stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kahve
Tarihçe > Osmanlı'da kahve

Kanuni Sultan Süleyman döneminde (1520-1566) Yemen Valisi Özdemir Paşa, Yemen'de içtiği ve çok sevdiği kahveyi İstanbul'a getirmiştir. Kahve, kısa zamanda itibarlı bir içecek olarak saray mutfağında yerini aldı ve büyük ilgi gördü. Saray görevleri arasına "kahvecibaşı" adında bir de rütbe eklendi. Padişahın ya da bağlı olduğu devlet büyüğünün kahvesini pişirmekle görevli olan kahvecibaşı, sadık ve sır tutmasını bilenler arasından seçilirdi. Osmanlı tarihinde kahvecibaşılıktan sadrazamlığa yükselenlere bile rastlandı.
Saraydan konaklara ardından evlere giren kahve, İstanbul halkının kısa sürede tutkunu olduğu bir lezzet haline geldi. Satın alınan çiğ kahve çekirdekleri tavalarda kavrulup, dibeklerde dövüldükten sonra cezvelerde pişiriliyordu.
1554 yılında İstanbul’da Tahtakale’de iki Suriyeli Arap ilk kahvehaneyi açmışlardır. O zamanlar kahvenin faydalı olup olmadığı tartışma konusudur. Kendinden önceki şeyhülislamların aksine Bostanzade Mehmet Efendi kahvenin haram olmadığını, hatta faydalı olduğuna dair fetva vermiştir.
Osmanlı tarihinde kahve dört dönem yasaklanmıştır. Bunlardan birincisi Kanuni Sultan Süleyman'ın kahveyi yasakladığı dönemdir. Kahveyi yasaklamasının amacı kahvehanelerin dedikodu ortamlarına dönüşmesinin önüne geçmektir. Şeyhülislam Bostanzade Mehmet Efendi'nin fetvasıyla yasak kaldırılmıştır. İkinci kahve yasağı III. Murad döneminde gerçekleştirilmiştir. Fakat bu yasak kahve tüketimini azaltamamış çünkü III. Murad’ın kararıyla kahvehaneler kapansa da kaçak kahvehaneler açılmıştır. Durumun devlet büyükleri tarafından fark edilmesinin ardından da din bilginleri bunun kaldırılmasını rica etmiş ve yasaklar padişah tarafından 1587 yılında kaldırılmıştır. Bu dönemde kahve henüz her eve girecek kadar yaygın olmasa da belirli merkezlerde sevilerek tüketilen bir içecek haline gelmişti. Bu nedenle yasakların kalkmasıyla kahvehane sayıları da artmıştır.
1606 yılından 1611 yılına kadar I. Ahmed döneminde kahve ile birlikte keyif verici maddeler yasaklanmıştır. Hatta kahve uyuşturucu madde olarak sayılmış ve içilmesinin caiz olmadığı söylenmiştir. Osmanlı Dönemi’ndeki en caydırıcı ve katı kahve yasağı IV. Murad döneminde getirilmiştir. Bu dönemde sadece kahve değil; tütün, şarap, afyon benzeri keyif verici tüm maddeler yasaklanmıştır. Kahvehaneleri kapatan padişah neden olarak da kahvehanelerin İstanbul’da büyük yangınlara sebep olmasını göstermiştir. Bu yasakların en katı tarafı ise, uymayanların idam edilmesiydi.
Kahve yasaklarının bir miktar hafiflemesi ise IV. Mehmed döneminde olmuştur. Alimler “Kömürleşmemiş oranda kahve haram değildir.” şeklinde fetva verdikten sonra, kahve tüketimi yeniden yaygınlaşmıştır. 1826 yılında, Yeniçeri Ocakları'nın kapatılması sırasında kahvehaneler de kapatılmış fakat kahve içilmeye devam edilmiştir. Son yasaklar da yeni yasa çıkarılarak 1830 yılında kaldırılmış ve kahve özgür bir şekilde tüketilmeye başlanmıştır.
Tarihçe > Dünyaya yayılış

İstanbul'a gelen Venedikli tacirler, çok sevdikleri bu içeceği Venedik'e taşıdı. Böylece Avrupalılar kahveyle ilk kez 1615'te tanışmış oldu. Önceleri limonata satıcıları tarafından sokaklarda satılan kahve, 1645'te açılan İtalya'nın ilk kahvehanesinde yerini aldı. Kısa zamanda sayıları hızla çoğalan bu kahvehaneler de diğer pek çok ülkede olduğu gibi özellikle sanatçıların, öğrencilerin ve her kesimden halkın bir araya gelerek sohbet ettikleri en gözde yerler oldu. Kahve Paris'e 1643, Londra'ya 1651'de ulaştı.
Avrupalılar dünyanın çeşitli yerlerinde kahve plantasyonları kurdular. Endonezya'nın Cava adasında 1712 yılında kahve tarımı başladı. Hollanda Cava ve Doğu Hint Adaları'nda, Fransa Antiller'de kahve yetiştirdi.
Tarihçe > Dünyaya yayılış > Kahvenin Sağlığa Etkileri

Kahve, içerdiği kafein sayesinde zihinsel uyanıklığı artıran ve metabolizmayı hızlandıran bir içecektir. Yapılan araştırmalar, günde 3-4 fincan kahve tüketiminin bazı nörolojik hastalıklara karşı koruyucu etkisi olabileceğini göstermektedir. Harvard Üniversitesi tarafından yapılan bir çalışmaya göre, kahve tüketimi Tip 2 diyabet, Parkinson hastalığı ve Alzheimer riskini azaltabilir. Ancak aşırı kahve tüketimi, uykusuzluk, yüksek tansiyon ve mide rahatsızlıkları gibi olumsuz etkilere yol açabilir.
Kaynak:
<ref>Smith, A. (2022). "Coffee Consumption and Health Benefits." Harvard Medical Journal, 45(3), 123-130.</ref>
Tarihçe > Dünyaya yayılış > Farklı Ülkelerde Kahve Kültürü

Kahve, dünya genelinde farklı şekillerde hazırlanır ve tüketilir:
Türk Kahvesi: İnce çekilmiş kahve, cezvede pişirilir ve telvesi ile servis edilir. 2013 yılında UNESCO tarafından Somut Olmayan Kültürel Miras olarak kabul edilmiştir.
İtalyan Espresso: Küçük porsiyonlarda yoğun bir kahve deneyimi sunar ve birçok kahve türünün temelini oluşturur.
**Japon Soğuk Demleme Kahvesi
Kahve ağacı

Kahve, beyaz ve kokulu çiçeklerle sahip, kirazı andıran kırmızı meyvesinin içinde iki çekirdek bulunan, dikildikten yaklaşık 3 yıl sonra meyve vermeye başlayan ve 30-40 yıl boyunca aralıksız meyve veren bir ağaç türüdür. Doğal haline bırakıldığında 8-10 metreye kadar uzayan ağaç, meyvelerin kolay toplanabilmesi için sürekli budanarak 4-5 metre uzunluğunda bir çalı boyutunda tutulur. Kahvenin defne yaprağına benzer derimsi ve kenarları dalgalı kışın dökülmeyen koyu, parlak ve sivri uçlu yaprakları vardır.
Kahve ağaçları bol yağış alan, ortalama sıcaklığın 18-24 °C arasında bulunduğu ve don olayının görülmediği, ekvatorun 25 Kuzey'i-30 Güney'i arasındaki kuşakta yetişir. Soğukta ağaç ölür, ayrıca ani ısı değişiklikleri de ağaca zarar verir. Nemli ortamı sevdiğinden, kahve ağacının düzenli yağışın olduğu tropik bölgelerde yetiştirilmesi gerekir. Doğada pek çok yetişen türü olmasına rağmen yalnızca Coffea arabica ve Coffea robusta adındaki türlerin tarımı yapılmaktadır.
Kahve ağacı > Çiçekler

Bol yağışların ardından kahve ağacı, yılda iki ya da üç kez beyaz çiçekler açar. Güçlü ve keskin kokuları kimi zaman yasemini kimi zaman portakal ağacının çiçeğini andırır. Yeni çiçek vermeye başlamış bir ağaç, dallarında bir yılda toplam 20-30 bin çiçek taşır. Kahve çiçekleri açtıktan birkaç saat sonra solmaya başlar ve yavaşça meyve olmak için hazırlanırlar.
Kahve ağacı > Meyve ve çekirdek

Kahve meyvesi; büyüklüğü, şekli ve rengindeki benzerlikler nedeniyle "kahve kirazı" olarak da adlandırılmaktadır. İçinde ince iki çekirdek bulunur. Çekirdeklerin birbirine bakan tarafı düz, dış tarafı yuvarlaktır. Her çekirdeğin içinde aynı biçimde bir tohum (kahve tanesi) vardır. Tanenin düz yüzeyinde, içi sert bir besi dokusu ile dolu olan, derin bir çizgi yer alır, Besi dokusunun dış tabakası ince bir zarla kaplıdır. Zarın dışında ise daha sert bir kabuk vardır. Eğer kahve çekirdeği daha sonra tohum olarak kullanılacaksa çekirdek kabuktan ayrılmaz.
Bazı kahve ağaçlarının meyvesinden iki yerine bir tane çekirdek çıkar. Bu çekirdek (peaberry), diğerlerine göre çok daha yuvarlak bir şekle sahiptir. Tek olarak çıkan çekirdekler, diğerlerinden ayrılarak üretim sürecinden geçirilir. Genellikle fiyatları da normal kahveye göre çok daha pahalıdır.
Kahve meyvelerinin çok düzenli kontrol edilmeleri gerekir, çünkü olgunlaştıktan sonra 14 gün içinde çürümeye başlarlar.
Tarım

Kahvenin, Yengeç ve Oğlak dönencesi arasında tropikal iklimli bölgelerde ağırlıklı olarak tarımı yapılmaktadır. Toprak, aldığı su, güneşlenme zamanı, nem gibi faktörler kahvenin tadını ve aromasını değiştirmektedir. Eğer kahve yanardağın eteğinde yetiştiriliyorsa kül kokmaktadır. Muz ağaçlarının gölgesinde yetişiyorsa daha aromatik bir tadı olur.[kaynak belirtilmeli] Brezilya kahve üretiminde dünya birincisidir. Onu Vietnam ve Kolombiya ülkeleri takip eder.
| Kahve üreticileri ilk on - Ton(2008) bin paket (2007)> Ülke | Kahve üreticileri ilk on - Ton(2008) bin paket (2007)> Ton (1) | Kahve üreticileri ilk on - Ton(2008) bin paket (2007)> Paket (2) | Dipnot |
| --- | --- | --- | --- |
|  Brezilya | 17.000.000 | 36.070 |  |
|  Vietnam | 15.580.000 | 18.000 | * |
|  Kolombiya | 9.400.000 | 12.400 | F |
|  Endonezya | 2.770.554 | 6.446 | * |
|  Etiyopya | 1.705.446 | 5.733 | * |
|  Meksika | 962.000 | 4.500 | F |
|  Hindistan | 954.000 | 4.367 | F |
|  Peru | 677.000 | 4.250 | tah. 2008 |
|  Guatemala | 568.000 | 4.000 | F |
|  Honduras | 370.000 | 3.833 | F |
|  Dünya | 7.742.675 | 118.920 | T |
| Simge yok = resmi rakam, P = resmi rakam, F = FAO tahmini, * = Resmi olmayan/yarı resmi/yansıtılmış rakam, C = hesaplanmış rakam, T = toplam (resmi, yarı resmi veya tahmini)  Kaynak (1): Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü: Ekonomik ve Sosyal Dairesi: İstatistiksel Veriler25 Aralık 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Kaynak (2):Uluslararası Kahve Örgütü | Simge yok = resmi rakam, P = resmi rakam, F = FAO tahmini, * = Resmi olmayan/yarı resmi/yansıtılmış rakam, C = hesaplanmış rakam, T = toplam (resmi, yarı resmi veya tahmini)  Kaynak (1): Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü: Ekonomik ve Sosyal Dairesi: İstatistiksel Veriler25 Aralık 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Kaynak (2):Uluslararası Kahve Örgütü | Simge yok = resmi rakam, P = resmi rakam, F = FAO tahmini, * = Resmi olmayan/yarı resmi/yansıtılmış rakam, C = hesaplanmış rakam, T = toplam (resmi, yarı resmi veya tahmini)  Kaynak (1): Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü: Ekonomik ve Sosyal Dairesi: İstatistiksel Veriler25 Aralık 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Kaynak (2):Uluslararası Kahve Örgütü |  |
Kahve çeşitleri > Coffea Arabica (Arabika)

Etiyopya'da keşfedilen ilk kahve bitkisinden türemiş olan Coffea Arabica, daha çok yüksekliği 800-2000 metre arasında olan dağlık platolarda veya volkanik yamaçlarda yetişir. Her yağmurlu dönemin ardından çiçek açar ve meyvelerinin olgunlaşması için yaklaşık 9 ay gerekir. Tipik bir arabica ağacı, bir yılda yaklaşık 5 kg meyve verir ve bu meyvelerden 1 kg kahve çekirdeği elde edilir. Yeşilimsi sarı renkteki oval arabica çekirdeklerinden üretilen kahve, Robusta'ya göre daha az kafein içerir. Ayrıca daha tatlı bir aromaya sahiptir. Arabica kahvesi dünya kahve üretiminin %70'ini oluşturur. Ancak hastalıklara ve iklim koşullarına çok dirençli olmadığından yetiştirilmesi daha zordur ve daha pahalıdır. En çok bilinen çeşitleri; Brezilya, Orta-Doğu Afrika, Hindistan, Endonezya'da yetişen "Bourbon" ve Latin Amerika'da yetişen "Typica"dır. Bunları Tico, Blue Mountain, Mundo Novo, Caturra ve San Ramon izler. Arabica türünün asit oranı Robusta'ya göre daha az ve aromalıdır. Bu yüzden damak tadı için en çok bu türü tercih edilir. Türkiye'de ise yalnızca Mersin ve Anamur'da deneme dikimleri iyi sonuç vermiştir. Halihazırda 850 hektar alanda kahve tarımı yapılmaktadır.
Kahve çeşitleri > Coffea Canephora (Robusta)

Bilinen adıyla Coffea robusta, 0-600 metre arasında yetişir. Arabica'nın tersine düzensiz olarak çiçek açar ve meyvelerinin olgunlaşması için yaklaşık 10-11 ay gerekir. Sarımsı kahverengindeki yuvarlak Robusta çekirdeklerinden üretilen kahve, Arabica'ya göre yaklaşık iki kat daha fazla kafein içerir. Robusta kahvesi dünya kahve üretiminin yaklaşık %30'unu oluşturur. Hastalıklara ve iklim koşullarına çok dirençli olduğundan yetiştirilmesi çok daha kolay ve ucuzdur. En çok bilinen çeşitleri ise Java-Ineac, Nana, Kouliou ve Congensis'tir.
Kahve çeşitleri > Yörelerine göre

Kahve tarımı aynı cins kahvelerden yapılsa bile yetiştirilen bölgenin toprak, iklim yapısı ve o bölgedeki geleneklerden gelen işleme yöntemleri kahvenin aromasında değişiklikler meydana getirebilir. Etiyopya'da şarabımsı buruk tada sahip Yirgacheff ile yoğun egzotik meyve ve turunç tatları içeren Sidamo kahveleri bulunmaktadır. AA, Özellikle Kenya'da kahve hasatları bir arada toplanıp boyutlarına göre ayıklandıktan sonra en büyük boyutlara sahip çekirdeğe verilen bir unvandır.
Santos ismini Brezilya'da kahve yetiştirilmeyen bir limandan almıştır, Rio Minas ise genellikle Türkiye'de ve Balkanlar'da Türk kahvesi için sıkça kullanılan ekonomik bir Brezilya kahvesi türüdür. Supremo, Kolombiya'da en kaliteli kahve kategorisine verilen addır, Excelso ise Supremo'ya göre daha küçük boyutlara sahip kahve çekirdeğidir ve filtre kahve harmanlarında sıkça kullanılan şekerli tatlara sahiptir. Antigua, Guatemala'nın Antigua ovasında yetişen çikolatamsı ve baharatlı lezzetleriyle ön plana çıkan kaliteli bir kahvedir. Tarrazu Kosta Rika kökenlidir ve dünyanın en prestijli ve dengeli kahvelerini üretmektedir. Bu kahve; fındıksı, çikolatamsı tatlar içerir ve finca adı verilen çiftliklerde yetiştirilip işlenir.
Sumatran düşük asit dengesine sahip bir Endonezya kahvesi olup, ismini Sumatra adasından almıştır ve isli kokusu ile topraksı karamelimsi tadı ile karakterize edilir.
Ticaret

Dünyada petrolden sonra en büyük ticaret alanını oluşturan ürün kahvedir. Bu nedenle kahvenin dünya ticaretinde büyük önemi vardır. [kaynak belirtilmeli]
Ticaret > Türkiye'deki ticareti

İlk kez 1727 yılında Brezilya'dan kahve ithal edilmeye başlanmıştır. Türkiye'deki en eski kahveci 1871 yılında kurulmuş Kurukahveci Mehmet Efendi'dir. Anadolu'da kahve ekimi ile ilgili çalışmalar yapılmış fakat başarılı olunamamıştır. 2.Dünya Savaşı sırasında Tekel kapsamına alınmıştır. 1980'li yıllarda Nestlé firması Nescafé'yi piyasaya sürmüştür. 2004'ten beri Türkiye'de sadece Mersin Antalya ve Anamur'da 16 hektarlık bir alanda kahve tarımı yapılmaktadır.[kaynak belirtilmeli]
Tıbbi etkileri

Kahve içerdiği kafein maddesinin uyarıcı niteliği yüzünden dikkat artırıcı ve stimülan özelliğe sahiptir. Ağrı kesicilerin etkisini %40 artırmaktadır.
Kahve hazırlama > Demleme yöntemleri

Bir içecek oluşturulabilmesi için kahve tanelerinin toz haline getirilmesi ve demlenmesi gerekmektedir. Neredeyse tüm kahve demleme yöntemleri öğütülmüş kahve ve sıcak su kullanarak gerçekleştirilir, ancak kullanılan filtre, öğütülmüş kahvenin boyutu, demleme süresi, su sıcaklığı ve miktarı gibi değişik faktörler farklı içeceklere yol açabilir.
Dünya'da kahve genellikle telvesi filtre edilerek tüketilir. Filtre kahve, orta kalınlıkla çekilmiş kahvenin genellikle bir kâğıt filtre yardımıyla filtre edilerek demlenmesi ile elde edilen kahve çeşididir. French Press ise kalın çekilmiş kahve kullanır ve aynı ada sahip bir demleme kapında suyla karıştırılıp ucunda metal bir süzgeç olan pistonla filtre edilerek hazırlama yöntemidir. Orta Doğu ve Balkanlar'da hazırlanan Türk kahvesinde içecek telvesi ile servis yapılır. (Türk kahvesi hazırlanışından dolayı adını almıştır. Türkiye'de üretilmediğinden dolayı hâlâ ithal edilmektedir.) Mırra ise Şanlıurfa'ya özgü, birkaç kez demlenerek hazırlanan acı bir kahvedir.
Kahve makineleri, genellikle yerçekimi yardımı ile çalışır ve filtre üzerine konan kahvenin üzerinden kaynar su geçirilmesine dayanırlar. Perkolatörler ise suyun buharlaşması, kahve üzerinde yoğuşması ve yeniden buharlaştığı yere dönmesi prensibi ile işler. Bu bir döngü oluşturur ve öğütülmüş kahveye sadece buharlaşan su değer. İtalya'ya özgü bir koyu kavrulmuş kahve türü olan Espresso için özel makine kullanımı gereklidir. Bu makineler basınçlı ve sıcak su buharını kahveden geçirerek çok yoğun bir kahve özütü elde edilmesine olanak sağlar.
Sıcak demleme yöntemleri sırasıyla kâğıt filtre, metal filtre, frenchpress, aeropress, moka pot, Hario v60 ve espressodur. Bu demleme yöntemlerinin gerçekleştirilebilmesi için, o demleme yöntemine ait öğütme ve kavurma seçeneklerinin seçilmesi gerekir. Dripper demleme yöntemini kullanabilmek için Hario V60 için öğütülmüş, orta kavrulmuş çekirdek kahveye ihtiyaç duyulur.
Bu demleme yöntemlerinin maliyetleri de ekipman açısından birbirinden farklıdır. Hario V60 ve French Press demleme yöntemi nispeten daha ucuzken, aeropress ve kâğıt filtreli kahve makinesi diğer yöntemlere göre daha maliyetlidir.
Cold Brew olarak da adlandırılan soğuk suda demlenen kahve türeleri de bulunmakta, genellikle daha düşük asit oranları içermektedir. Bu yöntem kullanıldığında öğütülmüş kahvenin suda birkaç saat bekletilmesi gereklidir. Son yıllarda ortaya çıkan nitro brew kahve ise soğuk suda demlenen kahvenin nitrojen ile köpürtülmesi yoluyla yapılır.
Kahve hazırlama > Kahve bazlı içecekler

Kahve içecekleri pek çok ek madde içerebilirler. Bu ek maddelerden en yaygın olanları, su, süt, krema, şeker, kahve beyazlatıcısı, tatlandırıclar ve çeşitli baharatlardır. Eklenen bu maddelere ve kullanılan kahvenin demlenme şekline göre pek çok farklı kahve bazlı içecek bulunmaktadır.
Türk kahvesi genellikle sade ile az, orta veya çok şekerli olacak şekilde, şeker içeriğine göre sınıflandırılır. Türk kahvesinin sert tadını yumuşatmak için kahve süt ile de pişirilebilir. Klasik Türk kahvesinin aksine cezveye su yerine süt konulur ve bu içeceğe sütlü Türk kahvesi denir. Adıyaman'a özgü Kervansaray kahvesinde ise kahveye ek olarak, çikolata, damla sakızı, keçiboynuzu, krema, menengiç kahvesi ve sahlep bulunur.
Günümüzde filtre kahve, özellikle de Espresso bazlı filtre kahve içeceklerinin tüketimi yaygındır. Caffe Lungo, Espresso'nun büyük boyudur ve kahvenin makinada daha uzun süre filtrelenmesiyle elde edilir. Caffe Americano, Espresso'nun sıcak su eklenerek yumuşatılmış şeklini oluşturur. Cappuccino, Espresso'ya su buharı ile köpük haline getirilmiş sütten yaklaşık 2 santim kadar eklenmesi ile üretilen bir içecektir. Caffe Latte, 25- 30 ml Espresso'nun üzerine 65°-76° derecelik sıcak sütün ilave edilmesi ve sütün üzerinde 2 cm kremamsı süt köpüğünün ilave edilmesi ile oluşur. Latte oran olarak %10-15 kahve ile %90-85 sütten oluşur. Latte Macchiato, sıcak süt ve süt köpüğünün üzerine espresso eklenerek yapılır. Temelde diğer tüm sütlü kahvelerden en büyük farkı sütün kahveye değil, kahvenin sütün üzerine eklenerek yapılmasıdır. Caffe Macchiato, Espresso'ya süt köpüğü eklenerek hazırlanan kahvedir. Mocha, Latte'ye çikolata tozu veya şeker eklenmesiyle yapılır. Viennese, Espresso'ya çikolata ve krema katılarak hazırlanan Viyana usulü kahvedir. Cafe au lait, Fransızların sütlü filtre kahvesi. Sütü kahvesinden daha fazladır. 1/3 kahve 2/3 sıcak süt.
Kahve aynı zamanda alkollü içecekler ile karıştırılarak da tüketilebilir. İrlanda kökenli İrlanda kahvesi, krema, viski, şeker ve sıcak kahveden oluşmaktadır. Ayrıca Kahlua gibi çeşitli kahve likörleri de kokteyl yapımında kullanılır.
Konuyla ilgili yayınlar

Sohbetin Bahanesi Kahve - Deniz Gürsoy, Oğlak Yay. İstanbul 2005. (ISBN 975-329-519-7)
Kahvename - Namık Açıkgöz, Akçağ Basım, Ankara 1999.
Eski İstanbul'da Kahvehaneler- Burçak Evren, Milliyet Yay. İst. 1994
Az miktarda köpürtülen içerisinde şeker ihriva eden kahve türüdür..
Filistin'de bir kahvehane, 1900.
Türk kahvesi.
Filistin'de eski usullerle kahve öğüten kadınlar, 1905.
Kahve ağacı.
Kahve çiçekleri
Kahve meyvesi
Çiğ kahve çekirdekleri.

Sarı ülkeler sadece Arabika, açık yeşil ülkeler hem Arabika hem Robusta, koyu yeşil ülkeler ise sadece Robusta yetiştirilen ülkelerdir.
Kosta Rika'da bir tepeye kurulmuş kahve plantasyonu
Espresso makineleri kahveyi demlemek için sıcak buhar kullanır.
Farklı yöntemler ile hazırlanmış kahveleri gösteren kolaj.
Sovyet Transarktik Savunması Madalyası

| "Sovyet Transarktik'in Savunmasına göre" Madalyası |
| --- | --- |
Madalyanın önden görünüşü
 Sovyetler Birliği tarafından verilir
 
Tür: Askeri Madalyası
Olası Hak Sahipleri: SSCB Vatandaşları
Gerekçe: Bu madalya Sovyet Transarktik'in savunmasına katılım gösterenlere verilirdi.
Tanım: 5 Aralık 1944
İstatistikler
Toplam Verilişi: 353,240
 
"Sovyet Transarktik'in Savunmasına göre" Madalyası (Rusça:  Медаль «За оборону Советского Заполярья»), SSCB vatandaşlarına II. Dünya Savaşı yıllarında verilen askeri bir madalyadır.
Tarihi

"Sovyet Transarctic'in Savunması İçin" Madalyası, SSCB Halkın Komünizm Komisyonunun dilekçesini yerine getirmek için 5 Aralık 1944'te SSCB Yüksek Sovyet Başkanlığı ve Sovyetler Birliği Savunma Bakanının kararı ile kuruldu.
Ödül Tüzüğü

"Sovyet Transarctic'in Savunması İçin" Madalyası, Sovyet Arktik bölgesini savunmak için Kuzey savunmasında yer alan tüm katılımcılara - Kırmızı Ordu, Deniz Kuvvetleri ve NKVD askerlerinin yanı sıra sivil nüfusta yer alan kişilere verildi. Madalyanın ödülü, SSCB Yüksek Sovyet Başkanlığı adına birlik komutanı Askeri Tıbbi Kuruluşun şefi ya da Murmansk Bölgesel veya Kent Halk Vekilleri Konseyleri tarafından Sovyet Transarktik savunmasına gerçek katılımı ispatlayan belgeler temel alınarak yapıldı. Askerî personele hizmet edenler madalyayı birlik komutanından aldılar; askere verilen emekliler madalyayı alıcının topluluğundaki bir bölgesel, belediye veya ilçe askeri komiserinden aldılar, Sivil nüfus üyeleri, Sovyet Transarktik savunmasına katılanlar madalyalarını Murmansk Oblastı veya Halk Vekilleri Konseyi'nden aldılar. Savaşta veya madalyanın kurulmasından önce ölen savunmacılar için ölümünden sonra aileye verildi. "Sovyet Transarktik Savunması İçin" Madalyası göğüsün sol tarafında giyildi ve SSCB'nin diğer ödüllerinin de bulunduğu Kafkasya Savunması Madalyasından hemen sonra bulundu. Rusya Federasyonu Emirleri veya madalyaları eşliğinde giyilirse, bu madalya önceliklidir.
Madalya Tanımı

"Sovyet Transarktik'in Savunmasına göre" Madalyası, 32mm çapında dairesel pirinç madalyon ve yükseltilmiş çerçeve kenarlı madalyondu. Onun yüzeyinde, bir koyun derisi katında bir askerin büstü Ve bir PPŞ-41 alt makineli tüfek taşıyan kürklü başlık vardır. Askerin solunda, başının iki yanında bir savaş gemisinin yarısı gizli görüntüsü oldu. Askeri uçaklar, uçağın alt orta ve alt sağ tarafında, iki tankta üst üste bindirildi. Ön yüzün tüm çevresi boyunca, "Sovyet Transarktik'in Savunması İçin" (Rusça: "ЗА ОБОРОНУ СОВЕТСКОГО ЗАПОЛЯРЬЯ") kabartma kitabesini taşıyan 3mm'lik bir bant bulundu. Alt kısmında çekiç ve orak taşıyan beş sivri yıldız bir şerit uzunluğunda üst üste bindirildi. Tepenin ters tarafında, çekiç ve orakların resim altındaki kabartma görüntüsü, "SOVYET VATANIMIZ İÇİN" (Rusça: "ЗА НАШУ СОВЕТСКУЮ РОДИНУ") üç satırdaki kabartma yazıtı oldu. "Sovyet Transarktik'in Savunmasına göre" Madalyası madalyon süspansiyon halkası üzerinden 24mm genişliğinde zeytin yeşili ipek kumaş, 2mm beyaz kenarlı şeritler ve 1mm beyaz kenar çizgileri olan beyaz 6mm şeritleri ile beş köşeli bir standart Sovyet çerçevesine bir halka tarafından sağlandı.
Onurlananlar

Aşağıdaki kişiler, "Sovyet Transarktik'in Savunmasına göre" madalyanın alıcılarıydı.
Kirill Meretskov
Nikolay Ogarkov
Sergey Sokolov
Alexey Tryoshnikov
Lev Kerbel
Valerian A. Frolov
Anatoly Demitkov
Nikolai Simoniak
Arseniy Golovko
"Sovyet Transarktik'in Savunmasına göre" Madalyasının arkası
MacOS

| --- | --- |

Geliştirici(ler): Apple Inc.
İşletim sistemi ailesi: Mac OS, Unix
Son kararlı sürümü: 15.3  27 Ocak 2025
Kaynak türü: Kapalı kaynak (açık kaynak bileşenleriyle)
Lisans: Özel mülk yazılım, ücretli
Çekirdek türü: Hybrid (XNU)
Güncelleme yöntemi: Apple Software Update (10.8-e kadar)   Mac App Store (10.8 ve sonrası
Platform desteği: PowerPC: 10.0 ile 10.5 arası  IA-32: 10.4 ile 10.6 arası   x86-64: 10.4 ve sonrası sürümler  ARM: 11.0 ve sonraki sürümler
Öncülü: Mac OS Classic
Programlama dili: C, C++, Objective-C
Kullanıcı arayüzü: (Aqua) Grafiksel kullanıcı arayüzü
Web sitesi: apple.com/macosx
Pazarlama hedefi: Personal computing
Dil sayısı: Çok dilli
macOS (eski adları Mac OS X ve OS X), Macintosh işletim sistemi ailesinin son sürümüdür ve Apple tarafından Macintosh bilgisayarları için tasarlanmış bir işletim sistemidir.
macOS aslen BSD ve Mach mikro çekirdeği üzerine kurulu, açık kaynak bir işletim sistemi olan Darwin'e dayanır. Apple bu sistemi kendi amaçlarına göre geliştirdikten sonra macOS kullanıcı arabirimi olarak Aqua'yı geliştirmiştir. Sistemin çekirdeği ve bazı bileşenleri açık kaynak olmasına rağmen, çoğu bileşeni açık kaynak değildir.
macOS Server ise her ne kadar mimari olarak masaüstü macOS ile aynı olsa da, Apple sunucuları için hazırlanmış ayrı bir işletim sistemidir. macOS'ten farklı olarak gelişmiş yönetim araçları içerir.
25 Temmuz 2012 yılında OS X Mountain Lion'un tanıtımında Mac OS X ismi OS X ismine değiştirildi. 13 Haziran 2016 tarihinde yapılan Dünya Geliştiriciler Konferansında (WWDC 2016) yeni macOS Sierra'nın tanıtımı zamanı OS X isminin, macOS olarak değiştirildiği duyuruldu.