stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
William Henry Holmes

| William Henry Holmes |
| --- | --- |
Holmes 1918'de
Doğum: 1 Aralık 1846(1846-12-01) Harrison County, Ohio, ABD
Ölüm: 20 Nisan 1933 (86 yaşında)
Defin yeri: Rock Creek Cemetery Washington, D.C., U.S.
Milliyet: Amerikalı
Tanınma nedeni: Batı Amerika'nın Bilimsel İllüstrasyonu; Amerika'da İnsanın Antik Çağlarına İlişkin Tartışmadaki Rolü
Evlilik: Kate Clifton Osgood Holmes (e. 1883)
Ödüller: Loubat Ödülü (1898, 1923)

Kariyeri
Dalı: Antropoloji, Arkeoloji, Sanat, Bilimsel İllüstrasyon, Haritacılık, Küratör, Jeoloji
Çalıştığı kurum: Smithsonian Institution, Field Doğa Tarihi Müzesi
 

Tusayan kasesi, Holmes'un Antik Pueblos Seramikleri adlı eserinden bir çizim, 1886
William Henry Holmes (d. 1 Aralık 1846 - ö. 20 Nisan 1933), W. H. Holmes olarak da bilinir, Amerikalı kaşif, antropolog, arkeolog, sanatçı, bilimsel illüstratör, kartograf, dağcı, jeolog ve müze küratörü ve müdürüdür.
Biyografi

William Henry Holmes, 1 Aralık 1846'da Ohio'nun Harrison County bölgesindeki Cadiz yakınlarındaki bir çiftlikte Joseph ve Mary Heberling Holmes'un çocuğu olarak dünyaya geldi. Atalarından biri, 1638'de Salem, Massachusetts'e göç eden Rahip Obadiah Holmes idi.
William Henry Holmes, 1870 yılında Ohio, Hopedale'deki McNeely Normal School'dan mezun oldu ve ardından kısa bir süre okulda çizim, resim, tabiat tarihi ve jeoloji dersleri verdi. 1889 yılında okul, ona fahri A.B. (Bachelor of Arts) derecesi verildi. Daha sonra, 1918 yılında, George Washington Üniversitesi (Washington, D.C.), çalışmalarını ve başarılarını onurlandırmak için ona fahri Fen Bilimleri Doktoru (Doctor of Science) unvanını verdi.
Biyografi > ABD Jeolojik Araştırmaları > Hayden Araştırması

1871 yılında William Henry Holmes, Theodore Kaufmann'ın yanında sanat eğitimi almak için Washington, D.C.'ye gitti. Yeteneği kısa sürede Smithsonian Enstitüsü'ndeki bilim insanlarının, özellikle Fielding Bradford Meek'in, dikkatini çekti ve Holmes, fosil kabukların ve canlı yumuşakçaların kabuklarının çizimlerini ve eskizlerini yapmak üzere işe alındı.
1872 yılında Holmes, Ferdinand Vandeveer Hayden'in hükûmet tarafından yürütülen araştırma ekibine sanatçı/topograf olarak katıldı ve Thomas Moran'ın yerini aldı. Batı'ya yaptığı ilk seyahat, yeni kurulan Yellowstone Ulusal Parkı'na oldu. 1870'ler boyunca Holmes, bilimsel illüstratör, haritacı, öncü bir arkeolog ve jeolog olarak ulusal bir üne kavuştu. Lakolit üzerindeki çalışmaları, Grove Karl Gilbert’in aynı konudaki çalışmalarını etkiledi.
Sahada Holmes, fotoğrafçı William H. Jackson ile yakın işbirliği yaptı ve Washington'a döndüğünde, Hayden’in büyük başarısı olan Colorado ve Yakındaki Bölgelerin Jeolojik ve Coğrafi Atlası'nın (1877, 1881) hazırlanmasına katkıda bulundu.
Biyografi > ABD Jeolojik Araştırmaları > Dutton Araştırması

Hayden Araştırması 1879'da ABD Jeolojik Araştırma Kurumu'na dahil edildikten sonra Holmes, sanat eğitimine devam etmek için Almanya'nın Münih kentine gitti. Orada Frank Duveneck'in yanında sanat çalışmaları yaptı ve Dresden Antropoloji Müzesi'nden Adolphe B. Meyer'den "müze yapımı" konusunda dersler aldı. ABD'ye döndüğünde, Jeolojik Araştırma Kurumu tarafından işe alındı ve Clarence Dutton'ın altında jeolog ve illüstratör olarak görevlendirildi.
Holmes, Dutton'ın Büyük Kanyon Bölgesi'nin Tersiyer Tarihi (1882) adlı eserine ait atlası resimledi. Bu atlas için hazırladığı Point Sublime'den Büyük Kanyon'un üç parçalı panoraması, Amerikan bilimsel illüstrasyonunun başyapıtlarından biri olarak kabul edilir. Ayrıca ünlü bir dağcıydı ve Yellowstone Ulusal Parkı'ndaki bir zirveye onun onuruna "Mount Holmes" adı verildi.
1875 yılında Holmes, Utah'taki San Juan Nehri bölgesinde Anasazi kültürünün kalıntılarını incelemeye başladı. Eski Amerikan yerli harabelerine ait modelleri, Philadelphia'da düzenlenen Centennial Uluslararası Sergisi'nde büyük ilgi topladı. Holmes, özellikle tarih öncesi çömlekçilik ve kabuk sanatına ilgi duydu ve bu konularda Art in Shell of the American Indians (1883) ve Pottery of the Ancient Pueblos (1886) adlı eserleri yayımladı. Bu çalışmalarını tekstil ürünlerini de kapsayacak şekilde genişletti ve Güneybatı Amerika'nın Yerli halklarının hem antik hem de güncel sanatları konusunda tanınmış bir uzman haline geldi.
1889 yılında Holmes, Batı Virginia'nın merkezinde yer alan yerli kaya oymalarını (petroglifler) keşfetti ve bu keşfi raporladı.
Biyografi > Smithsonian Enstitüsü

Holmes, 1889 yılında Jeolojik Araştırmalar Kurumu'ndan ayrılarak Smithsonian Enstitüsü'nün Amerikan Etnolojisi Bürosu'nda arkeolog olarak çalışmaya başladı. 1894-1897 yılları arasında Washington'dan geçici olarak ayrılarak, Chicago'daki Field Columbian Müzesi'nde antropoloji küratörü olarak görev yaptı ve bu süre zarfında Meksika'ya bir keşif gezisi düzenledi.
1897 yılında Smithsonian'a dönerek ABD Ulusal Müzesi'nin antropoloji baş küratörü olarak görev aldı. 1902-1909 yılları arasında, John Wesley Powell'dan sonra Amerikan Etnolojisi Bürosu'nun başkanı (yani direktörü) olarak görev yaptı. Bu dönemde, Georgia'daki Mississippi kültürüne ait Etowah Yerli Höyükleri üzerinde çalıştı ve 1903'te Seramiklerin Sentezi adlı çalışmasını yayımladı.
1905 yılında Holmes, Amerikan Antikacılar Derneği üyesi seçildi. 1910 yılında ABD Ulusal Müzesi'nin Antropoloji Bölümü başkanı oldu. 1920 yılında Ulusal Sanat Galerisi'nin (günümüzde Smithsonian Amerikan Sanat Müzesi olarak bilinir) direktörü oldu ve burada Kuzeybatı Kıyısı'na ait Yerli sanat eserlerinden oluşan sergiler düzenledi.
Holmes, arkeoloji ve antropoloji konularında birçok eser yayımladı. Ayrıca, Hayden'in Colorado Atlası ve Jeolojik Araştırma Kurumunun 11. ve 12. raporları gibi jeolojik yayınları düzenledi. Kitaplarından biri, 1919'da yayımlanan Handbook of Aboriginal American Antiquities (Aborjin Amerikan Antikaları El Kitabı) adlı eserdir.
1899'da Amerikan Felsefe Derneği'nin üyeliğine seçildi.
Biyografi > Sonraki yılları

Holmes, 1932'de Ulusal Sanat Galerisi Müdürlüğü görevinden emekli olmasının ardından oğluyla birlikte Royal Oak, Michigan'da yaşadı ve 20 Nisan 1933'te öldü.
Biyografi > Sanat

Ölüm yılı olan 2011'de, Holmes'un doksan iki sanat eserinin yer aldığı bir anma sergisi Corcoran Sanat Galerisi'nde düzenlendi.
William Henry Holmes öğrencileri arasında Amerikalı ressam Susan Brown Chase de bulunuyordu.
Biyografi > Kalıt

Holmes'un birçok katkı ve başarısı arasında, muhtemelen Amerika kıtalarında insanların eski varlığı konusundaki tartışmalarda oynadığı rolle tanınır. Holmes, insanların erken dönem varlığına ilişkin iddiaların en titiz testlere tabi tutulması gerektiği konusunda ısrarcıydı. Bu konudaki tutumu, Amerikan arkeolojisinin en temel sorularından birine sağlıklı ve temkinli bir yaklaşım kazandırmıştır.
Onun onuruna adlandırılmış iki dağ zirvesi bulunmaktadır: Yellowstone Ulusal Parkı'ndaki Mount Holmes ve Utah’taki Henry Dağları'nda yer alan Mount Holmes.
Seçilmiş yazılar

Holmes'un yayınlanmış ve yayınlanmamış yazıları şunlardır:
"Kolombiya [ Panama ] Chiriqui Eyaletinin Antik Sanatı" : Amerikan Etnolojisi Bürosu'nun Smithsonian Enstitüsü Sekreterine 1884-1885 Altıncı Yıllık Raporu, Devlet Basımevi, Washington, 1888, 187 sayfa
Antik Pueblos'un Seramikleri (Devlet Basımevi, Washington, DC, 1886)
Doğu Amerika Birleşik Devletleri'nin Tarih Öncesi Tekstil Sanatı : Amerikan Etnolojisi Bürosu'nun Smithsonian Enstitüsü Sekreteri'ne Sunduğu On Üçüncü Yıllık Rapor 1891–1892, Devlet Basımevi, Washington, 1896 sayfa 3–46.
"Taştan Yapılmış Aletlerin Doğal Tarihi." CS Wake tarafından düzenlenen Uluslararası Antropoloji Kongresi Anıları'nda, s. 120–139. Schulte, Chicago, Il. (1894)
Meksika'nın Antik Kentleri Arasında Arkeolojik Çalışmalar (1895)
"Potomac-Chesapeake Gelgit Bölgesinin Taş Aletleri." Amerikan Etnoloji Bürosu Yıllık Raporunda, s. 13–152. Cilt. 15. Devlet Basımevi, Washington, DC (1897)
Bir Ömür Boyu Rastgele Kayıtlar, 1846–1931: Bilim, edebiyat ve sanata adanmış, yetmiş yıllık hurda yığınından büyük ölçüde kişisel olan ayıklamalar.' 1932. Açıklama: 21 v. 22'de. Resimli. (monte edilmiş, kısmen sütunlu) kupürler, mektuplar. 27 santimetre. Smithsonian Amerikan Sanat ve Portre Galerisi Kütüphanesi Nadir Kitap Koleksiyonu'nda bulunmaktadır.
Galeri

Toroweap'in eteklerindeki Büyük Kanyon - doğuya bakış, sayfa VI, Clarence E. Dutton, The Tertiary History of the Grand Canon District (Holmes, 1882)
Holmes'un Büyük Kanyon'u resmettiği Point Sublime'den panoramik görüntü, Clarence E. Dutton'ın The Tertiary History of the Grand Canyon District (1882) adlı eserinin XV. sayfasında yayınlanmıştır.
Kanab Çölü'nde gün batımı. Permian Kayalığı'nın kenarından - ön planda bir Permian tepesi, uzakta Vermillion Kayalıkları ve aşırı arka planda Jura beyaz kumtaşı. Grand Canyon Bölgesi, Mohave İlçesi, Arizona . (Holmes, 1877)
Mesa Encantada (Holmes, 1914)
İkincil kaynaklar

Fernlund, Kevin J. (2000). William Henry Holmes and the Rediscovery of the American West. Albuquerque: University of New Mexico Press. ISBN 978-0-8263-2127-5.
Gleach, Frederic W. (2002). "William Henry Holmes, 1909–1910".  Regna Darnell; Regna Darnell; Frederic W. Gleach (Ed.). Celebrating a Century of the American Anthropological Association: Presidential Portraits. Arlington, VA: American Anthropological Association; Lincoln: University of Nebraska Press. ss. 13-15. ISBN 978-0-8032-1720-1. OCLC 49225637.
Goetzmann, William H. (1966). Exploration and Empire: The Role of the Explorer and Scientist in the Exploration and Development of the American West, 1800–1900. New York: Alfred Knopf. OCLC 760599995.
Hough, Walter (October–December 1933). "William Henry Holmes". American Anthropologist. New Series. Arlington, VA: American Anthropological Association and affiliated societies. 35 (4): 752-764. doi:10.1525/aa.1933.35.4.02a00110. ISSN 0002-7294. OCLC 1479294.
Nelson, Clifford. William Henry Holmes: Beginning a Career in Art and Science. Records of the Columbia Historical Society, Washington, D.C. 50 (1980): 252–78
Wallace Stegner. (1954). Beyond the Hundredth Meridian:  John Wesley Powell and the Second Opening of the American West. New York: Houghton Mifflin.
Swanton, John R. (1936). "Biographical Memoir of William Henry Holmes, 1846–1933" (PDF). Biographical Memoirs of the National Academy of Sciences. Tenth Memoir: Presented to the Academy at the Autumn meeting, 1935. 17. Bibliography compiled by Ella Leary. Washington, DC: National Academy of Sciences. ISSN 0077-2933. OCLC 37424036.
Willey, Gordon R.; Meltzer, David J.; Dunnell, Robert C. (Bahar 1994). "[Review of] The Archaeology of William Henry Holmes by David J. Meltzer; Robert C. Dunnell". Journal of Field Archaeology. Boston, MA: Association for Field Archaeology, Boston University. 21 (1): 119-123. doi:10.2307/530250. ISSN 0093-4690. OCLC 8560818.
William Henry Holmes
Kapuzbaşı Şelaleleri

| Kapuzbaşı Şelaleleri |
| --- | --- |


Genel bilgiler
Konum: Yahyalı, Kayseri, Türkiye
Koordinatlar: 37°46′25″K 35°23′36″D﻿ / ﻿37.77361°K 35.39333°D﻿ / 37.77361; 35.39333
Yerleşim(ler) (en yakın): Yahyalı Mahallesi
Akarsu: Topaktaş Deresi
Aktığı yer: Zamantı nehri
Wikimedia Commons
Kapuzbaşı ŞelaleleriTürkiye haritasında gösterKapuzbaşı ŞelaleleriTürkiye İç Anadolu Bölgesi haritasında gösterKapuzbaşı ŞelaleleriKayseri haritasında göster
Kapuzbaşı Şelaleleri Yahyalı ilçesine bağlı Kapuzbaşı Köyü sınırları içerisinde yer alan kaynak şelalelerdir. Şelalelerden birisi Türkiye'nin en yüksek ve Dünya'nın en yüksek ikinci şelalesi olma özelliğini taşımaktadır. Şelaleler Kayseri Yahyalı ve Adana Aladağ ilçelerine yaklaşık 55 km, Kayseri'ye 145 km mesafededir. Kapuzbaşı'nın batı tarafında yer alan Hacer Ormanları 18 bin hektar alanı kaplamakta ve Aladağlar Milli Parkı sınırları içerisinde yer almaktadır. Aksu Vadisi'nden Ulupınar Köyü'ne, oradan da  Kapuzbaşı'na gelen çay, şelalelerin suyu ile birleşerek ırmak haline gelip biraz ileride Zamantı Irmağı ile birleşir. Zamantı Irmağı, Seyhan Nehri'nin en büyük koludur. İkinci büyük kolu Göksu Irmağı'dır. Göksu ile Zamantı, Kapuzbaşı'nın güneyinde Adana il sınırları içinde birleşerek Seyhan Nehri'ni oluşturur. Göksu Irmağı ve Zamantı Irmağı'nın çıkış yeri Kayseri'nin Pınarbaşı ilçesidir.
Özellikleri

Kapuzbaşı Şelaleleri'nin en önemli özelliği; kaynağından çıktığı şekilde dökülmesidir. Şelaleler Aladağlar'ın içinde derin bir vadide yer alır. Aladağlar bölgesi Toroslar'ın en yüksek kesimidir ve Orta Toroslar bölümünde yer alır. Aladağlar İç Anadolu Bölgesi ile Akdeniz Bölgesi'ni, Develi Ovası ile de Çukurova'yı ayırır. Aladağlar Milli Parkı Kayseri, Niğde ve Adana il sınırlarının kesiştiği bölgede yer alır.
Orta Toroslar üzerinde bulunan Demirkazık Dağı'nın güney ve doğuya uzanan kolları üzerinde yer alan ormanlar, Zamantı Irmağı istikametine uzanan 600-2000 metre rakımlarında sürekli kar mıntıkası halindedir.
Yedi Göller adı ile bilinen alanda irili ufaklı yedi adet göl bulunmaktadır. Yahyalı'ya 80 km uzaklıkta bulunan bu göllerin en büyüğü Direk Gölü'dür. 3150 metre rakımda yer alan göllerin derinliği bilinmemektedir. Bu göller kar ve buzul suları ile beslenmektedir.
Yedi göllerden yaklaşık 10 km doğuda bulunan Soğukpınar ise 1700 m rakıma sahiptir. Buradaki ormanlık alan ise 687 hektar civarındadır.
Kapuzbaşı şelalelerinin bulunduğu mevkii ile Soğukpınar arası 18 kilometredir. Kapuzbaşı Şelaleleri, Yahyalı ilçesinin Büyükçakır Mahallesi'nin kuzeyinde bulunan Ensenin tepesinde yer almaktadır. Yahyalı'ya 60 kilometre uzaklıktadır ve ulaşım iki ayrı yoldan sağlanmaktadır. Yollardan birisi Yahyalı-Dikme-Çamlıca-Ulupınar-Kapuzbaşı güzergahıdır. Bu yol 65 kilometredir. Diğeri ise Yahyalı-Dikme-Delialiuşağı-Yeşilköy-Balcıçakırı-Kapuzbaşı güzergahıdır. Bu yol ise 55 km'dir.
Kapuzbaşı Şelaleleri irtifa akışı itibarıyla Uganda’da bulunan Victoria Çağlayanı (100 metre) hariç, ABD’de bulunan Niagara’dan (55 metre), Finlandiya’da bulunan İmatra’dan (25 metre), Erzurum’daki Tortum’dan (50 metre), Antalya’da bulunan Düden’den (25 metre) ve Manavgat’tan (5 metre) daha büyüktür. Şelalelerin aktığı yerin rakımı 700 metredir. Aladağ’ın zirvelerinde bulunan kar ve buzul suları ile beslenmektedir.
Yeşilköy'e 3 km uzaklıkta ziyaret mevkiindeki şelaleler ise Antalya Düden Şelalesi ile benzerlik göstermektedir. Zamantı Irmağı'nın iki yanında ve ırmağın üzerini kapatan tabii bir köprünün baş kısmında yer alan bu şelalelerin büyüğü 70 metre, küçüğü ise 30 metre yüksekliğindedir.
Şağan Kalesi

| Şağan Kalesi |
| --- | --- |

Yerel ad 
Konum: Şağan kasabası, Bakü, Azerbaycan
En Yakın Şehir: Bakü
Kuruluşu: 12.-13. yüzyıl
Şağan Kalesi, Şağan kasabasında bulunan 12.-13. yüzyıla ait Abşeron kalelerinden biridir. 1841 yılında yaşanan şiddetli deprem sonucu kalenin büyük bir kısmı yıkılmıştır. Şu anda kalenin yalnızca bir burçu ayakta kalmıştır.
Kale , Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Ağustos 2001 tarihli 132 sayılı kararıyla ulusal öneme sahip taşınmaz tarihi ve kültürel anıtlar listesine dahil edilmiştir.
2001 yılında Şağan Kalesi, Hazar'daki diğer kıyı savunma yapılarıyla birlikte UNESCO Rezerv listesine dahil edildi.
Kalenin tarihi

Şağan Kalesi XII-XIII yüzyıllarda inşa edilmiştir. Abşeron'daki diğer kaleler gibi beyaz taşlardan inşa edilen kalenin şimdi yalnızca 24 metre yüksekliğinde bir kulesi ayakta kalmış. Anıtın yıkılmasının ana nedeni 1841 yılında meydana gelen şiddetli depremdir. Bu deprem sonucunda Şağan kalesinin yakınında bulunan Maştağa kalesi tamamen yıkıldı. Uzun süre harabe halinde kalan kale ancak 2014 yılında onarılarak güçlendirildi. Onarım çalışmaları sırasında kalenin iki taş çitinin temelleri ve çok sayıda kuyu keşfedildi. Şağan Kalesi'nde de Abşeron'un diğer kaleleri gibi yer altı yollar bulunmaktadır. İlk bakışta kuyuyu andıran kalenin içindeki yer altı yolu bir zamanlar Mardakan kalelerine çıkıyordu. Kale kasabanın yüksek bir noktasına inşa edildiğinden deniz kıyısını ve Merdekan yerleşimini yukarıdan gözlemlemek mümkündür.
Alepotrypa mağarası

| --- | --- |
Diros mağaralarının ayırt edici dikit ve sarkıtları
Konumu: Laconia, Peloponnesus, Yunanistan
Koordinatlar: 36°38′19″K 22°22′57″D﻿ / ﻿36.63861°K 22.38250°D﻿ / 36.63861; 22.38250
Giriş izni: Evet, bilet alınmalı
Özellikleri: yerleşim, defin, tören
Mağara araştırması:  1970–2006  2011–günümüz Arkeologlar  Giorgos Papathanassopoulos  Anastasia Papathanasiou  William Parkinson  Michael Galaty 
Web sitesi: The Diros Project
Alepotrypa mağarası, Mora yarımadasının Manya bölgesinde bulunan bir arkeolojik sit alanıdır. Sit alanı, ilk çiftçilerin yaşadığı bir yer olmasının yanı sıra, mezar alanı ve ibadet alanı olarak da kullanılmıştır. Arkeolojik kanıtlar, mağara alanının Avrupa'da günümüze kadar bulunan en büyük Neolitik mezar alanlarından biri olduğunu ortaya koydu. Bölgede MÖ 4. binyıla tarihlenen bir mezardan iki yetişkin insan iskeleti ve en az 170 ayrı kişiye ait kalıntılar bulundu. Arkeologlar, MÖ 2. binyıla tarihlenen ve Alepotrypa'da yeniden gömüldüğü anlaşılan bir Miken mezarını ortaya çıkardılar. Yeniden defin işleminin nedeni ortaya çıkarılamadı. Doğrudan bir kanıt bulunmamakla birlikte, mezar alanının Alepotrypa'yı klasik mitolojide Hades'in Tainaron'a giriş yaptığı kapıya bağladığına inanılmaktadır.
Genel bakış

Alepotrypa mağarası (Yunanca: Αλεπότρυπα, birebir çeviri ile "Tilki Deliği" anlamına gelir. Αλεπότρυπα, bir tilkinin yaşadığı mağarayı tanımlamak için kullanılan çok yaygın bir kelimedir), Mora yarımadasının Manya bölgesinde bulunan Diros mağaralarından biridir. Manya yarımadası çoğunlukla yarımadadaki hidrojeolojik koşulların bir sonucu olarak aşınan ve Alepotrypa gibi karstik mağaralar oluşturan kireçtaşı gibi Mezozoik karbonat kayalarından oluşur. Mağara dikitlerinin incelenmesi mağaradaki insan faaliyetleri ve iklim farklılıkları hakkında bilgi sağlamıştır. Meighan Boyd, eser elementlerin varyasyonlarını inceleyerek mağarada hayvan gübresi yakmak gibi belirli insan aktivitelerine dair kanıtlar ortaya çıkarmıştır. Ayrıca birkaç kez kuraklık yaşandığına dair veri ortaya koymuş ve bunları tarihlendirmeyi başarmıştır.
Alepotrypa mağarası, Mora Yarımadası'nın güney Laconia bölgesindeki bilinen en eski yerleşim yerlerinden biri olmasının yanı sıra, aynı zamanda Avrupa'daki en büyük Neolitik mezarlık alanlarından biridir. Mağaradaki mezarlar MÖ 6.000 ile 3200 yılları arasına tarihlenmektedir ve mezar alanında arkeologlar en az 170 farklı kişiye ait kemikler buldular. Alanda, MÖ 4. binyıla tarihlenen iki yetişkin insan iskeleti ve arkeologların MÖ 2. binyıla tarihlendirdiği bir Miken mezarı bulundu.
Yerleşim, MÖ 3200 civarında, yıkıcı bir depremin mağaranın girişini engelleyen büyük hasara yol açmasından sonra terk edildi. Mağaranın girişinin kapanmış olması ve bölgede insan faaliyetinin olmaması nedeniyle mağaradaki buluntular iyi korunmuştur. Alan 1958-1970 yılları arasında özel inşaat çalışmaları nedeniyle yıkılma tehlikesi yaşadı, ancak Yunanistan Kültür Bakanlığı alanın "turistik işgaline" izin vermedi. Giorgos Papathanassopoulos liderliğindeki kazılar 1970 yılında başladı, ancak Yunanistan'daki siyasi karışıklıklar nedeniyle 1978'e kadar ertelendi. Alanda 1978 ve 2005 yılları arasında kazılar gerçekleştirildi, daha sonraki yıllarda finansman yetersizliği nedeniyle proje büyük ölçüde askıya alındı. 2010 yılında, Alepotrypa kazı ekibi bulgularını yayına hazırlamaya başladığından, bölgesel bir araştırma yapmak üzere Diros Bölgesel Projesi kuruldu. Mağarada Geç Neolitik (LN) döneme tarihlendirilen buluntular bulunmuştur. Mağaranın çevresinde, araştırma ekibi 2013 itibarıyla yalnızca Son Neolitik'e (FN) tarihlenen buluntular bulmuştur.
Arkeoloji

Neolitik çağda, mağaranın içi bir mezarlık alanı olarak kullanılırdı; çiftçiler mağaranın dışındaki büyük bir köyde yaşamaktaydı. Arkeologlar, bölgede bulunan kanıtlara dayanarak, bu bölgede yaşayan ilk çiftçilerin çoğunlukla arpa ve buğday yediğini; kafataslarında bulunan ölümcül olmayan kafa yaralanmalarının şiddetli çatışmalara işaret edebileceğini öne sürmektedir. Mağarada, birincil gömme, kremasyon ve ikincil gömmeye dair kanıtlar da ele geçirilmiştir ve mağaradan elde edilen kalıntılar, mağaranın aynı zamanda barınak ve depolama için de kullanıldığını ortaya koymaktadır. Dikit tipi bir mermer idolün başı da dahil olmak üzere kült uygulamalarına dair kanıtlar da bulunmuştur.
Kazılar sonucunda ortaya çıkarılan diğer buluntular arasında Geç Neolitik döneme tarihlenen taş, çanak çömlek ve kil kaplar, takılar ve silahlar yer almaktadır. Boyalı ve kazınmış çanak çömlek, deniz kabuğu boncuklar, taş baltalar ve tam bir çakmaktaşı ok ucu ile birlikte Melyan obsidiyen bıçakları ve pulcukları bulunmuştur. Bölgede bulunan gümüş takılar, Tunç Çağı'nda ve Neolitik Avrupa'da gümüş oldukça nadir bulunduğu için bölgenin zengin olduğunu göstermektedir. Alepotrypa bölgesinde, bilim insanlarının Son Neolitik döneme tarihlenebileceğine inandıkları nadir bir erken bakır balta da bulundu. Paul Cartledge, "Peloponnese'de görünüşe göre Kalkolitik bir geçiş evresi yoktu" diye yazmıştır ve Alepotrypa mağarasında bulunan bakır aletlerin Erken Helladik çağa "uygun bir geçiş sağladığını" eklemiştir.
Hades ile karşılaştırmalar

Mitolojik inançlara göre, yakınlardaki Tainaron bölgesinde Yunan ölüm tanrısı Hades'in yeraltı dünyasına bir giriş olduğu anlatılmaktadır ve Alepotrypa'da çalışan arkeologlar, Alepotrypa'daki mezar alanının kültürel hafızasının  klasik dönemdeki Tainaron ile ilişkilendirilmiş olabileceğini düşünmektedir. Arkeologlar, MÖ 1300'den kalma birMiken mezarının Geç Tunç Çağı'nda yeniden gömülmek üzere bölgeye taşınmış olabileceğini öne sürdüler. Konu ile ilgili kazı ekibinin başı olan Giorgos Papathanassopoulos tarafından gerçekleştirilen bir açıklama, bu alanda yaşayan kişilerin, ölülerin kendileri birlikte yaşadığı bir yeraltı krallığının kültürel hafızasını yansıtmak istediğini öne sürmektedir. Diros kazısının eş direktörü Anastasia Papathanasiou, "doğrudan bir kanıt yok, ancak bu olasılığı göz ardı edemeyiz" demiştir.
Uçansu Şelalesi

| Uçansu şelalesi |
| --- | --- |
Uçansu Şelalesi

Genel bilgiler
Konum: Serik, Antalya, Türkiye
Koordinatlar: 37°11′56″K 30°54′27″D﻿ / ﻿37.19889°K 30.90750°D﻿ / 37.19889; 30.90750
Yükseklik: 70-51,5 m (230-169 ft)
Genişlik: 20 m (66 ft)
Uçansu ŞelalesiTürkiye haritasında gösterUçansu ŞelalesiTürkiye Akdeniz Bölgesi haritasında gösterUçansu ŞelalesiAntalya haritasında göster
Uçansu şelalesi, Antalya ili, Serik ilçesi, Gebiz Beldesine bağlı Akçapınar köyü sınırlarında yer alır. Antalya'ya 57 km, Serik'e 54 km mesafededir. Denizden kuşuçumu uzaklığı 38 km, deniz seviyesinden yüksekliği 400 m'dir. Yukarı Uçansu şelalesi 70 m, Aşağı Uçansu şelalesi 51,5 m'den dökülür. Gebiz beldesinden sonra stabilize olan yol bahar mevsiminde su yükselmesi nedeniyle bazen  geçit vermemektedir. Kireç taşının (kalker) hakim olduğu arazide, Havutlu ve Bal derelerinin birleşiminden oluşan Uçandere şelaleyi oluşturmaktadır.
Yukarı Uçandere şelalesi döküldüğü alanda 20 m genişlik, 6 m en, 2,5 m derinlikte dev kazanı oluşturur. Başlangıç noktasında 2,5 m genişliğinde olan çağlayan suları, dev kazanına ulaştığında 20 metre genişliğe ulaşarak üçgenimsi bir görünüm alır. Dökülme yüzeyi kireçtaşından oluştuğu için küçük sarkıtlar oluşmuştur, bu alanda büyük bir kayalık kısımda kopma oluşmuştur. Akışına devam eden Uçandere 800 metre kadar batıda 51,5 m'lik Aşağı Uçansu şelalesini oluşturur. Burada da 18 m en, 10 m boy, 4 m derinlikte dev kazanı oluşur.
Kış ve baharları çoşan şelalelerin suları Akdeniz kuraklığına bağlı olarak yazları azalır, aşırı kuraklarda kurur. Yakın çevrede Kozan köyü çevresinde Pednelissos antik harabeleri yer alır. Şelaleler, Türkiye'nin en uzun yürüyüş rotası olan Aziz Paulus Yolu üzerinde yer alır.