stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
พิธีเหยา

พิธีเหยา เป็นความเชื่อและพิธีกรรมในการรักษาสุขภาพของคนในชุมชนผู้ไทยที่สืบทอดมาแต่ครั้งบรรพกาลอันสืบเนื่องมาจาก
ความเชื่อดั้งเดิมที่นับถือผี เป็นการทำพิธีเพื่อติดต่อระหว่างผีกับคน ให้ผีช่วยเหลือแก้ปัญหาความเดือดร้อนโดยเฉพาะการเจ็บไข้ได้ป่วย
พบในพื้นที่แถบภาคอีสานของประเทศไทย โดยจะนิยมทำในแถบภูไทหรือผู้ไทย, ผู้ไท (จังหวัดกาฬสินธุ์, นครพนม, มุกดาหาร, สกลนคร) พิธีกรรมนี้เป็นการเสี่ยงทาย เมื่อมีการเจ็บป่วยในครอบครัว โดยการเจ็บป่วยนี้จะเชื่อว่าเป็นการกระทำของผี จึงต้องทำการเหยาเพื่อแก้ผี และเพื่อจะได้ทราบว่าผีต้องการอะไร หรือผู้เจ็บป่วยทำผิดผีอะไร จะได้ทำตาม เชื่อว่า หากแก้ผีแล้ว อาการเจ็บป่วยจะหายเป็นปกติ
มูลเหตุที่ต้องมีการเหยามาจากสภาพสังคมดั้งเดิมของชาวไทยที่ไม่มีสถานพยาบาลรับรองความเจ็บป่วย ก่อให้เกิดความจำเป็นที่ชาวไทยต้องดิ้นรนหาที่พึ่งยามเจ็บไข้ได้ป่วย ส่วนใหญ่นั้นใช้สมุนไพรพื้นบ้านที่มีในท้องถิ่นในการรักษาและดูแลสุขภาพ ในอดีตการรักษาโรคภัยไข้เจ็บจำเป็นต้องอาศัยผีเป็นผู้วินิจฉัยโรคบอกวิธีรักษา
ในปัจจุบันแม้มีการแพทย์แผนใหม่ที่สามารถวินิจฉัยโรคได้ถูกต้อง แต่โรคบางโรคหรืออาการบางอย่างรักษาไม่หาย ผู้ป่วยที่ไม่มีที่พึ่งจึงจำเป็นต้องพึ่งพิธีกรรม อย่างน้อยจะทำให้จิตใจผู้ป่วยดีขึ้น จึงจัดเป็นพิธีกรรมที่สร้างขวัญและกำลังใจกับผู้ป่วยเป็นหลัก เมื่อผู้ป่วยอยู่ในวาระสุดท้ายของชีวิตหรือผู้ป่วยหายจากโรคและอาการเจ็บป่วยก็จะทำพิธีการเหยา ผู้ที่ทำพิธีการเหยาเรียกว่า หมอเหยาเป็นผู้ที่สืบทอดมาจากบรรพบุรุษโดยปู่ย่า ตายาย แม่ เป็นหมอเหยามาก่อนลูกก็จะสืบทอดการเป็นหมอเหยา แต่ในปัจจุบันนี้การสืบทอดการเป็นหมอเหยานั้นได้เลือนหายไปจากสังคมของกลุ่มชาติพันธุ์ผู้ไทยไปแล้ว ยังเหลือแต่หมอเหยาที่เป็นผู้อาวุโสของชุมชนเท่านั้น และการประกอบพิธีกรรมเหยายังคงเหลือให้เห็นเพียงแต่บางชุมชนเท่านั้น เนื่องจากสังคมสมัยใหม่ได้เขามามีบทบาทในการเปลี่ยนแปลงขนบธรรมเนียมประเพณีบางอย่างของชาวผู้ไทย ทั้งนี้ การเหยาเป็นการติดต่อสื่อสารของมนุษย์และวิญญาณ ซึ่งการติดต่อสื่อสารจะใช้ท่วงทำนองของดนตรีหรือที่ชาวผู้ไทยเรียกว่า กลอนลำ (หมอลำ) มีเครื่องดนตรีประเภทแคนประกอบการให้จังหวะ วิธีการติดต่อสื่อสาร กลอนลำและทำนอง เรียกว่า การเหยา
ประเภทของการประกอบพิธีกรรมเหยา

การเหยาเพื่อคุมผีออก เนื่องจากผู้ป่วยมีความเชื่อว่าการเจ็บป่วยที่เกิดขึ้นนั้น เกิดจากการกระทำของผีหรือวิญญาณทำให้เกิดการเจ็บป่วย ซึ่งจะต้องมีการเสี่ยงทายจากหมอเหยาทำพิธีคุมผีออกจากการร่ายรำของหมอเหยาประกอบกับดนตรีที่ใช้แคนเป็นเครื่องดนตรี
เหยาเพื่อให้ขวัญและกำลังใจ เหยาต่ออายุ เหยาเพื่อชีวิต เหยาแก้บน เพื่อความเป็นสิริมงคลแก่ชีวิต ครอบครัวญาติพี่น้อง วงศ์ตระกูล ในช่วงเทศกาลงานสำคัญ ๆ ของหมู่บ้านชุมชน หรือฤดูกาลทำการเกษตรกรรมเพื่อให้ได้ผลผลิตมีความอุดมสมบูรณ์ตามที่คาดหวัง
เหยาเพื่อเลี้ยงผี เพื่อเลี้ยงขอบคุณผีบรรพบุรุษในรอบปี ซึ่งพิธีการเหยาแบบนี้จะกระทำเพียงปีละครั้งเท่านั้นในช่วงเดือนเมษายนถึงเดือนมิถุนายนเท่านั้น เพื่อขอขมาและสักการะผีที่ช่วยปกป้องคุ้มครองชุมชนให้ปกติสุขไม่มีเรื่องอันใดที่ทำให้เกิดภัยพิบัติหรืออันตรายแก่ผู้คนในชุมชนผู้ไทย
การเหยาในงานบุญประจำปี ส่วนมากกระทำพิธีกรรมในงานบุญผะเหวตเท่านั้น โดยมีการเหยาปีละครั้งเท่านั้นกระทำติดต่อกันทุก ๆ ปี ครบ 3 ปี แล้วจะเว้นช่วงของการประกอบพิธีเหยาในงานบุญประจำปีนี้ 1 ปี แล้วจึงกลับมาทำพิธีกรรมอีกครั้งเวียนแบบนี้ไปเรื่อย ๆ
พลอย ศรนรินทร์

| พลอย ศรนรินทร์ |
| --- | --- |
เกิด: 29 มกราคม พ.ศ. 2544 (23 ปี) พลอย ศรนรินทร์ กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย
ส่วนสูง: 1.60 เมตร (5 ฟุต 3 นิ้ว)
อาชีพ: นักแสดง
ปีที่แสดง: พ.ศ. 2550–ปัจจุบัน
ผลงานเด่น: ฝ้าย - อาปัติ (2558)  นิด - สยามสแควร์ (2560)  สุดารัตน์ - 15+ iQกระฉูด (2560)  ไออุ่น - วัยแสบสาแหรกขาด โครงการ 2 (2562)   แป๋ม - เสียดาย (2563)  จุนโกะ - เด็กใหม่ Girl from nowhere 2 (2564)
รางวัล
พระสุรัสวดี: นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม  พ.ศ. 2560 − สยามสแควร์
สุพรรณหงส์: นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม  พ.ศ. 2560 − สยามสแควร์
พลอย ศรนรินทร์ (เกิด 29 มกราคม พ.ศ. 2544) ชื่อเล่น พลอย เป็นนักแสดงหญิงชาวไทย เริ่มเป็นที่รู้จักจากบทบาท “ฝ้าย“ จากภาพยนตร์เรื่อง อาปัติ (2558)
ประวัติ

พลอย ศรนรินทร์ เกิดวันที่ 29 มกราคม พ.ศ. 2544 ที่กรุงเทพมหานคร จบการศึกษาระดับมัธยมศึกษาที่โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยรามคำแหง ปัจจุบันศึกษาคณะมนุษยศาสตร์ เอกภาษาอังกฤษ มหาวิทยาลัยรามคำแหง พลอยเริ่มงานในวงการบันเทิงในขณะอายุ 6 ปีด้วยการแคสติ้งบทกำไลมาศผ่านจึงได้แสดงเรื่อง พระทิณวงศ์ เป็นเรื่องแรก ซึ่งเป็นละครจักรๆ วงศ์ๆของบริษัท สามเศียร จำกัด โดยออกอากาศวันเสาร์-อาทิตย์ เวลา 8.00-9.00 น. ทางช่อง 7 เอชดี
หลังจากละครพระทิณวงศ์ พลอยได้แสดงละครจักรๆ วงศ์ๆต่ออีก 1 เรื่อง คือเรื่อง สังข์ทอง ในขณะที่อายุ 7 ปี จากนั้นในวัย 10 ปี ได้รับบทสมทบในกับภาพยนตร์เรื่อง กระดึ๊บ ของค่ายGTH และได้มีงานแสดงเข้ามาอย่างต่อเนื่อง (ตามที่ระบุไว้ในส่วนของผลงานด้านล่าง พร้อมลิ้งวิดีโอสำหรับรับชมย้อนหลังในปีพ.ศ. 2558) พลอยเริ่มเป็นที่รู้จักมากขึ้นจากการได้รับบทแรงในภาพยนตร์เรื่อง อาปัติ โดยรับบทเป็นเด็กสาวที่มีความสัมพันธ์ลึกซึ้งกับเณรรูปหนึ่ง ซึ่งบทนี้ทำให้พลอยแจ้งเกิดอย่างเต็มตัวในวงการบันเทิง และได้กระแสตอบรับทั้งจากผู้ชม และนักวิจารณ์อย่างมากมาย นอกจากนี้ใคร ๆ ต่างลงความเห็นว่าใบหน้าของพลอยคล้ายกับนักแสดงรุ่นแม่อย่างจินตหรา สุขพัฒน์  จนใครหลายคนเรียกพลอยว่า "จินตหรา 2"
พลอยได้รับรางวัลสุพรรณหงส์ สาขานักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม จากภาพยนตร์เรื่องสยามสแควร์ ในงานสุพรรณหงส์ ครั้งที่ 27 ประจำปี 2560 จัดขึ้นเมื่อค่ำวันอาทิตย์ที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2561 ณ ศูนยวัฒนธรรมแห่งประเทศไทย และรางวัลนักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยมจากภาพยนตร์เรื่องสยามสแควร์ ในงาน Thai Film Director​ Award ครั้งที่ 8 จัดขึ้นในวันที่ 4 เมษายน พ.ศ. 2561 ที่ Town In Town Hotel Bangkok
ผลงาน > ละครโทรทัศน์

| พ> ศ. | เรื่อง | ช่อง | บทบาท |
| --- | --- | --- | --- |
| 2556 | บุญผ่อง | ThaiPBS | ผณี สิริเวชชะพันธ์ (นำหญิง) |
| 2556 | อีสา รวีช่วงโชติ | ช่อง 5 | จรินทร์ |
| 2559 | ผมม้าหน้าเต่อ | PPTV | น้ำฝน (นำหญิง) |
| 2562 | วัยแสบสาแหรกขาด โครงการ 2 | ช่อง 3 | ไออุ่น |
| 2563 | เสียดาย | อ้ายฉีอี้ (iQiYi) | นรินพร เพียรทำดี (แป๋ม) |
| 2564 | เด็กใหม่ ซีซั่น 2 (Girl from Nowhere Season 2) ตอน อวสานแนนโน๊ะ | Netflix | จุนโกะ |
ผลงาน > ภาพยนตร์

| พ> ศ. | เรื่อง | รับบท | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- |
| 2553 | กระดึ๊บ | แฟนหมูสับ | GTH |
| 2556 | เด็กสาว (Bloom) |  |  |
| 2557 | ภาพยนตร์สั้น Hello Stranger Project ตอน คนแปลกหน้า | น้องสาว (นำหญิง) | TrueMoveH ไวรอล |
| 2558 | Single Lady เพราะเคยมีแฟน | แอลลี่(ลูกสาวตุลย์) | ทรานส์ฟอร์เมชั่น ฟิล์ม |
| 2558 | อาปัติ | ฝ้าย(นำหญิง) | สหมงคลฟิล์ม |
| 2559 | ลูกทุ่งซิกเนเจอร์ | ส้ม | สหมงคลฟิล์ม |
| 2560 | สยามสแควร์ | นิด | สหมงคลฟิล์ม |
| 2560 | 15+ iQกระฉูด | สุดารัตน์ | สหมงคลฟิล์ม |
| 2560 | ภาพยนตร์สั้น Ball Of The DEAD | พลอย |  |
| 2561 | ผีโทรศัพท์ | แตง | สหมงคลฟิล์ม |
| 2561 | สิงสู่ | สร้อย | ทรานส์ฟอร์เมชั่น ฟิล์ม |
| 2563 | สาวลับใช้ | จอย (นำหญิง) | Netflix |
| 2566 | อมตะพันธุ์สยอง Immortal Species | น้ำหวาน | Vayuphat Production |
ผลงาน > มิวสิควิดีโอ

| พ> ศ. | เพลง | ศิลปิน |
| --- | --- | --- |
| 2558 | ชักดิ้นชักงอ | พลอยชมพู |
| 2558 | ประตู | ต้อล วันธงชัย |
| 2561 | Young | Seal Pillow Feat. Lali |
| 2561 | ร้อยล้านวิว | STAMP |
| 2563 | ล้ำเส้น | ปราโมทย์ วิเลปะนะ |
| 2566 | ใช้เวลา | tinn |
ผลงาน > พากย์เสียงภาษาไทย

| พ> ศ. | เรื่อง | ตัวละคร |
| --- | --- | --- |
| 2557 | Mr.Peabody & Sherman | เพนนี |
ผลงาน > เพลง

Hanazakari (เพลงประกอบละคร บุญผ่อง)
รางวัล

รางวัลพระราชทานพระสุรัสวดี
| ปี | ผลงาน | สาขา | ผลรางวัล |
| --- | --- | --- | --- |
| 2560 | สยามสแควร์ | นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม | ได้รับรางวัล |
รางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ สุพรรณหงส์
| ปี | ผลงาน | สาขา | ผลรางวัล |
| --- | --- | --- | --- |
| 2558 | อาปัติ | นักแสดงนำหญิงยอดเยี่ยม | เสนอชื่อเข้าชิง |
| 2560 | สยามสแควร์ | นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม | ได้รับรางวัล |
| 2561 | สิงสู่ | นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม | เสนอชื่อเข้าชิง |

รางวัลชมรมวิจารณ์บันเทิง
| ปี | ผลงาน | สาขา | ผลรางวัล |
| --- | --- | --- | --- |
| 2558 | อาปัติ | นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม | เสนอชื่อเข้าชิง |
| 2560 | 15+ IQ กระฉูด | นักแสดงนำหญิงยอดเยี่ยม | เสนอชื่อเข้าชิง |
| 2560 | สยามสแควร์ | นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม | เสนอชื่อเข้าชิง |

รางวัลรางวัลคมชัดลึก อวอร์ด
| ปี | ผลงาน | สาขา | ผลรางวัล |
| --- | --- | --- | --- |
| 2558 | อาปัติ | นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยมประเภทภาพยนตร์ | เสนอชื่อเข้าชิง |

รางวัลสตาร์พิกส์ไทยฟิล์มอะวอดส์
| ปี | ผลงาน | สาขา | ผลรางวัล |
| --- | --- | --- | --- |
| 2558 | อาปัติ | นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม | เสนอชื่อเข้าชิง |
แหล่งข้อมูลอื่น

พลอย ศรนรินทร์ ที่อินสตาแกรม
พลอย ศรนรินทร์ ที่เฟซบุ๊ก
พลอย ศรนรินทร์ ที่เอกซ์ (ทวิตเตอร์)
| ด ค กรางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ สุพรรณหงส์ สาขานักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม |
| --- | --- |
2534–2540:  จันจิรา จูแจ้ง (2534)  ธิศวรรณ สุวรรณโพธิ์ (2535)  ธัญญา โสภณ (2536)  วิจิตรา ตริยะกุล (2537)  วิไลวรรณ วัฒนพานิช (2538)  พอลลีน เรือนเพชร (2539)  วิจิตรา ตริยะกุล (2540) 
2541–2551:  ศิริลักษณ์ เถกิงสุข (2541)  ศิริสิน ศิริพรสมาธิกุล (2542)  ภัทรวรินทร์ ทิมกุล (2544)  ณัฐวรา หงษ์สุวรรณ (2545)  อลิษา ขจรไชยกุล (2546)  อาภาพร นครสวรรค์ (2547)  สาธิดา เขียวชะอุ่ม (2548)  ปรางทอง ชั่งธรรม (2549)  เฌอมาลย์ บุญยศักดิ์ (2550)  โฟกัส จีระกุล (2551) 
2552–2562:  ศันสนีย์ วัฒนานุกูล (2552)  อินทิรา เจริญปุระ (2553)  สุทัตตา อุดมศิลป์ (2554)  ปิยธิดา มิตรธีรโรจน์ (2555)  ชนนิกานต์ เนตรจุ้ย (2556)  อภิญญา สกุลเจริญสุข (2557)  วิโอเลต วอเทียร์ (2558)  เพ็ญพักตร์ ศิริกุล (2559)  พลอย ศรนรินทร์ (2560)  สู่ขวัญ บูลกุล (2561)  (2562) โควิด-19 
2563–2573:  แพรวา สุธรรมพงษ์ (2563)  สวนีย์ อุทุมมา (2564)  อสมาภรณ์ สมัครพันธ์ (2565)  อินทิรา เจริญปุระ (2566)
พระยาสุรเสนา (กลิ่น แสง-ชูโต)

| นายพลโทพระยาสุรเสนา (กลิ่น แสง-ชูโต)ร> ว., ป.ช., ป.ม., ท.จ.ว., ว.ม.ล. |
| --- | --- |

สมุหราชองครักษ์
ดำรงตำแหน่ง 15 ตุลาคม พ.ศ. 2452 – 6 มีนาคม พ.ศ. 2456
กษัตริย์: พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ก่อนหน้า: นายพลโท เจ้าพระยาสุรวงษ์วัฒนศักดิ์
ถัดไป: นายพลโท พระยาเทพอรชุน
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด: 4 ตุลาคม พ.ศ. 2407
เสียชีวิต: 20 มิถุนายน พ.ศ. 2457 (49 ปี) บ้านถนนดินสอ อำเภอพระนคร เมืองพระนคร ประเทศสยาม (ปัจจุบัน เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย)
คู่สมรส: คุณหญิงเชื่อม สุรเสนา
บุตร: 6 คน
บุพการี: พระยาสุรศักดิ์มนตรี (แสง ชูโต) (บิดา) ต่วน สุรศักดิ์มนตรี (มารดา)
อาชีพ: ทหารบก, ขุนนาง
ยศที่ได้รับการแต่งตั้ง
รับใช้:  ออสเตรีย-ฮังการี  สยาม
สังกัด: กองทัพออสเตรีย-ฮังการี กองทัพบกสยาม กองเสือป่า
ประจำการ: พ.ศ. 2432 – 2435 (ออสเตรีย) พ.ศ. 2435 – 2456 (สยาม)
ยศ: ร้อยเอก (ออสเตรีย) นายพลโท (กองทัพบกสยาม) นายกองเอก (กองเสือป่า)
บังคับบัญชา: กรมราชองครักษ์ กองพลที่ 1 รักษาพระองค์
ผ่านศึก: กบฏเงี้ยว

นายพลโท พระยาสุรเสนา นามเดิม กลิ่น แสง-ชูโต (4 ตุลาคม พ.ศ. 2407 – 20 มิถุนายน พ.ศ. 2457) เป็นทหารบกและขุนนางชาวไทย เคยดำรงตำแหน่งสมุหราชองครักษ์ องคมนตรี และราชองครักษ์ เป็นน้องชายต่างมารดาของเจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรี (เจิม แสง-ชูโต)
ประวัติ

พระยาสุรเสนา (กลิ่น แสง-ชูโต) เป็นราชนิกูลวงศ์ชูโต เกิดในรัชกาลที่ 4 เมื่อวันที่ 4 ตุลาคม ปีชวด พ.ศ. 2407 เป็นบุตรของพระยาสุรศักดิ์มนตรี (แสง ชูโต) กับคุณหญิงต่วน สุรศักดิ์มนตรี
เมื่อรัชกาลที่ 5 ได้เล่าเรียนอักขรสมัยในโรงเรียนหลวงที่ในพระบรมมหาราชวัง พระยาศรีสุนทรโวหาร (น้อย อาจารยางกูร) เป็นอาจารย์ เล่าเรียนจน พ.ศ. 2420 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ส่งออกไปเล่าเรียนวิชาต่างประเทศในยุโรป ในคราวส่งนักเรียนไปเป็นครั้งที่ 2 โดยมีขุนวิทยานุกูลกวี (ห่วง อาจารยางกูร) บุตรของพระยาศรีสุนทรโวหาร (น้อย อาจารยางกูร) เป็นผู้กำกับไป มีนักเรียน 10 คนหนึ่งในนั้นคือพระยารำไพพงษ์บริพัตร (จิตร บุนนาค)
พระยาสุรเสนาอยู่ในนักเรียนที่ส่งไปเพื่อจะให้เรียนวิชาทหารบก จึงได้ไปเรียนอยู่ในประเทศออสเตรีย เรียนวิชาทหารบกของประเทศออสเตรียจนสอบได้ ได้มียศเป็นนายร้อยตรี แล้วเลื่อนเป็นนายร้อยโททหารบกออสเตรีย แล้วได้ทำการในตำแหน่งนายร้อยเอกแล้วจึงกลับมาบ้านเมือง
การรับราชการ

พระยาสุรเสนากลับมาถึงกรุงเทพฯ เมื่อ พ.ศ. 2435 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯในตำแหน่งผู้บังคับกองทหารม้าในกรุงเทพฯ แต่รับราชการอยู่ได้ปีเดียว ถึง พ.ศ. 2436 โปรดกลับออกไปเป็นตำแหน่งนายทหารในสำนักราชทูต ณ ประเทศเยอรมนีและอยู่ประจำพระองค์พระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าจิรประวัติวรเดช เมื่อทรงศึกษาวิชาการทหารอยู่ในประเทศเดนมาร์กด้วย และในเวลาที่กลับไปรับราชการอยู่ในยุโรปคราวนี้ ได้ตามเสด็จกรมหลวงนครไชยศรีสุรเดช เมื่อเสด็จต่างพระองค์ในงานพระราชพิธีราชาภิเษก สมเด็จพระเจ้านิโคลัสที่ 2 จักรพรรดิรัสเซีย และต่อมาถึง พ.ศ. 2440 เมื่อพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จประพาสยุโรปครั้งแรก ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เป็นตำแหน่งราชองครักษ์ตามเสด็จในกระบวน แล้วตามเสด็จกลับมากรุงเทพฯ ด้วย
ในระหว่าง พ.ศ. 2441 ถึง พ.ศ. 2443 รับราชการในตำแหน่งราชองครักษ์ประจำ ได้เป็นผู้ไปประจำเจ้าต่างประเทศและแขกเมืองมีบรรดาศักดิ์สูง ซึ่งเข้ามาเฝ้าในครั้งนั้นแทบทุกคราว
ถึง พ.ศ. 2443 ได้เป็นตำแหน่งผู้ช่วยเสนาธิการทหารบก ถึง พ.ศ. 2445 เมื่อโปรดฯ ให้กรมหลวงนครไชยศรีสุรเดช เสด็จไปราชการในยุโรป โปรดฯ ให้ไปตามเสด็จกรมหลวงนครไชยศรีด้วย
ถึง พ.ศ. 2446 เนื่องในการปราบปรามพวกเงี้ยวที่ก่อการจราจลขึ้นในมณฑลพายัพ โปรดฯ ให้พระยาสุรเสนาเมื่อยังเป็นพระยารามกำแหง เป็นผู้บังคับการกองทหาร ตั้งรักษาการอยู่ที่เมืองเชียงคำปีหนึ่ง จึงได้กลับมารับราชการในกรุงเทพฯ
ถึง พ.ศ. 2447 ได้เป็นตำแหน่งผู้บัญชาการกองพลที่ 1 รักษาพระองค์ มณฑลกรุงเทพ
ถึง พ.ศ. 2452 ได้เป็นตำแหน่งสมุหราชองครักษ์ แทนเจ้าพระยาสุรวงษ์วัฒนศักดิ์ ซึ่งถึงแก่อสัญกรรม ได้รับราชการในตำแหน่งสมุหราชองครักษ์มาตลอดรัชกาลที่ 5
ถึงรัชกาลที่ 6 พระยาสุรเสนาเป็นผู้ซึ่งได้ทรงคุ้นเคยชอบพระราชอัธยาศัยมาแต่เดิม ก็ทรวพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้คงตำแหน่งสมุหราชองครักษ์ต่อมา และได้รับพระมหากรุณาธิคุณปกเกล้าฯ เป็นอเนกประการ
เมื่อ พ.ศ. 2454 ทรงพระราชดำริจัดตั้งคณะเสือป่า ทรงพระกรุณาโปรดฯ ให้พระยาสุรเสนา มีหน้าที่เป็นปลัดกอง รองแต่พระองค์ตลอดมา สนองพระเดชพระคุณในการคณะเสือป่าตลอดมา
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สัญญาบัตรเป็นองคมนตรี เมื่อ พ.ศ. 2453
บรรดาศักดิ์

25 พฤศจิกายน พ.ศ. 2435 – หลวงศัลยยุทธวิธีกรร ถือศักดินา 800
21 มีนาคม พ.ศ. 2441 – พระศัลยยุทธวิธีกรร ถือศักดินา 1000
22 ธันวาคม พ.ศ. 2445 – พระยารามกำแหง ถือศักดินา 1500
13 มกราคม พ.ศ. 2450 – พระยาสุรเสนา ถือศักดินา 1500
ยศ > ยศทหาร

11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2435 – นายร้อยเอก
19 พฤษภาคม พ.ศ. 2442 – นายพันตรี
5 เมษายน พ.ศ. 2444 – นายพันโท
8 มิถุนายน พ.ศ. 2446 – นายพันเอก
22 พฤษภาคม พ.ศ. 2448 – นายพลตรี
2 เมษายน พ.ศ. 2453 – นายพลโท
18 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2453 – นายพันตรี ในกรมทหารราบที่ 1 (มหาดเล็กรักษาพระองค์ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว)
ยศ > ยศเสือป่า

6 พฤษภาคม พ.ศ. 2454 – นายกองเอก
ชีวิตครอบครัว

พระยาสุรเสนา สมรสกับคุณหญิงเชื่อม สุรเสนามีบุตรธิดารวม 6 คน คือ
พันตรี หลวงสรสิทธยานุการ (สิทธิ์ แสง-ชูโต) อดีตสมาชิกวุฒิสภา สมรสกับประเมิน บุนนาค แล้วต่อมาจึงสมรสกับประมัย บุนนาค
เหมาะ แสง-ชูโต สมรสกับขุนมวลพลพีรยุทธ์ (บูล ตรีสกุล)
ศาสตราจารย์ พันโท หลวงชัยอัศวรักษ์ (ไชยแสง-ชูโต) คณบดีคณะสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์คนแรก สมรสกับเผดียง บุนนาค ธิดาของเจ้าพระยาพิชัยญาติ (ดั่น บุนนาค)
เกลา แสง-ชูโต สมรสกับภักตร์ บุนนาค
สอย แสง-ชูโต สมรสกับพันตรี หลวงอำนาจสรกาญจน์ (ประสิทธิ ดิษยบุตร)
สน แสง-ชูโต สมรสกับพระยาอภิบาลราชไมตรี (ต่อม บุนนาค)
ถึงแก่อนิจกรรม

ถึง พ.ศ. 2456 พระยาสุรเสนาเป็นวัณโรคเกิดขึ้นในปาก ได้พยายามรักษา อาการหาคลายไม่ก็มีความทุพลภาพลงโดยลำดับ ภายหลังได้ทราบว่าโรคนั้นเป็นมะเร็งดอกบุก เมื่อพระยาสุรเสนาทราบว่าอาการโรคของตนพ้นวิสัยที่แพทย์จะเยียวยาได้แล้ว ก็นำความกราบบังคมทูลฯ ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาต กราบถวายบังคมลาออกจากราชการ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระบรมราชานุญาตและพระราชทานเบี้ยบำนาญเป็นพิเศษแก่ตัวพระยาสุรเสนา
พระยาสุรเสนาป่วยมาจนถึงแก่อนิจกรรมวันที่ 20 มิถุนายน พ.ศ. 2457 ที่บ้านพระราชทาน ณ ถนนดินสอ ในพระนคร คำนวณอายุได้ 51 ปี ได้รับพระราชทานโกษเป็นเกียรติยศ
เครื่องราชอิสริยาภรณ์

พระยาสุรเสนา (กลิ่น แสง-ชูโต) ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งสยามและต่างประเทศ ดังนี้
เครื่องราชอิสริยาภรณ์ > เครื่องราชอิสริยาภรณ์สยาม

พ.ศ. 2454 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์รัตนวราภรณ์ (ร.ว.) (ฝ่ายหน้า)‎
พ.ศ. 2454 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์ช้างเผือก (ป.ช.)
พ.ศ. 2452 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์มงกุฎไทย (ป.ม.)
พ.ศ. 2454 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นที่ 2 ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ (ท.จ.ว.) (ฝ่ายหน้า)
พ.ศ. 2455 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์วชิรมาลา (ว.ม.ล.)
พ.ศ. 2440 –  เหรียญดุษฎีมาลา เข็มศิลปวิทยา (ร.ด.ม.(ศ))
พ.ศ. 2442 –  เหรียญจักรมาลา (ร.จ.ม.)
พ.ศ. 2454 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 5 ชั้นที่ 3 (จ.ป.ร.3)
พ.ศ. 2453 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 6 ชั้นที่ 3 (ว.ป.ร.3)
พ.ศ. 2454 –  เหรียญราชรุจิทอง รัชกาลที่ 6 (ร.จ.ท.6)
พ.ศ. 2446 –  เหรียญรัชฎาภิเศกมาลา (ร.ศ.)
พ.ศ. 2440 –  เหรียญประพาสมาลา (ร.ป.ม.)
พ.ศ. 2440 –  เหรียญราชินี (ส.ผ.)
พ.ศ. 2446 –  เหรียญทวีธาภิเศก (ท.ศ.)
พ.ศ. 2450 –  เหรียญรัชมงคล (ร.ร.ม.)
พ.ศ. 2451 –  เหรียญรัชมังคลาภิเศก รัชกาลที่ 5 (ร.ม.ศ.5)
เครื่องราชอิสริยาภรณ์ > เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ

รัสเซีย :
พ.ศ. 2439 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์นักบุญสตานิสลาส ชั้นที่ 3
สหราชอาณาจักรสวีเดนและนอร์เวย์ :
พ.ศ. 2439 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์ดาบ ชั้นที่ 3
อิตาลี :
พ.ศ. 2440 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฎอิตาลี ชั้นที่ 3
พ.ศ. 2448 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์นักบุญมอริซและลาซารัส ชั้นที่ 2
สันตะสำนัก :
พ.ศ. 2440 –  เครื่องอิสริยาภรณ์ปิอุสที่ 9 ชั้นที่ 5
ปรัสเซีย :
พ.ศ. 2448 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์นกอินทรีแดง ชั้นที่ 2
ญี่ปุ่น :
พ.ศ. 2449 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อาทิตย์อุทัย ชั้นที่ 2
เบราน์ชไวค์ :
พ.ศ. 2452 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์สิงโตไฮน์ริช ชั้นที่ 1
ออสเตรีย-ฮังการี :
พ.ศ. 2457 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฎเหล็ก ชั้นที่ 1
มาดามหยาง

หยางไท่จฺวิน (จีน: 楊太君) ภาษาอังกฤษเรียก มาดามหยาง เป็นมารดาของซุน ยัตเซ็น
ชีวประวัติ

มาดามหยางให้กำเนิดซุน ยัตเซ็น เมื่อ ค.ศ. 1866 ในขณะที่เธออายุได้ 39 ปี ที่หมู่บ้านชุ่ยเหิง เมืองเซียงชาน (ปัจจุบันคือเมืองจงชาน) มณฑลกวางตุ้ง
ในปี ค.ศ. 1878 เมื่อซุน ยัตเซ็น อายุ 13 ปี เธอได้พาเขาเดินทางจากมาเก๊าไปโฮโนลูลูโดยเรือ เพื่อที่เขาจะได้อาศัยอยู่กับซุน เต๋อจาง พี่ชายของเขา และมาดามหยางเดินทางกลับประเทศจีนในปีเดียวกัน
ภาษาเอา

| ภาษาเอา |
| --- | --- |
ประเทศที่มีการพูด: อินเดีย
ภูมิภาค: รัฐนาคาแลนด์
จำนวนผู้พูด: 141,000 คน  (ไม่พบวันที่)
ตระกูลภาษา: จีน-ทิเบต  ตระกูลภาษาย่อยทิเบต-พม่าภาษากลุ่มกูกี-ชีน-นาคาภาษาเอา
รหัสภาษา
ISO 639-2: sit
ISO 639-3: njo
ภาษาเอา เป็นภาษากูกี-ชีน-นาคา ที่อยู่ในตระกูลภาษาย่อยทิเบต-พม่า พูดโดยชาวเอาในรัฐนาคาแลนด์ทางตะวันออกเฉียงเหนือของอินเดีย มีผู้พูดราว 141,000 คน (Gordon, 2005) สำเนียงที่สำคัญมี 2 สำเนียงคือ
สำเนียง ชุงลี แบ่งได้อีก 2 สำเนียงคือ ชุงลี และทรานส์-ดิขุ
สำเนียงมอกเซน แบ่งได้อีก 2 สำเนียงคือ มอกเซน และชังกี
ตำแหน่งรัฐนาคาแลนด์ แสดงด้วยสีเข้ม
ผู้พูดสำเนียงชังกี มี  60 % ของชาวเอาทั้งหมด เป็นสำเนียงที่ได้รับอิทธิพลจากมิชชันนารี สำเนียงชุงลีเป็นสำเนียงที่มีการสอนในโรงเรียน สำเนียงมอกเซนใช้พูดส่วนใหญ่ทางตะวันตกของเขตเอาและใกล้เคียงกับสำเนียงชังกี การพูดในแต่ละหมู่บ้านจะมีเอกลักษณ์ที่แตกต่างกัน
ภาษาเอ้อซู

| ภาษาเอ้อซู |
| --- | --- |
ออกเสียง: 'ɛɹsu
ประเทศที่มีการพูด: จีน
จำนวนผู้พูด: 9,000 คน  (ไม่พบวันที่)
ตระกูลภาษา: จีน-ทิเบต  ตระกูลภาษาย่อยทิเบต-พม่าภาษากลุ่มตันกัต-เควียงภาษากลุ่มเควียวกิกภาษาเอ้อซู
ระบบการเขียน: อักษรภาพ Ersu Shaba
รหัสภาษา
ISO 639-1: -
ISO 639-2: -
ISO 639-3: ers
ภาษาเอ้อซู เป็นภาษากลุ่มเควียวกิกของตระกูลจีน-ทิเบต มีผู้พูด 9,000 คนในจีน มีสามสำเนียงคือสำเนียงตะวันออก กลางและตะวันตก คนรุ่นใหม่มักพูดภาษาจีนและภาษายิได้ด้วย มีอักษรภาพเป็นของตนเองซึ่งได้รับอิทธิพลจากอักษรจีน ประดิษฐ์เมื่อ พ.ศ. 1600 เรียงประโยคแบบประธาน-กรรม-กริยา มีวรรณยุกต์สามเสียง
| ด ค กกลุ่มภาษาหลักในตระกูลภาษาย่อยทิเบต-พม่า |
| --- | --- |
ภาษาในพม่าและไทย:  ก่อ (อึมปี้)  กะชีน  กะเหรี่ยง  กฺ๋อง  พม่า  มูเซอ  เมี่ยน  ล่าหู่ (มูเซอ)  ลีซอ  อาข่า  ฮานี 
ภาษาในจีน:  ไป๋  ตังกุต  ทิเบต  น่าซี  ล่าหู่ (มูเซอ)  ลีซอ  อี๋  เอ้อซู 
ภาษาในเอเชียใต้:  กอกโบรอก  กินเนารี  คาม  ชันเตียล  ซองคา  ทูลุง  นัรพู  เนวาร์  บัลติ  บาฮิง  เบลฮาเร  โบโด  ปูมา  มณีปุระ  มีโซ  ลาดัก  ลิมบู  เลปชา  โลทา  วัมบูเล  เศรปา  สิกขิม  องามี  เอา  ฮมาร์
พวงเล็ก บุญเชียง

| พวงเล็ก บุญเชียงม> ป.ช., ม.ว.ม. |
| --- | --- |


รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงพาณิชย์
ดำรงตำแหน่ง 17 เมษายน – 10 มิถุนายน พ.ศ. 2535
นายกรัฐมนตรี: พลเอกสุจินดา คราประยูร
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด: พวงเล็ก ตันบรรจง 18 มีนาคม พ.ศ. 2493 (74 ปี) อำเภอจุน จังหวัดพะเยา ประเทศไทย

พวงเล็ก บุญเชียง (เกิด 18 มีนาคม พ.ศ. 2493) เป็นอดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงพาณิชย์ ในรัฐบาลพลเอกสุจินดา คราประยูร อดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดพะเยา 7 สมัย สังกัดพรรคชาติไทย และอดีตสมาชิกวุฒิสภาจังหวัดพะเยา
ประวัติ

พวงเล็ก บุญเชียง (สกุลเดิม : ตันบรรจง) เกิดเมื่อวันที่ 18 มีนาคม พ.ศ. 2493 เป็นบุตรของนายเพียว ตันบรรจง กับ นางหลวน ตันบรรจง และ เป็นพี่สาวของนายไพโรจน์ ตันบรรจง และนายไพรัตน์ ตันบรรจง สำเร็จการศึกษาที่โรงเรียนสายปัญญา ในพระบรมราชินูปถัมภ์ และโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี สาขาบริหารธุรกิจ จาก St.Mary College ประเทศสหรัฐอเมริกา
งานการเมือง

หลังจากสำเร็จการศึกษาในระดับปริญญาตรี พวงเล็กได้ประกอบธุรกิจส่วนตัว ด้วยการเป็นกรรมการผู้จัดการ บริษัท รวมเพียว จำกัด ซึ่งเป็นกิจการของครอบครัว
พวงเล็ก ได้รับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดพะเยา ในการเลือกตั้ง พ.ศ. 2522 สังกัดพรรคชาติไทย และได้รับเลือกติดต่อกัน จนถึง พ.ศ. 2538 รวม 7 สมัย
พวงเล็ก ได้รับแต่งตั้งเป็นเลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม (บรรหาร ศิลปอาชา) เมื่อปี พ.ศ. 2531
ต่อมาได้รับโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งให้เป็นรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงพาณิชย์ ในรัฐบาลพลเอกสุจินดา คราประยูร เมื่อเดือนมีนาคม พ.ศ. 2535
ในการเลือกตั้งสมาชิกวุฒิสภาไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2543 เธอได้รับเลือกตั้งเป็นสมาชิกวุฒิสภาจังหวัดพะเยา
งานการเมือง > สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร

พวงเล็ก บุญเชียง ได้รับการเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรทั้งหมด 7 สมัย คือ
การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2522 จังหวัดพะเยา สังกัดพรรคชาติไทย
การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2526 จังหวัดพะเยา สังกัดพรรคชาติไทย
การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2529 จังหวัดพะเยา สังกัดพรรคชาติไทย
การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2531 จังหวัดพะเยา สังกัดพรรคชาติไทย
การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป มีนาคม พ.ศ. 2535 จังหวัดพะเยา สังกัดพรรคชาติไทย
การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป กันยายน พ.ศ. 2535 จังหวัดพะเยา สังกัดพรรคชาติไทย
การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2538 จังหวัดพะเยา สังกัดพรรคชาติไทย
งานการเมือง > สมาชิกวุฒิสภา

พวงเล็ก บุญเชียง ได้รับการเลือกตั้งเป็นสมาชิกวุฒิสภาทั้งหมด 1 สมัย คือ
การเลือกตั้งสมาชิกวุฒิสภาไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2543 จังหวัดพะเยา
เครื่องราชอิสริยาภรณ์

พ.ศ. 2537 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นสูงสุด มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก (ม.ป.ช.)
พ.ศ. 2535 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นสูงสุด มหาวชิรมงกุฎ (ม.ว.ม.)
พ.ศ. 2540 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่สรรเสริญยิ่งดิเรกคุณาภรณ์ ชั้นที่ 4 จตุตถดิเรกคุณาภรณ์ (จ.ภ.)
ภาษาเอ็นเรกัง

| ภาษาเอ็นเรกัง |
| --- | --- |
Endekan
ประเทศที่มีการพูด: ประเทศอินโดนีเซีย
ภูมิภาค: เกาะซูลาเวซี
จำนวนผู้พูด: 90,000  (2010)
ตระกูลภาษา: ออสโตรนีเซียน  มลายู-พอลินีเชียซูลาเวซีใต้ตอนเหนือMassenrempuluภาษาเอ็นเรกัง
ภาษาถิ่น: Eastern Western (Pattinjo)                  
รหัสภาษา
ISO 639-3: ptt
เอ็นเรกัง เป็นภาษาตระกูลออสโตรนีเซียนที่มีผู้พูดบนเกาะซูลาเวซี ประเทศอินโดนีเซีย จัดอยู่ในสาขาทางเหนือของกลุ่มย่อยซูลาเวซีใต้ และมีความใกล้ชิดกับภาษาดูรีและไมวา
พินทุ์อิ

| อักษรไทย |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
–ิ
รูปพยัญชนะ
| ก | ข | ฃ | ค | ฅ | ฆ | ง | จ |
| ฉ | ช | ซ | ฌ | ญ | ฎ | ฏ | ฐ |
| ฑ | ฒ | ณ | ด | ต | ถ | ท | ธ |
| น | บ | ป | ผ | ฝ | พ | ฟ | ภ |
| ม | ย | ร | ล | ว | ศ | ษ | ส |
|  |  | ห | ฬ | อ | ฮ |  |  |
รูปสระ
| ะ | –ั | า | –ํ | –ิ | ' | " |  |
| –ุ | –ู | เ | โ | ใ | ไ | –็ |  |
| อ | ว | ย | ฤ | ฤๅ | ฦ | ฦๅ |  |
รูปวรรณยุกต์
|  |  | –่ | –้ | –๊ | –๋ |  |  |
เครื่องหมายอื่น ๆ
|  |  | –์ | –๎ | –ฺ |  |  |  |
เครื่องหมายวรรคตอน
|  |  | ฯ | ฯลฯ | ฯลฯ | ๆ |  |  |
|  |  | ๏ | ๚ | ๛ | ┼ |  |  |
พินทุ์อิ (–ิ) ใช้เป็นสระ อิ เมื่ออยู่เหนือพยัญชนะต้น ใช้ประสมสระ เออ เปลี่ยนรูปเมื่อมีพยัญชนะสะกด เช่น เกิด และใช้ประสมสระ อี อึ อือ เอียะ เอีย เอือะ และ เอือ
การประสมรูป

| การประสมรูป | ปรากฏ | ใช้เป็นสระ | สัทอักษรสากล |
| --- | --- | --- | --- |
| (พยัญชนะต้น) + พินทุ์อิ | –ิ | อิ | /iʔ/, /i/ |
| (พยัญชนะต้น) + พินทุ์อิ + ฝนทอง | –ี | อี | /iː/ |
| (พยัญชนะต้น) + พินทุ์อิ + นิคหิต | –ึ | อึ | /ɯʔ/, /ɯ/ |
| (พยัญชนะต้น) + พินทุ์อิ + ฟันหนู + (พยัญชนะสะกด) | –ื– | อือ (มีตัวสะกด) | /ɯː/ |
| (พยัญชนะต้น) + พินทุ์อิ + ฟันหนู + ตัวออ | –ือ | อือ (ไม่มีตัวสะกด) | /ɯː/ |
| ไม้หน้า + (พยัญชนะต้น) + พินทุ์อิ + (พยัญชนะสะกด) | เ–ิ– | เออะ1, เออ (มีตัวสะกด) | /ɤ/1, /ɤː/ |
| ไม้หน้า + (พยัญชนะต้น) + สระอี + ตัวยอ | เ–ีย | เอีย | /iaː/ |
| ไม้หน้า + (พยัญชนะต้น) + สระอี + ตัวยอ + วิสรรชนีย์ | เ–ียะ | เอียะ | /iaʔ/ |
| ไม้หน้า + (พยัญชนะต้น) + สระอือ + ตัวออ | เ–ือ | เอือ | /ɯaː/ |
| ไม้หน้า + (พยัญชนะต้น) + สระอือ + ตัวออ + วิสรรชนีย์ | เ–ือะ | เอือะ | /ɯaʔ/ |
เ–ิ– บางครั้งก็ออกเสียงเป็น เออะ เช่นคำว่า เงิน เปิ่น เกริ่น