stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
อำเภอแม่สรวย

บทความนี้เกี่ยวกับเป็นชื่ออำเภอแม่พริกในอดีตซึ่งอยู่ในจังหวัดเชียงราย สำหรับสำหรับอำเภอในจังหวัดลำปาง ดูที่ อำเภอแม่พริก
| อำเภอแม่สรวย |
| --- | --- |
อำเภอ
การถอดเสียงอักษรโรมัน
 • อักษรโรมัน: Amphoe Mae Suai
ทิวเขาขุนตานในเขตบ้านแม่จันใต้
คำขวัญ: ดอยช้างสูงเด่น ร่มเย็นพระธาตุจอมแจ้ง แหล่งชาวาวี ประเพณีสูงค่า งามสง่าศาลสมเด็จฯ ขิงเผ็ดรสดี สตรีงามน้ำใจ ประชาธิปไตยมั่นคง
แผนที่จังหวัดเชียงราย เน้นอำเภอแม่สรวย
พิกัด: 19°39′24″N 99°32′30″E﻿ / ﻿19.65667°N 99.54167°E﻿ / 19.65667; 99.54167
ประเทศ:  ไทย
จังหวัด: เชียงราย
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 1,428.61 ตร.กม. (551.59 ตร.ไมล์)
ประชากร (2564)
 • ทั้งหมด: 84,270 คน
 • ความหนาแน่น: 58.99 คน/ตร.กม. (152.8 คน/ตร.ไมล์)
รหัสไปรษณีย์ : 57180
รหัสภูมิศาสตร์: 5710
ที่ตั้งที่ว่าการ: ที่ว่าการอำเภอแม่สรวย หมู่ที่ 5 ถนนเชียงราย-เชียงใหม่ ตำบลแม่สรวย อำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย 57180
 ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย
อำเภอแม่สรวย [อ่านว่า แม่-สวย] (ไทยถิ่นเหนือ:  (ᨾᩯ᩵ᩈᩕ᩠ᩅ᩠ᨿ))  เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดเชียงราย ซึ่งเป็นอำเภอที่มีขนาดใหญ่ที่สุดและขนาดพื้นที่มากที่สุดในจังหวัดเชียงราย และมีที่ตั้งอยู่ทิศตะวันตกสุดของจังหวัดเชียงราย พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นพื้นที่ราบเชิงเขาซึ่งเป็นเขตที่ตั้งของอุทยานแห่งชาติดอยเวียงผาที่ฝั่งตะวันตกของอำเภอจะมีอุทยานประวัติศาสตร์ดอยเวียง-ดอยวง และอุทยานแห่งชาติดอยหลวงซึ่งอยู่ฝั่งตะวันออกของอำเภอจะเป็นเขตป่าสงวน และในตำบลวาวีมีการปลูกชาและกาแฟจำนวนมากที่บริเวณดอยช้าง และดอยวาวี ซึ่งเป็นแหล่งต้นน้ำของ"น้ำแม่สรวย" ซึ่งเป็นแม่น้ำที่มีความสำคัญทางด้านเศรษฐกิจของอำเภอ
ทิวเขาขุนตานในเขตบ้านแม่จันใต้
ทุ่งนาข้าวในเขตตำบลแม่พริก
ที่ตั้งและอาณาเขต

อำเภอแม่สรวยอยู่ทางทิศตะวันตกค่อนไปทางใต้ของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับอำเภอข้างเคียง ดังนี้
ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอแม่อาย (จังหวัดเชียงใหม่) และอำเภอเมืองเชียงราย
ทิศตะวันออกติดต่อกับอำเภอเมืองเชียงราย อำเภอแม่ลาว และอำเภอพาน
ทิศใต้ติดต่อกับอำเภอพาน อำเภอเวียงป่าเป้า และอำเภอพร้าว (จังหวัดเชียงใหม่)
ทิศตะวันตกติดต่อกับอำเภอไชยปราการ อำเภอฝาง และอำเภอแม่อาย (จังหวัดเชียงใหม่)
ประวัติ

อำเภอแม่สรวยจัดตั้งขึ้นเป็นอำเภอมาตั้งแต่ ร.ศ. 119 (พ.ศ. 2444) มีฐานะเป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดพายัพเหนือ และอยู่ในบริเวณเมืองเชียงใหม่ ตำนานกล่าวว่า ชื่อของอำเภอมาจากชื่อของแม่น้ำที่ไหลผ่านหมู่บ้านและตำบลที่ตั้งของอำเภอ เดิมที่เรียกว่า “แม่ซ่วย” ซึ่ง “ซ่วย” เป็นภาษาพื้นเมือง หมายถึง “ล้าง” ต่อมาเรียกชื่อเป็น “แม่สรวย” เดิมที่ว่าการอำเภอแม่สรวย อยู่ทางด้านทิศตะวันออกของดอยจอมแจ้ง ซึ่งเป็นที่ตั้งของวัดพระธาตุจอมแจ้งในเขตตำบลแม่สรวย ซึ่งมีแม่น้ำแม่สรวยไหลผ่านหน้าที่ว่าการอำเภอและได้ย้ายที่ว่าการอำเภอไปอยู่บริเวณหน้าวัดแม่พริก
ต่อมาในปี พ.ศ. 2448 ได้มีหลวงดำรงฯ นายแขวงในขณะนั้นเห็นว่าที่ตั้งของที่ว่าการอำเภออยู่ในทำเลที่ไม่เหมาะสม และไม่สะดวกแก่ราษฎรในการติดต่อราชการ ประกอบกับในฤดูแล้งลำน้ำห้วยแม่พริกแห้งขอดไม่พอใช้สอยในการเกษตร และการบริโภคจึงได้ย้ายที่ว่าการอำเภอจากตำบลแม่พริก มาอยู่ที่บ้านแม่สรวย ตำบลแม่สรวย ซึ่งเป็นสถานที่ตั้งที่ว่าการอำเภอแม่สรวยในปัจจุบัน ต่อมาเมื่อมีการยกฐานะเมืองเชียงรายเป็นเมืองจัตวาในปี 2453 ได้มีฐานะเป็นอำเภอขึ้นกับจังหวัดเชียงราย
วันที่ 14 ธันวาคม 2448 เปลี่ยนแปลงชื่อแขวงแม่กก บริเวณเชียงใหม่เหนือ เป็น แขวงเมืองเชียงราย และกับรวมพื้นที่เมืองพง และแขวงเวียงป่าเป้า ตั้งเป็นแขวงเรียกว่า แขวงแม่ซวย
วันที่ 8 ธันวาคม 2455 ยกฐานะกิ่งแขวงเวียงป่าเป้า แขวงแม่ซวย ขึ้นเป็น แขวงเวียงป่าเป้า
วันที่ 12 มิถุนายน 2453 รวมเมืองเชียงแสน เมืองเชียงราย เมืองฝาง เวียงป่าเป้า เมืองพะเยา อำเภอแม่ใจ อำเภอดอกคำใต้ อำเภอแม่สรวย เมืองเชียงคำ และเมืองเชียงของ จังหวัดพายัพเหนือ ขึ้นเป็นเมืองจัตวา เรียกว่า จังหวัดเชียงราย กำหนดให้มีการปกครองทั้งหมด 10 อำเภอ ได้แก่ อำเภอเมืองเชียงแสน อำเภอเมืองเชียงราย อำเภอเมืองฝาง อำเภอเวียงป่าเป้า อำเภอเมืองพะเยา อำเภอแม่ใจ อำเภอดอกคำใต้ อำเภอแม่สรวย อำเภอเมืองเชียงคำ (รวมกิ่งอำเภอเมืองเทิงและกิ่งอำเภอเมืองปง) และอำเภอเมืองเชียงของ
วันที่ 7 มกราคม 2500 จัดตั้งสุขาภิบาลแม่สรวย ในท้องที่บางส่วนของตำบลแม่สรวย
วันที่ 9 ตุลาคม 2522 ตั้งตำบลวาวี แยกออกจากตำบลแม่สรวย
วันที่ 12 พฤศจิกายน 2528 จัดตั้งสุขาภิบาลศรีถ้อย ในท้องที่หมู่ 3-5,7,15 ตำบลศรีถ้อย
วันที่ 18 ตุลาคม 2532 ตั้งตำบลเจดีย์หลวง แยกออกจากตำบลศรีถ้อย
วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะสุขาภิบาลแม่สรวย และสุขาภิบาลศรีถ้อย เป็นเทศบาลตำบลแม่สรวย และเทศบาลตำบลศรีถ้อย ตามลำดับ ด้วยผลของกฎหมาย
วันที่ 22 กรกฎาคม 2545 เปลี่ยนแปลงชื่อเทศบาลตำบลศรีถ้อย เป็น เทศบาลตำบลเจดีย์หลวง
วันที่ 18 กรกฎาคม 2551 เปลี่ยนแปลงชื่อองค์การบริหารส่วนตำบลแม่สรวย อำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลเวียงสรวย และจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลเวียงสรวย ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลเวียงสรวย
วันที่ 31 ตุลาคม 2562 แยกพื้นที่หมู่ 3 บ้านดอยช้าง ตำบลวาวี มาตั้งเป็นหมู่บ้านใหม่ 2 หมู่บ้าน ได้แก่ บ้านดอยช้างลีซู โดยจัดตั้งเป็นหมู่ 26 กับบ้านดอยช้างใหม่ โดยจัดตั้งเป็นหมู่ 27 และแยกพื้นที่หมู่ 16 บ้านห้วยน้ำขุ่น ตำบลท่าก๊อ มาตั้งเป็นหมู่บ้านใหม่ หมู่ 28 บ้านใหม่จะคะ
ประวัติ > การขอเสนอโครงการจัดตั้งกิ่งอำเภอ

เสนอให้แยกตำบลวาวี ออกจากอำเภอแม่สรวยในปี พ.ศ. 2539 เพื่อตั้งเป็นกิ่งอำเภอวาวี แต่โครงการได้ถูกระงับเนื่องจากขาดแคลนงบประมาณ อย่างไรก็ตาม ได้มีการรื้อฟื้นอีกครั้งหลังจากมีการเสนอร่างพระราชบัญญัติจัดตั้งจังหวัดฝางขึ้นโดยมีการอ้างว่าเป็นความต้องการของประชาชนในตำบลวาวีเนื่องจากเดินทางติดต่อกับตัวอำเภอฝางสะดวกมากกว่าติดต่อกับจังหวัดเชียงราย แต่อย่างไรก็ดีข้อมูลดังกล่าวอาจจะทำให้สับสนกับผู้อ่านได้
การแบ่งเขตการปกครอง > การปกครองส่วนภูมิภาค

อำเภอแม่สรวยแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 7 ตำบล 133 หมู่บ้าน ได้แก่
| ที่ | ชื่อตำบล | ตัวเมือง | อักษรโรมัน | จำนวนหมู่บ้าน | จำนวนครัวเรือน | จำนวนประชากร |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | แม่สรวย |  | Mae Suai | 17 | 3,566 | 8,942 |
| 2. | ป่าแดด |  | Pa Daet | 22 | 3,854 | 11,046 |
| 3. | แม่พริก |  | Mae Phrik | 13 | 2,133 | 5,798 |
| 4. | ศรีถ้อย |  | Si Thoi | 12 | 2,105 | 6,232 |
| 5. | ท่าก๊อ |  | Tha Ko | 28 | 5,796 | 17,813 |
| 6. | วาวี |  | Wa Wee | 27 | 7,301 | 22,884 |
| 7. | เจดีย์หลวง |  | Chedi Luang | 12 | 2,733 | 7,223 |
การแบ่งเขตการปกครอง > การปกครองส่วนท้องถิ่น

ท้องที่อำเภอแม่สรวยประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 9 แห่ง ได้แก่
เทศบาลตำบลแม่สรวย ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลแม่สรวย (โดยจะครอบคลุมหมู่ที่ 5 และ 12 ทั้งหมู่บ้าน และบางส่วนของหมู่ที่ 3)
เทศบาลตำบลเจดีย์หลวง ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลเจดีย์หลวง (โดยจะครอบคลุมบางส่วนของหมู่ที่ 3-8 และหมู่ที่ 10)
เทศบาลตำบลเวียงสรวย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่สรวย (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลแม่สรวย)
องค์การบริหารส่วนตำบลป่าแดด ครอบคลุมพื้นที่ตำบลป่าแดดทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลแม่พริก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่พริกทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลศรีถ้อย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลศรีถ้อยทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลท่าก๊อ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าก๊อทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลวาวี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวาวีทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลเจดีย์หลวง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเจดีย์หลวง (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลเจดีย์หลวง)
การแบ่งเขตการปกครอง > รายชื่อหมู่บ้าน

ดูที่ รายชื่อหมู่บ้านในอำเภอแม่สรวย
สถานที่ท่องเที่ยว

อำเภอแม่สรวยมีสถานที่ท่องเที่ยวสำคัญดังนี้
วัดแสงแก้วโพธิญาณ เป็นวัดที่มีจุดท่องเที่ยวสำคัญ เช่น ครูบาศรีวิชัยองค์ใหญ่ที่สุดในโลกและสกายวอล์ก ตั้งขึ้น ณ บ้านใหม่แสงแก้ว ตำบลเจดีย์หลวง สร้างโดย พระภาวนารัตนญาณ วิ. (ครูบาอริยชาติ อริยจิตฺโต) ที่ริเริ่มจากนิมิต(ความฝัน)ของตัวท่านเองว่ามีดอกบัวอยู่บนพื้นที่ประกอบกับชาวบ้านขอให้สร้างวัด ใน พ.ศ. 2549
วัดพระธาตุจอมแจ้ง เป็นวัดที่เป็นหนึ่งในพระธาตุเก้าจอมในจังหวัดเชียงราย
เขื่อนแม่สรวย เป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่มีน้ำแม่สรวยซึ่งเป็นลำน้ำสาขาของน้ำแม่ลาว ซึ่งจะมีการล่องแพเปียกในช่วงเทศกาลสงกรานต์ (ปีใหม่เมือง) ซึ่งจะมีการล่องแพเปียกในช่วงเดือน กุมภาพันธ์-พฤษภาคม ของทุกปี
ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช เป็นสถานที่สมเด็จพระนเรศวรมหาราชพร้อมกับสมเด็จพระเอกาทศรถแห่งกรุงศรีอยุธยา เสด็จกรีธาทัพมาตีเมืองเชียงใหม่ เมื่อปี พ.ศ. 2147
แหล่งข้อมูลอื่น

ข้อมูลอำเภอแม่สรวย จากสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดเชียงราย เก็บถาวร 2007-09-27 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
เว็บไซต์อำเภอแม่สรวยอย่างเป็นทางการ เก็บถาวร 2007-06-08 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
อ่างเก็บน้ำแม่สรวย (เขื่อนแม่สรวย) สร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2541 โดยทางสำนักงานชลประทานแม่สรวย ได้มีโครงการก่อสร้างเขื่อนแม่สรวยขึ้นที่ช่องเขาด้านทิศเหนือของยอดเขาแห่งนี้ เป็นอ่างกักเก็บน้ำขนาดใหญ่สวยงาม มีภูเขาล้อมรอบ กักเก็บน้ำจากน้ำแม่สรวย ผันน้ำไปใช้ประโยชน์ในด้านการเกษตรกรรมและอยู่ในเขตดูแลรับผิดชอบของสำนักงานชลประทานแม่สรวย
แผนที่จังหวัดเชียงราย แสดงพื้นที่ซึ่งเคยมีการเสนอ ให้มีการจัดตั้งกิ่งอำเภอขึ้น ดังนี้ 1.กิ่งอำเภอแม่เจดีย์ 2.กิ่งอำเภอวาวี 3.กิ่งอำเภอดอยสัก 4.กิ่งอำเภอปล้อง 5.กิ่งอำเภอแม่อ้อ หรือ กิ่งอำเภอพัชรกิติยาภา 6.กิ่งอำเภอเรืองนคร
แผนที่การปกครองส่วนภูมิภาคและอาณาบริเวณในอำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย
ชนิดใกล้ถูกคุกคาม

ชนิดใกล้ถูกคุกคาม (อังกฤษ: near-threatened species) เป็นชนิด (สปีชีส์) ที่จัดอยู่ในประเภท ใกล้ถูกคุกคาม (Near Threatened, NT) ตามองค์การระหว่างประเทศเพื่อการอนุรักษ์ธรรมชาติ (ไอยูซีเอ็น) สถานะนี้เป็นสถานะที่สิ่งมีชีวิตกำลังถูกคุกคามภายในอนาคต ถึงแม้ในปัจจุบันสิ่งมีชีวิตอาจจะยังไม่ถูกคุกคาม ไอยูซีเอ็นจะประเมินสิ่งมีชีวิตตามช่วงเวลาที่เหมาะสม
การประเมินจะดูจากสิ่งมีชีวิตที่ถูกคุกคามหรือสิ่งมีชีวิตที่ลดลงอย่างรวดเร็ว สิ่งมีชีวิตที่เกือบอยู่ในข่ายเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ถูกประเมินเมื่อ พ.ศ. 2544 จวบจนถึงปัจจุบัน การจำแนกสิ่งมีชีวิตประเภทนี้จะจัดอยู่ในหมวดหมู่ใหม่
ในรายการบัญชีแดงไอยูซีเอ็น ฉบับ พ.ศ. 2551 มีสัตว์จำนวน 2,448 ชนิด และ 1,065 ชนิดของพืช รวมอยู่ในหมวดความเสี่ยงเกือบใกล้สูญพันธุ์ ตัวอย่างคือนากยุโรปและหมาป่าเคราขาว
คลังภาพ

นากใหญ่ธรรมดาเป็นสัตว์ใกล้ถูกคุกคามชนิดหนึ่ง
หมาป่าเคราขาวเป็นสัตว์ใกล้ถูกคุกคามเนื่องจากสูญเสียพื้นที่อยู่อาศัย
ค้างคาวเทาได้รับการย้ายประเภทจาก "ชนิดใกล้สูญพันธุ์" เป็น "ชนิดใกล้ถูกคุกคาม" เนื่องจากการอนุรักษ์ประสบความสำเร็จ
วาฬนาร์วาลเป็นสัตว์ใกล้ถูกคุกคามชนิดหนึ่ง
แรดขาวเป็นสัตว์ใกล้ถูกคุกคามชนิดหนึ่ง สาเหตุส่วนใหญ่มาจากการล่า
แหล่งข้อมูลอื่น

List of Near Threatened species[ลิงก์เสีย] as identified by the IUCN Red List of Threatened Species
พระปรีชากลการ (สำอาง อมาตยกุล)

| พระปรีชากลการ (สำอาง อมาตยกุล) |
| --- | --- |
อมาตยกุลชั้นที่ 5 และไกรฤกษ์ชั้นที่ 4
เกิด: 15 สิงหาคม พ.ศ. 2384 เมืองพระนคร, อาณาจักรรัตนโกสินทร์
เสียชีวิต: 24 พฤศจิกายน พ.ศ. 2422 (38 ปี) วัดหลวงปรีชากูล  เมืองปราจีนบุรี, อาณาจักรรัตนโกสินทร์
สาเหตุเสียชีวิต: ประหารชีวิตด้วยการตัดศีรษะ
ถูกกล่าวหา: ฉ้อโกง, ฆ่าคนตายและทารุณกรรม
รับโทษ: ประหารชีวิต และเฆี่ยน 3 ยก
คู่สมรส: พลับ, ลม้าย, แฟนนี่ น็อกซ์, เหลี่ยม, สิน, จีน, หลี
บุตร: 10 คน
บิดามารดา: พระยากระสาปนกิจโกศล (โหมด อมาตยกุล) (บิดา) พลอย ไกรฤกษ์ (มารดา)
พระปรีชากลการ มีชื่อตัวว่า สำอาง อมาตยกุล (15 สิงหาคม พ.ศ. 2384 - 24 พฤศจิกายน พ.ศ. 2422) เป็นขุนนางชาวไทย ที่ได้สมรสกับสตรีลูกครึ่งอังกฤษ โดยฝ่ายหญิงมีชื่อว่า แฟนนี่ น็อกซ์ ภายหลังท่านถูกกล่าวหาว่า "ฆ่าคนตายและทารุณกรรม แก่คนไทยที่เมืองกบินทร์บุรี" ดังนั้น โทมัส ยอร์ช น็อกซ์ ผู้เป็นพ่อตา ซึ่งเป็นกงสุลอังกฤษประจำประเทศไทย จึงได้ข่มขู่สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์และสมุหพระกลาโหม ว่าจะนำเรือรบอังกฤษมาข่มขู่ให้ปล่อยลูกเขยของตน แต่กลับไม่สำเร็จ และปิดท้ายด้วยการประหารพระปรีชากลการ
เรื่องราวของพระปรีชากลการถูกแต่งเป็นนิยายเรื่อง Fanny & Regent of Siam ("แฟนนี่และผู้สำเร็จราชการแห่งสยาม") ซึ่งรจนาโดยอาร์. เจ. มินนี ซึ่งผู้แต่งได้ออกตัวว่าหนังสือของเขามีความเป็นไปได้เพียงร้อยละ 75 แต่กระนั้นหนังสือเล่มดังกล่าวได้กลายเป็นหนังสืออิงประวัติศาสตร์ที่ขายดีในอังกฤษ ในไทยได้มีการแปลและตีพิมพ์หนังสือดังกล่าวใช้ชื่อว่า "ตัวจึงตาย เพราะได้เมียฝรั่ง"
ประวัติ

เกิดเมื่อวันที่ 15 สิงหาคม พ.ศ. 2384 เป็นบุตรคนที่สองของพระยากระสาปน์กิจโกศลกับคุณหญิงพลอย บุตรีพระยาโชฎึกราชเศรษฐี (ทองจีน ไกรฤกษ์) บิดาได้นำขึ้นถวายตัวเป็นมหาดเล็กในแผ่นดินพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
เมื่อปี พ.ศ. 2401-2404 (ค.ศ. 1854-1857) ท่านจบการศึกษาทางด้านวิศวกรรมเมื่ออายุเพียง 20 ปี จากสกอตแลนด์ ประเทศอังกฤษ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระยากระสาปน์กิจโกศลตั้งโรงกษาปณ์ผลิตเงินเหรียญขึ้นแทนเงินพดด้วง ซึ่งมาแต่เดิม และได้มีพระมหากรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระปรีชากลการไปช่วยงานบิดาที่กรมกระษาปน์สิทธิการ
พระปรีชากลการเป็นผู้มีหัวคิดทันสมัย ชอบประดิษฐ์ ค้นคว้า ชอบคบหาสมาคมกับชาวต่างประเทศคล้ายบิดา จึงเป็นที่โปรดปรานในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ต่อมาในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ก็ได้เป็นเจ้ากรมกระษาปณ์สิทธิการแทนบิดาตามคาดหมาย พระปรีชากลการมีผลงานอย่างเช่น ประดิษฐ์ซุ้มจุดด้วยไฟแก๊สถวายในงานเฉลิมพระชนมพรรษา และเป็นนายงานสร้างตึกแถวบนถนนบำรุงเมือง
พ.ศ. 2414 โปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็นสุปรินเทนเด็นอินยีเนีย (Superintendent Engineer - หัวหน้าช่างเครื่อง) ควบคุมเรือพระที่นั่งบางกอก เสด็จประพาสต่างประเทศตั้งแต่ต้นรัชกาลนำเรือไป สิงคโปร์ ปีนัง มะละกา มะละแหม่ง ย่างกุ้ง กัลกัตตา อัครา มันดาริด และบอมเบย์ในอินเดีย จนเป็นข้าราชบริพารที่โปรดปรานในรัชกาลที่ 5 ถึง พ.ศ. 2416 ได้รับความไว้วางพระราชหฤทัย โปรดเกล้าฯ ให้ทำบ่อทองที่เมืองกบินทร์บุรี จนได้เป็นเจ้าเมืองปราจีนบุรี ในปี พ.ศ. 2419
ชีวิตส่วนตัว

พระปรีชากลการเป็นบุตรของ พระยากระสาปนกิจโกศล (โหมด อมาตยกุล) กับคุณหญิงพลอย ไกรฤกษ์ มีพี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกันจำนวน 8 คน  คือ 1. (ญ.) ไม่มีชื่อ ถึงแก่กรรมแต่วัยเยาว์ 2.พระปรีชากลการ (สำอาง) 3.นายสอาด ถึงแก่กรรมแต่วัยเยาว์ 4.พระยาเพชรพิชัย (เจิม) 5. โม๊ะ ถึงแก่กรรมแต่วัยเยาว์ 6. พระยาอภิรักษ์ราชอุทยาน (แฉล้ม อมาตยกุล) 7.คุณหญิงทรามสงวน ภรรยาของ พระยาอภัยรณฤทธิ์ (จอมถวิล อมาตยกุล) 8.นายอาดูร ถึงแก่กรรมแต่วัยเยาว์ นอกจากนี้ มีพี่น้องต่างมารดา  คือ 1. นายหนู 2.นางสังวาลย์ 3.นายบาง 4.นายปริ่ม 5.ขุนประจักษ์ธนสาร (เผื่อน) 6.พระประกอบอัคนิกิจ (เหลอ) 7. นายหลา ถึงแก่กรรมแต่วัยเยาว์ 8. คุณหญิงปุย ภรรยาพระยาประชากรกิจวิจารณ์ (โอ อมาตยกุล) 9.พระภิกษุชิด อุปสมบทจนมรณภาพ 10.นายแจก 11. นายวงษ์
ท่านตั้งบ้านเรือนอยู่ที่ริมแม่น้ำเจ้าพระยา เชิงสะพานพุทธ โดยในปัจจุบันเป็นจุดที่สะพานประปกเกล้าซึ่งเป็นสะพานคู่กับสะพานพุทธตัดผ่าน โดยบ้านของท่านเป็นบ้านแบบตะวันตกที่หรูหราในยุคนั้น หลังจากท่านเสียชีวิตลง ทางการได้ใช้บ้านของท่านเป็นที่ทำการไปรษณีย์หรือที่เรียกว่าไปรสะนียาคาร จนถูกทุบทิ้งเมื่อปีพ.ศ. 2525 อย่างไรก็ตาม บ้านของท่านถูกสร้างขึ้นใหม่เพื่อใช้เป็นพิพิธภัณฑ์กิจการไปรษณีย์ไทย
พระปรีชากลการเป็นคนกว้างขวางในสังคม ท่านสมรสกับแฟนนี่ น็อกซ์ ลูกสาวโทมัส ยอร์ช น็อกซ์ กงสุลใหญ่อังกฤษ เนื่องจากมีพื้นฐานทางสังคม ครอบครัว และการศึกษาที่เท่าเทียมกัน ความรักของหนุ่มสาวทั้งคู่จึงเกิดขึ้นท่ามกลางสิ่งแวดล้อม ในวงสังคมชั้นสูง โดยเริ่มรู้จักกันเมื่อทั้งสองฝ่ายซึ่งนิยมกีฬาขี่ม้า ได้ขี่ม้าเล่นเพื่อออกกำลังกายในเวลาเช้า ฝายชายอยู่ในกลุ่มข้าราชบริพารที่โปรดปรานขี่ม้าตามเสด็จรัชกาลที่ 5 ส่วนฝ่ายหญิงก็ขี่ม้าเล่นกับนายน็อกซ์ผู้เป็นบิดา แม้ว่า ฝ่ายชายจะมีภรรยาและบุตรชายหญิงอยู่แล้ว เมื่อมีโอกาสรู้จักกัน ครั้งแรกจึงอยู่ในฐานะมิตรสหาย แต่ต่อมาเมื่อภรรยาพระปรีชาฯ ถึงแก่กรรม การรู้จักกันฉันเพื่อนทำให้มีโอกาสได้เข้าไปแสดงความเห็นอกเห็นใจ และสานความสัมพันธ์ต่อจนกลายเป็นความรักในที่สุด การสมรสของทั้งสองคนเกิดขึ้นท่ามกลางการสบประมาทของขุนนางชั้นผู้ใหญ่หัวโบราณและเป็นชาตินิยมสุดโต่ง และมีบุตรด้วยกันหนึ่งคนชื่อ จำรัส อมาตยกุล หรือ เฮนรี สเปนเซอร์ (อังกฤษ: Henry Spencer)
ก่อนหน้านี้ พระปรีชากลการมีภรรยาจำนวน 2 คน และมีบุตรรวม 3 คน หลังจากที่เขาได้สมรสกับแฟนนี่แล้ว ก็มีภรรยาอีก 4 คน และมีบุตรธิดารวมกันอีก 6 คน คือ
พลับ ธิดาพระครูมหิธร มีบุตรหนึ่งคน
ประเสริฐ (ช.) ถึงแก่กรรมแต่ยังเยาว์
ลม้าย ธิดาพระอินทราธิบาล (สุ่น) กับแจ่ม มีบุตรสองคน
คุณหญิงตระกูล (ญ.) สมรสกับพระยาภูบาลบันเทิง (ประยูร อมาตยกุล)
อรุณ (ช.) รับราชการเป็น พระยาพิศาลสารเกษตร สมรสกับคุณหญิงเยาวเรศ อมาตยกุล ไม่มีบุตร
แฟนนี่ น็อกซ์ มีบุตรหนึ่งคน
จำรัส หรือ เฮนรี สเปนเซอร์ (ช.) ถึงแก่กรรมเมื่ออายุ 21 ปี
เหลี่ยม มีบุตรสามคน
มังกรหรือกอน (ช.) รับราชการเป็น พระยาวินิจวิทยาการ สมรสกับคุณหญิงจอน และม.ล.ผาด เสนีย์วงศ์ มีบุตรชายคือ
มงคล อมาตยกุล นักแต่งเพลงและหัวหน้าวงดนตรีจุฬารัตน์
สำเนียง (ช.) ถึงแก่กรรมแต่ยังเยาว์
อบ (ญ.) หม่อมในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาเทววะวงศ์วโรปการ
สิน มีบุตรหนึ่งคน
ใย (ช.) สมรสกับแขและบุญมี
จีน มีบุตรหนึ่งคน
คุณหญิงประจักษ์ (ญ.) สมรสกับพระยาคินิสันทนานุการ (สนอม ทรรทรานนท์)
หลี มีบุตรหนึ่งคน
ส่าน (ช.) ถึงแก่กรรมก่อนมีภรรยา
ลำดับสาแหรก

บ้านของพระปรีชากลการตั้งอยู่เชิงสะพานพุทธ
เรือรบ Foxhound
อำเภอท่าคันโท

| อำเภอท่าคันโท |
| --- | --- |
อำเภอ
การถอดเสียงอักษรโรมัน
 • อักษรโรมัน: Amphoe Tha Khantho
คำขวัญ: วนอุทยานภูพระ แดนป่าดงมูล ถิ่นบุญบั้งไฟ แหล่งผ้าลายคำมาศ เมืองประวัติศาสตร์ทวารวดี พื้นที่กำเนิดไดโนเสาร์
แผนที่จังหวัดกาฬสินธุ์ เน้นอำเภอท่าคันโท
พิกัด: 16°56′24″N 103°14′40″E﻿ / ﻿16.94000°N 103.24444°E﻿ / 16.94000; 103.24444
ประเทศ:  ไทย
จังหวัด: กาฬสินธุ์
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 393.6 ตร.กม. (152.0 ตร.ไมล์)
ประชากร (2564)
 • ทั้งหมด: 37,920 คน
 • ความหนาแน่น: 96.34 คน/ตร.กม. (249.5 คน/ตร.ไมล์)
รหัสไปรษณีย์ : 46190
รหัสภูมิศาสตร์: 4611
ที่ตั้งที่ว่าการ: ที่ว่าการอำเภอท่าคันโท ถนนเจริญประสงค์ ตำบลนาตาล อำเภอท่าคันโท จังหวัดกาฬสินธุ์ 46190
 ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย
ท่าคันโท เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดกาฬสินธุ์ เดิมเป็นเขตท้องที่ของอำเภอสหัสขันธ์ทั้งหมด ก่อนที่จะขอจัดตั้งเป็นกิ่งอำเภอโดยการปกครองบางส่วนออกจากอำเภอสหัสขันธ์ในวันที่ 2 ตุลาคม 2505 และยกฐานะเป็นอำเภอในวันที่ 27 กรกฎาคม 2508
ที่ตั้งและอาณาเขต

อำเภอท่าคันโทตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือสุดของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอศรีธาตุ (จังหวัดอุดรธานี)
ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอวังสามหมอ (จังหวัดอุดรธานี)
ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอหนองกุงศรี อำเภอห้วยเม็ก และอำเภอกระนวน (จังหวัดขอนแก่น)
ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอกระนวน (จังหวัดขอนแก่น) และอำเภอกุมภวาปี (จังหวัดอุดรธานี)
การแบ่งเขตการปกครอง > การปกครองส่วนภูมิภาค

อำเภอท่าคันโทแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 6 ตำบล 60 หมู่บ้าน
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. |  | ท่าคันโท |  |  | (Tha Khantho) |  |  | 09 หมู่บ้าน |  |
| 2. |  | กุงเก่า |  |  | (Kung Kao) |  |  | 11 หมู่บ้าน |  |
| 3. |  | ยางอู้ม |  |  | (Yang Um) |  |  | 06 หมู่บ้าน |  |
| 4. |  | กุดจิก |  |  | (Kut Chik) |  |  | 11 หมู่บ้าน |  |
| 5. |  | นาตาล |  |  | (Na Tan) |  |  | 14 หมู่บ้าน |  |
| 6. |  | ดงสมบูรณ์ |  |  | (Dong Sombun) |  |  | 09 หมู่บ้าน |  |
การแบ่งเขตการปกครอง > การปกครองส่วนท้องถิ่น

ท้องที่อำเภอท่าคันโทประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 6 แห่ง ได้แก่
เทศบาลตำบลท่าคันโท ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าคันโททั้งตำบลและบางส่วนของตำบลนาตาล
เทศบาลตำบลกุงเก่า ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกุงเก่าทั้งตำบล
เทศบาลตำบลกุดจิก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกุดจิกทั้งตำบล
เทศบาลตำบลดงสมบูรณ์ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดงสมบูรณ์ทั้งตำบล
เทศบาลตำบลนาตาล ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนาตาล (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลท่าคันโท)
องค์การบริหารส่วนตำบลยางอู้ม ครอบคลุมพื้นที่ตำบลยางอู้มทั้งตำบล
สถานศึกษา

โรงเรียนท่าคันโทวิทยาคาร
โรงเรียนท่าคันโทวิทยายน
โรงเรียนดงกลางพัฒนศึกษา (โรงเรียนระดับมัธยมศึกษา สพฐ.) ตำบลดงสมบูรณ์
โรงเรียนบ้านหนองแซง
สถานที่ท่องเที่ยว

วนอุทยานภูพระ ตั้งอยู่ในเขตตำบลนาตาล
หาดคันโท ตั้งอยู่ในเขตตำบลท่าคันโท
แหล่งข้อมูลอื่น

โรงพยาบาลท่าคันโท
เทศกาลงานประเพณี

ประเพณีบุญบั้งไฟ ทุกหมู่บ้าน ช่วงเดือนมิถุนายนของทุกปี
ประเพณีบุญมหาชาติ(บุญเผวส)ช่วงเดือนมีนาคมถึงเดือนเมษายนของทุกปี
ประเพณีสรงนํ้าพระใหญ่บนภูพระที่วนอุทยานภูพระอยู่ในเขตตำบลนาตาล  ช่วงเดือนพฤษภาคมของทุกปี
เบ็ต365สเตเดียม

| --- | --- |
เดอะบริต (The Brit)

th
ชื่อเต็ม: The Britannia Stadium
ที่ตั้ง: สแตนลีย์ แมททิว เวย์ สโตก-ออน-เทรนต์ สหราชอาณาจักร ST4 4EG
พิกัด: 52°59′18″N 2°10′32″W﻿ / ﻿52.98833°N 2.17556°W﻿ / 52.98833; -2.17556
เจ้าของ: สโตกซิตี
ความจุ: 27,598 ที่นั่ง 
ขนาดสนาม: 100 x 64 หลา
พื้นผิว: หญ้า
การก่อสร้าง
ก่อสร้าง: พ.ศ. 2540
เปิดใช้สนาม: 30 สิงหาคม พ.ศ. 2540
งบประมาณในการก่อสร้าง: 14.7 ล้าน ปอนด์
การใช้งาน
สโตกซิตี (1997–ปัจจุบัน)
เบ็ต365สเตเดียม หรือในอดีตชื่อ บริแทนเนียสเตเดียม เป็นสนามฟุตบอลที่เป็นที่นั่งทั้งหมด ตั้งอยู่ที่เมืองสโตก-ออน-เทรนต์ สหราชอาณาจักร และเป็นสนามเหย้าของสโมสรฟุตบอลสโตกซิตี ทีมจากพรีเมียร์ลีกอังกฤษ โดยสนามนี้จุผู้คนได้ 27,598 คน
สถานีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

สถานีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ (อังกฤษ: Kasetsart University station; รหัส: N13) เป็นสถานีรถไฟฟ้าบีทีเอสแบบยกระดับในเส้นทางสายสุขุมวิท ยกระดับเหนือถนนพหลโยธินบริเวณด้านหน้ามหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตบางเขน ฝั่งตะวันออก ในพื้นที่เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร เปิดให้บริการเมื่อวันที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2562
สถานีมีปริมาณผู้โดยสารสูงสุดในช่วงงานเกษตรแฟร์ประจำปีที่จัดขึ้นภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โดยมีรายงานว่ามีผู้โดยสารผ่านสถานีทั้งสิ้น 676,571 คน ระหว่างวันที่ 3–10 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566
ที่ตั้ง

บริเวณด้านหน้ามหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตบางเขน ฝั่งตะวันออก ในพื้นที่แขวงลาดยาวและแขวงเสนานิคม เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร
ชื่อสถานี

เดิมทีสถานีแห่งนี้ใช้ชื่อในแผนงานว่า สถานีเกษตร ตามชื่อทางแยกใกล้กับสถานีคือแยกเกษตร และชื่อในระหว่างการก่อสร้างว่า สถานีเกษตรศาสตร์ ตามชื่อของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เช่นเดียวกับการตั้งชื่อสถานีมหาวิทยาลัยรามคำแหงของรถไฟฟ้ามหานคร สายสีส้ม ว่า สถานีรามคำแหง แต่ในช่วงก่อนเปิดให้บริการ บีทีเอสซีและกรุงเทพมหานครได้แก้ไขชื่อสถานีครั้งสุดท้ายเป็น สถานีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผ่านการแจ้งยืนยันกับกรมการขนส่งทางราง เพื่อสื่อถึงสัญลักษณ์ใหญ่ของพื้นที่นั่นคือมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
อนึ่ง ชื่อสถานีเกษตรศาสตร์ที่ไม่มีการใช้งาน ปัจจุบันได้รับการกำหนดให้เป็นชื่อสถานีของโครงการรถไฟฟ้าสายสีน้ำตาล ซึ่งจะตั้งภายในบริเวณประตู 1 ฝั่งถนนงามวงศ์วาน ของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
แผนผังของสถานี

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
U3 ชานชาลา : ชานชาลาด้านข้าง, ประตูรถจะเปิดทางด้านซ้าย
| U3 ชานชาลา  | ชานชาลา 1 | สายสุขุมวิท มุ่งหน้า เคหะฯ (เสนานิคม) |
| U3 ชานชาลา  | ชานชาลา 2 | สายสุขุมวิท มุ่งหน้า คูคต (กรมป่าไม้) |
U3 ชานชาลา : ชานชาลาด้านข้าง, ประตูรถจะเปิดทางด้านซ้าย
| U2 ชั้นขายบัตรโดยสาร  | ชั้นขายบัตรโดยสาร | ทางออก, ศูนย์บริการผู้โดยสาร, ห้องขายบัตรโดยสาร, เครื่องขายบัตรโดยสาร, ร้านค้า |
| G ระดับถนน  | - | ป้ายรถประจำทาง, ถนนพหลโยธิน, มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, ธนาคารออมสิน สาขามหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, กรมส่งเสริมการเกษตร, ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์ สำนักงานใหญ่ |
อนึ่ง หลังชั่วโมงเร่งด่วนช่วงเช้าและเย็น วันจันทร์-ศุกร์ จะมีรถไฟฟ้าบางขบวน ให้บริการถึงสถานีนี้เป็นสถานีสุดท้าย โดยหลังจากส่งผู้โดยสารออกจากขบวนรถแล้ว รถไฟฟ้าจะทำการสับรางบริเวณรางหลีกปลายสถานี (Pocket Track) เพื่อกลับทิศทางของขบวนรถ หรือจอดพักเพื่อเตรียมให้บริการต่อไปในช่วงเย็น ในบางขบวนที่มีการกลับทิศทางขบวนรถแล้ว รถไฟฟ้าขบวนดังกล่าวจะตีรถเปล่า ไม่หยุดรับส่งผู้โดยสาร ตั้งแต่สถานีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์-สถานีห้าแยกลาดพร้าว เพื่อนำขบวนรถเข้าจัดเก็บ ณ ศูนย์ซ่อมบำรุงหมอชิต หรือบางขบวนอาจจะกลับให้บริการต่อในเส้นทางเต็มระยะตั้งแต่สถานีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์-สถานีเคหะฯ เพื่อมุ่งหน้าสู่ศูนย์ซ่อมบำรุงเคหะฯ แทน
รายละเอียดของสถานี > รูปแบบของสถานี

เป็นแบบชานชาลาด้านข้าง ขนาดมาตรฐาน กว้าง 22.15 เมตร (ระยะรวมหลังคา 27.8 เมตร) ระดับชานชาลาสูงจากพื้นดิน 18 เมตร ประกอบด้วยชั้นขายบัตรโดยสารและชานชาลา มีประตูอัตโนมัติกั้นชานชาลาแบบครึ่งความสูง ในส่วนหลังคาชานชาลามีการออกแบบให้ป้องกันฝนสาดและแดดส่อง โดยใช้กระจกเชื่อมปิดหลังคาทั้งหมด
รายละเอียดของสถานี > สัญลักษณ์ของสถานี

ใช้สีเขียวเข้มตกแต่งรั้วและเสาบริเวณชานชาลา ป้ายทางเข้าและทางขึ้นสถานี เพื่อบ่งบอกว่าเป็นสถานีฝั่งพหลโยธินเหนือ
ทางเข้า-ออก

ประกอบด้วยทางขึ้น-ลงปกติ ได้แก่
1 มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตบางเขน (บันไดเลื่อน)
2 สำนักงานชุมสายโทรศัพท์บางเขน, ถนนประเสริฐมนูกิจ, ซอยพหลโยธิน 38 (บันไดเลื่อน)
3 กรมส่งเสริมการเกษตร, โรงพยาบาลสัตวมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน, สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (ลิฟต์)
4 ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร สำนักงานใหญ่บางเขน, ศูนย์โตโยต้า กรุงไทย, โรงแรมมารวยการ์เด้น (ลิฟต์)
จุดรวมพลอยู่ที่ทางออกที่ 2 บริเวณด้านหน้าสำนักงานชุมสายโทรศัพท์บางเขน และทางออกที่ 3 บริเวณด้านหน้ากรมส่งเสริมการเกษตร
เวลาให้บริการ

| ปลายทาง> สายสุขุมวิท.ชานชาลาที่ 1 | ปลายทาง> สายสุขุมวิท.ชานชาลาที่ 1 | ขบวนแรก> สายสุขุมวิท.ชานชาลาที่ 1 | ขบวนสุดท้าย> สายสุขุมวิท.ชานชาลาที่ 1 |
| --- | --- | --- | --- |
| E23 | เคหะฯ | 05.35 | 23.36 |

| E15 | สำโรง | – | 23.50 |

| N9 | ห้าแยกลาดพร้าว | – | 00.21 |
ชานชาลาที่ 2
| N24 | คูคต | 05.21 | 00.26 |
การเชื่อมต่อรถโดยสารประจำทาง > ถนนพหลโยธิน

เส้นทางที่มีรถรองรับวีลแชร์