stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Sanat tarihi
Antik Çağ > Mısır

İlk büyük medeniyetlerden biri olan Mısır birçok profesyonel sanatçılar ve zanaatkarlar tarafından üretilen ayrıntılı ve karmaşık sanat eserlerine sahiptir. Mısır'ın sanatı daha çok dini ve sembolikti. Mısır'da kültürün oldukça merkezi bir güç yapısı ve hiyerarşisi olduğu göz önüne alındığında, büyük anıtlar da dahil olmak üzere firavunu onurlandırmak için çok sayıda sanat eseri yaratılmıştır. Mısır sanatı ve kültürü, dini ölümsüzlük kavramını oldukça önem verir. Mısır sanatının son dönemleri, Kıpti ve Bizans sanatını da içermektedir.
Mısır'ın mimarisi büyük taş bloklar, lentolar ve sağlam sütunlarla inşa edilmiş anıtsal yapılarla karakterize edilebilir. Mezar anıtlarına mastaba, dikdörtgen biçimli mezarlar; basamaklı piramitleri (Saqqarah) veya düz kenarlı piramitleri (Giza) içeren piramitler; ve hipogeum, yeraltı mezarları (Krallar Vadisi) da dahildir. Diğer büyük binalar ise, beraberlerinde bir sfenks ve dikilitaş bulvarı bulunan anıtsal kompleksler olma eğiliminde olan tapınaklardan oluşmaktadır. Tapınaklar için, dikmeler ve yamuk duvarlar ile hipaethros ve hipostil salonları ve türbeleri kullanılmıştır. Karnak, Luksor, Philae ve Edfu tapınakları bunlara en iyi örneklerdir. Başka bir tapınak türü, Abu Simbel ve Deir el-Bahari'de bulunan bir hypogeum biçimindeki kaya tapınağıdır.
Mısır döneminin resmi, üst üste binen düzlemlerin yan yana getirilmesini kullandı. Görüntüler hiyerarşik olarak temsil edilmektedir. Buna örnek olarak Firavun, kendi tarafında tasvir edilen ortak öznelerden veya düşmanlardan daha büyüktür. Mısırlılar, gövde, eller ve gözler önden boyanırken, başın ve uzuvların dış hatlarını profilden boyadılar. Uygulamalı sanatlar Mısır'da, özellikle ahşap ve metal işlerinde geliştirildi. Bununla ilgili Mısır Müzesi'ndeki mezarlarda görülen abanoz ve fildişi kakma sedir mobilyalar gibi muhteşem örnekler bulunmaktadır. Diğer örnekler arasında Tutankhamun'un mezarında bulunan ve büyük sanatsal değere sahip parçalar sayılabilir.
Antik Çağ > İndus Vadisi Uygarlığı

1922'de, çağdaş Mezopotamya ve Mısır kültürlerinden çok sonra keşfedilen İndus Vadisi Uygarlığı, diğer adıyla Harappan Uygarlığı (MÖ 2400-1900), şimdilerde zamanına göre olağanüstü gelişmiş bir medeniyet olarak kabul edilmekte ve bu gelişmişliğin diğer medeniyetlerin kültürleriyle karşılaştırılabilir bazı yönleri de bulunmaktadır. Bulunduğu bölge, günümüzün kuzeydoğu Afganistan'ından Pakistan'ın büyük bir kısmına ve batı ve kuzeybatı Hindistan'a kadar uzanan bir alanı kapsıyor. İndus Vadisi Uygarlığı'nın kültürünü etkileyen başlıca şehirler arasında sırasıyla Pencap'ta ve kuzey Pakistan'daki Sindh eyaletinde bulunan Harappa ve Mohenjo-daro ve Gujarat (Hindistan) eyaletindeki liman şehri Lothal bulunur. En çok sayıda eser, kare ve dikdörtgen damga mühürler ve hayvanları, genellikle boğaları ve çok kısa Harappan metinlerini de içeren mühür baskılarından oluşur. Harappan yerleşimlerinde birçok stilize edilmiş pişmiş toprak figürini ve seramik sayılabilecek daha natüralist olan birkaç taş ve bronz heykel de bulunmuştur.
Avrupa > Ortaçağ

MS 300 dolaylarında Roma İmparatorluğu'nun düşüşüyle birlikte, 1400 dolaylarında Rönesans'ın başlangıcına kadar uzanan yaklaşık bir bin yıl süren Orta Çağ dönemi başladı. Hristiyan sanatı ile başlayan Orta Çağ sanatı, Viking sanatı, Otton sanatı, Romanesk sanatı, Gotik sanatı ve Doğu Akdeniz'e hakim olan İslam sanatı ile devam etti. Orta Çağ sanatı, Kuzey Avrupa'nın 'barbar' sanat kültürüyle karıştırılan Roma İmparatorluğu ve Bizans'ın sanatsal mirasından doğdu.
Orta Çağ Bizans ve Gotik sanatında kilisenin hakimiyeti büyük miktarda dini sanatın ortaya çıkmasına neden olmuştur. Figürleri basitleştirilmiş formlarda sunan resimlerde altın yaygın olarak kullanılmıştır.
Doğu Sanatı

Doğuda, İslam Sanatı'ında ikonografinin yasak olması nedeniyle geometrik şekiller, hat sanatı ve mimariye yoğunlaşılmıştır. Uzak Doğu'da da bu dönemlerde din, sanatsal üretime yön vermiştir. Hindistan ve Tibet renkli heykeller ve dans ön plana çıkarken dinsel resimler de bu pratiklerden beslenmiştir. Çin'de de kuyumculuk, bronz işçiliği, çömlekçilik, şiir, kaligrafi, müzik, resim, tiyatro gelişmiş, sanatsal eğilimler baştaki sülaleye göre değişiklik göstermiştir.
Aydınlanma sonrası Batı sanatı

Batı'da 18. yüzyılda Aydınlanma ile birlikte rasyonel, saat gibi işleyen evren anlayışı gelişmiş, bu da Blake'in Newton'u kutsal bir geometrici gibi portrelemesi veya David'in propagandacı resimlerine yansımıştır. Daha sonra bu da yerini tepki olarak duygu ve birey olmayı ön plana çıkaran, akademik sanat, Sembolizm, İzlenimcilik, Fovizm gibi 19. yüzyıl sanatsal akımlarına bırakmıştır.
20. Yüzyılda Sanat

20. yüzyıl sanat tarihi bitip tükenmeyen sanatsal arayışların yüzyılı olmuştur. Bu yüzden İzlenimcilik, Dışavurumculuk, Fovizm, Kübizm, Dadaizm, Gerçeküstücülük gibi akımların parametreleri, icat edildikleri yıllardan çok öteye gidemediyse de sonra gelen akımları etkiledi. Yüzyılın ikinci yarısından itibaren modernizm kültüre hâkim olmuş ve Theodor W. Adorno'nun 1970 yılında dediği üzere "Artık sorgulamadan kabul edilen şey, sanat hakkında hiçbir şeyin, ne sanatın kendisinin, ne sanatın bir bütün ile olan ilişkisinin ne de sanatın varolma hakkının, sorgulamadan kabul edilebileceği." Relativizm kaçınılmaz bir gerçeklik olarak kabul edilmiş, bu da çağdaş sanat ve postmodern eleştiri dönemini başlatmıştı.
Willendorf Venüsü; c.25.000 MÖ; hardal renginde kireçtaşı; yükseklik: 11 cm; Doğal Tarih Müzesi (Viyana, Avusturya)
Kanatlı boğalar (Neo-Asur); c.710 M.Ö.; kaymaktaşı; yükseklik (maks): 4,2 m; Louvre
Nefertiti Büstü; MÖ 1352-1336; boyalı kireçtaşı; yükseklik: 50 cm; Neues Müzesi (Berlin, Almanya)
Dans Eden Kız; c. MÖ 2400–1900; bronz; yükseklik: 10,8 cm; Ulusal Müze (Yeni Delhi, Hindistan)
Terracotta Ordusunun Savaşçıları; c. MÖ 214; pişmiş toprak; boy (ortalama asker): c. 1.8 m; Lintong Bölgesi (Xi'an, Shaanxi, Çin)
Fang Lei; c. MÖ 925-875; bronz; yükseklik: 22,8 cm; Çin Ulusal Müzesi (Pekin, Çin)
Apse mosaic of the Virgin and Child
Eurocopter AS532 Cougar

| Eurocopter AS532 Cougar |
| --- | --- |
Fransız Kara Kuvvetleri'ne ait Eurocopter AS532UL Cougar
Türü: Orta Boyutlu Genel maksat helikopteri
Ulusal köken:  Avrupa Birliği
Üretici: Eurocopter Airbus Helicopters Aérospatiale
İlk uçuş: Eylül 1977
Hizmete giriş: 1978
Durumu: Hizmette
Ana kullanıcı: Fransız Hava Kuvvetleri Bulgaristan Hava Kuvvetleri Türk Hava Kuvvetleri Hollanda Kraliyet Hava Kuvvetleri Romanya Deniz Kuvvetleri
Üretim aralığı: 1977-Günümüz
Gelişimi: Aérospatiale SA 330 Puma
Değişimleri: Eurocopter EC725
Eurocopter AS532 Cougar (şimdi Airbus Helicopters H215M), Eurocopter tarafından geliştirilen çift motorlu, orta ağırlıkta, çok amaçlı bir helikopterdir. AS532, Aérospatiale SA 330 Puma'nın askerîleştirilmiş hâlinin geliştirilmesi ve yükseltilmesidir. Sivil muadili Eurocopter AS332 Super Puma'dır (Daha sonra Airbus Helicopters H215 olarak adlandırılmıştır, M son ekinin eksikliğine dikkat edin). AS532, Eurocopter EC725 olarak daha da geliştirilmiştir.
Tasarım ve geliştirme

SA 330 Puma'nın yerini almak üzere bir büyüme versiyonu olarak tasarlanan AS332 Super Puma ilk kez Eylül 1977'de uçtu. İki adet 1,330 kW Turbomeca Makila 1A1 turboşaft motor, kompozit rotor kanatları, geliştirilmiş iniş takımları ve modifiye edilmiş bir kuyruk kanadı ile donatıldı.
1990 yılında helikopterin sivil ve askerî varyantlarını birbirinden ayırmak için tüm askeri Super Puma tanımlamaları “AS 332 ‘den 'AS 532 Cougar ”a değiştirildi.
Kanada, CH-113 Labrador'un yerine Cougar'ı satın almayı düşünmüştü, ancak sonunda CH-149 Cormorant'ı satın almayı tercih etti.  2012 yılında Fransa, eskime sorunlarını gidermek ve EC225 ve EC725 helikopterlerine benzer aviyonikler sağlamak için 23 Ordu Cougar'ını ve Hava Kuvvetleri için 3'ünü yükseltmek için 288,8 milyon Euro'luk (birim başına 11,1 milyon Euro) bir proje başlattı.
Varyantlar > AS532 UL/AL

AS 532 UL/AL, Cougar ailesinin uzun versiyonudur ve iki Turbomeca Makila 1A1 turboşaft motoru ile güçlendirilmiştir. Helikopter 2 kişilik mürettebat ve 29 asker ya da sedyede 6 yaralı yolcu ve 10 kişi daha taşıyabilmektedir. Cougar'ın diğer versiyonlarında olduğu gibi, AS 532 UL/AL bir askı vasıtasıyla 4,5 ton kaldırabilir. Horizon savaş alanı yer gözetleme sistemi AS 532 UL (yardımcı versiyon) üzerine kurulabilir. AS 532 AL (silahlı versiyon) ayrıca pod monteli 20 mm toplar, 68 mm roketatarlar ve yan monteli hızlı ateş makineli tüfekleri de içeren çeşitli silahlarla donatılabilir.
Varyantlar > AS532 SC

AS 532SC, Cougar ailesinin deniz versiyonudur ve iki Turbomeca Makila 1A1 turboşaft motoru ile güçlendirilmiştir. Bu versiyon esas olarak AM 39 Exocet füzeleri ile donatılmış Anti-yüzey birim savaşı (ASUW) için kullanılır; Değişken derinlikli sonar ve torpidolarla donatılmış Denizaltısavar savaşı (ASW); Arama ve kurtarma; ve Deniz devriyeleri. Güverteye iniş, yüksek deniz durumlarında emniyet, manevra ve travers için bu varyant ASIST ile donatılabilir.
Varyantlar > AS535

Fransız Kara Kuvvetleri'nin Muharebe Arama ve Kurtarma (CSAR veya Fransızca'da RESCO) ihtiyaçlarını karşılamak için sunulan bir varyanttı. Ordu, bu boşluğu doldurmak için helikopterin geliştirilmiş versiyonu olan Eurocopter EC725'i almayı tercih etti.
Kullanıcılar

Şili Donanmasından bir AS 532Arnavutluk Hava Kuvvetleri
Brezilya Kara Kuvvetleri
Bulgar Eurocopter Cougar'ıSlovenya Hava Kuvvetleri'ne ait Eurocopter Cougar.Fransız Ordusu'na ait bir AS532 CougarBulgaristan Hava Kuvvetleri
Şili Kara Kuvvetleri
Şili Donanması
Fransız Kara Kuvvetleri
Alman Hava Kuvvetleri
Hollanda Kraliyet Hava Kuvvetleri
Suudi Kraliyet Hava Kuvvetleri
Suudi Kraliyet Donanması
Slovenya Hava Kuvvetleri
İspanya Kara Kuvvetleri
İsviçre Hava Kuvvetleri
Türk Hava Kuvvetleri
Türk Silahlı Kuvvetleri
Özbekistan Hava Kuvvetleri
Venezuela Hava Kuvvetleri
Romanya Deniz Kuvvetleri
Kullanıcılar > Eski operatör

Zimbabve Hava Kuvvetleri
Türkiye'de Eurocopter Cougar

Türkiye tarafından alımına 1993'te karar verilen AS532 Cougar'lardan ilk aşamada 20 adet satın alındı. Fransa'da üretilen helikopterler Türk Kara Kuvvetlerine 1996'dan itibaren teslim edilmeye başlandı. Bunu 1995'teki ikinci alım anlaşması izledi. Ankara'daki TUSAŞ tesislerinde üretilen 30 adet AS532'nin 20'si Türk Hava Kuvvetlerine arama-kurtarma amaçlı, kalanlar ise Kara Kuvvetlerine verildi.
Kazalar

2024 itibarıyla, 1997'den bu yana toplam 7 Eurocopter Cougar helikopteri kazalara veya diğer olaylara karışmıştır.
4 Haziran 1997'de Türkiye'nin Irak sınırına yakın Zap bölgesi yakınlarında PKK'ya karşı yürütülen bir operasyon sırasında bir Cougar helikopterinin 9K32 Strela-2 ile vurularak düşürülmesi sonucu 11 askerî personel öldü.
29 Nisan 2003 tarihinde Isparta'da bir Cougar helikopterinin eğitim uçuşu sırasında elektrik hatlarına çarpması sonucu 4 askerî personel öldü.
25 Temmuz 2012'de bir Cougar helikopteri test uçuşu sırasında Güneydoğu Fransa'da Verdon Gorge olarak adlandırılan bölgede düştü. Helikopterde üretici firmanın test pilotları ve mühendisleri bulunuyordu. Bu trajik olayda 6 şirket personeli öldü. Düşen hava aracı Arnavutluk Silahlı Kuvvetleri'ne aitti.
31 Mayıs 2017'de Uludere, Şırnak'ta Türk Hava Kuvvetleri'ne ait bir Cougar helikopteri havalandıktan kısa süre sonra yüksek gerilim hatlarına takılarak Şenoba kırsalına düşmesi sonucu 13 askerî personel öldü.
25 Kasım 2019'da Mali'nin kuzeyinde bir Eurocopter Tiger helikopterinin bir Eurocopter AS532 Cougar ile çarpışması sonucu 13 Fransız askerî personeli öldü.
15 Nisan 2020 tarihinde, Fransız Ordusu tarafından işletilen bir Cougar helikopteri bir eğitim tatbikatı sırasında düştü. Kaza, helikopterde bulunan 2 askerî personelin ölümüne ve 5'inin de yaralanmasına neden oldu.
4 Mart 2021'de bir Cougar helikopteri Türkiye'nin doğusunda şiddetli hava koşulları sırasında düştü ve helikopterde bulunan 11 askerî personel öldü, iki askerî personel de yaralandı. Ölenler arasında yüksek rütbeli bir kolordu komutanı olan Korgeneral Osman Erbaş da bulunuyordu. Kurbanlardan dokuzu kaza yerinde öldü.
Genel Özellikler (AS532 UB)

Ağırlık :
Yüksüz: 4,350 kg
Yüklü Kalkış Ağırlığı: 9,000 kg
Uzunluk: 15.53 m
Yükseklik: 4.92 m
Rotor çapı: 15.6 m
Mürettebat: 2 Pilot 1 Uçuş Teknisyeni
Taşıma Kapasitesi: Ortalama 20 asker (hava sıcaklığı ve bulunulan rakıma göre değişkendir)
Genel Özellikler (AS532 UB) > Performans

Motor: 2× Turbomeca Makila 1A1, Turboşaft  1.185 kW (1,589 shp) (tek motor için)
En Yüksek Hız: 249 km/sa (134 knots, 154 mph)
Hizmet Tavanı: 3,450 m
Menzil: 573 km
Galeri

Lazer karıştırıcı
İsviçre Hava Kuvvetleri'ne ait bir Eurocopter AS532UL Cougar
Ekvador Ordusu'na ait bir Cougar
Türk Hava Kuvvetleri'ne ait AS 532UL Cougar Çiğli Hava Üssü'nde iken
Kronoloji

Kronoloji (Grekçe Chronos/zaman + logos/mantık), olayların tarihsel sıralanması ile ilgili bir bilim dalıdır. Tarih bilimi ile yakından ilgili bu bilim dalı, oluşum süreçlerinin tarihlenmesi ve raporlanması ile uğraşır.
Kronoloji, sadece tarih için değil astronomi, jeoloji, paleontoloji ve arkeoloji gibi birçok bilim dalı için önemlidir.
TDK Büyük Sözlük, sözcüğün Türkçeye Fransızcadan (chronologie) girdiğini belirtir ve sözcüğü zaman bilimi, zaman dizini olarak Türkçeye çevirir.
Tarih öncesi Kronoloji

Geç 19.yüzyıl arkeologları, yazılı tarihin olmadığı dönemleri tarihlendirmek için toplumların çömlekçilik tekniklerini ve tarzlarını baz alan göreli kronolojiler kullanabileceklerini buldular.
Ray Sigorta

Logosu
Ray Sigorta, 1958 yılında kurulan Türkiye üzerinde faaliyet gösteren sigortacılık şirketi.
Türkiye'de devlete ait olup taşımacılık yapmakta olan şirketler; Türk Hava Yolları, Türkiye Denizcilik İşletmeleri, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları ve PTT'nin girişimleri ile 1958 yılında kurulmuştur. İlk senelerinde özellikle nakliyat endüstrisine dayalı sigorta branşlarında faaliyet gösterdi.
1992 yılında alınan özelleştirilme kararı ile Doğan Holding'in bünyesine katıldı. 1997 yılında halka açılan Ray Sigorta, 2009 yılında merkezi Avusturya'da bulunan Orta ve Doğu Avrupa'ta faaliyet gösteren sigorta gruplarından biri olan Avusturya merkezli Vienna Insurance Group (VIG) tarafından satın alındı.
Günümizde şirketin ortaklık yapısını; VIG'in %12.67'lık hissesi, ATBIH GmbH'nin %81,59 payı, LVP Holding GmbH %0,7 hissesi ve %5,04 oranında halka açık paylar oluşturur.
Mor ve ötesi

| mor ve ötesi |
| --- | --- |

Genel bilgiler
Tarzlar: Alternatif rock
Etkin yıllar: 1995-günümüz
Müzik şirketi:  Ada Müzik (1996-2003  Universal Müzik (2001-2003)  Pasaj Müzik (2003-2005)  Rakun Müzik (2005-2012)  DMC (2012-2022)  Rakun Müzik (2022-günümüz) 
Resmî site: morveotesi.com

Üyeler: Harun Tekin Kerem Özyeğen Burak Güven Kerem Kabadayı

Eski üyeler: Alper Tekin (bas gitar) Derin Esmer (vokal & gitar)

mor ve ötesi, Ocak 1995'te Harun Tekin (vokal & gitar), Alper Tekin (bas), Derin Esmer (vokal & gitar) ve Kerem Kabadayı (bateri) tarafından İstanbul'da kurulan Türk alternatif rock müzik grubu.
Tarihçe > Kuruluş ve ilk albüm "Şehir" (1995-1998)

mor ve ötesi, Ocak 1995'te Harun Tekin (vokal & gitar), Alper Tekin (bas), Derin Esmer (vokal & gitar) ve Kerem Kabadayı (davul) tarafından İstanbul'da kuruldu. Aslında grubun temelleri, 90'lı yılların başında Harun Tekin ve Kerem Kabadayı'nın Alman Lisesi'nde okudukları dönemde kurdukları Decision grubu ile atılmıştır.
İlk şarkılarını 1995 yılında Stüdyo Spectrum'da kaydetmeye başladılar. "Şehir" ismini verdikleri, 10 şarkıdan oluşan bu albüm, Ada Yayıncılık aracılığı ile 1996 Haziran ayında yayımlandı ve ilk konserlerini Ankara'da verdiler. "Yalnız Şarkı" parçasının videosu ise grubun ilk video klibidir. Bu şarkı aynı zamanda "Sular Yükseliyor" isimli toplama albümde de yer aldı. Aynı sene Alper Tekin gruptan ayrıldı ve onun yerine Burak Güven dahil oldu. "Sabahın Köründe" şarkısı bu albümün ikinci ve son klibi oldu.
Tarihçe > Bırak Zaman Aksın (1999-2000)

1998 yılında mor ve ötesi, ikinci albümleri "Bırak Zaman Aksın" için tekrar stüdyoya girdi. 1999 yılının Mart ayında ise albüm raflarda yerini aldı. "Son Giden" ve "Boş Ver" şarkılarına klip çekildi. Bu albümden kısa bir süre sonra gitarist Derin Esmer Amerika'ya taşındı ve boşalan gitar kadrosuna Kerem Özyeğen geldi. Takip eden aylarda meydana gelen 17 Ağustos depremi, grubu derinden etkiledi ve bir süre duraklamalarına sebep oldu. mor ve ötesi bu trajedi karşısında sessiz kalmadı ve çeşitli sosyal ve politik konularda aktivist rol üstlendi.
Placebo'nun 9 Aralık 1999 İstanbul konserinde ön grup olarak sahne aldılar.
2000 yılının başlarında mor ve ötesi, ülke çapındaki nükleer enerji karşıtı kampanyalara çeşitli konser ve aktivitelerle destek verdi. Temmuz ayında grubun "Sen Varsın" ile katıldığı "Şarkılar Bir Oyundur" adlı Bülent Ortaçgil'e saygı albümü yayımlandı.
Tarihçe > Gül Kendine (2001-2003)

Aynı ay içinde, üçüncü albüm "Gül Kendine"nin kayıtları Volkan Gürkan prodüktörlüğünde başladı ve albüm bir sene sonra, 12 Ağustos 2001 tarihinde Ada Müzik etiketiyle piyasaya çıktı. Albümün son iki dakikasında, hayalet şarkı olarak Burak Güven tarafından seslendirilmiş "İyi" şarkısı bulunuyor. "Daha Mutlu Olamam" bu albümün tek klipli parçasıdır.
2002 yılının Nisan ayında mor ve ötesi altı şehri kapsayan ilk Türkiye turnesine çıktı. 2 Temmuz akşamı İstanbul'da yapılan 2002 H2000 festivali'nde mor ve ötesi, o döneme kadarki en başarılı konserlerinden birini verdi. Çeşitli basın ve yayın organlarınca görsel-işitsel yapısı büyük övgü alan bu performansa yaklaşık beş bin kişi tanıklık etti.
2003 yılı dünyanın gördüğü en büyük muhalefet dalgalarından biri ile başladı. Yaklaşan Amerikan saldırganlığına karşı sesini yükselten milyonlarca insandan birkaçı olan mor ve ötesi elemanlarının bestelediği ve Aylin Aslım, Athena, Bülent Ortaçgil, Feridun Düzağaç, Koray Candemir, Nejat Yavaşoğulları ve Vega ile birlikte seslendirdiği "Savaşa Hiç Gerek Yok" şarkısı, savaş karşıtı hareketin marşlarından biri oldu. 1 Mart 2003 günü Ankara'da 100.000 kişiyle birlikte söylendi.
Tarihçe > Yaz (EP) (2003-2004)

2003 yazında İlk-M Müzik'ten çıkardıkları üç şarkılık "Yaz" single'ında, Ajda Pekkan'dan "Yaz Yaz Yaz" ve Nejat Yavaşoğulları'ndan "Güneye Giderken" coverlarının yanı sıra mor ve ötesi'nin "Bazen" isimli şarkısı bulunuyordu. Bir Şehrazat bestesi olan "Yaz Yaz Yaz" şarkısının damgasını vurduğu yaz aylarında grup, Fanta Gençlik Festivali kapsamında 17 kenti kapsayan bir turne gerçekleştirdi. 2005 yılında "Yaz" EP'si, multimedya içeriği (Fanta Müzik Festivali videoları ve bazı resimler) eklenerek Pasaj Müzik tarafından yeniden basıldı.
Sonbaharla birlikte dördüncü albüm çalışmalarına hız veren mor ve ötesi, bir yandan da Çağan Irmak'ın "Mustafa Hakkında Herşey" filminin müziklerini hazırladı.
Tarihçe > Dünya Yalan Söylüyor (2004-2005)

Ocak 2004'te, dördüncü albüm "Dünya Yalan Söylüyor" için grup, ilk defa birlikte çalışacağı Tarkan Gözübüyük prodüktörlüğünde stüdyoya girdi ve albüm nisan ayı sonunda yayınlandı. Hayalet şarkı olarak, albümün en sonunda e-bow ile çalınmış, 17 dakikalık bir "Bir Derdim Var" doğaçlaması bulunmaktadır. Albüm ABD'nin hem Irak'ta hem de dünyanın geri kalan kısmındaki faaliyetlerine karşı önemli bir siyasi eleştiri içeriyordu.
İlk single "Cambaz" radyo ve televizyonlarda büyük ses getirirken; Fikret Kızılok'un "Sevda Çiçeği" adlı şarkısına yaptıkları cover dinleyiciler tarafından beğeniyle karşılandı.
Bu arada, "Mustafa Hakkında Herşey" filminin soundtrack'i ve albümün üçüncü teklisi olan "Bir Derdim Var", 41. Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde "En İyi Film Şarkısı" seçilerek Altın Portakal ödülünü aldı. Yaklaşık 250.000 adet kopya satan "Dünya Yalan Söylüyor", yayınlanışından iki buçuk yıl sonra Blue Jean dergisi tarafından "Tüm Zamanların En İyi Türkçe Rock Albümü"; Billboard dergisi tarafından "Son On Yılın En İyi İkinci Türkçe Rock Albümü" seçilmiştir. Bu başarıyı oldukça yoğun ve kapsamlı bir konser ve turne trafiğiyle destekleyen grup, müziğini yurt çapında büyük kitlelerle paylaşma şansı buldu.
Yine de bu albüm onların en çok satan albümü olmasına rağmen eski hayranları tarafından daha önceki çalışmaları kadar takdir edilmedi.
Bu yıl içinde konsept albüm "Söz Vermiş Şarkılar" için "Telli"yi yorumladılar.
Tarihçe > Büyük Düşler (2006-2008)

Grubun kendi plak şirketi Rakun Müzik'in de kurulmasıyla iyice yoğun geçen 2005 yılı sonlarında beşinci albümünün provaları için stüdyoya kapanan mor ve ötesi, şubat-nisan ayları arasında kayıt ve miksleri tamamlayıp, prodüktörlüğünü yine Tarkan Gözübüyük'ün üstlendiği; miksleri ise Chris Sheldon tarafından Londra'da Assault & Battery stüdyolarında yapılan 12 parçalık "Büyük Düşler"i 9 Mayıs 2006'da çıkardı. Albümün çıktığı gün kapsamlı bir Anadolu turnesine başlayan grup, yaz aylarının geri kalanını birkaç İstanbul konseri ile geçirdi. Bu konserler arasında haziran ayında Morrissey ile yapılan One Love Festival ile; Mercan Dede, Şebnem Ferah ve Bauhaus grubunun efsanevi solisti Peter Murphy'nin misafir olarak katıldığı Harbiye Açıkhava Tiyatrosu'ndaki iki buçuk saatlik performans öne çıkar.
Büyük Düşler, Dünya Yalan Söylüyor'a nazaran daha içe dönük ve kişisel bir albüm olarak nitelendirilir. İlk albümlerindeki tarza daha yakın olan şarkılar, eski hayran kitlesi için bir saygı duruşu olarak nitelendirilmiş idi. İlk single ve video "Şirket" oldu. Grup bu arada mevcut plak şirketinden albümün haklarını alarak kendi plak şirketi Rakun'a transfer oldu ve ikinci video "Küçük Sevgilim" yayınlandı. Bu şarkıda Şebnem Ferah Harun'a geri vokal olarak eşlik etmektedir. Albüm yıl sonunda Rolling Stone'da "Yılın En İyi Albümü" ve Blue Jean dergisinde de "Yılın En İyi Rock Albümü" seçildi. Bu albümün üçüncü ve son video klibi "Ayıp Olmaz Mı?" oldu; ayrıca "Parti" de bir e-klip ile taçlandırıldı.
Ertesi sene mayıs ayında, bir saygı albümü olan "Onno Tunç Şarkıları" için yorumladıkları "1945" şarkısı Kolaj Müzik aracılığı ile CD formatında basıldı ve müzik çevrelerinde büyük beğeni kazandı. Aynı ay, İstanbul Ghetto'da, "mor ve ötesi ile Bir Gece 'Akustik'" adıyla verilen özel konser, MTV Türkiye tarafından canlı olarak kaydedildi ve kanalın bu alandaki ilk çalışması olarak yayınlandı. Bu konserde kaydedilen şarkılardan dördü Rakun Müzik sanatçılarının eserleriyle birlikte, Rolling Stone dergisinin Şubat 2008 sayısında "Rakun Promosyon CD'si" olarak dağıtıldı. Ağustos ayını altı duraklı bir Ege ve Kasım ayını da dokuz duraklık bir Almanya turnesi ile geçiren grup, seneyi TRT tarafından önerilen Eurovision 2008 temsilciliğini kabul ederek noktaladı.
Tarihçe > Başıbozuk (2008-2009)

2008'in ilk altı ayını oldukça yoğun şekilde yurt içi ve yurt dışı tanıtım çalışmalarıyla geçiren grup, Powerturk televizyonu tarafından düzenlenen Müzik Ödülleri 2008'de "Yılın En İyi Grubu" seçildi. Eurovision'u takip eden yaz aylarını yoğun bir konser programıyla geçiren mor ve ötesi sene sonuna doğru içinde "Deli" ile birlikte "İddia" ve "Sonbahar" isimli iki yeni stüdyo şarkısı, sene başında TRT Tepebaşı Stüdyolarında canlı olarak kaydedilmiş olan ve aralarında "Bir Derdim Var"ın da bulunduğu üç şarkı ile sekiz adet remiksin yer aldığı "Başıbozuk" albümünü çıkardı. Albümden ilk tekli ritmik ve melodik yapısıyla öne çıkan "İddia" oldu. Albüm kapağı grup üyelerinin fotoğraflarının birleştirilmesi ile oluşturulmuştur. Hidden track olarak albümün en sonunda "Serseri" isimli şarkının canlı performans kaydı da bulunmakta.
2009 yılının ilk yarısında bugüne kadarki en geniş kapsamlı Avrupa turnesini gerçekleştiren grup, ardından yedi konserlik bir Türkiye turnesine çıktı. Bu arada 2008 yılındaki performansı KRAL TV ve MÜ-YAP tarafından ortaklaşa düzenlenen 15. Kral Müzik Ödülleri'nde mor ve ötesi'ne "Yılın Grubu" ödülü getirdi.