เซซิล โรดส์

| เดอะไรต์ออนะระเบิลเซซิล โรดส์ |
| --- | --- |
โรดส์ ป.ค.ศ. 1900

นายกรัฐมนตรีอาณานิคมแหลม คนที่ 7
ดำรงตำแหน่ง 17 กรกฎาคม ค.ศ. 1890 – 12 มกราคม ค.ศ. 1896
กษัตริย์: สมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรีย
ผู้ว่าการ: เซอร์ เฮนรี ลอช เซอร์ วิลเลียม กอร์ดอน คาเมรอน เซอร์ เฮอร์คิวลีส โรบินสัน
ก่อนหน้า: จอห์น กอร์ดอน สปริก
ถัดไป: จอห์น กอร์ดอน สปริก
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด: เซซิล จอห์น โรดส์ 5 กรกฎาคม ค.ศ. 1853(1853-07-05) บิชอปส์สตอร์ตฟอร์ด ฮาร์ตฟอร์ดเชอร์ ประเทศอังกฤษ
เสียชีวิต: 26 มีนาคม ค.ศ. 1902(1902-03-26) (48 ปี) มิวเซนเบิร์ก อาณานิคมแหลม
ที่ไว้ศพ: มาลินดีจีมู อุทยานแห่งชาติมาโตโบ ประเทศซิมบับเว
เชื้อชาติ: บริติช
พรรคการเมือง: เสรีนิยม
ความสัมพันธ์: แฟรงก์ โรดส์ (พี่ชาย)
ศิษย์เก่า: วิทยาลัยโอเรียล
อาชีพ: นักธุรกิจ • นักการเมือง
ลายมือชื่อ: 

เซซิล จอห์น โรดส์ (อังกฤษ: Cecil John Rhodes; 5 กรกฎาคม ค.ศ. 1853 – 26 มีนาคม ค.ศ. 1902) เป็นนักการเมืองชาวอังกฤษและผู้ทรงอิทธิพลด้านการทำเหมืองแร่ในภูมิภาคแอฟริกาใต้ เขาดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีอาณานิคมแหลมตั้งแต่ ค.ศ. 1890 ถึง ค.ศ. 1896 โรดส์เป็นหนึ่งในบุคคลสำคัญของลัทธิจักรวรรดินิยมอังกฤษในทวีปแอฟริกา เขาและบริษัทแอฟริกาใต้ของบริเตนมีบทบาทสำคัญในการก่อตั้งดินแดนโรดีเชีย (ปัจจุบันคือประเทศแซมเบียและซิมบับเว) ซึ่งภูมิภาคนี้ได้รับการตั้งชื่อตามเขาใน ค.ศ. 1895 โรดส์ยังมีวิสัยทัศน์ในการสร้างทางรถไฟจากแหลมถึงไคโรที่เชื่อมอาณานิคมของอังกฤษ และจัดตั้งทุนโรดส์ (Rodes Scholarship) เพื่อสนับสนุนการศึกษาด้วยทรัพย์มรดกของเขา
โรดส์เกิดที่ฮาร์ตฟอร์ดเชอร์ในครอบครัวของวิการ์ (vicar) ด้วยสุขภาพที่อ่อนแอตั้งแต่วัยเยาว์ ครอบครัวจึงส่งตัวเขาไปยังแอฟริกาใต้เมื่ออายุ 17 ปี โดยเชื่อว่าสภาพอากาศอบอุ่นจะช่วยฟื้นฟูสุขภาพของเขาได้ ต่อมาเมื่ออายุ 18 ปี เขาเข้าสู่วงการค้าเพชรที่เมืองคิมเบอร์ลีย์ และเริ่มสร้างเครือข่ายธุรกิจด้วยการซื้อและควบรวมกิจการเหมืองเพชรอย่างเป็นระบบ โดยได้รับเงินสนับสนุนจากรอธส์ไชลด์แอนด์คอมปานี (Rothschild & Co) ภายในเวลา 20 ปี เขาได้ผูกขาดตลาดค้าเพชรเกือบทั้งหมดในโลก และได้ก่อตั้งบริษัทเดอเบียร์สใน ค.ศ. 1888 ซึ่งยังคงเป็นผู้นำในอุตสาหกรรมเพชรในศตวรรษที่ 21
โรดส์เข้าสู่รัฐสภาอาณานิคมแหลมเมื่ออายุ 27 ปี และได้รับเลือกเป็นนายกรัฐมนตรีใน ค.ศ. 1890 ในช่วงดำรงตำแหน่ง เขาใช้อำนาจทางการเมืองเพื่อผลักดันกฎหมายที่จำกัดสิทธิของชาวแอฟริกันผิวดำ เช่น พระราชบัญญัติเกลนเกรย์ที่ริบที่ดินจากชาวพื้นเมือง และพระราชบัญญัติสิทธิลงคะแนนเสียงที่เพิ่มเกณฑ์ทรัพย์สินสำหรับการลงคะแนนเสียง เพื่อกีดกันชาวแอฟริกันผิวดำจากการเลือกตั้ง โรดส์ลาออกจากตำแหน่งใน ค.ศ. 1896 หลังการตีโฉบฉวยเจมสันที่ล้มเหลวในสาธารณรัฐแอฟริกาใต้ (หรือทรานส์วาล) ในช่วงหลังสุขภาพของเขาทรุดโทรมลง และถึงแก่แสัญกรรมใน ค.ศ. 1902 อัฐิของเขาถูกฝังในประเทศซิมบับเว และหลุมศพของเขากลายเป็นประเด็นถกเถียงในเวลาต่อมา
แม้โรดส์จะมีบทบาทสำคัญในประวัติศาสตร์ แต่สิ่งสืบเนื่องจากผลงานและแนวคิดของเขายังคงเป็นที่ถกเถียงจนถึงปัจจุบัน โดยเฉพาะการยึดครองที่ดินของชาวพื้นเมืองผิวดำและการสนับสนุนลัทธิจักรวรรดินิยม ตัวอย่างเช่น การอ้างเท็จว่าแหล่งโบราณคดีสำคัญในแอฟริกาตอนใต้อย่างเกรตซิมบับเวถูกสร้างขึ้นโดยอารยธรรมยุโรป การกระทำเหล่านี้ส่งผลให้เกิดการวิพากษ์วิจารณ์และรณรงค์ต่อต้านในยุคปัจจุบัน เช่น ขบวนการโรดส์มัสต์ฟอลล์ (Rhodes Must Fall) ซึ่งมุ่งท้าทายผลกระทบทางประวัติศาสตร์และสังคมจากมรดกของเขาในแอฟริกาใต้และภูมิภาคอื่น ๆ
อย่างไรก็ตาม ในความปรารถนาสุดท้าย โรดส์ได้ก่อตั้งทุนการศึกษาโรดส์ที่มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด ซึ่งถือเป็นทุนการศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาที่เก่าแก่ที่สุดในโลก โดยมอบทุนให้แก่ผู้รับจำนวน 102 ทุนในแต่ละปี ทุนนี้มีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนบุคคลผู้มีศักยภาพทั่วโลก ซึ่งในจำนวนนี้รวมถึงนายกรัฐมนตรีของมอลตา ออสเตรเลีย และแคนาดา ตลอดจนบิล คลินตัน อดีตประธานาธิบดีสหรัฐ