stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Sera gazı emisyonları
Emisyonların bölgesel ve ulusal dağılımı > En fazla emisyon yapan ülkeler > Yıllık

2019'da, dünyanın en büyük CO2 yayıcıları olan Çin, ABD, Hindistan, AB27+BK, Rusya ve Japonya, birlikte nüfusun %51'ini, küresel gayri safi yurtiçi hasılanın %62,5'ini, toplam küresel fosil yakıt tüketiminin %62'sini ve salınan toplam küresel fosilin CO2 %67'sini oluşturuyordu. Bu beş ülkeden ve AB28'den gelen emisyonlar, 2019'da 2018'e kıyasla farklı değişiklikler gösteriyor: en büyük nispi artış Çin'de (+%3,4) ve ardından Hindistan'da (+%1,6) bulundu. Aksine, AB27+Birleşik Krallık (%-3,8), Amerika Birleşik Devletleri (%-2,6), Japonya (%-2,1) ve Rusya (%-0,8) fosil CO2 emisyonlarını azalttı.
2019'da, dünyanın en büyük CO2 yayıcıları olan Çin, ABD, Hindistan, AB27+BK, Rusya ve Japonya, birlikte nüfusun %51'ini, küresel gayri safi yurtiçi hasılanın %62,5'ini, toplam küresel fosil yakıt tüketiminin %62'sini ve salınan toplam küresel fosilin CO2 %67'sini oluşturuyordu. Bu beş ülkeden ve AB28'den gelen emisyonlar, 2019'da 2018'e kıyasla farklı değişiklikler gösteriyor: en büyük nispi artış Çin'de (+%3,4) ve ardından Hindistan'da (+%1,6) bulundu. Aksine, AB27+Birleşik Krallık (%-3,8), Amerika Birleşik Devletleri (%-2,6), Japonya (%-2,1) ve Rusya (%-0,8) fosil CO2 emisyonlarını azalttı.
Emisyonların bölgesel ve ulusal dağılımı > Gömülü emisyonlar

Sera gazı emisyonlarını ilişkilendirmenin bir yolu, tüketilen malların gömülü emisyonlarını ("somutlaşmış emisyonlar" olarak da anılır) ölçmektir. Emisyonlar genellikle tüketimden ziyade üretime göre ölçülür. Örneğin, iklim değişikliğine ilişkin ana uluslararası anlaşma'da (UNFCCC), ülkeler kendi sınırları içinde üretilen emisyonları, örneğin fosil yakıtların yakılmasından kaynaklanan emisyonları rapor ederler. Üretime dayalı bir emisyon muhasebesi altında, ithal mallara ilişkin gömülü emisyonlar, ithalatçı ülkeden ziyade ihracatçı ülkeye atfedilir. Tüketime dayalı bir emisyon muhasebesi altında, ithal mallardaki gömülü emisyonlar, ihracatçı ülkeden ziyade ithalatçı ülkeye atfedilir.
Davis ve Caldeira (2010), CO2 emisyonlarının önemli bir bölümünün uluslararası ticarete konu olduğunu buldu. Ticaretin net etkisi, Çin'den ve diğer gelişmekte olan pazarlardan ABD, Japonya ve Batı Avrupa'daki tüketicilere emisyon ihraç etmekti.
Mali yerelleşme ve karbon azaltımı

Karbon oksitler önemli bir sera gazı kaynağı olduğundan, onu azaltacak araçlara sahip olmak önemlidir. Bir öneri, 
mali desantralizasyonla ilgili bazı yöntemlerin dikkate alınmasıdır. Önceki araştırmalar, mali desantralizasyonun doğrusal döneminin karbon emisyonlarını teşvik ettiğini, doğrusal olmayan dönemin ise onu azalttığını buldu.Mali desantralizasyon ve karbon emisyonları arasındaki ters U şeklindeki eğriyi doğruladı. Ayrıca yenilenemeyen enerji için artan enerji fiyatları ikame etkisinden dolayı karbon salınımını azaltmaktadır. Diğer açıklayıcı değişkenler arasında, kurumların kalitesindeki iyileşme karbon emisyonlarını azaltırken, gayri safi yurtiçi hasıla artırmaktadır. Mali desantralizasyonun güçlendirilmesi, yenilenemeyen enerji fiyatlarının düşürülmesi ve çalışma örneğinde ve dünya çapındaki diğer bölgelerde kötüleşen çevresel kaliteyi kontrol etmek için kurumsal kalitenin iyileştirilmesi karbon emisyonlarını azaltabilir.
Politikanın etkisi

Hükümetler iklim değişikliğini hafifletmek için sera gazı emisyonlarını azaltmak için harekete geçti. Politika etkinliği değerlendirmeleri, Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli, Uluslararası Enerji Ajansı ve Birleşmiş Milletler Çevre Programı tarafından yapılan çalışmaları içermektedir. 
Hükûmetler tarafından uygulanan politikalar, emisyonları azaltmak için enerji verimliliğini teşvik eden ulusal ve bölgesel hedefleri ve yenilenebilir enerjinin etkin bir kullanımı olarak, Güneş enerjisi gibi yenilenebilir enerji geçişi için desteği içeriyor, çünkü güneş enerjisi, enerjisini güneşten kullanır ve havaya kirletici maddeler salmaz.
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) Ek I'de listelenen ülke ve bölgelerin (yani, OECD ve Sovyetler Birliği'nin eski planlı ekonomileri) BMİDÇS'ye, iklim değişikliğini ele almak için gerçekleştirdikleri eylemlerin periyodik değerlendirmelerini sunmaları gerekmektedir.
COVID-19 pandemisi nedeniyle, 2020'de küresel olarak CO2 emisyonlarında önemli bir azalma oldu.
2020'de karbondioksit (CO2) azaltımları II. Dünya Savaşı'ndan bu yana tüm zamanların en düşük seviyesindeydi. Bununla birlikte, Aralık 2020 itibarıyla, karbon emisyonları 2019'dakileri %2 aştı.
Yıllık CO2 emisyonları, ülkeye göre toplam, kişi başına değil (2017 verileri)
Gaz bazında Küresel Sera Gazı Emisyonları
Fosil yakıtların yakılmasından kaynaklanan modern küresel CO2 emisyonları.
IPCC Beşinci Değerlendirme Raporu'na göre Ekonomik Sektöre Göre Sera Gazı Emisyonları
Sektörlere göre 2016 küresel sera gazı emisyonları. Yüzdeler, tüm Kyoto Sera Gazlarının CO2 eşdeğer miktarlarına (GtCO2e) dönüştürülen tahmini küresel emisyonlarından hesaplanır.
Elektrik tedarik teknolojilerinin yaşam döngüsü sera gazı emisyonları, IPCC tarafından hesaplanan medyan değerler
Ülkeye ve bölgeye göre kümülatif sera gazı emisyonlarının çubuk grafiği
Dünya bölgesine göre kümülatif CO2 emisyonu
3 zaman diliminde dünya bölgesine göre kişi başına kümülatif emisyonlar
CO2 Emissions by Source Since 1880
Günlük (doğal ve 10 tabanlı) ölçekte fosil yakıt CO2 emisyonları
CO2 emisyonları - GSYİH
Arazi açma ve ormancılık dahil tüm kaynaklardan elde edilenleri hem de bu kaynaklar hariç CO2 bileşenini gösteren, tüm sera gazlarını yayan ilk 40 ülke. Kişi başına düşen rakamlar gösterilmektedir. "World Resources Institute data". 10 Ağustos 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. . Endonezya ve Brezilya'nın sadece fosil yakıt kullanımını gösteren grafiklerden çok daha yüksek gösterdiğine dikkat edin.
Kutup kurdu

Kutup kurdu (Canis lupus arctos), köpekgiller (Canidae) familyasının Canis lupus türünün bir alt türü. Kanada Arktik Bölgesi'nde ve Grönland'ın kuzey kesimlerinde yaşar.
Fizyoloji

Genellikle gri kurttan daha küçüktürler. Boyları 36-71 inç (91–180 cm) arasında değişir. Çoğu memelide olduğu gibi erkekler dişilerden daha büyüktür. Yerden yükseklikleri ise 25-31 inç civarındadır. Bu da 63–79 cm anlamına gelir. gri kurttan daha hafiftirler. Ağırlıkları 100 pound, yani 45 kg civarındadır. Çok yaşlı erkekler ise 79 kg ağırlığa ulaşabilir. Küçük kulakları ve kalın kürkü mükemmel bir ısı yalıtımı sağlar. Vahşi ortamlarında 7-10 yıl kadar yaşarlar. İnsan bakımı, hayvanat bahçeleri ile birlikte bu 18 yıla kadar çıkabilir.
Avlanma & beslenme

Karibular, misk öküzleri ana besinleridir. Bununla birlikte kutup tavşanları, ptarmigan adlı kuşlar ve lemmingler de kutup kurdunun av yelpazesinde yer alır. Yoğun karda sığın geyikleri de saldırılara maruz kalabilir. Araştırmalar kutup kurtlarının yaklaşık 2600 km2'lik bir avlanma alanının olduğunu göstermektedir. BBC tarafından yapılan araştırmalar da kutup kurtlarının ördek yediklerini göstermiştir.
Üreme

Normal koşullarda böyle hiyerarşik bir sosyal grupta sadece alfa çift çiftleşebilir. Fakat geniş alana yayılan sürülerde diğer çiftler de başarılı bir birleşme gerçekleştirebilir. Çiftleşmeler Mayıs ve Haziran ayları arasında gerçekleşir. Gebelik süresi 63 gündür. Bir seferde tek bir dişi 2-3 yavru dünyaya getirir.
Morfinizm

Morfinizm, morfinle yavaş yavaş zehirlenme.
Morfinizm, çok uzun zaman veya aşırı derecede morfin veya morfin tuzları kullananlarda görülür. Morfinizme bağlı olayların meydana gelişi genellikle yavaştır. Kullananın yaşı veya özel dayanma gücü bu süreyi kısaltabilir. Morfinizm, beyin bozuklukları (iradenin, ahlâkî duyguların zayıflaması), duyum bozuklukları (sanrı, ambliyopi), dolaşım ve beslenme bozuklukları, zayıflama, erken bunama gibi rahatsızlıklara sebep olur.
Hekatomnos Anıt Mezarı

| --- | --- |

Genel bilgiler
Tür: Mozole
Adres: Milas, Muğla
Şehir: Muğla
Ülke: Türkiye
Koordinatlar: 37°18′54″K 27°46′58″D﻿ / ﻿37.31500°K 27.78278°D﻿ / 37.31500; 27.78278
Adını aldığı: Karya satrabı Hekatomnos
Temel atma: M.Ö. 4. yüzyıl
Tanınma nedeni: Halikarnas Mozolesi'nin öncüsü

Karya satrapı Hekatomnos'a ait Milas [Mylasa] antik kentinde darb edilmiş Tetradrahmi kategorisinde olan antik sikke. Ön yüzde Zeus Labraundos sağ omuzunda çift başlı balta [labrys], sol elinde uzun asa tutuyor, arka tip aslan tasviri üstte EKATOMNΩ-EKATOMNO lejantı.
Karya satrapı Hekatomnos'a ait Milas [Mylasa] antik kentinde darb edilmiş Tetrobol kategorisinde olan antik sikke. Ön yüzde kükreyen aslanın ön kısmı üstte EKA lejantı, arka tip dairesel çıkıntı içinde yıldız deseni.
Hekatomnos Anıt Mezarı, Karya'nın kurucu satrapı Hekatomnos'un günümüzde Muğla'nın Milas ilçesinde yer alan anıt mezarı.
Hisarbaşı tepesinin doğu yamacında bulunan mezar, M.Ö. 4. yüzyıla tarihlenir. 2010 yılında keşfedilen mezar, antik çağ dünyasının en önemli mezar anıtlarındır.  Günümüze "mozole" kavramını taşıyan ve dünyanın yedi harikasından birisi olan Halikarnas Mozolesi'nin atası kabul edilir.
Hekatomnos Anıt Mezarı; 91 x 110 metre boyutundaki büyük terasın ortasındaki 29,4 x 36 metre taban alanında, 3 metre yüksekliğindeki üst podyumun üzerinde yükselir. Taban ölçüleri Hekatomnos'un oğlu Mausolos adına yapılan Halikarnas Mozolesi ile aynı boyutlardadır.
Mezar odasındaki duvar resimleri ve  "Hekatomnos Frizli Lahdi" üzerindeki kabarmaları dönemin sanat algısı ve düzeyini göstermesi açısından önemlidir. Ön yüzünde Hekatomnos'un sunu veya bir veda sahnesiyle betimlendiği; arka yüzünde ise oğlu Maussollos aslan avındayken betimlendiği Hektamnos Frizli Lahdi, büyüklüğü, niteliği ve sahibinin kişiliği nedeniyle Anadolu'daki tek örnektir.  Lahit odası ise Klasik çağın zirvesindeki duvar resimleriyle kaplıdır.
Anıt mezar ve kutsal alanı, 2012'de UNESCO tarafından Dünya Mirası Geçici Listesi'ne eklenmiştir.
2014 yılında mezarın çevresindeki yazıtlarda 121 satırlık bir şiir bulunmuştur. Klasik antik dönemin en uzun şiiri kabul edilen şiir hükümdara hitaben yazılmıştır. Stel üzerindeki klasik dönem yazıtta en çarpıcı ayrıntı şiir'de geçen ''Sen'' diye hitap edilmesi, Hükümdar başarılarının önemini vurguladığı sanılmaktadır.
Tarihçe

M.Ö. 4. yüzyıla tarihlenen anıt mezar, karya satrabı Hekatomonos için yaptırılmıştır.
Mezar alanının podyumu ve podyumun doğu kenarının ortasındaki Romalılar devrinde dikilmiş onur sütunu, arkeolog Jacob Spon'un  1675-1676'daki seyahati sırasında keşfedildi. Başlangıçta yapının bir tapınak olduğu düşünüldü ancak daha sonra bunun bir anıt mezar olduğu ve mimari şekli bakımından daha sonraki dönemlerde inşa edilen anıtmezarlara öncülük ettiği ortaya kondu.
Anıt mezarın kimin için yaptırıldığı tartışma konusu olmuştur. 1994-1995 yıllarında Milas'ta, Uzunyuva'da yüzey araştırması yapan Alman arkeoloji profesörü Frank Rumscheid'in tezine göre anıt mezar, Karia satrabı Mausolos'un kendisi ve hem kız kardeşi hem eşi olan Artemisia için Mylasa'da yaptırmaya başladığı ancak yarım kalan yapıdır. Bu teze göre Mausolos M.Ö. 367 yılında başkenti Mylasa'dan Halikarnassos'a taşıyınca, inşaat da yarım kalmış ve yeni başkentte Halikarnassos Anıt Mezarı'nın inşası başlamıştır. Ancak 2010 yılında başlatılan kurtarma kazılarıda görev yapan arkeologlar bu anıt mezarın Mausolos'un babası Hekatomonos için yaptırılmış olduğunu  belirledi.
Mezar odası, 2010 yılında define avcıları tarafından gerçekleştirilen kaçak kazıların tespt edilmesi ile ortaya çıktı. Anıt mezardan kaçırılan Altın Taç ve dağ keçisi heykelciği 2018'de İskoçya'da bulunarak Türkiye'ye geri getirildi.
Mezar alanının bölümleri

Podyum, Hisarbaşı Tepesinin doğu yamacında 91 x 110 metrelik bir terasın ortasında yükselir. 29.4 x 36x 3metre ölçülerindedir.
Temenos Duvarı, anıt mezarı çevreleyen duvarın günümüze kadar gelebilmiş doğu cephesidir. 10metre yüksekliğindedir. Anıt mezar çevresindeki duvarın diğer kenarları  yer yer yol ve yapı altlarında kalmıştır.
Menandros Onur Sütunu, podyumun doğu kenarının ortasında M.Ö 1. yüzyılda dikilmiş korint biçimli sütundur. Mezardan bağımsız bir yapıdır. Mylasa şehrinin ünlü konuşmacısı ve halk önderi Euthydemos'un torunu Menandros tarafından yaptırılmıştır. Sütunun üzerinde "Halk, Menandros’u, Uliades’in oğlu ve Euthydemos’un torununu, memleketin iyilikseveri ve iyilikseverlerin evladını heykel olarak buraya dikti." şeklinde yazıt bulunur. Yazıt ilk defa 1775 yılında Richard Chandler tarafından keşfedilmiştir. Chandler, sütunun Menandros'un onur heykelini taşıdığını belirtmiştir. Üzrinde bir leylek yuva yaptığı için sütun yöre halkı tarafından "Uzunyuva" olarak adlandırılır.
Mezar Odası, 275 x 215x 185santim  boyutlarındadır ve birinci sınıf mermer işçiliğiyle dört yüzü birden kabartmalarla işlenmiştir. 2010 yılında define avcıları tarafından tespit edilip yağmalanmıştır.
Yeşil Ada

Yeşil Ada, Eğirdir Gölü üzerinde bulunan bir ada. Eğirdir'de bulunan iki adadan (diğeri Can Ada) biri olan adada, doğa güzelliklerinin yanında Aya Stefanos Kilisesi gibi tarihi zenginlikler de bulunmaktadır. Yerli ve yabancı turistlere hizmet veren balık lokantaları ve ev pansiyonculuğu gelişmiştir.
710'larda Emevîler

Bu sayfada, 710'larda Emevi Halifeliği'nde yaşanan olaylar yer almaktadır.
Halife

I. Velîd (715'e kadar)
Süleyman bin Abdülmelik (715 – 717)
Ömer bin Abdülazîz (717'den sonra)
Olaylar > 710

Kuteybe bin Müslim komutasındaki Emevi kuvvetleri Harezm ve Semerkant'ı (günümüzde Özbekistan) fethetti.
Emevi kuvvetleri Tanca'yı fethetti. Bu ileride başlayacak İberya fetihlerinin ilk adımıdır.
Olaylar > 710 > 711

26 Nisan- Tarık bin Ziyad, Berberilerden oluşan bir orduyla sonradan adıyla anılan Cebelitarık (Jabal Tariq) dağının eteklerinde İber yarımadasına çıktı. Yaygın efsaneye göre de İber kıyılarında ordunun tüm gemilerini yaktırmıştır.
19 Temmuz - Guadalete Muharebesi: Tarık bin Ziyad komutasındaki Endülüs Emevi kuvvetleri Rodrigo komutasındaki Vizigot kuvvetlerini Cadiz yakınlarında yendi. Rodrigo muharebede öldü. İspanya'da Arap-İslam egemenliğinin uzun yıllar sürecek olan hakimiyetinin temelini atıldı.
Olaylar > 712

Semerkand alındı.
Anadolu'da Amasya ve çevresi alındı.
Tarık bin Ziyad Toledo (Tuleytula) ve Córdoba (Kurtuba)'yı aldı. Toledo'da Musa bin Nusayr'ın ordusuyla buluşan Tarık, emirlerini dinlemediği gerekçesiyle askerin önünde Musa bin Nusayr tarafından azarlandı.
Olaylar > 713

Abdülaziz bin Musa, Murcia'daki üssünden güneydoğu İberya'yı ele geçiren Vizigot Kontu Theodemir'in (veya Tudmir) güçlerini yendi. Theodemir daha sonra topraklarının Emevi yönetimi altında özerk devlet haline getirildiği koşullu bir teslimiyet imzaladı.
Halife I. Velid'in oğlu Abbas bin Velid komutasındaki Emevi ordusu, Pisidya'daki (bugünkü Türkiye) Antakya'yı yağmaladılar ve şehir bir daha asla toparlanamadı.
Olaylar > 714

Kafkasya bölgesinde Derbend alındı.
Irak valisi Haccac bin Yusuf, 20 yıllık bir yönetimden sonra Vasit'te öldü. Zalimliği yanında Arapça yazıya harekeyi icat etmesiyle de bilinirdi.
Emevi kuvvetleri Ebro Nehri vadisine baskın düzenleyerek Zaragoza'yı aldı. Musa bin Nusayr, başkenti Sevilla olan Endülüs'ün valisi oldu.
Septimania'da (Güney Fransa), Rodrik karşıtı yerel Vizigot soylularına Prens Theodemir'inkine benzer barış koşulları teklif edildi ve Emevi egemenliğini kabul ettiler. Diğer Vizigotlar ise isyan ederek Ardo'yu kral ilan ettiler.
Endülüs fatihleri Musa bin Nusayr ve Tarık bin Ziyad başkent Şam'a getirildi. Tüm savaş ganimetleri ve rütbeleri geri alındı.
Olaylar > 715

Kuteybe bin Müslim, doğuda Kaşgar'a kadar ulaşarak Çinlilerle anlaşma imzaladı. Bu yıl halife I. Velîd'in ölmesiyle Horasan fetihleri durdu.
Halife I. Velîd öldü. Yerine oğlu Süleyman bin Abdülmelik halife oldu. İlk iş olarak Haccac ve ona yakın olan tüm valileri görevden alarak ezalandırmaya başladı.
Abdülaziz bin Musa, Endülüs'ün ilk valisi oldu ve Kral Rodrik'in dul eşi Egilona ile evlendi. Sevilla'yı başkenti yaptı.
İslam mimarisinin en eski ve ihtişamlı eserlerinden biri olan Şam'daki Emevi Camii ibadedete açıldı.
Olaylar > 717

Aksu Muharebesi:  Emeviler, Çinliler karşısında bozguna uğradı. Çok sayıda esir bırakarak geri çekildiler.
Konstantinopolis Kuşatması (717-718)
Hürr bin Abdurrahman es-Sakafi, Got Septimanyası'na (Güney Fransa) ilk askeri seferlerini başlattı.
Süleyman bin Abdülmelik öldü. Yerine veliaht tayin ettiği Ömer bin Abdülazîz geçti.
Olaylar > 719

4. Endülüs valisi Samh bin Malik el-Havlani, valilik merkezini Sevilla'dan Kurtuba'ya taşıdı. Barselona ve Narbonne fethedildi.
Doğanlar > 711

Salih bin Ali, Abbâsî devlet adamı (ö. 769)
Doğanlar > 712

Mâlik bin Enes, hukukçu, mezhep kurucusu (ö. 795)
Doğanlar > 714

Mansûr, ikinci Abbasi halifesi (ö. 775)
Doğanlar > 718

Ebû Müslim Horasânî, Emevi karşıtı isyancı (ö. 755)
Halil ibn Ahmed el-Ferahidi, dil ve edebiyat alimi (ö. 786)
Doğanlar > 719

İsmail bin Ca'fer es-Sâdık, Şii imam (ö. 755)
Ölenler > 713

Zeynelâbidîn, Şii imamı (d. 659)
Ölenler > 714

Haccâc bin Yûsuf es-Sekafî, vali (d. 661)
Ölenler > 715

I. Velîd, altıncı Emevi halifesi (d. 668)
İbrahim en-Nehaî, alim (d. 668)
Kuteybe bin Müslim, Horasan valisi (d. 669)
Muhammed bin Kasım es-Sekafî, ordu komutanı (d. 691)
Muhammed bin Yûsuf es-Sekafî, vali (d. ?)
Said bin el-Müseyyeb, alim (d. 637)
Not

↑  Ṭāriq'in korkaklığı önlemek için geldiği gemilerin yakılmasını emrettiği yönünde bir efsane vardır. Bu ilk olarak 400 yıl sonra coğrafyacı el-İdrisi tarafından dile getirilmiştir, fasc. 5 sayfa 540, c. 2 sayfa 18. Biraz daha sonra yazılmış olan Kitāb al-iktifa fī akhbār al-khulafā (Gayangos'un İspanya'daki Müslüman Hanedanlarının Tarihi adlı eserinin Ek D'sindeki İngilizce çevirisi) adlı eserde yer alan bir bölüm dışında, bu efsane başka yazarlar tarafından savunulmamıştır.
Remle (1895), 8. yüzyılın başında 7. Emevi halifesi Süleyman bin Abdülmelik tarafından kurulmuş ve halifeliğinin başkenti olmuştur.
Theodor Hoseman'ın Tarık bin Ziyad tasviri
Antonios

| Büyük Antonios |
| --- | --- |

Çöl Babaları
Doğum: 12 Ocak 251 Herakleopolis Magna, Mısır
Ölüm: 17 Ocak 356 İskenderiye, Mısır
Kutsayanlar: Katolik Kilisesi, Doğu Ortodoks Kilisesi, Lüteryan Kilisesi, Anglikan Komünyonu
Yortu: 17 Ocak
Büyük Antonios (12 Ocak 251, Herakleopolis Magna (Şimdi Qeman, Fayyum) – 17 Ocak 356, İskenderiye) -Mısır’lı Antonios, Münzevi Antonios ya da Çöllerin Antonios’u olarak da bilinir - Hristiyan manastır sisteminin babasıdır. Hayatı (Antonios’un Hayatı) bize İskenderiyeli Athanasius tarafından, 360 yılı civarı, anlatılan hikâye ile bilinir. Yortu günü Katolikler ve Ortodokslar tarafından 17 Ocak’ta kutlanır.
Hayatı

Antonios, Mısır’lı, zengin ve dindar bir Hristiyan ailede doğmuştur. Antonios on sekiz yaşında, yetiştirmesi gereken bir kız kardeşi ile yetim kalmıştır. Tarım yapmak için arazisi vardı, İncil’i gerçek anlamıyla yorumlayıp (Matta 19:21) yirmi yaşında bütün mal varlığını satarak fakirlere dağıttı. Kız kardeşini de bir kadın komününe “kutsanmış bakire” olarak verdikten sonra, tarlasına yakın bir yerde münzevi bir hayata başladı.
At kılı kıyafetlerle giyinerek, vaktini dua ve ona münzevi yaşamı öğreten yaşlı bir çilecinin kulübesinin yakınında çalışarak harcadı, daha sonra 13 yıl çölde yaşamak üzere çekilmeye karar verdi. İzolasyonunu bozan mürit akımları yüzünden 285 yılında ayrılıp Pispir’e, çölün ortasına, Kızıldeniz'e giden yoldaki terk edilmiş bir Roma kalesine münzevi olarak yaşayabilmek için gitti. Yavaş yavaş Antonios, çevresinde, onun öğretilerini takip etmek için gelen öğrenciler toplamaya başladı. Antonios’un münzevi yaşamında alışa gelmedik bir özellik ise O’nun sosyal hayata girip, çıkabilme yeteneğidir. Öğrenciler mağaralara yakın yaşayarak O’nun vaazlarını dinleyip dualarda ona eşlik ettiler. 312 yılında, Antonios kendini soyutlamak için daha da uzağa gitti. Qolzum Dağı’ndaki Thebaid’e gitti (Aziz Antonios Manastırı’nın bugün bulunduğu yer).
338 yılında, Athanasius’a göre, Ariusçuluğun çürütülmesine yardımcı olmak için çölden geçici olarak ayrılarak İskenderiye’ye gitti.
İskenderiye’de yaşamı son buldu.
Amasyalı Asterius

| Amasyalı Asterius> Kapadokyalı Babalar |
| --- | --- |
Doğum: c.350
Ölüm: 410 Amasya, Asya, Roma İmparatorluğu
Yortu: 30 Ekim
Amasyalı Asterius (MS c.350 - 410) 380-390 yılları arasında Amasya’nın avukat ve episkoposuydu. Asterius hem Katolik hem de Ortodoks Kiliseleri tarafından hürmet edilen bir azizdir. Ekim’in 30’unda anılır.
Hayatı

Asterius'un yaşam öyküsü hakkında bilgilerimiz çok sınırlıdır. Kapadokya’da doğmuş ve muhtemelen Amasya’da ölmüştür. Ciddi ve çalışkan, hevesli bir episkopostu.
Eserleri

Onaltı vaazı ve şehitlere methiyesi günümüze ulaşmıştır. Bunlardan biri olan Oration 4: Adversus Kalendarum Festum putperest yeni yıl adetleri ve suistimallerine saldırdığı 1 Ocak MS.400 tarihli vaazıdır.
Hayat dolu vaazlarının büyük bir kısmı günümüze ulaşmıştır ki tarihi bir bakış açısından ilgi çekicidirler. Bu vaazlar dönemin sosyal hayatını daha iyi anlamamıza yardımcı olmaktadırlar.
Bibliyografi

Hanspeter Tiefenbach (2012). Anadolu'nun Azizleri. ss 205-207. Arkeoloji ve Sanat Yayınları. ISBN 9756053962052
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BIBSYS: 94010761  BNE: XX830388  BNF: cb127853339 (data)  CiNii: DA04514291  GND: 118968025  ISNI: 0000 0001 1810 3014  LCCN: no96017742  NKC: ola2008459781  NLA: 51888635  NLG: 15254  NLI: 987007284908505171  NTA: 071123326  RERO: 02-A000013664  SELIBR: 175929  SNAC: w68k7xqd  SUDOC: 060815655  Trove: 1523089  VIAF: 13107371   WorldCat (LCCN): no96-017742
Suudi Arabistan'daki Yahudilerin tarihi

Başlığın diğer anlamları için Arap Yarımadası'ndaki Yahudilerin tarihi sayfasına bakınız.
Başlığın diğer anlamları için Arap Yarımadası'ndaki Yahudilerin tarihi (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Bugün itibarıyla Suudi Arabistan haritası.
Suudi Arabistan'daki Yahudilerin tarihi antik çağlardan bu yana bugün Suudi Arabistan'da bulunan topraklar üzerindeki Yahudi tarihi anlamına gelmektedir.
Antik çağ

Günümüz Suudi Arabistan'daki Yahudilerin varlığıyla ilgili bilgiler Süleyman Mabedi dönemine kadar dayanır. Arap Yarımadası'na gerçekleşen ilk ciddi göç 2. yüzyılda gerçekleşti. 6. ve 7. yüzyılda ise Hicaz'da hatırı sayılır büyüklükte bir Yahudi nüfusu bulunmaktaydı. Dhu Nuwas ve Abu Karib Asad gibi Yahudi sempatizanı liderlerin bulunduğu Medine'nin çevresinde yaşıyorlardı. Dhu Nuwas, halkı Yahudileştirmek için agresif tavırlarıyla tanınıp, Yahudilere zulmettiği için Hıristiyanlara zulmetmiştir.
Hicaz Yahudileri başta şarap olmak üzere ticaretle uğraşıyorlardı. Aynı zamanda başta Aden ve Hadramaut olmak üzere Yemen'de de bir Yahudi cemaati gelişiyordu ve bu cemaat yakın zamana kadar ayakta kalmayı başardı. Yarımadanın kuzeyinde de Yahudilerin mevcut olduğu yerleşim birimleri bulunmaktaydı.
Medine kabileleri

İslam öncesi Arap Yarımadası'nda Hicaz bölgesinin Yahudi nüfusunu oluşturan üç ana cemaat vardı; bunlar Banu Nadir, Banu Kaynuka ve Banu Kureyze idi. Banu Nadir isimli kabile Muhammed'e karşı hüsumet besliyordu ve bu kabilede ölümler gerçekleşti. Diğer Yahudi kabileleri ise İslam hakimiyeti altında nispeten huzur içinde yaşadılar.
Medine kabileleri > Diğer Arap Yahudi kabileler

Ana madde: Arap Yarımadası'ndaki Yahudi kabileler
Muhammed döneminde Arap Yarımadası'ndaki diğer Yahudi kabileler:
Banu Awf
Banu Harith
Banu Jusham
Banu Alfageer
Banu Najjar
Banu Sa'ida
Banu Shutayba