stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Bilgisayar mimarisi
Bilgisayar mimarisi > 3.Sistem Tasarımı (System Design)

- Sistem Tasarımı diğer bütün donanımsal bileşenleri içerir. Bunlar;
- Bilgisayar Bus'larını ve Switch'lerini Sisteme bağlamak
- Memory kontrolcüsü ve hiyerarşileri
- CPU off load mekanizmasının bazı memory'lre direkt girişi
- Mullti-Processing gibi önemli noktalar.
Bilgisayar mimarisi çoğunlukla bilgisayar organizasyonunun tanımı ile karıştırılır. Her ikisi de bilgisayar sistemini tarif etmek için kullanılan temel esaslardır. Bilgisayar mimarisi, bir programın mantıksal çalışmasına doğrudan etki eden bir özelliktir. Komut kümesi, değişik şekillerdeki veri tiplerini temsil etmek için kullanılan bit sayısı, bellek adresleme teknikleri ve giriş-çıkış mekanizmasının dahil olduğu bilgisayar tasarımı bilgisayar mimarisine girmektedir. Bilgisayar organizasyonu daha çok yazılımla donanım arasındaki bağdaştırmayla ilgilidir. Çevre elemanları, kullanılan bellek teknolojisi gibi kullanıcıya ayrıntılarıyla açıkça görünen özellikler ise bilgisayar organizasyonuna aittir. Yani bilgisayar mimarisi tanımı daha düşük seviye teknoloji, organizasyon tanımı ise daha kullanıcıya yönelik üst düzey özellik taşımaktadır. Mimari, buyruk kümesi mimarisi ve donanım sistemi mimarisi olmak üzere iki farklı yaklaşımla tanımlanmaktadır. Buyruk kümesi mimarisi, bilgisayarın hesaplama karakteristiklerini belirleyen komut kümesinin mimarisi; donanım sistemi mimarisi ise, MİB (Merkezî İşlem Birimi), depolama ve giriş-çıkış sistemlerinin dâhil olduğu alt sistem ve bunların bağlantı şeklidir. Programcının bu elemanlara yön verecek programı yazması halinde nasıl bir kabul göreceği ise yine buyruk kümesi mimarisidir.
Buyruk kümesi mimarisi yazılım ile donanım arasındaki iletişimi sağlar. Yazılımdaki komut ne kadar karmaşık olursa, donanım da o kadar karmaşık olur. Bu yüzden komut kümesi ne çok karmaşık ne de çok yalın olmalıdır. Buyruk kümesi mimarisinin yazılım ve donanımla ilişkisi aşağıdaki şekilde görülmektedir.
Programcılar özel bilgisayar sistemleri için, özel donanıma göre kod yazmaktaydılar. Bu yüzden bir makine için yazılan program diğer makinelerde çalışmamaktaydı ve her yeni makine için yeni kodlar yazılmak durumundaydı. IBM firması bu sorunu çözmek için buyruk kümesi mimarisi(ISA) ve mikrokod motoru denilen bir yöntem geliştirdi.
Bilgisayar mimarisi > Donanımsal yaklaşım

Mikrokod kullanılarak ISA sisteminin yürütülmesi, komutlarını başlangıçta doğrudan çalıştıran sistemlere göre daha yavaştır. Bu aksaklığı gidermek için komutların doğrudan donanım elemanları tarafından yorumlanarak sistemin denetlendiği bir mimari yaklaşımı üzerinde çalışılmıştır. Komutların anlaşılır standartta bir boyuta getirilerek çalıştırıldığı RISC modeli sisteminde küçük ve hızlı komut kümesiyle donanım üzerinde hakimiyet mikrokoda göre daha kolaydır. RICS tasarımcıları da ürünlerinde ISA kavramını değiştirmeden kullanmışlardır.
Bilgisayar mimarisi > Programsal yaklaşım

Sistem tasarımcıları performansı artırmak için bazı program işlevlerini sık sık mikrokodlara(firmware) aktardılar. Donanımı devreye sokacak buyruk kümesinin yer aldığı bu yere mikrokod motoru denilmektedir. Mikrokod motoru, ROM bellek sayesinde işlemci içerisine yerleştirilmiştir ve programcının yazdığı kodları işlemcinin daha çabuk anlayıp çalıştırabileceği küçük mikrokodlara dönüştürür. CISC tipi işlemcilerde mikrokodun temel işlevi, alt düzey komut kümesiyle, programcının çalıştığı üst düzey komutlar arasında soyutlamalar olusturmaktadır. İşlemci üreticileri, mimariyi meydana getiren elemanların işlevleri ve bu elemanların devreye nasıl sokulacağı konularında düşünerek sistem tasarımı yaparlar. Elemanları devreye sokmak için program yazmak gereklidir ve donanım mimarisini programcıya aktarabilmek için kullanıcıya komut kümesini hazır olarak vermek en iyi yoldur. Günümüz bilgisayarlarında hala mikroprogramlama esasına göre çalışan bilgisayarlar vardır. Intel ve AMD gibi işlemci üreticileri ürünlerinde ISA x86 buyruk kümesinin tüm özelliklerini yeniliklerle beraber kullanmaktadırlar.
Bilgisayar mimarisi çeşitleri

Kuantum bilgisayarları
Vektör bilgisayarlar
Numa bilgisayarlar
von Neumann bilgisayarları
Bilgisayar mimarisine etki eden etmenler

Teknoloji (Transistör büyüklüğü vs. etkiler)
Programlama Dilleri(Hangi dilde yazıldığı vs. etkiler)
Uygulama
İşletim Sistemleri (İşletim sistemi üzerine yazılan kod ona özgü olduğu için etkiler)
Geçmiş(Geçmişte yapılan komutların çalışması zorunlu olduğu için etkiler)
Başarım

Bilgisayarın başarımı sıklıkla saat hızı terimleriyle tanımlanır (genellikle MHz ya da GHz olarak). Bu CPU'nun ana saatinin saniyedeki döngüleriyle ilgilidir. Ancak bu ölçüm, bir şekilde yanlış yönlendirse de yüksek saat hızlı bir makine olarak mutlaka daha yüksek bir performansı olmayabilir. Sonuç olarak AMD gibi yapımcılar saat hızını bir performans göstergesi olarak almamaktadırlar. Çağdaş CPU'lar birden fazla emri bir saat döngüsünde gerçekleştirirler ve böylece programın hızı oldukça artar. Veriyolu hızları, kullanılabilir bellek ve programlardaki emirlerin tipi ve sırası gibi hızı etkileyen bileşenler de çalışır.
Hızın iki ana tipi vardır: gecikme (İngilizce: latency) ve İngilizce: throughput. Kısaca gecikme, bir işlemin başlangıcı ve sonuçlanması arasındaki süredir. İngilizce: Throughput ise belli bir zamanda yapılan işin miktarını belirtir. Kesilme gecikmesi sistemin bir elektronik olaya (disk sürücüsünün bilgi aktarımını bitirmesi gibi) vereceği garanti edilmiş en fazla yanıt zamanıdır. Bu sayı çok geniş sıralı bir tasarım seçenekleri tarafından etkilenir. Örneğin; önbellek eklemek gecikmeyi yavaşlatırken, throughput iyileşir. Mekanizmayı yöneten bilgisayarlar genellikle düşük kesilme gecikmelerine gerek duyarlar. Bu bilgisayarlar gerçek zaman diliminde işlem yaparlar ve bu işlem belirlenen sürede bitmezse işlem başarısız olur.
Bilgisayarın performansı, uygulama tanım alanına bağlı olarak diğer ölçümler kullanılarak da hesaplanabilir. Sistem İngilizce: CPU bound (sayısal hesaplamalarda), İngilizce: I/O bound (Web sunucusu uygulamalarında) veya İngilizce: memory bound (video düzenlemelerde) olabilir. Güç tüketimi sunucu ve diz üstü bilgisayarlar gibi taşınabilir cihazlar için önemli hale gelir. 
Ölçütleme (İngilizce: benchmarking') bilgisayar bu test program serisini çalıştırırken kullandığı süreyi ölçerek bütün bunları bir hesaba aktarmaya çalışır. Ölçütleme gücü yüksek gösterse de bu bilgisayar seçmede yardımcı olmayabilir. Sıklıkla ölçülen makineler farklı ölçümlere ayrılır. Örneğin; bir sistem bilimsel uygulamaları hızlıca idare ederken, diğeri popüler video oyunlarını kolayca oynatabiliyordur. Dahası yazılım veya donanımlara değişik özellikler eklemek isteyen tasarımcılar özel bir ölçüte izin verirler. Böylece hızlı kontrol sağlanır fakat diğerleriyle, çoğunlukla genel işlevlerle benzer avantajlara sahip olmazlar. En iyilemenin (İngilizce: optimization') genel planı bilgisayarın farklı taraflarındaki değerleri bulmak içindir. Denge içindeki bir bilgisayar sisteminde bilgi hızı bütün bölümler için sabit olacaktır ve değer bunu garantiye almak için eşit olarak dağıtılacaktır. Bilgisayar sisteminin kesin formu en iyi şekilde belirlenmiş baskı ve amaçlara bağlı olacaktır.
Şekil:Günümüz bilgisayarlarının görünüşü
Şekil:Bilgisayarın beş ana bileşeni
Şekil:Donanım Sistemi Mimarisi
Mehmet Korhan Fırat

| Mehmet Korhan Fırat |
| --- | --- |
Doğum: 26 Ağustos 1988 (36 yaşında) Erzincan, Türkiye
Meslek: Oyuncu
Etkin yıllar: 2010-günümüz

Mehmet Korhan Fırat (d. 26 Ağustos 1988, Erzincan), Türk oyuncudur.
1988 yılında Erzincan'da doğan Mehmet Korhan Fırat, eğitimini Selçuk Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'nda tamamladı. İlk oyunculuk deneyimini 2010-2014 yılları arasında Samanyolu TV'de yayımlanan Şefkat Tepe dizisinde canlandırdığı Şahin Bulut karakteri ile kazandı. Daha sonra, 2015 yılında Nizama Adanmış Ruhlar - Ekip 1 dizisinde rol aldı ve dizide Ali Babür karakterini canlandırdı. 2017-2019 yılları arasında FOX'ta yayımlanan Bizim Hikaye dizisinde Tufan karakterini canlandırdı. 25 Aralık 2019'da TV8’de yayımlanmaya başlayan Doğduğun Ev Kaderindir dizisinin ilk sezonunda Celal karakterine hayat verdikten sonra Payitaht Abdülhamid dizisine Tatavlalı karakteriyle dahil olup senaryo gereği 133. bölümde ölerek diziye veda etti. Mavera dizisinde Şahsuvar karakterine hayat verdi. Daha sonra, Aşk Mantık İntikam dizisinde Ekrem Erten karakterine hayat vermiştir.
Filmografisi

| Televizyon> Yıl | Televizyon> Yapım | Televizyon> Rol | Televizyon> Kanal |
| --- | --- | --- | --- |
| 2010-2014 | Şefkat Tepe | Uzman Çavuş Şahin Bulut | Samanyolu TV |
| 2015 | Nizama Adanmış Ruhlar - Ekip 1 | Ali Babür | Samanyolu TV |
| 2017-2019 | Bizim Hikaye | Tufan Şahin | FOX |
| 2019-2020 | Doğduğun Ev Kaderindir | Celal Yeter | TV8 |
| 2020 | Payitaht Abdülhamid | Tatavlalı | TRT 1 |
| 2021 | Mavera | Şahsuvar | TRT 1 |
| 2021-2022 | Aşk Mantık İntikam | Ekrem Erten | FOX |
| 2023- | Hudutsuz Sevda | Oğuz Soykan | FOX |
Program
| Yıl | Yapım | Rol | Notlar |
| 2021 | Aslı Şafak'la İşin Aslı | Kendisi | Konuk |
Abell 2162

| Abell 2162 |
| --- | --- |
Herkül Süperkümesi içerisinde Abell 2162'nin konumu.
Gözlem verisi (Dönem J2000)
Takımyıldız: Kuzeytacı
Sağ açıklık (α): 16sa 12d 30s
Dik açıklık (δ): +29° 32,4′ 00″
En parlak üye: NGC 6086
Bautz-Morgan sınıflandırması: II-III
Özellikler
Kırmızıya kayma (z): 0,032200
Dikey hız ( v_{r}): 9653 km/sn
Uzaklık: 430,52 MIy (132 Mpc)
Katalog belirtmeleri
Abell 2162, UGCl 386, ZwCl 1608.5+3044

Abell 2162, Abell Kataloğu içinde yer alan bir gökada kümesidir. Kuzeytacı takımyıldızı bölgesinde Herkül Süperkümesi içerisinde yer alır. Bu kümenin üyeleri, 0,0304 - 0,0414 aralığında benzer kırmızıya kayma özelliği gösterirler. Abell 2162 ayrıca NGC 6086'ya ev sahipliği yapar.
| Adı | R> A. (J2000) | Dec (J2000) | Sınıf | Kırmızıya kayma (z) | Mesafe x 106 Iy | Diğer belirtmeler | Fotoğraf |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| NGC 6085 | 16sa 12d 35.2s | +29° 21′ 54″ | Sa | 0,034007 | 447 | UGC 10269, PGC 57486, MCG+05-38-034 |  |
| NGC 6086 | 16sa 12d 35.5s | +29° 29′ 05″ | E | 0,031852 | 420 | UGC 10270, PGC 57482, MCG+05-38-035 |  |
| UGC 10259 | 16sa 11d 41.7s | +29° 45′ 20″ | D | 0,050300 | 653 | PGC 57438 |  |
| UGC 10262 | 16sa 11d 58.1s | +29° 50′ 19″ | S0 | 0,050055 | 650 | PGC 57455, MCG+05-38-029 |  |
| PGC 57444 | 16sa 12d 11.2s | +29° 34′ 27″ | Sb | 0,053657 | 695 | CGCG 167-042, MCG+05-38-027 |  |
| PGC 57445 | 16sa 11d 53.5s | +29° 10′ 38″ | SBc | 0,050921 | 661 | CGCG 167-038, MCG+05-38-028 |  |
| PGC 57475 | 16sa 12d 38.8s | +29° 38′ 37″ | S0/a | 0,032102 | 423 | CGCG 167-046, MCG+05-38-032 |  |
| PGC 57564 | 16sa 14d 10.8s | +29° 51′ 06″ | E | 0,033840 | 445 | CGCG 167-055 |  |
| PGC 57585 | 16sa 14d 27.8s | +29° 58′ 26″ | Sc | 0,033933 | 446 | CGCG 167-056 |  |
3. Ordu (Osmanlı İmparatorluğu)

Başlığın diğer anlamları için 3. Ordu (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| 3>  Ordu |
| --- | --- |
Enver ve Feldmann ordu teftişinde
Etkin: 1877-1914 5 Ağustos 1914-15 Ekim 1918
Ülke:  Osmanlı İmparatorluğu
Bağlılık:  Osmanlı ordusu
Sınıfı: Piyade
Tipi: Ordu
Savaşları: I. Dünya Savaşı Kafkasya Cephesi Köprüköy muharebeleri  Sarıkamış Harekâtı  Malazgirt Muharebesi  Karakilise Muharebesi  Erzurum Taarruzu  I. Trabzon Harekâtı  Erzincan Muharebesi  II. Trabzon Harekâtı 
Komutanlar
Ünlü komutanları: Hasan İzzet Paşa (Kasım – Aralık 1914) Enver Paşa (Aralık 1914 – Ocak 1915) Hafız Hakkı Paşa (Ocak – 12 Şubat 1915) Mahmut Kamil Paşa (Şubat 1915 – Şubat 1916) Vehib Paşa (Şubat 1916 – Haziran 1918) Esat Paşa (Haziran – Kasım 1918)
3. Ordu Osmanlı Ordusu komutasındaki ordulardan biridir. Başlangıçta Balkanlar'da kurulmuş ve daha sonra Osmanlı Devleti'nin Kuzey ve Doğu kısımlarını savunmuştur. Balkanlar'da olduğu sürede İkinci Meşrutiyet'i desteklemiş ve bu hareketin askeri kuvvetlerinin çekirdeğini oluşturmuştur. Başlangıçta Ordu merkezi Selanik'ti. I. Dünya Savaşı ile Erzurum Kalesi'ne taşındı. Karargahı önce Erzurum sonra Suşehri ve en sonunda Sivas yakınlarına taşındı. Ünlü subaylarının arasında Enver Paşa ve Mustafa Kemal Atatürk vardır.
Birinci Dünya Savaşı sırasında Rus Kafkasya Ordusu, Ermeni Gönüllü Tugayları ve kendi sorumluluğu altında Ermeni milisleri ile savaştı. Bu dönemde Sarıkamış Savaşı ile ezici bir yenilgi aldı ayrıca Köprüköy ve Erzurum muharebelerinde toprak kaybetti. 1916 yılında artık saldırgan bir güç olarak etkisi yoktur. 1917 Rus Devrimi ile Rus Kafkasya Ordusu parçalandı ve bu ordunun talihi değişti. 1917-1918 Ermeni ulusal kurtuluş hareketi sonucu kurulan Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti ile Sardarapat'ta, Abaran'da ve Karakilise'de de savaşmıştır.
Düzen > 1908 Savaş Düzeni

3. Ordu (Üçüncü Orduyu Hümayun) (Kumandan vekili: Ferik Mehmed Esad Paşa, (Bülkat))
5. Tümen (Beşinci Fırka-i Hümayun ) (Kumandan: Ferik Şevki Paşa)
9ncu Nizamiye Livası (Kumandan: Mirliva Hasan Sabri Paşa)
10ncu Nizamiye Livası (Mirliva İbrahim Ethem Paşa)
6. Tümen (Altıncı Fırka-i Hümayun ) (Kumandan: Mirliva Osman Hidayet Paşa)
11nci Nizamiye Livası (Erkan-ı Harbiye Reisi Kolağası Osman Lütfi Efendi)
12nci Nizamiye Livası
17. Tümen (On Yedinci Fırka-i Hümayun ) (Kumandan: Ferik Ahmed Rüştü Paşa)
33ncü Nizamiye Livası
34ncü Nizamiye Livası (Kumandan: Mirliva Esad Paşa)
18. Tümen (On Sekizinci Fırka-i Hümayun ) (Kumandan: Ferik Şemseddin Paşa)
35nci Nizamiye Livası (Kumandan: Mirliva İsmail Şevki Paşa)
36ncı Nizamiye Livası
22. Tümen (Yirmi İkinci Fırka-i Hümayun) (Kumandan: Ferik Ali Rıfat Paşa)
43ncü Nizamiye Livası
44ncü Nizamiye Livası (Kumandan: Mirliva Salih Sadık Paşa)
23. Tümen (Yirmi Üçüncü Fırka-i Hümayun) (Kumandan: Mirliva Osman Rıfat Paşa)
45nci Nizamiye Livası (Kumandan: Mirliva Abdülkadir Paşa)
46ncı Nizamiye Livası (Kumandan: Mirliva Hüseyin Mazlum Paşa)
47nci Nizamiye Livası (Kumandan: Mirliva Bahtiyar Paşa)
3. Süvari Tümeni (Üçüncü Süvari Fırka-i Hümayunu ) (Kumandan: Ferik İsmail Hakkı Paşa)
7nci Süvari Livası (Kumandan: Mirliva Ali Rıza Paşa)
8nci Süvari Livası (Kumandan: Mirliva Mustafa Subhi Paşa)
9ncu Süvari Livası (Kumandan: Mirliva Ahmed Paşa)
3. Topçu Tümeni (Topçu Üçüncü Fırka-i Hümayun) (Kumandan: Birinci Ferik Mehmed Şükrü Paşa)
7nci Topçu Livası (Kumandan: Mirliva Şükrü Paşa)
8nci Topçu Livası (Kumandan: Mirliva Fuad Paşa)
9ncu Topçu Livası (Kumandan: Mirliva Fuad Paşa)
Üçüncü Ordu Redif Tümenleri (Tümen adı yerini gösterir)
9. Manastır Yedek Piyade Tümeni (Dokuzuncu Manastır Redif Fırkası)
10. Köprülü Yedek Piyade Tümeni (Onuncu Köprülü Redif Fırkası)
11. Selanik Yedek Piyade Tümeni (On Birinci Selânik Redif Fırkası)
12. Aydın Yedek Piyade Tümeni (On İkinci Aydın Redif Fırkası)
28. Üsküp Yedek Piyade Tümeni (Yirmi Sekizinci Üsküp Redif Fırkası)
29. Priştine Yedek Piyade Tümeni (Yirmi Dokuzuncu Pirştine Redif Fırkası)
30. Prizren Yedek Piyade Tümeni (Otuzuncu Pirzerin Redif Fırkası)
31. Serez Yedek Piyade Tümeni (Otuz Birinci Serez Redif Fırkası)
32. Berat Yedek Piyade Tümeni (Otuz İkinci Berat Redif Fırkası)
33. Görüce Yedek Piyade Tümeni (Otuz Üçüncü Görüce Redif Fırkası)
34. Debre-i Bala Yedek Piyade Tümeni (Otuz Dördüncü Debre-i Bala Redif Fırkası)
54. Gevgili Yedek Piyade Tümeni (Elli Dördüncü Gevgili Redif Fırkası)
Düzen > 1911 Savaş Düzeni

Ordu Karargâhı, Erzincan
9. Kolordu, Erzurum
28. Piyade Tümeni, Erzurum
29. Piyade Tümeni, Bayburt
10. Kolordu, Erzincan
30. Piyade Tümeni, Erzincan
31. Piyade Tümeni, Erzincan
32. Piyade Tümeni, Mamuret'ül Aziz
11. Kolordu, Van
33. Piyade Tümeni, Van
34. Piyade Tümeni, Muş
1. Aşiret Süvari Tümeni, Erzurum
39. Süvari Alayı, Erzurum
1. Aşiret Süvari Alayı, Erzurum
2. Aşiret Süvari Alayı, Kiğı
3. Aşiret Süvari Alayı, Varto
4. Aşiret Süvari Alayı, Hınıs
5. Aşiret Süvari Alayı, Hasankale
6. Aşiret Süvari Alayı, Sivas
2. Aşiret Süvari Tümeni, Kara Kilise
24. Süvari Alayı, Kara Kilise
7. Aşiret Süvari Alayı, Eleşkirt
8. Aşiret Süvari Alayı, Kara Kilise
9. Aşiret Süvari Alayı, Kara Kilise
10. Aşiret Süvari Alayı, Kara Kilise
11. Aşiret Süvari Alayı, Kara Kilise
12. Aşiret Süvari Alayı, Tutak
13. Aşiret Süvari Alayı, Diyadin
14. Aşiret Süvari Alayı, Beyazıt
3. Aşiret Süvari Tümeni, Erdiş
25. Süvari Alayı, Erdiş
15. Aşiret Süvari Alayı, Kop
16. Aşiret Süvari Alayı, Erdiş
17. Aşiret Süvari Alayı, Erdiş
18. Aşiret Süvari Alayı, Saray
19. Aşiret Süvari Alayı, Başkale
4. Aşiret Süvari Tümeni, Mardin
20. Süvari Alayı, Mardin
20. Aşiret Süvari Alayı, Cezire-i İbn-i Ömer
21. Aşiret Süvari Alayı, Mardin
22. Aşiret Süvari Alayı, Mardin
23. Aşiret Süvari Alayı, Viranşehir
24. Aşiret Süvari Alayı, Siverek
Düzen > 1914 Savaş Düzeni

Komutanı Hasan İzzet Paşa (Ekim-Aralık 1914) ve Enver Paşa (Aralık 1914-Ocak 1915). Sarıkamış öncesi 118.660 asker aşağıdaki birimleri ve komutanlar altında oluşmuş.
9. Kolordu - Mustafa Fevzi Paşa
17. Piyade Tümeni
28. Piyade Tümeni
29. Piyade Tümeni
10. Kolordu - Hafız Hakkı Paşa
30. Piyade Tümeni
31. Piyade Tümeni
32. Piyade Tümeni
11. Kolordu - Abdülkerim Paşa
18. Piyade Tümeni
33. Piyade Tümeni
34. Piyade Tümeni
2. Süvari Tugayı
Van Süvari Tugayı
Sarıkamış öncesi: Bütün sahasında mevcut Jandarma kuvvetleriyle geri hizmetliler ve gayri muharip teşkilat dahil 190 bin asker 53.794 hayvandı. Bu mevcut içinde Nizamiye Birlikleri 83.000. asker, Yedek Birlikler 13.177 asker, Erzurum kalesi 13.383 asker, Nakliye Kolları 11.168 asker, Menzil Örgütü 5531 asker, depolar 10.081 asker, Jandarma sınır birlikleri 28.588 asker, ordu Karargahı 295 askerdi. Sarıkamış savaşı sonrasında, tüm silah ve ağır ekipman ve yaklaşık 20.000 asker kayıp.
Düzen > 1915 Savaş Düzeni

Komutanı Hafız Hakkı Paşa (12 Ocak - Şubat 1915) 1915 Erzurum'da tifüsten öldü. Mahmut Kamil Paşa (Şubat 1915 - Şubat 1916) komutayı devraldı.
1915 yılında 3. Ordu gücü yavaş yavaş geri getirildi. Temmuz ayında Malazgirt'te Ruslara karşı bir zafer kazanmaya yetecek güce erişti. Osmanlı Çanakkale yüzünden 3. Ordu'ya yeterli insan gücü aktaramadı. Sarıkamış'tan sonra normal gücüne asla ulaşamadı. 1915 yılının sonbaharında 60.000 askeri vardı.
Düzen > 1916 Savaş Düzeni

Komutan Vehib Paşa (Şubat 1916-Haziran 1918).
9. Kolordu
17. Piyade Tümeni
28. Piyade Tümeni
29. Piyade Tümeni
10. Kolordu
30. Piyade Tümeni
31. Piyade Tümeni
32. Piyade Tümeni
11. Kolordu
18. Piyade Tümeni
33. Piyade Tümeni
34. Piyade Tümeni
36. Piyade Tümeni
37. Piyade Tümeni
Düzen > 1917 Savaş Düzeni

Komutanı Vehib Paşa (Şubat 1916-Haziran 1918).
Orduda 1916 kışında büyük bir yeniden yapılanma oldu. 1917 başından, aşağıdaki gibi yeniden organize edildi
1. Kafkas Kolordusu
9. Kafkas Tümeni
10. Kafkas Tümeni
36. Kafkas Tümeni
2. Kafkas Kolordusu
5. Kafkas Tümeni
11. Kafkas Tümeni
37. Kafkas Tümeni
6. Waffen-SS Dağ Tümeni Nord

| 6>  SS Dağ Tümeni "Nord" |
| --- | --- |

Etkin: Eylül 1941 - Mayıs 1945
Ülke:  Nazi Almanyası
Bağlılık: Adolf Hitler
Sınıfı:  Waffen-SS
Tipi: Gebirgsjäger
Büyüklük: Tümen
Savaşları: II. Dünya Savaşı
Komutanlar
Ünlü komutanları: Matthias Kleinheisterkamp Lothar Debes
6. SS Dağ Tümeni "Nord" (6. SS-Gebirgs-Division "Nord"), II. Dünya Savaşı'nda Waffen-SS'e bağlı Alman askerî birliğiydi. 1941'de iki SS "Totenkopf" alayından kuruldu.
Ocak - Kasım 1941'de Finlandiya ve kuzey Rusya'nın arasına konuşlandırıldığından beri, kuzey kutup dairesinde savaşan tek tümendi. Eylül 1944'te Finlandiya'nın ateşkesine kadar Karelya'da savaştılar. Yaya olarak 1.600 km yol alarak Danimarka'ya geldiler buradan da Batı Almanya'ya transfer edildiler. 1945'te Avusturya'da Norwind Taarruzuna katıldılar ve ağır kayıplar vererek ABD birlikleri tarafından kuşatıldılar.
Komutanlar

Brigadeführer Karl Herrmann (28 Şubat 1941 – 15 Mayıs 1941)
Obergruppenführer Karl-Maria Demelhuber (15 Mayıs 1941 – 1 Nisan 1942)
Obergruppenführer Matthias Kleinheisterkamp (1 Nisan 1942 – 20 Nisan 1942)
Oberführer Hans Scheider (20 Nisan 1942 – 14 Haziran 1942)
Obergruppenführer Matthias Kleinheisterkamp (14 Haziran 1942 – 15 Ocak 1943)
Gruppenführer Lothar Debes (15 Ocak 1943 – 14 Haziran 1944)
Obergruppenführer Friedrich-Wilhelm Krüger (14 Haziran 1944 – 23 Ağustos 1944)
Brigadeführer Gustav Lombard (23 Ağustos 1944 – 1 Eylül 1944)
Gruppenführer Karl Brenner (1 Eylül 1944 – 3 Nisan 1945)
Standartenführer Franz Schreiber (3 Nisan 1945 – 8 Mayıs 1945)
Operasyon Bölgeleri

Almanya (Şubat 1941 – Haziran 1941)
Finlandiya & Kuzey Rusya (Haziran 1941 – Kasım 1944)
Norveç & Danimarka (Kasım 1944 – Ocak 1945)
Batı Almanya (Ocak 1945 – Nisan 1945)
Avusturya (Nisan 1945 – Mayıs 1945)
Asker Miktarı

Haziran 1941, 10.373
Aralık 1942, 21.247
Aralık 1943, 20.129
Haziran 1944, 19.355
Aralık 1944, 15.000
Savaş Düzeni

Tümen kurmayı
SS Gebirgsjäger Alayı 11 Reinhard Heydrich
SS Gebirgsjäger Alayı 12 Michael Gaissmair
SS Polizei Grenadier Taburu (mot) 506 (Oslo'ya vardıktan sonra SS Skijegerbataljon Norge'den kuruldu.)
SS Gebirgs Topçu Alayı 6
SS Sturmgeschütz Battery 6
SS Piyade Alayı (mot) 5
SS Piyade Alayı 9 (1943'e kadar)
SS Schützen Taburu (mot) 6
SS Gebirgs Panzerjäger Taburu 6
SS Flak Taburu 6
SS Gebirgs Muhabere Taburu (mot) 6
SS Gebirgs Keşif Taburu (mot) 6
SS Gebirgs Öncü Taburu 6
SS Dina 6
SS Bekleidungs Instandsetzungs Bölüğü 6
SS Sıhhiye Bölüğü 6
SS Veteriner Bölüğü 6
SS Savaş muhabiri müfrezesi 6
SS Feldgendarmerie Birliği 6
2 Siyasi Bölük (Kısa süreliğine AA6'ya tabi Norveç gönüllülerinden oluşuyordu)
3 SS Siyasi Bölüğü (Norveç gönüllülerinden oluşuyordu, Haziran 1944 yerini 3./Skijegerbataljon'a bıraktı)
7. U-Bot Filotillası

| 7>  U-Bot Filotillası |
| --- | --- |

Etkin: Haziran 1938 - 8 Mayıs 1945
Bağlılık: Nazi Almanyası
Sınıfı: Kriegsmarine
Karargâh: Kiel, Schleswig-Holstein Saint-Nazaire, Loire-Atlantique
Savaşları: II. Dünya Savaşı
Komutanlar
Ünlü komutanları: Korvettenkapitän Hans-Rudolf Rösing Korvettenkapitän Adolf Piening
7. U-Bot Filotillası (Almanca:7. Unterseebootsflottille), ayrıca "Wegener Filotillası" olarak da anılır, 2. Dünya Savaşı'nda bir Kriegsmarine U-bot filotillasıydı. Birim, U-bot harekâtına odaklanmış 7. operasyonel filotillaydı. 

25 Haziran 1938'de Korvettenkapitän Werner Sobe komutası altında kuruldu. Birim, Kapitänleutnant Bernd Wegener şerefine "Wegener Filotillası" olarak adlandırıldı. Wegener, 1. Dünya Savaşı sırasında bir U-bot komutanı, 19 Ağustos 1915'te komuta ettiği denizaltı U-27 sivil görünümlü İngiliz savaş gemisi HMS Baralong tarafından batırılınca öldü. Bu, Alman Donanması tarafından savaş suçlarıyla suçlanan Kraliyet Donanması ile gerçekleştirilen çok tartışmalı bir muharebeydi. 

Tarihsel kayıtlara göre "Wegener Filotillası", Haziran 1938'de Kiel, Almanya'da kuruldu. Eylül 1940'ta filotilla Kiel'den St. Nazaire'a yeniden konuşlandırıldı ve daha sonra ismi "7. U-Bot Filotillası" olarak değiştirildi. 

2. Dünya Savaşı sırasında bir çizgi roman resmine dayanan ve ilk olarak U-47 tarafından kullanılan "homurdanan boğa" amblemi en bilinen amblemlerden birisi oldu. Amblem, daha sonra filotilla St. Nazaire'e yeniden konuşlandırıldığında birim tarafından sahiplenildi. U-47, Ekim 1939'da HMS Royal Oak'u batırmasıyla ünlüydü.
Filotilla Komutanları

| Tarih | Komutan |
| --- | --- |
Haziran 1938 – Aralık 1939: Korvettenkapitän Ernst Sobe
Ocak 1940 – Mayıs 1940: Korvettenkapitän Hans-Rudolf Rösing
Mayıs 1940 – Eylül 1940: Kapitänleutnant Herbert Sohler (vekâleten)
Eylül 1940 – Şubat 1942: Korvettenkapitän Herbert Sohler
Mart 1944 – Mayıs 1945: Korvettenkapitän Adolf Piening
Tiplerine Göre 7. U-Bot Filotillası'nın U-Botları

| Tipi | U-Bot Sayısı |
| --- | --- |
Uboot Type VIIB: 19
Uboot Type VIIC: 89
Uboot Type VIIC/41: 1
UA (Yabancı Gemi): 1