stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kerala astronomi ve matematik okulu

| Kerala Astronomi ve Matematik Okulu |
| --- | --- |

Türü: Astronomi, Matematik, Bilim
Müdür: Sangamagramalı Madhava
Adresi: Merkez ve Kuzey Kerala, Hindistan
Kerala astronomi ve matematik okulu veya Kerala Okulu, Sangamagramalı Madhava tarafından Tirur, Malappuram, Kerala, Hindistan'da kurulan ve üyeleri arasında Parameshvara, Neelakanta Somayaji, Jyeshtadeva, Achyuta Pisharati, Melpathur Narayana Bhattathiri ve Achyuta Panikkar'ın da bulunduğu bir matematik ve astronomi okuludur. Okul, 14. ve 16. yüzyıllar arasında gelişti ve orijinal keşifleri Narayana Bhattathiri (1559-1632) ile sona ermiş gibi görünmektedir. Astronomi problemlerini çözmeye çalışan Kerala Okulu, bağımsız olarak bir dizi önemli matematiksel kavram da keşfetmiştir. En önemli sonuçları -trigonometrik fonksiyonlar için seri açılımı- Neelakanta'nın Tantrasangraha adlı kitabında Sanskritçe manzum olarak ve yine bu eser üzerine yazılmış, yazarı bilinmeyen Tantrasangraha-vakhya adlı bir şerhte açıklanmıştır. Teoremler ispatsız olarak ifade edilmiştir, ancak sinüs, kosinüs ve ters tanjant serileri için ispatlar bir yüzyıl sonra Jyesthadeva tarafından Malayalam dilinde yazılan Yuktibhasa (y. 1530) adlı eserde ve ayrıca Tantrasangraha üzerine bir yorumda verilmiştir.
Avrupa'da kalkülüsün icadından iki yüzyıl önce tamamlanan çalışmaları, günümüzde kuvvet serisinin (geometrik seriler dışında) ilk örneği olarak kabul edilen şeyi sağlamıştır.
Arka plan

İslam bilginleri, MS 1000'lerde polinomların integrallerini bulmak için neredeyse genel bir formül geliştirmişlerdi ve belli ki ilgilendikleri herhangi bir polinom için böyle bir formül bulabilirlerdi. Ancak, öyle görünüyor ki, en azından bize ulaşan kaynakların hiçbirinde, dörtten yüksek dereceli hiçbir polinomla ilgilenmemiş gibi görünmektedirler. Öte yandan Hint bilginler, 1600 yılı itibarıyla, ilgilendikleri fonksiyonlar için güç serilerini hesaplamada İbn el-Heysem'in keyfi integral güçler için toplam formülüne benzer bir formül kullanabiliyorlardı. Aynı zamanda, bu fonksiyonların diferansiyellerini nasıl hesaplayacaklarını da biliyorlardı. Yani kalkülüsün bazı temel fikirleri Newton'dan yüzyıllar önce Mısır ve Hindistan'da biliniyordu. Bununla birlikte, ne İslam ne de Hint matematikçileri bizim kalkülüs adı altında topladığımız bazı farklı fikirleri birbirine bağlama gerekliliğini görmemiş gibi görünüyor. Görünüşe göre sadece bu fikirlere ihtiyaç duyulan özel durumlarla ilgileniyorlardı.
Katkılar > Sonsuz seriler ve kalkülüs

Kerala Okulu, sonsuz seriler ve kalkülüs alanlarına bir dizi katkıda bulunmuştur. Bunlar aşağıdaki sonsuz geometrik serileri içerir:
Kerala Okulu, Tümevarım hipotezi henüz formüle edilmemiş veya ispatlarda kullanılmamış olmasına rağmen, matematiksel tümevarımı sezgisel olarak kullanmıştır. Bunu, sonucun yarı titiz bir ispatını keşfetmek için kullanmışlardır:
büyük n değerleri için.
\sin x,  \cos x ve  \arctan x için (Taylor-Maclaurin) sonsuz seriler elde etmek için diferansiyel ve integral kalkülüsten fikirler uyguladılar. Tantrasangraha-vakhya matematiksel notasyona çevrildiğinde şu şekilde yazılabilecek olan seriyi dize olarak verir:
Burada,  r=1, için seriler, örneğin bu trigonometrik fonksiyonlar için standart kuvvet serilerine indirgenir:
ve
(Kerala Okulu, "faktöriyel" sembolizmini kullanmamıştır).
Kerala Okulu, bu sonuçların kanıtını vermek için bir dairenin yayının rektifikasyonundan (uzunluğunun hesaplanmasından) yararlanmıştır. (Leibniz'in daha sonra kullandığı kareleme yöntemi (yani dairenin yayı altındaki alanın hesaplanması) henüz geliştirilmemişti.) Ayrıca  \pi  için sonsuz bir seri ifadesi (daha sonra Gregory serisi olarak bilinir) elde etmek için  \arctan x'in seri açılımını kullandılar:
Serilerinin sonlu toplamı için "hata" rasyonel yakınsamaları özellikle ilgi çekicidir. Örneğin,  f_{i}(n+1), (n tek ve i = 1, 2, 3 için) serisi için hata:
{\frac {1}{n^{3}-n}} kısmi kesir açılımını kullanarak  \pi  için daha hızlı yakınsayan bir seri elde etmek için terimleri değiştirdiler:
Geliştirilmiş seriyi  \pi  için dokuz ondalık basamağa kadar doğru olan  {\frac {104348}{33215}} rasyonel ifadesini, yani  3,141592653 türetmek için kullandılar. Bu sonuçları hesaplamak için sezgisel bir limit kavramından yararlandılar. Kerala Okulu matematikçileri ayrıca bazı trigonometrik fonksiyonların türevi için yarı-titiz bir yöntem de verdiler, ancak fonksiyon kavramı ya da üstel veya logaritmik fonksiyonlar henüz formüle edilmemişti.
Katkılar > Tanınma

1825 yılında John Warren, Güney Hindistan'da zamanın bölünmesi üzerine Kala Sankalita adlı bir anı kitabı
 yayınladı ve bu kitapta Kerala astronomlarının sonsuz serileri keşfettiğinden kısaca bahsedildi.
Kerala Okulunun çalışmaları Batı dünyası için ilk kez 1835 yılında İngiliz C. M. Whish tarafından kaleme alınmıştır. Whish'e göre, Kerala matematikçileri "tam bir akı sisteminin temelini atmışlardı" ve bu çalışmalar "yabancı ülkelerin hiçbir çalışmasında bulunmayan akı formları ve serileriyle" doluydu. Ancak Whish'in sonuçları, Kerala Okulunun keşiflerinin C. T. Rajagopal ve arkadaşları tarafından tekrar araştırıldığı bir asır sonrasına kadar neredeyse tamamen ihmal edilmiştir. Çalışmaları, iki makalede verilen Yuktibhasadaki arktan serisinin kanıtları üzerine yorumları ve arctan, sin ve kosinüs serileri için Tantrasangrahavakhya'nın Sanskritçe dizelerini sağlayan iki makaleyi Yuktibhasa'nın sinüs ve kosinüs serileri ispatı üzerine bir yorum içermektedir (İngilizce çeviri ve yorumla birlikte).
1952 yılında Otto E. Neugebauer, Tamil astronomisi üzerine yazdı.
1972 yılında K. V. Sarma, Kerala Hint Astronomi Okulunun Tarihi (A History of the Kerala School of Hindu Astronomy) adlı eserini yayınlamış ve bu eserde okulun 13. yüzyıldan 17. yüzyıla kadar bilgi aktarımının sürekliliği gibi özellikleri tanımlanmıştır: Govinda Bhattathiri'den Parameshvara'ya Damodara'dan Nilakantha Somayaji'ye Jyesthadeva'dan Acyuta Pisarati'ye. Öğretmenden öğrenciye aktarım, "basılı kitapların ve devlet okullarının çoğalmadığı bir zamanda astronomi gibi pratik, gösterici bir disiplinde" bilgiyi korumuştur.
1994 yılında güneş merkezli modelin Kerala'da MS. 1500 yıllarında benimsendiği ileri sürülmüştür.
Kerala Okulu sonuçlarının Avrupa'ya olası aktarımı

A. K. Bag, 1979'da bu sonuçlara ilişkin bilginin tüccarlar ve Cizvit misyonerleri tarafından Kerala'dan ticaret yolu ile Avrupa'ya aktarılmış olabileceğini öne sürmüştür. Kerala, Çin ve Arabistan ve Avrupa ile sürekli temas halindeydi. Bazı bilim insanlarının bazı iletişim yolları ve kronoloji önermesi böyle bir aktarımı mümkün kılabilir; ancak böyle bir aktarımın gerçekleştiğine dair ilgili el yazmaları yoluyla doğrudan bir kanıt yoktur.
David Bressoud'a göre, "Hint dizi çalışmalarının on dokuzuncu yüzyıla kadar Hindistan dışında, hatta Kerala dışında bilindiğine dair hiçbir kanıt yoktur".  V. J. Katz, Kerala okulunun bazı fikirlerinin 11. yüzyıl Iraklı bilgin İbn el-Heysem'in çalışmalarıyla benzerlikler taşıdığını belirtmektedir, bu da fikirlerin Orta Çağ İslam matematiğinden Kerala'ya aktarılmış olabileceğini düşündürmektedir.
Hem Hint hem de Arap bilginleri 17. yüzyıldan önce bugün kalkülüsün bir parçası olarak kabul edilen keşiflerde bulunmuşlardır. Katz'a göre, Newton ve Leibniz gibi, "birçok farklı fikri türev ve integral gibi iki birleştirici tema altında bir araya getiren, ikisi arasındaki bağlantıyı gösteren ve kalkülüsü bugün sahip olduğumuz büyük problem çözme aracına dönüştüren" henüz onlar değildi. Hem Newton hem de Leibniz'in entelektüel kariyerleri iyi belgelenmiştir ve çalışmalarının kendilerine ait olmadığına dair hiçbir belirti yoktur; ancak, Newton ve Leibniz'in yakın "seleflerinin", "özellikle Fermat ve Roberval dahil olmak üzere, İslam ve Hint matematikçilerinin bazı fikirlerini şu anda bilmediğimiz kaynaklar aracılığıyla öğrenip öğrenmedikleri" kesin olarak bilinmemektedir. Bu, özellikle İspanya ve Mağrip'in el yazması koleksiyonlarında, şu anda diğer yerlerin yanı sıra Paris'teki Centre national de la recherche scientifique'de sürdürülen aktif bir araştırma alanıdır.
Yuktibhasa adlı eserden sayfalar, y. 1530
Ōmi (vilayet)

| Ōmi vilayeti 近江国 |
| --- | --- |
Vilayet
 Ōmi vilayetinin Japonya'daki konumu (1868)
Koordinatlar: 35°12′41″K 136°7′26″D﻿ / ﻿35.21139°K 136.12389°D﻿ / 35.21139; 136.12389
Ülke: Japonya
Bölge: Tōsandō
Lağvedilme: 1871
Merkez: Ōtsu
Ōmi vilayeti (Japonca: 近江国, romanize: Ōmi no kuni), Japonya'nın tarihi vilayetlerinden biri idi. Vilayet Honshū adasında Tōsandō bölgesinde yer almaktaydı ve sınırları günümüz Shiga prefektörlüğünü kapsamaktaydı.
1200 yılında Kamakura şogunluğunun ilk shikkeni Hōjō Tokimasa Ōmi vilayetinin daimyosu yapıldı. Sengoku döneminde vilayetin kuzeyi Ishida Mitsunari'ye bağlı olup Sekigahara Muharebesi'nden sonra Ii boyuna bağlandı. Ii boyu Sawayama'nın kalıntılarından yeni bir kale ve Hikone şehrini inşa etti.
Vilayetin güneyindeki Kōka'da ninjutsunun Kōga-ryū okulunun doğduğu yerdir.
Ixobrychus

Ixobrychus balıkçılgiller familyasında yer alan bir kuş cinsidir. Kuzey Amerika, Güney Amerika, Avrasya ve Avustralasya'da türleri bulunur. Kuzeyde yaşayan türler güneye göç eder.
Ixobrychus cinsinde yer alan balıkçıllar küçük boyludur. Daha büyük olan yakın akrabaları Botaurus cinsinde sınıflandırılan dört türdür. Çok iyi gizlenirler ve kamuflajları iyidir. Arada uçarken görülmeleri dışında gözlemlenmeleri zordur. Balık, kurbağa ve benzer sucul canlılarla beslenirler.
Türler

Küçük balaban (Ixobrychus minutus)
Ixobrychus dubius
Ixobrychus novaezelandiae (soyu tükenmiş y. 1890)
Ixobrychus cinnamomeus
Ixobrychus involucris
Ixobrychus exilis
Ixobrychus sinensis
Ixobrychus eurhythmus
Ixobrychus sturmii
Ixobrychus flavicollis
| g t Balıkçılgiller Takım: Pelecaniformes  Familya: Ardeidae |
| --- | --- |
Cins:  Türler 
Alt familya : Tigrisomatinae
Cochlearius:  Kayık gagalı balıkçıl 
Tigrisoma:  Meksika kaplan balıkçılı  T. fasciatum  Çizgili kaplan balıkçıl 
Tigriornis:  Afrika kaplan balıkçılı 
Zonerodius:  Z. heliosylus 
Alt familya : Botaurinae
Zebrilus:  Z. undulatus 
Ixobrychus:  Küçük balaban  I. dubius  I. novaezelandiae †  I. cinnamomeus  I. involucris  I. exilis  I. sinensis  I. eurhythmus  I. sturmii  I. flavicollis 
Botaurus:  B. lentiginosus  Bayağı balaban  B. pinnatus  B. poiciloptilus 
Alt familya : Ardeinae
Nycticorax:  Gece balıkçılı  N. megacephalus †  N. duboisi †  N. mauritianus †  N. olsoni †  Nankeen gece balıkçılı 
Nyctanassa:  N. carcinocatactes †  Sarı taçlı gece balıkçılı 
Gorsachius:  G. leuconotus  G. magnificus  G. goisagi  G. melanolophus 
Butorides:  B. virescens  B. sundevalli  Yeşil sırtlı balıkçıl 
Agamia:  A. agami 
Pilherodius:  P. pileatus 
Ardeola:  A. grayii  Alaca balıkçıl  A. bacchus  A. speciosa  A. idae  A. rufiventris 
Bubulcus:  Sığır balıkçılı 
Ardea:  Büyük mavi balıkçıl  Gri balıkçıl  Dev balıkçıl  A. cocoi  A. pacifica  A. melanocephala  A. humbloti  A. insignis  A. sumatrana  Erguvani balıkçıl  Büyük ak balıkçıl  A. picata 
Syrigma:  Islıkçı balıkçıl 
Egretta:  Küçük ak balıkçıl  Süt beyazı balıkçıl  Kızılca balıkçıl  E. vinaceigula  Kara balıkçıl  Louisiana balıkçılı  E. novaehollandiae  Küçük mavi balıkçıl  E. sacra  Kıyı balıkçılı  E. dimorpha  E. eulophotes 
Mesophoyx:  M. intermedia 
19 cins içinde 45 yaşayan ve 6 soyu tükenmiş tür bulunmaktadır
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  NLI: 987007558940005171
Otomatik düzeltme

Windows 10 "yanlış yazılmış" kelimesi için bir düzeltme öneriyor.
Otomatik düzeltme, genellikle Microsoft Word gibi kelime işlemcilerde ve iPod, iPhone ve iPad gibi Apple ürünlerinin metin düzenleme arayüzlerinde bulunan bir işlevdir. Otomatik tamamlamaya benzer fakat aynı değildir. Başlıca amacı, yazım denetleyicisinin bir parçası olarak yaygın yazım hatalarını düzeltip kullanıcıya zaman tasarrufu sağlalamaktır. Ayrıca, otomatik olarak metni biçimlendirmek ve karakter kullanımını tanıyarak özel karakterler eklemek için kullanılır. Ek seçenekler arasında ilk iki harfi büyük yazılan sözcüklerin (örn. "ÖRnek") tanınması ve düzeltilmesi, cümlelerin ilk harflerinin büyük harfle başlaması ve harf kilidinin yanlış kullanımının (örn. "öRNEK") düzeltilmesi yer almaktadır.
Kai (vilayet)

| Kai vilayeti 甲斐国 |
| --- | --- |
Vilayet
 Kai vilayetinin Japonya'daki konumu (1868)
Koordinatlar: 35°40′43″K 138°37′43″D﻿ / ﻿35.67861°K 138.62861°D﻿ / 35.67861; 138.62861
Ülke: Japonya
Bölge: Tōkaidō
Lağvedilme: 1871
Kai vilayeti (Japonca: 甲斐国, romanize: Kai no kuni), Japonya'nın tarihi vilayetlerinden biri idi. Vilayet Honshū adasında Tōkaidō bölgesinde yer almaktaydı ve sınırları günümüz Yamanashi prefektörlüğünü kapsamaktaydı.
Iga (vilayet)

| Iga vilayeti 安房国 |
| --- | --- |
Vilayet
 Iga vilayetinin Japonya'daki konumu (1868)
Koordinatlar: 34°43′4″K 136°9′44″D﻿ / ﻿34.71778°K 136.16222°D﻿ / 34.71778; 136.16222
Ülke: Japonya
Bölge: Tōkaidō
Kuruluş: MS 680
Lağvedilme: 1871
Merkez: Iga
Iga vilayeti (Japonca: 伊賀国, romanize: Iga no kuni) veya Ishū (伊州), Japonya'nın tarihi vilayetlerinden biri idi. Vilayet, Honshu adasında Tōkaidō bölgesinde yer almaktaydı ve sınırları günümüz Mie prefektörlüğünün batısını kapsamaktaydı. Vilayetin merkezi Iga idi.
Yansıma (elektronik)

Yansıma Elektronikte radyo frekans devrelerinde ölçülen bir büyüklüktür.
Duran dalga kavramı periyodik hareketin söz konusu olduğu çeşitli sistemlerde kullanılabilirse de en önemli kullanım alanı elektronikteki yüksek frekans devreleridir. Çünkü yüksek frekansta dalga boyları devrelerin fiziksel boyutlarıyla karşılaştırılabilir büyüklüktedir.
Her elektronik devrenin karakteristik bir empedansı vardır. Aynı şekilde elektronik devrenin beslediği yükün de karakteristik bir giriş empedansı vardır. Bu iki empedansın eşit olması ideal durumdur. Ancak uygulamada bu durum sağlanamaz. Bir elektronik devre ile bu devrenin beslediği yük arasında empedans uyumsuzluğunun oluşu enerjinin bir bölümünün yükten yansıması anlamına gelir. Bu durum hem üretecin çıkış katlarının güvenliğini riske atar, hem de sistemin verimini düşürür. En büyük empedans uyumsuzluğu açık ve kısa devrelerdir. Açık devrede empedans sonsuz, kısa devrede ise 0'dır.
Yansıma katsayısı

Gerilim yansıma katsayısı Γ şu şekilde tanımlanır:
ya da
Burada Vg giden, Vy ise yansıyan gerilimdir. Her iki gerilimin de reaktif bileşenleri olabilir.
Γ = 0 ise yansıyan yoktur ve devre ideal devredir.
Γ = 1 ise devre açık devredir
Γ = -1 ise devre kısa devredir.
Uygulamada Γ 0 ile 1 arasında bir değere sahiptir. Hesaplarda yansıma katsayısının mutlak değeri alınır.
Yansıma kaybı

Yansıma kaybı (RL) yansıma katsayısının desibel cinsinden değeridir. Yansıma gerilim yansıması olduğu için desibel hesabındaki katsayı 10 yerine 20, kayıp söz konusu olduğu için işaret te – dir. Yani,
Şayet yansıma kaybı biliniyorsa yansıma katsayısı
Duran dalga oranı

Devredeki en büyük gerilim giden ve yansıyan gerilimlerin toplamıdır.
Devredeki en küçük gerilim ise bu iki gerilimin farkı, yani
VB / VK oranına gerilim duran dalga oranı denilir. (İng. VSWR)
VSWR={\frac {1+\Gamma }{1-\Gamma }}
Örnek

Şayet gerilim yansıma katsayısı 0,2 ise
Ise (vilayet)

| Ise vilayeti 伊勢国 |
| --- | --- |
Vilayet
 Ise vilayetinin Japonya'daki konumu (1868)
Koordinatlar: 34°30′18″K 136°26′23″D﻿ / ﻿34.50500°K 136.43972°D﻿ / 34.50500; 136.43972
Ülke: Japonya
Bölge: Tōkaidō
Lağvedilme: 18 Nisan 1876
Merkez: Suzuka
Ise vilayeti (Japonca: 伊勢国, romanize: Ise no kuni) veya Seishū (勢州), Japonya'nın tarihi vilayetlerinden biri idi. Vilayet, Honshu adasında Tōkaidō bölgesinde yer almaktaydı ve sınırları günümüz Mie prefektörlüğünün büyük bir kısmını kapsamaktaydı. Vilayetin merkezi günümüz Suzuka idi.
Musashi (vilayet)

| Musashi vilayeti 武蔵国 |
| --- | --- |
Vilayet
 Musashi vilayetinin Japonya'daki konumu (1868)
Koordinatlar: 35°48′22″K 139°24′33″D﻿ / ﻿35.80611°K 139.40917°D﻿ / 35.80611; 139.40917
Ülke: Japonya
Bölge: Tōkaidō
Lağvedilme: 1871
Merkez: Edo
Musashi vilayeti (Japonca: 武蔵国, romanize: Musashi no kuni), Japonya'nın tarihi vilayetlerinden biri idi. Vilayet Honshū adasında Tōkaidō bölgesinde yer almaktaydı ve sınırları günümüz Tokyo, Saitama ve Kanagawa prefektörlüklerinin bir kısmını kapsamaktaydı.
II. Dünya Savaşı sırasında Japon Musashi zırhlısı adını bu vilayetten almıştır.
Friedrich Schelling

| Friedrich Wilhelm Joseph Schelling |
| --- | --- |

Tam adı: Friedrich Wilhelm Joseph Schelling
Doğumu: Ocak 27, 1775, Leonberg, Almanya 
Ölümü: Ağustos 20, 1854, Bad Ragatz, İsviçre 
Çağı: 19. yüzyıl felsefesi
Bölgesi: Batı felsefesi
Okulu: Alman idealizmi
İlgi alanları: Naturphilosophie, Doğa bilimleri, Estetik, Din, Metafizik, Epistemoloji
 Etkilendikleri Aristoteles, Anselm, Descartes, Goethe, Spinoza, Rousseau, Boehme, Kant, Fichte 
 Etkiledikleri Hegel, Coleridge, Kierkegaard, Heidegger, Tillich, Peirce 
Friedrich Wilhelm Joseph Schelling (sonradan Friedrich Schelling; 27 Ocak 1775 – 20 Ağustos 1854), Alman İdealist düşünür. Fichte'nin temel kavrayışını ve idealist bakış açısını paylaşmakla birlikte, onun mutlak ego'nun bir ürünü olarak yalnızca bireysel bilinçle iradeye karşı koyan bir engel işlevi gören doğa anlayışına karşı çıkmıştır.
Gerçeklik; temelde insan ruhuna ya da tinine çok benzer olan ve kendi kendini belirleyen canlı bir süreç ise, doğa yalnızca iradeye karşı koyan, ölü, mekanik bir düzen olamaz. Schelling'e göre; biz insan varlıkları doğayı anlayabiliriz, çünkü doğanın bizimle bir yakınlığı vardır, çünkü o dinamik bir zihnin ifadesi olup, onda yaşam, akıl ve amaç vardır.
Schelling, romantiklerle birlikte, tin, zihin ya da akıl kavramını bilinçsiz, içgüdüsel ve amaçlı bir gücü de içerecek şekilde genişletir. Var olan her şeyin mutlak temeli ya da kaynağı yaratıcı enerji, mutlak irade ya da egodur, her şeyde hüküm süren dünya-ruhudur. Aktüel olan her şey, Schelling'e göre ondan çıkar. Şu halde, ideal olan ile gerçek, düşünce ile varlık bir ve aynıdır.
Schelling, Fichte'yle birlikte, değişmez töz düşüncesini reddeder ve onun yerine evrensel yaşamı, bilinçsizlikten bilince doğru gelişen ve nihai amacı, insandaki kendi kendisinin bilincine varan akıl olan, canlı, yaratıcı ve amaçlı bir evrim ilkesini geçirir.
| g t Kıta felsefesi |
| --- | --- |
Çağdaş felsefe (analitik ·  kıta)
Filozoflar:  Theodor W. Adorno  Giorgio Agamben  Louis Althusser  Hannah Arendt  Joxe Azurmendi  Alain Badiou  Jean Baudrillard  Zygmunt Bauman  Henri Bergson  Albert Camus  Ernst Cassirer  Gilles Deleuze  Jacques Derrida  Johann Fichte  Michel Foucault  Frankfurt Okulu  Hans-Georg Gadamer  Antonio Gramsci  Jürgen Habermas  Georg Hegel  Martin Heidegger  Edmund Husserl  Roman Ingarden  Karl Jaspers  Immanuel Kant  Søren Kierkegaard  Alexandre Kojève  Leszek Kołakowski  Jacques Lacan  Claude Lévi-Strauss  Emmanuel Levinas  Gabriel Marcel  Maurice Merleau-Ponty  Friedrich Nietzsche  Paul Ricoeur  Jean-Paul Sartre  Friedrich Schelling  Carl Schmitt  Arthur Schopenhauer  Slavoj Žižek  devamı... 
Teoriler:  Alman idealizmi  Hegelcilik  Eleştirel teori  Psikanalitik teori  Varoluşçuluk  Yapısalcılık  Postmodernizm  Postyapısalcılık 
Kavramlar:  Anksiyete  Sahicilik  Kendinde varolmak  Can sıkıntısı  Dasein  Différance  Fark  Varoluşçu bunalım  Varoluş özden önce gelir  Fiiliyat  Araöznellik  Ontik  Öteki  Kendini aldatma  İz sürme  devamı... 
İlgili maddeler:  Kantçılık  Fenomenoloji  Hermeneutik  Yapısöküm  Sezgi 
Kategori ·  Taslaklar
III. Vlad
Gençliği

Osmanlılara yenilen Vlad'ın babası II. Vlad, onu ve kardeşi Radu'yu 1442 veya 1444 yılında rehin olarak Osmanlılara vermek zorunda kalmıştı. 1448 yılına kadar Osmanlıların elinde rehin olarak önce Kütahya'daki Eğrigöz Kalesi'nde ardından Tokat ve Edirne'de diğer beylik şehzadeleri ile birlikte yaşadı ve eğitim aldı. Birlikte eğitim aldığı kişilerin arasında Arnavut isyanının lideri olacak İskender Bey ve Fatih Sultan Mehmet olarak anılacak şehzade Mehmet de vardı. Birlikte Kur'an, Aristo mantığı, matematik ve Türkçe gibi dersler aldılar.
1448'de II. Kosova Muharebesi sonrasında Osmanlı desteğiyle Eflak'ın başına geçme girişiminde bulundu, ancak kısa bir süre sonra Macaristan tarafından desteklenen Eflak Voyvodası II. Vladislav tarafından yenilgiye uğratıldı ve Boğdan'a sürgüne gitti. Erdel Beyi János Hunyadi ("Hunyadi Yanoş") 1456'da Belgrad şehrini Osmanlı kuşatmasına karşı savunmaya giderken, daha önce başarısızlığını görmesine rağmen Vlad'ın komutasına güney Erdel'in savunmasını sağlaması için bir ordu verdi. Doğu savaş taktik ve stratejilerini bilen genç Eflak prensini değerlendirmek istiyordu. Vlad da Eflak üzerinde egemen olabilmek için Hunyadi'ye ihtiyacı olabileceğini düşünüyordu. II. Mehmed'in Belgrad kuşatması sırasında şehrin doğu kanadını savundu. Ardından emrine verilen orduyu fırsat bilip bundan yararlanan Vlad, Eflak'a bir sefer düzenledi ve II. Vladislav'ı öldürerek 22 Ağustos 1456 tarihinde III. Vlad adıyla Eflak voyvodası oldu.
Voyvodalık dönemi

Bu görevi 1456'dan 1462'ye değin sürdürdü. Bu tarihler arasında rakiplerini çeşitli yöntemlerle cezalandırdı ve idam etti; bu yöntemler arasında en ünlüsü olan "kazığa geçirme", ölümünden sonra kendisine "Kazıklı Vlad" (Vlad Ţepeş) adının verilmesine neden olacaktır. (Kazığa geçirilenlerin kanlarını fıçılarda toplatıp şarap gibi içtiğine dair söylentiler, daha sonra onun bir vampir olduğu efsanesine de neden olmuştur.)
11 Ağustos 1456 tarihinde ölen Macar Kralı János Hunyadi'nin büyük oğlu Ladislaus Hunyadi'nin de ölmesiyle küçük oğlu Matyas Corvinus, 24 Ocak 1458 tarihinde henüz 15'ini tamamlamadan Macaristan kralı seçildi. Vlad'ın bu dönemde onunla ilişkileri olumlu oldu.
Sürgün ve sonu

1462 yılında III. Vlad'ın ordularının yenilmesiyle Eflak yeniden Osmanlı Devleti'ne bağlanmıştı. Vlad Macaristan'a bağlı bir beylik olan Erdel'e kaçarak Macaristan Kralı Matyas Corvinus'tan yardım istedi. Ancak Eflak'taki, Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı yeni yönetimi tanımış olan ve bir yandan da Boğdan Prensi III. Stefan ile Temmuz ayında ittifak kuran Corvinus, yardım talebini kabul etmedi. Vlad, Corvinus'un emriyle 1462 yılında tutuklandı ve Budin'e getirildi. Önce hapsedilen Vlad, daha sonra kral ve ailesiyle iyi ilişkiler kurdu. 12 yıl süren sürgün dönemi 1474 yılında sona erdi. Bu tarihten itibaren Eflak'ı yeniden ele geçirme planları yaptı. 1476 yılında arasını düzeltmiş olduğu III. Ştefan ile birlikte Eflak'a döndü ve voyvoda ilan edildi. Aynı yıl Mihaloğlu Ali Bey önderliğindeki 300 askeriyle birlikte yeniden Osmanlı ordularına yenildi. Öldürülen III. Vlad'ın kesilen başı öldürüldüğünü ispat etmek için İstanbul'a II. Mehmed'e gönderildi. 1461 yılında yaptırmış olduğu Comana Manastırı'na defnedilmiştir. Vlad'ın bir vampir olduğu rivayeti Almanya, Macaristan ve Rusya'da yayıldı. Tüm bunlara rağmen Rumen halkı onu bir kahraman olarak görmeye devam etti.
Günümüz kültürüne etkisi

Daha sonra Bram Stoker III. Vlad'dan esinlenerek Drakula adlı romanı yazmıştır. Böylece Vlad, ünlü vampir Kont Drakula'nın yaratılmasına etken oldu. Drakula'nın şatosu olarak bilinen Karpat dağlarındaki Poenari Şatosu Veliaht Dominic von Habsburg'a Romanya'da törenle 26 Mayıs 2006'da iade edildi. Romanya 1948 yılında şatoya el koymuştu.
Torunları

III. Vlad > "Kötü" Mihnea (Eflak Prensi) > Mircea (Eflak Prensi) > II.Alexandru Mircea (Eflak Prensi) > Mihnea Turcitul (Eflak Prensi) > Radu Mihnea (Eflak Prensi) > Alexandru Coconul (Eflak Prensi) > Radu Gioan Bey > Martin
III. Vlad > "Kötü" Mihnea (Eflak Prensi) > Mircea (Eflak Prensi) > Aksak Petru (Boğdan Prensi)
III. Vlad > Vlad > László (Macar) > László (1535'ler) > Bandlı János (varisi yok)
III. Vlad > Vlad > László (Macar) > János (1535'ler) > György > Kız çocuk: Anasytasia
III. Vlad> Vlad > László (Macar) > János (1535'ler) > György > Erkek çocuk: III.Ferdi (Mehtap Prensi)
III. Vlad > X (III.Vlad'ın eşi Ilona Szilágyi'den olma adı bilinmeyen bu oğlunun ölüm tarihi 1482'dir.)
III. Vlad > "Kötü" Mihnea (Eflak Prensi) > Miloş