stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Pentium

| --- | --- |
Intel Pentium ailesi
Genel bilgiler
Üretim başlangıcı: 1993
Üretim durdurulma: 1999
Yaygın üretici(ler): Intel
Performans
Max. CPU saat hızı: 60 MHz ilâ 300 MHz
FSB hızları: 50  ilâ 66 
Mimari ve sınıflandırma
Teknoloji nodu: 0.8µm ilâ 0.25µm
Mikromimari: P5
Komut seti: x86
Fiziksel özellikler
Çekirdekler: 1
Soket(ler): Socket 4, Socket 5, Socket 7
Ürünler, modeller, varyantlar
Çekirdek ad(lar)ı: P5. P54, P54CS, P55C, Tillamook
2020 yılından beri kullanılan logo
Pentium, Intel’den beşinci nesil x86 mimarisi bir mikroişlemcisidir. 486 serisinin ardılıydı ve ilk olarak 22 Mart 1993 tarihinde duyurulmuştu.
Pentium’un, daha önceki isim nesillerini izleyecek şekilde, 80586 veya i586 olarak adlandırılması bekleniyordu. Ancak, Intel, Advanced Micro Devices gibi rakiplerinin, kendi işlemcilerini benzer isimlerle markalandırmalarını (AMD’nin Am486’sı gibi) engellemek amacıyla, bir numarayı (örneğin 486) ticari marka olarak kullanma konusunda mahkemeyi ikna etmeyi başaramadı. Intel, ticari marka haline gelebilecek bir isim yaratabilme konusunda Lexicon Branding’in yardımını aldı. Pentium markası çok başarılı oldu ve Pentium Pro’dan Pentium Extreme Edition’a kadar, birçok işlemci nesli boyunca muhafaza edildi. Pazarlama amacıyla kullanılmamakla birlikte, Pentium serisi işlemcilere, orijinal Pentium yongası için 80500’den başlayarak, hâlâ nümerik ürün kodları verilmektedir.
Intel bugün, Pentium markasından büyük ölçüde çekilmiştir. Ama hala Pentium işlemciler üretilmekte ve bilgisayarlarda kullanılmaktadır. Intel Pentium'un yerine “Intel Core” markasını çıkarmıştır ama Pentium'dan vazgeçilmemiştir.Ve gelecekteki ürün serisinde de Pentium ve Celeron        markalarını kullanacaktır. 2006 yılında piyasaya çıkarılan ilk Intel Core, Pentium M mikro-mimarisini genişletiyordu. 2006 yılında piyasaya çıkan Intel Core 2, yeni  Intel Core mikro-mimarisini sunmaktadır.
Microsoft ve diğer birçok şirket, gerekliliklerini tanımladıkları spesifikasyonlarda, standart olarak orijinal Pentium'u kullanmaktadır. Örneğin, Microsoft Görsel Stüdyo 2005 Ekip sürümü için, Microsoft'un açıkladığı gereklilikler arasında, (en azından) 600 MHz (gerekli) veya 1 GHz (tavsiye edilen) saat hızında çalışan bir Pentium işlemci yer almaktadır. Başka bir işlemcinin bu gerekliliği sağlayıp sağlamadığını anlamak için, hızını, standart Pentium saat hızları cinsinden veren bir çevrim kullanılması gerekmektedir. Örneğin, Pentium Pro, çok daha düşük hızda çalışmasına rağmen, daha ileri mimarisi sayesinde, gerekliliği karşılardı. Daha modern işlemcilerin bu gerekliliği karşılayıp karşılamadıklarını anlamak için karşılaştırma yapabilmek amacıyla, genellikle bir eşdeğerlik tablosu kullanılmaktadır.
Programlamada, bazen orijinal Pentium işlemci mimarilerini, daha sonraki Pentium markalı mimarilerden (P6 veya P68-tabanlı) ayırt etmek gerekebilir. Bu durumlar için, i586 daha eski Pentium işlemcilere ve bunun yanı sıra, Intel'in rakipleri tarafından imal edilen ve daha eski Pentium'ları hedefleyen makine kodunu çalıştırabilen işlemcilere atıfta bulunmak için yaygın, ama sahte bir yoldur.
486’dan Beri Önemli Değişiklikler

486 sistemleri için Pentium Overdrive,
Superscalar mimari – Pentium'un her saat döngüsünde birden fazla komutu tamamlamasını sağlayan iki veriyolu (boru hattı) vardır. Borulardan biri (“U” diye adlandırılan) her türlü komutu gerçekleştirebilirken diğeri (“V” olarak adlandırılan) en basit, en yaygın komutları yerine getirmektedir. Birden fazla boru hattı kullanmak, RISC işlemci tasarımlarına has bir özellik olup, x86 platformlarında uygulanan ilklerden biridir, böylece gidilecek yolu işaret etmekte ve iki teknolojiyi birleştirerek “hibrit” işlemcileri yaratmanın mümkün olduğunu göstermiştir.
64-bit veriyolu – bu, her isteyişte bellekten alınan bilgi miktarını ikiye katlamaktadır. Bu durum, Pentium'un 64-bit uygulamaları gerçekleştirebildiği anlamına gelmemektedir; ana yazmacı hâlâ 32 bit genişliğindedir.
MMX komutları (sadece daha sonraki modeller) - multimedya uygulamalarında kullanılmak üzere tasarlanmış temel bir SIMD komut seti uzantısı. Pentium mimari yongaları her saat döngüsünde 486 işlemcinin performansını iki katının hemen altında bir performans sunmuştur. En hızlı Intel 486 parçaları birinci nesil Pentium'larla hemen hemen aynı hızdaydı ve AMD Am5x86, kabaca Pentium 75'e eşitti.
Modeller

En eski Pentiumlar 66 MHz ve 60 MHz saat hızıyla piyasaya sürülmüştür. Daha sonra zamanla 75, 90, 100, 120, 133, 150, 166, 200 ve 233 MHz sürümleri piyasaya çıkmıştır. 266 ve 300 MHz sürümleri, daha sonra mobil bilgisayar kullanımları için piyasaya çıkmıştır. Pentium OverDrive sürücüleri, eski 486 sınıfı bilgisayarlar için bir büyütme seçeneği olarak, 63 ve 83 MHz hızlarıyla piyasada yerini almıştır.
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Kod Adı | P5 | P5 | P54C | P54C | P54C | P54C | P54CS | P54CS | P54CS | P54CS | P54CS | P55C | P55C | P55C | P55C | P55C | P55C | Tillamook | Tillamook | Tillamook | Tillamook |
| Ürün Kodu | 80500/80501 | 80500/80501 | 80502 | 80502 | 80502 | 80502 | 80502 | 80502 | 80502 | 80502 | 80502 | 80503 | 80503 | 80503 | 80503 | 80503 | 80503 | 80503 | 80503 | 80503 | 80503 |
| Ürün Büyüklüğü (µm) | 0.80 | 0.80 | 0.60 | 0.60 | 0.60 | 0.60 | 0.35 | 0.35 | 0.35 | 0.35 | 0.35 | 0.28 | 0.28 | 0.28 | 0.28 | 0.28 | 0.28 | 0.25 | 0.25 | 0.25 | 0.25 |
| Saat Hızı(MHz) | 60 | 66 | 75 | 90 | 100 | 120 | 120 | 133 | 150 | 166 | 200 | 120* | 133* | 150* | 166 | 200 | 233 | 200 | 233 | 266 | 300 |
| Gerilim | 5.0 | 5.0 | 3.3 | 3.3 | 3.3 | 3.3 | 3.3 | 3.3 | 3.3 | 3.3 | 3.3 | 2.8 | 2.8 | 2.8 | 2.8 | 2.8 | 2.8 | 1.8 | 1.8 | 1.8 | 1.8 |
| Piyasaya Çıkış | 03/22/93 | 03/22/93 | 10/10/94 | 03/07/94 | 03/07/94 | 03/27/95 | 03/27/95 | 06/1995 | 01/04/96 | 01/04/96 | 06/10/96 | 03/27/95- 11/01-95 | 03/27/95- 11/01-95 | 03/27/95- 11/01-95 | 01/08/97 | 01/08/97 | 06/02/97 | 08/1997 | 08/1997 | 01/1998 | 01/1999 |
* Bu değerler sadece Mobile Pentium MMX işlemcilerde geçerlidir.
Modeller > P5, P54C, P54CS

Pentium 75 MHz (P54C, 80502)
Orijinal Pentium mikro-işlemcisinin P5 dahili  kod adı ve 80501 ürün kodu vardı (daha önceki adımlarda 80500). Bu, boru hatlı, iç düzeni süper skalar bir mikroişlemci olup, 0.8 µm işlem kullanırdı. Bunu, hazır bir ikili işlemci olan ve ön yan yoldakinden farklı bir iç saat hızı kullanan, P5'den 0.6 µm işleme küçülme sayılan P54C (80502) izlemiştir (yol hızını artırmak, iç saati artırmaktan çok daha zordur). Bunun karşılığında, P54C'ü, 0.35 µm işlem – daha eski Pentiumlarda kullanılan iki kutuplu CMOS işlemenin aksine, saf bir CMOS işlem - kullanan P54CS izlemiştir.
60-100 MHz Pentium'ların ilk sürümlerinin kayan nokta devresinde, bazı ender durumlarda, bölme işlemlerinde daha az doğrulukla sonuçlanan bir problem vardı. 1994 yılında Lynchburg, Virginia'da keşfedilen bu hata Pentium FDIV bug hatası olarak tanınmaya başladı ve Intel'de büyük utanç yarattı, Intel bunun üzerine, hatalı işlemcileri düzeltilmiş olanlarda değiştirmek üzere bir değişim programı geliştirdi. Pentium işlemcilerin 60 ve 66 MHz 0.8 µm sürümleri de narinlikleri ve (o aşamada) yüksek seviyedeki ısı üretimleriyle tanındılar – aslında Pentium 60 ve 66'ya çoğu kez “kahve ısıtıcısı” lakabı takılmıştı. Ayrıca, 5V'la çalışmaları nedeniyle “yüksek voltajlı Pentiumlar” olarak da tanınıyorlardı. Isı sorunları, daha düşük voltajla (3.3V) çalışan P54C ile giderilmişti. P5 Pentiumlar Soket 4'ü kullanırken, P54C Soket 5'le başlamış, daha sonraki sürümlerinde Soket 7'ye geçmiştir. P54CS'den sonraki bütün masa üstü Pentiumlar Soket 7'yi kullanmıştır. Kısa süre sonra, f00f bug olarak bilinen bir başka hata keşfedilmiş, ama şans eseri, işletim sistemi satıcıları, incelikli bir çözüm uygulayarak çökmeyi önlemiştir.
486 sistemleri için P24 Pentium OverDrive, diğer Pentium işlemcileri arasında bir tür tuhaflık içermekte olup, 1995 yılının başlarında piyasaya sürülmüştür. 486 platformunun daha dar 32-bit'lik veriyolu ile daha yavaş önbellek mimarisiyle çalışabilmek için, Pentium mimarisinin birçok açıdan değiştirilmesi gerekliydi. Bu nedenle, yonga, P55C Pentium öncesi yongaların iki katı ile donatılarak, 32 KB L1 önbellekle donatılmış olarak gelmiştir. Yonga ayrıca, 486 kartlardaki 5V enerji devresini Pentium'un 3.3V ihtiyaçlarına dönüştüren, karta monte edilmiş bir enerji düzeneğine ilave olarak, bağlı bir fan/soğutucu düzeneği de içeriyordu.
Modeller > P55C, Tillamook

P55C (veya 80503) Intel’in Hayfa, İsrail’deki Araştırma ve Geliştirme merkezinde geliştirilmiştir. MMX Teknolojili Pentium olarak (genellikle sadece Pentium MMX olarak adlandırılmıştır) satılmış, ama P5 çekirdeğini esas almasına rağmen (bu seride 0.35 µm işlem de kullanılmıştır), sayısal medya verilerini kodlama ve kod çözme işlemleri gibi, multimedya görevlerindeki performansını iyileştirmek niyetiyle yeni bir 57 "MMX" komut serisi içermekteydi.
Yeni komutlar, yeni veri türleri ile çalışmaktadır: ya sekiz adet 8-bit tam sayı, dört adet 16-bit tam sayı, iki adet 32-bit tam sayı veya 1 adet 64-bit tam sayıdan oluşan 64-bit yoğunlaştırılmış vektörler. Bu nedenle, örneğin, PADDUSB (Yoğunlaşmış ADD işaretsiz doygun bayt) komutu, her biri birlikte, çift olarak sekiz adet 8-bit işaretsiz tam sayı içeren iki adet vektör eklemektedir; taşan her ilave doyuma ulaşır ve bir baytta simgelenebilecek en büyük işaretsiz değer olan 255'i verir. Bu oldukça uzmanlaşmış komutlar kullanılabilmek için genelde, programcı tarafından kodlanmayı gerektirir. MMX, P55C'nin ömrü bittikten sonraya kadar önemli bir rağbet görmemiştir.
P55C'in performansı, 1. seviye CPU önbelleğini ikiye katlayıp, 16 KiB'dan 32 KiB'e çıkararak, önceki sürümlerine nazaran iyileştirilmiştir.
Pentium P55C notebook CPU’ları, CPU’ları tutan bir “hareketli modül” kullanıyordu. Bu modül, CPU'nun, daha küçük bir özel biçim katsayısı içinde doğrudan kendisine bağlı olduğu bir PCB idi. Bu modül notebook'un ana kartına takılır ve tipik olarak, bir ısı yayma tabakası monte edilir ve modülle irtibat kurardı. Bu tür notebook'lar sıklıkla Intel 430MX yonga setini, özellikleri azaltılmış bir 430FX kullanırdı. Ancak, 0.25 μm Tillamook Mobile Pentium MMX ile (adını Oregon'da bir şehirden alan), modül, sistemin 512 KiB SRAM önbelleğiyle birlikte, 430TX yonga setini de kullanırdı.
Pentium markasının diğer kullanımları

Intel, aslında dahili olarak Pentium'un kendisinden oldukça farklı olan, daha sonraki nesil işlemci mimarilerini adlandırmak amacıyla Pentium adını korumuştur:
Pentium Pro
Pentium II
Pentium III
Pentium 4
Pentium M
Pentium D
Pentium Extreme Edition
Pentium E2000
Bu marka adı, CPU mikro-mimarisinin yapısıyla sadece gevşek bir şekilde bağlantılıdır. Pentium markası geleneksel olarak masa üstü ve notebook parçaları için kullanılmakta, Celeron markası, “değer”, ürün parçaları (tipik olarak daha düşük performans ve daha düşük fiyat) için kullanılmakta ve Xeon markası ise, sürücüler ve iş istasyonlarına uygun yüksek performanslı parçalarda kullanılmaktadır. Aynı temel mikro-mimari bütün markalarda kullanılabilir, ama uygulamalar saat hızlarında, önbellek boyutlarında, paket ve soketlerde farklılık gösterebilir. Ayrıca, aynı isim, bağlantılı olmayan mikro-mimarilerdeki yongalarda da kullanılmaktadır.
Intel Core işlemcisi, Pentium M işlemcileri ile aynı mikro-mimariyi kullanmaktadır, ama Pentium M adını kullanmamaktadır (ve aynı zamanda Intel'in yeni logosunu kullanmaktadır). Ancak, Pentium adı, yeni Core 2-türevli işlemcileri serisinde kullanılmaya devam edecektir. Bu işlemciler, Conroe-L kod adıyla, Pentium E2000 serisi olarak pazarlanacaktır. Yeni Pentium 1 MB'lık L2 önbelleğe sahip olacak ve 800 MHz FSB, Intel EM64T teknolojisi ile Execute Disable Bit kullanacaktır ve çift çekirdekli işlemci olacaktır.
Beşinci Nesil x86 Rakipleri

Nx586
5x86
5k86
WinChip
mP6
Logolar

1993-2003
1993-1999 (MMX)
2003-2006
2013-2015
2020-günümüz
2020-günümüz
2020-günümüz
Intel Pentium III
Intel Pentium 75
Intel Pentium MMX 233 MHz (P55C, 80503) (Üstten Görünüm)
Kapaksız Pentium MMX 166 MHz
Əliağalı

| Aliağalı |
| --- | --- |
Köy

Aliağalı Azerbaycan'ın Ağdam Rayonu'nda bir köydür.
| g t Ağdam Rayonu idari birimleri |
| --- | --- | --- |
| Rayon | Ağdam |  |
| Köyler |  Abdal  Adıgözəlbəyli  Ağdamkənd  Aliağalı  Alıbəyli  Ayaq Qərvənd  Bağbanlar  Baharlı  Ballar  Baş Günəypəyə  Baş Qərvənd  Bənövşələr  Bəybabalar  Birinci Alıbəyli  Birinci Baharlı  Birinci Dördyol  Birinci Quzanlı  Birinci Yüzbaşılı  Boyəhmədli  Böyükbəyli  Bozavənd  Cavahirli  Çəmənli  Çıraxlı  Çullu Vtoroye  Çullu, Quzanlı  Çuxurməhlə  Dadaşlı  Cinli  Əfətli  Əhmədağalı  Əhmədavar  Əlimədədli  Ətyeməzli  Evoğlu  Eyvazlı  Gəngərli  Göytəpə  Gül-Baharlı  Gülablı  Güllücə  Hacıməmmədli  Hacıturalı  Həsənçobanlı  Həsənxanlı  İkinci Alıbəyli  İkinci Baharlı  İkinci Dördyol  İkinci Yüzbaşılı  İmamqulubəyli  Imeni Revolyutsii  İsalar  İsmayıbəylı  Karadagly  Kəbləhüseynli  Xaçındərbətli  Kiçikli  Kolqışlaq  Kosalar  Küdürlü  Kürdlər  Mafruzlu  Mahrızlı  Maqsudlu  Məlikli  Məmmədbağırlı  Mərzili  Mirəşelli  Mollalar  Mollalar  Muğanlı  Muradbeyli  Naibli  Nəmirli  Novruzlu  Orta Günəypəyə  Orta Qərvənd  Orta Qışlaq  Papravənd  Paşabəyli  Pərioğlular  Poladlı  Qalayçılar  Qarabağ  Qaradağlı  Qarapirimli  Qasımbəyli  Qasımlı  Qazançı  Qəhrəmanbəyli  Qərvənd  Qiyaslı  Qızıl Kəngərli  Qurdlar  Quzanlı  Rzalar  Salahlı Kəngərli  Sarıcalı  Sarıçoban  Sarıhacılı  Saybalı  Səfərli  Seidli  Şelli  Şirvanlı  Sırxavənd  Şişpapaqlar  Sıxbabalı  Şıxlar  Sofulu  Şotlanlı  Şükürağalı  Şükürbəyli  Suma  Şuraabad  Tağıbəylı  Tarnöyüt  Təzəkənd  Üçoğlan  Xıdırlı  Xındırıstan  Yeniyol  Yusifcanlı  Yusifli  Zəngişalı  |  |
Siyah Giyen Adamlar: Global Tehdit

Başlığın diğer anlamları için Siyah Giyen Adamlar sayfasına bakınız.
| --- | --- |
Men in Black International
Filmin Afişi
Yönetmen: F. Gary Gray
Yapımcı: Walter F. Parkes Laurie MacDonald
Senarist: Art Marcum Matt Holloway
Hikâye (eser): Lowell Cunningham tarafından üretilen Men in Black adlı eser.
Oyuncular: Chris Hemsworth Tessa Thompson Rebecca Ferguson Emma Thompson Liam Neeson  Kumail Nanjiani Rafe Spall Laurent Bourgeois Larry Bourgeois
Müzik: Danny Elfman Chris Bacone
Stüdyo: Columbia Pictures  Amblin Entertainment  Parkes + Macdonald  Image Nation  Tencent Pictures
Dağıtıcı: Sony Pictures
Cinsi: Sinema filmi
Türü: Bilimkurgu Aksiyon Komedi
Renk: Renkli
Çıkış tarih(ler)i: 14 Haziran 2019 ABD ve Türkiye
Süre: 115 dakika
Ülke: ABD
Dil: İngilizce
Hasılat: 250 milyon USD
Resmî sitesi
Siyah Giyen Adamlar: Global Tehdit (Özgün adı:: Men in Black: International), F. Gary Gray'in yönettiği, başrollerini Chris Hemsworth, Tessa Thompson, Rebecca Ferguson, Emma Thompson, Liam Neeson, Kumail Nanjiani, Rafe Spall, Laurent Bourgeois ve Larry Bourgeois'ın paylaştığı, daha önce vizyona giren Siyah Giyen Adamlar üçlemesinin spin-off'u olan 2019 tarihli Amerikan filmidir. Lowell Cunningham'ın yarattığı Men in Black adlı çizgi romandan uyarlanmıștır.
Okyanus 20. Yüzyıl Ansiklopedik Türkçe Sözlük

Başlığın diğer anlamları için Okyanus (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Okyanus Türkçe Sözlük (Okyanus 20. Yüzyıl Ansiklopedik Türkçe Sözlük); Pars Tuğlacı tarafından hazırlanıp 1971 yılında Pars Yayınları tarafından yayınlanmaya başlandı. İlk baskısı İstanbul'da Sermet Matbaası'nda bastırılmıştır. Okyanus, yayınlandığı dönemine göre Türkiye Türkçesinin en büyük sözlüğü olma özelliğini uzun yıllar korumuştur. Türk ve yabancı Türkoloji ile uğraşan bilim insanlarının da en önemli başvuru kaynaklarından birisidir.
Okyanus; A4 sayfa boyutunda olmak üzere 6 punto 3 sütun olarak dizgilenmiş ve bu dizgilemeyi Sermet Arkadaş yapmıştır. İlk baskısı 16 sayfalık fasiküller halinde olmak üzere 196 fasikül 3136 sayfa üzerinde 9297 sütün ve yaklaşık olarak 836.730 satırdan oluşur.
Okyanus'un ilk baskısı (1971 - 1974 yılları) üç cilt olarak hazırlanmış ve basılmıştır, bunun;
Sözlük İbrahim Alaettin Gövsa ve diğerleri tarafından hazırlanan Resimli Yeni Lugat ve Ansiklopedi: Ansiklopedik Sözlük (I-V, 1947-1954) adlı çalışmaya ilavelerle hazırlanmış ve sayfaları içerisinde 1000 kadar çizim içeren şekiller ile sözcükler pekiştirilmeye çalışılmıştır. Çizimlerin bir kısmı Alman Duden Sözlüğünden alınarak Türkçeleştirilmiştir. 149 sayfalık levhalar kısmı kûşe kağıda basılı olup bu bölümde yer alan resimlerin çoğunluğu Encyclopædia Britannica ansiklopedisindendir
Okyanus Türkçe Sözlük'un sonraki baskıları Cem Yayınevi tarafından 2. baskı 6 Cilt (1978 yılı), üçüncü baskı 7 Cilt (1979 yılı) ve dördüncü baskı 10 cilt (1980 yılı) olarak yayınlanmıştır. Sonraki baskılarda yer alan 7. ve 10. ciltler Pars Tuğlacı tarafından ilk baskıda yer almayan A'dan Z'ye kadar sözcük ve deyimlerin hazırlanması ile oluşturulmuş 360 sayfalık bir ek cilttir.
Alolar

| --- | --- |
Rayonun Azerbaycan'daki konumu
Başkan: [[]]
Plaka kodu: 32
Telefon kodu: 237
Posta kodu: AZ 3200
g t 
Alolar, Azerbaycan'ın Kelbecer Rayonu'nda bulunan bir köydür.
1993 yılında Ermenistan Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri tarafından işgal edilmiştir.
Güneş lekesi

Güneş lekesi bölgesi 2192
Detaylı görüntü, 13 Aralık 2006
Güneş lekeleri, ışık küre (ışık yuvarı) adı verilen Güneş'in en dış katmanında oluşur. Çevresi ile karşılaştırıldığında sıcaklığı daha düşük olduğundan karanlık lekeler halinde görünür. Manyetik alanın belli bölgelerde yoğunlaşması, ısının eşit bir şekilde yayılımını engeller. Sonuç olarak çevresindeki ışık küreye göre daha düşük yüzey sıcaklığına sahip Güneş Lekeleri dediğimiz bölgeler oluşur. Bunlar genellikle çiftler halinde görünür. Her ikisi de birbirlerinin zıt manyetik kutuplarıdır.
Güneş lekeleri yaklaşık olarak 3.000-4.500 K (2.700-4.200 °C) sıcaklığa sahip olsalar bile siyah lekeler halinde açıkça görünür. Çünkü çevresindeki bölgeler yaklaşık olarak 5.780 K (5.500 °C) sıcaklığına sahiptir. Kara cisim ışımasında olduğu gibi, lekelerin ışık şiddeti sıcaklığının dördüncü kuvveti ile doğru orantılıdır. Eğer güneş lekelerini, çevresini oluşturan ışık küreden ayırabilseydik Ay'dan çok daha parlak görünürdü. Bu lekeler Güneş'in yüzeyinde ilerlerken hem daralıp hem genişler. Lekeleri daire olarak düşünecek olursak, 16 kilometre çapında küçük olabileceği gibi 160.000 kilometre çapında büyük de olabilir. Büyük olanlar Dünya'dan teleskop olmadan bile görünebilir. Aynı zamanda, ışık kürede ilk ortaya çıktıklarında, saniyede birkaç yüz metre göreceli hızlara sahip olabilirler.
Güneş lekeleri, tıpkı taçküre döngüleri (İngilizce coronal loop) ve manyetik bağlanma olayları gibi yoğun manyetik aktiviteyi belirtir. Çoğu güneş püskürtüsü ve taçküre kütle atımı, güneş lekelerinin gruplaştığı bölgelerin etrafındaki aktif manyetik alanlarda ortaya çıkar. Benzer olgular, ışık ve karanlık bölgeler ölçülerek, dolaylı yoldan Güneş dışındaki yıldızlarda da gözlenmiştir. Bunlara yıldız lekeleri denir.
Tarihçe > Tarihöncesi kanıtlar

Katmanbilim (İngilizce stratigraphic ), araştırmalarından elde edilen veriler gösteriyor ki, güneş döngüleri yüzlerce milyon yıldır aktif olarak devam etmektedir. Kambriyen öncesinden kalma kayaların varv denen tortullarının ölçülmesi, ince tabakaların sürekli tekrar ettiğini gösterdi. Kayalar üzerindeki her bir yeni katmanın yaklaşık olarak 11 yılda bir oluştuğu ortaya kondu. Dünya'daki ilk atmosferin, güneş ışımasındaki değişimlere daha fazla hassas olduğu söylenebilir. Bu yüzden, yıllar boyunca Güneş'in fazlaca aktif olması buzul erimelerine ve kalın tortul yataklarının oluşmasına neden olabilir. Yıllık katman oluşumuna bunun neden olduğu tahmin ediliyor. Ancak alternatif açıklamalar da ileri sürülmüştür.
Ağaç halkalarının incelenmesi, geçmiş güneş döngülerinin daha detaylı bir resmini ortaya çıkarmıştır. Dendrokronoloji ve radyokarbon tarihleme yöntemi, doğrudan güneş gözlemi ile elde edilmiş güvenilir veriler ışığında, 11.400 yıl öncesine uzanan güneş lekesi aktivitelerini tekrar incelememizi sağladı.
Tarihçe > İlk gözlemler

Günümüze ulaşan en eski güneş lekesi kayıtları M.Ö. 364'te Çinli gökbilimci Gan De tarafından gökbilim kataloğuna geçirilmiştir. Milattan önce 28. Yüzyıldan itibaren, Çinli astronomlar düzenli olarak güneş lekelerini gözlemleyerek resmi kayıt altına alıyorlardı.
Batı dünyasındaki ilk kaydedilmiş güneş lekesi M.Ö. 300'lü yıllara rastlar. Bu leke, Platon ve Aristo'nun öğrencisi Antik Yunan bilgini Theophrastus tarafından kayıt altına alınmıştır. Daha fazla güneş lekesi gözlemleri M.S. 17 Mart 807'de, Benedictine monk Adelmus tarafından yapılmıştır. 8 gün boyunca devam eden bir güneş lekesi gözlemlemiştir. Ancak Adelmus bu lekeye Merkür geçişi diyerek yanlış bir sonuca varmıştır. Aynı zamanda, M.S. 813 yılında Şarlman'ın öldüğü zamanda büyük bir güneş lekesi daha görülmüştür. 1129'daki Güneş lekesi aktiviteleri John of Worcester tarafından tanımlanmıştır. 12. Yüzyılın sonlarında ise bu tanımlamaları Averroes yapmıştır. Ancak Galileo 1612 yılında doğru tanımlamaları getirene kadar, bu gözlemler yanlış yorumlanarak gezegen geçişleri olarak adlandırılmıştır.
Tarihçe > 17. ve 18. yüzyıllar

Güneş lekelerinin teleskopla gözlemlenmesi 1610'lu yılların sonlarına rastlar. Bu gözlemler İngiliz gök bilimci Thomas Harriot ve Friz gök bilimciler Johannes ve David Fabricius tarafından yapılmıştır. Daha sonraki zamanlarda Galileo, Roma'daki gök bilimcilere güneş lekelerini gösteriyordu. Christoph Scheiner de muhtemelen kendi tasarımı olan gelişmiş bir helioskop kullanarak güneş lekelerini gözlemliyordu.
Güneş lekelerinin Güneş sistemi'nin doğası hakkındaki tartışmalarda önemi vardı. Bunlar Güneş'in kendi çevresi etrafında döndüğünü gösterdi. Lekelerin kaybolması ve tekrar ortaya çıkması Güneş'in değişken bir yapıda olduğunun kanıtınır. Aristo bu durumun aksine, bütün gökcisimlerinin değişmeyen bir küresel yapıda olduğunu söylemişti.
Rudolf Wolf, geçmiş döngüsel varyasyonlar üzerinde bir veritabanı oluşturulması amacıyla geçmiş kayıtlar üzerinde çalışmalar yaptı. Dikkatli güneş gözlemleri için gelişmiş teknoloji ve teknikler daha 1610 yılında bile olmasına rağmen, onun verileri sadece 1700'e kadar genişletilebildi. Gustav Spörer, daha sonra  1716'dan önce güneş lekelerinin çok nadir gözlendiği zamanlarda 70 yıllık bir döngü olduğunu öne sürdü. Bunun sebebi, Wolf'un 17. Yüzyıla güneş döngülerini taşıyamamış olmasıydı.
17. yüzyılın ikinci yarısı boyunca güneş lekelerinin nadiren kaydı alınmıştır. Daha sonraki analizler gösterdi ki olumsuz gözlemler referans gösterilmediği sürece gözlemsel verilerin eksikliği sorun değildir. Edward Maunder, Spörer'in önceki çalışmalarını geliştirerek Güneş'in bir döngü boyunca değişim gösterdiğini söyledi. Bu süre içinde Güneş lekeleri yüzeyden tamamen kaybolarak 1700'lü yıllarda tekrar oluşmaya başlamıştır. Bu bilgi güneş döngüsünün neden kaybolduğunu anlamamıza yardımcı olmuştur. Bu süre boyunca kutup ışıkları da görünmez olmuştur. Güneş tutulması boyunca güneşin taç küresinin olmaması bile 1715'e öncelikli olarak not edildi. Güneş faaliyetlerinin çok az olduğu 1645-1717 yılları arasındaki güneş döngüsü  "Maunder Minimumu" olarak bilinir.
Tarihçe > 19. Yüzyıl

Güneş lekelerinin sayılarındaki değişiklikler ilk defa Heinrich Schwabe tarafından 1826 ile 1843 arasında gözlenmiştir. Wolf'un ise 1848'de başlayan düzenli gözlemler yapılabilmesine olanak vermiştir. Wolf sayısı, bir dizi güneş gözlemiyle ilişkili olan, tek tek lekelerin veya leke gruplarının ölçümünü ifade eder. Aynı zamanda 1848'de Joseph Henry bir ekrana Güneş'in fotoğrafını yansıtarak Güneş lekelerinin çevresindeki bölgeye göre daha soğuk olduğuna karar verdi.
Güneş faaliyetlerinin kaldığı yerden tekrar başlamasıyla, Heinrich Schwabe 1844'te Astronomische Nachrichten (Astronomi Haberleri) adlı  dergide güneş lekelerinin sayısında döngüsel bir değişim olduğunu bildirdi.
Güneş, 1 Eylül 1859'da görünen yarımküresinde son derece güçlü bir güneş püskürtüsü yaydı. Bu olay 1859 Güneş Fırtınası olarak kayıtlara geçti. Bütün elektrik servisleri kesildi, en uzaktaki güney noktaları olan Havana, Hawaii ve Roma'dan bile görünebilen kutup ışıklarına neden oldu.