stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Mavi Kitap Projesi
Project Blue Book tarihçesi > Yüzbaşı Gregory dönemi

Yüzbaşı George T. Gregory, 1956'da Blue Book'un yönetmenliğini devraldı. Clark, Gregory'nin Mavi Kitap'ı "kayıtsız Hardin'den daha sert bir UFO karşıtı yönde" yönettiğini yazıyor. 4602. birim feshedildi ve 1066. Hava İstihbarat Servisi Filosu UFO soruşturmalarıyla suçlandı.
Aslında, UFO raporları hakkında çok az araştırma yapıldı veya hiç soruşturma yapılmadı; Gregory'nin görev süresi boyunca yayınlanan gözden geçirilmiş bir AFR 200-2, açıklanamayan UFO raporlarının en aza indirilmesi gerektiğini vurguladı.
Gregory'nin açıklanamayan UFO sayısını azaltmasının bir yolu, basit bir yeniden sınıflandırmadır. "Olası vakalar" "muhtemel" hale geldi ve "olası" vakalar kesinliğe yükseltildi. Bu mantıkla, olası bir kuyruklu yıldız olası bir kuyruklu yıldız haline gelirken, olası bir kuyruklu yıldızın yanlış tanımlanmış bir kuyruklu yıldız olduğu açıkça ilan edildi. Benzer şekilde, bir tanık olağandışı balon benzeri bir nesnenin gözlemlendiğini bildirdiğinde, Mavi Kitap bunu genellikle araştırma ve yeterlilik olmaksızın bir balon olarak sınıflandırır. Bu prosedürler, Blue Book'un sonraki araştırmalarının çoğu için standart hale geldi.
Project Blue Book tarihçesi > Binbaşı Friend dönemi

Binbaşı Col. Robert J. Friend, 1958'de Mavi Kitap'ın başına getirildi. Friend, Mavi Kitap'ın 1954'ten beri izlediği yönü tersine çevirmek için bazı girişimlerde bulundu. Clark, "Friend'ın dosyaları ve katalog görüşlerini gözlemlenen çeşitli istatistiklere göre güncelleme çabaları, fon ve yardım eksikliğinden dolayı hüsrana uğradı" diye yazıyor.
Friend'in çabalarından cesaret alan Hynek, 1959'da Mavi Kitap çalışanları ve ATIC personeli arasındaki birkaç toplantının ilkini düzenledi. Hynek, bazı eski UFO raporlarının "bilinmeyen" kategoriden "tanımlanmış" kategoriye taşınması amacıyla yeniden değerlendirilmesi gerektiğini öne sürdü. Hynek'in planları boşa çıktı.
Friend'in görev süresi boyunca ATIC, Blue Book'un denetimini başka bir Hava Kuvvetleri kurumuna devretmeyi düşündü, ancak ne Hava Araştırma ve Geliştirme Merkezi ne de Hava Kuvvetleri Sekreteri Bilgi Ofisi ilgilenmedi.
1960 yılında, UFO'larla ilgili ABD Kongre oturumları vardı. Sivil UFO araştırma grubu NICAP, Blue Book'u UFO kanıtlarını örtbas etmekle suçladı ve ayrıca ABD Kongresinde birkaç müttefik edinmişti. Mavi Kitap, Kongre ve CIA tarafından, eleştirmenlerle -özellikle sivil UFO grubu NICAP, Mavi Kitap'ın bilimsel bir çalışma olarak eksik olduğunu öne sürdü. Buna yanıt olarak ATIC, Mavi Kitap'a personel ekledi (toplam personeli üç askerî personele ve sivil sekreterlere yükseltti) ve Mavi Kitap'ın bütçesini artırdı. Bu, Blue Book'un eleştirmenlerinden bazılarını yumuşatıyor gibiydi, ancak bu sadece geçiciydi. Birkaç yıl sonra  eleştiri daha da yüksek olacaktı.
Friend, 1963'te Mavi Kitap'tan transfer edildiğinde, Mavi Kitap'ın etkili bir şekilde yararsız olduğunu ve halk arasında bir itiraz yaratsa bile feshedilmesi gerektiğini düşünüyordu.
Project Blue Book tarihçesi > Kongre duruşması

1966'da, Massachusetts ve New Hampshire'daki bir dizi UFO görülmesi, Silahlı Hizmetler Meclis Komitesi'nin Kongre Duruşması'nda tartışmaya neden oldu. Duruşmanın eklerine göre, Hava Kuvvetleri ilk başta görmelerin bölgede yapılan bir eğitim tatbikatının sonucu olduğunu söylemişti. Ancak Ulusal Hava Olayları Soruşturma Komitesi NICAP, görüldüğü sırada uçağın uçtuğuna dair hiçbir kayıt bulunmadığını bildirdi. Başka bir rapor, UFO'nun aslında uçan bir reklam panosu reklam benzini olduğunu iddia etti. Raymond Fowler (NICAP'tan), Hava Kuvvetleri görevlilerinin gazetelere, UFO'ların hikâyesini elden geçirdiğini ve gördüklerini bildirmemelerini söyleyen yerel halkla kendi röportajlarını ekledi. UFO'lara tanık olan iki polis memuru Eugene Bertrand ve David Hunt, Binbaşı Quintanilla'ya, itibarlarının Hava Kuvvetleri tarafından yok edildiğini hissettiğini belirten bir mektup yazdı. "Gördüklerimizi, irtifadan bağımsız olarak, herhangi bir askeri operasyonla karıştırmak imkansızdı." diyerek, bunun bir balon veya helikopter olmasının hiçbir yolu olmadığını da sözlerine ekledi. Hava Kuvvetleri Bakanı Harold Brown'a göre, Mavi Kitap üç adımdan oluşuyordu: araştırma, analiz ve toplanan bilgilerin ilgili taraflara dağıtılması. Brown basının da duruşmaya davet edilmesine izin verdi. Duruşma sırasında Blue Book, bildirilen UFO gözlemlerinin %95'ini tespit edip açıklamıştı. Bunların hiçbiri dünya dışı ya da ulusal güvenlik için bir tehdit değildi. Brown'ın kendisi, "Organizasyonumuzda dünya dışı kaynaklardan geldiğine inanan, bunun hakkında ayrıntılı bilgi sahibi olan hiçbir bilimsel konumu veya yönetici konumu bilmiyorum "cümlesinden sonra  Blue Book'un bilim danışmanı Dr. J. Allen Hynek, düzenlenmemiş bir açıklamada, UFO'larla ilgili olarak büyük bir sorunun gerçekten var olup olmadığını belirlemek için "fiziksel ve sosyal bilimcilerden oluşan sivil bir panel" oluşturulmasını" önerdi. Hynek, "uzaylıları" doğrulamak için herhangi bir kanıt görmediğini ve herhangi bir dünya dışı zekaya sahip olan veya buna inanan herhangi bir yetkin bilim insanı tanımadığını belirtti.
Project Blue Book tarihçesi > Condon Komitesi

Mavi Kitap Eleştirisi 1960'ların ortalarına kadar büyümeye devam etti. NICAP'ın üyeliği yaklaşık 15.000'e yükseldi ve grup, ABD Hükûmeti'ni UFO kanıtlarını örtbas etmekle suçladı.
ABD Kongre oturumlarının ardından, Condon Committee 1966'da, görünüşte tarafsız bir bilimsel araştırma organı olarak kuruldu. Ancak Komite, bazı üyelerin yönetmen Edward U. Condon'u önyargıyla suçlamasıyla tartışmalara battı ve eleştirmenler Condon Raporunun geçerliliğini ve bilimsel kesinliğini sorguladı.
Sonunda, Condon Komitesi UFO'larla ilgili olağanüstü bir şey olmadığını öne sürdü ve az sayıda vakayı açıklanmadan bırakırken, rapor ayrıca daha fazla araştırmanın önemli sonuçlar vermeyeceğini savundu.
Project Blue Book tarihçesi > Projenin Sonlandırılması

Condon Komitesinin sonuçlarına yanıt olarak, Hava Kuvvetleri Bakanı Robert C. Seamans Jr., Mavi Kitap'ın yakında kapatılacağını, çünkü "ulusal güvenlik gerekçesiyle ne de bilim yararına daha fazla fon sağlanamayacağını..." açıkladı. Mavi Kitap operasyonlarının kamuoyuna duyurulan son günü 17 Aralık 1969'du. Ancak, araştırmacı Brad Sparks, NICAP'ın UFO Araştırmacısının Mayıs 1970 sayısındaki araştırmaya atıfta bulunarak, Mavi Kitap etkinliğinin son gününün aslında 30 Ocak 1970 olduğunu bildirdi. Sparks'a göre, Hava Kuvvetleri yetkilileri, Hava Kuvvetlerinin UFO sorununa tepkisinin dördüncü on yıla denk gelmesini engellemek istedi ve böylece Mavi Kitap'ın resmi dosyalarda kapatılma tarihini değiştirdi.
Blue Book'un dosyaları Alabama'daki Maxwell Hava Kuvvetleri Üssü'ndeki Hava Kuvvetleri Arşivlerine gönderildi. Binbaşı David Shea daha sonra Maxwell'in "erişilebilir ancak çok davetkar olmadığı" için seçildiğini iddia edecekti.
Nihayetinde Project Blue Book, UFO gözlemlerinin aşağıdakilerin bir sonucu olarak ortaya çıktığını belirtti:
Hafif bir kütle histerisi .
Bir aldatmaca gerçekleştirmek veya tanıtım yapmak için bu tür raporları uyduran kişiler.
Psikopatolojik kişiler.
Çeşitli geleneksel nesnelerin yanlış tanımlanması.
Nisan 2003'te USAF, herhangi bir resmi hükûmet UFO çalışma programını yeniden kurmak için acil bir plan olmadığını kamuoyuna açıkladı. Bununla birlikte, Aralık 2017'de, Gelişmiş Havacılık Tehdit Tanımlama Programı (AATIP) adlı yeni bir gizli UFO çalışmasının 2007'den 2012'ye kadar yılda 20 milyon doların üzerinde finanse edildiği açıklandı.
UFO'lar hakkında USAF eski resmi açıklama

USAF Bilgi Sayfası 95-03'te belirtildiği gibi, Birleşik Devletler Hava Kuvvetlerinin UFO'larla ilgili resmi açıklaması aşağıdadır:
1947'den 1969'a kadar Hava Kuvvetleri, Mavi Kitap Projesi kapsamında Tanımlanamayan Uçan Nesneleri (UFO) araştırdı. Merkezi Wright-Patterson Hava Kuvvetleri Üssü, Ohio'da bulunan proje 17 Aralık 1969'da sona erdirildi. Project Blue Book'a bildirilen toplam 12.618 görüşten 701'i "tanımlanamadı" olarak kaldı.
UFO soruşturmalarını durdurma kararı, Colorado Üniversitesi tarafından hazırlanan "Tanımlanamayan Uçan Nesnelerin Bilimsel Çalışması;" başlıklı bir raporun değerlendirmesine dayanıyordu. Colorado Üniversitesi'nin Ulusal Bilimler Akademisi tarafından hazırlanan raporunun bir incelemesi; 1940-1969 yılları arasında UFO raporlarını araştıran önceki UFO çalışmaları ve Hava Kuvvetlerinin deneyimine yaslanıyordu.
Bu araştırmalar, çalışmalar ve 1948'den beri UFO raporlarını araştırarak kazanılan deneyimler sonucunda Mavi Kitap Projesi'nin sonuçları şunlardı:
Hava Kuvvetleri tarafından rapor edilen, araştırılan ve değerlendirilen hiçbir UFO, ulusal güvenliğimiz için herhangi bir tehdit belirtisi göstermedi.
"Tanımlanamayan" olarak sınıflandırılan gözlemlerin, günümüz bilimsel bilgilerinin ötesinde teknolojik gelişmeleri veya ilkeleri temsil ettiğine dair Hava Kuvvetlerine ibraz edilen veya bulunmayan hiçbir kanıt yoktur.
"Tanımlanamayan" olarak sınıflandırılan gözlemlerin dünya dışı araçlar olduğuna dair hiçbir kanıt yoktur.
Mavi Kitap Projesi'nin sona ermesiyle, UFO'ları araştırmak ve analiz etmek için programı kuran ve kontrol eden Hava Kuvvetleri yönetmeliği iptal edildi. Eski Mavi Kitap soruşturmasıyla ilgili belgeler kalıcı olarak Modern Askeri Şube'ye, Ulusal Arşivler ve Kayıtlar Servisi'ne aktarıldı ve kamuoyunun incelemesine ve analizine sunuldu.
Mavi Kitap Projesi'nin sona ermesinden bu yana, Hava Kuvvetleri tarafından UFO soruşturmalarının yeniden başlatılmasını destekleyecek hiçbir şey olmadı.
Periyodik toplantılar ve seminerler sırasında UFO olaylarını dikkate alan çok sayıda üniversite ve profesyonel bilimsel kuruluş vardır. Hava olaylarıyla ilgilenen özel kuruluşların bir listesi, Gale Research tarafından yayınlanan "Encyclopaedia of Associations" da bulunabilir. Özel gruplar tarafından UFO raporlarının zamanında incelenmesine ilgi ve zamanında inceleme, bilimsel topluluk tarafından sağlam kanıtların göz ardı edilmemesini sağlar. UFO gözlemlerini bildirmek isteyen kişilere yerel kolluk kuvvetleri ile iletişime geçmeleri tavsiye edilmelidir.
UFO'lar hakkında USAF eski resmi açıklama > Mavi Kitap Sonrası USAF UFO faaliyetleri

Tuğgeneral Carroll H. "Rip" Bolender (Personel, Araştırma ve Geliştirme, Hava Kuvvetlerine ait Başkan Yardımcısı altında Geliştirme ve Satın Alma Müdür Yardımcısı), Mavi Kitap feshedildikten sonra bile, "UFO raporlarının" "bu amaç için tasarlanmış standart Hava Kuvvetleri prosedürü yoluyla ele alınmaya devam edeceğini" belirtir. Ayrıca Bolender, "Ulusal güvenliği etkileyebilecek tanımlanamayan uçan cisimlerin raporları... Mavi Kitap sisteminin bir parçası değildir" diye yazdı. Bugüne kadar, Bolender'ın bu diğer soruşturma kanalları, kurumları veya grupları katılımı bilinmemektedir. 1965'te generalliğini devralan Bolender, notu hazırladıktan sonra, Apollo programında Ay Gezisi Modülü Operasyonları Program Yöneticisi olarak kısa bir süre görev aldı. 1972'de Hava Kuvvetleri'nden emekli olana kadar bu pozisyonda görev yapmaya etti.
Ek olarak, Blum, Bilgi Edinme Özgürlüğü Yasası taleplerinin, ABD Hava Kuvvetlerinin UFO gözlemlerini, özellikle de 1960'ların sonlarından 1970'lerin ortalarına kadar ABD nükleer tesislerinde meydana gelen bir dizi düzinelerce UFO karşılaşmasını kataloglamaya ve izlemeye devam ettiğini gösterdiğini bildirdi. Blum, bu resmi belgelerden bazılarının bürokratik hükûmet evrak işlerinden büyük ölçüde uzaklaştığını ve bu UFO olaylarının birçok USAF personeline ilham verdiği "terör" duygusunu açıkça ortaya koyduğunu yazıyor.
Dr. Hynek'in eleştirisi

Hynek, UFO'ların hata ayıklamaya ihtiyacı olduğunu öneren Robertson Panelinin ortak bir üyesiydi. Ancak birkaç yıl sonra, Hynek'in UFO'lar hakkındaki fikirleri değişti ve bunların bilimsel incelemeyi hak eden çözülmemiş bir gizemi temsil ettiğini düşündü. ABD Hükûmetinin UFO çalışmalarına başından sonuna kadar dahil olan tek bilim adamı olarak, Projects Sign, Grudge ve Mavi Kitap üzerine benzersiz bir bakış açısı sunmuştur.
Bilimsel araştırma potansiyeli ile umut verici bir başlangıç olarak tanımladığı şeyin ardından, Hynek, projedeki görev süresi boyunca Mavi Kitap'a olan ilgisini giderek daha fazla kaybetti, Hava Kuvvetleri personelinin kalitesiz araştırma sonuçları, kayıtsızlık, beceriksizlik bunun en büyük nedeniydi. Hynek, daha sonra Mavi Kitap Projesini "Soruşturulmamışların Açıklama Derneği" adlandırarak eleştiriye aldı.
Mavi Kitap'a Ruppelt, ardından Yüzbaşı Hardin, Yüzbaşı Gregory, Binbaşı Frien ve son olarak Binbaşı Hector Quintanilla başkanlık etti. Hynek'in yalnızca Ruppelt ve Friend için nazik sözleri vardı. Ruppelt hakkında, "Onunla olan ilişkilerimde onu dürüst ve tüm fenomen hakkında ciddi bir şekilde şaşkın buldum" diye yazdı. Binbaşı Freind'si, "Mavi Kitap'ta birlikte çalıştığım tüm subaylar arasında, Binbaşı Friend saygımı kazandı. Sahip olduğu özel görüş ne olursa olsun, tam ve pratik bir gerçekçiydi ve puan tablosunu görebileceği bir yerde oturuyordu, ofisinin sınırlarını kabul etden biriyid.. "
Quintanilla'yı özellikle alçakgönüllü bir şekilde ele aldı: "Quintanilla'nın yöntemi basitti: hipotezine aykırı olan her türlü kanıtı göz ardı edin." Hynek, Hava Kuvvetleri Binbaşı Hector Quintanilla'nın Blue Book'un müdürü olarak görev yaptığı dönemde, "tamamen saçma okulun bayrağının direğin üzerinde en yüksek noktasından dalgalandığını" yazdı. Hynek, Quintanilla'nın astlarından biri olan Çavuş David Moody'nin  "Anlamadığı ya da hoşlanmadığı her şey hemen psikolojik kategoriye alırdı, bu da onun için ' çatlak ' anlamına geliyordu."
Hynek, Moody'yi "olası balonun efendisi: olası balon, olası uçak, olası kuşlar efendisi..." diye eleştirdi.
Mavi Kitap Projesi kurguları > UFO Projesi tv programı

Mavi Kitap Projesi, Mavi Kitap Projesi vakalarına dayandığı varsayılan 1978-1979 TV programı Project UFO'nun (bazı ülkelerde Mavi Kitap Projesi olarak biliniyordu) ilham kaynağıydı. Bununla birlikte, gösteri sık sık gerçek proje sonuçlarına karşı çıktı ve birçok durumda bazı görüşlerin gerçek uzaylılar olduğunu öne sürdü.
Mavi Kitap Projesi kurguları > Twin Peaks dizisi

Mavi Kitap Projesi, 1990-1991 TV dizisi Twin Peaks'in ikinci sezonunda önemli bir rol oynadı. Programda çalışan bir Hava Kuvvetleri subayı olan Binbaşı Garland Briggs, kahramanı Dale Cooper'a yaklaşır ve Cooper'ın adının, Twin Peaks kasabasını çevreleyen ormandan açıklanamaz bir şekilde ortaya çıkan Hava Kuvvetleri tarafından kesilen saçma bir radyo yayınında ortaya çıktığını ortaya çıkarır. Sezon ilerledikçe, aktarımın kaynağının acı ve ıstırap gibi insan duygularıyla beslenen varlıkların yaşadığı Kara Loca'nın boyut ötesi alanı olduğu ortaya çıkar; sonunda Briggs'in Cooper'ın rakibi, yozlaşmış FBI ajanı Windom Earle ile Mavi Kitap Projesi'nde çalıştığı ve iki adamın işleri sırasında Loca'nın kanıtlarını ortaya çıkardığı ortaya çıktı.
Mavi Kitap Projesi kurguları > Galactica 1980

Orijinal Battlestar Galactica spin-off serisi Galactica 1980'in her bölümü, ABD Hava Kuvvetleri'nin UFO'ların varlığının kanıtlanmadığı ve "ulusal güvenlik için bir tehdit olmadığı" 1969 Mavi Kitap Projesi bulguları hakkında kısa bir diziydi.
Mavi Kitap Projesi kurguları > Project Blue Book dizisi (2019)

Mavi Kitap Projesi, Ocak 2019'da History Channel'da yayınlanmaya başlayan Project Blue Book drama dizisi için ilham kaynağıdır.
J. Allen Hynek
AEW Dynamite

| AEW Dynamite |
| --- | --- |
Format: Profesyonel güreş
Proje tasarımcısı: Tony Khan
Başrol: All Elite Wrestling çalışanları listesi
Ülke: Amerika Birleşik Devletleri
Yapım
Gösterim süresi: 120 dakika
Dış bağlantılar
İnternet sitesi

AEW Dynamite, diğer adıyla Wednesday Night Dynamite veya kısaca Dynamite, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki TNT kanalında (2019 - 2021) yayınlanan  bir profesyonel güreş televizyon programı. All Elite Wrestling (AEW) şirketinin ana programı olan Dynamite, 2 Ekim 2019 tarihinden itibaren yayınlanmaktadır. 1Ocak 2025 tarihinden itibaren TBS ve Max dijital yayın platformunda eşzamanlı olarak yayınlanmaya başlayacaktır.
Tarihi

Kasım 2018'de AEW, Tuesday Night Dynamite dahil olmak üzere birçok ticarî marka için başvuruda bulundu. Haziran 2019'da ek olarak Wednesday Night Dynamite için de başvuruda bulundu ve bu hareket, aynı adda Çarşamba akşamları program yapılacağı söylentilerine yol açtı.
8 Mayıs 2019 tarihinde AEW, ITV4'te AEW programlarını yayınlamak için Britanyalı medya şirketi ITV plc yeni medya hakları anlaşmasına vardı. 15 Mayıs 2019 tarihinde AEW ve WarnerMedia, TNT'de yayınlanacak haftalık bir prime-time şovu için bir anlaşma yaptığını açıkladı ve ayrıca ABD ve Kanada'daki B/R Live'da canlı etkinlikler ve izle ve öde etkinliklerinin yayınlanacağını söyledi.
Nisan ayında Jim Ross, iki saatlik programın canlı olarak haftada bir yayınlanacağını açıkladı. Fight for the Fallen'da Chris Jericho, programın Ekim ayında başlayacağını söyledi. 24 Temmuz'da AEW, programın ilk bölümünün 2 Ekim'de Washington, DC'deki Capital One Arena'dan canlı yayınlanacağını açıkladı. 2 Ağustos'ta, programın satışa sunulan biletlerinin 3 saat içinde tükendiği ilan edildi.
AEW Dynamite, ilk olarak 2 Ekim 2019’dan 29 Aralık 2021’e kadar TBS’in kardeş kanalı TNT’de yayınlanmıştır. Daha sonra 5 Ocak 2022 itibarıyla TBS’e taşınmıştır. TBS’e geçişinden önce, büyük spor etkinlikleri nedeniyle bazı bölümler daha geç bir saatte veya farklı gecelerde yayınlanmıştır. 1 Ocak 2025 itibarıyla ise program, TBS ve Max adlı dijital yayın platformunda eşz
amanlı olarak yayınlanmaya başlayacaktır.
Ekip

Ana madde: All Elite Wrestling çalışanları listesi
Ekip > Yorumcular

| Yorumcular | Tarih |
| --- | --- |
Jim Ross, Excalibur ve Alex Marvez: 2 Ekim 2019 (2019-10-02) - günümüz
Yayın tarihi

| Kanal | Saat | Yıllar |
| --- | --- | --- |
| TNT | Çarşamba 20.00-22.00 EST | 2 Ekim 2019 - 29 Aralık 2021 |
| TBS | Çarşamba 20.00-22.00 EST | 5 Ocak 2022 - Günümüz |
| MAX | Çarşamba 20.00-22.00 EST | 1 Ocak 2025'te başlayacak |
Uluslararası yayıncılar

| Ülke | Televizyon | Çevrimiçi |
| --- | --- | --- |
|  Kanada | N/A | B/R Live FITE TV |
|  Birleşik Krallık | ITV4 | FITE TV |
|  İrlanda | ITV4 | FITE TV |
|  İsviçre | ITV4 | FITE TV |
Nunivak Çupikçesi

| Nunivak Çupikçesi |
| --- | --- |
Cugtun
Ana dili olanlar: Amerika Birleşik Devletleri (Nunivak Adası, Alaska)
Dil ailesi: Varsayılan  Nunivak Çupikçesi
Yazı sistemi: Latin
Dil kodları
ISO 639-2: ypk
ISO 639-3: esu
Nunivak Çupikçesi[kaynak belirtilmeli] (kendilerince Cugtun ; İngilizce Cup'ig ya da Nunivak Cup'ig, Nunivak Cux), Alaska'da, Nunivak Adasında Nunivak Çupiklerinin konuştuğu Yupik dilleri kolundan bir Eskimo dili olan Yupikçenin bir şivesi.
Nunivak adasında konuşulan Nunivak Çupikçesi, ada izolasyonu sonucu Yupikçenin en farklı lehçesi olup ayrı bir dil gibi nitelendirilir ve Nunivak'taki okulda öğretilir ve yazıya geçirilir. Nunivak adasında Mekoryuk kasabasında yaşlılarca konuşulmaktadır.
Eskimo dilleri içindeki yeri

Eskimo - Aleut dilleri
Aleut dilleri
Eskimo dilleri
Yupik dilleri
Sirenik Yupikçesi
Öz Yupik dilleri
Sibirya Yupikçesi
Naukan Yupikçesi
Alaska Yupikçesi
Unaliq-Pastuliq Yupikçesi : Norton Sound yöresinde
Yupikçe : Yukon ve Kuskokwin yörelerinde
Egegik Yupikçesi : Bristol Koyu yöresinde
Çupikçe : Hooper Bay ve Chevak yörelerinde
Nunivak Çupikçesi
Supikçe
İnuit dilleri
İnyupikçe
Batı Kanada İnuitçesi
Doğu Kanada İnuitçesi
Grönland İnuitçesi
Eğitim ve Öğrenim

Dünyada yalnızca tek bir okulda, Aşağı Kuskokwim Okul Bölgesine (LKSD Lower Kuskokwim School District)  bağlı olan Mekoryuk'taki okulda (Nuniwarmiut School PK-12) Nunivak Çupikçesi "yabancı dil" gibi öğretilmektedir. Çocuklar anadillerini bilmedikleri için evde konuşamıyorlar, okulda sonradan öğreniyorlar. Okulun 32 öğrencisi var. Alaska Yerli Dil Merkezi tarafından Yupikçeden (Yup'ik) ayrı olarak Nunivak Çupikçesi (Cup'ig) ile de ders kitabı yayımlanmaktadır.
Tükenme tehlikesi

Nunivak Çupikçesinin tehdit altındaki dillerden olduğu Alaska Yerli Dil Merkezi (ANLC) tarafından da belgelenmiştir. Michael Krauss tarafından 1975 yılında yapılan tespite göre "bazı çocuklar Çupikçeyi konuşabiliyor" denilirken, 1982 yılında ise "çocukların hiçbiri Çupikçeyi konuşamıyor" olmuştur.
Bazı gramer özellikleri

Nunivak Çupikçesi, Eskimo - Aleut dillerinin tipik görünümünü sergiler:
Kelimelerde üç sayı vardır: tekil, ikil, çoğul
| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
| tekil | ikil | çoğul | anlamı |
| qusngir | qusngig | qusngit | ren geyiği |
| qay'ar | qay'ag | qay'at / qass'it | kayak |
| qimugta | qimugteg | qimugtet | köpek |
Kelimeler yalın halde çoğu zaman nominatif eki alırlar : daha çok -r ya da -g
Kelimeler (ya da cümleler) 4 bölümden oluşur: kök (stem), yapım eki (postbase), çekim eki (ending), bağlaç (enclitic)
Tamlama (isim ya da sıfat) bulunmaz
Türkçede iyelik tamlaması (genitive + possessive) ile ifade edilen (örn: adamın evi) yapılar, Nunivak Çupikçesinde iyelik tamlaması olmadığı için ona yakın başka bir yapıyla kurulur: relative + absolutive:
Örnek cümleler

Cangacit? - Nasılsın (İyi misin) ?
Canritua - İyiyim
Unuakukegci - Günaydın
Agayunerpakegcikici - Mutlu Noeller
Allrakularakegciluci-llu - Ve de Yeniyılın kutlu olsun
Quyana - Teşekkürler
Taqukat, maklit neqkanka - Foklar, sakallı foklar benim yiyeceğimdir
Quyana niicugnillua - Beni dinlediğiniz için teşekkür ederim
Quyana naqluki allnganka - Ne yazdığımı okuduğunuz için teşekkür ederim
Örnek metin: NUNİVAK ÇUPİKÇESİ : Tamakut cuut pilliaraat ciuliaratuut nallumteni. Cugtun ayuqellernek caumallret amllertut, culliarit. Aukwallaat kwa-i curpailemta piqullrungataat apertusciigatki-llu kwaten tauggaam tangrrumaaqluki kwangkuta pitungamta avani cuut, cullret augkut. Atamta-llu [?] piliqucullrulliningateki tamaakut ak'allaulrit nalluaput qangvaq pillrit. Tava tayim' cami pillrit niicuitaput.
Alıntılar

Rus Alaskası döneminde (1733 - 1867) 1821 yılında ilk kez Ruslarla ve Rusçayla karşılaşan Yupiklerin dillerinde Rusça alıntılar günümüzde de canlılığını sürdürür:
caarralar (< Rus. сахар) 'şeker'
caayu  (< Rus. чай) 'çay'
cainig (< Rus. чайник) 'çaydanlık'
cap'akir (< Rus. сапоги) 'bot, potin'
cass'ar (< Rus. часы) 'saat'
culunar (< Rus. солонина ?) 'tuzlama balık'
kelipar (< Rus. хлеб) 'ekmek'
maslar (< Rus. масло) 'tereyağı'
miss'ug (< Rus. мешок) 'çanta; çuval'
mulut'ug (< Rus. молоток) 'çekiç'
paltug (< Rus. пальто) 'palto'
pelatekar (< Rus. палатка) 'çadır'
putuskar (< Rus. подушка) 'yastık'
tiisiss'ar (< Rus. тысяча) 'bin'
yaassig : (< Rus. ящик) 'kutu'
Dipnotlar

↑  Steven A. Jacobson (2006), The participial oblique, a verb mood found only in Nunivak Central Alaskan Yup'ik and in Siberian Yupik 21 Eylül 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., ÉTUDES/INUIT/STUDIES, 2006, 30(1): 135-156 (= Nunivak Island has the most divergent dialect of Central Alaskan Yup'ik Eskimo, the language of southwestern Alaska)
↑  "LKSD, Department of Academic Programs and Support". 4 Mart 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2010.
↑  "Mekoryuk Schools". 3 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2010.
↑  "Central Alaskan Yup'ik Collection Container List". 6 Haziran 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Eylül 2010.
↑  "Nuniwarmiut Piciryarata Tamaryalkuti : Current Status of Cup'ig Language". 24 Aralık 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2010.
↑  "Nuniwarmiut Piciryarata Tamaryalkuti : Stone Head Carvings, told in Cup'ig, with English translation. Narrated by Qungutur". 25 Aralık 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2010.