Atina

Başlığın diğer anlamları için Atina (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
| Atina Yunanca: Αθήνα |
| --- | --- |
Başkent
Likavittos'tan Akropolis'in görünümüZappeionMonastirakiMetropol KatedraliEski Kraliyet SarayıCizderiye CamiiAkademi
  Arma 
AtinaYunanistan haritasında gösterAtinaAtina (Balkanlar)Balkanlar haritasında gösterAtinaAtina (Avrupa)Avrupa haritasında göster
Koordinatlar: 37°59′03″K 23°43′41″D﻿ / ﻿37.98417°K 23.72806°D﻿ / 37.98417; 23.72806
Ülke:  Yunanistan
Bölge: Orta
İdari birim: Attika
Bölgesel birim: Atina-Merkez
Alt idari birimler:  Liste Merkez Kuzey Güney Batı Pire Doğu Attika Batı Attika 
İdare
 • Tür: Belediye Başkanı-Meclis
 • Belediye Başkanı: Kostas Bakoyannis (YD)
Yüzölçümü
 • Başkent: 412 km²
 • Metropol: 2.928,717 km² (1.130,783 mil²)
En yüksek nokta: 338 m (1.108 ft)
En alçak nokta: 70,1 m (229,9 ft)
Nüfus (2021)
 • Başkent: 643.452
 • Sıra: 1.
 • Kent: 3.059.764
 • Metropol: 3.638.281
 • Metropol yoğunluğu: 1.200/km² (3.200/mil²)
GYSİH Nominal
 • Toplam: 75,1 milyar €
 • Kişi başına: 20.600 €
Zaman dilimi: UTC+02.00 (DAS)
 • Yaz (YSU): UTC+03.00 (DAYS)
Posta kodu: 10x xx, 11x xx, 120 xx
Alan kodu: 21
Plaka kodu: Yxx, Zxx, Ixx
Koruyucu aziz: Dionysius (3 Ekim)
Ana havalimanı: Atina Havalimanı
Hızlı Ulaşım Ağı: Metro
Banliyö Treni: Tramvay   Yunan Demiryolları
Resmî site cityofathens.gr
Atina (Yunanca: Αθήνα Athína, Grekçe: Ἀθῆναι Athênai), Yunanistan'ın başkenti ve yaklaşık 4 milyon kişilik nüfusuyla en büyük, Avrupa Birliği'nin yedinci büyük şehri. Attika'ya hakim bir konumda olan Atina, aynı zamanda bu idari birimin yönetim merkezidir. 3.400 yıllık yazılı tarihi ve MÖ 7. ile 11. arasındaki binyıllara uzanan insan varlığıyla dünyanın en eski şehirlerinden biridir. Şehir adını Antik Yunan bilgelik tanrıçasından almıştır.
Klasik Atina çok güçlü bir şehir devletiydi. Bir sanat, öğrenim ve felsefe merkezi olmasının yanı sıra Platon'un akademisine ve Aristoteles'in Lykeion'una ev sahipliği yapmıştı. Avrupa kıtası -özellikle Antik Roma- üzerindeki kültürel ve siyasi etkisi nedeniyle yaygın olarak Batı medeniyetinin beşiği ve demokrasinin doğum yeri olarak kabul edilir. Modern zamanlarda Atina, büyük bir kozmopolit metropoldür ve Yunanistan'daki ekonomik, finansal, endüstriyel, denizcilik, siyasi ve kültürel yaşamın merkezidir. 2023 yılı itibarıyla, Atina metropoliten alanı ve çevresindeki belediyelerin nüfusu yaklaşık 3,8 milyondur.
Atina, Küreselleşme ve Dünya Şehirleri Araştırma Ağı'na göre Beta statüsünde bir küresel şehirdir ve Güneydoğu Avrupa'daki en büyük ekonomik merkezlerden biridir. Aynı zamanda büyük bir finans sektörüne sahiptir ve limanı Pire, hem Avrupa'nın en işlek 3. yolcu limanı, hem de dünyanın en büyük 26. konteyner limanıdır. Kentin yüzölçümü 39 km², metropoliten alanın yüzölçümü ise 427 km²'dir. Şehir tepelerle çevrilidir ve yalnız batı kısmı açıktır. Aynı zamanda Atina, Kıta Avrupası'nın en güneyindeki başkenttir.
Klasik dönemin mirası, antik anıtlar ve en ünlüsü erken Batı kültürünün önemli bir simgesi olarak kabul edilen Partenon olmak üzere, sanat eserleriyle temsil edilen kentte hâlâ belirgindir. Şehir aynı zamanda Roma, Bizans ve daha az sayıda Osmanlı anıtını da muhafaza ederken, tarihi kentsel çekirdeği binlerce yıllık tarihi boyunca süreklilik gösteren unsurlara sahiptir. Atina, iki UNESCO Dünya Mirası Alanı'na ev sahipliği yapmaktadır: Atina Akropolisi ve Orta Çağ'dan kalma Dafni Manastırı. Atina'nın 1834 yılında bağımsız Yunan devletinin başkenti olarak kurulmasına kadar uzanan modern dönemin simge yapıları arasında Yunanistan Parlamentosu ve Yunanistan Millî Kütüphanesi, Atina Ulusal ve Kapodistrian Üniversitesi ve Atina Akademisi'nden oluşan Atina Mimari Üçlemesi yer almaktadır. Atina aynı zamanda dünyanın en büyük antik Yunan eserleri koleksiyonuna sahip Ulusal Arkeoloji Müzesi, Akropolis Müzesi, Kiklad Sanat Müzesi, Benaki Müzesi ve Bizans ve Hristiyan Müzesi gibi çeşitli müze ve kültür kurumlarına da ev sahipliği yapmaktadır. Atina, 1896 yılında ilk modern Olimpiyat Oyunlarına ev sahipliği yapmış, 108 yıl sonra da 2004 Yaz Olimpiyatları'na ev sahipliği yaparak Olimpiyatlara birden fazla kez ev sahipliği yapan az sayıdaki şehirden biri olmuştur. 2016 yılında Atina, UNESCO Öğrenen Şehirler Küresel Ağına katılmıştır.