stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Pediatri

Pediatri, yenidoğan, bebek, çocuk ve ergenlerin (yeni doğmuşlardan yaklaşık 18-19 yaşındakilere kadar) sağlığı ve hastalıkları ile ilgilenen tıp dalıdır. Pediatri genel olarak çocuk hastalıkları ile ilgilenir.
Pediatri terimi iki Yunanca sözcükten türemiştir: paidi (παιδί) "erkek çocuk" ve iatros (ιατρός) "doktor". Ayrıca 'jargon' tarihsel köken bakımından Fransızca pédiatrie sözcüğü ile günümüzdeki yaygın kullanımını almıştır. Türkçe tıp terimi olarak pediatri ve/veya pediyatri şeklinde kullanılmaktadır. Tıpkı İngilizcede pediatrics veya pediatry şeklinde kullanıldıkları gibi.
Tarihçe

Pediyatri 19. yy. ortasında ortaya çıkmış olup görece yeni bir bilim dalıdır. Arthur Jacobi (1830–1919) katkılarından dolayı pediatrinin babası olarak anılır.
Soraneus MS 2. yüzyılda pediatri ile ilgili bilinen ilk manuskripti kaleme almıştır. İranlı el-Razi (865–925) Çocukların Hastalıkları adlı kitabı yazmış ve tıbbın bağımsız bir dalı olarak pediatriyi ele alan ilk kitabı meydana getirmiştir. Çocuk hastalıklarına ayrılmış ilk basılan kitap İtalyan Bagallarder'in (1472) Çocuk Hastalıkları El Kitabı'dır (1472).
Batı dünyasında ilk çocuk hastanesinin Hôpital des Enfants Malades (Fransızca = Hasta Çocuklar için Hastane) olduğu kabul edilir. Paris'te Haziran 1802'de açılan hastane öncesinde yetimhane idi.
Pediatrinin alt bilim dalları

Çocuk Endokrinolojisi
Dil ve konuşma patolojisi
Ergen tıbbı
Pediatrik acil tıp
Pediatrik gastroenteroloji
Çocuk diş hekimliği
Çocuk cerrahisi
Pediatrik jinekoloji
Pediatrik oftalmoloji
Pediatrik üroloji
Pediatrik psikoloji
Çocuk ve ergen psikiyatrisi
Pediatrik patoloji
Pediatri hemşireliği
Pediatrik narkolepsi
Pediatrik gastroenteroloji
Pediatrik acil tıp
Pediatrik ileri yaşam desteği
Pediatrik masaj
Bebek masajı
Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları
Çocuk Gastroenterolojisi
Çocuk Genetik Hastalıkları
Çocuk göğüs hastalıkları
Çocuk Hematolojisi
Çocuk Onkolojisi
Çocuk İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları
Çocuk Kardiyolojisi
Çocuk Metabolizma Hastalıkları
Çocuk Nefrolojisi
Çocuk Nörolojisi
Çocuk Romatolojisi
Çocuk Yoğun Bakımı
Neonatoloji
Karacadağ (Konya)

| --- | --- |


En yüksek noktası
Yükseklik: 2.025 m (6.644 ft)
Listelenme: Ultra zirve
Koordinatlar: 37°44′51″K 33°46′41″D﻿ / ﻿37.74750°K 33.77806°D﻿ / 37.74750; 33.77806
Jeoloji
Kayaç yaşı: Miyosen
Dağ türü: Kalkan volkan
Türkiye' deki konumu
Karacadağ, Konya ili, Karapınar ilçesi sınırlarında yer alan yanardağ. 2025 m yüksekliğinde, KD-GB uzanışlı basık bir sırt görünümündedir. KD kısmı Kalkan volkan oluşumludur.
Karacadağ, Karapınar ilçesinin doğusunda, Ereğli yolunun 13.km'sinde yer alır. Karacadağ 200 km² alana sahiptir. Orta-üst Miyosende volkanik faaliyetlere başlamıştır. Dağın kuzeydoğu, güneydoğu ve doğu taraflarında pirolastik koniler bulunur.
Volkanik tüf, andezit, aglomera ve son püskürme ürünü olan bazaltlar dağın ana yapısını oluşturmaktadır. Dağın güneydoğusunda volkanik patlamalarla oluşmuş iki maar gölü bulunur: Meke Gölü ve Acıgöl
Webster Dağı

| --- | --- |

En yüksek noktası
Yükseklik: 1,192 m
Çıkıntı: 46 m
Koordinatlar: 44°11′41″K 71°23′17″B﻿ / ﻿44.19472°K 71.38806°B﻿ / 44.19472; -71.38806
Mount Webster, Coos County ile Carroll County, New Hampshire arasındaki sınırda yer alan bir dağdır. Mount Webster, Mount Jackson tarafından kuzeydoğuya çevrilmiştir; Güneybatıda Crawford Çentik boyunca Willey Dağı ile karşı karşıyadır.
Webster Dağı'nın batı yüzü direkt olarak Saco Nehrine, oradan da Maine'deki Saco'daki Maine Körfezi'ne akar. Kuzey ve güneydoğu yüzleri sırasıyla Silver Cascade ve Webster Brook yoluyla Saco'ya akar.
Madran Dağı

| --- | --- |
Madranbaba Dağları, Babadağı


En yüksek noktası
Yükseklik: 1792 m
Çıkıntı: Bereket Tepe (1471 m)
Koordinatlar: 37°38′46″K 28°14′33″D﻿ / ﻿37.64611°K 28.24250°D﻿ / 37.64611; 28.24250
Madran (Baba) Dağı. 1792 metre yüksekliğe sahip olup, batısında Çine ilçesi, güneydoğusunda Bozdoğan ilçesi, kuzeydoğusunda Yenipazar ilçesi, kuzeyinde Aydın Dalama kasabası bulunmaktadır. Dağ adını zirvesinde bulunan Madran Baba yatırından almaktadır.
Madranbaba Dağı, Menteşe Dağları'nın Doğu Menteşe Dağları bölümünün kuzey kısmını oluşturur. Güneyinde karstik erime çukurlarından dolayı Oyuklu Dağ adı verilen dağ bulunur.
Aydın'ın en yüksek dağlarından biri olan Madran Dağı'nın en yüksek yeri 1792 metrelik Madranbaba veya Topçambaba denilen zirvesidir. Dağda metamorfik kayaçlar yaygındır. Fıstık çamı, kızılçam karaçam, dağ karaağacı, akkavak ormanları, makilikler dağdaki hakim bitki örtüsüdür.
Üzerinde ve eteklerinde 150 civarında köy bulunmaktadır ve köylerin çoğunluğu dağ köyü olmasına rağmen köy halkları hayvancılık, meyvecilik (kestane, elma, keçiboynuzu, ceviz, zeytin vs.) ve orman (kesim, yangın ilk yardım, dikim vb.) işleri ile uğraşır. Kış aylarında karlarla kaplı Madran dağının ormanlarının topraklarından çıkan suyun şişelenip pazarlaması yapılmaktadır.
Dibek Dağı

| --- | --- |

En yüksek noktası
Yükseklik: 2.549 m (8.363 ft)
Listelenme: Ultra zirve
Koordinatlar: 38°09′19″K 36°23′11″D﻿ / ﻿38.15528°K 36.38639°D﻿ / 38.15528; 36.38639
Sıradağ: Toros Dağları, Tahtalı Dağları
Jeoloji
Dağ türü: Sıradağlar
Türkiye' deki konumu
Dibek Dağı, Orta Toroslar'da, Tahtalı Dağları'nın koludur. Seyhan ırmağının Göksu kolu batıdan, Binboğa Dağları ve Ceyhan Nehri'nin kolu olan, Göksun Çayı'nın kolu Terbüzek Çayı doğudan, Bebek Dağları güneyden, Bozcal Dağları kuzeyden sınırlandırır. GB-KD uzanışlı dağlar kıvrımlı ve kırıklı yapıdadır. 1750 m ile 2549 m'ler arası yaylalar yer alır. Dağları oluşturan ana unsur kireçtaşıdır. Dağlık kütlenin doğusunda Göksun ilçesi, batısında Tufanbeyli ilçesi yer alır. Dağın su bölümü çizgisi Adana-Kahramanmaraş il sınırını oluşturur.
Kireçtaşı aşırı geçirgen bir kayaç olduğundan yaylacılık faaliyetleri kar kütlelerine bağlı olarak yapılır. Dağ üzerinde akarsu bulunmaz. Dağlık alanlara kışları 3–4 m kadar kar yağmaktadır. Dibek Dağları'nın alt kısımlarında orman örtüsü hakimdir. 2200 m'den sonra orman kuşağı sona erer. Karaçam, sedir, Göknar, Ardıç en yaygın türlerdir.
Kar bastırma, kışın yağan kar, rüzgarla çukur ve dulda alanlara birikir. nisan ayında yaylaya gelen köylüler kar yığınlarının üstünü bitkilerle (saman, geven, ağaç dalları) ile kapatırlar. Bu kar yığınlar 4–5 m en, 10–15 m uzunluk, 3 m yüksekliğe sahiptir. Yaz mevsiminde kaplara konulan karlar eritilerek hayvanlar su temin edilir.
Sankei-en

| Sankei-en |
| --- | --- |
三溪園
Sankei-en

Tür: Japon bahçesi
Konum: Yokohama, Japonya
Koordinatlar: 35°25′01″K 139°39′36″D﻿ / ﻿35.41694°K 139.66000°D﻿ / 35.41694; 139.66000
Açılış: 1906
Sankei-en (Japonca: 三溪園), Japonya'nın Yokohama kentinde bulunan bir bahçedir. Park, 1906 yılında silk tüccarı Tomitaro Hara tarafından inşa edilmiştir ve Naka semtinde yer almaktadır.
Binalarının neredeyse tamamı, Tokyo, Kyoto ve Kamakura kentleri ile Gifu ve Wakayama prefektörlükleri dahil olmak üzere ülkenin dört bir yanındaki yerlerde Hara'nın kendisi tarafından satın alınan tarihi açıdan önemli yapılardır. On tanesi Önemli Kültürel Varlık ilan edildi ve üçü daha Yokohama belediyesi tarafından Japonya'nın Somut Kültürel Varlıkları olarak belirlendi.
II. Dünya Savaşı sırasında ağır hasar gören bahçe, 1953'te Sankeien Hoshōkai Vakfı'na emanet edilen Yokohama kentine bağışlandı. Sankei-en daha sonra yeniden inşa edilerek savaş öncesi durumuna geri getirildi.
Çiçek Ormanı

| Çiçek Ormanı |
| --- | --- |
Meyveleri ile tropikal palmiye ağaçları.

Koordinatlar: 13°12′12″K 59°34′01″B﻿ / ﻿13.20333°K 59.56694°B﻿ / 13.20333; -59.56694
Yüzölçümü: 50-akre (200.000 m2)
Açılış: 1983
Çiçek Ormanı Botanik Bahçeleri, Barbados'taki Saint Joseph, Bloomsbury köyü yakınlarında yer alan bir bahçe parkı ve turistik cazibe merkezidir. Çekici çiçekli bitkiler ve tropikal ağaçların bulunduğu doğal bir bahçe parkıdır. 50 akre (200.000 m2) alan kaplayan mülk eskiden bir şeker çiftliği idi.
Alay Sıradağları

| --- | --- |
Jiptik Vadisinden görünüş

En yüksek noktası
Yükseklik: 5.544 m
Koordinatlar: 39°40′K 72°00′D﻿ / ﻿39.667°K 72.000°D﻿ / 39.667; 72.000
Ölçüleri
Uzunluk: 350 km (220 mi)
Genişlik: 20 km (12 mi)
Ülkeler: Kırgızistan veTacikistan
Alay veya Alai Sıradağları (Kırgızca: Алай тоо кыркасы; Rusça: Алайский хребет) Kırgızistan'ın batısındaki Tanrı Dağları sıradağlarından Tacikistan'a kadar uzanan bir sıradağdır.Pamir-Alay dağ sisteminin bir parçasıdır. Dağ sırası yaklaşık olarak doğudan batıya doğru uzanır. En yüksek doruğu 5.544 m'ye ulaşan Pik Tandykul'dur (Rusça: пик Тандыкуль). Fergana Vadisi'nin güney sınırını oluşturur, güneyde ise dik bir şekilde Alay Vadisi'ne iner. Sıradağların güney yamaçları, Amu Darya'nın bir kolu olan Kyzylsuu veya Vahş Nehri'ne akar. Sıradağların kuzey yamaçlarını akıtan akarsular Sir Derya'nın kollarıdır ve dağ sırasının kuzeyindeki Fergana Vadisi'ne boşalırlar. 5.051 m'lik Pik Skobeleva [sv], aynı zamanda iyi bilinen bir doruktur. İrkeştam'dan Oş'a giden yollar bu dağlardan geçer.
Bazı[hangileri?] kesin olmayan kaynaklar bu terimi, Kırgızistan'ın güney sınırına karşılık gelen Tanrı Dağları'nın tüm güney eğrisi için, kuzeyde Fergana Sıradağları olarak bilinen dik uzantıya kadar kullanıyor gibi görünmektedir, ancak kesinlikle Alay Dağları Alay Vadisi'nin kuzeyindedir. Türkistan Sıradağları ve uzak güneybatıda Zarafşan Sıradağları gibi Pamir Dağları'nın Trans-Alay Sıradağları da, kafa karıştırıcı bir şekilde bu vadinin güneyine doğru uzanır. Pamir-Alay, yukarıdaki birçok dağ sistemi için ortak bir terimdir, ancak Pamirlerin hiçbirini içermez.[kaynak belirtilmeli]
Sakurajima

| --- | --- |
桜島
Kagoshima'dan Sakurajima'nın görünümü

En yüksek noktası
Yükseklik: 1.117 m (3.664 ft 8+1⁄2 in)
Koordinatlar: 31°34′50″K 130°39′29″D﻿ / ﻿31.58056°K 130.65806°D﻿ / 31.58056; 130.65806
Jeoloji
Dağ türü: Stratovolkan
Sakurajima (Japonca: 桜島, "Sakura Adası"), Japonya'nın Kagoshima prefektörlüğünde bulunan aktif bir yanardağ. Eskiden Kagoshima Körfezi'nde bir ada olup, 1914 yılında gerçekleşen bir yanardağ patlaması sonucu lavlar ile Ōsumi Yarımadası'yla birleşmiştir. Bu aynı zamanda Japonya tarihinin en büyük yanardağ patlaması olmuştur.
Kita-dake Sakurajima'nın en yüksek zirvesi olup 1,117 metre yükseklikte yer almaktadır. Volkanik yarımadanın yüzölçümü ise 77 km²'dir. Son patlama 24 Temmuz 2022 tarihinde gerçekleşti. Önceki patlama 5 Şubat 2016 tarihinde gerçekleşmişti.
Bingöl Dağları

| --- | --- |
Bingöl Dağları

En yüksek noktası
Yükseklik: 3.193 m (10.476 ft)
Listelenme: Ultra zirve
Koordinatlar: 39°19′59″K 41°19′59″D﻿ / ﻿39.33306°K 41.33306°D﻿ / 39.33306; 41.33306
Jeoloji
Kayaç yaşı: Pliyosen
Dağ türü: Kalkan volkan
Bingöl Dağları (Bingöl Dağı), Doğu Anadolu Bölgesi'nde bulunan kalkan şekilli sönmüş yanardağ. Üst Miyosen-Pliyosen yaşlı dağ KB-GD uzanışlıdır. Yüksekliği 3193 m, uzunluğu 50–55 km, genişliği 30–35 km, alanı 1500 km2'dir. Dağ adını Pleistosen buzullaşması ile oluşan göllerin çokluğundan alır. Dağın 1/3'ü Bingöl topraklarında kalanı Muş ve Erzurum topraklarında bulunur.
Bingöl Dağı'nın kaldera kenarları ve 2650–2800 m yüksekteki platoları buzullaşmaya uğramıştır. Sirkler, vadi buzulları geniş alanları kaplamış, örtü buzulu görüntüsü oluşmuştur. Platoların üzeri moren depoları ile kaplanmıştır. Buzullaşma sonucu oluşan göller dağa adını vermiştir. Dağ üzerinde haritalara işlenecek büyüklükte en az 72 göl vardır. Bu sayıdan daha fazla örtü morenleri üzerinde küçük göl ve sayısız mevsimlik göl bulunur. Dağ üzerinde güncel buzullar bulunmaz. Güncel buzul sınırının 3600–3700 m civarı olduğu hesaplanmaktadır.
Dağın ana yapısı andezit ve bazaltlardan oluşur. Güney etekleri sarp olan dağın kuzey yamaçlarında eğim yumuşaktır.
Stoke-on-Trent

| Stoke-on-Trent |
| --- | --- |
Şehir
City of Stoke-on-Trent

  Arma 
Takma ad: "Potteries (Çanak-Çömlek Üreticileri)"
Slogan: Vis Unita Fortior (Birleşmiş kuvvetler daha güçlü olur)
 Staffordshire içinde Stoke-on-Trent
Ülke:  Birleşik Krallık
Kurucu Ülke:  İngiltere
Bölge: Batı Midlands
Kontluk: Staffordshire
Yüzölçümü
 • Şehir: 92.74 km²
En yüksek nokta: 250 m (820 ft)
En alçak nokta: 96 m (314 ft)
Nüfus (2019)
 • Şehir: 256.375
 • Yoğunluk: 2,738/km²
 • Kent: 372,775
 • Metropol: 678,000
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Resmî site http://www.stoke.gov.uk
Stoke-on-Trent, Birleşik Krallık'ın İngiltere ülkesinin Batı Midlands bölgesinde ve törensel Staffordshire kontluğunda bulunan ama 1997'den itibaren Tek-Seviyeli Yerel İdare olarak idare edilen ve 1925'te krallık beratı ile şehir olma statüsü de kazanan bir yerleşke ve idare merkezidir.
Coğrafi konum

Stoke-on-Trent şehri İngiltere ülkesinin "Batı Midlands" bölgesinde Manchester ile Birmingham şehirlerinin arasında hemen hemen ortada bulunmaktadır. Kuzeyinde ve şehirsel olarak birleşmiş  şeklinde olan "Newcastle-ünder-Lyme" kenti ve buna bağlı yöre bulunmaktadır. Bu birleşik Stoke ile Newcastle-under-Lynee şehirsel bölgesine coğrafyacılar "Potteries Şehirsel Alani ( Potteries Urban Area)" adını vermektedirler. Coğrafyacılar bu iki şehirsel bölge ve bunların kuzeyinde bulunan kırsal alanlar birlikte "Kuzey Stafordshire Bölgesi" adını vermektedirler. 2001 nüfus sayımında bu "Kuzey Stafordshire Bölgesi" nüfusu 457.165 olarak bulunmuştur.
Stoke-on-Trent 1910 kadar resmen 6 değişik adlı değişik özellikli kent olarak ama gayriresmî "Potteries" olarak bilinmekteydi: Hanley, Fenton, Longton, Burslem, Tunstall, Stoke-upon-Trent. 1910'da bu şehirler bir yöresel idare federasyonu olarak birleştirildiler ve bunların arasında an tren istasyonu bulunan Stoke idare merkezi olarak seçildi ve birleştirilmiş kente "Stoke-on -Trent" ismi verildi. Fakat 20. yüzyılda gelişen şehrin ticari merkezi, Burslem'ın sıkı rekabetine rağmen, Hanley oldu.
Eğitim

Şehir yöresel idaresine bağlı ikincil eğitim için 13 tane 'toplum' okulu, 4 tane 'kilise okulu ve 5 'özel okul bulunmaktadır. Stoke, son yıllarda gazete ve haber bültenlerinin de dikkatini çeken, bu okul sayısını azaltıp ve okulların kuruluş şeklini değiştirmek için reform planları yapmış ve bunlar topluluğun büyük reaksiyonuna sebep olmuştur. 2010'daki seçimle gelen koalisyon hükûmeti okulları kurulmasını ve idaresini özel sektöre, toplum kurumlarına ve isteyen ve organize olabilen aile gruplarına bırakacağını ilan etmiştir. Stoke okullarının bir özelliği tatillerinin hala seramik işçilerinin tatillerine uydurulması ve bu okullarda genel İngiltere ülkesinden başka zamanlarda yaz tatillerinin yapılmasıdır.
Stoke-on-Trent'te 1971'den beri "North-Staffordshire Polytechnic" adında yüksek eğitim kurumu bulunmaktaydı. 1992'de bu kurum tam olarak özerk bir üniversite'ye dönüştü ve Staffordshire Üniversitesi adını aldı. Ama ana kampüslerinden biri hala Stoke-on-Trent şehrinin Shelton mahallesinde şehir garı yakınlarında bulunmaktadır.
Spor

Stoke-on-Trent şehrinde iki tane profesyonel futbol takımı bulunmaktadır.
Stoke City FC 1863'te kurulmuş olup  dünyada ikinci profesyonel olan takım olmakla övünmektedir. 1997'de yapılan 27.500 kusur kişilik Britannia Stadı ana sahalarıdır ve "The Potters ("çömlekçiler")" adı ile anılmaktadırlar. 2009-2010 Premier League'de oynamaktaydılar ve Türk futbolcu Tuncay Şanlı £5 milyona Middlesborough'dan transfer etmişlerdir.
Port Vale FC ise 1876'da Burslem'de kurulmuştur ve Burslem'de buluna "Vale Park Stadı" merkezleridir. Bu takım İngiltere liglerinde epeydir oynamakla beraber hiç yüksek seviyelerine çıkmamıştır. Son sezonda ligin dördüncü seviyesi olan "League Two" oynamaktadır.
Kardeş şehirler

Stoke-on-Trent'in şu resmî kardeş şehir anlaşması vardır:
Erlangen, Almanya
Resimler

Tunstall'da saat kulesi meydanı
Hanley'de Stoke-on-Trent ana çarşısı
Stoke-on-Trent Tren Garı
Stoke-on-Trent'te kalan şişe şekilli çanak-çömlek ateşleme fırını
Staffordshire Üniversitesi Stoke Kampüsü
Stoke City FC Britannia Futbol Stadyumu
Menteşe Dağları

| --- | --- |
Türkiye, güney Ege Bölgesinde, Menteşe Dağları ve yakın çevresi

En yüksek noktası
Yükseklik: 1.892 m (6.207 ft)
Çıkıntı: 1.792 m (5.879 ft)
Listelenme: Ultra zirve
Koordinatlar: 37°17′14″K 28°17′20″D﻿ / ﻿37.28722°K 28.28889°D﻿ / 37.28722; 28.28889
Jeoloji
Dağ türü: Sıradağlar, Tektonik
Türkiye' deki konumu
Menteşe Dağları, Ege Bölgesinin ve Büyük Menderes Nehri'nin güneyinde bulunan dağ grubu. Kıyı Ege dağlarının aksine Doğu-batı yönlü değil, GD-KB yönlü uzanırlar. Tektonik kırılma ile oluşan dağlar birer horsttur.
Madran Dağı, Oyuklu Dağı Doğu Menteşe Dağlarını, Beşparmak Dağı, Kurukümes Dağları (Karakümes Dağları), Marçal Dağları Batı Menteşe Dağlarını oluşur.
Doğu Menteşe Dağları ile  Batı Menteşe Dağları arasında Çine Çayı'nın vadisi bulunur. Doğu Menteşe Dağları ile Karıncalı Dağı arasında Akçay Nehrinin vadisi ve Bozdoğan ilçesi bulunur. Bu olukta Akçay Nehri üzerine kurulmuş Kemer Barajı yer alır.
Oyuklu Dağı (1892 m); karstik aşınım ile delik deşik olmasından dolayı denilmiştir. Su tutmayan dağların üzerinde fazla yerleşme yoktur. Dağın güneybatısındaki polye içine Muğla şehri kurulmuştur.
Madran Dağı; en yüksek yeri 1792 m'dir. Dağ etekleri ve üzerinde 150'ye yakın köy vardır. Doğusunda Bozdoğan, batısında Çine ilçesi, kuzeyinde  Yenipazar yer alır. Madran Dağı'ndan güneydoğu yönünden alçak bir eşikle Oyuklu Dağı'na geçilir.
Dovrefjell-Sunndalsfjella Millî Parkı

| Dovrefjell–Sunndalsfjella Ulusal Parkı |
| --- | --- |

Dovrefjell-Sunndalsfjella Millî Parkı (Norway)

Tür: Ulusal Park
Konum: Oppland, Sør-Trøndelag ve Møre og Romsdal, Norveç
Koordinatlar: 62°23′48″K 9°10′23″D﻿ / ﻿62.39667°K 9.17306°D﻿ / 62.39667; 9.17306
Yüzölçümü: 1.693 km2 (654 sq mi)
Açılış: 3 Mayıs 2002
İşletmeci: Norveç Doğa Yönetimi Müdürlüğü
Dovrefjell–Sunndalsfjella Ulusal Parkı (Norveççe: Dovrefjell-Sunndalsfjella nasjonalpark), Norveç'te 2002 tarihinde kurulan bir ulusal park. 1.693 km² alana sahip olan park, Oppland, Sør-Trøndelag ve Møre og Romsdal eyaletlerinde yer almaktadır.
Park aslında 1974 yılında kurulmuştur. Eski Dovrefjell Milli Parkı yerine, 2002 yılında daha büyük alana sahip olan bu park kurulmuştur.
Kermil Dağı

| --- | --- |


En yüksek noktası
Yükseklik: 525,4 m (1.723 ft 9 in)
Koordinatlar: 32°40′21″K 35°01′24″D﻿ / ﻿32.67250°K 35.02333°D﻿ / 32.67250; 35.02333
Kermil Dağı'nın 1894'teki görüntüsü
Kermil Dağı'nın tepesinde bulunan Hayfa Üniversitesi
Kermil Dağı (İbranice הַר הַכַּרְמֶל, Har HaKarmel ISO 259-3 Har ha Karmell (lit. Allah'ın bağı); Arapça: الكرمل, Al-Kermil, ya da Arapça: جبل مار إلياس, Cebel Mar Elyas (lit. Aziz İlyas Dağı), İsrail'in kuzeyinde Akdeniz'den güneydoğuya doğru uzanan kıyı şeridinde bir sıradağdır. Bu dağ silsilesi bir UNESCO biyosfer rezervidir. Üzerinde ve civarında, kuzey yamaçta bulunan ve İsrail'in üçüncü büyük şehri olan Hayfa başta olmak üzere pek çok kasaba ve köy mevcuttur.
Dedegöl Dağı

| --- | --- |
Dedegül


En yüksek noktası
Yükseklik: 2.992 m (9.816 ft)
Listelenme: Ultra zirve
Koordinatlar: 37°39′21″K 31°17′38″D﻿ / ﻿37.65583°K 31.29389°D﻿ / 37.65583; 31.29389
Sıradağ: Toros Dağları
Jeoloji
Dağ türü: Tektonik
Türkiye' deki konumu
Eldere Bölgesi kaya tırmanışı sporunun yoğun olarak gerçekleştiği bir yerdir.
Dedegöl Dağı'nın buzul jeomorfoloji haritası
Dedegöl Dağı
Dedegöl Dağı, Isparta'nın doğusunda Yenişarbademli ilçesi sınırı içerisinde 2.992 m. yüksekliğiyle Isparta ilinin en yüksek dağıdır. Anamas Dağı olarak da bilinmektedir. Bilinen 15 km uzunluğuyla Türkiye'nin en uzun mağarası olan Pınargözü Mağarası da bu dağ içerisinde yer alır. Dedegöl Dağı, Batı Toroslar orojenik kuşağı içinde yer alan ana hatlarıyla güneyden kuzeye ve kuzeybatıya doğru uzanış gösteren en yüksek noktası 2992 m olan bir dağdır. Kuzey güney doğrultusunda yaklaşık 12 km uzunluğa, doğu-batı doğrultusunda ise 5–6 km genişliğe sahiptir. Doğa Derneği'nin yayınladığı Önemli Doğa Alanları araştırmasına göre Dedegöl Dağları'nın sınırları doğuda Beyşehir Gölü, kuzeyde Belceğiz köyü ve Sarıidris beldesi, batıda Aksu ilçesi ve güneyde Emerdin Dağı ile Köprüçay Vadisi'nden oluşmaktadır. Dedegöl Dağı, tektonik olarak Türkiye'nin en aktif alanlarından biri olan “Isparta Açısı”  içinde, bu alanının doğu kesiminde yer almaktadır. Dağın en yüksek noktası Dedegöl Tepe (2992 m) zirvesidir. Kartal Tepe (2983 m), Karçukur Tepe (2932 m) dağın diğer yüksek tepeleri arasındadır.
Batı Toroslarda tek buzul bulunan dağıdır. Dipoyraz tepesinin kuzeye bakan yamacında birkaç küçük buzul yer almaktadır.
2018 yılında Cumhurbaşkanlığı tarafından alınan bir kararla Dedegöl Dağı'nın batısı Kızıldağ Milli Parkı'na, doğusu ise Beyşehir Gölü Milli Parkı'na dahil edilmiştir.
Bitki Örtüsü

Dedegöl Dağları'nın alçak kesimlerinde tarım alanları, makilikler, bozkır bölgeleri ve kızılçam ormanları bulunur. İrtifa kazandıkça Toros göknarı, sedir ve karaçam karışık ormanları görülür. Ağaç sınırının üzerine çıkıldığında ise alpin bozkır vejetasyonu ile boylu ardıç ve kokulu ardıç topluluklarına rastlanır. Bazı bölgelerde kaderotu ismi ile de bilinen ve bir sukulent türü olan Sempervivum ispartae bölgeye endemik bir türdür ve sadece bu bölgede yetişir. Başka bir endemik bitki ise Silene ispartensis bitkisidir ve Sempervivum ispartae gibi onun da dünyadaki tek yayılım bölgesi Dedegöl Dağı'dır. Kasnak meşesi de bölgede yayılımı olan başka bir türdür.
Fauna

Bölgede pek çok sayıda hayvan çeşitliliği de bulunmaktadır. Yaban domuzu, tilki, sansar gibi memelilerin yanı sıra önemli bir kuş üreme alanıdır. Kaya kartalı ve sakallı akbaba bölgede yaşayan önemli yırtıcı türlerdendir. Mağara oluşumlarının fazlalığıyla çeşitli yarasa türlerine de ev sahipliği yapar. Bunlardan uzunayaklı yarasanın nesli küresel ölçekte tehlike altındadır.
Bunların yanında Toros kertenkelesi, Türkiye'ye endemik kelebek türlerinden Anadolu çokgözlüsü ve Sertavul çokgözlüsü ile nesli küresel ölçekte tehlike altında olan içsu balıkları da bölgede yaşamaktadır.
Genel Jeolojik ve Jeomorfolojik Özellikler

Dedegöl Dağı'nın lito-stratigrafik yapısını Prekambriyen'den Kuvaterner'e uzanan aralıkta yer alan kaya birimleri oluşmaktadır. Ancak dağ kütlesinde yüzeylenen kayaçlar büyük ölçüde Mesozoyik'de çökelen kalın karbonat istifleridir. Dedegöl Dağı'nda yüksek kesimlere denk gelen buzul birikim sahası ağırlıklı olarak Dipoyraz Formasyonu olmak üzere tamamen masif kireçtaşlarından oluşmaktadır. Toroslardaki neotektonik gelişim, Türkiye'nin genelinde olduğu gibi Üst Miyosen'de başlamış ve bölge kuzey-güney doğrultulu bir sıkışmadan etkilenmiştir. Pliyosen'de ise Anadolu levhası doğu-batı yönünde olmak üzere yön değiştirmeye başlamış, Orta Torosların ucu güneye bakan bir bükülmeye uğramıştır. Dedegöl Dağı'nın günümüzdeki topoğrafyasını temsil eden yer şekilleri çeşitli olup, oluşumunda geçmişten günümüze değişik etken ve süreçlerin rol aldığı bir gelişim aşamasından geçerek günümüze ulaşmışlardır. Tektonik etkinlikle birlikte, çalışma alanında morfojenetik morfoklimatik süreçler de etkili olmuşlardır. Bu süreçler klimatik değişikliklere bağlı olarak flüvyal, glasiyal, periglasiyal, karstik ve kütle hareketleri şeklinde kendini göstermişlerdir. Dedegöl Dağı'nda, adı geçen etken ve süreçlere ait yer şekilleri dağın muhtelif bölümlerinde rastlanılmakta olup, bu etken ve süreçlere ait şekillerin günümüzde iç içe geçtikleri polijenik topoğrafya meydana getirdikleri görülmektedir. Akarsu etkinliği ile oluşan vadilerin, Pleyistosen buzullaşmaları ile şekilsel özelliklerinin değişmesi ve vadi tabanlarında eğim düzensizliklerinin bulunması, karstik etkinlik sonucu oluşan dolinlerin, sirk buzullarının birikim alanı haline geçmesi ve bu dolinlerin sirk şeklini almaları, sirklerin günümüzde karstik süreçlerin etkisinde bulunmaları bunlara örnek olarak verilebilir.
Genel Jeolojik ve Jeomorfolojik Özellikler > Buzul jeomorfolojisi

Dedegöl Dağı'nda güncel buzul bulunmamaktadır. Buna karşın, Dedegöl Dağı'nda (2992 m) Delannoy ve Maire (1983)'in buzul ve karst jeomorfoloji konulu çalışmasında ve Çiner'in Türkiye'nin güncel buzulları ilgili envanter çalışmasında küçük birkaç sirk buzulunun varlığından bahsedilmektedir. Burada kalın kar birikimine bağlı olarak birkaç sirk içinde 2-3 yıl ömürlü olabilen küçük boyutta neve buzları tespit edilmiştir. 2011 Ağustos ayında yapılan arazi çalışmasında karların ve neve buzlarının büyük ölçüde eridiği görülmüştür. Özellikle, Karagöl alanında dik duvarlı bir sirkte Ağustos 2009 yılında bulunan kalın neve buzunun Ağustos 2011 yılında neredeyse tamamen eridiği tespit edilmiştir.