stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Dörtdivan

| Dörtdivan |
| --- | --- |
İlçe
 Türkiye'de yeri
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Bolu
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Mustafa Düzgün
 • Belediye başkanı: Hamza Efe (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam: 384 km²
Rakım: 1167 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 7.139
 • Kır: 3,855
 • Şehir: 2.730
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 14910
İl alan kodu: 0374
İl plaka kodu: 14
Resmî site Dörtdivan Kaymakamlığı   Dörtdivan Belediyesi
Dörtdivan, Bolu ilinin bir ilçesidir. 1990 yılında Gerede ilçesinin kasabası iken ilçeye dönüştürülmüştür. İlçede Yağbaşlar Köyün'de Bizans kale kalıntıları vardır. Yukarısayık ve Sorkun köyleri arasında bir tepede Himmet Dede Türbesi, Kılıçlar köyünde Kırklar Türbesi, Çalköy'de Şehriban Nine Türbesi, Merkez Camii yanında Secamehmet Dede Türbesi bulunmaktadır. Ayrıca Yağbaşlar Köyü Mürseller mahallesinde Ayvadibi Şifalı Suyu bulunur. Her yıl Temmuz ayı içinde Dörtdivan yaylalarında Köroğlu Şenlikleri yapılmaktadır. Çalköy, Çetikören, Aladağ, Karaçayır, Ömerpaşalar, Kapaklı ve Kirazlı yaylaları en önemli yaylalarıdır. Halk şairi Köroğlu, ilçe köylerinden Aşağısayık Köyü Hesinler mahallesinde doğmuştur.
Tarihçe

Malazgirt Savaşı ile Anadolu'ya gelen Oğuz Türklerinin Kayı boyundan bir bölümü 1074-1076 yıllarında Dörtdivan ve çevresine yerleşmişlerdir. Yerleştikleri yerlere Oğuz boylarına özgü isimler vermişlerdir. Bu durumu ilçedeki köylerin isimlerinde sıkça görmek mümkündür. (Doğancılar, Adakınık, Dülger, Bünüş, Çalköy, Cemaller, Çardak, Göbüler, Gücükler…) Dörtdivan'ın bir yerleşim birimi olarak kurulmasının 1197'de I. Alaaddin Keykubat zamanında olduğu tahmin edilmektedir. Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nde, Sultan I. Alaaddin Keykubat'ın Bolu Beyi iken fethettiği dağlarda Divan kösü çaldırdığı, bu nedenlede bu yerlere “DİVAN” denildiği yazmaktadır. Bu yerlerin önce 7 adet olduğu, fakat bunlardan 3'ünün küçük olduğu için kapatılıp 4'ünün kaldığı ve bu yüzden de bölgeye “DÖRTDİVAN” denildiği belirtilmektedir. Ayrıca Ankara Savaşı'nda yenilen Osmanlı ordusu geri çekilmesi sırasında Timur'un Ordusu tarafından takip edilmiş, Gerede ve Dörtdivan'a kadar gelen Osmanlı askerleri yöre halkı tarafından sahiplenilip korunmuştur. Bu tavrın Osmanlıların yeniden toparlanmasında da önemli rol oynadığı belirtilmektedir.
Osmanlı idaresine geçtikten sonra Dörtdivan'ın idari durumu sırasıyla şöyledir: 1-Bolu Sancakbeyliği ve Kütahya eyaletine bağlı bir kasaba (1396-1462) 2-Bolu Voyvodalığı'na bağlı bir subaşılık (1692-1812) 3-Bolu Viranşehir Sancağına bağlı 19 kasabadan birisi (1812-1864) 4-Bolu Mutasarrıflığı Kastamonu vilayetine bağlı kasaba (1864-1869) 5-1890 Devlet salnamesine göre Gerede Bolu Mutasarrıflığının bir kasabası, Dörtdivan nahiyesi. 1908-1916 yıllarında Dörtdivan, Gerede'ye bağlı bir nahiye olarak kalmıştır. Cumhuriyetin ilanı ile birlikte Bolu il olmuştur ve Dörtdivan 1990 yılına kadar Bolu ili Gerede ilçesine bağlı bir nahiye olarak kalmıştır. Dörtdivan, 9.5.1990'da ilçe olmuştur ve o tarihten beri Bolu iline bağlı bir ilçedir.
Ekim 1811'de Bolu'da ayaklanma çıktığında Çalköylü Dörtdivan Âyanı Kalınbacakoğlu İsmail Ağa Gerede ve Dörtdivandan'dan topladığı askerleri ile Bolu'daki ayaklanmayı bastırmış ve padişah tarafından silahşoran madalyası almıştır.
Coğrafya

Bolu İlinin doğusunda yer alan ilçemizin doğusunda Gerede, batısında Bolu, Kuzeyinde Yeniçağa, güneyinde ise yine Gerede ve Bolu toprakları ile sınırlı olarak yaklaşık 284 km² alana sahiptir. Dörtdivan ilçesi 40'-50'-00' kuzey paralelleri ile 32'-10'-12' doğu meridyenlerinin kesiştiği yerdedir. İlçede rakım 1167 m.dir. Kuzey Anadolu Sıradağları, Ilgaz tepesinden batıya doğru ikiye ayrılarak uzanırlar. Bu sıradağların güney kolu ilçenin güneyinde Ankara ile Dörtdivan tabii sınırlarını çizer. Doğu batı doğrultusunda uzanan bu sıradağlara Benli ve Kütüklü adı verilir. Bu sıradağların devamını teşkil eden Köroğlu Dağları da ilçenin güneybatısından hafif bir yay çizerek kuzeye doğru uzanırlar ve ilçenin batı tabii sınırlarını çizerler. Bu dağların en yüksek tepesi Köroğlu Tepesi olup, 2378 m.dir. Köroğlu Dağları volkanik dağlardır. Dörtdivan ilçesi yerleşim yerleri ve tarımsal alanlar genelde düzlük ve ovalıktır. Bu nedenle de yerleşim birimleri birbirine çok yakındır. İlçemiz en önemli akarsuyu Köroğlu Dağlarının doğu yamacında iki kol halinde çıkıp, Dörtdivan Ovasında birleşen, Gerede Ovası ortasından batı-doğu doğrultusunda akan, Çankırı topraklarından sonra Zonguldak topraklarından Filyos Çayı'na karışarak Karadeniz'e dökülen Ulusu çayıdır. Ulusu Çayı ilçe sınırları içerisinde Sorkun, Yalacık, Düğer dereleri ile beslenmektedir.
Nüfus

384 km²'lik bir alana sahip olan ilçe, 8'i mahalle 24'ü köy olmak üzere toplam 32 idari birimden oluşmaktadır. 2020 yılı Genel Nüfus tespitine göre toplam nüfus 6585'dir.
| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1990 | 13.499 | 2.787 | 10.712 |
| 2000 | 9.528 | 3.335 | 6.193 |
| 2007 | 7.108 | 2.004 | 5.104 |
| 2008 | 7.100 | 3.098 | 4.002 |
| 2009 | 6.886 | 2.952 | 3.934 |
| 2010 | 6.897 | 3.051 | 3.846 |
| 2011 | 6.808 | 3.001 | 3.807 |
| 2012 | 6.680 | 2.932 | 3.748 |
| 2013 | 6.688 | 2.931 | 3.757 |
| 2014 | 6.527 | 2.835 | 3.692 |
| 2015 | 6.396 | 2.763 | 3.633 |
| 2016 | 6.245 | 2.677 | 3.568 |
| 2017 | 6.185 | 2.631 | 3.554 |
| 2018 | 7.139 | 2.993 | 4.146 |
| 2019 | 6.750 | 2.869 | 3.881 |
| 2020 | 6.585 | 2.730 | 3.855 |
Buharkent

| Buharkent |
| --- | --- |
İlçe
 Aydın'da bulunduğu yer
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Aydın
Coğrafi bölge: Ege Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Kemal Ülkü
 • Belediye başkanı: Mehmet Erol (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam: 121 km²
Rakım: 173 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 12.688
 • Kır: -
 • Şehir: 12.796
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 09670
İl alan kodu: 256
İl plaka kodu: 09
Resmî site Buharkent Belediyesi
Buharkent, Ege Bölgesi'nde Aydın ilinin bir ilçesidir. Efeler'in 88 km doğusunda ve Denizli'ye 41 km'dir. İzmir-Denizli kara yolu üzerindedir. İlçe merkezi Aydın-Denizli kara yolu üzerinde kurulmuştur. Aydın-Denizli demir yolu ise ilçenin güneyinden geçer. Sıcak suyu ve jeotermal enerji santraliyle ünlü bir ilçedir. İlçeye jeotermal ısıtma sistemiyle ısınması için projeler yapılmaktadır. 1987 yılında Kuyucak ilçesinden ayrılıp ilçe statüsüne kavuşmuştur, ilçe halkı siyasî ve resmî işleri haricinde Denizli'den ihtiyaçlarını karşılamaktadır. Merkeze bağlı 8 mahallesi vardır.
Coğrafya

İlçe toprakları Menderes Vadisi'nde yer alır. Genelde düz olan toprakların kuzeyinde bulunan Karlıkdede Tepesi (1750 m) en yüksek noktasıdır. İlçe topraklarını, doğu-batı istikametinde akan Büyük Menderes sular.
Tarihi

İlçe olmadan önce ismi Çubukdağ bucağı ve bucak merkezi Burhaniye iken, ilçe olurken jeotermal yataklarından dolayı adı "Buharkent" olarak değiştirilmiştir. İlçe belediyesi 1954'te kurulmuştur.
Kuyucak ilçesine bağlı bir bucak merkeziyken, 19 Haziran 1987'de 3392 sayılı kanunla ilçe merkezi hâline getirildi. Günümüzdeki belediye başkanı Mehmet Erol'dur.
Ekonomi

Ekonomisi tarıma dayalıdır. Başlıca tarım ürünleri pamuk, incir, üzüm, buğday ve zeytindir. İlçede tarım ürünlerini işleyen atölyeler vardır. İlçe merkezinin doğusunda yer alan Kızıldere köyü (Sarayköy) yakınında bulunan jeotermal alanda, Türkiye'nin ilk jeotermal santralı kurulmuştur. 1984'ten beri elektrik enerjisi ve kuru buz üretilmektedir. İncir üretimi gelir kaynakları açısından önem kazanmaktadır. Buharkent Belediyesi bu bağlamda hem tarım hem de sanayiyi buluşturan çalışmalar yapmaktadır. Bunlardan ilki organize sanayi bölgesini Buharkent'te açmak olmuştur.[kaynak belirtilmeli]
Nüfus

| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1990 | 11.199 | 5.795 | 5.404 |
| 2000 | 12.984 | 7.074 | 5.910 |
| 2007 | 12.527 | 6.813 | 5.714 |
| 2008 | 12.705 | 6.955 | 5.750 |
| 2009 | 12.652 | 6.891 | 5.761 |
| 2010 | 12.528 | 6.811 | 5.717 |
| 2011 | 12.461 | 6.814 | 5.647 |
| 2012 | 12.454 | 6.788 | 5.666 |
| 2013 | 12.466 | 12.466 | veri yok |
| 2014 | 12.458 | 12.458 | veri yok |
| 2015 | 12.505 | 12.505 | veri yok |
| 2016 | 12.499 | 12.499 | veri yok |
| 2017 | 12.655 | 12.655 | veri yok |
| 2018 | 12.688 | 12.688 | veri yok |
| 2019 | 12.793 | 12.793 | veri yok |
| 2020 | 12.796 | 12.796 | veri yok |
| 2021 | 12.951 | 12.951 | veri yok |
| 2022 | 13.022 | 13.022 | veri yok |
Not: Büyükşehir yasası nedeniyle köyler mahalle statüsüne geçtiğinden 2013'ten itibaren kır nüfusu tabloda yer almamıştır.
Eğitim

İlçede, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı 1 anaokulu, 6 ilkokul, 3 ortaokul, 3 lise (1 Anadolu Lisesi, 1 Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, 1 Anadolu İmam Hatip Lisesi) ve 1 halk eğitim merkezi bulunmaktadır.
Yeniçağa

| Yeniçağa |
| --- | --- |
İlçe
 Türkiye'de yeri
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Bolu
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Mehmet Kaan Kini
 • Belediye başkanı: Recayi Çağlar (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam: 130 km²
Rakım: 1000 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 7.294
 • Kır: 2,360
 • Şehir: 4.402
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0374
İl plaka kodu: 14
Resmî site http://www.yenicaga.bel.tr
Yeniçağa, Bolu'nun bir ilçesidir. 1990 yılında Gerede ilçesinin kasabası iken ilçeye dönüştürülmüştür. Yeniçağa ilçesinin tarihçesi, ilçeye bağlı Eskiçağa köyüne dayanmaktadır.
Eskiçağa, Zonguldak yolu üzerinde, ilçe merkezine 8 km uzaklıkta olup, yedi asır önce “Çağa” ismiyle kurulmuş, üç tepe arasında kalan bir vadiye yerleşmiştir.
Tarihçe

1402 yılında, Yıldırım Bayezid Han, Ankara Savaşı'na giderken ordularının toplanma bölgesi olarak burayı seçmiştir; bir süre kalmış ve bulunduğu süre içinde buraya bir hamam, bir çamaşırhane ve bir cami inşa etmiştir.
Çağa büyük bir yerleşim merkezi iken, 1904 yılında çikan büyük bir yangın felaketi neticesi halkın bir kısmı bu gün Yeniçaga denen bölgeye göç etmişlerdir. Bu göç olayı, Sultan Reşat zamanında olduğu için buraya “Reşadiye” adı verilmiştir.
1934 yılında ise, Atatürk, Bolu'ya giderken Reşadiye'de mola vermiş ve yöre halkının Çağa'dan geldiğini ögrenince de, Çağa'ya Eskiçağa, Reşadiye'ye de “Yeniçağa” denilmesini istemiştir. O günden bu güne kadar ilçenin ismi “Yeniçağa” olarak kalmıştır.
1944 yılında Eskiçağa'da meydana gelen büyük deprem sonrası, Eskiçağa halkının %80'i Yeniçağa'ya göç etmiştir. 1936 yılından 1990 yılına kadar nahiye olan Yeniçağa, 1962 yılında belediye teşkilatına kavuşmuştur.
Büyük bir hızla gelişen Yeniçağa nahiyesi, 20 Mayıs 1990 tarih ve 20553 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 3644 sayılı kanunla ilçe olmuştur.
5 Ağustos 1991 tarihinde ilçe kaymakamı göreve başlamış ve 5 Eylül 1991 günü ilçe teşkilatı resmen faaliyete geçmiştir.
İl merkezine 38 km uzaklıktaki Yeniçağa İlçesi Ankara-İstanbul karayolu üzerindedir.
İlçenin hemen kıyısında uzanan Yeniçağa Gölü kıyı boyunca uzanan ağaçları ile doğa harikası bir mesire yeridir. Bu mesire alanı, mevsimsel olarak göçmen kuşların konaklama yeri olma özelliği gösterdiğinden "Kuş Cenneti" ismi ile de anılmaktadır. Gölde tatlı su balıklarından karabalık avlanabilir.
Ankara - İstanbul arasındaki konumu, ulaşımı kolay bir bölgede yer alması ve sahip olduğu doğal zenginlikler nedeni ile gelecekte yerleşim bölgesi olarak rağbet görmesi ve turizm merkezi haline gelmesi kuvvetle muhtemel ilçelerdendir. Yeniçağa'nın en güzel mekanlarından biri şüphesiz Şair Dertli'nin mezarının bulduğu ve Yeniçağa Gölü'ne hakim tepedir.
Nakliyecilik, özellikle de uluslararası taşımacılık, ilçenin en önemli ekonomik kaynağıdır.
Nüfus

İlçe; 16 köy ve 3 mahalleden oluşmaktadır.
| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1990 | 10.874 | 5.331 | 5.543 |
| 2000 | 10.080 | 6.364 | 3.716 |
| 2007 | 8.528 | 5.796 | 2.732 |
| 2008 | 8.162 | 5.279 | 2.883 |
| 2009 | 8.144 | 5.175 | 2.969 |
| 2010 | 7.940 | 5.027 | 2.913 |
| 2011 | 7.625 | 4.820 | 2.805 |
| 2012 | 7.638 | 5.028 | 2.610 |
| 2013 | 7.687 | 4.935 | 2.752 |
| 2014 | 7.499 | 4.879 | 2.620 |
| 2015 | 7.213 | 4.657 | 2.556 |
| 2016 | 7.563 | 5.196 | 2.367 |
| 2017 | 7.259 | 4.816 | 2.443 |
| 2018 | 7.294 | 4.573 | 2.721 |
| 2019 | 6.947 | 4.519 | 2.428 |
| 2020 | 6.762 | 4.402 | 2.360 |
Galeri

Yeniçaga gölü
Yeniçağa
Yeniçağa Gölü
Ambrose Bierce

| Ambrose Bierce |
| --- | --- |
Ambrose Bierce'nin portresi
Doğum: Ambrose Gwinnett Bierce 24 Haziran 1842(1842-06-24) Meigs County, Ohio
Ölüm: ÖT bilinmiyor Son görüldüğü yer Chihuahua (Chihuahua)
Meslek: Gazeteci, yazar
Tür: Hiciv
Edebî akım: Realizm
 Etkiledikleri H.L. Mencken · William March  Jorge Luis Borges · Julio Cortázar  Stephen Crane · Ernest Hemingway 
  Etkilendikleri Jonathan Swift · Voltaire  Edgar Allan Poe · Mark Twain 

Ambrose Gwinnet Bierce, (24 Haziran 1842 - 1914) Amerikalı yazar ve gazeteci.
Hayatı

Ambrose Gwinnet Bierce, 24 Haziran 1842'de, Ohio’da çok çocuklu, yoksul bir ailenin oğlu olarak doğdu. Çocukluğu sırasında dahi ailesiyle arası iyi değildi, bu nedenle henüz on beş yaşındayken evden ayrıldı. Annesi William Bradford'un soyundan geliyordu. Amerikan İç Savaşı patlak verdikten sonra Kuzey Ordusu’na katıldı. Savaşın sonuna kadar Kuzey Ordusu’nda savaştı. 1866 yılının sonlarında vardığı San Francisco’da askerlikten ayrıldı ve gazeteciliğe başladı. Uzun yıllar birçok lokal gazete için çalıştı ve zamanla belli bir üne kavuştu. 1872’de İngiltere’ye gitti ve orada yaşamaya başladı.
1875’te tekrar San Francisco, Amerika’ya döndü. 1879-1880 arası Dakota’da bir şirketin lokal müdürü olarak çalışmayı denedi. Fakat şirket başarılı olamayınca tekrar San Francisco’ya dönüp gazeteciliğe başladı. Zamanla çok önemli ve etkili bir yazar ve gazeteci oldu. Aralık 1899’da Washington'a taşındı.
19. yüzyılın en önemli kısa hikâye yazarlarından olan Bierce, kısa hikâyeler dışında birçok farklı türde edebi eser kaleme almıştır. Fabl türünde yazdığı eserleri ünlüdür. Ünlü hayalet ve savaş hikâyelerinin dışında birçok şiir de kaleme almıştır. Karanlığın Kahkahası adıyla Türkçe’ye çevrilen Fantastic Fables isimli eseri ironik bir grotesk stil barındırır ve zamanı için öncü bir stile ve biçime sahiptir. Bir gazete serisi olan ünlü eseri Şeytanın Sözlüğü, The Devil’s Dictionary, ise 1906’da kitap olarak basılmıştır.
Ekim 1913'te İç Savaş’taki muharebe alanlarına yapılacak bir tura katılmak için Washington D.C.’den ayrıldı. Aynı yıl Meksika’ya geçti. Bir arkadaşına yolladığı 26 Aralık 1913 tarihli mektuptan sonra ‘yok oldu’. Nasıl, neden ve ne zaman kaybolduğuna dair bir bilgi olmadığı gibi ne zaman öldüğüne dair de kesin bir bilgi yoktur. Araştırmacılar Aralık 1913'te veya 1914 yılının başlarında ölmüş olduğunu ileri sürmüşlerdir. 1916 yılında öldüğüne dair iddialar da mevcuttur.
Eserleri > Romanlar

The Fiend's Delight (1873)
Cobwebs from an Empty Skull (1874)
The Dance of Death (with Thomas A. Harcourt and William Rulofson, as William Herman) (1877)
Tales of Soldiers and Civilians (also known as In the Midst of Life) (1891)
Black Beetles in Amber (1892)
The Monk and the Hangman's Daughter (1892)
Can Such Things Be? (1893)
Fantastic Fables (1899)
The shadow on the dial, and other essays (1909)
The Devil's Dictionary (1911) (Şeytanın Sözlüğü)
Collected Works (1909)
Write It Right (1909)
A Horseman in the Sky, A Watcher by the Dead, The Man and the Snake (1920)??
A Vision of Doom: Poems by Ambrose Bierce (1980)
Eserleri > Öyküler

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  The Haunted Valley (1871)  An Unfinished Race (1873)  An Inhabitant of Carcosa (1887)  One of the Missing (1888)  The Boarded Window (1891)  Chickamauga (1891)  The Eyes of the Panther (1891)  Haita the Shepherd (1891)  The Man and the Snake (1891)  The Middle Toe of the Right Foot (1891)  An Occurrence at Owl Creek Bridge (1891)  The Suitable Surroundings (1891)  A Tough Tussle (1891)  A Watcher by the Dead (1891)  An Adventure at Brownville (1893)  A Baby Tramp (1893)  Bodies of the Dead (1893)  The Death of Halpin Frayser (1893)  The Famous Gilson Bequest (1893)  John Bartine's Watch (1893)  The Night-Doings at 'Deadman's' (1893)  A Psychological Shipwreck (1893)  The Realm of the Unreal (1893)  The Secret of Macarger's Gulch (1893)  The Damned Thing (Short Story) (1894)  A Vine on a House (1905)  The Moonlit Road (1907)  The Time the Moon Fought Back (1911)  |  Beyond the Wall (1909)  A Diagnosis of Death (1909)  A Jug of Syrup (1909)  Moxon's Master (1909)  Staley Fleming's Hallucination (1909)  The Stranger (1909)  The Way of Ghosts (1909)  The Affair at Coulter's Notch  An Affair of Outposts  The Applicant  An Arrest  The Baptism of Dobsho  A Bottomless Grave  The City of the Gone Away  The Coup de Grace  Curried Cow  The Failure of Hope and Wandel  George Thurston  A Holy Terror  A Horseman in the Sky  The Hypnotist  An Imperfect Conflagration  The Ingenious Patriot  John Mortonson's Funeral  Jupiter Doke, Brigadier-General  Killed at Resaca  A Lady from Redhorse  |  The Little Story  The Major's Tale  The Man Out of the Nose  The Mocking-Bird  The Monk and the Hangman's Daughter  Three and One are One  Mr Swiddler's Flip-Flap  My Favourite Murder  Mysterious Disappearances  Oil of Dog  One Kind of Officer  One of Twins  One Officer, One Man  One Summer Night  Parker Adderson, Philosopher  Perry Chumly's Eclipse  A Providential Intimation  The Race at Left Bower  A Resumed Identity  Revenge  A Revolt of the Gods  Some Haunted Houses  A Son of the Gods  The Story of a Conscience  The Tail of the Sphinx  Visions of the Night  The Widower Turmore  |
Pnömolizin

Pnömolizinin 3 boyutlu (3D) yapısı
Pnömolizin, gram pozitif bir bakteri olan Streptococcus pneumoniae'nin bir virülans faktörüdür.
Por oluşturan bir toksin olan bu toksin, 53 kDa (kilodalton) ağırlığındadır ve 471 amino asitten oluşur. Bu toksin, bir grup biyolojik aktiviteye sahiptir; bu işlevlerden bazıları, lizis (parçalama) ve bağışıklık sisteminin hücrelerinin ve suda çözünen moleküllerinin işlevini zayıflatma yeteneğidir.
Bakteri tarafından salgılanan pnömolizin; kolonizasyon sırasında konak hücreye adezyonu sağlayarak, invazyon sırasında konak hücrelere zarar vererek ve enfeksiyon sırasında konak bağışıklık tepkisini zayıflatarak bakteriye yardımcı olur.
Balgamda, idrarda, BOS'ta (beyin-omurilik sıvısı) ve kanda pnömolizin bulunması, bir S. pneumoniae enfeksiyonunun işareti olabilir.
Aramiler

Aramiler (Aramice: ܐܪ̈ܡܝܐ‎ veya ארמיא: Aramiye), MÖ 11. yüzyıl ve MÖ 8. yüzyıl arasında Kuzey Suriye, Mezopotamya, Doğu Akdeniz kıyıları ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yaşamış, bölgede bazı devletler ve şehirler kurmuş halk.
Bugün Süryani toplulukları Aramilerden geldiğini iddia ediyor.
Aramilerin Tarihi

Aramilerin erken dönemi hakkındaki bilgiler çok azdır. Ancak MÖ 3. binyılın sonları ile MÖ 2. binyılın başlarına ait çivi yazılı metinlerde Aram ismine rastlanmaktadır. MÖ 13. yüzyıl ve MÖ 12. yüzyıl arasında gerçekleşmiş olan Ege Göçleri (Deniz Kavimleri Göçü) ile yakın doğuda siyasi, ekonomik ve sosyal yapısında meydana gelen değişiklikler Suriye Mezopotamya'da yeni etnik grupların ortaya çıkmasına neden olmuştur. Aramiler de bu kargaşadan yararlanıp, Suriye çöllerinden çıkıp, Mezopotamya ve diğer kültür merkezlerine doğru hareket etmişlerdir.
Aramiler adı yazılı kaynaklarda ilk Asur kralı I. Tiglat-Pileser (MÖ 1114-1074) döneminde, Asur yıllıklarında Ahlame-Aḫlamū adıyla geçmektedir. Bu yıllıklarda I. Tiglat-Pileser'in Aramilere karşı yaptığı seferleri ve Aramileri takip etmek için yılda iki kere olmak üzere toplamda 28 kere Fırat'ı geçtiğinden bahseder. I. Tiglat-Pileser bu seferlerde Aramiler üzerinde zafer kazandığını ve kazandığı ganimetleri Asur'a getirdiğini söyler. [[I. Tiglat-Pileser]]'in anlattığı zaferlere rağmen, Aramiler, Asur'da büyük bir kargaşaya neden olmuş, haberleşmeyi kesmiş ve köylere sızmışlar, köylü halklar Aramilerden kurtulmak için Arbela'nın doğusundaki dağlara kaçmıştır. Daha sonra Aramiler Ninive'ye doğru ilerlemiş ve I. Tiglat-Pileser, Musul'un doğusundaki dağlara çekilmek zorunda kalmıştır. II. Assur-dan (MÖ 934-912) ve II. Assur-rabi iktidarları döneminde (MÖ 1013-973), Aramiler'in Asur ve Babil arasında yer alan bölgeyi işgal etmiş oldukları Asur kitabelerinde geçmektedir.
Aramiler, Eski Ahitte İbranilerle aynı soydan gelen ve yaklaşık MÖ 16. yüzyıldan sonra Harran (Urfa) dolaylarında yaşayan bir topluluk olarak tanıtılır. Asur kayıtlarında da, Ahlamlar adlı başka bir halkla birlikte sık sık soyguncu olarak söz edilir.
Aramiler, MÖ 11. yüzyıldan itibaren Kuzey Suriye'de ve Fırat'ın iki yakası boyunca uzanan topraklarda Bit-Adini Devleti'ni kurmuş ve zamanla Şam (Dimaşk=Damaskos) civarı başta olmak üzere çevre bölgelerde hakimiyet kurmuşlardır.
Aramiler, doğuya doğru da yayıldılar ve zamanla Babil'den Filistin'e kadar uzanan sahra bölgesi, Kitabı Mukaddes'in Keldaniler adını verdiği Arami kabilelerin eline geçti.
Batıdaki Arami krallıkları dönemi Asurlular tarafından sona erdirildi. Doğudaki Aramiler ise bağımsızlıklarını korudular. Bir Keldani komutanı MÖ 626'da kendini Babil kralı ilan etti.
Aramice

Ana madde: Aramice
Aramiler, Sami dillerinin Kuzey Merkez öbeğine bağlı bir dil olan Aramice'yi (Aramca) konuşurlardı. Aramice MÖ 7. yüzyıl ve MÖ 6. yüzyıllardan itibaren Orta Doğu'da yaşayan kavimlerin ortak dili haline geldi. Daha önce aynı işlevi gören Akadca'nın yerini alan Aramice, bu özelliğini, MS 7. yüzyılda Arapçanın Orta Doğu'da etkili olmasına değin sürdürmüştür. Bugün Türkiye'nin Güneydoğusunda yaşayan Süryanilerin dili Aramice kökenlidir. Mardin bölgesinde hala Hristiyan dinine mensup Süryaniler yaşamaktadırlar. Bunlar Aramice'nin Doğu Aramice kolundan Süryanice'nin modern lehçesi olan Turoyo lehçesini konuşurlar. Yine Aramice'nin Süryanice kolunun doğu kolundan olan Keldanice ve Asurca'nın modern biçimi olan Surit ve Aturaya konuşan Nasturiler ve Keldani Hristiyanlar Türkiye, Irak ve İran'da yaşamaktadırlar.
Din ve İnanç

Aramiler genellikle Kenan, Babil ve Asur tanrılarına taparlardı. Kendi tanrıları arasında en önemlileri Hadad veya Raman, en önemli tanrıçaları ise Atargatis idi.
Ayrıca Bakınız

Asurlar
Babiller
Süryaniler
Eski Ahit
İbraniler
Aramice
Süryanice
Arami imparatorluğu: Suriye ve Mezopotamya
MÖ 7. yüzyılda Suriye'de bulunan Aramice yazıt.
Türkiye'nin güneydoğusundaki Sam'al (Zincirli) Arami kalesinin iç kapısının koruyucu aslanı, 10. - 8. yüzyıllar. Yüzyıl Chr.
Bozdoğan, Aydın

| Bozdoğan |
| --- | --- |
İlçe
 Türkiye'de bulunduğu yer
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Aydın
Coğrafi bölge: Ege Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: İbrahim Gökçe
 • Belediye başkanı: Mustafa Galip Özel (CHP)
Yüzölçümü
 • Toplam: 849 km²
Rakım: 350 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 33.843
 • Kır: -
 • Şehir: 33.056
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 09760
İl alan kodu: 256
İl plaka kodu: 09
Resmî site http://www.bozdogan.bel.tr/
Bozdoğan, Türkiye'nin Ege Bölgesi'nde, Aydın iline bağlı ilçedir.
Konum olarak Nazilli ilçesinin güneybatısında Nazilli'ye 30 km mesafededir. İlçenin 55 mahallesi mevcuttur. Halkın refah seviyesi yüksektir. İlçede Adnan Menderes Üniversitesi'ne bağlı Rasim Menteşe Kampüsü vardır.
Tarih

Bozdoğan, ismini Adana'nın Çukurova bölgesinde yaşayan "Bozdoğan Aşireti"nden almıştır. Bu aşiret zamanında Çukurova ve çevresine yerleşen Avşar aşiretlerinden biridir. Daha sonra bazı mensupları Ege'ye, Aydın ve çevresine gönderildi. Bu yöreye gelen Bozdoğan Aşireti mensupları aşiretlerinin isimlerini verdikleri bir yerleşim yeri kurdu ve Aydınoğulları beyliği içinde yaşantılarına devam ettiler. Aydınoğulları beyliği yıkıldıktan sonra Karamanoğulları ile kültürel ilişkiler içerisinde olduğundan (ikisi de Avşar beyliği), büyük bir kısmı Balkanlar'a göç ettirildi. Bu göçerlerin arasında çok miktarda Bozdoğanlı da vardı. Öyle ki bugün hâlâ Balkanlar'da "Bozdoğan" isimli türküler vardır.