stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı
Galeri

20 Mayıs 1935 tarihli Tan gazetesinde Atatürk Spor Günü kutlamaları.
20 Mayıs 1936 tarihli Tan gazetesinde 19 Mayıs şenlikleri.
20 Mayıs 1937 tarihli Cumhuriyet gazetesinde 19 Mayıs Bayramı.
Manisa Celal Bayar Üniversitesi BESYO öğrencileri tarafından kutlamalar kapsamında sergilenen performans, 2008
19 Mayıs 2021 tarihinde Taksim Meydanı'ndaki Taksim Cumhuriyet Anıtı'na bırakılan çelenkler.
Mağdur suçlayıcılık

Mağdur suçlayıcılık veya kurbanı suçlama, bir suç veya kusurlu hareketin mağdurunun başına gelenden kısmen veya tamamen sorumlu tutulmasıdır. Mağdur bilimi çalışmaları, mağdurlara yönelik ön yargıyı ve suçluların eylemlerinden mağdurların herhangi bir şekilde sorumlu olduğu algısını hafifletmeyi amaçlamaktadır. Aile içi şiddetten tecavüze kadar geniş bir alanda mağdurlara karşı bir önyargı oluşmuştur.
Pallister-Killian sendromu

Pallister-Killian sendromu (mozaik tetrasomi 12p), kalıtsal olmayan, spontan (somatik mozaisizm) olarak ortaya çıkan bir sendromdur.
Boyun kısa ve kalın, alın bombesi yüksektir. Hipertelorizm saptanır. Saçlar, kaşlar ve kirpikler seyrek, göz kapakları düşük (ptozis) ve şiştir. Gözler fırlaktır (ekzoftalmi). Strabismus ve katarakt vardır. Retinada mozaiksi pigmentasyon saptanır. Burun sırtı basık ve kısadır. Kulaklar büyüktür, işitme sorunları vardır. Yanaklar dolgundur. Dudak bileşkeleri (kommisuralar) aşağı dönüktür. Üst dudak ince, alt dudak kalındır. Altçene küçüktür (mikrognati). Dil büyüktür (makroglossi). Çukur damak, yarık damak ve yarık küçükdil (uvula bifida) saptanır. Dişlerin sürmesinde aksamaları olabilir.
Kalp dış zarı (perikard) oluşmamıştır. Atrial ve ventriküler septal defekt, hipertrofik kardiyomyopati ve aort darlığı (koarktasyon) saptanır. Akciğer tam gelişememiştir. Göbek duvarı tam oluşmamıştır (omfalosel) ve göbek fıtığı vardır. Bağırsakların ve anüsün yerleşiminde malformasyonlar izlenir. Böbrekler kistik bir yapı gösterir. Erkek çocuklarında kasık fıtıkları ve hipospadias vardır, skrotum küçüktür. Testisler skrotuma inememiştir. Kız çocuklarında vajina üst bölümü ve uterus oluşmamıştır.
Omurga sisteminde skolyoz ve kifoz saptanır. Konjenital kalça çıkığı izlenir. Uzun kemikler kısadır ve eklemleri gevşektir. El ve ayak parmakları kalın ve kısadır, polidaktili olabilir. Deride pigmentli ya da soluk kırışıklıklar vardır. Terleme yoktur ya da çok azdır. Bebeklerde saptanan hipotoni ve eklemlerdeki gevşeklikler yerini giderek kaslarda katılaşmaya (hipertoni) ve eklem hareketlerinin kısıtlanmasına bırakır. Psikomotor gerilik ve epilepsi bulguları vardır; bazı hastalardaki zeka geriliği oldukça belirgindir.
Bahreyn Grand Prix

| --- | --- |
 Bahrain International Circuit (2004-2010, 2012-günümüz)

Tur sayısı: 57
Pist uzunluğu: 5.412 km (3.363 mil)
Yarış uzunluğu: 308.405 km (191.634 mil)
En çok yarış kazanan sürücü:  Lewis Hamilton (5)
En çok yarış kazanan marka:  Ferrari (7)
Son yarış (2024):
Birinci:  Max Verstappen
Marka: Red Bull Racing-Honda RBPT
Süre: 1:31:44.742
Pol süresi: 1:29.179
Sürücü:  Max Verstappen
Marka: Red Bull Racing-Honda RBPT
En hızlı tur: 1:32.608
Sürücü:  Max Verstappen
Marka: Red Bull Racing-Honda RBPT
Bahreyn Grand Prix, 4 Eylül 2004 tarihinden beri Sakhir'de düzenlenen bir Formula 1 yarışıdır.
Bahreyn Grand Prix, Ortadoğu'da düzenlenen ilk Formula 1 yarışıdır ve sponsoru da Gulf Air isimli havacılık şirketidir. Bahreyn'in bu başarısından sonra Mısır, Lübnan ve BAE de bir Formula 1 yarışı düzenlemek için çalışmalara başladı. Bu ülkelerin içinden BAE'nin çalışmaları sonuç verdi ve de FIA, 2009 yılının yarış takvimine Abu Dabi pistinin de alındığını söyledi.
Ayrıca FIA, bu yarışa En İyi Düzenlenen Grand Prix ödülünü verdi.
Tarihçe

2002 yılında Sakhir pistinin inşaatına başlandı. Proje başladığında sokak yarışçılarının engellenmesi ve geleceği olan bir proje olması nedeniyle halkın desteğini aldı. Yapımı tamamlandıktan sonra Bahreyn Uluslararası Pisti, bölgede Kuveyt Pisti'nin yerini aldı ve özellikle Bahreyn Körfezi bölgesinde düzenli drag yarışları, GT yarışları ve Formula 3 yarışlarının düzenlendiği bir motor sporları merkezi oldu. İlk yarış 2004 yılında yapıldı ve bu yarışı Alman pilot Michael Schumacher kazandı.
Özellikleri

Pistin en çok eleştirildiği noktalardan biri pist kenarlarının çok geniş olması, bu sebeple de yola tutunamayan sürücülerin cezalandılırmasını zorlaştırmasıdır. Ancak bu güvenliği artırmakla birlikte, antitez olarak da kum veya çakıl üzerinde fren yapmanın zorluğu da sunulabilir.
Bahreyn'de alkollü içeceklerin satışına izin verilmesine rağmen, İslami kurallar çerçevesinde podyuma çıkan sürücüler, başarılarını şampanya yerine alkolsüz bir gül suyu olan ve Waard adı verilen bir içecekle kutlarlar.
Kazananlar > Yıl bazında

| Yıl | Sürücü | Takım | Yer | Rapor |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2025 |  |  |  | Rapor |
| 2024 |  Max Verstappen | Red Bull Racing | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2023 |  Max Verstappen | Red Bull Racing | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2022 |  Leclerc, CharlesCharles Leclerc | Ferrari | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2021 |  Hamilton, LewisLewis Hamilton | Mercedes | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2020 |  Hamilton, LewisLewis Hamilton | Mercedes | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2019 |  Hamilton, LewisLewis Hamilton | Mercedes | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2018 |  Vettel, SebastianSebastian Vettel | Ferrari | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2017 |  Vettel, SebastianSebastian Vettel | Ferrari | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2016 |  Rosberg, NicoNico Rosberg | Mercedes | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2015 |  Hamilton, LewisLewis Hamilton | Mercedes | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2014 |  Hamilton, LewisLewis Hamilton | Mercedes | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2013 |  Vettel, SebastianSebastian Vettel | Red Bull-Renault | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2012 |  Vettel, SebastianSebastian Vettel | Red Bull-Renault | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2011 | 2011 Bahreyn ayaklanması nedeniyle iptal edildi | 2011 Bahreyn ayaklanması nedeniyle iptal edildi | 2011 Bahreyn ayaklanması nedeniyle iptal edildi | Rapor |
| 2010 |  Alonso, FernandoFernando Alonso | Ferrari | Sakhir Endurance Circuit | Rapor |
| 2009 |  Button, JensonJenson Button | Brawn-Mercedes | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2008 |  Massa, FelipeFelipe Massa | Ferrari | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2007 |  Massa, FelipeFelipe Massa | Ferrari | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2006 |  Alonso, FernandoFernando Alonso | Renault | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2005 |  Alonso, FernandoFernando Alonso | Renault | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
| 2004 |  Schumacher, MichaelMichael Schumacher | Ferrari | Sakhir Grand Prix Circuit | Rapor |
Kazananlar > Birden çok kazanan sürücüler

| Kazanma sayısı | Sürücü | Kazandığı yıllar |
| --- | --- | --- |
| 5 |  Lewis Hamilton | 2014, 2015, 2019, 2020, 2021 |
| 4 |  Sebastian Vettel | 2012, 2013, 2017, 2018 |
| 3 |  Fernando Alonso | 2005, 2006, 2010 |
| 2 |  Max Verstappen | 2023, 2024 |
| 2 |  Felipe Massa | 2007, 2008 |
Kazananlar > Birden çok kazanan markalar

| Kazanma sayısı | Marka | Kazandığı yıllar |
| --- | --- | --- |
| 7 |  Ferrari | 2004, 2007, 2008, 2010, 2017, 2018, 2022 |
| 6 |  Mercedes | 2014, 2015, 2016, 2019, 2020, 2021 |
| 4 |  Red Bull | 2012, 2013, 2023, 2024 |
| 2 |  Renault | 2005, 2006 |
Yarışın desteklenmesi

Formula BMW Asia, 2004 yılında Bahreyn'de de düzenlendi ve Hong Konglu sürücü Marchy Lee, yapılan iki yarışı da kazandı. Ama yarıştan sonra bazı sürücüler; bir sonraki yarış olan Malezya Grand Prix'ine geciktiler ve Malezya yarışına katılamadıkları için kalan yarışlardan ihraç edildiler. Bu sebeplerden ötürü Formula BMW Asia'nın bundan sonra Bahreyn'de yapılmamasına karar verildi.
| g t Formula 1 Grand Prix'leri |
| --- | --- |
2025 sezonu:  Bahreyn  Suudi Arabistan  Avustralya  Japonya  Çin  Miami  Emilia Romagna  Monako  Kanada  İspanya  Avusturya  Britanya  Macaristan  Hollanda  İtalya  Azerbaycan  Belçika  Singapur  ABD  Meksika  Brezilya  Las Vegas  Katar  Abu Dabi 
Geçmiş:  70.Yıl Dönümü  Almanya  Arjantin  Avrupa  ABD Batı  Caesars Palace  Dallas  Detroit  Eifel  Fas  Fransa  Güney Afrika  Hindistan  Indianapolis 500  İsveç  İsviçre  Kore  Lüksemburg  Malezya  Pasifik  Pescara  Portekiz  Rusya  San Marino  Sahir  Steiermark  Toskana  Türkiye
Gefrees

| Gefrees |
| --- | --- |
Şehir

  Mühür 
Gefrees
Ülke:  Almanya
Eyalet: Bavyera
Nüfus (31 Aralık 2010)
 • Toplam: 4.624
Resmî site http://www.gefrees.de/
Gefrees, Almanya'da Bavyera eyaletinde yer alan bir kasabadır. Kasabanın nüfusu 31 Aralık 2010 sayımlarına göre 4.624 kişidir.
Pietro Fittipaldi

| Pietro Fittipaldi0> Kişisel bilgi |
| --- | --- |
Ülke: Brezilya
Doğum tarihi: 25 Haziran 1996 (28 yaşında)
Doğum yeri: Miami, Florida, ABD
Takım: Haas F1 Takımı
Aktif yıllar: 2020
Formula 1 Dünya Şampiyonası kariyeri
Katıldığı Yarış: 2
İlkler ve sonlar
İlk yarış: 2020 Sakhir Grand Prix
Son yarış: 2020 Abu Dabi Grand Prix
Pietro Fittipaldi, (d. 25 Haziran 1996) Brezilyalı yarış pilotu. 2 Kez Formula 1 dünya şampiyonu Emerson Fittipaldi'nin torunu. 2020 Sakhir Grand Prix'inde Haas F1 takımı ile ilk yarışına katıldı.
Demir Karahan

| Demir Karahan |
| --- | --- |
Doğum: Demir Görgün 25 Mart 1944 (80 yaşında) Adana, Türkiye
Milliyet: Türk
Meslek: Sinema ve dizi oyuncusu
Etkin yıllar: 1968 - günümüz
Çocuk(lar): Melih, Barış, Özgür

Demir Karahan (gerçek adı: Demir Görgün; d. 25 Mart 1944, Adana), Türk sinema ve dizi oyuncusu.
Avusturya Lisesi'nin ardından İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde okurken yönetmen ve senarist Duygu Sağıroğlu ile tanışan Karahan, öğrenimini yarıda bırakarak, 20'li yaşlarında kamera karşısına geçti. Türk - Fransız ortak yapımı bir filmde oynamak üzere Fransa'ya giderek orada 4 filmde rol aldı, yönetmen asistanlığı yaptı ve evlendi. Askerlik nedeniyle Türkiye'ye döndü. Sinemanın krize girdiği süreçte ticaret ve çiftçilikle uğraştı ve politikayla da ilgilenerek Adana DSP İl Başkanlığı görevinde bulundu, bu arada bir de gazete çıkardı.1994 Yerel Seçimleri'nde Seyhan DSP adayı olarak seçimlere girdi. 2004 Yerel Seçimleri'nde Adalar CHP adayı olarak seçimlere girdi ancak seçimi ANAP'tan Coşkun Özden kazandı. Strazbourg Türk Filmleri Haftasında yönetmen Osman Sınav ile karşılaşmasıyla aldığı teklif üzerine yeniden bir dizi filmle sinemaya döndü.
Oyuncu ve şarkıcı Melih Görgün'ün babası olan Demir Karahan, Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesi mezunu olup, sanat hayatında oyunculuk dışında "Çark" adlı bir film senaryosu yazmış (1971) ve aynı filmin yönetmenliğini de üstlenmiştir.
Filmografisi

Bir Zamanlar İstanbul - 2025
Gassal - Hüseyin - 2024
Serhat  - Vasıf - 2023
Sıfırıncı Gün - Ali Müdür - 2022-2023
Cehennem Boş, Tüm Şeytanlar Burada - 2022
Bir Zamanlar Kıbrıs/Kıbrıs: Zafere Doğru - Efsane - 2021-2022
Baba Parası - 2020
Can Kırıkları - Behçet Sarı - 2018
Milat - Murat Bey - 2015
Kardeş Payı - Enver Tokerli - 2014
Tatar Ramazan  - Ertuğrul 2013-2014
Dedektif Memoli - 2011
Aşk Bir Hayal - 2011
Adanalı - 2010
M.A.T - 2009
Muro - Başkomiser - 2008
Tutsak - 2007
Kınalı Kuzular: Son Nefes - 2007
Kınalı Kuzular: Beni Sizlerden Ayırmayın - 2007
Kınalı Kuzular: Reşit Paşa Vapuru - 2007
Kınalı Kuzular: Üç Kardeş - 2007
Kınalı Kuzular: Mustafa Kemal - 2007
Kınalı Kuzular: Mehmet Akif Ersoy - 2007
Dede Korkut Hikâyeleri - 2007
Suna - 2007
Yolcu - 2007
Kınalı Kuzular: Hasan Ethem - 2007
Arka Sokaklar - Osman Arslan - 2006 - 1 ve 2. bölüm
Kınalı Kuzular: Bedeli Çanakkale'de Ödendi - 2006
Kınalı Kuzular: Nişanlıya Verilen Söz - 2006
Kınalı Kuzular: Ezine'li Yahya Çavuş - 2006
Kınalı Kuzular: Bir Tutam Saç - 2006
Kınalı Kuzular: Üçpınar'lı Ali - 2006
Kınalı Kuzular: Kınalı Hasan - 2006
Umut Adası - 2006
Emret Komutanım - Albay Muzaffer Kısakürek - 2005 - 1.bölüm
Kayıtdışı - 2005
Gece 11:45 - 2004
Haziran Gecesi - 2004-2006
Kurtlar Vadisi - 2003
Yazgı - 2001
12 Lejyoner - 2000
Kabilin İskelesi - 2000
Deli Yürek - Ağabey - 1998-2002
Ekmek - 1996
Tibet Çanı - 1973
Çıplaklar - 1971
Çark - 1971
Merhamet - 1970
Yaralı Ceylan - 1970
Gönül Meyhanesi - 1970
Ana Gibi Yar Olmaz - 1970
Paralı Askerler - 1970
Akrep Tuzağı - 1970
Alçaklar Affedilmez - 1970
Bırakın Öldüreyim - 1970
Fedailer - 1970
Fırtına Adam - 1970
İntikam Meleği - 1970
Kanunsuz Kardeşler - 1970
Kiralık Katiller - 1970
Köye Dönen Yosma - 1970
Öldürmeye Yeminliyim - 1970
Yaşamak İçin Öldüreceksin - 1970
Linç - 1970
Beyaz Tabakta Siyah Üzüm - 1970
Fato / Ya İstiklal Ya Ölüm - 1969
Cezaları Ölümdü - 1969
Kanlı Şafak - 1969
Demir Pençe Casuslar Savaşı - 1969
Yayla Kızı Gül Ayşe - 1969
Asılacak Kadın - 1969
Hazreti Ali - 1969
Sokak Kedisi - 1969
Allahın Aslanı Ali - 1969
Demir Pençe - 1969
Büyük Günah - 1968
Kuyu - 1968 - Mehmet
Veljko Birmančević

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- | --- | --- |
Tam adı:  Veljko Birmančević
Doğum tarihi:  5 Mart 1998 (26 yaşında)
Doğum yeri:  Šabac, Yugoslavya FC
Boyu:  1,79 m (5 ft 10+1⁄2 in)
Mevkii:  Ofansif orta saha
Kulüp bilgileri
Kulübü:  Sparta Prague
Numarası:  14
Altyapı kariyeri
:  ŠF Stevan Ćele Vilotić
:  OFK Šabac
2010–2016:  Partizan
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 2016–2018 |  Partizan |  3 |  (0) |
| 2016–2017 |  → Teleoptik (kiralık) |  34 |  (5) |
| 2018 |  → Rad (kiralık) |  11 |  (1) |
| 2018–2021 |  Čukarički |  73 |  (11) |
| 2021–2022 |  Malmö |  46 |  (14) |
| 2022–2023 |  Toulouse |  25 |  (0) |
| 2023– |  Sparta Prague |  46 |  (20) |
| Toplam |   |  238 |  (51) |
Millî takım kariyeri‡
| 2015 |   Sırbistan U-18 |  2 |  (1) |
| 2016 |   Sırbistan U-19 |  6 |  (1) |
| 2018-2020 |   Sırbistan U-21 |  9 |  (0) |
| 2021 |   Sırbistan U-23 |  2 |  (0) |
| 2021- |   Sırbistan |  11 |  (0) |
| Toplam |   |  30 |  (2) |
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. Güncelleme: 2 Şubat 2025 (2025-02-02) 
Veljko Birmančević (Sırpça telaffuz: [Вељко Бирманчевић]; d. 5 Mart 1998, Šabac), orta saha ve forvet pozisyonlarında oynayan Sırp millî futbolcudur. Çek 1. liga ekiplerinden Sparta Praha forması giymektedir.
Kulüp kariyeri > Partizan

Birmančević, Partizan ile ilk profesyonel sözleşmesini 12 Şubat 2016'da imzaladı ve 30 numaralı formayı seçti. Sırbistan Super Liga'indeki ilk maçına 21 Şubat 2016'da Beograd'a karşı oynanan maçta çıktı. Daha sonra, ilkbahar yarı sezonunda, teknik direktör Ivan Tomić onu Radnik Surdulica ve Vojvodina'ya karşı oynanan maçlarda yedek soyundurdu. 2016 yazında Birmančević, Teleoptik'e kiralandı ve 2016-17 sezonu için Sırbistan 2. Ligi Belgrad'da 22 maçta 4 gol attı. Ayrıca 2017-18 Sırbistan 1. Ligi kampanyası için Teleoptik'e kiralandı. Malmö FF'den Toulouse'a yaklaşık 5 milyon € karşılığında satıldı.
Kulüp kariyeri > Sparta Prague

Haziran 2023'te Birmančević, satın alma opsiyonuyla bir sezon için Sparta Prag'a kiralandı. 5 Mart 2024'te kulüple kalıcı olarak sözleşme imzaladı ve 1 Temmuz'dan itibaren resmi oldu.
Mayıs 2024'te Birmančević, kulübün iki sezonda ikinci şampiyonluğunu ve yerel kupayı kazanmasına yardımcı oldu. Lig Futbol Birliği tarafından 2023-24 sezonunun oyuncusu, orta saha oyuncusu ve yabancı oyuncusu ödüllerini kazandı.
Millî takım kariyeri

Birmančević, 2015 yılında U18 millî takımına çağrıldı ve Polonya'ya karşı oynanan hazırlık maçında bir gol attı. Ağustos 2016'da, "Stevan Vilotić - Ćele" anma turnuvası için Sırbistan U19 takımına çağrıldı. Birmančević, Sırbistan U19 formasıyla ilk golünü 14 Kasım 2016'da İsveç'e karşı oynanan maçta attı.
Ocak 2021'de Birmančević, teknik direktör Ilija Stolica tarafından Sırbistan A millî takımına çağrıldı. Takım için ilk maçına 25 Ocak'ta Dominik Cumhuriyeti'ne karşı oynanan hazırlık maçında çıktı ve dört gün sonra Panama'ya karşı ikinci maçına çıktı.
28 Mayıs 2024'te Birmančević, Sırbistan'ın 2024 Avrupa Futbol Şampiyonası kadrosuna seçildi. İngiltere'ye karşı turnuvanın açılış maçında Andrija Živković'in yerine oyuna girdi ve Sırbistan adına ilk resmi maçına 1-0 kaybedilen maçta çıktı. Ayrıca Slovenya'ya karşı grup aşaması maçında da oynadı. Sırbistan grubu dördüncü sırada tamamladı.
İstatistikleri > Millî takım istatistikleri

| № | Tarih | Millî takım | M | G | A |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | 2015 |  Sırbistan U-18 | 2 | 1 |  |
| 2. | 2016 |  Sırbistan U-19 | 6 | 1 |  |
| 3. | 2018-2020 |  Sırbistan U-21 | 9 |  |  |
| 4. | 2021 |  Sırbistan U-23 | 2 |  |  |
| 3. | 2021 |  Sırbistan | 3 |  |  |
| 3. | 2022 |  Sırbistan |  |  |  |
| 3. | 2023 |  Sırbistan |  |  |  |
| 3. | 2024 |  Sırbistan | 8 |  |  |
| 3. | 2025 |  Sırbistan |  |  |  |
| 3. | A Millî Toplam | A Millî Toplam | 11 |  |  |
| Alt Toplam | Alt Toplam | Alt Toplam | 30 | 2 |  |
Başarıları > Kulüp

Kup Srbije (1): 2015–16
Belgrade Liga (1): 2016–17
Allsvenskan (1): 2021
Svenska Cupen (1): 2021–22
Coupe de France (1): 2022–23
1. liga (1): 2023–24
Pohár FAČR (1): 2023–24
Başarıları > Kişisel

İsveç Allsvenskan ligi Yılın Genç Oyuncusu: 2021
İsveç Svenska Cupen kupası Gol kralı: 2021–22
Çekya 1. liga sezonun oyuncusu: 2023–24
Çekya 1. liga sezonun orta saha oyuncusu: 2023–24
Çekua 1. liga sezonun yabancı oyuncusu: 2023–24
Peutz-Jeghers sendromu

Peutz-Jeghers sendromu, otozomal dominant olarak aktarılan bir hastalık olup intestinal hemartömatöz polip ve mukokutanöz melanositik makül ile karakterize bir durumdur.
Hastalık sahiplerinde sindirim sistemi kanserleri genel topluma göre 15 kat artmıştır. Hastanın ailesinde Peutz-Jeghers sendromunun varlığı, tekrarlayan karın ağrılarının olması, açıklanamayan bağırsak kanamalarının varlığı, rektumdan doku sarkması, kadınlarda adet düzensizliği bulunması ve erken büluğ çağı yaşanması bu sendromu akla getirmelidir. Ayrıca erkeklerde deri lekeleri, meme sarkması, testis kitlesi olması ve makat içinde kitle bulunması bu sendrom lehinedir. Bu sendromun sebebi STK11 geninde bir eşey hücre mutasyonunun olmasıdır. Hastaların büyük çoğunluğunda bağırsaklarda ve diğer organlarda kanser gelişir.
Sabiha Gürayman

| Sabiha Gürayman |
| --- | --- |

Doğum: 1910 Manastır, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm: 4 Ocak 2003 (93 yaşında) İzmir, Türkiye
Defin yeri: Doğançay Mezarlığı, İzmir
Meslek: Mühendislik

Sabiha Rıfat (Ecebilge) Gürayman (1910, Manastır - 4 Ocak 2003, İzmir), Türk inşaat mühendisi ve voleybolcu.
Türkiye’nin ilk kadın inşaat mühendislerindendir ve Fenerbahçe Spor Kulübü’nün ilk kadın voleybolcusudur. Ülkenin değişik yerlerinde birçok okul, hükümet konağı ve resmi binanın yapımında çalışan Sabiha Hanım, Anıtkabir'in inşaatında kontrol şefi olarak görev yapmıştır.
Yaşamı

1910 yılında Manastır’da doğdu. Babası yüzbaşı Rıfat Bey, Hareket Ordusu ile İstanbul’a gelen subaylardandı. İstanbul'a gedikten sonra aldığı görev üzerine ailesini Manastır’dan getirtti ve Üsküdar’a yerleşti. Aile Kurtuluş Savaşı yıllarında önce Biga'da, daha sonra işgal altındaki İstanbul'da yaşadı. Sabiha Hanım ilköğrenimini Beşiktaş Esma Sultan İlkokulu'nda yaptı. 1925’te Nişantaşı Kız Ortaokulu’ndan mezun oldu, ardından İstanbul Kız Lisesi’ne devam etti.
1927’de Mühendis Mekteb-i Âlîsi’ne (bugünkü İstanbul Teknik Üniversitesi) girdi. O yıl ilk defa kız öğrenci alan okulun ilk kız öğrencisi idi. Üniversite yıllarında voleybol sporu ile ilgilenen Sabiha Rıfat Hanım, Fenerbahçe erkek voleybol takımında forma giydi (1928 veya 1929) Fenerbahçe taraftarları kendisine "Uçan Parmaklar" ismini taktı. 1933 yılında mühendislik eğitimini tamamladı; Melek Hanım ile birlikte okuldan mezun olan iki kız öğrenciden birisi idi.
Çalışma hayatına Ankara Bayındırlık Müdürlüğü'nde başladı, daha sonra Bayındırlık Bakanlığı’na geçti. 1933-1934 yıllarında Ankara'nın Erzurumçeşmesi ve Kabaküllük semtlerindeki iki ortaokulun projesini yaptı. İlk defa, Ankara-Beypazarı karayolunun 86. kilometresine yapılan   köprünün inşaatında aktif olarak görev aldı. "Anadolu'da köprü inşa eden ilk kadın mühendis" unvanını bu görevi sırasında kazandı. Asıl adı Karboğaz olan köprü, yapımında bir kadın mühendisin çalışmış olması nedeniyle yöre halkı tarafından "Kız Köprüsü" olarak isimlendirilmiştir. Sabiha Hanım meslek hayatı boyunca ülkenin değişik yerlerinde birçok okul, hükûmet konağı ve resmi binanın yapımında görev aldı. 1939 yılında okul arkadaşı olan yüksek mühendis Remzi Gürayman ile evlendi. Evlenmeden önceki soyadı "Ecebilge" olan Sabiha Hanım, bu evlilikle "Gürayman" soyadını aldı.
1941'de Koordinasyon Bürosu ile TBMM inşaatının kontrol şefiklerinde bulundu. Anıtkabir'in inşaatının kontrol şefi Ekrem Demirtaş'ın 29 Aralık 1945'te görevinden ayrılmasıyla bu pozisyona geçti ve inşaatın sonuna kadar on yıl boyunca bu görevi sürdürdü.  İnşaatı ziyarete gelenlerin karşısına yapının sorumlusu olarak her zaman o çıktı. Anıtkabir inşaatında bir kadın mühendisin görev alması dünyada ilgi uyandırmış; Yunanistan Başbakanı Venizelos kendisini “Hayatımda ilk defa böylesine büyük bir işin başında bir kadın görüyorum. Sizi tebrik ederim" diyerek kutlamıştır.
Gürayman, TBMM ve Anıtkabir inşaatları sırasında İsmet İnönü, Celal Bayar ve Adnan Menderes'le  de sık sık bir araya geldi. Atatürk'ün naaşı nakledildikten sonra Anıtkabir Millî Eğitim Bakanlığı'na devredilince Sabiha Hanım Millî Eğitim Bakanlığı Teknik Müşavirlik kadrosuna getirildi. Bu görevden 1963 yılında kendi isteğiyle emekli oldu.
1993'te eşini kaybettikten sonra İzmir'e yerleşti. Çocuğu olmayan Sabiha Hanım, maddi varlığını şehit çocuklarının eğitim masraflarını karşılamak üzere İstanbul Teknik Üniversitesi Vakfı'na ve Feyzi Akkaya Temel Eğitim Vakfı'na bağışladı. 4 Ocak 2003 tarihinde öldü. Doğançay Mezarlığı'na defnedildi.
İnşaatı sırasında başmühendisliğini yaptığı Anıtkabir'in Hürriyet Kulesi'nde bir fotoğrafı sergilenmektedir.
Konuyla ilgili yayınlar

Gönültaş, Güngör (23 Aralık 1973). "Türkiye'nin İlk Kadın Mühendisi Sabiha Rıfat'ın Anıları". Milliyet. s. 5.
Bahadır, Osman (19 Kasım 2010). "İlk Kadın Mühendislerimiz: Melek ve Sabiha Hanımlar". Cumhuriyet Bilim ve Teknoloji Eki. s. 12.
İş Hayatında Sabiha Rıfat Gürayman
Sabiha Rıfat (Ecebilge) Gürayman'ın 1929 yılı Şubat ayında, Fenerbahçe erkek voleybol takımı arkadaşlarıyla birlikte çekilmiş bir fotoğrafı
14 Nisan 1933 tarihli Vakit gazetesinde Sabiha Rıfat Gürayman Mühendis Mektebi mezunları arasında.
Levant

Levant Bölgesi
Levant (Arapça: المشرق, el-Maşrık), Akdeniz'in doğu sahillerinde bulunan geniş bir araziyi tanımlamak için kullanılan, sınırları kesin olmayan, coğrafî, tarihî ve kültürel bir adlandırma. Genel olarak tarih süreci içerisinde Toros Dağları'nın güneyinde,Orta Doğu'da geniş bir alanı belirtmektedir. Batısında Akdeniz, güneyinde Arabistan Çölü ve doğusunda Mezopotamya ile sınırlanmıştır. Levant Kafkasya Dağları'nı, Arap Yarımadası'nın belirli bir parçasını ve -her ne kadar kimi kaynaklarda Kilikya dahil edilse de- Hatay ili haricinde Anadolu'yu içermez. Sina Yarımadası, Levant ile Mısır arasında bir kara köprüsü oluşturduğundan dışarıda tutulabilir. Zamanla Levant insanı ve kültürü Sina ve Nil Nehri arasındaki bölgeye egemen olmuş olsa da, bu bölge coğrafi Levant'ı tam olarak karşılamaz.[kaynak belirtilmeli]
Dar anlamda Lübnan, Filistin ve İsrail ile sınırlandırılabilen Levant, Osmanlı dönemindeki karşılığıyla Bilâdü'ş-Şâm (Arapça: بِلَادُ الشَّامْ) yani Şam Vilayeti'dir, bu da Şam kenti ve yakın Akdeniz kıyısındaki beldeleri içerir. Fakat bu tabir ne Hatay'ı ne de Suriye'nin Akdeniz kıyılarını kapsar. Bu açıdan bir diğer dar görüştür. Geniş anlamda ise İtalya'nın doğusundaki Doğu Akdeniz Havzası 'nın tamamını tanımlamak için kullanılır. Maşrek (Arapça:المشرق) ise Arapça kökenli bu bölge içinde kullanılabilecek benzer bir tabirdir.