stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Thierry (Flandre kontu)
Hac ve İkinci Haçlı Seferi

1132'de karısı Swanhilde öldü ve geriye yalnızca bir kız çocuğu kaldı. 1139'da haçlı Kudüs Krallığı'na hacca gitti ve Kudüs Kralı Fulk'un kızı ve William Clito'nun dul eşi Anjou'lu Sibylla ile evlendi; çok prestijli bir evlilikti. Bu, Theoderik'in Kutsal Topraklar'a yaptığı dört hac yolculuğunun ilkiydi. Oradayken aynı zamanda Caesarea Phillippi'ye karşı muzaffer bir sefer düzenledi ve Gilead'ın işgalinde kayınpederinin yanında savaştı. Kısa süre sonra, o zamanlar Leuvenli III. Godfrey tarafından yönetilen Aşağı Lotharingia Dükalığı'ndaki isyanı bastırmak için Flandra'ya döndü.
Theoderik, 1147'de İkinci Haçlı Seferi'ne katıldı. Anadolu'da Büyük Menderes'in geçişine öncülük etti ve 1148'de Attalya Muharebesi'sınde savaştı ve Haçlı Krallığı'na vardıktan sonra Şam'a saldırmak gibi talihsiz bir kararın alındığı Akka Konseyi'ne katıldı.
Theoderik, karısının üvey kardeşi Kudüs Kralı III. Baudouin liderliğindeki Şam Kuşatması'na katıldı ve Baudouin, Fransa Kralı VII. Louis ve Almanya Kralı III. Konrad'ın desteğiyle Şam'da hak iddia etti. Ancak yerli haçlı baronları kendi soylularından Beyrut'un lordu I. Guy Brisebarre'yi tercih ettiler. Surlu William'a göre, ortaya çıkan anlaşmazlık kuşatmanın nihai başarısızlığına katkıda bulundu: 'yerel baronlar, şehrin konta verilmesindense Şamlıların kendi şehirlerini korumalarını tercih ettiler' ve böylece ellerinden geleni yaptılar, kuşatma çöktü. Bu nedenle, diye devam ediyor William, birçok çağdaşı İkinci Haçlı Seferi'nin nihai başarısızlığından Theoderik'i suçladı (ancak William'ın kendisinin sorumlu olduğuna inanıp inanmadığını söylemeyi reddetmesi dikkat çekicidir).
Onun yokluğunda Hainaut'lu IV. Baudouin, Flandra'yı işgal etti ve Artois'i yağmaladı; Sibylla güçlü tepki gösterdi ve yanıt olarak Hainaut'u yağmalattı. Reims Başpiskoposu müdahale etti ve bir anlaşma imzalandı. Theoderik 1150'de geri döndüğünde, Namur Kontu I. Henri ve Liège Piskoposu Leez'li II. Henri'nin yardımıyla Bouchain'de IV. Baudouin'den intikam aldı. Sonraki barış görüşmelerinde Theoderik, kızı Marguerite'yi IV. Baudouin'in oğlu, gelecekteki Hainaut Kontu V. Baudouin ile evlendirdi.
Kutsal Topraklara Dönüşü

1156'da Theoderik en büyük oğlunu Vermandois'li I. Raoul'un kızı ve varisi Vermandois'li Elizabeth ile evlendirdi. 1156 yılında bu kez eşiyle birlikte Kutsal Topraklara döndü. 1157'de III. Baudouin'in Şayzar kuşatmasına katıldı, ancak Theoderik ile Châtillonlu Raynald arasında ele geçirilmesi halinde kalenin kimin elinde olacağı konusunda bir tartışma çıktığında kale Müslümanların elinde kaldı. Bethany'deki Aziz Lazarus manastırında rahibe olmak için geride kalan Sibylla olmadan 1159'da Flandra'ya döndü. Oğulları Philippe, onların yokluğunda kontluğu yönetmişti ve Theoderik'in dönüşünden sonra da eş hükümdar olarak kaldı. 1164'te Theoderik bir kez daha Kutsal Topraklara döndü. Sibylla'nın bir diğer üvey kardeşi Kral I. Amalrik'e Antakya ve Trablusşam'a kadar eşlik etti. 1166'da evine döndü ve arka tarafında defne tacı olan bir hurma ağacını mührü olarak benimsedi.
Ölümü

Thierry, 17 Ocak 1168'de ölmüş ve Saint-Omer ile Gravelines arasındaki Watten Manastırı'na gömülmüştür. Onun yönetimi ılımlı ve barışçıldı; Kontluğun daha sonraki yüzyıllarda oldukça gelişmiş olan idaresi ilk kez bu yıllarda başlamıştır. Aynı zamanda büyük bir ekonomik ve tarımsal gelişme yaşanmış ve yeni ticari işletmeler kurulmuş; Flandra'nın en büyük bölgesel genişlemesi Theoderik döneminde gerçekleşti.
Ailesi

Onların ilk karısı Clermont'lu Margaret (veya Swanhilde), 1132'de ölmüş ve geriye yalnızca bir kız çocuğu bırakmıştır:
Flandralı Laurette, dört kez evlenmiştir: Iwain, Aalst Kontu ; Limburg Dükü II. Henri ; Vermandois'li Raoul I, Vermandois Kontu ; ve Lüksemburg Kralı IV. Henri. Laurette sonunda bir rahibe manastırına çekilmiş ve 1170 yılında orada ölmüştür.
Theoderik ikinci olarak Kudüs kralı Fulk ve Maine'li Ermengarde'nin kızı ve William Clito'nun eski gelini olan Sibylla ile evlenmiştir. Çocukları şunlardı:
Flandra'lı Philippe (ö. 1191)
Alsaslı Matthew (ö. 1173), Boulogne Kontes I. Marie ile evlendi
Flandralı I. Margaret (ö. 1194), Vermandois ve Valois kontu II. Ralph ile evlendi (1167'de öldü, I. Ralph'in oğlu) ve ardından Hainaut Kontu V. Baudouin ile evlendi
Flandralı Gertrude (ö. 1186), Savoy'lu III. Humbert ile evlendi
Flandralı Matilda, Fontevrault'un başrahibesi
Flandralı Peter (ö. 1176), Cambrai Piskoposu
Analog synthesizer

Buchla Music Easel; fader tarzı kontroller, geçiş düğmeleri, kabloyla birbirine bağlanabilen modüller ve bir klavyeden oluşan bir analog synthesizerdır.
Analog synthesizer, ses üretmek veya birleştirmek için analog devreler ve analog veriler kullanan synthesizer.
İlk analog synthesizer, 1955'te RCA'da Herbert Belar ve Harry Olson tarafından tasarlanmıştır. 1960'lardan sonra analog synthesizerlar işlemsel kuvvetlendirici (op-amp) entegre devrelerini kullanarak üretilmeye başladı ve ses parametrelerini ayarlamak için potansiyometreler kullanıldı. 1960'ların Moog gibi synthesizerları birbirine patch kablolarla bağlanmış bağımsız elektronik modüller kullanırken Minimoog gibi sonraki synthesizerlar bu modülleri bir araya getirerek patch kablo gereksinimini ortadan kaldırdı.
Alone

Alone şu anlamlara gelebilir:
Alone (Alan Walker şarkısı), Alan Walker'in 2017 tarihli EDM şarkısı.
Alone (House)
Alone (The Walking Dead)
Alona

Alona, Chydoridae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Tirtaios

Tyrtaios (Yunanca: Τυρταῖος), Yunan elegeia şairidir.
Yaşamı

Tyrtaios, MÖ 7. yüzyılda Sparta'da doğmuştur.
MÖ 8. yüzyılın sonunda, I. Messene Savaşı ile birlikte yaşam koşulları ağırlaşan Messeneliler'in Sparta'ya karşı ayaklanıp Sparta'nın varlığını tehlikeye düşürdükleri II. Messene Savaşı sırasında (7. yüzyıl ortaları) Sparta'da yaşamıştır. Hatta Tyrtaios'un II. Messene Savaşı için Atina tarafından general olarak Sparta'ya gönderilen bir öğretmen oldugu söylenir. Bazı kaynaklarda Miletoslu olduğu ifade edilmektedir. Ionik lehçeyi kullanmış olması da bu düşünceyi desteklemektedir.
Şiirleri

Tyrtaios, Messene Savaşı sırasında elegeia vezniyle Ionik lehçede yazdığı savaş elegeialarıyla Spartalıları yüreklendirmiştir:
Ayrıca Tyrtaios anapaistos vezniyle (iki kısa, bir uzun heceden oluşan vezin) Dorik lehçede embateiria'lar yazmıştır. Düşmana karşı yürürken söylenilen marşlardan biri günümüze kadar gelmiştir:
Tyrtaios'un şiirleri Sparta'nın aristokrat ve savaşçı düzenini kutlayan şiirlerdir. Hatta bu noktada en anlamlı belgelerden biridir.
Şiirlerinde ele aldığı konular bir başka Yunan elegeia şairi olan Kallinos'un işlediği konulardır: ölü de olsa diri de olsa, kahraman savaşçının herkes tarafından onurlandırılan şanı; kendi onurunu ve ailesinin onurunu yerle bir eden karısı ve çocuklarıyla sürgüne gitmek zorunda kalan korkağın utancı gibi. Ozanın kişiliğini ortaya koyan bir grup fragmentin konusu budur. Tyrtaios kapalı dünyasının dar sınırları içinde yüksek şiir yaratmayı başarmıştır.
Alkış

Başlığın diğer anlamları için Alkış (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Alkışlayan bir çift el
Alkış, bir şeyin beğenildiğini, onaylandığını anlatmak için el çırpma. Kargış sözcüğünün karşıtıdır. Seyirciler genellikle müzikal bir konser, konuşma veya oyun gibi bir performans sonrasında keyif ve onay işareti olarak alkışlarlar. Çoğu ülkede seyirciler sabit bir ses çıkarmak için rastgele ellerini çırparlar. Rusya, Norveç ve birçok kuzey ve doğu Avrupa ülkesinde senkronize edilerek çalınan alkışlar rastgele alkışlamadan daha popülerdir.
Etimoloji

Alkış kelimesi Eski Türkçedeki "övmek, kutsamak,dua" gibi anlamlara gelen alka- fiilinin +Iş isim fiil ekini almasıyla türemiştir. Türk-İslâm tarihinde, devlet büyüklerine karşı törenlerde söylenen övgü, şükür ve iyi dilek sözlerine de alkış adı verilmiştir.
Allocasuarina emuina

Allocasuarina emuina, Allocasuarina cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Allocasuarina duncanii

Allocasuarina duncanii, Allocasuarina cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Allozelotes

Allozelotes, Gnaphosidae familyasına bağlı bir örümcek cinsidir.
Allocasuarina fibrosa

Allocasuarina fibrosa, Allocasuarina cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Allocasuarina filidens

Allocasuarina filidens, Allocasuarina cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Allocasuarina eriochlamys

Allocasuarina eriochlamys, Allocasuarina cinsine bağlı bir bitki türüdür.
Theodore Balsamon

Theodore Balsamon (Yunanca: Θεόδωρος Βαλσαμῶν, theόdoros valsamόn) Doğu Ortodoks Kilisesi'nin kanun yazarı ve 12. yüzyılın Antakya Rum Ortodoks Patriği idi.
Hayatı

12. yüzyılın ikinci yarısında Konstantinopolis'te doğdu 1195'ten sonra orada öldü. 1193  yılında Konstantinopolis'te yaşamaya devam etmesine rağmen Antakya patriği oldu.
Balsamon'un en iyi eseri "Scholia" (Yunanca: Σχόλια) (1170), İmparator I. Manuil ve Patrik III. Mihail tarafından yaptırılan, Doğu Ortodoks kilise ve imparatorluk yasaları ve kararnameleri üzerine bir çalışma olan Photios'un Nomocanon'u üzerine bir yorumlama kitabıdır. Balsamon, "Scholia" kitabında mevcut yasalar üzerinde ısrar etmiş, kanunlar ile yasalar arasındaki ilişki üzerinde durmuş ve önceki yasalara öncelik vermiştir. Balsamon ayrıca bir dini anayasalar (Syntagma) koleksiyonu derledi ve birçoğu 1054'teki bölünmeyi takiben Doğu ve Batı Kiliseleri arasında devam eden tartışmayı ilgilendiren başka eserler yazdı. Mektuplarından ikisi yayınlanmıştır: biri oruçla ilgili, diğeri ise acemilerin manastırlara kabulüyle ilgilidir.
Katkıları

Theodore'un mirası, erken Bizans siyasi ve teolojik tarihine dair bilinmeyen birçok kaynak belgeye ilişkin bilgiyi korumasıdır. Doğu Ortodoks kilise hukuku öğrencileri, anlatılarından hâlâ günümüzde yararlanmaktadırlar. Theodore, ayrıca, diğer doğu geleneklerini reddedip Bizans usulünü benimsemek için Antakya Kilisesi'ndeki ayini uygulamaları standartlaştırmıştır.
Bibliyografya

Balsamon'un Scholia'sı ilk kez Gentian Hervet tarafından Paris (1561) ve Basel'de (1562) Latince ve ardından Paris (1615) ve Basel'de (1620) Yunanca ve Latince olarak yayımlanmıştır. Bu ayrıca Beveridge'in "Pandecta Canonum"unda da bulunabilir (Oxford, 1672). 1852'den 1860'a kadar Rhalli and Potli Atina'da Balsamon'un anlatılarını içeren bir Yunan kilise hukuku kaynak derlemesi yayımlamıştır. Migne, anlatılarını "Patrologia Graeca"sında yayımlamıştır.
Allozetes

Allozetes Ceratozetidae oymağına bağlı bir cinstir.
Toplu ulaşım

Yaygın toplu taşıma türlerine örnekler.
Almanyada kısa mesafe şehirler arası trenler
Toplu taşımacılık veya kamu taşımacılığı, kişisel araç kullanılmadan yapılan yolculuklar için kullanılan tüm ulaşım sistemlerine verilen genel addır. Bazı özel insanlar için ücretsiz toplu taşıma hizmeti mevcuttur. Özel ulaşım ve paylaşımlı ulaşımdan farklı, tipik olarak bir tarifeye göre yönetilen, belirlenmiş güzergahlarda işletilen ve her yolculuk için ilan edilen bir ücret vardır. Bu taşıma sisteminde birden fazla yolcu taşınmakla, enerji tasarrufu yapılır. Toplu taşımacılık, şehir içi ve şehirlerarası olabilir. Toplu taşımacılık, genel olarak tren, otobüs, tramvay, troleybüs, metro için kullanılsa da, havayolları, feribotlar ve dolmuşları da kapsamakta, halkın bir yerden başka bir yere ulaşımını sağlamayı amaçlamaktadır. Personel ve öğrenci taşımacılığı da Türkiye'de toplu taşımacılığa özel sektörün katkılarının bir göstergesidir.
İnsanlar toplu taşıma araçlarını daha çok kullanmalıdır, çünkü şu anda etkisini gösteren küresel ısınmanın nedenlerinden biri de araçlardan çıkan egzoz dumanlarıdır. Toplu taşıma araçlarında daha çok insan taşındığı için kişi başına egzoz gazı üretimi azalacak ve egzoz gazı kaynaklı kirliliğin azalması sağlanacaktır.
Toplu taşım araçları kullanımları esnasında uyulması gereken kurallar, yukarıda da belirtildiği gibi küresel ısınma faktörünü azaltacak, kişi başına düşen egzoz emisyonunu minimum seviye ye indirecektir. 21. yüzyılda sürdürülebilir ulaşımın yaygın olması amaçlanmaktadır.
Duraklarda toplu taşıma araçlarına  binmek ve inmek. Toplu taşım araçlarının durması için hazırlandığından dolayı diğer araçlar toplu taşım aracını beklemek zorunda kalmaz.Trafik akışı devam eder.
Duraklara gelmeden önce inmeye hazır bir şekilde arka kapıda bekliyor olmak.Aracın yolcuyu beklemesi durumunu ortadan kaldırır.
Bozuk para ya da elektronik bileti araca binerken hazır bulundurmak. Şoförün size ayıracağı zamanı minimuma indirir.
Araca binildiğinde  oturmak için boş yer yok ise aracın en arkasına gitmek diğer yolcuların da binmelerini kolaylaştırır. Araç duraklarda, yolcuların araca binmesi için vakit kaybetmemiş olur.
Diğer yolcuların duyabilecekleri ya da rahatsız olabilecekleri şekilde sohbet etmek, müzik dinlemek ya da telefonda konuşmak da çevreye vermiş olduğumuz rahatsızlıklar arasındadır. Tepkilere yol açabilir ve araç sürücüsünün araç içi güvenliği sağlama ihtiyacı duyurabilir. Böyle durumlarda sürücü kendisini araç içini kontrol etme durumunda hissedecek ve sürüş hassasiyetini kaybedecektir.
Toplu taşıma araçlarının temiz tutulması da toplu taşıma araçları kullanım kültürümüzün göstergesidir.
Araçta yaşlılara, engellilere ve hamile bayanlara yer vermek kültür düzeyimizin göstergesidir. Bu yolcuların oturtulmuş olması araç içi koridorunun daha seri bir şekilde akışını sağlıyacaktır. Yolcuların iniş ve binişlerinde bu hareketlilik önem kazanacaktır.
Toplu taşım araçlarında camların ve araç kapılarının  açık olması da yakıt tüketimini artıracaktır.
Alopecosa kratochvili

Alopecosa kratochvili, Alopecosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Alopecosa kasakhstanica

Alopecosa kasakhstanica, Alopecosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Analyonda

| Analyonda Αναλιόντας  (Yunanca) Analyonda  (Türkçe) |
| --- | --- |
Köy
 Analyonda'nın Lefkoşa kazası içerisindeki konumu
AnalyondaAnalyonda'nın Kıbrıs içerisindeki Konumu
Koordinatlar: 35°0′24.47849″K 33°17′25.93543″D﻿ / ﻿35.0067995806°K 33.2905376194°D﻿ / 35.0067995806; 33.2905376194
Ülke:  Kıbrıs Cumhuriyeti
Kaza: Lefkoşa
Zaman dilimi: UTC+02.00 (DAS)
Posta Kodu: 2641
Coğrafi Kodu: 1222
Analyonda (Yunanca: Αναλιόντας) Kıbrıs'ın Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Konum olarak Lefkoşa'nın 20 kilometre güneyindedir, Çeri üzerinden Lefkoşa'ya, Matyat ve Litrodot köyleri üzerinden Larnaka ve Limasol'a erişim sağlanır.
Köyün adı "Yukarı Aslan" anlamına gelir, benzer şekilde yakınındaki Katalyonda köyünün adı da "Aşağı Aslan" anlamındadır. Burada bahsedilen aslanın Venedik'ten geldiği iddia edilir.
Nüfus olarak köy, Türk azınlığın olduğu bir Rum köyüydü. Köyün Türk nüfusu 1958'de köyden ayrıldı.
Köyün yakınlarında Arhangel Mihail Manastırı bulunmaktadır.
Aglaopheniidae

Aglaopheniidae Leptothecatae takımına bağlı bir hayvan familyasıdır.
Taksonomi

Aglaopheniidae familyasına bağlı cinsler (2022):
Aglaophenia - Lamouroux, 1812
Cladocarpus - Allman, 1874
Gymnangium - Hincks, 1874
Lytocarpia - Kirchenpauer, 1872
Macrorhynchia - Kirchenpauer, 1872
Akmağara, Eyyübiye

| Akmağara |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 Şanlıurfa ilinin Türkiye'deki konumu
AkmağaraAkmağara'nın Şanlıurfa'daki konumu
Koordinatlar: 36°54′04″N 39°20′53″E﻿ / ﻿36.901°K 39.348°D﻿ / 36.901; 39.348
Ülke:  Türkiye
İl: Şanlıurfa
İlçe: Eyyübiye
Coğrafi bölge: Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Nüfus (2019): 814
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 414
İl plaka kodu: 63
Posta kodu: 63200
Akmağara, Şanlıurfa ilinin Eyyübiye ilçesine bağlı bir mahalledir.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- | --- |
| 2019 | 814 |  |
| 2018 | 538 |  |
| 2017 | 506 |  |
| 2016 | 465 |  |
| 2015 | 446 |  |
| 2014 | 430 |  |
| 2013 | 428 |  |
Alopecosa kulczynski

Alopecosa kulczynski, Alopecosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Alopecosa kaplanovi

Alopecosa kaplanovi, Alopecosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Alopecosa kalavrita

Alopecosa kalavrita, Alopecosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Alopecosa krynickii

Alopecosa krynickii, Alopecosa cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
All I Need (Within Temptation şarkısı)

All I Need, Hollandalı senfonik rock grubu Within Temptation'ın "The Heart Of Everything" isimli dördüncü albümünden çıkan üçüncü teklidir.
Şarkı listesi

"All I Need" (tekli versiyonu)
"All I Need" (albüm versiyonu)
| g t Within Temptation |
| --- | --- |
Sharon den Adel ·  Robert Westerholt ·  Ruud Adrianus Jolie ·  Jeroen van Veen ·  Stephen van Haestregt ·  Martijn Spierenburg    Dennis Leeflang (1996) ·  Ivar de Graaf (1996-2001) ·  Martijn Westerholt (1996-2001) ·  Michiel Papenhove (1996-2001) ·  Jelle Bakker (2001) ·  Ciro Palma (1998-1999) ·  Richard Willemse (1996)
Stüdyo albümleri: Enter ·  Mother Earth ·  The Silent Force ·  The Heart of Everything ·  The Unforgiving ·  Hydra ·  Resist
EP'ler: The Dance ·  The Howling
Tekliler: "Restless" ·  "Our Farewell" ·  "Ice Queen" ·  "Mother Earth" ·  "Running Up That Hill" ·  "Stand My Ground" ·  "Memories" ·  "Angels" ·  "What Have You Done" ·  "Frozen" ·  "All I Need" ·  "Forgiven"
DVD'ler: Mother Earth Tour ·  The Silent Force Tour ·  Black Symphony
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  MusicBrainz release group: 4068a816-0162-3562-b5bd-b3429a4c40b0
The Wicker Man (şarkı)

The Wicker Man Iron Maiden'ın Brave New World albümünden çıkan ilk single'dır. 2000 yılının Nisan ayında çıkmıştır. Şarkı adını aynı ismi taşıyan İngiliz filminden alır. Aynı zamanda grubun Bruce Dickinson'ın dönüşünün ardında çıkardığı ilk single'dır.
Şarkının gitar solosunu Adrian Smith çalmıştır.
Şarkı listesi > Normal basımı

"The Wicker Man" (Adrian Smith, Steve Harris, Bruce Dickinson) – 4:35
"Futureal (konser)" (Harris, Blaze Bayley) – 2:58
"Man on the Edge (konser)" (Bayley, Janick Gers) – 4:37
"The Wicker Man (video klip)" (Smith, Dickinson, Harris) – 4:35
Şarkı listesi > Kısıtlı sayıdaki basımı > Birinci disk

"The Wicker Man" (Smith, Dickinson, Harris) – 4:35
"Man on the Edge (konser)" (Bayley, Janick Gers) – 4:37
"Powerslave" (konser) (Dickinson) – 7:11
"The Wicker Man (video klip)" (Smith, Dickinson, Harris) – 4:35
Şarkı listesi > Kısıtlı sayıdaki basımı > İkinci disk

"The Wicker Man" (Smith, Dickinson, Harris) – 4:35
"Futureal (konser)" (Harris, Bayley) – 2:58
"Killers (konser)" (Paul Di'Anno, Harris) – 4:28
"Futureal (konser videosu)" (Harris, Bayley) – 2:58
Kadro

Bruce Dickinson – vokal
Dave Murray – gitar
Janick Gers – gitar
Adrian Smith – gitar ve geri vokal
Steve Harris – bas gitar ve geri vokal
Nicko McBrain – davul
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  MusicBrainz release group: 0b287bab-0f9d-3456-80e0-2dbf67824419
Andrena biareola

Andrena biareola, Andrena cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Adli entomoloji

Sarcophaga nodosa
Adli entomoloji veya adli böcek bilimi ya da biyokriminal entomoloji, adli tıbba yardımcı olan ya da onun yetersiz kaldığı durumlarda, ceset üzerinde bulunan böcek ve diğer eklembacaklıların ergin ve larvalarından, maktulün ("cesedin") ölüm zamanını doğruya yakınlıkta ya da yaklaşık olarak tahmin etmeye çalışan bir bilim dalıdır.
Ölüm sonrası çürüme, ısı, nem ve ortama bağlı olarak değişkenlik gösterir. Bu çürüme ve yok etmede bakterisinden böceğine birçok leşçil ve çürükçül canlının rolü tartışılmaz bir gerçektir. Bu canlılarının hepsi aynı anda cesette bulunmaz. Cesedin bozulma evrelerine bağlı olarak farklı zamanlarda görülürler. İşte bu farklı zamanı tespit etmeye çalışan ve geriye dönük ölüm anını bulan adli entomoloji, adli tıbbın entomolojiye uyarlanmış biçimidir.
Kazalarda, cinayetlerde ve faili meçhul ölümlerde ölüm yeri ve zamanının bilinmesi adli yargılama açısından çok önemlidir. Böceklerin, yumurta, larva, pup ve ergin gibi farklı yaşam evrelerine sahip olması ve bu evrelerin farklı yerlerde, farklı zamanlarda ve cesedin farklı bölümlerinde görülmesi adli entomolojinin yoğunlaştığı noktalardır.
Adli tıp uygulamasında ölüm zamanı tayini açısından çok çeşitli kriterler ve yöntemler kullanılır. Bu yöntemlerin hiçbiri ölüm sonrası zamanın belirlenmesinde her zaman tam güvenilir sonuçlar vermez. Özellikle cesedin dış ortamda kaldığı, çürümenin başladığı ve ilerlediği durumlarda, entomolojik incelemelerin ölüm zamanının belirlenmesindeki önemi artar. Yapılan birçok çalışmada adli soruşturma ve otopsi bulguları ile karşılaştırıldığında, entomolojik araştırmaların güvenilir bir yöntem olarak kabul edilebileceğini göstermiştir.
Amacı

Adli entomoloji bulguları üç konunun açıklığa kavuşmasında kullanılır:
1. Ölüm zamanının belirlenmesi: PMI (post-mortem interval) ya da ölüm sonrası aralık
2. Ölüm yerinin belirlenmesi
3. Toksikolojik analizler
Cesedin bozulma evreleri > Başlangıç

Ölümden sonraki ilk gündür. Ceset henüz şişmemiştir ve kokuşma, bozulma olmaz. Cesede bu dönemde yalnızca Latince: calliphoridae, Latince: sarcophagidae ve Latince: muscidae familyalarından sinekler ile zar kanatlılar (Latince: hymenoptera) takımından böcekler gelir.
Cesedin bozulma evreleri > Şişme

Yaklaşık olarak, ölümden sonraki 2-6 gündür. Bu dönemde cesedin karnı belirgin biçimde şişer ve vücut açıklarından sıvılar akar ve keskin koku duyulur. Cesette bu dönemde Latince: calliphoridae familyasından sinekler görülür.
Cesedin bozulma evreleri > Aktif çürüme

Yaklaşık olarak, ölümden sonraki 7-12 gündür. Aktif çürümenin görüldüğü bu dönemde koku güçlü bir şekilde hissedilir. Çürümenin yoğun olduğu yerlerde deri siyahımsı bir renk almıştır ve ceset üzerinde beslenen böcekler yüzünden oldukça zarar görmüştür. Cesette bu dönemde Latince: calliphoridae ile Latince: muscidae familyasından sinekler ve kın kanatlılar (Latince: coleoptera) takımından leşçil böcekler görülür.
Cesedin bozulma evreleri > İleri çürüme

Yaklaşık olarak, ölümden sonraki 13-51 gündür. Çürümenin sonuna gelindiği bu dönemde koku artık zayıflamıştır; ekşimiş peynir kokusu duyulur. Cesette bu dönemde yalnızca kın kanatlılar takımından leşçil böcekler görülür.
Cesedin bozulma evreleri > Kuruma

Yaklaşık olarak, ölümden sonraki 52-207 gündür. Et ve yumuşak dokular tamamen yenilip tüketilmiştir. Yalnızca kemik, saç ve kurumuş deri kalıntıları bulunur. Koku duyulmaz. Cesette bu dönemde zar kanatlılar (Hymenoptera) takımından arılar ve Latince: |dermestidae familyasından kın kanatlı böcekler görülür.
Adli böcekler

Adli entomoloji, ölümden sonra geçen zamanın hesaplanması, ölüm yerinin belirlenmesi ve toksikolojik çalışmalarıyla adli tıp bilimine yardımcı olur. Başkalaşım geçiren böceklerin, özellikle de tam başkalaşımlı (holometabol) böceklerin yumurta, bütün evreleriyle larva ve nimfleri ile erginlerin her biri bulmacayı çözmede birincil öneme sahiptir. Türü tespit edilen bir böceğin erginlik öncesi dönemlerinin evre evre gelişim süresi entomolojik olarak bilinir ve bu bilgi adli tıbbın titizliğine uygulandığı zaman ortaya esrarı çözebilecek derecede önemli olan kriminal bilgi çıkar.
Özellikle Latince: Diptera (sinekler) takımından böceklerin erginlik öncesi larva gelişim verileri adli entomoloji çalışmalarında önemlidir. Latince: coleoptera (kın kanatlılar) ve Latince: lepidoptera (pul kanatlılar) takımından böceklerin cesede geliş zamanları ise uzun süreli ölüm zamanı tahminlerinde kullanılmaktadır.
Değişik yaşama ortamlarında bulunan böceklerin bu ortamları çoğunlukla türüne özgüdür. Ceset üzerinde bulunan böcekler cesedin kaldığı ortam ve taşınma durumu hakkında da bilgi verir. Ayrıca bu böceklerin dokuları, üzerinde bulundukları ceset dokularından daha fazla toksin içermesinden dolayı toksikolojik analizlerde de kullanılabilmektedirler.