Borat
Tepkiler

Bu mocumentary filmde Borat ve Azamat, New York’tan Kalifornia’ya doğru yolculuk ederlerken, özellikle orta sınıf Amerikalıların cahilliği, önyargıları ve görünürdeki naziklikleriyle uğraşıp durmaktadır. Bunlar öylesine sahte bir belgesel havasında çekilmişlerdir ki hangisinin önceden ayarlanmış hangisinin spontane olduğunu anlamak zordur.
Yolculuğu boyunca senato üyeleriyle, feministlerle, gey’lerle, aşırı sağcılarla, cahil gençlerle ve banliyöde yaşayan orta sınıf Amerikalılarla karşılaşan Borat’ın gerçekten de utanmanın sınırlarını aştığı tartışılmazdır. Herkes Borat’ın kaba şakalarına farklı nedenlerle gülüyor olabilir. Bu neden cehalet, önyargı ya da sofistike ve aptalca bir ironi olabilir. Seçiminizin öncelikle ironi olduğuna karar verdiniz mi kendinizi Borat Sagdiyev’in olağanüstü güzel aptal ve naif şekilde bağnaz dünyasına girmenize izin veriyorsunuz demektir.
Sacha Cohen, hikâyenin merkezine uygarlıktan uzak, yabancı, onlar gibi “kültürlü” ve “görmüş geçirmiş” olmayan bir karakter yerleştirir. Borat karakteri, insanların tahammül sınırlarını aşan davranış ve konuşmalarıyla Amerikan toplumunun kibarlık sınırlarını hayli zorlamaktadır. Farkında olmadan toplum kurallarına aykırı davranışlar gösteren Kazak gazeteci, belgesel yapmak için yapımcısı Azamat'la Amerika'da yolculuk yapmaktadır. Filmde, sıradan Amerikalıların gerçek yaşamlarını gösteren görüntüler yakalanırken asıl alaya alınanın Borat değil, Amerikalılar olduğu görülebilir. Sözgelimi, filmde kibar ancak oldukça ırkçı cahil orta sınıf bir halk gösterilir. Borat bir Yahudi'yi vurmak için en iyi silahın hangisi olduğunu sorduğunda, gayet normal ve sakince Borat'a 9 mm.lik ya da bir Glock otomatik tavsiye eden silah satıcısı buna bir örnektir:
… film boyunca AB ve D toplumunun şiddet eğilimlerine, ırkçı tutumlarına, dibe vurmuş hâllerine, dünyanın geri kalanının yoksullaşması pahasına aşırı tüketimine, sapkın dinsel ayinlerine, saçmalıklarını kültür adına yutturmasına, savaş histerisine tahammül ettiniz.
Film, güldürünün sınırlarını zorlayacaktır; Azamat'la Yahudilere karşı savunma amacıyla aldıkları ayı, Amerikan toplumunun silah merakına ironik bir yaklaşımdır. İki adamın çırılçıplak kavga etmekle kalmayıp toplantı salonunda buna devam etmeleri, ensestle ilgili büyük bir doğallıkla anlatılan sahneler örneklerden bir kısmıdır:
Baron Cohen’in gerilla güldürüsü yoluna çıkan her şeyi devirmektedir. Ancak ilginçtir ki, bunu yaparken asla kızgın, polemiğe düşmüş (ve bu da her zaman tartışmaya açıktır) ya da aşağılayıcı bir tavır içinde değildir. Yüksek ve düşük düzeydeki güldürüyü, müstehcenliği ve sosyolojiyi birbirine karıştıran komedisi hepsi de reality tv dünyasında güncelliğini koruyan Punk’d ile gösteri sanatları arasındaki, Lenny Bruce ve Richard Pryor’ın tahripkâr nüktedanlığı ve Andy Kaufman’ın saçma aldatmacaları arasındaki sınırları aşmaktadır.
Baron Cohen acı gerçekliği su yüzüne çıkaran konuşmalarıyla alaycı bir komedyendir. Gelişmiş Amerikan toplumunun yabancı ve dışarı kapalı bir toplumda yaşayan insanların gözünden nasıl görüldüğünü Borat Sagdiev'in şu sözlerinden anlayabiliriz:
Bir yıl önce Kazakistan Enformasyon Bakanlığı beni röportajlar yaparak Kazak milletine faydalı olabilmem için Amerika’ya gönderdi. Sizin gibi olmak istiyorduk. Amerika dünyanın en güzel kadınlarının yaşadığı yer. Örneğin Liza Minneli ve Elizabeth Taylor. Üstelik Amerika demokrasinin ve pornonun da merkezi. Bunları çok severim. Filmimi çekmek için çok heyecanlandım.
Yönetmen Larry Charles filmde kendilerini sürekli olarak sorguladıklarını belirtmektedir.
Kazak romancı Sapabek Asipuly'nin Kazakistan'ı popülerleştirdiği için Sacha Cohen'e ödül verilmesi gerektiğini söylemiştir.
“Austin Powers”, “Meet the Parents”, “Meet the Fockers” gibi filmlerin yönetmeni ve Borat'ın yapımcılarından Jay Roach, Sacha Baron Cohen'in Borat karakterinden çok etkilendiğini ifade eder:
Bence Sacha’nın yaptığı şey film sektöründe bir devrimdir. Sonuna kadar inandırıcı, muhteşem bir sudan çıkmış balık hikâyesi… Sacha sonradan bu karakteri gerçek insanlarla yüz yüze getirerek, neler olabileceğini benzersiz bir hikâyeyle birleştirdi. Sonuç muhteşemdi.
Filmin yönetmeni Larry Charles'a göre Cohen'in filme katkısı tartışılmaz derecede büyüktür:
Sacha’nın performansına büyük bir cesaretin yanı sıra, inanılmaz bir zekâ ve yoğunluk hâkim. Sacha, Borat olarak son derece gerçek, inandırıcı, karmaşık ve aynı zamanda doğaldı. Hayatımda hiç böyle bir performans görmemiştim. Onunla işbirliğimiz üst seviyedeydi. Hazırlık süresince bir araya geldiği-mizde karşımdaki kişi hem Sacha hem de Borat’tı. Onun neden böyle yaptığını anlayabiliyorum: O anı yaşaması gerekiyordu ve ince bir denge tutturmak zorundaydı.