stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Nazizm'e karşı Alman direnişi

Direniş üyelerine ait anıt levhası ve Bendlerblock'daki çelenk, Berlin
Alman direnişi, asker veya sivil kimselerce 1933 ve 1945 tarihleri arasında Almanya'daki nasyonal sosyalist rejime son vermek amacıyla örgütlenilmiş direniş hareketleridir. Bunların bir kısmı, aktif planlarla Adolf Hitler'i ve onun rejimini devirmek için çaba gösterdi. Onların planları 1944'te Adolf Hitler'e düzenlenen ve başarısız olan 20 Temmuz suikast girişimi denemesiyle doruğa ulaştı.
Alman direnişi terimi, Nazi dönemi esnasında herhangi bir zamanda Almanya'da birleşmiş bir direniş hareketi olduğunu ifade etme olarak bilinmemeliydi. Alman direnişi küçük ve genellikle izole gruplardan oluşuyordu. Direnişçiler, siyasal karşıtlığı gerçek anlamda harekete geçiremedi. Gerçek stratejileri rejime karşı başarılı bir hareket sahnelemek için Wehrmacht liderlerini ikna etmekti. Hitler'e karşı 1944'te düzenlenen suikast girişimi, bu kadar başarılı hareketi başlatmak için tasarlandı.
İkinci Dünya Savaşı sırasında 800.000 Alman'ın direniş faaliyetleri nedeniyle Gestapo tarafından tutuklandığı tahmin ediliyor.
3.5 milyon Alman siyasi suçlardan dolayı hapishanelerdeydi. 1933 ve 1945 yılları arasında siyasal sebeplerden dolayı hapis cezası alanların haricinde sivil mahkemelerle askeri mahkemeler tarafından yargılanmış yaklaşık 77.000 Alman öldürülmüştü. Bu direniş üyeleri genellikle Özel Mahkemeler, askeri mahkemeler, Halk Mahkemeleri ve hukuk adalet sistemi tarafından çoğunlukla göstermelik duruşmalarda yargılandı. Bu Almanların çoğu hükûmette, orduda ya da sivil pozisyonlarda hizmet vermiş, bu da onların komplo kurmalarına olanak sağlamıştır; buna ek olarak, Kanadalı tarihçi Peter Hoffmann, Nazi toplama kamplarında, muhalif olduklarından şüphelenilen veya fiilen muhalefete karışmış olan "on binlerce" kişi saymaktadır. Buna karşılık Alman tarihçi Hans Mommsen, Almanya'daki direnişin "halksız direniş" olduğunu ve Nazi rejimine karşı direnişte bulunan Almanların sayısının çok az olduğunu yazmıştır. Almanya'daki direniş, Olimp gibi direniş grupları oluşturan Polonyalı azınlığın üyeleri gibi Alman olmayan etnik kökene sahip Alman vatandaşlarınıda kapsıyordu.
Ornithogalum vasakii

Ornithogalum vasakii, Ornithogalum cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Isa Miranda

| Isa Miranda |
| --- | --- |

Doğum: Ines Isabella Sampietro 5 Temmuz 1909(1909-07-05) Bergamo, İtalya
Ölüm: 8 Temmuz 1982 (73 yaşında) Roma, İtalya
Milliyet: İtalyan
Meslek: Oyuncu
Evlilik: Alfredo Guarini (1939-1981; ölüm)

Isa Miranda (d. Ines Isabella Sampietro; 5 Temmuz 1909, Bergamo - 8 Temmuz 1982, Roma), İtalyan oyuncudur.
Biyografi

Bergamo'da doğan Ines Isabella Sampietro, Milano'daki drama akademisinde okudu ve sahne oyuncusu eğitimi aldı. İtalyan filmlerinde küçük rollerde oynamak için Roma'ya gitti. Adını Isa Miranda olarak değiştirdi ve Max Ophüls'ün 1934 yılında yayınlanan La Signora di tutti (Herkes Kadın) filmindeki Gaby Doriot rolüyle başarı elde etti. Performansı dolayısıyla çeşitli filmlerden teklif ve Paramount Pictures'tan bir Hollywood sözleşmesi teklifi geldi. "İtalyan Marlene Dietrich" olarak gösterilen oyuncu, Otel Emperyal (1939) ve Adventure in Diamonds (1940) gibi filmlerde çeşitli femme fatale rollerinde yer aldı.
II. Dünya Savaşı'nın başlamasından sonra İtalya'ya döndü ve sahne oyunculuğuna ve filmler yapmaya devam etti. 1949 yılında René Clément'in Le mura di Malapaga filminde oynadı. Bu film 1950 yılında en seçkin yabancı dildeki film olarak Akademi Ödülü aldı. Miranda ise Cannes Film Festivali'nde Altın Palmiye ödülünü aldı. Ayrıca Ophüls yönetmenliğindeki Halka (1950) filminde oynadı.
The Avengers'ın da yer aldığı çeşitli televizyon filmlerinde oynadığından Fransa, Almanya ve İngiltere'ye gidip geldi.<
Siamo donne (1953) adlı antoloji filminde Miranda, sinemanın üç önemli figürlerinden olan Anna Magnani, Alida Valli ve Ingrid Bergman hakkında görüşlerini paylaştı. Ayrıca Venedik Tatili (1955), Gli Sbandati (1955), La Noia (1963), Sarı Otomobil (1964), The Shoes of the Fisherman (1968) ve Liliana Cavani'nin Gece Bekçisi (1974) adlı filmlerde rol aldı.
Miranda, 1939 yılında İtalyan yönetmen ve yapımcı Alfredo Guarini ile evlendi. 1981 yılında Guarini öldü. Kendisi, 73. doğum gününden üç gün sonra 1982'de Roma'da öldü.
Filmografi (seçme)

Il caso Haller (1933)
Creature della notte (1934)
La signora di tutti (1934)
Passaporto rosso (1935)
Come le foglie (1935)
Una donna tra due mondi (1936)
Le mensonge de Nina Petrovna (1937)
L'homme de nulle part (1937)
Il fu Mattia Pascal (1937)
Scipione l'africano (1937)
Adventure in Diamonds (1940)
È caduta una donna (1941)
Malombra (1942)
Documento Z-3 (1942)
Lo sbaglio di essere vivo (1945)
Patto col diavolo (1950)
Halka (1950)
Le Secret d'Hélène Marimon (1954)
Raspoutine (1954)
Il tesoro di Rommel (1955)
Venedik Tatili (1955)
La prima notte (1957)
La noia (1963)
Satı Otomobil (1964)
Gençlik Dünyası (1965)
The Shoes of the Fisherman (1968)
Colpo rovente (1970)
Das Bildnis des Dorian Gray (1970)
Erkeklik Öldü mü Amigo (1970)
Marta (1971)
Kanlı Körfez (1971)
Lo chiameremo Andrea (1972)
Gece Bekçisi (1974)
Le farò da padre (1974)
Ornithogalum wiedemannii

Ornithogalum wiedemannii, Ornithogalum cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Not in Portland

| "Not in Portland" |
| --- | --- |
Lost bölümü

Bölüm no.: 3. sezon 7. bölüm
Yönetmen: Stephen Williams
Senarist: Carlton Cuse   Jeff Pinkner
Merkezî karakter: Juliet
Yayın tarihi: 7 Şubat 2007
Bölüm kronolojisi
← Önceki "I Do" Sonraki → "Flashes Before Your Eyes"
Lost  (3. sezon) Lost  bölümleri
Lost dizisi 3. sezonunun 7. bölümüdür. 7 Şubat 2007'de yayınlanan bölümün yazarları Carlton Cuse ve Jeff Pinkner, yönetmeni Stephen Williams'dır. Juliet merkezli bir bölümdür.
6. bölümden sonra verilen 91 günlük aranın ardından Lost'u yeniden hayranlarıyla buluşturan bölümdür.
Jarnsaxa (uydu)

| Keşif |
| --- | --- |
Keşfeden: Scott S. Sheppard David C. Jewitt Jan T. Kleyna Brian G. Marsden
Keşif tarihi: 26 Haziran 2006
Adlandırmalar
MPC belirtmesi: Saturn L
Adın kaynağı: Járnsaxa
Alternatif adlar: S/2006 S 6
Yörünge özellikleri
Yarı büyük eksen: 18.811.000 km
Dış merkezlik: 0,216
Yörünge periyodu: -964,7 gün
Eğiklik: 163,3°
Doğal uydusu: Satürn
Grup: İskandinav grubu
Fiziksel özellikler
Görünür büyüklük: 24,7
Mutlak parlaklık (H): 15,6
Ortalama çap: 4 km
Albedo: 0,06 (varsayılan)
  Wikimedia Commons'ta ilgili ortam
  
Jarnsaxa veya Saturn L, Satürn'ün düzensiz uydularından biridir. Keşfi, Scott S. Sheppard, David C. Jewitt, Jan Kleyna ve Brian G. Marsden tarafından 5 Ocak - 29 Nisan 2006 tarihleri arasında yapılan gözlemler sonucunda 26 Haziran 2006'da duyuruldu ve geçici olarak S/2006 S 6 adı verildi.
Genel bakış

Jarnsaxa'nın ortalama yarıçapı, yüzeyinin ne kadar yansıtıcı olduğunun bir ölçüsü olan 0,06'lık bir albedo varsayılarak, 4 kilometre (2,5 mi) olarak belirlenmiştir. Jarnsaxa, Satürn etrafında yaklaşık 163 derece eğiklik ve yaklaşık 0,2'lik bir dış merkezlikle döner. Satürn'den ortalama 19,4 milyon kilometre (12,0 milyon mil) uzaklıkta olan uydu, yörüngesindeki bir turunu yaklaşık 1.007 Dünya gününde tamamlar.
Jarnsaxa, İskandinav grubunun bir üyesidir. Bu "düzensiz" uydular, Satürn'ün etrafında gezegenin dönüş yönünün aksine ters yön yörüngeye sahiptirler. Jarnsaxa ve diğer İskandinav uyduları daireselden ziyade daha uzun olan dış merkezli yörüngelere sahiptir.
Satürn'ün diğer düzensiz uyduları gibi Jarnsaxa'nın da, düzenli uydularda olduğu gibi yeni oluşan gezegeni çevreleyen toz diskinden birikerek değil, Satürn'ün kütleçekimi tarafından yakalanan bir cisim olduğu düşünülmektedir.
Adlandırma

Başlangıçta S/2006 S6 olarak adlandırılan uydu, İskandinav mitolojisinde Heimdallr'ı doğuran dokuz dev kadından biri olan Jarnsaxa'nın adını almıştır. Heimdallr, dünyamızı tanrıların evi olan Ásgard'a bağlayan gökkuşağı köprüsünün koruyucusudur.
Dş bağlantılar

Institute for Astronomy Saturn Satellite Data
IAUC 8727: Satellites of Saturn 30 Haziran 2006 (keşif)
MPEC 2006-M45: Eight New Satellites of Saturn 26 Haziran 2006 (keşif ve gök günlüğü)
MPEC 2007-D79: S/2006 S 6 28 Şubat 2007 (yeniden gözlem ve doğrulama)
IAUC 8873: Satellites of Saturn 20 Eylül 2007 (adlandırma)
| g t Satürn |
| --- | --- | --- |
| Coğrafya |  Altıgen  Büyük Beyaz Leke  Ejderha Fırtınası  Halkalar  Manyetosfer  | Satürn |
| Uydular |  S/2009 S 1  Halka uyduları  Pan  Daphnis  Atlas  Prometheus S/2004 S 6  S/2004 S 4  S/2004 S 3  Pandora  Epimetheus  Janus  Aegaeon  Mimas  Methone  Anthe  Pallene  Enceladus  Tethys Telesto  Calypso  Dione Helene  Polydeuces  Rhea  Titan  Hyperion  Iapetus  Kiviuq  Ijiraq  Phoebe  Paaliaq  Skathi  S/2004 S 37  Albiorix  S/2007 S 2  S/2004 S 29  Bebhionn  Erriapus  Skoll  S/2004 S 31  Siarnaq  Tarqeq  S/2004 S 13  Greip  Hyrrokkin  Jarnsaxa  Tarvos  Mundilfari  S/2006 S 1  S/2004 S 17  Bergelmir  Narvi  S/2004 S 20  Suttungr  Hati  S/2004 S 12  S/2004 S 27  Farbauti  Thrymr  S/2004 S 30  Aegir  S/2007 S 3  Bestla  S/2004 S 7  S/2004 S 22  S/2004 S 23  S/2004 S 25  S/2004 S 32  S/2006 S 3  S/2004 S 38  Fenrir  S/2004 S 28  Surtur  Kari  S/2004 S 35  Ymir  S/2004 S 21  S/2004 S 24  Loge  S/2004 S 36  S/2004 S 39  S/2004 S 33  S/2004 S 34  Fornjot  S/2004 S 26  | Satürn |
| Astronomi |  Delta Octantis  Satürn'ün yörüngesinden geçen küçük gezegenler  | Satürn |
| İnceleme |  Cassini-Huygens (Huygens)  Pioneer 11  Voyager programı Voyager 1  Voyager 2  | Satürn |
| İlgili |  Kurgu  Satürn'ün Halkalarında (2018 belgeseli)  | Satürn |
| g t Güneş Sistemi'nin doğal uyduları |
| --- | --- | --- |
| Gezegen uyduları |  Dünya  Mars  Jüpiter  Satürn  Uranüs  Neptün  |    |
| Cüce gezegen uyduları |  Orcus  Plüton  Haumea  Quaoar  Makemake  Gonggong  Eris  |    |
| Küçük gezegenuyduları |  Dünya'ya yakın:  Florence  Didymos (Dimorphos)  Moshup (Squannit)  1994 CC  2001 SN263   Ana kuşak:  Kalliope (Linus)  Euphrosyne  Daphne (Peneius)  Eugenia (Petit-Prince)  Sylvia (Romulus · Remus)  Minerva (Aegis · Gorgoneion)  Camilla  Elektra  Kleopatra (Alexhelios · Cleoselene)  Ida (Dactyl)  Roxane (Olympias)  Pulcova  Balam   Jüpiter truvalıları:  Patroclus (Menoetius)  Hektor (Skamandrios)  Eurybates (Queta)   Neptün ötesi cisimler:  Lempo (Hiisi · Paha)  2002 UX25  Sila–Nunam  Salacia (Actaea)  Varda (Ilmarë)  Gǃkúnǁʼhòmdímà (Gǃòʼé ǃHú)  2013 FY27  |    |
| Boyuta göre sıralanmış |  Gezegen kütleli uydu  Ganymede en büyük: 5268 km / 0,413 Dünya  Titan  Callisto  Io  Ay  Europa  Triton  Titania  Rhea  Oberon  Iapetus  Charon  Umbriel  Ariel  Dione  Tethys  Dysnomia  Enceladus  Miranda  Vanth  Proteus  Mimas  Ilmarë  Nereid  Hiʻiaka  Actaea  Hyperion  Phoebe  ...  |    |
 Keşif zaman çizgisi  İç uydular  Düzensiz uydular  Düzenli uydular  Liste  Gezegen kütleli uydular  Adlandırma  Alt uydu  Truvalı uydular
Ornithogalum wildtii

Ornithogalum wildtii, Ornithogalum cinsine bağlı bir bitki türüdür.
One Day Love

|  "One Day Love"> 1971 Eurovision Şarkı Yarışması şarkısı |
| --- | --- |
Ülke: İrlanda
Şarkıcı(lar): Angela Farrell
Dil: İngilizce
Besteci(ler): Donald Martin, Ita Flynn
Söz yazar(lar)ı: Donald Martin, Ita Flynn
Orkestra Şefi: Colman Pearce
Finallerdeki sonuçları
Final derecesi: 11.
Final puanı: 79
Sahneye çıkış kronolojisi
◄ "All Kinds of Everything" (1970)   
"Ceol an Ghrá" (1972) ►
"Ceol an Ghrá", (Türkçe:Müziğin aşkı) 1972 Eurovision Şarkı Yarışması'nda İrlanda'yı temsil eden Angela Farrell tarafından seslendirilen İngilizce şarkıdır. İrlanda, yarışma sonunda 79 puanla on birinci olmuştur.
Ornithodoros erraticus

Ornithodoros erraticus, Ornithodoros cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Ornithodoros fonsecai

Ornithodoros fonsecai, Ornithodoros cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Ornithodoros eptesicus

Ornithodoros eptesicus, Ornithodoros cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Ornithodoros eremicus

Ornithodoros eremicus, Ornithodoros cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Jade North

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 North (2008)
Kişisel bilgileri
Tam adı:  Jade Bronson North
Doğum tarihi:  7 Ocak 1982 (42 yaşında)
Doğum yeri:  Taree, Yeni Güney Galler, Avustralya
Boyu:  180 m (590 ft 6+1⁄2 in)
Mevkii:  Defans / Sağ bek
Kulüp bilgileri
Kulübü:  Brisbane Roar
Numarası:  13
Altyapı kariyeri
1998:  Queensland Academy of Sport
1999:  Australian Institute of Sport
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 1998–2001 |  Brisbane Strikers |  48 |  (3) |
| 2001–2003 |  Sydney Olympic FC |  59 |  (3) |
| 2003–2004 |  Perth Glory |  22 |  (0) |
| 2005–2009 |  Newcastle United Jets |  80 |  (2) |
| 2009 |  Incheon United |  9 |  (0) |
| 2010 |  Tromsø |  6 |  (0) |
| 2010–2011 |  Wellington Phoenix |  19 |  (0) |
| 2011 |  FC Tokyo |  4 |  (0) |
| 2012 |  Consadole Sapporo |  21 |  (0) |
| 2013– |  Brisbane Roar |  80 |  (4) |
| Toplam |   |  348 |  (12) |
Millî takım kariyeri
| 1998–1999 |   Avustralya U-17 |  19 |  (4) |
| 2001 |   Avustralya U-20 |  6 |  (1) |
| 2004 & 2008 |   Avustralya U-23 |  15 |  (1) |
| 2002– |   Avustralya |  41 |  (0) |
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. Güncelleme: 24 Nisan 2016 
Jade Bronson North (d. 7 Ocak 1982), defans pozisyonunda görev yapan Avustralyalı millî futbolcudur.
Profesyonel kariyerine 1998 yılında Brisbane Strikers kulübünde başladı.
İstatistikleri

| Avustralya millî futbol takımı> Yıl | Avustralya millî futbol takımı> Maç | Avustralya millî futbol takımı> Gol |
| --- | --- | --- |
| 2002 | 4 | 0 |
2003: 0
| 2004 | 6 | 0 |
| 2005 | 1 | 0 |
| 2006 | 3 | 0 |
| 2007 | 1 | 0 |
| 2008 | 8 | 0 |
| 2009 | 5 | 0 |
| 2010 | 3 | 0 |
| 2011 | 3 | 0 |
| 2012 | 5 | 0 |
| 2013 | 2 | 0 |
| Toplam | 41 | 0 |
Osmanlı Hürriyet Cemiyeti

Osmanlı Hürriyet Cemiyeti, 1906'da Talat Paşa tarafından Selanik'te kurulmuş olan siyasi topluluk.
1906 yılı Eylül ayında Mithat Şükrü (Bleda) Bey'in Selanik’teki evinde yapılan toplantıda bir araya gelen ve çoğunluğu 3. Ordu mensubu subaylar olan on arkadaş tarafından kurulan bu örgüt, Paris’te bulunan cemiyetlerden tamamen bağımsız bir örgüttür. Kurucuları Bursalı Tahir, Naki (Yücekök), Edip Servet (Tör), Kazım Nami (Duru), Mithat Şükrü (Bleda), Ömer Naci (Yüzbaşı), İsmail Canbulat, Hakkı Baha, Talat Bey ve Rahmi Bey’dir. İlk olarak 1906 yılı Eylül ayında Selanik’te düzenlenen kuruluş toplantısında “meşrutiyetin ilanını sağlamak ve hükûmete karşı gizli eylemlerde bulunmak amacı” kararlaştırılmıştır. Cemiyete yeni üye olarak kaydedilecek şahıslar, yalnızca kendilerini bu topluluğa kazandıran rehberi ve iki üyeyi tanıyabiliyorlardı. Üyeler, yemin ettikten sonra üyeliğe kabul ediliyorlardı. Hilâl adlı bir tüzükle cemiyete katılmasına onay verilen üye sayısı, 1907 yılı ortasına kadar hızla artmıştır. Bu anlamda, Erkân-ı Harp Binbaşısı Süleyman Fâik, Erkân-ı Harp Kolağası Mehmet Tevfik (Bilge), Yüzbaşı Halil (Kut), Erkân-ı Harp Binbaşı Cemal Bey, Erkân-ı Harp Binbaşı Enver Bey, Kazım Karabekir, İsmet Bey gibi önemli subaylar ve gelecek vadeden askerler, Osmanlı Hürriyet Cemiyeti'ne katılanlar arasındaydı. Enver ve Kazım Beylerin katılmalarıyla beraber cemiyetin Manastır'da, Necib Draga’nın çabalarıyla ise Üsküp’te örgütlenme faaliyetleri hızlandı. Topluluk, ayrıca Neyyir-i Hakikat adlı bir gazete de çıkarmıştır. Topluluk, Osmanlı İmparatorluğu’nda bulunan diğer tüm cemiyetler gibi hücre tipi yapılanmasını benimsemiş ve gizliliğe büyük önem verilmiştir. Topluluğa üyeliği uygun görülen bir kişi, gece vakti gözleri bağlı bir şekilde cemiyete getirilip, yüzleri maskeli üç kişilik bir “yemin heyeti”nin önünde, Kur’an-ı Kerim ve silaha el konularak yemin ettirilmiştir. Yemin sonrası cemiyeti ifşa edenlerin, ölümle cezalandırılacağı üzerine kutsalları üzerine elleriyle basılarak tekrar ettirilirmiştir. Cemiyette önder veya başkan konumunda kimse bulunmamakla beraber, İsmail Canbolat, Talat Bey ve Rahmi Bey’lerden oluşan bir “Heyet-i Aliyye” yani, “Yüce Kurul” bulunmaktaydı. Cemiyetin gerçekleştirdiği toplantılara ise o gün toplantıda bulunan üyelerden birisi seçilerek başkanlık ettirilmiştir. Osmanlı Hürriyet Cemiyeti'ni, kurulduğu dönemlerde bulunan diğer tüm cemiyetlerden farklı kılan yanından biri, sivil devlet adamlarının yanı sıra ordu mensupları arasında da yayılmış olmasıdır. Öte yandan, kurucularının ve üyelerinin büyük çoğunluğu Selanik'te bulunan 3. Ordu'nun subay ve askerleridir. Bu örgüt, 27 Eylül 1907'de Terakki ve İttihat Cemiyeti ile birleşmiştir ve bu cemiyetin yeni adı İttihat ve Terakki Cemiyeti olmuştur.
Orthorhagus

Orthorhagus, Schizopterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Orthopsyllus

Orthopsyllus, Orthopsyllidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Not of This Earth (Joe Satriani albümü)

Not of This Earth, Amerikalı gitar ustası ve besteci Joe Satriani'nin ilk özgün stüdyo albümüdür.
Parçalar

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| No | İsim | Süre |
| 1 | Not of This Earth | 3:55 |
| 2 | The Snake | 4:40 |
| 3 | Rubina | 5:50 |
| 4 | Memories | 4:00 |
| 5 | Brother John | 2:07 |
| 6 | The Enigmatic | 3:25 |
| 7 | Driving at Night | 3:30 |
| 8 | Hordes of Locusts | 4:55 |
| 9 | New Day | 3:56 |
| 10 | The Headless Horseman | 1:50 |
Orthorrhynchiaceae

Orthorrhynchiaceae, Hypnales takımına bağlı bir familyadır.
Orthoptochus

Orthoptochus Curculionidae familyasına bağlı bir böcek cinsidir.
Orthorhinus

Orthorhinus Curculionidae familyasına bağlı bir böcek cinsidir.
Northrop YF-23

| Northrop YF-23 |
| --- | --- |
Gray Ghost (ön plan) ve Black Widow II isimli iki YF-23, Mojave Çölü üzerinde uçarlarken
Türü: Hayalet uçak teknoloji göstericisi
Ulusal köken:  ABD
Üretici: Northrop/McDonnell Douglas
İlk uçuş: 27 Ağustos 1990
Durumu: Proje iptal edildi
Üretim aralığı: 1989-1990
Üretim sayısı: 2
Northrop/McDonnell Douglas YF-23, Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri için tasarlanmış tek kişilik, çift motorlu hayalet avcı uçağı ve teknoloji göstericisidir. Tasarım, Lockheed YF-22 ile birlikte hava kuvvetlerinin Gelişmiş Taktik Avcı (İngilizce: Advanced Tactical Fighter/ATF) yarışmasında üretim sözleşmesi için iki finalistten biri oldu. Black Widow II ve Gray Ghost adlı iki YF-23 prototipi üretildi.
1980'lerde Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri, özellikle Sovyetler Birliği'nin Suhoy Su-27 ve Mikoyan MiG-29'una karşı mevcut avcı uçaklarının yerine geçecek bir tasarım aramaktaydı. Açılan yarışmada birçok şirket tasarımlarını değerlendirmeye sundu. Finalist olarak Northrop ve Lockheed'in önerileri seçildi. Northrop, YF-23'ü geliştirmek için McDonnell Douglas ile ortak çalışırken; Lockheed, Boeing ve General Dynamics birlikte YF-22'yi geliştirdi.
YF-23 rakibine göre radara daha az görünür ve daha hızlı olsa da aynı derecede çevik değildi. Dört yıllık bir geliştirme ve değerlendirme sürecinin ardından, 1991'de YF-22'nin yarışmayı kazandığı ilan edildi ve Lockheed Martin F-22 Raptor olarak üretime girdi. Amerika Birleşik Devletleri Donanması, Gelişmiş Taktik Avcı'nın üretim sürümünü temel alacak bir tasarımı Grumman F-14'lerinin yerini alması için değerlendirmekteydi ancak bu plan daha sonra iptal edildi. İki YF-23 prototipi de 2010 itibarıyla müzelerde sergilenmektedir.
Tasarımı

YF-23; trapez kanatlar, transonik hızlarda aerodinamik sürüklenmeyi azaltmak için önemli olan alan kuralına uygun tasarlanmış profil ve tümüyle hareketli V kuyruğa sahipti. Kokpit, pilotun çevresini daha iyi görmesi amacıyla uçağın burnuna yakın konumlandırılmıştı. Uçakta burun tekeri ve iki ana iniş takımından oluşan üç tekerli iniş takımı düzeni vardı. Bomba bölmesi, burun ve ana iniş takımı arasında gövdenin alt kısmında yer almaktaydı. Kokpitte, ortadan levye ve yandan gaz kolu yer almaktaydı.
Uçak gücünü, omurgasının her iki yanında, radar dalgalarından korumak için her biri S kanal hava alıklı ayrı bir motor naceline sahip, aksiyal kompresörlü iki turbofan motordan almaktaydı. Üretilen iki uçaktan ilkine (PAV-1) Pratt & Whitney YF119, ikincisine (PAV-2) ise General Electric YF120 motorları takılmıştı. Uçak, YF-22'deki gibi itme vektörlemesi nozulları yerine sabit motor nozullarına sahipti. B-2 Spirit'te olduğu gibi YF-23'ün motorlarından çıkan egzoz, ısıyı dağıtmak ve motorları aşağıdan gelecek kızılötesi güdümlü füzelerin tespitinden korumak için ısı azaltan fayanslarla kaplı oluklardan geçmekteydi.
Uçuş kontrol yüzeyleri merkezi bir bilgisayar sistemi tarafından kontrol ediliyordu. Flaplar ve kanatçıkları bir tarafta kaldırmak ve diğer tarafta indirmek yuvarlanma kontrolü sağlıyordu. V-kuyruk kanatçıkları dikeyden 50 derece açılıydı. Burnun yukarı-aşağı hareketi (yunuslama) esas olarak bu V-kuyrukların zıt yönlerde döndürerek, kuyruğun ön kısımlarının birbirine yaklaşması veya uzaklaşması ile sağlanmıştır, Burnun sağa-sola hareketi ise kuyruk kanatçıklarının aynı yönde döndürülmesiyle sağlanmaktaydı. Test pilotu Paul Metz, YF-23'ün eski uçaklara kıyasla üstün yüksek hücum açısı performansına sahip olduğunu belirtti. Aerodinamik frenleme ise her iki tarafta flapların aşağı ve kanatçıkların yukarı yönde aynı anda saptırılması ile sağlanmaktaydı. Yeni tasarıma rağmen maliyetleri düşük tutmak için McDonnell Douglas F-15 Eagle burun tekerleği, McDonnell Douglas F/A-18 Hornet ana iniş takımı parçaları ve McDonnell Douglas F-15 Eagle'ın ön kokpit bileşenleri dahil olmak üzere bir dizi "ticari kullanıma hazır" bileşen YF-23'te yer almıştır.
Hizmet geçmişi > Değerlendirmesi

Pratt & Whitney motorlara sahip ilk YF-23 18 Eylül 1990'da, Mach 1.43'e süperseyirde ulaştı. General Electric motorlarını kullanan ikinci prototip ise 29 Kasım 1990'da süperseyirde Mach 1.6'ya ulaştı. Buna karşılık rakip uçak YF-22, süperseyirde Mach 1.58 hıza ulaşmıştı. YF-23, artyakıcılar ile en yüksek Mach 1.8 hıza kadar test edildi ve maksimum 25° hücum açısı elde etti. Uçağın maksimum hızı gizli bilgidir ancak kaynaklar yüksek irtifada Mach 2'den daha yüksek bir hız ve Mach 1.6'dan daha yüksek bir süperseyir hızı belirtir. Uçağın silah bölmesi silahların fırlatılması için yapılandırıldı ve silah bölmesi akustiği testleri yapıldı ancak testlerde hiçbir füze ateşlenmedi; rakip Lockheed ise YF-22 prototipinden AIM-9 Sidewinder ve AIM-120 AMRAAM füzelerini başarıyla ateşledi. PAV-1, 30 Kasım 1990'da 10 saatlik bir süre boyunca altı uçuşla hızlı tempolu bir savaş tatbikatı gerçekleştirdi. Uçuş testleri Aralık ayına kadar devam etti. İki YF-23, 50 kez uçarak toplam 65.2 saat uçuş süresine ulaştı. Testler, Northrop'un YF-23 için öngörülen performans değerlerini yakaladığını gösterdi. Rakip modellerden YF-23 daha gizli ve daha hızlı olsa da YF-22 daha çevikti.
İki ekip Aralık 1990'da değerlendirme sonuçlarını ve tekliflerini sundu. 23 Nisan 1991'de Hava Kuvvetleri Sekreteri Donald Rice, kazananın YF-22 olduğunu açıkladı. Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri, F-22 üretim sürümünde güç ünitesi olarak YF119 motorunu seçti. Lockheed ve Pratt & Whitney tasarımları teknik yönlerden daha yüksek derecelendirilmiş, daha düşük risklere ve daha etkili bir program yönetimine sahip oldukları düşünülmüştür. Havacılık basınında YF-22'nin Donanma'nın NATF projesine daha uyarlanabilir olduğu düşünüldüğü için kazandığı yer almıştır ancak 1992'de ABD Donanması NATF projesini iptal etmiştir.
Yarışmanın ardından her iki YF-23 de motorları olmadan NASA'nın Edwards Hava Üssü, Kaliforniya'daki Dryden Uçuş Araştırma Merkezine transfer edildi. NASA, ölçülen uçuş sonuçlarının tahmin edilen yüklerle ilişkisinin kalibrasyonu için teknikleri incelemek üzere uçaklardan birini kullanmayı planladı ancak bu gerçekleşmedi.