stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Roman Ungern von Sternberg

| Roman von Ungern-Sternberg |
| --- | --- |
Ungern-Sternberg, Irkutsk'ta 5. Kızıl Ordu karargahında sorgulanıyor, 1921
Lakabı: The Mad Baron The Bloody Baron
Doğum: Nikolai Robert Maximilian Freiherr von Ungern-Sternberg 10 Ocak 1886(1886-01-10) Graz, Avusturya-Macaristan
Ölüm: 15 Eylül 1921 (35 yaşında) Novonikolayevsk, Rusya SFSR (şimdi Novosibirsk)
Bağlılığı: Rusya (1906–1917) Moğolistan Bogd Hanlığı (1917–1921)
Branşı: Rus İmparatorluk Ordusu Beyaz Ordu
Hizmet yılları: 1906–1921
Rütbesi: Korgeneral
Komutası: Asya Süvari Tümeni
Çatışma/savaşları: I. Dünya Savaşı Rus İç Savaşı 1921 Moğol Devrimi
Ödülleri: Aziz George Nişanı 4. Sınıf Aziz Vladimir Nişanı 4. Sınıf
Eşi: Elena Pavlovna "Ji" (e. 1919; b. 1920)

Kan Dökücü Baron ve Deli Baron olarak da tanınan Roman Nickolai Maximilian von Ungern-Sternberg (Rusça: Роман Фёдорович Унгерн фон Штернберг) (22 Ocak 1886 – 15 Eylül 1921), Baltık-Almanı kökenli bir subay ve Moğolistan'ı Mart-Ağustos 1921 tarihleri arasında yöneten korgeneraldir. Moğolistan ve Baykal Gölü çevresinde monarşik bir yapı kurmayı amaçlayan Sternberg, Mihail Aleksandroviç Romanov önderliğindeki Rus egemenliğini diriltmek ve Bogd Han'ın yönetimindeki Moğol Hanlığı'nı bu oluşuma destek vermeye çağırmayı amaçlamaktaydı. Baron, çoğunlukla komünistler ve Yahudilere karşı savaşmıştır. Sternberg, Kızıl Ordu tarafından ele geçirildikten sonra birçok savaş suçuyla yüz yüze kalmış ve idam edilmiştir.
Baron, özgün adı olan von Ungern-Sternberg yerine Ungern von Sternberg kullanımını yeğlemiştir. Bunun nedeni, önceki adın Yahudi kullanımlarını çağrıştırmasıdır.
Yaşamöyküsü

Avusturya'nın Graz kentinde soylu bir Baltık-Alman ailesinin çocuğu olarak dünyaya gelen Ungern von Sternberg, Tallinn'e 40 km uzaklıktaki bir çiftlik evinde üvey babası Oskar von Hoyningen-Huene tarafından büyütülmüştür. Sankt-Peterburg'daki Pavlovsk Askeri Okulu'nu bitiren Sternberg, Sibirya'da görev almış, Moğollar ve Buryatlar gibi göçebe halkların yaşam koşullarına tanıklık etmiştir.
Yaşamöyküsü > I. Dünya Savaşı

Ungern von Sternberg, I. Dünya Savaşı'nda Galiçya'da bulunmuştur. Savaş sırasında cesur bir asker olarak boy gösteren Sternberg aynı zamanda dikkatsiz ve zihinsel sorunları olan biri olarak tanınır. General Wrangel, anılarında Ungern-Sternberg'ü terfi ettirmekten çekindiğini söylemektedir. 1917 Şubat Devrimi'nin ardından Geçici Hükümet tarafından Rusya Uzak Doğusu'na gönderilen Sternberg, Grigori Semenov komutasında görev yapmıştır.
Yaşamöyküsü > Bolşevik Devrimi (1917)

Semenov ve sağ kolu Ungern von Sternberg, 1917'deki Ekim Devrimi'nin ardından Bolşevikler'le karşı karşıya geldiler. Japonlar tarafından desteklenen Semenov, Ungern von Sternberg'ü Baykal Gölü'nün güneydoğusunda yer alan Dauria bölgesine vali olarak atadı. İlerleyen aylarda Ungern von Sternberg kendine özgü bir yönetim anlayışı benimsedi ve yerli halk üzerinde kurduğu baskıyla Kanlı Baron unvanını aldı. Ungern von Sternberg, olağandışı tepkilerinden ötürü "Deli Baron" olarak da tanınıyordu. Semenov ve Ungern von Sternberg, Bolşevik karşıtı olmalarına karşın Beyaz Ordu'ya da katılmamışlar ve Amiral Aleksandr Kolçak'ın önderliğini benimsememişlerdir. Bu kişiler, Japonlardan silah ve para desteği sağlıyor ve Japonların Rus Uzak Doğusu'nda bir kukla devlet kurma çabalarını destekliyorlardı. Bu görüş, "Rusya'nın güçlü ve bölünmez" olduğuna inanan Beyazlar için bir düşten öteye gidemezdi.
Ungern von Sternberg'ün ordusu Rus birlikleri, Transbaykal Cossack güçleri ve Buryatlardan oluşmaktaydı. Robert de Goulaine ve Hugo Pratt gibi birçok yazar bu orduyu "Yırtıcı Bölük" olarak adlandırmışlardır ancak bu adın ordu içinde kullanılıp kullanılmadığı bilinmemektedir. Ordu, "Asya Süvari Birliği" olarak da anılmaktaydı. Yırtıcı Bölük, Rus Ordusu'nda I. Dünya Savaşı'nda ve daha sonra Bolşevikler'e karşı savaşmış olan Kafkaslardan oluşmaktaydı.
Ungern von Sternberg'ün ordusu, Kızıllar ve Beyazları aynı ölçüde zarara uğratmıştır. Amiral Kolchak'ın üssünün Sibirya'da konuşlu olması ve Semenov ve Ungern von Sternberg'ün Kolchak'ın doğusundaki Transbaykal bölgesinde etkili olması Vladivostok'tan batıya hareket eden mühimmat trenlerinin durdurulmasına neden olmuş ve Kolchak'ın Urallar'daki eylemlerini büyük ölçüde engellemiştir.
Yaşamöyküsü > Beyaz Ordu'dan ayrılışı (1920)

Ungern von Sternberg 1920 yılında Semenov'dan ayrılarak bağımsız bir diktatör oldu. Monarşinin Batı medeniyetini kurtarmanın tek yolu olduğunu düşünen Sternberg, Qing Hanedanı'nı Çin tahtına yeniden geçirmeyi ve tüm Uzak Doğu uluslarını tek bayrak altında toplamayı amaçlıyordu.
Moğolistan 1919 yılından bu yana Çinli cumhuriyetçi güçlerin elinde bulunmaktaydı. Yönetimden uzaklaştırılan Bogd Han'ın yardım çağrısını bahane gösteren Sternberg'ün ordusu 1920 yılı sonlarında Moğolistan'a girdi. Ordu, başkent Urga (bugünkü Ulan Batur)'yı birkaç kez kuşatmış ancak ağır kayıplarla geri çekilmek zorunda kalmıştır. Ungern von Sternberg, askerlerine kent çevresinde büyük bir ateş yakmalarını emrederek düşmana gözdağı vermeyi düşündü. Şubat 1921'de yapılan kanlı bir savaşın ardından Çin güçleri kentten uzaklaştırıldı.
Yaşamöyküsü > Moğolistan diktatörlüğü (1921)

Moğolistan, 13 Mart 1921'de bağımsızlığını ilan etmiş ve Ungern von Sternberg önderliğinde bir araya gelmiştir. Uzak Doğu'nun gizemli inançlarına sıkı sıkıya bağlı olan, kendini Cengiz Han'ın dünyadaki temsilcisi olarak kabul eden Ungern von Sternberg, Rus ulusalcılığı ve Çin ve Moğol inanç sisteminin karışımından oluşan bir düşünce yapısına sahipti.
Yaşamöyküsü > Yakalanışı ve ölümü (1921)

Ungern von Sternberg'e karşı koymak amacıyla oluşturulan bir Kızıl Ordu gücü Moğol komutan Damdin Sükhbaatar önderliğinde Moğolistan'a girdi ve kısa sürede denetimi ele geçirdi. Mayıs ayında Troitskosavsk (bugünkü Kyakhta) yakınlarındaki Rus topraklarını işgal eden ve erken bir zafer kazanan Sternberg, Temmuz ve Ağustos aylarında yaşanan çatışmalar sonucu yenildi ve kendi askerleri tarafından alıkonularak 21 Ağustos 1921'de Kızıl Ordu'ya teslim edildi.
Ungern von Sternberg, bir Çeka troykası tarafından düzenlenen askeri duruşma sonucunda ölüm cezasına çarptırıldı ve bir infaz mangası tarafından Novonikolayevsk (bugünkü Novosibirsk)'te idam edildi.
Popüler kültürde Ungern von Sternberg

Roman Ungern von Sternberg, kurgusal tarih oyunu Metal Fırtına'da Rus-Moğol İmparatorluğu'nu savaşa sürükleyen bir hain olarak temsil edilmektedir.
Roman Ungern von Sternberg, Hugo Pratt'in Corto Maltese Sibirya'da adlı çizgi romanında da yer almaktadır.
Baron Ungern'in adı, çağdaş Rus yazar Victor Pelevin'in "Chapayev ve Boşluk" adlı romanında da geçmektedir. Baron, romanda "İç Moğolistan"'ın hükümdarı olarak tanıtılmaktadır.
Roman Ungern von Sternberg, Daniel Easterman'ın 'Dokuzuncu Buddha' adlı kurgusal romanında önemli bir rol oynamaktadır (Grafton, 1998).
Hearts of Iron IV isimli video oyununun Kaiserreich modunda Moğolistan'ın lideri olarak yer almaktadır
Bibliyografya

Alioshin, Dimitri: Asya Serüveni, New York 1941.
Hopkirk, Peter: Doğu Alevini Tutuşturmak : Bolşevik Asyası'nda Gizli Görev, Don Mills 1986.
Ossendowski, Ferdynand: Agarta'nın Kapılarında: Hayvanlar, İnsanlar ve Tanrılar, New York 1922.
Pozner, Vladimir: Kan Dökücü Baron: Ungern–Sternberg'ün Öyküsü, New York 1938.
Yuzefoviç, Leonid: Bozkırların Hanı Baron Ungern
Palmer, James: Kan Dökücü Beyaz Baron, Londra 2008. Faber ISBN 0571230237
Roman Fyodoroviç Ungern von Sternberg, Rus askeri nişanlarını taşıyan bir üniforma içinde
Pınar Altuğ

| Pınar Altuğ |
| --- | --- |
Doğum: 2 Eylül 1974 (50 yaşında) İstanbul, Türkiye
Eğitim: Saint Benoît Fransız Lisesi
Meslek: Oyuncu, Sunucu, Manken
Etkin yıllar: 1995-günümüz
Evlilik: Umut Elçioğlu (e. 2000; b. 2003) Yağmur Atacan (e. 2008)
Çocuk(lar): 1

Pınar Altuğ Atacan (d. 2 Eylül 1974, İstanbul), Türk oyuncu, sunucu ve eski mankendir.
Hayatı > İlk yılları

Pınar Altuğ Atacan, Selma ve Niyazi Altuğ çiftinin çocuğu olarak 2 Eylül 1974 tarihinde İstanbul'da doğdu.
Hayatı > İlk yılları > Aile hayatı

Pınar Altuğ 24 yaşındayken Tekstil işçisi olan annesini ve 16 yaşındayken de 1991 yılında ise işçi olan babasını kayıp etti.
Kartal Altuğ adında bir erkek kardeşi vardır.
Hayatı > Eğitim hayatı

Pınar Altuğ Atacan, Saint Benoît Fransız Lisesi'nde okudu.
1997 senesinde girdiği İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İşletme bölümündeki eğitimini yarıda bıraktı.
Hayatı > Kariyeri

Pınar Altuğ Atacan Lisedeyken mankenlik yapmaya başladı.
1994 yılında Miss Turkey seçildi.
1995 yılında televizyon hayatı başladı.
1995-1998 yılları arasında çeşitli magazin programlarında sunuculuk yaptı.
1999'da Pınar'ın Yemek Zevki adlı programı yapmaya başladı ve hemen ardından da mankenlik mesleğini bıraktı.
2000 yılında Kurt Kapanı adlı dizide rol almaya başladı. Ardından Çocuklar Duymasın, Omuz Omuza, Davetsiz Misafir, İlk Aşkım ve Aile Reisi dizilerinde de rol aldı.
2003 yılında Pınar'ın Mutfağından adlı yemek kitabını çıkarttı.
2004 ile 2006 yılları arasında Türkiye'nin Yıldızları programını sundu.
2010'da ise Çocuklar Duymasın'ın yeni versiyonunda rol aldı.
Hayatı > Kişisel hayatı

2000 yılında Umut Elçioğlu ile evlendi ve 2003 yılında boşandı.Altuğ’un Elçioğlu askerdeyken Tony Theodorakis ile ilişki yaşadığı için boşanıldığı iddia edildi. Theodorakis daha sonra Altuğ’un kendisini de Can Tezel ile aldattığını söyledi.
2007 yılının eylül ayında aynı diziden rol arkadaşı Yağmur Atacan ile nişanlandı ve 12 Nisan 2008 tarihinde evlendi. 2008 yılından beri evliliği devam etmektedir. 27 Ocak 2009 tarihinde eşi Yağmur Atacan ile 'Su' adını verdikleri kızları doğdu.
Filmografisi

| Diziler> Yıl | Diziler> Yapım | Diziler> Rol | Diziler> Notlar |
| --- | --- | --- | --- |
| 2000 | Kurt Kapanı | Serap Arma | Başrol oyuncusu |
| 2002 | Reyting Hamdi | Kendisi | Konuk oyuncu |
| 2002-2005 | Çocuklar Duymasın | Meltem Çetinoğlu | Başrol oyuncusu |
| 2004 | Omuz Omuza | Nisan Öz | Başrol oyuncusu |
| 2004 | Çocuklar Ne Olacak | Meltem Çetinoğlu | Son bölüm |
| 2005 | Davetsiz Misafir | Defne/Şirin | Başrol oyuncusu |
| 2006 | İlk Aşkım | Lale Gürsoy | Başrol oyuncusu |
| 2006 | Deli Dolu | Selin | Başrol oyuncusu |
| 2009 | Aile Reisi | Bahar Poyraz | Başrol oyuncusu |
| 2010-2014, 2017-2019 | Çocuklar Duymasın | Meltem Çetinoğlu | Başrol oyuncusu |
Sinema
| Yıl | Yapım | Rol | Notlar |
| 2008 | Asteriks Olimpiyat Oyunları'nda | Irena | Seslendirme |
| 2016 | Pamuk Prens | Kendisi | Konuk oyuncu |
| 2024 | Köstebekgiller Ata Tohumu Muhafızları | Anne | Oyuncu |

| Sunuculuk yaptığı programlar> Yıl | Sunuculuk yaptığı programlar> Yapım |
| --- | --- |
2004: Türkiye'nin Yıldızları
2007: Sizi Böyle Alalım
2007: Bir Dilek Tut
2007: Mucizeler Gecesi
2008: Pınarın Günlüğü
2009-2010, 2012: Bir Şarkısın Sen
2017: Sizi Böyle Alalım
2018: Sizi Böyle Alalım Ramazan Özel
Tiyatro oyunları

| Rol aldığı tiyatro oyunları> Yıl | Rol aldığı tiyatro oyunları> Yapım | Rol aldığı tiyatro oyunları> Rol | Rol aldığı tiyatro oyunları> Alan | Rol aldığı tiyatro oyunları> Notlar | Rol aldığı tiyatro oyunları> Kaynak |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2022 | Kusursuz Dünya Müzikali | Anne | Müzikal | Oyuncu |  |
| 2024 | Mutlu Aile Tablosu | Elaine | Tiyatro | Oyuncu |  |
Ödülleri

| Yıl | Ödül Töreni | Kategori | Proje | Kaynak | Sonuç |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2004 | 31. Altın Kelebek Ödülleri | En İyi Kadın Oyuncu | Çocuklar Duymasın |  | Kazandı |
| 2018 | 45. Altın Kelebek Ödülleri | En İyi Komedi Kadın Oyuncusu | Çocuklar Duymasın |  | Kazandı |
Reklamlar

| Yıl | Marka | Kaynak | Notlar |
| --- | --- | --- | --- |
| 2016 | Persil |  | Pınar Altuğ ve kızı Su |
| 2024 | DeepFresh |  | Oyuncu |
Ağustos 2024 Nabatiye Katliamı

17 Ağustos 2024'te İsrail, Lübnan'ın şehri olan Nabatiye'deki bir depoyu bombaladı. Saldırıda en az 11 insan hayatını kaybederken 4'ü de yaralandı.
| Ağustos 2024 Nabatiye Katliamı |
| --- | --- |
İsrail-Lübnan sınır çatışmaları (2023-günümüz) ve Suriye İç Savaşı'nın Lübnan'a sıçraması'nın bir parçası
NabatiyeNabatiye (Lübnan)
Bölge: Nabatiye, Lübnan
Tarih: 17 Ağustos 2024
Yaralı: 4+ sivil
Kurbanlar: 11+ sivil
İşleyenler: İsrail Savunma Kuvvetleri
Arkaplan

7 Ekim 2023'te başlayan Hamas-İsrail savaşının ardından Hizbullah ve İSK arasında çatışmalar başlamıştı. Hizbullah, ancak Gazze'de ateşkes anlaşmasına varıldığı an saldırıları durduracağını duyurmuştu.
Saldırı

Saldırıyı İsrail Hava Kuvvetleri'ne bağlı avcı jetleri gerçekleştirdi.
Metal, alüminyum ve tuğla gibi malzemeleri bünyesinde bulunduran depo aynı zamanda Suriyeli mültecilere ev sahipliği yapıyordu. Depo ve çevresindeki binalar saldırı sonucu yıkıldı.
11 insan hayatını kaybetti. Hayatını kaybedenler arasında bir kadın ve iki çocuk bulunuyordu. İsrail, saldırının "Hizbullah'ın silah deposuna" yönelik olduğunu iddia ederken saldırının kurbanları depoda herhangi bir silahın bulunmadığını söylüyordu. Yerel bir mezbaha sahibi merkezin daha çok sivil ve endüstriyel ihtiyaçları karşıladığını söyleyerek İsrail'in iddialarını yalanladı.
Saldırı, o ana kadar İsrail Silahlı Kuvvetleri ile Hizbullah arasında yaşanan saldırıların en ölümcülüydü.
Tepkiler

İsrail Silahlı Kuvvetleri'nin Arapça sözcüsü Avichay Adraee, saldırıların Hizbullah silahlarına yönelik gerçekleştirildiğini iddia ederken saldırının kurbanları bu iddiayı yalanladı.
Hizbullah, saldırıya cevap olarak Kuzey Galilee bölgesine 55 adet roket ateşledi ve iki İsrail askerini yaraladı.
Filipinler'in büyükelçiliği, ülkede bulunan 11,000 adet vatandaşına ülkeden ayrılmaları gerektiğini söyledi.
Gerçeklik

Gerçeklik veya hakikat, günlük kullanımdaki anlamıyla, "var olan her şey" demektir. Bilimde, dinde ve felsefede farklı anlamları vardır. Düşünceden bağımsız olarak zamanda ve mekanda yer kaplayan her şey gerçektir. Herhangi bir şeyin gerçekliği insan zihnine bağlı olmaksızın var olmasıdır.
Gerçeklik

Gerçeklik, günlük kullanımıyla, haddi zatında var olan şeylerin durumudur. Gerçeklik terimi, en geniş anlamıyla, görülebilir yahut idrak edilebilir olsun ya da olmasın her şeyi içerir. Gerçeklik, bu bağlamda; varlık, varoluş ile sınırlı tutulmuş olsa da, varlık ve yokluğu kapsar. Diğer bir deyişle, gerçeklik, felsefi alanda hiçliğin ve onun fiziksel obje ya da süreçlere sahip diğer konseptlerle uyuşmasının biçimsel bir mefhumu, bir kavrayışıdır. Batı felsefesinde kullanılan anlamıyla, gerçeklik tasavvuru ve doğasının seviye ya da düzeyleri vardır. Bu seviyeler; en özelinden en disiplinli, ihtiyatlısına doğru: Fenomenolojik gerçeklik, hakikat, doğruluk ve aksiyomdur.
Fenomenolojik Gerçeklik

En esaslı ve en öznel seviyede, bir tek birey tarafından görülen gerçekliği kişisel tecrübeler, merak, sorgulama ve vakanın öznel yorumu gerektiren seçicilik şekillendirir. Ve bu sebeple fenomenolojik olarak isimlendirilir. Gerçekliğin bu formu diğerleri tarafından da içeriliyor olabilir, ama zaman zaman başka bir kimse tarafından kabul edilmemiş ya da tecrübe edilmemiş olması hasebiyle emsalsiz olabilir. Deneyim çeşitlerinin birçoğunun tinsel farz edildiği form, gerçekliğin bu düzeyinde bulunur. Fenomenolojik bakış açısıyla; gerçeklik hayret verici nitelikte gerçektir ve gerçek-dışılık ise var olmayandır.
Bu gerçeklik bireyin kavrayışı, bireyin şahsiyetine, mihrak ve salahiyetine isnat edilebilir, kişinin sadece doğru olduğuna inanmak istediği şeyi görmesine yol açar. Bu fenomenolojik tanım kesinlikle Husserlci değildir. Bakıldığında Husserl'in fenomenolojisi; bilincin dışındaki birçok şey ve bilinç doğasının temelinde yatanı görmeyi içeren bilincin içyapısının bir analizidir.
Hakikat

Post-modernizm ve Post-yapısalcılık gibi, felsefedeki daha az realist eğilimlere göre hakikat öznel bir niteliğe sahiptir. Bir ya da iki birey tarafından belirli bir olayın açıklaması ve deneyiminde fikir birliğine varıldığı zaman, olay ya da deneyim ile ilgili görüş birliği şekillenmeye başlar. Bu birkaç birey ya da daha büyük gruplar tarafından da paylaşılır, sonra insanların kesin bir tespiti yoluyla kabul edilip anlaşılan bir hakikat olur.-umumun fikri olan gerçeklik. Bu suretle, belirli bir grup kabul görmüş hakikatlerin kesin bir bilgisine sahip olurken, bir diğeri farklı hakikat bilgilerine sahiptir. Bu da farklı topluluk ve milletlerin, dış dünyanın çeşitli ve son derece farklı hakikatine ve gerçekliğin bilgisine sahip olmalarına yol açar. İnsanlar ya da toplumların din ve inançları, sosyal yapılarına uygun gerçeklik düzeyinin güzel bir örneğidir. Eğer biri konuşup diğeri dinliyorsa, hakikat yalnızca hakikat olarak düşünülemez, çünkü bireysel eğilim ve hata yapabilirlilik, kesinlik ya da nesnelliğin kolay elde edilebilir olduğu fikrine meydan okur. Anti-realistler için herhangi bir son, nesnel hakikate erişme olanaksızlığı, sosyal olarak kabul görmüş umumun fikri olanın ötesinde bir hakikatin olmadığı anlamına gelir. (Buna rağmen, bu hakikatler olduğuna, tek bir hakikat olmadığına delalet eder.) Realistler için, dünyanın belirli doğruların bilgisi olması, insanların bağımsızlığını ele geçirir ve bu doğrular hakikatin son hakemidirler. Michael Dummet bunu “bivalens prensibi” terimiyle açıklar. ‘Bayan Macbeth üç çocuğa sahipti ya da değildi, bir ağaç yıkılır ya da yıkılmaz.’ Bir açıklama, şayet bu doğrulara tekabül ederse, doğru olacaktır, uygunluk onaylanamasa dahi… Bu yolla hakikatin realist ve anti-realist tasavvuru arasındaki çatışma; doğruların bilinebilirlik, elde edilebilirlik anlamında epistemik erişebilirliğine yönelttikleri karşı koyuşlarda kendini gösterir.
Doğru

Doğru esaslı bir prensip olarak anlaşılan bir fenomendir. Nadiren kişisel bir yoruma konu olabilir. Çoğu zaman doğal dünyanın gözlemlenen bir fenomenidir. ‘dünyanın birçok yerinde güneşin doğudan yükseldiği’ savı, bir doğrudur. Hangi yarım küreden olursa olsunlar, hangi dili konuşursa konuşsunlar, bu sav, herhangi bir gruba ya da ulusa ait olan tüm insanlar için doğrudur. Kopernik teorisiyle desteklenen, Galileo'nun ‘güneş, güneş sistemin merkezidir’ savı doğal dünyanın bir doğrusunu dile getirmektedir. Buna karşın, yaşamı süresince Galileo, bu doğru sav için gülünç bulunmuştur, çünkü çok az insan, bu savı bir hakikat olarak kabul etmeye ilişkin fikir birliğine varmıştır. Daha az sayıda sav, çeşitli toplumlar tarafından paylaşılan birçok hakikat ile karşılaştırıldığında, dünyada muhteva açısından gerçekçidir. Bunlar ise, sayısız bireysel dünya görüşünden çok daha azdırlar.
Bilimsel keşif, deneyim, yorum ve analizin birçoğu bu düzeyde yapılır. Gerçekliğin bu bakış açısı Philip K. Dick'in açıklaması olan “Gerçeklik, ona inanmayı bıraktığın vakit, kaybolup gitmeyendir.” cümlesi ile çok güzel bir şekilde dile getirilmiştir.
Gerçeklik, yalnızca hayali olanın, var olmayanın veya gerçek olmayanın aksine, evrende gerçek olan veya var olan her şeyin toplamı veya tümüdür. Terim aynı zamanda varlıkların varlığını belirten ontolojik statüye atıfta bulunmak için de kullanılır. Fiziksel anlamda gerçeklik, hem bilineni hem de bilinmeyeni kapsayan bir sistemin bütününü oluşturur.
Gerçekliğin veya varlığın doğasına ilişkin felsefi sorular, Batı felsefe geleneğinde metafiziğin önemli bir dalı olan ontoloji başlığı altında ele alınmaktadır. Ontolojik sorular aynı zamanda bilim felsefesi, din, matematik ve felsefi mantık dahil olmak üzere felsefenin çeşitli dallarında da yer alır. Bunlar arasında yalnızca fiziksel nesnelerin gerçek olup olmadığı (yani fizikalizm), gerçekliğin temelde maddi olmayan olup olmadığı (örneğin idealizm), bilimsel teoriler tarafından öne sürülen varsayımsal gözlemlenemeyen varlıkların var olup olmadığı, bir 'Tanrı'nın var olup olmadığı, sayıların ve diğer soyut ve somutsoyut nesnelerin var olup olmadığı ve olası dünyaların var olup olmadığı hakkındaki sorular yer almaktadır. Epistemoloji neyin ve nasıl bilinebileceği veya muhtemel olarak çıkarılabileceği ile ilgilenir; modern dünyada gerçekliği belirlemek veya araştırmak için kaynak ve yöntem olarak akıl, ampirik kanıt ve bilime vurgu yapılır.
Dünya görüşleri > Dünya görüşleri ve teorileri

Yaygın bir günlük kullanımda "gerçeklik", "gerçekliğe yönelik algılar, inançlar ve tutumlar" anlamına gelir ("Benim gerçekliğim senin gerçekliğin değil." örneğinde olduğu gibi). Bu genellikle bir konuşmanın taraflarının neyin gerçek olduğuna dair derinden farklı anlayışlar üzerinde tartışmama konusunda hemfikir olduklarını veya aynı fikirde olmaları gerektiğini belirten bir konuşma dili olarak kullanılır. Örneğin, arkadaşlar arasındaki dini bir tartışmada kişi şöyle diyebilir (mizah amaçlı): "Aynı fikirde olmayabilirsiniz ama benim gerçekliğimde herkes cennete gider."
Gerçeklik, onu dünya görüşlerine veya bunların bir kısmına (kavramsal çerçeveler) bağlayacak şekilde tanımlanabilir: Gerçeklik, gözlemlenebilir olsun veya olmasın her şeyin, yapıların (gerçek ve kavramsal), olayların (geçmiş ve şimdiki) ve fenomenlerin bütünlüğüdür. Bu, (ister bireysel ister ortak insan deneyimine dayalı olsun) bir dünya görüşünün nihai olarak tanımlamaya veya haritalandırmaya çalıştığı şeydir.
Bir Dünya görüşü veya Weltanschauung, bir bireyin veya toplumun tüm bilgisini, kültürünü ve bakış açısını kapsayan temel bilişsel yönelimdir. Bir dünya görüşü doğa felsefesini içerebilir; temel, varoluşsal ve normatif önermeler; veya temalar, değerler, duygular ve etik.
Fizik, felsefe, sosyoloji, edebi eleştiri ve diğer alanlardaki belirli fikirler, çeşitli gerçeklik teorilerini şekillendirir. Böyle bir teori, her birimizin gerçeklikle ilgili sahip olduğu algıların veya inançların ötesinde, kelimenin tam anlamıyla ve basitçe hiçbir gerçekliğin olmadığıdır.[kaynak belirtilmeli] Bu tür tutumlar şu popüler ifadede özetlenmiştir: "Algı gerçekliktir" veya "Hayat, gerçeği nasıl algıladığınızdır" veya "gerçeklik, yanına kalabileceğiniz şeydir" (Robert Anton Wilson) ve anti-realizmi belirtirler; yani, açıkça kabul edilsin ya da edilmesin, nesnel bir gerçekliğin olmadığı görüşü.
Bilim ve felsefe kavramlarının çoğu sıklıkla kültürel olarak ve sosyal olarak tanımlanır. Bu fikir Thomas Kuhn tarafından Bilimsel Devrimlerin Yapısı (1962) adlı kitabında detaylandırılmıştır. Peter L. Berger ve Thomas Luckmann tarafından yazılan bilgi sosyolojisi hakkında bir kitap olan Gerçekliğin Sosyal İnşası 1966'da yayınlandı. Gerçeğin anlaşılması için bilginin nasıl elde edildiğini ve kullanıldığını açıkladı. Tüm gerçeklikler arasında, günlük yaşamın gerçekliği en önemlisidir çünkü bilincimiz, günlük yaşam deneyiminin tamamen farkında olmamızı ve dikkatli olmamızı gerektirir.
İlgili kavramlar > A priori ve a posteriori

Latince: A priori ("önceden") ve Latince: a posteriori ("sonradan"), felsefede bilgi, gerekçe veya argüman türlerini deneyime güvenmelerine göre ayırmak için kullanılan Latince ifadelerdir. Latince: A priori bilgi herhangi bir deneyimden bağımsızdır. Örnekler arasında matematik, totolojiler ve saf akıldan çıkarım yer alır. Latince: A posteriori bilgi ampirik kanıtlara dayanır. Örnekler çoğu bilim alanını ve kişisel bilginin yönlerini içerir.
İlgili kavramlar > Potansiyellik ve asıllık

Felsefede 'potansiyellik ve asıllık, Aristoteles'in Fizik,Metafizik, Nicomachean Ethics ve De Anima eserlerinde hareket, nedensellik, etik ve fizyolojiyi analiz etmek için kullandığı birbiriyle yakından bağlantılı bir çift prensiptir.
Bu bağlamda potansiyel kavramı genel olarak bir şeyin sahip olduğu söylenebilecek herhangi bir "olasılığı" ifade eder. Aristoteles tüm olasılıkları aynı saymamış, koşullar uygun olduğunda ve hiçbir şey onları durduramadığında kendiliğinden gerçekleşen olasılıkların önemine vurgu yapmıştır.
Asıllık, potansiyelin aksine, bir olasılığın tam anlamıyla gerçek hale geldiği durumda, bir olasılığın uygulanmasını veya gerçekleşmesini temsil eden hareket, değişim veya faaliyettir.