stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kaleci (futbol)
Futbol kuralları ve genel oyun

Kaleci pozisyonu, normal oyun akışında teknik olarak diğerlerinden farklı olan tek pozisyondur. Futbol kuralları, kaleciyi diğer oyunculardan çeşitli şekillerde ayırır; en önemlisi, yalnızca kendi ceza alanı içinde olsa bile kaleciyi elle oynama yasağından muaf tutar. Kaleci topun kontrolünü eline aldığında rakip oyuncuların onu rahatsız etmesine izin verilmez. Kaleciler, penaltı vuruşlarına karşı tek savunmacı olarak özel bir role sahiptir. Kaleciler, diğer oyunculardan farklı renkte formalar giymek zorundadırlar ve şapka ve eşofman altı giyme iznine sahiptirler.
Kurallar, takımda her zaman bir oyuncunun kaleci olarak belirlenmesini zorunlu kılar; bu, kalecinin oyundan atılması veya sakatlanması durumunda başka bir oyuncunun kaleci pozisyonunu üstlenmesi gerektiği anlamına gelir. Kurallar, takımların oyun duraklamalarında kaleci olarak belirlenen oyuncuyu değiştirmelerine izin verir, ancak pratikte bu nadiren uygulanır.
Kurallar, bir kalecinin ceza sahasından çıkıp sıradan bir oyuncu gibi hareket etmesine herhangi bir kısıtlama getirmez, ancak genellikle kaleciler maç boyunca kalelerine yakın kalırlar.
Kaleciler rutin olarak uzanma dalışları yaparlar. Bunu gerçekleştirmek için, topa en yakın ayaklarıyla yerden kuvvet alarak yatay bir pozisyona fırlarlar. Bu noktada topu yakalayabilir veya kaleden uzaklaştırabilirler. İkinci durumda, iyi bir kaleci, topun rakip takım oyuncusu tarafından alınamayacak şekilde uzaklaştırılmasını sağlamaya çalışır, ancak bu her zaman mümkün değildir.
Kaleciler, maçın büyük bir bölümünde fazla aksiyon olmadan geçirebilecekleri için, herhangi bir zamanda rakip takımın atağa geçmesi durumunda çok iyi bir konsantrasyona ihtiyaç duyarlar. Kaleciler ayrıca, topun nereye gideceğini 'okuyabilme' ve topa vurulmadan veya kafaya çıkmadan önce hareket edebilme anlamına gelen iyi bir 'öngörü' yeteneğine sahip olmalıdırlar ve topu yakalama, yumruklama veya elle uzaklaştırma konusunda hızlı karar vermelidirler.
Sorumluluklar

Kalecilerin taktiksel sorumlulukları şunları içerir:
Vücudunun herhangi bir kısmıyla şut girişimlerini fiziksel olarak engelleyerek kaleyi korumak. Kalecinin sahanın herhangi bir yerinde topla oynamasına izin verilir, ancak kendi ceza alanı dışında ellerini veya kollarını uzatarak topa müdahale edemez.
Serbest vuruşlar ve köşe vuruşları gibi duran toplarda savunma yaparken takımın defans oyuncularını organize etmek. Serbest vuruşta bu, savunma oyuncularının sayısını ve "duvar" oluşturulmasını kapsar. Duvar, gelen topa fiziksel bir bariyer oluşturur, ancak bazı kaleciler, vuruş yapan oyuncuları belirli türdeki şutlara teşvik etmek için duvarlarını belirli pozisyonlarda konumlandırır. Bazen kaleciler duvardan vazgeçmeyi tercih edebilir. Bazı kaleciler, duran toplarda savunma yaparken markaj oyuncularını seçme sorumluluğunu da üstlenirler.
Orta ve uzun pas denemelerinde ya havadayken topu kontrol etmek ya da rakip forvetlerin yoğun baskısı altında yumruklayarak uzaklaştırmak.
Kaleciler, ceza alanı içinde topla oynama becerisi de dâhil olmak üzere özel ayrıcalıklara sahip olsalar da, bunun dışında diğer oyuncularla aynı kurallara tabidirler.
Sorumluluklar > Oyun kurma ve hücum

Kalecilerin ceza alanı içinde kalmalarına gerek yoktur; sahanın herhangi bir yerinde oyuna dâhil olabilirler ve oyunun belirli yerlerinde ek bir savunma oyuncusu (veya 'libero') olarak hareket etmeleri yaygındır. Uzun atış menziline veya isabetli uzun mesafe vuruşlarına sahip kaleciler, bir takım için hızlı bir şekilde hücum pozisyonları oluşturabilir ve uzun top olarak bilinen bir taktik olan savunma durumlarından gol atma şansı yaratabilirler.
Sorumluluklar > Oyun kurma ve hücum > Libero kaleci

1950'li yılların Macaristan "Altın Takım"ında Gyula Grosics'in 'libero' olarak oynayan ilk kaleci olduğu düşünülüyordu. Tommy Lawrence ayrıca 11. oyuncu gibi etkili bir şekilde hareket ederek kaleci rolünde devrim yaratmasıyla da itibar kazandı. Liverpool efsanesi Bruce Grobbelaar'ın 1980'li ve 90'lı yıllarda kullandığı hızlı oyun tarzı, onu modern çağın orijinal libero kalecilerinden biri haline getiriyordu. René Higuita alışılmışın dışında, yetenekli ama bazen pervasız teknikleriyle tanınan bir başka isimdi. Manuel Neuer, hızı ve benzersiz oyun tarzı nedeniyle, ara sıra ofsayt tuzağını yenen rakip forvetleri tahmin etmek için kendi çizgisinin dışına çıkarak takımı için bir süpürücü gibi davranmasını da içeren, libero kaleci olarak tanımlandı. Neuer, top kontrolü ve oyuna arkadan başlamayı sağlayan top dağıtma özelliğiyle, isterse Almanya 3. liginde stoper olarak oynayabileceğini söyledi. LAFC ve Fransa'dan Hugo Lloris ve eski kaleciler Fabien Barthez ile Edwin van der Sar da libero kaleci olarak tanımlanırken, Claudio Bravo ve Ederson Moraes medyada oyun kurucu olarak tanımlanıyordu.
Medyada "libero kaleci" olarak nitelendirilen diğer kaleciler arasında FC Barcelona ve Almanya'dan Marc-Andre Ter Stegen, İspanyol eski kaleci Víctor Valdés ve Sovyetler'in eski kalecisi Lev Yaşin yer alıyordu. Yaşin, libero kaleci rolüne öncülük eden kalecilerden biri olarak görülüyordu. Libero kaleciler, örneğin Johan Cruyff ve Pep Guardiola gibi total futboldan ilham alan taktikler kullanan teknik direktörler tarafından popüler hâle getirildi ve yalnızca şut durdurma ve kalecilik yetenekleri nedeniyle değil, aynı zamanda topu kullanabilme becerileri nedeniyle de seçildiler.
Sorumluluklar > Oyun kurma ve hücum > Golcü kaleciler

Bazı kaleciler golcü kimlikleriyle bilinmektedir. Güçlü rüzgarların ve/veya beklenmedik sıçramaların yardımıyla yapılan uzun bir degajın rakip kaleciyi geçmesi gibi kazara olanların dışında, bu durum en sık, bir kalecinin takımına hücumda sayısal üstünlük sağlamak için karşı takımın kalesine doğru koşması ve kendi kalesini savunmasız bırakmasıyla gerçekleşir. Bu genellikle, maçın sonunda, bir takımın eleme turnuvasında geride olduğu durumlarda gol atmanın sonuçlarının gol yemekten daha ağır bastığı duran toplarda yapılmaktadır.
René Higuita, Jorge Campos, Rogério Ceni, Hans-Jörg Butt ve José Luis Chilavert gibi bazı kaleciler, aynı zamanda serbest vuruş veya penaltı atışları konusunda uzmandır. Bu oyuncular, takımlarının hücum serbest vuruşlarını veya penaltılarını kullanabilirler. São Paulo'nun 1992 ve 2015 yılları arasında kaleciliğini yapan Rogério Ceni, kariyerinde 132 gol atarak, birçok oyuncudan daha fazla gol atmıştır.
Önemli kaleciler > IFFHS Yüzyılın Kalecileri

IFFHS tarafından seçilen 21. yüzyılın (2001-2011) en iyi kalecileri listesi:
Gianluigi Buffon (199)
Iker Casillas (197)
Petr Čech (154)
Edwin van der Sar (116)
Oliver Kahn (99)
Dida (90)
Víctor Valdés (82)
Júlio César (76)
Jens Lehmann (72)
Roberto Abbondanzieri (68)
Fabien Barthez (55)
Pepe Reina (54)
Rogério Ceni (53)
Francesco Toldo (52)
İgor Akinfeyev (47)
Jerzy Dudek (42)
Tim Howard (36)
Manuel Neuer (36)
Santiago Cañizares (35)
Justo Villar (34)
Önemli kaleciler > IFFHS Yılın Kalecisi

IFFHS tarafından her yıl seçilen dünyanın en iyi kalecileri:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  1987 -  Jean-Marie Pfaff  1988 -  Rinat Dasayev  1989 -  Walter Zenga  1990 -  Walter Zenga  1991 -  Walter Zenga  1992 -  Peter Schmeichel  1993 -  Peter Schmeichel  1994 -  Michel Preud'homme  1995 -  José Luis Chilavert  1996 -  Andreas Köpke |  1997 -  José Luis Chilavert  1998 -  José Luis Chilavert  1999 -  Oliver Kahn  2000 -  Fabien Barthez  2001 -  Oliver Kahn  2002 -  Oliver Kahn  2003 -  Gianluigi Buffon  2004 -  Gianluigi Buffon  2005 -  Petr Čech  2006 -  Gianluigi Buffon |  2007 -  Gianluigi Buffon  2008 -  Iker Casillas  2009 -  Iker Casillas  2010 -  Iker Casillas  2011 -  Iker Casillas  2012 -  Iker Casillas  2013 -  Manuel Neuer  2014 -  Manuel Neuer |
Kaleci (soldaki beyaz formalı), rakip oyuncu tarafından şarj edilirken (1905)
Maksim Koval (solda), Luis Suárez'i kapatıyor.
Kaleci Destin Onka Malonga (sağda) bir kurtarış yaparken
Avustralyalı kaleci Mathew Ryan ayaklarıyla oynarken.
Kariyerinde attığı 100'den fazla golle tüm zamanların en çok gol atan kalecisi olan Rogério Ceni.
Ben Burtt

| Ben Burtt |
| --- | --- |
Ben Burtt soldan dördüncü sırada
Doğum: 12 Temmuz 1948 (76 yaşında) Jamesville, New York
Meslek: Ses tasarımcısı

Benjamin Burtt, Jr. (d. 12 Temmuz 1948) dört kez Akademi Ödülü kazanmış ses tasarımcısıdır.
Burtt'ın en bilinen işlerinden biri Star Wars serisinde  R2-D2'nun sesi ve ışın kılıcının gibi çeşitli ses efektleridir. Ayrıca filmde ağır nefes alan Darth Vader'in sesini yaratmıştır. 1978 yapımı bir yeniden çevrim film olan  Invasion of the Body Snatchers filminin ses efektlerinde çalışmıştır. 2008 yılında   Pixar yapımı film WALL-Enin sesleri için çalışmış ana karakterleri için robotik sesler tasarlamıştır.
1982'de E.T.: The Extra-Terrestrial, 1989'da Indiana Jones and the Last Crusade filmleri ile iki kez En İyi Ses Kurgusu dalında Oscar kazanmıştır.
Diego Buonanotte

Diego Mario Buonanotte Rende (d. 19 Nisan 1988, Santa Fe), Arjantinli futbolcudur. Şili takımlarından CD Universidad Católica forması giymektedir.
26 Aralık 2009 tarihinde ağır bir trafik kazası geçirdi. Kazada 3 kişi yaşamını kaybederken, Diego yoğun bakıma alındı. İyileşmesinin 7 ayı bulacağı tahmin edilirken, 17 Nisan 2010 tarihinde tekrar sahalara döndü.
25 Ocak 2011 tarihinde La Liga takımlarından Málaga CF tarafından 3.8 milyon pound karşılığında transfer edilmiştir. Buonanotte, sezon sonuna kadar River Plate forması giydikten sonra yeni takımına katılmıştır.
Millî takım kariyeri

Diego, teknik direktör Sergio Batista tarafından Arjantin takımı 2008 Pekin Olimpiyatları kadrosuna çağrılmıştır. A millî formayı da ilk kez bu turnuvanın 3. maçı olan Sırbistan karşılaşmasında giymiştir.
Başarıları

| Sezon | Kulüp | Başarı |
| --- | --- | --- |
| Pekin 2008 |  Arjantin ümit millî takımı | Altın Madalya |
| 2008 Kapanış Ligi |  River Plate | Lig Şampiyonluğu |

| Sezon | Kulüp | Premier Lig | Oynadığı Maç | Goller | Uluslararası | Oynadığı Maç | Goller |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2006/2007 | River Plate | Açılış/Kapanış | 1 | 0 | Libertadores | 0 | 0 |
| 2007/2008 | River Plate | Açılış/Kapanış | 25 | 11 | Libertadores | 8 | 0 |
| 2008/2009 | River Plate | Açılış/Kapanış | 3 | 0 | Libertadores | 0 | 0 |
Charles Bradley (şarkıcı)

2013 Dreamtime Festival'inde Charles Bradley
Charles Edward Bradley (5 Kasım 1948 – 23 Eylül 2017), Amerikalı şarkıcı. Yıllarca süren bilinmezlik ve yarı zamanlı bir müzik kariyerinin ardından, Bradley 50'li yaşlarının başında öne çıktı. Performansları ve kayıt tarzı, ana plak şirketi Daptone Records'un 1960'lar ve 1970'lerden funk ve soul müziği hissini kutlayan canlandırıcı yaklaşımıyla tutarlıydı. Bir inceleme, "Otis Redding'in anımsatıcı sunumunu yankıladığını" söyledi.
"The Screaming Eagle of Soul" lakaplı Bradley, prömiyeri 2012'de South by Southwest'te yapılan Soul of America belgeseline konu oldu.
Boris Polevoy

| Boris Nikolayeviç Polevoy |
| --- | --- |
Polevoy adına basılmış olan anma kartı
Doğum: 17 Mart 1908 Moskova, Çarlık Rusyası
Ölüm: 12 Temmuz 1981 (73 yaşında) Moskova, SSCB
Meslek: Yazar
Tanınma nedeni: İnsanlık Uğruna adlı eser
Ödüller:     

Boris Nikolayeviç Polevoy (Rusça: Бори́с Никола́евич Полево́й) (17 Mart 1908 - 12 Temmuz 1981) Sovyetler Birliği vatandaşı yazar. Özellikle II. Dünya Savaşı sırasında Kızılordu'da savaş pilotu olarak görev yapmış olan As pilot ve Sovyetler Birliği Kahramanı olan Aleksey Maresyev'in öyküsünü anlattığı İnsanlık Uğruna adlı eseriyle tanınır.
Hayatı

Asıl adı Boris Nikolayeviç Kampov'dur. 1908 yılında Moskova'da dünyaya gelir, babası Nikolay Petroviç hukukçudur. Annesi ise Lidya Vasilyevna Kampov'dur. Günümüzdeki adı Kalinin Endüstri Meslek Lisesi olan Tver Endüstri Meslek Lisesini bitirir. Yazarlığa başlamadan önce Kalinin'de tekstil fabrikasında üretim sorumlusu olarak çalışır. 1928 yılında başladığı gazetecilikte kısa sürede başarı kazanmış ve Maksim Gorky ile mesleğin inceliklerini görüşmesi için seçilmiştir. Yazarken kullandığı mahlası olan Polevoy kelimesi Rusçada tarla anlamına gelen pole kelimesinden türetilmiştir.
1939 yılında Pravda'da çalışmaya başlamış, Sovyetler Birliği'nin 1941 yılında Nazi Almanyası'nın saldırısına uğramasıyla beraber silah altına alınarak Kızılordu'da yarbay rütbesiyle savaş muhabiri olarak görev yapmıştır. Auschwitz İmha Kampı'na ilk girenlerdendir ve kampın iç yüzünü çarpıcı şekilde ilk kez tüm dünya kamuoyuna bildirmiştir. Savaş sırasında yaralandıktan sonra ayakları kesilen Sovyet as pilotu Aleksey Maresyev'in öyküsünü anlattığı İnsanlık Uğruna adlı eser hem Sovyetler Birliğinde hem de 1952 yılındaki İngilizce baskısının ardından tüm dünyada büyük başarı kazanır.
1940 yılından ölümüne kadar Sovyetler Birliği Komünist Partisi üyesi olan yazar, 1951-1966 arasında Yüksek Sovyet vekilliği yapmış, çok çeşitli gazete ve dergide yayın kurulunda bulunmuştur. Sosyalist Emek Kahramanı ilan edilen yazar Stalin Ödülü, Lenin Nişanı, Kızıl Bayrak Nişanı ve Kızıl Yıldız Nişanına layık görülmüş, Dünya Barış Konseyi tarafından altın madalya ile ödüllendirilmiştir.
Türkçeye çevrilen eserleri

İnsanlık uğruna (1947)
...ve o döndü (1949)
Altın (1950)
Caliban (uydu)

Uranüs'ün uydusu Caliban
Caliban Uranüs'ün düzensiz uydularından biridir ve geçici adı S/1997 U1 idi. 72 km çapında ve Uranüs XVI olarak da bilinir. Uranüs etrafında saat yönünün aksi yönde döner bu yüzden dolanma süresi -567 gündür.
Gauss ışını

Gauss ışını optik biliminde, enine elektrik alanı ve yoğunluk dağılımı Gauss fonksiyonu ile tanımlanmış elektromanyetik ışın olarak tarif edilir. Birçok lazer cihazı yaklaşık bir Gauss profiline uyumlu ışın üretir ki; bu lazerin temel enine modda (TEM00 mod) çalıştığını gösterir. Bir mercek tarafından kırınım gerçekleştiğinde, Gauss ışını başka tip bir Gauss ışınına dönüşür (ışını matematiksel olarak tanımlayan değişkenler seti farklılaşır). Gauss ışınının lazer optiğinde çokça kullanılmasının sebebi de budur
Gauss ışınını tanımlayan matematiksel fonksiyon Helmholtz denkleminin paraksial formunun bir çözümüdür.
Optik kavite

Optiksel oyuk içerisinde asılı cam bir nanoparçacık.
Bir optik kavite, yankılayan kavite veya optik yankılayıcı kazanç ortamının iki ucuna yerleştirilen odak uzaklıkları belli küresel veya düzgün aynadan oluşmaktadır. Bu kazanç ortamında ışık duran dalga oluşturmak için birçok kez ileri-geri yansıtılarak yankılanır iki ayna arasında.Duran dalgaların oluşturduğu kalıba mod denir. Optiksel oyuklar kazanç ortamını kuşatan ve lazere geri besleme sağlayan  lazerlerin temel bileşenlerindendir.
Gary J. Van Berkel

| Gary J>  Van Berkel |
| --- | --- |
Milliyet: ABD

Kariyeri
Dalı: Kimyacı
Çalıştığı kurumlar: Oak Ridge National Laboratory
 

Gary J Van Berkel, Oak Ridge Ulusal Laboratuvarı'nda Organik ve Biyolojik Kütle Spektrometresi Grubuna liderlik eden araştırma bilimcidir.
Elektrospreylerin elektrokimyası üzerine yaptığı araştırmalarla bilinir.
Eğitimi

1982 BA Lawrence Üniversitesi
1987 Doktora Washington Eyalet Üniversitesi
Araştırma Alanları

Elektrosprey Elektrokimyası
Atmosferik basınç yüzey örneklemesi ve iyonizasyon
Kütle spektrometresi görüntüleme
Ödüller

2013 Oak Ridge Ulusal Laboratuvarı "Yılın Bilimcisi"
2013 Kütle Spektrometrisinde Hızlı İletişim Beynon Ödülü
2005 Biemann Madalyası
Erdal Ceylanoğlu

| Erdal Ceylanoğlu P> 1966-28 |
| --- | --- |
Doğum: 25 Ekim 1945 (79 yaşında) Kayseri, Türkiye
Bağlılığı:  Türkiye
Branşı:  Türk Kara Kuvvetleri
Hizmet yılları: 1966-2011
Rütbesi:  Orgeneral
Birimi: KK Eğitim ve Okullar Daire Başkanlığı KK Denetleme ve Değerlendirme Başkanlığı
Komutası: Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alayı 39. Mekanize Piyade Tugayı Zırhlı Birlikler Okulu ve Eğitim Tümeni Millî Güvenlik Akademisi Jandarma Özel Asayiş Komutanlığı Jandarma Asayiş Kolordu Komutanlığı Eğitim ve Doktrin Komutanlığı 1. Ordu Türk Kara Kuvvetleri
Ailesi
Eşi: Şule Ceylanoğlu
Çocukları: 2

Erdal Ceylanoğlu (25 Ekim 1945) Türk asker. Eski Türk Kara Kuvvetleri Komutanı.
Askerî kariyeri

1961'de Selimiye Askerî Ortaokulundan, 1964'te Erzincan Askerî Lisesinden, 1966'da Kara Harp Okulundan, 1967'de Piyade Okulundan, 1971'de Hava Lisan Okulundan mezun oldu. 1974 yılına kadar Türk Kara Kuvvetleri'ne bağlı çeşitli birliklerde takım komutanlığı yaptı. 1976'da Kara Harp Akademisinden mezun oldu. Ardından kurmay subay olarak Kara Harp Okulunda bölük komutanlığı, Kara Harp Akademisinde öğretim üyeliği, 4. Zırhlı Tugay Kurmay Başkanlığı, Kara Kuvvetleri Komutanı Özel Sekreterliği ve Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alay Komutanlığı görevlerini yürüttü.
1992 yılında tuğgeneral rütbesine terfi etti. Bu rütbede Kara Kuvvetleri Eğitim ve Okullar Daire Başkanlığı ile 39. Mekanize Piyade Tugay Komutanlığı görevlerinde bulundu. Akabinde 1996 yılında tümgeneral rütbesine terfi etti. Bu rütbede Zırhlı Birlikler Okulu ve Eğitim Tümen Komutanlığı, Kara Kuvvetleri Eğitim ve Doktrin Komutan Yardımcılığı ile Kurmay Başkanlığı, son olarak Millî Güvenlik Akademisi Komutanlığı görevlerini yürüttü. korgeneral rütbesine 2002 yılında terfi etti. Bu rütbede Jandarma Asayiş Komutanlığı, Jandarma Asayiş Kolordu Komutanlığı ile Kara Kuvvetleri Denetleme ve Değerlendirme Başkanlığı görevlerinde bulundu ve 2007 yılında orgeneral rütbesine terfi etti ve Kara Kuvvetleri Eğitim ve Doktrin Komutanlığı görevine atandı.
Askerî kariyeri > Kara Kuvvetleri komutanlığı

5 Ağustos 2010'da 1. Ordu Komutanlığına atandı ancak bu görevde sadece 3 gün kaldı. 2010 Yüksek Askerî Şura toplantısında çıkan kriz üzerine en kıdemli 3. orgeneral olmasına karşın Necdet Özel'in genelkurmay başkanlığı yolunda önünün açılması ve 2012'de emekli olmaması için 8 Ağustos'ta Kara Kuvvetleri Komutanlığına atandı.
29 Temmuz 2011'de çeşitli soruşturmalarla üst düzey askerlerin tutuklanmasına tepki olarak Genelkurmay Başkanı Orgeneral Işık Koşaner, Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Uğur Yiğit ve Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Hasan Aksay ile birlikte görevinden istifa ederek emekliliğini istedi. Aynı gün diğer komutanlarla birlikte emekliye sevk edildi.
28 Şubat davası

Ana madde: 28 Şubat davası
28 Şubat sürecinde Sincan'da tank yürütüldüğü tarihte Etimesgut'taki Zırhlı Birlikler Okulu ve Eğitim Tümeni Komutanı olan Ceylanoğlu, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü 28 Şubat soruşturması kapsamında 27 Şubat 2013 tarihinde tutuklanarak Sincan Cezaevi'ne gönderildi. 15 Haziran 2013 tarihinde serbest bırakıldı.
Kişisel yaşamı

Şule Ceylanoğlu ile evli olup iki çocuk sahibidir. İngilizce bilmektedir.
Yangın

2005 Topanga orman yangını
Kanada'da Northwest Crown yangın deneyi
Başlığın diğer anlamları için Yangın (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Yangın, maddenin ısı ve oksijenle birleşmesi sonucu oluşan yanma reaksiyonlarının neden olduğu doğal afettir. Yangınların oluştukları coğrafî alanda maddi hasarlara neden olmasından ziyade, orada yaşayan canlılar ve ekolojik denge üzerinde de büyük derece olumsuz etkileri vardır.
Yangın sınıfları > A Sınıfı Yangınlar

Katı madde yangınlarıdır. Bunların yakıtı genelde odun, kömür gibi maddelerdir. Soğutma ve yanıcı maddenin uzaklaştırılması ile söndürülebilir.
Yangın sınıfları > B Sınıfı Yangınlar

Yanabilen sıvılar bu sınıfa girer. Benzin ve yağ gibi yanabilen sıvılardır. Soğutma (sis halinde su) ve boğma (Karbondioksit, köpük ve kuru kimyevi toz) ile söndürülebilir.
Yangın sınıfları > C Sınıfı Yangınlar

Likit petrol gazı, hava gazı, hidrojen gibi yanabilen çeşitli gazların yanması ile oluşan yangınlardır. Kuru kimyevi toz, halon 1301 ve halon 1211 kullanarak söndürülebilir. Elektrikli makine ve hassas cihazların yangınları da bu sınıfa dahil edilebilir.
Elektrik donanımlarının yanmasıyla oluşan yangınlar ayrı bir sınıf içinde değerlendirilmeyip C sınıfı yangınlar başlığı altında incelenebilir. Elektrik akımı kesilerek müdahale edilmeli ve karbondioksit gazı kullanılmalıdır.
Yangın sınıfları > D Sınıfı Yangınlar

Yanabilen  metallerin ve alaşımların (Magnezyum, Lityum, Sodyum, Seryum gibi) yanmasıyla meydana gelen yangınlardır. Etkili söndürücüsü olan trimotoksinboroksin bulunmadığı takdirde kum aynı işlemi görür. Özel kuru kimyevi tozlar (kuru toza, her metal ve alaşıma karşı ayrı ayrı geliştirilmiş kimyasallar katılır.) bu yangınları söndürmede kullanılırlar. Normal kuru kimyevi toz söndürücüleri ABC extinguisher olarak da anılır ve A, B ve C tipi yangınlara müdahalede etkilidirler. Yangını boğma etkisiyle söndürür.
F Sınıfı Yangınlar
Hayvansal ve Bitkisel içerikli yemeklik yağ yangınlarıdır. EN 3-7:2004+A1 standardında tanımlanmış olup yangın sınıfları içerisinde söndürülmesi en zor sınıftır. A, B, C, D tip yangınlarda yanıcı maddenin yüzey sıcaklığının yüksek olması  bir yangın nedenidir. Ancak F Tipi yangınlarda yakıtın (Pişirme yağları) tamamının sıcak olması yangının "asıl nedenidir". Uluslararası standartlarda yemeklik yağın tutuşma sıcaklığı 360 derece (+/- 10 derece) olarak verilmektedir. Dolayısı ile bilinen söndürme maddeleri ile F tipi yangınları söndürmek neredeyse imkânsızdır. Bu tip yangınları söndürmenin en etkili yolu Potasyum karbonat (K2CO3) asetat içerikli kimyasal sıvılardır. Sabunlaşma tekniği denmekte olan bir yöntemle sıcaklığı 360 derece olan yağı soğutmakta, sabunlaşarak yağın kimyasal özelliğini bozmakta ve söndürme gerçekleşmektedir.
Yangın nedenleri > Korunma önlemlerinin alınmaması

Nedenlerin başında yangına karşı önlemlerin alınmaması gelmektedir. Yangın elektrik kontağı, ısıtma sistemleri, LPG tüpleri, evlerde kullanılan tüpler, patlayıcı-parlayıcı maddelerin yeterince korunmaya alınmamasından doğmaktadır. Özellikle büyük yerleşim alanlarında, konut ve iş yerlerinde çıkan yangınların büyük bir kısmı elektriğin ve LPG tüplerinin yanlış kullanımına dayanmaktadır. Elektrik enerjisi aksamının teknik koşullara göre yapılmaması da yangını yaratan diğer bir neden olmaktadır. Bununla birlikte kaloriferlerde ve soba ile ısıtma yöntemlerinde, bacaların temizlenmesi ve parlayıcı-patlayıcı maddeler için gerekli önlemlerin alınması halinde yangın afeti olma olasılığında büyük bir azalma olacaktır.
Camların yerde uzun süre durmaları sonunda doğal ışınlar cam taneciklerine güneş ışılarını yayar ve sonucunda yangın oluşabilir.
Yangın nedenleri > Bilgisizlik

Yangına karşı hangi önlemlerin nasıl alınacağını bilmemek ve bu konuda yeterli eğitimden geçmemek yangının önemli nedenlerindendir. Elektrikli aletlerin doğru kullanımını bilmemek, soba ve kalorifer sistemlerini yanlış yerleştirmek, tavan arasına ve çatıya kolay tutuşabilecek eşyalar koymak yangına davetiye çıkarır. Yangının oluşumunu önlemek ve oluşan bir yangının söndürülmesini bilmek eğitim ve bilgilenmeden geçer. Bu nedenle yangını önlemeyi öğrenmek kadar yangını söndürmede ilk müdahaleleri de öğrenmek gerekir.
Yangın nedenleri > İhmal

Yangın konusunda bilgi sahibi olmak da yeterli gelmeyebilir. Söndürülmeden atılan bir kibrit veya sigara izmariti, açık unutulmuş bir LPG tüp veya evde kullanılan tüp, alev alıp yangına yol açar.
Yangın nedenleri > Kazalar

İstem dışı oluşan olaylardan bazıları da (kalorifer kazanının patlaması, elektrik kontağı gibi) yangına neden olmaktadır. Ancak kendiliğinden gelişen bütün olaylar, başlangıçta yeterli önlemlerin alınmaması sonucu olabildiği gibi bilgisizlikten de kaynaklanmaktadır. Temelde bunlar olmaksızın kazaların yol açtığı yangınlar da olmaktadır.
Yangın nedenleri > Sabotaj

Yangına karşı gerekli önlemler alındığı halde; bazı insanlar çeşitli amaç veya kazanç uğruna kasıtlı olarak kişi ya da topluma ait bina ile tesisleri yakarak can ve mal kaybına neden olabilir.
Yangın nedenleri > Sıçrama

Kontrol atına alınmış veya alınmamış bir yangın ihmal veya bilgisizlik sonucu sıçrayarak, yayılarak veya parlayıp patlayarak daha büyük boyutlara ulaşabilir.
Yangın nedenleri > Doğa olayları

Rüzgârlı havalarda kuru dalların birbirine sürtmesi ya da yıldırım düşmesi ve benzeri doğa olayları sonucunda yangın çıkabilir.