stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
1453
Olaylar

İstanbul'un Fethi
2 Nisan - II. Mehmed, Konstantinopolis'i kuşatma harekâtına başladı.
6 Nisan - II. Mehmed, İstanbul kuşatmasını başlattı.
29 Mayıs - II. Mehmet (Fatih Sultan Mehmet), Konstantinopolis şehrini fethederek Bizans İmparatorluğu'na son verdi. Bu olay Orta Çağ'ın sonu, Yeni Çağ'ın başlangıcı olarak değerlendirilen tarihlerden biridir.
30 Mayıs - İstanbul Üniversitesi kuruldu.
Feodalizm yavaş yavaş son buldu.
Ayasofya camiye çevrildi.
1 Haziran - Ayasofya'da ilk Cuma namazı kılındı.
Doğu Roma İmparatorluğu (Bizans) tarihe karıştı.
Yüz Yıl Savaşı, Castillon Muharebesi ile sona erdi.
Avusturya Dükalığı sona erdi (kuruluşu 1156).
Avusturya Arşidüklüğü kuruldu (dağılışı 1806).
Johannes Gutenberg, matbaanın taşınabilir bir türünü icat etti.
Doğumlar

25 Mart - Giuliano de' Medici, abisi Lorenzo de' Medici ile beraber Floransa Cumhuriyeti'nin müşterek yöneticiliğini yapmış olan Medici ailesi mensubu (ö. 1478)
tarihi bilinmeyen
I. Ayşe Hatun, II. Bayezid'in eşi ve Yavuz Sultan Selim'in manevi annesi (ö. 1505)
II. Gülbahar Hatun, II. Bayezid'in eşi ve Yavuz Sultan Selim'in öz annesi (ö. 1510)
Firdevsî-i Rûmî, Osmanlı Devleti'nde yaşamış şair ve yazar
Ölümler

29 Mayıs
XI. Konstantinos, son Bizans imparatoru (d. 1404)
Orhan Çelebi ya da Şehzade Orhan, Şehzade Kasım Çelebi'nin oğlu (d. 1412)
Ulubatlı Hasan - İstanbul'un Fethi sırasında Bizans surlarına ilk sancağı diken Osmanlı askeri (d. 1428)
3-4 Haziran - Lukas Notaras, Bizans İmparatorluğu'nun son megadükü
10 Temmuz - Çandarlı Halil Paşa, Osmanlı Sadrazamı
tarihi bilinmeyen
Dmitri Şemyaka, Moskova Büyük Prensi
Giovanni Giustiniani, Konstantinopolis'in son savunucularından Cenevizli komutan (d. 1418)
Prens İnal, Çerkes prensi
Zahir Çakmak, Mısır Memlûk Sultanı (d. y. 1372)
Zuhurat Baba, veli
Metin Gürkanlar

Metin Gürkanlar, (d. 3 Aralık 1940, Finike) Türk akademisyen, eski rektör.
Eğitimi

Antalya Lisesi'nden 1958 yılında, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden de 1963 yılında mezun olmuştur. 1981 yılında aynı üniversitede doktora eğitimini tamamlamıştır.
Yurtdışı Çalışmaları

1967-1972 yılında Heidelberg Üniversitesi'nde, 1980-1981 yıllarında Basel Üniversitesi'nde bulunmuştur. 1993 yılında Taşkent Devlet İktisat Üniversitesi'nde konuk öğretim üyesi olarak bir yarıyıl görev yapmıştır.
Akademik Kariyeri

1982 yılında yardımcı doçent, 1994 yılında doçent ve 2000 yılında profesör unvanını almıştır. Gazi Üniversitesi, Akdeniz Üniversitesi, Niğde Üniversitesi, Mustafa Kemal Üniversitesi ve Doğu Akdeniz Üniversitesi'nde öğretim üyeliği yapmış ve medeni hukuk ile borçlar hukuku alanında çalışmıştır.
Mesleki Kariyeri

1972-1974 yıllarında Çalışma Bakanlığı'nda memur, 1982-1984 yıllarında Türkiye Emlak Kredi Bankası'nda yönetici, 1994-1998 yıllarında Almanya Federal Cumhuriyeti Antalya Fahri Konsolosu ve 2001 yılında mali müşavir olmuştur.
Siyasi Kariyeri

1985-1989 yıllarında Antalya Belediyesi başkan yardımcısı olmuştur.
Akademik İdari Görevleri

Akdeniz Üniversitesi'nde; 1986-1996 yıllarında Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu Müdürlüğü, 1996-1997 yıllarında Hukuk Fakültesi Dekan Yardımcılığı ve Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürlüğü yapmıştır.
Niğde Üniversitesi'nde; 2000-2001 yıllarında İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dekan Yardımcılığı ve Aksaray İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dekan Vekilliği görevini yürütmüştür.
Mustafa Kemal Üniversitesi'nde; 2001-2002 yıllarında İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dekanlığı ve Rektör Yardımcılığı, 2002-2006 yıllarında ise Rektörlük yapmıştır. 2006 yılındaki rektör seçimlerinde birinci olmasına karşın rektör olarak atanmamış ve yerine ikinci sıradaki aday Şerefettin Canda rektör olmuştur. Ocak 2007'de üniversiteden emekli olmuştur.
2009 yılından 2020 yılına dek görev aldığı Doğu Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde 2012 yılında kısa bir dönem dekan vekili olmuş ve 2015 yılından sonra da fakültenin dekanlığını (2015-2016 yıllarında vekaleten) emekli olduğu 2020 yılına dek üstlenmiştir.
Yasuke

| Yasuke |
| --- | --- |
Doğum: yaklaşık 1540 Afrika
Ölüm: Bilinmiyor
Bağlılığı:  Oda boyu
Rütbesi: Uşak, koruma, Kashin
Çatışma/savaşları: Tenmokuzan Muharebesi Honnō-ji Olayı

Yasuke (Japonca: 弥助, 弥介, 彌助 veya 彌介), Sengoku döneminde Japon daimyō Oda Nobunaga'da hizmet veren Afrika kökenli bir uşaktı. 1579'da Yasuke, Hindistan'daki Doğu Hint Adaları Misyonları Ziyaretçisi İtalyan Cizvit misyoneri Alessandro Valignano'nun hizmetinde Japonya'ya geldi. Kimileri tarafından Yasuke'nin Nobunaga'nın gördüğü ilk Afrikalı olduğu düşünülüyor ve Nanban ticareti sırasında Portekizlilerle Japonya'ya gelen birçok Afrikalıdan biriydi. Bazı araştırmacılar tarafından ilk siyahi samuray olduğunun iddia edilmesinin ardından popüler kültürde ilgi görmüştür.
Konuyla ilgili yayınlar

Matsuda, Kiichi, ed., Jūroku-jūnanaseiki Iezusukai Nihon Hōkokushuu, Hōdōsha, 1987-1998.
Ōta, Gyūichi, Shinchōkōki, 1622.
Lockley, Thomas, African Samurai : The True Story of a Legendary Black Warrior in Feudal Japan (in USA), Yasuke: The true story of the legendary African Samurai (in GB), 2019.
2008 Yaz Olimpiyatları'nda basketbol

| 2008 Yaz Olimpiyatları Pekin-2008 |
| --- | --- | --- |

Turnuva Ayrıntıları
Olimpiyat: 2008 Yaz Olimpiyatları
Ülke:  Çin
Kent: Pekin
Tarih: 9-24 Ağustos 2008
Erkekler: 12 ülke katıldı
| Madalyalar: | Madalyalar: |  |
|  Altın madalya |  ABD |  |
|  Gümüş madalya |  İspanya |  |
|  Bronz madalya |  Arjantin |  |
Kadınlar: 12 ülke katıldı
| Madalyalar: | Madalyalar: |  |
|  Altın madalya |  ABD |  |
|  Gümüş madalya |  Avustralya |  |
|  Bronz madalya |  Rusya |  |

2008 Yaz Olimpiyatları'nda basketbolda Amerika takımı hem erkekler hem de kadınlarda altın madalya almıştır. Ev sahibi Çin, erkeklerde çeyrek finalde elenmiştir. Kadınlarda ise Çin millî basketbol takımı, üçüncülüğü elde etmiştir. Organizasyonun finallerine Cadillac Arena ev sahipliği yapmıştır.
Madalyalar

| Kategori | Altın | Gümüş | Bronz |
| --- | --- | --- | --- |
| Erkek |  Amerika Birleşik Devletleri (USA) Carlos Boozer Jason Kidd LeBron James Deron Williams Michael Redd Dwyane Wade Kobe Bryant Dwight Howard Chris Bosh Chris Paul Tayshaun Prince Carmelo Anthony |  İspanya (ESP) Pau Gasol Rudy Fernández Ricky Rubio Juan Carlos Navarro José Calderón Felipe Reyes Carlos Jiménez Raül López Berni Rodríguez Marc Gasol Álex Mumbrú Jorge Garbajosa |  Arjantin (ARG) Carlos Delfino Manu Ginóbili Román González Leonardo Gutiérrez Juan Pedro Gutiérrez Federico Kammerichs Andrés Nocioni Fabricio Oberto Antonio Porta Pablo Prigioni Paolo Quinteros Luis Scola |
| Kadın |  Amerika Birleşik Devletleri (USA) Seimone Augustus Sue Bird Tamika Catchings Sylvia Fowles Kara Lawson Lisa Leslie DeLisha Milton-Jones Candace Parker Cappie Pondexter Katie Smith Diana Taurasi Tina Thompson |  Avustralya (AUS) Erin Phillips Tully Bevilaqua Jennifer Screen Penny Taylor Suzy Batkovic Hollie Grima Kristi Harrower Laura Summerton Belinda Snell Emma Randall Rohanee Cox Lauren Jackson |  Rusya (RUS) Marina Kuzina Oxana Rakhmatulina Natalia Vodopyanova Becky Hammon Marina Karpunina Tatiana Shchegoleva Ilona Korstin Maria Stepanova Yekaterina Lisina Irina Sokolovskaya Svetlana Abrosimova Irina Osipova |
Madalyalar > Madalyası Sıralaması

|  Sıra  | Ülke | Altın | Gümüş | Bronz | Toplam |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Amerika Birleşik Devletleri (USA) | 2 | 0 | 0 | 2 |
| 2 |  İspanya (ESP) | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 2 |  Avustralya (AUS) | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 3 |  Rusya (RUS) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 3 |  Arjantin (ARG) | 0 | 0 | 1 | 1 |
Madalyalar > Basketbol – Erkek

| Afrika | Amerika | Asya | Avrupa | Okyanus | Direkt Katılanlar |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Angola |  Amerika   Arjantin |  İran |  Rusya  Litvanya  Hırvatistan   Yunansitan   Almanya |  Avustralya |  İspanya – 2006 FIBA Dünya Şampiyonu   Çin – Ev sahibi |
Madalyalar > Basketbol – Kadın

| Afrika | Amerika | Asya | Avrupa | Okyanus | Direkt Katılanlar |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Mali |  Amerika   Brezilya |  Güney Kore |  Rusya    İspanya    Çek Cumhuriyeti    Letonya    Belarus |  Yeni Zelanda |  Avustralya – 2006 FIBA Dünya Şampiyonu   Çin – Ev sahibi |
Madalyalar > Basketbol – Kadın > Grup A

| Takım | G | Y | A | Y | O | P |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Litvanya | 4 | 1 | 425 | 400 | +25 | 9 |
|  Arjantin | 4 | 1 | 425 | 361 | +64 | 9 |
|  Hırvatistan | 3 | 2 | 399 | 380 | +19 | 8 |
|  Avustralya | 3 | 2 | 457 | 405 | +52 | 8 |
|  Rusya | 1 | 4 | 387 | 406 | -19 | 6 |
|  İran | 0 | 5 | 323 | 464 | -141 | 5 |
|  |
| --- | --- | --- |
2008-08-10: 
| Rusya  | 71 - 49 |  İran |
| Litvanya  | 79 - 75 |  Arjantin |
| Avustralya  | 82 - 97 |  Hırvatistan |
2008-08-12: 
| İran  | 67 - 99 |  Litvanya |
| Hırvatistan  | 85 - 78 |  Rusya |
| Arjantin  | 85 - 68 |  Avustralya |

2008-08-14: 
| Avustralya  | 106 - 68 |  İran |
| Litvanya  | 86 - 79 |  Rusya |
| Arjantin  | 77 - 53 |  Hırvatistan |
2008-08-16: 
| Rusya  | 80 - 95 |  Avustralya |
| Hırvatistan  | 73 - 86 |  Litvanya |
| İran  | 82 - 97 |  Arjantin |
2008-08-18: 
| İran  | 57 - 91 |  Hırvatistan |
| Avustralya  | 106 - 75 |  Litvanya |
| Arjantin  | 91 - 79 |  Rusya |
Madalyalar > Basketbol – Kadın > Grup B

| Takım | G | Y | A | Y | O | P |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  ABD | 5 | 0 | 515 | 354 | +161 | 10 |
|  İspanya | 4 | 1 | 418 | 369 | +49 | 9 |
|  Yunanistan | 3 | 2 | 415 | 375 | +40 | 8 |
|  Çin | 2 | 3 | 366 | 400 | -34 | 7 |
|  Almanya | 1 | 4 | 330 | 390 | -60 | 6 |
|  Angola | 0 | 5 | 321 | 477 | -156 | 5 |
|  |
| --- | --- | --- |
2008-08-10: 
| Almanya  | 95 - 66 |  Angola |
| İspanya  | 81 - 66 |  Yunanistan |
| ABD  | 101 - 70 |  Çin |
2008-08-12: 
| Yunanistan  | 87 - 64 |  Almanya |
| Çin  | 75 - 85 (OT) |  İspanya |
| Angola  | 76 - 97 |  ABD |
2008-08-14: 
| Almanya  | 59 - 72 |  İspanya |
| Angola  | 68 - 85 |  çin |
| ABD  | 92 - 69 |  Yunanistan |
2008-08-16: 
| Yunanistan  | 102 - 61 |  Angola |
| Çin  | 59 - 55 |  Almanya |
| İspanya  | 82 - 119 |  ABD |
2008-08-18: 
| Yunanistan  | 91 - 77 |  Çin |
| Angola  | 50 - 98 |  İspanya |
| ABD  | 106 - 57 |  Almanya |
Kadın > Grup A

| Takım | G | Y | A | Y | O | P |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Avustralya | 5 | 0 | 349 | 264 | +85 | 10 |
|  Rusya | 4 | 1 | 278 | 258 | +20 | 9 |
|  Belarus | 2 | 3 | 320 | 332 | -12 | 7 |
|  Kore | 2 | 3 | 352 | 360 | -8 | 7 |
|  Letonya | 1 | 4 | 266 | 315 | -49 | 6 |
|  Brezilya | 1 | 4 | 337 | 354 | -17 | 6 |
|  |
| --- | --- | --- |
2008-08-09: 
| Belarus  | 64 - 83 |  Avustralya |
| Kore  | 68 - 62 (OT) |  Brezilya |
| Letonya  | 57 - 62 |  Rusya |
2008-08-11: 
| Kore  | 72 - 77 |  Rusya |
| Letonya  | 57 - 79 |  Belarus |
| Avustralya  | 80 - 65 |  Brezilya |
2008-08-13: 
| Belarus  | 65 - 71 |  Rusya |
| Brezilya  | 78 - 79 |  Letonya |
| Kore  | 62 - 90 |  Avustralya |
2008-08-15: 
| Letonya  | 73 - 96 |  Avustralya |
| Rusya  | 74 - 64 |  Brezilya |
| Kore  | 53 - 63 |  Belarus |
2008-08-17: 
| Avustralya  | 75 - 55 |  Rusya |
| Kore  | 72 - 68 |  Letonya |
| Brezilya  | 68 - 53 |  Belarus |
Kadın > Grup B

| Takım | G | Y | A | Y | O | P |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  ABD | 5 | 0 | 491 | 276 | +215 | 10 |
|  Çin | 4 | 1 | 358 | 346 | +12 | 9 |
|  İspanya | 3 | 2 | 357 | 324 | +33 | 8 |
|  Çek Cumhuriyeti | 2 | 3 | 346 | 356 | -10 | 7 |
|  Yeni Zelanda | 1 | 4 | 320 | 423 | -103 | 6 |
|  Mali | 0 | 5 | 255 | 402 | -147 | 5 |
|  |
| --- | --- | --- |
2008-08-09: 
| Mali  | 72 - 76 |  Yeni Zelanda |
| Çin  | 67 - 64 |  İspanya |
| Çek Cumhuriyeti  | 57 - 97 |  ABD |
2008-08-11: 
| Yeni Zelanda  | 62 - 85 |  İspanya |
| Çek Cumhuriyeti  | 81 - 47 |  Mali |
| Çin  | 63 - 108 |  ABD |
2008-08-13: 
| İspanya  | 74 - 55 |  Çek Cumhuriyeti |
| Çin  | 80 - 63 |  Yeni Zelanda |
| Mali  | 41 - 97 |  ABD |
2008-08-15: 
| Çek Cumhuriyeti  | 90 - 59 |  Yeni Zelanda |
| Çin  | 69 –48 |  Mali |
| ABD  | 93 - 55 |  İspanya |
2008-08-17: 
| Mali  | 47 - 79 |  İspanya |
| Çin  | 79 - 63 |  Çek Cumhuriyeti |
| Yeni Zelanda  | 60 - 96 |  ABD |
Kavuk

I. Selim'in kavuklu bir görseli
Kavuk, beyaz renkte pamuk ipliğinden örülmüş olan kumaştan yapılmış, üzerine sarık sarılan erkek başlığına verilen ad.
Osmanlı toplumunda kavuklar sarılış biçimi, rengi ve görüntüsüne göre çeşitlenir ve farklı adlar alır; giyen kişinin sosyal sınıfını gösterirdi. Osmanlı toplumunda kullanılan kavuklar genellikle sarıklı idi; bu nedenle genellikle kavuk ile sarık aynı anlamda kullanılmıştır. Sarık bir kavuğun, fesin, külahın etrafına sarılan bezlere verilen isimdir.
Osmanlı Devleti'nde 1842 yılında fes giyilmeye başlandıktan sonra kavuk giyimi terk edilmiştir.
4

Başlığın diğer anlamları için 4 (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| --- | --- |
Binyıllar:: 1. binyıl
Yüzyıllar::  MÖ 1. yüzyıl  1. yüzyıl  2. yüzyıl
Onyıllar::  MÖ 10'lar  MÖ 0'lar  0'lar  10'lar  20'ler
Yıllar::  1  2  3  4  5  6  7
| --- | --- |
Miladi: 4   IV
Ab urbe condita: 757
Asur: 4754
Bahâî: MÖ 1840 – MÖ 1839
Bengal: MÖ 589
Berberi: 954
Birmanya: MÖ 634
Bizans: 5512 – 5513
Budist: 548
Discordian: 1170
Ermeni: -
Etiyopya: MÖ 4 – MÖ 3
Fransız cumhuriyetçi: MÖ 1788 – MÖ 1787
Hicrî: HÖ 637 – HÖ 636
Hint: 
 - Kali Yuga: 3105 – 3106
 - Shaka Samvat: N/A
 - Vikram Samvat: 60 – 61
Holosen takvimi: 10004
İbrani: 3764 – 3765
İran: – 1 BP – 617 BP
Juche: MÖ 1907
Kıpti: MÖ 280 – MÖ 279
Kore: 2337
Tayland güneş: 547
g t 
4 (IV), perşembe günü başlayan bir yıldır.
4 (IV) bir yıldır.
Doğumlar > Ay veya günü bilinmeyenler

Columella, Roman yazar (ö. 70)
Daemusin Goguryeo, Kore kralı (ö. 44)
Publius Quinctilius Varus Minor, Romalı senatör
Ölümler > Şubat

21 Şubat - Gaius Caesar, Marcus Vipsanius Agrippa ve Yaşlı Julia'nın en büyük oğlu (d. MÖ 20)
Ölümler > Haziran

26 Haziran - Ariobarzanes II
Ölümler > Ay veya günü bilinmeyenler

Bak Hyeokgeose
Gaius Asinius Pollio, romalı şair ve tarihçi
Yuliya Peresild

Yuliya Sergeyevna Peresild (Rusça: Юлия Сергеевна Пересильд; d. 5 Eylül 1984), Rus tiyatro oyuncusu, şarkıcı ve kozmonottur.
Malaya Bronnaya Tiyatrosu'nun baş aktrisiydi. Bilimsel ve eğitim projesi The Challenge: The First in Space proɡramı kapsamında bir uzay uçuşuna katıldı ve bu sırada The Challenge adlı filmin çekimlerinde yer aldı. Ekim 2021'de Uluslararası Uzay İstasyonu'na yaptığı uçuştan sonra uzayda oyunculuk yapan ilk profesyonel aktris oldu. Sovyetler Birliği ve Rusya tarihinde uzaya seyahat eden beşinci kadın ve Uluslararası Uzay İstasyonu'nda çalışıp yaşayan ikinci kadın oldu.
İlk yılları ve eğitimi

Peresild, Sovyetler Birliği'nin Pskov şehrinde doğdu. Babası bir ikon boyama ressamı, annesi ise anaokulu çalışanıydı. Soyadı, Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyetine sürgün edilen Estonyalı büyük büyük anne ve büyük büyük annesinden gelmektedir. 2001 yılında Pskov şehrindeki 24 numaralı ortaokuldan mezun oldu. Okuldan sonra Pskov Devlet Pedagoji Enstitüsü Rus Filolojisi Fakültesi'ne girdi, ancak sadece bir yıl okuduktan sonra Moskova'ya gitti ve bir tiyatro üniversitesine girdi.
2006 yılında Rusya Tiyatro Sanatları Akademisi'nin oyunculuk bölümünden mezun oldu.
2007'de Devlet Milletler Tiyatrosu'nun oyunlarına konuk oyuncu olarak  katılmaya başladı.
Moskova Tiyatrosu "Modern Oyun Okulu", Moskova'daki Malaya Bronnaya Tiyatrosu ve Yevgeni Mironov Tiyatrosu ile işbirliği yapmaktadır.
Özel hayatı

Peresild, o dönem uzun yıllar evli olan Rus film yönetmeni Aleksey Uçitel ile ilişki yaşadı ve birlikte 2009 ve 2012 doğumlu iki kızı çocuğu sahibi oldular. Aleksey Uçitel'in karısından boşanması resmi olarak ɡerçekleşmedi çünkü kişisel ilişkilerinin yanı sıra ticari ilişkilerle de birbirlerine bağlıdırlar. Peresild, 2021'de Alexei Uchitel'den ayrıldığını duyurdu.
2022'de Yuliya Peresild, aktör Mihail Troynik ile ilişkisi olduğunu doğruladı ve 2023'te evlendiler.
Peresild, organik merkezi sinir sistemi bozuklukları olan çocuklara tedavi sağlamak için çalışan Galçonok (Rusça: Галчонок) adlı yardım kuruluşunun kurucu üyesidir.
Alice in Chains

Bu madde bir müzik grubu hakkındadır.Aynı adlı albüm için Alice in Chains (albüm) sayfasına bakınız.
| Alice in Chains   |
| --- | --- |
Alice in Chains 2018'de sahne alırken. Soldan sağa Mike Inez, William DuVall, Sean Kinney ve Jerry Cantrell.
Genel bilgiler
Başladığı yer: Seattle, ABD
Tarzlar: Grunge, Alternative Metal, Heavy metal, Hard Rock, Sludge Metal,
Etkin yıllar: 1988-günümüz
Müzik şirketi: Columbia

Üyeler: Jerry Cantrell   Sean Kinney   Mike Inez   William DuVall

Eski üyeler: Mike Starr   Layne Staley

Alice in Chains (genellikle AIC olarak kısaltılır), 1987'de gitarist ve vokalist Jerry Cantrell ve davulcu Sean Kinney tarafından kurulmuş Seattle Washington'dan bir Amerikan grunge grubudur. Daha sonra basçı Mike Starr ve vokalist Layne Staley gruba dahil edilmiştir.  Mike Starr, 1993 yılında gruptan ayrılıp yerine Mike Inez gelmiştir. William DuVall, 2002'de ölen Staley'in yerine 2006 yılında ortak vokalist ve ritm gitaristi olarak gruba katıldı. Grup adını Staley'nin bir önceki grubu olan glam metal grubu Alice N' Chains'den almıştır.
Çoğunlukla grunge müzikle ilişkilendirilen Alice in Chains'in sesi heavy metal, hard rock, altnernatif metal, sludge metal unsurlarını da içerir. Grup, Staley ve Cantrell (ve daha sonra Cantrell ve DuVall) arasındaki armonize(çift vokal) vokalleri içeren kendine özgü vokal tarzı ile tanınır. Cantrell, 1992 akustik EP Sap'ta Layne Staley'in önerisiyle ana vokal olarak görevi de alıp ve bu rolü günümüze kadar taşıyıp büyümeye devam ederek Alice in Chains'i iki vokalli bir grup haline getirdi.
Alice in Chains, Nirvana, Pearl Jam ve Soundgarden gibi diğer Seattle gruplarıyla birlikte 1990'ların başındaki grunge hareketinin bir parçası olarak uluslararası üne kavuştu. Bu dönemde Facelift (1990), Dirt (1992), Alice in Chains (1995) ve EP Jar of Flies (1994) albümleriyle başarıya ulaştılar. Hiçbir zaman resmen dağılmasa da, Alice in Chains, Staley'nin 2002'de ölümüyle sonuçlanan madde bağımlılığı nedeniyle 1996'dan 2006 yılına kadar uzun süreli bir dinlenmeye çekildi. 10 yıllık sessizlikleri bozmak isteyen grup, 2006 yılında turneye çıktı ve DuVall tam zamanlı olarak ana vokalist oldu. Yeni kadro, Black Gives Way to Blue (2009), The Devil Put Dinosaurs Here (2013) ve Rainier Fog (2018) albümlerini yayınladı.
Alice in Chains, yalnızca ABD'de 14 milyon, dünya çapında ise toplamda 30 milyondan fazla albüm satışına ulaşmıştır.
Tarihçe > Kuruluş ve ilk yıllar (1984-1988)

Alice in Chains'in oluşumundan önce, o zamanın davulcusu Layne Staley, üvey kardeşi Ken Elmer'den biraz cesaret aldıktan sonra Sleze olarak bilinen yerel bir glam metal grubu için şarkı söylemek üzere seçmelere katıldığında vokalist olarak ilk konserini verdi.
Tarihçe > Kuruluş ve ilk yıllar (1984-1988) > Grup adı

Layne Staley'in vokal olarak katıldığı bu grubun üyeleri; gitaristler Johnny Bacolas ve Zoli Semanate, davulcu James Bergstrom ve basçı Byron Hansen'di.  Bu grup, isim tartışmasına başlamadan önce  birkaç üye değişiminde bulundular. Grup üyeleri, gruba yeni katılan Nick Pollock'a "Welcome to Wonderland" deyince, Nick Pollock da isim kargaşası yaşayan bu gruba Alice in Wonderland'ten ilham alarak 'Alice in Chains' ismini önerdi. Grubun mevcut üyesi Bacolas bu ismi beğenince grubun adı Alice in Chains olarak değiştirildi Staley'nin annesi Nancy McCallum bu ismi kadın düşmanı bir terim olduğu şikayetlerini sıklaştırınca nihayetinde grup adlarını Alice N' Chains olarak farklı bir şekilde hecelemeyi seçti.
Tarihçe > Kuruluş ve ilk yıllar (1984-1988) > Layne Staley ve Jerry Cantrell'in tanışması

Staley, Ağustos 1987'de Seattle'da bir partide gitarist Jerry Cantrell ile tanıştı. Bundan birkaç ay önce Cantrell, Staley'nin o zamanki grubu Alice N 'Chains'in memleketi Tacoma Little Theatre'da bir konserini izlemiş ve sesinden etkilenmişti. Cantrell, ailesinin evinden atıldıktan sonra evsiz kaldı, bu yüzden Staley, Cantrell'i onunla prova stüdyosu Music Bank'ta yaşamaya davet etti ve stüdyoda oda arkadaşı oldular. Grup bu stüdyodaki anılarına ithafen 1999'da çıkaracakları DVD albümüne bu adı vereceklerdir: Bakınız: Music Bank (Alice in Chains DVD'si)
Tarihçe > Kuruluş ve ilk yıllar (1984-1988) > Ana kadronun oluşması

Alice N 'Chains kısa süre sonra dağılınca Staley de bir funk grubuna katıldı. Evden atılıp grubuyla mesafe girince Cantrell'in grubu 'Diamond Lie' da dağıldı ve Cantrell yeni bir grup arayışına geçti. Başlangıç olarak Staley, Cantrell'i arkadaşı Melinda Starr'la tanıştırdı. Melinda'nın sevgilisi Sean Kinney bir bateristti. Cantrell, Melinda aracılığı ile Sean Kinney ile bir buluşma teklif etti Sean Kinney, Cantrell ve Staley'in kaldığı Music Bank stüdyosuna gelip Cantrell'in demolarını dinledi. Demoları dinleyen Sean, Cantrell ile çalışmayı kabul etti. Grup daha sonra bas gitarist arayışına geçti. Sean Kinney eski grubunda tanıdığı ve sevgilisi Melinda Starr'ın da abisi olan Mike Starr'ı Cantrell'e önerdi. Mike Starr da Cantrell'in demolarını beğenince Cantrell'le çalışmayı kabul etti.
Temel kadro kurulunca ekip bir vokal arayışına geçti. Stüdyoda yanı diplerinde takılan Layne Staley'e teklif götürseler de Staley, ilk zamanlarda ekibe mesafeli durdu. Kinney ve Starr; Staley'i kızdırmak için vokal seçmelerine bir erkek striptizciyi davet ettiler. Layne Staley artık baskılara dayanamadı. Aynı esnada funk grubu da dağılınca ekibe katılmaya karar verdi. Grubun oluşumundan iki hafta sonra, Washington Üniversitesi'nde bir konser teklifi aldılar. Hanoi Rocks, David Bowie coverları ve birlikte birkaç orijinal şarkı ile 40 dakikalık bir seti doldurmaya çalışıp konsere hazırlandılar.
Grup, Pasifik Kuzeybatı çevresindeki kulüplerde birkaç konser verdi ve kendilerine Diamond Lie, (Cantrell'in önceki grubunun adı) ve "Fuck" dahil olmak üzere farklı grup adları verdi. Staley'in aklına sonradan Alice in Chains ismi geldi. Staley eski grup arkadaşlarıyla temasa geçti ve adı kullanmak için izin istedi. Nick Pollock o zamanlar bu isim konusunda pek heyecanlı değildi ve kendi grubuna farklı bir isim bulması gerektiğini düşündü, Staley'e bu ismi kullanması için onay verdi.
Tarihçe > İlk demo dönemi: The Treehouse Tapes (1988-1990)

Yerel organizatör Randy Hauser bir konserde gruptan haberdar oldu ve demo kayıtları için ödeme yapmayı teklif etti. Grup teklifi kabul etti, ancak grubun Washington'daki Music Bank stüdyosunda kayda girmesinden bir gün önce polis, eyalet tarihindeki en büyük esrar baskını sırasında stüdyoyu kapattı. 1988'de tamamlanan demo The Treehouse Tapes olarak adlandırıldı ve Demo bir şekilde Seattle merkezli Soundgarden grubunu da yöneten müzik yöneticileri Kelly Curtis ve Susan Silver'a ulaştı. Curtis ve Silver demoyu, şirket başkanı Don Ienner ile randevu ayarlayan Columbia Records'un A&R temsilcisi Nick Terzo'ya aktardı. The Treehouse Tapes'i beğenen Terzo, Alice in Chains ile 1989'da dönemin büyük albüm firmalarından biri olan Columbia Records ise bir sözleşmeye imza attı. Grup ayrıca 1989'da üç aylık bir süre boyunca başka adsız demolar da kaydetti. Bu kayıtlar, kaçak sürüm Sweet Alice'te bulunmaktadır.