stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Bayağı arı şahini
Resimler

Pernis apivorus
Bir arı şahini sürüsü
Arı şahini
Bir yaban arsı yuvasını yağmalayan bayağı arı şahini
Alton Meiring

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- | --- | --- |
Doğum tarihi:  5 Mart 1976(1976-03-05)
Doğum yeri:  Cape Town, Güney Afrika Cumhuriyeti
Ölüm tarihi:  29 Eylül 2024 (48 yaşında)
Ölüm yeri:  Cape Town, Güney Afrika Cumhuriyeti
Boyu:  1,77 m (5 ft 9+1⁄2 in)
Mevkii:  Forvet
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 1996–1997 |  Hellenic |  10 |  (3) |
| 1997–1999 |  Cape Town Spurs |  51 |  (17) |
| 1999–2000 |  Mother City |  18 |  (7) |
| 2000–2001 |  Mamelodi Sundowns |  10 |  (2) |
| 2001–2002 |  AmaZulu |  16 |  (8) |
| 2002–2005 |  Manning Rangers |  69 |  (23) |
| 2005–2007 |  Golden Arrows |  44 |  (15) |
| 2007–2009 |  Moroka Swallows |  25 |  (1) |
| 2009–2010 |  Platinum Stars |  19 |  (2) |
| 2010–2012 |  Jomo Cosmos |  22 |  (6) |
Millî takım kariyeri
| 2006 |  Güney Afrika |  2 |  (0) |
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. 
Alton Andrew Meiring (5 Mart 1976, Cape Town – 29 Eylül 2024, Cape Town), forvet bölgesinde oynayan Güney Afrikalı profesyonel futbolcu.
Hayatı

Meiring, 5 Mart 1976'da Cape Town'da doğdu. Aktif futbol kariyerini 1996-2012 yılları arasında forvet mevkiinde Güney Afrika Premier Ligi'mdeki farklı ekiplerde sürdürdü. Aynı zamanda Güney Afrika Milli Futbol Takımı bünyesinde 2006'da iki maçta kadroda yer aldı.
Meiring, 29 Eylül 2024'te memleketi Cape Town'da 48 yaşında öldü.
Anhidrit

Meksika'nın Chihuahua kenti yakınlarından çıkarılan anhidrit.
Anhidrit, susuz kalsiyum sülfat (CaSO4) yapısında, kayaç oluşturan önemli bir mineral. Kimyasal açıdan jips (alçıtaşı) ile arasındaki tek fark, kristalleşme suyunun olmamasıdır, nitekim nemli ortamlarda molekülüne su alarak jipse dönüşür. Anhidrit genellikle tuz birikintilerinde kayatuzu ve jipsle bir arada bulunur.
Anhidrit, dik yarılmalı, lifsi ya da burulmuş yumrular oluşturur; bazen de, İtalya'nın Lombardiya bölgesindeki Vulpino'da bulunan vulpinit türlerinde olduğu gibi düzgün ya da pul pul taneli kütleler biçiminde görülür. Ortorombik sistemde kristallşen anhidrit, tuz kayaçlarındaki en önemli minerallerinden biridir; ayrıca dolomitlerde, kireçtaşında ve dolgu minerali olarak maden cevheri damarlarında da bulunur. Alçı ve çimento yapımında, kesilip cilanan vulpinit ise süslemede kullanılır.
Anhimella

Anhimella Eriopygini oymağına bağlı bir cinstir.
Anhialos Muharebesi

Anhialos Muharebesi, Bulgaristan ile Bizans İmparatorluğu arasında gerçekleşmiş üç muharebeden birinin anlamına gelebilir:
Anhialos Muharebesi (708), where Bulgarian Khan Tervel routed the force of Byzantine emperor II. Justinianos and reaffirmed his right to the region of Zagora in present-day south-east Bulgaria.
Anhialos Muharebesi (763), Bizans imparatoru V. Konstantinos 9.000 süvari ile Telets komutasındaki Bulgarları yenmiştir. Telets yenilgiden sonra suikast sonucu öldürülmüştür.
Anhialos Muharebesi (917), Anhialos yakınında gerçekleşmiştir. I. Simeon, Leo Fokas (yaşlı) komutasında daha büyük bir Bizans ordusunu yenmiştir.
Anheteromeyenia

Anheteromeyenia, Spongillidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Baron Munchausen'in Maceraları

| --- | --- |
The Adventures of Baron Munchausen
Lucinda Cowell'in tiyatro yayın posteri
Yönetmen: Terry Gilliam
Yapımcı: Thomas Schühly Ray Cooper Jake Eberts David Tomblin Stratton Leopold
Yazar: Terry Gilliam Charles McKeown
Oyuncular:  John Neville  Eric Idle  Sarah Polley  Oliver Reed  Uma Thurman  Jonathan Pryce 
Müzik: Michael Kamen
Görüntü yönetmeni: Giuseppe Rotunno
Kurgu: Peter Hollywood
Stüdyo: Allied Filmmakers
Dağıtıcı: Columbia Pictures
Çıkış tarih(ler)i: 8 Aralık 1988 (1988-12-08) (Batı Almanya) 10 Mart 1989 (1989-03-10) (ABD) 17 Mart 1989 (1989-03-17) (Birleşik Krallık)
Süre: 126 dakika
Ülke: Birleşik Krallık
Dil: İngilizce
Bütçe: $46.63 milyon
Hasılat: $8 milyon
Baron Munchausen'in Maceraları (İngilizce: The Adventures of Baron Munchausen), John Neville, Sarah Polley, Eric Idle, Jonathan Pryce, Oliver Reed ve Uma Thurman'ın rol aldığı, Terry Gilliam'ın ortak yapımı ve yönettiği 1988 yılı yapımı İngiliz macera fantezi komedi filmidir. Film, 18. yüzyıl Alman soylusu Baron Munchausen hakkındaki uzun hikâyeleri ve Osmanlı İmparatorluğuna karşı düzenlediği savaş olaylarını anlatıyor.
Oyuncular

John Neville .... Baron Munchausen
Sarah Polley .... Sally Salt
Eric Idle .... Berthold / Desmond
Jonathan Pryce .... Doğru Olağan Horatio Jackson
Oliver Reed .... Vulcan
Uma Thurman .... Venus / Rose
Bill Paterson .... Henry Salt
Charles McKeown .... Rupert / Adolphus
Winston Dennis .... Bill / Albrecht
Jack Purvis .... Jeremy / Gustavus
Robin Williams (.... "Ray D. Tutto") .... Ay Kralı
Valentina Cortese .... Kraliçe Ariadne / Violet
Peter Jeffrey .... Sultan I. Mahmud
Alison Steadman .... Daisy
Ray Cooper .... Functionary
Don Henderson .... Komutan
Sting (küçük rol) .... Kahraman görevli
Terry Gilliam .... Tahriş edici şarkıcı
Övgüler

Film dört ödüle aday oldu: [İngiliz Akademi Film Ödülleri]
En İyi Kostüm Tasarımı
En İyi Makyaj Sanatçısı
En İyi Üretim Tasarımı
Ve Geleceğe Dönüş II'ye karşı En İyi Özel Efektleri ödülünü kaybetti.
1990 yılında dört Akademi Ödülüne aday gösterildi:
Batman (1989 filmi | Batman)] adlı filmle kaybetti]  (Dante Ferretti, Francesca Lo Schiavo)  En İyi Sanat Dizaynında Akademi Ödülü
En İyi Kostüm Tasarımı (Henry V'e Kaybetti
En İyi Görsel Efektler (The Abyss'e kaybetti.' '
En İyi Makyaj (Bayan Daisy'nin Şoförü'ne kaybetti'
1991'de film dört Saturn Award adaylığına aday gösterildi:
En İyi Kostümler (kaybedilen  Total Recall )
En İyi Fantastik Film (Ghost filmine karşı kaybetti
En İyi Makyaj ( Dick Tracy'ye karşı kaybetti)
En İyi Özel Efektler (Geleceğe Dönüş II'ye karşı kaybetti)
1990 yılında Film Gazeteciler İtalyan Ulusal Sendikası Gümüş Kurdele üç kategoride kazandı:
En İyi Görüntü Yönetmeni
En İyi Kostüm Tasarımı
En İyi Üretim Tasarımı
Yapımı

Alman maceraperest Hieronymus Karl Friedrich Freiherr von Münchhausen ya da Baron Munchausen'e dayanan uzun öyküler, Rudolf Erich Raspe tarafından derlendi ve 1785'te İngiliz okuyuculara Baron Munchausen'in Şaşırtıcı Maceraları (ya da Baron Munchausen'in Muhteşem Yolculukları ve Seferlerinin Anlatısı) Rusya'da) olarak sunuldu. Materyaller daha da süslendi ve 1786'da Gottfried August Bürger tarafından Almanca'ya geri çevrildi. Bu hikâyeler 19. yüzyılda genişledi ve tercüme edildi, 1901 tarihinde Amerikan romanı Bay Munchausen'de de kurgulanmıştı.
Hikâyeler Baron Munchausen'in Rüyası (1911, Georges Méliès), Baron Munchausen'in Maceraları (1943, Joseph von Báky, Erich Kästner'in senaryosu), Muhteşem Baron Munchausen (1961, Karel Zeman) ve The Very Munchausen'i trajik bir karakter olarak gören Mark Zakharov'un yönettiği aynı Munchhausen (1979), etrafındaki dünyanın uygunluğuna ve ikiyüzlülüğüne karşı mücadele eden Munchausen'i trajik bir karakter olarak gösteriyordu.
Bütçesi

Film bütçenin üstünde; başlangıçta 23.5 milyon dolar tutuyordu fakat 46.63 milyon dolara çıktı. Gilliam, bütçeyi aştığını kabul ederek, nihai maliyetinin 40 milyon dolara yaklaşmadığını söyledi.
BTR-4

BTR-4 "Bucephalus " (Ukraynaca: БТР-4 «Буцефал», romanize: Butsefal), Ukrayna'da Kharkiv Morozov Makine Binası Tasarım Bürosu (SOE KMDB) tarafından tasarlanan amfibi 8x8 tekerlekli zırhlı personel taşıyıcıdır (APC).
Donbas'taki savaşta ve 2022 Rusya-Ukrayna çatışmasında görev aldı.
Bir BTR-4E
Bir BTR-4MV1
BTR-4E, Moskova'daki Rus Ordusu kupaları sergisinde.
Versiyonları

BTR-4'in birçok farklı konfigürasyonu mevcuttur.
BRM-4K keşif aracı,
BTR-4K komuta aracı,
BTR-4KSh komuta ve kurmay aracı,
BTR-4E1
BTR-4MV1, artırılmış koruma ile NATO standardına yükseltildi.
MOP-4K ateş destek aracı,
BREM-4K onarım ve kurtarma aracı
BSEM-4K kurtarma ve tıbbi araç.
BMM-4A - Görünüşe göre BMM-1'e görev açısından benzer
BMM-4B
BMM-4C
Kullanıcılar > Mevcut kullanıcılar

Endonezya
Irak
Nijerya
Ukrayna
Myanmar
Grom modüllü bir BTR-4
Kurtarma ve Tıbbi Araç olarak BSEM-4K
Tamir ve Kurtarma Aracı olarak BREM-4K
BTR-4 kullanıcıları haritası
Arctosa atriannulipes

Arctosa atriannulipes, Arctosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Arctosa bicoloripes

Arctosa bicoloripes, Arctosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Arctosa aussereri

Arctosa aussereri, Arctosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Arctosa bacchabunda

Arctosa bacchabunda, Arctosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Arctosa biseriata

Arctosa biseriata, Arctosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
And Thou Shalt Trust... the Seer

| And Thou Shalt Trust> .. The Seer |
| --- | --- |

Haggard stüdyo albümü
Yayımlanma: 15 Ekim 1997
Kaydedilme: Münih Pauper's Inn Studios
Tarz: Senfonik metal
Süre: 41:26
Şirket: Last Episode
Yapımcı: Chris Void
And Thou Shalt Trust... the Seer, Alman senfonik metal topluluğu Haggard'ın ilk uzun albüm çalışması. Albümün teması Nostradamus ve hayatıdır. Aynı tema topluluğun 2. albümü Awaking the Centuries'de de işlenmiştir. Albüm kapağı olarak Alman ressam ve matematikçi Albrecht Dürer'in "Melancolia 1" adlı tablosu kullanılmıştır. Önceki demo albümlerinden sonra tarzları tam olarak oturan grup, enstrümantal kayıtlarıyla birlikte ilk albümlerini 1997 yılında piyasaya sürmüşlerdir.
Parça Listesi

"Chapter 1: The Day As Heaven Wept" – 5:46
"Chapter 2a: Origin Of a Crystal Soul" – 5:55
"Chapter 2b: Requiem in D-Minor" – 2:08
"Chapter 3a: In a Pale Moon's Shadow" – 9:38
"Chapter 3b: Cantus Firmus in A-Minor" – 2:32
"Chapter 4: De La Morte Noire" – 8:02
"Chapter 5: Lost (Robin's Song)" – 4:25
"Outro: A Midnight Gathering" – 2:59
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  MusicBrainz release group: 9df8fb8d-3c67-3717-be7e-842d094f73ce
Arctosa brauni

Arctosa brauni, Arctosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Apteromechus

Apteromechus Curculionidae familyasına bağlı bir böcek cinsidir.
BTR-90

| BTR-90 |
| --- | --- |
 
Çeşidi: Zırhlı Personel Taşıyıcı
Uyruğu:  Rusya
Hizmet geçmişi
Hizmet: 2004 -günümüz
Üretim tarihi
Tasarlandığı tarih: 1994
Üretildiği tarih: 2004-2011
Özellikler
Uzunluk: 7.64 m
Genişlik: 3.20 m
Yükseklik: 2.98 m
Mürettebat: 3+7


Ana silahı: 30mm Shipunov 2A42 top (500 mermi)
Diğer silahları: 7.62mm PKT makineli tüfek(2000 mermi), AT-5 Spandrel ATGM,
Motor: turbo yüklü dizel 510 hp
Süspansiyon donanımı: 8×8 tekerlekli
Boş ağırlık: 20.9 t
Harekat menzili: 800km
Azami hızı: 100 km/h, suda 9 km/s
BTR-90 (GAZ-5923) 8×8 tekerlekli Rusya tarafından geliştirilen piyade çatışma aracı sınıfında zırhlı bir araçtır. 1993 yılında geliştirilen araç ilk olarak 1994 yılında halka gösterilmiştir. Bu araç kendinden önceki BTR-80 modelinden daha geniş ve üzerinde BMP-2'ye ait taret bulunmaktadır. BTR-80'ne göre zırhı özelliği geliştirilen araç 14.5 mm kalibrelik silahlara kadar koruma sağlamaktadır.
30 mmlik otomatik top, eşeksenli  7.62mm PKT makineli tüfek ve AGS-17 model 30 mmlik otomatik bombaatar ile silahlandırılmıştır. Sınırlı sayıda üretilen araç Rus Ordusu hizmetinde kullanılmaktadır.
Modelleri

BTR-90 :
BTR-90M : Taretinde 100 mmlik top bulunur(Bu silah yeni üretilen BMP-3 modelinde kullanılmaktadır.)İlk olarak 2001 yılında sergilenen araç ordu servisinde kullanılmıyor.
Kullanımı

Azerbaycan- 80
Rusya- 350+ 2009 yılı itibarıyla Rus ordu hizmetindedir .
Sırbistan- 200 2010 yılından itibaren hizmettedir.
Apterobittacus

Apterobittacus, Bittacidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı

| AKMB |
| --- | --- |



Genel bilgiler
Kuruluş tarihi: 11 Ağustos 1983 (41 yıl önce) (1983-08-11)
Bağlılığı: Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı
Üst kuruluş: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu
Adres: Ankara
Yıllık bütçe: ₺9.752.000 (2021)
Yönetici(ler): Dr. Zeki Eraslan (vekil), Başkan
Web sitesi: akmb.gov.tr
Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı, Türkiye Anayasası'nın 134. maddesi gereğince, Türk Kültürünü bilimsel olarak araştırmak, tanıtmak ve yaymak; bu alandaki kişi ve kuruluşları desteklemek ve ödüllendirmek amacıyla, 2876 Sayılı Kanun ile 11 Ağustos 1983 tarihinde kuruldu. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu'na bağlı, kamu tüzel kişiliğine sahip dört kurumdan biridir.
Tarihçesi

Atatürk Kültür Merkezi, Türkiye Anayasası'nın 134. Maddesi gereğince, 2876 sayılı Kanun ile Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu bünyesinde 17.08.1983'te kurulmuştur. 02.11.2011 tarihinde 664 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile yeniden yapılandırılmıştır.
Atatürk Kültür Merkezi, bir kültür akademisi niteliğinde olup Türk kültürü üzerinde, araştırma, yayın, tanıtım, teşvik ve ödüllendirme faaliyetlerini sürdürmekte, devletin ve toplumun öncelikleriyle yakından ilgilenmektedir.
Atatürk Kültür Merkezi, desteklediği küçük projelerin yanında, Kurum bünyesinde uluslararası nitelikte, kapsamlı projeler de yürütmektedir. Bunlardan, Türk Dünyası Edebiyatı Tarihi, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi, Türk Dünyası Fikir ve Edebiyat Metinleri Antolojisi ve Edebiyat Terimleri ve Kavramları Ansiklopedik Sözlüğü'nden oluşan Türk Dünyası Ortak Edebiyatı Projesi tamamlanmış ve bu proje kapsamında 31 cilt eser yayımlanmıştır.
Süreli Yayınlar

ERDEM: İlk kez 1985 yılında yayımlanan ERDEM, insan ve toplum bilimleri alanında makalelere yer veren, hakemli bir uluslararası dergidir. 2021 yılı itibarıyla 80. sayısına ulaşmıştır. Haziran ve Aralık aylarında olmak üzere yılda iki sayı çıkar.
ARIŞ: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığının süreli yayınlarından birisi olarak halı, dokuma ve işleme sanatları ile ilgili özgün, bilimsel makaleler yayımlayan dergidir. 1997 yılında ilk sayısı yayımlanan ARIŞ, haziran ve aralık aylarında olmak üzere yılda iki kez yayımlanan hakemli, akademik bir dergidir.
AKMB Aydın Sayılı Kütüphanesi

Kütüphane, 1983 yılından bu yana hizmet vermektedir. Kütüphane, kurucu başkan Ord. Prof. Dr. Aydın Sayılı’ya ithafen 1994 yılından bu yana Aydın Sayılı Kütüphanesi adıyla hizmetine devam etmektedir. Kütüphanemiz 1 adet okuma salonu ve toplam 15 kişilik oturma kapasitesine sahiptir.
Kütüphanede ödünç verme hizmeti yoktur. Kapalı raf sistemi ile hizmet vermektedir. Kullanıcılar yararlanmak istedikleri bilgi kaynaklarını Okuyucu Bankosundan temin edebilmektedir. Bu kaynaklar sadece kütüphane içerisindeki okuyucu salonunda kullanılabilmekte ve bu kaynaklardan fotokopi çekilmesi mümkün olanlar için fotokopi ve tarayıcı hizmeti verilmektedir. Başvuru kaynakları, yazmalar, nadir eserler, süreli yayınlar ve kitap dışı materyaller ödünç verilmemektedir.
Başkanlar

| Adı | Görev Başlangıcı | Görev Bitişi |
| --- | --- | --- |
| Ord. Prof. Dr. Aydın Sayılı | 17 Ekim 1983 | 16 Eylül 1993 |
| Prof. Dr. Sadık Tural | 17 Kasım 1993 | 27 Eylül 2000 |
| Prof. Dr. Taciser Konuk | 7 Aralık 2001 | 31 Aralık 2005 |
| Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın (vekil) | 31 Aralık 2005 | 14 Ağustos 2006 |
| Prof. Dr. Osman Horata | 14 Ağustos 2006 | 14 Ağustos 2012 |
| Ali Karacalı (vekil) | 14 Ağustos 2012 | 18 Nisan 2013 |
| Prof. Dr. Turan Karataş | 18 Mayıs 2013 | 21 Temmuz 2016 |
| Dr. Zeki Eraslan (vekil) | 2 Ağustos 2016 | 31 Aralık 2017 |
| Prof. Dr. Muhammet Hekimoğlu (vekil) | 15 Ocak 2018 | 31 Aralık 2018 3 Eylül 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. |
| Dr. Zeki Eraslan (vekil) | 31 Aralık 2018 | Görevde |
Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Bilim Kurulu

664 sayılı Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü maddesine dayanılarak kurulan Bilim Kurulu 31.05.2021 tarihinde son olarak güncellenmiştir.
Apterichtus

Apterichtus, Sphagebranchini oymağına bağlı bir hayvan cinsidir.
Aphis popovi

Aphis popovi, Aphis cinsine bağlı bir böcek türüdür.
BTR-94

| BTR-94 |
| --- | --- |
 
Çeşidi: Zırhlı Personel Taşıyıcı
Uyruğu:  Ukrayna
Özellikler
Ağırlık: 13.6 ton
Uzunluk: 7,65 m
Genişlik: 2.90 m
Yükseklik: 2.80 m
Mürettebat: 3+10 yolcu


Ana silahı: ikiz 23mm 2A7M top
Diğer silahları: 7,62 mm PKT makineli tüfek
Motor: dizel 300 beygir ( kW)
Kaldırma kapasitesi: 22.05 beygir/ton
Süspansiyon donanımı: 8x8 tekerlekli
Harekat menzili: 600 km
Azami hızı: 85 km/s
BTR-94 Sovyet yapımı 8 tekelekli BTR-80 aracının Ukrayna tarafından modifiye edilmiş halidir. Araç amfibik bir ZPT'dir. (bronyetransportyor) BTR-94'ün üzerinde BAU-23x2 model taret bulunmaktadır. Bu taret BTR-80'lerde kullanılan BPU-1 modeline göre daha geniştir. Taretin üzerinde ikiz 23mmlik 2A7M top (200 mermi kapasiteli),eşeksenli KT-7.62 Makineli tüfek (2,000 mermi), 6 adet 81mmlik sis bombaatarı ve 1PZ-7-23 görüşsistemi bulunmaktadır. Her bir  2A7M top dakikada azami 850 mermi atabilir. Aynı silah ZSU-23-4 modelinde de kullanılmaktadır. BAU-23x2 model taret ayrıca BTR-70 veya  Ratel IFV model araçlara da takılmaktadır.
Ürdün 1997 yılında 50 adetlik BTR-94 sipariş vermiş bu araçlar 2000 yılında teslim edilmiştir.
Kullanan ülkeler

Irak - 50; Ürdün tarafından 2004 yılında hibe edilen araçlar Mekanize Polis Birlikleri tarafından kullanılıyor.
Ukrayna
Eski Kulanıcılar

Ürdün-50; 2004 yılında Irak'a hibe edildi
Aptandraceae

Aptandraceae Santalales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.
Aphis polygonacea

Aphis polygonacea, Aphis cinsine bağlı bir böcek türüdür.
Anargemus

Anargemus Pachygastrinae altfamilyasına bağlı bir cinstir.
Aphis potentillae

Aphis potentillae, Aphis cinsine bağlı bir böcek türüdür.
Aphis ponomarenkoi

Aphis ponomarenkoi, Aphis cinsine bağlı bir böcek türüdür.
Anarchaea

Anarchaea, Pararchaeidae familyasına bağlı bir örümcek cinsidir.
Ayranaşı

| Ayranaşı |
| --- | --- |

Alternatif isim: Mastuva veya Mastava
Ülke(ler): Türkiye
Ayranaşı, Mastuva veya Mastava bir çeşit yemektir.Evliya Celebi Seyahatnamesinde mastaba aşı veya mastaba çorbası olarak adı geçmiştir.
Yörelere Göre Çeşitleri > Diyarbakır Mastava Aşı

Diyarbakır Mastava Aşı malzemeleri; yoğurt, pirinç, bulgur, yumurta, buğday unu, su, tuz, tereyağı ve üzüm pekmezidir. Ayrıca bu yemek halk arasında Ayran Aşı olarak da bilinir. Diyarbakır Mastava Aşı 11.10.2021 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.
Yörelere Göre Çeşitleri > Ağrı Ayranaşı

Ağrı'da Ayran Aşı çorbasına Gırar da denir.
Yörelere Göre Çeşitleri > Bingöl Mastuva

Ayran, pirinç ve tereyağı kullanılır. Mastuva, pirince ayran ilave edilerek yapılır. Bir tencerede ayran ve pirinç karıştırılarak ateşe oturtulur. Ayranın bozulmaması için kaynayıncaya kadar tahta kaşıkla sürekli karıştırılır. Kaynadıktan sonra karıştırma işlemi bırakılarak katı hâle gelinceye kadar pişirilir.
Yörelere Göre Çeşitleri > Iğdır Ayranaşı

Tencereye su konularak bulgur kaynatılır. Buna ince ince doğranmış bütün otlar (yarpuz, ebegümeci, evelik, pancar yaprağı) ilave edilip iyice pişirilir. 4 kaşık un suda ezilerek karışıma ilave edilir. Diğer tarafta ayran hazırlanır sarımsaklar ezilerek ayrana katılır. Pişirilen karışıma sonra ayran eklenir. Bir iki taşım kaynatılıp ateşten alınır.
Yörelere Göre Çeşitleri > Van Mastaba Aşı

Evliya Celebi Seyahatnamesinde Van'ın Mastaba Aşının meşhur olduğunu yazmıştır. Van Ayran Aşı 11.05.2022 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.
Yörelere Göre Çeşitleri > Erzurum Ayran Aşı Çorbası

Erzurum Ayran Aşı Çorbası 13.04.2022 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.
Yörelere Göre Çeşitleri > Malatya Ayranlı Soğuk Çorba

Malatya Ayranlı Soğuk Çorba 29.05.2023 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.
Argis (hayvan)

Argis, Crangonidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Azerbaycan'daki mülteciler

Azerbaycan, çoğunlukla Dağlık Karabağ ihtilafının bir sonucu olarak, ülke içinde yerinden edilmiş çok sayıda insan ve mülteciye sahiptir. Birinci Dağlık Karabağ savaşı, 600.000'i Dağlık Karabağ ve çevre ilçelerden, 150.000'i de Ermenistan'dan olmak üzere 750.000 Azeri'yi yerinden etmiştir.
Ermenistan'dan gelen mülteciler

1979 nüfus sayımına göre, Azeriler 160,841 kişiydi ve Ermenistan nüfusunun %5,3'ünü oluşturuyordu. 1987 yılında Dağlık Karabağ'da yaşanan sivil kargaşa, Azerilerin sık sık tacize uğramasına ve Ermenistan'ı terk etmeye zorlanmasına neden oldu. 25 Ocak 1988'de Ermenistan'dan gelen ilk Azeri mülteci dalgası Sumgayıt şehrine yerleşti. Bir başka büyük dalga Kasım 1988'de, Azeriler ya milliyetçiler ve yerel ya da devlet yetkilileri tarafından sınır dışı edildiklerinde ya da hayatlarından endişe ederek kaçtıklarında meydana geldi. Şiddet etnik çatışmalar sonucunda gerçekleşti; Kasım 1988'de Ermeni kaynaklarına göre 25 (Gugark pogromu sırasında Gugark kasabasında bulunanlar bunlardan 20'si) Azeri öldürüldü Azerbaycan kaynaklarına göre ise 217.
Böylece, 1988-1991'de geride kalan Azeriler öncelikle Azerbaycan'a kaçmak zorunda kaldılar. 1989 nüfus sayımında Ermenistan'dan zorunlu Azeri göçü devam ettiği için, çatışmanın tırmandığı sırada Ermenistan'daki Azerilerin kesin nüfus sayılarını belirlemek mümkün değil. UNHCR'nin tahmini 200.000 kişi.
Azerbaycan hükûmetine göre 1994 yılında ateşkes sırasında Ermenistan'dan yaklaşık 250.000 Azeri mülteci vardı. 1998 Vatandaşlık Yasasına göre hepsi vatandaşlığa hak kazanma hakkına sahip. 2001 yılının sonunda, BMMYK, çoğunun vatandaşlığa kabul edildiğini veya vatandaşlığa geçiş sürecinde olduğunu tahmin ediyor.
Dağlık Karabağ ve komşu bölgelerden ülke içinde yerinden edilmiş kişiler

Birinci Dağlık Karabağ Savaşı sırasında, Azerbaycan'ın eski DKÖO bölgesini oluşturan topraklar ve bitişik yedi ilçe (bazıları kısmen) Ermeni kuvvetleri tarafından işgal edildi. Sonuç olarak, Ermeni olmayanlar evlerini terk etmek zorunda kaldılar. Azerbaycan şu anda dünyada kişi başına en yüksek ülkesinde yerinden edilmiş kişilere (ÜİYEK) sahip ülkelerden biridir. ÜYEK'ler Azerbaycan'daki 76 idari bölgenin tamamında görülmektedir. Başlangıçta çoğu çadır kamplarda ve okul, pansiyon ve yurt gibi kamu binalarında yaşıyordu. 2001 yılından bu yana Hükûmet, ÜYEK'lerin sorunlarını çözme çabalarını artırdı. 2002 yılında yeni yerleşim yerlerinin inşaatına başlandı ve 2007 yılı sonunda tüm çadır kamplar kaldırıldı.
Azerbaycan Hükûmeti, uluslararası toplumun yardımıyla Dağlık Karabağ Çatışması'nın çözülmesinin ardından ÜYEK'lerin işgal altındaki bölgelere Geri Dönüşü için bir Çerçeve Planı (Büyük Dönüş Programı) hazırlamaya başladı.
Ahıska Türkleri

1944'te Ahıska Türkleri, Joseph Stalin tarafından Gürcistan'dan toplu halde Orta Asya'ya sürüldü. Yerleştikleri bölgelerden biri de Özbekistan'ın Fergana Vadisi oldu. 1989'da etnik gruplar arası şiddet meydana geldi ve Ahıska Türklerinin Özbekistan'dan tahliyesini tetikledi. Azerbaycan'daki bu mülteci grubu yaklaşık 50.000 kişiden oluşuyordu. 1998 Vatandaşlık Yasasına göre, hepsi vatandaşlık hakkına sahip. 2001 yılının sonunda, UNHCR, çoğunun vatandaşlığa kabul edildiğini tahmin ediyor.
İstatistik

Azerbaycan Mülteciler ve Ülkesinde Yerinden Edilmiş Kişiler Devlet Komitesi'ne göre, Mart 2009'da Azerbaycan'da 603.251 ÜYEK vardı. Çoğunluk Bakü ve çevresinde ve Sumgayıt'ta yaşıyor. Fuzuli – Ağdam – Ağcabadi – Berde – Mingeçevir – Gence merkez-güney güzergahı, kuzey Şamahı – İsmayilli – Kabala – Şeki ve güney Sabirabad – Saatlı – İmişli – Beylagan güzergahı boyunca da önemli sayıda yerinden edilmiş kişi yaşamaktadır.
Sorunlar

ÜYEK'ler ve yerel nüfus arasındaki ilişkiler genellikle dostane olmasına ve yerel nüfus arasında yüksek düzeyde hoşgörü olmasına rağmen, ÜİYOK'lerin özel statüsünden kaynaklanan çatışmalar (istihdama imtiyazlı erişim, devlet mali yardımı, ücretsiz sağlık hizmetleri ve mülk sahipliği ayrıcalıkları).