stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Andromeda Galaksisi
Yapısı > Sarmal kollar

Andromeda Galaksisi'nin incelemelerinde, sarmal kolların çok az dallanma gösterdiği, daha ziyade basit bir sarmal yapıya sahip olduğu ve yapı bakımından Samanyolu'na benzediği anlaşılmaktadır.
Andromeda Galaksisi'ni çok ayrıntılı olarak inceleyen Baade, merkezden uzaklıkları 21 kpc ile 0,3 kpc arasında değişen, yedi adet sarmal kolun varlığını saptamıştır. Çekirdeği hem kuzey hem de güney tarafından sarmalayan bu kollar, Samanyolu Galaksisi'nde olduğu gibi aynı tür yıldızlar, toz ve gazlar, Sefe değişenleri ve açık kümeleri barındırmaktadır.
Andromeda Galaksisi'nde, en dıştaki kolda yer alan dağınık mavi üst dev yıldızlar, yıldızlararası gaz ve tozların olmaması veya yoğunluklarının çok az olması nedeniyle açık bir biçimde gözlenebilmektedir. Her ne kadar bu dış kolda gaz ve tozun bulunduğu şüphe götürmez bir gerçek ise de, bu yıldızlararası maddenin ışınımı gözlenemeyecek kadar sönüktür.
Beşinci ve dördüncü kollarda, merkezden 12 ila 9 kpc uzaklıklarda, içinde yedinci koldaki gibi mavi üst dev yıldızlarının hakim olduğu, buna ek olarak yıldızlar arası maddenin belirginleştiği ve Popülasyon-I türü yıldızlarının maksimum sayılara ulaştığı görülmektedir.
Merkezden uzaklıkları 5 kpc'den 2 kpc'ye kadar olan üçüncü ve ikinci sarmal kollarda, H II bölgeleri görülmeye başlar. Bu kollarda Popülasyon-I devleri sayıca çok daha azdır.
En içteki sarmal kolda, Popülasyon-I üst devleri görülmez, fakat H II bölgeleri açık olarak göze çarparlar.
Baade'nin belirtmiş olduğu toz ve gazlar ile Popülasyon-I yıldızlarının arasındaki bağlantı, Andromeda Galaksisi'nin sarmal kollarında açıkça görülmektedir. Bu H II bölgelerinin ve onların görünmesine mani olan çok parlak O ve B yıldızlarının sarmal kolların tozları arasında olduğu onların çok fazla kırmızılaşmış olmalarından anlaşılmaktadır.
Yapısı > Yıldızlararası ortam

Andromeda Galaksisi'nin yıldızlararası maddesi sarmal kollarda toplanmış olduğu, küresel kümelerde kırmızılaşmanın H II bölgeleri ile kıyaslandığında, yokluğu veya yok denecek kadar azlığı ile açıkça görülmektedir. Galaksi içerisinde dağılmış, fakat özellikle çekirdek civarında yoğunlaşmış olan küresel kümeler, sarmal yapı ile hiç ilgili değildir. Galaksinin bizden uzak olan tarafında bulunan küresel kümelerde biraz kırmızılaşma vardır. Bu kırmızılaşma küresel kümelerden gelmekte olan ışığın Andromeda Galaksisi'nin düzleminden geçerek bize ulaşması sonucu ortaya çıkmaktadır. Çok fazla kırmızılaşan birkaç küresel küme ise, galaksinin hemen hemen yatay düzleminde bulunan ve bundan dolayı da tozlar tarafından büyük ölçüde karartılmış olanlardır.
Andromeda Galaksisi'ndeki küresel kümelerle ilgili bu gözlemler, galaksideki Popülasyon-II novaları üzerinde yapılan araştırmalar ile uyuşmaktadır. Gözlenmiş olan 25 novadan sadece bir tanesi fark edilebilir derecede kırmızılaşma göstermektedir. İlginç olan bu novanın beşinci kolda olması ve böylece ışığı bize gelmeden önce koldaki tozlardan geçmeksidir. Bu kolu çekirdeğe doğru takip edecek olursak, dış bölgelerine bol miktarda Popülasyon-I Süper dev yıldızları bulunmasına karşılık, bunların çekirdeğe doğru sayıca azalmakta ve birdenbire yok oldukları görülmektedir. Bununla beraber, sarmal kol, çekirdeğin içine doğru bir toz kolu şeklinde devam etmektedir.
Yapısı > Yıldız oluşumu

Andromeda Galaksisi'nin sarmal kollarındaki bütün maddelerin incelenmesi sonucu, sarmal kolların bu büyüklükteki bir galaksinin toplam ışığına katkısının yüzde 20'den daha az olduğu gerçeğini ortaya çıkarmıştır. Diğer bir deyişle, sarmal kollardaki Popülasyon-I yıldızları galaksinin toplam kütlesinin yalnızca küçük bir kısmını oluşturmaktadır. Bu durumun gaz ve tozlar için de doğru olması gerektiğinden, ileride oluşması beklenen yeni yıldızlar için gerekli madde miktarının çok az kaldığı ortaya çıkmaktadır. Andromeda ve bizim galaksimizde nötr hidrojenin 21 cm'deki çizgisinin analizi ile, yeni yıldızların oluşumuna elverişli olan madde miktarının, bu iki galaksinin toplam kütlesinin yüzde 2'sinden daha fazla olmamaktadır. Buradan, Andromeda Galaksisi'nde yıldız oluşumu döneminin az çok bitmek üzere olduğu ve bu sarmal sistemlerdeki yıldızların çoğunluğunun uzun bir süre önce meydana gelmiş olduğu sonucu çıkarılabilir. Şüphesiz, eğer bu galaksilerin büyük kısmını meydana getiren Popülasyon-II yıldızları, evrimleri süresince yeterli madde dışarıya atıyorlarsa, uzaya atılan bu madde toz ve gaz mevcudunu yenileyebilir.
Yapısı > Yıldızların dağılımı

Andromeda Galaksisi'nin çekirdeğinin içinde sadece Popülasyon-II yıldızları bulunduğu ve toz olmadığına ilk defa Baade (1944) belirtmiştir. Andromeda'nın çekirdeğindeki yıldızlar Popülasyon-II türünden sarı ve kırmızı devler olup merkezden dışarıya doğru galaksinin kollarına kadar izlenebilmektedir. Popülasyon-II yıldızları, yassı diskin her yerinde ve hatta gözlenebilen en dıştaki sarmal yapının da ötesindeki bölgelerde bulunmaktadır. Baade, Popülasyon-II yıldızlarını galaksinin küçük ekseni boyunca inceleyerek bu yıldızları dışarıya, merkezden 45o uzağa kadar izlemeyi başarmıştır. Merkezden dışarıya doğru büyük eksen boyunca gidildiğinde, Popülasyon-II yıldızlarının yoğunluğu az çok galaksinin parlaklığı ile aynı şekilde azalır (kolları göz önüne almadan). Büyük eksen boyunca Popülasyon-II yıldızları merkezden 2o uzaklığa kadar izlenebilmiştir, ancak kırmızıya duyarlı fotoğraf plaklar kullanıldığında çok daha uzak mesafelere uzanabilmektedir. Andromeda Galaksisi'nin ana diski çoğu Popülasyon-II sınıfından olan kırmızı ve sarı dev yıldızlardan oluşmaktadır.
Popülasyon-II dev yıldızları ile karışmış olarak, M67 gibi açık kümelerde bulunan dev yıldızlar da vardır. Bunlar diskteki yıldızların çoğunluğunu meydana getirebilir ve diskten gelen ışığın büyük kısmını (sarmal kolları göz önüne almadan) açıklayabilir. Fakat en parlak disk yıldızları şüphesiz Popülasyon-II'nin kırmızı dev yıldızlarıdır. Bu iki tip kolayca birbirinden ayırt edilebilir çünkü Popülasyon-II yıldızları, normal dev yıldızları ile karşılaştırıldığında metal yönünden fakirdirler. Diskin bu yapısı, uzun süre poz verilmiş kırmızıya duyarlı fotoğraf plakların incelemesi sonucunda görülmüştür. Bu fotoğraf plakları üzerinde, sarmal kollar arasındaki bölgelerin, dışarıya doğru giderek sayıları azalan, yoğun Popülasyon-II dev yıldızları ile dolu olduğunu görmekteyiz. Bu analize göre galaksinin sarmal kolları, ince gaz, toz tabakaları ve diskin içerisine gömülü Popülasyon-I türünden O ve B süperdev yıldızlarından ibarettir.
Radyo ışınımı

21 cm çizgisi büyük eksen boyunca yani sarmal kollar incelenebilmektedir. Bu ışınım, çekirdeğin iki yanından yaklaşık 3o uzaklığa kadar izlenebilmekte ve buradan, galaksinin bu dış kısımları için dönme yasasını hesaplanabilmektedir. M31'in merkezinden 8,7 kpc kadar uzaklıkta 21 cm çizgisi keskin maksimuma sahiptir. Baade işte tam buraya Andromeda'nın içinde Popülasyon-I yıldızları, gaz ve tozun maksimum yoğunluklarında oldukları dördüncü sarmal kolunu koymuştur. M31 etrafında bir radyo halosu bulunmaktadır.
Radyo dalga boyunda yapılan gözlemler sonucunda; radyo dalgalarının kaynağının, galaksinin düzleminden büyük uzaklıklara kadar dağılmıştır ve düzleme dikey olarak 10 kpc'den daha fazla uzağa giden hemen hemen küresel bir sistem meydana getirmektedir. Radyo dalgaları ile tayin edilmiş olan Andromeda'nın gerçek boyutu görsel boyutundan çok daha büyük olup, galaksinin radyo kaynakları barındıran kısmı çapı 100 kpc kadardır.
CO dağılımı

M31 merkezinden 10 kpc uzaklığında yer alan, simit şekilli, Popülasyon-I halkasında CO soğurması görülmektedir. Buna karşılık Andromeda Galaksisi'nin merkezinde herhangi bir CO soğurması saptanamamıştır. M31, galaksi düzlemi ile 20o'lik açı yaptığından -300 km/s'te CO soğurması beklenmemektedir. Gaz halkalarının hızları M31'in güneybatısında –550 km/s ve kuzeydoğusuna doğru –50 km/s ile değişmektedir.
Galaksi'nin dönmesi

Andromeda Galaksisi'nin dönmesi, görsel ve radyo dalga boyundaki tayfının incelenmesinden elde edilmektedir. Görsel analiz, M31'in çekirdeğinin her iki yanındaki yıldızların yayınladığı ışınımların tayfsal çizgilerinin Doppler etkisi özelliklerinin ölçülmesi ile elde edilir.
Andromeda Galaksisi'nin çekirdeğin her iki yanında 65' ila 70' açısal uzaklığına kadar çekirdeğin dönmesi bir katı cisim hareket etmektedir. 70'ten 155' ya kadar her iki yanda dönme hızı, uzaklık arttıkça azalmaktadır. Zira bu dış kısımlar, çekirdek etrafında Kepler kanunlarına göre dönmektedir.
Galaksi'nin kütlesi

Newton çekim kanununu ve gözlenen dönme hızlarını kullanarak, Andromeda'nın kütlesinin 2×1011 Mo kadar olduğu hesaplanmıştır. Bununla beraber, bu kütle miktarı, radyo ışınım analizinden elde edilen kütleden biraz küçük çıkmaktadır. Andromeda Galaksisi'nde yıldızlar arası hidrojen bulutlarının ortalama radyal hızı 8 km/s kadardır. Bu hız değerine karşıt olarak 4,1×1011 Mo kadar bir kütle hesaplanmıştır. 21 cm çizgisinin analizinden M31'de bulunması gereken yıldızlararası hidrojenin kütlesinin, toplam kütle değerinin yaklaşık yüzde 1,3'ü kadar olacağı saptanmıştır.
Çekirdek

Son yapılan araştırmalarda, Hubble Uzay Teleskobu ile alınan görüntülerden Andromeda Galaksisi'nin çift çekirdekli olabileceği tartışmaları başlatılmıştır. Andromeda Galaksisi'nin çift çekirdekli olduğunu savunan astronomi uzmanlarına göre (Lauer 1995) bu oluşum iki farklı şekilde açıklanabilir. Birincisi, dinamik çarpışma olayı nedeniyle Andromeda Galaksisi'nin merkezine girmiş olan bir başka galaksinin disk veya kolları Andromeda tarafından yenmiş ve çekirdek kısmı Andromeda'nın çekirdeğinin yanına çekilmiştir. Böylelikle Andromeda Galaksisi'nin merkezinde gerçekte iki çekirdek bulunmaktadır. İkinci görüş ise, Andromeda Galaksisi'nin tek bir çekirdeği bulunmakta, ancak yıldızlar arası ortam nedeniyle çekirdeğin bir kısmı örtülmekte ve iki farklı çekirdekmiş gibi görülmektedir.
Sağdaki fotoğrafta Andromeda Galaksisi'nin Hubble Uzay teleskopu ile çekilmiş 40 ışık yılı genişliğinde çekirdek yapısı görülmektedir. İki ışık tepesi birkaç milyon yoğun yıldız içermektedir. İki tepe arasında beş ışık yılı mesafe bulunmaktadır. Daha parlak olan tepe Dünya'dan da görülebilen çekirdektir. Fakat Hubble Uzay teleskopu, Andreomeda Galaksisi'nin gerçek merkezinin daha sönük olan tepe olduğunu ortaya çıkarmıştır. Bu iki çekirdeğe P1 ve P2 denilmektedir.
Süpernova S Andromeda

Ernst Hartwig, 20 Ağustos 1885'te Samanyolu Galaksisi dışında ilk defa Andromeda Galaksisi'nin merkezinin yakınında bir süpernova keşfetmiştir. Bu süpernova 17 – 20 Ağustos 1885 tarihleri arasında 6m kadire kadar ulaşmış ve 16 Şubat 1890'da 16m kadire kadar sönmüştür. Bu süpernovaya "S Andromeda" veya SN 1885A denilmektedir. Bu yıldızın parlaklığı ilk on gün içinde günde 0,m165 kadir düşmüştür. S Andromeda'nın kalıntıları 100 yıl sonra gözlenebilmiştir. Çalışmalar görsel, radyo ve x-ışını bölgelerinde gerçekleştirilmiştir. 1988'de yapılan Fe I çizgisi 3860 °Α dalga boyu ve Ca II çizgilerinin gözlemleri Andromeda Galaksisi'nin merkezinde parlayan süpernova kalıntıları bulunduğunu göstermektedir. Parlamasının nedeni şöyle açıklanmaktadır; patlayan bir yıldız genişlerken yıldızlar arası ortamda bulunan gazlara çarpar ve bu gazları milyonlarca derece sıcaklıklara kadar ısındırır. Bunun sonucu olarak ışımalarda kalıntıları ve gazın parlamalarını görmekteyiz. S Andromeda tayflarının analizlerinden elde edilen bilgilere göre, süpernova kalıntılarının hâlen daha genişlediği bilinmektedir.
Küresel kümeler

Edwin Hubble, ilk defa 1932'de, Andromeda Galaksisi'nde bulunan 140 adet küresel küme kataloğunu yayınlamıştır. Bu küresel kümelerin mavi fotoğrafik parlaklıkları 15m ile 18m kadir ve çapları 4" – 10" arasında değişmektedir. Sonraki çalışmalarla M31'in tayfı incelenerek kataloga alınan küresel küme sayısı 509'a çıkarılmıştır (Crampton, 1985). Samanyolu Galaksisi'ne oranla, Andromeda Galaksisi 2 kat daha fazla küresel küme içermektedir.
Andromeda Galaksisi içinde bulunan en parlak küresel küme Mayall II (G1) olup, parlaklığı 14.m2 kadirdir.
Uydular

Ana madde: Andromeda'nın uydu galaksileri
Charles Messier (1781) M32 ve M110 olan iki parlak uydusunu keşfetmiştir. Bunlar Andromeda Galaksisi'ni çevreleyen diğer küçük uydular arasındaki en parlak olanlarıdır. M32 ve M110 dışında, William Herschel tarafından keşfedilmiş olan NGC 185 ile D'Arrest tarafından keşfedilmiş olan NGC 147 ve çok sönük cüce sistemleri olan And I, And II, And III, And IV, And V, And VI ve And VII'de Andromeda Galaksisi'nin uyduları arasında sayılmaktadır.
| Adı | Tipi | Güneş'ten uzaklık (MIy) | Parlaklık | Keşfeden | Keşif yılı |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| M32 | cE2 | 2.65 ± 0,10 | +9.0 | Guillaume Le Gentil | 1749 |
| M110 | E5 pec | 2.69 ± 0,09 | +8.9 | Charles Messier | 1773 |
| NGC 185 | dSph/dE3 | 2.08 ± 0,15 | +10.1 | William Herschel | 1787 |
| NGC 147 | dSph/dE5 | 2.67 ± 0,18 | +10.5 | John Herschel | 1829 |
Uydular > M32

Ana madde: Messier 32
M32 eliptik bir galaksi olup parlak yüzeye ve yoğun yapıya sahiptir. Merkezi yüzey parlaklığı 13.m4 kadirdir. Merkezinde parlak bir çekirdeğe sahip olup Hubble Uzay Teleskobu ile alınan görüntülerinde merkezinde kara delik olabileceği düşünülmektedir. Karadeliğin kütlesi 3×106 Mo olup, toplam kütlesi 7×108 Mo'dır. Andromeda Galaksisi ile etkilişime sahiptir. Yörüngesi M31'e çok yakındır.
M32'nin spektrofotometreleri ağır elementlerinin çoğunun Güneşinkine benzediğini göstermektedir. M32'nin tayfı çoğunlukta çok yaşlı yıldızlardan oluşmaktadır. M32'de küresel kümeler bulunmamakla beraber, 11 adet gezegenimsi bulutsular görülmektedir. Bu gezegenimsi bulutsular yardımıyla M32'nin hızını saptamak mümkündür. Merkezde hız 90 km/s'tir ve dışa doğru gidildikçe 70 km/s olmaktadır. M32'nin dönmesi ise ölçülememektedir.
Uydular > NGC 205

Ana madde: NGC 205
M31'in diğer bir yoldaşı NGC 205 galaksisidir. M32'ye nazaran daha sönük, düşük yüzey parlaklıklı, daha ince ve uzundur. Andromeda Galaksisi ile etkileşim göstermekle beraber etkileşimi M32'ye oranla daha azdır. Bu nedenle, M32'nin aksine, yörüngesi M31'e yeterince yaklaşmamaktadır. Andromeda Galaksisi'ne olan uzaklığı 100 kpc'dir.
Uydular > NGC 185

Ana madde: NGC 185
NGC 185 eliptik bir galaksi olup yapı bakımından NGC 205'e benzemektedir. OB yıldızları, toz bulutları, H I bulutları ve genç mavi yıldızları içermektedir.
Uydular > NGC 147

Ana madde: NGC 147
NGC 147 ile NGC 185 gökyüzünde mesafesi sadece 1o olan bir çift meydana getirmektedir. RR Lyrae değişen yıldızları ile yapılan değerlendirmelere göre Samanyolu'na olan uzaklıkları hemen hemen aynıdır.
Büyük Andromeda Galaksisi, Isaac Roberts.
Andromeda Gökadsı'nın morötesi görüntüsü, GALEX
Andromeda Galaksisi'nin kızılötesi görünümü, Spitzer Uzay Teleskobu
Andromeda Galaksisi'nin kızılötesi görünümü, Spitzer Uzay Teleskobu (Kaynak:NASA/JPL-Caltech/K. Gordon (Arizona Üniversitesi)
Hubble Uzay Teleskobu'ndan alınan bu fotoğrafta Andromeda'nın olası çift çekirdekli yapısı görülmektedir. NASA/ESA foto.
Hubble Uzay Teleskobu'ndan alınan Mayall II küresel yıldız kümesi fotoğrafı.
Messier nesneleri kataloğu
Aztek-Tano dilleri

| Aztek-Tano dilleri |
| --- | --- |
Coğrafi dağılım: Kuzey Amerika (Büyük Ovalar)
Sınıflandırma: Aztek-Tano dilleri
Alt bölümler:  Tano  Uto-Aztek 
ISO 639-5: cdd
[[Dosya:Kiowa-Tanoan langs.png )|300px]]
Aztek-Tano dilleri (İngilizce Aztec-Tanoan), Amerika Birleşik Devletleri ile Meksika'da konuşulan farazî Amerind Kızılderili dil ailesi. Uto-Aztek dilleri ile Tano dilleri için oluşturulmuştur. Bazen izole dillerden olan Zunice de bu gruba dahil edilir. Her iki grubun ortaklığı kanıtlanamamıştır zira yavaş sürmektedir, fakat yine de umut vericidir.
Marisa Aragón

| Marisa Aragón |
| --- | --- |

Doğum: María Alfonsa Aragón Pallarés 1 Ocak 1944(1944-01-01) Lorca, İspanya
Ölüm: 10 Mayıs 2021 (77 yaşında) Lorca, İspanya
Ölüm sebebi: Akciğer kanseri
Milliyet: İspanyol
Meslek: Hukukçu
Ödüller: Elio Ödülü

María Alfonsa Aragón Pallarés (1 Ocak 1944, Lorca, İspanya - 10 Mayıs 2021, Lorca, İspanya), İspanyol hukukçudur.
Yaşamı

Aragón, 1 Ocak 1944 tarihinde Lorca, İspanya'da doğdu. 1970-1976 yılları arasında İspanya'nın ilk kadın bölge yargıcı olarak görev aldı. Ayrıca Lorca, İspanya'da açtığı "Aragon Abogados" adlı hukuk bürosu ile diğer hukuk bürosu açacaklara öncülük etti. Faaliyetlerine halen devam eden hukuk bürosunu uzun yıllar çalıştırdıktan sonra oğlu Ángel García Aragón'a devretti.
Ölümü

Aragón, 10 Mayıs 2021 tarihinde doğum yeri  Lorca, İspanya'da akciğer kanseri nedeniyle 77 yaşında öldü.
Azerbaycan Hava Kuvvetleri

| Azerbaycan Hava Kuvvetleri |
| --- | --- |
Azerbaycan Hava Kuvvetleri arması
Kuruluş: 1919, 105 yıl önce (Kuruluş) 1992, 32 yıl önce (Yeniden kuruluş)
Ülke:  Azerbaycan
Bağlılık: Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri
Tipi: Hava Kuvvetleri
Görevi: Azerbaycan hava sahasını korumak
Büyüklük: 12.000 personel 51 uçak 93 helikopter 100+ insansız hava aracı
Karargâh: Sumgayıt
Yıl dönümleri: 14 Şubat (Hava Kuvvetleri Günü)
Savaşları: Birinci Dağlık Karabağ Savaşı İkinci Dağlık Karabağ Savaşı
Website: https://mod.gov.az/
Nişanlar
Nişan: 
Bayrak: 
Hava Araçları
Saldırı: Su-25, Bayraktar TB2,JF-17 Thunder
Avcı: MiG-29
Helikopter: Mi-17, Bell 412, Ka-32,MD-530,Bell 407
Saldırı helikopteri: Mil-24, Mil-35
Keşif: Orbiter UAV, Aerostar UAV, Bayraktar TB2, Elbit Hermes 450, IAI Searcher, IAI Heron,Bayraktar Akıncı
Eğitim: MiG-29, L-39, M-346 Master,MFI-17 Mushshak
Nakliye: İlyuşin İl-76, C-27J Spartan
Azerbaycan Hava Kuvvetleri (Azerice: Azərbaycan hərbi hava qüvvələri), Azerbaycan'ı havadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. Personel bakımından Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri komutası altındaki en büyük 2. kuvvettir.
Organizasyon

Azerbaycan Hava Kuvvetleri personel sayısı bakımından günümüz ordularına göre tümen sınıfında sayılabilecek bir yapılanmadır. Hava Kuvvetlerinin komuta karargahı Sumgayıt'da bulunmaktadır.
Azerbaycan Hava Kuvvetlerinin organizasyon yapısı şu şekildedir:
408. Avcı Alayı (Sumgayıt): MiG 29
843. Gala Karışık Hava Alayı (Bakü): MiG-29, Su-25, Mil Mi-35, Mi-17, Mil Mi-2
416. Av/Bombardıman Alayı (Kürdemir): MiG-29, Su-25
115. Eğitim Alayı (Karadağ, Bakü): M-346 Master, L-39 Albatros
Gence Hava Üssü Ulaştırma Alayı: Il-76, An-2, An-12, An-24
Envanter > Sabit kanatlı uçaklar ve helikopterler

| Uçak> Avcı uçakları ve saldırı uçakları | Menşei> Avcı uçakları ve saldırı uçakları | Tür> Avcı uçakları ve saldırı uçakları | Varyant> Avcı uçakları ve saldırı uçakları | Sayı> Avcı uçakları ve saldırı uçakları | Notlar> Avcı uçakları ve saldırı uçakları |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Mikoyan MiG-29 |  Sovyetler Birliği | Çok rollü savaş uçağı | MiQ-29SMiQ-29UB | 14 | 3'ü eğitim maksatlı kullanımda |
| Suhoy Su-25 |  Sovyetler Birliği | Saldırı uçağı | Su-25Su-25UB | 12 | 1'i eğitim amaçlı kullanımda |
| JF-17 Thunder |  Pakistan | Çok Rollü savaş uçağı | JF-17 Block 3 | 24 sipariş |  |
Kargo uçakları
| İlyuşin İl-76 |  Sovyetler Birliği | Kargo uçağı | İL-76TD | 2 |  |
| C-27J Spartan |  İtalya | Kargo uçağı | C-27J NG | 1 |  |
Genel maksat helikopterleri
| Bell 412 |  ABD | Genel maksat helikopteri | AB-412 | 2 |  |
| Kamov Ka-27 |  Rusya | Genel maksat helikopteri | Ka-32 | 4 |  |
| Mil Mi-8/Mil Mi-17 |  Rusya | Genel maksat helikopteri |  | 64 |  |
Saldırı helikopterleri
| Mil Mi-24 |  Rusya | Saldırı helikopteri | Mi-35 | 16 |  |
Eğitim uçakları/helikopterleri
| Aermacchi M-346 Master |  İtalya | Jet motorlu eğitim/taaruz uçağı |  | 10 |  |
| Aero L-39 |  Çekya | Jet motorlu eğitim/taaruz uçağı |  | 12 |  |
| Mi-2 |  Sovyetler Birliği | Eğitim helikopteri |  | 7 |  |
Envanter > İnsansız hava araçları

| İHA/SİHA'lar |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Antonov An-2 |  Sovyetler Birliği | İHA'ya çevrilmiş uçak | Bilinmiyor | 2. Karabağ savaşı esnasında  dönüştürülmüştür. |
| Bayraktar Akıncı |  Türkiye | Silahlı insansız hava aracı | Bilinmiyor | 2022 yılında  teslim edilmiştir. |
| Bayraktar TB2 |  Türkiye | Silahlı insansız hava aracı | Bilinmiyor | 2. Karabağ savaşı esnasında büyük  rol oynamıştır. |
| STM Kargu |  Türkiye | Kamikaze | 27+ |  |
| IAI Harop |  İsrail | Kamikaze |  |  |
| Orbiter 1k |  İsrail  Azerbaycan | Kamikaze | 100+ | Azerbaycan'da üretilmektedir. |
| Orbiter 2M |  İsrail  Azerbaycan | keşif/gözlem | 50+ | Azerbaycan'da üretilmektedir. |
| Orbiter 3 |  İsrail  Azerbaycan | keşif/gözlem | 50+ | Azerbaycan'da üretilmektedir. |
| Orbiter 4 |  İsrail  Azerbaycan | keşif/gözlem | 50+ | Azerbaycan'da üretilmektedir. |
| Hermes 450 |  İsrail | keşif/gözlem | 12 |  |
| Hermes 900 |  İsrail | keşif/gözlem | 15 |  |
| IAI Heron |  İsrail | keşif/gözlem | 15 |  |
| IAI Eitan |  İsrail | keşif/gözlem | 15 |  |
| IAI Searcher |  İsrail | keşif/gözlem | 15 |  |
| Aerostar |  İsrail | keşif/gözlem | 14 |  |
Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri Günü'nde uçan Su-25'ler, 2011
Azerbaycan Hava Kuvvetlerine ait Mi-24'ler saldırı helikopterleri, 2011
Azuchi Kalesi

| Azuchi Kalesi Japonca: 安土城 |
| --- | --- |
Ōmihachiman, Japonya 
Kale görünümü
Tip: Azuchi-Momoyama kalesi
Yapı tarihçesi
İnşa: 1579
İnşa ettiren: Oda Nobunaga
Malzemeler: Taş, ahşap, alçı duvarlar
Azuchi Kalesi (Japonca: 安土城 Azuchi-jō), Japonya'nın Ōmihachiman kentinde bulunan bir kaledir. Kale, Biwa Gölü'nün yanında yer almakta olup 1576-1579 yılları arasında Oda Nobunaga tarafından inşa edilmiştir.
Oda Nobunaga, kaleyi stratejik olarak başkent Kyoto'yu izlemek ve korumak için kent yakınlarında inşa etmişti, ancak kent dışında zaman zaman başkentteki yangın ve çatışmalara karşı koruma kazandıracaktı. Bu yer, aynı zamanda stratejik olarak, kuzeydeki Uesugi boyu, doğudaki Takeda boyu ve batıdaki Mōri boyu arasındaki en büyük düşmanlar arasındaki iletişim ve ulaşım yollarını yönetmede oldukça avantajlıydı.
HMS B6

| --- | --- |
 HMS B6
Tarihçe

Adı:  HMS B6
İnşa eden:  Vickers
Denize indirilişi:  30 Kasım 1905
Bitirilişi:  3 Mart 1906
Akıbet:  1921'de hurda olarak satıldı
Genel karakteristik
Sınıf ve tipi:  B sınıfı denizaltı
Deplasman:  287 ton su üstünde 316 ton su altında
Uzunluk:  135 ft (41 m)
Genişlik:  13 ft 6 in (4,11 m)
Hız:  12 kn (22 km/sa) su üstünde 7 kn (13 km/sa) su altında
Menzil:  1.300 nmi (2.400 km) 8 kn (15 km/sa) su üstünde
Kişi kapasitesi:  15
Silah donanımı:  Pruvasında 2 tane 18 in (460 mm) torpido tüpü
HMS B6, B sınıfı denizaltılara mensup, Birleşik Krallık'a ait bir denizaltı. Vickers Limited tarafından inşasına 30 Kasım 1905'te, Barrow-in-Furness'ta başlanıldı ve 3 Mart 1906 tarihinde inşası tamamlandı.
B9, I. Dünya Savaşı'nın çıkmasının hemen ardından Akdeniz'e açıldı; ancak aynı sınıftaki diğer denizaltılarla birlikte, yedek parça eksikliği sebebiyle Eylül 1915'e kadar kullanılmadı. 1917'de, İtalya Donanması tarafından Adriyatik Denizi'nde devriye gemisi olarak kullanılmaya başlandığından adı S6 olarak değiştirildi. 1921'de Malta'da, Francotosti isimli birisine hurda olarak satıldı.
Azerbaycan Millî İlimler Akademisi

| Azerbaycan Millî İlimler Akademisi |
| --- | --- |
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası

Azerbaycan Ulusal Bilimler Akademisi Başkanlık Kurulu binası

Kuruluş: 1945
Başkan: İsa Habibbeyli
Konum: Bakü, Azerbaycan 
Web sitesi: Resmî site
Azerbaycan Millî İlimler Akademisi veya Azerbaycan Ulusal Bilimler Akademisi (Azerice: Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası), Azerbaycan'ın ulusal bilimler akademisi, ana bilimsel kurumudur. 1945'te Bakü'de kurulmuştur.