stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nijerya
Coğrafya > İklim

Nijerya, tropikal iklimin tesirinde, yüksek sıcaklıkların olduğu bir ülkedir. Yıllık ortalama yağış miktarı, bölgeden bölgeye farklılıklar gösterir. Kıyıdan itibaren iç bölgelere doğru uzanan yeşillik ve ormanlık bölgeler, yılda ortalama olarak 1000 ila 1500 mm civarında yağış alır. Lagos civarında birkaç kilometre genişliğinde olan ekvatoral ormanlık arazi, doğu sınırına doğru 160 kilometreye kadar genişler. Bu bölge ve Nijer Nehri deltası, en güneyi yüzlerce tatlı ve tuzlu sularla beslenmiş, sert ve yumuşak tahtalı, kıymetli ağaç ceşitleriyle doludur. Kıyı bölgesinin nem miktarı yaklaşık % 75 civarında olup, en fazla yağışı mayıs ve haziran aylarında alır. Ortalama sıcaklık ise 29-30 °C civarındadır.
Savana bölgesiyse yılda ortalama olarak, en fazla ağustos ayında olmak üzere, 1000 mm yağış alır. Jos Yaylası'nda bu rakam, 1500 milimetreyi geçmektedir. Sıcaklık ise 28-33 °C arasında olup, mart-nisan aylarında 37 °C'ye kadar yükselebilmektedir.
Kuzey bölgelerde çöl iklimi mevcuttur. Kış aylarında Büyük Sahra Çölü'nden güneye doğru şiddetli esen rüzgarlar, beraberlerinde toz ve kum getirirler.
Demografi

Birleşmiş Milletler, Nijerya nüfusunun 2021 yılında 213.401.323 olduğunu, %51,7 kırsal ve %48,3 kentsel olarak dağıldığını ve nüfus yoğunluğunun kilometre kare başına 167,5 kişi olduğunu tahmin etmektedir. Nüfusun yaklaşık %42,5'i 14 yaş ve altında, %19,6'sı 15-24 yaş arasında, %30,7'si 25-54 yaş arasında, %4,0'ı 55-64 yaş arasında ve %3,1'i 65 yaş ve üzerindedir. Ortanca yaş 2017 yılında 18,4 idi. Nijerya dünyanın en kalabalık altıncı ülkesidir. Doğum oranı 2017 itibarıyla 35,2 doğum/1.000 nüfus ve ölüm oranı 9,6 ölüm/1.000 nüfus iken, toplam doğurganlık oranı 5,07 doğan çocuk/kadındır. Nijerya'nın nüfusu 1990'dan 2008'e kadar 57 milyon artarak yirmi yıldan kısa bir sürede %60'lık bir büyüme oranına ulaşmıştır. Nijerya Afrika'nın en kalabalık ülkesidir ve 2017 itibarıyla kıtanın toplam nüfusunun yaklaşık %17'sini oluşturmaktadır; ancak tam olarak ne kadar kalabalık olduğu bir spekülasyon konusudur.
Milyonlarca Nijeryalı ekonomik zorluk dönemlerinde başta Avrupa, Kuzey Amerika ve Avustralya olmak üzere göç etmiştir. Bir milyondan fazla Nijeryalının Amerika Birleşik Devletleri'ne göç ettiği ve Nijeryalı Amerikan nüfusunu oluşturduğu tahmin edilmektedir. Bu tür diasporik toplulukların birçoğundaki bireyler, Kuzey Amerika'daki Yoruba soyundan gelenlerin ulusal bir birliği olan "Egbe Omo Yoruba" topluluğuna katılmıştır. Nijerya'nın en büyük şehri Lagos'tur. Lagos nüfusu 1950 yılında yaklaşık 300.000 iken 2017 yılında tahmini 13,4 milyona ulaşmıştır.
Nijerya'da farklı dil ve geleneklere sahip 250'den fazla etnik grup bulunmakta ve bu da zengin etnik çeşitliliğe sahip bir ülke yaratmaktadır. En büyük üç etnik grup olan Hausa, Yoruba ve İgbo birlikte nüfusun %60'ından fazlasını oluştururken Edo, Ijaw, Fulɓe, Kanuri, Urhobo-Isoko, Ibibio, Ebira, Nupe, Gbagyi, Jukun, Igala, Idoma, Ogoni ve Tiv %35 ila 40'ını; diğer azınlıklar ise kalan %5'i oluşturmaktadır. Nijerya'nın Orta Kuşağı, Atyap, Berom, Goemai, Igala, Kofyar, Pyem ve Tiv gibi etnik grupların çeşitliliğiyle bilinmektedir. İngiliz, Amerikalı, Hint, Çinli (tahmini 50.000), beyaz Zimbabveli, Japon, Yunan, Suriyeli ve Lübnanlı göçmenlerden oluşan küçük azınlıklar vardır. Göçmenler arasında diğer Batı Afrika ve Doğu Afrika ülkelerinden gelenler de bulunmaktadır.
Doğal Kaynakları

Nijerya toprakları, kıyıdan itibaren kuzey sınırı Nijer'e kadar, ormanlarla kaplıdır. Kıyı bölgesindeki ekvator ormanları, kuzeydeki ormanlara nazaran daha sık ve geniştir. Kamerun sınırına doğru bu genişlik, 160 kilometreyi bulabilmektedir. Uzun otların ve karışık cins ağaçların bulunduğu savana bölgesindeki ormanlar ise 550 km genişliğine ulaşır. Bu ormanlarda genellikle sert ve yumuşak tahtalı ağaç türleri vardır. Doğu Nijerya'da ise, daha çok palmiye ağaçları yer alır. Dünyanın en uzun nehirlerinden biri olan Nijer Nehri boyları ve en güney uçta yer alan delta bölgesindeki ormanlar daha çok boz renkli palmiyeler, baobob, akasya ve salkım ağaçları ile doludur.
Nijer'den doğan Nijer Nehri, 4180 km uzunluğunda olup, ülkenin hayat kaynağıdır. Lakoja bölgesindeki ikinci büyük nehir olan Benue ile birleşir ve güneyde delta bölgesine kadar 280 km yol kateder. Delta bölgesinde ise yüzlerce irili ufaklı nehir mevcuttur. Nijer Nehri üzerinde kurulu Kainiji Barajı ile elektrik elde edilmektedir.
Nijerya topraklarının büyük bir kısmı yüksek demir ve alüminyum konsantrasyonu ihtiva eder. Yağmurlar sebebiyle de toprak kızıl renk almıştır. Dolayısıyla, sert örtü halindeki bu kızıl killi topraklar verimsizdir. Çad Gölü çevresinde ise toprak siyah renkli olup, ekime müsait değildir. Güney ormanları bölgesindeki topraklar kireç bakımından kifayetsizdir. Buna rağmen güneydeki bitki çeşidi ve yoğunluğu kuzeyden daha fazladır.
Nijerya ormanlarında çok çeşitli yırtıcı hayvan yetişir. Aslan, leopar bol bulunur. Bundan başka maymun, suaygırı, antilop, kuzeye doğru fil, zürafa ve gergedan da sık rastlanan hayvanlardandır.
Nüfus ve Sosyal Hayat

Dünyanın nüfus bakımından yedinci ülkesi olan Nijerya, yaklaşık 206 000.000 nüfusuyla Afrika'nın en kalabalık ülkesidir. Nüfus artışının en yüksek olduğu ülkelerden biridir.
Halkın büyük bir bölümünü yerli kabileler teşkil eder. Ayrıca Avrupalı beyazlar da mevcuttur. Nüfus, birbirinden birçok bakımlardan farklı, yüzlerce çeşit gruplardan teşekkül eder. Bunların en güçlü ve geniş olanı Housa-Fulani kabileleridir. On dördüncü yüzyılda Müslüman olan bu insanlar idaresini ellerinde tutmaktadırlar. Ayrıca güneybatıda Yoruba, güneydoğuda İbo kabileleri de güçlüdür. Bundan başka Tıv, Iraw, İbibio, Efik veIfe kabileleri, sayıca kalabalık diğer kabilelerden birkaçıdır.
Kuzeyde bulunan ve ülke yönetiminde başrolü oynayan Hausa-Fulani kabileleri genellikle ticaret ve çiftçilikle uğraşırlar. Ülke idaresinde ve hayat tarzlarında, İslam kaidelerine bağlı kalırlar.
Nijerya nüfusunun yarıdan çoğu Müslümandır. Ülkede, genellikle Avrupalı olan bir miktar Hristiyan vardır. Bazı kabileler ise hala putperesttir. Ülke genelinde okuma-yazma oranı % 66.6'dır. Nijerya'da toplam 116 üniversite mevcuttur.
Nijerya'da, yüzlerce çeşit kabile gruplarının, yine yüzlerce çeşit dili vardır. Bugün için Afro-Asyatik ve Nijer-Kongo ailelerinden gelme 300'den fazla yerli dil tespit edilmiştir. Ülke, uzun yıllar İngiltere sömürgesi altında kaldığı için, resmi daireler ve okullarda İngilizce kullanılmış ve ülkenin resmi dili haline gelmiştir. Bundan başka Arapça da konuşulmaktadır. Yerli dillerinin en yaygın ve sosyal hayatta tesirli olanları Hausa, Yoruba ve İbo dilleridir.
Kabileler arasında adet, örf, dil, din ve yaşantı bakımından birçok farklılık varsa da, ekonomik hayatta nüfusun çoğunluğu tarım ve ticarette birleşir. Birçok köy ve klanların yönetim unsurunun temelini, büyük ölçüde genişlemiş ve poligami türde aileler meydana getirir. Bu aileler politik, sosyal ve ekonomik sistemler itibarıyla, aileye has bir organize ile, gıda üretiminde en güçlü olma amacındadır. Fakat bu aileler hiçbir zaman Avrupa'daki ayrıcalıklı zümreler halinde değildir ve aile reisleri veya klan başkanları bir Avrupa diktatörü şeklinde hareket etmezler.
Bugün için Nijerya, Afrika ülkelerine nazaran refah seviyesi yüksek olan bir ülkedir. Mevcut petrol yataklarından elde edilen gelirler, ülkedeki iç karışıklıkları önlediği gibi ülke insanlarına geniş iş imkanları sağlamıştır.
Nijerya'nın başkenti Abuja'dır. Önemli bir ticari limanı Lagos'tur. Oldukça modern binalarla doludur. Milletlerarası bir havaalanına sahiptir.
Ülkenin en büyük ve gelişmiş şehri İbadan'dır. Önemli bir endüstri merkezi olup, Afrika'nın açık pazar bölgesidir. Diğer önemli şehirleri ise Sokoto Nehri'nin doğusundaki Sokoto şehri, Kaduna Nehri üzerinde Kaduna şehri, Kano, Zaria, Port Harcourt, Jos Benin Nsukka, Oyo Yolo ve Mubi'dir.
Siyasi hayat

Nijerya federal bağımsız bir cumhuriyettir. Bir başkent yönetimi, federe devlet statüsündeki 36 eyalet ve bu eyaletlere bağlı 774 yerel birimden meydana gelir. Devlet başkanı seçimle başa gelir. Parlamento iki meclisten meydana gelir. Ayrıca her eyaletin bir hükûmeti ve eyalet başkanı olur. Eyalet başkanlarının ülke idaresindeki önemi çok büyüktür. Anayasaya göre devlet başkanı, eyaletlerin üçte ikisinin desteğini almak zorundadır. Millet Meclisi 360 sandalyeden meydana gelir. Senato 108 üyeden oluşur.
Nijerya, bağımsızlığından bu yana askerî darbelerin en çok yapıldığı ülkelerden olup günümüzde askeri rejim tarafından idare edilmektedir. 1992'de seçimler yapıldı. Sivil hükûmete geçiş olarak 27 Ağustos 1993 tarihi tespit edildi.
2015 yılında gerçekleştirilen devlet başkanlığı seçimlerinde Muhammadu Buhari, görevdeki başkan Goodluck Jonathan'ı mağlup ederek ülkenin yeni devlet başkanı olmuştur. 16 Şubat 2019 yılında yapılması planlanan devlet başkanı ve parlamento üyelerinin belirleneceği seçim bir hafta ertelenerek 23 Şubat tarihine alındı.
Ekonomi

Nijerya ekonomisi, Afrika'nın en büyüğü, Dünyanın nominal GSYİH'ye göre 31. büyüğü ve SAGP'ye göre en büyük 30. ekonomidir. GSYİH (SAGP) kişi başına 9.148 ABD dolarıdır (2022 itibarıyla), bu Güney Afrika, Mısır veya Fas'tan az, ancak Gana veya Fildişi Sahili'nden biraz fazladır.
Nijerya, enerji, finans piyasası, ilaç ve eğlence sektöründe Afrika'da liderdir. Petrolün ardından Nijerya'nın en büyük döviz geliri kaynağı, yurt dışında yaşayan Nijeryalılar tarafından gönderilen para transferleridir.
Nijerya'nın yerel ve uluslararası bankalar, varlık yönetim şirketleri, aracı kurumlar, sigorta şirketleri ve aracılar, özel sermaye fonları ve yatırım bankalarının bir karışımından oluşan oldukça gelişmiş bir finansal hizmet sektörü vardır.
Nijerya'nın, bol miktarda doğal kaynak arzına sahip düşük-orta gelirli bir ekonomisi vardır. Az kullanılan mineral kaynaklarının geniş yelpazesi arasında kömür, boksit, tantalit, altın, kalay, demir cevheri, kireç taşı, niyobyum, kurşun ve çinko bulunur. Bu muazzam doğal kaynak yataklarına rağmen, Nijerya'daki madencilik endüstrisi hala emekleme aşamasındadır.
1999'dan önce, ekonomik kalkınma yıllarca süren askeri yönetim, yolsuzluk ve kötü yönetim tarafından engellendi. Demokrasinin yeniden tesisi ve ardından gelen ekonomik reformlar ekonomik potansiyeli destekledi.
2015'ten sonra, Nijerya ekonomisi bir nebze çeşitlenebildi. Nijerya, petrol ve gazın yanı sıra gübre ve çimento/çimento levha, kalıplanmış polipropilen(plastik) ürünler, kişisel bakım ürünleri, boya, malt içecekleri ve zırhlı araçlar ihraç etmektedir.
OPEC'in 2018 verilerine göre, ülkenin kanıtlanmış petrol rezervleri 36,9 milyar varildir. Bu durum, Nijerya'yı Afrika'da Libya'dan (48,3 milyar varil) sonraki en büyük petrol rezervine sahip ülke yapmaktadır.
Ekonomi > Tarım

2021 yılında Nijerya'nın GSYİH'sinin yaklaşık %23,4'ü tarım, ormancılık ve balıkçılıktan oluşuyor. Nijerya, dünyanın en büyük manyok üreticisidir. Diğer önemli ürünler arasında mısır, pirinç, darı, yam fasulyesi ve gine mısırı (sorgum) vardır. Kakao ülkenin başlıca tarımsal ihracat ürünü olup, aynı zamanda en önemli petrol dışı ürünlerinden biridir. Nijerya ayrıca dünyanın en büyük yirmi doğal kauçuk ihracatçısından biridir ve 20,9 milyon dolar gelir elde etmektedir.
Ekonomi daha çok tarıma dayanır. Yer fıstığı, pamuk, palmiye ağaçları, sebze ve meyve türleri, kakao, kauçuk, tahıl ürünleri, hurma ve yer fıstığı yağı, kereste ve kolacevizi bol miktarda üretilir. Kakao ve kauçuk üretiminde dünyanın altıncı ülkesidir. Ülke topraklarının % 25'i ekime müsaittir.
1960'lı yıllarda bulunan petrol, Nijerya ekonomisini geniş ölçüde ferahlattı. Afrika'da hemen hemen en istikrarlı ekonomiye sahip ülkelerden biri haline geldi. Güneyde delta bölgesi, petrol yatakları bakımından oldukça zengindir. Dünyanın yedinci büyük petrol üreticisi durumunda olan Nijerya'nın ihracatının büyük bir bölümünü, petrol ve yan ürünleri teşkil etmektedir. Ayrıca doğal gaz bakımından da oldukça zengindir. 1980 yılında petrokimya ve doğal gaz tesisleri tamamlanmış ve rafineri sayısı arttırılmıştır. Nijerya ham petrolden başka ayrıca kömür, kalay, kireçtaşı, kolimbit ve demir madenleri de üretmektedir.
Mevcut nehir sularından, hidroelektrik santralleri kurmak suretiyle, elektrik enerjisi üretilmektedir. Bunlardan en büyüğü Kainiji Barajı'dır.
İhracatının % 95'ini ham petrol teşkil eder. Çeşitli gıda maddeleri ve otomobil parça takımları, diğer önemli ihraç ürünleridir. Gıda maddeleri ihracatının büyük bir bölümünü kakao meydana getirir. Ayrıca tütün, palmiye ürünleri, yer fıstığı, pamuk ve soya diğer ihraç ürünlerini teşkil eder.
Nijerya, kereste, kauçuk ve hayvan derilerinden de büyük gelirler elde etmektedir. İhracatını daha çok İngiltere, Almanya ve Japonya'ya yapar. ABD, Almanya ve Hollanda'dan ise çeşitli makine, ilaç ve elektronik malzemeler ithal etmektedir.
Kişi başına düşen millî aylık gelir 370 dolardır. İş gücünün% 60'ı tarım,% 20'si ticaretle ilgilidir. Doğal gaz ve petrokimya endüstrisi yanında ormancılık, balıkçılık, tekstil, çimento ve sigara endüstrileri de önemlidir. OPEC üyesi olan Nijerya, büyük bir demir-çelik endüstrisine ve geniş bir inşaat sektörüne sahiptir.
Nijerya Merkez Bankası (CBN), 25 Ekim 2021 tarihinde hem ülke ekonomisi, hem de küresel ekonomi anlamında büyük bir adım atarak merkez bankası dijital parası olan "e-Naira"yı vatandaşlarının kullanımına sunmuştur.
Ulaşım

Ulaşımın geliştiği ülkede yollar genelde kuzey-güney istikametini takip eder. Uzunluğu yaklaşık 124.000 kilometreyi bulan karayolunun % 50'si asfalt kaplıdır. Demiryolu ulaşımı gelişmiş olup toplam uzunluğu 3805 kilometredir. Lagos ve Kano havaalanları en işlek uluslararası havalimanlarıdır.
Nijerya'nın Batı Afrika'nın merkezindeki konumu nedeniyle, ulaşım ulusal hizmet sektöründe önemli rolünü oynamaktadır. Hükûmet yatırımları, özellikle eyaletler artan hükûmet tahsisatlarından paylarını harcadıkça kapsamlı yol onarımları arttı ve kademeli olarak yeni inşaatlar yapıldı. Bu iyileştirmelerin temsilcisi, büyük ölçüde 2022'de tamamlanan Onitsha yakınlarındaki İkinci Nijer Köprüsü'dür. Afrika'daki lojistik merkezleriyle ilgili 2017 Dünya Bankası raporu, ülkeyi Fildişi Sahili, Senegal ve Sao Tome'nin ardından dördüncü sıraya koydu, ancak 2021'de Nijerya, küresel ticaretin verimliliğini artırmaya çalışan özel sektör grubu Dünya Lojistik Pasaportu'na katıldı.
Ulaşım > Yollar

Nijerya'dan dört trans-Afrika otomobil rotası geçmektedir:
Lagos-Mombasa Otoyolu
Algiers-Lagos Otoyolu
Dakar-Lagos Otoyolu
Dakar-Ndjamena Otoyolu
Nijerya, Batı Afrika'nın en büyük yol ağına sahiptir. Yaklaşık 200.000 km uzunluğundadır ve bunun 60.000 km'si asfaltlanmıştır. Nijerya'nın yolları ve otoyolları tüm yolcu ve yük trafiğinin %90'ını karşılar. 2020'de GSYİH'ye 2,4 trilyon N (6,4 milyar $) katkıda bulunmuştur. Federal hükûmet, yol ağının 35.000 km'sinden sorumludur. Lagos-İbadan, Lagos-Badagri ve Enugu-Onitşa gibi önemli ekonomik merkezlerin otoyol bağlantıları yenilenmiştir.
Yol ağının geri kalanı eyalete göre değişir. Lagos, Anambra ve Rivers gibi ekonomik olarak güçlü eyaletler özellikle kötü değerlendirmeler alır. Çoğu yol 1980'lerde ve 1990'ların başında inşa edilmiştir. Kötü bakım ve kalitesiz malzemeler yolların durumunu kötüleştirmiştir. Seyahat etmek çok zordur. Özellikle yağmurlu mevsimde, çukurlar nedeniyle tali yolların kullanımı bazen neredeyse imkansızdır. Yol haydutları genellikle bu durumdan suç işlemek için yararlanırlar.
Ulaşım > Demiryolu taşımacılığı

Demiryolları, Lagos-Kano Standart Ölçülü Demiryolu gibi projelerin tamamlanmasıyla büyük bir yenilemeden geçti ve Kano, Kaduna, Abuja, İbadan ve Lagos'un kuzey şehirlerini birbirine bağladı.
Ulaşım > Hava taşımacılığı

Nijerya havacılık sektörü 2019 yılında 198,62 milyar naira (400 milyon avro) üretti ve GSYİH'ye %0,14'lük bir katkı sağladı. 2019'da Nijerya ekonomisinin en hızlı büyüyen sektörüydü. Yolcu trafiği 2020'de %69'un üzerinde önemli bir artışla 9.358.166'dan 2021'de 15.886.955'e yükseldi. Uçak hareketleri 2020'den 2021'e %46'dan fazla arttı. Toplam yük hacmi 2020'de 191 ton iken 2021'de 391 tona çıktı.
Aralık 2021'de Anambra Uluslararası Kargo Havalimanı faaliyete geçti.
Nisan 2022'de Murtala Muhammed Uluslararası Havalimanı'nın ikinci terminali açıldı. Havaalanının kapasitesini yılda 14 milyon yolcuya çıkaracaktır.
Nijerya'da 54 havaalanı vardır. Başlıca havaalanları şunlardır:
Lagos'taki Murtala Muhammed Uluslararası Havalimanı,
Abuja'daki Nnamdi Azikiwe Uluslararası Havalimanı,
Kano'daki Mallam Aminu Kano Uluslararası Havalimanı,
Enugu'daki Akanu Ibiam Uluslararası Havalimanı ve
Port Harcourt'daki Port Harcourt Uluslararası Havalimanı.
Nijerya geçmişte, 2003 yılında aşırı borçlanan ve British Virgin Group tarafından satın alınan devlet havayolu Nigeria Airways'i işletmişti. 28 Haziran 2005'ten beri Virgin Nigeria Airways adı altında uçmaktadır. 2008'in sonunda, Virgin Group havayolundan çekildiğini duyurdu. Havayolu Eylül 2009'dan beri Nigerian Eagle Airlines olarak faaliyettedir. Nijerya'daki en büyük havayolu, 2012'de kurulan özel Air Peace'dir.
Yönetim > İdari bölümler

Nijerya'nın üst düzey idari yapılanması 36 eyalet ve 1 federal başkent bölgesi (Abuja) şeklindedir.
Eyaletler:
| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
|  Abuja  Anambra  Enugu  Akwa Ibom  Adamawa  Abia  Bauchi  Bayelsa  Benue  Borno  Cross River  Delta  Ebonyi |    Edo   Ekiti   Gombe   Imo   Jigawa   Kaduna   Kano   Katsina   Kebbi   Kogi   Kwara   Lagos   Nasarawa  |    Niger   Ogun   Ondo   Osun   Oyo   Plateau   Rivers   Sokoto   Taraba   Yobe   Zamfara  |  |
Nok heykeli, pişmiş toprak
Nijerya'nın en tanınmış eserlerinden biri olan Kraliyet Benin fildişi maskesi. Benin İmparatorluğu, 16. yüzyıl.
1668 yılında Hollandalı bir illüstratör tarafından çizilen Benin Şehri tasviri. Ortadaki duvar benzeri yapı muhtemelen Benin'in bronz süslemeli tarihi Benin Şehir Sarayı'nı barındıran Benin duvarlarını temsil eder.
Üzerinde Kraliçe II. Elizabeth'in resmi bulunan sömürge dönemine ait bir pul
Nijerya’nın topoğrafyası
Nijerya’nın iklim haritası
Nijerya'da nüfus yoğunluğu (kilometrekare başına kişi)
Nijerya nüfus piramidi
Yoruba halkı geleneksel kıyafetleriyle
Sağda Nijerya Ulusal Meclis binası solda meclisin üst kanadı Nijerya Senatosu binası
Nijerya'daki kurutulmaya bırakılan palmiye fındıkları
Trans-Afrika otoyolları haritası
Lagos lagünü üzerindeki üçüncü anakara köprüsü
Idu İstasyonunda Abuja Hafif Raylı Sistemi
Arik Air'in A340-500'ü
Air Peace'in B737-300'ü
Nijerya'nın idari bölümleri
Talas, Kayseri

| Talas |
| --- | --- |
İlçe
Kasaba merkezinden bir görünüm (Ekim 2007)
 Türkiye'de yeri
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Kayseri
Coğrafi bölge: İç Anadolu Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Yaşar Dönmez
 • Belediye başkanı: Mustafa Yalçın (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam: 328.86 km²
Rakım: 1100 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 157.695
 • Kır: -
 • Şehir: -
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 38280
İl alan kodu: 0352
İl plaka kodu: 38
Resmî site http://www.talas.bel.tr
Talas; Kayseri ilinin merkez ilçelerinden biridir.
Tarihçe

Talas'ın tarihi MÖ 1500'lere kadar uzanmaktadır. İlçe, (MÖ 1500'lerde) Mazaklar, (MÖ 510'larda) Kapadokyalılar, (MÖ 312'de) Kayrus, (MÖ 335'te) İskender'in istilası, (MÖ 37'den 1107'ye) Romalılar, 1070'te Alpaslan'ın hâkim olduğu Talas ismi ilk kez Moutalaske olarak Aziz Sabastan bahsederken geçmiştir.
1071-1168 Danişmentliler İdaresi
1077-1307 Anadolu Selçuklular İdaresi
1243'te Moğol İstilası
1312-1388 İlhanlılar İdaresi
1388-1446 Kadı Burhanettin Dönemi
1446-1467 Karahanlılar
1467+ Osmanlılar (Al-i Osman, Al-i Dulkadiriye, Ramazanoğulları, Mısır Memluku Etrakı (1835))
1510'da Safevi hükümdarı Şah İsmail'in baskısına maruz kalan Ermenilerden bir kısmı Talas çevresine yerleşmiş, Talas Osmanlı'nın son dönemlerine dek 1915'e kadar Anadolu'daki önemli Ermeni yerleşimlerinden biri olmuştur. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunu müteakiben bu yöredeki Rumlar, Türkiye - Yunanistan nüfus mübadelesi esnasında Tarsus ve Silifke üzerinden gemilerle Yunanistan'a sevk edilmiştir. Bugün ilçede Ermeni ve Rum nüfusu bulunmamaktadır.
Coğrafyası

İlçe, Kayseri'nin güneydoğusunda olup 7 km mesafede olan Erciyes Dağı'nın eteğinde yer alır. İlçe'nin denizden yüksekliği 1100 metredir. Engebeli bir coğrafi yapıya sahiptir.
Akarsu ve gölü yoktur. Aşağı Talas ortalama 1100 metre rakıma sahip bir vadi, Yukarı Talas ise 1191 metre rakımlı bir plato görünümündedir. İlçenin güneydoğusunda 1870 metre yükseklikte Ali Dağı bulunmaktadır. Ali Dağı, Erciyes Dağı'nın püskürtmesi sonucu oluşan volkanik bir dağdır. İlçede kışları soğuk ve kar yağışlı yazları ise sıcak ve kurak geçer. Yağmur genellikle ilkbahar ve sonbahar mevsiminde yağar. İlçede orman bulunmamaktadır, bitki örtüsü olarak çayır, mera ve otlaklarla kaplıdır. İlçenin Cebir, Çömlekçi ve Kepez köylerinde yaylalar bulunmaktadır.
İklim > Sıcaklık

Talas'ta sıcaklık mart ayından itibaren yükselmeye başlar. Temmuz ve ağustos aylarında en yüksek değerine ulaşır. Bu aylarda sıcaklık 39-40 derecelere kadar ulaşır. Karasal iklimin etkisi ile gece sıcaklık 10 °C civarına düşebilir. Eylül ayından itibaren sıcaklık devamlı düşüş gösterir. Bu düşüş şubat sonlarına kadar devam eder. Yıllar arasında farklı bir sıcaklık farkı görülmez. Kış mevsimi siddetli soğuk ve kuru geçer. Kış mevsiminde ortalama sıcaklık –1, -2 °C kadardır. Nisan ayında bile kar yağışları görülebilir.
İklim > Yağış

İlçenin iklimi karasal iklim özelligi gösterdiği için yağışlar genellikle kışın kar ve ilkbaharda yağmur şeklinde düşer. Son on yılın yıllık yağış ortalamasına bakıldığında, metrekareye 359.7 mm yağış düştüğü görülmektedir. Bu rakamlara bakıldığında Türkiye ortalaması olan (500–600 mm) yağış miktarından bile düşük olduğu görülmektedir.
Nüfus

| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1990 | 49.025 | 30.485 | 18.540 |
| 2000 | 55.509 | 34.879 | 20.630 |
| 2007 | 75.675 | 57.939 | 17.736 |
| 2008 | 81.399 | 75.098 | 6.301 |
| 2009 | 87.825 | 81.566 | 6.259 |
| 2010 | 99.850 | 93.769 | 6.081 |
| 2011 | 107.561 | 101.664 | 5.897 |
| 2012 | 113.372 | 107.639 | 5.733 |
| 2013 | 119.810 | 119.810 | veri yok |
| 2014 | 128.414 | 128.414 | veri yok |
| 2015 | 137.933 | 137.933 | veri yok |
| 2016 | 144.803 | 144.803 | veri yok |
| 2017 | 155.024 | 155.024 | veri yok |
| 2018 | 157.695 | 157.695 | veri yok |
| 2019 | 163.773 | 163.773 | veri yok |
| 2020 | 165.127 | 165.127 | veri yok |
Not: 2008 yılında bazı belde ve köyler mahalle statüsüne geçtiğinden şehir nüfusu artıp kır nüfusu azalmıştır. 2013 yılında ise Büyükşehir yasası nedeniyle köylerin tamamı mahalle statüsüne geçtiğinden kır nüfusu tabloda yer almamıştır.
İdari yapı

1907 öncesi Kayseri Livasına bağlı bir kasaba iken 1907'de belde teşkilatı kurulmuş ve 1911'de Kayseri'ye bağlı bir bucak olmuştur. 1987'de 3392 Sayılı Kanunla İlçe olmuştur. İlçe'nin 5 kasaba belediyesi ile 16 köyü mevcuttur. (23.07.2004 tarih ve 25531 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 5216 Sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu gereğince Talas ilçesi merkez ilçe olmuş ve 4 köy mahalleye dönüşmüştür. Bunlar Cebir, Akçakaya, Çatakdere ve Yazılı. Şu anda 12 köyü bulunmaktadır.)
2000 Yılı Nüfus Sayımı sonuçlarına göre merkez nüfusu 34.879, köylerin nüfusu 20.630 olup, toplam nüfus 55.509'dur. Yıllık nüfus artış hızı şehir merkezinde binde 27.15, köylerde ise -7.86 olup, toplamda ise 12.67 nüfus artışı görülmektedir.
Kayseri'ye yakın olması ve yüksek yer şekillerinden dolayı sayfiye olarak ünlüdür.
Türk Kurtuluş Savaşı'nda esir edilen Yunan Ordusu Başkomutanı Trikupis'i ve maiyetini de bir süre misafir eden ilçenin Ermeni nüfusu tehcirden önce bölgede önemli bir ticaret merkezi olduğu bilinmektedir.
Mahalleler
Merkez:Yenidoğan, Bahçelievler, kiçiköy, Tablakaya, Han, Harman, Mevlana, Yukarı, Reşadiye, Akcakaya, Zincidere
Köy:Başakpınar, Endürlük, Kuruköprü, Çatakdere, Kamber, Koçcağız, Mengücek, Kepez, Yazyurdu, Cebir, Çömlekci, Örencik, Yamaçlı, Sosun, Süleymanlı, Sakaltutan, Ardıç, Çevlik, Alaybeyli
Ekonomi

İlçede küçük çaplı mobilya atölyeleri, hazır giyim üzerine kurulmuş tekstil fabrikası bulunmaktadır. Erciyes Üniversitesi'nin konumu dolasıyla öğrenci yoğunluğu bulunmaktadır.
Ayrıca Zincidere 1. Komando Tugayı buradadır.
İlçedeki Ali Dağı (Eylül 2011)