Bangladeş Soykırımı
Arka plan

Hindistan'ın bölünmesinin ardından, yeni Pakistan devleti, Hindistan topraklarının 1600 kilometresi ile ayrılmış iki kanadıyla coğrafi bir anomaliye sahipti. Kanatlar sadece coğrafi olarak değil, aynı zamanda kültürel olarak da ayrılmıştı. Batı'nın yetkilileri, Doğu'daki Bengalli Müslümanları "fazla Bengalli" ve İslamî uygulamalarını "aşağı ve saf olmayan" olarak gördüler ve bunun Bengallileri güvenilmez "dindaşlar" yaptığına inanıyorlardı. Bu kapsamda Batı Pakistan'daki politikacılar, Bengallileri kültürel olarak zorla asimile etmek için bir strateji başlattılar.
Bengal halkı Pakistan'da demografik olarak çoğunluktu ve Doğu Pakistan tahmini 75 milyon kişiden oluşurken, ağırlıklı olarak Pencapça konuşulan Batı Pakistan ise 55 milyon kişiydi. Doğu'daki çoğunluk Müslümandı, büyük azınlık Hindular, Budistler ve Hristiyanlardı. Batı, Doğu halkını ikinci sınıf vatandaş olarak görüyordu ve 1971'de Doğu Pakistan'da Pakistan güçlerinin başında görev yapan Emir Abdullah Han Niyazi; Bengallileri, Peştunlar ve Pencaplılar seviyesine eşit olmayanlar olarak nitelendirdi.
1948'de, Pakistan'ın kurulmasından birkaç ay sonra, Genel Vali Muhammed Ali Cinnah, o sırada Pakistan nüfusunun yalnızca yüzde dördü Urduca konuşuyor olsa da Urducayı yeni kurulan devletin ulusal dili olarak ilan etti. Doğu Bengal halkının vilayet dilinin ne olacağını seçebileceğini belirtti ve Urducanın Pakistan'ın ulusal dili olarak kullanılmasına karşı olanları komünistler, hainler ve devlet düşmanları olarak damgaladı. Ardışık hükûmetlerin Bengalceyi ikinci ulusal dil olarak tanımayı reddetmesi, Bengalce hareketinde doruğa ulaştı ve Doğu'da iktidardaki Müslüman Birliğine alternatif olarak yeni kurulan Avami Birliğine verilen desteği güçlendirdi. Doğu Pakistan'ın başkenti Dakka'da 1952'de düzenlenen bir protesto zorla dağıtıldı ve birkaç protestocunun ölümüyle sonuçlandı. Bengalli milliyetçiler, ölenleri davaları için şehit olarak gördüler ve şiddet, ayrılma çağrılarına yol açtı. 1965 Hint-Pakistan Savaşı, ordunun Doğu'nun savunulması için fazladan birlik tahsis etmemesi nedeniyle daha fazla mağduriyete neden oldu. Bu, 1965 ihtilafı sırasında Hindistan'ın saldırması durumunda milletlerini savunmasız gören ve Pakistan Cumhurbaşkanı Eyüb Han'ın eğer bu durum Keşmir'i kazanmak anlamına geliyorsa Doğu'yu kaybetmeye istekli olduğunu gören Bengalliler için bir endişe meselesiydi.
12 Kasım 1970'te patlak veren Bhola Kasırgası'na verilen yavaş tepki, geniş ölçüde, Aralık 1970 genel seçimlerinde katkıda bulunan bir faktör olarak görülüyor. Şeyh Mucibur Rahman başkanlığındaki Doğu Pakistan merkezli Avami Birliği, Pakistan'ın kuruluşundan bu yana Doğu Pakistan'ı kapsayan ilk demokratik seçimde ulusal bir çoğunluk kazandı. Ancak Batı Pakistan müesses nizamı Bengallilerin bir hükûmet kurmalarını engelledi. Cumhurbaşkanı Yahya Han, Zülfikar Ali Butto'nun teşvikiyle Avami Birliğini yasakladı ve sıkıyönetim ilan etti. Pakistan Ordusu Ramna Kali Mandir'i (tapınak) yıktı ve 85 Hindu'yu öldürdü. 22 Şubat 1971'de General Yahya Han'ın "Onların üç milyonunu öldür, gerisi bizim elimizden yiyecektir." dediği bildiriliyor.
Bazı Bengalliler birleşik bir Pakistan'ı desteklediler ve ayrılmaya karşı çıktılar. Hint akademisyen Sarmila Bose'a göre, bu Pakistan yanlısı Bengalliler önemli bir azınlığı oluşturuyorlar ve İslami partileri içeriyorlardı. Ayrıca, vilayet özerkliği elde etmeyi umut eden birçok Avami Birliği seçmeni ayrılmayı arzu etmemiş olabilir. Ek olarak, bazı Bengalli subaylar ve askerler Pakistan Ordusuna sadık kaldılar ve diğer Batı Pakistanlı askerlerle birlikte Hindistan tarafından savaş esiri olarak alındılar. Böylece, Sarmila Bose'a göre, bağımsızlık yanlısı savaşçıları öldüren ve onlara zulmeden birçok rejim yanlısı Bengalli de vardı. Sydney Schanberg, Haziran 1971'de Pakistan Ordusu tarafından silahlı sivil birliklerin kurulduğunu bildirdi. Çoğu Bihari ve Urduca konuşanlar iken, sadece bir azınlığı Bengalce konuşanlar idi. Yerel bilgiye sahip birlikler, Pakistan Ordusunun soykırım uygulanmasında önemli rol oynadı. Amerikalı yazar Gary J. Bass, Pakistan'ın dağılmasının kaçınılmaz olmadığına inanıyor ve 25 Mart 1971'i, askeri operasyonların başlamasıyla Bengalliler için birleşik bir Pakistan fikrinin sona erdiği nokta olarak tanımlıyor. John H. Gill'e göre, savaş sırasında Pakistan yanlısı Bengalliler ile bağımsızlık yanlısı Bengalliler arasında yaygın bir kutuplaşma olduğundan, bu iç savaşlar günümüz Bangladeş'inin iç siyasetinde hâlâ devam ediyor.