stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
กบฏบวรเดช
เบื้องหลัง > ก่อนเปลี่ยนแปลงการปกครอง

พลเอก หม่อมเจ้าบวรเดช กฤดากร (ฐานันดรในขณะนั้น) เป็นเจ้านายผู้กล่าวโจมตีระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาตั้งแต่สมัยรัชกาลที่หก หม่อมเจ้าบวรเดชมีความชิงชังต่อการปกครองและอุปนิสัยของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว และเคยวางแผนยึดอำนาจจากพระมงกุฎเกล้า แล้วจะทูลเชิญเจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ เจ้านายผู้มากบารมีและมีความเด็ดขาดขึ้นเป็นกษัตริย์แทน แต่พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเสด็จสวรรคตเสียก่อน เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ไม่รับตำแหน่งกษัตริย์ เจ้าฟ้าประชาธิปกจึงได้เสวยราชสมบัติ
พระองค์เจ้าบวรเดชเป็นนายทหารผู้มีอุปนิสัยแข็งกร้าว และรู้กันดีว่าทรงมีแนวคิดแบบทหารนิยม จึงเป็นที่เกรงใจของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าซึ่งเคยเป็นนายทหารรุ่นน้องอย่างมาก พระองค์เจ้าบวรเดชได้เป็นเสนาบดีกลาโหมในรัชกาลที่เจ็ด ถึงกระนั้นก็ยังมีความขัดแย้งกับระบอบการปกครอง พระองค์เจ้าบวรเดชต้องการขึ้นเงินเดือนทหารแต่แพ้มติในที่ประชุมสภาเสนาบดี พระองค์จึงลาออกจากตำแหน่งเสนาบดีกลาโหมเพื่อประท้วง
เมื่อลาออกจากราชการแล้ว พระองค์เจ้าบวรเดชพยายามยุแยงอดีตผู้ใต้บังคับบัญชาให้ยึดอำนาจการปกครอง ทรงเรียกพันเอกพระยาพหลพลหยุหเสนาและพันเอกพระยาศรีสิทธิสงครามมาถามความเห็นเรื่องระบอบการปกครอง ทั้งคู่ต่างลงความเห็นว่าระบอบปัจจุบันไม่เหมาะแก่ยุคสมัย ควรจะเปลี่ยนแปลงเป็นประชาธิปไตย แต่ทั้งคู่มีความเห็นไม่ลงรอยกันในเรื่องของวิธีการที่จะใช้เปลี่ยนแปลงการปกครอง
เบื้องหลัง > เหตุแห่งกบฏ

รัฐบาลคณะราษฎรไม่ได้ไว้วางใจในตัวพระองค์เจ้าบวรเดชผู้มีอิทธิพลในสายทหารบกมากเท่าไหร่ รัฐบาลชอบส่งสายไปแย้มพรายให้พระองค์วางตัวอยู่เฉยๆ แล้วจะทรงได้ดิบได้ดีเองในภายหลัง พระองค์เจ้าบวรเดชก็ทราบดีว่าตัวเองตกอยู่ในฐานะไม่เป็นที่ไว้วางใจ ความไม่พอใจเหล่านี้ทับถมอยู่ในใจของพระองค์เจ้าบวรเดชเรื่อยมา
เมื่อพระยาพหลพลพยุหเสนาได้เป็นนายกรัฐมนตรีก็เชิญหลวงประดิษฐ์มนูธรรมกลับประเทศ เมื่อตั้งกรรมการสอบสวนซึ่งประกอบด้วยชาวต่างชาติแล้วพบว่าหลวงประดิษฐ์มนูธรรมไม่มีความคิดเป็นคอมมิวนิสต์ หลวงประดิษฐ์มนูธรรมจึงได้รับตำแหน่งรัฐมนตรีในรัฐบาลของพระยาพหลฯ พระองค์เจ้าบวรเดชและพวกเจ้ารับไม่ได้ที่หลวงประดิษฐ์มนูธรรมจะกลับมาเป็นรัฐมนตรี มองว่าหลวงประดิษฐ์มนูธรรมจะดำเนินนโยบายที่สร้างความเดือดร้อนต่อเชื้อพระวงศ์และขุนนางเก่า จึงกล่าวโจมตีว่ารัฐบาลเอาคอมมิวนิสต์มาเป็นรัฐมนตรี พันโทหลวงพิบูลสงครามและนาวาตรีหลวงศุภชลาศัยจึงส่งจดหมายมาปรามพระองค์ความว่า:
บัดนี้ปรากฏข่าวตามทางสืบสวนว่าท่านได้มีการประชุมและคิดอยู่เสมอในอันที่จะให้เกิดความไม่สงบแก่บ้านเมือง และทำให้รัฐบาลเป็นกังวล ซึ่งเป็นเหตุให้การบริหารบ้านเมืองไม่ก้าวหน้าไปเท่าที่ควรจะเป็น ในฐานะที่ข้าพเจ้าเป็นผู้รับผิดชอบรักษาความสงบเรียบร้อยของบ้านเมือง จึงขอเตือนให้ท่านสงบจิตเสีย หากท่านยังขืนจุ้นจ้านอีก คณะก็ตกลงจะกระทำการอย่างรุนแรง และจะถือเอาความสงบของบ้านเมืองเท่านั้นเป็นกฎหมายอันสูงสุดในการกระทำแก่ท่าน ที่กล่าวมานี้ไม่ใช่การขู่เข็ญ แต่เป็นการเตือนมาเพื่อความหวังดี
เมื่อพระองค์เจ้าบวรเดชทรงได้รับจดหมายเช่นนี้ พระองค์ทรงตรัสกับนายทหารที่บ้านว่า "ฉันก็ตั้งใจจะเป็นพลเมืองที่สงบ แต่เขาไม่ให้สงบ" หนังสือทำนองคล้ายกันนี้ยังถูกส่งถึงบุคคลอื่นๆอีกหลายคน อาทิ กรมหมื่นเทวะวงศ์วโรปการ, พระองค์เจ้าทศศิริวงศ์, หม่อมเจ้าไขแสงรพี รพีพัฒน์, หม่อมเจ้าโสภณภราไดย สวัสดิวัตน์, พลตำรวจโทพระยาอธิกรณ์ประกาศ, พันโทประยูร ภมรมนตรี เป็นต้น
เห็นได้ชัดว่าการก่อการกบฏของพระองค์เจ้าบวรเดชในครั้งนี้ เกิดจากความมุ่งหวังอำนาจทางการเมืองมากกว่าอย่างอื่น นับตั้งแต่สมัยที่ทรงลาออกจากเสนาบดีกลาโหมก่อนการเปลี่ยนแปลงการปกครองแล้ว เมื่อทรงพลาดพลั้งจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรีที่ทรงมุ่งหวัง การถูกกีดกันจากอำนาจทางการเมือง เป็นเหตุที่กระตุ้นให้พระองค์ก่อการยึดอำนาจจากคณะราษฎร
เบื้องหลัง > การเตรียมการของทัพกบฏ

คณะผู้ก่อการเริ่มหาพรรคพวกทั้งในหมู่ทหารนอกและในประจำการ การประชุมของคณะผู้ก่อการครั้งแรกเกิดขึ้นในเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2476 โดยมีพันเอกพระยาศรีสิทธิสงคราม พันโทหลวงพลหาญสงคราม และร้อยโทจงกล ไกรฤกษ์ ที่ร้านอาหารบนถนนราชวงศ์ การประชุมครั้งที่สองเกิดขึ้นในเดือนสิงหาคมที่บ้านหลวงพลหาญสงคราม เป็นการประชุมระหว่างผู้แทนทหารหัวเมือง การประชุมครั้งที่สามเกิดขึ้นในต้นเดือนตุลาคมที่บ้านพันเอกพระยาไชเยนทร์ฤทธิรงค์ในโคราช ที่ประชุมตกลงให้ใช้ชื่อแผนว่า "แผนล้อมกวาง" และตกลงใช้โคราชเป็นกองบัญชาการใหญ่ เนื่องจากเป็นจังหวัดใหญ่มีอาวุธและกำลังพลมากกว่าหัวเมืองอื่น
ในช่วงวางแผนการ กรมขุนชัยนาทนเรนทร, หม่อมเจ้าวงศ์นิรชร เทวกุล และพระองค์เจ้าบวรเดช ลงไปเข้าเฝ้าในหลวงที่วังไกลกังวล พระองค์เจ้าบวรเดชอาสาเป็นผู้นำ "กองทัพสีน้ำเงิน" และขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตจะเปลี่ยนแปลงใหม่ ในหลวงคัดค้านหนัก พระองค์เจ้าบวรเดชโกรธในหลวงและกลับมาพูดกับนายทหารคนอื่นว่า "ถ้าท่านไม่เล่นกับเราเราก็หาคนใหม่!" อย่างไรก็ตาม ต่อมามีเช็คของพระคลังข้างที่สั่งจ่ายให้พระองค์เจ้าบวรเดชเป็นจำนวนสองแสนบาทสันนิษฐานว่าเป็นฝีมือของกรมพระสวัสดิวัดนวิศิษฎ์ จากนั้น หม่อมเจ้าวิบูลย์สวัสดิ์วงศ์ สวัสดิกุล ราชเลขานุการก็เป็นผู้ประสานงานอย่างใกล้ชิดกับผู้นำกองทัพสีน้ำเงิน นอกจากนี้ พระองค์เจ้าบวรเดชยังได้เงินจากมหามกุฏราชวิทยาลัยอีกจำนวนหนึ่ง เนื่องจากพระยาเสนาสงคราม แม่ทัพกบฏในนครสวรรค์ เป็นลูกพี่ลูกน้องกับสมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์
เบื้องหลัง > การเตรียมการของรัฐบาล

ภายหลังการปฏิวัติ พันเอกพระยาทรงสุรเดช มันสมองของคณะราษฎร มองเห็นความเป็นไปได้ที่จะเกิดการต่อต้านด้วยกำลังจากฝ่ายตรงข้ามในไม่ช้าก็เร็ว จึงสั่งการให้กองทัพหัวเมืองทั้งหมดส่งอาวุธส่วนใหญ่เข้ามาที่กรุงเทพ โดยอ้างว่าจะส่งอาวุธที่ใหม่กว่าไปให้ ทำให้ทหารหัวเมืองอยู่ในสภาพขาดแคลนอาวุธ
ฝ่ายรัฐบาลก็ได้รู้ล่วงหน้าถึงการกบฏครั้งนี้ถึงสองวัน เมื่อพันเอกพระยาพหลพลพยุหเสนา นายกรัฐมนตรีได้ไปตรวจเยี่ยมมณฑลทหารราชบุรี มีนักบินชื่อเรืออากาศโทขุนไสวมัณยากาศ บังคับเครื่องบินลงจอดที่สนามและได้ยื่นจดหมายฉบับหนึ่งให้แก่พลตรีพระยาสุรพันธเสนี สมุหเทศาภิบาลมณฑล แล้วแจ้งว่าเป็นสาสน์จากพระองค์เจ้าบวรเดช พระยาพหลพลพยุหเสนาเห็นเหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นต่อหน้าก็เดาออกทันทีว่าเป็นสาสน์ที่ส่งมาเพื่อเชิญชวนให้ก่อการกบฏ จึงรีบเดินทางกลับจังหวัดพระนครในวันรุ่งขึ้นเพื่อดำเนินการต่อต้านทันที
เบื้องหลัง > แผนลอบสังหารที่วังปารุสก์

นอกจากการใช้กำลังทหารเข้าล้มล้างอำนาจของรัฐบาลแล้ว ยังมีบันทึกซึ่งอ้างว่าฝ่ายกบฏยังวางแผนเข้าสังหารบุคคลสำคัญของคณะราษฎรซึ่งพักอยู่ในวังปารุสกวันอีกด้วย เพื่อให้รัฐบาลเกิดภาวะสุญญาก่อนที่คณะกู้บ้านเมืองจะยกทัพลงมาถึงกรุงเทพ แผนสังหารผู้นำรัฐบาลในกรุงเทพถูกกล่าวถึงโดยนายพโยม โรจนวิภาต ซึ่งอ้างตนเป็นสายลับฝ่ายราชสำนักในพระนคร ได้ทราบว่ามีผู้ก่อการอีกกลุ่มหนึ่งในพระนครที่มีเจตนาจะล้มล้างรัฐบาลมีแผนการนอกเหนือไปจากการยกกำลังเข้ามาของทหารฝ่ายหัวเมือง โดยนายพันตรีทหารม้าคนหนึ่งซึ่งมีบรรดาศักดิ์ขุน ได้ว่าจ้างยอดมือปืนจากต่างจังหวัดเข้ามาในกรุงเทพเพื่อมากำจัดหลวงพิบูลสงคราม โดยวางแผนให้มือปืนลอบเข้าไปเข้าดักรอบริเวณหน้าห้องนอนในวังปารุสก์ เมื่อเสียงสัญญาณของกองทัพหัวเมืองที่ยกมาถึงกรุงเทพดังขึ้น พันโทหลวงพิบูลสงครามจะพรวดพราดออกมาจากห้องนอนและถูกกำจัดทิ้ง ในการนี้ นายพันตรีได้ว่าจ้างมือปืนอีกชุดเพื่อดักรอเก็บมือปืนชุดแรกเพื่อปิดปาก อย่างไรก็ตาม พวกเขารอจนเช้าก็ไม่มีวี่แววของคณะกู้บ้านเมือง จึงยกเลิกแผนการไป จนทราบภายหลังว่า คณะกู้บ้านเมืองเลื่อนแผนการออกไปหนึ่งวัน โดยจะเดินทางถึงกรุงเทพในวันที่ 12 ตุลาคม
เหตุการณ์กบฏ > 11 ตุลาคม "กบฏยึดทุ่งดอนเมือง"

11 ตุลาคม พ.ศ. 2476 เพียงสิบวันหลังหลวงประดิษฐ์มนูธรรมเดินทางกลับประเทศสยาม พระองค์เจ้าบวรเดชได้นำกำลังเข้าแจ้งต่อข้าราชการหัวเมืองว่า รัฐบาลคณะราษฎรจะเอาระบอบคอมมิวนิสต์มาใช้และจะไม่มีกษัตริย์จึงต้องนำทหารเข้าไปปราบปราม อย่าได้ทำการขัดขวาง พระองค์เจ้าบวรเดชเป็นผู้นำกองกำลังกบฏที่ชื่อว่า คณะกู้บ้านกู้เมือง ซึ่งประกอบด้วยทหารโคราช (กองพันทหารราบที่ 15, กองพันทหารราบที่ 16, กองพันทหารม้าที่ 4, กองพันทหารปืนใหญ่ที่ 3 และ กองพันทหารปืนใหญ่ที่ 4) ทหารเพชรบุรี (กองพันทหารราบที่ 14), ทหารอุบลราชธานี (กองพันทหารราบที่ 18) โดยกำลังทหารทั้งหมดโดนหลอกมารบ
พันเอกพระยาศรีสิทธิสงครามหลอกนำกำลัง 2 กองพันทหารช่างจากอยุธยาเป็นทัพหน้าลงมายึดทุ่งดอนเมือง โดยมีกองทหารม้าของร้อยเอกหลวงโหมรอนราญที่โดนหลอกตามลงมาสมทบ และเข้ายึดกรมอากาศยานที่ดอนเมืองเป็นกองบัญชาการ พระยาศรีสิทธิสงครามส่งกองหน้ามายึดสถานีรถไฟหลักสี่ และส่งนาวาเอกพระยาแสงสิทธิการถือหนังสือถึงพระยาพหลฯความว่า "คณะรัฐมนตรีปล่อยให้คนดูหมิ่นพระบรมเดชานุภาพ และเอาหลวงประดิษฐ์มนูธรรมกลับมาเพื่อดำเนินการปกครองแบบคอมมิวนิสต์ จึงขอให้คณะรัฐบาลถวายบังคมลาออกภายในหนึ่งชั่วโมง มิเช่นนั้นจะใช้กำลังบังคับและจะเข้ายึดการปกครองชั่วคราว"
คณะรัฐบาลประชุมกันที่วังปารุสก์แล้วก็ลงความเห็นว่าเหตุผลของฝ่ายกบฏฟังไม่ขึ้น และสมควรปราบปราม เวลาค่ำ นายกรัฐมนตรีออกประกาศไปยังทั่วประเทศว่า พระองค์เจ้าบวรเดช พระยาศรีสิทธิสงคราม พระยาเทพสงคราม เป็นกบฏต่อแผ่นดิน พยายามล้มล้างระบอบประชาธิปไตยขอเลิกรัฐธรรมนูญ และสถาปนาระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ดังเดิม "ในพระนครเหตุการณ์เรียบร้อย อย่าฟังคำสั่งผู้ใดทั้งสิ้นนอกจากข้าพเจ้า พระยาพหลพลพยุหเสนาฯ"
เหตุการณ์กบฏ > 12 ตุลาคม "กรุงเทพตอบโต้"

เมื่อรัฐบาลทราบว่าทุ่งดอนเมืองโดนทหารกบฏยึดเป็นที่แน่ชัดแล้ว จึงประกาศกฎอัยการศึกในวันที่ 12 ตุลาคม พ.ศ. 2476 ในพื้นที่จังหวัดใหญ่ทหารบกพระนคร ในวันเดียวกัน รัฐบาลประกาศแก้กฎอัยการศึกขยายพื้นที่บังคับใช้เป็นทั่วมณฑลพระนครกับมณฑลอยุธยา พันเอกพระยาทรงสุรเดชปฏิเสธที่จะเป็นผู้บังคับกองผสม พันโทหลวงพิบูลสงครามจึงรับเป็นผู้บังคับกองผสมปราบกบฏ ในวันเดียวกัน เมื่อชาวพระนครทราบข่าวว่าการกบฏจากทหารหัวเมือง พลเมืองที่เชื่อมั่นในระบอบใหม่ได้ออกมาชุมนุมกันช่วยเหลืองานฝ่ายรัฐบาลเป็นจำนวนมาก ทหารกองหนุนจำนวนมากเข้ามารายงานตัว ทั้งที่ยังไม่มีหมายเรียกระดมพลทหารกองหนุน
พันโทหลวงพิบูลสงครามนำกองผสมซึ่งประกอบด้วย 3 กองพันทหารราบ และ 1 กองพันทหารปืนใหญ่ เคลื่อนขบวนทัพจากลานพระบรมรูปทรงม้าไปยังลานสินค้าของบริษัทปูนซีเมนต์สยามที่สถานีรถไฟบางซื่อ ซึ่งอยู่ห่างจากสถานีรถไฟบางเขนไปประมาณ 5 กิโลเมตรเศษ จากนั้นจึงเอาปืนใหญ่ภูเขาแบบ 63 ขนาดลำกล้อง 75 มม. ระยะยิงไกล 6 กิโลเมตร ตั้งเรียงแถวหน้ากระดานบนถนนประดิพัทธิ์ ก่อนจะเริ่มระดมยิงใส่ทหารกบฏในเวลาราว 14 นาฬิกา ยิงได้ 40 นัดพบว่ากระสุนลงทุ่งน้ำหมดจึงหยุดยิง กองทหารกบฏของหลวงโหมรอนราญจึงเดินลุยน้ำเคลื่อนลงมายึดสถานีรถไฟบางเขนไว้ได้
เหตุการณ์กบฏ > 13 ตุลาคม "กบฏอ่อนกำลัง"

ฝ่ายรัฐบาลส่งพันตรีหลวงเสรีเริงฤทธิ์เป็นตัวแทนมาเจรจาให้ฝ่ายกบฏเลิกราไปเสียและจะขอพระราชทานอภัยโทษให้ แต่ทางฝ่ายกบฏกลับจับกุมหลวงเสรีเริงฤทธิ์ไปขังไว้ที่อยุธยา ในเวลา 12 นาฬิกา ฝ่ายกบฏส่งนาวาอากาศเอกพระยาเวหาสยานศิลปสิทธิ์, นาวาอากาศโทพระยาเทเวศวรอำนวยฤทธิ์ และเรือเอกเสนาะ รักธรรม เป็นคนกลางถือหนังสือของพระองค์เจ้าบวรเดชมาเจรจากับรัฐบาล โดยยืนเงื่อนไขทั้งหมด 6 ข้อ:
ต้องจัดการในทุกทางที่จะอำนวยผลให้ประเทศสยามมีพระมหากษัตริย์ปกครองประเทศภายใต้รัฐธรรมนูญชั่วกัลปาวสาน
ต้องดำเนินการตามรัฐธรรมนูญโดยแท้จริง โดยเฉพาะอย่างยิ่ง คือ การตั้งและถอดถอนคณะรัฐบาลต้องเป็นไปตามเสียงของหมู่มาก
ข้าราชการซึ่งอยู่ในตำแหน่งประจำการทั้งหลายและพลเรือนต้องอยู่นอกการเมือง ตำแหน่งฝ่ายทหารตั้งแต่ผู้บัญชาการทหารบก ผู้บัญชาการทหารเรือลงไปต้องไม่มีหน้าที่ทางการเมือง
การแต่งตั้งบุคคลในตำแหน่งราชการ จักต้องถือคุณวุฒิและความสามารถเป็นหลัก ไม่ถือเอาความเกี่ยวข้องในทางการเมืองเป็นความชอบหรือเป็นข้อรังเกียจในการบรรจุเลื่อนตำแหน่ง
การเลือกตั้งผู้แทนราษฎรประเภทที่ 2 ต้องถวายให้พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเลือก
การปกครองกองทัพบกจักต้องให้มีหน่วยผสมตามหลักยุทธวิธี เฉลี่ยอาวุธสำคัญแยกกันไปประจำตามท้องถิ่น มิให้รวมกำลังไว้เฉพาะแห่งใดแห่งหนึ่ง
ฝ่ายรัฐบาลยืนกรานไม่ยินยอมตามคำขาดดังกล่าว ทำให้การสู้รบดำเนินต่อไป ขณะเดียวกัน ที่แนวรบของทหารกบฏที่บางเขนเกิดความขัดสน กำลังพลของร้อยเอกหลวงโหมรอนราญไม่ได้รับเสบียงและกระสุนมาหนึ่งวันเต็ม ขณะนั้นเป็นฤดูน้ำหลาก สองข้างทางรถไฟถูกน้ำท่วมหมด ทำให้การส่งกำลังบำรุงมาแนวรบของฝ่ายกบฏต้องอาศัยเรือพายเท่านั้น หลวงโหมรอนราญจึงเดินเท้าตามทางรถไฟย้อนขึ้นไปยังกองบัญชาการดอนเมืองเพื่อขอกำลังบำรุง
เมื่อเข้าไปในกองบัญชาการก็พบว่า "นายทหารเป็นจำนวนมากนั่งเสพสุราและกินอาหารกัน บางคนก็เล่นบิลเลียด" พันเอกพระยาเทพสงครามเห็นหลวงโหมรอนราญก็เข้ามากอดทักทายว่า "มีคนบอกว่ากองทหารม้าสระบุรีของน้องเป็นอันตรายหมด นี่มายังไงกัน?" หลวงโหมรอนราญจึงตัดพ้อว่า "ทำไมไปฟังข่าวเหลวไหล ช่างไม่คิดถึงพวกกระผมบ้างเลย เหนื่อยมาตั้งแต่เมื่อวานแสนสาหัส วันนี้ยังไม่ได้กินอาหารตลอดทั้งวัน กลับมาแช่งว่าตายหมด"
เหตุการณ์กบฏ > 14 ตุลาคม "รัฐบาลรุกไล่"

14 ตุลาคม ทหารฝ่ายรัฐบาลได้เคลื่อนกำลังรุกคืบเข้ามาปะทะทหารฝ่ายกบฏที่ยึดสถานีรถไฟบางเขน โดยใช้หัวรถจักรหุ้มเกราะดันหลังรถข.ต.บรรทุกรถถังเคลื่อนที่เข้าหาพร้อมกันทั้ง 2 ราง นอกจากนี้แล้วยังมีเหล่าทหารราบอยู่ในรถพ่วงคันหลังอีกจำนวนหนึ่ง ผลจากการปะทะในช่วงเช้าส่งผลให้ฝ่ายรัฐบาลสูญเสียพันตรีหลวงอำนวยสงคราม ผู้บังคับกองพันที่มีความสำคัญมากไป หลวงพิบูลสงครามจึงรีบแก้สถานการณ์ที่กำลังจะเพลี่ยงพล้ำทันที โดยสั่งการให้ไปนำรถสายพานติดตั้งปืนใหญ่ต่อสู้อากาศ QF 2-pounder จากประเทศอังกฤษ ที่เพิ่งผ่านการตรวจรับมาแล้วจำนวน 2 คันมาเข้าสู่สนามรบจริงทันที
อำนาจการยิงของปืนกลต่อต้านอากาศยานขนาด 40 มม. อัตรายิง 115 นัดต่อนาที เป็นเรื่องที่น่าตกใจมาก กระสุนปืนทำให้รังปืนกลของฝ่ายกบฏเกิดรูขนาดใหญ่ รวมทั้งปืนก็ยิงได้เร็วและรุนแรงต่อเนื่อง ทหารกบฏทั้งหมดไม่เคยเจออาวุธทันสมัยแบบนี้มาก่อน จึงพากันหนีตายทิ้งที่มั่นวิ่งหนีเอาตัวรอดกลับไปยังหลักสี่ ทหารราบจากฝ่ายรัฐบาลจึงสามารถเข้ายืดพื้นที่ทุ่งบางเขนไว้ได้โดยละม่อม
ขบวนรถไฟฝ่ายกบฏของพันตรีหลวงพลเดชวิสัย กองพันทหารราบที่ 17 อุบลราชธานี เดินทางมาถึงดอนเมืองในช่วงค่ำ ได้ข่าวว่าสถานการณ์ฝ่ายกบฏกำลังเพลี่ยงพล้ำจึงไม่ยอมจอดขบวนรถไฟที่สถานีดอนเมือง ให้ขบวนรถไฟขับเลยสถานีดอนเมืองไปประมาณสามกิโลเมตรแล้วใส่เกียร์ถอยหลังกลับไปที่เมืองโคราช ระหว่างทางได้แวะรื้อทางรถไฟแถวปากช่องออกเพื่อทำคุณไถ่โทษ
พระบรมวงศ์เสด็จหนีไปชายแดน

16 ตุลาคม เครื่องบินฝ่ายกบฏบินมาทิ้งใบปลิวที่วังไกลกังวลเพื่อทูลว่าการยึดอำนาจล้มเหลวในค่ำวันต่อมาเมื่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทราบว่าทหารเพชรบุรียอมจำนนต่อรัฐบาลแล้ว และรัฐมนตรีกระทรวงยุติธรรมกำลังเดินทางลงมาเข้าเฝ้า ก็ทรงตื่นตระหนกรีบเสด็จลงเรือพระที่นั่งศรวรุณ ซึ่งเป็นเรือยนต์ลำเล็กอย่างกะทันหันพร้อมกับสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี, สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระสวัสดิวัดนวิศิษฎ์, พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาภาพรรณี, พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรานนท์ธวัช, หม่อมเจ้าประสบศรี จิรประวัติ, หม่อมเจ้ากมลีสาณ ชุมพล, หม่อมเจ้าครรชิตพล อาภากร, หม่อมเจ้านนทิยาวัด สวัสดิวัตน์, หม่อมเจ้าเศรษฐพันธ์ จักรพันธุ์ พร้อมทหารรักษาวังอีก 6-7 นาย มุ่งหน้าจังหวัดสงขลา
เนื่องจากเรือไม่พอนั่ง หม่อมเจ้าศุภสวัสดิ์วงศ์สนิทและเจ้ากาวิละวงศ์ ณ เชียงใหม่ ต้องนำทหารรักษาวังบางส่วนขึ้นไปยึดขบวนรถไฟจากสถานีวังก์พงในช่วงบ่าย เจ้ากาวิละวงศ์เป็นพนักงานขับรถ ขบวนรถไฟพิเศษนี้ออกจากหัวหินเวลาตีหนึ่งของวันที่ 18 ตุลาคม มีผู้โดยสารประกอบด้วย:สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ, หม่อมเจ้าจงจิตรถนอม ดิศกุล, หม่อมเจ้าพูนพิศมัย ดิศกุล, หม่อมเจ้าพิไลยเลขา ดิศกุล,สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์พร้อมพระธิดา, กรมหมื่นอนุวัตจาตุรนต์, หม่อมเจ้าศุภสวัสดิ์วงศ์สนิท สวัสดิวัตน์, พลโทพระยาวิชิตวุฒิไกร, พระยาอิศราธิราชเสวี และทหารรักษาวังสองกองร้อย
เมื่อนายเล้ง ศรีสมวงศ์ ผู้จัดการพาณิชย์ ฝ่ายการเดินรถ กรมรถไฟหลวง ทราบข่าว จึงรีบส่งโทรเลขแจ้งสถานีรายทางล่วงหน้าว่า ทหารหลวงลักขบวนรถจักรออกจากวังก์พง ให้ทำการสกัดกั้น พนักงานกรมรถไฟจึงไปถอดรางรถไฟช่วงก่อนถึงสถานีประจวบคีรีขันธ์ ขบวนรถไฟพิเศษไปต่อไม่ได้ต้องหยุดระหว่างทาง ทหารหลวงต้องช่วยกันถอดรางที่วิ่งที่ผ่านมาแล้วมาต่อเพื่อให้รถไฟเดินต่อไปได้ เมื่อขบวนรถไฟมาถึงสถานีประจวบคีรีขันธ์ก็ถูกกักรถไม่ให้เดินทางต่อจนเกือบจะยิงกัน สมุหราชองครักษ์จึงโทรเลขไปยังรัฐมนตรีมหาดไทย พระยาอุดมพงศ์เพ็ญสวัสดิ์รีบนำความเข้าแจ้งนายกรัฐมนตรีพระยาพหลพลหยุหเสนาสั่งการอนุญาตให้รถไฟเดินได้ตลอดสายทาง
ทางด้านเรือพระที่นั่งศรวรุณน้ำมันหมดที่ชุมพร ต้องขึ้นฝั่งรอจนกระทั่งถึงเช้าวันที่ 19 ตุลาคม จึงได้พบกับได้พบกับเรือวลัยของบริษัทอิสต์เอเชียติก กัปตันเรือวลัยชาวเดนมาร์กเชิญคณะของในหลวงขึ้นเรือวลัยและพ่วงเรือพระที่นั่งศรวรุณไปยังสงขลา ตกเย็นวันเดียวกันนั้น ขบวนรถไฟก็ไปถึงสงขลา พระบรมวงศ์ส่วนหน้ารีบไปจัดแจงสถานที่ในพระตำหนักเขาน้อยเตรียมรับในหลวง เรือวลัยเดินทางมาถึงอ่าวสงขลาในเช้าวันถัดมา
ผลลัพธ์

25 ตุลาคม พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าฯมีพระราชกระแสจากพระตำหนักเขาน้อย จังหวัดสงขลา แนะนำให้รัฐบาลประกาศอภัยโทษให้แก่ผู้ร่วมก่อการจลาจลตลอดจนนายทหารและบุคคลที่ไม่ใช่หัวหน้าหรือคนสำคัญในการกระทำครั้งนี้เสียโดยเร็ว แต่ถูกแต่รัฐบาลปฏิเสธโดยอ้างหลักการที่ว่าจำต้องดำเนินคดีให้ถึงที่สุดเสียก่อน
29 ตุลาคม รัฐบาลจัดตั้งศาลพิเศษขึ้นพิจารณาพิพากษาคดีเกี่ยวกับการกบฏและจลาจล คำพิพากษาถือเป็นเด็ดขาดไม่มีอุทธรณ์ฎีกา มีผู้ถูกจับกุมกว่าหกร้อยคน มีการส่งฟ้อง 318 คน ใช้เวลาพิจารณาความนานนับปี พบว่ามีความผิดต้องโทษ 296 คน ในจำนวนนี้ต้องโทษประหารชีวิต 6 คน จำคุกตลอดชีวิต 244 คน อย่างไรก็ตาม พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าทรงปฏิเสธการลงพระนามให้ประหารชีวิตตามคำพิพากษา จึงนำตัวไปประหารไม่ได้
รัฐบาลได้จัดให้มีรัฐพิธีให้แก่ผู้เสียชีวิตทั้ง 17 คนคราวปราบกบฏบวรเดช ในการนี้ได้ทำหนังสือขอพระราชานุญาตใช้พื้นที่สนามหลวงในการประกอบพิธี พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าฯปฏิเสธทันที ทรงรับสั่งให้ไปใช้สถานที่อื่น แต่รัฐบาลยังคงยืนกรานที่จะใช้พื้นที่สนามหลวง ทำให้พระองค์ยินยอมตามนั้น รัฐบาลจัดสร้างเมรุชั่วคราวสนามหลวง ซึ่งเดิมพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวไม่ทรงยินยอมให้ใช้พื้นที่ทุ่งพระเมรุนี้ แต่ทางคณะราษฎรยืนกรานที่จะสร้างเมรุชั่วคราวบนทุ่งพระเมรุ พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าจึงต้องทรงยินยอม แต่ระบุถ้อยคำด้วยท่วงทำนองว่า "ทรงไม่ขัดข้อง แต่ขอให้เป็นที่เข้าใจว่า พระราชดำริในเรื่องนี้เป็นไปอีกอย่างหนึ่ง" นี่ถือเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่มีการจัดพิธีศพสามัญชนบนท้องสนามหลวง ซึ่งก่อนหน้านั้นจะใช้เป็นที่ประกอบพิธีสำหรับเชื้อพระวงศ์เท่านั้น
สามปีให้หลังในวันที่ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2479 ได้มีพิธีเปิดอนุสาวรีย์ปราบกบฏหรือ “อนุสาวรีย์พิทักษ์รัฐธรรมนูญ” ที่บริเวณหลักสี่ บางเขน ซึ่งเป็นหนึ่งในพื้นที่สู้รบ เพื่อเป็นอนุสรณ์ระลึกถึงเหตุการณ์ปราบกบฏบวรเดชเพื่อพิทักษ์รัฐธรรมนูญ แต่ปัจจุบันนิยมเรียกชื่อเพียงตามแหล่งที่ตั้งว่า “อนุสาวรีย์หลักสี่”
ภายหลังการสละราชสมบัติและเข้าสู่รัชกาลใหม่ รัฐบาลได้ทูลขอพระราชทานอภัยโทษจากประหารชีวิตเป็นจำคุกตลอดชีวิต และจากจำคุกตลอดชีวิตเป็นถูกเนรเทศไปเกาะตารุเตาในปีพ.ศ. 2482 ต่อมาได้มีการปล่อยตัวบรรดาผู้ได้รับโทษกรณีกบฏบวรเดชทั้งหมดออกจากเรือนจำพ.ศ. 2487 ซึ่งเป็นผลจากการนิรโทษกรรมโดยคณะรัฐมนตรีชุดพันตรีควง อภัยวงศ์
ดูเพิ่ม

ลำดับเหตุการณ์คณะราษฎร
รัฐประหารในประเทศไทย มิถุนายน พ.ศ. 2476
เหรียญพิทักษ์รัฐธรรมนูญ
กบฏวังหลวง
การประท้วงในประเทศไทย พ.ศ. 2563–2564 ไทยอารยะ กลุ่มคนรักกษัตริย์ไทย ต่อต้านแนวร่วมธรรมศาสตร์
แหล่งข้อมูลอื่น

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าบวรเดช อดีตเสนาบดีกลาโหม ผู้นำการกบฏ
พันเอกพระยาศรีสิทธิสงคราม รองแม่ทัพกบฏ
แผนที่แสดงกองกำลังทหารทั้งสองฝ่าย สีแดงคือกองกำลังกบฏ
ทหารช่างอยุธยาตกเป็นเชลยถูกควบคุมโดยทหารม้าฝ่ายรัฐบาล (สวมหมวกกะโล่) ถือปืนติดดาบปลายปืนอยู่แถวหลัง
อนุสาวรีย์ปราบกบฏ
นินจาฮาโตริ

| --- | --- |
นินจาฮาโตริ

忍者ハットリくん
ชื่อภาษาอังกฤษ: Ninja Hattori-kun
แนว: ผจญภัย สุขนาฏกรรม ศิลปะการต่อสู้
มังงะ
เขียนโดย: ฟุจิโอะ ฟุจิโกะ (เอ.)
สำนักพิมพ์:  โชงะกุกัง  เนชั่นมัลติมีเดียกรุ๊ป  นิวโปรเจกต์คอมมิค
นิตยสาร:  โคะโระโคะโระคอมิก
กลุ่มเป้าหมาย: สำหรับเด็ก
ตีพิมพ์ตั้งแต่: 2507 – 2514
จำนวนเล่ม: 16
อนิเมะโทรทัศน์
กำกับโดย: ฟุมิโอะ อิเกะโนะ, ฮิโระชิ ซะซะงะวะ
สตูดิโอ: ชินเอแอนิเมชัน
เครือข่าย: ทีวีอาซาฮิคอร์เปอร์เรชัน
ฉาย:  28 กันยายน พ.ศ. 2524  –  25 ธันวาคม พ.ศ. 2530
ตอน: 694 (+11 ตอนพิเศษ)
อนิเมะโทรทัศน์
Ninja Hattori-kun Returns
กำกับโดย: เทะสึโอะ ยะซุมิ
อำนวยการสร้างโดย: ทะกะฮิโระ คิชิโมะโตะ ซะโตะชิ ไคโช เค มิซุตะนิ โมะโตะมิชิ อะระกิ
เขียนบทโดย: เทะสึโอะ ยะซุมิ
ดนตรีโดย: ราหุล ภัตต์
สตูดิโอ: ชินเอแอนิเมชัน Reliance MediaWorks
เครือข่าย: ทีวีอาซาฮิคอร์เปอร์เรชัน การ์ตูนเน็ตเวิร์คเกาหลี การ์ตูนคลับแชนเนล
ฉาย:  13 พฤษภาคม พ.ศ. 2556  –  16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2558 (ญึ่ปุ่น)
ตอน: 156
นินจาฮาโตริ (ญี่ปุ่น: 忍者ハットリくん; โรมาจิ: Ninja Hattori-kun) เป็นการ์ตูนญี่ปุ่น เรื่องและภาพโดยฟุจิโอะ ฟุจิโกะ (เอ.) เมื่อปี พ.ศ. 2525 โดยมีแรงบันดาลใจจากนินจาตระกูลฮัตโตริซึ่งเป็นตระกูลของนินจาของญี่ปุ่นที่รับใช้โชกุนโทกูงาวะ ต่อมาได้ถูกสร้างเป็นละครโทรทัศน์ อนิเมะ และภาพยนตร์ (นำแสดงโดย ชิงโงะ คะโตะริ) สำหรับในประเทศไทยอนิเมะเรื่องนินจาฮาโตริ เคยจัดจำหน่ายในรูปแบบวีซีดี และดีวีดีโดย โรส เอ็นเตอร์เทนเมนท์ คอร์ปอเรชั่น (ในนามของโรส แอนิเมชั่น) โดยใช้ชื่อว่า "นินจาฮัตโตริ" และออกอากาศทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 และออกอากาศซ้ำทาง ช่อง ทรู สปาร์ก จัมพ์ ช่อง 445
เนื้อเรื่อง

มิตซึบะ เคนอิจิ นักเรียนประถมวัย 11 ปี มีนิสัยดื้อรั้น เกียจคร้าน ทั้งยังมีผลการเรียนที่ไม่น่าพึงใจสร้างความปวดหัวแก่ผู้ปกครองและครูประจำชั้นเป็นอันมาก ช่วงเวลานั้นได้มีนินจาสำนักอิงะนามว่าฮาโตริ คันโซ ขอเข้ามาพำนัก ณ บ้านของครอบครัวมิตซึบะเพื่อฝึกฝนวิชานินจาในเมืองใหญ่ ซึ่งฮาโตริจะคอยช่วยเหลือและแก้ปัญหาเฉพาะหน้าต่าง ๆ ที่เคนอิจิก่อขึ้นอยู่เสมอ ๆ ต่อมาไม่นานนักฮาโตริ ชินโซ น้องชายของฮาโตริ ชินโซ และชิชิมารุ สุนัขนินจาจากสำนักอิงะได้เข้ามาอยู่ร่วมบ้านมิตสึบะเพื่อช่วยเหลือฮาโตริ คันโซในการดูแลเคนอิจิที่มักก่อปัญหาวุ่นวายในฐานะกัลยาณมิตร โดยเฉพาะช่วยเหลือเคนอิจิในการสานสัมพันธ์กับยูเมะโกะ เพื่อนนักเรียนที่เคนอิจิหลงรัก
ตามท้องเรื่องจะมีเคมุมากิ และคาเงะชิโยะ นินจาและแมวนินจาจากสำนักโคงะคอยกลั่นแกล้งและสร้างปัญหาแค่เคนอิจิอยู่เสมอ เมื่อเคนอิจิไปฟ้องฮาโตริ ฮาโตริก็จะหาวิธีการแก้แค้นตามความปรารถนาของเคนอิจิในแทบทุกตอน และบางครั้งเคนอิจิก็ถูกเคมุมากิยุแยงให้ทะเลาะกับฮาโตริเสียเอง ในตอนจบของเรื่อง ฮาโตริก็ออกจากบ้านมิตซึบะเพื่อไปฝึกฝนวิชาต่อไป
รายชื่อตอน > Season 5

| ตอนที่ | ชื่อไทย / ชื่ออังกฤษ ชื่อตามต้นฉบับของญี่ปุ่น | ออกอากาศครั้งแรก |  ออกอากาศและเผยแพร่> เผยแพร่ YouTube Cartoon Club Channel |  ออกอากาศและเผยแพร่> ออกอากาศ ช่อง 9 MCOT HD |
| --- | --- | --- | --- | --- |

| ตอนที่ 105-A |  / "Helping Others is a Best Job!" (やる事なす事良い事でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 105-B |  / "Octopus and Squids Fighting!" (タコ墨の術対イカ墨の術でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 106-A |  / "Fire Training Practice!" (三葉家の防災訓練でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 106-B |  / "Kenichi Learns Swimming!" (水泳の特訓でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 107-A |  / "Kemumaki Uses the Ninja Whistle Technique!" (忍法封印で生活改善でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 107-B |  / "Teaching Roadways to Isa Yohi!" (方向音痴の道しるべでござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 108-A |  / "Finding Ninja Scroll of Massage!" (フリマで売られた巻物でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 108-B |  / "Making Food by Kung-fu and Karate!" (熱烈！カンフー対忍術でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 109-A |  / "Shinzou Helps in Cleaning the House!" (忍法で大掃除でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 109-B |  / "Water Problem in the Mitsuba's House!" (断水で困ったでござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 110-A |  / "Shishimaru Becomes a Cute Bear!" (熊になった獅子丸の巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 110-B |  / "To Make Mommy Happy!" (ママ上のご機嫌アップ作戦の巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 111-A |  / "Ninja Technique of Smell!" (忍法ニオイ集めでござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 111-B |  / "Koike Sir's Honor Becomes a Winner!" (恋を掴むボルダリングでござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 112-A |  / "Finding Kemumaki's Weakness!" (ケムマキはアレが弱点の巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 112-B |  / "Hattori Bent His Neck!" (骨をはずしすぎたでござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 113-A |  / "Making Waste Things Into a Material!" (忍法ゴミ分別でござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 113-B |  / "Ninja Technique of Spinning!" (まわれ！忍者コマ合戦の巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 114-A |  / "Ninja Technique of Spider Web!" (寝違えたでござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |

| ตอนที่ 114-B |  / "Will Kenichi Conceal His Bag? Let's Find Out!" (ママ上から隠し通すでござるの巻)  | 1 กุมภาพันธ์ 2022 |  |  |
การออกอากาศ

นินจาฮาโตริ ถูกสร้างเป็นละครโทรทัศน์ทั้งหมด 2 ซีซั่น ซีซั่นแรก ออกอากาศเมื่อวันที่ 7 เมษายน – 28 กันยายน พ.ศ. 2509 และซีซั่น 2 ออกอากาศเมื่อวันที่ 3 สิงหาคม พ.ศ. 2510 – 25 มกราคม พ.ศ. 2511 ทางสถานีโทรทัศน์เพื่อการศึกษาแห่งประเทศญี่ปุ่น (NET) ส่วนรูปแบบอนิเมะ ในเวอร์ชัน 1981 ออกอากาศเมื่อวันที่ 28 กันยายน พ.ศ. 2524 – 25 ธันวาคม พ.ศ. 2530 ทางสถานีโทรทัศน์ทีวีอาซาฮิ มีจำนวนตอนทั้งหมด 694 ตอน และเวอร์ชัน 2013 ออกอากาศเมื่อวันที่ 13 พฤษภาคม พ.ศ. 2556 – 16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2558 ทางสถานีโทรทัศน์ทีวีอาซาฮิ มีจำนวนตอนทั้งหมด 52 ตอน
ในส่วนประเทศไทย เคยจัดจำหน่ายในรูปแบบวีซีดี และดีวีดีโดย โรส เอ็นเตอร์เทนเมนท์ คอร์ปอเรชั่น (ในนามของโรส แอนิเมชั่น) โดยใช้ชื่อว่า "นินจาฮัตโตริ" ออกอากาศทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 และรีรันทางทรูสปาร์คจัมพ์ ทรูวิชั่นส์ ช่อง 445 ปัจจุบันลิขสิทธิ์ในการเผยแพร่และออกอากาศเป็นของการ์ตูนคลับมีเดีย เฉพาะเวอร์ชัน 2013 โดยใช้ชื่อว่า "นินจาฮาโตริ รีเทิร์น" โดยเผยแพร่ผ่านทางยูทูป Cartoon Club Channel ทุกวันอาทิตย์ เวลา 9:00 น. สัปดาห์ละ 2 ตอน หลังจากนั้นตั้งแต่วันที่ 9 มิถุนายนเป็นต้นไป ทางยูทูป Cartoon Club Channel ได้เพิ่มการเผยแพร่จากเดิม 2 ตอน เป็น 4 ตอน/สัปดาห์ ต่อมาเมื่อ 11 มกราคม 2568 ได้ปรับเวลาเผยแพร่ใหม่เป็นทุกวันเสาร์-อาทิตย์ 10:00 น. วันละ 1 ตอน โดยวันเสาร์เป็นตอนส่วน A และวันอาทิตย์เป็นตอนส่วน B และออกอากาศทางช่อง 9 MCOT HD หมายเลข 30 ทุกวันเสาร์ - อาทิตย์ เวลา 7:30 - 8:00 น. ในรายการช่อง 9 การ์ตูน และตั้งแต่วันที่ 15 มิถุนายน ได้ย้ายเวลาออกอากาศเป็น 8:30 - 9:00 น. ตั้งแต่วันที่ 12 ตุลาคม ลดวันออกอากาศเหลือแค่ทุกวันเสาร์ 8:30 - 9:00 น. โดยตั้งแต่ 4 มกราคม 2568 ได้ปรับการออกอากาศเป็นตอนใหม่ในตอนแรก และในตอนที่ 2 เป็นตอนรีรันตอนเก่า และตั้งแต่วันที่ 2 กุมภาพันธ์ 2568 ได้กลับมาออกอากาศในวันอาทิตย์อีกครั้งนึง.
แหล่งข้อมูลอื่น

| ด ค กผลงานของฟูจิโกะ ฟูจิโอะ |
| --- | --- |
ฟูจิโกะ ฟูจิโอะ:  ผีน้อยคิวทาโร่  ปาร์แมน 
ฟูจิโกะ เอฟ. ฟูจิโอะ:  ปาร์แมน  21 เอมอน  โมจาโมจา ตะลุยจักรวาล  อุเมะโบชิเด็งกะ  โดราเอมอน  คิเตเร็ทสึ เจ้าหนูนักประดิษฐ์  บาเครุคุง  จ้าวป่าคุโรเบ  มามิ สาวน้อยพลังจิต  ตำรวจกาลเวลา  จิมปุย เพื่อนรักจากต่างดาว  ฝาแฝดสลับยุค  โปโกะ แมวจอมอภินิหาร  ป๊ะป๋าซุปเปอร์แมน 
ฟูจิโกะ ฟูจิโอะ (เอ.):  นินจาฮาโตริ  ไคบูซึ ผีน้อยจอมกวน  เซลล์แมนทมิฬ  โปรกอล์ฟเฟอร์ซารุ  มังงะมิจิ  อุลตร้าบี