stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Kromozom
Oluşum

Karyokinez bölümü sırasında mitoz bölünmenin interfaz evresinde kromatin ağı şeklinde bulunan DNA, profaz evresinde kısalıp kalınlaşmaya başlar ve metafaz evresinde en kısa duruma gelir. Yaklaşık 10.000 kat kısalmış haliyle ışık mikroskobunda 100'lük objektifte incelenebilir. Kromozomlar, İ, V, J harfleri gibi biçimlerde görünür ve boyutları mikronla ölçülür. Kromozomların sayısı canlı türlerinde değişiklik gösterir. Örneğin sirke sineğinde 8, kurbağada 26, farede 42, köpekte 78 kromozom vardır. İnsanın kromozom sayısı ise 46'dır. 22'si çift otozom kromozomdur. İnsan hücresinde 1 çift de eşeysel kromozom bulunur ve toplam sayı 46 eder. Eşey kromozomları kadınlarda XX, erkeklerde XY dir.
Döllenme sırasında annenin yumurtasındaki 23 kromozom, babanın spermindeki 23 kromozomla birleşir. İşte bu 46 kromozom insanın yaşamında belirleyici rol oynar. Kromozomlarda yer alan ve sayıları 25 bin ile 30 bin arasında olduğu tahmin edilen genlerin oluşturduğu zincir, kişinin göz renginden boyuna, yaşam süresinden yakalanacağı hastalıklara kadar pek çok şeyi programlar. Bu genetik programlar, nükleotit denen (A, T, C, G) yapıların farklı dizilimleriyle şifrelenir.
Kromozomların mikroskop altında incelendiği bilim dalına "Sitogenetik" adı verilir. Bu şekilde kromozom sayısında (ör. Down sendromunda 47, Turner sendromunda 45) veya yapısındaki (delesyon veya translokasyon vb.) değişiklikler bu şekilde saptanabilir. Ancak kromozomlardaki bir değişikliğin mikroskopta görülebilmesi için en az 3 milyon nükleotitlik bir kısmın değişmesi gerekir, daha küçük değişiklikler ancak moleküler genetik yöntemlerle incelenebilir.
İnsan Kromozomları

Hücrede bölünme zamanının dışındaki dönemlerde  uzun ve ipliksi şekil alır. Bu şekle "kromatin ağ" denir. Bölünme esnasında kromatin ağ kısalır ve kalınlaşır. Böylece kromozomu oluşturur. Kromozomun yapısında DNA ve protein vardır. Kromozomların şekli, büyüklüğü ve sayısı her tür için farklı ve sabittir. Aynı kromozom sayısına sahip olma iki canlının birbirine benzemesini gerektirmez. Canlıların benzerliği farklılık ve gelişmişlik kromozom sayısına değil DNA'daki bazı dizilişlere bağlıdır.
İnsan hücresinde
46 adet kromozom bulunur. Bunların içerdiği baz sayıları şöyledir:
| Kromozom | Gen sayısı | Baz sayısı | Tanımlanmış bazlar |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | 3,148 | 247,200,000 | 224,999,719 |
| 2 | 902 | 242,750,000 | 237,712,649 |
| 3 | 1,436 | 199,450,000 | 194,704,827 |
| 4 | 453 | 191,260,000 | 187,297,063 |
| 5 | 609 | 180,840,000 | 177,702,766 |
| 6 | 1,585 | 170,900,000 | 167,273,992 |
| 7 | 1,824 | 158,820,000 | 154,952,424 |
| 8 | 781 | 146,270,000 | 142,612,826 |
| 9 | 1,229 | 140,440,000 | 120,312,298 |
| 10 | 1,312 | 135,370,000 | 131,624,737 |
| 11 | 405 | 134,450,000 | 131,130,853 |
| 12 | 1,330 | 132,290,000 | 130,303,534 |
| 13 | 623 | 114,130,000 | 95,559,980 |
| 14 | 886 | 106,360,000 | 88,290,585 |
| 15 | 676 | 100,340,000 | 81,341,915 |
| 16 | 898 | 88,820,000 | 78,884,754 |
| 17 | 1,367 | 78,650,000 | 77,800,220 |
| 18 | 365 | 76,120,000 | 74,656,155 |
| 19 | 1,553 | 63,810,000 | 55,785,651 |
| 20 | 816 | 62,440,000 | 59,505,254 |
| 21 | 446 | 46,940,000 | 34,171,998 |
| 22 | 595 | 49,530,000 | 34,893,953 |
| X Kromozomu | 1,093 | 154,910,000 | 151,058,754 |
| Y Kromozomu | 125 | 57,740,000 | 22,429,293 |
İnsan kromozomları
Kiklop

Kiklops heykeli
Kiklop, Kyklops veya Kiklops (Yunanca: Κύκλωψ, Kýklōps, "yuvarlak göz" veya "daire göz"), Yunan mitolojisinde alınlarının ortasında tek gözleri bulunan devler. Uranüs ve Gaia'nın yani Gök ve Toprağın çocuklarıdır. Κύκλος (kúklos) kelimesi "daire", ὤψ (ṓps) ise "göz" anlamındadır, tek ve büyük bir göze sahip oldukları bu şekilde adlandırılmışlardır.
Onlar tanrılardan korkmayan, zalim, insan etiyle beslenen yaratıklardır. Ancak iyi olanları da vardır, örneğin Zeus'a şimşeği ve Ateş'i verenler. Homeros'a göre kiklopslar, mağaralarda yaşayan korsan çobanlardır. Bu Kiklopslardan bir diğeri olan Polyphemos da bir çobandı ve Tanrıların melez çocuklarına ait olan Altın Post'u çalmıştı.
Odysseus, adamları ile birlikte Troya Savaşı'ndan vatanına dönerken Polyphemos'a esir düşmüş ve onun elinden kurtulmak için arkadaşlarıyla beraber dev Polyphemos'u kör etmek zorunda kalmış, Kiklopstan kaçmak için de Kimse adında bir karakter yaratmak zorunda kalmıştır. Oğlunun kör edilmesine sinirlenen Poseidon Odysseus'u bin bir türlü felaketle cezalandırmıştır.
Hesiodos'a göre kiklopslar, üç taneydi, Gaia ve Uranos'ün çocukları idi. Brontes, Steropes ve Arges ('gök gürültüsü', 'parıltı' ve 'şimşek'). babaları tarafından Tartaros'a hapsedilmiş, daha sonra Zeus tarafından kurtarılmış ve ona titanlara karşı savaşta yardım etmişlerdi. Bir rivayete göre, kiklopslar, Apollon'un oğlu, sağlık ve hekimlik tanrısı olan Asklepios'u öldürmüşlerdi. Buna sinirlenen Apollon oğlunun öcünü almış ve kiklopsları öldürmüştü. Daha sonra çıkan efsanelerde kiklopslar ateş tanrısı Hephaistos'un yardımcıları idi ve onun yanında demircilik yaparlardı.
| --- | --- |
Otorite kontrolü :  BNF: cb12272961d (data)  LCCN: sh86004352  NKC: ph1088555  NLI: 987007556151005171  SUDOC: 03153273X  VIAF: 193733486
Yasin Kol

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- | --- |
Mesleği: Güvenlik görevlisi
Hakemlik görevi
| Yıl | Turnuva | Görevi |
| 2020-2023 | Süper Lig | Hakem |
Yasin Kol, Süper Lig'de görev alan Türk futbol hakemi.
Sürmene Lisesi mezunudur. Asıl mesleği güvenlik görevlisi olan Yasin Kol, ilk kez 3 Mart 2019'da Süper Lig'de 4. hakem olarak görev almıştır. 2020-2021 sezonundan itibaren orta hakem olarak maç yönetmektedir.
2024 yılında Türkiye Futbol Federasyonu'ndan yapılan açıklamada Kol'un yetersiz bulunup alt klasmana düşürüldüğünü açıkladı.
Tolga Şirin

| Tolga Şirin |
| --- | --- |

Doğum: 7 Mayıs 1984 (40 yaşında) İzmir, Türkiye
Eğitim: İzmir Anadolu Lisesi (1995-2002) Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi (2002-2006)
Meslek: Avukat ve akademisyen

Tolga Şirin (d. 7 Mayıs 1984, İzmir), Türk avukat ve akademisyen. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesinde Anayasa Hukuku dersleri vermekte ve T24 gazetesinde köşe yazıları yazmaktadır.
Hakkında

Prof. Dr. Tolga Şirin, anayasa hukuku ve insan hakları uzmanıdır. İstanbul Barosu üyesidir. Avrupa Konseyi uluslararası ve ulusal danışmanıdır. Avrupa Takımı konuşmacısıdır. Anayasa Hukuku Araştırmaları Derneği'nin kurucu üyelerindendir.
T24 sitesinde, Radikal  gazetesinde ve Güncel Hukuk dergisinde, ayrıca Verfassungblog isimli Almanya kökenli hukuk blogunda köşe yazıları yazmaktadır.
Karşılaştırmalı anayasa hukuku, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, anayasa yargısı, anayasa mahkemesine bireysel başvuru, nefret söylemi, ifade özgürlüğü, toplanma özgürülüğü, kişi özgürlüğü, din özgürlüğü, milliyetçilik, çevre hakkı ve laiklik üzerine çalışmaktadır.
Özellikle "bireysel başvuru" alanındaki uzmanlığıyla ve bu konuda  AYM raportörleriyle birlikte kurum içinde ve yerel mahkeme hâkim ve savcılarına dönük eğitimlerle tanınmaktadır.
2006-2008 yılları arasında İstanbul Barosu İnsan Hakları Merkezi yürütme kurulu üyeliği yapmıştır.
Londra Birkbeck, Köln ve Humboldt Üniversitelerinde misafir araştırmacı olarak çalışmıştır. Almanca ve İngilizce bilmektedir.
2010 yılında Kapani-Savcı İnsan Hakları Makale Yarışması'nın (Aybay Vakfı), 2024 yılında 3. Doğan Avcıoğlu Hukuk Ödününün sahibidir ve TÜBİTAK Sosyal Bilimler programı bursiyeridir.
2025 yılında Berlin Humboldt Üniversitesi'nde misafir araştırmacı olarak görevlendirilmiştir.
Anayasa hukukuçusu Prof. Dr. Kemal Gözler ile yaptıkları nitelikli kamusal polemiklerin yanı sıra; ByLock gibi tartışmalı hususlarla ilgili davalara veya Ekrem İmamoğlu, Ahmet Özer, Nevşin Mengü gibi kamusal figürlerin davalarına sunduğu kapsamlı mütalaalar ile gündeme gelmiştir.
Kitapları

Şematik Anayasa Hukuku, (Seçkin Yay., 2024).
Aradığınız Adalete Erişilemiyor: Türkiye’de Dezavantajlı Grupların Adalete Erişim Sorunu, (EŞHİD Yay., 2024).
Meclis Hükümeti - Rousseau'dan Marx'a, Lenin'den Atatürk'e Bir Ortak Kesen, (Oniki Levha Yay., 2023).
Tolga Şirin/Can Yalçın Armutcuoğlu, Sosyal Haklar, Tekin Yay., 2023.
Anayasa'dan Çıkış, İmge Yay., 2023.
Çevre Devleti: Cumhuriyetin Gizli Niteliği, (Haklar ve Araştırmalar Derneği Yay., 2022).
Yarı Başkanlık ve Türkiye İçin Uygulanabilirliği, (Ankara Enstitüsü, 2022).
Türkiye'de Düşüncenin Tutsaklığı - II: İfade Özgürlüğünün Yeşili, İstanbul: Tekin Yay., 2022.
Türkiye'de Düşüncenin Tutsaklığı - I: İfade Özgürlüğünün Grisi, İstanbul: Tekin Yay., 2021.
Necdet Umut Orcan ile birlikte (çev.), Alexander Hamilton/James Madison/John Jay, Federalist Yazılar, İstanbul: Runik Yay., 2021.
Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru El Kitabı, Ankara: Avrupa Konseyi Yay., 2018.
Özgürlük ve Güvenlik Hakkı, Ankara: Avrupa Konseyi Yay., 2018.
Karşılaştırmalı Anayasa Hukukunda Kanun Kavramı (İHAM, FAYM ve AYM), İstanbul: XII Levha Yay., 2018.
Tolga Şirin/Erkan Duymaz, Türkiye'de Din ve Vicdan Özgürlüğü Sorunlar Tespitler ve Çözüm Önerileri, Ankara: TBB, 2016.
Necdet Umut Orcan ile birlikte (çev.) James R. May ve Erin Daly, Dünyada Çevresel Anayasalcılık, 2015.
Anayasa Mahkemesi Kararları Işığında Bireysel Başvuru Hakkı, İstanbul: XII Levha Yay., 2015.
Çevre İnsan Devlet: Anayasa Üstüne Güncel Denemeler, İstanbul: Tekin Yay., 2015.
30 Soruda Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Özgürlüğü, İstanbul: XII Levha Yayınları, 2013.
Türkiye’de Anayasa Şikâyeti: İHAM ve Almanya Uygulamalarıyla Mukayeseli Bir İnceleme, İstanbul: XII Levha Yayınları, 2013.
Tolga Şirin/M. Fevzi Özlüer/Ilgın Özkaya-Özlüer/N.Sinan Odabaşı (ed.), Bolivya Anayasası: Hukuk, Demokrasi Özerklik, Ankara: Phoenix Yay., 2012.
Sokollu Mehmed Paşa

Başlığın diğer anlamları için Mehmed Paşa sayfasına bakınız.
| Sokollu Mehmed Paşa |
| --- | --- |

Osmanlı Sadrazamı
Görev süresi 28 Haziran 1565 - 11 Ekim 1579
Hükümdar: I. Süleyman II. Selim III. Murad
Yerine geldiği: Semiz Ali Paşa
Yerine gelen: Semiz Ahmed Paşa
Osmanlı Kaptan-ı Derya
Görev süresi 28 Haziran 1546 - 11 Ekim 1550
Hükümdar: I. Süleyman
Yerine geldiği: Barbaros Hayreddin Paşa
Yerine gelen: Sinan Paşa
Kişisel bilgiler
Doğum: 1505 Sokoloviçi, Vişegrad, Bosna Hersek, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm: 11 Ekim 1579 (74 yaşında) İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Defin yeri: Eyüpsultan Mezarlığı, İstanbul
Sokollu veya Sokullu Mehmed Paşa (Osmanlıca: صوقوللى محمد پاشا, Boşnakça: Mehmed-paša Sokolović, Sırpça: Мехмед-паша Соколовић; 1505 - 11 Ekim 1579), I. Süleyman döneminde Osmanlı donanmasının Kaptan-ı Deryalığı ve yine I. Süleyman, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde 14 yıl Osmanlı Devleti'nin sadrazamlığını yapmış Osmanlı devlet adamıdır. I. Süleyman'ın son sadrazamı olmuştur. Hem Osmanlı İmparatorluğu'nun zirvede bulunduğu dönemi simgelemesi itibarıyla hem de icraatları, projeleri ve kişiliği sayesinde en önemli Osmanlı sadrazamlarından biri kabul edilir. II. Selim'in damadı ve Esmehan Sultan'ın eşidir. Gelibolulu Mustafa Âlî, Sokullu'yu tanımlarken "padişâh-ı manevî" ifadesini kullanır.
Sadrazamlıktan önceki hayatı

1505 yılında Vişegrad kadılığındaki Rudo kasabasına uzak olmayan (Osmanlı idaresi altında iken Sokol olarak adlandırılan) Sokoloviçi ↔ adı Bayo Sokoloviç'di. Muvekit'e göre Sokollu Mehmet Paşa, Sokollu Ahmet Bey'in oğludur ve bu iddia, Mehmet Paşa'nın düzenleyip imzaladığı vakıfnamesine dayandırılmıştır. Bu nedenle Balkan halkları arasında Mehmed Paşa Sokoloviç olarak anılır. Vaftiz edilirken Bayo adı takılmıştı. Yaygın görüş Sokollu'nun Boşnak kökenli olduğu yönündedir ancak Sırp olduğu yönünde de görüşler vardır. Sokullu'nun babasının adı Dimitriye'ydi. Dimitriye'nin bir kızı ve Sırp tarihçilerine göre üç, Türk yazarlarına göre ise iki oğlu daha vardı. 1519 yılında devşirme sistemi ile çocuk yaşta Edirne Sarayı'na getirilmiş, Mehmed adı verilerek Türk ve Müslüman kültürü ile yetiştirilmiştir. Ardından İstanbul'a gönderilmiştir. Topkapı Sarayı'nın Enderun bölümünde çeşitli görevlerde bulundu. 1541'de Kapıcıbaşılığa yükseldi. 1546'da saray hizmetlerinde başarılı olanların dış göreve atanmaları yolundaki gelenek uyarınca Kaptan-ı Derya'lığa getirildi. Görevde iken Trablusgarp Seferi'ne katıldı, İstanbul Tersanesini genişletti ve yeniledi. 1549'da vezirliğe yükselerek Rumeli Beylerbeyliğine atandı.
Avusturya ile 1547'de imzalanan barış antlaşmasının bozulması üzerine Sokollu Mehmed Paşa 1551'de Erdel üzerinde yapılacak seferin komutanlığına getirildi. 80.000 kişilik orduyla Erdel'e giren Sokollu Mehmed Paşa önemli kaleleri aldı, ama Temeşvar Kuşatması'nda başarılı olamayarak geri çekildi. Temeşvar 1552'de, Macaristan serdarlığına atanan Kara Ahmet Paşa ile alınabildi.
I. Süleyman 1553'te Sokollu Mehmed Paşa'yı Rumeli askerlerinin başında Anadolu'ya gönderdi. Aynı yıl başlayan Nahçıvan Seferi'nde Sokollu komutasındaki Rumeli askerleri büyük başarı gösterdiler. Sefer dönüşünde Sokollu üçüncü kez vezirliğe yükselerek kubbealtı vezirleri arasına katıldı. Sokollu Mehmed Paşa, Süleyman'ın oğulları arasındaki mücadeleler sırasında da hep Selim'in yanında oldu. Nitekim taht mücadelesini Selim kazandı. Semiz Ali Paşa'nın sadrazamlığa yükselmesiyle ikinci vezir olan Sokollu, onun 1565'te ölmesiyle sadrazamlığa getirildi. Yaşı hayli ilerlemiş olan Süleyman çok güvendiği Sokollu'ya geniş yetkiler vermişti. 1561'de üçüncü vezir iken Süleyman'ın torunu ve Sultan II. Selim'in kızı Esmehan Sultan ile evlendi.
Sadrazamlık dönemi

Bu tarihten ölümüne kadarki 15 yıl boyunca Osmanlı İmparatorluğu'nun idaresini fiilen elinde tuttu. I. Süleyman'ın son seferi olan Zigetvar kalesi fethini, padişah öldükten sonra o idare etti. Süleyman'ın ölümünü askerden II. Selim gelinceye kadar saklayarak onu tahta çıkarmayı başardı. II. Selim döneminde sürekli sadrazamlıkta kaldı ve devlet işlerini idare etti. Sokollu 1568'de Avusturya ile 8 yıl süren bir barış antlaşması imzaladıktan sonra doğuya yöneldi. Amacı Osmanlı egemenliğini Asya'da ve doğu denizlerinde de güçlendirmekti. Portekiz'in Hint Okyanusu'ndaki artan etkinliğine karşın Kızıldeniz, Umman Denizi ve Basra Körfezi'ndeki Osmanlı gemilerinin sayılarını attırdı. Hindistan ve Endonezya ile iyi ilişkiler kurmaya çalıştı. Sokollu ayrıca Tunus'u Osmanlı himayesi altına sokarak, Kuzey Afrika'yı da denetlemek istiyordu. Ama Piyale Paşa ve Lala Mustafa Paşa gibi karşıtların etkisiyle Divan 1570'te Kıbrıs'ın alınması kararını aldı. Sokollu Venediklilere karşı böyle bir savaşın Avrupa'yı kendilerine karşı birleştireceği görüşündeydi. Ama Lala Mustafa Paşa Divan'a uyarak 1571'de Kıbrıs'a çıktı. Haçlı Donanması'nın misillemesinde Osmanlı donanması İnebahtı'nda yenildi. Alınan ağır yenilgi karşısında Osmanlılara gelen bir Venedik elçisine "Biz sizden Kıbrıs'ı alarak kolunuzu kestik, siz ise donanmamızı yenmekle yalnızca sakalımızı kestiniz; unutmayın ki, kol bir daha yerine gelmez, ama sakal eskisinden de gür çıkar." dedi. Gerçekten de Sokollu'nun dediği oldu ve Venedikliler barış istemek zorunda kaldılar. Daha sonra Osmanlı Donanması Tunus'u İspanyollardan aldı.
Ölümü

Sokollu 1574'te ölen II. Selim'in yerine geçen III. Murad döneminde de sadrazamlığını sürdürdü. Fakat artık eski gücü yoktu çünkü padişah da artık onun karşıtlarıyla iş birliği halindeydi. Sokollu yine de bazı siyasal başarılara imza attı. Fas'ı Portekiz akınlarından kurtardı, Avusturya'nın saray içine dönük oyunlarını etkisiz hale getirdi. Fakat baskılar artık iyice artmıştı, amcasının oğlu Budin Beylerbeyi Sokullu Mustafa Paşa sudan bir nedenle idam edildi. Sokollu Mehmed Paşa, 11 Ekim 1579 tarihinde derviş kılığındaki biri tarafından bir ikindi divanı çıkışında kalbinden hançerlenerek ağır yaralandı. Ağır yaralarından dolayı Sokollu bir süre sonra 74 yaşında öldü. Eyüpsultan'da bulunan türbesine defnedildi. Sadrazamın katili konuşturulamadı ve ertesi gün öldürüldü. Sokullu'yu öldüren kişi görünüşte timarlarının azaltılmasından şikayetçi olan bir Boşnak olduğu iddia edilmiştir. Ancak bazı araştırmacılar suikastta yıllar önce şeyhleri Hamza Bâli' nin idam edilmesinin intikamını almak isteyen Hamzavîlerin rolü olduğunu iddia etmektedir. Ayrıca sadrazamdan kurtulmak istediği düşünülen III. Murad'ın da suikastın arkasında olduğu iddiaları vardır.
Sokollu Mehmed Paşa 14 yıl süren sadrazamlığı boyunca usta bir siyasetçi olarak öne çıkmış, birçok askeri ve siyasal başarının elde edilmesinde birinci derecede rol almıştır. 60 yıllık devlet hizmeti sırasında da hiçbir görevinden alınmamış, daima bir üst göreve atanmış olması da ayrı bir özelliğidir. Sokollu bir tanesi İstanbul'da, diğerleri Lüleburgaz, Havsa (Edirne) ve Payas (Hatay)'ta bulunan beş külliyesi, imparatorluğun hemen her yanına yayılmış eserleri olmuştur.
Don ve Volga ırmakları arasında bir kanal açarak Osmanlı donanmasına Hazar Denizi yolunu açma, Süveyş Kanalı'nı açma, İzmit Körfezi Sapanca Göl Sakarya Nehri üzerinden Karadeniz'e alternatif bir boğaz açma gibi çağının ötesinde projeleri vardı. Don-Volga kanalı için gerekli işgücü seferber edildi, ancak hava şartları nedeniyle çalışmalar sürdürülemedi. Süveyş Kanalı düşüncesiyle ön adım olarak Sudan zapt edildi. Ancak bu proje de sonuca ulaşamadı. Devlet teşkilatı içinde de önemli düzenlemeler yapmıştır.
Türbe Kitabesi

Sokollu Mehmed Paşa'nın Mimar Sinan'ın eser olan Eyüp Sultan'da yer alan türbesinin kitabesi ve okunuşu aşağıdaki gibidir:
Şeh Selîm’e vezîr-i a‘zam olan    Ya’nî hem-nâm-ı mefhar-i dü-cihân
Eyleyüp hâtır-ı şerîfe hutûr  Âyet-i küllü men aleyhâ fân
Kıldı bünyâd o hazret-i paşa  Bir makâm-ı şerîf-i âlîşân
Merkad-i pâki oldu evlâdın  Hûr u gılmâna ravza-ı rıdvân
Dedi bu dâr-ı Cennet-âsâya    İki târîh eden Nihâdî hemân:
Bes makâm-ı latîf cây-ı şerîf(972) Türbe-i pâk-i dâr-i ehl-i cinân(972)
Popüler kültürdeki yeri

2011-2014 yılları arasında yayınlanan Muhteşem Yüzyıl adlı dizide Yıldırım Fikret Urağ tarafından canlandırılmıştır.
Dış kaynaklar

Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, (1954, 8. Baskı:2003) Osmanlı Tarihi II. Cilt, İstanbul'un Fethinden Kanunî Sultan Süleyman'ın Ölümüne Kadar , Ankara: Türk Tarih Kurumu ISBN 975-16-0012-X say.412-418
Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, (1954, 6. Baskı:2003) Osmanlı Tarihi III. Cilt, 1. Kısım, II. Selim'in Tahta Çıkışından 1699 Karlofça Andlaşmasına Kadar, Ankara: Türk Tarih Kurumu ISBN 975-16-0013-8. say.49-54
Danişmend, İsmail Hâmi, (1961) Osmanlı Devlet Erkânı, İstanbul:Türkiye Yayınevi. C.II say.335-336, C.III say.46-49
Özcan, Tahsin, "Mehmed Paşa (Sokollu, Damad)", (1999) Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi, İstanbul:Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık A.Ş. C.2 s.168-172 ISBN 975-08-0072-9
Peçevi İbrahim Efendi (Hzr.:Baykal, Bekir Sıtkı) (1981) Peçevi Tarihi C.I say.19-22, 297, 308), Ankara:Kültür ve Turizm. Bakanlığı Yayınları.
Selânikî Mustafa Efendi (Hzr.:İpşirli, M.) (1989), Tarih-i Selânikî, İstanbul:Türk Tarih Kurumu C.I say.:8-9, 124-125
Sokollu Mehmed-paşa camisi Sokoloviçi'da
Sokollu Mehmed Paşa Çeşmesi 1578 yılında yapılmıştır, Belgrad'dadır.
Sokullu Mehmed Paşa Türbesi. İstanbul-Eyüp.
Sokollu Mehmed Paşa’nın Türbesinin Kitabesi
Halıköy, Beydağ

| Halıköy |
| --- | --- |
Mahalle
Mahallenin haritadaki yeri
 İzmir'in Türkiye'deki konumu
HalıköyHalıköy'ın İzmir 'deki konumu
Koordinatlar: 38°05′21″N 28°10′11″E﻿ / ﻿38.08917°K 28.16969°D﻿ / 38.08917; 28.16969
Ülke:  Türkiye
İl: İzmir
İlçe: Beydağ
Coğrafi bölge: Ege Bölgesi
İdare
 • Yönetici: Muhtar İhtiyar heyeti
Rakım: 269 m
Nüfus (2023): 383
Zaman dilimi: UTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu: 0232
İl plaka kodu: 35
Posta kodu: 35790
Halıköy, İzmir ilinin Beydağ ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe

Mahalle, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Daha önceleri İzmir ili Ödemiş ilçesine bağlı olan mahalle, 1987 yılında, yeni kurulan İzmir ili Beydağ ilçesine bağlanmıştır.
1984 yılında Büyükşehir olan İzmir’de, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köy ve beldelerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Beydağ Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya

Mahalle, İzmir il merkezine 146 km, Beydağ ilçe merkezine 4 km uzaklıktadır.
Mahalle, Beydağ'ın batısında olup, bir köy yoluyla doğrudan ilçe merkezine bağlıdır.
Nüfus

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- | --- |
2023: 383
2022: 384
2021: 392
2020: 409
2019: 413
2018: 448
2017: 433
2016: 424
2015: 434
2014: 458
2013: 467
2012: 484
2011: 517
2010: 500
2009: 502
2008: 502
2007: 499
2000: 592
1990: 646
1985: 668
1965: 618
İlk Yunan tanrıları

Gaia Heykeli
Günümüzde genellikle Hesiodos'unki baz alınsa da tarih boyunca birbirinden çok farklı Yunan theogoniaları olmuştur.
Homeros'a göre Okeanos ve Tethys tüm tanrıların çıkış noktalarıydı.
Hesiodos'a göre ilk önce Khaos vardı. Daha sonra sırayla Gaia, Tartaros, Eros, Erebos, Pontus, Ourea, Kronos, Nyks ve Aether oluştu.
Orfik şiir Nyks'i ilk yaptı.
Alkman, Thetis'i ilk tanrıça yaptı.
Bunların dışında, Yunan filozof ve düşünürleri de kendi primordiyal tanrılarıyla, kendi theogonialarını oluşturmuşlardır.
Karmatîlik

Karmatîlik, (Arapça: قرماطة Ķarāmita) Şiîliğin İsmâilîyye mezhebinin Fâtımîler'in imâmlığını kabul etmeyen ve "Yediciler" olarak da bilinen koluna ait olan köktendinci (gulat) bir mezhep.
Karmatîler hareketi

Karmatilik, İsmailliyye mezhebi içerisinde ortaya çıkmış ve her ne kadar Fatımilerin ortaya çıkışından sonra onlara bağlanmayı reddetmişse de eski İsmâ'îlî öğretiye sâdık kalmaya devam etmiş bir harekettir.
Hareket, ismini kurucusu olduğu kabul edilen Kûfeli Hamdân Karmat'tan almıştır. Hamdân; Sâbiîliğe mensup olup büyük ihtimal 877'de Abdullah bin Meymûn yahut onun oğlu Ahmed'in dâîlerinden Hüseyin el-Ahvâzî'nin telkinleriyle İsmâiliyye hareketine katılmış, onun ölümünden veya Sevâd bölgesini terkinden sonra İsmâiliyye'nin Sevâd dâ'îsi olmuştur.
Karmatîlik; Hamdân'ın dâ'îlerinden Ebû Sa'îd Hasan bin Behrâm Cennâbî'nin, İsmâ'îlî öğretilerini Zerdüştlük ve İran milliyetçiliğiyle harmanlamasıyla önceleri Ubeydullah Mehdî Billah’ın imâmet düşüncesine karşı bir tepki hareketine dönüşmüştür. Kısa bir süre sonraysa Ebû Sa'îd Cennâbî'nin oğlu Ebû Tâhir Süleyman el-Cennâbî’in devlet başkanlığı döneminde Mekke yağmalanıp Hacerü'l-esved çalınmış, hemen ardından da Ebû’l-Fađl el-İsfahânî adlı genç bir mahkûm, mehdî ilân edilip kurdukları ütopya cumhuriyetin başına geçirilmiş, yüzyıl boyunca devam edecek olan bir terörizm devresinin kıvılcımını ateşleyenlerin hareketi hâline gelmiştir.
Ayrıca bakınız: Yediciler, İmâmet (İsmâilî i'tikadı), İsmâilîyye, Mustâlî ve Nizarîlik