stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Bart'a Araba Çarpıyor
Bölümün Yapımı

Bölümün konusu, Billy Wilder'ın 1966 yapımı Şans Kurabiyesi filmine dayanmaktadır. Bu filmde Walter Matthau'nun canlandırdığı yalancı avukat, Jack Lemmon'ın canlandırdığı karakteri yüklü bir tazminat kazanma amacıyla yalandan yere sakatmış gibi göstermeye ikna etmektedir. Dava sahnelerinin yapımı sırasında Mark Kirkland, fikir almak amacıyla Bülbülü Öldürmek ve The Verdict gibi filmleri izlemiştir. Bölüm John Swartzwelder tarafından yazılmış olsa da bölümün final kısmında ağırlıklı olarak James L. Brooks'un etkisi vardır. James L. Brooks, bölümün daha duygusal bir finale sahip olması gerektiğini düşünmüş, bundan dolayı da final kısmı yeniden yapılmış ve yeni diyaloglar eklenmiştir.
Dizinin ilerleyen bölümlerinde de görülen Lionel Hutz, Dr. Nick Riviera ve Mavi Saçlı Avukat karakterleri, bu bölüm ile diziye giriş yapmışlardır. Lionel Hutz karakteri Mark Kirkland tarafından tasarlanmıştır. Mark Kirkland, bu karaktere ilk başta şeytani bir görünüm verdiyse de daha sonra yapımcılar, bu karakterin daha "mülayim görünümlü" olacak şekilde tasarlanmasını istemiştir. Karakterin dikkat çekici olması amacıyla Mark Kirkland, karaktere toz mavi renginde bir takım elbise giydirmiştir.  Lionel Hutz'ı seslendiren Phil Hartman, bu bölüm ile diziye ilk kez konuk olmuştur. Phil Hartman, Lionel Hutz karakterinin yanında Troy McClure karakterini de (ikinci sezonun ilerleyen bölümlerinde diziye dahil olmuştur) seslendirmiştir ve böylece diziye en çok dahil olan konuk oyunculardan birisi olmuştur.
Dr. Nick Riviera, Hank Azaria tarafından seslendirilmiştir. Mavi Saçlı Avukat karakteri, senatör Joseph McCarthy'nin kendisi gibi ünlü olan avukatı Roy Marcus Cohn'dan esinlenilerek yapılmıştır. Karakteri seslendiren Dan Castellaneta da Roy Marcus Cohn'dan etkilenmiştir. Şeytan karakteri de bu bölüm ile birlikte dizide ilk kez görülmüştür. Mark Kirkland, bu karakteri ilk başta korkutucu bir şekilde tasarlamış olsa da yapımcılar, sonrasında Mark Kirkland'dan bu karakterin daha komik bir görünüme sahip olmasını istemişlerdir.
Dizinin ilerleyen bölümlerinde senaryo denetçisi olarak yer alacak olan Doris Grau, bu bölüm ile dizide ilk kez yer almıştır. Özgün bir sese sahip olan Doris Grau, bu bölümde ufak bir rolde yer alan karakterlerden birisini seslendirmiştir. Doris Grau, daha çok Lunchady Doris karakterine yaptığı seslendirme ile bilinmektedir.
Bölümdeki Kültürel Referanslar

Şeytan'ın kullandığı "Lütfen kendimi tanıtmama izin verin." repliği, The Rolling Stones'un Sympathy for the Devil isimli şarkısına yapılan bir göndermedir. Bart'ın beden dışı deneyimden sonra uyandığı sahnede söylediği "Uzaklara gittim anne! Kilometrelerce, kilometrelerce, kilometrelerce uzağa gittim; cehennemin içinde acı içinde kıvranıyordum! Ve sen de oradaydın! Ve sen de, sen de!" repliği, 1939 yapımı Oz Büyücüsü filmine yapılan bir göndermedir. Bölümdeki cehennem tasarımı, Hollandalı ressam Hieronymus Bosch'un Dünyevi Zevkler Bahçesi isimli tablosuna yapılan bir göndermedir.
Bölüme Yönelik Eleştiriler

Bölümün yayınlandığı hafta Simpsonlar, reyting sıralamasında otuz ikinci sırada yer almıştır. Simpsonlar, bölümün yayınlandığı hafta Fox'un en çok izlenen yapımı olmuştur.  Bununla beraber, dizinin ikinci sezonunun reyting ortalamasının yirmi sekizincilik olduğu göz önünde bulundurulduğunda bu bölüm, ortalamanın altında kalmıştır. Nielsen reytinglerine göre bölümün aldığı 13.5'lik reyting puanı, yaklaşık olarak 13.5 haneye karşılık gelmektedir. Bölüm, reyting sıralamasında kendisiyle aynı saat yayınlanan The Cosby Show'un arkasında kalmıştır.
Total Film dergisi yazarlarından Nathan Ditum, bölümdeki Oz Büyücüsü göndermesini, sinema tarihindeki en iyi dördüncü gönderme olarak değerlendirmiştir. I Can't Believe It's a Bigger and Better Updated Unoficial Simpsons Guide kitabının yazarlarından Warren Martyn ve Adrian Wood, Burns'ün karanlık yüzünün iyice ayyuka çıkması nedeniyle bu bölümü ilginç bir bölüm olarak değerlendirmişlerdir. Yazarlar, bu bölümde Lionel Hutz karakterinin iyi bir giriş yaptığını ve cennetle cehennemin iyi tasavvur edildiğini belirtmektedir.
Rolling Stone dergisi yazarı ve DVD yorumcusu Doug Pratt, bölümün cennete, cehenneme ve avukatlara dair ilham verici bir bakışa sahip olduğunu söylemiştir. DVD Movie Guide yazarlarından Colib Jacobson, bölüm ile ilgili "çok sayıda güzel sahne içeriyor, özellikle mahkemede Bart'la Mr. Burns'ün kazaya karşı farklı bakış açılarını gördüğümüz sahne çok güzeldi" demiş ve bölümü övmüştür. DVD Journal yazarlarından Dawn Taylor, bölümdeki en iyi repliğin Bart'ın tanıklık yaptığı sahnede söylediği "Çok güzel bir Pazar akşamıydı. Sağlıklı ve çocuksu bir şekilde oynuyordum, lüks bir ölüm arabasının bana çarpmak üzere olduğunu o anda fark ettim." olduğunu belirtmiştir.
"Bart Gets Hit by a Car" bölümünde, Bosch'un "Jardin des Délices" tablosuna yapılan kültürel bir referans, Bart'ın yaşadığı şok edici ve karmaşık durumu sembolize eden bir görsel unsur olarak kullanılmıştır.
Kaplan Kuvvetleri

Suriye Kaplan Kuvvetleri resmi
Kaplan Kuvvetleri veya Quwwat Al-Nimr (Arapça: قوات النمر), Suriye İç Savaşı’nda esasen saldırgan bir birim olarak işlev gören, Suriye Arap Ordusu'na bağlı bir oluşumdu (özel kuvvetler birimi). "Herhangi bir hükümet taarruzu için sağlam aparat" olarak tanımlanmıştı. Fazla personele sahip olmaması bir kerede birden fazla cepheye konuşlandırılmasını zorlaştırmaktaydı. Resmi olarak bölünmüş olmasına rağmen, Kaplan Kuvvetlerinin gerçek büyüklüğünün bir tabura yaklaştığı tahmin edilmekteydi. Suriye ordusunda görevli Tuğgeneral Süheyl Hasan tarafından kurulmuş ve yönetilmiştir.
30 Kasım 2024'te birlik, HTŞ isyancı güçlerinin ilerleyişini durdurmak için Hama şehrine konuşlandırıldı.
8 Aralık 2024 tarihinde Esad rejiminin devrilmesiyle bu birim lağvedildi.
Natus Vincere

| --- | --- |

Kısa adı: NAVI
Konum: Kiev, Ukrayna
Kuruluş: 17 Aralık 2009
Başkan: Yevhen Zolotarov
Sponsor(lar): PUMA Monster Energy Logitech Nissan Philips GG Bet Bybit CSMoney
Turnuva: Counter-Strike 2  Dota 2   RainbowSix  PUBG   Apex Legends   PUBG Mobile  Valorant
Resmî site: navi.gg/en
Natus Vincere (Latince "kazanmak için doğanlar"), kısaca NAVI (eski adıyla Na`Vi), Kiev merkezli bir elektronik spor kulübüdür. 2009 yılında kurulan organizasyonun, Counter-Strike 2, Dota 2, FIFA, World of Tanks, League of Legends: Wild Rift, PlayerUnknown's Battlegrounds, Apex Legends, Rainbow Six Siege, Mobile Legends: Bang Bang, Fortnite ve VALORANT gibi çeşitli oyunlarda yarışan takımları ve oyuncuları vardır.
NAVI'nin Counter-Strike takımı tarihte bir takvim yılında üç önemli turnuvayı (Intel Extreme Masters, Electronic Sports World Cup ve World Cyber Games 2010) kazanan ilk takım oldu. Counter Strike Global Offensive takımı, PGL Stockholm 2021 Major'ını tek bir mağlubiyet almadan kazanan ilk takım oldu. Dota 2Dota 2 kadrosu The International 2011'i kazanarak o zamanın en başarılı e spor organizasyonu oldu.
1 Mart 2022'de, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalindan sonra Natus Vincere, Rus şirket ESForce ile ilişkilerini kesti ve şirketin "Ukrayna'da yaşanan dehşeti açıkça reddettiğini" belirtti.
Counter-Strike > Geçmiş > ESWC 2010 zaferi

Arbalet Cup CIS 2010'daki kötü performansı (dördüncülük) sonrası takımın en iyi oyuncusu Markeloff, bir sonraki büyük turnuva olan ASUS Winter 2010'u es geçip Arbalet Cup Europe 2010'a ve ESWC turnuvasına hazırlanmaya karar verdi. Mayıs 2010'da Arbalet Cup Europe 2010'da ikinci olup 10.000$ dolar ödülü kazandıktan sonra ESWC Ukraine turnuvasında birinci oldu.
ESWC finallerinde SK Gaming, Fnatic ve mTw.dk ile karşı karşıya geldi. ESWC final maçında SK Gaming'i 16:5 (de_train) ve 16:4 (de_inferno) yenerek tarihinin büyük başarısına imza attı.
Bu şampiyonluktan sonra Natus Vincere, üst üste iki kez daha şampiyon oldu.Yılın sonunda Avrupa takımları arasında 2010'un en fazla ödül kazanan takımı oldu. Sonraki GameGune 2010 ve Intel Extreme Masters Shangai turnuvasında üçüncü oldu.
Counter-Strike > Geçmiş > World Cyber Games 2010 zaferi

15 Ağustos'ta Na'Vi, World Cyber Games 2010 Ukrayna elemelerini geçerek Los Angeles'taki finallere katılmaya hak kazandı.
ASUS Summer 2010 turnuvasında Na'Vi, Kazak takım k23'e yenilerek üçüncü oldu.
4 Ekim 2010'da Natus Vincere, Danimarka takımı mTw.dk'yı yenerek World Cyber Games şampiyon oldu. Bu zaferle birlikte Na'Vi, üç büyük turnuva şampiyonluğuna sahip (IEM, ESCW, WCG) tek takım haline geldi.
Kasım 2010'da Natus Vincere, WEM 2010 turnuvasında 8 katılımcı arasında dördüncü olarak 7.500$ kazandı.
Counter-Strike > Geçmiş > DreamHack Winter 2010 zaferi

25-27 Kasım 2010 tarihleri arasında İsveç'in Jönköping şehrinde düzenlenen DreamHack Winter 2010 turnuvasını kazanmak için ASUS Autumn 2010 turnuvasını es geçti. Grup aşamasından sonra puta, Fnatic, Frag Executors ve mTw.dk takımlarını yenerek turnuvayı kazandı. Final mücadelesinde sadece yeni çıkan "de_mirage" haritasında Fnatic'e yenildi. "Starix" (Serhiy Ischuk) turnuvanın EDO'su (En Değerli Oyuncu) oldu.
DreamHack Winter 2010'u kazandıktan sonra bir yılda 220.000$ kazanarak yeni bir rekora imza attı. Bir önceki rekor Fnatic tarafından 2009'da kazanılan 189.000$'dı (Bu rekoru İsveç takımı SK Gaming'in 183.000$'lık rekorunu kırarak elde etmiştir).
Counter-Strike > Geçmiş > Intel Extreme Masters 5 zaferi

Na'Vi, 5 Mart 2011'de Hannover şehrindeki Intel Extreme Masters kupasını kazanarak 35.000$ kazandı ve pozisyonunu korudu. Finalde Leh takımı Frag Executors'u 16.12 (de_train) ve 16.10 (de_dust2) yenerek kazandı. Ancak bazı kuralları ihlal ettiği için turnuva ödülünün %13'ü olan 4.550$ para cezasına çarptırıldı.
Counter-Strike > Para ödülü rekoru

2010'da kırılan 215.573$'lık para ödülü rekoru hâlâ kırılamamıştır.
Counter-Strike > En iyi Counter-Strike oyuncuları

2010'da popüler e-spor sitesi HLTV.org, en iyi 20 Counter-Strike oyuncusunu belirledi. Na'Vi takımından birinci sırada Yegor "markeloff" Markelov, dördüncü sırada Sergey "Starix" Ischuk, beşinci sırada Ivan "Edward" Sukharev ve en iyi kaptan olarak da Na'Vi kaptanı "Zeus" 19. sıradaydı.
Counter Strike: Global Offensive > 2015

Na'Vi, DreamHack Open Cluj-Napoca 2015'te finale geldi ve finalde Team EnVyUs'a 2-0 yenilerek 2. oldu. Aynı zamanda Intel Extreme Masters Season X - San Jose finalinde Team SoloMid'i (şu anda Astralis) 2-0 yenerek şampiyon oldu.
Counter Strike: Global Offensive > 2016

Yılın başında MLG Columbus Major finalinde Brezilya ekibi Luminosity Gaming'e kaybetmesine rağmen Nisan 2016 tarihinde HLTV sıralamasında 1. sıraya yükselmiştir. Ağustos ayında takımın efsane kaptanı Zeus yerine s1mple takımı dahil edilmiştir. Ekim ayında ESL One New York 2016 turnuvasında şampiyon olmuştur. Turnuvanın en değerli oyuncusu s1mple seçilmiştir.
Counter Strike: Global Offensive > 2017

Yılın başında ELEAGUE Atlanta Major'ında Astralis'e karşı alınan şok yenilginin ardından işler kötüye gitmeye başlamıştır. Takımın o zamanki AWPer'ı GuardiaN yaptığı bir açıklamada disband olmayı bile düşündüklerini açıklamıştır. ESL One Cologne 2017'de yarı final oynayan NAVI, PGL Krakow Major'ında yıllar sonra gruplarda elenince değişikliğe gitmiştir. GuardiaN, FaZe Clan ile anlaştığı duyuruldu. Takımın efsane kaptanı Zeus takıma tekrar dahil edilmiştir. Fakat bu değişiklik de NAVI'ye yaramamıştır. Aralık ayında CIS bölgesinin yetenekli gençlerinden ''electroNic'', NAVI'ye seized yerine dahil olmuştur ve DreamHack Open Kış 2017 turnuvasını kazanmışlardır.
Counter Strike: Global Offensive > 2018

Yıla ELEAGUE Boston Major'ında yarı final görerek başlayan sarı siyahlı ekip, üst üste 3 kupa kazanmıştır. Bunlardan biri kulüp tarihinin en önemli kupalarından olan ESL One Cologne 2018 kupasıdır. Ayrıca Kasım ayında BLAST Pro Series Kopenhag 2018 turnuvasını da kazanan NAVI yılı dünyanın en iyi 2. takımı olarak bitirmiştir. 2018 yılı en iyi oyuncuları sıralamasında ise electroNic en iyi 4. oyuncu, s1mple ise dünyanın en iyi oyuncusu seçilmiştir.
Counter Strike: Global Offensive > 2019

Nisan ayında StarSeries Sezon 7 şampiyonluğuna rağmen takımın o zamana kadarki en eski oyuncusu olan ''Edward'' ile yollar ayrılmış, yerine ''Boombl4'' transfer edilmiştir. BLAST Pro Series Moskova turnuvasından sonra efsane kaptan Zeus emekliliğe ayrıldığını açıkladı. Ayrıca koç ''kane'' 'de takımdan ayrıldı. GuardiaN ve koç ''B1ad3'' takıma dahil edildi.
Counter Strike: Global Offensive > 2020

GuardiaN, Ocak ayında dil ve iletişim problemleri nedeni ile bench'e gönderildi. Yerine ''Perfecto'' takıma dahil oldu ICE Challenge 2020 finalisti oldular. BLAST Premier Regular Season ve IEM Katowice 2020 turnuvası NAVI tarafından kazanıldı. Pandemi süresince, Gamers Without Borders yardım turnuvasından $750.000 kazanıldı ve çeşitli yardım kuruluşlarına bağışlandı. Yaz RMR turnuvasını da kazanarak 2020 yılının 4. kupasını elde ettiler.
Counter Strike: Global Offensive > 2021

NAVI, yılın ilk turnuvası olan BLAST Global Finals 2020 finalinde Astralis'i 2-0 yenip $600.000 kazandılar ve yıla kupayla başladı. ESL Pro Lig Sezon 13'te alınan kötü sonucun ardından, takımın o zamana kadarki en eski oyuncusu olan ''flamie'' ile yollar ayrıldı ve altyapıdan yetiştirdikleri Ukraynalı genç oyuncu ''b1t'' tam zamanlı olarak kadroya alındı. Yeni kadro ile katıldıkları ilk turnuva olan Dream Hack Masters: Spring Europe'dan galibiyetle ayrıldılar ve yılın 2. kupasını aldılar. BLAST Premier: Spring Finals 2021'de alınan ikinciliğin ardından, yaklaşık 1.5 yıl sonraki ilk LAN turnuvası olan IEM Cologne 2021'de şampiyon oldular ve IEM (eski adıyla ESL One) Cologne tarihinde 2. ve 2021'deki 3. kupalarını kazandılar. Tatilin ardından yapılan ilk turnuva olan ESL Pro Lig Sezon 14 büyük finalinde Team Vitality'i 3-2 yenip hem EPL Sezon 14, hem de Intel Grand Slam Sezon 3'ü aynı gecede kazandılar ve toplamda bir gecede $1.195.000 kazandılar. Açık ara favori olarak katıldıkları, CS:GO tarihinin 16. Major Championship'i olan PGL Stockholm 2021'i tek bir harita kaybetmeden kazanıp, CS:GO takımının ilk Major Championship'ini kazandılar. Daha öncesinde 3 defa daha Major finali oynayan takım, üçünü de kaybetmişti. NAVI hız kesmeden BLAST Premier: Fall Finals 2021'ı kazandı. Yılın son turnuvası olan BLAST Global Finals 2021'i de kazanarak 2021'e galibiyet ile veda ettiler.
2021'de kazanılan kupalar
BLAST Premier: Global Final 2020
BLAST Premier: Spring Groups 2021
DreamHack Masters Spring 2021
Intel Extreme Masters XVI - Cologne
ESL Pro League Season 14
Intel Grand Slam Season 3
BLAST Premier: Fall Groups 2021
CS:GO Major Championship PGL Stockholm 2021
BLAST Premier: Fall Finals 2021
BLAST Premier: World Final 2021
Counter Strike: Global Offensive > 2022

PGL Major Antwerp 2022 turnuvasının 2. bitirilmesi sonrasında, 3 yıldır takımın IGL rolünde bulunan Mikhailov "Boombl4" Kirill'in organizasyonun itibarına olan kötü etkisi sebep gösterilerek takımdan gönderildiği açıklandı. Eski IGL Boombl4'in karısı (şu an boşandılar) Rus ordusunu desteklediğini açıkça belirtiyordu. NAVI 2022'nin ilk kupaısını BLAST Premier: Spring Finals 2022 ile kazanmış oldu. IEM Cologne 2022'de, toplamda 8 saate yakın süren ve büyük bir heyecana sahne olan NAVI - FaZe finalini kaybedip 2. bitirdiler.
Son düzenleme: 15 Ağustos 2022
DotA & Dota 2 > Geçmiş

Ocak 2010'da yeni bir Ukrayna DotA takımı kurulacağı duyuruldu. Kurulan takımın oyuncuları; Oleksandr "XBOCT" Dashkevych, Artur "Goblak" Kostenko, Bogdan "Axypa" Boychuk, Oleksandr "Deff" Stepaniuc ve Andriy "Mag~" Chipenko idi. Kadro daha sonra sürekli değişti.
Na'Vi, Ağustos 2011'de Almanya'nın Köln şehrinde GamesCom tarafından düzenlenen The International turnuvasına katıldı. 16 takımın yarıştığı turnuvada toplam ödül 1.600.000$ idi. Na'Vi, Çinli takım EHOME'u finalde 3-1 yenerek 1.000.000$ ödülün sahibi oldu.
13 Ekim 2011'de zaferden kısa süre Artstyle takımdan ayrıldı. Kaptanlık pozisyonuna Puppey getirildi ve Sergey "ARS-ART" Revin Rus takım Moscow Five'dan transfer edildi.
2012 yılı Na'Vi için çok başarılı geçti. Yıl içerisinde aralarında Star Ladder's Star Series'in ve CIS'in de bulunduğu pek çok turnuvayı kazandılar.
Na'Vi, The International 2012 finalinde Çinli takım Invictus Gaming'e 1-3 yenilerek ikinci oldu.
Şubat 2013'ün sonunda ARS-ART, Rus takımı Team Empire'daki Gleb "Funn1k" Lipatnikov ile yer değiştirdi. LighTofHeaveN pasif duruma geçince Mousesports'taki Kuro "KuroKy" Salehi Takhasomi transfer edildi. Nisan 2013'te LighTofHeaveN, resmî olarak Team Empire'a geçti. Haziran 2013'te Na'Vi, tamamen kadın oyunculardan oluşan takımını kurdu.
2013'ün ilk yarısı Na'Vi için zor geçti. Yeni kadroya alışmakta oldukça zorlanan oyuncular yüzünden birkaç turnuvayı kaybettiler. Yılın ilk büyük zaferi nisan ayındaki ESL Major Series ile oldu. Temmuz'da Alienware Cup'ta 9 takıma karşı verdikleri mücadeleyi kazandılar. Finalde LGD Gaming.cn'i 3-2 yenerek Doğu takımları arasında birinci sıraya oturdular.
Ağustos 2013'te Na'Vi, The International 2013 turnuvasında finale kadar geldi. Zafere çok yaklaştı ancak İsveç takımı Alliance'a 2-3 yenilerek ikinci oldu.
Temmuz 2014'te The International 2014 turnuvasının ilk aşamalarında Cloud9 tarafından nakavt edildi ve 7/8. sıraya oturup 519.208$'lık ödülü aldı. Bu Na'Vi'nin büyük turnuvalardaki ilk kötü sonucuydu. Pek çok taraftar bunun nedenini takımdaki kötü oyunculara bağladı. Bu yorumlar üzerine KuroKy ve Puppey takımdan ayrıldı.
13 Şubat 2015'te Funn1k, takımdan ayrılarak emekli olduğunu açıkladı.
4 Mart 2015'te DkPhobos, Funn1k yerine takıma alındı.
9 Mart 2015'te DkPhobos, takımdan ayrılarak ASUS.Polar'a katıldı.
25 Mart 2015'te Goblak takımdan ayrıldı ve yerini SoNNeikO'ya bıraktı.
5 Nisan 2015'te Funn1k ve ArtStyle takıma döndü, VANKSOR hastalığı nedeniyle oyuna ara verdi.
27 Ağustos 2015'te kaptan ArtStyle, The International 2015 sonrası tekrar takımdan ayrıldı.
2 Eylül 2015'te ArtStyle takıma yedek oyuncu olarak döndü. Takımın ana kadrosundaki yer Yondonjamts "kuki" Nyamtseren ile doldurulurken ikinci yedeğe Ilnur "Kudes" Khafizov geçti.
16 Ekim 2015'te ana kadronun dağıtıldığı açıklandı.
19 Ekim 2015'te takımın internet sitesinden Danil "Dendi" Ishutin ve Akbar "SoNNeikO" Butaev tarafından takıma 3 yeni oyuncu alımı yapılacağı açıklandı.
23 Şubat 2016'da takım kadrosu tamamlandı ve Dotapit turnuvasında finale kadar geldiler. Ancak üzücü bir şekilde ESM Manilla'ta finalde yenildiler.
Ukrayna e-spor gelişimine katkı

14 Temmuz 2010'da Ukrayna Başbakanı Mykola Azarov, Natus Vincere takımıyla Bakanlar Kurulu binasında buluştu. Toplantı süresinde Ukrayna'nın e-sporuna katkı yapmak hakkından fikirler beyan edildi.
ESWC 2010 şampiyonu Na'Vi
World Cyber Games 2010 şampiyonu Na'Vi
Na'Vi ve Ukrayna eski başbakanı Mykola Azarov
Roman toplumu ve kültürü

Bir Roman ailesinin 1552 tarihli bir gravürü
Roman halkı, dünyanın her yerine dağılmış, bir dil ailesini ve bazen geleneksel bir göçebe yaşam tarzını paylaşan farklı bir etnik ve kültürel gruptur. Kesin kökenleri belirsiz olsa da, orta Hindistan genellikle kökenler konusunda öne çıkmaktadır. Dilleri, günümüz Gucerât ve Racastan'dan kaynaklanmaktadır ve Hindistan'dan göç ederken diğer dillerden kelimeler almıştır. Avrupa'da, diğer kültürlerden büyük oranda etkilenmiş olsa da, toplulukları kültürlerini korumuşlardır.
İsimler

Roman halkı bugün dünyanın çeşitli noktalarına dağılmış halde yaşamaktadır. Genel olarak, Romanlar ikamet ettikleri ülkede yaygın olan belirli isimleri benimserler. Modern Romanlar, Čingaren gibi kendi dillerinden gelen geleneksel adları nadiren kullanırlar. Çingenece, Orta Çağ'dan beri yalnızca Avrupa'da konuşulan tek Hint-Aryan dilidir. Dilin konuşucuları, dilleri için birçok terim kullanırlar. Genellikle dillerine 'Roman dili' olarak tercüme edilen Čingari čhib veya řomani čhib veya 'Roman tarzında' anlamında Romanca olarak atıfta bulunurlar. İngilizce terim olan Romani, daha önce 'Çingene Dili' terimini kullandıkları 19. yüzyıldan beri bilim adamları tarafından kullanılmıştır.
Aile ve yaşam evreleri

Geleneksel olarak Romanlar geniş aileye çok değer verirler.
Aile ve yaşam evreleri > Evlilik ve anlaşmazlıklar

Roman toplumunda ailenin önemini vurguladığı için evlilikler önemli görülmektedir ve farklı gruplar arasında, genellikle ulusötesi bağlar olduğunu gösterir. Geleneksel olarak görücü usulü evlilik yaygındır. Damadın ebeveynlerinin kızının ailesine ödeme yapması adettendir. Müstakbel çiftin ebeveynleri, çocukları için ideal bir eş belirlemeye yardımcı olur. Ebeveynler, belirli bir eş konusunda çocuklarına baskı yapabilir, çünkü yirmili yaşların ortalarında evlenmek yerleşik bir normdur. Okul, kilise, düğünler ve diğer etkinlikler de müstakbel eşlerin tanışmaları için popüler ortamlardır. Potansiyel çiftlerin bir yetişkin tarafından denetlenmesi veya çiftlere yetişkinlerin refakat etmesi beklenir. Hem cep telefonlarının hem de sosyal medya araçlarının ortaya çıkması ve kadınların eğitim oranlarının yükselmesi ile birçok geleneksel adet ve muhafazakar görüş terk edilmeye başlandı. Bazı Roman gruplarında, örneğin Fin Romanlarında, yasal olarak kayıtlı bir evlilik fikri tamamen göz ardı edilir.
Kendi grupları dışındaki evlilikler son derece nadirdir ve genellikle hoş karşılanmaz. Hristiyan ve Müslüman Romanlar genellikle evlenmezler. Roman - Gadjo olmayan, özellikle Roman kadın ve Gadjo erkekleri ile evlilikler görülür. Almanya'ya misafir işçi olarak gelen Balkan ve Türk Müslüman Roman erkekler zaman zaman Alman kadınlarla evlenmişlerdir. Geleneksel olarak, Roman topluluğu oldukça ataerkildir, öyle ki bekaret gibi konular evli olmayan kadınlarda çok önemli kabul edilir. Bu uygulama, genç bir kadının korunmuş saflığının ve dolayısıyla ailesinin namusunun görünür bir tezahürü olarak kabul edilir. Sonuç olarak, erkekler ve kadınlar genellikle çok genç yaşta evlenirler.
Romanların çocuk yaşta evlilik uygulaması, dünya çapında önemli tartışmalara yol açtı. 2003 yılında, pek çok kendine özgü Roman "kralından" biri olan Ilie Tortică, tarafların ikamet ettikleri ülkede reşit olmadan evlenmelerini yasakladı. Bir Roman patriği olan Florin Cioabă, 2003 yılının sonlarında yasal evlilik yaşının oldukça altında olan on iki yaşındaki en küçük kızı Ana-Maria'yı evlendirdiğinde Rumen otoriteleri ile anlaşmazlıklar yaşadı.
Gelin kaçırma (Rumen gelin kaçırma geleneğiyle karıştırılmamalıdır) Roman geleneklerinin geleneksel bir parçası olduğuna inanılmaktadır. On iki yaşındaki kızlar, genç erkeklerle evlendirmek için kaçırılabilir. Bu uygulama İrlanda, İngiltere, Çekya, Hollanda, Bulgaristan ve Slovakya'da rapor edilmiştir. Gelin kaçırmanınbaşlık parasından kaçınmanın bir yolu olduğu ya da bir kızın istediği ama ailesinin istemediği bir erkekle evlenmesi için bir araç olduğu düşünülmektedir. Geleneğin insan kaçırma olayını normalleştirmesi, genç kadınların insan ticareti mağduru olma riskini artırmaktadır.
Gelin kaçırma ve çocuk yaşta evlilik uygulamaları Roman kültüründe evrensel olarak kabul görmez. Bazı Roman kadın ve erkekler bu tür gelenekleri ortadan kaldırmaya çalışmaktadır.
Roman anneler çocuklarını optimal sağlık ve bağışıklık artışı için emzirirler. Ayrıca bunu Tanrı'nın bir hediyesi ve anneler ve çocuklar arasında sağlıklı ilişkiler kurmaya yardımcı olarak görmektedir.