Arap Sosyalist Baas Partisi - Irak Bölgesi
Tarihi > Kasım'ın Irak'ı (1958-1963)

Ayrıca bakınız: CIA'in Irak'taki faaliyetleri ve Ramazan Devrimi
Kendisini Nasır'ın Mısır'ına çok yakından bağlamak istemeyen Kasım, Irak içinde kendisine böyle bir eylemin tehlikeli olacağını söyleyen çeşitli grupların (özellikle sosyal demokratların) yanında yer aldı. Kasım bunun yerine "Önce Irak" şeklinde bir vataniye politikası benimsedi. Kasım, hükümet içindeki konumunu güçlendirmek için pan Arabizm kavramına karşı olan Irak Komünist Partisi ile bir ittifak kurdu.
Kasım'ın politikaları Baas Partisi de dahil olmak üzere birçok pan Arap örgütünü kızdırdı ve bu örgütler daha sonra Kasım'a 7 Ekim 1959'da er-Raşid Caddesi'nde suikast düzenleyerek iktidarı ele geçirmeyi planlamaya başladı. Suikastçılardan biri arabanın arkasında oturanları öldürecek, diğerleri de öndekileri öldürecekti. Suikast planının lideri Abdülkerim eş-Şeyhli, suikastçılardan biri ayrıldıktan sonra genç Saddam Hüseyin'i komploya katılması için görevlendirdi. Pusu sırasında Saddam'ın (sadece koruma sağlaması gerekiyordu) zamanından önce ateş etmeye başlaması tüm operasyonun düzenini bozdu. Kasım'ın şoförü öldürüldü ve Kasım kolundan ve omzundan vuruldu. Suikastçılar onu öldürdüklerini sandılar ve hızla karargâhlarına çekildiler, ancak Kasım hayatta kaldı.
United Press International'dan (UPI) Richard Sale, eski ABD diplomat ve istihbarat yetkililerine, Adel Darwish'e ve diğer uzmanlara dayanarak, 7 Ekim 1959'da Kasım'a düzenlenen ve genç Saddam Hüseyin ile diğer Baasçı komplocuların karıştığı başarısız suikast girişiminin CIA ile Mısır istihbaratı arasındaki bir işbirliği olduğunu bildirdi. Irak'taki CIA operasyonlarına ilişkin ilgili çağdaş kayıtlar gizli kalmış ya da büyük ölçüde redakte edilmiş, böylece "makul inkar edilebilirliğe izin verilmiştir." Mısır'ın bir şekilde suikast girişimine dahil olduğu ve "ABD'nin Nasır'la belli bir düzeyde birlikte çalıştığı" genel olarak kabul edilmektedir. Sale ve Darwish'in anlattıklarına tarihçi Bryan R. Gibson itiraz etmiş ve ABD'nin gizliliği kaldırılmış mevcut belgelerinin "ABD'nin Kasım'a yönelik çeşitli komplolardan haberdar olmasına rağmen yine de müdahale etmeme politikasına bağlı kaldığını" gösterdiği sonucuna varmıştır. Öte yandan tarihçi Kenneth Osgood, "ikinci dereceden kanıtların, ABD-BAC'nin Baas Partisi aktivistleriyle işbirliği yapma ihtimalinin göz ardı edilemeyeceğini" yazımakta ve "Sale'in suçlamalarının geçerliliği ne olursa olsun, en azından şu anda gizliliği kaldırılmış belgeler, ABD yetkililerinin Kasım'a karşı çeşitli komploları aktif olarak değerlendirdiğini ve CIA'in Irak'ta gizli operasyonlar için varlıklar oluşturduğunu ortaya koyuyor" sonucuna varmaktadır. Aralarında Saddam'ın da bulunduğu suikastçılar, "Kasım'ın iktidarda kaldığı süre boyunca Nasır'ın korumasından yararlandıkları" Mısır'ın başkenti Kahire'ye kaçtılar.
Saldırı sırasında Baas Partisinin 1.000'den az üyesi vardı, ancak başarısız suikast girişimi Saddam'ın ve Baas'ın daha önce karanlıkta kaldığı Irak'ta geniş çapta tanınmasına yol açtı ve daha sonra Saddam'ın Irak cumhurbaşkanı olarak görev yaptığı süre boyunca kamuoyundaki imajının önemli bir parçası haline geldi. Irak hükümeti operasyonun bazı üyelerini tutukladı ve gözaltına aldı. Göstermelik duruşmada sanıklardan altısı idama mahkûm edildi ve bilinmeyen nedenlerle cezalar infaz edilmedi. Baas hareketinin lideri olan Eflak, Kasım'ın hayatına kastedilmemesi gerektiği gerekçesiyle Fuad er-Rikabi gibi önde gelen Irak Baas üyelerinin partiden ihraç edilmesini organize etti. Aynı zamanda Eflak, Saddam da dahil olmak üzere destekçileri için Irak Baas liderliğinde koltuklar sağladı.
1962'de hem Baas Partisi hem de ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı (CIA) Kasım'ı devirmek için planlar yapmaya başladı. 8 Şubat 1963'te Kasım nihayet Baasçılar tarafından Ramazan Devrimi ile devrildi; uzun süredir CIA tarafından desteklendiğinden şüpheleniliyordu, ancak CIA'in Irak'taki operasyonlarına ilişkin ilgili çağdaş belgeler ABD hükümeti tarafından gizli tutuldu, ancak Iraklı Baasçıların darbe öncesinde, sırasında ve sonrasında ABD yetkilileriyle destekleyici ilişkiler sürdürdüğü belgelendi. Bazı ordu birlikleri Baasçı darbeyi desteklemeyi reddetti. Çatışmalar iki gün sürmüş ve bu süre zarfında 1500-5000 kişi öldürülmüştür. Kasım 9 Şubat'ta yakalandı ve bir saat sonra kurşuna dizilerek öldürüldü. Baasçılar, Irak halkını Kasım'ın öldüğüne inandırmak ve destekçilerini korkutmak için Kasım'ın cesedinin kirletildiği beş dakikalık "Suçluların Sonu" adlı bir propaganda videosu yayınladılar. Baasçıların iktidara gelmesinin ardından Saddam, yaklaşık üç yıl sürgünde yaşadıktan sonra Irak'a dönecek ve Baas Partisinin sivil kanadında önemli bir organizatör haline gelecekti.
Baasçılar iktidara geldiklerinde "ev adresleri ve araba plaka numaralarıyla birlikte teksir edilmiş listeler [...]" sayesinde "komünistleri metodik olarak avladılar" ve Baasçıların Iraklı komünistleri tespit etmek için yardıma ihtiyaç duymaları pek olası olmasa da CIA'in Baasçı Ulusal Muhafızlara komünistlerin ve diğer solcuların listelerini verdiğine ve bunların daha sonra tutuklandığına veya öldürüldüğüne inanılıyor. Gibson, İstihbarat ve Araştırma Bürosu raporlarına atıfta bulunarak Baasçıların kendi listelerini kendilerinin derlediğini vurguluyor. Öte yandan, tarihçiler Nathan Citino ve Brandon Wolfe-Hunnicutt, Irak'taki ABD büyükelçiliğinin bu tür listeleri gerçekten derlemiş olması, tasfiye sırasında Ulusal Muhafızlarla temas halinde olduklarının bilinmesi ve tasfiyeye katılan Ulusal Muhafız üyelerinin ABD'de eğitim almış olmaları nedeniyle iddiaları makul görmektedir. "komünistlerin hakim olduğu ve desteklediği bir hükümeti şiddet kullanarak devirmeyi amaçlayan" anti-komünist 'Avcı-Katil' ekiplerine ABD'nin verdiği gizli desteğe ilişkin iddiaların 'Amerikan özel savaş doktriniyle tutarlı olacağını' belirtmekte ve 1954‘te Guatemala ve 1965-66'da Endonezya gibi şüpheli komünist listelerinin derlendiği diğer CIA operasyonlarıyla paralellikler kurmaktadır.