Behruz Kengerli
Hayatı > İlk yılları

Behruz Kengerli, 22 Ocak 1892'de Nahçıvan şehrinde doğdu. Sanatçının annesi Aziz Hanım, Behruz bebekken öldükten sonra babası Şireli Bey, Şirin Hanım ile evlendi. Bu evlilikten iki kızı Tahire ve Mensure dünyaya geldi. 1910'larda Şireli Bey'in vefatından sonra Şirin Hanım, sanatçının amcası Kadir Ağa ile evlendi. Bu evlilikten Davud, Rüstem ve Gültaç adlı üç çocuğu dünyaya geldi.
Babası Şireli Bey, lisede okudu, Fars ve Rus dillerini öğrenmiştir, Doğu ve Avrupa edebiyatını tanıdı, önde gelen bir entelektüel olarak kabul edildi ve şehir mahkemesinde tercüman olarak çalışmıştır. Oğlunu "Hayriyye" adı verilen yeni tip bir şehir okulunda okuması için gönderdi. Behruz Kengerli, babasının eve getirdiği kitaplardan ve resimli kitaplardan yararlanır, küçük yaşlardan itibaren resim yapmaya ilgi duyar, resim kopyalama ile uğraşır, Rusça öğrenerek bilgi seviyesini artırmaya çalışır. Küçükken işitme duyusunu kaybeden Behruz, tüm zamanını resim çizerek, hayal dünyasında kaybolarak geçirmektedir.  Babasının abonesi olduğu "Molla Nasreddin" dergisini karıştırmak Behruz'un manevi dünyasını besliyor. Dergide yayınlanan köşe yazıları ve karikatürlerle tanışır, komik resimlerin yüzlerini çıkararak çizim yapmanın sırlarını öğrenir. Bu ilk alışkanlıklar, Behruz'un resim sevgisini pekiştirir. Behruz Kengerli bu amaçla 1910 yılında Tiflis sanat okuluna girdi ve burada 5 yıl eğitim gördükten sonra 1915 yılında Nahçıvan'a döndü.
Transkafkasya'nın önemli bir kültür merkezi olan Tiflis'te "Sanatı Teşvik Derneği" bünyesinde düzenlenen sanat okulunun ilk Azerbaycan mezunu olan Behruz Kengerli, burada yeteneğini kapsamlı bir şekilde geliştirmek için uygun bir zemin buluyor. Okuldaki eğitim, Rus akademik eğitim sistemine dayanıyordu ve şehrin önde gelen resim öğretmenleri tarafından yürütülüyordu. "Molla Nasreddin" dergisi ile işbirliği yapan Gürcü ressamlar Gigo Gabaşvili, Alexander Mrevleşvili, heykeltıraş Yakov Nikoladze, Oskar Şmerling gibi öğretmenler, öğrencilerine profesyonel resim sanatının ilkelerini ve Avrupa kültürünün kazanımlarını öğrettiler. Behruz Kengerli'nin öğrencilik yıllarında "Molla Nasreddin" dergisinin etkisinde kaldığı çizim ve resimleri bunu açıkça kanıtlamaktadır.
Bahruz Kangarlı'nın öğrenimi sırasında yaptığı akademik resimlerden örnekler günümüze ulaşmıştır. "Apollon'un Başı", "Laokoon", Michelangelo'nun "Zincirli Köle" gibi antik Yunan ve Roma sanatının başyapıtlarının büstleri ve heykelleri de dahil olmak üzere kurşun kalem, karakalem, sulu boya ve yağlı boyalarla yaptığı bir dizi resim buna örnek olabilir. Bunlar, genç sanatçının canlı doğadan çalışarak serbest çizim becerilerinde başarılı bir şekilde ustalaştığını gösteriyor. Cansız alçı heykelleri kopyalamakla yetinmez, canlı doğadan öğretmenlerinin ve öğrenci arkadaşlarının portrelerini de çizer ve bir insanın dış görünüşünü, benzerliğini, psikolojik özelliklerini gerçekçi bir şekilde canlandırmayı başarır.
Behruz Kengerli, öğrenim yıllarında, yaz tatillerini Gürcistan'ın yemyeşil çayırlarında, Karadeniz kıyılarında ve memleketi Nahçıvan'da geçirmiş, gördüğü ve gözlemlediği hayatın resimlerini, eserlerinin kopyalarını resmetmiş ve yorulmadan çok sevdiği mesleğini geliştirmeye ve resim becerilerini cilalamaya çalıştı. Hemşehrileri arasında yetenekli sanatçı olarak tanınan Behruz Kengerli sanatseverler tarafından da belirli siparişler verildi. Henüz öğrenciyken 1914 yılında Nahçıvan'da açtığı ilk kişisel sergisi sanatseverlerin ilgisini çekmiş ve basında olumlu yer bulmuştur. Şehrin ileri gelen aydınları sergiyi büyük beğeniyle karşılamışlar ve basında çıkan bir yazıda "Bahruz Bey'in daha güzellerini, daha çok tablolarını ortaya koymasını" temenni etmiştir.