Antanas Poška
Biyografi > Sonraki Yaşamı (1936–92)

Poška, 1936'da Hindistan'dan ayrıldı. Litvanya'ya dönerken Afganistan, İran ve Türkiye'den geçti. Türkiye'de Kürtler ve tutuklanmaları hakkında bir makale yazdı ve Haziran 1936'da tutuklanarak sınır dışı edilmek üzere Bulgaristan'a götürüldü. Serbest bırakıldı, ancak Bhagavad Gita'nın çevirisi de dahil olmak üzere eşyalarının ve araştırma materyallerinin çoğuna el konuldu ve hiçbir zaman geri verilmedi. Bulgaristan'da biraz zaman geçirdi ve burada 19. yüzyılın sonunda Bulgaristan'da yaşayan bağımsız Litvanya'nın kurucu babalarından Dr. Jonas Basanavičius'ta hakkında Bulgarlar'dan bilgi topladı. Poška,1936 Noel'inden hemen önce Litvanya'ya döndü. 1937–40'ta Poška, Akademikas, Lietuvos aidas, Trimitas gibi akademik gazete ve dergilerde gazeteci olarak çalıştı ve Darbas gazetesinin genel yayın yönetmenliğini yaptı. 1937-40 yıllarında Litvanya Esperantlar Birliği Başkanlığı yaptı. Litvanya'ya döndükten sonra Poška, Hint yolculuğu hakkındaki anılarını yazmaya başladı. Baltık Denizi'nden Bengal Körfezi'ne kitabının iki cildi Haziran 1940'ta Sovyetler'in Litvanya'yı işgalinden hemen önce yayınlandı; üçüncü cilt, bir basında yer alan eserler ile beraber yok edildi. Nazi işgali sırasında (1941-44) Poška, Vilnius Halk Kütüphanesi No. 3'ün yöneticisi olarak çalışmaya başladı. Tehlikelere rağmen, Poška en az üç Litvanyalı Yahudi'yi evinde Schutzstaffel birliklerinden saklayarak kurtardı. Poška, 1998 yılında  Litvanya Cumhurbaşkanı tarafından Hayat Kurtarıcı Haç ile ödüllendirildi ve 2000 yılında İsrail Hükümeti tarafından Uluslararası Dürüstler arasında kendisine de yer verildi. Naziler'in Yahudi kitaplarını imha etmesine rağmen, daha sonra Yahudi Müzesi'ne transfer edilen 1000'den fazla yayını koruyarak sakladı. Sovyetler 1944'ün ortalarında Litvanya'ya döndükten sonra Poška, Sovyet Litvanya Eğitim Komiserleri Kütüphane Departmanının başına getirildi. Juozas ugiugžda'nın Sovyet işgalinden önce yayınlanan kitapları yok etme emirlerini reddettiği için Poška, Haziran 1945'te tutuklandı ve Sibirya'daki bir zorunlu çalışma kampında hapse mahkûm edildi. Önce Velsk, Arkhangelsk Oblastı,  ve daha sonra Komi Cumhuriyeti'nde bir zorunlu çalışma kampına yollandı. 1948'de zorunlu çalışma cezası sonrası, Litvanya'ya geri dönme hakkı olmadan zorla Orta Asya'ya tehcir edildi. Akademik bilgisi sayesinde, 1949-59 yıllarında Orta Asya'nın çeşitli etnografya müzelerinde pozisyonlarda çalıştı, ancak siyasi bir mahkûm statüsü nedeniyle önde gelen görevleri üstlenemedi ve çalışmalarını yayınlamakta zorlandı. Kazakistan'daki Petropavl müzesinde (1949–53), Kırgızistan'daki Osh Müzesi'nde (1953-57), Özbekistan'daki Andican Müzesi'nde ve Tacikistan'daki Duşanbe Devlet Müzesi'nde (1958-59) çalıştı. Ayrıca Orta Asya'daki çeşitli arkeolojik seferlere katıldı. Oş'tayken Poška, Süleyman Dağı ve petroglifleri olmak üzere özellikle Rusha-Unkur Mağarası veya Kartal Mağarası gibi mağaraları inceledi. Mağaradaki arkeolojik kazılar sırasında Poška, Neolitik dönemine ait bir mikrolit envanteri buldu. Stalin'in 1953'te ölümü üzerine, Sovyet siyasi mahkûmlarının birçoğu, Stalinizasyon kampanyası sırasında Sovyet yetkilileri tarafından yeniden incelendi ve Poška'nın 1959'da Litvanya'ya dönmesine izin verildi.   Eve döndükten sonra Poška öğretim görevlisi, birkaç gazetenin muhabiri ve 1964-69'da yeniden kurulan Vilnius Esperantist Kulübü başkanı olarak çalıştı. Eski bir siyasi tutuklu olarak Sovyet yetkilileri tarafından şüpheli görüldü ve 1985'teki Perestroika reformlarına kadar akademik faaliyetlerine devam etmesine veya kitaplarını yayınlamasına izin verilmedi. Poška bu sırada seyahat etmeye devam etti. Örneğin, 1960 yılında biyolog Tadas Ivanauskas ile birlikte Tacikistan'daki Tigrovaya Balka Doğa Koruma Alanı'nı  ziyaret etti ve daha sonra Leningrad ve Moldova'ya otostop ile seyahatlerde bulundu. 1972 yazında, 70 yaşındayken, son büyük yolculuğuna çıktı. Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan ve Karadeniz'deki Sohum'a giden Gürcistan Askeri Yolu üzerinden Kafkas Dağları'ndaki Elbruz Dağı'na beş haftalık bir motosiklet yolculuğu yaptı. Poška, hayatının son on yılını kurtarılan arşivinin yığınları altında geçirdi, yayınlamaya çalıştı fakat başarısız oldu. Büyük eseri, Hindistan'a yaptığı yolculuğun sekiz ciltlik kitabı Baltık Denizi'nden Bengal Körfezi'ne kadar, destekçileri tarafından ölümünden sonra yayınlandı.