stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Çingeneler
Tarihçe

Çingenelerin vatanlarını neden terk etmek zorunda kaldıkları bugün bile yanıtsız kalmakta olsa da tarihçiler üç görüş üzerinde durmaktadır:
Gazneli Mahmut’un Sindh ve Punjab’ı işgali sırasında 500.000 Hint'i esir aldığı bilinmekte olup Hindistan’ı fetheden Müslümanların, Romanları köle olarak alıp ülkelerine götürülmesi en yaygın teoridir.
En düşük kast olduğu sanılan Çingenelerin, Müslüman fatihlere karşı paralı asker olarak kullanılmış olabilirler ki, yenilginin ardından göç etmek zorunda kalmış olabilirler.
Firdevsî’nin Şehnâmesi’ne göre MS 420 yılında vatanlarını (Hindistan, Karaçi) terk edip dünyaya yayılan 12.000 kişilik Luri halkı, eğer Çingeneler ise dünyaya yayılmalarının Hindistan'ın işgali ile ilişkisi olamaz.
İlk kez 1051'de İstanbul'da, 1068'de de Edirne'de nüfus kayıtlarına geçirildiler. Aynı tarihlerde, Avrupa'nın birçok ülkesinde gezgin çalgıcı ve falcılardan oluşan bazı göçebe toplulukların kayıtlarına rastlanır. Günümüzde Çingeneler dünyanın dört bir yanına dağılmış olarak yaşarlar. Büyük bölümü Avrupa'nın güney kesiminde toplanmıştır. 19. yüzyılın sonlarına doğru Kuzey Amerika'ya da göç etmişlerdir. Çingeneler yaşadıkları her ülkede değişik adlarla anılırlar.
Çingeneler, dünyanın en renkli göçebe topluluklarından biridir. Türkiye'de yoğun olarak yaşadıkları yerlerin başında özellikle Adana (Cono aşireti) olmak üzere, Çanakkale, Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, Düzce, İstanbul ve İzmir gelir.
Çingenelerin büyük bölümü gelenek, göreneklerini ve topluluklarının yönetim biçimlerini korumuştur. İlk olarak 19. yüzyılda Avrupa'da, sayıları 10-100 aile arasında değişen Çingene toplulukları şefler seçmeye başladı.
Çingene sözcüğü yerleşik düzeni olmayan göçebe insanları çağrıştırır. Oysa Çingenelerin çok azı günümüzde göçebedir. Bazıları kendi istekleriyle göçebeliği bırakmış, yaşadıkları ülkenin yaşam biçimini benimsemişlerdir. Edirne-Kırklareli yöresinde göçebe olarak yaşayan çingenelere "Çerge" denir. Çergeler genellikle satıcılık (bohçacılık) ve kalaycılık işiyle uğraşırlar. Roman olmayanlarla evlenen Romanlar da vardır. Bazı ülkelerde de yerleşik yaşama zorlanmışlardır. Soykırıma uğramışlardır.
Yarı göçebe, yarı yerleşik bir topluluğun sayımının yapılması güç olduğu için Çingenelerin kesin nüfusu bilinmemektedir.
Nisan 1971'de, Çingenelerin sorunlarını tartışmak üzere Londra yakınlarında ilk Uluslararası Roman Kongresi toplanmış olup bu kongreye atfen, 1990'dan itibaren 8 Nisan Dünya Romanlar Günü olarak kutlanmaktadır
Gruplar

Yayıldıkları coğrafyaya göre Çingene halkı göçebe zanaatçılar olarak tek başlık altında toplanabilir. Bununla birlikte tarih boyunca üç ana kola bölünmüşlerdir.
1. Kalderaşlar
a. Lovariler
b. Boyhalar
c. Luriler
d. Çurariler
2. Gitanolar
3. Manuşlar
a. Valsikanlar
b. Pimontesiler
c. Gaygikanlar
Coğrafi dağılım > Osmanlı'da Çingeneler

Osmanlı İmparatorluğu'nda da Rumeli topraklarında yaşayan Çingeneler ayrı yönetim sayılmışlardı. Kırklareli merkez var sayılarak, (Vize sancak beyinden bağımsız ve ancak gene Vize'de oturmakta olan) Yörük ve Tatarlarından sorumlu bir paşaya bağlanıp "Çingene Sancağı" olarak adlandırılan bu yönetim biriminde, Romanların yönetsel, mali ve askeri işleri düzenlenirdi. Osmanlı Çingeneleri Müslüman olmalarına rağmen, cinayet, vatana ihanet gibi davalarda mahkûm oldukları takdirde, Müslümanlar gibi asılarak değil, gayrimüslimler gibi kafaları kesilerek cezalandırılırdı.
Yaşam tarzları

Eski göçebe yaşamlarına uygun işler yaparlardı. Kadınlar falcılık yapar, bohçacılık yapar, dilenir ya da dans ederdi. Erkekler ise çalgı çalar, kap kacak lehimciliği, kalaycılık, hayvan ticareti, hayvan eğiticiliği gibi işlerle uğraşırlardı. Geçmişte atlarla çekilen arabalarla yapılan göçlerde artık kamyon ya da karavanlar kullanılmaktadır. Eski uğraşlarının yerini ise, meyve toplama, asfalt dökme, kullanılmış araba ticareti, sirklerde hayvan bakıcılığı ya da eğiticiliği, hurda maden ve antika eşya alım satımı gibi işler almış olmakla birlikte özellikle Türkiye'de ve diğer birçok dünya ülkesinde yerleşik hayata geçmiş olanlar diğer meslek dallarıyla ilgilenmiş olup başka türlü meslekler de edinmişlerdir. Bazı ünlü İspanyol gitaristler ve flamenko dansçıları Çingene ya da yarı Çingenedirler. Çingenecenin yazılı bir dil olmayışı yüzünden edebiyat yapıtları yoktur.[kaynak belirtilmeli]
Yaşam tarzları > Ayrımcılık

Ana madde: Antiziganizm
Çingenelerin göçebe yaşam tarzı yerleşik toplumlarınkinden çok farklıdır. Bu yüzden çoğu zaman, yerel halk tarafından hırsızlık, büyücülük, çocuk kaçırma gibi eylemlerle suçlanmışlardır.
1554'te İngiltere'de Çingene olduğu söylenen herhangi bir kişinin asılması işten bile değildi.[kaynak belirtilmeli] Hemen hemen hiçbir yerde istenmeyen Çingeneler, birçok ülkeden sürülmelerine karşın, bir süre sonra bu ülkelere geri dönmeyi başarırlardı.
Yaşam tarzları > Ayrımcılık > Holokost

II. Dünya Savaşı'nda Yahudiler gibi Romanlar da Nazi Almanyası yönetimi tarafından büyük bir soykırıma uğradılar. 200.000-800.000 arasında Roman, Macaristan, Polonya ve Çekoslovakya'daki Nazi kamplarında yok edilmiş ve bu katliam Roman halkı tarafından "Porajmos" (parçalanmak) olarak adlandırılmıştır.
İspanyol Romanları, National Geographic Magazine, Sayı 31 (1917), sayfa 267.
Bulgaristan'ın Sliven kentinde Romanlar
Naziler tarafından sınır dışı edilmek üzere olan Çingeneler, Asperg, Almanya, 22 Mayıs 1940
Mimar Sinan

Başlığın diğer anlamları için Mimar Sinan (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| Mimar Sinan |
| --- | --- |

Kişisel bilgiler
Doğum: y. 1488 / 1490 Ağırnas, Karaman Eyaleti, Osmanlı İmparatorluğu (günümüzde Melikgazi, Kayseri)
Ölüm: 17 Temmuz 1588 (98 veya 100 yaşında) İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Vatandaşlık: Osmanlı İmparatorluğu
Çalışma ve başarıları
Etkin yılları: 1520–1588
Mimarlık tarzı: Osmanlı mimarisi
Ünlü yapıtları: Liste
Anıtların restorasyonu: Ayasofya
İmzası: 
Wikimedia Commons'ta Mimar Sinan
Türkiye Cumhuriyetinde 7. emisyon 10.000 lira üstünde yer alan Mimar Sinan ve Selimiye Cami Portresi (1986-1992)
Mimar Sinan veya Koca Mi'mâr Sinân Ağa (doğum adıyla Sinaneddin Yusuf veya Abdulmennan oğlu Sinan; Osmanlı Türkçesi: قوجه معمار سنان آغا; y. 1488/90 – 17 Temmuz 1588), Osmanlı İmparatorluğu'nun 16. yüzyılda görevli başmimarı ve inşaat mühendisidir. Kariyerinde önemli eserler veren ve Kanuni Sultan Süleyman, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde başmimar olarak görev yapan Mimar Sinan, yapıtlarıyla geçmişte ve günümüzde dünyaca tanınmıştır. Başyapıtı, "ustalık eserim" olarak tanımladığı, Edirne'deki Selimiye Camii'dir.
Yaşamı > Kökeni ve devşirilmesi

Sinaneddin Yusuf, Kayseri'nin Agrianos (günümüzdeki Ağırnas) köyünde Ermeni veya Rum ya da Hristiyan Türk, olarak doğduğu düşünülmektedir. 1511'de Yavuz Sultan Selim zamanında devşirme olarak İstanbul'a gelmiş Yeniçeri Ocağına alınmıştır.
"Bu değersiz kul, Sultan Selim Han'ın saltanat bahçesinin devşirmesi olup, Kayseri sancağından oğlan devşirilmesine ilk defa o zaman başlanmıştı. Acemi oğlanlar arasından sağlam karakterlilere uygulanan kurallara bağlı olarak kendi isteğimle dülgerliğe seçildim. Ustamın eli altında, tıpkı bir pergel gibi ayağım sabit olarak merkez ve çevreyi gözledim. Sonunda yine tıpkı bir pergel gibi yay çizerek, görgümü artırmak için diyarlar gezmeye istek duydum. Bir zaman padişah hizmetinde,Arap ve Acem ülkelerinde gezip tozdum. Her saray kubbesinin tepesinden ve her harabe köşesinden bir şeyler kaparak bilgi, görgümü artırdım. İstanbul'a dönerek zamanın ileri gelenlerinin hizmetinde çalıştım ve yeniçeri olarak kapıya çıktım."
Yaşamı > Yeniçerilik dönemi

Abdulmennan oğlu Sinan, Mimar olarak Yavuz Sultan Selim'in 1514 Çaldıran Savaşı, 1517 Mısır seferine katıldı. 1521 yılında Kanuni Sultan Süleyman'ın Belgrad Seferine Yeniçeri olarak katıldı. 1522'de Rodos Seferine Atlı Sekban olarak katılıp, 1526 Mohaç Meydan Muharebesi'nden sonra, gösterdiği yararlılıklar sebebiyle takdir edilerek Acemi Oğlanlar Yayabaşılığına (Bölük Komutanı) terfi ettirildi. Sonraları Zemberekçibaşı ve Başteknisyen oldu.
1533 yılında Kanuni Sultan Süleyman'ın İran Seferi sırasında Van Gölü'nde karşı sahile gitmek için Mimar Sinan iki haftada üç adet kadırga yapıp donatarak büyük itibar kazandı. İran Seferinden dönüşte, Yeniçeri Ocağı'nda itibarı yüksek olan Hasekilik rütbesi verildi. Bu rütbeyle, 1537 Korfu, Pulya ve 1538 Moldova seferlerine katıldı. 1538 yılındaki Karaboğdan Seferinde ordunun Prut Nehri'ni geçmesi için köprü gerekmiş bataklık alanda günlerce uğraşılmasına karşın köprü kurulamamış görev Kanuni'nin veziri Damat Çelebi Lütfi Paşa'nın emriyle Abdulmennan oğlu Sinan'a verilmiştir.
Hemen adı geçen suyun üstüne bir güzel köprünün yapımına başladım. 10 günde yüksek bir köprü yaptım. İslam ordusu ile bütün canlıların şahı, sevinçle geçtiler.
Köprünün yapımından sonra Abdulmennan oğlu Sinan 17 yıllık yeniçerilik hayatından sonra 49 yaşında Başmimarlık görevine atanır.
Yeniçeri ocağındaki yolumdan ayrılacak olma düşüncesi elem verse de sonunda yine mimarlığın camiler inşa edip birçok dünya ve ahret muradına vesile olacağını düşünüp kabul ettim.
Eserleri

Ana madde: Mimar Sinan'ın eserleri
Mimar Sinan 81 cami, 51 mescit, 55 medrese, 26 darül-kurra, 17 türbe, 17 imarethane, 3 darüşşifa (hastane), 5 su yolu, 8 köprü, 20 kervansaray, 36 saray, 8 mahzen ve 48 de hamam olmak üzere 375 eser yapmıştır. Ayrıca, Edirne ilindeki Selimiye Camisi Dünya Kültür Mirası listesindedir.
Popüler kültürde yeri

1976'da Merkür'de keşfedilen bir kratere Uluslararası Astronomi Birliği tarafından, Mimar Sinan'a ithafen ''Sinan'' adı verildi.
İstanbul'da bulunan bir devlet üniversitesine 1982 yılında "Mimar Sinan Üniversitesi" adı verildi. 2003 yılında adı Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi olarak değiştirildi.
Mimar Sinan'ı konu alan çok sayıda roman ve tiyatro oyunu yayınlanmıştır. Abidin Dino'nun Sinan ve Arthur Stratton'un Sinan isimli biyografik romanları en bilinenler arasındadır.
2003 yapımı Hürrem Sultan dizisinde Mehmet Çerezcioğlu tarafından canlandırılmıştır.
2011 yapımı Muhteşem Yüzyıl dizisinde birkaç bölüm Gürkan Uygun tarafından canlandırılmıştır.
2021'de Sinan Operası bestelendi.
Sinan'ın inşa ettiği ilk büyük cami olan Şehzade Camii'nde mekân ortadaki tam kubbeyi çevreleyen dört yarım kubbe ile dört yöne doğru genişler.
Mimar Sinan heykeli. Kayseri/Türkiye
Mimar Sinan
Ayasofya'nın büyük kubbesini destekleyen payandaların hantal görünümünün yerini Süleymaniye Camisi'nde kubbeler şelalesi almıştır. Ağırlık en yukarıdan aşağıya kadar kademe kademe aktarılırken yapı bir piramit gibi öne çıkar.
Sinan'ın inşa ettiği en büyük kubbe olan Selimiye Camii kubbesi, sekiz dayanaklı cami tipolojisinin vardığı son nokta olarak değerlendirilir. Kubbeyi çevreleyen dört minare de kubbenin anıtsallığını destekler.
Süleymanname'de yer alan ve Mimar Sinan'ı Kanuni'nin türbesinin inşaatının başında, elinde mimarların kullandığı ölçü aleti zira ile gösteren minyatürden alıntı
Edirnekapı Mihrimah Sultan Camii'nin yarım kubbelerle desteklenmeyen kubbesini, duvarlarının içine gizlenmiş olan dört fil ayağı taşır ve bunların uzantısı olan ağırlık kuleleri kubbeyi çevreler. Bu sayede duvarlar, içeriyi ışıkla doldurmak için açılmış çok sayıda pencereye kavuşur.
Süleymaniye Camii'nin Haliç tarafında bulunan Mimar Sinan'ın mezarı. Mezarlığın köşesinde vakfedilmiş bir de sebil bulunmaktadır.
Süleymaniye Camii
Ferhad Paşa

| Ferhad Paşa> Kubbealtı veziri |
| --- | --- |
Hükümdar: I. Süleyman
Kişisel bilgiler
Doğum: 1485
Ölüm: 1525 İstanbul
Ferhad Paşa ya da Damad Ferhad Paşa (1485 - Ekim / Kasım 1525), Osmanlı devlet adamı.
Memlük Beyi Canberdi Gazâlî'nin ayaklanmasının bastırılması sırasında, Suriye'ye düzenlenen seferin serdarı olarak atandı. I. Selim'in İran'a ve I. Süleyman'ın Rodos'a düzenlediği seferlerde yer aldı. I. Süleyman'ın kız kardeşi Beyhan Sultan ile evlenerek Damad unvanını aldı. Sadrazam Pîrî Mehmed Paşa ve Pargalı İbrahim Paşa'ya karşıydı. 1525 yılında I. Süleyman'ın emriyle idam edildi.
Kökeni ve ilk yılları

Ferhad Paşa, Arnavut ya da Hırvat kökenlidir. I. Selim'in ilerlemesine katkıda bulunan kişisel hizmetkarlarından biriydi. Enderûn'da eğitim gördü. Kariyerine yeniçeri olarak başladı ve 1516'da Rumeli Beylerbeyi oldu. 1518'de İran'a karşı düzenlenen sefere katıldı. Bazı tarihçiler tarafından "ordudaki en gösterişli asker" olduğu iddia edildi.
Selim'in 1520'de ölümünden sonra, Şam Osmanlı Valisi Canberdi Gazâlî, Osmanlı İmparatorluğu'na isyan etti. Gazâlî, Cuma namazlarında verilen vaazlarda, Osmanlı sultanının adından bahsedilmesini yasakladı, Osmanlı yetkililerini ve askerlerini Suriye'den kovdu ve Osmanlı kıyafetini yasakladı. Kendisini sultan ilan ettikten sonra Trablusgarp, Hama ve Humus kentleri isyanına ortak oldu. Safevî İmparatoru Şah İsmail ve Osmanlı'nın Mısır Valisi Hayır Bey'in desteğini aldıktan sonra yine de bir ordu kurdu ve Halep'i fethetmeye başladı. Ancak Halep halkı Osmanlı saltanatını destekledi ve Gazali'nin isyanına karşı direndi. Ordusu şehri 15 gün kuşattı ve bu süre zarfında 200'den fazla sivil ve Osmanlı askeri öldürüldü. Daha sonra Şam'a gitmek zorunda kaldı. Şubat 1521'de Ferhad Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu Şam eteklerine vardı ve Canberdi'nin askerleri ile karşılaştı. Canberdi'nin ordusu Osmanlı askerlerine yenik düştü ve 6 Şubat'ta idam edildi. Canberdi'nin kesilen başı Ferhad Paşa tarafından Süleyman'a gönderildi. Canberdi Gazali İsyanının bastırılmasıyla birlikte Suriye'deki Memlûklerin etkisi nihayet sona erdi. Ferhad Paşa geçici olarak Şam Beylerbeyliğine atandı.
Süleyman, Ferhad Paşa'yı övdü ve kız kardeşini ona eş olarak verdi. 1524'te Piri Mehmed Paşa'nın bu pozisyon için bir başkasını tavsiye etmesine rağmen üçüncü vezir yaparak onu destekledi.
Düşüşü

İlk başta Ferhad Paşa Süleyman'ın takdirini kazanmış olsa da, 1523 yazında Pargalı İbrahim Paşa'nın sadrazamlık görevine yükselmesi ile Ferhad Paşa'nın düşüşü birbirine bağlanmıştır.
Ferhad Paşa, kişisel düşmanlarını, yasalara aykırı olarak Osmanlı Devleti'nin düşmanı olarak idam etti ve rüşvet aldı. Süleyman, İbrahim Paşa'nın önerisiyle Ferhad Paşa'yı görevinden aldı ve geri çağırdı. Ancak Süleyman'ın annesi ve kız kardeşi (Ferhat Paşa'nın karısı) Süleyman'ı Ferhad Paşa'yı affetmesi için ikna etti. Süleyman, daha sonra Ferhad Paşa'yı deneme amacıyla Semendire'ye sancakbeyi olarak gönderdi. Ancak Ferhat Paşa geçmişteki hatalardan sonuç çıkarmadı ve kendisine emanet edilen topraklarda rüşvet almaya devam etti. Sonuç olarak, yine görevden uzaklaştırıldı.
Bragadino'nun açıklamasına göre, Ferhad Paşa kendisinin yargılanması esnasında İbrahim Paşa'ya küfür etti ve ona bardassa (alçak; kaba haliyle homoseksüel; pasif yozlaşmış sodomite) dedi. Süleyman, Ferhad Paşa'yı dışarı çıkarmalarını emretti. Ferhad Paşa dışarı çıkarmaya çalıştıklarında küfür etti, direndi ve zorla sürüklenmek zorunda kaldı. Diğer rivayetler farklıdır. Bragadino'nun raporuna göre, Ferhat Paşa bir bıçak çıkardı ve kavga etti, onu bağladılar ve başını kestiler. Kesik başlı vücudu üç gün boyunca yerde kaldı. Lamb'a göre Ferhad Paşa boğuldu. "Hükümdarın annesi bu ölüm yüzünden büyük üzüntüye düştü ve hükümdar sadece onu hapsetme emri verdiğini, ancak direndiğini ve yanlışlıkla öldürüldüğünü bahane etti." Bu olay 19 Ekim'de (veya 1 Kasım) 1525'te Edirne'de oldu.
Kişiliği

“Vahşilik, onun doğasının bir parçasıydı.” Savaşta yararlıydı, ancak bir eyaleti yönetirken onun yöntemleri sürekli şikayetlere yol açtı. Peçevî onun hakkında şöyle yazdı: "Arnavut kökenli gururlu ve açgözlü bir adamdı." Vezirlikten alındıktan sonra Semendire'ye sancak beyi olarak geri gönderilmesine rağmen, hırsını durduramadı ve dilini tutamadı. Kendisine yönelik sürekli şikayetler sonucunda, padişah koltuğunda Edirne'de başını kaybetti. Bu olay 931 yılında (1524/25) gerçekleşti.
Ailesi

I. Selim'in kızı, Süleyman'ın kız kardeşi Beyhan Sultan ile evliydi. Görünüşe göre çiftin ilişkisi yakındı çünkü kocasını savunurken o da tüm görevlerden uzaklaştırıldı. Onun sayesinde Ferhad Paşa'ya kariyerine yeniden başlama şansı verildi. Ferhad Paşa'nın infaz edilmesinden sonra Beyhan Sultan, kardeşi Süleyman ile ilişkisini kesti. Onunla annesinin evinde buluştuğunda şöyle demeye cüret etti: "Umarım yakında kardeşim için yine yas tutarım."
Bu evlilikten çocuk olup olmadığı bilinmemektedir.
Popüler kültürde

Ferhat Paşa, Türk yapımı tarih-kurgu televizyon dizisi Muhteşem Yüzyıl'ın karakterlerinden biridir; rol Kıvanç Kılınç tarafından canlandırıldı. Ayrıca 2003 yapımı Hürrem Sultan adlı Türk televizyon dizisinde ise Ferhat Paşa rolü Gülhan Elmalıoğlu tarafından canlandırıldı.
Bibliyografya

Alberi E. (1855). Relazioni degli ambasciatori veneti al Senato.Ser. 3, Vol. 3. Firenze Clio. (İtalyanca)
Iorga N. (2008). Kanuni ve Dönemi: Yenilmez Türk. İstanbul: Yeditepe Yayınevi. ISBN 978-975-6480-94-6.
Lamb H. (1951). Suleiman The Magnificent Sultan Of The East. N.Y.: Doubleday & Company, Inc. ss. 78—79. (İngilizce)
Öztuna Y. (2006). Yavuz Sultan Selim. İstanbul: Babıali Kültür Yayıncılığı. s. 233. 30 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2020.
Peirce Leslie P. (1993). The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire (İngilizce). Oxford: Oxford University Press. ISBN 0195086775. 10 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2020. (İngilizce)
Rogan E. (2009). The Arabs: A History. Basic Books. s. 553. ISBN 0-465-07100-7. 26 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2020. (İngilizce)
Süreyya Mehmet  Bey (1996). Sicill-i Osmani (PDF). 2. İstanbul: Tarih Vakfi Yurt Yayınlar. ed. Nuri Akbayar. s. 518.
Turan E. (2009). The Marriage of Ibrahim Pasha (ca. 1495—1536). 41 (Turcica bas.). ss. 3—36. ISSN 0082-6847. 7 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2020. (İngilizce)
Uzunçarşılı, İsmail Hakkı (1988). Osmanlı Tarihi (PDF). Ankara: Türk Tarih Kurumu. 7 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2020.
1521'de Osmanlı kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen Şam kuşatması
Ester Handali

Ester Handali ya da Ester Kira (ö. 1590) önce Hürrem Sultan'ın  sonra da Nurbanu Sultan'nın kirası olan Yahudi bir kadındı. Bu sultanların saray dışı meselelerini ve sultanlara mücevher sağlama işini üstlenmiştir. Ebelik konusundaki uzmanlığı sayesinde Kanuni Sultan Süleyman döneminde hareme kabul edilmeye başlandı.
Ester Handali ve kocası Eliya Handali Osmanlı haremindeki kadınlara mücevher, kozmetik ve pahalı giyecekler sağlama görevini üstlenmişlerdi. Kocasının ölümünden sonra Ester bu görevi tek başına yürüttü. Önce Hürrem Sultan'ın sonra da Nurbanu Sultan'ın sırdaşı ve sekreteri görevini yaptı.Kanuni, II. Selim ve III. Murat zamanında yaşayan Ester, özellikle III. Murat döneminde İtalya Krallıkları ve Venedik ile ilişkilerde önemli rol oynadı.
Vivica A. Fox

| Vivica A>  Fox |
| --- | --- |
Vivica A. Fox (2017)
Doğum: Vivica Anjanetta Fox 30 Temmuz 1964 (60 yaşında) South Bend, Indiana, ABD
Meslek: Oyuncu, yapımcı
Etkin yıllar: 1988–günümüz
Boy: 1,7 m (5 ft 7 in)
Evlilik: Christopher Harvest (e. 1998–2002)
Resmî site: vivicafox.com

Vivica Anjanetta Fox (d. 30 Temmuz 1964; South Bend, Indiana), Amerikalı oyuncudur. Rol almış olduğu önemli yapımlar arasında; Soul Food, yine usta oyuncu David Carradine ile beraber rol aldığı Kill Bill serisi ve 1996 yapımı bilimkurgu-aksiyon Independence Day sayılabilir.
Filmografi

Sinema ve televizyon filmleri
Not Another Church Movie (2024)
Greencard Warriors (2013)
Scooby-Doo! Stage Fright (2013)
Home Run (film) (2013)
Trapped: Haitian Nights (2010)
Cleopatra Smiles (2010)
Shark City (2009)
Hollywood & Wine (2009)
The Slammin' Salmon (2009)
Cover (film) (2008)
Private Valentine: Blonde & Dangerous (2008)
Junkyard Dog (film) (2009)
Major Movie Star (2008)
San Saba (film) (2008)
Unstable Fables: Tortoise vs. Hare (2008, stem)
Three Can Play That Game (2007)
Father of Lies (2007)
Cover(film) (2007)
Motives 2 (2007)
Kickin It Old Skool (2007)
Natural Born Komics (2007)
Citizen Duane (2006)
The Hard Corps (2006)
Getting Played (2005)
The Salon (2005)
Blast (2004)
Ella Enchanted (film) (2004)
Motives (2004)
Ride or Die (2003)
Kill Bill: Vol. 1 (2003)
Boat Trip (2002)
Juwanna Mann (2002)
Little Secrets (2001)
Two Can Play That Game (2001)
Kingdom Come (film) (2001)
Double Take (2001)
Teaching Mrs. Tingle (1999)
Idle Hands (1999)
Ahmaklar Neden Aşık Olur? (1998)
Soul Food (1997)
Batman & Robin (1997)
Booty Call (1997)
Set It Off (film) (1996)
Independence Day (film) (1996)
Don't Be a Menace to South Central While Drinking Your Juice in the Hood (1996)
Born on the Fourth of July (1989)
Televizyon

televizyon dizileri
Curb Your Enthusiasm - Loretta Black (2007)
1-800-Missing - FBI Agent Nicole Scott (2004-2006)
City of Angels - Dr. Lillian Price (2000)
The Hughleys - Regina (1999)
Arsenio - Vicki Atwood (1997)
Out All Night - Charisse Chamberlain (1992-1993)
Video Oyunu

Hitman: Absolution (2012)
Ilıcak, Bitlis

| Ilıcak |
| --- | --- |
Köy

 Bitlis'in Türkiye'deki konumu
IlıcakIlıcak'ın Bitlis'teki konumu
Ülke:  Türkiye
İl: Bitlis
İlçe: Merkez
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 1603 m
Nüfus (2022)
 • Toplam: 30
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0434
İl plaka kodu: 13
Posta kodu: 13002
Ilıcak, Bitlis ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe

Köyün eski adı, 1928 yılı kayıtlarında Germab olup, "germav" sözcüğü Kürtçede "ılısu" anlamına gelmektedir. Köy, terör nedeniyle 1993 yılında boşaltılıp, 2008 yılında tekrar yerleşime açılmıştır.
Coğrafya

Köy, Bitlis il merkezine 23 km uzaklıktadır. Köy, Bitlis'in güneyinde ve  13.25numaralı Bitlis-Hizan il yoluna 8,7 km.'lik bir yolla bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre köy nüfus verileri |
| --- | --- |
2022: 30
2021: 16
2020: 16
2019: 9
2018: 17
2017: 11
2016: 10
2015: 11
2014: 20
2013: 18
2012: 19
2011: 17
2010: 17
2009: 13
2008: 13
2007: 0
2000: 0
1990: 157
1985: 270
1965: 177
Raimondo D'Aronco

| Raimondo D'Aronco |
| --- | --- |

Kişisel bilgiler
Doğum: 31 Ağustos 1857(1857-08-31) Gemona
Ölüm: 28 Mart 1932 (74 yaşında) San Remo
Vatandaşlık:  İtalya
Çalışma ve başarıları
Etkin yılları: 1893 - 1909
Çalıştığı şehir: İstanbul
Mimarlık tarzı: Art Nouveau Osmanlı mimarisi
Ünlü yapıtları: Huber Köşkü Şeyh Zafir Türbesi Karaköy Camii Çini Fabrika-i Hümayunu Botter Apartmanı Haydarpaşa Numune Hastanesi
Anıtların restorasyonu: Laleli Çeşme Aziziye Karakolu Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane
Wikimedia Commons'ta Raimondo Tommaso D'Aronco
Şeyh Zafir Türbesi, Beşiktaş, İstanbul
Raimondo Tommaso D'Aronco (31 Ağustos 1857 – 3 Mayıs 1932), Art Nouveau tarzındaki bina tasarımları ile ünlü İtalyan mimar. II. Abdülhamid devrinde 16 yıl saray mimarlığı yapmıştır.
Kuledibi'ndeki Laleli Çeşme de D'Aronco'nun izlerini taşır. 1894 İstanbul Depremi'nde zarar gören Galata'daki Aziziye Karakolu'nu da onaran isimdir.