225088 Gonggong

| --- | --- |
Gonggong ve uydusu Xiangliu'nun, 2010 yılında Hubble Uzay Teleskobu tarafından alınan görüntüsü
Keşif
Keşfeden: Megan Schwamb Michael E. Brown David L. Rabinowitz
Keşif yeri: Palomar
Keşif tarihi: 17 Temmuz 2007
Adlandırmalar
MPC belirtmesi: (225088) Gonggong
Telaffuz: /ˈɡɒŋɡɒŋ/
Adın kaynağı: 共工 Gònggōng
Alternatif adlandırma: 2007 OR10
Küçük gezegen kategorisi: TNO 3:10 res. · cüce gezegen
Sembol: 
Yörünge özellikleri
Dönem 17 Aralık 2020 (JD 2459200,5)
Belirsizlik parametresi 3
Gözlem yayı: 37 yıl ve 90 gün (13604 gün)
Günöte: 101.190 AU (15.138 Tm)
Günberi: 33.781 AU (5.053,6 Tm)
Yarı büyük eksen: 67.485 AU (10.095,6 Tm)
Dış merkezlik: 0,49943
Yörünge periyodu: 554,37 yıl (202.484 gün)
Ortalama ayrıklık: 106,496°
Ortalama devinim: 0° 0d 6.401s / gün
Eğiklik: 30,6273°
Çıkış düğümü boylamı: 336,8573°
Günberi zamanı: 17 Şubat 1857
Perihelyon açısı: 207,6675°
Bilinen doğal uydusu: 1 (Xiangliu)
Fiziksel özellikler
Tayf tipi: B−V=1,38±0,03 V−R=0,86±0,02 V−I=1,65±0,028
Görünür büyüklük: 21,4
Mutlak parlaklık (H): 2,34 · 2,0 1,8 · 1,6 (varsayılan)
Ortalama çap: 1230±50 km
Ortalama yarıçap: 615±25 km
Basıklık: 0,03 (22,4 saat dönme periyodu ile) 0,007 (44,81 saat dönme periyodu ile)
Kütle: (1,75±0,07)×1021 kg
Ortalama yoğunluk: 1,74±0,16 g/cm3
Ekvatoral yerçekimi: ≈ 30.88 m/s2
Ekvatoral kurtulma hızı: ≈ 6.16 km/s
Sinodal dönme süresi: 22,40±0,18 sa veya 44,81±0,37 sa (belirsiz, ancak muhtemelen 22,4 saat)
Geometrik albedo: 0,14±0,01
  Wikimedia Commons'ta ilgili ortam
  
Gonggong (resmi adıyla 225088 Gonggong; geçici adı 2007 OR10), Neptün'ün ötesindeki dağınık diskin bir üyesi olan bir cüce gezegendir. 34-101 astronomik birim (5,1×10^9-15,1×10^9 km; 3,2×10^9-9,4×10^9 mi) arasında değişen oldukça eksantrik ve eğimli bir yörüngeye sahiptir. 2019 itibarıyla Güneş'e olan uzaklığı 88 AU (13,2×10^9 km; 8,2×10^9 mi) olup, bilinen en uzak altıncı Güneş Sistemi nesnesidir. Derin Ekliptik Araştırması'na göre Gonggong, Neptün ile 3:10 yörünge rezonansı içindedir ve Neptün'ün tamamladığı her on yörüngeye karşılık Güneş etrafında üç yörünge tamamlamaktadır. Gonggong, Temmuz 2007'de Amerikalı astronomlar Megan Schwamb, Michael Brown ve David Rabinowitz tarafından Palomar Gözlemevi'nde keşfedilmiş ve Ocak 2009'da ilan edilmiştir.
Yaklaşık 1.230 kilometre (760 mi) çapındaki Gonggong, Plüton'un uydusu Charon büyüklüğündedir ve bilinen en büyük beşinci Neptün ötesi nesnedir. Hidrostatik denge altında yoğurukluğa sahiptir ve dolayısıyla bir cüce gezegen olacak kadar büyük olabilir. Gonggong'un büyük kütlesi, hafif bir metan atmosferinin tutulmasını mümkün kılmaktadır, ancak böyle bir atmosfer yavaşça uzaya doğru kaçacaktır. Cisim, adını kaostan, sellerden ve Dünya'nın eğiminden sorumlu olduğuna inanılan Çin su tanrısı Gònggong'tan almıştır. Bu isim, keşfedenler tarafından 2019 yılında, halkın nesneye bir isim seçmesine yardımcı olmak için düzenlenen çevrimiçi bir anket neticesinde seçilmiştir.
Gonggong, muhtemelen yüzeyinde tholin adı verilen organik bileşiklerin varlığından dolayı kırmızıdır. Yüzeyinde, uzak geçmişte kısa bir buz volkanı (Kriyovolkan) aktivitesi dönemine işaret eden su buzu da bulunur. Yaklaşık 22 saatlik bir dönme periyoduna sahip olan Gonggong, tipik olarak 12 saatten daha kısa periyotlara sahip olan diğer Neptün ötesi nesnelere kıyasla yavaş dönmektedir. Gonggong'un yavaş dönüşüne, Xiangliu adlı doğal uydusundan gelen gelgit kuvvetlerinin neden olduğu düşünülmektedir.