stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Ed Gein

| Ed Gein |
| --- | --- |

Doğum: Edward Theodore Gein 27 Ağustos 1906 La Crosse, Wisconsin, ABD
Ölüm: 26 Temmuz 1984 (77 yaşında) Madison, Wisconsin, ABD
Ölüm sebebi: Bunak hastalığı
Milliyet: Amerikalı
Meslek: Çok sayıda iş
Etkin yıllar: 1954–1957
Tanınma nedeni: Seri katil
Suçlama: 2 cinayet doğrulandı, 9 ceset mezarlardan çalındı

Edward Theodore Gein (d. 27 Ağustos 1906, La Crosse - ö. 26 Temmuz 1984, Madison), aynı zamanda Plainfield Kasabı veya Plainfield Hortlağı olarak da bilinen, hüküm giymiş Amerikalı bir seri katil ve ceset hırsızıdır. Gein'in memleketi Plainfield ve Wisconsin çevresinde işlenen suçlarında, yetkililer Gein'in yerel mezarlıklardan cesetleri çıkardığını, kemiklerinden ve derilerinden eşyalar, hatıralar tasarladığını keşfetmesinden sonra 1957'de yaygın bir ün kazandı. 1954'te meyhane sahibi Mary Hogan ve 1957'de hırdavatçı sahibi Bernice Worden'ı öldürdüğünü itiraf etti.
Yaşamı

Ed Theodore Gein, 27 Ağustos 1906 da, Wisconsin, La Crosse County'de doğdu. Ed Gein dört kişilik bir ailede büyüdü: alkolik bir baba George Philip Gein (1873–1940), dominant ve aşırı dindar bir anne Augusta Wilhelmine Gein (1878–1945) ve ağabeyi Henry George Gein (1901–1944) vardı.
Augusta, işini sürdüremeyen bir alkolik olan kocasından nefret ediyordu. birbirlerine tam anlamıyla zıt olan bu iki kişinin evlenmeleri için hiçbir neden yoktu. George çeşitli zamanlarda marangoz, tabakçı ve sigortacı olarak çalıştı. Augusta birkaç yıl yerel bir bakkal dükkânı işletti ve aileyi rahatça geçindirebilecek gelir elde etti. Augusta, Gein ve Henry için en iyisi olarak onları şehir yaşamından uzaklaştırmaya karar verdi bu sayede onları şehrin kötülük ve günahlarından uzak tutabilecekti. Wisconsin, Plainfield kasabasındaki 155 dönümlük (63 hektarlık) bir çiftlikte tecrit altında yaşamak için şehri terk etti. Gein ailesinin artık daima olarak yaşadığı ikametgâh oldu. George, çaresiz bir hasta oldu ve çiftlikte ailesine hiç yardımcı olmadı ve kazancın çoğunu alkole harcadı. Gein çiftliği sadece okula gitmek için terk ediyordu. Augusta, oğullarını etkileyebilecek yabancıları geri çevirerek çiftliğin tecritinden yararlandı.
Okul dışında, Gein zamanının çoğunu çiftlikte ev işleri yaparak geçirirdi. Augusta hararetle dindardı ve sözde Lutherandı. Oğullarına dünyanın doğuştan gelen ahlaksızlığı, içmenin kötülüğü ve (kendisi dışında) tüm kadınların doğal olarak rastgele ve şeytanın araçları olduğuna dair inancı hakkında vaaz verdi. Her öğleden sonra onlara İncil'den okumak için zaman ayırdı, genellikle Eski Ahit ve Vahiy Kitabı'ndan ölüm, cinayet ve ilahi ceza ile ilgili ayetler seçti.
Zamanla Gein'in sol göz kapağında bir büyüme oldu ve sınıf arkadaşları tarafından dalga geçilip dışlandı. Gein utangaçtı, sınıf arkadaşları ve öğretmenleri onun, sanki kendi şakalarına gülüyormuş, rastgele kahkahalar atmak gibi garip tavırları olduğunu belirttiler. Daha da kötüsü, Augusta ne zaman arkadaş edinmeye çalışsa onu cezalandırıyordu. Zayıf sosyal gelişimine rağmen, Gein okulda, özellikle okumada oldukça başarılıydı. 1920'de Gein sekizinci sınıfı bitirdi ve ardından okulu bıraktı yine de hevesli bir okuyucu olmaya devam etti.
1927'de Augusta, her iki oğluna da her zaman bakire kalacaklarına söz verdirdi.
İş hayatı

Gein ve Henry yaşam giderlerini karşılamak için kasabada ufak tefek işler yapmaya başladılar. Her ikisi de tamirci olarak çalıştı, Gein 1951'den itibaren federal hükûmetten bir çiftlik sübvansiyonu (gelir desteği) aldı. Zaman zaman yerel belediyenin yol ekibi ve bölgedeki ekin harman gruplarıyla birlikte çalıştı, sık sık komşular için bebek bakıcılığı yaptı. Bebek bakıcılığı yapmaktan hoşlanıyordu çünkü yetişkinlere göre çocuklarla daha iyi bir ilişki kurabiliyordu. Kardeşler genellikle topluluk sakinleri tarafından güvenilir ve dürüst olarak kabul edildi. Henry boşanmış iki çocuk annesi bir kadınla çıkmaya başladı ve onunla birlikte yaşamayı planladı. Gein erkek kardeşinin annelerine olan bağlılığından endişeleniyordu ve bu yüzden kardeşinin ölümündeki şüpheler Gein'in üzerinde arttı.
Gein askerliğin fizik muayenesi için Milwaukee'ye seyahat etmek zorunda kaldı. Görüşünü biraz bozan sol göz kapağındaki büyüme nedeniyle reddedildi.
Duruşma

1957'de Gein ile görüşen psikolog ve psikiyatrist, onun bir şizofren ve cinsel psikopat olduğunu söyledi.
Daha sonrasında Gein, Dr. Schubert ile röportaj yaptı. Schubert, Gein'i, “annesine anormal derecede büyük bir bağlılığı vardı” olarak tanımladı.
Bir sorgulama sırasında, Waushara İlçesi şerifi Art Schley'in Gein'e başını ve yüzünü duvara vurarak saldırdığı bildirildi. Sonuç olarak, Gein'in ilk itirafı kabul edilemez bulundu. Schley, Gein'in yargılanmasından önce 1968'de 43 yaşında kalp yetmezliğinden öldü. Schley'in Arkadaşlarından biri şöyle dedi: "Gein'in kurbanıydı, sanki onu katletmiş gibi."
Gein, her ikisinin de annesine benzediği iddia edilen iki kadını öldürdüğünü kabul etti, ancak kendini kaybettiği nedeniyle suçsuz olduğunu iddia etti. 1957'nin sonlarında yargılanmaya uygun görülmedi ve ardından çeşitli psikiyatri kurumlarına kapatıldı. Ancak 1968'de kendi savunmasına katılabileceğinin belirlenmesi üzerine Gein yargılandı ve Worden'i öldürmekten suçlu bulundu. Bildirildiğine göre, savcılar bazı nedenlerden dolayı sadece bir cinayeti Gein'e yıkmak istedi. Ancak daha sonra suç anında kendini kaybettiği nedeniyle yargılandı. 1984 yılında ölümüne kadar kaldığı akıl hastanesine geri döndü.
1984 ‘de Gein bunaktı ve uzun bir kanser nöbetinden sonra öldü. Mendota'daki koğuşunda solunum yetmezliğinden ölmüştü. Hastanede birçok kişi tarafından örnek hasta olarak kabul edilir, hafif terbiyeli ve her zaman yardımcı olurdu. Gein 27 Temmuz 1984 Sabah saat 6'da sadece dört kişiyle Planfield mezarlığında annesinin yanına defnedildi.
Gein'in çiftliği, kişisel eşyaları ve ford arabası açık arttırmada satıldı. 1985'te Gein'in “korku evi”, belirsizliğini koruyan bir yangınla yok edildi.
Popüler kültürde

Gein'in hikâyesi, film, müzik ve edebiyattaki sayısız görünüşünden de anlaşılacağı gibi, Amerikan popüler kültürü üzerinde kalıcı bir etkiye sahipti. Hikâye ilk olarak, Robert Bloch'un 1959 tarihli gerilim romanı Psycho'da sunduğu kurgusal versiyonuyla kamuoyunun dikkatini çekti. Alfred Hitchcock'un 1960 yapımı Bloch'un romanı Psycho filmine ek olarak, Gein'in hikâyesi, Deranged (1974), In the Light of the Moon (2000) (Amerika Birleşik Devletleri ve Avustralya olarak Ed Gein (2001), Ed Gein: The Butcher of Plainfield (2007), "Ed Gein, the Musical" (2010) ve Rob Zombie filmleri House of 1000 Corpses ve devamı The Devil's Rejects. Gein, başta Norman Bates (Psycho), Leatherface (The Texas Chain Saw Massacre), Buffalo Bill (The Silence of the Lambs) ve Dr. Oliver Thredson gibi sayısız kurgusal seri katile ilham kaynağı oldu.
Amerikalı film yapımcısı Errol Morris ve Alman film yapımcısı Werner Herzog, 1975'ten 1976'ya kadar Gein hakkında bir film projesinde başarısız bir şekilde iş birliği yapmaya çalıştılar. Morris, Gein ile birkaç kez röportaj yaptı ve Plainfield'de düzinelerce yerliyle röportaj yaparak neredeyse bir yıl geçirdi. Çift, bir teoriyi test etmek için gizlice Gein'in annesini mezarından çıkarmayı planladı, ancak planı asla takip etmedi ve sonunda iş birliğini sonlandırdı. Durdurulan proje, Morris'in 1989 tarihli New Yorker profilinde anlatılmıştı.
1991 romanı American Psycho ve 2000 film uyarlamasındaki Patrick Bateman karakteri, yanlışlıkla Edmund Kemper'in bir sözünü Gein'e atfeder: "Ed Gein'in kadınlar hakkında ne dediğini biliyor musunuz? Sokakta yürüyen bir kız gördüğümde aklımda iki şey oluyor: Bir yanım onu dışarı çıkarmak, onunla konuşmak, gerçekten iyi ve tatlı olmak ve ona iyi davranmak istiyor. Diğer yanım ise kafasının bir sopa üstünde nasıl görüleceğini merak ediyor.
2012 yılında Alman yönetmen Jörg Buttgereit, Almanya'da Theatre Dortmund'da Gein vakası hakkında Kannibale und Liebe adlı bir tiyatro oyunu yazıp yönetti. Gein rolünü aktör Uwe Rohbeck canlandırdı.
Slayer adlı thrash metal müzik grubunun 1990 yılında yayınladıkları Seasons in the Abyss adlı albümlerindeki Dead Skin Mask adlı parçayı Ed Gain'den esinlenerek yazmışlardır. Parçanın 4. dakika 12. saniyesinden sonra bir kız çocuğunun sesinden Mr. Gein'e seslendiği de duyulmaktadır.
Hakkında kitap

Seri Katiller, Fikret Topallı (2006), İthaki Yayınevi, 400 sayfa,
Deviant, Harold Schechter (1998), Pocket Books, 256 sayfa.
ISBN: 9786053753186
1930 ABD Nüfus Sayımı, Ed Gein'in Plainfield, Wisconsin'deki kaydı.
Evelyn Hooker

| Evelyn Hooker |
| --- | --- |

Doğum: Evelyn Gentry 2 Eylül 1907(1907-09-02) North Platte, Amerika Birleşik Devletleri
Ölüm: 18 Kasım 1996 (89 yaşında) Santa Monica, Kaliforniya, ABD
Defin yeri: Woodlawn Mezarlığı, Santa Monica, Kaliforniya
Eğitim:  Colorado Üniversitesi  Johns Hopkins Üniversitesi 
Meslek: Psikolog

Evelyn Hooker (kızlık soyadı Gentry, 2 Eylül 1907 - 18 Kasım 1996), kendi kendini erkek eşcinsel ve heteroseksüel olarak tanımlayan gruplara çeşitli psikolojik testler uyguladığı ve en çok uzmanlardan eşcinselleri tanımlamalarını ve zihinsel sağlıklarını derecelendirmelerini istediği 1956 tarihli "Erkek Açık Eşcinselliğin Ayarlanması" adlı makalesiyle tanınan Amerikalı bir psikologdu. Diğer araştırmacıların daha sonra tekrarladığı deney, eşcinsel ve heteroseksüel erkekler arasında zihinsel uyum açısından algılanabilir bir fark olmadığı için eşcinselliğin zihinsel bir bozukluk olmadığını savunur.
Çalışmaları, eşcinsellik ve akıl hastalığı arasındaki yanlış bir ilişkinin, eşcinselliği akıl hastalığı olarak sınıflandırmanın temelini oluşturduğunu, yalnızca akıl hastalığı tedavisi görmüş eşcinsel erkekleri içeren bir örneklem grubu üzerinde çalışılarak oluşturulduğunu savundu. Bu, kültürel heteroseksizmi reddetmede kritik bir öneme sahiptir, çünkü eşcinselliğin gelişimsel olarak heteroseksüellikten aşağı olmadığını savunur. Bunun bir hastalık olmadığını göstermesi, eşcinselliğin Amerikan Psikiyatri Birliğinin Mental Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı'ndan nihai olarak çıkarılmasını sağladı.
Yayınlar

Evelyn Hooker, "The adjustment of the male overt homosexual", Journal of projective techniques, XXI 1956, pp. 18–31.
Evelyn Hooker, "The homosexual community". Proceedings of the XIV International congress of applied psychology, Munksgaard, Copenhagen 1961.
Evelyn Hooker, "Homosexuality: Summary of studies". In Evelyn Duvall and Sylvanus Duvall (curr.), Sex ways in fact and faith, Association Press, New York 1961.
Evelyn Hooker, "Male homosexual life styles and venereal disease". In: Proceedings of the World forum on syphilis and other treponematoses (Public Health Service Publication No. 997), U.S. Government Printing Office, Washington, DC 1962.
Evelyn Hooker, "Male homosexuality". In: N. L. Farberow (cur.), Taboo topics, Atherton, New York 1963, pp. 44–55.
Evelyn Hooker, "An empirical study of some relations between sexual patterns and gender identity in male homosexuals". In J. Money (cur.), Sex research: new development, Holt, Rinehart & Winston, New York 1965, pp. 24–52.
Evelyn Hooker, "Male homosexuals and their worlds". In: Judd Marmor (cur.), Sexual inversion: the multiple roots of homosexuality, Basic Books, New York 1965, pp. 83–107). Traduzione italiana in: Judd Marmor, Inversione sessuale.
Evelyn Hooker, "Homosexuality". In: The international encyclopedia of the social sciences, Macmillan and Free Press, New York 1968.
Evelyn Hooker, "Parental relations and male homosexuality in patient and non-patient samples", Journal of consulting and clinical psychology, XXXIII 1969, pp. 140–142.
Evelyn Hooker, Foreword to: C. J. Williams and M. S. Weinberg, Homosexuals and the military: a study of less than honorable discharge, Harper & Row, New York 1971, pp. vii–ix.
Miras

2010 yılında, aktör/oyun yazarı Jade Esteban Estrada, Hooker'ı solo müzikal ICONS: The Lesbian and Gay History of the World, Vol. 4'te canlandırdı.
Making Gay History podcast'inin 1. Sezon 4. bölümü onunla ilgilidir.
Onurlar ve ödüller

1967'de Hooker, NIMH Eşcinsellik Görev Gücü'nün başkanı oldu.
1991 yılında Amerikan Psikoloji Derneği tarafından Kamu Yararına Psikolojiye Seçkin Katkı Ödülü'nü aldı.
1992'de APA'nın en yüksek onuru olan Yaşam Boyu Başarı Ödülü'nü aldı.
Saint Benoît Fransız Lisesi

| Saint Benoît Fransız Lisesi   Lycée Français Privé Saint Benoît |
| --- | --- |

Slogan: Dört yüzyıllık bir tarih ...
Kuruluş: 1783
Türü: Özel Lise
Müdür: Sébastien Masin
Müdür yardımcısı: Serhat Yalamanoğlu
Eğitim dili: Fransızca, Türkçe
Yabancı dil(ler): Fransızca (zorunlu)   Almanca (seçmeli)   İngilizce (zorunlu)
Sınıflar: Hazırlık, Lise 1-4
Öğrenci sayısı: 920
Öğretmen sayısı: 100
Adresi: Kemeraltı Caddesi, No: 35, Karaköy, İstanbul
Resmî sitesi: http://www.sb.k12.tr/
Koordinat: 41°01′30″K 28°58′35″D﻿ / ﻿41.02500°K 28.97639°D﻿ / 41.02500; 28.97639
Resmî adı Özel Saint Benoit Fransız Lisesi, (Fransızca; Lycée Français Privé Saint Benoît) İstanbul'un Beyoğlu ilçesinin Karaköy semtinde bulunan bir ortaöğretim kurumudur. Sonradan batılaştırılmış imparatorluk dönemi eğitim kurumları dışında, Saint Benoît Türkiye'nin en eski Batılı eğitim kurumudur. Aynı zamanda lise, İstanbul'un en köklü latin-katolik kurumlarından biridir. Lisede günümüzde 900'ü aşkın öğrenci eğitim görmektedir. Eğitim süresi "Hazırlık Sınıfı" dahil 5 yıldır. Fransızca ve Türkçe eğitim vermektedir. 2. yabancı dil olarak İngilizce eğitimi zorunludur. Türk Milli Eğitim Bakanlığı müfredatına ve kurallarına uyarak, akademik olarak Fransız okullarına denk bir eğitim verir. Lise'nin diploması Fransız Bakaloryasına denktir. Saint Benoît Lisesi 2013 yılında Fransız dilinin ve kültürünün yayılmasını sağlayan yabancı okullara verilen, üstün nitelikli eğitimi ifade eden « FrancEducation » markası ile ödüllendirilmiştir. Sosyal anlamda da başarı sahibi olan Saint Benoit Fransız Lisesi, öğrencilerini eskrim, bale, dans, tiyatro, müzik gibi alanlarda da olanaklar sağlamaktadır.
Tarihî arka plan

1783 yılı Saint Benoît Lisesi'nin resmi kuruluş tarihi olarak gösterilse de, kurumun tarihi aslında 1362'de, Galata henüz bir Ceneviz kolonisiyken başlar. Üstelik başlangıçta Saint-Benoît, Fransız değil; bir İtalyan kurumudur. Monte Cassino'daki Benedikten manastırına bağlı Cenova'lı rahibeler tarafından kurulan Santa-Maria della Misericordia (Monastero della Cisterna de Pera - Pera Sarnıcı Manastırı olarak da bilinir) isimli bir manastır, bugünkü kurumun temelini oluşturmaktadır. Bu dönemin yegâne maddi hatırası, okul girişindeki çan kulesinden ibarettir.
Kuruluş

12 Mayıs 1427 tarihinde Francesco Spinola başkanlığındaki İtalyan Benedikten keşişlerinin denetimine giren ve ismini San Benedetto olarak değiştiren kurum, 24 Ekim 1450'de Dom Nicolas Meynet başkanlığındaki Fransız Benedikten keşişlerinin yönetimine geçmiş ve böylelikle Saint-Benoît adını alarak bir Fransız kurumuna dönüşmüştür. Saint-Benoît manastırı, 1540 yılında Fransa Kralı I. François'in talebi ve Kanuni Sultan Süleyman'ın izniyle Fransa Büyükelçiliği Şapeli olarak kabul edilmiş ve böylelikle diplomatik koruma altına girmiştir.
18 Kasım 1583 tarihinde Fransa Kralı III. Henri'nin isteği doğrultusunda Papa XIII. Gregorius, manastırı Benedikten tarikatından alıp Cizvit (Jésuites) rahiplerine vermiş ve Jules Mancinelli'nin yönetiminde ikisi Fransız ve ikisi İtalyan toplam dört Cizvit rahip, kurumu devralmıştır. Saint Benoît'da ilk eğitim kurumu, manastıra bağlı olarak yine Cizvit rahiplerin girişimiyle 1583 senesinde kurulmuştur. 1586 yılındaki veba salgını sırasında görevli Cizvit'lerin tamamının ölmesi üzerinde okulu Kapusen (Capusins) rahipleri devralmıştır. Ancak bu rahiplerden Aziz Joseph de Leonessa'nın Topkapı Sarayı'na giderek Sultan III. Murad'a Hristiyan olma çağrısında bulunması üzerine, Kapusen rahipler tutuklanıp sınırdışı edilmişlerdir. Bu nedenle okul kapanma tehlikesi yaşamış, ancak Cizvitler kısa süre sonra okula geri dönerek kurumu yaşatmayı başarmışlardır. Saint Benoît bu dönemde, Osmanlı topraklarındaki Cizvit faaliyetlerinin merkezi (maison-mère) olmuştur.
1610 yılında Saint-Louis adında bir de hastaneye kavuşan kurum, sağlık hizmetini de 1825'e dek sürdürmüştür. Hastane 1696 yılında yanmış ve onarımı Marsilya Ticaret Odası üstlenmiştir.
1686 yılında binadaki kilise yanmış, Fransa Büyükelçisi Pierre de Girardin'in girişimiyle, yeni kilisenin o zamana kadar sadece camilere tanınmış olan bir ayrıcalıktan yararlanarak kubbeli olarak inşa edilmesine ve bunların kurşunla kaplanmasına izin verilmiştir.
Enflasyon

Başlığın diğer anlamları için Enflasyon (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
2024 yılı dünya ülkelerinin enflasyon oranları
Enflasyon veya parasal şişkinlik, ekonomideki mal ve hizmetlerin fiyatlarındaki genel artıştır. Bu genellikle tüketici fiyat endeksi (TÜFE) kullanılarak ölçülür. Genel fiyat seviyesi yükseldiğinde, her bir para birimi daha az mal ve hizmet satın alır; sonuç olarak, enflasyon paranın satın alma gücünde bir azalmaya karşılık gelir. TÜFE enflasyonunun tersi, mal ve hizmetlerin genel fiyat seviyesinde bir düşüş olan deflasyondur. Enflasyonun yaygın ölçüsü, genel bir fiyat endeksindekinin yıllık olarak yüzde değişimi olan enflasyon oranıdır. Hanelerin karşılaştığı fiyatların hepsi aynı oranda artmadığından, bu amaçla genellikle tüketici fiyat endeksi (TÜFE) kullanılır.
Enflasyondaki değişiklikler, yaygın olarak mal ve hizmetlere yönelik reel talepteki dalgalanmalara (maliye veya para politikasındaki değişiklikler de dâhil olmak üzere talep şokları olarak da bilinir), enerji krizlerinde olduğu gibi mevcut arzdaki değişikliklere (arz şokları olarak da bilinir) veya kendi kendini gerçekleştirebilen enflasyon beklentilerindeki değişikliklere bağlanır. Ilımlı enflasyon, ekonomileri hem olumlu hem de olumsuz yönde etkiler. Olumsuz etkiler arasında para tutmanın fırsat maliyetinde artış, yatırım ve tasarrufları caydırabilecek gelecekteki enflasyona ilişkin belirsizlik ve enflasyonun yeterince hızlı olması durumunda tüketicilerin gelecekte fiyatların artacağı endişesiyle stok yapmaya başlaması nedeniyle mal kıtlığı sayılabilir. Olumlu etkiler arasında nominal ücret katılığı nedeniyle işsizliğin azaltılması, merkez bankasına para politikasını yürütmede daha fazla özgürlük tanınması, para istifleme yerine kredi ve yatırımın teşvik edilmesi ve deflasyonla ilişkili verimsizliklerden kaçınılması yer almaktadır.
Avrupa'da ilk enflasyon

Avrupa'nın enflasyonla ilk karşılaşması olan fiyat devrimi ilk olarak tefecilerin günahkarlıklarına bağlandı. 1550'den itibaren de, Salamanca Üniversitesinin araştırmaları yoluyla İspanyol altınının ve gümüşünün kıta içine akmasına bağlandı. "İspanya'yı yoksul yapan" diye yazıyor bir yorumcu "onun zenginliğidir". Çağdaş tarihçilerin görüşü fiyatların vahşice dalgalanması ve hükûmetlerin bununla baş edebilmek için madenî paralarındaki altın ve gümüş miktarını tekrar tekrar azaltma çabalarıyla bulansa da, on altıncı yüzyıldaki genel eğilimin düzenli fiyat artışı olduğu tümüyle ortadadır. Örneğin madenî para kaynağı kısmen kısıtlı olan Fransa'daki tahıl fiyatları 1600'de 1500'e göre yedi kat fazlaydı.
Enflasyonun çeşitleri

Enflasyon, genellikle talep şişkinIiği ve maliyet masraflarının kabarmasından ileri gelebilir. Maliyet enflasyonu ile talep enflasyonu, tavukla yumurta gibi, biri diğerinin sebebidir. Her ikisinin sebebi de ekonomide dengelerin bozulmasıdır. Bir diğer enflasyon türü de yerleşik enflasyondur.
Talep enflasyonu: (En çok rastlanan) Talep enflasyonu, para bolluğundan dolayı daha fazla mal ve hizmet talep edilmesine ve fiyatların artmasına yol açan olaydır. Harcamalar ve ihracat toplamının üretim ve ithalat tutarını aşması, talep enflasyonu meydana getirir. Bu çeşit enflasyon moneter (parasal) karakterli olabilir veya olmayabilir. Para ve kredi hacminin genişlemesi harcamalarda artışa ve fiyatlarda pahalılığa sebep olmuşsa, talep enflasyonu moneter karekterIidir.
Maliyet enflasyonu: Maliyet enflasyonu, üretilen mal ve hizmetlerin maliyetinin sürekli artmasıdır. Emek, sermaye ve tabii kaynaklar gibi üretim faktörleri, üretilen mal ve hizmetlerin gerçek maliyetini oluşturur. Dolayısıyla bunların piyasa fiyatlarının artması, kaçınılmaz olarak maliyetlerin artmasını gerektirir. Başlıca şu sebeplerle ilgilidir:
Dış ticaretin kısıtlanmış bir rejime bağlı bulunması ve gümrük vergilerinin aşırı derecede yüksek olması,
Gider - istihlak - istihsal vergilerinin ağırlığı,
Mali tekeller ve eksik rekabet koşulları,
Faiz haddinin yüksekliği,
Toplu sözleşmelerle ücretlere yapılan zamlar,
Devalüasyon.
Yerleşik Enflasyon: Bu enflasyon türü genellikle bir ülkede tüm bireyleri ve tüm sektörleri etkiler. Yerleşik enflasyon, bir ülkedeki emtia fiyatları yükseldiğinde ortaya çıkar ve ürün fiyatları yükseldiğinde de çalışanlar yaşam standartlarını korumak için daha yüksek ücretler talep eder. Bu durum genellikle artan harcama döngüsüne benzetilir ve sonsuza kadar devam eder.
Enflasyonun hız ve şiddet dereceleri

Enflasyonlar, hız ve şiddet derecelerine göre bir takım sınıflara ayrılabilir:
Aşırı (hiper) enflasyon: Daima moneter karakterli olan bir talep şişkinliğidir. Emisyonun hızla kabarması, tüketime karşı talebi artırır. Bu, aşırı enflasyonun bir özelliğidir. Aylık enflasyon haddinin bir yıl boyunca en az %50 arttığı ve böylece yıllık enflasyon haddinin yaklaşık 13000 olduğu enflasyon türüdür. Bir enflasyon dolaşımındaki parayı tahrip etmekte, yabancı paraların ya da yabancı parayla mevduat hesapların yerli paranın yerini almasına sebep olur (bu olguya para ikamesi denir).
Kronik (müzmin) enflasyon: Moneter karakterli olabilir veya olmayabilir. Bu tip enflasyonun özelliği, hızının düşük fakat süresinin uzun olmasıdır.
Belirsiz enflasyon veya sürünen enflasyon: Özelliği fiyat yükselişlerinin yavaş bir tempo izlemesidir. Bu çeşit enflasyonda, para kıymetinin bir yıldan diğerine kaydettiği düşüklüğü çok defa faiz haddi telafi edebilir. Sürünen enflasyon, %3- %8 gibi tek haneli enflasyon haddine denir.
Dört nala enflasyon: %25-%80 gibi iki haneli enflasyon haddine denir.
Etkileri

Enflasyon, iktisadî faaliyetin akışını etkiler. Para dağılımı enflasyondan olumsuz etkilenir. Halkın bir kısmının geliri enflasyon hızından fazla ve bir kısmının geliri enflasyon hızından yavaş artar. Zengini daha zengin, fakiri daha fakir yapan bir durum hasıl olur.
Satın alma gücünde zayıflamalar, sosyal huzursuzluklara yol açar. Spekülasyon kazançlar alınteri kazançlarına üstün gelir. Enflasyondan genellikle dar ve sabit gelirliler (memurlar) çok zarar görür. Çünkü gelirlerinin yükselen fiyat düzeyine intibak etmesi zordur. Ve yine enflasyondan en çok zarar görenler para halinde tasarruf yapmış olanlarla alacaklı bulunanlardır. Para değerini gücü de zayıflar.
Buna karşılık enflasyon borçlular için avantajlıdır. Çünkü paranın değeri düştüğü için borçlarını daha kolaylıkla ödeyebilirler.
Enflasyon devam ettiği sürece herkes değeri günden güne düşmekte olan parayı elden çıkarıp mala veya gayrimenkule yatırır. Bu yüzden her çeşit mala karşı talep artar. Böylece paranın tedavül sürati artarak para değerinin düşmesine sebep olur.
Enflasyon üretim ve kalite üzerinde zararlı etkiler yapar. İş bulma kolaylığı ve kazançların rahatlığı, işçileri ve satıcıları kayıtsız, aldırış etmez davranışlara sürükler. Kolay kazanan ve pervasız harcayan bir zümrenin türemesi; her türlü malın sürülmesi fırsatını doğurur.
Enflasyon, dış ödemeler dengesini de sarsar. Sermayeler; para değerinin emin ve para kirasının yüksek olduğu bölgelere açık veya gizli yollardan göç eder. Enflasyon hızı diğer ülkelerden az ise ihracatın tıkandığı ve ithal mallarına rağbetin arttığı görülür. Turizm gelirlerinin gelişme temposu yavaşlar ve vatandaşların dış seyahatlerdeki harcamaları çoğalır.
Bütün bu olaylarda para (veya kredi) çokluğundan hareketlenen enflasyon hızlandıkça hızlanır ve artık bunun yanında para miktarındaki artışın etkisi önemsiz kalır.
Ülkelere göre > Türkiye

Ana madde: Türkiye'de enflasyon