stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
İtalyan edebiyatı

İtalyan Edebiyatı, İtalyan yazarlarca İtalyanca yazılmış edebiyat yapıtlarını kapsar. İtalya'nın siyasal birliğini 19. yüzyıla kadar kuramaması ve Katolik Kilisesi'nin etkisiyle, yazılı metinlerde uzun süre Latince kullanılmış ve yerel bir dilin yaygınlaşması öbür Avrupa ülkelerine göre daha geç başlamıştır. 12. ve 14. yüzyıllar arasında İtalya'da Fransızca düzyazı ve koşukla yazılmış romanslar okunmuş ve klasik metinlerden uyarlamalar yapılmıştır. Böylece 13. yüzyılda bir Fransız-İtalyan edebiyatı gelişmiştir. İtalyanlar Fransız öykülerini çoğu zaman uyarlayarak ve bunlara çeşitli eklemeler yaparak kaleme almışlardır. Bu edebiyatta Fransızca kullanılmakla birlikte, yazarlar yapıtlarına yer yer kendi lehçelerinin özelliklerini de katmışlardır.
Aynı dönemde Fransa'daki Provence yöresinde yazılan lirik şiirler İtalya'da da yaygınlaştı. 1208-1250 arasında Sicilya'yı yöneten Kutsal Roma İmparatoru II. Friedrich'in sarayında, Sicilya Okulu olarak adlandırılan  bir grup şair Provence şiir biçimleri ve konularını örnek alarak yerel dilde şiirler yazdı. II. Friedrich'in ölümünden sonra kültürel merkez Toskana oldu. Burada Guittone d'Arezzo ve onu izleyen şairler Sicilya Okulu tarzı şiirler yazdılar. Daha içten bir dille aşk şiirleri yazan ve Dolce Stil Nuovo (Tatlı Yeni Üslup) şairleri olarak adlandırılan yeni bir grup oluştu. Bolognalı Guido Guinizelli'nin başlattığı bu yeni akımın öbür önemli temsilcileri arasında Guido Cavalcanti, Dante Alighieri ve Cino da Pistoia sayılabilir. Bu şairler İtalyan edebiyat dilinin gelişimini başlattılar. Öte yandan, Rustico di Filippo ve Cecco Angiolieri gibi bazı şairler de aynı dönemde bu ciddi aşk şiiri geleneğinin tam karşıtı olan ve aşk konusunu komik ve kaba bir dille işleyen şiirler yazdılar.
Assisili Francesco'nun ölçülü düzyazıyla Umbria lehçesinde kaleme aldığı Cantico di frate sole, İtalyan şiirinin en eski örneklerinden biridir. Bu yüzyılda din, felsefe, hukuk, siyaset ve bilim konulu metinlerde hâlâ Latince kullanılmakla birlikte, yerel dille yazılmış düzyazı edebiyatı da başlamıştı.
14. yüzyıl

Bu dönemde ortaya koyulan İtalyan edebiyatı örnekleri birkaç yüzyıl boyunca Avrupa'yı etkiledi ve Rönesansın başlangıcı sayıldı. Dante, Petrarca ve Boccaccio adlı üç büyük yazarın yaşadıkları dönemde kazandıkları ün günümüze kadar sürdü.
Dante'nin Toskana lehçesiyle kaleme aldığı ve cennet ile cehenneme yapılan bir yolculuğu anlattığı uzun şiiri La divina commedia, içerdiği karmaşık imgeler, şiirsel zenginlik ve anlam yoğunluğuyla bir başyapıt sayılmaktadır. Felsefeden çok edebiyata ilgi duyan ve aynı zamanda  bir Hümanist olan Petrarca ise Orta Çağ felsefesine karşı çıktı ve yapıtlarında klasik Latin yazarlarını örnek aldı. Boccaccio ise büyük bir edebi değer taşıyan düzyazı yapıtlarında yetkin bir üslup kullandı ve Decameron Hikâyeleri adlı 100 öykü içeren yapıtıyla Rönesans edebiyatını etkiledi.
14. yüzyılın ikinci yarısında edebiyat etkinliklerinin merkezi olarak kalan Floransa'da halka yönelik yapıtlar verildi. Boccaccio'nun etkisiyle öykü türü canlılık kazandı.
Rönesans

15. yüzyılda edebiyat bir önceki yüzyılın coşkunluğunu yitirirken, klasik elyazmalarının bulunması sonucunda, Platon başta olmak üzere Eski Yunan felsefesine büyük bir ilgi doğdu. İnsanın evrendeki konumu yeniden değerlendirilerek insanı temel alan yeni bir dünya görüşü benimsemeye başlandı. 15. yüzyılın ilk yarısında, yerel dili küçümseyerek Latince ve Yunanca yazmaya özen gösteren birtakım yazarlar klasik metinlerden örnek alarak çok sayıda ama değersiz yapıtlar ortaya koydu. Oysa yüzyılın ortalarında doğru edebiyat dili olarak İtalyanca Latincenin yerini almaya başladı. Toskana lehçesinin Latince kadar önemli olduğunu savunan hümanist Leon Battista Alberti, Floransa'nın kültürel önderliğini sürdürmesine katkıda bulunurken, Venedikli Pietro Bembo da İtalyancadaki ilk dilbilgisi kitaplarından birini yazdı. Ludovico Ariosto, Niccolò Machiavelli ve Francesco Guicciardini hümanist edebiyatın önde gelen adları arasındadır. Ariosto en çok Orlando furioso (1517) adlı epik şiiriyle anımsanırken, Machiavelli ile Guicciardini tarih ve siyaset konulu yapıtlarında yerel dili kullanarak Toskana lehçesinin yerini sağlamlaştırdılar. Machiavelli'nin Hükümdar (1513) adlı yapıtı hükümdarların nasıl başa geçtikleri ve ülkelerini nasıl yönettikleri gibi konuları ele alır.
İtalyan Rönesans'ının son büyük şairi Torquato Tasso'nun Gerusalemme liberata (1581) adlı klasik destan tarzındaki yapıtı Rönesans'ın en önemli ürünlerinden biridir.
16. yüzyılda lirik şiirde Petrarca'nın etkileri sürerken, tiyatro dalında Yunan ve Roma tiyatrosunu örnek alan oyunlar yazıldı. Gian Giorgia Trissino'nun Sofonisba (1524) adlı oyunu yerel dille yazılan ilk trajedi oldu. Trajedilerden daha üstün sanatsal değer taşıyan komediler ise çağdaş Avrupa tiyatrosunun başlangıcını oluşturdu. Bu türde yazanlar arasında Ariosto, Machiavelli, Pietro Aretino ve Giordano Bruno sayılabilir.
17. ve 18. yüzyıllar

Bir gerileme dönemi olarak nitelendirilen 17. yüzyılda yazarlar abartılı ve gösterişli üslup oyunlarıyla, duygudan yoksun yapıtlar ortaya koydular. Bu dönem İtalyan edebiyatının başlıca temsilcisi, abartılı birçok söz sanatıyla yüklü lirik şiiriyle tanınan Giambattista Marino'dur. Gene bir şair olan Tommaso Campanella ise La Citta del Sole (1602) adlı yapıtında  düşsel bir din devleti çizdi. Ünlü bilim insanı Galilei'nin yazıları ise bilim dilinde de Latincenin yerini İtalyancanın almasını sağladı.
Müzikli oyunların ve operanın gelişmesi üzerine birçok şair opera besteleri için söz yazmaya başladı. Tiyatro türünde asıl önemli gelişmeler ise 18. yüzyılda gerçekleşti. Vittorio Alfieri klasik ve kutsal konulu trajedileriyle Rönesans'ın yurtseverlik anlayışına canlılık verirken, Carlo Goldoni ince bir güldürü anlayışına dayanan modern gelenek ve karakter komedisini kurdu. Carlo Goldoni'nin La Locandiera (1753) adlı komedisi günümüzde bile geçerli olan düşünceler içeriyordu.
19. yüzyıl

İtalya'da Romantizm Akımı, ulusal kurtuluş hareketine paralel bir gelişim gösterdi. Bu dönemde ortaya koyulan yapıtların çoğu bu hareketin yarattığı yurtsever duygusallığı yansıtıyordu. Ugo Foscolo'nun yapıtlarında tutkulu bir duygusallıkla biçimsel yetkinlik birleşti. İtalyan Romantizminin önde gelen temsilcisi ise Alessando Manzoni'ydi. Şiir ve öykü türünde yapıtlar veren Manzoni'nin en ünlü yapıtı I promessi sposi (1825-1827) 17. yüzyılda Milano'da geçen ve yurtseverliğe değinen tarihsel bir romandır.
Dönemin öbür önemli temsilcisi ise Giacomo Leopardi'dir. Duygusal şiire tepki olarak  doğan Gerçekçilik Akımı ise Doğalcılık Akımına bağlı Fransız yazarlarının etkisini taşıyordu. Yaşamı, özellikle toplumun yoksul kesimlerinin yaşamını olduğu gibi aktarmayı amaçlayan bu akımın ilk kurumsal açıklamasını 1872'de Luigi Capuana yaptı.
Çağdaş Dönem

İtalya'nın siyasal birliğe kavuşmasından sonra siyaset ve edebiyat konulu yazılarıyla tanınan Il piacere (1889) adlı romanında üstün insan konusunu ele alan Gabriele d'Anunzio, yeni toplumun gereksinimlerini karşılıyan yazarlardan biriydi. Bu arada Benedetto Croce de yayımladığı La Critica adlı dergide çıkan yazılarıyla ve 70'ten fazla kitabıyla edebiyat eleştirisi alanında ün kazandı. Poesia adlı derginin editörü olan Filippo Tommaso Marinetti ise, geleneksel sanat anlayışına şiddetle karşı çıkan Gelecekçilik Akımını başlattı.
I. Dünya Savaşı'ndan sonra yeniden geleneksel sanat anlayışı egemen oldu. Bu dönemde İtalya'daki faşist yönetimin engelleyici etkisiyle yaratıcılık da durakladı. Gene de, bazı yazarlar bu olumsuz koşulları aşarak özgün yapıtlar vermeyi başardı. Bunlar arasında Coscienza di Zeno (1923) adlı yapıtıyla Italo Svevo ve Fontamara (1930) ile Ignazio Silone sayılabilir.
Luigi Pirandello ise başlangıçta iletişim kopukluğu, delilik ve akıllılık arasındaki sınır, görünüş ile gerçeklik arasındaki ayrım gibi kavramları ele aldığı öykülerinden sonra, Sei personaggi in cerca d'autore (1921) ve Enrico IV (1922) gibi birçok oyununda geleneksel oyun kurallarını da değiştirdi.
20. yüzyıl başlarında Fransa'daki Simgecilik Akımının etkisiyle sözdizimi kurallarına uymaksızın şiirler yazılmaya başlandı. Bu akımın kurucusu Giuseppe Ungaretti'ydi. Gene bu anlayışı benimseyenlerden biri olan Eugenio Montale ise 1975'te Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.
II. Dünya Savaşı ise edebiyatta yeniden gerçekliğe dönüşü başlattı. Bu dönemin ünlü adları arasında Cristo si e fermato a Eboli (1945) adlı yapıtın yazarı Carlo Levi, Il quartiere (1945) adlı yapıtın yazarı Vasco Pratolini ile La luna e i falo (1950) adlı romanın yanı sıra Il mestiere de Viviere (1935-1950) başlıklı günlüğüyle tanınan Cesare Pavese sayılabilir. Son yıllarda ün kazanan yazarlar arasında La storia (1974) yazarı Elsa Morante ve Il nome della rosa'nın (1981) yazarı Umberto Eco vardır.
Dante Alighieri
Niccolò Machiavelli
Alessandro Longhi'den Carlo Goldoni portresi,  Venedik, Palazzo Centani.
Çağdaş Dönem yazarlarından Umberto Eco
Eugenio Montale'den bir alıntı
Wiltshire'daki civil parishlerin listesi

Bu, İngiltere'nin Wiltshire törensel kontluğundaki cvil parishlerin bir listesidir. 275 civil parish bulunmaktadır.
Swindon

2017'den bu yana, Swindon İlçesi (eski adıyla Swindon Belediye İlçesi ve çevresindeki Highworth Kırsal Bölgesi) tamamen cemaatleştirildi. 20 parish vardır:
| Civil Parish | Civil Parish Nüfusu 2011 | Yüzölçümü 2011 | 1974 öncesi |
| --- | --- | --- | --- |
| Bishopstone | 693 | 22.98 | Highworth Rural District |
| Blunsdon | 12,414 | 18.05 | Highworth Rural District |
| Castle Eaton | 231 | 8.02 | Highworth Rural District |
Central Swindon North: 
| Chiseldon | 2,667 | 21.58 | Highworth Rural District |
| Covingham | 3,566 | 0.90 | Highworth Rural District |
| Hannington | 240 | 10.38 | Highworth Rural District |
| Haydon Wick | 20,960 | 5.09 | Highworth Rural District |
| Highworth | 8,151 | 26.15 | Highworth Rural District |
| Inglesham | 108 | 5.03 | Highworth Rural District |
| Liddington | 376 | 8.19 | Highworth Rural District |
Nythe, Eldene and Liden: 
| South Marston | 836 | 7.74 | Highworth Rural District |
St Andrews: 
| South Swindon | 62,871 | 16.04 |  |
| Stanton Fitzwarren | 226 | 4.33 | Highworth Rural District |
| Stratton St Margaret | 22,698 | 9.30 | Highworth Rural District |
| Wanborough | 2,069 | 17.38 | Highworth Rural District |
West Swindon: 
| Wroughton | 8,033 | 27.57 | Highworth Rural District |
Güney Swindon bölgesi, Central Swindon South'un resmi adıyla oluşturuldu, ancak bölge konseyi, kuruluşundan itibaren "Güney Swindon" adını ve markasını kullandı. Ekim 2023'te Swindon İlçe Meclisi, adın resmi olarak Güney Swindon olarak değiştirilmesini onayladı.
İsmail Gerçeksöz

İsmail Necati Gerçeksöz (d. 18 Şubat 1925, İzmir - ö. 4 Nisan 1980, İstanbul), Türk şair, gazeteci ve yazardır.
Şiir ve roman türlerinde eserleri vardır. Hisarcılar akımının temsilcilerinden biridir. Ortadoğu gazetesinin başyazarlığını yaptığı sırada 1980'de bir silahlı saldırı sonucu öldürülmüştür.
Eserleri

Âşık Sazından Şiirler (1944)
Bursa'nın Destanı (1951)
Yaşayan Ağaç (1952)
İkinci Dönüş (1972)
Gavur Parası (1979)
Gâvur Parası (5 Mart -20 Nisan 1979 arasında Ortaadoğu gazetesinde tefrika edildi)
Geçit Bekçisi (Uludağ dergisinin Kasım-Aralık 1946 tarihli 80. sayısında yayımlandı)
Azerbaycan Özel Kolordusu

| Azerbaycan Özel Kolordusu |
| --- | --- |
Etkin: 26 June, 1918–January 2, 1919
Ülke: Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti
Bağlılık: Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri
Tipi: Özel kuvvetler
Büyüklük: 5,000 Kapasite
Karargah:: Bakü
Savaşları: Azerbaycan-Ermenistan Savaşı   Göyçay Muharebesi (tartışmalı)   Bakü Muharebesi (1918)
Komutanlar
Genelkurmay Başkanı: Habib Bey Selimov
Komutan: Aliağa Şıhlinski
Azerbaycan Özel Kolordusu (ASC; Azerbaijani), Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'nin, Kafkas Deniz Süvari Tümeni veya sözde "Vahşi Tümen"in temelinden oluşan bir askeri birlikti. Rus İmparatorluk Ordusunda görev yapan 5.000 kişiden oluşan Azerbaycan Ulusal Ordusu'nun ilk askeri birimiydi.
Tarihçe

1917'de kurulan Kafkas Deniz Süvari Tümeni, Transkafkasya Komiserliği'nin askerî birimiydi. Bu doğrultuda 25 Haziran 1918'den itibaren 2. Kafkas Kolordusu'na bağlı 5'inci Kafkas Fırkası, bölgedeki mevcut Azerbaycan Kolordusu emrine verilerek bölgedeki askerî varlık güçlendirilmeye çalışıldı. Kafkas İslam Ordusu Kumandanlığı, 5'inci Kafkas Fırkasının harekâtla ilgili raporların gönderilmesi dâhil bütün haberleşmenin Azerbaycan Kolordu Kumandanı Aliağa Şıhlinski Paşa'yla yapılmasını emretmişti. Bu askerî birlik, Vahşi Tümen'de görev yapan 5.000 kişiden oluşuyordu.
Bu Fırka, Azerbaycan Kolordusunun düzenlenmesi amacıyla verilmişti ve Azerbaycan Kolordusunun bu Fırka üzerinde değişiklik yapma ya da personel işlemlerini yürütme gibi bir yetkisi yoktu.
Arması gümüş renkli, sekiz köşeli bir yıldız ve bir hilaldi.
Kolordu kısa sürede yeniden kuruldu. Belgeler, Özel Kolordu komutanlığının kaldırıldığını gösteriyor. 13 Ağustos'ta imzalanan Kafkas İslam Ordusu'nun emri uyarınca, Özel Kolordu'dan sorumlu bir komutanı olmamalı ve tümenleri Kafkasya İslam Ordusu'na bağlı olmalıdır. Komutanlığın kaldırılmasıyla Özel Kolordu'nun yüksek rütbeli subayları da görevden alındı.
2 Eylül 1918'de Özel Kolordu yeniden kuruldu ve teğmen Aliağa Şıhlinski kolordu komutanı olurken, Albay Habib Bey Salimov kurmay başkanı oldu. Başlangıçta, Özel Kolordu içinde iki piyade tümeni vardı. 1. Piyade Tümeni komutanı Albay Cemil Cahit Bey, 2. Piyade Tümeni komutanı ise Osmanlı subayı Nazım Bey'di. Her kısım üç piyade alayından oluşuyordu. Ekim 1918'de, tümen 3 süvari, 1 sınır ve 1 piyade alayından oluşuyordu.
Özel Kolordu'nun varlığı, Savaş Bakanlığı'nın restorasyonundan sonra resmîleşti. Özel Kolordu Komutanlığı ve faaliyetleri, Savaş Bakanlığı'nın elinde toplandı. 15 Kasım 1918'de Özel Kolordu Genelkurmay Başkanı Habib Bey Salimov, Azebaycan Milli Ordusu Kurmay Başkanlığına atandı. 29 Aralık 1918'de Aliağa Şıhlinski, Savaş Bakanlığı yardımcılığına atandı. Özel Kolordu'nun yüksek rütbeli memurlarının çoğu yeni görevlere atandı. 2 Ocak 1919'da Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti Parlamentosu'nun kararıyla Azerbaycan Özel Kolordusu kaldırıldı.
Konuyla ilgili yayınlar

Azərbaycan ordusu (1918-1920). Baku: Hərbi nəşriyyat. 1998.
Армия Мусаватского Азербайджана,. Baku. 1928.
| g t Azerbaycan Halk Cumhuriyeti |
| --- | --- | --- |
| Politika ve yönetim |  İstiklâl Beyannamesi  Millî Şûra  Parlamento  Bakanlar Kurulu  Paris Barış Konferansı Delegasyonu  Dış Politika  |  |
| Askeri çatışmalar |  Mart Olayları  Kuba Soykırımı  Saingilo  Kürdemir ve Göyçay Muharebesi  Bakü Muharebesi (1918)  Ağsu Savaşı (1918)  |  |
| Ordu birimleri |  Ulusal Ordu  Askeri Okul  Birinci Piyade Tümeni  Levazım İdaresi  Gence Askeri Okulu  Anti-Devrimci Örgüt  Azerbaycan Özel Kolordusu  |  |
| Devlet |  Parlamento  Millî Şûra  Hazine Odası  |  |
| Bölgeler |  Aras Türk Cumhuriyeti  Muğan Geçici Askeri Diktatörlüğü  Muğan Sovyet Cumhuriyeti  |  |
| Diğer maddeler |  Millî Şûra  Cumhuriyeti öğrencileri  Kafkas İslam Ordusu  Azerbaycan basınında Kafkas İslam Ordusu  Nüfus  |  |
Laguna Blanca Millî Parkı

| Laguna Blanca Millî Parkı> Parque Nacional Laguna Blanca |
| --- | --- |

Laguna Blanca
Alan türü: Millî park
Sınıflandırma: IUCN II
Devlet:  Arjantin
Bölge: Neuquén
Koordinatları: 39°2′G 70°24′B﻿ / ﻿39.033°G 70.400°B﻿ / -39.033; -70.400
Kapladığı alan: 112,5 km²
Kuruluş tarihi: 1940
Kontrol kuruluşu: Millî Parklar İdaresi
 Ramsar Sulak Alanı
Resmî ad: Laguna Blanca
Belirleme: 4 Mayıs 1992
Referans no.: 556
 

Laguna Blanca Millî Parkı (İspanyolca: Parque Nacional Laguna Blanca), Arjantin'in Neuquén eyaletinde bulunan bir millî parktır. 1940 tarihinde kurulmuş olup 112,5 km²'lik alana sahiptir. Lagün çevresindeki park, lagünü ve özellikle kara boyunlu kuğu (Cygnus melancoryphus) popülasyonunu korumak için oluşturulmuştur. Lagün, tepeler ve geçitlerle çevrili Patagonya bozkırında yer almaktadır.
Lagün, endemik Patagonya kurbağasının (Atelognathus patagonicus) bilinen en büyük alt popülasyonuna ev sahipliği yapıyordu, ancak bu, getirilen yırtıcı balıklar tarafından yok edildi; günümüzde tür, millî parkın tampon bölgesindeki izole göletlerde hayatta kalmaktadır. Park ayrıca, birkaç türe ait ve çok sayıda önemli su kuşu faunasına sahiptir.
Lagünün yakınında, tarihi olarak insanların yaşadığı Salamanca mağarası vardır ve burada Kuzey Patagonya'ya özgü kaya resimleri görülebilir. Parkta diğer Mapuçe ve tarih öncesi insan eserleri bulunmuştur.
Ötimik

Ötimik, tıbbi terminolojide sağlıklı ve normal bir tiroit fonksiyonuna sahip olma durumu anlamına gelen bir terimdir. Ötiroidi olarak da adlandırılan bu durum, tiroit bezinin yeterli miktarda hormon ürettiğini ve vücutta hormon dengesinin korunduğunu ifade eder.
Tıbbi Tanım

Tiroit bezi, metabolizma, enerji dengesi ve birçok vücut fonksiyonunu düzenleyen Tiroksin (T4) ve Triiyodotironin (T3) hormonlarını üretir. Ötimik bireylerde:
T3 ve T4 seviyeleri normal aralıktadır.
TSH (Tiroid Uyarıcı Hormon) seviyesi dengelidir.
Hipotiroidi (tiroit yetmezliği) veya hipertiroidi (tiroit fazlalığı) gibi hastalık belirtileri görülmez.
Ötimik Durumun Önemi

Ötimik bir tiroit fonksiyonu, vücudun enerji üretimini, büyümesini, bağışıklık sistemini ve genel sağlığı doğrudan etkiler. Normal tiroit fonksiyonları sayesinde:
Metabolizma dengeli çalışır.
Vücut ısısı düzenlenir.
Kalp hızı ve kan basıncı normal seviyede kalır.
Sinir sistemi sağlıklı çalışır.
Ötimik Durum Nasıl Tespit Edilir?

Ötimik olup olmadığını belirlemek için kan testleri kullanılır. TSH, T3 ve T4 hormon düzeylerinin ölçülmesi ile tiroit fonksiyonları değerlendirilir. Sonuçlar referans aralığında ise kişi ötimik olarak kabul edilir.
Ötimik Olup Olmadığını Etkileyen Faktörler

Bazı durumlar, tiroit fonksiyonlarının değişmesine neden olabilir:
Beslenme: İyot eksikliği veya fazlalığı tiroit hormonlarını etkileyebilir.
Genetik Faktörler: Ailede tiroit hastalığı öyküsü olması riski artırabilir.
Otoimmün Hastalıklar: Hashimoto tiroiditi veya Graves hastalığı tiroit hormon dengesini bozabilir.
İlaçlar: Bazı ilaçlar tiroit fonksiyonlarını etkileyerek ötimik durumu değiştirebilir.
Sonuç

Ötimik olmak, sağlıklı bir tiroit fonksiyonuna sahip olmak anlamına gelir ve genel sağlık açısından önemlidir. Tiroit hormonlarının dengesizliği, hipotiroidi veya hipertiroidi gibi sağlık sorunlarına yol açabilir. Düzenli sağlık kontrolleri ile tiroit fonksiyonları takip edilerek ötimik durum korunabilir.
Ayrıca Bakınız

Duygudurum bozukluğu
Duygudurum
Bipolar bozukluk
Lanín Millî Parkı

| Lanín Millî Parkı> Parque Nacional Lanín |
| --- | --- |

Lanín
Alan türü: Millî park
Sınıflandırma: IUCN II
Devlet:  Arjantin
Bölge: Neuquén
Koordinatları: 40°9′37.08″G 71°21′27″B﻿ / ﻿40.1603000°G 71.35750°B﻿ / -40.1603000; -71.35750
Kapladığı alan: 3.790 km²
Kuruluş tarihi: 1937
Kontrol kuruluşu: Millî Parklar İdaresi

Lanín Millî Parkı (İspanyolca: Parque Nacional Lanín), Arjantin'in Neuquén eyaletinde bulunan bir millî parktır. 1937 tarihinde kurulmuş olup 3.790 km²'lik alana sahiptir. Park, çoğu Arjantin'de başka yerde bulunmayan türler olan Fagaceae ve lenga ve Araucaria gibi iğne yapraklılar olmak üzere çeşitli ağaç türlerinin ormanlarıyla kaplıdır.
Parkta Lanín Dağı ve Huechulafquen, Aluminé ve Lácar gölleri gibi ilgi çekici yerler bulunmaktadır. Göllerde ve çok sayıda nehir ve derede somon ve alabalık spor balıkçılığı yapılmaktadır. Parkın hayvan yaşamı güneydeki Nahuel Huapi Millî Parkı'na benzerdir.
Lácar Gölü kıyısındaki San Martín de los Andes şehri, parkı ziyaret eden turistlerin yanı sıra yakındaki Chapelco kayak merkezini ziyaret eden kayakçılar için de bir merkez görevi görmektedir.
Mehdî (Abbâsî halifesi)

Mehdi veya Muhammed el-Mehdî bin Abdullâh Mansûr (Arapça: محمد بن منصورالمهدى )  (d. 746 - ö. 4 Ağustos, 785) üçüncü Abbasiler halifesidir. Babası Mansur öldüğünde, 775'te, Abbasi Halifesi olmuş ve 775-785 döneminde on yıl halifelik yapmıştır.
Yaşamı > Halife olması

Mansur'un 775'te ölümü ile ilk halife Seffah'ın verasetnamesindeki şartlar unutuldu. Seffah, Mansur'dan sonra (ve aynı zamanda Mansur'un) kuzeni olan İsa bin Musa'nın halifeliği getirilmesini vasiyet etmişti. Fakat Mansur bu şartlara riayet etmemişti ve kendi oğlu olan Mehdi'nin kendinden sonra halife olmasını sağlamıştı. İsa bin Musa ise ondan sonra halife olacağı vaatleri ile kandırılmış ve Mansur'dan sonra halife olmaktan feragat etmişti.
Mehdi 4 Ağustos 785'te ölene kadar on yıl süren halifelik yapmıştır.
Yaşamı > Halifeliğinde genel karakteri

Mehdi'den önceki Abbasi halifeleri daha kabaca ve sertçe idareleri ile tanınmışlardır. Buna karşılık Mehdi'nin devlet idaresine yaklaşımı daha yumuşak, merhametli ve eli açık idi. Buna bir gösterge halife olur olmaz ülkedeki hapishanelerde bulunan mahpusların, gayet ciddi suç işlemiş ve yola gelmeyeceği açık olan suçlular dışında, hepsine af ilan edip hapisten çıkartılmasıdır.
Halifeliğinin başında genel mizacına uygun olarak daha eli açık politikalar uygulayabilmesine diğer önemli neden de gayet temkinli olan babasının devlet hazinesinde topladığı gayet yüksek bir meblağın bulunması idi.
Halifeliğinin son yıllarında İran Mani dinine inanan "zındık" adı verilenlere karşı sert politikalar uygulamıştır.
Yaşamı > İmar hareketleri

Halifeliği süresince yeni mimari eserlerin yaratılmasına büyük katkısı olmuştur. Ülkedeki büyük eyalet merkezleri; diğer büyük şehirlerinde ve Hicaz'da camiler ve diğer dinsel binalar yaptırmıştır.
Halifelik döneminde ülkenin her taşra kentinde o taşra kentinde olan biten önemli olayları gözleyen ve bunlar hakkında Bağdat merkezine devamlı rapor sağlayan emin memurlardan oluşan bir bilgi toplama idaresi kurmuştur. Bu eminlerden alınan bilgilerle ülkenin taşra kentlerinin de genellikle bilinçli adaletle idare edilmesini sağlamaya çalışmıştır.
Halifelik döneminde kentlerin savunma surlarının yapılıp tamir altında tutulmasına da önem vermiştir. Örneğin başkent Bağdat'ın doğu varoşu olan Rusafa surlarını yaptırmıştır. Mehdi halifelik döneminde Bağdat'ın ülkenin ticaret merkezi olması da sağlanmıştır ve Bağdat hem doğudan hem de batıdan ülke içinden ve dış ülkelerden gelen malların alınıp satıldığı o zamanki dünya içinde en önemli ticaret merkezlerinin başı olmuştu.
Yaşamı > Kültür

Mehdi'nin halifelik döneminde müzik, şiir, edebiyat ve felsefe konularında ülkede gelişmeler olmuştur. Bağdat halifelik sarayındaki alemler ve eğlenceler ile saraylıların çok sıkı olan ahlak kurallarında ayrılıp yumuşamalarına yol açmıştır. Devlet merkezlilerin davranışlarını kopya edip izleyen büyük şehirlilerin arasında da sıkı ahlak kuralların daha yumuşak olarak uygulanmalarına neden olmuştur.
Yaşamı > Hac ve Hicaz'a gösterdiği itina

Mehdi Hicaz'da Mekke ve Medine'de bulunan camileri büyültmüş ve daha güzelleştirilmeleri için büyük fonlar sağlamıştır. Hicaz'a giden hac kervanları için menzillerde, özel geniş, emniyetli ve büyük çeşmelerle hacılara devamlı su sağlayan, kervansaraylar yaptırmıştır.
Mehdi saray mensupları ile Kudüs'e ve Hicaz'a yapmış olduğu "hac(?)" gezilerinin muhteşemliği ile isim yapmıştır. Bu geziler için ta Mekke'ye kadar ülkedeki yüksek dağlardan özel olarak kar ve buz getirildiği bildirilmiştir. Mehdi Hicaz'da bulunan kutsal şehirlere olan hac yollarını onartırmış ve bu hac yolu üzerinde su kuyu ve çeşmeler ve hanlar ve büyük menzillerde kervansaraylar yaptırmıştır.
Mekke'deki Kâbe için halifelerin her yıl çok kıymetli ve ağır kumaşlardan örtüler yaptırmaları adet olmuştu. Mehdi dönemine kadar her sene hazırlanan yıllık Kabe örtüsü önceki yıllarda Kâbe üzerine konulmuş Kâbe örtüleri kaldırılmadan bu eski örtülerin in üzerine konulmakta idi. Mehdi döneminde her yıl birbiri üstüne konulmuş olan örtülerin ağırlıkları o kadar çok olmuştu ki Kâbe binasının çökme ihtimali ortaya çıkmıştı. Halife Mehdi döneminde bu eski örtüler Kâbe üzerinden kaldırılmış ve Kabe binası onarılmıştır. Bundan sonra, her yıl sadece tek bir Kâbe örtüsü yapılıp, bir önceki yıl Kabe üzerine örtülmüş olan eski örtünün kaldırılmasından sonra yenisinin tek örtü olarak Kabe'ye üzerine örtülmesi geleneği ortaya çıkmıştır.