stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Frer
Emirler > Büyük emirler

Lyons'un İkinci Konseyi (1274) dört büyük emirden söz etti:
KarmelitlerKarmelitler, kahverengi alışkanlıklarını örten beyaz pelerin nedeniyle "Beyaz Keşişler" olarak da bilinirler. 1226'da III . Honorius'tan ve daha sonra 1247'de Innocent IV tarafından papalık onayı aldılar. Karmelitler, tamamen düşünceli bir düzen olarak kuruldu, ancak 1245'te dilenci oldular. Antik Gözlem (O.Carm.) ve 16. yüzyılda Avila'lı Aziz Teresa tarafından kurulan Discalced Carmelites (OKB) olmak üzere iki tür Karmelit vardır.
Fransiskenler, 1209'da kuruldu. Ayrıca "Friars Minor" olarak da bilinirler. Fransiskenler Assisili St. Francis tarafından kuruldu ve 1209'da Innocent III tarafından sözlü papalık onayı ve 1223'te Honorius III tarafından resmi papalık onayı aldı. Bugün, Küçük Rahipler üç koldan oluşur: Küçük Keşiş Tarikatı (Kahverengi Fransiskenler), Küçük Keşiş Tarikatı (uzun sivri kukuletalı Kahverengi Keşişler) ve Gri veya siyah alışkanlıklar giyen Küçük Rahipler Manastırı. Fransisken tarikatına göre, rahip bir rahip veya rütbesi olmayan bir kardeş olabilir.
Dominikanlar, beyaz alışkanlıklarının üzerine giyilen siyah mantodan ("cappa") gelen "Rahip Vaizleri" veya "Kara Rahipler" olarak da bilinirler. Dominikanlar, St. Dominic tarafından kuruldu ve 1216 yılında, St. Augustine Yönetimine göre "Ordo Praedicatorum" olarak III . Honorius'tan papalık onayı aldı. 1221'de dilenci bir tarikat oldular.
1244'te kurulan Augustinians ("Küçük Birlik") 1256'da ("Büyük Birlik") genişledi. Ayrıca "St. Augustine'in Hermitleri" veya "Austin Friars" olarak da bilinirler. Kuralları Augustine of Hippo'nun yazılarına dayanmaktadır. Augustinians, 1244'te (Little Union) Papa IV. Innocent tarafından bir dilenci emri olarak çeşitli münzevi gruplardan toplandı. 1256'da (Grand Union) Alexander IV tarafından ek gruplar eklendi.
Emirler > Daha küçük emirler

Daha düşük emirlerden bazıları:
1198 yılında Trin itarians kuruldu.
1218'de Mercedarians kuruldu
1240 yılında Servitler kuruldu,
1474'te Minimler kuruldu,
Üçüncü Düzen Düzenli St. Francis, 1447'de kurulan Franciscan Order'ın bir parçası olan Üçüncü St.
1568'de Discalced Carmelites kuruldu,
1598'de Toledo Bölümü aracılığıyla kurulan Augustinian Recollects Düzeni kuruldu,
1599'da Discalced Trinitarians kuruldu,
1781'de Ceza Tarikatı kuruldu,
Emirler > Malta Nişanı

Malta Egemen Askeri Düzeninde Fra 'terimi (Latince'de "kardeş" anlamına gelen "frater" kelimesinin kısaltması), yemin etmiş olduğu iddia edilen Adalet Şövalyelerine hitap ederken kullanılır.
Diğer Hristiyan geleneklerinde kullanımı

Rahiplerin (ve kız kardeşlerin) emirleri, Lutheran Fransisken Tarikatı, Ekümenik Fransisken Tarikatı ve Küçük Kız ve Erkek Kardeşler Düzeni gibi diğer Hristiyan geleneklerinde mevcuttur. Anglikan Komünyonunda Anglikan Friars Vaizleri, Aziz Francis Cemiyeti ve Aziz Francis Tarikatı gibi bir dizi dindar grup da vardır.
Terimin diğer kullanımları

Providence Koleji'nin yanı sıra birkaç lise de rahipleri okul maskotları olarak kullanıyorlar . Major League Beyzbol takımı San Diego Padres, Swinging Friar'a sahiptir ("pedre" aynı zamanda rahibin "baba" unvanı için İspanyolca bir kelimedir; 1769'da San Diego, Junípero Serra yönetiminde İspanyol Fransisken rahipler tarafından kurulmuştur).
Michigan Üniversitesi'nin en eski cappella grubu, Friars olarak bilinen bir erkek oktettir.
Pennsylvania Üniversitesi, Friars olarak bilinen kıdemli bir onur topluluğuna sahiptir.
Farklı gri alışkanlıklarında geleneksel Fransiskenler
Hindistan'a ilk ayak basan Frer'i temsilen yapılmış bir çizim. Yayım tarihi, 1913.
Beyzanur Türkyılmaz

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 2018 Yaz Gençlik Olimpiyatları'nda Beyzanur Türkyılmaz
Kişisel bilgiler
Doğum:  29 Ağustos 2001 (23 yaşında) Eskişehir, Türkiye
Milliyeti:   Türkiye
Pozisyon:  Sol kanat
Kulüp bilgileri
Kulübü:   Konyaaltı Belediyespor
Hentbolculuk kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
|  |   Eskişehir Hentbol SK |   |   |
|  |   Muratpaşa Belediyespor |   |   |
| 2021- |   Konyaaltı Belediyespor |   |   |
Millî takım kariyeri
|  |   Türkiye U-19 |   |   |
|  |   Türkiye |   |   |
|  |   Türkiye plaj U-19 |   |   |
|  |   Türkiye plaj |   |   |
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. Son güncelleme: 
Beyzanur Türkyılmaz (d. 29 Ağustos 2001 Eskişehir, Türkiye), Türk hentbolcu. Konyaaltı Belediyespor ve Türkiye millî takımında sol kanat pozisyonunda oynamaktadır.
Erken yaşamı ve kariyeri

Beyzanur Türkyılmaz, hentbol kariyerine 15 yaşında Süper Lig takımlarından Eskişehir Hentbol SK'de başladı.
Daha sonra Muratpaşa Belediyespor'a transfer oldu. Haziran 2021'de Konyaaltı Belediyespor'a transfer oldu.
2016 yılında Türkiye 17 yaş altı millî takımına çağrıldı.
Türkyılmaz, Türkiye kadın millî hentbol takımı'nın tarihinde ilk kez katıldığı 2024 Avrupa Kadınlar Hentbol Şampiyonası aday kadrosunda yer aldı.
Beyza İrem Türkoğlu

Beyza İrem Türkoğlu (d. 4 Şubat 1997 Ankara, Türkiye), Türk hentbolcu. SCM Gloria Buzău ve Türkiye millî takımında sol kanat pozisyonunda oynamaktadır.
Erken yaşamı ve kariyeri

Beyza İrem Türkoğlu, 4 Şubat 1997 tarihinde Ankara'nın Altındağ ilçesinde doğdu. Türkoğlu, Yenimahalle Belediyespor'da yedi sezon forma giydi. Daha sonra Süper Lig takımlarından Kastamonu Belediyesi GSK'ye transfer oldu ve burada üç sezon forma giydi.
27 Mayıs 2021'de Bambusa Kvindeligaen takımlarından Team Esbjerg ile bir yıllık anlaşma imzaladığı açıklandı. Ekibi 2021–22 EHF Kadınlar Şampiyonlar Ligi'nde dördüncü oldu. 2021'in sonunda Esbjerg Takımı sözleşmesini iki yıl süreyle 30 Haziran 2024'e kadar uzattı. Takımı 2022-23 EHF Kadınlar Şampiyonlar Ligi'nde son dörde ulaştı.
Türkoğlu, Türkiye millî takımının bir oyuncusudur. 2017 yılında Azerbaycan'ın Bakü kentinde düzenlenen 2017 İslami Dayanışma Oyunları'nda millî takımla gümüş madalya kazandı. Cezayir'in Vahran kentinde düzenlenen 2022 Akdeniz Oyunları'nda millî takımda forma giydi. 2022 Avrupa Şampiyonası elemelerinde yer aldı.
Türkoğlu, Türkiye kadın millî hentbol takımı'nın tarihinde ilk kez katıldığı 2024 Avrupa Kadınlar Hentbol Şampiyonası aday kadrosunda yer aldı.
OSB-Törekent

| OSB - Törekent |
| --- | --- |
Ankara Metrosu istasyonu
İstasyonun platformu

Konum: Törekent Mahallesi, Ahmet Andiçen Caddesi, 06949 Sincan, Ankara Türkiye
Koordinatlar: 39°59′15″K 32°33′32″D﻿ / ﻿39.98750°K 32.55889°D﻿ / 39.98750; 32.55889
Sahip: Ankara Büyükşehir Belediyesi
İşletmeci: EGO Genel Müdürlüğü
Hat(lar): 
Peronlar: 1 ada peronu
Raylar: 2
Tren işletmecileri: EGO Genel Müdürlüğü
Otobüs güzergâhları:   EGO  507-2, 525-2, 525-6, 572   
Yapı
Yapı türü: Yer altı
Otopark: Hayır
Bisiklet altyapısı: Evet
Engelli erişimi: Evet
Diğer bilgiler
Durum: İşletmede
İstasyon kodu: 1
Tarihçe
Açılış: 12 Şubat 2014
Hizmetler
Demiryolu ulaşımı Toplu ulaşım
OSB-Törekent İstasyonunun metro içi led örneği.
OSB - Törekent Metro İstasyonu ya da Organize Sanayi Bölgesi - Törekent Metro İstasyonu, Ankara Metrosu'nun M3 (Batıkent – OSB-Törekent) Metro Hattı'nda yer alan ve 12 Şubat 2014'te hizmete giren yer altı metro istasyonudur.
İstasyon, Sincan'ın Törekent Mahallesi'nde Ahmet Andiçen Caddesi üzerinde yer almaktadır.
Hatlar

(OSB-Törekent – Kızılay – Koru)
Hizmetler > İstasyon yapısı

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
| Z | Giriş/Çıkış ↘ (A) | ↙ Bilet Holü ↘ | ↙ Giriş/Çıkış (B) |
B1: Platform
Hizmetler > Güzergâh

| Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Önceki İstasyon | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Ankara Metrosu | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Sonraki İstasyon | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Sefer Sıklığı |
| --- | --- | --- | --- |
| GOP Batıkent yönünde |  (Batıkent – OSB-Törekent) | Bitiş | Pik saatlerde 4 dakikada 1 sefer |
GOP (Ankara Metrosu)

| GOP |
| --- | --- |
Ankara Metrosu istasyonu
İstasyonun platformu

Konum: Gökçek Mahallesi, 351. Sokak, 06949 Sincan, Ankara Türkiye
Koordinatlar: 39°59′08″K 32°34′28″D﻿ / ﻿39.98556°K 32.57444°D﻿ / 39.98556; 32.57444
Sahip: Ankara Büyükşehir Belediyesi
İşletmeci: EGO Genel Müdürlüğü
Hat(lar): 
Peronlar: 2 kenar peronu
Raylar: 2
Tren işletmecileri: EGO Genel Müdürlüğü
Yapı
Yapı türü: Hemzemin
Otopark: Hayır
Bisiklet altyapısı: Evet
Engelli erişimi: Evet
Diğer bilgiler
Durum: İşletmede
İstasyon kodu: 2
Tarihçe
Açılış: 12 Şubat 2014
Hizmetler
Demiryolu ulaşımı Toplu ulaşım
Gaziosmanpaşa İstasyonunun metro içi led örneği
GOP veya Gaziosmanpaşa Metro İstasyonu, Ankara Metrosu'nun M3 (Batıkent – OSB-Törekent) Metro Hattı'nda yer alan ve 12 Şubat 2014'te hizmete giren hemzemin metro istasyonudur.
Hatlar

(OSB-Törekent – Kızılay – Koru)
Hizmetler > İstasyon yapısı

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Z | Giriş/Çıkış → (A) | Bilet Holü → ↘ | Platformlar | ← Bilet Holü ↙ | ← Giriş/Çıkış (B) |
| B1 |  |  | ↖ Altgeçit ↗ |  |  |
Hizmetler > Güzergâh

| Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Önceki İstasyon | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Ankara Metrosu | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Sonraki İstasyon | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Sefer Sıklığı |
| --- | --- | --- | --- |
| Fatih Batıkent yönünde |  (Batıkent – OSB-Törekent) | OSB-Törekent Bitiş | Pik saatlerde 4 dakikada 1 sefer |
Trenčín Kalesi

Trenčín Kalesi
Trenčín Kalesi (Slovakça: Trenčiansky hrad, Macarca: trencséni vár), batı Slovakya'da bulunan Orta Váh Nehri Vadisi'nin yakınında Trenčín şehirinin üzerinde bulunan kaledir.
Günümüz

Yeniden inşa edilen binaların bazıları şu anda sergi olarak kullanılıyor. Şu anda ziyaretçilere açılan yerler: Kale kuyusu, Feodal Adalet, Trenčín Müzesi, kale sahiplerinin arması, tarihi mobilyalarını, silahları, resimleri ve diğer eserlerini gösteren serginin yanı sıra bir kale galerisi ve arkeolojik koleksiyonlarda kalede bulunmaktadır. Kale Slovakya Ulusal Kültür Anıtı olarak korunmaktadır. 2006 yılında yaklaşık 100.000 ziyaretçi çekti.
Elisa Bonaparte

| Elisa Bonaparte |
| --- | --- |

Toskana Büyük Düşesi
Hüküm süresi: 3 Mart 1809 - 1 Şubat 1814
Önce gelen: II. Charles
Sonra gelen: III. Ferdinand

Doğum: 3 Ocak 1777(1777-01-03) Ajaccio, Korsika, Fransa
Ölüm: 7 Ağustos 1820 (43 yaşında) Trieste, Avusturya İmparatorluğu
Hanedan: Bonapart Hanedanı
Babası: Carl Bonapart
Annesi: Letizia Ramolino
Maria Anna (Marie Anne) Elisa Bonaparte Baciocchi Levoy (3 Ocak 1777 - 7 Ağustos 1820), Fransız prenses, Napolyon Bonapart'ın kız kardeşidir. Napolyon tarafından atanarak, Lucca ve Piombino Prensesi (1805-1814), Toskana Büyük Düşesi (1809-1814) ve Compignano Kontesiydi.
Carl Bonapart ve Letizia Ramolino'nun hayatta kalan dördüncü çocuğu ve hayatta kalan en büyük kızlarıydı. Napolyon Bonapart'ın küçük kız kardeşi, Joseph Bonaparte ve Lucien'in küçük kız kardeşi, Louis, Pauline, Caroline ve Jérôme'un ablasıydı.
Lucca ve Piombino Prensesi ve Toskana Büyük Düşesi olarak, Napolyon'un siyasi güce sahip tek kız kardeşi idi. Keskin ve açık dili nedeniyle bazı soylularla ilişkileri gergindi. Sanata, özellikle tiyatroya büyük ilgi duyarak yönettiği topraklarda sanatçılara destek verdi.
Asya Gençlik Oyunları

Asya Gençlik Oyunları ya da kısaltılmış haliyle AYG, Asya'daki atletlerin katıldığı her dört yılda bir düzenlenen çok sporlu bir etkinliktir. Oyunlar OCA tarafından organize edilir. Oyunlar, Asya Oyunlarından sonra en büyük ikinci çok sporlu etkinlik olarak tanımlanmaktadır.
Tarihte üç ülke Asya Gençlik Oyunları'na ev sahipliği yapmıştır. Oyunlara kırk beş ülke katılmıştır.
Asya Gençlik Oyunları en son Çin'in Nanjing 16-24 Ağustos 2013 tarihlerinde yapılmıştır, 2021 Asya Gençlik Oyunları ise Endonezya'nın Surabaya şehrinde yapılacaktır.
Katılan ülkeler

Ulusal Olimpiyat Komitesi'ne bağlı Asya Olimpiyat Konseyi tarafından tanınan 45 ülke aşağıdaki gibidir.
Afganistan
Bahreyn
Bangladeş
Bhutan
Brunei
Kamboçya
Çin
Hong Kong
Hindistan
Endonezya
İran
Irak
Japonya
Ürdün
Kazakistan
Kuzey Kore
Güney Kore
Kuveyt
Kırgızistan
Laos
Lübnan
Makao
Malezya
Maldivler
Moğolistan
Myanmar
Nepal
Umman
Pakistan
Filistin
Filipinler
Katar
Suudi Arabistan
Singapur
Sri Lanka
Suriye
Çin Taipeisi
Tacikistan
Tayland
Doğu Timor
Türkmenistan
Birleşik Arap Emirlikleri
Özbekistan
Vietnam
Yemen
Asya Gençlik Oyunları listesi

| Oyun sırası | Yıl | Ev sahipliği yapan şehir | Ev sahipliği yapan ülke | Başlangıç tarihi | Bitiş tarihi | Katılan ülke sayısı | Katılımcı sayısı | Spor sayısı | Aktivite sayısı | En başarılı ülke |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| I | 2009 | Singapur |  | 29 Haziran | 7 Temmuz | 43 | 1,237 | 9 | 90 |  Çin (CHN) |  |
| II | 2013 | Nanjing |  | 16 Ağustos | 24 Ağustos | 45 | 2,404 | 16 | 122 |  Çin (CHN) |  |
| 2017 | 2017 | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. | Yer kararlaştırılamadığı için OCA tarafından iptal edildi. |  |
| III | 2021 | Surabaya |  | Gelecek etkinlik | Gelecek etkinlik | Gelecek etkinlik | Gelecek etkinlik | Gelecek etkinlik | Gelecek etkinlik | Gelecek etkinlik |  |
Sporlar

Resmi olarak, Asya Gençlik Oyunlarında bugüne kadar yapılmış toplam 19 spor vardır.
Madalya tablosu

|  Sıra  | Ülke | Altın | Gümüş | Bronz | Toplam |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Çin (CHN) | 71 | 39 | 35 | 145 |
| 2 |  Güney Kore (KOR) | 45 | 30 | 31 | 106 |
| 3 |  Tayland (THA) | 17 | 22 | 18 | 57 |
| 4 |  Singapur (SIN) | 14 | 18 | 21 | 53 |
| 5 |  Japonya (JPN) | 12 | 11 | 10 | 33 |
| 6 |  Hindistan (IND) | 8 | 7 | 10 | 25 |
| 7 |  Çin Taipeisi (TPE) | 7 | 13 | 20 | 40 |
| 8 |  Hong Kong (HKG) | 7 | 13 | 18 | 38 |
| 9 |  Kazakistan (KAZ) | 5 | 10 | 12 | 27 |
| 10 |  Kuzey Kore (PRK) | 5 | 6 | 9 | 20 |
| 11 |  Vietnam (VIE) | 5 | 6 | 2 | 13 |
| 12 |  Malezya (MAS) | 4 | 6 | 8 | 18 |
| 13 |  Kuveyt (KUW) | 4 | 3 | 5 | 12 |
| 14 |  Filipinler (PHI) | 2 | 4 | 1 | 7 |
| 15 |  İran (IRI) | 1 | 9 | 4 | 14 |
| 16 |  Katar (QAT) | 1 | 4 | 0 | 5 |
| 17 |  Özbekistan (UZB) | 1 | 2 | 8 | 11 |
| 18 |  Endonezya (INA) | 1 | 2 | 3 | 6 |
| 19 |  Suudi Arabistan (KSA) | 1 | 1 | 2 | 4 |
| 20 |  Yemen (YEM) | 1 | 0 | 1 | 2 |
| 21 |  Suriye (SYR) | 1 | 0 | 0 | 1 |
| 22 |  Sri Lanka (SRI) | 0 | 2 | 7 | 9 |
| 23 |  Irak (IRQ) | 0 | 1 | 1 | 2 |
| 23 |  Makao (MAC) | 0 | 1 | 1 | 2 |
| 23 |  Tacikistan (TJK) | 0 | 1 | 1 | 2 |
| 26 |  Ürdün (JOR) | 0 | 0 | 3 | 3 |
| 26 |  Moğolistan (MGL) | 0 | 0 | 3 | 3 |
| 28 |  Bahreyn (BRN) | 0 | 0 | 2 | 2 |
| 29 |  Kırgızistan (KGZ) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 29 |  Myanmar (MYA) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 29 |  Pakistan (PAK) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| Toplam | Toplam | 213 | 211 | 239 | 663 |
Devlet Mahallesi/1910 Ankaragücü

| Devlet Mahallesi/1910 Ankaragücü |
| --- | --- |
Ankara Metrosu istasyonu
İstasyonun platformu

Konum: Tunahan Mahallesi, 232. Sokak, 06824 Etimesgut, Ankara Türkiye
Koordinatlar: 39°58′54″K 32°36′48″D﻿ / ﻿39.98167°K 32.61333°D﻿ / 39.98167; 32.61333
Sahip: Ankara Büyükşehir Belediyesi
İşletmeci: EGO Genel Müdürlüğü
Hat(lar): 
Peronlar: 2 kenar peronu
Raylar: 3
Tren işletmecileri: EGO Genel Müdürlüğü
Yapı
Yapı türü: Hemzemin
Otopark: Hayır
Bisiklet altyapısı: Evet
Engelli erişimi: Evet
Diğer bilgiler
Durum: İşletmede
İstasyon kodu: 5
Tarihçe
Açılış: 12 Şubat 2014
Hizmetler
Demiryolu ulaşımı Toplu ulaşım
Devlet Mahalesi İstasyonunun metro içi led örneği
Devlet Mahallesi/1910 Ankaragücü Metro İstasyonu, eskiden Devlet Mahallesi Metro İstasyonu, Ankara Metrosu'nun M3 (Batıkent – OSB-Törekent) Metro Hattı'nda yer alan ve 12 Şubat 2014'te hizmete giren hemzemin metro istasyonudur.
Hatlar

(OSB-Törekent – Kızılay – Koru)
Hizmetler > İstasyon yapısı

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Z | Giriş/Çıkış → (A) | Bilet Holü → ↘ | Platformlar | ← Bilet Holü ↙ | ← Giriş/Çıkış (B) |
| B1 |  |  | ↖ Altgeçit ↗ |  |  |
Hizmetler > Güzergâh

| Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Önceki İstasyon | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Ankara Metrosu | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Sonraki İstasyon | Ankara Büyükşehir Belediyesi> EGO.Sefer Sıklığı |
| --- | --- | --- | --- |
| Eryaman 5 Batıkent yönünde |  (Batıkent – OSB-Törekent) | Harikalar Diyarı OSB-Törekent yönünde | Pik saatlerde 4 dakikada 1 sefer |
1931 Kıbrıs Ayaklanması

1931 Kıbrıs isyanı veya Ekim Olayları 21 Ekim ile Kasım 1931 arasında, İngiliz kraliyet kolonisi olan Kıbrıs'ta gerçekleşen sömürge karşıtı bir ayaklanmadır. Ayaklanmaya adanın Yunanistan ile Enosis'i (Birliğini) savunan Kıbrıslı Rum milliyetçiler öncülük etti. İsyancıların yenilgisi, İkinci Dünya Savaşı'nın başlangıcına kadar sürecek olan baskıcı bir İngiliz yönetimi dönemine yol açtı.
Arka plan

1914 yılında Birinci Dünya Savaşı'nın başlamasıyla, Kıbrıs'ın statüsü tartışılmaya başlandı.1878 Kıbrıs Sözleşmesi'ne göre, Kıbrıs Osmanlı İmparatorluğu'nun bir parçasıydı. Fakat adanın fiili yönetimi ise kiralık olarak Britanya imparatorluğu'na aitti. 5 Kasım 1914'te Osmanlı İmparatorluğu İttifak Devletleri safında savaşa girdi.
İttifak Devletleri, Kıbrıs Sözleşmesi'ni imzalayan iki devletin savaş halinde olduğunu, bu yüzden Kıbrıs Sözleşmesi'nin geçersiz olacağını duyurdu. İngiltere 1915 yılında Yunanistan'ın İtilaf Devletleri safında savaşa girmesine karşılık, Kıbrıs'ı Yunanistan'a teklif etti. Yunanistan,kendi içlerinde "Ulusal Bölünme" olarak adlandırdıkları derin bir iç krizle uğraştıkları için teklifi reddetti. Savaşın sona ermesinin ardından Britanya İmparatorluğu, 1923 yılında Lozan Konferansı'nda adaya yönelik Britanya hakimiyetinin uluslararası düzeyde tanınmasını sağladı.
“20. madde – Türkiye, Britanya Hükümetince Kıbrıs’ın 5 Kasım 1914’te açıklanan ilhakını tanıdığını bildirir.”
Yunanistan, nüfusunun beşte dördünün etnik olarak Yunan olduğu gerçeğine dayanarak karara itiraz edebilecek tek ülkeydi. Bununla birlikte Yunanistan, Türk Kurtuluş Savaşı'nda aldıkları yenilginin bir sonucu olarak ekonomik yıkım ve diplomatik izolasyonla karşı karşıya kaldığı için Yunan elçileri konferansta Kıbrıs'tan bahsetmediler. Kıbrıs daha sonra bir kraliyet kolonisi statüsüne kavuştu ve Kıbrıs Yasama Konseyi üyelerinin sayısı İngiliz yetkililer lehine arttırıldı.Gerçekleşen olaylar Megali İdea ve Enosis ideolojilerinin yayılmasını durdurmadı.Megali İdea ve Enosis temel olarak Kıbrıs Adası'nın Yunanistan ile birleşmesini savunan bir fikirdi. Helenizm fikrini benimseyen Ronald Storrs Kasım 1926'da Kıbrıs'a yeni vali olarak atandı. Yeni Vali'nin Helenizm fikrine sahip olması Kıbrıslı Rum milliyetçileri arasında bu olayın İngiliz yönetiminin Yunanistan ile birliğine doğru giden basamak olacağı fikrini doğurdu.
Kıbrıs 1929 buhranı nedeniyle bir bunalıma girdi.Yasama Meclisinde vergilerle ilgili bir yasada anlaşmazlık çıktı. İngiliz yönetimi vergilerle ilgili yasayı dayatınca Kilise ve milliyetçi gruplar ayaklandı.
1931 Ayaklanması

Eylül 1931'de Ronald Storrs, Ada'nın Yasama Konseyi'nin yerel bütçe açığını kapatmak için vergi zamlarını durdurma kararını veto etti. Kıbrıslı Rum milletvekilleri, görevlerinden istifa ederek tepki gösterdi. 17 Ekim 1931 tarihinde milletvekilliğinden ayrılan piskopos Mylonas, üç gün sonra 20 Ekim’de, Limasol’da kitlelere konuştu:
“Biz Yunanistan altında özgür yaşamak istiyoruz, yaşasın özgürlük.”
Kıbrıs'ta yaşanan bu gelişmeler Rumların isyanına sebep oldu. Kilise 1931 yılında Kıbrıs'ı kapsayan geniş bir isyan düzenledi. 21 Ekim'de aralarında öğrenci, rahip, halktan ve kent ileri gelenlerinden oluşan 5.000 Kıbrıslı Rum, Enosis yanlısı sloganlar atarak Lefkoşa sokaklarında yürüyüş yaptı. Kalabalık, Hükûmet Konağını kuşattı. Üç saatlik taş atılmasının ardından Hükûmet konağı isyancılar tarafından yakıldı.
Times gazetesi ayaklanmayı şu şekilde anlatır:
“4.500'den fazla insan topluluğu,Milliyetçi sloganlar atarak çevre dükkânları yağmaladılar. Yağmaladıkları dükkânlardan aldıkları çeşitli malzemelerle Hükûmet konağına doğru yürüdüler. Kalabalık,Hükûmet konağını ateşe verdi.”
İsyanın çıkmasıyla yerel polisler koordinasyon ve lojistik açıdan eksik olduğunu fark ettiler. İsyanın Kıbrıs'ta geniş illere sıçramasına engel olamayan yerel polis Kıbrıs Valisi Ronald Storrs ile iletişime geçerek İskenderiye'den Kıbrıs'a ek askerî güç getirtmesini istemek zorunda kaldı. İsyancılar yerel polis tarafından İskenderiye'den gelen takviye kuvvetler sayesinde dağıtıldı. Ayaklanmanın bitmesinden sonra çeşitli yerlerdeki birçok papazlar ve üst düzey din görevlileri, isyanı teşvik ettikleri gerekçesiyle tutuklandı ve bazıları da sürgün edildi. İsyanın dağıtılmasından sonra ülke genelindeki kamu dairelerinden İngiliz bayrakları kaldırıldı ve çoğu zaman Yunan bayraklarıyla değiştirildi.
Kasım ayı başında İngiliz Yönetimi düzeni sağladı. İngilizler, Lefkoşa'daki Yunan baş hukuk müşaviri Alexis Kyrou'yu (Kıbrıs kökenli bir Rum milliyetçisi) isyanı kışkırtmakla suçladı. Olaylar sonucunda yedi protestocu öldürüldü, otuz protestocu yaralandı, on kişi ömür boyu sürgün edildi ve yargılanan 3359 kişiden, 2.606 kişi kışkırtıcı faaliyetler nedeniyle para cezasından hapis cezasına kadar çeşitli cezalar aldı. Ayaklanma nedeniyle Kıbrıs Rum toplumuna devlet malına zarar verdikleri gerekçesi ile 34.315 sterlinlik bir ceza kesildi.
Sonuçlar

İsyan, Alexis Kyrou'nun görevden alınmasına yol açtı. 1931 Ekim Ayaklanması, Kıbrıs Valisi Ronald Storrs'un kariyerine bir darbe vurdu. Ronald Storrs Kuzey Rodezya Valisi görevine transfer edildi. Ayaklanma sonrasından 1933 yılına kadar Kıbrıslıları kıtlığın eşiğine getiren, mahsullerinin ve hayvanlarının büyük bir kısmını yok eden, vergilerin arttırılmasıyla birlikte ağır borç yükünü arttıran iki yıllık bir dönem oldu. Kıbrıs Valisi olarak ayaklanmadan iki yıl sonra 8 Kasım 1933'te Richmond Palmer getirildi. 1931 Ekim Ayaklanması üzerine Britanya İmparatorluğu Kıbrıs'ta sert tedbirler almaya başladı. Yasama Konseyi ve belediye seçimleri kaldırıldı, köy yetkililerinin ve kaymakamların atanması adanın valisine bırakıldı. Enotik (Enosis) fikirlerin yayılması, yabancı bayrakların dalgalanması ve 5 kişiden fazla kişinin toplanması yasaklandı. Ada üzerindeki gazetelere yeni sansürler geldi. Ayaklanma sonrasında uygulanan yeni tedbirler, Ortodoks Kilisesi ve milliyetçi örgütlerin işleyişini bastırmayı amaçlıyordu. Gazeteler üzerindeki sansürler, siyasetle yakından ilişkisi olan gazetelerin işleyişinde ciddi bir etkisi oldu. 1931 Kıbrıs Ayaklanması, 2. Dünya Savaşı'nın başlangıcına kadar sürecek olan, Vali Richmond Palmer'ın adını taşıyan, Palmerokrasi olarak bilinen bir otokratik yönetim dönemine girdi.
İsyan, Britanya'nın savaşlar arası dönemde karşılaştığı en şiddetli sömürge karşıtı hareket olarak tanımlandı.
1926-1932 yılları arasında Ada Valisi Sir Ronald Storrs
1930'larda Enosis lehine bir Kıbrıs gösterisi.
Ayaklanma sonrası Ada'nın yeni Valisi Richmond Palmer (8 Kasım 1933)
Tahir Abacı

| Tahir Abacı |
| --- | --- |
Doğum: 20 Mayıs 1951 (73 yaşında) Türkiye
Meslek: Şair, Yazar
Dil: Türkçe
Vatandaşlık:  Türkiye
Eğitim: İstanbul Üniversitesi

Tahir Abacı (d. 20 Mayıs 1951, Malatya) Türk şair, romancı, deneme yazarı, edebiyat eleştirmeni, düşünür.