stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
Jüpiter'in manyetosferi
Boyutu ve şekli > Io'nun Rolü

Jüpiter'in manyetosferinin şekli her ne kadar genel hatlarıyla Dünya'nınkine benzese de, gezegene yaklaştıkça yapısı oldukça farklı bir hal alır. Jüpiter'in volkanik olarak aktif ayı Io kendi çapında güçlü bir plazma kaynağıdır ve her saniye Jüpiter'in manyetosferini 1.000 kg kadar fazla oranda materyalle doldurmaktadır. Io yüzeyindeki güçlü volkanik patlamalar, sülfür ve oksijen iyonları üreten (S+, O+, S2+ and O2+ ) solar ultraviyole radyasyon tarafından iyonize edilen ve atomlarına ayrılan yüksek oranlarda sülfür dioksit salınımı yapar. Bu iyonlar uydunun atmosferinden kaçarlar ve Io plazma simitini/yumrusunu oluştururlar: Jüpiter'i çevreleyen Io'nun yörüngesinde konuşlanmış kalın ve soğuk yumru sarmalı. Simitin içindeki plazma sıcaklığı radyasyon kemerlerindekinden “10 keV (100 million K)” çok daha düşüktür “10–100 eV (100,000–1,000,000 K)”. Yumru içindeki plazma Jüpiter'le aynı yönde dönmeye zorlanark her ikisinin de aynı rotasyon periyodlarına sahip olması anlamına gelmektedir. Esasında Io yumrusu Jovian manyetosferinin dinamiklerini değiştirmektedir.
Birkaç aşamanın sonunda plazma yavaş yavaş Jüpiter'den uzağa doğru akmaya başlar. Plazma gezegenden uzaklaştıkça içerisinde oluşan dairesel akımlar aynı yönde dönmeye ayak uydurarak hızını aşamalı bir şekilde arttırırlar. Bu dairesel akımlar ayrıca rotanın aksi yönünde dönmekle sonuçlanan manyetik alandaki azimutal yapıların da kaynağını oluşturur. Plazmanın parçacık sayısı bakımından yoğunluğu Io yumrusuna doğru 35R'lik bir uzaklık arasında 2,000 cm−3 den yaklaşık 0.2 cm−3'e kadar düşmektedir. Manyetosferin ortalarına doğru, Jüpiter'den yaklaşık olarak 20R'den fazla bir mesafede, aynı yönde dönme yavaş yavaş kırılır ve plazma gezegenden daha yavaş dönmeye başlar. En sonunda 40R'den fazla uzaklıklarda (dış manyetosferde) bu plazma manyetik alandan tamamıyla uzaklaşır ve manyetosferden manyetik kuyruk aracılığıyla ayrılır. Soğuk, yoğun plazma dışarıya doğru hareket ederken, yerine sıcak, daha az yoğunlukta (sıcaklığı 200 milyon K ya da daha fazla) gelir. Bu plazma, dışyalıtık halde Jüpiter'e yaklaştıkça ısınır ve Jüpiter'in iç manyetosferindeki radyasyon kemerlerini oluştururlar.
Boyutu ve şekli > Manyetodisk

Dünya'nın manyetik alanı yaklaşık olarak gözyaşı şeklindeyken Jüpiter'inki daha da yayvan, diske benzer bir şekildedir ve ekseninde dönem dönem değişiklikler/kaymalar görünebilir. Disk'e benzer bir şekil almasının temel sebebi aynı yönde dönmeye zorlayan plazmadan kaynaklanan merkez çekim kuvveti ve sıcak plazmanın termal çekim kuvvetidir. Bu iki neden de gezegene uzaklığı 20R ya da daha fazla bir mesafedeki manyetodisk olarak bilinen ve pankeke benzer şekildeki formu oluşturan manyetik alan çizgilerini gerirler. Manyetodisk manyetik ekvator yakınlarında bulunan ince bir örtüye sahiptir. Manyetik alan örtünün üzerinde Jüpiter'den uzağa, örtünün altında ise Jüpiter'e doğru konuşlanmıştır. Io'daki plazma yüklenmesi Jovian manyetosferinin boyutlarını fazlasıyla aşar çünkü manyetodisk solar rüzgarın bakısını dengeleyen ek bir iç baskı yaratır.Io'nun yokluğunda gezegen yüzeyiyle manyetosfer arasındaki fark 42R'den fazla olmazdı; ama, şu anda ortalama olarak 75R civarında.
Manyetodisk alanının şekli ekvator plazma örtüsü boyunca akan azimutal halka akımı tarafından şekillendirilir. Bu akımın gezegene ait manyetik alanla etkileşime geçmesi sonucunda  Lorents kuvveti, aynı yönde birlikte dönen plazmanın gezegenden uzaklaşmasını engelleyen merkezi kuvveti oluşturur. Ekvatoral akım içerisinde bulunan total halka kuvvetinin 90 ile 160 milyon amper kuvvetinde olduğu tahmin ediliyor.
Dinamikler > Birlikte Dönme ve Ani Akımlar

Jüpiter'in manyetosferini yürüten temel sebep gezegenin dönüşüdür. Bu yönden bakıldığında Jüpiter, tek kutuplu jenaratör adı verilen aygıta çok benzerdir. Jüpiter döndükçe iyonosferi de bağlantılı bir şekilde gezegenin kutup noktalarındaki manyetik alanlara kayar. Kutupsal manyetik kuvvet rotasyon yönünde toplandığı için, hareket sonucu ortaya çıkan Lorents kuvveti negatif yüklü elektronları kutuplara iterken pozitif yüklü iyonlar da ekvatora doğru itilir. Bunun sonucu olarak da kutuplar negatif yüklü, ekvatora yakın bölgeler ise pozitif yüklü olur. Jüpiter'in manyetosferi yüksek derecede geçirgen plazmayla dolu olduğu için, manyetosfer boyunca elektriksel döngü yakınlarda oluşur. Direkt akım adı verilen bir akım manyetik alan çizgileri boyunca iyonosferden ekvatoral plazma örtüsüne doğru akar. Bu akım daha sonra ekvatoral plazma örtüsü içerisinde radyal olarak gezegenden uzağa doğru akmaya başlar ve son olarak da gezegenin iyonosferine kutuplarla bağlantılı noktalar boyunca manyetosferin dışından tekrar ulaşır. Manyetik alan çizgileri boyunca akan bu akımlara genellikle alan hizalanması ya da Birkeland akımlar olarak adlandırılır. Dairesel akımlar gezegenin manyetik alanıyla etkileşime girer ve Lorentz kuvvetinin oluşmasına neden olarak manyetosferik plazmayı gezegenin rotasyonuyla aynı yönde hızlandırır.
İyonosferden plazma örtüsüne akan akım özellikle plazma örtüsünün alakalı kısmı gezegenden daha yavaş döndüğünde daha güçlüdür. Yukarıda da bahsedildiği gibi, birlikte dönme Jüpiter'den 20 ile 40R arasında bozulur. Bu alan manyetik alanın oldukça gerildiği manyetodiske karşılık gelmektedir. Manyetodiske akan güçlü direkt akım  Jovian manyetik kutuplarından yaklaşık olarak 16 ± 1°'ye kadar uzanan oldukça kısıtlı bir enlem bölgesinde oluşurlar. Bu dar döngüsel bölgeler Jüpiter'in ana auroral ovallarına tekavül etmektedir. (Alttaki resme bakınız) Yaklaşık 50R uzaklıktan dış manyetosferden geri dönen akım, elektriksel dngünün yakınlarından, Jovian iyonosferine giriş yapar. Jovian atmosferindeki dairesel akımın  60 milyon ile 140 milyon amper arasında olduğu tahmin ediliyor.
Birlikte dönmeyle plazmanın hızlanması, Jovian rotasyonundan plazmanın kinetik enerjisine doğru enerji transferine neden olur. Bu manada, Dünya'nın manyetosferi temel anlamıyla solar rüzgarlar sonucunda güçlenirken Jüpiter'in manyetosferi gezegenin dönmesi sonucunda güçlenir.
Dinamikler > Değişim Değişkenliği ve Tekrar Bağlanma

Jovian manyetosferinin dinamiklerinin deşifrasyonunda karşılaşılan temel problem, ağır soğuk plazmanın 6 R uzaklığındaki Io yumrusundan 50 R'den daha uzakta bulunan dış manyetosfere olan taşınmasından kaynaklanmaktadır. Bu işlemin kesin mekanizması bilinmemektedir, ama  değişim değişkenliğinden kaynaklanan plazma difüzyonu olduğu varsayılmaktadır. İşlem hidrodinamiklerdeki Rayleigh- Taylor değişkenliğine benzerdir. Jovian manyetosferinin bulunduğu durumda, merkezkaç kuvveti yerçekimini oluşturan etkendir; ağır sıvı soğuk ve yoğun iyon plazmasıdır ve hafif sıvı da sıcak, daha az yoğunluktaki dış manyetosfer plazmasıdır. Bu değişkenlik plazmayla dolu manyetik akım tünellerinin iç ve dış manyetosferlerindeki değişime neden olur. Batmayan boş manyetik akım tünelleri iyon plazmasıyla dolu ağır tünelleri Jüpiter'den öteye iterken kendisi  gezegene doğru hareket eder. Manyetik akım tünellerinin bu değişimi manyetosferik türbülans formunu oluşturur.
Manyetik alan tünellerinin bu oldukça kuramsal değişim teorisi kısmen Galileo uzay aracı tarafından onaylandı. Bu boşluklar dış manyetosferden gelen neredeyse boş manyetik alan tünellerine karşılık gelebilir. Orta manyetosferde Galileo, artan enerji parçacıkları tünellerine ve güçlendirilmiş manyetik alanlara neden olan dış manyetosferdeki sıcak plazmanın manyetodiskle etkileşime girmesiyle oluşan sözde püskürme olaylarını saptadı. Ama, soğuk plazmanın dışa taşınmasını açıklayacak hiçbir mekanizma henüz bilinmiyor.
Soğuk iyon plazmasıyla dolu manyetik tüneller dış manyetosfere ulaştığında, manyetik alanı plazmadan ayıran bir tür tekrar bağlanma işlemine girerler. Sonraki muhtemelen plazmoid şeklinde (büyük plazma damlası) magnetotailin altına atılırken önceki sıcak ve daha az yoğunluktakiplazmayla dulu manyetik tüneller şeklinde im manyetosfere geri döner. Yeniden bağlanma işlemi 2-3 günde bir düzenli olarak oluşan ve Galileo sondası tarafından da gözlemlenen global yeniden yapılanma olaylarına da karşılık gelebilir. Yeniden yapılanma olayları, sık sık birlikte dönmeyi bırakan ve dışa doğru akmaya başlayan plazma hareketindeki ani değişmelerin yanında  genellikle hızlı ve kaotik manyetik alan güç ve yön değişimlerini de kapsar. Genellikle şafak sıralarında gözlemlenirler. Açık alan çizgileri boyunca kuyruğun altına akan plazma  gezegensel rüzgar olarak adlandırılır.
Dinamikler > Solar Rüzgarı’nın Etkisi

Jovian manyetosferinin dinamikleri her ne kadar genel olarak enerjinin içsel kaynaklarına bağlı olsa da solar rüzgar da muhtemelen yüksek enerjili protan kaynağı olarak önemli bir role sahiptir. Dış manyetosferin yapısı, alacakaranlık-şafaj asimetrisini de içeren solar rüzgarla yönlendirilen manyetosferin özelliklerini de gösteriyor. Özellikle, alacakaranlık durumundaki manyetik alan çizgileriyle  şafak zamanındakiler zıt yönde bulunmaktadır. Buna ek olarak, şafak manyetosferi manyetik kuyrukla bağlantılı olarak açık alan çizgileri oluştururken alacakaranlık manyetosferinde alan çizgileri kapalıdır. Bütün bu gözlemler Dünya'da Dungey döngüsü olarak bilinen bir solar rüzgar yeniden bağlanma aşamasının Jovian manyetosferinde de yer alabileceğini gösteriyor.
Solar rüzgarın boyutunun Jüpiter'in manyetosferinin dinamikleri üzerindeki etkisi henüz bilinmiyor; buna rağmen, bu durum yüksek solar aktivitesi sırasında oluyor olabilir.
Radyasyon kemerlerinden oluşan senkronik emilimlerin yanı sıra şafak dalgaları, optik ve X-ray ışın yayımı da solar rüzgarın plazma sirkülasyonunu yönlendirmesi ya da manyetosferdeki içsel işlemleri ayarlamasını belirterek hepsinin solar rüzgar basıncıyla olan ilşkilerini göstermektedir.
Emisyon/Yayım > Keşfi

Jüpiter'in manyetik alanının varlığına dair ilk kanıt, dekametrik radyo yayımının (DAM) keşfiyle 1955 yılında ortaya atıldı. DAM'in spektrumu 40 MHz'ye kadar ulaştığı için astronomlar, yaklaşık 1 militeslas (10 gauss) gücünde bir gücün Jüpiter tarafından salındığına dair çıkarımlarda bulundular.
1959 yılında, elektromanyetik spektrumun mikrodalgayla bağlantılı bulunan bölümünde yapışan gözlemler, Jovian desimetrik yayınımının keşfine ve gezegenin radyasyon kemerlerinde bulunan bağıl elektronlar tarafından yayılan şeyin senkroton radyasyonu olduğunun fark edilmesine olanak sağladı. Bu senkroton yayılımlar, Jüpiter'in etrafındaki elektronların sayısını ve enerjisini tahmin etmede ve manyetik kuvvet ve onun eğimi hakkında tahminlerde bulunabilmek için kullanıldı.
1973 yılına kadar manyetik kuvvetin 2 faktör altında toplandığı düşünülüyordu; ama, eğiminin 10 derece olduğu doğru bir şekilde tahmin edilmişti. Jüpiter'in DAM'inin değişim içerisinde olduğu gerçeği 1964 yılında keşfedildi ve Jüpiter'in dönüş periyodlarının tam olarak tahmin edilmesini sağladı. Jovian manyetik alanının tam olarak keşfi Aralık 1973'te, Öncü 10 (Pioneer 10) uzay aracının gezegenin yakınında uçuşu sırasında oldu.
Serkan Özbalta

| Kişisel bilgileri |
| --- | --- | --- | --- |
Doğum tarihi:  5 Şubat 1979 (46 yaşında)
Doğum yeri:  Of, Trabzon
Mevkii:  Orta saha
Kulüp bilgileri
Kulübü:  - (teknik direktör)
Altyapı kariyeri
1997:  Gençlerbirliği
Profesyonel kariyeri*
| Yıllar |  Takım |  Maç |  (Gol) |
| 1998-1999 |  Erzincanspor |  33 |  (2) |
| 1999-2002 |  Altay |  0 |  (0) |
| 1999-2000 |  → Mersin İY (kiralık) |  13 |  (0) |
| 2000-2001 |  → Saran Keskinspor (kiralık) |  34 |  (1) |
| 2001-2002 |  → Seyhan Belediyespor (kiralık) |  10 |  (1) |
| 2002-2003 |  Gümüşhanespor |  28 |  (2) |
| 2003-2004 |  Kayseri Erciyesspor |  15 |  (1) |
| 2004-2005 |  Ünyespor |  17 |  (0) |
| 2005 |  Maltepespor |  14 |  (2) |
| 2006 |  Kahramanmaraşspor |  16 |  (2) |
| 2006-2007 |  Giresunspor |  23 |  (1) |
| 2007 |  Erzincanspor |  10 |  (2) |
| 2008 |  Bağlum Belediyespor |  6 |  (0) |
| 2008-2009 |  Maltepespor |  12 |  (0) |
| 2009-2010 |  Ofspor |  11 |  (0) |
| 2010-2011 |  Bugsaşspor |  0 |  (0) |
| Toplam |   |  242 |  (14) |
Teknik direktörlük kariyeri
2018-2020:  Ankara Keçiörengücü
2020-2021:  Manisa
2022:  Altay
2022:  Hatayspor
2022-2023:  Sakaryaspor
2023-2025:  Çorum
 * Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir. 
Serkan Özbalta (d. 5 Şubat 1979, Of, Trabzon), Türk teknik direktör ve eski futbolcudur.
1 Haziran 2022 tarihinde Süper Lig takımlarından Hatayspor ile 2 yıllık sözleşme imzaladı. Ancak alınan kötü sonuçlar sonrasında ve ligin 7. Haftası'nda ki 4-0'lık Kayserispor mağlubiyeti sonrası 17 Eylül 2022'de Hatayspor'da ki teknik direktörlük görevinden istifa ettiğini açıkladı. hatayspor başında çıktığı altı maçta beş mağlubiyet bir beraberlik alan Özbalta'nın yerine Volkan Demirel getirildi.
11 Ekim 2022 tarihinde 1. Lig ekiplerinden Sakaryaspor ile anlaştı.
Devrim Özkan

| Devrim Özkan |
| --- | --- |
Doğum: 2 Eylül 1998 (26 yaşında) Muğla, Türkiye
Eğitim: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi (bıraktı)
Etkin yıllar: 2017-günümüz
Ajans: İD İletişim

Devrim Özkan (d. 2 Eylül 1998, Muğla), Türk dizi ve tiyatro oyuncusu.
Hayatı ve kariyeri

2 Eylül 1998 tarihinde Muğla'da doğdu, Milas-Bodrum'da büyüdü. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesinde okurken 1. sınıfın sonunda okulu bıraktı ve İstanbul'a taşınarak ilk işi olan Rüya dizisi ile oyunculuğa başladı.
Vatanım Sensin ve "Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî" gibi tarihi dizilerin kadrosunda yer aldı. Daha sonra Ramo dizisinde yer aldı.
İki sezon boyunca Vuslat dizisinde ilk başrolünü oynadı. Gelsin Hayat Bildiği Gibi dizisinde "Songül Acarerk" karakterine hayat vererek geniş kitlelerce tanındı. Son olarak ise, Ne Gemiler Yaktım dizisinde "Fidan Hersekli" karakterine hayat verdi.
Özel Hayatı

Devrim Özkan, 2023'te futbolcu Lucas Torreira ile bir ilișki yaşamaya başladı.
Filmografisi

| Televizyon> Yıl | Televizyon> Yapım | Televizyon> Rol | Televizyon> Notlar | Televizyon> Kanal |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2017 | Rüya | İpek Giray | Yardımcı oyuncu | Show TV |
| 2017-2018 | Vatanım Sensin | Havva | Yardımcı oyuncu | Kanal D |
| 2019-2020 | Vuslat | Feride Çağlar | Başrol oyuncusu | TRT 1 |
| 2020-2021 | Ramo | Nehir Hanlı | Yardımcı oyuncu | Show TV |
| 2022-2023 | Gelsin Hayat Bildiği Gibi | Songül Acarerk Payaslı | Başrol oyuncusu | Show TV |
| 2023 | O Ses Türkiye Yılbaşı Özel | Kendisi | Konuk | TV8 |
| 2023-2024 | Ne Gemiler Yaktım | Fidan Hersekli | Başrol oyuncusu | Show TV |
| Yakında | Çift Kişilik Oda | Nilüfer | Başrol oyuncusu | NOW |
İnternet
| Yıl | Yapım | Rol | Notlar | Platform |
| 2021 | Ex Aşkım | Selin | Yardımcı oyuncu | GAİN |
| 2023-2025 | Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî | Efsun Hatun | Başrol oyuncusu | tabii |
| 2024 | Mavi Mağara | Alara | Başrol oyuncusu | Amazon Prime |
| Yakında | Her Şey Yolunda | Leyla | Başrol oyuncusu | Amazon Prime |
| Yakında | P.A.Y. |  | Başrol oyuncusu | tabii |
Tiyatro oyunları

| Tiyatro> Yıl | Tiyatro> Oyun | Tiyatro> Yer | Tiyatro> Not |
| --- | --- | --- | --- |
| 2019 | Woyzeck Açısı | Kozyatağı Kültür Merkezi | Oyuncu |
Ödüller ve adaylıklar

| Yıl | Ödül töreni | Kategori | Sonuç |
| --- | --- | --- | --- |
| 2022 | 48. Altın Kelebek Ödülleri | En İyi Kadın Oyuncu | Aday gösterildi |
Zâfir

| Zâfir> Fâtımî Halifeliği İmam-Halifesi |
| --- | --- |
Hüküm süresi: 1149 - 1154
Önce gelen: Hâfız
Sonra gelen: Fâiz

Doğum: 23 Şubat 1133(1133-02-23)
Ölüm: 15 Nisan 1154 (21 yaşında) Kahire
Babası: Hâfız
Dini: Hafızilik
Zafir veya El-Zafir bi-din Allah (d: Şubat 1133 – ö: Mart 1154, Kahire) Tam Adı: Ebu Muhammad El-Zafir bi-dīn Allah İsmāīl bin El-Ḥafîz Arapça: أبو محمد الظافر بدين الله إسماعيل بن الحافظ.
8 Ekim 1149 - Mart 1154 döneminde Yedinci Fâtımî Hâlifesi ve İsmâilîyye-Hafizilik Mezhebi'nin "Ikinci İmâmı".
Banks Adaları

Bu madde Büyük Okyanus'ta bulunan Vanuatu'ya bağlı bulunan adalar grubunu içermektedir. Kanada'nın Kuzeybatı Toprakları'nda bulunan Banks Adası maddesine, yine Kanada'nın Britanya Kolumbiyası'na bağlı ada için Banks Adası maddesine bakınız.
| --- | --- |

Bölge: Büyük Okyanus
Koordinatlar: 13°50′00″G 167°35′00″D﻿ / ﻿13.83333°G 167.58333°D﻿ / -13.83333; 167.58333
Siyasi
Adadaki ülke(ler): Vanuatu
Banks Adaları
Banks Adaları (Bislama: Bankis), Okyanusya ülkesi Vanuatu'nun kuzeyinde yer alan adalar grubudur. Kuzeybatısındaki Torres Adaları ile birlikte en kuzeydeki Torba bölgesini oluştururlar. Ada grubu yaklaşık 40 km (25 mi) Maewo'nun kuzeyinde yer alır ve Vanuatu'daki en büyük 13 adadan ikisi olan Gaua ve Vanua Lava'yı içerir. 2009 yılında adaların nüfusu 8.533 kişiydi. Ada grubunun toplamy yüzölçümü 780 km2 'dir.
Coğrafya

En büyük ada, engebeli bir araziye sahip olan ve adanın merkezindeki aktif bir yanardağ olan Gharat Dağı'na (797 m (2.615 ft) yükselen Gaua'dır (eski adıyla Santa Maria). Gaua'nın volkanik kraterindeki tatlı su gölü olan Letas Gölü, Vanuatu'nun en büyük gölüdür. Gruptaki biraz daha küçük bir ada olan Vanua Lava, 946 m (3.104 ft) ile daha yüksektir. Bu adada da aktif bir yanardağ bulunmakta olup, bu Suretamate Dağı'dır (Süretimiat veya Sere'ama olarak da yazılır, 921 m (3.022 ft) ) Vanua Lava'nın doğusunda gruptaki iki adacık vardır: Ravenga ve Kwakea (aynı zamanda Qakea olarak da yazılır). Bölge başkenti Sola, Vanua Lava'dadır. Grubun üçüncü büyük adası olan Ureparapara (Parapara olarak da bilinir), deniz tarafından delinmiş ve doğu kıyısında Divers Körfezi olarak bilinen bir körfez oluşturan eski bir volkanik konidir.
Bu büyük adaların doğusunda çok sayıda küçük ada bulunur. Bunlardan en kuzeyde bulunanı, 50 km (31 mi) Ureparapara'nın kuzeydoğusunda, en son 3,5 milyon yıl önce patlayan sönmüş bir yanardağ olan Vet Tagde (Vot Tande veya Vaat Ganai olarak da bilinir) bulunur. Banks Adaları grubundaki bu doğu zincirindeki diğer küçük adalar arasında, bir mercan atolündeki birkaç çok küçük, alçak ada olan Rowa Adaları (Resif Adaları olarak da bilinir) bulunur. Mota Lava bu doğu adalar zincirinin en büyük ve en yüksek olanıdır (411 m). Güney kıyısının açıklarında, gelgitte içinden geçilebilen yüksek mercanlarla çevrelenmiş küçük Ra adacığı bulunur. Takımadaların güneydoğu kısmını Mota, Merig ve Merelava adaları tamamlıyor.
Coğrafya > Adalar

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Ada ismi | Alan  (km2) | Nüfus | Başkent | Yüksek noktası | Yükseklik  (meter) | Belediye |
| Vot Tande | 0.24 | - | - | ... | 76 | Mota Lava |
| Ureparapara | 39 | 437 | Ley (Lesereplag) | Towlap Dağı | 764 | Ureparapara |
| Vanua Lava | 330 | 2623 | Sola | Suretamate Dağı | 921 | Vanua Lava |
| Mota | 9.5 | 683 | Veverao | Tawe Dağı | 411 | Mota |
| Mota Lava | 31 | 1451 | Lahlap | Tuntog Dağı | 243 | Mota Lava |
| Ra (Aya) | 0.5 | 189 | Ra | ... | ... | Mota Lava |
| Mere Lava | 15 | 647 | Tasmate | Teu Dağı (Star Peak) | 833 | Mere Lava |
| Gaua | 330 | 2491 | Jolap | Gharat Dağı | 767 | Gaua |
| Merig | 0.5 | 12 | Levolvol | ... | 125 | Mere Lava |
| Rowa (Reef Adaları) | 0.1 | - | - | ... | 2 | Mota Lava |
| Banks Adaları | 780 | 8.533 | Sola | Suretamate Dağı | 921 | 6 belediye |
Tarihçe

Vanuatu'nun geri kalanı gibi Banks Adaları'na da ilk yerleşim 12. yüzyılda BCE Lapita kültürüne mensup Avustronezyalı denizciler tarafından gerçekleşti. Arkeologlar Motalava, Vanua Lava ve Gaua'da antik obsidyen buldular ve Motalava'da Lapita çömlekçiliği buldular.
25 ve 29 Nisan 1606 tarihleri arasında Banks Adaları, Avrupalı bir kâşif tarafından Vanuatu'nun keşfedilen ilk kısmı oldu. Portekizli kâşif Pedro Fernández de Quirós liderliğindeki bir İspanyol keşif gezisi Merelava'yı geçti ve Espritu Santo'ya inmeden önce Gaua'da durdu ve orada kısa ömürlü bir koloni kurdu. Merelava, San Marcos, Mota Lava, Lágrimas de San Pedro (Aziz Petrus'un gözyaşları), Vanua Lava, Portal de Belén (Beytüllahim'deki Ahır) ve Gaua, Santa María olarak haritarlarda gösterildi.
Kaptan James Cook, 1774 yılında Vanuatu'yu, Banks Adaları'nı görmemiş olmasına rağmen tamamını keşfettiğini düşündü. Banks Adaları, Britanya Donanması'ndan William Bligh tarafından keşfedildiler ve patronu Sir Joseph Banks'in adını verdiler. Bu adalar Matthew Flinders tarafından haritalandırıldı. Vanua Lava da ilk kez 1859 yılıında Yeni Zelanda piskoposu George Augustus Selwyn tarafından keşfedildi.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası

| --- | --- |

Merkez: Lefkoşa, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti
Kuruluş: 16 Mayıs 1983 (41 yıl önce) (1983-05-16)
Sahibi:  Kuzey Kıbrıs
Başkan: Rifat Günay
Para birimi: Türk lirası ₺ TRY (ISO 4217)
Website: kktcmerkezbankasi.org
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin merkez bankasıdır. Merkezi Lefkoşa'dadır. 16 Mayıs 1983 tarihinde yasası kabul edilen KKTC Merkez Bankası, 6 Haziran 1984 tarihinde 43 çalışanı ile faaliyetine başlamıştır.
1983 yılına kadar Merkez Bankasının bulunmadığı Kuzey Kıbrıs'ta bankacılık işlemlerini Ziraat Bankası tarafından yürütmekteydi. 1983 yılında yasa çalışmaları yapılmaya başlamış ve Merkez Bankası yasası, Teşkilat yasası ve kullanılacak tüzükler hazırlanarak işin yasal yönü tamamlanmıştır. KKTC Merkez Bankası, Sarayönü'ndeki Vakıflara ait binada faaliyete geçmiştir. Maliye Bakanlığı tarafından sağlanan 250.000.000 TL sermaye ile kurulan banka, genel olarak Merkez Bankalarının yapmakta olduğu emisyon işleri dışındaki tüm bankacılık işlerini yapar hale gelmiştir.
Ekim 2000 tarihinde yürürlüğe konan Ekonomik İstikrar Program çerçevesinde, KKTC Merkez Bankası yeniden yapılandırılarak; Bankalar Yasası ve Merkez Bankası yasaları değiştirilmiş ve Bankacılık sektörünün tek elden ve daha etkin denetlenmesi sağlanmıştır. Ayrıca dünyadaki diğer örneklerinde olduğu gibi Merkez Bankası özerk bir yapıya kavuşturulmuştur.
İlk kuruluş yıllarında İdare Merkezi ve Merkez Şube olarak iki birime ayrılan Merkez Bankası devam eden yıllarda yapılan düzenlemelerle sekiz müdürlük ve Teftiş ve İnceleme Kurulu Başkanlığı olarak faaliyet göstermektedir.
Merkez Bankası başkanları

| № | Adı | Görev Başlangıcı | Görev Bitişi |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | Rifat Günay | 3 Mayıs 2018 | Görevde |
Atatürk Kent Ormanı

| Atatürk Kent Ormanı |
| --- | --- |
Hacıosman Korusu


Konum: Sarıyer, İstanbul, Türkiye
Koordinatlar: 41°08′04″K 29°01′56″D﻿ / ﻿41.13444°K 29.03222°D﻿ / 41.13444; 29.03222
Açılış: 19 Mayıs 2020 (Atatürk Kent Ormanı olarak)
Yürüyüş yolu: 12 km
Arazi: Engebeli
Su: 3 gölet
Toplu ulaşım: Hacıosman ve Darüşafaka metro istasyonları, Büyükdere Caddesi
Resmî site: yesil.istanbul/ataturkkentormani/
Atatürk Kent Ormanı (eski adı Hacıosman Korusu), İstanbul'un Sarıyer ilçesinde yer alan park ve orman alanıdır. İdari açıdan İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne (İBB) bağlıdır. Hacıosman Korusu adını taşıyorken, İBB tarafından düzenlenerek 19 Mayıs 2020'de Atatürk Kent Ormanı adıyla yeniden açılmıştır.
Konumu

Atatürk Kent Ormanı, Hacıosman, Derbent, Ferahevler ve Darüşşafaka semtleri arasında yer alır. Üç gölete ve yürüyüş parkurlarına sahip olup 1.000 dönümden fazla bir alanı kaplamaktadır. Yeni düzenleme sonrasında kafeterya, spor alanı, çocuk oyun alanı, açık otopark, tuvalet, kentsel tarım alanı, engelli asansörü, festival alanı, seyir alanı gibi mekanlara sahip oldu. Yürüyüş parkurları yapıldı ve bu parkurlara Çıtkuşu Parkuru (1,8 km), Su Parkuru (gidiş-dönüş 2,8 km) ve Orman Parkuru (3 km) adları verildi. Toplam yürüyüş parkuru 12 km'yi bulmaktadır. Koruya yeni giriş kapıları açıldı. Bu girişler Güney Kapısı, Darüşşafaka Metro Kapısı, Batı Kapısı, Bostan Kapısı, Hacıosman Metro Kapısı, Kuzey Kapısı, Doğu Kapısı ve Gölet Kapısı adları taşımaktadır. Atatürk Kent Ormanı'nın bütün yolları sokak lambalarıyla aydınlatılmaktadır. Küçük alanlara ve yol kenarlarına banklar ve çöp kutuları konmuştur. Park içinde Tarihi Karakol Binası, Hacıosman İtfaiye İstasyonu, Boğaziçi İmar Müdürlüğü ve Kentsel Ekolojik Sistemler Müdürlüğü bulunmaktadır.