stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Gagavuzca

| Gagavuzca |
| --- | --- |
Gagauzça, Gagauz dili

Ana dili olanlar: Moldova, Rusya, Ukrayna, Yunanistan, Bulgaristan
Konuşan sayısı: 173,920  (2000)
Dil ailesi: Türk dilleri  Şaz TürkçesiOğuz dilleriBatı Oğuz grubuGagavuzca
Resmî durumu
Resmî dil:  Moldova  Gagavuz Yeri Özerk Bölgesi 
Tanınmış azınlık dili:  Ukrayna
Dil kodları
ISO 639-3: gag
  Gagavuzların Moldova içindeki dağılımları.
Gagavuzca veya Gagauzca, çoğunluğu Moldova'daki Gagavuz Yeri Özerk Bölgesi'nde yaşayan Gagavuzların konuştuğu Batı Oğuz grubuna bağlı bir Türk dilidir. Gagavuzca, Balkan Gagavuzcasından bir dereceye kadar farklı bir dildir. Kimi Türkologlar ise Gagavuzcayı ayrı bir dil veya lehçe saymayarak Türkiye Türkçesinin Rumeli ağızlarına dahil etmişlerdir. Yaklaşık 300.000 kişi tarafından konuşulur. Başta Türkçe olmak üzere diğer Oğuz dilleri ile karşılıklı anlaşılabilirliğe sahiptir.
Alfabe

Eskiden Gagavuzca, Yunan alfabesi ile yazılmış, ancak 1957'de SSCB'nin Moldova'yı Ruslaştırmak amacıyla Kiril alfabesini zorunlu kılmasıyla Gagavuzcada da Yunan alfabesi kullanımı kalkmıştır. Moldova'nın bağımsızlığı ve Gagavuzlara özerklik verilmesinden sonra Gagavuz otoriteleri Türkiye'deki Türk alfabesi üzerine biçimlendirilmiş bir yazı sistemi oluşturulmuştur. Moldova'nın geneli için 1993 yılında Moldova parlamentosu Latin bazlı alfabenin resmî kullanımını onaylamıştır.
Bu alfabe günümüzde hâlâ kullanılmaktadır. Türk alfabesinden farklı olarak Gagavuz alfabesinde (Türkçedeki açık e sesi yerine) "Ää" harfi, "Êê" ve "Ţţ" harfleri bulunur. Gagavuzca'da yazı dili Türkiye'de halk arasında konuşulan Türkçenin yazıya dökülmüş biçimine benzetilebilir. "Ğ" harfinin yerine birçok sözcükte ünlü harfler çift yazılarak "Ğ" sesi kazandırılır.
Alfabe > Kiril alfabesi

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| А а | Ӓ ӓ | Б б | В в | Г г | Д д | Е е | Ё ё |
| Ж ж | Ӂ ӂ | З з | И и | Й й | К к | Л л | М м |
| Н н | О о | Ӧ ӧ | П п | Р р | С с | Т т | У у |
| Ӱ ӱ | Ф ф | Х х | Ц ц | Ч ч | Ш ш | Щ щ | Ъ ъ |
| Ы ы | Ь ь | Э э | Ю ю | Я я |  |  |  |
Alfabe > Latin alfabesi

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| А а | Ä ä | B b | C c | Ç ç | D d | Е е | Ê ê |
| F f | G g | H h | I ı | İ i | J j | K k | L l |
| M m | N n | O o | Ö ö | Р р | R r | S s | Ş ş |
| T t | Ţ ţ | U u | Ü ü | V v | Y y | Z z |  |
Alfabe > Harfler

Ä: Tatarcada, Gagavuzcada ve Türkmencede kullanılır. Kısa, kapalı, gırtlaktan gelen ve sert bir E harfidir. Normal E harfine göre daha kısa ve serttir. Ayrıca A ve E arası bir ses olarak öngörülür (Æ). Ses ve harf karşılığı olarak Arapçada ve Almancada da bulunur. Türkçede normal e sesinden tam olarak ayırt edilebilmesi günümüzde çok zordur. İnce bir harf olduğu halde kalın uyumludur. Bu harfi içeren sözcüklerin aslında Büyük Ünlü Uyumuna uymadığı hâlde kulağı tırmalamıyor olması bu nedenledir. Örneğin: İncä. Kimi latin alfabelerinde, özellikle el yazılarında Эə biçiminde de kullanılır.
Ê: Uzatılarak okunan ince bir e sesidir (Ë). Gagavuz alfabesinde bu harf sık kullanılır. Kürtçe ve Zazaca sözcüklerde yine yoğun olarak rastlanır. Türkçede yalnızca birkaç sözcük mevcut olduğu için kullanımı öngörülmemiştir. Örneğin: Çalêr (Çalgıcı, Müzisyen).
Ț: Gagavuzcada kullanılan bir harftir. Türkçede kullanılmaz. Ts (ʦ: T+S) veya olarak da seslendirilir. Moğolcada ve Slav dillerinde, ayrıca, Kiril alfabesini kullanan pek çok dilde Ç harfinin türevi olan sert bir T bir sesidir (Kiril Ц, Tse). Bu harfin ses değerini en iyi gösteren sözcüklerden birisi Gagavuzcadaki Soţial şeklinde yazılan (Sosyal, "Sotsyal" gibi okunur) sözcüğüdür. Gagavuzcada ve diğer Türk dillerinde Slav kökenli sözcüklerde yer alır (Örneğin: Prezentaţiya, Redakţiya). Ancak öz Moğolca sözcüklerde de sık sık kullanılır. Örneğin: Moğolcadaki Ţag sözcüğü (Çağ, “Tsag” okunur), Ţeţeg (Çiçek, “Tsetseg” gibi okunur).
Ḑ: Gagavuzların da kullandığı Moldova alfabesinde (ve birebir aynı olan Rumen alfabesinde) resmî olmayan harfler arasındadır. Bu dillerdeki eski metinlerde birebir Noktalı D biçimiyle rastlanır. Ses olarak Abhazcada, Macarcada ve Bulgarcada yer alır. Türkçede bulunmayan sert bir D harfidir. DZ (ʣ: D+Z) olarak da seslendirilir. Slav dillerinde, ayrıca Kiril alfabesini kullanan kimi dillerde J harfinin türevi olan bir sestir (Kiril Ӡ, Dze). Günümüzde ise genelde bu harfin arkasından gelen bir Z ile birlikte kullanılır. Örneğin Macarcadaki Bodza (Boḑa: Mürver Meyvesi) veya Moldovacadaki Ḑână (Dzana, Çağdaş Rumencede Zână: Peri) gibi.
Söz varlığı

Soram = Sonra
Lääzım = Lâzım
Birliindä = Birliğinde
Büük = Büyük
Çoğul ad yapımlarında çoğul eki Türkçedeki gibi ler - lardır. Ancak sözcüğün son harfi n ise, çoğul ekindeki l harfi düşürülüp, sondaki n sesi yinelenir.
Günnerindä = Günlerinde
Onnar = Onlar
Hayvannar = Hayvanlar
Gagavuzcanın söz dizimi kimi ifadelerde Rumence ile benzerlik göstermektedir:

Mutlu oldum, ani seni gördüm. - Mi-a făcut plăcere că v-am văzut.
Dipnotlar

1 2  "Arşivlenmiş kopya". 29 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ocak 2014.
↑  Lewis, M. Paul, (Ed.) (2009). "Language Family Trees: Altaic, Turkic, Southern, Turkish". Ethnologue: Languages of the World. Dallas, TX: SIL International. 16 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2011.
↑  Nuri Yüce, Türk Dili ve Lehçeleri, MEB İslam Ansiklopedisi, c. 12/2, s. 470.
↑  Parliament Decision No. 1421 of 13 May 1993 "for the passage of the writing of the Gagauz language in the Latin spelling", 25 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 3 Kasım 2019 – lex.justice.md vasıtasıyla
↑  Definition of Romanian Word -  ZÂNĂ
↑  Dr. Todur Angheli (2011), Romınca-Gagauzca Lafetmäk Kiyadı
Vikipedi
Anadolu Oyuncak Müzesi

| Anadolu Oyuncak Müzesi |
| --- | --- |

Konum: Dokumapark, Kepez, Antalya
Koordinatlar: 36°54′46″K 30°40′37″D﻿ / ﻿36.91278°K 30.67694°D﻿ / 36.91278; 30.67694
Tür: Oyuncak Müzesi
Önemli parça(lar): 1850 yılında yapılan samanla kaplı ahşap sallanan at, Auschwitz'e esir olarak getirilen Yahudi kız çocuğunun kesilen saçlarını taşıyan oyuncak bebek
Koleksiyon boyutu: 13800 oyuncak
Küratör: Nevzat Çelik
Kurucu: Hakan Tütüncü
Anadolu Oyuncak Müzesi, Antalya'nın Kepez ilçesinde bulunan oyuncak müzesidir.
Antalya İplikli Dokuma Fabrikası'nın geçmişte kreş olarak kullanılan alanında 2017 yılında  Kepez Belediyesi tarafından açılmıştır.  Dokumapark Müzeler Adası'nın ilk parçasıdır Kurucusu dönemin belediye başkanı Hakan Tütüncü ve küratörü ise müzeci ve arkeolog Nevzat Çevik'tir.
Müzede 15 ayrı temada 13 bin 800 oyuncağın sergilendiği 15 salon bulunur. Oyuncaklar, 16 Avrupa ülkesi ile Anadolu'nun pek çok ilinden  getirilmiştir. Müze, dünya oyuncaklarından örnekler içerir ancak asıl odağı Anadolu tarihsel ve yerel oyuncaklarıdır. 1850 yılında yapılan samanla kaplı ahşap sallanan at, II. Dünya Savaşı sırasında Almanya'daki Auschwitz toplama kampına esir olarak getirilen Yahudi kız çocuğunun kesilen saçlarını taşıyan oyuncak bebek, müzede sergilenen önemli oyuncaklardandır. Müzenin alt katında bir kütüphane ve her yaşa hitap eden bir sanat atölyesi vardır.
Müzenin çıkışında özel tasarımlı bir park bulunur. Müze, bahçe ile beraber beş dönümlük bir alana kurulmuştur. Müze bahçesinde biri 1000, diğeri ise 1100 yaşında olan iki anıt zeytin ağacı ile çocukları gezdiren elektrikli çift vagonlu tren yer alır.
Bölümleri

Yaklaşık 4.000m² alana oturan müzedeki 750m² kapalı teşhir alanı vardır. Teşhir alanı, her birinin teması ve tasarımı farklı 15 bağımsız teşhir bölümünden oluşmaktadır. Giriş'te çocukları insanımsı bir ağaç karşılar.
İlk Sergi Odası: Dünya oyuncaklarını temsilen bir hazırlayıcı içerik bulunur. 1935-1980 arası  Mickey Mouse örnekleri yaratıcılarının fotoğrafıyla yer alır. Ayrıca kurucu ile küratör arasındaki "Başkan’dan küratöre gece mektupları" bu bölümde yer almaktadır.
Pinokyo Odası: Ahşap oyuncakların sergilendiği salondur Sergide Gapetto Usta Pinokyo yapmaya devam etmektedir.
Masalcı Nine Odası: Evrensel ve yerel masal seçimlerini temsil eden sergiler ve canlandırmalar bulunur.
İstasyon: Bu odada trenler hem oyuncaklarla hem de dioramalarla anlatılır.
Temel Reis: Denizcilik ve gemi temalı oyuncakların sergilendiği salondur. Uluburun, Phaselos gibi Akdeniz'in ilk gemileri ve Osmanlı kadırgası gibi gemilerin sanatçı Ümit Durak tarafından yapılmış ölçekli ve orijinal maketleri de sergilenir.
Garaj: Karada ve havada hareket eden ve bir iş yapan her türlü aracın oyuncakları sergilenir. Salonun ortasında ise bir Formula pisti sergi alanı olarak kullanılmıştır.
Geleneksel Esnaf Sokağı:10 m uzunluğundaki bu sokak dioramasıdır. Çok çeşitli esnaf sokakta oyun oynayan çocuklarla birlikte canlandırılmıştır.
Geleneksel Anadolu Oyuncakları: Müzenin satın alma yoluyla edindiği Vehbi Uysal koleksiyonundan oluşur. Bez bebekler, kaynana zırıltıları, ahşap kukla oynatıcıları, telden ahşaptan arabalar, çıngırak, çember ve düdük işlevli hayvanlar, tarım aletleri gibi minik geleneksel oyuncakların üretimleri sergilenir.
Eyüp Oyuncakları: Toprak, tahta ve deriden üretilmiş oyuncaklardır
Erken Cumhuriyet Sınıfı: Erken Cumhuriyet dönemini yansıtan, tamamen orijinal objelerle düzenlenmiş bir odador.
Pelüş Oyuncaklar:
Fatoş Oyuncakları Odası
Yapboz Odası:
Kaleiçi Sokağı:Kaleiçi Sokağı'ndaki hayatı yansıtan ve sokaktaki bisikletli pusetli çocukları sergileyen bir düzenlemedir.
Anadolu Oyuncak Tarihi Salonu: Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü'nün izniyle Türkiye'nin farklı müzelerinde bulunan antik oyuncaklar bir araya getirilmiş ve imitasyonları üretilmiştir.
Müzede ayrıca 24.000 misketten üretilmiş bir "Misket Duvarı" ile girilen kafeterya  ve kafeterya içinde bir cep sinema ve tiyatro salonu bulunur.
Ödüller

2017 - Tarihi Kentler Birliği Müze Özendirme Yarışması Yaşam Kültürü Müzeler Ödülü
2017 - Tarihi Kentler Birliği Müze Özendirme Yarışması TKB Proje Ödülü
2018 - Tarihi Kentler Birliği Müze Özendirme Yarışması Yaşam Kültürü Müzeler Ödülü
2018 -  Akdeniz Belediyecilik Proje Yarışması Üst Yapı Çalışmaları Kategorisi Birincilik Ödülün
Kano (spor)

Başlığın diğer anlamları için Kano (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Kano, adını aldığı su taşıtıyla akıntılı veya durgun sularda yapılan spor. Kano 1936 Berlin Olimpiyatları'ndan itibaren olimpik sporlar arasına dahil edilmiştir. Uluslararası Kano Federasyonu (ICF) tarafından yönetilmektedir.
Disiplinler

Akarsu slalom
Durgunsu kano
Sörf kayağı
Sörf kanosu
Kar kayağı
Kano slalomu
Kano maratonu
Kano polo
Vahşi su kanosu
Kano yelkenciliği
Serbest kano
Parakano
Dragon teknesi
Olimpiyatlarda kano

Kano olimpiyat takviminde, kadınlarda bir slalom (K-1) ve dört sürat (K-1 200 m, K-1 500 m, K-2 500 m, K-4 500 m), erkeklerede ise üç slalom (C-1, C-2, K-1) ve sekiz sürat yarışı (C-1 200 m, C-1 1000 m, C-2 1000 m, K-1 200 m, K-1 1000 m, K-2 200 m, K-2 1000 m, K-4 1000 m) ile yer almaktadır.
İkili kano maraton yarışı.
İPhone 16e

| iPhone 16e |
| --- | --- |

Üretici: Apple
Hafıza: 128, 256 veya 512 GB
Ağırlık: 167 g
Seri: iPhone
İşlemci: Apple A18
İlişkili: iPhone 16 ve 16 Plus iPhone 16 Pro ve Pro Max
Web sitesi: apple.com/iphone-16e/
Renk:    Beyaz    Siyah 
iPhone 16e, Apple tarafından 19 Şubat 2025 tarihinde tanıtılan akıllı telefon modelidir. Bu model, iPhone SE serisinin yerine geçerek daha düşük fiyat segmentinde konumlandırılmıştır. iPhone 16e, iPhone 13 ve iPhone 14'le aynı tasarıma sahiptir.
Özellikler

Ekran: 6.1 inç Super Retina XDR OLED ekran
İşlemci: Apple A18 çipi (4 çekirdek)
Depolama: 128 GB, 256 GB, 512 GB
Kamera: 48 MP ana kamera, 2x telefoto lens, geliştirilmiş düşük ışık performansı
Yapay Zeka Entegrasyonu: Apple Intelligence ile Siri entegrasyonu
Batarya Ömrü: Önceki modellere göre 12 saat daha uzun kullanım süresi
Hero: 108

| Hero: 108 |
| --- | --- |

Proje tasarımcısı: Yang Ming Tarng
Yönetmen: Trevor Hall (yönetmen)
Başrol: Ian James Corlett Andrew Francis Brian Drummond Adrian Petriw Kelly Sheridan Tabitha St. Germain
Ülke:  ABD  Tayvan  Birleşik Krallık  Kanada
Sezon sayısı: 2
Bölüm sayısı: 52 (bölümleri listesi)
Yapım
Gösterim süresi: 20 Dakika
Yayın bilgileri
Kanal: Cartoon Network
Yayın tarihi: 1 Mart 2010 - 9 Temmuz 2012
Durumu: Sona Erdi


Hero: 108 (Türkçe anlamı: Kahraman 108), Cartoon Network üzerine kurulu bir animasyon dizisidir. Serinin yapımcısı Yang-Ming Tarngdır. Yapımcı şirketleri; Gamania, Hong Ying Animation, Taffy Entertainment, Telegael Teoranta and Moonscoop olup, animasyon Mike Young Productions ile birlikte yapılmıştır. Seri ilk gösterimini Birleşik Krallık'ta 1 Mart 2010 tarihinde yapmıştır. Hikâye, Gizli Krallık'ta barış için insanlar ve hayvanların savaşı hakkındadır. Türkiye'de 1 Mayıs 2010'da TNT'de ve 1 Haziran 2010'da Cartoon Network (Türkiye) kanalında gösterime girmiştir. 2. sezon ise Birleşik Krallık'ta 15 Ağustos 2011 tarihinde, ABD'de ise 4 Haziran 2012'de gösterime girmiştir. 8 Haziran 2012 tarihinde Birleşik Krallık'ta dizinin 2. sezonu da son bulmuştur. Ayrıca Hero: 108 in açılış ve kapanış jenerikleri Türkiye'de 2. sezonun başlamasıyla yayına girmiştir. Diziye Hero: 108 isminin verilmesinin nedeni, dizideki karakter Lin Chung önderliğinde bulunan 107 kahramanın birleşmesiyle Bronz Devin oluşturulmasıdır (bronz dev,Hero:108'dir).
Konu

Uzun zaman önce Gizli Krallık'ta, hayvanlar ve insanlar birlikte barış içinde yaşıyorlardı... Ta ki Oyun Bozan adında bir kötü hileci hayvanları, insanlara düşman edene kadar. Oyun Bozan ve hayvan orduları insanlara kötü davranır ve onları evlerinden tahrik ederler. Ama bunda bir umut vardır, genç kahramanların asi güçlerine teşekkür ederler. Bu kahraman grubu, “Koca Yeşil” adında terkedilmiş dev kaplumbağa kabuğunda yaşarlar ve insanları korumak ve Gizli Krallık'ta barışı yeniden sağlamak için Oyun 
Bozan'a karşı savaşırlar.
Türkçe Seslendirenler

| Seslendirmen | Karakter |
| --- | --- |
Ahmet Taşar: Komutan Maymun Trully
Tolga Tibet: Bay Şef
Özgür Özdural: Güçlü Ray
Kerem Kobanbay: Lin Chung
Berna Başer: Mistik Sonia
Fatih Özkul: Efendi Oyunbozan
Ozer Apala: Zebralar
Figen Sümeli: Alfa Kız
Karakterler

Bakınız. Hero: 108 karakterleri listesi
Malkoçoğlu (film serisi)

Malkoçoğlu, ilk 6 filmde başrolünde Cüneyt Arkın, son film olan Malkoçoğlu Kurt Bey'de ise, Serdar Gökhan tarafından canlandırılan 7 filmden oluşan, ünlü Osmanlı akıncısı Malkoçoğlu ve onun görevlerini anlatan tarihi, dramatik Türk filmi serisi.
Malkoçoğlu (film) (1966)
Malkoçoğlu Krallara Karşı (1967)
Malkoçoğlu Kara Korsan (1968)
Malkoçoğlu Akıncılar Geliyor (1969)
Malkoçoğlu Cem Sultan (1970)
Malkoçoğlu Ölüm Fedaileri (1971)
Malkoçoğlu Kurt Bey (1973)
Jim Broadbent

| Jim Broadbent |
| --- | --- |

Doğum: James Broadbent 24 Mayıs 1949 (75 yaşında) Lincolnshire, İngiltere
Meslek: Oyuncu
Etkin yıllar: 1972-günümüz
Evlilik: Anastasia Lewis (1987-)

James Broadbent (d. 24 Mayıs 1949), Oscar, BAFTA ve Altın Küre ödülü sahibi İngiliz oyuncu.
1999 yılında Topsy-Turvy filmiyle Venedik Film Festivali'nde En İyi Aktör'e verilen Volpi Kupasını (Volpi Cup) kazandı. 2001 yılında Iris Murdoch'ın yaşam öyküsüne dayanan Iris'te yazarın eşi John Bayley rolüyle En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Oscar'ını kazandı.
Longford filmiyle BAFTA TV Ödülleri'nde En İyi Aktör ödülünü kazandı. Bu televizyon filmindeki rolüyle 2007 yılında Emmy'ye aday gösterildi. Altın Küre'ye ödülü kazandı. 17 Eylül 2007'de 6. Harry Potter filmi olan Harry Potter ve Melez Prens'de Profesör Horace Slughorn'u canlandıracağı açıklandı.
Filmografi > Ödülleri

| Yıl | Başlık | Kategori | Sonuç |
| --- | --- | --- | --- |
| 1998 | Little Voice | Sinema Filminde Oyuncu Kadrosu Tarafından Üstün Performans Ekran Oyuncuları Derneği Ödülü | Aday gösterildi |
| 2000 | Topsy-Turvy | BAFTA En İyi Erkek Oyuncu Ödülü | Aday gösterildi |
| 2001 | Iris | En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü | Kazandı |
| 2002 | Kırmızı Değirmen | Sinema Filminde Oyuncu Kadrosu Tarafından Üstün Performans Ekran Oyuncuları Derneği Ödülü | Aday gösterildi |
| 2002 | Kırmızı Değirmen | BAFTA En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü | Kazandı |
| 2002 | Iris | Yardımcı Rolde Erkek Oyuncu Tarafından Üstün Performans Ekran Oyuncuları Derneği Ödülü | Aday gösterildi |
| 2002 | Iris | En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Altın Küre Ödülü - Film | Kazandı |
| 2002 | Iris | BAFTA En İyi Erkek Oyuncu Ödülü | Aday gösterildi |
| 2002 | The Gathering Storm | Mini dizi ya da Filmlerde En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Emmy Ödülü | Aday gösterildi |
| 2003 | The Gathering Storm | En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Altın Küre Ödülü - Dizi, Mini Dizi veya Televizyon Filmi | Aday gösterildi |
| 2007 | Longford | En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Altın Küre Ödülü - Dizi, Mini Dizi veya Televizyon Filmi | Kazandı |
| 2007 | Longford | Mini dizi ya da Filmlerde En İyi Erkek Oyuncu Emmy Ödülü | Aday gösterildi |
| 2007 | Longford | BAFTA En İyi Erkek Oyuncu TV ödülü | Kazandı |
| 2012 | Demir Leydi | BAFTA En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü | Aday gösterildi |
| 2018 | Game of Thrones | Yardımcı Rolde Erkek Oyuncu Tarafından Üstün Performans Ekran Oyuncuları Derneği Ödülü | Aday gösterildi |
Abdulaziz Bayındır

| Abdulaziz Bayındır |
| --- | --- |

Doğum: 11 Aralık 1951 (73 yaşında) Tortum, Erzurum, Türkiye
Meslek: İlahiyatçı, yazar
Milliyet: Türk
Eğitim: Atatürk Üniversitesi
Konu: Kelâm, Fıkıh
Önemli eser: Kur'an Işığında Doğru Bildiğimiz Yanlışlar
  Etkilendikleri İbn Teymiyye, Yaşar Nuri Öztürk, Hüseyin Atay 
Resmî site
suleymaniyevakfi.org
Abdulaziz Bayındır (d. 11 Aralık 1951; Tortum, Erzurum), Türk ilâhiyatçı, İslâm hukuku ve fıkıh uzmanı.
Eğitimi

Atatürk Üniversitesi'nin İlâhiyât Fakültesi'nden 1976 yılında mezun oldu. 1984'te Şer’iyye Sicilleri doğrultusunda Osmanlılarda Muhakeme Usulleri başlıklı teziyle İslâm hukuku dalında doktor; 1987'de İslâm iktisâdıyla ilgili çalışmalarıyla da kelâm ve İslâm hukuku dalında doçent oldu. Abdulaziz Bayındır; Arapça, Fransızca ve İngilizce bilmektedir.
Kariyeri

1976'dan 1997 yılına kadar İstanbul Müftülüğü'nde çalışarak uzman, müftü yardımcılığı, Fetva Kurulu başkanlığı ve Şer'iyye Sicilleri Arşivi yöneticiliği görevlerini üstlendi. 1993'te Süleymaniye Vakfı'nı kurdu. 1997 yılında İstanbul Müftülüğü'ndeki görevinden ayrılarak İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'ne geçti. 2003 yılında ise İslâm hukuku alanında profesör oldu. Bu fakültede temel İslam bilimleri adı altında İslam hukuku bölümü başkanlığını yürüttü. 2018 yılında İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesindeki öğretim üyeliğinden emekli oldu. Halihazırda Süleymaniye Vakfı genel başkanlığını yürütmektedir.
Özel hayatı

Abdulaziz Bayındır, evli ve dört çocuk babasıdır.
Eserleri > Türkçe > Kitaplar

İslâm Muhakeme Usulü (Osmanlı Devri Uygulaması), İstanbul, 1986
Kur'an Işığında Tarikatçılığa Bakış, İstanbul, 1997
Din ve Devlet İlişkileri Teokrasi ve Laiklik, İstanbul, 1999
Duada Evliyayı Aracı Koyma ve Şirk, İstanbul, 2001
Ticaret ve Faiz, İstanbul, 2002
Kur'an Işığında Doğru Bildiğimiz Yanlışlar, İstanbul, 2005
Risâle-i Nûr eleştirisi, 2011
Eserleri > Türkçe > Katolik Kilisesi’ne Mektup[kaynak belirtilmeli]

9 Mart 2009 tarihinde Almanya'daki Tübingen Üniversitesi Katolik İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Richard Puza ile birlikte, Vatikan'da Katolik Kilisesine ortak hedef ve ortak görev teklifini içeren bir mektup verilmiştir.
Ortak hedef, “Din ve bilim dengesini kurarak yeni bir çağ, denge çağını başlatmak”.
Ortak görev de “Allah’ın indirdiği kitapları, Allah’ın yarattığı kitapla, yani varlıklar âleminde geçerli kanunlarla birlikte okumak” diye belirlenmiştir.
Eserleri > Yabancı diller

Kur'an Işığında Tarikatçılığa Bakış adlı kitap, Arapça, Azerice, Rusça ve Uygurca olmak üzere birçok dile çevrilmiş olup, bunların bir kısmı söz konusu dilde kitap halinde yayınlanmıştır. Rusçası ise kitap olarak yayınlanmanın yanı sıra, "Müslüman Diyaloğu" genel başlığı altında Moskova'da Rusça yayınlanan "Din ve Bilim" dergisinde Mayıs 2002 – Mayıs 2003 tarihleri arasında yayınlanmıştır.
Atmosfer basıncı

Atmosfer basıncı ve havanın yoğunluğu deniz seviyesinden yükseldikçe azalır. Şemadaki koyu mavi renk basıncın artışını, kolonun yükseklik arttıkça genişlemesi ise havanın yoğunluğundaki azalışı sembolize eder.
Açık hava basıncı, atmosfer basıncı, atmosferik basınç veya barometrik basınç; belirli bir yüzeye, üzerindeki atmosfer kolonu tarafından uygulanan birim kuvvet. Atmosfer basıncı genellikle cıvalı ve aneroid (sıvısız) barometreler ile ölçülür.
Atmosfer basıncını ifade ederken ülkeye veya amaca göre değişen çok çeşitli birimler kullanılır:
Milimetrecıva (MmHg veya torr)
İnçcıva (InHg)
İnçkareye etki eden pound (psi)
Santimetrekareye etki eden dyne (dyne/cm2)
Milibar (mb)
Standart atmosfer (atm)
Paskal (kilopaskal veya hektopaskal)
Standart basınç

Deniz seviyesindeki standart atmosfer basıncı 760 MmHg; 29,92 InHg; 14,70 psi; 1013,25 x 103 dyn/cm2; 1013,25 mb (veya hPa); 1 standart atmosfer veya 101,325 kilopaskaldır. Deniz seviyesindeki atmosfer basıncı çok büyük farklılıklar göstermez. Şimdiye kadar kaydedilen en büyük değer Sibirya'da 32,01 InHg (1084 mb), en küçük değer ise Güney Pasifik'teki bir tayfunda 25,90 InHg'dir (877 mb). Bu küçük basınç farkları Dünya'nın fırtına ve rüzgâr örüntülerini belirler.
Yeryüzü civarında atmosfer basıncı yükseklik arttıkça (her 30 metrede 3,5 mb) azalır. Ancak soğuk havanın yoğunluğu daha fazla olduğu için basıncın yükseklikle birlikte azalma oranı soğuk bölgelerde daha yüksek olur. 270.000 metre yükseklikte basınç 10−6 mb düzeyine düşer ki bu insan yapısı vakumlarla elde edilmiş en düşük basınca yakındır. 1500–3000 m (5000-10.000 feet) arasında basınç irtifa rahatsızlığına ve diğer ciddî fizyolojik rahatsızlıklara neden olacak kadar düşer ve iklime uyum sağlama teknikleri uygulanması gerekir.
Basınç seviyeleri

Atmosfer basıncının yükseklik arttıkça azalması hava araçlarının herhangi bir referans noktasına göre yüksekliğini (irtifa) hesaplamada yaygın olarak kullanılır. Hava araçlarında kullanılan basınç altimetresi, üzerinde yükseklik değerleri skalası bulunan aneroid bir barometredir. Altimetrenin ayar penceresine herhangi bir basınç değeri girilir. Altimetre aracın, pencereye girilen bu basınç hattından o andaki yüksekliğini gösterir.
Basınç seviyelerini belirtmek için kullanılan en yaygın Q kodları QNH, QFE ve QNE'dir. Bu kodlar kısaltma değildirler.
Basınç seviyeleri > QNH

QNH, ortalama deniz seviyesindeki (MSL) atmosfer basıncı değeridir. Altimetreye bölgesel QNH değeri girildiğinde aracın ortalama deniz seviyesinden yüksekliğini gösterir. Haritalarda kullanılan yükseklikler de ortalama deniz seviyesine göre tespit edildiği için QNH değeri yeryüzüne yakın uçuşlarda yaygın olarak kullanılır.
Basınç seviyeleri > QFE

QFE, herhangi bir noktada ölçülen basınç değeridir. Yerdeki bir hava taşıtının altimetresine o meydanın QFE değeri girildiğinde altimetre yaklaşık olarak sıfır yükseklik değerini verir. QFE değeri meydan irtifasını hassas olarak verdiğinden özellikle iniş ve kalkış esnasında kullanılır. Ancak meydandan uzaklaşıldığında yerdeki maniaların yüksekliği meydandan farklı olacağı için QFE değeri ile uçmak emniyetli değildir.
Basınç seviyeleri > Basınç irtifası

Basınç irtifası, altimetreye QNE değeri (standart basınç) bağlandığında altimetreden okunan değerdir. QNE değeri 1013,25 milibar veya 29,92 InHg'dir ve sabittir. QNE hattı, bu basınç değerindeki hayalî bir hattır. Özellikle yüksek seviyelerdeki uçuşlarda (geçiş irtifasının üzerinde) hava taşıtları standardizasyonu sağlamak için bu değeri kullanırlar. Aksi takdirde, QNH ve QFE değerleri sabit değerler olmadığı için, hava taşıtları arasında emniyetli irtifa ayrımını sağlamak güçleşir.
Doğa felsefesi derslerinde atmosferik basıncı göstermek için kullanılan, 1870'lerden kalma küçük bir çift Magdeburg yarım küresinin çizimi. Yaklaşık 4-5 inç çapında. Magdeburg yarım küreleri 1650 yılında Otto von Guericke tarafından icat edildi.
Örnekte uçağın QNE, QNH ve yer seviyesindeki QFE'ye göre irtifaları gösterilmiştir.