Türkiye'de izcilik
Tarih > Osmanlı Döneminde İzcilik

Ana madde: Osmanlı döneminde izcilik
Türkiye'de izciliğin, -ilk dönemlerdeki adı ile keşşaflığın- ortaya çıkması ile ilgili zaman zaman birbiri ile çelişen birbirinden farklı açıklamalar olmuştur; bunun nedenleri arasında da izcilik oluşumlarında doğrudan yarı askeri nitelik taşıyan yapılanmaların yer alması sayılabilir. "İngiliz Atletler" olarak da bilinen Ahmed ve Abdurrahman Robenson'un (Robenson kardeşler olarak da bilinirler) hem İstanbul Sultanisi'nde hem de Galatasaray Sultanisi'ndeki keşşaflık çalışmalarında görülmesi izciliğin İstanbul ve Türkiye'deki ortaya çıkışı konusundaki açıklamaları kronolojik bakımdan farklılaştırmaktadır.
İzcilik 1912-1918 yıllarının koşullarına uygun olarak, devletin gençlik örgütleri ile bağlantısı Harbiye Nezareti düzeyinde olmuştur. Bu dönem gençlik örgütleri, ordu gerisinde, ama genci orduya hazırlayan bir tür milis güç; olarak kabul edilmiş ve örgütlenmesi askeri esaslara göre yapılmıştır.
Osmanlı İmparatorluğu’nda izcilik (keşşaflık) örgütlenmesinin ilk adımları 1910 yılının sonlarına doğru Nafi Atuf Kansu tarafından yayıma hazırlanan ve ilk sayısı 22 Şubat 1911 tarihinde Edirne'de yayınlanan “Sa'y ve Tetebbu 7 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.” mecmuası ile Lozan’da bulunan Ragıp Nurettin’in izcilik hakkındaki yazılarının basımı ile başlar. Edirne'de Nimet-i Hürriyet Mektebi (İttihat Terakki Mektebi) Müdürü ve Edirne Vilayet Maiyet Memurluğu Vekili (kaymakam adaylığı) olarak görev yapan Nafi Atuf Kansu'nun 1910 yılı sonlarından itibaren keşşaflık faaliyetleri organize ettiği yine Sa'y ve Tebebbu dergisinde yer alan yazılarından anlaşılmaktadır. Eş zamanlı olarak Manastır Darülmualliminliği (öğretmen okulu) Müdürü Ethem Nejat Bey tarafından da okul bünyesinde keşşaflık faaliyetleri yapıldığı bilinmektedir. Balkan Harbi neticesinde işgal edilen Edirne ve Manastır'daki keşşaf öğrencilerden bir kısmı İstanbul liselerine nakledilir. Bu öğrencilerden gelen taleple İstanbul'da da keşşaflık faaliyetleri başlar. Müslümanlığı kabul ederek İstanbul'a yerleşen bir İngiliz subayının Hindistan doğumlu oğulları olan ve eğitimlerini Mekteb-i Sultani’de (bugünkü Galatasaray Lisesi) tamamlayan, futbolcu ve spor adamları Ahmet Robenson ve Abdurrahman Robenson kardeşler tarafından İstanbul’da Galatasaray Lisesi ve Kabataş Erkek Lisesinde kurulan ilk izci oymaklarının faaliyetleri, boru-trampet takımları ile şehir içi turlar ve doğa yürüyüşlerinden ibaretti. Bu ilk oymakları önce İstanbul'da daha sonra Anadolu'daki çeşitli okullarda görevlendirilen Nafi Atuf Kansu ve Ethem Nejat Bey'in kurduğu ve kurdurduğu Darüşşafaka Lisesi, Kadıköy Numune Mektebi, İstanbul Erkek Lisesi, Vefa Lisesi ve Üsküdar Lisesi keşşaf oymakları takip etmiştir. İstanbul dışında ilk izci teşkilatını kuran iller ise Edirne, Manastır, Bursa, Beyrut, İzmir, Sivas, Kayseri, Balıkesir ve Kütahya idi.
Darüşşafaka Lisesi Beden öğretmeni ve Oymakbeyi M. Sami Karayel 7 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.'in 1914 tarihli İzci Rehberi isimli izci kitabında, Türkiye'de izciliğin ilk kurucuları olarak önce Edirne'deki ve daha sonra da Bursa'daki İttihat Mektebi'nde görev yapan Nafi Atıf Kansu ile Manastır Öğretmen Okulu'nda görev yapan Edhem Nejat Bey görülür. Edirne'deki gençleri askerliğe hazırlama amaçlı çalışmaların ardından ilk sistemli izci üniteleri İstanbul'da Galatasaray, İstanbul Erkek ve Darüşşafaka Liselerinde kurulmuştur.
Osmanlı döneminde izcilik çalışmaları 2. Meşrutiyet Dönemine rastlar. 2. Meşrutiyet Dönemi eğitim-öğretim alanındaki gelişmelerin yanı sıra batılı kurumların da Osmanlı İmparatorluğu'na girmesinde önemli rol oynamıştır. Batıda ortaya çıkmış olan keşşaflık bu dönemde Osmanlı toplumuna da ulaşmıştır.
B.Sami Karayel'in 1914 tarihli İzci Rehberi kitabında ve 1923 tarihli Keşşaf dergisine göre; Balkan Savaşından oldukça evvel 1910 yıllı sonlarından itibaren Edirne, İzmir ve İstanbul'da küçük deneyimler, yürüyüşler olarak uygulamaya başlayan izcilik İstanbul'da 1912 yılının başlarında Galatasaray Lisesinde Ahmet Robenson tarafında ilk izci oymağını kurmak suretiyle başlatılmıştır. İstanbul dışında ise Manastır, Bursa, Beyrut, İzmir, Sivas, Kayseri, Balıkesir, Kütahya gibi illerde izcilik çalışmalarının yapıldığı görülür.
Resmi olarak ise, ilk örgütlenme, Harbiye Nezareti denetiminde Belçika İzcilik Örgütü'nde Başizci olan, aslında Britanya Ordusu mensubu bir İngiliz olan Harold Parfitt'in 9 Nisan 1914 yılında Keşşaflık Cemiyeti Ocağı'nı kurmasıyla başlamıştır. Örgütün başına Başbuğ unvanıyla Enver Paşa vekilliğe ise Kalgay unvanıyla Harold Parfitt getirilir. .
İzciliği kendi gayretlerinin tahakkukuna yeter saymayan Harbiye Nezareti 15 Haziran 1914'te neşrettiği bir talimatla izciliği tamamlayan yeni bir teşkilat kurar buna Osmanlı Güç Derneği Teşkilatı adı verilir.
Birinci dünya savaşının hemen öncesinde Harold Parfitt'in İngiliz ajanı olduğu, İngiltere hayranı gençler yetiştirdiğine ve Müslüman gençleri Hristiyanlaştırdığına dair İstanbul gazetelerinde sık sık yer alan aleyhte yazılarla Osmanlı Güç Cemiyeti Teşkilatı ve izcilik gücünü kaybedince Harold Parfitt ülkeden gönderilmiş ve İzcilik faaliyetleri kısmen durdurulmuştur.
1. Dünya Savaşı devam ederken Osmanlı Güç Dernekleri Teşkilatının yerine kaim edilmek üzere bir çalışma başlamış ve Almanya'dan Von Hoff Paşa ve ekibi getirilerek 1916 yılında Osmanlı Genç Dernekleri kurulmuştur. Eğitimler izci programının askeri versiyonu olarak yapılır. 1 Dünya Savaşının sonunda İttihat ve Terakki yönetimiyle fonksiyonunu kaybeder.
22 Kasım 1922'de işgalin tamamen kalkmasıyla Türk İzciliği yeni bir döneme girer.