stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Sadi Işılay
Yaşamı

1899 yılında İstanbul'da doğdu. Babası, bir Rumeli göçmeni olan perukar İsmail Efendi, annesi Vasfiye Hanım'dir. İsmail Efendi, Lâleli'de bir tarafı berber dükkânı, bir tarafı kahve olarak işlettiği sazlı kıraathanesinde keman çalardı. Bu mekanda Şekerci Cemil Bey, Hafız İsmail, Kemani Tatyos, Ahmed Rasim, Kanuni Şemsi Bey gibi sanatçılar toplanırdı.
Sadi Işılay, küçük yaştan itibaren babasını ve diğer sanatçıları dinleyerek, kendi kendine keman çalmayı öğrendi. 8 yaşında, babasının kıraathanesindeki sazların arasına katılacak düzeye gelmişti.12 yaşında Dâ'ül Elhan'a keman öğrencisi olarak girdi. Şehzâde Mehmed Ziyâeddîn Efendi'den özel dersler aldı. Tamburi Cemil Bey'den ve Şemseddîn Ziyâ Bey'den fasıl müziği icrâsını öğrendi. 1911'de Sultan Reşat'ın Rumeli gezisine katılan saz sanatçılarının Selanik'te verdikleri konserde yer aldı. Bu başarısı İstanbul basınında yer aldı. Keman dışında ud da çalan sanatçı, "Udi Sadi Bey” olarak tanındı. İlk bestelerinde bu sıfatı kullandı. Sazı ve sesi ile plaklar doldurdu. Bir yandan da eğitimine devam etti, Gülşeni Maarif ve Vefa Lisesi'nde okudu.
Türk Kurtuluş Savaşı'na jandarma olarak katıldı. 1922-1926 yılları arasında İzmir'de serbest olarak çalıştı ve müzik dersleri verdi. Daha sonra İstanbul'a yerleşti. Bir dönemin ünlü kanto oyuncusu ve şarkıcısı Denizkızı Eftalya ile evlendi. 1928-1932 arasında eşi ile Paris'te  yaşadı. Bu dönemde Avrupa şehirlerin dolaştı, Paris'te konserler verdi, kısa metrajlı filmler çevirdi. 1932 yılında bir mihracenin davetlisi olarak Münir Nureddin Selçuk'la Hindistan'a, Perihan Sözeri ile İran'a gitti. Irak, Suriye, Mısır ve Kıbrıs'ta konserler verdi.
Türkiye'ye döndükten sonra İstanbul Radyosu'nda sanatçı olarak, İstanbul Konservatuvarı'nın Yürütme Kurulu ve Türk Musikisi Sanat Kurulunda, TRT Repertuvar Kurulunda üye olarak yer aldı. Çeşitli İstanbul gazinolarında çalıştı. Bir süre İstanbul'da kendi adına bir gazino çalıştırmayı denedi.
Çok sayıda saz ve söz eseri, otuzun üzerinde film müziği besteledi. Müziklerini yaptığı başlıca filmler Hasret (1944), Köroğlu (1945), Damga (1948), Beklenen Şarkı (1953), Son Beste (1955), Vurun Kahpeye (1964) idi.
1967 yılında kısmî felç geçirdi. 11 Mart 1969 günü İstanbul'da öldü. Şair Mehmet Akif Ersoy'un, Üsküdar Rufai Tekkesi'nde yapılan bir toplantıda Sadi Işılay'ın keman taksimini dinledikten sonra yazdığı şiir mezar taşına yazılmıştır.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Bütün eşya hüdayı zikreden bir sırr-ı hikmettir.  Kemânın bîgüman, Allah-ü ekber’den ibarettir. Hulûsumla seni tes’id edersem çok mudur Sadi? Tecelli eyleyen kudret elinde başka hâlettir. | ” |
— Mehmet Akif Ersoy'un S. Işılay için yazdığı mısralar
Yaşamı > Ailesi

Sadi Işılay, dört kez evlenmiş; üç çocuğu olmuştur (Rahşan Işılay, Yavuz Işılay ve Cengiz Işılay). Gazeteci, yazar Ali Sirmen'in dedesidir. Sadi Işılay'ın torunlarından  Emir Işılay ise Amerika Birleşik Devletleri'nin Los Angeles kentinde yaşamakta ve yine müzisyenlik yapmaktadır.
İcracılığı

Sadi Işılay, Hakkı Derman ve Nubar Tekyay ile birlikte döneminin en önemli üç kemanisinden birisi olarak nitelenmiştir.  Sanatçının ulaşılabilen ses kayıtları, kullanmış oldukları süsleme teknikleri, yay teknikleri, ilave notalar, tartım değişikleri, müzikal ifade unsurları dikkate alınarak notaya aktarılmış ve Haluk Bükülmez'in yazdığı Türk Müziği Keman İcracılığında Ekol Olmuş İki Usta İcracı: Haydar Tatlıyay ve Sadi Işılay (2019) adlı kitapta yer almıştır. I şılay'ın icrasında en fazla çarpma süsleme tekniği ve legato yay tekniğini kullanmış olduğu tespit edilmiştir.
En bilinen eserleri

Ruhumda ölen nağmede sevda sesi var mı
Bir kır çiçeğinden daha tazesin
Manada güzel, ruhta güzel, tende güzelsin
Bende hicran yarasından da derin bir yara var
Yolları gurbete bağlayan dağlar
Sultaniyegah sirto
Muhayyerkürdi saz semaisi
Zincirlikuyu Mezarlığı'ndaki kabri
Mark Twain

| Samuel Langhorne Clemens |
| --- | --- |

Doğum: 30 Kasım 1835(1835-11-30) Florida, Missouri, ABD
Ölüm: 21 Nisan 1910 (74 yaşında) Redding, Connecticut, ABD
Takma ad: Mark Twain
Meslek: Yazar
Milliyet:  Amerika Birleşik Devletleri
 Etkiledikleri Kurt Vonnegut, Gore Vidal, Ernest Hemingway, William Faulkner, H. L. Mencken, Hunter S. Thompson, Hal Holbrook, Jimmy Buffett, Ron Powers, Ralph Ellison, Ken Kesey, Robert A. Heinlein 
  Etkilendikleri Artemus Ward, Charles Dickens, Thomas Paine, Robert Henry Newell, Josh Billings, Alexander Carlyle, Pliny, Herodot, Plutarkhos, William Dean Howells, Robert Browning 

İmza: 

Mark Twain (1909)
Samuel Langhorne Clemens (30 Kasım 1835 – 21 Nisan 1910), daha çok takma adı Mark Twain olarak bilinir, Amerikalı mizahçı, satirist, roman yazarı, yazar ve öğretmen.
Tom Sawyer'ın Maceraları adlı ünlü çocuk romanının yazarıdır. Bir diğer ünlü eseri olan Huckleberry Finn'in Maceraları romanı kimi edebiyatçılar tarafından Amerikan edebiyatının ilk büyük eseri olarak değerlendirilir.
Eserlerinde gülmenin güzelliğini, esaretin ne kadar kötü bir şey olduğunu anlatmaya çabalamış ve "iki kulaç derinlik" anlamında bir denizcilik terimi olan Mark Twain imzası ile 30 kitap yayımlamıştı.
Daktilo makinesini ilk satın alanlardan birisi olan Mark Twain, daktilo ile yazan ilk romancı olarak anılır ancak hangi eserinin (Tom Sawyer mi yoksa Missisippi’de Yaşam mı) daktiloda yazılan ilk roman olduğu konusunda görüş ayrılıkları vardır.
William Dean Howells, Booker T. Washington, Nikola Tesla, Helen Keller ve Henry Huttleston Rogers gibi birçok ünlü arkadaşı vardı. Arkadaşı William Faulkner Twain'i "İlk gerçek Amerikan yazarıdır ve biz hepimiz onun sadece varisleriyiz" diyerek onurlandırmıştır.
Yaşamı > Çocukluk yılları

30 Kasım 1835 günü ABD'nin Missouri eyaletinin Florida yöresinde dünyaya geldi. Yedi çocuklu bir ailenin altıncı çocuğu ve sağ kalan üç kardeşten birisi idi. Ailesi, o dört yaşındayken Mississippi Nehri boylarındaki Hannibal'a taşındı. İleride yaratacağı ünlü romanları bu bölgedeki gözlemlerine dayanarak yazılmıştı. Esnaflık ve avukatlık yapan babasını on bir yaşında iken zatürreden kaybedince okulunu bırakıp çırak olarak bir basımevinde çalışmaya başladı.
Yaşamı > Gençlik yılları

On sekiz yaşına geldiğinde dünyayı keşfetme arzusunda bir genç olarak ABD'nin değişik eyaletlerini gezmeye başladı, bu arada çeşitli matbaalarda çalıştı. Dört yıl sonra Missouri'ye döndüğünde Mississippi Nehri'ndeki buharlı gemilerde kaptanlık yapmak istedi. Kaptanlık sınavlarına hazırlık için çalıştı; nehrin her yerini öğrenmesi iki yılını aldı. Çok iyi öğrendiği bu yerler romanlarının mekanını oluşturdu.
Kendisine bu işte Henry adındaki kardeşi eşlik ediyordu. Bir gece rüyasında kardeşinin çalıştığı vapurun yanışını ve ölümünü görmesi ve bu olayın 1858'de aynen rüyasındaki gibi gerçekleşmesi onu çok etkiledi. Kardeşinin ölümünden bir parça kendisini sorumlu tuttu ve bu olaydan sonra parapsikoloji ile ilgilendi.
24 yaşında kaptanlık ehliyetini aldı ve Amerikan İç Savaşı çıkıp nehir gezileri yasaklanana kadar nehirde kaptanlık yaptı. Savaşa gönüllü olarak katıldı, ancak 14 günlük askeri eğitimden sonra ordudan ayrılıp Nevada’da vali olan ağabeyi Orion’un yanına gitti. Kardeşi ile birlikte bir süre posta arabasıyla bölgeyi gezdikten sonra zengin olma hayaliyle madencilik yaptı. Madencilik işi başarısızlıkla sonuçlandı.
Yaşamı > Yazarlığa girişi

Bazı gezi yazıları ve makaleler yazarak çeşitli eyaletleri dolaştı. Mark Twain adıyla imzaladığı ilk makalesi Carson’dan Mektup adlı makalesiydi. Mark Twain, Mississippi gemilerinde “iki kulaç derinlik” anlamına gelen bir takma addır.
18 Kasım 1865 günü New York Saturday Pres adlı gazetede yayımlanan Claravas’ta Zıplayan Kurbağa Kutlaması adlı hikâye ile edebiyat alanında çıkış yaptı. Bir maden ocağı kampında madencilerden dinlediği yerel bir öyküyü kendi ağzından anlatarak ünü yakalamıştı. Hikâyeyi, 1867'de yayımlanan ilk kitabında da aldı.
1866'da bir gazete adına Hawaii'ye giderek oradan yazılar gönderdi. İki sene sonra yine yerel bir gazetenin isteği üzerine Akdeniz'de bir gemi turuna çıktı ve gezi yazılarını Saflar Yabancı Ülkede adlı kitabında topladı. Bu eseri ile ülkesinde çok ünlü bir güldürü yazarı oldu.
Yaşamı > Evliliği ve çocukları

Saflar Yabancı Ülkede kitabının getirdiği ekonomik rahatlık sayesinde bir arkadaşının kız kardeşi olan ve ilk görüşte aşık olduğu Olivia Langdon ile 1870 yılı Şubat ayında New York'ta evlendi. Bir süre eşi ile birlikte New York'un Buffalo kentinde yaşadı; bir gazetede editör ve yazar olarak çalıştı. Çiftin ilk çocuğu bu yıllarda dünyaya geldi ancak 19 aylıkken difteriden öldü. 1872, 1874 ve 1880 yıllarında sırasıyla kızları Susy, Clara ve Jean dünyaya geldi.
Aile, 1872'de Connecticut'ta Hartford'a taşındılar ve burada ileride Mark Twain Müzesi olacak olan evi yaptırdılar. En önemli eserlerini Connecticut'da yaşadığı dönemde yazdı.
Yaşamı > En ünlü romanlarının yazılışı

Öksüz ve yaramaz bir çocuğun Mississippi'de geçen maceralarını anlattığı 1875 yılında yayımlanan Tom Sawyer’in Maceraları adlı eseri çok sevildi. Avrupa ile ilgili bir kitap yazmak için bir yayınevi ile 1878'de anlaşma yapınca ailesi ile Avrupa seyahatine gitti, 1879 Eylül'ünde geri döndü. 1881'de yayımlanan Prens ve Dilenci adlı romanını kızları Susy ve Clara'ya ithaf etti.
50. yaş günü kutladığı 1885 yılında yayımlanan Huckleberry Finn’in Maceraları adlı eseri  kimilerince Amerikan edebiyatının ilk büyük eseri olarak değerlendirilmiştir. Bu kitapta da yaramaz ve asi bir çocuğun hikâyesini anlattı. Konusu köleliğin yasal olduğu bir dönemde geçen eser, karakterlerden biri olan Jim'e zenci denmesi gibi nedenlerle zaman zaman yasaklamalara ve değiştirmelere maruz kalmıştır.
Yaşamı > İş hayatı

Huckleberry Finn'den sonra 5 yıl boyunca kitap yayımlamayı bırakan Twain, zengin olmak umuduyla işadamlığına soyunmuştu. Para kazanmak için çeşitli işlere yatırım yapan Mark Twain'in girişimleri hep para kaybıyla sonuçlandı. 1885'te kurduğu yayınevi ise iflas etmesine yol açtı. İlk olarak iç savaş kahramanlarından ve eski ABD başkanlarından çok büyük hayranlık duyduğu Ulysses Grant’ın anılarını ardından Mark Twain’in kendi kitabı Huckleberry Finn’in Maceraları’nı yayımlayan yayınevi, bu iki kitapla elde ettiği başarıyı bir daha asla yakalayamadı. İç savaş ile ilgili çeşitli anı kitaplarının ardından dünyadaki tüm Katoliklerin birer tane alıp okuyacağı düşüncesiyle Papa XIII. Leo’nun anılarını aynı anda 6 dilde yayımladı ancak ne savaş anıları ne de Papa’nın anıları okuyucunun ilgisini çekmemişti. Bu başarısızlıklarının ardından James W. Paige adlı mucidin geliştirdiği bir dizgi makinesi için harcadığı binlerce dolar da ona hiçbir gelir getiremedi.
Yaşamı > Avrupa yılları

1891’den sonra ailesiyle hayat pahalılığının daha az olduğu Avrupa’ya yerleşen Twain geçimini sağlamak için yazılara yoğunlaştı. 1894’te yayınevi iflas etti, dizgi makinesi Chicago Herald Gazetesi’nde denendi ve başarısız bulundu. Borçlarını ödeyebilmek için yeni bir yol bulan Mark Twain, tüm dünyayı kapsayan bir söyleşi turuna çıktı. Avustralya’dan Hindistan’a, Güney Afrika’dan İngiltere’ye kadar pek çok ülkeyi dolaştı. Bu konferanslar dizisine ait gezi notlarını Ekvatorun İzinde adlı yazısıyla paylaştı.
Mark Twain, 1896’da 23 yaşındaki kızı Susy’nin menenjit nedeniyle ölümü üzerine depresyona girdi ve ruhsal bunalımları hayatı boyunca zaman zaman tekrar baş gösterdi. Borçlarını ödeyip 1900’de ülkesine dönüşüne kadar ailesiyle birlikte İsviçre, Avusturya ve İngiltere’de yaşadı. ABD’ye döndükten sonra eşi Olivia’nın sağlığı bozuldu. Doktor tavsiyesi üzerine 1903 sonunda İtalya’ya gittiler, ne var ki sağlığına kavuşamayan Olivia’yı 1904’te Floransa’da kaybetti.
Yaşamı > Anti emperyalist görüşleri benimsemesi

Twain, 1860 ve 1870'lerde ABD'nin emperyalist amaçlarını paylaşıyordu. Örneğin Hawaii Adaları konusunda ABD çıkarlarını kararlılıkla savunuyordu. 1890'ların ortalarındaki fikrini tarif ederken "Kızıl bir emperyalisttim. Amerikan kartalının Pasifik Okyanusu üzerinde çığlık atmasını istiyordum." diyordu. Fakat 1899'dan itibaren dünya görüşünü tersine çevirdi ve anti emperyalist oldu. Emperyalizm karşıtlığını on binlerce üyeye ulaşacak American Anti-Imperialist League'in başkan yardımcılığını yaptı. ABD'nin Filipinler'i ilhakına karşı çıkmak gibi faaliyetleri olan bu hareketin içinde, 1901 yılından 1910 yılındaki ölümüne değin bulundu.
Yaşamı > Son yılları

Yaşlılık yılarında sömürgeciliği, ırk düşmanlığı, kazanç hırsı, dinsel ikiyüzlülüğü sert bir dille eleştiren yazılar yazdı. 1905'te yetmişinci yaşını Beyaz Saray'da Theodore Roosevelt'in onuruna verdiği yemekte kutladı. 1907'de Oxford Üniversitesi kendisine fahri doktora verdi. 1909'da 29 yaşındaki küçük kızı Jean kalp krizi sonucu öldü. Mark Twain, 1906'da yazmaya başladığı otobiyografisini tamamlayamadan geçirdiği kalp rahatsızlığı sonucu  21 Nisan 1910 tarihinde Connecticut'ta öldü.
Başlıca yapıtları

Jim Smiley ve Zıplayan Kurbağa  ve Diğer Öyküler (1867)
Saflar Yabancı Ülkede (1869)
Tom Sawyer'ın Maceraları (1876)
Bir Cinayet, Bir Sır ve Bir Evlilik (1876)
Prens Ve Dilenci  (1881)
Küçük Prens ve Sokak Çocuğu / Prens ve Dilenci / Çalınan Taç (1882)
Mississipi’de Yaşam (1883)
Huckleberry Finn'in Maceraları (1884)
A Connecticut Yankee in King Arthur's Court (1889)
Ekvatorun İzinde (1897)
Adem'le Havva'nın Güncesi (1904)
Resimler

1907'de Mark Twain
1909'da Mark Twain
Mark Twain ve Dorothy Quick
Mark Twain'in mezarı
Abdullah Biraderler tarafından çekilen fotoğrafı. (1867)
Görünmeyen Ekonomi: Dünya Gerçekte Nasıl İşliyor?

| --- | --- |

Yazar: Steven D. Levitt ve Stephen J. Dubner
Tür: İş ve Yönetim
Yayım: 2006 (1. Basım)
Yayımcı: Boyner Yayınları
ISBN: 975-700-451-0
Amerikalı ekonomist Steven D. Levitt, Görünmeyen Ekonomi: Dünya Gerçekte Nasıl İşliyor? ya da özgün adıyla "Freakonomics: A Rogue Economist Explores the Hidden Side of Everything" kitabında, sıra dışı bir yaklaşım ile meraklı, ilginç sorular sorup, bunlara verdiği yanıtlar ile dünyanın gerçekte nasıl işlediğine dair yeni bir boyut ortaya koymaktadır. 2009 yılında 4 milyonun üzerinde satmıştır.
Steven D. Levitt'in, The New York Times'ın gazeteci–yazarı Stephen J. Dubner ile birlikte kaleme aldığı kitap, “Öğretmenler ile Sumo Güreşçilerinin Ortak Noktası Nedir?”, “Ku Klux Klan Nasıl Oluyor da Bir Grup Emlakçıya Benziyor?”, “Bütün Suçlular Nereye Kayboldular?”, “Mükemmel Ebeveyn Nasıl Olunur?”, “Uyuşturucu Satıcıları Neden Hala Anneleriyle Oturuyor?” gibi başlıklarla günlük yaşamın arkasındaki gerçekleri sorguluyor.
Soyut (dergi)

| --- | --- |
Kategoriler: Edebiyat
Sıklık: Aylık
İlk sayı: Mayıs 1965
Son sayı: Eylül 1977
Ülke: Türkiye
Dil: Türkçe
Soyut, Mayıs 1965'ten Eylül 1977'ye kadar iki ayrı döneminde toplam 144 sayı yayımlanan edebiyat dergisi. Şair Halil İbrahim Bahar'ın sahibi olduğu dergi önce gazete boyutunda çıktı, sonra küçük boyda yayınlandı. Sorumlu yönetmenliğini Bülent Dalyancı, teknik yönetmenliğini Yalçın Aslan yaptı.
Dönemin birçok şiir içi tartışmalarında rol alan dergi Mayakovski, Neruda, Müstehcen başlıklı özel sayılar yaptı. Evrimci ve devrimci sanat anlayışıyla çıktığını vurguladı. Yerli ve yabancı şiirler yayınladı, son döneminde deneme ve eleştirilere yer verdi. Halil İbrahim Bahar, Sait Maden, Zühtü Bayar, Afşar Timuçin, Ali Yüce, Muzaffer Buyrukçu, Cemal Süreya, Melih Cevdet, Hasan Hüseyin Korkmazgil, Asım Bezirci, Feridun Andaç şiirleri ve yazıları  yayımlanan sanatçılardır. İlhan Berk'in birçok şiirine, yazısına ve günlüklerine de yer verilmiştir. Ahmed Arif, Arkadaş Z. Özger, Ferhan Şensoy gibi pek çok şair ve yazarın ilk şiirleri ve yazıları Soyut'da yayımlanmıştır.
Konuyla ilgili yayınlar

Soyut Dergisinin Sistematik İndeksi 1.-72. Sayılar (Yüksek Lisans Tezi) 13 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Soyut Dergisinin 37.-107. Sayılarının Sistematik İndeksi (Yüksek Lisans Tezi) 13 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Nokta mutasyon

Genlerindeki mutasyonla albino olmuş bir tavşan
Nokta ya da gen mutasyonları, DNA nükleotit dizisinde oluşan ve gelecek nesile aktarılabilen değişiklikler olarak adlandırılırlar.
Nokta mutasyonlar, genellikle bir veya birkaç nükleottitte meydana gelen mutasyonlardır. DNA'da baz çifti yer değiştirmeleri sonucunda ya da bir baz çiftinin girmesi ve çıkması (mikroinsersiyon-mikrodelesyon) sonucunda oluşurlar. Tüm mutasyon durumlarında olduğu gibi nokta mutasyonlar sonucu meydana gelen fenotipik değişimler de, nokta mutasyonun neresinde gerçekleştiğine bağlıdır.
Üreme hücrelerinde oluşan nokta mutasyonları döllere aktarılır. Örneğin, orak hücre anemisinde hemoglobinin bir polipeptit zincirini sentezleyen geninde bir nokta mutasyonu oluşmuştur. Bu ise tek bir nükleotitte değişme (kalıp DNA zincirinde), anormal bir proteinin üretilmesine neden olur. Timin yerine adenin girmesi, mRNA’da adenin yerine urasilin gelmesine ve bu da translasyonda valin adlı amino asitin yanlışlıkla proteinin yapısına girmesi bu hastalığın temelini oluşturur.
Sebepleri

Ultraviyole ışınları, X ışınları gibi iyonize radyasyon, kozmik ışınlar, radyoaktif materyallerin emisyonları gibi yüksek enerjili radyasyon, mutasyonlara neden olur. İyonize radyasyon, basit tek baz değişimlerine sebep olabilir. Bazı mutajenik kimyasallar, etkilerini doğrudan bir bazı başka bir baza değiştirerek yaparlar. Örneğin, nitroz asidi sitozindeki amino grubunu deamine ederek Urasil oluşturur.
Sonuçları

Yeni oluşan mutasyonların çoğu doğal dengeyi bozduğu için zararlı, hatta kalıtsal hastalıkların birçoğunda olduğu gibi ölümcüldür. Bu zararlı genlerin toplumda yayılmasını önleyebilmek, ancak mutasyona uğramış kalıtsal bilgiyi taşıyan canlının üreme yeteneğinin azalmasına ya da yok olmasına bağlıdır.
Bir dış etkinin mutasyona yol açabilmesi (mutajen olması) için hücre içine girip etkinliğini gösterebilmesi gerekir. Örneğin Güneş'in morötesi ışınları, girim gücü düşük olduğu için yalnızca deri hücrelerinde somatik mutasyona yol açabilirken, girim gücü yüksek olan X ışınları ya da atom bombası ışımaları tohumsal mutasyona yol açabilen çok güçlü etkenlerdir. Bu tür mutasyonların birçok örneği yakın zamanda Çernobil patlaması sonucunda çevredeki birçok canlı türünde gözlenmiştir. Günümüzde bile bu patlama sonrası etrafa saçılan radyoaktif maddelerin neden olduğu somatik mutasyonların görünür sonuçları vardır. Halen Rusya ve Karadeniz Bölgesi'ndeki kanser oranları çok yüksektir.
Mutasyonun diğer bir sonucu da hücre bölünmesindeki kontrol mekanizmasını ortadan kaldırabilmesidir. Bunun bilinen en tehlikeli sonucu ise hücrenin kontrolsüz bölünmesi yani kanserdir.
Zürafa

Zürafa (Giraffa), soyu tükenmemiş canlılar arasında karada yaşayan en uzun ve gevişgetirenler arasında da en büyük; Afrika'da yaşayan çift toynaklı memelidir. Bilimsel tür adı deveye benzer şekline ve leoparda benzeyen beneklerine ithafen verilmiştir. Ana ayırt edici özellikleri oldukça uzun boynu ve bacakları, tüylü deriyle kaplı boynuzları ve beyaz-krem bir ten üstünde siyah ve kahverengi arasında değişen benekleridir. En yakın yaşayan akrabası okapi ile birlikte zürafagiller (Giraffidae) familyasında sınıflandırılır ve derileri ile beneklerinin renk ve şekillerinden ayırt edilen dokuz alt türü vardır.
Zürafalar Afrika'da kuzeyde Çad ile güneyde Güney Afrika; batıda Nijer ile doğuda Somali arasındaki bölgede yaşarlar. Güney Afrika ve Kuzey Afrika en çok bulundukları bölgelerdir. Genelde savanlarda otlaklarda ve açık ormanlarda yaşamlarını sürdürürler. Ana besin kaynakları, diğer memelilerin erişemeyeceği yüksekliklerde yedikleri Akasya ağacının yapraklarıdır. Zürafalar aslanlar tarafından avlanırlar, ayrıca yavru zürafalar da leoparlara, benekli sırtlanlara ve Afrika yaban köpeklerine yem olurlar. Zürafalar toplu olarak yaşayan hayvanlardır ve büyük sürüler oluştururlar. Erkekler boyunlarını kullanarak yaptıkları dövüşler yoluyla sosyal hiyerarşiyi sağlarlar. Baskın erkekler dişilerle çiftleşmeye hak kazanırlar. Yavrulara bakımdan yalnızca dişiler sorumludur.
Zürafalar, tuhaf görünüşleri nedeniyle hem eski hem de modern birçok kültürün ilgisini çekmiş, çok sayıda resim, kitap ve çizgi romana konu olmuştur. Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği tarafından asgari endişe altındaki türler arasında sınıflandırılmış olsa da eski dağılım bölgesine yerel olarak bazı yerlerde soyu tükenmiş ve üç alt türü de tehlikedeki türler listesinde yer almaktadır. Yine de zürafalara çok sayıda ulusal parklarda ve av alanlarında sıklıkla rastlanmaktadır.
Kökenbilim

Türün bilimsel ismi olan Camelopardalis kelimesinin kökeni Grekçeye dayanmakta olup, bu dildeki deve ve leopar sözcüklerinin birleşimi ile oluşturulmuştur. Camelopard, İngilizcede ilk 14. yüzyılda gözükmüş, ancak kullanımı günümüzde arkaik bir hale gelmiştir. Birkaç Avrupa dilinde bu şekil kayıtlara geçmiştir.
Zürafa sözcüğünün dayandığı bilinen en eski kökeni Arapçada yer alan zarāfah (زرافة) kelimesidir ve bu sözcük "hızlı-yürüyen" manasına gelmektedir. Bu sözcüğün Arapçaya Somaliceden alıntılanmış olabileceği öne sürülmüştür. Bu kelimenin türevleri, İtalyancada giraffa olarak 1590'larda, Orta İngilizcede jarraf, ziraph ve gerfauntz, Fransızcada giraffe olarak geçmektedir. Türkçeye ise 15. ve 16. yüzyılda girmiştir.
Özellikleri

Erkeklerinin boyu 4.4 ve 5.5 metre olup 1.5 ton ağırlığındadır. Bugüne kadar kayıt edilmiş en uzun zürafa 5.92 m. olup 2 ton ağırlığındadır. Dilleri boynuzumsu yapıya sahiptir. Dişileri ise 4.0 ve 5.0 metre civarı yüksekliğe sahiptir ve erkeklere göre daha hafiftir. Dişiler genellikle erkeklerine göre hafif ve daha kısa olurlar. Her iki cinsin de boynuzları vardır, dişilerin boynuzu daha kısadır. Boynuzları kemikleşmiş kıkırdaktan oluşmuştur. Erkekler yaşlandıkça kafasındaki boynuzları da kalsiyumun etkisiyle gelişir.
Zürafaların ses telleri olmadığı bilinmesinin aksine zayıf bir ses teli yapısına sahiptirler. 35–40 cm uzunluğunda siyah bir dile sahiptirler. Boyunlarının uzun olması bakımından kafa kısmınada kan gitmesi için çok büyük kalplere sahiplerdir. Bu büyük hayvanlar günlerinin ortalama 1 saatini (en az 10 dakika, en fazla 2 saat) uyuyarak geçirirler.
Dağılımı

Zürafa soyu, dünya üzerinde tükenmekte olan ve koruma altına alınması gereken bir türdür. Dünyada yaklaşık olarak 100,000 ila 150,000 civarı zürafa bulunduğu tahmin edilmektedir. Bunların tamamı Afrika'da yaşamaktadır. Kenya (45,000), Tanzanya (30,000) ve Botsvana (12,000) ile en fazla Zürafa popülasyonu bulunan yerlerdir.
Zürafalar genellikle Afrika'nın savanlarında yaşarlar. Bu topraklar onlar için yaşamaya elverişlidir. Çok uzun olmayan ağaçlar ve uzun boyları sayesinde, Zürafalar tehlikeleri uzaktan fark edebilirler. Özellikle besin kaynakları olan Akasya ağaçları bu bölgelerde bulunur. Otlaklarda da yaşarlar.
Resimler

Soyu tükenmiş olan zürafa benzeri Samotherium (ortada) ile okapi (aşağıda) ve zürafanın karşılaştırması. Samotherium anatomisi zürafa benzeri boyna geçişi göstermektedir.
Londra Doğal Tarih Müzesi'nde bulunan Giraffa jumae fosili.
Farklı alt türlerin desen farkları
Alt Türlerin Afrikadaki Dağılımı
Üsküp Bölgesi

| Üsküp Bölgesi |
| --- | --- |
İstatistiksel bölge
Üsküp Bölgesi Скопски Регион Rajoni i Shkupit
 Üsküp Bölgesi’nin Kuzey Makedonya'daki konumu
Ülke:  Kuzey Makedonya
Yüzölçümü
 • Toplam: 1854 km²
Nüfus(2002)
 • Toplam: 578.144
Zaman dilimi: UTC+01.00 (OAS)
 • Yaz (YSU): UTC+02.00 (OAYS)
Resmî site Üsküp Bölgesi
Üsküp Bölgesi (Makedonca: Скопски регион; Arnavutça: Rajoni i Shkupit) Kuzey Makedonya'nın 8 istatistiksel bölgesinden biridir. Kuzey Makedonya'nın kuzeyinde, Kosova sınırında yer alır. Bu bölge başkent Üsküp’ün yer aldığı istatistiksel bölgedir ve bu yönüyle de merkezdedir.
Belediyeler

Aerodrom
Butel
Çayır
Gazi Baba
Gorçe Petrov
Karpoş
Kisela Voda
Saray
Üsküp Merkez
Şuto Orizari
Demografi

Bölge içinde Büyük Üsküp’ün toplam nüfusu 506.926’dır. Bölgedeki diğer belediyelerdeki nüfus da 71.218’dir. Bölgenin toplam nüfusu 578.144’tür.
Demografi > Etnik Yapı

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  | Sayı | % |
| Toplam | 578,144 | 100 |
| Makedonlar | 367,413 | 63.6 |
| Arnavutlar | 133,893 | 23.2 |
| Romanlar | 23,903 | 4.1 |
| Sırplar | 18,051 | 3.1 |
| Türkler | 12,123 | 2.1 |
| Boşnaklar | 10,880 | 1.9 |
| diğerleri | 11,881 | 2.1 |