Subjonktif
Hint-Avrupa dilleri > İngilizce

Modern İngilizcedeki subjonktif çeşitli bağlamlarda kullanılır, fiilin biçimi söz konusu eylem zamanı için normalde olduğundan farklı şekilde yazılır. Özneden bağımsız olarak, şimdiki zamana veya geçmişe ait dilekleri ifade etmek için kullanılan that yan cümlelerindeki şimdiki zaman subjonktifi, mastarın (infinitive) yalın hâlidir (yani önünde "to" olmaz). Dolayısıyla, "to go" (gitmek) fiilinin simdiki zaman subjonktifi "I go", "you go", "he/she/it go", "we go", "they go"'dur. Örneğin, "It was required that he go to the back of the line" ("onun kuyruğun sonuna gitmesi gerekti"); buna karşın indikatif (bildirme veya haber kipi) kullanıldığında "Everyone knows that he went to the back of the line" ("herkes onun kuyruğun sonuna gittiğini biliyordu"). Şimdiki zaman subjonktifine örnek: "It is required that he go to the back of the line" (Onun kuyruğun arkasına gitmesi gerekiyor); bildirme kipi kullanılsa  "Everyone knows that he goes to the back of the line" ("herkes onun kuyruğun sonuna gittiğini biliyor").
İngilizce subjonktif ayrıca karşıolgusal yan cümlelerde de bulunur, böyle durumlarda subjonktif fiil tarafında kastedilen zamandan öncesi bir zamana karşılık gelen indikatif zaman eki kullanılır. Eğer şimdiki zamana karşıolgusal olarak değiniyorsa buna geçmiş subjonktif denir, eğer geçmiş zamana karşıolgusal olarak değiniyorsa buna önceki geçmiş zaman (pluperfect) subjonktif denir. Ana cümle fiili "wish" (dilemek)'i takip eden that yan cümlelerinde bulunur: "I wish that she were here now" ("diliyorum ki (keşke) o şimdi burada ola") ; "I wish that she had been here yesterday" ("diliyorum ki (keşke) o dün burada olaydı"). Ayrıca, olmayan veya olmamış bir durumla ilgili if yan cümlelerinde bulunur: ("If she were here right now, ..." "O şu anda burada olaydı..." ; "If she had been here yesterday, ..." "O dün burada olaydı...").
Gelecek zaman subjonktifi olarak adlandırılan bir diğer tip subjonktif biçim, gelecekle ilgili şüpheli olasılıklı if cümlelerinde kullanılır; şahıs veya özne sayısından bağımsız olarak, "if I were to go" ("gidecek olursam") biçimi kullanılır.
Aşağıdaki tabloda "Şimdiki zaman subjonktif" ve "geçmiş zaman subjonktif" terimleri fiilinin biçimine ait terimlerdir ve eylem zamanına karşılık gelmezler. (Önceki geçmiş zaman subjonktifi tabloda gösterilmemiştir, eğer eylemin karşıolgusal zamanı geçmişte ise, had ve geçmiş zaman ortacı (past participle) kullanılır.)
|  | Şimdiki zaman bildirme kipi | Şimdiki zaman subjonktif | Geçmiş zaman bildirme kipi | Geçmiş zaman subjonktif | Gelecek zaman bildirme kipi | Gelecek zaman subjonktif | Şimdiki zaman olumsuz bildirme kipi | Şimdiki zaman olumsuz subjonktif |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| to own (örnek düzgün fiil) | I own he/she/it owns we/you/they own | that I own that he/she/it own that we/you/they own | I owned he/she/it owned we/you/they owned | that I owned that he/she/it owned that we/you/they owned | I shall own he/she/it will own we shall own you/they will own | if I were to own if he/she/it were to own if we/you/they were to own | I do not own he/she/it does not own we/you/they do not own | that I not own that he/she/it not own that we/you/they not own |
| to be | I am he/she/it is we/you/they are | that I be that he/she/it be that we/you/they be | I was he/she/it was we/you/they were | that I were that he/she/it were that we/you/they were | I shall be he/she/it will be we shall be you/they will be | if I were to be if he/she/it were to be if we/you/they were to be | I am not he/she/it is not we/you/they are not | that I not be that he/she/it not be that we/you/they not be |
| Eylem zamanı | şimdiki veya gelecek zaman | geçmiş, şimdi veya gelecek | geçmiş | şimdiki | gelecek | gelecek | şimdiki veya gelecek | geçmiş, şimdi veya gelecek |
| Kullanım |  | that yan cümlelerinde dilek |  | if yan cümlelerinde veya wish 'i takip eden that yan cümlelerinde karşıolgusallık |  | if yan cümlelerinde şüpheli olasılık |  | that yan cümlelerinde dilek |
Yukarıdaki tabloda görüldüğü üzere, beş durumda subjonktifin biçimi bildirme kipinden ayırdedilebilir:
Şimdiki zamanda herhangi bir fiilin üçüncü tekil şahıs çekiminde;
Şimdiki zamanda "be" fiilinin tüm örneklerinde;
Geçmiş zamanda "be" fiilininin birinci ve üçüncü tekil şahıs çekiminde;
Tüm fiillerin gelecek zamanda tüm şahıs çekimlerinde; ve
Tüm fiiler için, şimdiki zamanın olumsuzunun her şahsı için.
Ancak, eğer subjonktif ve bildirme biçimleri aynıysalar zaman referansları genelde farklı olur.
"To be" fillinin bu kadar ayırdedilebilir olmasının nedeni, bu fiilin Modern İngilizcedeki biçimleri, üç farklı Eski İngilizce fiilden türemiş olmasıdır: beon (be, being, been), wesan (was, is, wast) ve waeron (am, art, are, were, wert).
Bazı modal yardımcı fiillerin geçmiş subjonktif biçimi olur. Örneğin, will bildirme fiilinin (He will come tomorrow, "o yarın gelecek" örneğindeki gibi) subjonktifi would 'dur, I wish that he would come tomorrow ("dilerim ki (keşke) o yarın gelecek ola"). Benzer şekilde, can belirtili fiilinin (He can do it now, "o şimdi bunu yapabilir") subjonktif hali could 'dur (I wish that he could do it now, "dilerim ki (keşke) şimdi o bunu yapabile"). Ve shall belirtili fiilinin (I shall go there, "Ben oraya gideceğim") subjonktif hali should 'dur (If I should go there,...." "Ben oraya gitmeliysem..."
Eski Modern İngilizcede, geçmiş zaman subjonktif kip, geçmiş zaman belirtili kipinden sadece "to be" filli sayesinde değil (günümüz Modern İngilizcesinde olduğu gibi), ayrıca her fiilin ikinci tekil şahıs çekimi ile de ayırdedileibilirdi. Örneğin, bildirme kipi thou sattest (sen oturuyorsun), ama subjonktif thou sat ([keşke] sen otura). Ancak, thou öznesinin kullanıldığı bazı metinlerde, fiilin sonuna -est veya  -st bazen eklenir; örneğin Shakespeare ve onun döneminden yazarların eserlerinde thou beest sıkça görülür.
Güncel İngilizcede subjonktif kullanılması gereken durumlarda daha gayriresmî olmak için belirtili kip kullanılması yaygındır. Örneğin "If I were you..." ("ben senin yerinde olsam..." yerine "If I was you...", veya "The doctor recommended (that) he give up smoking" ("doktor sigarayı bırakmasını önerdi") yerine "The doctor recommended (that) he gives up smoking".