stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
เอเจ ลี
ชีวิตวัยเยาว์

เม็นเดสเกิดในยูเนียนซิตี, นิวเจอร์ซีย์ และมีเชื้อสายเปอร์โตริโก เธอมีพี่น้องสองของเธอพี่สาวริกาและน้องชายของโรเบิร์ต เป็นการแสดงความเคารพกับพี่ชายของเธอที่อยู่ในกองทัพสหรัฐเม็นเดสที่ครั้งหนึ่งเคยสวมเครื่องแต่งกายอำพรางมวยปล้ำ
เธออธิบายประสบการณ์ของครอบครัวของเธอในขณะที่เติบโตขึ้นเป็นต้องอาศัยอยู่ในบ้านพักบ้านของคนอื่นและรถของพวกเขา ความสนใจในวัยเด็กของพี่ชายของเธอใน WWE ถูกอ้างถึงเป็นผู้มีอิทธิพลในการตัดสินใจของเธอที่จะบุกเข้าไปในโลกชายที่โดดเด่นของการต่อสู้และเธอปะติดปะต่อความใฝ่ฝันของเธอจะมีอาชีพมวยปล้ำอาชีพเมื่อเธออายุได้ 12 ปี เธอได้รับแรงบันดาลใจจากสตาร์หญิง WWE ที่มาก่อนเธอ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ลิตา ซึ่งเธอได้พบกับลิตาตอนที่เธอมาขอลายเซ็น
หลังจากจบการศึกษาจากอนุสรณ์โรงเรียนมัธยม เม็นเดสทำงานหลายงานเพื่อที่จะประหยัดเงินที่เธอต้องการที่จะสนับสนุนทั้งครอบครัวของเธอและลงทะเบียนเรียนในโรงเรียนมวยปล้ำ เธอได้เข้าเรียนมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก Tisch โรงเรียนศิลปะในมหานครนิวยอร์กที่เธอเอกในภาพยนตร์และการผลิตรายการโทรทัศน์และการเขียน จนครอบครัวและปัญหาทางการเงินนำไปสู่การลดลงของเธอออกมาหกเดือนในการศึกษาของเธอ
ชีวิตส่วนตัว

เม็นเดสแต่งงานกับ ฟิล บรูกส์ หรือที่รู้จักกันดีในนาม ซีเอ็ม พังก์ เมื่อวันที่ 13 มิถุนายน 2014 พวกเขาอาศัยอยู่ในชิคาโก รัฐอิลลินอย เธอเคยมีความสัมพันธ์กับครูฝึกของเธอ เจย์ ลีแทล
เม็นเดสอธิบายตัวเองว่าเป็น "ทอมบอย" และสินเชื่อพี่ชายของเธอในการรับความสนใจของเธอในหนังสือการ์ตูนอนิเมะและวิดีโอเกม เธอมีรอยสักเครื่องหมายนับที่ด้านหลังของคอของเธอซึ่งอ่านว่า "6-16-13" อนุสรณ์วันที่เธอได้รับชัยชนะและคว้า แชมป์ดีวาส์ เป็นครั้งแรก
เมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2015, เม็นเดสวิพากษ์วิจารณ์ผู้บริหาร WWE สเตฟานี แม็กแมน ที่น่ายกย่องนักแสดงหญิง Patricia Arquette สำหรับเรียกร้องค่าจ้างที่เท่าเทียมกันสำหรับทั้งสองเพศ เม็นเดสกล่าวว่านักมวยปล้ำหญิง WWE ได้รับส่วนของค่าจ้างและเวลาหน้าจอของบัญชีรายชื่อชายของ บริษัท แม้จะมีการสร้างสินค้าบันทึกการขายและอีกหลายกลุ่มที่ยอดนิยมในรายการ WWE แม็กแมนและพ่อของเธอ, ประธาน และ CEO WWE วินซ์ แม็กแมน รับทราบและขอบคุณเม็นเดงบสาธารณะของเธอ
แชมป์และรางวัล

Florida Championship Wrestling
FCW Divas Championship (1 time)
Queen of FCW (1 time)
Pro Wrestling Illustrated
Woman of the Year (2012–2014)
Ranked No. 2 of the top 50 female wrestlers in the PWI Female 50 in 2014
Women Superstars Uncensored
WSU Tag Team Championship (1 time) – with Brooke Carter
WSU/NWS King and Queen of the Ring (2009) – with Jay Lethal
Wrestling Observer Newsletter
Worst Worked Match of the Year (2013) 14-woman elimination tag team match at Survivor Series on November 24
WWE
WWE Divas Championship (3 times)
Slammy Award (3 times)
Diva of the Year (2012, 2014)
Kiss of the Year (2012) – with John Cena
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ
เอเจ ลี ที่ WWE.com
AJ Brooks ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
| ด ค กรายชื่อแชมป์ดีวาส์ WWE |
| --- | --- |
มิเชล แมคคูล ·  มารีส ·  มิกกี เจมส์ ·  จิลเลียน ·  เมลินา ·  อีฟ ทอร์เรส ·  อลิเซีย ฟอกซ์ ·  นาตาเลีย ·  บรี เบลลา ·  เคลลี เคลลี ·  เบธ ฟีนิกซ์ ·  นิกกี เบลลา ·  เลย์ลา ·  เคทลิน ·  เอเจ ลี ·  เพจ ·  ชาร์ลอตต์
แชมป์ดีวาส์
อูเมโบชิ

อูเมโบชิ
อูเมซูเกะ
อูเมโบชิ (ญี่ปุ่น: 梅干し, umeboshi) เป็นอาหารที่ได้จากการตากบ๊วยเค็ม ผลบ๊วยที่นำมาดองจะเรียกว่า "อูเมซูเกะ" (梅漬け) และเมื่อนำมาตากแห้งจึงเรียกว่า "อูเมโบชิ"
มีการผลิตอูเมโบชิในญี่ปุ่นมาเป็นเวลานานและเป็นอาหารที่ใช้ในการทำโอนิงิริและเบ็นโต มีรสเปรี้ยวมาก ความเปรี้ยวนี้ส่วนใหญ่มาจากกรดซิตริกที่มีอยู่ในตัวบ๊วยเอง
วันที่ 30 กรกฎาคมของทุกปี ได้รับการกำหนดให้เป็นวันอูเมโบชิ
มากูโนอูจิที่มีการวางอูเมโบชิไว้บนข้าว
มิริง

ชามใส่มิริง
มิริง (ญี่ปุ่น: 味醂 หรือ みりん) เป็นเครื่องปรุงอาหารที่จำเป็นในการประกอบอาหารของญี่ปุ่น ประกอบด้วยน้ำตาล 40-50% เป็นประเภทไวน์ข้าวคล้ายกับสาเก แต่จะลดปริมาณแอลกอฮอล์ลงจากราว 20% เหลือเพียง 14% โดยมิริงนั้นแบ่งออกเป็น 3 ประเภท คือ 1. ฮงมิริง มีแอลกอฮอลล์ 14% 2. ชิโอะมิริง มีแอลกอฮอล์และเกลือราว 1.5% เพื่อเลี่ยงภาษีเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และสุดท้ายคือ 3. ชินมิริง หรือเรียกอีกอย่างว่า มิริงฟุโชมิริว ซึ่งมีแอลกอฮอล์น้อยกว่าหรือเท่ากับ 1%
ขวดบรรจุมิริงที่ผลิตในการพาณิชย์ญี่ปุ่น
ในยุคเอะโดะ ชาวญี่ปุ่นดื่มมิริงโดยถือว่าเป็นสาเกหวาน หรือ เหล้าหวาน  และโอโตโซะสำหรับเทศกาลปีใหม่นั้น ก็สามารถทำได้โดยการผสมเครื่องเทศที่เรียกว่า โทโซซัง ลงไปในมิริง
การประกอบอาหารในภูมิภาคคันไซนั้น มิริงจะถูกต้มก่อนเป็นระยะเวลาสั้น ๆ มิริงชนิดนี้เรียกว่า นิกิริมิริง (煮切り味醂) เพื่อให้แอลกอฮอล์บางส่วนระเหยไป หรือในภูมิภาคคันโต มิริงถูกนำมาใช้การบำบัด นอกจากนี้บางครั้งแล้ว มิริงยังเป็นวัตถุดิบของซอสเทริยากิ
อูนาดง

อูนาดง
อูนาจู
อูนาดง (ญี่ปุ่น: 鰻丼 ย่อมาจาก unagi donburi, "ชามปลาไหล") เป็นอาหารที่มีต้นกำเนิดในประเทศญี่ปุ่น ประกอบด้วยชามขนาดใหญ่แบบดมบูริใส่ข้าวสวยและราดด้วยปลาไหล (อุนางิ) ย่างในรูปแบบคาบายากิ คล้ายกับเทริยากิ เนื้อปลาเคลือบด้วยซอสถั่วเหลืองรสหวานที่เรียกว่าทาเระ มักใช้ไฟถ่าน ไม่ลอกเนื้อปลาและคว่ำด้านที่มีผิวสีเทาลง ราดซอสทาเระลงไปให้พอซึมผ่านข้าวข้างล่าง ตามธรรมเนียมแล้ว จะโรยผลซันโชแห้งบด (เรียกว่าพริกไทยญี่ปุ่น แม้ว่าจะไม่เกี่ยวข้องกันทางพฤกษศาสตร์) ด้านบนเป็นเครื่องปรุงรส
รูปแบบอื่น ๆ

รูปแบบอื่น ๆ ได้แก่ อูนาจู (鰻重, อาหารจานเดียวกันแต่เสิร์ฟในกล่องอาหารจูบาโกะ (重箱)) นางายากิ (長焼き, ปลาไหลและข้าวจะเสิร์ฟแยกกัน) และฮิสึมาบูชิ (櫃まぶし)
ประวัติศาสตร์

อูนาดงเป็นข้าวดมบูริประเภทแรกที่คิดค้นขึ้นในยุคเอโดะตอนปลายในสมัยบุงงะ (1804–1818) โดยชายชื่ออิมาสึเกะ โอคุโบะ ที่อาศัยอยู่ในซาไก-มาชิ (ในปัจจุบันคือย่านนิฮมบาชิในเขตชูโอ โตเกียว) และกลายเป็นที่นิยมในละแวกนั้น
ร้านอาหารแห่งแรกที่ขายอูนาดงเอ่ยอ้างว่าเป็นร้านโอโนยะ (大野屋) ในฟุงิยาโช (葺屋町) (ติดกับซาไกโช) ในช่วงเวลาหนึ่ง แต่สันนิษฐานไว้ก่อนที่โรงละครละแวกนั้นย้ายออกไปเพราะถูกไฟไหม้ในปี 1841 หลังจากทุพภิกขภัยครั้งใหญ่ในปี 1844 ร้านเริ่มขายอูนาดงด้วยเหรียญเทนโปเซ็นหนึ่งเหรียญ และได้รับความนิยม
สำหรับอูนาจูที่บรรจุปลาไหลและข้าวในกล่องจูบาโกะ ทฤษฎีหนึ่งกล่าวถึงผู้ริเริ่มของปลาไหลกับโอทานิ กิเฮ (大谷儀兵衛) ซึ่งเริ่มธุรกิจร้านอาหารปลาน้ำจืดในซันยะ ในย่านอาซากูซะ โตเกียว เรียกว่าฟุนากิ (鮒儀) (ภายหลังรู้จักกันในชื่อ จูบาโกะ ร้านอาหารรุ่นปัจจุบันอยู่ที่อากาซากะ) ตามทฤษฎีนี้อูนาจูมีอยู่แล้วในช่วงปลายสมัยเอโดะ แต่มีผู้คัดค้านมุมมองนี้ นักวิจารณ์คนอื่น ๆ บอกว่าอูนาจูเริ่มปรากฏในยุคไทโช และใช้กล่องเคลือบเพื่อความหรูหรา อูนาจูมักจะมีราคาแพงกว่าอูนาดง
ดูเพิ่ม

คัตสึดง
กิวดง
อาจิฟราย

อาจิฟราย (アジフライ) เป็นอาหารทอดที่ทำจากการใช้เกล็ดขนมปังมาชุบแป้งทอด โดยใช้ปลาอาจิเป็นวัตถุดิบ เป็นหนึ่งในโยโชกุที่พัฒนาขึ้นในญี่ปุ่นหลังยุคเมจิ โดยมีพื้นฐานมาจากอาหารตะวันตก และตั้งแต่นั้นมาก็กลายเป็นที่นิยมในฐานะกับข้าว ของว่าง และกับข้าวที่กินคู่กับสาเก
วิธีการปรุงเบื้องต้นคือนำปลาอาจิไปชุบเกล็ดขนมปังแล้วทอดในน้ำมัน มีความโดดเด่นด้วยเนื้อสัมผัสที่สร้างขึ้นจากแป้งทอดกรอบและปลาอาจิเนื้อนุ่ม สามารถเพลิดเพลินกับรสชาติที่แตกต่างกันขึ้นอยู่กับเครื่องปรุงรสที่ใส่ลงไป ในแง่ของโภชนาการ กล่าวกันว่าแคลอรีต่ำ น้ำตาลต่ำ และอุดมไปด้วย กรดไอโคซาเพนตะอีโนอิก (EPA) และ กรดโดโคซาเฮกซาอีโนอิก (DHA)
ในประเทศญี่ปุ่น อาหารนี้เป็นที่นิยมไม่เพียงแต่สำหรับการทำอาหารที่บ้านเท่านั้น แต่ยังรวมถึงอาหารสำเร็จรูปและการรับประทานอาหารนอกบ้านด้วย นอกจากนี้ยังเป็นอาหารที่คุ้นเคยในวัฒนธรรมญี่ปุ่น เช่น ใช้สนับสนุนการท่องเที่ยวของเมือง และตัวละครต่าง ๆ และปรากฏในผลงานต่าง ๆ เช่น ไฮกุ เรียงความ มังงะ และละคร
ประวัติศาสตร์ > ต้นกำเนิด

ในประเทศญี่ปุ่น เชื่อกันว่าปลาอาจิถูกรับประทานมาตั้งแต่ยุคโจมง และในยุคเฮอัน ปลาชนิดนี้ก็นิยมถูกใช้เป็นอาหารอยู่แล้ว โดยเป็นที่รู้จักว่าเป็นปลาที่อร่อย
ในญี่ปุ่นยุคเอโดะ เท็มปุระได้รับการยอมรับว่าเป็นหนึ่งในวิธีการปรุงอาหารประเภททอด มีลักษณะเด่นคือใช้วิธีการทอดที่ใช้น้ำมันปริมาณมาก และในช่วงต้นยุคเมจิ เกล็ดขนมปังได้ถูกนำมาใช้ปรุงอาหาร และอาหารตะวันตก เช่น โกตแล็ต และ ครอแก็ต ซึ่งปรุงด้วยเกล็ดขนมปัง ได้ถูกนำเข้ามาที่ญี่ปุ่น และเมื่อรวมกับเทคนิคการทอดน้ำมันแบบญี่ปุ่นที่ใช้ในเท็มปุระ จึงเกิดเป็นอาหารประเภทคัตสึซึ่งใช้เกล็ดขนมปังมาชุบและทอดในน้ำมันปริมาณมาก
ปลาอาจิก็ได้ถูกนำมาทำเป็นอาหารประเภทนี้ด้วยเช่นกัน จึงเกิดเป็นอาจิฟลายขึ้นมา โดยว่ากันว่ามีอาหารประเภทนี้อยู่แล้วตั้งแต่ในช่วงต้นยุคเมจิ
อาฟิฟรายพร้อมเครื่องปรุงและราดด้วยซอส
อาจิฟรายที่ขายเป็นอาหารสำเร็จรูป
อาจิฟรายในเมืองมัตสึอุระ จังหวัดนางาซากิ
ปลาอาจิซึ่งใช้เป็นส่วนผสมในอาจิฟราย
เกล็ดขนมปังที่ใช้ชุบทำอาจิฟราย
ถ้ำซาลาวัต ยูลาเยฟ

53°36′4.3″N 56°38′50.5″E﻿ / ﻿53.601194°N 56.647361°E﻿ / 53.601194; 56.647361
ถ้ำซาลาวัต ยูลาเยฟ และแม่น้ำซีกัสยา
ถ้ำซาลาวัต ยูลาเยฟ (บัชกอร์ต: Салауат мәмерйәһе) ยังเป็นที่รู้จักกันในนาม ถ้ำแห่งซาลาวัต ยูลาเยฟ หรือ ถ้ำซาลาวัต ตั้งอยู่ในย่านอีชิมไบย์สกี สาธารณรัฐบัชคอร์โตสถาน ประเทศรัสเซีย และห่างจากหมู่บ้านมากาโรโวประมาณ 7 กิโลเมตร ถ้ำเป็นส่วนหนึ่งของหินคาลิม-อัสกัน ซึ่งตั้งอยู่ใต้แม่น้ำซีกัสยา ถ้ำประกอบด้วยสามระดับที่แตกต่างกันและมีความยาวประมาณ 35 เมตร ถ้ำแห่งนี้ตั้งชื่อตามชื่อภาพยนตร์ซาลาวัต ยูลาเยฟ เมื่อถ่ายทำเสร็จ ตามความเชื่อในท้องถิ่นว่าเป็นถ้ำที่วีรบุรุษแบชเคียร์ นามว่าซาลาวัต ยูลาเยฟ ซ่อนตัว
ดมบูริ

เท็นดง และ อูนาดง
ดมบูริ (ญี่ปุ่น: 丼; โรมาจิ: Donburi; ชาม, ถ้วย) หรือข้าวหน้าต่าง ๆ เอกสารเก่าของไทยเรียก ข้าวในขัน เป็นอาหารญี่ปุ่นที่มีลักษณะเป็นอาหารจานเดียวที่มีกับข้าวที่ทำจากเนื้อสัตว์, ปลา, ผัก หรือวัตถุดิบอื่น ๆ ราดบนข้าวสวย ตามแต่จะดัดแปลง
ประวัติ

ดมบูริเป็นอาหารที่รูปแบบเฉพาะตั้งแต่ในประวัติศาสตร์ญี่ปุ่น เริ่มปรากฏให้เห็นในยุคเอโดะ (ค.ศ. 1603–1868) ของประเทศญี่ปุ่น จานข้าวหน้าแบบแรก คือ อูนางิดง (ปลาไหลย่างที่วางอยู่บนชามข้าวปรุงสุก) ซึ่งในระยะแรก ดมบูริเป็นอาหารง่าย ๆ ใช้ชามขนาดเล็ก มีความสำคัญอยู่ที่ความรวดเร็วและรองรับผู้เร่งรีบ จึงเป็นที่นิยมตามโรงละครหรือลานแสดงตามงานเทศกาล ดมบูริเป็นที่แพร่หลายและกลายเป็นที่นิยมมากตั้งแต่สมัยศตวรรษที่ 19 เป็นต้นมา
ต่อมาในสมัยหลัง ข้าวหน้าอื่น ๆ เช่น เนื้อวัว เนื้อหมู ไก่ ไข่ นั้นเกิดขึ้นยุคเมจิ (ค.ศ. 1868–1912) ซึ่งมาพร้อมกับการเข้ามาของวัฒนธรรมตะวันตกและการคัดสรรถ้วยชามที่ประณีตขึ้นเพื่อการตกแต่งอาหาร โดยดมบูริหรือข้าวหน้าที่เป็นไข่และไก่สันนิษฐานว่าเข้ามาในช่วง ค.ศ. 1891 ส่วนข้าวหน้าหมูหรือคัตสึดงแพร่หลายในญี่ปุ่นช่วงราว ค.ศ. 1913 หรือในยุคไทโช ซึ่งทำให้ข้าวหน้าแบบต่าง ๆ มีการขยายขนาดชามใหญ่ขึ้นเพื่อเพิ่มปริมาณเนื้อใหม่ ๆ หรือการปรุงสุกแบบต่าง ๆ ไปตามยุคสมัยและกาลเวลา นอกจากนี้ดมบูริยังคงเป็นที่แพร่หลายในปัจจุบันทั้งร้านอาหารทั่วไปในประเทศญี่ปุ่นและประเทศต่าง ๆ รวมถึง การส่งออกเป็นอาหารสำเร็จรูป อาหารแช่เข็ง เป็นต้น
หลังอาหารญี่ปุ่นเริ่มเข้าสู่ประเทศไทยในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ได้แก่ สุกียากี้ ซาชิมิปลากะพงขาว และดมบูริ หรือเอกสารในสมัยนั้นเรียกว่า ข้าวในขัน ซึ่งมีการปรับปรุงรสชาติให้เข้ากับความคุ้นเคยของคนไทย คือ เน้นรสเค็มและหวาน จากซีอิ๊ว น้ำตาล และผงชูรส รวมทั้งแต่กลิ่นด้วยผักชีฝรั่ง
ประเภทของดมบูริ

ดมบูริแบบดั้งเดิมของญี่ปุ่นมีด้วยกันดังนี้:
กีวดง (牛丼): เนื้อวัวและหัวหอม บนข้าวสวย
เท็นดง (天丼): เท็มปูระ กุ้ง และผัก บนข้าวสวย
อูนาดง (鰻丼): ปลาไหลย่าง บนข้าวสวย
ทามาโงดง (玉子丼): ไข่กวน ผสมกับซอสดมบูริหวาน บนข้าวสวย
โอยาโกดง (親子丼): ไก่ตุ๋น ไข่ และหัวหอม บนข้าวสวย
คัตสึดง (カツ丼): หมูแผ่นชุบเกล็ดขนมปังทอด (ทงกัตสึ), หัวหอม และไข่ บนข้าวสวย
เท็กกาดง (鉄火丼): ปลาทูน่าเฉือนบางบนข้าวสวย อาจเป็นเท็กกาดงแบบธรรมดาหรือแบบเผ็ด
ฮกกาดง: ปลาแซลมอนเฉือนบาง บนข้าวสวย
เนงิโตโรดง (ネギトロ丼): ทูน่ามันหั่นลูกเต๋าและต้นหอม บนข้าวสวย
เท็นชินดง หรือ เท็นชิงฮัง (天津丼 / 天津飯): ดัดแปลงมาจากจีน, เป็นเนื้อปูเจียวไข่ บนข้าวสวย
นอกจากนี้ ดมบูริสามารถทำจากวัตถุดิบมากมาย ตามแต่จะดัดแปลง ซึ่งร้านอาหารจีนราคาย่อมเยาในญี่ปุ่นมักจะนำเสนอ ชูกาดง (中華丼) หรือ โกโมกูชูกาดง (五目中華丼)—สารพัดผัดผักกับเนื้อบนข้าวสวยในชามขนาดใหญ่
แหล่งข้อมูลอื่น

Donburi by japan-guide.com (อังกฤษ)
タグのついたレシピ ： 丼物 (ญี่ปุ่น)
มารู้จักกับ Donburi กันเถอะ (ไทย)
10 อันดับข้าวหน้าต่างๆ (Donburi) ยอดนิยมของคนญี่ปุ่น เก็บถาวร 2013-02-11 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน (ไทย)
| ด ค กอาหารและเครื่องดื่มญี่ปุ่น |
| --- | --- |
อาหารจานหลัก:  กีวดง  เกี๊ยวซ่า  แกงกะหรี่ คัตสึกาเร  ข้าว ข้าวกล้องงอก  ข้าวเหนียว  โจ๊ก  เซกิฮัง  โซซูอิ  ทากิโกมิโงฮัง  ข้าวฮายาชิ  ไข่อนเซ็ง  คากูนิ  คาราอาเงะ  คูชิกัตสึ  ชาบูชาบู  ชาฮัง  ชิราตากิ  ซาชิมิ ฟูงุ  ซูชิ ประวัติศาสตร์  ซูชิยั่งยืน  โซกิ ฟูงุ  ดมบูริ คัตสึดง  ชูกาดง  เท็กกาดง  เท็นชินดง  อูนาดง  โอยาโกดง  ทงกัตสึ  ทาโกยากิ  ทามาโงยากิ  เท็มปูระ  โทโกโรเต็ง  นาเบโมโนะ  นิกูจางะ  บะหมี่ โซบะ  โซบะโอกินาวะ โซกิ  โซเม็ง สลัดโซเม็ง  ราเม็ง กระดูกหมู  แกงกะหรี่มูโรรัง  คาโงชิมะ  ชัมปง  ฮิยาชิจูกะ  สึเกเม็ง  ยากิโซบะ  วุ้นเส้น  อูดง ยากิอูดง  โฮโต  เบ็นโต เคียราเบ็ง  จูบาโกะ  มากูโนอูจิ  วัปปาเมชิ  เอกิเบ็ง  มนจายากิ  ยากินิกุ  ยากิโตริ  สึกูดานิ  สึกูเนะ  สุกี้ยากี้  ออมไรซ์  โอโกโนมิยากิ  โอโกวะ  โอเซจิ  โอเด็ง  โอนิงิริ เท็มมูซุ  ฮิยามูงิ  ฮิรายาจี 
อาหารจานรอง:  การิ  ขนมปัง ขนมปังแกงกะหรี่  ขนมปังเมลอน  ยูดาเนะ  อัมปัง  โครกเกะ  ชิโอการะ  ซัตสึมาอาเงะ  ซุปมิโซะ  นัตโต  นามาซุ  นูกาซูเกะ  ทากูอัง  สึเกโมโนะ  อาเงดาชิโดฟุ  โอกาซุ 
เครื่องดื่ม:  กาแฟกระป๋อง บอส  จอร์เจีย  เก็มไมจะ  คาลพิส  ชา ประวัติศาสตร์  เกียวกูโระ  คาบูเซจะ  คูกิจะ  ชาเขียว  เซ็นจะ  บันจะ  มัตจะ  โฮจิจะ  ชาข้าวบาร์เลย์  โชจู อาวาโมริ  ฮาบูชุ  โพคารี่สเวท  ยาคูลท์  รามูเนะ  ลิโพวิตัน  สาเก โทโซะ  นิโงริ  เหล้าหวาน  อควาเรียส  โอโรนามินซี 
ขนม / ของหวาน:  คมเปโต  คารูกัง  คูซูโมจิ  ชิรูโกะ  เซ็มเบ อาราเระ  ดังโงะ ชิจิดังโงะ  คิบิดังโงะ  โดรายากิ  ไดฟูกุ  ไทยากิ  มันจู  โมจิ โกเฮโมจิ  อาเงโมจิ  อูอิโร  โยกัง  ลูกอมข้าวโบตัง  วางาชิ  วาราบิโมจิ  อามานัตโต 
ส่วนผสม / เครื่องปรุง:  โกโบ  คนเนียกุ  คมบุ  คัตสึโอบูชิ  คันซูริ  คาราชิ  คูซูโกะ  คูโรมิตสึ  ชิจิมิโตงาราชิ  ซอส โชยุ  ซอสทงกัตสึ  ซอสวุร์สเตอร์เชอร์  ทาเระ  พนซุ  ชตสึรุ  ซันโช  ดาชิ  ไดกง ไดคงซากูราจิมะ  เต้าหู้  ถั่วแดงกวน  เท็งกาซุ  น้ำมันงา  โนริ  เบนิโชงะ  ปลา คามาโบโกะ  ซูริมิ  เม็นไตโกะ / ทาราโกะ  โทบิโกะ  ปังโกะ  ผงชูรส  มายองเนส  มิโซะ  มิริง  เม็มมะ  เมียวงะ  ยูซุ ยูซูโกโช  วาซาบิ  หน่อไม้  เห็ด ชีตาเกะ  มัตสึตาเกะ  เห็ดเข็มทอง  อาโอโนริ  อูเมโบชิ  ฮิจิกิ 
อุปกรณ์:  มีด กีวโต  ซันโตกุ  ซาชิมิโบโช  เดบะโบโช  นากิริโบโช  นานางิบะ  มางูโระโบโช  มีดทำครัวญี่ปุ่น  อูซูบะโบโช  หม้อหุงข้าว 
รายชื่อ:  ของว่าง  ของหวานและขนมหวาน  เครื่องปรุง  ส่วนประกอบของซูชิและซาชิมิ  อาหารจาน ซุปและสตูว์  ราเม็ง 
ผลไม้:  ไชน์มัสแคต  แตงโมสี่เหลี่ยม  ยูบาริเมลอน  รูบีโรมัน 
เกี่ยวข้อง:  ขนบธรรมเนียมและมารยาท  ไคเซกิ  ชิมมิ  เท็ปปังยากิ  เทริยากิ  โทกูซังฮิง  อาหารโอกินาวะ  อูมามิ  โอมากาเซะ 
  หมวดหมู่ 
โอยาโกดง
กีวดง
คัตสึดง
สาโท

สำหรับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดเล็กคล้ายหนู ดูที่ สาโท (สัตว์)
สาโทไทย
สาโท หรือ น้ำขาว คือ สุราแช่ประเภทหนึ่ง ทำจากข้าวชนิดต่างๆ ที่ผ่านการหมักด้วยลูกแป้ง หรือเชื้อราและยีสต์ เพื่อเปลี่ยนแป้งในข้าวให้เป็นแอลกอฮอล์ โดยสาโทที่ผ่านกระบวนการหมักแล้วจะมีแรงแอลกอฮอล์ไม่เกิน 15 ดีกรี
สาโทเป็นเครื่องดื่มประเภทแอลกอฮอล์ชนิดไวน์ข้าว (Rice Wine) ที่ไม่ผ่านกระบวนการกลั่น ถ้านำไปกลั่นก็จะได้เป็นเหล้าขาว นิยมผลิตกันในประเทศแถบภูมิภาคเอเชีย อาทิ จีน,เกาหลี,ญี่ปุ่น และไทย โดยจะมีชื่อเรียกต่างกันไป
ในประเทศไทยนั้นจะนิยมผลิตสาโทเพื่อเป็นเครื่องดื่มในเทศกาล งานเลี้ยงต่างๆ ซึ่งสาโทที่ผลิตจะมีรสหวาน เพราะกระบวนการหมักยังไม่สิ้นสุด และจะเก็บไว้ไม่ได้นาน แต่บางพื้นที่จะหมักจนน้ำใสและมีตะกอน ซึ่งจะได้แรงแอลกอฮอล์สูงขึ้นจนสามารถเก็บไว้ได้นานขึ้น หรือนำไปกลั่นเป็นเหล้าขาว
โบซา

โบซากับขนมหวาน บอเอมชนิตา เสิร์ฟในซาราเยโว ประเทศบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา
โบซา (ตุรกี: boza) เป็นเครื่องดื่มหมักที่มีต้นกำเนิดจากตะวันออกกลาง และนิยมทำดื่มกันในยุโรปตะวันออกเฉียงใต้ เอเชียตะวันตกเฉียงใต้ คอเคซัส เอเชียกลาง และแอฟริกาเหนือ โบซาเป็นเครื่องดื่มมอลต์ ได้จากการหมักข้าวสาลีหรือมิลลิตในแอลเบเนีย บัลแกเรีย โรมาเนีย มาซิโดเนียเหนือ เซอร์เบีย และบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา ส่วนในอียิปต์โบราณได้จากการหมักข้าวโพด และในตุรกีได้จากการหมักข้าวสาลี โบซามีลักษณะข้น มีปริมาณแอลกอฮอล์ต่ำมาก อาจต่ำกว่า 1% และมีรสหวานอมเปรี้ยวเล็กน้อย
ศัพทมูลวิทยาและประวัติศาสตร์

พจนานุกรมนีชันยัน (Nişanyan Sözlük) ซึ่งเป็นพจนานุกรมศัพทมูลวิทยาภาษาตุรกีร่วมสมัย ระบุว่าคำว่า boza มีรากศัพท์มาจากภาษาเปอร์เซียหรือไม่ก็ภาษากลุ่มเตอร์กิก โดยคำว่า būza หรือ buχsum ในภาษาเปอร์เซียเป็นคำร่วมเชื้อสายกับคำว่า buχsı หรือ buχsum ในภาษาเตอร์กิกเก่า แต่ไม่เป็นที่ทราบแน่ชัดว่าภาษาใดเป็นที่มาของคำนี้และภาษาใดเป็นฝ่ายยืมคำนี้ไป ฟรานซิส โจเซฟ สไตน์แกสส์ เชื่อว่าคำนี้เป็นคำเปอร์เซีย ในขณะที่อาร์มีน วามเบรี เชื่อว่าคำนี้เป็นคำตุรกีโบราณที่พบในวรรณกรรมเรื่อง วิทยปัญญาที่นำมาซึ่งโชคดี (Kutadgu Bilig)
หลักฐานลายลักษณ์อักษรที่เก่าแก่ที่สุดที่เรียกเครื่องดื่มนี้ว่า buχsum ปรากฏอยู่ในพจนานุกรมภาษาเตอร์กิกกลางชื่อ ทะเบียนภาษาของกลุ่มชนเตอร์กิก (ديوان لغات الترك) ซึ่งมะห์มูด อัลกาชเฆาะรี รวบรวมไว้ใน ค.ศ. 1073 เชื่อกันว่าคำว่า boza ในภาษาตุรกีสมัยใหม่เป็นคำร่วมเชื้อสายกับคำว่า buχsı หรือ buχsum ในภาษาเตอร์กิกเก่า โดยปรากฏหลักฐานยืนยันการเรียกเครื่องดื่มนี้ว่า boza เป็นครั้งแรกในหนังสือว่าด้วยภาษาเตอร์กิกคิปชากเรื่อง ตำราลักษณะภาษาของกลุ่มชนเตอร์กิก (كتاب الإدراك للسان الأتراك) ซึ่งอะบู ฮัยยาน อัลฆ็อรนาฏี แต่งขึ้นในช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 14
ดาวิด

| ดาวิด דָּוִד‎ |
| --- | --- |
King David Playing the Harp (1622) โดยเคราร์ด ฟัน โฮนต์ฮอสต์
กษัตริย์แห่งอิสราเอล
ครองราชย์: fl. ป. 1000 ปีก่อน ค.ศ.
ก่อนหน้า: อิชโบเชท
ถัดไป: ซาโลมอน

มเหสี:  พระมเหสี 8 พระองค์: Michal  Ahinoam  Abigail  Maachah  Haggith  Abital  Eglah  Bathsheba 
พระราชบุตร:  พระราชโอรสธิดา 18+ พระองค์ รวมถึง: Amnon  Chileab  Absalom  Adonijah  Shephatiah  Ithream  Shammua  Shobab   Nathan  Solomon  Ibhar  Elishua   Eliphalet   Nogah   Nepheg  Japhia   Elishama   Eliada   Jerimoth  Tamar 
ราชสกุล: ราชวงศ์ดาวิด
พระราชบิดา: เจสซี
พระราชมารดา: Nitzevet (ทาลมุด)
กษัตริย์ดาวิด หรือ พระเจ้าดาวิด (อังกฤษ: David; Biblical Hebrew: דָּוִד‎, อักษรโรมัน: Dāwīḏ, แปลว่า ผู้เป็นที่รัก) เป็นกษัตริย์องค์ที่ 3 แห่งราชอาณาจักรอิสราเอลที่รวมเป็นหนึ่งตามคัมภีร์ฮีบรู นักประวัติศาสตร์ในตะวันออกใกล้โบราณยอมรับว่าดาวิดน่าจะมีชีวิต ป. 1000 ปีก่อน ค.ศ. แต่ไม่ค่อยมีใครรู้จักพระองค์ในฐานะบุคคลทางประวัติศาสตร์
รายงานจากผลงานชาวยิวอย่าง Seder Olam Rabbah, Seder Olam Zutta และ Sefer ha-Qabbalah (ทั้งหมดเขียนขึ้นเมื่อพันกว่าปีต่อมา) ดาวิดขึ้นคอรงราชย์เป็นกษัตริย์แห่งยูดาห์เมื่อ 885 ปีก่อน ค.ศ. แผ่นศิลาจารึกเทลดาน ศิลาจารึกภาษาแอราเมอิกที่ประดิษฐานโดยกษัตริย์แห่งอารัม-ดามัสกัสในปลายศตวรรษที่ 9/ต้นศตวรรษที่ 8 ก่อน ค.ศ. เพื่อรำลึกถึงชัยชนะเหนือกษัตริย์ศัตรูทั้งสอง มีวลี bytdwd (𐤁𐤉𐤕𐤃𐤅𐤃) ซึ่งนักวิชาการส่วนใหญ่แปลได้เป็น "ราชวงศ์ดาวิด" ศิลาจารึกเมชาที่กษัตริย์เมชาแห่งโมอับประดิษฐานขึ้นในศตวรรษที่ 9 ก่อน ค.ศ. อาจสื่อถึง "ราชวงศ์ดาวิด" แม้ว่าจะเป็นประเด็นโต้แย้ง นอกจากนี้ ข้อมูลทั้งหมดเกี่ยวกับดาวิดมาจากวรรณกรรมพระคัมภีร์ที่มีการท้าทายในด้านหลักฐานประวัติศาสตร์อย่างกว้างขวาง และมีข้อมูลที่เป็นรูปธรรมและไม่มีปัญหาเกี่ยวกับดาวิดน้อยมาก
ตามรายงานจากพระคัมภีร์ ดาวิดมีคุณธรรมและเป็นนักการทหารที่มีความสามารถ นอกจากนี้ยังเป็นนักดนตรี กวี (เป็นผู้เขียนเพลงสดุดีหลายเพลง) พระเจ้าดาวิดขณะทรงพระเยาว์เป็นเพียงเด็กเลี้ยงแกะธรรมดา แต่เป็นผู้ที่พระเจ้าทรงเลือกและมีพระอุปนิสัยกล้าหาญไม่เกรงกลัวใคร โดยทรงอาสาเข้าต่อสู้ตัวต่อตัวกับโกลิอัท นักรบร่างมหึมาผู้เป็นทหารเอกของชาวฟิลิสตีน และสามารถสังหารโกลิอัทลงได้ จึงมีความดีความชอบได้มารับใช้พระเจ้าซาอูล (Saul) ในฐานะนายพลและที่ปรึกษาทางทหารคนสนิท และยังทรงเป็นพระสหายสนิทกับ โจนาธาน พระราชบุตรของพระเจ้าซาอูล ต่อมาพระเจ้าซาอูลเกิดระแวงว่าดาวิดจะแย่งชิงราชบัลลังก์ จึงพยายามกำจัดดาวิด แต่พระเจ้าซาอูลและโจนาธานพ่ายแพ้เสด็จสวรรคตในการรบ ดาวิดจึงได้รับการเจิมขึ้นเป็นกษัตริย์องค์ใหม่ของอิสราเอล ต่อมาพระเจ้าดาวิดทรงพิชิตเยรูซาเลมได้ และนำหีบแห่งพันธสัญญาเข้ามาประดิษฐานในเมือง แต่เนื่องจากทรงประพฤติผิดทางเพศต่อนางแบธชีบา ทำให้พระองค์ถูกพระเจ้าตำหนิติเตียนและทำให้ทรงหมดความชอบธรรมที่จะสร้างวิหารศักดิ์สิทธิ์ขึ้นในเยรูซาเลม
ดาวิดยังปรากฏในงานเขียนและประเพณีมุขปาฐะชาวยิวสมัยหลังพระคัมภีร์ และได้รับการอ้างอิงในพันธสัญญาใหม่ ชาวคริสต์ยุคแรกตีความชีวิตของเยซูชาวนาซาเรธที่อ้างถึงพระเมสซิยาห์ในคัมภีร์ฮีบรูและถึงดาวิด พระเยซูได้รับการล่าวถึงว่าเป็นผู้สืบสันดานโดยตรงจากดาวิดในพระวรสารนักบุญมัทธิวและพระวรสารนักบุญลูกา ส่วนในอัลกุรอานและฮะดีษระบุว่าดาวิดเป็นกษัตริย์อิสราเอลและศาสนทูตของอัลลอฮ์ ดาวิดในพระคัมภีร์สร้างแรงบันดาลใจในการตีความทางศิลปะและวรรณกรรมมาหลายศตวรรษ
ในพระคัมภีร์ > ผู้ได้รับเลือก

พระเจ้าไม่โปรดปรานกษัตริย์ซาอูล เพราะพระเจ้าทรงบัญชาให้ซาอูลไปทำลายล้างศัตรูของชนชาติอิสราเอล แต่ซาอูลกลับละโมบหวังเอาสมบัติของชนชาติศัตรูแทนที่จะฟังคำสั่งของพระเจ้า พระเจ้าจึงทอดทิ้งซาอูล และสั่งให้ประกาศก ซามูเอล ออกไปตามหาคนจะมาเป็นกษัตริย์ของอิสราเอลคนใหม่ ทันทีที่ซามูเอลได้พบกับดาวิดซึ่งกำลังเลี้ยงแกะอยู่ พระเจ้าก็กล่าวต่อซามูเอลว่า "เจิมดาวิดเสีย เพราะนี่คือกษัตริย์"
ในพระคัมภีร์ > ดาวิดเล่นพิณต่อหน้าซาอูล

เมื่อซาอูลทรงถูกทรมานจากสิ่งชั่วร้าย คนรับใช้ก็แนะนำซาอูลให้เรียกตัวดาวิดผู้มีความเชี่ยวชาญในการเล่นพิณ เป็นผู้มีศักดิ์เป็นนายทหารเก่งกล้า และเป็นผู้รู้จักพูด และเป็นผู้นับถือ พระเจ้า ให้มาช่วย ดาวิดจึงได้เข้ามารับราชการกับซาอูล และเป็นคนโปรดของซาอูล เมื่อใดที่ซาอูลไม่สบายดาวิดก็เล่นพิณถวายจนทรงรู้สึกปกติ
ในพระคัมภีร์ > ดาวิดและโกลิอัท

ในระหว่างที่ซาอูลเป็นกษัตริย์ ชาวอิสราเอลมักถูกรุกรานโดยชาวฟิลลิสเตีย (Philistia) ที่อยู่ทางตอนใต้ของอิสราเอล ขณะที่ดาวิดนำเสบียงไปส่งให้พี่ชายผู้ติดทัพอยู่กับซาอูล ดาวิดก็ได้ข่าวว่าชาวฟิลลิสเตียมึนักต่อสู้ยักษ์ชื่อ โกลิอัท ซึ่งฟิลลิสเตียก็ท้าให้ชาวอิสราเอลส่งนักสู้มารบกับโกลิอัทให้รู้แพ้รู้ชนะ
ดาวิดยืนยันกับพี่ชายว่ามีความสามารถจะต่อสู้กับโกลิอัทได้ ซาอูลทรงส่งดาวิดไปต่อสู้อย่างไม่ค่อยเต็มใจ แต่ดาวิดกลับได้รับชัยชนะโดยล้มโกลิอัทด้วยการเหวี่ยงหินก้อนเดียว พวกฟิลลิสเตียเห็นเช่นนั้นก็วิ่งหนีขวัญเสีย ชาวอิสราเอลจึงได้รับชัยชนะ
ดาวิดนำหัวโกลิอัทมาถวายซาอูล ทรงถามว่าเป็นบุตรใคร ดาวิดตอบว่า "ข้าเป็นบุตรของเจสสีชาวเบธเลเฮมผู้เป็นผู้รับใช้ของพระองค์"
ในพระคัมภีร์ > ศัตรูของซาอูล

หลังจากได้รับชัยชนะซาอูลก็ทรงแต่งตั้งให้ดาวิดเป็นแม่ทัพและยกมิคาลผู้เป็นพระธิดาให้ดาวิด ดาวิดก็ได้รับชัยชนะในการต่อสู้อีกหลายศึก จนพวกผู้หญิงกล่าวกันว่า "พระเจ้าซาอูลสังหารข้าศึกเป็นพัน และดาวิดสังหารเป็นแสน"
ดาวิดเป็นที่ชื่นชอบของประชาชนมาก ซาอูลกลับทรงระแวงว่าจะชิงอาณาจักร จึงพยายามสังหารด้วยกลอุบายหลายครั้ง แต่ไม่สำเร็จ กลับยิ่งทำให้ดาวิดเป็นที่นิยมมากขึ้น โดยเฉพาะกับโจนาธานพระโอรสของซาอูลเอง โจนาธานเตือนดาวิดถึงแผนของซาอูล ดาวิดจึงหนีเข้าป่า
ในพระคัมภีร์ > ลี้ภัย

เมื่อหนีไปดาวิดก็รวบรวมกำลังผู้ที่ถูกข่มเหงโดยซาอูล ขณะที่ลี้ภัยดาวิดก็ได้รับเมืองซิคแล็กเป็นบรรณาการจากพระเจ้าอาชิส (King Achish) กษัตริย์ฟิลลิสเตียแห่งแกธ แต่ดาวิดก็ยังเป็นวีรบุรุษของชาวอิสราเอล ต่อมาพระเจ้าอาชิสยกทัพไปต่อสู้กับซาอูล แต่ดาวิดก็ไม่ได้ร่วมในการสงครามครั้งนี้ เพราะถูกกล่าวหาโดยชาวฟิลลิสเตียถึงความไม่น่าไว้ใจในความจงรักภักดีต่อฟิลลิสเตีย
ในพระคัมภีร์ > เป็นกษัตริย์

ซาอูลและโจนาธานถูกปลงพระชนม์โดยฟิลลิสเตียระหว่างสงคราม ดาวิดมีความโศกเศร้าต่อการสูญเสียเป็นอันมาก
หลังจากนั้นดาวิดก็เดินทางไปเฮโบรน เพื่อไปได้รับการเจิมเป็นพระเจ้าแผ่นดินปกครองอาณาจักรยูดาห์ ขณะที่ อิชโบเชธ (Ish-Bosheth) พระโอรสของซาอูล ได้รับการเจิมเป็นพระเจ้าแผ่นดิน ปกครองอาณาจักรอิสราเอลทางตอนเหนือ
ดาวิดกับอิชโบเชธก็ทำสงครามกันจนอิชโบเชธถูกลอบปลงพระชนม์ ผู้ลอบสังหารก็นำพระเศียรของอิชโบเชธมาถวายดาวิดเพราะหวังจะได้รับรางวัล แต่ดาวิดสั่งประหารชีวิตผู้ที่ปลงพระชนม์อิชโบเชธ ในฐานะที่เป็นอาชญากร
เมื่อพระโอรสของซาอูลสิ้นพระชนม์ลง พวกปุโรหิตชาวอิสราเอลก็เดินทางมาเฮโบรน เพื่อมาทำพิธียกดาวิดขึ้นเป็นกษัตริย์ของอาณาจักรยูดาห์และอาณาจักรอิสราเอล ขณะนั้นดาวิดมีพระชนมพรรษา 30 ปี
ในพระคัมภีร์ > กษัตริย์ดาวิด

เมื่อพระเจ้าดาวิดได้ชัยชนะในการโจมตีป้อมเยบูไซท์ (Jebusite) ของเมืองเยรูซาเลม ก็ยกเยรูซาเลมขึ้นเป็นเมืองหลวง “พระเจ้าฮิรามแห่งไทเร (Tyre) ก็ส่งผู้ถือสาส์นมาถึงพระเจ้าดาวิดพร้อมกับต้นซีดาร์ และช่างไม้และปูนเพื่อสร้างวังของดาวิด” พระเจ้าดาวิดก็นำหีบแห่งพันธสัญญา (Ark of the Covenant) มาเยรูซาเลมโดยตั้งใจประดิษฐานในวัดที่สร้างใหม่ แต่พระเจ้าก็ทรงกล่าวกับผู้เผยพระวจนะเนธาน (Prophet Nathan) ห้ามและกล่าวว่าการสร้างวัดต้องรอต่อมาให้ชนรุ่นหลังสร้าง แต่พระเจ้าก็ทรงทำพันธสัญญากับดาวิดว่าดาวิดจะเป็นผู้สร้างตระกูลดาวิด (House of David) และ “บัลลังก์ของเจ้าจะเป็นบัลลังก์ที่ยืนยาวตลอดไป”
หลังจากนั้นกษัตริย์ดาวิดก็ทรงขยายอำนาจ ได้รับชัยชนะต่อ โซบาท์ (Zobah) และ อารัม (Aram) (ปัจจุบันอยู่ในประเทศซีเรีย), บริเวณเอโดม (Edom) และ โมอับ (Moab) (ปัจจุบันอยู่ในประเทศจอร์แดน), ฟิลลิสเตีย และดินแดนอื่น ๆ