stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Swillington

| Swillington |
| --- | --- |
Kent
SwillingtonSwillington'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Swillington, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
North Elmsall

| North Elmsall |
| --- | --- |
Kent
North ElmsallNorth Elmsall'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
North Elmsall, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Jean Paul Getty

| Jean Paul Getty |
| --- | --- |
J. Paul Getty (1944)
Doğum: 15 Aralık 1892(1892-12-15) Minneapolis, Minnesota, ABD
Ölüm: 6 Haziran 1976 (83 yaşında) Londra yakınları, İngiltere
Meslek: iş insanı
Özvarlık: Öldüğünde 2 Milyar Dolar
Evlilik: Jeanette Demont, Allene Ashby, Adolphine Helmle, Ann Rork, Louise Dudley Lynch
Çocuk(lar): II. George Franklin Getty, Jean Ronald Getty, John Paul Getty, Jr., Gordon Peter Getty, Timothy Ware Getty
Ebeveyn(ler): George Franklin Getty ve Sarah Catherine McPherson Risher

Jean Paul Getty (15 Aralık 1892 - 6 Haziran 1976), eski Anglo-Amerikan fabrikatör ve milyarder. Getty Oil Şirketinin kurucusu olan Getty, 1957'de Fortune dergisi kendisini yılın en zengin Amerikanı olarak gösterildi. Ölümünde Getty'nin varlığı 2 Milyar Doları aşmaktaydı. 1996 yılında basılan bir kitapta ise Getty, o ana kadar yaşamış en zengin 67. Amerikan olduğu belirtilmiştir. Zenginliğine rağmen çevresi tarafından cimri olarak bilinirdi.
Antika sanat eserleri koleksiyoncusu olan iş insanı, Los Angeles'ta kurduğu J. Paul Getty Müzesi'nde koleksiyonunu sergiye sundu. Ölümünden sonra yapılan hesaplamada ise müzedeki eserlerin toplam değerinin 661 Milyon Doların üzerinde olduğu belirtildi.
Biyografi

Minneapolis, Minnesota'ta George Franklin Getty adlı avukat ve petrol şirketi sahibinin oğlu olarak dünyaya gelen Getty, Oxford Üniversitesi'nde ekonomi ve siyaset bilimi eğitimi aldı. 1914'te tahsilini tamamladıktan sonra ABD'ye dönen Getty, tahsilini sürdürdüğü sırada yazları babasının Oklahoma'daki petrol sahasında tatilini geçirirdi. Kendi petrol tesisini Tulsa'da kuran Getty, Haziran 1916'da ilk milyon dolarını kazandı. Oklahoma'daki henüz işlenmemiş alanlarda kendi açtığı petrol kuyularıyla servetini büyüten genç girişimci, babasının aksine modern jeolojik bilgilerden yararlandı. Ancak, 1917'de kısa süreliğine işleri bir kenara bırakıp Los Angeles'ta eğlence peşinde koşsa da işine tekrar geri döndü. Getty, bu hareketi dolayısıyla babasının saygısını kaybetti. 1930'lardaki ölümüne kadar oğlu Jean Paul Getty'nin aile şirketini batıracağına inanan babası bu fikrini oğluna iletmiştir.
1920'li yıllarda giderek şirketlerinin yönetimini üstlenen Getty, başarılı sondajlarıyla kazancını giderek artırdı. Bu süreçte sık sık boşanıp 5 kez evlilik yaptı. 1929 Dünya Ekonomik Bunalımı sırasında kaynaklarına yatırım yaparak krizi fırsata çeviren Getty, başka petrol şirketlerini de satın alarak Pasifik Batı Petrolleri Şirketi'nin sahibi oldu. ABD'deki ekonomik temelini genişleten Getty, II. Dünya Savaşı sonrasında Arap petrol piyasasına da el attı ve bu alanda başarılı oldu. 1949 yılının başlarında İbni Suud ile 60 yıllık bir petrol antlaşması imzaladı. Bu antlaşmaya göre, 9.5 Milyon Doları nakit olarak ödemek suretiyle toplamda 12.5 Milyon Dolar verecek olan Getty, Suudi Arabistan ile Kuveyt sınırında bulunan verimli arazilerin petrol varlığının %50'sine sahip oldu. Bölgeye 18 Milyon Dolar daha yatırım yapma riskine giren Getty, servetini sürekli katlayarak dünyanın sayılı petrol zenginleri arasına girdi. 60 yıl boyunca yılda yaklaşık 16,000,000 varil (2,500,000 m³) petrol üretti. Getty'nin şirketi de bu vurgun sayesinde sektörün önde gelen işletmeleri arasına girdi. Genişlemeyi sürdüren Getty, tanker filoları satın alarak petrolün işlenmesinden kazanç sağlayabilmek için petrol rafinerileri inşa ettirdi.
1953'te Malibu, Kaliforniya'da kendi soyadını verdiği bir müze kuran Getty, burada değerli antika parçaların ve nadir elyazmalarının yanı sıra 19. yüzyılın önemli ressamlarına ait tabloları da izleyicilerin beğenisine sundu. 1950'lerden itibaren İngiltere'ye yerleşen Getty, ölümüne kadar orada yaşadı. 1967'de tüm petrol şirketlerini Getty Oil adı altında birleştiren milyarder, dünyanın sayılı zenginleri arasında kabul edilmekteydi. 1970'li yılların başında servetinin zirvesinde olan Getty, 1973 Petrol Krizi'nin patlak vermesiyle kâr oranı düşse de servetinde herhangi bir eksilme olmadı. Kendi yaşam öyküsünü How to Be Rich adlı kitabında anlatan Getty, 6 Temmuz 1976'da kalp yetmezliğinden ötürü 83 yaşındayken öldü.
Biyografi > Evlilikleri, boşanmaları ve çocukları

Getty toplamda beş kez evlendi ve boşandı. Dört eşinden toplamda beş çocuğu oldu:
Jeanette Demont (1923'te evlendi – 1926'da boşandı); tek oğul II. George Franklin Getty (1924–1973)
Allene Ashby (1926'da evlendi – 1928'da boşandı) çocuksuz
Adolphine Helmle (1928'de evlendi – 1932'da boşandı); tek oğul Jean Ronald Getty (d. 1929)
Ann Rork (1932'de evlendi – 1936'da boşandı); iki oğul John Paul Getty, Jr. (1932–2003) ve Gordon Peter Getty (d. 1933)
Louise Dudley Lynch (1939'da evlendi – 1958'de boşandı); tek oğul Timothy Ware Getty (1946–1958)
Biyografi > Torunun kaçırılma olayı

10 Temmuz 1973'te J. Paul Getty'nin torunu III. Jean Paul Getty'nin Roma'dayken kaçırılması gazete manşetlerine yansıdı. Kaçıranlar çocuğu sağ salim teslim etmek için 17 Milyon Dolar fidye istediler. Cimriliğiliyle ünlenen J. Paul Getty, oğlu John Paul Getty, Jr.'ın baskılarına rağmen kaçırmanın gerçek olmadığını ifade ederek para ödemeyi reddetti. Kasım 1973'te bir günlük gazeteye üzerinde Getty'nin torununa ait olduğu zarf içinde kesik bir kulak bırakılmasına rağmen istenen parayı çok bulan Getty, fidyeyi ödemeye yanaşmadı. Bunun üzerine fidyeciler parayı son teklif olarak 3 Milyon Dolara indirdiler. Ancak bu fiyatı da çok bulan Getty, 2.2 Milyon Dolardan fazla ödemeyeceğini belirtti. Oğlunun baskıları sonucu 800,000 Doları oğluna %4 faizle borç verdi. Torun Getty, fidyenin ödenmesinden sonra babasına kavuştuktan sonra teşekkür etmek için dedesini aradı ancak dede Getty, telefona çıkmayı reddetti. İtalya'da kaçırma olayıyla ilgili 9 kişi tutuklansa da, bunlardan sadece 2 tanesi mahkûm edildi. Torun Getty ise kaçırılma olayından sonra 5 Şubat 2011'deki ölümüne dek psikolojik sorunlar yaşadı.
Yayımlanan çalışmaları

Getty, J. Paul. The history of the bigger oil business of George F.S. F. and J. Paul Getty from 1903 to 1939. Los Angeles?, 1941.
Getty, J. Paul. Europe in the eighteenth century. [Santa Monica, Calif.]: privately printed, 1949.
Le Vane, Ethel, and J. Paul Getty. Collector's choice: the chronicle of an artistic odyssey through Europe. London: W.H. Allen, 1955.
Getty, J. Paul. My life and fortunes. New York: Duell, Sloan & Pearce, 1963.
Getty, J. Paul. The joys of collecting. New York: Hawthorn Books, 1965.
Getty, J. Paul. How to be rich. Chicago: Playboy Press, 1965.
Getty, J. Paul. The golden age. New York: Trident Press, 1968.
Getty, J. Paul. How to be a successful executive. Chicago: Playboy Press, 1971.
Getty, J. Paul. As I see it: the autobiography of J. Paul Getty. Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1976. ISBN 0-13-049593-X
Konuyla ilgili yayınlar

Hewins, Ralph. The richest American: J. Paul Getty. New York: Dutton, 1960.
Lund, Robina. The Getty I knew. Kansas City: Sheed Andrews and McMeel, 1977. ISBN 0-8362-6601-3.
Miller, Russell. The house of Getty. New York: Henry Holt, 1985. ISBN 0-8050-0023-2.
de Chair, Somerset Struben. Getty on Getty: a man in a billion. London: Cassell, 1989. ISBN 0-304-31807-8.
Pearson, John. Painfully rich: J. Paul Getty and his heirs. London: Macmillan, 1995. ISBN 0-333-59033-3.
Todmorden

| Todmorden |
| --- | --- |
Kent
TodmordenTodmorden'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Todmorden, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Newbold Pacey

| Newbold Pacey |
| --- | --- |
Kent
Newbold PaceyNewbold Pacey'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: Warwickshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Newbold Pacey, İngiltere'nin Warwickshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
West Bretton

| West Bretton |
| --- | --- |
Kent

West BrettonWest Bretton'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
West Bretton, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Normanton, West Yorkshire

| Normanton, West Yorkshire |
| --- | --- |
Kent

Normanton, West YorkshireNormanton, West Yorkshire'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Normanton, West Yorkshire, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Âşık Şem-î

Âşık Şem-î, Ahmed ya da Konyalı Şem-î (1783-1839) Türk âşıktır. 1930 - 1839 seneleri arasında Osmanlı İmparatorluğu döneminde Konya belediye başkanı olarak görev yapmıştır.
Yaşamı

1783 yılında Konya'da doğdu. Tam olarak doğum ve ölüm tarihi bilinmemektedir. Düzenli bir eğitim almamasına rağmen kültür ve sanattan uzak kalmadı, sanatın ön planda olduğu ortamlarda yetişti. Öğrencisi Silleli Sürûrî'den okuma yazma eğitimi aldı. Şiire olan yeteneğinden ötürü kendisine "Şem-î" (çevresini aydınlatan) mahlası tevdi edildi. Baba mesleği olan helvacılığı öğrenmesine rağmen bu işle ilgilenmedi. Gençlik yaşamını düzensiz bir şekilde geçirdi. Konya’da âşıkların gittiği ve burada âşıklığı öğrendiği Türbe ve Ayakçı isimli kahvehanelerde bulundu. Âşıklığı burada öğrendi. Âşık Dertli, Şem-î'nin şiire olan yeteneğini fark etti ve onunla ilgilenmeye başladı. Bu vesileyle Şem-î aşıklıkta kendini geliştirmeye başladı. Kahvehanede söylediği şiirler, muammalar ve atışmalar ile meşhur oldu. Aralarına Silleli Sürûrî'nin de dahil olmasıyla kahvehanenin ünü arttı ve Konyalıların uğrak merkezi haline geldi. Mehmed Hemdem Said Çelebi'nin dikkatini çektiler ve ardından kahvehane yıkıldı. Geniş ve ferah bir kahvehane binası inşa edildi, çalışmalarına burada devam ettiler. Şem-î İstanbul'a giderek dönemin padişahı III. Selim'e de sanatını tanıtma fırsatı buldu.
Ardından ünü Osmanlı'nın başkenti olan İstanbul'da arttı, saraydaki saz meclislerini idare edecek deneyime ulaşması kendisine gösterilen alakayı artırdı. Padişahın İstanbul'da kalma teklifini reddetti. Daha sonra Konya'da çarşı ağası oldu. Bu görevle birlikte itibarı yükselen Şem-î su memuru olarak da görev aldı. Esnafın işlerinin kolaylaştırılmasında onlara yardımcı oldu. Yaşlanmasıyla beraber bu işten ayrıldı ve 1839 yılında öldü. Mezarı Konya'da Mevlana Türbesi'nin kenarındaki kaldırımların ortasında bulunmaktadır.
Sanatı

Şem-î şiirlerini Mevlana ve onun oğluna atfetti. Türk âşık geleneğinde önemli bir yeri olan Şem-î'nin tespit edilen yaklaşık 200 adet şiiri bulunmaktadır. Aruz ve hece ölçülerini kullanmış, gazel, divan, kalenderî, koşma, semâi ve destan türlerinde eserler vermiştir. Eserlerinin konusunda İslam, peygamber, aşk, Konya'nın tabiatı gibi unsurlar yer almaktadır. Şiirlerinde Âşık Ömer'in etkisi hissedilmektedir. Eserlerinde din ve tasavvuf konularına önem vermiş, ağır ve süslü bir dil kullanmıştır. Eserlerinde koşma ve murabba biçimini kullanmış, semaiyi hiç kullanmamıştır. Eserlerinde ölçü, kafiye ve durak kusurları fazlaca görülmektedir. Şem‘î’nin divanı (Dîvân-ı Şem‘î), İstanbul’da 1870 yayımlanmıştır.
Şem-î'nin Konya'da bulunan mezarı
Micklefield

| Micklefield |
| --- | --- |
Kent
MicklefieldMicklefield'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Micklefield, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Wilsden

| Wilsden |
| --- | --- |
Kent

WilsdenWilsden'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Wilsden, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Little Wolford

| Little Wolford |
| --- | --- |
Kent
Little WolfordLittle Wolford'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: Warwickshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Little Wolford, İngiltere'nin Warwickshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Lotherton cum Aberford

| Lotherton cum Aberford |
| --- | --- |
Kent
Lotherton cum AberfordLotherton cum Aberford'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Gascoigne ailesi tarafından Leeds Belediyesi'ne miras kalan Lotherton Hall Batı Cephesi'nin Aberford tarafından görünümü. Geyik parkı, kuş bahçesi ve moda/tekstil sergisi ailelerin ilgi çekici yerlerindendir.
Lotherton cum Aberford, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Leek Wootton and Guy's Cliffe

| Leek Wootton and Guy's Cliffe |
| --- | --- |
Kent
Leek Wootton and Guy's CliffeLeek Wootton and Guy's Cliffe'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: Warwickshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Leek Wootton and Guy's Cliffe, İngiltere'nin Warwickshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Ledsham, West Yorkshire

| Ledsham, West Yorkshire |
| --- | --- |
Kent

Ledsham, West YorkshireLedsham, West Yorkshire'in Birleşik Krallık'taki konumu
Ülke:  Birleşik Krallık
Ülke:  İngiltere
Kontluk: West Yorkshire
Zaman dilimi: UTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU): UTC+01.00 (BAYS)
Ledsham, West Yorkshire, İngiltere'nin West Yorkshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Yüzey suyu

Bir iç göl, yüzey suyu örneği
Florida, Jennings yakınlarındaki Alapaha Nehri'nin tüm yüzey suyu akışı, Floridan Akifer yeraltı suyuna giden bir düdene giriyor.
Yüzey suyu, Dünya yüzeyinin üzerinde bulunan sudur ve mavi su olarak da adlandırılabilir. Yaygın kullanımda, genellikle büyük çoğunluğu yağış ve yakındaki yüksek alanlardan gelen akışla üretilen karasal (iç) su kütleleri için özel olarak kullanılır. İlkbaharda iklim ısındıkça, kar erimesi yakındaki akarsulara ve nehirlere doğru akar ve içme suyunun büyük bir kısmına katkıda bulunur. Buharlaşmanın bir sonucu olarak yüzey suyunun seviyesi azalır ve aynı zamanda zemine hareket eden su yer altı suyuna dönüşür. Yüzey suyunun içme suyu olarak kullanılmasının yanı sıra sulama, atık su arıtma, hayvancılık, endüstriyel kullanımlar, hidroelektrik ve rekreasyon için de kullanılmaktadır. USGS su kullanım raporlarında, yüzey suyu litre başına 1.000 miligramdan (mg/L) daha az çözünmüş katı içerdiğinde tatlı su olarak kabul edilir.
Üç ana yüzey suyu türü vardır. Kalıcı (çok yıllık) yüzey suları yıl boyunca mevcuttur ve gölleri, nehirleri ve sulak alanları (bataklıklar ve bataklıklar ) içerir. Yarı kalıcı (geçici) yüzey suyu, dereler, lagünler ve su kuyuları gibi mevsimsel olarak kuru kanallar dahil olmak üzere yılın yalnızca belirli zamanlarında mevcut olan su kütlelerini ifade eder. İnsan yapımı yüzey suyu, insanların oluşturduğu altyapılarla devam ettirilebilen sudur. Bu, barajlı yapay göller, kanallar ve yapay göletler (örn. bahçe göletleri ) veya bataklıklar olabilir. Barajların tuttuğu yüzey suyu, hidroelektrik şeklinde yenilenebilir enerji için kullanılabilir. Hidro-güç, nehirlerden ve akarsulardan kaynaklanan yüzey suyunun enerji üretimine zorlanmasıdır.
Yüzey suyunu ölçmek için kullanılan bir akış ölçer.
Yüzey suyu yıllık akış olarak ölçülebilir. Bu akış, doğanın aldıklarından, topraktan buharlaşmadan ve bitki örtüsü üzerindeki terlemeden sonra geri kalan yağmur ve kar erimesi miktarını içerir. Kaliforniya Su Bilimi Merkezi, eyalet genelinden gerçek zamanlı veri toplayan yaklaşık 500 akış ölçerden oluşan bir ağ kullanarak yüzey suyu akışını ve yıllık yüzey akışını kaydeder. Bu daha sonra USGS ulusal akış ölçüm kaydı tarafından denetlenen 8.000 akış ölçüm istasyonuna katkıda bulunur. Bu da yıllar boyunca su verilerinin bugüne kadar kayıtlarını ve belgelerini oluşturmuştur. Su dağıtımını denetleyen yönetim ekipleri daha sonra sektörlere yeterli su temini konusunda kararlar alabilir. Bunlara belediye, endüstriyel, tarımsal, yenilenebilir enerji (hidro-güç) ve rezervuarlarda depolama dahildir.
İklim değişikliğinin etkileri

İklim değişikliği nedeniyle deniz buzu ve buzullar erimekte ve deniz seviyelerinin yükselmesine katkıda bulunmaktadır. Sonuç olarak, okyanustan gelen tuzlu su, kentsel ve tarımsal hizmetler için kullanılan suyu kirleten tatlı su akiferlere sızmaya başlar. Aynı zamanda, bu bölgelerde yaşayan yaban hayatı üzerinde baskı oluşturduğu için çevredeki ekosistemler de etkilenir. NOAA tarafından 2012-2016 yıllarında kaydedildiği üzere; Grönland ve Antarktika'daki buz tabakaları yılda 247 milyar ton azalmış olup küresel ısınma devam ettikçe bu sayı artmaya devam edecektir.
İklim değişikliğinin su döngüsü ile doğrudan bir bağlantısı vardır. Buharlaşmayı artırdı ancak yağış, akış, yeraltı suyu ve toprak nemini azalttı. Bu durum, yüzey suyu seviyelerini değiştirdi. İklim değişikliği aynı zamanda su kalitesinde karşılaşılan mevcut zorlukları da artırmaktadır. Yüzey suyunun kalitesi, hava ve yakındaki peyzaj gibi çevredeki elementlerden gelen kimyasal girdilere dayanmaktadır. Bu elementler insan faaliyetleri nedeniyle kirlendiğinde su kimyasını değiştirir.
Yeraltı ve yüzey suyunun birlikte kullanımı

Yüzey ve yeraltı suyu iki ayrı varlıktır, bu nedenle bu şekilde kabul edilmelidirler. Bununla birlikte, su talebi mevcut arzı aştığında, birbiriyle ilişkili bir sistemin parçası olduklarından, ikisinin birlikte yönetimine giderek artan bir ihtiyaç vardır (Fetter 464). Kamu tüketimi için (sanayi, ticari ve konut dahil) yüzey ve yer altı su kaynaklarının tükenmesi, aşırı pompalamadan kaynaklanır. Aşırı pompalanan nehir sistemlerinin yakınındaki akiferlerin de yüzey su kaynaklarını tükettiği bilinmektedir. Pek çok şehrin su bütçesi raporlarında bunu destekleyen araştırmalar bulunmaktadır.
Bir akifer için tepki süreleri uzundur (Young & Bredehoeft 1972). Bununla birlikte, su durgunlukları sırasında yeraltı suyu kullanımının tamamen yasaklanması, yüzey suyunun sürdürülebilir su yaşamı için gereken daha iyi seviyeleri korumasına izin verecektir. Yeraltı suyu pompalanmasının azaltılması ile, yüzey suyu kaynakları, doğrudan yağış, yüzey akışı vb. ile yeniden şarj olarak seviyelerini koruyabilecektir.
Çevre Koruma Ajansı (EPA) tarafından, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki topluluklara sağlanan suyun yaklaşık yüzde 68'inin yüzey sularından geldiği kaydedilmiştir.
Bodoni (yazı tipi)

| Bodoni>   |
| --- | --- |

Kategori: Serif
Sınıflandırma: Modern, Neoklasik Didone,
Tasarımcı(lar): Giambattista Bodoni
Oluşturulma tarihi: 1784-1811
Dayanağı: Didone
Etkilenilen yazı tipi: Bodoni
Dante'nin "La Vita Nuova"nın ilk kez 1925 yılında Bodoni yazı tipiyle Officina Bodoni tarafından yayımlanan eserinin tıpkıbasımı. Bu sayfadaki yazı tipi 1999'da yayınlanan dijital Bodoni Monotype'dır .
Bodoni, ilk kez Giambattista Bodoni (1740–1813) tarafından on sekizinci yüzyılın sonlarında tasarlanan ve o zamandan beri sık sık yeniden canlandırılan serif yazı karakterlerine verilen addır. Bodoni'nin yazı tipleri Didone veya modern olarak sınıflandırılır. Baskı teknolojilerinin gelişimiyle ince serifler ve daha düşey aksların olanaklı kılınması Baskerville gibi yazı tiplerinin ortaya çıkmasını sağladı. Ancak Bodoni bu yaklaşımı daha da ileri götürdü ve hat kontrastlarını iyice artırdı. Bodoni'nin uzun bir kariyeri oldu; zaman içinde tasarımları değişti ve çeşitlendi. Kariyerinin sonlarına doğru nihai tasarımları düz, braketsiz çizgiler, kalın ve ince vuruşlar arasında aşırı kontrast ve genel bir geometrik yapı ile hafif sıkıştırılmış bir yazı tipi olarak şekil aldı.
Bodoni ve diğer Didone fontları ilk piyasaya sürüldüklerinde rasyonel yapıları nedeniyle klasik tasarımlar olarak adlandırıldı. Ancak, bu yazı tipleri, Roma veya Rönesans harf stillerinin güncellenmiş sürümleri değil, başlıbaşına yeni tasarımlardı. Çok geçmeden "Modern" serif yazı tipleri olarak adlandırılmaya başlandılar; 20. yüzyılın ortalarından beri Didone tasarımları olarak da bilinirler.
Bodoni'nin bazı dijital versiyonlarının, özellikle ince vuruşların küçük puntolarda çok ince olması nedeniyle, değişen kalın ve ince vuruşların neden olduğu "göz kamaşması" etkisi nedeniyle okunmasının zor olduğu söyleniyor. Bu özellik başka bir Didone yazı tipi olan Didot'ta da kendini gösterir. Sunum boyutlarında kullanılması amaçlanan optik yazı tipi boyutları metin boyutunda yazdırıldığında bu sorun daha da belli olur, zira metin boyutunda kullanıldığında ince çizgi darbeleri görülmesi zor hale gelebilir. Metin boyutunda kullanılması amaçlanan Bodoni sürümleri "Bodoni Old Face" olarak adlandırılır ve 9 punto için optimize edilmiştir; aynı şekilde ITC Bodoni 12 (12 punto için); ve ITC Bodoni 6 (6 punto için) optimize edilmiştir.
Massimo Vignelli, "Bodoni şimdiye kadar tasarlanmış en zarif yazı tiplerinden biridir" dedi. İngilizce konuşulan dünyada, Bodoni gibi "modern" serif tasarımları en çok başlıklarda ve sunumlarda kendine yer buldu ve genellikle ince vuruşların net ayrıntılarını koruyan ve ortaya çıkaran yüksek parlaklığa sahip kağıt türleri üzerinde yapılan lüks dergi baskılarında kullanıldı. Kıta Avrupası'nda ise daha ziyade gövde metinlerinde sık kullanılır.
Dökümhane tipi canlandırmalar ve çeşitleri

Bodoni yazı tipinin birçok yeniden canlandırılması oldu; bunların arasında ATF Bodoni ve Bauer Bodoni daha başarılı olanlardan ikisi olarak gösterilebilir.
ATF'nin 1909'da yarattığı Bodoni serisi, Bodoni'nin çalışmalarının doğrudan yeniden canlandırılması olan ilk Amerikan sürümüydü. Tüm varyantlar, Bodoni'nin orijinalinin lezzetini yakalayan Morris Fuller Benton tarafından tasarlandı ve tasarımlarında baskı teknolojisinin sınırlarını zorlamaya çalışmak yerine okunabilirliğe ağırlık verdi. Bu canlanma, "genel baskı ve tasarım uygulamaları için tarihsel bir yazı tipinin ilk doğru canlanması" olarak kabul ediliyor. Bununla birlikte, bazı ayrıntılar Bodoni'den çok, Fransız çağdaşı Firmin Didot'un çalışmalarına dayanıyor görünür, örneğin eğimli değil düz bir "t" vardı.
*
(1909)
Bodoni Italic (1910)
Bodoni Book (1910)
Bodoni Book Italic (1911)
Bodoni Bold + Italic (1911)
Bodoni Bold Shaded (1912)
Bodoni Shaded Initials (1914)
Card Bodoni (1915)
Card Bodoni Bold (1917)
Bodoni Open (1918)
Bodoni Book Expanded (1924)
Ultra Bodoni + italic (1928)
Bodoni Bold Condensed (1933)
Ultra Bodoni Condensed + extra condensed (1933)
Engravers Bodoni (1933), designed in 1926.
*
(1909)
Bodoni #175 + italic (1911)
Bodoni #375 + italic (1930), based on the Benton version.
Recut Bodoni Bold + italic
Bodoni Bold Condensed (Sol Hess, 1934)
*
(1909)
Bodoni Light + italic (Robert Wiebking, 1923)
True-Cut Bodoni + italic (Wiebking, 1923), based on actual specimens at the Newberry Library.
Bodoni Bold + italic (Wiebking, 1930)
Bodoni Modern + italic (R. Hunter Middleton, 1936), probably the most faithful recutting.
Damon Type Foundry, Bartlet adı altında bir Bodoni yarattı.
Linotype ve Intertype ayrıca, dökümhane tipi versiyonlardan biraz daha dar olan makine bileşimi için matrisler üretti.
Haas Type Foundry, daha sonra D. Stempel AG, Amsterdam Type Foundry ve Berthold'a lisanslanan bir versiyon üretti.
Bauer Type Foundry versiyonu 1926'da Heinrich Jost tarafından çizildi. Bauer versiyonu, saç çizgisi ile ana vuruş arasındaki aşırı kontrastı vurguluyor. Seri, aşağıdaki ağırlıkları içeriyordu:
*
Bodoni Title
Bodoni Bold
Bodoni Italic
Bodoni Italic Bold