1907 Tiflis banka soygunu

| 1907 Tiflis banka soygunu |
| --- | --- |
Saldırının gerçekleştiği Erivan Meydanı, 1870'lerde
tr
Tarih: 26 Haziran 1907 (1907-06-26)
Saat: Tahminen sabah 10:30
Konum: Erivan Meydanı, Tiflis, Tiflis Guberniyası, Kafkasya Genel Valiliği, Rus İmparatorluğu
Düzenleyen: Joseph Stalin Vladimir Lenin Maksim Litvinov Leonid Krasin Alexander Bogdanov
Katılanlar: Kamo Bachua Kupriashvili Datiko Chibriashvili "Çete"nin diğer üyeleri Muhtemelen Joseph Stalin
Sonuç: 241.000 ruble (2023 yılında yaklaşık 4.06 milyon $) çalındı
Dava: Kamo iki farklı duruşmada suçlu bulundu
1907 Tiflis banka soygunu 26 Haziran 1907 tarihinde Rus İmparatorluğu'nun Tiflis Guberniyası bölgesindeki Tiflis şehrinde (günümüzde Gürcistan'ın başkenti) gerçekleşmiş silahlı bir soygundur. Sevk edilmekte olan yüklü miktarda nakit para, Bolşevikler tarafından devrimci faaliyetlerine kaynak oluşturmak üzere çalındı. Soyguncular, postaneden Rus İmparatorluğu Devlet Bankası'nın Tiflis şubesine gitmekte olan posta arabası ve korumalarına Erivan Meydanı'nda (şimdiki adı Özgürlük Meydanı) bomba ve silahlarla saldırdı. Resmî kaynaklara göre saldırı sonucu kırk kişi hayatını kaybetti ve elli kişi yaralandı. Soyguncular, 241.000 ruble ile birlikte kaçtı.
Saldırı Vladimir Lenin, Josef Stalin, Maksim Litvinov, Leonid Krasin, Alexander Bogdanov gibi üst düzey Bolşevikler tarafından düzenlendi ve Stalin'in uzun yıllardan beri iş birlikçisi olan Kamo'nun öncülüğünde Gürcü devrimcilerden oluşan bir çete tarafından gerçekleştirildi. Soygun ve cinayetler, Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin (RSDİP) Beşinci Kongresi'nde bu tür faaliyetler açıkça yasaklanmış olduğu için RSDİP içerisindeki bir grup olan Bolşevikler'e karşı öfke doğmasına neden oldu. Bunun sonucunda Lenin ve Stalin kendilerini olaydan uzak tutmaya çalıştılar.
Bu ve sonrasındaki soygunlar sonucu gelişen olaylar, Bolşevikler içinde Lenin'in ve Bogdanov ile Krasin'in destekçileri arasında bölünmeye neden oldu. Soygunun başarıyla gerçekleştirilmesi ve yüklü miktarda paranın ele geçirilmesine rağmen, çalınan paraların çoğununun seri numarası polis tarafından bilindiği için yüksek mebla banknotların çoğu Bolşevikler tarafından kullanılamadı. Lenin bu paraları kullanabilmek amacıyla Ocak 1908'de Avrupa'da paraları farklı yerlerde farklı kişiler aracılığıyla bozduracak bir plan yaptı fakat bu plan, başarılı olamadığı gibi birçok kişinin tutuklanmasına, olayın daha tanınır hâle gelmesine ve Avrupa'daki sosyal demokratların olumsuz tepkilerine neden oldu.
Kamo soygundan kısa süre sonra Almanya'da yakalandı fakat üç yıldan uzun bir süre deli taklidi yaparak yargılanmaktan kurtuldu. Tedavi gördüğü akıl hastanesinden kaçmayı başaran Kamo, iki yıl sonra tekrar bir soygunu planlarken yakalandı. 1907 yılındaki soygun ve diğer suçları yüzünden ölüme mahkûm edildi ancak cezası ömür boyu hapse çevrildi. 1917 Rus Devrimi'nin ardından serbest bırakıldı. Saldırıya katılan önemli figürlerden veya tasarlayanlardan hiçbiri asla yargılanmadı. Kamo'nun 1922'deki ölümünden sonra, Puşkin Bahçeleri'ndeki Erivan Meydanı yakınlarında onun için bir anıt dikildi ve Kamo bu anıtın altına gömüldü. Anıt daha sonra kaldırıldı ve Kamo'nun naaşı başka bir yere taşındı.