stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Termal, Yalova

| Termal |
| --- | --- |
İlçe
Termal'de bulunan Yalova Atatürk Köşkü (Ekim 2012)
 Türkiye'de yeri
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Yalova
Coğrafi bölge: Marmara Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Faruk Doğru
 • Belediye başkanı: Hüseyin Sinan Acar (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam: 55 km²
Rakım: 120 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 6.784
 • Kır: 3,365
 • Şehir: 3.167
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0226
İl plaka kodu: 77
Termal, Yalova ilinin bir ilçesi. İlçe merkezi olan Termal kasabası, Yalova kentine 12 km uzaklıktadır. Adını buradaki termal kaynaklardan alır.
Dünyaca ünlü kaplıcalarında çok sayıda turist ağırlayan önemli bir turizm merkezidir.[kaynak belirtilmeli]
İlçede yer alan Sudüşen Şelalesi
Termal ilçesi yeni bir yerleşmedir. Gökçedere ve Üvezpınar köylerinin birleştirilmesi sonucunda ortaya çıkmıştır. Nüfusunun çoğunluğu 93 Harbi göçmeni Gürcüler ile Lazlar ve Balkan göçmenlerinden oluşan bu iki köy 1992'de bir beldeye dönüştürülmüştür. Bu belde 1995 yılında Termal adıyla ilçe olunca, Termal kasabası da ilçe merkezi haline geldi. Gökçedere ve Üvezpınar bugün termal kasabasının mahallesidir. Termal ilçesine bağlı Akköy ve Yenimahalle köylerinin nüfusunun çoğunluğu da 93 Harbi'nin ardından Hopa ilçesi ile Çhala vadisinden göç eden Lazlar ile Maçaheli bölgesinden göç eden Gürcülerden oluşmaktadır.
Nüfus

| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 2000 | 5.404 | 2.516 | 2.888 |
| 2007 | 4.630 | 2.181 | 2.449 |
| 2008 | 5.107 | 2.540 | 2.567 |
| 2009 | 5.086 | 2.340 | 2.746 |
| 2010 | 5.016 | 2.188 | 2.828 |
| 2011 | 4.900 | 2.082 | 2.818 |
| 2012 | 4.957 | 2.057 | 2.900 |
| 2013 | 5.807 | 2.910 | 2.897 |
| 2014 | 5.934 | 3.014 | 2.920 |
| 2015 | 5.869 | 2.927 | 2.942 |
| 2016 | 6.029 | 2.979 | 3.050 |
| 2017 | 6.048 | 2.929 | 3.119 |
| 2018 | 6.784 | 3.660 | 3.124 |
| 2019 | 6.903 | 3.621 | 3.282 |
| 2020 | 6.532 | 3.167 | 3.365 |
Yerel Seçimler

| Termal Belediye Başkanları ve Partileri |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Yıl | Belediye Başkanı | Parti | Oy Oranı |
| 1999 | Sırrı Acar | ANAP | %48,80 |
| 2004 | İsmail Atik | AK Parti | %53,28 |
| 2009 | İsmail Atik | AK Parti | %53,20 |
| 2014 | İsmail Atik | AK Parti | %50,42 |
| 2019 | Hüseyin Sinan Acar | AK Parti | %50,32 |
| 2024 | Hüseyin Sinan Acar | AK Parti | %75,71 |
Genel Seçimler

| Yıl | Parti | Oy Oranı |
| --- | --- | --- |
| 1995 | ANAP | %28 |
| 1999 | DYP | %35 |
| 2002 | AK Parti | %39 |
| 2007 | AK Parti | %44 |
| 2011 | AK Parti | %52 |
| Haziran 2015 | AK Parti | %49 |
| Kasım 2015 | AK Parti | %60 |
Oğuzeli

| Oğuzeli |
| --- | --- |
İlçe
Oğuzeli Meydanı
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Gaziantep
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Büşra Uçar
 • Belediye başkanı: Bekir Öztekin (YRP)
Yüzölçümü
 • Toplam: 744 km²
Rakım: 750 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 32.653
 • Kır: -
 • Şehir: -
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 27900
İl alan kodu: 0342
İl plaka kodu: 27
Resmî site Oğuzeli resmî sitesi
Oğuzeli, Gaziantep ilinin bir ilçesidir.
Tarihçe

Eski adı Büyük Kızılhisar'dır.
Coğrafya

Doğusunda Nizip ve Karkamış, batısında Elbeyli ve Şahinbey, güneyinde Suriye, kuzeyinde ise Şehitkamil  ilçesi yer almaktadır. İlçe, Tilbaşar Ovası'nın üzerinde yer almaktadır. Denizden 750 m yüksekliktedir. Gaziantep merkeze 17 km uzaklıktaki ilçenin yüzölçümü 744 km2'dir. Gaziantep şehir merkezinin güneyinde yer alır. Gaziantep Havalimanı ilçenin merkezine 5 dakika mesafede bulunmaktadır.
İklim

Oğuzeli'nde yazların sıcak ve kurak, kışların serin ve yağışlı geçtiği Akdeniz iklimi hüküm sürer. Sıcaklık sıfırın altına pek düşmez, karlı gün sayısı ortalama bir veya iki gündür. Akdeniz bitkisi olan zeytin, bağ, limon ve turunçgiller iklim şartlarına elverişlidir. Tarım olarak zeytin yetiştiriciliği ve fıstık yetiştiriciliği yaygındır. Nizip zeytini bu bölgeye has bir zeytin türüdür.
Nüfus

| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1950 | 28.283 | 3.943 | 24.340 |
| 1955 | 29.392 | 4.331 | 25.061 |
| 1960 | 31.062 | 5.048 | 26.014 |
| 1965 | 32.836 | 5.577 | 27.259 |
| 1970 | 33.213 | 5.986 | 27.227 |
| 1975 | 35.617 | 7.194 | 28.423 |
| 1980 | 37.903 | 7.847 | 30.056 |
| 1985 | 41.477 | 9.547 | 31.930 |
| 1990 | 42.661 | 9.983 | 32.678 |
| 2000 | 33.162 | 11.527 | 21.635 |
| 2007 | 26.897 | 11.311 | 15.586 |
| 2008 | 30.561 | 16.514 | 14.047 |
| 2009 | 29.313 | 16.374 | 12.939 |
| 2010 | 29.123 | 16.534 | 12.589 |
| 2011 | 29.146 | 16.937 | 12.209 |
| 2012 | 28.844 | 17.014 | 11.830 |
| 2013 | 29.620 | 29.620 | veri yok |
| 2014 | 29.526 | 29.526 | veri yok |
| 2015 | 29.661 | 29.661 | veri yok |
| 2016 | 30.167 | 30.167 | veri yok |
| 2017 | 30.943 | 30.943 | veri yok |
| 2018 | 32.653 | 32.653 | veri yok |
| 2019 | 31.879 | 31.879 | veri yok |
| 2020 | 32.086 | 32.086 | veri yok |
Not: Büyükşehir yasası nedeniyle köyler mahalle statüsüne geçtiğinden 2013'ten itibaren kır nüfusu tabloda yer almamıştır.
Gölcük

Başlığın diğer anlamları için Gölcük (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| Gölcük |
| --- | --- |
İlçe
Şehrin genel görünümü (Eylül 2020)
 Türkiye'deki yeri
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Kocaeli
Coğrafi bölge: Marmara Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Cengiz Karabulut
 • Belediye başkanı: Ali Yıldırım Sezer (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam: 199 km²
Rakım: 10 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 162.584
 • Kır: -
 • Şehir: -
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 41650
İl alan kodu: 262
İl plaka kodu: 41
Resmî site http://www.golcuk.bel.tr/tr/
Gölcük, Kocaeli'nin bir ilçesi. İzmit Körfezi'nin güney kıyısında yer almaktadır.
Tarihçe

Gölcük'ün, tarihi gelişimine İzmit ve çevresinin de içinde bulunduğu, eski Yunanlar ile Romalıların Bitinya (Bithynie) dedikleri bölge ile başlamak daha doğru olur.
Gölcük'ün bir garnizon şehri olmasının ilk adımı 1927'de atılmıştır. 1925 yılında yaralı olan Yavuz zırhlısının tamir kararı ile beliren teknik ihtiyaç, Gölcük'te askeri tersanenin kurulmasına sebep oldu. Aynı yıl bir havuz inşa edildi. Almanlar barakalar kurup Yavuz'un tamirini yaptı. Daha sonra Almanların kurmuş olduğu bu tesisler satın alınarak tersanenin çekirdeği kurulmuştur. Türk Deniz Kuvvetlerinin gelişmesine paralel olarak esaslı çalışmalara 1938 yılında başlanmışsa da II. Dünya Savaşı bu çalışmalara engel olmuş ve Gölcük Tersanesinin hakiki kalkınması 1950 yılından itibaren gerçekleşmiştir. Gölcük gerçek anlamda Cumhuriyet'ten sonra kurulmuş bir şehirdir. Gölcük köylerinden Halıdere, Ulaşlı ve Yazlık köyleri hariç 21 köy İzmit sancağına bağlı Bahçecik Nahiye Müdürlüğünce idare edilmekteydi. Cumhuriyet'in ilanından sonra 1930 yılında İhsaniye köyünde nahiye merkezi ile Jandarma teşkilatı kuruldu. Yavuz zırhlısının tamiri nedeni ile kurulan atölyelerde çalışmak üzere İstanbul tersanelerinden gelen işçi ve aileleriyle Gölcük şehrinin nüfusu hızla artmaya başladı. Bu arada 9 Haziran 1936'da kabul edilen ve 15 Haziran 1936'da yürürlüğe giren 3012 sayılı kanunla Gölcük kazası kuruldu. Kaza teşkilinde Devlet dairelerine elverişli binanın Gölcük'te bulunmaması nedeniyle geçici olarak, Değirmendere beldesinde kiralanan binalarda vazife görmeye başlanıldı. Kısa zamanda inşası bitirilen Hükûmet Konağı'na 1938 yılında geçilmiş ve Devlet teşkilatı Gölcük'te yerleşmiştir. Kazanın kurulması ile İhsaniye'den de Nahiye Müdürlüğü kaldırılmış, yalnız Jandarma Teşkilatı bırakılmıştır. 1942 Yılında çıkarılan 3887 sayılı Özel İstilak Kanunu ile yapılan istimlaklarda, Hükûmet Konağının istimlak sahası içinde kalması nedeniyle İl Genel Meclisince alınan bir kararla Hükûmet Teşkilatı 1944 yılı Şubat ayında yine Değirmendere'ye nakledilmiştir. Hükûmet Değirmendere'de 10 yıl kaldıktan sonra 4 Mart 1954 tarihinde çıkarılan 6322 sayılı kanun gereğince tekrar Gölcük'e taşınmıştır. Hükûmet Konağı'nın Gölcük'e gelmesi nedeniyle Değirmendere'de Nahiye ve Nüfus Teşkilatı ile Emniyet Teşkilatı kurulmuştur. 21 köyü olan Gölcük'ün Halıdere ve Ulaşlı köylerinin Karamürsel'den alınarak bu sayı 23'e yükselmiştir. Fakat Değirmendere'nin nahiye olmasıyla köy adeti 22'ye inmiştir. Saraylı köyünün Damlar Mahallesinin 1959 yılında müstakil köy haline gelmesi köy sayısını tekrar 23'e çıkarmıştır. İhsaniye köyünde 06.09.1966 tarih ve 4636 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla Belediye Teşkilatı kurulmuştur. Bugün Gölcük ilçesi, biri (merkez) Gölcük, diğerleri; Değirmendere, İhsaniye, Halıdere, Ulaşlı, Hisareyn, Yazlık olmak üzere 6 beldesi ve 23 köyü bulunmaktadır. 93 Harbinden sonra savaştan kaçan Gürcü Müslümanlar Acara bölgesinden gelmiş ve Samanlı dağlarına yerleştirilmişlerdir.
Coğrafya

İlçenin arazisi yaklaşık 20.000 hektardır. Gölcük şehri, İzmit Körfezi'nin güney kıyılarında ve körfezin doğu nihayetine doğru, genişliği 2 km.ye varan bir boğum üzerinde kurulmuştur. Şehir, çevresindeki bağ, bahçe ve buralardaki meskenlerle beraber Samanlı Dağları'nın kuzey yamaçlarına kadar uzanmaktadır. Şehrin idari sınırlarını, doğuda İhsaniye Belediyesi, batıda Değirmendere Belediyesi, güneyde Şirinköy, Örcün, Saraylı köyleri oluşturmaktadır. Şehrin kuzeyinde ise İzmit körfezi bulunmaktadır. Gölcük şehrinin içinde bulunduğu körfez deniz münakalesi ve güvenlik açısından çok elverişli şartlar arz etmektedir. Bu nedenle bölgede günümüzde vapurla deniz ulaşımı mevcuttur. Körfezin doğal liman olmasından ötürü eski çağlardan itibaren başlayan tersane kurma alışkanlığı, Bizanslılar döneminde, Osmanlılar döneminde olduğu gibi Cumhuriyet döneminde de devam edegelmiş ve Gölcük'ün modern bir şehir olarak gelişmesine de 1927 yılında temeli atılan Gölcük Tersanesi neden olmuştur. Şehrin ilk nüvesi, kıyıda askeri tesislerin çevresinde kurulan işçi lojmanlarından oluşmaktaydı. Coğrafi konumunun uygunluğu bakımından, askeri tersanenin burada kurulmasıyla beraber, Gölcük hızlı bir şehirleşme süreci içine girmiş ve 1940'lı yıllarda nüfusu, 5000 civarındayken -asrın felaketi diye nitelenen 17 Ağustos depremine rağmen- 2009 yılı itibarı ile 130.000 seviyesine ulaşan ve hızla gelişen bir şehir haline gelmiştir. Gölcük nüfusu 2019 yılına göre 165.663'tür. Bu nüfus, 83.703 erkek ve 81.960 kadından oluşmaktadır. Yüzde olarak ise: %50,53 erkek, %49,47 kadındır.
Nüfus

| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1940 | 16.122 | 5.115 | 11.007 |
| 1945 | 19.600 | 8.834 | 10.766 |
| 1950 | 22.608 | 4.153 | 18.455 |
| 1955 | 29.404 | 13.789 | 15.615 |
| 1960 | 35.504 | 18.764 | 16.740 |
| 1965 | 38.904 | 21.544 | 17.360 |
| 1970 | 50.708 | 29.774 | 20.934 |
| 1975 | 54.590 | 33.279 | 21.311 |
| 1980 | 72.988 | 45.950 | 27.038 |
| 1985 | 91.465 | 56.087 | 35.378 |
| 1990 | 111.408 | 64.911 | 46.497 |
| 2000 | 107.615 | 55.790 | 51.825 |
| 2007 | 131.992 | 71.538 | 60.454 |
| 2008 | 136.513 | 130.141 | 6.372 |
| 2009 | 136.035 | 129.713 | 6.322 |
| 2010 | 137.637 | 131.450 | 6.187 |
| 2011 | 141.926 | 135.954 | 5.972 |
| 2012 | 143.867 | 138.074 | 5.793 |
| 2013 | 145.805 | 145.805 | veri yok |
| 2014 | 149.238 | 149.238 | veri yok |
| 2015 | 152.607 | 152.607 | veri yok |
| 2016 | 156.901 | 156.901 | veri yok |
| 2017 | 161.117 | 161.117 | veri yok |
| 2018 | 162.584 | 162.584 | veri yok |
| 2019 | 165.663 | 165.663 | veri yok |
| 2020 | 170.503 | 170.503 | veri yok |
| 2021 | 172.802 | 172.802 | veri yok |
| 2022 | 175.940 | 175.940 | veri yok |
Not: 2008 yılında bazı belde ve köyler mahalle statüsüne geçtiğinden şehir nüfusu artıp kır nüfusu azalmıştır. 2013 yılında ise Büyükşehir yasası nedeniyle köylerin tamamı mahalle statüsüne geçtiğinden kır nüfusu tabloda yer almamıştır.
Ekonomi

İlçe 1926 yılında kurulan Türk Donanması'na ve tersanesine ev sahipliği yapmaktadır. Tarih boyunca donanma, kentin gelişmesinde çok önemli rol oynamıştır. Sürekli değişen insan profili nedeniyle, şehirde kültürel bir mozaik oluşmuştur. Başta Donanma Komutanlığı ve Gölcük Tersane Komutanlığının ilçede bulunması Gölcük şehrinin sosyal, kültürel ve ekonomik anlamda kalkınmasına ivme kazandırmıştır. İlçede sanayi kollarının fazla olması nedeniyle tarımsal üretime olan ilgi gittikçe azalmıştır. İlçede 2004 yılı verilerine göre işsizlik oranı %6,7'ye düşmüştür.
Ekonomi > Ford Otosan tartışmaları

Otomotiv fabrikası Ford Otosan'ın Gölcük'e bağlı İhsaniye Beldesi içinde açılması, şehirde yeni iş imkânlarının oluşmasına neden olmuştur.
Ancak bu fabrika için Mesut Yılmaz'ın liderliğindeki koalisyon hükûmetince bedelsiz olarak tahsis edilen deniz kıyısındaki geniş arazi ülke çapında büyük tartışmalara yol açmıştır.
Söz konusu arazi, fabrikanın kurulması öncesinde SEKA fidanlığı olarak kullanılan bir yeşil alandır. Ayrıca bu bölgede Ford'a malzeme taşıyan araçlar mahalle aralarından ilkokul, lise önlerinden geçmektedir.
Ekonomi > Gölcük Depremi

Ana madde: 1999 Gölcük Depremi
17 Ağustos 1999'da meydana gelen Gölcük merkezli deprem ilçeye çok büyük zararlar vermiştir. Sadece Gölcük'te yaşamını yitirenlerin sayısının 20 bine yakın olduğu düşünülmektedir.
Ancak resmi rakamlar, Gölcük Depremi'nin etkilediği tüm alanlar da dahil olmak üzere bunun çok altında açıklanmıştır. Bunda, dönemin cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in, sanayi yatırımlarının yoğunlaştığı bu bölgeyi afet bölgesi olarak ilan etmek ve vergi gelirlerinin düşmesini istememesinin de etkisi vardır.
Ayrıca deprem sonrasında ulusal yas ilan edilmemesi ve bayrakların yarıya indirilmemesi de bölge halkının tepkisini çekmiştir. Gölcüklülerin kurmuş olduğu İnternet topluluğunun bu yöndeki bir protestosu sonucunda 11 Eylül 2001 saldırılarının ardından AB çapında ilan edilen bayrakları yarıya indirme kararına Türkiye'nin katılımı engellenmiştir.
Yarhisar Müze Gemisi
Şehrin kar altından bir görünümü (Şubat 2020)
Gölcük Sahilinin Panorama görüntüsü
Anıt Park'ta yer alan Atatürk heykeli
Gölcük Camii
Murgul

| Murgul |
| --- | --- |
İlçe
 Murgul'un  Artvin ilindeki konumu
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Artvin
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Yunus Tekçe
 • Belediye başkanı: Mehmet Yıldırım (CHP)
Yüzölçümü
 • Toplam: 301 km²
Rakım: 436 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 6.658
 • Kır: 1,385
 • Şehir: 4.930
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 08500
İl alan kodu: 466
İl plaka kodu: 08
Resmî site Murgul Belediyesi
Murgul (Lazca ve Gürcüce: მურღული; Murğuli), Artvin ilinin bir ilçesidir.
Etimoloji

Murgul adı, Sevan Nişanyan tarafından Eski Yunancadan geldiği ileri sürülse de Urartu ve Eski Yunan kaynaklarında geçmemektedir. Murgul'dan ilk kez 7. yüzyılda Ermeni bilgin Anania Şirakatsi, "Mrul / Mruli" adıyla söz etmiştir. Daha geç tarihlerde de Murgul Gürcüce ve Türkçe kaynaklarda yerleşim birimi olarak değil, akarsu ve vadi adı olarak geçer. 20. yüzyılın başlarında ise, Rusça ve Türkçe kaynaklarda nahiye adı olarak karşımıza çıkmaktadır. Çoruh vilayetine bağlı Borçka kazasında bir nahiye olduğu sırada Murgul, öte yandan ilk kez Dahiliye Vekaleti'nin 1933'te yayımladığı Köylerimiz adlı kitapta bir köy olarak geçer. 1968'de İçişleri Bakanlığı'nın yayımladığı Köylerimiz adlı kitapta köyün eski adı Murgul, yeni adı Göktaş olarak verilmiştir.
Murgul'un kuruluşu

Murgul, 1955 yılından önce sadece bir akarsu, vadi ve nahiyenin adıydı. Murgul adını taşıyan kasaba, Damar köyünün Aduça (Adaklı) ve Küre köyünün Aşağı Küre mahallelerinin birleştirilmesiyle kurulmuştur.
Aduça, Murgul Vadisi'ndeki yerleşmelerden biriydi. 1890'ların başlarında Murgul vadisini gezen Gürcü tarihçi Zakaria Çiçinadze de adlı Gürcüce kitabında bu köyden Aduça (ადუჩა) olarak söz etmiştir. Çiçinadze bu köyü, Murgul vadisindeki 28 Gürcü köyden biri olarak vermiştir. Nitekim Artvin livasında 1922 yılında yapılan nüfus tespitinde de Murgul nahiyesinin köylerin nüfusu ”İslam-Gürcü” olarak kaydedilmiştir. Ne var ki Muvahhid Zeki beş yıl sonra yayımlanan kitabında Murgul nahiyesinin Müslüman olarak tanımladığı halkın Gürcüler ve Gürcülükten nefret ettiğini yazmıştır.
Murgul kasabasının oluşturan yerleşmelerden biri olan Aduça (ادوچە) köyünün 1922 yılındaki nüfusu 2 hanede yaşayan 6 kişiden oluşuyordu. 1925 yılında Aduça'nın adı Adaklı olarak değiştirildi. Bu tarihte köyde 52 hanede 266 kişi yaşıyordu.  1935 genel nüfus sayımında, Başköy, Damar, Erenköy, Kura, Özmal, Petek olmak üzere, Murgul nahiyesine bağlı sadece 6 köy bulunuyordu. Damar köyü nahiyenin merkeziydi. Aduça / Adaklı ise, 1935 genel nüfus sayımından önce Damar köyünün bir mahallesine dönüştürülmüştü. Eski adı Kura olan Küre köyü ise, tarihsel olarak Yukarı Küre ve Aşağı Küre olarak iki ayrı yerleşmeydi. Küre adıyla tek bir köye dönüştürülünce, Aşağı Küre, Küre köyünün bir mahallesine dönüştü.
Aduça (Adaklı) mahallesi ile Aşağı Küre mahallesi 17 Mayıs 1955'te birleştirilerek Murgul köyü kuruldu. Köyün kuruluşu 1955 genel nüfus sayımının hemen öncesinde gerçekleşti. 23 Ekim 1955 tarihinde yapılan genel nüfus sayımına göre, Murgul nahiyesinin de merkezi olan Murgul köyünde 2.573 kişi yaşıyordu. Bu tarihte Murgul nahiyesi, Murgul köyünün dışında, Başköy, Bucur, Damar, Erenköy, Küre, Özmal ve Petek köylerini kapsıyordu. Nahiyenin toplam nüfusu ise, 7.790 kişiden oluşuyordu.
Tarihçe

Bir yerleşim birimi olarak Murgul 20. yüzyılın ilk çeyreğinde ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte, akarsu ve vadi olarak  Murgul adına oldukça eski kaynaklarda rastlanır. Bugün Murgul ilçesi sınırları içinde yer alan Ereguna ve Korideti köylerindeki kiliselerin varlığı da Murgul vadisindeki yerleşim yerlerinin tarihinin Osmanlı dönemi öncesine dayandığını göstermektedir.
Tarihsel Klarceti sınırları içinde yer alan Murgul Vadisi, bölgenin bilinen tarihine bakarak erken Orta Çağ'da Gürcü Krallığı sınırları içinde yer alırken, 11. yüzyılın son çeyreğinde, Tao-Klarceti'nin diğer bölgeleri gibi Büyük Selçukluların eline geçti. Geç Orta Çağ'da ise, Gürcü atabeglerin yönettiği Samtshe-Saatabago sınırları içinde kaldı. Osmanlıların 16. yüzyılda Samtshe-Saatabago topraklarını ele geçirince Çıldır Eyaleti'ni kurdular. Bu eyaletin sınırları içinde kalan Murgul'un adı, bu eyalete ilişkin Osmanlı kayıtlarında geçmemektedir.
Uzun süre Osmanlı yönetiminde kalan Murgul vadisi, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nda Rusya İmparatorluğu'nun eline geçti. Bu savaşın sonucu olarak Murgul vadisi göç nedeniyle neredeyse boşaldı. Aradan yedi-sekiz yıl geçtikten sonra göç edenlerin bir kısmı Rus yönetimi altındaki Murgul vadisindeki köylere geri döndü. Rusların 1886 tarihli nüfus sayımında Artvin kazası (uçastok) sınırları içinde Murgul vadisindeki köylerin adları geçmekle birlikte, bir yerleşim birimi olarak Murgul'un adı yer almamaktadır. Osmanlı-Rus sınırı Murgul vadisinden geçiyordu. Vadideki köylerin büyük çoğunluğu Rus tarafında, birkaç köy ise Osmanlı tarafında kalmıştı. 1901 yılında Murgul Bakır Fabrikası'nın açılmasıyla bölgenin önemi artmıştır. Murgul, Rus yönetiminin sonlarında Artvin sancağının (okrug) Artvin kazasında (uçastok) bir nahiyeydi. Bununla birlikte bu idari birim içinde Murgul adını taşıyan bir yerleşim birimi ya da köy bulunmuyordu.
I. Dünya Savaşı'nın sonlarına doğru Rus ordusunun bölgeden çekilmesinden sonra Murgul, 1918-21 arasında bağımsız Gürcistan'ın sınırları içinde yer aldı. 1921'de, Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında, Murgul'un da içinde yer aldığı bölgeyi Türkiye fiilen ele geçirdi. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması'yla Murgul'un da bağlı olduğu Artvin ve Ardahan Türkiye'ye bırakıldı.
Artvin bölgesi Türkiye'ye bırakıldıktan hemen sonra Murgul, Borçka kazasına bağlı bir nahiye oldu. Bu tarihlerde Murgul nahiyesindeki köylerin önemli bir kısmında Gürcüce konuşuluyordu. Kısa bir süre sonra Borçka da nahiyeye dönüştürülünce, Murgul nahiyesi Artvin ilinin merkez kazasına bağlandı. Murgul nahiyesine bağlı bazı köyler Borçka'ya bağlandı ve Murgul sadece altı köyden ibaret bir nahiye haline geldi. Murgul nahiyeyken ilk kez 1933'te Dahiliye Vekaleti'nin yayımladığı Köylerimiz adlı kitapta bir köy olarak kaydedilmiştir. Bununla birlikte Murgul nahiyesinin idari merkezi Damar köyüydü. Murgul ise, Murgul Bakır İşletmeleri'ne bağlı olarak ortaya çıkan yeni bir köydü. Murgul, yabancı kökten gelen yer adı olması nedeniyle 1964'te Göktaş olarak değiştirildi. 1987'de Göktaş nahiyesi Murgul adıyla ilçe ve Murgul kasabası da bu ilçenin merkezi oldu.
Tarihsel yapılar

Yeni bir yerleşme olan Murgul kasabasında herhangi bir tarihi yapı ya da kalıntı bulunmamaktadır. Bununla birlikte Murgul ilçesi sınırları içinde ya da Murgul vadisindeki köylerde birkaç tarihi yapının olduğu bilinmektedir. Bunlardan biri eski adıyla Korideti köyündeki kilisedir. Günümüzde tamamen ortadan kalkmış olan bu köy kilisesinde Yunanca elyazması ünlü bir İncil muhafaza ediliyordu. Bu İncil'e düşülmüş son derece ilginç Gürcüce notlar mevcuttur. Kilisenin yeri bugün bilinmemektedir. Bir başka tarihsel yapı ise, Ereguna köyündeki köy kilisesidir. Köyün merkezinde bulunan bu kiliseden geriye sadece yıkıntıları kalmıştır.
Günümüze yıkıntıları ulaşan bir başka tarihsel yapı, Murgul kasabasının 600 metre güneyinde, Murgul Çayı'nın sol kıyısındaki kayalık bir tepede bulunan kaledir. Bir adet kulesi bulunan bu kaleden geriye sadece yıkıntılar kalmıştır.
Bunların dışında, Muvahhid Zeki 1927'de yayımlanan kitabında Murgul Çayı üzerinde harabe halde kemerli bir köprü bulunduğunu yazar. Murgul-Borçka yolu üzerinde bulunan ve sadece yayaların kullandığı köprü günümüze sağlam biçimde ulaşmıştır. Yakın tarihlerde onarılmış olan köprünün ne zaman yapıldığına dair kesin bir bilgi mevcut değildir.
Coğrafya

Murgul'un doğusunda Artvin, batıda Arhavi ilçesi (Acıgöl Tepesi), kuzeyde Borçka ilçesi (Balıklı Tepe), güneyde Yusufeli ilçesi ile çevrilidir. İlçe 41 derece 11 kuzey enlemi, 41 derece 43 doğu boylamı üzerinde yer almaktadır. İlçenin deniz seviyesinden yüksekliği minimum 360, maksimum 1100 metredir (Damar Beldesi). Yüzölçümü 406 km olup, %50si orman, %45i çayır, mera, kayalık ve taşlık,%5i de tarım alanından oluşmaktadır.
Nüfus

| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1990 | 11.951 | 4.278 | 7.673 |
| 2000 | 8.543 | 3.801 | 4.742 |
| 2007 | 6.114 | 3.184 | 2.930 |
| 2008 | 6.323 | 4.093 | 2.230 |
| 2009 | 5.995 | 3.643 | 2.352 |
| 2010 | 5.979 | 3.525 | 2.454 |
| 2011 | 5.928 | 3.423 | 2.505 |
| 2012 | 6.395 | 3.051 | 3.344 |
| 2013 | 6.668 | 4.251 | 2.417 |
| 2014 | 6.142 | 3.299 | 2.843 |
| 2015 | 7.121 | 5.908 | 1.213 |
| 2016 | 6.987 | 5.700 | 1.287 |
| 2017 | 6.189 | 4.807 | 1.382 |
| 2018 | 6.658 | 4.005 | 2.653 |
| 2019 | 7.031 | 5.470 | 1.561 |
| 2020 | 6.315 | 4.930 | 1.385 |
Murgul ilçesindeki köyler

Murgul ilçesi, 1 kasaba ve 11 köyden oluşmaktadır. Murgul kasabasının 1 mahallesi vardır.
Akantaş
Ardıçlı
Başköy
Çimenli
Damar
Erenköy
Kabaca
Korucular
Küre
Özmal
Petek
Murgul Bakır Fabrikası, 1960'lar.
Kızıltepe

Başlığın diğer anlamları için Kızıltepe (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| Kızıltepe |
| --- | --- |
İlçe
Koçhisar Ulu Camii
 Türkiye'de bulunduğu yer
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Mardin
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Abdullah Şahin
 • Belediye başkanı: Zeyni İpek (Bağımsız)
Yüzölçümü
 • Toplam: 1.401 km²
Rakım: 498 m
Nüfus (2023)
 • Toplam: 271.307
 • Kır: -
 • Şehir: 261.442
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 47400
İl alan kodu: 0482
İl plaka kodu: 47
Resmî site Belediye
Kızıltepe, Mardin ilinin bir ilçesidir.