stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Ağaç serçesi
Davranış > Sağlık ve hayatta kalma

Ağaç serçeleri bayağı atmaca, bayağı kerkenez, ve kukumav gibi çeşitli atmaca, doğan ve baykuşlar tarafından avlanırlar. Bazen de kulaklı orman baykuşu ve leylekler tarafından da avlanabilmektedirler. Sonbahar tüylerine sahipken, daha az uçuş tüyü olmasına rağmen, avlanma açısından daha büyük bir risk içinde değildir. Yuvaları saksağanlar, alakargalar, gelincikler, kemeler, kediler ve yılanlar tarafından yağmalanabilmektedir.
Birçok kuş biti türü hem kuşlarda hem de yuvalarında görülür. Knemidocoptes cinsi akarların popülasyonlarda ayak ve parmaklarda lezyonlara bırakacak salgınlara neden olduğu bilinmektedir. Yeni yumurtadan çıkmış yavruların göksinek larvalarıyla parazitlenmesi yavru ölümlerinde önemli bir faktördür. Yumurta büyüklüğü yavru ölümünü etkilemez ancak büyük yumurtalardan çıkan yavrular daha hızlı büyür.
Ağaç serçeleri aynı zamanda bakteri ve virüs enfeksiyonlarına da maruz kalmaktadırlar. Bakterilerin yumurtadan yavru çıkmamasında ya da yumurtadan yeni çıkan yavruların ölme oranlarında önemli bir faktör olduğu ortaya konmuştur. Japonya'da Salmonella enfeksiyonu nedeniyle toplu ölüm vakaları kaydedilmiştir. Birçok popülasyonun kanında kuş sıtması parazitleri bulunmuştur. Çin'de kuş gribi virüsü taşıyan kuşlar olduğu kaydedilmiştir.
Ağaç serçelerinin bağışıklık sisteminin bayağı serçelere oranla daha az dayanıklı olmasının bayağı serçelerin daha çok yayılma poyansiyeline sahip olmasını getirdiği öne sürülmüştür. Avrupa'da yollarda kaza ile öldürülen hayvanlar arasında ağaç serçeleri ön sıralarda gelmektedir. Kaydedilen en uzun yaşam süresi 13,1 yıldır, ancak tipik yaşam süresi üç yıl civarındadır.
Korunma durumu

Ağaç serçesinin doğal olarak yaşadığı alan çok geniştir ve günümüzde tam olarak belirlenmemiştir. Dünya popülasyonu da tam olarak bilinememektedir ancak Avrupa'da 52 ila 96 milyon birey olduğu tahmin edilmektedir. Popülasyon eğilimleri analiz edilmemiş de olsa türün IUCN Kırmızı Listesine girme kriteri olan 10 yılda ya da son üç kuşakta %30'dan fazla popülasyonda azalma kriterini sağlamadığı düşünülmektedir. Bu nedenlerden ötürü türün korunma durumu "asgari endişe" olarak değerlendirilmiştir.
Avrupa'nın kuzeyi ve doğusunda ağaç serçesi yaşadığı alanları artırsa da, Avrupa'nın batısında tarla kuşu, tarla kiraz kuşu ve bayağı kız kuşu gibi tarlalardan beslenen diğer türlerde görüldüğü üzere ağaç serçesinin de popülasyonlarında azalmalar görülmektedir. 1980 ile 2003 yılları arasında tarlalardan beslenen kuşların sayısında %28'lik bir düşüş olmuştur. Özellikle Büyük Britanya'da 1970 ile 1998 arasında %95'lik azalma ile durum ciddi boyutlar almıştır. İrlanda'da 1990'ların sonunda yalnızca 1.000 ila 1.500 çift ağaç serçesi kalmıştır. Britanya Adalarında bu dalgalanmaların nedeni doğal sebepler olabilmektedir. Popülasyon azaldıkça üreme performansı görece artmıştır. Bu da azalmaların nedeninin üreme performansı olmadığını göstermektedir. Ağaç serçelerinin sayısında görülen bu büyük azalmanın nedeni özellikle zararlı bitkileri yok etmek için kullanılan ilaçların yaygınlaşması, tarım uygulamalarının yoğunlaşması ve ilkbahar yerine sonbaharda tarlaların sürülmesiyle tarlada kışın besin kaynağı olan anızların artık kalmaması görülmektedir. Özellikle zararlı böceklerin ilaçlanmasıyla yavrular için gerekli olan böcek besin kaynağının azalması da etkili olmuştur.
İnsanlarla ilişkileri

Ağaç serçesi bazı bölgelerde haşere olarak görülmektedir. Avustralya'da birçok tarım ürününe zarar vermektedir. Karantina kuralları çerçevesinde Batı Avustralya'ya bu türün sokulması yasaktır.
Çin'de Mao Zedong 1958 Nisan'ında üç milyon insanı harekete geçirerek, korkuluklar yardımıyla da kuşların yorgunluktan bitkin düşüp ölmelerini sağlayarak kuş başına yılda 4,5 kg tahıl olarak tahmin edilen ürün zararını azaltmaya çalıştı. Başlarda başarılı olan bu "Büyük Serçe Kampanyası" kuşların yediği çekirge ve zararlı böcek sayısını göz ardı ettiği için sonuçta ürünlerin daha da azalmasına yol açtı ve 1959 ile 1961 yılları arasında ortaya çıkan kıtlığın daha da şiddetli geçmesine sağlayarak 30 milyon insanın ölümüne neden oldu. Ağaç serçesinin böcekleri yemesi bu kuşun meyve ağacı haşerelerinden ve kuşkonmaz zararlısından (Crioceris aspergi) kurtulmak için tarımda kullanılmasına yol açmıştır.
Ağaç serçesi, özellikle bahar dalı üzerinde ya da uçan sürüler hâlinde olmak üzere Çin ve Japon sanatında çok uzun süredir resmedilmektedir. Hiroşige gibi sanatçıların desenleri Antigua ve Barbuda, Orta Afrika Cumhuriyeti, Çin ve Gambiya'nın posta pullarında kullanılmıştır. Ayrıca Belarus, Belçika, Kamboçya, Estonya ve Tayvan posta pullarında da daha basit desenler kullanılmıştır. Ağaç serçesinin kanat çırpmasından kaynaklanan geleneksel Japon dansı Suzume Odori Hokusai gibi sanatçılar tarafından resmedilmiştir.
Systema Naturae eserinde bayağı serçe ile ağaç serçesi tanımlamaları
Passer montanus
P. m. montanus
Orijinal resmin çevrilmiş hâli
P. m. malaccensis, Manado
Moskova'da ağaç serçelerinin çağrısı
Rusya'da ağaç serçesi sürüsü
Hong Kong'da ağaç serçesi
Japonya'da bir çatı üstünde içinde iki yumurta görünen düzensiz ağaç serçesi yuvası
Ağaç serçesi yumurtası
Beslenen bir ağaç serçesi
Palazlanmış bir ağaç serçesi yavrusu
Halka takılan bir ağaç serçesi
Hokusai'nin Suzume Odori deseninden detay
2024 Avrupa Gençler ve U23 Halter Şampiyonası

2024 Avrupa Gençler ve U23 Halter Şampiyonası, 26 Ekim-3 Kasım 2024 tarihleri arasında Polonya'nın Raszyn şehrinde düzenlenmiştir.
Madalya tablosu

Büyük (Toplam sonuç) madalyalara göre sıralama
*   Ev sahibi ülke ( Polonya)
| Sıra | Ülke | Altın | Gümüş | Bronz | Toplam |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Ermenistan | 13 | 5 | 4 | 22 |
| 2 |  Türkiye | 8 | 4 | 5 | 17 |
| 3 |  Ukrayna | 3 | 6 | 3 | 12 |
| 4 |  İtalya | 3 | 1 | 1 | 5 |
| 5 |  Gürcistan | 2 | 7 | 4 | 13 |
| 6 |  Polonya* | 2 | 4 | 2 | 8 |
| 7 |  Almanya | 2 | 2 | 1 | 5 |
| 8 |  Moldova | 2 | 1 | 2 | 5 |
| 9 |  İspanya | 1 | 2 | 2 | 5 |
| 10 |  Romanya | 1 | 0 | 3 | 4 |
| 11 |  İzlanda | 1 | 0 | 2 | 3 |
| 12 |  Malta | 1 | 0 | 1 | 2 |
| 13 |  Yunanistan | 1 | 0 | 0 | 1 |
| 14 |  Büyük Britanya | 0 | 2 | 3 | 5 |
| 15 |  Azerbaycan | 0 | 1 | 3 | 4 |
| 16 |  Bulgaristan | 0 | 1 | 2 | 3 |
| 17 |  Sırbistan | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 17 |  Fransa | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 17 |  İsveç | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 17 |  Arnavutluk | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 21 |  Norveç | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 21 |  Slovakya | 0 | 0 | 1 | 1 |
| Toplam (22 Ülke) | Toplam (22 Ülke) | 40 | 40 | 40 | 120 |
Tüm madalyalara göre sıralama: Büyük (Toplam sonuç) ve Küçük (Koparma ve Silkme)
*   Ev sahibi ülke ( Polonya)
| Sıra | Ülke | Altın | Gümüş | Bronz | Toplam |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Ermenistan | 33 | 16 | 12 | 61 |
| 2 |  Türkiye | 22 | 19 | 12 | 53 |
| 3 |  Ukrayna | 11 | 15 | 8 | 34 |
| 4 |  Polonya* | 7 | 11 | 7 | 25 |
| 5 |  İtalya | 7 | 4 | 4 | 15 |
| 6 |  Gürcistan | 6 | 20 | 12 | 38 |
| 7 |  Almanya | 6 | 5 | 3 | 14 |
| 8 |  Moldova | 6 | 2 | 8 | 16 |
| 9 |  Romanya | 4 | 1 | 6 | 11 |
| 10 |  İspanya | 3 | 4 | 9 | 16 |
| 11 |  İzlanda | 3 | 1 | 4 | 8 |
| 12 |  Malta | 3 | 1 | 1 | 5 |
| 13 |  Yunanistan | 3 | 1 | 0 | 4 |
| 14 |  Azerbaycan | 2 | 4 | 6 | 12 |
| 15 |  Büyük Britanya | 1 | 4 | 8 | 13 |
| 16 |  Fransa | 1 | 2 | 0 | 3 |
| 16 |  Arnavutluk | 1 | 2 | 0 | 3 |
| 18 |  Sırbistan | 1 | 1 | 1 | 3 |
| 19 |  Bulgaristan | 0 | 3 | 8 | 11 |
| 20 |  İsveç | 0 | 2 | 1 | 3 |
| 21 |  Slovakya | 0 | 1 | 3 | 4 |
| 22 |  Norveç | 0 | 1 | 1 | 2 |
| 23 |  Avusturya | 0 | 0 | 2 | 2 |
| 24 |  Litvanya | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 24 |  Danimarka | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 24 |  İsrail | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 24 |  Finlandiya | 0 | 0 | 1 | 1 |
| Toplam (27 Ülke) | Toplam (27 Ülke) | 120 | 120 | 120 | 360 |
Katılımcı ülkeler

39 ülkeden 488 sporcu:
Arnavutluk (2)
Ermenistan (30)
Avusturya (9)
Azerbaycan (11)
Belçika (9)
Bulgaristan (26)
Hırvatistan (4)
Çekya (15)
Danimarka (12)
Estonya (1)
Finlandiya (15)
Fransa (8)
Gürcistan (29)
Almanya (14)
Birleşik Krallık (14)
Yunanistan (3)
Macaristan (10)
İzlanda (4)
Bireysel Tarafsız Sporcular (26)
İrlanda (5)
İsrail (6)
İtalya (12)
Kosova (1)
Letonya (6)
Litvanya (11)
Malta (3)
Moldova (20)
Hollanda (1)
Norveç (5)
Polonya (44)
Portekiz (1)
Romanya (18)
Sırbistan (2)
Slovakya (7)
Slovenya (3)
İspanya (24)
İsveç (9)
Türkiye (36)
Ukrayna (39)
Serhatlı, Adıyaman

| Serhatlı |
| --- | --- |
Köy

 Adıyaman'ın Türkiye'deki konumu
SerhatlıSerhatlı'nın Adıyaman'daki konumu
Ülke:  Türkiye
İl: Adıyaman
İlçe: Merkez
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 764 m
Nüfus (2022)
 • Toplam: 282
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0416
İl plaka kodu: 02
Posta kodu: 02002
Serhatlı, Adıyaman ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe

Köyün adı, 1919 yılı kayıtlarında Madun olarak geçmektedir. Uzun yıllar mahalle olan Serhatlı, 2000'li yılların başlarında köy statüsüne kavuştu.
Coğrafya

Köy, Adıyaman il merkezine 20 km uzaklıktadır.
Nüfus

| Yıllara göre köy nüfus verileri |
| --- | --- |
2022: 282
2021: 295
2020: 304
2019: 309
2018: 323
2017: 311
2016: 329
2015: 357
2014: 363
2013: 374
2012: 376
2011: 397
2010: 393
2009: 410
2008: 396
2007: 391
Tuberostylis

Tuberostylis Asteraceae familyasına bağlı bir cinstir.
Akşamlar (Haluk Levent şarkısı)

Akşamlar, Türk rock müzisyeni Haluk Levent tarafından Mart 1997'de piyasaya sürülen şarkı. Davulda Arbak Dal ve gitarda Serdar Öztop eşlik etmiştir. Şarkı tarzı itibarıyla sert davul ve gitar tonlarını barındırır.
2021 İslami Dayanışma Oyunları

2021 İslami Dayanışma Oyunları, İslam İşbirliği Teşkilatı üyesi ülkeler arasında düzenlenen çok sporlu organizasyonun beşincisidir. Türkiye'nin Konya şehrinde düzenlenmiştir.
Daha önce 20 - 29 Ağustos 2021 tarihleri arasında yapılması planlanan etkinlik, COVID-19 pandemisi nedeniyle ertelenen 2020 Yaz Olimpiyatları ile orijinal tarihler çakıştığı için ISSF tarafından Temmuz 2020'de 10 - 19 Eylül 2021 tarihleri arasında düzenlenecek olan etkinliğe ertelendi. Mayıs 2021'de ISSF, katılımcı ülkelerdeki COVID-19 pandemik durumunu gerekçe göstererek etkinliği Ağustos 2022'ye erteledi.
Tesisler

| Yer ismi | Branşlar |
| --- | --- |
Selçuk Üniversitesi 19 Mayıs Spor Salonu: Tekvando, Eskrim
Cumhuriyet Futbol Sahası: Futbol
Karatay Kongre ve Spor Merkezi: Voleybol, 3×3 Basketbol, Karate
Konya Büyükşehir Belediye Stadyumu: Futbol, Törenler
Konya Olimpik Yüzme Havuzu: Yüzme, Para Yüzme
Konya Atletizm Pisti: Atletizm, Para Atletizm
Konya Teknik Üniversitesi Spor Salonu: Judo, Güreş
Konya Velodromu: Jimnastik, Pist Bisikleti
Selçuk Üniversitesi 15 Temmuz Stadyumu: Futbol
Selçuklu Belediyesi Uluslararası Spor Salonu: Hentbol, Kickboks
Saraçoğlu Spor Tesisleri: Atıcılık, Okçuluk, Para Okçuluk, Geleneksel Türk Okçuluğu
TÜYAP Konya Uluslararası Fuar Merkezi: Masa Tenisi, Para Masa Tenisi, Halter, Bocce
Branşlar

Ekim 2019'da İslam Dayanışma Sporları Federasyonu (ISSF) işbirliği Organizasyon Komitesi, İslam Dayanışma Oyunları'nın bu sayısında 21 spor dalından 24 disiplinin mücadele edeceğini açıkladı. Bazı sporlar arasında atletizm, judo, yüzme ve halter gibi engelli spor etkinlikleri de vardı.
Program

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| AT | Açılış töreni | ● | Etkinlik eleme | 1 | Etkinlik finalleri | KT | Kapanış töreni |
| Ağustos | 5 Cum | 6 Cmt | 7 Paz | 8 Pzt | 9 Sal | 10 Çar | 11 Per | 12 Cum | 13 Cmt | 14 Paz | 15 Pzt | 16 Sal | 17 Çar | 18 Per |  Etkinlikler |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Törenler |  |  |  |  | AT |  |  |  |  |  |  |  |  | KT |  |
|  Atıcılık |  |  |  |  | ● | ● | 2 | 1 | ● | ● | 2 | 1 |  |  | 6 |
|  Atletizm |  |  |  | 6 | 8 | 8 | 11 | 9 |  |  |  |  |  |  | 43 |
|  Basketbol |  |  |  |  |  |  |  |  | ● | ● | ● | ● | 2 |  | 2 |
|  Bisiklet | 2 | 2 | 2 | 2 |  |  | 2 |  | 2 |  |  |  |  |  | 12 |
|  Bocce |  |  |  |  | ● | ● | ● | 10 |  |  |  |  |  |  | 10 |
|  Eskrim |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 2 | 3 | 3 | 4 |  | 12 |
|  Futbol |  |  |  | ● |  | ● |  | ● |  | ● |  | 1 |  |  | 1 |
|  Güreş |  |  |  |  |  | 7 | 8 | 8 | 7 |  |  |  |  |  | 30 |
|  Halter |  |  |  |  |  |  | 9 | 12 | 9 | 15 | 15 |  |  |  | 60 |
|  Hentbol |  |  | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | 2 |  |  |  |  | 2 |
|  Jimnastik |  |  |  |  | ● | 2 | 6 |  | ● | 8 |  |  | 2 | 4 | 27 |
|  Judo |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 7 | 7 | 2 |  | 16 |
|  Karate |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 7 | 7 | 14 |
|  Kickboks |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 4 | 10 | 17 | 31 |
|  Masa tenisi |  |  | ● | 2 | ● | ● | 2 |  | ● | 4 | 3 |  |  |  | 11 |
|  Okçuluk |  |  |  |  |  |  |  | 5 | 6 |  | 2 | 2 | 6 | 4 | 25 |
|  Tekvando |  |  |  |  | 4 | 4 | 4 | 4 |  |  |  |  |  |  | 16 |
|  Voleybol |  |  |  | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | 2 |  |  |  | 2 |
|  Yüzme |  |  | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 |  | 7 | 8 | 8 | 9 | 8 |  | 61 |
Madalya tablosu

*   Ev sahibi ülke ( Türkiye)
| Sıra | ÜLKE | Altın | Gümüş | Bronz | Toplam |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Türkiye (TUR)* | 145 | 107 | 89 | 341 |
| 2 |  Özbekistan (UZB) | 51 | 42 | 65 | 158 |
| 3 |  İran (IRI) | 39 | 44 | 50 | 133 |
| 4 |  Azerbaycan (AZE) | 29 | 36 | 34 | 99 |
| 5 |  Kazakistan (KAZ) | 27 | 23 | 39 | 89 |
| 6 |  Fas (MAR) | 15 | 13 | 34 | 62 |
| 7 |  Endonezya (INA) | 13 | 14 | 29 | 56 |
| 8 |  Bahreyn (BHR) | 9 | 7 | 7 | 23 |
| 9 |  Kırgızistan (KGZ) | 8 | 8 | 15 | 31 |
| 10 |  Cezayir (ALG) | 7 | 12 | 23 | 42 |
| 11 |  Kuveyt (KUW) | 5 | 9 | 2 | 16 |
| 12 |  Türkmenistan (TKM) | 4 | 6 | 13 | 23 |
| 13 |  Katar (QAT) | 4 | 3 | 5 | 12 |
| 14 |  Birleşik Arap Emirlikleri (UAE) | 3 | 2 | 5 | 10 |
| 15 |  Suudi Arabistan (KSA) | 2 | 12 | 10 | 24 |
| 16 |  Kamerun (CMR) | 2 | 6 | 5 | 13 |
| 17 |  Uganda (UGA) | 2 | 5 | 2 | 9 |
| 18 |  Ürdün (JOR) | 2 | 4 | 6 | 12 |
| 19 |  Malezya (MAS) | 2 | 1 | 4 | 7 |
| 20 |  Gambiya (GAM) | 2 | 0 | 0 | 2 |
| 21 |  Nijerya (NGR) | 1 | 3 | 1 | 5 |
| 22 |  Senegal (SEN) | 1 | 1 | 5 | 7 |
| 23 |  Fildişi Sahili (CIV) | 1 | 1 | 3 | 5 |
| 24 |  Umman (OMN) | 1 | 1 | 2 | 4 |
| 25 |  Libya (LBA) | 1 | 0 | 3 | 4 |
| 26 |  Burkina Faso (BUR) | 1 | 0 | 1 | 2 |
| 26 |  Nijer (NIG) | 1 | 0 | 1 | 2 |
| 28 |  Pakistan (PAK) | 1 | 0 | 0 | 1 |
| 29 |  Tacikistan (TJK) | 0 | 3 | 5 | 8 |
| 30 |  Sudan (SUD) | 0 | 2 | 1 | 3 |
| 31 |  Tunus (TUN) | 0 | 1 | 6 | 7 |
| 32 |  Lübnan (LBN) | 0 | 1 | 3 | 4 |
| 33 |  Bangladeş (BAN) | 0 | 1 | 2 | 3 |
| 33 |  Filistin (PLE) | 0 | 1 | 2 | 3 |
| 35 |  Cibuti (DJI) | 0 | 1 | 1 | 2 |
| 36 |  Arnavutluk (ALB) | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 36 |  Gine (GUI) | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 36 |  Mali (MLI) | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 36 |  Togo (TOG) | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 40 |  Yemen (YEM) | 0 | 0 | 2 | 2 |
| 41 |  Benin (BEN) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 41 |  Gine-Bissau (GBS) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 41 |  Maldivler (MDV) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 41 |  Sierra Leone (SLE) | 0 | 0 | 1 | 1 |
| Toplam (44 Ülke) | Toplam (44 Ülke) | 379 | 374 | 479 | 1232 |
Kaynak: https://konya2021.com/EtkinlikSonuc.aspx 8 Ağustos 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
İstanbul-Sofya Ekspresi

| İstanbul-Halkalı - Sofya Ekspresi |
| --- | --- |
İstanbul-Halkalı - Sofya Ekspresi
Genel bilgiler
Durum: İşletmede
Sahibi: TCDD, BDZ
Yer: İstanbul-Sirkeci - Pythion demiryolu, Pehlivanköy - Svilengrad demiryolu ve Kalotina - Svilengrad demiryolu (Halkalı - Sofya)
İlk - Son durak: Halkalı Sofya
İstasyonlar: 19
Yolculuk süresi: 10 saat 58 dakika
Web sitesi: TCDD Taşımacılık Resmi Websayfası
Hizmet
Türü: Uluslararası Tren
Sistem: TCDD, BDZ
İşletmeci(ler): TCDD Taşımacılık, BDZ
Tarihçe
Açılış: 21 Şubat 2017
Teknik bilgiler
Hat uzunluğu: ~571,200 km (354,9 mi)
Hat açıklığı: Standart (1,435 mm)
Kabin sistemi: 2+1 Pulman
Çalışma Hızı: 100 km/sa (62 mph)
İstanbul-Halkalı - Sofya Ekspresi (Bulgarca: Истанбул-София Експрес İstanbul-Sofiya Ekspres), Halkalı - Sofya arasında TCDD Taşımacılık ve BDZ tarafından işletilen bir uluslararası tren hattıdır. İlk tren seferi, 21 Şubat 2017 tarihinde saat 22:40'ta Halkalı Tren İstasyonu'ndan 22 yolcu ile yapıldı. İstanbul - Sofya Ekspresi, Haziran 2013'e kadar İstanbul - Belgrad arasında işleyen Balkan Ekspresi'nin yerini aldı.
2024 yılında bu hatta 37.000 yolcu taşındı.
Güzergâh

İstanbul - Sofya Ekspresi, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları ve Bulgaristan Devlet Demiryolları'nın sahip olduğu güzergâhlarda faaliyet göstermektedir.
TCDD İstanbul-Sirkeci - Pythion demiryolu, Halkalı - Pehlivanköy
TCDD/BDŽ Pehlivanköy - Svilengrad demiryolu, Pehlivanköy - Kapıkule - Kapitan Andreevo - Svilengrad
BDŽ Kalotina - Svilengrad demiryolu, Svilengrad - Sofya
Tecir

| Tecir |
| --- | --- |
Köy

 Adıyaman'ın Türkiye'deki konumu
TecirTecir'in Adıyaman'daki konumu
Ülke:  Türkiye
İl: Adıyaman
İlçe: Merkez
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 560 m
Nüfus (2022)
 • Toplam: 80
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0416
İl plaka kodu: 02
Posta kodu: 02002
Tecir, Adıyaman ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe

Daha önceleri Kıvırcık adıyla Hacıhalil köyüne bağlı bir mahalle olan yerleşim, "Tecir" adını alarak 2017 yılında köy statüsüne kavuştu.
Coğrafya

Köy, Adıyaman il merkezine 18 km uzaklıktadır. Atatürk Baraj Gölü kenarındadır.
Nüfus

| Yıllara göre köy nüfus verileri |
| --- | --- |
2022: 80
2021: 80
2020: 90
2019: 99
2018: 138
2017: 104
Kütleçekimsel dalgaların ilk gözlemi

Kütleçekimsel dalgaların ilk gözlemi 14 Eylül 2015 tarihinde meydana geldi. Bu gözlemin açıklanması ise LIGO ve Virgo iş birliği ile "kütleçekimsel dalgaların bulunuşu" şeklinde 11 Şubat 2016 tarihinde açıklandı. Bundan  önce kütleçekimi dalgalarının varlığı, ikili yıldız sistemlerinde atarcaların zamanlamalarının üzerindeki etkileri yoluyla, sadece dolaylı olarak anlaşılmaktaydı. Her iki LIGO gözlemevi tarafından da tespit edilmiş olan yerçekimi dalgaları, yaklaşık 36 ila 29 güneş kütlesi arasında kütlesi bulunan iki kara deliğin ve sonraki "zil susturma" tek ortaya çıkan siyah bir çift içe spiral ve birleşme kaynaklanan bir yerçekimsel dalga için karadelik, genel görelilik öngörüleriyle eşleşti. Sinyalin adı ("Yerçekimi Dalgası" ve gözlem tarihi itibaren) GW150914 olarak seçildi[NOT 2]. LIGO tarafından yapılan bu gözlem, iki çok büyük kütleye sahip karadelik sisteminin varlığını kanıtlayan ve bu tür birleşmelerin ise evrenin şimdiki yaşı içerisinde oluşabileceği gerçeğini gösteren nitelikte bir gözlem oldu. Aynı zamanda bu olay, ikili karadelik birleşmesinden oluşan bir sistemin tarihteki ilk gözlemi olarak da kabul edilmektedir.
Bu ilk gözlem birçok nedenden dolayı kayda değer bir başarı olarak dünya çapında bildirilmiştir. Doğrudan bu dalgaların varlığını kanıtlamak için sarf edilen çabalar elli yılı aşkın bir süredir devam etmekteydi ve dalgalar hakkında, Albert Einstein, onların herhangi bir zamanda tespit edilebilir olduğuna dair şüpheleri vardı ki, gerçekten tespit edilme ihtimalinin bu kadar az olduğuna inanılıyordu. GW150914 sarsıntılı birleşme tarafından verilen dalgalar orantılı bir protonun genişliğinin binde birinin, 4 kilometrelik LIGO kol uzunluğu değişmiş uzay içinde bir dalgalanma gibi, Güneş sisteminin dışına bir saç teli kadar yakın yıldızlarla mesafeyi değiştirilmesine eşdeğerdir ki Dünya'ya ulaşması, çok daha zor bir ihtimaldir. Bu arada spiral ve birleştirilmiş olarak ikili karadelik tarafından yayımlanan enerji 3.0 (artı ya da eksi) 0.5 c² enerjisiyle, muazzam  güneş kütlesi (toplam olarak 5.3 (artı ya da eksi)  0.9, -0.8 × 10⁴⁷ joule) yaklaşık  bir zirve emisyon oranı ulaşan yerçekimi dalgaları olarak yayılan 3.6 (artı ya da eksi)  0.5, -0.4 × 10⁴⁹ watt 'tır- Gözlemlenebilir evrendeki tüm yıldızlar tarafından yayılan tüm ışığın kombine gücünden çok daha büyük bir enerji seviyesidir bu enerji seviyesi.
Gözlem, genel görelilik kalan son kanıtlanmamış tahmini doğrulamaktadır ve (kuvvetli alan testleri olarak da bilinir) büyük ölçekli kozmik olaylar bağlamında uzay-zaman bozulma tahminlerini doğrular. Aynı zamanda daha önce mümkün olmayan şiddet astrofizik olaylarının gözlemlerini sağlamak ve potansiyel evrenin çok erken tarihin doğrudan gözlem sağlayacak yerçekimsel dalga ise, astronomide yeni bir çağın açılışını olarak takdim edildi.
Yerçekimsel dalgalar

Albert Einstein, 1916 yılında öne sürdüğü genel izafiyet teorisinide, yerçekimsel dalgaların varlığını öngörmüştü. Genel görelilik ilkesine göre, uzay-zamandaki eğrilikler, yerçekimi kuvveti olarak algılanmaktadırlar. Bir yörüngede hareket eden aşırı kütleli ve enerjili nesnelerin, yerçekimi dalgası biçiminde enerji kaybedecekleri  tahmin edilmiştir.
Yerçekimi dalgaları güçlü olacağını bir olgu gibi nötron yıldızları ya da kara delikler olarak iki kompakt nesnelerin birleşme son anlarında olduğunu. milyonlarca yıllık bir zaman dilimi içinde, ikili nötron yıldızları ve ikili kara delikler büyük ölçüde yerçekimsel dalgalar aracılığıyla, enerji kaybeder ve bunun sonucu olarak, birbirlerine dönük giderek sönümlenen sarmal bir devinimde bulunurlar. Bu sürecin çok sonunda, iki nesne aşırı hızlara ulaşacak ve onların birleşme saniyenin son kısmını kendi kütlesinin önemli bir miktar teorik yerçekimsel enerjiye dönüştürülür olacağını ve yerçekimsel dalgalar olarak dışa yolculuk tespiti için her zamanki şansı daha yüksek. küçük evrende kompakt çiftlerin sayısı hakkında bilinen ve son aşama çok yavaş olabilir. Ancak, bu tür olaylar ortaya çıkabilirliğinin ne kadar sık olduğuyla ilgili bir kesinlik yoktur.
Yerçekimsel dalgalar > Gözlem

Yerçekimsel dalgaların gözlemleri ve tespiti, LIGO gibi yeryüzündeki enstrümanlar ya da Elisa gibi yirmi yıllık uzay araçları tarafından, üzerinde etkili dalgaların, etkilerinin gözlemlenmesiyle ve doğrudan uzaktaki nesneleri dalgaların etkilerini gözlemlenmesiyle ve bunların olası nedeni düşüldükten veya dolaylı olarak, ya yapılmış ya da en azından yapılabilir.
Yerçekimsel dalgalar > Gözlem > Dolaylı gözlemi

Yerçekimsel dalgaların kanıtı ilk kez, yıldızlarından biri dönerken hassas, içinde düzenli aralıklarla radyo frekanslarında darbeleri yayan bir pulsar olduğu çift nötron yıldızı sistemi PSR B1913+16'nın hareketi sayesinde, alınan veriler sonucunda, 1974 yılında varıldı. Yıldızları keşfeden Russell Hulse ve Joseph Taylor, aynı zamanda, zamanla bakliyat sıklığı kısaltılmış ve yıldıların yavaş yavaş yerçekimi tarafından yayılan dalgaların olacağını tahminiyle, enerjilerin, yakından anlaşılan bir enerji kaybı ile birbirlerine doğru helezonik olduğunu gösterdi. Bu iş için, Hulse ve Taylor'a 1993 yılında Nobel Fizik Ödülü verildi. Birden fazla sistemlerde, bu pulsar gözlemlerin devam etmesiyle birlikte (örneğin çift pulsar sistemi PSR J0737-3039 gibi) ve diğerleri de yüksek hassasiyet Genel Görelilikle ters düşmediği gözlemlendi.