Miguel Servet
Hayatı > Hapsedilmesi ve İdamı

16 Şubat 1553'te Servet Vienne'de iken, Cenevre'de yaşayan zengin bir tüccar ve Calvin'in çok iyi arkadaşı olan Guillaume Trie tarafından, Lyon'da yaşayan Antoine Arneys isimli kuzenine yollanan mektupta kâfir olarak suçlanmıştır. Fransız Engizisyonu adına Matthieu Ory, Servetus ve Christianismi Restitutio kitabının yayımcısı Arnollet sorgulanmışlar fakat tüm suçları inkâr ederek kanıt yetersizliğinden serbest bırakılmışlardır. Ory Antoine Arneys'den Guillaume Trie'ye daha fazla kanıt belirtmesi için yazmasını istemiştir.
26 Mart 1553'te Servet'ten Calvin'e giden kitap ve mektuplar Guillaume Trie tarafından Lyon'a yollanmıştır.
4 Nisan 1553'te Servet Roma Katolik yetkilileri tarafından tutuklanmıştır ve Vienne'de hapsedilmiştir. 7 Nisan 1553'te hapisten kaçmıştır. 17 Haziran 1553'te Fransız Engizisyonu tarafından dalalet suçundan mahkûm edilmiştir. Mahkûmiyeti Jehan Calvin tarafından gönderilen 17 mektup ve Cenevre'deki vaiz sayesinde gerçekleşmiştir ve kitapları ile birlikte yakılmaya mahkûm edilmiştir. Heykeli ve kitapları yokluğunda yakılmıştır.
İtalya'ya kaçma niyetinde olan Servet, Calvin ve reformcularının suçlandığı Cenevre'de durmuştur. 13 Ağustos 1553'te Cenevre'de Calvin tarafından yürütülen bir vaaza katılmıştır. Ayinin hemen sonrasında tanınmış ve yakalanmıştır ve tekrar hapsedilmiş ve tüm malına el koyulmuştur.
Calvin o tarihlerde Cenevre'de zayıflayan gücünü korumak için mücadele veriyordu. Calvin'in hassas sağlığı ve devlete olan faydalılığı Servet'e kişisel olarak karşı olduğunu belli etmiyordu. Ayrıca Calvin'in rakipleri Servet'i Cenevre Reformcuları'nın teokratik hükûmetine karşı saldırmak için bahane olarak kullanmışlardır. Servet'in davasının kışkırtıcısı olmak, Calvin için bir çeşit itibar sorunu haline gelmiştir. "Servet'in mahkûmiyeti için elindeki tüm gücünü kullanmıştı" () Ancak Nicholas de la Fontaine Servet'in davasında ve yapılan suçlamalarda daha aktif rol oynamıştır.
Miguel Servet duruşmasında teslis karşıtlığını yayıp vaizliğini yapmak ve paedobaptizm karşıtı (yeni doğan vaftizi) olmakla suçlanmıştır. Miguel Servet paedobaptizmi, "Şeytanın icadı, tüm Hristiyanlığın yıkımı için şeytani yalancılık" olarak tanımlamıştır.
Davada Procureur General, kulağa tuhaf gelen, araştırma biçiminde suçlamalarda bulunmuştur. En tuhaf olanlardan bir tanesi şuydu: "Acaba evlenmiş mi, şayet evlenmedim diye cevap verirse, neden diye sorulmalı, yaşı dikkate alındığında, kendini evlenmemek için çok iyi tutmuş." Bu zina ile ilgili suçlamaya Servet, fıtığın onu çok önceden bu biçim günahı yapamaz hale getirdiğini söylemiştir. Daha saldırgan diğer bir soru ise şuydu: "Öğretisinin zararlı olduğunu bilmiyor mu? Yahudileri ve Türkleri sevdiği göz önüne alındığında ve şayet Hristiyan kiliselerinin tuttuğu öğretiyi ve dini çürütmek ve yalanlamak için Kuran ve insanların din konularında sakınmaları gerektiği diğer saygısızlığı bozan kitaplarla üzerine çalışmamışsa, Aziz Paul'ün öğretisine karşı…"
Calvin Servet'in sapkınlıkları nedeniyle ölümü hak ettiğini düşünüyor olmasına rağmen, yine de yakılarak öldürülmesi emelini taşımıyordu. Calvin bu duygularını Farel'e Servet'in yakalanışından yaklaşık bir hafta sonra yazdığı mektup ile dile getirmiştir, aynı mektupta Servet ile arasında olan bir değiş tokuştan bahsetmiştir. Calvin şu şekilde yazmıştır:
…Servet'in tanınmasından sonra, tutuklanacağını düşünmüştüm. Dostum Nicolas onu ölüm cezasına çarptırdı, lex talionisde güvenlik ayarladı. Takip eden gün kırk yazılı suçlama ile kanıt ileri sürdü. İlk başta onlardan kaçınmaya çalıştı. Bundan dolayı biz çağrıldık. Hayâsızca bana hakaret etti, sanki iğrenç bir şeymişim gibi gözünü dikip baktı. Ona hak ettiği gibi cevap verdim…adamın küstahlığı nedeniyle hiçbir şey söylemedim; fakat bu onun deliliğiydi, ilahiliğe şeytanın sahip olduğunu utanmadan söylüyordu; evet birçok tanrı birey olarak kötü olabilir, mademki tanrı ile büyük ölçüde odun ve taş gibi eşyalarla iletişime geçilebiliyor. Artık onun için ölüm cezasının geldiğine inanıyorum; fakat cezanın acısız olmasını arzu ediyorum.
Servet'in Cenevre vatandaşı olmaması nedeniyle ve yasal olarak en kötü ihtimalle sürgüne gönderilebileceği için, diğer İsviçre kantonlarıyla (Zürih, Bern, Basel, Schaffhausen) görüştüler, bunlar evrensel olarak mahkûmiyetini ve idamını isteyenlerdi. Protestan dünyasında Basel bu kitabın satışını yasaklamıştır. Martin Luther yazımını ağır terimlerle ayıplamıştır. Servet ve Philip Melanchthon'un tamamen karşıt fikirleri vardı. Çoğu Protestan Reformcu Servet'i tehlikeli bir köktenci olarak görmekteydi ve dini özgürlük fikri henüz yoktu. Katolik dünyası da onu ölüme mahkûm etmişti. Libertinler olarak adlandırılan idamı fikrine karşı çıkanlar, Hristiyanlık dünyasının öfkesini üzerlerine çekmişlerdi. 24 Ekim'de Servet teslise ve yeni doğan vaftizine karşı çıktığı için yakılarak ölüm cezasına çarptırılmıştır. Calvin'in William Farel'e 8 Eylül 1553'te yazdığı mektupla Servet'in ateş yerine kılıçla infaz edilmesi isteğine, Farel aşırı müsamahası nedeniyle onu azarlayarak cevap vermiştir. 27 Ekim 1553'te Miguel Servet Cenevre'nin hemen dışındaki bir kazıkta yakılmıştır. Söylenti olarak, Engizisyoncularına: "Ben yanacağım, fakat bu sadece bir olay. Tartışmamıza ebediyette devam edeceğiz" dediği söylenmektedir. Tarihçiler son kelimelerini: "İsa, Ebedi ve Ezeli Tanrı'nın Oğlu, bana merhamet et" şeklinde kaydetmişlerdir.
Jean Calvin, onun öldürülmesinden dolayı hiçbir zaman vicdan azabı çekmedi. Yaşamının sonlarına doğru, Marquis de Poët'e yazdığı bir mektupta: "Onur, şeref ve zenginlik senin gayretlerinin ödülü olmalı; fakat tüm bunların üstünde bize karşı ayaklanmalarına sebep olan aşağılıkların ülkesinden kurtulmakta başarısız olma. Bu canavarlar yok edilmeli, İspanyol Miguel Servet'i yok ettiğim gibi."