Mustafa Reşid Paşa

Mustafa Reşid Paşa (1858-1924) ile karıştırılmamalıdır.
| Koca Mustafa Reşid Paşa |
| --- | --- |

Osmanlı Sadrazamı
Görev süresi 28 Eylül 1846 - 28 Nisan 1848
Hükümdar: Abdülmecid
Yerine geldiği: Mehmed Emin Rauf Paşa
Yerine gelen: İbrahim Sarim Paşa
Görev süresi 12 Ağustos 1848 - 26 Ocak 1852
Hükümdar: Abdülmecid
Yerine geldiği: İbrahim Sarim Paşa
Yerine gelen: Mehmed Emin Rauf Paşa
Görev süresi 5 Mart 1852 - 5 Ağustos 1852
Hükümdar: Abdülmecid
Yerine geldiği: Mehmed Emin Rauf Paşa
Yerine gelen: Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa
Görev süresi 23 Kasım 1854 - 2 Mayıs 1855
Hükümdar: Abdülmecid
Yerine geldiği: Mehmed Emin Âli Paşa
Yerine gelen: Mehmed Emin Âli Paşa
Görev süresi 1 Kasım 1856 - 6 Ağustos 1857
Hükümdar: Abdülmecid
Yerine geldiği: Mehmed Emin Âli Paşa
Yerine gelen: Mustafa Naili Paşa
Görev süresi 22 Ekim 1857 - 7 Ocak 1858
Hükümdar: Abdülmecid
Yerine geldiği: Mustafa Naili Paşa
Yerine gelen: Mehmed Emin Âli Paşa
Osmanlı Hariciye Nazırı
Görev süresi 1837-1838
Yerine geldiği: Ahmed Hulusi Paşa
Yerine gelen: Mehmed Nuri Efendi
Görev süresi 1839-1841
Yerine geldiği: Mehmed Nuri Efendi
Yerine gelen: Sadık Rıfat Paşa
Görev süresi 1845-1846
Yerine geldiği: Mehmed Emin Âli Paşa
Yerine gelen: Mehmed Emin Âli Paşa
Kişisel bilgiler
Doğum: 13 Mart 1800(1800-03-13) İstanbul
Ölüm: 7 Ocak 1858 (57 yaşında) İstanbul
Koca Mustafa Reşid Paşa (Osmanlıca: قوجه مصطفی رشید پاشا; 13 Mart 1800 — 7 Ocak 1858), Osmanlı sadrazamı, devlet adamı ve diplomat.
Osmanlı Devleti'nde Tanzimat'ın mimarı ve devrin en önemli devlet adamlarından biridir. Sultan Abdülmecit döneminde 6 kez olmak üzere toplam 7 yıl 1 ay Sadrazamlık yapmıştır. Ayrıca 4 kez Hariciye Nazırlığı, Edirne Valiliği, birden fazla kez ise Paris ve Londra Elçiliği görevinde bulunmuştur.
İngiliz yanlısı bir politikası olan Mustafa Reşid Paşa, Hariciye Nazırlığı döneminde 1838'de Baltalimanı Antlaşması ile İngilizlere ticari imtiyazlar bağışlayarak gittikçe ağırlaşan Mısır meselesinde İngilizlerin desteğini sağlamaya çalışmış ancak bu anlaşmanın, Osmanlı iktisadi hayatına zarar verdiğini düşünen kişiler tarafından ciddi eleştirilere maruz kalmıştır. Özgürlükleri, insan haklarını, modern eğitimi, teknolojik yenilikleri ülkesine taşımak ve Avrupa devletleri katında saygınlık kazanmasını sağlayarak bu devletlerle siyasi, ekonomik ve askeri anlaşmalar gerçekleştirmek amacıyla hazırladığı Tanzimat Fermanı'nı 3 Kasım 1839 Gülhane Parkı'nda okuyarak ilân etmiş ve 19. yüzyıl boyunca hukuk, eğitim, askeri ve sosyal alanlarda gerçekleşecek reformlar dönemini açmıştır. 1840'ta imzalanan Londra Antlaşması ile Mısır sorununun bir çözüme kavuşturulmasında büyük rol oynadı.
Sultan Abdülmecid, onca güvendiği ve Tanzimat'ın mimarı sayılan Mustafa Reşid Paşayı ancak 1846 yılında sadarete getirebildi. Mustafa Reşid Paşa yapılan reformların garantisini eğitim olarak görmekte idi. Bunun için 1846 yılında Meclis-i Maarif-i Umumiye'yi kurdu. 1851'de Mustafa Reşid Paşa'nın girişimi ile Avrupa bilim akademileri örnek alınarak Encümen-i Daniş adında bir bilim ve kültür kurulu oluşturuldu.
1853'te Kırım Savaşı patlak verdiği sırada Hariciye Nazırlığı görevindeydi ve Rusya'ya karşı İngiltere ve Fransa'yı Osmanlı Devleti'nin yanına çekmeyi başardı. 1856'da kendisinin yetiştirdiği yeni Sadrazam Âli Paşa'nın hazırladığı Islahat Fermanı'nı Devletin çıkarlarına aykırı bulduğunu belirterek şiddetle tenkit etti. Son sadrazamlık dönemi esnasında 7 Ocak 1858 tarihinde 57 yaşındayken İstanbul'da hayatını kaybetti.