stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Lodi Barışı

| --- | --- |

Bağlam: Milano Dükalığı ve Venedik Cumhuriyeti ile müttefikleri arasındaki çatışma.
İmzalanma: 9 Nisan 1454
Yer: Broletto Saray, Lodi, Milano Dükalığı (günümüzde Lombardiya, İtalya)
Koşul: Bergamo ve Brescia'nın Venedik Cumhuriyeti'ne iadesi, İtalya'da istikrarın sağlanması, Francesco Sforza'nın Milano Dükalığı'na geçmesi
Müzakereciler: Angelo Simonetta   Andrea da Birago   Guarnerio Castiglioni   Diotisalvi Neroni   Paolo Barbo   I. Giovanni Ventimiglia   II. Onorato Caetani
Onaylayanlar:  Milano Dükalığı    Venedik    Floransa Cumhuriyeti    Napoli Krallığı    Mantova Markgraflığı    Savoy Dükalığı    Monferrato Markgraflığı
Lodi Antlaşması ya da Lodi Barışı, Venedik Cumhuriyeti ile Milano Dükalığı arasındaki Lombardiya Savaşları'na son vermek amacıyla 9 Nisan 1454 tarihinde Lodi şehrinde imzalanan bir barış antlaşmasıdır.
Antlaşmanın tarihsel önemi, İtalyan yarımadasına 40 yıllık istikrarlı bir barışı getirmesi ve bunun sonucunda Rönesans’ın sanatsal ve edebi olarak büyümesini desteklemesidir.
Siyasi durum

Milano Dükü Filippo Maria Visconti’nin 1447'de ölümünde sonra Milano'da Altın Ambrosya Cumhuriyeti ilan edildi. Yöneticiler yeni doğan devletin savunmasını I. Francesco Sforza’ya emanet etme karar verdiler, Francesco üç yıl sonra kendini Milano dükü ilan etti. Bir süredir Lombardiya üzerinde yayılma hırsı olan Venedik, Francesco Sforza ve müttefiklerine karşı Napoli Kralı Aragonlu V. Alfonso ve Habsburg İmparatoru III. Friderich ile bir ittifak kurdu. Ancak sadece üç yıl sonra Konstantinopolis’in düştüğü haberi geldi, bu olay Ege Denizi’ndeki Venedik topraklarını tehlikeye attı. Bu nedenle Venedik, İtalya'daki savaşlara geçici bir ateşkes getirmeye karar verdi ve diğer İtalyan güçleriyle birlikte Lodi Barışı'nı yaptı.
Antlaşma

Venedik ve Milano nihai barışı 9 Nisan 1454'te Francesco Sforza'nın Lodi'deki sarayında imzaladı. Antlaşma en güçlü İtalyan devletleri tarafından ve özellikle de Cosimo de' Medici ve Francesco Sforza arasında uzun süredir devam eden olumlu ilişkiler sayesinde savaşta Milano'nun yanında yer alan Floransa Cumhuriyeti tarafından onaylandı.
Antlaşmadan sonra Kuzey İtalya; Savoie Hanedanı, Ceneviz Cumhuriyeti, Gonzaga Hanedanı ve Este Hanedanı gibi diğer bazı güçlerin varlığını sürdürmesine rağmen fiilen iki devlet arasında bölünmüştür. Ayrıca Francesco Sforza'nın Milano Dükü olması, yukarıda adı geçen devletler ile arasındaki sınırın Adda Nehri üzerine taşınması, tüm sınır boyunca sınır işaretlerinin konulması ve farklı zamanlarda İtalik Birliği’ne katılımla sonuçlanan bir ittifakın doğmasını da sağladı. Asola, Lonata ve Peschiera toprakları Venedik Cumhuriyeti'nin egemenliğine girdi ve buraları arzulayan Gonzagaların beklentileri suya düştü.
Tarihsel önemi

Lodi Barışı'nın önemi, yarımadaya 40 yıl boyunca önemli bir toprak dengesi ve barışı sağlamasının yanında Rönesans’ın gelişmesini sağlayan yeni bir siyasi-kurumsal yapı kazandırmasıdır.
On beşinci yüzyılın ikinci yarısında Lorenzo de' Medici, ünlü “denge politikasını” uygulayarak bu siyasi dengenin garantörü olmuştur.
Broletto Sarayı, antlaşmanın imzalandığı yer.
Lodi Barışı'ndan kırk yıl sonra, antlaşmanın imzalanmasından bu yana jeopolitik durumun büyük ölçüde değişmediği İtalya yarımadası.
Kepenk

Kepenkli bir garaj kapısı
Pencerelerde kepenk.
Ölü bir alışveriş merkezinde güvenlik kepenkleri.
Kepenk, sarmal kapı, daraba gibi birçok isimle anılan dikey çalışan bir kapı modelidir. Roller shutter olarak İngilizce literatürde adlandırılır. Kepenkin üst tarafında bulunan motor şaftının dönmesi ile kepenk lamellerinin bunun üzerine sarılması sonucu açılıp kapanma işlemi yapar. Garaj kapılarından dükkân kapılarına, yangın bölme ihtiyacı olan yerden fabrika kapılarına kadar birçok yerde çok farklı şekillerde kullanılır. Ev camları için panjur tipi sarmal kapılar da mevcuttur.
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  GND: 4230372-2
Leslie Groves

| Leslie Richard Groves, Jr>  |
| --- | --- |

Doğum: 17 Ağustos 1896(1896-08-17) Albany, New York
Ölüm: 13 Temmuz 1970 (73 yaşında) Washington
Bağlılığı:  ABD
Branşı:  Amerika Birleşik Devletleri Ordusu
Hizmet yılları: 1918-1948
Rütbesi:  Korgeneral
Komutası: Silahlı Kuvvetler Özel Silahlar Projesi Manhattan Projesi
Çatışma/savaşları: I. Dünya Savaşı Nikaragua'nın işgali II. Dünya Savaşı
Ödülleri: Üstün Hizmet Madalyası Liyakat Nişanı (Amerika Birleşik Devletleri) Kraliyet Nişanı (Belçika) Şövalye Dostluk Nişanı (Büyük Britanya) Liyakat Madalyası (Nikaragua)
İmza
 
Leslie Richard Groves, Jr (d. 17 Ağustos 1896 - ö. 13 Temmuz 1970) Pentagon yapımını yöneten ve II. Dünya Savaşı sırasında atom bombası geliştirilen Manhattan Projesi yöneten Amerikan Ordusunun mühendislerden sorumlu komutanı olarak görev yaptı.
Hayatı

1918 yılında West Point Askeri Akademisi'ni kendi sınıfında dördüncü bitirdi ve Amerikan Ordusu içinde mühendislerden sorumlu oldu.
Ağustos 1941'de, daha sonra Pentagon olacak Savaş Bakanlığı binasını 40.000 personel barındırmak için karmaşık bir dev ofisinin yapım sorumluluğu verildi. Eylül 1942'de, Groves Manhattan Projesi'nin sorumlusu oldu. Atom bombası geliştirmelerine de dahil oldu.
Oak Ridge, Tennessee, Los Alamos, New Mexico ve Hanford Sahası araştırma ve üretim alanlarının seçimine de katıldı. Nükleer silah üretimi sorumluluğu 1947 yılında ABD Atom Enerjisi Komisyonu'na teslim edilene kadar savaştan sonra Grooves, Manhattan Projesi'nin sorumlusu olarak kaldı. Daha sonra nükleer silahların askeri yönlerini kontrol etmek için oluşturulmuş olan Silahlı Kuvvetler Özel Silahlar Projesine yöneldi. 1948 yılında ordudan ayrılmaya karar verdi.
| g t Manhattan Projesi |
| --- | --- | --- |
Zaman çizelgesi
| Mekân ve tesisler |  Ames  Berkeley  Chicago  Dayton  Hanford  Inyokern  Los Alamos  Montreal  New York  Oak Ridge  Salt Wells Pilot Tesisi  Trinity  Wendover  Ağır su sahaları  |  |
| Yöneticiler |  Vannevar Bush  Arthur Compton  James Bryant Conant  Priscilla Duffield  Thomas Farrell  Leslie Groves  John Lansdale  Ernest Lawrence  James Marshall  Franklin Matthias  Dorothy McKibbin  Kenneth Nichols  Robert Oppenheimer  Deak Parsons  William Purnell  Frank Spedding  Charles Thomas  Paul Tibbets  Bud Uanna  Harold Urey  Stafford Warren  Ed Westcott  Roscoe Wilson  |  |
| Bilim insanları |  Luis Alvarez  Robert Fox Bacher  Hans Bethe  Aage Bohr  Niels Bohr  Norris Bradbury  James Chadwick  John Cockcroft  Charles Critchfield  Harry Daghlian  John Ray Dunning  Enrico Fermi  Richard Feynman  Val Fitch  James Franck  Klaus Fuchs  Maria Goeppert-Mayer  George Kistiakovski  George Koval  Willard Libby  Edwin McMillan  Mark Oliphant  George B. Pegram  Norman Ramsey  Isidor Isaac Rabi  James Rainwater  Bruno Rossi  Glenn Seaborg  Emilio Segrè  Louis Slotin  Henry DeWolf Smyth  Leó Szilárd  Edward Teller  Stanislav Ulam  John von Neumann  John Wheeler  Eugene Wigner  Robert Wilson  Leona Woods  Chien-Shiung Wu  |  |
| Operasyonlar |  Alsos Görevi  Hiroşima ve Nagasaki'ye atom bombası saldırısı  Crossroads Harekâtı  Peppermint Harekâtı  Alberta Projesi  Silverplate  509. Karma Grubu  Enola Gay  Bockscar  The Great Artiste  |  |
| Silahlar |  Fat Man  Little Boy  Pumpkin Bombası  Thin Man  |  |
| İlgili konular |  1946 Atom Enerjisi Yasası  Bizmut fosfat süreci  İngilizlerin katkısı  Calutron Girls  Chicago Pile-1  Şeytan çekirdeği  Einstein-Szilárd mektubu  Geçici Komite  Los Alamos Primer  Oppenheimer güvenlik duruşması  Plütonyum  Quebec Anlaşması  RaLa Deneyi  S-1 Yürütme Komitesi  S-50 Projesi  Smyth Raporu  Uranyum  X-10 Grafit Reaktörü  |  |
 Manhattan Projesi
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BIBSYS: 90157096  CiNii: DA02385755  GND: 124362370  ISNI: 0000 0001 1038 2442  LCCN: n82207782  LNB: 000292852  NARA: 10568610  NDL: 00441851  NLA: 35154573  NLI: 987007262153505171  NTA: 238482995  SNAC: w63z8z4t  SUDOC: 079352723  Trove: 844586  VIAF: 10777493   WorldCat (LCCN): n82-207782
Abiy Ahmed Ali

Abiy ismi babasanlılık esasına göre alınan bir isim olup, soyisim değildir. Madde içerisinde Ahmed ve/veya Ali yerine ilgili kişinin ön ismi ile bahsedilmelidir.
| Abiy Ahmed Ali Amharca: ዐቢይ አህመድ አሊ Oriya: Abiyyii Ahimad Alii |
| --- | --- |

Etiyopya Başbakanı
Görevde
Makama geliş  2 Nisan 2018
Cumhurbaşkanı: Mulatu Teshome Sahle-Work Zewde Taye Atske Selassie
Yerine geldiği: Hailemariam Desalegn
3. Etiyopya Halk Devrimci Demokratik Cephesi Başkanı
Görevde
Makama geliş  27 Mart 2018
Yerine geldiği: Hailemariam Desalegn
Oromo Demokratik Partisi Başkanı
Görevde
Makama geliş  22 Şubat 2018
Yerine geldiği: Lemma Megersa
Kişisel bilgiler
Doğum: 15 Ağustos 1976 (48 yaşında) Beshasha, Jimma Zone, Sosyalist Etiyopya
Partisi: Oromo Demokratik Partisi
Organizasyon: Etiyopya Halk Devrimci Demokratik Cephesi
Evlilik(ler): Zinash Tayachew
Bitirdiği okul: Microlink Bilgi Teknolojileri Koleji (BA) Greenwich Üniversitesi (MA) Ashland Üniversitesi (MBA) Addis Ababa Üniversitesi (PhD)
Ödülleri: Nobel Barış Ödülü   2019                   
Askerî hizmeti
Bağlılığı:  Etiyopya
Branşı: Etiyopya Ordusu
Hizmet yılları: 1991–2010
Rütbesi:  Yarbay
Birimi: Ordu Sinyal Kolordusu
Çatışma/savaşları: Etiyopya İç Savaşı Birleşmiş Milletler Ruanda Yardım Misyonu Eritre-Etiyopya Savaşı
Abiy Ahmed Ali (Amharca: አብይ አህመድ አሊ - Oromca: Abiyyi Ahimad Alii) (d. 1976), Etiyopyalı siyasetçi. Abiy, Afrika ülkesi Etiyopya'da 2 Nisan 2018 tarihinden bu yana başbakanlık makamında bulunmaktadır.
Ülkesi ile komşu ülke Eritre arasındaki sınır çatışmasını çözmedeki etkinliği nedeniyle 2019 yılında Nobel Barış Ödülü'nü almaya hak kazandı.
2008-2010 arasında Bilgi Ağı Güvenliği Ajansı başkanlığını yürüten Abiy, 2015 ile 2016 yılları arasında hükûmette yer alarak Bilim ve Teknoloji Bakanlığı görevini üstlenmiştir. Abiy 27 Mart 2018 tarihinden bu yana da Etiyopya Halk Devrimci Demokratik Cephesi'nin liderliğini yürütmektedir.
Ülke genelinde yaşanan huzursuzluk ve gösteriler sonucu 11 Mart 2018 tarihinde istifa eden dönemin başbakanı Hailemariam Desalegn'nin ardından 2 Nisan 2018 tarihinde başbakanlık makamına getirilmiştir.
1993 Dünya Salon Atletizm Şampiyonası

| 4>  IAAF Dünya Salon Atletizm Şampiyonası |
| --- | --- |
Ev sahibi şehir: Toronto, Ontario, Kanada
Tarih: 12-14 Mart 1993
Ev sahibi stad: Skydome
Katılımcı ülke: 93
Katılımcı atlet: 537
Etkinlik: 27
← 1991 Sevilla 1995 Barselona →  
1993 Dünya Salon Atletizm Şampiyonası'nın düzenlendiği yer olan Rogers Centre
4. Dünya Salon Atletizm Şampiyonası 12-14 Mart 1993'te Toronto, Kanada'da düzenlendi. 5.000 ve 3.000 metre yürüyüş yarışlarının yer aldığı son Salon Şampiyonasıydı. Ayrıca, şampiyona dışı etkinlikler olsa da, heptatlon ve pentatlonun dahil edildiği ilk Salon Şampiyonasıydı. 93 ülkeden toplam 537 sporcu katıldı.
Sonuçlar > Erkekler

1989 | 1991 | 1993 | 1995 | 1997|
| Disiplin: | Altın: | Altın: | Gümüş: | Gümüş: | Bronz: | Bronz: |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 60 m | Bruny Surin   Kanada | 6.50 =ŞR | Frankie Fredericks   Namibya | 6.51 | Talal Mansour   Katar | 6.57 |
| 200 m | James Trapp   ABD | 20.63 | Damien Marsh   Avustralya | 20.71 | Kevin Little   ABD | 20.72 |
| 400 m | Butch Reynolds   ABD | 45.26 ŞR | Sunday Bada   Nijerya | 45.75 | Darren Clark   Avustralya | 46.45 |
| 800 m | Tom McKean   Birleşik Krallık | 1:47.29 | Charles Nkazamyampi   Burundi | 1:47.62 | Nico Motchebon   Almanya | 1:48.15 |
| 1500 m | Marcus O'Sullivan   İrlanda | 3:45.00 | David Strang   Birleşik Krallık | 3:45.30 | Branko Zorko   Hırvatistan | 3:45.39 |
| 3000 m | Gennaro Di Napoli   İtalya | 7:50.26 | Eric Dubus   Fransa | 7:50.57 | Enrique Molina   İspanya | 7:51.10 |
| 60 m Engelli | Mark McKoy   Kanada | 7.41 ŞR | Colin Jackson   Birleşik Krallık | 7.43 | Tony Dees   ABD | 7.43 |
| Yüksek Atlama | Javier Sotomayor   Küba | 2.41 | Patrik Sjöberg   İsveç | 2.39 | Steve Smith   Birleşik Krallık | 2.37 |
| Sırıkla atlama | Rodion Gataullin   Rusya | 5.90 | Grigoriy Yegorov   Kazakistan | 5.80 | Jean Galfione   Fransa | 5.80 |
| Uzun Atlama | Iván Pedroso   Küba | 8.23 | Joe Greene   ABD | 8.13 | Jaime Jefferson   Küba | 7.98 |
| Üç Adım Atlama | Pierre Camara   Fransa | 17.59 ŞR | Mâris Bružiks   Letonya | 17.36 | Brian Wellman   Bermuda | 17.27 |
| Gülle Atma | Mike Stulce   ABD | 21.27 | Jim Doehring   ABD | 21.08 | Aleksandr Bagach   Ukrayna | 20.63 |
| 5000 m Yürüme | Mikhail Shchennikov   Rusya | 18:32.10 | Robert Korzeniowski   Polonya | 18:35.91 | Mikhail Orlov   Rusya | 18:43.48 |
| 4 x 400 m Bayrak |  ABD Darnell Hall, Brian Irvin, Jason Rouser, Danny Everett | 3:04.20 |  Trinidad ve Tobago Daziel Jules, Alvin Daniel, Neil de Silva, Ian Morris | 3:07.02 |  Japonya Masayoshi Kan, Seiji Inagaki, Yoshihiko Saito, Hiroyuki Hayashi | 3:07.30 |
Sonuçlar > Kadınlar

1989 | 1991 | 1993 | 1995 | 1997|
| Disiplin: | Altın: | Altın: | Gümüş: | Gümüş: | Bronz: | Bronz: |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 60 m | Gail Devers   ABD | 6.95 ŞR | Irina Privalova   Rusya | 6.97 | Zhanna Tarnopolskaya   Ukrayna | 7.21 |
| 200 m | Irina Privalova   Rusya | 22.15 ŞR | Melinda Gainsford   Avustralya | 22.73 | Natalya Voronova   Rusya | 22.90 |
| 400 m | Sandie Richards   Jamaika | 50.93 | Tatyana Alekseyeva   Rusya | 51.03 | Jearl Miles   ABD | 51.37 |
| 800 m | Maria Mutola   Mozambik | 1:57.55 ŞR | Svetlana Masterkova   Rusya | 1:59.18 | Joetta Clark   ABD | 1:59.86 |
| 1500 m | Yekaterina Podkopayeva   Rusya | 4:09.29 | Violeta Beclea   Romanya | 4:09.41 | Sandra Gasser    İsviçre | 4:10.99 |
| 3000 m | Yvonne Murray   Birleşik Krallık | 8:50.55 | Margareta Keszeg   Romanya | 9:02.89 | Lynn Jennings   ABD | 9:03.78 |
| 60 m Engelli | Julie Baumann    İsviçre | 7.86 | LaVonna Martin   ABD | 7.99 | Patricia Girard   Fransa | 8.01 |
| Yüksek Atlama | Stefka Kostadinova   Bulgaristan | 2.02 | Heike Henkel   Almanya | 2.02 | Inga Babakova   Ukrayna | 2.00 |
| Uzun Atlama | Marieta Ilcu   Romanya | 6.84 | Susen Tiedtke   Almanya | 6.84 | Inessa Kravets   Ukrayna | 6.77 |
| Üç Adım Atlama | Inessa Kravets   Ukrayna | 14.47 ŞR | Yolanda Chen   Rusya | 14.36 | Inna Lasovskaya   Rusya | 14.35 |
| Gülle Atma | Svetlana Krivelyova   Rusya | 19.57 | Stephanie Storp   Almanya | 19.37 | Zhang Liuhong   Çin | 19.32 |
| 3000 m Yürüme | Yelena Nikolayeva   Rusya | 11:49.73 ŞR | Kerry Saxby-Junna   Avustralya | 11:53.82 | Ileana Salvador   İtalya | 11:55.35 |
| 4 x 400 m Bayrak |  Jamaika Deon Hemmings, Beverley Grant, Cathy Rattray-Williams, Sandie Richards | 3:32.32 |  ABD Trevaia Williams, Terri Dendy, Dyan Webber, Natasha Kaiser-Brown | 3:32.50 |  |  |
Şampiyona dışı yarışmalar

Bazı disiplinler toplam madalya durumu hesaplamalarına dahil edilmediler.
| Disiplin: | Altın: | Altın: | Gümüş: | Gümüş: | Bronz: | Bronz: |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Erkekler Heptatlon | Dan O'Brien   ABD | 6476 | Mike Smith   Kanada | 6279 | Eduard Hämäläinen   Belarus | 6075 |
| Kadınlar Pentatlon | Liliana Nastase   Romanya | 4686 | Urszula Włodarczyk   Polonya | 4667 | Birgit Clarius   Almanya | 4641 |
| Erkekler 1600 m Karışık Bayrak |  ABD Mark Everett, James Trapp, Kevin Little, Butch Reynolds | 3:15.10 |  Brezilya Gilmar dos Santos, André da Silva, Sidnei Telles, Eronilde de Araujo | 3:16.11 |  Kanada Freddie Williams, Ricardo Greenidge, Peter Ogilvie, Mark Jackson | 3:16.93 |
| Kadınlar 1600 m Karışık Bayrak |  ABD Joetta Clark, Wendy Vereen, Kim Batten, Jearl Miles | 3:45.90 |  Kanada Donalda Duprey, Sonia Paquette, Mame Twumasi, Alanna Yakiwchuk | 3:56.34 |  |  |
Şampiyona dışı yarışmalar > Açıklamalar

DR : Dünya rekoru
AR : Alan rekoru
ŞR : Şampiyona rekoru
UR : Ulusal rekor
AvR : Avrupa rekoru
KR : Kişisel rekoru
SEİ : Sezonun en iyi derecesi
yd. : yarış dışı
b. : bırakma
Madalya tablosu

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
Madalya tablosu
| Sıra | Ülke | Altın | Gümüş | Bronz | Toplam |
| 1 |  Rusya | 6 | 4 | 3 | 13 |
| 2 |  ABD | 5 | 4 | 5 | 14 |
| 3 |  Birleşik Krallık | 2 | 2 | 1 | 5 |
| 4 |  Küba | 2 | - | 1 | 3 |
| 5 |  Kanada | 2 | - | - | 2 |
|  |  Jamaika | 2 | - | - | 2 |
| 7 |  Romanya | 1 | 2 | - | 3 |
| 8 |  Fransa | 1 | 1 | 2 | 4 |
| 9 |  Ukrayna | 1 | - | 4 | 5 |
| 10 |  İtalya | 1 | - | 1 | 2 |
|  |   İsviçre | 1 | - | 1 | 2 |
| 12 |  Bulgaristan | 1 | - | - | 1 |
|  |  İrlanda | 1 | - | - | 1 |
|  |  Mozambik | 1 | - | - | 1 |
| 15 |  Avustralya | - | 3 | 1 | 4 |
|  |  Almanya | - | 3 | 1 | 4 |
| 17 |  Burundi | - | 1 | - | 1 |
|  |  Kazakistan | - | 1 | - | 1 |
|  |  Letonya | - | 1 | - | 1 |
|  |  Namibya | - | 1 | - | 1 |
|  |  Nijerya | - | 1 | - | 1 |
|  |  Polonya | - | 1 | - | 1 |
|  |  İsveç | - | 1 | - | 1 |
|  |  Trinidad ve Tobago | - | 1 | - | 1 |
| 25 |  Bermuda | - | - | 1 | 1 |
|  |  Çin | - | - | 1 | 1 |
|  |  Japonya | - | - | 1 | 1 |
|  |  Katar | - | - | 1 | 1 |
|  |  Hırvatistan | - | - | 1 | 1 |
|  |  İspanya | - | - | 1 | 1 |
Liliensternus

Spekülatif bir arma ile restore edilmiş Liliensternus
Liliensternus, yaklaşık 210 milyon yıl önce Triyas Dönemi'nin sonunda, şimdiki Almanya'da yaşayan, soyu tükenmiş bir bazal neoteropod dinozor cinsidir. Liliensternus, orta büyüklükte, iki ayaklı, yerde yaşayan bir etoburdu ve 5.15 metre uzunluğa kadar büyüyebiliyordu. Avrupa'dan en iyi temsil edilen Triyas theropodu ve bilinen en büyüklerinden biridir.
Sınıflandırma

1934'te Huene, onlara Halticosaurus liliensterni adını verdiği iki iskeleti tanımladı, ancak 1984'te Samuel Paul Welles, Halticosaurus türü H. longotarsus'un bir nomen dubium olduğu sonucuna vardı. Halticosaurus hakkında literatürde yazılanların çoğu aslında H. liliensterni ile ilgiliydi. Welles bu nedenle yeni bir cins oluşturdu: Liliensternus, yine Rühle von Lilienstern'i onurlandıran isim. Yeni tür adı Liliensternus liliensterni oldu. Rowe (1989), Liliensternus'un Dilophosaurus'tan daha fazla türetildiğini buldu. 1993'te Cuny ve Galton tarafından Fransa'da bulunan parça parça kalıntılar için adlandırılan ikinci bir tür olan Liliensternus airelensis, fazladan bir çift servikal pleurocoel'e sahipti, 2007'de ayrı bir cins olan Lophostropheus'a yeniden atandı. Aslen Halticosauridae'ye atanan Liliensternus, bugün Neotheropoda'nın temel bir üyesi olarak kabul edilir.
Aşağıdaki evrim ağacı, Hendrickx ve diğerleri tarafından derlenen erken dönem theropod gruplarının ilişkilerinin bir sentezini göstermektedir. 2015 yılında, tüm çalışmaların aynı fikirde olduğu Liliensternus'un konumu da dahil olmak üzere.
Paleoekoloji

Liliensternus, paleocoğrafyasında bulunan Plateosaurus gibi daha büyük otoburları avlayabilecek aktif iki ayaklı bir etoburdu. İsviçre, Sachsen-Anhalt, Almanya'da keşfedilen malzeme ve Almanya'nın Baden-Württemberg kentinden gelen diş, Liliensternus'un sürüngenler, therapsidler ve Plateosaurus ile bol olan eski taşkın yataklarında yaşadığını gösteriyor. Paul (1988), Liliensternus'un kesici diş dizilerini prosauropodları etkisiz hale getirmek için ve hızlı ornithischianları yakalamak için hızını kullandığını belirtti.
Liliensternus sp.'ye atanan dişler.
Arka planda Plateosaurus ile  Liliensternus'un (ön planda) restorasyonu
Pakkokuhyus

Pakkokuhyus, soyu tükenmiş çift toynaklı familyası Dichobunidae'den bir memeli cinsi.
Ptilocercus lowii

Tüy kuyruklu sivri sincapçık ya da Tüy kuyruklu ağaç sivri faresi (Ptilocercus lowii), güney Tayland, Malay Yarımadası, Borneo ve bazı Endonezya adalarına özgü monotipik Ptilocercidae ailesinden bir sivri sincapçık türü.
Ptilocercus cinsindeki tek türdür. Diğer tüm sivri sincapçık türleri Tupaiidae ailesinde gruplandırılmıştır.
Alkol direnci

Tüy kuyruklu sivri sincapçık, her gece alkol tükettiği bilinen tek (insan olmayan) memelidir. Malezya'da incelenen tüy kuyruklu sivri sincapçıklar, gece başına birkaç saatini, %3.8'e kadar alkol içeriğine sahip 10 ila 12 bardak şarap eşdeğeri bertam palmiyesinin doğal olarak fermente edilmiş nektarını içerek harcıyor. Bu nektar, tüm doğal gıdaların en yüksek alkol konsantrasyonlarından birini içerir. Tüy kuyruklu sivri sincapçıklar, hiçbir zehirlenme belirtisi göstermeden, sıklıkla bu nektarın büyük miktarlarını tüketirler. Etanol yıkımının bir biyobelirteç ölçümleri, etanolün insanlar tarafından yoğun olarak kullanılmayan bir yolla metabolize ediyor olabileceğini düşündürmektedir. Yüksek miktarda alkol alma yeteneklerinin, filogenik ağaçta evrimsel bir adaptasyon olduğu varsayılmaktadır. Bununla birlikte, tüy kuyruklu sivri sincapçıkları  bu alkol alımından nasıl yararlandığı veya kandaki yüksek alkol içeriğinin hangi sonuçlarının fizyolojilerini etkileyebileceği belirsizdir.
Taksonomi ve evrimsel tarih

Ptilocercidae, Scandentia (sivri sincapçıklar) takımına ait bir ailedir. Çok sayıda morfolojik ve genetik farklılık, Ptilocercidae'nin yaklaşık 60 milyon yıl önce atalarının ayrıldığı Tupaiidae ile, aynı takımda ayrı bir aile olarak sınıflandırılmasını desteklemektedir. Sivri sincapçıklar, primatların en yakın akrabası olarak kabul edilirdi; ancak son genetik verilerle, sivri sincapçıkların değil, kolugoların (Dermoptera) primatların en yakın akrabaları olduğu sonucuna varıldı.
Anurognathidae

Sinomacrops bondei'nin yaşam restorasyonu
Anurognathidae (Grekçe: "kuyruksuz çeneler"), Geç Jura ve Erken Kretase dönemlerinde Avrupa, Asya ve muhtemelen Kuzey Amerika'da da yaşamış, kısa kuyruklu, küçük bir teruzor familyasıdır.
Anurognathidae familyasına ait beş cins bilinmektedir. Bunlar: Almanya'nın geç Jura döneminde yaşamış Anurognathus, Çin'in Orta Jura'sından geç Jura'sına kadar olan jeolojik dönemde yaşamış Jeholopterus; Çin'in orta Jurası'nda yaşamış Dendrorhynchoides; Kazakistan'ın geç Jura döneminde yaşamış Batrachognathus ve Çin'in erken Kretasesi'nde yaşamış olan Vesperopterylus'tur. Bennett (2007) bir sinsakrum olan Mesadactylus holotipi BYU 2024'ün bir anurognathid'e ait olduğunu iddia etmiştir. Mesadactylus'un fosilleri, Amerika Birleşik Devletleri'nin Geç Jura Morrison Oluşumu'na aittir. Diğer belirsiz anurognathid kalıntıları da, Moğolistan'ın Orta Jura Bakhar Svita Oluşumu ve Kuzey Kore'nin erken Kretase'sindendir.
Sınıflandırma

Anurognathidae familyası, 1928'de Franz Nopcsa von Felső-Szilvás (Anurognathinae alt ailesi olarak) tarafından tip cins olarak Anurognathus ile adlandırılmıştır. Anurognathidae adı, ilk olarak 1967'de Oskar Kuhn tarafından kullanılmıştır. 2003 yılında hem Alexander Kellner hem de David Unwin, grubu bir düğüm tabanlı klad olarak tanımladı: Anurognathus ve Batrachognathus'un son ortak atası ve tüm soyundan gelenler.
Anurognathidae'nin filogenisi belirsizdir. Bazı araştırmalar (Kellner'ınkiler gibi) onları, teruzor evrim ağacına yerleştirir. Bununla birlikte, kısa ve kaynaşmış kuyruk kemikleri gibi türetilmiş pterodaktiloidlerle bazı ortak özelliklere sahiptirler. 2010 yılında Brian Andres tarafından yapılan bir inceleme, Anurognathidae ve Pterodactyloidea'nın kardeş taksonlar olduğunu gösterdi. Bu, fosil kayıtlarına daha iyi uymaktadır çünkü erken dönem anurognathidler bilinmemekte ve aksi takdirde altmış milyon yıldan fazla bir hayalet soy gerektirmektedir.
Yaşam biçimleri

Anurognathidlerin yarasalara benzer şekilde gececi veya alacakaranlık hayvanı olduğuna inanılır. Pek çok anurognathidin büyük göz çukurlarına sahip olması, karanlıkta yaşama teorisini desteklemektedir. Anurognathidlerin dişlerinin böcek öldürebilecek oldukları öne sürülmektedir ancak bazı türlerin daha fazla av seçeneği vardı. Örneğin, bir balık avcısı olduğuna düşünülen Jeholopterus.
Tüyler

Bir çift anurognathid örneği üzerinde yapılan bir çalışma, teruzorun piknofiberlerinin aslında proto-tüyler olduğunu gösterdiğini iddia etmiştir. Bunlar, basit monofilamentlerden kuş tüyü yapılara ve dallı bıyıklara kadar değişen en az dört türü içerir. Bununla birlikte, bunlar daha sonra tartışılmıştır. Diğer yazarlar, sözde dallanmanın aslında tafonomik eserler olduğunu öne sürerek, "teruzorların kanat zarlarındaki yapısal lifler (aktinofibriller) toplandığında veya kısmen parçalandığında ve çözüldüğünde, görünüşte dallanmış çeşitli türler, fırça benzeri ve tutam benzeri yapılar dahil morfolojiler sergilemektedir" açıklamasını yapmışlardır.
Ölçeklenmiş anurognathid iskeletleri