Einstein-Szilárd mektubu
Mektup

İngilizce  Vikikaynak'ta   ile ilgili metin bulabilirsiniz.
12 Temmuz 1939'da Szilárd ve Wigner, Wigner'ın arabasıyla Einstein'ın kaldığı Long Island'daki Cutchogue'a gittiler. Almanya'nın nükleer bomba üretme olasılığını açıkladıklarında Einstein şu yanıtı verdi: "Daran habe ich gar nicht gedacht" ("Bunu düşünmedim bile"). Szilárd, Belçika'nın Amerika Birleşik Devletleri Büyükelçisine Almanca bir mektup yazdırdı. Mektubu Wigner yazdı ve Einstein imzaladı. Wigner'ın önerisi üzerine, Dışişleri Bakanlığına ne yaptıklarını ve neden yaptıklarını açıklayan bir mektup da hazırladılar ve herhangi bir itiraz varsa yanıt verilmesi için iki hafta süre verdiler.
Bu durum uranyum araştırmaları için gereken hükûmet desteği ihtiyacını karşılamadı. Szilárd'ın bir başka arkadaşı olan Avusturyalı iktisatçı Gustav Stolper, Franklin D. Roosevelt'e yakın olan Alexander Sachs ile konuşmayı önerdi. Sachs, Szilárd'a Roosevelt ile uranyum hakkında çoktan konuştuğunu ancak Fermi ve Pegram'ın bir nükleer bomba yapmalarının çok olasılıksız olduğunu bildirdiklerini söyledi. Szilárd'a, mektubu Roosevelt'e teslim edeceğini söyledi ancak daha prestijli birinden gelmesini önerdi. Szilárd bu sebepten dolayı yeniden Einstein ile görüşmeyi öne sürdü. Sachs ve Szilárd, yazım hatalarıyla dolu bir mektup hazırladılar ve Einstein'a postaladılar.
Szilárd ayrıca 2 Ağustos'ta tekrar Long Island'a doğru yola çıktı. Wigner müsait değildi, bu yüzden Szilárd aracı sürmesi için başka bir Macar fizikçi olan Edward Teller'ı seçti. Taslağı aldıktan sonra Einstein, mektubu önce Almanca yazdırdı. Szilárd ise Columbia Üniversitesine döndüğünde bölümün genç bir stenografı olan Janet Coatesworth'a mektubu İngilizce yazdırdı. Daha sonraları Janet, Szilárd güçlü bombalardan bahsettiğinde "bir kaçık için çalıştığından emin olduğundan" bahsetti. Mektubu "Saygılarımla, Albert Einstein" ile bitirmek bu izlenimi değiştirmedi. Hem İngilizce mektup hem de daha uzun bir açıklayıcı mektup, imzalaması için Einstein'a gönderildi.
2 Ağustos tarihli ve Roosevelt'e hitaben yazılan mektupta şu uyarıda bulunuldu:
"Son dört ay içinde -Fransa'da Joliot ve Amerika'da Fermi ve Szilárd'ın çalışmaları sayesinde- büyük miktarlarda enerji ve radyum benzeri elementlerin üretileceği büyük bir uranyum kütlesinde bir zincirleme nükleer reaksiyon oluşturmak mümkün hale geldi. Şimdi bunun yakın gelecekte başarılabileceği neredeyse kesin görünüyor.
Bu yeni olgu aynı zamanda bombaların yapımına da yol açacaktır ve bu şekilde -daha düşük olasılıkla da olsa- yeni tipte son derece güçlü bombaların üretilebileceği düşünülebilir. Tekneyle taşınan ve bir limanda patlayan bu türden bir bomba, çevresindeki bölgenin bir kısmıyla birlikte tüm limanı yok edebilir. Ancak bu tür bombalar hava yoluyla taşınamayacak kadar ağır olabilir."
Ayrıca özellikle Almanya hakkında uyardı:
"Almanya'nın ele geçirdiği Çekoslovakya madenlerinden uranyum satışını fiilen durdurduğunu anlıyorum. Bu kadar erken harekete geçilmesi gerektiği belki de Almanya Dışişleri Müsteşarı'nın oğlu von Weizsäcker'in Amerika'nın uranyum üzerine yaptığı çalışmaların bir kısmının şu anda tekrarlandığı Berlin'deki Kaiser Wilhelm Enstitüsüne bağlı olması nedeniyle anlaşılabilir."
Mektubun yazıldığı sırada bir zincirleme fisyon reaksiyonu için gerekli olduğu tahmin edilen malzeme birkaç ton ağırlığındaydı. Yedi ay sonra İngiltere'de bir buluş, gerekli kritik kütlenin 10 kilogramdan az olduğunu tahmin ederek hava yoluyla bombanın taşınmasını mümkün kılacaktı.