Türkiye'nin Avrupa Birliği üyelik süreci
Katılmanın beklenen etkisi > AB üzerindeki etkisi

Türkiye'nin AB üyeliği sorunu, AB'nin nihai olarak ne olması gerektiği konusundaki çelişkili görüşlerle daha da derinleşmektedir. Kısmen Avrupa borç krizi ve bunun sonucu olarak euro bölgesinin ve genel olarak AB'nin hem mali, hem hukuki hem de siyasi düzeylerde Türkiye'nin başvuru yaptığı ya da aday olarak kabul edildiği dönemdekinden daha federalleşmiş olması bu tartışmada önemli bir rol oynamıştır. Genel olarak hak temelli bir serbest ticaret bloğunu destekleyen AB üyeleri, Türkiye'ye daha geniş bir siyasi birliği destekleyenler kadar şiddetle karşı çıkmamaktadır. Özellikle ikinci gruptakiler, Türkiye'nin katılımıyla birleşmenin sekteye uğrayacağından ve Avrupa projesinin tehdit altına gireceğinden endişe duymuşlardır.
Türkiye'nin üyeliğini destekleyenler, Türkiye'nin coğrafi konumunun barışa katkıda bulunacağını savunmaktadır. İsveç Dışişleri Bakanı Carl Bildt'e göre "Türkiye'nin üyeliği AB'ye Akdeniz ve Karadeniz'in doğusunda istikrar için belirleyici bir rol verecektir ve bu da açıkça Avrupa'nın stratejik çıkarına olacaktır". Polonya, Türkiye'nin AB'ye katılma teklifinin önemli bir destekçisiyken, Birleşik Krallık daha önce desteğini ifade etmiş ancak AB'den ayrıldıktan sonra bu desteği kesmiştir.
Türkiye, AB'ye katıldığında 83 milyonluk nüfusuyla Avrupa Parlamentosunda en fazla milletvekiline sahip ülke olacaktır. Türkiye şu anda Almanya'dan daha büyük bir nüfusa sahip. Ancak tek bir ülke Avrupa Parlamentosunda en fazla 96 sandalyeye sahip olabilir.
Türkiye'nin üyeliği gelecekteki genişleme planlarını da etkileyecektir. Giscard, Türkiye'nin üyeliğinin Fas'ın katılım taleplerine yol açacağını öne sürmüştür. Fas'ın başvurusu zaten "bir Avrupa ülkesi olmadığı" gerekçesiyle reddedilmişti; Türkiye ise Fas'ın aksine topraklarının %3'ünü Avrupa'da bulunduruyor. Nüfusunun büyük çoğunluğu ülkenin Asya yakasında yaşıyor. Öte yandan, ülkenin en büyük şehri olan İstanbul'un büyük bölümü Avrupa'da yer alıyor. Öte yandan coğrafi olarak Asya'da yer alan Kıbrıs, 2004 yılında Avrupa Birliği'ne katılmıştır. Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy Ocak 2007'de "Avrupa'yı sınırsız bir şekilde genişletmek Avrupa siyasi birliğini yok etme riski taşır ve ben bunu kabul etmiyorum... Avrupa'nın kendisine sınırlar çizmesi gerektiğini, Avrupa Birliği içinde yeri olmayan Türkiye'den başlayarak, tüm ülkelerin Avrupa'ya üye olmak istemediğini söylemek istiyorum." dedi
Türkiye'nin katılımının başarılı olabilmesi için AB üye ülkelerinin Türkiye'nin üyeliği konusunda oybirliğiyle mutabık kalması gerekmektedir. Başta Avusturya,[kaynak belirtilmeli] Almanya (eski Şansölye Angela Merkel uzun süredir Türkiye'nin üyelik teklifini reddediyor ve bunun yerine "imtiyazlı ortaklık" öneriyor) ve Fransa (ülkenin halihazırda büyük bir Müslüman topluluğu olduğu göz önüne alındığında, bazılarının[kim?] yeni bir Müslüman göçmen dalgası ihtimalinden endişe duyduğu) olmak üzere bazı ülkeler buna karşı çıkabilir.
Hırvatistan'dan sonra tüm AB katılımları için zorunlu referandum yapılmasını öngören Fransız anayasa hükmünün kaldırılmasına yönelik müzakereler, nüfusu AB'nin toplam nüfusunun %5'inden fazla olan her ülkenin katılımı için zorunlu referandum yapılmasını öngören yeni bir teklifle sonuçlandı; bu madde esas olarak Türkiye ve Ukrayna için geçerli olacaktı.
Fransız anayasasına göre mevcut durum şu şekildedir: delegelerin (Senato ve Parlamento'dan) 3⁄5'i Türkiye'nin üyeliğini kabul ederse referandum yapılmayacaktır.