stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ดาวหาง
ประเภทดาวหางที่สำคัญ > ดาวหางเฉียดดวงอาทิตย์

ดาวหางเฉียดดวงอาทิตย์ (Sungrazing comet) คือดาวหางที่เข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากเป็นพิเศษ บางครั้งเข้าใกล้เพียงไม่กี่พันกิโลเมตรจากพื้นผิวดวงอาทิตย์ ดาวหางขนาดเล็กอาจระเหิดหายไปเลยเมื่อเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มาก ๆ แต่ถ้าดวงใหญ่สักหน่อยก็จะสามารถเคลื่อนผ่านจุดใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุดได้หลายครั้ง แต่ส่วนใหญ่แล้วแรงโน้มถ่วงมหาศาลของดวงอาทิตย์มักจะส่งผลให้มันแตกออกเป็นเสี่ยง ๆ เสียมากกว่า
ประมาณ 90% ของดาวหางประเภทนี้ที่สังเกตการณ์โดยยานโซโฮ มักเป็นดาวหางในตระกูลครอทซ์ (Kreutz) ซึ่งมีกำเนิดจากดาวหางขนาดยักษ์ดวงหนึ่งที่แตกเป็นชิ้นเล็กชิ้นน้อยระหว่างการเข้าสู่ระบบสุริยะชั้นในเป็นครั้งแรก ส่วนอีก 10% ที่เหลือเป็นดาวหางทั่วไป ยังมีกลุ่มของดาวหางอีก 4 กลุ่มที่ถูกจัดอยู่ในประเภทนี้ ได้แก่ ดาวหางตระกูลครอต (Kracht), ครอต 2 เอ (Kracht 2a), มาร์สเดน (Marsden) และมีเยอร์ (Meyer) กลุ่มดาวหางมาร์สเดนและครอตต่างเกี่ยวข้องกับดาวหางมัคโฮลซ์ (96P/Machholz) ซึ่งเป็นดาวหางต้นกำเนิดของธารสะเก็ดดาวในฝนดาวตกควอดแดรนต์ (Quadrantids) และฝนดาวตกแกะ (Arietids)
ประเภทดาวหางที่สำคัญ > ดาวหางที่ผิดปกติ

ในบรรดาดาวหางซึ่งเรารู้จักแล้วเป็นจำนวนนับพันดวง มีบางดวงที่เป็นดาวหางผิดปกติ ดาวหางเองเคอมีวงโคจรตั้งแต่เขตรอบนอกของแถบดาวเคราะห์น้อยเข้ามาจนถึงวงโคจรของดาวพุธ ขณะที่ดาวหางชวาสมานน์-วัคมานน์ (29P/Schwassmann-Wachmann) มีวงโคจรที่เคลื่อนอยู่ระหว่างดาวพฤหัสบดีและดาวเสาร์เท่านั้น ดาวหาง 2060 ไครอน ซึ่งมีวงโคจรที่ไม่เสถียร เปลี่ยนแปรอยู่ระหว่างดาวเสาร์กับดาวยูเรนัส ถูกจัดประเภทเป็นดาวเคราะห์น้อยเมื่อตอนที่ค้นพบครั้งแรก จนกระทั่งต่อมามีการค้นพบหางโคม่าอย่างจาง ๆ ในทำนองเดียวกัน ดาวหางชูเมกเกอร์-เลวี 2 ก็ถูกจัดประเภทเริ่มต้นเป็นดาวเคราะห์น้อย 1990 UL3 คาดว่าดาวเคราะห์น้อยที่เข้ามาใกล้โลกประมาณ 6% เป็นนิวเคลียสของดาวหางที่หมดอายุ ไม่มีแก๊สหลงเหลืออยู่อีกต่อไปแล้ว
มีการเฝ้าสังเกตดาวหางบางดวงไปจนกระทั่งถึงกาลแตกดับระหว่างเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากที่สุด ในจำนวนนี้รวมถึงดาวหางเวสต์และดาวหางอิเกะยะ-เซะกิ (Ikeya-Seki) ส่วนดาวหางบีลาเป็นตัวอย่างที่พิเศษ มันแตกออกเป็นสองส่วนระหว่างการเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากที่สุดในปี ค.ศ. 1846 จากนั้นมีการสังเกตพบชิ้นส่วนทั้งสองแยกจากกันในปี ค.ศ. 1852 แล้วก็ไม่ได้พบกับมันอีกเลย แต่กลับพบฝนดาวตกที่งดงามน่าดูในปี ค.ศ. 1872 และ 1885 ซึ่งเป็นปีที่ดาวหางควรจะกลับมาปรากฏอีกครั้ง นอกจากนี้ยังมีฝนดาวตกขนาดเล็กในกลุ่มดาวแอนดรอเมดาเกิดขึ้นในเดือนพฤศจิกายนเป็นประจำทุกปี ซึ่งเป็นจังหวะที่โลกเคลื่อนที่ตัดผ่านวงโคจรของดาวหางบีลาพอดี
การสูญสลายของดาวหางที่น่าจดจำอีกเหตุการณ์หนึ่งคือดาวหางชูเมกเกอร์-เลวี 9 ซึ่งค้นพบในปี พ.ศ. 2536 ในตอนที่ค้นพบนั้นดาวหางกำลังอยู่ในวงโคจรแถวดาวพฤหัสบดี แล้วถูกแรงดึงดูดของดาวเคราะห์จับตัวไว้เมื่อมันเคลื่อนเข้าใกล้ในปี พ.ศ. 2535 การประจันหน้ากันครั้งนั้นทำให้ดาวหางแตกออกเป็นเสี่ยง ๆ หลายร้อยชิ้น และใช้เวลาหกวันในเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2537 ที่ชิ้นส่วนทั้งหมดพุ่งเข้าสู่ชั้นบรรยากาศของดาวพฤหัสบดี นับเป็นครั้งแรกที่นักดาราศาสตร์สังเกตเห็นการรวมตัวกันของวัตถุอวกาศสองชนิดในระบบสุริยะ นอกจากนี้ ยังมีข้อสันนิษฐานว่าวัตถุที่ทำให้เกิดเหตุระเบิดที่ทังกัสกาในปี ค.ศ. 1908 น่าจะเป็นชิ้นส่วนหนึ่งของดาวหางเองเคอ
การเฝ้าดูดาวหาง

การค้นพบดาวหางดวงใหม่อาจเกิดได้จากการเฝ้าดูผ่านกล้องโทรทรรศน์หรือกล้องสองตา แต่กระนั้นนักดาราศาสตร์สมัครเล่นที่ไม่มีเครื่องมือตรวจดูท้องฟ้าก็ยังสามารถค้นพบดาวหางเฉียดดวงอาทิตย์ (Sungrazing comet) ได้แบบออนไลน์ โดยการดาวน์โหลดภาพถ่ายจากดาวเทียมสังเกตการณ์ของสถานีวิจัยต่าง ๆ เช่น ยานโซโฮ เป็นต้น
การพบดาวหางบนท้องฟ้าด้วยตาเปล่าอาจเป็นไปได้ยากและไม่บ่อยนัก แต่หากใช้กล้องโทรทรรศน์แบบมือสมัครเล่น (ขนาด 50 มม.-100 ซม.) ก็สามารถเห็นภาพท้องฟ้าได้กระจ่างพอที่จะพบดาวหางได้ปีละหลายดวง บางครั้งอาจพบดาวหางมากกว่าหนึ่งดวงบนท้องฟ้าในเวลาเดียวกัน ซอฟต์แวร์ดาราศาสตร์โดยทั่วไปสามารถสร้างภาพเส้นทางโคจรของดาวหางที่รู้จักแล้วได้ ช่วยให้สามารถสังเกตดาวหางเปรียบเทียบกับวัตถุท้องฟ้าอื่น ๆ ได้ แต่การสังเกตการเคลื่อนที่ของดาวหางผ่านช่องมองอาจเป็นไปได้ยาก ในแต่ละคืนดาวหางอาจเคลื่อนตำแหน่งไปจากเดิมได้หลายองศาทีเดียว ดังนั้นผู้เฝ้าดูดาวหางจึงควรมีแผนที่ดาวไว้ด้วยสำหรับใช้ประกอบการสังเกตการณ์
ภาพการปรากฏตัวของดาวหางขึ้นกับปัจจัยมากมาย เช่นองค์ประกอบของดาวหางและระยะห่างจากดวงอาทิตย์ บรรดาสสารบนดาวหางจะระเหิดน้อยลงเมื่อมันเคลื่อนห่างออกจากดวงอาทิตย์ การเฝ้าสังเกตจึงทำได้ยากขึ้น ไม่เพียงเพราะระยะทางที่ห่างไกลขึ้นเท่านั้น แต่ความสว่างของดาวหางก็ลดลง และการส่องแสงของหางก็จางลงด้วย ดาวหางจะปรากฏอย่างงดงามเมื่อนิวเคลียสของมันสว่างจ้าและทอดหางเป็นแนวยาว บางครั้งต้องใช้กล้องโทรทรรศน์ขนาดเล็กที่มีขอบเขตภาพกว้างขึ้น เพื่อให้มองเห็นภาพครบถ้วนชัดเจนที่สุด ดังนั้นเครื่องมือขนาดใหญ่สำหรับนักดูดาวสมัครเล่น (ช่องรับแสงตั้งแต่ 25 ซม.ขึ้นไป) ที่สามารถจับภาพวัตถุที่มีความสว่างต่ำมาก ๆ ได้ ก็อาจไม่ได้เปรียบอะไรมากนักในการดูดาวหาง โดยทั่วไปมีโอกาสที่จะมองเห็นดาวหางสวยงามจากกล้องดูดาวสมัครเล่นขนาดเล็ก (8-15 ซม.) มากกว่าจำนวนดาวหางที่ได้รับความสนใจจากสื่อมวลชนเสียอีก
แหล่งข้อมูลอื่น

ดาวหาง C/2001 RX14 (ลีเนียร์) ซึ่งอยู่ใกล้กาแลกซี่ NGC 3726 ภาพโดย SKY-MAP.ORG, SDSS. จับภาพเมื่อวันที่ 14 ธันวาคม 2002
Cometography.com
ภาพรวมเกี่ยวกับดาวหาง โดยเดวิด ยิวอิต
Comets Page เก็บถาวร 2011-02-19 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน จาก โครงการสำรวจดวงอาทิตย์ขององค์การนาซา
ESSAY ON COMETS เก็บถาวร 2005-04-02 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, ผลงานที่ทำให้ ดร.เฟลโลเวส ได้รับรางวัลเป็นครั้งแรก ใช้สำหรับนักศึกษามหาวิทยาลัยเอดินเบอร์กในช่วง 12 ปีที่ผ่านมา เรียบเรียงโดย David Milne จัดพิมพ์โดย Edinburgh, Printed for A. Black; 1828.  (a searchable facsimile at the University of Georgia Libraries; DjVu & layered PDF เก็บถาวร 2008-04-09 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน format)
Everything you wanted to know about comets and asteroids (ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับดาวหางและดาวเคราะห์น้อย) — โดยทีมงานเว็บ New Scientist.
รายชื่อดาวหางที่ค้นพบใหม่
Comets เก็บถาวร 2007-10-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน at the Open Directory Project
เว็บไซต์ข้อมูลเกี่ยวกับดาวหาง ของคุณเซอิจิ โยชิดะ
แหล่งข้อมูลเกี่ยวกับวัสดุสสารที่เกี่ยวเนื่องกับดาวหาง
ภาพนิ่งและภาพเคลื่อนไหวของดาวหางในปัจจุบันและในอดีต
The Starry Mirror - ข่าวต่างๆ เกี่ยวกับดาวหาง
สมาคมดาราศาสตร์ไทย
นิวเคลียสของดาวหางเทมเพล 1 ถ่ายจากยานลูกของยานดีปอิมแพกต์ นิวเคลียสมีขนาดประมาณ 6 กิโลเมตร
วงโคจรของดาวหางโคฮูเทค (เส้นสีแดง) และวงโคจรของโลก (เส้นสีน้ำเงิน) แสดงให้เห็นถึงความรีของวงโคจร และการเคลื่อนที่ที่เร็วมากขึ้นเมื่อเข้าใกล้ดวงอาทิตย์
การโคจรของดาวหางส่วนใหญ่
ผ้าปักบายูแสดงภาพดาวหางฮัลเลย์ที่ปรากฏต่อกษัตริย์แฮโรลด์ที่ 1 ก่อนเกิดสมรภูมิแฮสติงในปี ค.ศ. 1066
วงโคจรของดาวหางแห่งปี 1680 เข้ากันกับกราฟแบบพาราโบลา แสดงในหนังสือ Principia ของไอแซก นิวตัน
ดาวหางวิลด์ 2 แสดงให้เห็นพื้นผิวด้านสว่างตัดกันกับด้านมืด ขวามือเป็นแผนที่หลุมและแอ่งบนดาวหาง ตั้งชื่อโดยทีมสตาร์ดัสต์
ภาพแสดงการพุ่งของแก๊สบนพื้นผิวดาวหางโบร์เรลลี ซึ่งมีความร้อนสูง และแห้ง
ดาวหางใหญ่แห่งปี 1882 เป็นหนึ่งในดาวหางตระกูลครอทซ์
ตัวอย่างการวาดเส้นทางเคลื่อนที่ของดาวหางบนแผนที่ดาวด้วยซอฟต์แวร์ SkyMap Pro
หลุมอุกกาบาตเฟรเดอฟอร์ต

| โดมเฟรเดอฟอร์ต * |
| --- | --- |
  แหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโก

พิกัด: 27°0′0″S 27°30′0″E﻿ / ﻿27.00000°S 27.50000°E﻿ / -27.00000; 27.50000
ประเทศ:  แอฟริกาใต้
ภูมิภาค **: แอฟริกา
ประเภท: มรดกทางธรรมชาติ
เกณฑ์พิจารณา: (viii)
อ้างอิง: 1162
ประวัติการขึ้นทะเบียน
ขึ้นทะเบียน: 2005 (คณะกรรมการสมัยที่ 29)
พื้นที่: 30,000 ha (120 sq mi)
* ชื่อตามที่ได้ขึ้นทะเบียนในบัญชีแหล่งมรดกโลก ** ภูมิภาคที่จัดแบ่งโดยยูเนสโก
หลุมอุกกาบาตเฟรเดอฟอร์ต (อาฟรีกานส์: Vredefortkrater; อังกฤษ: Vredefort crater) เป็นหลุมอุกกาบาตที่ใหญ่ที่สุดเท่าที่ผ่านการตรวจสอบแล้ว มีเส้นผ่านศูนย์กลางมากกว่า 300 กิโลเมตร (190 ไมล์) ขณะที่มันก่อตัวขึ้น ส่วนที่หลงเหลืออยู่ปัจจุบันอยู่ในจังหวัดฟรีสเตตของแอฟริกาใต้ หลุมอุกกาบาตนี้ตั้งชื่อตามเมืองเฟรเดอฟอร์ตซึ่งอยู่ใกล้ใจกลางของหลุม
แม้ว่าผิวหน้าของปล่องภูเขาไฟจะถูกกัดกร่อนไปนานแล้ว แต่โครงสร้างทางธรณีวิทยาที่เหลืออยู่ตรงกลางยังคงเหลืออยู่ คำนวณได้ว่าหลุมอุกกาบาตนี้มีอายุกว่า 2,023 ล้านปี (± 4 ล้านปี) โดยมีผลกระทบในมหายุคแพลีโอโพรเทอโรโซอิก เป็นหลุมอุกกาบาตที่เก่าแก่ที่สุดเป็นอันดับที่สามเท่าที่รู้จักบนโลก
ใน ค.ศ. 2005 โดมเฟรเดอฟอร์ตได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลกของยูเนสโกเพื่อประโยชน์ทางธรณีวิทยา
แผนที่ประเทศแอฟริกาใต้แสดงที่ตั้งโดมเฟรเดอฟอร์ต (ส่วนที่เหลืออยู่ของหลุมอุกกาบาตอายุ 2,023 ล้านปี) วงกลมที่ไม่สมบูรณ์ซึ่งมีเส้นผ่านศูนย์กลาง 300 กิโลเมตร (190 ไมล์) แสดงขอบเขตของหลุมดั้งเดิม
อนุสาวรีย์ทิกลาชิน

| ทิกลาชิน |
| --- | --- |
ትግላችን
อนุสาวรีย์ทิกลาชินเมื่อปี 2021
th
ข้อมูลทั่วไป
สถานะ: เปิดใช้งาน
ประเภท: อนุสาวรีย์
ที่ตั้ง: อาดดิสอาบาบา เอธิโอเปีย
พิกัด: 9°01′12″N 38°45′08″E﻿ / ﻿9.019937°N 38.752265°E﻿ / 9.019937; 38.752265
พิธีเปิด: 12 กันยายน 1984
ความสูง
ปลายยอด: 50 m (160 ft)
ขนาด
ด้านอื่น ๆ: 50,000 เม2 (พื้นที่)
อนุสาวรีย์ทิกลาชิน (อังกฤษ: Tiglachin Monument; อามารา: ትግላችን แปลว่า "การต่อสู้ดิ้นรนของผองเรา") หรือบางครั้งเรียกว่า อนุสาวรีย์เดร์ก (อังกฤษ: Derg Monument; อามารา: ደርግ หมายถึง "คณะเดร์ก") เป็นอนุสรณ์สถานระลึกถึงทหารชาวเอธิโอเปียและชาวคิวบาที่ต่อสู้ในสงครามโอกาเดน ตั้งอยู่ที่อาดดิสอาบาบา ประเทศเอธิโอเปีย สร้างขึ้นภายใต้ประธานาธิบดี Mengistu Haile Mariam ประกอบด้วยเสาสูง 50 เมตร ประติมากรรมนูนต่ำสองฝั่ง และที่แสดงภาพถ่ายของทหารชาวคิวบาที่เป็นที่ระลึกถึงของอนุสรณ์ งานประติมากรรมที่พบในอนุสาวรีย์นี้บริจาคให้แก่เอธิโอเปียโดยโครงการมันซูแดของรัฐบาลเกาหลีเหนือเมื่อปี 1984 และเป็นหนึ่งในงานชิ้นแรก ๆ ของโครงการที่บริจาคมายังทวีปแอฟริกา
อนุสาวรีย์ทำพิธีเปิดเมื่อ 12 กันยายน 1984 วันครบรอบสิบปีที่โค่นล้มจักรพรรดิ Haile Selassie และระบบกษัตริย์ในเอธิโอเปีย
อนุสรณ์สถาน 1,300 ปีแห่งบัลแกเรีย

| --- | --- |
Създатели на българската държава

ข้อผิดพลาด Lua ใน มอดูล:Mapframe บรรทัดที่ 379: attempt to perform arithmetic on local 'lat_d' (a nil value)
พิกัด: 15
ที่ตั้ง: ชูแมน ประเทศบัลแกเรีย
ผู้ออกแบบ: กรุม ดาเมียนอฟ  อีวัน สลาวอฟ
วัสดุ: คอนกรีต, เหล็กกล้า, กระจก
ความสูง: 52 เมตร (171 ฟุต)
เริ่มก่อสร้าง: 1979
สร้างเสร็จ: 1981
การเปิด: 28 พฤศจิกายน 1981
อนุสรณ์สถาน 1,300 ปีแห่งบัลแกเรีย (บัลแกเรีย: Паметник 1300 години България) หรือ อนุสรณ์สถานผู้ก่อตั้งรัฐบัลแกเรีย (Паметник на създателите на Българската държава) เป็นอนุสรณ์สถานขนาดใหญ่ตั้งอยู่บนที่ราบสูงเหนือนครชูแมน ประเทศบัลแกเรีย สร้างขึ้นในปี 1981 เพื่อเฉลิมฉลองการสถาปนาจักรวรรดิบัลแกเรียที่หนึ่งครบรอบ 1,300 ปี
อนุสรณ์สถานสร้างขึ้นตามประติมากรรมบาศกนิยม ผลงานออกแบบโดยประติมากรกรุม ดาเมียนอฟ (Krum Damyanov) และอีวัน สลาวอฟ (Ivan Slavov) อนุสรณ์สถานสามารถเข้าถึงได้ทางรถยนต์หรือจากทางเดินเท้าเป็นขั้นบันไดจากนครชูแมน อนุสรณ์สถานตั้งอยู่ที่ความสูง 450 เมตรเหนือระดับน้ำทะเล และสามารถมองเห็นได้จากระยะไกล 30 กิโลเมตร
รูเบิลรัสเซีย

รูเบิลรัสเซีย (รัสเซีย: рубль rublʹ; สัญลักษณ์: ₽, руб; code: RUB) เป็นสกุลเงินทางการของสหพันธรัฐรัสเซีย รูเบิลนี้แบ่งออกเป็น 100 โคเปค (รัสเซีย: копе́йка kopeyka, plural: копе́йки kopeyki) รูเบิลรัสเซียแรก (รหัส: RUR) แทนที่รูเบิลโซเวียต (รหัส: SUR) ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1993 ที่มีค่าเท่ากับ 1 SUR = 1 RUR เงินรูเบิลในปัจจุบันมีอัตราแลกเปลี่ยน 1 RUB = 1,000 RUR ก่อนหน้าวิกฤตเศรษฐกิจใน ค.ศ. 1998
รูเบิลเคยเป็นสกุลเงินของจักรวรรดิรัสเซียและสหภาพโซเวียต (ในฐานะรูเบิลโซเวียต) อย่างไรก็ตาม  เฉพาะรัสเซีย, เบลารุส และทรานส์นีสเตรียที่ใช้สกุลเงินที่ใช้ชื่อเดียวกัน รูเบิลนี้เป็นสกุลเงินอย่างไม่เป็นทางการในอับฮาเซีย, เซาท์ออสซีเชีย, ดอแนสก์ และลูฮันสก์ ในเดือนเมษาบน ค.ศ. 2019 เงินรูเบิลเป็นสกุลเงินที่แลกเปลี่ยนมาก และสกุลเงินลอยตัวในอันดับ 17 ของโลก
รูเบิลไม่มีสัญลักษณ์เหมือนเงินหลาย ๆ สกุล โดยจะนิยมเขียนแสดงตามป้ายราคาด้วยตัวย่อในภาษารัสเซียว่า руб (rub หรือ รุบ) แต่ก็มีการใช้สัญลักษณ์หรือตัวย่อแบบอื่น ๆ อยู่บ้าง เช่น РР (ย่อมาจาก 'รูเบิลรัสเซีย' ที่เขียนด้วยอักษรซีริลลิก) ₱ เป็นต้น
ประวัติ > รูเบิลที่หนึ่ง

รูเบิลเป็นสกุลเงินตราของรัสเซียมากราว ๆ 500 ปีแล้ว ใน ค.ศ. 1704 ปีเตอร์ที่ 1 ได้กำหนดให้เงิน 28 กรัมมีมูลค่าเท่ากับหนึ่งรูเบิล และแม้ว่าเหรียญรูเบิลจะทำจากเงิน แต่ก็มีเหรียญมูลค่าสูงที่ทำจากทองคำและแพลทินัมเช่นกัน ในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 18 หนึ่งรูเบิลมีมูลค่าเท่ากับเงิน 4 ซาลัตนิค 21 ดอลยา (ราว ๆ 18 กรัม) หรือทองคำ 27 ดอลยา โดยโลหะทั่งสองประเภทมีมูลค่าในอัตราส่วน 15:1 ใน ค.ศ. 1828 ได้มีการผลิตเหรียญแพลทินัมโดนหนึ่งรูเบิลมีค่าเท่ากับแพลทินัม 77⅔ ดอลยา (3.451 กรัม)
ประวัติ > รูเบิลที่สอง

ในปีค.ศ. 1922 ได้มีการประกาศใช้ค่าเงินใหม่เป็นครั้งแรก โดยกำหนดให้ 1 รูเบิลใหม่มีมูลค่าเท่ากับ 10,000 รูเบิลเก่า
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการของ Goznak เก็บถาวร 2021-09-30 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน (ในภาษาอังกฤษและรัสเซีย)
Russian Ruble (Catalog of banknotes) เก็บถาวร 2015-07-22 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน (ในภาษาอังกฤษและรัสเซีย)
Foreign Currency Market | Bank of Russia (ในภาษาอังกฤษและรัสเซีย)
Russian Currency Exchange Rate History
Historical Russian Ruble eXchange Rates: RUB
History of the Russian paper money เก็บถาวร 5 มกราคม 2020 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Images of historic and modern Russian bank notes
แม่แบบ:CISCoins (ในภาษาอังกฤษ สเปน และรัสเซีย)
Historical and current banknotes of Russia (ในภาษาอังกฤษ เยอรมัน และฝรั่งเศส)
including banknotes of the Soviet Union (ในภาษาอังกฤษ เยอรมัน และฝรั่งเศส)
| ด ค กสกุลเงินตราในทวีปยุโรป |
| --- | --- |
สหภาพยุโรป:  ปอนด์สเตอร์ลิง  เลฟบัลแกเรีย  โกรูนาเช็ก  โครนเดนมาร์ก  ยูโร  ปอนด์ยิบรอลตาร์  โฟรินต์ฮังการี  ซวอตือโปแลนด์  เลวูโรมาเนีย  ครูนาสวีเดน 
ยุโรปตะวันออก:  รูเบิลเบลารุส  ลารีจอร์เจีย  เลวูมอลโดวา  รูเบิลรัสเซีย  รูเบิลทรานส์นีสเตรีย (ไม่เป็นที่ยอมรับ)  ฮรึวญายูเครน 
ยุโรปใต้:  เลคแอลเบเนีย  คอนเวร์ทีบิลนามาร์คบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา  แดนาร์มาซิโดเนีย  ดีนาร์เซอร์เบีย  ลีราใหม่ตุรกี 
ยุโรปตะวันตก:  โครนาแฟโร  ปอนด์เกิร์นซีย์  ปอนด์เจอร์ซีย์  ปอนด์แมน  โครนนอร์เวย์  ฟรังก์สวิส 
อดีตสกุลเงิน:  มาร์คเยอรมัน  ฟรังก์ฝรั่งเศส  ลีราอิตาลี  เปเซตาสเปน  กิลเดอร์ดัตช์  ฟรังก์เบลเยียม  ชิลลิงออสเตรีย  เอสคูโดโปรตุเกส  ดรัคมากรีก  ปอนด์ไอริช  ลีราวาติกัน  โครูนาสโลวัก  มาร์คกาฟินแลนด์  ลีราออตโตมัน  รูเบิลโซเวียต  ดีนาร์ยูโกสลาฟ  โครนออสเตรีย-ฮังการี  ไรชส์มาร์ค  มาร์คเยอรมันตะวันออก  โครูนาเชโกสโลวาเกีย  คูนาโครเอเชีย 
สกุลเงิน: ทวีปเอเชีย - ทวีปอเมริกา - ทวีปแอฟริกา - เขตโอเชียเนีย
| ด ค กสกุลเงินตราในทวีปเอเชีย |
| --- | --- |
เอเชียเหนือและกลาง:  เท็งเกคาซัคสถาน  ซอมคีร์กีซสถาน  โซโมนีทาจิกิสถาน  มานัตเติร์กเมนิสถาน  ซอมอุซเบกิสถาน  รูเบิลรัสเซีย 
เอเชียตะวันออก:  หยวนจีน  ดอลลาร์ฮ่องกง  ปาตากามาเก๊า  เยนญี่ปุ่น  วอนเกาหลีเหนือ  วอนเกาหลีใต้  ทูกรีกมองโกเลีย  ดอลลาร์ไต้หวันใหม่ 
เอเชียใต้:  ฏากาบังกลาเทศ  งุลตรัมภูฏาน  รูปีอินเดีย  รูฟียาห์มัลดีฟส์  รูปีเนปาล  รูปีปากีสถาน  รูปีศรีลังกา  ดอลลาร์สหรัฐ บริติชอินเดียนโอเชียนเทร์ริทอรี 
เอเชียตะวันออกเฉียงใต้:  ดอลลาร์บรูไน  จัตพม่า  เรียลกัมพูชา  เซ็งตาวูติมอร์-เลสเต  รูปียะฮ์อินโดนีเซีย  กีบลาว  ริงกิตมาเลเซีย  เปโซฟิลิปปินส์  ดอลลาร์สิงคโปร์  บาทไทย  ดอลลาร์สหรัฐ ติมอร์-เลสเต  ด่งเวียดนาม 
เอเชียตะวันตก:  อัปซาร์อับฮาเซีย ไม่เป็นที่ยอมรับ  อัฟกานีอัฟกานิสถาน  ดรัมอาร์มีเนีย  มานัตอาเซอร์ไบจาน  ดีนาร์บาห์เรน  ปอนด์อียิปต์ ฉนวนกาซา  ยูโร ไซปรัส  ลารีจอร์เจีย  เรียลอิหร่าน  ดีนาร์อิรัก  เชเกลอิสราเอลใหม่  ดีนาร์จอร์แดน  ดีนาร์คูเวต  ปอนด์เลบานอน  ดรัมนากอร์โน-คาราบัค ไม่เป็นที่ยอมรับ  เรียลโอมาน  รูเบิลรัสเซีย อับฮาเซีย  เซาท์ออสซีเชีย  ริยาลกาตาร์  ริยาลซาอุดีอาระเบีย  ปอนด์ซีเรีย  ลีราใหม่ตุรกี  เดอร์แฮมสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์  เรียลเยเมน 
สกุลเงินในอดีต:  วอนเกาหลี  เยนเกาหลี  เยนไต้หวัน  ลีราออตโตมัน  รูเบิลโซเวียต  ด่งเวียดนามเหนือ  ด่งเวียดนามใต้  ปอนด์อิสราเอล 
 สกุลเงิน ทวีปยุโรป ทวีปอเมริกา ทวีปแอฟริกา เขตโอเชียเนีย 
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  เยอรมนี  เช็กเกีย
สกุลฝาด

| สกุลฝาด |
| --- | --- |

ฝาดขาวกำลังออกดอกที่อ่าวคุ้งกระเบน จังหวัดจันทบุรี ประเทศไทย

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Plantae
ไม่ได้จัดลำดับ:: Angiosperms
ไม่ได้จัดลำดับ:: Eudicots
ไม่ได้จัดลำดับ:: Rosids
อันดับ:: Myrtales
วงศ์:: Combretaceae
สกุล:: Lumnitzera Willd. (1803)

[สปีชีส์]]
 Lumnitzera littorea  Lumnitzera racemosa

Range of Lumnitzera
สกุลฝาด (Lumnitzera) เป็นสกุลของไม้ป่าชายเลนในบริเวณอินโด-แปซิฟิกตะวันตก อยู่ในวงศ์ Combretaceae ชื่อสามัญในภาษาอังกฤษคือ  black mangrove. Lumnitzera ตั้งตามชื่อของนักพฤกษศาสตร์ชาวเยอรมัน  Stephan Lumnitzer (1750-1806) พบในป่าชายเลนจากแอฟริกาตะวันออกจนถึงแปซิฟิกตะวันตกรวมทั้งฟิจิและตองงาและออสเตรเลียเหนือ
ฝาดแดง ตองงา
ฝาดขาว, อินโดนีเซีย
สกุลนี้มีสมาชิกสองชนิดที่สีดอกต่างกันคือ ฝาดแดง (Lumnitzera littorea) มีดอกสีแดง ส่วนฝาดขาว (Lumnitzera racemosa]] มีดอกสีขาว พืชสามสกุลในวงศ์ Combretaceae, Laguncularia, Conocarpus และ Lumnitzera พบในป่าชายเลนแต่  Lumnitzera เป็นสกุลเดียวที่พบในป่าชายเลนแถบอินโด-แปซิฟิกตะวันตกจนถึงออสเตรเลีย
Lumnitzera racemosa var. racemosa (Tonga mangrove, อาฟรีกานส์: Tonga-wortelboom, ซูลู: Isikhaha-esibomvu)เป็นพืชคุ้มครองใน แอฟริกาใต้
รายชื่อสปีชีส์

ทั่วโลกมีพืชในสกุลนี้เพียง 3 ชนิดคือ L. littorea, L. racemosa และลูกผสม L. X rosea - ที่เหลือเป็นชื่อพ้องหรือชื่อที่ตั้งอย่างผิดพลาด:
Lumnitzera caesia Spreng. (Unresolved)
Lumnitzera capitata (Roth) Spreng. เป็นชื่อพ้องของ  Platostoma hispidum (L.) A.J.Paton
Lumnitzera carnosa Spreng.  เป็นชื่อพ้องของ Ocimum carnosum (Spreng.) Link & Otto ex Benth.
Lumnitzera coccinea Wight & Arn. เป็นชื่อพ้องของ Lumnitzera littorea (Jack) Voigt
Lumnitzera densiflora (Roth) Spreng.  เป็นชื่อพ้องของ Isodon rugosus (Wall. ex Benth.) Codd
Lumnitzera fastigiata (Roth) Spreng. เป็นชื่อพ้องของ Salvia plebeia R.Br.
Lumnitzera littorea (Jack) Voigt
Lumnitzera lutea C.Presl (Unresolved)
Lumnitzera montana F.Muell. (Unresolved)
Lumnitzera moschata (R.Br.) Spreng.  เป็นชื่อพ้องของ Plectranthus parviflorus Willd.
Lumnitzera ocimoides Jacq. ex Spreng.  เป็นชื่อพ้องของ Mosla dianthera (Buch.-Ham. ex Roxb.) Maxim.
Lumnitzera pedicellata C.Presl (Unresolved)
Lumnitzera pentandra Griff. (Unresolved)
Lumnitzera polystachyon (L.) J.Jacq. ex Spreng. synonym of Basilicum polystachyon (L.) Moench
Lumnitzera prostrata (L.) Spreng. เป็นชื่อพ้องของ Platostoma menthoides (L.) A.J.Paton
Lumnitzera purpurea (Gaudich.) C. Presl  เป็นชื่อพ้องของ Lumnitzera littorea (Jack) Voigt
Lumnitzera racemosa Willd.
Lumnitzera racemosa var. pubescens Koord. & Valeton synonym of Lumnitzera racemosa Willd.
Lumnitzera racemosa var. racemosa  เป็นชื่อพ้องของ Lumnitzera racemosa Willd.
Lumnitzera rosea (Gaudich.) C. Presl  เป็นชื่อพ้องของ Lumnitzera racemosa Willd.
Lumnitzera rubicunda (D.Don) Spreng.  เป็นชื่อพ้องของ Orthosiphon rubicundus (D.Don) Benth.
Lumnitzera salvioides (B.Heyne ex Roth) Spreng. เป็นชื่อพ้องของ Plectranthus salvioides (B.Heyne ex Roth) Benth.
Lumnitzera tenuiflora (L.) Spreng.  เป็นชื่อพ้องของ Ocimum tenuiflorum L.
Lumnitzera virgata (D.Don) Spreng.  เป็นชื่อพ้องของ Orthosiphon rubicundus (D.Don) Benth.
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ Lumnitzera
มูฮัมหมัด ยูนูส

| ดิออนะระเบิลมูฮัมหมัด ยูนูส মুহাম্মদ ইউনুস |
| --- | --- |
ยูนูสในปี พ.ศ. 2557

ประธานที่ปรึกษาแห่งบังคลาเทศ คนที่ 6
ดำรงตำแหน่ง
เริ่มดำรงตำแหน่ง  8 สิงหาคม พ.ศ. 2567
ประธานาธิบดี: โมฮัมหมัด ชาฮาบุดดิน
ก่อนหน้า: เศข หาสินา (ในตำแหน่งนายกรัฐมนตรี)
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด: 28 มิถุนายน พ.ศ. 2483 (84 ปี) เมืองจิตตะกอง จังหวัดเบงกอล บริติชราช
เชื้อชาติ: บังกลาเทศ
ศาสนา: ศาสนาอิสลาม
คู่สมรส: เวรา โฟโรสเทนโก (หย่า) อัฟรอซี ยูนูส (ปัจจุบัน)
บุตร: โมนิกา ยูนูส ดีนา อัฟรอซ ยูนูส
บุพการี: ฮาซี ดูลา เมีย เซาดาคาร์ ซูเฟีย คาตุน
ที่อยู่อาศัย: ประเทศบังกลาเทศ
อาชีพ: นายธนาคาร, นักเศรษฐศาสตร์
เป็นที่รู้จักจาก: ผู้ก่อตั้งธนาคารกรามีน, ผู้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ ปี พ.ศ. 2549

มูฮัมหมัด ยูนูส (เบงกอล: মুহাম্মদ ইউনুস, Muhammôd Iunus) เป็นนายธนาคารและนักเศรษฐศาสตร์ชาวบังกลาเทศผู้ริเริ่มและพัฒนาแนวคิด “ไมโครเครดิต” หรือ การให้กู้เงินโดยไม่ต้องใช้หลักทรัพย์ค้ำประกัน โดยจะให้กู้แก่ผู้ประกอบการหรือชาวบ้านซึ่งยากจนเกินกว่าจะมีคุณสมบัติพอเพียงที่จะกู้เงินจากธนาคารทั่วไป นอกจากนั้น ยูนูสยังเป็นผู้ก่อตั้ง “กรามีนแบงค์”(ธนาคารหมู่บ้าน) หรือ ธนาคารกรามีน อีกด้วย ทั้งยูนูสและธนาคารที่เขาก่อตั้งขึ้นได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพร่วมกันในปี พ.ศ. 2549 สำหรับ “ความพยายามในการสร้างพัฒนาการทางสังคมและเศรษฐกิจจากเบื้องล่าง”  ยูนูสเคยได้รับรางวัลและเกียรติคุณอื่นๆในระดับนานาชาตินอกเหนือจากนี้มาแล้วมากมาย เขาเป็นผู้แต่งหนังสือ Banker to The Poor รวมถึงเป็นผู้ร่วมก่อตั้งมูลนิธิกรามีนอีกด้วย
หลังเศข หาสินา อดีตนายกรัฐมนตรีบังคลาเทศลาออกพร้อมลี้ภัยในวันที่ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2567 และการยุบรัฐสภาในวันถัดจากนั้น โมฮัมหมัด ชาฮาบุดดิน ประธานาธิบดีบังกลาเทศ ได้เชิญยูนูสเป็นหัวหน้ารัฐบาลเฉพาะกาล เขาดำรงตำแหน่งประธานที่ปรึกษาของรัฐบาลเฉพาะกาลบังคลาเทศในวันที่ 8 สิงหาคม
วัยเยาว์และชีวิตครอบครัว

ยูนูสถือกำเนิดเมื่อวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2483 ในหมู่บ้าน บาธัว ภาคจิตตะกอง บิดามีชื่อว่า ฮาซี ดูลา มีอา ชูดาการ์ และมารดาชื่อว่า ซูเฟีย คาทูน ยูนูสใช้ชีวิตวัยเด็กเล็กในหมู่บ้าน จนกระทั่งปี พ.ศ. 2490 เขาและครอบครัวจึงย้ายไปยังเมืองจิตตะกอง ที่ซึ่งบิดาของเขาเริ่มทำธุรกิจอัญมณี
ยูนูสสมรสกับนางอโฟรจี ยูนูส ซึ่งเป็นศาสตราจารย์วิชาฟิสิกส์ประจำมหาวิทยาลัยจาฮานกีรนาการ์ ทั้งสองมีบุตรสาว 2 คน คือ ดีน่า ยูนูส และ โมนิก้า ยูนูส  นายยูนูสมีน้องชายชื่อ มูฮัมหมัด อิบราฮิมซึ่งเป็นศาสตราจารย์สาขาฟิสิกส์ประจำมหาวิทยาลัยธากา ขณะที่น้องชายอีกคนชื่อมูฮัมหมัด จาฮานเกียร์ เป็นพิธีกรทางโทรทัศน์ชื่อดัง
การศึกษาและอาชีพการงานช่วงต้น

ยูนูสศึกษาที่โรงเรียนประจำหมู่บ้านในวัยเด็กเด็ก เมื่อครอบครัวของเขาย้ายไปที่จิตตะกอง จึงได้เข้าศึกษาที่โรงเรียนประถมลามาบาซาร์ และชั้นมัธยม ณ โรงเรียนมัธยมจิตตะกอง เขาผ่านการสอบคัดเลือกเข้ามหาวิทยาลัยได้เป็นลำดับที่ 16 จากนักเรียนในปากีสถานตะวันออกที่เข้าสอบทั้งหมดทั้งหมด 39,000 คน ในปีพ.ศ. 2498 ต่อมา เขาเข้าศึกษาที่วิทยาลัยจิตตะกองซึ่งเขาได้เข้าร่วมกิจกรรมทางวัฒนธรรมเป็นประจำ และได้รับรางวัลจากการร่วมแสดงละครอีกด้วย
ปีพ.ศ. 2501 ยูนูสเข้าศึกษาในคณะเศรษฐศาสตร์ แห่งมหาวิทยาลัยธากา จนสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีในปี พ.ศ. 2503 และระดับปริญญาโทในปีพ.ศ. 2504 หลังจากนั้น จึงเข้าทำงานที่สำนักการเศรษฐศาสตร์ ซึ่งทำให้เขาได้ร่วมทำงานวิจัยทางเศรษฐศาสตร์กับศาสตราจารย์นูรุล อิสลาม และราห์มัน โสภาณในฐานะที่ปรึกษางานวิจัย ต่อมาในปีพ.ศ. 2504  เขาก็เข้าเป็นอาจารย์บรรยายวิชาเศรษฐศาสตร์ในมหาวิทยาลัยจิตตะกง. ยูนูสสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอกสาขาเศรษฐศาสตร์จากมหาวิทยาลัยแวนเดอร์บิลท์ ในสหรัฐอเมริกาเมื่อปีพ.ศ. 2512 หลังจากได้รับทุนการศึกษาฟุลไบรท์ ยูนูสเป็นผู้ช่วยศาสตราจารย์สาขาเศรษฐศาสตร์อยู่ที่มหาวิทยาลัยรัฐเทนเนสซีตอนกลางตั้งแต่ปีพ.ศ. 2512 ถึง 2515 แล้วจึงย้ายกลับมายังบังคลาเทศ และเข้าร่วมมหาวิทยาลัยจิตตะกองในฐานะศาสตราจารย์วิชาเศรษฐศาสตร์
รางวัลโนเบล

มูฮัมหมัด ยูนูสได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพร่วมกับธนาคารกรามีนในปีพ.ศ. 2549 สำหรับ “ความพยายามในการสร้างพัฒนาการทางสังคมและเศรษฐกิจจากเบื้องล่าง” ดังคำประกาศดังนี้
"คณะกรรมการรางวัลโนเบลแห่งนอร์เวย์ได้ตัดสินใจมอบรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพโดยแบ่งออกเป็นสองส่วนเท่าๆกัน แก่มูฮัมหมัด ยูนูส และธนาคารกรามีน สำหรับความพยายามในการสร้างพัฒนาการทางสังคมและเศรษฐกิจจากเบื้องล่าง สันติภาพอันยั่งยืนจะมิอาจบรรลุได้ เว้นแต่เพียงว่า ประชากรกลุ่มใหญ่จะสามารถหาหนทางที่จะเอาชนะความยากไร้ได้ ไมโครเครดิตเป็นหนึ่งในวิธีการนั้น นอกจากนั้น การพัฒนาจากเบื้องล่างยังทำให้ประชาธิปไตยและสิทธิมนุษยชนก้าวหน้าขึ้นอีกด้วย"
ยูนูสกล่าวว่า เขาจะนำส่วนแบ่งรางวัลมูลค่า 1.4 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ไปสร้างบริษัทเพื่อผลิตอาหารซึ่งมีต้นทุนต่ำแต่คุณค่าทางโภชนาการสูงสำหรับคนยากจน ส่วนที่เหลือจะถูกใช้เพื่อการก่อตั้งโรงพยาบาลตาสำหรับคนยากจนในบังคลาเทศ
รางวัลที่ได้รับ

รางวัลสำคัญๆบางส่วนซึ่งมูฮัมหมัด ยูนูสได้รับมีดังนี้
2527 รางวัลรามอน แมกไซไซ (รางวัลแมกไซไซ) ประเทศฟิลิปปินส์
2537 รางวัลมูลนิธิเวิลด์ฟู้ดไพรซ์
2539 รางวัลไซมอน โบลิวาร์จากองค์การยูเนสโก
2541 รางวัลสันติภาพซิดนีย์
2547 รางวัลนวัตกรรมทางสังคมและเศรษฐกิจจากหนังสือพิมพ์ ดิ อีโคโนมิสต์
2549 รางวัลแม่พระเทเรซ่า ก่อตั้งโดย คณะกรรมการรางวัลสหัสวรรษและนานาชาติแม่พระเทเรซ่า
2549 รางวันสันติภาพโซล
2549 รางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ รับร่วมกับธนาคารกรามีน
และรางวัลอื่นๆรวมเป็นจำนวนทั้งสิ้น 62 รางวัล
นอกจากนี้ ศาสตราจารย์ยูนูส ยังได้รับปริญญาดุษฎีกิตติมศักดิ์อื่นๆอีก 27 ครั้ง และรางวัลพิเศษอีก 15 รางวัล สามารถดูรายชื่อรางวัลทั้งหมดได้ที่เว็บไซต์ของธนาคารกรามีน
อดีตประธานาธิบดีสหรัฐฯ นายบิล คลินตัน เป็นผู้หนึ่งซึ่งเป็นปากเสียงสนับสนุนให้มอบรางวัลโนเบลแก่ มูฮัมหมัด ยูนูส เขาได้กล่าวเรื่องนี้ไว้ทั้งในนิตยสารโรลลิ่ง สโตนส์ และหนังสืออัตชีวประวัติ ชีวิตของข้าพเจ้า (My Life) ซึ่งเมื่อครั้งได้กล่าวปาฐกถาที่มหาวิทยาลัยแห่งแคลิฟอร์เนีย, เบิร์คเลย์ ในปีพ.ศ. 2545 เขากล่าวถึงนายยูนูสว่าเป็น “บุรุษผู้สมควรจะชนะรางวัลโนเบลมานานแล้ว(และ)ข้าพเจ้าจะกล่าวเช่นนี้ไปเรื่อยๆจนกว่าจะมีการมอบรางวัลแก่เขาเสียที”
มาเตย์ คาซีย์สกี

Bulgarian volleyball player
มาเตย์ คาซีย์สกี (บัลแกเรีย: Матей Казийски; อังกฤษ: Matey Kaziyski) เกิดเมื่อวันที่ 23 เดือนกันยายน ค.ศ. 1984 เป็นนักวอลเลย์บอลชายชาวบัลแกเรีย และเป็นอดีตนักวอลเลย์บอลชายทีมชาติบัลแกเรีย โดยติดทีมชาติในช่วงปี 2003–2012 และปัจจุบันเล่นลีกอาชีพในประเทศอิตาลี ร่วมกับทีมเตรนตีโนวอลเลย์ และยังทำหน้าที่เป็นกัปตันทีมอีกด้วย
ชีวิตส่วนตัว

คาซีย์สกี เกิดที่เมืองโซเฟีย ประเทศบัลแกเรีย พ่อของเขา เป็นอดีตนักวอลเลย์บอลชายทีมชาติบัลแกเรีย ตอนยังเด็ก เขาได้ฝึกเล่นกีฬาต่างๆ เช่น ฟุตบอล, บาสเกตบอล และกีฬาขี่ม้า
ชีวิตครอบครัวเขาได้แต่งงานกับ เอลิซาเบตตา ฟาร์รูโจ อดีตนางงามมิสเตรนโต และมีลูกชาย 1 คน ชื่อ อเล็กซานเดอร์