Hugo Grotius

| Hugo Grotius |
| --- | --- |
Hugo Grotius portresi (Michiel Jansz van Mierevelt tarafından, 1631)
Doğumu: 10 Nisan 1583(1583-04-10) Delft, Hollanda Cumhuriyeti
Ölümü: 28 Ağustos 1645 (62 yaşında) Rostock, İsveç 
Çağı: 17. yüzyıl felsefesi
Okulu: Doğal hukuk, toplum sözleşmesi, hümanizm, skolastik felsefe
İlgi alanları: Uluslararası hukuk, savaş felsefesi, siyaset felsefesi, teoloji
Önemli fikirleri: Mare Liberum: Açık, serbest deniz
 Etkilendikleri Aristoteles, İncil, Cicero, Erasmus, Vitoria, Gentili, Jean Bodin, Suárez 
 Etkiledikleri Selden, Hobbes, Cumberland, Pufendorf, Locke, Vico, Bynkershoek, Barbeyrac, Vattel, Thomasius, Rousseau, Kant, Proudhon, İskoç aydınlanması, ABD'nin kurucuları 
Hugo Grotius'un Delft'teki heykeli
Hugo Grotius (10 Nisan 1583 - 28 Ağustos 1645), doğal hukuk öğretisiyle ün kazanmış olan Hollandalı düşünür. Hukuk alanında, Descartes bilgi felsefesiyle modern düşünce açısından ne kadar önemliyse, o kadar önemli olan Grotius, Descartes'ın bilgi alanında gerçekleştirdiği şeyi, hukuk alanında yapmıştır. Başka bir deyişle, nasıl ki modern felsefenin kurucusu olan Descartes, kuşku yoluyla bilgiyi teolojik-skolastik tasalluttan kurtararak özneden yola çıktıysa, aynı şekilde Grotius da hukuku, Tanrı iradesi karşısında bağımsız ve nesnel bir kurum olarak öne sürmüştür.
Hugo Grotius'un ortaya attığı ve bugün de hâlen Uluslararası Hukuk alanında yürürlükte olan en önemli ilke "denizlerin serbestisi" ilkesidir.
Doğal hukuk kendisini gerçekleştirebilmek için reel bir güce, devlet gücüne muhtaçtır; dolayısıyla devleti kendisinden önce ve varoluşunun nedeni olan hukuku korumak ile yükümlüdür;devlet, hukukun koruyucusu ve garantisidir. Ona göre Machiavelli'nin tersine, hukuku yaratan devlet değil, devleti yaratan hukuktur.
Doğal yasa anlayışının ortaya çıkmasında en önemli sebep olan ahlâkî 
kuşkuculuğu çürütmek Hugo Grotius'un (1583-1645) da amacıydı. O, Savaş Etik Tarihindeki Temel “Doğal Yasa” Anlayışları Ve Bu Anlayışlardaki Dînî Unsurlar ve Barışın Yasası Üzerine adlı eserinde uluslararası ilişkilerde, fazlasıyla var olan ahlâkî kuşkuculuğun giderilmesiyle ilgili görüşler ortaya koymuş, uluslararası barışı sağlamak için ahlâkî bir çerçeve sunmaya çalışmıştır. Grotius, kendinden öncekiler gibi, doğal yasanın, aklı kullanmakla keşfedilebilecek kurallar kümesi şeklindeki tanımını benimsemiştir. Bununla birlikte, onun anlayışında iyinin hakka önceliğinden, hakkın iyiye önceliğine geçilmiş görünmektedir. Grotius'un bu alana yaptığı en önemli katkı doğal yasayı insan haklarıyla ilgili teoriye dönüştürmesidir. Dolayısıyla, onun öğretisi bireysel insan haklarını esas almaktadır. Nitekim o, ahlâk alanını, bir bireysel haklar topluluğu olarak görmüş, hukukun bu tür hakların teorisi olarak anlaşılabileceğini belirtmiştir. Bu durumda, Grotius'a göre, bir hak, kişinin ahlâkî bir niteliğidir. Bu ‘ahlâkî nitelik’, ahlâkî eylemleri mümkün kıldığı için, bir tür ahlâkî güç ya da ahlâkî bir kapasite olarak anlaşılabilir. Ahlâkî niteliğe sahip olan birey özgür, bağımsız ve ahlâkî anlamı olan birisidir. Bu görüşlerin, birey-toplum ilişkisi açısından iki önemli sonucu vardır. Birisi, ahlâk insanî ve sosyal içerikli yükümlülükler olarak değil, bireysel ağırlıklı, gönüllü muameleler ve bağımsız fiiller olarak anlaşılmaktadır. Diğeri, bireylerin ayrılığı ve farklılığı ahlâkî açıdan anlamlı hale gelmektedir.Bize göre, Grotius'un doğal yasa anlayışına yapmış olduğu en az yukarıda ifade edilen katkı kadar önemli olan bir diğer katkı daha vardır. Grotius ateist değildir. Bununla birlikte, o, Tanrı'ya inancı doğa yasasının ontik şartı olarak görmez.Başka deyişle, Tanrı'nın olmadığı kabul edilse de Grotius'un ulaştığı nokta, aslında, doğa yasasının bize Tanrı tarafından verildiği, bu yasanın bizim doğamızın yasası olduğu ve ‘doğru’ aklın düşünme kapasitesinde mevcut bulunduğu  şeklindeki, Aquians'ın anlayışıyla da desteklenen Eski ve Orta Çağ'daki düşüncelerin bir sonucudur.Bununla birlikte, Grotius'un hem sekülerizmi hem de bireysel haklar teorisi, insanlara yükümlülük fikri sağlamada zayıf düşmektedir.İnsan, bir takım avantajlar sağladığında yükümlülüklerinden niçin vazgeçmesin? Bu güçlüğün giderilmesinde, bize göre, Grotius'un muhafazakâr yorumcularının katkısından yararlanılabilir. Onlara göre, insanın doğal yasayla ilgili bilgisi Tanrı'ya bağlı değilse de, doğal yasaya uyma gerekçeleri Tanrı'ya bağlıdır.
De Jure Belli Ac Pacis en ünlü eseridir.Savaş onun için necessary evil yani zorunlu kötülüktür.
Bir diğer önemli eseri 1609 yılında yazdığı Denizlerin Serbestisi'dur.
| g t Sosyal ve politik felsefe |
| --- | --- |
Eski:  Aristoteles  Augustine  Çanakya  Cicero  Konfüçyüs  Han Fei  Lactantius  Laozi  Mensiyüs  Mozi  Origenes  Filon  Platon  Plütark  Polibios  Shang  Sun Tzu  Tertullianus  Thukididis  Valluvar  Ksenofon  Xun Kuang 
Orta Çağ:  Alpharabius  Aquinas  Avempace  Avicenna  Baldus  Bartolus  Bruni  Dante  Gelasius  Gazzâlî  Giles  Gratian  Gregory  İbn Haldun  Salisburyli John  Latini  Musa bin Meymun  Marsilius  Muhammed  Nizâmülmülk  Ockham  Photios  Gemistos Plethon  İbn-i Tufeyl  Wang 
Erken modern:  Beza  Boétie  Bodin  Bossuet  Buchanan  Calvin  Campanella  Desiderius Erasmus  Filmer  Grotius  Guicciardini  Harrington  Hayashi  Hobbes  James  Leibniz  Locke  Luther  Machiavelli  Malebranche  Milton  Montaigne  More  Müntzer  Naudé  Pufendorf  Sidney  Spinoza  Suárez 
18-19. yüzyıl:  Bakunin  Bastiat  Beccaria  Bentham  Blanqui  Bolingbroke  Bonald  Burke  Carlyle  Comte  Condorcet  Constant  Cortés  Emerson  Engels  Fichte  Fourier  Franklin  Godwin  Haller  Hamann  Hegel  Helvétius  Herder  Hume  Jefferson  Kant  siyaset felsefesi  Kierkegaard  Le Bon  Le Play  Madison  Maistre  Marx  Mazzini  Mill  Montesquieu  Nietzsche  Novalis  Owen  Paine  Renan  Rousseau  Royce  Sade  Saint-Simon  Schiller  Smith  Spencer  Spooner  de Staël  Stirner  Taine  Thoreau  Tocqueville  Tucker  Vico  Vivekananda  Voltaire  Warren 
20-21. yüzyıl:  Adorno  Agamben  Ambedkar  Arendt  Aron  Badiou  Baudrillard  Bauman  Benoist  Berlin  Bernstein  Burnham  Butler  Camus  Chomsky  de Beauvoir  Debord  Deleuze  Dewey  Dmowski  Du Bois  Dugin  Durkheim  Dworkin  Evola  Foucault  Fromm  Fukuyama  Gandhi  Gehlen  Gentile  Gramsci  Guénon  Habermas  Hayek  Heidegger  Hoppe  Huntington  Irigaray  Kautsky  Kirk  Kołakowski  Kropotkin  Laclau  Land  Lenin  Luxemburg  MacIntyre  Mansfield  Mao  Marcuse  Maritain  Maurras  Michels  Mises  Mosca  Mouffe  Negri  Niebuhr  Nozick  Nursî  Oakeshott  Ortega  Pareto  Polanyi  Popper  Qutb  Radhakrishnan  Rand  Rawls  Röpke  Rothbard  Russell  Santayana  Sartre  Schmitt  Scruton  Searle  Shariati  Simmel  Skinner  Sombart  Sorel  Spann  Spengler  Strauss  Sun  Taylor  Voegelin  Walzer  Weber  Weil  Žižek 
Sosyal teoriler:  Anarşizm  Otoriterlik  Kolektivizm  Hıristiyan teorileri  Komünizm  Cemaatçilik  Çatışma teorileri  Konfüçyüsçülük  Uzlaşı teorisi  Muhafazakârlık  Sözleşmecilik  Kozmopolitizm  Elit teorisi  Faşizm  Feminist teoriler  Gandizm  Hindu milliyetçiliği (Hindutva)  Bireycilik  İslami teoriler İslamcılık  Yasalcılık  Liberalizm  Özgürlükçülük  Mohizm  Monarşizm  Milliyetçilik  Popülizm  Cumhuriyetçilik  Sosyal inşacılık  Sosyal yapılandırmacılık  Sosyal Darwinizm  Sosyalizm  Pragmatizm 
İlgili makaleler:  Ekonomi politiğin eleştirisi  İçtihat bilimi  Felsefe ve ekonomi  Eğitim felsefesi  Tarih felsefesi  Hukuk felsefesi  Sosyal bilim felsefesi  Siyasi etik  Adalet  Dizin 
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BIBSYS: 90301590  BNC: 000127589  BNE: XX908856  BNF: cb119854851 (data)  BPN: 09047823  CANTIC: a10096176  CiNii: DA01150916  GND: 118542702  ISNI: 0000 0001 2126 6471  LCCN: n78087113  LNB: 000066401  NDL: 00467633  NKC: jn20000700637  NLA: 35154120  NLG: 130766  NLI: 987007262027005171  NLK: KAC2022D1951  NSK: 000096666  NTA: 068407017  RERO: 02-A000074692  RKD: 435910  RSL: 000015804  SELIBR: 188747  SNAC: w65x2f2q  SUDOC: 027914836  Trove: 844441  ULAN: 500044269  VIAF: 32005141   WorldCat (LCCN): n78-087113