Portekiz-Safevî Savaşı
Şah Abbas'ın Portekiz'le mücadelesi > Portekiz elçileri

Bu süre zarfında Portekiz'in Hindistan'daki kolonisi Goa'dan Hürmüz'e gelen üç Portekizli Augustinus rahibi, Şah Abbas'a İspanya Kralı III. Philip'tan bir mektup iletti. Bu, Şah Abbas'ın 1599'da Avrupa'ya gönderdiği elçiliğe verilen ilk resmi yanıttı. Şah Abbas o sırada Belh'e doğru ilerlerken, rahiplerin lideri De Gouvea, ilk olarak Bahreyn'de daha önce ortaya çıkan huzursuzluğu çözmeye çalıştı. Portekiz'in askeri hazırlıklarını durdurması karşılığında Safevi ordusunu Gambrun kuşatmasını kaldırmaya ikna etti. Ancak ticaret kervanlarının yolları kapalı kalmaya devam etti.
Bunun ardından De Gouvea Horasan'daki Şah'a bir mektup göndererek elçiliğin gelişi hakkında bilgi verdi. Abbas başlangıçta rahipleri kabul etmekte tereddüt etti çünkü Bahreyn'in iadesini talep etmek için geldiklerini düşünüyordu. Ancak, Kral III. Philip'ten bir mektup getirdiklerini öğrenince fikrini değiştirdi. Belh'ten çekilmek zorunda kalan Abbas, karargâhını Meşhed'de kurmuş ve keşişleri orada kabul etmeyi planlamıştı. Horasan'a giden rahipleri karşılamak üzere aralarında kardeşinden haber almayı ümit eden Robert Shirley'in de bulunduğu temsilciler gönderilmişti, ancak kardeşinden hiçbir haber alınamadı.
De Gouvea Şah'a takdim edildiğinde, Şah büyük bir sarayda soylularla birlikte oturuyordu. Genellikle mütevazı giyinen Şah Abbas'ı diğerlerinden ayırt etmek zordu ama De Gouvea, Şah'ın kim olduğunu tahmin ederek Safevi geleneğine göre ona yaklaştı. Secde etmek ve ayaklarını öpmek yerine, kendi geleneklerinde olduğu gibi yaklaştı ve başını eğdi. Bazı soylular bunu onaylamadı ama Şah Abbas onları kabul etti ve elini uzattı. Daha sonra Kral III. Philip ve Portekiz'in Kum elçisi tarafından gönderilen hediyeler Şah'a sunuldu. Hediyeler arasında Şah, Augustinianlar tarafından hazırlanan ve İsa'nın hayatını anlatan bir kitapla özellikle ilgilendi. Daha sonra Şah, keşişlerle Hristiyan teolojisi ve yaşamları hakkında uzun bir sohbet yaptı ve ardından büyük oğlu Safi ile yemek yemek için ayrı bir çadıra çekildi. Sabah erkenden başkent İsfahan'a doğru yola çıkmalarına karar verildi. Şah Abbas sabahleyin 5-6 bin kişilik bir kuvveti geride bırakarak kalan orduyu dağıttı ve İsfahan'a doğru yola çıktı. Yol boyunca De Gouvea ile Şah arasında Abbas'ın çadırında bir görüşme daha oldu ve De Gouvea Şah'ı Osmanlılara karşı bir savaş başlatmaya teşvik etti ve Osmanlıların Safevi İmparatorluğu'ndan ne kadar toprak ele geçirdiğini, Osmanlıların iç isyanlar nedeniyle nasıl zayıfladığını ve Osmanlılara karşı bir savaş başlatması halinde Hristiyan hükümdarların yardım etmeye hazır olduklarını ve beklediklerini anlattı.
Keşişlerden biri belki de bu konuyu açıkça tartışmanın güvenli olmayabileceğini söylediğinde, Şah bunun önemli olmadığını, çünkü Osmanlı İmparatorluğu'na olan nefretinin herkes tarafından bilindiğini ve Osmanlı İmparatorluğu'nun yok edilmesinden daha tutkulu bir şey istemediğini söyledi. Bunun üzerine De Guevea, düşmana karşı neden operasyon başlatmadığını sorduğunda Şah Abbas, operasyon sezonunun çoktan bittiğini, elçisinin Avrupa'dan yakında dönmesini beklediğini ancak imparatorluktan ayrılmadan önce operasyonlara başlayacağını söyledi. Görüşmenin geri kalan kısmında Şah Abbas keşişlerle tekrar Hristiyan inancı hakkında konuşmuş, İsa'nın ölümü ve dirilişi hakkındaki görüşlerini dile getirmiş ve onları sarayındaki Hristiyanlarla tanıştırmıştır. De Gouvea anılarında Şah'ın bilgisi ve kıvrak zekâsı karşısında ne kadar şaşırdığını belirtmiştir.
Bu arada Papa tarafından Safevi İmparatorluğu'na gönderilen iki elçilik heyeti vardı. Birinin başında Diego de Miranda, diğerinin başında ise Francisco da Costa bulunuyordu. Şah de Miranda yürüyüşünün arifesinde İsfahan'da Şah'la buluşurken, da Costa ile buluşma Kaşan'da planlanmıştı. Her iki elçilik de başından itibaren kötü davrandı ve sadece birbirleriyle olan anlaşmazlıklarıyla gündeme geldi. Papa'nın davranışları hakkında raporlar aldıktan sonra onları geri çağırma emri vermesine rağmen, bu herhangi bir fayda getirmedi. De Miranda, Papa adına Venedikli bir tüccarın mallarına el koyarak ve Papa'nın mektubunu cebinden çıkarıp Şah'a vererek büyük bir kargaşayla Şah'ın huzuruna çıktı ve bu yüzden Şah tarafından aşağılandı. Bundan sonra Şah ondan sadece "aptal" olarak bahsetti. da Costa başlangıçta kendini iyi göstermeyi başarsa da, kısa süre sonra dürüst olmayan ve şiddet içeren davranışlarıyla Şah Abbas'ı şok etmeyi başardı. Her iki elçi de bir Safevi elçisiyle birlikte Avrupa'ya dönene kadar Şah'ın sarayında kaldılar.
Abbas 10 Kasım'da İsfahan'a ulaştı. İsfahan'a giren De Gouvea, şehrin yeni bir başkent olmasına rağmen Şah Abbas'ın şehri güzelleştirmek için yaptığı çalışmalardan etkilendi. Cahar Bag'ı "şaşırtıcı yapaylığa ve güzelliğe sahip bir cadde" olarak nitelendiren De Gouvea, çok kemerli Allahverdi Han Köprüsü ve geniş Şah Meydanı'nı ağız dolusu yazdı. Portekizlilerin Bahreyn'i geri almak için bölgedeki kuvvetlerine takviye göndermesi ve Şiilerin Augustinusçulara karşı düşmanlığı nedeniyle Şah daha sonra keşişlere karşı soğudu. İsfahan'da daimi bir temsilcilik açmak için Şah'tan izin istediler ve bu izin verildi, ancak küçük bir kilise açma talepleri, Şah'a şikayette bulunan Şii ulemanın itirazlarıyla karşılaştı.
Küçük Portekiz kuvveti Hürmüz'den Goa'ya ulaştı ve buna karşılık olarak Fars eyaletinin hükümdarı Allahverdi Han, Hürmüz çevresindeki bölgelere saldırdı ve dağıttı. Şah'ın keşişlerinin başvurusu üzerine Şah, Allahverdi Han'a saldırıyı durdurmasını emretti. Safevi elçisi De Goevue'nin Allahverdi Bey'le birlikte Goa'ya gitmesine ve yolda De Goevue'nin Hürmüz'e giderek Portekizlilerin oraya ek kuvvet getirmesini engellemesine karar verildi. Eğer başarılı olursa, Allahverdi Han ele geçirilen toprakları Hürmüz kralına iade edecekti. Yaşanan olaylar neticesinde bu plan hayata geçirildi. De Gouve'un iki keşiş arkadaşı İsfahan'da kalmaya devam etti ve Şah, adamlarının itirazlarına rağmen şehirde kilise inşa etmelerine izin verdi.
Saraydan ayrılmadan önceki gece Şah Abbas, Portekiz elçileri onuruna bir ziyafet verdi. Ziyafet sırasında onlardan kendi kültürlerinden şarkılar söylemelerini istedi ve keşişlerden biri "Laudate Pueri Dominum" şarkısını söyledi, Şah Abbas bu şarkıyı çok beğendi ve hayatında duyduğu en güzel müzik olduğunu ilan etti. Buna karşılık olarak kendi şiirlerinden birini okudu ve bunu daha önce hiç yapmadığını söyledi. Doğrulamak için 12 yıldır sarayda yaşayan Venedikli bir diplomata sordu ve Venedikli diplomat da doğruladı. De Gouvea gece boyunca Şah Abbas'a Osmanlı İmparatorluğu'na karşı derhal bir savaş başlatması için ısrar etti. Ancak Şah Abbas, imparatorluk topraklarını terk etmeden Osmanlılara karşı savaş açacağını yineledi. Nahavand'dan haber bekleyen De Gouvea o sırada İsfahan'dan ayrılmadı. Safevilerin kaybettiği bölgelerden biri olan Nahavand'da, yerel Kürt aşiretleri arasında, Safeviler tarafından atanan Hamedan valisinin yerel Kürt yöneticiyle birlikte Nahavand'ı kuşatmasıyla ilgili bir anlaşmazlık vardı. Şah Abbas ona Osmanlılarla barış şartlarını öne sürecek eylemlerden kaçınmaması talimatını vermişti. Nihayet, Osmanlılarla savaş başlamadan önce Portekiz elçisi İsfahan'dan ayrıldı ve Abbas Hürmüz'e uygulanan ticari ablukayı kaldırdı. Bir yılı aşkın süredir ticari abluka altında olan ve ticaret gelirleri dışında hiçbir geliri olmayan Hürmüz, bu dönemde önemli kayıplar yaşadı ve De Gouvea büyük kervanlarla buraya doğru yola çıktı.
De Gouvea anılarında Safevi İmparatorluğu'ndaki ticaret yollarının güvenliğinden de bahsetmiştir. Safevi İmparatorluğu'nun muhtemelen yol güvenliği açısından dünyadaki ilk ülke olduğunu yazıyor ve bunu şah Abbas'ın acımasızlığına ve hırsızlara ve soygunculara karşı aktif mücadelesine bağlıyor.
De Gouvea'nın karşı karşıya olduğu görevlerden biri, Safevi hükümdarı Allahverdi Han ile Körfez'deki Portekizliler arasındaki ilişkileri normalleştirmekti. Gelişinden kısa bir süre sonra, yeni alınan bir bölge olan Larak'ta bir isyan patlak verdi ve Allahverdi Han isyanın Portekizliler tarafından kışkırtıldığından şüphelenmeye başladı. İsyan onun tarafından bastırıldı ve isyan ile Portekizliler arasında bir bağlantı olmadığı anlaşıldı. Daha sonra oğlu İmamverdi Han'a De Gouvea'yı sıcak bir şekilde karşılaması ve bir ziyafet vermesi talimatını verdi. Hem baba hem de oğul Safevi sarayında savurganlıklarıyla tanınırlardı ve ziyafette hem elçinin gelişini hem de zaferi kutladılar. Allahverdi ayrıca oğlu İmamverdi'nin Şah Abbas'ın gözünde yükselmesini istiyordu çünkü niyeti onu ileride kendi makamına atamaktı. De Gouvea Şiraz'dayken Abbas, Allahverdi'ye bir kurye göndererek Nahavand'ın ele geçirildiğini bildirdi ve De Gouvea'ya kendisinden sözünü tutmasını beklediğini ve Avrupalılardan da kendi sözlerini tutmalarını beklediğini bildirmesini emretti. Bu dönemde Şah Abbas, Osmanlı İmparatorluğu'na karşı geniş çaplı bir savaş başlattı.