stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kopuzlu, Bismil

| Kopuzlu |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Diyarbakır
Koordinatlar: 37°57′11″N 40°57′33″E﻿ / ﻿37.9531°K 40.9592°D﻿ / 37.9531; 40.9592
Ülke:  Türkiye
İl: Diyarbakır
İlçe: Bismil
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2000): 509
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0412
Posta kodu: 21520
Resmî site 
Kopuzlu, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.
Coğrafya

Diyarbakır iline 76 km, Bismil ilçesine 41 km uzaklıktadır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2007: 
2000: 509    
1997: 635
Domažlice (ilçe)

| Domažlice ilçesi |
| --- | --- |
İlçe


Ülke:  Çekya
İl: Plzeň
Başkent: Domažlice
Yüzölçümü
 • Toplam: 1.123,46 km²
Nüfus (2019)
 • Toplam: 61.902
 • Yoğunluk: 55/km²
Zaman dilimi: UTC+01.00 (OAS)
 • Yaz (YSU): UTC+02.00 (OAYS)
Domažlice ilçesi (Çekçe: Okres Domažlice), Çekya'nın Plzeň ilinde bulunan bir ilçedir. İlçenin başkenti Domažlice şehridir.
Dondurulmuş muhallebi

Çikolatalı dondurulmuş muhallebi
Dondurulmuş muhallebi dondurmaya benzeyen sütlü bir tatlıdır. Amerika'nın Wisconsin eyaletindeki Milwaukee şehrinde çok tutulan bu dondurulmuş tatlının içinde süt ve şeker dışında yumurta'da vardır. Dondurmadan daha fazla yumurta içerdiği için dondurulmuş muhallebi daha yumuşak olur.
Tarihçe

Dondurulmuş muhallebi Amerikan mutfağına 18. yüzyılda Fransız mutfağından girmiş. Ticari üretimi ise 1919 yılında New York'un Coney Island mahallesinde başlamış. 1933 yılına Chicago Dünya Fuarı ile ülkenin batısına yayılmaya başlamış.
Üretim

1977 yılında dondurulmuş tatlılar için Amerikan endüstri standartlarını belirleyen yeni yayınlanan düzenlemeler altında dondurmanın en az % 10 süt yağı ve % 2.7 protein içerdiği tanımlandı. Üstelikle dondurulmuş muhallebi dışında dondurmaların içindeki yumurta sarı katıları en fazla % 1.4, dondurulmuş muhallebi ise en az % 1.12 olarak belirlendi.
Bugünkü Federal Düzenlemeler Kanunu (Code of Federal Regulations, CFR) altında  yumurta sarısı katıların % 1.4den fazla içeren ürünler "dondurulmuş muhallebi" veya "fransız dondurması"  sayılır.
Üretim sırasında uygulanan hacım artışı yöntemi (overrun) yumuşak servis dondurma yapımında % 100 olabiliyor. Bu demektir ki dondurmanın yarısı havadan oluşuyor. Dondurulmuş muhallebi'nin hacım artışı ise %15 ve % 30 arası oluyor.
Milwaukee, Wisconsin'da bir muhallebici
Kuznetsk

| Kuznetsk Кузнецк |
| --- | --- |
Şehir
Kuznetsk şehri

  Bayrak Arma 
KuznetskKuznetsk'in Rusya'daki konumu
Ülke:  Rusya
Federal bölge: Volga
Federal bölüm:  Penza Oblastı
İdare
 • Belediye başkanı: Sergey Zlatogorski
Yüzölçümü
 • Toplam: 42.08 km²
Nüfus (2010)
 • Toplam: 88.839
Zaman dilimi: UTC+03.00 (MSK)
Resmî site www.gorodkuzneck.ru
Kuznetsk (Rusça: Кузне́цк), Rusya'nın Penza Oblastı'nda bulunan bir şehirdir. Şehir Volga Yaylası'nın eteklerinde Truyov Nehri'nin sol kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 42,08 km² olan şehrin nüfusu 2010 iitibarıyla 88.839'dur.
Kardeş şehirler

Gyula, Macaristan (1970)
Dimitrovgrad, Rusya (1972)
Koyunculu

Koyunculu, Aybastı
Koyunculu, Çekerek
Koyunculu, Yozgat
Dúbravka, Bratislava

| Dúbravka |
| --- | --- |
Semt
Semt görünümü
  Arma 
 Dúbravka'nın Bratislava'daki konumu
Koordinatlar: 48°8′K 17°7′D﻿ / ﻿48.133°K 17.117°D﻿ / 48.133; 17.117
Ülke:  Slovakya
Bölge: Bratislava
İlçe: Bratislava IV
Şehir: Bratislava
İdare
 • Belediye başkanı: Martin Zaťovič (SOM Slovensko)
Yüzölçümü
 • Toplam: 8,65 km²
Nüfus (2021)
 • Toplam: 36.024
 • Yoğunluk: 4164,62/km²
Zaman dilimi: UTC+01.00 (OAS)
 • Yaz (YSU): UTC+02.00 (OAYS)
Resmî site www.dubravka.sk
Dúbravka, Slovakya'nın başkenti Bratislava'nın semtlerinden biridir. Semt, kentin kuzeybatısında Bratislava IV ilçesinde yer almaktadır. Yüzölçümü 8,65 km² olan semtin nüfusu 31 Aralık 2021 tarihi itibari ile 36.024'tür.
Dubravka, 14. yüzyıldan beri yerleşim yeridir ve o zamanlar Devín Kalesi topraklarının bir parçasıydı. 1946'dan beri Bratislava'nın bir semtidir. Semtin en dikkate değer cazibe merkezi, 1723'ten kalma barok kilisesidir.
Dendrobium hirsutifolium

Dendrobium hirsutifolium, Dendrobium cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Doksan Beş Tez

1517 Nürnberg basımı nüsha, Berlin Eyalet Kütüphanesinde
Doksan Beş Tez ya da özgün adıyla Endüljansların Kudretine ve Yararına Dair İfşaatlarla İlgili Münazara (Latince: Disputatio pro declaratione virtutis indulgentiarum), kilise vaizleri tarafından Endüljans (günahların affedildiğini gösterir belge) satışına karşı, 1517'de Martin Luther tarafından yazılmış ve Protestan Reform'un başlamasına sebep olduğu iddia edilen akademik şerh, doksan beş maddelik eleştiri.
Günah Affı Belgesi (Endüljans) satışını ve satışa izin veren Katolik Kilisesi ile Papa'nın tutumunu eleştiren doksan beş tez; Katolik Kilisesi'nin Avrupa'daki siyasi gücünün zayıflamasında önemli bir etken olarak kabul edilir.
Yayımlanması

Wittenberg Üniversitesi'nde, 'din ahlakı' bölümünde öğretim görevlisi olan Rahip Martin Luther, Endüljans hakkındaki eleştirisini 31 Mart 1517 tarihinde Mainz Şehri Başpiskoposu Brandenbuglu Albert'e gönderir. Tezin yazım tarihi olarak kabul edilen bu tarih, aynı zamanda Protestan Reformu'nun da başlangıcı kabul edilmekte ve her yıl 31 Mart, Reform Günü olarak anılmaktadır.
Doksan Beş Tezin Brandenburglu Albert'e mektup olarak gönderilmesinden sonra, Wittenberg kiliseleri ile Üniversite'ye de gönderildiği ve ayrıca Wittenberg'deki All Saint's (Tüm Azizler) Kilisesi (Schlosskirce-Kale Kilise) kapısına asılarak halka yayımlandığı iddia edilmektedir.
Tezlerin İçeriği

Hristiyanların öldükten sonra Araf'ta, işledikleri günahların cezasından kurtulmaları için satılan Endüljans Belgesi aleyhine, Luther;
ilk tezinde Matta İncili 4:17'deki İsa'nın "Tövbe edin" sözüne gönderme yaparak, tövbenin Hristiyan'ın kendi içinde yaşadığı bir mücadele olduğunu söyler;
20, 21 ve 22. tezlerinde, böylesi genel bir tövbe kabulünün bizzat Tanrı tarafından yapılabileceğini iddia ederek, Katolik Kilisesi ve Papa'yı yetkisi dışına çıkmakla eleştirir;
35. ve 36. tezlerinde, Endüljans Belgesinin, Hristiyanların gerçek bir pişmanlıkla tövbe etmelerinin önünü kapattığını ve günah işlemekten çekinmemelerine sebep olduğunu savunur;
41-47. tezleri arasında, Hristiyanlar için bağışlanmayı dilemenin, Endüljans Belgesi'nden daha az bir değerde görülmeye başlandığından bahsetmiştir.
94. ve 95. tezi ile eleştirisini sonlandırır:
94.) Hristiyanlara; cezalar, ölümler ve cehennemden geçerek başları olan Mesih’i takip etme hususunda gayretkeş olmaları öğütlenmeli

95.) ve yalancı bir ruhani teminatla kendilerini teselli edecekleri yerde, pek çok ıstırap yaşayarak Göklerin Melekutu’na varmaları hususundan emin olmaları gerektiği söylenmelidir.
Etkisi

Özellikle Endüljans vaizi Johan Tetzel ile girişilen yazılı tartışma (pamphlet war) ile birlikte, 'Doksanbeş Tez'in etkisi ve Luther'in ünü daha büyük hızla yayıldı. Kilise Yöneticileri Luther'i aforoz edilebileceği bildiriminde bulundular. Luther, 1521'de görevinden istifa etti.
Kilise iktidarına karşı olan bölgesel güç sahibi otoriteler ile Luther'in Kilise eleştirisinin hareketlendirdiği halkın, 'Endüljans karşıtlığı' adı altında birleşerek Protestan Reformu'nu başlattığı kabul edilmektedir. Avrupa'daki güç, mülk ve iktidar sahiplerini değiştiren bir hareketin başlangıç belgesi olarak kabul edilir.
Coğrafi keşifler ile artan ticaretin oluşturduğu yeni ekonomik durum sonucu maddi olarak sarsılan kimi soylular ile Kilise arasında mülk ve iktidar çekişmeleri yaşanmaya başlandığı bir dönemde yayınlanmış olan Doksan Beş Tez; soyluların mülk ve iktidar taleplerinin halk düzeyinde karşılık bulmasına yardımcı olmuştur. Belgenin halk içerisinde bu etkinliği kazanabilmesiyle, toplum içi bölünmenin derinleştiği ve uzun yıllar -dini savaş görünümünde- iktidar savaşları yaşanmasında, önemli bir etken olduğu kabul edilmektedir.
Schlosskirche kapısı (kale kilise), Wittenberg
1521 tarihli bir endüljans belgesi
Doksan Beş Tez'in, broşür (pamphlet) olarak basılmış hali, 1517 Basel Basımı.
Kuzey Macaristan ve Alföld

Macaristanın bölgeleri

Kuzey Macaristan ve Alföld (NUTS 1) Macaristanın idari bölgelerinden biridir. Ona bağlı bölgeler (NUTS 2) Kuzey Macaristan, Kuzey Great Plain ve Güney Great Plain dir.
| NUTS 1> Bölüm | NUTS 1> Kodu | NUTS 2> Büyük Alan | NUTS 2> Kodu | NUTS 3> Bölge | NUTS 3> Kodu |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Kuzey Macaristan | HU31 | Borsod-Abaúj-Zemplén | HU311 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Kuzey Macaristan | HU31 | Heves | HU312 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Kuzey Macaristan | HU31 | Nógrád | HU313 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Kuzey Alföld | HU32 | Hajdú-Bihar | HU321 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Kuzey Alföld | HU32 | Jász-Nagykun-Szolnok | HU322 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Kuzey Alföld | HU32 | Szabolcs-Szatmár-Bereg | HU323 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Güney Alföld | HU33 | Bács-Kiskun | HU331 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Güney Alföld | HU33 | Békés | HU332 |
| Kuzey Macaristan ve Alföld | HU3 | Güney Alföld | HU33 | Csongrád | HU333 |
| g t Macaristan'ın illeri |
| --- | --- | --- |
|  Baranya  Bács-Kiskun  Békés  Borsod-Abaúj-Zemplén  Budapeşte*  Csongrád-Csanád  Fejér  Győr-Moson-Sopron  Hajdú-Bihar  Heves  Jász-Nagykun-Szolnok  Komárom-Esztergom  Nógrád  Pest  Somogy  Szabolcs-Szatmár-Bereg  Tolna  Vas  Veszprém  Zala  |  Baranya  Bács-Kiskun  Békés  Borsod-Abaúj-Zemplén  Budapeşte*  Csongrád-Csanád  Fejér  Győr-Moson-Sopron  Hajdú-Bihar  Heves  Jász-Nagykun-Szolnok  Komárom-Esztergom  Nógrád  Pest  Somogy  Szabolcs-Szatmár-Bereg  Tolna  Vas  Veszprém  Zala  |  |
* Başkent.
Koyuncular Şelalesi

Koyuncular Şelalesi, Trabzon'un Sürmene ilçesinde bulunan bir şelaledir. İlçe merkezine 43 kilometre uzaklıkta ve Ortaköy köyü sınırlarında yer alan şelale 10 metrelik bir yükseklikten dökülür. 2.5 metre genişliğindeki şelalenin döküldüğü suyun derinliği 0.5 metredir. Tüm mevsimlerde akan şelalenin bakısı kuzeydoğu yönündedir.
Dedehan Hasan

| Dedehan Hasan |
| --- | --- |
Dadaxon Hasan
Doğum: 15 Kasım 1941 (82 yaşında) Fergana, Özbekistan
İkamet: Özbekistan
Milliyet: Özbek
Eğitim: Taşkent Devlet Üniversitesi (Bugünkü Özbekistan Milli Üniversitesi)
Meslek: Şair, gazeteci, sanatçı, ozan, besteci, kanaat önderi, siyasetçi
Etkin yıllar: 1964-2000
Hareket: Birlik Halk Hareketi (Kurucularından)
Ödüller: 1993 yılı Uluslararası Ahmet Yesevi Ödülü sahibi

Dedehan Hasan, (15 Kasım 1941, Fergana), Sovyet Özbek şair, gazeteci, sanatçı, ozan, besteci, kanaat önderi ve siyasetçi.
Hayatı

Dedehan Hasan 1941 yılının Kasım ayında Özbekistan’ın Fergana vilayetinin Altıarık İlçesi’ndeki Araphane Köyü’nde doğdu. Babası Şakir Hasan, annesi Kumrinisa Hasan’dır. Şakir Hasan Altıarık Su İşleri Başkanı olarak çalışmıştır. Babası, Dedehan Hasan 2 yaşındayken Almanların SSCB’ye savaş açtığı 1942 yılında savaşta ölmüştür. ..
Dedehan, Araphane Köyü’nde sekiz yıl eğitim gördükten sonra dokuzuncu ve onuncu sınıfı Altıarık İlçesi’nde okumuş, 1959 yılında da okulunu tamamlamıştır. 1961-1966 yıllarında Taşkent Devlet Üniversitesi’nin (Bugünkü Özbekistan Millî Üniversitesi) Filoloji Fakültesi’nin Gazetecilik Bölümü’nde eğitim görmüştür. 1961 yılında üniversitede okurken “Hamzacılar” derneğini kuranlar arasında yer almıştır. Bu derneğe üniversite öğrencileri de katılmış, “Hamza” adında duvar gazetesi çıkarmışlardır. Bu gazetede Sovyet dönemi aleyhine şiir ve makaleler yazılmıştır. Dedehan Hasan gazetenin kültür işleri başkan yardımcılığını yapmıştır. KGB ajanları yürütülen faaliyetleri öğrenince Dedehan Hasan’ı 3 günlüğüne alıkonulmuş, işkence görmüş ve ölümle tehdit edilmiştir. 3 gün sonra serbest bırakılan Dedehan Hasan bu faaliyetlerinden ötürü kara listeye girmiştir. Üniversiteden mezun olunca “Sovyet Özbekistanı” gazetesinin Edebiyat ve Sanat Bölümü’nde işe başlamıştır. Bu yıllarda artık şarkılarıyla tanınmaya başlanmış olan Dedehan Hasan, 1967 yılından gazetedeki işinden ayrılmış “Özbek Telefilm” kurumunda editör olarak çalışmaya başlamıştır. İki yıl sonra Özbek Devlet Konser Filarmonisi’ne geçmiştir. Dedehan Hasan artık gazetecilikten çok sanatı sevmeye başlamıştır. Bir an önce ülkeyi Sovyet sisteminden kurtarmak ve özgürlüğe kavuşturmak istemiş, okul hayatından sonra çalışma hayatında da sürekli onun için mücadele etmiştir. 1973 yılında Ahmed Yesevi’nin hikmetlerini, Çolpan, Rauf Parfi, Nâzım Hikmet, Puşkin, Erkin Vahid, Abdulla Arif, Atahan Paçça Nisarî, Avaz Otar, Nesimî, Gülhanî, Faragî gibi sanatkârların millî ve dinî şiirlerini besteleyip icra ettiği için bir yıl boyunca soruşturma görmüştür. Ancak o zamanın Özbek Komünist Partisi genel başkanı olan Şeref Raşidov, Dedehan’ın daha genç olduğu için fikirlerinin değiştirilebileceğini savunmuş ve onu affederek mahkemeye çıkmadan soruşturmasını bitirmiştir. Ozanın anti-Sovyet şarkılarından dolayı 1976 yılında bir konseri daha iptal olmuş ve tutuklanmıştır. Böylece Lenin ilçesindeki karakola getirilmiş ve sorgudan sonra toplumda bozgunculuğa yol açma suçundan on beş gün hapsedilmesine karar verilmiştir. Serbest bırakılırken bir daha “Vatan” konulu şarkıları söylememesi, aksi halde uzun yıllar hapis cezası alacağı söylenmiştir. Bu olaydan sonra şair on yıl 1979-1988 yıllarında Özbekistan Yazarlar Birliği’nde çalışmıştır.
Birlik Hareketi

1988 yılında 11 Kasım gününde Dedehan Hasan’ın evinde toplanan Abdurrahim Polat, Abdumannap Polat, Miraziz Azam, Zahir Alam, Kahraman Gulam ve Fahriddin Hudaykul gibi kişiler “Birlik Halk Hareketi”ni kurduklarını ilan etmişlerdir. Birlik Halk Hareketi önceleri çevre, pamuk ve millî ve manevî değerlerin korunmasını dile getirirken, gelişen olaylar doğrultusunda talepler de değişmiş, amaç Özbekistan’ın bağımsızlığı olmuştur. 
Dedehan Hasan’a halkı Sovyet düzenine karşı mücadeleye teşvik eden şarkılarında dolayı 1989 yılının sonlarında Fergana vilayeti Savcılığı tarafından soruşturma başlatıldı. Ama bu sefer de hapis cezası verilmedi.
1990 yılında “Türkistan” gazetesinin “Özbekistan’ın en meşhur kişisi kim?” konusuyla yaptığı anket sonucunda Özbek gençleri tarafından en çok sevilen aydın olarak Dedehan Hasan ülke çapında birinci olmuştu. Aynı yıl sanatçı Türkiye’deki “Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı” tarafından “Türkistan Bülbülü” olarak ilan edildi. 1990 yılında Dedehan Hasan liderliğinde Fergana Vadisi’nde Türkistan İslami Demokratik Partisi kuruldu.
Dedehan Hasan Rauf Parfi, Abdulla Aripov, Yadigâr Abid, Yusuf Cuma gibi şairlerin şiirlerini de şarkı yapmıştır. İlk şarkısı 1964 yılında söylediği “Leyla”dır. Kendisine 1993 yılında Uluslararası Ahmed Yesevi Ödülü verilmiştir. Güncel sosyo-kültürel temalarda da şiirler yazarak türküye dönüştürmüştür. Örneğin; Afrika’dan İtalya’ya çalışmak için giden ve oradaki çocuklar tarafından benzin dökülerek yakılan çocuk için de “Tunuslu Bala” adlı şarkı söylemiştir. Ayrıca Afgan çocukların oyuncak diye verilen ama içinde bomba olan oyuncakları oynarken ölen çocuklar için de “Afgan Bala” adlı şarkısını söylemiştir.
Şiir Kitapları

“Şeyda Gönlüm” (Taşkent, 1969)
“Şah-i Merdân Sayları” (Taşkent, 1980)
“Çimenimden Ayırma”(Taşkent, 1984)
“Bahar Gelir Bağlara” (Taşkent, 1990)
Dendrobium heyneanum

Dendrobium heyneanum, Dendrobium cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Dendrobium hkinhumense

Dendrobium hkinhumense, Dendrobium cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Dendrobium holochilum

Dendrobium holochilum, Dendrobium cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Dendrobium hippocrepiferum

Dendrobium hippocrepiferum, Dendrobium cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Dogger Bank Muharebesi

Dogger Bank Muharebesi şu anlamlara gelebilir:
Dogger Bank Muharebesi (1696)
Dogger Bank Muharebesi (1781)
Dogger Bank Olayı (1904)
Dogger Bank Muharebesi (1915)
Dogger Bank Muharebesi (1916)
Dogger Bank Muharebesi (1915)

| g t Kuzey Denizi 1914-1918 |
| --- | --- |
 U-Bot Mücadelesi  1. Heligoland Körfezi  22 Eylül 1914  Texel  1. Yarmouth  Scarborough  Noordhinder Bank  Dogger Bank  15 Ağustos 1915  2. Dogger Bank  29 Şubat 1916  2. Yarmouth  Jutland  19 Ağustos 1916  1. Dover Boğazı  16 Mart 1917  4 Mayıs 1917  2. Dover Boğazı  Lerwick  2. Heligoland Körfezi  Zeebrugge  1. Ostend  2. Ostend 
Dogger Bank Muharebesi 24 Ocak 1915 tarihinde Kuzey Denizi'nin Dogger Bank adlı yerinde Büyük Britanya Filosu ile Alman İmparatorluk Donanması arasında yaşanan deniz savaşıdır.
Almanların telsiz konuşmalarını deşifre eden Britanyalılar düşmanın Dogger Bank'e yaklaşmakta olduğunu öğrenmiştir. Alman birliklerini tahmin edilen zaman ve yerde yakalamayı başaran Britanya filosu başlattığı uzun menzilli ateşin ardından üstün duruma geçmiştir.
Kwantung

Kwantung, 1895-1945 yılları arasında Qing Hanedanı'nın Japon İmparatorluğu'na Liaodong Yarımadası'nın güneyinde bir imtiyazlı toprağıydı. Bölge, Lüshunkou gibi askerî ve ekonomik yönden öneme sahip limanları bulundurmaktaydı. İdari merkezi Dalian'dı.
Kuzpınar, Darende

| Kuzpınar |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Malatya ilinin Türkiye'deki konumu
KuzpınarKuzpınar'ın Malatya'daki konumu
Koordinatlar: 38°32′58″N 37°41′18″E﻿ / ﻿38.5495°K 37.6882°D﻿ / 38.5495; 37.6882
Ülke:  Türkiye
İl: Malatya
İlçe: Darende
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2019): 25
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 422
İl plaka kodu: 44
Posta kodu: 44700
Kuzpınar, Malatya ilinin Darende ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe

Kuzpınar; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- | --- |
| 2019 | 25 |  |
| 2018 | 32 |  |
| 2017 | 27 |  |
| 2016 | 24 |  |
| 2015 | 20 |  |
| 2014 | 29 |  |
| 2013 | 28 |  |
| 2012 | 29 |  |
| 2011 | 28 |  |
| 2010 | 34 |  |
| 2009 | 39 |  |
| 2008 | 39 |  |
| 2007 | 31 |  |
Devlet Duması (Rus İmparatorluğu)

| Devlet Duması  Госуда́рственная ду́ма Gosudarstvennaya Duma |
| --- | --- |
Tauride Sarayı – Rus İmparatorluğu Devlet Duması binası

Tür
Tür: Alt meclis Rus İmparatorluğu Parlamentosu 
Tarih
Kuruluş: 1905
Dağılış: 1917
Önceki: Zemsky Sobor
Sonraki: Rusya Cumhuriyeti Geçici Konseyi
Başkanlık
Devlet Duması Başkanı:  Sergey Muromtsev (ilk)  Mihail Rodzianko (son)  
Sandalye: 434-518
Seçimler
Oylama sistemi: Dolaylı seçim
Son seçim: 1912 Rusya yasama seçimleri
Toplantı yeri

Tauride Sarayı, Sankt-Peterburg

Devlet Duması (Rusça: Госуда́рственная ду́ма) veya İmparatorluk Duması, Sankt-Peterburg'daki Taurida Sarayı'nda toplantılarını düzenleyen, Rus İmparatorluğu'nun son dönemindeki yasama meclisinin bir parçası olan alt meclis. 27 Nisan 1906 ile Şubat 1917 tarihleri arasında İmparatorluğun çöküşü arasında dört kez toplandı. Birinci ve İkinci Duma daha demokratikti ve haleflerinden daha fazla sayıda ulusal unsurları temsil ediyordu. Üçüncü Duma, eşraflar, toprak sahipleri ve işadamlarının hâkimiyetindeydi. Dördüncü Duma beş oturum düzenledi; 2 Mart 1917'ye kadar varlığını sürdürdü ve 6 Ekim 1917'de resmen feshedildi.
Tarihi

6 Ağustos 1905'te, 1905 Rus Devrimi'nin baskısı altına giren Sergey Vitte, (Rus-Japon Savaşı'ndan sonra Japonya ile barış görüşmelerini yönetmek üzere II. Nikolay tarafından atandı) başlangıçta tamamen danışma organı olduğu düşünülen Duma'nın toplanması hakkında bir bildiri yayınladı. Sonraki Ekim Manifestosu'nda Çar, daha fazla sivil özgürlükler getirmeyi, yeni bir "Devlet Duması"na geniş katılım sağlamayı ve Duma'ya yasama ve gözetim yetkileri vermeyi vadetti. Devlet Duması, parlamentonun alt meclisi, Rus İmparatorluğu Devlet Konseyi ise üst meclis olacaktı.
Bununla birlikte, II. Nikolay otokratik gücünü korumaya kararlıydı. 23 Nisan 1906'da Çar, kendisine "yüce otokrat" unvanını veren Temel Yasayı çıkardı. Duma'nın onayı olmadan hiçbir yasa yapılamasa da, Duma, soyluların hakim olduğu Devlet Konseyi'nin (yarısı doğrudan Çar tarafından atanacak olan) onayı olmadan yasaları geçiremezdi ve Çar'ın kendisi bir veto hakkına sahipti. Yasalar, bakanların Duma tarafından atanamayacağını ve sorumlu olmadıklarını öngörerek, yürütme düzeyinde sorumlu hükûmeti reddetti. Dahası, Çar, Duma'yı feshetme ve istediği zaman yeni seçimler ilan etme gücüne sahipti; 87. madde, kararnamelerle geçici (olağanüstü hal) yasaları geçirmesine izin verdi. Tüm bu yetkiler ve ayrıcalıklar, pratikte Rusya Hükûmeti'nin resmi olmayan mutlak bir monarşi olmaya devam etmesini sağladı. Bu bağlamda ilk Duma dört gün sonra 27 Nisan 1906'da açıldı.
Tarihi > İlk Duma

İlk Duma, 1905 devriminden sonra 27 Nisan 1906'da açıldı ve II. Nikolay tarafından Ekim Manifestosu'nda belirtildiği gibi yaklaşık 500 milletvekili ile kuruldu; Sosyalist Devrimci Parti gibi çoğu radikal sol partinin seçimleri boykot etmesi, ılımlı Anayasal Demokratların (Kadetler) en çok milletvekili (yaklaşık 180) çıkarmasına sebep oldu. İkinci olarak en fazla sayıya sahip olan grup ise, biraz daha radikal solculardan oluşan yaklaşık 100 milletvekili çıkaran Trudoviklerin ittifakıydı. Her iki grubun da sağında, Ekimciler de dahil olmak üzere bir dizi küçük parti vardı. Birlikte yaklaşık 45 civarında milletvekilleri vardı. Çoğunlukla köylü gruplarından olan diğer milletvekilleri bağlantısızdı.
Kadetler, nispeten ılımlı siyasi duruşları nedeniyle sürekli olarak seçmen çekebilen tek siyasi partiydi. Kadetler, özellikle şehirli nüfusun dikkatini çekti, bunun yerine diğer partilere bağlı olan kırsal toplulukların dikkatini çekmeyi başaramadı.
Duma, 8 Temmuz 1906'ya kadar 73 gün boyunca pek başarılı olamadı. Çar ve sadık Başbakanı İvan Goremykin, Duma'yı kontrol altında tutmaya hevesliydi ve iktidarı paylaşma konusunda isteksizdi; öte yandan Duma, seçim reformu ve en önemlisi toprak reformu dahil olmak üzere reformların sürdürülmesini istiyordu. Moskova Üniversitesi Hukuk Profesörü Sergey Muromtsev, başkan seçildi. Lev Urusov ünlü bir konuşma yaptı. Bu liberalizmden korkan Çar, söylendiğine göre "Duma'ya lanet olsun, her şey Vitte'nin işi" diyerek Duma'yı feshetti. Aynı gün Pyotr Stolypin yeni başbakan olarak seçildi.
Pavel Milyukov ve çoğu liberal Kadetler partisinden olan yaklaşık 200 milletvekili, hayal kırıklığı içinde, ileriye dönük olarak neler yapılabileceğini tartışmak için, o zamanlar Rus Finlandiyası'nın bir parçası olan Vyborg'a kaçtılar. Oradan, sivil itaatsizlik çağrısı yapan Vyborg Manifestosu'nu yayınladılar. Bu manifesto büyük ölçüde göz ardı edildi ve bu durum tutuklanmalarıyla ve Kadetlerin parti bürolarının kapatılmasıyla sonuçlandı.
Tarihi > İkinci Duma

İkinci Duma (20 Şubat 1907'den 3 Haziran 1907'ye kadar) 103 gün sürdü. Yeni üyelerden biri, Ekim Manifestosu'na şiddetle karşı çıkan Vladimir Purişkeviç'ti. Bolşevikler ve Menşevikler (yani, Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin her iki fraksiyonu) ve Sosyalist Devrimciler, Duma'daki seçimleri boykot etme politikalarını terk ettiler ve sonuç olarak bir dizi sandalye kazandılar. Kadetler (bu noktada en ılımlı ve merkezci parti), kendilerinden daha radikal partilerin seçimlere girmelerinden dolayı yarı yarıya sandalye kaybına uğradılar.
1 Haziran 1907'de, başbakan Pyotr Stolipin, Sosyal Demokratları silahlı bir ayaklanma hazırlamakla suçladı ve Duma'nın 55 Sosyal Demokratının Duma oturumlarından çıkarılmasını ve 16'sının milletvekili dokunulmazlığının kaldırılmasını talep etti. Bu ültimatom Duma tarafından reddedilince, 3 Haziran'da bir fermanla (emperyal kararname) Duma feshedildi ve bu olay Haziran 1907 Darbesi olarak anıldı.
Çar, bu sorunlara rağmen Devlet Duması'ndan kurtulmak istemiyordu. Bunun yerine, olağanüstü yetkileri kullanan Stolipin ve Çar, seçim yasasını değiştirdi ve toprak sahiplerinin ve şehirli mülk sahiplerinin oylarına daha büyük bir seçim değeri verdiler ve "yanlış yönlendirilmekle" suçladıkları köylülerin oylarına daha az değer verdiler ve bu süreçte kendi çıkardıkları Temel Yasalarını çiğnediler.