Feminizmin tarihi
19. yüzyıldan 21. yüzyıla > İlk dalga

İngilizce konuşulan dünyada 19. ve 20. yüzyılın başlarında başlayan, kadınların oy hakkı, kadınların eğitim hakları, daha iyi çalışma koşulları ve cinsiyet çifte standartlarının kaldırılmasını sağlamaya çalışan feminist faaliyet, birinci dalga feminizm olarak bilinir. "Birinci dalga" terimi, temel siyasi eşitsizliklerin ötesinde sosyal ve kültürel eşitsizliklerle savaşan daha yeni bir feminist hareketi tanımlamak "İkinci dalga" terimi kullanıldığında geriye dönük olarak ortaya çıktı. ABD'de, feminist faaliyet liderleri kadın hakları hakkında kampnya yapmadan önce, tüm ülkede köleliğin kaldırılması ve alkol karşıtı akım için kampanyalar düzenlemediler. Amerikan birinci dalga feminizmi, bazıları muhafazakar Hristiyan gruplara (Frances Willard ve Woman's Christian Temperance Union gibi), diğerleri ise ikinci dalga feminizminin çoğunun çeşitliliğine ve radikalizmine önem veren geniş bir kadın yelpazesini içeriyordu, (Stanton, Anthony, Matilda Joslyn Gage ve Stanton'ın başkanı olduğu Ulusal Kadına Oy Hakkı Derneği). Amerika Birleşik Devletleri'ndeki birinci dalga feminizmin, beyaz kadınlara Amerika Birleşik Devletleri'nde oy kullanma hakkı veren Amerika Birleşik Devletleri Anayasası'ndaki Ondokuzuncu Değişikliğin (1920) kabul edilmesiyle sona erdiği düşünülmektedir.
Kadınların eşitliği için aktivizm ABD ile sınırlı değildi. On dokuzuncu yüzyılın ortalarında İran'da, Bábi İnancının erken bir üyesi olan Táhirih, bir şair ve dini reformcu olarak aktifti. İran'da kadınların erkeklerle açıkça konuşmasının ve din adamı olmayanların din hakkında konuşmalarının tabu sayıldığı bir dönemde, toplumsal ve teolojik konularda kamusal söylemde çağın aydınlarına meydan okudu. 1848'de bir erkek topluluğunun önüne peçesiz bir şekilde çıktı ve kadın hakları üzerine bir konuşma yaparak, mevcut ahlaki düzenden radikal bir kopuşun ve yeni bir dini ve sosyal düzenin başlangıcının sinyalini verdi. Bu olaydan sonra, 1852 Ağustos'unda 35 yaşında boğularak idam edilinceye kadar Pers Hükûmeti tarafından ev hapsine alındı. İnfazı sırasında "Beni istediğin zaman öldürebilirsin ama kadınların özgürleşmesini engelleyemezsin" dediği bildiriliyor. Hayat hikâyesi hızla Avrupa çevrelerine yayıldı ve sonraki nesil İranlı feministlere ilham verecekti. Bahá'í Dini üyeleri, onu ilk kadın oy hakkı şehidi ve kadın ve erkek eşitliğinin ilerlemesinde korkusuzluk ve cesaret örneği olarak kabul ediyor.
Louise Dittmar, 1840'larda Almanya'da kadın hakları için kampanya yürüttü. Zaman olarak daha sonra geç olsa da, Fusae Ichikawa kendi ülkesi Japonya'da kadınların oy hakkı için kampanya yürüten kadın aktivistlerin ilk dalgasındaydı. Mary Lee, 1894'te kadınlara oy hakkı veren ilk Avustralya kolonisi olan Güney Avustralya'daki oy hakkı hareketinde aktifti. Yeni Zelanda'da Kate Sheppard ve Mary Ann Müller, 1893'e kadar kadınların oy hakkını elde etmek için çalıştılar.
Amerika Birleşik Devletleri'nde, 1830'ların kölelik karşıtı kampanyası, hem ideolojik olarak feminizmle uyumlu bir dava hem de daha sonraki feminist siyasi örgütlenme için bir plan olarak hizmet etti. Kadınları dışlama girişimleri yalnızca inançlarını güçlendirdi.[kaynak belirtilmeli] Sarah ve Angelina Grimké, kölelerin kurtuluşundan kadınların kurtuluşuna hızla geçiş yaptı. Dönemin en etkili feminist yazarı, 1845'te Woman in the Nineteenth Century adlı eseriyle renkli gazeteci Margaret Fuller'dı. Avrupa'dan New York Tribune için yaptığı gönderiler, kadın hakları hareketinin senkronize olmasına yardımcı oldu.
Elizabeth Cady Stanton ve Lucretia Mott, 1840'ta Londra'ya giderken bir araya geldiler ve burada ilk Dünya Kölelik Karşıtı Konvansiyonun erkek liderleri tarafından kadın olduklarından dışlandılar. 1848'de Mott ve Stanton, New York, Seneca Falls'ta, bir kadın hakları sözleşmesinin taslağını hazırladılar. Lucy Stone, 1850'de Ulusal Kadın Hakları Sözleşmesinin düzenlenmesine yardımcı oldu ; Sojourner Truth, Abby Kelley Foster ve diğerlerinin konuştuğu çok daha büyük bir etkinlik, Susan B. Anthony'yi kadın hakları davasını ele almaya teşvik etti. Aralık 1851'de Sojourner Truth, Ohio, Akron'daki Kadınlar Konvansiyonunda konuştuğunda feminist harekete katkıda bulundu. "Ben Kadın Değil miyim" konuşmasını, geleneksel olarak erkeklerle ilişkilendirilen görevleri yerine getirme yeteneklerini göstererek kadın haklarını destekleme çabasıyla yaptı. Barbara Leigh Smith, Mott ile 1858'de araya gelerek transatlantik feminist hareketlerin arasındaki bağı güçlendirdi.
Stanton ve Matilda Joslyn Gage , Kilise'yi kadın haklarının önünde büyük bir engel olarak gördü ve anaerkillik üzerine ortaya çıkan literatürü memnuniyetle karşıladı. Hem Gage hem de Stanton bu konuda eserler ürettiler ve The Woman's Bible üzerinde işbirliği yaptılar. Stanton "The Matriarchate or Mother-Age"'i yazdı ve Gage , Johann Jakob Bachofen'in tezini düzgün bir şekilde tersine çevirerek ve benzersiz bir epistemolojik perspektif, nesnellik eleştirisi ve öznel algısını ekleyerek Kadın, Kilise ve Devlet'i yazdı.
Stanton, bir keresinde kadınların aşağı olduğu varsayımlarıyla ilgili olarak, "Bu varsayımların en kötü özelliği, kadınların kendilerinin bu varsayımlara inanmasıdır" demişti. Ancak bu, androsentrik (erkek merkezli) teolojik geleneği[netleştirme gerekli], gynocentric (dişi merkezli) teoloji ile değiştirmek için yapılan denemeleri, din unsurları egemen olduğu için ancak küçük gelişmeler sağlamıştır; bu nedenle o ve Gage sonraki nesiller tarafından büyük ölçüde görmezden gelindil.
1913'te Feminizm (başlangıçta büyük harfle yazılmıştır) Amerika Birleşik Devletleri'nde sık kullanılan bir terim haline gelmişti. 1910'larda ve 1920'lerde önemli konular arasında oy hakkı, kadınların partizan aktivizmi, ekonomi ve istihdam, cinsellikler ve aileler, savaş ve barış ve eşitlik için bir Anayasa değişikliği yer aldı. Hem eşitlik hem de farklılık, kadınların güçlenmesine giden yollar olarak görülüyordu.[netleştirme gerekli] O zamanki kuruluşlar arasında Ulusal Kadın Partisi , Ulusal Amerikan Kadına Oy Hakkı Derneği ve Ulusal Kadın Seçmenler Birliği gibi oy hakkı savunuculuğu grupları, Amerikan Üniversiteli Kadınlar Derneği, Ulusal İş Dünyası Federasyonu ve Profesyonel Kadın Kulüpleri ve Ulusal Kadın Sendikaları Birliği , Uluslararası Kadın Barış ve Özgürlük Birliği ve Uluslararası Kadın Konseyi gibi savaş ve barış grupları, Kadın Hristiyan Denge Birliği ve Kadın Ulusal Yasak Reform Örgütü gibi alkol odaklı gruplar ve Ulusal Renkli Kadınlar Birliği gibi ırk ve cinsiyet merkezli kuruluşlar. Liderler ve teorisyenler arasında Jane Addams, Ida B. Wells-Barnett, Alice Paul, Carrie Chapman Catt, Margaret Sanger ve Charlotte Perkins Gilman vardı.