stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
La Spezia
Coğrafi konumu

La Spezia şehri Ligürya Bölgesi'nin doğu kısmında ve Toskana Bölgesi sınırından birkaç kilometre uzakta, derin bir doğal liman olan körfezin sahilinin ortasında kurulmuştur. Bu körfez "Spezia Körfezi" ve bazen de etrafındaki doğa güzellikleri dolayısıyla "Şairler Körfezi" olarak anılmaktadır. Bu körfez çok yakından bir yüksek tepeler silsilesi ile çevrilidir. Körfezi çeviren tepelerin en yüksek noktası rakımı 749m olan, "Verrugoli Dağı"'dır. Şehir deniz ile dağlar arasında sıkışmış bulunan dar bir sahil parçası üzerinde kurulmuştur. Bu nedenle şehir planı pek düzgün olmayan yokuşlu inişli ve kavisli yerleşim bölgeleri içinde bulundurmakta ve bazı semtler tepeler üzerinde kurulmuşlardır. Bu nitelik nedeniyle 1920'li yıllarda, şehrin batısında askeri fabrikalar ve tesisler (Arsanale Militare) alanı bulunduğu için, şehrin Mıgliarına ovasına doğuya doğru gelişmesini sağlamak hedefiyle, günümüzde Piazza Europe meydanının bulunduğu, Kapuçin tepesinin büyük uğraşlarla iyice kazılıp düzletilmesi gerekmişti. Ayrıca şimdiki limanın büyük bir kısmı eskiden büyük bataklık araziden oluşmaktaydı ve bu arazileri kullanılır hale getirmek için büyük bataklık kurutma yatırımları yapmak gerekmişti.
Şehrin önünde bulunan sığınaklı körfez (La Spezia Körfezi) alanı 150 hektardır. Bu körfezin aksi deniz şartlarından ve askeri hücumlara karşı savunmasını da sağlamak için 19. yüzyıl sonlarında 2210 m uzunluğunda deniz ortasında bir mendirek yapılmıştır ve körfeze giriş için doğuda 200 m genişliğinde ve batıda 400 m genişliğinde girişler bırakılmıştır. Körfezin şekli ve askeri hücumlara karşı da korunaklı olması dolayısıyla özellikle 20 yüzyılda La Spezia İtalyan donanmasının baş üslerinden biri ve ana donatım deposu ve istasyonu olmuştur. Aynı nedenle La Spezia limanı İtalya'nın sivil uluslararası deniz ticaretini sağlayan çok önemli bir liman haline geçmiştir.
Nüfus gelişimi

La Spezia'nin nüfusu (1.1.2010 itibarıyla) 95,641 kişidir ve nüfus yoğunluğu 1.860 kişi/km² olur. 19. ve 20. yy/da beldenin nüfusunun gelişimi şu gösterimde izlenebilir:
Kişi
Görülecek turistik yerler > Müzeler

Ubaldo Formentini - San Giorgio Kalesinde Şehir Müzesi
Amedeo Lia Müzesi
Palazzina delle Artı ve Mühürler Müzesi
Modern ve Çağdaş Güzel Sanatlar Müzesi (CAMeC)
Kilise İdaresi Müzesi
Şehir Etnografya Müzesi
Teknik Denizcilik Müzesi
Millî Nakliyat Müzesi
Görülecek turistik yerler > Diğer yapılar

San Giorgio Kalesi: Yeni restore edilmiştir. 1262'de deniz muhafaza kulesi olarak Niccolò Fieschi tarafından yapıldı. 1273'te Cenevizliler kaleyi ele geçirip yıktılar. 1371'de yeniden ve yeni surlarla birlikte yapıldı. Ceneviz Cumhuriyeti tarafından tekrar ele geçirildi ve 1607'den itibaren Cenevizliler tarafından eklerle güçlendirildi.
Halk bahçeleri ve parklar
Art Nouveau-stili villalar
Merkez postanede Fütürizm akımına uyan Prampolini tarafından hazırlana bir mozaik
Görülecek turistik yerler > Kiliseler

Cristo Re dei Secoli Katedrali: 1975'te takdış edilip açıldı.
Santa Maria Assunta Manastır Kilisesi: 13.yy. Andrea della Robbia, Giovanni Battista Casoni ve Luca Cambiasoir hazırlanmış tablolar içinde bulunur.
Santi Giovanni e Ağostino 16.yy
Komşu beldeler

La Spezia şu komünlerle sınırları komşu bulunur: Arcola, Follo, Lerici, Porto Venere, Riccò del Golfo di Spezia, Riomaggiore, Vezzano Ligure
Kardeş şehirler

La Spezia şu kentlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur:
Toulon, Fransa
Bayreuth, Almanya
Resimler

San Gorgio Kalesi
La Spezia İtalyan Deniz Kuvvetleri üssüne giriş
Santa Maria Assunta Manastır Kilisesi
Le Spezia belediyesinin "Le Spezia ili" içinde konumu

La Spezia panoraması
Latios

| Latios |
| --- | --- |
 Ulusal  - Latios (##381) -  Hoenn  - Latios (##197) - 
Japonca isim: ラティオス Ratiosu
Önceki evrimi: Yok
Sonraki evrimi: Yok
Tür: Eon ( Eski zaman )
Çeşit: Ejderha / Psişik
Boyu:  6'7" (200.66 cm) m
Ağırlığı: 6'7" (200.66 cm)
Yeteneği: Levitate ( Yükselme ) Latios Toprak türü saldırılardan asla zarar almaz.
Latios'un yeteneği; başındaki işaretle düşmanları fark edebilmektir. İnsan konuşmalarını anlayabilir. Saklanıcağı zaman telepatik güçleri ile etraftaki yerleri bulabilir. Diğer kişilerin duygularını anlayabilir.
Latiosite eşyasını kullanarak Mega Latios'a evrimleşebilir. Luster Purge onun özel saldırısıdır.
Latios bir ejder olarak çizilmiştir. Yingyang dan esinlenerek yapılmıştır. Adı Latince Lateo (saklı-gizli ) den gelmiştir. -os erkek anlamındadır. Latias daki -as ise dişi anlamındadır.
Paris FC

Paris Football Club ya da kısaca Paris FC 1969 yılında Paris şehrinde kurulmuş futbol kulübü. Renkleri mavi ve siyah'dır. Maçlarını 20.000 kişilik Stade Charléty'de oynamaktadırlar. Kulüp, ezeli rakibi Paris Saint-Germain'den önce kurulmuştur.
Tarihçe

2020'de Bahreynli yatırımcılar 5 milyon avro karşılığında kulübün %20'lik hissesini satın aldı.
Kadro

19 Ağustos 2020 itibarıyla
Not: Uyruk bilgisi futbolcuların FIFA uygunluk kurallarınca oynayabileceği millî takımı gösterir. FIFA kuralları haricinde başkaca uyruğa da sahip olabilirler.
Kadro > Rezerv takım

Not: Uyruk bilgisi futbolcuların FIFA uygunluk kurallarınca oynayabileceği millî takımı gösterir. FIFA kuralları haricinde başkaca uyruğa da sahip olabilirler.
Başarılar

Championnat de France amateur: (1) (2006)
Division d'Honneur (Paris): (2) (1988, 2010)
Kulübün eski logosu
Pignone tanksavar mayınları

P-1 ve P-2 mayınlarının kesiti (ölçülü değildir).
Pignone P-1 ve Pignone P-2 plastik kasalı İtalyan yapımı ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan metalsiz tahripli tanksavar mayınıdır. Mayınlar Kuzey Afrika ve İtalya dan meydana gelen çatışmalarda kullanılmıştır. Mayın sahip olduğu metalsiz yapıdan ötürü klasik mayın tarama aygıtları ile tespit edilemememiştir.
Mayına yapılan 109 ila 149 kilo arasındaki baskı sonucunda kauçuk yaka aşağıya hareket etmekte ve altında bulunan fünyenin başlığını aşağıya ittirmektedir. Bunun sonucunda ateşleme iğneleri serbest kalmakta ve ilk ateşlemeyi sağlayan yanıcı maddeyi harekete geçirmektedir. Yanıcı madde ana patlayıcının ortasındaki hassas patlatıcıyı harekete geçirmekte o da ana patlayıcının infilak etmesine neden olmaktadır.
Özellikleri

|  | P-1 | P-2 |
| --- | --- | --- |
| Çapı | 335 mm | 330 mm |
| Yüksekliği | 140 mm | 127 mm |
| Patlayıcı içeriği | 6.98 kg TNT | 4.98 kg TNT |
Çalışma ağırlığı: 109 ila 149 kg
Latisana

| Latisana |
| --- | --- |
Komün
Latisana
Ülke: İtalya
Bölge: Friuli-Venezia Giulia
İl: Udine
Nüfus
 • Toplam: 13.915
Zaman dilimi: UTC+01.00 (OAS)
Latisana, İtalya'nın Udine ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 1 Ocak 2019 tarihi itibarıyla 13.915 kişidir.
Lepus europaeus connori

Lepus europaeus connori, Lepus europaeus türüne bağlı bir hayvan alttürüdür.
Lepus europaeus cyprius

Lepus europaeus cyprius, Lepus europaeus türüne bağlı bir hayvan alttürüdür.
Pigskin Parade

| --- | --- |

Yönetmen: David Butler
Yapımcı: Bogart Rogers Darryl F. Zanuck
Yazar: William M. Conselman Mark Kelly Nat Perrin Arthur Sheekman Harry Tugend Jack Yellen
Oyuncular: Stuart Erwin Patsy Kelly Jack Haley Betty Grable Judy Garland
Müzik: David Buttolph
Görüntü yönetmeni: Arthur C. Miller
Kurgu: Irene Morra
Dağıtıcı: 20th Century Fox
Çıkış tarih(ler)i: 23 Ekim 1936 (1936-10-23)
Süre: 93 dakika
Ülke: ABD
Dil: English
Hasılat: $900,000
Pigskin Parade  bir taşra oyuncusunu takımları için oynamaya ikna eden karı koca kolej futbol antrenörlerinin hikâyesini anlatan 1936 Amerikan müzikal komedi filmi. William M. Conselman, Mary Kelly, Nat Perrin, Arthur Sheekman, Harry Tugend ve Jack Yellen tarafından yazıldı ve David Butler tarafından yönetildi.
Oyuncu kadrosunda Stuart Erwin (Oscar adayı bir performansta), Jack Haley, Patsy Kelly, Arline Judge, Dixie Dunbar, Johnny Downs, Betty Grable, Tony Martin ve Judy Garland yer alıyor. Film 20th Century Fox tarafından dağıtıldı.
Kaynaklar

↑  Aubrey Solomon, Twentieth Century-Fox: A Corporate and Financial History Rowman & Littlefield, 2002 p 217
Lepus europaeus karpathorum

Lepus europaeus karpathorum, Lepus europaeus türüne bağlı bir hayvan alttürüdür.
Lepus europaeus europaeus

Lepus europaeus europaeus, Lepus europaeus türüne bağlı bir hayvan alttürüdür.
Pieter ter Veer

| Pieter ter Veer |
| --- | --- |

Hollanda Temsilciler Meclisi Üyesi
Görev süresi 10 Haziran 1981 - 15 Eylül 1982
Görev süresi 14 Eylül 1989 - 23 Mayıs 2002
Kişisel bilgiler
Doğum: 22 Aralık 1944(1944-12-22) Zuidhorn, Hollanda
Ölüm: 11 Aralık 2022 (77 yaşında) Heemstede, Hollanda
Milliyeti: Hollandalı
Partisi: Demokratlar 66
Evlilik(ler): Louise Groenman
Mesleği: Siyasetçi ve süt üreticisi
Pieter ter Veer (22 Aralık 1944 - 11 Aralık 2022), Hollandalı siyasetçi ve süt üreticisi.
Yaşamı ve kariyeri

Ter Veer, 22 Aralık 1944'te  Zuidhorn, Hollanda'da doğdu. Demokratlar 66 hareketinden siyasete girerek 1981-1982 ve 1989-2002 yılları arasında iki dönem Hollanda Temsilciler Meclisi'nde delege olarak görev aldı.
Özel yaşamı ve ölümü

Louise Groenman ile evli olan Ter Veer, 11 Aralık 2022'de Heemstede, Hollanda'da kısa bir hastalıktan sonra 77 yaşında öldü. Ölümünden bir gün sonra Temsilciler Meclisi'nde anısına saygı duruşunda bulunuldu.
Lepus castroviejoi

Lepus castroviejoi, Lepus cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Lepus capensis

Lepus capensis, Lepus cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Philippe Villiers de L'Isle-Adam

| Philippe Villiers de L'Isle-Adam |
| --- | --- |

44. Hospitalier Şövalyeleri büyük üstadı
Görev süresi 1521 - 21 Ağustos 1534
Yerine geldiği: Fabrizio del Carretto
Yerine gelen: Piero de Ponte
Kişisel bilgiler
Doğum: 1464 Beauvais
Ölüm: 1534 Malta
Defin yeri: Malta
Philippe Villiers de L'Isle-Adam (1464, Beauvais - 21 Ağustos 1534, Malta), Hospitalier Şövalyeleri'nin üyesi olan, 1521 yılında ise 44. Büyük Usta seçilerek şövalyelerin liderliği unvanını 1534'teki ölümüne kadar taşıyan şövalye.
Hayatı

1464 yılında, günümüzde Fransa'nın sınırları içerisinde yer alan Beauvais şehrinde doğdu. Osmanlı korsan Kurdoğlu Muslihiddin Reis'in saldırılarından kaçarak, mühimmat ve şövalyelerle birlikte Rodos'a yerleşti. 21 Ocak 1521 tarihinde, Rodos'taki Hospitalier Şövalyeleri'nin 44. Büyük Ustası seçilerek şövalyelerin lideri oldu.
1522'de, Osmanlı İmparatorluğu Padişahı I. Süleyman tarafından yapılan Rodos Kuşatması sırasında, adadaki yaklaşık 7.500 kişinin lideri konumundaydı. 5 ay 28 gün süren kuşatma sonucunda, 22 Aralık 1522 günü teslim olma koşullarını kabul ederek adanın hakimiyetini Osmanlı İmparatorluğu'na bıraktı. Bu şartlara göre şövalyeler, 12 gün içerisinde adayı terk edecek, yanlarına istedikleri mühimmat ve değerli eşyaları alabileceklerdi. Philippe Villiers de L'Isle-Adam liderliğindeki şövalye ve askerler, 1 Ocak 1523 günü gemilerle Girit'e doğru hareket ettiler. İlerleyen yıllarda şövalyelerle birlikte sırasıyla Messina, Viterbo ve Nice şehirlerinde yaşamını sürdürdü. 1530 yılında Kutsal Roma Cermen İmparatoru V. Karl, Malta ve Gozo adaları ile Kuzey Afrika'daki liman şehri Trablus'u şövalyelere bağışladı. Bu tarihten sonra şövalyeler, Malta Şövalyeleri olarak anılmaya başladı. Philippe Villiers de L'Isle-Adam ise, 21 Ağustos 1534'teki ölümüne kadar Büyük Usta olarak şövalyelerin liderliği üstlendi.
Resimler

Üzerinde Philippe Villiers de L'Isle-Adam'ın armasını taşıyan bir top. Kalibresi 140 mm, uzunluğu 339 cm, ağırlığı 2533 kg olan top; 10 kg'lık demir gülle atmaydı.
René Théodore Berthon tarafından yapılan bu tabloda, Philippe Villiers de L'Isle-Adam liderliğindeki Hospitalier Şövalyeleri'nin Malta'ya gelişi gösterilmektedir.
Lav gezegeni

Muhtemel bir lav ötegezegeni olan COROT-7b
Lav gezegeni, yüzeyinin büyük kısmı veya tamamı lavla kaplanmış kuramsal bir karasal gezegen türüdür. Bu tür gezegenler; oluşumundan hemen sonra büyük bir çarpışma yaşamış veya yıldızına çok yakın bir yörüngede dönerek yoğun radyasyon ve gelgit kuvvetlerine maruz kalmış karasal gezegenlerden oluşur.
Lepus ennisianus

Lepus ennisianus, Lepus cinsine bağlı soyu tükenmiş bir hayvan türüdür.
Lepus corsicanus

Lepus corsicanus, Lepus cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Lepus cornus

Lepus cornus, Lepus cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Lavabo

Lavabo; el yıkama, bulaşık yıkama ve diğer amaçlarla kullanılan kase şeklinde bir sıhhi tesisat armatürüdür. Lavabolar, sıcak ve soğuk su sağlayan musluklara sahiptir ve daha hızlı durulama için kullanılacak bir sprey özelliği içerebilir. Mutfak ve banyolarda bulunur. Lavabolar kullanılmış suyu gidermek için bir lavabo süzgeci  içerir. Birçokunda ayrıca entegre bir sabunluk bulunabilir. Lavabolar taş, tahta, seramik, somut, bakır, vitre emayı, dökme demir, granit, mermer, nikel, plastik, polyester, porselen, paslanmaz çelik gibi farklı malzemelerden yapılır.
Pierre Méhaignerie

Pierre Méhaignerie (15 Mayıs 2011)
Pierre Méhaignerie (d. 4 Mayıs 1939 Balazé (Ille-et-Vilaine)) Fransız siyasetçidir.
İlk kez 1973 yılında milletvekili seçilmiştir. 1976-1981 yıllarında Jacques Chirac ve Raymond Barre hükûmetlerinde Tarımdan sorumlu Devlet Sekreterliği ve Tarım Bakanlığı yapmıştır. 1982-1994 yılları arasında Sosyal Demokratların Merkezi (CDS) Genel Başkanı, 1986-1988 yıllarında Ulaştırma ve Konut Bakanı, 1993-1995 yılları arasında Adalet Bakanı olmuş daha sonra ise Meclis'te Maliye, Bütçe Komisyonu Başkanlığı, Kültürel ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanlığı yapmıştır. 2004-2007 yılları arasında UMP Genel Sekreterliği görevinde bulunmuştur ve 2012 Fransa genel seçimlerinde aday olmamıştır. Jean-François Copé'nin UMP'ye başkan seçilmesiyle beraber bu partiden istifa edip, UDI'ye kayıt olmuştur.
Görevler

Yerel Yönetimler
20 Mart 1977 - ... : Vitré Belediye Başkanı
17 Mart 1976 - 21 Mart 1982 : Ille-et-Vilaine Genel Konseyi üyesi
22 Mart 1982 - 18 Mart 2001 : Ille-et-Vilaine Genel Konseyi Başkanı
17 Mart 1986 - 9 Haziran 1988 : Bretagne Bölgesel Konseyi üyesi
Meclis
2 Nisan 1973 - 13 Şubat 1976 : Ille-et-Vilaine 3. seçim çevresi milletvekili
2 Nisan 1974 - 1 Nisan 1975 : Meclis sekreteri
3 Nisan 1978 - 6 Mayıs 1978 : Ille-et-Vilaine 3. seçim çevresi milletvekili
2 Temmuz 1981 - 1 Nisan 1986 : Ille-et-Vilaine 3. seçim çevresi milletvekili
2 Nisan 1986 : Ille-et-Vilaine milletvekili
23 Haziran 1988 - 1 Mayıs 1993 : Ille-et-Vilaine 3. seçim çevresi milletvekili
1988 - 1991 : Merkez Birliği Meclis Grubu Başkanı
19 Haziran 1995 - 19 Haziran 2012 : Ille-et-Vilaine 3. seçim çevresi milletvekili
21 Haziran 1995 - 21 Nisan 1997 : Maliye, Bütçe Komisyonu Başkanı
27 Haziran 2002 - 19 Haziran 2007 : Maliye, Bütçe Komisyonu Başkanı
28 Haziran 2007 - 30 Haziran 2009 : Aile, Kültürel ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı
1 Temmuz 2009 - 19 Haziran 2012 : Sosyal İşler Komisyonu Başkanı
Avrupa Parlamentosu
9 Temmuz 1979 - 12 Temmuz 1979 : Avrupa Parlamentosu milletvekili
Hükûmet
12 Ocak 1976 - 29 Mart 1977 : Tarım Bakanı nezdinde Devlet Sekreteri
29 Mart 1977 - 13 Mayıs 1981 : Tarım Bakanı
20 Mart 1986 - 10 Mayıs 1988 : Donanım, Konut, Fiziki Planlama ve Ulaştırma Bakanı
30 Mart 1993 - 11 Mayıs 1995 : Devlet Bakanı, Mühürdar, Adalet Bakanı
Diğer
20 Haziran 2006 - 19 Haziran 2012 : Kamu Maliyesi Yürütme Kurulu asıl üyesi
1 Ağustos 2007 - 19 Haziran 2012 : Yüksek Hastalık Sigortasının Geleceği Kurulu asıl üyesi
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BNF: cb12480343w (data)  GND: 139673261  ISNI: 0000 0000 7834 3549  LCCN: n78073307  SUDOC: 034003827  VIAF: 102533631   WorldCat (LCCN): n78-073307
Lava (marka)

| --- | --- |
Tür: Kişisel bakım
Sahibi: WD-40 Company
Kökeni: Amerika Birleşik Devletleri
Çıkış: 1893
Satış alanı: sabun
Web sitesi: Resmi Sayfası
Lava, Aslen 1893 yılında Waltke Company, St. Louis tarafından geliştirilen, sabun formunda üretilmiş, ağır hizmet tipi bir el temizleyicisidir.
Waltke Company tarafından 1927 yılında üretilen sabun 1995 yılına kadar Procter & Gamble, 1995-1999 yıllarda Block Drug tarafından üretildi. Şu anda WD-40 Company şirketine aittir. Tipik el sabunların aksine, Lava, sabuna adını veren öğütülmüş pomza içerir. Sabun ve pomza kombinasyonu, katran, motor yağı, boya, kir, kir, pislik ve benzeri maddeleri deriden temizlemek içindir.
Lifton, Devon

| Lifton, Devon |
| --- | --- |
Kent

Lifton, DevonLifton, Devon'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: Devon
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Lifton, Devon, İngiltere'nin Devon kontluğunda bulunan bir civil parish.
Perugia (il)

| Perugia ili Provincia di Perugia |
| --- | --- |
İl
  Bayrak Arma 

Ülke:  İtalya
Bölge: Umbria
Başkent: Perugia
Komün sayısı: 59
İdare
 • Başkan: Luciano Bacchetta
Yüzölçümü
 • Toplam: 6,334 km²
Nüfus (1 Ocak 2015)
 • Toplam: 664.155
 • Yoğunluk: 100/km²
Zaman dilimi: UTC+01.00 (OAS)
 • Yaz (YSU): UTC+02.00 (OAYS)
Posta kodu: 06010-06089, 06100
Alan kodları: 075, 0578, 0742, 0743
Plaka kodu: PG
Perugia ili (İtalyanca: Provincia di Perugia), orta İtalya'da Umbria bölgesinin ili olup merkezi ismini aldığı Perugia şehridir. İlin alanı 6.334 km² olup bu ile bağlı olan 33 belde bulunur.
Perugia eski Umbria bölgesinin tamamını kapsamaktaydı. 1923'te bir Kraliyet kararnamesi ile Sabina ve Rieti ile birlikte Roma iline bağlandı. 1927de ise L'Aquila ili'nden alınan bazı araziler ile birlikte Lazio Bölgesine bağlı Rieti ili ve Umbria Bölgesine bağlı Terni ili kuruldu. Böylece Umbria bölgesinde iki il olup bunlardan büyüğü olan Perugia ili bölgenin 2/3 oranının kapsamaktadır.
Coğrafi konumu

Perugia ilinin kuzeyinde ve doğusunda Marche Bölgesine bağlı olan Pesaro ve Urbino ili, Ancona ili ve Ascoli Piceno ili; güneyinde Terni ili ve Lazio Bölgesi'nin
Rieti ili ve batısında Toskana Bölgesine bağlı Siena ili ve Arezzo ili bulunur.
Demografi

Perugia ili nüfusu (31.5.2010 tahminiyle) 669.531 kişi olup nüfus yoğunluğu 105,7 kişi/km² dir.
Önemli şehirler ve beldeler

Perugia ilinin 59 belediyesi bulunmaktadır. Nüfus büyüklüğü (31.8.2010 itibarıyla) sırasına göre ilde bulunan yaklaşık 10.000 kişiden büyük nüfuslu belediyeler şunlardır.
| Belde adı | Nüfus | Alan (km²) |
| --- | --- | --- |
| Perugia | 167.579 | 449 |
| Foligno | 57.917 | 263,7 |
| Città di Castello | 40.479 | 387 |
| Spoleto | 39.418 | 349 |
| Gubbio | 32.984 | 525 |
| Assisi | 27.942 | 186 |
| Bastia Umbra | 21.800 | 27,6 |
| Todi | 20.116 | 223 |
| Corciano | 18.493 | 63,69 |
| Marsciano | 17.793 | 161,55 |
| Umbertide | 16.155 | 200 |
| Gualdo Tadino | 15.811 | 124,19 |
| Castiglione del Lago | 15.504 | 205 |
| Magione e San Giustino | 13.853 | 129,81 |
Resimler

Perugia Piazza İtalia meydanında İl Hükûmet Konağı
Perugia
Foligno Katedrali ön cephesi
Città di Castello - Belediye kulesi
Spoleto - Albornoz Kalesi ve Torri Köprüsü
Gubbio panorama
Assisi panorama
Todi - Katedral
Gualdo Tadino panorama
Castiglione Trasimeno
Magione
Perugia ili
Lifos Dağı

| Lifos Dağı |
| --- | --- |
Barut Dağı

Yükseklik: 2.509 m (8.232 ft)
Coğrafya
Konum: Hacılar, Kayseri, Türkiye
Lifos (Barut Dağı), 3917 m'lik yüksekliği ile İç Anadolu Bölgesinin birinci, Türkiye'nin ise 5. büyük dağı olma özelliğine sahip Erciyes (Argaios = Beyaz Dağ) Dağı'nın 2509 m yükseklikteki tepelerinden biridir. Erciyes Dağı'nın doğu kısmında 2628 m yüksekliğinde Koç dağı; güneyinde ise, 2423 m yükseklikte Beyyurdu ile, 2909 m yüksekliğindeki Oğlakkıran tepeleri yer almaktadır. Lifos, bu tepelerin içerisinde sanki Erciyes'in komşusu gibi görünümü ile ayrı bir güzelliğe sahiptir. Erciyes'in Kuzey-doğusunda yer alan lifos, kimi kaynaklara göre 2509 m, kimi kaynaklara göre ise 2503 ya da 2501 m yüksekliğe sahip, binlerce sene öncesinin bir yerleşim alanıdır. Lifos hamamları ile ünlüdür ve söylentiye göre dünyada sabun ilk kez burada kullanılmıştır.
Bugünkü Durumu

Erciyes çevresindeki önemli dağlardan biri olan Kifos'un güney ve Kuzey iki sivri ucu vardır ve ortaya doğru gittikçe artan basıklıkla geniş bir krater alanı bulunmaktadır.  Kifos'un üst kısmındaki bu geniş alanın çevresi tamamen surlarla çevrilidir. Çepeçevre surların uzunluğu 1050 metredir. Temelleri hâlâ mevcut olan ve hâlen toprak içerisinde gömülü olarak 1 metre yüksekliğe sahip olan surun genişliği bazı yerlerde 1,5 metre bazı yerlerde ise 2 metre kadardır. Asırlarca tahrip edilen ve doğal olarak da yıkılan surların yüksekliğinin ise, hem iç kısımdaki hem de dış kısımdaki kalıntılardan hareketle, yaklaşık 3-4 metre civarında olduğu söylenebilir.
Surlarda, yaklaşık 66 metrede bir burç bulunmaktadır. Sur üzerindeki toplam burç sayısı ise 16'dır. Uzun kenarı 350 metre, kısa kenarı 212,5 metre olan surun çevrelediği yerleşim alanı ise 74.375m²’dir. Biri kuzeyde biri güneyde olmak üzere iki zirvesi bulunan İlifos’un büyük zirvesi kuzeyde, Kayseri’ye bakan zirvesidir. İki zirve arasındaki mesafe yaklaşık 250 metredir. Alan içerisindeki yapılar bu iki zirvenin yamacında, sur diplerinden başlamak üzere yukarıdan aşağıya ve batıdan doğuya doğru sıralanmıştır. Çok odalı yapılar ortada yer almıştır. En büyük ve çok odalı yapı ise doğu tarafına yakındır. Çoğu tek odalı olan yapı sayısı ise yüzü geçmektedir. Erciyes’e yakın ve dağın en alçak kısmı olan doğu tarafındaki sur dibinde dört adet su sarnıcı bulunmaktadır. İki su sarnıcının ve büyük yapının içinde hiçbir zaman suyun eksik olmaması künklerin faal olabileceğini akla getirmektedir. Bu yapıların çeşitli zamanlarda hazine arayıcıları tarafından tahrip edildiği açıkça görülmektedir. Türkiye'de ilk defa olarak “Dağ Alanları Yönetimi (DAY) ve Planlaması” ilkeleri ortaya konmuş ve bu konuda ilk TÜBİTAK projesi Erciyes Dağı'nda çalışılmıştır. Bu çalışma ile Lifos hakkında bilgilere ulaşmak için su-meru.com'u ziyaret etmelisiniz.
Latisifer

Campanula glomerata bitkisinin yaprak sapındaki latisifer hücreleri (SEM görüntüsü)
Latisifer, bitkilerin yaprak ve/veya gövdelerinde bulunan, ikincil metabolit olarak lateks ve kauçuk üreten dikdörtgen salgı hücresidir. Latisiferler ikiye ayrılır:
Eklemli latisiferler, kaynaşmış bir dizi hücreden oluşanlar;
Eklemli olmayan latisiferler, tek bir uzun sönosit hücresinden oluşanlar.
Eklemli olmayan latisifer, büyümelerine embriyonun meristematik dokusundan başlarlar, primer latisifer olarak adlandırılırlar ve bitkinin ömrü boyunca sürekli büyüme sergileyebilirler. Latisifer boruları veya süt boruları, düzensiz kenarlı duvarlara ve kendilerini çevreleyen parankima hücrelerinden daha büyük bir iç çapa sahiptirler. Latisifer borularının gelişiminde, uzama karyokinez sonucu gerçekleşir ve bitki boyunca uzayan sönosötik hücrelerde, hücre duvarı gelişmez. Bu hücreler onlarca santimetre uzunluğa ulaşabilir ve dallanmış veya dallanmamış şekilde olabilir. Onarımda ve otçul canlılara karşı savunmada rol oynadıkları düşünülmektedir. Bunun yanı sıra patojen savunmasında ve taksonomide de rol oynarlar.
Latisiferler ilk olarak H. A. de Barry tarafından 1877 yılında keşfedilmiştir.
Latisiferler, çok çeşitli proteinler üretebilen oldukça özelleşmiş hücrelerdir. Bu proteinler enzimsel aktiviteye sahip olabilirler ve bitkiyi böceklere ve diğer otçul canlılara karşı korurlar (kitinaz ve proteinaz gibi). Yapılan bir çalışmada, Croton cinsideki bitkilerde bulunan bazı proteinlerin mevcudiyetinin ve konsantrasyonunun, cinse ait incelenen üç türde birbirlerine göre büyük ölçüde farklılıklar gösterebileceği bulunmuştur.
Hücre turgoru

Latekste depolanan ikincil metabolitlere ek olarak, birçok Asclepias türünde bir savunma biçimi olarak basınçlı lateks akışı incelenmiştir. Bitkinin savunmasını artırmak için bazı eklemli olmayan latisifer hücreleri yüksek basınçlı lateks depoları içerir. Bu basıncın, suyun lateks hücresine ozmotik alımından kaynaklanabileceği yani bir turgor hücresi oluşumu ile sonlanabileceği düşünülmektedir. Bu lateks depoları delindiğinde hücre patlar ve lateks, otçul canlıları durdurmak için kanal sistemi boyunca hızla hareket eder. Bir çöl bitkisi olan Bursera schlechtendalii, yaprakların gövdeye bağlandığı yerdeki kanallara basınç uygular, böylece bir otçul canlı bir yaprağı yediğinde lateks dışarı fırlar. Bu işleme "su tabancası" savunması denir.