stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
I. Abdülhamid
Saltanatı dönemindeki önemli yenilikler ve olaylar > Mimarî çalışmalar

Sultan I. Abdülhamid, mimarî alanda birçok eser yaptırdı. Kendi adını verdiği Sultan I. Abdülhamid Külliyesi, İstanbul Beylerbeyi Camii, Emirgan Çeşmesi, Hasköy Silahdar Yahya Efendi Çeşmesi, Gülşehir Kurşunlu Camii, Yozgat Ulu Camii, Unkapanı Şebsafa Camii ve Karavezir Medresesi bunların arasında en önemlileridir.
Ölümü

1787-1792 Osmanlı-Rus savaşında Özi Kalesi'nin Rusların eline geçtiği ve kale içindeki halkın Ruslar tarafından katledildiği haberini duyunca sağ tarafına felç geldi ve 64 yaşında iken 7 Nisan 1789'da öldü. Cenazesi Bahçekapı'da kendi yaptırdığı türbesine defnedildi.
Ölümü > Eşleri

Ayşe Sineperver Sultan
Binnaz Kadın
Dilpezir Kadın
Hümaşah Kadın
Mehtabe Kadın
Mislinayab Kadın
Muteber Kadın
Nakşidil Sultan
Nevres Kadın
Fatıma Şebisefa Kadın
Ruhşah Hatice Kadın
Nükhetsezâ Hanım
Ayşe Kadın (II)
Ayşe (III)
Mihriban
Ölümü > Erkek çocukları

IV. Mustafa
II. Mahmud
Şehzade Abdullah 'Selim' (1776 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1849 Barika, Cezayir)
Şehzade Nusret (1782 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1785 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Şehzade Muhammed (1776 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1781 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Şehzade Ahmed (1776 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1778 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Şehzade Süleyman (1779 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1799 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Şehzade Abdürrahman (1779 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1779 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Şehzade Abdülaziz (1776 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1781 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Şehzade Murad (1783 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1786 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Ölümü > Kız çocukları

Esma Sultan (1778 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1848 İstanbul)
Emine Sultan (1788 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1791 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Rabia Sultan (1781 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1785 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Saliha Sultan (1786 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1790 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Alimşah Sultan (1784 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1788 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Melikşah Sultan (1781 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1782 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Fatma Sultan (1782 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1786 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Aynışah Sultan (1780 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1780 Topkapı Sarayı, İstanbul)
Hibetullah Sultan (1789 Topkapı Sarayı, İstanbul - 1841 Topkapı Sarayı, İstanbul)
1780'li yıllara ait bir karikatürde, Osmanlı Padişahı I. Abdülhamid Kutsal Roma İmparatoru ve Avusturya Arşidükü II. Joseph ve Çariçe II. Katerina ile kumar oynuyorlar.
I. Abdülhamid'in kendi yaptırdığı türbesindeki mezarı.
I. Abdülhamid'in bir portresi, y. 1780.
Gaziantep

Bu madde şehir hakkındadır.İl için Gaziantep (il) sayfasına bakınız.Başlığın diğer anlamları için Gaziantep (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Koordinatlar: 37°04′N, 37°23′E
| Gaziantep Antep |
| --- | --- |
Şehir
Gaziantep Şehir MerkeziGaziantep Kalesi (2018)Gaziantep Arkeoloji MüzesiSaha CamiiRumkaleZeugma Mozaik Müzesi
Slogan: Bu 100'den Gaziantep!
 Gaziantep'in Türkiye'deki konumu
Ülke: Türkiye
İl: Gaziantep
İdare
 • Belediye Başkanı: Fatma Şahin (AK Parti)
 • Vali: Kemal Çeber
Rakım: 850 m
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TRS)
Posta kodu: 27XXX
Alan kodu: 342
Plaka kodu: 27
Resmî site Gaziantep Büyükşehir Belediyesi
Gaziantep ya da eski ve halk arasındaki kısa adıyla Antep (Osmanlıca: عینتاب Ayntab) Türkiye'nin Gaziantep ilinin merkezi olan şehirdir.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde bulunan Türkiye'nin önemli şehirlerinden Gaziantep; sanayi ve gelişmişlik bakımından ilk sıralarda yer alır. Eğitim, ticaret ve sanayi şehridir. Hâlâ yaşanılan en eski şehirler listesinde hâlâ yaşanılan en eski kentlerinden biridir. Yazları sıcak ve kurak, kışları ise serin ve yağışlı geçer. Don olayı nadir görülür, sıcaklık sıfır derecenin altına nadiren düşer. Orta Fırat Bölümü'nde yer alan Gaziantep'te genellikle Karasal iklim görülmektedir. Bunların yanında Gaziantep, Türkiye sanayisi ve ticaretinde de çok önemli bir yer tutar. Bunun sebepleri arasında Gaziantep'in Anadolu ile Orta Doğu arasında bir konumda bulunması ve liman kentlerine yakınlığı sayılabilir. Rumkale ve Gaziantep Kalesi Gaziantep'in simgeleri arasında sayılabilir.
Tarihçe > İlk çağlar

Günümüzdeki Gaziantep'in yakınlarında bulunan Dülük (Dolikhe ya da Doliche) bu yöredeki en eski kenttir. Arkeolojik kazılarından bu kentte Paleolitik dönemden beri insanların yaşadığı bilinmektedir. Ancak, Dülük Erken Tunç Çağı'ndan sonra bir sürekli yerleşim yeri hâline gelebilmiştir. Bu kent, İpek Yolu üzerinde bulunduğu için çok gelişmiştir.
İlk kurulduğunda Babil yönetimi altında kalan kent, MÖ 1700'lü yıllarda Hititler'in eline geçti. Hititler'den sonra Mısır yönetimine geçen kent, MÖ 700-MS 546 arasında ise kronolojik sırayla Medler, Asurlular ve Persler tarafından yönetilir. MÖ 6. yüzyılda ise kent sırası ile Makedonya, Selevkos ve Komagene uygarlıklarının yönetimi başlar. Değişik medeniyetlere ev sahipliği yapan Antep, 1516 yılında Osmanlıların eline geçmesiyle ilk dönemlerde Arap ve Halep Eyaleti'ne bağlı bir konumda iken, 1531 yılında Dulkadir Eyaleti'nin teşekkül etmesi sonucu, bu eyaletin sınırları arasında yer alarak 1818 senesine kadar bu konumunu muhafaza etmiştir. Bu tarihten itibaren yeniden Halep eyaletine sancak olarak bağlanmıştır. Şehir, Osmanlı kent kültüründe önemli bir yer almıştır.
Tarihçe > Yeni bir kent

Romalılar, Dülük yakınlarına Antiochia ad Taurum adında yeni bir kent kurar. Bu kent İsa'nın havarilerinden Yuhanna'nın Hristiyanlık'ı yaymak için seçtiği merkezlerden biri olmuştur. Kent, MS 395 yılında Bizans İmparatorluğu'nun eline geçer. MS 636 yılında halife Ömer bin Hattab, İslamiyet'i yaymak için Ayıntap ve Hatay yöresini Bizanslıların elinden alır. Bu şekilde Ayıntap halkı İslamiyet'i kabul eder. Bu arada Dülük, hızla eski önemini yitirmektedir.

1071 yılında Alp Arslan'ın Malazgirt Savaşı'ndaki zaferinden sonra kent Selçuklu yönetimine geçer. Bir dönem Eyyübilerin eline geçen kent, 1270 yılında Moğolların Ayıntap'a saldırmasıyla, 1389 yılında Dulkadiroğulları'nın ve 1471 yılında Memlük Devleti'nin egemenliğine geçmiştir.
Tarihçe > Osmanlı yönetimi

1516 yılında Yavuz Sultan Selim'in Mercidabık Muharebesi'ndeki zaferinden sonra Ayıntap, Osmanlı yönetimine geçer. Osmanlılar döneminde kente çok sayıda cami, medrese, han ve hamam inşa edilmiştir. 1516-1596 yılları arasında kent, üretim, ticaret ve el sanatları yönünden de çok gelişmiştir. 1641 ve 1671 yıllarında iki defa kenti ziyaret eden Evliya Çelebi, kentte 22 mahalle, 8 bin ev, 100 kadar cami, medrese, han, hamam ve bir de kapalı çarşı olduğunu yazar ve seyahatnamesinde aynen "Dünya yüzünden geniş bir ili, göz alıcı büyük yapıları her yerden aranan eşyası, birçok mezraları, bolluk ve verimliliği, bitimsiz yiyecek ve içecek pınarları ve ırmaklarıyla burası 'Şehr-i Ayıntab-ı Cihan'dır" der. Osmanlı döneminde Ayıntap, asla kendi eyaletinde olmayıp, önce Maraş (bugünkü Kahramanmaraş), sonra Halep eyaletinde yer almıştır. Buna rağmen Ayıntap'ın kültürü Arap kültüründen fazla etkilenmemiştir.
Tarihçe > Antep Savunması

Ayrıca bakınız: Antep Savunması
I. Dünya Savaşı'ndan sonra Mondros Antlaşması ile birlikte Osmanlı Devleti parçalanır. 17 Aralık 1918 tarihinde Antep, Birleşik Krallık'a, 5 Kasım 1919 tarihinde Fransa'ya bırakılır. Ermeni Lejyonu da bu savaşta görev almıştır. Şehre 8 Şubat 1921 Günü Gazilik unvanı Verilmiştir.
Antep halkı, 1920 yılında, Fransız birliklerinin Antep'e yerleşmesi üzerine direnişe başlar. 1920 yılının Ocak ayında Karayılan komutasındaki çeteler, Fransızların bir süvari birliğini pusuya düşürür. Şahin Bey, 200 kişilik milis gücüyle 1920 yılının Mart ayına kadar Antep'teki Fransız askerlerine karşı savaşır. Ancak  açlık, cephanesizlik ve şehre yardım ulaşamaması sebebiyle Antep halkı, 9 Şubat 1921'de teslim olmak zorunda kalır. Savaş tam 10 ay 9 gün sürer. 25 Aralık 1921'de Ankara Anlaşması gereğince Fransız birlikleri şehri boşaltır.
Tarihçe > Cumhuriyet dönemi

Gaziantep, 1987 yılında çıkarılan 3398 sayılı kanun ile büyükşehir unvanı kazandı. Başlangıçta iki ilçe (Şahinbey ve Şehitkamil) Gaziantep Büyükşehir Belediyesi'nin sınırlarına dahil edildi. 2004 yılında çıkarılan 5216 sayılı kanun ile büyükşehir belediyesinin sınırları valilik binası merkez kabul edilerek yarıçapı 30 kilometre olan dairenin sınırlarına genişletildi. Bu sınırlar içinde kalan ilçeler, büyükşehir ilçe belediyeleri hâline geldi. 2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı kanun ile 2014 Türkiye yerel seçimlerinin ardından büyükşehir belediyesinin sınırları il mülki sınırları oldu.
Şu anda üç merkez ilçesi vardır bunlar; Şahinbey, Şehitkamil ve Oğuzeli ilçeleridir.
2013 yılında Suriye İç Savaşında NATO üyesi Türkiye'ye yönelik herhangi bir askeri hamleye karşılık askeri hamle için Gaziantep'e Adana ve Kahramanmaraş'ın ardından Türkiye'nin isteğiyle MIM-104 Patriot yerleştirilmiştir.
2023 yılında, kent yaşanan depremlerde ağır hasar gördü.
İklim

Gaziantep'te yazların sıcak ve kurak, kışların serin ve yağışlı geçtiği Akdeniz iklimi hüküm sürer. Sıcaklık sıfırın altına gündüzleri pek düşmez, karlı gün sayısı ortalama iki gündür. En sıcak ay ortalaması 27,7 derecedir. Akdeniz bitkisi olan zeytin, bağ, limon ve turunçgiller iklim şartlarına elverişlidir. Tarım olarak zeytin yetiştiriciliği ve fıstık yetiştiriciliği yaygındır. Nizip zeytini bu bölgeye has bir zeytin türüdür.
|  Gaziantep iklimi > Aylar.En yüksek sıcaklık (°C).Ortalama en yüksek sıcaklık (°C).Ortalama sıcaklık (°C).Ortalama en düşük sıcaklık (°C).En düşük sıcaklık (°C).Ortalama yağış (mm) |  Gaziantep iklimi > Oca.19,0.7,5.3,1.−0,6.−17,5.102,5 |  Gaziantep iklimi > Şub.24,3.9,5.4,5.0,2.−15,6.81,9 |  Gaziantep iklimi > Mar.28,1.13,9.8,2.3,1.−11.73,5 |  Gaziantep iklimi > Nis.34,0.19,7.13,4.7,3.−4,3.52,0 |  Gaziantep iklimi > May.37,8.25,6.18,9.12,0.0,4.30,9 |  Gaziantep iklimi > Haz.39,6.31,2.24,3.17,2.4,5.8,2 |  Gaziantep iklimi > Tem.44,0.35,3.28,1.21,2.9,0.6,9 |  Gaziantep iklimi > Ağu.44,0.35,3.27,9.21,1.10,8.5,4 |  Gaziantep iklimi > Eyl.40,8.31,2.23,5.16,3.3,4.7,0 |  Gaziantep iklimi > Eki.36,4.24,3.16,8.10,2.−3,9.36,5 |  Gaziantep iklimi > Kas.27,3.16,3.9,9.4,6.−9,7.61,9 |  Gaziantep iklimi > Ara.25,2.9,8.5,1.1,2.−15.97,3 |  Gaziantep iklimi > Yıl.44,0.21,6.15,3.9,5.−17,5.564,0 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
Kaynak: https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceler-istatistik.aspx?k=A&m=GAZIANTEP
Nüfus

Bu veriler Gaziantep ilinin şehir merkezinin nüfus verileridir. İl nüfusu için Gaziantep (il) sayfasına bakınız.
| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1927 | 89.398 | 39.998 | 49.400 |
| 1935 | 127.599 | 50.965 | 76.634 |
| 1940 | 141.063 | 57.132 | 83.931 |
| 1945 | 153.029 | 62.873 | 90.156 |
| 1950 | 150.696 | 71.887 | 78.809 |
| 1955 | 182.641 | 96.678 | 85.963 |
| 1960 | 192.909 | 124.097 | 68.812 |
| 1965 | 235.472 | 160.152 | 75.320 |
| 1970 | 298.849 | 227.652 | 71.197 |
| 1975 | 372.938 | 300.882 | 72.056 |
| 1980 | 449.392 | 374.290 | 75.102 |
| 1985 | 559.111 | 478.635 | 80.476 |
1987 yılında Gaziantep büyükşehir statüsü kazanıp il merkezinde yeni ilçeler kurulmuştur. Bu yıldan itibaren il merkezi nüfusu aşağıdaki gibidir.
| Yıl | Nüfus | İlçeler |
| --- | --- | --- |
| 1990 | 603.464 | Şahinbey, Şehitkamil |
| 2000 | 853.513 | Şahinbey, Şehitkamil |
| 2007 | 1.175.042 | Şahinbey, Şehitkamil |
| 2008 | 1.252.329 | Şahinbey, Şehitkamil, Oğuzeli |
| 2009 | 1.295.050 | Şahinbey, Şehitkamil, Oğuzeli |
| 2010 | 1.341.054 | Şahinbey, Şehitkamil, Oğuzeli |
| 2011 | 1.393.289 | Şahinbey, Şehitkamil, Oğuzeli |
| 2012 | 1.438.373 | Şahinbey, Şehitkamil, Oğuzeli |
2004 yılında çıkarılan kanun nedeniyle il merkezinde olmayan Oğuzeli ilçesi de büyükşehir sınırlarına girmiş olup 2008-2012 yılları arasındaki nüfus verilerine Oğuzeli de dahil edilmiştir. 2012 yılında ise ilin tamamı büyükşehir sınırlarına girmiştir.
Etnik yapı

Arap coğrafyacı Dimeşkî 14. yüzyılın başlarında Antep'in sakinlerinin Türkmen olduğunu yazmıştır.
Şehri 27 Mayıs 1834 tarihinde ziyaret eden Pierre Martin Rémi Aucher-Éloy 12 bin nüfuslu Antep'in Ermeniler ve Türklerden oluştuğundan bahsetmiştir. 1862 yılında şehri ziyaret eden İrlandalı diplomat James Lewis Farley şehirde, Müslüman ahalinin zengin kısmını ve çevredeki taşralı halkı oluşturan 18 bin Türk ile 8 bin 500 Ermeni ve 500 Yahudi'nin yaşadığını yazmıştır. 1895 senesinde Fransız coğrafyacı Élisée Reclus Antep'te çoğunlukla Türkmenlerin yaşadığından bahsetmiştir. 1911 yılında yayımlanan Encyclopædia Britannica'nın on birinci baskısı ve sonraki baskılarda Antep şehrindeki Müslüman sakinlerin çoğunlukla Türkmen kökenli olduğu belirtilmiştir. Fransız işgalinde yer alan komutanlardan Maurice Abadie, Antep sancağının çok büyük bölümünün Türk olduğunu ve geriye kalan nüfusun Arap, Kürt, Ermeni, Çerkes ve Yahudilerden oluştuğunu belirtmiştir. Antepli Ermeniler Birliğine göre 1914 senesinde 80 bin nüfuslu şehirde 30 bin Ermeni, 2 bin Kürt, birkaç yüz Çerkes ve geriye kalan nüfusu ve şehrin çoğunluğunu oluşturan Türkler yaşamaktaydı.
Günümüzdeki şehirde yerli Türklerle beraber, güneydoğudaki şehirlerden sanayi ve ticaret amaçlı göç etmiş 450 binden fazla Kürt de yaşamaktadır.
Kültür

2024 yılı itibari ile Gaziantep 106 coğrafi işaretli ürünle Türkiye'de en fazla ürüne sahip ildir.
Kültür > El sanatları

Gaziantep'te çok çeşitli el sanatları mevcuttur. Geçmişte Gaziantep'teki en yaygın el sanatları dericilik, bakırcılık, yemenicilik, kilimcilik, el işlemeciliği ve kuyumculuktur. Bunlardan el işlemeciliği, bakırcılık ve kilimcilik önemini hâlâ korumaktadır. Özellikle Gaziantep'in kendine özgü motifleri olan kilimleri ve bakır ürünleri çok meşhurdur. Gaziantep'e özgü kilim çeşitleri Baklava dilimleri, Habbap ayağı, Kuş Kanadı, Zincir Göbek, Dirsek göbek, Pençe Göbek, Çarkı felek, Parmak göbek ve Atom Göbek'tir. Ayrıca hanımların hemen her evde yaptığı Antep işi, dantel ve örgü gibi başka el sanatları da mevcuttur.
Kültür > Mutfak

Ayrıca bakınız: Gaziantep mutfağı
Gaziantep'in çok zengin bir mutfağı toplamda 300 çeşide yakın yemeği vardır. Türkiye'nin lezzet ve gastronomi şehridir.[kaynak belirtilmeli] Bu mutfak seneler boyunca çeşitli geleneklerin ve uygarlıkların harmanlanmasıyla zenginleşmiştir. Antep mutfağı özellikle kebap, et yemekleri, tencere yemekleri ve tatlıları ile meşhurdur. Beyran, alinazik, içli köfte, mercimek köftesi, maş çorbası, pirpirim aşı, lebeniye çorbası, yoğurtlu çiğdem aşı, yoğurtlu keme aşı, zerdali aşı, alaca çorba, altı ezmeli kebap, arap köftesi, baklava, beyti, börk aşı, çağla aşı, cağırtlak kebap, doğrama, ekşili taraklı kebap, erik tavası, firik pilavı, kavurma, kuşbaşı kebap, küşneme, lolazlı pilav, yağlı köfte, omaç, sarımsaklı lahmacun, patlıcan kebabı, sarımsak kebabı, simit kebabı, soğan kebabı, şiveydiz, yuvarlama, yeni dünya kebabı, diş hediği, zerdeli sütlaç, katmer, baklava çeşitleri, künefe, kuymak (lohusa kuymağı), un helvası, nişe helvası, şam tatlısı, şirin tarhana Gaziantep mutfağına özgü yemek ve tatlıların sadece çok azıdır.
Gaziantep, 116 şehir arasından Türkiye'yi temsil eden ilk şehir olarak  2015'te gastronomi dalında UNESCO'nun Yaratıcı Şehirler Ağı'na dâhil edildi.
Kültür > Ağız

| Türkçe | Antepçe |
| --- | --- |
kalın: galın
lezzet: /n'æz.zet/
baklava: paklava
bugün: bööğn/
gök: göv/
dükkân: düven
bahçe: bahça
elbet: /h'el.bet/
büyük: böyyyk
mevsim: /m'œʊ.sym/
hamarat: /'a.ma.ɾat/
buğday: buuda

Anadolu'daki birçok ilde olduğu gibi Gaziantep'in de kendine özgü bir ağzı vardır. Halk arasında "Antep ağzı" ya da "Antepçe" adıyla çağrılan bu konuşma şekli özellikle kırsal kesimde yaşayanlar ve yaşlılar arasında daha çok görülür. En belirgin özellikleri "r" ve "y" harflerinin söylenmemesi, "h" ve "k" harflerinin değişime uğraması ve 
 "-iyor" eki ile bâzı şahıs eklerinin yok olmasıdır. Antep ağzından bazı örnekler yandaki tabloda yer alır.
Kültür > Türküler ve halk oyunları

Gaziantep yöresine özgü çok çeşitli türküler vardır. Bu türküler kahramanlık, aşk, göç ve oyun türküleri ve ağıtlar olarak beşe ayırılabilir. Bu türkülerden Karayılan13 Eylül 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Şirinnar12 Şubat 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Allı Yemeni25 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Ezo Gelin9 Ağustos 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Bahçalarda Mor Meni16 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Evlerinde bir İpekten halı var14 Ocak 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Bahçalarda Zerdali11 Mayıs 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Emmoğlu9 Ağustos 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ve Deriko18 Haziran 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. sadece çok az bir kısmıdır.

Gaziantep, halk oyunları yönünden de çok zengindir. Bu oyunlar ise ağır halaylar, oynak halaylar ve mizanseli oyunlar olarak üçe ayrılır.
Kültür > Tarihî yerler ve müzeler

Ayrıca bakınız: Gaziantep'teki müzeler ve tarihi yerler listesi
Kentin tam merkezinde tarihî Gaziantep Kalesi yer alır. Kalenin güneyinde tarihî Naib Hamamı bulunmaktadır. Kalenin kuzeyinde ise çok sayıda tarihî han (Bayaz Han, Büdeyri Hanı ve Şire Han gibi) bulunmaktadır. Hanların kuzeyinde bakır işlemeleriyle ünlü tarihî Bakırcılar Çarşısı yer alır. İlde Boyacı Camii, Kurtuluş Camii ve Şirvan Camii gibi çok sayıda tarihî cami yer alır. Bey Mahallesi'nde ise tarihi Antep evleri yer alır. İldeki görülecek bir diğer yer ise Aziz Bedros Kilisesi'dir. Bu cümleden önce adı geçen bütün yerler ödüllü "Kültür Yolu Projesi" adı altında restore edilmiştir. Gaziantep sınırları içerisindeki Zeugma ile Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi, UNESCO'nun Dünya Mirası Geçici Listesi'nde bulunmaktadır.
Kültür > Gaziantep'teki Müzeler

Gaziantep, ilinde çok sayıda müze vardır. Yapılmakta olan müzelerle beraber Gaziantep tam bir müzeler kenti olacaktır. 
Diğer tarihi kalıntılardan bazıları, Zeugma (Türkçe'de Belkıs da denilir) ve Nizip ilçesinin ve biraz daha kuzeydeki Rumkale yakınlarındaki Kargamış harabeleridir.
Gaziantep Arkeoloji Müzesi
Gaziantep Arkeoloji Müzesi, Cilalı Taş Devri ‘ne ait seramik koleksiyonları; Bakır Çağı ve Tunç Çağı'na ait çeşitli nesneler, figürler ve mühürler; Hitit, Urartu, Yunan Pers, Roma, Kommagene Krallığı ve Bizans dönemlerinden taş ve bronz objeler, mücevherler, seramikler, madeni paralar, cam objeler, mozaikler ve heykellere sahiptir.
Zeugma Mozaik Müzesi
Zeugma Mozaik Müzesi, toplam 1.700 metrekare (18.000 ft2) Zeugma mozaiklerini ve diğer mozaikleri barındırır. 9 Eylül 2011'de halka açıldı.
Hasan Süzer Etnografya Müzesi
Geç Osmanlı döneminden kalma restore edilmiş bir taş yapı olan Hasan Süzer Etnografya Müzesi, eski yaşam tarzı dekorasyona ve çeşitli silah, belge, şehrin savunmasında kullanılan aletler ve yerel direniş kahramanlarının fotoğraflarına ait koleksiyonlara sahiptir. İlk olarak 1906 yılında Garuj Karamanukyan'ın evi olarak inşa edilmiştir.
Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi açık hava müzesi, İslahiye ilçesinin 30 km (19 mi) güneyindeki aynı adla bilinen köydedir. Yakın Doğu'nun en büyük açık hava heykel atölyesidir ve bölgedeki kalıntılar Hititler'e kadar uzanır.
Gaziantep Savunma Müzesi: Gaziantep Kalesi ‘ndeki Panorama Müzesi'ne girmeden girişte üç yerel kahraman Molla Mehmet Karayılan, Şehit Mehmet Kâmil ve Şahin Bey heykelleri ile karşılaşıyorsunuz. Müzeye girerken yankıları duyarsınız: "Ben Antepliyim. Şahinim (Şahin)."
Tarihi bir Antep evinde (“Nakıpoğlu Evi” olarak da bilinir) bulunan Gaziantep Savaş Müzesi, şehri savunurken şehit olan ve Türkiye'nin ulusal birliğinin ve bağımsızlığı sürdürme kararlılığının simgesi haline gelen 6.317 kişinin anısına adanmıştır. Antep Muharebesi'nin hikâyesi ses cihazları ve kronolojik panellerle anlatılıyor.
Gaziantep Harp Müzesi Avlusu
Gaziantep Harp Müzesi Silah sergisi
Gaziantep Savaş Müzesi Stratejisi
Gaziantep Savaş Müzesi Demirci
Gaziantep Savaş Müzesi Madencilik
Gaziantep Savaş Müzesi Savaşta çocuklar
Şahinbey Savaş Müzesi
Medusa Cam Müzesi
Gaziantep Mevlevihanesi Vakıf Müzesi
Derviş tekkesi, caminin külliye (caminin etrafında merkezlenmiş İslami-Osmanlı külliyesi) bir parçasıdır. 17. yüzyılda inşa edilmiştir. Mevlevi Tekkesi ‘ne, caminin avlusuna açılan bir avludan girilmektedir.
Gaziantep Mevlevi Müzesi Çalışma grubu
Gaziantep Mevlevi Müzesi Sema
Gaziantep Mevlevi Müzesi Müzisyenleri
Gaziantep Mevlevi Müzesi Mezarları
Emine Göğüş Mutfak Müzesi
Gaziantep mutfağı ve yemek kültürü ile tanınır. 1904 yılında yapılmış tarihi bir taş ev restore edilerek Emine Göğüş Mutfak Müzesi'ne dönüştürülmüştür. Müze, Gaziantep'in Fransız işgalinden kurtuluşunun 87. yıl dönümü kutlamaları kapsamında açıldı.
Kültür > Parklar ve bahçeler

Gaziantep'te birçok park ve mesire yeri bulunur. Yeşilvadi Parkı, Türkiye'nin en büyük parkıdır ve şehrin güney sınırının tamamını kaplar. 100. Yıl Parkı, Celal Doğan Parkı, Anneler Parkı, Masal Parkı ve Hayri Tütüncüler bunlardan birkaçıdır. 
Kentte Harikalar Diyarı, Safari Parkı gibi eğlence yerleri vardır.
Gaziantep'te Türkiye'nin en büyük hayvanat bahçesi olan Gaziantep Hayvanat Bahçesi vardır. Bu hayvanat bahçesi Orta Doğu ve Balkanlar'ın en büyük, dünyanın ise 4. en büyük hayvanat bahçesidir.
Türkiye de müze bakımından zenginlik sıralamasında 5. sıradadır.
Gaziantep'te gezilecek diğer yerlere planetaryum ve botanik bahçesi ve müzeleri örnek verilebilir.
Spor

Ana madde: Gaziantep'te spor
Gaziantep'te çok çeşitli spor aktiviteleri yapılmaktadır. Bunlar futbol, basketbol, voleybol, hentbol, tenis, yüzme, boks, karete, judo, tekvando, güreş ve dağcılıktır. Futbol
Gaziantep'te en çok rağbet görülen spor, diğer çoğu ildeki gibi futboldur. Gaziantep'te amatör takımlar dışında 2 futbol takımı yer alır. 2017-18 sezonu sonunda Bunlardan Gaziantepspor, 2. Lige düşmüştür ve daha sonra 2018-19 2. Lig Beyaz Grup'ta mücadele eden Gaziantepspor aldığı -36 puan cezanın ardından 2019 yılının Ocak ayından ligden çekildiğini açıkladı. 2019-20 sezonunda 3. Lig'de mücadeleye tekrar başlayacaklarını açıkladılar. Gaziantep FK ise 1. Lig'de 4.olmuştur. Gaziantep FK 2017 yılında açılan 33.000 kişi kapasiteli Kalyon Stadyumu'nu kullanmaktadır. Gaziantep FK 2018-2019 Yılında 1. Lig Play Of Finalinde Normal Süresi 1-1 Biten Karşılaşmanın Penaltılarında Rakibi Hatayspor'u 5-4 Yenerek Türkiye Süper Ligine Yükselmiştir. Gaziantep'in başkanı Mehmet Büyükekşi, takımın formasında kentin düşman işgalinden kurtuluşunun 100. yılını temsilen "BU 100'DEN GAZİANTEP" ifadesinin yer alacağını bildirdi. Başkan, "25 Aralık Gaziantep'in kurtuluşu etkinlikleri kapsamında böyle bir karar aldık" dedi..
Gaziantep Basketbol Büyükşehir Belediyesi, 2007 yılında kurulmuş olup çok çabuk bir şekilde başarıları yakalamış ve istikrarlı bir şekilde 2011-2012 sezonunda tarihinde ilk kez Beko Basketbol Ligi'ne yükselmiştir. Royal Halı'nın kulübün isim sponsorluğundan 23 Haziran 2016'da çekilmesiyle kulüp, Gaziantep Basketbol adını almıştır.
Yüzmede Şehitkamil Belediyesi'nin yaptırdığı Alleben Yüzme Havuzu'nda 3 kulüp çalışmalarını sürdürmektedir. Bunlar; Şehitkamil Belediyespor, Şehitkamil Bahçelievler Yıldızspor ve Gazispor'dur. Gaziantep'te Paletli Yüzme'de birçok millî takım derecesi ve rekoruna sahip sporcular vardır.[kaynak belirtilmeli] Her yıl Mayıs ayında Geleneksel Alleben Su Sporları Şenlikleri düzenlenmektedir. 2013 yılında başlayan şenliklere Türkiye'nin her yerinden yüzme takımları katılmaktadır. Okullarası 2015 Türkiye Grup Yarışmaları'na 3 takım göndermiştir.
G.Gaziantep 1. Lig'de, küme düşen Gaziantepspor 2. Lig'dedir.. Basketbol erkeklerde Gaziantep Basketbol süper ligde kalmıştır. Ayrıca voleybol kadınlar 2. Liginde Gaziantep Merinos, BAL’da Araban Belediyesi ve Ankas İstiklalspor bulunmaktadır. Kadın futbol liglerinde ALG Spor, 1. Lige yükselirken, Gazikentspor ise 2. Ligde yer almıştır.
Ziraat Türkiye Kupası‘na 3.turdan katılan G.Gaziantep ve Gaziantepspor elenmişlerdir..
Gaziantep'in 2018-19 sezonunda Avrupa kupalarına katılan takımı yoktur.
Kalyon Stadyumu (33.502), Karataş Şahinbey Spor Salonu (6.400), Alleben Kapalı Yüzme Havuzu-y.olimpik (1.240).