stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Azerice
Tarih > Türkçe ile Karşılıklı Anlaşılabilirlik

Azerice ile Türkçe arasında karşılıklı anlaşılabilirlik seviyesi oldukça yüksektir. Öyle ki bazı metinlerde sadece sözcüklerdeki ve eklerdeki bazı ses farkları dışında bir fark görülmemektedir:
| --- | --- |
Ayrılıq: Ayrılık 	
 Bu gün, yenə hər sabah olduğu kimi,  Oyanmaq istədim öpüşünlə.  Amma, yoxsan.  Ah çəkib yandım, həsrətinlə. Bu gün, dərdə çarə olan dərman kimi,  Aldım rəsmini əlimə.  Baxdım, baxdım.  Ah çəkib yandım, sənsizliyimə. Hanı o bir cüt bəla dediyim qara gözlərin,  Könlümü oxşayan şirin-şirin gülüşlərin.  Hanı, o əllərimi tutan əllərin,  Mənə ümid verən o xoş sözlərin. Ayrılıq, yenə dərdli başıma gəlib tac oldu,  Ayrılıq, səni məndən alıb, gözümü yaşlı qoydu.  Ayrılıq, yenə dərdli başıma gəlib tac oldu,  Ayrılıq, səni məndən alıb ümidsiz qoydu. Anladım, artıq geri dönməyəcəksən.  Amma, bir tək təsəlli var.  Səndən mənə,  Yadigar qalan xatirələr var.  Hanı o bir cüt bəla dediyim qara gözlərin,  Könlümü oxşayan şirin-şirin gülüşlərin.  Hanı, o əllərimi tutan əllərin,  Mənə ümid verən o xoş sözlərin. Ayrılıq, yenə dərdli başıma gəlib tac oldu,  Ayrılıq, səni məndən alıb, gözümü yaşlı qoydu.  Ayrılıq, yenə dərdli başıma gəlib tac oldu,  Ayrılıq, səni məndən alıb ümidsiz qoydu.:  Bugün, yine her sabah olduğu gibi,  Uyanmak istedim öpüşünle.  Ama, yoksun.  Ah çekip yandım, hasretinle. Bugün, derde çare olan derman gibi,  Aldım resmini elime.  Baktım, baktım.  Ah çekip yandım, sensizliğime. Hani o bir çift bela dediğim kara gözlerin,  Gönlümü okşayan şirin şirin gülüşlerin.  Hani, o ellerimi tutan ellerin,  Bana ümit veren o hoş sözlerin. Ayrılık, yine dertli başıma gelip taç oldu,  Ayrılık, seni benden alıp, gözümü yaşlı koydu.  Ayrılık, yine dertli başıma gelip taç oldu,  Ayrılık, seni benden alıp ümitsiz koydu. Anladım, artık geri dönmeyeceksin.  Ama, bir tek teselli var.  Senden bana,  Yadigar kalan hatıralar var. Hani o bir çift bela dediğim kara gözlerin,  Gönlümü okşayan şirin şirin gülüşlerin.  Hani, o ellerimi tutan ellerin,  Bana ümit veren o hoş sözlerin. Ayrılık, yine dertli başıma gelip taç oldu,  Ayrılık, seni benden alıp, gözümü yaşlı koydu.  Ayrılık, yine dertli başıma gelip taç oldu,  Ayrılık, seni benden alıp ümitsiz koydu.
Azericede bazı ifade şekillerinin Türkçeden farklı olması sebebiyle bazen Türkçe konuşanlar tarafından yanlış anlaşılabilmektedir. Saatlerin söylenişindeki ikiyə on dəqiqə işləmiş gibi bir ifade yanlış olarak ikiyi on geçe gibi anlaşılabilir. Bunun anlamı ise aslında biri on geçe olup "saat ikiye doğru on dakika ilerlemiş" demektir.
Bununla birlikte Azerice ile Türkçenin söz varlığının %99 oranında örtüştüğü belirtilmektedir.
Tarih > Yazı dili

Arap asıllı Türk alfabesinin kullanıldığı devirlerde Azerbaycan ve Osmanlı Türkçesi sahalarında kaleme alınan eserlerin imlasında büyük ortaklıklar söz konusu olmuştur. Çünkü Türkçenin eski devirlerinden gelen ve bu alfabede standartlaşan imla, doğu ve batı sahalarında aynı imla geleneğini gerektiriyordu.
19. asrın başlarından itibaren Ruslar, Kafkaslar ve Azerbaycan'ı istila etmeye başladılar. 18 Şubat 1828'de Ruslarla Kaçar Hanedanı arasında imzalanan Türkmençay Antlaşması gereğince Aras Nehri'nin kuzeyinde kalan Azerbaycan toprakları Ruslara bırakıldı. Azerice, 17. yüzyıldan sonra kendi mecrasında gelişimine devam etmişti. Rus egemenliğinden sonra, Osmanlı Türkçesi bölgesi ile olan irtibatların azalması ve zamanla bölgede oluşturulan devlet yapısı sonucunda yazı dili olarak Azerice "Azerbaycan Türkçesi" adıyla resmiyet kazandı.
Coğrafi dağılım

Azerice, Azerbaycan'da 11.250.000, İran'da ise 25 ila 35 milyon kişi tarafından konuşulan bir dildir.[kaynak belirtilmeli] Irak Türkmenlerinin ağzı da Azericenin bir ağzıdır. Azerbaycan'da 1991 yılı itibarıyla Azericeye uyarlanan Latin alfabesi yeniden kullanılmaya başlanmıştır. Türkiye'de Ardahan, Kars, Iğdır ve Ağrı illerinde konuşulur. Erzurum, Artvin ve Bayburt illerinde konuşulan Türkçe ile de büyük benzerlikler taşır.
Ağızları

Azerbaycan arazisinde dört ağız vardır:[kaynak belirtilmeli]
Doğu ağzı - Kuba, Şamahı, Bakü, Muğan ve Lenkeran ağızları
Batı ağzı - Kazah, Karabağ, Gence ağızları
Kuzey ağzı - Şeki (Nuha) ve Zakatala-Kah ağızları
Güney ağzı - Nahçıvan, Culfa, Ordubad, Erivan ağızları
Sesbilim > Ünsüzler

|  | Çiftdudaksıl | Çiftdudaksıl | Dişdudaksıl | Dişdudaksıl | Dişsil | Dişsil | Dişyuvasıl | Dişyuvasıl | Artdişyuvasıl | Artdişyuvasıl | Damaksıl | Damaksıl | Artdamaksıl | Artdamaksıl | Gırtlaksıl | Gırtlaksıl |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Patlayıcı ve yarı kapantılı | [p] | [b] |  |  | [t] | [d] |  |  | [ʧ] | [ʤ] | [c] | [ɟ] | [k] | [ɡ] |  |  |
| Geniz | [m] | [m] |  |  | [n] | [n] |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| Sürtünmeli |  |  | [f] | [v] | [s] | [z] |  |  | [ʃ] | [ʒ] |  |  | [x] | [ɣ] | [h] |  |
| Approximants |  |  |  |  |  |  | [l] | [l] |  |  | [j] | [j] |  |  |  |  |
| Taps |  |  |  |  |  |  | [ɾ] | [ɾ] |  |  |  |  |  |  |  |  |
İnce g [ɟ] sesi Rusça asıllı sözcüklerde Türkçedeki gibi telaffuz edilir. Diğer sözcüklerde ise ağız ve dil /y/ sesini telaffuz edecek şekilde açılarak /g/ denildiğinde telaffuz edilir. İnce k sesi Rusça asıllı sözcüklerde Türkçedeki gibi telaffuz edilir. Diğer sözcüklerde ise ağız ve dil /y/ sesini telaffuz edecek şekilde açılarak /k/ denildiğinde telaffuz edilir. Sözcük sonlarında ise konuşma dilinde çoğunlukla /y/ sesine döner: inəy "inek", görəy "görelim". Sözcükler ek aldığında da bu durum görülebilir: ürəydi "yürektir".
Sesbilim > Ünlüler

Standart Azerice ünlüler: /i, y, ɯ, u, e, œ, o, æ, ɑ/.
Azerice /æ/ sesi yazıda uluslararası literatürde schwa adı verilen ə harfi ile (Türkiye Türkolojisinde ä harfiyle) temsil edilmektedir. Bu ses ağız /a/ sesini telaffuz edecek şekilde açılarak /e/ denildiğinde telaffuz edilir. Diğer /e/ sesi ise yazıda e harfiyle temsil edilmektedir. Bu ses ağız /i/ sesini telaffuz edecek şekilde açılarak /e/ denildiğinde telaffuz edilir.
Alfabe

Ana madde: Sovyetler Birliği'nde latinizasyon
Türk yazı tarihi mevcut bilgilerle Göktürk alfabesi ile başlasa da Azericenin yazılmasına Arap alfabesinin bir varyantı ile başlanmıştır. Selçuklu ve Oğuzlar; 10. asırdan başlayarak Arap alfabesine Türkçe için gerekli birkaç harfi ekleyerek (ç, p, j gibi) bu alfabeyi kullanmış ve bu alfabeyle değerli eserler yaratmışlardır.
Arap asıllı alfabe, Azericenin özünü ifade etmesi için mükemmel bir alfabe olmasa da 20. yüzyıl öncesine kadar bu alfabeden Azerbaycan bölgesinde genişçe yararlanılmış ve bu alfabeyle Azeri edebiyatında eserler kaleme alınmıştır.
Azerice için 1929 yılına dek Arap asıllı alfabe kullanılmıştır. 1929-1939 yılları arasında Latin asıllı alfabe, 1939-1991 yılları arasında Kiril alfabesi kullanımda olmuştur. 1991 yılından itibaren -52 sene aradan sonra- Latin kaynaklı alfabeye tekrar geçilmiştir.
İran'ın Azerbaycan bölgesi ve diğer yerlerde yaşayan Azeriler ise bugün de Arap asıllı alfabe kullanmaktadırlar.
Alfabe > Alfabe değişiklikleri ve karşılıklar

| Arap Asıllı Alfabe   (-1929)   İran | Latin Asıllı Alfabe   (1929-1939)   Azerbaycan SSC | Kiril Asıllı Alfabe   (1939-1991)   Azerbaycan SSC | Latin Asıllı Alfabe   (1992-)   Azerbaycan Cumhuriyeti |
| --- | --- | --- | --- |
| ا,آ | A a | А а | A a |
| ﺏ | B b | Б б | B b |
| ﺝ | C c | Ҹ ҹ | C c |
| چ | Ç ç | Ч ч | Ç ç |
|  ﺩ | D d | Д д | D d |
|   | E e | Е е | E e  |
|  ﻉ, (کسره) | Ə ə | Ә ә | Ə ə |
| ﻑ | F f | Ф ф | F f |
| گ | G g | Ҝ ҝ | G g |
| ﻍ | Ƣ ƣ | Ғ ғ | Ğ ğ |
| ﺡ,ﻩ | H h | Һ һ | H h |
| ﺥ | X x | Х х | X x |
|   | Ь ь | Ы ы | I ı |
| ی | I i | И и | İ i |
| ژ | Ƶ ƶ | Ж ж | J j |
| ﻙ | K k | К к | K k |
| ﻕ | Q q | Г г | Q q |
| ﻝ | L l | Л л | L l |
| ﻡ | M m | М м | M m |
|  ﻥ | N n | Н н | N n |
|  ﻭ | O o | О о | O o |
|   | Ɵ ɵ | Ө ө | Ö ö |
|  پ | P p | П п | P p |
|  ﺭ | R r | Р р | R r |
| ﺙ,ﺱ,ﺹ | S s | С с | S s |
| ﺵ | Ş ş | Ш ш | Ş ş |
| ﺕ,ﻁ | T t | Т т | T t |
| ﻭ | U u | У у | U u |
| ﻭ | Y y | Ү ү | Ü ü |
| ﻭ | V v | В в | V v |
| ی | J j | Ј ј | Y y |
| ﺫ,ﺯ,ﺽ,ﻅ | Z z | З з | Z z |
Dilbilgisi

Ana madde: Azerice dilbilgisi
Dilbilgisi > Adlar > Durum ekleri

Azericede durum ekleri 6 tanedir. Türkçeye benzemekle birlikte farklar bulunmaktadır. Başında "d" bulunan ekler "t"ye dönüşmez. Belirtme durumunda ünlüleri yalnızca "n" yardımcı ünsüzü izler.
| Durum Ekleri> Yalın durum (Adlıq halı) | Durum Ekleri> Yalın durum (Adlıq halı) | Durum Ekleri> Belirtme durumu (Təsirlik halı) | Durum Ekleri> Belirtme durumu (Təsirlik halı) | Durum Ekleri> Yönelme durumu (Yönlük halı) | Durum Ekleri> Yönelme durumu (Yönlük halı) | Durum Ekleri> Bulunma durumu (Yerlik halı) | Durum Ekleri> Bulunma durumu (Yerlik halı) | Durum Ekleri> Çıkma durumu (Çıxışlıq halı) | Durum Ekleri> Çıkma durumu (Çıxışlıq halı) | Durum Ekleri> İlgi durumu (Yiyəlik halı) | Durum Ekleri> İlgi durumu (Yiyəlik halı) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| - | - | -(n)ı, -(n)i, -(n)u, -(n)ü | -(n)ı, -(n)i, -(n)u, -(n)ü | -(y)a, -(y)ә | -(y)a, -(y)ә | -da, -dә | -da, -dә | -dan, -dәn | -dan, -dәn | -(n)ın, -(n)in, -(n)un, -(n)ün | -(n)ın, -(n)in, -(n)un, -(n)ün |
| qız | kız | qızı | kızı | qıza | kıza | qızda | kızda | qızdan | kızdan | qızın | kızın |
| iş | iş | işi | işi | işә | işe | işdә | işte | işdәn | işten | işin | işin |
| ana | anne | ananı | anneyi | anaya | anneye | anada | annede | anadan | anadan | ananın | annenin |
| ayaq | ayak | ayağı | ayağı | ayağa | ayağa | ayaqda | ayakta | ayaqdan | ayaktan | ayağın | ayağın |
| pişik | kedi | pişiyi | kediyi | pişiyә | kediye | pişikdә | kedide | pişikdәn | kediden | pişiyin | kedinin |
Dilbilgisi > Adlar > Ad çekimi

| Ad Çekimi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. Tekil Kişi (1. Şəxsin təki) | 1. Tekil Kişi (1. Şəxsin təki) | 2. Tekil Kişi (2. Şəxsin təki) | 2. Tekil Kişi (2. Şəxsin təki) | 3. Tekil Kişi (3. Şəxsin təki) | 3. Tekil Kişi (3. Şəxsin təki) | 1. Çoğul Kişi (1. Şəxsin cəmi) | 1. Çoğul Kişi (1. Şəxsin cəmi) | 2. Çoğul Kişi (2. Şəxsin cəmi) | 2. Çoğul Kişi (2. Şəxsin cəmi) | 3. Çoğul Kişi (3. Şəxsin Cəmi) | 3. Çoğul Kişi (3. Şəxsin Cəmi) |
| -(y)am, -(y)әm | -(y)am, -(y)әm | -san, -sәn | -san, -sәn | -dır, -dir, -dur, -dür | -dır, -dir, -dur, -dür | -(y)ıq, -(y)ik, -(y)uq, -(y)ük | -(y)ıq, -(y)ik, -(y)uq, -(y)ük | -sınız, -siniz, -sunuz, -sünüz | -sınız, -siniz, -sunuz, -sünüz | -dırlar, -dirlәr, -durlar, -dürlәr | -dırlar, -dirlәr, -durlar, -dürlәr |
| yolçuyam | yolcuyum | yolçusan | yolcusun | yolçudur | yolcudur | yolçuyuq | yolcuyuz | yolçusunuz | yolcusunuz | yolçudurlar | yolcudurlar |
| türkəm | Türk'üm | türksən | Türk'sün | türkdür | Türk'tür | türkük | Türk'üz | türksünüz | Türk'sünüz | türkdürlər | Türk'türler |
Not: 1. çokluk şahısta +(y)Iz eki de kullanılmaktadır: Səndən ötrü can verməyə cümlə hazırız! / Səndən ötrü qan tökməyə cümlə qadiriz! (Azerbaycan Devlet Marşı) 2. çokluk şahısta -sız, -siz, -suz, -süz de kullanılabilir: yolçusuz, türksüz.
Dilbilgisi > Zamirler > Şahıs Zamirleri

Türkçeden farklı olan yalnızca 1. teklik şahıs zamiridir. Zamirler şu şekildedir: mәn, sәn, o, biz, siz, onlar
Bu zamirlerin birinci ve ikinci teklik şahıs yönelme durumlarında ince ünlü kullanılır: mәnә, sәnә
Dilbilgisi > Zamirler > İşaret Zamirleri

Azericede, Türkçedeki "şu" işaret zamirinin karşılığı yoktur. Bu ve o işaret zamirlerinin yanında, hәmәn "o" ve hәmin "bu" işaret sıfatları vardır ve bazen anlamı kuvvetlendirmek üzere həmən o ve həmin bu şeklinde birlikte kullanılır.
Dilbilgisi > Zamirler > Belgisiz Zamirler

Azericede çoğu belgisiz zamir Türkçe ile aynıdır. Farklı olanlardan ikisi "nәsә" ve "kimsә"dir. Şu şekilde çekimlenir:
| Azerice | Türkçe | Azerice | Türkçe |
| --- | --- | --- | --- |
| kimsә | biri | nәsә | bir şey |
| kimisә | birini | nәyisә | bir şeyi |
| kimәsә | birine | nәyәsә | bir şeye |
| kimdәsә | birinde | nәdәsә | bir şeyde |
| kimdәnsә | birinden | nәdәnsә | bir şeyden |
| kiminsә | birinin | nәyinsә | bir şeyin |
Ancak "kimsә", "hiç kimse" anlamında ise Türkçedeki gibi çekimlenir: kimsә, kimsәyә, kimsәni, kimsәdә, kimsәdәn, kimsәnin.
Dilbilgisi > Eylemler > Şimdiki Zaman

Azericede şimdiki zaman (indiki zaman) eki "-(y)ır-, -(y)ir-, -(y)ur-, -(y)ür-"dür. Kişi eki her zaman bu ekten sonra gelir.
| Şimdiki Zaman> Olumlu | Şimdiki Zaman> Olumlu | Şimdiki Zaman> Olumlu | Şimdiki Zaman> Olumlu | Şimdiki Zaman> Olumsuz | Şimdiki Zaman> Olumsuz | Şimdiki Zaman> Olumsuz | Şimdiki Zaman> Olumsuz |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| gәlirәm | geliyorum | oxuyuram | okuyorum | gәlmirәm | gelmiyorum | oxumuram | okumuyorum |
| gәlirsәn | geliyorsun | oxuyursan | okuyorsun | gәlmirsәn | gelmiyorsun | oxumursan | okumuyorsun |
| gәlir | geliyor | oxuyur | okuyor | gәlmir | gelmiyor | oxumur | okumuyor |
| gәlirik | geliyoruz | oxuyuruq | okuyoruz | gәlmirik | gelmiyoruz | oxumuruq | okumuyoruz |
| gәlirsiniz | geliyorsunuz | oxuyursunuz | okuyorsunuz | gәlmirsiniz | gelmiyorsunuz | oxumursunuz | okumuyorsunuz |
| gәlirlәr | geliyorlar | oxuyurlar | okuyorlar | gәlmirlәr | gelmiyorlar | oxumurlar | okumuyorlar |
Dilbilgisi > Eylemler > Geniş Zaman

Azericede geniş zaman (qeyri-qәti gәlәcәk zaman "kesin olmayan gelecek zaman") eki "-(y)ar-, -(y)әr-"dir. Kişi eki her zaman bu ekten sonra gelir.
| Geniş Zaman> Olumlu | Geniş Zaman> Olumlu | Geniş Zaman> Olumlu | Geniş Zaman> Olumlu | Geniş Zaman> Olumsuz | Geniş Zaman> Olumsuz | Geniş Zaman> Olumsuz | Geniş Zaman> Olumsuz |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| gәlәrәm | gelirim | oxuyaram | okurum | gәlmәrәm | gelmem | oxumaram | okumam |
| gәlәrsәn | gelirsin | oxuyarsan | okursun | gәlmәzsәn | gelmezsin | oxumazsan | okumazsın |
| gәlәr | gelir | oxuyar | okur | gәlmәz | gelmez | oxumaz | okumaz |
| gәlәrik | geliriz | oxuyarıq | okuruz | gәlmәrik | gelmeyiz | oxumarıq | okumayız |
| gәlәrsiniz | gelirsiniz | oxuyarsınız | okursunuz | gәlmәzsiniz | gelmezsiniz | oxumazsınız | okumazsınız |
| gәlәrlәr | gelirler | oxuyarlar | okurlar | gәlmәzlәr | gelmezler | oxumazlar | okumazlar |
Dilbilgisi > Eylemler > Gelecek zaman

Azericede geniş zaman (qәti gәlәcәk zaman "kesin gelecek zaman") eki "-(y)acaq-, -(y)әcәk-"tir. Kişi eki her zaman bu ekten sonra gelir. 
-(y)acaq-, -(y)əcək- Gelecek Zaman Eki + Kişi Ekleri
| Gelecek Zaman> Olumlu | Gelecek Zaman> Olumlu | Gelecek Zaman> Olumlu | Gelecek Zaman> Olumlu | Gelecek Zaman> Olumsuz | Gelecek Zaman> Olumsuz | Gelecek Zaman> Olumsuz | Gelecek Zaman> Olumsuz |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| gәlәcәyәm | geleceğim | oxuyacağam | okuyacağım | gәlmәyәcәyәm | gelmeyeceğim | oxumayacağam | okumayacağım |
| gәlәcәksәn | geleceksin | oxuyacaqsan | okuyacaksın | gәlmәyәcәksәn | gelmeyeceksin | oxumayacaqsan | okumayacaksın |
| gәlәcәk | gelecek | oxuyacaq | okuyacak | gәlmәyәcәk | gelmeyecek | oxumayacaq | okumayacak |
| gәlәcәyik | geleceğiz | oxuyacağıq | okuyacağız | gәlmәyәcәyik | gelmeyeceğiz | oxumayacağıq | okumayacağız |
| gәlәcәksiniz | geleceksiniz | oxuyacaqsınız | okuyacaksınız | gәlmәyәcәksiniz | gelmeyeceksiniz | oxumayacaqsınız | okumayacaksınız |
| gәlәcәklәr | gelecekler | oxuyacaqlar | okurlar | gәlmәyәcәklәr | gelmezler | oxumayacaqlar | okumayacaklar |
Dilbilgisi > Azericeyle ilgili tezler

Söz varlığı ile ilgili tezler:
Orhan Baldane (2022), 17. yüzyılda iran sahasında yazılmış üç dilli (İtalyanca-Farsça-Eski Azerbaycan Türkçesi) bir sözlük -inceleme ve metin- (Doktora Tezi).
Sevinc Karaca (2022), Moğolca-Azerbaycan Türkçesi söz denklikleri, (Yüksek Lisans Tezi).
Ramila Takhirova (2022), Azerbaycan Türkçesi ve Türkiye Türkçesinde bitki adlarının karşılaştırılması (Yüksek Lisans Tezi).
Mina Dolati Darabadi (2021), İran Türk ağızlarında karşılaştırmalı söz varlığı(Azerbaycan Türkçesi, Kaşkay Türkçesi, Türkmen Türkçesi, Halaç Türkçesi) (Doktora Tezi).
Kübra Yazıcı (2019), Türkmen ve Azerbaycan Türkçesindeki Arapça, Farsça kelimelerdeki ses değişmeleri (Türkiye Türkçesi ile karşılaştırılması) (Yüksek Lisans Tezi).
Orhan Baldane (2017), Telli müzik aletleri terimleri: Türkiye ve Azerbaycan (İnceleme – tematik, karşılaştırmalı ve görsel sözlük - dizin) (Yüksek Lisans Tezi).
Günsel Barış (2016), Azerbaycan Türkçesinin söz varlığının Türkiye Türkçesi ile karşılaştırılması (Yüksek Lisans Tezi)
Kamil Vüsal Paşayev (2016), Türkiye Türkçesindeki eşya adlarının Azerbaycan Türkçesindeki eşya adları ile karşılaştırılması (Yüksek Lisans Tezi).
Dil bilgisi ve dil bilimi ile ilgili tezler:
Merve İpeksoy (2023), Azerbaycan Türkçesinde kelime gruplarının söz dizimindeki yeri (Yüksek Lisans Tezi).
Gözde Aydın (2022), Azerbaycan Türkçesinde Enklitikler (Yüksek Lisans Tezi).
Vafa Rzazade (2022), Azerbaycan Türkçesinde kiplik (Yüksek Lisans Tezi).
Elif Uzun (2022), Azerbaycan Türkçesinde isim cümleleri (Yüksek Lisans Tezi).
Günay Paşayeva (2021), Azerbaycan Türkçesinde yardımcı kelimeler (Yüksek Lisans Tezi).
Çiğdem Güneş (2019), Azerbaycan Türkçesinde yapım ekleri ve işlevleri (Yüksek Lisans Tezi).
İpek Erol (2017), Azerbaycan Türkçesinde fiil çatısı (Yüksek Lisans Tezi).
Hanife Çiçekli (2013), Azerbaycan Türkçesinde fiillerin istemi (Yüksek Lisans Tezi).
Fuzûlînin Leyla ile Mecnun eserinden sayfalar
Nahçıvan’daki Ana Dili Heykeli
Standart Azerice ünlüler
İran’daki Azerilerin Arap abecesi ile yazılmış Mirza Mehemmed Tağı Kumri (1819-1891) adlı şaire ait bir şiir kitabı
Wikimedia Incubator
Wikimedia Incubator
Ń

Ńń, Lehçe'de kullanılır. /ɲ/ sesini temsil eder.
Kwiecień = Nisan
Słońce = Güneş
Necip Fazıl (İstanbul Metrosu)

| Necip Fazıl |
| --- | --- |
İstanbul Metrosu istasyonu
İstasyonun platformu

Konum: Necip Fazıl Mahallesi, Alemdağ Caddesi, 34773 Ümraniye, İstanbul Türkiye
Koordinatlar: 41°00′59″K 29°10′45″D﻿ / ﻿41.01639°K 29.17917°D﻿ / 41.01639; 29.17917
Sahip: İstanbul Büyükşehir Belediyesi
İşletmeci: Metro İstanbul
Hat(lar): 
Peronlar: 1 ada peronu
Raylar: 2
Tren işletmecileri: Metro İstanbul
Otobüs güzergâhları:  İETT  Necip Fazıl Metro: 11G, 11V, 11R, 14, 14A, 14AK, 14CE, 14T, 19S, 19SB, 131, 131A, 131B, 131H, 131T, 131TD, 131Ü, 522, 522B, ÇM41, ÇM43, ÇM44, UM60, UM61, UM62, UM73, UM74     Minibüs  Üsküdar – Alemdağ, Üsküdar – Tavukçuyolu Cd. – Alemdağ, Viaport – Dudullu, Sultanbeyli – Mecidiye – Dudullu, Sultanbeyli – Dudullu, Dudullu – Taşdelen – Abdurrahmangazi, Dudullu – Abdurrahmangazi, Dudullu – Madenler – Abdurrahmangazi   
Yapı
Yapı türü: Yer altı
Derinlik: 20 m
Otopark: Hayır
Bisiklet altyapısı: Evet
Engelli erişimi: Evet
Diğer bilgiler
Durum: İşletmede
Ücret bölgesi: M5
Tarihçe
Açılış: 21 Ekim 2018
Elektriklendirme: 750 V DA Katener (2018)
Hizmetler
Demiryolu ulaşımı Toplu ulaşım
Necip Fazıl Metro İstasyonu, İstanbul Metrosu'nun M5 (Üsküdar – Samandıra Merkez) Metro Hattı'nda yer alan ve 21 Ekim 2018'de hizmete giren yer altı metro istasyonudur.
Ümraniye'nin Necip Fazıl Mahallesi'nde yer alan istasyonun 1 nolu Madenler Mahallesi, 2 nolu Baraj yolu Caddesi, 3 nolu Pazar Yeri ve 4 nolu AVM olmak üzere toplam 4 adet girişi bulunmaktadır. İstasyonda 10 adet yürüyen merdiven ve 4 adet asansör bulunmaktadır.
İstasyonun yaya altgeçidi, platform katı, turnike katı, teknik katları ve girişleri aç-kapa yöntemi ile inşa edilmiştir.
Turnike katında bulunan girişten MetroGarden AVM'ye doğrudan bağlantı sağlanabilmektedir. İstasyondaki 1 nolu girişten metroya entegre İETT otobüs hatlarının peron alanına, 2 nolu girişten Sultanbeyli yönü ve 3 nolu girişten Kadıköy yönü İETT duraklarına erişim sağlanabilmektedir.
Mart 2023'te istasyonun bilet holünde turnike diziliminde değişiklik yapılmıştır. Yeni düzenle birlikte yolcu sirkülasyonundaki sıkışıklık giderilmiştir. Tüm girişler birbirine bağlanacak şekilde düzenlenmiştir.
Hatlar

(Üsküdar – Samandıra Merkez)
Hizmetler > İstasyon yapısı

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
| Z |  | ↘ Giriş/Çıkış (1) | ↓↘ Giriş/Çıkış ↓↙ (2-3) |
| B1 | AVM → | ↙ Bilet Holü ↓↓↘ | ← Altgeçit |
B2: Platform
Hizmetler > Güzergâh

| İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.Önceki İstasyon | İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.İstanbul Metrosu | İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.Sonraki İstasyon | İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.Sefer Sıklığı |
| --- | --- | --- | --- |
| Dudullu Üsküdar yönünde |  (Üsküdar – Samandıra Merkez) | Çekmeköy Samandıra Merkez yönünde | 06.00 – 00.00 saatleri arasında pik saatlerde 4 dakika 40 saniyede, diğer saatlerde 7 dakikada 1 sefer |
Hizmetler > Gece metrosu

M5 hattında gece metrosu seferleri kapsamında Cumartesi ve Pazar günleri 00.00 – 06.00 saatleri arasında 30 dakikada bir sefer düzenlenmektedir. Bu şekilde Cuma ile Pazar arasında 66 saat kesintisiz sefer düzenlenmektedir. Bu saatler arasında ücretlendirme çift bilet olarak tahsil edilmektedir. Bu işletmede istasyondaki 2 nolu giriş açık, 1 ve 3 nolu girişler kapalıdır.
Çevre alanı

Alemdağ Caddesi
Metrogarden AVM
İdealistPark AVM
Ümraniye Belediyesi Kapalı Yüzme Havuzu
Çekmeköy Kapalı Pazar Yeri
Görseller

Cadde seviyesi
Giriş 2
İstasyon Şeması
Bilet holü
Çıkışlar
Yürüyen merdivenler
Platform Açıklığı
Platform
Yenimahalle (İstanbul Tramvayı)

| Yenimahalle |
| --- | --- |
İstanbul Tramvayı istasyonu

Konum: Sultançiftliği Mahallesi, Eski Edirne Asfaltı, 34270 Sultangazi, İstanbul Türkiye
Koordinatlar: 41°05′59″K 28°51′47″D﻿ / ﻿41.09972°K 28.86306°D﻿ / 41.09972; 28.86306
Sahip: İstanbul Büyükşehir Belediyesi
İşletmeci: Metro İstanbul
Hat(lar): 
Peronlar: 2 kenar peronu
Raylar: 2
Tren işletmecileri: Metro İstanbul
Otobüs güzergâhları:  İETT İvat Turhan İlkokulu:36A, 36CY, 36EM, 36M, 36V, 336E, 336Y     Minibüs  Gaziosmanpaşa-Hadımköy, Gaziosmanpaşa-İmrahor, Topkapı-Bağcılar, Topkapı-Bolluca, Topkapı-Boğazköy, Topkapı-Haraççı, Topkapı-Suatlar, Topkapı-Taşoluk Toki Konutları, Topkapı-Tepe, Topkapı-Tulumba, Topkapı-Yayla, Topkapı-İmrahor, Bağcılar-Habibler, Forum İstanbul-Kayaşehir, Sanko-Bolluca, Sanko-Boğazköy, Sanko-Taşoluk, Sanko-İmrahor   
Yapı
Yapı türü: Hemzemin
Otopark: Hayır
Bisiklet altyapısı: Evet
Engelli erişimi: Evet
Diğer bilgiler
Durum: İşletmede
Ücret bölgesi: T4
Tarihçe
Açılış: 17 Eylül 2007
Hizmetler
Demiryolu ulaşımı Toplu ulaşım
Yenimahalle Tramvay İstasyonu, İstanbul Tramvayının T4 hattında yer alan ve 17 Eylül 2007 tarihinde hizmete giren tramvay istasyonudur.
Hatlar

(Topkapı - Mescid-i Selam)
Hizmetler > İstasyon Yapısı

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Z | Giriş/Çıkış → (Eski Edirne Asf.) | Bilet Holü → | Platform (Topkapı yönü) | ← Bilet Holü → | Platform (Mescid-i Selam yönü) | ← Bilet Holü | ← Giriş/Çıkış (Eski Edirne Asf.) |
Hizmetler > Güzergâh

| İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.Önceki İstasyon | İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.İstanbul Tramvayı | İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.Sonraki İstasyon | İstanbul Büyükşehir Belediyesi> Metro İstanbul.Sefer Sıklığı |
| --- | --- | --- | --- |
| Hacı Şükrü Topkapı yönünde |  (Topkapı - Mescid-i Selam) | Sultançiftliği Mescid-i Selam yönünde | 06.00 - 00.00 saatleri arasında pik saatlerde 3 dakikada, diğer saatlerde 5 dakikada 1 sefer |
Çevre alanı

İvat Turhan İlkokulu