stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
สามเหลี่ยมชมพู
ประวัติ

ในนาซีเยอรมนีนักโทษทุกคนต้องใส่เสื้อแจ็คเกตที่มีสัญลักษณ์ของค่ายกักกันโดยจะแบ่งกันเป็นกลุ่มตามสี ชายรักร่วมเพศต้องใส่สามเหลี่ยมชมพู แม้ว่าจะเป็รการยากที่จะคาดคะเนจำนวนเกย์ในค่ายกักกันของเยอรมัน ริชาร์ด แพลนท์ได้คาดเดาไว้ว่าระหว่างปีค.ศ. 1933 และ 1944 น่าจะมีประมาณ 50,000 ถึง 60,000 คน
ในช่วงปลายของยุค 70 สามเหลี่ยนชมพูถูกนำมาใช้แทนสัญลักษณ์ในการประท้วงสิทธิชาวเกย์
กลุ่มผู้สนันสนุนผู้ป่วยโรคเอดส์ หรือ The AIDS Coalition To Unleash Power (ACT UP) ได้นำสามเหลี่ยมชมพูไปใช้พร้อมกับสโลแกน ความเงียบ = ตาย ("SILENCE = DEATH") ไปใช้เป็นโลโก้โดยนักเคลื่อนไหวเกย์ที่นครนิวยอร์กในปี 1987
สามเหลี่ยชมพูเป็นพื้นฐานของการออกแบบอนุเสาวรีย์โฮโม (Homomonument ) ในอัมสเตอร์ดัม อนุสรณ์ฮอโลคอสต์เกย์และเลสเบี้ยนในซิดนีย์ (Gay and Lesbian Holocaust Memorial) และสวนสามเหลี่ยมชมพู (Pink Triangle Park) ในซานฟรานซิสโก
ตัวอย่าง

ตัวอย่างการใช้สามเหลี่ยมชมพูในอนุสรณ์
สามเหลี่ยมชมพู (Rosa Winkel ในภาษาเยอรมัน) เพื่อระลึกถึงชายเกย์ที่ถูกฆ่าในค่ายกักกันบูเคนวัลด์
สามเหลี่ยมชมพู ณ สถานีรถไฟในกรุงเบอร์ลิน เพื่อเคารพเกย์ชายที่ เสียชีวิต
อนุเสาวรีย์โฮโม (Homomonument ) ในอัมสเตอร์ดัมใช้สามเหลี่ยมชมพูเพื่อระลึกถึงชายเกย์ที่เสียชีวิตจากฮอโลคอสต์ และร่วมไปถึงผู้เสียชีวิตจากต่อต้ายชาวเกย์
อนุสรณ์ฮอโลคอสต์เกย์และเลสเบี้ยนในซิดนีย์ (Sydney Gay and Lesbian Holocaust Memorial)
สวนสามเหลี่ยมชมพูในซานฟรานซิสโก
ดูเพิ่ม

An Underground Life: Memoirs of a Gay Jew in Nazi Berlin (1999) by Gad Beck (University of Wisconsin Press). ISBN 0-299-16500-0.
The Iron Words (2014) by Michael Fridgen (Dreamlly Publishing). ISBN 978-0-615-99269-3.
Liberation Was for Others: Memoirs of a Gay Survivor of the Nazi Holocaust (1997) by Pierre Seel (Perseus Book Group). ISBN 0-306-80756-4.
I, Pierre Seel, Deported Homosexual: A Memoir of Nazi Terror (1995) by Pierre Seel. ISBN 0-465-04500-6.
Heinz Heger (1994). Men With the Pink Triangle: The True, Life-And-Death Story of Homosexuals in the Nazi Death Camps. Alyson Books. ISBN 1-55583-006-4.
แหล่งข้อมูลอื่น

Auschwitz Concentration Camp: The Pink-Triangle prisoners
สามเหลี่ยมสีชมพูล้อมรอบด้วยวงกลมสีเขียวแสดงถึงเพื่อนชาวเกย์ (Straight ally) สิทธิเกย์ และพื้นที่ที่ปราศจากโฮโมโฟเบีย
กอร์ผู้สังหารเทพเจ้า

| กอร์ผู้สังหารเทพเจ้า> ข้อมูลการจัดพิมพ์ |
| --- | --- |
ผู้จัดพิมพ์: มาร์เวลคอมิกส์
ปรากฏตัวครั้งแรก: ธอร์: ก็อดออฟธันเดอร์ #2 (มกราคม 2013)
สร้างสรรค์โดย: เจสัน อารอน อีซาด รีบิช
ข้อมูลในเรื่อง
ชื่อจริง: กอร์
นามแฝง: กอร์ผู้ไถ่, ผู้สังหารเทพเจ้า, ผู้พิฆาตเทพเจ้า, เพชฌฆาตทมิฬ
สปีชี่ส์: เอเลียนไม่ทราบเผ่าพันธุ์
ถิ่นกำเนิด: ดาวเคราะห์ไม่มีชื่อ
ความสามารถ: พลังจากซิมไบโอต: ความแข็งแรง ความเร็วและความทนทานระดับเหนือมนุษย์  เสมือนเป็นอมตะ  การเปลี่ยนรูปร่างและการพรางตัวอย่างจำกัด  ความสามารถในการป้องกันตนเองของซิมไบโอต  การถ่ายแบบซิมไบโอต  การฟื้นฟูพลัง 
กอร์ผู้สังหารเทพเจ้า (อังกฤษ: Gorr the God Butcher) เป็นตัวร้ายที่มีพลังพิเศษที่ปรากฏในหนังสือการ์ตูนอเมริกันที่ตีพิมพ์โดยมาร์เวลคอมิกส์
ตัวละครจะเปิดตัวฉบับคนแสดงครั้งแรกในเรื่อง ธอร์: ด้วยรักและอัสนี (2022) ในจักรวาลภาพยนตร์มาร์เวล รับบทโดย คริสเตียน เบล
ประวัติการตีพิมพ์

เจสัน อารอนและอีซาด รีบิช ตัดสินใจเปิดตัวแฟรนไชส์ ธอร์ อีกครั้งในช่วงความคิดริเริ่ม Marvel NOW! Gorr ปรากฏตัวครั้งแรกใน Thor: God of Thunder #2 (มกราคม 2013)  เรื่องนี้ได้รับการโหวตให้เป็นเรื่อง ธอร์ ที่ดีที่สุดอันดับ 8 โดย Comicbook.com
ฟลายอิงโพลีป

ฟลายอิงโพลีป (อังกฤษ: Flying polyp) บางครั้งก็เรียกว่า เอลเดอร์บีอิง หรือ เผ่าโพลีปัส เป็นสิ่งมีชีวิตจากต่างดาวซึ่งมีบทบาทในเรื่องชุดตำนานคธูลู ฟลายอิงโพลีปปรากฏตัวครั้งแรกในเรื่องสั้น The Shadow Out of Time ของเอช. พี. เลิฟคราฟท์ซึ่งเผยแพร่ในปีพ.ศ. 2482 ชื่อฟลายอิงโพลีปซึ่งแปลว่า ติ่งเนื้อบินได้ นี้มาจากรูปร่างของสิ่งมีชีวิตชนิดนี้และความสามารถในการลอยตัวกลางอากาศ
ลักษณะ

ฟลายอิงโพลีปเป็นเผ่าพันธุ์ซึ่งมายังโลกเมื่อประมาณ 750 ล้านปีก่อน ซึ่งฟลายอิงโพลีปยังได้ตั้งรกรากบนดาวเคราะห์อื่นอีกสามดวงในระบบสุริยะจักรวาล ซึ่งหนึ่งในนั้นก็คือ ยาคช์ (ดาวเนปจูน) ฟลายอิงโพลีปได้สร้างเมืองหินบะซอลต์ที่เต็มไปด้วยหอคอยสูงซึ่งไม่มีหน้าต่าง ต่อมาจึงได้พยายามตั้งนิคมในมหาสมุทรแต่ก็ถูกเอลเดอร์ธิงขับไล่จนล้มเลิกไป
ฟลายอิงโพลีปเป็นสิ่งมีชีวิตที่ตาบอด แต่มีสัมผัสพิเศษที่วัตถุต่างๆไม่สามารถปิดกั้นได้ ร่างกายของฟลายอิงโพลีปเป็นกึ่งสสาร ซึ่งแม้จะมีลักษณะคล้ายของแข็งและสามารถกระทบกับวัตถุต่างๆได้แต่ก็ทำให้ทนทานต่อการบาดเจ็บทางกายภาพมาก แต่สามารถถูกฆ่าตายได้ด้วยพลังงานจำพวกไฟฟ้าซึ่งเป็นจุดอ่อน จิตใจของฟลายอิงโพลีปนั้นแปลกประหลาดกว่าเผ่าพันธุ์อื่นๆจนมหาเผ่าพันธุ์แห่งยิธก็ไม่สามารถใช้พลังสลับจิตได้กับฟลายอิงโพลีปได้
ฟลายอิงโพลีปสามารถบินได้แม้จะไม่มีปีกและเมื่ออยู่บนพื้นก็จะทิ้งรอยเท้าขนาดใหญ่เอาไว้ ฟลายอิงโพลีปสามารถทำให้ตัวเองล่องหนได้ แต่เนื่องจากจะส่งเสียงคล้ายกับผิวปากตลอดเวลาจึงทำให้ศัตรูรู้ตัวเสมอ ฟลายอิงโพลีปยังสามารถเรียกและควบคุมลมได้และใช้เป็นอาวุธในการต่อสู้
เมื่อมหาเผ่าพันธุ์แห่งยิธมายังโลกนั้นก็ได้ทำสงครามกับฟลายอิงโพลีปด้วยวิทยาการที่ล้ำหน้าจนสามารถขับไล่ฟลายอิงโพลีปให้หนีลงไปในถ้ำใต้ดินได้ มหาเผ่าพันธุ์แห่งยิธได้ใช้ประตูกลปิดทางเข้าของถ้ำใต้ดินไว้ และทิ้งเมืองของฟลายอิงโพลีปให้ร้างไว้อย่างนั้น แต่ในที่สุดฟลายอิงโพลีปก็ได้หลุดจากการกักขังและได้ทำลายล้างอารยธรรมของมหาเผ่าพันธุ์แห่งยิธจนสิ้นไป แต่หลังจากนั้นก็กลับไปอาศัยในถ้ำใต้ดินโดยไม่ออกมาอีก
ในสื่ออื่นๆ

ฟลายอิงโพลีปปรากฏตัวเป็นศัตรูระดับบอสในวิดีโอเกม Call of Cthulhu: Dark Corners of the Earth
ฟลายอิงโพลีป
ฟุตบอลทีมชาติติมอร์-เลสเต

ฟุตบอลทีมชาติติมอร์-เลสเต (โปรตุเกส: Seleção Timorense de Futebol) เป็นทีมฟุตบอลระดับทีมชาติจากประเทศติมอร์-เลสเตซึ่งยังไม่เคยประสบความสำเร็จในรายการระดับนานาชาติใด ๆ เลย ทีมชาติติมอร์-เลสเตเข้าเป็นสมาชิกของฟีฟ่าเมื่อวันที่ 12 กันยายน ค.ศ. 2005 และเปิดตัวระดับนานาชาติครั้งแรกในการแข่งขันเอเชียนคัพรอบแบ่งกลุ่มเมื่อเดือนมีนาคม ค.ศ. 2005 โดยแพ้ศรีลังกา 3-2 และแพ้ไต้หวัน 3-0
ผลงาน > ฟุตบอลชิงแชมป์แห่งชาติอาเซียน

2004 — รอบแบ่งกลุ่ม
2007–2016 — ไม่ผ่านรอบคัดเลือก
2018 — รอบแบ่งกลุ่ม
2020 — รอบแบ่งกลุ่ม
2022 — ไม่ผ่านรอบคัดเลือก
2024 — รอบแบ่งกลุ่ม
แหล่งข้อมูลอื่น

ข้อมูลของ ฟุตบอลทีมชาติติมอร์-เลสเต ที่ ซ็อกเกอร์เวย์
| ด ค กฟุตบอลทีมชาติของสมาพันธ์ฟุตบอลเอเชีย |
| --- | --- |
เอเชียนคัพ
เอเชียตะวันตก (WAFF):  กาตาร์  คูเวต  จอร์แดน  ซาอุดีอาระเบีย  ซีเรีย  บาห์เรน  ปาเลสไตน์  เยเมน  เลบานอน  สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์  อิรัก  โอมาน 
เอเชียกลาง (CAFA):  คีร์กีซสถาน  เติร์กเมนิสถาน  ทาจิกิสถาน  อัฟกานิสถาน  อิหร่าน  อุซเบกิสถาน 
เอเชียใต้ (SAFF):  เนปาล  บังกลาเทศ  ปากีสถาน  ภูฏาน  มัลดีฟส์  ศรีลังกา  อินเดีย 
เอเชียตะวันออก (EAFF):  กวม  เกาหลีใต้  เกาหลีเหนือ  จีน  จีนไทเป  ญี่ปุ่น  มองโกเลีย  มาเก๊า  หมู่เกาะนอร์เทิร์นมาเรียนา1  ฮ่องกง 
เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (AFF):  กัมพูชา  ติมอร์-เลสเต  ไทย  บรูไน  พม่า  ฟิลิปปินส์  มาเลเซีย  ลาว  เวียดนาม  สิงคโปร์  ออสเตรเลีย  อินโดนีเซีย 
ทีมชาติที่ถูกยุบ:  มาลายา  เยเมนใต้  เวียดนามใต้  เวียดนามเหนือ 
ทีมชาติในอดีต:  อิสราเอล (ย้ายไปยูฟ่าในปี 1994)  คาซัคสถาน (ย้ายไปยูฟ่าในปี 2002)  นิวซีแลนด์ (ก่อตั้งโอเอฟซีในปี 1966) 
1 ไม่เป็นสมาชิกของฟีฟ่า
อันดับหนูผีช้าง

| หนูผีช้าง (เซงกิส) ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: โอลิโกซีนตอนต้นถึงปัจจุบัน, 34–0Ma  PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N      |
| --- | --- |

เซงกิสไม่ทราบชนิด

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Mammalia
ชั้นฐาน:: Placentalia
อันดับใหญ่:: Afrotheria
อันดับ:: Macroscelidea Butler, 1956
วงศ์:: Macroscelididae Bonaparte, 1838

สกุล
 Rhynchocyon   Petrodromus   Macroscelides   Elephantulus
หนูผีช้าง เป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดเล็กจำพวกหนึ่ง พบในทวีปแอฟริกา มีรูปร่างคล้ายหนูซึ่งเป็นสัตว์ในอันดับสัตว์ฟันแทะ (Rodentia) แต่กลับมีจมูกยื่นยาวเหมือนงวงช้าง ซึ่งในความจริงแล้ว หนูผีช้างเดิมเคยถูกจัดเป็นสัตว์ในอันดับตุ่น (Soricomorpha) และอันดับสัตว์กินแมลง (Insectivora)
แต่ปัจจุบัน ถูกแยกออกมาเป็นอันดับต่างหาก คือ อันดับ Macroscelidea
หนูผีช้าง มีชื่อเรียกในภาษาเบนตูว่า เซงกิส (Sengis) เป็นสัตว์ที่พบเห็นได้ยาก ออกหากินในเวลากลางคืน ปัจจุบันพบมีทั้งหมด 15 ชนิด ในทั้งหมด 4 สกุล และวงศ์เดียว  โดยชนิดที่พบล่าสุด ได้ถูกอนุกรมวิธานเมื่อเดือนมกราคม ค.ศ. 2008  โดยนักวิทยาศาสตร์ชาวอเมริกัน 2 คน  ซึ่งได้พบเจอครั้งแรกเมื่อปี ค.ศ. 2005 ที่ป่าใจกลางประเทศแทนซาเนีย ทางแอฟริกาตะวันออก และได้ตั้งชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Rhynchocyon udzungwensis นับว่าเป็นการค้นพบหนูผีช้างชนิดใหม่ในรอบ 126 ปี
หนูผีช้าง กินแมลงตามพื้นดินเป็นอาหาร เป็นสัตว์ที่พบอยู่เฉพาะในทวีปแอฟริกาเท่านั้น  มีพฤติกรรมที่ครองคู่เพียงตัวเดียวตลอดชีวิต จากการศึกษาในระดับโมเลกุลในห้องปฏิบัติการพบว่ามีความใกล้ชิดกับช้างมากกว่าสัตว์ในอันดับใด ๆ ที่มีลักษณะคล้ายคลึงกัน โดยจัดเป็นสัตว์ที่อยู่ในอันดับใหญ่ แอโฟรธีเรีย (Afrotheria) ที่มีวิวัฒนาการอยู่ในแอฟริกามากว่า 100 ล้านปีแล้ว
กังหันน้ำชัยพัฒนา

กังหันน้ำชัยพัฒนา
กังหันน้ำชัยพัฒนา เป็นกังหันน้ำเพื่อบำบัดน้ำเสียด้วยวิธีการเติมอากาศ เป็นสิทธิบัตรในพระปรมาภิไธยของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เพื่อพัฒนาแหล่งน้ำแก่ปวงชน ทำงานโดยการหมุนปั่น เพื่อเติมอากาศให้น้ำเสียกลายเป็นน้ำดี สามารถประยุกต์ใช้บำบัดน้ำเสีย จากการอุปโภคของประชาชน น้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม รวมทั้งเพิ่มออกซิเจน ให้กับบ่อเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำทางการเกษตร
ส่วนประกอบ

กังหันชัยพัฒนา เป็น เครื่องกลเติมอากาศที่ผิวน้ำหมุนช้าแบบทุ่นลอย (สามารถลอยขึ้นและลงได้เองตามระดับน้ำ)
ประกอบด้วยซองวิดน้ำ มีใบพัดที่ออกแบบเป็น ซองตักน้ำรูปสี่เหลี่ยมคางหมูจำนวน 6 ซองแต่ละซองจะถูกแบ่งออกเป็น 3 ห้องเท่า ๆ กัน ทั้งหมดถูกติดตั้งบนโครงเหล็ก 12 โครงใน 2 ด้าน
มีศูนย์กลางของกังหันที่เรียกว่า "เพลากังหัน" ซึ่งวางตัวอยู่บนตุ๊กตารองรับเพลา ที่ติดตั้งอยู่บนทุ่นลอย และมีระบบขับส่งกำลัง ด้วยเฟืองจานขนาดใหญ่ ใช้มอเตอร์ไฟฟ้าขนาด 2 แรงม้า สำหรับขับเคลื่อนซองน้ำ ให้หมุนรอบเป็นวงกลม อยู่บนโครงเหล็กที่ยึดทุ่นทั้ง 2 ด้านเข้าไว้ด้วยกัน
ด้านล่างของกังหันในส่วนที่จมน้ำ จะมีแผ่นไฮโดรฟอยล์ยึดปลายของทุ่นลอยด้านล่าง
การทำงาน

ตามทฤษฎีเครื่องกลเติมอากาศ นับว่าการเติมอากาศหรือออกซิเจนเป็นหัวใจของระบบบำบัดน้ำเสีย เพราะถ้ามีออกซิเจนอยู่มาก จุลินทรีย์ก็สามารถบำบัดน้ำได้ดี และบำบัดน้ำเสียได้มากขึ้น แต่ที่ความดันบรรยากาศซึ่งเป็นความดันที่ค่อนข้างต่ำ สำหรับออกซิเจนในการละลายน้ำ จึงต้องมีการเพิ่มพื้นที่สัมผัส ระหว่างอากาศกับน้ำให้ได้มากที่สุด
กังหันชัยพัฒนา เป็น กังหันน้ำที่มีโครงเป็นรูปเหลี่ยมบนทุ่นลอย และมีซองตักวิดน้ำซึ่งเจาะเป็นรูพรุน เราจึงเห็นสายน้ำพรั่งพรู จากซองวิดน้ำขณะที่กังหันหมุนวนเวียน ซ้ำแล้วซ้ำเล่า
ใช้หลักการตวัดน้ำขึ้นไปสาดกระจายให้เป็นฝอยในอากาศ ทำให้น้ำสัมผัสกับอากาศได้อย่างทั่วถึง ส่งผลให้ปริมาณ ออกซิเจนในอากาศสามารถ ละลายผสมผสาน เข้าไปในน้ำได้อย่างรวดเร็ว ทุกครั้งที่น้ำถูกตักขึ้นมา ออกซิเจนในอากาศจะละลายในน้ำได้ดีขึ้น เพราะพื้นที่ในการทำปฏิกิริยามีมากกว่าเดิม ทำให้น้ำเสีย ซึ่งเป็นปัญหาของแหล่งน้ำในหลายพื้นที่ มีคุณภาพที่ดีขึ้น
การเพิ่มออกซิเจนให้กับน้ำจะช่วยให้จุลินทรีย์ย่อยสลายสิ่งสกปรกในน้ำเสียได้อย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งเป็นกระบวนการทางชีวภาพ ที่ใช้ในการบำบัดน้ำเสีย ที่ได้รับความนิยมอย่างมาก เพราะเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพ และใช้ค่าใช้จ่ายในการบำบัดน้ำเสียน้อย และแหล่งน้ำเสียที่กระจายไปตามแหล่งต่าง ๆ จึงทำให้ยากแก่การรวบรวมน้ำเสีย เพื่อนำไปบำบัดในโรงบำบัดน้ำเสีย และต้องเสียค่าใช้จ่ายสูง
การประยุกต์ใช้งานสามารถใช้ประโยชน์เพื่อเติมอากาศให้กับน้ำหรือใช้เพื่อขับเคลื่อนน้ำได้ โดยการใช้งานทั้งในรูปแบบ ที่ติดตั้งอยู่กับที่ และใช้ในรูปแบบเคลื่อนที่ เพื่อเติมอากาศให้กับแหล่งน้ำขนาดใหญ่ หรือตามคลองส่งน้ำที่มีความยาวมาก ซึ่งดัดแปลงได้ด้วยการใช้พลังงาน จากเครื่องยนต์ของกังหัน
จุดเริ่มต้นของกังหันน้ำชัยพัฒนา

กังหันน้ำชัยพัฒนาสร้างขึ้น เพื่อการแก้มลพิษทางน้ำซึ่งทวีความรุนแรงมากขึ้นในหลายพื้นที่
วิวัฒนาการของกังหันน้ำชัยพัฒนานั้น เริ่มจากการสร้างต้นแบบได้ครั้งแรกในปี 2532 แล้วนำไปติดตั้งยังพื้นที่ทดลองเพื่อแก้ปัญหาไปพร้อมๆ กัน
ทั้งนี้ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ได้มีพระราชดำริให้มูลนิธิชัยพัฒนาดำเนินการวิจัย และพัฒนากังหันน้ำ ซึ่งโครงสร้างและส่วนประกอบ ในส่วนที่เป็นปัญหา ได้รับการแก้ไขมาโดยตลอด นับแต่มีการสร้างเครื่องต้นแบบ
ในด้านโครงสร้างนั้นได้พัฒนาให้กังหันน้ำหมุนด้วยความเร็ว 1,450 รอบต่อนาที โดยที่ซองตักน้ำหมุนด้วยความเร็ว 5 รอบต่อนาที ขับด้วยมอเตอร์ขนาด 2 แรงม้า และมีการปรับปรุง โครงสร้างในรูปแบบต่าง ๆ เช่น ออกแบบตัวเครื่องให้สามารถ ขับเคลื่อนด้วยคนเพื่อใช้ในแหล่งน้ำ ที่ไฟฟ้ายังเข้าไปไม่ถึง เป็นต้น
ด้านประสิทธิภาพสามารถถ่ายเทออกซิเจนลงน้ำได้ 0.9 กิโลกรัมต่อแรงม้า-ชั่วโมง และมีการพัฒนาให้ถ่ายเทออกซิเจนได้ 1.2 กิโลกรัมต่อแรงม้า-ชั่วโมง
สิทธิบัตรการประดิษฐ์

กังหันน้ำชัยพัฒนา ได้รับสิทธิบัตรจากกรมทรัพย์สินทางปัญญา เมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2536 หลังจากเลขาธิการมูลนิธิชัยพัฒนา ซึ่งเป็นหน่วยงานหลักที่สนองพระราชดำริ ในการพัฒนากังหันน้ำ ได้รับพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ยื่นขอรับสิทธิบัตรเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน พ.ศ. 2535 จึงนับว่าเป็นสิทธิบัตรในพระปรมาภิไธยของพระมหากษัตริย์พระองค์แรกของไทย และครั้งแรกของโลก และถือว่าวันที่ 2 กุมภาพันธ์ของทุกปีเป็น “วันนักประดิษฐ์” นับแต่นั้นเป็นต้นมา
นอกจากนี้ กังหันชัยพัฒนายังได้รับรางวัลเหรียญทองจาก The Belgian Chamber of Inventor องค์กรทางด้านนวัตกรรมที่เก่าแก่ของประเทศเบลเยียม ภายในงาน “Brussels Eureka 2000” ซึ่งเป็นงานแสดงสิ่งประดิษฐ์ใหม่ของโลกวิทยาศาสตร์ ณ กรุงบรัสเซลส์ ประเทศเบลเยียม
สงครามคาบสมุทร

สงครามคาบสมุทร (โปรตุเกสและสเปน: Guerra Peninsular) หรือ สงครามเอกราชสเปน (สเปน: Guerra de la Independencia Española) เป็นความขัดแย้งทางทหารระหว่างจักรวรรดิฝรั่งเศสของนโปเลียนกับฝ่ายพันธมิตรอันประกอบด้วยสหราชอาณาจักร, สเปน และโปรตุเกส เพื่อแย่งชิงคาบสมุทรไอบีเรียในช่วงสงครามนโปเลียน สงครามเริ่มขึ้นเมื่อนายพลฌ็อง-อ็องด็อชแห่งฝรั่งเศสและกองทหารในบัญชาที่ยืมมาจากสเปน อาศัยช่วงที่โปรตุเกสขาดแคลนกำลัง เข้ารุกรานและยึดครองโปรตุเกสในปลายปี ค.ศ. 1807 อย่างง่ายดาย แต่เมื่อยกทัพไปถึงยังกรุงลิสบอนในวันที่ 30 พฤศจิกายน ก็ต้องพบว่า เจ้าชายฌูเอาแห่งบรากังซา ผู้สำเร็จราชการ และพระนางเจ้ามารีอาแห่งโปรตุเกส ได้ทรงพาพระราชวงศ์ ขุนนาง กองเรือรบโปรตุเกส และกองเรือสินค้าทั้งหมดอพยพไปยังอาณานิคมบราซิลก่อนแล้วเพียงหนึ่งวันภายใต้การคุ้มครองของราชนาวีอังกฤษ เหลือเพียงประชาชนไว้ในกรุงลิสบอนเท่านั้น
ฝรั่งเศสยึดครองโปรตุเกสได้ไม่นานก็ต้องถอนกำลังออกจากโปรตุเกสในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1808 และหันไปโจมตีสเปนแทน โดยสามารถยึดบาร์เซโลนาได้ในวันที่ 29 กุมภาพันธ์ อย่างไรก็ตาม กองทัพสเปนที่มีทหารกว่าแสนนายยังอยู่ในภาวะอัมพาต เนื่องจากปัญหาความขัดแย้งการเมืองภายในประเทศทำให้ทหารอยู่ในภาวะขาดผู้นำ สามสัปดาห์ต่อมา การลุกฮือของประชาชนทำให้ในวันที่ 19 มีนาคม พระเจ้าการ์โลสที่ 4 ทรงยินยอมมอบราชสมบัติให้แก่เจ้าชายเฟอร์ดินานด์ พระราชโอรสของพระองค์ ความวุ่นวายในสเปนถูกระงับลงโดยกองพลของจ๊อคชิม มูรัท พร้อม ๆ กับการถอดพระเจ้าเฟอร์ดินานด์ที่ 7 ออกจากราชสมบัติ
อังกฤษซึ่งต่อต้านนโปเลียนอยู่เดิมแล้วนั้น เมื่อเห็นว่าชาวสเปนไม่ยอมรับทุกสิ่งทุกอย่างที่เป็นของนโปเลียน อังกฤษจึงคิดว่าตัวเองนั้นยืนอยู่ฝ่ายถูกต้องและมีความชอบธรรมและเริ่มที่จะแสวงหาพันธมิตร จึงเข้ามามีส่วนในสงครามครั้งนี้โดยการประกาศสงครามกับนโปเลียน โดยในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1808 กองทหารอังกฤษภายใต้บัญชาของพลโท เซอร์ อาร์เธอร์ เวลสลีย์ เริ่มตั้งมั่นในโปรตุเกส และผนึกกำลังกับสเปนและโปรตุเกส สงครามคาบสมุทรดำเนินไปจนกระทั่งสามารถเอาชนะนโปเลียนได้ในสงครามประสานมิตรครั้งที่หก นับเป็นการอุบัติขึ้นครั้งแรกของสงครามกองโจรขนาดใหญ่
สารานุกรม

Esdaile, Charles J. (1988). The Spanish Army in the Peninsular War. Manchester University Press. ISBN 0-7190-2538-9.
Esdaile, Charles J. (2004). Fighting Napoleon: Guerrillas, Bandits & Adventurers in Spain, 1808–1814. Yale University Press. ISBN 0-300-10112-0.
Fletcher, Ian (2003). Peninsular War; Aspects of the Struggle for the Iberian Peninsula. Spellmount Publishers. ISBN 1-873376-82-0.
Fletcher, Ian, บ.ก. (2007). The Campaigns of Wellington, (3 vols) Vol 1. The Peninsular War 1808–1811; Vol. 2. The Peninsular War 1812–1814. The Folio Society.
Fraser, Ronald (2008). Napoleon's Cursed War: Spanish Popular Resistance in the Peninsular War, 1808–1814. Brooklyn: Verso Books. p. 624. ISBN 978-1-84467-082-6.
Gay, Susan E. (1903). Old Falmouth. London. p. 231.
Goya, Francisco (1967). The Disasters of War. Dover Publications. ISBN 0-486-21872-4.
Griffith, Paddy (1999). A History of the Peninsular War: Modern Studies of the War in Spain and Portugal, 1808–14. Vol. 9. Greenhill Books. ISBN 1-85367-348-X.
Henty, G.A. (1898). With Moore at Corunna: A Tale of the Peninsular War. ISBN 979-8574537800. – historical fiction
อักษรพม่า

| อักษรพม่า  |
| --- | --- |
วลี อักษรพม่า ในภาษาพม่าที่เขียนด้วยอักษรพม่า
ชนิด:  อักษรสระประกอบ 
ช่วงยุค: ประมาณ พ.ศ. 1527 หรือ พ.ศ. 1578–ปัจจุบัน
ทิศทาง: ซ้ายไปขวา 
ภาษาพูด: พม่า, บาลี และสันสกฤต
อักษรที่เกี่ยวข้อง
ระบบแม่: อักษรโปรโต-คานาอันไนต์อักษรฟินิเชียอักษรแอราเมอิกอักษรพราหมีอักษรปัลลวะอักษรมอญอักษรพม่า
ISO 15924
ISO 15924: Mymr (350), ​Myanmar (Burmese)
ยูนิโคด
ยูนิโคดแฝง: Myanmar
ช่วงยูนิโคด: U+1000–U+104F
 บทความนี้ประกอบด้วยสัญกรณ์การออกเสียงในสัทอักษรสากล (IPA) สำหรับคำแนะนำเบื้องต้นเกี่ยวกับสัญลักษณ์ IPA โปรดดู วิธีใช้:สัทอักษรสากล  สำหรับความแตกต่างระหว่าง [ ], / / และ ⟨ ⟩ ดูที่ สัทอักษรสากล § วงเล็บเหลี่ยมและทับ
ตัวพยัญชนะพม่า ตั้งแต่ กะ ถึง อะ (ถอดเป็นอักษรไทยตามรูป จากซ้ายไปขวาและบนลงล่าง) ก,ข, ค, ฆ, ง, จ, ฉ, ช, ฌ, ญ, ฏ, ฐ, ฑ, ฒ, ณ, ต, ถ, ท, ธ, น, ป, ผ, พ, ภ, ม, ย, ร, ล, ว, ส, ห, ฬ, อ
อักษรพม่า (พม่า: မြန်မာအက္ခရာ) เป็นอักษรในตระกูลอักษรพราหฺมี ใช้ในประเทศพม่าสำหรับการเขียนภาษาพม่า ในสมัยโบราณ การเขียนอักษรพม่าจะกระทำโดยการจารลงในใบลาน ตัวอักษรพม่าจึงมีลักษณะโค้งกลมเพื่อหลบร่องใบลาน อักษรพม่าเขียนจากซ้ายไปขวาเหมือนอักษรไทย และอักษรภาษาอื่น ๆ ในตระกูลอักษรพราหฺมี
อักษรพม่าประกอบด้วยพยัญชนะ และสระ  โดยมีพยัญชนะ 33 ตัว ตั้งแต่ က (กะ) ถึง အ (อะ) ซึ่งเสียงของพยัญชนะจะถูกเปลี่ยนแปลงโดยสระที่เขียนเหนือ, ใต้, หรือข้าง ๆ พยัญชนะ เหมือนกับอักษรภาษาอื่น ๆ ในตระกูลอักษรพราหฺมี
อักษรพม่าใกล้เคียงกับอักษรมอญมาก แต่วิธีการออกเสียงเมื่อประสมสระต่างกัน ทั้งนี้เพราะความแตกต่างของทั้ง 2 ภาษา เช่นภาษาพม่ามีวรรณยุกต์แต่ภาษามอญไม่มี กล่าวกันว่าพม่ารับเอาอักษรมอญมาดัดแปลงเมื่อเข้าครอบครองอาณาจักรมอญโบราณ ในทำนองเดียวกันเมื่อพม่าเข้าครอบครองอาณาจักรไทใหญ่ ชาวไทใหญ่ได้นำอักษรพม่าบางตัวไปเขียนภาษาบาลีเพราะอักษรไทใหญ่มีไม่พอ
อักษรพม่า

| ชื่อวรรค | วรรค> สิถิล (သိထိလ) | วรรค> สิถิล (သိထိလ) | วรรค> ธนิต (ဓနိတ) | วรรค> ธนิต (ဓနိတ) | วรรค> โฆษะ (လဟု) | วรรค> โฆษะ (လဟု) | วรรค> โฆษะ (လဟု) | วรรค> โฆษะ (လဟု) | วรรค> นาสิก (နိဂ္ဂဟိတ) | วรรค> นาสิก (နိဂ္ဂဟိတ) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| กัณฐชะ(ကဏ္ဍဇ) วรรค กะ(ကဝဂ်) | က | /k/, ก | ခ | /kʰ/, ข | ဂ | /ɡ/, ค (ออกเสียง ก ก้อง) | ဃ | /ɡ/, ฆ (ออกเสียง ก ก้อง) | င | /ŋ/, ง |
| กัณฐชะ(ကဏ္ဍဇ) วรรค กะ(ကဝဂ်) | ကကြီး [ka̰ dʑí] | ကကြီး [ka̰ dʑí] | ခခွေး [kʰa̰ ɡwé] | ခခွေး [kʰa̰ ɡwé] | ဂငယ် [ɡa̰ ŋɛ̀] | ဂငယ် [ɡa̰ ŋɛ̀] | ဃကြီး [ɡa̰ dʑí] | ဃကြီး [ɡa̰ dʑí] | င [ŋa̰] | င [ŋa̰] |
| ตาลุชะ (တာလုဇ) วรรค จะ(စဝဂ်) | စ | /s/, จ (ออกเสียง ซ) | ဆ | /sʰ/, ฉ (ออกเสียง ซ พ่นลม) | ဇ | /z/, ช (ออกเสียง ซ ก้อง) | ဈ | /z/, ฌ (ออกเสียง ซ ก้อง) | ဉ/ည | /ɲ/, ญ (ออกเสียง ย นาสิก) |
| ตาลุชะ (တာလုဇ) วรรค จะ(စဝဂ်) | စလုံး [sa̰ lóuɴ] | စလုံး [sa̰ lóuɴ] | ဆလိမ် [sʰa̰ lèiɴ] | ဆလိမ် [sʰa̰ lèiɴ] | ဇခွဲ [za̰ ɡwɛ́] | ဇခွဲ [za̰ ɡwɛ́] | ဈမျဉ်းဆွဲ [za̰ mjɪ̀ɴ zwɛ́] | ဈမျဉ်းဆွဲ [za̰ mjɪ̀ɴ zwɛ́] | ညကြီး [ɲa̰ dʑí] | ညကြီး [ɲa̰ dʑí] |
| มุทธชะ (မုဒ္ဒဇ) วรรค ฏะ(ဋဝဂ်) | ဋ | /t/, ฏ | ဌ | /tʰ/, ฐ | ဍ | /d/, ฑ (ออกเสียง ด) | ဎ | /d/, ฒ (ออกเสียง ด) | ဏ | /n/, ณ |
| มุทธชะ (မုဒ္ဒဇ) วรรค ฏะ(ဋဝဂ်) | ဋသန်လျင်းချိတ် [ta̰ təlɪ́ɴ dʑeiʔ] | ဋသန်လျင်းချိတ် [ta̰ təlɪ́ɴ dʑeiʔ] | ဌဝမ်းဘဲ [tʰa̰ wʊ́ɴ bɛ́] | ဌဝမ်းဘဲ [tʰa̰ wʊ́ɴ bɛ́] | ဍရင်ကောက် [da̰ jɪ̀ɴ ɡauʔ] | ဍရင်ကောက် [da̰ jɪ̀ɴ ɡauʔ] | ဎရေမှုတ် [da̰ jè m̥ouʔ] | ဎရေမှုတ် [da̰ jè m̥ouʔ] | ဏကြီး [na̰ dʑí] | ဏကြီး [na̰ dʑí] |
| ทันตชะ (ဒန္တဇ) วรรค ตะ(တဝဂ်) | တ | /t/, ต | ထ | /tʰ/, ถ | ဒ | /d/, ท (ออกเสียง ด) | ဓ | /d/, ธ (ออกเสียง ด) | န | /n/, น |
| ทันตชะ (ဒန္တဇ) วรรค ตะ(တဝဂ်) | တဝမ်းပူ [ta̰ wʊ́ɴ bù] | တဝမ်းပူ [ta̰ wʊ́ɴ bù] | ထဆင်ထူး [tʰa̰ sʰɪ̀ɴ dú] | ထဆင်ထူး [tʰa̰ sʰɪ̀ɴ dú] | ဒထွေး [da̰ dwé] | ဒထွေး [da̰ dwé] | ဓအောက်ခြိုက် [da̰ ʔauʔ tɕʰaiʔ] | ဓအောက်ခြိုက် [da̰ ʔauʔ tɕʰaiʔ] | နငယ် [na̰ ŋɛ̀] | နငယ် [na̰ ŋɛ̀] |
| โอฏฐชะ (ဩဌဇ) วรรค ปะ(ပဝဂ်) | ပ | /p/, ป | ဖ | /pʰ/, ผ | ဗ | /b/, พ (ออกเสียง บ) | ဘ | /b/, ภ (ออกเสียง บ) | မ | /m/, ม |
| โอฏฐชะ (ဩဌဇ) วรรค ปะ(ပဝဂ်) | ပစောက် ([pa̰ zauʔ]) | ပစောက် ([pa̰ zauʔ]) | ဖဦးထုပ် ([pʰa̰ ʔóuʔ tʰouʔ]) | ဖဦးထုပ် ([pʰa̰ ʔóuʔ tʰouʔ]) | ဗထက်ခြိုက်‌ ([ba̰ lɛʔ tɕʰaiʔ]) | ဗထက်ခြိုက်‌ ([ba̰ lɛʔ tɕʰaiʔ]) | ဘကုန်း ([ba̰ ɡóuɴ]) | ဘကုန်း ([ba̰ ɡóuɴ]) | မ [ma̰] | မ [ma̰] |
เศษวรรค
| อวรรค (အဝဂ်) | ယ | /j/, ย | ရ | /j/, ร (ออกเสียง ย ในสำเนียงกลาง) | လ | /l/, ล | ဝ | /w/, ว | သ | /θ/, ส (ออกเสียง ซ แลบลิ้น) |
| อวรรค (အဝဂ်) | ယပက်လက် [ja̰ pɛʔ lɛʔ] | ယပက်လက် [ja̰ pɛʔ lɛʔ] | ရကောက်‌ [ja̰ ɡauʔ] | ရကောက်‌ [ja̰ ɡauʔ] | လငယ် [la̰ ŋɛ̀] | လငယ် [la̰ ŋɛ̀] | ဝ‌ [wa̰] | ဝ‌ [wa̰] | သ‌ [θa̰] | သ‌ [θa̰] |
| อวรรค (အဝဂ်) |  |  | ဟ | /h/, ห | ဠ | /l/, ฬ | အ | /ʔ/, อ |  |  |
| อวรรค (အဝဂ်) |  |  | ဟ‌ [ha̰] | ဟ‌ [ha̰] | ဠကြီး [la̰ dʑí] | ဠကြီး [la̰ dʑí] | အ [ʔa̰] | အ [ʔa̰] |  |  |
อักษร ก (က) /k/ เมื่อผสมอักษร ย/ร (ျ/ြ) /j/ จะออกเสียงเป็น จ (ကျ/ကြ) /tɕ/
อักษร ข (ခ) /kʰ/ เมื่อผสมอักษร ย/ร (ျ/ြ)/j/ จะออกเสียงเป็น ช (ချ/ခြ) /tɕʰ/
อักษร ค/ฆ (ဂ/ဃ) /ɡ/ เมื่อผสมอักษร ย/ร (ျ/ြ) /j/ จะออกเสียงเป็น จ ก้อง (ဂျ/ဂြ/ဃျ/ဃြ) /dʑ/
อักษร ง (င) /ŋ/ เมื่อผสมอักษร ย/ร (ျ/ြ) /j/ จะออกเสียงเป็น ย นาสิก (ญ) (ငျ/ငြ) /ɲ/
ยูนิโคด

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
พม่า Unicode.org chart (PDF)
|   | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | A | B | C | D | E | F |
| U+100x | က | ခ | ဂ | ဃ | င | စ | ဆ | ဇ | ဈ | ဉ | ည | ဋ | ဌ | ဍ | ဎ | ဏ |
| U+101x | တ | ထ | ဒ | ဓ | န | ပ | ဖ | ဗ | ဘ | မ | ယ | ရ | လ | ဝ | သ | ဟ |
| U+102x | ဠ | အ | ဢ | ဣ | ဤ | ဥ | ဦ | ဧ | ဨ | ဩ | ဪ | ါ | ာ | ိ | ီ | ု |
| U+103x | ူ | ေ | ဲ | ဳ | ဴ | ဵ | ံ | ့ | း | ္ | ် | ျ | ြ | ွ | ှ | ဿ |
| U+104x | ၀ | ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ | ၈ | ၉ | ၊ | ။ | ၌ | ၍ | ၎ | ၏ |
| U+105x | ၐ | ၑ | ၒ | ၓ | ၔ | ၕ | ၖ | ၗ | ၘ | ၙ | ၚ | ၛ | ၜ | ၝ | ၞ | ၟ |
| U+106x | ၠ | ၡ | ၢ | ၣ | ၤ | ၥ | ၦ | ၧ | ၨ | ၩ | ၪ | ၫ | ၬ | ၭ | ၮ | ၯ |
| U+107x | ၰ | ၱ | ၲ | ၳ | ၴ | ၵ | ၶ | ၷ | ၸ | ၹ | ၺ | ၻ | ၼ | ၽ | ၾ | ၿ |
| U+108x | ႀ | ႁ | ႂ | ႃ | ႄ | ႅ | ႆ | ႇ | ႈ | ႉ | ႊ | ႋ | ႌ | ႍ | ႎ | ႏ |
| U+109x | ႐ | ႑ | ႒ | ႓ | ႔ | ႕ | ႖ | ႗ | ႘ | ႙ | ႚ | ႛ | ႜ | ႝ | ႞ | ႟ |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
พม่า ส่วนขยาย-A Official Unicode Consortium code chart (PDF)
|   | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | A | B | C | D | E | F |
| U+AA6x | ꩠ | ꩡ | ꩢ | ꩣ | ꩤ | ꩥ | ꩦ | ꩧ | ꩨ | ꩩ | ꩪ | ꩫ | ꩬ | ꩭ | ꩮ | ꩯ |
| U+AA7x | ꩰ | ꩱ | ꩲ | ꩳ | ꩴ | ꩵ | ꩶ | ꩷ | ꩸ | ꩹ | ꩺ | ꩻ | ꩼ | ꩽ | ꩾ | ꩿ |
ดูเพิ่ม

สถานีย่อยภาษา
ภาษาพม่า
อ่านเพิ่ม

Aung-Thwin, Michael (2005). The mists of Rāmañña: The Legend that was Lower Burma (illustrated ed.). Honolulu: University of Hawai'i Press. ISBN 978-0-8248-2886-8.
Harvey, G. E. (1925). History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824. London: Frank Cass & Co. Ltd.
Herbert, Patricia M.; Anthony Milner (1989). South-East Asia. University of Hawaii Press. ISBN 978-0-8248-1267-6.
Lieberman, Victor B. (2003). Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830, volume 1, Integration on the Mainland. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-80496-7.
"A History of the Myanmar Alphabet" (PDF). Myanmar Language Commission. 1993. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 26 มีนาคม 2010. สืบค้นเมื่อ 30 สิงหาคม 2010.
"Representing Myanmar in Unicode Details and Examples" (PDF). Martin Hosken. สืบค้นเมื่อ 24 กรกฎาคม 2012.
แหล่งข้อมูลอื่น

Burmese/Myanmar script and pronunciation at Omniglot
"Myanmar Unicode Character Picker". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 9 ธันวาคม 2012. สืบค้นเมื่อ 15 พฤศจิกายน 2017.
"Myanmar Unicode Implementation Public Awareness". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2 มกราคม 2014.
Myanmar3 keyboard layout
myWin2.2
ALA-LC romanization system for Burmese
BGN/PCGN romanization system for Burmese
Myanmar Language SIG เก็บถาวร 2022-04-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Myanmar Word Segmentation using Syllable level Longest Matching
Myanmar-English dictionary
แหล่งข้อมูลอื่น > โปรแกรมการแปลงอักษรพม่า

Burmese Wikipedia:Font page
Burmese Unicode & NLP Research Centre
Parabaik Myanmar Unicode Project GPLed and OFLed
Ayar Myanmar online dictionary and download
Download KaNaungConverter_Window_Build200508.zip from the Kanaung project page and Unzip Ka Naung Converter Engine
https://symbl.cc/en/unicode/blocks/myanmar/
Padauk - Free Burmese Unicode font distributed by SIL International