Heruliler
Tarih > Attila öncesi

Romalı yazarlar tarafından Herulilerden açık olarak ilk defa zikredilmesi Gallienus (260-268 AD) dönemindedir. Deksippos tarafından "Elouri" olarak zikredilenleri kendi zamanının Herulileri aynı kabul eden sonraki dönem yazarı Jordanes'in kabulüne dayanmaktadır. Bu Elouriler Gotlar ve diğer "İskitler" ile beraber Karadeniz kıyılarını (günümüz güney Ukrayna) yağmalamışlar ve sonra Ege Denizi'ne girmişlerdir, "268 ilkbaharında benzeri görülmemiş boyutta deniz kaynaklı istila gerçekleşti". Bizantion, Khyrsopolis, Limni, İskiri, Sparta, Korinth ve Argos'un yağmalanmaları takip etmiştir.
Silahlı gruplar Yunanistan ve Balkanlar'da dolaştı ve Doğu Roma ordusunun tehdidi önlemesi birkaç yıl aldı. Nestos nehrinde ezici bir yenilgiye uğradıktan sonra, Naulobatus adlı Heruli şefi teslim oldu ve Romalılardan İmparatorluk sembolünü alan yazılı kayıtlardan bilinen ilk barbar oldu. Valerianus'ın hükümdarlığı döneminde yeni bir duvar inşa edilmesine rağmen özellikle Atina'yı yağmalayanlar Heruliler gibi görünmektedir. Bu, yazıları daha sonraki tarihçiler için bir kaynak olan Deksippos tarafından yapılan ünlü bir savunma için fırsattı. Romalılar 269'da Naissus Muharebesi'nde büyük bir zafer kazandılar, görünüşe göre Andonnoballus adlı bir Heruli şefinin Roma tarafına geçtiği söylenen Nessos'takinden farklı bir muharebedir. Ancak saldırılar 276 yılına kadar devam etti.
Heruliler, Batı Avrupa'da da Attila'nın imparatorluğundan önce görüldü. 268'de Claudius Mamertinus, Maximianus'un Galya'ya saldıran bir grup Heruliler ve Chaibones'e (sadece bu rapordan biliniyorlar) karşı kazandığını bildirir. O zamandan beri, Romalıların, Kuzey İtalya'da bulunan ve genellikle Batavi birliği Batavi seniores ile ilişkilendirilen bir Heruli yardımcı birliği, Heruli seniores  kurduğu düşünülmektedir.
406'da, çok sayıda barbar grubu Ren Nehri'ni geçip Roma İmparatorluğu'na girdiler ve Heruliler, tarihçi Hieronymus'un verdiği halklar listesinde belirtilmişlerdir. Bununla birlikte, bu listenin bazen edebi etki için tarihsel listelerde yazıldığı düşünülmektedir. Tarihçilerin o döneme ait açıklamakta zorlandıkları bir olay ise, 406 yılında Ren Nehri geçilmesinden yaklaşık 50 yıl öncen o zamanlar Suevi kontrolünde olan kuzey Portekiz gibi uzak yerlere Herulilerin denizden akınlar düzenlemelidir. Bu olay, Hydatius tarafından kaydedilmiştir. Hatta bazı tarihçiler, kuzey Avrupa'da bir yerde bir üsse sahip batı Heruli grubu olması gerektiğini bile iddia etmişlerdir, ancak tüm tarihçiler bu varsayımın haklı olduğu konusunda hemfikir değildir. Örneğin, bu Herulilerin, Fransa'nın güneybatısındaki Vizigotlar krallığı yönetiminde çalıştığı ve İtalya'da got I. Alarik'in Roma ordusu ve o zamanlar Suevi ve İberia'daki diğer krallıklar ile yoğun bir şekilde çatışmaya karışmış olan doğu halklarından geldikleri öne sürülmüştür.
Görünüşe göre Azak Denizi yakınındaki kökenlerinin yerinde, Jordanes Got Ermaneric'in çok daha erken bir tarihte, Gotlar de dahil olmak üzere Doğu Germen halklarının sonraki tarihlerinde birçok kez kullanılmış Alaric (ya da Halaric) isminde liderleri olan Herulileri fethettiğini bildirir. Bundan sonra o bölgede bir daha haklarında hiçbir şey duyulmamıştır.