Kulak çınlaması

| Tinnitus |
| --- | --- |
Telaffuz: /ˈtɪnɪtəs/ veya /tɪˈnaɪtəs/  
Uzmanlık: Otorinolarengoloji, odyoloji, nöroloji
Belirtiler: Dış ses olmadığında ses duyma
Komplikasyon: Zayıf konsantrasyon, anksiyete, depresyon
Nedenleri: Gürültüye bağlı işitme kaybı, kulak enfeksiyonu, kalp veya kan damarı hastalıkları, Ménière hastalığı, beyin tümörü, iç kulak tümörleri, duygusal stres, travmatik beyin hasarı, aşırı kulak kiri
Tanı: Belirtilere dayanarak, odyogram, nörolojik muayene
Tedavi: Danışmanlık, ses jeneratörleri, işitme cihazları
Sıklık: ~%12.5
Kulak çınlaması (Tinnitus), dış bir ses kaynağı olmaksızın duyulan çeşitli ses türleridir. Neredeyse herkes tamamen sessiz bir ortamda hafif "normal kulak çınlaması" yaşar; ancak bu durum yalnızca rahatsız edici, normal işitmeyi bozucu veya başka sağlık sorunlarıyla ilişkili olduğunda önem arz eder. Kulak çınlaması terimi Latince tinnire, yani "çınlamak" fiilinden türemiştir. Bazı bireylerde, bu durum konsantrasyonu bozar ve kaygı ile depresyon ile ilişkilendirilebilir.
Kulak çınlaması, sıklıkla işitme kaybı ve gürültülü ortamlarda konuşmayı anlama yetisinin azalmasıyla ilişkilendirilmektedir. Yaygın bir durum olup, nüfusun yaklaşık %10–15'ini etkilemektedir. Çoğu birey bu durumu iyi tolere ederken, yalnızca %1-2'sinde ciddi bir problem teşkil etmektedir. Beyin, bu durumu tehlikeli ve önemli olarak algılayabileceğinden, savaş ya da kaç tepkisini tetikleyebilir.
Kulak çınlaması, bir hastalık olarak değil, çeşitli altta yatan nedenlerden kaynaklanabilen ve işitme sisteminin herhangi bir seviyesinde veya bu sistemin dışında oluşabilen bir belirti olarak kabul edilmektedir. En yaygın nedenler arasında işitme hasarı, gürültüye bağlı işitme kaybı veya yaşa bağlı işitme kaybı, yani presbiakuzi, yer almaktadır. Diğer etkenler arasında kulak enfeksiyonuları, kalp ve damar hastalıkları, Meniere hastalığı, beyin tümörüleri, akustik nöromlar (kulağın işitme sinirlerinde tümörler), migrenler, temporomandibular eklem bozuklukları, belirli ilaçlara maruz kalma, önceki kafa travması ve kulak kiri bulunmaktadır. Psikolojik stres dönemlerinde aniden ortaya çıkabilmektedir. Depresyonu olan bireylerde daha yaygındır.
Kulak çınlaması tanısı, hastanın belirtileri tarif etmesine dayanarak konulmaktadır. Bu tanı, genellikle bir odyogram, otolaringolojik ve nörolojik muayene ile desteklenmektedir. Kulak çınlamasının bir bireyin yaşamını ne kadar etkilediği, anketler yardımıyla nicel olarak değerlendirilebilir. Belirli sorunlar tespit edilirse, tıbbi görüntüleme yöntemleri, örneğin manyetik rezonans görüntüleme (MRG) uygulanabilir. Kulak çınlamasının kalp atışıyla aynı ritimde olması durumunda başka testler de uygun olabilir. Nadir durumlarda, steteskop kullanarak hastadan başka birinin de duyabileceği sesler, "nesnel kulak çınlaması" olarak adlandırılır. Bazen, kendiliğinden otoakustik emisyonlar, iç kulak tarafından üretilen normal sesler, kulak çınlamasına neden olabilir.
Kulak çınlamasını önlemek için alınacak önlemler arasında, kronik veya uzun süreli yüksek ses maruziyetinden kaçınmak ve ototoksik ilaç ve maddelere maruziyeti sınırlamak bulunmaktadır. Altta yatan bir neden varsa, bu nedenin tedavi edilmesi iyileşme sağlayabilir. Aksi takdirde, kulak çınlamasının yönetimi genellikle psikoeğitim veya danışmanlık, örneğin konuşma terapisi ile gerçekleştirilir. Ses üreteçleri veya işitme cihazları yardımcı olabilir. Kulak çınlamasını doğrudan hedefleyen bir ilaç bulunmamaktadır. Fakat, Haziran 2024'te, ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), ilk bimodal nöromodülasyon cihazı olarak Neuromod'un Lenire cihazını kulak çınlaması tedavisi için onayladı.