stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Şirvanşahlar Devleti
Tarih > Moğolların Şirvan'a Saldırıları ve Azerbaycan'ın İşgali

1220 yılından itibaren tüm Yakın Doğu için yeni bir tehdit oluşturan Moğollar, Şirvan'ı da tehdit etmeye başlamışlardı. Moğollar, Azerbaycan ve Şirvan topraklarına ilk kez 1220-1221 yılında I. Gerşesb ibn I. Ferruhzad'ın yönetimi döneminde girdiler. Cebe Noyan ve Subutay Bahadur'un komutasındaki otuz bin kişilik Moğol ordusu, 1221 yılında Gürcü ordusunu mağlup edip Muğan'da kışladı, sonra ise Erdebil'e döndü ve şehri yıkarak ele geçirdi.
1221 yılında Tebriz, Serab, Beylegan, Gence ve Tiflis şehirlerine saldırdıktan sonra Moğolların bir sonraki hedefi Şirvan ve onun merkezi Şamahı şehri oldu. İbnü'l-Esîr (1160–1234), Moğolların şehri ele geçirmesi ve sakinlerinin kahramanca savunması hakkında ayrıntılı bilgi verir: "Tatarlar merdivenlerle şehrin duvarlarına tırmandılar, bazılarına göre ise çok sayıda deve, inek, koyun ve benzeri hayvanlar topladılar, ayrıca hem kendi taraftarlarından hem de düşman tarafından öldürülenleri üst üste yığarak, bir tepeye benzer bir şey oluşturdular, onun üzerine çıkıp şehir üzerinde hakimiyet kazandılar ve şehir halkıyla savaşa girdiler. Şirvanşah şehri terk etti. Moğollar şehre hâkim olduktan sonra halkı kılıçtan geçirdiler. Tüm erkekleri öldürdüler. Kılıçtan kaçan kadınları ve çocukları esir aldılar ve mallarını yağmaladılar."
Şirvan, işgalciler tarafından harap edildi, başkent Şamahı'da dahil olmak üzere şehirler yok edildi, köyler yağmalandı, büyük insan kayıpları yaşandı, zengin ganimetler elde edildi. 1235 yılında Moğol ordusu ikinci kez Arran'a ve Şirvan'a saldırdı. Moğolların saldırısına karşı koyamayan şehirler, onlara teslim oldular. Gence'de olduğu gibi, halk bu şehirleri terk etti ve başkent dışında bir yere taşındı. 1236 yılında Moğolların Azerbaycan'a üçüncü saldırısı sırasında şehirler ve köyler tamamen yağmalandı, yıkıldı ve halkı öldürüldü. Moğollar, Şirvanşahı ülkenin hâkimi olarak tanıdılar ve Şirvanşah onlara yıllık olarak büyük bir vergi ödemekle yükümlü tutuldu.
Tarih > Celâleddin Harezmşah'ın Şirvan Yürüşü

1225 yılında, Celâleddin Harezmşah büyük bir ordu ile Güney Kafkasya ülkelerine saldırdı. Yetmiş bin kişilik Gürcü ordusunu darmadağın ederek onları kaçmaya zorladı ve ülkelerini harabeye çevirdi. Daha sonra Azerbaycan ve Gence’yi işgal etti. I. Ahsitan döneminden itibaren Harzemşahların artan gücünü fark eden Şirvanşahlar, onlarla dostane ilişkiler kurmaya çalışıyorlardı. Celâleddin Harezmşah’in babası Alaeddin Muhammed’in (1200–1220) Şirvan’a saldırısından korkan I. Gerşesb, Derbent’e kadar Şirvan şehirlerinin camilerinde sultanın onuruna hutbe okutulmasını emretti.
1226 yılında Tiflis seferinden dönen Celâleddin Harezmşah’in Şirvan’a saldırabileceğini düşünen Şirvanşah III. Fariburz, "Sultanın halısına ayak basmasının onun için bir onur olacağını, kaderin tersliğinden korunacağını, kötü günler için tedbir alacağını" düşünerek sultanın karargahına geldi. Şirvanşah, sultana 500, vezir Şeref el-Mülk'e ise 50 Türk atı hediye etti. Bağışın azlığından memnun kalmayan vezir, sultana Şirvanşah'ı tutuklamasını ve ülkesini sultanın komşu topraklarına katmasını tavsiye etti. Ancak sultan, vezirinin tavsiyesine rağmen Şirvanşah'a onursal bir kıyafet hediye etti ve ona "Hakimiyetinin onaylanması ve (hazine için) belirlenen miktarın yirmi bin dinar azaltılması" konusunda bir ferman verilmesini emretti. Şirvanşah da fermanın düzenlenmesi için vezire bin dinar hediye etti. Bu politikası ile Şirvanşah III. Fariburz, ülkesinin bağımsızlığını korumayı başardı.
Tarih > Derbendilerin İktidara Gelişi

Huşeng bin Şirvan'ın 1382 yılında ölümünden sonra Şirvan feodalları, onun amcasının oğlu İbrahim bin Sultan Muhammed bin Keygubad'ı hükümdar olarak seçtiler. Müneccimbaşı'ya göre Şeyh İbrahim, Mezyediler hanedanına akraba olan Derbendi Şirvanşahları hanedanının ilk temsilcisidir. O ve babası Sultan Muhammed bin Keygubad, Kavus ve Huşeng'den çekinerek Şeki köylerinden birinde yaşıyorlardı.
Şeyh İbrahim, devlet adamı zekasına sahip bilge bir hükümdardı. İbrahim, Yakın Doğu'da Teymur'un istilacı savaşlarıyla ilgili ağır dış siyasi olayların yaşandığı bir dönemde hüküm sürdü.
Bu dönemde Güney Azerbaycan'da ve diğer bölgelerde Celâyiriler hanedanından Sultan Ahmed hüküm sürüyordu. Kuzeyden Şirvan'ı, Kızıl Orda hanı Toktamış tehdit ediyordu. Teymur Azerbaycan'a saldırdığında, karşısına çıkan her şeyi yerle bir eden istilacı ordunun karşısında direnmenin zor olacağını anlayan, Şirvan'ın harap edileceğini ve halkının katledileceğini gören Şeyh İbrahim, Teymur'a itaat göstererek ona tabi oldu ve onun takdirini kazanarak Şirvan'ın hükümdarı olarak kaldı.
Tarih > Timurlardan Vassal Bağlılığı

Emir Timur'un Azerbaycan'a seferlerinden sonra Şirvan, Timurlara bağımlı hale gelmişti. Ancak, Şirvanşah İbrahim, Emir Timur'un Azerbaycan yönetimini oğlu Miranşah'a devrettiği dönemde bile konumunu korumayı başardı. Timur'un vassalı olan İbrahim, onun adına sikke kestiriyordu. 14. yüzyılın sonlarında Şirvan'ın bazı şehirlerinde — Bakü, Derbent, Şamahı, Güştesbi'de — Timur'un adına sikke basılıyordu. Timur, defalarca Azerbaycan'dan, Derbent'den geçerek Gürcistan'a ve kuzeye gitmiş ve bu seferlerde Şeyh İbrahim, Şirvan ordusuyla onu takip etmiştir. Kaynaklara göre, 1396 yılının baharında Heşterhan seferinden geri dönerken Timur, Derbent'e ulaştı. Timur'un tarihçisi Şeref ed-Din Ali Yezdi, Timur'un emriyle şehrin kale duvarlarının onarıldığını bildirir. "Dünyanın fatihi, cömert hükümdar Allah'ın yardımıyla Derbent'den geçti ve İçkale'nın onarılmasını emretti. Onun emriyle işe başlandı. Onun mutlu ve görkemli dönüş haberi dünyaya yayıldı."
Şeyh İbrahim, birkaç kez Şirvan'a saldırarak büyük yıkıma uğratan Toktamış'a karşı mücadelede Timur'a yardım ediyordu. Toktamış, 1387 yılında tekrar Şirvan'a girip Kür Nehri'ne ulaştığında, Timur emirlerinin liderliğinde bir ordu göndererek Şirvanşah'a yardım etti. Timur'un oğlu Miranşah, babasının ve Şirvanşah'ın ordularının yardımıyla Toktamış'ı mağlup etti, onu kaçmaya zorladı ve Derbent'den kovdu. Timur, 1395 yılında Derbent'den geçerek Toktamış üzerine sefere giderken Şeyh İbrahim, Şirvan ordusuyla onu takip ediyordu. Timur büyük bir zafer kazandı. Toktamış kaçtı. Kızıl Orda'nın toprakları, Timur'un orduları tarafından yağmalandı ve talan edildi.
Tarih > Azerbaycan'ın Birleştirilmesi Girişimi

1406 yılının baharında Ebu Bekir, Hoca Muhammed Devani ve Zeyneddin Gazvini'nin müvekkilleri, şehrin burçlarını ve tahkimatlarını onarmak için şehir halkından büyük miktarda para talep etmeleri nedeniyle Tebriz’de bir isyan patlak verdi. Bu sırada Timuri Ebu Bekir, Tebriz’i terk etmişti ve kardeşi Ömer ile savaşa dalmıştı. İsyanın başında şehir vergi memuru (şehrin baş vergi toplayıcısı) Şeyh Ehi Gassab ve zanaatkar atölyelerinin diğer reisleri duruyordu.
Bu sırada, Emir Bestam Ceyir'in Tebriz'de kargaşalar çıktığını öğrenip oraya gittiği haberi geldi. Olaylardan yararlanan Şeyh İbrahim de ordusuyla Tebriz'e doğru ilerledi. Teymurilerin boyunduruğundan kurtulmuş olan Şeyh İbrahim, ülkeyi tek bir devlette birleştirmek amacıyla Güney Azerbaycan'ı ilhak etmeye çalışıyordu. Bestam, 1406 yılının Nisan ayında Tebriz'e girdi. Bu durum, Bestam ile Şeyh İbrahim arasında düşmanlığa yol açtı. Bestam'ın yakın adamları, İbrahim'in gelişini duyup onun tarafına geçti. Şeyh İbrahim'in Tebriz'e geldiğini duyan Bestam, şehri terk ederek Erdebil'e çekildi. Ebu Bekir, Muhammed Devani ve Muhammed Keçeçi müvekkillerini Şirvanşah'ın ordugâhına göndererek itaate hazır olduklarını bildirdiler. Şirvanşah İbrahim, daha önce şehir halkından toplanan büyük miktarın geri verilmesini talep etti.
Şeyh İbrahim, mayıs ayı sonunda Tebriz'e girdi. Burada kendini adil ve bilge bir hükümdar olarak gösterdi. İbrahim, kısa sürede Uçan'a doğru yöneldi. Bu sırada, Celari sultanı Ahmed'in başına topladığı birçok yandaşla Azerbaycan'a geldiğini duyan Şirvanşah, emirlerini toplayıp şöyle dedi: "Biz bu yüce hanedanla (Celarilerle) uzun süre dostluk içinde olduk. Ülke (Azerbaycan) başsız kaldığından ve Azerbaycan, Sultan Ahmet'in atalarının ikametgâhı olduğundan biz buraya yalnızca zalimlerin tebaayı incittiği için geldik ve onları memurların zorbalığından kurtardık. Ancak şimdi evin gerçek sahibi geldiğine göre biz kendi ülkemize dönüyoruz." Sultan Ahmet, Haziran 1406 yılının ortasında Tebriz'e girdi.
Tarih > Kara Yusuf’un Şirvan Seferi

Karakoyunlu Kara Yusuf ile çatışma içinde olan Celarili Sultan Ahmed, Tebriz'i terk etmeden önce Şirvanşah İbrahim'den yardım istedi ve o da hemen oğlu Keyumers Tebrizi'nin (bazı kaynaklarda Gövherşah olarak da geçer.) komutasında Şirvan askerlerini yardıma gönderdi. Sultan Ahmed'in yenildiği gün, Keyumers Tebriz çevresine ulaştı. Gece, Kara Yusuf'un ordusunun ani saldırısına uğradı ve esir alındı. Kara Yusuf'un emriyle Keyumers Erciş Kalesi'ne hapsedildi. Durumun böyle olduğunu gören Şirvanşah, oğlunun geri verilmesi için büyük bir miktar para teklif etti. Ancak Kara Yusuf, Keyumers'i ücretsiz serbest bıraktı ve ona, babası Şeyh İbrahim'e bağlı kalma talimatı verdi. Şirvanşah I İbrahim, oğlu Keyumers'in ihanete uğrayabileceğinden ve babasını devirip Kara Yusuf'a vassal olma konusunda anlaşma yapacağından şüphelenerek oğlunu idam ettirdi.
Keyûmers'in idam haberini alan Kara Yusuf, Tebriz'den çıkıp Karabağ’a geldi. Daha sonra Şeyh İbrahim'e bir elçi göndererek ona boyun eğmesini teklif etti. Bağımsızlığını kaybetmek istemeyen Şirvanşah İbrahim, Şirvan'da büyük bir ordu topladı ve Şeki hükümdarı Sidi Ahmed ve Gürcü hükümdarı II. Konstantin ile ittifak kurarak 12 bin süvari ile Kara Yusuf'un üzerine yürüdü. Tarihe Kür Savaşı olarak geçen bu savaş, hicri takvimin 815 yılı Şaban ayında (1412 6 Kasım – 4 Aralık arası) gerçekleşti. Şirvanşah'ın ordusu yenilip kaçtı. Savaşı Gürcü hükümdarı kendi ordusuyla sürdürdü. Kısa süre sonra müttefiklerin birleşik ordusu Kara Yusuf'un kuvvetleri tarafından kuşatılarak esir alındı. Şirvanşah İbrahim ve oğulları, maiyetleriyle birlikte zincire vurularak Tebriz'e gönderildi ve zindana atıldılar.
Tebriz'de Kara Yusuf, esir Şirvanşah İbrahim ile görüşmelere başladı. Ondan 1200 Irak tümeni, Şeyh Behlül'den 200 tümen ve Kadı Mevlâna Zahireddin'den 100 tümen fidye talep etti. Sonra Kara Yusuf, Şirvanşah'tan sarayda (muhtemelen Bakü'deki Şirvanşahlar Sarayı'nda) saklanan mücevher ve altınların kendi hazinesine getirilmesini istedi. Ancak bu sırada, Tebriz'in tüccar ve zanaatkar liderleri, başta Şeyh Ahi Kasap olmak üzere, Kara Yusuf'un divanına gelerek, eğer Kara Yusuf fidye yerine mal kabul etmeye razı olursa, Şirvanşah'ın fidyesini hemen ödemeye hazır olduklarını bildirdiler. kara Yusuf bu teklifi kabul etti ve Tebrizliler Kara Yusuf'un divanına 1200 tümen değerinde mal verdiler. Karşılığında Şeyh İbrahim, bu tutarı Şirvan divanından almak üzere Ahi Kasap ve tüccarlar adına senet verdi. Bunun ardından Kara Yusuf, İbrahim'i prangadan kurtarıp bir ziyafette yanına oturttu. Şirvanşah, Kara Yusuf'un vassallığını kabul etti ve ondan Şirvan bölgesini Şeki sınırlarından Derbent'e kadar tüm şehirlerle birlikte eskisi gibi yönetme yetkisini onaylayan bir ferman aldı.
Tarih > Şeyh Cüneyd’in Şirvan Seferi

Karakoyunlu Cihanşah Hakiki tarafından Azerbaycan'dan kovulan Safevi hanedanının varisi Şeyh Cüneyd, Akkoyunlu Uzun Hasan'ın derin sempatisini kazanmıştı. Hatta Uzun Hasan, kız kardeşi Hatice'yi Cüneyd ile evlendirmişti. Cüneyd, kendi devletini kurma amacıyla Azerbaycan'ın gelişmiş bölgelerinden biri olan Şirvan'ı ele geçirmeyi düşünüyordu. Bu amaçla, seferleri boyunca çeşitli ülkelerden topladığı 10.000 destekçisi ile Şirvan'a saldırdı ve Şirvanşahlar tahtına sahip olmak için Şirvan'a hücum etti. Şirvan'daki Şii destekçileri de ona katıldılar. Çerkeslerle dini savaş, bu saldırı için bir bahane oldu.
Şeyh Cüneyd'in politikasını anlayan ve Tebersaranlılar tarafından kışkırtılan Şirvanşah I Halilullah, Karakoyunlu Cihanşah'ın yardımıyla büyük bir orduyla onun karşısına çıktı. 1460 yılında Samurçay'ın sol kıyısındaki Kıpçak köyü yakınlarında gerçekleşen çatışmada Cüneyd öldürüldü, müritleri ise yenildi. Bir rivayete göre, Şeyh Cüneyd esir alınıp Şirvanşah'ın emriyle idam edilmiş, başka kaynaklara göre ise savaş meydanında bir okla vurularak öldürülmüştür. Fazlullah ibn Ruzbihan Hunci'nin verdiği bilgilere göre, Cüneyd'in müritleri onun naaşını Samurçay'ın sağ kıyısına geçirerek Gülhan köyünde (bugünkü Kusar ilçesinin Hazra köyü) defnetmişlerdir.
Tarih > Akkoyunlularla ittifak politikası

Akkoyunlu Uzun Hasan, Şirvanşah I. Faruk Yaşar ve Safevi Şeyh Haydar ile müttefiklik ilişkilerini ömrünün sonuna kadar sürdürmüştü. Uzun Hasan'ın 1478 yılının Ramazan ayında ölümünden sonra da Şirvanşah'ın Akkoyunlu hanedanı ile ilişkileri değişmedi. Uzun Hasan’ın oğlu ve varisi Yakup Bey (1478-1490) yabancı düşmanlarla mücadelede Şirvanşah’ın dayanağıydı. O, I. Faruk Yaşar’ın Kaytak usmisi Adil Bey’in kız kardeşinden doğan kızı Gövher Sultan ile evlenmişti. Yakup Bey’in ondan Baysungur Mirza ve Murat Mirza adlı iki oğlu olmuştu. Şeyh Haydar’ın 1483’teki Şirvan seferinde de Yakup Bey, kayınpederi Şirvanşah I. Faruk Yaşar’a askeri yardım sağlamıştı.
1489 yılında kendi mührüyle onayladığı bir anlaşmada Şirvanşah I. Faruk Yaşar bir dizi vassal yükümlülük aldı. Ancak bir yıl sonra, Sultan Yakup 1490’da öldüğünde yerine geçen oğlu ve varisi, Şirvanşah’ın torunu Baysungur, büyükbabasının etkisi altına girdi ve Şirvan devleti yeniden bağımsız oldu. Baysungur Mirza (1490-1492) Tebriz’de tahta çıktığında büyükbabası I. Faruk Yaşar’dan yardım istedi ve kısa süren hükümdarlığından sonra Maksud Bey’in oğlu, Uzun Hasan’ın torunu Rüstem Bey tarafından kovularak Şirvan’a, Şirvanşah’ın yanına kaçtı. Baysungur Mirza, I. Faruk Yaşar’ın ve Şirvan ordusunun yardımıyla haklarını geri almaya çalışsa da, H.898 (1492-1493) yılında Berde ile Gence arasında Rüstem Bey ile yaptığı savaşta hayatını kaybetti.
Tarih > Şeyh Haydar’ın Şirvan Seferi

Dayısı Uzun Hasan’ın desteğiyle müridler ve sufiler üzerinde nüfuzunu güçlendiren Safevi Şeyh Haydar, babası Şeyh Cüneyd’in politikasını takip ederek Şirvan’ı ele geçirmeye çalıştı. O, Şirvanşah’tan Şeyh Cüneyd’in ölümünün intikamını almak isteyerek “kafir” Çerkeslere karşı savaş bahanesiyle 10.000 süvari topladı ve Sultan Yakup'tan Şirvanşah I. Faruk Yaşar'a mektup götürüp, Şirvanşahlar devletinin sınırlarına dahil olan Derbent'ten geçerek Dağıstan'a, Çerkesler ülkesine gitmek için izin alıp sefere çıktı. Orayı yağmalayıp çok sayıda esir aldı ve zaferle Erdebil'e döndü. 1487 yılında Çerkesler üzerine ikinci bir saldırı düzenleyen Şeyh Haydar, 6.000 esir alarak aynı yolla Erdebil'e döndü. 1488 yılında, Çerkesler üzerine üçüncü bir sefer için izin almak üzere annesi Hatice Hatun'u Sultan Yakup'un sarayına gönderdi. Sultan Yakup, Şirvanşah Ferruh Yasar'a Şeyh Haydar'a izin vermesini ve ona yardım etmesini emretti. Ancak I. Faruk Yaşar, Haydar'ın babası Şeyh Cüneyd'in Şirvan'daki saldırısını ve Çerkesler üzerine yürümesini hatırlayarak, yardım sözü verdi ancak Şeyh Haydar'ın ordusunu Şirvan topraklarına sokmadı. Ancak Şeyh Haydar bu emri dikkate almayarak Derbent'ten geçip Dağıstan'a gitti. Geri dönerken ise Şirvan'ı ele geçirmek amacıyla Bakü'ye yöneldi.
I. Faruk Yaşar, Şirvan'daki halkı korumak için Sultan Yakup'tan yardım istedi. Sultan Yakup, Şirvanşah'a Sufi ordusuna karşı savaşması için Araz'a kadar bir ordu gönderdi. Samurçay vadisindeki Gilgilçay sahasında iki ordunun kuvvetleri arasında şiddetli bir savaş oldu. Safeviler bu savaşta yenildi ve Şeyh Haydar öldürüldü. Onun cesedi, Ferruh Yasar tarafından müritleri arasında kargaşa çıkmasın diye Erdebil'e gömülmek üzere gönderildi.
Tarih > Şah İsmail'in Birinci Şirvan Seferi

1500 yılında, Şah İsmail'in kışladığı Erzincan'da düzenlenen kızılbaş emirlerinin toplantısında, Safevilerin miras düşmanı olan Şirvanşah I. Faruk Yaşar'a karşı savaş başlatılması kararlaştırıldı. Babası ve dedesi Şirvanşahlar tarafından öldürülen İsmail, onların intikamını almak amacıyla emirlerinin Kafkasya'ya birkaç baskın düzenlemesinden sonra 1500 yılında I. Faruk Yaşar'a karşı 7 bin kızılbaşla harekete geçti. Ancak İsmail, Şamahı'ya girdiğinde, tüm halkın şehri terk ederek dağlara saklandığını, Şirvanşah Faruk Yaşar'ın ise Gebele Kalesi'ne çekildiğini öğrendi. İsmail, Gebele'ye saldırmayı planlarken,I. Faruk Yaşar'ın Gülüstan Kalesi'ne yöneldiğini duydu. Ancak Şirvanşah kaleye ulaşamadan, İsmail kızılbaş ordusuyla Cabanı adı verilen yerde onu yakaladı. 1500 yılı sonbaharında burada Şirvanşah ve Şirvanlılar için felaketle sonuçlanan en kanlı savaşlardan biri meydana geldi.
Bütün askerleri mağlup olup kaçtığında ve komutanları savaş alanında öldüğünde, yalnız kalan Şirvanşah, atıyla Buğrut Kalesi'ne doğru kaçmaya başladı, ancak Gülüstan Kalesi yakınlarında bir kızılbaş birliği tarafından yakalandı. Kızılbaşlar, Şirvanşah'ı tanımadan onu attan düşürdüler ve silahını aldılar. Hüseyin Bey Lele'nin komutasındaki kızılbaşlardan biri, I. Faruk Yaşar'ın atından çekip düşürülen binicisi Şahgeldi Ağa'nın başını keserek İsmail'e getirdi. Esir alınan Şirvanlılar,I. Faruk Yaşar'ın cesedini tanıyıp onu defnettiler.
Çabani Meydan Muharebesi'ndan sonra İsmail'in emriyle komutanlardan Muhammed Han Ustaclu ve İlyas Bey Aykutoğlu Hunuslu, ordularıyla birlikte Bakü Kalesi'ni fethetmeye gönderildiler. O dönemde Bakü, Mahmudabad ve Salyan'ın hâkimi, Ferruh Yasar'ın oğlu Kazı Bey'di. İsmail'in seferi sırasında Kazı Bey Bakü'de olmadığı için Bakü Kalesi'nin savunmasını eşi üstlendi. Uzun süre direndikten sonra Bakü Kalesi fethedildi. Hülefa Bey, Bakü'nün önde gelen sakinlerini yanına aldı, sarayda birçok altın ele geçirdi ve Şirvanşahların tüm servetini, Bakülülerden aldığı değerli hediyelerle birlikte İsmail'e gönderdi. Hasan Rumlu'nun bildirdiğine göre, kızılbaşlar Şirvanşah Mirza Halilullah'ın cenazesinin kalıntılarını bulup yaktılar. Hasan Bey Rumlu ve Hondemir'in bilgilerine göre, İsmail, Şeyh Cüneyd'in öldürülmesinde rol alanların mezarlarını kazdırıp, kemiklerini yakmalarını emretti. Kızılbaşlar, Şirvan'ı terk ederken Safevilerin temsilcilerini bıraktılar. İsmail, dadısı Hüseyin Bey Lale Şamluyu Şirvan'a vali olarak atadı, o da yerine dizgin tutucusu Şahgeldi Ağa'yı bıraktı.
Tarih > Şah İsmail'in İkinci Şirvan Seferi

Sara Aşurbeyli'ye göre, Sultan Mahmud'un öldürülmesinden sonra Şeyhşah (I. İbrahim), Şirvan tahtında yalnızca Şah İsmail'in üstünlüğünü kabul etmek ve onun adına para bastırmakla güçlenebilmişti. Ancak Şirvanşah I. İbrahim, Şirvan'ı bağımsız bir şekilde yönetme fikrinden vazgeçmemişti. Şah İsmail'in 1507-1508 yılında Zülgaderler kabilesinin isyanını bastırmak için Maraş vilayetine sefer düzenlemesini fırsat bilen Şeyhşah, İsmail'e ödemesi gereken haraçtan kaçındı ve onun elçilerine saygısızlık yaptı. 1507 yılından itibaren Şeyhşah yeniden kendi adına sikke bastırmaya başladı.
Şah İsmail, Şeyhşah'ın haraç vermek istememesi nedeniyle 1509 yılının sonlarında ikinci kez Şirvan'a sefer düzenledi. Kür Nehri'ne ulaşıp onu köprülerle geçtikten sonra, Şeyhşah, kuvvetlerin dengesizliğini fark edip Buğurt Kalesi'ne çekildi. İsmail, emirlerini Şamaxı'yı ele geçirmeleri için gönderdi, kendisi ise ordusunun bir kısmıyla Bakü'ye yöneldi. Bakü Kalesi'nin komutanı, hediyelerle şahın karargahına gelerek bağlılık gösterdi ve şehrin anahtarlarını teslim etti. İsmail, Bakü'den Şabran'a geçti. Bu bölgenin valisi ve diğer Şirvan kalelerinin yöneticileri de şahın huzuruna çıkarak sadakatlerini bildirdiler ve bunun karşılığında ödüller ve onurlu giysiler aldılar. Şah, bu kalelerin yönetimini Lele Bey Şamlu'ya devretti.
Bakü'nün fethinden sonra İsmail, Derbend'e yaklaştı. Derbend'in sağlam surlarına güvenen emirler Yar Ahmed Ağa ve Muhammed Bey, başlangıçta direnmeye niyetlenseler de kısa sürede kaleyi teslim ettiler. Şah, Mansur Bey'i Derbend'in hâkimi olarak atadı. İsmail, Şeyh Haydar'ın 22 yıl Tabarsaran'da kalan naaşının kalıntılarını Erdebil'e taşıyıp aile türbesine defnedilmesini emretti. Şirvan seferinden sonra Şeyhşah, Şah İsmail'in zaferlerini ve başarılarını görerek ona yakınlaşma kararı aldı ve haraç ödemeyi kabul etti.
Tarih > Safevi ve Şirvanşah Hanedanları Arasında Akrabalık

Şah İsmail 1510-1511 yılında Horasan'da Şeybek Han'a galip geldiğinde, Şeyhşah (I. İbrahim), diğer yöneticiler gibi, İsmail'in sarayına elçilik göndererek onu tebrik etti. O andan itibaren Şah İsmail ile dostluk ilişkileri devam etti. 1518 yılında Şahzade Sam Mirza'nın doğumu büyük bir coşkuyla kutlandığında, Şah İsmail emirleri Mirza Şah Hüseyin ve Cemaleddin Muhammed'i Şirvan'a gönderdi. Onlar Şirvanşah'a, İsmail'in ona iyi niyet beslediğine dair güvence verdiler ve onu Tebriz'e davet ettiler. Şeyhşah, cevaben, İsmail'e cins atlar, Berde katırları, Türk ve Avrupa kumaşları, çok miktarda para ve mücevher gönderdi ve oğlunu Safevi sarayına yollamayı, eğer şah emrederse kendisinin de şahsen gelmeyi vadetti.
Şirvanşah, söz verdiği gibi oğlu Sultan Halil'i kıymetli hediyelerle birlikte Tebriz'e, İsmail'in sarayına gönderdi ve dostluk ilişkilerini daha da pekiştirmek amacıyla şahın kızını oğluna istedi. Bu teklif kabul edildi ve İsmail, kızı Perihan Hanım'ı Şirvanşah'ın oğlu Sultan Halil'e nişanladı. 1523 yılında Şah İsmail, Şirvanşah Şeyhşah'ın kızıyla evlenmek istediğini bildirdi. Bu amaçla Emir Celaleddin Muhammed ve Demir Bey'i kıymetli hediyelerle Şamahı'ya gönderdi. Bu teklifi son derece memnuniyetle karşılayan I. İbrahim, şahın elçilerini büyük bir saygıyla kabul edip, kızını onlarla birlikte şaha gönderdi. Hicri takvimin 929 yılının Zilhicce ayının 25'inde (5 Kasım 1523) Tebriz yakınlarında Şah İsmail ile Şirvanşah'ın kızının görkemli düğünü yapıldı.
Tarih > Devletin Çöküşü

Şirvanşah Şahruh, yönetime geldiği dönemde Osmanlı hanedanı ile iletişime geçerek I. Süleyman'a mektup gönderdi ve ona sadık olduğunu bildirdi. Şirvanşah Şahruh'a karşı isyanların patlak verdiği bir dönemde, Şirvan'ı uzun süredir Safeviler devletine katma düşüncesinde olan Şah I. Tahmasb, bu durumu uygun bir bahane olarak değerlendirdi. 1538 yılının baharında Elkas Mirza, Gorçubaşı Padar'ın eşliğinde Kür Nehri'ni geçti, Şirvan'a girerek, 300 kişilik bir garnizonla birlikte Surhab ve Gebele kalelerini ele geçirdi. Ardından, Şirvan'ın en görkemli kalesi olan Gülüstan'ı kuşattılar. Aynı zamanda Buğurt Kalesi de kuşatma altına alındı. Şirvanşah Şahruh, Buğurt Kalesi'nde dokuz ay boyunca direndi. Cenabi'ye göre, Buğurt'a gelen Şah Tahmasb, adamlarını Şahruh'un yanına göndererek, ona güvence, büyük ikta (toprak mülkiyeti) ve çeşitli hediyeler verileceğini vaat etti, ancak bunların hepsi yalan çıktı. Ardından şah, Şamahı'nın tüm komutanlarına ve yöneticilerine her türlü nimetler vaat ederek onları aldatıp ihanet etti. Şehirdeki yüksek rütbeli sakinlerden zorla büyük miktarda para topladı ve ardından birçoğunun idam edilmesini emretti. Ertesi gün Şahruh, Hüseyin Bey, Muhammed Bey ve Şirvan emirleri hediyelerle birlikte Şah Tahmasb’ın huzuruna geldiler ve saraylarının ve hazinelerinin anahtarlarını itaatle şahın vekillerine teslim ettiler. Şirvanşahların 13. yüzyıldan beri Buğurt Kalesi’nde saklanan hazinesine I. Tahmasb sahip oldu.
Buğurt Kalesi'nin düşmesinin ardından, Şahruh, Hüseyin Bey ve Muhammed Bey hapsedildi. Buğurt Kalesi’nin yıkılması emredildi. Hicri takvimin 945 yılı Cemadiyülevvel ayının üçüncü günü (27 Eylül 1538) cuma günü, Gülüstan Kalesi'nin komutanı Neymetullah Bey, şahın huzuruna gelerek kaleyi ona teslim etti. Ayın on yedinci günü Hüseyin Bey Lele idam edildi.
Şah Tahmasb, Şirvan'ı ikta olarak kardeşi Elkas Mirza’ya verdi, Şirvanşah Şahruh'u da köle gibi zincirle bağlayarak yanına aldı ve Tebriz’e döndü. 1539 yılında onu gizlice idam ettirdi, “onun hayatı şahın emriyle son buldu.” Tahmasib, Şirvan'ı ele geçirdikten sonra Şirvanşahlar hanedanının devrildiğini ilan etti ve Şirvan'ı Safeviler devletine dahil etti. Ülke, şahın kardeşi beğlerbeyi Elkas Mirza'nın yönettiği bir vilayet haline geldi. Şirvan'ın neredeyse tüm soyluları yok edildi, toprakları ise Kızılbaş aşiretlerinin başkanlarına, emirlere dağıtıldı.