başı olacağı şeklinde yorumlanıyordu.
Livius'a göre geleneksel olarak tapınak, Roma Cumhuriyeti'nin kuruluş yılı olan 13 Eylül 509'da adandı. Dionysius'a göre, iki yıl sonra MÖ 507'de kutsandı.
Tapınağın adanmasını gerçekleştirecek kişi kurayla seçildi. Görev, o yılki konsüllerden biri olan Marcus Horatius Pulvillus'a düştü.
Livius, MÖ 495'te Latinlerin, 6.000 Latin mahkûmun serbest bırakılmasından dolayı Romalılara bir şükran göstergesi olarak tapınağa altından bir taç teslim ettiklerini kaydeder.
Orijinal tapınak neredeyse 60 × 60 metre (200 ft × 200 ft) ölçülerinde olabilir, ancak bu tahmin bazı uzmanlar tarafından hararetle tartışılıyor. Kesinlikle tüm Roma devletindeki en önemli dini tapınak olarak kabul edildi. O bölgede, üç tanrının ayrı bir cella'sı vardı, solda Juno Regina, sağda Minerva ve ortada Jüpiter Optimus Maximus vardı. İlk Jüpiter tapınağı birçok pişmiş toprak heykelle süslenmişti. Bunların en ünlüsü, bir akroter olarak çatının tepesinde bulunan ve Jüpiter'i dört atın çektiği bir savaş arabası olan bir quadriga kullanırken tasvir eden heykeldi. Bu heykelin yanı sıra ana celladaki Jüpiter'in kült heykelinin Etrüsk zanaatkârı Veii'li Vulca'nın eseri olduğu söyleniyordu. Alınlık heykelleri arasında gök gürültüsü tanrısı Summanus'un bir görüntüsü vardı. Jüpiter'in kült heykeli, bir tunica palmata (palmiye yaprakları resimleriyle süslenmiş bir tunik ) ve mora boyanmış, altın iplikle yapılmış desenler taşıyan toga picta giymiş, ayakta duran ve bir şimşek kullanan tanrıyı gösteriyordu. Bu kostüm, bir zaferi kutlayan muzaffer generaller için standart bir elbise haline geldi.
Orijinal tapınak dekorasyonu 2014 yılında keşfedildi. Bulgular, arkeologların ilk kez tapınağın gerçek görünümünü, üstelik tapınağın ilk halini yeniden inşa etmelerine olanak sağladı. Orijinal tapınakta zamanla, çatının ve lentoların ahşap elemanları, pişmiş toprak kaplama plakaları ve istisnai boyuttaki diğer unsurlarla kaplandı ve İkinci Aşama modeli (Etrüsk ve Latin tapınaklarının dekoratif sistemlerine atıfta bulunulan) izlenerek zengin bir şekilde boyalı kabartmalarla dekore edildi. Böylece tapınağın ilk binasında birtakım yenilemeler yapılmış oldu. Hemen ünlenen tapınak, MÖ 2. yüzyıla kadar İtalya'daki birçok tapınağın pişmiş toprak süslemelerinde benimsenen yeni bir kutsal mimari modeli oluşturdu. Tapınaktaki orijinal öğeler, MÖ 4. yüzyılın başlarında ve MÖ 3. yüzyılın sonunda - 2. yüzyılın başlarında yeniden farklı tarzda diğer öğelerle kısmen değiştirildi. Tapınaktan kaldırılan ve çıkartılan malzeme, MÖ 2. yüzyılın ortalarında, Area Capitolina olarak adlandırılan tapınağın önündeki meydanın inşaatı sırasında, meydanı oluşturan katmanlara dökülmüştür.
Tapınağın ömrü boyunca, MÖ 179'da sütunların ve duvarların yeniden sıvanması, Üçüncü Pön Savaşı'ndan sonra cellaya mozaik döşemenin eklenmesi ve içindeki kasetli tavanın yaldızlanması dahil olmak üzere MÖ 142'de cella içinde çeşitli onarımlar ve iyileştirmeler yapıldı. Yıllar geçtikçe tapınakta, muzaffer generaller tarafından adanan sayısız heykel ve ganimet birikti ve 179'da bunların sütunlara yapıştırılanlardan bazıları tapınaktaki dağınıklığı azaltmak için kaldırıldı.
Tapınağın planı ve kesin boyutları yoğun bir şekilde tartışıldı. Capitol Tepesi'nde arkaik temellerin bazı kısımlarını ortaya çıkaran son kazıların ardından tapınağın beş farklı planı yayınlandı. Halikarnaslı Dionysius'a göre, tapınağın daha sonraki yeniden inşalarında aynı plan ve temeller kullanılmıştır, ancak bahsettiği boyutlarda binanın kendisini mi yoksa podyumu mu kastettiği konusunda anlaşmazlık vardır.
MÖ 437'de Aulus Cornelius Cossus, Veientes'in Kralı Lars Tolumnius'u atından indirdi ve onu yere serdi. Tolumnius'un vücudundan keten zırhı çıkardıktan sonra, cesedin başını kesti ve kafasını bir mızrağa geçirdi. Ardından onu dehşet içinde geri çekilen düşmanın önünde havaya kaldırarak onlara sergiledi. Cossus, ele geçirilen zırhı, kalkanı ve kılıcı, İmparator Augustus'un saltanatına kadar geç bir tarihte görülebildiği Capitol Tepesi'ndeki Jüpiter Tapınağı'na bağışladı.
İlk tapınak M.Ö. 83 yılında, Sulla diktatörlüğü altındaki iç savaşlar sırasında yandı. Sibiller tarafından yazıldığı ve tapınakta saklandığı söylenen Sibylline Kitapları da bu yangında kayboldu (bu kitaplar acil durumlarda devlet meselelerinde danışılmak üzere quindecimviri (on beşli konsey) tarafından korunurlardı.)