Hedge fon
Tarihçe

ABD'de 1920'lerdeki spekülatör borsası/yükselen piyasa (ing: Bull Market) bünyesinde, varlıklı yatırımcıların kullanımına özel olan yatırım fonları bulunmaktaydı. O döneme ait olan ve günümüzde en iyi bilineni Graham-Newman ortaklığıdır (ing:Graham-Newman Partnership). Bu ortaklık Benjamin Graham ve uzun süredir iş ortağı olan Jerry Newman tarafından kurulmuştur. Warren Buffett bu ortaklığa, Amerikan Finans Müzesine (ing: Museum of American Finance) yazdığı bir mektupta, hedge fonunun erken örneklerinden biri olarak atıfta bulunmuştur; Janet Tavakoli ise Warrent Buffet'ın diğer yorumlarına da dayanarak Graham'ın yatırım şirketini ilk hedge fonu olarak kabul etmiştir.
Sosyolog Alfred W. Jones, hedge fonunun ingilizcedeki karşılığı olan "hedged fund" teriminin isim babası olarak kabul edilir (hedge: çit/sınır, hedged: çevrili/sınırlandırılmış fund:fon hedged fund: riski sınırlandırılmış fon) ve 1949 yılında ilk hedge fonu yapısını oluşturduğu kabul edilir. Jones yönettiği fonları "hedged" (sınırlı) olarak tanımlamıştır, bu terim o sıralarda Wall Street  bünyesinde, Finansal piyasalardaki değişimlerden kaynaklı olan yatırım riskinin yönetimini tanımlamak için kullanılmaktaydı.
1970'lerde hedge fonları, fon yöneticilerinin çoğunun 'Uzun/Kısa Sermaye' (ing: long/short equity) modelini takip etmesi sebebiyle, tek bir strateji üzerine özelleşmişti. 1969-1970 durgunluğu sırasında (ing: recession of 1969–70) ve 1973-1974 borsa çöküşü (ing: 1973–1974 stock market crash) yüzünden; pek çok hedge fonu, değer olarak ağır kayıplar verince, kapanmıştır. 1980'lerin sonunda tekrar keşfedilmeye başladılar.
1990'larda hedge fonlarının sayısı dikkate değer miktarda artmıştır. Bu durumun muhtemel sebepleri arasında 1990'lardaki borsanın yükselişi, 'hizalanmış faiz tazminat yapısı' (ing: 'aligned-interest compensation structure') ve yüksek değerlerde geri dönüş vaatleri sayılabilir. Sonraki on yıl boyunca, hedge fonu stratejileri arasına girenler şunlardır: kredi arbitrajı, sıkıntılı borç (ring: distressed debt), sabit gelir (ring:fixed income), Nicel analiz (ing: quantitative analysis) ve çoklu-strateji. ABD'deki, emeklilik ve bağış fon yöneticileri gibi kurumsal yatırımcılar, portföylerinin daha büyük kısımlarını hedge fonlarına ayırmaya başlamışlardı.
21. yüzyılın ilk on yılında hedge fonları dünya çapında popülariteye ulaştı ve 2008 yılına gelindiğinde dünya çapındaki hedge fonu endüstrisinin yönettiği varlıkların (ing: assets under management-AUM) değeri 1.93 trilyon $ değerine ulaşmıştır. Ancak 2007–2008 finansal krizi, hedge fonlarında yatırımcıların varlıklarını geri çekmelerine kısıtlamalar getirilmesine neden olmuş, sonuç olarak popülerliklerinin azalmasına ve yönetilen varlıkların toplam değerinin azalmasına yol açmıştır. Yönetilen varlıkların toplam değeri daha sonra tekrar yükselmiştir ve 2011 Nisan ayında 2 trilyon $ değerine ulaşmıştır. 2001 Şubat ayı itibarıyla, dünya çapındaki hedge fonu yatırımlarının %61'i kurumsal kaynaklardan gelmekteydi.
2011 Haziran tarihinde, en çok miktarda yönetilen varlık miktarına sahip olan hedge fonu yönetimi firmaları şunlardı: Bridgewater Associates (58.9 Milyar $), Man Group (39.2 Milyar $), Paulson & Co. (35.1 Milyar $), Brevan Howard (31 Milyar $), and Och-Ziff (29.4 Milyar $). Bridgewater Associates şirketi 2012 Mart ayı itibarıyla 70 Milyar $ değerinde varlık yönetmekteydi. O yılın sonunda, ABD'deki en büyük 241 hedge fonu yönetimi şirketinin elindeki varlıklarının toplamı 1.335 Trilyon $ değerindeydi. 2012 Nisan ayında hedge fonu endüstrisi, yönetilen varlıkların değerinin 2.13 Trilyon $'a ulaşmasıyla rekor kırmıştır. 2010'ların ortalarına doğru, hedge fonu endüstrisi "eski okul" fon yöneticilerinde genel bir düşü yaşadı. Merkez Bankalarının daha önce görülmemiş şekilde kolaylık sağlaması yüzünden klasik uzun/kısa stratejisinin revaçtan düşmesi sebebiyle; Dan Loeb bu durumu "hedge fonu ölüm tarlası" olarak adlandırmıştır. O dönemde ABD hisse senedi piyasası bağımlılığı/korelasyonu açığa satış yapanlar için sürdürülemez hale gelmişti. Günümüz hedge fonu endüstrisi; Citadel, Elliot, Milennium, Bridgewater gibi daha büyük ve kendini ispatlamış şirketler etrafında yoğunlaşan bir olgunluk durumuna erişmiştir. Yeni fon şirketlerinin kurulma oranı kapanan fonların oranını geçmiştir.
2017 Temmuz tarihinde, hedge fonlarında yönetilen varlıkların değeri, 8 adet art arda aylık raporlanan geri dönüş değerlerine bakıldığında, 3.1 trilyon $'a yükselerek rekor kırmıştır.