stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Balcılar, Taşkent
Coğrafi durumu ve iklimi

Alata Beldesi Konya'ya 173 km, İlçesi Taşkent'e 27 km. uzaklıktadır. 2000 Genel Nüfus sayımına göre beldenin nüfusu 9817'dir. 2009 - TUİK ADNKS'a göre ise nüfusu 2555'dir. Alata yerleşmesinin kuş uçuşu mesafeler dikkate alınarak bakıldığında ilk 5 km. mesafe içinde herhangi bir yerleşme bulunmamaktadır. En yakın yerleşme olan Çetmi, Alata'ya 6 km. mesafede yer almaktadır. (Google MapCoğrafi Koordinatları:36.892458,32.68497)
Konya'nın güneyinde yer alan Alata, Kasabanın yerleşik dokusu topoğrafik açıdan eşik sayılabilecek sınıra dayandığından yerleşimin tamamına yakın kısmı güneyde yerleşmiş, kısmen kuzeyde de yerleşim yerleri mevcuttur. Kasabanın 147,87 hektar mücavir sahasında 725 konut mevcuttur. Yerleşik alanın güneyinde doğu batı doğrultusunda Kayapınar ve Sazak dereleri uzanmaktadır. Eski ve yeni olmak üzere iki tip konut dokusu mevcuttur. Daha önceleri tek ve iki katlı olan konutlar son zamanlar yıkılarak yerlerine yüksek katlı beton evler inşa edilmeye başlanmıştır. Alata güney, güneydoğu ve kuzey doğusunda eğimi %20 yi aşan tarım alanları ile çevrili Yukarı Göksu havzasında yer alan Toros dağları üzerinde kurulmuştur Karasal iklim ile Akdeniz iklimini içeren geçiş iklimine sahip olup, bitki örtüsü, Akdeniz ile İç Anadolu Bölgesi özelliklerini gösterir. Akdeniz Bölgesi özelliği olarak ardıç ağacı; iç Anadolu Bölgesi özelliği olarak [pelit] ([meşe]) ağacı mevcuttur. Beldenin deniz seviyesinden yüksekliği 1400 metredir.
Yörede geçim için tarım ve hayvancılık yapılmaktadır. 120 bin dönüm tarım için uygun araziye sahip beldede kuru ve sulu tarım yapılırken, Meyveciliğe verilen önem nedeni ile Özellikle küçük baş hayvancılıkta kısmen azalma olmuştur. 1995 yılından sonra kasabada meyvecilik ivme kazanarak takriben 550-600 bin meyve ağacının bulunduğu ve son zamanlarda daha fazla dış piyasada kısmen iç piyasada Pazar payı yüksek olan [kiraz] ağacının fazlalığı gözlenmektedir. Elma ve ceviz, kirazdan sonra ticareti yapılan ürünler arasındadır.
1831-1833 Osmanlı-Mısır Savaşı

1831-1833 Osmanlı-Mısır Savaşı, Birinci Osmanlı-Mısır Savaşı ya da İlk Suriye Savaşı, Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın Osmanlı Devleti'ne karşı Filistin, Lübnan, Suriye ve Anadolu'ya düzenlediği seferdir.
Savaş sonrası

1833 Kütahya Antlaşması'na göre Osmanlı Devleti Kavalalı Mehmet Ali Paşa'ya Mısır ve Kandiye (Girit) valiliklerinin yanı sıra Şam (Suriye) valiliği verilecekti. Oğlu Kavalalı İbrahim Paşa'ya ise Cidde (Hicaz) valiliği ve Adana muhassıllığı (vergi toplama hakkı) verilecekti. Mısır kuvvetleri Anadolu'dan çekilecek ama Kavalalıların vali olduğu bölgelerde bulundurulabileceklerdi.
Bu antlaşma her iki tarafı da memnun etmemişti. Osmanlı devleti yeniden bu valilikleri eline geçirmek istemekteydi. Suriye ve Filistin'de Mısır asıllı yönetimi bu yöreleri halkından istedikleri yüksek vergiler, zorunlu askerlik yükü ve zorunlu devlet angarya işleri dolayısıyla halkı içinde büyük hoşnutsuz yaratmışlardı. Bunlar ayaklanmalara dönüştü ve Kavalalıların özellikle Suriye'deki durumu kötüleşti. Bu durumdan istifade etmek isteyen Osmanlı Devleti ve II. Mahmut 1839'da yeni bir orduyu Suriye'ye üzerine gönderdi. Bu da ikinci kez 1839-1841 Osmanlı-Mısır Savaşı ortaya çıkarttı.
Mısır Valisi, Kavalalı Mehmet Ali Paşa
Kutsal Cumartesi

|    Kutsal Cumartesi |
| --- | --- |
Kutsal Cumartesi günü Benediktin keşişleri akşam duası ederken
Diğer adı: Paskalya Arifesi, Kara Cumartesi
Kutlayanlar: Dünya genelindeki Hristiyanlar
Türü: Hristiyan
Önemi: İsa Mesih'in mezara konulduğu gün
Tarih: Paskalya'dan bir gün önce
Gelenekler: Dua etmek, gece ibadetleri
Kutsal Cumartesi dünya genelindeki Hristiyanların İsa'nın Golgotha'daki Kutsal Kabir Kilisesi'ne defnedilişini andıkları dini gündür. Kutsal Cuma'dan bir gün sonraya, Paskalya'dan bir gün önceye denk gelen Kutsal Cumartesi, Hristiyanların Paskalya'ya hazırlandıkları Kutsal Hafta'nın son günüdür. Paskalya Arifesi, Kara Cumartesi veya Paskalya Cumartesisi olarak da bilinir; ancak Paskalya Cumartesisi aslında Paskalya Haftası'ndaki cumartesidir.
Erken Kilise döneminde, Kutsal Cumartesi İsa'nın mezarda yattığı gündü ve bu nedenle kendine özgü bir ayini yoktu. Mezarında yatan Mesih'in ölümü üzerinde çok kesin bir iman düşüncesine odaklanan, kederden ilham alan katı bir oruç günüydü.
Batı Hristiyanlığında Kutsal Cumartesi > Tarihçe

4. yüzyılda Paskalya Arifesi ayini bütün gece boyunca kutlanırdı böylece Paskalya günü başka bir ayin kutlanmazdı. 6. yy'a doğru Paskalya Arifesi ayininin gece yarısından önce sona erdiği ve Paskalya Pazar ayini ortaya çıkmaya başladı. 9. yy da ayin kaynakları Paskalya Arifesi'nin öğleden sonra saat 3'de kutlandığını göster. 1951 yılında Papa XII. Pius Paskalya Arife'sinin Paskalya'dan önceki gece kutlanmasını gerektiren bir kararname yazdı.
Batı Hristiyanlığında Kutsal Cumartesi > Kutsal Cumartesi Ayini

Ayin ‘Işığın hizmeti” ile başlar. Beyaz cüppesini giyen rahip, paskalya mumu ile kilisenin önünde yanan ateşin önüne gelir. Orada cemaatte aynı şekilde toplanır. Rahip Paskalya mumunu yakar, mumun üzerine bir haç çizer ve haçın üzerine bulunduğu yılın dört rakamını çizer ve şöyle der ‘Şanla dirilmiş Mesih İsa’nın ışığı kalplerimizdeki ve düşüncelerimizdeki karanlıkları dağıtsın’. Mumu yakmak, ölüm gecesinden dirilmiş olan Mesih'i sembolize eder. Cemaat rahibi takip ederek. mumlarıyla kiliseye girer. Rahip elindeki mumu sunağın önündeki şamdana yerleştirilir. Kilise karanlıktır. Rahip Exsultat (Paskalya Övgüsü-İsa'nın Dirilişi için Hristiyan halkının sevincini ifade eden uzun bir ilahi) okur. Exsultat'dan sonra herkes oturur ve Eski Ahit ve Mezmurlar’dan oluşan yedi okuma dinlenir. Bu okumalar kurtuluş hikayesi ve Yaradılış ile başlar. Gloria ilahisi ile birlikte Kilisenin ışıkları açılır. Paskalya Mumu, vaftiz sırrının kutlamasında kullanılmak üzere vaftiz suyunu takdis etmek için kullanılır. İncil okunmadan önce "Büyük Alleluya ilahisi" okunur. Karem döneminden bu yana söylenen ilk Alleluya'dır. Rahibin vaazından sonra katekümenlerin vaftiz edilmesi ile ayine devam edilir.
Batı Hristiyanlığında Kutsal Cumartesi > Vaftiz Kutlaması

Vaftiz olacak adaylar çağrılır ve cemaate tanıtılır. Azizlere yönelen yakarmalara başlanır. Kilisenin koruyucu azizlerinin, o bölgenin koruyucu azizlerinin ve vaftiz olmaya çağırılan kişilerin isimleriyle dua edilir. Vaftiz suyunun takdis edilmesi sırasında Rahip Paskalya mumunu üç kere suya batırarak şöyle der: Tanrım, Oğlun ile birlikte Kutsal Ruh'u suyun üzerine göndermen için sana yalvarıyoruz. Şeytan'dan vazgeçildikten sonra, Peder, Oğul ve Kutsal Ruh'un adına vaftiz gerçekleştirilir.
Paskalya Arifesi ayini, Efkaristiya'nın bitiminden sonra özel bir takdis ile devam eder ve Alleluya ile ayin son bulur.
Çamaşır topu

Çamaşır topu (İng. Laundry ball, Wash ball); çamaşır yıkamada deterjan yerine önerilen bir üründür. Topların üreticileri genellikle ürünlerinin nasıl çalıştığı konusunda pseudoscientific (sözdebilimsel) iddialar ileri sürerler ve faydaları konusunu abartırlar.
Birçok insanın bu toplarla çamaşır yıkamanın deterjansız yıkama ile aynı derecede veya daha düşük etkinlikte olduğunu bildirirken etkilerin birçoğu mekanik etkiye veya soğuk yerine sıcak suyla yıkama fonksiyonlarına bağlanabilir.
Çamaşır topu tipleri

Değişik imalat tiplerine sahip toplar içlerinde etkili olduğu söylenen nanoteknolojik seramik parçalar, magnetik materyal veya aktif su olduğu belirtilen renkli sıvı taşırlar. Çalışmalar bu topların yıkama etkisi konusunda fark olmadığını belirtse de üreticiler bu bileşenlerin yıkamada özel etkileri olduğunu iddia ederler. Bazı toplar özel deterjan pelletleri veya diğer içerik malzemeleri ile doldurulmuş olabilir.
Üreticiler tarafından ileri sürülen faydalar

Çamaşır topları üreticileri tarafından daha ucuz, genel yıkama tozları veya sıvılarına karşı çevreci, alerji yapmayan sağlıklı ürünler olarak lanse edilir. Buna göre toplar deterjanlar kadar veya ona yakın derecede etkindirler. Su kullanımının azaltılmasında, Enerji kullanımının azaltılmasında, Bakteri ve sporların uzaklaştırılmasında, Sert suyun yumuşatılmasında,
Suyun pH'ının değiştirilmesinde etkilidir.
Muhtemel tehlikeler

Seramik içeren topların parçalanması makina parçalarına zarar verebilir.
İddia edilen etki mekanizmaları

İddiaların bir kısmı bilimsel olarak desteklenmeyen, diğerleri ise abartılan iddialar olarak görülmüştür. İçeriğinde deterjan bulunan toplar tek başına suyla yıkamadan daha etkili olabilirler. İddiaya göre deterjan üreticileri ihtiyaç olandan fazla deterjan önermekte ve deterjanlar gereksiz dolgu maddeleri içermektedirler. Bazı üreticiler çamaşır toplarının daha az enerji kullanımı gerektiğini söylese de çamaşırların sıcak suyla yıkanmasını önererek lekelerin temizlenmesini, böylece de tüketicinin yanılarak topun işe yaradığını söylemelerine yol açabilirler.
Çağlar Boyu Quidditch

| --- | --- |
Quidditch Through Ages

Yazar: J. K. Rowling
Çevirmenler: Gül Sarıoğlu Kutlukhan Kutlu
Tür: Fantezi
Yayım: 2001
Yayımcı: Yapı Kredi Yayınları
Çağlar Boyu Quidditch J.K. Rowling tarafından yazılan bir kitaptır. Quidditch tarihi ve oyunda yer alan “her şey” hakkında bir eserdir. Yardım amaçlı yazılan bu kitabın geliri Comic Relief'e bağışlanmıştır.
Albus Dumbledore’un kitaba yazdığı önsöz ise şöyledir:
“Bu kitaptan elde edilecek kazanç Comic Relief'e gidecek, onlar da sizin paranızı hayatları kurtarmak ve iyileştirmek için kullanacaklar - ki bu 1921'de Roderick Plumpton'ın Altın Snitch'i üç buçuk saniyede yakalamasından da daha önemli ve şaşırtıcı bir iş.”
Halit Mengi

Halit Mengi
Halit Hami Mengi (21 Ağustos 1883, Bor, Niğde - 5 Ekim 1958), Türk siyasetçi.
Hayatı

Hacı Şerif Efendi ve Hacı Hazım soyundan gelmektedir. Hüsnü Efendi (Müftüzade Hacı Mahmut Şerif Efendi'nin ikinci oğlu) ile Huriye Hanımın (Sarı müderrislerden Abdülnafi Efendi'nin kızı) birinci çocuklarıdır. Niğde eşrafından İzzet Efendi'nin kızı Ulfiye Hanım'la evlenmiştir. Ulfiye Hanım'ın vefatından sonra 2. evliliğini 1950 - 1954 yılları arasında Demokrat Parti Tekirdağ milletvekilliği yapmış Şevket Mocan'ın kardeşi, Yirmisekizzade Mehmed Said Paşa'nın ahfadından Fethi Ahmet Paşa'nın torunu Ayşe Pakize Hanım'la evlenmiştir;
Hüsnü Naim, Deime Nadide, Vedat, Müftale, Nesrin, Melahat ve Atila'nın babasıdır.
Bor kasabası Mekteb-i İbtidai ve mülkiyesinden mezun olan Halit Bey bir süre de Konya İdadisine devam etmiştir. Telgrafçılık tahsili alan Halit Bey 1899 senesinde Ermenek Nüfus Kâtibi olarak memurluk görevine başlamıştır. Devlet kademesinde çeşitli görevler yapmıştır. 1900 yılından başlayarak; Bor Hükûmet Konağı İnşaat Katipliği, Belediye Katipliği, Tahrirat katipliği, Bozkır ilçesi Maliye Tahsil Müfettişliği, Ereğli ilçesi Tahsil Müfettişliği, Bor Varidat memurluğu, Eğridir ilçesi Mal Müdürlüğü, Beyşehir İlçesi Mal Müdürlüğü, Antalya ili Vergi Memurluğu, İstanbul İstinye ilçesi Mal Müdürlüğü,İstanbul Şile Mal Müdürlüğü, İstanbul Defterdarlığı 2. Şube Teknik Memurluğu, İstanbul Hasköy İlçesi Maliye Tahakkuk 1. Memurluğu, Karaman Mal Müdürlüğü yapmıştır. Niğde ve Bor Belediye Başkanlığı görevlerinde de bulunmuştur. 1915 yılı sonlarında terfian Aksaray Kaymakamlığına atanmış ardından Karaman Belediye Başkanı olmuşsa da istifa ederek ayrılıp ticaretle uğraşmıştır. 1923 senesinde mebusluğu, diğer seçimlerinde de adaylığı Mustafa Kemal Atatürk tarafından onaylanmış ve 1950 yılına kadar aralıksız II., III., IV., V., VI., VII.ve VIII. dönem CHP Niğde milletvekili seçilmiştir. Milli Mücadele'de elde silah olmadığından Bor'da demirciler süngü yaparak Kuvâ-yi Milliye’ye destek vermişlerdir. Bu dönemde İstanbul Hükümeti aciz bir durum sergilediğinden Mustafa Kemal Paşa ülkenin çeşitli yerlerinde kongreler toplamaktaydı. Bu kongrelerden biri de Sivas Kongresi’dir. Sivas Kongresi’ne Niğde’den Muhiddin Efendizade Mustafa Bey ve Bor’dan Halit Mengi katılmıştır. Sivas’a hareket edildiğinde gerek hükümetin ve gerekse eşkıyanın çeşitli takiplerine rağmen bu onurlu görev yılmadan ifa edilmiştir.
Milli Mücadele Yılları

Millî Mücadele'nin başında aktif rol oynamış ve Bor'un 1923 yılından 1950 senesine kadar siyasi hayatına hakim olmuş bir insandı.
Milli Mücadele Yılları > Damar Arıkoğlu'nun Kendisi Hakkındaki Görüşleri

Damar Arıkoğlu'nun milli mücadele döneminde kendisiyle ilgili anısı:
"Borlu Halit Mengi'yi fırka kumandanı hapsedip ihtilattan men etmişti. Kuvâ-yi Milliye aleyhtarlığı, bozgunculuk suçları ile itham ediliyordu. Halit beyi çok iyi tanırım. Civanmert, ileri fikirli, yobazlıkla alakası olmayan koyu bir Kuvâ-yi Milliyecidir. Hemen Ahmet Remzi beyle Arif beyin yanına gidiyoruz. Halit hakkında garezkarların verdiği malumat iftiradan ibarettir. Derhal tahliyesini istedik. Hem de bizim işlerimize yakında çok da hizmet edeceğini ilave ettik. Tabii hemen tahliye edildi. Birkaç gün sonra Halit beyi yanımıza alarak Çiftehan üzerinden Pozantıya taarruz eden müfrezelerimizi yakından görmek üzere tedarik ettiğimiz pikapla yola çıktık.
Şimdi birinci işimiz Sadık paşa havadisini yaymak için tertibat almaktı. Halit Mengi ile bu işi üzerime aldım. Vakit geçirmeksizin Halit Mengi beyi propaganda yapmak üzere yola çıkardık. İlk vazifesi Ereğliye uğramak, ikincisi, herhangi bir işi bahane ile Karamana gidip 1000 atlı Sadık paşa havadisini yaymak; üçüncü olarak Konya'da da bütün şiddeti ile Sadık paşa havadisini dilinin yettiği kadar her yerde söylemek olacaktı. Geçen günler zarfında Halit Mengi arkadaşımız, tevdi edilen vazifeyi beklediğimizden iyi yaptı. Kendisiyle Konya'da birleştim. Teşekkürlerimi bildirdim."
Sivas Kongresi'nden sonra Pozantı'da Fransızlar'a karşı gönderilen kuvvetlerin organizasyonunda rol almıştır. Düzce isyanı sırasında 2. Tümen Komutanı Ayıcı Arif Bey'in isteği üzerine Düzce'ye gitmek üzere yola çıkmış, Konya'ya kadar gitmiştir. Cezaevinde bulunan mahkûmları serbest bıraktırarak, ayrı bir müfreze teşkil etmiş ve Ayıcı Arif Bey'in emrine vermiştir. İller Bankası'nın Belediyeler Bankası olarak kurulması teklifini zamanında Şükrü Kaya'ya iletmiştir. Şükrü Kaya'nın bu teklife cevaben teşekkür mektubu bulunmaktadır.
Halit Mengi, Belediye Başkanlığı sırasında, Bor'da şimdiki İş Bankası'nın bulunduğu yerdeki eski belediye binasını yaptırmış, pek çok dükkân, ev ve hanı istimlak ederek Hükûmet Meydanı'nı açmıştır. İbrahim Bilgen'e ait evi istimlak ederek hastane haline getirmiş, halı ve rakı şirketi kurmuştur. Halı şirketi 1929 iktisadi buhranı yüzünden kapanmıştır.
Milli Mücadele Yılları > Meclisteki Görevleri

Dilekçe, Kavanini maliye, Mübadele, İmar ve İskan, Sıhhiye, Nefia, Layiha ve İskan Komisyonları'nda çalıştı. Edirne ve Adana'nın kurtuluş törenlerine katılan heyetlerde yer aldı. İtfayi Cürüm ve Kuvveyi Elektirik Kanunları'nın değiştirilmesine dair iki kanun teklifi, dört kanun önergesi vardır. Bor belediyesinde katiplik ve Tahrirat Katipliği gibi hizmetlerde bulnmuş, muhtelif il ve ilçelerde maliye memurluğu yapmış, Karaman mal müdürüyken 1914 yılında Bor Belediye Başkanlığı'na tayin olmuştur. 1915 yılında Aksaray Kaymakamlğı, daha sonra Karaman Belediye Başkanlığı'nda bulunmuş ve 1920 senesinde Bor belediye başkanlığı seçimlerini kazanarak başkan olmuştur. Bu vazifeyle 1923 yılında milletvekili oluncaya kadar devam etmiştir.
Özel hayatı > Atatürk'le Yakınlığı

Atatürk tarafından Ruhi Soyer'in eşi Müftale Mengi'ye 10 Mayıs 1936'da düğün hediyesi olarak verilen broş, Müftale Mengi tarafından Anıtkabir Müzesi'ne bağışlanmıştır. Mustafa Kemal Atatürk'ün Niğde ziyaretinde sırasındaki akşam yemeğinde, Sofrada söz kaynaktan, pınardan açılınca Niğde Milletvekili Halit (Mengi), Niğde'nin Çiftehan İlçesi'ndeki kaplıcanın sağlığa çok şifalı olduğu halde bakımsız olduğunu, istifade edilemediğini söyleyince Atatürk: “Ya öyle mi? Yarın Çiftehan’a gidelim ve kaplıcayı yerinde görelim. Bu gibi şifalı sulardan milletimiz faydalanmalıdır.” demiştir.
Özel hayatı > Şarapçılık

12 Eylül 1941 tarihinde Niğde halkıyla sohbet toplantısı düzenleyen Milletvekilleri Halit Mengi ile Cavit Oral’dan da bölge için Bağcılığın gelişimi için gerekli olduğu ileri sürülerek katılımcılar milletvekillerinden bir Şarap Fabrikası’nın açılması temennisinde bulunurlar.
Yaptıkları açıklamada “Gerçekte Niğde bir elma memleketi olmakla beraber, bağ yetiştirmeğe salih ve halen el dokunulmamış sonsuz arazi vardır. Bu araziye en verimli şekilde işletmek için sistemli üzüm bağı yapmaktır. Halkın bu imkânı elde edebilmesi için üzümlerin garantili olarak satması icab eder. Böyle bir müessese de ancak Tekel’in bir Şarap Fabrikası olabilir. Bu Niğde’nin istikbali için böyle olmakla beraber, Niğde’nin hali içinde bir zorunludur. Bugün Türkiye şarap üretimi 19’da biri Niğde ve Bor’dadır. Bilhassa kalite itibarı ile Niğde şarapları birçok emsaline göre tercihtir. Bunların ıslah edilmiş şekilde satılması Devletimizin üretimi geliştirme siyasetine uygun düşer.” derler.
Özel hayatı > Bor Zürra ve Tüccar Bankası

Bor Zürra ve Tüccar Bankası (BZTB)’nın nizamnamesinin kayıt ve tescil tarihi 8 Kasım 1921’dir. Bankanın sermayedarları arasında Niğde’nin o dönemde önde gelen tüccar ve toprak sahipleri yer aldı. Bankanın nizamnamesinde “Müessis” olarak ismi geçen üç kişiden biri olan Belediye Reisi Halit Mengi, daha sonraki yıllarda mebus seçilerek TBMM’de görev aldı. Halit Mengi, 23 Mart 1341 tarihinde TBMM başkanlığına verdiği yazılı önergeyle Ziraat Bankası’nın kuruluş esasları doğrultusunda BZTB’ye nakden yardımda bulunmasını talep etti. Halit Mengi’nin bu talebine nasıl bir karşılık verildiği bilinmemekle birlikte verilen bu tekliften hareketle, bankanın bu sıralarda maddi desteğe ihtiyaç duyduğu söylenebilir.
Özel hayatı > Hacı Bektaş Velî Dergâhı Ziyareti

Halit Mengi, 11 Teşrîn-i sânî 1338'de Hacı Bektaş Velî Dergâhı'nı ziyaret etmiş ve türbeye ait ziyaret defterine şu notu yazmıştır:
"(Ankara’dan el-yevm sabâhı hareket akşâm birde dergâha muvâsalet) Cenâb-ı Pîr’in cümle-i kudsiyeti ile’l-ebed pâyidârdır ki niʻmet-i eltâfından benim gibi nice abd-i âcizler hissedâr olurlar ve olacaklar. İşbu ziyâretin kalb-i fakîrâneme bahş itdiği maʻnevî te’sîri beyândan izhâr-ı acz ider nâili olduğum iltifât ve nevâzişden dolayı da arz-ı şükrân eylerim. Otomobil ile fi 11 Teşrîn-i sâni 338. Bor Belediye Re’isi Müftizâde Halid Hami"
Osmanlı Türkçesinin günümüz Türkçesine çevrilmiş hali:
"Ankara’dan bugün sabah hareket edilip, akşam birde dergâha ulaşılmıştır. Cenâb-ı Pir’in kutsal varlığı ebediyen baki kalsın ki onun lütuflarından benim gibi birçok aciz kul pay almış ve almaya devam edecektir. Bu ziyaretin fakir gönlüme bahşettiği manevi etkileri anlatmaya aciz kalıyorum. Bana gösterilen iltifat ve nezaket dolayısıyla şükranlarımı sunarım. Otomobille, 11 Kasım 1938’de. Bor Belediye Başkanı Müftizade Halid Hami."
Galeri

Halit Hami Mengi
Atatürk, Halit Mengi'nin kızı Müftale Mengi ve Ruhi Soyer'in düğün töreninde
Montrö zaferi üzerine Ulus gazetesine yazdığı 23 Temmuz 1936 tarihli telgraf.
Halit Hami Mengi, en sağda.
İş sağlığı ve güvenliği

Bu tablo, II. Dünya Savaşı sırasında İngiltere'de bir fabrikada torna tezgahında yaptığı işi inceleyen bir kadını tasvir ediyor. Kadının gözleri korunmamaktadır. Günümüzde, işçiler için iş sağlığı ve güvenliği standartlarına bağlı kalan sanayileşmiş ülkelerin çoğunda böyle bir uygulamaya izin verilmez. Ancak pek çok ülkede bu tür standartlar hala zayıf veya hiç yoktur.
İş sağlığı ve güvenliği, insanların iş yerinde güvenliği, sağlığı ve refahı ile ilgilenen multidisipliner bir alandır. Bir iş sağlığı ve güvenliği programının hedefi, güvenli ve sağlıklı bir iş ortamının oluşturulmasıdır. İSG aynı zamanda iş ortamından etkilenebilecek tüm genel halkı da korur. Küresel olarak, her on beş saniyede bir ölüme tekabül edecek şekilde, yılda 2,78 milyondan fazla insan işyeri kaynaklı kazalar veya hastalıklar sonucunda hayatını kaybetmektedir. İşle ilgili olarak yılda 374 milyon ölümcül olmayan yaralanma meydana gelmektedir. Mesleki yaralanma ve ölümlerin ekonomik yükünün her yıl küresel gayri safi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde dördü olduğu tahmin edilmektedir. Ortak hukukunun geçerli olduğu ülkelerde, işverenler çalışanlarının güvenliğine makul ölçüde özen gösterme konusunda teamül hukuku yükümlülüğüne sahiptir. Ayrıca, kanunlar başka genel görevler yükleyebilir, özel görevler getirebilir ve iş güvenliği konularını düzenleme yetkisine sahip hükûmet organları tesis edebilir. Söz konusu hususların ayrıntıları yargıdan yargıya değişiklik göstermektedir.
Tanım

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından tanımlandığı üzere "iş sağlığı, işyerinde sağlık ve güvenliğin tüm yönleriyle ilgilenir ve tehlikelerin birincil olarak önlenmesine güçlü bir şekilde odaklanır." Sağlık, "yalnızca hastalık veya sakatlığın olmaması değil, fiziksel, zihinsel ve sosyal açıdan tam bir iyilik hali" olarak tanımlanmıştır.
Tarihçe

İş sağlığı ve güvenliğinin araştırılması ve düzenlenmesi nispeten yeni bir olgudur. Sanayi devriminin ardından işçilerin kaygılarına yönelik olarak işçi hareketleri ortaya çıktıkça, işçi sağlığı da işle ilgili bir konu olarak değerlendirilmeye başlanmıştır.
İşyeri tehlikeleri

Çalışmak ekonomik ve diğer birçok fayda sağlasa da, çok çeşitli işyeri tehlikeleri aynı zamanda işyerindeki insanların sağlık ve güvenliğine yönelik riskleri de beraberinde getirir. Bunlar arasında, kimyasallar, biyolojik etkenler, fiziksel faktörler, olumsuz ergonomik koşullar, alerjenler, karmaşık bir güvenlik riskleri ağı ve çok çeşitli psikososyal risk faktörleri yer almaktadır ancak bunlarla sınırlı değildir.
Sektörel

Belirli mesleki güvenlik ve sağlık risk faktörleri, sektöre ve endüstriye bağlı olarak değişir. Örneğin, inşaat işçileri özellikle düşme riski altında olabilirken, balıkçılar özellikle boğulma riski altında olabilir. Amerika Birleşik Devletleri Çalışma İstatistikleri Bürosu balıkçılık, havacılık, kereste, metal işçiliği, tarım, madencilik ve ulaşım gibi sektörleri işçiler için en tehlikeli sektörler olarak tanımlamaktadır. Benzer şekilde, iş yerinde şiddet gibi psikososyal riskler sağlık çalışanları, polis, infaz koruma memurları ve öğretmenler gibi belirli meslek grupları için daha belirgindir.
Sektörel > İnşaat

İnşaat, hem Amerika Birleşik Devletleri'nde hem de Avrupa Birliği'nde diğer tüm sektörlere kıyasla daha fazla mesleki ölümle sonuçlanan, dünyanın en tehlikeli iş kollarından biridir.
Sektörel > Tarım

Tarım çalışanları genellikle işle ilgili yaralanmalar, akciğer hastalıkları, gürültüye bağlı işitme kaybı, cilt hastalıkları ve kimyasal kullanımı veya uzun süre güneşe maruz kalmaya bağlı bazı kanserler açısından risk altındadır. Sanayileşmiş çiftliklerde, yaralanmalar sıklıkla tarım makinelerinin kullanımıyla ilgilidir.
Sektörel > Hizmet

Ayrıca bakınız: Üçüncül sektör
Gelişmiş ülkelerde hizmet sektöründeki iş sayısı arttıkça, giderek daha fazla iş hareketsiz hale gelmekte ve bu da imalat ve birincil sektörle ilişkili işlerden farklı bir dizi sağlık sorunu ortaya çıkarmaktadır.
Sektörel > Madencilik, petrol ve gaz çıkarma

Madencilik sektörü bugün hâlâ tüm sektörler arasında en yüksek ölüm oranlarından birine sahiptir. Yerüstü ve yeraltı madencilik faaliyetlerinde çeşitli tehlikeler mevcuttur. Yerüstü madenciliğinde önde gelen tehlikeler arasında jeolojik stabilite, tesis ve ekipmanla temas, patlatma, termal ortamlar, solunum sağlığı  Yeraltı madencilik operasyonlarında tehlikeler arasında nefes darlığı, patlamalar ve gaz, jeolojik dengesizlik, elektrikli ekipman, tesis ve ekipmanla temas, ısı stresi, su kütlelerinin akması, yüksekten düşme, kapalı alanlar, iyonlaştırıcı radyasyon gibi konular yer almaktadır.
Mesleki roller ve sorumluluklar

İSG uzmanlarının rol ve sorumlulukları bölgesel olarak değişmekle birlikte, çalışma ortamlarının değerlendirilmesi, yaralanma ve hastalıkları önleyebilecek önlemlerin geliştirilmesi, onaylanması ve teşvik edilmesi, işverenlere, çalışanlara ve halka İSG bilgileri sağlanması, tıbbi muayenelerin yapılması ve işçi sağlığı programlarının başarısının değerlendirilmesini kapsamaktadır.