Tespih
Hristiyan geleneğinde tespih > Katolik geleneğinde tespih > Kullanımı

Tespih duası çoğunlukla Katolik ve Anglikan Hristiyanların (benzer bir Ortodoks yöntemi de vardır) kullandığı, söylenen ve düşünülen bir dua türüdür. Yaygın tespih duası; 10'ar defa söylenen ‘Selam sana’ duasından oluşan 5 setin ve her setten önce ‘Babamız’ duasının okunması ile bunlara eşlik eden ‘mystery’ (olay-gizem) üzerine sessizce düşünmekten oluşmaktadır.
'Selam Sana' duası: Selam Sana, lütufla dolu Meryem; Rab seninledir. Kadınlar arasında kutsalsın ve kutsaldır rahminin meyvesi İsa. Aziz Meryem, Tanrı’nın Annesi, biz günahkarlar için şimdi ve ölüm saatimizde dua eyle. Amin. (Katolik versiyonu)
‘Göklerdeki Pederimiz’ duası: Göklerdeki Pederimiz, Adın yüceltilsin, hükümdarlığın gelsin, Göklerde olduğu gibi, Yeryüzünde de Sen’in isteğin olsun. Günlük ekmeğimizi bugün de bize ver; Bize kötülük edenleri bağışladığımız gibi, Sen de bağışla suçlarımızı. Bizi günah işlemekten koru ve kötülükten kurtar. Amin. (Katolik versiyonu)
Bu gizem/olaylar İsa'nın hayatına eşlik eden enkarnasyon, çileler ve Mesih'in şanlanması gibi olaylara odaklanmaktadır. Tespih duası ayrıca Katoliklerin vurguladığı “Meryem’in Mesih’e odaklı hayatına katılma” ve “Meryem aracılığıyla Mesih’e” temalarını da temsil eder.
Tespih duası genelde şu amaçlarla okunur;
-Kalpte bir huzur elde etme.
-İncil üzerine daha derin bir tefekkür elde etme.
Gizemler/Olaylar 5 parçadan oluşan dört sete ayrılmıştır:
Sevinçli Gizemler (Pazartesi ve Cumartesi günleri):
Başmelek Gabriel'in Meryem'e müjdeyi vermesi. – Luka 1:26-38
Meryem'in kuzeni Elizabeth'i ziyareti. – Luka 1:39-4
İsa Mesih'in doğumu. – Luka 2:6-12
İsa Mesih'in tapınakta sunulması. – Luka 2:22-35
İsa Mesih'in kaybolup, tapınakta bulunması. – Luka 2:41-51
Kederli Gizemler (Salı ve Cuma günleri):
İsa Mesih'in Getsamane bahçesindeki ıstırabı. – Matta 26:36-46
İsa Mesih'in kırbaçlanması. – Markos15:1-16
İsa Mesih'in dikenlerle taçlandırılması. – Matta 27:27-31
İsa Mesih'in çarmıhını sırtlanıp taşıması. – Luka 23:26-32
İsa Mesih'in çarmıha gerilmesi ve ölümü. – Yuhanna 19:20-37
Şanlı Gizemler (Çarşamba ve Pazar günleri):
İsa Mesih'in dirilişi. – Matta 28:1-10
İsa Mesih'in göğe yükselişi. – Luka 24:36-51
Pentakost (İsa Mesih'in Kutsal Ruh'u yollaması) – Elçilerin İşleri 2:1-4
Meryem Ana'nın göğe alınışı. – MunificentissimusDeus (1950):DS 3903
Meryem Ana'nın yerin ve göğün kraliçesi olarak taçlandırılması. – Vahiy 12:1
Işık Gizemleri (Perşembe günleri):
İsa Mesih'in Ürdün nehrinde vaftizi. – Matta 3:13-17
İsa Mesih'in Kana düğünündeki ilk mucizesi. – Yuhanna 2:1-12
İsa Mesih'in dağdaki vaazda Tanrı'nın Krallığını ilan etmesi. – Markos 1:15
İsa Mesih'in Tansfigürasyon'u (görünüm değiştirmesi) – Luka 9:28-35
İsa Mesih'in Efkaristiya'yı kurması. – Markos 14:22-25
Tespih taneleri, gizemler olaylar boyunca okunan ‘Selam sana’ dualarının sayısını takip etmek amacıyla kullanılan somut bir metotur. Tespih taneleri parmaklar arasında dualar okundukça hareket ettirilir. Zihinsel olarak sayıyı takip etmeyerek, zihin gizemler/olaylar üzerinde rahatça düşünebilmektedir. ‘Selam sana’ duaları onluk tanelerde okunur, ‘Göklerdeki Pederimiz’ ise onluklardan önce gelen büyük tanelerde okunur. Her yeni gizem/olay büyük taneler ile başlar. Tüm Katolik tespihlerinde, bağlı olan başında bir haç olan ardından bir büyük, üç küçük ve bir büyük tane bulunduran kısa bir kordona sahiptir. 5 onluklu bir tespih toplamda 59 taneye sahiptir.