Geçiş (sosyoloji)
Akademik çerçeve

Sosyolojik bir kavram olarak geçiş, ilk olarak Erving Goffman tarafından bir tür, genellikle daha az görünür damgaya sahip olmaya verilen bir tepki olarak icat edildi. Damga, Goffman'ın Stigma: Notes on the Management of Spoiled Identity (1963) adlı çalışmasındaki çerçevesine göre, "son derece itibarsızlaştırıcı bir özniteliğe" veya "beklenenden istenmeyen bir farklılığa atıfta bulunur". Goffman'a göre, "Bu tutarsızlık, bilindiğinde veya görünür olduğunda, sosyal kimliğini bozar; onu toplumdan ve kendisinden koparma etkisine sahiptir, böylece kabul görmeyen bir dünya karşısında itibarını yitirmiş bir kişi olarak durur". Bu nedenle, damgalamayla ilişkili bir kimliğe sahip olmak özellikle tehlikeli ve zararlı olabilir. Link ve Phelan, Roschelle ve Kaufman ve Marvasti'ye göre, statü kaybı ve ayrımcılık, yabancılaşma ve marjinalleşme, taciz ve utanç ve sosyal reddedilme nedeniyle fırsatların kaybolmasına neden olabilir. Bunlar kalıcı bir psikolojik sorun kaynağı olabilir.
Damgalanmaya ve onunla ilişkili sonuçlara direnmek, yönetmek ve bunlardan kaçınmak için bireyler, damgalanmamış bir kimlik olarak geçişi seçebilirler. Nathan Shippee'ye göre, "Geçiş, görünüşte damgalamaya sahip olmayan, görünüşte "normal" bir benliği iletir." Patrick Kermit'e göre, "Pek insan olmadığından şüphelenilmek damgalamanın özüdür ve ölüm, diğer çoğu insan gibi olma anlamında tamamen insan görünmenin umutsuz bir yoludur."
Geçip geçmeme kararını verirken, damgalanmış aktörlerin dikkate alabileceği birçok faktör vardır. İlk olarak, görünürlük kavramı var. Damgalarının ne kadar görünür olduğu, geçmeye çalışırken ne kadar kolaylık veya zorlukla karşılaşabileceklerini sorunsallaştırabilir. Bununla birlikte, damgalarının ne kadar görünür olduğu, damgalarının bir sonucu olarak başkalarından karşılaşabilecekleri olumsuzlukların yoğunluğunu ve sıklığını da belirleyebilir. Goffman, "Geleneksel olarak, geçiş sorunu, belirli bir damganın "görünürlüğü", yani damganın, bireyin ona sahip olduğunu iletme araçlarını sağlamak için ne kadar iyi veya ne kadar kötü uyarlandığı sorununu gündeme getirdi. Diğer akademisyenler, görünürlüğün önemini daha da vurguluyor ve "izleyiciler için bir damganın açık olup olmadığı, itibarını yitirmekle yalnızca itibarını yitirmek arasındaki farkı işaretleyebilir" sonucuna varıyorlar.' Diğer faktörler risk, bağlam ve yakınlığı içerebilir. Farklı bağlamlar ve durumlar, geçişi daha kolay veya zor ve/veya daha güvenli veya riskli hale getirebilir. Başkalarının yoldan geçen kişinin yeteneklerini ne kadar iyi bildiği de onların yeteneklerini engelleyebilir. Bir bilim adamı, "Bireyler bazı durumlarda geçebilir, ancak diğerlerinde etkili bir şekilde farklı yaşam alanları yaratarak (damgalamanın bilinip bilinmemesine bağlı olarak) geçebilir" diye açıklıyor. Goffman, oyuncuların hangi durumların ifşa için riskli olduğu hakkında teoriler geliştirdiğini, ancak riskin yalnızca bir faktör olduğunu iddia etti seyirciyle yakınlık, aktörleri ifşa etmeye veya ifşa etmedikleri için suçlu hissetmeye yönlendirebilir. Suçluluğa ek olarak, geçiş bazen damgalarını gizlemeye yardımcı olmak için sahte bir kişisel geçmişin uydurulmasını içerebileceğinden, geçiş kişisel ilişkileri karmaşıklaştırabilir ve kimlikleri hakkında dürüst olmamak zorunda kalmalarından dolayı utanç duygularına neden olabilir. Goffman'a göre, "Bireyin henüz kendini açmadığı kişiler ona yabancı değil, arkadaş olduklarında, itibarsız bir gizli başarısızlığa sahip olmanın daha derin bir anlam kazandığı varsayılabilir. Keşif, yalnızca mevcut sosyal duruma değil, aynı zamanda yerleşik ilişkilere de önyargılıdır; sadece diğerlerinin onun hakkında sahip olduğu mevcut imaj değil, aynı zamanda gelecekte sahip olacakları imaj; sadece görünüş değil, itibar da." Bu geçiş deneyimiyle ilgili olarak, aktörler, damgalanmış kimliklerini kabul etmek ve reddetmek arasında gidip gelmelerine neden olabilecek, damgalarına karşı kararsız bir bağa sahip olabilirler. Bu nedenle, damgalanmış bireyin geçmeye daha meyilli hissedeceği zamanlar ve daha az eğilimli hissettiği zamanlar olabilir.
Geçişin tüm potansiyel olarak rahatsız edici ve tehlikeli kısımlarına rağmen, bazı yoldan geçenler buna alıştıklarını ifade ettiler. Bir çalışmada Shippee, "katılımcıların bunu genellikle normal veya sıradan bir olay olarak tasvir ettiğini" açıklıyor. Damgaları toplumun çoğunluğundan özellikle düşmanca tepkiler almaya davet edenler için ölüm, o toplumda hayatta kalmak için gerekli olan günlük hayatın düzenli bir parçası haline gelebilir.
Ne olursa olsun, yoldan geçenlerin tabi olduğu damgalama doğuştan değildir. Goffman'ın açıkladığı gibi, damgalama kişide değil, bir nitelik ile izleyici arasında var olur. Sonuç olarak damgalama, kültürel inançlara, sosyal yapılara ve çeşitli bağlamların durumsal dinamiklerine göre farklılık göstererek sosyal olarak inşa edilir. Böylece, geçiş aynı zamanda günlük yaşamın sosyal olarak yapılandırılmış anlamı ve davranışının farklı bağlamlarına daldırılır ve geçiş, bu bilgiye aşinalık anlamına gelir.
Ölüm, sosyoloji ve kültürel çalışmalarda Goffman'a göre bilgi yönetimi ve Bryant Keith Alexander'a göre kültürel performans dahil olmak üzere farklı analitik merceklerle yorumlanmıştır.