stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Tezhip

Işıklı el yazmalarından çeşitli sayfa örnekleri
Tezhip (Osmanlıca: Tezhib) kelimesi, Arapça zeheb (altın) kökünden türemiş olup, ‘altınlamak’ anlamına gelir. Çoğulu olan “tezhibat” “altınlama süslemeler” demektir. Tezhip günümüzde daha çok İslam kökenli kitap bezeme sanatlarına verilen addır. Tezhip sanatını icra eden erkeklere müzehhip kadınlara müzehhibe adı verilir.
Tezhip ile Minyatürü karıştırmamak gerekir. Minyatür daha çok tasvire dayanır. Bitki, hayvan, insan ve/veya mekân tasvirleri içerir. Minyatürler yapıldıkları dönemin sanat anlayışı ile koşut olarak, genellikle iki boyutlu ve perspektifsiz olarak yapılmış tasvirlerdir. Tezhip sanatı ise öncelikle hat sanatının etrafının bezenmesi amaçlı kullanılmış, günümüzde tek başına pano olarak da kullanılmaktadır. Basit bir anlatımla çoğunlukla stilize edilmiş bitki formları ya da desenlerden oluşan kimi zaman simetrik tasarımlardır.
Günümüz Türkiye'sinde tezhipte oldukça tutucu, "klasik yaklaşım" denilen bir akım vardır. Klasik yaklaşım, tarih boyunca oluşturulmuş ve kullanılmış formlar ve desenleri yinelemek, form ve desenlerin ana yapılarını bozmadan değişik kompozisyonlarda kullanmaktır.
Buna karşın, bazı tezhip sanatçıları ise klasik form ve desenleri kendi görüş ve algılarına göre değiştirerek degişik kompozisyon ve malzemelerle daha özgür bir yaklaşım tarzı kullanmaktadırlar.
Zaman içinde unutulmuşluğa terk edilmiş bu zarif ve zor sanat, son 10 yıl içinde bu sanata gönül veren çeşitli grup ve kişilerce canlandırılmıştır. Günümüzde Türkiye'deki pek çok üniversitede "tezhip bölümleri" yetenekli sanatçılar yetiştirmektedir.
Eski sanatçılara birkaç örnek vermek gerekirse, ilk akla gelen isimler Rikkat Kunt ve Ülker Tansı olacaktır.
Hat ve cilt sanatlarında altınla yapılan tezhibe halkari denir. Rumî ve Hatayî üsluplarında, kitapların zahriye, hatime, başlık, serlevha, mihrabiye kısımları tezhiple süslenir. Küçük yıldız ve çiçeklere nokta, geometrik olanlara mücevher, altıgenlere şeşhane, beşgenlere seberk denir. Kur'an'da secde ayetlerine denk gelen yerlerde vakıf gülü, hizip gülü, cüz gülü bulunur. Varakçı ve cetvelkeş denilen ustalar vardır. Kalemfırça, zermühre, boyalar müzehhiplerce sıkça kullanılan aletlerdendir.
Türklerde tezhip sanatının geçmişi

Türk tezhip sanatının en eski örnekleri, Türklerin tarih sahnesine çıktıkları ilk devirlerden itibaren görülmüş, Büyük Selçuklu, Anadolu Selçuklu, Beylikler ve Osmanlı Devleti'nin kuruluş devrinde motifler ve renkler açısından olağan gelişmesini yaşamıştır. Yavuz Sultan Selim (1512-1520) tarafından zaferle sonuçlanan Çaldıran Muharebesi’nden (1514) sonra Tebriz’den İstanbul'a getirtilen sanatçılarla bu sanatta önemli ilerlemeler ve yenilikler gözlenmeye başlanmıştır.
Kanuni Sultan Süleyman dönemi (1520-1566) tezhip sanatı açısından zirvede olan bir dönemdir. Bu dönemde, zahriye, serlevha, sure başları ve hatime sahifelerinde zengin işçilik görülmeye başlanmış, altın çok kullanılmış ve lacivert renk dönemin önemli rengi olmuştur.
Zahriye sahifelerinde formlar, altıgen, sekizgen, dörtgen şeklindedir. Bu devrin önemli özelliğinden biri de “saz yolu” üslubunun görülmesi ve güzel örneklerini vermesidir. Saray nakışhanesinde doğulu sanatçıların etkileri saz yolu üslubunda olduğu gibi açıkça görülmektedir. Kanuni Sultan Süleyman devrinin döneminin ekol yaratan ünlü nakkaşların başında Şah Kulu ve Kara Memi gelmektedir. 1520-1526 yılları arasında faaliyet gösteren Şah Kulu Osmanlı Sanatında kitab bezemesinden kumaşa, çiniden kuyumculuğa kadar yaygınlaşan özgün bir üslubun, saz üslubunun yaratıcısı olmuştur. Onun öğrencisi olan Kara Memi ise, Osmanlı süsleme sanatının gelmiş geçmiş en önemli sanatçılarından biri olarak dikkati çeker. Aslında müzehhip olan Kara Memi kitab sanatının klasik kuralların dışına çıkan, yeni motiflerle o güne değin görülmemiş bir üslubun yaratıcısı olmuştur. Kullanılan renkler ise altın ve laciverdin uyumu ile birlikte turuncu, yeşil, vişneçürüğü, pembe, sarı, eflatun, siyah ve bu renklerin çeşitli tonlarıdır. Çiçeklerde hemen hemen bütün renkler kullanılmıştır. Tabiattan yetiştiği şekilde alınan, gül, nergis, lale, sümbül, süsen, haseki küpesi, zerrin ve bahar çiçekleri kullanılmıştır.
Lale Devri'nde (1718-1730) Batı sanatı etkisi Türk tezhip sanatında etkisini göstermeye başlamıştır. Bu bağlamda, Fransız Rokoko sanatının tesiri önemli ölçüde olmuştur. Bu tesir sonucunda, klasik form tamamen terkedilmiş, iri çiçekler, buketler, vazo, saksı veya sepet içinde buketler, kurdele ile bağlanmış çiçekler bolca kullanılmış, XIX. yüzyılın sonuna kadar aynı üslup devam etmiştir.
Yazı ve etrafında toplanan sanatları öğretmek üzere 1914 yılında "Medrese-t-ül Hattatin" adı ile açılmıştır. İlk müdürü Hattat Arif Bey olan mektebin amacı yazı, tezhip, halı, cilt, ebru ve ahar gibi eski sanatlarımızın devamını sağlamaktır. Mektep, Harf İnkılabı'na (1928)kadar önce kurulduğu adla, sonra "Hattat Mektebi", akabinde de "Şark Tezyini Sanatlar Mektebi" adı altında faaliyetini sürdürmüş ve nihayet 1936'da Güzel Sanatlar Akademisi'ne bağlanmıştır. Şark Tezyini Sanatlar Mektebi'nin kurulması ise doğrudan doğruya Cumhurbaşkanı Atatürk'ün talimatıyla olmuştur.
Sazak, Yahyalı

| Sazak |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Kayseri
Koordinatlar: 38°02′N 35°32′E﻿ / ﻿38.04°K 35.53°D﻿ / 38.04; 35.53
Ülke:  Türkiye
İl: Kayseri
İlçe: Yahyalı
Coğrafi bölge: İç Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2007): 219
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0352
İl plaka kodu: 38
Posta kodu: 38500
Sazak, Kayseri ilinin Yahyalı ilçesine bağlı bir mahalledir.
Coğrafya

Yahyalı'ya 21 km mesafededir.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2007: 219
2000: 164    
1997: 215
Project Ha Ha

Project Ha Ha (Ha Ha Projesi) İrlanda’da dört bölüm çekilen, deneysel bir komedi gösterisidir. Ocak 2009’da test edilmek üzere RTE İki’de yayınlandı. Dead Cat Bounce, Diet of Worms, David McSavage gibi başarılı komedyenlerin yer aldığı bölümlerden oluşur. Ayrıca Bernard O'Shea, Collum McDonnell ve Carol Tobin gibi komedyenlerin beraber çalıştıkları bir takım gösterisi de içermiştir. Blinder Films, Red Jam Productions, D.A.D.D.Y, Accomplice Productions and Green Inc Productions gibi yapımcı firmalar tarafından çekildi. 5-24 Ocak 2009 arası, her pazartesi saat 22:55te izleyiciyle buluştu.
Komedi Grupları

İki tane komedi grubu dizide rol aldı ve çalışmaları ilk iki bölümde odaklandı.
Dead Cat Bounce:
Müzikal gösteri ile harmanlanmış olan oyunca komedisi, Dead Cat Bounce’a büyük bir hayran kitlesi yarattı. “Work” (İş) isimli gösterileri, şirket ofisinde geçen bir güne odaklanmıştı. Red Jam Productions tarafından üretildi ve D.A.D.D.Y. tarafından yönetildi.
Diet of Worms:
Diet of Worms'un kendi yazdığı “Dublin Stories” (Dublin Hikâyeleri) internet üzerinden yayınladıkları serinin bir devamı niteliğindeydi. Daha evvel” Dan & Becs” adlı komedi serisini de yaratan “Accomplice Television” tarafından üretildi.
Diğer Komedyenler:
Dizide yer alan diğer komedyenlerden bazıları ise David McSavage and Bernard O'Shea.
Dizi bölümleri > Work (İş)

5 Ocak 2009'da dizinin ilk bölümü “Work” (İş) yayınlandı. Dead Cat Bounce tarafından yazıldı ve oynandı. Sıra dışı bir şirket ofisi binasındaki bir günlük hayatı kapsayan olaylardan oluşuyordu. Binada çalışan borsacılar bir hayat kadınının cesedinden kurtulmaya çalışıyor, canı sıkılmış olan başka bir işçi hip hop müzik videolarıyla ilgilenmeye başlıyor ve yabancılardan nefret eden (Zenofobi) bir casus ise koridorlarda diğerlerini takip ediyor. D.A.D.D.Y tarafından yönetildi ve Red Jam Porductions tarafından prodüksiyonluğu yapıldı. Shane O'Brien, Mick Cullinan, Demian Fox ve James Walmsley (Steve Hardcastle karakteriyle) projede çalışan diğer sanatçılardır.
Dizi bölümleri > Dublin Stories (Dublin Hikayeleri)

İkinci bölüm “Dublin Stories” (Dublin Hikâyeleri) 12 Ocak 2009'da yayınlandı. Philippa Dunne, Amy Stephenson, Rory Connolly, Niall Gaffney ve Shane Langan'dan oluşan beş kişilik bir grup olan “Diet of Worms” rol aldı. Diet of Worms 2006 yılında Dublin’de kuruldu. 2007’deki “Diet of Worms on (Melted) Ice” (Diet of Worms Erimiş Buzda) adlı gösterileri tamamen bir yüzme havuzunda gerçekleşti. Diet of Worms, YouTube’daki videolarıyla bir kült haline geldi.
Dizi bölümleri > The Savage Eye (Vahşi Göz)

“The Savage Eye” (Vahşi Göz) dizinin üçüncü bölümüydü ve 19 Ocak 2009' yayınlandı. Neden İrlandalıların çok fazla alkol tükettiğini sorgulayan hiciv niteliğindeki bir komedi gösterisiydi. David McSavage tarafından yazıldı ve oynandı. “Raw” adlı drama dizisinin ve “When Brendan Met Trudy” filminin de yönetmenliğini yapan Kieron J. Walsh tarafından yönetildi. Oyuncular arasında Declan Rooney, Aidan Bishop, Pat McDonnell ve Gerard McSorley da vardı. Pat McDonnell ve Gerard McSorley, daha önce “Father Ted” (Papaz Ted) adlı sitkomda da yer almıştı. Projenin prodüksiyonluğunu Blinder Films yaptı.
Dizi bölümleri > Touching People (Acıklı İnsanlar)

Dizinin dördüncü bölümü 26 Ocak 2009'da “Touching People” (Acıklı İnsanlar) ismiyle yayınlandı. Bernard O'Shea, Colum O'Donnell, Carol Tobin ve Keith Martin tarafından yazıldı ve oynandı. Zamanlarını yardım etmek için harcıyormuş gibi gözüken ancak kendileri için çalışan, ünlü hayırsever sözcülerini alay konusu yapan bölümün prodüksiyonluğunu Green Inc Productions yaptı.
Ortaoyuncular

| Ortaoyuncular |
| --- | --- |
Kuruluş tarihi: 14 Mart 1980 (44 yıl önce) (1980-03-14)
Konum: Ses Tiyatrosu, İstanbul
Resmî site: https://ortaoyuncular.com
Ortaoyuncular, İstanbul'da 1980 yılında Ferhan Şensoy tarafından kurulmuş bir tiyatro grubudur.
Oyunlarını İstiklal Caddesi'ndeki Ses Tiyatrosu'nda sahnelemektedir.
Tarihçe

14 Mart 1980'de Harbiye'deki Yapı Endüstri Merkezi salonunda açıldı. Ferhan Şensoy'un yazıp yönettiği, söz oyunlarına dayalı bir fars güldürüsü olan "Şahları da Vururlar", topluluğun ilk oyunudur. Şensoy, bu oyunla 1980 Avni Dilligil Jüri Özel Ödülü'ne layık görüldü.
Topluluk, Ferhan Şensoy'un yazıp yönettiği oyunları sahnelemeye devam etti. Oyunlarını İstiklal Caddesi'ndeki Küçük Sahne'de sergiledi. 1987'de Grup Lokomotif ve Derya Baykal, Bülent Kayabaş, Sevil Üstekin, Tarık Papuçcuoğlu’nun katılımıyla Muzır Müzikal adlı gösteriyi Şan Tiyatrosu'nda sahnelemeye başladı.  9 Şubat 1987'de Muzır Müzikal sahnelendiği sırada çıkan bir yangınla Şan Tiyatrosu'nun kül olmasından sonra tek kişilik Ferhangi Şeyler adlı oyunu yazıp sunmaya başlayan Şensoy, İstiklal Caddesi'nde sinema olarak hizmet vermekte olan Ses Tiyatrosu'nu tekrar tiyatroya çevirmiş ve Ortaoyuncular 1989'dan itibaren oyunlarını bu tiyatroda sergilemeye başlamıştır.  Ortaoyuncular, "Tiyatro alanındaki çabaları, tiyatroya katkıları ve kalıcı bir tiyatro binası kazandırmadaki çalışmalarından dolayı" 1989 yılında Kültür Bakanlığı Özel Ödülü ile ödüllendirildi.
Topluluğun sahnelediği başlıca oyunlar; Ferhangi Şeyler, Kahraman Bakkal Süpermarkete Karşı, İstanbul'u Satıyorum, Soyut Padişah, Yorgun Matador, Güle Güle Godot, Şu Gogol Delisi, Parasız Yaşamak Pahalı, Üç Kurşunluk Opera, Satılık Birinci El Ortaoyunu, Felek Bir Gün Salakken, Haldun Taner Kabare, Çok Tuhaf Soruşturma, Fişne Pahçesu, Uzun Donlu Kişot, Kiralık Oyun, Beni Ben mi Delirttim, Boşgezen ve Kalfası, Fername, Aşkımızın Son Durağı, 2019-Bilimsiz Kurgusal Güldürü, Ruhundan Tramvay Geçen Adam, İşsizler Cennete Gider, Nasreddin Hoca ve Muhalif Eşeği, Masal Müfettişi'dir.
Ortaoyuncular'ın sahnelediği "İstanbul'u Satıyorum" 1988 Sanat Kurumu Ödülü ve 1989 Ulvi Uraz Ödülü; "Şu Gogol Delisi" Avni Dilligil En Özgün Oyun Ödülü ile En iyi Kadın Oyuncu (Derya Baykal) ve En İyi Giysi Ödülü (Canan Göknil) ödülleri; "Çok Tuhaf Soruşturma", Afife / Yılın En Başarılı Yardımcı Erkek Oyuncusu Ödülü (Tuncel Kurtiz, 1998);  "Fişne Bahçesu, Afife/ Yılın En Başarılı Giysi Tasarımcısı Ödülü (Şanda Zıpçı, 2000); "Biri Bizi Dikizliyor" 2002 yılı Sanat Kurumu En İyi Oyun Yazarı Ödülü ve Afife / Yardımcı Rolde Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Erkek Oyuncusu (Rasim Öztekin), "Kiralık Oyun", Afife / Yardımcı Rolde Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Kadın Oyuncusu (Özgü Namal, 2006); Ruhundan Tramvay Geçen Adam" Afife/ Yılın En Başarılı Sahne Müziği (Grup Gündoğarken, 2010) ödüllerine layık görüldü.
Kadro

Ali Çatalbaş
Arzu Bigat Baril
Ayşen Aydemir
Baykal Kent
Begüm Alpaslan
Bican Günalan
Bülent Kayabaş
Boran Kaya
Celal Belgil
Demet Akbağ
Derya Baykal
Derya Şensoy
Ebru Soyuerden
Ece Erdoğuş
Efe Tunçer
Elif Durdu
Enes Yavuz
Erkan Üçüncü
Erol Günaydın
Eser Eyüboğlu
Esra Kılıç
Ferhan Şensoy
Hakan Altuntaş
Hakan Bilgin
Hümeyra
İlki Güneş
İlksen Ökte
Levent Ünsal
Müjgan Ferhan Şensoy
Münir Özkul
Necmi Yapıcı
Nefrin Tokyay
Neslihan Çakıner
Orçun Kaptan
Orhan Edip Ertürk
Orhan Ertürk
Orkun Akyıldız
Özge Çatıkkaş
Özkan Aksu
Parkan Özturan
Pınar Alsan
Pınar Ünsal
Rana Hima
Rasim Öztekin
Resul Demir
Resul Okan
Sahra Verer
Saygın Delibaş
Sefa Tantoğlu
Serap Günaydın
Sertaç Akkaya
Settar Tanrıöğen
Sevil Akı
Sevil Üstekin
Şükran Dedeman
Şükran Elmalıoğlu
Süleyman Öztürk
Tarık Papuççuoğlu
Tilbe Salim
Tolga Kılık
Tuncel Kurtiz
Yavuzhan Doğan
Kaynak:
Uz Hanlığı

Uz Hanlığı, 11. yüzyılda kurulan bir Türk hanlığıdır.
Uzlar

Ana madde: Uzlar
Uzlar ilk yurtları Hazar Denizi çevresi olan Oğuz topluluklarıdır. Rus kaynaklarında "Tork" diye anıldılar. 11. yüzyılda batıya doğru ilerlediler ve Doğu Avrupa'yı yağmaladılar. Balkanlar'da Peçeneklerle savaştılar. Bizans ordusunda paralı asker olarak savaştılar. Macaristan 'a yerleşerek Hristiyanlığı benimsediler. Bu bölgede yaşayan Gagavuzlar özelliklerini yitirmemiş Uz topluluklarıdır.
Göktürklere bağlı olan bu Türk boylarının bir kısmı, Oğuz Yabgu Devleti'nin yıkılmasından sonra, Moğol istilasından önce 1000 yıllarında batıya göç ederek Karadeniz'in kuzeyine yerleştiler. Kıpçakların baskısıyla Balkanlar'a gittiler. Bizanslılar tarafından Uz olarak adlandırılan bu Türk boyları, Makedonya, Selanik civarında hanlık seviyesinde konuşlanmışlardır. Salgın hastalıklar ve şiddetli soğuklar nedeniyle ağır kayıplar vermişlerdir. Bir kısmı Macaristan'a giderek Macarlara karışmışlardır. Bir kısmı bugünkü Dobruca yöresine yerleşti ve bugünkü Gagavuz Türklerini teşkil etti. Bir kısmı Makedonya, Marmara, Batı Karadeniz, Orta Karadeniz, İç Anadolu ve Trakya'ya yerleşti. Büyük bir kısmı da Bizans ordusuna alındı.
Malazgirt Savaşı sırasında Doğu Roma ordusundan ayrılıp saf değiştirdiler; Selçuklu için savaştılar.
Tarih

Peçenekler'i 868-880 yıllarında batıya itip Don Nehri ve Sura Nehri arasında hakimiyet kurmuşlardır. 985 yılında Kiev Knezliği'nin tarafında yer alarak İdil Bulgarları'na karşı yapılan seferlere katılmışlardır. 1030 yılından sonra ise Kumanlar'ın baskısı nedeniyle Dinyeper'in batısına göç etmişlerdir. 1060 yılında Rus Knezliklerinin ani hücumu sonucunda batıya göç edip Peçeneklerle tekrar komşu olan Uzlar; Kumanlar'ın baskısı sebebiyle Tuna'yı geçmişlerdir (1065). Bu dönem Bizans ve Bulgarlarla savaşarak onları mağlup etmişlerdir. 1068 yıllarında ise kış mevsiminin ağır geçmesi, salgın hastalıklar ve Peçenek akınları sebebiyle Uzların gücü tamamen kırılmış ve az sayıda Uz ise Macaristan'a akınlar düzenlemişlerse de başarılı olamamıştır. Tamamen dağılan Uzların bir kısmı Bizans'a katılıp paralı askerlik yapmıştır. Yurtlarında kalanların ise bu günkü Gagavuzlar olduğu tahmin ediliyor.
Tansık değişkeni

Mira değişenlerinin prototipi olan Mira yıldızı.
Tansık (Mira) değişeni, adını Tansık (Mira) yıldızından alıp, ileri derecede al renge, 100 günden uzun atma süresine ve 1'den yüksek mutlak parlaklığa sahip, zonklayan değişen yıldızlar sınıfıdır.
Mira en parlak iken görünen kadiri 3 ile 5 arasında (Çıplak gözle görülebilir.), en sönük iken 8 ile 10 kadir arasındadır. M tipi kırmızı dev olan Mira 330 günlük bir dönemle zonklar, yarıçapı % 50, parlaklığı 7 kadir kadar değişir; bu ışınım gücünde 600 kat değişme demektir. Binlerce Mira (uzun dönemli değişen yıldız) bilinmektedir. Hepsi de M tipinde ya da daha kırmızı (R, N, S ile gösterilen tayf türünden) devlerdir. Dönemleri 100 gün ile birkaç yıl arasındadır.
Işık eğrisi

Mira ışık eğrileri genelde çevrimden çevrime değişimler göstermektedir. Özellikle birbirini takip eden çevrimlerde maksimum ışıkta bir kadiri geçen parlaklık farkları oluşabilmektedir. Minimum ışıkta da benzer değişimler çevrimden çevrime izlenmektedir. Bazı Mira'lar belirgin dönem değişimine sahiptir. Özellikle R Aql ve R Hya bu duruma en güzel örnek verilebilecek Mira'lardır. Dönem değişimlerine neden olarak, ani gerçekleşen "kabukta helyum yanmaları" ("helium shell flashes") gösterilmektedir.
Telomer

Telomer, ökaryotik doğrusal kromozomların uçlarında bulunan, herhangi bir gen kodlamayan, özelleşmiş heterokromatin yapılarıdır.
Kromozomun uç kısmında yer alan Telomer yapıları
Telomerlerin varlığı, kromozomların uçlarının rastgele çift zincir DNA kırılmalarından koruyarak istenmeyen kromozom uçlarının birleşmesinden ya da kromozomu nükleolitik parçalanmadan korur. Kromozomların bu fiziksel korunmasının dışında, ökaryotik telomerleri, kromatin organizasyonu, kromozomların replikasyonu ve hücre çoğalması gibi önemli hücresel görevleri vardır.
Memeli telomerleri, canlı türüne, hücre türüne ve genetik geçmişe bağlı olarak 1–50 kb telomerik DNA'ya sahip olabilir. İnsan telomerleri, üreme hücrelerinde 10–15 kb'dır, fakat bazı somatik hücrelerde ve genellikle kanser hücrelerinde daha kısadır. Bu uç diziler çok iyi korunmuşlardır.
İnsan telomerleri, kromozomun uç bölgesinde bulunan ve çift iplikli arka arkaya tekrarlanan 3' TTAGGG hekzanükleotid dizisinden oluşurlar. Bu hekzanükleotid dizileri, kement şeklinde ilmik oluşturan (T-loop) 100–200 nükleotitlik G-zengini (G-kuyruğu) sarkan 3' tek iplikli TTAGGG dizisiyle sonlanırlar.
Yapıları

Telomerlerin kendine özgü olan T-loop düzeni, telomerin kendi üzerine kıvrılmasıyla oluşur. Tek iplikli sarkan (overhanging) Guanin zengini tek iplik (G-kuruğu) çift iplikli telomerin “içine” girer. Bu yapı da telomer ipliklerinden birinin yerine geçerek ikinci bir ilmek olan d-loop'u oluşturur. Bu t-loop ve d-loop yapıları, telomeri diğer kromozomlarla uç uca birleşmelerden ve telomerleri kromozom kırıkları olarak algılayıp telomer tamirini başlatan hücre döngüsü kontrol noktalarından korur.
Özellikle Telomerik DNA'da bulunan proteinler, ikili telomer bağlanma proteinleri olan TRF1 ve TRF2'dir. TRF1, TRF2 ve ilişkili oldukları proteinler, kompleksin oluşmasından ve T-loop oluşumundan başlıca sorumlu proteinlerdir. TRF1, intratelomerik kıvrımlarda önemlidir ve telomer uzunluğunu düzenler. TRF1'in fazla üretilmesi telomerlerin kısalmasına, inhibisyonu ise telomerin uzamasına sebep olur. TRF2 telomer uzunluğu boyunca bağlanır fakat T-loop yakınında fazla bulunur ve bu da T-loop oluşumu ve stabilizasyonu için önemlidir. Bu iki proteinin işbirliği, iki elin bir düğüm atmasına benzer, ilk el (TRF1) ilmeği (loop) oluşturur ve ikinci el (TRF2) ipliği sıkar ve korur.
Hücre yaşlanması ve Telomerler

Telomerler her hücre döngüsünde ortalama 50–150 baz çifti azalır. Bu telomer kısalması sonuçta, hücre bölünme sayısını kısıtlar. Son zamanlarda yapılan gözlemler, telomerlerin düzenlenmesinin birçok ökaryotik hücrenin hücre döngüsünde önemli bir etken olduğunu ortaya koymuştur. Telomerik birleşmeler, mitoz sırasında kırılan disentrik kromozomların oluşmasına sebep olarak kromozom köprülerinin, kırıklarının ve birleşmelerin oluşmasını sağlarlar. Sonuçta hayatta kalan hücrelerin genomlarında değişiklikler olur. Fonksiyonel olmayan kromozom uçları ve genomdaki dengesizlik ayrıca telomer uzunluğunda değişiklik olmasına sebep olur. Bu da, hücre yaşlanması kontrolünde hızlanmaya ya da gecikmeye sebep olur. Bu yüzden fonksiyonel olmayan telomerler, genetik bilginin kaybolmasına, yeniden düzenlenmesine ya da dengesinin kaybolmasına sebep olur. Bu genomik değişiklikler de sonuçta hem kansere hem de fenotipin yaşlanmasına sebep olur.
Hücre bölünmesinin devamlılığını sağlamak için üreme hücrelerinde, klonal gelişme gösteren lenfositlerde ve ölümsüz kanser hücrelerinde telomerlerin korunması gerekmektedir. Telomer uzunluğunun korunmasını sağlayan en bilinen yöntem, telomerlerin de novo olarak üretilmesi ve telomeri kapaması için telomerazın verilmesidir.
İnsan telomerinin kristalik yapısını gösteren bir çizim.
Güz Sancısı

| --- | --- |
Film afişi
Yönetmen: Tomris Giritlioğlu
Yapımcı: Bahadır Atay Fatih Enes Ömeroğlu
Senarist: Etyen Mahçupyan Nilgün Öneş
Oyuncular: Murat Yıldırım Beren Saat Okan Yalabık Belçim Bilgin
Müzik: Tamer Çıray
Görüntü yönetmeni: Ercan Yılmaz
Kurgu: Ulaş Cihan Şimşek
Dağıtıcı: Özen Film
Cinsi: Sinema filmi
Renk: Renkli
Yapım yılı: 2008
Çıkış tarih(ler)i: 23 Ocak 2009
Süre: 112 dakika
Ülke:  Türkiye
Dil: Türkçe
Hasılat: 3,388,636 $
Diğer adları: Pains of Autumn
Güz Sancısı, Yılmaz Karakoyunlu'nun aynı adlı kitabından uyarlanmış, 2008 yapımı, yapımcılığını Bahadır Atay ve Fatih Enes Ömeroğlu'nun yaptığı Tomris Giritlioğlu filmi. 23 Ocak 2009 tarihinde gösterime girmiştir.
Suyun Öte Yanı ve özellikle Salkım Hanımın Taneleri filminin devamı niteliğinde olup 6-7 Eylül Olayları'nı konu almış ve yoğun tartışmalara neden olmuştur.
Gösterim

Film 23 Ocak 2009 tarihinde Türkiye'de toplam 180 sinemada gösterime girdi ve $555,543 gelirle ilk hafta sonunda gişe lideri oldu.
| İlk gösterim | Ülke | Sinema | Sıra | Gelir | Toplam gelir | Son gösterim |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 23 Ocak 2009 | Türkiye | 180 | 1 | $555,543 | $3,105,177 | 23 Ağustos 2009 |
| 30 Nisan 2009 | Yunanistan | 17 | 4 | $254,157 | $254,157 | 24 Mayıs 2009 |
| 30 Nisan 2009 | Almanya | 21 | 37 | $15,447 | $28,179 | 10 Mayıs 2009 |
| 1 Mayıs 2009 | Avusturya | 3 | 36 | $1,123 | $1,123 | 3 Mayıs 2009 |
Oyuncu kadrosu ve karakterler

Murat Yıldırım - Behçet
Beren Saat - Elena
Okan Yalabık - Suat
Belçim Bilgin - Nemika
İlker Aksum - İsmet
Hüseyin Avni Danyal - Kenan
Umut Kurt - Ferit
Avni Yalçın - Yorgo
Zeliha Berksoy - Babaanne
Tuncel Kurtiz - Kamil Efendi
Kenan Bal - Ömer Saruhan
Cem Bender -  Adli Tıp Görevlisi
Engin Alkan - Korseci
Beyazıt Gülercan - Albay
Adnan Biricik - Komiser
Gazanfer Ündüz - Restorandaki Misafir
Şahnaz Çakıralp - Restorandaki kadın
Onur Saylak - Tüy Üfleyen Adam
Ruhi Sarı - Nümayişçi
Emre Erkan - Nümayişçi
Necmettin Çobanoğlu - Nümayişçi
Emrah Elçiboğa - Nümayişçi
Zuhal Olcay - Konuk Oyuncu
Ekip > Sanat yönetmenleri

Naz Erayda
Nilüfer Çamur
Erol Taştan
Ekip > Kurgu

Ulaş Cihan Şimşek
Ekip > Yönetmen ekibi

Ahmet Katıksız  - 2. Yönetmen
Hakan Güner - Yönetmen Yardımcısı
Fikret Kadıoğlu - Yönetmen Yardımcısı
Ufuk Hakan Eren - Yönetmen Yardımcısı
Dilan Tokay - Reji Koordinasyon
Emrah Ağuş - Yönetmen Yardımcısı
Cayn felsefesi

Umaswati, Jain düşüncesinin sistematik bir açıklamasını yazan ilk Jain filozofu.
Jain felsefesi, Jainizm'de bulunan eski Hint felsefi sistemini ifade eder. Jain felsefesinin temel özelliklerinden biri, iki farklı varoluş kategorisi olduğunu, yaşayan, bilinçli veya hissedilen varlık (jiva) ya da cansız varlık (ajiva) olduğunu kabul eden dualist metafiziğidir.
Jain metinleri epistemoloji, metafizik, etik, kozmoloji ve soteryoloji gibi sayısız felsefi konuyu tartışır. Jain düşüncesi öncelikle canlı varlıkların doğasını, bu varlıkların karma ile nasıl bağlı olduklarını ve canlı varlıkların reenkarnasyon döngüsünden nasıl kurtarılabileceğini, yani mokşayı anlamakla ilgilenir. Ayrıca Jainlerin başlangıçsız ve döngüsel bir evrene olan inancı ve bir yaratıcı bir ilah olma ihtimalinin reddi de Jain felsefesinin diğer özelliklerindendir.
Batur

Batur (Bahadır), kahraman ve yiğit savaşçı anlamına gelen, Türk ve Moğol dili kökenli onursal unvan. Bu unvan, cengâverlerlik ve yiğitlik yapmış askeri komutanlar ve destansı kahramanlar için kullanılan bir Altay terimidir. Batır, Badır, Bağatur, Bagatur, Bogatur, Bagatır, Batar, Bağatar, Bahadır olarak da söylenir.