stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Urartuca
Tarihçe

Yazı, Anadolu'nun doğu coğrafyasına Urartular ile birlikte girmiştir. Komşularına göre oldukça geç tarihlerde yazıyla tanışan bölge halkı arasında yazma geleneği yaygınlaşamamış, sayıca az olan Urartuca metinlerde de Mezopotamya halklarının aksine günlük yaşama, sıradan insanların hayatlarına ve mitolojik öykülere rastlanmamaktadır. Sınırlı bir coğrafyada sınırlı konularla ilgili metinler çoğunlukla kitâbe, sınır taşları ve bronzdan imal edilen küçük buluntulardan ibarettir. Hükümdarların ağzından buyurgan ve sert bir üslupla yazılan bu metinlerin içerikleri de hükümdarların işleri, seferler ve dinî sorumlulukları üzerinedir.
Urartular, yazıyla ilk tanıştıklarında metinleri Asurca olarak yazmaktayken zamanla çivi yazısı sembollerini kendi dillerine uyarlayarak Urartuca metinler ortaya koymaya başlamışlar, kendi dillerini anıtsal yapılar ve dinî bronz eşyalarda kullanmışlardır. Daha az olarak çivi yazılı silindir mühürlere ve hiyeroglifli çanak-çömleklere rastlanmaktadır.
Urartuların yazı tarihi üç aşamalı olarak gerçekleşmiştir. Asurlulardan öğrenilerek Asurcayla yazılan yazı ilk dönemi oluşturmaktadır. Urartulara en erken yazı örnekleri Asur çivi yazısı kullanılarak Asurca kaleme alınmıştır. İkinci dönemde çivi yazısının Urartucaya uyumlu hâle getirilme çabaları görülür. Bu aşamada yazı yerel dile adapte edilirken metinler hem Urartuca hem de Asurca olarak yazılır. Üçüncü ve son aşamada ise Urartucanın çivi yazısı ile yazımı konusunda büyük ilerlemeler sağlanmış ve metinler yalnızca Urartuca olarak yazılır olmuştur. Bu noktadan itibaren çivi yazısı karakterlerine Urartucanın ihtiyaçları doğrultusunda fonetik işaretlerle eklemeler yapıldığı görülür.
Yazı dili olarak kullanılan Urartuca oldukça standart ve birbirini tekrarlayan ezber metinler şeklindedir. Her zaman için Tanrı'nın adını anarak başlanır ve kralın faaliyetlerinden bahsedilir.
Sınıflama

Günümüzde Urartucanın hangi dil ailesine mensup olduğu tespit edilemese de MÖ 2. binyılda Doğu ve Güneydoğu Anadolu ile Kuzey Suriye'de yaygın olarak konuşulan Hurrice ile akraba olduğu kabul edilmektedir. Buna karşın Hurrice etkisiyle gelişmediği de belirtilmektedir.
Yaşayan diller arasındaki akrabalık derecesi de aynı şekilde tartışmalı olup Kafkas dilleri ile yakınlığı bulunmaktadır. Hem Urartucada hem de bazı Kafkas dillerinde geçişsiz fiillerle kurulan cümlelerde özne yalın hâldedir. Geçişli fiillerle kurulan cümlelerde ise nesne yalın hâldeyken özne ergatif hâldedir. Buna dayanarak Dargi-Lezgi, Laki, Avar-And, Çeçen-İnguş dilleriyle Urartucanın yakın olduğu ortaya koyulmuştur.
Yazı sistemi

Urartulardan günümüze gelen metinlerin büyük kısmı yazıt türünde olup bu yazıtların ise çoğu kaya yazıtı şeklindedir. Saptanan Urartu yazılı belgeleri 1700 adet civarındadır. Bunlardan 300 tanesi içerik bakımından zengin ve kapsamlı yazıtlardır. Bunun dışındaki yazıtlar yaklaşık 30 adet kil tabletten ve geri kalanı ise bir iki satırlık metinlerden veya kişi adlarından oluşur. Bu tür kısa yazıtlar daha çok bronzdan yapılmış kraliyete ait adak eşyaları üzerinde ve yine kraliyet ailesinin kişisel eşyaları üzerinde tespit edilmiştir.
Urartularda çift dilli yazıtlar konusunda fazla örnek bırakmamışlardır. Başlıca örnekler arasında Topzava ve Kelişin stelleri ile yine Kevenli köyünde bulunan bir yazıttır. Urartu yazı karakteri göz önüne alındığında, Urartu yazısının işlevsel kullanımının yanı sıra, yapı cephelerinde hiç kabartma kullanmayan Urartular için yazının dekoratif bir unsur olarak da ön plana çıktığı düşünülmektedir.
Günümüze ulaşmış Urartuca eserler

Arinçkus Argişti Steli
Topzava Steli
Kelişin Steli
Erebuni Kalesi'nde çivi yazısı ile Urartuca yazılan kitâbe.
Erebuni Müzesi'nde bulunan Urartuca yazıt
Yer merkezli yörünge

Yer merkezli yörünge
Yer merkezli yörünge veya Dünya merkezli yörünge  (veya Jeosantrik yörünge), Dünya merkezli yörüngelerdir. Örnek olarak Ay ve yapay uydular verilebilir. Şu an için yaklaşık olarak 2,666 Dünya merkezli yapay uydu bulunmaktadır. Astronomide bir cismin yörüngesinin Yer etrafında olduğunu ifade eder.
Farklı çaptaki Dünya merkezli yörüngeler; camgöbeği alan alçak Dünya yörüngesini, sarı alan orta Dünya yörüngesini, siyah kesikli çizgi jeosenkron (yer eşzamanlı) yörüngeyi, yeşil kesikli noktalı çizgi Küresel Konumlandırma Sistemi (GPS) uydularının yörüngesini ve camgöbeği alanın içerisinde kalan kırmızı kesikli çizgi Uluslararası Uzay İstasyonu'nun (ISS) yörüngesini betimler.
İrtifası 160–2,000 km (100–1,240 mil) arasında değişen yer merkezli yörüngeler Alçak Dünya yörüngesidir. 2,000 km (1,240 mil) irtifadan başlayarak yer eşzamanlı yörüngenin hemen altına, 35,786 km (22,240 mil) yüksekliğe, kadar çıkan Yer merkezli yörüngeler Orta Dünya yörüngesidir. Üzerinde yer alan cismin dönüş hızının, Dünya'nın kendi ekseni civarındaki dönüş hızıyla aynı olduğu Dünya merkezli yörünge Yer eşzamanlı yörüngedir. Yer eşzamanlı yörünge'den daha yüksek irtifaya sahip (35,786 km /22,240 mil üzeri) yörüngeler ise Yüksek Dünya yörüngesidir.
Yer eşzamanlı yörünge

Dünya civarında dönen 35,786 km (22,240 miles) irtifaya sahip yaklaşık dairesel yörüngelerdir.
Yer istasyonel yörünge

Eğikliği sıfır olan dairesel Yer eşzamanlı yörüngelerdir. Bu yörüngede yer alan bir cisim, yerdeki sabit bir gözlemciye gökyüzündeki sabit bir nokta şeklinde görülecektir.
Can Kozanoğlu

| Can Kozanoğlu |
| --- | --- |
Doğum: 1963 Adana
Meslek: Gazeteci Yazar
Dil: Türkçe
Vatandaşlık: Türkiye
Eğitim: Boğaziçi Üniversitesi

Can Kozanoğlu (d. 1963, Adana), Türk sosyolog, yazar ve gazetecidir.
1963 yılında Adana'da doğdu. Robert Lisesi'nden ve Boğaziçi Üniversitesi'nin sosyoloji bölümünden mezun oldu.
Kariyer

Gazeteciliğe 1981 yılında Hayat dergisinde başladı. Aralarında Yeni Gündem, Nokta, Cumhuriyet ve Milliyet'in de bulunduğu çok sayıda gazete ve dergide muhabir, editör, köşe yazarı olarak çalıştı. Çeşitli mizah dergilerine takma isimlerle yazılar yazdı. Uzun yıllar boyunca TRT'de yayımlanan Okudukça isimli kitap programını sundu. Televizyonculuk kariyerini daha sonra CNN Türk ve NTV'de sunucu, belgeselci, editör, yönetici olarak sürdürdü.
Sosyoloji alanındaki çalışmalarını popüler kültür üzerinde yoğunlaştıran Can Kozanoğlu'nun futbol tutkusunun toplumsal boyutlarını ele aldığı ilk kitabı Bu Maçı Alıcaz 1990'da yayımlandı. Bunu, Türkiye'nin 80'li yıllarda yaşadığı toplumsal değişimi dönemin starları üzerinden anlattığı Cilalı İmaj Devri (1992) izledi. Pop Çağı Ateşi (1995), İnternet Dolunay Cemaat (1997) ve Yeni Şehir Notları'nın (2001) ardından, Kozanoğlu'nun ilk kurgu denemesi olan Acemi Eğitimi (2005) yayımlandı.
Kâfirlerin yakılması

John Wycliffe tarafından yazılan İngilizce Kitâb-ı Mukaddes'in 14. yüzyıla ait bir örneği
Kâfirlerin yakılması (Latince: De heretico comburendo), İngiltere kralı IV. Henry tarafından 1401 yılında çıkartılan ve kilise tarafından kâfir olarak nitelendirilenlerin yakılmasını içeren yasadır. Yasa İngiltere'de çıkartılan en baskıcı dinsel yasaların başında değerlendirilir. Yasalaşmasından yaklaşık 150 yıl sonra 1559 I. Elizabeth zamanında kaldırılmıştır.
Kelime anlamı

De heretico comburendo Latince bir deyiştir. Tam karşılığı yakılacak olan kâfirler hakkında olarak çevrilebilir. Dönemsel alternatif yazım şekli De haeretico comburendo olmuştur.
Tarihçe

Hristiyanlığın kutsal kitabı olan Kitâb-ı Mukaddes'in İngilizce çevirileri yüzlerce yıldır var olmuş olsa da 1380'li yıllarda John Wycliffe tarafından çevrilen ve Wycliffe Kitâb-ı Mukaddesi olarak bilinen çeviri en yaygın olan ve kabul gören baskı olmuştur. Kilise yetkilileri John Wycliffe çevirisini şiddetle reddetmiş, Kitâb-ı Mukaddes'in anlaşılması için yapılan ek anlatımların kâfirce olduğunu öne sürmüşlerdir. Aynı zamanda daha da ileri giderek Kitâb-ı Mukaddes'in Latince aslından çevrilmesinin kâfirlik olduğunu iddia etmişlerdir. John Wycliffe çevirisi ve sorgulayıcı davranışlarıyla sonrasında Lollard hareketi olacak akımın kurucusu olacaktır. Bu hareket de kilise tarafından kâfirlik olarak değerlendirilmiştir.
İçeriği

Yasada üzeri kapalı olarak John Wycliffe ve onun izleyicisi olan Lollard hareketinden bahsedilir:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | …Ahlâksız, inatçı ve sahtekârlardan oluşan yeni bir hizip ortaya çıkmıştır…Bu kişiler kitaplar yazarak insanlara talimat ve emirler vererek Katolik inancını yıkmak için çalışmaktadırlar… | „ |

Yasada bu tarz davranışlar içinde bulunanlara karşı yapılması gerekenler açıkça belirtilir:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | …Bu günahkâr mezhebin öğretileri, inançları ve düşünceleri bundan sonra tamamen durdurulmalı ve yok edilmelidir…Bunlara ait bir veya birden çok yazı veya kitaba sahip olanların bu yasa ilan edildikten kırk gün içinde ellerindeki belgeleri yerel piskoposluğa teslim etmekle yükümlüdür. Eğer bahsedilen belgeleri teslim etmeyenler bulunuyorsa, yerel piskoposluk bu belgeleri bulundurduğundan şüphelendiği kişileri tutuklayabilir…Bu kişiler sorgularının ardından düşüncelerinden dolayı tövbe etmezlerse veya ilk başta tövbe etse de daha sonra kararından vazgeçerse yakılacaktır, böylece diğerlerinin kalplerine korku salınacaktır. | „ |
İnce İnce Yasemince

| İnce İnce Yasemince |
| --- | --- |

Tür: Aile, komedi
Yönetmen: Yüksel Aksu, Kartal Tibet, Osman Sınav
Besteci: Cem Erman
Ülke:  Türkiye
Dili: Türkçe
Sezon sayısı: 12
Yapım
Yapımcı: Yasemin Yalçın
Yayın bilgileri
Yayın tarihi: 1993 - 2010


İnce İnce Yasemince, 1995'te oyuncu Yasemin Yalçın'ın kendi yapımcılığında Kanal D'de hazırladığı televizyon dizisidir.
Sezonlar

(1993 Eylül - 1994 Ocak) Haşlama Taşlama - Show TV
(1994 Mart - 1995 Mart) Yaseminname - Atv
(1995 Mayıs - 1996 Şubat) İnce İnce Yasemince - Kanal D
(1997 Mart - 1997 Haziran) Yasemince - Star TV
(1997 Ekim - 1998 Aralık) Yasemince - Show TV
(1999 Kasım - 2000 Temmuz) Yasemince 2000 - Star TV
(2001 Mart - 2001 Nisan) Yasemince - Star TV
(2002 Ekim - 2003 Mart) Yasemince - Star TV
(2005 Şubat - 2005 Mart) Yasemince - Kanal D
(2005 Eylül) Yasemince - Star TV
(2009-2010) Yasemince - FOX 2010 Yılbaşı özel bölümü (İnce İnce Yasemince Yılbaşı Özel 2010) ve o bölümün gördüğü ilgiden sonra Haziran'a kadar Yasemince isimli yeni bölümler
(2010) Yasemince - FOX 2011 Yılbaşı özel bölümü (Yasemin Yalçın ile Yılbaşı Özel 2011)
Yasemince Serilerindeki Tiplemeler

(10 Eylül 1993 - 28 Ocak 1994) Haşlama Taşlama - Show TV: Habermen, Alican, Hayatın Dalları, Keloğlan, çeşitli mini skeçler ve Klip bölümü
(1994 Mart - 1995 Mart) Yaseminname - ATV
1. Sezon (1994 Mart - 1994 Haziran): Karakolda Ayna Var, Alican, Haftanın Klibi bölümü, çeşitli mini skeçler ve Sürahi Hanım
2. Sezon (1994 Eylül - 1995 Mart): Çeşitli mini skeçler, Alican, Köşe Yazarı, Kadının Tenceresinden, Haftanın Klibi bölümü, ayrıca yan tipleme olarak Cansu Cancan ve Pazarlamacı Selma Satar
(1995 Mayıs - 1996 Şubat) İnce İnce Yasemince - Kanal D
1. Sezon (3 Mayıs 1995 - 28 Haziran 1995): Hamsiye, Alican, Kliptomani, Şehvet Abla, Karakol (Gülazer karakteri ilk kez bu sezonda çıkmıştır), Kakılmış, Başbayan, Sürahi Hanım ve çeşitli mini skeçler
2. Sezon (20 Eylül 1995 - 31 Ocak 1996): Hamsiye, Kakılmış, Başbayan, Karakol, Yasemince Suretler, Kliptomani, Sürahi Hanım
(8 Şubat 1996 - 1997 Haziran) Yasemince - Star TV
1. Sezon (1996 Şubat - 1996 Haziran): Hamsiye, Kakılmış, Boşbayan, Karakol, Sürahi Hanım
2. Sezon (1996 Eylül - 1997 Ocak): Kakılmış, Dışbayan, Latife, Gülazer, Sürahi Hanım
3. Sezon (1997 Mart - 1997 Haziran): Kakılmış, Şuayip, Dışbayan, Gülazer, Sürahi Hanım, Madure Hanım
(1997 Ekim - 1998 Aralık) Yasemince - Show TV
1. Sezon (1997 Ekim - 1998 Haziran): Kakılmış, Şuayip, Gülazer
2. Sezon (1998 Eylül - 1998 Aralık): Kakılmış, Şuayip, Halte Ana, Kahvedeki Erkek Nuri
(1999 Kasım - 2000 Temmuz) Yasemince 2000 - Star TV: Kakılmış, Şuayip, Fevriye, Felfecir, Sürahi Hanım, Gülazer, Hamsinaz, Rahvan, Hamaset
(2001 Mart - 2001 Nisan) Yasemince - Star TV: Kakılmış ve Sürahi Hanım'dan başka hangi tiplemelerin yer aldığı bilinmiyor
(2002 Ekim - 2003 Mart) Yasemince - Star TV: Kakılmış, Gülazer, Şuayip, Sürahi Hanım
(19 Şubat 2005 - 14 Mart 2005) Yasemince - Kanal D: Kuma, Beteroğlan, Ofisnur, Safinaz
(6 Eylül 2005 ve 20 Eylül 2005) Yasemince - Star TV: Kuma, Beteroğlan, Ofisnur, Safinaz
(3 Şubat 2010 - 18 Haziran 2010) Yasemince - Fox: Ayak Altındakiler, Şuayip, Alican, Sürahi Hanım, Gülazer, Kenardakiler
Oyuncular

Yasemin Yalçın
İlyas İlbey
Yılmaz Erdoğan
Pelin Körmükçü
Asuman Arsan
Erdoğan Dikmen
Ferdi Akarnur
Zehra Alptürk
Hazım Körmükçü
Volkan Severcan
Hamdi Alkan
Bedia Ener
Nihat Nikerel
Mehmet Çepiç
Şemsi İnkaya
Atacan Arseven
Tuna Arman
Metin Yıldırım
Sema Önür
Sevinç Yıldız
Şahine Hatipoğlu
Macit Sonkan
İlyas Salman
Cihat Tamer
Işık Aras
Ceren Erginsoy
Ulvi Alacakaptan
Orhan Ayça
Ayşe Tunaboylu
Taner Ergör
Osman Cavcı
Ayten Soykök
Pelin Körmükçü
Zehra Alptürk
Mehtap Bayrı
Ruhsar Gültekin
Hilmi Erdem
Suna Pekuysal
Gözde Soley
Sibel Yıldırım
Songül Bayoğlu
Çağlayan Neyman
Ceyda Şener
Didem Germe Aydın
Filiz Kılıç
Meltem Özlevent
Ufuk Karaali
Sibel Yıldırım
Kemal Topal
Sibel Topaloğlu
Oğuzboy Vedat Şahin
Somer Karvan
Cenan Çamyurdu
Ahmet Toplar
Hamza Kaya
Gündüz Sezgin
Kaya Gürel
Rüyam Olunçay
Mine Demiriz
Sevinç Yıldız
Mehmet Bulduk
Esin Eden
Ali Erdoğan
Levent Sülün
Volkan Adıyaman
Özge Erdaş
Tulga Serim
Türkan Kılıç
Hakan Korkmazyürek
Ercan Özdal
Zeynep Ateşer
Savaş Özdemir
Hasan Mullaoğlu
Kaya Erdaş
Kosta Kortidis
Murat Akdağ
Şükran Çağman
Ergül Coşkun
Kerem Atabeyoğlu
Leman Çıdamlı
Mete Ataş
Ece Örge
Savaş Barutçu
Ertuğ Koruyan
Kayhan Yıldızoğlu
Nevzat Okçugil
Esra Akkaya
Tuluğ Çizgen
Volkan Saraçoğlu
Kemal Kuruçay
Sibel Taşçıoğlu
Eylül İlbey
Eda İlbey
Misak Toros
Anta Toros
Serdar Bordanacı
Elçin Atamgüç
Ferhat Türkan
Melda Gür
Hande Kazanova
Melis Severcan
Dilara İpek
Bora Hadioğlu
Damla Akkoyun
Sinem Köknar
Yılmaz Meydanyeri
Yönetmenler

Yüksel Aksu
Yasemin Türkmenli
Uğur Erkır
Osman Sınav
Mustafa Şevki Doğan
Kartal Tibet
Aram Gülyüz
Mete Şener
Senaryo yazarları

Yasemin Yalçın
Yılmaz Okumuş
Resul Ertaş
Metin Açıkgöz
Mesut Ceylan
Meral Okay
Can Barslan
Atilla Atalay
Ali Erdoğan
Kemal Kenan Ergen
Gani Müjde
Yaşar Arak
Terme Çayı

Başlığın diğer anlamları için Terme Çayı (Kızılırmak) sayfasına bakınız.
| Terme Çayı> Konum |
| --- | --- |
Ülke(ler): Türkiye
Genel bilgiler
Kaynak: Karadeniz Bölgesi, Türkiye

Ağız: Karadeniz
Uzunluk: 35 km
Havza alanı: 233 km²
Terme Çayı — Türkiye'de çay
Samsun yöresindeki Karaorman'dan doğan Terme Çayı Salıpazarı ilçesi ile aradaki güzergahtakı derelerden beslenir, güneydoğu-kuzeybatı yönünde akar. Bu çay aynı zamanda Terme ilçesini de ikiye bölerek Karadeniz'e dökülür. Terme Çayı ile Karadenizin birleştiği yerde Terme Limanı yerleşir.
Terme Çayı Çarşamba Ovasının Doğu yakasında bulunan Terme Köylülerinin Tarlalarına hayat verir. Özellikle Mısır ve Çeltik tarımınına katkısı büyüktür. Terme İlçesisin Su ihtiyaçını bu çay tek başına karşılamaktadır.
Eski tarihçilere göre MÖ 1200 yıllarında şimdiki Terme Çayı kıyısında efsanevi kadın savaşçılar olan Amazonların yaşamış oldukları ileri sürülmektedir. Terme Çayı'nın antik dönemdeki ismi Thermodon'dur.
Terme Çayının yağış alanı, güneyde Karakuş Irmağı havzası sınırlarındaki 1300 m kotlarından Salıpazarı ilçesi merkezindeki 58 m kotu arasında yer almaktadır. Salıpazarı ilçesi merkezinde Terme Çayının yağış alanı 233 km² ve akarsu boyu 35 km'dir. Terme Çayı, Terme ilçe merkezinin 5 km mansabında Karadeniz'e birleşmektedir.
Terme Çayının 233 km²'lik yağış alanından gelen yıllık ortalama akımı 222 hm³ ve buna göre yıllık ortalama debisi 7,05 m³ / s'dir. Yılın en kurak ayı olan eylül ayının ortalama debisi ise 3,31 m³ / s dir. Terme Çayının Salıpazarı ilçesi merkezindeki 100 yıl yinelenmeli taşkının pik debisi Q100 = 782 m³ / s ve 500 yıl yinelenmeli taşkının pik debisi ise Q500 = 988 m³ / s olarak hesaplanmıştır.
Terme Çayının Terme ilçesi merkezindeki kotu 05 m ve yağış alanı 436 km²'dir. 436 km2lik yağış alanının yıllık ortalama akımı 330 hm³ ve buna göre yıllık ortalama debisi 10,5 m³ / s'dir. Yılın en kurak ayı olan eylül ayının ortalama debisi ise 4,59 m³/s'dir.
| g t  Türkiye'deki akarsular listesi (Havzalarına göre) |
| --- | --- |
Karadeniz: Sakarya (Ankara • Porsuk • Mudurnu) • Maden • Melen • Filyos • Bartın • Kızılırmak (Delice • Devrez • Gökırmak • Meydan) • Terme • Yeşilırmak (Kelkit • Çekerek) • Harşit • Yağlıdere • Gelevara • Bodasri • Fırtına • Çağlayan • Arılı • Çoruh
Marmara: Biga • Gönen • Susurluk • Nilüfer
Ege: Meriç (Tunca • Ergene) • Karamenderes • Bakırçay Nehri • Gediz  • Küçük Menderes • Büyük Menderes (Banaz • Akçay • Çine •  Azmak)
Akdeniz: Dalaman • Aksu • Manavgat • Köprüçay • Kaledran • Anamur  • Sini  • Göksu • Şeytanderesi • Limonlu  • Alata • Tömük • Karacaoğlan • Tece • Mezitli  • Efrenk  • Deliçay  • Berdan • Seyhan (Zamantı • Göksu) • Ceyhan • Asi
Basra Körfezi: Fırat (Murat • Karasu) • Dicle (Habur • Zap)
Hazar Denizi: Aras (Arpaçay) • Kura
VIII. Henry

Başlığın diğer anlamları için VIII. Henry (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
VIII. Henry (28 Haziran 1491 - 28 Ocak 1547), 22 Nisan 1509'dan 1547'deki ölümüne kadar İngiltere kralıydı. Henry, yaptığı ilk evlilik olan Aragonlu Catherine ile yaptığı evliliği iptal ettirme çabalarıyla tanınır. Papa VII. Clemens ile böyle bir fesih konusunda yaşadığı anlaşmazlık, Henry'nin İngiliz Reformasyonu'nu başlatmasına ve İngiltere Kilisesi'ni papalık otoritesinden ayırmasına yol açtı. Kendisini İngiltere Kilisesi'nin Yüce Başkanı olarak atadı ve papa tarafından aforoz edildiği manastırları feshetti.
Henry, İngiltere Anayasası'na radikal değişiklikler getirerek kraliyet gücünü genişletti ve papalığın üstünlüğüne karşı kralların ilahi hakkı teorisini başlattı. Muhalefeti bastırmak için sık sık vatana ihanet ve sapkınlık suçlamalarını kullandı ve suçlananlar genellikle resmî bir yargılama olmaksızın idam edildi. Siyasi amaçlarının çoğunu başbakanları aracılığıyla gerçekleştirdi; bu bakanlardan bazıları onun gözünden düştüklerinde sürgüne gönderildi ya da idam edildi. Thomas Wolsey, Thomas More, Thomas Cromwell ve Thomas Cranmer onun yönetiminde önemli rol oynadılar.
Henry, manastırların feshedilmesinden ve Reform Parlamentosu yasalarından elde edilen gelirleri kullanan savurgan bir harcamacıydı. Daha önce Roma'ya ödenen parayı kraliyet gelirine dönüştürdü. Bu kaynaklardan gelen paraya rağmen, kişisel savurganlığı ve özellikle Fransa kralı I. François, Kutsal Roma İmparatoru V. Karl, İskoçya kralı V. James ve Arran Kontu ve Guise'li Mary yönetimindeki İskoç naipliği ile yaptığı masraflı ve büyük ölçüde verimsiz savaşlar nedeniyle sık sık mali yıkımın eşiğine geldi. Kraliyet Donanmasını genişletti, 1535 ve 1542 Galler Yasaları ile Galler'in İngiltere'ye ilhakını denetledi ve 1542 İrlanda Tacı Yasası'nın ardından İrlanda kralı olarak hüküm süren ilk İngiliz hükümdarı oldu.
İlk yılları

Henry, VII. Henry ve Yorklu Elizabeth'in üçüncü çocukları ve ikinci oğullarıydı. Henry'nin altı kardeşinden sadece üçü hayatta kaldı, Mary Tudor, Arthur Tudor ve Margaret Tudor. Henry, 1494 yılında York Dükü ilan edildi.
Arthur'un ilk evliliği ve ölümü

1502 yılında ağabeyi Arthur ani bir şekilde bilinmeyen bir sebepten öldü. 1509 yılında VII. Henry ölünce 22 Nisan 1509'da tahta VIII. Henry geçti. Birkaç ay sonra ise ölen ağabeyinin karısı Aragonlu Catherine ile evlendi.
Eşleri

VIII. Henry'nin Bessie Blount ile olan ilişkisinden Henry Fitzroy doğdu. Henry altı yaşında İngiliz Kontu, Richmond ve Somerset Dükü oldu. Henry'nin bilinen ikinci metresi Mary Boleyn'den Catherine Carey ve Henry Carey adlı iki çocuğu oldu. Catherine Carey daha sonra teyzesi Kraliçe Anne Boleyn'e ve kralın 4. karısı Clevesli Anne'e nedimelik yapmıştır. Henry'nin ikinci karısı Anne Boleyn ile evliliği sırasında Anne ve Mary'nin kuzeni olan Madge Shelton ile de ilişkisi olduğu iddia edilmektedir. Aynı zamanda Anne Boleyn'den sonra evlendiği 3. eşi ve VI. Edward'ın annesi Jane Seymour'u Anne ile hala evliyken metresi yapmıştır. Bu yüzden Anne'le evliliği süresince sık sık kavga ettikleri iddia edilmektedir. Aynı şekilde 5. karısı Katherine Howard da Clevesli Anne'den boşanmadan önce metresi olmuştur.
İngiliz Reformu ve ikinci evliliği

Henry'nin Aragonlu Catherine ile evliliği sırasında altı çocuğu oldu ama bunların arasından sadece bir kız çocuğu, Prenses Mary sağ kaldı. Kral, Anne Boleyn'e olan aşkının da etkisiyle Catherine'in erkek çocuk doğuramamasını evliliklerinin lanetli ve geçersiz olduğuna bağlayarak evliliklerini sonlandırmak istedi. Fakat, Catherine'nin yeğeni İspanya İmparatoru V. Karl veya Şarlkent, Henry'nin bu isteğine şiddetle karşı çıktı. Yaklaşık altı yıl boyunca boşanmak için uğraşan Henry, İngiliz Reformu ile Anglikanizm kilisesini kurdu ve ilk evliliğinin geçersiz olduğunu ilan etti. 1533 yılında Anne ile evlendiler ve evlilikleri 3 yıl sürdü. Anne'in yaptığı doğumlardan sağ kalan tek çocukları I. Elizabeth'tir.
Attan düşüşü

1535'te Henry, Anne'in sonradan ölü doğacak olan çocuğuna hamile olduğunu öğrendiğinde şölenler ve mızrak dövüşleri düzenledi. O da bu dövüşlere katıldı ancak attan düşerek ağır yaralandı. Sağ bacağında ölene dek hiç kapanmayan ve kötü koku yayan bir yara açıldı. Kralın yaralanmasından sonra karnında çocuk taşıyan karısı Anne'in düşük yapması, Kral'ın evliliğin bir büyü eseri gerçekleştiğine inanmasına neden olmuştur.
Anne'in idamı

Anne Boleyn 1536 yılında kardeşi Rochford Vikontu George Boleyn'in de aralarında bulunduğu 5 kişiyle zina, vatan hainliği ve ensest ilişki suçlarını işleme nedeniyle tutuklanarak yargılandı. Yargılandığı tüm bu konularda aleyhinde yeterince delil olmadığı halde yine de idam cezasına çarptırıldı ve kardeşi George'dan iki gün sonra 19 Mayıs 1536'da Londra Kulesi'nde idam edildi. George ile birlikte idam edilenler arasında Henry Norris, Sir Francis Weston, Sir William Brereton ve Mark Smeaton da vardı.
Prensin doğumu

Henry Anne'in idamından 10 gün sonra Jane Seymour ile evlendi ve Kraliçe birkaç ay sonra hamile kaldı. 12 Ekim 1537 tarihinde Prens Edward doğdu. Jane doğumdan on iki gün sonra 24 Ekim'de öldü.
Son yılları

1540 yılında Jane'in ölümünden dört yıl sonra Henry Cleves'li Anne ile evlendi ve sadece altı ay evli kaldıktan sonra boşandı. Henry aynı yıl Anne Boleyn'in kuzeni Catherine Howard ile evlendi. Kendisinden otuz yaş küçük olan Catherine Howard ile iki yıl evli kaldıktan sonra, Thomas Culpeper ve Francis Dereham ile zina yapma nedeniyle Catherine'i tutukladı ve yargılamadan idam etti. İdam edilenler arasında George Boleyn'in karısı Jane Boleyn de vardı. Henry bir yıl sonra Catherine Parr ile evlendi ve ölümüne kadar Catherine ile evli kaldı.
Çocukları > Aragon’lu Catherine

Henry Tudor (1 Ocak 1511 - 22 Şubat 1511),  (52 günlük)
İsimsiz kız (31 Ocak 1510) ölü doğmuş.
İsimsiz oğul (17 Eylül 1513) doğumdan kısa süre sonra öldü.
İsimsiz oğul (Kasım 1514) doğumdan kısa süre sonra öldü.
I. Mary  (18 Şubat 1516 - 17 Kasım 1558) Temmuz 1553'ten itibaren 1558'deki ölümüne kadar İngiltere ve İrlanda Kraliçesi.
İsimsiz kız (10 Kasım 1518)   gebeliğin 8. ayında ölü doğmuş  veya en az bir hafta yaşamış
Çocukları > Elizabeth Blount

Henry'nin oğlu olarak kabul edilen tek gayri meşru çocuğu doğurdu.
Henry FitzRoy  (15 Haziran 1519 - 23 Temmuz 1536)  gayri meşru; VIII. Henry  tarafından 1525'te kabul edildi;
Çocukları > Anne Boleyn

I. Elizabeth  (7 Eylül 1533 - 24 Mart 1603)  17 Kasım 1558'den 1603'teki ölümüne kadar İngiltere ve İrlanda Kraliçesi idi . Elizabeth, Tudor Hanedanı'nın son hükümdarıydı ve bazen "Bakire Kraliçe" olarak anılır.
İsimsiz oğul (1534) düşük.
İsimsiz oğul (1535) düşük.
İsimsiz oğul  (29 Ocak 1536)  erkek olduğuna inanılan bir çocuğun gebeliğin dördüncü ayında düşük yapması.
Çocukları > Jane Seymour

VI. Edward  (12 Ekim 1537 - 6 Temmuz 1553), 28 Ocak 1547'den 1553'teki ölümüne kadar İngiltere ve İrlanda kralı.