Aşk ve Gurur (film, 2005)
Yapım > Konsept ve uyarlama

Son birkaç Jane Austen uyarlamasında olduğu gibi, Aşk ve Gurur İngiliz stüdyosu Working Title Films (Fransız şirketi StudioCanal ile birlikte) ve Amerikalı ana şirketi Universal Studios arasında bir Anglo-Amerikan işbirliği oldu. Working Title o zamanlar tarihsel dram türündeki filmlerden ziyade uluslararası çapta izleyicilerin dikkatini çekten Aşk Her Yerde, Bridget Jones'un Günlüğü ve benzeri başlıca yapımlarıyla bilinmektedir. Eş başkan Tim Bevan stüdyonun "Austen'in özgün hikâyesini getirmek, Lizzie üzerinde yoğunlaşmak, seyircilerin her yerde zevk alması için zaferini beyazperdeye tümüyle geri getirmek" istediğini belirtti. 22 milyon £'luk (28 milyon $) "nispeten ucuz" bir bütçe göz önüne alındığında, özellikle Romeo + Juliet (1996) ve Aşık Shakespeare'in (1998) ticari başarılarının yanı sıra Austen'ın eserlerine olan ilginin yeniden canlanmasına dayanarak filmin gişede üstün olması bekleniyordu.
Stüdyodan küçük bir talimat alan senarist Deborah Moggach Gurur ve Önyargı'nın film uyarlaması için 2 yıl üzerinde çalıştı. Önceki senaryoda mutlak hakimiyeti olan Moggach nihayetinde ona yakın taslak hazırlamıştır. Hikâyenin "mükemmel bir üç perdeli yapı" oluşturduğunun farkına varınca senarist, "hikâyesi müthiş bir biçimde şekillendirilmiş – birbirinden nefret ettiklerini düşünen ama gerçekte tutkuyla aşık olan iki insanın aşklarının doruğu" olarak belirttiği özgün romana olabildiğince bağlı kalmaya karar vermiştir. "Düşündüm de, 'Eğer bozuk değilse düzeltmeye çalışma[malı].'" Her ne kadar romanın "ateşli güzellikteki bütünlüklü konuşmalarını" koruyamasa da çoğunu tutmaya çabalamıştır.
Moggach'ın ilk senaryosu Austen'ın kitabına en yakın olanıydı ama sonrakiler ikincil konumda olan hikâye ve karakterleri dışarıda tutmuştur. Moggach romana uygun olarak başlangıçta tüm sahneleri Elizabeth'in bakış açısıyla yazmıştır; sonradan erkek bakış açısıyla birkaç sahne eklemiştir, "Darcy ve Bingley'nin yakınlığını" ve Darcy'nin "azametli duruşunun altında bir insan" olduğunu göstermek için eklediği Bingley'nin evlilik teklifi provası gibi. Küçük detaylar ana karakterlerin etrafında dönen bilinen geniş olayların içine sıkıştırılmıştır, sonradan Fransa'da olanlar gibi. Moggach film için anlaşılan tek senarist olsa da oyun yazarı Lee Hall da senaryoya ilkin birkaç ek yapmıştır.
Televizyon yönetmeni Joe Wright 2004'ün başında tutuldu. Yönetmen Aşk ve Gurur'u ilk yönetmenlik çalışması yaptı. Wright, önceki toplumsal gerçekçi filmleri nedeniyle romantik drama türündeki bir film için şaşırtıcı bir tercih olarak görülmüştür. Wright'ın çalışmaları taze bir bakış açısı arayışındaki yapımcıları etkilemiş, romanı okumamış olmasına rağmen senaryoyu ona göndermişlerdir. Bir keresinde, "Aslında o kadar ilgili olup olmadığımı bilmiyordum, bundan biraz daha ana akım olduğumu biraz daha meydan okuyan (biri olduğumu) düşündüm. Ama sonra senaryoyu okudum ve şaşırdım, etkilenmiştim." demiştir. Sonra "muhteşem bir karakter gözlemi ve Britanya Gerçekçiliğinin ilk örneği gibi görünüyor. Gerçek bir hikâye gibi duruyor, başka birini sevmeyi anlamaya, önyargıların üstesinden gelmeye, bizi diğer insanlardan ayıran şeyleri anlamaya dair içinde pek çok gerçeklik var ... işte böyle şeyler." dediği romanı okumuştur.
"Genç insanlara dair, böyle duyguları ilk kez yaşayan ve yaşadıkları şeyin farkında olmayan gençlere dair bir şey yapmak istedim. Eğer 40 yaşında içinde bulunduğu duyguyu anlamayan bir adam yıldızınız olursa bu biraz akıl almaz ve şüpheli durur,  yerine  veya başka bir şey gibi."
— Yönetmen Joe Wright'ın 1940 uyarlaması oyuncuların yaşları hakkındaki yorumundan
Wright'ın gördüğü tek Aşk ve Gurur uyarlaması bir romanın uzun metraj film olarak son kez uyarlandığı 1940 yapımıydı. Yönetmen bilerek, hem başkalarının düşüncelerini istemeden çalmaktan koktuğu hem de olabildiğince özgün olmak istediği için diğer ilgili yapımları izlemedi. Ancak diğer dönem filmlerini, Ang Lee'nin Aşk ve Yaşam'ı, Roger Michell'ın İkinci Şans'ı ve John Schlesinger'in Bir Aşk Yetmez filmi dahil izledi; Wright bu son filmin kendi uyarlaması üzerindeki en büyük etkiye sahip olduğunu "çok gerçek ve çok dürüst – ayrıca çok romantik" diyerek belirtmiştir. Heyecanlı bir flörtleşme atmosferi yaratmak için yönetmen ayrıca gençlik romantik filmleri 16. Doğum Günüm ve Kahvaltı Kulübü'nden esinlenmiştir.
Wright ile anlaşma Moggach üçüncü taslağını yazarken gerçekleşti. Senaristin Austen'ın diyaloglarına yakın olma arzusuna rağmen Wright "[ona] çok sadık olmama" çabasına girmiştir, "İnsanların sonuçta böyle konuşacağına inanmıyorum, hiç doğal değil." demiştir. Birkaç sahne esnasında, başarılı kadınlar hakkındaki tartışma gibi, yazarın özgün sözlerine bağlı kalınmış, diğer pek çoğu "çağdaş ifadeleri eski tarzda cümlelere yerleştirerek değiştirilmiştir". Bir değişiklik de kibarlık meselesi düşünülerek yapılmıştır; Wright, Austen'ın eserinde karakterlerin konuşmadan önce beklediğini belirterek kendisinin "özellikle geniş, kız çocuklu ailelerde herkes birbirinin sözünü kesmeye meyillidir, birinin sözünü diğer tamamlar, vb. Bu nedenle ben Bennet ailesinin konuşmalarının böyle üst üste gelmesi gerektiğini düşündüm." demiştir. Aşk ve Yaşam oyuncusu ve senarist Emma Thompson anlaşma yapmadan yazım geliştirme aşamasında yardım etmiştir. Thompson, sinirli yönetmene Austen'ı sinemaya uyarlamasında öneriler sunmuş ve Collins-Charlotte hikâyesinin bazı kısımlarında olduğu gibi diyalog tavsiyelerde bulunmuştur.
Austen'ın romanın ilk taslağını yazdığı yıla atıfta bulunarak Wright ve Moggach dönemlendirmelerini 1813'ten (romanın yayınlandığı tarih) geç on sekizinci yüzyıla taşımışlardır, bu karar kısmen Wright'ın, "Britanya aristokrasisinde korku havası yaratması"ndan heyecan duyduğu Fransız İhtilali'nden etkilenmiş bir İngiltere'de yaşanan değişimleri vurgulamak istediğinden alınmıştır. Ek olarak Wright, sonraki dönemde yaygın hale gelen imparatorluk silueti giyiminden nefret ettiği için önceki bir dönemi seçmiştir. Bu karar filmin diğer yakın zaman Austen uyarlamalarından gerçek manada farklı hale gelmesine yardımcı olmuştur. Colin Firth ve Jennifer Ehle'nin başrollerini paylaştığı popüler 1995 BBC sürümüne kıyasla yapımcı Paul Webster "pırıl pırıl bir Naiplik dönemi televizyon draması kalıp yargılarına uymayan" bir uyarlama istemiştir. Wright ve Moggach, Bennetler'i "kırsal yaşamlarına yakınlıkla" tasvir etmek amacıyla ve göreli fakirliklerinin altını çizmek için Longbourn'un önceki uyarlamalardan daha kırsal bir çevre resmeden "çamurlu etek versiyonu"nda karar kılmıştır. Fakirliklerinin derecesi bazı eleştirmenlerce eleştirilse de Wright "pasaklılığın ailenin içinde bulunduğu kötü duruma dramatik bir duruş kattığına" inandığını söylemiş ve Bennetler, Darcyler ve Bingsleyler arasındaki tezata yardımcı olduğunu belirtmiştir.