Güvenceli esneklik
Tarihi > Avrupa istihdam stratejisinde

Avrupa Komisyonu'nun yaklaşımına göre güvenceli esneklik, daha fazla ve daha iyi işlerin yaratılabilmesi için esnek iş düzenlemeleri ile işler arasında güvenli geçişler arasında doğru dengeyi kurmakla alakalıdır. Buradaki fikir, esneklik ve güvencenin birbirinin zıttı değil tamamlayıcısı olarak görülmesi gerektiğidir. Esneklik, insanların iş ve özel sorumluluklarını birleştirebilecekleri, eğitimlerini güncel tutabilecekleri ve potansiyel olarak esnek çalışma saatlerine sahip olabilecekleri esnek çalışma organizasyonları geliştirmekle ilgilidir. Aynı zamanda hem işverenlere hem de çalışanlara iş değiştirmeleri için daha esnek bir ortam sağlamakla ilgilidir. Güvenlik, 'istihdam güvenliği' demektir - insanlara becerilerini güncel tutmak ve yeteneklerini geliştirmek için ihtiyaç duydukları eğitimi sağlamanın yanı sıra bir süreliğine işlerini kaybetmeleri durumunda onlara yeterli işsizlik yardımı sağlamak.
Güvenceli esneklik aynı zamanda Avrupa Birliği'nin rekabet gücünü korurken ve geliştirirken Avrupa sosyal modelini korumanın bir yolu olarak görülmektedir. Küreselleşme ve teknolojik değişim bağlamında iş dünyasının sürekli uyum sağlaması için daha fazla talepte bulunulduğu bir ortamda, yüksek düzeyde istihdam güvencesinin sadece çalışanların belirli işlerinin korunmasına bağlı olmayacağı, esas olarak çalışanların iş piyasasında kalabilmeleri, işler arasında sorunsuz geçişler yapabilmeleri ve kariyerlerinde ilerleme kaydedebilmeleri için gerekli araçlara bağlı olduğu savunulmaktadır.
Ayrıca, güvenceli esneklik, bazı Avrupa ülkelerinde işgücü piyasasının içeridekiler (istikrarlı ve kaliteli işlerde çalışan işçiler) ve dışarıdakiler (işsizler veya güvencesiz istihdamda olup da daimi sözleşmeyle bağlantılı diğer avantajlardan faydalanamayanlar, sıklıkla gençler, göçmenler, vb) arasında bölünmesiyle mücadele ederek işgücü piyasalarını önemli ölçüde daha kapsayıcı hale getirecek bir strateji olarak görülmektedir. Güvenceli esnekliğin modern işgücü piyasası zorluklarının üstesinden gelmek için uygunluğu, Avrupa İşçi Sendikaları Konfederasyonu ve BusinessEurope tarafından sosyal ortakların ulus ötesi Avrupa düzeyindeki temsilcileri tarafından da kabul edilmiştir.
Bu nedenle, güvenceli esneklik Avrupa istihdam stratejisinin ve revize edilmiş Lizbon Büyüme ve İstihdam Stratejisinin temel motivasyonu olarak benimsenmiştir. Özellikle, Büyüme ve İstihdam için Entegre Kılavuz İlkelerin (Avrupa Konseyi tarafından kabul edilen ve 2005-2008 ve 2008-2010 dönemleri için hedefleri belirleyen) 21 No.lu İlkesi, Üye Devletlere "sosyal ortakların rolünü göz önünde bulundurarak, istihdam güvencesiyle birlikte esnekliği teşvik etme ve işgücü piyasasındaki bölünmeyi azaltma" çağrısında bulunmaktadır.
Avrupa Komisyonu'nun "Güvenli Esnekliğin Ortak İlkelerine Doğru: Esneklik ve güvenlik yoluyla daha fazla ve daha iyi işler" başlıklı önemli Tebliği, Haziran 2007'de yayımlandı ve güvenceli esnekliği birbiriyle etkileşim halinde olan dört bileşene dayanan 'entegre bir yaklaşım' olarak tanımlamaktadır.
Avrupa Komisyonları, "herkese uygun çözüm yok" ilkesini kabul ederek, tüm AB Üye Devletlerinde, ortak olarak kabul edilen ilkeler doğrultusunda, karşılıklı öğrenme ile desteklenen ulusal, kişiye özel, güvenceli esneklik stratejilerinin aşamalı olarak uygulanmasını savunmuştur. Söz konusu ortak ilkeler 5 Aralık 2007 tarihinde İstihdam ve Sosyal İşler Konseyi tarafından kabul edilmiştir.
Konseyin talebi üzerine Avrupa Komisyonu, Fransa Dönem Başkanlığı ve bir önceki Slovenya Dönem Başkanlığı ile Avrupa sosyal ortaklarının temsilcilerinden oluşan "Güvenceli Esneklik Misyonu "nu başlatmıştır. Nisan ve Temmuz 2008 tarihleri arasında Fransa, İsveç, Finlandiya, Polonya ve İspanya'da gerçekleştirilen Misyon, güvenceli esneklik yaklaşımının ve ortak ilkelerinin profilini yükselterek ve ilgili işgücü piyasası aktörlerinin süreci sahiplenmelerine yardımcı olarak farklı ulusal bağlamlarda güvenceli esnekliğin uygulanmasını teşvik etmeyi amaçlamıştır. Misyon ayrıca Üye Devletler arasında iyi uygulama ve karşılıklı öğrenme alışverişini teşvik etmeyi de amaçlamıştır. Aralık 2008'de Konsey'e rapor sunmuştur.
Güvenceli esneklik, Komisyon'un krize verdiği yanıtta, Kasım 2008 tarihli Avrupa Ekonomik Toparlanma Planı'nda ve Mart 2009 tarihli "Ekonomik Toparlanmanın Sağlanması" başlıklı müteakip Bildiri'de belirgin bir şekilde yer almıştır.
Son olarak, Haziran 2009 tarihli Avrupa Konseyi, "mevcut kriz durumunda, 'güvenceli esnekliğin' işgücü piyasalarının modernleştirilmesi ve uyarlanabilirliğinin teşvik edilmesi için önemli bir araç olduğu" sonucuna varmıştır.