stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ซุนเหลียง
พระประวัติช่วงต้น

ซุนเหลียงประสูติใน ค.ศ. 243 เป็นพระโอรสของซุนกวนและพัวฮูหยินพระสนมคนโปรดคนหนึ่งของซุนกวน ซุนเหลียงในฐานะพระโอรสองค์สุดท้องของซุนกวนได้รับการดูแลเป็นอย่างดีจากพระบิดาผู้ทรงมีความสุขอย่างมากที่มีพระโอรสในวัยชรา (ทรงมีพระชนมายุ 60 พรรษาในขณะที่ซุนเหลียงประสูติ) ซุนเหลียงยังประสูติในท่ามกลางบรรยากาศภายในพระราชวังซึ่งเหล่าขุนนางต่างแบ่งเป็นฝักเป็นฝ่ายเพื่อเข้าสนับสนุนพระเชษฐา 2 พระองค์ของซุนเหลียงซึ่งกำลังต่อสู้แย่งชิงอำนาจกัน ได้แก่ ซุนโฮผู้เป็นรัชทายาทและซุน ป้า (孫霸) ผู้เป็นอ๋องแห่งหลู่ (魯王 หลู่หวาง) ในเดือนกันยายนหรือตุลาคม ค.ศ. 250 ซุนกวนทรงเบื่อหน่ายต่อการต่อสู้แย่งชิงอำนาจระหว่างซุนโฮและซุน ป้า ซุนกวนจึงมีรับสั่งให้ซุน ป้ากระทำอัตวินิบาตกรรม และปลดซุนโฮจากตำแหน่งรัชทายาท ตามคำทูลโน้มน้าวของเจ้าหญิงกิมก๋งจู๋ พระธิดาองค์โตของพระองค์ผู้ทรงกล่าวหาเท็จต่อซุนโฮและฮองฮูหยินพระมารดาหวังจะให้ซุนโฮถูกปลดจากตำแหน่งรัชทายาท ซุนกวนทรงแต่งตั้งซุนเหลียงเป็นรัชทายาทองค์ใหม่ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 250 หรือมกราคม ค.ศ. 251 จากนั้นกิมก๋งจู๋จึงจัดให้ซุนเหลียงสมรสกับเฉวียน ฮุ่ยเจี่ย หลานสาวของจวนจ๋องพระสวามีของกิมก๋งจู๋ ในปี ค.ศ. 251 ซุนกวนทรงแต่งตั้งพัวฮูหยินพระมารดาของซุนเหลียงขึ้นเป็นจักรพรรดินี
ในปี ค.ศ. 252 ซุนเหลียงทรงสูญเสียทั้งพระมารดาและพระบิดาต่อเนื่องกันอย่างรวดเร็ว ช่วงต้นปีนั้น พัวฮูหยินถูกลอบปลงพระชนม์ แต่วิธีการที่พระองค์ถูกปลงพระชนม์ยังเป็นปริศนา ขุนนางง่อก๊กอ้างว่าข้ารับใช้ของพัวฮูหยินทนต่ออารมณ์รุนแรงของพัวฮูหยินไม่ได้ จึงรัดพระศอของพระองค์ขณะที่พระองค์บรรทม ในขณะที่นักประวัติศาสตร์จำนวนหนึ่งรวมถึงหู ซานสิ่ง (胡三省) ผู้เขียนอรรถาธิบายในจือจื้อทงเจี้ยนของซือหม่า กวางเชื่อว่าขุนนางระดับสูงของง่อก๊กสมคบคิดกันเพราะพวกเขากลัวว่าพัวฮูหยินจะเข้ายึดอำนาจในฐานะจักรพรรดินีพันปีหลวงหลังการสวรรคตของซุนกวน ต่อมาในปีเดียวกันซุนกวนสวรรคต ซุนเหลียงจึงขึ้นครองราชย์เป็นจักรพรรดิพระองค์ใหม่
รัชสมัย > ในสมัยที่จูกัดเก๊กเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

ก่อนที่ซุนกวนจะสวรรคต พระองค์ทรงเลือกจูกัดเก๊กให้เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ของซุนเหลียง โดยได้รับการสนับสนุนโดยซุนจุ๋นผู้ช่วยของพระองค์ที่ทรงไว้วางพระทัย ประชาชนในจักรวรรดิต่างชื่นชมจูกัดเก๊กอย่างมาก เนื่องจากจูกัดเก๊กมีชื่อเสียงจากความสำเร็จทางการทหารและการทูตที่เกี่ยวข้องกับชนเผ่าพื้นเมืองไป่เยฺว่ (百越) และชื่อเสียงจากสติปัญญาของตัวจูกัดเก๊กเอง อย่างไรก็ตาม ข้อกังขาเพียงประการเดียวของซุนกวนคือจูกัดเก๊กนั้นหยิ่งยโสและมองความสามารถของตัวเองสูงกว่าความเป็นจริง ซึ่งจะกลับกลายเป็นลางร้าย
ในปี ค.ศ. 252 เมื่อซุนกวนสวรรคต สุมาสูผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์แห่งรัฐวุยก๊กยกทัพโจมตีง่อก๊กเป็น 3 ทาง แต่ทัพของจูกัดเก๊กสามารถปราบทัพหลักของวุยก๊ก ทำให้เกิดการสูญเสียอย่างหนัก ชื่อเสียงของจูกัดเก๊กทวีมากขึ้น ในปี ค.ศ. 253 จูกัดเก๊กดำเนินแผนการที่มีมาระยะหนึ่งคือการรวบรวมชายฉกรรจ์ที่สามารถรับราชการได้เกือบทั้งหมดในง่อก๊กเพื่อเข้าโจมตีวุยก๊กครั้งใหญ่ แม้จะมีการคัดค้านจากข้าราชการหลายคนก็ตาม จูกัดกิ๋นยังประสานการโจมตีกับเกียงอุยขุนพลจากจ๊กก๊กซึ่งเป็นพันธมิตรของง่อก๊ก อย่างไรก็ตาม กลยุทธ์ของจูกัดเก๊กกลับผิดพลาด ในตอนแรกจูกัดเก๊กมุ่งเป้าเข้าโจมตีอำเภอฉิวฉุน (壽春 โช่วชุน; ปัจจุบันคือนครลู่อาน มณฑลอานฮุย) แต่ระหว่างทางจูกัดเก๊กกลับเปลี่ยนใจและเข้าโจมตีอำเภอหับป๋า (合肥 เหอเฝย์) แทน แม้ว่าการป้องกันของอำเภอหับป๋าจะแข็งแกร่งและมีความพร้อมในการต้านทานการโจมตีครั้งใหญ่ของง่อก๊ก ทัพของจูกัดเก๊กอ่อนแรงลงจากการปิดล้อมที่ยาวนานและประสบกับโรคระบาด ซึ่งจูกัดเก๊กเพิกเฉยต่อเรื่องเหล่านี้ ในที่สุดจูกัดเก๊กจึงตัดสินใจถอนทัพภายหลังกำลังเสริมของวุยก๊กมาถึง แต่แทนที่จะกลับไปยังนครหลวงเกี๋ยนเงียบ (建業 เจี้ยนเย่; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู)  เพื่อแสดงความรับผิดชอบต่อการดำเนินกลยุทธ์ที่ผิดพลาด จูกัดเก๊กกลับออกจากนครหลวงไประยะหนึ่งและไม่แสดงความรับผิดชอบต่อราษฎรสำหรับการสูญเสียอย่างหนักที่ได้รับ
ในที่สุดเมื่อจูกัดเก๊กกลับมายังเกี๋ยนเงียบ ได้พยายามอย่างยิ่งที่จะกำจัดความไม่เห็นพ้องทั้งหมดโดยลงโทษทุกคนที่ไม่เห็นด้วยกับตน จูกัดเก๊กยังวางแผนจะโจมตีวุยก๊กอีกครั้ง โดยไม่คำนึงถึงความสูญเสียหนักหน่วงที่ราษฎรได้รับเมื่อไม่นานมานี้รวมถึงความไม่พอใจของราษฎรเหล่านั้น ซุนจุ๋นตัดสินใจที่จะสังหารจูกัดเก๊กเสีย จึงทูลซุนเหลียงว่าจูกัดเก๊กวางแผนจะก่อการกบฎ ซุนจุ๋นวางกำลังดักซุ่มในงานเลี้ยงที่จัดให้จูกัดเก๊ก (ไม่แน่ชัดว่ายุวจักรพรรดิซุนเหลียงทรงรับรู้แผนการของซุนจุ๋นมากน้อยเพียงใดและพระองค์ทรงเห็นด้วยกับแผนการหรือไม่ นักประวัติศาสตร์ดั้งเดิมต่างบอกเป็นนัยว่าซุนเหลียงทรงรับรู้และเห็นชอบด้วย แต่พระองค์ทรงมีพระชนมายุเพียง 10 พรรษาในเวลานั้น) ในงานเลี้ยง เหล่ามือสังหารที่ซุนจุ๋นเตรียมไว้สังหารจูกัดเก๊กได้สำเร็จ จากนั้นกองกำลังของซุนจุ๋นก็ยกเข้ากวาดล้างตระกูลจูกัด
รัชสมัย > ในสมัยที่ซุนจุ๋นเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

หลังจากซุนจุ๋นสังหารจูกัดเก๊ก ซุนจุ๋นก็เข้ารวบอำนาจอย่างรวดเร็ว ในตอนแรกโดยเปลือกนอกซุนจุ๋นกุมอำนาจร่วมกับเตงอิ๋น แต่ด้วยเหตุที่ซุนจุ๋นควบคุมการทหาร ในไม่นานก็กลายเป็นผู้ใช้อำนาจอย่างเผด็จการยิ่งกว่าจูกัดเก๊ก โดยเฉพาะเรื่องที่ซุนจุ๋นกล่าวหาเท็จว่าอดีตรัชทายาทซุนโฮทรงสมคบคิดกับจูกัดเก๊ก แล้วบังคับซุนโฮให้กระทำอัตวินิบาตกรรม การกระทำอย่างเผด็จการของซุนจุ๋นทำให้เกิดการสมคบคิดระหว่างซุนอิง (孫英) ผู้เป็นอู๋โหว (吳侯) และขุนนางฝ่ายทหารชื่อหฺวาน ลฺวี่ (桓慮) ร่วมคิดการจะโค่นล้มซุนจุ๋น แต่ซุนจุ๋นล่วงรู้แผนการในปี ค.ศ. 254 ทั้งซุน อิงและหฺวาน ลฺวี่จึงถูกประหารชีวิต
ในปี ค.ศ. 255 ขณะวุยก๊กต้องรับมือกับกบฏที่ก่อขึ้นโดยบู๊ขิวเขียมและบุนขิม ทัพง่อก๊กนำโดยซุนจุ๋นพยายามโจมตีบริเวณชายแดนของวุยก๊ก แต่จำต้องถอนทัพหลังสุมาสูปราบกบฏได้อย่างรวดเร็ว (บุนขิมนำกองกำลังของตนมาเข้าด้วยซุนจุ๋นหลังพ่ายแพ้ให้สุมาสู) ต่อมาในปีเดียวกัน มีการพบแผนสมคบคิดจะโค่นล้มซุนจุ๋นอีกครั้ง ขุนนางจำนวนมากถูกประหารชีวิต รวมไปถึงซุน หลู่-ยฺวี่พระธิดาองค์เล็กชองซุนกวนซึ่งถูกกิมก๋งจู๋ (ซุน หลู่ปาน) ผู้เป็นพระเชษฐภคินีกล่าวหาเท็จว่ามีส่วนเกี่ยวข้องในแผนสมคบคิด
ในปี ค.ศ. 256 ซุนจุ๋นทำตามแนะนำของบุนขิมวางแผนจะโจมตีวุยก๊ก แต่ซุนจุ๋นล้มป่วยกระทันหัน ซุนจุ๋นจึงมอบหมายให้ซุนหลิมลูกพี่ลูกน้องสืบทอดตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ หลังจากนั้นไม่นานซุนจุ๋นก็เสียชีวิต
รัชสมัย > ในสมัยที่ซุนหลิมเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

การเสียชีวิตของซุนจุ๋นทำให้การปะทะกันครั้งใหญ่ ขุนพลลิกี๋ผู้ได้รับตั้งให้นำทัพหลักในการรบกับวุยก๊กรู้สึกโกรธแค้นที่ซุนจุ๋นผู้ใช้อำนาจเผด็จการแต่งตั้งซุนหลิมซึ่งไม่ได้สร้างผลงานใด ๆ ลิกี๋เรียกร้องอย่างเปิดเผยให้เตงอิ๋นขึ้นเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์แทน เตงอิ๋นก็ตกลงใจร่วมกับลิกี๋ ซุนหลิมจึงใช้กำลังทหารตอบโต้ปราบเตงอิ๋นและลิกี๋ลงได้ เตงอิ๋นและครอบครัวถูกประหารชีวิต ส่วนลิกี๋ฆ่าตัวตาย จากการที่เอาชนะเตงอิ๋นและลิกี๋ได้ทำให้ซุนหลิมเริ่มหยิ่งผยองอย่างมาก
ในปี ค.ศ. 257 ซุนเหลียงมีพระชนมายุ 14 พรรษา ทรงเริ่มจัดการราชการสำคัญบางอย่างด้วยพระองค์เอง พระองค์ทรงจัดตั้งกองกำลังราชองครักษ์ส่วนพระองค์ซึ่งประกอบด้วยชายหนุ่มและข้าราชการที่มีอายุไล่เลี่ยกับพระองค์ โดยซุนเหลียงตรัสว่าพระองค์จะเติบโตไปพร้อมกับกองกำลังนั้น บางครั้งพระองค์ยังทรงตั้งคำถามเกี่ยวกับการตัดสินใจของซุนหลิม ซุนหลิมเริ่มค่อนข้างหวาดหวั่นต่อยุวจักรพรรดิ
ต่อไปในปีเดียวกัน จูกัดเอี๋ยนขุนพลวุยก๊กเชื่อว่าผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์สุมาเจียว (น้องชายของสุมาสู) คิดการจะชิงราชบัลลังก์ จูกัดเอี๋ยนจะประกาศก่อกบฏและขอความช่วยเหลือจากง่อก๊ก กองกำลังกลุ่มเล็กของง่อก๊กนำโดยบุนขิมยกมาถึงอย่างรวดเร็วเพื่อช่วยเหลือจูกัดเอี๋ยน แต่ซุนหลิมนำทัพหลักและเลือกตั้งค่ายในระยะห่างจากฉิวฉุนที่จูกัดเอี๋ยนถูกสุมาเจียวปิดล้อม โดยซุนหลิมไม่ได้ทำการใด ๆ ซุนหลิมสั่งให้ขุนพลจูอี้พยายามช่วยฉิวฉุนโดยใช้ทหารที่อ่อนล้าและหิวโหย จูอี้ปฏิเสธที่จะทำตามคำสั่ง ซุนหลิมจึงสั่งประหารชีวิตจูอี้ ทำให้ผู้คนที่ชื่นชมทักษะการทหารและความซื่อสัตย์ของจูอี้รู้สึกโกรธแค้นอย่างมาก ด้วยการที่ซุนหลิมไม่สามารถทำอะไรได้เลย กบฏจูกัดเอี๋ยนจึงล้มเหลวใน ค.ศ. 258 และกองกำลังของบุนขิมกลายเป็นเชลยของวุยก๊ก
รัชสมัย > ถูกปลดจากราชบังลังก์

ซุนหลิมรู้ว่าราษฎรและยุวจักรพรรดิซุนเหลียงต่างโกรธแค้นตน จึงเลือกที่จะไม่กลับไปที่เกี๋ยนเงียบ แต่ส่งคนสนิทไปดูแลการป้องกันนครหลวงแทน ซุนเหลียงกริ้วมากขึ้น ทรงวางแผนร่วมกับกิมก๋งจู๋ (ซุน หลู่ปาน) พระเชษฐภคินี, ขุนพลเล่าเสง (劉丞 หลิว เฉิง), จวนเสียง (全尚 เฉฺวียน ช่าง) พระสัสสุระ (พ่อตา) และจวนกี๋ (全紀 เฉวียน จี้) พระเทวัน (พี่เขยหรือน้องเขย) เพื่อโค่นล้มอำนาจของซุนหลิม อย่างไรก็ตาม จวนเสียงไม่ได้เก็บเรื่องไว้เป็นความลับจากภรรยาของตนซึ่งเป็นลูกพี่ลูกน้องของซุนหลิม ภรรยาของจวนเสียงจึงนำความไปบอกซุนหลิม ในวันที่ 9 พฤศจิกายน ค.ศ. 258 ซุนหลิมมีคำสั่งให้จับกุมจวนเสียงและสังหารเล่าเสง จากนั้นนำกองกำลังเข้าปิดล้อมพระราชวังและบังคับให้ขุนนางคนอื่น ๆ เห็นด้วยที่จะปลดซุนเหลียงออกจากราชบังลังก์ โดยประกาศเท็จต่อราษฎรว่าซุนเหลียงทรงมีพระโรคทางจิตจึงไร้ความสามารถ ซุนเหลียงจึงถูกลดฐานันดรศักดิ์ลงเป็น "อ๋องแห่งห้อยเข" (會稽王 ไค่วจีหวาง)
ภายหลังจากถูกปลดราชบังลังก์

ซุนหลิมตั้งให้พระเชษฐาของซุนเหลียงคือซุนฮิวผู้เป็นอ๋องแห่งลองเอี๋ย (琅邪王 หลางหยาหวาง) ขึ้นเป็นจักรพรรดิองค์ใหม่ หลายเดือนต่อมา ซุนฮิววางแผนโค่นอำนาจซุนหลิม จับตัวซุนหลิมมาประหารชีวิต แต่ฐานะของซุนเหลียงที่ขณะนั้นถูกเนรเทศก็ไม่ได้ปลอดภัยขึ้นแต่อย่างใด เนื่องจากซุนฮิวทรงหวั่นเกรงเป็นอย่างยิ่งว่าจะมีแผนเชิญซุนเหลียงกลับมาขึ้นครองราชย์ ในเดือนกรกฎาคมถึงพฤศจิกายน ค.ศ. 260 มีข่าวลือว่าซุนเหลียงจะได้ขึ้นเป็นจักรพรรดิอีกครั้ง และข้ารับใช้ของซุนเหลียงยังอ้างว่าพระองค์ทรงทำคุณไสย ซุนฮิวทรงลดฐานันดรศักดิ์ของซุนเหลียงลงเป็น "โฮ่วกวานโหว" (候官侯) และส่งซุนเหลียงไปยังเขตศักดินาที่โฮ่วกวาน (ปัจจุบันคือนครฝูโจว มณฑลฝูเจี้ยน) ซุนเหลียงสิ้นพระชนม์ระหว่างเดินทาง นักประวัติศาสตร์ส่วนใหญ่เชื่อว่าพระองค์ทรงกระทำอัตวินิบาตกรรม แต่มีอีกทฤษฎีหนึ่งว่าซุนฮิวทรงใช้ยาพิษปลงพระชนม์ซุนเหลียง
ดูเพิ่ม

พงศาวลีง่อก๊ก
รายชื่อบุคคลในยุคสามก๊ก
รายพระนามจักรพรรดิและพระมหากษัตริย์จีน
บรรณานุกรม

ตันซิ่ว (ศตวรรษที่ 3). สามก๊กจี่ (ซานกั๋วจื้อ).
เผย์ ซงจือ (ศตวรรษที่ 5). อรรถาธิบายสามก๊กจี่ (ซานกั๋วจื้อจู้).
| ก่อนหน้า |  | ซุนเหลียง |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ซุนกวน |  | จักรพรรดิจีน ง่อก๊ก  (ค.ศ. 252 – 258) |  | ซุนฮิว |
| ด ค กจักรพรรดิในยุคสามก๊ก |
| --- | --- |
วุยก๊ก:  โจผี  โจยอย  โจฮอง  โจมอ  โจฮวน 
จ๊กก๊ก:  เล่าปี่  เล่าเสี้ยน 
ง่อก๊ก:  ซุนกวน  ซุนเหลียง  ซุนฮิว  ซุนโฮ 
เซี่ย → ชาง → โจว → ฉิน → ฮั่น → สามก๊ก → จิ้น / สิบหกรัฐ → เหนือ / ใต้ → สุย → ถัง → สิบรัฐ → เหลียว / ซ่ง / เซี่ยตะวันตก / จิน → หยวน → หมิง → ชิง → สาธารณรัฐจีน / สาธารณรัฐประชาชนจีน
| ด ค กบุคคลสำคัญในง่อก๊ก |
| --- | --- |
จักรพรรดิ:  ซุนกวน  ซุนเหลียง  ซุนฮิว  ซุนโฮ (ซุน เฮ่า) 
จักรพรรดินีและพระสนม:  เซี่ยฟูเหริน  ซีฮูหยิน  พัวฮูหยิน  ปู้ เลี่ยนชือ  ฮองฮูหยิน  จักรพรรดินีจิ้งหฺวาย  เฉฺวียน ฮุ่ยเจี่ย  จักรพรรดินีจู  จักรพรรดินีเหอ พระพันปีหลวง  เถิง ฟานหลาน 
เชื้อพระวงศ์:  ซุนเต๋ง  ซุน ลฺวี่  ซุนโฮ (ซุน เหอ)  ซุน ป้า  ซุน เฟิ่น  กิมก๋งจู๋ (ซุน หลู่ปาน)  ซุน หลู่-ยฺวี่  ซุนหวน  ซุนเสียว 
ผู้สำเร็จราชการแผ่นดิน:  ซุน เช่า  โกะหยง  ลกซุน  เปาจิด  จู จฺวี้  ซุนจุ๋น  ซุนหลิม (ซุน เชิน)  เอียงเหียง  ลู่ ข่าย  บั้นเฮ็ก  เตี๋ยวเค้า 
ขุนนางฝ่ายพลเรือน:  งอซัน  งำเต๊ก  งิมหุน  งีห้วน  จวนกี๋  จี้ เยี่ยน  ซีหอง  ตังเตียว  เตียวเจียว  เตียวอุ๋น  เทียเป๋ง  เบ้งจ๋อง  พัวโยย  เหยียมจุ้น  ฮวนฮี 
ขุนนางฝ่ายทหาร:  งุยเปียว  จวนจ๋อง  จวนตวน  จวนเต๊ก  จวนเสียง  จิวท่าย  จิวหอง  จูกัดกิ๋น  จูกัดเก๊ก  จูกัดเจ้ง  จูตี  จูหวน  จูเหียน  ชีซก  ชีเซ่ง  ชีฮู  ซงเขียม  ซุน ก้าน  ซุน ข่าย  ซุน จฺวี้  ซุนหลิม (ซุน ซิน)  ซุน เอิน  ต๋องจู  เตงอิ๋น  เตงฮอง  เตียวปอ  เตียวหิว  เตียวเอียด  เทียเภา  บิฮอง  บุนขิม  บุนเอ๋ง  บุนเฮา  พัวเจี้ยง  ลกข้อง  ลิกี๋  ลิต้าย  ลิห้อม  เล่งทอง (ลั่ว ถ่ง)  เล่งทอง (หลิง ถ่ง)  เล่าเบา  เล่าเลียก  เล่าเสง  อองตุ๋น  อีจ้วน  ฮั่นจ๋ง  ฮันต๋ง  เฮ่อ ฉี 
อื่น ๆ:  เก๋อ เสฺวียน  เฉา ปู้ซิ่ง
บรรทัดฐานเอกราชของคอซอวอ

แผนที่สาธารณรัฐคอซอวอ
เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2551 สมัชชาของคอซอวอ ซึ่งขณะนั้นเป็นจังหวัดหนึ่งของประเทศเซอร์เบียภายใต้การอารักขาของสหประชาชาติ ได้ทำการประกาศเอกราช หลังจากนั้น คอซอวอได้รับการรับรองเป็นรัฐเอกราชจากสหรัฐ ตุรกี แอลเบเนีย ออสเตรีย เยอรมนี อิตาลี ฝรั่งเศส สหราชอาณาจักร ไต้หวัน และรัฐอื่น ๆ จำนวนมาก เรื่องนี้นำไปสู่ประเด็นถกเถียงระหว่างประเทศ ว่าการประกาศเอกราชฝ่ายเดียวของคอซอวอนั้น ถือเป็นบรรทัดฐานในกฎหมายระหว่างประเทศ หรือเป็นเพียงกรณีเฉพาะ การที่คอซอวอได้รับการรับรองจากประเทศสมาชิกสหประชาชาติถึง 97 ประเทศ จาก 193 ประเทศ ถือเป็นแรงบันดาลใจให้กับขบวนการแบ่งแยกดินแดนในหลายประเทศ
มีองค์กรและรัฐที่ไม่ได้รับการรับรองอย่างน้อย 70 กลุ่ม ที่อ้างถึงบรรทัดฐานคอซอวอเพื่อที่จะบรรลุเป้าหมายของตน อับคาเซียและเซาท์ออสซีเชียได้เรียกร้องอีกครั้งให้มีการยอมรับอำนาจอธิปไตยของตน เอกราชของคอซอวอยังนำไปสู่ความตึงเครียดในประเทศบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา โดยสาธารณรัฐเซิร์ปสกาได้ยับยั้งการรับรองคอซอวอ และขู่ว่าจะประกาศตนเป็นเอกราชเสียเอง
สาธารณรัฐไครเมียประกาศเอกราชจากประเทศยูเครนเมื่อ 11 มีนาคม พ.ศ. 2557 โดยอ้างถึงบรรทัดฐานคอซอวอ ไครเมียได้ถูกผนวกเข้ากับรัสเซีย ภายใต้การนำของประธานาธิบดีวลาดีมีร์ ปูติน ในสัปดาห์ต่อมา อย่างไรก็ตาม ปูตินปฏิเสธที่จะให้การรับรองคอซอวอ
การรับรองสถานะของรัฐทางตะวันออกของยูเครนที่แยกตัวออกไป โดยรัฐบาลของปูตินเมื่อ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2565 และการรุกรานยูเครนที่ตามมา ล้วนแต่ทำภายใต้บริบทของบรรทัดฐานคอซอวอ อย่างไรก็ตาม จนถึงเดือนเมษายน พ.ศ. 2565 รัสเซียยังคงไม่รับรองคอซอวอ
ดูเพิ่ม

สงครามยูโกสลาเวีย
การกำหนดการปกครองด้วยตนเอง
การลงประชามติแยกเป็นเอกราช
ซุป'ตาร์ท้า OX

| ซุป'ตาร์ท้า OX |
| --- | --- |
ประเภท: เกมโชว์ (ทายปัญหา)
สร้างโดย: Merrill Heatter และ Bob Quigley
พัฒนาโดย: เดอะ วัน เอ็นเตอร์ไพรส์
เสนอโดย: กิตติ เชี่ยววงศ์กุล (พ.ศ. 2560 - พ.ศ. 2561)
ประเทศแหล่งกำเนิด:  ประเทศไทย
ภาษาต้นฉบับ: ภาษาไทย
จำนวนฤดูกาล: 1
จำนวนตอน: 57 ตอน
การผลิต
ความยาวตอน: 60 นาที (พ.ศ. 2560 - พ.ศ. 2561)
บริษัทผู้ผลิต: CBS Studios International
ออกอากาศ
เครือข่าย: สถานีโทรทัศน์ช่องวัน (พ.ศ. 2560 - พ.ศ. 2561)
ออกอากาศ: 19 สิงหาคม 2560 (2560-08-19) – 9 มิถุนายน 2561 (2561-06-09)
การแสดงที่เกี่ยวข้อง
ฮอลลิวูดสแควส์
ซุป'ตาร์ท้า OX เป็นรายการโทรทัศน์ประเภทเกมโชว์แนวทายปัญหา (ควิซโชว์) โดยมีรูปแบบรายการต้นฉบับมาจากรายการ "ฮอลลิวูดสแควส์" (Hollywood Squares) ในประเทศสหรัฐอเมริกา ออกอากาศครั้งแรกเมื่อวันที่ 19 สิงหาคม พ.ศ. 2560
ประวัติ

ซุป'ตาร์ท้า OX เป็นรายการโทรทัศน์ประเภทเกมโชว์แนวทายปัญหา (ควิซโชว์) โดยมีผู้เข้าแข่งขัน 2 คน มาแข่งขันตอบคำถามจาก "ความรู้รอบตัวทั่วไปทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ" โดยทางบริษัท เดอะ วัน เอ็นเตอร์ไพรส์ จำกัด ได้ซื้อลิขสิทธิ์รายการนี้จากบริษัท CBS Studios International ของสหรัฐอเมริกา นำมาผลิตในรูปแบบของประเทศไทยในปี พ.ศ. 2560 โดยออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์ช่องวัน ทุกวันเสาร์ - อาทิตย์ เวลา 12.00 - 13.00 น. เมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน 2560 - 4 กุมภาพันธ์ 2561 รายการจะปรับเปลี่ยนเวลาออกอากาศเป็น 11.00 - 12.15 น. ต่อมาวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2561 - 3 มีนาคม 2561 รายการได้ปรับเปลี่ยนเวลาออกอากาศไปเป็นเวลา 12.30 - 13.30 น. ดำเนินรายการโดย กิตติ เชี่ยววงศ์กุล และตั้งแต่วันที่ 10 มีนาคม 2561 เป็นต้นไป รายการได้ลดวันการออกอากาศเหลือเพียงแค่วันเสาร์วันเดียวเท่านั้นแต่ออกอากาศเวลาเดิม
รูปแบบและกติกาของรายการ

ผู้เข้าแข่งขันที่สมัครมาจากทางบ้านทั้งสองคนจะต้องเล่นเกมตอบคำถามผ่านกระดาน OX ขนาดใหญ่ 9 ช่อง แบบ 3X3 โดยในแต่ช่องจะถูกแทนที่ด้วย ซุป’ตาร์เมืองไทยทั้ง 9 คน ซึ่งจะสลับสับเปลี่ยนหมุนเวียนกันไปในแต่ละเทป ผู้เข้าแข่งขันทั้งสองจะผลัดกันเลือกตำแหน่งในการวางเครื่องหมาย OX โดยการฟังซุป’ตาร์ตอบคำถาม แล้วผู้เข้าแข่งขันที่ตัดสินใจเลือกซุป’ตาร์คนดังกล่าวจะเป็นคนเลือกว่าจะเชื่อหรือไม่เชื่อคำตอบจากซุป’ตาร์คนดังกล่าวหรือไม่ ถ้าตอบถูกเครื่องหมายของตนเองจะถูกวางในตำแหน่งนั้น แต่ถ้าตอบผิดเครื่องหมายของอีกฝ่ายจะถูกวางในตำแหน่งนั้นแทน ยกเว้นในกรณีที่เป็นตำแหน่งเพื่อทำให้ชนะในกระดานนั้น ๆ ที่ฝ่ายเจ้าของเครื่องหมายนั้นจะต้องเป็นฝ่ายเลือกเล่นเอง หากฝ่ายตรงข้ามเลือกเล่นตำแหน่งนั้นเพื่อป้องกันแล้วตอบผิด ตำแหน่งนั้นจะยังคงว่างเช่นเดิม ฝ่ายใดที่สามารถวางเครื่องหมายครบ 3 ตัวเรียงติดกันได้ก่อนไม่ว่าจะแนวตั้ง, แนวนอน หรือแนวทแยง จะเป็นฝ่ายที่ชนะในกระดานนั้นไป ในกรณีที่ไม่มีฝ่ายใดสามารถวางเครื่องหมายครบ 3 ตัวเรียงติดกันได้ ฝ่ายใดที่มีเครื่องหมายอยู่บนกระดานครบ 5 ตัวก่อนก็จะเป็นฝ่ายชนะในกระดานนั้นไปเช่นกัน ในแต่ละกระดานจะมีคะแนนแตกต่างกันออกไป กระดานที่ 1 และ 2 จะมีค่ากระดานละ 1 คะแนน กระดานที่ 3 จะมีค่า 2 คะแนน ฝ่ายใดได้ 3 คะแนนก่อนจะเป็นผู้ชนะและผ่านเข้าสู่รอบโบนัสทันที แต่ถ้าเสมอ 2 ต่อ 2 คะแนน จะต้องเล่นกระดานตัดสินเพื่อหาผู้ชนะเข้าสู่รอบโบนัสต่อไป
ต่อมา เมื่อวันที่ 17 กันยายน 2560 ได้มีการปรับเปลี่ยนรูปแบบการแข่งขันเป็น ในแต่ละครั้งจะมีผู้เข้าแข่งขัน 4 คน ทำการแบ่งสายการแข่งขันออกเป็น 2 คู่ แต่ละคู่ทำการแข่งขันแบบแพ้ - ชนะในกระดานเดียว ผู้ชนะของแต่ละคู่จะได้ผ่านเข้าไปแข่งขันอีกครั้งในรอบชิงชนะเลิศ และผู้ชนะในรอบชิงชนะเลิศจะได้ผ่านเข้าสู่รอบโบนัสต่อไป
รูปแบบและกติกาของรายการ > รอบโบนัส

เบื้องต้นผู้เข้าแข่งขันจะมีเงินรางวัลติดตัวให้ 5,000 บาท โดยอัตโนมัติ โดยผู้เข้าแข่งขันจะต้องเลือกซุป'ตาร์ 1 คนมาตอบคำถาม โดยจะคล้ายคลึงกับรอบแรก หากตอบถูก เงินรางวัลจะถูกเปลี่ยนตามตำแหน่งซุป'ตาร์ตั้งแต่ 10,000 – 100,000 บาท โดยเปิดมาถ้าหากได้เงินรางวัลเท่าไหร่ ก็จะได้รับกลับไปตามตำแหน่งซุป'ตาร์ที่เลือกไว้ทันที แต่ถ้าหากตอบผิด จะได้เงินรางวัลติดตัว 5,000 บาท กลับบ้านไปเช่นเดิม
ข้อมูลการออกอากาศ

วันเสาร์ที่ 30 กันยายน พ.ศ. 2560 รายการ ซุปตาร์ท้า OX จะออกอากาศเป็นเทปสุดท้ายของปี 2560 ก่อนที่จะงดออกอากาศในช่วงเดือนตุลาคมเพื่อถวายความอาลัยแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช และรายการจะกลับมาออกอากาศอีกครั้งในวันเสาร์ที่ 4 พฤศจิกายน พ.ศ. 2560
วันที่ 1 ตุลาคม – 22 ตุลาคม พ.ศ. 2560 เป็นต้นไป พบกับรายการซุปตาร์ท้า OX แต่เป็นการออกอากาศเทปเก่าที่เคยออกอากาศไปแล้ว
วันที่ 30 - 31 ธันวาคม พ.ศ. 2560 งดการออกอากาศรายการโดยทางสถานีจะออกอากาศละครมาราธอน 2 เรื่องให้ดูกันแบบเต็มอิ่มจุใจ เช่น วันที่ วันที่ 30 ธันวาคม พบกับละคร เธอคือพรหมลิขิต และวันที่ 31 ธันวาคม พบกับละคร ชายไม่จริง หญิงแท้
วันที่ 6 - 7 มกราคม พ.ศ. 2561 งดการออกอากาศรายการโดยทางสถานีจะออกอากาศภาพยนตร์ไทย 2 เรื่องในรายการ วันเธียเตอร์ เช่น วันที่ 6 มกราคม พบกับภาพยนตร์ แฟนเดย์..แฟนกันแค่วันเดียว และวันที่ 7 มกราคม พบกับภาพยนตร์ ฟรีแลนซ์..ห้ามป่วย ห้ามพัก ห้ามรักหมอ
เฉพาะวันเสาร์ที่ 10 มีนาคม พ.ศ. 2561 เป็นต้นไป รายการ ซุปตาร์ท้า OX เหลือวันและเวลาการออกอากาศเพียงแค่วันเสาร์วันเดียวเท่านั้น เริ่มต้นที่วันอาทิตย์ที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2561 ทางสถานีได้ออกอากาศละคร ดาวจรัสฟ้า ตอนที่ 1 และตอนที่ 2 แบบรีรันมาราธอนให้ชมกันอีกครั้ง ตั้งแต่เวลา 11.30 - 13.30 น. แล้วต่อด้วยละครมาราธอนวันอาทิตย์
ในเวลา 13.30 น. ของวันดังกล่าว
ตั้งแต่วันเสาร์ที่ 17 มีนาคม พ.ศ. 2561 เป็นต้นไป รายการ ซุปตาร์ท้า OX เหลือวันและเวลาการออกอากาศเพียงแค่วันเสาร์วันเดียวเท่านั้น และตั้งแต่วันอาทิตย์ที่ 18 มีนาคม พ.ศ. 2561 เป็นต้นไปนั้น ทางสถานีได้ออกอากาศรายการ Concert In One เทปบันทึกภาพการแสดงสดคอนเสิร์ต
ตั้งแต่เวลา 11.30 - 13.30 น. แล้วต่อด้วยละครมาราธอนวันอาทิตย์ ในเวลา 13.30 น. ของวันดังกล่าว
วันเสาร์ที่ 14 เมษายน พ.ศ. 2561 ทางสถานีของดการออกอากาศรายการ ซุป'ตาร์ ท้า OX ไปในวันดังกล่าวเนื่องจากอยู่ในช่วงเทศกาลสงกรานต์และทางสถานีได้ออกอากาศละครมาราธอนเรื่องดาวจรัสฟ้า แทนรายการปกติ และจะกลับมาออกอากาศตามปกติในวันเสาร์ที่ 21 เมษายน พ.ศ. 2561 ต่อไปตามเดิม
เฉพาะวันเสาร์ที่ 19 พฤษภาคม พ.ศ. 2561 ทางสถานีของดการออกอากาศรายการ ซุป'ตาร์ ท้า OX ไปในวันดังกล่าวเนื่องจากในเวลา 12.30 - 13.30 น. ของวันดังกล่าวนั้นทางสถานีได้ออกอากาศรายการพิเศษ เปิดม่าน ละครเวที แม่นาคพระโขนง เดอะมิวสิคัล
วันเสาร์ที่ 9 มิถุนายน พ.ศ. 2561 ได้ออกอากาศเป็นเทปสุดท้ายของรายการ ซุป'ตาร์ ท้า OX โดยหลังจากนี้เป็นต้นไปทุกวันเสาร์ เวลา 12.30 น. พบกับ วัน เธียเตอร์ กับภาพยนตร์ไทยจาก GTH และ GDH มาออกอากาศ
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์แฟนเพจรายการ  "ซุปตาร์ ท้าโอเอ็กซ์"  อย่างเป็นทางการ ที่เฟซบุ๊ก
ทิศทาง

ป้ายถนนใช้ลูกศรแสดงทิศทาง
ทิศทาง เป็นข้อมูลที่ว่าด้วยตำแหน่งของความสัมพันธ์ระหว่างจุดหนึ่งกับอีกจุดหนึ่งโดยไม่คำนึงถึงระยะห่าง โดยอาจเป็นทิศทางสัมพัทธ์ (relative direction) ซึ่งแสดงความสัมพันธ์ของบางสิ่งบางอย่างแล้วแต่จะอ้างถึง เช่น บอกว่า "ในวงดุริยางค์ ไวโอลินมักอยู่เบื้องซ้ายของวาทยากร" หรืออาจเป็นทิศทางสัมบูรณ์ (absolute direction) ซึ่งแสดงความสัมพันธ์ของบางสิ่งบางอย่างที่ได้ทราบขอบเขตการอ้างถึงอยู่แล้ว เช่น บอกว่า "นครนิวยอร์กอยู่ทางตะวันตกของเมืองมาดริด"
ทิศทางมักบ่งบอกได้โดยมือชี้หรือลูกศรชี้ เช่น ลูกศรแนวนอนซึ่งใช้แสดงทิศทางของที่ราบ เป็นต้นว่า ป้ายถนน มักใช้หัวลูกศรบ่งบอกทิศทางเบื้องหน้า ส่วนในทางคณิตศาสตร์นั้นอาจใช้[เวกเตอร์หนึ่งหน่วย|เวกเตอร์หน่วย] เป็นการเฉพาะเจาะจง
ดูเพิ่ม

จุดทิศหลัก
เข็มทิศ
การเดินเรือ
ปริภูมิสัมพรรค
ธนัชชา สว่างแจ้ง

| ธนัชชา สว่างแจ้ง |
| --- | --- |

ข้อมูลพื้นฐาน
ชื่อเกิด: ราฟาเอล สว่างแจ้ง
เกิด: 23 มิถุนายน พ.ศ. 2521 (46 ปี)
ที่เกิด:  กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย
แนวเพลง: ป็อป, แดนซ์, อาร์แอนด์บี
อาชีพ: นักร้อง
ช่วงปี: พ.ศ. 2541 - 2544
ค่ายเพลง: อาร์เอส

สมาชิก: ราฟฟี่-แนนซี่

เว็บไซต์: Raffy & Nancy Fanclub
ธนัชชา สว่างแจ้ง (23 มิถุนายน พ.ศ. 2521) ชื่อเล่น ราฟฟี่ เป็นนักร้องลูกครึ่งไทย - สเปน และเป็นหนึ่งในศิลปินดูโอ้ 2 พี่น้อง ราฟฟี่-แนนซี่ สังกัดอาร์เอส
ประวัติ

ธนัชชา สว่างแจ้ง (ชื่อเล่น: ราฟฟี่) (หรือมีชื่ออื่นว่า ราฟาเอล สว่างแจ้ง) เกิดเมื่อวันที่ 23 มิถุนายน พ.ศ. 2521 เป็นลูกครึ่งไทย - สเปน อดีตนักร้องในสังกัดอาร์เอส ในนามดูโอ้ราฟฟี่-แนนซี่ ร่วมกับน้องสาวซึ่งมีอายุห่างกัน 6 ปี นันทพร สว่างแจ้ง (แนนซี่) ออกอัลบั้มคู่สองอัลบั้มเต็มด้วยกัน Raffy & Nancy เปิดตัวด้วยเพลง "บอกกันได้ไหม (TELL ME WHY)" และเพลง "ยูเอฟโอ" ในอัลบั้มชุดแรกมียอดขายล้านตลับจึงมีการเปลี่ยนปกเทป-ซีดีฉลองความสำเร็จและเพิ่มเพลงอีกสองเพลงคือ "ภูมิใจได้รักเธอ" และเพลง "แป๊บเดียว" ส่วนอัลบั้มที่สองออกวางจำหน่ายเมื่อปี 2542 "Shock-Ga-Doof" และออกอัลบั้มพิเศษมากมายกับทางอาร์เอส
ชีวิตส่วนตัว

หลังจากที่ราฟฟี่ หลังหมดสัญญากับอาร์เอส และจบการศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยเกษมบัณฑิต ได้ทำงานที่เครือสหพัฒนพิบูล อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี ในตำแหน่งคอมพิวเตอร์กราฟิก และเว็ปมาสเตอร์ ต่อมาราฟฟี่ได้ย้ายไปทำงานที่ประเทศสหรัฐอเมริกา โดยแต่งงานกับภรรยาลูกครึ่งไทย-อังกฤษ มีบุตรสาว 1 คนชื่อ ชาชา และลูกชายอีก 1 คน ชื่อ Xavier โดยตั้งถิ่นฐานอยู่ที่ซานฟรานซิสโก ในรัฐแคลิฟอร์เนีย สหรัฐอเมริกา ทำงานเปิดร้านอาหารไทยอยู่ที่นั่นถาวร
ผลงาน > สตูดิโออัลบั้ม

| รายละเอียดอัลบั้ม | รายชื่อเพลง |
| --- | --- |
อัลบั้ม ชื่อ: Raffy Nancy  ประเภท: ซีดี/เทป  ปี: มีนาคม พ.ศ. 2541  สังกัด: อาร์เอส:  บอกกันได้ไหม (TELL ME WHY)  UFO (ยูเอฟโอ)  หยุดเวลา  ทัวร์หัวใจ  แปลงกาย  อย่าสัญญา  OK.ซึ้ง  อย่าไป  NO NO NO  นั่งในใจ
อัลบั้ม ชื่อ: Raffy Nancy (อัลบั้มพิเศษ เพิ่ม 2 เพลง)  ประเภท: ซีดี/เทป  ปี: ธันวาคม พ.ศ. 2541  สังกัด: อาร์เอส:  ภูมิใจได้รักเธอ  แป๊บเดียว
อัลบั้ม ชื่อ: Shock-Ga-Doof  ประเภท: ซีดี/เทป  ปี: พฤษภาคม พ.ศ. 2542  สังกัด: อาร์เอส:  SHOCK-GA-DOOF  ผมเสียใจ  รูปใบหนึ่ง  กระดี๊ กระด๊า  SCHOOL  ขอบอก เดี๋ยวมีเฮ  หมดใจ  นายใจร้าย  แน๊...  แรงดึงดูด
อัลบั้ม ชื่อ: Good Day  ประเภท: ซีดี/เทป  ปี: ธันวาคม พ.ศ. 2542  สังกัด: อาร์เอส:  อยากให้เธอเหงา  X-Ray  อยากทำให้เธอรัก  ผมเสียใจ  นายใจร้าย  UFO  หยุดเวลา  บอกกันได้ไหม (Tell Me Why)  ภูมิใจได้รักเธอ  หมดใจ  รูปใบหนึ่ง  OK. ซึ้ง  อย่าสัญญา  Shock - Ga - Doof
ผลงาน > อัลบั้มรวมศิลปิน

| รายละเอียดอัลบั้ม | รายชื่อเพลง |
| --- | --- |
The x-venture รวมศิลปินอาร์เอส (2542):  The X-Venture  มีเธอ  ชอบคืนนี้  เบ้อเร่อเฮ่อ  ดีมากเลย  ให้ฉันพูดอะไร  ไม่รักก็เกลียดเลย  ไม่เปลี่ยน  ฮาโลวีน  มาทำไม  ไม่หวานอย่างที่คิด  ตลอดกาล
แหล่งข้อมูลอื่น

ราฟฟี่ แนนซี่ แฮปปี้คัมแบ็ก! ภาระเยอะไม่คิดคืนวงการ
ปฏิบัติการจ้าวเวหา

| ปฏิบัติการจ้าวเวหา |
| --- | --- |
ใบปิดภาพยนตร์

อักษรจีนตัวเต็ม: 長空之王
อักษรจีนตัวย่อ: 长空之王
ความหมายตามตัวอักษร: ราชาแห่งท้องฟ้า
 
กำกับ: หลิว เสี่ยวซือ
เขียนบท: กุยกัน
อำนวยการสร้าง: ฮัน ฮัน
นักแสดงนำ:   หวัง อีปั๋ว  หู จฺวิน  อวี๋ซื่อ  โจวตงอวี่  หวังจื่อเฉิน 
กำกับภาพ: หลิว เสี่ยวซือ
บริษัทผู้สร้าง: PMF Pictures  
ผู้จัดจำหน่าย: PMF Pictures Alibaba Pictures Polybona Films China Film Co
วันฉาย:   28 เมษายน ค.ศ. 2023 (2023-04-28) (จีน) 
ความยาว: 128 นาที
ประเทศ: จีน
ภาษา: ภาษาจีนกลาง
ทำเงิน: 117.3 ล้านเหรียญสหรัฐ
ปฏิบัติการจ้าวเวหา (จีน: 长空之王) เป็นภาพยนตร์จีนเล่าเรื่องราวภารกิจสุดระทึกของกองทัพอากาศจีน โดยผู้กำกับหลิวเสี่ยวซือ นำแสดงโดย หวัง อีปั๋ว, หู จฺวิน, อวี๋ซื่อ, โจวตงอวี่ และหวังจื่อเฉิน  เข้าฉายในโรงภาพยนตร์จีนตั้งแต่วันที่ 28 เมษายน พ.ศ. 2566 ถึง 27 สิงหาคม พ.ศ. 2566 ด้วยยอดรายได้ 850 ล้านหยวน เข้าฉายในประเทศไทยเมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม พ.ศ. 2566 และทำรายได้ทั่วโลก 121 ล้านดอลลาร์