Asana
Amaçlar > Manevi

Hatha yoga asanaları Hinduizm'de başlangıçta manevi bir amaca, meditatif bir bilinç hali olan samadhi'ye ulaşmaya yönelikti. Din araştırmacısı Andrea Jain’e göre, ortaçağ Hatha Yogasının, Şaivite Nath'lardan Vaişnava'lara, Jain'lere ve Sufi'lere kadar uzanan birçok yoga geleneği arasında paylaşıldığını ve amaçlarında da oldukça çeşitlilik göstermektedir. Ona göre bu amaçlar, "enerji bedeninin tantrik manipülasyonu" gibi manevi hedeflerin yanı sıra daha fiziksel düzeyde zehirleri yok etmeyi de içermekteydi. Singleton, Hatha Yoga'nın amacını "insan bedenini ölümcül çürümeye bağışık bir kaba dönüştürmek" olarak tanımlar ve Gheranda Samhita'nın onu kullanılabilir hale getirmek için yoga ateşine ihtiyaç duyan çömlek metaforuna atıfta bulunur. Mallinson ve Singleton, asana pratiğinin 14. yüzyıla kadar iki ana amacı olduğunu belirtir: öncelikle pranayama, mantra tekrarı (japa) ve meditasyon gibi manevi hedefleri olan pratikler için istikrarlı bir temel oluşturmak; ikinci olarak da karma birikimini durdurup bunun yerine "doğaüstü yetenekler" bahşeden çileci güç (tapas) kazanmaktı. Hatha Yoga bu listeye hastalıkları iyileştirme yeteneğini de eklemiştir. Ancak tüm Hindu kutsal metinleri, asanaların faydalı olduğu konusunda hemfikir değildi. Örneğin 10. yüzyıl metni Garuda Purana, "duruş teknikleri yogayı desteklemez. ‘Temel’ olarak adlandırılsalar da, hepsi kişinin ilerlemesini geciktirirler." derken, erken dönem yogiler ise özgürleşme yolunda bir engel olarak gördükleri bedeni aşmak için aşırı çileler (tapas) çekerlerdi.
| Asana | Seviye |
| --- | --- |
Vişnu'nun Divanı, Güneşe Selam: Tanrılar
Virabhadra, Matsyendra: Kahramanlar, bilgeler
Köpek: Memeliler
Güvercin: Kuşlar
Kobra: Sürüngenler
Balık, Kurbağa: Suda yaşayan  hayvanlar
Çekirge: Omurgasızlar
Ağaç: Bitkiler
Dağ: Cansız
Satyananda Saraswati'ye göre asanalar, "fiziksel bedeni, farkındalık, rahatlama ve konsantrasyonu besleyen pozisyonlara sokarak" geleneksel fiziksel egzersizlerden farklı biçimde çalışır. Leslie Kaminoff'un Yoga Anatomi adlı kitabında, bir bakış açısına göre, "tüm asana pratiklerinin, yoginin uzun süreler boyunca oturma pozisyonunda kalabilmesi için omurgayı, uzuvları ve nefesi serbest bırakmanın metodik bir yolu olarak görülebileceğini" yazmaktadır.
Iyengar, asana pratiğinin "sağlamlık, sağlık ve uzuvlarda hafiflik sağladığını; sabit ve rahat bir duruşun zihinsel dengeyi getirip zihnin kararsızlığını önlediğini" gözlemlemiştir. Ayrıca, çeviklik, denge, dayanıklılık ve canlılık kazandırarak bedeni, "kasların sınırlamadığı, güçlü ve esnek bir forma" dönüştürdüğünü ekler. Ancak ona göre, asanaların asıl önemi, bedeni "fethederek" ve onu "ruh için uygun bir araç" haline getirmeleridir.
Iyengar, asanaların bitkiler, böcekler, balık ve amfibiler, sürüngenler, kuşlar ve dört ayaklı hayvanların yanı sıra "efsanevi kahramanlar", bilgeler ve Hindu tanrı avatarlarının adını taşımasını "manevi evrimi gösteren" önemli bir şey olarak görür. Örneğin aslan duruşu (Simhasana), Bhagavata Purana'da geçen ve Vişnu avatarı  Narasimha mitini hatırlatır. Iyengar'a göre asanaları uygulayan yogi, en düşükten en yükseğe kadar farklı varlıkların formunu alarak hiçbirini küçümsemez; "çünkü yaratılışın tüm yelpazesinde ... aynı Evrensel Ruh'un solunduğunu bilir." Ayrıca ona göre, asanalarda ustalaştıkça, kazanç ve kayıp, şan ve utanç gibi ikilikler ortadan kalkar.
Sjoman, yogadaki esneme kavramının Patanjali'nin Yoga Sutraları'ndan 2.47 üzerinden ele alınabileceğini ileri sürer. Bu sutra, ancak çabanın (prayatna) gevşetilip (śaithilya) sonsuzluğa (ananta) odaklanarak [asanaların] gerçekleştirilebildiğini belirtir. Sjoman, bu fiziksel gevşemenin zihnin kısıtlamaları bırakmasıyla ilgili olduğunu ve doğal bir "engellenmemiş kusursuz denge” halinin ortaya çıkmasını sağladığını belirtir. Ayrıca, ancak çalıştırılan bir kasın gevşeyebileceğini, yani hareketsizlik ve rahatlama arasında bir fark olduğunu ifade eder. Böylece asanalar, bilinçli ve bilinçdışı zihni keşfetmeye yönelik ruhsal bir amaca da hizmet eder.