stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Güneş
Manyetik alan

Güneş içinde bulunan tüm madde yüksek sıcaklıklardan ötürü gaz ve plazma hâlindedir. Bu nedenle Güneş ekvatorda yukarı enlemlerde olduğundan daha hızlı döner. Ekvatorda dönüş hızı 25 gün iken kutuplarda 35 günde kendi etrafında döner. Bu kademeli dönüş sonucunda manyetik alan çizgilerinin zamanla kıvrılarak manyetik alan halkaları oluşturması Güneş'in yüzeyinden patlamalarla ayrılarak Güneş lekeleri ve Güneş püskürtüleri oluşumuna neden olur. Bu kıvrılma hareketi solar dinamonun oluşmasına ve 11 yıllık Güneş döngüsü ile Güneş'in manyetik alanının yön değiştirmesine neden olur.
Güneş'in dönen manyetik alanının gezegenlerarası ortamda bulunan plazma üzerindeki etkisi gün yuvarı akım katmanını oluşturur. Bu katman farklı yönleri gösteren manyetik alanları ayırır. Gezegenlerarası ortamda bulunan plazma aynı zamanda Dünya'nın yörüngesinde Güneş'in manyetik alanının kuvvetinden de sorumludur. Eğer uzay bir vakum olsaydı Güneş'in10−4 tesla manyetik dipol alanı uzaklığın kübüyle azalarak 10−11 tesla olacaktı. Ancak uydu gözlemleri bunun 100 kat daha fazla kuvvetli olduğunu ve 10−9 tesla civarında olduğunu göstermektedir. Manyetohidrodinamik (MHD) kuram manyetik alan içindeki iletken bir akışkanın (örneğin gezegenlerarası ortam) yine manyetik alan yaratan elektrik akımları indüklediğini söyler, dolayısıyla bir MHD dinamo gibi hareket eder.
Yaşam döngüsü

Ana maddeler: Güneş Sistemi'nin oluşumu ve evrimi ve Yıldız evrimi
Güneş'in yıldız gelişimi bilgisayar modellemesi ve nükleokozmokronoloji yöntemleri kullanılarak ana dizi üzerinde hesaplanan yaşının 4,57 milyar yıl olduğu düşünülmektedir.
Hidrojen moleküler bulutun hızla kendi içine çökmesi sonucu üçüncü nesil, Popülasyon I, T Tauri yıldızı olan Güneş'in doğduğu düşünülmektedir. Bu doğan yıldızın Samanyolu gök adasının çekirdeğinden 26.000 ışık yılı uzakta hemen hemen dairesel bir yörüngeye girdiği varsayılmaktadır.
Yıldız ana dizi üzerinde yıldız evrimi aşamasının yarı yolundadır. Bu aşamada çekirdekte oluşan nükleer füzyon reaksiyonları hidrojeni helyuma dönüştürür. Her saniye Güneş'in çekirdeğinde 4 milyon ton madde enerjiye çevrilir ve ortaya nötrinolarla radyasyon çıkar. Bu hızla günümüze kadar 100 Dünya kütlesi kadar madde enerjiye çevrilmiştir. Güneş yaklaşık olarak 10 milyar yıl ana kol yıldızı olarak yaşamına devam edecektir.
Güneş süpernova olarak patlayacak kadar fazla kütleye sahip değildir. Bunun yerine 5-6 milyar yıl içinde kırmızı dev aşamasına girecektir. Çekirdekte bulunan hidrojen yakıtı tükendikçe dış katmanları genişleyecek, çekirdeği büzüşerek ısınacaktır. Çekirdek sıcaklığı 100 MK civarına ulaştığında helyum füzyonu tetiklenecek ve karbon ile oksijen üretmeye başlayacaktır. Böylece 7,8 milyar yıl içinde gezegen bulutsu aşamasının asimptotik dev koluna girerek iç sıcaklığında oluşan kararsızlıklar nedeniyle yüzeyinden kütle kaybetmeye başlayacaktır. Güneş'in dış katmanlarının genişleyerek Dünya'nın yörüngesinin bulunduğu noktaya kadar gelmesi olasıdır ancak son zamanlarda yapılan araştırmalar, Güneş'ten kırmızı dev aşamasının başlarında kaybolan kütle nedeniyle Dünya'nın yörüngesinin daha uzaklaşacağını, dolayısıyla da Güneş'in dış katmanları tarafından yutulmayacağını önermektedir. Ancak Dünya'nın üstündeki suyun tamamı kaynayacak ve atmosferinin çoğu uzaya kaçacaktır. Bu dönemde oluşan Güneş sıcaklıklarının sonucunda 900 milyon yıl sonra Dünya yüzeyi bildiğimiz yaşamı destekleyemeyecek kadar ısınacaktır. Birkaç milyar yıl sonra da yüzeyde bulunan su tamamen yok olacaktır.
Kırmızı dev aşamasının ardından yoğun termal titreşimler Güneş'in dış katmanlarından kurtularak bir gezegensel bulutsu oluşturmasına neden olacaktır. Geride kalan tek cisim aşırı derecede sıcak olan yıldız çekirdeği olacaktır. Bu çekirdek milyarlarca yıl boyunca yavaş yavaş soğuyup beyaz cüce olarak yok olacaktır. Bu yıldız evrimi senaryosu düşük ve orta kütleli yıldızların tipik gelişim senaryosudur.
Güneş gözleminin tarihçesi > İlk çağlarda Güneş

Gökyüzü'nde bulunan parlak bir disk olan Güneş, ufuğun üzerindeyken gün, ortada yokken de gece olur kavrayışı İnsanoğlu'nun Güneş hakkındaki en temel görüşüdür. Tarihöncesi ve antik çağ dönemi kültürlerde Güneş'in bir tanrı olduğuna ya da diğer doğaüstü olaylara neden olduğuna inanılırdı. Güney Amerika'daki İnka ve günümüz Meksika'sındaki Aztek uygarlıklarının merkezinde Güneş'e tapınma bulunmaktadır. Birçok antik anıt Güneş ile ilgili fenomenlere göre yapılmıştır. Örneğin taş megalitler oldukça doğru bir şekilde gündönümünü işaret eder. En tanınmış megalitler Nabta Playa, Mısır, İngiltere'de Stonehenge'dedir. Meksika'da Chichén Itzá'da bulunan El Castillo piramidi, ilkbahar ve sonbahar ekinokslarında merdivenlerden yukarı yılanların çıktığını gösteren gölgeler verecek şekilde tasarlanmıştır. Sabit yıldızlara göre Güneş tutulum boyunca zodyaktan geçerek bir yıl içinde tam tur atıyormuş gibi görünür, dolayısıyla da Yunan gök bilimciler tarafından yedi gezegenden biri olarak sayılırdı. Haftanın günlerine de bu yedi gezegenin adı verilmiştir.
Ceren Karagöl

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- |
Milliyeti:  Türkiye
Doğum: 11 Mart 1997 (28 yaşında) Ankara, Türkiye
Boy: 1,85 m (6 ft 1 in)
Kilo: 69 kg (152 lb)
Voleybol bilgileri
Smaç yüksekliği: 277 santimetre (109 in)
Blok yüksekliği: 285 santimetre (112 in)
Pozisyon: Orta oyuncu
Mevcut kulübü: Keçiören Belediyesi SigortaShop
Numarası: 1
Kulüp kariyeri
2009-2020 2011-2012 2012-2013 2016-2017 2021-2023 2023-2024 2024-2025 2024-2025 : İlbank TVF Spor Lisesi (kiralık) Kazan Belediyesi (kiralık) Numunespor (kiralık) Karayolları Muratpaşa Belediyesi Sigorta Shop Aras Kargo Keçiören Belediyesi SigortaShop 
Ceren Karagöl (d. 11 Mart 1997) Sultanlar Ligi profesyonel takımlarından Keçiören Belediyesi SigortaShop'da orta oyuncu olarak oynayan Türk profesyonel voleybolcu. İlbank altyapısından yetişip sonrasında a takıma yükselen voleybolcu daha öncesinde; TVF Spor Lisesi, Kazan Belediyesi, Numunespor, Karayolları ve Aras Kargo'da oynadı.
Kariyeri

İlbank (2009-20)
TVF Spor Lisesi (2011-12)
Kazan Belediyesi (2012-13) (kiralık - yarım sezon)
Numunespor (2016-17) (kiralık)
Karayolları (2021-23)
Muratpaşa Belediyesi Sigorta Shop (2023-24)
Aras Kargo (2024-2025) (ilk yarı)
Keçiören Belediyesi SigortaShop (2024-2025) (ikinci yarı)
İoannis Pediasimos

| John Pediasimos |
| --- | --- |
Ιωάννης Πεδιάσιμος
Doğum: y. 1250
Ölüm: 14. yy. başları
Milliyet: Yunan
Diğer ad(lar)ı: Ioannis Pediasimos, John Pothos

John Pediasimos (Yunanca: Ιωάννης Πεδιάσιμος, Yunanca: Ioannis Pediasimos; y. 1250 - 14. yüzyılın başları; Yunancada 'pediasimos'/πεδιάσιμος 'vadi sakini' anlamına gelir), John Pothos olarak da bilinir, Konstantinopolis, Ohri ve Selanik'te faaliyet gösteren Bizanslı bir kilise görevlisi, bilgin, astronom, matematikçi, mitolog, kıyasçı, müzisyen ve hekimdir.
John, y. 1250'de doğmuş ve hayatının ilk birkaç yılında Konstantinopolis'te Manuel Holobolos ve George Akropolites gibi hocaların yanında eğitim görmüştür. Kıbrıslı Gregory'nin öğrencisiydi. Eğitiminin ardından kendisine hypatos ton philosophon gibi prestijli bir görev verildi.
Daha sonra, aynı zamanda öğretmenlik yaptığı yer olan Ohri Başpiskoposluğu'nda chartophylax olarak görev yaptı (y. 1280). Eğer megas sakellarios John Pothos ile özdeşleştirilmesi doğruysa, 1284'te Selanik'teydi. John, çalışma alanlarıyla ilgili birçok konuda eserler yazdı. Muhtemelen Serra'dan olan yazar Theodoros Pediasimos, onun çağdaşı ve belki de akrabasıydı.
Çalışmaları

Kendisine atfedilen bilinen eserler aşağıda listelenmiştir. Bazılarında, Yunanca asıl metin korunmamıştır, ancak Latince çevirileri mevcuttur:
Theocritus Syringe MÖ 4. yüzyıl şairi Theokritos'un Syringe (Σύριγγα) lirik oyununa ilişkin açıklaması.
Şehvet (Πόθος), iki bölümden oluşan kısa bir iambik şiir, Kadın kötülüğü ve Kadın iyiliği hakkında. Pesidiasimos'un alternatif isimlerinden biri (Pothos) bu şiirden oluşturulmuştur.
Περὶ τῶν δώδεκα ἄθλων τοῦ Ἡρακλέους, Herakleios'un On İki İşi Üzerine 12 kitaptan oluşan Herakles'in on iki göreviyle ilgili
Hesiodos'un Theogonia Alegorilerinde MÖ 7. yüzyıl şairi hakkında. Hesiodos ve eseri Theogonia
Scholia Graeca in Oppiani Halieuticas, (Greek Commentaries on the Fishing of Oppian), Latince tercümesi veya 1597 tarihli başlığıyla burada eser içeriğinin Pediasimos'a ait olduğu kabul edilmektedir. Proje, MS 2. yüzyıl şairi Oppiano'nun Balık Tutma adlı eserinin analizi ile başlamaktadır.
Quosdam Aristotelis libros'taki yorumlar (Aristoteles'in bazı kitaplarının yorumları), bir dereceye kadar MS 6. yüzyıl filozofu John Philoponus'un çalışmasına dayanmaktadır.
De Symphoniis Musicis (Περί συμφωνικής μουσικής, Senfonik Müzik Üzerine)
De Consanguinitate (Περί σχέσεων αίματος, Aile İlişkileri Üzerine)
De Novem Musis (Περί νέας μουσικής, Yeni Müzik Üzerine)
Allegoria Anagogica, Lib'e karşı dörtlü primos'ta. IV. İlyada (İlyada'nın 4. kitabının ilk dört mısrasındaki indirgemeci alegoriler)
Allegoria Tantali (Αλληγορία Ταντάλου, Tantalus Alegorisi), Tantalus efsanesi hakkında
Geometri ile arazi ölçümü ve bölünmesi kavramları (Γεωμετρία καὶ δύνοψις περὶ μετρήσεως καὶ μερισμοῦ γῆς, Geometry and Dynopsis on the measurement and division of the earth) Heron'un gözlemlerini yakından takip eden, dünyanın en iyi bilinen matematiksel çalışması olan, dünyanın ölçülmesi ve bölünmesiyle ilgili geometri eseri hakkında
Hesiodos'un kalkanındaki teknoloji (Τεχνολογία εἰς τὴν τοῦ Ἡσιόδου ἀσπίδα)
Giriş / Scholia Cleomedes (Introductio / Scholia Cleomedes), MS 1. ila 3. yüzyıl astronomunun çalışmaları hakkında yorumlar.
Arithmeticarum Quaestionum Expositio (Αριθμητικές ερωτήσεις περί της εκθέσεως, Raporla ilgili sayısal sorular)
In quaedam Arithmetica loca obscura (Αριθμητική σε δύσβατα σημεία, Zor yerlerde aritmetik)
Opusculum de Septem Planetis, (Σημειώσεις περί των επτά πλανητών, Yedi Gezegen Üzerine Notlar)
De Cubo Duplicando, (Περί διπλασιασμού του κύβου, Küpü İkiye Katlamak Üzerine)
John Pediasimos'un Geometri adlı eserinden bir sayfa, eserin 1501'deki bir kopyasından
Domestikos ton sholon

| --- | --- |

Bu makale, Bizans İmparatorluğu'nun (330–1453) askeriyesi hakkındaki serinin bir parçasıdır.
Yapısal Tarih
Bizans ordusu: Doğu Roma ordusu, Orta dönem Bizans ordusu (thema • tagmata • Hetaireia), Komninos dönemi ordu (pronoia), Paleologos dönemi ordu (allagia) • Vareg Muhafızları • Generaller
Bizans donanması: Rum ateşi • Dromon • Amiraller
Seferlerin Tarihi
Savaşlar, isyan ve iç savaşlar ve muharebeler listeleri
Stratejiler ve taktikler
Taktikler • Kuşatmalar • Askeri talimatlar • Tahkimat (İstanbul Surları)
Domestikos tōn scholōn (Yunanca: δομέστικος τῶν σχολῶν) Bizans İmparatorluğu'nda kıdemli bir askeri makam, 8. yüzyıl ile en az 14 yüzyıl başlarına kadar kullanılmıştır. Başlangıçta basitçe seçkin tagmata alayları kıdemlisi Scholai komutanıydı, Domestikos hızlıca öne çıktı: 9. yüzyıl ortalarında unvanı taşıyanlar temelde İmparatorun yanında Bizans ordusu baş komutanıydı. Makam 12. yüzyılda Megas Domestikos ile çakıştı ve Paleologos Hanedanı döneminde (13.-15. yüzyıllar arası) sadece onursal orta seviye saray unvanlığına indi.
Ana Jakšić (1998 doğumlu voleybolcu)

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- |
Milliyeti:  Sırp
Doğum: 10 Mart 1998 (27 yaşında) Belgrad, Sırbistan
Boy: 1,86 m (6 ft 1 in)
Kilo: 64 kg (141 lb)
Voleybol bilgileri
Smaç yüksekliği: 285 santimetre (112 in)
Blok yüksekliği: 280 santimetre (110 in)
Pozisyon: Pasör
Mevcut kulübü: Keçiören Belediyesi SigortaShop
Numarası: 29
Kulüp kariyeri
2014-2017 2017-2018 2018-2019 2019-2021 2021-2022 2022-2023 2022-2023 2023-2024 2024-2025 2024-2025 2024-2025 : Kızılyıldız OK Tent Kızılyıldız OK Tent ŽOK Ub Shenzhen Zhongsai Volero Le Cannet Kızılyıldız Radnički Blasters VK Proton Keçiören Belediyesi SigortaShop 
Ana Jakšić (d. 10 Mart 1998, Belgrad) Sultanlar Ligi takımlarından Keçiören Belediyesi SigortaShop'da pasör olarak oynayan Sırp voleybolcu. Daha öncesinde; Kızılyıldız, OK Tent, ŽOK Ub, Shenzhen Zhongsai, Volero Le Cannet, Radnički Blasters ve VK Proton kulüplerinde forma giydi.
Kariyeri

Kızılyıldız (2013-17)
OK Tent (2017-18)
Kızılyıldız (2018-19)
OK Tent (2019-21)
ŽOK Ub (2021-22)
Shenzhen Zhongsai (2022-23)
Volero Le Cannet (2022-23)
Kızılyıldız (2023-24)
Radnički Blasters (2024-25)
VK Proton (2024-25)
Keçiören Belediyesi SigortaShop (2024-25) (Mart 2025)
Jack Kibbie

| Jack Kibbie |
| --- | --- |

Iowa Senatosu Üyesi
Görev süresi 11 Ocak 1993 - 13 Ocak 2013
Yerine geldiği: Richard Vande Hoef
Yerine gelen: Dennis Guth
Seçim bölgesi: Iowa 4. Bölge
Görev süresi 9 Ocak 1989 - 10 Ocak 1993
Yerine geldiği: Lee Warren Holt
Yerine gelen: Wayne D. Bennett
Seçim bölgesi: Iowa 6. Bölge
Görev süresi 11 Ocak 1965 - 12 Ocak 1969
Yerine geldiği: John Emmetsburg
Yerine gelen: Marvin Smith
Seçim bölgesi: Iowa 48. Bölge
Iowa Temsilciler Meclisi Üyesi
Görev süresi 1960-1964
Yerine geldiği: John Brown
Yerine gelen: Niels Nielsen
Seçim bölgesi: Palo Alto County
Kişisel bilgiler
Doğum: John Patrick Kibbie 14 Temmuz 1929(1929-07-14) Emmetsburg, Iowa, ABD
Ölüm: 04 Mart 2025 (95 yaşında) Emmetsburg, Iowa, ABD
Ölüm nedeni: Doğal nedenler
Partisi: Demokrat Parti
Evlilik(ler): Kay Kibbie
Mesleği: Çiftçi ve siyasetçi
Ödülleri:  Bronz Yıldız Madalyası
Askerî hizmeti
Bağlılığı:  ABD
Çatışma/savaşları: Kore Savaşı
John Patrick Kibbie (14 Temmyuz 1929 – 4 Mart 2025), Amerikalı çiftçi ve siyasetçi.
Hayatı

Kibbie, 14 Temmuz 1929'da Emmetsburg, Iowa'da doğdu. Askerlik görevini Amerika Birleşik Devletleri Ordusu bünyesinde Kore Savaşı esnasında gerçekleştirdi. Ardından Demokrat Parti'den siyasete girerek Iowa Temsilciler Meclisi'nde delege (1960-1964) ve üç dönem Iowa Senatosu'nda senatör (1965-1969), (1989-1993), (1993-2013) olarak görev almıştır. Savaştaki hizmetleri nedeniyle Bronz Yıldız Madalyası'nı aldı. Kay Kibbie ile evli olan Kibbie, 4 Mart 2025'te memleketi Emmetsburg, Iowa'da doğal nedenlerden 95 yaşında öldü.
Dezenkarnasyon

Dezenkarnasyon, sözcük anlamıyla “etten ayrılma” anlamına gelip, ölüm denilen olaya Spiritüalist terminolojide verilen addır; solunum ve kalp atışlarının durmasıyla anlaşılan bu olay, Spiritüalizm’de “ruh ile yoğun (fiziksel) beden arasındaki ilişkinin kesin olarak kesilmesi” şeklinde tanımlanır. Fakat buradaki “etten ayrılma” ifadesi vücudun içinden çıkıp gitmek anlamında değil, ruhun vücut üzerindeki hakimiyetini durdurması, vücudu etki altında tutmayı bırakması anlamında kullanılır; çünkü madde-dışı bir varlık olan ruh için, mekanla ilgili olan girmek ve çıkmak fiilleri kullanılamaz. Spiritüalist terminolojideki terimlerle dezenkarnasyon, ruhun, perisprisini bedenden çekerek konsantrasyonunu spatyuma kaydırmasıdır.
Ölümün spiritüalistlere göre anlamı

Spiritüalist görüşe göre, her ölüm aynı zamanda bir doğumdur; çünkü fiziksel bedenini terk etmek spatyumda doğmak demektir. Ruh'un amaç ve etki sahibi, şuurlu ve madde-dışı bir varlık olduğunu kabul eden pek çok düşünür, deneysel spiritüalistler gibi, dünya yaşamını geçici bir rüya, ölüm olayını ise rüyanın bitmesiyle uyanma ve ruhun asli vatanına dönüşü olarak yorumlamıştır.
Spiritüalistlere göre dezenkarnasyonun oluşumu

Spiritüalist görüşe göre, ölüm aşama aşama gerçekleşen bir olay olup, can çekişmesi sırasında insan maddi belirtiler bakımından ölmüş sayılmasa da, ruh maddeden kısmen kurtulmuş durumdadır, yani spatyuma geçişi başlamış durumdadır. Ruh bu sırada adeta iki alemde yaşıyor gibidir. Bu durum, ruh ve beden ilişkisinin gevşediği hipnozdaki üç aşamayı andırır: Ölenin “teşevvüş” adı verilen bocalama hali hipnozdaki telkin aşamasına, öldükten sonraki uyuşukluk hali hipnozdaki katalepsi aşamasına, spatyumdaki lüsidite hali de hipnozdaki somnambül aşamasına benzer.
İlk aşama

Teşevvüş adı verilen hal şöyle açıklanır: Yeryüzündeki son dakikasını bitiren, gözünü derhal öteki alemde açmaz; bir geçiş dönemi geçirir. Bu geçiş aşamasının en belirgin özellikleri, dezenkarne olan (bedenini terk eden) varlığın, bedenini terk etmiş olduğunu anlayamaması ve maddeye bağlılığını, dünyevi alışkanlıklarını (dünyevi düşünme alışkanlığı vs.) terk edememesi yüzünden girmekte olduğu yeni aleme uyum gösterememesidir. Bu bocalama, kargaşa haline teşevvüş ve bu aşamaya “kendiliğinden imajinasyon aşaması” adı verilir.
Ölüm hakkında vecizeler

“Ölüm, asıl vatanına ulaşmak için ruhun kurtuluşundan başka bir şey değildir.(...) Her beşikte bir mezarın tohumu vardır.” (Platon)
“Hiçbir insan yok olmak için yaratılmamıştır.” (Camille Flammarion)
“Ancak ölümden sonradır ki, hakikaten yaşamaya başlarız.” (Cicero)
“Asil ruhlar için ölüm, karanlık bir tutsaklık yaşamının sona ermesidir. Dünyada bütün çabalarını kötü işlerde kullanmış olan ruhlar içinse ölüm bir rahatsızlıktır.” (Plutarkhos)
“Yaşam bir rüyadır, ölüm de bir uyanış.” (Voltaire)
“Ölüm bütün servetleri denk kılar. Cenaze töreninin görkemi onları tekrar derecelendirmez.” (Montesquieu)
“Ölmekten ne korkarsın;korkma, ebedi varsın.(…) Ölür ise ten ölür;canlar ölesi değil.(...) Kara toprağın altında, gül deren elleri gördüm.” (Yunus Emre)
“Can, sahrasına vararak tenden ve dünya sıkıntısından kurtuldu. O âlem, zerre zerre diridir. Her zerresi nükteden anlar, söz söyler (…) Başsız ayaksız seferler eder, dişsiz dudaksız şekerler yerdim. Sakinleriyle zahmetsiz zikre, beyinsiz fikre dalar, onlarla latifeler ederdim. Gözlerim kapalı olarak bir alem görür, elsiz avuçsuz güller devşirirdim.” (Mevlana Celaleddin Rumi)
“İnsanlar için gerçek olan dünya yaşamıdır, uykudayken yaşanılanlar birer rüyadır, spatyumun idrakli ruhları içinse dünya yaşamı bir rüya gibidir." (Allan Kardec, spiritizmin kurucusu)
Ordu (il)

| Ordu |
| --- | --- |
İl
 Yukarıdan aşağıya soldan: Boztepe'den görünüm, Taşbaşı Kilisesi, Ünye sahili, Ordu sahili, Ordu Boztepe Teleferik, Yason Kilisesi
 İlin Türkiye'deki konumu
 İl sınırları haritası
Ülke: Türkiye
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İl merkezi: Ordu
İdare
 • Vali: Muammer Erol
Yüzölçümü
 • Toplam: 5.861 km²
Rakım: 5 m
Nüfus
 • Toplam: 724.268
 • Kır: -
 • Şehir: 724268
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 452
İl plaka kodu: 52
Resmî site T.C. Ordu Valiliği
Ordu, Türkiye'nin bir ilidir. Merkezi Altınordu ilçesi olan bu ilin nüfusu, 2025 başı verilerine göre 770.711'dir. Türkiye'de sahip olduğu Karadeniz ikliminden ve dağlık coğrafi konumundan dolayı en çok yağış alan üçüncü ildir. Karadeniz Bölgesi'nin Doğu Karadeniz Bölümü'nde yer almaktadır. Ancak yeni oluşturulan ve bölgesel karışıklıkları ortadan kaldırmak için düzenlenen yeni bölgesel istatistik düzenlemelere göre Ordu ilinin tamamı Doğu Karadeniz topraklarında kaldı. İlin kuzeyinde Karadeniz, güneyinde Tokat ve Sivas illeri, batısında Samsun, doğusunda Giresun ili vardır. Büyükşehir statüsünde olan Ordu, 19 ilçeden oluşmaktadır. Yüzölçümü bakımından en büyük 57'nci ildir.
Coğrafya

Ordu il merkezi 41° kuzey paraleli ve 37° ve 38° doğu meridyenleri arasında, Karadeniz Bölgesi'nin, Doğu Karadeniz bölümünde yer almaktadır. İlin kuzeyini Kuzey Anadolu Dağları'nın kıyı sıraları kaplamaktadır. Kıyılara yakın tepelerle başlayan bu dağlar içeri doğru gittikçe yükselir. Ordu, Giresun ve Sivas ilinin birbirlerine komşu olduğu kesimde 3000 metreyi aşmaktadır. İlin en yüksek tepesi 19 Mart 2021 tarih ve 3676 sayılı cumhurbaşkanı kararı ile yeniden tespit edilen sınırlara göre 3107 rakımlı Karagöl Tepesi'dir.
Ulugöl, Gölköy ilçe merkezine 17 km mesafede bulunan bir krater gölüdür. 26,5 hektar büyüklüğündeki alan, tabiat parkıdır. Doğal yapısı itibarıyla yüksek peyzaj değerine sahiptir. Özellikle güz mevsiminde yaprakların sararmasıyla oluşan renk armonisi görenleri büyülemektedir. Alan içerisinde üç adet heyelan set gölü bulunmakta; göllerden birisi büyük diğer ikisi ise sazlıkla kaplı küçük yapıda göllerdir. Büyük gölde abant alası türü balık yaşamaktadır.
Ordu diğer doğal varlıklar; Aybastı Perşembe Yaylası, Hoynat Adası, Yason Burnu, Ohtamış Şelalesi, Gaga Gölü, Çavuşlar Şelalesi, Çambaşı Yaylası, Çaka Plajı, Keyfalan Yaylası, Kabadüz Ablak Taşı, Çiseli Şelalesi ve Geçilmez Kanyonu ile Boztepe'dir.
Coğrafya > İklim

Ordu ilinde Karadeniz iklimi görülmektedir. Ancak arkadan geçen dağ yükseltilerinin azalmasıyla kışın soğuk günlerin sayısı bir iki günle sınırlıdır. İlin iç kesimdeki ilçelerine yükseltinin artmasıyla beraber soğuk bu bölgelerde daha şiddetlidir. Kışın iç kesimlerdeki ilçelerde 6 ay boyunca kar yağar. Bunlara Çambaşı Yaylası, Beşiktaşı Yaylası ve Sarı Obası yaylası örnek olarak gösterilir; kar buralarda mayıs ayına kadar erimez.
Ordu, Türkiye sınırları içinde Rize ve Giresun'dan sonra en çok yağış alan 3. il konumundadır. Yılın nerdeyse yarısı bol yağışlı ve yoğun nemli geçer. En yüksek günlük yağış miktarı (13 Haziran 1975 tarine göre) 171,3 mm olmakla beraber yıllık değişmekte olup en yüksek yağış miktarı 1049,1 mm'dir. Yıllık yağışlı gün sayısı 155,1 gündür. En yüksek sıcaklık rekoru (1975-2022) ise 37,3'tür.
Ekonomi

Ordu ilinin ekonomisi büyük ölçüde tarıma dayanır. İl, Türkiye fındık üretiminin %51'ini, dünyanın ise %25'ini sağlamaktadır. Nüfusun %70'inin gelirleri ise fındıktan karşılanır. Son zamanlarda fındık fiyatlarının 2000'li yılların bile altına düşmesinden dolayı alternatif tarım ürünü arayışları başlamıştır. Bu bağlamda kivi, soya gibi ekonomik değeri yüksek tarım ürünlerine yönelim başlamıştır.
Konum

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
Konum Bilgileri
| İlçe | Kuruluş Yılı | Önceden bağlı olduğu ilçe | Alanı km² | Rakım mt. | Merkeze km | Ulaşan Yollar |
| Akkuş | 1954 | Ünye | 697 | 1.236 | 136 | D.010-17 (Ünye)=>52.84 |
| Altınordu | 2013 | Merkez | 410 | 28 | 0 | /D.010-18, D.855-01 |
| Aybastı | 1959 | Gölköy | 250 | 741 | 92 | D.010-17 (Fatsa)=>52.75, 552.53 |
| Çamaş | 1990 | Fatsa | 81 | 588 | 59 | D.010-17 (Fatsa)=>52.75=>52.54 |
| Çatalpınar | 1990 | Fatsa | 101 | 139 | 61 | D.010-17 (Fatsa)=>52.75 |
| Çaybaşı | 1990 | Ünye | 102 | 494 | 105 | D.010-17=>52.77, 52.78 |
| Fatsa | Cumh.önce |  | 363 | 17 | 42 | /D.010-17, 52.76, 52.75 |
| Gölköy | 1936 | Merkez | 421 | 829 | 64 | D.855-01, 52.53 |
| Gülyalı | 1987 | Merkez | 62 | 6 | 14 | /D.010-18 |
| Gürgentepe | 1987 | Gölköy | 185 | 1.238 | 49 | D.855-01, 52.54 |
| İkizce | 1990 | Ünye | 148 | 141 | 91 | D.010-17=>52.79 |
| Kabadüz | 1990 | Merkez | 290 | 578 | 21 | D.855-01=>52.25 |
| Kabataş | 1990 | Aybastı | 74 | 436 | 82 | D.010-17 (Fatsa)=>52.75 |
| Korgan | 1960 | Fatsa | 254 | 781 | 78 | D.010-17 (Fatsa)=>52.76=>52.55, 52.56 |
| Kumru | 1960 | Fatsa | 296 | 457 | 75 | D.010-17=>D.850-01=>52.81, 52.76, 52.56 |
| Mesudiye | Cumh.önce |  | 1.046 | 1.139 | 113 | D.855-03, 52.52 |
| Perşembe | 1945 | Merkez | 217 | 7 | 15 | /D.010-18=>52.82 |
| Ulubey | 1958 | Merkez | 295 | 598 | 22 | D.855-01, 52.50 |
| Ünye | Cumh.önce |  | 569 | 11 | 64 | /D.010-17, 52.84 |
| ORDU | Cumh.önce |  | 5.861 | 25 |  |  |