stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
2024-25 UEFA Şampiyonlar Ligi
Lig aşaması > Puan tablosu

| Sıra | Takımg t  | O | G | B | M | AG | YG | GF | P | Eleme |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Liverpool | 8 | 7 | 0 | 1 | 17 | 5 | +12 | 21 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 2 |  Barcelona | 8 | 6 | 1 | 1 | 28 | 13 | +15 | 19 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 3 |  Arsenal | 8 | 6 | 1 | 1 | 16 | 3 | +13 | 19 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 4 |  Internazionale | 8 | 6 | 1 | 1 | 11 | 1 | +10 | 19 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 5 |  Atlético Madrid | 8 | 6 | 0 | 2 | 20 | 12 | +8 | 18 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 6 |  Bayer Leverkusen | 8 | 5 | 1 | 2 | 15 | 7 | +8 | 16 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 7 |  Lille | 8 | 5 | 1 | 2 | 17 | 10 | +7 | 16 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 8 |  Aston Villa | 8 | 5 | 1 | 2 | 13 | 6 | +7 | 16 | Son 16 turuna (seri başı) |
| 9 |  Atalanta | 8 | 4 | 3 | 1 | 20 | 6 | +14 | 15 | Play-off turuna (seri başı) |
| 10 |  Borussia Dortmund | 8 | 5 | 0 | 3 | 22 | 12 | +10 | 15 | Play-off turuna (seri başı) |
| 11 |  Real Madrid | 8 | 5 | 0 | 3 | 20 | 12 | +8 | 15 | Play-off turuna (seri başı) |
| 12 |  Bayern München | 8 | 5 | 0 | 3 | 20 | 12 | +8 | 15 | Play-off turuna (seri başı) |
| 13 |  Milan | 8 | 5 | 0 | 3 | 14 | 11 | +3 | 15 | Play-off turuna (seri başı) |
| 14 |  PSV | 8 | 4 | 2 | 2 | 16 | 12 | +4 | 14 | Play-off turuna (seri başı) |
| 15 |  Paris Saint-Germain | 8 | 4 | 1 | 3 | 14 | 9 | +5 | 13 | Play-off turuna (seri başı) |
| 16 |  Benfica | 8 | 4 | 1 | 3 | 16 | 12 | +4 | 13 | Play-off turuna (seri başı) |
| 17 |  Monaco | 8 | 4 | 1 | 3 | 13 | 13 | 0 | 13 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 18 |  Brest | 8 | 4 | 1 | 3 | 10 | 11 | -1 | 13 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 19 |  Feyenoord | 8 | 4 | 1 | 3 | 18 | 21 | -3 | 13 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 20 |  Juventus | 8 | 3 | 3 | 2 | 9 | 7 | +2 | 12 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 21 |  Celtic | 8 | 3 | 3 | 2 | 13 | 14 | -1 | 12 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 22 |  Manchester City | 8 | 3 | 2 | 3 | 18 | 14 | +4 | 11 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 23 |  Sporting | 8 | 3 | 2 | 3 | 13 | 12 | +1 | 11 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 24 |  Club Brugge | 8 | 3 | 2 | 3 | 7 | 11 | -4 | 11 | Play-off turuna (seri başı değil) |
| 25 |  Dinamo Zagreb | 8 | 3 | 2 | 3 | 12 | 19 | -7 | 11 |  |
| 26 |  Stuttgart | 8 | 3 | 1 | 4 | 13 | 17 | -4 | 10 |  |
| 27 |  Şahtar | 8 | 2 | 1 | 5 | 8 | 16 | -8 | 7 |  |
| 28 |  Bologna | 8 | 1 | 3 | 4 | 4 | 9 | -5 | 6 |  |
| 29 |  Crvena zvezda | 8 | 2 | 0 | 6 | 13 | 22 | -9 | 6 |  |
| 30 |  Sturm Graz | 8 | 2 | 0 | 6 | 5 | 14 | -9 | 6 |  |
| 31 |  Sparta Praha | 8 | 1 | 1 | 6 | 7 | 21 | -14 | 4 |  |
| 32 |  RB Leipzig | 8 | 1 | 0 | 7 | 8 | 15 | -7 | 3 |  |
| 33 |  Girona | 8 | 1 | 0 | 7 | 5 | 13 | -8 | 3 |  |
| 34 |  Red Bull Salzburg | 8 | 1 | 0 | 7 | 5 | 27 | -22 | 3 |  |
| 35 |  Slovan Bratislava | 8 | 0 | 0 | 8 | 7 | 27 | -20 | 0 |  |
| 36 |  Young Boys | 8 | 0 | 0 | 8 | 3 | 24 | -21 | 0 |  |
Kaynak: UEFA
Sıralama kuralları: Sıralama kriterleri
Notlar:
1 2  Deplasman galibiyeti: Real Madrid 2, Bayern München 1.
Eleme aşaması

Ana madde: 2024-25 UEFA Şampiyonlar Ligi eleme aşaması
2024-25 UEFA Şampiyonlar Ligi eleme aşaması play-off turundan itibaren takımlar çift maçlı eleme sistemi ile mücadele ederler. (Final hariç)
Eşleşme sistemi aşağıdaki gibidir:
Play-off turunda, lig aşamasını 9-16 arasında bitiren takımlar ile 17-24 arasında bitiren takımlar eşleşir. İlk maçlar 17-24 arasında bitiren takımların sahasında oynanır.
Son 16 turunda, play-off kazananı 8 takım ile lig aşamasını ilk 8 sırada bitiren takımlar eşleşir. İlk maçlar play-off kazananı takımların sahasında oynanır.
Eleme aşaması > Play-off

Play-off turu kura çekimi 31 Ocak 2025'te yapılmıştır. İlk maçlar 11-12 Şubat 2025, ikinci maçlar 18-19 Şubat 2025 tarihlerinde oynanmıştır.
| 9/10 ile 23/24> Seri başı | 9/10 ile 23/24> Seri başı değil | 11/12 ile 21/22> Seri başı | 11/12 ile 21/22> Seri başı değil | 13/14 ile 19/20> Seri başı | 13/14 ile 19/20> Seri başı değil | 15/16 ile 17/18> Seri başı | 15/16 ile 17/18> Seri başı değil |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   Atalanta   Borussia Dortmund  |   Sporting   Club Brugge  |   Real Madrid   Bayern München  |   Celtic   Manchester City  |   Milan   PSV  |   Feyenoord   Juventus  |   Paris Saint-Germain   Benfica  |   Monaco   Brest  |
| 1>  Takım |   Toplam skor   | 2>  Takım |   1>  Maç   |   2>  Maç   |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Brest  | 0-10 |  Paris Saint-Germain | 0-3 | 0-7 |
| Club Brugge  | 5-2 |  Atalanta | 2-1 | 3-1 |
| Manchester City  | 3-6 |  Real Madrid | 2-3 | 1-3 |
| Juventus  | 3-4 |  PSV | 2-1 | 1-3 (uz.) |
| Feyenoord  | 2-1 |  Milan | 1-0 | 1-1 |
| Celtic  | 2-3 |  Bayern München | 1-2 | 1-1 |
| Sporting  | 0-3 |  Borussia Dortmund | 0-3 | 0-0 |
| Monaco  | 3-4 |  Benfica | 0-1 | 3-3  |
Eleme aşaması > Son 16

Son 16 turu kura çekimi 21 Şubat 2025'te yapılmıştır. İlk maçlar 4-5 Mart 2025, ikinci maçlar 11-12 Mart 2025 tarihlerinde oynanmıştır.
| 1/2 ile 15/16/17/18> Seri başı | 1/2 ile 15/16/17/18> Seri başı değil | 3/4 ile 13/14/19/20> Seri başı | 3/4 ile 13/14/19/20> Seri başı değil | 5/6 ile 11/12/21/22> Seri başı | 5/6 ile 11/12/21/22> Seri başı değil | 7/8 ile 9/10/23/24> Seri başı | 7/8 ile 9/10/23/24> Seri başı değil |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   Liverpool   Barcelona  |   Paris Saint-Germain   Benfica  |   Arsenal   Internazionale  |   PSV   Feyenoord  |   Atlético Madrid   Bayer Leverkusen  |   Real Madrid   Bayern München  |   Lille   Aston Villa  |   Borussia Dortmund   Club Brugge  |
| 1>  Takım |   Toplam skor   | 2>  Takım |   1>  Maç   |   2>  Maç   |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Paris Saint-Germain  | 1-1 (4-1 p) |  Liverpool | 0-1 | 1-0 (uz.) |
| Club Brugge  | 1-6 |  Aston Villa | 1-3 | 0-3 |
| Real Madrid  | 2-2 (4-2 p) |  Atlético Madrid | 2-1 | 0-1 (uz.) |
| PSV  | 3-9 |  Arsenal | 1-7 | 2-2 |
| Benfica  | 1-4 |  Barcelona | 0-1 | 1-3 |
| Borussia Dortmund  | 3-2 |  Lille | 1-1 | 2-1 |
| Bayern München  | 5-0 |  Bayer Leverkusen | 3-0 | 2-0 |
| Feyenoord  | 1-4 |  Internazionale | 0-2 | 1-2 |
Eleme aşaması > Çeyrek final

Kura çekimi 21 Şubat 2025'te yapılmıştır. İlk maçlar 8-9 Nisan 2025, ikinci maçlar 15-16 Nisan 2025 tarihlerinde oynanacaktır.
| 1>  Takım |   Toplam skor   | 2>  Takım |   1>  Maç   |   2>  Maç   |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Paris Saint-Germain  | 1 |  Aston Villa | 8-9 Nis | 15-16 Nis |
| Arsenal  | 2 |  Real Madrid | 8-9 Nis | 15-16 Nis |
| Barcelona  | 3 |  Borussia Dortmund | 8-9 Nis | 15-16 Nis |
| Bayern München  | 4 |  Internazionale | 8-9 Nis | 15-16 Nis |
Eleme aşaması > Yarı final

Kura çekimi 21 Şubat 2025'te yapılmıştır. İlk maçlar 29-30 Nisan 2025, ikinci maçlar 6-7 Mayıs 2025 tarihlerinde oynanacaktır.
| 1>  Takım |   Toplam skor   | 2>  Takım |   1>  Maç   |   2>  Maç   |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Arsenal  / Real Madrid  | 1 |  Paris Saint-Germain /  Aston Villa | 29-30 Nis | 6-7 May |
| Barcelona  / Borussia Dortmund  | 2 |  Bayern München /  Internazionale | 29-30 Nis | 6-7 May |
Eleme aşaması > Final

Ana madde: 2025 UEFA Şampiyonlar Ligi finali
v
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  | v |  |
Aurora (mitoloji)

| Aurora |
| --- | --- |
L'Aurore by William-Adolphe Bouguereau (1881)

Özellikleri
Alanı: Şafağın kişiselleştirilmesi
Mekânı: Gökyüzü
Semboller: Savaş arabası, safran, cırcır böceği
Kişisel bilgileri
Kardeşler: Sol ve Luna
Eşi: Astraios, Tithonus
Çocuklar: Zephyros
Aurora göğe yükselirken betimlenmiş
Aurora, Roma mitolojisindeki şafak tanrıçasıdır. Yunan mitolojisinde gül parmaklı Eos olarak geçer.
Güneş tanrısı Helios ve Ay tanrıçası Selene'nin kız kardeşi, rüzgârların ve Venüs'ün (çoban yıldızı) annesi gül parmaklı şafak tanrıçası Eos her gün okyanustan çıkıp, kanatlı dört atın çektiği parlak arabasıyla göğe yükselir; rüzgârları, yıldızları ve sabah yıldızını yaratmıştır.
Roma mitolojisi

Roma mitolojisinde, Aurōra her sabah kendini yeniler ve güneşin doğduğunu söyleyerek gökyüzünde uçar. Ebeveyni esnekti: Ovidius için, "Pallas'ın kızı" anlamına gelen Pallantis, veya Hyperion'un kızı olabilir.
Erkek kardeşi Sol ve kız kardeşi, Ay tanrıçası olmak üzere iki kardeşi vardır.
Aurōra en çok ölümlü aşıklarından biriyle cinsel şiirde görünür. Romalı şairler tarafından Yunanlardan alınan bir efsane, aşıklarından birinin Truva prensi Tithonus olduğunu söyler. Tithonus ölümlüydü ve bu yüzden yaşlanıp ölecekti. Sonsuza kadar sevgilisiyle birlikte olmak isteyen Aurōra, Jüpiter'den Tithonus'a ölümsüzlük vermesini istedi. Jüpiter onun dileğini yerine getirdi ancak Aurora, ölümsüzlükle birlikte Tithonus'a sonsuz gençlik istemeyi akıl edemedi ve Tithonus yaşlanmaya devam etti ve sonunda sonsuza dek yaşlandı. Aurora onu bir cırcır böceği haline getirdi.
Aurōra‘nın edebiyat ve müzikteki yeri

Homeros'un İlyada eserinden:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ |  Şimdi Şafak safran renkli giysisinde Okeanos'un nehirlerinden ölümlülere ve ölümsüzlere ışık getirmek için acele ederken, Thetis tanrının ona verdiği zırhlı gemilere ulaştı. | „ |
—(19.1) 
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ |  Ama erkenden pembe parmaklı Şafak ortaya çıkar çıktı, sonra halkı şanlı Hektor’un ateşi etrafında topladı. | „ |
—(24.776) 
Aurōra ve Cephalus, 1733, François Boucher
Aurōra Tithonus tarafından terk edilişi
1704, Francesco Solimena
Apollo ve Aurōra, Gerard de Lairesse tarafından yapılmış resim, 1671
Aurora Sabah Güneşinin Gelişini Müjdeliyor, François Boucher tarafından yapılmış resim, c. 1765
Sanniler

Sanniler (Gürcüce: სანები) Strabon (MS 1. yüzyıl), Gaius Plinius Secundus (MS 1. yüzyıl) ve Flavius Arrianus (MS 2. yüzyıl) tarafından Trabzon yakınlarında yaşamış insanlar olarak bahsedilmiş bir topluluktur. 
MS 1. ve 2. yüzyıllarda, Sanniler yaşadığı bölgenin kuzeydoğu sınırlarını Ophis Nehri oluşturmaktaydı. Hem sahile yakın bölgeleri, hem de sahile yakın dağlık yerlerde yaşıyorlardı. Plinius, Trabzon bölgesinde yaşamış Sanniler ve Heniochilerin tek bir millet olduğunu iddia etmiştir. 
Plinius aynı zamanda, Kolhis'e bağlı sahil şeridindeki Rioni Nehri'nden ileride yaşayan bir Sanni topluluğundan daha bahseder.
Theodoret'e (MS 5. yüzyıl) göre, Sanniler ve Lazlar iki farklı kavimdi. MS ilk yüzyıllarda, Trabzon bölgesinde yaşayan Sanniler, Roma İmparatorluğu'na haraç ödüyorlardı. Sanniler, ağır vergilendirmeden kaçmaya çalıştılar ve dağlara gitmek için kıyı bölgelerini terk ettiler. 6. yüzyılda, Procopius, onların hala Boasi'nin (bugünkü Chorokhi veya Çoruh Nehri) kaynağının yakınlarında yaşadığından bahseder.
Gürcü edebiyatında Sannilerin adlandırılmasıyla ilgili çeşitli yorumlar yapılmıştır. Simon Kauhchişvili gibi bazı akademisyenler, Sannilerin Kolhis hakkındaki Yunan mitolojik anlatılarında uzun zamandır var olan "chan" veya onun varyantlarıyla ilişkili olduğunu ileri sürerler;
Arnold Çikobava gibi diğer akademisyenler ise, Svancada Megrelleri tanımlamak için kullanılan Zan kelimesinden türediğini iddia eder. 
S. Dzhanaşia'ya göre San, Antik Kolhisin yerel ismiydi. Daha sonraları bu kelime, kuzey Kolhisi (Megrelya) tanımlamak için kullanılan Zan ve güney bölgeleri (Lazistan) tanımlamak için kullanılan Chan kelimesine evrilmiştir. 
Τζάνοι (Chani) formu, Procopius gibi Bizans yazarları tarafından kullanılmıştır, ancak “Sanni”, son olarak 12. yüzyılda kullanılmıştır.
Günümüzde Chani, hala Lazların etnik kökenlerinden biri olarak adlandırılmaktadır.
Richard D. Zanuck

| Richard D>  Zanuck |
| --- | --- |
Yapımcı Richard D. Zanuck 62. Akademi Ödülleri töreninde
Doğum: Richard Darryl Zanuck 13 Aralık 1934  Los Angeles
Ölüm: 13 Temmuz 2012 (77 yaşında)
Etkin yıllar: 1959-2012
Evlilik: Lili Gentle (1958-1968) Linda Harrison (1969-1978) Lili Fini (1978-)

Richard Darryl Zanuck (d. 13 Aralık 1934, ö. 13 Temmuz 2012), Akademi ödüllü Amerikalı film yapımcısıdır.
Los Angeles'ta doğan Zanuck 20th Century Studios stüdyosunun başkanı Darryl F. Zanuck'ın ve aktrist Virginia Fox'un oğludur. Stanford Üniversitesi'nde eğitimine devam ederken Twentieth-Century Fox'un hikâye departmanında çalışarak film endüstrisindeki kariyerine başladı. 1959'da babası Compulsion filminde ona görev verdiğinde Zanuck ilk kez bir filmin yapımcılığını üstlendi. 1960'ta Zanuck babasının stüdyosunun başkanı oldu. Richard babası tarafından kovuldu ve Warner Brothers'a katıldı. Richard sonunda Warner Brothers'tan da kovuldu.
1972'de Zanuck yapımcı David Brown ile birlikte bağımsız film yapım şirketi Zanuck/Brown Productions'ı kurdu. Universal Pictures'ın da yardımlarıyla çift Steven Spielberg'in ilk filmlerinden The Sugarland Express (1974) ve Denizin Dişleri'nin (1975) yapımcılığını üstlendi. Onlar 1988'de ortaklıklarını sona erdirene kadar Cocoon (1985) ve Bayan Daisy'nin Şoförü gibi büyük gişe başarıları elde eden filmlerin yapımcılığına devam ettiler.
Filmografi

1959: Compulsion
1961: Sanctuary
1962: The Chapman Report
1974: Willie Dynamite
1974: Sugarland Express
1974: The Girl from Petrovka
1975: The Eiger Sanction
1975: Denizin Dişleri
1978: Jaws 2
1980: The Island
1981: Neighbors
1982: The Verdict
1985: Cocoon
1985: Target
1988: Cocoon II: The Return
1989: Bayan Daisy'nin Şoförü
1991: Rush
1992: Rich in Love
1994: Sil Baştan
1995: Wild Bill
1996: Mulholland Falls
1996: Chain Reaction
1998: Derin Darbe
1999: Gerçek Suç
2000: Rules of Engagement
2001: Maymunlar Gezegeni
2002: Ateş Krallığı
2002: Azap Yolu
2003: Büyük Balık
2005: Charlie'nin Çikolata Fabrikası
2007: Sweeney Todd: Fleet Sokağı'nın Şeytani Berberi
2008: Bay Evet
2010: Alis Harikalar Diyarında
2012: Karanlık Gölgeler
Zaragoza

| Zaragoza |
| --- | --- |
Belediye
Sütun Meryem Ana Katedrali-BazilikaZaragoza Kurtarıcı KatedraliAljaferíaGran VíaTorre del AguaWTCZ
  Bayrak Arma 
Takma ad: İspanya'nın Floransa'sı
tr
Zaragozaİspanya haritasında gösterZaragozaZaragoza (Avrupa)Avrupa haritasında göster
Koordinatlar: 41°39′K 0°53′B﻿ / ﻿41.650°K 0.883°B﻿ / 41.650; -0.883
Ülke: İspanya
Özerk topluluk: Aragon
Alt idari birimler: Centro, Casco Histórico, Delicias, Universidad, San José, Las Fuentes, La Almozara, Oliver-Valdefierro, Torrero-La Paz, Actur-Rey Fernando, El Rabal, Casablanca, Santa Isabel, Miralbueno, Sur, Distrito Rural
İdare
 • Tür: Yerel yönetim
 • Organ: Ayuntamiento de Zaragoza [es]
 • Belediye başkanı: Natalia Chueca (PP)
Yüzölçümü
 • Toplam: 973,78 km²
 • Yoğunluk: 690/km²
Demonim: Zaragozalı
Zaman dilimi: UTC+01:00 (OAS)
 • Yaz (YSU): UTC+02:00 (OAYS)
ISO 3166 kodu: ES-Z
Resmî site zaragoza.es
Zaragoza (eskiden; Latince: Caesaraugusta; İngilizce: Saragossa), Aragon Özerk Bölgesi'nin başkenti ve Zaragoza ili'nin merkezidir.
Zaragoza Ebro Nehri ve onunla birleşen "Huevra Çayı" ve "Gallego Çayı" nun geniş vadisinde ve bu vadi bölgesinin hemen hemen ortasında kurulmuştur. Bu vadi arazisi Los Monegros adı verilen çöl tarzından, yeşil meralar, sık ormanlar ve yüksek tepeler ve dağlar gibi çok değişik arazi tarzı gösterir.
Zaragoza'nın en ünlü binaları Arap yapısı olan "Aljaferia Sarayı", "Catedral del Salvador" yahut "La Seo Katedrali" ve "Basílica de Nuestra Señora de El Pilar" yahut "Basilica del Pilar" Bazilikası ile şehirdeki bulunan birkaç diğer binalar, Arap ve Hristiyan mimarı stilleri karışımından ortaya çıkartılan Aragon tipi "Müdejar Mimarı Stili"'nin en güzel örnekleri olduğu kabul edilmektedir. Bu binalar İspanya için UNESCO Dünya Mirası listesi listesine konulmuşlardır.
Tarihçe > İlk dönemler

Antik "İberler"in bir kabilesi olan "Sedatanı"'nın günümüzdeki Zaragoza mevkiinde "Salduie" adlı bir köyde oldukları bildirilir. Antik Romalı kaynakları bu yerleşkeyi "Salduba" olarak anmıştırlar. Augustus "Kantabriya Savaşı" sonunda ordusunda bulunan askerlere bir mükafat olarak bu yerleşkeyi koloni yapmalarını finanse etmiş ve bu yeni Romalı kolonisine kendi adına atıfla Caesaraugusta adi verilmiştir. Bu koloninin tam ne tarihte kurulduğu belirli değilse de bu tarihin MÖ. 25 ile M.12 arasında bir yılda olduğu kabl edilmektedir. Roma İmparatorluğu'nun devam ettiği yüzyıllarda bu Roma şehri olağanüstü olaylarla karşılaşmadığı için belgelerde görülmemektedir. 5. yy. da batı Roma barbar kavimler göçleriyle karşılaştığı zaman Caesaraugusta İspanya'ya göç eden "Visigotlar"'ın eline geçti.
Tarihçe > Arap Sarakusta

Emeviler devrinde, "Caesaraugusta" olarak biline şehre Arapça telaffuz ile "Sarakusta" dediler. Sarakusta, Araplar'ın Pireneler'i doğudan geçmeleri için bir üs oldu. Kurtuba Emirliği hakimiyetindeki Srakusta, Kuzey İspanya'da Müslüman hakimiyetindeki en büyük şehir hüviyetini aldı.
777'de Frankların Kralı Şarlman Pireneler'in kuzeyinde de bulunan ve daima isyan eden Baskları tamamen bastırmak için İspanya'ya girerek Sarakusta şehrini eline geçirmek için şehri kuşattı. Fakat sert savunma ve Basklar'ın Franklar'ın gerisinde devamlı baskınları dolayısıyla bundan vazgeçerek Pireneler'in kuzeyine geri çekilmek zorunda kaldı. Avrupa edebiyatının ilk edebi eserlerinden biri olan "La Chanson de Roland" bu geri çekilmedeki zorlukları konu alır.
Tarihçe > Zaragoza Taifa Emirliği

Sarakusta, 1018-1116 yılları arasında Sarakusta Taifa Emirliği'nin başkenti oldu.
Endülüs kaynaklarında Sarakusta'dan, Romalılar’dan kalma surları ile evlerin o yörede bol bulunan kireç taşından yapılması ve evlerin beyaz kireç boyası ile badana edilmesi nedeniyle "Medînet-ül beyzâ" (beyaz şehir) olarak bahsedilmektedir.
Son Sarakusta Emiri Abdülmelik İmâd el Devle, Sarakusta'dan çekildikten sonra askerleri ile Hristiyan Aragon Kralı I. Alfonso Savaşçı'nın emrine girdi.
Tarihçe > Aragon va İspanya krallıklar dönemi

1118'de Aragon kralı I. Alfonso Savaşçı Zaragoza'yı Murabitler'den alıp eline geçirdi ve bu şehri Aragon Krallığı başkenti yaptı. Fakat I. Alfonso 1134'te çocuksuz ölünce krallık karıştı. Zaragoza "Leon ve Kastilya Kralı" VII. Alfonso tarafından zapt edildi. Bu kral Zaragoza'yı 1137'de terk etti; ama şehrin hakimiyeti Kastilya'ya bağlı olan Barselona Kontu olan IV. Ramon Berenguer eline geçti.
İspanya Engizisyonu döneminde Zaragoza iki çok gizemli ölüme sahne oldu. Bunlar Dominquite del Val adlı Bazilika korosunda şarkı söyleyen bir genç çocuk ve Pedro de Arbues adlı bir engizisyon sistemi görevlisi idi. Özellikle bu ismi taşıyan bir genç çocuğun nasıl ve kim tarafından öldürüldüğü ve hatta böyle bir kişinin yaşayıp yaşamadığı hala tartışılmaktadır. Fakat "kıskanç bir Yahudi" tarafından "katil" edildiği rivayetleri koyu Katolikler tarafından şehirde yüzyıllarda yaşamış olan Yahudilere hücum etmeye bir fırsat olarak kabul edildiği gerçektir. Bütün Yahudileri genç Hristiyan çocuk düşmanı olmakla itham ederek şehirdeki tüm Yahudilere (yüzyıllar sonra "pogrom" olarak adlandıracak) antisemitik hücumlar başladı. Pek çok Yahudi öldürüldü; çok sayıda Yahudi Zaragoza'dan kaçtı ve kalanlar da din değiştirip Katolik olmaya zorlanıp Zaragoza'da "Yahudi Sorunu" güya çözülmüş oldu.
Zaragoza Napolyon'un İspanya istilasına karşı yapılan Yarımada Savaşı (1807-1814) sırasında iki defa kuşatmaya uğradı. "Birinci Zaragoza Kuşatması" Haziran-Ağustos 1808'de oldu. "İkinci Zaragoza Kuşatması" ise Aralık 1808'den Şubat 1809'a kadar sürdü. Bu kuşatma Fransız ordularının ilerleyişini durdurmakla beraber, Şubat'ta şehir teslim olduğu zaman şehir savunucuları 60.000 kadar ölü zayiat vermişlerdi ve Zaragoza tamamıyla harabeye dönmüştü.
Tarihçe > Modern çağlar

19. ve 20.yy başlarında ta "İspanya İç Savaşı" başlayana kadar İspanya'da kırsal köy ekonomisi büyük bir çekilme gösterdi. Buna karşılık sanayi geliştiren şehirler, özellikle Zaragoza şehri, hızla iktisadi gelişme gösterdi. İspanya Iç Savaşı;ndan sonra II. Dünya Savaşı'nda "tarafsız" İspanya ve harpten sonra General Franko'nun muhafazakâr tutumuna rağmen Zaragoza gittikçe hızlanarak büyümeye devam etti. Aragon bölgesi ve Zaragoza, hızla sanayileşen İspanyol ekonomik mucizesinin başını çeken bölge ve şehirlerden başta gelenlerden oldu.
20.yy üçüncü çeyreğinde Zaragoza bir seri felakete sahne oldu. 1979'de çıkan "Hotel Corona" yangınında en az 80 kişi öldü. Buna Bask ülkesinden gelen ayrımcı Bask milliyetçilerinin sebep olduğu iddia edilmekle beraber resmen bunun bir kaza olduğu kabul edilmiştir. Yine de bu yangını kimin ne için çıkardığı bilinmediği iddia edilmektedir. 1987'de Basklı ayrımcı milliyetçiler Zaragoza askeri kışlasında bomba patlatıp içlerinde çocuklar da bulunan 11 kişinin ölmesine neden oldular. Bu küstah hücumu protesto olarak 250.000'den daha fazla sayıda İspanyol şehirde yürüyüşler yaptılar.
Coğrafi konum

Zaragoza'in coğrafi koordinatları 42°51′K, 2°41′B olur. Şehrin önemli Aragon Bölgesi ve İspanya şehirlerinden uzaklıkları şunlardır:Alicante: 512 km; Barselona: 296 km; Bilbao: 303 km; A Coruña: 802 km; Madrid: 324 km; Pamplona: 179 km; Sevilla: 853 km; 
Valensiya: 325 km; Valladolid: 441 km; Huesca: 71 km; Teruel: 175 km
İklim

|  Zaragoza iklimi > Aylar.En yüksek sıcaklık (°C).Ortalama en yüksek sıcaklık (°C).Ortalama sıcaklık (°C).Ortalama en düşük sıcaklık (°C).En düşük sıcaklık (°C).Ortalama yağış (mm) |  Zaragoza iklimi > Oca.20,6.10,5.6,6.2,7.−10,4.21,0 |  Zaragoza iklimi > Şub.25,5.13,1.8,2.3,3.−11,4.21,5 |  Zaragoza iklimi > Mar.28,3.17,3.11,6.5,8.−6,3.19,1 |  Zaragoza iklimi > Nis.32,4.19,6.13,8.7,9.−2,4.39,3 |  Zaragoza iklimi > May.36,5.24,1.18,0.11,8.0,5.43,7 |  Zaragoza iklimi > Haz.41,0.29,3.22,6.15,8.1,6.26,4 |  Zaragoza iklimi > Tem.44,5.32,4.25,3.18,3.8,0.17,3 |  Zaragoza iklimi > Ağu.42,8.31,7.25,0.18,3.8,4.16,6 |  Zaragoza iklimi > Eyl.39,2.27,1.21,2.15,2.4,8.29,5 |  Zaragoza iklimi > Eki.32,0.21,4.16,2.11,0.0,6.36,4 |  Zaragoza iklimi > Kas.28,4.14,8.10,6.6,3.−5,6.29,8 |  Zaragoza iklimi > Ara.22,0.10,8.7,0.3,2.−9,5.21,4 |  Zaragoza iklimi > Yıl.44,5.21,0.15,5.10,0.−11,4.322 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
Kaynak: İspanyol Devlet Meteoroloji Enstitüsü
Demografi

Zaragoza belediye sınırları içinde nüfus (2010 tahmini) itibarıyla 701.090 kişi olup nüfus yoğunluğu 659,8 kişi/km² olur. Böylelikle Zaragoza, nüfus itibarıyla İspanya'da şehir sıralamasında 5. sırayı alır. Fakat şehrin etrafında belediye sınırları dışında şehir varoşları bulunur ve bunlarla bir büyük metropoliten Zaragoza oluşur. Metropoliten Zaragoza'nın nüfusu (2006 tahmini ile) 783.763 kişidir.
Zaragoza belediye sınırları içinde nüfusun gelişmesi şu gösterimde izlenebilir:
1.000 Kişi
Şehir idare bölgeleri ve semtleri

Temmuz 2005'ten itibaren Zaragoza belediye idaresi yerel idareyi halka indirmek amacıyla şehir yerel idaresi için 15 bölge (distirito) kurmuştur. Bunlar ve bunların altında bulunan semt ve köyler şöyledir:
Bölge 1: Centro
Bölge 2: Casco Histórico: San Pablo, El Gancho, La Magdalena, San Miguel, Tenerías, San Agustín
Bölge 3: Delicias: La Bombarda, La Bozada, Delicias, Monsalud, Parque Roma
Bölge 4: Universidad: Romareda, Ciudad Jardín, Casablanca, Rosales del Canal, Montecanal, Valdespartera, Arcosur
Bölge 5: San José
Bölge 6: Las Fuentes
Bölge 7: La Almozara
Bölge 8: Oliver-Valdefierro: Valdefierro, Oliver
Bölge 9: Torrero: Torrero, La Paz, Venecia, San Antonio
Bölge 10: Actur-Rey Fernando
Bölge 11: El Rabal: Arrabal, Cogullada, Jesús, La Jota, Picarral, Vadorrey, Zalfonada
Bölge 12: Casablanca
Bölge 13: Santa Isabel
Bölge 14: Miralbueno
Bölge 15: Kırsal: Alfocea, Casetas, Garrapinillos, Juslibol, La Cartuja Baja, Montañana, Monzalbarba, Movera, Peñaflor, San Gregorio, San Juan de Mozarrifar, Torrecilla de Valmadrid, Venta del Olivar, Villarrapa