Bağdat Kuşatması (1258)
Yağma ve sonrası

13 Şubat'ta Bağdat'ın yağmalanması başladı. Bu, genellikle sunulduğu gibi ahlaksız bir yıkım eylemi değil, Moğol İmparatorluğu'na meydan okumanın sonuçlarını göstermek için hesaplanmış bir karardı. Seyyidler, alimler, Moğollarla ticaret yapan tüccarlar ve şehirdeki, kendisi de bir Hristiyan olan Hülagu'nun karısı Dokuz Hatun adına Hristiyanlar, evlerinin bağışlanması için kapılarını işaretlemeleri talimatı verildi.  Şehrin geri kalanı bir hafta boyunca yağma ve katliamlara maruz kaldı. 13. yüzyıl Ermeni tarihçisi Kirakos Gandzaketsi'ye göre, Hülagu'nun ordusundaki Hristiyanlar, Bağdat'ın yağmalanmasından özel bir zevk almışlardı. Kaç kişinin öldürüldüğü bilinmiyor, daha sonraki Müslüman yazarlar 800.000 ile iki milyon arasında ölüm olduğunu tahmin ederken, Hulegu'nun kendisi Fransa Kralı IX. Louis'e yazdığı bir mektupta ordusunun 200.000 kişiyi öldürdüğünü belirtti. Rakamlar, sağ kalanlar arasında daha sonra ortaya çıkan bir salgın nedeniyle şişirilmiş olabilir. Bilim insanları bunun Kara Ölüm'ün habercisi olan bir veba salgını olup olmadığını tartışmışlardır.
Yağmanın ikinci günü, 15 Şubat'ta Hülagü halife sarayını ziyaret etti ve el-Musta'sim'i hazineleri vermeye zorladı. Bir kısmı Guo Kan gibi komutanlar arasında dağıtıldı, ancak büyük kısmı vagonlara yüklenerek Karakurum'daki Möngke Han'a veya Hülagu'nun gömüleceği Azerbaycan'daki Şahi Adası'na nakledildi. Sarayı Mekkelilere kilise yapmak üzere bağışlayan Hülagu, daha sonra bir şölen düzenleyerek halifeyi alaycı bir şekilde ağırladı. Muhtemelen orada bulunan Nasîrüddin Tûsî, şu diyaloğu kaydetti:
[Hülagü] Halife'nin önüne altın bir tepsi koydu ve şöyle dedi: “Ye!”
“Bu yenmez” dedi Halife.
“Öyleyse neden onu sakladın?” diye sordu Han, ”ve askerlerine vermedin? Ve neden bu demir kapıları ok uçları haline getirmedin ve nehrin kıyısına gelmedin, böylece ben nehri geçemeyebilirdim?”
“Halife, “Allah'ın takdiri böyleymiş,” diye cevap verdi.
“O zaman senin başına gelecek olan da, Allah'ın takdiridir.” dedi Han
Bu olay, büyük ihtimalle Marco Polo gibi Hristiyan yazarların yazılarında yeniden üretilen bir halk masalının kaynağıdır. Bu hikayede Hülagu, el-Musta'sim'i hazineleriyle çevrili bir hücreye kilitlemiş ve ardından dört gün sonra açlıktan ölmüştür. Gerçekte, Hülagü yağma ve öldürmeyi durdurup, giderek kötüleşen havadan kaçmak için ordugâhını şehirden uzaklaştırdıktan sonra, 20 Şubat'ta el-Musta'sım bütün ailesi ve maiyetiyle birlikte idam edildi. Moğollar için büyük bir tabu olan bir kraliyet ailesinin kanının dökülmesini önlemek için halife rulo yapılmış bir halıya sarılır ve atlar tarafından çiğnenerek öldürülürdü. Hülagu, el-Musta'sim'i öldürüp öldürmemeyi tartışmıştı, ancak sonunda halifeliğin her şeye gücü yeten, yenilmez ve dokunulmaz bir varlık olduğu efsanesini yıkmak için bunu yapmaya karar verdi.
Eğer, daha sonraki yazarların iddia ettiği gibi, el-Alkamî Bağdat'ı Moğollara ihanet etmiş olsaydı, Hülagü onu idam ettirirdi. Moğolların bütün hainlere yönelik politikası böyleydi. Bunun yerine, halifeyi bu aptalca yoldan caydırma çabaları nedeniyle, üç aydan kısa bir süre sonra ölmesine rağmen, vezirliğe yeniden atandı. Bölgeye Harezmli Ali Baatar adında bir Baskak atayan ve şehre 3.000 asker yerleştiren Hülagu, Bağdat'ın yeniden imar edilmesi ve çarşılarının açılması talimatını verdi. 8 Mart'ta bölgeyi terk ederek kuzeye doğru Hemedan'a ve ardından Azerbaycan'a gitti ve burada bir yıl kaldı.
"1258 Irak'ı modern Irak'tan önemli ölçüde farklıydı. Kanal sistemi bin yılı aşkın bir süredir devam ediyordu. Bağdat dünyanın en parlak entelektüel merkeziydi. Bağdat'ın düşüşü, İslam dünyasının bir daha toparlayamayacağı psikolojik bir darbe oldu. İslam kendi içine kapandı, daha muhafazakâr oldu, inanç ve akıl çatışmalarına karşı hoşgörüsüzleşti. Bağdat'ın yağmalanmasıyla birlikte İslam'ın entelektüel ışıltısı da söndü. Kayıpların boyutu Perikles ve Aristoteles'in Atina'sının yıkımıyla kıyaslanabilirdi. Moğollar ıslah kanallarını yok ettiler ve bir daha toparlanamayan Irak'ı terk ettiler."

Stephen Dutch