Hey'etu Tahrîri'ş-Şâm

| Hey'etu Tahrîri'ş-Şâm |
| --- | --- |
هيئة تحرير الشام

Kuruluş: 28 Ocak 2017
Feshediliş: 29 Ocak 2025
Bağlılık:  Suriye Kurtuluş Hükûmeti (2017–2024)  Suriye Geçiş Hükûmeti (2024–2025)
Lider(ler): Ahmed eş-Şara
Askerî lider(ler): Murhaf Ebu Kasra
Merkez(ler): İdlib, Suriye
Etkin bölgeler: Suriye (Ocak 2025'e kadar) Lübnan (Ağustos 2017'ye kadar)
İdeoloji:  Sünni İslamcılık  İslami köktendincilik  Suriye milliyetçiliği  Gruplar: Selefilik   Tarihsel: Cihatçı Selefîlik 
Durum: Feshedildi, Suriye Silahlı Kuvvetleri ile birleştirildi.
Büyüklük: 15.000 (2022)
Müttefikler: Devlet müttefikleri:  Afganistan   Türkiye   Ukrayna (iddia edildi)   Katar (iddia edildi) Devlet dışı müttefikler:  Ensaru'l İslam   Ecnadu'l Kavkaz   Müslüman Kardeşler Suriye   Türkistan İslam Partisi   Junud al-Makhdi   Malhama Tactical   Suriye Millî Ordusu   Devrimci Komando Ordusu 
Rakip(ler): Devlet rakipleri:  Baasçı Suriye (2024'e kadar)   İran   Rusya   Lübnan (2017) Devlet dışı rakipleri:  İDMO-destekli militan gruplar   Hizbullah   Hizb ut-Tahrir   IŞİD   El-Kaide 
Çatışma(lar): Suriye İç Savaşı  Suriye İç Savaşı'ndaki isyancılar arasındaki çatışmalar  Suriye İç Savaşı'nın Lübnan'a sıçraması  Irak ve Şam İslam Devleti'ne karşı yapılan askerî müdahaleler  2020 İdlib çatışmaları  2024 Suriyeli muhaliflerin taarruzu Halep Muharebesi (2024)  2024 Hama Taarruzu  2024 Humus Taarruzu  Şam'ın düşüşü 
Terör örgütü olarak tanımlayanlar:   Arjantin   Avustralya   Kanada   Avrupa Birliği   Endonezya   Japonya   Yeni Zelanda   Rusya   Türkiye   Birleşik Krallık   ABD   Birleşmiş Milletler 
Öncül   El-Nusra Cephesi  Nureddin Zengi Hareketi (Ocak-Temmuz 2017)   Ensaruddin Cephesi (2018'e kadar) 
Hey'etu Tahrîri'ş-Şâm (Arapça: هيئة تحرير الشام) veya Şam Kurtuluş Heyeti, kısaca HTŞ, Suriye İç Savaşı'nda yer alan Sünni İslamcı siyasi ve paramiliter bir örgüttür. Selefî cihatçı bir temelde kurulan örgüt, 28 Ocak 2017'de Cebhe Fetih el-Şam (eski adı el-Nusra Cephesi), Ensaruddin Cephesi, Ceyşu's-Sünne, Liva El-Hak ve Nureddin Zengi Hareketi grupları arasında bir birleşmeyle kuruldu. Birleşme süreci, Ahrar uş-Şam'ın ikinci emiri olan İslamcı militan komutan Ebu Cabir Şeyh'in girişimiyle gerçekleşti. Türkiye, 2018'de Tahrir el-Şam'ı (HTŞ) terör örgütü olarak tanımladı. 29 Ocak 2025 tarihinde örgüt dağıtılmıştır.
Yeni kurulan örgütü “kutsanmış devrimin hayatında yeni bir aşama” olarak ilan eden Ebu Cabir, Suriye muhalefetinin tüm gruplarını İslami liderlik altında birleşmeye ve Baas rejimi ile Hizbullah militanlarının Suriye topraklarından çıkarılması ve İslami bir hükûmetin kurulması olarak nitelendirdiği Suriye devriminin hedeflerine ulaşmak için “halk cihadı” başlatmaya çağırdı. Açıklamanın ardından başka gruplar ve bireyler de katıldı. Birleştirilen grup, esas olarak Şam'ın Fethi Cephesi ve eski Ahrar uş-Şam liderleri tarafından yönetilse de Yüksek Komuta'da diğer gruplardan da temsilciler bulunmaktadır. Temmuz 2017'de Nureddin Zengi Hareketi, 2018'de ise Ensaruddin Cephesi, Tahrir el-Şam'dan ayrıldı.
HTŞ'nin kurumasının ardından destekçilerine yönelik bir dizi suikast gerçekleşti. Buna karşılık HTŞ, El-Kaide yanlılarına karşı başarılı bir operasyon başlatarak İdlib'deki gücünü pekiştirdi. O zamandan beri HTŞ, “Suriyelileştirme” programı izlemekte; kanun ve düzeni sağlamanın yanı sıra hizmet sağlayan ve insani yardım kuruluşlarıyla bağlantı kuran istikrarlı bir sivil yönetim kurmaya odaklanmaktadır. Tahrir el Şam'ın stratejisi, Suriye'deki toprak kontrolünü genişletmeye, yönetim kurmaya ve halk desteğini harekete geçirmeye dayanmaktadır. 2017 yılında HTŞ, Astana görüşmeleri kapsamında sağlanan ateşkes kapsamında Türk birliklerinin Kuzeybatı Suriye'de devriye gezmesine izin verdi. HTŞ'nin politikaları, onu El-Kaide'nin Suriye kanadı Hurras El Din ile askeri olarak da çatışmaya soktu. 2022 yılı itibarıyla HTŞ'nin 6.000-15.000 üyesi olduğu tahmin edilmektedir.
Hey'etu Tahrîri'ş-Şâm, İdlib vilayetindeki Suriye muhalefetinin alternatif hükûmeti olan Suriye Kurtuluş Hükûmeti'ne bağlılık göstermektedir. Örgüt, resmî olarak Selefî ekolüne bağlı olsa da, dinî olarak bağlı olduğu Suriye Kurtuluş Hükûmeti'nin Yüksek Fetva Konseyi, Eş'arî ve tasavvuf geleneklerinden gelen ulemadan da oluşmaktadır. HTŞ, hukuk sisteminde ve eğitim müfredatında Şâfiî düşüncesini uygulamakta ve İslam hukukunda dört klasik Sünni mezhebinin önemini öğretmektedir. HTŞ, 2021'den 2024'e kadar Suriye muhalefeti içindeki en güçlü askeri gruptu.