stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Süper Lig
Takımlar > Lige katılımlar

Ayrıca bakınız: Süper Lig tüm zamanların puan durumu
Ligin kuruluşundan bu yana 77 takımın mücadele ettiği ligin ilk sezonunda yer alan 16 takımdan dört tanesi; Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray ve Göztepe günümüzde de Süper Lig'de mücadele eder. Üç Büyükler olarak adlandırılan Beşiktaş, Fenerbahçe ve Galatasaray, ligin kuruluşundan bu yana hiç küme düşmedi ve 67 sezonun tamamında ligde yer aldı. 1974-75 sezonunda yükselen Trabzonspor, 2016-17 sezonunda yükselen Alanyaspor, 2019-20 sezonunda yükselen Gaziantep FK, 2020-21 sezonunda yükselen Hatayspor ve 2024-25 sezonunda Lige yükselen Eyüpspor ve Bodrum da lige yükselmesi sonrasında sürekli olarak ligdeki varlığını sürdürdü.
Not: 2024-25 sezonu dahil edilmiştir.
67 sezon: Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray
54 sezon: MKE Ankaragücü
51 sezon: Trabzonspor
50 sezon: Bursaspor
48 sezon: Gençlerbirliği
42 sezon: Altay
32 sezon: Samsunspor
31 sezon: Gaziantepspor, Göztepe
30 sezon: Eskişehirspor
29 sezon: Antalyaspor
25 sezon: İstanbulspor
24 sezon: Konyaspor
23 sezon: Çaykur Rizespor
22 sezon: Adanaspor
21 sezon: Adana Demirspor, Denizlispor, Kasımpaşa
20 sezon: Boluspor, Kayserispor, Kocaelispor
19 sezon: Sivasspor
17 sezon: İstanbul Başakşehir
16 sezon: Karşıyaka
15 sezon: Mersin İdman Yurdu
14 sezon: Fenerspor (Zonguldakspor), Vefa
13 sezon: Ankara Demirspor, Kayseri Erciyesspor, Sarıyer
12 sezon: Türk Telekom
11 sezon: Diyarbakırspor, Malatyaspor, Orduspor, Sakaryaspor
10 sezon: Altınordu, Fatih Karagümrük, İzmirspor, Kardemir Karabükspor, Turanspor (Şekerspor)
9 sezon: Alanyaspor, Ankaraspor, Feriköy
8 sezon: Ankara Keçiörengücü, Beykoz 1908, Giresunspor
7 sezon: Akhisarspor
6 sezon: Gaziantep, Manisaspor
5 sezon: Hatayspor, Vanspor, Yeni Malatyaspor, Zeytinburnuspor
4 sezon: Elazığspor
3 sezon: Aydınspor, Bakırköyspor, Çanakkale Dardanel, Erzurumspor
2 sezon: Akçaabat Sebatspor, Alibeyköyspor, Balıkesirspor, Beyoğluspor, Erzurumspor FK, Hacettepe, Yeşildirek, Yozgatspor
1 sezon: Bodrum, Buca Geliştirmespor, Eyüpspor Kahramanmaraşspor, MKE Kırıkkalespor, Pendikspor, Petrol Ofisi, Siirtspor, Ümraniyespor
Takımlar > Şampiyonluklar

Ana madde: Süper Lig şampiyonları listesi
Ayrıca bakınız: Türkiye futbol şampiyonları listesi
Lig tarihinde Galatasaray 24 şampiyonlukla bu alanda lider konumundayken, bu takımı sırasıyla 19 şampiyonlukla Fenerbahçe, 16 şampiyonlukla Beşiktaş, 7 şampiyonlukla Trabzonspor ve birer şampiyonlukla Bursaspor ile İstanbul Başakşehir takip eder.
2000-01 sezonundan itibaren takımlara lig tarihinde yaşadığı her beş şampiyonluk için formalarındaki amblemlerinin üstünde birer yıldız taşıma hakkı verildi. Türkiye Futbol Federasyonu Tahkim Kurulunun 09.05.2002 tarih, 2002/52E ve 2002/68K sayılı kararı gereğince, 1956-57 ve 1957-58 sezonlarında Federasyon Kupası'nı kazanan Beşiktaş'ın lig şampiyonu olduğuna ve bu şampiyonlukların yıldız kriterine dahil edileceğine karar verildi Bu karar sebebiyle ligde elde edilen şampiyonluk sayısı, lig sezonu sayısından iki fazladır. 2001-02 sezonunda Galatasaray, 2003-04 sezonunda ise Fenerbahçe üçüncü yıldızı taşımaya hak kazandı. 2014-15 sezonunda lig tarihindeki 20. şampiyonluğuna ulaşan Galatasaray, dördüncü yıldızı taşımaya hak kazanan ilk takım oldu. 2016-17 sezonunda ise şampiyon olan Beşiktaş da üçüncü yıldızı elde etti.
| Kulüp | Şampiyonluk | İkincilik | Kazanılan yıllar |
| --- | --- | --- | --- |
| Galatasaray  | 24 | 11 | 1962, 1963, 1969, 1971, 1972, 1973, 1987, 1988, 1993, 1994, 1997, 1998, 1999, 2000, 2002, 2006, 2008, 2012, 2013, 2015, 2018, 2019, 2023, 2024 |
| Fenerbahçe  | 19 | 25 | 1959, 1961, 1964, 1965, 1968, 1970, 1974, 1975, 1978, 1983, 1985, 1989, 1996, 2001, 2004, 2005, 2007, 2011, 2014 |
| Beşiktaş  | 16 | 14 | 1957, 1958, 1960, 1966, 1967, 1982, 1986, 1990, 1991, 1992, 1995, 2003, 2009, 2016, 2017, 2021 |
| Trabzonspor  | 7 | 9 | 1976, 1977, 1979, 1980, 1981, 1984, 2022 |
| İstanbul Başakşehir | 1 | 2 | 2020 |
| Bursaspor | 1 | 0 | 2010 |
Oyuncular

Ana madde: Süper Lig futbolcuları listesi
Oyuncular > En çok maça çıkan oyuncular

Lig tarihinde en fazla maça çıkan oyuncular 515 maçla Umut Bulut'tur. Beşiktaş formasıyla 494 lig maçına çıkan Rıza Çalımbay ise Süper Lig tarihinde tek bir kulüple en çok maça çıkan oyuncu konumundadır.
| № | Ülke | Oyuncu | Maç | Yıllar |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  | Bulut, UmutUmut Bulut | 515 | 2001-2011, 2012-2021 |
| 2 |  | Çetin, OğuzOğuz Çetin | 503 | 1981-2000 |
| 3 |  | Çalımbay, RızaRıza Çalımbay | 494 | 1980-1996 |
| 4 |  | Şükür, HakanHakan Şükür | 489 | 1987-2000, 2003-2008 |
| 5 |  | Mandıralı, HamiHami Mandıralı | 476 | 1984-1998, 1999-2003 |
| 6 |  | Yıldırım, KemalKemal Yıldırım | 475 | 1976-1995 |
| 7 |  | Nas, MehmetMehmet Nas | 447 | 1997-2014 |
| 8 |  | Çetin, RecepRecep Çetin | 437 | 1984-2001 |
| 9 |  | Fernando Muslera | 431 | 2011- |
| 10 |  | Yetkiner, MüjdatMüjdat Yetkiner | 429 | 1979-1995 |
Eğik yazılan oyuncular futbolculuk kariyerini sürdürmekte, kalın yazılan oyuncular ise hâlâ Süper Lig'de oynamaktadır.
Oyuncular > En çok gol atan oyuncular

Daha fazla bilgi: Süper Lig gol kralları listesi
Lig tarihinin en golcü oyuncusu, kariyeri boyunca Süper Lig'de oynadığı maçlarda 249 gol kaydeden Hakan Şükür'dür. 33 oyuncu 100 gol, 5 oyuncu ise 200 gol barajını geçmeyi başarmıştır.
Lig tarihinde 17 farklı kulüpte forma giyen 41 farklı oyuncu gol krallığı yaşamıştır. Altı sezonda gol kralı olan Metin Oktay bu alanda birinci sıradayken, on beşer gol kralı çıkaran Fenerbahçe ve Galatasaray ise takımlar bazında lider konumdadır. 1987-88 sezonunda attığı 39 golle gol kralı olan Tanju Çolak, lig tarihinde bir sezonda en fazla gol atan oyuncu konumundadır. 1962-63 sezonunu gol kralı olarak tamamlayan Metin Oktay ise o sezon maç başına 1,46'lık gol ortalaması yakalayarak bu kulvardaki liderliğini korur.
| Sıra | Ülke | Oyuncu | Gol | Maç | Ortalama |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  | Şükür, HakanHakan Şükür | 249 | 488 | &0000000000000000.5100000,51 |
| 2 |  | Çolak, TanjuTanju Çolak | 240 | 282 | &0000000000000000.8500000,85 |
| 3 |  | Mandıralı, HamiHami Mandıralı | 219 | 476 | &0000000000000000.4600000,46 |
| 4 |  | Oktay, MetinMetin Oktay | 200 | 246 | &0000000000000000.8100000,81 |
| 4 |  | Kocaman, AykutAykut Kocaman | 200 | 360 | &0000000000000000.5600000,56 |
| 6 |  | Uçar, FeyyazFeyyaz Uçar | 191 | 376 | &0000000000000000.5100000,51 |
| 7 |  | Aykut, SerkanSerkan Aykut | 188 | 336 | &0000000000000000.5600000,56 |
| 8 |  | Yılmaz, BurakBurak Yılmaz | 187 | 323 | &0000000000000000.5700000,57 |
| 9 |  | Bulut, UmutUmut Bulut | 163 | 515 | &0000000000000000.3200000,32 |
| 10 |  | Ateş, NecatiNecati Ateş | 138 | 363 | &0000000000000000.3800000,38 |
Eğik yazılan oyuncular futbolculuk kariyerini sürdürmekte, kalın yazılan oyuncular ise hâlâ Süper Lig'de oynamaktadır.
Oyuncular > Yabancı oyuncular > En çok maça çıkan yabancı oyuncular

| Sıra | Ülke | Oyuncu | Maç | Yıllar |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  | Muslera, FernandoFernando Muslera | 431 | 2011- |
| 2 |  | Višća, EdinEdin Višća | 394 | 2011-2013, 2014- |
| 3 |  | Vederson, GökçekGökçek Vederson | 335 | 2004-2016 |
| 4 |  | Tita | 328 | 2004-2017 |
| 5 |  | Mirković, MiškoMiško Mirković | 310 | 1992-2003 |
| 6 |  | Ângelo, DiegoDiego Ângelo | 300 | 2010-2021 |
| 7 |  | Abdüzzâhir es-Saka | 295 | 1999-2010 |
| 8 |  | Nobre, MertMert Nobre | 291 | 2004-2014 |
| 9 |  | Bolić, ElvirElvir Bolić | 281 | 1992-2000, 2003-2005 |
| 10 |  | Dąbrowski, RomanRoman Dąbrowski | 274 | 1994-2005 |
Eğik yazılan oyuncular futbolculuk kariyerini sürdürmekte, kalın yazılan oyuncular ise hâlâ Süper Lig'de oynamaktadır.
Oyuncular > Yabancı oyuncular > En çok gol atan yabancı oyuncular

| Sıra | Ülke | Oyuncu | Gol | Maç | Ortalama |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  | Alex de Souza | 136 | 245 | &0000000000000000.5600000,56 |
| 2 |  | Bolić, ElvirElvir Bolić | 128 | 280 | &0000000000000000.4600000,46 |
| 3 |  | Nobre, MertMert Nobre | 109 | 291 | &0000000000000000.4600000,46 |
| 4 |  | Višća, EdinEdin Višća | 100 | 385 | &0000000000000000.2600000,26 |
| 5 |  | Kona, Andre NgoleAndre Ngole Kona | 97 | 265 | &0000000000000000.3700000,37 |
| 6 |  | Stancu, BogdanBogdan Stancu | 85 | 264 | &0000000000000000.3200000,32 |
| 7 |  | Bobô | 78 | 203 | &0000000000000000.3800000,38 |
| 8 |  | Diagne, MbayeMbaye Diagne | 76 | 111 | &0000000000000000.6800000,68 |
| 9 |  | Baljić, ElvirElvir Baljić | 72 | 207 | &0000000000000000.3500000,35 |
| 10 |  | Youla, SouleymaneSouleymane Youla | 71 | 183 | &0000000000000000.3900000,39 |

Eğik yazılan oyuncular futbolculuk kariyerini sürdürmekte, kalın yazılan oyuncular ise hâlâ Süper Lig'de oynamaktadır.
Eduardo Luigi Paolozzi

| Eduardo Luigi Paolozzi |
| --- | --- |
Blake'den uyarlama Newton heykeli (1995).
Genel bilgiler
Doğum: 7 Mart 1924(1924-03-07) Leith, Edinburgh, İskoçya
Ölüm: 22 Nisan 2005 (81 yaşında) Londra
Uyruk: İskoçya, Birleşik Krallık
Alanı: Heykeltıraş, sanatçı
Sanat eğitimi: Slade Güzel Sanatlar Okulu, Londra

Ödüller
"Sir" unvanı, KBE nişanı, "Royal Academy Fellow" unvanı

Sir Eduardo Luigi Paolozzi (7 Mart 1924 – 22 Nisan 2005), İtalyan asıllı İskoç heykeltıraş ve sanatçıdır. Paolozzi uluslararası sanat dünyasında kendi görüşünü ve kendi yorumunu hiçbir ödün vermeden sanatında uygulamaya uğraş vermiştir. Hayalperestliği ve fantezi düşünüşüyle, bizim parçalanıp bölünmüş uygarlığımıza benzeyen, bu modern dünyaya nasıl uyabileceğimizi incelemeye çalışmıştır. Eserlerinin altındaki fikirlerin birbirleriyle daramatik olarak tezatlılığını göstererek bize hem ilham kaynağı olmakta ama aynı zamanda aklımızı karıştırmaktadır.
Gençlik yaşamı ve sanatının gelişmesi

Paolozzi 7 Mart 1924'te İskoçya'da Edinburgh'un hemen kuzeyinde şehrin limanı olan Leith'te İskoçya'ya yerleşmiş bir İtalyan ailenin en büyük oğlu olarak doğmuştur. İkinci Dünya Savaşı'nda İtalya Haziran 1940'ta Britanya'ya savaş ilan edince Britanya hükûmeti Birleşik Krallık'ta yaşamakta olan bütün İtalyan asıllı kişileri entrene etmiştir. Bu arada Eduardo Paolozzi de babası, büyükbabası ve amcası ile İskoçya'da "Sughton" hapishanesinde 3 ay tutuklanmış ve 446 İtalyan ile birlikte babası, büyükbabası ve amcası "Arandora Star" adlı bir gemi ile Kanada'ya sürgüne gönderilmekte iken gemi bir Alman denizaltı hücumuna uğramış; batırılmış ve sürgüne gönderilenlerin hepsi (Paolozzi'nin babası, büyükbabası ve amcası dahil) ölmüşlerdir.
Paolozzi 1943'te günümüzde Edinburgh Üniversitesi'ne bağlı olan "Edinburgh Sanat Koleji"'inde, 1944'te Londra "St Martin's Sanat Okulu"'nda kısa bir süre eğitim görmüş; 1944-1947'de Londra Üniversitesi "University Kolej"'e bağlı Slade Guzel Sanatlar Okulu'na devam ederek lisans diploması almıştır. 1947-1949 döneminde eğitimine Paris'e devam etmiştir . Buradaki Paris Ekolu'ne dahil olan Alberto Giacometti, Jean Arp, Constantin Brancusi, Georges Braque ve Fernand Léger'e ait sanat eserleri hayatı boyunca kendisine etkide bulunmuştur. Paris'ten sonra geri gelip Londra'ya yerleşmiştir.
Seçkin eserleri

I was a Rich Man's Plaything (1947) adli kolaj resim, Pop-Art öncüsü
Domino (1967/68), Scottish National Gallery, Edinburgh, İskoçya
Paul McCartney plak albümü Red Rose Speedway (1973)
Piscator, Euston Tren İstasyonu, Londra
Faraday, Birmingham Üniversitesi, Birmingham, İngiltere
The Manuscript of Monte Casino (avuç, kol, bacak, ayak), Leith Walk, Edinburgh. İskoçya
A Maximis Ad Minima, Kew Gardens, Londen
Tottenham Court Road, Londra Metro istasyonunda mozaikler (1984)
Katastrophenbrunnen (1985), İngiliz Bahçesi Berlin
For Leonardo (1986), Münih '"Alte Pinakotheken heykel parkı
Head of Invention (İcadın büstü) (1989), "Design Müzesi", Londen
Daedalus on Wheels (Tekerlekler Üzerindeki Deadalus)" (1994), JCambridge Üniversitesi "Jesus Koleji" İngiltere
Newton, (1995), British Library, Londra
Resim galerisi

Londra Metrosu "Tottenham Court Road" İstasyonu'nun "Central Line" batı yönlü peronu için hazırladığı mozaik eser (1984).
"İcadın Büstü" adlı eseri Londra Thames Nehri kıyısında "Butler's Wharf" rıhtımında bulunan "Design Müzesi" önünde (1989).
Dillingen Celik Symposium'da "Akropolis" adlı eser (1990).
Koln'de Rhein Nehri kıyısında "Rheingartenbrunnen" fiskiye ve havuzu (1984-1986).
Birmingham Üniversitesi, İngiltere, önünde bulunan "Faraday" adli eseri, Foto:"Daniel Morris
Cambridge Üniversitesi "Jesus Koleji" İngiltere, önünde bulunan "Deadalus on Wheels (Tekerlekler Üzerindeki Deadalus)" adlı eser (1994).
Dipnotlar

↑  2 Mayıs - 26 Mayıs 1990da The Scottish Gallery'deki serginin ″Mythologies″ adlı Sergi Katalogu'ndan
↑  "Arşivlenmiş kopya". 9 Şubat 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2010.
↑  ″Paolozzi Arches Noah″, Sergi Katalogu, Münchner Stadtmuseum, 1990.
↑  Bu aöolyede bulunanlar İskoçya'da "Scottish National Gallery"'ye verilmiş ve bu stüdyonun bir örneği bu galeride sergilenmektedir. kritikler 6 Şubat 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
↑  Livingstone, M., (1990), Pop Art: A Continuing History, New York: Harry N. Abrams, Inc.
↑  ″Eduardo Paolozzi″, Exhibit Catalog, Hefte der Akademie der Bildenden Künste, 1977.
↑  "Tate Collection image: I was a Rich Man's Plaything". 19 Ağustos 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2010.
Berke Vardar

Berke Vardar (İstanbul 1 Şubat 1934- İstanbul 8 aralık 1989'), Türk Fransız dili uzmanı.
İstanbul’da dünyaya geldi Kabataş Erkek Lisesi  tarih öğretmeni ve eski istihbarat subayı Galip Vardar’ın oğludur. 
İlk ve orta tahsilini Galatasaray (1940) ve Işık Liselerinde (1954) gördü. Yüksek Tahsilini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Fransız ve Roman Dilleri ve Edebiyatları Bölümünde (1958) tamamladı. Bitirdiği bölüme asistan oldu (1959). 1965 yılında doktorasını verdi. 1970 yılında doçent, 1977 yılında profesör oldu. “Une Introduction à la Phonologie”(Sesbilimine Giriş - 1975) adlı kitabı yayımladı. Türkçenin Farsça ve Arapçadan aldığı kelimelerin tasfiyesi çalışmalarını Türk dilinin arılaştırılması bahanesi altında yürütürken batılı terimlere karşılık bulunması çalışmalarında da öznel tavırlarıyla öne çıktı. 
Ferdinand de Saussure, André Martinet, Pierre Guiraud gibi Fransız dilcilerinin Fransızca için geliştirdikleri görüş ve düşünceleri Türkçeye uygulama niyetiyle yalnız kendi anlayacağı terimlerle yüklü bir dille çevirdi. Bu yolda bir Dilbilim Terimleri Sözlüğü yayınladı.
1978-1982 arasında İ.Ü. Yabancı Diller Yüksekokulu Müdürlüğünü, 1982-1985 arasında İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Yabancı Diller Eğitim Bölümünün Başkanlığını yürüttü. 1985 yılında arasında İ.Ü. Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü müdür yardımcısı oldu. Daha sonra getirildiği bu enstitünün müdürlüğünü 1989’a kadar sürdürdü.
1985’te Fransız hükümetince “Ordre National du Mérite”, 1988’de "Palmes Académiques" nişanıyla ödüllendirildi.
İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Dilbilim Dergisi yayın kurulu üyesi ve yazı işleri sorumlusu oldu. İstanbul Üniversitesi Bülteni'nin genel yayın yönetmenliği yanında İ.Ü. Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü Yıllığı'nın yayın kurulunda üyeliği yürüttü.
Fransızcayı öğrendiği hocası Cemil Meriç’le Antoine Meillet ve Michel Lejeune’dan Dillerin Yapısı ve Gelişmesi (1967) çevirdi.
8 Aralık 1989'da İstanbul’da öldü.
İstanbul belediye başkanları listesi

Ana madde: İstanbul Büyükşehir Belediyesi
| İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı  |
| --- | --- |

Görevdeki Ekrem İmamoğlu 27 Haziran 2019 tarihinden beri
Resmî ikamet: Rumeli Hisarüstü Konağı
Görev süresi: 5 yıl, aday olma sınırlaması yok
Oluşum: 13 Temmuz 1855 (Şehremini) 11 Temmuz 1958 26 Mart 1984 (Büyükşehir)
Açılışı yapan: Pepe Salih Paşa
Bağlılık: İçişleri Bakanlığı
Websitesi: www.ibb.istanbul
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanları, Osmanlı ve Türkiye Cumhuriyeti dönemlerinde, İstanbul şehrinin yönetiminden en üst düzeyde sorumlu görevde bulunmuşların listesi.
Osmanlı Dönemi

Osmanlı döneminde İstanbul'un yerel yönetimi İstanbul'un fethinden Tanzimat Fermanına kadar geçen zaman içinde kadıların sorumluluğundaydı. Hızırbey Çelebi'den başlamak üzere kent yönetiminde 422 kadı görev aldı. Tanzimat döneminde yeni bir yapılandırma gündeme geldi. 1855'te şehremaneti kuruldu. İlk şehremini unvanını Pepe Salih Paşa aldı. 13 Temmuz 1855'ten 4 Kasım 1855'e kadar görev yaptı. I. Meşrutiyet'e kadar uzanan Tanzimat döneminde İstanbul yerel yönetimi 2'si ihtisap ağası, 18'i şehremini olmak üzere toplam 20 yönetici gördü.
I. Meşrutiyet'ten (1876) II. Meşrutiyet'e (1908) kadar bu makamda 10 şehremini bulundu. II. Meşrutiyet'ten Cumhuriyetin ilanı'na kadar da 23 şehremini başa geçti.
Osmanlı Dönemi > Osmanlı Dönemi (Şehreminiler)

| № | Şehremini | Görev Başlangıcı | Görev Bitişi |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | Pepe Salih Paşa | 13 Temmuz 1855 | 4 Kasım 1855 |
| 2 | Hacı Hüsam Efendi | 3 Kasım 1855 | 23 Şubat 1856 |
| 3 | Osman Raşid Paşa | 24 Şubat 1856 | 18 Haziran 1858 |
| 4 | Hüseyin Hasib Bey | 19 Haziran 1858 | 1 Mayıs 1860 |
| 5 | Ahmed Şükrü Bey | 12 Mayıs 1860 | 14 Nisan 1862 |
| 6 | Hacı Ahmed Efendi | 22 Nisan 1862 | 22 Haziran 1862 |
| 7 | Hüseyin Hasib Bey | 22 Haziran 1862 | 16 Mart 1868 |
| 8 | Server Paşa | 7 Mart 1868 | 6 Temmuz 1870 |
| 9 | İbrahim Haydar Efendi | 18 Temmuz 1870 | 30 Ağustos 1872 |
| 10 | Ali Rıza Bey | 21 Eylül 1872 | 10 Mayıs 1873 |
| 11 | Mehmed Besim Bey | 12 Mayıs 1873 | 23 Ağustos 1873 |
| 12 | Zülüflü Ali Paşa | 23 Ağustos 1873 | 12 Temmuz 1874 |
| 13 | Hekim İsmail Paşa | 15 Temmuz 1874 | 1 Ekim 1874 |
| 14 | Fevzi Bey | 2 Ekim 1874 | 30 Ekim 1874 |
| 15 | Hekim İsmail Paşa | 30 Ekim 1874 | 24 Mart 1875 |
| 16 | Şevket Bey | 25 Mart 1875 | 24 Mayıs 1875 |
| 17 | Ali Kabuli Paşa | 30 Mayıs 1875 | 19 Temmuz 1875 |
| 18 | Cenanizade Mehmed Kadri Paşa | 19 Temmuz 1875 | 10 Eylül 1875 |
| 19 | Mehmed Halet Paşa | 10 Eylül 1875 | 22 Aralık 1875 |
| 20 | Cenanizade Mehmed Kadri Paşa | 24 Aralık 1875 | 28 Kasım 1876 |
| 21 | Refik Ali Rıza Bey | 28 Kasım 1876 | 14 Kasım 1878 |
| 21 | Abdullah Galib Paşa | 20 Kasım 1878 | 28 Mart 1879 |
| 22 | Ahmed Rasim Paşa | 30 Mart 1879 | 20 Nisan 1879 |
| 23 | Reşid Paşa | 20 Nisan 1879 | 5 Ağustos 1879 |
| 24 | Yusuf Rıza Paşa | 6 Ağustos 1879 | 29 Kasım 1879 |
| 25 | Mehmed Arif Paşa | 30 Kasım 1879 | 2 Mart 1880 |
| 26 | Yusuf Rıza Paşa | 4 Mart 1880 | 30 Mart 1881 |
| 27 | Ahmed Mazhar Paşa | 2 Nisan 1881 | 21 Eylül 1890 |
| 28 | Rıdvan İsmail Paşa | 22 Eylül 1890 | 23 Mart 1906 |
| 29 | Reşid Mümtaz Paşa | 14 Haziran 1906 | 18 Temmuz 1908 |
| 30 | Şerif Mehmed Rauf Paşa | 19 Temmuz 1908 | 27 Temmuz 1908 |
| 31 | Mustafa Ziver Bey | 28 Temmuz 1908 | 16 Mart 1909 |
| 32 | Hazım Bey | 17 Mart 1909 | 13 Temmuz 1909 |
| 33 | Halil Ethem Bey | 20 Temmuz 1909 | 6 Ocak 1910 |
| 34 | Mehmed Tevfik Bey | 8 Ocak 1910 | 19 Mayıs 1910 |
| 35 | Subhi Bey | 25 Mayıs 1910 | 26 Temmuz 1911 |
| 36 | Hüseyin Kazım Bey | 21 Temmuz 1911 | 27 Ağustos 1911 |
| 37 | Tevfik Bey | 28 Ağustos 1911 | 18 Ağustos 1912 |
| 38 | Cemil Bey | 18 Ağustos 1912 | 7 Kasım 1914 |
| 39 | İsmet Bey | 8 Kasım 1914 | 3 Şubat 1915 |
| 40 | İsmail Bey | 4 Şubat 1915 | 29 Nisan 1915 |
| 41 | Bedri Bey | 30 Nisan 1915 | 7 Temmuz 1917 |
| 42 | Sezai Bey | 8 Temmuz 1917 | 17 Ağustos 1918 |
| 43 | Cemil Bey | 28 Ağustos 1918 | 15 Aralık 1918 |
| 44 | Yusuf Ziya Bey | 18 Aralık 1918 | 4 Mayıs 1919 |
| 45 | Cemil Bey | 5 Mayıs 1919 | 28 Şubat 1920 |
| 46 | Hayreddin Nedim Bey | 2 Mart 1920 | 17 Nisan 1920 |
| 47 | Salim Paşa | 18 Nisan 1920 | 2 Aralık 1920 |
| 48 | Yusuf Razi Bey | 5 Aralık 1920 | 23 Şubat 1921 |
| 49 | Mehmed Ali Bey | 24 Şubat 1921 | 5 Temmuz 1921 |
| 50 | Celal Bey | 7 Temmuz 1921 | 4 Mart 1922 |
| 51 | Mehmed Ziyaeddin Bey | 5 Mart 1922 | 13 Nisan 1923 |
1968 Formula 1 sezonu

| --- | --- |
 1968 FIA Formula 1 Dünya Şampiyonası sezonu
Önceki: 1967: Sonraki: 1969
Pilotlar • Pistler • Yarışlar
1968 Formula 1 sezonu, FIA Formula 1 motor yarışlarının 22.sezonu, Dünya Sürücüler şampiyonasının 16.sezonu ve F1 takımları için Uluslararası Kupasının 11.sezonudur. Sezon 01 Ocak'ta başladı ve 11 yarışın ardından 03 Kasım'da sona erdi. Pilotlar Şampiyonası'nı Graham Hill kazanırken Takımlar Şampiyonası'nı Brabham kazandı.
Lotus-Ford Cosworth kullanan Büyük Britanyalı pilot Graham Hill ilkinden altı yıl sonra ikinci Sürücüler Şampiyonluğunu kazandı. Lotus üçüncü kez Üreticiler Kupasını kazandı. Repco, Brabham'ın Ford'un yeni Cosworth DFV'sine karşı rekabet etmesine yardımcı olmak için V8'lerinin daha güçlü bir versiyonunu üretti ancak çok güvenilmez olduğu kanıtlandı: Jochen Rindt iki kez pole pozisyonuna yükseldi ama sadece iki kez yarışı bitirebildi. Hill'in başlıca rakipleri Tyrrell Matra'da Jackie Stewart ve McLaren'de 1967 şampiyonu Denny Hulme idi.
1968 sezonu güvenlik açısından bir dönüm noktası oldu ve dört Grand Prix pilotu ölümcül kazalara karıştı: iki kez Dünya Şampiyonu olan  Jim Clark, Mike Spence, Jo Schlesser  ve Ludovico Scarfiotti. Bu, tüm yarışların neredeyse hiçbir güvenlik modifikasyonu yapılmamış pistlerde koşulduğu son yıldı.
Teknoloji konusunda 1968 manşetlerine Lotus'un sahibi  Colin Chapman tarafından tanıtılan kanatlar damgasını vurdu. Chapman 1968 Monaco Grand Prix'sinde Lotus 49B'ye mütevazı ön kanatlar ve bir arka spoyler taktı. Brabham ve Ferrari, 1968 Belçika Grand Prix'sinde sürücünün üstündeki payandalara monte edilmiş tam genişlikte kanatlarla bir adım daha ileri gitti. Lotus buna, salıncak kemiklerinin ve şanzıman millerinin yeniden tasarlanmasını gerektiren, doğrudan arka süspansiyona bağlı tam genişlikte bir kanatla yanıt verdi. Matra daha sonra ön süspansiyona bağlı yüksek monte edilmiş bir ön kanat üretti. Bu son yenilik sürücünün çok fazla efor sarf etmesini gerektirdiğinden çoğunlukla antrenmanlarda kullanıldı. Sezon sonunda çoğu takım sofistike kanatlar kullanıyordu.
Takımlar ve sürücüler > Takım ve sürücü değişiklikleri

Jochen Rindt, ikisi hariç tüm takımlardan teklif aldıktan sonra 1967 şampiyonu Brabham ile anlaştı.
Son pilotlar şampiyonu Denny Hulme, Bruce McLaren'ın takımına geçti. (İkili Can-Am'de birlikte çalışmış ve 1967'den 1971'e kadar seriyi domine etmişlerdi). Lotus'un Cosworth DFVmotorlarını kullanma hakkını kaybetmesinin ardından McLaren da BRM yerine Cosworth kullanmaya başladı.
Scuderia Ferrari 1967'de Chris Amon'u tek tam zamanlı pilotu olarak kullandı ancak bu yıl için Jacky Ickx'i çekti.
Ken Tyrrell, Tyrrell Racing ve otomobil üreticisi Matra arasında bir ortak girişim olan Matra International ile F1'e girdi. 1967 ikincisi Jackie Stewart ile anlaştılar. Matra kendi V12'leriyle çalışan fabrika takımını da çalıştırmaya devam etti. BRM, Stewart'ın yerine Pedro Rodríguez ile anlaştı.
Rindt, Ickx ve Rodríguez'in gitmesiyle Cooper, Formula 2 pilotu Brian Redman ve uzun süredir Ferrari çalışanı olan Ludovico Scarfiotti'de buldukları tamamen yeni bir sürücü kadrosuna ihtiyaç duydu. Takım, McLaren'in BRM ile olan sözleşmesini devralmak için Maserati motorlarından geçiş yaptı.