Kanada viskisi
Tarihçe

18. ve 19. yüzyılın başlarında, grist değirmenleri bozulmayı önlemek için ellerindeki fazla tahılları damıtırdı. Bu ilk viskilerin çoğu, kaba, çoğunlukla yıllandırılmamış buğday viskisi olurdu. Damıtma yöntemleri ve teknolojileri, buğday ve çavdar damıtımında deneyimli Amerikalı ve Avrupalı göçmenler tarafından Kanada'ya getirildi. Genellikle bozulmaya en yakın tahıllarla yapılan doğaçlama imbiklerden çıkan bu ilk viski, çeşitli, kontrolsüz içkilerle üretildi ve yerel pazar tarafından yıllandırılmadan tüketildi. Damıtma kapasitesinin çoğu, Kanada'nın Atlantik yakası İngiliz şeker ticaretindeki konumunun bir sonucu olarak rom üretimine ayrılmış olsa da, Kanada'da ilk ticari ölçekli viski üretimi, John Molson'un daha önce rom üretmek için kullanılan bir bakır imbik satın aldığı 1801'de Montreal'de başladı. Oğlu Thomas Molson ve daha sonra ortağı James Morton ile birlikte Molson'lar, Montreal ve Kingston'da bir damıtımevi işletiyorlardı ve Napolyon Savaşları'nın İngiltere'ye Fransız şarabı ve brendisi tedarikinde yarattığı aksaklıktan yararlanarak, Kanada'da viski ihraç eden ilk kişiler oldular.
Gooderham and Worts, 1837'de Toronto'da buğday öğütme işlerinin yan işi olarak viski üretmeye başladılar, ancak 1850'lerde, Damıtım Bölgesi olacak yerde yeni bir damıtım eviyle operasyonlarını genişlettikçe Molson'un üretimini geçtiler. Henry Corby, 1859'da Corbyville olarak bilinen yerde değirmeninden yan iş olarak viski damıtmaya başladı ve Joseph Seagram, 1864'te kayınpederinin Waterloo un değirmeni ve damıtımevinde çalışmaya başladı ve sonunda 1883'te satın aldı. Bu arada Amerikalılar Hiram Walker ve J.P. Wiser Kanada'ya taşındı: Walker, un değirmeni ve damıtımevi açmak için 1858'de Windsor'a, Wiser ise 1857'de Prescott'a gitti ve amcasının damıtımevinde çalıştı; burada çavdar viskisini tanıttı ve beş yıl sonra damıtımevini satın alacak kadar başarılı oldu. Amerikan İç Savaşı'nın yarattığı kesintiler, Kanada yapımı viskiler için bir ihracat fırsatı yarattı ve özellikle Walker ve Wiser'dan gelenler olmak üzere viskilerinin kalitesi, savaş sonrası tarifeler getirildikten sonra bile bu pazarda devam etti. 1880'lerde, viski şişelerde satılmaya başlandığında ve federal hükûmet bir viskinin yıllandırıldığı sürenin belgelendirilmesini sağlayan ve bu süre için vergilerin ertelenmesine izin veren bir "bottled in bond" programı başlattığında, Kanada'nın Ulusal Politikası yabancı alkollü ürünlere yüksek tarifeler koydu ve bu da yıllandırmayı teşvik etti. 1890'da Kanada, viskiler için en az iki yıl yıllandırılmalarını gerektiren bir yıllandırma yasası çıkaran ilk ülke oldu. Büyüyen ölçülülük hareketi, 1916'da yasaklama ile sonuçlandı ve damıtımevleri ya ihracat pazarında uzmanlaşmak ya da savaş çabalarını desteklemek için talep gören endüstriyel alkoller gibi alternatif ürünlere geçmek zorunda kaldı.
Yaşlanma Yasası'nın ertelenmiş geliri ve depolama maliyetleri yeni katılımcılar için bir engel teşkil ederken ve yasak nedeniyle daralan pazarla birlikte, Kanada viskisinin konsolidasyonu başlamıştı. Henry Corby Jr. babasının damıtımevini modernize edip genişletti ve 1905'te iş adamı Mortimer Davis'e sattı. Mortimer Davis de 1918'de JP Wiser'ın mirasçılarından Wiser damıtımevini satın aldı. Davis'in satış temsilcisi Harry Hatch, Corby ve Wiser markalarını tanıtmak ve Kanada'daki yasağın sona ermesi ve Amerika'daki yasağın başlamasıyla bir arada kalan Amerika Birleşik Devletleri'nde bir dağıtım ağı geliştirmek için zaman harcadı. Hatch'in Davis ile arası bozulduktan sonra, Hatch 1923'te zor durumda olan Gooderham and Worts'u satın aldı ve Davis'in viskisini kendi viskisiyle değiştirdi. Hatch, 1926'da Hiram'ın torunlarından Walker damıtımevini ve popüler Canadian Club markasını satın alabilecek kadar başarılı oldu. Amerikan yasağı, Kanada viski endüstrisinde risk ve istikrarsızlık yaratırken, bazıları kullanılmayan Amerikan damıtma ekipmanlarını satın alarak ve ihracatçılara (Kaçak rom üretimi için Saint Pierre ve Miquelon gibi yabancı ülkelere), satış yaparak kazanç sağladı. Hatch ile birlikte, Bronfman ailesi, çoğunlukla Batı Kanada'da olmak üzere, yasak sırasında ABD'ye yönelik viski üretmekten kar elde edebildi ve 1928'de LaSalle, Quebec'te bir damıtımevi açarak şirketlerini yasak pazarına geçişte zorluk çeken Seagram ile birleştirebildi. Samuel Bronfman şirketin başkanı oldu ve baskın kişiliğiyle, yasağın sona ermesi beklentisiyle kapasitelerini artırma ve viskileri eskitme stratejisine başladı. Bu gerçekleştiğinde, 1933'te Seagram's hızla genişleyebilecek bir konumdaydı; 1935'te Riefel ailesinden The British Columbia Distilling Company'yi ve ayrıca birkaç Amerikan damıtım evini satın aldılar ve bunlardan biri olan Crown Royal'ı 1939'da piyasaya sürdüler ve bu markalar sonunda en çok satan Kanada viskilerinden biri haline geldi.
Ülkenin II. Dünya Savaşı çabalarını desteklemek için kapasitenin bir kısmı endüstriyel alkol üretimine kaydırılırken, endüstri savaştan sonra 1980'lere kadar tekrar genişledi. 1945'te Schenley Industries, Valleyfield, Quebec'teki bu endüstriyel alkol damıtma tesislerinden birini satın aldı ve Golden Wedding, Old Fine Copper ve 1972'den itibaren Gibson's Finest gibi birkaç iflas etmiş Amerikan viski markasını yeniden kullandı. Kanada viskisi tedarikini güvence altına almaya çalışan Barton Brands, 1967'de Ontario, Collingwood'da yeni bir damıtma tesisi kurdu ve burada Canadian Mist üretecekti, ancak damıtma tesisini ve markayı sadece dört yıl sonra Brown-Forman'a sattı. ABD'ye giden nakliye yollarına (demiryolu ve gemiyle) yakınlık daha az önemli hale geldikçe, Alberta ve Manitoba'da büyük damıtma tesisleri kuruldu. Toronto'daki cin damıtımevinde viski denemelerine başladıktan beş yıl sonra, W. & A. Gilbey Ltd. 1951'de Black Velvet harmanını yarattı ve bu harman o kadar başarılı oldu ki, 1973'te Alberta'daki Lethbridge'de bu harmanı üretmek için yeni bir damıtımevi inşa edildi.
Batıda, Calgary merkezli bir iş grubu, 1948'de Alberta Distillers operasyonlarını denetlemek için Britanya Kolombiyası'ndan Riefels'ı işe aldı. Şirket, şişeleme için Birleşik Devletler'e toplu viski gönderme uygulamasında bir yenilikçi oldu ve Windsor Kanada markalarının (Alberta'da üretilip Birleşik Devletler'de şişelenen) başarısı, National Distillers Limited'ı tedarik zincirlerini güvence altına almak için 1964'te Alberta Distillers'ı satın almaya yöneltti. Daha fazla Alberta yatırımcısı, 1974'te Alberta, High River'da buğday bazlı viskilerde uzmanlaşmış Highwood Distillery'yi kurdu. Seagram's, 1969'da Manitoba, Gimli'de büyük ve yeni bir tesis açtı ve bu tesis sonunda Waterloo ve LaSalle damıtımevlerinin yerini aldı. Britanya Kolombiyası'nda, Alberta Distillers'da damıtılan alkollerden meyve likörleri üreten Ernie Potter, 1958'de Langley'de kendi viski damıtma tesisini kurdu ve Potter's ve Century marka viskileri üretti. Hiram Walker, 1970'te Kanada Kulübü'nü üretme niyetiyle Britanya Kolombiyası, Winfield'da Okanagan Damıtma Tesisi'ni kurdu ancak 1995'te kapatılmadan önce Suntory için viski üretme sözleşmelerini yerine getirmek üzere yeniden yönlendirildi.
Onlarca yıllık genişlemenin ardından, Amerikan pazarında tüketicilerin beyaz içkilere (votka gibi) yönelmesi, Kanada viskilerinde aşırı arza yol açtı. Bu, viskilerin daha uzun süre yıllandırılmasına olanak tanırken, beklenmeyen depolama maliyetleri ve ertelenmiş gelirler bireysel şirketleri zorladı. Damıtıcılar yatırımcı ararken ve çok uluslu şirketler değerli markalar ararken, bir dizi satın alma ve birleşme gerçekleşti. Alberta Distillers, 1987'de Beam Suntory'nin bir parçası olacak olan Fortune Brands tarafından satın alındı. Hiram Walker, 1987'de Pernod Ricard'ın 2006'da devraldığı Allied Lyons'a satıldı ve Fortune Brands, Canadian Club markasını satın aldı. Grand Metropolitan, Black Velvet'i 1972'de satın aldı ancak markayı 1999'da Constellation Brands'e sattı ve marka 2019'da Heaven Hill'e satıldı. Schenley, 1990'da Diageo'nun bir parçası olacak olan United Distillers tarafından satın alındı, ancak Gibson's Finest, 2001'de William Grant & Sons'a satıldı. Seagram's, 2000'de Vivendi'ye satıldı ve Vivendi de çeşitli markalarını ve damıtma tesislerini Pernod Ricard ve Diageo'ya sattı. Highwood, 2006 yılında Potter's'ı satın aldı. Birleşmeye rağmen, Ontario, Grimsby'deki Kittling Ridge Distillery, Forty Creek markasını üretmeye başladı; ancak bu marka 2014 yılında Campari Group'a satıldı. Daha sonra, Sazerac Company, 2018 yılında Diageo'dan Seagram's VO, Canadian 83 ve Five Star markalarını satın aldı.