stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Bolşeviklere karşı sol ayaklanmalar
Sol SR ayaklanması > SR davaları

Çeşitli zamanlarda tutuklanmış olan SR Merkez komitesi 8 Haziran 1922 günü başlayan süreçte mahkeme önüne çıkar. Süreci tarihçi Edward Halett Carr şöyle aktarır:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Sovyet rejiminin ilk siyasi mahkemesiydi. SR’lar hakkındaki iddialar çok ciddiydi. Kerenski SR üyesi olduğu için Geçici Hükümetin bütün icraatlarından sorumluydular. Ayrıca iç savaş sırasında Beyazlarla beraber birden çok aynı hükümet yapısı içinde bir arada olmuşlardı. Alman Elçisi Kont Mirbach’ı öldürmüş, Lenin’in hayatına kast etmiş ve sayısız yayında Sovyet iktidarına karşı zor kullanılması için halka çağrı yapmışlardı…34 sanıktan çok azı beraat etti, çoğu çeşitli hapis cezaları alırken 14 kişi idama mahkûm edildi…İlgi çekici olan bir nokta, bütün yargılama süreci boyunca SR partisinin yasadışı bir kurum olduğuna dair hiçbir iddia öne sürülmemiş olmasıdır. Sadece hükümete karşı şiddet eylemleri içerisinde olan bireylere karşı kanıtlar ortaya sunulacaktır. | „ |
— Carr
SR Merkez Komite üyelerine verilen idam cezaları hükûmetin kararıyla uygulanmayacaktır.
Sonuçlar

Rus İç Savaşı sırasındaki ayaklanmalar ve muhalefet hareketleri muhalif hareketlerin tasfiye edilmesine, isyanların bastırılmasına yol açarken Bolşevikler büyük rahatsızlık veren ancak savaşın kazanılmasını sağlayan savaş komünizmi siyasetini bırakarak NEP politikalarını uygulamaya başlamıştır. Bolşevikler arasında sosyalist partilerin bir koalisyonu şeklinde bir iktidar organı hayali varken, iç savaş koşulları buna engel olmuştur. Ortaya çıkan durumu Carr şöyle değerlendirir:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| “ | Yasal muhalefet ideali çoktan ölmüştü. Bu idealin ölmesinin sorumlusunun sadece Bolşevikler olduğu söylenemez. Bolşevik rejiminin iktidarın daha ilk aylarında örgütlü bir muhalefete tahammül etmeyeceği ne kadar doğruysa, hiçbir muhalif partinin de kendisine çizilen yasal sınırlar içinde kalmayacağı da o kadar doğrudur. | „ |
— Carr
SR'lar örgüt olarak dağıtılmış, Menşevik Gürcistan zorla sovyet sistemine dahil edilmiştir. Menşeviklerin örgütü tasfiye edilmiş, başta Julius Martov olmak üzere liderleri soluğu Avrupa'da almış, sol SR'lar ise dağılmıştır.
Sonraki dönemlere etkisi

1937 yılındaki Moskova Davaları sırasında o dönemin Rusya Komünist Partisi (Bolşevik) Merkez Komitesi üyelerinden Leon Troçki, Lev Kamenev ve Grigory Zinoviev'in sol SR ayaklanmasına dahil olmakla itham edilirler.
Özellikle son dönemde iç savaş sırasındaki parçalı ayaklanmalar anarşist yazarlar tarafından koordineli olarak değerlendirilerek Üçüncü Devrim olarak adlandırılmaktadır.
Konuyla ilgili yazılan eserler

Edward Halett Carr, The Bolshevik Revolution 1917-1923, W. W. Norton & Company 1985.
Ronald Grigor Suny. The Soviet Experiment: Russia, the USSR, and the Successor States, Oxford University Press, 1998, ISBN 0-19-508105-6
Avrich, Paul - Kronstadt 1921. W. W. Norton & Company 1974
Sovyet sanatçı Vladimir Pçelin'in Lenin'in vurulma anını resmeden 1927 tarihli çalışması
Doğu Avrupa kereviti

Doğu Avrupa kereviti (Astacus leptodactylus), Astacidae familyasından kerevit türüdür.
Türkiye iç sularında yaşayan tek kerevit türü budur. Türkiye'de ve Türkçede kerevit dendiğinde akla gelen ilk türdür ve tatlı su ıstakozu adıyla da anılmaktadır.
Tatlı su ıstakozu ismiyle de bilinen kerevit, Türkiye'de kültürü yapılmayan, doğal su kaynaklarından avcılık yolu ile elde edilen kabuklu bir su ürünüdür. Karın ve kıskaçları gıda olarak tüketilen ve düşük kalorili bir protein kaynağı olan kerevitin, Türkiye'deki doğal türü Astacus leptodactylus'tur.
Uluabat (Apolyont) gölündeki en önemli su ürünlerinden biri de kerevittir. Geçmiş yılda ortalama 700 ton kerevit avlanmakta iken, 1986 yılındaki mantar hastalığı nediniyle kerevit üretimi neredeyse tamamen bitmiştir. Yöredeki balıkçılar son birkaç yıldır hastalığın etkisinin oradan kalkmaya başladığını ve avlanan kerevit miktarında artışlar oldiuğunu belirtmektedirler. Avlanan kerevitlerin tamamı yurtdışına ihraç edilmektedir.
Vücut, başla birleşmiş göğüs (sefalotoraks) ve karın (Abdomen) olarak iki kısımdır. Sefalotoraks tek parça sert bir kabuk (Karapax) ile örtülüdür. Bu sert kabuğun başta ileriye doğru uzanan ve iki göz arasında oluşan çıkıntısına Rostrum adı verilir. Yine başta bir çift birleşik göz ile bir çift uzun anten ve bir çiftte antencik (duyu organı) bulunur. Karın tarafından bakıldığında sefalotoraksın bölümlerinin her birinden 1 çift olmak üzere 5 çift yürüme bacağının çıktığı görülür. Bunlardan birinci çiftin uçları fevkalade gelişmiş ve uçları makas şeklini almıştır. Bunu avlarını yakalamada da kullanırlar. Altı bölümden oluşan karının her bölümünden birer çift yüzme bacağı çıkar. Vücudun son bölümünde ise, yanlarda iki çift ve ortada 1 adet olmak üzere, yüzmeyi kolaylaştıran kuyruk yelpazesi vardır.
Canlı, taze, donmuş ve konserve edilerek değerlendirilirler. Ekim-Kasım'da çiftleşir, Kasım-Aralık'ta yumurtlar, Kasım-Temmuz'da yumurta gelişir, Nisan-Temmuz'da yumurta açılır.
Adlandırma

Türk kereviti: İngilizce (Turkish crayfish), Fransızca (écrevisse turque), Danca (tyrkerkrebs), İsveççe (turkisk smalklokräfta), Felemenkçe (turkse rivierkreeft), Hırvatça (turski rak), İspanyolca (cangrejo turco), İtalyanca (gambero turco)
Tuna kereviti: İngilizce (Danube crayfish), İspanyolca (cangrejo del Danubio), Katalanca (cranc del Danubio), Portekizce (cangrejo do Danubio)
Galiçya (Orta Avrupa'daki) kereviti: İngilizce (Galician crayfish), Almanca (galizische Sumpfkrebs), Danca (galizisk flodkrebs, galizisk sumpkrebs), Felemenkçe (galicische rivierkreeft), İtalyanca (gambero di Galizia), Macarca (galíciai rák)
Rus kereviti: İspanyolca (cangrejo ruso)
Pontus kereviti: İtalyanca (gambero pontico)
Göl kereviti: Bulgarca (езерен рак), Rumence (racul de lac)
Bataklık kereviti: Lehçe (rak błotny), Çekçe (rak bahenní); Hırvatça (barski rak); Rumence (racul de balta)
Avrupa bataklık kereviti: Almanca (europäischer Sumpfkrebs)
Dar kıskaçlı kerevit: İngilizce (narrow-clawed crayfish), Almanca (Schmalscherenkrebs), İsveççe (smalkloig kräfta), Norveççe (smalklokreps), Litvanca (siauražnyplis vėžys), Letonca (šaurspīļu vēzis), Fince (kapeasaksirapu), Estonca (kitsasõraline vähk), Rusça (узкопалый рак), Beyaz Rusça (даўгапальцы рак), Ukraynaca (довгопалий річковий рак), Hırvatça (uskoškari rak)
İnce kıskaçlı kerevit: Fransızca (écrevisse à pattes grêles), Rusça (тонкопалый рак)
Uzun kıskaçlı kerevit: Rusça (длиннопалый рак), İspanyolca (cangrejo de patas largas)
Keçi kereviti: Macarca (kecskerák)
Toplumsal hareket

Toplumsal hareket ya da sosyal hareket; sosyal bilimlerde farklı düzenleme biçimlerini içeren, farklı harekete geçirme ve davranış stratejileriyle toplumsal değişimi hızlandırmak, engellemek veya tersine çevirmek için uğraşan kolektif eylemler bütünüdür. Bu haliyle toplumların ve sorunların şekillenmesinde ortak bir rol oynayıcı olarak görülebilir. Toplumsal hareketler, ortak amaç için bir araya gelen insanları barındırır. Bu insanların eylemlerini inceleyen toplumsal hareket analizleri, siyaset bilimciler, sosyologlar, psikologlar, tarihçiler tarafından yapılabilmektedir. Charles Tilly, Sidney Tarrow, Donatella della Porta, Alain Touraine, Alberto Melucci gibi isimler bu alanda çalışan önemli akademisyenlerdir. Bu çerçevede oluşan sosyal hareket teorisi, yeni örnek olayların getirdiği karşı-çıkışlar ve taleplerle gelişmeye devam etmektedir.
Tarihsel örnekler

18. ve 19. yüzyıllardan örnekler;
Amerika, Latin Amerika ve İngiltere'deki Kölelerin Özgürleşme Hareketi
Chartist Hareket gibi siyasal hak talepleri
İşçi sınıfı Hareketi
Kadın hareketlerinin İlk Dalgası
Faşist Hareketler
20. yüzyılın ikinci yarısında Yeni Toplumsal Hareketler olarak anılan, özellikle 1970'li yıllardan itibaren yükselen bazı hareketler vardır. Özellikle;
Ekoloji Hareketi
Nükleer karşıtı hareket
Barış Hareketi (Pasifizm)
Kadın hareketi, İkinci ve Üçüncü Dalga
Enternasyonalist Hareket (Üçüncü dünya hareketi, adil ticaret, Antiemperyalizm/Antisömürgecilik)
Lezbiyen, Gay, Biseksüel, transseksüel Hareketi (LGBT)
Küreselleşme-karşıtı hareket
Dünya Sosyal Forumu
2010 sonrası gelişen güncel hareketler,
Arap Baharı
İşgal Et Hareketleri
15-M Hareketi
Black Lives Matter - Siyahların Hayatı Önemlidir
Sarı yelekliler
Eşitlik ve Özgürlük Talebi

Modern siyasal ilişkileri kuran 1789 Fransız Devrimi'nden bu yana toplumsal hareketlerin ana talebi, eşitlik ve özgürlük vurgusu olmuştur. Çeşitli gruplar daha fazla özgürlük ya da diğer gruplar karşısında eşitlik taleplerini ifade etmeye başlamıştır.
Eşitlik, Latince emancipare’den gelmektedir: “Mancipium”, bir köle veya genç erkeğin “direnme ile kutlu hak kazanımı” sayesinde özerklik kazanması anlamını taşımaktadır. Kavramda 17. ve 18. yüzyılda bir anlam değişikliği olmuştur: Bağımsızlığı elde etme eylemi sayesinde toplumsal ve siyasi bir özgürleşme hareketini içermektedir. Bu çabaların amacı özgürlük ve eşitlik kazanmaktır. Bu çoğunlukla ayrımcılığa veya egemenlik odaklı, yani ataerkil yapılara karşı çıkma ya da aileye olan ruhsal ve ekonomik bağımlılığın azaltılması ile gerçekleşmektedir. Çoğunlukla bu kavram “kadın eşitliği” ile eşanlamda kullanılmaktadır.
Eşitlik genellikle ırkları, etnik kimlikleri, cinsiyetleri, sosyal sınıfları yüzünden ayrımcılığa uğrayan ve politik kararları kabul görmeyen (örneğin Yahudi Eşitliği veya Katolik Eşitliği) grupların özgürleşmesi anlamına gelmektedir.
Politik eşitliğin yeni kavramları için Amerika'da dilsel olarak empowerment (güçlendirme) kelimesi kullanılmaktadır.
Eşitlik ve Özgürlük Talebi > Tarihte eşitlik

Antik Roma'da emansipasyon (eşitlik) bir kereye mahsus, daha yüksek konumdakinin kendisinden aşağıdakine verdiği bir hak sunumu iken, Orta Çağ'da emancipatio canonica (genel eşitlik) söz konusuydu. Bu eşitlik anlayışına göre örneğin şeytan işleri ile suçlanan kişilerin çocukları söz konusu suçluların velayetinden alınıp manastırlara yerleştirilmeleri olanaklı kılınıyordu. Yeniçağ’ın başlarında ise eşitlik kavramının kendine dönük, yani bireye bağlı kullanımı devreye girmektedir, daha somut bir ifadeyle: Tekil kişiler artık vesayet yapılarından kurtulabiliyordu, ancak belli başlı zan altında kalma durumlarına da açıktılar. Aydınlanma döneminde ise genel toplumsal bir eşitlik hedeflenmekteydi, öncelikli olarak hukuk alanında söz konusuydu bu, ancak bu hukuksal eşitlik taleplerinin sosyal ve kültürel gerçeklikte karşılanması hala tam sağlanmış değildir.
Eşitlik kadınlar, siyahlar, işçiler, çiftçiler veya homoseksüeller gibi ayrımcılığa maruz kalanların veya azınlıkların eşit hukuki haklara tabi kılınması anlamına gelmektedir.
Diğerlerinin (örneğin Siyahilerin) kurtulması ve özgürleşme talebi olarak eşitlik talebi Karl Marx’ın “Başkalarını özgür kılabilmek için önce kendimizi özgür kılmalıyız” cümlesinde oldukça iyi açıklanmıştır. Bu cümlede her bir bakış açısıyla kadının eşit kılınması hakkındaki doğa sorunu değil de, özellikle burjuvazi ve işçi sınıfı arasındaki sınıf sorunu vurgulanmıştır.
Eşitlik özgürlük hakkı halen tam anlamıyla gerçekleşmemiştir ama 1789 sonrasındaki hareketlerde ilk defa bilinçli olarak farkına varılmış ve bir durum haline gelmiştir.
Eşitlik ve Özgürlük Talebi > Yahudi eşitliği

Yahudi eşitliğinin öncüsü Prusya, Dessau'dan filozof Moses Mendelssohn’dur. Prusya’daki azınlıklar toplumsal gücün eşit şekilde paylaşımından uzaktır, ancak diğer yerlerdeki azınlıklardan da daha az baskı altındadırlar. Dini sebebiyle Mendelssohn Prusya-Kraliyet Bilim Akademisi’ne üye olmamıştır. Prusyalı Jurist Christian Wilhelm von Dohm 1781 yılında Mendelssohn’dan esinlenerek “Yahudiler’in Vatandaşlığının İyileştirilmesi Üzerine” (1781) (Über die bürgerliche Verbesserung der Juden) eserini kaleme almıştır.
Eşitlik ve Özgürlük Talebi > Kadın eşitliği

Kadınların eşitlik hareketleri kabaca üçe ayrılır.
Kadınların ilk eşitlik çabası 12. - 13. yüzyılda gerçekleşmiştir. Bu başlangıç hareketi olarak da bilinir. Özelliği kilise bağlamında gerçekleşmesidir ve dini kabullerin sorgulanmasıdır.
İkinci eşitlik hareketi Fransız Devrimi’nden sonra gerçekleşmiştir. Devrimin ana fikri olan eşitlik ve özgürlük ilk olarak erkekler için geçerliydi. Fakat kadınlar devrimin baş döndürücülüğüyle hakları için savaşmaya karar verdiler. Burada yeni olan, bu hareketin artık başta olduğu gibi kilise odaklı olmamasıydı. İngilizcede 20. yüzyılın başındaki kadın hakları savunucuları “Süfrajet” olarak tanındılar. İlk kadın hareketinin en önemli amaçları, seçme hakkı, eğitim hakkı, özel mülkiyet hakkı ve çalışma hakkı gibi hakları elde etmekti. Bu hareketin sonu, genel olarak İkinci Dünya Savaşı’nın başlangıcıdır. Bu hareketin özelliği, kadın ve erkek arasındaki geleneksel rol dağılımı prensip olarak sorgulanmadan, kadın haklarının talep edilmesidir.
Kadın hareketlerinin üçüncü dalgası 1940’lı yılların ortasında, Fransa’da başlamıştır ve İkinci Dünya Savaşı’nın sayesinde kolaylaşmıştır. Kitle hareketi olarak en başta Betty Friedan’ın 1963 yılında “Feminen Mistik” (The Feminine Mystique) kitabını yayımlaması ve sonrasında 60'lı yıllarda öğrencilerin kargaşa hareketi, kadın hareketinin vekilleri olarak beyan edildiler. Ayrıca Simone de Beauvoir ve İkinci Cinsiyet adlı kitabı bu ekolün güçlenmesinde etkili oldu. Kadınların önemi 68'in çoğu erkeği tarafından yeteri kadar verilmedi. Bu sefer kadın ve erkeğin geleneksel rol dağılımı ve ataerkillik toplu olarak sorgulandı. 1960'lardan itibaren "özel olan politiktir" sloganı birleştirici olmaya başladı. Hukuki eşitlik vurgusu kadar, kadın hikâyelerinin ve kadın öznelerin toplumsal ilişkilerde görünür olması talebi bu dönemde daha da güçlendi. Bu değişim yeni toplumsal hareketler ekolünün oluşmasında ve kadın hareketinin kurumsallaşmasında fazlasıyla etkili oldu. Konulaştırılmış kadın hakları listesi Feminizm konusunda geniş olarak ele alınmıştır.
Kadın hareketi, 1990'lı yıllardan sonra beden, cinsellik, kürtaj tartışması etrafında mücadelesini sürdürmeye devam etti.
Eşitlik ve Özgürlük Talebi > Siyahların eşitliği

Bağımsızlık ve kuruluşu sürecindeki kölelik tartışmasına kadar uzanan bir arka planda ABD'de siyahların beyazlar karşısındaki önemli bir tartışma konusu oldu. 1960'lar bu konu sivil haklar hareketi bağlamında gelişti.
Yeni toplumsal hareketler

20. yüzyılın son çeyreğinde, değişmez olarak görülen modern toplumsal normların ve süreçlerin ve liberal demokrasiler içinde yerleşik hale gelen partili-kurumsal sistemin değişmesi için çaba gösteren toplumsal eğilimler ve gruplaşmalar, yeni toplumsal hareketler olarak nitelendirilmektedir. Bu tanımlama çoğunlukla 1968 hareketinden sonra kullanılmaya başlamıştır. Siyasi iktidarı değiştirmek veya ona yönelik kitlesel taleplerin dışında kimlik, kültür ve yerel eksenli talepler bu ekolde öne çıkmaya başlamıştır.
Yeni toplumsal hareketler > Oluşum

Yeni toplumsal hareketler 1960'ların sonlarında ilk olarak Batı Avrupa ve Kuzey Amerika'da öğrenci hareketi ve parlamento dışı muhalefetin içinde oluşmaya başlamıştır. Frankfurt Okulu teorisyenleri ve eleştirel teori, bu hareketlere çerçeve çizen en önemli eksendir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde 1990'lı yılların ortasında bu hareketler uluslararası küreselleşme karşıtı hareketlerin hızlanmasıyla gelişmiştir. Değişikliklere ulaşmak için yaptıkları eleştirel yaklaşımları ve girişimleri nedeniyle ve seçtikleri yöntemleri yüzünden bu hareketler bazen direnişle karşılaşmışlardır. Yeni toplumsal hareketlerin bir kısmı günümüzde sadece azınlık hareketi olarak kalmıştır veya diğerleri zaman zaman kitle hareketi olarak büyürken kısa bir zaman için gündemde kalmışlardır. Ekoloji hareketi veya yeni kadın hareketleri gibi yeni toplumsal hareketlerin savunduğu konular ve durumlar günümüzde her bir toplumda sayısız toplumsal uzlaşma oluşturmaktadır. Bu uzlaşmalarla da bu hareketler meydana gelir ve sonra da kalıcı olur.
1960'lı yılların protesto harekeleri genç kültür ve alt kültürlerle (çiçek çocuklar veya hippi hareketi vb.) birlikte yeni politik ve sosyal bir bilincin oluşmasını ve yeni kültürel bir kimliğin oluşmasını sağlamıştır. İlk olarak yeni hareketler özellikle orta sınıfın gençleri tarafından gerçekleştirilmiştir. Büyüklerin geleneksel, kültürel, ahlaki ve toplumsal değerleri karşısında kimi zaman ikiyüzlülük suçlaması ile karşılaşmışlardır.
68 kuşağı adlandırılan 1960'lı yıllardaki öğrenci hareketlerindeki gibi analiz ve rasyonel sistem eleştirisi yeni hareketlerde ilk olarak arka planda yer almıştır, ön planda ise yoğun duygusallık yüklü siyasi odaklı eylemcilik söz konusu olmuştur. Bireyselliğin ve bireyin anlamı önceki sosyal hareketlerdekilerden daha da büyük olmuştur.
Yeni toplumsal hareketler > Özellikleri

Politik yeni toplumsal hareketler kurallar çerçevesinde parlamento dışı muhalefet olarak hareket etmektedirler ve yerel, ulusal ve uluslararası politika, kültür veya ekonomi alanlarında etki etmeye çalışmaktadırlar.
Bazı yeni toplumsal hareketlerde ahlaki değerleri korumak ortak amaçtır. Bu ortak amacın dışında bir de doğal kaynakların israfı ve ekonomik büyümenin sınırları da vardır. Bu hareketler genel bir kapitalizm karşıtı toplumsal eleştiriyle bağlantılıdır. Siyasal ideoloji bakımından bu hareketler dünya görüşü olarak geniş bir yelpazede yer alır; anarşik görüşlerden sosyalist görüşlere, hatta Alman ekoloji ve nükleer karşıtı hareketinde olduğu gibi sağ popülist ve aşırı sağ (azınlık) duruşlara da rastlamak mümkündür.
Bu hareketler, yerleşik medyadaki eksik temsil edilmeleri nedeniyle zamanla kurdukları kendi muhalif medyalarında kendilerini ifade ederek, kamusal düzen karşıtlığını sağlamayı kısmen başarmışlardır.
Yeni toplumsal hareketler > Organizasyon Türleri

Yeni toplumsal hareketlerinin çeşitli türleri olmuştur. Gayri resmi olarak kurulan küçük yerel ve bölgesel topluluklar, zamanla bölgeler üstü ve uluslararası kurum ve kuruluşlar haline gelmişlerdir. Özellikle küreselleşme karşıtı hareketler veya ekoloji hareketleri (örneğin: Greenpeace) bu durumu yaşamışlardır.
Günümüzde yeni toplumsal hareketlerin dışındaki resmi kurumlardan bağımsız olan organizasyonlardan sayılan diğer hareketler için, Türkçede sivil toplum kuruluşu olarak ifade edilen, İngilizce “Non-Governmental” (NGO), yani “hükümet-dışı” kavramı yaygınlaşmıştır.
Çoğu grup ve organizasyon, etkinliklerinde kısmen farklı şartlara göre kullanılan güç özgürlüğü ilkesine atıfta bulunmaktadırlar. Bazı aktivistler sabotaj yaparken militan tavırlar sergilemektedirler. Ancak olaylar sırasında saflar birbirine karışıp şiddetin kaynağı belirsiz hale gelmiştir. Zaman zaman devleti temsil eden polisler yeni sosyal hareketlerin eylemleri karşısında aşırı güç kullanmayla insanların yaralanmasına neden olmuştur.
Yeni toplumsal hareketler > Kamuoyun gözünde algılanışı

Kamuoyunda yeni sosyal hareketler, ideolojik çeşitliliğe rağmen çoğunlukla sol politikaların ürünü olarak görülmüştür. 80'li yılların sonuna kadar olan Soğuk Savaş döneminde tutucu birçok vatandaş tarafından kışkırtma olarak görülen farklı grupların kutuplaşma tavırları olmuştur. Bu tavırlar bazen tek tek bireylerin bedenen saldırıları şeklinde düşmanlık halini almıştır. Düşman olarak görülmek için saçlarının uzunlukları, kıyafetleri veya diğer dış görünümler yeterli olmuştur. Sıklıkla Amerika karşıtı, Doğu Avrupa'nın gizli servisi veya benzeri şeyler, karşıt hareket olarak görülmüştür. Bu hareketlerin taraftarları da en azından politik taraflılık veya basit bir şekilde milliyetçilik/sadelik kısmen de “iş devrimi odaklılık” veya “iş gösterimi” ve benzer şeyler ile suçlanmışlardır.
Eleştirmenler yeni sosyal hareketleri Narsizme eğilim olarak yorumlamışlardır. Onlara göre bireysel “duygu hali” ön planda görülen politik varlıktır ve sözlü parolalar aracılığıyla bunları gizlemeye çalışmışlardır.
Marksist eleştiriler ise yeni toplumsal hareketleri, iktidar mücadelesinden vazgeçtikleri için sınıf ve devrim mücadelesine zarar vermekle suçlamışlardır.
Yeni toplumsal hareketler > Alternatif yaşam ve ekonomi şekilleri

Yeni sosyal hareketlerin dâhilinde alternatif olarak birlikte yaşama şekilleri konusunda yeni deneyimler kazanılmıştır. Kimi gruplar, ülkede daha basit bir yaşam anlamına gelen anlam dolu bir var oluşu gerçekleştirmek istemiştir. Özellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde eyalet belediyeleri kurulmuştur. Bu eyalet belediyelerinde doğa ile iç içe bir yaşam kurmak isteği belirleyici rol oynamıştır. Böylelikle yeni bir ruhun, yani düşüncenin gelişiminde sihir dolu ve duyulara seslenen doğa dinlerinin veya her bir kuzey Amerikalı Kızılderilileri kültürlerine yönelme büyük rol oynamıştır. Bunlar 70'li yıllarda Kızılderili–Amerikan hareketine politik ve kültürel bir karşı çıkma hareketi şeklinde olmuştur. Ek olarak da Budist ve Hint elementlerinin yabancılaşan batı görünümüne katkıda bulunmuştur. Onların anlam arayışlarında 70'li ve 80'li yılların yeni sosyal hareketlerin parçası, farklı eğilimlerin giz bilim ile ilgili içeriğine yönelmiştir. Bu da hareketlerin kutuplaşmasına katkıda bulunmuştur.
Kooperatif odaklı tarım projelerinin oluşturulmasıyla tarımla ilgili yeni işletmeler kurulmuştur. Bu işletmelerde hiyerarşik yapılar hüküm sürmemiştir ve öncelikle ekoloji ile ilgilenen işletmeler kurulmuştur. 70'li ve 80'li yıllarda diğer ekonomi alanlarında kendi kendini yönetebilen kuruluşlar oluşturulmuştur. Bu kuruluşlar da diğerleri ile aynı ilkelere dayanmışlardır. 80'li yılların ortasında Almanya'da bir ekoloji bankası kurulmuştur ve bu bankaya yatırımcılar paralarını her şeyden önce ekoloji teknolojisine ve sosyal ihtiyaçlar için yatırmışlardır. Bu yatırımlar sömürü anlayışına karşı bir eğilim olarak sürdürülmüştür.
Sadece ülkede değil, aynı zamanda şehirlerde de belediyeler kurulmuştur. Bunların sayesinde sosyal topluluğun geleneksel biçimleri için geleneksel küçük ailemsi oluşumlardan bağımsız olarak alternatif modeller geliştirilmiştir. Böylece cinsiyetin tabulaştırılmasında önemli değişiklikler olmuştur. Farklı cinsel yönelimleri daha açık bir şekilde yaşanmış ve bu hoşgörü ile karşılanmıştır. En azından yeni sosyal hareket çevresinde bunlara benzer istekler göz önünde tutulmuştur. Ancak yeni cinsel serbestlik, genellikle muhafazakar medyanın öncülüğünde çeşitli tepkilerle karşılaşmıştır.
Alternatif hareket kavramı yeni sosyal hareketler ile eşanlamlı olarak kullanılmıştır. Bu hareketlerin büyük bir kısmında sosyoloji, psikoloji, pedagoji, tıp, din, politika ve diğer toplumsal alanların etkisi olmuştur. Bu etki kültürel değişim sürecinde batıdaki endüstri toplumlarını etkilemiştir.
Alt hareketler

Kendini özel bir konuya adamış olan büyük, küçük, kısa süreli, uzun süreli kurum ve kuruluşlarla birlikte farklı alt hareketler oldukça hızlı oluşmuşlardır. Her birinin arasında özellikle de Ekoloji Hareketi, Atom Enerjisi-Karşıtı Hareket ve Yeni Özgürleşme Hareketi'nin arasında bir bağ ve konuları arasında da bağlantı vardır.