stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
L'Ancienne-Lorette, Quebec

| Lachute |
| --- | --- |
Şehir
Lachute şehri

  Bayrak 
Lachute
Ülke:  Kanada
Eyalet: Québec
İlçe: laurendites
Yüzölçümü
 • Toplam: 426,95 km²
Nüfus
 • Toplam: 16.745
 • Yoğunluk: oto/km²
Zaman dilimi: UTC-08.00 (PZD)
L'Ancienn Lorette, Kanada'nın Québec eyaletinde yer alan ve laurendites ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin 26 Kasım 2009 tarihindeki toplam nüfusu 16.745'tir.
L'Abidjanaise

| --- | --- |

 Fildişi Sahili Ulusal Marşı
Güfte: Mathieu Ekra, Joachim Bony, Pierre Marie Coty
Beste: Pierre Marie Coty, Pierre Michel Pango
Kabul tarihi: 1960
Marşın notaları
L'Abidjanaise (Türkçe:Abidjan Şarkısı), Afrika ülkesi Fildişi Sahili'nin ulusal marşıdır. Ülkenin bağımsızlığını kazandığı 1960 yılında kabul edilerek kullanılmaya başlanmıştır. Ülkenin başkentinin Abidjan'dan Yamoussoukro'ya taşınması sonrasında da ulusal marşta bir değişiklik yapılmamıştır. 2007 ile 2009 yılları arasında Laurent Gbagbo'nun iktidarda olduğu dönemlerde marşın L'Ode à la Patrie (Türkçe:Vatın İçin Kaside) ile değiştirilmesi planlanmış ancak gerçekleştirilememiştir. Günümüzde bu düşünce tamamen ortadan kalkmıştır.
Knuth Ödülü

Gary Miller, Volker Strassen'e SODA 2009'da 2008 Knuth Ödülü'nü takdim ederken.
Knuth Ödülü, bilgisayar bilimine önemli katkılar yapmış birine verilen ödüldür. Ödül Donald Knuth'ın anısına bir buçuk yılda bir verilir. Ödül 1996'dan beri verilmektedir ve ödülle birlikte 5000 dolar da hediye edilmektedir.
Kazananlar

1996 - Andrew Chi-Chih Yao
1997 - Leslie Valiant
1999 - László Lovász
2000 - Jeffrey D. Ullman
2002 - Christos Papadimitriou
2003 - Miklos Ajtai
2005 - Mihalis Yannakakis
2007 - Nancy Lynch
2008 - Volker Strassen
2010 - David Johnson
2011 - Ravi Kannan
Kurutma makinesi

Kurutma makinesi, nemli veya yıkanmış tekstil ürünlerinin kurutulması işlemini gerçekleştiren tamburlu makine.
Çalışma Prensibi

Çoğu kurutma makinesinde tambur denilen, davul şeklinde ve dönmeye müsait bir hazne bulunur. Çamaşırlardaki nemin buharlaşması için haznede bulunan deliklerden sıcak hava verilir. Hazne çamaşırların kuruması için yavaşça döner. Bu sayede çamaşırlar kurumaya başlar. Bu makinelerin kullanılması giysilerin büzülmesine veya daha az yumuşak olmasına (kısa yumuşak liflerin/ havların kaybolması nedeniyle) neden olabilir. Hassas kumaşlar ve çamaşır kurutma makinesi için uygun olmayan diğer ürünler için " kurutma kabini " adı verilen daha basit, dönmeyen bir makine kullanılabilir.
Otuz dakika boyunca minimum 60 °C (140 °F) sıcaklıkta kurutma, ev tozu akarları, tahtakuruları  ve uyuz akarları ve yumurtaları dahil olmak üzere birçok paraziti öldürür; on dakikadan biraz daha fazlası keneleri öldürür. Sadece yıkamak toz akarlarını boğar ve üç saat boyunca doğrudan güneş ışığına maruz kalmak yumurtalarını öldürür.
Kurutma Makinesi Türleri

Bantlı kurutma makinesi
Tepsili kurutma makinesi
Akışkan yataklı kurutma makinesi
Pnömatik kurutma makinesi
Oda tipi kurutma sistemleri
Karıştırmalı kurutma makinesi
Püskürtmeli kurutma makinesi
Fekal-oral yol

Fekal-oral hastalık bulaşma yollarını gösteren diyagram (dışkı, parmaklar, sinekler, tarlalar, sıvılar, gıda). Dikey mavi çizgiler bariyerleri göstermektedir: tuvaletler, güvenli su, hijyen ve el yıkama.
Fekal-oral yol (oral-fekal yol veya orofekal yol olarak da adlandırılır), dışkı partiküllerindeki patojenlerin bir kişiden başka bir kişinin ağzına geçtiği belirli bir hastalık bulaşma yolunu tanımlar. Fekal-oral yolla hastalık bulaşmasının başlıca nedenleri arasında yeterli sanitasyonun olmaması (açık dışkılamaya yol açması) ve kötü hijyen uygulamaları yer almaktadır. Toprak veya su kütleleri fekal materyal ile kirlenirse, insanlar su kaynaklı hastalıklar veya topraktan bulaşan hastalıklarla enfekte olabilir. Gıdaların dışkı ile kirlenmesi de fekal-oral bulaşmanın bir başka şeklidir. Bir bebeğin bezini değiştirdikten veya anal hijyen sağladıktan sonra ellerin düzgün bir şekilde yıkanması gıda kaynaklı hastalıkların yayılmasını önleyebilir.[kaynak belirtilmeli]
Fekal-oral yoldaki ortak faktörler beş adettir: parmaklar, sinekler, tarlalar, sıvılar ve gıda. Fekal-oral yolla bulaşan hastalıklar arasında tifo, kolera, çocuk felci, hepatit ve başta ishale neden olanlar olmak üzere diğer birçok enfeksiyon yer almaktadır.
Arka plan

Fekal-oral bulaşma genellikle bir bulaşma yolu olarak tartışılsa da aslında patojenin giriş ve çıkış portallarının bir özelliğidir ve diğer bulaşma yollarının birçoğunda faaliyet gösterebilir. Fekal-oral bulaşma öncelikle kontamine gıda veya su yoluyla dolaylı bir temas yolu olarak kabul edilir. Bununla birlikte, anal seks gibi dışkı veya kontamine vücut parçaları ile doğrudan temas yoluyla da gerçekleşebilir. Ayrıca, kontamine tuvaletlerden gelen tuvalet dumanı yoluyla damlacık veya hava yoluyla bulaşma yoluyla da gerçekleşebilir.
Arka plan > F-diyagramı

Günümüzde kullanılan "F-diyagramının" temelleri 1958 yılında Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından yayınlanan bir yayında atılmıştır. Bu yayında, insan dışkısı odak noktasından hareketle hastalıkların bulaşma yolları ve bulaşma önündeki engeller açıklanmıştır.[kaynak belirtilmeli]
Modern görünümlü F-diyagramları elde etmek için tarih boyunca değişiklikler yapılmıştır. Bu diyagramlar birçok sanitasyon yayınında kullanılmaktadır. Fekal-oral bulaşma yollarının su, eller, eklembacaklılar ve toprak yoluyla gerçekleştiği gösterilecek şekilde düzenlenmişlerdir. Hatırlamayı kolaylaştırmak için, bu yolların her biri için İngilizcesinde "F" harfiyle başlayan kelimeler kullanılır: sıvılar (İngilizce: fluid), parmaklar (İngilizce: fingers), sinekler (İngilizce: flies), gıda (İngilizce: food), tarlalar (İngilizce: fields), fomitler (nesneler ve ev yüzeyleri).[kaynak belirtilmeli]
Sadece insan dışkısına odaklanmak yerine, diğer hayvanların dışkıları (İngilizce: feces) da F-diyagramına dahil edilmelidir.
Sanitasyon ve hijyen bariyerleri doğru bir şekilde yerleştirildiğinde bir enfeksiyonun eller, su ve gıda yoluyla bulaşmasını önler. F-diyagramı, uygun sanitasyonun (özellikle tuvaletler, hijyen, el yıkama) fekal-oral yollarla hastalıkların bulaşmasını durdurmak için nasıl etkili bir bariyer görevi görebileceğini göstermek için kullanılabilir.[kaynak belirtilmeli]
Örnekler > Bulaşma

Bulaşma süreci basit olabilir veya birden fazla adım içerebilir. Fekal-oral bulaşma yollarına bazı örnekler şunlardır:
dışkı ile temas etmiş (örneğin çukur tuvaletlerden kaynaklanan yer altı suyu kirliliği nedeniyle) ve içmeden önce uygun şekilde arıtılmamış su;
dışkı ile kirlenmiş birinin elini sıkmak, bir çocuğun bezini değiştirmek, bahçede çalışmak veya evcil hayvanlarla uğraşmak.
dışkı varlığında hazırlanmış yiyecekler;
toprak yeme (jeofaji)
karasinekler gibi hastalık vektörleri, açık dışkılama gibi yetersiz dışkı bertarafından kaynaklanan kontaminasyonu yayar;
tuvaleti kullandıktan veya çocuk bezini değiştirdikten sonra ellerin yetersiz yıkanması veya hiç yıkanmaması;
dışkı ile temas etmiş herhangi bir şeyin temizlenmemesi veya yetersiz temizlenmesi;
anilingus, koprofili veya A2M gibi dışkı ile oral teması içerebilecek cinsel uygulamalar.
Çocuklarda veya koprofaji adı verilen zihinsel bir bozuklukta dışkı yemek
Örnekler > Korunma

İnsanların davranışlarını değiştirmeye ve açık dışkılamayı durdurmaya yönelik yaklaşımlardan biri de toplum liderliğindeki toplam sanitasyon yaklaşımıdır. Bu süreçte, sineklerin yiyeceklerden taze insan dışkısına ve oradan da geri döndükleri "canlı gösteriler" kullanılır. Bu, köylüleri harekete geçirmek için "tetikleyici" olabilir.
Hastalıklar

Aşağıdaki liste fekal-oral yolla geçebilen başlıca hastalıkları göstermektedir. Bunlar, hastalığın bulaşmasında rol oynayan patojen türüne göre gruplandırılmıştır.[kaynak belirtilmeli]
Hastalıklar > Bakteriler

Vibrio cholerae (kolera)
Clostridium difficile (psödomembranöz enterokoli)
Shigella (şigelloz / basilli dizanteri)
Salmonella typhii (tifo)
Vibrio parahaemolyticus
Escherichia coli
Campylobacter
Hastalıklar > Virüsler

Hepatit A
Hepatit E
Enterovirüsler
Norovirüs akut gastroenterit
Poliovirüs (çocuk felci)
İnsan koronavirüslerinin çoğu dışkı yoluyla bulaşmasa da (aksine kedi koronavirüsü bulaşmaktadır), SARS-CoV-2'nin dışkı örneklerinde bulunduğuna dair raporlar da mevcuttur.
Rotavirüs (rotaviral gastroenterit)
Adenovirüs gastroenteriti
Hastalıklar > Protozoalar

Entameba histolytica  (amipli / amipli dizanteri)
Giardia (giardiyaz)
Cryptosporidium (kriptosporidiyoz)
Toxoplasma gondii (toksoplazmoz)
Hastalıklar > Helmintler

Eucestoda
Topraktan bulaşan helmintler
Hastalıklar > İlgili hastalıklar

Su kaynaklı hastalıklar, patojen mikroorganizmaların neden olduğu ve en yaygın olarak kontamine tatlı sularda bulaşan hastalıklardır. Bu, fekal-oral bulaşmanın özel bir türüdür.[kaynak belirtilmeli]
İhmal edilen tropikal hastalıklar arasında fekal-oral yolla bulaşan birçok hastalık da bulunmaktadır.[kaynak belirtilmeli]
Toplum liderliğinde tam sanitasyon (CLTS) tetikleme çalışması sırasında köylüler, sineklerin insan dışkısına nasıl çekildiğini ve yiyeceklerin üzerine konarak nasıl hastalık taşıdığını gözlemlemek için yemeklerin hazırlandığı yere giderler (Malavi Gölü yakınlarındaki köy, Malavi)
Batı Bengal, Hindistan'da bir CLTS tetikleme etkinliği sırasında okul çocukları bir bardak suya ve sineklerin sudan dışkıya geçip geri döndüğü taze insan dışkısına bakıyorlar. Bu, suyun patojenlerle nasıl kirlenebileceğini göstermektedir.
İnsanların hayvan dışkısına maruz kalmasını engelleyebilecek müdahaleleri içeren değiştirilmiş F diyagramı.
Kuşatma Altında Aşk

| --- | --- |

Yönetmen: Ersin Pertan
Yapımcı: Annie Pertan
Senarist: Ersin Pertan
Oyuncular: Erdal Uğurlu Sevtap Çapan Cüneyt Türel Eray Özbal Müfit Can Saçıntı
Müzik: Kamran İnce
Görüntü yönetmeni: Erdal Kahraman
Sanat yönetmeni: Annie Pertan  Ahmet Şişman
Kurgu: Nevzat Dişiaçık
Stüdyo: Sarmal Aş
Cinsi: Sinema filmi
Türü: Dram
Yapım yılı: 1997
Çıkış tarih(ler)i: 14 Kasım 1997 (1997-11-14)  Türkiye
Süre: 93 dakika
Ülke: Türkiye
Dil: Türkçe
Kuşatma Altında Aşk, yönetmenliğini ve senaristliğini Ersin Pertan'ın yaptığı, baş rollerini Erdal Uğurlu, Sevtap Çapan, Cüneyt Türel, Eray Özbal ve Müfit Can Saçıntı'nın paylaştığı, 1997 yapımı bir Türk filmi.
Hikâye

Film, 1452 yılında Osmanlı'nın Konstantinopolis kuşatması sırasında, Bizans imparatoru başnazırının kızı Anna ile onunla evlenebilmek uğruna katolik mezhebinden ortodoksluğa geçen genç Yorgo'nun aşkını konu edinmektedir.
Ödüller

| Ödüller> Yıl | Ödüller> Ödül | Ödüller> Kategori | Ödüller> Ödülü alan/Aday | Ödüller> Sonuç | Ödüller> Kaynakça |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
1997: 
| 1997 | 34. Altın Portakal Film Festivali | En İyi Kurgu | Mevlüt Koçak | Kazandı |  |
| 1997 | 34. Altın Portakal Film Festivali | En İyi Görüntü Yönetmeni | Erdal Kahraman | Kazandı |  |
| 1997 | 34. Altın Portakal Film Festivali | En İyi Sanat Yönetmeni | Annie Geelmuyden Pertan | Kazandı |  |
| 1997 | 34. Altın Portakal Film Festivali | En İyi Stüdyo | Fono Film | Kazandı |  |
| 1997 | 11. Altın Koza Film Festivali | En İyi Stüdyo | Fono Film | Kazandı |  |
1998: 
| 1998 | 10. Ankara Uluslararası Film Festivali | En İyi Sanat Yönetmeni | Annie Geelmuyden Pertan | Kazandı |  |
Kuşaklı, Reyhanlı

| Kuşaklı |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Hatay ilinin Türkiye'deki konumu
KuşaklıKuşaklı'nın Hatay'daki konumu
Koordinatlar: 36°16′59″N 36°40′37″E﻿ / ﻿36.283°K 36.677°D﻿ / 36.283; 36.677
Ülke:  Türkiye
İl: Hatay
İlçe: Reyhanlı
Coğrafi bölge: Akdeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2023): 1.137
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 326
İl plaka kodu: 31
Posta kodu: 31500
Kuşaklı, Hatay ilinin Reyhanlı ilçesine bağlı bir mahalledir. Hatay'ilinin en doğusundaki yerleşim yeridir
Tarihçe

Kuşaklı; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- | --- |
| 2019 | 1.045 |  |
| 2018 | 1.018 |  |
| 2017 | 1.001 |  |
| 2016 | 997 |  |
| 2015 | 983 |  |
| 2014 | 965 |  |
| 2013 | 967 |  |
| 2012 | 917 |  |
| 2011 | 887 |  |
| 2010 | 881 |  |
| 2009 | 852 |  |
| 2008 | 817 |  |
| 2007 | 735 |  |
İstanbul Kadınlar Basketbol Ligi

İstanbul Kadınlar Basketbol Ligi 1955-1980 arasında kadınlar basketbolda İstanbul şampiyonunu ve Kadınlar Basketbol Süper Ligi kurulana kadar Türkiye Kadınlar Basketbol Şampiyonası'na katılacak İstanbul takımlarını belirlemek için yapılan spor organizasyonu.
Ligin başlangıcı

Türkiye'de kadın basketbolundaki mücadele 1950'li yılların ilk yarısında önce Fenerbahçe, Galatasaray, Modaspor ve İstanbul Üniversitesi, sonrasında Beşiktaş, Modaspor ve Kadıköyspor'un liselerle anlaşmalı olarak kız basketbol takımlarını kurmalarıyla başlamıştır.
Çamlıca Kız Lisesi, Erenköy Kız Lisesi ve İstanbul Kız Lisesi ve Kandilli Lisesi'ndeki potansiyeli değerlendiren bu takımlardan Fenerbahçe ve Galatasaray 1955 yılında başlayan İstanbul Ligi'nde iki maçtan oluşan final müsabakalarını oynadılar. 29 Nisan 1955 tarihindeki ilk ayakta Galatasaray Fenerbahçe'yi 20-19 yenerken sarı kırmızılı takımda Ayda 6, Perihan 5, Akgül 4, Hatice 4 ve Güler 1 sayıyla; sarı-lacivertli takımda ise İnci Önen 6, Deniz Aydıncı 5, Güneş Çapa 4, Ayten Salih 2 ve Seta Yaycıoğlu 2 sayıyla oynadılar. 7 Mayıs 1955 tarihinde İTÜ Salonu'nda oynanan rövanş maçında rakibini 22-17 mağlup eden Fenerbahçe İstanbul Ligi'nin ilk şampiyonu oldu. Sarı-lacivertli takımda Deniz Aydıncı 8, Ayten Salih 7, Süeda Özçiçekçi, 4, Seta Yaycıoğlu 2 ve İnci Önen 1 sayı üretirken, sarı kırmızılı takımda Perihan 7, Ayda 4, Vecihe, Güler ve Akgül de ikişer sayı kaydettiler.
Ligin seyri

1954-55 sezonunda başlayan İstanbul Kızlar Basketbol Ligi, zaman zaman dört takımın bulunmasında zorluklarla karşılaşılsa da, 1979-80 sezonuna kadar kesintisiz devam etti. 1980-81 sezonunda Kadınlar Basketbol Süper Ligi'nin kurulmasıyla İstanbul Kızlar Basketbol Ligi'nin başa güreşen takımları bu lige dahil edildiler ve İstanbul Ligi artık Türkiye Ligi'ne yükselecek takımların mücadele ettiği Terfi Müsabakalarına katılacak takımların belirlendiği spor organizasyonuna (bir anlamda 2. Lige) dönüştü.
İstanbul Basketbol Kızlar Ligi'nde 1960-69 arasında (1960-61 sezonu müstesna) seri şampiyonluklar kazanan İstanbul Üniversitesi 9 şampiyonlukla en çok birincilik kazanan takım oldu. 1968'de 12 yıl aradan sonra tekrar kurduğu takımla Fehmi Sadıkoğlu'nun antrenörlüğünde 1969-70 sezonunda sarı-yeşilli takımın 10 yıllık hegemonyasını sonlandıran Beşiktaş 8 şampiyonlukla ikinci sırayı tuttu. Fenerbahçe ise ilk 5 yılda İstanbul Ligi'nin rakipsiz hâkimiyken, 1959-60 sezonundan takımı dağıttığı 1968 yılına kadar 9 sezonda 1 şampiyonluk (1960-61 sezonunda) ve 7 ikincilik aldı. 1963-64, 1965-66 ve 1966-67 sezonlarında İÜSBK'yı mağlup etmesine rağmen rövanşları kaybederek ikincilikte kalan sarı lacivertliler 1979-80'de tekrar lige döndülerse de 10 maçta sadece Galatasaray'ı 2 maçta da yenmek suretiyle 6 takımlı son İstanbul Ligi'nde 5. sırayı aldılar. Beşiktaş'ın üstünlük kurduğu dönemde ise siyah-beyazlı hegemonyayı kıran takım İstanbulspor oldu. Sarı-siyahlı takım 1975-76, 1977-78 ve 1978-79'da olmak üzere üç şampiyonluk kazandı.
İstanbul takımları, Türkiye'de diğer spor branşlarının gelişim sürecinin aksine, kadın basketbolunda üstünlüğü henüz ilk yıllarda Ankara takımlarına kaptırdılar. Türkiye Kızlar Basketbol Şampiyonası'nda Fenerbahçe'nin 1956, 1957 ve 1958 ile İÜSBK'nın 1961 ve 1962 yılındaki şampiyonlukları haricinde İstanbul'un şampiyon takımları Ankara takımlarının gerisinde kaldılar.
Şampiyonlar

1955'te kuruluşundan 1979-80 sezonuna kadar İstanbul Ligi'nin şampiyonları ve ikincileri aşağıdaki listede sunulmuştur:
| Sezon | Şampiyon | İkinci |
| --- | --- | --- |
| 1954-55 | Fenerbahçe | Galatasaray |
| 1955-56 | Fenerbahçe | Galatasaray |
| 1956-57 | Fenerbahçe | İÜSBK |
| 1957-58 | Fenerbahçe | İÜSBK |
| 1958-59 | Fenerbahçe | PTT |
| 1959-60 | İÜSBK | Fenerbahçe |
| 1960-61 | Fenerbahçe | İÜSBK |
| 1961-62 | İÜSBK | Rasimpaşa |
| 1962-63 | İÜSBK | Fenerbahçe |
| 1963-64 | İÜSBK | Fenerbahçe |
| 1964-65 | İÜSBK | Fenerbahçe |
| 1965-66 | İÜSBK | Fenerbahçe |
| 1966-67 | İÜSBK | Fenerbahçe |
| 1967-68 | İÜSBK | Fenerbahçe |
| 1968-69 | İÜSBK | Beşiktaş |
| 1969-70 | Beşiktaş | İÜSBK |
| 1970-71 | Beşiktaş | İÜSBK |
| 1971-72 | Beşiktaş | İÜSBK |
| 1972-73 | Beşiktaş | İÜSBK |
| 1973-74 | Beşiktaş | İÜSBK |
| 1974-75 | Beşiktaş | İÜSBK |
| 1975-76 | İstanbulspor | İÜSBK |
| 1976-77 | Beşiktaş | Galatasaray |
| 1977-78 | İstanbulspor | Beşiktaş |
| 1978-79 | İstanbulspor | Beşiktaş |
| 1979-80 | Beşiktaş | İstanbulspor |
Tüm Şampiyonlar

| Takım | Şampiyonluk |
| --- | --- |
İstanbul Üniversitesi: 9
Beşiktaş: 8
Fenerbahçe: 6
İstanbulspor: 3
Kıyı ilerlemesi

Kıyılar, kara ve deniz ekosisteminin kesişim sahasında bulunan doğal ve beşeri kaynaklı olarak büyük ve hızlı değişimlerin yaşandığı en önemli alanlardan biridir. Kıyıların, dalga ve deniz akıntıları sonucu, iklim değişimleri, akarsuların taşıdığı materyaller vb. unsurlar ile doğal olarak değişimin yaşandığı ortamlar olması yanında tarihi çağlardan bu yana insanoğlunun başta yerleşim olmak üzere birçok faaliyetleri için kullandığı alanlar olması da kıyılardaki değişimin boyutunu göstermektedir.
Kıyı çizgisinde meydana gelen değişim aynı zamanda kıyının alan kazanması veya alan kaybetmesi şeklinde alansal değişimi de oluşturmaktadır. Meydana gelen alan değişimleri kıyı ilerlemesi-gerilemesiveya deniz ilerlemesi-gerilemesi şeklinde olabilmektedir. Bu durumda kıyıda yaşanan değişimlerin aradan denize doğru ya da denizden karaya doğru olduğunu göstermektedir. Bu değişimler uzun dönemli (10-1000 yıllık) ve kısa dönemli (5-10 yıllık) olarak sınıflandırılmaktadır.
Kıyı ilerlemesi
Kıyı gerilemesi

Kıyı gerilemesi, suatlındaki deniz yatağının su seviyesinin üstüne çıkmasıyla yaşanan jeolojik süreçtir. Kıyı bölgelerinin morfolojik yapısı birçok doğal ve beşeri faktöre bağlı olarak değişebilmektedir. Yer sistemini oluşturan alt sistemler ve öğelerde oluşan değişimler kısa sürede kıyı bölgelerine de yansımaktadır. Özellikle kıyı çizgileri bu değişimlere karşı duyarlıdır. Kıyı bölgelerinin morfolojisinin gelişiminde esas olarak dalgaların aşındırma, taşıma ve biriktirme faaliyetleri etkili olmakla birlikte, aralarında karmaşık ilişkiler bulunan çok çeşitli etmen ve süreçlerin etkili olduğu görülür. Bu nedenle kıyılar ve onların morfolojisi yer sisteminde oluşan değişmelere karşı duyarlı alanlar olup bu değişimi yansıtırlar. Kıyı çizgisi (depolanmalı ve aşınmalı) oluşumunu kontrol eden belirli morfodinamik koşulların değişmesi ile çarpıcı bir hızla değişebilir. Bu değişmeler hem doğal, hem de insan faaliyetleri nedeniyle gerçekleşebilir.
Kıtaların oluşumunda, kara ve denizlerde düşey doğrultuda alçalma ve yükselme hareketi oluşur. Bu hareketlerin bütününe epirojenez denir ve iki farklı şekilde oluşur. Karaların hafifleyip yükselmesi ve denizin gerilemesine, regresyon denir. Karaların ağırlaşıp alçalması ve denizin ilerlemesi yani yükselmesine ise transgresyon denir.  Regresyona örnek olarak buzul erimesi, aşınma (erozyon, heyelan vb.) verilebilir.
Sakarya Deltası'nda kıyı gerilemesi

Büyük bir bölgeyi akaçlayan Sakarya Nehri, Türkiye'nin kuzeybatısında Karadeniz'e dökülmektedir. Sakarya Deltası, Sakarya Nehri'nin taşıdığı çökelleri, Karadeniz kıyısında biriktirmesi ile oluşmuştur. Özellikle kış mevsiminde etkili olan kuzeybatı yönlü Karayel fırtınalarının neden olduğu yüksek dalga rejimi ve ilişkili kıyı boyu akıntılar nedeniyle deniz yönünde fazla ilerleme imkânı bulamayan delta daha çok kıyı boyunca geniş bir alanda gelişme göstermiştir. Son yıllarda kıyı çizgisinde önemli değişimler görülmektedir ki bu değişim özellikle Karasu Limanı'nın inşasından sonra limanının doğusunda kalan kıyıda belirginleşmiştir. Bu durum limanın NE - SW uzanımlı uzun mendireğinin akıntı ve dalga rejimini etkilemesi ile ilgili görünmektedir. Dolayısıyla alüvyal birikim süreci yerine dalga aşındırması süreci kıyı morfolojisinin gelişimini etkilemeye başlamıştır. Kıyı çizgisi değişimini belirleyebilmek amacıyla liman inşaatının gerçekleştiği dönemi kapsayan uydu görüntüleri ve topoğrafya haritaları kullanılarak 2003 - 2009 yılları arasındaki değişim analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; limanın doğusunda, 2003 - 2009 yılları arasında 60 - 70 metre, 2009 – 2010 yılları arasında ise 20 - 30 metre kıyı gerilemesi oluşmuştur.
Verilebilecek bir diğer örnek; Altınova sahilindeki kıyı değişimidir. Kıyı şeridinin güneyinde yer alan Madra Çayı Deltası'nda kıyı gerilemesi yaşanırken aynı sahil şeridinin sadece birkaç kilometre kuzeyinde yer alan sekele kıyı oku ile Karakoç Deltası'nın denize doğru büyümelerine devam ettiği ya da sabit kaldığı tespit edilmiştir.
Koca (anlam ayrımı)

Vikisözlük'te  ile ilgili tanım bulabilirsiniz.
Koca, bir lakap ve soyadı, şu anlamlara gelebilir:
Soyadı

Ahmet Koca (d. 1963), Türk siyasetçi
Atilla Koca (d. 1980), Türk futbolcu
Ayşegül Koca (d. 1989), Türk müzisyen
Caner Koca (d. 1996), Türk futbolcu
Faruk Koca (d. 1964), Türk siyasetçi
Fikret Koca (d. 1935), Azeri şair
Murat Koca (d. 1955), Türk bürokrat
Salih Koca (d. 1972), Türk siyasetçi
Lakap

Koca Kasım Ağa (1567–1659), Osmanlı mimarı
Koca Davud Paşa (…–1498), Osmanlı devlet adamı
Koca Halil Paşa, Osmanlı devlet adamı
Koca Derviş Mehmed Paşa (…–1655), Osmanlı sadrazamı
Koca Hüsrev Mehmed Paşa (1769–1855), Osmanlı devlet adamı
Koca Musa Paşa (…–1647), Osmanlı devlet adamı
Koca Mustafa Paşa (…–1512), Osmanlı devlet adamı
Koca Mehmed Nizamüddin Paşa (…–1439), Osmanlı devlet adamı
Koca Mehmed Ragıp Paşa (1698–1763), Osmanlı devlet adamı
Koca Mustafa Reşid Paşa (1800–1858), Osmanlı sadrazamı
Koca Sinan Paşa (1520–1596), Osmanlı sadrazamı
Koca Yusuf Paşa (1730–1800), Osmanlı devlet adamı
Koca Murat Reis (…–1609), Osmanlı denizcisi
Koca Yusuf (1857–1898), Türk güreşçi
Kızılca (Hakasça)

| Kızılca (Hakasça) |
| --- | --- |

Хызыл тілі
Ana dili olanlar: Rusya, Hakasya
Dil ailesi: Varsayılan  Kızılca (Hakasça)
Dil kodları
ISO 639-3: –
Kızılca (kendilerince Хызыл тілі), Hakas Türkçesinin bir alt türüdür, Kızıl Türkleri veya Kızılların (хызыл) oturmuş olduğu yörelerde konuşulur. Hakasya'nın kuzey tarafı olan Şıra aymağında  ve Orconikidze aymağında söyleşilir. Ayrıca Hakasya'nın kuzeyindeki Krasnoyar krayındaki Ujur ve Şarıpov yörelerinde de yerli Türkler tarafından konuşulur.
Şıra aymağı
Orconikizde aymağı
N.G. Domojankov  (1948) yılında tarafından tanımlanan Hakas Türkçesinin Kızıl dialekti; fonetik ve dilbilgisi açısından kendine özgü hususları ile dikkati çeker. D.F. Pataçakov bu alanda çalışmıştır. Yazı dili olarak kullanılan Hakas dilinin özelliklerinden daha farklı olup Kazak Türkçesi, Kırgız Türkçesi gibi Orta Asya Türk lehçelerine yakınlığı ile bilinir.
Referans kaynaklar

Domojakov N. G. Описание кызыльского диалекта хак. языка. 1948;
Pataçakov D. F. Кызыльский диалект хакасского языка.