stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ภาษาชูคอต

| ภาษาชูคอต |
| --- | --- |
ԓыгъоравэтԓьэн йиԓыйиԓ  Ḷygʺoravètḷʹèn jiḷyjiḷ
ออกเสียง: [ɬəɣˀorawetɬˀɛn jiɬəjiɬ]
ประเทศที่มีการพูด: รัสเซีย
ภูมิภาค: เขตปกครองตนเองชูคอตคา
ชาติพันธุ์: ชาวชูคอต
จำนวนผู้พูด: 8,526 คน, 52.6% ของประชากรชาวชูคอต  (2020)
ตระกูลภาษา: ชูคอตโก-คัมชัตกัน  ชูคอตภาษาชูคอต
ระบบการเขียน: อักษรซีริลลิก   อักษรเตเนวิล (ในอดีต)
รหัสภาษา
ISO 639-3: ckt
การกระจายตัวของประชากรผู้พูดภาษาชูคอตก่อนการมาถึงของชาติตะวันตก (สีส้ม) และภาษาอื่น ๆ ในตระกูลภาษาชูคอตโก-คัมชัตกัน
ภาษาชูคอตถูกจัดลำดับเป็นภาษาใกล้สูญอย่างแน่นอนในแผนที่ชุดภาษาใกล้สูญของโลกโดย UNESCO
บทความนี้มีสัญลักษณ์สัทอักษรสากล หากระบบของคุณไม่รองรับการแสดงผลที่ถูกต้อง คุณอาจเห็นปรัศนี กล่อง หรือสัญลักษณ์อย่างอื่นแทนที่อักขระยูนิโคด
ผู้พูดภาษาชูคอต บันทึกใน ประเทศโรมาเนีย
ภาษาชูคอต (อังกฤษ: Chukchi language, Chukot language; ชูคอต: ԓыгъоравэтԓьэн йиԓыйиԓ, อักษรโรมัน: Ḷygʺoravètḷʹèn jiḷyjiḷ) หรือเรียกได้อีกแบบว่า ภาษาชุกชี เป็นภาษาที่อยู่ในตระกูลภาษาชูคอตโก-คัมชัตกันที่พูดโดยชาวชุกชีหรือชาวชูคอตที่อาศัยอยู่และมีภูมิลำเนาอยู่ทางตะวันออกสุดของไซบีเรีย โดยประชากรผู้พูดส่วนใหญ่อยู่ในเขตปกครองตนเองชูคอตคา ภาษานี้มีความเกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิดกับภาษากอร์ยักเป็นอย่างมาก นอกจากนี้ ชาวชุกชีและชาวกอร์ยักมีความคล้ายคลึงทางวัฒนธรรมหลายประการ รวมไปถึงเศรษฐกิจที่ขึ้นอยู่กับการเลี้ยงกวางเรนเดียร์อีกด้วย ทั้งสองชนชาติต่างเรียกตนเองโดยใช้ชื่อว่า ลูโอราเวตลัต (ԓыгъоравэтԓьат [ɬəɣˀorawetɬˀat]) มีรูปเอกพจน์คือ ลูโอราเวตลัน (ԓыгъоравэтԓьан [ɬəɣˀorawetɬˀan]) แปลว่า "ประชาชนที่แท้จริง" ผู้คนเหล่านี้และชนกลุ่มน้อยอื่น ๆ ที่อยู่ในและรอบ ๆ คาบสมุทรคัมชัตคาเรียกกันโดยรวมว่าชาวคัมชาดัล (Kamchadals)
คำว่าชูคอตหรือชุกชีนั้น เป็นคำที่แปลงมาจากคำว่า Chukcha ที่ซึ่งเป็นคำที่เรียกชาวชูคอตโดยชาวรัสเซีย (มีรูปพหูพจน์เป็น Chukchi) โดยคำนี้ยืมมาจากคำว่า Čävča อีกที ที่ซึ่งเป็นคำที่กลุ่มคนที่พูดกลุ่มภาษาตุงกูซิกใช้เรียกชาวชูคอต โดยคำนี้เป็นการยืมคำว่า чавчыв [tʃawtʃəw] ที่ซึ่งมาจากภาษาชูคอตอีกทีหนึ่ง หมายถึง "[ชายที่] ร่ำรวยด้วยกวางเรนเดียร์" แปลอีกนัยหนึ่งว่าผู้เลี้ยงกวางเรนเดียร์แล้วประสบความสำเร็จ หรือชายผู้ร่ำรวยตามมาตรฐานของท้องถิ่น
แม้ว่าภาษาชูคอตจะได้รับการสอนในโรงเรียนประถมศึกษา 28 แห่งทั่วเขตปกครองตนเองชูคอตคาแก่เด็กจำนวน 1,616 คน (ตามข้อมูลปี 2015 ถึง 2016) และมีการออกอากาศทางโทรทัศน์และวิทยุเป็นเวลาหลายชั่วโมงทุกวันเป็นภาษาชูคอต แต่การใช้ภาษาชูคอตในชีวิตประจำวันกลับลดน้อยลงในหมู่ชาวชูคอตพื้นเมือง ตามสำมะโนประชากรปี 2020 ชาวชูคอตจำนวน 8,526 คนจากทั้งหมด 16,200 คนพูดภาษาชูคอต และปัจจุบันชาวชูคอตส่วนใหญ่พูดภาษารัสเซีย (มีน้อยกว่า 100 คนที่รายงานว่าไม่ได้พูดภาษารัสเซียเลย) ภาษานี้อยู่ในรายชื่อภาษาใกล้สูญในแผนที่ชุดภาษาใกล้สูญของโลกของ UNESCO
บรรณานุกรม

Alevtina N. Zhukova, Tokusu Kurebito,"A Basic Topical Dictionary of the Koryak-Chukchi Languages (Asian and African Lexicon Series, 46)",ILCAA, Tokyo Univ. of Foreign Studies (2004), ISBN 978-4872978964
Bogoras, W (1901). "The Chukchi of Northeastern Asia". American Anthropologist. 3 (1): 80–108. doi:10.1525/aa.1901.3.1.02a00060.
Bogoras, W., 1922. "Chukchee". In Handbook of American Indian Languages II, ed. F. Boas, Washington, D.C.
Comrie, B., 1981. The Languages of the Soviet Union, Cambridge: Cambridge University Press (Cambridge Language Surveys). ISBN 0-521-23230-9 (hardcover) and ISBN 0-521-29877-6 (paperback)
De Reuse, Willem Joseph, 1994. Siberian Yupik Eskimo: The Language and Its Contacts with Chukchi, Univ. of Utah Press, ISBN 0-87480-397-7
Dunn, Michael John (1999). A Grammar of Chukchi (PhD Thesis). Australian National University.
Dunn, Michael, 2000. "Chukchi Women's Language: A Historical-Comparative Perspective", Anthropological Linguistics, Vol. 42, No. 3 (Fall, 2000), pp. 305–328
Kolga, M. (2001). The Red Book of the Peoples of the Russian Empire. Tallinn: NGO Red Book.
Krause, Scott R. (1980). Topics in Chukchee Phonology and Morphology. Ann Arbor: UMI.
Nedjalkov, V. P., 1976. "Diathesen und Satzstruktur im Tschuktschischen" [in German]. In: Ronald Lötzsch (ed.), Satzstruktur und Genus verbi (Studia Grammatica 13). Berlin: Akademie-Verlag, pp. 181–211.
Priest, Lorna A. (2005). "Proposal to Encode Additional Cyrillic Characters" (PDF). คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2016-03-10.
Skorik, P[etr] Ja., 1961. Grammatika čukotskogo jazyka 1: Fonetika i morfologija imennych častej reči (Grammar of the Chukchi Language: Phonetics and morphology of the nominal parts of speech) [in Russian]. Leningrad: Nauka.
Skorik, P[etr] Ja., 1977. Grammatika čukotskogo jazyka 2: Glagol, narečie, služebnye slova (Grammar of the Chuckchi Language: Verb, adverb, function words) [in Russian]. Leningrad: Nauka:
Weinstein, Charles, 2010. Parlons tchouktche [in French]. Paris: L'Harmattan. ISBN 978-2-296-10412-9
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  เยอรมนี  อิสราเอล  ลัตเวีย  ญี่ปุ่น
อะเดล
ประวัติ

อะเดล เกิดเมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม 1988 ในเมืองท็อตแนม ทางตอนเหนือของลอนดอน ประเทศอังกฤษ อะเดลไม่ได้มาจากครอบครัวนักดนตรี พ่อของอะเดลแยกทางกับแม่ ตั้งแต่อะเดลอายุเพียง 2 ปี เธอเริ่มร้องเพลงเมื่ออายุ 1 ปี และค้นพบว่าตัวเองหลงรักในเสียงร้อง อะเดลได้รับแรงบันดาลใจหลักซึ่งทำให้เธอมีความรักในดนตรีจากวงสไปซ์เกิลส์ โดยทั้งหมดเริ่มจากการแสดงเลียนเป็นสไปซ์เกิลส์และกาเบรียล เธอเปิดคอนเสิร์ตเล็กๆ ให้แม่กับเพื่อนๆ ดูในห้อง และหลังจากเพื่อนรักของพ่อเธอ ที่เป็นโปรดิวเซอร์แดนเซอร์ ได้ยินเสียงร้องของอะเดลและถึงกับเอ่ยชมว่า ‘เจ๋ง’ ก็เชื้อเชิญสาวน้อยให้บันทึกเสียงในเพลง Heart of Glass คัฟเวอร์ต้นฉบับที่เป็นของ Blondie ครั้งแรกครั้งนั้นที่ได้จับไมโครโฟน เธอรับรู้ถึงเสียงเรียกร้องจากข้างใน
โรงเรียนมัธยมเป็นการปูพื้นฐานให้อะเดลได้รู้จักกับเด็กๆ ที่มีใจในดนตรีอาร์แอนด์บี และมีพื้นที่เล็กๆ ที่เธอใช้ร้องเพลงได้ แต่ก็ไม่ใช่สถานที่ที่เหมาะกับการตามล่าหาฝันทางดนตรี ที่ที่ควรจะท้าทายอะเดลมากกว่านี้ เพื่อให้เธอได้แสดงความสามารถอย่างเต็มที่ อะเดลจึงย้ายไปอยู่โรงเรียนบริตสกูล ย่านเซลเฮิร์สท ที่มีรุ่นพี่ร่วมสถาบันอย่างเอมี ไวน์เฮาส์, สมาชิกวง The Feeling และเคต แนช
อะเดล ได้รับการขนานนามว่าเป็นศิลปินหน้าใหม่ที่มาแรงที่สุดของเกาะอังกฤษ หลังจากที่เธอออกซิงเกิลแรก Hometown Glory รูปแบบแผ่นเสียงเท่านั้นและขายจำกัดจำนวนในเดือนตุลาคมปีที่แล้ว ปลายปี 2007 เธอได้รับรางวัล Critic’s Choice ของสถาบัน Brit Awards จากการลงคะแนนเสียงของสื่อมวลชนและผู้ทรงวุฒิทางดนตรีทั่วสหราชอาณาจักร และเมื่อปล่อยซิงเกิลที่ 2 Chasing Pavements ในต้นปี 2008 ที่กระโดดขึ้นชาร์ตอังกฤษในอันดับที่ 2 ติดชาร์ตมากมายในหลายประเทศ และ ต่อมาไม่นาน ก็ได้รับการลงคะแนนจากสื่อมวลชนเช่นกัน ให้เป็น Sound of 2008  จากสถาบัน BBC ที่เป็นองค์กรสื่อมวลชนที่ยาวนานและน่าเชื่อถือที่สุดของเกาะอังกฤษ
หลังจากนั้นเธอได้ออกอัลบั้ม  19 ซึ่งเป็นตัวเลขอายุของเธอในตอนนั้น ก็ขึ้นชาร์ตอันดับสูงของซิงเกิล ก็คือ การขึ้นอันดับ 1 ในสัปดาห์แรกทันที อัลบั้ม  19 ของเธอที่ออก ในปี ค.ศ.2008 ประสบความสำเร็จทั้งด้านยอดขายและคำวิจารณ์ ได้รับรางวัลมากมายจากในอังกฤษ รวมถึงรางวัลแกรมมี่สาขาศิลปินหน้าใหม่ (Best New Artist) และ ศิลปินเพลงป๊อปยอดเยี่ยม (Best Female Pop Vocal Performance) ในปี 2009 อัลบั้มนี้สามารถสร้างยอดขายได้ถึงมากกว่า 7 ล้านแผ่นทั่วโลก
อัลบั้ม "21" เป็นผลงานชุดที่ 2 ของเธอ ที่ยังคงคอนเซปต์บอกอายุผ่านงานเพลง และเริ่มวางจำหน่ายในวันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2011 ผลงานชุดนี้ขึ้นอันดับ 1 ทันทีและครองอันดับสูงสุดนี้ยาวนานถึง 13  สัปดาห์ โดยขายได้มากกว่า 19 ล้านก๊อปปี้ทั่วโลก อัลบั้มนี้ยังได้รับคำชมมากมายจากนักวิจารณ์ และยังได้รับรางวัลกว่า 6 รางวัล ในงานประกาศผลรางวัลแกรมมี่ประจำปี 2012
นอกจากนี้ซิงเกิลที่ออกมา 2 เพลงได้แก่ Rolling in The Deep เพลงนี้เป็นการเปิดตัวในอังกฤษ ขึ้นอันดับ 1 ในบิลบอร์ดนาน 7 สัปดาห์ และ Someone Like You ขึ้นอันดับ 1 นานถึง 5 สัปดาห์
ในปี 2012 เธอได้รับเลือกให้ขับร้องเพลงประจำภาพยนตร์ พลิกรหัสพิฆาตพยัคฆ์ร้าย (Skyfall) ภาพยนตร์ลำดับที่ 23 ในชุดเจมส์ บอนด์ โดยมีชื่อเพลงว่า Skyfall
ชีวิตส่วนตัว

อะเดลถูกวิพากษ์วิจารณ์ในเรื่องของน้ำหนักตัวโดยคนดังอย่าง คาร์ล เลเกอร์เฟลด์และโจน ริเวอรส์ แต่อะเดลก็ออกมาตอบว่าเธอพอใจกับน้ำหนักของตนและจะพยายามลดถ้ามันส่งผลกระทบต่อสุขภาพกายหรือสุขภาพเซ็กส์ การตอบกลับของอะเดลนี้ได้รับเสียงสนับสนุนจากผู้มีชื่อเสียงมากมายรวมทั้งเลดี้ กาก้า นอกจากนี้ อะเดลยังแสดงความไม่เห็นด้วยถึงอุตสาหกรรมเพลงที่มีเรื่องทางเพศเข้ามาเกี่ยวข้อง และให้ความสำคัญเรื่องความเป็นส่วนตัวจึงไม่ให้สื่อทุกสำนักเผยแพร่รูปภาพของลูกชายของตนเองอีกด้วย
ในเดือนมกราคม พ.ศ. 2555 มีการรายงานว่าอะเดลกับคบหากับไซมอน โคเนคกี ผู้ประกอบการมูลนิธิและศิษย์เก่าโรงเรียนอีตัน และในวันที่ 19 ตุลาคม พ.ศ. 2555 อะเดลได้คลอดบุตรชายซึ่งเป็นลูกคนแรกของอะเดล มีชื่อว่า "แองเจโล โคเนคกี" และคนที่สองสำหรับโคเนคกีซึ่งเคยมีลูกกับอดีตภรรยา
ในเดือนเมษายน พ.ศ. 2556 มีประมาณการว่าอะเดลมีทรัพย์สินอยู่ประมาณ 30 ล้านปอนด์ เงิน 10 ล้านปอนด์นั้นถูกหามาภายใน 12 เดือนหลังสุด
ในปีพ.ศ. 2561 อะเดลออกมาเปิดเผยว่าได้สมรสกับโคเนคกีและแยกทางกันในปีเดียวกัน เนื่องจากเธอและโคเนคกีมีความไม่เข้ากันและแตกต่างกันและต้องการดูแลลูกชายของพวกเขาต่อไป เมื่อวันที่ 13 กันยายน พ.ศ. 2562 มีรายงานว่าอะเดลและโคเนคกีได้ยื่นฟ้องหย่ากัน การหย่าร้างของพวกเขาได้ข้อสรุปเมื่อวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ. 2564
อะเดลมีทีมฟุตบอลที่ชอบและสนับสนุนคือ สโมสรฟุตบอลทอตนัมฮอตสเปอร์
ผลงาน > ผลงานเพลง

19 (2008)
21 (2011)
25 (2015)
30 (2021)
ผลงาน > ซิงเกิล

Hometown Glory (อัลบั้ม 19)
Daydreamer (อัลบั้ม 19)
Chasing Pavements (อัลบั้ม 19)
Cold Shoulder (อัลบั้ม 19)
Make You Feel My Love (อัลบั้ม 19)
Crazy for you (อัลบั้ม 19)
I Can't Make You Love Me (อัลบั้ม 19)
Rolling in the Deep (อัลบั้ม 21)
Someone Like You (อัลบั้ม 21)
Set Fire to the Rain (อัลบั้ม 21)
Rumour Has It (อัลบั้ม 21)
Turning Tables (อัลบั้ม 21)
Take It All (อัลบั้ม 21)
I'll Be waiting (อัลบั้ม 21)
Don't You Remember (อัลบั้ม 21)
One And Only (อัลบั้ม 21)
Skyfall (ซิงเกิลประกอบภาพยนตร์ พลิกรหัสพิฆาตพยัคฆ์ร้าย)
Hello (อัลบั้ม 25)
When We Were Young (อัลบั้ม 25)
All I Ask (อัลบั้ม 25)
Water under the bridge (อัลบั้ม 25)
Send my love to new lover (อัลบั้ม 25)
River Lea (อัลบั้ม 25)
Remedy (อัลบั้ม 25)
I miss you (อัลบั้ม 25)
Million Years Ago (อัลบั้ม 25)
Love In The Dark (อัลบั้ม 25)
Sweetest Devotion (อัลบั้ม 25)
ผลงาน > วิดีโออัลบั้ม

Live at the Royal Albert Hall (2011) ยอดขาย 1,500,000 ก๊อปปี้
Live in New York City (2016)
ผลงาน > คอนเสิร์ต

An Evening with Adele (2008–09)
Adele Live (2011)
Adele (Live At New York City's Nyehaus)
Adele Live from the United Palace Theatre in New York - 21st May 2011
Adele live at Beacon Theatre,
Adele (Live on Letterman)
Adele Live at Itunes Festival 2011
Adele live at the Royal Albert hall
Adele live at New York City (2015)
Adele live at Glastonbury (2016)
Adele live at Wembley Stadium (2017)
Adele live at Las Vegas (2022-2024)
ผลงาน > ผลงานการแสดงและรางวัล

Ushi Says: Hi (2001)
Saturday Night Live (2008)
รางวัลเกียรติยศ > รางวัลอัลบั้ม 19 ปี 2009

รางวัล BRIT AWARD 2009 สาขา Best new artist จากเพลง Hometown Glory
รางวัล Sound of the year และ รางวัล Best New Artist ของสถาบัน BBC
รางวัล BRIT AWARD สาขา Critics choice จากเพลง Chasing pavement
รางวัล GRAMMY AWARD สาขา Best Pop Solo Performance จากเพลง Chasing Pavement
รางวัล GRAMMY AWARD สาขา Best New Artist
รางวัลเกียรติยศ > รางวัลอัลบั้ม 21 ปี 2012

รางวัล GRAMMY AWARD  6 รางวัล
Album of the year
Song of the year จากเพลง Rolling in the deep
Record of the year จากเพลง Rolling in the deep
Best Short From Music Video จากเพลง Rolling in the deep
Best Pop Vocal Album
Best Pop Solo Performance จากเพลง Someone like you
รางวัล ฺBRIT AWARD 2012
รางวัล MasterCard British Album of the year 2012 จากอัลบั้ม 21
รางวัล Best British single จากเพลง Rolling in the deep
รางวัล BILLBOARD MUSIC AWARD 2012 11 รางวัล
Top Artist
Top Digital Songs Artist
Top Digital Media Artist
Top Radio Songs Artist
Top Billboard 200 Album: "21"
Top Billboard 200 Artist
Top Streaming Song (Audio): "Rolling In The Deep"
Top Hot 100 Artist
Top Female Artist
Top Pop Artist
Top Pop Album: "21"
รางวัลเกียรติยศ > รางวัลอัลบั้ม 21 และซิงเกิลเพลง SKYFALL ปี 2013 จากสถาบันต่างๆ

ได้รับรางวัล GRAMMY AWARD 2013
Best Pop Solo Performance จากเพลง Set fire to the rain (live)
ได้รับรางวัล GRAMMY AWARD 2014
Best Written From Visual Media จากเพลง SKYFALL
ได้รับรางวัล AMERICAN MUSIC AWARD 2013
Best Album: Adele - "21"
Favorite Artist: Adele
Best Female Artist: Adele
ได้รับรางวัล BRIT AWARD 2013
Critics Choice จากเพลง SKYFALL
British Single: Adele  จากเพลง SKYFALL
รางวัลสำคัญ จากสถาบันต่างๆในปี 2013
GLODEN GLOBE AWARD 2013 สาขา Best original song จากเพลง SKYFALL
BAFTA 2013 ( Academy award of united kingdom ) สาขา Best Original song จากเพลง SKYFALL
ACADEMY AWARD (Oscar) 2013 สาขา Best Original Song จากเพลง SKYFALL ร่วมกับ Paul Epworth
NATIONAL ARTIST OF UNITED KINGDOM
รางวัลเกียรติยศ > รางวัลอัลบั้ม 25 ปี 2015-2017

รางวัล GRAMMY AWARD 2017
Album of the year
Song of the year จากเพลง Hello
Record of the year จากเพลง Hello
Best Short From Music Video จากเพลง Rolling in the deep
Best Pop Vocal Album
รางวัล BRIT AWARD 2015
MasterCard British Album Of The Year จาก BRIT AWARD 2015 อัลบั้ม 25
Best British Single จ่ากเพลง Hello
Best British Female Solo Artist จากเพลง Hello
Global Success Award 2015
รางวัล BRIT AWARD 2016
Global Success Award 2016
รางวัล  BILLBOARD MUSIC AWARD 2016 5 รางวัล
Top Artist
Top Billboard 200 Artist
Top Billboard 200 Album
Top Female Artist
Top Selling Album
รางวัล  BILLBOARD TOURING AWARD 2016 1 รางวัล
Breakthrough Award
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ
อะเดล ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
อะเดล ที่เฟซบุ๊ก
อะเดล ที่เอกซ์ (ทวิตเตอร์)
อะเดล ที่อินสตาแกรม
| ด ค กอะเดล |
| --- | --- |
 รางวัลและการเข้าชิง  ผลงาน  เพลง 
สตูดิโออัลบั้ม:  19  21  25  30 
วิดีโออัลบั้ม:  ไลฟ์แอตดิรอยัลอัลเบิร์ตฮอลล์ 
ซิงเกิล:  "โฮมทาวน์กลอรี"  "แคสชิงเพพเมนต์"  "โคลด์ชูลเดอร์"  "เมกยูฟีลมายเลิฟ"  "โรลลิงอินเดอะดีป"  "ซัมวันไลก์ยู"  "เซตไฟร์ทูเดอะเรน"  "รูเมอร์แฮสอิต"  "เทิร์นนิงเทเบิลส์"  "สกายฟอล"  "เฮลโล"  "เวนวีเวอร์ยัง"  "เซนด์มายเลิฟ (ทูยัวร์นิวเลิฟเวอร์)"  "วอเตอร์อันเดอร์เดอะบริดจ์"  "อีซีออนมี"  "โอมายกอด"  "ไอดริงก์ไวน์" 
ซิงเกิลในฐานะนักร้องรับเชิญ:  "เมนนีเชนดส์ออฟแบล็ก"  "วอเตอร์แอนด์อะเฟลม" 
เพลงอื่น ๆ:  "เลิฟซองก์"  "ไอเคนต์เมกยูเลิฟมี"  "ริเวอร์ลี"  "เลิฟอินเดอะดาร์ก"  "มิลเลียนเยียร์อะโก"  "ออลไออาสก์"  "แคนไอเกตอิต"  "ทูบีเลิฟ" 
คอนเสิร์ต:  แอนอีฟนิงวิทอะเดล  อะเดลไลฟ์  อะเดลไลฟ์ 2016  วีกเอนส์วิทอะเดล 
โทรทัศน์:  อะเดลแอตเดอะบีบีซี  อะเดลไลฟ์อินนิวยอร์กซิตี  อะเดลวันไนต์โอนลี 
  หมวดหมู่ 
| ด ค กรางวัลแกรมมี สาขาศิลปินหน้าใหม่ยอดเยี่ยม |
| --- | --- |
1950s:  ไม่มีรางวัล (1958)  บ็อบบี ดาริน (1959) 
1960s:  บ็อบ นิวฮาร์ต (1960)  ปีเตอร์ เนโร (1961)  โรเบิร์ต กูเล็ต (1962)  เดอะสวิงเกิลซิงเกอรส์ (1963)  เดอะบีเทิลส์ (1964)  ทอม โจนส์ (1965)  ไม่มีรางวัล (1966)  บ็อบบี เจนทรี (1967)  โจเซ เฟลิเซียโน (1968)  ครอสบี, สติลส์ แอนด์แนช (1969) 
1970s:  เดอะคาร์เพนเทอส์ (1970)  คาร์ลี ไซมอน (1971)  อเมริกา (1972)  เบ็ตต์ มิดเลอร์ (1973)  มาร์วิน แฮมลิช (1974)  นาตาลี โคล (1975)  สตาร์แลนด์โวคอลแบนด์ (1976)  เดบบี บูน (1977)  อะเทสต์ออฟฮันนี (1978)  ริคกี ลี โจนส์ (1979) 
1980s:  คริสโตเฟอร์ ครอสส์ (1980)  ชีนา อีสตัน (1981)  เมนแอตเวิร์ก (1982)  คัลเจอร์คลับ (1983)  ซินดี ลอเปอร์ (1984)  ซาเด (1985)  บรูซ ฮอร์นสบี & เดอะแรนก์ (1986)  โจดี วัตลีย์ (1987)  เทรซี แชปแมน (1988)  มิลลี วานิลลี (1989) 
1990s:  มารายห์ แครี (1990)  มาร์ก คอห์น (1991)  อาร์เรสเตดเดเวลลอปเมนต์ (1992)  โทนี แบรกซ์ตัน (1993)  เชอรีล โครว์ (1994)  ฮูตีแอรด์เดอะโบลว์ฟิช (1995)  ลีแอน ไรมส์ (1996)  พอลลา โคล (1997)  ลอรีน ฮิลล์ (1998)  คริสตินา อากีเลรา (1999) 
2000s:  เชลบี ลีนน์ (2000)  อลิเชีย คีส์ (2001)  นอราห์ โจนส์ (2002)  อีวาเนสเซนซ์ (2003)  มารูนไฟฟ์ (2004)  จอห์น เลเจนด์ (2005)  แคร์รี อันเดอร์วูด (2006)  เอมี ไวน์เฮาส์ (2007)  อะเดล (2008)  แซกบราวน์แบนด์ (2009) 
2010s:  เอสเปรันซา สปอลดิง (2010)  บอนอีแวร์ (2011)  ฟัน (2012)  แมคเคิลมอร์ แอนด์ไรอัน ลูอิส (2013)  แซม สมิธ (2014)  เมแกน เทรนเนอร์ (2015)  เชนจ์เดอะแร็ปเปอร์ (2016)  อเลสเซีย คารา (2017)  ดัว ลีปา (2018)  บิลลี ไอลิช (2019) 
2020s:  เมแกนเดอะสตัลเลียน (2020)  โอลิเวีย โรดริโก (2021)  ซามารา จอย (2022)  วิกตอเรีย มอเนต์ (2023)  แชปเพล โรน (2023)
ราชวงศ์ธนบุรี

| --- | --- |

พระราชอิสริยยศ:  พระเจ้ากรุงศรีอยุธยา  พระเจ้านครศรีธรรมราช 
ปกครอง:   อาณาจักรธนบุรี  อาณาจักรนครศรีธรรมราช 
เชื้อชาติ: ไทย - แต้จิ๋ว
สาขา: 10 ราชสกุล
จำนวนพระมหากษัตริย์: 2 พระองค์
ประมุขพระองค์แรก: สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี
ประมุขพระองค์สุดท้าย:  กรุงธนบุรี : สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี  นครศรีฯ : พระเจ้านราสุริยวงศ์ 
ช่วงระยะเวลา:  กรุงธนบุรี : พ.ศ. 2310-2325  นครศรีฯ : พ.ศ. 2312–2319 
สถาปนา: 6 พฤศจิกายน พ.ศ. 2310
ล่มสลาย: 6 เมษายน พ.ศ. 2325
ด ค ก
ราชวงศ์ธนบุรี เป็นราชวงศ์ในอดีตที่มีระยะเวลาสั้นที่สุดคือ 15 ปี ซึ่งปกครองกรุงธนบุรีเพียงราชวงศ์เดียว และมีพระมหากษัตริย์เพียงพระองค์เดียวคือ สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี ทรงสถาปนาราชวงศ์นี้ขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2310 - พ.ศ. 2325
พระอัครมเหสี พระมเหสี เจ้าจอมมารดา และเจ้าจอม

มีพระมเหสีและพระภรรยาเจ้า ดังนี้
พระอัครมเหสี
กรมหลวงบาทบริจา (สอน)
พระมเหสี
กรมบริจาภักดีศรีสุดารักษ์ (พระนามเดิมว่าเจ้าหญิงฉิม พระธิดาในพระเจ้านครศรีธรรมราช)
เจ้าจอมมารดาและเจ้าจอม
เจ้าจอมมารดาฉิมใหญ่ (สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าฉิมใหญ่ พระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช)
เจ้าจอมมารดาเจ้าหญิงปราง (พระธิดาในพระเจ้านครศรีธรรมราช)
เจ้าจอมมารดาเจ้าหญิงจวน (พระธิดาในพระเจ้านครศรีธรรมราช)
เจ้าจอมมารดาอำพัน (ธิดาของอุปราชจันทร์แห่งเมืองนครศรีธรรมราช)
เจ้าจอมมารดาทิม (ธิดาของท้าวทรงกันดารทองมอญ)
เจ้าจอมมารดาเงิน
หม่อมบุษบา (พระธิดาในกรมหมื่นจิตรสุนทร)
หม่อมอุบล (พระธิดาในกรมหมื่นเทพพิพิธ)
หม่อมประทุม (พระราชธิดาในสมเด็จพระเจ้าอุทุมพร)
หม่อมฉิม (พระธิดาในเจ้าฟ้าจีด)
พระราชโอรสและพระราชธิดา

มีพระราชโอรส 21 พระองค์ พระราชธิดา 9 พระองค์ รวมทั้งสิ้น 30 พระองค์ มีรายพระนาม ดังนี้
สมเด็จพระมหาอุปราช เจ้าฟ้ากรมขุนอินทรพิทักษ์ (จุ้ย) ประสูติในสมเด็จพระอัครมเหสี กรมหลวงบาทบริจา ถูกสำเร็จโทษในรัชกาลที่ 1 เมื่อ พ.ศ. 2325 เป็นต้นราชสกุล "สินศุข" และ "อินทรโยธิน"
สมเด็จเจ้าฟ้าน้อย ประสูติในสมเด็จพระอัครมเหสี กรมหลวงบาทบริจาถูกสำเร็จโทษในรัชกาลที่ 1 เมื่อ พ.ศ. 2325
พระพงษ์นรินทร์ ประสูติในกรมบริจาภักดีศรีสุดารักษ์ (เจ้าหญิงฉิม) พระธิดาของพระเจ้านครศรีธรรมราช (หนู) เป็นต้นราชสกุล "พงษ์สิน"
พระนเรนทรราชา ประสูติในกรมบริจาภักดีศรีสุดารักษ์ เป็นต้นราชสกุล "รุ่งไพโรจน์"
พระอินทร์อภัย ประสูติในกรมบริจาภักดีศรีสุดารักษ์ ถูกสำเร็จโทษในรัชกาลที่ 2 เมื่อ พ.ศ. 2358 ฐานเป็นชู้กับเจ้าจอมในวัง มีพระธิดาคือ เจ้าจอมมารดาน้อยในรัชกาลที่ 4 เป็นต้นราชสกุล นพวงศ์ และ สุประดิษฐ์
หม่อมเหม็น ประสูติในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าฉิมใหญ่ พระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ได้รับการสถาปนาในรัชกาลที่ 1 เป็น สมเด็จเจ้าฟ้าอภัยธิเบศร์ กรมขุนกระษัตรานุชิต ถูกสำเร็จโทษในรัชกาลที่ 2 เมื่อ พ.ศ. 2352 ด้วยข้อหากบฏ
สมเด็จเจ้าฟ้าปัญจปาปี ประสูติในกรมบริจาภักดีศรีสุดารักษ์ เป็นพระชายาของสมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมขุนอิศรานุรักษ์ ต้นราชสกุล อิศรางกูร
สมเด็จเจ้าฟ้าศิลา (ไม่ทราบนามพระมารดา) โปรดเกล้าฯ ลดพระยศ ได้เข้ารับราชการต่อมารัชสมัยรัชกาลที่ 3 ได้บรรดาศักดิ์เป็นที่ พระยาประชาชีพ ทรงเป็นต้นราชสกุล  "ศิลานนท์"
สมเด็จเจ้าฟ้าโกมล (ไม่ทราบนามพระมารดา)
สมเด็จเจ้าฟ้าบุปผา (ไม่ทราบนามพระมารดา)
สมเด็จเจ้าฟ้าสิงหรา (ไม่ทราบนามพระมารดา)
สมเด็จเจ้าฟ้าเล็ก (ไม่ทราบนามพระมารดา)
เจ้าจอมมารดาพระองค์เจ้าสำลีวรรณ ประสูติในเจ้าจอมมารดาอำพัน เป็นพระชายาในสมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาเสนานุรักษ์ ถูกสำเร็จโทษในรัชกาลที่ 2 เมื่อ พ.ศ. 2352 ด้วยข้อหากบฏ เป็นต้นราชสกุล อิศรเสนา
พระองค์เจ้าชายอรนิกา ประสูติในเจ้าจอมมารดาอำพัน จันทโรจวงศ์ ธิดาเจ้าพระยาสุรินทราชา (จันทร์ จันทโรจวงศ์) ต้นสกุล "จันทโรจวงศ์" ถูกสำเร็จโทษในรัชกาลที่ 2 เมื่อ พ.ศ. 2352
พระองค์เจ้าอัมพวัน ประสูติในเจ้าจอมมารดาทิมธิดาในท้าวทรงกันดารทองมอญ
พระองค์เจ้าประไพพักตร์ ประสูติในเจ้าจอมมารดาเงิน
พระองค์เจ้าสุมาลี (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าธำรง (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าละมั่ง (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าจามจุรี (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าสังวาลย์ (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าคันธวงศ์ (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าเมฆินทร์ (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าอิสินธร (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าบัว (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าชาย (ไม่ปรากฏพระนาม ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าหนูแดง (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าสุดชาตรี (ไม่ทราบนามพระมารดา)
พระองค์เจ้าน้อย ประสูติในเจ้าจอมมารดาเจ้าหญิงปราง พระธิดาของพระเจ้านครศรีธรรมราช (หนู) (พระขนิษฐาในกรมบริจาภักดีศรีสุดารักษ์) ในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ถูกลดพระอิสริยยศเป็น "เจ้าพระยานครศรีธรรมราช (น้อย)" เป็นต้นราชสกุล "ณ นคร"
พระองค์เจ้าทองอินทร์ ประสูติในเจ้าจอมมารดาเจ้าหญิงจวน พระธิดาของพระเจ้านครศรีธรรมราช (หนู) (พระขนิษฐาในกรมบริจาภักดีศรีสุดารักษ์) ในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ถูกลดพระอิสริยยศเป็น "เจ้าพระยานครราชสีมา (ทองอินทร์)" ต้นราชสกุล "ณ ราชสีมา"
สถาปนา

หลังจากพระยาวชิรปราการทรงกอบกู้เอกราชครั้งที่ 2 ได้สำเร็จ ในวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2310 พระยาวชิรปราการได้ทำพิธีปราบดาภิเษกเป็นพระมหากษัตริย์แห่งกรุงศรีอยุธยา เฉลิมพระนามว่า สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี แล้วได้ย้ายเมืองหลวงจาก กรุงศรีอยุธยา มายังภาคกลางตอนล่าง แล้วสถาปนาใหม่ว่า กรุงธนบุรี แล้วสถาปนาราชวงศ์ธนบุรีเป็นราชวงศ์ที่ปกครองกรุงธนบุรี
การสิ้นสุด

บทความหลัก: การสวรรคตของสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี
ในช่วงปลายรัชกาลสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี เกิดจลาจลขึ้นในกรุงธนบุรี พระยาสรรค์ได้ต้งตัวเป็นกบฏบังคับให้พระองค์ผนวช สมเด็จเจ้าพระยามหากษัตริย์ศึกซึ่งในขณะนั้นทำศึกอยู่ที่กัมพูชาได้ทราบข่าวจึงเสด็จกลับมาที่ กรุงธนบุรีและสืบสวนความจริงได้นำพวกพระยาสรรค์บุรีไปประหารชีวิต แลวได้สืบสวนหารือว่าควรสำเร็จโทษ (โดยข้อกล่าวหาว่าพระเจ้ากรุงธนบุรีมีสติวิปลาส) และได้สำเร็จโทษในวันที่ 6 เมษายน พ.ศ. 2325 และเสด็จสวรรคต ต่อมาทางอาณาประชาราษฎร์ได้ทูลเชิญสมเด็จเจ้าพระยามหากษัตริย์ศึกให้ปราบดาภิเษกขึ้นเป็น พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช เมื่อวันที่ 6 เมษายน พ.ศ. 2325 แล้วสถาปนาราชวงศ์จักรี ขึ้นเป็นราชวงศ์ใหม่ แทนราชวงศ์ธนบุรี และสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์เป็นราชธานีแห่งใหม่แทน กรุงธนบุรี พระราชโอรสพระองค์โตในสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรีถูกสำเร็จโทษและเสด็จสวรรคต จึงเป็นเหตุให้สิ้นสุดกรุงธนบุรี
วิทยาลัยเศรษฐศาสตร์และรัฐศาสตร์แห่งลอนดอน

วิทยาลัยเศรษฐศาสตร์และรัฐศาสตร์แห่งลอนดอน (อังกฤษ: The London School of Economics and Political Science) หรือที่รู้จักในชื่อย่อว่า แอลเอสอี (LSE - London School of Economics) เป็นหนึ่งในวิทยาลัยที่เป็นพันธมิตรกับมหาวิทยาลัยลอนดอน โดยเป็นสถาบันเฉพาะทางสายสังคมศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ และรัฐศาสตร์ อันดับ 1 ในสหราชอาณาจักรและทวีปยุโรป และเป็นอันดับที่ 1 ของโลก โดยการจัดอันดับมาตรฐานมหาวิทยาลัยโลกจากคอกโครัลลีไซมอนส์ โดยแอลเอสอีมีห้องสมุดด้านสังคมศาสตร์ การเมือง และ การปกครองที่ใหญ่ที่สุดในโลกและยังเป็นสถาบันแห่งแรกของโลกที่คิดค้นหลักสูตรและเปิดสอนวิชาด้านสังคมศาสตร์และรัฐศาสตร์ที่ปัจจุบันมีสอนในเกือบทุกมหาวิทยาลัย เช่น มานุษยวิทยา ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ สังคมวิทยา และนโยบายและการวางแผนสังคม ผู้นำประเทศและองค์กรนานาชาติจำนวนมากก็ได้รับการศึกษาจากสถาบันแห่งนี้ อาทิ จอห์น เอฟ. เคนเนดี และ ลี กวนยู อีกทั้งนักเศรษฐศาสตร์ชาวไทย ป๋วย อึ้งภากรณ์ ปัจจุบันมีประธานาธิบดีและนายกรัฐมนตรีที่เป็นศิษย์เก่าไม่ต่ำกว่า 34 คน นอกจากนี้ยังมีนักเรียนและบุคลาการจากแอลเอสอีได้รับรางวัลโนเบลจำนวน 18 คน ปัจจุบัน อธิการบดี ของแอลเอสอีคือ เจ้าฟ้าหญิงแอนน์ พระวรราชกุมารี พระราชธิดาใน สมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 และมี เซอร์ ฮาวเวิร์ด เดวีส์ (รองผู้ว่าการธนาคารแห่งชาติอังกฤษ) เป็นผู้อำนวยการ
แอลเอสอีมีอัตราส่วนการรับนักเรียนเข้าศีกษาเพียง 5 ต่อ 100 คน ระดับปริญญาตรี และต่ำถึง 3 ต่อ 100 คน ในบางคณะระดับปริญญาโท จึงถูกจัดว่าเป็นมหาวิทยาลัยที่เข้ารับการศึกษาได้ยากที่สุดในสหราชอาณาจักร ได้มีอัตราการแข่งขันจำนวนผู้สมัครและจำนวนที่เปิดรับที่สูงกว่า มหาวิทยาลัยอื่นๆทั้งหมดในสหราชอาณาจักร รวมทั้งมหาวิทยาลัยที่รู้จักกันดีในประเทศไทย อย่างเคมบริดจ์และออกซฟอร์ด การจบการศึกษานั้นถือว่ามีมาตรฐานที่สูงและได้รับการยอมรับทั่วโลก นักศึกษาที่จบจากสถาบันแห่งนี้ได้รับการจัดอันดับอัตราเงินเดือนสูงสุดเมื่อเทียบกับนักศึกษาที่จบจากสถาบันอื่นๆทั้งหมดในสหราชอาณาจักร
แต่ละปีแอลเอสอียังมีการบรรยายและกิจกรรมทางวิชาการจำนวนมากที่บุคคลทั่วไปสามารถเข้าร่วมได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย อีกทั้งยังสามารถติดตามการบรรยายได้ทางพอดแคสต์
บุคคลสำคัญที่ได้รับการศึกษาจากแอลเอสอี

สมเด็จพระราชินีนาถมาร์เกรเธอที่ 2 แห่งเดนมาร์ก
Sheik Hamdan bin Mohammed Al Maktoum มกุฎราชกุมารแห่งดูไบ
เจ้าหญิงบาห์ดียา บิน ฮัสซัน
จอห์น เอฟ. เคนเนดี ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา
ลี กวนยู นายกรัฐมนตรีคนแรกของประเทศสิงคโปร์
ลอร์ด เคลมองต์ อัตต์ลี นายกรัฐมนตรีอังกฤษ และ ผู้สถาปนา องค์การสนธิสัญญาป้องกันแอตแลนติกเหนือ (นาโต้)
เจ้าชาย Abdul Malik แห่งบรูไน
Marek Belka นายกรัฐมนตรีโปแลนด์
Mervyn King ผู้ว่าการธนาคารแห่งชาติอังกฤษ
เดวิด ร็อกกี้เฟลเลอร์ ประธาน มูลนิธิร็อกเกอะเฟลเลอร์
ทาโร อะโซ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น
จอร์จ โซรอส ประธานบริษัท Soros Fund Management และสถาบัน Open Society Institute
บุคคลสำคัญที่ได้รับการศึกษาจากแอลเอสอี > ชาวไทย

ธานินทร์ กรัยวิเชียร องคมนตรี และอดีตนายกรัฐมนตรี
ป๋วย อึ้งภากรณ์ อดีตผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และนักเศรษฐศาสตร์ชาวไทย
จิรายุ อิศรางกูร ณ อยุธยา อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม และรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี
ไชยันต์ ไชยพร อาจารย์ประจำภาควิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ณัฎฐา โกมลวาทิน ผู้ดำเนินรายการที่นี่ ไทยพีบีเอส
วิทย์ สิทธิเวคิน ผู้ประกาศข่าว
พรรณิการ์ วานิช อดีตพิธีกรรายการข่าว และนักการเมืองชาวไทย
ฉาย บุนนาค ประธานเจ้าหน้าที่บริหารเครือเนชั่น