stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
M4 (İstanbul Metrosu)

M4 (Kadıköy - Sabiha Gökçen Havalimanı) Metro Hattı, İstanbul'un Anadolu Yakası'nda yer alan metro hatlarından biridir. Anadolu Yakası'nın ilk metro hattı olma özelliğini taşır. İlk istasyonu Kadıköy, son istasyonu ise Sabiha Gökçen Havalimanı olmak üzere 23 istasyonu mevcuttur ve istasyonlar tamamen yer altındadır. Kadıköy ve Ayrılık Çeşmesi istasyonları ile Tavşantepe - Sabiha Gökçen Havalimanı arasındaki istasyonlar hariç, hat D.100'e paralel gider. 17 Ağustos 2012 tarihinde Kadıköy - Kartal, 10 Ekim 2016 tarihinde Kartal - Tavşantepe uzatması ve 2 Ekim 2022 tarihinde Tavşantepe - Sabiha Gökçen Havalimanı uzatması hizmete girmiştir. M4 hattı, 33,5 kilometre (20,8 mi) uzunluğu ile İstanbul'da M11 hattından sonraki en uzun ikinci metro hattıdır. Hattaki toplam seyahat süresi 52 dakikadır. İşletme 8'li ve 4'lü tren dizileriyle yapılmaktadır.
Metro hattının Tavşantepe - İçmeler/Tuzla Belediyesi arasındaki uzatmasının ilk etabı olan Kaynarca Merkez istasyonu İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından inşa edilmekte olup Ekim 2025'e kadar hizmete girmesi planlanmaktadır. Bu istasyon açıldığında hat M4ᴀ ve M4ʙ olarak ikiye ayrılacaktır. Kadıköy-Kaynarca Merkez arasının 42 dk sürmesi planlanmaktadır.
Kaynarca Merkez-İçmeler arası ikinci etabın finansman çalışmaları devam etmektedir.
M2 hattında olduğu gibi trenlerde Wi-Fi erişimi sağlamak için 24 Ekim 2023 tarihinde ihaleye çıkılmıştır. 2 Haziran 2024 tarihinde hizmet vermeye başlamıştır.
Hat 2023 yılında günde ortalama 273.994 yolcu taşımıştır. Tek günlük yolcu rekoruna ise 387.372 kişi ile aynı yıl ulaşmıştır.
Uzatma hattının ilerleme oranı (Tavşantepe-Kaynarca) (26 Kasım 2024)
83%
İşletme bilgileri

İşletmeci: Metro İstanbul
Hat uzunluğu: 33,5 kilometre
Hat açıklığı: 1435 milimetre
İstasyon sayısı: 23 (işletmede olan), 6 (inşaatı devam eden)
Vagon sayısı: 144 (işletmede), 64 (üretim aşamasında)
Araç seti: 36 adet 4'lü vagon
Vagon Dizilimi: 4 Vagon ve 4+4 Vagon
Araç Marka / Model: CAF
Sefer süresi: 52 dakika
İşletme saatleri: 06.00 - 00.00
Günlük yolcu Sayısı: 273.994 (ortalama) (2023)
Sefer sıklığı: 4 dakika (pik saatlerde)
Kumanda merkezi: Esenkent Yerleşkesi
Depo merkezi: Maltepe Yerleşkesi (52 vagon kapasiteli depo alanı, 32 vagon kapasiteli bakım atölyesi)
Hat voltajı: 1500 V DC
Sürüş modu: ATO, ATP
Tren Kodları: 
• M4ᴀ Kadıköy - Sabiha Gökçen Havalimanı
• M4ʙ Kadıköy - Tuzla (gelecekte)
Teknik bilgiler

Çift hatta toplam tünel uzunluğu: 67.80 km (bağlantı tünelleri, şaftlar, merdiven tünelleri dâhil)
Toplam proje maliyeti -Tavşantepe uzatması ve vagonlar dâhil- 3 milyar 100 milyon Türk lirası.
Hat için 120 vagon alındı. Tavşantepe uzatması üzerine sipariş sayısı 144'e çıkarıldı.
5.350 ton ray kullanıldı.
Rayları birleştirmek için 5.500 kaynak yapıldı.
Ray altına uygulanan ve titreşimleri önleyen elastomer mesnet malzemesi, Türkiye'de kullanılan en kalın ve en fazla titreşim önleyen yastık.
Dizgede toplam 69 giriş, 315 turnike (30 Engelli), 85 asansör ve 335 yürüyen merdiven var.
Teknik bilgiler > Vagonların özellikleri

Önceki vagonlardan farklı olarak bu hatta trenler istendiğinde vatmansız olarak kullanılabilme özelliği vardır. Bu sayede vagonların parklanma, tamir-bakım atölyesi gibi yerlere erişimi kontrol merkezinden sağlanmaktadır.
Vagonlar arası geçiş sayesinde yolcular homojen olarak dağılabilmektedir.
Isıtma, soğutma, havalandırma, kamera sistemi, dinamik yol göstergesi ve LCD ekranlar mevcuttur.
Titreşim ve ses izolasyonu yapılmıştır.
Etaplar

| Etap | Hat | İstasyon sayısı | Hat uzunluğu | Durum | Açılış tarihi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Kadıköy-Kartal | 16 | 21,7 km | aktif | 17 Ağustos 2012 |
| 2 | Kartal-Tavşantepe | 3 | 4,4 km | aktif | 10 Ekim 2016 |
| 3 | Tavşantepe-Sabiha Gökçen Hvl. | 4 | 7,4 km | aktif | 2 Ekim 2022 |
| 4 | Tavşantepe-Kaynarca Merkez | 1 | 1,1 km | inşa halinde | ~2026 |
| 4 | Kaynarca Merkez-İçmeler/Tuzla Bld. | 6 | 6,8 km | ihale aşamasında | belirsiz |
| 5 | Sabiha Gökçen Hvl.-Kurtköy YHT | 3 | 4,8 km | plan aşamasında | belirsiz |
| 6 | İçmeler/Tuzla Bld.-Tuzla Sahil | 2 |  | plan aşamasında | belirsiz |
İstasyonlar > İstasyon özellikleri

| İstasyonlar |  | İstasyon tipi (Turnike katı ve teknik katlar) | Platform tipi | Derinlik (metre) | Yürüyen merdiven (Cadde seviyesi - Turnike katı) | Yürüyen merdiven (Turnike katı - Peron) | Asansör (Cadde seviyesi - Turnike katı) | Asansör (Turnike katı - Peron) | Yürüyen bant | Giriş/Çıkış sayısı |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Kadıköy |  | Aç-Kapa + Top-Down | Tünel | 34 | 8 | 8 | 4 | 2 |  | 4 |
| Ayrılık Çeşmesi |  | Aç-Kapa + Top-Down | Tünel | 28 | 6 | 12 | 2 | 1 |  | 3 |
| Acıbadem |  | Tünel | Tünel | 34 | 6 | 4 | 2 | 1 |  | 3 |
| Ünalan |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 31 | 13 | 8 | 6 | 1 | 6 | 7 |
| Göztepe |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 38 | 6 | 8 | 2 | 1 |  | 3 |
| Yenisahra |  | Aç-Kapa | Tünel | 34 | 6 | 8 | 2 | 1 |  | 3 |
| Pegasus-Kozyatağı |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 32 | 10 | 8 | 4 | 1 |  | 5 |
| Bostancı |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 41 | 14 | 8 | 5 | 4 |  | 5 |
| Küçükyalı |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 29 | 6 | 4 | 2 | 1 |  | 3 |
| Maltepe |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 30 | 12 | 12 | 7 | 1 | 4 | 6 |
| Huzurevi |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 32 | 6 | 4 | 3 | 1 |  | 3 |
| Gülsuyu |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 33 | 4 | 12 | 2 | 1 |  | 2 |
| Esenkent |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 30 | 8 | 12 | 2 | 1 |  | 3 |
| Hastane-Adliye |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 36 | 8 | 14 | 3 | 4 | 8 | 4 |
| Soğanlık |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 35 | 6 | 12 | 2 | 1 |  | 3 |
| Kartal |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 38 | 8 | 12 | 4 | 1 |  | 4 |
| Yakacık-Adnan Kahveci |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 35 | 6 | 12 | 3 | 2 |  | 3 |
| Pendik |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 31 | 14 | 12 | 5 | 2 |  | 5 |
| Tavşantepe |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 36 | 8 | 10 | 2 | 2 |  | 2 |
| Fevzi Çakmak-Hastane |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 60 | 8 | 8 | 3 | 9 |  | 3 |
| Yayalar-Şeyhli |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 32 | 4 | 8 | 2 | 1 |  | 2 |
| Kurtköy |  | Aç-Kapa + Tünel | Tünel | 30 | 4 | 8 | 2 | 1 |  | 2 |
| Sabiha Gökçen Havalimanı |  | Aç-Kapa | Aç-Kapa | 22 | 4 | 6 | 1 | 3 | 4 | 3 |
| Toplam | Toplam | Toplam | Toplam | Toplam | 199 | 210 | 71 | 43 | 22 | 81 |
İstasyonlar > İstasyon uzaklıkları

İstasyonların platform ortası baz alınarak ölçüm yapılmıştır.
| Sıra | İstasyon | İstasyonlar arası uzaklık | İlk istasyona olan uzaklık |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | Kadıköy | 0+00 km | Başlangıç |
| 2 | Ayrılık Çeşmesi | 1+39 km | 1+39 km |
| 3 | Acıbadem | 1+44 km | 2+83 km |
| 4 | Ünalan | 1+41 km | 4+24 km |
| 5 | Göztepe | 0+98 km | 5+22 km |
| 6 | Yenisahra | 1+98 km | 7+20 km |
| 7 | Pegasus-Kozyatağı | 1+31 km | 8+51 km |
| 8 | Bostancı | 1+28 km | 9+79 km |
| 9 | Küçükyalı | 2+23 km | 12+02 km |
| 10 | Maltepe | 2+06 km | 14+08 km |
| 11 | Huzurevi | 0+89 km | 14+97 km |
| 12 | Gülsuyu | 0+96 km | 15+93 km |
| 13 | Esenkent | 1+03 km | 16+96 km |
| 14 | Hastane-Adliye | 1+11 km | 18+07 km |
| 15 | Soğanlık | 1+25 km | 18+22 km |
| 16 | Kartal | 1+75 km | 19+97 km |
| 17 | Yakacık-Adnan Kahveci | 1+73 km | 21+70 km |
| 18 | Pendik | 1+30 km | 23+00 km |
| 19 | Tavşantepe | 1+12 km | 24+12 km |
| 20 | Fevzi Çakmak-Hastane | 1+69 km | 25+81 km |
| 21 | Yayalar-Şeyhli | 2+15 km | 27+96 km |
| 22 | Kurtköy | 1+97 km | 29+93 km |
| 23 | Sabiha Gökçen Havalimanı | 1+62 km | 31+55 km |
| 24 | Teknopark | 1+65 km | 33+20 km |
| 25 | Yenişehir | 0+87 km | 34+07 km |
| 26 | Kurtköy YHT/ViaPort | 2+31 km | 36+38 km |
M4ʙ (Kadıköy  - Tavşantepe - İçmeler/Tuzla Belediyesi) Metro Hattı
| 20 | Kaynarca Merkez | 1+20 km | 25+32 km |
| 21 | Çamçeşme | 1+11 km | 26+43 km |
| 22 | Kavakpınar | 1+16 km | 27+59 km |
| 23 | Esenyalı | 1+91 km | 29+50 km |
| 24 | Aydıntepe | 0+69 km | 30+19 km |
| 25 | İçmeler/Tuzla Belediyesi | 1+73 km | 31+92 km |
Etapların yıllara göre fiziksel ilerleme yüzdeleri

| Etap | Açıklama tarihi | İlerleme yüzdesi | Kaynak |
| --- | --- | --- | --- |
| Tavşantepe-Sabiha Gökçen Hvl. | 31 Aralık 2016 | %20 |  |
| Tavşantepe-Sabiha Gökçen Hvl. | 31 Aralık 2017 | %27 |  |
| Tavşantepe-Sabiha Gökçen Hvl. | 18 Temmuz 2022 | %98 |  |
| Tavşantepe-Sabiha Gökçen Hvl. | 21 Ağustos 2022 | %99 |  |
| Tavşantepe-Sabiha Gökçen Hvl. | 2 Ekim 2022 | %100 |  |
Entegrasyonlar

Kadıköy istasyonundan T3 (Kadıköy - Moda) Nostaljik Tramvay Hattına, İDO, Şehir Hatları, Turyol ve Dentur Avrasya iskelelerine, Ayrılık Çeşmesi istasyonundan Marmaray'a, Ünalan istasyonundan Metrobüslere, Pegasus-Kozyatağı istasyonundan M8 (Bostancı - Parseller) Metro Hattı'na entegrasyon sağlanmıştır. Yakın gelecekte Yenisahra istasyonundan yapımı devam eden M12 (60. Yıl Parkı - Kazım Karabekir) Metro Hattı'na da entegrasyon sağlanacaktır.
Ayrıca İçmeler/Tuzla Belediyesi istasyonundan Marmaray hattına, Kaynarca Merkez, Fevzi Çakmak-Hastane, Yayalar-Şeyhli, Kurtköy ve Sabiha Gökçen Havalimanı istasyonlarında yapımı devam eden M10 (Pendik - Sabiha Gökçen) Metro Hattına, Sabiha Gökçen Havalimanı ve Kurtköy YHT/ViaPort istasyonlarından ise plan aşamasındaki HızRay / M34 (Beylikdüzü - Sabiha Gökçen Havalimanı) Hızlı Metro Hattı'na entegrasyon planlanmaktadır. Hattın 5. etabı için -inşa edilmesi planlanan- Kurtköy YHT/ViaPort'a uzatılması planlanmıştır. Böylece hattın yapılması planlanan yüksek standartlı demiryolu ile birlikte İstanbul Havalimanı'na entegrasyonu sağlanacaktır. Proje aşamasındaki bir diğer hat olan Üsküdar-Kadıköy-Maltepe Tramvayı ile de Kadıköy ve Esenkent istasyonlarında entegrasyonu planlanmaktadır.
Entegrasyonlar > Metroya Entegre İETT Otobüs Hatları

İETT tarafından işletilen otobüs hatlarından KM kodlu İETT hatları M4 Metro Hattına ücretsiz şekilde tam aktarma yapmaktadır.
KM2 Kavakpınar - Tavşantepe Metro
KM11 Aydınlı Toki / Ahmet Yesevi - Pendik Köprüsü
KM12 Tuzla Deniz Harp Okulu - Kartal Metro
KM13 Tuzla - Pendik Metro/Pendik YHT/Pendik
KM17 Tuzla Emlak Konutları - Tavşantepe Metro
KM21 Hilal Konutları - Kartal Metro/Cevizli
KM24 Kavakpınar - Pendik Metro/Pendik YHT/Pendik
KM26 Çamlık Mahallesi - Pendik Metro/Pendik YHT/Pendik
KM31 Uğurmumcu - Kartal Metro
KM32 Kurfalı - Kartal Metro
KM33 Pendik Sahil/Pendik YHT - Esenkent Metro
KM34 Kartal Metro - Topselvi / Gülsuyu Metro
KM35 Uğurmumcu - Cevizli
KM36 Kurfalı Mahallesi - Cevizli
KM37 Hilal Konutları - Pendik Metro/Pendik YHT/Pendik
KM41 Başıbüyük Sağlık Kampüsü - Küçükyalı Metro
KM42 Başıbüyük - Süreyyapaşa Hastanesi/Maltepe Metro
KM44 Maltepe Üniversitesi/Siteler - Maltepe Metro
KM45 Maltepe Üniversitesi - Küçükyalı Metro
KM47 Gülensu Mahallesi - Huzurevi Metro
KM48 Esenkent - Huzurevi Metro
Güzergâh şeması

tr
Yolcu sayıları

Metro İstanbul tarafından yayınlanan verilere göre 2023 yılında 99.989.572 yolcu taşınmıştır.
Görseller

Vagonun fabrikadan çıkış tarihini gösteren imzalı etiket
M4 aktarma listesi
Vatman kabini
Kapıüstü ledler
Pendik istasyonu
Tren zaman sayacı
Kozyatağı engelli asansörü
Çıkış yönlendirmeleri
M4 ve M10 çıkış yönlendirmeleri
Güzergah tablosu
Sabiha Gökçen Havalimanı platformu
Bilgilendirme panosu
Metro hattı çizgisi
Yüksekova

| Yüksekova |
| --- | --- |
İlçe
Yüksekova'dan bir görünüm (Temmuz 2011)
 Türkiye'de bulunduğu yer
 İlçe sınırları haritası
Ülke: Türkiye
İl: Hakkâri
Coğrafi bölge: Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Kaymakam: Ömer Çimşit
 • Belediye başkanı: Şadiye Kırmızıgül (DEM Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam: 2385 km²
Rakım: 1.950 m
Nüfus (2018)
 • Toplam: 119.760
 • Kır: 47,857
 • Şehir: 71.705
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu: 30300
İl alan kodu: 438
İl plaka kodu: 30
Resmî site Kaymakamlık   Belediye
Yüksekova, Hakkâri ilinin en büyük ilçesidir.
Ülkenin güneydoğu ucunda, Türkiye-İran-Irak sınırlarının kesiştiği nokta yakınlarında yer alan ilçe, İran'a açılan (Esendere sınır kapısı) ve Irak'a ileride açılacak sınır kapılarıyla Türkiye'nin stratejik öneme sahip ilçelerinden biridir.
Tarihçe

Oldukça eski bir kent olan Yüksekova'da yerleşimin MÖ 7000'lere değin uzandığı kesin olarak bilinmektedir.[kaynak belirtilmeli] MÖ 1000'de ise yörede Urartular yaşamıştır. I. Süleyman devrinde Osmanlı hakimiyetine girdi.[kaynak belirtilmeli] Adı, 1855 yılında "Gevar", 1898 yılında "Dize" olarak görülür.
Şehir, I. Dünya Savaşı sırasında Rus işgaline uğramışsa da 5 Mayıs 1918'de Rus işgalinden kurtulmuştur. 19. yüzyılda Van Vilayeti'ne bağlı Hakkâri Livası'nın kazası olan Yüksekova, 1936'da ilçe durumuna getirilmiştir. İlçe merkezin eski adı o yıllardaki ismi ise "Dize"dir.
1990'larda yoğun bir göç dalgasına maruz kaldı. Ocak 2016'da Hakkâri il merkezinin idari tedbirler kapsamında Yüksekova'ya taşınacağı belirtilse de henüz uygulanmamıştır.
Coğrafya

Yüksekova, Doğu Anadolu Bölgesi'nin Hakkâri bölümünde bulunur. Kuzeyinde Van'ın Başkale ilçesi, doğusunda İran, güneyinde Irak ve batısında Hakkâri bulunur. Yüksekova, dağlar arasında bir çöküntü alanında kurulmuştur. Ovanın yükseltisi 2000 metreye yakındır. Yaklaşık olarak genişliği 15 kilometre, uzunluğu 40 kilometredir.
Kapalı bir havza konumunda olan ova, kışın soğuk hava akımlarının üzerine çökmesi ile soğuk kışlar geçirir. İlçeye ve kente genel olarak sert bir kara iklimi hakimdir.
Nüfus

2020 son nüfus sayımında ilçenin güncel nüfusu 119.562'dir. Türkiye'deki diğer ilçe merkezleri ile karşılaştırıldığında nispeten büyük bir şehir sayılabilir. 1990'lı yıllara kadar kendi hâlinde küçük bir şehirken, bölgede o yıllarda yaşanan şiddet olayları ve köy boşaltma olayları nüfusun hızlı ve düzensiz artışına neden olmuştur. Bugün bile şehir bu nüfusu taşıyamamaktadır. Düzensiz yapılaşma, yetersiz altyapı, sağlık ve eğitim hizmetlerinin yetersizliği hâlâ çözülememiştir.
Ancak son zamanlarda Yüksekova'da iş imkanlarının artmasıyla halk ilçeye geri göç etmeye başlamıştır.
| Yıl> Gevar ilçesi (Hakkâri) | Toplam> Gevar ilçesi (Hakkâri) | Şehir> Gevar ilçesi (Hakkâri) | Kır> Gevar ilçesi (Hakkâri) |
| --- | --- | --- | --- |
| 1927 | 3.209 | 645 | 2.564 |
Yüksekova ilçesi (Van)
| 1935 | 8.451 | 1.181 | 7.270 |
Yüksekova ilçesi (Hakkâri)
| 1940 | 5.810 | 858 | 4.952 |
| 1945 | 6.660 | 1.212 | 5.448 |
| 1950 | 8.372 | 1.143 | 7.229 |
| 1955 | 11.562 | 1.397 | 10.165 |
| 1960 | 15.184 | 1.628 | 13.556 |
| 1965 | 20.065 | 2.768 | 17.297 |
| 1970 | 24.881 | 4.419 | 20.462 |
| 1975 | 32.130 | 7.329 | 24.801 |
| 1980 | 45.012 | 14.287 | 30.725 |
| 1985 | 52.357 | 16.334 | 36.023 |
| 1990 | 69.003 | 28.486 | 40.517 |
| 2000 | 102.039 | 59.662 | 42.377 |
| 2007 | 105.157 | 59.410 | 45.747 |
| 2008 | 107.882 | 60.296 | 47.586 |
| 2009 | 106.708 | 59.850 | 46.858 |
| 2010 | 108.546 | 61.712 | 46.834 |
| 2011 | 113.871 | 65.635 | 48.236 |
| 2012 | 115.966 | 68.230 | 47.736 |
| 2013 | 116.327 | 67.831 | 48.496 |
| 2014 | 117.440 | 68.757 | 48.683 |
| 2015 | 118.147 | 70.497 | 47.650 |
| 2016 | 112.826 | 67.557 | 45.269 |
| 2017 | 116.175 | 69.346 | 46.829 |
| 2018 | 119.760 | 69.602 | 50.158 |
| 2019 | 118.915 | 70.701 | 48.214 |
| 2020 | 119.562 | 71.705 | 47.857 |
Ekonomi

Şehirdeki ekonomik etkinlikler yerel ölçeklidir.[kaynak belirtilmeli] Ulaşımın zor olması ve şehrin adının güvenlik olaylarıyla anılması tüm Doğu Anadolu'yu olduğu gibi Yüksekova'yı da olumsuz yönde etkilemiştir.[kaynak belirtilmeli] Türkiye-İran arasında bulunan gümrük kapılarından birinin burada olması ticareti biraz haraketlendirse de şehrin geçimini sağlayacak kadar yeterli değildir.[kaynak belirtilmeli]
Verimli topraklara sahip olmasına rağmen tarım çalışmaları, etkinlikleri kış aylarında ekinleri koruyacak teknik bilgi eksikliği nedeniyle çok azdır.[kaynak belirtilmeli] Aylık ve günlük sıcaklık farkları tarımdan çok, gür çayır ve meralarla hayvancılığa zemin hazırlamıştır.[kaynak belirtilmeli] Şehir ters lalesi, sümbül ve nergizi ile ünlüdür.[kaynak belirtilmeli]
Eğitim

İlçe eğitim alanında Türkiye standartlarının altındadır. İlçede 3 okul öncesi eğitim kurumu, 17 merkez ilköğretim kurumu, 100 civarında belde-köy ilköğretim kurumu, 9 orta öğretim (lise) kurumu ile 14 özel eğitim kurumu faaliyet göstermektedir. Ayrıca halk eğitimi programları da uygulanmaktadır. İlçede öğretmen evi ve sosyal tesisler mevcuttur.
Altyapı > Sağlık

Şehrin tek hastanesi, 130 yatak kapasiteli Yüksekova Devlet Hastanesi'dir. Bununla birlikte 75 yatak kapasiteli askerî hastane de mevcuttur. Acil sağlık hizmetleri dışında, kadın doğum, çocuk hastalıkları ile ilgili kliniklerle diğer cerrahi klinikler etkindir. Özel sağlık sektöründe yeni hizmetler yapılmış bunlar ileri teknoloji de güzellik salonları saç ekim merkezleri, rehabilitasyon merkezleri, fizik tedavi hizmetleri gibi.
İlçenin birinci basamak sağlık hizmetleri Ekim 2010'a değin 5 adet sağlık ocağı aracılığıyla yürütülmekteydi. Devletin sağlık hizmetlerinde uygulamaya koyduğu yeni sistemle bu merkezler aile sağlığı merkezlerine dönüştürülmüş ve 36 yeni aile hekimliği birimi kurulmuştur. Kentin ve ilçenin koruyucu sağlık hizmetleri (bağışıklama hizmetleri, ana-çocuk sağlığı ve aile planlaması hizmetleri ile poliklinik hizmetleri) 36 aile hekimi ve hemşiresince yürütülmektedir.
Altyapı > Ulaşım

İldeki ilk ve tek havalimanı olan Hakkâri Yüksekova Selahaddin Eyyubi Havalimanı, ilçe merkezine 5 km mesafededir.
Galeri

Yüksekova, Kışla Mahallesi
Yüksekova'da İkiyaka Dağları'nın ve Gever Ovası'nın görünümü
Yüksekova ovası
Merkez İhsaniye Cami
Büyük Çay Deresi
Dağlıca yolu
Yüksekova'da kış
Köy
Gewer
Meşhur Ters lale
İki Yaka Dağları
Kuduste adı verilen bir sokak
Seyyid Taha Hz. Şemdinli Türbesi
Ahmet Hikmet Barutçugil

| Ahmet Hikmet Barutçugil |
| --- | --- |
Doğum: 1952 Malatya
Eğitim: İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi
Meslek: Ebru sanatçısı
Evlilik: Füsun Barutçugil
Ödüller: 2017 Yaşayan İnsan Hazinesi Ödülü

Ahmet Hikmet Barutçugil (d. 1952, Malatya), Türk ebru sanatçısı.
Literatüre "barut ebrusu" olarak geçen ebru türünü bulan kişidir. İstanbul'daki ilk ebru merkezinin kurucsudur. Ebru sanatı alanında 2017'de Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazinesi ünvanına layık görülmüştür.
Ödüller

2017 Yaşayan İnsan Hazinesi Ödülü
2016 Üsküdar Üniversitesi Fahri Doktora takdimi
2012 Art in Action Sanat Festivali Best of the Best Ödülü
2006 I. Gümüş Lale Ödülü, Geleneksel Sanatlar Derneği.
Dış kaynaklar

Hikmet Barutçugil Belgeseli, Klasik Sanatlar Belgeselleri
Ebru Sanatı- Hikmet Barutçugil (Yaşayan Hazineler 3. Bölüm)
| g t Türkiye Yaşayan İnsan Hazineleri Ulusal Envanteri |
| --- | --- | --- |
| 2008-2010 |  Tacettin Diker  Orhan Kurt  Metin Özlen  Hayri Dev  Şeref Taşlıova  Sıtkı Olçar  Mehmet Girgiç  Bekir Tekeli  Uğur Derman  Hasan Çelebi  Neşet Ertaş  Mehmet Gürsoy  Fuat Başar  Veli Aykut  Emine Karadayı  Yaşar Güç  Tahsin Kalender  İrfan Şahin  Cemil Kızılkaya  Mahmut Sür  |  |
| 2016 |  Celal Yılmaz  Mehmet Acet  Cahide Keskiner  İslam Seçen  Salih Balakbabalar  Muammer Semih İrteş  Ahmet Yaşar Kocataş  İsmail Nar  Osman Efendioğlu  Macahel Yaşlılar Korosu  |  |
| 2020 |  Ümmü Balyemez  Orhun Güven  Fidan Atmaca  Subhi Hindi Yerli  Ahmet Hikmet Barutçugil  Ali Rıza Ezgi  Halime Özke  Hasan Büyükaşık  Hasan Sancak  İsmail Bütün  Adem Göçer  Hamza Üstünkaya  Mehmet Bedel  Maksut Koca  Mahmut Efeoğlu  |  |
| 2022 |  Tevfik Alparslan Babaoğlu  Ayten Tiryaki  Fatma Çiçek Derman  Tansel Işık  Salim Yaşar  Mehmet Orhan Çakıroğlu  Mustafa Sami Onay  Mehmet Başsav  Alpay Ekler  İsmail Araç  Hasan Tuluk  Amir Ateş  Sevim Ataner  Mustafa Civelek  Ali Akbey  Milli Savunma Bakanlığı Askeri Mehteran Birliği  Gülbün Mesara  Hüsamettin Yivlik  Hasan Tabakoğlu  Nahya Güzelyurt  İbrahim Atıcı  Fatma Önkol  |  |
| 2024 |  Mehmet Özçay  Dürdane Ünver  Nilgün Gencer  Mehmet Zeki Kuşoğlu  Remzi Bekar  Nuray Kıvanç  Ahmet Taşhomcu  Hüseyin Şahin Özdemir  Cumali Birol  Özcan Abacı  Selahattin Kaçanoğlu  Asime Koşal  Nur Dikilitaş  Abdülkadir Mekki  Bünyamin Korucu  Osman Nergiz  Şerif Mehmet Akgün  Dursun Köroğlu  Recep Şinasi Çelikkol  Müjgan Akdemir  Celalettin Berberoğlu  Adil Can Güven  Gülay Diri  Yusuf Bayyiğit  Kahraman Yıldız  |  |
11. Kral TV Video Müzik Ödülleri

11. Kral TV Video Müzik Ödülleri veya 11. Kral TV VMÖ; Kral TV tarafından 10 Mayıs 2005 tarihinde, Lütfi Kırdar Kongre ve Sergi Sarayı'nda, 2004 yılında yayınlanan şarkılara, şarkıcılara, söz yazarlarına, bestecilere ve yönetmenlere ait ödülleri vermek üzere yapılmıştır. Törenin sunuculuğunu Hülya Avşar ve Tamer Karadağlı yapmıştır.
Ödül töreni sonuçları > Oylamalı kategoriler

| Kategori | Kazanan | Diğer Adaylar |
| --- | --- | --- |
| En İyi Grup | mor ve ötesi - Cambaz |  Ayna - Biz Akdenizliyiz  Gece Yolcuları - Unut Beni  Kargo - Ateş ve Su  maNga - Bir Kadın Çizeceksin |
| En İyi Çıkış (Kadın) | Zeynep Casalini - Duvar |  Ayça - Yıkılıyo  Mine Çayıroğlu - Zümrüt Gibi  Zeynep Önkaya - Bazıları  Ziynet Sali - Yürek Yaralı Büyüyor |
| En İyi Çıkış (Erkek) | Yalın - Zalim (Ellerine Sağlık) |  Abidin - Zırzır  İsmail YK - Şappur Şuppur  Orhan Ölmez - Su Misali  Tarık Mengüç - Şak Şuka |
| Arabesk-Fantezi (Erkek) | İbrahim Tatlıses - Aramam |  Ferdi Tayfur - Kadınım  Mahsun Kırmızıgül - Sarı Sarı  Özcan Deniz - Canım |
| Arabesk-Fantezi (Kadın) | Gülben Ergen - Kandıramazsın Beni |  Ebru Gündeş - Seninle Çok İşim Var  Harika Avcı - Deliyim  Petek Dinçöz - Aşk Yazı  Seda Sayan - Sıkı Sıkı |
| En İyi Söz | Yetinmeyi Bilir misin? - Işın Karaca (Söz yazarı: Sezen Aksu) |  Sürgün - Rafet El Roman (Söz yazar(lar)ı: Ender Gündüzlü, Can Şanıbelli)  Duvar - Zeynep Casalini (Söz yazar(lar)ı: Sezen Aksu, Fettah Can, Alper Narman)  Razıysan Gel - Kıraç (Söz yazarı: Fethi Demir)  Meğer - Candan Erçetin (Söz yazarı: Candan Erçetin) |
| Türk Halk Müziği (Kadın) | Yıldız Tilbe - Karpuz Getir Yiyeyim |  Burçin - Bastım da Kırıldı İğdenin Dalı  Ceylan - Vay Lele  Hülya Polat - Yık Kendini Bu Yana  Songül Karlı - Benim Yârimi Aldı Zalim Dağlar |
| Türk Halk Müziği (Erkek) | Orhan Hakalmaz - Bir Ay Doğar |  Berdan Mardini - Mor Dağlar  Kıvırcık Ali - Üçüncü Gurbet  Sümer Ezgü - Anadolu'dan Geldik  Yavuz Bingöl - Oy Dağlar |
| Rock (Kadın) | Pamela - İstanbul |  Aslı - Kördüğüm  Esra Kahraman - Yalan |
| Rock (Erkek) | Kıraç - Razıysan Gel |  Haluk Levent - Dağlar mı Yollar mı?  Murat Kekilli - Ayrılık  Ogün Sanlısoy - Saydım  Teoman - Güzel Bir Gün |
| En İyi Beste | Bir Derdim Var - mor ve ötesi (Besteci(ler): mor ve ötesi) |  Kırmızı - Hande Yener (Besteci: Altan Çetin)  Zalim - Yalın (Besteci: Yalın)  Of Of - Gülşen (Besteci: Nazan Öncel)  Su Misali - Orhan Ölmez (Besteci: Orhan Ölmez) |
| Pop (Kadın) | Gülşen - Of Of |  Candan Erçetin - Melek  Hande Yener - Kırmızı  Işın Karaca - Yetinmeyi Bilir misin?  Nazan Öncel - Hay Hay |
| Pop (Erkek) | Serdar Ortaç - Beni Unut |  Gökhan Özen - Kader Utansın  Kayahan - Bin Parçayım Hasretinle  Mustafa Sandal - İsyankâr  Rafet El Roman - Yalancı Şahidim |
| En İyi Video Klip | Aşk-ı Kıyamet - Emre Altuğ (Yönetmen: Ömer Faruk Sorak) |  Bir Kadın Çizeceksin - maNga (Yönetmen(ler): Gümrah Oymak, Emrah Gündüz, Atalay Açık)  Senden Başka - Kıraç (Yönetmen: Meta Akkuş)  Yaban Gülü - Gece Yolcuları (Yönetmen: Devrin Usta)  Sevda Çiçeği - mor ve ötesi (Yönetmen: Murad Küçük) |
| Yılın Şarkısı | Of Of - Gülşen (Söz yazarı & Besteci: Nazan Öncel) |  Aramam - İbrahim Tatlıses (Söz yazarı & Besteci: İbrahim Tatlıses)  İsyankâr - Mustafa Sandal (Söz yazarı & Besteci: Mustafa Sandal)  Kandıramazsın Beni - Gülben Ergen (Söz yazarı & Besteci: Yıldız Tilbe)  Kırmızı - Hande Yener (Söz yazarı & Besteci: Altan Çetin)  Zalim - Yalın (Söz yazarı & Besteci: Yalın) |
Ödül töreni sonuçları > Oylama dışı kategoriler (Özel ödüller)

| Kategori | Kazanan |
| --- | --- |
En Çok Satan Albüm: Beni Unut (Çakra) - Serdar Ortaç
Onur Ödülü: Melih Kibar anısına Erol Evgin
Performanslar

Zeynep Casalini - Duvar
Yalın - Zalim (Ellerine Sağlık)
İbrahim Tatlıses - Aramam
Gülben Ergen - Kandıramazsın Beni
Yıldız Tilbe - Karpuz Getir Yiyeyim
Orhan Hakalmaz - Bir Ay Doğar
Pamela - İstanbul
Gülşen - Of Of
Serdar Ortaç - Beni Unut
Erol Evgin - İşte Öyle Bir Şey
Ödül kazanan ve aday olan sanatçılar: Of Of