stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nasdaq
Ticaret programı

Nasdaq Borsası seansları, Doğu Zaman Dilimi'ndeki saatlerle:
07:00 - 09:30: uzun saatler ticaret seansı (piyasa öncesi)
09:30 - 16:00: normal ticaret seansı
16:00 20:00'ye kadar: uzatılmış saatler ticaret seansı (piyasa sonrası)
Nasdaq Borsası'nın yılda ortalama 253 işlem günü vardır.
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  CiNii: DA13048473  GND: 6128631-X  ISNI: 0000 0001 2300 4002  LCCN: no97030729  NLI: 987007461487905171  RERO: 02-A016585275  VIAF: 167819206   WorldCat (LCCN): no97-030729 
dot-com balonu sırasında, NASDAQ Composite endeksi 1990'ların sonlarında yükseldi. Daha sonra balon patlayınca sert bir düşüş yaşandı.
Stüdyo
Saho dili

| Saho |
| --- | --- |
Saaho
Ana dili olanlar: Eritre Etiyopya
Bölge: Eritre'de Güney, Kuzey ve Güney Kızıldeniz,  Etiyopya'da Tigray
Etnisite: Saholar
Konuşan sayısı: 178,800  (2007-2022)
Dil ailesi: Afro-Asyatik  Cushitic [en]Lowland East [en]Saho-Afar [en]Saho
Yazı sistemi: Ge'ez alfabesi (Etiyopya'da kullanılır.) Latin alfabesi (Eritre'de kullanılır.)
Tanınmış azınlık dili:  Eritre
Dil kodları
ISO 639-3: ssy
Glottolog: saho1246
Sahu dili ile karıştırılmamalıdır.
Saho dili (Tigrinya: ሳሆኛ/ቋንቋ ሳሆ) Eritre, Sudan ve Etiyopya'da konuşulan bir Afro-Asya dilidir. Ailenin Cushitic [en] koluna aittir.
Genel bakış

Saho dili, Saho halkı tarafından yerel olarak konuşulmaktadır. Geleneksel olarak, doğuda Erafayle körfezi, güneyde Laacasi Gade vadileri ve batıda Eritre yaylaları [en] (Güney'in doğu kanadındaki Shimejana bölgesi) veya daha önce Akele Guzai [en] eyaleti olarak bilinen Debub bölgesi ile sınırlanan Eritre bölgesinde yaşarlar.
Bu konuşma alanı, batıda Tigre [en] konuşmacıları ve doğuda Afar konuşmacıları ile diğer Afro-Asya konuşan topluluklarla sınırlanmıştır. Etiyopya'da Saho öncelikle Tigray Bölgesi'nde konuşulur. Dili diğer alanlarla birlikte ~250.000 kişi kullanmaktadır. Dört ana lehçesi vardır: Kuzey lehçesi, çoğunlukla Casawurta, Tharuuca, Casabat Care, vb. tarafından konuşulur; Merkezî lehçe esas olarak Minifere'li Faqhat Xarak tarafından konuşulur; Güney lehçesi esas olarak Minifire, Xazo, Dabrti-meela, Irob, Sancafe tarafından konuşulur.[kaynak belirtilmeli]
Saho ayrıca tarihlerini belgelemek ve bilgi vermek için Arapça (latin harfleriyle) kökenli kelimeler de kullanmaktadır.
Eski İtalyan Eritre'deki Saho dili, İtalyanca ödünç kelimelerin güçlü etkisi altında kalmıştır.
Saho, Afar halkı tarafından ana dil olarak konuşulan Cushitic Afar diliyle o kadar yakından ilişkilidir ki, bazı dilbilimciler iki dili tek bir "Saho-Afar dilinin" lehçeleri olarak görmektedirler. Ne olursa olsun, en azından temel sözlüklerinde ikisinin temiz bir şekilde ayrılabileceği gösterilmiştir.
Fonoloji > Ünsüzler

|  |  | Dudaksıl ünsüz | Dişsil ünsüz/ Dişyuvasıl ünsüz | Üstdamaksıl ünsüz | Dorsal [en] | Pharyngeal [en]/ Epiglottal | Gırtlaksıl ünsüz |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Plosive [en] | sessiz |  | t̪ |  | k | ʡ | ʔ |
| Plosive [en] | sesli | b | d̪ | ɖ | g |  |  |
| Plosive [en] | patlamalı |  | t̪ʼ |  | kʼ |  |  |
| Sürtünmeli Ünsüz | sessiz | f | s |  |  | ħ | h |
| Sürtünmeli Ünsüz | sesli |  | z |  |  | (ʕ) |  |
| Sürtünmeli Ünsüz | patlamalı |  | (sʼ) |  |  |  |  |
| Genizsil [en] | Genizsil [en] | m | n |  |  |  |  |
| Çarpmalı [en] | Çarpmalı [en] |  | ɾ |  |  |  |  |
| Sürtünmesiz [en] | Sürtünmesiz [en] | w | l |  | j |  |  |
/t̪ʼ, sʼ, z, kʼ, ʔ/ sesleri ödünç sözcüklerden duyulur.
/b/, sesler arası konumlarda veya sürtünmeli bir ünsüzden önce geldiğinde [β] olarak duyulabilir.
/t̪, d̪/, /a/'dan önce veya sonra laminal [t̻, d̻] olarak duyulabilir.
/ɾ/ serbest varyasyonda bir tril [r] olarak duyulabilir.
/ɖ/ sesler arası pozisyonlarda bir flep [ɽ] olarak duyulabilir.
/l/, /i, u/ ünlülerinden önce apikal [l̺] veya alveolar [l] olarak ve /a, e, o/ ünlülerinden önce laminal [l̻] olarak duyulabilir.
/n/ /b, f, ɖ, k, ɡ/ seslerinden önce [m, ɱ, ɳ, ŋ] olarak duyulabilir.
/ʡ/ ayrıca serbest varyasyonda veya sesler arası pozisyonda bir frikatif [ʕ] olarak da duyulabilir.
/b, t̪, d̪, ɖ/ durakları, sözcük son konumundayken serbest bırakılmamış [b̚, t̪̚, d̪̚, ɖ̚] olarak duyulur.
Fonoloji > Ünlüler

|  | Ön Ünlü [en] | Ortadaki ünlü [en] | Arka ünlü |
| --- | --- | --- | --- |
| Kapalı ünlü [en] | i iː |  | u uː |
| Ortadaki ünlü [en] | ɛ ɛː |  | ɔ ɔː |
| Açık ünlü [en] |  | a aː |  |
/ɛ/, [ɛ] veya [e] olarak duyulabilir ve gerilmemiş konumlarda [ə] olarak ortaya çıkabilir.
/ɔ/, lehçeler arasında konuşanlar arasında [ɔ] veya [o] olarak telaffuz edilebilir.
Yazı sistemleri

Saho'nun üç farklı yazı sistemi vardır: Latin alfabesinde bir versiyon, Eritre'de resmi; Etiyopya'da resmi olan Ge'ez alfebesinde bir versiyon; ve Ajami alfabesi [en] de resmi olarak kullanılmayan bir alfabedir.
Diğer bağlantılar

Dünya Dil Yapıları Atlası [en] Saho hakkında bilgi
Saho -LLACAN (Haritalı)
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BNF: cb119791373 (data)  LCCN: sh85116507  NLI: 987007551060805171  SUDOC: 027835332
Küçük Ayvasıl Kilisesi

| --- | --- |
Ἁγία Άννα


Genel bilgiler
Konum: Ortahisar mahallesi
Adres: Çarşı, Mısırlıoğlı Ar. No:7, 61200 Trabzon Merkez/Trabzon
Şehir: Trabzon
Ülke:  Türkiye
Koordinatlar: 41°00′22″K 39°43′24″D﻿ / ﻿41.00611°K 39.72333°D﻿ / 41.00611; 39.72333
Yenileme: MS 884
Teknik ayrıntılar
Malzeme: Yığma taş

Küçük Ayvasıl Kilisesi veya Azize Anna Kilisesi (Yunanca: Ἁγία Άννα)  Trabzon'daki en eski kiliselerden biridir. Üç nefli olan yapı, yığma taşlardan yapılmıştır.
Tarihçe

Kilisenin girişindeki kitabede kilisenin MS 884'te I. Basileios tarafından onarıldığı yazmaktadır. 1923 yılına kadar kilise olarak kullanılan yapı, günümüzde boştur.
Mimarisi

Kilisenin güney ve batıda olmak üzere iki girişi vardır. T planlı payeler binayı 3 nefe ayırır. Apsisler hem içten hem de dıştan yuvarlak planlıdır. Yan apsislerde iki, ana apsiste üç pencere vardır. Basık tonozlar nefleri çevrelemektedir. Yapının dış cephesinde figürlü kabartmalar, iç yüzeyinde fresk resimlerine rastlanmaktadır. Bu fresklerden birinde İsa'nın çarmıhtan indirilişi tasvir edilmektedir. Freskte İsa'nın gövdesi ve ve başı kısmen görülüyorken, Meryem genel hatlarıyla belirgindir. İsa'nın sol tarafında ise biri kadın üç kişi tasvir edilmiştir.
Alessia Orro

Alessia Orro (d. 18 Temmuz 1998), İtalyan voleybol oyuncusudur. İtalya adına 2016 Yaz Olimpiyatları'nda, 2019 Montreux Volley Masters'ta ve 2022 FIVB Voleybol Kadınlar Milletler Ligi'nde yarışmıştır.
Kariyeri > Kulüp kariyeri

Orro'nun kariyeri, genç takım ve A takımda orta oyuncu ve pasör çaprazı pozisyonlarda oynadığı Ariete kulübünde başladı. Sardinya kulübünde 2013 yılına kadar oynadı.
2013-14 sezonunda, rolünü pasör olarak değiştirdiği Club Italia'nın federasyon takımına katıldı. Club Italia ile dört sezon geçirdi ve bu süre zarfında 2014-15 sezonunda Serie A2'de ve 2015-16 sezonunda Serie A1'de oynayarak Serie B1 şampiyonasında mücadele etti.
2017-18 sezonunda Serie A1'de yer alan Busto Arsizio takımına katıldı ve 2018-19 sezonunda CEV Kupası'nı kazandı.
Busto Arsizio'da üç sezon geçirdikten sonra, 2020-21 sezonu için yine İtalya'nın en üst ligi olan Serie A1'de oynayan Pro Victoria Monza'ya transfer oldu. Burada CEV Kupası'nı kazandı ve MVP ödülüne layık görüldü.
Kariyeri > Milli takım kariyeri

Orro, 2013 yılında ilk kez İtalya U-18 millî takımına çağrıldı ve 2015 yılında bu takımla dünya şampiyonasında altın madalya kazandı. Aynı yıl U-20 millî takımıyla dünya şampiyonasında bronz madalya kazandı ve A millî takımda ilk kez forma giydi. 2017 yılında World Grand Prix'de gümüş madalya ve 2019 Avrupa Şampiyonası'nda bronz madalya kazandı.
2021 yılında Tokyo'daki XXXII. Olimpiyat Oyunları'na katıldı ve çeyrek finalde elendi. Aynı yıl Avrupa Şampiyonası'nda altın madalya kazandı ve en iyi pasör ödülünü aldı. 2022 yılında ise Milletler Ligi'nde altın madalya ve dünya şampiyonasında bronz madalya kazandı.
Başarılar > Kulüp

CEV Kupası : 2
Başarılar > Milli Takım

2024 FIVB Voleybol Kadınlar Milletler Ligi -  Şampiyonluk
2024 Paris Olimpiyatları -  Şampiyonluk
Başarılar > Bireysel ödüller

2015 - 18 Yaş Altı Avrupa Şampiyonası: En iyi pasör
2015 - 18 Yaş Altı Dünya Şampiyonası: En İyi pasör
2021 - CEV Kupası: MVP
2021 - Avrupa Şampiyonası: En İyi pasör
2022 - Voleybol Milletler Ligi: En iyi pasör
2024 - Voleybol Milletler Ligi: En iyi pasör
2024 - Yaz Olimpiyatları: En iyi pasör
Kaledibi Kilisesi

| --- | --- |

Eski ad(lar): Aziz Yuhanna Kilisesi
Genel bilgiler
Durum: Faal olarak kullanılıyor
Tür: Kilise
Konum: Hızırbey mahallesinde Kaledibi ilköğretim okulunun yanında
Şehir: Ortahisar, Trabzon
Ülke:  Türkiye
Koordinatlar: 41°00′28″K 39°42′54″D﻿ / ﻿41.00778°K 39.71500°D﻿ / 41.00778; 39.71500
Mevcut kullanan: MEB Bilim ve Sanat Merkezi Çok Amaçlı Salon
Tamamlanma: 1306 (718 yıl önce) (1306)
Yenileme: 1856 (168 yıl önce) (1856)
Teknik ayrıntılar
Yapı sistemi: Yığma yapı
Malzeme: Kesme taş
Tasarım ve inşaat
Mimar(lar):  Theodora Tzanichites  Gregory Kamachenos 
Yenileme bilgileri
Diğer tasarımcılar: Metropolit Constantios

Kaledibi Kilisesi, Trabzon'nun Ortahisar ilçesinde yer alan bir kilisedir.
Tanımı

Yunan haçı planında inşa edilen kilise, doğu-batı doğrultusunda uzanmaktadır. Kesme ve moloz taşlarla yığma yapı sisteminde inşa edilmiştir. Üç apsisli ve üç nefli olan yapıda narteks bulunmamaktadır. Apsisler içten bakınca yarım daire, dıştan bakınca ise poligonal şekillidir. Yan apsislerden ana apsise kapılarla girilebilmektedir. Yüksek bir kasnakla desteklenen kubbeyi dört sütun taşımaktadır. Yapının tavanı ise kırma çatıyla kaplanmıştır. Kilisenin güney, kuzey ve batısında üç girişi bulunmaktadır. Ahşap ve çift kanatlı olan on iki yuvarlak farklı boyutlardadır.
Tarihçe

Theodora Tzanichites ve Gregory Kamachenos tarafından inşa ettirilen yapı, 1306'da Aziz Yuhanna Kilisesi adıyla açılmıştır. Kilise, Trabzon'un fethiden sonra cami olarak kullanılmış ve 1856'da Metropolit Constantios tarafından restore ettirilmiştir. Sonraki dönemde depo olarak kullanılan yapı, 1998'de çok amaçlı salona dönüştürülmüştür. Yapı günümüzde de Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı, Bilim ve Sanat Merkezi Çok Amaçlı Salon olarak işlev görmektedir.
Eurovision Şarkı Yarışması'nda Türkiye

| Eurovision Şarkı Yarışması'nda Türkiye |
| --- | --- |
   
Katılımcı yayıncı: Türkiye Radyo Televizyon Kurumu (TRT)
Katılım özeti
Katılımlar: 34
İlk katılımı: 1975
Son katılımı: 2012
En iyi sonuç: 1.: 2003
Ev Sahibi: 2004
 Katılım geçmişi 1975 1976 1977 1978 1979 1980 19811982 1983 1984 1985 1986 1987 19881989 1990 1991 1992 1993 1994 19951996 1997 1998 1999 2000 2001 20022003 2004 2005 2006 2007 2008 20092010 2011 2012 2013 – 2024 
Dış bağlantılar
Eurovision.tv'deki Türkiye sayfası 
 En son katılım için bkz. 2012  Eurovision Şarkı Yarışması'nda Türkiye
Türkiye, Eurovision Şarkı Yarışması'na ilk olarak 1975 yılında, Semiha Yankı’nın seslendirdiği "Seninle Bir Dakika" isimli şarkıyla katıldı, ancak 1990’lara kadar puan tablosunun sonlarında yer aldı. 1979 yarışması Kudüs’te düzenlendiği için Türkiye, o yıl halk seçimi ile belirlenen Maria Rita Epik & 21. Peron’un "Seviyorum" isimli şarkısını yarışmaya göndermekten vazgeçerek yarışmadan çekildi.
Dil konusunda özgürlük getirilmesi ve televoting sistemine geçilmesinin ardından (1997’de ve 2000’de düzenlenen yarışma gibi) Türk katılımcıları, önceki yıllara göre daha iyi sonuçlar aldılar. 1997’de Şebnem Paker, "Dinle" isimli şarkısıyla üçüncü oldu. 2003’te Sertab Erener "Everyway That I Can" isimli şarkıyla, Eurovision Şarkı Yarışması'nda ülkeye ilk ve tek birinciliğini kazandırdı. 2004'te İstanbul’da yarışmaya ev sahipliği yapan Türkiye’yi bu yıl "For Real" isimli şarkıyla Athena temsil etti ve 195 puan ile dördüncü oldu (Bu şarkı ile Türkiye, Eurovision tarihindeki en yüksek puanı kazandı). 2007’de Kenan Doğulu "Shake It Up Şekerim" isimli şarkısıyla dördüncü, 2008’de Mor ve Ötesi "Deli" isimli Türkçe şarkıyla finalde yedinci oldu. 2009 yılında Türkiye, Hadise’nin "Düm Tek Tek" isimli şarkısıyla bir başka dördüncülük daha elde etti. 2010’da, müzik grubu maNga "We Could Be the Same" isimli şarkısı ile finalde ikinci oldu. Türkiye bu başarılı sonuçlarına devam ederken 2011'de Düsseldorf'ta temsil eden Yüksek Sadakat grubu finale kalamadı, Türkiye yarıfinal uygulamasına geçilen 2004 yılından beri ilk defa büyük finale çıkamadı. 2012’de ise Can Bonomo’nun seslendirdiği Love Me Back isimli şarkı ile Türkiye bir kez daha yedinci olmuştur.
Türkiye'nin yarışma tarihi

Türkiye, Eurovision Şarkı Yarışması'na ilk defa 1975 yılında katıldı. Elemeler aylarca sürmüş, televizyonlar günlerce yarışan şarkıları dinletmişti. Nihayetinde Semiha Yankı'nın seslendirdiği "Seninle Bir Dakika" Eurovision'da yarışan ilk şarkı olmuştur.
1976 ve 1977'den sonra Türkiye yarışmaya 1978'de ikinci defa katıldı. 1979'da Türkiye son anda yarışmadan çekildi. 1993 yarışmasında son 5'e kalan ülkeler 1994 finaline katılamadığından Türkiye 1994'te Eurovision Şarkı Yarışması'nda yer alamadı. Diğer bütün yıllarda Eurovision'da yarıştı.
1986'da Klips ve Onlar grubunun "Halley" parçasıyla dokuzunculuk, 1997'de Şebnem Paker'in seslendirdiği "Dinle" şarkısı ile üçüncülük kazanmıştır.
TRT, 2003 yılında radikal bir karar alarak Sertab Erener'e yarışması için teklif götürdü. Sertab Erener, Demir Demirkan ile ortak besteledikleri "Everyway That I Can" adlı şarkıyla Riga'daki 48. Eurovision Şarkı Yarışması'nda birinci gelmiştir. Böylece Türkiye, 2004 Eurovision Şarkı Yarışması'na ev sahipliği yapmış oldu. 2004 yılında Athena, "For Real" şarkısı ile Türkiye'ye dördüncülüğü getirmiştir. 2007 yılında Kenan Doğulu, şarkısı "Shake It Up Şekerim" ile Helsinki'de yarışmış dördüncü olmuştur. 2008 yılında yapılan Eurovision Şarkı Yarışması'nda Mor ve Ötesi grubu yedinci olmuştur. 2009'da Hadise "Düm Tek Tek" adlı şarkısıyla dördüncü oldu. 2010'da maNga "We Could Be the Same" adlı şarkısı ile Türkiye'ye ilk defa ikincilik kazandırmıştır. 2011'de Yüksek Sadakat yarı finallerde elenmiştir. 2012'de Can Bonomo yedinci olmuştur.
Böylece, Türkiye, 2012 yılındaki son katılımına dek 21. yüzyılda yarışmada en başarılı sonuçlar alan ülkelerden biri olmuştur. Bilhassa, Türkiye, Erener'in 2003 yılındaki zaferinden sonraki on yılda yedi defa ilk onda yer almıştır.
Eurovision Şarkı Yarışması'nda Türkiye'yi Nilüfer, Ajda Pekkan, Neco, maNga, MFÖ, Seyyal Taner, Sibel Tüzün, Kenan Doğulu, Kayahan, Mor ve Ötesi, Hadise, Yüksek Sadakat ve Sertab Erener gibi halihazırda kamuoyu tarafından tanınan ve yarışma öncesinde kurulu kariyerlere sahip sanatçılar temsil ederken, Semiha Yankı, Ayşegül Aldinç, Candan Erçetin, Arzu Ece, Demet Sağıroğlu, İzel, Reyhan Karaca, Şebnem Paker, Tuba Önal ve Can Bonomo gibi genç isimler de yarışma sayesinde Türkiye'de ve görece Avrupa'da ünlenmişlerdir.
Katılımın sonlandırılması

2013 yılında TRT, kurallarda yapılan değişiklikler (özellikle 2009 yılında başlayan jüri oylaması) ve "politik oylamaları" sebep göstererek Malmö'de gerçekleştirilen yarışmadan çekildiğini bildirmiştir. Türkiye, 2013 yılından beri yarışmaya katılmamaktadır. 2021 yılında dönemin TRT Genel Müdürü İbrahim Eren, Türkiye'nin Eurovision'a katılımı konusunda çalışmalara başladıklarını duyurmuştur. Söz konusu açıklamalara ve 2023 yılında yarışmanın kurallarının değiştirilmesine (başka bir değişle yarı finallerden jüri oylamasının tamamen kaldırılmasına) rağmen TRT yarışmaya geri dönmemiştir. Bununla birlikte TRT, 2012 yılından beri ülkenin yarışmaya katılmamasıyla ilgili hiçbir resmi açıklamada da bulunmamaktadır.
Ev sahiplikleri

49. Eurovision Şarkı Yarışması, TRT ve Avrupa Yayın Birliği tarafından Türkiye'nin en büyük şehri olan İstanbul'da bulunan Abdi İpekçi Spor Salonu'nda 2004 yılının Mayıs ayında düzenlenmiştir. Yönetici yapımcılığı Bülent Osma tarafından üstlenilen ve bir yarı final ile büyük finalden oluşan yarışma İsveçli televizyoncu Sven Stojanović tarafından yönetilmiştir. Tüm gösterilerin sunuculuğu, Türk oyuncular Meltem Cumbul ve Korhan Abay tarafından İngilizce, Fransızca ve Türkçe olarak gerçekleştirilmiştir.
| Yıl | Şehir | Yer | Sunucular |
| --- | --- | --- | --- |
| 2004 |  İstanbul | Abdi İpekçi Arena | Meltem Cumbul ve Korhan Abay |
Yorumcular

2004, 2011 ve 2012 yarışmalarında Bülend Özveren yarışmayı bir konukla birlikte sunmuş, 1982-1985, 1990-1991, 1998-2001 ve 2007 yıllarında ise yarışma başka yorumcular tarafından sunulmuştur. Geriye kalan diğer tüm yıllar Bülend Özveren tarafından tek başına yorumlanmıştır. Bazı yıllarda yayına dönemin TRT Müzik Dairesi Başkanı Deniz Çakmakoğlu da eşlik etmiştir.
| Yıl (lar) | Yorumcular |
| --- | --- |
1973-1981: Bülend Özveren
1982: Ümit Tunçağ
1983-1985: Başak Doğru
1986-1989: Bülend Özveren
1990-1991: Başak Doğru
1992-1997: Bülend Özveren
1998: Ömer Önder
1999: Gülşah Banda
2000-2001: Ömer Önder
2002-2003: Bülend Özveren
2004: Didem Tolunay Bülend Özveren
2005-2006: Bülend Özveren
2007: Hakan Urgancı
2008-2010: Bülend Özveren
2011-2012: Bülend Özveren Erhan Konuk

Sertab Erener, İstanbul'da düzenlenen 2004 yarışmasının açılışında
Kenan Doğulu Helsinki'de (2007)
Mor ve Ötesi Belgrad'da (2008)
Murat Boz

| Murat Boz |
| --- | --- |
Boz, Ekim 2011'de sahnedeyken.
Doğum: Murat Boz 7 Mart 1980 (45 yaşında) Karadeniz Ereğli, Zonguldak, Türkiye
İkamet: Yeniköy, Sarıyer, İstanbul
Eğitim: İstanbul Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi İstanbul Bilgi Üniversitesi İstanbul Teknik Üniversitesi
Meslek: Şarkıcı-şarkı yazarı ·  yapımcı ·  oyuncu
Evlilik: Eliz Sakuçoğlu (e. 2008; b. 2012)
Resmî site: muratboz.com

Müzikal kariyeri
Tarzlar: Pop ·  R&B
Çalgılar: Davul ·  keman ·  ney ·  piyano
Etkin yıllar: 2006-günümüz
Müzik şirketi: Stardium ·  DSM ·  DMC

 

Murat Boz (d. 7 Mart 1980, Zonguldak), Türk şarkıcı ve oyuncudur. İlk ve orta öğrenimini doğduğu yer olan Karadeniz Ereğli, Zonguldak'ta tamamladıktan sonra İstanbul'a yerleşti. 1999'da İstanbul Bilgi Üniversitesini kazandı, bu okulu bitirdikten sonra İstanbul Teknik Üniversitesinde eğitimine devam etti. Aynı yıllarda başta Tarkan olmak üzere birçok şarkıcıya vokalistlik yaptı.
Boz, solo kariyerine 2006 yılında çıkardığı "Aşkı Bulamam Ben" single'ı ile adım attı. Bir sonraki yıl ilk stüdyo albümü Maximum'u satışa sundu ve çıkışını öven pek çok ödül kazandı. Ardından Şans (2009), Aşklarım Büyük Benden (2011) ve Janti (2016) albümleriyle kariyerini sürdürdü. Bu albümlerde yer alan "Maximum", "Uçurum", "Para Yok", "Özledim", "Sallana Sallana" ve "Adını Bilen Yazsın" şarkıları Türkiye Resmî Listesi'nde ilk beş başarısı gösterirken "Geri Dönüş Olsa", "Kalamam Arkadaş" ve "Janti" ise zirveye yerleşti. Şarkıcı, müzikal kariyerinin yanı sıra 2014'ten itibaren oyunculuk kariyerine odaklanarak Hadi İnşallah (2014), Kardeşim Benim (2016), Dönerse Senindir (2016) ve Öldür Beni Sevgilim (2019) filmlerinde başrol oynadı.
Piyano, keman, davul ve ney çalabilen Murat Boz, müzikal kariyerinin yanı sıra çeşitli firmaların reklam filminde rol almıştır. O Ses Türkiye programının dört jüri üyesinden biridir ve ilk sezonun kazanan jüri üyesidir. Ödülleri arasında dört Altın Kelebek Ödülü ve iki Kral Müzik Ödülü bulunmaktadır.
İlk yılları

Murat Boz, 7 Mart 1980'de Zonguldak'ın Karadeniz Ereğli ilçesinde, Ayşe Nedret ve Tonya'da doğan Cafer Boz çiftinin Ali adındaki ilk çocuğundan sonra ikinci çocuğu olarak dünyaya geldi. İlk ve ortaöğrenimini bu ilçede tamamladıktan sonra annesi, Boz'u müzik yarışmalarına yönlendirdi ve güzel sanatlar lisesine gitmesi için hazırladı. Boz, 1995 yılında girdiği yetenek sınavlarını kazanarak İstanbul Anadolu Güzel Sanatlar Lisesine başladı ve burada 4 yıl yatılı okudu. Okulda, piyano ve keman dersleri aldı. 1998'de Milliyet gazetesi tarafından düzenlenen Liseler Arası Müzik ve Halk Oyunları Yarışması'nın birincisi oldu, daha sonra İstanbul Bilgi Üniversitesinin Caz Vokal bölümüne katıldı. Bu okulu tamamladıktan sonra ise İstanbul Teknik Üniversitesi Türk Musikisi Devlet Konservatuvarı'na başladı.
Boz, 2000'li yılların başında vokalistlikten para kazanmaya başladı ve ilk olarak Emel Müftüoğlu'nun vokalisti olarak çalıştı. Daha sonra Burcu Güneş, Demet Sağıroğlu, Grup Hepsi, Hande Yener, Nazan Öncel, Nil Karaibrahimgil, Nilüfer ve Tarkan dâhil olmak üzere birçok şarkıcıya konserleri ile stüdyo albümü kayıtlarında vokalist olarak eşlik etti. Bu şarkıcılardan en fazla Tarkan ile çalıştı; Tarkan'ın altı yıl vokalistliğini yaptı. 2004 yılında, Nil Karaibrahimgil'in Nil FM (2004) albümünde yer alan "Bronzlaşmak" şarkısının klibinde rol aldı. Bir sonraki yıl Grup Hepsi'nin Bir (2005) albümündeki "Yalan" şarkısında gruba eşlik etti.
Kariyeri > 2006-10: Maximum ve Şans

Murat Boz, Nil Karaibrahimgil tarafından yazılıp bestelenen "Aşkı Bulamam Ben" şarkısını Temmuz 2006'da single olarak yayımlayarak çıkışını yaptı. Şarkıya, Süleyman Yüksel tarafından yönetilen bir klip eşlik etti. Ekim 2006'da şarkıcının ilk stüdyo albümünü tamamladığı öğrenildi. 2007 yılının başında Murat Boz'un stüdyo albümü olan Maximum, Stardium etiketiyle satışa sunuldu. Tarkan, Ozan Çolakoğlu, Ümit Sayın ve Mustafa Ceceli gibi isimler albümde kendisine destek oldu. Albümdeki şarkılardan "Maximum" ve "Püf"e klip çekildi. Bu iki şarkıdan ilki Billboard Türkçe Top 20'de üç numaraya kadar ilerlerken, ikincisinin klibi ise Türkiye'yi, Eurovision Şarkı Yarışması'nın hayran organizasyonu olan OGAE Video Yarışması'nda temsil ederek üçüncü oldu. Boz, 2007 yılında Altın Kelebek Ödülleri'nden, İstanbul FM Altın Ödülleri'nden ve Kral TV Video Müzik Ödülleri'nden En İyi Çıkış Yapan Sanatçı kategorisinde ödül aldı.
Temmuz 2008'de, şarkıcının ilk extended play albümü olan Uçurum, Dokuz Sekiz Müzik etiketiyle dinleyiciyle buluştu. Soner Sarıkabadayı tarafından yazılıp bestelenen ve Suat Aydoğan tarafından düzenlenen EP ile aynı adı taşıyan şarkı, Billboard Türkçe Top 20'de beş numaraya kadar yükseldi.
Murat Boz, 2008'in yaz aylarında, ikinci stüdyo albümünün hazırlıklarının sürdüğünden bahsetti. Şans adı verilen ikinci Murat Boz stüdyo albümü, Şubat 2009'da Dokuz Sekiz Müzik etiketiyle satışa sunuldu ve yayımlandığı yılın ilk altı ayında 17.000 kopya sattı ve daha sonraları İstanbul FM tarafından dağıtılan ödüllerden En İyi Erkek Sanatçı Albümü kategorisinde ödül aldı. Albüm çıkmadan önce klibiyle birlikte yayımlanan "Para Yok" şarkısı, "Uçurum" şarkısı gibi Billboard Türkçe Top 20'de beş numaraya kadar ilerledi. "Para Yok"tan sonra, sırasıyla "Özledim", "Her Şeyi Yak", "Sallana Sallana", "Gümbür Gümbür", "İki Medeni İnsan" ve "Buralardan Giderim" şarkılarına da klip çekildi. "Özledim" ve "Sallana Sallana", Billboard Türkçe Top 20'de ilk beş içinde yer aldı. Murat Boz, "İki Medeni İnsan"ın klibi için, şarkının söz yazarı ve bestecisi Soner Sarıkabadayı ile düet yaparak şarkının yeni bir sürümünü oluşturdu ve bu sürümü dijital ortamda single olarak satışa sundu. Düet, 2011 Kral Müzik Ödülleri'nde En İyi Düet kategorisinde aday gösterildi; ancak ödülün sahibi Mustafa Ceceli ile Elvan Günaydın iş birliğindeki "Eksik" adlı şarkı oldu.
Boz, Soner Sarıkabadayı tarafından yazılıp bestelenen "Hayat Sana Güzel" şarkısını Nisan 2010'da single olarak satışa sundu. Şarkı, yeni bir vokalist aramak için düzenlenen aynı adlı kampanyanın tanıtım şarkısı olarak kullanıldı. Ayrıca single çalışması içinde yer alan remikslerden biri, 2011 Kral Müzik Ödülleri'nde En İyi Remix Şarkı kategorisinde aday gösterildi ancak ödülü alamadı.