Rusya'da insan hakları
Yargı sistemi

Uluslararası Af Örgütü'ne göre Rusya yargısı siyasi otoriteler tarafından manipülasyona tabidir. Rusya Anayasası'na göre, en üst düzey yargıçlar, Rusya Devlet Başkanı tarafından aday gösterildikten sonra Federasyon Konseyi tarafından atanır. Anna Politkovskaya kitabı Putin'in Rusya'sı'nda "yukarıdan gelen emirlere" uymayan ve saldırıya uğrayan veya görevlerinden alınan yargıçların hikâyelerini anlattı. 2005 yılında yazdığı bir açık mektupta eski yargıç Olga Kudeshkina, Moskova Şehir Mahkemesi Başkanı O. Egorova'yı, 2002-2005 döneminde Moskova'da 80'den fazla yargıcın emekli olmasına neden olduğu iddia edilen "hakimlere doğru kararlar vermelerini tavsiye etmekle" eleştirdi.
1990'larda, Rusya'nın hapishane sistemi, medya ve insan hakları grupları tarafından sorunlu olarak geniş bir şekilde rapor edildi. Büyük dava yığılmaları ve dava gecikmeleri vardı ve bu da yargılama öncesi tutukluluk süresinin uzamasına neden oluyordu. Hapishane koşulları uluslararası standartların da altında görüldü. Tüberküloz ciddi, yaygın bir sorundu. İnsan hakları grupları, çoğu aşırı kalabalık, hastalık ve tıbbi bakım eksikliği nedeniyle yılda yaklaşık 11.000 mahkûm ve tutuklunun öldüğünü tahmin ediyor. 2006 tarihli bir medya raporu, koşullarda gözle görülür iyileşmeler sağlayan bir cezaevi reformu çalışmasına işaret ediyor. İsviçre Kalkınma ve İşbirliği Ajansı, ulusal hükûmetin reform çabalarıyla uyumlu olarak 1997'den beri Rusya'daki hapishanelerde reform yapmak için çalışıyor.
Hukukun üstünlüğü, Sovyet döneminden bu yana, özellikle derin eyaletlerde, ceza adaletinde çok sınırlı ilerlemeler kaydetti. Mahkemeler genellikle beraat ettirmeme politikası izler; 2004'te beraat kararları, tüm kararların yalnızca yüzde 0,7'sini oluşturuyordu. Hâkimler, sırayla savcılıklara teklif veren yöneticilere bağımlıdır. Savcıların çalışmaları, yoksuldan kasvetliye değişir. Avukatlar çoğunlukla mahkeme tarafından atanır ve düşük ücretlidir. Son yıllarda siyasi açıdan hassas davalarda cezai sürecin kötüye kullanılması, savunma üyelerinin taciz edilmesi ve zulme uğraması ile karakterize edilen bir şekilde kötüleşme yaşandı. Ceza takibatında tarafların düşmanlık ve eşitlik ilkelerine uyulmamaktadır.
1996 yılında, Başkan Boris Yeltsin, Rusya'da ölüm cezasına ilişkin bir moratoryum ilan etti. Ancak Rus hükûmeti, Avrupa Konseyi'ne girerken verdiği birçok sözü hala çiğnemektedir. Politkovskaya'ya göre, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne başvuran vatandaşlar genellikle Rus makamları tarafından yargılanıyor.
Mahkeme sistemi, Pussy Riot, Aleksey Navalni, Zarema Bagavutdinova, ve Vyacheslav Maltsev davalarında olduğu gibi siyasi muhalefeti bastırmak ve Kremlin'in siyasi düşmanlarının adaylıklarını engellemek için yaygın olarak kullanılmıştır.
Zona Prava STK tarafından hazırlanan "Güvenlik Güçlerinin Şiddeti: Cezasız Suç" başlıklı 2019 raporu, Rus mahkemelerindeki genel beraat oranlarıyla karşılaştırıldığında, orantısız bir şekilde çok sayıda beraat ile sonuçlanan karar çıktığının ve kolluk kuvvetleri aleyhine açılan davaların altını çizdi. İkincisi sadece %0,43 iken, kolluk kuvvetleri ve askeri yetkililerin, şüphelinin ölümüyle sonuçlanması da dahil olmak üzere, gücü şiddetli bir şekilde kötüye kullanmakla suçlanması bu oranın neredeyse %4'üdür. Aynı zamanda hüküm giyenler de orantısız şekilde hafif cezalar alıyorlar - bunların neredeyse yarısı ertelenmiş cezalar veya para cezalarıydı.
2021'de, STK Gulagu.net tarafından Rus hapishanelerinden ve sürgün yerlerinden gelen büyük bir önbellek videosu, hapishane yetkilileri tarafından mahkûmlara tecavüz ve sopalarla delme gibi diğer cinsel saldırı biçimlerini içeren binlerce saatlik ilk elden işkence kayıtlarıyla birlikte yayınlandı. Videolar 2015-2020 yıllarını kapsıyor ve video kayıt sistemi hapishane yetkililerinden BT uzmanı olarak sorumlu olan eski bir mahkûm Sergei Savelyev tarafından sızdırıldı. Rus yetkililer, bu videolarda suçlanan birkaç cezaevi yetkilisini görevden aldı ve Savelyev'i "hassas bilgilere yasa dışı yollardan erişmek" suçundan arananlar listesine aldı. Suistimal, FSB ve kolluk kuvvetleri tarafından ülke çapında para gaspı tekniği ve yalancı tanık beyanları sistematik bir eylemin parçası olarak tanımlandı.