stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kripto para

Golden Nonce çipi baz alınarak yapılan bir Hashcoin madenciliği
Tanınır kripto paraların logoları
Kripto para veya kısaca kripto (Antik Yunancadan, κρυπτός, kruptós, lit. "gizlenmiş, şifreli"), bir değişim aracı olarak çalışmak üzere, işlemleri güvence altına almak için matematiğin bir dalı olan kriptografi kullanılarak tasarlanmış bir dijital unsurdur. Kripto paralar bir nevi dijital döviz, alternatif döviz ve sanal dövizdir. Kripto varlıklar, merkezi elektronik para ve merkezi bankacılık sistemlerin aksine tümüyle merkeziyetsizlerdir. Her bir kripto para biriminin merkeziyetsizliği, umumi işlem veritabanı olan dağıtık muhasebe defteri (ledger) olarak işlev gören bir blok zincirinden (Blockchain) gelmektedir.
2009'da Satoshi Nakamoto tarafından oluşturulan Bitcoin, ilk merkeziyetsiz kripto paradır. O zamandan beri birçok farklı kripto para ortaya çıkmıştır. Bitcoin dışındaki kripto para birimlerine genel olarak altcoin denilir ki bu kısaltma alternatif ve coin yani madeni para’nın birleşimidir.
Tarihi

1983: Amerikalı David Chaum eCash'i tasarladı.
1995: Amerikalı David Chaum eCash'i digicash üzerinden gerçekleştirdi.
1996: ABD de NSA "Anonim kripto para nasıl basılır" başlıklı bir bildiri yayınladı.
1998: Wei Dai "b-money" adlı anonim merkezsiz kripto parayı anlatan bir bildiri yayınladı.
1998: Nick Szabo bit-gold adlı anonim merkezsiz kripto parayı gerçekleştirdi.
1998: Hal Finney, Dai ve Szabo dan esinlenip herkesin kullanabileceği bir "ispatlanmış emek" mekanizması  geliştirdi.
2009: Satoshi Nakomoto (internette kullandığı takma adı, asıl kimliği bilinmiyor) SHA-256 temelli "ispatlanmış emek" mekanizması ve blok zinciri kullanarak ilk yarı-anonim (kim ödedi-ödendi bilinemiyor ama hangi hesaptan hangi hesaba ödendi herkes görebilir) merkezsiz kripto para olan "bitcoin"i gerçekleştirdi.
2011: Nisan ayında Namecoin adı altında internet sansürünün engellenmesi amaçlı merkezsiz DNS gerçekleştirildi.
2011: Ekim ayında SHA-256 yerine "scrypt" kullanan anonim merkezsiz kripto para "litecoin" gerçekleştirildi.
Peercoin "ispatlanmış emek" yerine ""ispatlanmış hak" kullanan ilk anonim merkezsiz kripto para oldu.
IOTA blockchain yerine Tangle kullanan ilk anonim merkezsiz kripto para oldu.
Özel bir blockchain kullanan "DIVI projesi" sanal cüzdan içinde para çeşitleri arasında kambiyo işlemini ve sahibinin kişisel bilgilerinin işlemle kaydedilmesine olanak veren bir düzen gerçekleştirildi.
2014: 6 Ağustos'ta İngiltere kripto paraların ekonomiye katkısı ve devletin ne yapmasının  doğru olacağının incelenmesi için düğmeye bastı.
2018: Mart ayında Marshall Adaları "sovereign" adlı ulusal elektronik parayı çıkarttı ve ülkenin geçerli parası olduğunu ilan etti.
2018: Boston (MA, ABD) merkezli Fidelity Digital Assets, Bitcoin ve Ethereum için kurumsal trading, müşavirlik ve güdüm/yönetim hizmeti sunmaya başladı.
2021: El Salvador, kripto parayı resmi para birimi olarak kabul eden ilk ülke oldu.
2021: Türkiye, ödemelerde kripto varlıkların kullanılmasını yasakladı.
Eleştiri

En büyük eleştiri ve tehdit geleneksel finans kurumları ve bankalardan gelmiştir, merkezsiz kripto paranın aslında garantisi olmadığı, bir balon gibi patlayacağı yönündedir. Hollanda tarihindeki Lale çılgınlığına, bir çeşit ponzi oyununa benzetilir.
Kripto paraların bankaların birçok işlevini devralma tehdidi söz konusudur, örneğin geleneksel bankalarda günler süren pahalı havale işlemleri kripto para kullanarak neredeyse bedava ve anında gerçekleşen bir işlem haline gelebilir. Banka havalelerine kripto para dışı alternatifler zaten gelişmeye ve yayılmaya başlamıştır (Nijerya'da SMS ile kontör kartları kullanan ilk teknik, PayPal, Apple Pay ve benzerleri).
Devletler merkezsiz kripto para ile devlet kontrolü dışında sınır ötesi anonim havale olanağını terör, mafya, yasak kumar, internet haydutlarının yakalanmadan rehine diyeti teslim alabilmeleri, kapital kaçırma ve vergi kaçırma sebeplerinden pek onaylamazlar ama çeşitli sebeplerden gene de karşı çıkamayabilirler. Sonuç ülkeden ülkeye büyük farklar ve durumun her ülkenin tecrübeleri ışığı altında devamlı değişiyor olmasıdır:
Devlet kontrolünde bir merkezi kripto para seçeneğinin henüz olmaması, kripto paraların getirdiği pazar ve teknoloji geliştirme faaliyetlerini başka ülkelere kaptırmanın istenmemesi, olayın toplam ekonomideki çok küçük kalan payı ve kripto parayı kimlerin kullandığı, yer yer zaman zaman değişen politikalar yönünde zorlar.
Çin 2014'te çok hızlı bir kullanım gelişmesi ertesi bitcoin ticaretini yasakladı.
Rusyada ruble dışında hiçbir para ile alış veriş yasal değildir.
Bazı ülkeler açıkça izin verir, başkalarında devletin değişik kolları değişik tavır içindedirler.
Güney Kore'de 2017-2018 kışında once yüksek değer artışı ve kullananların sayısın artışı, peşinden ani değer kaybı ve bu yüzden para kaybedenlerin çok ve genelde gençler olması devleti kurallar koymaya zorlamıştır.
Son zamanlarda boşanmalarda tarafların evlilik ortak mülkünü adaletten saklamada merkezsiz kripto para kullanmaları haber konusu olmuştur.
Eleştiren yatırımcıların itirazları borsalarda kripto para kurlarının çok ayarsız yükselme ve düşmeler yüzünden güvenilemez olduğu yönündedir.
Bir başka eleştiri merkezsiz kripto para üretmek için ispatlanmış emek yönteminin enerji israfına yol açmasındandır. Hele enerjinin devletçe fakir halk yararına suni ucuzlatıldığı yerlerde asalaklık olarak görülür.
Bir TREZOR donanım-cüzdan, banka web sitesinde başlatılan işlemin kayıtlara geçecek olan aslını, web sitesi ne gösterirse göstersin, kendi ekranında ayrıca gösterip onay beklerken
Hayasa-Azzi

Hayasa-Azzi veya Azzi-Hayasa (Hititçe: Ḫaiaša, Ermenice: Հայասա) Geç Tunç Çağınde Ermeni Yaylası'nda hüküm sürmüş iki krallıktan oluşan konfederasyondur. Konfederasyon, Güney Trabzon'da hüküm sürmüş Hayasa, ve Fırat ile Hayasa'nın arasında var olmuş Azzi krallıklarından meydana gelmektedir. Hayasa-Azzi konfederasyonu, MÖ 14. yüzyılda Hititler ile çatışmıştır. Bu çatışma, MÖ 1190 civarında Hatti'nin çöküşüne yol açmıştır.
III. Tudhaliya dönemi öncesi (MÖ 1500-1340'lar)

1920'lerde İsviçreli bilgin Emil Forrer tarafından deşifre edilen Hitit yazıtları, Van Gölü çevresindeki bir dağ ülkesinden bahsetmektedir. Bu ülkenin adı Hayasa ve/veya Azzi'dir. Bazı önde gelen otoriteler, Azzi'yi Işuwa'nın kuzeyinde konumlandırırken diğerleri Hayasa ve Azzi'nin aynı devlet olduğunu kabul ederler.
Hitit Kralı Telepinu ve III. Tudhaliya arasındaki dönem kabataslak kaydedilmiştir. Bu dönemde yazılmış kayıtlardan, Hititlerin başkentleri Hattuşaş'ı Tudhaliya'nın saltanatından önce terk ettiği ve başkentlerini Sapinuwa olarak belirledikleri anlaşılmaktadır. MÖ 14. yüzyılın başlarında Sapinuwa da yakılmıştır. III. Hattuşili'nin kayıtlarına göre, Azziler Samuha'yı hudut bölgesi haline getirmiştir. Kendilerini "büyük medeniyet" olarak kabul eden Hititlerin "Barbar" kabul edilen hangi devletlerle mücadele ettikleri kesin olarak bilinmemektedir.
III. Tudhaliya ve I. Suppiluliuma dönemi (MÖ 1360'lar-1320'ler)

Hattuşaş'ın Kaşka, Hayasa-Azzi ve diğer devletler tarafından saldırıya uğraması sonucunda III. Tudhaliya, Kızılırmak'ın yukarı mecrasında konumlanmış kült merkezi Samuha kentini Hitit hükümdar ve maiyetinin geçici başkenti yapmaya karar vermiştir. Bununla birlikte, Samuha kenti Azzi ülkesinden gelen birliklerce geçici olarak ele geçirilmiştir. Bu sırada Hatti krallığı o kadar kuşatılmıştı ki, komşu devletler Hattilerin yakın gelecekte çökmesini bekliyordu. Mısır firavunu III. Amenhotep, Arzawa kralı Tarhundaradu'ya şöyle yazmıştır: "Her şeyin bittiğini ve Hattuşaş ülkesinin felç olduğunu duydum." (EA 31, 26-27) Buna karşın, Tudhaliya birliklerini kısa sürede toparlamayı başarmıştır. Bu durum Hatti Krallığını işgal eden Kaşka ve Hayasa-Azzi devletlerini şaşırtmış olabilir. Tudhaliya, daha sonra general Şuppiluliuma'yı (daha sonra Hitit Kralı oldu) Hatti'nin kuzeydoğu sınırlarına Hayasa-Azzi birliklerini yenmesi için göndermiştir. Hayasalılar ilk başta Hitit komutanı ile savaşmak çekinmiştir. Hittitolog Trevor R. Bryce, Tudhaliya ve Suppiluliuma'nın Hayasa-Azzi'yi işgal ettiğini yazmaktadır. İşgalci birlikler daha sonra Hayasa-Azzi Kralı Karanni (veya Lanni) ile Kumaha şehrinin yakınlarında hesaplaşmıştır. Savaştan bahseden Deeds of Suppiluliuma isimli kitapta savaşın sonucunun ne olduğu yazmamaktadır. Bununla beraber Hititlerin Hayasa-Azzi'yi işgalinin başarıyla sonuçlandığı neredeyse kesindir. Suppiluliuma bölgeyi Hititlerin vasal devleti ilan ettiği anlaşmayı Hayasa-Azzi'lerin lideri Hakkana ile imzalamıştır.
Anlaşmaya göre, Hayasalıların elinde bulundurduğu tüm esirleri Hititlere geri gönderecek ve Suppiluliuma'nın "Hattilerin Ülkesi" olarak tanımladığı toprakları terk edeceklerdi. Kısıtlamalara rağmen, Hayasaların lideri Hakkani siyasi ve askeri konularda silik ve itaatkâr değildi. Esir tutulan binlerce Hitit mahkûmun serbest bırakılmasına karşılık, Hattilerin esir tuttuğu Hayasan mahkûmlarının iade edilmesini talep etmiştir.
Saltanatları sırasında, Boğazkale'deki çivi yazılarında Hayasa ve/veya Azzi devletlerini art arda yöneten üç kralın ismi geçmektedir. Bu krallar, Karanni, Mariya ve Hakkani (veya Hukkana) idi. Hakkani, bir Hitit prensesi ile evlenmiştir. Suppiluliuma kral olduğunda, Hakkani Suppiluliuma'nın kız kardeşiyle evlenmek istemiştir.
Hakkani ile imzalanan bir antlaşmada I. Suppiluliuma evlilikle alakalı hükümlülüklerden bahsetmektedir:
II. Mursili (MÖ 1320'ler-1290'lar)

Hayasa-Azzi krallığı bir süre Hititlerin vasal devleti olarak kalmıştır. Suppiluliuma ve oğlu II. Arnuwanda'nın veba sonucu öldüğü düşünülmektedir. Murşili'nin saltanatının yedinci yılında, "Azzilerin efendisi" Anniya, Kaşkalar'ın Pihhuniya ile birleşmesinden yararlanmış ve sınır bölgesi Dankuwa'ya baskın düzenlemiştir. Baskında orada tutulan Hayasalıları ülkesine geri almıştır.
Cavaignac, Anniya'nın saltanatı boyunca birkaç bölgeyi yağmaladığını ve esirleri serbest bırakmayı reddettiğini yazmaktadır. Anniya'nın isyanına Hititler kısa sürede tepki göstermiştir. Hitit Kralı II. Murşili Pihhuniya'yı mağlup etmiş ve Hayasa-Azzi sınırlarına saldırarak esirlerin salınmasını talep etmiştir. Anniya, Murşili'nin talebini reddedince, Murşili Hayasa sınırlarındaki Ura Kalesi'ne saldırmıştır. Sonraki baharda, Murşili birlikleriyle Fırat'ı geçmiş ve ordusunu İngalova'da yeniden düzenlemiştir. Bu bölge, yaklaşık 1000 yıl sonra Ermeni Arsak Krallığı'nın mezar yeri olacaktı. Ele geçirilen kalelerden biri Van Gölü'nün batı tarafında yer almaktadır.
Murşili'nin saltanatının 7 ve muhtemelen 8. yılında, Hayasa-Azzi'ye düzenlediği saldırılara rağmen, Anniya halen esirleri salıp salmamak konusunda kararsızdı. Anniya 2 yıl sonra bile esirleri iade etmeyi reddetmiştir. Murşili saltanatının 9. yılında, Anniya bir kez daha Hattiler'in Kuzeydoğu sınırındaki kuzey bölgesini işgal etmiştir. Istitina topraklarını yok eden Anniya, Kannuwara şehrini kuşatma altına alarak büyük bir karşı saldırı başlatmıştır. Buna ek olarak II. Murşili, Hititlerin Suriye'deki topraklarını kontrol eden kardeşi Sarri-Kusuh'un aynı yıl içinde ölmesiyle zor bir döneme girmiştir. Bu durumu fırsat bilen Nuhašše halkı, Hitit yönetimine karşı bir isyan başlatmıştır. II. Murşili, general Kurunta'yı Suriye isyanını bastırması için Suriye'ye, general Nuwanza'yı (veya Nuvanza') ise Hayasa-Azzi birliklerini Hattilerin kuzey bölgesinden sınır dışı etmesi için göndermiştir. Bazı kahinlere danışan II. Murşili, Nuwanza'ya Yukarı Hatti bölgesini Hayasa birliklerinden alması için seçmiştir. Nuwanza, Hayasa-Azzi'li işgalcileri mağlup etmiştir. O tarihten sonra, Yukarı Hatti bölgesi kral tarafından atanan yerel valilerce yönetilmiştir. II. Murşili Hayasa-Azzi'yi saltanatının onuncu yılında fethetti. Bununla beraber Hayasa-Azzi'liler bir yıl sonrasına kadar resmi olarak fethedildiklerini kabul etmediler.
Hayasa'nın düşüşü

Murşili, Hayasa-Azzi'yi bir kez daha Hititlerin vasal devleti haline getirmiştir. Anniya'nın yenilmesinden sonra yazılmış Hitit (veya Asur) kayıtlarında Hayasa-Azziler birleşik bir ulus olarak geçmemektedir. Hayasa'ların askerî gücü, II. Murşili'nin Hayasa-Azzi seferiyle neredeyse sıfırlanmıştır.
Hayasa ve Ermeniler

Hayasa isminin Ermenilerin kendi dillerindeki adı Hayk veya Hay ile olan benzerliği ve Ermenistan'ın Ermenice adının Hayastan olması, Hayasa-Azzi konfederasyonunun günümüz Ermenilerinin genetiğini şekillendirmiş olabileceğini düşündürmektedir. Ayrıca konfederasyonda Ermenice konuşulmuş olabileceği de isim benzerliğinden dolayı ihtimaller arasındadır. Bir teori, Hay'ın Proto Hint-Avrupa dilinde "metal" anlamına gelen * h₂éyos (veya muhtemelen * áyos), kelimesinden türediğini öne sürmektedir. Bu teoriye göre, bölgede geliştirilen madencilik tekniklerine atıfta bulunan Hayasa adı, "metal toprağı" anlamına gelmektedir. Hayastan terimi, eski Mezopotamya tanrısı Haya (ha-ià) ve Enki ile ilişkilendirilen başka bir tanrı olan Ebla ile de bağlantılı olabilir. 1962'de yazılmış Büyük Sovyet Ansiklopedisi, Ermenilerin MÖ 12. yüzyılda Hayasa'nın Şupria'ya göç edişinden bahsetmektedir. Bu durum, iki isim arasında benzerliğin rastlantısal olma olasılığı nedeniyle itirazlara açıktır.
Hayasa-Azzi'nin kapsadığı alan, sonraki dönemde Küçük Ermenistan olarak bilinecek bölgenin yanı sıra Antik Ermenistan'ın batı ve güneybatı bölgelerinden oluşmakta idi. Aramadz, Anahit, Mher, Nane ve Barsamin gibi Hristiyanlık öncesi Ermeni tanrıların ana tapınakları Hayasa'da bulunmaktaydı. MÖ 1. biyıla tarihlenen Arsak hanedanının kraliyet mezarları bu bölgede yer almaktadır.
Bununla birlikte, bazı akademisyenler Ermenilerin Hayasa bölgesine özgü olduklarına, diğer akademisyenler ise kuzey veya doğu bölgelerinden (modern Güney Gürcistan veya kuzey Ermenistan) Hayasa bölgesine taşındıklarına inanmaktadır. Tarihçiler arasında küçük bir grup, Friglerin Hititleri istilasıyla beraber, varsayımsal olarak Ermeni-Frigler olarak adlandırılan topluluğun Hayasa-Azzi'ye yerleştiğini ve Urartu'nun batı bölgelerine yayılmış yerel halkla kaynaştığını iddia etmektedir. Ermeni-Frig bağlantısına dair neredeyse hiçbir kanıt yoktur.
Hayasa-Azzi'nin konumu
Hitit Kralı I. Şuppiluliuma ve Hayasa-Azzi Kralı Hukkana arasında yapılan antlaşma, İstanbul Arkeoloji Müzesi
Tayland'da turizm

Wat Ratchanatdaram, Bangkok
Turizm, Tayland’a ekonomik bir katkı sağlar. 12 trilyon baht GSYİH'ya doğrudan katkıda bulunan turizm geliri tahminleri bir trilyon baht (2013) 2.53 trilyon baht (2016) arasında değişiyor. Dolaylı seyahat ve turizm gelirleri dahil edildiğinde, 2014 toplamının Tayland'ın GSYİH'sinin % 19,3'üne (2,3 trilyon baht) eşdeğer olduğu tahmin edilmektedir. Turizmin GSYİH'ye fiili katkısı bu yüzdelerin altındadır çünkü GSYİH gelirle değil katma değerle ölçülür. Tayland'ın turizm endüstrisinin katma değeri bilinmemektedir (katma değer, gelir eksi girdi alımıdır). Ulusal Ekonomik ve Sosyal Kalkınma Konseyi Ofisi'nin 2019 genel sekreterine göre, hükümet, turizm sektörünün 2019'daki % 20'den 2030'a kadar GSYİH'nın % 30'unu oluşturacağını öngörüyor.
Turizm ve Spor Bakanlığı'na bağlı bir devlet kuruluşu olan Tayland Turizm Otoritesi (TAT), Tayland'ı uluslararası alanda tanıtmak için "Muhteşem Tayland" sloganını kullanıyor. 2015 yılında bu, "Kadınları Keşfedin" kampanyasıyla tamamlandı.
Tarihi

Tayland'ın 1950'lerin sonlarına kadar organize turizm endüstrisi yoktu. O dönemde Bangkok, yılda 40.000 yabancı ziyaretçisine hizmet vermek için sadece 871 turist standardında odaya sahipti. 1959'da ilk devlet turizm otoritesi kuruldu. 1960'ların başında, Don Mueang Havaalanı'nda, jet uçaklarını barındırabilecek bir pist tamamlandı. Bangkok daha sonra Vietnam'da görev yapan ABD birlikleri için onaylanmış Ar-Ge konumlarından biri oldu. 1967'de yaklaşık 45.000 asker ziyaret edilirken, Tayland merkezli tam zamanlı ABD birliklerinin sayısı 1969'da 45.000'e yükseldi. 1960'ların ortalarında Bangkok otel odalarının sayısı 7.000'e ulaştı. ABD birliklerinin varlığı, Yeni Phetchaburi Yolu'nu barlar, masaj salonları, genelevler ve kulüplerden oluşan bir "Amerikan şeridi" haline getirdi. ABD 1970'lerde Tayland'dan ayrıldıktan sonra, seks endüstrisi sivil bir müşteriyi barındıracak şekilde yeniden paketlendi. 1979'a gelindiğinde, yıllık yabancı ziyaretçi sayısı 600.000'i aştı ve 21. yüzyılın başında 12 milyona yükseldi.
Genel Bakış

1960'larda turizmin artmasının nedenleri arasında, istikrarlı siyasi atmosfer ve uluslararası hava taşımacılığının bir kavşak noktası olarak Bangkok'un gelişmesiydi. Otel sektörü ve perakende sektörü, turist talebi nedeniyle hızlı bir şekilde genişledi. Vietnam Savaşı sırasında 1960'larda dinlenmek ve iyileşmek için (Ar-Ge) gelen Amerikalı GI'lerin varlığıyla daha da güçlendi. Bu süre zarfında, dünya genelinde yaşam standartları yükseldikçe ve hava taşımacılığı sektörüne yeni teknolojinin girmesiyle seyahat daha hızlı ve daha güvenilir hale geldikçe uluslararası turizm yeni trend haline geliyordu.
2015 yılında ASEAN ülkelerinden 6,7 milyon kişi geldi ve sayının 2016'da 8,3 milyona çıkarak 245 milyar baht üretmesi bekleniyor. Batılı turistlerin en büyük sayısı Rusya (% 6,5), İngiltere (% 3,7), Avustralya (% 3,4) ve ABD'den (% 3,1) geldi. Tayland'daki turistlerin yaklaşık % 60'ı geri dönen ziyaretçilerdir. En yoğun dönem Aralık'tan Şubat'a kadardır.
2014 yılında 4,6 milyon Çinli ziyaretçi Tayland'ı ziyaret etti. 2015 yılında Çinli turistler 7,9 milyon veya tüm uluslararası turistlerin % 27'sini oluşturdu. 2016 yılında 8,75 milyon Çinli turist Tayland'ı ziyaret etti. 2017'de Tayland'a gelen turistlerin % 27'si Çin'den geldi. Tayland, 2015'te 2,2 trilyon baht ve 2016'da 2,3 trilyon olan turizm geliri hedefini karşılamak için büyük ölçüde Çinli turistlere güveniyor.
TAT, 2019'da 1,9 milyon Hint turistin ziyaret ettiğini, 2018'e göre% 22 artışla 84 milyar baht gelir elde ederek% 27 artış sağladığını tahmin ediyor.
Tayland hükûmeti, yabancı ziyaretçileri ağırlamak için, başlıca turistik bölgelerde ofisleri ve kendi merkezi acil durum telefon numarası olan ayrı bir turizm polisi kurdu.
Vietnam, Kamboçya ve Laos sınırlarının 1900'lerin sonlarında açılmasından bu yana rekabet arttı, çünkü Tayland artık Güneydoğu Asya'da turizm üzerinde tekele sahip değildir. Angkor Wat, Luang Prabang ve Halong Körfezi gibi yerler artık Tayland'ın Çinhindi bölgesindeki eski tekeline rakiptir. Buna karşı koymak için Tayland, golf tatilleri, tıbbi tedavi ile birlikte tatiller veya askeri tesislere ziyaretler gibi niş pazarları hedefliyor. Tayland ayrıca bölgede Budist turizminin merkezi olmayı planlamaktadır.
Uluslararası sıralamaları

MasterCard 2014 ve 2015 Küresel Hedef Şehirler Endeksi'nde Bangkok, yalnızca Londra'nın ardından dünyanın en çok ziyaret edilen 20 şehri arasında ikinci sırada yer aldı. U.S. News'in 2017 En İyi Ülkeler raporu, Tayland'ı macera değeri açısından küresel olarak 4. ve kültürel miras alanında 7. sırada aldı.
Dünya Ekonomik Forumu tarafından yayınlanan 2015 Seyahat ve Turizm Rekabet Edebilirlik Raporu, Tayland'ı 141 ülke içinden 35. sıraya koydu.
2013 yılında Tayland, 26,5 milyon uluslararası geliş ile dünya turizm sıralamasında 10. "en iyi turist destinasyonu" oldu.
2016 yılında Bangkok, 21 milyon ziyaretçiyle Euromonitor International'ın "En İyi Şehir Destinasyonları" listesinde Londra ve New York'u geride bırakarak 1. sırada yer aldı.
2008 yılında Pattaya 4.406.300 ziyaretçi ile 23. sırada, 3.344.700 ziyaretçi ile Phuket 31. sırada ve 1.604.600 ziyaretçi ile Chiang Mai 78. sırada yer almıştır.
Instagram tarafından yayınlanan ve 2012 yılında dünya çapında en çok fotoğrafı çekilen on yeri belirleyen bir listede, Suvarnabhumi Uluslararası Havalimanı ve Siam Paragon alışveriş merkezi, New York'un Times Meydanı veya Paris'teki Eyfel Kulesi'nden daha popüler olarak sırasıyla birinci ve ikinci sırada yer aldı.
Bangkok, 2019 yılında 22,78 milyon ziyaretçiyle Mastercard'ın "Küresel Hedef Şehirler Endeksi 2019" listesinde Paris ve Londra'yı geçerek 1. sırada yer aldı. Phuket 9.89 milyon ziyaretçi ile 14. ve Pattaya 9.44 milyon ziyaretçi ile 15. sırada yer aldı.
Phra Nakhon Khiri Historical Park'ta havaifişek, Phetchaburi
A mythical Kinnon, Wat Phra Kaew, Bangkok
Wat Phra Si Sanphet, Ayutthaya
Hakan Balamir

| Hakan Balamir |
| --- | --- |
Doğum: Balamir Tavacıoğlu 7 Ağustos 1945(1945-08-07) İstanbul, Türkiye
Ölüm: 4 Temmuz 2017 (71 yaşında) Maltepe, İstanbul, Türkiye
Ölüm sebebi: KOAH
Defin yeri: Küçükyalı Mezarlığı, İstanbul
Meslek: Oyuncu, yapımcı
Evlilik: İlkim Karaca (e. 1980; b. 1982) ? (e. 1962; b. 1965)
Çocuk(lar): 2

Hakan Balamir, kimlik adıyla Balamir Tavacıoğlu, (7 Ağustos 1945, İstanbul - 4 Temmuz 2017, İstanbul), Türk sinema oyuncusu ve yapımcısı.
Hayatı

Hakan Balamir'in çocukluğu asker olan babasının görev yeri Giresun'da geçmiştir. Gazetecilik okudu. Gazinolarda sahne alacak şarkıcıların afişleri hazırlıyordu. Ses dergisinin artist yarışmasına katıldı. Yarışmayı kazanamadı ama yarışma sonrası Erdoğan Tokatlı’nın yönettiği Bir Aşk Bin Ölüm (1972) filminde başrolde yer alarak sinemaya başladı. Remzi Jöntürk, Sırrı Gültekin, Çetin İnanç, Lütfi Akad, Yusuf Kurçenli, Süreyya Duru, Şahin Gök, Atıf Yılmaz, Memduh Ün ve diğer yönetmenlerle çalıştı.
Yunus Emre (1974) ve 14 Numara (1985) filmlerindeki rolleriyle Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde iki kez En İyi Erkek Oyuncu seçildi. Hatta ödülünü Deniz Baykal takdim etti. Yunus Emre çıkış filmi oldu, Balamir şöyle anlatır: "Bir gün 'Yunus Emre' diye bir proje geldi. Bu filmi Özdemir Birsel çekiyordu. Film için bütün Türkiye'yi dolaştık. O zamanlar 10 günde film bitiyordu. Hemen hemen her ili dolaştık tam 6,5 ay sürdü çekimler. Bitirdik filmi, film müthiş bir patlama yaptı. Film müthiş iş yaptı. Bıraktım gidiyorum derken birdenbire bu noktaya gelince bir sorumluluk hissettim. Geceleri alkol almayı ve eğlence hayatını bıraktım. Ondan sonra da kim tutar Hakan Balamir'i?"
Rüçhan Adlı'nın kendisine teklifi ile Türkan Şoray ile filmlerde beraber oynamaya başladı. Agâh Özgüç'ün çektiği bir fotoğraf sonrası Fatma Girik ile adı aşk dedikodularına karıştı. Bu olaydan sonra Memduh Ün sinemada kendisine sansür yaptı. Yeşilçam seks furyası'na katılmayı da reddedince bundan sonra Yeşilçam'da kendi yapım şirketini kurdu.
12 Eylül Darbesi döneminde hakkında 5 ayrı dava açıldı. Pasaportuna el konuldu ve Selimiye Kışlası'na gidip ifade vermesi istendi.
Bez Bebek, Dilan, Gramofon Avrat, Rumuz Goncagül, Kurşun Ata Ata Biter, Ölmez Ağacı, Göl, Ağrı Dağı Efsanesi, Ferman, Diyet, Kuma gibi önemli filmler dahil, Sinema filmleri, TV filmi ve TV dizileriyle toplam 47 filmde oynadı, 9 filmde yapımcılık yaptı, 1 filmin senaryosunu yazdı, yabancı bir animasyon dizinin dublajında çalıştı.
Ölümü

Uzun süre akciğer hastalığı KOAH ile mücadele eden oyuncu 4 Temmuz 2017 tarihinde İstanbul Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yaşama veda etti. Küçükyalı Mezarlığı'nda toprağa verildi.
Hakan Balamir'in Küçükyalı Mezarlığı'ndaki mezarı
Hakan Balamir'in Küçükyalı Mezarlığı'ndaki mezarı
Hakan Balamir'in mezar taşı