Yehova
Tanrı'nın ismi: Kutsal Kitap'ın tercümelerinde > Tanrı'nın ismini kullanan çeviriler

Çok çevirmen Yahve tercih ederler fakat başkaları iki sebepten dolayı Yehova kullanmaktadırlar.
1. Yehova en eski telâffuz şeklidir.
Latince Pugio Fidei adversus Mauros et Judaeos (Mağribi ve Yahudi'ye karşı imanın hançeri) eseri 1278'de kaleme alındı ve ilk olarak Iehovah adını içeren bir yazıdır.
1303'te Victor Porchet de Salvaticis Victoria adversus impios Ebreos (Tanrısız İbranilere karşı zafer) eserinde Tanrı'nın ismini değişik şekilde yazdı: Iohouah, Iohoua ve Ihouah.
Petrus Galatinus De arcanis catholicae veritatis (Evrensel hakikatın sırları, 1518) kitabında Iehoua şeklini kullandı.
2. Yehova dünyada en yaygın olan telâffuz şeklidir. Kutsal Kitap'ın çevirmenleri Tanrı'nın isminin kendi dilde tanınan telâffuz şeklini kullandılar (bir liste aşağıdadır).
Bugün Tanrısal isim Kutsal Kitap'ın Yunanca metninde üstte anlatılan sebeplerden dolayı kullanılmaz. Başka bir sebebe gelince 4. ve 5. yüzyıllardan olan el yazmaları (kodeks Sinaiticus, kodeks Vaticanus ve kodeks Alexandrinus) Yehova (Yahve) ismini içermiyorlar.
Ayrıca çevirmen ve Kutsal Kitap bilginleri M.Ö. 3. yüzyıldan beri tanrısal ismin İbranice Yazıların en eski Yunanca tercümesi olan Septuagint'te de geçmediğini düşünerek onu tercümelerinde kullanmadılar.
Fakat 1939'da Mısır'da Septuagint çevirisinin en eski fragmanları bulundu. Onlar Fouad 266 adıyla listelendi. Bu ve başka fragmanlar şunlardır (not: LXX Septuagint çevirisinin simgesidir):
1. LXXP. Fouad Inv. 266: 117 fragman (M.Ö. 1. yüzyıl)
Papirüs Fouad 266'da Tetragrammaton Kanunun Tekrarı kitabının tespit edilmiş olan 49 yerinde bulunur. Tanrı'nın ismi Yunanca metinde İbranice harflerle yazılmıştı.
2. LXXVTS 10a: M.Ö. 1. yüzyılın sonu
Fragmanlar Tetragrammaton'u İbranice harflerle şu yerlerde gösterirler: Yunus 4:2; Mika 1:1, 3; 4:4, 5, 7; 5:4, 4; Habakkuk 2:14, 16, 20; 3:9; Tsefanya 1:3, 14; 2:10; Zekeriya 1:3, 3, 4; 3:5, 6, 7. Bu rulo Yahuda çölünde olan bir mağarada (Nahal Hever) bulundu.
3. LXXIEJ 12: M.Ö. 1. yüzyılın sonu
Bu parşömen fragmanı Yunus 3:3'ü içerip tanrısal ismi İbranice harflerle gösterir. Fragman Yahuda çölünde olan bir mağarada (Nahal Hever) bulundu.
4. LXXVTS 10b: M.S. 1. yüzyılın ortası
Parşömen rulosunda Tanrı'nın ismi İbranice harflerle şu yerlerde bulunur: Zekeriya  8:20; 9:1, 1, 4. Yahuda çölünde olan bir mağarada (Nahal Hever) bulundu.
5. 4Q LXX Levb: M.Ö. 1. yüzyıl
Bu papirüs el yazması tanrısal ismi Levililer 3:12 ve 4:27'de Yunanca IAŌ harfleri olarak kapsar. O Kumran'da (Qumran) mağara No. 4'te bulundu.
6. LXXP. Oxy. VII.1007: M.S. 3. yüzyıl
Bu parşömen parçası Tanrı'nın Başlangıç 2:8 ve 18'de geçen ismi iki Jōdh ile gösterir.
7. AqBurkitt: 5. yüzyılın sonu / 6. yüzyılın başlangıcı
Aquila tercümesinin Yunanca metninin fragmanları 1. Kırallar 20:13, 13, 14 ve 2. Krallar 23:12, 16, 21, 23, 25, 26, 27'deki ayetlerde Tetragrammaton'u içermektedir. Fragmanlar Kahire'de bir sinagogda bulundu.
8. AqTaylor: 5. yüzyılın sonu / 6. yüzyılın başlangıcı
Bu da Aquila'nın çevirisinin fragmanlarıdır. Tanrı'nın ismi (יְהֹוה) şu yerlerde bulunur: 
Mezmur 91:2, 9; 92:1, 4, 5, 8, 9; 96:7, 7, 8, 9, 10, 13; 97:1, 5, 9, 10, 12; 102:15, 16, 19, 21; 103:1, 2, 6, 8.
9. SymP. Vindob. G. 39777: M.S. 3./4. yüzyıl
Bu fragman Symmachos'un tercümesinin bir rulosuna aittir ve Yunanca metinde Tetragramm (יְהֹוה) Mezmur 69:13, 30, 31'de geçer.
10. Ambrosiana O 39 sup.: 9. yüzyılın sonu
Bu kodeks 5 sütundan oluşur:
Tüm beş sütunda tanrısal isim şu ayetlerde bulunur: Mezmur 18:30, 31, 41, 46; 28:6, 7, 8; 29:1, 1, 2, 2, 3, 3; 30:1, 2, 4, 7, 8, 10, 10, 12; 31:1, 5, 6, 9, 21, 23, 23, 24; 32:10, 11; 35:1, 22, 24, 27; 36:(başlık), 5; 46:7, 8, 11; 89:49 (sütun 1, 2 ve 4), 51, 52.
İbranice metni Yunancaya çeviren tercümanlar hem eski Septuagint hem de başka Yunanca tercümelerinde Tanrı'nın ismini kullandılar. Septuagint'in sonraki metinlerde çevirmenler tanrısal ismin yerine kyrios (Rab, Efendi) ve theos (Tanrı) koydular.
Kutsal Kitabın orijinal Yunanca el yazmalarında Tanrı'nın isminin geçtiğini gösteren ikna edici kanıtlar var.
1.) Tanrı'nın ismi İsa'nın ve elçilerin döneminde kullanılan kopyalarda ve İbranice Kutsal Yazıların Yunanca çevirilerinde geçiyordu.
M.Ö. ikinci ya da birinci yüzyıla ait olan Papirüs Fouad 266 Septuagint çevirisinin en eski bir fragmanıdır. Bu papirüs Yunanca metin Tanrı'nın İbranice harflerle yazılmış olan ismini içeriyor. Dolayısıyla, İsa ve öğrencileri Kutsal Yazıları ister İbranice ister Yunanca okudukları ya da onlardan iktibas ettikleri zaman Tanrı'nın ismiyle karşılaşıyorlardı.
Örneğin İsa vaftizinden sonra Nasıra'daki havrada (sinagog) İşaya tomarından okuduğu zaman Tanrı'nın ismini dile getirdi (Luka 4:17, 18; İşaya 61:1, 2).
Yunanca Kutsal Yazıları kaleme alan yazarlar yüzlerce defa İbranice metinden alıntıladıkları zaman Yehova (Yahve) ismini bulup kullandılar.
2.) İsa ve öğrencileri birinci yüzyılda başlayan Tanrı'nın ismini kullanmama geleneğine uymadılar. İsa'nın Yunanca metni yazan öğrencileri onun örneğini izlediler (Yuhanna 13:15) ve İsa tanrısal ismi insanlara bildirdi (Yuhanna 17:6, 26).
Bu sebepten dolayı birçok çevirmen Tanrı'nın ismini Yunanca Kutsal Yazılarda da (Yeni Ahit) kullandı.
Birkaç örnek:
120'den fazla dilde Tanrı'nın ismi Yunanca metinde geçer.
Birkaç örnek:
| Dil | İsmin yazılışı |
| --- | --- |
Almanca: Jehova, Jehovah, Jahwe
Arawakanca: Jehovah
Bengal dili: Jěhova
Cherokee dili: Yihowa
Efik dili: Jehovah
Ewe dili: Yehowa
Fiji dili: Jehovah
Fransızca: IHVH, yhwh
Hawaii dili: Iehova
Hindustani: Yihováh
Hollandaca: Jehovah
Hırvatça: Jehova
Endonezyalı: YAHWEH
İngilizce: Jehovah
Korece: Yeohowa
Lehçe: Jehowa
Portekizce: Iáhve
Samoaca: Ieova
İspanyolca: Jehová, Yahvé, YHWH, Yahweh
Tayca: Yahowa
Zulu dili: Jehova, YAHWE
Türkçe çevirilerde Tanrı'nın ismi
• Kitabı Mukaddes tercümesinde (2004) Tanrı'nın ismi Yehova olarak 365 defa geçer. Diğer yerlerde RAB sözcüğü büyük harflerle yazılıyor.
• Kutsal Kitap çevirisinde (2001) tanrısal ismin geçtiği yerlerde RAB terimi kullanılır. Önsözde bu hususta şu sebep anlatır: „Eski Antlaşma'daki Tanrı'nın ad ve sıfatları çevrilirken büyük güçlükle karşılaşıldı. Bu zorluk özellikle İbranice'deki değişik adların Türkçe karşılıklarını bulmada yaşandı. Sonunda Elohim sözcüğü Tanrı, Adonay sözcüğü rab, İbranice'de 4 sessiz harften oluşan ve büyük olasılıkla Yahve diye telaffuz edilen YHVH sözcüğü RAB, Yahve ve Adonay sözcüklerinin birlikte geçtiği yerler Egemen RAB diye çevrildi. Yahve, Kutsal Kitap'ın eski çevirisinde ve kimi kaynaklarda Yehova diye geçer.“