stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Çatır Gölü

| Çatır Gölü  Чатыркөл (Kırgızca) |
| --- | --- |


Havza
Konum: Narın, Kırgızistan
Koordinatlar: 40°38′K 75°17′D﻿ / ﻿40.633°K 75.283°D﻿ / 40.633; 75.283
Genel bilgiler
Akarsu (gelen): Kok-Aygır
Akarsu (giden): Kapalı havza
Uzunluk: 23 km (14 mi)
Genişlik: 10 km (6,2 mi)
Yüzölçümü: 181 km2 (70 sq mi)
En derin noktası: 16,5 m (54 ft)
Su hacmi: 0,62 km3 (0,15 cu mi)
Kıyı uzunluğu: 58 km (36 mi)
Yüzey rakımı: 3.530 m (11.580 ft)
Wikimedia Commons
Çatır Gölü (Asya)Asya haritasında gösterÇatır Gölü (Kırgızistan)Kırgızistan haritasında göster
Uçan Kahverengi-başlı martı çifti
Angut yaban kuşu, Tadorna ferruginea
Çatır Gölü veya Catır Gölü (Kırgızca: Чатыркөл, Çаtırköl)'de denilen güney Kırgızistan'da Narin İlinde Tanrı Dağlarında ortalama deniz seviyesinden 3,530 metre yüksekte Ak Say Vadisinde konumlanan, ülkenin üçüncü büyük kapalı havza bir dağ gölüdür. Çatır Gölü, Kırgızistan ile Çin, Sincan Uygur Özerk Bölgesi Kızılsu Kırgız Özerk İli Uluğçat İlçesi sınırına yakındır.
Divânu Lügati't-Türk'te, "كرنك Körünğ (Biyiz)" "Kaşgar dağlarında bir gölün adı." ve "Kaşgara yakın bir gölün adı." şeklinde yazdığı belki de bu göl olabilir. Catır-Köl'ün doğu kısmında yer alan Kokaygır ırmağı kıyılarında taş çağı neolit dönemine (MÖ 6.-5. yüzyıllar) ait olan çeşitli eserler bulunmuştur.
Kırgızca'da bu gölün ismi Semavi Göl anlamındadır. Güzel manzaralı Çatır Gölü'nün güneydoğusunda Tanrı Dağları silsilesinde Kırgızistan'nın Narin İli ile Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi arasında sınır olan, Bişkek - Kaşgar A365 karayolu üzerinde, ortalama deniz seviyesinden 3,752 metre yükselikte Torugart Geçiti (Hudut kapısı) bulunur.
Kaynak akarsular

Göle sürekli akan, büyük bir Ak-Say Nehri (Kok-Aygır köyünden akan bir dere) vardır, havzanın kuzeydoğu tarafında göle sularını boşaltır ki onunla birlikte göle devamlı akan üç küçük, Muz-Ter, Tue-Bel ve Taş-Bulak gibi akarsular da vardır. Ayrıca, havzanın, kuzey ve güney sırtlarında, göle akan, mevsimlik çok sayıda dereler de vardır.
İklim

İklim, karasal olup yüksekliğe göre değişir. Göl, Eylül'den Haziran ayına kadar buz ile kaplıdır, buz kalınlığı 1,5 metreye ulaşır, bu demek oluyor ki, önemli hacimde göl suyu, yılın 9-10 ayında dondur.
Doğa koruma alanları

Kırgızistan'da Karatal-Japırık (Karatal-Japyryk) Doğa koruma alanı üç bölümden oluşur, bunlar Çatır Gölü (ve çevresi), Son Göl (ve çevresi) ve Son Göl yakınındaki Ormanlardır. Birleşmiş Milletler Çevre Programı gereği Çatır Gölü 19000 hektar alan koruma altına alınmış ve 1971 yılında resmîleşmiştir.
Su bilimi ile ilgili bilgiler

Çatır Gölü'nün su rengi dört metreye kadar sarımsı-yeşil ile saydam arasındadır. Göl suyu oldukça tuzludur ve pH değeri 5,8 ile 6,0 arasındadır. Çözülmüş oksijen seviyesi, yaz boyunca ortalama 40 - 60% oranında doyma değeri ve pH değeri oldukça alkalik'dir. Akış oranı, kış aylarında 1,866 m³ ve yaz aylarında 3,629 m³'e kadar ulaşır. Bu gölde balık bulunmaz, fakat güneyden ve batıdan bu göle dökülen bazı akarsularda Tibet kar alabalıklarından, cüce Diptychus maculatus (scaly osman) bulunur.
Göçmen su kuşları

Yüzücü ördekler'den Angut (Tadorna ferruginea), (Anas crecca), (Anas platyrhynos), (Anas acuta), (Anas querquedula) ve Dalıcı ördekler'den (Aythya ferina), (Aythya nyroca), (Aythya Fuligula) gibi ördek türleri bolca görülür. Burada, kendine özgü Pamir türlerine benzer Kahverengi-başlı martı (Larus brunnicephalus)'nın gözetlendiği tek yerdir.
Tâceddinoğulları Beyliği

Tâceddinoğulları Beyliği, 14. ve 15. yüzyıllarda günümüz Samsun, Ordu ve Tokat (kuzey kısmı) yörelerinde hüküm süren Türk beyliği. Anadolu beyliklerinden biri olarak sınıflandırılmakta olup Orduköy ve Niksar merkezli olarak yönetilmiştir. Taceddinoğulları Beyliği yine sınırdaş bir beylik olan Haciemiroğulları gibi Çepni boyuna mensuptur.
Tarihçe

1346-1425 seneleri arasında merkezi Niksar olmak üzere Bafra, Orduköy, Kelkit havzası, Çarşamba ve Canik bölgelerinde hüküm süren Anadolu Türkmen beyliği, Emir Tâceddin Bey tarafından kurulmuştur. Tâceddinoğulları Beyliği'nin 1346 yılında kurulduğu kabul edilmekte olup, Bafra-Orduköy (Çarşamba) arasında güneyde Niksar'a kadar olan bölgede hüküm sürmüştür. Bir görüşe göre de Samsun-Trabzon'u çevreleyen bölgede Hacı Emir İbrahim'le birlikte birer beylik kurmuşlardır. Bu beylikler Canik bölgesindeki Hristiyanlara karşı hududların emniyetini sağladığı gibi bu bölgenin Türkleşmesine de katkı yapmıştır. Tâceddin Bey hayatının tamamını Kadı Burhaneddin ile mücadele ederek geçirmiştir.
Payitahtı Niksar'da olan Tâceddin Bey başlangıçta bu bölgenin ileri gelen yerlilerindendi. Rum tahtına bağlı olup, divan'ın kararlaştırdığı malı, vergiyi ve askerî temin ederdi. Devlette gevşeklik ve zayıflık baş gösterince emirleri dinlemez oldu. Kendi başına hareket edip kuvvet toplamaya başladı ve en nihayetinde kendi beyliğini kurdu.
Tâceddinoğlu ile aynı dönemde kurulan Hacı Emirli Beyliği bir süre sonra kendi aralarında (oğlu Süleyman bey) de güç mücadelesine girdi. Bunun haricinde ileriki dönemlerde Eretna Devletinin tahtına oturmuş olan Kadı Burhanedin ile de sık sık karşı karşıya gelerek savaştı. Hacı Emir Bey'i hastalanıp yerini oğlu Süleyman Bey'e bırakmış, iyileştiğinde tahtı geri almak istemişti. Bu nedenle baba oğlun arası açılınca bunu fırsat bilen Tâceddin Bey onlara saldırarak yerlerini almak istedi. Bunun üzerine Süleyman Bey çareyi Kadı Burhaneddin'den yardım istemekte buldu. Kadı bu talep üzerine Selçuklulardan beri devam eden bir gelenek olarak ilim ehlinin başı olan Şeyhülislam Şeyh Yar Ali'yi Tâceddin Bey'in yanına göndererek onu uyardı.
Yaklaşık 12.000 km²'lik bir alana yayılan beylik 1335'e kadar İlhanlı Devleti'ne, sonra Eretna Devleti ve Kadı Burhaneddin Devleti'ne tâbi oldu. 1393'ten sonra ise Osmanlı Devleti'ne bağlandı ve 1425'te tamamen Osmanlı topraklarına ilhak edildi.
Osmanlı İmparatorluğna I.Dünya Savaşında Hicaz ve Kafkas Cephelerinde Osmanlı Devletine Hizmet Etmiştir.Şimdiki Adı ise Muhtaroğullarıdır. Nesli Taşova-Sofualan Köyünün Çatakderesi Mahallesinde yer almaktadır.
Beyler

| Bey | Hüküm Süresi |  |
| --- | --- | --- |
| Emir Tacettin Bey |  ?-1386 |  |
Özbilen, Aziziye

| Özbilen |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
ÖzbilenÖzbilen'in Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 40°01′12″N 41°05′27″E﻿ / ﻿40.02°K 41.0908°D﻿ / 40.02; 41.0908
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Aziziye
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 1788 m
Nüfus (2021): 85
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25702
Özbilen, Erzurum ilinin Aziziye ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin eski adı 1522 ve 1928  yılı kayıtlarında Ermenice kökenli İsavank olarak geçmektedir.
Daha önceleri Erzurum ili Merkez ilçesine bağlı olan köy, 1990 yılında, yeni kurulan Erzurum ili  Ilıca İlçesi'ne bağlanmıştır.
2008 yılında bağlı olduğu Ilıca İlçesi'nin adı Aziziye olarak değiştirilmiştir.
1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Aziziye Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 26 km, Aziziye ilçe merkezine 10 km uzaklıktadır. Mahalle, Aziziye'nin kuzeyinde olup, D.100/ numaralı Erzincan-Erzurum (Aşkale-Yakutiye) devlet/uluslararası yoluna, Kahramanlar Mahallesi üzerinden, 6,5 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2021: 85
2020: 98
2019: 101
2018: 91
2017: 91
2016: 101
2015: 108
2014: 107
2013: 113
2012: 115
2011: 136
2010: 129
2009: 150
2008: 152
2007: 153
2000: 153
1990: 157
1985: 196
1965: 143
Sarkis Çerkezyan

Sarkis Çerkezyan (15 Mayıs 1916 - 3 Ağustos 2009), Türkiye Ermenisi komünist, yazar. Sarkis Varbed (Usta), Marangoz Sarkis, Sarkis Çerkezoğlu ya da Çerkezyan olarak da bilinir.
Ailesi

Tokatlı Arusyak Hanım ile Talas doğumlu Gazaros Çerkesyan'ın oğludur. Annesi Gedikpaşa'da öğretmenlik yaptıktan sonra 1910'da Karaman'daki Ermeni okuluna tayin edilmiş, ordada Gazaros beyle tanışıp 1911'de evlenmiştir.
Çocukluğu ve gençliği

"Türkiye'nin en yaşlı komünisti" olarak bilinen Çerkezyan, 1916'da tehcir sırasında ailenin sürüldüğü Suriye'de Cabul yakınlarında bir deve ahırında doğdu. Adını 1909 Adana katliamında öldürülen Sarkis Amcasından alır. Arşaluys adında bir ablası, Meline adında kızkardeşi vardır. Savaşın bitiminde ailenin sağ kalanları, Ermenistan’a, Lübnan’a, Amerika’ya ve Türkiye’ye dağıldı. Çerkesyanlar Karaman'a döndü. Sonrasında Ermeni erkekler yeniden sürülünce babası dağa çıktı, hapse girdi, varlıkları satıldı ve Ereğli'ye sürgüne gönderildi, aile de yanına gitti.
1928'de üç kardeş anneleriyle birlikte İstanbul’a akrabalarının yanına giderken babaları Ereğli’de kaldı. İstanbul'da önce teyzesi Aznif Hanımla eşi Parseğ Şahrikyan'ın yanında daha sonra Gedikpaşa'da kiralık bir evde kaldılar. Nişantaşı'ndaki Bezciyan Okulunu bitirdi ve Getronagan Ermeni Lisesinde eğitimine devam etti. Annesi, kapıcılık, hizmetçilik, terzilik yaparak geçimlerini sağlamaya çalıştı. Ablası okuldan çıkartılarak tekstilde işçi oldu. Sarkis de parasızlıktan okulu bırakmak zorunda kaldı ve Ereğli’ye döndüler. Bir süre ressamlığı denedi, ardından Onnik ustanın yanında 1932'de marangozluk yapmaya başladı.
II. Dünya Savaşı yıllarında 10 Haziran 1941'de askere alındı ve 48 ay askerlik yaptı, Haziran 1942'de askerde iken babasını kaybetti. 1945'te Ereğli'ye döndü ve çeşitli işlerde çalıştı. 1946 sonbaharında marangoz aletlerini satarak İstanbul'a gitti, annesi ve kardeşi de arkasından geldi. Birkaç yıl Arnavutköy'de yaşadıktan sonra Kumkapı'ya taşındı ve ölene kadar orada oturdu.
1953 yılında Ağavni Güvercin ile evlendi. Eşini 2000 yılında kaybetti.
Partili yılları

1965 seçimlerinden önce Türkiye İşçi Partisi'ne girdi. 1973'te Sovyet vatandaşı oldu ancak Ermenistan'a gitmeyerek Türkiye'de kaldı. 6-7 Eylül Olayları'nda hedef alınanlar arasındaydı. Yıllarca Türkiye Komünist Partisi'nin yayın organı Atılım'ın, işletmekte olduğu marangoz atölyesinde gizlice baskısını yaptı. Çevirmenlik yaptı ve "Dünya Hepimize Yeter" adlı bir kitap yazdı.
Ölümü

3 Ağustos 2009'da Kumkapı'daki evinde yaşamını yitirdi. 5 Ağustos Çarşamba günü Kumkapı'daki Surp Asdvadzadzin Patriklik Kilisesi'nde düzenlenen törenin ardından Balıklı Ermeni Mezarlığı'nda toprağa verildi.
Hakkında

Yaşam Marangozu belgeseli - Deniz Koçak
Şefika Ahundova

| Şefika Ahundova |
| --- | --- |

Doğum: 21 Ocak 1924 Şeki
Ölüm: 26 Temmuz 2013 (89 yaşında)
Meslek: besteci

Ahundova Şefika Kulam kızı (Azerice: Axundova Şəfiqə Qulam qızı; 21 Ocak 1924, Şeki - 26 Temmuz 2013, Bakü), Azeri bestecisi, doğuda ilk opera yazan bestekâr kadın.
Hayatı

1924'te Şeki'de aydın bir ailede doğdu. Ailesinin Bakü'ye göçtü ve ilk musiki eğitimini 1943-1944 yıllarında Azeri bestekâr Üzeyir Hacıbeyovun da öğretmenlik yaptığı Asef Zeynallı adındaki Bakü Musiki Lisesinde tar sınıfında aldı.
Azerbaycan Devlet Konservatuvarına kabul oldu, Üzeyir Hacıbeyovun başkanlığında halk musikisinin esaslarını öğrendi, B. Zeydmanın sınıfında besteci ihtisası yaptı. 1956'da Konservatuvarı bitirdi ve çok sayda popüler olacak şarkılar besteledi. Bununla yetinmeyip, Şark'ta ilk opera yazan kadın olarak tarihe geçti (Gelin Kayası, 1972).
Azerbaycan'da Emektar sanatçı, Halk sanatçısı fahri adlarına sahiptir.
Besteci, 2013 yılında öldü.
Vazektomi

Vazektomi, erkeklerde duktus deferenslerin çeşitli tekniklerle kesilmesi veya bloke edilmesi yoluyla spermlerin boşalmasını önleyen bir ameliyat prosedürüdür. Hindistan gibi ülkelerde yoğun olarak kullanılmaktadır.[kaynak belirtilmeli] Vasektomi ile birlikte vas deferens kanalları kesintiye uğratılıp veya kapatılıp spermlerin meni sıvısına geçişi engellenir. Operasyon sonrası erkeğin erkeklik gücü etkilenmez, sadece çocuk yapma yetisini kaybeder.
Amacı

Vasektomi, genellikle bir doğum kontrol yöntemi olarak kullanılmaktadır. Vasektomi, doğum kontrolü için uygulanan yöntemlerin arasında en etkili olanlardan biridir. Amerikan Üroloji Derneği'nin yayımladığı verilere göre, erkeğe vasektomi uygulanan her 1000 çiftin yalnızca 2'sinde gebelik geliştiği tespit edilmiştir.
Ortaören, İspir

| Ortaören |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
OrtaörenOrtaören'in Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 40°20′01″N 41°03′19″E﻿ / ﻿40.3336°K 41.0553°D﻿ / 40.3336; 41.0553
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: İspir
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 2331 m
Nüfus (2021): 66
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25902
Ortaören, Erzurum ilinin İspir ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin eski adı 1928  yılı kayıtlarında Ortaviran olarak geçmektedir. 1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de İspir Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.
1896 yılında Ahmed Şakir Paşa' nın gerçekleştirdiği ıslahat çalışmaları çerçevesinde yaptırılan nüfus sayımında köyde 98 Müslüman erkek nüfusu tespit edilmiştir.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 87 km, İspir ilçe merkezine 60 km uzaklıktadır. Mahalle, İspir'in güneyinde olup, D.925 numaralı Rize-Erzurum (Pazaryolu-Aziziye) devlet yoluna, İncesu Mahallesi üzerinden 5,9 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2021: 66
2020: 66
2019: 69
2018: 91
2017: 96
2016: 85
2015: 95
2014: 102
2013: 114
2012: 88
2011: 98
2010: 103
2009: 112
2008: 129
2007: 97
2000: 148
1990: 277
1985: 324
1965: 366
Türkiye İşçi Köylü Partisi

Türkiye İşçi Köylü Partisi (2010) ile karıştırılmamalıdır.
| Türkiye İşçi Köylü Partisi  |
| --- | --- |

Kısaltma: TİKP
Kurucu: Doğu Perinçek
Kuruluş tarihi: 29 Ocak 1978
Kapanış tarihi: 16 Ekim 1981
Birleşme: Halkın Yolu (1978)
Önceli: Türkiye İhtilalci İşçi Köylü Partisi ve teorik miras olarak kabul edilen Türkiye İşçi ve Çiftçi Sosyalist Fırkası
Ardılı: Sosyalist Parti
İdeoloji: Sosyalizm Marksizm Millî Demokratik Devrim
Siyasi pozisyon: Aşırı sol
Türkiye İşçi Köylü Partisi (kısaca TİKP), 29 Ocak 1978'de Ankara'da kurulan Türk siyasal partisi.
Doğu Perinçek, Durmuş Uyanık, Gün Zileli, Halim Spatar, Hasan Yalçın ve 30 arkadaşınca kuruldu.
Kurucuların bir bölümü 12 Mart döneminde Türkiye İhtilalci İşçi Köylü Partisi (TİİKP) davasında yargılanan ve Mao'nun görüşlerini benimsediklerini belirten kişilerdi. Parti başkanlığına Doğu Perinçek seçildi. Tüzüğüne göre, TİKP emperyalizmi, sosyal-emperyalizmi ve feodalizmi tasfiye edecek; millî demokratik devrimi gerçekleştirip işçi-köylü ittifakına dayanan proletarya diktatörlüğü altında devrimi sürdürerek sosyalizmin kuruluşuna önderlik edecektir.
Parti programı ve tüzüğü doğrultusunda sürdürdüğü etkinliklerde Milliyetçi Hareket Partisine, Apoculara ve özellikle Moskova çizgisindeki Türkiye Komünist Partisi ile Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonuna karşı mücadele yürüttü. 4. Ordunun Ege'den doğuya, SSCB sınırına taşınması, derinleşen bunalım karşısında bir millî koalisyon kurulması yolunda kampanya açan TİKP, kontrgerilla konusunda da yayın yaptı.
Ocak 1980'de toplanan 1. kongresinde  parti 16 ilde tüm ilçeleriyle örgütlenmesini tamamlayarak genel seçimlere katılama hakkını kazanmıştı. TİKP'nin yayın organları Türkiye Gerçeği ile günlük Aydınlık gazetesiydi.
TİKP 12 Eylül 1980 darbesi sonrası öteki siyasal partilerle birlikte önce faaliyetleri durdurulduktan sonra Ekim 1981'de yine diğer partilerle beraber feshedildi. TİKP sorgu ve iddianamesinde partinin 12 Eylül darbesi ile paralel programlara sahip olduğu belirtilerek harekâtın savunulduğu belirtildi. Bazı TİKP yöneticileri 12 Eylül darbesini destekleyen, darbenin ABD destekli bir darbe olduğu ve tutuklulara işkence yapıldığı iddialarını reddeden demeçler verdiler. Bu açıklamalara rağmen parti yöneticileri hakkında Ankara Sıkıyönetim Komutanlığınca kovuşturma açıldı; yöneticilerin bir bölümü sıkıyönetim mahkemesince yargılandılar.
İtalya Cephesi (II. Dünya Savaşı)

| g t II>  Dünya Savaşı'nın seferleri |
| --- | --- |
Avrupa Polonya  Tuhaf Savaş  Kış Savaşı  Danimarka ve Norveç  Fransa ve Benelüks  Britanya  Balkanlar  Doğu Cephesi  Finlandiya  Sicilya  İtalya  Laponya  Batı Cephesi (1944-1945) Asya-Pasifik Çin  Pacific Ocean  Tayland  South-East Asia  Burma and India  South West Pacific  Japan  Mançurya ve Kuzey Kore Akdeniz ve Orta Doğu Kuzey Afrika  East Africa  Mediterranean Sea  Adriatic  Malta  Yugoslavya  Irak  Suriye-Lübnan  İran  İtalya  On İki Ada  Güney Fransa Diğer seferler Atlantik  Arktik  Stratejik bombardıman  Amerika  French West Africa  Hint Okyanusu Madagaskar  Darbeler Yugoslavya  Irak  İtalya  Romanya  Bulgaristan  Macaristan
| g t İtalya Cephesi |
| --- | --- |
Sicilya'nın işgali İtalya'nın işgali (Baytown / Avalanche / Slapstick)  Ateşkes  Achse  Napoli  Vatikan  Volturno Hattı  Barbara Hattı  Bari Kış Hattı (Bernhardt Hattı / Cassino / Anzio)  Trasimene Hattı  Ancona  Elba  San Marino Gotik Hattı 1945 İlkbahar Taarruzu
İtalya Cephesi, 10 Temmuz 1943 ve 2 Mayıs 1945 tarihleri arasında İngiliz ve Amerikan donanmalarının Husky Harekâtı ile Sicilya'ya yaptığı çıkarmayla açılmış olan cephedir.
Müttefikler, Kuzey Afrika'daki Alman askeri varlığını ortadan kaldırdıktan sonra İtalya'ya yöneldiler. İtalya'ya bir çıkarma yapılmasından önce Sicilya adasındaki Alman askerî gücünün de kırılması gerekmişti. İtalya topraklarına Müttefik çıkarması iki noktadan yapılmıştır. General Montgomery'nin 8. Ordusu, Sicilya'dan hareketle dar Messina boğazını geçerek İtalyan çizmesinin parmak ucuna çıkmıştır.
İkinci çıkarma operasyonu olan Salerno çıkarması ise, Salerno'nun güneyindeki iki plaja 9 Eylül 1943 yılında, bir İngiliz, bir Amerikan kolordusu tarafından toplamda 165.000 kişi ile yapılmıştır. Çıkarmanın üçüncü gününde Müttefik harekâtı durdurulmuş, ancak ilerleyen günlerdeki takviyeler ve ağır bombardımanlar sonucu sağlam bir köprü başı oluşturulabilmiştir.
Aynı gün İtalya, Müttefikler'le bir mütareke imzaladı, fakat bu mütareke Salerno çıkarmasına kadar gizli tutuldu. Çıkarma birlikleri esas hedefleri olan Napoli'ye harekâtın üçüncü haftasında ulaşıyorlar.
Müttefikler eşzamanlı olarak 17 Ocak 1944'te Monte Cassino Muharebesi'ni başlatmış hem de 22 Ocak 1944'te Roma'nın 40 km güneyinde, Anzio'ya bir çıkarma daha yapmıştır.
Çok çetin çatışmalarla geçen İtalya Cephesi, 29 Nisan 1945'te İtalya topraklarındaki Alman birliklerinin Müttefikler'e yenilmesi ve İtalya'nın kayıtsız şartsız teslim olması ile cephe kapanmıştır.
Asparuh

| Asparuh Аспарух |
| --- | --- |
İstirelçe, Bulgaristan'daki anıtı
Tuna Bulgar Hanı
Hüküm süresi: 681-701
Önce gelen: Batbayan
Sonra gelen: Tervel

Ölüm: 701
Çocuk(lar)ı: Tervel
Hanedan: Dulo
Babası: Kubrat
Dini: Tengricilik
Asparuh ya da Isperih (Bulgarca: Аспарух), bilinen en büyük Bulgar hükümdarı. Bir Türk boyu olan Hazarların ittirmesiyle batıya göç ederek Tuna havzasında Birinci Bulgar İmparatorluğu'nu kurmuştur.
Asparuh liderliğindeki Ön Bulgarlar ise Dinyeper ve Dinyester nehirlerini geçerek bugünkü güney Besarabya'ya, Bizans İmparatorluğu'na komşu olacak şekilde yerleşmişlerdir. Onların yerleştiği bölge Bizans kaynaklarında "Onglos" ya da "Onklos" olarak geçmektedir.
Asparuh'un Onglos bölgesine kesin geliş tarihi bilinmemekle birlikte Bizans İmparatorluğu'nun doğuda Araplara karşı, Avrupa'da dini ve diplomatik mücadele verdiği yıllar olan 650-670 tarihleri arasında gerçekleştiği tahmin ediliyor. Asparuh ile gelen bu Bulgarlar, Birinci Bulgar Devleti'ni kuran ve ilmi araştırmalarda Proto Bulgarlar ya da Bulgar Türkleri olarak adlandırılan Türklerdi. Asparuh Tuna Nehri'nın daha kuzeyinde olan Dinyeper ve Dinyester nehirlerini geçerek ve Onglos bölgesini ele geçirerek Tuna ile diğer iki nehir arasındaki alana yerleşti. Ön taraftan bataklık oluşu, diğer yönlerden de nehirlerden oluşan taçla sarılmış olması düşmana karşı büyük bir güvenlik sağlamaktaydı. 670 yılında bu Ön Bulgarlar, Bizans'ın kuzey komşusu olma konumuyla Bizans'ı tehdit eden bir güç konumuna gelmiştir. Tuna Deltası'nın güneyini geçmeyi başaran Asparuh komutasındaki Ön Bulgarların burada karşılaştıkları Slav zümreleriyle birleşmesi neticesinde doğmuştur. Başlangıçta Bizans'la dostane ve barışçıl ilişkiler kuran Asparuh önderliğindeki Ön Bulgarlar, gerek Hazarlardan kaçmak gerek yeni yerleşim alanları bulmak amacıyla Tuna Deltası'nın kuzeyindeki topraklardan hareketle Dobruca'nın güneyindeki Bizans topraklarına saldırılarda bulunmaya başlamışlardır. Bizans imparatoru IV. Konstantinos İstanbul'u kuşatan Araplar'la uğraştığı için yeni komşularına karşı koyacak güçte değildi. Ancak Arapların kuşatmayı kaldırmasıyla Ön Bulgarlara karşı sefer hazırlıklarına giriştir. Konstantinos, 680 yılında büyük bir deniz ve kara kuvvetiyle Ön Bulgarları topraklarından çıkartmak üzere Tuna'nın ağzına ve Onglos denilen bölge üzerine yürüdü. Ön Bulgarların bataklıklar arasında gizlenerek açıkça savaşmaktan kaçınması, Konstantinos'in başarı elde etmesini engelledi.
Albert Karasu

Albert Karasu (1885, Selanik - 1982, İstanbul) Yahudi asıllı Osmanlı-Türk gazeteci, köşe yazarı ve yazar.
İsviçre'de siyaset bilimi eğitimi gördü ve İstanbul'da 1918 yılında Fransızca olarak çıkarılan "Journal d'Orient" gazetesini kurdu. 1922-1923 yılları arasında İsviçre'nin Lozan şehrinde Lozan Antlaşması görüşmelerini izleyip, gelişmeleri gazetesinin okuyucularına aktardı. Gazete, 1971 yılında kapatıldı.
Bibliyografya

N. Benbanaste, Örneklerle Türk Musevi Basınının Tarihçesi (1988); S. Kaneti, "La disparition du dernier quotidien de langue française à Istanbul: Le Journal D'Orient," in: Presse Turque et Presse de Turquie Actes Des Colloques d'Istanbul (1988), 65–69. Rıfat Bali (2nd ed.) Bibliyografya 17 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  LCCN: no2019044323  VIAF: 4530155411329908940007   WorldCat (LCCN): no2019-044323
Taylor Lautner

| Taylor Lautner |
| --- | --- |
Taylor Lautner, 2012
Doğum: Taylor Daniel Lautner 11 Şubat 1992 (32 yaşında) Grand Rapids, Michigan, ABD
Milliyet: ABD'li
Meslek: Oyuncu, dövüşçü
Etkin yıllar: 2001-günümüz
Boy: 1,79

Taylor Daniel Lautner (d. 11 Şubat 1992), Amerikan oyuncu, seslendirmen, model ve dövüş sanatçısı. Lautner en iyi Stephanie Meyer'ın aynı isimli romanlarından uyarlanan Alacakaranlık Efsanesi film serisindeki Jacob Black rolüyle tanınır.