Yarımada Savaşı
Savaş

Madrid'deki ayaklanma Napolyon'un sonunu hazırlayan gelişmelerin başlangıcı oldu. Fransızların başkentteki ayaklanmayı büyük bir şiddetle bastırmalarına karşın direniş bütün İspanya'ya yayıldı. Başarılı bir gerilla savaşı yürüten İspanyollar, Fransızları Valensiya'dan püskürttükten sonra Endülüs'e kadar ilerlemiş olan General Pierre Dupont'u geri çekilmeye ve 23 Temmuz'da Bailen'de ordusuyla birlikte teslim olmaya zorladılar. Hemen ardından başkent Madrid üzerine yürüyüşe geçerek ağustosta Joseph Bonaparte'ı kentten sürdüler.
Çok geçmeden karşı saldırıya geçen Fransızlar Aralık 1808'de Madrid'i yeniden ele geçirdiler. Bunu üzerine direnişe önderlik eden yerel komitelerin (junta provinciale) merkezi önce güneydeki Sevilla'ya, Ocak 1810'da General Nicolas de Dieu Soult'un Endülüs'ü ele geçirmesi ve Sevilla'nın düşmesi üzerine de Cadiz'e alındı.
Ama İngiliz orduları komutanı Arthur Wellesley'nin 1808'den başlayarak Portekiz'de Fransızlara karşı yürüttüğü kararlı direniş, İspanyol gerillaların sürekli etkinliği ve Fransızlar arasında çıkan anlaşmazlıklar savaşın müttefikler için bozgunla sonuçlanmasını engelledi.1810-1812 arasında İspanya ve Portekiz'in çeşitli kesimlerinde Fransızlarla yapılan çok sayıda çarpışma sonuçsuz kalmakla birlikte, Fransızların insan ve malzeme kaynaklarının yavaş yavaş tükenmesine yol açtı. Bu arada bütün dikkatini Rusya'ya düzenleyeceği sefer üzerinde yoğunlaştırmış olan Napolyon'un 1811-1812'de 30 bin dolayında askerini doğuya doğru yürüyen Büyük Ordu'ya katılmak üzere yarımadadan çekmesi Fransızların durumunu daha da ağırlaştırdı.
1812'de Portekiz'deki üssünden yola çıkarak İspanya içlerine doğru ilerlemeye başlayan Wellington'un 21 Haziran 1813'teki Vitoria Çarpışması'nda Mareşal Jean Baptiste Jourdan'ı yenilgiye uğratması Yarımada Savaşı'nın sonunu getirdi. Wellington çarpışmasından sonra İspanya'dan çekilen Joseph Bonaparte'ı izleyerek Pireneler'in ötesine kadar ilerledi (Ağustos 1813). Napolyon ise Leipzig'de uğradığı ağır yenilgiden sonra, İspanya'da tutunmasının olanaksızlığını kabul ederek, tahttan indirildiğinden beri Valençay'de tutsak olan VII. Fernando'yu serbest bıraktı (Aralık 1813). 7. Fernando'nun Mart 1814'te İspanya'ya dönerek yeniden tahta geçmesiyle Yarımada Savaşı resmen sona erdi.
| g t  Napolyon Savaşları |
| --- | --- |
Üçüncü Koalisyon: İngiltere Seferi - Finisterre Burnu - Ulm Seferi (Wertingen - Haslach-Jungingen - Elchingen - Ulm) - Trafalgar - Caldiero - Amstetten - Ortegal Burnu - Dürenstein - Schöngrabern - Austerlitz - Gaeta - Campo Tenese - Maida
Dördüncü Koalisyon: Schleiz - Saalfeld - Jena-Auerstedt - Lübeck - Prenzlau - Büyük Polonya İsyanı - Golymin - Pułtusk - Eylau -Ostrołęka - Kolberg - Danzig - Heilberg - Freidland
Osmanlı-Rus Savaşı: Çanakkale Boğazı - Arpaçay - Atos
Finlandiya Savaşı: Pyhäjoki - Siikajoki - Revolax - Sveaborg - Pulkkila - Lemo - Nykarleby - Vaasa - Kokonsaari - Lapua - Rimito Kramp - Sandöström - Kauhajoki - Alavus - Karstula - Grönvikssund - Ruona-Salmi - Ömossa -  Jutas - Oravais - Palva sund - Koljonvirta - Virta Köprüsü - Hörnefors - Sävar - Ratan
Osmanlı-İngiliz Savaşı: Çanakkale - İskenderiye
Yarımada Savaşı: Badajoz - Vitoria
Gambot Savaşı: Kopenhag - Zelanda Noktası - Alvøen - Silda - Christiansø - Anholt - Lyngør
İngiliz-Rus Savaşı: -
İngiliz-İsveç Savaşı: -
Beşinci Koalisyon: Sacile - Teugen-Hausen - Raszyn - Abensberg - Landshut - Eckmühl - Ratisbon - Ebersberg - Piave Nehri - Aspern-Essling - Bergisel - Raab - Wagram - Gefrees - Mütareke - Walcheren
Rusya Seferi: Saltanovka - Ostrovno - Vitebsk - Klyastitsy - Smolensk - Birinci Polotsk - Valutino -  Borodino - Tarutino - Maloyaroslavets - İkinci Polotsk - Czasniki - Vyazma - Smoliani - Krasnoi - Berezina
Altıncı Koalisyon: Lützen – Bautzen – Luckau - Großbeeren – Katzbach – Dresden – Kulm – Dennewitz – Göhrde – Leipzig – Hanau – Sehested – Brienne – La Rothière – Mincio – Altı Gün Seferi (Champaubert – Montmirail –  Château-Thierry – Vauchamps) – Mormans – Montereau – Bar-sur-Aube – Craonne – Laon – Reims – Arcis-sur-Aube – La Fère-Champenoise – Saint-Dizier – Montmartre – Paris
Yüz Gün: Quatre Bras - Ligny - Waterloo - Wavre / Rocheservière – La Suffel – Rocquencourt – Issy
Antlaşmalar: Pressburg - Fontainebleau - Viyana Kongresi
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BNE: XX4575803  BNF: cb119587927 (data)  GND: 4182070-8  LCCN: sh85099422  NKC: ph998117  NLI: 987007533957605171  SUDOC: 027577643 
1 2 3 4 5  Clodfelter 2008, s. 164.
↑  Chartrand 2000, s. 16.
↑  Fraser 2008, s. 394.
1 2 3 4 5  Clodfelter 2008, s. 166.
↑  Gates 2002, s. 521.
↑  Clodfelter 2008, s. 165.
↑  Fraser 2008, s. 476.
1 2 3 4 5 6 7  Clodfelter 2008, s. 167.