Kapadokya (eyalet)
Tarih > Roma müttefiki

Roma İmparatorluğu yönetiminden önce Kapadokya, Büyük İskender'in imparatorluğunun ardıl krallıklarından biriydi. Kapadokya Krallığı, MÖ 331'den MÖ 95'e kadar Ariarathid hanedanı tarafından yönetildi. IV. Ariarathes  döneminde Kapadokya, Roma-Selevkos Savaşı sırasında MÖ 192-188 yılları arasında Seleukos Kralı Büyük Antiochus'la müttefik olarak Roma Cumhuriyeti ile ilk kez temas kurdu.
Roma'nın Antiochus'a karşı kazandığı zaferin ardından, IV. Ariarathes, kızını Roma'nın müttefiki olan Bergama kralıyla nişanlayarak Roma Cumhuriyeti ile dostane ilişkilere girdi. Ariarathid kralları daha sonra Doğu'da, Roma'nın büyük bir müttefiki olacaktı. Krallık, Kapadokya krallığı üzerinde hak iddia eden Seleukos İmparatorluğu'na karşı bir denge olarak Roma Cumhuriyetini destekledi. Kapadokya, MÖ 171-166 yılları arasında Makedonya Kralı Perseus'a karşı Üçüncü Makedonya Savaşı'nda da Roma'yı destekledi. Roma'nın Seleukos ve Makedonya'yı yenmesi, Roma Cumhuriyetini Doğu Akdeniz'de büyük bir güç olarak öne çıkardı.
Bergama Kralı III. Attalos (MÖ 138-133) MÖ 133'te bir varis olmadan öldüğünde, vasiyetinde Bergama Krallığı'nı Roma'ya bıraktı. Aristonikos, bu vasiyete rağmen bölgeyi işgal eden Bergama tahtını talep etti. Ardından ise bölgeyi işgal etti. MÖ 130'da, Kapadokya Kralı V. Ariarathes, Aristonikos'u devirmek için yaptığı başarısız girişimde Roma Konsülü Publius Licinius Crassus Mucianus Dalışı'u destekledi.]] Crassus ve V.Ariarathes, Aristonikos' a karşı giriştikleri savaşta öldüler. Ariarathes V'in ölümü, küçük oğlu VI. Ariarathes'in Kapadokya tahtına geçmesiyle sonuçlandı.
Pontus Kralı V. Mithridatis kızı Laodice'i VI. Ariarathes ile nişanladı ve böylece Kapadokya üzerindeki kontrolünü artırdı. V. Mithridatis daha sonra Kapadokya'yı ordularıyla işgal etti ve Kapadokya Krallığı'nı Pontus Krallığı'nın himayesi altına aldı. Resmi olarak bağımsız olmasına rağmen, Kapadokya üzerindeki Pontus etkisi, V. Mithridatis'in oğlu VI. Mithridatis tarafından sürdürüldü.
MÖ 116'da, Kapadokya kralı VI. Ariarathes, VI. Mithridatis'in emriyle Kapadokya soylusu Gordius tarafından öldürüldü. VI. Mithridatis daha sonra kız kardeşi Laodice'i, (VI.Ariarathes'nın dul eşi) tahtın varisi olan ama henüz bir bebek olan VII. Ariarathes'i naip olarak atadı ve Pontus'un Kapadokya Krallığı üzerindeki kontrolünü daha da sağlamlaştırdı. Bitinya Kralı III.Nikomedes, Laodice ile evlendikten sonra, Kapadokya'yı kendi krallığına eklemeye çalıştı ve VII.Ariarathes'i  tahttan indirdi. VI.Mithridates bunun üzerine Kapadokya'yı hızla istila etti, III. Nicomedes'i bölgeden kovdu ve yeğeni VII.Ariarathes'yi tekrar Kapadokya tahtına oturttu. Böylece Kapadokya'yı tekrar Pontus'un etki alanına soktu.
Pontus kralı daha sonra VII. Ariarathes'i MÖ 101'de öldürdü ve VI.Mirthridates sekiz yaşındaki oğlu IX. Ariarathes'i kendisinin kukla kralı olarak Kapadokya tahtına oturttu. Çocuk olması dolayısıyla, IX.Ariarathes krallığın kontrolünü sağlayamadı ve yönetimde eksik kaldı. MÖ 97'de Kapadokyalı soylular onun yönetimine isyan etti ve öldürülen VII.Ariarathes'in oğlu VIII.Ariarathes'i kral olarak tahta oturttular. Mithridates bu isyanı hızla bastırdı, VIII. Arirarathes'i sürgüne gönderdi ve oğlunu Kapadokya tahtına geri oturttu.