stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Sorumluluk
Seçim dışı hesap verilebilirlik > Siyasi protesto

Protestolar sonrası siyasi değişiklikler, protestoların kendileri veya protestoların gözlemlenebilir olgularının altında yatan siyasi tercihlerdeki değişimlerin birer sonucu olabilir. Amerika Birleşik Devletleri'nde Tea Party hareketi üzerine yapılan bir çalışma, protestoların kendisinin siyasi değişime etkisi olduğunu göstermiştir. Diğer bilim insanları, protestoların gelişmekte olan ülkelerde siyasi değişiklikler üzerindeki etkisini incelemişlerdir. Ekonomik zorluklar ve siyasi baskılar nedeniyle başlayan kitlesel protestolar, Sahra Altı Afrika'da 16 ülkede gerçekleşmiş ve bölgedeki 21 hükûmet önemli siyasi reformlar gerçekleştirmiştir, bunlar arasında çok partili seçimlere geçiş de bulunmaktadır. 1980'lerde Afrika'daki otoriter rejimler, kırsal protestolardan daha görünür ve daha kolay şekilde harekete geçirilebilen kentsel huzursuzlukları önlemek amacıyla pazarda çiftçilerin maliyetini düşürerek kırsal çiftçilerin aleyhine kent çalışanları lehine piyasayı bozmuştur.
Seçim dışı hesap verilebilirlik > Sivil toplum

Demokrasilerde, gönüllü dernekler, çıkar grupları ve birlik faaliyetleri hükûmetin performansını iyileştirebilir. Bir çalışma ayrıca sivil toplum kuruluşlarının, Çin gibi otoriter rejimlerde, yerel hükûmetin performansını merkezi hükûmetin standartlarına göre artırabileceğini göstermiştir. Bu kuruluşlar, yerel hükûmetin performansını izleyerek ve bilgi açıklanarak, yerel hükûmetin performansını artırabilirler. Kırsal Çin'de, ortak ahlaki yükümlülükler ve çıkarlar üzerine kurulu dayanışma grupları, grup üyelerinin yerel yetkilileri sorumlu tutabilmesini sağlayabilir.
Yerel düzeyde, seçilmiş yetkililerin iş performansını etkileyen çeşitli sorumluluk önlemleri bulunmaktadır. Uganda'da, yaklaşan rekabetçi bir seçimi olan bir bölgede, görevlerini ne kadar iyi yerine getirdiği konusunda halka bilgi veren sivil toplum kuruluşları (STK'lar), mevcut bir yetkilinin kalan görev süresi boyunca performansını artırır. Bu çalışmaların aksine, altı ülkede yapılan yedi deneyin sonuçlarını inceleyerek yapılan 2019 tarihli bir meta-analiz, STK'ların seçmen bilgilendirme kampanyalarının siyasi sorumluluk üzerinde herhangi bir etkisi olmadığını ortaya koymaktadır. Gana'da, seçim günü ilçe düzeyindeki pozisyonlar için sandık merkezlerinin denetlenmesi ve yaklaşan bir seçimde denetimin farkına varılması, görevdeki yetkililer arasında iş performansını artırmaktadır çünkü bu yetkililer, merkezi hükûmetin Seçim Bölgesi Geliştirme Fonu tahsislerinin daha fazlasını halka yönelik kamu hizmetlerine harcamaktadır. Daha zayıf kurumlara sahip yerlerde, vatandaşlar daha yetenekli liderleri seçtiklerinde, bu yetkililerin kötü gayri resmi kurumların engellerini aşma ve seçim bölgesi için daha fazla mal ve uzun vadeli yatırım projeleri sunma yetenekleri artar, vergileri artırmadan. Ayrıca, birçok yerel seçim, okul kurulu üyesi veya şerif gibi tek bir fonksiyonu olan görevleri yerine getiren pozisyonlar için yapılmaktadır. Bu seçilmiş yetkililer, görevlerine yönelik olarak başlıca medya aracılığıyla halka sunulan bilgilere dayanarak sorumluluk taşımaktadır. Medya bu pozisyonlarla ilişkili veri eğilimlerine odaklandığında, seçmenler bu bilgileri kullanarak görevdeyken gösterilen performansa dayanarak mevcut görevliyi geriye dönük olarak desteklemek veya karşı oy kullanmak için kullanabilmektedir.
Seçim dışı hesap verilebilirlik > Kamuoyu yoklaması

Kamuoyu yoklamaları aracılığıyla oluşturulan onaylama oranları, görevdeki bir yetkilinin dönemi boyunca iş performansının bir ölçüsünü oluşturur ve bu durum, görevlinin koltuğunu koruyup korumayacağı veya yeniden seçime katılıp katılmayacağı konusunda sonuçlar doğurur. Bu onaylama oranları, Bayesian Model Averaging tahminlerine dahil edilen diğer faktörlerle birleştirildiğinde seçim sonuçlarının öngörücüsüdür. Amerika Birleşik Devletleri'nde, senatör iş onaylama oranları, bir senatörün emekli olup olmayacağını, mevcut görevdeki senatöre meydan okumak isteyen adayların kalitesini, senatörün yeniden seçilmek için toplayabileceği miktarda para miktarını ve seçimin sonucunu etkiler. Bu nedenle, stratejik olarak görev süresi boyunca onaylama oranları düşük olan mevcut senatörler daha az yeniden seçilmeyi hedefleyecektir.
Seçilmemiş liderler ve sorumluluk > Güç kaybetme korkusu

Seçici kitlenin liderin iktidarda kalabilmesi ve lideri görevden alabilme yeteneği olan kişilerden oluştuğu ifade edilir. Seçici kitlenin iktidardaki liderden aşırı bir şekilde bağımlı olmadığı durumlarda, seçici kitlenin kötü performans sergileyen liderleri görevden alabilmesi mümkün olur ve bu, seçici kitlenin sağladığı hesap verme sayesinde otoriter rejimlerin tüm insanlar için daha iyi performans göstermesini mümkün kılar.
Seçilmemiş liderler ve sorumluluk > Ahlaki duruş ve sosyal normlar

Kırsal Çin'deki dayanışma grupları, yerel yetkilileri sorumlu tutabilir. Bunun için iki şart vardır: 1) Dayanışma grubu, yerel yönetimin yetki alanındaki herkesi kapsamalıdır ve 2) yerel yetkililer, grup üyeleri olarak gruba dahil olmalıdır; bu gruplardan gelen tanınma, yerel yetkililerin resmî görevlerini yerine getirmesini teşvik eder çünkü grup içinde yüksek ahlaki değerlere sahip olmak önemlidir.
Seçilmemiş liderler ve sorumluluk > Paylaşılan ilgi alanları

Zambiya'daki geleneksel liderler, kamu mallarını sağlama konusunda seçim teşviki olmamasına rağmen yerel halka hizmet etmektedir. Birçok geleneksel şef, liderlik ettikleri topluluklardan kalıcı olarak ayrılmaz ve gelirlerinin önemli bir kısmını yerel kaynaklardan elde eder. Bu nedenle, geleneksel liderler, Olson'ın iddiasındaki sabit haydutlar gibi, mevcut durumda yerel kamu mallarının sağlanmasına yardımcı olabilir ve zaman içinde toplumun gelişiminden faydalanabilir.
Seçim manipülasyonu ve sorumluluk

Demokratik ortamlarda politik sorumluluk üzerine yapılan çalışmalar, seçimlerin hesap verebilirliği teşvik etmedeki temel rolünü vurgulamıştır. Seçimler aracılığıyla vatandaşlar, geçmiş performansa dayanarak hükûmetleri hesap verebilir kılar. Ancak, seçimlerin hesap verebilirliği teşvik etmedeki rolü genellikle seçim manipülasyonu ve hileler tarafından zayıflatılmaktadır. Seçim manipülasyonu, vatandaşların liderleri görev performanslarına dayalı olarak seçimler aracılığıyla görevden alma yeteneklerini engellediği için hesap verebilirliği bozar ve hatta demokratik kurumların sağlamlaşmasını zayıflatabilir.
Seçim manipülasyonu nadir değildir: bazı tahminlere göre son iki on yılda seçimlerin dörtte biri önemli ölçüde manipülasyona maruz kalmıştır. Bu, rakip partileri ve adayları yasaklama, şiddet ve tehdit kullanma, seçmen kaydı ve oy sayımını manipüle etme gibi geniş bir ön-seçim ve seçim günü taktiklerini içerir. Seçim manipülasyonu ve sahtekarlığı önleme amacıyla yapılan bazı hesap verebilirlik çalışmaları, cep telefonu uygulamalarının kullanılmasıyla sandık sonuçlarının izlenmesi ve yayılması, yerli veya uluslararası seçim gözlemcilerinin istihdam edilmesi gibi önlemler belirli ölçüde başarı elde etmiştir. Ancak, hükûmetler bazen sadece gözlemcileri ve denetim kurumlarını aldatmak için manipülasyon türünü veya yerini değiştirirler.
Hükûmetler, siyasetçiler ve siyasi partiler, görevden alınma ihtimali olduğunda ve güçlerine yönelik kurumsal kısıtlamaların az olduğunu düşündüklerinde, seçim manipülasyonu ve sahtekarlığa daha fazla başvurma eğilimindedir. Öte yandan, düşük siyasi rekabet, başkanlık görev sürelerinin kaldırılması gibi bazı manipülasyon biçimleriyle de ilişkilendirilmiştir. Ayrıca, uzun süre görev süresinde bulunan adayların seçim hilelerine başvurma olasılığı daha yüksektir. Ancak, hükûmetler seçimlerde sadece bir seçimi kazanmak veya daha uzun süre iktidarda kalmak amacıyla değil, aynı zamanda seçim sonrası nedenlerle de seçim manipülasyonuna başvurabilir. Bu nedenler arasında muhalefetin gücünü azaltmak ve sonraki dönemde toplum üzerindeki baskıyı artırmak yer alabilir.
Bilbiyografya

Bovens, Mark. The Quest for Responsibility: Accountability and Citizenship in Complex Organisations (Cambridge University Press, 1998).
Mastop, Rosja. "Characterising Responsibility in Organisational Structures: The Problem of Many Hands" in Deontic Logic in Computer Science, eds. G. Governatori and G. Sartor (Berlin: Springer-Verlag, 2010). pp. 274–287. 978-3-540-70524-6
Thompson, Dennis F. "Responsibility for Failures of Government: The Problem of Many Hands," American Review of Public Administration 44:3 (2014), 259–273.
Thompson, Dennis F. "The Responsibility of Advisers" in Restoring Responsibility: Ethics in Government, Business and Healthcare (Cambridge University Press, 2005), pp. 33–49. 978-0521547222
Daha fazlası için

Mark Bovens, "Two concepts of accountability: accountability as a virtue and as a mechanism," West European Politics 33 (2010), 946–967.
Sterling Harwood, "Accountability," in John K. Roth, ed., Ethics: Ready Reference (Salem Press, 1994), reprinted in Sterling Harwood, ed., Business as Ethical and Business as Usual (Wadsworth Publishing Co., 1996).
David Luban, Alan Strudler, and David Wasserman, "Moral Responsibility in the Age of Bureaucracy," Michigan Law Review 90 (1992), 2348–2392.
Romm, Norma RA (2001) Accountability in Social Research. New York: Springer.  27 Aralık 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Dennis Thompson, "The Responsibility of Advisers" in Restoring Responsibility: Ethics in Government, Business and Healthcare (Cambridge University Press, 2005), pp. 33–49. 978-0521547222
Williams, Christopher (2006) Leadership accountability in a globalizing world. London: Palgrave Macmillan.
Painter-Morland Mollie, Ghislain Deslandes, (2015), "Authentic leading as relational accountability: Facing up to the conflicting expectations of media leaders", Leadership, online available 2 April, DOI:1742715015578307.
Yeşil maymun

Yeşil maymun (Chlorocebus sabaeus), altın yeşili kürklü, solgun elleri ve ayakları olan bir köpeksi maymun türü. Kuyruğun ucu, uylukların ve yanak bıyıklarının arkası gibi altın sarısıdır. Diğer Chlorocebus türleri gibi alnında ayırt edici bir kürk çizgisi yoktur ve erkeklerde soluk mavi bir skrotum vardır. Bazı yetkililer bunu ve Chlorocebus cinsinin tüm üyelerini, tek bir yaygın tür, Chlorocebus aethiops olarak kabul eder.
Morfoloji

Yeşil maymun, erkeklerin tipik olarak dişilerden biraz daha büyük olduğu, cinsel olarak dimorfik bir türdür. Vahşi yetişkin erkeklerin ağırlığı 3,9 ila 8,0 kg (8,6 ila 17,6 lb) ve 420 ila 600 mm (1,38 ila 1,97 ft) arasında uzunluğa sahiptir. Dişiler genellikle 3,4 ila 5,3 kg (7,5 ila 11,7 libre) arasında ağırlığa ve 300 ila 495 mm arasında uzunluğa sahuptir.
Habitat ve dağıtım

Yeşil maymun, çok kuru Sahel ormanlarından yağmur ormanlarının kenarlarına kadar çok çeşitli ormanlık habitatlarda bulunabilir. Yengeç gibi deniz kıyısındaki yiyeceklerle beslendiği bilinen kıyı bölgelerinde de yaygın olarak görülür. Ayrıca meyveler ve omurgasızlar da dahil olmak üzere çok çeşitli diğer yiyecekleri alır.
Yeşil maymun, Senegal ve Gambiya'dan Volta Nehri'ne kadar Batı Afrika'da bulunur. Kuzeybatı Afrika'daki Yeşil Burun adalarına (yalnızca Santiago ve Brava adaları) 16. yüzyılın ikinci yarısı kadar erken bir tarihte getirildi ve Batı Hint adalarından  Saint Kitts, Nevis, Saint Martin ve Barbados, adalarına Batı Afrika'dan gelen köle gemileri tarafından 17. yüzyılın sonlarında getirildi. Florida, Broward County'de 20. yüzyıl hayvanat bahçesi kaçaklarından türeyen küçük bir koloni var.
Davranış

Chlorocebus cinsinin diğer üyeleri gibi, yeşil maymun da oldukça sosyaldir ve genellikle gruplar halinde görülür. Genellikle 7 ila 80 kişilik gruplar halinde yaşarlar. Bu gruplar içinde, bakım davranışları ve cinsiyet ilişkileriyle kanıtlanan belirgin bir sosyal hiyerarşi vardır.
Yeşil maymunların hem sözlü hem de sözlü olmayan iletişim kurduğu bilinmektedir. Yırtıcılar grubundaki diğerlerini uyarmak için kullandıkları farklı çağrıları vardır ve hatta belirli avcılar için özel çağrıları vardır. Parlak renkli cinsel organların gösterilmesi gibi beden dili de tehlikeyi iletmek için kullanılır, ancak aynı zamanda hakimiyet kurmanın bir yolu olarak da kullanılabilir. Yeşil maymunların duygusal durumlarını ifade etmek için yüz ifadelerini kullanabileceği de belgelenmiştir.
Davranış > Üreme

Yeşil maymunlar, alfa erkeklerin etrafında dönen çokeşli bir toplumda yaşarlar. Alfa erkekleri, gruptaki diğer erkek ve dişiler arasındaki sosyal etkileşimler ve çiftleşme üzerinde kontrole sahiptir.
Bu maymunlar mevsimlik yetiştiricilerdir ve yağışların en yoğun olduğu Nisan-Haziran aylarında (Ekim ve Kasım aylarında Thies'in Kuzey Batısındaki Nyes bölgesinde) ürerler. Meyvelerin en bol olduğu mevsim bu yağışlı mevsimlerdir, bu nedenle yeşil maymunların üremelerini kaynakların en bol olduğu bu zamanlara planladıkları tahmin edilmektedir. Yılda bir kez ürerler, erkekler beş yılda, dişiler iki yılda cinsel olgunluğa ulaşır. Bebek ölüm oranlarının oldukça yüksek olmasına, kabaca %57 olmasına rağmen, yeşil maymunların yavrularına yoğun bir şekilde yatırım yaptıkları ve annelerin yavrularına bir yıl kadar baktığı ve onları yetişkin olarak dışarı çıkmalarına izin verdiği bilinmektedir.
Galeri

erkek kafatası
Bebekli kadın, Gambiya
Erkek, Senegal
Genç yetişkin, Gambiya
Erkek arka, Senegal
Yetişkin
Yakut

İşlenmemiş yakut
İşlenmiş yakut

Yakut, erime noktası 2050 °C olan değerli bir taştır. Kırmızının çeşitli tonlarında olabilmaktedir. Yakuta kırmızı rengini veren içindeki krom elementidir.
Yakut, ilk lazer yapımında kullanılmıştır. Sanılanın aksine, yakutla lazer yapımı çok kolay olmamıştır. Zorluğun başlıca sebebi yakutun üç enerji seviyesine sahip olmasıdır.
Doğal olmayan yakutlar da bulunmaktadır. Sentetik olarak yapılanları ucuza maledilebilmektedir.
Yakutun sertliği 9.0'dır. Diğer bütün doğal değerli taşlar içinde daha sert olan tek taş elmastır.
Yakut doğal halde gösterişsiz hatta mat olarak bulunur. Zoisit kayaçları içinde kırmızımsı mor olarak bulunan taşlar da yakuttur.
Alouatta pigra

Alouatta pigra, Atelidae (örümcek maymunugiller) familyasında bulunan Alouatta (uluyan maymun) cinsine bağlı bir türdür.
Alouatta sara

Alouatta sara, Bolivya ve Brezilya'ya özgü bir Alouatta türüdür.
Alouatta seniculus

Alouatta seniculus, Güney Amerika'ya özgü bir Alouatta türüdür.
Rende (mutfak aleti)

Bir rende.
Rende yiyecekleri ince dilimler ya da toz hâline getirmek için kullanılan bir mutfak eşyasıdır. Çeşitli boyutlarda yapılan rende, kullanım amaçlarına göre farklı büyüklükte rendeleme deliklerine sahip olur ve mutfak işlerinde kolaylık sağlar. En çok havuç, peynir, narenciye kabukları gibi besinlerin kabuklarını ufaltmaya yarar. Türkçeye, Farsçadaki rende sözcüğünden geçmiştir.
Sebze dilimleme yüzeyi görünen kutu rende
Modern rende, 1540'larda François Boullier tarafından aslında peynir rendelemek için icat edilmişti.
Resimler

microplane
Limon kabuğu rendesi
hindistan cevizi rendesi
Çoklu rende
Porselen zencefil veya sarımsak rendesi
Köpekbalığı rendesi
Hint-Pasifik'te geleneksel hindistan cevizi rendesi tasarımı
Kullanımlar > Yiyecek hazırlama

Çeşitli rende türlerinin farklı boyutlarda kesici yuvaları vardır ve bu nedenle çeşitli yiyeceklerin hazırlanmasında yardımcı olurlar.
Rende, peynir, limon veya portakal kabuğunu lezzet vermek ve diğer yumuşak yiyecekleri de rendelemek için kullanılır.
Genellikle rende, kızarmış peynir, Welsh rarebit (peynirli kızarmış ekmek), yumurta salatası, peynirli makarna, peynirli karnabahar gibi peynir soslu yemeklerin hazırlanmasında kullanılır.
Slav mutfağı'nda, rende yaygın olarak draniki, bramborak veya patates babka dahil olmak üzere patates rendelemek için kullanılır.
Tropik ülkelerde rende hindistan cevizi rendelemede kullanılır. Hint Yarımadası'nda rende, popüler bir tatlı olan Gajar Ka Halwa'nın hazırlanmasında kullanılır.
Rende, uçları ortadan daha ince olan parçalar üretir. Bu, rendelenmiş malzemenin bir mutfak robotu rendeleme bıçağı tarafından üretilen çoğunlukla tek tip kalınlıktaki parçalardan farklı bir şekilde erimesini veya pişmesini sağlar. Örneğin, elle rendelenmiş patatesler, gıda ile işlenmiş patates parçalarından daha kolay bir şekilde patates krepinde erir.
Kullanımlar > Müzikte

Jamaika ve Belize'de kumina, jonkanoo ve bazen mento performansında, hindistancevizi rendeleri geleneksel müzik aleti olarak (davul, fife ve diğer enstrümanlarla birlikte) kullanılır.
Peynir rendesi
Mahakala (dinozor)

Yaşam restorasyonu
Mahakala, geç Kretase döneminde Moğolistan'da (Ömnögovi) yaşamış bir dromaeosaurid teropod dinozor cinsi.
Lollo rosso

Lollo rosso, Asteraceae familyasındaki Lactuca cinsine dahil tüm bitkilerin genel adıdır. Özellikle Lactuca sativa türünü anlatmak için kullanılır ve bu anlamda "kırmızı kıvırcık" olarak da adlandırılabilir.
Lollo rosso, yılın her mevsiminde yetişen ve genellikle yaprakları için yetiştirilen bir bitkidir, yemeklere tat vermek veya salata yapımında kullanılır. Enfeksiyonu tedavi etme, asprinin asıl içeriği salısilik asit kıvırcık da bulunmaktadır. Bazı kanserler ve kalp hastalıklarını yükseltmekte anahtar bir enzim olan cycloozveendse (COX2) engelleyicisidir. Bir porsiyon günlük değerin %38'ini karşılayan fiolik asit bakımından zengindir. A-B1-B3-C vitaminlerini bulundurur. Lollo biando ile akrabadır. Lollo biando yapraklarının yeşil olan türüdür.
Tarih

Eski romalılar Lollo rosso'nun sindirimi kolaylaştırdığına inanır. Yemeklerden sonra veya uykudan önce tüketirlerdi.
Cristatusaurus

Cristatusaurus, Spinosauridae familyasından, Erken Kretase devri'nde Nijer'de yaşamış teropod dinozor cinsi.
Konuyla ilgili yayınlar

Taquet, Philippe; Russell, Dale A. (1 Eylül 1998). "New data on spinosaurid dinosaurs from the early cretaceous of the Sahara". Comptes Rendus de l'Académie des Sciences - Series IIA - Earth and Planetary Science (Fransızca). 327 (5): 347-353. doi:10.1016/S1251-8050(98)80054-2. ISSN 1251-8050. 30 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2021.
| --- | --- |
Takson belirleyicileri:  Vikiveri: Q134640  EoL: 10519113  Fossilworks: 65149  GBIF: 4822927
Burundi

Burundi, resmî adı ile Burundi Cumhuriyeti, Doğu Afrika ile Afrika Büyük Gölleri'nin kesiştiği Büyük Rift Vadisi'nde denize kıyısı bulunmayan bir ülkedir. Kuzeyde Ruanda, doğu ve güneydoğuda Tanzanya, batıda Kongo Demokratik Cumhuriyeti, güneybatıda ise Tanganika Gölü ile çevrilidir. Ülkenin yönetsel başkenti Gitega, ekonomik başkenti ise Bujumbura'dır.
Tva, Hutu ve Tutsi halkları en az 500 yıldır Burundi'de yaşamaktadır. 20. yüzyılın başlarına dek Burundi bağımsız bir krallıktı, ardından Almanya tarafından sömürgeleştirildi. I. Dünya Savaşı'ndaki Alman yenilgisinin ardından bölge Belçika'ya devredildi. Tarihleri boyunca hep ayrı yönetimlere sahip olmuş Ruanda ve Burundi, Avrupalılarca birleştirilerek Ruanda-Urundi kolonisi haline getirildi.
Burundi Krallığı 1962'de bağımsızlığını yeniden kazandı. Ancak suikastler, darbeler ve bölgedeki genel istikrarsızlık iklimi; 1966'da monarşinin devrilerek tek parti rejiminin kurulmasına yol açtı. 1970 ve 1990'lardaki etnik temizlik ve iç savaşlar yüzbinlerce insanın ölümüne neden oldu ve Burundi'yi dünyanın en az gelişmiş ve en yoksul ülkelerinden biri haline getirdi. İkisi de Hutu olan Ruanda ve Burundi devlet başkanları 1994'te birlikte bindikleri uçağa füze atılarak öldürüldüler. Burundi İç Savaşı'nı sonlandıran Arusha Anlaşması ile 2000 yılında geçici hükûmet kuruldu. 2015'te Başkan Pierre Nkurunziza'nın üçüncü kez seçimlere katılmak istemesi üzerine büyük çaplı protestolar düzenlendi ve başarısız bir darbe girişimi gerçekleşti. Gerçekleşen seçimler uluslararası kuruluşlarca yoğun bir biçimde eleştirildi.
Burundi genel olarak kırsal bir topluma sahiptir, 2019 verilerine göre nüfusun yalnızca %13,4'ü şehirlerde yaşamaktadır. km² başına 315 kişi düşen ülke Sahra Altı Afrika'nın en yoğun nüfuslu ikinci ülkesidir. Nüfusun %85'ini Hutular, %15'ini Tutsiler, %1'den az bir bölümünü ise Tvalar oluşturmaktadır. Ülkenin resmi dilleri Rundice ve Fransızcadır. 2014'te İngilizce de resmî dil kabul edilmiştir.
Afrika'nın en küçük ülkelerinden biri olan Burundi'de artan nüfusla birlikte tarım alanlarının artması ormansızlaşma, erozyon ve habitat kaybına yol açmıştır. 2005'te ülkede orman alanlarının oranı %6'nın altına düşmüştür. Yoksulluğa ek olarak Burundi yolsuzluk, altyapı eksiklikleri, sağlık ve eğitim hizmetlerine ulaşımda zorluklar ve açlık sorunlarıyla uğraşmaktadır. 2018 Dünya Mutluluk Raporu'nda Burundi dünyanın en mutsuz ülkesi olmuştur. Burundi Afrika Birliği, Doğu ve Güney Afrika Ortak Pazarı (COMESA), Birleşmiş Milletler ve Bağlantısızlar Hareketi üyesidir.
Ülke ismi

Ülke ismi Bantu dilinde Rundiler'in yaşadığı ülke anlamına gelmektedir. Ön ek olan bu- (bu-rundi=Rundilerin yaşadığı ülke=Burundi) eki fiilerin önüne geliyor olup, bu ön ek ülke isimlerinde ku, ru hecelerinin yanı sıra u tanımlık hali eklenerek kullanılmaktadır. Rundilerin kullandığı dil olan Kirundi de aynı yapıdan gelmekte olup ki ön eki kullandığı dil anlamında kullanılmakta olup, Rundilerin kullandığı dil anlamına gelmektedir.
Coğrafya

Ülkenin toplamda sahip olduğu 1.140 km sınırın 315 km'si Ruanda, 589 km'si Tanzanya ve 236 km'si Demokratik Kongo Cumhuriyeti ile oluşmaktadır.
Ülke genel olarak dağlık ve yaylalık bir ülkedir. Burundi'de yüksek yaylalar ortalama 1.400 ile 1.800 m yükseklikte yer almaktadır ve bu yüksek yaylalar ülkenin en yüksek noktasına kadar ulaşmaktadır. Ülkenin en yüksek noktasını 2.684 m ile başkent Bujumbura'nın 30 km güneydoğusunda bulunan ve Burundi yüksek yaylasının bir parçası olan Heha Dağı oluşturmaktadır.
Coğrafya > İklim

Burundi konum olarak ekvatora yakın bir konumda olmasına rağmen yükseltilerin çok olması nedeniyle hafif nemli bir iklime sahiptir. Bölgede hakim olan sıcak ekvator iklimi dönemsel doğu Afrika iklimi ile üst üste gelmesi sonucu yükseltilerin de etkisi ile iklim yumuşamaktadır. Ülkenin orta bölümlerinde yer alan yaylarda sıcaklık ortalaması 20 °C düzeyinde olup, Tanganika gölü civarında yıllık sıcaklık ortalaması 23 °C, dağlık kesimlerde ise 16 °C seviyesindedir. Burundi genelinde yılda iki defa yağmur sezonları yaşanmaktadır. Bu yağmur sezonlarından kısa olanı Eylül-Kasım aylarında, uzun dönemi ise Şubat-Mayıs arasında yaşanmaktadır. Burundi genelinde ortalama yağış miktarı genellikle 1.300 mm ile 1.600 mm arasında gerçekleşmekte olup, genel olarak Burundi ortalaması 1.000 mm seviyesindedir. Yıllık yağışlardaki düzensizlik ve buna bağlı yaşanan kuraklık ve yoğun yağışların art arda gelebilmesi tarım üzerinde olumsuz etki yaratmakta olup, dönem dönem kıtlık yaşanmasına da neden olabilmektedir.
Coğrafya > Bitki örtüsü ve yaban hayat

Ülkedeki belli bölgeler genel olarak tarımsal faaliyetler gerçekleştirmek adına tarım alanı olarak kullanılmaktadır. Ülkedeki yüksek kesimlerde mevcut olan nemli, sisli ve soğuk iklim emsalsiz bitki örtülerinin oluşmasında başlıca etkenler arasında yer almaktadır.
Burundi genelinde leopar, aslan, babun, zebra ve antilop çeşitleri görülebilmektedir. Bunlara ilaveten timsah ve su aygırı da sulak alanlarda yaşam sürdürmektedir.
Nüfus

Burundi'de son olarak 2008 yılında gerçekleştirilen resmi sayım sonuçlarına göre 8,053,574 nüfus tespit edilmiştir. Bu güncel olarak son resmi sayım konumunda olup, 2022 tahmini sayım sonuçlarına göre 12,696,478 nüfus belirlenmiştir. Ülke içerisinde 379 kişi/km² nüfus yoğunluğu ile Burundi, Afrika kıtasının nüfus yoğunluğu en fazla ülkelerinden biri konumuna taşımaktadır. Ülke nüfusunun çoğunluğu eski başkent Bujumbura'da yaşamaktadır.
Burundi genç bir nüfusa sahip olup, 2018 tahmini verilerine göre nüfusun %63,59'u 0-24 yaş aralığındadır. Ülkenin sadece %3,06'sı 65 yaş ve üzerindedir.
0-14 yaş: %43.83 (erkek 2,618,868/kadın 2,581,597) 

15-24 yaş: %19.76 (erkek 1,172,858/kadın 1,171,966) 

25-54 yaş: %29.18 (erkek 1,713,985/kadın 1,748,167) 

55-64 yaş: %4.17 (erkek 231,088/kadın 264,131) 

65 yaş ve üzeri: %3.06 (erkek 155,262/kadın 207,899)
Şehirde yaşayanların oranı 2022 verilerine göre %14,4 olan ülkede, nüfusun yıllık artış oranı 2022 tahmini verilerine göre %3,63 düzeyindedir.