stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Gagavuzya
Siyasi yapı > Yasama organı > Gagauz Cumhuriyeti

Ana madde: Gagavuz Cumhuriyeti
Gagavuzlar, 21 Ağustos 1990'da Özerk Gagavuz Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ni, güneyde Gagavuzların en yoğun yaşadığı Komrat yöresinde ilan etmişlerdir. Bu karar, Moldova Yüksek Sovyeti tarafından iptal edilmiştir. 25 Ekim 1990'da Gagavuzlar, Gagavuz Cumhuriyeti'ni oluşturmaya yönelik seçimler yapmış, ancak Moldova milliyetçileri bu girişimi, yöreye 50,000 silahlı gönüllü göndererek önlemeye çalışmış ve Rus askerlerinin müdahalesiyle şiddet önlenmiştir. Devam eden seçimler sonucunda 31 Ekim'de Komrat'ta yeni bir Gagavuz Yüksek Sovyeti kurulmuş, Stepan Topal Başkan seçilmiştir. Moldova'nın bağımsızlığını ilan etmesinden sonra (27 Ağustos 1991), Gagavuzlar da kendi cumhuriyetlerini ilan etmişlerdir. Moldova Meclisi 23 Aralık 1994 tarihinde " Gagavuz Yeri " Özel Hukuki Statüsünü yasa olarak çıkarmıştır. Yasaya göre, Gagavuzlara Moldova Anayasası'na ters düşmemek şartıyla, çeşitli sahalarda yasa çıkarma hakkı verilmiştir. Gagauz Yeri'nin en yüksek mercii Başkandır ve Gagavuz Yeri'nin tüm makamları Başkan'a bağlıdır. Gagauz Yeri'nin Resmî dili Gagavuzca, Rumence ve Rusçadır. Gagavuzlara bu kanunla Geleceklik Hakkı tanınmıştır. Gagavuzlara özel statü tanıyan bu yasaya göre (Madde 113), Millet Kongresi, kültür, bilim, eğitim, iskan, belediye hizmetleri, sağlık, spor, bütçe, ekoloji, finans ve ekonomi alanlarında Moldova Anayasası'na ters düşmemek kaydıyla kanun yapmaya yetkili kılınmıştır.
| Moldova Gagavuz Türkleri |
| --- | --- |

Ülke adı: Moldova
Yaşayan Türk Grupları: Gagavuz Türkleri
Tahmini Nüfus: 350 bin kadar
Yoğun Bulunduğu Şehirler: Başkenti Komrat olan Gagavuz Özerk Bölgesi'nde ve ülkenin diğer şehirlerinde.
Ekonomik yapı

Gagavuzya verimli toprakları dolayısıyla oldukça yüksek bir tarım potansiyeline sahiptir. Aşağıda belirtilen alanlarda yeni yatırımların yapılması ve çağdaş teknolojilerin kullanılması durumunda yüksek verim alınabileceği düşünülmektedir: Üzüm işleme, şarap üretimi 
meyve işleme (şeftali, kayısı, erik, elma, armut, ayva vb.); 
ayçiçeği, mısır, buğday, soya üretimi ve işleme; 
süt mamulleri üretimi; 
yün ve deri işleme; 
yün ve deri mamulleri üretimi; 
tütün ve tütün mamulleri üretimi
Toprağın özel mülkiyetin elinde olması çiftliklerin gelişmesini teşvik etmektedir. Gagavuzya'nın, işletme sermayesi, kiralama (leasing) usulü öncelikli olmak üzere tarım makinelerine, çağdaş teknolojilere ve tarım ürünleri ambalajlama teknolojilerine ihtiyaç bulunmaktadır.
Ekonomik yapı > Altyapı yatırımları

2000 yılında Gagavuz Bölgesinde yerleşik her türlü mülkiyet şekillerine sahip şirketler ve kuruluşlar tarafından 22 milyon ML'lik inşaat işleri dahil olmak üzere 28 milyon ML tutarında altyapı yatırımı yapılmıştır. Bir önceki yıla kıyasla bu veriler % 13 ve % 11 oranlarda gerçekleşmiştir. Sanayi tesislerin inşaatında 25 milyon ML harcanmıştır (yapılan yatırımların % 89.udur). 1999 yılına göre % 12 oranda gerçekleşmiştir.
Gagavuz Bölgesi'nde 2000 yılında 5100 m²'lik konut işletmeye açılmıştır. 2000 yılında üretilen konut miktarı 1999 yılında üretilen konutun % 82 sine denk düşmektedir.
Ekonomik yapı > Sanayi

2000 Yılında Gagavuz Özerk Bölgesi'ndeki sanayi işletmeler tarafından 163 milyon ML tutarında ürün (iş, hizmet) istihsal edilmiştir. Bir önceki yıla göre % 7,5 oranda azalma kaydedilmiştir.
Bir önceki yıla göre konfeksiyon üretimi 3 kat, konserve üretimi 1,9 kat, şarap üretimi 1,6 kat artmıştır. Bunun yanı sıra, ısı enerjisi üretimi % 40, makarna mamulleri ve yem üretimi % 74, hayvansal yağ üretimi % 73, Et üretimi % 69, salam, sucuk mamulleri ve bitkisel yağ üretimi % 63, ekmek üretimi % 42, süt mamulleri üretimi % 41 bulgur ve fermentasyonlu tütün üretimi % 32 oranlarda azalmıştır.
Gagavuz Bölgesi sınırları dahilinde bulunan sanayi işletmeler tarafından Ocak - Eylül 2001 dönemini kapsayan süre içerisinde 163 milyon ML'lik (2000 yılının aynı dönemine göre % 16 oranda artış kaydedilmiştir) üretim gerçekleştirilmiştir.
Şu an Gagavuzya'nın sanayi potansiyeli 30 civarında büyük sanayi tesisiyle tanıtılmaktadır. Bunlardan 17'si gıda sanayi tesisleridir.
Sanayideki istihdam yaklaşık 4 bin kişidir (2000 yılı). Gagavuzya'nın sanayi sektörü; 150 bin ton üzüm işleme, 10 bin ton tütün mayalama, 148 bin ton un üretme, 200 bin ton yem üretme, 21 bin ton et işleme, 21 bin ton süt mamulleri üretme kapasitesine sahiptir.
Ekonomik yapı > Sanayi > Ana sanayi tesisleri

Sekiz büyük şarap fabrikası,
Basarabia-Agroexport. Konsorsiyumu (meyve-sebze konserveleri, meyve suları),
Üç un fabrikası,
Tütün fermantasyon fabrikası,
Et Kombinası,
Üç süt fabrikası,
Üç yem fabrikası,
Bir kilim fabrikası,
Yedi konfeksiyon fabrikası,
Elektrotermik makineleri fabrikası,
Betonarme mamulleri fabrikası,
Ekonomik yapı > Tarım

Tarım sektörü, gıda ve tarıma dayalı sanayinin hammadde ihtiyacını karşılamaktadır. Bölge nüfusunun çalışma çağındaki kesimin büyük bir kısmı bu sektörde istihdam edilmekte olup, Gagavuzya'nın sosyo-ekonomik gelişmesinin temeli de tarıma dayalıdır. Öncelikli tarım dalları: üzümcülük, meyve ve sebzecilik, tütüncülük, mısır, tahıl ürünleri üretimidir. Gelişmiş bir alt sektör olarak ayçiçeği ve mısır tohumculuğu da önem arz etmektedir.
Ekonomik yapı > İç ticaret ve hizmetler

2000 Yılında perakende satış cirosu 76 milyon ML tutarında gerçekleşmiştir (1999 yılına göre % 88,1). 1 Ocak 2001 tarihi itibarıyla perakende ticaretteki 46 günlük ticareti temin eden mal stoku 12 milyon ML tutarındaydı.
 
Ocak-Eylül 2001 döneminde perakende satış cirosu 72 milyon ML tutarında gerçekleşmiştir (2000 yılının aynı dönemine göre % 121). 1 Ekim 2001 tarihi itibarıyla perakende ticaretteki 50 günlük ticareti temin eden mal stoku 17 milyon ML tutarındaydı.
Ekonomik yapı > Ulaştırma

2000 Yılında nakliyat şirketleri tarafından 2,3 bin ton eşya (1999 yılına göre % 62) ve 383,5 bin yolcu (1999 yılınna göre % 84) taşınmıştır.
Eylül 2001 döneminde nakliyat şirketleri tarafından 1,4 bin ton eşya (2000 yılının aynı dönemine göre % 67) ve 291,5 bin yolcu (2000 yılının aynı dönemine göre % 106) taşınmıştır.
Ekonomik yapı > Valkaneş Serbest Bölgesi

Gagavuz Bölgesi'nin ilk serbest girişimcilik bölgesi olan Valkaneş Sanayi Parkı 143,7 hektarlık arsaya sahip olarak Moldova Cumhuriyeti'nin güneyinde üç ülkenin (Moldova, Romanya, Ukrayna) kavuştuğu yerde bulunmaktadır. Romanya ile sınıra kadar 35 km, Ukrayna ile sınıra kadar 1 km. Serbest Girişimcilik Bölgesi, Tuna nehri üzerindeki Reni Deniz Limanı (Odesa Bölgesi, Ukrayna, 38 km) ve Galats Deniz Limanı (Romanya, 48 km) ile bağlayan ana demiryolu hattının yanında bulunmaktadır. Odesa şehri 260, Kişinev şehri 180 km uzaklıktadır.
Valkaneş Sanayi Parkı Serbest Girişimcilik Bölgesi ile ilgili Kanun Moldova Cumhuriyeti Parlamentosu tarafından 19 Şubat 1998 tarihinde kabul edilmiştir. Serbest Bölgenin kuruluş amacı yabancı yatırımı ve teknolojiyi çekmektir. Bölgenin faaliyet süresi 25 yıl olarak belirlenmiştir. Moldova Cumhuriyeti Kanununda, bölgede faaliyet gösteren firmalar için elverişli iş şartları sağlayan garantiler ve muafiyetler öngörülmüştür. Bölgenin yönetim organı Moldova Cumhuriyeti Hükûmeti tarafından atanan Genel Müdürünün başında olduğu idaredir. Serbest Bölgenin İdaresi, bölgenin ekonomi hayatının geliştirilmesi ile ilgili konularda geniş yetkilere sahiptir. Serbest Bölgede, yabancı sermayenin de payı olan Moldova'daki gerçek ve tüzel kişiler ve tamamen yabancı şirketler faaliyette bulunabilir. Serbest Bölgede faaliyet gösterecek firmaların tescili bölgenin idaresi tarafından yapılmaktadır.
Valkaneş Sanayi Parkı Serbest Girişimcilik Bölgesi'nde şu faaliyet türleri belirlenmiştir:
Ekoloji açıdan temiz sanayi üretimi,
Nakliyat, depo ve iletişim hizmetleri,
İnşaat,
Finans aracılığı,
Toptan ticaret,
Gayri menkul ile ilgili muameleler,
Ferdi hizmetler,
Otelcilik ve lokantacılık.
Demografi

Ana madde: Gagavuzya demografisi
Gagavuzya'nın ezici çoğunluğu Gagavuzlar oluşturmakla birlikte hem SSCB'nin etkisi hem Moldova içerisinde özerk bölge olması nedeniyle diğer milletlerden insanlar da yaşamaktadır. Gagavuzlar nüfusun %83'ünü oluştururken Moldovalılar %4,7; Bulgarlar %4,9; Ruslar %3,2 ve Ukraynalılar %2,5'ini oluşturmaktadır.
Demografi > Din

Hristiyanlar – 96.0%
Ortodoks Hristiyanlar – 93.0%
Protestan – 3.0%
Baptistler – 1.6%
Yedinci gün Adventistleri – 0.8%
Evanjelikler – 0.4%
Pentekostaller – 0.2%
Diğer – 2.2%
Dinsizlik – 1.6%
Ateizm – 0.2%
| Resmi ad | Gagavuzca İsmi | % Gagavuz |
| --- | --- | --- |
| Comrat (belediye) | Komrat | 72.8% |
| Ceadîr-Lunga (belediye) | Çadır | 73.7% |
| Vulcănești (şehir) | Valkaneş | 69.4% |
| Avdarma | Avdarma | 94.2% |
| Baurci | Baurçu | 97.9% |
| Beșalma | Beşalma | 96.7% |
| Beșghioz | Beşgöz | 93.0% |
| Bugeac | Bucak | 61.8% |
| Karabalia | Kırbaalı | 70.2% |
| Cazaclia | Kazayak | 96.5% |
| Chioselia Rusă | Köseli Rus | 25.2% |
| Chiriet-Lunga | Kiriyet | 92.6% |
| Chirsova | Başküü | 45.6% |
| Cioc-Maidan | Çok-Maydan | 93.1% |
| Cișmichioi | Çöşmäküü | 94.4% |
| Congaz | Kongaz | 96.1% |
| Congazcicul de Sus | Kongazçık Yukarkı | 73.4% |
| Copceac | Kıpçak | 95.0% |
| Cotovscoe | Kırlannar | 95.4% |
| Dezghingea | Dezgincä | 94.5% |
| Etulia | Tülüküü | 92.7% |
| Ferapontievca | Parapontika | 28.0% |
| Gaidar | Haydar | 96.5% |
| Joltai | Coltay | 96.0% |
| Svetlîi | Svetlıy | 35.4% |
| Alexeevca | Alekseevka | 33.5% |
| Tomai | Tomay | 95.1% |
Demografi > Çevre

Bölgenin genel toprak fonu 150.100 hektarı tarım arazisi olmak üzere 181.100 hektardır. (65.400 hektar karbonatlı toprak; 63.400 hektar olağan kara toprak). Bu toprak çeşitlerinin nem oranı daha azdır ve bir hektar üzerinde bir metrelik katmanda yaklaşık 280-350 ton humus bulunmaktadır. Toprağın verimliliği Moldova genelinde daha düşük olup 71-82 derecededir.
İklim sıcaktır. +10 derecedeki sıcaklık yılda 179-187 gündür. Aktif sıcaklıkların tutarı 3.300 derecenin üzerindedir. Ortalama yağış oranı 350–370 mm. Yıllık hidrotermik katsayısı 0,7-0,8'dir. Bu nedenle bölge sık sık kuraklıktan olumsuz bir şekilde etkilenmektedir. Mineral ham madde kaynakları tahmini 23 milyon m³ kil (kiremit ve tuğla üretiminde son derece kalitelidir) ve 18 milyon m³ çakıllı kum yatakları vardır. Bölgenin su stokları genelde yer altı sularından oluşmaktadır (tahmini hacim 8-10 milyon m³). Yeryüzü suları (küçük dere ve göller) kısıtlıdır ve mineralleşme oranı yüksek olduğu için sulamada kullanılamaz.
Ormanların ve yerel enerji kaynaklarının mevcut olmaması nedeniyle bölge enerjiyi dışarıdan temin etmek mecburiyetindedir. Gelecekte, diğer ülkelerin tecrübesinden faydalanarak güneş ve rüzgâr enerjisi alternatif enerji kaynakları olarak gündeme getirilebilir.
Komrat
Çadır Lunga'da kültür merkezi
Komrat Devlet Üniversitesi
Gagavuzya Bakanlık Komitesi
Gagavuzya haritası
Alâeddin Camii (Niğde)

Başlığın diğer anlamları için Alâeddin Camii sayfasına bakınız.
| --- | --- |
Caminin dışarıdan görünümü

Genel bilgiler
Durum: Cami işlevini devam ettirmektedir
Konum: Niğde (il), Türkiye
Koordinatlar: 37°58′05″K 34°40′46″D﻿ / ﻿37.96806°K 34.67944°D﻿ / 37.96806; 34.67944
Tamamlanma: 1223
Mimar(lar): Mimar Mahmud Mahmud'un oğlu Sıddık (başmimar) Mimar Gazi Gazi'nin oğlu Ebubekir (başmimar)
Teknik ayrıntılar
Minare sayısı: 1

Alâeddin Camii 1223 yılında Niğde'de yaptırılmış Selçuklu yapısıdır.
Niğde'nin simgelerinden biri olan yapı, şehrin iç kalesinin içinde, güneyde yer alır. Sultan Alaeddin Keykubad adına Ahur Abdullah oğlu Zeyneddin Beşare Bey tarafından yaptırılmıştır. Kitabelerine göre yapının başmimarları Mimar Sıddık ve Mimar Ebubekir'dir. Mimar Mahmud ve kardeşi Mimar Gazi de diğer iki mimardır.
Mimarisi

Tamamı düzgün kesme taştan yapılmış Niğde Alaeddin Camii kuzey- güney yönünde dikdörtgen planlı, çok destekli ve çok bölüntülü, mihrap önü yan yana üç kubbeli ve avlusuz plan tipindedir.
Büyük ölçüde dışa kapalı olan camide kuzey ve doğu cephelerine taç kapılar hâkimdir. Yapı batıdaki dış surlara yakın yerleştirildiği için doğu cephedeki anıtsal taç kapı önünden geçen ana yola ve şehre yönlendirilmiştir.
Caminin kuzey cephe duvarlarından yüksek, dört sıra mukarnas kavsaralı taç kapı zeminden 0.80 m. yükseklikte, 3.36 m. genişlikte ve 0.44 m. derinliğindedir. Taç kapıyı dıştan düz- içbükey- düz olarak dizili bezemeli üç bordür kuşatır. İçteki 0.37m. genişliğindeki en geniş bordür taç kapıya hâkimdir. Taç kapının mukarnaslı kavsarası, sivri kuşatma kemeri, silindirik gövdeli sütunceleri, düz kemerli giriş kapısı ve içteki bordürde sekiz karenin kesişmesiyle biçimlenen sekiz kollu yıldız kompozisyonlu bezemeleri bulunur.
Doğu cephesindeki anıtsal taç kapı, bezemelerin en yoğun olduğu yerdir. Yaklaşık güneyden 0.89 m., kuzeyden 0.98 m. dışa taşkın ve beden duvarlarından yüksek 6,93 m genişliğinde, 10.70 m. yüksekliğinde, 1.34 m. derinliğindedir. Dıştan altı bordürün çevrelenir; geniş olan beşinci bordürün kavsara köşeliklerini delik işi kabaralar ile üzerlerini örgülü saçlı insan başları süslemektedir. İki insan başının kozmolojik anlamlı ay ve güneşi simgelediği veya üstâd Sıddık ve kardeşi Gazi'yi de simgelediği düşünülür.
Taç kapıların arasındaki kuzeydoğu köşede minare bulunur. Silindir biçimindeki minare, iki renkli kesme taşlardan yapılmış orijinal Selçuklu sanatı örneklerindendir.
Mihrap harimin güney duvarındadır; hem içe, hem de dışa kademelidir. Bitişiğine minber yerleştirilebilmesi için eksenden doğuya
kaydırılmıştır. Dışta dikdörtgen nişli ve dört sıra mukarnas kavsaralı, içte beş cepheli ve beş sıra mukarnas kavsaralı iç içe iki mihrap kurgusu yer alır. İç içe olan iki mihrap adeta iki taç kapının (kuzey ve doğu) içe yansıtılmış, aktarılmış görünümünü sunarlar.
Mihrap önü tavanı yan yana üç kubbe ile örtülüdür. Batıdaki kubbe sekiz bölümlü mukarnaslı tromplara sahiptir. Doğudaki kubbe ise iki pandandif ve iki tromp üzerine oturur.
Mimarisi > Kitabeleri

Caminin doğu taç kapısında kavsaranın üzerinde kuşatma kemerinin altında mermer üzerine sülüsle yazılmış iki satırlık inşa kitabesi bulunur. Caminin 1223 yılında Zeyneddin Beşare Bey'in Müstenireddin'e inşa ettirmesini emrettiği bilgi kitabede şu şekilde ifade edilir:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | İslam’ın ve Müslümanların yardımcısı, dinin ve dünyanın gelişmesine yardım eden, Arap ve Acem sultanlarının efendisi, meliklerin meliki, şahların şahı, büyük sultan Keyhüsrev’in oğlu Keykubad’ın hükümdarlığı zamanında, Allah’ın merhametine ve yardımına muhtaç zayıf kul Abdullah’ın oğlu Beşare... | „ |

Kitabede ilk satırları sultanı, diğer satırları Beşare Bey'i tanımlar. Müstenireddin adlı kişinin caminin inşaatından sorumlu yönetici olduğu anlaşılmaktadır.
Ayrıca doğu taç kapıda alttaki kuşatma kemerinin kilit taşını çevreleyen, batıdaki kubbe eteğinde ve orta sahının batı kemerinin yüzeyinde sülüsle yazılmış usta kitabelerinde yinelenen “Mahmud’un oğulları Üstâd Sıddık ve kardeşi Gazi’nin eseri” adları yer alır.
Diğer iki adet kubbe içi usta kitabesinde yazan bilgilerle birlikte cami dört kişi tarafından yapılmış; mimarlar cami inşasını eşgüdümlü olarak yapmışlardır. Kubbe altı usta kitabelerine göre caminin mihrap önü kubbe bölümü ile aynı doğrultudaki orta sahnı mimarlardan Mahmud ve oğlu olan başmimar Sıddık; doğu ve batı kubbe bölümleri ile aynı doğrultulardaki sahınları ise mimar Gazi ile oğlu olan başmimar Ebubekir yapmıştır. Kim hangi alanı yapmışsa o bölüme ismini yazmıştır.
Taçlı Kadın Başı efsanesi

Caminin doğu taç kapısında mukarnas işlemelerin, güneş ışıklarının açısının bahar aylarında öğleye doğru uygun olduğunda bıraktığı gölge, “Taçlı Kadın Başı” figürünü ortaya çıkarır. “Taçlı Kadın Başı” figürünün kesim detaylarının kolayca görülebildiği ışıkta çekilmiş bir fotoğraf 3</ref> Taşları işleyen ustanın sevdiği ve kavuşamadığı sevgilisini, aşkının bir sembolü olarak taşa işlediği rivayet edilir. Taş ustasının âşık olduğu kişi kimi anlatımlara göre sancak beyinin kızı, kimi anlatımlara göre I. Alâeddin Keykubad'ın kızıdır; kapının üstündeki taşta ortaya çıkan genç kız görüntüsü de bu genç kızın resmidir.
Nikaragua'da eğitim

Managua'daki Nikaragua Amerikan Okulu'ndaki çocuklar
Nikaragua'da eğitim tüm Nikaragualılar için ücretsizdir. İlköğretim ücretsiz ve zorunludur, ancak zorunluluk sıkı bir şekilde uygulanmamaktadır. Birçok çocuk, ailelerinin onları çalıştırması gerektiğinden okula edememektedir. Atlantik kıyısındaki topluluklar hem İspanyolcada hem de Nikaragua'nın kırsal kesimlerinde yaşayan yerli kabilelerin dillerinde eğitim imkânına sahiptir. Yükseköğretim, yasaya göre mali ve idari özerkliğe sahiptir. Okul yılı Şubat ayından Kasım ayına kadar sürmektedir.
İnsan Hakları Ölçüm Girişimi (HRMI), Nikaragua'nın ülkenin gelir düzeyine göre eğitim hakkı için yerine getirmesi gerekenin yalnızca %73,7'sini yerine getirdiğini tespit etti. HRMI, eğitim hakkını hem ilköğretim hem de ortaöğretim haklarına bakarak ele almaktadır. Nikaragua'nın gelir düzeyi göz önüne alındığında, ülke, kaynaklarına dayalı olarak ilköğretim için mümkün olanın %92,3'ünü gerçekleştirirken, ortaöğretim için bu oran yalnızca %55,1'dir. Nikaragua ayrıca Orta Amerika'nın en düşük okuryazarlık oranına sahip olup, 15 yaş ve üzeri nüfusun yalnızca %82,6'sı okuryazardır.
Yükseköğretim sistemi

Nikaragua'daki en eski yükseköğrenim kurumu, İspanyol sömürge dönemine dayanan 1812 yılında kurulan Nikaragua Ulusal Özerk Üniversitesi'dir .
2002-2003 yılları arasında toplam 100.363 Nikaragualı öğrenci üniversitelere ve diğer yüksek öğrenim kurumlarına girdi.
Sandinista döneminde eğitim

Sandinistalar 1979'da iktidara geldiklerinde Latin Amerika'nın en kötü eğitim sistemlerinden birini miras aldılar. Somozalar döneminde eğitime yapılan harcamaların sınırlı olması ve yaygın yoksulluk, birçok genci iş gücü piyasasına itti ve Nikaragualılar için eğitim fırsatlarını kısıtladı. 1970'lerin sonlarında, ilkokul çağındaki çocukların yalnızca %65'i okula kayıtlıydı; birinci sınıfa başlayanların yalnızca %22'si ilkokul müfredatının altı yılını tamamlamıştı. Çoğu kırsal okul yalnızca bir veya iki yıllık eğitim sunuyordu ve kırsal nüfusun dörtte üçü okuma yazma bilmiyordu.
1984 yılına gelindiğinde Sandinista hükûmeti, üniversite öncesi eğitime, ilkokul ve ortaokul öğretmenlerinin sayısına, okul sayısına ve eğitim sisteminin tüm seviyelerine kayıtlı öğrenci sayısına harcanan GSYİH oranını yaklaşık iki katına çıkarmıştı.
Üniversite düzeyinde, kayıtlar 1978'de 11.142 öğrenciden 1985'te 38.570'e yükseldi. Sandinistalar yüksek öğrenim sistemini yeniden şekillendirdiler: müfredat önceliklerini yeniden düzenlediler, gereksiz kurumları ve programları kapatıp yenilerini kurdular ve alt sınıfların yüksek öğrenime erişimini artırdılar. Küba modellerinden etkilenen yeni müfredatlar, kalkınma ihtiyaçlarına yönelikti. Hukuk, beşeri bilimler ve sosyal bilimlerin yerine; tarım, tıp, eğitim ve teknoloji büyüdü.
Okuryazarlık kampanyası

1980 yılında gönüllü öğretmen olarak ortaokul öğrencilerinin kullanıldığı bir okuryazarlık kampanyası, okuryazar olmayan kişi oranını nüfusun %50'sinden %23'üne düşürdü. (Hükûmetin öğrenme güçlüğü çeken veya başka bir şekilde öğretilemez olarak sınıflandırdığı yetişkinleri saymayan okuryazarlık kampanyasının iddia ettiği %13'lük oranı aşıyor.)
Notlandırma sistemi

Nikaragua'da akademik notlandırma 100 puan üzerinden yapılır. İlköğretim ve Ortaöğretim düzeyinde 60 notu geçmek için yeterli sayılırken, daha ileri düzeylerde geçme notu 70'tir. 60 ile geçer not arasında not alan öğrencilere, yıl içi işlenen konuları içeren ve geçer not için 70 alınması gereken bütünleme sınavı hakkı verilmektedir.
Cristo Rey Okulu öğrencilerinin vatanseverlik yürüyüşü.
Henry Cotton (doktor)

| Henry Cotton |
| --- | --- |

Doğum: Henry Andrews Cotton 18 Mayıs 1876 Norfolk, Virginia, ABD
Ölüm: 08 Mayıs 1933 (56 yaşında) Trenton, New Jersey, ABD
Milliyet: Amerikalı
Meslek: Psikyatr
İmza

Henry Cotton (18 Mayıs 1876 - 8 Mayıs 1933) Amerikalı psikiyatristtir. Şizofreni hastalığını ameliyat ile iyileştirebileceğini iddia ederek Trenton Psikiyatri Hastanesi'nde hastaları yasa dışı şekilde ameliyat etmesiyle tanınır.
Ekibiyle birlikte, hastaların dişlerinin yanı sıra bademciklerini, dalaklarını, kolonlarını, yumurtalıklarını ve diğer organların bir kısmını veya tamamını aldı. Ameliyatların sonucunda çoğu hasta öldü veya üzerlerinde travmalar oluştu. 8 Mayıs 1933 tarihinde kalp krizi geçirerek öldü.
Kokteyl çalkalayıcı

Cobbler çalkalayıcının üç bölümü.
1950'lerden kalma çalkalayıcı örnekleri, solda bükülmüş alüminyum kapak, sağda krom çelik kapak.
Kokteyl çalkalayıcı, (ayrıca Şeykır veya Shaker olarak da bilinir) genellikle alkollü ve alkolsüz içecekleri çalkalayarak karıştırmak ve kokteyl veya içecek karışımı yapmak için kullanılan bir alettir. Çalkalayıcıya buz konulduğunda, servis edilmeden önce içeceğin daha hızlı soğumasını sağlar.
Kullanımı

Çalkalanmış bir kokteyl, istenen malzemeleri (genellikle alkollü içecek, meyve suları, şuruplar, likörler ve buz küpleri) kokteyl çalkalayıcıya koyarak yapılır. Daha sonra buzun boyutuna ve sıcaklığına bağlı olarak yaklaşık 10 ila 18 saniye boyunca kuvvetlice çalkalanır.
Çeşitleri

En az üç çeşit kokteyl çalkalayıcı vardır:
Boston çalkalayıcı: 28 imp fl oz (800 ml) metal taban ve 16 imp fl oz (450 ml) plastik, metal veya (daha geleneksel olarak) camdan yapılmış karıştırma kabından oluşan iki parçalı bir karıştırıcıdır. Karıştırma kabı ve taban, çalkalamak için birbirinin içine yerleştirilir veya karıştırma veya ezme için ayrı ayrı kullanılır. Kırılmış buz kullanılıyorsa, bu tür karıştırıcı için Hawthorne veya Julep süzgeci gibi ayrı bir süzgeç gerekir. Böyle bir süzgeç olmadan, bazı barmenler çalkaladıktan sonra iki parçayı dar bir şekilde ayırarak ve içeceği ortaya çıkan boşluktan dökerek süzgeç kullanabilirler. 18 imp fl oz (510 ml) ve 20 fl oz (570 ml) içeren daha küçük versiyonlar da artık mevcuttur. 1870'lerin sonu ve 1880'lerin başında, entegre süzgeç mekanizmaları içeren metal taban parçasına sahip Boston Shaker versiyonları ortaya çıktı.
Cobbler çalkalayıcı: 1884 yılında Edward Hauck tarafından resmen icat edildi ve zaman testinden başarıyla geçti. Üst kısmında konik ağızlar bulunan ve dahili bir süzgeçle biten ve bir kapağa sahip üç parçalı kokteyl karıştırıcısıdır. Kapak genellikle içki veya diğer sıvılar için bir ölçü olarak kullanılabilir.
Parizyen çalkalayıcı veya Fransız çalkalayıcı: Metal bir taban ve metal bir kapaktan oluşan iki parçalı bir karıştırıcıdır. Süzgeç içermez. Yukarıda belirtilen ayırma yöntemi dışında, bu tür karıştırıcı için her zaman bir süzgeç gerekir.
Sune Eriksson

Sune Eriksson (d. 19 Mart 1939), Finlandiya'nın özerk ve tek dilli bir İsveç bölgesi olan Åland Adaları'nın Başbakanı olarak görev yapan bir politikacı.
Pertarito

| Pertarito |
| --- | --- |
Pertarito'nun tasviri
Lombard kralı
Hüküm süresi: 661 – 662 
Önce gelen: I. Aripert
Sonra gelen: Grimoaldo
Co-Monarch: Godeperto
Hüküm süresi: 671 – 688
Önce gelen: Garibaldo
Sonra gelen: Cunipert
Ölüm: 688
Eş(ler)i: Rodelinda
Hanedan: Bavarian dynasty
Babası: Aripert I
Dini: Chalcedonian Christianity
Pertarito (ayrıca Berthari) (ö. 688) , 7. yüzyılda dinsel olarak bölünmüş bir krallığı yöneten Lombardların ilk Katolik kralıdır. İlk defa 661-662 yılları arasında, daha sonra 671-688 yılları arasında hüküm sürmüştür. Katolikliği resmi din haline getirmesi, işgalci bir liderin hayatını bağışlaması ve başkent çevresinde projeler inşa etmesiyle önemli bir yere sahiptir.
Rodoald'ın suikastından sonra iktidarı ele geçiren I. Aripert'in iki oğlundan ve haleflerinden biriydi. İktidarı ağabeyi Godeperto ile paylaşıyordu. Bunlar, I. Garibald'ın soyundan gelen Lombardların Bavyera Hanedanı krallarındandı.