stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Acemi Ocağı
Bozulması ve kaldırılması

Acemi Ocağı, Yeniçeri Ocağının kaldırıldığı 1826 yılına kadar varlığını devam ettirdi. Ancak bu tarihten önce devşirme usulüyle acemi alınması kademeli olarak sona erdi. Osmanlıların fütuhat hareketlerinin durması ve ocağa devşirme yönteminin haricinde adam alınarak kapasitesinin doldurulması da, zaten gevşeyen devşirme yönteminin uygulanamamasına yol açtı. 17. yüzyılda ocağın temel kuralları üzerinde yapılan değişiklikler, var olan yapının değişmesine yol açtı. Yeni kurala göre ocağa Türklerden ve diğer Müslümanlardan asker alınmaya başlandı. Devşirme Kanunu'na göre ocağa alınmayan savaş esirlerinden de Acemi Ocağına alım yapılmaya başlandı. Bu yöntem ocağın kaldırılmasına kadar devam etti. Acemi oğlanlarını Türk ailelerin yanına verme yöntemi de kaldırıldı. 19. yüzyılda Acemilerin çoğunluğu Türklerden oluşuyordu. Acemi Ocağının dışında ayrıca saray hizmetlerini yapacak kişileri yetiştirmek amacıyla da devşirme yöntemi kullanılırdı. Bu usûl daha sonraları ocak için kullanılmasa bile Acemi Ocağının kaldırıldığı tarihe kadar saray için kullanılmaya devam etti.
17. yüzyılın ortalarından; ocağın kaldırıldığı tarihe kadarki dönemde, 6 ay ile 1 yıl arasında acemilik yapan Türkler daha sonra kapıya çıkarak Yeniçeri olurdu. Koçi Bey Risalesi'ndeki kayda göre, devşirme olmayanların Acemi Ocağına alındığı en eski tarih III. Murad'ın tahtta olduğu 1582 yılına aittir. III. Murad oğlunun sünnet düğününde davetlileri eğlendirenlerin kendisinden ihsan olarak topçuluk ve cebecilik gibi görevler talep etmeleri üzerine, Yeniçeri ağasına "ağa çırağı" adı altında devşirme olmayanlardan ocağa alım yapma hakkı tanıdı. 1620'de Yeniçeri ağasının "becayiş" adıyla koyduğu kural ile Yeniçeri Ocağından erken emekli edilen 10.000'den fazla asker "oturak" ve "korucu" gibi sınıflara ayrılarak devlet hazinesinden maaş almaya devam etti. 17. yüzyılın ortalarına doğru devşirmeden yetişen acemilerin yerine rüşvet ile ocağa dışardan alınanların sayısında artış yaşandı. 1649'da Acemi Ocağı ve diğer hizmetlerde kapıya çıkmayı bekleyen acemiler bu durumu şikayet ettiler ancak aralarından yalnızca bir kısmı Yeniçeri Ocağına kaydedildi.
Osmanlı kaynakları ve arşiv belgelerine göre, bağış ve rüşvet karşılığında daimi maaşlı bir meslek sağlamak amacıyla Türk ve Müslüman olanlar Acemi Ocağına kaydedilirdi. 1622'de 9.200 ve bir sonraki yıl da 10.982 olan mevcut acemi sayısı, dışardan Türk ve Müslümanların alınmasıyla birlikte artış gösterdi ve Yeniçeri olmayı bekleyen mevcut acemilerin bekletilmelerine sebep oldu. Acemi Ocağına doğuştan Türk olanların alınmasının sebebi, Henry Blount'ın 1634'teki gözlemlerine göre, devşirmeye çocuk vermekle yükümlü olan Hristiyan halka bunun yerine belli bir para verme serbestliğini tanınmasıdır.
Yeniçeri Ocağının kaldırılmasının ardından, görevleri yalnızca saraya odun nakletmekle sınırlı olan Acemi Ocağı da kaldırıldı ve buranın en yetkili subayı olan İstanbul ağasının unvanı da "hatap emini" olarak değiştirildi. Ocak binası ise askere alınan 15 yaşından küçük çocukların yeteneklerine göre çeşitli alanlarda eğitim gördüğü bir talimhaneye dönüştürüldü.
Kışlalar

Acemi Ocağı I. Murad zamanında ilk kez Gelibolu'da kuruldu. Toplam 8 adet acemi bölüğü mevcuttu. Bu bölüklere kumandanlık eden 8 çorbacı, Gelibolu ağası adı verilen kışlanın en yetkili subayına bağlıydı. Gelibolu Acemi Ocağının mevcudu yaklaşık 400 iken, daha sonraları bu sayı 500'e kadar çıktı. Bunun yanında 16. yüzyıl sonlarında kanun ve nizamları bozuldu. Bu ocaktaki acemiler genellikle devlete ait nakliyat gemilerinde hizmet ederdi.
İstanbul'un Fethi'nden sonra II. Mehmed döneminde, Gelibolu Acemi Ocağından ayrı olarak İstanbul'da bir başka Acemi Ocağı daha kuruldu. Bu ocaktaki acemilere "torba oğlanı" ya da "şadî" denirdi. Oda adı verilen kışlaları Şehzadebaşı ile Vezneciler arasında, "eski odalar" adıyla anılan Yeniçeri kışlalarının hemen yanında yer alırdı. Acemi odaları birisi "kethüdâ", diğeri ise "çavuş dairesi" denilen karşılıklı iki sıradan oluşurdu. Kethüdâ bölümü ağa odasıyla birlikte 16, çavuş dairesi de 15 olmak üzere toplam 31 odadan ibaretti. Eyyûbî Efendi Kanunnamesi'nde oda sayısı 30 olarak verilir. Farklı kaynaklara göre oda sayısı 31 ila 34 arasında gösterilir. Her oda da 30 acemi kalırdı. Bernardo Navagero acemilerin 25-30 kişilik gruplarla oda da kaldıklarını yazar. Bu ocağa ait meydan da acemiler ulufelerini alırdı. Ayrıca meydanda cezalı olan acemilerin hapis yattıkları bir hapishane vardı. Kışlaların kapılarında acemiler arasında en kıdemli olanlardan seçilen iki nöbetçi beklerdi. II. Mehmed'in saltanatının ortalarına kadar İstanbul Acemi Ocağının mevcudu yaklaşık 3.000 kişiydi.
Giysiler

Acemi oğlanlar "çuha" adı verilen kumaştan yapılan mavi renkli bir elbise giyerdi. Cübbeye benzeyen ve "dolama" adıyla bilinen bu elbise diz altına kadar uzanırdı. Etek kısmı geniş bir yapıya sahipti ve bele kadar düğmeliydi. Ön etek kısmının iki ucu bele sokulurdu. Bel kısmında ise sol kolun altından bağlanan çizgili kuşaktan bir kemer yer alırdı. Belde ayrıca öne doğru küçük bir hançer asılı bir şekilde dururdu. Dolamanın altına gömlek ve şalvar, üzerine ise kaput ya da yağmurluk giyerlerdi. Başlarında ise koni biçiminde sivri uçlu "serpuş" adı verilen bir başlık vardı. Ayakkabıları ise bağsızdı. Türklerin hizmetinde ulufesiz olarak hizmet eden acemilerin giysileri daha farklıydı. Bunlar gömleğin üzerine kolları dirsek hizasına kadar uzanan kısa bir cübbe giyerdi. Belde kuşak kısmının olduğu yerde ise bir bıçak yer alırdı. Başlarında ise ulufeli acemilerinkine benzer sarı renkli bir serpuş vardı.
Acemilere senede iki kat elbise verilirdi. 15. yüzyılın ikinci yarısından itibaren, acemi odalarındaki kıdemli acemilere her yıl yedişer endâze yağmurluk çuha, diğerlerine ise altışar endâze kaputluk çuha verilirdi. Bunun yanında sarı ya da kırmızı renkli bir iki çift gömlek ve mavi renkli şalvarlık Selanik çuhası verilirdi. 18. yüzyıl sonları ve 19. yüzyıl başlarında ise bazı acemilere elbise yerine onun değeri kadar ücret verildiği bilinir. Bunların dışında çuhaya dikilmek üzere iç astarı, "yaka akçesi" adıyla on birer akçe, sarık bezi, "kemanbaha" denilen ve otuzar akçeden oluşan yay akçesi de verilirdi. Türklerin hizmetindeki ulufesiz acemilerin elbise ve diğer giyecek ihtiyaçları devlet tarafından karşılanırdı.
Maaşlar

Acemi Ocağı mensuplarına her üç ayda bir ulufe adı verilen maaşları kışla meydanında verilirdi.  İngiliz görgü tanığı Robert Withers'a göre; İstanbul dışındaki saraylarda ve çeşitli kurumlarda görev yapan acemilerin maaşları, başdefterdarın yerlerinde ziyareti esnasında verilirdi. Maaş işleri "piyale mukabelecisi" adı verilen bir memur tarafından yürütülürdü. Maaş dağıtımı "çorbacı" adı verilen bölük kumandanları ile bölükbaşıların huzurunda yapılırdı. Öncelikli olarak gemilerde çalışan acemilere daha sonra odalardakilere ve son olarak da "köçek" adı verilen hizmet işlerini yürüten acemilere maaşları dağıtılır ve bu üleştirme işi 3 gün sürerdi. Acemi emeklileri ile müteferrika sınıfındakilere ise maaşları ağa dairesinde verilirdi. Maaşlar, Acemi Ocağı kâtibi tarafından dağıtılırdı.
Acemilerin maaşları 1, 2 ve 2,5 akçe iken daha sonraları 7,5 akçeye kadar çıkartıldı. Eyyûbî Efendi Kanunnamesi'ne göre; acemilerin maaşları 7,5 akçeden daha fazla değildi. Acemiler birer akçe yevmiye ile ayrıca "âdet-i zerpul" adıyla aylık 5 akçeden oluşan "pabuç akçesi" alırdı. Acemilerin toplam yevmiyeleri 8.950 akçe ve üç ayda bir verilen maaşlarının yıllık toplamı ise 60.000 akçeydi. Genellikle 1 akçe yevmiye alan acemiler, görevlerinde başarılı oldukça yevmiyeleri birer ikişer akçe artırılırdı. Acemiler gündelik ücretleriyle günlük ihtiyaçlarını karşılar ve yemeklerini kendi odalarında pişirirlerdi. Bunun yanında her oda ayda bir toptan alınan pirinç, yağ, odun ve mum gibi giderlerini kendi karşılardı. Bir odanın günlük yiyecek masrafı yaklaşık 25 akçeydi.
Acemi oğlanlar > Sayıları

| Yıl | Sayı |
| --- | --- |
1568: 7.745
1609: 9.406
1670: 4.372
1778: 2.320
Yeniçeri mevcudunun artmasıyla orantılı olarak acemi oğlanı sayısı da değişiklik gösterirdi. İstanbul Acemi Ocağının ilk zamanlarında 3.000 acemi varken bu sayı 16. yüzyıl ortalarında 4.000'e yükseldi. 16. yüzyılın sonlarına doğru da Bostancılarla birlikte 8.000 ila 9.000'e ulaştı. Aynî Ali Efendi risalesine göre; 17. yüzyılın başlarında toplam acemi sayısı 9.406, Kavanin-i Yeniçeriyan'a göre 12.000'den daha fazlaydı. Telhîsü'l-Beyân Fî Kavânîn-i Âl-i Osmân ve Eyyûbî Efendi Kanunnamesi'ne göre 17. yüzyılın ikinci yarısından sonraki acemi sayısı toplam 4.102'dir. İstanbul Acemi Ocağının 1566-1567 yıllarındaki toplam mevcudu 7.745; 1574 yılında ise İstanbul, Gelibolu, Edirne ve Bostancı Ocağının toplam mevcudu 7.495 kişiydi.
1622'de Bostancılarla birlikte toplam mevcudu 9.200 kişi olan Acemi Ocağı, bir sonraki yılın ilk çeyreğinde İstanbul Ocağında 10.982 ve Gelibolu Ocağında 345 mevcuda sahipti. 1624 yılının son çeyreğinde ise İstanbul Ocağında 11.127 ve Gelibolu Ocağında 350 acemi mevcuttu. Acemi Ocağında sürekli kalanlar gündüz görevli oldukları hizmetlerden akşam kışlaya dönerdi. Diğer ocaklarda, donanmada, saray ve bahçelerde çalışanlar ise bağlı oldukları hizmet kurumlarına ait kışlalarda kalırdı. Koçi Bey Risalesi'ne göre 1631'de İstanbul, Edirne ve Gelibolu has bahçelerinde görevli toplam 9.200 acemi mevcuttu. 1778 yılında ise acemi sayısı 2.320 kişiydi.
Acemi oğlanlar > Evlenmeleri ve aile ilişkileri

Acemilerin evlenmelerine hangi tarihte izin verildiği bilinmezken, 1592 tarihli bir muhimme defterinde evli bir aceminin olduğu bilgisi yer alır. Bu bilgiye dayanarak acemilerin 16. yüzyılın son yarısı içerisinde evlenmelerine izin verildiği tahmin edilir. Kavanin-i Yeniçeriyan'da ise 17. yüzyılın başlarına tarihlenen kayıtlarda acemilerin evlenmeleri ve miras bırakmaları hakkında bilgiler mevcuttur.
Acemilerin devşirildikten sonra da aileleri ile ilişkileri devam ederdi. Örneğin; 1575'te Budin Beylerbeyi Sokullu Mustafa Paşa'ya yazılan bir hükümde, divana bir mektup göndererek kendisini ziyarete gelen kardeşlerini İslam'a davet ettiğini ancak kabul etmediklerini ve onlarla birlikte padişahın huzuruna çıkmak için izin istediğini belirten Lipve Sancakbeyine gerekli izni vermesi bildirilmiştir. 1634'teki gözlemlerinde Henry Blount, Hristiyan olmalarına rağmen bazı acemi çocukların ailelerine asla doğal bir sevgi duymadığını ve sahip oldukları işin bütün aile kan bağlarından daha kuvvetli olduğunu belirtir. Bunun yanında bazı acemiler firar ederek eski dinlerine geri dönerdi. 1564'te İstanbul'a getirilen 7 devşirme, sözde Müslüman olduktan sonra akrabaları aracılığıyla tekrar kaçırılarak kiliselerde ayinlere katılmışlardır.
Cem Adrian

| Cem Adrian |
| --- | --- |
2008'deki Ankara konserinden
Genel bilgiler
Diğer adları: Cem Adrian
Doğum: Cem Filiz 30 Kasım 1980 (44 yaşında) Edirne, Türkiye
Tarzlar: Alternatif rock ·  caz ·  blues ·  akapella ·  new wave ·  elektronika
Meslekler: Müzisyen ·  söz yazarı ·  prodüktör ·  yazar
Etkin yıllar: 2003–günümüz
Müzik şirketi: UJR Productions
İlişkili hareketler: Hande Mehan
Resmî site: cemadrian.net

Cem Filiz ya da sahne adıyla Cem Adrian (d. 30 Kasım 1980, Edirne), Türk şarkıcı, söz yazarı, besteci.
Hayatı

Babası esnaf, annesi ev hanımı olan ve Boşnak bir ailenin ikinci çocuğu olarak Edirne'de doğmuştur. Gerçek adı Cem Filiz'dir. Meslek hayatında kullandığı Adrian soyadını doğduğu ve büyüdüğü Edirne şehrinin antik çağlardaki ismi olan Hadrianoupolis'ten esinlenerek aldığını belirtmiştir.
Cem Adrian, müzik ile uğraşmaya ortaokul yıllarında başlamıştır. İstanbul'a gelmeden önce, Edirne'de bölgesel yayın yapan bir radyoda 6 yıl çalışmıştır. Bu radyoda sunucu ve yayın yönetmeni görevlerini yürütmüştür.
2004 yılında, İstanbul'da bir kafede falcı olarak çalıştığı sırada, Demet Sağıroğlu ile tanışmıştır. Sağıroğlu aracılığıyla Fazıl Say'a bir deneme kaydı gönderdi. Adrian'ın profesyonel şarkıcılık yolunda, Demet Sağıroğlu vasıtasıyla tanıştığı Fazıl Say hayatının dönüm noktası olmuştur:
"İstanbul’daydım, hiç param yoktu ve para kazanmak zorundaydım. Bulabildiğim tek iş de buydu. O sırada Demet Sağıroğlu geldi. Ona dedim ki, “Demet ben aslında faldan hiç anlamıyorum. Müzisyenim, burada da para kazanmak için çalışıyorum. Sana birkaç demo vereyim, bunları dinler misin?” “Tamam” dedi. Dinlemiş, beğenmiş, bir de gitmiş Fazıl Say’a dinletmiş. Fazıl Say aradı beni..."
Fazıl Say'ın davetiyle Bilkent Üniversitesi Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesine iki yıl özel öğrenci statüsünde devam etmiştir. Bilkent'te bulunduğu dönemde ses telleri muayene edilmiş ve ses tellerinin olağan ölçülerden çok uzun olduğu anlaşılmıştır:
"Bu, hiç de gurur duyulacak bir şey değil. Biyolojik bir bozukluk. Bir ressamın üç eli varsa, onun sakatlığı ya da problemidir; ama üçüncü elini de düzgün kullanabiliyorsa takdire şayandır. Bana bahşedilmiş, belki dezavantaja dönüşebilecek bir şeydi; ama bunu avantaja dönüştürdüm."
2006 yılında Fazıl Say'ın görevinin sona ermesinden sonra, 2 yıllık Bilkent dönemi sona erer. Cem Adrian, Bilkent'te müzik, ses ve nota, armoni hakkında akademik bilgiler edinmiştir.
Ebeveyni Edirne'de yaşamaya devam eden Cem Adrian, hâlen Ankara'da yaşamaktadır.
Diğer

Cem Adrian'ın Türkiye'de sansür, ifade özgürlüğü ve insan hakları gibi birçok konuda söylemleri mevcuttur. Adrian, hakkında eşcinsel olduğu yönünde yapılan yorumlara bir röportajında "Kadın sesiyle de şarkı söyleyen bir adam hakkında böyle bir yakıştırma çıkmaması mümkün mü?" diyerek yanıtladı. Yine 2010 yılında yayınlanan Kayıp Çocuk Masalları albümünde kullandığı ve eşcinsel çağrışımlar içeren albüm kapağı hakkında ise şöyle dedi:
"Eşcinsel olup olmadığım gibi mi? Bence insanların böyle sorular sormayacak duruma gelmeleri lazım artık! Özel hayatımı kimsenin ilgilendirdiğini düşünmüyorum. Ben bir müzisyenim hepsi bu. Ayrıca çağrıştırsın yani sorun yok!"
Cem Adrian, LGBT'ye olan desteği ile ilgili eleştirileri "Cinsel kimliklerle derdi olanlarla derdim var!" şeklinde ifadesiyle yanıtladı. 2012 yılında yayınlanan Siyah Bir Veda Öpücüğü albümünde "Yalnızlık" şarkısına çektiği, temasında bir transseksüel de olduğu bir klip yayınladı. Klipte ayrıca mastürbasyon yapan bir gence de yer verilerek yalnızlık iması yapılmıştır.
Cem Adrian, uzun süredir kendisine verilen ödülleri kabul etmediğini açıkladı. SMA hastası çocuklara, Köy Okulları Yardım Projesi, Umuttan Çocuklar Derneği gibi sivil toplum kuruluşlarını desteklemektedir.
Diskografi

Ana madde: Cem Adrian diskografisi
Diskografi > Stüdyo albümleri

2005: Ben Bu Şarkıyı Sana Yazdım
2006: Aşk Bu Gece Şehri Terk Etti
2008: Essentials / Seçkiler
2008: Emir
2010: Kayıp Çocuk Masalları
2012: Siyah Bir Veda Öpücüğü
2013: Şeker Prens ve Tuz Kral
2014: Cam Havli (Umay Umay ile birlikte)
2014: Sana Bunları Hiç Bilmediğin Bir Yerden Yazıyorum
2016: Essentials / Seçkiler 2
2017: Tuz Buz
2020: Solmayan Şarkılar
2022: Gökyüzümün Yıldızları
2024: Essentials / Seçkiler 4
2024: Solmayan Şarkılar 2
Diskografi > Remiks albümleri

2020: Remixes 1
2022: Her Yer Kül
Diskografi > Canlı albümleri

2021: Cem Adrian Canlı
Diskografi > Saygı albümleri

2024: Mücevher
Diskografi > EP'leri

2015: Yalnızlık Senden Daha Çok Seviyor Beni
Diskografi > Single'ları

2015: İlk ve Son Kez
2016: Siyah Beyaz
2018: Kalbim Çukurda (Gazapizm ile)
2018: Essentials / Seçkiler 3
2018: Sen Benim Şarkılarımsın (Hande Mehan ile)
2018: Geri Dönme (Kalben ile)
2018: Yolun Sonu Görünüyor (Musa Eroğlu ile)
2018: Kirpiğin Kaşına Değdiği Zaman (Ahmet Aslan ile)
2019: Ah Bu Şarkıların Gözü Kör Olsun (Hande Mehan ile)
2019: Kum Gibi (Hande Mehan ile)
2019: O Yar Gelir (Zeynep Karababa ile)
2019: Bu Yollar Hep Sana Çıkar (Hande Mehan ile)
2019: Bana Sorma (Melek Mosso ile)
2020: Hüzün Kovan Kuşu
2020: Yeniden (Şanışer ile)
2020: Bu Şarkı Aşka Yazıldı
2020: Tutacağım Ellerini (Halil Sezai ve Hayko Cepkin ile)
2020: Yarim Gurbete Gider (feat. Celo Boluz)
2020: Kirpiğin Kaşına Değdiği Zaman (Ahmet Aslan ile)
2020: Yalnız Adam
2020: Kara Toprak (Deeperise ve Şanışer ile)
2020: Yolun Sonunda
2020: Hatırla (Sezgin Alkan ile)
2020: Ölüm ile Yaşam (Anıl Piyancı ile)
2020: Dön Dünya (Şehinşah ile)
2020: Tuz Buz P2 (Marij J ile)
2021: Kül (Mark Eliyahu ile)
2021: Bükülüyor Zaman
2021: Gesi Bağları
2021: Yine mi Yol (Sena Şener ile)
2021: Bir Kar Tanesi
2021: Kanatlar (Yung Kafa & Kücük Efendi ile)
2021: Pervane (Günay Acar ile)
2021: Ağlasam mı
2021: Bitlis'te Beş Minare (Çiğdem Sarvazlar ile)
2021: Kim Daha Çok Seviyor (Devir Değişti (Çelik Şarkıları))
2021: Derinlerde (Mark Eliyahu ile)
2021: Kimse Bilmez (Mehmet Güreli ile)
2021: Değmen Benim [Hayri Darar & Çağrı Baki Remix]
2021: Salvatore
2021: Ayrılık
2021: Gemiler
2022: Çığlık Çığlığa
2022: Çember (Yeni Türkü Zamansız)
2022: En Çok Seni
2022: Hüzün (Levent Özkazanç ile)
2022: Öyle Yalnız (Hande Mehan ile)
2022: Sevme Beni (Lara Çayan ile)
2022: Gül
2022: Karanlık Orman (Trangela ile)
2022: Bana Unutmayı Anlat (Emir Can İğrek ile)
2022: Bana Seni Gerek Seni
2022: Zincir
2022: Keskin
2022: Sevdim Seni Bir Kere (Hande Mehan ile)
2022: Düştüm (Live) (Şanışer ile)
2022: Gönül (Ezgi Kosa ile)
2022: Emanet
2022: Ben Sana Veda Edemem (Çağan Şengül ile)
2022: Kendine İyi Bak (Ecem Erkek ile)
2022: Gam Elinden Benim Zülfü Siyahım (Live)
2023: Viran (Derya Bedavacı ile)
2023: Bu Gece Benimle Ölür Müsün (Perdenin Ardındakiler ile)
2023: Sızı
2023: Bir Ay Doğar (Yunus Kırmacı ile)
2023: Hüküm (Mark Eliyahu & Sezgin Alkan ile)
2023: Yemin
2023: Sancı
2023: AF
2023: Mühür (Taşkan ile)
2023: Saykodelik (Nazan Öncel ile)
2023: Yine mi Yolculuk
2023: Gel (Termo ile)
2023: Bensiz (Fatma Turgut ile)
2023: Beni Vur (Aylin Aslım ile)
2024: Yıldızlar Ellerinde (Kargo: Yarına Kalan Şarkılar)
2024: Şehir (Umut Harbeli ile)
2024: Sen Gel Diyorsun
2024: Helal (Çağan Şengül ile)
2024: Ali'yi Gördüm Ali'yi (Güler Duman ve Gökhan Kılıç ile)
2024: Aşk (Dedublüman ile)
2024: Yardım Eli (Perdenin Ardındakiler ile)
2024: Bazen Olmaz (Sokrat St ile)
2024: Sevdan Bir Ateş
Hotin Kalesi

| Hotin Kalesi |
| --- | --- |
Хотинська фортеця
Dnistrovski, Çernivtsi Oblastı 
Hotin Kalesi'nin giriş kapısı
Koordinatlar: 48°31′19″K 26°29′54″D﻿ / ﻿48.52194°K 26.49833°D﻿ / 48.52194; 26.49833
Tip: Kale
Yapı bilgisi
Web sitesi: https://khotynska-fortecya.cv.ua/index-en
Yapı tarihçesi
İnşa: Kale
Hotin Kalesi (Ukraynaca; Хотинська фортеця,Lehçe; twierdza w Chocimiu,Türkçe; Hotin Kalesi, Romence;Cetatea Hotinului) Ukrayna'nın güneybatısındaki Çernivtsi Oblastı'nda (eyalet) yer alan Hotin'de bulunan ve Dinyester Nehri'nin sağ kıyısında yer alan bir sur kompleksidir. 1940 yılında Ukrayna ve Moldova arasında bölünmüş olan tarihi kuzey Besarabya bölgesinin topraklarında yer almaktadır. Kale aynı zamanda bir başka ünlü savunma yapısı olan Kamyanets-Podilski'deki Eski Kamaniçe Kalesi'nin de yakınında yer almaktadır. Hotin kalesinin inşaatına 1375 yılında başlandı ve 1380'lerde ve 1460'larda Moldavyalı prensler, İyi İskender ve III. Ştefan'ın yönetimi altında büyük iyileştirmeler yapıldı.
Tarihçe > Rus kalesi olarak

Hotin Kalesi'nin başlangıcı, 10. yüzyılda Prens I. Vladimir Sviatoslavovych tarafından bugünkü Bukovina topraklarını kontrolüne aldıktan sonra güneybatı Kiev Knezliği'nin sınır tahkimatlarından biri olarak bir tahkimat inşa edilmesine kadar uzanıyor. Sonunda bir kale olarak düzenlenen tahkimat yapıları İskandinavya ve Kiev'i Ponyzia (ovalar), Podillia, Ceneviz ve Karadeniz'deki Yunan kolonilerine bağlamaktaydı. Ayrıca Moldavya ve Eflak üzerinden geçen dönemin ünlü ticaret yollarından olan Varanglılardan Yunanlılara giden yol üzerinde bulunuyordu.
Tahkimat, Dinyester'in yüksek sağ kıyısı ve vadi tarafından oluşturulan kayalık bir bölgede bulunuyordu. İlk başta ahşap duvarları ve koruyucu unsurları olan devasa bir toprak yığınından ibaretti. Nehrin karşısındaki Hotin yerleşimini korumak için tasarlandı. İlk taş yapı oldukça küçüktü ve tam olarak bugün kuzey kulesinin bulunduğu yerde bulunuyordu. Yüzyıllar boyunca bu kale birçok yeniden inşa ve genişletme sürecinden geçmiş ve daha sonra onu yeniden inşa edecek olan yeni fatihler tarafından hasar görmüştür.
11. yüzyılın sonlarında Hotin kalesi Terebovlia beyliğine aitti. 1140'larda kale Halych Prensliği'nin bir parçası oldu ve 1199'da Galiçya-Volhinya Krallığı'nın bir parçası oldu.
Tarihçe > Yeniden yapılanma ve tahkimat

1250-64'te Galiçyalı Daniel ve oğlu Lev kaleyi yeniden inşa etti. Yarım metre taş duvar kalınlığını artırdılar ve kalenin etrafında 6 metrelik geniş bir hendek yaptılar. Kalenin kuzey kısmına yeni askeri binalar da eklendi. 13. yüzyılın ikinci yarısında Cenevizliler tarafından bu unsurlar yeniden inşa edilmiştir.
1340'lı yıllarda Kale, Macaristan Krallığı'nın tebaası olan Moldavya prensi Dragos tarafından ele geçirildi. 1375'ten sonra Moldavya Prensliği'nin bir parçası oldu. İyi İskender'in ve ardından Moldavyalı III. Ştefan'ın yönetimi altında eski kale taştan yeniden inşa edildi ve büyük ölçüde genişletilerek şimdiki şekline getirildi. Onun yönetiminde 5-6-metre (16-20 ft) genişliğinde yeni surlar ve 40 metre (130 ft) yüksekliğinde duvarlar inşa edildi. Ayrıca üç kule ekleyerek avluyu 10 metre (33 ft) yükseltti. Avlu prens ve askerlerin bölümü olarak ikiye bölündü. Ayrıca askerlere kışla görevi gören derin bodrumlar kazdı. Bu yeniden yapılanma kaleyi bugünkü yapısına kavuşturmuştur. 14. ve 16. yüzyıllar arasında Kale, Moldavya Prenslerinin ikametgahı olarak hizmet vermiştir.
1476'da garnizon, kaleyi Sultan II. Mehmed'in Osmanlı ordusuna karşı başarıyla tuttu. 16. yüzyılın sonlarında Moldavya, Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı bir beylik haline geldi. Daha sonra kalenin içine Moldavya birliklerinin yanında bir yeniçeri birliği konuşlandırıldı. Bu süre zarfında Türkler kaleyi genişletti ve güçlendirdi.
Kale, 1538'de Büyük Taç Hetman Jan Tarnowski liderliğindeki Polonya-Litvanya Topluluğu güçleri tarafından ele geçirildi. İngiliz Milletler Topluluğu güçleri Kalenin duvarlarını lağım savaşı ile harap etti. Ayrıca üç kuleyi ve batı duvarının bir kısmını yok etti. Hotin Kalesi ele geçirildikten sonra 1540 ile 1544 yılları arasında yenilenmiştir. 1563 yılında Dmytro Vyshnevetsky beş yüz Zaporojya Kazakıyla birlikte kaleyi ele geçirdi ve bir süre elinde tuttu.
Tarihçe > 20. ve 21. yüzyıllar

Birinci Dünya Savaşı ve Rusya İç Savaşı Hotin halkına ağır darbe vurdu. Ocak 1918'de Moldova Demokratik Cumhuriyeti bağımsızlığını ilan etti ve Mart ayında Romanya ile birleşti.
Ocak 1919'da Rusya'dan gelen Bolşeviklerin düzenlediği Romanya karşıtı bir ayaklanma gerçekleşti. Hotin Yöneticisi bölgedeki yüzden fazla köyde yetki kazandı. YI Voloshenko-Mardaryev (Й. І. Волошенко-Мардар'єв) bölgeden sorumluydu. Ayaklanma yalnızca on gün sürdü ve 1 Şubat'ta Romenler Hotin'e girdi. Hotin, Paris Barış Konferansı'ndan sonra uluslararası alanda Romanya'nın bir parçası olarak tanındı. 22 yıl boyunca Romanya'nın bir parçası olarak kaldı ve Hotin İlçesinin idari merkezi oldu.
28 Haziran 1940'ta Sovyetler Birliği, Besarabya ve Kuzey Bukovina'yı işgal etti ve Moskova'nın emriyle Besarabya'nın Hotin kasabası da dahil olmak üzere kuzey kısmı Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne dahil edildi. 6 Temmuz 1941'de Hotin, Nazi Alman - Romen orduları tarafından yeniden fethedildi ve Bukovina Valiliği'nin bir parçası olarak Romanya'ya geri döndü. 1944 yazında Kızıl Ordu bölgeyi yeniden işgal etti.
Eylül 1991'de, 1621 Hotin Muharebesi'nin 370. yıl kutlamaları sırasında heykeltıraş I. Hamal' (І. Гамаль) tarafından Ukraynalı Hetman Petro Sahaydaçni onuruna bir anıt yapıldı. Bugün Hotin, Çernivtsi oblastının en büyük şehirlerinden biri ve önemli bir sanayi, turizm ve kültür merkezidir. Şehrin zengin tarihi gelenekleri dikkate alınarak, Hotin kalesi mimari koruma alanı 2000 yılında Ukrayna Bakanlar Kurulu tarafından oluşturulmuştur. Eylül 2002'de antik kent 1000. yılını kutladı.
Hotin Kalesi filmlerde

Hotin kalesinde birçok tarihi macera filmi çekildi: Engerek (1965), Zakhar Berkut (1971), Robin Hood'un Okları (1975), Eski Kale (1976), d'Artagnan ve Üç Silahşörler (1978), Balad Valiant Knight Ivanhoe (1983), The Black Arrow (1985)  ve Taras Bulba (2009). Bu filmlerde kale genellikle La Rochelle dahil çeşitli Fransız ve İngiliz kalelerini temsil ediyordu.