stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Eberhard Zangger
Jeoarkeoloji

Eberhard Zangger’in araştırmaları, insan kültürü ile doğal çevresi arasındaki dinamik etkileşimlere odaklanmaktadır. 1982 yılından itibaren jeoarkeoloji alanında aktif olarak yer almış ve şu keşifler ile araştırma projelerine katkıda bulunmuştur:
Neolitik Orta Yunanistan’daki Dimini bölgesinin tarih öncesi kıyı şeridinin yeniden inşası.
Argos Ovası’ndaki Lerna Gölü’nün genişletilmesi.
Tiryns’teki Miken dönemi nehir saptırmalarının tarihlendirilmesi ve işlevinin belirlenmesi.
Tiryns’in alt şehir kısmının genişlemesi ve Asine’nin ada karakteri.
Pylos’taki Nestor Sarayı’nın yapay limanı ve yenilikçi bir temiz su devirdaim mekanizması.
Orta Girit’teki Minoan Monastiraki’de insan yapımı bir baraj ve rezervuarın inşası.
Zangger’in araştırmaları, neredeyse tüm Miken sitadelilerinin barajlar, rezervuarlar, nehir saptırmaları ve yapay limanlar gibi gelişmiş hidrolik altyapıya sahip olduğunu göstermiştir. Yaygın teorilere karşı çıkan Zangger, doğal afetlerin kültürel değişimlerin temel nedeni olarak genellikle abartıldığını savunmaktadır. Örneğin, MÖ 17. yüzyılda gerçekleşen Santorini yanardağ patlamasının bir kaldera çökmesine neden olmadığına ve dolayısıyla bir tsunamiyi tetikleyemeyeceğine dair kanıtlar sunmuştur.
Zangger, arkeolojik araştırmalara doğa bilimlerinin daha fazla entegre edilmesi gerektiğini savunmakta ve antik toplumları daha iyi anlamak için şehir planlaması ve hidrolik mühendisliğin incelenmesinin önemini vurgulamaktadır.
Jeoarkeoloji > Luvi Kültürü

Eberhard Zangger’in araştırmaları, MÖ 1200 civarında Doğu Akdeniz’deki medeniyetlerin çöküşünü açıklamaya odaklanmaktadır. Bu çöküşü, Hitit kaynaklarında adı geçen Arzawa, Mira, Wilusa, Lukka ve Seha Nehri Ülkesi gibi Batı Anadolu’daki küçük devletlerin etkisine bağlamaktadır. Zangger, Yunanistan’daki Miken krallıkları ile Orta Anadolu’daki Hitit Krallığı arasında yer alan bu bölgeyi tanımlamak için “Luvi kültürü” terimini ortaya atmıştır.
1992’den beri Zangger, Batı Anadolu’daki küçük devletlerin, Geç Tunç Çağı’nda Miken krallıkları kadar ekonomik açıdan güçlü olduğunu savunmaktadır. Ayrıca, bu ağırlıklı olarak Luvice konuşan ve yazan devletlerin, Asya Minör’deki Hitit egemenliğine karşı geçici bir askeri koalisyon yoluyla önemli bir tehdit oluşturabileceğini ileri sürmektedir.
Nisan 2014’te Zangger, Batı Anadolu’nun milattan önce ikinci binyılını araştırmak ve bu döneme ilişkin bilgileri yaymak amacıyla uluslararası kâr amacı gütmeyen bir vakıf olan Luvi Çalışmaları Vakfı’nı (Luwian Studies) kurdu. Zürih Kantonu ticaret siciline göre, vakfın yönetim kurulunda Ivo Hajnal, Jorrit Kelder, Jörg Mull, Matthias Oertle ve Jeffrey Spier yer almaktadır.
Mayıs 2016’da vakıf, halkın ve akademisyenlerin katılımını artırmayı amaçlayan Almanca, İngilizce ve Türkçe olarak üç dilli bir web sitesi başlattı. Aynı zamanda Zangger, bölgenin kültürel ve ekonomik katkılarını geniş bir kitleye tanıtmayı amaçlayan Luvi Uygarlığı: Ege'nin Bronz Çağındaki Eksik Halka (The Luwian Civilization: The Missing Link in the Aegean Bronze Age) adlı eserini yayımladı.
2022 yılında vakıf, Avrupa Arkeologlar Birliği’nin 2019’daki yıllık konferansı sırasında gerçekleştirilen oturumlara ait kapsamlı bir bildiri kitabı yayımladı.
Kasım 2024’te Luwian Studies, Luvi kültürüyle ilişkilendirilen 483 bilinen yerleşim alanını belgeleyen yenilikçi bir veri tabanı yönetim sistemini web sitesinde kullanıma sundu. Bu araç, yerleşimlerin ayrıntılı bilimsel analizine olanak tanımakta ve bölgenin Tunç Çağı araştırmalarındaki merkezi önemini vurgulamaktadır.
Jeoarkeoloji > Truva ve Atlantis

1992 yılında Eberhard Zangger, Platon’un Atlantis anlatısının Truva Savaşı’nın bir Mısır yorumu üzerine şekillenmiş olabileceğini öne sürdü. Bu tez, Miken uygarlığı ile Platon’un Atlantis’te savaşan uygarlığa dair tanımlamaları arasındaki birçok paralellikten yola çıkmaktadır. Zangger, Truva Savaşı’nın hatırasını, Yunanistan ile Atlantis arasındaki çatışmaya benzetmiş ve modern taşkın ovalarında yapay limanlar ile su yönetim sistemlerine dair kalıntılar tespit etmiştir.
1993 yılında Oxford Journal of Archaeology dergisinde yayımlanan bir makalede, Zangger, Platon’un Atlantis tasviri ile Truva’ya ilişkin antik anlatılar arasındaki benzerlikleri detaylı bir şekilde listeleyerek Atlantis hikâyesinin tarihsel önemi üzerine yeni bakış açıları sundu.
Zangger’in modeli, özellikle arkeolojik peyzaj üzerine yoğunlaşan tarihöncesi uzmanları arasında başlangıçta ilgi gördü, çünkü açıklanamayan buluntulara spekülatif unsurlar eklemeden açıklamalar getiriyordu. Ancak, Platon’un metnine yönelik tarihsel bir yorum getiren bu yaklaşım, klasik filologlar tarafından büyük ölçüde reddedildi. Bu eleştirilere rağmen, Zangger’in çalışmaları, Atlantis ile Truva arasında savaşlara ilişkin paralellikleri apaçık olarak tanımlayan Yunan araştırmacı Marcelle Laplace’ın görüşleriyle örtüşmektedir.
1998 yılında Zangger, Hannover’daki Alman Jeobilim ve Doğal Kaynaklar Federal Enstitüsü ile iş birliği yaparak, Truva ovasında yerleşim katmanları ve yapay liman havzalarını belirlemek için bir hava jeofizik araştırması önerdi. Ancak, Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı bu projeye izin vermedi. 2017 yılında Zangger, Anadolu’daki tarihöncesi arkeolojinin öncüleri üzerine bir kitap yayımlayarak, Truva’nın kazı başkanı Manfred Korfmann’ın bu önerilen araştırmayı nasıl engellediğini detaylı bir şekilde anlattı.
1999 sonbaharında Zangger, kurumsal iletişim ve halkla ilişkiler alanında uzmanlaşmış bir iş danışmanı oldu. 2002 yılında Zürih’te şu anda science communications GmbH olarak adlandırılan bir içerik üretim ajansı kurdu.
Jeoarkeoloji > Odesa

Eberhard Zangger, The Flood from Heaven (1992) adlı kitabında Homeros’un Odesa destanına yeni bir yorum getirerek Geç Tunç Çağı ve Miken uygarlığının çöküşü ile olan bağlantılarını inceledi. Zangger, Odysseus’un yolculuğunun yalnızca mitolojik bir hikâye değil, aynı zamanda Truva’nın yıkımından önceki görkemine dair metaforik bir geri dönüş olduğunu savundu. Halihazırda, 17. yüzyıldan itibaren bilim insanları, Homeros’un Phaeacianlar’ın yaşadığı Scheria’yı tasvirinin Platon’un Atlantis’ine çarpıcı paralellikler taşıdığını fark etmişlerdir. Zangger’e göre, Odysseus, kurnazlıkla girdiği ve yıktığı Truva’nın görkemini tecrübe etmek için Scheria’ya uğramak zorundadır. Bu analiz, savaşın anlamsızlığını, Odysseus’un Truva Savaşı’na dair düşüncelerinde ve ardından gelen toplumsal çöküşte yankılanan bir tema olarak vurgulamaktadır. Zangger, anlatının aristokratik anarşiyi ve Geç Helladik IIIC Yunanistan’ındaki (yaklaşık MÖ 1170) daha geniş toplumsal kaosu eleştiren bir mesaj içerdiğini öne sürmektedir.
Jeoarkeoloji > Deniz Halkları

Eberhard Zangger, MÖ 1200 civarında Tunç Çağı medeniyetlerinin çöküşünde Deniz Halklarının rolüne dair geleneksel açıklamalara meydan okuyan bir hipotez öne sürdü. Bazı teoriler bu çöküşü depremler veya iklim değişikliği gibi doğal afetlere bağlarken, Zangger, Batı Anadolu’daki küçük Luvi devletleri ile Hitit Krallığı arasında yaşanan askeri bir çatışmanın temel neden olduğunu savunmaktadır. Zangger’e göre bu çatışma, Arzawa ve Truva gibi Luvi devletlerinin bir donanma kullanarak Kıbrıs’ı Hitit kontrolünden kurtarmak için birleşmesiyle başlamıştır.
Zangger’in The Flood from Heaven ve Ein neuer Kampf um Troia adlı kitaplarına ilişkin Journal of Field Archaeology dergisinde yapılan bir değerlendirmede, Florida Eyalet Üniversitesi’nden Amerikalı tarihöncesi uzmanı Daniel Pullen, Zangger’in yaklaşımını övdü. Pullen, Zangger’in “Bilimsel metodolojinin titizliklerini, Doğu Akdeniz’de Tunç Çağı’nın sonunu açıklamak için uyguladığını” belirtti.
James Mellaart’ın Mirası

Haziran 2017’de Eberhard Zangger, Britanyalı tarihöncesi uzmanı James Mellaart’ın mirasından yayımlanmamış belgeler aldı. Mellaart tarafından özellikle önemli olarak tanımlanan bu materyal, iki ana belge grubundan oluşuyordu. İlki, Mellaart tarafından çizilmiş ve MÖ 1180 civarına tarihlenen bir Luvi hiyeroglifi yazıtının çizimiydi. Orijinal yazıt, 1878 yılında Türkiye’nin batısında Afyonkarahisar’ın 34 kilometre kuzeyindeki Beyköy köyünde kireçtaşı levhalar üzerinde bulunmuştu. Mellaart’ın notlarında ayrıca aynı zamanda Beyköy’de bulunan ve Akad çivi yazısıyla yazılmış Hitit metinlerinin yer aldığı bronz tabletlerden bahsediliyordu (sözde “Beyköy Metni”). Bu metinlerin, Batı Anadolu’daki yöneticilerin bakış açısından Tunç Çağı boyunca yaşanan siyasi olayları detaylandırdığı iddia ediliyordu. Ancak, Mellaart’ın mirasında bu çivi yazılı tabletlerin yalnızca daktilo edilmiş İngilizce çevirileri yer almakta, orijinal yazıtların kendisi bulunmamaktaydı.
Aralık 2017’de Zangger ve Hollandalı dilbilimci Fred Woudhuizen, Luvi hiyeroglifi yazıtların çizimlerini Talanta adlı Hollanda arkeoloji dergisinde yayımladı ve bu yazıtları HL Beyköy 2 olarak adlandırdı. 2018’in başlarında Zangger, Mellaart’ın Kuzey Londra’daki evindeki eski çalışma odasına erişim sağlayarak materyallerin özgünlüğünü araştırdı. Mellaart’ın oğlu Alan ile birlikte mirasın detaylı bir incelemesini gerçekleştirdi. Araştırma, Mellaart’ın sözde çivi yazılı metinlerin daktilo edilmiş “çevirilerini” tamamen uydurduğunu ortaya çıkardı. Bunun sonucunda Zangger, kendisini Mellaart’tan resmen ayırdı ve onu açıkça belge sahteciliğiyle suçladı.
Zangger ile birlikte HL Beyköy 2 olarak adlandırılan Luvi hiyeroglifi yazıtını düzenlemiş olan Fred Woudhuizen, materyalin özellikle bu parçasının Mellaart tarafından uydurulmadığını ve herşeye rağmen özgün olduğunu savunmuştur. Akademik topluluk, Mellaart’ın mirasına ilişkin bulguların meşruiyeti konusunda hâlâ ikiye bölünmüş durumdadır.
Arkeoastronomi

Haziran 2019’da Eberhard Zangger, Basel Üniversitesi’nden arkeolog ve astronom Rita Gautschy ile iş birliği yaparak Ḫattuša’daki Hitit kaya tapınağı Yazılıkaya’ya dair çığır açan bir yorum yayımladı. Bu çalışmada, A Odası’ndaki kaya kabartmaları dizisinin bir ay-güneş takvimi olarak işlev gördüğünü ve göksel olayları işaretlemek ve zaman ölçmek için kullanıldığını öne sürdüler.
2021 yılında Zangger ve Gautschy, astronom E. C. Krupp ve antik tarihçi Serkan Demirel’in katılımıyla bu hipotezi genişleten bir makale yayımladı. Yazılıkaya’nın, evrenin dört sabit ufkunu—yeraltı dünyası, yeryüzü, gökyüzü ve kutup bölgesindeki yıldızların bulunduğu semavi alan—sembolik olarak temsil ettiğini savundular. Analizlerine göre, tapınak astronomik anlayışı dini uygulamalarla birleştiren bir alan olarak tasarlanmıştır.
Sosyal Faaliyetler

Alman yazar Gisbert Haefs, 1997 tarihli Troja adlı romanında “Tsanghar” adında bir karaktere yer vererek Eberhard Zangger’e edebi bir gönderme yapmıştır. Roman, Truva-Atlantis teorisinden esinlenmiştir.
Zangger, edebi ajan John Brockman’ın önde gelen düşünürlerden oluşan Edge.org çevresine katılan ilk Alman üye olmuştur.
2005 yılından itibaren Zangger, Nobel ödüllü Manfred Eigen tarafından 1966 yılında kurulan Klosters’taki Biyofiziksel Kimya, Moleküler Biyoloji ve Hücre Fonksiyonlarının Sibernetiği üzerine Kış Semineri’nde davetli konuşmalar yapmaktadır.
Otuz yıl boyunca Alman dergisi Der Spiegel, Zangger’in çalışmalarını on önemli makalede ele almış, bunlar arasında bir kapak konusu (53/1998) da yer almıştır.
Eberhard Zangger, Alman Akademik Burs Vakfı’ndan burslar almış ve Harvard Üniversitesi’nde Dean’s Prize for Outstanding ALM Thesis ve ALM Dean’s List for Academic Achievement gibi akademik başarı ödülleri kazanmıştır.
Makale ve Kitapları

The Landscape Evolution of the Argive Plain (Greece). Paleo-Ecology, Holocene Depositional History and Coastline Changes. Stanford University'de doktora tezi, University Microfilm International, Ann Arbor, Michigan 1988.
Prehistoric Coastal Environments in Greece: The Vanished Landscapes of Dimini Bay and Lake Lerna. İçinde: Journal of Field Archaeology 18 (1): 1-15. 1991.
Geoarchaeology of the Argolid. İçinde: Argolid, cilt 2. Ed: German Archaeological Institute, Berlin 1993. Gebrüder Mann Verlag, 149 sayfa, 1993 ISBN 3-7861-1700-4
The Island of Asine: A paleogeographic reconstruction. İçinde: Opuscula Atheniensa XX.15: 221-239. 1994
Zangger, Eberhard; Michael Timpson, Sergei Yazvenko, Falko Kuhnke ve Jost Knauss: The Pylos Regional Archaeological Project; Landscape Evolution and Site Preservation. İçinde: Hesperia 66 (4): 549-641. 1997
Athanassas, Constantin ve diğerleri: Exploring Paelogreographic Conditions at Two Paleolithic Sites in Navarino, Southwest Greece, Dated by Optically Stimulated Luminescence. İçinde: Geoarchaeology 27: 237-258. 2012
Plato’s Atlantis Account: A distorted recollection of the Trojan War. İçinde: Oxford Journal of Archaeology 18 (1): 77-87. 1993
The Flood from Heaven – Deciphering the Atlantis Legend. Sidgwick & Jackson, Londra; 256 sayfa 1992 ISBN 0-283-06084 0
Ein neuer Kampf um Troia – Archäologie in der Krise. Droemer Verlag. Munich, 352 sayfa 1994 ISBN 3-426-26682-2 (İngilizce: The Future of the Past: Archaeology in the 21st Century. Weidenfeld & Nicolson, London 2001 ISBN 0-297-64389-4)
Zangger, Eberhard, Michael Timpson, Sergei Yazvenko ve Horst Leiermann: Searching for the Ports of Troy. İçinde: Environmental Reconstruction in Mediterranean Landscape, ISBN 978-1-900188-63-0
Some Open Questions About the Plain of Troia. İçinde: Troia and the Troad – Scientific Approaches. Springer, Berlin, 317-324. 2003 ISBN 3-540-43711-8
Zangger, Eberhard ve Serdal Mutlu: Troia’daki Yapay Limanlar ve su Mühendisliğı: Bir JeoArkeolojik Çalışma Hipotezi. İçinde: Olba – Mersin Üniversitesi Kilikia Arkeolojisini Araştırma Merkezi yayınları 23, 2015.
Kanal İstanbul

| Kanal İstanbul |
| --- | --- |
Proje logosu
Kanalın planlanan güzergâhı
Havza
Konum: İstanbul, Türkiye
Koordinatlar: 41°10′02″N 28°39′35″E﻿ / ﻿41.1671°K 28.6596°D﻿ / 41.1671; 28.6596
Genel bilgiler
Bağladığı sular: Karadeniz→ ←Marmara Denizi
Uzunluk: 45 km (28 mi)
Gemi uzunluğu (en fazla): 350 m (1.150 ft)
Gemi genişliği (en fazla): 77,5 m (254 ft)
Su çekimi (en fazla): 17 m (56 ft)
Akım yerleri: Küçükçekmece Gölü, Sazlıdere Barajı
Maliyet: 15 milyar ABD Doları
Durum: Devam Ediyor
Wikimedia Commons
Kanal İstanbul, İstanbul ilinin Avrupa yakasında Karadeniz'den Marmara Denizi'ne uzanması tasarlanan bir su yolu projesidir. Geçmişte benzerleri önerilmiş olsa da, bu hâliyle Kanal İstanbul projesi 2011 yılında dönemin başbakanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıklandı. Proje için ilk ihale 26 Mart 2020 tarihinde gerçekleştirildi.
Tarihçe > Benzer projeler

İstanbul Boğazı'na alternatif su yolu projesinin tarihi Roma İmparatorluğu'na kadar uzanır. Bitinya Valisi Plinius ile İmparator Trajan arasındaki yazışmalarda Sakarya Nehir Taşımacılığı Projesi'nden ilk defa bahsedilmiştir.
Karadeniz ve Marmara'yı yapay bir boğazla birbirine bağlama fikri 16. yüzyıldan bu yana 6 kez gündeme gelmiştir. 1500'lü yılların ortalarında Osmanlı Devleti'nin hayata geçirmeyi planladığı 3 büyük projeden biri Sakarya Nehri ve Sapanca Gölü'nü Karadeniz ve Marmara'ya bağlamaktı. 1550 yılında Kanuni Sultan Süleyman döneminde gündeme geldi. Dönemin iki büyük mimarı Mimar Sinan ve Nicola Parisi hazırlıklara başlamasına rağmen savaşlardan dolayı bu projenin hayata geçirilmesi iptal edildi.
İstanbul'un batısında bir kanal projesi ilk kez TÜBİTAK'ın Bilim ve Teknik dergisinde Ağustos 1990 tarihinde yayınlanan bir makalede önerilmiştir. Dönemin Enerji Bakanlığı Müşaviri Yüksel Önem'in kaleme aldığı makalenin başlığı "İstanbul Kanalı'nı Düşünüyorum" idi. Büyükçekmece Gölü'nden başlayıp Terkos Gölü'nün batısından geçecek İstanbul Kanalı, uzunluğu 47 km, su yüzeyindeki genişliği 100 m, derinliği 25 m olarak tasarlanmıştır. 1994 yılında Bülent Ecevit İstanbul'un Avrupa yakasında Karadeniz'le Marmara arasında bir kanal açılmasını önermişti. Ve proje "Boğaz ve DSP’nin Kanal Projesi" ismiyle DSP'nin seçim broşürlerinde yer almıştı.
T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı verilerine göre İstanbul Boğazı'ndan geçen gemi sayısı son 17 yıl içinde genelde sürekli azalmaktadır. Aşağıdaki tablo İstanbul Boğazı'ndan geçen büyük gemilerin toplam hacmini ve miktarını göstermektedir:
| Yıl | Toplam gros ton | Boyu 200 metreden büyük gemi adedi |
| --- | --- | --- |
| 2006 | 475,796,880 | 3,653 |
| 2007 | 484,867,696 | 3,653 |
| 2008 | 513,639,614 | 3,911 |
| 2009 | 514,656,446 | 3,871 |
| 2010 | 505,615,881 | 3,623 |
| 2011 | 523,543,509 | 3,800 |
| 2012 | 550,526,579 | 3,866 |
| 2013 | 551,771,780 | 3,801 |
| 2014 | 582,468,334 | 3,895 |
| 2015 | 565,216,784 | 3,930 |
| 2016 | 565,282,287 | 3,873 |
| 2017 | 599,324,748 | 4,005 |
| 2018 | 613,088,166 | 4,106 |
| 2019 | 638,892,062 | 4,400 |
| 2020 | 619,758,776 | 4,952 |
| 2021 | 631,920,375 | 5,306 |
| 2022 | 541,444,690 | 4,079 |
| 2023 | 621,638,378 | 4,770 |
Tarihçe > Kanal İstanbul

İlk defa 23 Eylül 2010'da gazeteci Hıncal Uluç tarafından "Başbakan'dan bir 'Çılgın' proje ki.." adlı yazısında projenin içeriği verilmeden bahsedilmiştir. 2011 yılında dönemin başbakanı Recep Tayyip Erdoğan'ın deyimiyle "çılgın proje" olarak basına yansıdı ancak projenin adı, içeriği ve yeri uzun süre gizli tutuldu. 27 Nisan 2011 tarihinde Sütlüce'de bulunan Haliç Kongre Merkezi'nde yapılan basın toplantısıyla projeye ilişkin temel bilgiler açıklandı. 26 Haziran 2021 tarihinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan kanal üzerinde yapılacak 6 köprüden ilkinin temeli atıldı. Kanal İstanbul projesindeki 6 köprüden ilki olan Sazlıdere Köprüsü’nün ayakları yükselerek yolun geçeceği seviyeyi aşarak yaklaşık 90 metreye ulaştı.
Projenin özellikleri > Amaç

Kanal İstanbul Projesi ile ilgili ana amaç, mevcut gemi trafiğinin, İstanbul Boğazı’nın yanı sıra oluşturulacak bir kanal ile gelecekteki seyir sayısı ve gemi özelliklerindeki değişimler de dikkate alınarak Karadeniz’den Marmara Denizi’ne geçişinin hızlı, güvenli ve ekonomik olarak sağlanması, İstanbul Boğaziçi'ndeki yoğun gemi geçiş trafiğinden kaynaklanan çok yönlü sorunların çözümlenmesidir.
Kanal İstanbul, lojistik ve turizm sektörünü güçlendirmesi, İstanbul Havalimanı gibi büyük projelerle entegre olması, İstanbul Boğazı’nın trafik yükünü hafifleterek buradan tehlikeli madde taşıyan tankerlerden dolayı olası tehlike ve riskleri minimize etmesi ve yerel hukuka tabi yapay bir su yolu olması amaçlanıyor.
Açıklamalara göre, resmî adıyla Kanal İstanbul, şehrin Avrupa Yakası'nda hayata geçirilecek. Kanalın Marmara Denizi ile birleştiği noktada 2023 yılına değin kurulması öngörülen iki yeni kentten biri kurulacak. Kanalın uzunluğu 40–45 km; genişliği yüzeyde 145–150 m, tabanda ise yaklaşık 125 m olacak. Suyun derinliği 25 m olacak. Bu kanalla birlikte İstanbul Boğazı tanker trafiğine tümüyle kapanacak, İstanbul'da iki yeni yarımada, yeni bir de ada oluşacaktır.
453 milyon metrekareye kurulması planlanan "Yeni Şehir"'in 30 milyon metrekaresini Kanal İstanbul oluşturmaktadır. Diğer alanlar 78 milyon metrekare ile havaalanı, 33 milyon metrekare ile Ispartakule ve Bahçeşehir, 108 milyon metrekare ile yollar, 167 milyon metrekare ile imar parselleri ve 37 milyon metrekaresi ise ortak yeşil alanlara ayrılmıştır.
Projenin etüt çalışması iki yıl sürecek. Çıkartılan topraklar, büyük bir havalimanı ve liman yapımında kullanılacak, taşocaklarının ve kapatılan madenlerin doldurulması için yararlanılacak. Projenin maliyetinin 10 milyar doların üzerinde olabileceği belirtiliyor.
Dünya petrolü'nün %75'i deniz üzerinden taşınmaktadır. Kanal İstanbul'da 350 Metre uzunluğunda 49 Metre genişliğinde gemiler geçebilecektir.
Projenin özellikleri > Yerleşim planı

15 Ocak 2018 tarihinde projenin güzergâhı belli olmuştur. Kanal İstanbul için nihai güzergâh, beş alternatif güzergâh arasında yapılan çalışmaların ardından seçildi. Ulaştırma Bakanlığı tarafından projenin Küçükçekmece Gölü, Sazlısu Barajı ve Terkos Barajı güzergâhlarından geçeceği kamuoyuna duyurulmuştur.
Kanal güzergâhının yaklaşık 6.149 m'lik kısmı İstanbul ili, Küçükçekmece ilçesi sınırları içerisinde, yaklaşık 3.189 m'lik kısmı İstanbul ili, Avcılar ilçesi sınırları içerisinde, yaklaşık 6.061 m'lik kısmı İstanbul ili, Başakşehir ilçesi sınırları içerisinde ve kalan yaklaşık 27.383 m'lik kısmı ise İstanbul ili, Arnavutköy ilçesi sınırları içerisinden geçmektedir. Kanal güzergâhının 1.724 m'si Marmara Denizi, 3.680 m'si ise Karadeniz içerisinde kalmaktadır. Kanal İstanbul gidiş ve geliş olarak tek yönlü işletilecek bir yapay su yolu olup, kanaldan geçmesi öngörülen maksimum gemi boyutu dikkate alındığında en dar yerinde kanal taban genişliği 275 metre ve minimum su derinliği 20,75 metredir. Kanal üzerinde planlanan köprü geçişleri doğrultusunda kanaldan geçebilecek en büyük gemi boyutları; 275 – 350 m uzunluk, 49 m genişlik, 17 m su çekimi ve su seviyesinden 58 m yükseklik olarak belirlenmiştir.
|  | Kanal İstanbul | Panama Kanalı | Süveyş Kanalı |
| --- | --- | --- | --- |
| Genişliği | 275 m | 62.5 m | 205 m |
| Uzunluğu | 45 km | 80 km | 193 km |
| Maksimum kemere | 77.5 m | 51.2 m | 51.2 m |
Kanal güzergâhı boyunca kanal içerisinde olabilecek bir arıza veya kaza durumunda gerekli yardımın sağlanacağı 7 adet Acil Bağlanma Alanı ve gemi trafiğine bağlı olarak beklemek için de Küçükçekmece Gölü'nde 2 adet demirleme alanı bulunmaktadır. Buna ek olarak, kanal girişlerinde hizmet gemilerinin yerleşmesi için birer adet olmak üzere toplam 2 adet Römorkör Bağlanma Alanı yer almaktadır.
Projenin özellikleri > Maliyet

Projenin toplam maliyeti 75 milyar ₺ olarak açıklanmıştır. Köprü ve havalimanları gibi yatırımlar da hesaba katıldığında toplam maliyetin 118 milyar ₺ olacağı tahmin edilmektedir.
Eleştiriler > Projenin finansmanı

İnanlar İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı Serdar İnan, projenin kendi kendisini finanse edebilecek bir proje olduğunu ifade etti ve "Birkaç yüz milyar dolar para getirebilecek bir proje. Şu anki boğazdan çok daha güzelini bile yapabiliriz." diye konuştu. Aşçıoğlu İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı Yaşar Aşçıoğlu, projenin devlete sıfır maliyeti olacağını düşündüğünü belirtti. Aşçıoğlu, "Başbakan 'Genellikle devlet arazilerinin yoğun olduğu yerlerden geçmeye gayret göstereceğiz.' dedi. Bu ikinci boğazın maliyetini karşılar ve geçer. Yatırım oralara kayacak. Devletin malı değerlenecek." dedi. Fakat, Ankara Üniversitesi'nden Prof. Dr. Korkut Boratav'ın dediğine göre Kanal İstanbul'un "özel ve toplumsal getiri ve maliyet öğelerini birlikte dikkate alan bir net getiri hesabının negatif bir değer vermesi dahi olasıdır." Bu projenin gerçekleştirilmesi durumunda muhalefet bu projeden doğan borçları ödemeyeceğini birçok kez ifade etmiştir. Bu projenin uluslararası hukukta yeri olan tiksindirici borç kapsamına girdiğini ise Meral Akşener 30.06.2021 tarihinde gerçekleştirdiği İYİ Parti grup toplantısında ifade etmiştir.
Montrö Sözleşmesi

Ana madde: Montrö Boğazlar Sözleşmesi
Projenin İstanbul Boğazı'na alternatif bir kanal olduğu ortaya çıkınca hukukçular arasında kanalın yasal statüsü hakkında tartışmalar başladı. Kanalın Montrö Boğazlar Sözleşmesi'ne aykırı bir durum yaratıp yaratmayacağı tartışılmaya başlandı.
Montrö Sözleşmesi ile Amerika Birleşik Devletleri gibi Karadeniz'e kıyısı olmayan ülkelerin savaş gemileri, Karadeniz'e ancak sınırlı tonajlarla, yüklerle ve silahlarla sınırlı bir süreliğine girebilmektedir. Yapılması planlanan bu kanalın Montrö Sözleşmesine dâhil olup olmayacağı ve Yeni Büyük Oyun'daki yeri de tartışma konularından birisi oldu.
Birçok hukukçu yapılan sözleşmenin iki denizi birbirine bağlayan yol veya yollar anlamında değerlendirileceği ve tehlikeli yük geçişi için iyi bir alternatif olmanın dışında fazla bir alternatif sağlamayacağı yönünde görüş bildirmiştir.[kaynak belirtilmeli]
Emekli Tümamiral Doç. Dr. Cihat Yaycı'ya göre Kanal İstanbul, Montrö Sözleşmesi'ni etkilememektedir. Yaycı, "Montrö Boğazlar Sözleşmesi İstanbul Boğazı, Marmara Denizi ve Çanakkale Boğazı’nı kapsıyor. Karadeniz'e geçecek gemilerin de öncesinde Marmara ve Çanakkale'den geçme şartlarını Montrö düzenliyor. Dolayısıyla Marmara Denizi’ne nereden girerseniz girin bir şey fark etmez. Orası kara ülkesinin devamı gibi kabul edilir ve Deniz Hukuku’nda bir ada olmaz" ifadelerini kullandı.
Sakarya Nehri, Sapanca Gölü, İzmit Körfezi ve Kanal İstanbul'un konumlarını gösteren harita.
Deniz trafiği aktivitesinin ısı haritası. İstanbul çevresinde boğazı geçmek için gemiler park edilmiş durumda
İBB tarafından asılan afişlerden bir tanesi