Sürü bağışıklığı
Takviyeler > Aşılama

Ana maddeler: Aşılama ve Aşı (tıp)
Ayrıca bakınız: Aşı ile önlenebilir hastalık ve İnsan hastalıkları ölümcüllük oranları listesi
Bir toplumda bağışıklık düzeyini artırmanın birincil yolu aşılamadır. Aşılama ilk olarak inek çiçeğine maruz kalan sütçü kızların çiçek hastalığına karşı bağışıklık kazandıkları gözlemine dayanmaktadır, bu nedenle çiçek hastalığını önlemenin bir yolu olarak insanlara inek çiçeği virüsü inokülasyon uygulaması başlamıştır. İyi geliştirilmiş aşılar, doğal enfeksiyonlardan çok daha güvenli bir şekilde koruma sağlar, çünkü aşılar genellikle korudukları hastalıklara neden olmaz ve ciddi yan etkiler doğal enfeksiyonlardan kaynaklanan komplikasyonlardan önemli ölçüde daha az yaygındır.
Bağışıklık sistemi doğal enfeksiyonlar ve aşılar arasında ayrım yapmaz, her ikisine de aktif bir yanıt oluşturur, bu nedenle aşılama yoluyla indüklenen bağışıklık, hastalığa yakalanma ve iyileşme ile oluşacak olana benzer. Aşılama yoluyla sürü bağışıklığı elde etmek için aşı üreticileri düşük başarısızlık oranlarına sahip aşılar üretmeyi ve politika yapıcılar da bunların kullanımını teşvik etmeyi amaçlamaktadır. Bir aşının başarılı bir şekilde piyasaya sürülmesinden ve yaygın olarak kullanılmasından sonra, koruduğu hastalıkların görülme sıklığında keskin düşüşler gözlemlenebilir, bu da bu tür hastalıkların neden olduğu hastaneye yatış ve ölüm sayısını azaltır.
Bir aşının %100 etkili olduğu varsayıldığında, sürü bağışıklığı eşiğini hesaplamak için kullanılan denklem, Vc olarak yazılan bir hastalığı ortadan kaldırmak için gereken aşılama düzeyini hesaplamak için kullanılabilir. Ancak aşılar genellikle kusurludur, bu nedenle bir aşının etkinliği, E, hesaba katılmalıdır:
Bu denklemden, E'nin (1 - 1/R0)'dan küçük olması durumunda, tüm nüfus aşılansa bile bir hastalığı ortadan kaldırmanın imkansız olduğu gözlemlenebilir. Benzer şekilde, aselüler boğmaca aşılarında olduğu gibi aşı kaynaklı bağışıklığın azalması, sürü bağışıklığını sürdürmek için daha yüksek seviyelerde takviye aşılama gerektirir. Bir hastalık bir popülasyonda endemik olmaktan çıkmışsa, doğal enfeksiyonlar artık popülasyonun duyarlı olan kısmının azalmasına katkıda bulunmaz. Bu azalmaya sadece aşılama katkıda bulunur. Aşı kapsamı ve etkinliği ile hastalık insidansı arasındaki ilişki, bir aşının etkinliği ile aşılanan nüfusun oranı olan pv'nin çarpımının sürü bağışıklığı eşik denkleminden çıkarılmasıyla aşağıdaki gibi gösterilebilir:
Bu denklemden görülebileceği üzere, diğer her şey eşit olduğunda ("ceteris paribus"), bir hastalığın SBE'sini aşan herhangi bir artış da dahil olmak üzere, aşı kapsamındaki veya aşı etkinliğindeki herhangi bir artış, bir hastalığın vaka sayısını daha da azaltmaktadır. Vakalardaki düşüş oranı, bir hastalığın R0 değerine bağlıdır ve daha düşük R0 değerlerine sahip hastalıklarda daha keskin düşüşler yaşanır.
Aşıların genellikle tıbbi nedenlerle belirli bir popülasyon için en az bir kontrendikasyonu vardır, ancak hem etkinlik hem de kapsam yeterince yüksekse sürü bağışıklığı bu bireyleri koruyabilir. Aşı etkinliği genellikle, ancak her zaman değil, pasif bağışıklıktan olumsuz etkilenir, bu nedenle bazı aşılar için ek dozlar önerilirken, diğerleri bir birey pasif bağışıklığını kaybedene kadar uygulanmaz.