stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าบวรเดช
การเมือง > กบฏบวรเดช

บทความหลัก: กบฏบวรเดช
ภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 เกิดความแตกแยกในคณะราษฎร พระยาพหลพลพยุหเสนาก่อรัฐประหารยึดอำนาจรัฐบาลพระยามโนปกรณ์นิติธาดา และขึ้นดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี
หลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง เกิดความขัดแย้งระหว่างพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวกับผู้นำในคณะราษฎรหลายครั้งเกี่ยวกับแนวทางการเมืองของประเทศ สาเหตุสำคัญมีอาทิการกำหนดสถานภาพของพระมหากษัตริย์ในระบอบการปกครองใหม่ จนถึงข้อเสนอของนายปรีดี พนมยงค์ที่เรียกว่า "เค้าโครงการเศรษฐกิจ พ.ศ. 2475" ซึ่งนำเสนอรัฐสภาและทูลเกล้าฯ ถวายพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเพื่อมีพระราชวินิจฉัย ซึ่งทรงวิพากษ์วิจารณ์ข้อเสนอดังกล่าวอย่างรุนแรง โดยทรงเห็นว่าจะส่งผลกระทบต่อพื้นฐานทางการเมืองและเศรษฐกิจของประเทศอย่างมาก ซึ่งอาจจะนำไปสู่ความวุ่นวายได้ ขณะที่ฝ่ายคณะราษฎรถือว่าปฏิกิริยาดังกล่าวเป็นการต่อต้านการเปลี่ยนแปลงและเป็นความต้องการรักษาอำนาจของ "ฝ่ายศักดินา" หรือ "ระบอบเก่า" ความขัดแย้งดังกล่าวขยายตัวชัดเจนมากขึ้นจนมีการอภิปรายในรัฐสภาคัดค้านเค้าโครงเศรษฐกิจดังกล่าว กดดันให้นายปรีดี พนมยงค์ ต้องเดินทางไปพำนักในฝรั่งเศส ก่อนที่ผู้นำฝ่ายทหารของคณะราษฎรคือ พระยาพหลพลพยุหเสนา ต้องก่อรัฐประหารเพื่อรักษาอำนาจของคณะราษฎรไว้ ทำให้ความขัดแย้งของทั้งสองฝ่ายรุนแรงมากขึ้น
ในวันที่ 11 ตุลาคม พ.ศ. 2476 พระองค์เจ้าบวรเดชทรงส่งกำลังทหารจากหัวเมืองภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และภาคกลาง นครราชสีมา อุบลราชธานี สระบุรี พระนครศรีอยุธยา และเพชรบุรี เคลื่อนกำลังทางรถไฟเข้ายึดท่าอากาศยานดอนเมืองได้เมื่อวันที่ 12 และเคลื่อนกำลังทหารเข้ายึดพื้นที่ไปตามแนวคลองบางเขนจนถึงสถานีรถไฟบางเขน เพื่อบีบบังคับให้รัฐบาลพระยาพหลพลพยุหเสนา กระทำตามเงื่อนไข 6 ข้อ ใจความโดยย่อคือ ให้รักษาสถาบันพระมหากษัตริย์ ให้อำนาจรัฐสภามากขึ้นและจำกัดอำนาจของรัฐบาลมิให้กลายเป็นคณะเผด็จการ อย่างไรก็ตาม การเคลื่อนไหวของพระองค์เจ้าบวรเดชในครั้งนั้นถูกมองจากฝ่ายนิยมคณะราษฎรว่าเป็นความพยายามในการฟื้นระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์และต่อต้านระบอบประชาธิปไตย
ในเวลาเดียวกัน ฝ่ายรัฐบาลได้มอบหมายให้พันโท หลวงพิบูลสงคราม เป็นผู้บังคับกองผสมทำการรุกตอบโต้ จนทหารบาดเจ็บล้มตายเป็นจำนวนมาก จนถึงวันที่ 15 กำลังทหารหัวเมืองได้ถอนกำลังออกจากดอนเมือง เคลื่อนที่ไปยังปากช่องอันเป็นที่มั่นด่านสุดท้าย ขณะที่กองหน้าของกองบังคับการผสมได้ติดตามไปจนถึงสถานีปากช่อง และ พันเอก พระยาศรีสิทธิสงคราม (ดิ่น ท่าราบ) แม่ทัพซึ่งรับหน้าที่เป็นกองระวังหลัง ถูกยิงเสียชีวิตบนทางรถไฟใกล้สถานีหินลับ อำเภอปากช่อง ในเวลาพลบค่ำ
เมื่อที่มั่นแห่งสุดท้ายคือสถานีปากช่องถูกยึด และแม่ทัพเสียชีวิต พระองค์เจ้าบวรเดชและชายาจึงเสด็จหนีโดยทางเครื่องบินจากฐานบินโคราช มีหลวงเวหนเหิรเป็นนักบิน ไปขอลี้ภัยทางการเมืองที่เมืองไซ่ง่อน ประเทศเวียดนาม จนหลังสงครามโลกครั้งที่สอง จึงย้ายไปประทับที่ประเทศกัมพูชา และเสด็จกลับประเทศไทยโดยรถยนต์เข้าทางอำเภออรัญประเทศ จังหวัดปราจีนบุรี พร้อม หม่อมเจ้าผจงรจิตร์ กฤดากร ชายา เมื่อวันที่ 12 พฤษภาคม พ.ศ. 2491หลังจากที่รัฐบาลในขณะนั้นได้ออกกฎหมายนิรโทษกรรมให้กับนักโทษการเมืองทุกคดี โดยพระชนม์ชีพที่ไซง่อนและกัมพูชา ทรงเปิดโรงงานทอผ้าและค้าขายถ่าน รวมระยะเวลาที่ทรงลี้ภัยนานถึง 16 ปี
พระโอรส-ธิดา

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าบวรเดช มีชายา 1 องค์ คือ หม่อมเจ้าผจงรจิตร์ กฤดากร พระขนิษฐาร่วมพระบิดา และมีหม่อมอีก 2 ท่าน คือ หม่อมทิพวัน (สกุลเดิม: ณ เชียงใหม่) และหม่อมบัวนวล (สกุลเดิม: ณ เชียงใหม่) มีพระโอรสหนึ่งคนและพระธิดาสี่คน ได้แก่
หม่อมทิพวัน กฤดากร ณ อยุธยา (นามเดิม: เจ้าทิพวัน ณ เชียงใหม่; 13 มิถุนายน พ.ศ. 2426 - 27 พฤษภาคม พ.ศ. 2497)
พระธิดา 1 คน (อนิจกรรมตั้งแต่คลอด)
หม่อมศรีนวล กฤดากร ณ อยุธยา (นามเดิม: เจ้าศรีนวล ณ เชียงใหม่)
หม่อมราชวงศ์จิรเดช กฤดากร
หม่อมเจ้าผจงรจิตร์ กฤดากร (พ.ศ. 2446-2524) พระขนิษฐาต่างมารดา
หม่อมราชวงศ์วิภาสิริ วุฒินันท์
หม่อมราชวงศ์อัจฉริยา คงสิริ
หม่อมราชวงศ์ภรณี รอสส์
| ธรรมเนียมพระยศของ พระองค์เจ้าบวรเดช |
| --- | --- |
ตราประจำพระองค์
การทูล: ฝ่าพระบาท
การแทนตน: เกล้ากระหม่อม/เกล้ากระหม่อมฉัน
การขานรับ: เกล้ากระหม่อม/เพคะ
พระเกียรติยศ > เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย

พ.ศ. 2461 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์รัตนวราภรณ์ (ร.ว.) (ฝ่ายหน้า)‎
พ.ศ. 2472 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นที่ 1 ปฐมจุลจอมเกล้า (ป.จ.) (ฝ่ายหน้า)
พ.ศ. 2456 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์ช้างเผือก (ป.ช.)
พ.ศ. 2453 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์มงกุฎไทย (ป.ม.)
พ.ศ. 2461 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดี ชั้นที่ 2 มหาโยธิน (ม.ร.)
พ.ศ. 2462 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์วัลลภาภรณ์ (ว.ภ.)
พ.ศ. 2444 –  เหรียญดุษฎีมาลา เข็มศิลปวิทยา (ร.ด.ม.(ศ))
พ.ศ. 2459 –  เหรียญจักรมาลา (ร.จ.ม.)
พ.ศ. 2454 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 5 ชั้นที่ 3 (จ.ป.ร.3)
พ.ศ. 2465 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 6 ชั้นที่ 2 (ว.ป.ร.2)
พ.ศ. 2469 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 7 ชั้นที่ 2 (ป.ป.ร.2)
พระเกียรติยศ > เครื่องอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ

โรมาเนีย :
พ.ศ. 2452 -  เครื่องราชอิสริยาภรณ์มกุฏราชกุมารแห่งโรมาเนีย ชั้นที่ 1
สเปน :
พ.ศ. 2454 -  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อิซเบลลาชาวคาทอลิก ชั้นอัศวินมหากางเขน
จักรวรรดิออตโตมัน :
พ.ศ. 2452 -  เครื่องราชอิสริยาภรณ์ออสมาเนียห์ ชั้นที่ 1
ฝรั่งเศส :
พ.ศ. 2454 -  เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ ชั้นกร็องตอฟีซีเย
พระเกียรติยศ > พระยศ > พระยศทางทหาร

29 พฤษภาคม พ.ศ. 2456: นายพลโท
7 เมษายน พ.ศ. 2470: นายพลเอก
พระเกียรติยศ > พระยศ > พระยศเสือป่า

นายกองโท
10 กันยายน พ.ศ. 2459: นายพลเสือป่า
31 ธันวาคม พ.ศ. 2459: ราชองครักษ์พิเศษเสือป่า
ความตกลงหุ้นส่วนเศรษฐกิจไทย–ญี่ปุ่น

| --- | --- |

ประเภท: ความตกลงการค้าเสรี
วันลงนาม: 3 เมษายน 2007; 17 ปีก่อน (2007-04-03)
ภาคี:   ญี่ปุ่น   ไทย 
ความตกลงหุ้นส่วนเศรษฐกิจไทย–ญี่ปุ่น (อังกฤษ: Japan–Thailand Economic Partnership Agreement, JTEPA) เป็นความตกลงการค้าเสรีระหว่างประเทศไทยกับประเทศญี่ปุ่น ความตกลงนี้เป็นข้อตกลงที่จะยกเลิกภาษีศุลกากรสำหรับการค้าทวิภาคีมากกว่าร้อยละ 90 ภายใน 10 ปี โดยลงนามในวันที่ 3 เมษายน ค.ศ. 2007 ที่โตเกียว ประเทศญี่ปุ่นโดยชินโซ อาเบะ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น และสุรยุทธ์ จุลานนท์ นายกรัฐมนตรีไทยที่เดินทางมา ความตกลงดังกล่าวเป็นข้อตกลงการค้าทวิภาคีฉบับที่สี่ในชุดข้อตกลงคล้ายคลึงกันที่ญี่ปุ่นจัดทำขึ้น หลังทำข้อตกลงกับสิงคโปร์ มาเลเซีย และฟิลิปปินส์
รายละเอียดความตกลง

ทางญี่ปุ่นจะยกเลิกภาษีนำเข้าสินค้าอุตสาหกรรมเกือบทั้งหมดจากไทยทันที ส่วนไทยจะยกเลิกภาษีนำเข้าเหล็กจากญี่ปุ่นครึ่งหนึ่งทันที ส่วนที่เหลือจะปลอดภาษีภายใน ค.ศ. 2017 ใน ค.ศ. 2012 ชิ้นส่วนรถยนต์ญี่ปุ่นจะปลอดภาษีนำเข้า ยกเว้นเพียง 5 รายการ ส่วนอีก 5 รายการที่เหลือจะปลอดภาษีนำเข้าภายใน 7 ปีข้างหน้า ใน ค.ศ. 2011 ทางไทยจะลดภาษีนำเข้ารถยนต์ญี่ปุ่นที่มีขนาดกระบอกสูบ 3,000 ซีซี ขึ้นไปจากร้อยละ 80 เหลือร้อยละ 60 ทันที ทั้งสองประเทศจะหารือกันอีกครั้งใน ค.ศ. 2009 สำหรับการยกเลิกภาษีนำเข้ารถยนต์ดังกล่าวในช่วงกลางคริสต์ทศวรรษ 2010 โดยคาดหวังว่าบริษัทญี่ปุ่นจะสามารถขายรถยนต์และสินค้าอิเล็กทรอนิกส์ในประเทศไทยได้มากขึ้น ขณะที่ประเทศไทยจะได้รับประโยชน์จากการที่บริษัทญี่ปุ่นว่าจ้างบริษัทอื่นให้ผลิตสินค้าพื้นฐานในประเทศ
ทางญี่ปุ่นยกเลิกภาษีนำเข้ากุ้งแปรรูปและผลไม้เมืองร้อน เช่น มะม่วงและมะละกอจากไทย ในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า ทางไทยจะยกเลิกภาษีนำเข้าผลไม้ญี่ปุ่น เช่น แอปเปิล ลูกแพร์ และมันเทศ นอกจากนี้ ญี่ปุ่นจะลดภาษีนำเข้าไก่ไม่มีกระดูกของไทยลงเหลือร้อยละ 8.5 จากปัจจุบันที่ร้อยละ 11.9 และภาษีนำเข้าไก่ปรุงสุกลงเหลือร้อยละ 3 จากเดิมร้อยละ 6 ซึ่งสร้างความผิดหวังให้กับผู้ผลิตในไทย เนื่องจากข้อตกลงดังกล่าวไม่ครอบคลุมผลิตภัณฑ์ทางการเกษตรที่อ่อนไหวของญี่ปุ่น เช่น ข้าว ข้าวสาลี และผลิตภัณฑ์นม ที่ผลิตภัณฑ์ของไทยแข่งขันกับอุตสาหกรรมการเกษตรของญี่ปุ่น
นักเจรจาของไทยหวังว่าจะมีการโยกย้ายแรงงานมากขึ้น แต่ความตกลงดังกล่าวมีข้อตกลงจำกัดที่ว่าทางญี่ปุ่นจะอนุญาตให้พ่อครัวไทยทำงานในประเทศญี่ปุ่นได้มากขึ้น โดยลดประสบการณ์การทำงานขั้นต่ำที่จำเป็นจาก 10 ปีเหลือ 5 ปี
แหล่งข้อมูลอื่น

Japan-Thailand Economic Partnership Agreement
JTEPA office
เบอร์ลิน

| เบอร์ลิน |
| --- | --- |
เมืองหลวง รัฐ และเทศบาล
แบร์ลีน Berlin
 จากบนลงล่าง จากซ้ายไปขวา: เส้นขอบฟ้าเทียร์การ์เทิน; ประตูบรันเดินบวร์ค; อาสนวิหารเบอร์ลิน; พระราชวังชาร์ล็อทเทินบวร์ค; เกาะพิพิธภัณฑ์และหอกระจายภาพเบอร์ลิน; เสาแห่งชัยชนะ; จัตุรัสพ็อทซ์ดัม และอาคารไรชส์ทาค
   ธง ตราอาร์ม

เบอร์ลินตำแหน่งของเบอร์ลินในประเทศเยอรมนีแสดงแผนที่เยอรมนีเบอร์ลินเบอร์ลิน (ยุโรป)แสดงแผนที่ยุโรป
พิกัด:  52°31′12″N 13°24′18″E﻿ / ﻿52.52000°N 13.40500°E﻿ / 52.52000; 13.40500
ประเทศ: เยอรมนี
รัฐ: เบอร์ลิน
การปกครอง
 • องค์กร: สภาผู้แทนราษฎรเบอร์ลิน
 • นายกเทศมนตรี: ฟรันทซิสคา กิฟฟีย์ (SPD)
พื้นที่
 • นคร/รัฐ: 891.3 ตร.กม. (344.1 ตร.ไมล์)
 • เขตเมือง: 3,743 ตร.กม. (1,445 ตร.ไมล์)
 • รวมปริมณฑล: 30,546 ตร.กม. (11,794 ตร.ไมล์)
ความสูง: 34 เมตร (112 ฟุต)
ประชากร (ค.ศ. 2021)
 • นคร/รัฐ: 3,850,809 คน
 • เขตเมือง: 4,890,363 คน
 • รวมปริมณฑล: 6,144,600 คน
เดมะนิม: ชาวเบอร์ลิน
เขตเวลา: UTC+01:00 (เวลายุโรปกลาง)
 • ฤดูร้อน  (เวลาออมแสง): UTC+02:00 (เวลาออมแสงยุโรปกลาง)
รหัสพื้นที่: 030
รหัสภูมิศาสตร์: NUTS Region: DE3
รหัส ISO 3166: DE-BE
ทะเบียนพาหนะ: B
จีอาร์พี (รวม): 155 พันล้านยูโร (2020)
จีอาร์พี (ต่อหัว): 41,000 ยูโร (2020)
GeoTLD: .berlin
เฮชดีไอ (2018): 0.964 very high · 2nd of 16
เว็บไซต์: www.berlin.de/en/
เบอร์ลิน หรือ แบร์ลีน (เยอรมัน: Berlin, ออกเสียง: [bɛʁˈliːn] ( ฟังเสียง)) เป็นเมืองหลวงและรัฐหนึ่งในสิบหกรัฐสหพันธ์ของประเทศเยอรมนี มีประชากร 3.4 ล้านคนในเขตเมือง มากที่สุดในเยอรมนี และมากเป็นอันดับสองในสหภาพยุโรป เป็นศูนย์กลางของเขตนครหลวงเบอร์ลิน-บรันเดินบวร์ค ทางตะวันออกเฉียงเหนือของเยอรมนี มีประชากรในเขตนครหลวงรวม 5 ล้านคนจาก 180 ชาติ มากเป็นอันดับเก้าในสหภาพยุโรป
เบอร์ลินเป็นหนึ่งในศูนย์กลางที่มีอิทธิพลที่สุดของยุโรป ในด้านการเมือง วัฒนธรรม สื่อสารมวลชน และวิทยาการ เป็นศูนย์กลางที่สำคัญของการคมนาคมทางอากาศและทางรางของทวีป พื้นฐานเศรษฐกิจของเมืองคือธุรกิจบริการอันหลากหลาย ซึ่งประกอบไปด้วย อุตสาหกรรมการสร้างสรรค์ บริษัทด้านสื่อ การบริการสิ่งแวดล้อม ศูนย์การประชุมและแสดงสินค้า เบอร์ลินเป็นเมืองที่มีนักท่องเที่ยวมากเป็นอันดับสามของยุโรป อุตสาหกรรมอื่น ๆ รวมถึง วิศวกรรมจราจร ออปโตอิเล็กทรอนิกส์ ไอที อุตสาหกรรมยานยนต์ สุขภาพ วิศวกรรมชีวการแพทย์ และเทคโนโลยีชีวภาพ
มหานครแห่งนี้เป็นบ้านของมหาวิทยาลัย สถาบันวิจัย การแข่งขันกีฬา ออร์เคสตรา พิพิธภัณฑ์ และบุคคลที่มีชื่อเสียงระดับโลกจำนวนมาก ภูมิทัศน์นครและมรดกทางประวัติศาสตร์ของเบอร์ลินทำให้มันนิยมถูกใช้เป็นฉากสำหรับการถ่ายทำภาพยนตร์ นครแห่งนี้มีชื่อเสียงในเรื่องเทศกาล สถาปัตยกรรมที่หลากหลาย ศิลปะร่วมสมัย ศิลปะแนวทดลอง (อาวองการ์ด) ชีวิตกลางคืน และคุณภาพชีวิต ในระหว่างทศวรรษที่ผ่านมาเบอร์ลินได้วิวัฒน์ไปสู่จุดรวมของปัจเจกชนและศิลปินหนุ่มสาวมากมายหลากหลายชาติจากทั่วโลก ที่ถูกดึงดูดด้วยวิถีชีวิตแบบเสรีและจิตวิญญาณแห่งกาลเวลาสมัยใหม่ (modern zeitgeist)
ประวัติ

เบอร์ลินตั้งอยู่บนแม่น้ำชเปรและฮาเฟิลทางตะวันออกเฉียงเหนือของเยอรมนี ห้อมล้อมด้วยรัฐบรันเดินบวร์ค มีพื้นที่ 891.75 ตารางกิโลเมตร ในสมัยก่อน เบอร์ลินเคยเป็นส่วนหนึ่งของรัฐบรันเดินบวร์คก่อนจะแยกการปกครองออกเป็นนครรัฐต่างหากรัฐหนึ่ง
ชื่อ Berlin ซึ่งออกเสียงในภาษาอังกฤษว่า เบอร์ลิน และในภาษาเยอรมันว่า แบร์ลีน นั้นไม่ทราบแหล่งที่มา แต่อาจเกี่ยวข้องกับหน่วยคำภาษาโปลาเบียนเก่า berl-/birl- ซึ่งหมายถึง "หนองน้ำ"
เบอร์ลินได้รับการบันทึกในประวัติศาสตร์ครั้งแรกเมื่อคริสต์ศตวรรษที่ 13 โดยได้เป็นเมืองหลวงของราชอาณาจักรปรัสเซีย (ตั้งแต่ ค.ศ. 1701), จักรวรรดิเยอรมัน (ค.ศ. 1871-1918), สาธารณรัฐไวมาร์ (ค.ศ. 1919-1932) และไรช์ที่สาม (ค.ศ. 1933-1945)
ประวัติ > คริสต์ศตวรรษที่ 17 และ 19

สงครามสามสิบปีระหว่าง ค.ศ. 1618 และ 1648 ทำให้เบอร์ลินได้รับความเสียหายอย่างใหญ่หลวง
บ้านเรือนหนึ่งในสามเสียหาย และประชากรลดเหลือครึ่งเดียว ฟรีดริช วิลเฮ็ล์ม "เจ้าชายผู้ยิ่งใหญ่"
ซึ่งสืบอำนาจเป็นผู้ปกครองต่อจาก เกออร์ค วิลเฮ็ล์ม แห่งบรันเดินบวร์ค ผู้บิดาในค.ศ. 1640 ได้ริเริ่มนโยบายส่งเสริมการอพยพย้ายถิ่นและเสรีภาพในการนับถือศาสนา ด้วยกฤษฎีกาแห่งพ็อทซ์ดัม (Edikt von Potsdam) ใน ค.ศ. 1685 ฟรีดริชได้เสนอที่ลี้ภัยให้กับพวกอูว์เกอโน ซึ่งเป็นพวกโปรเตสแตนท์ชาวฝรั่งเศส อูว์เกอโนกว่า 20,000 คนได้มายังบรันเดินบวร์ค-ปรัสเซีย ในจำนวนนั้น 6,000 คนตั้งถิ่นฐานในเบอร์ลิน ในค.ศ. 1700 ประมาณร้อยละยี่สิบของผู้อยู่อาศัยในเบอร์ลินเป็นชาวฝรั่งเศส และอิทธิพลทางวัฒนธรรมของพวกเขาแก่เมืองนั้นมีมหาศาล
ผู้อพยพอื่น ๆ จำนวนมากมาจากโบฮีเมีย โปแลนด์ และซัลทซ์บวร์ค
ประวัติ > คริสต์ศตวรรษที่ 20

หลังจากสงครามโลกครั้งที่สอง เมืองเบอร์ลินถูกแยกเป็นสองส่วน ระหว่างปีค.ศ. 1949-1990 คือ เบอร์ลินตะวันออก และ เบอร์ลินตะวันตก ฝั่งตะวันออกปกครองโดยสหภาพโซเวียต ส่วนฝั่งตะวันตกปกครองโดย สหรัฐอเมริกา สหราชอาณาจักร และฝรั่งเศส โดยในช่วงแรก การแบ่งเขตเป็นไปอย่างไม่เคร่งเครียดนัก ประชาชนของทั้งสองฝั่งสามารถไปมาหาสู่กันได้ จนกระทั่งสงครามเย็นถึงจุดตึงเครียด รัฐบาลเบอร์ลินตะวันออกได้สร้างกำแพงเบอร์ลินขึ้นเมื่อ 13 สิงหาคม ค.ศ. 1961 ล้อมรอบเบอร์ลินตะวันตก ตัดขาดสองฝั่งของเมืองออกจากกันอย่างสิ้นเชิง
ช่วงที่เยอรมนียังถูกแบ่งออกเป็นสองประเทศ ประเทศเยอรมนีตะวันออกถือเอาเบอร์ลินตะวันออกเป็นเมืองหลวงของตน (แต่ไม่ได้รับการยอมรับจากชาติพันธมิตรตะวันตก) ส่วนเมืองหลวงของประเทศเยอรมนีตะวันตกคือบอนน์ (และโดยฐานะอย่างเป็นทางการแล้ว เบอร์ลินตะวันตกก็ไม่ได้เป็นส่วนหนึ่งของประเทศเยอรมนีตะวันตก) หลังจากการรวมประเทศเมื่อ 3 ตุลาคม ค.ศ. 1990 เบอร์ลินก็กลับมาเป็นเมืองหลวงของประเทศเยอรมนีอีกครั้งหนึ่ง
ภูมิศาสตร์

เบอร์ลินตั้งอยู่ในภาคตะวันออกของเยอรมนี ประมาณ 70 กม. (44 ไมล์) ทางตะวันตกของพรมแดนโปแลนด์
ภูมิประเทศของเบอร์ลินนั้นถูกกัดเซาะให้เป็นอย่างปัจจุบันโดยธารน้ำแข็งระหว่างยุคน้ำแข็งครั้งล่าสุด
ใจกลางเมืองทอดตัวตามแนวแม่น้ำชเปร ในหุบเขาธารน้ำแข็งโบราณเบอร์ลิน-วอร์ซอ (Berlin-Warsaw Urstromtal) ซึ่งก่อตัวโดยน้ำที่ไหลละลายจากธารน้ำแข็งในตอนสิ้นสุดยุคน้ำแข็งครั้งล่าสุด
หุบเขาธารน้ำแข็งโบราณดังกล่าวทอดตัวระหว่างที่ราบสูงบาร์นิมตอนล่าง (low Barnim) ไปทางเหนือ และที่ราบสูงเทลโทว์ (Teltow) ไปทางใต้
แม่น้ำชเปรบรรจบกับแม่น้ำฮาเฟิล ที่เขตสปันเดา ทางตะวันตกสุดของเบอร์ลิน โดยไหลจากทางตอนเหนือไปทางตอนใต้ผ่านเบอร์ลินตะวันตก
เส้นทางของแม่น้ำฮาเฟิลนั้นเหมือนกับทะเลสาบที่เชื่อมกัน โดยแห่งที่ใหญ่ที่สุดคือ ทะเลสาบเทเกเลอร์เซ (Tegeler See) และ โกรซเซอร์วานเซ (Großer Wannsee)
มีชุดทะเลสาบจำนวนหนึ่งไหลสู่แม่น้ำชเปรตอนบนเช่นกัน โดยไหลผ่านทะเลสาบโกรซเซอร์มึงเกิลเซ (Großer Müggelsee) ในเบอร์ลินตะวันออก
ภูมิศาสตร์ > ภูมิทัศน์

หน้าตาของนครเบอร์ลินในปัจจุบันนี้ส่วนใหญ่ได้รับอิทธิพลจากบทบาทนำของมันในประวัติศาสตร์เยอรมนีในคริสต์ศตวรรษที่ 20
รัฐบาลแห่งชาติแต่ละชุดล้วนตั้งอยู่ในเมืองแห่งนี้ — จักรวรรดิเยอรมัน ค.ศ. 1871, สาธารณรัฐไวมาร์, นาซีเยอรมนี, เยอรมนีตะวันออก และเยอรมนีในปัจจุบันที่รวมกันเป็นหนึ่งอีกครั้ง — ได้ริเริ่มโครงการก่อสร้างอันทะเยอทะยานมากมาย แต่ละโครงการล้วนมีคุณลักษณะโดดเด่นในตัวเอง เบอร์ลินถูกทำลายอย่างหนักจากการทิ้งระเบิดหลายครั้งระหว่างสงครามโลกครั้งที่สอง อาคารเก่าหลายหลังที่รอดพ้นจากการทิ้งระเบิดดังกล่าวได้ถูกรื้อถอนในคริสต์ทศวรรษที่ 1950 และ 1960 ทั้งในฝั่งตะวันตกและฝั่งตะวันออก การรื้อถอนดังกล่าวจำนวนมากริเริ่มโดยโครงการสถาปัตยกรรมระดับเทศบาล เพื่อสร้างย่านที่พักอาศัยหรือย่านธุรกิจและถนนสายหลัก ประวัติศาสตร์ที่ไม่มีใครเหมือนของเบอร์ลินได้ก่อร่างสถาปัตยกรรมและภูมิทัศน์ของเมืองแห่งนี้
ในฝั่งตะวันออก จะพบอาคาร "พลาทเทนเบา" (Plattenbau เป็นอาคารที่ส่วนต่าง ๆ ถูกสร้างสำเร็จจากที่อื่นและถูกขนมาประกอบ ณ ที่ก่อสร้าง) จำนวนมาก ซึ่งทำให้นึกถึงความทะเยอทะยานของโลกตะวันออก (Eastern Bloc) ที่จะสร้างบริเวณที่พักอาศัยที่สมบูรณ์แบบ ด้วยสัดส่วนคงที่ของร้านค้า สถานเลี้ยงเด็ก และโรงเรียน
ความแตกต่างเล็กน้อยระหว่างฝั่งตะวันออกเดิมและฝั่งตะวันตกเดิมอีกอย่างก็คือการออกแบบตัวคนสีเขียวสีแดงในไฟจราจรที่ทางข้ามถนน (อัมเพิลแมนเชน Ampelmännchen ในภาษาเยอรมัน) แบบของฝั่งตะวันออกนั้นถูกคงเอาไว้ไม่เปลี่ยนแปลง ในระหว่างการเปลี่ยนสัญญาณจราจรทั่วเยอรมนีให้เป็นแบบเดียวกันหมดภายหลังการรวมประเทศ อัมเพิลแมนเชนแบบตะวันออกนั้นในปัจจุบันถูกใช้ในฝั่งตะวันตกของเมืองเช่นกัน
ภูมิศาสตร์ > ภูมิอากาศ

กรุงเบอร์ลินมีภูมิอากาศแบบอบอุ่นชื้นภาคพื้นสมุทร อุณหภูมิเฉลี่ยตลอดปีของเบอร์ลินอยู่ที่ 9.4 °C และมีระดับน้ำฝนเฉลี่ยทั้งปีที่ 578 มม.
เดือนที่อุ่นที่สุดคือมิถุนายน กรกฎาคม และสิงหาคม โดยมีอุณหภูมิระหว่าง 16.7 ถึง 17.9 °C
และหนาวที่สุดในเดือนธันวาคม มกราคม และกุมภาพันธ์ ระหว่าง −0.4 ถึง 1.2 °C
พื้นที่สิ่งปลูกสร้างของเบอร์ลินนั้นสร้างสภาพอากาศประจำถิ่น (ไมโครไคลเมต) ความร้อนจะถูกกักเก็บไว้ในอาคารต่าง ๆ
อุณหภูมิในเมืองอาจสูงกว่าบริเวณรอบ ๆ อยู่ 4 °C
| ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> เดือน | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ม.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ก.พ. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> มี.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> เม.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> พ.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> มิ.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ก.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ส.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ก.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ต.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> พ.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ธ.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของกรุงเบอร์ลิน (วัดค่า ณ เท็มเพิลโฮฟ)> ทั้งปี |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| อุณหภูมิสูงสุดที่เคยบันทึก °C (°F) | 15.5 (59.9) | 18.7 (65.7) | 24.8 (76.6) | 31.3 (88.3) | 35.5 (95.9) | 37.5 (99.5) | 38.1 (100.6) | 38.0 (100.4) | 34.2 (93.6) | 28.1 (82.6) | 20.5 (68.9) | 16.0 (60.8) | 38.1 (100.6) |
| อุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย °C (°F) | 3.3 (37.9) | 5.0 (41) | 9.0 (48.2) | 15.0 (59) | 19.6 (67.3) | 22.3 (72.1) | 25.0 (77) | 24.5 (76.1) | 19.3 (66.7) | 13.9 (57) | 7.7 (45.9) | 3.7 (38.7) | 14.03 (57.25) |
| อุณหภูมิเฉลี่ยแต่ละวัน °C (°F) | 0.6 (33.1) | 1.4 (34.5) | 4.8 (40.6) | 8.9 (48) | 14.3 (57.7) | 17.1 (62.8) | 19.2 (66.6) | 18.9 (66) | 14.5 (58.1) | 9.7 (49.5) | 4.7 (40.5) | 2.0 (35.6) | 9.68 (49.42) |
| อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย  °C (°F) | −1.9 (28.6) | −1.5 (29.3) | 1.3 (34.3) | 4.2 (39.6) | 9.0 (48.2) | 12.3 (54.1) | 14.3 (57.7) | 14.1 (57.4) | 10.6 (51.1) | 6.4 (43.5) | 2.2 (36) | -0.4 (31.3) | 5.88 (42.59) |
| อุณหภูมิต่ำสุดที่เคยบันทึก °C (°F) | -23.1 (-9.6) | -26.0 (-14.8) | -16.5 (2.3) | -8.1 (17.4) | -4.0 (24.8) | 1.5 (34.7) | 6.1 (43) | 3.5 (38.3) | -1.5 (29.3) | -9.6 (14.7) | -16.0 (3.2) | -20.5 (-4.9) | −26 (−14.8) |
| หยาดน้ำฟ้า มม (นิ้ว) | 42.3 (1.665) | 33.3 (1.311) | 40.5 (1.594) | 37.1 (1.461) | 53.8 (2.118) | 68.7 (2.705) | 55.5 (2.185) | 58.2 (2.291) | 45.1 (1.776) | 37.3 (1.469) | 43.6 (1.717) | 55.3 (2.177) | 570.7 (22.469) |
| วันที่มีหยาดน้ำฟ้าโดยเฉลี่ย (≥ 1.0 mm) | 10.0 | 8.0 | 9.1 | 7.8 | 8.9 | 7.0 | 7.0 | 7.0 | 7.8 | 7.6 | 9.6 | 11.4 | 101.2 |
แหล่งที่มา 1: WMO
แหล่งที่มา 2: KNMI
ภูมิศาสตร์ > สถาปัตยกรรม

หอกระจายภาพเบอร์ลิน (Fernsehturm) ที่อเล็คซันเดอร์พลัทซ์ ในเขตมิทเทอ สูง 368 เมตร เป็นอาคารที่สูงเป็นอันดับสองในสหภาพยุโรป สร้างในปีค.ศ. 1969 สามารถมองเห็นหอนี้ได้จากเกือบทุกเขตศูนย์กลางของเมือง ในหอที่ระดับความสูง 204 เมตร มีชั้นสังเกตการณ์มุมสูงซึ่งสามารถชมทิวทัศน์ของเมืองได้ จากตรงนี้เป็นจุดเริ่มต้นของถนน คาร์ล มาร์กซ์ อัลลี (Karl-Marx-Allee) ซึ่งทอดตัวไปทางทิศตะวันออก ตามแนวถนนนี้เป็นอาคารที่อยู่อาศัยที่เตือนให้ระลึกอดีต อาคารเหล่านี้ออกแบบในแนวคลาสสิกสังคมนิยม (Socialist Classicism Style) ของยุคสตาลิน ติดกับพื้นที่หอกระจายภาพนั้นคืออาคารที่ว่าการเมือง มีชื่อว่า Rotes Rathaus (ที่ว่าการเมืองสีแดง) ซึ่งโดดเด่นด้วยสถาปัตยกรรมอิฐแดงของมัน ด้านหน้าของที่ว่าการเมืองมีน้ำพุเนปจูน (Neptunbrunnen) ซึ่งเป็นน้ำพุที่ประดับด้วยฉากจากตำนานเทพปกรณัม
อีสท์ไซด์แกลลอรี (East Side Gallery) เป็นนิทรรศการกลางแจ้งของงานศิลปะที่วาดลงไปโดยตรงบนส่วนสุดท้ายที่ยังเหลืออยู่ของกำแพงเบอร์ลิน
มันเป็นหลักฐานของการแบ่งแยกเมืองในสมัยก่อนที่ยังหลงเหลืออยู่ชิ้นใหญ่ที่สุด มันเพิ่งจะบูรณะเสร็จเมื่อไม่นานมานี้
เมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม ค.ศ. 2008 ยูเนสโกได้ประกาศให้โครงการที่พักอาศัยแนวสมัยใหม่นิยมในเบอร์ลินหกแห่งเป็นแหล่งมรดกโลก กลุ่มอาคารที่พักอาศัยดังกล่าวสร้างขึ้นในช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 ช่วงปีค.ศ. 1913 – 1934 ในสมัยสาธารณรัฐไวมาร์ กลุ่มอาคารซึ่งออกแบบโดยสถาปนิกอาวองการ์ด บรูโน เทาต์ มาร์ทิน วากเนอร์ วอลเตอร์ โกรเปียส และฮันส์ ชาเราน์ เหล่านี้ ได้กลายเป็นตัวแบบของที่พักเพื่อสังคม ซึ่งได้พัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้พักอาศัยชนชั้นกรรมาชีพที่มีรายได้น้อย และเปลี่ยนความคิดด้านการออกแบบ สถาปัตยกรรม และการผังเมือง อาคารเหล่านี้เป็นส่วนหนึ่งของอพาร์ตเมนต์สมัยใหม่รุ่นแรกของโลก ที่มีครัว ห้องน้ำ ระเบียง และหน้าต่างที่ใหญ่เพียงพอ จากมรดกโลกจำนวนทั้งหมด 850 แห่ง อาคารเหล่านี้เป็นหนึ่งในเพียง 21 แห่งจากยุคสมัยใหม่
การปกครอง

เบอร์ลินเป็นเมืองหลวงของสหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี และเป็นที่อยู่ของประธานาธิบดีแห่งเยอรมนี ซึ่งมีที่อาศัยอย่างเป็นทางการที่วัง Schloss Bellevue ตั้งแต่การรวมประเทศเยอรมนีเมื่อ 3 ตุลาคม ค.ศ. 1990 เบอร์ลินก็กลายเป็นหนึ่งในสามนครรัฐ เคียงคู่กับ ฮัมบวร์ค และเบรเมิน, ในทั้งหมด 16 รัฐของเยอรมนี
คณะมนตรีสหพันธ์ (Bundesrat) เป็นตัวแทนของรัฐสหพันธ์ (Bundesländer) ทั้งหลายของเยอรมนี และมีที่ตั้งที่อยู่ที่ทำเนียบแฮร์เริน (Herrenhaus) ซึ่งเคยเป็นสภาขุนนางปรัสเซียในอดีต
แม้กระทรวงส่วนใหญ่จะตั้งอยู่ในเบอร์ลิน แต่บางส่วน รวมถึงกรมเล็ก ๆ ก็ตั้งอยู่ที่บอนน์ เมืองหลวงเก่าของเยอรมนีตะวันตก
สหภาพยุโรปลงทุนในหลายโครงการภายในเมืองเบอร์ลิน โดยส่วนใหญ่แล้วแผนงานด้านสาธารณูปโภค การศึกษา และสังคม จะได้ทุนสนับสนุนร่วมจากงบประมาณจากกองทุนเพื่อความเชื่อมแน่นของอียู (EU Cohesion Fund)
งบประมาณรัฐประจำปีของเบอร์ลินในค.ศ. 2006 นั้นเกิน 20.5 พันล้านยูโร โดยมีงบขาดดุล 1.8 พันล้านยูโร
สาเหตุใหญ่มาจากค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการรวมเมือง เบอร์ลินในฐานะรัฐเยอรมันมีหนี้สะสมมากกว่าเมืองใด ๆ ในเยอรมนี
โดยมียอดประมาณการปัจจุบันอยู่ที่ 63 พันล้านยูโร ในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2549
การปกครอง > เขตการปกครอง

ก่อนหน้าที่จะมีการปฏิรูปการปกครองของเบอร์ลินในค.ศ. 2001 เบอร์ลินเคยมี 23 เขต (Bezirke) แต่ปัจจุบันควบรวมเหลือ 12 เขต แต่ละเขตแบ่งเป็นแขวง (Ortsteil) ต่างๆตามย่านท้องถิ่นดั้งเดิม ในปัจจุบันเบอร์ลินมีแขวงทั้งหมด 95 แห่ง แต่ละแขวงประกอบด้วย "ชุมชน" (Kiez) จำนวนหนึ่งซึ่งเป็นย่านอยู่อาศัยเล็ก ๆ
แต่ละเขตจะดูแลโดยสภาเขต (Bezirksamt) ซึ่งประกอบด้วยสมาชิกสภาเขต (Bezirksstadträte) จำนวนห้าคน และผู้อำนวยการเขต (Bezirksbürgermeister) หนึ่งคน สมาชิกสภาเขตได้รับแต่งตั้งโดยสมัชชาเขต (Bezirksverordnetenversammlung)
| เขตที่ | ชื่อเขต | ประชากร  สิ้นปี 2022 | พื้นที่  (ตร> กม.) | หนาแน่น  (คน/ตร> กม.) | แผนที่ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 01 | มิทเทอ | 395,599 | 39.47 | 10023 |  |
| 02 | ฟรีดริชส์ไฮน์-คร็อยทซ์แบร์ค | 293,231 | 20.34 | 14416 |  |
| 03 | พังโค | 420,768 | 103.07 | 4082 |  |
| 04 | ชาร์ล็อทเทินบวร์ค-วิลเมิร์สดอร์ฟ | 341,155 | 64.72 | 5271 |  |
| 05 | ชปันเดา | 254,175 | 91.87 | 2767 |  |
| 06 | ชเตคลิทซ์-เซเลินดอร์ฟ | 311,040 | 102.56 | 3033 |  |
| 07 | เท็มเพิลโฮฟ-เชอเนอแบร์ค | 353,913 | 53.10 | 6665 |  |
| 08 | น็อยเคิลน์ | 329,476 | 44.93 | 7333 |  |
| 09 | เทรพโท-เคอเพอนิค | 289,180 | 168.42 | 1717 |  |
| 10 | มาร์ทซาน-เฮ็ลเลิร์สดอร์ฟ | 285,678 | 61.78 | 4624 |  |
| 11 | ลิชเทินแบร์ค | 308,286 | 52.12 | 5915 |  |
| 12 | ไรนิคเคินดอร์ฟ | 268,308 | 89.31 | 3004 |  |
|  | กรุงเบอร์ลิน | 3,755,251 | 891.68 | 4211 |  |
การปกครอง > เมืองพี่น้อง

เบอร์ลินรักษาความเป็นพันธมิตรอย่างเป็นทางการกับ 17 นคร
การจับคู่เป็นเมืองแฝดกับเมืองอื่น ๆ นั้นเริ่มกับลอสแอนเจลิส ในค.ศ. 1967 พันธมิตรของเบอร์ลินตะวันออกนั้นถูกยกเลิกไปเมื่อครั้งรวมประเทศเยอรมนี และได้ถูกรื้อฟื้นขึ้นบางส่วนในภายหลัง
ส่วนพันธมิตรของเบอร์ลินตะวันตกนั้นตั้งแด่เดิมถูกจำกัดให้อยู่ในระดับเทศบาล ระหว่างยุคสงครามเย็น พันธมิตรดังกล่าวได้สะท้อนถึงกลุ่มขั้วอำนาจ โดยเบอร์ลินตะวันตกจับมือกับเมืองหลวงในประเทศตะวันตก และเกือบจะทั้งหมดของเมืองเบอร์ลินตะวันออกจับคู่ด้วยจะเป็นเมืองจากกลุ่มสนธิสัญญาวอร์ซอและพันธมิตร
เบอร์ลินมีแผนงานร่วมร่วมกับนครต่าง ๆ จำนวนมาก เช่น โคเปนเฮเกน เฮลซิงกิ โยฮันเนสเบิร์ก เซี่ยงไฮ้ โซล โซเฟีย ซิดนีย์ และเวียนนา เบอร์ลินเข้าร่วมในสมาคมนครนานาชาติต่าง ๆ เช่น สหพันธ์เมืองหลวงของสหภาพยุโรป (Union of the Capitals of the European Union) ยูโรซิตีส์ (Eurocities) เครือข่ายนครวัฒนธรรมยุโรป (Network of European Cities of Culture) เมโทรโพลิส (Metropolis), Summit Conference of the World's Major Cities, Conference of the World's Capital Cities.
- ลอสแอนเจลิส, สหรัฐอเมริกา (ค.ศ. 1967)
- เบลเกรด, เซอร์เบีย (1978)
- ปารีส, ฝรั่งเศส (1987)
- มาดริด, สเปน (1988)
- อิสตันบูล, ตุรกี (1989)
- มอสโก, รัสเซีย (1990)
- วอร์ซอ, โปแลนด์ (1991)
- บูดาเปสต์, ฮังการี (1991)
- บรัสเซลส์, เบลเยียม (1992)
- จาการ์ตา, อินโดนีเซีย (1993)
- ทาชเคนต์, อุซเบกิสถาน (1993)
- เม็กซิโกซิตี, เม็กซิโก (1993)
- ปักกิ่ง, สาธารณรัฐประชาชนจีน (1994)
- โตเกียว, ญี่ปุ่น (1994)
- บัวโนสไอเรส, อาร์เจนตินา (1994)
- ปราก, สาธารณรัฐเช็ก (1995)
- วินด์ฮุก, นามิเบีย (2000)
- ลอนดอน, สหราชอาณาจักร (2000)
- มุมไบ, อินเดีย (2000)
สถิติประชากร

ณ กันยายน ค.ศ. 2006 เบอร์ลินมีผู้อยู่อาศัยที่ขึ้นทะเบียนจำนวน 3,402,312 คน ในพื้นที่ 891.82 ตร.กม.
เขตพื้นที่มหานครเบอร์ลิน-บรันเดินบวร์คมีประชากรประมาณ 4.3 ล้านคน ในพื้นที่ 5,370 ตร.กม.
จากจำนวนผู้อยู่อาศัย 3.4 ล้านคน มี 463,723 คน (13.9%) ที่เป็นชาวต่างชาติ จาก 183 ประเทศ
โดยกลุ่มที่ใหญ่ที่สุดมาจากประเทศตุรกี  (116,665), โปแลนด์  (42,889), เซอร์เบียและมอนเตเนโกร  (24,337), รัสเซีย  (14,065), อิตาลี  (14,026), สหรัฐอเมริกา  (12,735),  ฝรั่งเศส (11,776), โครเอเชีย  (11,378), เวียดนาม  (11,513), บอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา  (10,463), กรีซ  (10,102), สหราชอาณาจักร  (9,396), ยูเครน  (8,667), ออสเตรีย  (8,409), สเปน  (5,962), ไทย  (5,876), จีน  (5,620)
กลุ่มศาสนาที่ใหญ่ที่สุดคือ กลุ่มที่ไม่นับถือศาสนา 60%, โปรเตสแตนต์ (ส่วนใหญ่เป็นเยอรมันอีแวนเจลิก) 23% (757,000), โรมันคาทอลิก 9% (312,000), อิสลาม 6% (213,000), ยิว 0.4% (12,000)