stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ภาษาละวี

| ภาษาละวี |
| --- | --- |
ประเทศที่มีการพูด: ประเทศลาว
ชาติพันธุ์: 1,215 (สำมะโน ค.ศ. 2015)
จำนวนผู้พูด: ไม่ทราบ (500 อ้างถึง1999)
ตระกูลภาษา: ออสโตรเอเชียติก  กลุ่มภาษาบะห์นาริกตะวันตกภาษาละวี
ระบบการเขียน: อักษรลาติน
รหัสภาษา
ISO 639-3: lvi
ภาษาละวีอยู่ในภาษากลุ่มบะห์นาริก มีผู้พูดในแขวงเซกอง ประเทศลาว เป็นภาษาที่มีระบบสระซับซ้อนกว่าภาษาในกลุ่มบะห์นาริกอื่น ๆ แต่ระบบพยัญชนะเรียบง่ายกว่าภาษายรุ มีเสียงพยัญชนะต้น 19 เสียง เสียงตัวสะกด 17 เสียง เสียงสระ 39 เสียง โดยมีเสียงสระประสมเป็นจำนวนมาก
พฤษภาคม พ.ศ. 2564

พฤษภาคม พุทธศักราช 2564 เป็นเดือนที่ 5 ของปี พ.ศ. 2564 วันแรกของเดือนเป็นวันเสาร์ วันสุดท้ายของเดือนเป็นวันจันทร์
สถานีย่อย:เหตุการณ์ปัจจุบัน

| ด ค กเหตุการณ์เดือนอื่น |
| --- | --- |
พ.ศ. 2567:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2566:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2565:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2564:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2563:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2562:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2561:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2560:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2559:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2558:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2557:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2556:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2555:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2554:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2553:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2552:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2551:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2550:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2549:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2548:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2547:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2546:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม
พฤษภาคม พ.ศ. 2563

พฤษภาคม พ.ศ. 2563 เป็นเดือนที่ 5 ของปี พ.ศ. 2563 วันแรกของเดือนเป็นวันศุกร์ วันสุดท้ายของเดือนเป็น
สถานีย่อย:เหตุการณ์ปัจจุบัน

| ด ค กเหตุการณ์เดือนอื่น |
| --- | --- |
พ.ศ. 2567:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2566:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2565:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2564:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2563:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2562:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2561:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2560:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2559:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2558:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2557:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2556:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2555:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2554:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2553:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2552:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2551:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2550:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2549:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2548:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2547:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2546:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม
พฤหัสบายดี

พฤหัสบายดี  เป็นหนังสือการ์ตูนไทยแนวคอมมิค ซึ่งเป็นผลงานของ มุนินทร์ สายประสาท โดยสำนักพิมพ์ LET'Comic Thailand  เป็นเกี่ยวกับเรื่องราวของบุคคลในวัยต่างๆที่ต้องดำรงชีวิตเกี่ยวข้องกับวันพฤหัสบดี เช่น เด็กนักเรียนที่ต้องเรียนลูกเสือในวันพฤหัสบดี เด็กส่งฟิล์มที่ต้องนำฟิล์มภาพยนตร์ไปให้โรงหนังในวันพฤหัสบดีที่หนังเพิ่งเข้าฉาย
เนื้อเรื่องย่อ

เรื่องราวของบุคคลในวัยต่างๆที่ต้องดำรงชีวิตเกี่ยวข้องกับวันพฤหัสบดี  (เด็กนักเรียนที่ต้องเรียนลูกเสือในวันพฤหัสบดี, เด็กส่งฟิล์มที่ต้องนำฟิล์มภาพยนตร์ไปให้โรงหนังในวันพฤหัสบดีที่หนังเพิ่งเข้าฉาย,  เด็กนักเรียนที่เขียนคำว่า "พฤหัสบดี" ผิด และพิธีวันไหว้ครู )
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ
ภาษาละมาม

| ภาษาละมาม |
| --- | --- |
ประเทศที่มีการพูด: กัมพูชาและเวียดนาม
จำนวนผู้พูด: 3,600 คน  (2550)
ตระกูลภาษา: ออสโตรเอเชียติก  มอญ-เขมรมอญ-เขมรตะวันออกภาษากลุ่มบัฮนัรภาษาละมาม
รหัสภาษา
ISO 639-3: lmm
ภาษาละมาม (Lamam) มีผู้พูด 1,000 คน (พ.ศ. 2524) ในประเทศกัมพูชา ใกล้กับชายแดนเวียดนามทางตะวันออกเฉียงเหนือ ใกล้เคียงกับภาษาบัฮนัร ภาษาตำปวน ภาษาอาลัก จัดอยู่ในตระกูลภาษาออสโตรเอเชียติก ภาษากลุ่มมอญ-เขมร สาขามอญ-เขมรตะวันออก สาขาย่อยบัฮนัร
พฤษภาคม พ.ศ. 2567

พฤษภาคม พุทธศักราช 2567 เป็นเดือนที่ 5 ของปี พ.ศ. 2567 วันแรกของเดือนเป็นวันพุธ วันสุดท้ายของเดือนเป็นวันศุกร์
สถานีย่อย:เหตุการณ์ปัจจุบัน

| ด ค กเหตุการณ์เดือนอื่น |
| --- | --- |
พ.ศ. 2567:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2566:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2565:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2564:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2563:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2562:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2561:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2560:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2559:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2558:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2557:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2556:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2555:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2554:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2553:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2552:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2551:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2550:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2549:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2548:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2547:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม 
พ.ศ. 2546:  มกราคม  กุมภาพันธ์  มีนาคม  เมษายน  พฤษภาคม  มิถุนายน  กรกฎาคม  สิงหาคม  กันยายน  ตุลาคม  พฤศจิกายน  ธันวาคม
ปานโช วิลลา

บทความนี้เกี่ยวกับนักมวย สำหรับความหมายอื่น ดูที่ ปานโช วิลลา (แก้ความกำกวม)
| ปานโช วิลลา |
| --- | --- |
เกิด: ฟรานซิสโก กุยเยโด (Francisco Guilledo) 1 สิงหาคม พ.ศ. 2444
ปานโช วิลลา นักมวยสากลชาวฟิลิปปินส์เป็นนักมวยสากลที่มีความสูงเพียง 154 เซนติเมตร น้ำหนักตัวไม่เกิน 51 กิโลกรัม แต่ได้ครองแชมป์โลกมวยสากลรุ่นฟลายเวทใน พ.ศ. 2466 นับเป็นนักมวยสากลชาวเอเชียที่ยิ่งใหญ่ที่สุดคนหนึ่งในประวัติศาสตร์  เป็นแชมป์โลกมวยสากลคนแรกของประเทศฟิลิปปินส์ และของทวีปเอเชียไม่เคยพ่ายแพ้แบบน็อคเอาต์ แต่การชกมวยอาชีพของเขาสิ้นสุดลงอย่างรวดเร็วเมื่อเขาเสียชีวิตขณะอายุเพียง 23 ปี จากการติดเชื้อหลังการถอนฟัน เมื่อ 14 กรกฎาคม พ.ศ. 2468 รวมอายุได้ 23 ปี สถิติการชก 89 ครั้ง ชนะ 80 (น็อค 25) เสมอ 4 แพ้ 5
ชื่อ ปานโช วิลลา ตั้งตามชื่อของ นายพลปานโช วีญา ผู้นำการปฏิวัติในเม็กซิโก ซึ่งปฏิวัติตั้งแต่วันที่  20 พฤศจิกายนพ.ศ. 2453 ถึง  พ.ศ. 2463
ประวัติ > เริ่มต้นในฟิลิปปินส์

กุยเยโดเกิดที่อีลอก เมื่อ 1 สิงหาคม พ.ศ. 2444 ในครอบครัวชาวนา ในวัยเด็กเขามีอาชีพช่วยแม่เลี้ยงแกะ จนอายุได้ 11 ปี เขาจึงเข้ามาอยู่ในเมืองอีโลอีโลและมีเพื่อนเป็นนักมวย เขาได้อพยพมายังมะนิลาพร้อมเพื่อน เริ่มฝึกมวยสากลในค่ายทหารของสหรัฐอเมริกาและเริ่มหันมาชกมวยสากลอาชีพใน พ.ศ. 2462 เส้นทางสู่แชมป์โลกของเขาเริ่มจากชกชนะ ปอนดอง เมื่อ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2463 และชนะ จอร์จ เมนเดียเมื่อ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2464 และได้ครองแชมป์ฟิลิปปินส์รุ่นฟลายเวทในอีกสองปีต่อมา และได้รับการยกย่องให้เป็นแชมป์ภาคตะวันออกไกลในรุ่นฟลายเวทและแบนตัมเวท  เขาเกือบจะเลิกชกมวยเพราะผิดหวังในความรัก เขาจึงเดินทางกลับบ้านเกิดที่เนกรอสเมื่อ พ.ศ. 2464 แต่เสียงเรียกร้องจากแฟนมวยทำให้เขากลับมาชกมวยอีกครั้ง ในช่วงนี้กุยเยโดได้เปลี่ยนชื่อในการชกมวยเป็นปานโช วิลลา
ประวัติ > แชมป์โลก

ในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2465 วิลลาได้รับเชิญให้ไปชกที่สหรัฐอเมริกา เขาขึ้นชกครั้งแรกเมื่อ 7 มิถุนายน พ.ศ. 2465 ชนะอาเบ โกลด์สตีน ต่อมาชกชนะ แฟรงกี้ เจนาโรและได้ครองแชมป์รุ่นฟลายเวทของสหรัฐอเมริกาโดยชนะน็อค จอห์นนี่ บัฟ ยก 11 เมื่อ 14 กันยายน พ.ศ. 2465 ก่อนจะเสียแชมป์ให้เจนาโรไป ต่อมาเสียแชมป์ให้แฟรงดี้ เกนาโร เมื่อ 1 มีนาคม พ.ศ. 2465 จากการที่วิลลาชกแพ้ในครั้งนั้น จิมมี่ วิลเด แชมป์โลกรุ่นฟลายเวทชาวเวลส์จึงเลือกวิลลาเป็นผู้ท้าชิง เนื่องจากเจนาโรที่ชนะวิลลาไปไม่ต้องการชิงแชมป์โลก การชกเกิดขึ้นเมื่อ 18 มิถุนายน พ.ศ. 2466 วิลลาเป็นฝ่ายชนะน็อคในยกที่ 7 วิลเดผู้แพ้ถึงกับแขวนนวมไปทันทีหลังจากชกแพ้
วิลลาชกป้องกันตำแหน่งไว้ได้หลายครั้ง และไม่เคยประกาศสละตำแหน่งจนกระทั่งเสียชีวิตในอีกสองปีต่อมา วิลลาเดินทางกลับมะนิลาอย่างวีรบุรุษเมื่อเดือนกันยายน พ.ศ. 2467 มีการเดินขบวนพาเหรดและมีการรับรองในพระราชวังมาลากาญัน เขาได้กลับไปยังบ้านเกิดในอีโลอีโลและเนกรอสด้วย ก่อนจะกลับไปสหรัฐ วิลลาได้ชกป้องกันตำแหน่งที่มะนิลาครั้งหนึ่งด้วย แต่ไม่มีใครคาดคิดมาด่อนว่าจะเป็นชัยชนะครั้งสุดท้ายของวิลลา
ประวัติ > เสียชีวิต

วิลลากลับไปยังสหรัฐเพื่อเตรียมตัวขึ้นชกกับจิมมี่ แมคลาร์นิน ซึ่งได้กำหนดเป็นวันที่ 4 กรกฎาคม พ.ศ. 2468 ก่อนชกไม่กี่วัน วิลลาเกิดอาการบวมที่หน้าเนื่องจากมีการอักเสบที่ฟัน เช้าวันที่ขึ้นชก วิลลาไปหาหมอฟันเพื่อถอนฟันออก แม้ว่าจะเจ็บและบวม วิลลาตัดสินใจชกกับแมคลาร์นินตามกำหนดเดิม ระหว่างการชก วิลลาใช้หมัดข้างหนึ่งบังหน้าของตัวเองไว้ตลอดเวลา ทำให้เขาเป็นฝ่ายแพ้คะแนนเมื่อชกครบยก หลังจากการชกผ่านไป 2-3 วัน วิลลาต้องไปถอนฟันอีกเพราะเกิดการติดเชื้อ แต่เพราะเขาพักผ่อนไม่เพียงพอ ยังไปเลี้ยงฉลองกับเพื่อนๆ อาการของเขาจึงเลวร้ายลง และต้องเข้าโรงพยาบาลในวันที่  13 กรกฎาคม พ.ศ. 2468 ซึ่งพบว่าการติดเชื้อได้ลุกลามเข้าไปสู่ลำคอ และต้องผ่าตัด หลังการผ่าตัดวิลลาเกิดอาการโคม่าและเสียชีวิตในวันต่อมา ซึ่งก่อนหน้าที่เขาจะอายุครบ 24 ปีเพียง 17 วัน ร่างของเขาถูกส่งกลับมะนิลาเมื่อเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2468 และร่างของเขาถูกฝังที่ Manila North Cemetery
ประวัติ > เกียรติยศและความทรงจำ

วิลลาเป็นนักมวยที่อยู่ในความทรงจำของแฟนมวยเพราะเสียชีวิตขณะที่กำลังเป็นแชมป์โลก วิลลาได้รับการเสนอชื่อเข้าสู่หอเกียรติยศนักมวยนานาชาติเมื่อ พ.ศ. 2537 ซึ่งเป็นนักมวยสากลชาวฟิลิปปินส์คนที่สองต่อจากกาเบรียล แฟลซ อีลอร์เด ที่ได้เข้าหอเกียรติยศ และได้รับการจัดอันดับให้เป็นนักมวยสากลยอดเยี่ยมอันดับที่ 59 โดยนิตยสารเดอะริงเมื่อ พ.ศ. 2545
เกียรติประวัติ

แชมป์โลกรุ่นฟลายเวท (2466 – 2468)
ชิง, 18 มิถุนายน พ.ศ. 2466 ชนะน็อค จิมมี่ วิลเด ยก 7 ที่ สหรัฐ
ป้องกันครั้งที่ 1,  12 ตุลาคม 2466 ชนะคะแนน คลีเวอร์ เซนซิโอ  ที่ สหรัฐ
ป้องกันครั้งที่ 2, 30 พฤษภาคม 2467 ชนะคะแนนแฟรงกี้ อาซ ที่ สหรัฐ
ป้องกันครั้งที่ 3, 9 มีนาคม 2468  ชนะคะแนน เบนนี่ ชวาร์ตที่ ฟิลิปปินส์
เสียชีวิต
แหล่งข้อมูลอื่น

Francisco "Pancho Villa" Guilledo - IBHOF Biography
The forgotten story of... the man who sought revenge for Jimmy Wilde เก็บถาวร 2011-11-11 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน Article covering the Pancho Villa-Frankie Ash fight.
| ด ค ก แชมเปี้ยนโลกชาวฟิลิปปินส์ (เฉพาะ 4 สถาบันหลัก) |
| --- | --- |
เดอะริง:  ปานโช วิลลา 
สภามวยโลก:  แฟลช อีลอร์เด้  เปโดร อดิควิว จูเนียร์  เรเน่ บาเรียนโตส  เออร์บิโต้ ซาลาวาเรีย  โรแลนโด นาวาเร็ตเต้  แฟรงค์ เซเดโน  โรแลนโด พลาสคัว  หลุยส์ ซีโต้ เอสปิโนซา  เจอร์รี่ พีญาโลซา  แมนนี่ ปาเกียว  มัลคอร์ม ทูนาเกา  ไบรอัน วิโลเรีย  โรเดล มายอล  ซอนนี่ บอย จาโร  โนนิโต โดแนร์ 
สมาคมมวยโลก:  แฟลช อีลอร์เด้  โรเบอร์โต ครูซ  เบอร์นาเบ้ วิลลาแคมโป  เบน วิลลาฟอร์  เออร์บิโต้ ซาลาวาเรีย  หลุยส์ ซีโต้ เอสปิโนซา  เฮซุส ซาลูด  มอร์ริส อีสต์  โจมา แกมบัว 
องค์กรมวยโลก:  อีริค จามิลี่  เจอร์รี่ พีญาโลซา  ดอนนี่ เนียเตส  มาร์วิน ซอนโซยา  โนนิโต โดแนร์  เมร์ลีโต ซาบีโย  แมนนี่ ปาเกียว  มาร์ลอน ทาปาเลส 
สหพันธ์มวยนานาชาติ:  บ๊อบบี้ เบอร์นา  โดดี้ บอย พีญาโลซา  โรแลนโด โบฮอล  เทรซี่ มาคาลอส  อีริค ชาเวซ  แมนนี่ เมลชอร์  แมนนี่ ปาเกียว  โนนิโต โดแนร์  ฟลอเรนเต้ คอนเดส  ไบรอัน วิโลเรีย  จอห์นเรียล คาซิเมโร  เจอร์วิน อันคาฮาส  ดอนนี่ เนียเตส 
วิลลาขณะกำลังชกมวย
ปรัชญาโบราณคดี

ปรัชญาโบราณคดี พยายามตรวจสอบรากฐาน วิธีการทางปรัชญาและความหมายของระเบียบวิธีทางโบราณคดี  เพื่อทำความเข้าใจเพิ่มเติมเกี่ยวกับอดีตและปัจจุบันของมนุษย์
คำถามสำคัญ ได้แก่ โบราณคดีคืออะไร? พื้นฐานทางทฤษฎีของโบราณคดีคืออะไร?  โบราณคดีมีความคิดเกี่ยวกับเวลาอย่างไร?  เพราะเหตุใดบางคนจึงได้รับการฝึกฝนทางโบราณคดี  ธรรมชาติและความจริงทางภววิสัยและกระบวนการศึกษาทางโบราณคดีคืออะไร?  ปรัชญาวิเคราะห์ของโบราณคดีจะตรวจสอบตรรกะเบื้องหลังแนวคิด เช่น สิ่งประดิษฐ์  สถานที่  บันทึกทางโบราณคดี  และวัฒนธรรมทางโบราณคดี  นี่เป็นเพียงตัวอย่างบางส่วนที่มีความสัมพันธ์กับอภิปรัชญา สุนทรียศาสตร์ ญาณวิทยา จริยศาสตร์  และทฤษฎีที่เป็นหัวใจของการปฏิบัติทางโบราณคดี
นอกจากคำถามทั่วไปเหล่านี้แล้ว  ปรัชญาโบราณคดียังเกี่ยวข้องกับวิธีการทำงานภาคสนาม  การบูรณาการทฤษฎีและการร่วมมือกับสาขาวิชาอื่น ๆ  รวมไปถึงทฤษฎีการวัดและการแสดงข้อมูล
ปรัชญาโบราณคดียังแสดงถึงแนวทางหรือทัศนคติบางอย่างที่แน่นอนซึ่งนำไปใช้กับระเบียบวิธี เช่น นักปรัชญาสตรีนิยม นักปรัชญามาร์กซิสต์  นักมนุษยนิยมหรือกระบวนการ  โดยทั่วไปแนวทางเหล่านี้ นักโบราณคดี เรียกว่า "ทฤษฎี" บางครั้งก็รวมเข้าด้วยกัน แต่ไม่เหมือนกับปรัชญาวิเคราะห์ของโบราณคดี  สามารถอ่านเพิ่มเติมในทฤษฎีทางโบราณคดีสำหรับคำอธิบายทั้งหมดของแนวทางเหล่านี้
ปัจจุบันมีความเห็นพ้องกันเพียงเล็กน้อยในหมู่นักโบราณคดีเกี่ยวกับลักษณะของปัญหาในปรัชญาโบราณคดีหรือในบางกรณี  ไม่ว่าจะเป็นสิ่งที่ปรัชญาโบราณคดีควรศึกษาหรือแม้กระทั่งการดำรงอยู่  ด้วยเหตุนี้ระเบียบวิธีจึงไม่ได้รับการพัฒนาอย่างมาก  แม้กระทั่งการดำรงอยู่หรือความเกี่ยวข้องก็ถูกโต้แย้งโดยนักโบราณคดีบางคน   อย่างไรก็ตาม เป็นที่ยอมรับโดยทั่วไปว่าการตระหนักถึงประเด็นทางปรัชญาและกรอบของหัวข้อผ่านการวิจัยเกี่ยวกับปรัชญาโบราณคดีมีความสำคัญต่อความก้าวหน้าในระเบียบวิธีเช่นเดียวกับการออกแบบการวิจัย  การควบคุมการอนุมานและการตีความ  รวมไปถึงการจำแนกประเภท
ประวัติศาสตร์

รากเหง้าของการสืบเสาะหาความรู้ทางโบราณคดีสามารถสืบเนื่องมาจากมนุษย์ที่ต้องการอธิบายที่มาของโลกรอบตัว คำอธิบายเกี่ยวกับต้นกำเนิดของจักรวาลในยุคแรก ๆ เหล่านี้อยู่ในรูปแบบของ เทพนิยาย ด้วยการเพิ่มขึ้นของอารยธรรมที่ซับซ้อนเช่น สุเมเรียน บาบิโลน อียิปต์ และ เปอร์เซีย และด้วยฐานะปุโรหิตที่ซับซ้อนมากขึ้นคำอธิบายในตำนานเหล่านี้ก็มีความซับซ้อนมากขึ้นเช่นกัน
ปรัชญาเหล่านี้อ้างว่ามีจุดเริ่มต้นซึ่งเป็นต้นกำเนิดของทุกสรรพสิ่ง และคิดว่ามันเป็นโมฆะที่ไม่มีรูปแบบหรือความโกลาหล ซึ่งสสารทั้งหมดถูกสร้างขึ้น คำอธิบายเหล่านี้ทำให้เกิดแนวคิดเกี่ยวกับหลักการแรกหรือต้นกำเนิดที่อยู่ภายใต้และรวมทุกสิ่งเข้าด้วยกัน เป็นแนวคิดที่ส่งต่อกันในภาษากรีกเรียกว่า arché
ประวัติศาสตร์ > ปรัชญากรีก

ในขั้นต้น เพื่อให้สอดคล้องกับต้นกำเนิด แนวคิดของอาร์เชในภาษากรีกจึงเชื่อกันว่าเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ เช่น จักรวาลของเฮสิโอดในคริสต์ศตวรรษที่ 8 ก่อนคริสตกาล  แต่ในศตวรรษที่ 7 ก่อนคริสต์ศักราช Thales of Miletus โดยใช้แนวคิดของ arché จากเทพนิยาย เป็นคนแรกที่กล่าวว่ามันไม่ได้มาจากพระเจ้า แต่เป็นธรรมชาติ เขาไปอ้างว่าอาร์เชเป็นน้ำ นักปรัชญาชาวกรีกยุคหลังยังคงค้นหาอาร์เชในธรรมชาติ และด้วยเหตุนี้พวกเขาจึงเป็นที่รู้จักในชื่อ physiologoi (หมายถึงนักปรัชญาทางกายภาพหรือธรรมชาติยุคก่อนโซกราตีส) เพื่อแยกความแตกต่างจากเทววิทยา theologoi ซึ่งยึดหลักปรัชญาของพวกเขาไว้เหนือธรรมชาติ โบราณคดีจึงสืบทอดภาระในการอธิบายที่มาของสิ่งต่าง ๆ และวิธีที่พวกมันเปลี่ยนแปลง ทั้งที่ครั้งหนึ่งเคยเป็นการอนุรักษ์ศาสนาโดยเฉพาะ โดยไม่ต้องอาศัยการแทรกแซงจากพระเจ้า
ดังนั้น วิธีการทางวิทยาศาสตร์ของโบราณคดีจึงสามารถสืบย้อนไปถึงชาวกรีกโบราณทางทิศตะวันตกและค้นหาที่มาหรือหลักการแรกของสาเหตุในธรรมชาติมากกว่าในพระเจ้า  เมื่อการค้นหาคำอธิบายถูกแยกออกจากแหล่งที่มาของพระเจ้าและรวมกับหลักการต่างๆ เช่น Parmenides of Elea's dictum ที่ว่า "ไม่มีสิ่งใดมาจากสิ่งใดเลย" การค้นหาหลักการของสาเหตุแรกทำให้เกิดความเชื่อที่ว่าโลกและกระบวนการต่างๆ ของโลกสามารถแสดงให้เข้าใจได้ผ่านความคิดที่มีเหตุผล  สิ่งนี้นำไปสู่ความตระหนักเพิ่มเติมว่าประวัติศาสตร์ธรรมชาติและการพัฒนาของมนุษยชาติอาจได้รับการตรวจสอบอย่างมีเหตุผลด้วย
ด้วยวิธีนี้ หลักการของเหตุผลที่เพียงพอ  หลักการของคำพ้องความหมายเชิงสาเหตุ  พร้อมกับสัจพจน์ที่ไม่มีอะไรมาจากความว่างเปล่า นำไปสู่รากฐานของการเสาะหาทางโบราณคดีเป็นกระบวนการของวิทยาศาสตร์ธรรมชาติ  โบราณคดีจึงเป็นพัฒนาการของประวัติศาสตร์ยุคแรกๆ ของปรัชญาวิทยาศาสตร์
การค้นหา "สาเหตุแรก" ถูกนำไปใช้กับมนุษยชาติซึ่งนำไปสู่ทฤษฎีแรกเกี่ยวกับวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต อย่างไรก็ตาม แม้ว่านักปรัชญาจะตระหนักว่ามนุษยชาติต้องกลายเป็นคนดึกดำบรรพ์อีกครั้ง และความพยายามบางอย่างในการอธิบายพัฒนาการของคำพูดของมนุษย์ตามแนววิวัฒนาการ โบราณคดี ในยุคคลาสสิกยังคงเป็นการแสวงหาทางปรัชญาอย่างโดดเด่น
ประวัติศาสตร์ > การเสื่อมโทรมและการฟื้นฟู

การพัฒนาถูกขัดจังหวะด้วยการเพิ่มขึ้นของนักวิชาการศาสนาคริสต์และการสร้างคำอธิบายต้นกำเนิดอันศักดิ์สิทธิ์ขึ้นใหม่ในวัฒนธรรมตะวันตกในศตวรรษที่ 4 และ 5  การฟื้นตัวของแนวคิดได้รับการกระตุ้นโดยการค้นพบบทกวี Epicurean เรื่อง "On Nature" ของ Lucretius  ซึ่งกำหนดคำอธิบายทางโบราณคดีสำหรับวิวัฒนาการของมนุษย์ การฟื้นคืนชีพของการศึกษาผลงานคลาสสิกระหว่างยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาเป็นการฝึกปฏิบัติทางโบราณคดีแม้ว่าจะไม่ใช่กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ก็ตาม
ประวัติศาสตร์ > การพัฒนาสมัยใหม่

พัฒนาการในศตวรรษที่ 19 โดย   ทฤษฎีความเท่าเทียมกัน (uniformitarianism) ของ Hutton และ Lyell และทฤษฎีการคัดเลือกโดยธรรมชาติของดาร์วิน ซึ่งทั้งสองอย่างนี้เป็นจุดเริ่มต้นของการเสาะหาทางวิทยาศาสตร์สมัยใหม่เกี่ยวกับต้นกำเนิดของมนุษยชาติ
ญาณวิทยา

ญาณวิทยาทางโบราณคดีเกี่ยวข้องกับความรู้ทางโบราณคดี  ลักษณะเฉพาะ  จะหามาได้อย่างไร และขอบเขตความรู้ทางโบราณคดีของวัตถุหรือเอกลักษณ์ที่สามารถทราบได้ นอกจากนี้ยังยอมรับลักษณะอัตวิสัยของการเสาะหาทางโบราณคดีอีกด้วย ตัวอย่างเช่น มีจุดประสงค์ที่แท้จริงเพียงข้อเดียวในอดีตหรือหลายวัตถุประสงค์ นอกจากนี้ยังพยายามค้นหามาตรฐานที่ควรนำไปใช้กับการอ้างสิทธิ์ในความรู้ทางโบราณคดี ความเชื่อหรือความจริงที่เกี่ยวข้องกับอดีตคืออะไร?
ดังที่ Alison Wylie อธิบายว่า "[w]หมวกที่คุณพบในทางโบราณคดี มีทุกอย่างที่เกี่ยวข้องกับสิ่งที่คุณมองหา กับคำถามที่คุณถามและแหล่งข้อมูลเชิงแนวคิดที่คุณนำมาเพื่อพยายามตอบคำถามเหล่านั้น" วิเวียน เจมส์  เพิ่มเติมโดยกล่าวว่าบริบทเป็นผลลัพธ์ทางญาณวิทยาของการปฏิบัติทางโบราณคดี  ดังนั้นสิ่งที่คุณมองหา คำถามที่คุณถาม และแหล่งข้อมูลทางความคิดของคุณคือบริบทซึ่งเป็นผลลัพธ์ทางญาณวิทยา
ภววิทยา

ภววิทยาของโบราณคดีเกี่ยวข้องกับสิ่งที่ เอกลักษณ์ทางโบราณคดีที่ดำรงอยู่ สามารถกล่าวได้ว่าดำรงอยู่จริง  และความสัมพันธ์ระหว่างกันอาจเป็นอย่างไร  ตัวอย่างเช่น  อะไรคือสิ่งประดิษฐ์ ไซต์ หรือวัฒนธรรม  และมีเอกลักษณ์ที่แยกออกจากกันหรือไม่ หากเอกลักษณ์ตกลงที่จะดำรงอยู่ควรจัดประเภทหรือบันทึกอย่างไร  สาขาของการวิจัยภววิทยาทางโบราณคดี เรียกว่า typology ซึ่งพยายามแยกวัตถุออกเป็นคลาสตามลักษณะทางกายภาพ
การดำรงอยู่และธรรมชาติของเวลายังเป็นข้อสงถกเถียงกันในภววิทยาทางโบราณคดีอีกด้วย ตัวอย่างเช่น การกำหนดระยะเวลามีผลอย่างไร เช่น แบบจำลองอายุสามปี มีผลอย่างไรต่อทฤษฎีและการปฏิบัติทางโบราณคดี  คำถามเกี่ยวกับธรรมชาติทางภววิทยาของทั้งเวลาและวัตถุมีความสำคัญอย่างยิ่งในการออกแบบฐานข้อมูลทางโบราณคดี และมีความสำคัญเพิ่มมากขึ้นเมื่อการคำนวณทางคอมพิวเตอร์ของกระบวนการทางโบราณคดีและข้อมูลเพิ่มขึ้น
ทฤษฎี

ปรัชญาโบราณคดียังเกี่ยวข้องกับการสร้างทฤษฎีภายในสาขาวิชาด้วย  โบราณคดีเป็นศาสตร์ที่มีการแยกสาขาทางทฤษฎีโดยไม่มีทฤษฎีการตีความที่ใช้กันทั่วไปซึ่งเป็นรากฐานของระเบียบวิธี แนวทางทฤษฎีที่แตกต่างกันมากมายได้พัฒนาขึ้นในช่วง 50 ปีที่ผ่านมาและมีอยู่คู่ขนานกันในสาขาวิชา  สาขาเหล่านี้กว้างตั้งแต่โบราณคดีเชิงประจักษ์ที่มองว่าเป็นวิทยาศาสตร์ ไปจนถึงแนวคิดทางโบราณคดีหลังสมัยใหม่เชิงสัมพัทธ์ ว่าเป็นอุดมการณ์ที่ไม่สามารถยืนยันแนวความคิดของตนเองได้
ดังนั้น การค้นหาทฤษฎีอธิบายที่เป็นเอกภาพจึงเป็นข้อถกเถียงหลักในบรรดานักปรัชญาโบราณคดี อย่างไรก็ตาม นักโบราณคดีบางคนปฏิเสธถึงความเป็นไปได้ของทฤษฎีดังกล่าว โดยเน้นถึงความคลาดเคลื่อนในแนวทางของโบราณคดี
จริยศาสตร์

จริยศาสตร์ทางโบราณคดีเสาะหาประเด็นต่างๆ เกี่ยวกับการใช้สถานที่และวัตถุทางโบราณคดี ใครบ้างที่คว่ำบาตร ควบคุม และจ่ายเงินสำหรับการใช้งานดังกล่าว มักจะถูกโต้แย้ง ตัวอย่างเช่น  สิทธิของชนเผ่าพื้นเมือง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเหตุการณ์ล่าอาณานิคมที่อาจใช้โบราณคดีเพื่อสนับสนุนมหพรรณนาเกี่ยวกับการกดขี่หรือการยึดครอง หรือผู้ที่มีความเชื่อไม่สอดคล้องกับการปฏิบัติทางโบราณคดีบางอย่าง เช่น การนำศพออกจากสุสานโบราณ
ตัวอย่างอื่นๆ ได้แก่ การใช้โบราณคดีเพื่อจุดประสงค์ทางการเมือง เช่น การอ้างกรรมสิทธิ์ในที่ดิน หรือการสนับสนุนระบอบการปกครองหรืออุดมการณ์บางอย่าง เช่น Ahnenerbe ที่โด่งดังภายใต้ Third Reich
การศึกษาความลำเอียงในมหพรรณนาทางโบราณคดี เช่น การเชื่อมโยงทางโบราณคดีกับประวัติศาสตร์อาณานิคม และความเป็นเจ้าของสิ่งประดิษฐ์  ตัวอย่างเช่น การโต้เถียงกันอย่างต่อเนื่องเกี่ยวกับ Elgin Marbles
พระครูนิมิตรพุทธิสาร (โอน ฐิตปัญโญ)

| พระครูนิมิตพุทธิสาร (โอน ฐิตปัญโญ) |
| --- | --- |

ชื่ออื่น: หลวงพ่อโอน
ส่วนบุคคล
เกิด: 15 มกราคม พ.ศ. 2450 บ้านพังม่วง ตําบลโคกเดื่อ อําเภอไพศาลี จังหวัดนครสวรรค์ (82 ปี)
มรณภาพ: 24 มีนาคม 2532
นิกาย: มหานิกาย
ตำแหน่งชั้นสูง
ที่อยู่: วัดโคกเดื่อ จังหวัดนครสวรรค์
อุปสมบท: พ.ศ. 2471
พรรษา: 61
ตำแหน่ง: อดีตเจ้าคณะอำเภอไพศาลี อดีตเจ้าอาวาสวัดโคกเดื่อ