Manyetik rezonans görüntüleme

Başlığın diğer anlamları için Nükleer manyetik rezonans sayfasına bakınız.
| Manyetik rezonans görüntüleme |
| --- | --- |
Aliasing artefaktlarla birlikte başın para-sagital MR görüntüsü (burun ve alın başın arkasında görünür)
Diğer adları: Nükleer manyetik rezonans görüntüleme (NMRI), manyetik rezonans tomografisi (MRT)
ICD-9-CM: 88.91
MeSH: D008279
MedlinePlus: 003335
Vikiveri öğesi
Manyetik rezonans görüntüleme (İngilizce: Magnetic Resonance Imaging MRI), nükleer manyetik rezonans görüntüleme veya manyetik rezonans tomografi, canlıların iç yapısını görüntüleme amacıyla daha çok tıpta kullanılan bir yöntemdir. Yüksek düzeyde manyetizmayla canlı doku, yansıtma yöntemiyle görüntülenir. Farklı özelliklerinden dolayı hastalıkların tespitinde bilgisayarlı tomografiden de destek alınabilir.

MRI, X ışınlarını veya iyonlaştırıcı radyasyonun kullanımını içermez; bu, onu bilgisayarlı tomografi (CT) ve pozitron emisyon tomografisi (PET) taramalarından ayırır. MRI, NMR spektroskopisi gibi diğer NMR uygulamalarında görüntüleme için de kullanılabilen nükleer manyetik rezonansın (NMR) tıbbi bir uygulamasıdır.
MRI başlangıçta NMRI (nükleer manyetik rezonans görüntüleme) olarak adlandırıldı, ancak olumsuz ilişkileri önlemek için "nükleer" terimi kaldırıldı. Belirli atom çekirdekleri, harici bir manyetik alana yerleştirildiğinde radyo frekansı (RF) enerjisini emebilir; sonuçta ortaya çıkan dönüş polarizasyonu, bir radyo frekansı bobininde bir RF sinyalini indükleyebilir ve böylece tespit edilebilir.
Klinik ve araştırma MRI'larında hidrojen atomları çoğunlukla incelenen nesneye yakın antenler tarafından tespit edilen makroskobik bir polarizasyon oluşturmak için kullanılır. Hidrojen atomları insanlarda ve diğer biyolojik organizmalarda, özellikle su ve yağda doğal olarak bol miktarda bulunur. Bu nedenle çoğu MRI taraması esasen vücuttaki su ve yağın yerini haritalandırır. Radyo dalgalarının darbeleri nükleer dönüş enerjisi geçişini harekete geçirir ve manyetik alan gradyanları boşluktaki kutuplaşmayı yerelleştirir. Darbe dizisinin parametreleri değiştirilerek, dokular arasında, içindeki hidrojen atomlarının gevşeme özelliklerine dayalı olarak farklı zıtlıklar oluşturulabilir.
Genel anlamda MR diye bilinen bu işlem, aslında nükleer manyetik rezonans görüntülemedir. Dokudaki hidrojen atomlarının yoğunluklarına ve hareketlerine göre görüntü oluşturur. MR'da radyasyon kullanılmaz, onun yerine manyetik alanla vücuttaki hidrojen atomlarının çekirdeklerindeki proton uyarılır. Alıcılara ulaşan sinyaller bilgisayar analizleriyle siyah beyaz görüntülere (Perfüzyon görüntülemelerde sonuçlar renklendirilebilir) dönüştürülür. Bu amaçla kullanılan manyetik alan 1 - 1,5 Tesla aralığındadır. Bir kıyaslama yapmak gerekirse, dünyanın manyetik alanı (pusulaların iğnesini kuzeye çeviren manyetik alan) 0,5 Gauss düzeyindedir. 1 Tesla, 10.000 Gauss'a eşittir. Dolayısıyla MR cihazında dünyanın manyetik alan gücünün yaklaşık 25 bin katı bir manyetik alan kullanılır. Bu çok güçlü manyetik alan kontrol altında çalışır. Görüntülerin hepsi dijital ortamda oluşur ve diğer görüntüleme metotlarından çok farklıdır.
Günümüzde MR özellikle yumuşak dokuları görüntülemede kullanılır. Merkezi sinir sistemi (beyin ve omurilik) hastalıklarının teşhisinde, sporcu yaralanmalarında, kas iskelet sistemi, özellikle menisküs, bel fıtığı gibi rahatsızlıkların tespitinin yanı sıra her türlü nörolojik hastalıkların değerlendirmesinde sıkça kullanılmaktadır.
MR görüntülemenin, canlı organizma üzerinde şu ana kadar kanıtlanmış herhangi bir zararı yoktur. Buna gebeler de dahildir; ama yine de organ gelişiminin gerçekleştiği ilk üç ayda MR çekimi önerilmez. Metal etkileşimi olan, vücudunda mıknatıs ya da metal protez taşıyan, kalp pili kullanan, göz içinde yabancı cisim bulunan, ateşli silah yaralanması geçirmiş olan (çoğu uyumsuz metaldir) ya da kalıcı dövme sahibi kişilerin MR cihazına girmeleri sakıncalı kabul edilir (hayati tehlike doğurabilir).
Manyetik rezonans görüntüleme süresi, inceleme yapılan bölgeye, bölge sayısına, konulan ön tanıya göre değişiklik gösterip 15 dk. ile 75 dk. arasında sürebilir. Ayrıca gerek görülürse inceleme esnasında IV (damar içi) yoluyla kontrast madde kullanılarak kontrastlı çekim yapılır.
Manyetik rezonans görüntülemenin Fonksiyonel MR, Difüzyon-Perfüzyon Ağırlıklı MR, MR Spektroskopi gibi farklı çeşitleri vardır.