stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
วิวัฒนาการของตา
ประวัติงานวิจัย

ในปี 2345 นักปรัชญา William Paley ได้เรียกตาว่า เป็นสิ่งหัศจรรย์ในการสร้างโลก
ส่วนชาลส์ ดาร์วินเองได้เขียนในหนังสือ Origin of Species ว่า วิวัฒนาการของตาผ่านกระบวนการคัดเลือกโดยธรรมชาติอาจจะดูเหมือนเรื่องเหลวไหลที่สุด
แต่เขาก็อธิบายต่อไปว่า แม้จะจินตนาการได้ยาก แต่ก็เป็นไปได้อย่างแน่นอน คือ
..ถ้าการเปลี่ยนแปลงจากตาง่าย ๆ และไม่สมบูรณ์กลายเป็นตาที่ซับซ้อนและสมบูรณ์สามารถแสดงได้ว่ามี และการเปลี่ยนแปลงแต่ละอย่างก็มีประโยชน์ต่อผู้ที่มี ซึ่งก็จะต้องเป็นเช่นนี้อย่างแน่นอน
ยิ่งกว่านั้น ถ้าตาต่าง ๆ กันไป และความต่างกันสามารถสืบทอดต่อไปได้ ซึ่งเช่นกัน ต้องเป็นอย่างแน่นอน และความหลายหลากเช่นนี้มีประโยชน์ต่อสัตว์ใด ๆ ที่ปัจจัยต่าง ๆ ในชีวิตกำลังแปรไป ความยากลำบากในการเชื่อว่าตาที่ซับซ้อนและสมบูรณ์สามารถเกิดขึ้นได้ผ่านการคัดเลือกโดยธรรมชาติโดยที่เราจินตนาการไม่ได้ ก็ไม่ควรพิจารณาว่า ล้มล้างทฤษฎี
เขาได้เสนอการเปลี่ยนแปลงจาก "ประสาทตาที่เพียงฉาบด้วยสารรงควัตถุโดยไร้กลไกอย่างอื่น ๆ" กลายเป็น "ตามที่สมบูรณ์ค่อนข้างสูง" และให้ตัวอย่างของการเปลี่ยนแปลงระยะต่าง ๆ ทางวิวัฒนาการที่มีอยู่จริง ๆ
ข้อเสนอของดาร์วินไม่นานก็ได้หลักฐานว่าถูกต้อง โดยงานวิจัยในปัจจุบันกำลังตรวจสอบกลไกทางพันธุกรรมที่เป็นเหตุของพัฒนาการและวิวัฒนาการของตา
นักชีววิทยา D.E. Nilsson ได้เสนอระยะทั่วไป 4 ระยะในวิวัฒนาการของตาของสัตว์มีกระดูกสันหลังเริ่มตั้งแต่การเกิดเซลล์รับแสงแผ่นหนึ่ง
Nilsson และ Pelger ได้พิมพ์ผลงานคลาสสิกที่แสดงว่า จะใช้เวลากี่ชั่วยุคเพื่อวิวัฒนาการให้ได้ตาที่ซับซ้อนเช่นในสัตว์มีกระดูกสันหลัง
ส่วนนักชีววิทยา G.C. Young ได้ใช้หลักฐานซากดึกดำบรรพ์เพื่ออนุมานข้อสรุปต่าง ๆ ทางวิวัฒนาการ อาศัยโครงสร้างของเบ้าตาและช่องต่าง ๆ ในกะโหลกดึกดำบรรพ์ที่เส้นเลือดและเส้นประสาทจะวิ่งผ่าน
งานเหล่านี้ล้วนเพิ่มหลักฐานสนับสนุนทฤษฎีของดาร์วิน
อัตราการวิวัฒนาการ

ซากดึกดำบรรพ์ที่แสดงหลักฐานเกี่ยวกับตาแรกสุด มาจากต้นยุคแคมเบรียนราว 540 ล้านปีก่อน
ซึ่งเป็นยุคที่เกิดวิวัฒนาการอย่างรวดเร็ว จึงได้ชื่อว่า "Cambrian explosion" (เหตุการณ์ระเบิดสิ่งมีชีวิตยุคแคมเบรียน)
หนึ่งในบรรดาสมมติฐานเกี่ยวกับเหตุของความหลากหลายที่เกิดขึ้น ก็คือ ทฤษฎี "Light Switch" ของ ดร. แอนดรูว์ ปาร์เกอร์ ซึ่งเสนอว่า วิวัฒนาการของตาได้จุดชนวนการแข่งขันในทางอาวุธ ซึ่งทำให้เกิดวิวัฒนาการอย่างรวดเร็ว
ก่อนหน้ายุคนี้ สิ่งมีชีวิตอาจไวแสง แต่ก็ไม่ใช่เพื่อการเคลื่อนไหวอย่างรวดเร็วและการหาทิศทางโดยใช้ตา
การประมาณอัตราวิวัฒนาการของตาเป็นเรื่องยากเพราะซากดึกดำบรรพ์โดยเฉพาะจากยุคแคมเบรียนต้น ๆ มีน้อยมาก
ดังนั้น วิวัฒนาการจากเซลล์รับแสงเป็นแผ่นกลม ๆ จนเกิดตาที่ใช้งานได้อย่างสมบูรณ์ จึงประเมินอาศัยอัตราการกลายพันธุ์ ประโยชน์ที่สัตว์ได้โดยเปรียบเทียบ และการคัดเลือกโดยธรรมชาติ
อาศัยการคำนวณซึ่งมองในแง่ร้ายเพราะประเมินเวลาเกินอย่างสม่ำเสมอสำหรับเวลาในแต่ละระยะ ๆ และอาศัยการกำหนดชั่วยุคสัตว์ที่ 1 ปี ซึ่งสามัญในสัตว์เล็ก ๆ นักวิทยาศาสตร์ได้เสนอว่า มันจะใช้เวลาน้อยกว่า 364,000 ปีเพื่อวิวัฒนาการเกิดตาในสัตว์มีกระดูกสันหลังจากเกิดเซลล์รับแสงแผ่นหนึ่ง
กำเนิดเดียวหรือหลากหลาย

การพิจารณาว่าตาได้วิวัฒนาการขึ้นครั้งหนึ่งหรือหรือหลายครั้ง จะขึ้นอยู่กับนิยามของตา
กลไกทางพันธุกรรมที่ใช้ในพัฒนาการของตาจะเหมือนกันในสัตว์มีตาทั้งหมด
ซึ่งอาจบ่งชี้ว่า บรรพบุรุษร่วมกันได้มีกลไกที่ไวแสงในบางรูปแบบ แม้จะยังไม่มีอวัยวะที่ใช้รับแสงโดยเฉพาะ
ถึงกระนั้น แม้แต่เซลล์รับแสงเองก็อาจจะวิวัฒนาการขึ้นมากกว่าครั้งเดียวจากตัวรับสารเคมีที่คล้ายคลึงกันทางโมเลกุล และเซลล์ไวแสงก็น่าจะมีก่อน เหตุการณ์ระเบิดสิ่งมีชีวิตยุคแคมเบรียนตั้งนาน
ความคล้ายคลึงกันในโครงสร้างระดับสูง เช่นการใช้โปรตีน crystallin เพื่อเป็นเลนส์ที่เกิดอย่างเป็นอิสระระหว่างเซฟาโลพอดและสัตว์มีกระดูกสันหลัง 
สะท้อนให้เห็นกระบวนการ co-option ที่เปลี่ยนใช้โปรตีนซึ่งเคยมีบทบาทพื้นฐานอย่างหนึ่งเพื่อใช้สำหรับหน้าที่อีกอย่างหนึ่งในตา
ลักษณะสืบสายพันธุ์ที่แชร์ร่วมกันระหว่างอวัยวะไวแสงทั้งหมด รวมกลุ่มโปรตีนไวแสงที่เรียกว่า อ็อปซิน (opsin)
ซึ่งแบ่งออกเป็น 9 กลุ่ม และมีอยู่แล้วในเคลด urbilaterian ซึ่งเป็น บรรพบุรุษร่วมกันหลังสุดของสัตว์ที่ข้างซ้ายขวาสมมาตรกัน (ไบลาทีเรีย)
นอกจากนั้น ยังมีเครื่องมือทางพันธุกรรมเพื่อจัดตำแหน่งตาซึ่งสามัญในสัตว์ทั้งหมด คือ ยีน PAX6 ซึ่งควบคุมว่าตาจะพัฒนาขึ้นที่ตรงไหนในสัตว์ต่าง ๆ เริ่มตั้งแต่หมึก
จนถึงหนูหริ่งและแมลงวันทอง
ดังนั้นโดยนัย ยีนสำหรับโครงสร้างระดับสูงเช่นนี้ จึงต้องเก่าแก่กว่าโครงสร้างที่พวกมันควบคุมดังที่เห็นในปัจจุบัน
พวกมันดั้งเดิมจึงต้องมีหน้าที่ต่างกัน ก่อนจะนำมาใช้เพื่อบทบาทใหม่ในพัฒนาการของตา
อวัยวะรับความรู้สึกน่าจะวิวัฒนาการเกิดก่อนสมอง เพราะอวัยวะประมวลข้อมูล (คือสมอง) ย่อมไม่จำเป็นก่อนมีข้อมูลสำหรับแปลผล
ระยะต่าง ๆ ของวิวัฒนาการตา

องค์ประกอบแรกสุดของตา ก็คือโปรตีนไวแสง ซึ่งพบแม้แต่ในสิ่งมีชีวิตเซลล์เดียวโดยเรียกว่า จุดรับแสง (eyespot)
จุดรับแสงจะสามารถรู้ว่ามีแสงรอบ ๆ คือสามารถแยกแยะความมืดจากสว่าง ซึ่งพอให้สัตว์ตอบสนองต่องช่วงแสง (photoperiodism) และต่อสนองต่อแสงแบบจังหวะเซอร์เคเดียน (circadian rhythm)
แต่ก็ไม่พอต่อการเห็น เพราะไม่สามารถแยกแยะรูปร่างหรือทิศทางของแสง
จุดรับแสงจะพบในกลุ่มสัตว์ใหญ่ ๆ เกือบทั้งหมด และสามัญในบรรดาสิ่งมีชีวิตเซลล์เดียวรวมทั้งยูกลีนา
จุดรับแสงของยูกลีนาเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า "stigma" (แปลว่า จุดรับแสงเหมือนกัน) ซึ่งอยู่ที่ปลายเซลล์ด้านหน้า
เป็นจุดรงควัตถุสีแดงซึ่งบังผลึกไวแสงจำนวนหนึ่ง
เมื่อรวมกับแฟลเจลลัมด้านหน้า จุดไวแสงจะช่วยให้สิ่งมีชีวิตเคลื่อนไหวตอบสนองต่อแสง บ่อยครั้งไปทางแสงเพื่ออำนวยการสังเคราะห์แสง
และเพื่อกำหนดกลางวันกลางคืน โดยเป็นส่วนของจังหวะเซอร์เคเดียน
สารรงควัตถุสำหรับการเห็นจะอยู่ในสมองของสิ่งมีชีวิตที่ซับซ้อนกว่า และเชื่อว่า มีบทบาทในการประสานเวลาการวางไข่กับโคจรพระจันทร์
เพราะสามารถตรวจจับความเปลี่ยนแปลงเล็ก ๆ น้อย ๆ ของแสงในเวลากลางคืน สิ่งมีชีวิตจึงสามารถประสานเวลาปล่อยตัวอสุจิและไข่ เพื่อให้มีโอกาสผสมพันธุ์อย่างสูงสุด[ต้องการอ้างอิง]
ส่วนการเห็นเองจะอาศัยกลไกทางเคมี-ชีวภาพพื้นฐานที่สามัญต่อตาทุก ๆ แบบ
แต่การสร้างโครงสร้างเพื่อตีความสิ่งแวดล้อมโดยมีกลไกนี้เป็นมูลฐานของสิ่งมีชีวิต จะต่างกันอย่างมาก
คือตามีโครงสร้างและรูปแบบต่าง ๆ มากมาย โดยทั้งหมดเกิดวิวัฒนาการขึ้นค่อนข้างช้าเมื่อเทียบกับโปรตีนและโมเลกุลที่เป็นมูลฐาน
ในระดับเซลล์ ดูเหมือนจะมีตาสองรูปแบบ สัตว์เคลด protostome รวมทั้งมอลลัสกา สัตว์พวกหนอนปล้อง และสัตว์ขาปล้อง จะมีรูปแบบหนึ่ง ส่วนสัตว์เคลด deuterostome รวมทั้งสัตว์มีแกนสันหลังและอิคีเนอเดอร์เมอเทอจะมีอีกรูปแบบหนึ่ง
หน่วยปฏิบัติการของตาก็คือเซลล์รับแสง ซึ่งมีโปรตีนอ็อปซินและตอบสนองต่อแสงโดยสร้างกระแสประสาท
และอ็อปซินไวแสงจะอยู่ในชั้นเยื่อที่เป็นขนเพื่อให้มีพื้นที่ผิวมากที่สุด
แต่ "ขน" ก็ยังมีลักษณะต่าง ๆ กันโดยรูปแบบหลักสองอย่างจะเป็นมูลฐานโครงสร้างของเซลล์รับแสง คือ microvilli และ cilia
ตาของสัตว์เคลด protostome จะมี microvilli ซึ่งเป็นส่วนยื่นออกจากเยื่อหุ้มเซลล์
แต่ตาของสัตว์เคลด deuterostome จะมี cilia ซึ่งเป็นโครงสร้างต่างหากโดยไม่ใช่ส่วนของเยื่อหุ้มเซลล์
อนึ่ง ที่นอกตา สิ่งมีชีวิตอาจใช้เซลล์รับแสงแบบอื่น ๆ เช่น สัตว์พวกหนอนปล้องสปีชีส์ Platynereis dumerilii จะใช้ microvilli ในตา 
แม้จะมีเซลล์รับแสงแบบมี cilia ในสมองส่วนลึก
ความเป็นอนุพันธ์ระหว่างโครงสร้างสองอย่างนี้อาจจะซับซ้อนคือ microvilli บางชนิดดูจะมีร่องรอยของ cilia แต่งานอื่น ๆ ก็ดูเหมือนจะสนับสนุนว่านี่เป็นความต่างกันแบบพื้นฐานระหว่างสัตว์เคลด protostome และ deuterostome
ข้อพิจารณาเหล่านี้มาจากการตอบสนองของเซลล์ต่อแสง โดยบางอย่างใช้โซเดียมสร้างสัญญาณไฟฟ้าเป็นกระแสประสาท และอย่างอื่นก็ใช้โพแทสเซียม
นอกจากนั้น protostome โดยทั่วไปจะสร้างสัญญาณโดยปล่อยให้โซเดียมซึมผ่านผนังเซลล์ "มากกว่า" เทียบกับ deuterostome ที่ปล่อยน้อยกว่า
ซึ่งแสดงนัยว่า เมื่อสายพันธุ์ของสัตว์สองจำพวกนี้แยกออกจากกันก่อนยุคแคมเบรียน พวกมันมีเซลล์รับแสงที่ค่อนข้างพื้นฐานมาก แล้วจึงพัฒนามาเป็นตาที่ซับซ้อนยิ่งขึ้นโดยแยกกันต่างหาก
ระยะต่าง ๆ ของวิวัฒนาการตา > พัฒนาการอื่น ๆ

ข้อมูลเพิ่มเติม: วิวัฒนาการของการเห็นสี
มีสารรงควัตถุ 5 กลุ่มที่พบในสัตว์มีกระดูกสันหลัง
ทั้ง 5 กลุ่มยกเว้นประเภทเดียวได้วิวัฒนาการเกิดขึ้นก่อนการแยกสายพันธุ์ระหว่าง cyclometer และปลา
การปรับใช้สารรงควัตถุ 5 กลุ่มนี้ทำให้เกิดตาที่เหมาะสมกับสเปกตรัมแม่เหล็กไฟฟ้าที่สัตว์ประสบ
คือ เมื่อแสงวิ่งผ่าน น้ำจะดูดซึมคลื่นแสงที่ยาวกว่า เช่นสีแดงและเหลือง ได้เร็วกว่าคลื่นที่สั้นกว่า เช่นสีเขียวและสีน้ำเงิน
ดังนั้น เมื่อน้ำลึกขึ้น ก็จะทำให้เกิดชั้นแสงต่าง ๆ 
ตัวรับแสงของปลาจะไวต่อพิสัยแสงที่พบในที่ที่ตนอยู่มากกว่า
แต่ปรากฏการณ์เช่นนี้ไม่มีบนบก ทำให้สัตว์มีกระดูกสันหลังบนบกไม่ค่อยไวแสงในพิสัยต่าง ๆ กัน
การเห็นสีได้คล้าย ๆ กันจึงมีผลให้เกิดการสื่อสารผ่านสีอย่างสำคัญ
ซึ่งทำให้สัตว์ที่เห็นสีต่าง ๆ ได้เปรียบทางการคัดเลือกมากกว่า เช่น รู้จักสัตว์ล่าเหยื่อ อาหาร และคู่ได้ดีกว่า
นักวิชาการบางพวกเชื่อว่า กลไกทางการรับรู้-ประสาทจะเป็นตัวควบคุมรูปแบบทางพฤติกรรมทั่วไป เช่น การหนี การหาอาหาร และการซ่อนตัว
รูปแบบพฤติกรรมที่เฉพาะเจาะจงต่อพิสัยความยาวแสงได้พบและแบ่งเป็น 2 กลุ่มหลัก ๆ คือ
ที่ความยาวคลื่นน้อยกว่า 450 นาโนเมตร จะสัมพันธ์กับแสงธรรมชาติ และที่ความยาวคลื่นมากกว่า 450 นาโนเมตร จะสัมพันธ์กับแสงสะท้อน
เพราะโมเลกุลอ็อปซินสามารถตรวจจับความยาวคลื่นแสงที่ต่างกันเล็ก ๆ น้อย ๆ
ในที่สุด การเห็นเป็นสีก็เกิดขึ้น เมื่อเซลล์รับแสงมีอ็อปซินไวแสงที่มีความยาวคลื่นต่าง ๆ กัน
เนื่องจากเป็นการปรับตัวทางเคมี ไม่ใช่ทางกลศาสตร์ นี่อาจจะเกิดขึ้นในระยะต้น ๆ ของวิวัฒนาการทางตา
และสมรรถภาพนี้ก็อาจจะหายไปแล้วเกิดขึ้นอีกเมื่อสัตว์กลายเป็นสัตว์ล่าหรือสัตว์เหยื่อ
และเช่นกัน การเห็นเวลากลางวันและกลางคืนก็เกิดขึ้นเมื่อเซลลรับแสงแยกออกเป็นเซลล์รูปกรวยและเซลล์รูปแท่ง[ต้องการอ้างอิง]
ระยะต่าง ๆ ของวิวัฒนาการตา > พัฒนาการอื่น ๆ > การเห็นแสงโพลาไรซ์

ดังที่กล่าาวแล้ว คุณสมบัติของแสงใต้น้ำต่างจากในอากาศ
ตัวอย่างหนึ่งก็คือปรากฏการณ์โพลาไรเซชันของแสง
ซึ่งเป็นการจัดระเบียบแสงจากพระอาทิตย์ในเชิงเส้น (แบบลินเนียร์)
และเกิดเมื่อแสงวิ่งผ่านช่องเล็กยาวเช่นฟิลเตอร์ หรือเมื่อวิ่งผ่านเข้าตัวกลาง/สื่ออีกชนิดหนึ่ง
ความไวแสงโพลาไรซ์มีประโยชน์เป็นพิเศษต่อสิ่งมีชีวิตที่อยู่ใต้น้ำซึ่งลึกกว่า 2-3 เมตร
เพราะในสิ่งแวดล้อมเช่นนี้ การเห็นเป็นสีพึ่งพาได้น้อยกว่า 
และดังนั้น จึงสร้างความกดดันทางการคัดเลือกเพื่อเห็นเป็นสีที่อ่อนกว่า
แม้เซลล์รับแสงโดยมากจะมีสมรรถภาพในการแยกแยะแสงโพลาไรซ์ได้บ้าง แต่เซลล์ของสัตว์มีกระดูกสันหลังบนบกจะมีผิวเยื่อหุ้มเซลล์จัดในแนวตั้งฉากกับแสงที่วิ่งมากระทบ โดยมีลำดับแถวของส่วนกำเนิดสี (chromophore) ตามแกนต่าง ๆ โดยสุ่ม ซึ่งมีผลให้สัตว์ไม่ไวแสงโพลาไรซ์
แต่ปลาและนกบางชนิดก็ยังสามารถแยกแยะแสงโพลาไรซ์ได้ แสดงว่ามีเซลล์รับแสงที่มีบทบาทในการวิเคราะห์แสงโพลาไรซ์ในเชิงเส้น
นอกจากนั้น หมึกกระดองก็สามารถเห็นแสงโพลาไรซ์ได้อย่างชัดเจน แม้จะไม่เห็นเป็นสี
เหมือนกับการเห็นเป็นสี ความไวแสงโพลาไรซ์สามารถช่วยสิ่งมีชีวิตให้แยกแยะวัตถุและสัตว์อื่นที่อยู่รอบ ๆ ตัว
เพราะแสงโพลาไรซ์สร้างแสงสะท้อนรบกวนน้อยมาก จึงสามารถใช้ในการกำหนดทิศทาง การนำทาง และการหาเหยื่อที่ซ่อนอยู่
ระยะต่าง ๆ ของวิวัฒนาการตา > พัฒนาการอื่น ๆ > กลไกการโฟกัสแสง

โดยใช้กล้ามเนื้อหูรูดของม่านตา (iris sphincter muscle) สัตว์บางชนิดจะสามารถขยับแก้วตาไปทางด้านหน้าหลังได้ และสัตว์บางชนิดจะดึงเลนส์ให้แบนลง
การควบคุมขนาดของตาและดำรงความยาวโฟกัสเป็นกลไกทางเคมีอีกอย่างต่างหาก 
รูปร่างของรูม่านตา (pupil) จะสามารถใช้พยากรณ์ระบบโฟกัสที่ตาใช้
รูม่านตาแบบช่องแคบยาวแสดงระบบควบคุมโฟกัสจากหลายจุด แบบกลมปกติจะแสดงระบบควบคุมโฟกัสจากจุดเดียว
ในแบบกลม รูม่านตาจะลดขนาดในแสงสว่างแล้วเพิ่มความยาวโฟกัส และจะขยายขนาดในที่มืดแล้วลดความยาวโฟกัส
ให้สังเกตว่า การโฟกัสได้ไม่ใช่เรื่องคอขาดบาดตาย
ดังที่ช่างกล้องจะรู้ ความผิดพลาดในการโฟกัสจะเพิ่มเมื่อรูรับแสงใหญ่ขึ้น
ดังนั้น มีสัตว์จำนวนนับไม่ได้ที่มีตาเล็ก แต่หากินในเวลากลางวันและสามารถรอดชีวิตโดยไม่มีกลไกโฟกัสตาเลย
เมื่อสัตว์มีขนาดใหญ่ขึ้น หรือเปลี่ยนไปอยู่ในที่มืดลง ความจำเป็นในการโฟกัสแสงได้ก็จะเริ่มมีขึ้น
ระยะต่าง ๆ ของวิวัฒนาการตา > พัฒนาการอื่น ๆ > ตำแหน่ง

ข้อมูลเพิ่มเติม: การเห็นเป็นภาพเดียวด้วยสองตา และ การเห็นด้วยตาเดียว
สัตว์ที่เป็นเหยื่อทั่วไปจะมีตาทางด้านข้างศีรษะ เพื่อให้มีมุมการเห็นที่กว้างกว่าและช่วยให้หนีสัตว์ล่าเหยื่อได้
แต่สัตว์ล่าเหยื่อจะมีตาด้านหน้าเพื่อให้รู้ใกล้ไกลได้ดีกว่า
ปลาซีกเดียวเป็นสัตว์ล่าเหยื่อซึ่งนอนตะแคงที่ก้นแหล่งน้ำ และมีตาทั้งสองข้างอยู่ทางด้านเดียวกันของหัว
แต่ซากดึกดำบรรพ์ช่วงเปลี่ยนสภาพของปลาจากสัตว์ที่มีสองข้างเท่ากันมากกว่าก็คือ Amphistium ซึ่งมีตาข้างหนึ่งที่กลางหัว
ของเหลือทางวิวัฒนาการ (Evolutionary baggage)

สัตว์มีกระดูกสันหลังและหมึกสายมีตาคล้ายกล้องถ่ายรูปที่วิวัฒนาการขึ้นโดยต่างหาก ๆ ในสัตว์มีกระดูกสันหลัง ใยประสาทจะส่งไปยังสมองผ่านด้านหน้าของจอตา ดังนั้นจึงเกิดจุดบอดในตาตรงที่ใยประสาทออกจากลูกตา ในสัตว์มีกระดูกสันหลัง  เป็นจุดบอดซึ่งไม่มีในหมึกสาย ทั้งในสัตว์มีกระดูกสันหลังและหมึกสาย  เป็นจอตา  เป็นใยประสาท และ  เป็นประสาทตา (optic nerve)
ตาของสัตว์จำนวนมากมีกายวิภาคซึ่งเหมือนกับบันทึกทางประวัติวิวัฒนาการของตาด้วย
ยกตัวอย่างเช่น ตาของสัตว์มีกระดูกสันหลัง สร้างขึ้น "กลับหน้ากลับหลังและตีลังกา"
ซึ่งบังคับให้ "โฟตอนแสงต้องวิ่งผ่านกระจกตา, แก้วตา, น้ำ, เส้นเลือด, เซลล์ปมประสาท (ganglion cell), amacrine cell, horizontal cell, bipolar cell ก่อนจะไปถึงเซลล์รูปแท่งและเซลล์รูปกรวยที่ไวแสงและถ่ายโอนสัญญาณแสงให้เป็นกระแสประสาท แล้วส่งต่อไปยังเปลือกสมองส่วนการเห็นที่สมองด้านหลังเพื่อประมวลหารูปแบบต่าง ๆ ที่สำคัญต่อสิ่งมีชีวิต"
แม้โครงสร้างเช่นนี้จะมีจุดอ่อนบ้าง แต่ก็อำนวยผิวจอตาของสัตว์มีกระดูกสันหลังให้สามารถดำรงเมแทบอลิซึมระดับสูง เทียบกับโครงสร้างที่ไม่กลับหน้ากลับหลัง
และอำนวยให้เกิดวิวัฒนาการของชั้นคอรอยด์ (Choroid) รวมทั้ง retinal pigment epithelial (RPE) cell ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการป้องกันเซลล์รับแสงจากความเสียหายเพราะออกซิเดชันที่เนื่องกับแสง
โดยเทียบกับแล้ว ตาของเซฟาโลพอด ได้เกิดแบบสมหน้าสมหลัง คือมีใยประสาทยื่นออกจากจอตาด้านหลัง
ทำให้สัตว์ไม่มีจุดบอด
ความแตกต่างนี้อาจมาจากกำเนิดตา
เพราะในเซฟาโลพอด ตาเกิดจากการม้วนเข้าของผิวศีรษะ (head surface) เทียบกับสัตว์มีกระดูกสันหลัง ที่ตามาจากส่วนของสมอง
เชิงอรรถ

↑ David Berlinski, an intelligent design proponent, questioned the basis of the calculations, and the author of the original paper refuted Berlinski's criticism.
Berlinski, David (April 2001). "Commentary magazine". {{cite journal}}: Cite journal ต้องการ |journal= (help)
Nilsson, Dan-E. "Beware of Pseudo-science: a response to David Berlinski's attack on my calculation of how long it takes for an eye to evolve". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2019-05-21. สืบค้นเมื่อ 2018-02-16. {{cite journal}}: Cite journal ต้องการ |journal= (help)
"Evolution of the Eye" on PBS
↑  ตัวเลขจะต่าง ๆ กันตามนักวิชาการ
โรงพยาบาลตำรวจ

| โรงพยาบาลตำรวจ |
| --- | --- |



ภูมิศาสตร์
ที่ตั้ง: 492/1 ถนนพระรามที่ 1 แขวงปทุมวัน เขตปทุมวัน, กรุงเทพมหานคร, ประเทศไทย
หน่วยงาน
รูปแบบทุน: รัฐบาล
ประเภท: รัฐ
สังกัด: สำนักงานตำรวจแห่งชาติ
บริการสุขภาพ
แผนกฉุกเฉิน: มี
จำนวนเตียง: 574
ประวัติ
เปิดให้บริการ: 13 ตุลาคม พ.ศ. 2495 (72 ปี)
ลิงก์
เว็บไซต์: www.policehospital.org/content/home.php
โรงพยาบาลตำรวจ (Police General Hospital) โรงพยาบาลของรัฐ ในสังกัดสำนักงานตำรวจแห่งชาติ มีฐานะเทียบเท่ากับหน่วยงานตำรวจระดับกองบัญชาการ เดิมสังกัดสำนักงานแพทย์ใหญ่ ตั้งอยู่ที่ 492/1 ถนนพระรามที่ 1 แขวงปทุมวัน เขตปทุมวัน กรุงเทพมหานคร วันที่ 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2568พลตำรวจโท ทวีศิลป์ เวชวิทารณ์ เป็น นายแพทย์ใหญ่ รองนายแพทย์ใหญ่ (สบ7) ได้แก่ พลตำรวจตรีหญิง พิมพรรณ ทรัพย์ขำ พลตำรวจตรีหญิง รชยา บุรพลพิมาน พลตำรวจตรี สามารถ ม่วงศิริ และ พลตำรวจตรี วิโรจน์ ลาภไพบูลย์พงศ์
ประวัติ

กิจการแพทย์ตำรวจได้เริ่มขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2441 รัฐบาลได้เปลี่ยนโรงพยาบาล สำหรับรักษาหญิงโสเภณีที่หลังวัดพลับพลาไชย ซึ่งสร้างปี พ.ศ. 2440 มาเป็นโรงพยาบาลตำรวจสำหรับพลตระเวน เพื่อรักษาตำรวจที่เจ็บป่วยพิสูจน์บาดแผลและชันสูตรพลิกศพ เพื่อประกอบการพิจารณาคดีต่างๆ โดยมีชนชาติอังกฤษ นายอีริก เชนต์เจ สองสัน มาเป็นเจ้ากรมกองตระเวนได้ชวนแพทย์ชาวต่างชาติมาช่วยทำการรักษา ประชาชนทั่วไปจึงนิยมมากและเรียกกันว่า "โรงพยาบาลวัดโคก" และเมื่อ พ.ศ. 2458 กรมกองตระเวนและกรมตำรวจภูธรรวมกันเป็น "กรมตำรวจ" โรงพยาบาลวัดโคกถูกเปลี่ยนชื่อเป็น โรงพยาบาลกลาง และถูกโอนไปสังกัดกองสาธารณสุข กระทรวงมหาดไทย กรมตำรวจได้จัดตั้งสถานพยาบาลใหม่เรียกว่า กองแพทย์กลาง กรมตำรวจ ตั้งอยู่ที่สถานีตำรวจนครบาลพระราชวัง
ในปี พ.ศ. 2477 กองแพทย์กลาง กรมตำรวจ ถูกลดฐานะเป็น แผนกแพทย์กองกลาง กรมตำรวจ เพื่อให้เหมาะสมกับสภาพเศรษฐกิจและงบประมาณขณะนั้น และในปี พ.ศ. 2483 แผนกแพทย์กลางได้ถูกเปลี่ยนชื่อ แผนก 6 (แพทย์) กองปกครอง และเปลี่ยนเป็น แผนก 5 (แพทย์) ในอีก 7 ปีถัดมา
ในปี พ.ศ. 2491 แผนก 5 (แพทย์) ถูกยกฐานะเป็น "กองแพทย์ กรมตำรวจ" ขึ้นตรงต่อกองบัญชาการจเรตำรวจ มี พันตำรวจโทขุนทวีเวชกิจ (แม้น ทวีเวชกิจ) เป็นหัวหน้า ในระยะนี้เริ่มเป็นปึกแผ่นมากขึ้น แบ่งแผนกเป็นแผนกพยาบาล แผนกเวชภัณฑ์
ในปี พ.ศ. 2495 ได้รับการยกฐานะให้จัดตั้งเป็น โรงพยาบาลตำรวจ ขึ้นตรงกับ กองแพทย์ อย่างเป็นทางการในสมัยของ พลตำรวจเอก เผ่า ศรียานนท์ อธิบดีกรมตำรวจ โดยให้ใช้ที่ดินส่วนหนึ่งในกรมตำรวจในการจัดตั้งโรงพยาบาล มีอาคารชาติตระการโกศล (ซึ่งเป็นราชทินนามของ หลวงชาติตระการโกศล อดีตอธิบดีกรมตำรวจ) เป็นอาคารแห่งแรกของโรงพยาบาลตำรวจ และอาคารโอ้วบุ้นโฮ้ว รองรับผู้ป่วยได้จำนวน 50 เตียง  โดยมี พันตำรวจเอก ก้าว ณ ระนอง เป็นนายแพทย์ผู้อำนวยการ และ พันตำรวจโท แสวง วัจนสวัสดิ์ เป็นหัวหน้ากองแพทย์ ในเวลาต่อมา โรงพยาบาลตำรวจได้รับความนิยมมากขึ้นเป็นลำดับ จึงได้จัดสร้างอาคารเพิ่มอีกหลายอาคาร เพื่อสามารถรองรับจำนวนผู้ป่วยได้เพิ่มมากขึ้น
ในวันที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2522 กองแพทย์ได้รับการยกฐานะเป็น สำนักงานแพทย์ใหญ่ (พต.)  มีการแบ่งส่วนราชการภายในเป็น 4 กองบังคับการ และ 1 งาน ได้แก่
กองบังคับการอำนวยการ (บก.อก.)
โรงพยาบาลตำรวจ (รพ.)
วิทยาลัยพยาบาลตำรวจ (วพ.)
สถาบันนิติเวชวิทยา (นต.)
งานโรงพยาบาลดารารัศมี (ดร.)
และในวันที่ 4 เมษายน พ.ศ. 2548 โรงพยาบาลตำรวจ ได้รับการยกฐานะให้เป็นหน่วยงานในระดับกองบัญชาการ โดยควบรวมสำนักงานแพทย์ใหญ่ (พต.) เข้าด้วยกัน ขึ้นตรงต่อสำนักงานตำรวจแห่งชาติ ตามพระราชกฤษฎีการแบ่งส่วนราชการ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ. 2548 เป็นต้นมา
ในปัจจุบัน โรงพยาบาลตำรวจ มีจำนวนเตียงรองรับผู้ป่วยได้ 650 เตียง มีหน่วยงานในสังกัด ได้แก่ กองบังคับการอำนวยการ, วิทยาลัยพยาบาลตำรวจ, สถาบันนิติเวชวิทยา, โรงพยาบาลดารารัศมี, โรงพยาบาลนวุติสมเด็จย่า, ศูนย์การแพทย์ปฐมภูมิและการแพทย์ทางเลือกจอมทอง
เหตุการณ์สำคัญ

ในปี พ.ศ. 2566 โรงพยาบาลตำรวจเป็นสถานที่พักรักษาตัวของ ทักษิณ ชินวัตร อดีต นายกรัฐมนตรี ภายหลังจากเดินทางกลับประเทศไทยหลังลี้ภัยทางการเมือง และรับโทษจำคุก โดยทักษิณถูกย้ายจากเรือนจำมาเข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลแห่งนี้ตั้งแต่ช่วงก่อนเที่ยงคืนเข้าวันที่ 23 สิงหาคม และพักรักษาตัวที่ห้องรอยัลสูท ชั้น 14 อาคารมหาภูมิพลราชานุสรณ์ 88 พรรษา จนกระทั่งได้รับการพักโทษเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2567 จึงออกจากโรงพยาบาลตำรวจกลับไปพักฟื้นที่บ้านจันทร์ส่องหล้าทันที
อะราวด์อัสเอนเตอร์เทนเมนต์

| --- | --- |

ประเภท: เอกชน
อุตสาหกรรม: การบันเทิง
รูปแบบ: เคป็อป แดนซ์ อาร์แอนด์บี
ก่อตั้ง: 9 ธันวาคม ค.ศ. 2016 (2016-12-09)
ผู้ก่อตั้ง:  ยุน ดู-จุน  ยัง โย-ซ็อบ  อี กี-กวัง  ซน ดง-อุน 
สำนักงานใหญ่: โซล, เกาหลีใต้
เว็บไซต์: http://www.aroundusent.com/
อะราวด์อัสเอนเตอร์เทนเมนต์ (อังกฤษ: Around Us Entertainment) เป็นบริษัทบันเทิงอิสระของเกาหลีใต้ ก่อตั้งโดยยุน ดู-จุน, ยัง โย-ซ็อบ, อี กี-กวัง และซน ดง-อุน จากวงบอยแบนด์ไฮไลต์ เดิมชื่อบีสต์ หลังจากออกจากค่ายเดิมคิวบ์เอนเตอร์เทนเมนต์
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน :  มิวสิกเบรนซ์ ค่ายเพลง
ศูนย์การแพทย์ไอเซนฮาวร์

| ศูนย์การแพทย์ไอเซนฮาวร์ |
| --- | --- |

ภูมิศาสตร์
ที่ตั้ง: 39-000 บ็อบ โฮป ไดรฟ์ แรนโชมิราจ เทศมณฑลริเวอร์ไซด์, ภูมิภาคโคเชลาแวลลีย์, รัฐแคลิฟอร์เนีย
พิกัด: 33°45′48″N 116°24′20″W﻿ / ﻿33.76333°N 116.40556°W﻿ / 33.76333; -116.40556
หน่วยงาน
รูปแบบทุน: ไม่แสวงผลกำไร
ประเภท: ทั่วไป
บริการสุขภาพ
มาตรฐาน: โรงพยาบาลระยะเฉียบพลันทั่วไป
จำนวนเตียง: 476 เตียง
ประวัติ
เปิดให้บริการ: ค.ศ. 1969
ลิงก์
เว็บไซต์: https://eisenhowerhealth.org/
ศูนย์การแพทย์ไอเซนฮาวร์ (อังกฤษ: Eisenhower Medical Center; อักษรย่อ: EMC) ซึ่งปัจจุบันรู้จักกันในชื่อไอเซนฮาวร์เฮลธ์ (อังกฤษ: Eisenhower Health) เป็นโรงพยาบาลเพื่อการเรียนการสอนที่ไม่แสวงหากำไร ซึ่งตั้งอยู่ในแรนโชมิราจ รัฐแคลิฟอร์เนีย โดยให้บริการในพื้นที่ภูมิภาคภูมิภาคโคเชลาแวลลีย์ ทางตะวันออกเฉียงใต้ของรัฐแคลิฟอร์เนีย โดยได้รับการเสนอชื่อให้เป็น 1 ใน 100 โรงพยาบาลชั้นนำในสหรัฐใน ค.ศ. 2024
ประวัติ

โรงพยาบาลแห่งนี้ได้รับการตั้งชื่อตามประธานาธิบดี ดไวต์ ดี. ไอเซนฮาวร์ และให้เครดิตการก่อตั้งครั้งแรกแก่กิจกรรมสองอีเวนต์ใน ค.ศ. 1966 เมื่อบ็อบ โฮป ผู้เป็นนักแสดงได้รับการขอให้ใช้ชื่อของเขาในการจัดการแข่งกอล์ฟการกุศล และให้ดำรงตำแหน่งคณะกรรมการของโรงพยาบาลที่จะสร้างขึ้นจากรายได้ของการแข่งดังกล่าว ซึ่งที่ดินเดิม 80 เอเคอร์ (32 เฮกตาร์) ได้รับการบริจาคโดยบ็อบกับโดโลเรส โฮป และทั้งคู่ช่วยระดมทุนส่วนตัวสำหรับการก่อสร้างโรงพยาบาลนี้ การก่อสร้างเริ่มขึ้นใน ค.ศ. 1969 โดยพิธีขุดดินเป็นปฐมฤกษ์มีประธานาธิบดีริชาร์ด นิกสัน, รองประธานาธิบดี สปิโร แอกนิว, ผู้ว่าการ โรนัลด์ เรแกน รวมถึงนักแสดงอย่างบ็อบ โฮป, แฟรงก์ ซินาตรา, บิง ครอสบี, จีน ออทรี และลูซิล บอล เข้าร่วม ทั้งนี้ โรงพยาบาลไอเซนฮาวร์หลักได้รับการออกแบบโดยเอ็ดเวิร์ด ดูเรล สโตน ซึ่งเปิดให้บริการในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1971 โดยมีเตียงผู้ป่วย 289 เตียง ส่วนในบรรดาคณะกรรมการชุดแรก ๆ ได้แก่ นักแสดงหญิงอย่างมาร์ธา ไฮเออร์ (ภรรยาของฮาล บี. วอลลิส ผู้สร้างภาพยนตร์) และรอย ดับเบิลยู. ฮิล
อาคารทางการแพทย์ทั้งสามแห่งเดิมได้รับการตั้งชื่อตามนักการกุศลในท้องถิ่น ได้แก่ นายและนางวอลเตอร์ พรอบต์ นายและนางปีเตอร์ คีวิต และนางเฮเซล ไรต์ โดยวอลเตอร์ และลีโอนอร์ แอนเนนเบิร์ก นักการกุศล ได้บริจาคเงินเพื่อจัดตั้งศูนย์วิทยาศาสตร์สุขภาพแอนเนนเบิร์ก ซึ่งอาคารวอลเตอร์ แอนด์ ลีโอนอร์ แอนเนนเบิร์ก พาวิลเลียน ที่เป็นอาคารสี่ชั้นมูลค่า 212.5 ล้านดอลลาร์ ได้เปิดให้ดูแลผู้ป่วยแล้วเมื่อเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2010 และลี แอนเนนเบิร์ก ได้บริจาคเงินมากกว่า 100 ล้านดอลลาร์ให้แก่แคมเปญไอเซนฮาวร์ เฟสสอง ส่วนสถาบันอื่น ๆ ในวิทยาเขต ได้แก่ ศูนย์เด็กบาร์บารา ซินาตรา และศูนย์ดูแลผู้ป่วยนอกโดโลเรส โฮป ซึ่งโดโลเรส โฮป ดำรงตำแหน่งประธาน, ประธานกรรมการ และประธานกิตติมศักดิ์ตั้งแต่ ค.ศ. 1968 และมีส่วนร่วมในการตัดสินใจครั้งสำคัญทุกครั้งที่เกี่ยวข้องกับโรงพยาบาลนี้กระทั่งเสียชีวิตใน ค.ศ. 2011
ภายใน ค.ศ. 1990 ทางโรงพยาบาลได้ดำเนินการผ่าตัดหัวใจแบบเปิดเป็นครั้งที่ 3,000 ส่วนใน ค.ศ. 2019 โรงพยาบาลนี้ได้รับการยกย่องให้เป็นหนึ่งในห้าอันดับแรกในพื้นที่เขตเมืองเทศมณฑลริเวอร์ไซด์-แซนโบร์นาดีโน
นอกจากนี้ บุคคลสำคัญในอุตสาหกรรมบันเทิงต่างมีส่วนร่วมในการระดมทุนให้โรงพยาบาลดังกล่าวตลอดมา และเนื่องจากพื้นที่แห่งนี้เป็นแหล่งรวมของคนในวงการบันเทิงจำนวนมาก บุคคลสำคัญเหล่านั้นจึงเข้ารับการดูแลที่โรงพยาบาลแห่งนี้ด้วยเช่นกัน ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2006 ประธานาธิบดี เจอรัลด์ ฟอร์ด เข้ารับการรักษาที่ศูนย์การแพทย์ไอเซนฮาวร์เป็นเวลาสิบหกวันเพื่อรักษาปอดบวม โดยหลังจากฟอร์ดเสียชีวิตเมื่อวันที่ 26 ธันวาคม ค.ศ. 2006 ได้มีการส่งร่างของเขาไปที่ศูนย์การแพทย์ไอเซนฮาวร์ ซึ่งเบ็ตตี ฟอร์ด ภรรยาของเขาเสียชีวิตที่นั่นใน ค.ศ. 2011
โรงพยาบาลเพื่อการเรียนการสอน

ไอเซนฮาวร์เฮลธ์ได้เปิดศูนย์การแพทย์ดังกล่าวใน ค.ศ. 1971 และในช่วงหลายทศวรรษที่ผ่านมามีการเติบโตอย่างต่อเนื่อง รวมถึงได้เพิ่มบริการ, ศักยภาพ และสิ่งอำนวยความสะดวก เพื่อเตรียมป้องกันล่วงหน้าและตอบสนองความต้องการของภูมิภาคทะเลทรายที่ขยายตัว ปัจจุบัน ชื่อของไอเซนฮาวร์เฮลธ์ขยายออกไปไกลเกินกว่าการดูแลด้วยเทคโนโลยีขั้นสูง เช่น ศูนย์คลอดบุตรในครอบครัว, การได้รับการกำหนดให้เป็นศูนย์รักษาผู้บาดเจ็บระดับ 4 และการพัฒนาการทดลองทางคลินิกในการส่งมอบการแพทย์ฟื้นฟู
ปัจจุบัน ไอเซนฮาวร์เฮลธ์เป็นโรงพยาบาลขนาด 437 เตียงและมีคลินิกผู้ป่วยนอก 93 แห่ง รวมถึงเนื่องจากเป็นโรงพยาบาลเพื่อการเรียนการสอนที่ไม่แสวงหากำไร ไอเซนฮาวร์เฮลธ์จึงให้บริการชุมชนด้วยการรับบริการผู้ป่วยในประมาณ 25,000 รายต่อปี, การรับบริการแผนกฉุกเฉิน 100,000 ราย และการรับบริการคลินิกผู้ป่วยนอก 1,000,000 ราย เพื่อให้การดูแลที่ครอบคลุมผ่านสายบริการต่าง ๆ จำนวนมาก ใน ค.ศ. 2010 สำนักงานไอเซนฮาวร์เฮลธ์ได้พัฒนาหลักสูตรการศึกษาทางการแพทย์ระดับบัณฑิตศึกษา (GME) ที่ได้รับการรับรองจากสภาการรับรองวิทยฐานะบัณฑิตศึกษาด้านการแพทย์สหรัฐ โดยมีความเชี่ยวชาญในด้านเวชศาสตร์ครอบครัว, อายุรศาสตร์, เวชศาสตร์ฉุกเฉิน รวมถึงเวชศาสตร์การกีฬา, วิทยาปอด, การแก้ติดยาเสพติด, โรคติดเชื้อ และหลักสูตรแพทย์ประจำบ้านต่อยอดเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ รวมถึงการศึกษาทางคณะแพทยศาสตร์ โดยหลักสูตรเหล่านี้เป็นส่วนสำคัญของภารกิจของไอเซนฮาวร์เฮลธ์ในการส่งเสริมแพทย์และผู้นำทางการแพทย์รุ่นต่อไป
ด้วยการบริการสุขภาพปฐมภูมิ, ศูนย์ดูแลฉุกเฉิน, ศูนย์อนามัยสหสาขา และโครงการเฉพาะทาง ไอเซนฮาวร์เฮลธ์จึงมีการสนับสนุนด้านบริการสุขภาพที่ครอบคลุมตั้งแต่การศึกษาและการป้องกัน, ไปจนถึงการวินิจฉัย, การรักษา และการฟื้นฟู ซึ่งไอเซนฮาวร์เฮลธ์ได้ให้การดูแลแบบเฉพาะบุคคลในด้านสุขภาพชาย, สุขภาพหญิง, บริการทางการแพทย์ด้านกลุ่มหลากหลายทางเพศ และการดูแลผู้ติดเชื้อเอชไอวี ทั้งนี้ ไอเซนฮาวร์เฮลธ์ได้รับการยกย่องให้เป็นโรงพยาบาลเพื่อการเรียนการสอนดีเด่นแห่ง ค.ศ. 2023 ของลีปฟรอก เนื่องจากบรรลุมาตรฐานความเสมอภาคในการดูแลสุขภาพ ซึ่งจุดประสงค์ของไอเซนฮาวร์เฮลธ์คือการให้บริการดูแลสุขภาพขั้นสูง, บริการเฉพาะบุคคล และมอบประสบการณ์ที่เป็นเลิศแก่ผู้ป่วย
แหล่งข้อมูลอื่น

Eisenhower Medical Center
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  ISNI  VIAF 
ประจำชาติ:  อิสราเอล  สหรัฐ 
เอ็ดเวิร์ด ดูเรล สโตน ได้ออกแบบห้องโถงรูปแบบใหม่ของศูนย์การแพทย์ไอเซนฮาวร์
หอยนางรม

หอยนางรม
หอยนางรม หรือ หอยอีรม มีชื่อสามัญ คือ Oyster หอยนางรม (วงศ์ Ostreidae) นั้นมีหลายสายพันธุ์ แต่ที่นิยมเลี้ยงกันอยู่โดยทั่วไปนั้น แบ่งออกเป็น 3 ชนิด ด้วยกันคือ หอยนางรมพันธุ์เล็กหรือหอยนางรมปากจีบ มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Saccostrea commercialis หอยนางรมพันธุ์นี้มีเลี้ยงมากทางภาคตะวันออก ส่วนหอยรมอีกสองพันธุ์ที่เหลือเป็นหอยนางรมที่ค่อนข้างมีขนาดใหญ่เรียกว่า หอยตะโกรม (Crassostrea belcheri) และหอยตะโกรมกรามดำ (C.lugubris) แม้ว่าจะมีการเลี้ยงกันบ้างในภาคตะวันออก แต่การเลี้ยงส่วนใหญ่จะอยู่ในเขตจังหวัดในภาคใต้ โดยเฉพาะจังหวัดสุราษฎร์ธานี
หอยนางรมเป็นอาหารทะเลที่นิยมบริโภคกันอย่างแพร่หลาย เป็นอาหารที่จัดได้ว่ามีคุณค่าทางโภชนาการสูง
คำว่า "หอยอีรม" มิใช่คำหยาบคายแต่อย่างใด ซึ่งคำว่า "อี" ที่อยู่หน้าคำ มีเพื่อประโยชน์ทางการออกเสียง