Afşar İmparatorluğu
Köken

Ana madde: Afşar boyu
Ana madde: Afşar Hanedanı
Nadir Şah, imparatorluğunu ömrü boyunca yönetmiştir. Fazlullah Raşidüddin ve Abulgazi Bahadir Han Hivali'ye göre Afşar isminin anlamı "işini çabuk yapan ve avlanmaya meraklı kimse"dir. Bazı yazarlar bu ismi eserlerinde "koleksiyoncu" veya "memur, memur" olarak açıklamaktadır. K. Nemet, Afşar adının "avşı" fiilinden türediğini ve "itaatkâr" anlamına geldiğini yazar. Türkolog Mahmud Kaşgari, "Divani-Lüğat-it-turk" adlı eserinde Afşarlardan 22 Oğuz boyundan biri olarak bahseder. Bu cins, Oğuz Kağan'ın oğlu Ulduz Han'ın Boz Oklardan dört oğlunun en büyüğü olan Afşar'ın soyundan gelmektedir.
Afşarlar, Orta Asya'da, Dede Korkut destanlarında Oğuz bölgesi olarak adlandırılan Sır Darya bölgesinde yaşadılar. Büyük bir göçle Huzistan ve Horasan üzerinden Azerbaycan'a gelmişler, bir kısmı da Irak ve Suriye üzerinden Anadolu'ya gelerek İran, Irak, Suriye ve Afganistan'a yayılmıştır. Oğuzların diğer torunları olan Afşarlar, bir devlet kurmuş, Kınıklar ve Siruşiler gibi büyük hükümdarlar ve hanedanlar yetiştirmiştir.
Enver Çingizoğlu'na göre ismin, Afşar Azerice-Türkçe kökenli bir etnonimden geldiğine şüphe yoktur. Afşarlar, Azerbaycan halkının ve dilinin oluşumunda kilit rol oynayan ve Azerbaycan topraklarında yer adlarının oluşturulmasına aktif olarak katılan etnik bir gruptu. Avşar etnik adı İran'da da çok yaygındır. Bu kabilenin adı Türk halklarının anıtlarında geçmektedir. Afşarlar, V.I.'ye göre İran'da geniş bir alana yayılmıştır. Savina şunları söylüyor: "Afşarlar şu anda İran'ın Türk nüfusu arasında büyük bir grup. Safevilere kadar Azerbaycan'da (Jagatu Nehri'nin doğusunda) ve ardından hemen hemen her yerde yayıldılar. Şimdi onlarla Azerbaycan'da karşılaşmak mümkün." 1071 Malazgird Savaşı'nda Afşarların Anadolu'nun ilk saflarında yer aldığını gösteren Gayılar ve Qınığar gibi kaynaklar var. Türk milleti içinde tek beden olmalarına rağmen Afşarların ismi Türk toplumu arasında sıklıkla anılmaktadır. Afşarlar, Oğuzların İslam öncesi tarihinde önemli rol oynayan boylardan biridir.
Tarihi çalışmalardan birinde Afşar aşiretinin Şahseven aşiretinden geldiği ve Kirman vilayetinde bulunduğu belirtilmektedir. Şahseven ailesinin de bir Türk ailesi olduğu bilinmekte ve Afşarların bu aileden menşei konusunda ciddi bir bilgi bulunmamaktadır. Afşarların Kirman vilayetinde varlığı tarihi literatürde Safevi dönemiyle ve Afşarların Şah İsmail tarafından Kirman bölgesine taşınmasıyla ilgili olarak doğrulanmaktadır. Ayrıca "Afşarlar Kirman çevresinde yaşamaya devam ediyor. Ancak, birçoğu Fars nüfusu ile asimile oldu ve çok azı artık anadilini konuşabiliyor."
Nadir Şah hakkında geniş çaplı bir araştırma eserinin yazarı olan Abuturab Sardadvar, kitabında Afşar aşiretinin önce Kafkasya ve Azerbaycan'a yerleştiğini doğrulamaktadır. Ve sonra bu boynun sadece İran'ın uzunluğu olduğunu iddia ediyor. Yazar, bu bölgenin tek dilinin Azerice olduğunu da ekliyor. Diğer tüm özellikler İran ile ilgilidir. Bir başka İranlı bilim adamı, Alirza Afşar Jam de Afşar'ı İran'la tamamen ilişkilendiriyor ve Türklerle hiçbir ilgisi olmadığını öne sürüyor. İddiasına göre Afşarlar, eski İran'ın kadim kabilelerinden biri olan Part ırkına mensuptur. Yazar, ancak Moğol saldırıları başlayınca Türkistan'dan Batı Azerbaycan'a göç ettiklerini yazıyor.
L. Lokkart bu fikri doğrular. Yazılarına göre, Afşarlar Moğol saldırıları sonucu Orta Asya'dan göç etmiş ve Azerbaycan'a taşınmış ve ardından tüm İran topraklarına yayılmıştır. Lockhart'ın aktardığı görüşe göre Afşarların Orta Asya'dan Azerbaycan'a hareketi 16. yüzyılda gerçekleşmiştir.