stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
เหตุการณ์ไม่เกิดร่วม
ความน่าจะเป็น

ในทฤษฎีความน่าจะเป็น เหตุการณ์ 




E

1


,

E

2


,
.
.
.

E

n




{\textstyle E_{1},E_{2},...E_{n}}

 จะเรียกว่าไม่เกิดร่วม ถ้าการเกิดเหตุการณ์หนึ่งบอกเป็นนัยโดยอัตโนมัติว่า เหตุการณ์อื่นอีก 



n
−
1


{\textstyle n-1}

 เหตุการณ์จะไม่เกิด ดังนั้นเหตุการณ์ไม่เกิดร่วมสองเหตุการณ์จะไม่สามารถเกิดขึ้นพร้อมกันได้ พูดในแบบรูปนัยว่า อินเตอร์เซกชันของเหตุการณ์ทุก ๆ สองเหตุการณ์นั้นว่าง (เหตุการณ์ว่าง) นั่นคือ 



A


{\textstyle A}

 และ 



B
≠
∅


{\textstyle B\neq \varnothing }

 ผลสืบเนื่องก็คือ เหตุการณ์ไม่เกิดร่วมมีสมบัติ 



P
(
A
∩
B
)
=
0


{\textstyle P(A\cap B)=0}
ยกตัวอย่าง เราไม่สามารถหยิบไพ่ป๊อกหนึ่งใบให้ได้สีแดงและดอกจิกพร้อมกันได้ เพราะว่าดอกจิกเป็นสีดำเสมอ ถ้าเราหยิบไพ่หนึ่งใบจากสำรับ ไพ่ใบนั้นจะเป็นสีแดง (โพแดงหรือข้าวหลามตัด) หรือสีดำ (ดอกจิกหรือโพดำ) เพียงอย่างใดอย่างหนึ่ง เมื่อ  A กับ  B ไม่เกิดร่วมกัน จะได้ว่า 



P
(
A
∪
B
)
=
P
(
A
)
+
P
(
B
)


{\textstyle P(A\cup B)=P(A)+P(B)}

 เราอาจตั้งคำถามว่า "มีความน่าจะเป็นเท่าไรที่จะหยิบได้ไพ่สีแดงหรือดอกจิก" ปัญหาข้อนี้แก้ได้ด้วยการบวกความน่าจะเป็นที่จะหยิบได้ไพ่สีแดง กับความน่าจะเป็นที่จะหยิบได้ไพ่ดอกจิก ไพ่สีแดงมี 26 ใบ และไพ่ดอกจิกมี 13 ใบ จากสำรับมาตรฐาน 52 ใบ ดังนั้นคำตอบคือ 26/52 + 13/52 = 39/52 = 3/4
เราจะต้องหยิบไพ่อย่างน้อยสองใบเพื่อให้ได้ทั้งไพ่สีแดงกับไพ่ดอกจิก ความน่าจะเป็นข้อเดิมโดยการหยิบไพ่สองใบก็ขึ้นอยู่กับว่า ใบแรกที่หยิบออกมาจะใส่กลับคืนเข้าสำรับก่อนหยิบใบที่สองหรือไม่ เพราะว่าถ้าไม่ใส่กลับคืน จำนวนไพ่ในสำรับจะลดลงใบหนึ่งหลังจากหยิบครั้งแรกไปแล้ว ความน่าจะเป็นของเหตุการณ์เอกเทศทั้งสอง (ได้ไพ่สีแดงก่อนแล้วตามด้วยไพ่ดอกจิก) จะนำมาคูณกันแทนที่จะบวก ความน่าจะเป็นที่จะหยิบได้ไพ่สีแดงและดอกจิกตามลำดับโดยไม่ใส่คืนสำรับเท่ากับ 26/52 × 13/51 = 338/2652 = 13/102 ส่วนความน่าจะเป็นที่จะหยิบได้ไพ่สีแดงและดอกจิกตามลำดับโดยใส่คืนสำรับก่อนเท่ากับ 26/52 × 13/52 = 338/2704 = 13/104
คำว่า "หรือ" ในทฤษฎีความน่าจะเป็นนั้น เผื่อความเป็นไปได้ที่จะเกิดเหตุการณ์ทั้งสองพร้อมกันด้วย ความน่าจะเป็นที่เหตุการณ์หนึ่งหรือสองเหตุการณ์จะเกิดขึ้นเขียนว่า 



P
(
A
∪
B
)


{\textstyle P(A\cup B)}

 และโดยทั่วไปก็มีค่าเท่ากับ 



P
(
A
)
+
P
(
B
)
−
P
(
A
∩
B
)


{\textstyle P(A)+P(B)-P(A\cap B)}

  เพราะฉะนั้นหากเราถามว่า "มีความน่าจะเป็นเท่าไรที่จะหยิบได้ไพ่สีแดงหรือคิง" การหยิบได้ไพ่คิงสีแดง ไพ่อื่นสีแดง หรือไพ่คิงสีดำ ก็จะเข้าเงื่อนไขทั้งหมด ไพ่สีแดงมี 26 ใบ และไพ่คิงมี 4 ใบ ซึ่งในจำนวนนั้น 2 ใบก็เป็นสีแดง จากสำรับมาตรฐาน 52 ใบ ดังนั้นความน่าจะเป็นที่จะหยิบได้ไพ่สีแดงหรือคิงก็คือ 26/52 + 4/52 – 2/52 = 28/52 = 7/13 อย่างไรก็ตาม เมื่อใช้แก่เหตุการณ์ไม่เกิดร่วม พจน์สุดท้ายในสูตร 



P
(
A
∩
B
)


{\textstyle P(A\cap B)}

 ก็จะเป็นศูนย์ สูตรก็จะลดรูปลงเหลือเพียงสูตรที่ได้กล่าวไว้ในย่อหน้าก่อน
ดิญ ทัญ บิ่ญ

ดิญ ทัญ บิ่ญ  (เวียดนาม: Đinh Thanh Bình; เกิดวันที่ 19 มีนาคม พ.ศ. 2541) เป็นนักฟุตบอลอาชีพชาวเวียดนาม ปัจจุบันเล่นให้กับสโมสรฝู่ด๋งนิญบิ่ญ ในวี.ลีก ดิวิชัน 2 (โดยยืมตัวมาจากฮหว่างอัญซาลาย) และทีมชาติเวียดนาม
อาชีพสโมสร

ทัญ บิ่ญ ได้ผ่านเข้าไปเล่นใน ทีมเยาวชนของ ฮหว่างอัญซาลาย ก่อนที่จะประเดิมสนามให้กับทีมชุดใหญ่ในปี 2559
อาชีพระดับนานาชาติ

เขาเป็นส่วนหนึ่งของทีมรุ่นอายุต่ำกว่า 20 ปีในการแข่งขันฟุตบอลโลกเยาวชนอายุไม่เกิน 20 ปี 2017 ที่ประเทศเกาหลีใต้
ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2566 ทัญ บิ่ญ ถูกเรียกตัวติดทีมชาติเวียดนามชุดใหญ่เป็นครั้งแรกสำหรับเกมกระชับมิตรกับฮ่องกงและซีเรีย
เกียรติยศ

วี.ลีก ดิวิชัน 2: 2022
ชิงแชมป์อาเซียน: 2024
แหล่งข้อมูลอื่น

ข้อมูลของ ดิญ ทัญ บิ่ญ ที่ ซ็อกเกอร์เวย์
กองทัพโรมาเนีย

| กองทัพโรมาเนีย |
| --- | --- |
Forțele Armate Române
ตราราชการกองทัพโรมาเนีย 
ก่อตั้ง: ค.ศ. 1860
รูปแบบปัจจุบัน: 11 เมษายน ค.ศ. 2000
เหล่า:  กองทัพบก   กองทัพเรือ   กองทัพอากาศ
กองบัญชาการ: Bucharest
ผู้บังคับบัญชา
ผู้บัญชาการทหาร:  ประธานาธิบดี เกลาส์ โยฮานิส
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม:  Nicolae Ionel Ciucă
ประธานคณะเสนาธิการทหาร:  General Daniel Petrescu
กำลังพล
อายุเริ่มบรรจุ: 18
การเกณฑ์: ไม่มี
ยอดประจำการ: 73,100 (2019)
ยอดสำรอง: 50,000 (2018)
ยอดกำลังนอกประเทศ: 1,111 (2018)
รายจ่าย
งบประมาณ: $5.050 billion (2019)
ร้อยละต่อจีดีพี: 2.04% (2019)
อุตสาหกรรม
แหล่งผลิตในประเทศ: Arms industry in Romania
แหล่งผลิตนอกประเทศ: Current:  สหรัฐอเมริกา  ตุรกี  สหราชอาณาจักร  เยอรมนี  สเปน  ฝรั่งเศส  อิตาลี  โปแลนด์  อิสราเอล  ออสเตรีย  สวิตเซอร์แลนด์  ฟินแลนด์  บราซิล  Former:  สหภาพโซเวียต แม่แบบ:Country data CSR  เกาหลีเหนือ
มูลค่าส่งออกต่อปี: €187,000,000 (2018)
บทความที่เกี่ยวข้อง
ประวัติ: ประวัติศาสตร์ทางทหารของโรมาเนีย
ยศ: ยศทหารโรมาเนีย เครื่องอิสริยาภรณ์
กองทัพแห่งโรมาเนีย (โรมาเนีย: Forțele Armate Române เรียกว่า Armata Română) เป็นกองกำลังทหารของสาธารณรัฐโรมาเนีย ประกอบด้วยกองทัพบก กองทัพเรือ และ กองทัพอากาศ ทั้งหมดอยู่ภายใต้การบังคับบัญชาของกระทรวงกลาโหม
เชิงอรรถ และ อ้างอิง > บรรณานุกรม

1 2 3  "Defence Expenditure of NATO Countries (2013-2019)" (PDF). NATO Public Diplomacy Division. 29 November 2019. สืบค้นเมื่อ 12 December 2019.
↑  IISS 2019, p. 140. sfn error: no target: CITEREFIISS2019 (help)
↑  IISS 2019, p. 142. sfn error: no target: CITEREFIISS2019 (help)
↑   เก็บถาวร 2015-01-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน Gandul, 13 January 2015.
หนังสืออ่านเพิ่ม

Daniel N. Nelson, 'Armies, Security, and Democracy in Southeastern Europe,' Armed Forces & Society, Vol. 28, No.3, Spring 2002.
แหล่งข้อมูลอื่น

(ในภาษาอังกฤษ) Official site of the Romanian Ministry of Defence (MoD)
(ในภาษาอังกฤษ) Official site of the Romanian General Staff[ลิงก์เสีย]
(ในภาษาอังกฤษ) Official site of the Romanian Land Forces
(ในภาษาอังกฤษ) Official site of the Romanian Air Force
(ในภาษาอังกฤษ) Official site of the Romanian Naval Forces
New U.S. Base in Romania To Be Larger Than Previously Estimated, ThePeacockReport.com, Oct. 11, 2006.
มิตซูบิชิ เจ2เอ็ม

| เจ2เอ็ม ไรเด็น |
| --- | --- |

หน้าที่: เครื่องบินขับไล่
ประเทศผู้ผลิต:  ญี่ปุ่น
ผู้ผลิต: มิตซูบิชิเฮฟวีอินดัสทรีส์
เที่ยวบินแรก: 20 มีนาคม 1942
เริ่มใช้: ธันวาคม 1942
ปลดระวาง: สิงหาคม 1945
ผู้ใช้หลัก:  กองทัพเรือจักรวรรดิญี่ปุ่น
จำนวนที่ถูกผลิต: 621
มิตซูบิชิ เจ2เอ็ม ไรเด็น (อังกฤษ: Mitsubishi J2M Raiden) เป็นเครื่องบินขับไล่บนแผ่นดิน ที่ผลิตโดยมิตซูบิชิแอร์คราฟต์คอมปะนี ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของมิตซูบิชิเฮฟวีอินดัสทรีส์ และใช้โดยกองการบินทหารเรือมหาจักรวรรดิญี่ปุ่น ชื่อรหัสที่ฝ่ายสัมพันธมิตรใช้เรียกเครื่องบินลำนี้คือ แจ็ก
การออกแบบและการพัฒนา

เจ2เอ็ม ได้รับการออกแบบโดย จิโร่ โฮริโคชิ ผู้สร้าง มิตซูบิชิ เอ6เอ็ม ซีโร่ มันจะเป็นเครื่องบินสกัดกั้นการป้องกันในพื้นที่อย่างเคร่งครัด โดยมีจุดประสงค์เพื่อตอบโต้ภัยคุกคามจากการโจมตีของเครื่องบินทิ้งระเบิดในระดับความสูง และด้วยเหตุนี้จึงเน้นความเร็ว ประสิทธิภาพการไต่ระดับ และอาวุธยุทโธปกรณ์ขนาดหนัก โดยแลกกับความคล่องตัว
ประวัติการปฏิบัติการ

เจ2เอ็ม2 ที่ผลิตลำแรกแรกถูกส่งไปยังหน่วยพัฒนาในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1942 แต่ประสบปัญหาร้ายแรงกับเครื่องยนต์ การทดลองและการปรับปรุงใช้เวลาเกือบหนึ่งปี และเครื่องบินชุดแรกของ เจ2เอ็ม2 รุ่น 11 ที่สร้างต่อเนื่องได้ถูกส่งไปยัง 381st โคคูไต ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1943
รุ่น

เจ2เอ็ม1 (ต้นแบบ) : เครื่องยนต์แรงขับสูงสุด 1,044 กิโลวัตต์ (1,400 แรงม้า)
เจ2เอ็ม2 แบบ 11: ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์แรงขับ 1,379 กิโลวัตต์ (1,850 แรงม้า)
เจ2เอ็ม3 แบบ 21:
เจ2เอ็ม3เอ แบบ 21เอ:
เจ2เอ็ม4 แบบ 32: ต้นแบบติดตั้งเครื่องยนต์แรงขับ 1,357 กิโลวัตต์ (1,820 แรงม้า)
เจ2เอ็ม5 แบบ 33:
เจ2เอ็ม5เอ แบบ 33เอ:
เจ2เอ็ม6 แบบ 31:
เจ2เอ็ม6เอ แบบ 31เอ:
เจ2เอ็ม7 แบบ 23เอ:
เจ2เอ็ม7เอ แบบ 23เอ:
รุ่น > การผลิต

| ปี | ม> ค. | ก> พ. | มี> ค. | เม> ย. | พ> ค. | มิ> ย. | ก> ค. | ส> ค. | ก> ย. | ต> ค. | พ> ย. | ธ> ค. | รวม |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1942 |  |  | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 13 |
| 1943 | 0 | 0 | 1 | 2 | 0 | 0 | 3 | 4 | 5 | 16 | 21 | 22 | 90 |
| 1944 | 17 | 26 | 9 | 22 | 39 | 44 | 34 | 22 | 16 | 20 | 18 | 7 | 274 |
| 1945 | 17 | 12 | 29 | 16 | 0 | 8 | 7 | 27 |  |  |  |  | 116 |
| รวม |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 493 |
| ปี | ม> ค. | ก> พ. | มี> ค. | เม> ย. | พ> ค. | มิ> ย. | ก> ค. | ส> ค. | ก> ย. | ต> ค. | พ> ย. | ธ> ค. | รวม |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1944 |  |  |  |  | 1 | 0 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 6 | 17 |
| 1945 | 13 | 8 | 23 | 15 | 10 | 20 | 22 | 0 |  |  |  |  | 111 |
| รวม |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | 128 |
ประจำการ

กองการบินทหารเรือมหาจักรวรรดิญี่ปุ่น
คุณลักษณะ (เจ2เอ็ม3)

ผู้สร้าง: มิตซูบิชิแอร์คราฟต์คอมปะนี (ประเทศญี่ปุ่น)
ประเภท: เครื่องบินขับไล่
เครื่องยนต์: 1 × Mitsubishi MK4R-A Kasei 23a
กางปีก: 10.8 เมตร
ยาว: 9.945 เมตร
สูง: 3.81 เมตร
พื้นที่ปีก: 20.05 ตารางเมตร
น้ำหนักเปล่า: 2,839 กิโลกรัม
น้ำหนักวิ่งขึ้นสูงสุด: 3,211 กิโลกรัม
อัตราเร็วสูงสุด: 587 กิโลเมตร/ชั่วโมง ที่ระดับความสูง 5,300 เมตร
รัศมีทำการรบ: 1,898 กิโลเมตร
อาวุธ: ปืนใหญ่อากาศ Type 99 Mk.2 ขนาด 20 มม. 2 กระบอก
ระเบิด: ระเบิดขนาด 60 กก. 2 ลูก
แหล่งข้อมูลอื่น

J2M article on www.combinedfleet.com
"Song of Raiden fighter squadron" เก็บถาวร 2012-03-24 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, Nippon News, No. 254. in the official website of NHK.
| ด ค กชื่อเรียกขานอากาศยานญี่ปุ่นตั้งโดยฝ่ายสัมพันธมิตรในสงครามโลกครั้งที่สอง |
| --- | --- |
อากาศยานเข้าประจำการในญี่ปุ่น:  อับดุล  อัล  แอนน์  บับส์  บากะ  เบล  เบ็ตตี  บ็อบ  บัซซาร์ด  ซีดาร์  เชอร์รี่  คลาร่า  คลอด  ไซเพรส  เดฟ  ดิ๊ก  ดิน่าห์  ดอท  เอ็ดน่า  เอมิลี่  อีวา  อีฟ  ฟรานเซส  แฟรงค์  แกนเดอร์  จอร์จ  เกลน  กูส  เกรซ  เกว็น  แฮมป์  แฮงก์  ฮาบ  เฮเลน  ฮิกโกรี่  ไอด้า (คิ-36)  ไอด้า (คิ-55)  เออร์วิ่ง  แจ็ก  เจ๊ค  เจน  จีน  เจอร์รี่  จิล  จิม  จูดี้  เคท  เคท 61  ลอร่า  ลิลลี่  ลิซ  ลอร์น่า  โลอีซ  ลูอีซ  ลุค  มาเบล  แมรี่  เมวิส  ไมร์  เนท  เนล  นิค  นอม  โอ๊ก  ออสการ์  แพท  แพทซี่  พอล  เพคกี้  เพอร์รี่  พีต  ไพน์  เร็กซ์  ริต้า  ร็อบ  รูฟ  รูธ  แซลลี่  แซลลี่ III  แซม  แซนดี้  สลิม  โซเนีย  สปรูซ  สเตลล่า  สตีฟ  ซูซี่  แทบบี้  เทสส์  ธาเลีย  เทลม่า  เทเรซ่า  โตร่า  ทีน่า  ทิลลี่  โทบี้  โทโจ  โทนี่  ทอปซี่  วาล  วิลโลว์  ซีก  ซีก 32 
อากาศยานต่างประเทศ คิดว่าจะเข้าประจำการในญี่ปุ่น:  เบส (ไฮง์เคิล เฮ 111)  ดอค (เม็สเซอร์ชมิท เบเอ็ฟ 110)  เฟร็ด (ฟ็อคเคอ-วุล์ฟ เอ็ฟเว 190)  ไอรีน (ยุงเคิร์ส ยู 87)  แจนิส (ยุงเคิร์ส ยู 88)  ไมค์ (เม็สเซอร์ชมิท เบเอ็ฟ 109)  มิลลี (วัลที วี-11)  ทริกซี่ (ยุงเคิร์ส ยู 52)  ทรูดี้ (ฟ็อคเคอ-วุล์ฟ เอ็ฟเว 200) 
มิติของมิตซูบิชิ เจ2เอ็ม
กองทัพเติร์กเมนิสถาน

| กองทัพเติร์กเมนิสถาน |
| --- | --- |
Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleri

ก่อตั้ง: พ.ศ. 2535
เหล่า: กำลังรักษาดินแดน กองทัพบก กองทัพอากาศ กำลังป้องกันภัยทางอากาศ กองทัพเรือ หน่วยภายใน หน่วยพิทักษ์ชายแดน กระทรวงสถานการณ์ฉุกเฉิน
กองบัญชาการ: Galkynysh str.4, อาชกาบัต
ผู้บังคับบัญชา
ผู้บัญชาการทหารสูงสุด: ประธานาธิบดี กูร์บันกูลืย เบียร์ดีมูฮาเมดอฟ
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม: พลเอก Agageldi Mametgeldiyev
กำลังพล
อายุเริ่มบรรจุ: 18
การเกณฑ์: 2 ปี (24 เดือน)  (IISS 2012)
ประชากรวัยถึงขั้น ประจำการทุกปี: 50,590 (2002 est.)
ยอดประจำการ: 22,000 (ทหารบก 18,500, ทหารอากาศ  3,000, ทหารเรือ 500)
ยอดสำรอง: formerly 108,000, not since 2007 at least.
รายจ่าย
งบประมาณ: $198 million (FY10) (IISS 2012)
ร้อยละต่อจีดีพี: 3.4% (FY10)
อุตสาหกรรม
แหล่งผลิตนอกประเทศ:  รัสเซีย  จีน  สหรัฐอเมริกา  ตุรกี  อาเซอร์ไบจาน  อิสราเอล  เกาหลีใต้  อาร์เจนตินา
บทความที่เกี่ยวข้อง
ยศ: ยศทหาร เครื่องอิสริยาภรณ์
กองทัพเติร์กเมนิสถาน ประกอบด้วยกองทัพบก กองทัพเรือ กำลังทางอากาศและป้องกันภัยทางอากาศ หน่วยชายแดน หน่วยทหารภายใน และหน่วยพิทักษ์สาธารณรัฐ หลังการล่มสลายของสหภาพโซเวียต มลฑลทหารเติร์กเกสสถาน ส่วนสำคัญของกองทัพโซเวียต ยังอยู่ในดินแดนเติร์กเมนิสถาน ซึ่งมีกองพลปืนเล็กยาวยนต์หลายกองพล ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2535 รัฐบาลใหม่ของรัสเซียลงนามสนธิสัญญากลาโหมทวิภาคีกับเติร์กเมนิสถาน ซึ่งสนับสนุนให้รัฐบาลใหม่ของเติร์กเมนิสสถานตั้งกองทัพของตน
ดูเพิ่ม

มลฑลทหารเติร์กเกสสถาน
เชิงอรรถ

↑  Military Technology, World Defence Almanac 2008, p.255
1 2  http://www.theodora.com/wfbcurrent/turkmenistan/turkmenistan_military.html
↑  http://www.globalsecurity.org/military/world/centralasia/turkmen-army.htm. Not listed by IISS 2007 or 2012.
อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร

| --- | --- |
Princess Sirindhorn AstroPark

ภาพรวมหน่วยงาน
ก่อตั้ง: 27 มกราคม 2563
สำนักงานใหญ่: 260 หมู่ 4 ตำบลดอนแก้ว อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่
ฝ่ายบริหารหน่วยงาน: ดร. ศรัณย์  โปษยะจินดา, ผู้อำนวยการ
เว็บไซต์: www.narit.or.th
อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร (อังกฤษ: Princess Sirindhorn AstroPark) เป็นศูนย์ดาราศาสตร์แห่งชาติของประเทศไทยและเป็นที่ตั้งสำนักงานของสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ ตั้งอยู่ที่ตำบลดอนแก้ว อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่
อุทยานดาราศาสตร์สิรินธรเป็นศูนย์ความเป็นเลิศด้านการศึกษาค้นคว้าวิจัยและพัฒนาทางดาราศาสตร์ของประเทศไทยและภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นแหล่งรวมศิลปวิทยาการ เทคโนโลยี และนวัตกรรมที่เกี่ยวข้องกับดาราศาสตร์ เป็นแหล่งค้นคว้า ศึกษาวิจัย บ่มเพาะและสร้างนักวิจัยดาราศาสตร์ เป็นศูนย์บริการข้อมูล ฝึกอบรม ถ่ายทอดเทคโนโลยีดาราศาสตร์ จัดกิจกรรมทางดาราศาสตร์ รวมถึงเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวิชาการที่สำคัญ
ประวัติ

โครงการอุทยานดาราศาสตร์สิรินธรได้รับความเห็นชอบจากคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2555 รัฐบาลได้อุดหนุนงบประมาณก้อนแรกจำนวน 406 ล้านบาท มีกำหนดเริ่มก่อสร้างปี 2556 และเปิดใช้งานในปี 2559 แต่กระบวนการล่าช้าจนเริ่มก่อสร้างได้จริงในปี 2558 และมีกำหนดเปิดใช้งานในปี 2561 อย่างไรก็ตามการก่อสร้างยังคงล่าช้าจากเนื่องจากงบประมาณที่บานปลาย โครงการนี้เปิดใช้งานเต็มรูปแบบในปี 2563 ปัจจุบันคาดว่ารัฐได้ลงทุนในอาคารและอุปกรณ์ภายในอุทยานแห่งนี้ไปแล้วไม่ต่ำกว่า 800 ล้านบาท
ส่วนประกอบในอุทยาน > อาคารสำนักงาน

ประกอบด้วย งานวิจัยและพัฒนา ห้องปฏิบัติการทัศนศาสตร์ ศูนย์ปฏิบัติการดาราศาสตร์วิทยุ ศูนย์บริการวิชาการและสื่อสารทางดาราศาสตร์ ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศ ห้องสมุดดาราศาสตร์ ศูนย์ฝึกอบรมดาราศาสตร์นานาชาติ และส่วนงานสนับสนุนภารกิจหลัก
ส่วนประกอบในอุทยาน > อาคารปฏิบัติการ

เป็นที่ตั้งของศูนย์ปฏิบัติการหอดูดาวแห่งชาติ และวิศวกรรม ประกอบด้วย ห้องปฏิบัติการเมคาทรอนิกส์ ห้องปฏิบัติการขึ้นรูปชิ้นงานความละเอียดสูง ห้องปฏิบัติการเคลือบกระจก
ส่วนประกอบในอุทยาน > อาคารท้องฟ้าจำลองและนิทรรศการ

ประกอบด้วย ส่วนท้องฟ้าจำลองระบบฟูลโดมดิจิทัล 360 องศา รองรับความละเอียดสูงสุด 8K ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 17 เมตร ความจุ 160 ที่นั่ง  และพื้นที่สำหรับรถผู้พิการ  มีขนาดใหญ่เป็นอันดับสองของไทย แต่มีความคมชัดที่สุดในอาเซียน ส่วนนิทรรศการดาราศาสตร์แบบมีปฏิสัมพันธ์ 19 โซน ได้แก่ การสำรวจระบบสุริยะ เสียงแห่งเอกภพ การเกิดเฟสดวงจันทร์ การเกิดน้ำขึ้น-น้ำลง  เครื่องตรวจจับรังสีคอสมิกฝีมือคนไทย สเปกตรัมกับการศึกษาทางดาราศาสตร์ การสังเกตกลุ่มดาวบนท้องฟ้า รูม่านตากับความเข้มแสง การเกิดฤดูกาล การเปรียบเทียบน้ำหนักบนดาวเคราะห์ น้ำหนักของคุณบนดาวเคราะห์ การเกิดพายุบนดาวเคราะห์แก๊ส อุกกาบาต วิวัฒนาการดาวฤกษ์ ไทม์ไลน์การกำเนิดเอกภพ ลูกตุ้มเพนดูลัมกับการพิสูจน์การหมุนของโลก ภารกิจยานสำรวจดาวอังคาร ภารกิจพิชิตดวงจันทร์ นิทรรศการภาพถ่ายดาราศาสตร์
ส่วนประกอบในอุทยาน > หอดูดาว

เป็นอาคารสังเกตการณ์วัตถุท้องฟ้าด้วยกล้องโทรทรรศน์แบบต่าง ๆ ติดตั้งกล้องโทรทรรศน์แบบสะท้อนแสง ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 0.7 เมตร ด้านข้างเป็นระเบียงดาวมีหลังคาแบบเลื่อนเปิดออกได้ ติดตั้งกล้องโทรทรรศน์ขนาดเล็กและขนาดกลางที่มีขีดความสามารถสูง จำนวน 5 ชุด สำหรับให้บริการดูดาว สังเกตวัตถุท้องฟ้า รวมทั้งถ่ายภาพวัตถุท้องฟ้า เปิดบริการทุกวันเสาร์ 18:00-22:00 น. ตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน ถึงเดือนพฤษภาคม
ส่วนประกอบในอุทยาน > ลานกิจกรรมกลางแจ้ง

ใช้ในการจัดกิจกรรมทางดาราศาสตร์ และกิจกรรมกลางแจ้งต่าง ๆ เช่น กิจกรรมดูดาวสำหรับประชาชน การสังเกตปรากฏการณ์ท้องฟ้าและปรากฏการณ์ทางดาราศาสตร์ต่าง ๆ
ส่วนให้บริการประชาชน

| การให้บริการ | อังคาร-ศุกร์ | เสาร์ | อาทิตย์ | ค่าธรรมเนียม |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| นิทรรศการดาราศาสตร์ | 09:00 - 16:00 น. | 10:00 - 17:00 น. | 10:00 - 17:00 น. | ไม่มี |
| ท้องฟ้าจำลอง : เรียนรู้การชมท้องฟ้าและดวงดาว 30 นาที ภาพยนตร์ดาราศาสตร์ 30 นาที | 11:00 น. / 14:00 น. | 11:00 น. / 14:00 น. / 17:00 น.  | 11:00 น. / 14:00 น. | นักเรียน นักศึกษา 30 บาท บุคคลทั่วไป 50 บาท |
| กิจกรรมดูดาว NARIT Public Night เฉพาะช่วงเดือนพฤศจิกายน-พฤษภาคม |  | 18:00-22:00 น. |  | ไม่มี |
สำนักงานสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ
ท้องฟ้าจำลอง ณ อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร จ.เชียงใหม่
นิทรรศการดาราศาสตร์ ณ อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร
หอดูดาวสำหรับให้บริการประชาชน ณ อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร จ. เชียงใหม่
สมเด็จพระเจ้าอุทุมพร

| สมเด็จพระเจ้าอุทุมพร |
| --- | --- |
ขุนหลวงหาวัด
พระบรมสาทิสลักษณ์ของสมเด็จพระเจ้าอุทุมพร ที่ปรากฏในเอกสารการบันทึกราชสำนัก
พระเจ้ากรุงศรีอยุธยา
ครองราชย์: พ.ศ. 2301 (2 เดือน)
ก่อนหน้า: สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ
ถัดไป: สมเด็จพระที่นั่งสุริยาศน์อมรินทร์
สมุหนายก: เจ้าพระยาอภัยราชา (ประตูจีน)
กรมพระราชวังบวรสถานมงคล
ดำรงพระยศ: พ.ศ. 2298 - 2301
รัชสมัย: สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ
ก่อนหน้า: เจ้าฟ้ากรมขุนเสนาพิทักษ์
ถัดไป: สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท (กรุงรัตนโกสินทร์)

พระราชสมภพ: พ.ศ. 2265
สวรรคต: พ.ศ. 2339 (74 พรรษา) มัณฑะเลย์ ราชอาณาจักรพม่า
มเหสี: เจ้าฟ้าท้าวต่อย
ราชวงศ์: บ้านพลูหลวง
พระราชบิดา: สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ
พระราชมารดา: กรมหลวงพิพิธมนตรี

ส่วนบุคคล
ศาสนา: พุทธ
นิกาย: เถรวาท
ตำแหน่งชั้นสูง
ที่อยู่: วัดปองเล อมรปุระ
อุปสมบท: ราว พ.ศ. 2303
 
ยศที่ได้รับการแต่งตั้ง
รับใช้:  อาณาจักรอยุธยา
แผนก/สังกัด: กองทัพกรุงศรีอยุธยา
การยุทธ์: สงครามพระเจ้าอลองพญา
 
สมเด็จพระเจ้าอุทุมพร หรือ สมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราชที่ 3 (พระราชพงศาวดารพม่าเรียก สุรประทุมราชา) เป็นพระมหากษัตริย์รัชกาลที่ 5 แห่งราชวงศ์บ้านพลูหลวง เป็นพระราชโอรสในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ และมีพระสมัญญานามว่า ขุนหลวงหาวัด
สมเด็จพระเจ้าอุทุมพรได้ทรงดำรงพระราชอิสริยยศเป็นกรมพระราชวังบวรสถานมงคล ในปลายรัชกาลสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ พระองค์ทรงเป็นแม่กองในการบูรณะพระมหาธาตุ หลังพระราชบิดาสวรรคต เจ้าฟ้าอุทุมพรจึงได้ทรงรับราชสมบัติเป็นระยะเวลาอันสั้น ทรงสร้างวัดขึ้นชื่อว่า วัดอุทุมพราราม หรือวัดเจ้าดอกเดื่อ และโปรดให้ปฏิสังขรณ์หลังคาพระมณฑปพระพุทธบาท หุ้มทองสองชั้น อย่างไรก็ตาม เจ้าฟ้าเอกทัศซึ่งเป็นพระเชษฐาทรงปรารถนาราชสมบัติ สมเด็จพระเจ้าอุทุมพรจึงทรงสละราชสมบัติแล้วเสด็จออกผนวช จนกระทั่งเกิดสงครามคราวพระเจ้าอลองพญายกทัพมาตีกรุงศรีอยุธยาจึงลาพระผนวชมาช่วยศึก จากนั้นกลับทรงพระผนวชอีกครั้งจนกรุงศรีอยุธยาแตก จึงถูกกวาดต้อนไปยังกรุงอังวะพร้อมเชลยกรุงศรีอยุธยา เมื่อถึงกรุงอังวะ ทรงพระผนวชและประทับอยู่ที่วัดเยตะพัน ทางใต้กรุงอังวะ จนย้ายเมืองหลวงไปยังกรุงอมรปุระ ใน พ.ศ. 2323 จึงเสด็จไปประทับที่กรุงอมรปุระ จนกระทั่งสวรรคต ใน พ.ศ. 2339
นอกจากนั้นเชื่อว่าพบพระบรมสถูปบริเวณสุสานล้านช้าง อมรปุระ เมืองมัณฑะเลย์ ประเทศพม่า ยังมีพงศาวดารของพม่าที่จดบันทึกจากปากคำของพระองค์และเชลยไทยในพม่า พบหนังสือเล่มนี้อยู่ในหอหลวงพระราชวังมัณฑะเลย์ มีชื่อว่า "คำให้การขุนหลวงหาวัด" ยังพบหมู่บ้านที่อยู่รอบเมืองมัณฑะเลย์ ในปัจจุบัน มีชื่อว่า "มินตาซุ" แปลว่า "เยี่ยงเจ้าชาย"
พระราชประวัติ > ประสูติ

สมเด็จพระเจ้าอุทุมพร มีพระนามเดิมว่าเจ้าฟ้าอุทุมพร ราษฎรเรียกว่าเจ้าฟ้าดอกมะเดื่อ เป็นพระราชโอรสพระองค์เล็ก (ลำดับที่ 8) ในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ อันประสูติแต่กรมหลวงพิพิธมนตรี (พระพันวัสสาน้อย) บุตรีของนายทรงบาศซึ่งเป็นเจ้าพระบำเรอภูธร เชื้อสายพราหมณ์เมืองเพชรบุรีในรัชกาลสมเด็จพระเจ้าสุริเยนทราธิบดีแห่งกรุงศรีอยุธยา ในคำให้การชาวกรุงเก่า ระบุว่าพระองค์มีพระเชษฐาและพระเชษฐภคินีร่วมพระมารดา 7 พระองค์ ได้แก่ เจ้าฟ้าประชาวดี เจ้าฟ้าประภาวดี เจ้าฟ้าพินทวดี เจ้าฟ้ากษัตรีย์ สมเด็จพระที่นั่งสุริยาศน์อมรินทร์ (กรมขุนอนุรักษ์มนตรี) เจ้าฟ้าจันทรวดี และเจ้าฟ้านุ่ม สาเหตุที่พระนามว่า เจ้าฟ้าดอกเดื่อ หรือ เจ้าฟ้าอุทุมพร เพราะสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศทรงสุบินเมื่อก่อนเจ้าฟ้าดอกเดื่อจะประสูติว่า ทรงได้ดอกมะเดื่อซึ่งเป็นของที่หายากยิ่งในโลก จึงทรงนำพระสุบินมาพระราชทานเป็นพระนามของ เจ้าฟ้าดอกเดื่อ
พระราชประวัติ > ก่อนครองราชย์

พระราชบิดาขึ้นครองราชย์ในปี พ.ศ. 2275 ครั้นเจ้าฟ้าดอกเดื่อ ทรงเจริญชันษาครบที่จะจัดพระราชพิธีลงทรง พระราชบิดาจัดการพระราชพิธี และมีพระนามตามพระสุพรรณบัฏว่า สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้าอุทุมพรบวรราชกุมาร จากนั้นได้จัดการพระราชพิธีโสกันต์ เมื่อมีพระชนม์ควรทรงกรมได้ สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ทรงกรม มีพระนามว่า กรมขุนพรพินิต
หลังจากเจ้าฟ้าธรรมธิเบศไชยเชษฐ์สุริยวงศ์ (เจ้าฟ้ากุ้ง) ซึ่งเป็นกรมพระราชวังบวรสถานมงคล ถูกลงโทษโบยจนสวรรคต ในปี พ.ศ. 2298 อันเนื่องมาจากทรงถูกกล่าวหาว่าเป็นชู้กับ เจ้าฟ้านิ่มกับเจ้าฟ้าสังวาลย์ ตำแหน่งกรมพระราชวังบวรสถานมงคลจึงว่างลง แล้วสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศมิได้ทรงสถาปนาพระราชโอรสพระองค์ใดขึ้นแทน จนถึงปี พ.ศ. 2300 กรมหมื่นเทพพิพิธจึงปรึกษากับเจ้าพระยาอภัยราชา พระยากลาโหม และพระยาพระคลัง แล้วกราบทูลขอให้สถาปนาเจ้าฟ้ากรมขุนพรพินิตเป็นกรมพระราชวังบวรสถานมงคล แม้กรมขุนพรพินิตจะปฏิเสธเพื่อถวายตำแหน่งแด่เจ้าฟ้ากรมขุนอนุรักษ์มนตรีแต่สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศตรัสว่า "กรมขุนอนุรักษ์มนตรีนั้น มีวิสัยพระทัยปราศจากความเพียร ถ้าให้ดำรงฐานาศักดิ์อุปราชสำเร็จราชกิจกึ่งหนึ่ง จะเกิดวิบัติฉิบหายเสีย เห็นแต่กรมขุนพรพินิจ กอปด้วยสติปัญญาเฉลียวฉลาด ควรจะดำรงเศวตรฉัตรรักษาแผ่นดินได้" จึงทรงตั้งกรมขุนพรพินิตเป็นกรมพระราชวังบวรสถานมงคล แต่เจ้าฟ้าอุทุมพรยังคงประทับ ณ พระตำหนักสวนกระต่ายในพระราชวังหลวงดังเดิม สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศจึงทรงโปรดเกล้าฯ ให้เจ้าฟ้าเอกทัศเสด็จไปออกไปทรงผนวชที่วัดละมุด ปากจั่น เพื่อไม่ให้กีดขวางการสถาปนา พระกรณียกิจขณะดำรงพระราชอิสริยยศเป็นกรมพระราชวังบวรสถานมงคล เมือปี พ.ศ. 2300 พระปรางค์มหาธาตุวัดวรโพธิ์หักลง สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศจึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จกรมพระราชวังบวรสถานมงคล เป็นแม่กองในการบูรณะพระมหาธาตุ ทรงรับพระราชโองการ ไปสั่งแก่เสนาบดีให้จัดแจงนายกอง ช่างอิฐ ช่างปูน ทำสิ่งที่ค้างคาไว้ให้เสร็จ
พระราชประวัติ > ครองราชย์และทรงพระผนวช

พ.ศ. 2301 สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศทรงพระประชวรหนัก มีพระราชดำรัสตรัสหาพระราชโอรสผู้ใหญ่ซึ่งประสูติจากพระสนม คือ กรมหมื่นจิตรสุนทร กรมหมื่นสุนทรเทพ และกรมหมื่นเสพภักดี ตรัสว่ามอบพระราชสมบัติให้แก่กรมพระราชวังบวรฯ และให้พระเจ้าลูกเธอทั้ง 4 กรมถวายสัตย์ยอมเป็นข้าทูลละอองธุลีพระบาทต่อหน้าพระที่นั่ง ส่วนสมเด็จเจ้าฟ้ากรมขุนอนุรักษ์มนตรีซึ่งทรงพระผนวชอยู่ก็ลาผนวชเมื่อได้ทราบความว่าสมเด็จพระราชชนกทรงพระประชวรหนัก เมื่อสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศสวรรคต กรมหมื่นจิตรสุนทร กรมหมื่นสุนทรเทพ และกรมหมื่นเสพภักดี ได้เตรียมกองกำลังจะก่อกบฏ แต่เมื่อพระเจ้าอุทุมพรทรงส่งพระราชาคณะ 5 รูป คือ พระเทพมุนี พระพุทธโฆษาจารย์ พระธรรมอุดม พระธรรมเจดีย์ และพระเทพกวี ไปเกลี้ยกล่อมก็กลับพระทัยมาถวายสัตย์ แต่หลังจากอัญเชิญพระบรมศพประดิษฐาน ณ พระที่นั่งบรรยงก์รัตนาสน์ พระเจ้าอุทุมพรก็ให้วางกำลังดักรอที่พระตำหนักตึก จับเจ้าสามกรมไปสำเร็จโทษด้วยท่อนจันทน์ในวันแรม 13 ค่ำ เดือน 6 แล้วตั้งการปราบดาภิเษก ณ พระที่นั่งสรรเพชญ์ปราสาท ในวันขึ้น 6 ค่ำ เดือน 7 พ.ศ. 2301 หลังจากสมเด็จพระเจ้าอุทุมพรขึ้นครองราชย์แล้ว ทรงได้สร้างวัดขึ้นชื่อว่า วัดอุทุมพราราม หรือวัดเจ้าดอกเดื่อ ตั้งอยู่นอกเกาะพระนครศรีอยุธยา ด้านทิศตะวันออก ไม่ไกลจากวัดประดู่ทรงธรรมและวัดอโยธยา (วัดเดิม) มากนัก และโปรดให้ปฏิสังขรณ์หลังคาพระมณฑปพระพุทธบาท หุ้มทองสองชั้น สิ้นทอง 244 ชั่ง
ถึงกระนั้นสมเด็จพระเชษฐาธิราชปรารถนาราชสมบัติกรุงศรีอยุธยาเช่นเดียวกัน โดยทรงขึ้นไปประทับ ณ พระที่นั่งสุริยาศน์อมรินทร์ ซึ่งเป็นที่ประทับของพระมหากษัตริย์ ไม่ยอมเสด็จไปประทับที่อื่น สมเด็จพระเจ้าอุทุมพรไม่ทรงทราบว่าจะทำประการใด จึงถวายราชสมบัติแก่พระเชษฐา แล้วเสด็จด้วยกระบวนพยุหยาตราชลมารคไปผนวชที่วัดอโยธยา (วัดเดิม) แล้วเสด็จจำพรรษาที่วัดประดู่ทรงธรรม นอกเกาะเมืองด้านทิศตะวันออก โดยทรงครองราชย์ได้เพียง 10 วัน อย่างไรก็ดีในพระราชพงศาวดารกรุงสยาม และคำให้การขุนหลวงหาวัด กล่าวระยะเวลาทรงครองราชย์แตกต่างกัน คือ 3 เดือน
หลังจากเจ้าฟ้าอุทุมพรเสด็จพระราชดำเนินออกไปทรงผนวชแล้ว เหล่าขุนนางผู้ใหญ่บางคน อย่างเช่น เจ้าพระยาอภัยราชา และพระยาเพชรบุรีไม่เห็นด้วย ถ้าปล่อยให้พระเจ้าเอกทัศบริหารบ้านเมือง จะเป็นภัยนำประเทศชาติสู่ความฉิบหาย จึงไปทูลกรมหมื่นเทพพิพิธให้ไปกราบทูลว่า จะถอดสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระที่นั่งสิริยาศน์อมรินทร์ หรือพระเจ้าเอกทัศออกจากราชสมบัติแล้วขอให้เจ้าฟ้าอุทุมพรซึ่งลาพระผนวชออกมารับราชสมบัติใหม่ เมื่อได้ทราบความนี้ เจ้าฟ้าอุทุมพรจึงเสด็จไปในพระราชวังแล้วนำความกราบทูลพระเชษฐา ด้วยเกรงว่าเมื่อทำการสำเร็จแล้วผู้ก่อการอาจจับทั้งพระเชษฐาและพระองค์สำเร็จโทษ ขึ้นครองราชย์เสียเอง จากนั้นเสด็จกลับไปยังวัดประดู่ทรงธรรม ต่อมากรมหมื่นเทพพิพิธและเหล่าขุนนางเหล่านั้นถูกลงโทษ