Fransa-İspanya Savaşı (1635-1659)
Mali ve askeri etkisi

O zamanlar Avrupa’nın en büyük askerî gücü olan İspanyol İmparatorluğu’nun topraklarını ele geçirmek, eşi görülmemiş büyüklükte Fransız kuvvetlerine ve onları desteklemek için gereken vergilendirme ve tedarik sisteminin işgale bağlı olarak genişletilmesine ihtiyaç duyuyordu. Bu ihtiyaçları karşılamak için ordunun sayısı için resmi tahminler 1630’da 39,000’den Mayıs 1635’te savaş ilanından kısa bir süre 150,000’e çıktı. Ancak bu aşamada Fransız devleti bu kadar büyük sayıları destekleyemedi. Aynı yılın Mayıs ayında İspanya Hollandası’nın işgaline katılan 27,000 askerden bir sonraki ay 15,000’den az kişi kaldı. Savaş boyunca her iki taraf da kendi sınırları dışındaki saldırıları desteklemek için mücadele etti. İspanyolların 1636’da Kuzey Fransa’yı işgali erzak yetersizliği nedeniyle çöktü ve tekrarlanmadı.
Saxe-Weimarlı Bernard tarafından sağlanan ve Fransa tarafından finanse edilenler dahil 1635 ile 1642 arasında resmi birlik seviyeleri ortalama 150,000 ila 160,000 arasındaydı ve 1639’da 211,000’e ulaştı. Bunlar resmi toplanma listelerine dayanmaktadır ve memurlara fiilen mevcut olanlardan ziyade bildirilen sayılar için ödeme yapıldığında sayılara dikkatli yaklaşılmalıdır. Ek olarak bu süre zarfında çoğu genel olarak iyileşmiş olmasına rağmen ortalama %10’luk hastalık nedeniyle yoktu. Parrott, “rapor edilen” ve “gerçek” arasındaki farkların ortalama olarak Fransa için %35’e ve İspanya için %50’ye kadar fark olduğunu tahmin ediyor. Tarihçi John A. Lynn, André Corvisier’in 1964 tarihli “L'armée française de la fin du XVIIe siècle au ministère de Choiseul” çalışmasına dayanan rakamları “gerçek” yerine “bildirilen” olduğunu öne sürüp ortalama %60’lık bir fark olduğunu iddia ediyor.
Savaş boyunca lojistik, birlik sayısı üzerindeki en büyük kısıtlama olarak kaldı. Strateji, özellikle o zamanlar mevcut olan ilkel altyapı göz önüne alındığında, genellikle yeterli erzak bulma ihtiyacına bağlıydı. 1660’lara kadar Louvois, Fransa’nın yaklaşık 200,000 kişilik bir orduyu uzun süre idare etmesine ve farklı cepheler arasında koordineli bir strateji sağlamasına izin veren destek sistemlerini yaratamadı. Daha deneyimli olan İspanyollar ise bu konuda daha donanımlıyken kaynakları adam ve malzeme kayıplarını telafi etmeyi kolaylaştırdı. Fransızlar savaş boyunca Katalan, Napolili ve Portekizli isyancıların yanı sıra Kuzey İtalya ve Renanya’daki müttefiklerini destekledi ve İspanyol iletişim hatlarına saldırarak onları birden fazla cephede meşgul edip İspanyolların avantajlarını dengelemiş oldular. 1648’den sonra Hollanda deniz desteğinin kaybı, 1657’de İngiliz ittifakı ile alternatif yaratılana kadar denizde İspanyollara karşı mücadele yeteneklerini ciddi bir şekilde etkiledi.
1632’deki en yüksek noktasında İspanyol ordusu yerel milisler hariç yaklaşık 300,000 düzenli asker içeriyordu ve imparatorluk, askerler ve para için İtalyan topraklarına daha fazla güveniyordu. Tarihçi Davide Maffi, Milano Dükalığı’nın savaş için yıllık 6 milyon eskudo ve ayrıca yılda ortalama 4,000 asker sağladığını hesapladı. Fiili şekilde İspanya’nın hamisi olduğu Toskana Büyük Dükalığı’nın ise ayda 17,000 eskudo tedarik etmesi, ayrıca filo için gemiler ve Flandre Ordusu için asker sağlaması gerekiyordu. Yalnızca 1631-1636’da Napoli, İspanyol ordusu için 3.5 milyon eskudo, önemli deniz kaynakları ve 53,000 asker sağladı. Kastilya nüfusunun yarısı kadar olmasına rağmen sağladığı asker sayısı Kastilya’dan fazlaydı.
Napoli, kendi ordusunu ve donanmasını desteklemesinin yanı sıra, 1630’dan 1643’e kadar İspanyol ordusuna yıllık 10,000 asker sağlamasının yanı sıra İspanyol İmparatorluğu’nun diğer bölgelerini desteklemek için yıllık bir milyon duka sübvansiyon sağladı ve Milano Dükalığı’nın harcamalarının üçte birini ödedi. Sonuç olarak, kamu borcu beş katına çıktı ve 1648’e kadar faiz ödemeleri krallığın gelirinin %57’sini oluşturuyordu. Hem Napoli’de hem de Sicilya’da vergiler 1618 ile 1688 arasında üçe katlandı, Felipe yaşlılar ve yoksullar için vergi muafiyeti sağlayarak ve zenginler üzerindeki tüketim vergilerini arttırarak bu etkiyi hafifletmeye çalıştı ancak bu ve diğer önlemler Güney İtalya ekonomisini batırmak gibi dolaylı bir etkiye sahipti.
Gücüne rağmen İspanyol ordusu, yirmi beş yıllık çatışma boyunca sürekli arz sıkıntısına maruz kaldı. Her iki devlet de tükendi. Extremadura Ordusunun komutanı Portekiz’deki 1659 seferi için 3,000 quintales (138 ton) barut istediğinde İspanya Savaş Cuntası, yarımadada (donanma, kıyı garnizonları ve milisler ve ayrıca Katalonya, Extremadura ve Galiçya gibi savaşın üç önemli cephesi dahil) savunma için toplam ikmalin Fransa’ya karşı mücadelede harcanan çok fazla barut sebebiyle ancak 1427 quintales (66 ton) barut olduğunu hesapladı. Özellikle milisler ve yedek kuvvetler arasında kıtlıklar göze çarpıyordu. 1632’de Kastilya milislerindeki 44,000 askerin %70’i arkebüz kıtlığı nedeniyle “silahsızdı” (ateşli silahlar veya mızraklar yerine yalnızca kılıç veya benzeri silahlarla donanmıştı). Savaşın patlak vermesiyle bu durum hızla düzeldi, böylece 1636’ya kadar Kastilya’daki milislerin yalnızca %25’i yalnızca el silahlarıyla silahlandırılmıştı, %25’i mızrak ve kalan %50’si arkebüz ve tüfek taşıyordu. Ancak çatışmanın sonunda durum bir kez daha kötüleşti ve Kastilya kayıtlarında listelenen 465,000 milisten %87’den fazlası “silahsız” olarak sınıflandırıldı.
Ekim 1647’de huzursuzluk hem Sicilya’da hem de Napoli’de isyanlara yol açtı, çabucak bastırılmasına rağmen İtalya’daki İspanyol yönetiminin zayıflığı ve yerel seçkinlerin Madrid’e yabancılaşmasını ortaya çıkardı. 1650’de Milano valisi, güneydeki yaygın memnuniyetsizliğin yanı sıra güvenilebilecek İtalyan devletlerden sadece Parma Dükalığı olduğunu yazdı.