Yemen (eyalet)
Yemen'de Osmanlı hâkimiyeti > 19. yüzyıl seferleri

1849'da Osmanlılar bir kez daha Yemen'e geldiler. Nisan ayında El Hudeyde'yi ele geçirdiler ve Temmuz ayında, Yemen'in Osmanlı koruması altında bir vasal devlet olmasını isteyen İmam'ın daveti üzerine Sana'a'ya girdiler. Bu karar yerel halk tarafından hainlik olarak görüldü ve kısa süre sonra bir isyan çıktı. Kısa süre sonra Osmanlılar geri çekilmek zorunda kaldı.
1872'de, Zeydi imamın zayıflığından rahatsız olan yerel eşraf tarafından Osmanlılar Sana'yı fethe davet edildi ve bu da Osmanlıların sonunda Yemen'i fethetmesine ve Yemen Vilayeti'ni kurmasına olanak sağladı.
1891 yılında Osmanlı İmparatorluğu'nun din dışı uygulamaları nedeniyle Yemen'de şiddetli bir isyan çıktı.
1904'te Yemen'de başka bir isyan çıktı. Arap tarihçi Abdul Yaccob, isyanın Haziran 1904'te başladığını bildirirken, Caesar E. Farah, ilk ciddi olayın 8 Kasım'da, Hafaş'ta bir Osmanlı garnizonunun saldırıya uğrayıp yok edildiği zaman gerçekleştiğini bildirir. Hafaş'a yapılan saldırıdan sonra, Hacca ve Hacur'da isyan çıktı. İsyancılar daha sonra Dhamar ve Yarim'i işgal etti ve Taiz ve Katabah'a doğru yürümeye başladı.
Ayaklanmadan bir ay sonra, Yemenliler San'a ile Hudeyde limanı arasındaki yolu kapattılar, telgraf tellerini kestiler, kervanları durdurdular ve San'a'nın 12 Aralık'ta kuşatıldığı bildirildi. 26 Aralık'ta, isyancılar San'a - Hudeyde yolundaki Sinan Paşa karakolunu ele geçirdiler. Türk takviye kuvvetleri Yemenliler tarafından defalarca pusuya düşürüldü ve 1905'te Osmanlı kayıpları 25.000'i aştı. Ocak ayının başlarında, Hacce isyancılar tarafından kuşatma altındaydı. 22 Şubat'ta, isyancılar İbb ve Kataba'yı kuşattılar. Mart ayında, Osmanlılar 4 günlük çatışmanın ardından Mabar kuşatmasını kırdılar.
Mart 1905'te isyancılar Yarim'i ele geçirdiler ve Mayıs ayının üçüncü haftasında Kataba ile birlikte ele geçirdikleri İbb'i kuşattılar.
5 Mart'ta, 4.000 kişilik bir Osmanlı kuvveti San'a kuşatmasını hafifletmek için Hudeyde'den ayrıldı, ancak bunu başaramadı. İsyancılar Manaha'ya yöneldi ve orayı kuşattı. Mart ayının başlarında, binlerce Osmanlı askeri teslim olurken Hacca'yı ele geçirdiler. Ve Mart ayında Manakhah'ı ele geçirdiler.
Nisan 1905'te Yemenliler San'a'yı ele geçirdiler ve Osmanlı garnizonunun bağışlanması halinde ateşkes talep ettiler ve bu kabul edildi. Haziran 1905'te müzakereler başladı, ancak hiçbir sonuç vermedi.
Müzakerelerin başarısızlığa uğramasının ardından, Ahmed Feyzi Paşa liderliğindeki 6 taburdan oluşan Osmanlı kuvvetleri ateşkesi ihlal etti ve 16 Temmuz 1905'te Manakhah'tan üç yönlü bir saldırı başlattı ve 29 veya 30 Ağustos'ta Sana'yı ele geçirdi. Ağustos ortasına kadar Osmanlılar inisiyatifi ele geçirmişti. O ayın sonunda Asir'deki Abha'yı geri almışlardı. Güneyde, Taiz'den hareket eden bir birlik Yarim'i ele geçirirken, Feyzi Paşa komutasındaki bir diğer Osmanlı kuvveti Suk el-Hamis'e ilerlemeden önce Mafrak'ı ele geçirdi ve ardından San'a yolunda ilerlerken Havlan'a kadar tüm mevzileri işgal etti. Feyzi Paşa, Ciblah ve Badan dahil olmak üzere 24 köyü ele geçirdiğini bildirdi.
Kasım ortasına kadar Osmanlılar Amran, Thula, Kawkaban ve Hajjah'ı geri aldı.
Kasım ortasında, Osmanlılar Yemen ordularını ezmek amacıyla 10.000 adamla Şahara'ya doğru ilerlediler, ancak engebeli arazi ve Yemen güçlerinin sürekli saldırıları nedeniyle saldırı iptal edildi ve Aralık ayında Hacca'ya, ardından Sana'a'ya ve iki hafta sonra Yemenlilerin sıcak takibiyle Taiz'e çekildiler. Bu arada, Yemenli isyancılar Amran'ı kuşattı ve Jabal Dharwah ve Yabir'i işgal etti ve daha sonra Sana'a'yı bir kez daha kuşattı. Hudeyde'de Osmanlılar yeniden toplandı, kuzeye doğru yürüdü ve Manakhah yakınlarındaki kaybedilen alanların kontrolünü geri aldı. Osmanlı kuvvetleri, Kifl'i kurtarmak ve Hacca'yı yeniden ele geçirmek için Zeydiye'den ilerleyen başka bir Osmanlı kuvvetiyle birleşti. Güneyde, Osmanlılar Suq al-Khamis'i yeniden ele geçirdikten sonra Taiz'den kuzeye Yarim'e doğru ilerliyorlardı. Ardından İmam, Dhamar, Yarim, Amran, Kawkaban, al-Tawilah ve Hajjah'ı elinde tutabilme karşılığında barış teklif etti.
Ağustos 1906'da bir Osmanlı heyeti İmam'a gelerek müzakereleri yeniden başlatma isteğini dile getirdi ve İmam'ın da kan dökülmesini durdurma isteğini dile getirerek karşılık verdiği bildirildi. Beş yıllık müzakereler devam etti ve 9 Ekim 1911'de Daan Antlaşması'nın imzalanmasıyla sona erdi ve bu da Yemen'in Osmanlı İmparatorluğu'nun bir vasal devleti olmasına yol açtı. Yemen İmamı, I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı'nın çöküşünden yararlanarak 30 Ekim 1918'de Yemen Mütevekkil Krallığı'nı kurana kadar 7 yıl etkili oldu.