stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Benî Haşim

Bu madde Peygamber Muhammed'in ailesinin torunları hakkındadır.Ürdün kraliyet ailesi için Hâşimoğulları (Hicaz) sayfasına bakınız.
| Hâşimoğulları بنو هاشم |
| --- | --- |
Kureyş ve Adnaniler

Aktif bölge(ler): Mekke, Hicaz, Orta Doğu, Güney Asya, Güneydoğu Asya, Kuzey Afrika, Afrika Boynuzu
Milliyet: Arap
Etimoloji: El-Hâşimi
Ana hanedan: Kureyş
Kurucu: Hâşim bin Abdümenâf
Alt kolları:  Abbâsî Hanedanı  Fatımiler 
Benî Haşim veya asıl Hâşimoğulları (Arapça: بنو هاشم), İslam peygamberi Muhammed'in mensup olduğu Kureyş'in alt kolu olan bir Arap aşiretidir. Adını Muhammed'in büyük dedesi Hâşim bin Abdümenâf'tan almıştır.
Bu ailenin üyeleri ve özellikle bu soydan gelenler Haşimîler, Hâşimoğulları veya Bakara olarak da anılır ve genellikle el-Haşimî soyadını taşırlar. Ayrıca bu soyun mensupları Muhammed'in torunları olan Hasan'ın soyundansa Şerîf, Hüseyin'in soyundansa Seyyid ünvanına sahiptirler. Fakat bazen iki ünvanı da kullanabilmektedirler.
8. yüzyıldan itibaren Haşimî soyu bir asalet nişanesi olarak görülmeye başlanmış ve birçok hanedanın yönetimlerini meşrulaştırdıkları bir temeli oluşturmuştur. Haşimî kökenli olduğunu savunan en ünlü İslam hanedanlarından bazıları; Abbasiler (750-945 yılları arasında Bağdat'ta hüküm sürmüş; 945-1258 yılları arasında Bağdat'ta ve 1261-1517 yılları arasında Kahire'de hükümdar olmasalar bile halifeliği elinde tutmuştur), Fatımiler (909-1171 yılları arasında Kahire'de hüküm sürmüş ve halifelik iddiasında bulunmuştur), Aleviler (1631'den günümüze Fas hükümdarları) ve Hâşimoğulları'dır (1921'den günümüze Ürdün hükümdarları).
Tarihçe

Aile adını İslam peygamberi Muhammed'in büyük dedesi Hâşim bin Abdümenâf'tan almıştır. Kendisi bir Ezd aşireti olan Beni Neccar'dan Selma bint Amr ile evliydi.
İslamiyet öncesi Araplar arasında insanlar kendilerini kabilelerine, aşiretlerine ve daha sonra da hanedan/ailelerine göre sınıflandırırlardı. İki ana kabile türü vardı: Adnaniler (kuzey, orta ve batı Arabistan Araplarının geleneksel atası Adnan'ın soyundan gelenler) ve Kahtaniler (güney ve güney doğu Arabistan Araplarının geleneksel atası Kahtan'ın soyundan gelenler). Benî Haşim, Kureyş kabilesinin alt kollarından biridir ve bir Adnanî aşiretidir.
Hanedanlar ve Aşiretler

Aşağıdaki hanedanlar ve aşiretler Haşimî soyundan geldiklerini iddia etmektedirler:
Avrupa
Hammûdî Hanedanı
Arabistan
Hâşimoğulları
Abbâsî Hanedanı
Fâtımîler Hanedanı
Raşid Hanedanı, Yemen
Mütevekkilî Hanedanı
Afrika
Alevî Hanedanı
Saadiler
Fâtımîler Hanedanı
İdrîsîler
Senusiler, Libya
İshak (kabile)
Aile mensupları

Haşim bin Abdimenaf: Peygamberin büyük-büyükbabası
Abdülmuttalib bin Haşim: Peygamberin büyükbabası
Abdullah bin Abdulmuttalib: Peygamberin babası
Abbas bin Abdulmuttalib: Peygamberin amcası
Ebu Talib (İmran): Peygamberin amcası
Muhammed bin Abdullah: İslam peygamberi
Ali bin Ebu Talib: Ebu Talib'in oğlu, peygamberin kuzeni ve damadı
Zeynep bint Muhammed: Peygamberin kızı,
Ümmü Gülsüm bint Muhammed: Peygamberin kızı,
Rukiyye bint Muhammed: Peygamberin kızı,
Fatıma Zehra: Peygamberin kızı, Ali'nin eşi
Talib bin Ebu Talib: Ebu Talib'in oğlu, Ali'nin kardeşi.
Akil bin Ebu Talib: Ebu Talib'in oğlu, Ali'nin kardeşi.
Cafer bin Ebu Talib: Ebu Talib'in oğlu, Ali'nin kardeşi.
Hasan bin Ali: Ali ve Fatıma'nın oğlu, peygamberin torunu.
Hüseyin bin Ali: Ali ve Fatıma'nın oğlu, peygamberin torunu.
Abbas bin Ali: Ali ve Ümmü'l-Benîn'in oğlu
Muhsin bin Ali: Ali ve Fatıma'nın oğlu, peygamberin torunu.
Zeyneb bint Ali: Ali ve Fatıma'nın kızı, peygamberin torunu.
Ümmü Gülsüm bint Ali: Ali ve Fatıma'nın kızı, peygamberin torunu.
Ali bin Hüseyin: Hüseyin'in oğlu, Halife Ali'nin torunu.
Ali Asgar bin Hüseyin: Hüseyin'in oğlu, Halife Ali'nin torunu.
Zeynelâbidîn: Hüseyin'in oğlu, Halife Ali'nin torunu. (Kerbela olayından tek erkek sağ olarak kurtulmuş ve Ehli-beyt'in, peygamberin soyunu on iki imamlar devam ettirmiştir.)
Ulupamir, Erciş

| Ulupamir |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Van
Koordinatlar: 39°11′35″N 43°16′59″E﻿ / ﻿39.193°K 43.283°D﻿ / 39.193; 43.283
Ülke:  Türkiye
İl: Van
İlçe: Erciş
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2007): 3.850
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0432
Posta kodu: 65400
Ulupamir, Van ilinin Erciş ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe

Mahalle, Ulupamir Kırgız Türkleri'nin yerleşimiyle kurulmuştur. Geldikleri yer ise Afganistan'ın kuzeyindeki Pamir Yaylasıdır. Sovyetler Birliği, 1979'da ülkelerini işgal edince Kırgız nüfusun bir kısmı çareyi Afganistan'ı terk etmekte bulur.
Bir gün hanları Hacı Rahmankul Kutlu, Aksakal adı verilen yaşlılar meclisini toplar. Savaşın bütün şiddetiyle sürdüğü bir dönemde Aksakallar, Kırgızların yaşaması için göç etmeleri gerektiğine karar verir. Bunun üzerine bir grup Kırgız, komşu ülke Pakistan'a gider. Yaylada yaşayan Kırgızlar, Pakistan'daki sıcak iklime alışamaz. Hatta, 450 Kırgız bu yüzden hayatını kaybeder. Grubun önde gelenleri çözüm olarak Türkiye'ye gitmeyi teklif eder. Aldıkları Türkiye'ye göç kararını Pakistan'daki Türkiye Büyükelçiliği'ne ileterek yardım talebinde bulunurlar.
İslamabad Büyükelçiliği'nden gelen istek, dönemin devlet başkanı Kenan Evren tarafından 1982 yılında kabul edilir. 1.150 Kırgız, Türk uçaklarıyla başlarında hanları Rahmankul Han ile birlikte Adana'ya getirilir. Sonra Malatya ve Van'ın değişik yerlerine dağıtılır. 1983'te Başbakan Turgut Özal tarafından da Van'ın Erciş ilçesi Altındere Mahallesinde inşa edilen konutlara yerleştirilir. Altındere Köyü'nün ismi, Kırgızların isteğiyle Ulupamir olarak değiştirilir daha sonra. Ulupamir köyünde 3.850 Kırgız Türkü yaşamaktadır.
Kültür

Köy, kültürel ve aile geleneklerini ve el sanatlarını korumaya çalışan "Pamir Kültür Eğitim Derneği" adlı bir kültür organizasyonuna sahiptir.
Kültür > Gelenekler

Genel olarak eski bir Türk kültürüne sahiptirler. Çok misafirperverlerdir, halk dansları ve renkli Düğünleri ile tanınırlar. 
Her yıl Haziran ayında köyün kimliğini ve eşsiz kültürünü korumak için Ayran Festivali düzenlenmektedir. Etkinlik, geleneksel kıyafetler, el sanatları, süslemeler ve sembollerin sergilendiği Manas destanını okuyarak başlar. Kırgızların millî sporu, atlı "Kökbörü" (Gökböğrü veya Buskaşı) yanı sıra bir yeme Yarışması oynanır.
Kültür > Yemek

Geleneksel yiyecekler arasında beş parmakla doldurulmuş mantı, Kırgız Pilavı, ekmek ve et, farklı et ve peynirli börek türleri ve çeşitli hamurlu yiyecekler bulunur.
Coğrafya

Van iline 132 km, Erciş ilçesine 32 km uzaklıktadır.
İkiyaka, Yüksekova

| İkiyaka |
| --- | --- |
Köy

 Hakkâri'nin Türkiye'deki konumu
İkiyakaİkiyaka'nın Hakkâri'deki konumu
Ülke:  Türkiye
İl: Hakkâri
İlçe: Yüksekova
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 2121 m
Nüfus (2021)
 • Toplam: 0
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0438
İl plaka kodu: 30
Posta kodu: 30302
İkiyaka, Hakkâri ilinin Yüksekova ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe

Köyün eski adı 1928 yılı kayıtlarında Sat olarak geçmektedir. Lozan Antlaşması'nda Türkiye Irak sınırlarının çizilmesi sonucu köyün toprakları iki ülke (Türkiye-Irak) arasında kalmıştır. Bu nedenle köyün ismi "İkiyaka" olarak değiştirilmiştir. Köyün Kuzey Irak'ın Kürdistan Bölgesel Yönetimi'ne sınırı vardır. 1995 yılında terör ve güvenlik gerekçesi ile boşaltılan köy nüfusunun yarısı Yüksekova ya 
diğer  kismi da kuzey ırak a yerleşmiştir. Köy, terk edilmiş durumdadır.
Coğrafya

Köy, Hakkâri il merkezine 140 km, Yüksekova ilçe merkezine 66 km uzaklıktadır. Köy, Yüksekova'nın güneybatısında olup, yapımı süren 30.25 numaralı Çukurca-Dağlıca-Yaylapınar-Şemdinli il yolu yakınındadır. Cilo ve Sat Dağları Milli Parkı içinde, İkiyaka Sat Gölleri yakınındadır.
Nüfus

| Yıllara göre köy nüfus verileri |
| --- | --- |
1990: 733
1985: 910
1965: 523
Ferrari F2005

| --- | --- |

Genel Bakış
Kategori: Formula 1
Üretici: Scuderia Ferrari
Tasarımcı(lar): Ross Brawn (Teknik Direktör) Rory Byrne (Baş tasarımcı) Aldo Costa (Baş tasarımcı) John Iley
Selefi: F2004
Halefi: 248 F1
Şasi: Karbon/epoksi kompozit monokok
Teknik Özellikler
Motor: Ferrari 055
Kapasite: 30 L (1.831 cu in)
Şanzıman: 7 ileri 1 geri
Dingil mesafesi: 3.050 mm (120 in)
Uzunluk: 4.545 mm (179 in)
Genişlik: 1.796 mm (71 in)
Yükseklik: 959 mm (38 in)
Ağırlık: 1.334 lb (605 kg) sürücü dahil
Yakıt: Shell V-Power Racing
Yağ: Shell Helix
Lastik: Bridgestone Potenza
İlk çıkış: 2005 Bahreyn Grand Prix
Sürücüler: 1.  Michael Schumacher 2.  Rubens Barrichello
Ferrari F2005, Ferrari tarafından 2005 Formula 1 Dünya Şampiyonası için kullanılan Formula 1 yarış aracı idi. Şasi, Rory Byrne, Aldo Costa ve John Iley ve aracın üretiminde hayati bir rolü olan Ross Brawn tarafından tasarlandı. Araç Michael Schumacher ve Rubens Barrichello tarafından kullanıldı.
Sezon sonuçları

| Yıl | Şasi | Motor | Lastikler | Sürücüler | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | Puan | WCC |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2005 | F2005 | Ferrari V10 | B |  | AUS | MAL | BHR | SMR | İSP | MON | EUR | CAN | USA | FRA | GBR | GER | MAC | TUR | İTA | BEL | BRE | JPN | CHN | 100* | 3rd |
| 2005 | F2005 | Ferrari V10 | B |  Schumacher |  |  | YD | 2 | YD | 7 | 5 | 2 | 1 | 3 | 6 | 5 | 2 | YD | 10 | YD | 4 | 7 | YD | 100* | 3rd |
| 2005 | F2005 | Ferrari V10 | B |  Barrichello |  |  | 9 | YD | 9 | 8 | 3 | 3 | 2 | 9 | 7 | 10 | 10 | 10 | 12 | 5 | 6 | 11 | 12 | 100* | 3rd |
Kaynak:
*100 puandan 90'ı F2005 ile elde edildi
Sözveren, Çatak

| Sözveren |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Van
Koordinatlar: 37°59′26″N 43°04′44″E﻿ / ﻿37.9906°K 43.0789°D﻿ / 37.9906; 43.0789
Ülke:  Türkiye
İl: Van
İlçe: Çatak
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2000): 600
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0432
İl plaka kodu: 65
Posta kodu: 65870
Resmî site 
Sözveren, Van ilinin Çatak ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin adının nereden geldiği tam olarak bilinmemektedir. Eski adının Rukunan olduğu bilinmektedir fakat sonradan Sözveren olarak değiştirilmiştir.[kaynak belirtilmeli] Eski bir Ermeni köyü olarak bilinen mahalle, sonradan Müslümanların himayesi altına girmiştir.
Coğrafya

Sözveren Köyü Van Çatak'ın güney-doğusunda ve Çatak Merkeze 3 km uzaklıktadır.
İklim

Mahallenin iklimi karasal iklimdir fakat zaman zaman ılıman iklimde görülmemektedir. Bunun nedeni ise mahallenin özel konumudur. Genelde kışları soğuk ve serttir yazları ise sıcak ve kuraktır.
Coğrafi koordinatlar

Enlem: 37.98967°
Boylam: 43.08117°
Posta Kodu: 65870
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2007: 
2000: 600    
1997: -
Toprakkale, Oltu

| Toprakkale |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
ToprakkaleToprakkale'nin Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 40°28′09″N 41°59′57″E﻿ / ﻿40.4692°K 41.9992°D﻿ / 40.4692; 41.9992
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Oltu
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 1532 m
Nüfus (2022): 74
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25400
Toprakkale, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe

Mahalle, 1889 yılından beri aynı adı taşımaktadır. 1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 105 km, Oltu ilçe merkezine 15 km uzaklıktadır. Mahalle, Oltu'nun güneyinde olup, D.955 numaralı Ardahan-Muş (Oltu-Narman) devlet yoluna, 1,2 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2022: 74
2021: 60
2020: 74
2019: 64
2018: 78
2017: 53
2016: 57
2015: 58
2014: 68
2013: 72
2012: 71
2011: 79
2010: 93
2009: 103
2008: 105
2007: 104
2000: 135
1990: 293
1985: 293
1965: 291
Kaşıkçı, İdil

| Kaşıkçı |
| --- | --- |
Köy

 Şırnak'ın Türkiye'deki konumu
KaşıkçıKaşıkçı'nın Şırnak'deki konumu
Ülke:  Türkiye
İl: Şırnak
İlçe: İdil
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 831 m
Nüfus (2020)
 • Toplam: 218
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0486
İl plaka kodu: 73
Posta kodu: 73302
Kaşıkçı, Şırnak ilinin İdil ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe

Köyün eski adı, 1928 yılı kayıtlarında Heskal ya da Haskal olup, "hesk" sözcüğü Kürtçede "kepçe" anlamına gelmektedir. Daha önceleri Mardin ili İdil ilçesine bağlı olan köy, 1990 yılında yeni kurulan Şırnak ili İdil ilçesine bağlanmıştır.
Coğrafya

Köy, Şırnak il merkezine 125 km, İdil ilçe merkezine 50 km uzaklıktadır. Köy, İdil'in kuzeybatısında olup, 73.54 numaralı Haberli-İdil il yoluna, Haberli'de 17 km.'lik bir köy yoluyla ulaşmaktadır.
Nüfus

| Yıllara göre köy nüfus verileri |
| --- | --- |
2020: 218
2019: 293
2018: 705
2017: 202
2016: 230
2015: 213
2014: 229
2013: 234
2012: 238
2011: 257
2010: 268
2009: 276
2008: 264
2007: 231
2000: 184
1990: 197
1985: 268
1965: 317
Formula 1 Grand Prix kazanan pilotlar listesi

Formula 1, otomobil sporlarının yönetim organı olan Uluslararası Otomobil Federasyonu tarafından düzenlenen açık tekerlekli araba yarışlarının en yüksek klasmanıdır. Klasmanın ismindeki formula kelimesi İngilizcede formül anlamına gelmekte olup araç üreticilerinin uyması gereken formula adındaki belli başlı kuralları temsil eder. Bir Formula 1 sezonu, motor sporları için özel olarak tasarlanmış pistlerde ya da yarışlara uygun hâle getirilecek şekilde düzenlenmiş sokaklarda yapılan ve Grand Prix adı verilen bir dizi yarıştan oluşur. Her Grand Prix'nin galibine bir kupa takdim edilirken bir sezondaki tüm Grand Prix'lerin sonuçları, Pilotlar Şampiyonası ve Takımlar Şampiyonası adı verilen şampiyonayı da etkilemektedir. İlk Dünya Pilotlar Şampiyonası Formula 1 standartlarının ilk kabul edildiği 1946 yılından 4 yıl sonra, 1950 yılında düzenlendi. İlk Takımlar Şampiyonası ise 1958 yılında düzenlendi. İki şampiyona da günümüzde devam etmektedir.
İngiliz yarış pilotu Lewis Hamilton, kazandığı 103 Grand Prix ile Formula 1 tarihinde en çok yarış kazanan pilottur. 2020 Portekiz Grand Prix'ye kadar rekoru elinde bulunduran Michael Schumacher'in 91, 3. sıradaki Sebastian Vettel'in ise 53 yarış zaferi bulunmaktadır. İlk kez 2003 Malezya Grand Prix, son kez ise 2018 Birleşik Devletler Grand Prix'yi kazanan Kimi Räikkönen; 15 yıl 212 gün ile ilk zaferi ile son zaferi arasında en uzun zaman dilimi bulunan pilottur. Riccardo Patrese tarafından kazanılan 1983 Güney Afrika Grand Prix ve 1990 San Marino Grand Prix arasında geçen altı buçuk yıllık süre, bir pilotun bir sonraki yarış zaferi için beklediği en uzun süredir. İlk zaferini 1971 Güney Afrika Grand Prix'de aldıktan 5 yıl 7 ay 18 gün sonra ikinci zaferini 1976 Japonya Grand Prix'de alan Mario Andretti, ilk yarış zaferinin ardından ikinci Grand Prix zaferi için en çok bekleyen pilottur. 2013 Belçika Grand Prix'den 2013 Brezilya Grand Prix'ye kadar üst üste 9 yarış zaferi elde eden Sebastian Vettel ise üst üste en çok yarış kazanan pilottur. 2016 İspanya Grand Prix'yi kazandığında henüz 18 yıl 228 günlük olan Max Verstappen bir Formula 1 yarışını kazanan en genç pilot unvanına sahipken 1951 Fransa Grand Prix'nin 53 yıl 22 günlük galibi Luigi Fagioli ise Grand Prix kazanan en yaşlı pilottur.
2024 Abu Dabi Grand Prixitibarıyla en az bir Formula 1 Grand Prix'ye başlamış 770 pilottan 111'i en az bir yarış kazanma başarısını elde etmiştir. Formula 1'deki ilk Grand Prix olan 1950 Britanya Grand Prix'yi Giuseppe Farina kazanırken ilk Grand Prix zaferini en son elde eden pilot ise 2021 Macaristan Grand Prix'yi kazanan Alpine pilotu Esteban Ocon'dur. 1951 Fransa Grand Prix, 1956 Arjantin Grand Prix ve 1957 Britanya Grand Prix ise aynı aracı paylaşan iki pilotun kazandığı yarışlardır.
Her ne kadar Formula 1 regülasyonlarına göre düzenlenmeyip Grand Prix olarak isimlendirilmeseler de 1950'den 1960'a kadar Formula 1 sezon takviminde yer alan Indianapolis 500 yarışlarının galipleri, listeye dahil edilmişlerdir.
Frédéric Vasseur

Frederic Vasseur 2024
Frederic Vasseur, 28 Mayıs 1968 Draveil'de (Ile-de-France ) doğdu. Fransız mühendis, motor sporlarında uzmanlaştı ve takım menajeri oldu . 2016 yılında Frédéric Vasseur, 2016-2017 sezonunun dışında ayrıldığı yeni Formula 1 takımı Renault Sport Formula 1 Team'in rekabet direktörü olarak atandı. 17 Temmuz 2017'de Sauber'in takım patronluğunu resmi olarak devraldı ve Monisha Kaltenborn'un yerine geçti. Takımın adı 2019'da Alfa Romeo oldu.13 Aralık 2022'de Frédéric Vasseur, Mattia Binotto'nun yerine Scuderia Ferrari'nin Takım Patronu oldu .
Pink Martini

| Pink Martini |
| --- | --- |
Pink Martini
Genel bilgiler
Başladığı yer: Portland, Oregon, ABD
Tarzlar: Caz, latin, lounge, vs
Etkin yıllar: 1994 - Günümüz
Resmî site: pinkmartini.com

Üyeler: Thomas Lauderdale  China Forbes Robert Taylor Gavin Bondy Paloma Griffin Brian Davis Derek Rieth Martín Zarzar Phil Baker Timothy Nishimoto Maureen Love

Eski üyeler: Doug Smith Jonas Tauber David Eby John Wager Richard Rothfus

Pink Martini "küçük orkestra" Portland, Oregon'da 1994 yılında piyanist Thomas M. Lauderdale tarafından kurulmuş müzik grubudur. Latin müziği, lounge, Avrupa Klasik Müziği ve cazı da kapsayan çok geniş bir müzik repartuarında eserler seslendirmektedirler. Müzik tarzları genellikle belli bir dönemin içerik ve stilini andıran "vintage music" olarak adlandırılır.
Geçmişi

Grubun birleşmesi Portland'daki politik ortam sayesinde olmuştur. Avrupa'daki ilk sahne deneyimlerini Cannes Film Festivali ile yapmışlardır. 2003 yılına kadar; Fransa, İspanya, Portekiz, Belçika, İsviçre, Monako, Yunanistan, Türkiye, Peru, Tayvan, Lübnan ve ABD'de çeşitli defalar sahne almışlar ve grup dışında başka orkestralara da eşllik etmişlerdir. Şarkı sözleri İngilizce, İspanyolca, Fransızca, İtalyanca, Portekizce, Japonca, Türkçe, Arap ve Modern Yunan dillerinden oluşmaktadır.
İlk albümleri, Sympathique, Pink Martini'nin kendi firması, Heinz Records tarafından 1997 yılında çıkarıldı. Albüm tüm Dünya çapında 1.3 milyondan fazla satış yaptı. Aynı zamanda Putumayo World Music "World Lounge" CD ismi ile de satışa çıktı.
Ekim 2004'te, Pink Martini ikinci albümleri, Hang on Little Tomato'yu çıkardı. Bu albümde ilk albümde konuk sarkıcı olan Pepe Raphael kendi grubu Pepe and the Bottle Blondes'a yoğunlaşması amacıyla grupta yer almadı. Grubun baş vokalisti China Forbes ile Lauderdale şarkı sözlerini yazmaya devam etti. Bu albümdeki pek çok şarkı film ve yazılımlarda kullanıldı.
2005 yılı yılbaşında, Pink Martini Portland Arlene Schnitzer Concert Hall'de canlı performans sergiledi. Bu performans "National Public Radio" radyosunda canlı yayınlandı ve kaydedilerek DVD olarak satışa sunuldu.
Pink Martini'nin diğer gruplara göre daha çok üyeli bir grup olması nedeniyle grup pek çok şehirde sahne alacak yer bulmakta zorluk çekti. Arkadaşları Norman Leyden'in yardımı ile, ülke çapındaki orkestraların sahnelerinde performanslarını sergileme imkânı buldular ve hayran kitleleri çoğaldı. 1 Haziran 2007 günü, Pink Martini BBC Two televizyonun uzun soluklu müzik programı Later with Jools Holland'da sahneye çıktı. Ekim 2007, grup Hollywood Bowl sahnesine üç performans için döndü ve misafir sanatçılar Carol Channing ve Henri Salvador ile sahne aldı.
14 Haziran 2007 günü Pink Martini, Late Show with David Letterman'da sahne aldılar ve yeni albümleri, Hey Eugene adlı albümden şarkı söylediler.
2008 Yılbaşında, Pink Martini her yılbaşında Portland's Arlene Schnitzer Concert Halle'de sahne alma geleneğini bozdu ve Los Angeles, California'daki Disney Concert Hall'de Los Angeles Filormani Orkestrası ile sahne aldı.
Üyeler

China Forbes — vokal
Storm Large - vokal
Thomas M. Lauderdale — piyano
Robert Taylor — trombon
Gavin Bondy — trompet
Doug Smith — vibrafone ve perküsyon
Brian Lavern Davis — konga, davul ve perküsyon
Derek Rieth — perküsyon
Martín Zarzar — davul
Phil Baker — bas
Timothy Nishimoto — vokal ve perküsyon
Maureen Love — harp
Üyeler > Tur üyeleri

Pansy Chang — çello
Dan Faehnle — gitar
Claude Giron — çello
Brant Taylor — çello
Nicholas Crosa — viyolin
Diskografi

Sympathique (1997)
Hang on Little Tomato (2004)
Hey Eugene! (2007)
Splendor in the Grass (2009)
Joy To The World (2010)
A Retrospective (2011)
1969 (2011)
Get Happy (2013)
China Forbes
Gezegen
Özellikler

Her gezegenin benzersiz fiziksel özellikleri olmasına rağmen, aralarında birçok ortak nokta vardır. Halkalar veya doğal uydular gibi özelliklerden bazıları henüz yalnızca Güneş Sistemi'ndeki gezegenlerde gözlemlenirken diğer bazı özellikler de ötegezegenlerde sıkça gözlemlenir.
Özellikler > Dinamik özellikler > Yörünge

Ana maddeler: Yörünge ve yörünge ögeleri
Ayrıca bakınız: Kepler'in gezegensel hareket yasaları ve Ötegezegenlerin yörüngesel ve fiziksel parametreleri § Yörünge parametreleri
Güneş Sistemi'ndeki tüm gezegenler Güneş'in etrafında, Güneş'in kendi etrafında döndüğü yönde döner. Bu yön, Güneş'in kuzey kutbunun üzerinden bakıldığında saat yönünün tersinedir. En az bir ötegezegenin, WASP-17b'nin, ana yıldızının dönüşünün tersi yönde bir yörüngede olduğu tespit edilmiştir. Bir gezegenin yörüngesini baştan sona bir kez tamamlamasına o gezegenin yörünge periyodu veya yılı denir.
Hiçbir gezegenin yörüngesinin dairesel olmamasından ötürü, her birinin etrafında döndüğü yıldızdan uzaklığı yıl boyunca değişir. Bir gezegenin yıldızına en yakın olduğu noktaya Güneş Sistemi'nde günberi (periastron, perihelion), en uzak olduğu noktaya ise günöte (apastron, aphelion) denir. Bir gezegen günberisine yaklaşırken, kütleçekimsel potansiyel enerji kinetik enerjiye dönüşür ve hızlanır. Gezegen günöteye yaklaştığındaysa, yörüngesinin en ucuna yaklaştığı için yavaşlar.
Her gezegenin yörüngesi bir dizi öğeyle tanımlanır:
Düşük dış merkezlikli gezegenler daha dairesel, yüksek dış merkezlikli gezegenler ise daha eliptik yörüngelere sahiptir. Güneş Sistemi'ndeki gezegenler ve büyük uyduları nispeten düşük dış merkezliklere ve bu nedenle neredeyse daire şeklindeki yörüngelere sahiptir. Kuyruklu yıldızlar, birçok Kuiper Kuşağı cismi ve birkaç ötegezegen ise görece daha yüksek dış merkezliklere ve bundan ötürü eliptik yörüngelere sahiptir.
Yarı büyük eksen, gezegenin eliptik yörüngesinin orta noktasından en uzun çapına olan mesafe olan yörüngesinin boyutunu verir. Bu mesafe, hiçbir gezegen yörüngesinde yıldız tam olarak merkez noktada bulunmadığı için günöte ile aynı anlama gelmez.
Bir gezegenin yörünge eğikliği, yörüngesinin kurulu bir referans düzlemine göre ne kadar yukarı veya aşağıya eğik olduğunu belirtir. Güneş Sistemi'nde referans düzlemi, Dünya'nın yörünge düzlemi olan ekliptiktir. Ötegezegenler için gökyüzü düzlemi veya gök düzlemi olarak bilinen bu düzlem, Dünya'dan bakıldığında gözlemcinin görüş çizgisine dik olan düzlemdir. Güneş Sistemi'nin sekiz gezegeni ekliptiğe yakınken, kuyruklu yıldızlar ve Plüton gibi Kuiper Kuşağı cisimleri ekliptiğin çok daha uç açılarında bulunurlar. Büyük uydular genellikle uydusu oldukları gezegenlerin ekvatorlarına göre çok eğik durumda değildir, ancak Dünya'nın uydusu Ay, Satürn'ün uydusu Iapetus ve Neptün'ün uydusu Triton birer istisnadır. Triton, gezegeninin dönüş yönünün tersine, yani geri yönlü yörüngeye sahip olması dolayısıyla büyük uydular arasında benzersizdir.
Bir gezegenin referans düzlemi üzerinden yukarı ve aşağı geçtiği noktalara çıkış ve iniş düğümleri denir. Çıkış düğümü boylamı, referans düzleminin 0 boylamıyla gezegenin çıkış düğümü arasındaki açıdır. Enberi açısı (Güneş Sistemi'nin günberisi) ise bir gezegenin çıkış düğümüyle yıldıza en yakın olduğu nokta arasındaki açıdır.