stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ยุทธการโทบะ–ฟูชิมิ
ชนวนเหตุ

ในวันที่ 4 มกราคม ปี 1868 โชกุนแห่งตระกูลโทกูงาวะในถวายพระราชอำนาจคืนแก่จักรพรรดิ ถือเป็นจุดเริ่มต้นแห่งการปฏิรูปเมจิและเป็นจุดสิ้นสุดของรัฐบาลโชกุน แต่อย่างไรก็ตามแม้โชกุนโทกูงาวะ โยชิโนบุจะถวายพระราชอำนาจคืนไปแล้ว แต่อิทธิพลของเขาก็ยังคงมีต่อไป และอาจจะสามารถเรียกกำลังพลเพื่อซ่องสุมกองกำลังเพื่อชิงอำนาจคืนไปได้ แคว้นโจชูและซัตสึมะจึงใช้โอกาสนี้ในการกำจัดโชกุนให้สิ้นซาก
แม้ที่ปรึกษาขององค์จักรพรรดิเมจิที่ตอนนั้นมีพระชนม์มายุแค่ 15 พรรษา จะมีความสุขดีที่ปกครองประเทศไปพร้อมกับช่วยเหลือและสนับสนุนจากตระกูลโทกูงาวะ แต่นั้นทำให้ไซโง ทากาโมริไม่ค่อยพอใจเป็นอย่างมาก เขาใช้อิทธิพลและอำนาจของตัวเองในการข่มขู่เหล่าที่ปรึกษาให้ออกคำสั่งในการยึดทรัพย์ของพวกโทกูงาวะ
ภายใต้อิทธิพลของไซโงทำให้รัฐบาลออกคำสั่งในการริบคืนที่ดินของตระกูลโทกูงาวะมาเป็นขององค์จักรพรรดิ ซึ่งต่อมาในวันที่ 17 มกราคม 1868 โยชิโนบุประกาศไม่ยอมรับคำสั่งของรัฐ และเมื่อพวกซัตสึมะใช้ประเด็นนี้ในการยุแหย่กับโยชิโนบุต่อไปเรื่อยๆ ทำให้พวกเขาทนไม่ไหว โยชิโนบุ พร้อมด้วยข้าราชบริพารของโชกุนและเหล่าโรนินในเอโดะ มาตั้งมั่นที่ปราสาทโอซากาเพื่อเตรียมโจมตีเมืองเกียวโต และแน่นอนว่าเป็นสถานที่ที่พวกโจชูและซัตสึมะใช้อำนาจขององค์จักรพรรดิในการสั่งการเหล่าทหารรอตั้งรับพร้อมอยู่แล้ว
เปิดฉากการรบ

การต่อสู้เริ่มขึ้นเมื่อกองกำลังของฝ่ายโชกุนปิดล้อมเมืองเกียวโต โดยในระหว่างการปิดล้อมมีการส่งสาสน์เตือนไปยังราชสำนักเกียวโต เพื่อให้จักรพรรดิ ผู้สำเร็จราชการและที่ปรึกษาแผ่นดิน รวมทั้งพวกแคว้นโจชูและซัตสึมะยอมจำนนรู้ถึงการโจมตีที่กำลังจะเกิด และให้ยอมจำนนแต่โดยดี
โดยกองกำลังทหารของฝ่ายโชกุนนั้นมีกำลังพลกว่า 15,000 คน ซึ่งมีมากกว่ากองกำลังพันธมิตรซัตโจถึง 3 เท่า โดยกองกำลังหลักมาจากทหารจากแคว้นไอซุ แคว้นคุวานะและกองทหารชินเซ็นกุมิ และแม้ทหารส่วนมากจะเป็นทหารรับจ้าง แต่ในจำนวนนี้ก็มีทหารทีได้รับการฝึกมาอย่างดีจากฝรั่งเศสรวมอยู่ด้วย ซึ่งในแต่ละกองกำลังของทั้งสองฝ่ายก็มีจุดดี จุดด้อยแตกต่างกันไป อย่างเช่นกองกำลังของฝ่ายไอซุมีความพร้อมมากกว่าของซตสึมะ กองกำลังบาคุฟุมีจำนวนมากที่สุด และกองกำลังของโจชูที่มีความทันสมัยมากที่สุด
แต่ถึงกระนั้นแม้กองกำลังของโชกุนจะมีจำนวนมาก แต่ตัวโชกุนเองก็มักจะสั่งการพลาดและไม่มีความเป็นผู้นำพอ ทำให้ในแต่ละการศึกมักจะพลาดบ่อยๆ
แม้ทางฝ่ายของพันธมิตรซัตโจจะมีกำลังพลน้อยกว่า แต่พวกเขามีกำลังทหารและยุทธโธปกรณ์ที่ล้ำสมัยที่สุดในญี่ปุ่น โดยมีทั้งปืนใหญ่ ปืนยาว ปืนกล ในการรบ ซึ่งทางด้านกองกำลังของโชกุนนั้นไม่มีอาวุธพวกนี้มากนัก เนื่องด้วยการที่โชกุนใช้ดงินไปในการฝึกทหารของฝรั่งเศสทำให้ไม่ค่อยมีเงินไปซื้ออาวุธ ทำให้ในกองกำลังของโชกุนมีทั้งส่วนที่ทันสมัยและล้าสมัย
กองเรือราชนาวีอังกฤษซึ่งเป็นผู้สนับสนุนรายใหญ่ของพันธมิตรซัตโจ ก็ได้ออกตัวและมาช่วยสนับสนุนพันธมิตรซัตโจโดยการเอากองเรือมาปิดท่าเรือโอซากา เพื่อป้องกันกองกำลังเสริมของโชกุนทีอาจจะมาช่วยเหลือทัพของโชกุนในโอซากาซึ่งเป็นจุดยื่นมั้นของกลุ่มผู้สนับสนุนโชกุน แต่สาเหตุสคัญหลักๆของการที่กองเรืออังกฤษมาปิดล้อมอ่าวโอซากาในครั้งนี้ก็เพื่อป้องกันจุดยุทธศาสตร์การค้าที่สำคัญในเมืองเฮียวโงะ (ปัจจุบันคือโกเบ) และป้องกันสถานะท่าเรือการค้าที่รัฐบาลเกียวโตเพิ่งจะสั่งเปิดในโอซากาด้วยในวันที่ 1 มกราคม 1868 กองเรือที่ประจำการในโอซากานั้นนำโดยพลเรือเอกเฮนรี เคปเปล (Henry Keppel) และพลเรือเอกเฮนรี เอช.เบล (Henry H. Bell)
ก่อนจะเกิดการรบครั้งนี้ โยชิโนบุผู้เป็นโชกุนคนสุดท้ายมีอาการป่วยอย่างรุนแรง ทำให้เขาไม่มีส่วนร่วมในการศึกครั้งนี้
ภาพเหมือนของชายกับเหรียญโคสิโมผู้อาวุโส (บอตติเชลลี)

| ภาพเหมือนของชายกับเหรียญโคสิโมผู้อาวุโส |
| --- | --- |

ศิลปิน: ซานโดร บอตติเชลลี
ปี: ค.ศ. 1474 - ค.ศ. 1475
ประเภท: สีฝุ่นบนแผง
สถานที่: หอศิลป์อุฟฟิซิ, ฟลอเร็นซ์
ภาพเหมือนของชายกับเหรียญโคสิโมผู้อาวุโส (ภาษาอังกฤษ: Portrait of a Man with a Medal of Cosimo the Elder) เป็นจิตรกรรมแผงที่เขียนโดยซานโดร บอตติเชลลีจิตรกรสมัยเรอเนซองส์คนสำคัญชาวอิตาลีที่ปัจจุบันตั้งแสดงอยู่ที่หอศิลป์อุฟฟิซิที่ฟลอเร็นซ์ในประเทศอิตาลี
ซานโดร บอตติเชลลีเขียนภาพ “ภาพเหมือนของชายกับเหรียญโคสิโมผู้อาวุโส” ระหว่างปี ค.ศ. 1474 ถึงปี ค.ศ. 1475 เมื่อบอตติเชลลีเขียนภาพเสร็จก็จะเห็นอิทธิพลของอันโตนิโอ พอลลาอูโล (Antonio Pollaiuolo) ได้อย่างชัดเจนและในการใช้ความอ่อนไหวของเส้นที่ทำให้เห็นความกระวนกระวายของความรู้สึกที่ออกมาจากภาพ
ชายที่เป็นแบบไม่ทราบกันว่าเป็นใครแต่เป็นภาพเหมือนที่ไม่เหมือนภาพเหมือนใดในสมัยต้นเรอเนซองส์ ผู้นั่งแบบมองตรงมายังผู้ชมภาพในมือถือเหรียญที่เป็นภาพด้านข้างของโคสิโม เดอ เมดิชิผู้ที่เสียชีวิตเมื่อปี ค.ศ. 1464 บอตติเชลลีทำตัวเหรียญด้วยพลาสเตอร์หล่อปิดทอง
ภาพเหมือนเป็นภาพครึ่งตัวที่ฉากหลังเป็นภูมิทัศน์กว้างไกลที่เห็นแม่น้ำอยู่ลิบๆ ที่สว่างซึ่งเป็นลักษณะการเขียนแบบเฟล็มมิช ศีรษะของตัวแบบอยู่เหนือขอบฟ้าโดยมีแสงส่องจากทางด้านซ้ายของภาพทำให้เน้นใบหน้าที่คมคาย เงาเข้มทางด้านข้างของใบหน้าอยู่ใกล้กับผู้ชมภาพ ฝีมือวาดมือที่ไม่ค่อยดีนักแสดงให้เห็นว่ายังเป็นการทดลองเขียนและเป็นภาพเหมือนภาพแรกๆ ของภาพเหมือนที่เขียนในอิตาลีที่รวมการวาดมือในภาพด้วย
เหรียญที่ระลึกของโคสิโมสร้างระหว่างปี ค.ศ. 1465 ถึงปี ค.ศ. 1470 ซึ่งทำให้เกิดการสันนิษฐานกันไปต่างๆ ว่าผู้นั่งเป็นแบบเป็นใครแต่ก็ยังสรุปไม่ได้ว่าจะเป็นญาติสนิทหรือผู้สนับสนุนตระกูลเมดิชิ (ภาพเป็นของงานสะสมชิ้นหนึ่งของคาร์ดินัลคาร์โล เดอ เมดิชิ) หรืออาจจะเป็นน้องชายของบอตติเชลลีผู้เป็นช่างทองและช่างทำเหรียญของตระกูลเมดิชิก็ได้ นักวิชาการบางคนเสนอว่าอาจจะเป็นบอตติเชลลีเองเพราะใบหน้าแบบคล้ายคลึงกับภาพเหมือนตนเองในภาพ “การประสูติของพระเยซู” ที่บาซิลิกาซานตามาเรียโนเวลลาที่ฟลอเรนซ์
ริเวนเดลล์

ริเวนเดลล์ จากภาพยนตร์เดอะลอร์ดออฟเดอะริงส์
ริเวนเดลล์ (Rivendell) เป็นชื่ออาณาจักรแห่งหนึ่งของพวกเอลฟ์ ในจินตนิยายเรื่อง เดอะลอร์ดออฟเดอะริงส์ ของ เจ. อาร์. อาร์. โทลคีน ชื่อในภาษาซินดารินเรียกว่า อิมลาดริส (Imladris) ซึ่งมีความหมายว่า 'หุบเขาลึก'  บางครั้งถูกเอ่ยถึงด้วยชื่อ คฤหาสน์ลาสต์โฮมลี่เฮ้าส์ ในหุบเขาฟากตะวันตกของเทือกเขามิสตี้  อาณาจักรนี้ก่อตั้งขึ้นโดยเอลฟ์กึ่งมนุษย์ชื่อว่า เอลรอนด์ ตั้งแต่ยุคที่สองของโลกอาร์ดา  (ประมาณ 4-5 พันปี ก่อนเหตุการณ์ในเรื่อง ลอร์ดออฟเดอะริงส์)
ริเวนเดลล์ตั้งอยู่เชิงเขาทางฟากตะวันตกของฮิธายเกลียร์ หรือเทือกเขามิสตี้ ใกล้กับโตรกแคบของแม่น้ำบรุยเนน ซ่อนตัวมิดชิดอยู่ในหุบเขา เส้นทางเข้าออกสำคัญของอาณาจักรนี้คือทางข้ามแม่น้ำบริเวณที่เรียกว่า ฟอร์ดบรุยเนน  ภูมิอากาศทั่วไปค่อนข้างเย็น มีช่วงฤดูร้อนที่อบอุ่นและหิมะเล็กน้อยในฤดูหนาว
อาณาจักรริเวนเดลล์ก่อตั้งขึ้นในปีที่ 1697 ของยุคที่สอง ในระหว่างสงครามเมืองเอเรกิออน เมื่อกองทัพจากลินดอนที่กิล-กาลัดส่งมาช่วยเอเรกิออน นำทัพโดยเอลรอนด์ ต้องพาผู้ลี้ภัยที่หนีออกมาจากนครเอเรกิออนถอยขึ้นไปทางเหนือ  ทัพของเซารอนปิดล้อมริเวนเดลล์อยู่ถึงสามปี จนกระทั่งกิล-กาลัดและทัพจากนูเมนอร์ส่งมาช่วย ทัพจากริเวนเดลล์ยกออกตีกระหนาบจนสามารถเอาชนะเซารอนในการศึกครั้งนั้นได้  ริเวนเดลล์ถูกทัพของวิชคิงปิดล้อมอีกครั้งในราวศตวรรษที่ 14 ของยุคที่สาม และสามารถขับไล่ทัพของวิชคิงไปได้เมื่อได้รับกำลังเสริมมาจากลอธลอริเอน
ในเรื่อง เดอะฮอบบิท บิลโบ แบ๊กกิ้นส์ มาแวะพักที่ริเวนเดลล์นี้พร้อมกับพวกคนแคระ ในระหว่างการเดินทางไปยังภูเขาโลนลี่ และยังแวะพักในขากลับระหว่างเดินทางกลับไชร์พร้อมกับแกนดัล์ฟ
ในเรื่อง เดอะลอร์ดออฟเดอะริงส์  โฟรโด แบ๊กกิ้นส์ กับผองเพื่อนฮอบบิทของเขา เดินทางมายังริเวนเดลล์พร้อมกับอารากอร์น และได้ใช้เวลาพักฟื้นอยู่ที่นี่หลายเดือน  ที่นี้ยังเป็นที่ชุมนุมเผ่าพันธุ์ต่างๆ ที่ยังเป็นอิสระชนแห่งมิดเดิลเอิร์ธ คือพวกเอลฟ์ มนุษย์ และคนแคระ  ในที่ประชุมของเอลรอนด์ เผ่าพันธุ์ทั้งหลายได้ลงมติให้นำแหวนเอกไปทำลายเสียที่เมาท์ดูม  โดย โฟรโด เป็นผู้รับอาสาทำหน้าที่นี้   เอลรอนด์ได้เลือกตัวแทนแต่ละเผ่าพันธุ์เข้าร่วมในคณะพันธมิตรแห่งแหวน เพื่อปฏิบัติภารกิจนี้
ครอบครัวของเอลรอนด์ทุกคนพำนักอยู่ที่ริเวนเดลล์ ได้แก่ เคเลบรีอัน ภรรยาของเขา  เอลลาดาน และ เอลโรเฮียร์ บุตรชายฝาแฝด และธิดาคนสุดท้องคือ อาร์เวน นอกจากนี้เอลรอนด์ยังเลี้ยงดูทายาทวงศ์กษัตริย์มนุษย์ คือ อารากอร์น ในฐานะบุตรบุญธรรมของตนด้วย  แต่เคเลบรีอันได้รับบาดเจ็บในระหว่างเดินทางข้ามเทือกเขามิสตี้ครั้งหนึ่งแล้วถูกพวกออร์คซุ่มโจมตี นางจึงเดินทางไปรักษาตัวที่แผ่นดินอมตะ  ในระหว่างยุคสงครามแหวน เคเลบรีอันจึงมิได้อยู่ที่ริเวนเดลล์แล้ว
ในช่วงต้นของยุคที่สี่  หลังจากอาร์เวนได้อภิเษกกับอารากอร์น ขึ้นเป็นราชา-ราชินีของอาณาจักรกอนดอร์แล้ว  เอลรอนด์เดินทางออกจากริเวนเดลล์เพื่อกลับไปยังแผ่นดินตะวันตก คงเหลือแต่เพียงเอลลาดานและเอลโรเฮียร์พำนักอยู่ที่นี่ ต่อมา เคเลบอร์น ได้ละลอธลอริเอนและมาสมทบกับพวกเขาที่นี่  แต่ไม่มีบันทึกใดระบุว่า สุดท้ายแล้วพวกเอลฟ์อพยพออกจากริเวนเดลล์ไปจนหมดสิ้นเมื่อใด
ราชอาณาจักรเซดัง

| ราชอาณาจักรเซดัง Royaume des Sedangs |
| --- | --- |
พ.ศ. 2431–พ.ศ. 2433
   ธงชาติ
สถานะ: ประเทศจำลอง
ที่ตั้ง: เวียดนามกลาง
เมืองหลวง: กนกุงหรือเปเลย อักนา
ภาษาทั่วไป: ภาษาเซดัง และ ภาษาฝรั่งเศส
การปกครอง: ราชาธิปไตย
พระมหากษัตริย์:  
ประวัติศาสตร์:  

• ประกาศจัดตั้ง : 3 มิถุนายน พ.ศ. 2431
• สลายตัวหลังการเสียชีวิตของมารีที่ 1 : 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2433
 
สกุลเงิน: Math / Mouk
ราชอาณาจักรเซดัง (Kingdom of Sedang; ภาษาฝรั่งเศส: Royaume des Sedangs) เป็นเขตการปกครองที่ก่อตั้งขึ้นชั่วคราวในพุทธศตวรรษที่ 24 โดยนักผจญภัยชาวฝรั่งเศส ชาร์เลิส-มารี ดาวิด เดอ แมเรนาในดินแดนที่ปัจจุบันคือประเทศเวียดนาม
แมเรนาเคยเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐบาลฝรั่งเศสมาก่อนและมีประวัติน่าสงสัยว่าเคยเกี่ยวข้องกับการทุจริตได้เป็นเจ้าของที่ดินเพาะปลูกใน พ.ศ. 2431 ในอินโดจีนฝรั่งเศส ในระยะที่กษัตริย์สยามได้กล่าวอ้างสิทธิในดินแดนดังกล่าวกับฝรั่งเศส แมเรนาได้เดินทางเข้าไปยังดินแดนตอนในเพื่อไปเจรจากับหัวหน้าเผ่าท้องถิ่นต่างๆ เมื่อเขาไปถึงได้เจรจากับหัวหน้าเผ่าเพื่อจัดตั้งราชอาณาจักรภายใต้การปกครองของเขา โดยเขากล่าวอ้างว่าเผ่าเหล่านี้ไม่เคยส่งบรรณาการให้อันนัมและมีสิทธิที่จะเป็นเอกราช ราชอาณาจักรเซดังที่เขาตั้งชื่อนี้ประกอบด้วยเผ่าบะห์นาร์ เผ่าเรเงา และเผ่าเซดัง เขาได้รับเลือกให้เป็นกษัตริย์จากเผ่าเหล่านี้ ตั้งเมืองหลวงที่กนกุงหรือเปเลย อักนาที่แปลว่าเมืองใหญ่ เมื่อวันที่ 3 มิถุนายน พ.ศ. 2431
จากนั้น เขาได้ติดต่อไปยังสาธารณรัฐฝรั่งเศสที่สามเพื่อยกราชอาณาจักรนี้ให้แลกกับสิทธิผูกขาดทางการค้า และยังกล่าวว่าปรัสเซียสนใจดินแดนของเขาถ้าฝรั่งเศสไม่สนใจ เมื่อรัฐบาลฝรั่งเศสไม่ตอบสนอง เขาจึงไปติดต่ออังกฤษในฮ่องกง ต่อมาเขาเดินทางไปเบลเยียม ซึ่งใน พ.ศ. 2432 มีนักการเงินสนับสนุนเงินและอาวุธแก่เขาแลกกับสิทธิในการทำเหมืองแร่ในราชอาณาจักร การเดินทางกลับสู่ราชอาณาจักรเซดังของแมเรนาถูกขัดขวางโดยกองทัพเรือฝรั่งเศสที่ปิดล้อมท่าเรือของเวียดนาม และอาวุธของเขาถูกยึดที่สิงคโปร์
ราชอาณาจักรเซดังสิ้นสุดลงเมื่อแมเรนาเสียชีวิตลง แมเรนาได้เปลี่ยนมานับถือศาสนาอิสลามและมีภรรยาเป็นหญิงชาวพื้นเมืองหลายคน เขาเสียชีวิตอย่างมีเงื่อนงำเมื่อ 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2433 ที่มลายา ซึ่งมีทั้งที่กล่าวว่าเขาเสียชีวิตเพราะงูกัด ถูกวางยาพิษ หรือเพราะการต่อสู้
แหล่งข้อมูลอื่น

The Imperial Collection - A site documenting the history and stamps issued by Sedang.
The Kingdom of Sedang - A contemporary Canadian-based Sedang revival group. They have no link to Mayrena's kingdom.
มันไซ

คู่ผู้แสดงมันไซในงานเฉลิมฉลองขึ้นปีใหม่ โดยคนขัดจังหวะ (สึกโกมิ) อยู่ด้านหน้า และคนใสซื่อ (โบเกะ) อยู่ด้านหลัง (ไม่ทราบศิลปิน ภาพวาดญี่ปุ่นช่วงศตวรรษที่ 19)
มันไซ (ญี่ปุ่น: 漫才; โรมาจิ: Manzai) เป็นการแสดงตลกในวัฒนธรรมญี่ปุ่น ซึ่งสามารถเปรียบได้เหมือนการแสดงสแตนด์อัพคอมเมดี
โดยทั่วไปแล้ว มันไซจะประกอบไปด้วยผู้แสดงสองคน (ญี่ปุ่น: 漫才師; โรมาจิ: Manzaishi) ได้แก่ คนขัดจังหวะ (ญี่ปุ่น: 突っ込み; โรมาจิ: Tsukkomi; ทับศัพท์: สึกโกมิ; สอดเข้า, ขัดจังหวะ) และ คนใสซื่อ (ญี่ปุ่น: ボケ; โรมาจิ: Boke; ทับศัพท์: โบเกะ (มาจากคำว่า 呆ける ซึ่งหมายถึงเติบโตอย่างไร้เดียงสา)) รับและส่งมุกตลก (เปรียบเสมือนการชง-ตบ) ด้วยความเร็ว ส่วนใหญ่จะเป็นมุกตลกที่เล่าถึงสถานการณ์การที่ต่างคนต่างเข้าใจผิด พูดไร้สาระ หรือคำพูดสองแง่สองง่าม
ในปัจจุบัน มันไซจะถูกเล่นในแถบโอซากะและผู้แสดงมันไซจะใช้สำเนียงคันไซในระหว่างการทำการแสดง
ในปี ค.ศ. 1933 โยชิโมโตะ โคเกียว บริษัทความบันเทิงขนาดใหญ่ที่ตั้งอยู่ในโอซากะ ได้เริ่มมีการนำเสนอการแสดงมันไซในแบบโอซากะและการเขียนคำว่า 'มันไซ' โดยใช้อักษรคันจิ "漫 (man)" และ "才 (zai)" (เป็นหนึ่งในวิธีเขียนหลายแบบของ 'มันไซ' ในภาษาญี่ปุ่น (ดู § ชื่อเรียก ด้านล่าง) แก่ผู้ชมชาวโตเกียวได้รู้จัก ในปี 2015 นวนิยายมันไซของมาโตโยชิ นาโอกิ สปาร์ค (ญี่ปุ่น: 火花; โรมาจิ: Hibana) ได้รับรางวัลวรรณกรรมอากูตางาวะ และถูกดัดแปลงเป็นละครชุด ฮิบานะ: สปาร์ค บนเน็ตฟลิกซ์ในปี 2016 นอกจากนี้ภาพยนตร์เรื่อง เด็กอาซากุสะ ที่เล่าเรื่องราวของนักแสดงมันไซ ทาเกชิ คิตาโนะ ได้เผยแพร่บนเน็ตฟลิกซ์ในปี 2021 ด้วยเช่นกัน
ประวัติ

พบหลักฐานการแสดงมันไซเป็นครั้งแรกในเทศกาลตรุษญี่ปุ่นช่วงยุคเฮอัง ผู้แสดงมันไซสองคนที่ตอบโต้กันด้วยคำพูดที่มาจากเหล่าเทพ โดยผู้แสดงคนหนึ่งมีท่าที่หรือแสดงปฏิกิริยาตรงกันข้ามกับอีกฝ่ายหนึ่ง รูปแบบนี้ยังคงมีให้เห็นอยู่จวบจนถึงปัจจุบันในบทบาทของคนใสซื่อ (โบเกะ) และ คนขัดจังหวะ (สึกโกมิ)
ต่อมาในยุคเอโดะ การให้ความสำคัญกับอารมณ์ขันได้เพิ่มขึ้นอย่างเห็นได้ชัด ภูมิภาคต่าง ๆ ในประเทศญี่ปุ่นได้ออกแบบวิธีการแสดงมันไซที่แตกต่างกันไป เช่น โอวาริ มันไซ (ญี่ปุ่น: 尾張万歳; โรมาจิ: Owari Manzai) มิกาวะ มันไซ (ญี่ปุ่น: 三河万歳; โรมาจิ: Mikawa Manzai) และ ยาโมโตะ มันไซ (ญี่ปุ่น: 大和万歳) การมาถึงของยุคเมจิ ทำให้เกิด โอซากะ มันไซ (ญี่ปุ่น: 大阪万才; โรมาจิ: Ōsaka Manzai) ที่ได้เริ่มสร้างการเปลี่ยนแปลงที่ดีกว่าในเชิงความนิยมเมื่อเทียบกับมันไซในยุคก่อน ๆ ซึ่งถึงแม้จะเป็นเช่นนั้น รากูโกะ ยังคงเป็นที่นิยมเสียมากกว่า[ต้องการอ้างอิง]
หลังสิ้นสุดยุคไทโช ในปี 1912 บริษัทโยชิโมโตะ โคเกียว ที่ก่อตั้งในช่วงต้น ๆ ของยุคได้คิดค้นมันไซที่ไม่มีการแสดงในเชิงเฉลิมฉลองเหมือนมันไซสมัยก่อน โดยมันไซรูปแบบใหม่ได้ประสบความสำเร็จเป็นอย่างมากและความนิยมก็ได้แพร่กระจายไปทั่วประเทศญี่ปุ่น รวมถึงโตเกียวด้วยเช่นกัน และประกอบกับคลื่นเทคโนโลยีการสื่อสารใหม่ มันไซยังถูกแสดงบนเวทีโรงละคร วิทยุ โทรทัศน์ และวิดีโอเกม
ชื่อเรียก

คันจิสำหรับคำว่า 'มันไซ' สามารถเขียนได้หลายแบบ โดยดั่งเดิมแล้วเขียนแล้วมีความหมายว่า "หมื่นปี" (ญี่ปุ่น: 萬歳; โรมาจิ: Banzai; ทับศัพท์: บันไซ) ที่ใช้คันจิ 萬 (man) แทนที่จะใช้คันจิอีกตัวที่อ่านออกเสียงเหมือนกัน 万 และคันจิที่ง่ายกว่า 才 แทนที่  歳 (สามารถเขียนเพื่อสื่อความหมาย 'ความสามารถ') การมาถึงของ โอซากะ มันไซ ทำให้มีการเปลี่ยนคันจิตัวแรกเป็น 漫 ที่อ่านออกเสียงเหมือนกัน
โบเกะ และ สึกโกมิ

โบเกะ และ สึกโกมิ ถือว่าเป็นลักษณะเด่นที่สำคัญของมันไซ ซึ่งสามารถเปรียบเสมือนได้กับการชง-ตบของการแสดงตลกในประเทศไทย คนใสซื่อ (ญี่ปุ่น: ボケ; โรมาจิ: Boke; ทับศัพท์: โบเกะ) มาจากคำกริยา โบเกรุ (ญี่ปุ่น: 惚ける/呆ける; โรมาจิ: Bokeru) ที่มีความหมายว่า "เติบโตอย่างไร้เดียงสา" ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงการตีความที่ผิดพลาดและการลืมสิ่งที่พึ่งพูดออกไปในระยะเวลาอันรวดเร็วของผู้ที่รับบทเป็นโบเกะ และคำว่า สึกโกมิ (ญี่ปุ่น: 突っ込み; โรมาจิ: Tsukkomi) หมายถึงผู้แสดงมันไซที่มีหน้าที่ขัดจังหวะ พูดแทรก หรือแก้ไขข้อมูลที่ไม่ถูกต้องของโบเกะ โดยทั่วไปแล้วสึกโกมิจะตำหนิติเตียนโบเกะ และตีศีรษะด้วยพัดลมกระดาษพับที่เรียก ฮาริเซ็ง (ญี่ปุ่น: 張り扇; โรมาจิ: Harisen) นอกจากนี้ยังมีอุปกรณ์ประกอบการแสดงมันไซอื่น ๆ เช่น กลองเล็กที่มักจะถือและใช้โดยโบเกะ ไม้ไผ่ญี่ปุ่น หรือร่มกระดาษ เป็นต้น[ต้องการอ้างอิง] อุปกรณ์ประกอบการแสดงเหล่านี้จะใช้ในการแสดงมันไซที่ไม่มีความจริงจังเท่านั้น เนื่องจากการแสดงมันไซแบบดั้งเดิมหรือการแข่งขันจะบังคับไม่ให้มีการใช้อุปกรณ์ประกอบการแสดง อีกทั้งยังทำให้การแสดงตลกนี้เป็นเหมือนกับ คนโตะ (การแสดงตลกที่ให้ความสำคัญกับอุปกรณ์และฉากประกอบการแสดง) มากกว่าการแสดงมันไซ
การแสดงมันไซที่มีชื่อเสียง

ดาวน์ทาวน์
ทาเกชิ คิตาโนะ ผู้กำกับภาพยนตร์ พิธีรายการโทรทัศน์ และอดีตนักแสดงมันไซของ "ทู บีทส์"
ดูเพิ่ม

นินินบาโอริ
เคียวเง็น
รากูโกะ
แหล่งข้อมูลอื่น

"Commodified Comedians and Mediatized Manzai: Osakan Comic Duos and Their Audience" โดย Xavier Benjamin Bensky. การศึกษาค้นคว้าผลกระทบทางวัฒนธรรมของมันไซ
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  ญี่ปุ่น 
ภาพพิมพ์แสดงนักแสดงมันไซสองคนในฉากปีใหม่ (ราว 1825)
รายชื่อตัวละครในชานะ นักรบเนตรอัคคี

บทความนี้เป็นบทความที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับรายชื่อตัวละครใน ไลท์โนเวล, มังงะ และ อะนิเมะ จากญี่ปุ่น เรื่อง ชานะ นักรบเนตรอัคคี
บาลมาสเควท

องค์กรของพวกโทโมงาระที่อยู่ในโลกมนุษย์ นำโดยราชาแห่งพิภพแดง 3 ตน วัตถุประสงค์ยังไม่เป็นที่แน่ชัด แต่พวกเขาพยายามค้นหา เด็กหลงยามเที่ยงคืน ซึ่งอยู่ภายในตัวยูจิ พวกเขาวางแผนที่จะใช้ เด็กหลงยามเที่ยงคืน ทำให้โลกกลายเป็น น้ำพุแห่งชีวิต ให้เหล่าโทโมงาระ
| ด ค กชานะ นักรบเนตรอัคคี โดย ยาชิจิโร่ ทากาฮาชิ และ โนอิจิ อิโต |
| --- | --- |
ไลท์โนเวล ·  รายชื่อตอน  ·  ตัวละคร  ·  อัลบั้ม
ประเทศไทยใน พ.ศ. 2359

เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นใน พ.ศ. 2359 (ค.ศ. 1816) ในประเทศไทย เป็นปีที่ 35 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ แห่งราชวงศ์จักรี และเป็นปีที่ 8 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย  และนับเป็นปี จ.ศ. 1177 (1 มกราคม - 28 มีนาคม) และ 1178 (29 มีนาคม - 31 ธันวาคม) ในแบบปัจจุบัน
ผู้นำ

พระมหากษัตริย์: พระบาทสมเด็จพระพุทธเจ้าอยู่หัว
กรมพระราชวังบวรสถานมงคล: กรมพระราชวังบวรสถานมงคล
สมุหนายก: เจ้าพระยาอภัยภูธร
สมุหพระกลาโหม: เจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์
ผู้เกิด > มกราคม

4 มกราคม – พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้างอนรถ พระบรมวงศ์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2393)
24 มกราคม – พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นภูมินทรภักดี พระบรมวงศ์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2417)
ผู้เกิด > มีนาคม

11 มีนาคม – พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมขุนวรจักรธรานุภาพ พระบรมวงศ์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2415)
17 มีนาคม – พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเสงี่ยม พระบรมวงศ์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2433)
ผู้เกิด > เมษายน

19 เมษายน – สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าอาภรณ์ อดีตผู้กำกับกรมพระคชบาล (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2391)
ผู้เกิด > มิถุนายน

28 มิถุนายน – พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพงา พระบรมวงศ์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2399)
ผู้เกิด > ไม่ทราบวัน

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าแสงจันทร์ พระบรมวงศ์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2421)
หม่อมเจ้าพระญาณวราภรณ์ (รอง) พระราชาคณะ (สิ้นชีพิตักษัย พ.ศ. 2422)
เจ้าคุณจอมมารดาเอม พระราชมารดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ (อสัญกรรม พ.ศ. 2428)
พระเจ้าราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าทัดทรง พระบรมวงศ์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2428)
พระอธิการเอี่ยม ปฐมนาม เจ้าอาวาสวัดสพานสูงรูปที่ 1 (มรณภาพ พ.ศ. 2439)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้านิเวศน์ พระกุลเชษฐ์พระองค์ที่ 12 แห่งราชวงศ์จักรี (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2441)
ผู้เสียชีวิต > พฤษภาคม

22 พฤษภาคม – สมเด็จพระสังฆราช (ศุข) สมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ 2 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ (ประสูติ พ.ศ. 2278)
ผู้เสียชีวิต > ธันวาคม

31 ธันวาคม – พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นศรีสุเรนทร์ พระบรมวงศ์ (ประสูติ พ.ศ. 2331)
ผู้เสียชีวิต > ไม่ทราบวัน

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากระษัตรี พระบรมวงศ์ (ประสูติ พ.ศ. 2338)
พระยาเทพวงศ์ เจ้าผู้ครองนครแพร่พระองค์ที่ 24 (ไม่ทราบปีประสูติ)
หม่อมเจ้าองุ่น นรินทรางกูร พระอนุวงศ์ (ไม่ทราบปีประสูติ)
รายชื่อตัวการ์ตูนของซานริโอ

แบดแบตซ์มารุ (Bad Badtz-Maru)
บัตตอนโน้ส (Button Nose)
ชาร์มมี่คิตตี้ (Charmmy Kitty)
จีไจมอนจัง (Chi Chai Monchan)
จิบิมารุ (Chibimaru)
ช็อกโกแคท (Chococat)
ซินามอโรล (Cinnamoroll)
โคโระโคโระคุริริน (Coro Coro Kuririn)
เดียร์แดเนียล (Dear Daniel)
เดียร์รี่ลู (Deery Lou)
โดคิโดคิ ยัมมี่ชัมส์ (Doki Doki Yummychums)
ฟรูลลี่มิว (Frooliemew)
ฮังเกียวดง (Hangyodon)
เฮลโลคิตตี (Hello Kitty)
มายสวีทเปียโน (My Sweet piano)
โฮชิโนวางุมะ (Hoshinowaguma)
เคโระเคโระเครอปปี้ (Kero Kero Keroppi)
คุโรมิ (Kuromi)
แลนดรี (Landry)
ลิตเติ้ลทวินสตาร์ส (Little Twin Stars)
มาร์รอนครีม (Marron Cream)
มาชูมาโระ มิไต นะ ฟุวะฟุวะ เนียงโกะ (Masyumaro Mitai na Fuwafuwa Nyanko)
โอซารุ โนะ มอนคิจิ (Osaru no Monkichi)
มายเมโลดี้ (My Melody)
เนมุกโกะเนียโกะ (Nemukko Nyago)
แพนด้าแอปเปิ้ล (Pandapple)
ปาตะปาตะเป็ปปี้ (Patapata Peppy)
แพตตี้แอนด์จิมมี่ (Patty & Jimmy)
อาฮิรุ โนะ เป็กเกิ้ล (Ahiru no Pekkle)
Picke Bicke
พิงค์ โนะ โคริสุ (Pink no Corisu)
พิงกี้ลิลลี่ (Pinki Lili)
โคะบุตะ โนะ ปิ๊ปโป (Kobuta no Pippo)
โปแช็กโก (Pochacco)
ปอมปอมปูริน (Pom Pom Purin)
พุรุรุนคิวปิ (Pururun Kyupi)
โรโบวัน (ROBOW@N)
ชินคันเซ็น (Shinkansen)
สปอร์ตตี้ด็อตตี้ (Spottie Dottie)
สตรอเบอร์รี่คิง (Strawberry King)
ชูการ์บันนี่ส์ (Sugarbunnies)
สวีทโครอน (Sweet Coron)
มินนะ โนะ ทาโบ (Minna no Tabō)
เทโนริคุมะ (Tenorikuma)
ทักซิโดแซม (Tuxedo Sam)
Unico (formerly)
อุสะฮานะ (U*SA*HA*NA)
ซาชิคิบุตะ (Zashikibuta)
เพิ่มเติม(รวมทุกตัว(ไม่ได้เรียงลำดับ))
Hello Kitty
Cinnamoroll
My Melody
Pompompurin
Little Twin Stars
YOSHIKITTY
KIRIMI CHAN.
Pochacco
Kuromi
Kerokerokeroppi
Wish me mell
BAD BADTZ-MARU
TUXEDOSAM
Bonbonribbon
My Sweet Piano
Hangyodon
Littleforestfellow
Rilu Rilu Fairilu
Marroncream
Jewelpet
LLOROMANNIC
Corocorokuririn
Hummingmint
Dear Daniel
Minna No Tabo
Charmmy Kitty
Nya Ni Nyu Nye Nyon
Sugarbunnies
Monkichi
Cheery Chums
Maimai
Ahiru no Pekkle
U*sa*ha*na
SHOW BY ROCK!!
Patty & Jimmy
Aggretsuko
FRESH PUNCH
Ichigoman
Marshmallowmitaina- fuwafuwanyanko
Fukuchan
Goropikadon
Hagurumanstyle
Patapatapeppy
TINY CHUM
Pankunchi
DREAMTALEKUBEAR
Zashikibuta
The Strawberry King
SHINKANSEN
Shinkaizoku
Pokopon's Diary
Kashiwankomochi
PAU・PIPO
Sugarminuet
The Vaudeville Duo
Cacao and Vanilla
Chococat
NYOKKI & PENNE
Honeymomo
Cherinacherine
The Runabouts
Rururugakuen
Umeya Zakkaten
Seven Silly Dwarfs
NORANEKOLAND
Button Nose
Tenorikuma
Winkipinki
Chibimaru
Chunenheroine Ojisan’s
Framboiloulou
Tinypoem
Yachiyo Charmer
LOOKYLOO
MR. MEN LITTLE MISS
Darkgrapeman
ZippyZoo
RISURU
Peter Davis
Littlelovin
SPORTINGBEARS
MIMICMIKE
Marumofubiyori
Mewkledreamy
cogimyun
Kabukinyantaro
PINKYLILROSE　RIOSKYPEACE
Caribadix
ELPASO
Cottontails
Dachonosuke
Paradise Lives
FujinRainosuke
Hooty Hoots
PUCHIPUCHIWANKO
My Friend Pero
Robearta
ROBOW@N
Mokuba
My Sweet piano
พระวิสุทธิวงศาจารย์ (วิเชียร อโนมคุโณ)

| พระวิสุทธิวงศาจารย์ (วิเชียร อโนมคุโณ) |
| --- | --- |

คำนำหน้าชื่อ: พระเดชพระคุณ
ส่วนบุคคล
เกิด: 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2480 (86 ปี)
มรณภาพ: 26​ กันยายน พ.ศ. 2564
นิกาย: มหานิกาย
การศึกษา: เปรียญธรรม 9 ประโยค นักธรรมชั้นเอก พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์
ตำแหน่งชั้นสูง
ที่อยู่: วัดปากน้ำ ภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร
บรรพชา: 21 มิถุนายน พ.ศ. 2494
อุปสมบท: 4 พฤษภาคม พ.ศ. 2500
พรรษา: 67
ตำแหน่ง: อดีตกรรมการมหาเถรสมาคม อดีตเจ้าคณะใหญ่หนเหนือ อดีตรองเจ้าอาวาสวัดปากน้ำ ภาษีเจริญ
พระวิสุทธิวงศาจารย์ นามเดิม วิเชียร เรืองขจร ฉายา อโนมคุโณ เป็นพระราชาคณะเจ้าคณะรองฝ่ายมหานิกาย เคยดำรงตำแหน่งกรรมการมหาเถรสมาคม เจ้าคณะใหญ่หนเหนือ และรองเจ้าอาวาสวัดปากน้ำ ภาษีเจริญ
ประวัติ

พระวิสุทธิวงศาจารย์ เดิมชื่อ วิเชียร เรืองขจร เกิดวันอาทิตย์ ที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2480 ปีฉลู ขึ้น 4 ค่ำ เดือน 12 บ้านบางพลับ ตำบลบางพลับ อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี บรรพชาเป็นสามเณรเมื่อวันที่ 21 มิถุนายน พ.ศ. 2494 ณ วัดดงตาล ตำบลบางพลับ อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี โดยมี พระครูอุภัยภาดารักษ์ วัดสองพี่น้อง เป็นพระอุปัชฌาย์ ต่อมาอุปสมบทเมื่อวันที่ 4 พฤษภาคม พ.ศ. 2500 ณ วัดปากน้ำ เขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร โดยมีพระธีรสารมุนี วัดอัปสรสวรรค์ เขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร เป็นพระอุปัชฌาย์
วิทยฐานะ

พ.ศ. 2492 จบประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนวัดท่าจัด อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี
พ.ศ. 2499 สอบได้นักธรรมชั้นเอก สำนักเรียนวัดปากน้ำ เขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร
พ.ศ. 2516 สอบได้เปรียญธรรม 9 ประโยค สำนักเรียนวัดปากน้ำ เขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร
พ.ศ. 2544 ได้รับปริญญาพุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาวิชาภาษาบาลี จากมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
การปกครอง

พ.ศ. 2512 เป็นผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดปากน้ำ
พ.ศ. 2521 เป็นรองเจ้าอาวาสวัดปากน้ำ
พ.ศ. 2526 เป็นพระอุปัชฌาย์ประเภทวิสามัญ
พ.ศ. 2534 เป็นรองเจ้าคณะภาค 7
พ.ศ. 2538 เป็นเจ้าคณะภาค 7
พ.ศ. 2558 เป็นเจ้าคณะใหญ่หนเหนือ
งานการศึกษา

พ.ศ. 2503 เป็นกรรมการตรวจประโยคธรรมสนามหลวง
พ.ศ. 2503 เป็นกรรมการตรวจประโยคบาลีสนามหลวง
พ.ศ. 2504 เป็นอาจารย์สอนบาลีประจำสำนักเรียนวัดปากน้ำ
พ.ศ. 2511 เป็นอาจารย์ใหญ่สำนักเรียนวัดปากน้ำ
พ.ศ. 2535 เป็นกรรมการออกข้อสอบ ยกร่าง ตรวจร่างเฉลยข้อสอบประโยคบาลีสนามหลวง
พ.ศ. 2535 เป็นผู้อำนวยการตรวจธรรมสนามหลวงชั้นตรี ภาค 7
พ.ศ. 2535 เป็นอาจารย์สอนบาลีประโยค ป.ธ.7 ประจำโรงเรียนพระปริยัติธรรมของคณะสงฆ์วัดสามพระยา
พ.ศ. 2537 เป็นอาจารย์สอนบาลีประโยค ป.ธ.9 ประจำโรงเรียนพระปริยัติธรรมของคณะสงฆ์วัดสามพระยา
พ.ศ. 2538 เป็นรองแม่กองบาลีสนามหลวง
พ.ศ. 2548 เป็นผู้อำนวยการจัดอบรมบาลีก่อนสอบภาค 7
พ.ศ. 2548 ตั้งโครงการส่งเสริมการศึกษาภาษาบาลีเพื่อดำรงพุทธศาสน์ คณะสงฆ์ภาค 7
ตำแหน่งในอดีต

รองเจ้าอาวาสวัดปากน้ำ พระอารามหลวง
อาจารย์ใหญ่สำนักเรียนวัดปากน้ำ
หัวหน้าสำนักฝึกอบรมพระธรรมทูต
หัวหน้าพระธรรมทูตสายที่ 4
ที่ปรึกษาแม่กองบาลีสนามหลวง
กรรมการมหาเถรสมาคม
เจ้าคณะใหญ่หนเหนือ
สมณศักดิ์

พ.ศ. 2516 ได้รับพระราชทานแต่งตั้งสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญที่ พระเมธีวราภรณ์
พ.ศ. 2527 ได้รับพระราชทานเลื่อนตั้งสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะชั้นราชที่ พระราชปริยัติกวี ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
พ.ศ. 2535 ได้รับพระราชทานเลื่อนตั้งสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะชั้นเทพที่ พระเทพสุธี ธรรมปรีชาญาณดิลก ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
พ.ศ. 2541 ได้รับพระราชทานเลื่อนตั้งสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะชั้นธรรมที่ พระธรรมธีรราชมหามุนี คัมภีรญาณวิมล โสภณธรรมานุสิต ตรีปิฎกบัณฑิตมหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
พ.ศ. 2549 ได้รับพระราชทานสถาปนาสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะเจ้าคณะรองชั้นหิรัญบัฏที่ พระวิสุทธิวงศาจารย์ ญาณทัศนวิกรม พรหมจริยาธิมุต วิสุทธิธรรมานุจารี ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
มรณภาพ

พระวิสุทธิวงศาจารย์ มรณภาพเมื่อวันที่ 26 กันยายน พ.ศ. 2564 เวลา 12.52 น. ด้วยโรคมะเร็งปอด สิริอายุ 84 ปี พรรษา 64 ที่โรงพยาบาลกรุงเทพ สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินไปในการพระราชทานเพลิง เมื่อวันที่ 27 มีนาคม พ.ศ. 2565 ณ เมรุหลวงหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส
ริเวอร์ อเล็กซานเดอร์

ริเวอร์ อเล็กซานเดอร์ (เกิดเมื่อวันที่ 29 พฤศจิกายน ค.ศ. 1999) เป็นนักแสดงชาวอเมริกัน ริเวอร์ อเล็กซานเดอร์ เกิดที่เมือง เซาท์เวิสท์ แรนเชส รัฐฟอริดา สำเร็จการศึกษาที่โรงเรียนแเมิรกัน เฮอริเทก ริเวอร์ อเล็กซานเดอร์เริ่มแสดงภาพยนตร์เมื่ออายุ 11 ปี หรือเมื่อปี ค.ศ. 2010 จากการแสดงละครเวทีในนครนิวยอร์ก ในละครเวทีเรื่อง เลือด เลือด แอนดรูว์ แจ็กสัน