Ötegezegenleri tespit etme yöntemleri
Resmî tespit yöntemleri > Astrometri

Ana madde: Astrometri
Bu yöntem, bir yıldızın gökyüzündeki konumunun hassas bir şekilde ölçülmesi ve bu konumun zaman içinde nasıl değiştiğinin gözlemlenmesinden oluşur. Başlangıçta bu, elle yazılmış kayıtlarla görsel olarak yapılıyordu. 19. yüzyılın sonunda bu yöntemde fotoğraf plakaları kullanılmaya başlanmış, böylece ölçümlerin doğruluğu büyük ölçüde artmış ve bir veri arşivi oluşturulmuştur. Eğer bir yıldızın gezegeni varsa, gezegenin çekim etkisi yıldızın kendisinin de küçük dairesel ya da eliptik bir yörüngede hareket etmesine neden olur. İki cisim probleminin çözümlerinde açıklandığı gibi, yıldız ve gezegenin her biri ortak kütle merkezleri (barycenter) etrafında yörüngede dönerler. Yıldız çok daha büyük kütleli olduğundan, yörüngesi çok daha küçük olacaktır. Sıklıkla, ortak kütle merkezi daha büyük gövdenin yarıçapı içinde yer alacaktır. Sonuç olarak, düşük kütleli yıldızların, özellikle de kahverengi cücelerin etrafındaki gezegenleri bulmak daha kolaydır.
Astrometri, güneş dışı gezegenler için en eski arama yöntemidir ve başlangıçta astrometrik ikili yıldız sistemlerini karakterize etmedeki başarısı nedeniyle popüler olmuştur. En azından 18. yüzyılın sonlarında William Herschel tarafından yapılan açıklamalara kadar uzanmaktadır. Görünmeyen bir yoldaşın 70 Ophiuchi olarak katalogladığı yıldızın konumunu etkilediğini iddia etmiştir. Güneş dışı bir gezegen için bilinen ilk resmi astrometrik hesaplama 1855 yılında William Stephen Jacob tarafından bu yıldız için yapılmıştır. Benzer hesaplamalar başkaları tarafından yarım yüzyıl daha tekrarlanmış ve nihayet 20. yüzyılın başlarında çürütülmüştür.
İki yüzyıl boyunca, yakındaki yıldız sistemlerinin etrafında yörüngede bulunan görünmeyen yoldaşların keşfedildiğine dair iddialar ortalıkta dolaştı; bunların hepsinin bu yöntem kullanılarak bulunduğu bildirildi;[77] 1996'da George Gatewood'un yakın yıldız Lalande 21185'in etrafında dönen çok sayıda gezegenin duyurulmasıyla sonuçlandı. Bu iddiaların hiçbiri diğer gök bilimcilerin incelemesinden sağ çıkamadı ve teknik itibarsızlaştı.. Ne yazık ki, yıldızların konumlarındaki değişiklikler o kadar küçük ve atmosferik ve sistematik bozulmalar o kadar büyük ki, en iyi yer tabanlı teleskoplar bile yeterince hassas ölçümler üretemiyor. Bu yöntemi kullanarak 1996'dan önce ortaya atılan, gezegenin kütlesi olarak 0,1 güneş kütlesinden daha az bir gezegen yoldaşına ilişkin tüm iddialar muhtemelen sahtedir. 2002 yılında Hubble Uzay Teleskobu, Gliese 876 yıldızı çevresinde daha önce keşfedilen bir gezegeni karakterize etmek için astrometriyi kullanmayı başardı.
2013'te fırlatılan uzay tabanlı gözlemevi Gaia'nın astrometri yoluyla binlerce gezegen bulması bekleniyordu, ancak Gaia'nın fırlatılmasından önce astrometri yoluyla tespit edilen hiçbir gezegen doğrulanmamıştı. SIM PlanetQuest, Gaia'ya benzer dış gezegen bulma kapasitesine sahip olacak bir ABD projesiydi (2010'da iptal edildi).
Astrometrik yöntemin potansiyel bir avantajı, büyük yörüngeli gezegenlere karşı en hassas olmasıdır. Bu da onu küçük yörüngeli gezegenlere en duyarlı olan diğer yöntemlerin tamamlayıcısı haline getirmektedir. Bununla birlikte, yıldızlarından astrometri ile tespit edilebilecek kadar uzakta olan gezegenlerin bir yörüngeyi tamamlamaları da uzun zaman alacağından, yıllar ve muhtemelen on yıllar gibi çok uzun gözlem süreleri gerekecektir. İkili sistemlerde yıldızlardan birinin etrafında dönen gezegenler, yıldızların yörüngelerinde pertürbasyonlara neden olduklarından daha kolay tespit edilebilirler. Ancak bu yöntemle gezegenin hangi yıldızın etrafında döndüğünü belirlemek için takip gözlemlerine ihtiyaç vardır.
2009 yılında VB 10b'nin astrometri ile keşfi duyuruldu. Düşük kütleli kırmızı cüce yıldız VB 10'un yörüngesinde dönen bu gezegenin kütlesinin Jüpiter'in yedi katı olduğu bildirildi. Eğer doğrulanırsa bu, yıllar boyunca iddia edilenler arasında astrometri ile keşfedilen ilk ötegezegen olacaktır. Ancak radyal hızdan bağımsız olarak yapılan son çalışmalar iddia edilen gezegenin varlığını reddetmektedir.
2010 yılında altı ikili yıldızın astrometrik ölçümleri yapıldı. HD 176051 adı verilen yıldız sistemlerinden birinin "yüksek güvenle" bir gezegene sahip olduğu tespit edildi.
2018 yılında, Gaia uzay aracından elde edilen gözlemleri Beta Pictoris sistemi için Hipparcos verileriyle karşılaştıran bir çalışma, Beta Pictoris b'nin kütlesini ölçerek onu 11± 2 Jüpiter kütlesiyle sınırladı. Bu, kabaca 13 Jüpiter kütlesine ilişkin önceki kütle tahminleriyle iyi bir uyum içindedir.
2019 yılında Gaia uzay aracı ve selefi Hipparcos'tan gelen veriler HARPS verileriyle tamamlanarak ε Indi Ab'nin 45 yıllık bir yörünge periyoduna sahip hafif dış merkezli bir yörüngede 3 Jüpiter kütlesine sahip ikinci en yakın Jüpiter benzeri dış gezegen olarak daha iyi tanımlanmasını sağladı.
2022 itibarıyla, özellikle Gaia sayesinde, radyal hız ve astrometri kombinasyonu, en yakın Jüpiter analogları ε Eridani b ve ε Indi Ab dahil olmak üzere[91][92][93][94] çok sayıda Jovian gezegenini tespit etmek ve karakterize etmek için kullanılmıştır. Ek olarak, VLBA kullanan radyo astrometrisi, TVLM 513-46546 ve EQ Pegasi A çevresindeki yörüngedeki gezegenleri keşfetmek için kullanıldı..