Çanakkale Savaşı'ndaki denizaltı faaliyetleri
İtilaf Devletleri'nin denizaltı faaliyetleri > Kara harekâtları sırasında > E11

E sınıfına ait Britanya denizaltısı E11, Gelibolu Yarımadası'nda 25 Nisan'da yapılan çıkarmaların umulan hedeflerine varamaması üzerine bir harekâta girişti. Harekâtla; Gelibolu Yarımadası'na Marmara Denizi'nden yapılan sevkiyatın, özellikle asker sevkiyatının vurulmasını amaçlamıştı. Ön Yüzbaşı Martin Eric Nasmith komutasında 19 Mayıs'ta sefere çıkan denizaltı 23 Mayıs'a kadar bir hedef bulamadı. Bu tarihte Bakırköy açıklarında demirli Peleng-i Derya gambotuna torpido saldırısında bulundu. O günün dalgalı denizinde periskop saptanamadığından ve gemi kıyıda demirli olduğundan isabet aldı. Batışa devam ederken gemi topçusu ateşe devam etti ve denizaltının bir periskobunu vurmayı başardı. Bu saldırıda denizaltı mürettebatından iki kişi öldü.
24 Mayıs'ta Nagra nakliye gemisini durdurdu. Gemide 250 adet mermisiyle Yavuz'dan sökülen 150 mm'lik top ve bir kısım mühimmat bulunurken, E11 gemiyi bu yüküyle birlikte batırdı. Aynı gün Tekirdağ Limanı'nda cephane yüklü bir feribota torpido saldırısında bulundu. İnfilak eden gemide mürettebattan iki kişi öldü. Aynı günün akşamı İstanbul açıklarına ulaştı. Ertesi gün, 25 Mayıs sabahı Galata Rıhtımı'nda bir tümen askerin bindirildiği nakliye gemilerine atılan iki torpido bu gemilere zarar vermedi. Yine de askerler gemilerden indirildi ve karadan Gelibolu'ya sevk edildi. Daha sonra Tarabya Koyu'nda demirli Yavuz'a torpido saldırısında bulunmak için İstanbul Boğazı sularına girildiyse de güçlü akıntının aşılamayacağı düşünülerek bundan vazgeçildi. 27 Mayıs'ta Barbaros Hayreddin ve refakatindeki Draç ile Yarhisar'ı saptasa da ay ışığı nedeniyle taarruz edemedi. 28 Mayıs'ta İzmit Körfezi'ndeki bir konvoya gerçekleştirdiği saldırıda Bandırma nakliye gemisi isabet aldı ve geminin mürettebatından 250 kişi ve 7 bin topçu mühimmatıyla birlikte batmasına yol açtı. Aynı gün Doğan yolcu vapuruna torpido ile saldırsa da torpido infilak etmedi. 1 Haziran'da, 700 yaralı taşıyan Lilly Rickmers hastane gemisine attığı torpido da hedefi bulmadı. 2 Haziran'da Tecilli muhribini torpido ile vurdu ve gemi 18 kişilik mürettebatıyla birlikte sulara gömüldü. Saldırı düzenlediği bir başka muhrip olan Başlangıç ise isabet almadı. Dönüş yolundayken, 8 Haziran'da Nara Burnu açıklarında Ceyhan'ı torpilleyerek batırdı ve üsse döndü.
İkinci sefere çıkmadan önce komutan Nasmith, bir keşif uçuşu yaparak hareket planını şekillendirdi. Denizaltı, bu seferine 5 Ağustos'ta başladı. Aynı gün torpido saldırısı düzenlediği Halep nakliye gemisi sığ suda karaya oturdu. Daha sonra Bandırma'dan Çanakkale'ye giden bir konvoya karşı E14'le birlikte saldırı girişiminde bulundu. Ancak Basra muhribi, su üstünde gördüğü periskoplara saldırarak her iki denizaltıyı da dalmaya zorladı. Akşamüstü, içinde Amiral Guido von Usedom'un personeli olan Aydın Reis gambotu ile karşılaştı. Dalışa geçene kadar karşılıklı top ateşi açılsa da, bataryalarını yeterince dolduramamış olan denizaltı, gambota karşı torpido saldırısına girişemedi. Birlikte harekâta devam eden denizaltılar, 6 Ağustos'ta Peyk-i Şevket kruvazörünü saptadı. E11 torpidosu kruvazöre vasattan çarptı. Sahile doğru dümen kıran gemi, batmadan baştankara etmeyi başardı. 8 Ağustos şafağında Gelibolu ile Doğanarslan arasında seyir halindeki Barbaros Hayreddin zırhlısına torpido saldırısı yaptı. Zırhlı, tek torpidoyla alabora olup sulara gömüldü. Gemiyle birlikte taşıdığı mühimmat da sulara gömülmüş, 21 subay ve 237 er ölmüştü. 13 Ağustos'ta İstanbul önlerine gelen denizaltı, Haydarpaşa İskelesi'nde kömür boşaltan İsfahan nakliye gemisini torpido ile batırdı. Devriye gezdikten sonra, 14 Ağustos'ta yeniden İstanbul önlerine geldi ve bir nakliye gemisini daha batırdı. 22 Ağustos'ta da bir römorkörü top ateşiyle batırırken, kurtulan 20 kişi denizden toplandı ve daha sonra durdurulan bir yelkenliye aktarıldı. 25 Ağustos'ta, Akbaş açıklarında Kios nakliye gemisine düzenlediği torpido saldırısı sonucu gemiyi batırdı. Daha sonra Halep gemisiyle yeniden karşılaşan denizaltının torpidosu bu kez nakliye gemisini batırmayı başardı. Denizaltı, 3 Eylül'de üsse döndü.
Denizaltı, üçüncü seferine 6 Kasım'da çıktı. 15 Kasım'a kadar iki yelkenli tekne batırdı. Aynı gün iki Avusturya nakliye gemisine saldırı düzenledi. Arimetea karaya otururken, Lilly Rickmers hafif hasar aldı. Ardından buğday yüklü nakliye gemisi Despina'yı batırdı. 3 Aralık'ta, Yalova açıklarında Yarhisar muhribine gönderilen torpido geminin kıç kazan dairesinde patladı ve gemi ikiye ayrıldı. Batan gemiyle birlikte 5 subay, 1 sağlık memuru ve 23 er öldü. Nasmith, yüzeye çıkarak kurtulanları gemiye aldı ve daha sonra rastladığı bir yelkenliye verdi. 4 Aralık'ta Bosporus vapuruna torpido saldırısı yaptı. Alman mürettebatın terk ettiği tekne, bir süre sonra battı. Bu arada refakatçi Berk Efşan torpido botu saldırıya geçtiyse de denizaltı daldı. 5 Aralık'ta Kemer Limanı açıklarında Elenora ve sonrasında rehber Boğaziçi vapurunu batırırken, 6 Aralık'ta ise Erdek yakınlarında Eser-i Merhamet'e düzenlediği top ateşi saldırısı sonrasında ağır hasar verdi. 14 Aralık'ta İstanbul açıklarına gelen E11, Haydarpaşa İskelesi'nde Leros'a torpido saldırısı düzenledi. Aynı gün Tuzla'nın güneyinde, asker taşıdığı sanılan bir trene topçu ateşi açtı. Denizaltı, 23 Aralık'ta üsse döndü.