stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Winifred Burkle

| Winifred "Fred" Burkle |
| --- | --- |
Angel karakteri
İlk görünüm: "Belonging", (Angel)
Yaratan: Joss Whedon Shawn Ryan Mere Smith
Canlandıran: Amy Acker
Bilgileri
Tür: İnsan
Winifred "Fred" Burkle, Joss Whedon tarafından Angel isimli televizyon dizisi için yaratılan ve dizinin "Belonging" bölümünde senaristler Shawn Ryan ile Mere Smith tarafından tanıtılan bir kurgusal karakterdir. Karakter Amy Acker tarafından canlandırılmıştır. Diziye ilk defa ikinci sezonun son yarısında katılmış olup final bölümüne kadar devam etmiştir. Üçüncü sezonda ana karakterler arasına girmiştir, ama beşinci sezonun "A Hole in the World" bölümünde Fred'in bedeni Illyra denen bir iblis tarafından ele geçirilir ve Amy Acker artık Illyra karakteri ile devam eder.
Veni, vidi, vici

Julius Sezar'ın "Veni, vidi, vici" (Geldim, gördüm, yendim)' sözünü söylediği yer olduğu belirtilen Zile'deki 4 bin yıllık tarihi kale sütunundan bir görünüm.
Veni, vidi, vici (Türkçe: Geldim, gördüm, yendim), hızlı ve kesin bir zafere atıfta bulunmak için kullanılan Latince bir ifade. Veni, vidi, vici Latince venire, videre, vincere fiilerinin birinci tekil şahıs geçmiş zaman halidir.
Etimoloji

Bu cümle Julius Sezar tarafından Roma senatosu'na yazılmış Zela Savaşındaki zaferini anlatan mektupta geçer. Sezar Türkiye'de Kuzeydoğu Anadolu'daki Tokat ili Zile ilçesinde Pontus'lu Pharnaces II'ye karşı kazandığı zaferin ardından Roma Senatosuna gönderdiği mektupta bu cümleyi kullanmıştır. Bu kısa ve özlü söz sadece Sezar'ın zaferinin büyüklüğünü değil, onun askeri hünerini de vurgulamaktadır. Farklı bir bakış açısından (Sezar aynı dönemde bir iç savaşı da sürdürmektedir), bu özdeyiş aristokratlardan oluşmuş ve geleneksel olarak Roma Cumhuriyeti'ndeki en güçlü grubu temsil eden senatoyu küçümseyişinin bir göstergesi olarak yorumlanabilir.
Tarihi

Tarihi kaynaklara göre, MÖ 100 veya MÖ 44 yılları arasında yaşadığı tahmin edilen Roma Generali Julius Sezar, Pontus asıllı Basforos kralı II. Farnakis ile Zile Altıağaç mevkiinde çok kanlı bir savaş yapar. Savaşta her iki taraf da büyük kayıplar verir. Ancak savaşı Roma Generali Julius Sezar kazanır. Bunun üzerine dünyaca ünlü sözü ”Veni-vidi-vici” (Geldim-gördüm-yendim) diyerek, durumu Roma'ya bildirir.
Sezar, Pompei'de kaleye taş bir kitabe yaptırarak, dünyaca ünlü bu sözünü oraya da yazdırır. Günümüzde Pompei Kalesi'nde bulunan kitabeleri ziyaret etmek için her yıl çok sayıda turist ilçeye gelirken, bazı tarihçiler bu kitabenin Sezar tarafından yapılan asıl kitabe olmadığını, gerçek kitabenin çalındığını ve nerede olduğunun tespit edilemediğini, ama bu sözün Zile İlçesi'nde söylendiğinin tüm kaynaklarda geçtiği de ifade edilmektedir. Ayrıca Zile'nin Yıldıztepe kasabasından çıkarılan pek çok antik eserin üzerinde "Veni-vidi-vici" yazısının görüldüğü ifade edilmektedir.
Çağdaş kullanımı

Sosyal rekabet veya iş dünyasında sıkça kullanılan Latince terimlerdendir. Örneğin, kârlı bir işi başarıyla alan idareci şaka ile karışık bir şekilde bu kalıbı söyleyebilir. Popüler kültürde çeşitli televizyon programlarında farklı özellikler atfedilerek (sihirli olduğu gibi) kullanılmıştır. Ayrıca birçok farklı müzik türünden grup ve müzisyenin şarkılarında geçmiştir.
Yaraşlı, Altınordu

| Yaraşlı |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Ordu
Koordinatlar: 40°58′37″N 37°49′26″E﻿ / ﻿40.977°K 37.824°D﻿ / 40.977; 37.824
Ülke:  Türkiye
İl: Ordu
İlçe: Altınordu
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2012): 411
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0452
Posta kodu: 52000
Resmî site 
Yaraşlı, Ordu ilinin Altınordu ilçesine bağlı bir mahalledir.
Coğrafya

Ordu merkezine 8 km uzaklıkta olan köy, Boztepe'nin eteklerinde yer almaktadır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2007: 
2000: 490    
1997: 551
Wheeler-DeWitt denklemi

Wheeler–DeWitt denklemi bir alan denklemidir. Kuantum kütleçekimi kuramına bir adım niteliğinde olan kuantum mekaniği ve genel göreliliğin fikirlerini matematiksel olarak birleştirme yönündeki kuramsal çabaların bir parçasıdır. Bu yaklaşımda zaman, denklemde bir rol oynamaz ki bu da zaman sorununa işaret eder. Daha ayrıntılı olmak gerekirse, bu denklem Hamiltonyen kısıtının metrik değişkenler kullanarak yapılan bir kuantum biçimidir. Wheeler-DeWitt denkleminin diffeomorfizma kısıtlarıyla komütasyon ilişkileri Bergmann-Komar grubunu üretir.
Wheelerigobius

Wheelerigobius, Gobiidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Wo Jia

| Wo Jia> Shang hükümdarı |
| --- | --- |
Önce gelen: Zu Xin
Sonra gelen: Zu Ding

Hanedan: Shang Hanedanı
Wo Jia (Çince: 沃甲), Çin'in Shang Hanedanı'nın 14. hükümdarıdır.
Wo Jia, Büyük Tarihçi Kayıtları'nda, kardeşi Zu Xin'in ölümünün ardından 14. Shang hükümdarı olarak belirtilmiştir. Yinxu'da ortaya çıkarılan kemikler üzerindeki fal yazıtları, alternatif olarak 14. Shang hükümdarı olduğunu kaydetmektedir.
Vural Kavuncu

| Vural Kavuncu |
| --- | --- |

Türkiye Büyük Millet Meclisi 24., 25. ve 26. Dönem Milletvekili
Görev süresi 28 Haziran 2011 - 16 Mayıs 2018
Seçim bölgesi: 2011 – Kütahya Haziran 2015 – Kütahya Kasım 2015 – Kütahya
Kişisel bilgiler
Doğum: 8 Mart 1966 (58 yaşında) Tavşanlı, Kütahya, Türkiye
Partisi: Adalet ve Kalkınma Partisi
Bitirdiği okul: İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi
Vural Kavuncu (d. 8 Mart 1966, Tavşanlı), eski Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi rektörü.
İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi mezunudur. Aynı fakültede Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon alanında uzmanlık eğitimini tamamladı. Fırat Üniversitesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı kurucu öğretim üyeliği yapmıştır. 1995'te yardımcı doçent, 1998'de doçent oldu. 1999'da ikinci uzmanlığını tıp fizyolojisi alanında bitirdi. 2002'de Afyon Kocatepe Üniversitesine geçti. 2004'te profesör oldu. Atatürk Sağlık Hizmetleri MYO Müdürlüğü görevini yürüttü. Anabilim Dalı ve Bölüm Başkanlığı, Fakülte Kurulu ve Yönetim Kurulu Üyelikleri ile Senato Üyeliği gibi görevlerde bulundu. Çok sayıda ulusal ve uluslararası bilimsel makale ve tebliği bulunmaktadır. Kaplıca sağlık turizmi alanında ulusal ve uluslararası projeler yürüttü. Değişik sosyal sorumluluk projelerinde yer alan Kavuncu aynı zamanda meslek dernekleri ve kurullarında görev yapmaktadır. TBMM'de 24., 25. ve 26. Dönem Kütahya milletvekili olarak yer almıştır. 1 Kasım 2015 seçimlerinde Ak Parti Milletvekili olarak yeniden seçilen Vural Kavuncu, Sağlık Aile Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı olarak 2017 yılına dek görev yapmıştır. Vural Kavuncu iki çocuk babasıdır.
2018 - 2023 tarihleri arasında Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi rektörü olarak görev yapmıştır.
Wheeler County, Oregon

| Wheeler ili |
| --- | --- |
İl
Wheeler County


Ülke:  ABD
Eyalet: Oregon
Kuruluş: 17 Şubat 1899
Merkez: Fossil
Yüzölçümü
 • Toplam: 4.400 km²
Nüfus (2020)
 • Toplam: 1.451
 • Yoğunluk: 0.3/km²
Zaman dilimi: UTC-08.00 (Pasifik)
 • Yaz (YSU): UTC-07.00 (Pasifik)
Resmî site www.wheelercountyoregon.com
Wheeler ili veya Wheeler County Amerika Birleşik Devletleri'nin Oregon eyaletinde bulunan bir ildir. İlin nüfusu 2020 sayımına göre 1,451'dir. İlin merkezi Fossil şehridir.
Tsavo insan yiyicileri

Tsavo insan yiyicileri Chicago, Illinois'deki Field Doğa Tarihi Müzesi'nde sergilenmektedir.
Tsavo insan yiyicileri, Kenya'nın Tsavo bölgesinde Mart ve Aralık 1898 tarihleri arasında Kenya-Uganda Demiryolunda çalışan çok sayıda inşaat işçisinin ölümünden sorumlu olan bir çift insan yiyen erkek aslandı. Aslan çiftinin 28 kişiyi öldürdüğü söylenmektedir. İnsan yiyen aslanların yarattığı dehşet İngiliz kamuoyunun algısında yeni olmasa da, Tsavo insan yiyicileri Uganda Demiryolu'nda çalışan Hint ve yerli Afrikalı işçilerin karşılaştığı tehlikelerin en kötü şöhretli örneklerinden biri haline geldi. İnsan yiyen aslanlar Yarbay John Henry Patterson tarafından öldürüldüler ve Patterson bu deneyimini The Man-Eaters of Tsavo (Tsavo'nun İnsan Yiyenleri) adlı yarı biyografisinde kaleme aldı.
Günümüzde Tsavo insan yiyicileri, insanları bir çift olarak avlama davranışları ve aslanlardan birinde bildirilen diş yaralanmaları nedeniyle en çok incelenen insan yiyen büyük kedilerdir ve bu durum genellikle büyük kedilerin av olarak insanlara yönelmesine bağlanmaktadır.
Tarihsel bilgiler > Ölümlerin başlaması

Patterson tarafından öldürülen ilk aslan, şimdi FMNH 23970 olarak bilinmektedir.
FMNH 23969 olarak bilinen ikinci aslan
Uganda'yı Kilindini Limanı'nda Hint Okyanusu'na bağlayan demiryolu inşaatının bir parçası olarak, Mart 1898'de İngilizler Kenya'daki Tsavo Nehri üzerinde bir demiryolu köprüsü inşa etmeye başladı. İnşaat sahası, 13 kilometre (8,1 mi) alana yayılmış ve çoğunluğu Hintli birkaç bin işçiyi barındıran birkaç kamptan oluşuyordu. Proje, kaybolma ve ölümler meydana gelmeden yalnızca birkaç gün önce gelen Yarbay John Henry Patterson tarafından yönetiliyordu. İnşaatın devam ettiği sonraki dokuz ay boyunca, iki yelesiz erkek Tsavo aslanı kamp alanına dadanmış, geceleri işçileri çadırlarından sürükleyerek yemiştir. Saldırılar birkaç ay boyunca kesilse bile, yakındaki diğer yerleşim yerlerinden de benzer aslan saldırıları haberleri gelmeye başladı. Aslanlar geri döndüğünde saldırılar yoğunlaştı ve neredeyse her gün ölümler yaşandı. Çalışanlar aslanları korkutmaya çalıştı ve insan yiyicileri uzak tutmak için kamp ateşleri ve bomalar ya da ıslık çalan diken ağaçlarından yapılmış dikenli çitler inşa etti, ancak bunların hiçbiri işe yaramadı; aslanlar dikenli çitlerin üzerinden atlayarak ya da sürünerek engelleri aşmayı başardılar. Patterson, öldürme olaylarının ilk başladığı zamanlarda her seferinde sadece bir aslanın yerleşim alanlarına girip kurbanları ele geçirdiğini, ancak daha sonra daha yüzsüzleştiklerini, birlikte girip her birinin bir kurbanı ele geçirdiğini belirtti.
Saldırılar arttıkça yüzlerce işçi Tsavo'dan kaçarak köprü inşaatının durmasına neden oldu. Bu noktada sömürge yetkilileri müdahale etmeye başladı. Patterson'a göre Bölge Memuru Whitehead bile akşam Tsavo Tren İstasyonu'na vardıktan sonra aslanlardan biri tarafından öldürülmekten kıl payı kurtuldu. Ancak yardımcısı Abdullah öldürülürken, Whitehead ise sırtında dört pençe yarası ile kurtuldu.
Tarihsel bilgiler > Aslan avı

Sonunda diğer yetkililer de avlanmaya yardımcı olmak üzere yirmi kadar silahlı Sepoy takviyesiyle birlikte geldiler. Patterson tuzaklar kurdu ve birkaç kez geceleri aslanları bir ağaçtan pusuya düşürmeye çalıştı. Defalarca başarısız olan denemelerin ardından 9 Aralık 1898'de ilk aslanı vurdu. Yirmi gün sonra ise ikinci aslan bulunarak öldürüldü. Öldürülen ilk aslanın boyu burnundan kuyruğunun ucuna kadar 9 ft 8 in (2,95 m) idi. Aslanın leşini kampa taşımak için sekiz adam gerekti.
Patterson anlatısında ilk aslanı yüksek kalibreli bir tüfekten çıkan tek kurşunla yaraladığını yazmıştır. Bu atış aslanın arka bacağına isabet etmiş ama aslan kaçmış. Daha sonra aslan gece geri dönmüş ve Patterson onu avlamaya çalışırken onu takip etmeye başlamış. Patterson onu omzundan vurdu, daha güçlü bir tüfekle kalbini deldi  ve ertesi sabah aslanı platformunun yakınında ölü halde buldu.
İkinci aslana beşi aynı tüfekle, üçü ikinci bir tüfekle ve biri de üçüncü bir tüfekle olmak üzere dokuz kez ateş edildi; altısı hedefini buldu. İlk atış Patterson'ın aslan tarafından öldürülen bir keçinin yanına kurduğu iskelenin tepesinden yapıldı. On bir gün sonra, Patterson'u takip edip kaçmaya çalışan aslana ikinci bir tüfekle iki atış isabet etti. Ertesi gün aslanı bulduklarında Patterson aynı tüfekle üç kez daha ateş ederek aslanı ciddi şekilde sakat bıraktı ve üçüncü bir tüfekle iki kez göğsünden, bir kez de başından olmak üzere üç kez ateş ederek öldürdü. Devrilmiş bir ağaç dalını kemirirken öldüğünü ve aslanın hala kendisine ulaşmaya çalıştığını iddia etti.
Tarihsel bilgiler > Çalışmaların devam etmesi

İnşaat ekibi geri döndü ve köprüyü Şubat 1899'da tamamladı. Aslanlar tarafından öldürülen insanların kesin sayısı belli değildir. Patterson çeşitli rakamlar vermekle birlikte genel olarak 135 kurban olduğunu iddia etmektedir. Krizin sonunda Birleşik Krallık başbakanı Lord Salisbury, Lordlar Kamarasında Tsavo insan yiyicileri konusunda bir konuşma yaptı:
"İnsan yiyen bir çift aslanın bölgede belirmesi ve işçilerimize karşı çok talihsiz bir istek duyması nedeniyle tüm çalışmalar durduruldu. Sonunda işçiler demir siperler tarafından korunmadıkları sürece devam etmeyi tamamen reddettiler. Elbette bu koşullar altında bir demiryolunda çalışmak zordur ve bu aslanlardan kurtulmak için hevesli bir avcı bulana kadar girişimimiz ciddi şekilde engellendi."
Tarihsel bilgiler > Müze sergisi

Patterson'ın yer halısı olarak 25 yıl kullandığı aslan derileri 1924 yılında Field Doğa Tarihi Müzesi'ne 5.000 dolar karşılığında satıldı. Deriler müzeye çok kötü durumda ulaştı. Aslanlar yeniden inşa edildi ve şimdi kafataslarıyla birlikte kalıcı olarak sergilenmektedir.
Modern araştırmalar

2001 yılında, aslanlar arasındaki insan yeme davranışının nedenlerine ilişkin bir inceleme, 100 ya da daha fazla olduğu öne sürülen insan sayısının büyük olasılıkla abartılı olduğunu ve daha olası ölü sayısının 28-31 kurban olduğunu ortaya koymuştur. Bu azaltılmış rakama, Albay Patterson'ın orijinal dergisinin Alan Patterson'ın izniyle gözden geçirilmesi sonucu ulaşıldı. Ancak aynı çalışmada, günlükte sadece Hint işçilerden bahsedildiği ve Patterson'ın Afrikalı işçi nüfusundaki kayıpların çok daha yüksek olduğunu belirttiği, ancak bu sayıların belgelenmediği de kaydedilmiştir.
Chicago Field Müzesi'ndeki iki aslan örneği, 9 Aralık 1898'de öldürülen 'ayakta duran' FMNH 23970 ve 29 Aralık 1898'de öldürülen 'çömelen' FMNH 23969 olarak bilinmektedir. Kemik kolajeni ve saç keratinindeki Δ13C ve Nitrojen-15 izotopik imza analizi üzerine yapılan son çalışmalar 2009 yılında yayınlanmıştır. Araştırmacılar, kurban başına tüketilebilir doku, aslanların enerji ihtiyaçları ve asimilasyon verimlilikleri hakkında gerçekçi varsayımlar kullanarak, insan yiyenlerin Δ13C imzalarını; normal (vahşi yaşam) diyetine sahip Tsavo aslanları, Tsavo Doğu ve Tsavo Batı'da otlayanlar ve 20. yüzyılın başlarından kalma Taita halkının iskelet kalıntıları gibi çeşitli referans standartlarıyla karşılaştırmıştır. Kaydedilen 9 aylık insan yeme davranışı boyunca tahminlerinin enterpolasyonu, FMNH 23969'un 10.5 insana eşdeğer yediğini ve FMNH 23970'in 24.2 insan yediğini göstermiştir.
Bilimsel analizler, tüketilen insan cesetlerinin tamamı ile tek tek avların parçaları arasında bir ayrım yapmamaktadır, çünkü saldırılar genellikle aslanları geri kaçmaya zorlayan bir alarma yol açmıştır. Uzun inşaat süresince pek çok işçi kaybolmuş, kazalarda ölmüş ya da korkudan bölgeyi terk etmiştir; dolayısıyla inşaatta kalanların neredeyse tamamının kaybolan ya da yenildiği düşünülen birini tanıması muhtemeldir. Albay Patterson, sonraki araştırmacılar gibi iddialarını abartmış olabilir (örneğin "135 silahlı adam", Neiburger ve Patterson, 2000), ancak bu modern çalışmaların hiçbiri öldürülen ancak hayvanlar tarafından yenmeyen insanları dikkate almamıştır.
"İnsan yeme" davranışının olası nedenleri

Aslanların insan yeme davranışına ilişkin teoriler Peterhans ve Gnoske'nin yanı sıra Dr. Bruce D. Patterson (2004) tarafından incelenmiştir. Tartışmalar şunları içermektedir:
1898'deki bir sığır vebası salgını (bkz. 1890'lardaki Afrika sığır vebası salgını), aslanların olağan avlarını harap ederek onları alternatif besin kaynakları bulmaya zorlamıştır.
Tsavo aslanları Tsavo Nehri geçidinde ölü insanlar bulmaya alışkın olabilirler. Doğu Afrika köle ticaretinin merkezi olan Zanzibar'a giden köle kervanları düzenli olarak nehri geçiyordu.
Alternatif bir argüman, ilk aslanın doğal avını öldürme kabiliyetini tehlikeye atacak ciddi şekilde hasar görmüş bir dişe sahip olduğunu göstermektedir. Ancak, bu teori genellikle halk tarafından göz ardı edilmiştir ve aslanları öldüren Albay Patterson, aslan bir gece kendisine saldırırken tüfeğiyle o dişe zarar verdiğini ve kaçmasını sağladığını söyleyerek bunu şahsen reddetmiştir.
Araştırmalar, aslanların insanları son çare olarak değil, diğer yiyeceklere ek olarak yediklerini göstermektedir. İnsan yemek muhtemelen diş hastalıklarının ve/veya sınırlı sayıda avın neden olduğu avlanmaya veya leş yemeye bir alternatifti.
2017 yılında Dr. Bruce Patterson'ın ekibi tarafından yürütülen bir çalışmada, aslanlardan birinin köpek dişinin kökünde bir enfeksiyon olduğu ve bunun da söz konusu aslanın avlanmasını zorlaştırdığı tespit edildi. Aslanlar normalde zebra ve antilop gibi avlarını yakalamak ve boğmak için çenelerini kullanırlar.
Popüler kültür > Filmler

Patterson'ın kitabı birkaç filmin temelini oluşturdu:
Men Against the Sun (1952) - Kenya'da yerinde çekildi
Bwana Devil (1952)
Killers of Kilimanjaro (1959)
The Ghost and the Darkness (1996), Val Kilmer John Henry Patterson'ı canlandırdı
Prey (Güney Afrika, 2007)
Ek okumalar

Caputo, P. (2002). Ghosts of Tsavo: Stalking the Mystery Lions of East Africa (First bas.). National Geographic. ISBN 978-0792241003.
Dubach, J.; Patterson, B. D.; Briggs, M. B.; Venzke, K.; Flamand, J.; Stander, P.; Scheepers, L.; Kays, R. W. (2005). "Molecular genetic variation across the southern and eastern geographic ranges of the African lion, Panthera leo". Conservation Genetics. 6: 15-24. doi:10.1007/s10592-004-7729-6.
Gnoske, T. P.; Celesia, G. G.; Kerbis Peterhans, J. C. (2006). "Dissociation between mane development and sexual maturity in lions (Panthera leo): Solution to the Tsavo riddle?". Journal of Zoology. 270 (4): 551-560. doi:10.1111/j.1469-7998.2006.00200.x.
Kerbis Peterhans, J.C.; Gnoske, T.P. (2001). "The science of 'Man-eating' among lions (Panthera leo) with a reconstruction of the natural history of the "Man-eaters of Tsavo". Journal of East African Natural History. 90: 1-40. doi:10.2982/0012-8317(2001)90[1:tsomal]2.0.co;2.
Neiburger, E. J.; Patterson, B. D. (2000). "Man eating lions...a dental link". Journal of the American Association of Forensic Dentists. 24 (7–9): 1-3.
Neiburger, EJ; Patterson, BD (2000). "The man-eaters with bad teeth". The New York State Dental Journal. 66 (10): 26-29. PMID 11199522.
Patterson, B. D. (2005). "Living with lions in Tsavo, or notes on managing man-eaters". Travel News & Lifestyle (East Africa). 129: 28-31.
Patterson, B. D.; Kasiki, S. M.; Selempo, E.; Kays, R. W. (2004). "Livestock predation by lions (Panthera leo) and other carnivores on ranches neighbouring Tsavo National Parks, Kenya". Biological Conservation. 119 (4): 507-516. doi:10.1016/j.biocon.2004.01.013.
Patterson, B. D.; Kays, R. W.; Kasiki, S. M.; Sebestyen, V. M. (2006). "Developmental Effects of Climate on the Lion's Mane (Panthera Leo)". Journal of Mammalogy. 87 (2): 193-200. doi:10.1644/05-MAMM-A-226R2.1.
Patterson, B. D.; Neiburger, E. J.; Kasiki, S. M. (2003). "Tooth Breakage and Dental Disease As Causes of Carnivore–Human Conflicts". Journal of Mammalogy. 84: 190-196. doi:10.1644/1545-1542(2003)084<0190:TBADDA>2.0.CO;2.
Patterson, J. H. (1908). The Man-eaters of Tsavo and Other East African Adventures. MacMillan and Co).
Peterhans, J. C. K.; Kusimba, C. M.; Gnoske, T. P.; Andanje, S.; Patterson, B. D. (1998). "Man-Eaters of Tsavo: Scientific detectives take up the search for an infamous 'lions' den,' lost for one hundred years". Natural History. 107 (9): 12-14.
Price, W. (1967). Lion Adventure.
Schulman, A. (2012). Three Weeks in December. New York: Europa Editions. s. 352. ISBN 978-1-60945-064-9.
Kaynaklar

Vikikaynak'ta Tsavo insan yiyicileri (İngilizce)
Chicago'daki Field Müzesi'nde sergilenen Tsavo Aslanı kafatasları
Wlitrichia

Wlitrichia Hydroptilini oymağına bağlı bir cinstir.
Wheeler County, Teksas

| Wheeler ili |
| --- | --- |
İl
Wheeler County


Ülke:  ABD
Eyalet: Teksas
Kuruluş: 1879
Merkez: Wheeler
Yüzölçümü
 • Toplam: 2.370 km²
Nüfus (2020)
 • Toplam: 4.990
 • Yoğunluk: 2.1/km²
Zaman dilimi: UTC-06.00 (CST)
 • Yaz (YSU): UTC-05.00 (CDT)
Wheeler ili veya Wheeler County Amerika Birleşik Devletleri'nin Teksas eyaletinde bulunan bir ildir. İlin nüfusu 2020 sayımına göre 4,990'dır. İlin merkezi Wheeler şehridir.
| g t Teksas eyaleti |
| --- | --- |
Konular:  İklim  Delegations  Çevre  Teksaslılar  Coğrafya  Jeoloji  Hükümet  Tarih  Hukuk  State parks  Ulaşım  Visitor attractions 
Sosyal:  Kültür  Suç  Demografi  Ekonomi  Eğitim  Siyaset 
Bölgeler:  Ark‑La‑Tex  Big Bend  Blackland Prairies  Brazos Vadisi  Orta Teksas  Coastal Bend  Concho Vadisi  Cross Timbers  Deep East Texas  Doğu Teksas  Edwards Platosu  Golden Triangle  Hill Country  Llano Estacado  Kuzeydoğu Teksas  Kuzey Teksas  Osage Plains  Panhandle  Permian Basin  Piney Woods  Rio Grande Valley  Güneydoğu Teksas  South Plains  Güney Teksas  Texoma  Trans-Pecos  Batı Teksas 
Metropol şehirler:  Abilene  Amarillo  Austin–Round Rock  Beaumont–Port Arthur  Brownsville–Harlingen  College Station–Bryan  Corpus Christi  Dallas–Fort Worth–Arlington  El Paso  Houston–The Woodlands–Sugar Land  Killeen–Temple  Laredo  Longview  Lubbock  McAllen–Edinburg–Mission  Midland  Odessa  San Angelo  San Antonio–New Braunfels  Sherman–Denison  Texarkana  Tyler  Victoria  Waco  Wichita Falls 
Countyler: bknz. :  Teksas'taki countyler listesi
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  LCCN: n81078285  NARA: 10047038  NLI: 987007531965005171  VIAF: 134878064   WorldCat (LCCN): n81-078285
Vücut geliştirme

"Modern Vücut Geliştirmenin Babası" olarak anılan Eugen Sandow.
Vücut geliştirme, ağırlık kaldırma, kalori alımı ve diğer uygulamaların bir araya getirilmesiyle kas telciklerinin (fibers) geliştirilmesi işlemidir. Bu aktivite ile uğraşan kişiye vücut geliştirici (Bodybuilder) denir.
Rekabete dayalı bir spor olarak vücut geliştirmede, vücut geliştiriciler, jüri önünde fiziksel görünüşlerini çeşitli hareket serileriyle sergilerler. Ünlü vücut geliştiricilerden bazıları şunlardır: Larry Scott, Arnold Schwarzenegger, Frank Zane, Lou Ferrigno, Flex Wheeler Steve Reeves, Serge Nubret ve yenilerden, Ronnie Coleman ile Jay Cutler, Phil Heath.
Tarihi

Vücut geliştirmenin tarihi, taş ve ağaçtan yapılan ve farhanlar (Nallar) denilen el ağırlıklarını (dumbbell veya dambıl olarak da kullanılır) kullanan atletlerin bulunduğu 11. yüzyıl Hindistan'ına kadar gitmektedir. Bu dönemde Hintlerin ilk jimnastik salonlarının bir biçimini de inşa ettiklerine dair kanıtlar bulunmaktadır. Ancak bu dönemdeki vücut geliştirme daha çok, kasların görünümünü iyileştirmek yerine güç arttırımını sağlamak ve iş yapmayı kolaylaştırmak için uygulanmaktaydı.
Tarihi > Yakınçağ, günümüz ve Eugen Sandow

Günümüzdeki hâliyle yani modern anlamda vücut geliştirmenin ortaya çıktığı dönem ise 1880 ile 1930 yılları arasıdır. 19. yüzyıldan önce kadar kasların bu şekilde sergilenmesi gibi bir sanat bulunmazken bu yıllarda "Modern Vücut Geliştirmenin Babası" olarak anılan Eugen Sandow, kas gösterisi performanslarıyla genel izleyici kitlesine vücut geliştirmeyi tanıtmıştır. Menajeri kanalıyla sahnede gerçekleştirdiği gösteriler Sandow'un ününü arttırmış ve kendi adıyla tanınan ürünler bu daha sonra hızla gelişecek olan vücut geliştirme sanayinin de ilk ürünleri olmuştur.
Sandow, Antik Yunan heykellerindeki ideal beden ölçülerini savunmaktaydı, görünüşü bir rastlantı eseri değildi. Çünkü kendisi eski Yunan heykellerindeki vücutları ölçmüş ve vücudunu bu ölçülere denk gelecek şekilde geliştirmiştir. Bunu yaparak da daha önceden belirlenmiş bir ölçüye göre kas geliştiren ilk kişi olmuştur. Aslında sadece bu dâhi onun vücut geliştirme sporunun babası sayılması için yeterli kabul edilmektedir. Ayrıca kendisi bu konu hakkında çeşitli kitaplar yazmıştır.