Meksika Uyuşturucu Savaşı
Arka plan

Meksika, coğrafi konumundan dolayı Latin Amerika ülkeleri ve ABD arasında uyuşturucunun transferi konusunda önemli bir köprü görevi görmektedir. Meksikalı içki kaçakçıları, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki İçki Yasağı boyunca Amerika Birleşik Devletleri'ndeki gangsterlere alkol sağlamışlardır ve ABD ile yasadışı uyuşturucu ticaretinin başlangıcı, yasağın 1933'te sona ermesiyle başladı. 1960'ların sonlarına doğru Meksikalılar büyük çapta uyuşturucu kaçakçılığı yapmaya başlamıştır.
1960'larda ve 1970'lerde Meksika, 1975 ile 1978 yılları arasında "Altın Üçgen"de, özellikle Sinaloa'da afyon ve esrar ekimine karşı mücadele bahanesiyle geliştirilen hem Durdurma Operasyonunun hem de Condor Operasyonunun bir parçasıydı.
1970'li yıllar ve 1980'lerin başında Kolombiyalı Pablo Escobar ana kokain ihracatçısıydı ve dünyanın dört bir yanında organize şebekelere sahipti. Escobar'ın Medellín Karteli ve Cali Karteli ürünleri üretirken, Miguel Ángel Félix Gallardo'nun Guadalajara Karteli dağıtımı denetliyordu. Güney Florida ve Karayipler'de yaptırım çabaları yoğunlaştığında Kolombiyalı örgütler, kokainin kara yoluyla Meksika üzerinden Amerika Birleşik Devletleri'ne taşınması için Meksika merkezli kaçakçılarla ortaklıklar kurmuştu.
Bu, Meksika'nın uzun süredir eroin ve esrarın önemli bir kaynağı olduğu ve Meksika'daki uyuşturucu kaçakçılarının Kolombiya'daki ticarete hazır insanlara hizmet etmeye hazır bir altyapı kurmuş olması nedeniyle kolayca başarılmıştır. 1980'lerin ortalarında, Meksika'daki organizasyonlar Kolombiya kokaininin köklü ve güvenilir taşıyıcılarıydı. Başlangıçta, Meksika çetelerine ulaşım hizmetleri için nakit para ödeniyordu, ancak 1980'lerin sonlarında Meksika nakliye organizasyonları ve Kolombiya uyuşturucu kaçakçıları, bir ürüne ödeme düzenlemesine karar verdiler.
Meksika'daki nakliye şirketlerine genellikle her bir kokain gönderiminin %35 ila %50'si oranında pay verilirdi. Bu düzenleme, Meksika'daki organizasyonların kokainin dağıtımında ve dağıtımında yer aldığı ve kendi başına muazzam bir trafiğe kapıldığı anlamına geliyordu. Şu an Sinaloa Karteli ve Körfez Karteli, kokain kaçakçılığı işini Kolombiyalılardan devralmış durumdadır.
Çeşitli Meksika kartelleri arasındaki güç dengesi, yeni örgütler ortaya çıktıkça ve eskileri zayıflayıp çöktükçe sürekli değişiyor. Kartel liderlerinin tutuklanması veya öldürülmesi gibi sistemdeki bir aksaklık, rakiplerin güç boşluğundan yararlanmak için harekete geçmesiyle kan dökülmesine neden olur. Liderlik boşlukları bazen kolluk kuvvetlerinin belirli bir kartele karşı kazandığı başarılardan kaynaklanır, bu nedenle karteller sıklıkla ya yolsuzluk yapan yetkililere rakiplerine karşı harekete geçmeleri için rüşvet vererek ya da rakiplerinin operasyonları hakkındaki istihbaratı Meksika ya da ABD hükûmetinin Uyuşturucu ile Mücadele Dairesi'ne (DEA) sızdırarak kolluk kuvvetlerini birbirine düşürmeye çalışır.
Şiddetin tırmanmasına birçok faktör katkıda bulunurken, Meksiko'daki güvenlik analistleri, artan belanın kökenlerini, uyuşturucu kaçakçıları ile 1980'lerin sonlarında siyasi güç üzerindeki hâkimiyetini kaybetmeye başlayan Kurumsal Devrimci Parti (PRI) tarafından kontrol edilen hükûmetler arasında uzun süredir örtülü bir anlaşmanın çözülmesine kadar izliyor.
Rakip uyuşturucu kartelleri arasındaki mücadele, Meksika'da kokain işini yürüten Félix Gallardo'nun 1989'da tutuklanmasından sonra ciddi anlamda başlamıştır. 1990'ların sonunda çatışmalarda bir durgunluk vardı ancak şiddet 2000'den bu yana giderek kötüleşmiştir.