stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Öneri sistemi
Performans ölçütleri

Önerici algoritmaların etkililiğinin belirlenmesinde değerlendirmeler önemlidir. Yaygın olarak kullanılan metrikler mean squared error (MSE) ve root mean squared error (RMSE)'dir. Kesinlik ve duyarlık ya da DCG gibi bilgi erişim metrikleri önerici yöntemin kalitesini belirlemek için kullanışlıdır. Ancak, klasik değerlendirme ölçütlerinin çoğu fazlaca eleştirilmektedir. Sıklıkla, çevrimdışı olarak adlandırılan bu değerlendirme yöntemlerinin sonuçları kullanıcı tatmini ile örtüşmez.
Antakya Rum Ortodoks Patrikhanesi

| Antakya ve Tüm Doğu Rum Ortodoks Patrikhanesi |
| --- | --- |
Antakya ve Tüm Doğu Rum Ortodoks Patrikhanesi

Kurucu: Havariler Petrus ve Pavlus
Bağımsızlık: Havariler Çağı
Başpiskopos: Antakya ve Tüm Doğu Patriği X. Yuhanna Yazıcı
Merkezi: Şam, Suriye; eskiden Antakya
Tasarrufu: Suriye, Lübnan, Türkiye'nin bir bölümü, Irak, İran, Kuveyt, Bahreyn, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Umman, Yemen ve Suudi Arabistan (eskiden Kıbrıs, Gürcistan, Orta Kafkasya'nın bir bölümü) Kuzey, Orta ve Güney Amerika, Batı, Orta ve Güney Avrupa, Avustralya, Yeni Zelanda va Filipinlerdeki bazı kiliseler
Dil: Koini Grekçesi (tarihî), Arapça (resmî), Türkçe (Türkiye'de), İngilizce, Fransızca, Portekizce ve İspanyolca
Üyesi: Yaklaşık 1.5 milyon
Antakya Rum Ortodoks Kilisesi ya da resmî adıyla Antakya ve Tüm Doğu Rum Ortodoks Patrikhanesi (Arapça: بطريركية أنطاكية وسائر المشرق للروم الأرثوذكس, Baṭriyarkiyyat ʾAnṭākiya wa-Sāʾir al-Mašriq li-r-Rūm al-ʾUrṯūḏuks) Doğu Ortodoks Kilisesi'ni oluşturan otosefal kiliselerden biri. Antakya Patriği tarafından yönetilen kilise kendini Havariler Petrus ve Pavlus tarafından Antakya'da oluşturulan Hristiyan topluluğunun devamı olarak görür. Günümüzde X. Yuhanna Yazıcı tarafından yönetilmektedir.
Şam'daki Meryemiye Katedrali
Beyrut'taki Aziz Yorgi Rum Ortodoks Katedrali
Metropolitlikleri

Batı Asya'da:
Antakya ve Şam Metropolitliği
Akkar Metropolitliği
Bağdat ve Kuveyt Metropolitliği
Beyrut Metropolitliği
Busra, Havran ve Cebel-i Arap Metropolitliği
Cübeyl ve Betrun Metropolitliği
Halep ve İskenderun Metropolitliği
Hama Metropolitliği
Humus Metropolitliği
Lazkiye Metropolitliği
Sur ve Sayda Metropolitliği
Trablus ve Kure Metropolitliği
Zahle ve Baalbek Metropolitliği
Başka yerlerde:
Almanya ve Orta Avrupa Metropolitliği
Avustralya, Yeni Zelanda ve Filipinler Metropolitliği
Britanya Adaları ve İrlanda Metropolitliği
Buenos Aires ve Tüm Arjantin Metropolitliği
Fransa, Batı ve Güney Avrupa Metropolitliği
Kuzey Amerika Metropolitliği
Meksika, Venezuela, Orta Amerika ve Karayipler Metropolitliği
Santiago ve Tüm Şili Metropolitliği
São Paulo ve Tüm Brezilya Metropolitliği
Lütfi Doğan (1927 doğumlu siyasetçi)

Lütfi Doğan (1930 doğumlu siyasetçi) ile karıştırılmamalıdır.
| Lütfi Doğan> 11. Diyanet İşleri Başkanı |
| --- | --- |
Görev süresi 26 Ağustos 1972 - 26 Temmuz 1976
Yerine geldiği: Lütfi Doğan
Yerine gelen: Süleyman Ateş
Türkiye Büyük Millet Meclisi 16. Dönem Milletvekili
Görev süresi 13 Haziran 1977 - 12 Eylül 1980
Seçim bölgesi: 1977 – Malatya
Kişisel bilgiler
Doğum: 1927 Ermenek
Ölüm: 22 Ocak 2018 (91 yaşında) Ankara
Defin yeri: Cebeci Asri Mezarlığı, Ankara
Partisi: Cumhuriyet Halk Partisi
Bitirdiği okul: Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi
Mesleği: İlahiyatçı
Dini: Sünni İslam
Lütfi Doğan (d. 1927, Ermenek - 22 Ocak 2018, Ankara), Türk ilahiyatçı ve siyasetçi, 11. Diyanet İşleri Başkanı.
Türkiye Cumhuriyetinin 11. Diyanet İşleri Başkanıdır. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nin Klasik Şark Dilleri (Arapça-Farsça) bölümünden mezun oldu. Daha sonra Suriye, Şam Edebiyat Fakültesi'nde Arapça ve İslâmi ilimler üzerinde çalıştı. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nde Kelâm ilmî dalında Doktorasını yaptı.
Sırasıyla Ankara Bölge Vaizliği, Ankara İl Müftülüğü, Müşavere ve Dinî Eserler İnceleme Kurulu Azalığı ve Din İşleri Yüksek Kurulu Üyeliği yaptı. 1972-1976 yılları arasında Diyanet İşleri Başkanlığı görevinde bulundu. Görevi sırasında Bolu ve Haseki Eğitim Merkezlerinin açılması ve Türkiye Diyanet Vakfı'nın bir grup il müftüsü ile kurulmasını sağladı.
16. (XVI) Dönem Malatya Milletvekilliği ve Devlet Bakanlığı da yapan Dr. Lütfi Doğan'ın yayımlanmış eserleri de bulunmaktadır.
Osman (isim)

| Osman |
| --- | --- |
Cinsiyet: Erkek
Köken
Dil(ler): Sami dilinde (Arapça)
Vikisözlük'te  ile ilgili tanım bulabilirsiniz.
Osman (Arapça: عثمان), "bilge, en güçlü, yılan, ejderha yavrusu" anlamlarına gelen Arapça bir erkek adıdır. Müslümanlar arasında erkek ismi olarak popülerdir.
İsimlerin anlamını yansıttığı gerçeği karşımıza birçok örnekle çıkmaktadır.
Özellikle Osmanlı Devleti'nde Osman ismi ile bildiğimiz Osman Bey hakkındaki bilgilerimiz kendisinden 120 yıl sonra yazılı kaynaklarda elde etmiş olsakda isminin getirdiği bilgeliği ve gücü en iyi şekilde yansıtmıştır.
Birkaç deyimde mevcuttur bunlar;
Atladı geçti Genç Osman!
"bir işin bittiğini veya tehlikenin atlatıldığını anlatan bir söz"
Madrid 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığı

| 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığı |
| --- | --- |
 Genel Bakış  
 2020 Yaz Olimpiyatları  
Detaylar

Şehir: Madrid, İspanya
UOK: İspanyol Olimpiyat Komitesi
Düzenlediği oyunlar

Madrid 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığı (İspanyolca: Madrid 2020), İspanya'nın başkenti Madrid'in 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığının Uluslararası Olimpiyat Komitesi tarafından onaylanması ve adaylık sürecidir. Madrid Olimpiyat Stadı kullanılacaktır.
Madrid 1 Haziran 2011 tarihinde İspanyol Olimpiyat Komitesi yönetim kurulu tarafından aday gösterilmiştir.
Olimpiyatlara ev sahibi olacak ülke 7 Eylül 2013 tarihinde açıklanacaktır. 7 Eylül 2013 Cumartesi günü ilk turda İstanbul ile berabere kalmıştır. Finale kalacak şehri belirlemek için yapılan oylamada İstanbul 94 oyun 49'unu alarak Madrid'i elemiştir. İstanbul, Tokyo ile birlikte finale kalmıştır.
Adaylık geçmişi

Madrid, 2016 Yaz Olimpiyatları için de ev sahibi adayı olmuş, finalde Brezilya'nın Rio de Janeiro kentine kaybetmiştir.
Genel bakış > Madrid

Ana madde: Madrid
Madrid, İspanya'nın en kalabalık ve ekonomik açıdan en önemli şehridir.
Karl-Heinz Adler

| Karl-Heinz Adler |
| --- | --- |

Doğum: 20 Haziran 1927(1927-06-20) Adorf, Almanya
Ölüm: 4 Kasım 2018 (91 yaşında)
Milliyet: Alman
Meslek: Ressam, heykeltıraş ve grafiker

Karl-Heinz Adler (d. 20 Haziran 1927 – ö. 4 Kasım 2018), Tanınmış Alman ressam, heykeltıraş ve grafik sanatçısıdır.
Kariyeri

Soyut ve kavramsal anlamda eserler üreten Adler; Almanya'nın en önde gelen "Beton İşleme Sanatı " temsilcilerinden biris olarak bilinir. Kamu için birçok anıtı üreten Adler sanatçı arkadaşı Friedrich Kracht ile Doğu, Almanya'daki yüzlerce bina için modüler beton dekorasyonu geliştirmiştir.
Ölümü

Alman ressam, heykeltıraş ve grafik sanatçısı Karl-Heinz Adler 20 Haziran 1927'de doğmuş ve 4 Kasım 2018'de 91 yaşında ölmüştür.
Neustädter Markt'taki (Dresden) Batı çeşmesi
Adler ve Friedrich Kracht'ın Dresden'deki Neustädter Markt'taki heykeli
Roma 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığı

| 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığı |
| --- | --- |
 Genel Bakış  
 2020 Yaz Olimpiyatları  
Detaylar

Şehir: Roma, İtalya
UOK: İtalya Millî Olimpiyat Komitesi
Düzenlediği oyunlar
1960 Yaz Olimpiyatları
Roma 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığı (İtalyanca: Roma 2020), İtalya'nın başkenti Roma'nın 2020 Yaz Olimpiyatları adaylığının Uluslararası Olimpiyat Komitesi tarafından onaylanması ve adaylık sürecidir. Şehir daha önce, 1960 Yaz Olimpiyatları'na ev sahipliği yapmıştır.
Roma 19 Mayıs 2010 tarihinde İtalya Millî Olimpiyat Komitesi tarafından aday gösterilmiştir. Ancak 14 Şubat 2012'de İtalya başbakanı Mario Monti, ülkedeki maddi sıkıntılardan dolayı Roma'nın adaylıktan çekildiğini açıkladı.
Olimpiyatlara ev sahibi olcak ülke 7 Eylül 2013 tarihinde açıklanacaktır.
Genel bakış > Roma

Ana madde: Roma
Roma, İtalya'nın en kalabalık ve ekonomik açıdan en önemli şehridir.
Genel bakış > Stadyumlar

Daha önce 1960 Yaz Olimpiyatları'na ev sahipliği yapmış Olimpiyat Stadyumu Roma'nın en önemli stadyumu konumundadır. Bu stadyum 1960 Yaz Olimpiyatları'ndan başka, 1987 Dünya Atletizm Şampiyonası'na, 1990 FIFA Dünya Kupası'na ve 2009 yılında Şampiyonlar Ligi finaline ev sahipliği yapmıştır.
Atmacacılık

Atmacacılık, atmaca (Accipiter nisus) gibi ufak yırtıcı kuşları eğiterek onlarla yapılan doğancılık çeşididir.
Doğancılık (İng. falconry) denilen eğitilmiş yırtıcı kuşlar (Falconiformes ile Strigiformes takımlarından kimi türler) ile yapılan avcılıkta atmacacılık dışında, Falco cinsinden doğanlarla yapılan şahincilik ve Aquila chrysaetos ile yapılan kartalcılık da vardır. Atmacacılık küçük avlar için genelde Accipiter nisus ile yapılırken bazı bölgelerde Accipiter brevipes ile Accipiter badius türlerinden de yararlanılır. Tavşan gibi büyük avlar için Accipiter gentilis kullanılır.
Kuşlarla avcılık türü olarak özellikle Türkiye'de Karadeniz Bölgesi'nin doğusunda, Gürcistan'da ve Kafkasya'nın kuzeyinde, Orta Asya'da, Kazakistan, Kırgızistan ve Türkmenistan'da yaygın olarak gerçekleştirilir. Atmaca adı verilen kuş türü kullanılarak yapılan bu avda değişik kuşların üzerine sürülerek avlanması sağlanır. Bölgede bu sporun her yaştan meraklıları vardır. Bu uğraşı içinde olanlar birlikteliklerini dernekleşerek geliştirirler ve yaygınlaştırırlar.
Atmacacılık Danaburnu avı ile başlar. Danaburnuyla Lanius collurio (Lazca: ceceğen) avlanarak devam eder. Kızıl sırtlı örümcek kuşunu çekme tuzak gibi kullanarak Atmaca yakalama ile ilk amaca ulaşılır. Atmacanın eğitiminden sonra onunla Bıldırcın avı ile amaç sonlanır. Bütün bu aşamaların hepsine atmacacılık denir.
Atmacacılıkta atmacanın (Lazca sift'eri, Arhavi şivesinde şǩip'iri ya da mimiya) yalnızca dişisi kullanılır. Dişisinin yaklaşık üçte biri olan ve cura denilen erkeği (Lazca Fındıklı şivesinde mamuliǯa, Pazar şivesinde mumuliǯa) kullanılmaz.
Danaburnu avı

İçinde Danaburnu (Lazca:ğvap'a) olduğu düşünülen deliklere biraz sabunlu su dökülür. Delikte bir danaburnu varsa sabunlu suyun deliğe girmesiyle deliğinden dışarı çıkar. Danaburnu daha sonra 30x15 santimetrelik kafes telinden yapılmış, yaklaşık 20 cm yüksekliğinde el yapımı bir kapana (ragi) koyulur. Yaklaşık 50 cm uzunluğunda ince metal bir çubuk kapan kapağının kendiliğinden kapanmasını sağlar.
Kuş avı

Danaburnu kapana konur ve üzeri, yakalanacak kuşun zarar vermesini engellemek için bir parça kafes telle örtülür. Böcek bir parça ip ile kapana bağlanarak kafes telleri arasından dışarı kaçması önlenir. Daha sonra tuzak uygun bir sahada yere yerleştirilir ve kuş kapana girdiğinde kapağı kapayacak olan metal çubuk kıvrılarak tuzak kurulur. Avcı, kapanı yerleştirdikten sonra yakınlarda bir yerde bekler. Avcının kuşun kapanda kendini incitmemesi için kapanın yakınında kalarak örümcek kuşu yakalanır yakalanmaz kuşu kapandan kurtarır.
Kuşların en yoğun yakalandığı dönem Ağustos ayı ve Eylül'ün ilk haftasıdır. Kuşların çoğunluğunun üreme bölgelerini 20 Temmuz ve 10 Ağustos arasında terk ettiklerini üremede başarısız olanların başarılı olanlardan en az 10 gün önce göçe başladıklarını ve o yılın yavrularının da üreme bölgelerinden en son ayrıldıklarını saptamışlardır. Bu sonuçların Rusya'da üreyip Kuzeydoğu Türkiye'den göç eden kuşlar için de geçerli olması kuvvetli ihtimaldir. Her iki bölge arasındaki benzerlikler göz önüne alındığında, Kuzeydoğu Türkiye'deki en yoğun kızıl sırtlı örümcek kuşu göçünün Ağustos'un son üç ve Eylül'ün ilk haftasında olması beklenebilir.
Birçok sebepten ötürü atmaca avcıları birden çok canlı mühre (avlanacak canlıyı çekmek için kullanılan başka bir canlı) bulundurmaktadır. Mühreler, esarette geçen haftalar hatta aylar boyunca ya da atmaca avı sırasında olabilmektedirler. Ayrıca atmaca avı sırasında devamlı kullanılan mühre bitap düşmekte ve dinç bir mühre ile değiştirilerek dinlendirilmesi gerekebilmektedir. Sonuçta; avcı başına ortalama 2,5 Mühre düştüğü saptanmıştır.
Türkiye'deki yasal statüsü

Atmaca yakalamak, bulundurmak ve atmaca ile avlanmak için, Çevre ve Orman Bakanlığı ile Milli Eğitim Bakanlığı arasında imzalanan işbirliği protokolü kapsamında düzenlenen Avcı Eğitimi Kursuna ve ayrıca 6 ders saatlik Atmacacılık Kursuna katılmak ve başarı belgesi almış olmak şarttır.
BirdLife International'a göre 1987 yılında Türkiye'de 15.000 civarında atmaca yakalanmıştı ve bunlardan 3.750 tanesi telef olmuştu. Yakalan atmacalardan 4.950 tanesi atmacacılık için uygun olmadığından yakalandığı gibi salınmış, kalan 6.300 atmaca ise bir süre esaret altında tutulduktan sonra göçe devam edemeyeceği bir mevsimde doğaya salındığı için muhtemelen hava koşullarından dolayı donarak ölmüştü. Bu araştırmada Doğu Karadeniz'de her yıl yakalanan ortalama yırtıcı kuş sayısının ise 18.750 civarında olduğu tahmin edilmişti. 2015 yılında yeniden yapılan araştırmada, atmacalık yapan kişi sayısının 1987 yılına kıyasla %50 azaldığı, yakalan atmaca sayısının %50 azaldığı ve atmaca yakalamak için yem olarak kullanılan hayvanları beslemek için yırtıcı kuş öldürme vakalarının sıfıra yakınsadığı tespit edildi.
Danaburnu (Gryllotalpa gryllotalpa)
Lanius collurio
Robert H. Goddard

| Robert Hutchings Goddard |
| --- | --- |
Robert Hutchings Goddard
Doğum: 5 Ekim 1882(1882-10-05) Worcester, Massachusetts, ABD
Ölüm: 10 Ağustos 1945 (62 yaşında) Baltimore, ABD
Milliyet: Amerikalı

Kariyeri
Dalı: Fizikçi
 
İmza

Robert Hutchings Goddard (d. 5 Ekim 1882 - ö. 10 Ağustos 1945), Amerikalı fizik profesörü ve bilim insanı, kontrollü sıvı yakıtlı roketlerin üretilmesinin öncülerinden. Dünyanın ilk sıvı yakıtlı roketini 6 Mart 1926'da gerçekleştirdi. Bu yüzden roketlerin babası olarak adlandırılmaktadır. 1930'dan 1935'e kadar hızları 885 km/s (550 mph)'e ulaşan roketlerin fırlatılması çalışmalarında yer aldı.
1880'ler ABD'nin elektrikle tanıştığı yıllardı. Bu dönemde babası, küçük Robert'a yün halıların üzerinde statik elektriğin ne olduğunu göstermişti. Bu, onda bilime ve deney yapmaya karşı büyük bir ilgi uyandırmıştı. Robert H. Goddard, gençliğinde geçirdiği akciğer veremi nedeniyle öğrenimine bir süre ara vermiş, daha sonra 1908 yılında Worcester Politeknik Enstitüsü'nden fizik diploması almıştı. Goddard, artık belli bir ağırlığın yerden yukarı doğru yükseltilebilmesi için gerekli patlayıcı güçten, oksijen roketlerine ve uzak gezegenlerin fotoğraflarını çekecek kameralarda güneş enerjisinden yararlanılmasına dek birçok ilginç konuya eğildi. 1911'de doktorasını tamamladıktan sonra fizik dersleri vermeye ve roket deneyleri yapmaya başladı.
İlkel roketler, barut gibi katı yakıt kulanıyordu. Goddard'sa yaptığı deneylerde başarılı olmuş ve 1914 yılında ilk sıvı yakıtlı ve tepkili roketin patentini almıştı. 1916 yılında bir enstitünün bağışıyla, Goddard düşlerini gerçekleştirmek üzere küçük deneme roketleri yapmaya başladı.
Goddard'ın deneyleri kısa zamanda propan ve oksijen gibi sıvı gazların daha uygun olacağı sonucunu vermişti. Kuramsal olarak da, bu tür gazların daha çok fırlatma gücü olduğu biliniyordu. Ayrıca, fırlatma gücü istenildiği biçimde kontrol altında tutulabilir ama gerekirse kapatılabilirdi. Ama diğer roketler, bir kez ateşlendikten sonra, tükenerek yanıyordu. 1923 yılında Goddard, en gelişmiş roketini tamamladı. Bir örümcek ağı izlenimi veren roket, yanma bölmesi ve öndeki yakıt tanklarının konik bir kapakla korunduğu biçimiyle bugünkü roketlere benzemekteydi. 16 Mart 1926'da 2,5 dakikada 56 metre kateden roket, sıvı yakıtla uçan ilk örnek olarak tarihe geçti.
İlerleyen yıllarda pilot Charles Lindenberh'in de desteğiyle çalışmalarını sürdüren Goddard, 1930'da Roswell kentinde bir laboratuvar kurdu. 1935 yılında sıvı yakıtla çalışan sesten hızlı bir roket geliştirdi. Bunun yanında roketlere dümen ekleyerek yönlendirilmelerini, "çok katlı roketler projesi"yle de, roketlerin daha uzağa ve daha yükseğe ulaşmasını sağladı.
Unix Felsefesi

Unix felsefesi Ken Thompson tarafından ortaya konmuş, minimalist ve kolayca parçalara ayrılabilen (modüler) yazılımlar geliştirme yaklaşımlarıyla oluşturulmuş kültür normları ve felsefeleridir. Unix işletim sistemi geliştiricilerinin tecrübelerinden yola çıkılarak tekrar kullanılabilir ve parçalara ayrılabilir mühendislik uygulamaları hareketidir. Zamanla Unix'in önde gelen geliştiricileri bir takım kültürel normlar oluşturmuş ve bu normlar Unix'in kendisi kadar etkileyici ve önemli hale gelmiş ve "Unix felsefesi" olarak bilinmeye başlanmıştır.
Unix felsefesi, kolayca bakımı yapılabilen ve gerektiğinde yazılımı ilk oluşturan kişilerin amaçları dışında da farklı amaçlar için kullanılmaya müsait, basit, kolay taşınabilir, temiz, kolay parçalara ayrılabilir ve genişletilebilir yazılımlar oluşturabilmeyi vurgular. Unix felsefesi tek parçadan oluşup herşeyı yapan programlar yerine bir araya getirilebilir olan parçalardan oluşmayı tercih eder.
Ortaya çıkışı

Unix'in felsefesi Doug McIlroy tarafından 1978'de yayınlamış Bell System Technical Journal'da şu şekilde açıklanmıştır:
Her bir programı yalnızca tek bir şeyi iyi yapacak şekilde yap. Yeni bir iş yapmak için eski programlara yeni "özellikler" eklerek karmaşık hale getirmek yerine, yeni bir tanesini inşa et.
Her programın çıkış (output) değerini, bir başka programın girişi olabileceğini göz önünde bulundur, henüz o girişi alacak program ortada olmasa bile. Program çıkışını gereksiz bilgilerle doldurma. Kesinkes sütunlar şeklinde veya binary giriş formatlarından kaçın.
Daha önceden denenmiş olarak yazılımları, hatta işletim sistemlerini tasarla ve geliştir, bunu ideal olarak haftalar içerisinde yap. Çalışmayan parçaları atmakta ve yeniden oluşturmakta tereddüt etme.
Bir programlama işini hafifletmek için, araçları kullanmayı vasıfsız birinin yardımına tercih edin, o araçları inşa etmek için gereksiz yollara sapmanız gerektirse ve bir daha o araçları hiç kullanmayacak olsanız bile.
Dogecoin

| Dogecoin |
| --- | --- |

Denominasyon
Çoğul: Dogecoinler
Simge: Ð
Menkul değer sembolü: DOGE
Gelişim
Baş sürüm: 6 Aralık 2013
Geliştirici(ler): Billy Markus, Jackson Palmer
Website: https://dogecoin.com/
Ana muhasebe
İhraç planı: Plansız, Eğlence Amaçlı
Tedarik limiti: Sınırsız
Değerleme
Döviz kuru: $0.1332, ₺1.85

Dogecoin (sembolü Ɖ ve D, kısaltma: DOGE), anlık, eğlenceli ve geleneksel bankacılık ücretlerinden muaf bir ödeme sistemi kurmaya karar veren yazılım mühendisleri Billy Markus ve Jackson Palmer tarafından icat edilmiş bir kripto paradır. Dogecoin, logosunda ve isminde popüler bir internet meme'i olan ve Doge olarak anılan bir Shiba Inu cinsi köpeği taşır. Litecoin tabanlı bir elektronik para birimidir. 6 Aralık 2013'te tanıtılan Dogecoin, hızlı bir şekilde kendi internet topluluğunu geliştirerek 28 Ocak 2021'de 5,4 milyar ABD Doları tutarında bir piyasa değerine ulaştı. 8 Mayıs 2021'de Dogecoin'in piyasa değeri 94 milyar ABD dolarını aşarak tarihinin en yüksek piyasa değerine ulaştı. 2 Şubat 2021 itibarıyla, r/dogecoin subreddit'inin toplam takipçi sayısı 781.000'e ulaşmıştır. Dogecoin Türkçeye "Aya!" veya "Aya doğru!" olarak çevrilebilen "To the moon!" sloganıyla anılır.
Tarihçe

Dogecoin, eşler arası (peer-to-peer) bir kripto para oluşturma amacıyla yola çıkan Portland, Oregon'dan IBM yazılım mühendisi Billy Markus ve Adobe yazılım mühendisi Jackson Palmer tarafından Bitcoin'den daha geniş bir demografiye ulaşabilme ümidiyle icat edildi. Yaratıcıları ayrıca Dogecoin'i diğer kripto paraların tartışmalı tarihinden uzaklaştırmak istediler. Dogecoin resmi olarak 6 Aralık 2013'te piyasaya sürüldü ve ilk 30 gün içinde Dogecoin.com'ı bir milyondan fazla kişi ziyaret etti.
Palmer o dönemde Adobe Systems'ın Pazarlama Departmanında, Sidney'de çalışmaktaydı ve Dogecoin fikrini gerçeğe çevirmesi ile bilinmektedir. Palmer Dogecoin.com alan adını satın alıp Dogecoin'in logosunu anasayfaya ekledi ve Comic Sans kullanmayı tercih etti. Markus siteyi gördükten sonra Palmer'a ulaştı ve bu kripto para birimini geliştirme çabalarına başladı. Markus, Dogecoin'in protokolünü o zamanki mevcut kripto para birimleri, Luckycoin ve Litecoin temelinde tasarlamıştı ve bu kripto para birimleri emek ispatına dayalı algoritmalarında scrypt teknolojisini kullanıyorlardı. Scrypt kullanımı, kripto madencilerinin SHA-256 Bitcoin madenciliği ekipmanını kullanamayacağı ve bunun yerine üretimi daha karmaşık olduğu bilinen özel FPGA ve ASIC kullanmaları gerektiği anlamına gelmekteydi.
19 Aralık 2013'te Dogecoin 72 saat içinde yaklaşık yüzde 300 değer kazanarak milyarlarla ölçülen bir günlük hacim ile US$0.00026'dan $0.00095'e yükseldi. Bu büyüme, Bitcoin ve diğer birçok kripto para biriminin Çin'in, Çin bankalarının Bitcoin ekonomisine yatırım yapmasını yasaklama kararından sarsıldığı bir dönemde gerçekleşti. Dogecoin, üç gün sonra bu olay nedeniyle ve o sırada Dogecoin madenciliği yapmak için gereken az miktarda bilgi işlem gücünden yararlanan büyük madencilik havuzları nedeniyle %80 oranında değer kaybederek ilk büyük çöküşünü yaşadı.
2014'te teknoloji girişimcisi Josh Mohland, Reddit'te kullanıcıların beğendikleri içerikler için Dogecoin göndermelerini sağlayan DogeTipBot'u yarattı. Bu, Patreon ve YouTube gibi platformlarda içerik için bahşiş verme kültürünü başlattı. DogeTipBot, DOGE'nin popülaritesine büyük katkı sağladı ve kısa sürede 70.000'den fazla kayıtla en çok kullanılan kripto para birimi haline geldi. Ancak 2017'de Josh, Reddit'te iflas ettiğini ve işletme maliyetlerini karşılamak için Dogecoin'leri aldığını açıkladı. Kullanıcılar, bahşişleri kaybetti ve geri dönüş yapamadılar.
Ocak 2021'de Dogecoin'in değeri Reddit kullanıcılarının ilgisi sonucu olarak 24 saat içinde %800'ün üzerinde arttı. 'GameStop short squeeze' olayları ve Elon Musk'ın Dogecoin'e atıfları da bu değer artışına katkıda bulundu.
Elon Musk'ın Dogecoin için gösterdiği ilgi ve çabanın Reddit veya başka bir toplulukla ilgili olmadığı, ilginin 2019 yılından beridir var olduğu ve Elon Musk'ın Dogecoin'i bir proje olarak görüp uzun zamandır değerlendirdiği Dogecoin geliştiricileri tarafından açıklandı.
Elon Musk, 2021 yılında yaptığı bir açıklamada, ağı iyileştirmek için 2019 yılından beri Dogecoin geliştiricileri ile ağ üzerinde çalıştığını söyledi.
Emevîlerin Irak valileri listesi

Bu makale, Emevîlerin Irak vilayetinin valilerinin bir listesidir.
Genel bakış

Orta Çağ'da Irak (Arapça: العراق, romanize: al-ʿIrāq), Mezopotamya'nın aşağı bölgelerini içeren, boyut ve şekil açısından kabaca antik Babil'e eşdeğer bir bölgeydi. Kuzeybatısında Cezire, kuzeyinde Azerbaycan, kuzeydoğusunda Cibal, doğusunda Ahvaz, güneyinde Basra Körfezi ve güneybatısında ise Arabistan Çölü bulunuyordu.
Emevîlerin idari yapısında Irak, ilk başlarda tek bir vilayet değildi; bunun yerine önemli garnizon kentleri olan Basra ve Kufe'nin valileri arasında bölünmüştü. Bu iki kent, I. Muâviye'nin ikisinin de yönetimini Ziyâd bin Ebih'e vermesinin ardından ilk defa birleşti. Ziyâd'ın ölümünün ardından Basra ve Kufe yeniden ayrı olarak yönetilmeye başlandı, ancak sonraki halifeler bu kentleri belirli dönemlerde yeniden birleştirdi ve Abdülmelik döneminden itibaren Irak, genelde tek bir valinin elinde oldu.
Irak valisi, Emevî hükümetinin idari hiyerarşisi içerisinde çok güçlü bir kişiydi. Valiye, çoğu zaman Irak'ın yanı sıra Ahvaz, Cibal, Fars, Kirman, Horasan, Sistan, Mekran, Sind ve Gürgan gibi halifeliğin Basralı veya Kufeli askerler ile fethettiği vilayetlerin de sorumluluğu veriliyordu. Bunlara ek olarak doğu Arabistan'daki vilayetlerin, başlıca Bahreyn, Yemame ve Umman'ın yönetimi de Irak valisine veriliyordu. Toplamda, bu vilayetler neredeyse halifeliğin topraklarının yarısına denk geliyordu ve Şam'daki merkezi hükümetin gelirinin önemli bir kısmını oluşturuyordu. Vali, bu vilayetlerin hepsine alt valiler atama ve görevden alma yetkisine sahipti ve bu alt valilerin hepsi halife değil, valiye karşı sorumluydu.