Un
Türler > Glütensiz unlar

Unlar glüten içermediğinde, çölyak hastalığı, çölyak dışı glüten hassasiyeti veya buğday alerjisi olanlar gibi glütenle ilgili rahatsızlıkları olan kişiler için uygundur. Glüten içeren tahıllarla kontaminasyon, tahıl hasadı, taşınması, öğütülmesi, depolanması, işlenmesi, elleçlenmesi ve/veya pişirilmesi sırasında meydana gelebilir.
Meşe palamudu unu öğütülmüş meşe palamutlarından yapılır ve buğday ununun yerine kullanılabilir. Yerli Amerikalılar tarafından kullanılırdı. Koreliler de dotorimuk yapmak için meşe palamudu unu kullanırlar.
Badem unu öğütülmüş bademlerden yapılır.
Amaranthus unu öğütülmüş amarant tanelerinden üretilen bir undur. Kolomb öncesi Mezo-Amerikan mutfağında yaygın olarak kullanılırdı ve başlangıçta Aztekler tarafından yetiştirilirdi. Özel gıda dükkanlarında giderek daha fazla bulunur hale gelmektedir.
Elma unu, meyve suyu sıkılmış elmaların katı kalıntıları olan elma posasının öğütülmesinden yapılır.
Muz unu geleneksel olarak binlerce yıldır yeşil muzdan yapılır ve halen hem buğday ununun glütensiz bir ikamesi hem de dirençli nişasta kaynağı olarak popülerdir.
Fasulye unu, toz haline getirilmiş kurutulmuş veya olgun fasulyelerden üretilen bir undur. Nohut ve bakla unu, yüksek besin değerine ve güçlü bir ağızda kalan tada sahip  un karışımıdır.
Kahverengi pirinç unu, Güneydoğu Asya mutfağında çok önemlidir. Yenilebilir pirinç kâğıdı bundan yapılabilir.
Karabuğday unu, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki birçok pankekte bir bileşen olarak kullanılır. Japonya'da, soba denilen sevilen bir erişte yapmak için kullanılır. Rusya'da, karabuğday unu, sıklıkla havyar ile birlikte yenen blini denilen kreplerin hamuruna eklenir. Karabuğday unu ayrıca Bretonya'da crêpes bretonnes yapmak için kullanılır. Hindu oruç günlerinde (Navaratri çoğunlukla, ayrıca 'Maha Shivaratri), insanlar karabuğday unuyla yapılmış yiyecekler yerler. Hazırlanışı Hindistan genelinde farklılık gösterir. En ünlü yemekler kuttu ki puri ve kuttu pakoradır. Çoğu kuzey ve batı eyaletinde genel terim kuttu ka attadır.
Manyok unu, manyok bitkisinin kökünden yapılır. Saflaştırılmış bir formda (saf nişasta), tapyoka unu denir (aşağıdaki listede görebilirsiniz).
Kestane unu, Korsika, Périgord ve Lugirya'da ekmek, kek ve makarnalar için popülerdir. Polenta'nın orijinal bileşenidir ve Korsika ve diğer Akdeniz bölgelerinde hala bu şekilde kullanılır. Kestane ekmeği iki haftaya kadar tazeliğini korur. İtalya'nın diğer bölgelerinde çoğunlukla tatlılar için kullanılır.
Nohut unu (ayrıca gram unu veya besan olarak da bilinir) Hint mutfağında ve Liguryanın farinatası için kullanıldığı İtalya'da çok önemlidir.
Chuño unu, Güney Amerika'nın çeşitli ülkelerinde kurutulmuş patateslerden yapılır.
Hindistan cevizi unu öğütülmüş hindistan cevizi etinden yapılır ve herhangi bir unun en yüksek lif içeriğine sahiptir, sindirilebilir karbonhidratların çok düşük konsantrasyonuna sahiptir. Bu nedenle karbonhidrat alımını kısıtlamak isteyenler için mükemmel seçimdir. Ayrıca yaklaşık %60 oranında çok yağlıdır.
Mısır unu Güney ve Güneybatı ABD, Meksika, Orta Amerika ve Hindistan ve Pakistan'ın Pencap bölgesinde popülerdir ve burada makai ka atta denir. Gıda sınıfı kireçle işlenmiş ince öğütülmüş mısır unu masa harina denir ve Meksika mutfağında tortilla'lar ve tamal'ler yapmak için kullanılır. Mısır unu, İngiliz İngilizcesinde "mısır unu" olarak bilinen mısır nişastası ile asla karıştırılmamalıdır.
Mısır nişastası, mısır tanesinin endosperminden elde edilen nişastadır.
Yapışkan pirinç unu veya yapışkan pirinç unu, doğu ve güneydoğu Asya mutfaklarında tangyuan vb. yapmak için kullanılır.
Kenevir unu, kenevir tohumundan yağın preslenmesi ve kalıntının öğütülmesiyle üretilir. Kenevir tohumu yaklaşık %30 yağ ve %70 kalıntıdır. Kenevir unu kabarmaz ve diğer unlarla karıştırılması en iyisidir. Herhangi bir una yaklaşık %15-20 oranında eklendiğinde, yeşil bir tonla süngerimsi fındıksı bir doku ve lezzet verir.
Mesquite unu, kurak iklimlerde Kuzey Amerika'da yetişen mesquite ağacının kurutulmuş ve öğütülmüş baklalarından yapılır. Unun tatlı, hafif fındıksı bir tadı vardır ve çeşitli uygulamalarda kullanılabilir.
Fındık unları yağlı fındıklardan rendelenir -en yaygın olarak badem ve orman fındığı- ve daha kuru ve lezzetli hamur işleri ve kekler üretmek için buğday unu yerine veya ona ek olarak kullanılır. Fındık unuyla yapılan keklere genellikle pasta denir ve çoğu Orta Avrupa'da, Macaristan ve Avusturya gibi ülkelerde ortaya çıkmıştır.
Bezelye unu, kavrulmuş ve toz haline getirilmiş sarı tarla bezelyelerinden üretilen undur.
Kabuklu pişmiş yer fıstıklarından yapılan yer fıstığı unu, normal una yüksek proteinli bir alternatiftir.
Patates nişastası unu, yumruların hamur haline getirilmesi ve lif ve proteinin suyla yıkanarak çıkarılmasıyla elde edilir. Patates nişastası (unu), koyulaştırıcı madde olarak kullanılan çok beyaz bir nişasta tozudur. Doğal patates nişastasının, suda koyulaşması ve şeffaf bir jel vermesi için kaynatılması gerekir. Un, ne tahıllardan ne de baklagillerden yapılmadığından, tahılların yenmediği Fısıh döneminde Yahudiler tarafından yemek pişirmede buğday unu yerine kullanılır.
Patates unu, genellikle patates nişastasıyla karıştırılır, soyulmuş, pişirilmiş patates tozudur ve bütün patates kullanılarak ezilmiş, çoğunlukla tamburda kurutulmuş ve öğütülmüş patates gevreğidir ve böylece patatesin proteinini ve bazı liflerini içerir. Açık beyaz, hafif sarımsı renklidir. Bu susuzlaştırılmış, kurutulmuş patateslere, hazır patates püresi de denir, granül veya pul halinde olabilir. Patates unu soğuk suda çözünür, ancak ağır olduğundan sık kullanılmaz.
Pirinç unu öğütülmüş pirinç taneleridir. Asya'da temel bir gıdadır. Ayrıca Batı ülkelerinde, özellikle glutenle ilgili rahatsızlıklardan muzdarip kişiler için yaygın olarak kullanılır. Kahverengi pirinç unu, beyaz pirinç unundan daha yüksek besin değerlidir.
Sorgum unu, sorgum bitkisinin tam tahıllarının öğütülmesinden yapılır. Hindistan'da buna jowar denir.
Manyok bitkisinin kökünden üretilen tapyoka unu, ekmek, krep, tapyoka pudingi, Afrika'da fufu denilen tuzlu bir lapa yapmak için kullanılır ve nişasta olarak kullanılır.
Teff unu, teff tahılından yapılır ve Doğu Afrika'da (özellikle Afrika Boynuzu çevresinde) tüketilir. Özellikle, Etiyopya mutfağının önemli bir bileşeni olan injera ekmeğinin başlıca bileşenidir.