stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Genel görelilik
Mevcut durum

Genel görelilik, şimdiye kadar pek çok kesin gözlemsel ve deneysel testten geçmiş, son derece başarılı bir kütleçekim ve kozmoloji modeli olarak ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte, teorinin eksik olduğu yönünde kuvvetli göstergeler vardır. Kuantum kütleçekimi sorunu ve uzay-zaman tekilliklerinin gerçek olup olmadığı hâlâ belirsizliğini korumaktadır. Karanlık enerji ve karanlık madde için kanıt olarak alınan gözlemsel veriler, yeni fizik teorilerine ihtiyaç duyulduğuna işaret ediyor olabilir.
Bu haliyle bile genel görelilik, daha fazla keşif için zengin olanaklar sunmaktadır. Genel göreliliğin matematiksel alanına yoğunlaşan bilim insanları, tekilliklerin doğasını ve Einstein denklemlerinin temel özelliklerini anlamaya çalışırken göreliliğin sayısal alanına odaklananlar giderek daha güçlü bilgisayar simülasyonları (birleşen kara deliklerin modellenmesi gibi) yürütmektedir. Şubat 2016'da, yerçekimsel dalgaların 14 Eylül 2015'te Gelişmiş LIGO ekibi tarafından doğrudan tespit edildiği açıklandı. Ortaya konulmasından bir asır sonra bile, günümüzde genel görelilik hâlâ oldukça aktif bir araştırma alanıdır.
Konuyla ilgili yayınlar > Ünlü kitaplar

Einstein, A. (1916), Relativity: The Special and the General Theory, Berlin, ISBN 978-3-528-06059-6
Geroch, R. (1981), General Relativity from A to B, Chicago: University of Chicago Press, ISBN 978-0-226-28864-2
Lieber, Lillian (2008), The Einstein Theory of Relativity: A Trip to the Fourth Dimension, Philadelphia: Paul Dry Books, Inc., ISBN 978-1-58988-044-3
Schutz, Bernard F. (2001), "Gravitational radiation",  Murdin, Paul (Ed.), Encyclopedia of Astronomy and Astrophysics, Institute of Physics Pub., ISBN 978-1-56159-268-5
Thorne, Kip; Hawking, Stephen (1994). Black Holes and Time Warps: Einstein's Outrageous Legacy. New York: W. W. Norton. ISBN 0-393-03505-0.
Wald, Robert M. (1992), Space, Time, and Gravity: the Theory of the Big Bang and Black Holes, Chicago: University of Chicago Press, ISBN 978-0-226-87029-8
Wheeler, John; Ford, Kenneth (1998), Geons, Black Holes, & Quantum Foam: a life in physics, New York: W. W. Norton, ISBN 978-0-393-31991-0
Konuyla ilgili yayınlar > Başlangıç seviyesi lisans ders kitapları

Callahan, James J. (2000), The Geometry of Spacetime: an Introduction to Special and General Relativity, New York: Springer, ISBN 978-0-387-98641-8
Taylor, Edwin F.; Wheeler, John Archibald (2000), Exploring Black Holes: Introduction to General Relativity, Addison Wesley, ISBN 978-0-201-38423-9
Konuyla ilgili yayınlar > İleri düzey lisans ders kitapları

Cheng, Ta-Pei (2005), Relativity, Gravitation and Cosmology: a Basic Introduction, Oxford and New York: Oxford University Press, ISBN 978-0-19-852957-6
Dirac, Paul (1996), General Theory of Relativity, Princeton University Press, ISBN 978-0-691-01146-2
Gron, O.; Hervik, S. (2007), Einstein's General theory of Relativity, Springer, ISBN 978-0-387-69199-2
Hartle, James B. (2003), Gravity: an Introduction to Einstein's General Relativity, San Francisco: Addison-Wesley, ISBN 978-0-8053-8662-2
Hughston, L. P.; Tod, K. P. (1991), Introduction to General Relativity, Cambridge: Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-33943-8
d'Inverno, Ray (1992), Introducing Einstein's Relativity, Oxford: Oxford University Press, ISBN 978-0-19-859686-8
Ludyk, Günter (2013). Einstein in Matrix Form (1. bas.). Berlin: Springer. ISBN 978-3-642-35797-8.
Møller, Christian (1955) [1952], The Theory of Relativity, Oxford University Press, OCLC 7644624
Moore, Thomas A (2012), A General Relativity Workbook, University Science Books, ISBN 978-1-891389-82-5
Schutz, B. F. (2009), A First Course in General Relativity (Second bas.), Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-88705-2
Konuyla ilgili yayınlar > Lisansüstü ders kitapları

Carroll, Sean M. (2004), Spacetime and Geometry: An Introduction to General Relativity, San Francisco: Addison-Wesley, ISBN 978-0-8053-8732-2
Grøn, Øyvind; Hervik, Sigbjørn (2007), Einstein's General Theory of Relativity, New York: Springer, ISBN 978-0-387-69199-2
Landau, Lev D.; Lifshitz, Evgeny F. (1980), The Classical Theory of Fields (4th ed.), Londra: Butterworth-Heinemann, ISBN 978-0-7506-2768-9
Stephani, Hans (1990), General Relativity: An Introduction to the Theory of the Gravitational Field, Cambridge: Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-37941-0
Will, Clifford; Poisson, Eric (2014). Gravity: Newtonian, Post-Newtonian, Relativistic. Cambridge University Press. ISBN 978-1-107-03286-6.
Charles W. Misner; Kip S. Thorne; John Archibald Wheeler (1973), Gravitation, W. H. Freeman, Princeton University Press, ISBN 0-7167-0344-0
R.K. Sachs; H. Wu (1977), General Relativity for Mathematicians, Springer-Verlag, ISBN 1461299055
Wald, Robert M. (1984). General Relativity. Chicago: University of Chicago Press. ISBN 0-226-87032-4. OCLC 10018614.
Konuyla ilgili yayınlar > Uzman kitapları

Hawking, Stephen; Ellis, George (1975). The Large Scale Structure of Space-time. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-09906-6.
Poisson, Eric (2007). A Relativist's Toolkit: The Mathematics of Black-Hole Mechanics. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-53780-3.
Konuyla ilgili yayınlar > Dergi makaleleri

Einstein, Albert (1916), "Die Grundlage der allgemeinen Relativitätstheorie", Annalen der Physik, 49 (7), ss. 769-822, Bibcode:1916AnP...354..769E, doi:10.1002/andp.19163540702  See also English translation at Einstein Papers Project
Flanagan, Éanna É.; Hughes, Scott A. (2005), "The basics of gravitational wave theory", New J. Phys., 7 (1), s. 204, arXiv:gr-qc/0501041 $2, Bibcode:2005NJPh....7..204F, doi:10.1088/1367-2630/7/1/204
Landgraf, M.; Hechler, M.; Kemble, S. (2005), "Mission design for LISA Pathfinder", Class. Quantum Grav., 22 (10), ss. S487-S492, arXiv:gr-qc/0411071 $2, Bibcode:2005CQGra..22S.487L, doi:10.1088/0264-9381/22/10/048
Nieto, Michael Martin (2006), "The quest to understand the Pioneer anomaly" (PDF), Europhysics News, 37 (6), ss. 30-34, arXiv:gr-qc/0702017 $2, Bibcode:2006ENews..37f..30N, doi:10.1051/epn:2006604 , 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF)
Shapiro, I. I.; Pettengill, Gordon; Ash, Michael; Stone, Melvin; Smith, William; Ingalls, Richard; Brockelman, Richard (1968), "Fourth test of general relativity: preliminary results", Phys. Rev. Lett., 20 (22), ss. 1265-1269, Bibcode:1968PhRvL..20.1265S, doi:10.1103/PhysRevLett.20.1265
Valtonen, M. J.; Lehto, H. J.; Nilsson, K.; Heidt, J.; Takalo, L. O.; Sillanpää, A.; Villforth, C.; Kidger, M. (2008), "A massive binary black-hole system in OJ 287 and a test of general relativity", Nature, 452 (7189), ss. 851-853, arXiv:0809.1280 $2, Bibcode:2008Natur.452..851V, doi:10.1038/nature06896, PMID 18421348
Genel göreliliğe göre, kütleçekim alanındaki bir cisim ile kapalı bir kutu içinde ivmelenen bir cisim benzer şekilde davranır. Örneğin, roketin içindeki gözlemci (solda) ve Dünya'daki gözlemci (sağda) topun düşüşünü aynı algılar. Bunun sebebi roketin ivmelenmesinin aynı göreli kuvveti yaratmasıdır.
yoğun bir cismin yakınında (gri renkte gösterilen) ışığın sapması (mavi renkle gösterilen konumdan gönderilen)
Kütleçekimsel dalga tarafından etkilenen test parçacıklarının çemberi
PSR1913+16 için yörünesel gecikme: zamandeğişimi saniye cinsinden, otuz yıl üzeri geçmiş.
Kütleçekimsel bir lensten üretilen aynı astronomik cismin dört resmi
Artis’in kütleçekimsel dalga algılayıcısına LISA izlenimi
Genel göreliliğin denklemlerine dayanan simülasyon, kütleçekimsel dalgalar salan bir kara delik oluşturmak için göçen bir yıldız
Bu mavi at nalı şeklindeki görüntü, parlak kırmızı galaksinin güçlü kütleçekimi tarafından tam bir halkada eğilmiş ve büyütülmüş uzak bir galaksidir.
Sonsuz bir Minkowski evreni Penrose - Carter diyagramı
dönen kara deliğin dışındaki bölge, böyle bir kara delikten çekici enerjinin yanına geldiğinde önemli bir rol oynar
Vikikitap
Aralık, Borçka

| Aralık |
| --- | --- |
Köy


 Artvin'in Türkiye'deki konumu
AralıkAralık'ın Artvin'deki konumu
Ülke:  Türkiye
İl: Artvin
İlçe: Borçka
Coğrafi bölge: Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 627 m
Nüfus (2021)
 • Toplam: 311
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0466
İl plaka kodu: 08
Posta kodu: 08400
Aralık, Artvin ilinin Borçka ilçesine bağlı bir köydür.
Coğrafya

Aralık köyü, Artvin il merkezine 45 km, Borçka ilçe merkezine 9 km uzaklıktadır. Borçka - Camili karayolu üzerindeki ilk köydür.
Nüfus

| Yıllara göre köy nüfus verileri |
| --- | --- |
2021: 299
2020: 311
2019: 296
2018: 294
2017: 314
2016: 325
2015: 322
2014: 313
2013: 202
2012: 352
2011: 360
2010: 390
2009: 394
2008: 409
2007: 394 
2000: 514
1990: 700
1985: 918
Eski adı Klaskuri olan Aralık köyünden bir görünüm.
Aralık köyünden bir görünüm.
Eski adı Klaskuri olan Aralık köyünden bir görünüm.
Yanartaş

"Kimera" buraya yönlendirilmektedir. Diğer kullanımlar için Kimera (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Yanartaş
Olimpos'un Sönmeyen Ateşi: Yanartaş, Antalya'nın Kemer ilçesi Çıralı köyü yakınlarında küçük, tarihi ve turistik önemi olan doğalgaz kaynağı. Denize yakın manzaralı bir konumda yer alır, taşlar arasından çıkan alevler turistlerin ilgisini çekmektedir. 2500 senedir yanmaktadır, Yunan mitolojisine de konu olmuştur.
Antalya ilinin güneybatısında, Kemer ilçe sınırlarının güney ucunda yer alır. Sahilin 3 km batısında, denizden 180 m yüksektedir. Antalyaya uzaklığı 55 km, Çıralı Körfezinin kuzey batısında, Olimpos Bey Dağları Milli Parkı sınırlarındadır. Çatlaklardan sızan doğal gaz kuru ve kokusuzdur. Gazın bileşimi metan (%82,96), etan (%14,5), azot (%1,5) ve karbondioksitten (%1) oluşur. Taşlardan dışarı çıkan gaz, oksijenle temas edince alev alıp yanar.
Kökeni

Gazın kökeni için önceleri metan ağırlığına bağlı olarak eski bir bataklıktan geldiği öne sürülmüştür. Bu görüş delil azlığı ve yetersizliğinden dolayı ilgi görmemiştir. Gazın petrol kökenli olduğu, fakat tam petrol yatağının üzerinden çıkmamış olabileceği ileri sürülmüştür. Tektonizmanın güçlü olduğu alanda gazı gönderen rezerv ekonomik olamayacak kadar küçüktür. Gazdan yararlanmak için sondaj yapılmaya başlanmış fakat bu, alevlerin azalmasına neden olmuş, alevler yakındaki krom madeninden yükselmeye başlanmıştır. Sondajdan vazgeçilmiş ve alevler eski yerinden çıkışa devam etmiştir.
Zaman içinde alev sayıları değişkenlik göstermiştir. 1935'te 2 noktadan, 1945'te 4 yerden, 1982'de 3 noktadan alevlerin çıktığı belirlenmiştir. 1986'da çok daha fazla noktadan alev çıktığı görülmüştür. Değişikliğin sebebi sel sularının getirdiği alüvyonların çıkışı engellemesidir. Yapılan hesaplamaya göre 1935 m3/h gaz çıkışı vardır. Derinlerdeki gazın miktarı bilinmediğinden ne kadar daha yanacağı tahmin edilememektedir.
Mitoloji

Çıralı plajının kuzeyindeki kayalıklarda yer alan doğal gaz kaynağı, eski Yunan mitolojisi'ne konu olmuştur. Yunan Mitolojisi'ne göre efsane şu şekildedir.
Ephyra Kralı Glaukos’un oğlu Hipponoes bir av partisinde kardeşi Belleros’u öldürür ve “Belleros’u Yiyen” anlamına gelen Bellerophontes adını alır. Ephyra’dan sürülen Bellerophontes, Argos kralına sığınır. Kendisine sığınan bu genci öldürmeyi kendine yakıştıramayan Argos Kralı onu Likya Kralın'a gönderir.
Likya Kralı acınacak haldeki bu genci öldürmek istemez ve onu Olympos dağında yaşayan arslan başlı, keçi gövdeli, yılan kuyruklu ve ağızdan alevler saçan canavar Chimera ile dövüşmeye gönderir. Bellerophontes, Pegassos adlı kanatlı atına binerek Chimera ile dövüşmeye gider. Chimera saldırdığında Pegassos havalanır ve Bellerophontes yere inerken mızrağı ile canavarı yerin yedi kat dibine gömer. Fakat Chimera yerin 7 kat altından alevler saçmaya devam eder.
Anadolu’da binlerce yıldan beri anlatılagelen ve Homeros’un bize bu şekilde aktardığı efsaneye göre hala yanan alevler, Chimera’nın yerin yedi kat dibinden fışkıran alevleridir.
Bellerophontes’in zaferini kutlamak amacıyla Olympos’da bir yarış düzenlenir. Atletler Chimera Kutsal Ateşiyle meşalelerini tutuşturarak Olympos kentine koşarlar. Böylece, daha sonraları değişik spor dallarının eklendiği ve birkaç gün süren Olimpiyat Oyunları’nın Anadolu’daki ilk örneği gerçekleşmiş olur. Günümüzde yakılan “Olimpiyat Meşalesi” Chimera'nın sönmeyen ateşinin sembolik bir ifadesidir.
Olimpos antik kenti içinden geçen dere
Gece saatlerinde Yanartaş
Zeyrek Camii

| --- | --- |
Caminin kuzeydoğudan görünüşü. Soldan sağa, İsa Pantokrator Kilisesi'nin apsisleri, İmparatorluk Şapeli ve Theotokos Eleousa Kilisesi görülebilir.

Genel bilgiler
Konum: Fatih, İstanbul, Türkiye
Koordinatlar: 41°01′11″K 28°57′26″D﻿ / ﻿41.01972°K 28.95722°D﻿ / 41.01972; 28.95722
Tamamlanma: 12. yüzyılın ilk çeyreği 
 UNESCO Dünya Mirası
Tür: Kültürel
Kriter: i, ii, iii, iv
Belirleme: 1985 (9. oturum)
Parçası: İstanbul'un Tarihî Alanları
Referans no.: 356
Ülke:  Türkiye
Bölge: Avrupa ve Kuzey Amerika
 
 
Mimar(lar): Nikeforos

Zeyrek Camii veya Pantokrator Manastırı (Yunanca: Μονή του Παντοκράτορος Χριστού, romanize: Moní tou Pantokrátoros Christoú), İstanbul'un Fatih ilçesine bağlı Fazilet Sokağı'nda Haliç'e bakan büyük bir camidir. İki eski Bizans kilisesi ve birleştirilmiş bir şapelden oluşur ve Konstantinopolis'teki Orta Bizans mimarisinin en iyi örneğini temsil eder. Ayasofya'dan sonra İstanbul'da ayakta kalan en büyük Bizans dinî yapısıdır.
Külliyenin doğusunda restore edilerek Zeyrekhane adı verilen restoran ve çay bahçesi olarak hizmete açılan bir Osmanlı Konağı bulunmaktadır.
Tarihçe > Bizans dönemi

İmparator II. İoannis’in eşi İmparatoriçe Macaristanlı İrini, 1124 yılı dolaylarında Hristos Pantokrator’a (“Evrenin Hakimi İsa Mesih”) ithaf ettiği, kilise, kütüphane ve hastaneden oluşan bir manastır kompleksi inşa etmeye başladı. Mimarı Nikeforos olarak bilinmektedir.
Eşinin 1134 yılındaki ölümünden sonra II. İoannis, ilk kilisenin kuzeyine Theotokos Elaiusa’ya (“Şefkatli Meryem Ana”) ithaf ettiği ayrı bir kilise daha inşa etti. Son olarak (en geç 1136 yılında) iki kilisenin ortasına Arhangelos Mikhail’e (“Başmelek Mikail”) ithaf edilen bir mezar şapeli inşa ettirerek kiliseleri birleştirip yekpare bir yapı haline getirdi. Bu aşamada yapının güneyine bir avlu, güneydeki kiliseye de bir dış narteks eklendi.
Şapel, zamanla Komnenos ve Paleologos hanedanlarının imparatorluk mozolesi haline geldi. Öyle ki, Havariyyun Kilisesi'nden sonra en fazla Bizans imparatorunun defnedildiği yapı olmuştur. Komnenos hanedanlığından, manastırın banileri II. İoannis ve eşi İrini, oğulları İmparator I. Manuil ve eşi Sulzbachlı Bertha; Paleologos hanedanlığından İmparator II. Manuil ve VIII. İoannis buraya defnedilmişlerdir.
Dördüncü Haçlı Seferi'nden sonra İstanbul'un Latin hakimiyetine girdiği dönemde kompleks, Venedikli Latin Katolik din adamlarının makamı haline geldi. Bu sırada manastırda bulunan pek çok kutsal obje, Avrupa'nın çeşitli şehirlerine götürüldü. Venedik'teki San Marco Bazilikası'nda yer alan Pala d’Oro altar panosunun üst bölümündeki 7 adet mine ikonanın buradan götürüldüğü düşünülmektedir.
1261 yılında VIII. Mihail'in İstanbul'u yeniden ele geçirmesinin ardından manastır, tekrar Ortodoks rahiplerin himayesine geçmiştir. Bunlardan en ünlüsü, 1453 yılında Osmanlıların şehri fethinden sonra Pantokrator'dan ayrılıp Konstantinopolis'in ilk patriği olan II. Gennadios'tur.
Tarihçe > Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi

İstanbul'un fethinden sonra manastırın keşiş hücreleri medreseye çevrilerek, İstanbul'daki Osmanlı'ya ait ilk eğitim kurumu olarak faaliyet gösterdi. Kiliseler de cami ve derslik olarak kullanılmıştır. Medresenin ilk müderrislerinden Molla Zeyrek Efendi, camiye günümüzdeki ismini vermiştir. 1470 yılında Fatih Külliyesi'nin tamamlanmasıyla birlikte medrese yeni yerine taşındı ve burada bulunan hücreler de terk edilip zamanla bütünüyle yok oldular. Caminin minaresinin de II. Mehmed döneminde inşa edildiği düşünülmektedir.
18. yy'da bölgede etkili olan büyük bir yangın (1756) ve depremin (1766) ardından bina, ciddi ölçüde tahribata uğramış ve ardından III. Mustafa döneminde geçirdiği geniş çaplı onarımdan sonra günümüzdeki halini almıştır.
20. yy'ın ortalarına doğru iyice bakımsız halde kalan cami, ilerleyen yıllarda (1953, 1966, 1995, 2006) bir dizi iyileştirme ve restorasyondan geçmiştir. Son olarak, 2009'da başlayıp 9 yıl süren büyük ölçekli bir restorasyondan sonra 29 Mayıs 2019'da yeniden ziyarete açıldı. Şu anda yalnızca güney kısmı cami olarak kullanılmaktadır.
Mimari

Duvar işçiliğinin bir kısmı orta dönem Bizans mimarisine özgü gömme tuğla tekniği kullanılarak inşa edilmiştir. Bu teknikte, bir harç yatağında duvar çizgisinin arkasına alternatif tuğla sıraları monte edilir. Harç katmanlarının kalınlığı tuğla katmanlarının kalınlığının yaklaşık üç katı kadardır.
Güney ve kuzey kiliseleri haç şeklinde olup, merkezî kubbeler ve bir önceki yüzyılın Bizans mimarisinde tipik olan beş kenar yerine yedi kenarlı çokgen apsislere sahiptir. Apsislerde ayrıca nişlerle çevrili üçlü sivri pencereler bulunur.
Güney kilisesi en büyüğüdür. Doğuda, imparatorluk şapeline kadar uzanan bir narteks bulunmaktadır. Kilise, biri naosun, diğeri narteksin matroneumunun (kadınlar için ayrı bir üst galeri) üzerinde olmak üzere iki kubbeyle örtülmüştür. Bir zamanlar çok zengin olan kilisenin dekorasyonu, presbiteryumdaki bazı mermer parçaları dışında neredeyse tamamen ortadan kaybolmuştur. Emaye işi tekniğiyle işlenmiş renkli mermerden yapılmış, insan ve hayvan figürlerinin temsil edildiği güzel opus sectile zemin, artık modern bir halının altında gizlidir. Burada bulunan renkli cam parçaları, pencerelerin bir zamanlar aziz figürlü vitraylarla dolu olduğunu akla getiriyor. Havarileri ve İsa'nın yaşamını temsil eden mozaikler, 18. yüzyılda tahrif edilmiş olsa da hâlâ görülebiliyordu.
İmparatorluk şapeli beşik tonozlarla örtülüdür ve iki kubbeyle örtülmüştür. Tek kubbeli olan kuzey kilisesi, saçak boyunca uzanan köpek dişi frizi ve üçgen motifleriyle dikkat çekmektedir.
Caminin yakınında, muhtemelen Pantokrator Manastırı'na ait olan küçük bir Bizans yapısı olan Şeyh Süleyman Mescidi bulunmaktadır. Kesin olmamakla birlikte bir kütüphaneye ev sahipliği yapmış olabilir.
Bu manastır kompleksi, bütünüyle Orta Bizans mimarisinin İstanbul'da varlığını sürdüren en iyi örneğidir.
Galeri

Zeyrek Camii
Zeyrek Camii
Zeyrek Camii
Molla Zeyrek Camii: Ön cephenin bir kısmı
Molla Zeyrek Camii: Güney Kilisesi
Molla Zeyrek Camii: Mihrap
Molla Zeyrek Camii: Mihrap
Molla Zeyrek Camii: Padişahın kullandığı Hünkar mahfili
Molla Zeyrek Camii: Hünkar mahfili alt tarafı
Molla Zeyrek Camii'nin genel görünümü
Molla Zeyrek Camii'nin Bizans kapısı
Molla Zeyrek Camii: Dış görünüş
Konuyla ilgili yayınlar

Eyice, Semavi (1955). Istanbul. Petite Guide a travers les Monuments Byzantins et Turcs (Fransızca). İstanbul: İstanbul Matbaası.
Mathews, Thomas F. (1976). The Byzantine Churches of Istanbul: A Photographic Survey. University Park: Pennsylvania State University Press. ISBN 0-271-01210-2.
Gülersoy, Çelik (1976). A Guide to Istanbul. İstanbul: Istanbul Kitaplığı. OCLC 3849706.
Ousterhout, Robert (2001). "Architecture, Art and Komnenian Ideology at the Pantokrator Monastery".  Necipoğlu, Nevra (Ed.). Byzantine Constantinople: Monuments, Topography and everyday Life. Leiden, Boston, Köln: Brill. ISBN 90-04-11625-7.
Ahunbay, Metim; Ahunbay, Zeynep (2001). "Restoration work at the Zeyrek Camii, 1997-1998".  Necipoğlu, Nevra (Ed.). Byzantine Constantinople: Monuments, Topography and everyday Life. Leiden, Boston, Köln: Brill. ISBN 90-04-11625-7.
Brill, Robert H. (2005). "Chemical Analyses of the Zeyrek Camii and Kariye Camii Glasses". Dumbarton Oaks Papers. Cilt 59. ss. 213-230.
Gömme tuğla tekniğiyle inşa edilmiş İmparatorluk Şapeli'nin apsisi (arka planda)
Kambiyo senedi

Kambiyo senedi, ticaret hukukunda, kıymetli evrakın bir alt türü olarak incelenen hak doğurucu niteliğe sahip senetlerdir.
Türk Ticaret Kanunu'na göre kambiyo senetleri, poliçe, bono ve çektir. Ticaret kanununda düzenlenmiş olduğundan ticari iş sayılır. Diğer kıymetli evraklardan farklı özelliklerinden biri, kambiyo senetlerinin tedavül, yani el değiştirme, devredilebilme kabiliyetlerinin çok yüksek oluşudur. Bu nedenle kambiyo senetleri ticari ilişkilerde bir kredi ve ödeme aracı olarak kullanılabilmektedir. Kambiyo senedinin tarafların gerçek amacı olan temel hukuki ilişkiden (örn. satım sözleşmesi) bağımsız olmasıdır. Bu senetler temel hukuki ilişki geçersiz olsa bile geçerlidir. Kambiyo senetleri kanunen, istisnai haller yok ise emre yazılı senet olarak kabul edilir. Bu senetler sıkı şekil şartlarına bağlıdır. İmzaların bağımsızlığı ilkesi geçerlidir.
Kambiyo senetleri kıymetli evrak niteliğinde olup, Ticaret Kanunun' da poliçe, bono ve çek olmak üzere 3 şekilde düzenlenmiştir. Ticaret Kanunun'da kambiyo senetlerinin tanımı yapılmamakla birlikte, bu tür senetlerde bulunması zorunlu şekil şartları ve ortak özellikleri belirlenmiştir. Kambiyo senetleri 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 670 ile 823.maddeleri arasında düzenlenmiştir. Üç çeşit kambiyo senedi vardır. Bunlar;
Poliçe,
Bono
Çektir.
Uygulamada en yaygın olarak kullanılan kambiyo senetleri bono ve çektir.
Kambiyo Senetlerinin Ortak Özellikleri

Kambiyo senetleri kanunumuzda bono, poliçe ve çek olarak sayılmakta olup ortak özellikleri şu şekildedir:
Bir Miktar Paranın Ödenmesi Borcunu İçerirler
Kambiyo Senetleri İbraz Senetleridir
Tedavül Kabiliyetleri Bulunur
İlletten mücerrettirler (Soyutluk İlkesi)
Sıkı Şekil Şartlarına Tabidirler
Kanunen Emre Yazılı Senetlerdir
İmzaların Bağımsızlığı İlkesi Geçerlidir
Kamu Güvenine Mazhardırlar
Uluslararası Nitelikte Senetlerdir
Takibi Özel Hükümlere Tabidir
Rudyard Kipling

| Rudyard Kipling |
| --- | --- |
1914 yılında çekilmiş bir fotoğrafı
Doğum: Joseph Rudyard Kipling 30 Aralık 1865(1865-12-30) Bombay, Britanya Hindistanı
Ölüm: 18 Ocak 1936 (70 yaşında) Londra, İngiltere
Meslek: Roman ve öykü yazarı, şair, gazeteci
Milliyet: İngiliz
Önemli ödülleri: Nobel Edebiyat Ödülü (1907)
 Etkiledikleri Robert A. Heinlein, Jorge Luis Borges, Roald Dahl 

Joseph Rudyard Kipling (d. 30 Aralık 1865, Mumbai, Hindistan – ö. 18 Ocak 1936, Londra), İngiliz şair, roman ve hikâye yazarı.
Hayatı

Altı yaşına geldiği zaman, Hindistan'ın ikliminin İngiliz çocuklarının sağlığına iyi gelmeyeceğini düşünen anne ve babası onu İngiltere’de yaşayan bir ailenin yanına gönderdi.
Küçük Kipling'in bu ailenin yanında geçirdiği altı yıl, bedensel ve zihinsel baskılarla doluydu. Sonunda gerçek anne ve babası onu bu eziyetli yaşamdan kurtarıp, Devon'daki bir yatılı okula gönderdi.
İlk tahsilini İngiltere'de yaptıktan sonra Hindistan'a döndü. Lahor'da gazeteciliğe başlayıp, genç yaşta yazıları ile kendini kabul ettirdi. 1889'da İngiltere'ye dönüp Londra'ya yerleşti. İngiliz dilini ustalıkla kullanması, Hindistan'daki hayatı yazılarında konu alması, romantizmle, realizmi birleştirmeyi başarması ona 1907 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazandırdı. İki kez şövalyelik ödülüne layık görüldüğü halde kabul etmedi.
Kipling çocuklar için birçok kitap yazdı. Tüm yazılarında hayata ve insanlara duyduğu bağlılık ve hayranlığı hissettirmeyi bildi. Yarattığı karakterler ve öyküleri sayesinde, insan yaşamının en derin öğelerini bir portre gibi betimlemeyi başardı.
"Cengel Kitabı" ilk kez 1894 yılında yayımlandı. Bir yıl sonra da öykünün devamı geldi. Bu kitaplar "Maugli" karakterini ve maceralarını günümüze değin en güzel şekilde taşıyan örnekler olarak kabul edilir.
Fil Tomai, Ayı Balo, Kara Panter Bagera, Kaplan Sirhan ve Hint Faresi Riki-Tiki-Tavi unutulmaz karakterlerinden birkaçıdır.
Şiir ve romanlarının yanında zamanın en usta hikâyecisi olarak tanınan Kipling, hikâye sanatını çok iyi biliyordu. Hayatını yazı yazmakla geçiren İngiliz yazar, 1936 yılında Londra'da öldü.
Not

Rudyard Kipling Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanan en genç yazardır.