Karamazov Kardeşler
Özet > Üçüncü Bölüm

Yedinci Kitap - Alyoşa: Staretz Zosima'nın naaşı defnedilmeden önce hazırlanırken, vefat haberini duyan halk manastıra gelmiş; bir mucize gerçekleşeceği beklentisiyle hasta olan yakınlarını da getirmiş ve ölünün başına toplanmıştır. Fakat Zosima'nın bedeninin hızla çürümeye ve kokmaya başlaması üzerine etraftakiler huzursuzlanır ve bu durumun Zosima'nın evliya olma ihtimalini ortadan kaldırdığını söylemeye başlar. Zosima'nın karşıtı olan rahiplerle destekçisi olan rahipler birbirlerine düşerler. Rakitin, Alyoşa'ya perhiz dönemi olmasına rağmen sosis yedirir ve vodka içirir, sonra da perişan durumda görmekten mutlu olduğu Alyoşa'yı Gruşenka'nın yanına gitmeye ikna eder. Gruşenka Alyoşa'yı baştan çıkarmaya çalışır, ama onun Staretz Zosima'nın ölümüne üzüldüğünü anlayınca yaptığına pişman olur ve Alyoşa'yı teselli etmeye çalışır. Gruşenka daha sonra; saf ve temiz gördüğü Alyoşa'yı çürütebilmek için onu baştan çıkarmaya çalıştığını, yardım etmesi için Rakitin'e rüşvet verdiğini, gençliğinde kendisini terk eden ve yakın zamanda ona geri dönmek isteyen bir yüzbaşının dikkatini dağıtmak için Dimitri'yle uğraştığını itiraf eder. Rakitin öfkelenirken, Alyoşa Gruşenka'yı affeder ve ikisi ağlamaya başlar. Gruşenka, kendisine dönmek isteyen yüzbaşıyla görüşüp ona veda etmeye karar verir. Rakitin öfkeyle evi terk eder. Manastıra dönen Alyoşa, insanlara sevgi ve şefkatle yaklaşmanın onların hayatında olumlu bir etki yapabileceğini anlamanın mutluluğunu yaşar.
Sekizinci Kitap - Mitya: Dimitri, öncelikle Katerina'ya olan borcunu ödemeyi, sonra da Gruşenka'yla evlenmeyi planlamaktaır. İhtiyaç duyduğu parayı elde edebilmek için babasının arsasının bir kısmını satmayı düşünür ve Skotoprigonyevsk Belediye Başkanı ve tüccar Kuzma Kuzmiç Samsonov'a gider. Kendisi de Gruşenka'yla geçmişte ilişki yaşamış olan Samsonov Dimitri'ye soğuk davranır, fakat Dimitri'nin yalvarması sonucunda ona yardım etmeyi vadeder ve onu Lyagavıy adında bir adama yönlendirir. Esasında Samsonov, Lyagavıy'ın Dimitri'ye yardım edemeyeceğini bilmekte ve Dimitri'yi oyalamak istemektedir. Çok sarhoş olan Lyagavıy'dan beklediğini alamayan Dimitri, Katerina Hohlakova'ya başvurur, fakat Katerina alaycı biçimde reddeder. Çaresiz biçimde Gruşenka'nın evine giden Dimitri, kızı evde bulamayınca Fyodor'u görmeye gittiğini düşünerek öfkelenir, eline geçirdiği pirinç bir havan tokmağıyla Fyodor'un evine gider, ama Gruşenka'yı orada bulamaz. Smerdyakov'un Fyodor'un hayatından endişe etmesinden etkilenen Grigori, Dimitri'yi görünce çığlık atar; Dimitri de Grigori'nin başına havan tokmağıyla vurur ve kaçar. Gruşenka'nın evine giden ve hizmetçisini sorguya çeken Dimitri, kızın eski sevgilisinin yanına gittiğini öğrenir. Dimitri Trifon Borisoviç'in hanına gider ve Gruşenka'yı, eski sevgilisi Polonyalı subay Pane Musyaloviç, onun arkadaşı Pane Vrublevski ve Miusov'un yeğeni Kalganov ile birlikte otururken görür. Arkadaşça başlayan sohbet, Musyaloviç'in Rusya'yı aşağılamasıyla tartışmaya dönüşür ve Musyaloviç daha sonra Gruşenka'ya hakaret ettiğinde Dimitri onu bir odaya kapatır. Gördüklerinden etkilenen Gruşenka, Dimitri'ye âşık olduğunu anlar. Dimitri çok sevinir, ama içinde bulunduğu zor durumu açıklama ihtiyacı hisseder. O anda mekana gelen polisler, Fyodor'u öldürdüğü şüphesiyle Dimitri'yi gözaltına alırlar.
Dokuzuncu Kitap - Ön Kovuşturma: Dimitri'nin tabancalarını rehin bırakarak borç para aldığı tefeci Piyotr İlyiç Perhotkin, Dimitri'nin yaptıklarını araştırmak için Gruşenka'nın kaldığı eve giderek hizmetçi Fenya'yla konuşur ve Dimitri'nin havan tokmağını ödünç aldığını öğrenir. Perhotkin daha sonra Katerina Hohlakova'ya gider ve ondan borç para aldığını söyleyen Dimitri'nin yalan söylediği ortaya çıkar. Perhotkin bunun üzerine emniyet müdürü Mihail Makaroviç Makarov'a gider ve Fyodor'un öldürüldüğünü öğrenir. Karamazovların evinde gürültüleri duyan Marfa İgnatyevna, önce kocası Grigori'yi yerde kanlar içinde bulmuş, daha sonra Fyodor'un öldürülmüş olduğunu görmüş ve komşuya haber vermiş; eve gelen yetkililer Fyodor'un kafatasının kırılmış ve parasının çalınmış olduğunu tespit etmiştir. Yetkililerden doktor Varvinski, Smerdyakov'un iki gün boyunca üst üste sara nöbetleri geçirmiş olmasına şaşırmıştır. - Babasını öldürme suçundan tutuklanan Dimitri hayret içindeyken, son anına kadar onun yanında olacağını söyleyen Gruşenka dahil herkes Dimitri'nin suçlu olduğuna inanmaktadır. Grigori'nin ölmediğini ve iyileştiğini duyunca rahatlayan Dimitri, bildiği her şeyi anlatır ve Fyodor'u öldürmediğini söyler. Ancak yetkililer bütün delillerin Dimitri'nin aleyhinde olduğunu düşünmektedir. Sorgu sırasında Fyodor'un kapısını açacağı şifreli tıklamayı yalnızca Gruşenka, Smerdyakov ve Dimitri'nin bildiği anlaşılsa da, Dimitri cinayeti Smerdyakov'un işlemiş olacağına hiç ihtimal vermez, ancak Fyodor'un para dolu zarfının boş olarak bulunduğunu duyunca dehşete düşer, zarfın yerini sadece Smerdyakov'un bildiğini ve cinayeti işleyenin Smerdyakov olduğunu söyler. Sorguya daha sonra devam edilmek üzere ara verilir, Dimitri tutuklanır ve hapishaneye götürülür.