stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi
Akademik birimler > Enstitüler

Fen Bilimleri Enstitüsü
Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Sosyal Bilimleri Enstitüsü
Akademik birimler > Yüksekokullar

Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu
Yabancı Diller Yüksekokulu
Uygulamalı Bilimler Yüksekokulu
Çaycuma Sivil Havacılık Yüksekokulu
Akademik birimler > Devlet Konservatuvarı

Devlet Konservatuvarı
Akademik birimler > Meslek Yüksek Okulları

Ahmet Erdoğan Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu
Alaplı Meslek Yüksekokulu
Zonguldak Meslek Yüksekokulu
Çaycuma Meslek Yüksekokulu
Devrek Meslek Yüksekokulu
Gökçebey Mithat-Mehmet Çanakcı Meslek Yüksekokulu
Kdz. Ereğli Meslek Yüksekokulu
Çaycuma Gıda Ve Tarım Meslek Yüksekokulu
Devrek Adalet Meslek Yüksekokulu
Akademik birimler > Araştırma ve Uygulama Merkezleri

Abdulkadir Geylani Araştırmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Karaelmas Siber Güvenlik Uygulama ve Araştırma Merkezi
Aerobiyoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi
Medeniyet Araştırmaları ve Değerler Eğitimi Uygulama ve Araştırma Merkezi
Afet Uygulama ve Araştırma Merkezi
Mücevher ve Geleneksel El Sanatları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Ahşap Kültürü Araştırma ve Uygulama Merkezi
Obezite ve Diyabet Uygulama ve Araştırma Merkezi
Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi
Okul Öncesi Eğitimi Uygulama ve Araştırma Merkezi
Bilim ve Teknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi
Özel Eğitim Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Merkezi
Biyomedikal Kalibrasyon Uygulama ve Araştırma Merkezi
Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Uygulama ve Araştırma Merkezi
Çevre Sorunları Araştırma Merkezi
Roman Sorunları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi
Devrek Bastonu Uygulama ve Araştırma Merkezi
Sakine-Şevki Yurtbay Gıda Uygulama ve Araştırma Merkezi
Diş Hekimliği Uygulama ve Araştırma Merkezi
Sürekli Eğitim Merkezi
Eğitim Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Türkçe Öğretimi Uygulama ve Araştırma Merkezi
Enerji Uygulama ve Araştırma Merkezi
Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi
Göç Araştırma ve Uygulama Merkezi
Üniversite-Sanayi İşbirliğini Geliştirme Uygulama ve Araştırma Merkezi
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Araştırma Merkezi
Yer Bilimleri Araştırma ve Uygulama Merkezi
Kadın Sorunları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Yükseköğretim Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Karadeniz Stratejik Araştırmalar Uygulama ve Araştırma Merkezi
Maden Makinaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Dış ilişkileri

Bülent Ecevit Üniversitesi, Avrupa Üniversiteler Birliği ve Akdeniz Üniversiteler Birliği üyesidir. Avrupa Diploma Eki etiketi ile çift diploma vermektedir. Kafkasya Üniversiteler Birliği'nin kurucu üyesidir. 62 farklı ülkeden 522 uluslararası öğrencisi bulunmaktadır. 105 üniversite ile ERASMUS, 94 üniversite ile FARABİ ve 20 üniversite ile MEVLANA anlaşması bulunmaktadır.
Bülent Ecevit Üniversitesi (BEÜ), “IU GreenMetric World University Ranking 2015″ değerlendirmesi sonucunda, Türkiye'de birinci, dünya üniversiteleri arasında ise 217. oldu. Bülent Ecevit Üniversitesi, GreenMetric World University Ranking 2014 yılında da Türkiye birincisi olmuş, dünya sıralamasında ise 239'uncu olmuştu.
Kütüphane

2016 yılı itibariye Koleksiyon sayısı;
5.612.518 Elektronik yayın,
80.618 Kitap Sayısı,
11.942 Basılı Dergi Sayısı,
Çaycuma'da bulunan, Bülent Ecevit Üniversitesi'ne bağlı Sakine-Şevki Yurtbay Araştırma Merkezi ve Gıda Mühendisliği binası.
Toklu, Oltu

| Toklu |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
TokluToklu'nun Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 40°42′45″N 42°11′10″E﻿ / ﻿40.7125°K 42.1861°D﻿ / 40.7125; 42.1861
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Oltu
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 1338 m
Nüfus (2022): 117
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25400
Toklu, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin eski adı 1928  yılı kayıtlarında Toklukom olarak geçmektedir. Mahalle, 1980 öncesine kadar Şenkaya ilçesine bağlı bir köydür. 1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 148 km, Oltu ilçe merkezine 28 km uzaklıktadır. Mahalle, Oltu'nun kuzeydoğusunda olup, D.060 numaralı Olur-Oltu devlet yolu ve Oltu Çayı kenarındadır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2022: 117
2021: 121
2020: 123
2019: 117
2018: 120
2017: 93
2016: 95
2015: 95
2014: 108
2013: 109
2012: 100
2011: 103
2010: 112
2009: 116
2008: 120
2007: 129
2000: 184
1990: 230
1985: 289
1965: 191
Ünlükaya, Oltu

| Ünlükaya |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
ÜnlükayaÜnlükaya'nın Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 40°26′41″N 41°58′23″E﻿ / ﻿40.4447°K 41.9731°D﻿ / 40.4447; 41.9731
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Oltu
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 1532 m
Nüfus (2022): 328
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25400
Ünlükaya, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe

Mahallenin eski adı 1004 yılı kayıtlarında Namravan, 1567 ve 1876 yılı kayıtlarında Mamrevân, 1889 yılı kayıtlarında Nariman, 1928 yılı kayıtlarında ise Narman Kalesi olarak geçmektedir. Narman ilçesine adını veren asıl Narman burasıdır. 1878'de burası sınırın Rus tarafında kalınca Narman/Namravan ilçesi sınırın Türk tarafındaki şimdiki Narman olan İd köyüne taşındı.
1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya

Mahalle, Erzurum il merkezine 105 km, Oltu ilçe merkezine 15 km uzaklıktadır. Mahalle, Oltu'nun güneyinde olup, D.955 numaralı Ardahan-Muş (Oltu-Narman) devlet yolu ve Narman Çayı kenarındadır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2022: 328
2021: 343
2020: 386
2019: 337
2018: 338
2017: 314
2016: 328
2015: 329
2014: 341
2013: 368
2012: 374
2011: 396
2010: 377
2009: 398
2008: 395
2007: 420
2000: 526
1990: 814
1985: 946
1965: 1.054
Antiinflamatuar

Antiinflamatuvar (bazı kaynaklarda antienflamatuar), inflamasyonu ve ödemi azaltan maddelerin ve tedavilerin ortak adı. Antiinflamatuvar ilaçlar analjeziklerin yaklaşık yarısını oluştururlar. İnflamasyonu azaltarak ağrıyı azaltmayı amaçlarlar.
İltihap, fiziksel, kimyasal ya da biyolojik herhangi bir saldırıya karşı dokuların gösterdiği özgül tepkidir. Bu durum, kullanılmakta olan antiinflamatuar maddelerinin sayıca çokluğunu çeşitliliğini açıkladığı gibi, bunların etki tarzları arasındaki farklılıkları da açıklar. Genel olarak antiinflamatuvar etkili bileşikler çeşitli yolaklarla inflamasyonu meydana getiren enzimin inaktivasyonu veya çeşitli mediyatörlerin salınımının engellenmesi ile etkili olurlar. Kortizonlu antiinflamatuvarlar önce damar tonusunu artırırlar, sonra lökosit istilasını yavaşlatır ve özellikle fibroblast ve granülasyon dokusunun oluşumunu kösteklerler. Salisilatlı olanlar iltihabın başlangıç devresinde etkilidirler. Ödem üstündeki etkilerine bir de ağrı kesici etkileri eklenir.
Bilim insanlarının son çalışmaları, antiinflamatuvar ilaçların ağrı gidermesinin yanında, hasarlı dokuya lökosit göçünü ve bu dokuda granülom oluşmasını engelledikleri için iyileşmeyi geciktirdiği ya da güçleştirdiği yönündedir. Zira bu ilaçların temel mekanizması prostoglandin sentezinin inhibisyonudur. Bu inhibisyon temel olarak hem yangısal cevabı hafifletir hem de ağrı oluşumu azaltır.
NSAID'lerin Etki Mekanizması

Non-steroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs), COX-1 ve COX-2 enzimlerini inhibe ederek prostaglandin üretimini azaltır. Prostaglandinler, inflamasyon, ağrı ve ateş gibi tepkilerde önemli rol oynar. Bu mekanizma sayesinde NSAID'ler inflamasyonun baskılanmasında etkili olur. Örneğin, ibuprofen genellikle kas-iskelet sistemi ağrılarında tercih edilirken, aspirin hem inflamasyonun azaltılmasında hem de kardiyovasküler hastalıkların önlenmesinde kullanılmaktadır
NSAID'lerin Sınıflandırılması

| KISA ETKİLİ (6 saatten az) | UZUN ETKİLİ (6 saatten fazla) |
| --- | --- |
Diklofenak: Naproksen
Ketoprofen: Piroksikam
Parasetamol: Nabumeton
Asetilsalisilik asit (Aspirin): Valdekoksib
İndometasin: Selekoksib
İbuprofen: Etorikoksib
Ketorolak: Sulindak
NSAID'lerin Yan Etkileri

SAID'ler, uzun süreli kullanımlarda mide-bağırsak kanamaları, böbrek hasarı ve kardiyovasküler risk artışı gibi yan etkilere neden olabilir. Özellikle aspirin, bazı bireylerde aşırı duyarlılık reaksiyonlarına yol açabilir. Bu reaksiyonlar genellikle bronkospazm, rinit veya anafilaksi şeklinde kendini gösterebilir.
NSAID'lerin uzun süreli kullanımı mide erozyonlarına neden olabilir, bu durum mide ülserine dönüşebilir ve aşırı durumlarda şiddetli kanamalara yol açarak ölüme sebep olabilir. NSAID'lerin neden olduğu gastrointestinal kanama sonucu ölüm riski, 16–45 yaş arası yetişkinlerde 12.000'de 1'dir. Bu risk, 75 yaş üzerindekilerde neredeyse yirmi kat artar. NSAID'lerin diğer tehlikeleri arasında astımı şiddetlendirmek ve böbrek hasarına yol açmak yer alır. Aspirin haricindeki reçeteli ve reçetesiz NSAID'ler ayrıca kalp krizi ve felç riskini artırır.
Bitkisel Alternatifler

Son yıllarda, bitkisel kaynaklı antiinflamatuar ajanlara olan ilgi artmıştır. Örneğin, zerdeçalın etkin bileşiği olan kurkumin, COX-2 inhibisyonu yoluyla inflamasyonu azaltmaktadır. Zencefil de benzer şekilde doğal bir antiinflamatuar olarak kabul edilir. Bunun yanı sıra tarhun otu (Artemisia dracunculus), potansiyel antiinflamatuar etkileri nedeniyle araştırmalara konu olmuştur.
Bitkisel Alternatifler > Tarhun Otu Üzerine Gelecekteki Çalışmalar

Tarhun otunun (Artemisia dracunculus) antiinflamatuar etkileri üzerine yapılacak çalışmalar, doğal ve yan etkisi düşük tedavi alternatiflerinin geliştirilmesine katkı sağlayabilir. Özellikle bitkisel terapilerle ilgili yeni biyoteknolojik yaklaşımlar, bu tür çalışmaların önemini artırmaktadır. Bu kapsamda, hem tarhun otu hem de benzer bitkisel bileşenlerin etkinliği üzerine daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir.
Uyku apnesi

| Uyku Apnesi |
| --- | --- |

Uzmanlık: Göğüs hastalıkları, kulak burun boğaz 
Uyku apnesi, apne olarak da bilinir. Uyku sırasındaki solunum duraklamalarından kaynaklanan ve uyku düzeninin bozulmasına sebep olan önemli bir hastalık. Uyku apnesi uykuda hava akımının en az 20 saniye süreyle normal değerinin % 20'sine ve daha altına düşmesi ile tanımlanabilir. Uykudaki solunum duraklamaları sonucunda kandaki oksijen miktarı azalır ve karbondioksit miktarı artar.
Uyku apnesi sinir sistemindeki bir problem veya solunum yollarındaki bir tıkanıklık nedeniyle uyku apnesi oluşabilir. Bazen de bu her iki durum birlikte olmaktadır. Bu hastalığın değerlendirilmesinde sadece solunumun durması apne değil aynı zamanda solunumun azalması hesaba katılmaktadır. Yüksek gürültülü horlama, yorgunluk, aşırı sinirlilik, konsantrasyon bozukluğu, sabah başağrısı gibi sorunlar uyku apnesinin sonuçları olarak ortaya çıkabilir. Hastalarda, hastalığın seviyesine göre bu sorunların biri, birden fazlası ya da hepsi birden görülebilir.
Hastalığın Ciddiyeti

Çağımızın önemli rahatsızlıklarından biri olarak kabul edilen uyku apnesi, önlem alınmadığı takdirde ölümle sonuçlanabilmektedir. Hastalığın bu denli ciddi sonuçları olduğu toplum içinde çok fazla bilinmemektedir. Bu hastalığa yakalanan kişilerin büyük çoğunluğu hastalığı fark etmedikleri ya da önemsemedikleri için genellikle hekime gitmemektedirler.
Solunum durmaları (apne) veya azalmaları (hipopne) gece içinde yüzlerce defa tekrarlayabilmekte ve bunların ancak çok az bir kısmı hastanın yakınları tarafından fark edilmektedir. Bu nedenlerle ve doğuracağı sonuçlar bakımından uyku apnesi uzmanlarca sinsi ilerleyen bir hastalık olarak nitelendirilmektedir.
Uyku apnesi acil tedavi gerektiren hayati bir hastalıktır. Zamanında tedavi edilemezse kalp krizi, felç, iktidarsızlık (impotans), düzensiz kalp atışları gibi sorunlara yol açar. Ayrıca kazalara, iş verimsizliğine ve sosyal problemlere neden olabilen gün içi aşırı uyku haline sebep olur. Gündüz uykululuğun trafik kazalarına da yol açtığı yapılan çalışmalarla gösterilmiştir. Muhtemel riskler ve sonuçlar için alttaki uyku apnesinin sonuçları 29 Mart 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. bölümüne bakılabilir.
Hastalığın Ciddiyeti > Kimlerde görüldüğü

Tıbben ciddî kabul edilen uyku apnesinin toplum içindeki yaygınlığı yüksektir. Uyku apnesi her ne kadar erişkinlerde, erkeklerde, horlayanlarda, menopoza girmiş kadınlarda, yaşlılarda ve kilolularda daha sık görülmekte ise de bu hastalık çocuklarda, genç kadınlarda ve zayıf insanlarda da tespit edilmektedir. Kısaca uyku apnesi her yaşta görülebilen bir hastalıktır.
Kadınların en az % 2'sinde ve erkeklerin % 4'ünde görülmektedir. Bu rakamlar hastalığın en az astım ve şeker hastalığı kadar yaygın olduğunu göstermektedir.
Çocuklarda uyku apnesi büyük bademciğe ve geniz etine bağlı olarak gözlenebilir. Ayrıca; alkol ve sigara bağımlılarında, yanlış uyku pozisyonu, aşırı kilolularda, alt çenesi gelişim geriliği gösterenlerde, boyun yüksekliği kısa olanlarda, alerji, anti histaminik, kas gevşetici veya sakinleştirici gibi ilaç kullananlarda da uyku apnesi görülme riski yüksektir.
Hastalığın Belirtileri

Uyku apnesi hayati sağlık sorunlara neden olabilen ciddi bir hastalık olsa da uyku apnesinin belirtilerini hastanın kendisinin fark edebilmesi oldukça zordur. Hasta genellikle uykudaki normal olmayan durumlardan, eşi veya yakınlarının fark etmesiyle haberdar olur.
Hastalığın Belirtileri > Düzensiz solunum

Uyku apnesinin en önemli belirtisi gece uykusu süresince ani solunum duraklamaları, çok gürültülü horlamalar ve iç çekmelerdir. Bu solunum düzensizlikleri, çoğu kişide görülen yumuşak ve hafif pipilardan farklıdır. Horlayan insanların çoğunda bu tip horlamalar daha çok sırtüstü uyuma sırasında gerçekleşir. Uyku apnesinin sonucu olarak ortaya çıkan horlamalar ise her türlü pozisyonda gerçekleşebilir. Uyku apnesi olan hasta, el kol hareketleri ile rahatsız bir şekilde uyumaya çalışır.
Hastalığın Belirtileri > Uykuda nefesin durması

Düzensiz solunum birçok insanda duruma bağlı olarak uykuya dalma, uyanma veya rüya görme sırasında görülebilir. Diğer bir taraftan uyku apneli hastalarda sık sık tekrarlanan uzun süreli solunum durmaları olmaktadır. Bu solunum duraklamaları uyku apnesinin en önemli belirtilerinden biridir. Apneli hastalarda 10 saniyeden başlayan solunum duraklamaları bir dakikadan fazla sürelere kadar devam edebilir. Uykuları boyunca saatte 10'dan fazla tekrarlayan, 10 saniyeden bir dakikaya varan nefes durmaları ile boğulurcasına mücadele eden kişilerde uyku ve oksijen yetersizliği oluşmaktadır. Bunların sonucu olarak hastalarda büyük sorunlara rastlanmaktadır.
Hastalığın Belirtileri > Gündüz aşırı uyku hali

Gece uyku kalitesinin bozulması nedeniyle gün boyunca kendini yorgun hisseden hastaların kitap okurken ya da televizyon seyrederken uyuklamaları olabilir. Bu özellikle araç kullanan hastalar için önemlidir. Uyku apne sendromu olan hastaların trafik kazası yapma riski normalden 8 kat fazladır. Bu da hastalarda inanılmaz derece yorgunluğa dolayısıyla konsantre olamamaya neden olur.
Hastalığın Belirtileri > Diğer belirtiler

Uyku apnesi sorunu yaşayan hastalarda; mide yanması, bacaklarda şişkinlik, gece boyunca idrara çıkma, uyurken terleme ve göğüs baskısı gibi belirtiler de görülebilir.
Teşhis ve Tedavi

Uyku apnesi belirtilerini gösteren ve benzer şikayetlere neden olan değişik uyku bozukluğu hastalıkları da vardır. Bu nedenle uyku apnesinin kesin teşhisi ve şiddetinin ölçülebilmesi laboratuvarda yapılan uyku çalışması adı verilen gelişmiş bir teknikle mümkündür. Uyku laboratuvarlarında "poligrafik tetkik" adı verilen incelemelerin yapılması gerekmektedir. Uyku sırasında birçok parametrenin kaydedildiği "poligrafik tetkik", beyin bölgelerinin aktiviteleri, uykunun yapısı ve uyku bozuklukları hakkında sağlıklı ve bilimsel bilgiler veren modern bir laboratuvar yöntemidir.
Bu yöntemle, solunum hareketleri, uyku sırasında hastanın oksijen miktarı, kalp ritmi ve EKG kayıtları yapılarak bunların beden fonksiyonları üzerindeki etkileri incelenir.
Uyku testlerinden sonra elde edilen bilgiler değerlendirilerek uyku apnesinin var olup olmadığı varsa, şiddeti belirlenip ne tür bir tedavinin gerektiğine karar verilir. Uyku apnesi tespit edilen hastalarda vakit geçirmeksizin tedaviye başlanması gerekir.
Uyku apnesinin teşhisi koyulan bazı hastaların Kulak-Burun-Boğaz uzmanının kontrolünden geçmesi uzmanlarca tavsiye edilir. Apnenin sebebi anatomik bozukluklardan kaynaklanıyorsa cerrahi yöntemler, ağız içi protezler uygulanabilir. Uyku apnesinin henüz ilaçla tedavisi bulunamamıştır.
Çoğu uyku apnesi vakalarının tedavisinde, hastanın uyku sırasındaki solunumuna yardımcı olan cihazlar kullanılır. Bu cihazlardan bazıları şunlardır:
Özellikle tıkayıcı apnenin en etkili tedavisi CPAP (Continious Positive Airway Pressure)(Sürekli Pozitif Hava Yolu Basıncı) cihazının uygulanmasıyla olur. Bu cihazın kullanılmasındaki amaç hastaya sürekli ve sabit olarak hava basıncı uygulayarak uyku sırasında kapanan üst hava yollarını açık tutmaktır. CPAP cihazı hastanın burnuna yerleştirilen ya da burun ve ağzı tamamen içine alan, yumuşak silikon bir maske ve bunu cihaza birleştiren hortumdan ibarettir. Hafif ve orta şiddetli vakaların tedavisinde kullanılan bu cihazın olumlu etkisi birkaç gün içinde görülür.
Tıkayıcı uyku apnesinin daha ağır olan vakalarında hem nefes alma hem de nefes verme durumlarına göre özel olarak hava basıncını ayarlayan BIPAP® (Bi-level Positive Airway Pressure) veya VPAP™ (Variable Positive Airway Pressure) cihazları kullanılır. Bu cihazlar bileşik uyku apnesinin hafif vakalarının tedavisinde de başarılı sonuçlar vermektedirler.
Bileşik ve merkezi tipteki uyku apnesi tedavisinde, özellikle durumu ağır olan hastalarda, uyku sırasında nefes alış verişi çeşitli değişik tekniklerle düzenleyen APAP (Automatic Positive Airway Pressure), xPAP ST (Spontaneous Time) veya ASV (Adaptive servo-ventilation) cihazları kullanılmaktadır.
Çeşitleri

Uyku apnesinin üç temel türü vardır. Tıkayıcı tarzda olan, merkezi yani beyindeki solunum merkezine bağlı olan ve bu ikisinin karışımı. Araştırmalara göre yaklaşık hastaların %84'ünde tıkayıcı uyku apnesi, %1'inde merkezi uyku apnesi ve %15'inde bileşik uyku apnesi görünmektedir.
Çeşitleri > Tıkayıcı uyku apnesi (Obstructive apnea)

Tıkayıcı tipte uyku apnesi boğazdaki kasların havanın geçeceği alanı kapatacak şekilde gevşemesi sonucunda oluşur. Bu kaslar yumuşak damağa, küçük dile, yutağa ve dile aittir. Bu kaslar gevşediğinde nefes alma sırasında hava yolu daralır ve bir süre için solunum durur. Bunun sonucunda kandaki oksijen miktarı azalır, beyin bu azalmayı algılar ve uyku derinliğini azaltarak ya da kişiyi uyandırarak hava yolunun tekrar açılmasını sağlamaya çalışır. Uyku derinliğinin azalmasını takiben bazı kişilerde bir iki kısa nefes alma ile, bazı kişilerde ise şiddetli horlama ve yutkunma sesleri ile solunum tekrar başlatılır. Bu derecede uyku apnesi olduğunda derin uykuya geçmek hiç mümkün olmaz, kişi bütün uykusunu solunum çabası içinde geçirir ve gündüz uyuma ihtiyacı duyar. Uyku apnesi olan kişiler genellikle uykularının bölündüğünün farkında değildir ve iyi uyuduklarını zannederler.
Çeşitleri > Merkezi uyku apnesi (Central apnea)

Merkezi tipte uyku apnesi çok daha nadir görülür ve beyinin solunumu kontrol eden kaslara doğru sinyaller göndermemesi sonucunda ortaya çıkar. Kanda karbondioksitin artması ve oksijenin azalması sonucunda kişi uyanır. Merkezi tipte uyku apnesi olan hastalar uyanma dönemlerini tıkayıcı uyku apnesi olan kişilere göre daha fazla hatırlarlar.
Çeşitleri > Bileşik uyku apnesi (Complex-mixed apnea)

Bileşik uyku apnesi olan hastalarda apne önce tıkayıcı uyku apnesi belirtileri göstermektedir. Hasta saatte yaklaşık 20 ile 30 arası tıkanma yaşar. Tıkayıcı tipteki apnenin tedavisinden sonra hastalık merkezi uyku apnesi belirtilerini daha belirgin olarak gösterir. Bir başka deyişle, tıkayıcı tipteki uyku apnesinde uygulanan solunum yoluna basınçlı hava veren tedavi yöntemi CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) bileşik uyku apnesini tam olarak tedavi edememektedir. CPAP cihazı ile tedavilerine başlanılan hastalarda tıkanmalar kesilse de uykularında düzgün nefes alamama problemleri devam etmekte bu sefer merkezi uyku apnesinin belirtilerini göstermektedirler.
Bu apne çeşidi uzun yıllardır gözlenmekte ise de son yıllarda uzmanlar tarafında ayrı bir tür olarak kategorize edilmiştir.
Etki ve Sonuçları

Yüksek tansiyon: Uyku apnesi yüksek tansiyon için tek başına bağımsız bir risk faktörüdür.
Gürültülü horlama: Üst solunum yolunun genellikle dil arkasındaki alanda daralması sonucu, daralma ile orantılı olarak horlama artar. Her horlayan kişide uyku apnesi yoktur fakat horlama düzensiz, zaman zaman da solunum güçlüğü ile birlikte olmaktaysa kişide apne olma ihtimali vardır ve uzman görüşü mutlaka alınmalıdır.
Kalp büyümesi ve kalp atımında düzensizlikler: Özellikle ileri yaşlarda kalp ritmindeki düzensizlikler ani kalp durmalarına da yol açarak, uykuda ani ölümlere sebep olmaktadır.
Sık idrara çıkma
Uykuda aşırı terleme
Uykusuzluk ve huzursuz uyku
Sabahları yorgun kalkma, gün içinde yorgunluk hali ve uyuklama: Hastalarda yorgunluk bütün gün devam etmekte, hastaların çoğu zaman fırsat buldukça uyumakta ya da uyuklamaktadır. İleri seviyede uyku apnesi olan hastaların trafikte kırmızı ışıkta kısa süreli uyukladıkları rapor edilmiştir.
Aşırı ve hızlı kilo alma: Uyku apnesine bağlı olarak gece boyu tam dinlenemeyen kişilerin gün içinde metabolizmaları oldukça yavaşlar. Bu da hastaların daha az enerji harcamalarına ve kilo almalarına sebep olur. Uyku apnesi olan hastalar kilo vermekte çok zorlanırlar.
Konsantrasyon güçlüğü: Gündüz uykulu olma durumunun ve konsantrasyon eksikliğinin trafik ve iş kazalarına da yol açtığı yapılan çalışmalarla gösterilmiştir.
Depresyon ve davranış bozuklukları
Cinsel isteksizlik, yetersizlik, testosteron hormonunun azalması ve buna bağlı olarak kemik erimesi
Sabah baş ağrısı ve ağız kuruluğu
Mide yanması
Çocuklarda hiperaktivite
İnsülin direnci: Uyku apnesi olan hastalar diyabet geliştirmeye daha yatkındırlar.
Felç ve kalp krizi oranları bu hastalarda daha yüksektir. Uzun dönemde bu hastalık, kalp krizi, beyin ve damar tıkanıkları sonucu felçler gibi ciddi problemlere yol açmaktadır.
Pulmoner yüksek tansiyon: Bu hastalarda akciğer damarlarında da yüksek basınç olabilir.
Apne tedavisi uygulanan bir bebek
Uyku apnesi tedavisinde kullanılan CPAP cihazı
Subatuk, Oltu

| Subatuk |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu
SubatukSubatuk'ın Erzurum 'daki konumu
Koordinatlar: 40°34′N 41°56′E﻿ / ﻿40.57°K 41.93°D﻿ / 40.57; 41.93
Ülke:  Türkiye
İl: Erzurum
İlçe: Oltu
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 1580 m
Nüfus (2022): 66
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0442
İl plaka kodu: 25
Posta kodu: 25400
Subatuk, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.