stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nat King Cole
Los Angeles ve King Cole üçlüsü

Nat Cole ve üç müzisyen önce King Cole Swingers adlı grubu kurdu. Grup ilk kurulduğu zaman Long Beach'teki canlı müzik yapılan barlarda çaldı ve haftada 90 dolar kazanır bir duruma geldi. Bu para, 1930'lu yıllara göre bir grup için yüksek bir paraydı.
Nat daha önceki grubu olan Shuffle Along'un dansçısı Nadine Robinson ile evlendi. Evlendikten sonra Los Angeles'a taşındılar ve orada Cole Nat King Cole üçlüsünü kurdu. Üçlüde, Nat piyanoda, Oscar Moore gitarda ve Wesley Price da bastaydı. grup 1930'lu yılların sonlarına kadar Los Angeles'ta çaldı ve birçok demo kaydetti. Grupta Nat'in rolü piyanoyu çalmak ve topluluğa liderlik etmekti. Nat şarkıcılık kariyerine, barda bulunan önemli bir müşterinin, Sweet Lorraine'i söylemesini istemesine kadar başlamadı. Olay aynen şöyle gelişmişti: Müşteri çok zengin ve gece kulübüne sürekli gelen bir şahsiyetti. Ardından bir şekilde Nat'den Sweet Lorraine'i söylemesini istedi. Nat de bu teklifi Ben piyanistim piyano çalarım şarkı söylemem diyerek reddetti. Hemen sonrasında müşteri Yoksa bilmiyor musun? diyerek tekrar Nat'e yüklendi. Fakat Nat tekrar bu teklifi Tabii ki biliyorum ama yapmayacağım diyerek ikinci kez geri çevirdi. Bunun üzerine müşteri bunu patrona ileteceğini söyleyerek uzaklaşıp patrona gitti. Bu olaydan sonra patron Nat'in yanına gelerek onun buranın en önemli müşterisi olduğunu ve şarkıyı söylemek zorunda olduğunun aksi hâlde Nat'in ve grubunun işine son vereceğini söyledi. Bunu üzerine Nat'in şarkıcılık kariyeri başladı. 1928 yapımı Sweet Lorraine 1940 yılında Nat'in ilk hit parçası oldu.
II. Dünya Savaşı sırasında Wesley Price'ın gruptan ayrılması üzerine Nat onun yerine Johnny Miller'ı gruba dâhil etti. Ardından üçlü 1943'te Capitol Records adlı müzik şirketiyle anlaşma imzaladı. Nat tüm kariyeri boyunca bu şirketle çalışmaya devam etti. Nat'in albümlerinin hem müzikal anlamda hem de parasal anlamda başarılı olmasından sonra Capitol Records Los Angeles-Hollywood and Vine adlı bölgede büyük bir bina yaptırdı. 1956'da inşası biten binaya the house that Nat built da denmektedir.
Cole, bir caz piyanisti olarak düşünüldü. Konserlerinde sürekli piyano çaldı. İlk konseri Jazz at Philharmonic (Mercury Records kayıtlarında Shorty Nadine olarak geçer) ismini taşımaktaydı. Oluşturduğu grupta, piyano, bas ve gitarın bir arada bulunması o yıllar için bir devrim niteliği taşımaktaydı. O günden sonra bu türdeki caz grupları ünlü olmaya başladı. Bu tarz, dönemin ünlü müzisyenleri tarafından geliştirilip günümüze kadar ulaştı. Bu müzisyenlerin arasında Art Tatum, Erroll Garner, Oscar Peterson, Ahmad Jamal, Tommy Flanagan gibi piyanistlerin yanı sıra blues piyanistleri Charles Brown ve Ray Charles da yer aldı. Cole ayrıca, Lester Young, Red Callender ve Lionel Hampton gibi müzisyenler ile de piyano çalıp performansını sergiledi.
The Page Cavanaugh Trio da Cole'un triosu ile aynı zamanda yani savaş sonrasında kuruldu. Günümüzde bile hangisinin daha iyi olduğu tartışılsa da genellikle Cole'un triosunun daha iyi olduğu iddia edilmektedir.
Şarkıcılık kariyerinde ilk yıllar

Cole'un ilk ciddi şarkıcılık deneyimi, 1943 yılında kendisine ait bir şarkısı olan "Straighten Up and Fly Right"ın kaydedilmesi ile göze çarpar.
Capitol Records'tan Johnny Mercer bu şarkıyı kaydetmeleri için Cole'u şirkete davet etti. Kayıt gerçekleşip piyasaya sürüldükten sonra bu yapım geniş bir dinleyici kitlesine ulaştı. 500 bin kopyadan fazla sattı. Bu şarkıya rağmen Nat hiçbir zaman bir rock sanatçısı olarak görülmedi. Fakat yine de bu şarkı ilk rock and roll yapımlarından biri olarak gösterilmektedir. Ayrıca Bo Diddley, Cole'u etkilendiği kişiler arasında saydı.
1940 yılının sonlarına doğru Cole, daha fazla dinleyiciye ulaşabilmek adına daha çok pop motifleri ile süslü şarkılar kaydetti. Bunu telli çalgılardan oluşan bir orkestra ile birlikte çalışarak gerçekleştirdi. Bir pop ikonu olarak benimsenmesi The Christmas Song gibi bir hit şarkısı ile birleşti, pekişti. Bu şarkıyı Cole tam dört kez farklı koşullarda kaydetti. Bunlar 1946, 1953, 1961 ve 1961 yıllarında kaydedildi. Son kayıt, The Nat King Cole Story albümünde yer aldı ve stereo olarak kaydedildi. Hatta parçanın bu sürümü, günümüzde de sık sık çeşitli yerlerde çalmaktadır.
Cazdan popa doğru kayması, hayranlarının ve müzik eleştirmenlerinin konusu hâline gelince Cole, tekrar özüne döndüğünü ve asla cazdan kopmadığını göstermek amacı ile 1956 yılının sonlarına doğru, After the Midnight adlı bir albüm kaydetti.
Televizyon hayatı

5 Kasım 1956 tarihinde kendi adını taşıyan The Nat King Cole Show!! adlı televizyon programı NBC adlı Amerikan televizyon kanalında yayımlanmaya başladı. Televizyoncuların Cole'un programını, Amerika'da siyahi bir Amerikalı'nın sunduğu ilk program olarak anons etmelerine karşın, program ile beraber Cole'un büyük bir caz piyanisti ve şarkıcı olduğu herkes tarafından anlaşıldı ve öğrenildi.
Program yayına başladığı sıralarda pazartesi günleri on beş dakika süreyle yayımlandıysa da Temmuz 1957'de otuz dakikaya çıkarılarak yayımlanmaya devam etti. Programa, müzik piyasasında Cole'un rakibi olan Frankie Lane de katıldı. Televizyon kanalı yöneticilerinin bütün engellemelerine rağmen programa bu beyaz piyanistin katılması oldukça önemlidir. Çünkü kendisi, ilk defa renk engelini aşan piyanist olarak, programa konuk olarak katılan ile beyaz olmuştur. Ardından programa Ella Fitzgerald, Harry Belafonte, Mel Tormé, Peggy Lee ve Eartha Kitt gibi ünlü sanatçıların katılması ile programın popülerliği daha da arttı. Ardından program, uluslararası bir sponsora ihtiyaç duysa da hiçbir zaman bulamadı. Yalnızca Rheingold Beer adlı bir şirket sponsor oldu. Fakat bu da programa finansal kaynak açısından yetersiz kaldı.
Programın son bölümü, 17 Aralık 1957 tarihinde yayımlandı. Cole hiçbir desteğe gerek kalmadan sadece kendi yaptıkları ile televizyon dünyasında bir yıl ayakta kalabildi. Programın popülerliğinin azalması, sponsor bulunamaması Cole ve programın yayıncı şirketi NBC'yi de ekonomik anlamda zarara soktu. Programın popülerliğinin azalmasının bir nedeni de diğer bir müzik kanalı olan ABC'nin bazı farklı türde televizyon şovları ile ilgiyi üzerine çekmesi oldu. Sonuçta, Cole'un yapımı iki kanal arasındaki rekabete yenik düştü. Buna ek olarak, Frank Sinatra (1957), Judy Garland (1963) ve Julie Andrews (1972) gibi müzisyenlerin programları da aynı şekilde sonlandı. Kısacası, o yıllarda müzikal programlar yapımcılara göre riskli projeler oldu.
Programın iptali ve ırkçılık

Televizyon programı, sponsorların siyahi bir sanatçıyı desteklemek istememesi ve programa hiçbir kuruluşun sponsor olamaması nedeniyle iptal edildi. Cole'a, tüm yaşamı boyunca ırkçılık yapıldı. O da bu ayrımcılığı yapan bazı yerlerde sahne almadı, teklifleri reddetti. 1956 yılında sahnede Little Girl adlı şarkısını söylerken White Citizens Council üyeleri tarafından saldırıya uğradı. Bu olay Birmingham Alabama'da gerçekleşti. Daha önceden de, yine burada aynı grubun Cole'u kaçırma girişiminde bulunduğu için Cole, bir daha ülkenin güney eyaletlerinde sahne almadı.
1950'ler ve sonrası

1950'li yıllarda Nat Cole ardı ardına birçok hit parça yaptı. Bunlardan bazıları, "Smile", "Pretend", "A Blossom Fell", "If I May" gibi parçalardır. Parçaları günün en iyi aranjörleri ve yapımcılarının ortak çalışması ürünüdür. Bu kişiler arasında Nelson Riddle, Gordon Jenkins, Ralph Carmichael gibi isimler vardır. Riddle, 1950 yılında çıkmış olan Cole albümlerinden onun ilk 10 inç uzunluğunda albümü olan Nat King Cole Sings For Two In Love (1953) albümünü ve başka birkaç albümünü aranje etti. Jenkins de listelerde 1 numaraya kadar yükselmiş olan albüm Love Is the Thing'i 1957 yılı Nisan'ında aranje etti.
1958 yılında Cole, İspanyolca albümü Cole Espanol albümünü kaydetmek üzere Havana-Küba'ya gitti. Bu albüm ABD'de ve Latin Amerika'da çok tutuldu. Ardından çıkan iki albüm de bu albümün başarısından dolayı İspanyolca ve Portekizce dillerinde oldu. 1959 yılında çıkan A Mis Amigos ve 1962'de çıkan More Cole Espanol albümleri bahsi geçen albümlerdir. "Ansiedad" adlı Venezuela hiti, A Mis Amigos albümünde yer almaktadır. Cole şarkının sözlerini 1958'de Caracas da şarkı söylerken öğrenmiş ve İngilizce dışında diğer dillerde şarkı söylemeye devam etti.
Bu müzikal anlamdaki değişim sonucu, 1950'li yılların sonunda Nat Cole, yeni parçalarının genç dinleyiciler tarafından çok rağbet görmediğini fark etti. Bunun üzerine rock tarzını andıran Send For Me parçasını kaydetti. Parça listelerde 6 numaraya kadar yükseldi.
Cole, 1960'lı yıllarda da birkaç tane sevilen parça yaptı. Bunların arasında 1962 yılının Ağustos ayında yaptığı Ramblin Rose, "Dear Lonely Hearts", "Those Lazy, Hazy, Crazy Days Of Summer" ve "That Sunday, That Summer" gibi şarkılar bulunur.
Bu yıllarda, bazı kısa metrajlı filmlerde de rol aldı. Bunlardan en önemlisi Saint Louis Blues (1958) adlı filmidir. Bundan başka, The Nat King Cole Story, China Gate ve The Blue Gardenia gibi yapımlarda da rol aldı. Son filmi Cat Ballou ölümünden birkaç ay sonra 1965'te yayımlandı.
Ölümü ve sonraki başarıları

Cole, 15 Şubat 1965 tarihinde akciğer kanserinden, kariyerinin zirvesindeyken öldü. Vefatından önceki gün bir radyoya verdiği bir röportajda Kendimi hiç bu kadar iyi hissetmemiştim. Galiba kanserden tamamen kurtuldum demiştir. 1997 yılında yayımlanan ve Cole'un hayat hikâyesini anlatan Chicken Soup for the Soul adlı kitapta karısı Maria'nın Cole'un öldüğü anı bir araba problemi nedeniyle kaçırdığı söylense bile, bu bir şehir efsanesidir.
Son albümü L-O-V-E, 1964 yılının Aralık ayının ilk günlerinde akciğer kanseri tedavisi nedeniyle hastaneye yatmasından birkaç gün önce tamamlandı. Albümün çıkışı da ölümünden birkaç gün öncesine rastlar. Billboard listesinde bu albüm dört numaraya kadar yükseldi (1965). 1957 yılında kaydettiği single'ı "When I Fall In Love" 1987 yılında İngiltere müzik listelerinde zirveye kadar yükseldi.
1983 yılında Capitol Record'dan gelen bir açıklamaya göre, Cole'un kaydedip de yayımlanmayan başka parçalarının da bulunduğu söylendi. Bu şarkılar arasında, Japonca bir şarkı ve İspanyolca "Tu Eres Tan Amable" bulunur. Capitol Records sonraki yıl Unreleased isimli bir albüm ile bunları piyasaya sürdü.
Cole, 1990 yılında Hayat Boyu Başarı dalında Grammy ödülüne layık görüldü. Ayrıca, Alabama Music Hall of Fame ve Alabama Jazz Hall of Fame gibi kurumlarda da yer aldı.
1991 yılında Mosaic Records adlı bir Amerikan müzik şirketi The Complete Capitol Recordings of the Nat King Cole Trio adıyla Capitol Records'tan çıkan tüm Nat King Cole ve Triosu'nun parçalarını yayımladı. Bu set 18 adet diskten oluşmaktaydı ve 349 tane şarkı içermekteydi.
Nat'in en küçük erkek kardeşi Freddy Cole ve Nat'in kızı Natalie Cole da şarkıcıdır. 1991 yılında Natalie Cole kendi albümüne 1961'de babasının şarkısı olan Unforgettable'ı koydu. Fakat kendi sesi ve babasının sesini şarkıda birleştirdi. Böylece babasının müziğini tekrar anmış oldu. Şarkının ismini taşıyan bu albüm 1992 yılında yedi adet Grammy ödülü kazandı.
Evlilikleri, çocukları ve diğer kişisel bilgileri

Cole'un kesin doğum tarihi hakkında birçok karışıklık yaşandı. Çünkü, kendisinin resmî bazı belgelerde dört tane farklı doğum tarihi kullanması buna neden oldu (1915, 1916, 1917 ve 1919). Fakat 1920 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde yapılan nüfus sayımında Nathaniel, ailesi ve kardeşleri ile birlikte sayılırken, dokuz aylık olarak kayıtlara geçti. Bu resmî kayda göre de onun 1919 yılında doğduğu açıkça görülmektedir. 1930 yılında Chicago'da iken yapılan nüfus sayımında da on bir yaşında olarak kayıtlara geçti. Ayrıca Nat King Cole topluluğunun internet sitesinde de Cole'un doğum yılı 1919 olarak görülmektedir.
Cole'un Nadine Robinson ile olan ilk evliliği 1948 yılında bitti. 28 Mart 1948 tarihinde, boşanma işlemlerinin tamamen sona ermesinden sadece altı gün sonra Nat King Cole, şarkıcı Maria Hawkins Ellington ile evlendi. Ellington'ın cazcı Duke Ellington ile hiçbir akrabalık bağı olmamasına karşın Maria Ellington, Duke Ellington'ın grubunda şarkı söylemekteydi. İkili, Harlem Abyssinian kilisesinde politikacı Adam Clayton Powell Jr. tarafından evlendirildi. Beş çocukları oldu. İlk kızları Natalie 1950 yılında dünyaya geldi. Ondan önce ikili Maria'nın kız kardeşinin kızı olan 1944 doğumlu Carol'ı evlat edindi. Oğulları Nat Kelly Cole, 1959 yılında doğdu ve henüz otuz altı yaşında iken 1995 yılında öldü. İkiz kızları Casey ve Timolin de 1961'de doğdu.
Nat Cole, evliliğinde birçok sorun da yaşadı. Akciğer kanseri teşhisinin konmasından sonra bile eşi Maria ile arası, aktris Gunilla Hutton nedeniyle bozuktu. Hutton, Nurse Goodbody of Hee Haw yapımındaki rolüyle ünlüdür. Fakat, hastalığının tamamında sürekli eşi ile yaşadı ve ölene dek beraber kaldı. Eşi Maria bir röportajında Cole'un sorunlarına hiç takılıp kalmadığını her zaman kişiliğini ve müzikal anlamdaki kalitesini ön planda tuttuğunu vurgulamıştır.
Cole, KOOL marka mentollü sigaraların tiryakisiydi ve günde üç paket kadar tüketmekteydi. Sigara içmesinin sesini daha kısık yaptığına inanıyordu. Kayıtlardan önce de bu amaçla hemen birkaç adet sigara içiyordu. 15 Şubat 1965 tarihinde Kaliforniya - Santa Monica'da St.John's Hastanesinde akciğer kanseri nedeniyle öldü. Naaşı, Los Angeles St.James Episcomal Kilisesinde kaldırıldı. Cole, Glendale-Los Angeles'taki Forest Lawn Memorial Park'ta bulunan Freedom Mausoleum'a gömüldü.
Politik görüşü

Cole başkanlık seçimlerinde John F. Kennedy'yi destekledi. 1961 yılında, Frank Sinatra'nın düzenlediği bu başkan adayını destekleyen şovlarda yer alan sanatçılar arasında yer aldı. Bazı toplumsal konularda başkan Kennedy ile ve sonraları başkan Johnson ile fikir alışverişinde bulundu.
Televizyondaki yeri

Cole, kendi programının dışında da bazı televizyon yapımlarında da yer aldı.
Ed Sullivan: Cole kendi programının başlamasından önce, 1957'de, altı kez Ed Sullivan'ın şovunda yer aldı. Programının yayımlanıp bitmesinden sonra da 1958 ve 1961 yıllarında olmak üzere iki kez tekrar bu programda yer aldı.
Ed Sullivan'ın Programında Nat King Cole
Programın sezonu, yayın tarihi, konukları aşağıda verilmiştir.
Sezon 9 (2 Ekim1955)
Program: Nat King Cole; "Fanny" filminin kadrosu ve Josh Logan
Sezon 9 (23 Ekim1955)
Program: Nat King Cole & eşi Maria; Jack Palance ve Rod Steiger
Sezon 9 (18 Mart1956)
Program: Marcel Marceau; Eli Wallach; Nat King Cole ve Cesare Siepe
Sezon 9 (25 Mart1956)
Program: Nat King Cole; Jack Carter ve Reese & Davis
Sezon 9 (6 Mayıs1956)
Program: Tony Martin; Nat King Cole; Edie Adams; The Lovers ve Will Jordan
Sezon 9 (10 Haziran1956)
Program: Nat King Cole; Bob Hope (filmde); Jack Carter ve film: "A Short Vision"
Sezon 11 (13 Nisan 1958)
Program: Nat King Cole; Mickey Mantle; Yogi Berra ve Jack Norworth
Sezon 14 (29 Ocak1961)
Program: Carmen McRae; Carol Channing ve Nat King Cole
Dinah Shore: Nat King Cole Dinah Shore adlı programda da yer aldı. Programda, "Mr. Cole Won’t Rock & Roll" şarkısını söyledi. (1960'lı yılların başında)
Your Show of Shows ... diğer bir adıyla Sid Caesar's Show of Shows: Bölümün yayın tarihi 12 Eylül 1953.
Diskografi > Albümler

| --- | --- |
Yıl: Adı
1944: The King Cole Trio - Capitol Records (10 inch LP)
1946: The King Cole Trio Volume 2 (10 inch LP)
1948: The King Cole Trio Volume 3 (10 inch LP)
1950: Nat King Cole At The Piano (10 inch LP)
1952: Penthouse Serenade (10 inch LP)
1952: Top Pops (10 inch LP version)
1952: Harvest Of Hits (10 inch LP)
1953: Sings For Two In Love (10 inch LP)
1954: Unforgettable (10 inch orjina, 12 inch sonraki yıl)
1955: Penthouse Serenade (12 inch LP sürüm)
1955: Nat King Cole Sings For Two In Love (12 inch LP sürüm)
1955: 10th Anniversary Album (12 inch LP sürüm)
1955: Top Pops (12 inch LP sürüm)
1955: The Piano Style of Nat King Cole
1956: Ballads of the Day
1957: This Is Nat King Cole
1957: After Midnight
1957: Just One Of Those Things
1957: Love Is The Thing
1958: Cole Español
1958: St. Louis Blues
1958: The Very Thought Of You
1958: To Whom It May Concern
1959: Welcome To The Club
1959: A Mis Amigos
1960: Tell Me All About Yourself
1960: Everytime I Feel The Spirit
1960: Wild Is Love
1960: The Magic of Christmas
1961: The Nat King Cole Story
1961: The Touch of Your Lips
1962: Nat King Cole Sings, The George Shearing Quintet Plays
1962: Ramblin' Rose
1962: Dear Lonely Hearts
1962: Chartbusters: Volume 2 (Capitol Toplama LP, "Ramblin Rose" ile)
1962: More Cole Español
1962: Swingin' Side Of Nat King Cole (Reissue Of "Welcome To the Club")
1963: Nat King Cole Sings the Blues (Reissue Of St. Louis Blues)
1963: Those Lazy-Hazy-Crazy Days of Summer
1963: Chartbusters: Volume 3 (Capitol Compilation LP, features "That Sunday, That Summer" & "Mr. Wishing Well")
1963: Top Pops 1955 albüm)
1963: Where Did Everyone Go?
1963: The Christmas Song (Reissue Of Magic Of Christmas plus title song)
1964: Chartbusters: Volume 4 ("My True Carrie, Love" ile)
1964: Nat King Cole Sings My Fair Lady
1964: Let's Face The Music!
1964: I Don't Want To Be Hurt Anymore
1965: L-O-V-E (Cole ölmeden birkaç hafta önce çıktı)
Filmografi

Yurttaş Kane (1941)
Here Comes Elemer (1943)
Pistol Packin' Mama (1943)
Stars on Parade (1944)
See My Lawyer (1945)
Istanbul (1957)
China Gate (1957)
St. Louis Blues (1958)
Night of the Quarter Moon (1959)
Cat Ballou (1965)
Noel Cobb

| Noel Cobb |
| --- | --- |

Doğum: 21 Mart 1938 Grand Rapids, Michigan
Ölüm: 2 Ocak 2015
Meslek: Filozof, psikiyatr ve yazar

Noel Cobb (21 Mart 1938, Grand Rapids, Michigan - 2 Ocak 2015), ABD doğumlu İngiliz filozof, psikiyatr ve yazar. "Prospero's Island: The Secret Alchemy at the Heart of The Tempest" yazar olarak en önemli eserlerinden birisidir.
Cobb 2 Ocak 2015'te 75 yaşında öldü.
Amasya Antlaşması

| --- | --- |
Tür: Barış Antlaşması
İmzalanma: 29 Mayıs, 1555
Yer: Amasya
Bitiş: 1578
Amasya Antlaşması, (Farsça: پیمان آماسیه ("Peymān-e Amasiyeh")) Osmanlı İmparatorluğu ile Safevî İran'ı arasında imzalanan ve 1532-1555 Osmanlı-Safevi Savaşı'nı sona erdiren önemli bir diplomatik anlaşmadır. 29 Mayıs 1555'te, Osmanlı Padişahı Kanuni Sultan Süleyman ve Safevi Şahı I. Tahmasb'ın temsilcileri arasında Amasya'da imzalanmıştır. Bu antlaşma, iki devlet arasında yaklaşık 20 yıl sürecek bir barış dönemini başlatmıştır.
Arka plan

Safevilerin Doğu Anadolu'ya ve Osmanlı sınırlarına yaptıkları akınlar, Osmanlı İmparatorluğu'nu yeni seferler düzenlemek zorunda bırakmıştı. 1553'te başlayan Nahcıvan Seferi sırasında Osmanlı ordusu, Safevi direnişinin farklı bir stratejisi ile karşılaştı; Şah Tahmasb, Osmanlı kuvvetlerinin geçtiği bölgeleri tahrip edip yiyecek kaynaklarını yok ederek bir tür pasif direniş uygulamıştı. Osmanlı ordusu yiyecek sıkıntısı ve kış mevsiminin yaklaşması nedeniyle geri çekildi. Safevi elçisinin mütareke isteği ile başlayan diplomatik süreç, Amasya Antlaşması ile sonuçlandı.
Antlaşmanın koşulları ve sonuçları

Antlaşma, Osmanlı ve Safevi İmparatorlukları arasındaki sınırı belirlemiş ve belirgin tampon bölgeler oluşturmuştur. Bu sınır, Gürcistan ve Ermenistan'ın iki devlet arasında paylaşılmasını sağladı. Batı Ermenistan ve Batı Gürcistan Osmanlı kontrolüne geçerken, Doğu Ermenistan ve Doğu Gürcistan Safevi hâkimiyetinde kaldı. Osmanlı İmparatorluğu, Basra Körfezi'ne erişim sağlayarak Irak'ın büyük kısmını, özellikle Bağdat'ı kontrol altına aldı. Safeviler ise Tebriz ve kuzeybatıdaki diğer topraklarını korudu.
Dini ve sosyal yansımalar

Antlaşmanın önemli maddelerinden biri, Safevilerin İslam'ın ilk üç halifesine ve Hz. Aişe'ye yönelik hakaret içerikli ritüelleri (Teberrâî) sonlandırma yükümlülüğünü kabul etmesiydi. Bu, Osmanlılar için Sünni-Şii çatışmasının dini boyutunu hafifletmek açısından önemliydi. Aynı zamanda, antlaşma İranlı hacıların Osmanlı topraklarından geçerek Mekke ve Medine gibi kutsal şehirleri ziyaret etmelerine izin veriyordu.
Kalıcılığı ve önemi

Amasya Antlaşması, iki taraf arasında imzalanan ilk resmi antlaşma olması nedeniyle Osmanlı-Safevi ilişkilerinde önemli bir dönüm noktasıdır. Anlaşma, Şah Tahmasb'ın ölümüne ve II. İsmail'in tahta geçişine kadar yaklaşık yirmi beş yıl yürürlükte kalmıştır. Kafkasya'daki sınırların kesin olarak ayrılması ve Mezopotamya'nın Osmanlılar tarafından kontrolünün tam olarak kabul edilmesi, ancak 1639'da imzalanan Zuhab Antlaşması ile gerçekleşti.
Amasya Antlaşması, Osmanlı İmparatorluğu'nun Doğu politikasındaki gücünü ve Safevilerle dengeli bir ilişkiler geliştirme çabasını göstermesi açısından önemli bir tarihi belge olarak kabul edilir.
Amasya Anlaşması ile  Osmanlı İmparatorluğu  Basra Körfezi'ne erişim imkânı buldu ve istikrarlı bir doğu sınırı oluşturdu.
Dilek Çeşmesi

Dilek Çeşmesi, Zeki Müren'un 16 Mayıs 1990 yılında yayınlanan LP formatında yayınlanan stüdyo albümü.
Hakkında

Albümün müzik yönetmenliğini Halil Karaduman yapmıştır. Yapımcılığını ise müzik şirketi yapımcısı Yavuz Asöcal yapmıştır. Aranjörlüğünü Osman İşmen'in yaptığı albümde Klasik Türk müziği tarzında oluşan şarkılar yer almaktadır.
1990 yılında seslendirilmiş 10 şarkıdan oluşan albüm tamamen analog kayıtlardan oluşmaktadır ve ilk kez LP/Uzunçalar formatında üretilmiştir. Albümde altıncı sırada bulunan şarkı Azerbaycan yöresine ait "Ayrılık"'tır. Sözleri Seyhan Girginer'e ait "Dilek Çeşmesi", sözleri Bilge Özgün, müziği ise İlter Yeşilay'a ait "Olsun", sözleri Sezen Aksu ve Zülfü Livaneli'ye ait "Belalım" önceki albümlerinden farklı olarak Zeki Müren'in seslendirdiği şarkılar olmuştur.
Şarkı listesi

| Albüm içeriği> No. | Albüm içeriği> Başlık | Albüm içeriği> Süre |
| --- | --- | --- |
| 1. | "Elveda"   | 5:56 |
| 2. | "Dediler Zamanla Hep Azalırmış Sevgiler (Olsun)"   | 4:05 |
| 3. | "Sana Bir Buse Vermedim Diye"   | 2:49 |
| 4. | "Sevme Beni"   | 3:25 |
| 5. | "Belalım"   | 6:46 |
| 6. | "Ayrılık (Azeri)"   | 5:23 |
| 7. | "Öyle Özledim Ki"   | 5:25 |
| 8. | "Dilek Çeşmesi"   | 6:00 |
| 9. | "Bir Garip Aşığım Ben"   | 3:40 |
| 10. | "Gökyüzünde Duman Duman Bulutsun"   | 4:46 |
| Toplam süre: | Toplam süre: | 46:00 |
Tuana Naz Tiryaki

| Tuana Naz Tiryaki |
| --- | --- |
Doğum: Tuana Naz Tiryaki 20 Ekim 2006 (18 yaşında) İstanbul, Türkiye
Milliyet:  Türkiye
Meslek: Oyuncu
Etkin yıllar: 2015-günümüz

Tuana Naz Tiryaki (d. 20 Ekim 2006, İstanbul), Türk oyuncu. Tozkoparan ve Tozkoparan İskender adlı dizilerdeki rolleriyle tanınmıştır.
Hayatı ve kariyeri

20 Ekim 2006 tarihinde İstanbul'da doğdu. Baba tarafından aslen Giresun, Alucra İlçesi nüfusuna bağlıdır. Yaşantısını ailesi ile birlikte İstanbul'da sürdürmektedir. Sadri Alışık Kültür Merkezinde drama ve oyunculuk eğitimi almıştır. İlk rol aldığı dizi 2015 yılında Baba Candır adlı dizide, 2016 yılında yayımlanan Gecenin Kraliçesi adlı dizide Esra karakterini, 2017 yılında Kalp Atışı adlı dizide, İki adlı sinema filminde Beril karakterini, 2018 yılında Mehmed: Bir Cihan Fatihi adlı dizide Lale karakterini, Şahsiyet adlı dizide Genç Nevra karakterini, 2018 yılında Tozkoparan adlı dizide Asya karakterini, 2021 yılında yayımlanmaya başlayan Tozkoparan İskender dizisinde Asya karakterine hayat vermektedir.
Filmografisi

| Televizyon> Yıl | Televizyon> Yapım | Televizyon> Rol | Televizyon> Notlar | Televizyon> Kanal |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2015 | Baba Candır | - | Yardımcı oyuncu | TRT 1 |
| 2016 | Gecenin Kraliçesi | Esra | Yardımcı oyuncu | Star TV |
| 2017 | Kalp Atışı | - | Yardımcı oyuncu | Show TV |
| 2018 | Mehmed: Bir Cihan Fatihi | Lale | Yardımcı oyuncu | Kanal D |
| 2018-2020 | Tozkoparan | Asya | Başrol oyuncusu | TRT 1 |
| 2021-2022 | Tozkoparan İskender | Asya | Başrol oyuncusu | TRT 1 |
İnternet
| Yıl | Yapım | Rol | Notlar | Platform |
| 2018 | Şahsiyet | Genç Nevra | Yardımcı oyuncu | puhutv |
| 2023 | Tozkoparan İskender: Gölge | Asya | Başrol oyuncusu | tabii |
| 2024 | Tozkoparan İskender: Sır | Asya | Başrol oyuncusu | tabii |
| Sinema | Sinema | Sinema | Sinema |  |
| Yıl | Yapım | Rol | Notlar |  |
| 2017 | İki | Beril | Yardımcı oyuncu |  |
| 2023 | Aşkın Saati: 19.03 | Tuana | Yardımcı oyuncu |  |
| 2025 | Aşk Sadece Bir An | Ece | Yardımcı oyuncu |  |