stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Péter Simek

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 
Kişisel bilgileri
Doğum tarihi:  30 Ocak 1980 (44 yaşında)
Doğum yeri:  Mór, Macaristan
Boyu:  1,84 m (6 ft 1⁄2 in)
Mevkii:  Orta saha
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 1997-1998 |  Videoton |  9 |  (0) |
| 1998-2000 |  Gázszer FC |  40 |  (1) |
| 2000-2002 |  Vasas SC |  62 |  (6) |
| 2002-2005 |  Újpest FC |  76 |  (11) |
| 2005-2009 |  Videoton |  51 |  (6) |
| 2006 |  → Politehnica Timişoara (kiralık) |  4 |  (0) |
| 2009 |  → Újpest FC (kiralık) |  12 |  (0) |
| 2009-2011 |  Újpest FC |  46 |  (3) |
| 2011-2013 |  Vasas SC |  9 |  (0) |
| 2013 |  REAC |  1 |  (0) |
| 2014 |  Bakonycsernye |   |   |
| 2014 |  Aszód |   |   |
Millî takım kariyeri
| 1996-1997 |   Macaristan U-17 |  3 |  (0) |
| 1998-1999 |   Macaristan U-18 |  5 |  (0) |
| 1998-2000 |   Macaristan U-21 |  5 |  (0) |
| 2003-2005 |   Macaristan |  9 |  (0) |
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. 
Péter Simek (d. 30 Ocak 1980, Mór, Macaristan), Macar eski futbolcudur. Genelde ofansif orta saha oyuncusu olarak oynadı.
1997'de Videoton'da çıkış yaptıktan sonra 1999'da Gázszer FC'ye taşındı ve burada iki sezon kaldı. Vasas SC'ye transfer oldu. Simek, yeni takımıyla UEFA Kupası'na katıldı. Kariyerinin zirvesi Újpest FC'de gerçekleşti. Budapeşte merkezli kulüpte iken Simek, Macaristan millî futbol takımına çağrıldı. Ancak, üç başarılı sezona rağmen Újpest'te devam etmedi ve Videoton Fehérvár'a geri döndü. 2005/2006 sezonundan önce bir sakatlık yaşamasına rağmen, Simek sahaya döner dönmez etkili oynamayı başardı ve Poli Timişoara'nın dikkatini çeknesi sonrası 480.000 dolara transfer oldu. Başarısız bir sezondan sonra ciddi bir diz sakatlığı daha geçirdi ve Fehérvár'a geri döndü. Şubat 2009'da Újpest FC onu yarım artı bir yıllığına kiraladı.
Simek Macaristan millî futbol takımında 9 kere maça çıktı.
İsviçre'deki müzeler listesi

.
İsviçre'de 1105 müze bulunur. Bu liste müzelerin tam bir listesi değildir.
Aargau

Aargau Sanat Müzesi
Basel

Basel Tarih Müzesi
Basel Ulusal Tarih Müzesi
Raddiella

Raddiella Poaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Péter Povázsay

Péter Povázsay (27 Temmuz 1946 - 1 Mart 2024), 1970'lerin başında yarışan Macar sprint kanocusuydu. Belgrad'da düzenlenen 1975 ICF Kano Sprint Dünya Şampiyonası'nda C-2 1000 m'de altın ve C-2 500 m yarışmalarında bronz madalya ile iki madalya kazandı. Münih'teki 1972 Yaz Olimpiyatları'nda C-2 1000 m yarışmasında beşinci oldu.
Povázsay, 1 Mart 2024 tarihinde 77 yaşında öldü.
1. Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti Hükûmeti

1. Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti Hükûmeti 28 Mayıs 1918 ile 17 Haziran 1918 tarihleri arasında Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'ni (ADC) yönetmiştir. Azerbaycan'ın 28 Mayıs 1918'de bağımsızlığını ilan etmesinden sonra kuruldu ve Azerbaycan başbakanı Fetali Han Hoyski tarafından aşağıdaki bileşimle kuruldu:
| Devlet kurumu | Bakan | Dönem | Parti |
| --- | --- | --- | --- |
| Başbakan | Fetali Han Hoyski | 28 Mayıs 1918 – 14 Nisan 1919 | Bağımsız |
| Dışişleri Bakanı | Memmedhasan Hacınski | 28 Mayıs 1918 – 6 Ekim 1918 | Müsavat Partisi |
| Savunma Bakanı | Hüsrev Bey Sultanov | 28 Mayıs 1918 – 11 Haziran 1918 | Müsavat Partisi |
| Sanayi ve Ticaret Bakanı | Memmed Yusuf Caferov | 28 Mayıs 1918 – 17 Haziran 1918 | Müsavat Partisi |
| İçişleri Bakanı | Fetali Han Hoyski | 28 Mayıs 1918 – 17 Haziran 1918 | Bağımsız |
| Adalet Bakanı | Halil Bey Hasmemmedov | 28 Mayıs 1918 – 17 Haziran 1918 | Müsavat Partisi |
| Maliye Bakanı | Nesib Bey Yusufbeyli | 28 Mayıs 1918 – Haziran 1918 | Müsavat Partisi |
| Ulaştırma, Posta Hizmetleri ve Telgraf Bakanı | Khudadat bey Malik-Aslanov | 28 Mayıs 1918 – 28 Nisan 1920 | Bağımsız |
| Tarım Bakanı | Ekber Ağa Şeyhülislamov | 28 Mayıs 1918 – 17 Haziran 1918 | Himmet Partisi |
| Devlet müfettişi | Camo Bey Hacınski | 28 Mayıs 1918 – 17 Haziran 1918 | Müslüman Sosyalist Blok |
Şira Gölü

Başlığın diğer anlamları için Şira (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| Şira Gölü |
| --- | --- |


SWR: 17010300311116100001171
Wikimedia Commons
Şira Gölü, meromictic  gölü Şirin ilçesi Hakasya Cumhuriyetindedir. Kayalık bir havzada sığ olarak yer alır, mesafe olarak 340 km Krasnoyarska, 160 km  Abakan şehri ve istasyonuna uzaklıktadır. Şira tren istasyonuna yaklaşık 12 km. mesafededir. Şira gölünden 3 km ötede tatlı suya sahip İtgöl, 8 km uzaklıktaki  Hakasya'nın en büyük Belyo göleti bulunmaktadır.
En yakın yerleşim yeri  — Jemçuynıy kasabasıdır. Göl ve  çevrili orman bu yerleşim yerinin ikliminde yumuşaklık ve sağlığa elverişli bir iklim ortaya çıkarmıştır. Ender görülen bir hava kombinasyonuna sahiptir.
Şira'nın çevresinde Eski Türklere ait yerleşimin delili olan kurgan, mezarlıklar, tarihi materyaller, stel ve mengir veya taş-anıtlar dikkati çeker.
Fiziki özellikleri

Gölün etrafında açık olup genişliği 9,5 km genişliği 5 km, gölün azami derinliği — 24 m, alanı — 35 km². Ayna gibi uzanmıştır. Şira gölü ağaçların görülmediği kıyıya sahiptir, sadece batı kesiminde küçük huş ağaçlarından oluşan ormanlık bulunur. Uygun plajlara sahiptir.
Şira — küçük bir akarsudan gelen ve şelaleden dökülen tuzlu bir göldür. Su içeriğinde zayıf alkali, sülfat-klorür, sodyum-potasyum ile yüksek magnezyum bulunur. Tuz oranı gölün her yerinde aynı değildir.
Kaplıca ve tatil yerleri

19. yüzyıldan beri kaplıcagöl suyu özellikleri sayesinde şifahi bir tesire sahiptir. "Kaplıca "Şira Göl" hem tıbbi hem de tatil merkezi olarak faaliyetine devam etmektedir . İçerdiği tuz konsantrasyonu 17-20 g/litre. Tedavi için göldeki çamur ayıklanmış ve şifalı özelliği ile kullanımdadır.
Kaplıca ve tatil yerleri > Tedavi

Sindirim sistemi hastalıkları
Periferik Sinir sistemi hastalıkları
Genitoüriner sistem hastalıkları
Jinekolojik hastalıklar
Kas iskelet sistemi ve bağ dokusu hastalıkları
Cilt hastalıkları
Glokom.
Resim galerisi

Şira Gölü
Şira Gölünün batı kıyısı.
Şira Gölü ve göl kıyısındaki bir yerleşim
Doğu kıyısındaki tepeler
Şira gölü ve Jemçujnıy kasabası
Raddia

Raddia Poaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
İndigo boya

İndigo boya, kendine özgü mavi renkte olan organik bileşiktir. Tarihsel olarak indigo, bazı bitkilerin yapraklarından çıkarılan doğal bir boyaydı ve bu süreç ekonomik olarak önemliydi, çünkü mavi boyalar bir zamanlar nadirdi. Bugün üretilen indigo boyanın büyük bir yüzdesi, her yıl birkaç bin ton sentetiktir. Genellikle denim  kumaşı ve mavi denim pantolonla ilişkilendirilen mavidir.
Kullanımı

İndigo öncelikli olarak, mavi denim pantolonlar için kot kumaş üretimindeki pamuk ipliği için kullanılan bir boyadır. Ortalama olarak, bir çift mavi denim 3-12 g indigo boyası gerektirir. Yün ve ipliğin boyanmasında küçük miktarlarda kullanılır.
İndigo karmin veya indigo, renklendirici olarak da kullanılan bir indigo türevidir. Yine mavi kot pantolonlar için yılda yaklaşık 20 bin ton üretim yapılmaktadır. Aynı zamanda bir gıda renklendirici olarak kullanılır ve Amerika Birleşik Devletleri'nde FD&C Blue No. 2 olarak listelenir.
Kimyasal özellikleri

İndigo boya, 390-392 °C (734-738 °F)'de  süblimleşen koyu mavi kristal bir tozdur. Su, alkol veya eter içinde çözünmez, ancak DMSO, kloroform, nitrobenzen ve konsantre sülfürik asit içinde çözünür. İndigonun kimyasal formülü C16H10N2O2'dir.
Molekül spektrumun turuncu kısmındaki (λmax = 613 nm) ışığı emer. Bileşik, derin rengini çift bağların konjugasyonuna borçludur, yani molekül içindeki çift bağlar bitişiktir ve molekül düzlemseldir. İndigo mavisinde, molekül düzlemsel olmadığı için konjugasyon kesilir.
Kimyasal özellikleri > İndigo türevleri

İndigodaki benzen halkaları, çeşitli ilgili boya maddeleri verecek şekilde modifiye edilebilir. İki NH grubunun S atomu ile değiştirildiği tiyoindigo, koyu kırmızıdır. Sur moru, ortak bir Akdeniz salyangozu tarafından salgılanan, antik çağda çok değerli olan donuk mor bir boyadır. 1909 yılında yapısının 6,6'-dibromoindigo (kırmızı) olduğu gösterilmiştir. 6-bromoindigo (mor) da bir bileşendir. Hiçbir zaman ticarî olarak üretilmemiştir. Bununla birlikte, ilişkili Ciba mavisi (5,7,5′,7′-tetrabromoindigo), ticarî değerdedir.
İndigo ve molekül içi ile moleküller arası hidrojen bağı içeren türevleri organik çözücülerde çok düşük çözünürlüğe sahiptir. Moleküller arası bağı baskılayan tBOC grubu gibi geçici koruyucu gruplar kullanılarak çözülebilir hale getirilebilirler. TBOC indigo'nun ısıtılması, etkin termal korumanın kaldırılması ve ana H-bağlı pigmentin rejenerasyonu ile sonuçlanır.
Sülfürik asit ile işlenmesi, indigoyu indigo karmin (sülfonlanmış indigo) adı verilen mavi-yeşil bir türeve dönüştürür. 18. yüzyılın ortalarında kullanılabilir hale gelmiştir. Gıda, ilaç ve kozmetik için renklendirici olarak kullanılmaktadır.
Organik bir yarı iletken olarak indigo

İndigo ve türevlerinin bir kısmı, vakumla buharlaştırma yoluyla ince filmler halinde bırakıldığında iki kutuplu organik yarı iletken olarak bilinmektedir.
Güvenlik ve çevre

İndigo, memelilerde 5000 mg/kg'de LD50 ile düşük bir oral toksisiteye sahiptir. 2009 yılında Lesotho'daki bir mavi kot pantolon üreticisinin mansabında büyük mavi boya dökülmeleri bildirilmiştir.
Bileşiğin, aril hidrokarbon reseptörünün bir agonisti olarak işlev gördüğü bulunmuştur.
Konuyla ilgili yayınlar

Balfour-Paul, Jenny (2016). Indigo: Egyptian Mummies to Blue Jeans. Londra: British Museum Press. ss. 264 pages. ISBN 978-0-7141-1776-8.
Ferreira, E.S.B.; Hulme A. N.; McNab H.; Quye A. (2004). "The natural constituents of historical textile dyes" (PDF). Chemical Society Reviews. 33 (6). ss. 329-36. doi:10.1039/b305697j. PMID 15280965. 1 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2020.
Sequin-Frey, Margareta (1981). "The chemistry of plant and animal dyes" (PDF). Journal of Chemical Education. 58 (4). s. 301. Bibcode:1981JChEd..58..301S. doi:10.1021/ed058p301.
İndigo boya
İndigo, Dresden Teknik Üniversitesi'nin tarihî boya koleksiyonu, Almanya
İndigo keki, yaklaşık 2 cm
İndigo renkli tagelmust giyen bir adam.
İndigo, boşluk doldurma
Sur morunun yapısı.
İndigo karmininin yapısı.
1885 FA Cup finali

1885 FA Cup finali FA Cup'ın 1884-85 sezonunun şampiyonunu belirlemek için 4 Nisan 1885'te, Londra'daki Kennington Oval'da Blackburn Rovers ile Queen's Park takımları arasında oynanan final maçı. Blackburn Rovers maçı 2-0 kazanarak şampiyonluğa ulaştı.
Şandor

Şandor, Hindistan'da Kushavati nehrinin kıyısında panoramik bir köydür.
Tarih

Şandor, daha sonra bilinen adıyla Şandapur, Kadamba Krallığının 11. yüzyıl sonlarına kadara başkentliğini yapmıştır.
Coğrafya

Şandor 15°10′N 74°12′E﻿ / ﻿15.16°K 74.2°D﻿ / 15.16; 74.2 koordinatlarında yer alır. Ortalama rakımı 2 metres (7 feet).
Ulaşım

Margao'ya karayolu ile bağlıdır. Ayrıca bir tren istasyonu bulunmaktadır.
Dikkate değer yerler > Braganza Evi

Braganza evi(The Braganza House) 17. yüzyılda inşa edilmiş büyük bir evdir. Bugün ise aynı girişten girilen iki ayrı eve bölünmüştür.
Doğu kanadı Pereira-Braganza Ailesi'ne, batı kanadı ise Menezes Braganza ailesine aittir.
Her iki kanatta da çok sayıda sanat eseri, antik mobilya ve tarihi ve eser bulunmaktadır. Ayrıca Doğu kanadında Aziz Francis Xaviere ait bir şapel bulunmaktadır.
Batı kanadında bulunan kütüphane ise, Goa'da bulunan ilk özel kütüphanedir. 5000 deri kaplı kitap Luis de Menezes Braganza (1878-1938) tarafından nu kütüphanede toplanmıştır..
Pruszków

Kentin arması.
Pruszków (Yidiş: פּרושקאָוו‎), Polonya'nın merkezinde, 1999'dan beri Masovya Voyvodalığı'na bağlı olan şehir. Daha önce 1975-1998 yılları arasında Varşova Voyvodalığı'nda bağlı idi. Pruszków, Varşova kent bölgesinin batı kenarı boyunca yer alan Pruszków İlçesi'nin başkentidir. Kasabanın nüfusu, 20. yüzyılın başlarında 16.000'den, Polonya Merkez İstatistik Ofisi'nin gerçekleştirdiği 2014 nüfus sayımında 60.068'e yükselmiştir.
II. Dünya Savaşı

Kentin Polonya Seferi'nden önce büyük bir Yahudi nüfusu vardı. 1940'ta Alman işgal makamları, Yahudi nüfusunu azaltmak ve onları sömürmek amacıyla amacıyla Pruszków'da bir Yahudi gettosu kurdu. Birçoğu Treblinka imha kampına gönderildi ve öldürüldü.
Dulag 121 Pruszków'da inşa edildi. Kamp, 6 Ağustos 1944'te Pruszków'da kuruldu. 6 Ağustos 1944'ten 16 Ocak 1945'e kadar aktif oldu. Dulag 121 390 bin- 410 bin arası mahkûm burada tutuldu. Aralarından onbinlercesi Reich'in iç bölgelerine zorunlu çalıştırılmak üzere toplama kamplarına gönderildi. Birçoğu hastalık, bitkinlik veya gardiyanlardan gördükleri işkence nedeniyle öldü.
Eylül 1939'da Polonya'nın Naziler tarafından işgali sırasında öldürülen Polonya askerlerinin mezarlığı.
Péter Kovács

Péter Kovács (28 Eylül 1959 – 22 Haziran 2024), Macar jimnastikçi.
Hayatı

Kovács, 22 Eylül 1959'da Heves, Macaristan'da doğdu. Dunaújváros Kohász Spor Kulübü'nün sporcusuydu. Ülkesi Macaristan adına Moskova'da düzenlenen 1980 Yaz Olimpiyatları'nda tüm jimnastik branşlarında mücadele ederek takım halinde üçüncü olarak bronz madalya kazanmıştır. Bireyselde en iyi derecesi ise yer hareketlerinde elde ettiği beşincilik olmuştur. Aynı zamanda jimnastik spor aletlerinden yatay çubuk üzerindeki bir parçaya Kovács'ın adı verilmiştir. Kovács, 22 Haziran 2024'te Budapeşte, Macaristan'da geçirdiği kalp krizi nedeniyle 64 yaşında ölmüştür.
1613

| --- | --- |
Binyıllar:: 2. binyıl
Yüzyıllar::  16. yüzyıl  17. yüzyıl  18. yüzyıl
Onyıllar::  1590'lar  1600'ler  1610'lar  1620'ler  1630'lar
Yıllar::  1610  1611  1612  1613  1614  1615  1616
| --- | --- |
Miladi: 1613   MDCXIII
Ab urbe condita: 2366
Asur: 6363
Bahâî: MÖ 231 – MÖ 230
Bengal: 1020
Berberi: 2563
Birmanya: 975
Bizans: 7121 – 7122
Budist: 2157
Discordian: 2779
Ermeni: 1062   ԹՎ ՌԿԲ
Etiyopya: 1605 – 1606
Fransız cumhuriyetçi: MÖ 179 – MÖ 178
Hicrî: 1021 – 1022
Hint: 
 - Kali Yuga: 4714 – 4715
 - Shaka Samvat: 1535 – 1536
 - Vikram Samvat: 1669 – 1670
Holosen takvimi: 11613
İbrani: 5373 – 5374
İran: 991 – 1 BP – MÖ 992 BP
Juche: MÖ 298
Kıpti: 1329 – 1330
Kore: 3946
Tayland güneş: 2156
g t
Doğumlar

Gu Yanwu, Neokonfüçyüsçü filozof
Ölümler

16 Haziran - Jakob Christmann, Alman doğubilimci (d. 1554)
Péter Kozma

| --- | --- |
1984'te Kozma
Kişisel bilgileri
Doğumu: 16 Mayıs 1961(1961-05-16) Solothurn, İsviçre
Ölümü: 29 Kasım 2023 (62 yaşında)
Spor
Ülke:  Macaristan
Spor: Kayak (Alp disiplini)
Yarışma(lar): 1984 Kış Olimpiyatları
Péter Kozma (16 Mayıs 1961, Solothurn – 29 Kasım 2023), İsviçre doğumlu Macar kayakçı.
Hayatı

Kozma, 16 Mayıs 1961'de Solothurn, İsviçre'de doğdu. Ülkesi Macaristan adıa Alp disiplini kayak klasmanında 1984 Kış Olimpiyatları'nda mücadele etti.
Kozma, 29 Kasım 2023'te geçirdiği kalp krizi nedeniyle 62 yaşında hayata veda etti.
Şili flamingosu

Şili flamingosu (Phoenicopterus chilensis), flamingogiller (Phoenicopteridae) familyasından Güney Amerika'da Andlar'ın tropik ve sub-tropik enlemlerinde görülen bir flamingo türü.
Özellikler

Şili flamingosu ortalama 120 ile 140 cm kadardır ki bunun 40–50 cm yalnızca uzun bacakları oluşturur. Bazen tek bir tür olarak da bir araya getirildiği büyük flamingo(Phoenicopterus roseus) ile yakın akrabadır. Tüyleri narin, kırmızı-beyazdır. Boynu uzun ve bükükdür. Türün tanınmasında belirgin işaret olarak, bacakları eklem yerlerinde kırmızıdır. Sesi kazı andırır.
Üreme

Şili flamingoları düz adalarında geniş, düz
Beslenme

Yengeç, yosun ve tek hücrelilerle beslenir.
Radoslav Pavloviç Radinoviç

Radoslav Pavlović ile karıştırılmamalıdır.
| Radoslav Pavloviç Radinoviç |
| --- | --- |

Bosna Grand Dükü
Hüküm süresi: 1420-1441
Önce gelen: Petar Pavlović
Sonra gelen: Ivaniš Pavlović

Ölüm: 1441
Hanedan: Pavlović
Babası: Pavle Radinović
Radoslav Pavlović, Pavlović-Radinović hanedanından Bosnalı bir asilzade idi. Abisi Petar'ın 1420'de Osmanlılarla olan çatışmada ölmesinden sonra Radoslav, Pavlović hanedanın liderliğini üstlendi, dük unvanını devraldı ve 1421 civarında kendisine  Bosna Grand Dükü unvanı verildi. 1426'da Konavle'nin kendisine ait olan kısmını 18.000 perper'e Ragusa Cumhuriyeti'ne sattı, ancak 1430'da satılan topraklar üzerinde Birinci Konavle Savaşı'nı başlattı ve 1432'de savaşın başından itibaren durumun kabulüyle sona erdi. 1435'te Dük Sandalj Hranić'in ölümünden sonra yeni durumdan yararlanmaya çalıştı, ancak karısının erkek kardeşi Stjepan ile bir çatışmada Trebinje çevresindeki güney kısımlarını kaybetti.1441'de öldü ve yerine oğlu Ivaniš Radoslavić Pavlović geçti.
1914 Afyon-Bolvadin depremi

| --- | --- |
1914 Afyon-Bolvadin depremi (Türkiye)
UTC zamanı: 1914-10-03 22:07:07
Yerel tarih: 4 Ekim 1914
Yerel saat: 
Büyüklük: 7.0 Ms
Maks. şiddet: IX (Çok yıkıcı)
Etkilenen ülkeler/bölgeler:  Osmanlı İmparatorluğu  Bugünkü  Türkiye
Kayıplar: 300 ölü
1914 Afyon-Bolvadin depremi 4 Ekim günü yerel saat ile 00.07'de ve 7.0 büyüklüğünde meydana gelen deprem. 300 kişi hayatını kaybetmiştir ve Mercalli şiddet ölçeğine göre en büyük şiddet IX (Şiddetli) olarak hissedilmiştir.
Üçlü eklem

Ana tektonik plaka sınırları – sırt (kırmızı), çukur (yeşil), fay (siyah) – ve karşılık gelen üçlü kavşaklar (sarı noktalar)
Üçlü eklem ya da üçlü kavşak, üç tektonik plakanın sınırlarının buluştuğu noktadır. Üçlü kavşakta, üç sınırın her biri üç tipten biri olacaktır - sırt (R), çukur (T) veya transform fay (F) - ve üçlü kavşaklar, içlerinde birleşen plaka marjı tiplerine göre tanımlanabilir. (Örneğin Fay-Fay-Çukur, Sırt-Sırt-Sırt veya kısaltılmış FFT, RRR). On olası üçlü bağlantı türünden yalnızca birkaçı zaman içinde kararlıdır (bu bağlamda 'kararlı', üçlü bağlantının geometrik konfigürasyonunun jeolojik zaman içinde değişmeyeceği anlamına gelir). Dört veya daha fazla plakanın bir araya gelmesi de teorik olarak mümkündür, ancak bağlantı noktaları yalnızca anlık olarak var olacaktır.
Tarihi

Üçlü kavşak konseptini detaylandıran ilk bilimsel makale, 1969'da Dan McKenzie ve W. Jason Morgan tarafından yayınlanmıştır. Terim geleneksel olarak üç farklı sınırın veya yayılan sırtın kesişimi için kullanılmıştır. Bu üç farklı sınır ideal olarak 120°'ye yakın açılarda buluşur.
Levha tektoniği teorisinde, bir kıtanın parçalanması sırasında, merkezi bir noktadan (üçlü kavşak) yayılan üç farklı sınır oluşur. Bu farklı levha sınırlarından biri başarısız olur (bkz. aulacogen) ve diğer ikisi bir okyanus oluşturmak üzere yayılmaya devam eder. Güney Atlas Okyanusu'nun açılması, Güney Amerika ve Afrika kıtalarının güneyinden başlayarak bugünkü Gine Körfezi'nde üçlü bir kavşağa ulaşarak batıya doğru devam etti. Kuzey Doğu yönlü Benue Çukuru, bu kavşağın arızalı koludur.
O zamandan beri, üçlü kavşak terimi, üç tektonik plakanın buluştuğu herhangi bir noktayı ifade etmeye başlamıştır.
Tanım

Üçlü kavşakların özellikleri, levhaların sert olduğu ve Dünya yüzeyi üzerinde hareket ettiği tamamen kinematik bakış açısından en kolay şekilde anlaşılır. Gerçekten Dünya'nın içi veya kabuğun jeolojik ayrıntıları hakkında hiçbir bilgiye ihtiyaç duyulmaz. Başka bir yararlı basitleştirme, düz bir Dünya üzerindeki üçlü bağlantıların kinematiğinin, bir kürenin yüzeyindekilerle esasen aynı olmasıdır. Bir küre üzerinde levha hareketleri, Euler Kutupları etrafındaki göreli dönüşler olarak tanımlanır (bkz. Levha rekonstrüksiyonu) ve bir levha sınırı boyunca her noktadaki göreli hareket bu dönüşten hesaplanabilir. Ancak üçlü kavşağın etrafındaki alan yeterince küçüktür (kürenin boyutuna göre) ve (genellikle) dönme kutbundan yeterince uzaktır ki, bir sınır boyunca göreli hareketin bu sınır boyunca sabit olduğu varsayılabilir. Bu nedenle, üçlü bağlantıların analizi genellikle vektörlerle tanımlanan hareketlerle düz bir yüzey üzerinde yapılabilir.
Kararlılık

Üçlü kavşaklar, jeolojik ayrıntılar kullanılmadan, ancak yalnızca ilgili sırtların, çukurların ve Transform faylarının özellikleri tanımlanarak, bazı basitleştirici varsayımlar yapılarak ve basit hız hesaplamaları uygulanarak tanımlanabilir ve kararlılıkları değerlendirilebilir. Bu değerlendirme, varsayımların ve tanımların geniş ölçüde gerçek Dünya için geçerli olması koşuluyla, çoğu gerçek üçlü kavşak ayarına genellenebilir.
Kararlı bir bağlantı, ilgili plakalar hareket ettikçe bağlantının geometrisinin zamanla korunduğu bağlantıdır. Bu, bağıl hızlara ve plaka sınır yönüne kısıtlamalar getirir. Kararsız bir üçlü kavşak, ya başka bir üçlü kavşak formu haline gelmek için zamanla değişecektir (RRF kavşakları kolayca FFR kavşaklarına dönüşür), geometriyi değiştirir ya da basitçe uygulanabilir değildir (FFF kavşaklarında olduğu gibi). Bir FFF kavşağının doğal istikrarsızlığının, yaklaşık 190 milyon yıl önce Pasifik Plakasının oluşumuna neden olduğuna inanılır.
Levhaların sert ve Dünya'nın küresel olduğunu varsayarak, Leonhard Euler'in bir küre üzerindeki hareket teoremi, stabilite değerlendirmesini etkileşen levhaların sınırlarını ve göreli hareketlerini belirlemeye indirgemek için kullanılabilir. Katı varsayım, okyanus kabuğu durumunda çok iyi bir şekilde geçerlidir ve Dünya'nın ekvator ve kutuplardaki yarıçapı yalnızca kabaca 300'de bir faktör kadar değişir, bu nedenle Dünya bir küreye çok iyi yaklaşır.
McKenzie ve Morgan ilk olarak, plakaların hareketlerini tanımlayan Euler kutuplarının düz bir yüzey üzerinde düz çizgi hareketine yaklaştıkları şeklindeki ek varsayımla bu varsayımları kullanarak üçlü bağlantıların kararlılığını analiz ettiler. Bu basitleştirme, Euler kutupları ilgili üçlü kavşaktan uzakta olduğunda geçerlidir. R, T ve F için kullandıkları tanımlar şu şekildedir:
R – her iki taraftaki plakaların göreli hızına simetrik ve dik olarak litosfer oluşturan yapılar (bu her zaman geçerli değildir, örneğin Aden Körfezi için).
T – litosferi yalnızca bir taraftan tüketen yapılar. Bağıl hız vektörü plaka sınırına eğik olabilir.
F – kayma vektörüne paralel aktif faylar .