stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Şkval operasyonu
Operasyon

Leonid Govorov konser öncesinde Şkval (Шквал, Türkçe: Telaş) kod adlı özel bir operasyon düzenlenmesini emretti. Operasyonun amacı, civardaki Nazi topçu bataryalarının bombalanması yoluyla Nazilerin konser salonunu hedeflemesini önlemek ve Nazi bataryalarının ateş edemeyeceği şekilde etkisiz hale getirilerek ortamın konser müziğinin etrafa kurulan dev hoparlörler üzerinden duyabilecek kadar sessiz olmasını sağlamaktı. Konserden bir ay önce gerekli önlemler alınmaya başlandı. Govorov operasyon emrinde "konser sırasında şehre tek bir bomba değil, tek bir düşman kabuğunun bile düşmemesi" talimatını verdi. Sovyet istihbarat personeli, saldırıya hazırlık olarak birkaç hafta önce Nazi toplarını ve gözlem noktalarını tespit etmişti. Topçu ateşi haritası Sergey Selivanov tarafından çizildi. Govorov sabahın konserin olduğu gün sabah saatlerinde ön cephede görevindeydi, yaklaşan operasyon için her şeyi bizzat kontrol etti. Konserden yarım saat önce kendisini bekleyen arabaya yaklaştı ancak binmedi ve konser sesini dikkatlice dinledi. Tekrar saate baktı ve yakınlarda bulunan komutanları fark ederek konser alanına ön cepheden doğru geçti.
Operasyon kapsamında önceden keşfedilmiş Nazi topçu pozisyonlarına, karargahlarına ve hava sahalarına üç bin yüksek kalibreli top mermileri fırlatıldı. Operasyon dikkatle planlanmıştı, senfoninin çaldığı 80 dakika boyunca Sovyet nişancıların sürekli olarak Nazi mevzilerinin taciz edilmesinden kaynaklı şehirde Naziler tarafından atılan mermi ve bomba sesi duyulmadı. Konserde Komünist Parti yetkilileri, askerî personel ve sivillerden oluşan geniş bir kitle vardı. Salonun içine sığmayan Leningrad sakinleri açık pencerelerin ve hoparlörlerin etrafında toplandılar. Konser hoparlörlerden, psikolojik savaş amacıyla "Nazi moraline karşı düzenlenen taktiksel bir saldırı" olarak tüm şehirde ve Nazi güçleri arasında yayınlandı. Govorov komuta ettiği askerlerin konseri radyodan dinlemesini sağladı. Kuşatma sonrası esir alınan Nazi savaş esirleri konseri ve operasyonu sonradan öğrendiklerini, tüm topçu bataryalarını parçalayan büyük bir topçu saldırısını ve daha sonra tüm Sovyet hoparlörlerinden bir senfoni duyulmasını şaşırdıklarını belirtmişlerdir. Başka bir Nazi askeri kendi birliğinin "kahramanların senfonisini dinler gibi olduklarını" belirtti. Bombalama ve hava saldırısı olasılığına rağmen salon içindeki tüm avizeler yakılmıştır. Konserde klarnetçi olan Viktor Kozlov "Gerçekten de tüm kristal avizeler dahil edildi. Salon çok ciddiydi. Müzisyenler ruh halinde bir yükseliş yaşadı, müziği ruhlarıyla çaldılar." ifadelerini kullandı.
Nazi bataryalarını vurma işlemi konserden 30 dakika önce başladı ve konser bittikten 30 dakika sonra sona erdi. Govorov'un planına göre bu Leningrad'lıların güvenli bir şekilde konser salonuna ulaşmasını ve konser sonunda aynı güvenlikle ayrılması için yapıldı. Şkval operasyonu toplamda 2 saat 20 dakika sürdü.
Sonrası

Konser bittiğinde Govorov sahneye çıktı, şefe teşekkür etti ve savunma için Nazilere topçu atışları yapılmasına ithafen "Biz de ayrıca bir senfoni yaptık, sadece topçularla" sözlerini sarf etti. Ayrıca "Nişancılarımız da performansa katılımcı olarak kabul edilebilir" dedi. Müzikolog Andrey Krukov Govorov'un konser için sağladığı yararları övdü ve askerlerin dinlemesine yönelik girişimlerinin "oldukça istisnai bir karar" olduğunu ifade etti. Konsere dair askerî katkılar savaşın bitimi sonraki zamana kadar pek bilinmiyordu.
Eliasberg daha sonra performans sırasında Leningrad dışında kamp yapan bazı Nazi askerlerle bir araya geldi ve Naziler kendisine şehri asla ele geçiremeyeceklerini söyleyerek "Kim bombalıyoruz? Leningrad'ı asla alamayacağız çünkü buradaki insanlar bencil değil." ifadeleri kullandı. Konserdeki klarnetçilerden Galina Lelyuhina "Naziler Leningrad'ın bir ceset şehri olduğunu, cesetlerin sokaklarda yürüdüğünü zaten duyurmuştu. Ve aniden böyle güçlü bir müzik, özellikle de Nazi istilasının anlatıldığı kısımda çok güçlü bir izlenim bıraktı!" dedi. Gazeteci Michael Tumely konsere dair "Sovyet siyasi ve askeri tarihinde efsanevi bir an" yorumunda bulundu. Eleştirmen U. S. Dhuga, bu performansın "halk arasında ve elbette resmen Naziler üzerindeki gerçek zaferin başlangıcı olarak kabul edildiğini" bildirdi. Eliasberg de Dhuga'nın yorumuna benzer olarak "Tüm şehir insanlığı bulmuştu. O anda ruhsuz Nazi savaş makinesine karşı zafer kazandık" ifadelerini kullandı. Zira Leningrad'daki Nazi ablukası 1943'ün başlarında kırılmış ve 1944'te sona ermiştir. Savaş sonrası Doğu Almanya'nden Eliasberg'i bulan iki Alman turist kendisine "9 Ağustos 1942'den sonra savaşı kaybedeceğimizi fark ettik. Gücünüzü hissettik, açlık, korku ve hatta ölümün üstesinden gelebileceğinizi." sözlerini sarf etti.
Konsere ait hiçbir film, fotoğraf veya kayıt günümüze ulaşamamıştır. Şostakoviç'in 7. Senfonisi günümüzde halen yurtseverlik anlamını korumaktadır. 21 Ağustos 2008'de senfoninin ilk bölümü Valeri Gergiyev tarafından yürütülen Mariinski Tiyatro Orkestrası tarafından 1991 ve 2008 çatışmaları sonrası Gürcistan ordusuna birliklerce yok edilen Güney Osetya şehri Tshinvali'de çalınmıştır.
1941'de Leningrad Kuşatması sırasında uçaksavar silahlarının ateşlenmesi.
Operasyona bizzat komuta eden Leningrad Cephesi'nin komutanı Leonid Govorov'nin (solda) Şubat 1942'de çekilmiş fotoğrafı.
Govorov (solda) 1943 yılında ele geçirilen Nazi topçu bataryalarını silahlarını inceliyor. Şkval operasyonunda da kullanılacak silahları konser zamanına kadar bizzat kendisi kontrol etmiştir.
1230

| --- | --- |
Binyıllar:: 2. binyıl
Yüzyıllar::  12. yüzyıl  13. yüzyıl  14. yüzyıl
Onyıllar::  1210'lar  1220'ler  1230'lar  1240'lar  1250'ler
Yıllar::  1227  1228  1229  1230  1231  1232  1233
| --- | --- |
Miladi: 1230   MCCXXX
Ab urbe condita: 1983
Asur: 5980
Bahâî: MÖ 614 – MÖ 613
Bengal: 637
Berberi: 2180
Birmanya: 592
Bizans: 6738 – 6739
Budist: 1774
Discordian: 2396
Ermeni: 679   ԹՎ ՈՀԹ
Etiyopya: 1222 – 1223
Fransız cumhuriyetçi: MÖ 562 – MÖ 561
Hicrî: 627 – 628
Hint: 
 - Kali Yuga: 4331 – 4332
 - Shaka Samvat: 1152 – 1153
 - Vikram Samvat: 1286 – 1287
Holosen takvimi: 11230
İbrani: 4990 – 4991
İran: 608 – 1 BP – MÖ 609 BP
Juche: MÖ 681
Kıpti: 946 – 947
Kore: 3563
Tayland güneş: 1773
g t
Olaylar

10 - 12 Ağustos - Yassıçemen Muharebesi gerçekleşti.
Kastilya Krallığı yıkıldı (kuruluşu 1065).
Doğumlar

III. Yaroslav, ilk Tver Prensi ve Vladimir'in onuncu Büyük Prensi (ö. 1271)
Niccolò Polo, Venedikli tüccar ve kaşif, kendisi gibi kâşif olan ünlü gezgin Marco Polo'nun babası (ö. 1294)
Matteo Polo, Venedikli tüccar ve kâşif (ö. 1309)
Guido Guinizelli, Dolce Stil Novo akımının başlatıcısı kabul edilen İtalyan şair (ö. 1276)
Rükneddin Hür Şah, Elemûtlar-Nizârî Devleti hükümdârı (ö. 1257)
Ölümler

Ahmed Fakih, tasavvuf şairi
Bahaeddin Veled, Mevlânâ'nın babası ve İslam dünyasının o dönemdeki en büyük bilgini
Marguerite, Blois kontu V. Thibaut'ün kızı, Blois kontesi (d. y. 1170)
Walther von der Vogelweide, Alman Halk Edebiyatı içinde ünlü bir Orta Çağ lirik şairi ve bestekârı (d. y. 1170)
1235

| --- | --- |
Binyıllar:: 2. binyıl
Yüzyıllar::  12. yüzyıl  13. yüzyıl  14. yüzyıl
Onyıllar::  1210'lar  1220'ler  1230'lar  1240'lar  1250'ler
Yıllar::  1232  1233  1234  1235  1236  1237  1238
| --- | --- |
Miladi: 1235   MCCXXXV
Ab urbe condita: 1988
Asur: 5985
Bahâî: MÖ 609 – MÖ 608
Bengal: 642
Berberi: 2185
Birmanya: 597
Bizans: 6743 – 6744
Budist: 1779
Discordian: 2401
Ermeni: 684   ԹՎ ՈՁԴ
Etiyopya: 1227 – 1228
Fransız cumhuriyetçi: MÖ 557 – MÖ 556
Hicrî: 632 – 633
Hint: 
 - Kali Yuga: 4336 – 4337
 - Shaka Samvat: 1157 – 1158
 - Vikram Samvat: 1291 – 1292
Holosen takvimi: 11235
İbrani: 4995 – 4996
İran: 613 – 1 BP – MÖ 614 BP
Juche: MÖ 676
Kıpti: 951 – 952
Kore: 3568
Tayland güneş: 1778
g t
Olaylar

Konstantinopolis Kuşatması başladı.
Doğumlar

VIII. Bonifacius, papa (ö. 1303)
Arnaldus de Villa Nova, Katalan bir aileden geldiği düşünülen simyacı, gök bilimci ve fizikçi (ö. 1313)
Ölümler

21 Eylül - II. András, Macar ve Hırvatistan kralı (d. y. 1177)
8 Kasım - İbn-i Şeddad, Arap yazar ve devlet adamı (d. 1145)
tarihi bilinmeyen
I. Andronikos, Trabzon İmparatorluğu imparatoru
1909-10 İtalya Futbol Şampiyonası

1909-10 İtalya Futbol Şampiyonası turnuvayı Internazionale takımı kazanmıştır.
Puan Durumu

| sıra | Takım | O | G | B | M | P | A | Y | Av>  | Not |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Internazionale | 16 | 12 | 1 | 3 | 25 | 55 | 26 | +29 | Final maçı oynamaya hak kazandılar. |
| 1 | Pro Vercelli | 16 | 12 | 1 | 3 | 25 | 46 | 15 | +31 | Final maçı oynamaya hak kazandılar. |
| 3 | Juventus | 16 | 8 | 2 | 6 | 18 | 28 | 19 | +9 |  |
| 4 | Torino | 16 | 8 | 1 | 7 | 17 | 43 | 30 | +13 |  |
| 4 | Genoa | 16 | 7 | 3 | 6 | 17 | 29 | 23 | +6 |  |
| 6 | Milan | 16 | 6 | 1 | 9 | 13 | 23 | 36 | -13 |  |
| 6 | U.S. Milanese | 16 | 6 | 1 | 9 | 13 | 35 | 53 | -18 |  |
| 8 | Andrea Doria | 16 | 5 | 1 | 10 | 11 | 18 | 39 | -21 |  |
| 9 | Ausonia Milano | 16 | 0 | 5 | 11 | 5 | 16 | 52 | -36 |  |
Şampiyonluk maçı

| 1>  Takım |   Sonuç   | 2>  Takım |
| --- | --- | --- |
| Pro Vercelli  | 3-10 |  Internazionale |
Şampiyon

Internazionale
kaleciler
İtalya Piero Campelli
İtalya Angelo De Magistris
İsviçre Henry Muller
Defenders
İsviçre Oscar Engler
İtalya Mario Moretti
İsviçre Carlo Streit
İsviçre Alfredo Zoller
İtalya Roberto Fronte
İsviçre Yenni
Ortasaha
İtalya Virgilio Fossati
İsviçre Ernest Peterly
İtalya Ernesto Crespi
İtalya Carlo Payer
İtalya Giovanni Capra
İtalya Gian Maria Cadoni
İtalya Carlo Cocchi
İsviçre Furter
İtalya Stebler
Forvet
İtalya Ermanno Aebi
İsviçre Bernard Schuler
| g t Serie A |
| --- | --- |
2023-24 takımları:  Atalanta  Bologna  Cagliari  Empoli  Fiorentina  Frosinone  Genoa  Hellas Verona  Internazionale  Juventus  Lazio  Lecce  Milan  Monza  Napoli  Roma  Sassuolo  Salernitana  Torino  Udinese 
Prima Categoria Prima Divisione Divisione Nazionale:  1898  1899  1900  1901  1902  1903  1904  1905  1906  1907  1908  1909  1909-10  1910-11  1911-12  1912-13  1913-14  1914-15  1919-20  1920-21  1921-22  1922-23  1923-24  1924-25  1925-26  1926-27  1927-28  1928-29 
Diğer:  1921-22 (C.C.I.)  1944  1945-46 
Serie A sezonları:  1929-30  1930-31  1931-32  1932-33  1933-34  1934-35  1935-36  1936-37  1937-38  1938-39  1939-40  1940-41  1941-42  1942-43  1946-47  1947-48  1948-49  1949-50  1950-51  1951-52  1952-53  1953-54  1954-55  1955-56  1956-57  1957-58  1958-59  1959-60  1960-61  1961-62  1962-63  1963-64  1964-65  1965-66  1966-67  1967-68  1968-69  1969-70  1970-71  1971-72  1972-73  1973-74  1974-75  1975-76  1976-77  1977-78  1978-79  1979-80  1980-81  1981-82  1982-83  1983-84  1984-85  1985-86  1986-87  1987-88  1988-89  1989-90  1990-91  1991-92  1992-93  1993-94  1994-95  1995-96  1996-97  1997-98  1998-99  1999-00  2000-01  2001-02  2002-03  2003-04  2004-05  2005-06  2006-07  2007-08  2008-09  2009-10  2010-11  2011-12  2012-13  2013-14  2014-15  2015-16  2016-17  2017-18  2018-19  2019-20  2020-21  2021-22  2022-23  2023-24
1238

| --- | --- |
Binyıllar:: 2. binyıl
Yüzyıllar::  12. yüzyıl  13. yüzyıl  14. yüzyıl
Onyıllar::  1210'lar  1220'ler  1230'lar  1240'lar  1250'ler
Yıllar::  1235  1236  1237  1238  1239  1240  1241
| --- | --- |
Miladi: 1238   MCCXXXVIII
Ab urbe condita: 1991
Asur: 5988
Bahâî: MÖ 606 – MÖ 605
Bengal: 645
Berberi: 2188
Birmanya: 600
Bizans: 6746 – 6747
Budist: 1782
Discordian: 2404
Ermeni: 687   ԹՎ ՈՁԷ
Etiyopya: 1230 – 1231
Fransız cumhuriyetçi: MÖ 554 – MÖ 553
Hicrî: 635 – 636
Hint: 
 - Kali Yuga: 4339 – 4340
 - Shaka Samvat: 1160 – 1161
 - Vikram Samvat: 1294 – 1295
Holosen takvimi: 11238
İbrani: 4998 – 4999
İran: 616 – 1 BP – MÖ 617 BP
Juche: MÖ 673
Kıpti: 954 – 955
Kore: 3571
Tayland güneş: 1781
g t
Olaylar

Sukhothai Krallığı kuruldu (dağılışı 1428).
Doğumlar

Guglielmo Agnelli, İtalyan heykeltıraş ve mimar (ö. y. 1313)
Nizameddin Evliya, Hindistan sufilerinden (ö. 1325)
Yunus Emre, Anadolu'da Türkçe şiirin öncüsü olan tasavvuf ve halk şairi (ö. 1321)
Ölümler

4 Mart - II. Yuri, Rusya knezi (ö. 1189)
tarihi bilinmeyen
I. İoannis, Trabzon İmparatorluğu imparatoru
Kamil bin Adil, Eyyubiler Mısır Sultanı, Eyyubiler Suriye Sultanı (d. 1180)
1964 Libya genel seçimleri

Libya'da 10 Ekim 1964 tarihinde Parlamentonun alt kanadı olan Temsilciler Meclisi üyelerini seçmek üzere genel seçimler yapıldı. 103 üye 1963 anayasa değişiklikleri ile getirilen genel oy hakkı ile seçilmiştir.
1952 seçimlerinin ardından siyasi partiler yasaklanmıştı, bu nedenle tüm adaylar seçime bağımsız olarak katıldı. Sözcüleri tutuklanmasına rağmen muhalefet mecliste temsil edilmeyi başardı. Sonuç olarak, Kral İdris meclisi feshetti ve ertesi yıl erken seçimler yapıldı.
19 Mayıs 1999 Atatürk Yeniden Samsun'da

| --- | --- |
19 Mayıs 1999 Atatürk Yeniden Samsun'da kapağı
Yazar: Turgut Özakman
Ülke: Türkiye
Tür: Roman
Yayımcı: Bilgi Yayınevi
ISBN: 978-975-22-0248-1
19 Mayıs 1999 Atatürk Yeniden Samsun'da, Turgut Özakman tarafından yazılmış romandır. İlk başta iki cilt olarak Bilgi Yayınevi'nin yayımladığı roman, daha sonra iki cilt birleştirilerek yine aynı yayınevi tarafından yayımlanmıştır. Kitabın ilk cildi toplamda 7 baskı yapıp 14 bin adet satarken, ikinci cildi 5 baskı ile 10 bin adet satmıştır. Ayrıca tek cilt olarak basılan versiyonu 2 baskı ile 4 bin adet satmıştır.
Konusu

Yıllarca yarı şaka-yarı ciddi dillendirilen "Ah Atatürk bir geri gelse" sözü, 19 Mayıs 1999 tarihinde gerçek olur. Atatürk, tam 80 yıl sonra yine 18 arkadaşıyla Samsun'a tekrar ayak basar. Bu seferki arkadaşları, Cumhuriyet için can ve emek vermiş insanlardır. Kitabın birinci cildinde Atatürk'ün geri dönüşü, yankıları ve romandaki kurguya göre Atatürk'ün TRT'den yaptığı konuşmalar ve bu konuşmaların yankıları yer almaktadır. Bu cilt, dönemin cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in, Atatürk ve arkadaşlarının huzuruna çıkmasıyla sona erer.

İkinci ciltte ise dönemin ve Atatürk sonrasındaki ülke yöneticileri (Süleyman Demirel, Bülent Ecevit, Mesut Yılmaz, Devlet Bahçeli, Tansu Çiller, Necmeddin Erbakan, Recai Kutan, Kenan Evren) tek tek Atatürk'ün huzuruna çıkar ve bir nevi tarih mahkemesinde hesap verirler. Bu görüşmeler sırasında Adnan Menderes, Turgut Özal ve o sırada hapiste bulunan Recep Tayyip Erdoğan da değerlendirilir. Bunlardan başka Atatürk'ün bir gece gittiği tiyatro temsili, Harbiye'yi ziyareti ve TRT'de yaptığı son konuşma da yer alır. Atatürk son olarak Cumhuriyet için emek veren dönem aydınlarını da topluca ağırlar. Roman, Atatürk ve liderler arasındaki görüşmelerin tutanağını tutan ve romanda adı "Tutanakçı" olarak geçen şahsın, (Turgut Özakman) Atatürk'ün ebediyete dönüşünden sonraki olayları kısaca yazdığı "Tutanakçının Son Notları" bölümüyle sona erer.
19 Mayıs, Yüreğir

| 19 Mayıs |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Adana ilinin Türkiye'deki konumu
19 Mayıs19 Mayıs'ın Adana'daki konumu
Koordinatlar: 36°58′39″N 35°21′50″E﻿ / ﻿36.97745°K 35.36378°D﻿ / 36.97745; 35.36378
Ülke:  Türkiye
İl: Adana
İlçe: Yüreğir
Coğrafi bölge: Akdeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2023): 17.960
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 322
İl plaka kodu: 01
19 Mayıs, Adana ilinin Yüreğir ilçesine bağlı bir mahalledir.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- | --- |
| 2019 | 19.890 |  |
| 2018 | 20.224 |  |
| 2017 | 20.613 |  |
| 2016 | 20.559 |  |
| 2015 | 20.642 |  |
| 2014 | 20.618 |  |
| 2013 | 20.894 |  |
| 2012 | 21.023 |  |
| 2011 | 21.416 |  |
| 2010 | 21.415 |  |
| 2009 | 21.230 |  |
| 2008 | 21.150 |  |
| 2007 | 20.792 |  |
1231

| --- | --- |
Binyıllar:: 2. binyıl
Yüzyıllar::  12. yüzyıl  13. yüzyıl  14. yüzyıl
Onyıllar::  1210'lar  1220'ler  1230'lar  1240'lar  1250'ler
Yıllar::  1228  1229  1230  1231  1232  1233  1234
| --- | --- |
Miladi: 1231   MCCXXXI
Ab urbe condita: 1984
Asur: 5981
Bahâî: MÖ 613 – MÖ 612
Bengal: 638
Berberi: 2181
Birmanya: 593
Bizans: 6739 – 6740
Budist: 1775
Discordian: 2397
Ermeni: 680   ԹՎ ՈՁ
Etiyopya: 1223 – 1224
Fransız cumhuriyetçi: MÖ 561 – MÖ 560
Hicrî: 628 – 629
Hint: 
 - Kali Yuga: 4332 – 4333
 - Shaka Samvat: 1153 – 1154
 - Vikram Samvat: 1287 – 1288
Holosen takvimi: 11231
İbrani: 4991 – 4992
İran: 609 – 1 BP – MÖ 610 BP
Juche: MÖ 680
Kıpti: 947 – 948
Kore: 3564
Tayland güneş: 1774
g t
Olaylar

Harezmşahlar Devleti yıkıldı (kuruluşu 1077).
Doğumlar

17 Mart - Shijō, Japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 87. imparatoru (ö. 1242)
Ölümler

13 Haziran - Padovalı Antonio, Katolik aziz (d. 1195)
6 Kasım - İmparator Tsuchimikado, Japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 83. imparatoru (d. 1196)
tarihi bilinmeyen
Abdüllâtif Bağdâdi, Muvaffakuddin olarak da anılan hekim ve filozof (d. 1162)
Celâleddin Harezmşah, Harezmşahlar Devleti'nin son hükümdarı
İbn-i Lebbâd, Şafii mezhebi fıkıh, kelam ve hadis alimi (d. 1160)
1909'da Osmanlı İmparatorluğu

Bu sayfada 1909 yılında Osmanlı İmparatorluğu'nda yaşanan olaylar yer alır.
Görevde

Padişah
II. Abdülhamid (27 Nisan'a kadar)
V. Mehmed (27 Nisan'dan sonra)
Sadrazam
Kâmil Paşa (14 Şubat'a kadar)
Hüseyin Hilmi Paşa (14 Şubat-13 Nisan)
Ahmed Tevfik Paşa (13 Nisan - 5 Mayıs)
Hüseyin Hilmi Paşa (5 Mayıs'tan sonra)
Olaylar

13 Nisan - İstanbul'da 31 Mart Ayaklanması başladı.
14 Nisan - Çukurova'da Ermeni İsyanı başladı. (14 - 25 Nisan)
24 Nisan - Selanik'ten gelen Hareket Ordusu 31 Mart Ayaklanması'nı bastırdı.
27 Nisan - Padişah II. Abdülhamit tahttan indirildi. Yerine V. Mehmet padişah oldu.
Doğumlar

17 Ağustos - Cahit Uçuk, yazar (ö. 2004)
Adnan Cemgil, yazar ve çevirmen (ö. 2001)
Ahmet Muhip Dıranas, şair ve yazar (ö. 1980)
Beşir Balcıoğlu, bürokrat (ö. 1980)
Cemal Kutay, tarihçi (ö. 2006)
Ölümler

12 Nisan - Çaycı İzzet Paşa, siyasetçi (d. 1819)
1 Ağustos - Agop Babikyan, hukukçu (d. 1856)
Çerkes Kabasakal Mehmed Paşa, siyasetçi
| g t 19>  yüzyıl⇐ 20. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu kronolojisi |
| --- | --- |
 1900  1901  1902  1903  1904  1905  1906  1907  1908  1909  1910  1911  1912  1913  1914  1915  1916  1917  1918  1919  1920  1921  1922
1959'da sinema

1959'da sinema, maddesi 1959 yılında gösterime giren filmleri listelemektedir.
Filmler

Arjantin – 1959 yapımı Arjantin filmleri
Olaylar

27 Mart – Suavi Tedü İstanbul'da öldü.
29 Mart – Protestan Elizabeth Taylor Musevi oldu.
20 Mayıs – Türk Film Festivali başladı.
1 Aralık – Halide Pişkin İstanbul'da öldü.
31 Aralık – Türkiye'de 76 film çekildiği açıklandı.
Ödüller

Oscar Ödülleri – En İyi Film Akademi Ödülü: William Wyler'ın Ben-Hur • En İyi Yönetmen Akademi Ödülü: William Wyler (Ben-Hur)
Cannes Film Festivali –  Festival Büyük Ödülü: Marcel Camus'nün Siyah Orfe
Venedik Film Festivali – Altın Aslan: Roberto Rossellini'nin Il generale della Rovere
Berlin Film Festivali – Altın Ayı: Claude Chabrol'un Kuzenler
12. Afife Tiyatro Ödülleri

12. Afife Tiyatro Ödülleri ya da 12. Afife Jale Ödülleri, 2008 yılında, 14 dalda verilen tiyatro ödülleridir. Ödüllerin adayları ile özel ödül sahipleri 31 Mart 2008'de açıkladı. Ödüller 21 Nisan 2008'de yapılan törenle sahiplerine verildi.
Adaylar ve Kazananlar > Özel Ödüller

Muhsin Ertuğrul Özel Ödülü: Haldun Marlalı
Nisa Serezli Aşkıner Özel Ödülü: Beyhan Saran
Cevat Fehmi Başkut Özel Ödülü: Yiğit Sertdemir - 444, Altıdan Sonra Tiyatro
Tiyatroda Yeni Kuşak Özel Ödülü: Dalga oyuncuları Ayşegül Alpak, Onur Dikmen, Duygu Eren, Fatih Sönmez, Çetin Güner, Ece Özdikici, Serhat Teoman, Ekin Türkmen, Serhan Süsler, Serdar Yeğin, Don Kişot Prodüksiyon
Yapı Kredi Sigorta Özel Ödülü: Hamit Belli
Mansiyon: Sivas '93, Dostlar Tiyatrosu (Topluluk ödülü kabul etmedi)
Afife Tiyatro Ödülleri

Yılın En Başarılı Prodüksiyonu
Bayazıt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları 🏆
Kürklü Merkür, DOT
Venedik Taciri, Tiyatro Pera
Yılın En Başarılı Yönetmeni
Arif Akkaya - Bana Bir Picasso Gerek, Duru Tiyatro
Mehmet Ergen - Şeylerin Şekli, Yeni Kuşak Tiyatro 🏆
Murat Daltaban - Kürklü Merkür, DOT
Yılın En Başarılı Kadın Oyuncusu
Ayça Bingöl - Bana Bir Picasso Gerek, Duru Tiyatro 🏆
Esra Bezen Bilgin - Şeylerin Şekli, Yeni Kuşak Tiyatro
Şebnem Köstem - Bayazıt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları
Yılın En Başarılı Erkek Oyuncusu
Can Başak - Bayazıt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları
Mehmet Ali Kaptanlar - Venedik Taciri, Tiyatro Pera
Sezai Altekin - Bana Bir Picasso Gerek, Duru Tiyatro 🏆
Yardımcı Rolde Yılın En Başarılı Kadın Oyuncusu
Nurseli İdiz - Kadıncıklar, Sadri Alışık Tiyatrosu 🏆
Özge Özder - Üç Kızkardeş, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları
Songül Öden - Kadıncıklar, Sadri Alışık Tiyatrosu
Yardımcı Rolde Yılın En Başarılı Erkek Oyuncusu
Enis Arıkan - Kürklü Merkür, DOT
Rıza Kocaoğlu - Kürklü Merkür, DOT 🏆
Tuğrul Tülek - Kürklü Merkür, DOT
Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Kadın Oyuncusu
Demet Tuncer - Müzikaldeki Hayalet, Tiyatro Kedi 🏆
Suna Keskin - Aşkın Yaşı Yoktur, Hadi Çaman Tiyatrosu
Tilbe Saran - Koca Bir Aşk Çığlığı, Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu
Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Erkek Oyuncusu
Atılgan Gümüş - Müzikaldeki Hayalet, Tiyatro Kedi 🏆
Metin Serezli - Kim O?, Tiyatrokare
Selçuk Yöntem - Koca Bir Aşk Çığlığı, Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu
Yardımcı Rolde Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Kadın Oyuncusu
Ayça Varlıer - Hisseli Harikalar Kumpanyası, Beşiktaş Kültür Merkezi
Ruhsar Öcal - Hisseli Harikalar Kumpanyası, Beşiktaş Kültür Merkezi
Simay Küçük Tuna - Bir Şehnaz Oyun, İstanbul Devlet Tiyatrosu 🏆
Yardımcı Rolde Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Erkek Oyuncusu
Bekir Aksoy - Koca Bir Aşk Çığlığı, Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu 🏆
İsmail Hacıoğlu - 9 Ay Son Gün, Oyun Bozan Tiyatro & Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu
Volkan Severcan - Oyunun Oyunu, Yasemin Yalçın Tiyatrosu & Beşiktaş Kültür Merkezi
Yılın En Başarılı Sahne Tasarımcısı
Ali Cem Köroğlu - Dalga, Don Kişot Prodüksiyon & Bir Şehnaz Oyun, İstanbul Devlet Tiyatrosu & Ashura, Garajistanbul
Başar Sabuncu - Bayazıt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları 🏆
Şirin Dağtekin - Venedik Taciri, Tiyatro Pera
Yılın En Başarılı Giysi Tasarımcısı
Canan Göknil - Bayazıt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları 🏆
Güler Yiğit - Hisseli Harikalar Kumpanyası, Beşiktaş Kültür Merkezi
Gülhan Kırçova - Bir Şehnaz Oyun, İstanbul Devlet Tiyatrosu
Yılın En Başarılı Sahne Müziği
Cem İdiz - Bir Şehnaz Oyun, İstanbul Devlet Tiyatrosu 🏆
Fazıl Say - Sivas '93, Dostlar Tiyatrosu (adaylıktan çekildi)
Selim Atakan - Bayazıt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları
Yılın En Başarılı Işık Tasarımcısı
İlhan Ören - Bayazıt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları 🏆
Kemal Yiğitcan - Kürklü Merkür, DOT & Dalga, Don Kişot Prodüksiyon
Yüksel Aymaz - Ashura, Garajistanbul