Orta Amerika Federal Cumhuriyeti
Mirası > Yeniden birleşme girişimleri

Ana madde: Orta Amerika'nın yeniden birleşmesi
1842 gibi erken bir tarihte, bazı Orta Amerikalılar bölgeyi yeniden birleştirmeye çalıştılar. 19 ve 20. yüzyıllarda diplomasi veya güç yoluyla birçok birleşme girişiminde bulunuldu, ancak hiçbiri birkaç aydan uzun sürmedi veya Orta Amerika Federal Cumhuriyeti'nin beş eski üyesinin tamamını içermedi. Guatemalalı tarihçi Julio César Pinto Soria'ya göre Orta Amerika'nın birleşememesinin temel nedeni, her bir eski federal devletin oligarşilerinin kendi çıkarlarını ilerletmek istemeleri ve bu çıkarların birleşmeyi bir engel olarak görmeleridir.
17 Mart 1842'de El Salvador, Honduras ve Nikaragua'dan gelen delegasyonlar Antonio José Cañas'ı yeni bir federal hükûmetin başkanı olarak ilan ettiler, ancak ne Kosta Rika ne de Guatemala hükûmetleri bu ilanı tanımadı. Cañas'ın hükûmeti, El Salvador ve Honduras'ın, Salvadorlu ve Honduraslı siyasi sürgünlere sığınma hakkı tanıdığı için Nikaragua'yı işgal etmesiyle 1844'te sona erdi. Morazán da 1842'de Kosta Rika'nın siyasî lideri olduğunda Orta Amerika'yı zorla birleştirmeye çalıştı. Nikaragua'yı işgal etti, ancak yenildi, görevden alındı ve 15 Eylül 1842'de kurşuna dizilerek idam edildi.
1848'de aynı üç ülkeden delegeler, Orta Amerika için yeni bir anayasa hazırlamak üzere Tegucigalpa'da toplandılar. 1849'da León'da daha fazla toplantı yapıldı ve delegasyonlar, bir Orta Amerika başkanı, başkan yardımcısı ve ulusal yasama organı seçmek için bir antlaşma imzaladılar. Orta Amerika yasama organı, 9 Ekim 1852'de bir Orta Amerika birliğinin kurulduğunu ilan etti, ancak Nikaragua Lejitimist Partisi'nin direnişi ve Nikaragua'da patlak veren iç savaş, birliğin 1854 yılında dağılmasına neden oldu. Ayrıca, El Salvador da Nikaragua da birliğin anayasasını hiç onaylamadı.
1876'da Guatemala Devlet Başkanı Justo Rufino Barrios, Orta Amerika Federal Cumhuriyeti'nin beş eski üyesinin tümünden delegasyonlarını Guatemala şehrine göndermelerini ve birleşik bir Orta Amerika ülkesinin yeniden kurulmasını müzakere etmelerini istedi. Ancak Barrios'un aynı yıl El Salvador'u işgali, planlanan müzakereleri iptal etti. 28 Şubat 1885 tarihinde Barrios, Orta Amerika Federasyonu'nun kurulduğunu ilan etti ve kendisini başkan olarak ilan etti. Honduras, Barrios'un ilanını kabul etti, ancak Kosta Rika, El Salvador ve Nikaragua reddetti. 29 Mart 1885 tarihinde Barrios, El Salvador'u zorla Orta Amerika Birliği'ne katmak için işgal etti, ancak 2 Nisan'da Chalchuapa Savaşı'nda öldürüldü. Guatemalalı kuvvetler ardından El Salvador'dan çekildi ve Barrios'un Orta Amerika'yı yeniden birleştirme girişimi başarısızlıkla sonuçlandı.
20 Haziran 1895'te El Salvador, Honduras ve Nikaragua'dan delegeler, Amapala Antlaşması'nı imzalayarak Büyük Orta Amerika Cumhuriyeti'nin kurulduğunu ilan ettiler. Antlaşma, hem Kosta Rika hem de Guatemala'nın hükûmetleri isterlerse ülkeye katılmalarına izin veriyordu. Amerika Birleşik Devletleri, Aralık 1896'da diplomatik ilişkiler kurdu. Yürütme Federal Konseyi'nin (ülkenin yasama organı) ilk oturumu 1 Kasım 1898'de yapıldı, ülkenin anayasası kabul edildi ve adı Orta Amerika Birleşik Devletleri olarak değiştirildi. 13 Kasım'da Salvadorlu General Tomás Regalado Romero, Başkan Rafael Antonio Gutiérrez'i devirdi ve El Salvador'un Orta Amerika Birleşik Devletleri'nden çekildiğini duyurdu. 29 Kasım'da Yürütme Federal Konseyi, El Salvador'un ayrılmasını engelleyemeyince birliği resmen feshetti.
21. yüzyılda Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele, zaman zaman Orta Amerika'yı yeniden birleştirme arzusunu dile getirdi. 2019'da göreve başladığından beri bazı konuşmalarında Orta Amerika'nın "tek bir ulus" olması gerektiğini belirtti. 2024 yılında Orta Amerika'nın yeniden birleşmesi gerektiğine inanmaya devam ettiğini ve birleşik bir bölgenin daha güçlü olacağını savundu. Ayrıca birleşmenin gerçekleşmesi için "halkların iradesine" ("İspanyolca: la voluntad de los pueblos") ihtiyaç duyduğunu belirtti.