Güney Ukrayna Taarruzu
Arka plan

2014 yılındaki Onur Devrimi'nin ardından Rusya, Kırım Yarımadası'nı ilhak etti. Fiili yönetim altında, Rus birlikleri, devrimden sonraki sekiz yıl boyunca Kırım'ı işgal etmişti. Yarımadadaki Rus askeri varlığı, 2021-2022 Rusya-Ukrayna krizi sırasında 10.000'den fazla ek askerle arttı.
24 Şubat'ta Rus kuvvetleri, Kuzey Kırım Kanalı'nın kontrolünü ele geçirdi ve Kırım'ın  2014'ten beri kesilen Dinyeper'den su alımına izin verdi. 26 Şubat'ta Mariupol Kuşatması, taarruz doğuya doğru ilerlerken başladı ve cepheyi Donbas'taki ayrılıkçıların elindeki bölgelere bağladı. Yolda, Rus kuvvetleri Berdyansk'a girdi ve şehri ele geçirdi. 1 Mart'ta Rus kuvvetleri Melitopol ve diğer yakın şehirlere saldırdı. Melitopol Belediye Başkanı İvan Fedorov daha sonra Rus güçlerinin şehri işgal ettiğini duyurdu. 25 Şubat sabahı Donetsk Halk Cumhuriyeti'nden (DHC) Rus birlikleri Mariupol'a doğru ilerledi ve Pavlopil köyü yakınlarında Ukrayna kuvvetlerine yenildiler. Akşam saatlerinde, Rus Donanmasının Mariupol'un 70 kilometre batısındaki Azak Denizi kıyı şeridine amfibi bir saldırı başlattığı bildirildi. Bir ABD savunma yetkilisi, Rus kuvvetlerinin bu sahil başından binlerce denizci konuşlandırıyor olabileceğini söyledi.
Başka bir Rus kuvveti Kırım'dan kuzeye ilerledi ve Rus 22. Kolordusu 26 Şubat'ta Zaporijya Nükleer Santrali'ne yaklaştı. 28 Şubat'ta nükleer santralin kontrolünü ele geçirmek amacıyla Enerhodar'da bir kuşatma başlattılar. Çatışma sırasında tesiste yangın çıktı. Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (UAEA) daha sonra temel ekipmanın hasarsız olduğunu söyledi. 4 Mart'a kadar nükleer santral Rus kontrolüne girdi. Yangına rağmen, santralde herhangi bir radyasyon sızıntısı kaydedilmedi. Kırım'dan üçüncü bir Rus saldırı grubu kuzeybatıya taşındı ve burada Dinyeper üzerindeki köprüleri ele geçirdi. 2 Mart'ta Rus birlikleri Herson'da bir muharebeyi kazandı ve Herson, istila sırasında Rusya'nın eline geçen ilk büyük Ukrayna şehri oldu. Rus birlikleri Mikolayiv'e ilerledi ve iki gün sonra şehre saldırdı, ancak daha sonra Ukrayna kuvvetleri tarafından geri püskürtüldüler. Yine 2 Mart'ta Ukrayna kuvvetleri, 2014'ten beri DHC tarafından kontrol edilen Horlivka'ya karşı bir karşı saldırı başlattı. 14 Mart'ta Mariupol'da yenilenen bir füze saldırısının ardından, Ukrayna hükûmeti şehirde 2500'den fazla kişinin öldüğünü iddia etti.
18 Mart'ta Mariupol tamamen kuşatıldı, çatışmalar şehir merkezine ulaştı ve sivillerin tahliye etme çabaları engellendi. 20 Mart'ta kentte yaklaşık 400 kişinin barındığı bir sanat okulu Rus bombalarıyla yıkıldı. Ruslar şehrin tam teslimiyetini talep etti fakat birkaç Ukraynalı hükûmet yetkilisi bu talebi reddetti. 24 Mart'ta Rus kuvvetleri Mariupol'un merkezine girdi. Şehir yönetimi, Rusların, Odessa'nın ele geçirildiğine dair ifadeler de dahil olmak üzere, Rus zaferleri iddialarını alenen duyurarak şehir sakinlerinin moralini bozmaya çalıştığını iddia etti. 27 Mart'ta Ukrayna Başbakan Yardımcısı Olha Stefanişına, "[Mariupol sakinlerinin] suya, herhangi bir gıda kaynağına, hiçbir şeye erişimi yok. Tüm şehrin yüzde 85'inden fazlası yok oldu" ve Rusya'nın hedeflerinin "insanlıkla hiçbir ilgisi" olmadığını söyledi. 29 Mart'ta Emmanuel Macron ile yaptığı telefon görüşmesinde Putin, Mariupol'un bombardımanının ancak Ukrayna birliklerinin Mariupol'u tamamen teslim etmesiyle sona ereceğini belirtti.
1 Nisan'da Birleşmiş Milletlerin (BM) hayatta kalan yüzlerce sivili 50 tahsisli otobüsle Mariupol'un dışına taşımaya yönelik kurtarma çalışması, İstanbul'da barış görüşmeleri devam ederken otobüslerin şehirden güvenli geçişini reddeden Rus birlikleri tarafından engellendi. 3 Nisan'da, askeri işgalin birinci aşamasının sonunda Rus kuvvetlerinin Kiev'den geri çekilmesinin ardından Rusya, artan bombardıman ve Odessa, Mikolayiv ve Zaporijya Nükleer Santrali'ne yönelik saldırılarla güney Ukrayna'ya yönelik saldırısını daha da batıya genişletti.