สโมสรกีฬาลัตซีโย
ประวัติ

สโมสรกีฬาลัตซีโย (Società Podistica Lazio) ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 9 มกราคม ค.ศ. 1900 ในเขตปราตีของกรุงโรม จนถึงปี 1910 สโมสรเล่นในระดับสมัครเล่นจนได้เข้าร่วมการแข่งขันลีกอย่างเป็นทางการใน ค.ศ. 1912 เมื่อสหพันธ์ฟุตบอลอิตาลีเริ่มจัดการแข่งขันชิงแชมป์ทางภาคกลางและตอนใต้ของอิตาลี และเข้าสู่รอบชิงชนะเลิศถึงสามครั้ง แต่ไม่เคยคว้าแชมป์ โดยแพ้ให้กับ โปรแวร์เชลลี1892 ในปี 1913, คาซาเล่ กัลโช่ ในปี 1914 และเจนัวในปี 1923 ใน ค.ศ. 1927 ลัตซีโยเป็นสโมสรเดียวในกรุงโรมที่ต่อต้านความพยายามของรัฐบาลฟาสซิสต์ที่จะรวมทีมทั้งหมดของเมืองเข้าเป็น เอ.เอส. โรมา สโมสรเล่นในเซเรียอา ลีกสูงสุดครั้งแรกในปี 1929 นำโดยซิลวิโอ ปิโอลา กองหน้าชาวอิตาลีในตำนาน โดยจบอันดับที่สองในปี 1937 ซึ่งเป็นผลงานที่ดีที่สุดก่อนเข้าสู่ช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง
เข้าสู่ทศวรรษ 1950 ลัตซีโยมีผลงานที่ไม่สม่ำเสมอนัก โดยแม้จะทำอันดับได้ดีในบางปี แต่ก็มักจะอยู่ในอันดับกลางตารางในช่วงหลัง แต่ชนะเลิศโกปปาอิตาเลียในปี 1961 ก่อนจะตกชั้นเป็นครั้งแรกไปเล่นในเซเรียบี แต่ก็กลับมาสู่ลีกสูงสุดในอีกสองปีต่อมา แต่ก็กลายเป็นทีมกลางตารางเป็นส่วนมาก และตกชั้นอีกครั้งในฤดูกาล 1970–71 ก่อนจะกลับสู่ที่เซเรียอาในฤดูกาล 1972–1973 และลัตซีโยได้มีการพัฒนาทีมที่ดีขึ้น และกลายเป็นผู้ท้าชิงแชมป์ลีกกับเอซีมิลาน และยูเวนตุสในฤดูกาลนั้น โดยทีมชุดนั้นประกอบด้วยกัปตันทีม จูเซปเป วิลสัน และกองกลางอย่าง ลูเซียโน เร เชโคนี และ มารีโอ ฟรุสตาลูปี กองหน้า จอร์โจ ชินาเกลีย และผู้ฝึกสอน ทอมมาโซ แม็สเทรลลี ลัตซีโยสานต่อสำเร็จได้ในฤดูกาลต่อมา โดยคว้าแชมป์เซเรียอาสมัยแรกในฤดูกาล 1973–74 อย่างไรก็ตาม การเสียชีวิตอย่างกะทันหันของเชโคนี และผู้ฝึกสอนอย่างแม็สเทรลลี รวมถึงการลาทีมของ จอร์โจ ชินาเกลีย ทำให้สโมสรกลับไปตกต่ำอีกครั้ง ก่อนที่จะเข้าสู่ยุคของ บรูโน จอร์ดาโน กองหน้าคนสำคัญซึ่งเป็นดาวซัลโวของลีกในปี 1979 โดยลัตซีโยจบอันดับ 8
ลัตซีโยถูกปรับตกชั้นสู่เซเรียบีพร้อมกับเอซีมิลานในปี 1980 เนื่องจากเรื่องอื้อฉาวเกี่ยวกับการล็อกผลการแข่งขัน พวกเขาอยู่ในเซเรียบีเป็นเวลาสามฤดูกาลซึ่งถือได้ว่าเป็นช่วงเวลาที่มืดมนที่สุดในประวัติศาสตร์ ก่อนจะกลับมาเซเรียอาในปี 1983 ถัดมา ในฤดูกาล 1984–85 สโมสรต้องตกชั้นอีกครั้งโดยทำได้เพียง 15 คะแนน และในปี 1986 ลัตซีโยโดนหัก 9 แต้ม จากเรื่องอื้อฉาวในการล็อกผลการแข่งขันอีกครั้งโดย เกลาดีโอ วีนาซซานี และต้องดิ้นรนหนีการตกชั้นสู่เซเรียซี แต่สามารถเอาตัวรอดได้โดยเอาชนะ ทารานโต และกัมโบบาสโซในรอบเพลย์ออฟ และกลับสู่ลีกสูงสุดอีกครั้งในฤดูกาล 1988
การเข้ามาบริหารทีมโดย เซอร์จิโอ ครากนอตติ นักธุรกิจชื่อดังในปี 1992 เปลี่ยนประวัติศาสตร์ของสโมสรไปโดยสิ้นเชิง เนื่องจากการมีลงทุนระยะยาวในการนำเข้าผู้เล่นใหม่ และลัตซีโยยกระดับทีมขึ้นไปเป็นผู้ท้าชิงแชมป์อีกครั้ง การซื้อตัวที่โดดเด่นระหว่างที่ครากนอตติดำรงตำแหน่งคือ พอล แกสคอยน์ กองกลางชาวอังกฤษจากทอตนัมฮอตสเปอร์ 5.5 ล้านปอนด์ และการย้ายทีมครั้งนั้น ส่งผลให้กระแสความนิยมฟุตบอลอิตาลีเพิ่มมากขึ้นในสหราชอาราจักร ลัตซีโยยังลงทุนต่อเนื่องด้วยการดึงตัว ฆวน เซบาสเตียน เวรอน กองกลางชื่อดังชาวอาร์เจนตินา ในราคา 18 ล้านปอนด์ ตามด้วย กริสเตียน วีเอรี ราคา 19 ล้านปอนด์ และทำลายสถิติโลกในการซื้อตัวผู้เล่นในขณะนั้นด้วยการซื่อ เอร์นัน เกรสโป จากปาร์มา ในราคา 35 ล้านปอนด์
ลัตซีโยทำผลงานได้ยอดเยี่ยมด้วยผู้เล่นดาวดังหลายคน โดยเป็นรองแชมป์เซเรียอาในปี 1995 อันดับสามในปี 1996 และอันดับสี่ในปี 1997 และได้รองแชมป์อีกครั้งในปี 1999 โดยแพ้เอซีมิลานเพียงแค่คะแนนเดียว ก่อนที่ผู้เล่นแกนหลัก เช่น ซินิซา มิไฮโลวิช, อเลสซานโดร เนสตา, มาร์เซโล ซาลาส และ ปาเวล เนดเวต จะนำทีมได้แชมป์ลีกครั้งที่สองในปี 2000 รวมถึงแชมป์โกปปาอิตาเลียอีกสองสมัย ภายใต้การคุมทีมของ สเวน-เยอราน เอริกซอน
ลัตซีโยคว้าแชมป์โกปปาอิตาเลียได้อีกสองครั้งในปี 1998 และ 2004 รวมถึงยูฟ่าคัพวินเนอร์สคัพ ปี 1999 พวกเขายังเข้าชิงชนะเลิศยูฟ่าคัพปี 1998 แต่แพ้อินเตอร์มิลาน 0–3 นอกจากนี้ ลัตซีโยยังคว้าแชมป์ซูเปอร์โกปปาอิตาเลียนาสองครั้ง และเอาชนะแมนเชสเตอร์ยูไนเต็ด ในปี 1999 คว้าแชมป์ยูฟ่าซูเปอร์คัพได้ ในปี 2000 ลัตซีโยกลายเป็นสโมสรฟุตบอลอิตาลีทีมแรกที่เสนอราคาในตลาดหุ้นอิตาลี Piazza Affari
อย่างไรก็ตาม สโมสรต้องประสบปัญหาการเงินอีกครั้ง และเซอร์จิโอ ครากนอตติ ลาออกจากตำแหน่งประธานสโมสรในปี 2002 และสโมสรต้องให้ธนาคารและบริษัทเงินกู้เข้ามาพยุงฐานะการเงิน และยังต้องปล่อยเล่นชื่อดังออกไปหลายราย รวมถึง อาเลสซันโดร เนสตา กัปตันทีมซึ่งเป็นขวัญใจของแฟน ๆ ก่อนที่ เกลาดีโอ โลติโต จะเข้ามาบริหารสโมสรในปี 2004 ต่อมาใน ค.ศ. 2006 สโมสรได้สิทธิ์ไปแข่งขันยูฟ่าคัพ 2006–07 ภายใต้การฝึกสอนของ เดลิโอ รอสซี อย่างไรก็ตาม สโมสรถูกแบนจากการแข่งขันในยุโรปเนื่องจากมีส่วนเกี่ยวข้องกับเรื่องอื้อฉาวในการล็อกผลการแข่งขัน
ในฤดูกาล 2006–07 แม้จะถูกตัดแต้มจากเรื่องอื้อฉาวดังกล่าว ลัตซีโยยังจบอันดับสามได้สิทธิ์ไปเล่นยูฟ่าแชมเปียนส์ลีกรอบคัดเลือกรอบที่สาม โดยผ่านเข้าสู่รอบแบ่งกลุ่ม แต่จบอันดับสุดท้ายเนื่องจากในกลุ่มประกอบด้วยทีมชั้นนำได้แก่ เรอัลมาดริด, แวร์เดอร์ เบรเมน และ โอลิมเปียกอส และผลงานในลีกก็ย่ำแย่อีกครั้ง โดยทีมใช้เวลาส่วนใหญ่ของฤดูกาลในครึ่งล่างของตาราง นำไปสู่การประท้วงของแฟน ๆ เพื่อเรียกร้องให้สโมสรมีการเปลี่ยนแปลง และจบฤดูกาลในอันดับเพียง 12 แต่ในฤดูกาล 2008–09 ลัตซีโยชนะโกปปาอิตาเลียสมัยที่ห้า โดยเอาชนะจุดโทษซามพ์โดเรียในรอบชิงชนะเลิศ
ลัตซีโยเริ่มต้นฤดูกาล 2009–10 โดยเล่นซูเปอร์โกปปาอิตาเลียนา พบอินเตอร์ในกรุงปักกิ่งและชนะไป 2–1 ต่อมา ลัตซีโยชนะโกปปาอิตาเลีย ฤดูกาล 2012–13 ด้วยการคุมทีมของวลาดิเมียร์ เพ็ตโควิช โดยชนะคู่แค้นอย่างโรมาได้ 1–0 ลาซิโอมีผลงานไม่สม่ำเสมอในช่วงต้นทศวรรษ 2010 สโมสรจบอันดับ 9 ในเซเรียอา ฤดูกาล 2013–14 ด้วยการคุมทีมของเอโดอาร์โด เรจา ก่อนที่จะทำผลงานดีขึ้นด้วยการจบอันดับ 3 ใน ฤดูกาล 2014–15 ด้วยผู้จัดการทีมอย่างสเตฟาโน ปีโอลี ซึ่งทำให้สโมสรได้สิทธิ์ลงแข่งขันยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ฤดูกาล 2015–16 รอบเพลย์ออฟ
ซีโมเน อินซากี เข้ามาคุมทีมต่อ ในฤดูกาลแรกนั้น เขาพาทีมจบอันดับ 8 ในเซเรียอา และแพ้ไบเออร์ 04 เลเวอร์คูเซินในยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ตามด้วยการจบอันดับ 5 ในฤดูกาล 2016–17 ได้ลงแข่งขันในยูฟ่ายูโรปาลีก ฤดูกาล 2017–18 รอบแบ่งกลุ่ม ซึ่งลาซิโอผ่านเข้ารอบแพ้คัดออกในฐานะอันดับ 1 ของกลุ่ม และเอาชนะอาเอกเอเธนส์ในรอบ 32 ทีมสุดท้ายด้วยผลประตูรวม 2 นัด 5–1 ตามด้วยการชนะดีนาโม คียิวในรอบ 16 ทีมสุดท้ายด้วยผลรวม 4–2 ก่อนจะยุติเส้นทางในรอบ 8 ทีมสุดท้ายจากการแพ้เรด บูลล์ ซัลซ์บวร์ก ด้วยผลประตูรวม 5–6 และสโมสรจบอันดับ 5 อีกครั้งในเซเรียอา ฤดูกาล 2017–18 และแม้จะจบอันดับ 8 ในฤดูกาลต่อมา แต่อินซากีพาทีมชนะเลิศโกปปาอีตาเลีย ฤดูกาล 2018–19 โดยชนะอตาลันตา 2–0 คว้าแชมป์สมัยที่ 7 ตามด้วยแชมป์ซูแปร์โกปปาอีตาเลียนา 2019 ด้วยการชนะยูเวนตุส 3–1 คว้าแชมป์สมัยที่ 5 ลาซิโอภายใต้การคุมทีมของอินซากียังทำผลงานได้โดดเด่น โดยเป็นผู้ท้าชิงแชมป์เซเรียอาฤดูกาล 2019–20 และได้สิทธิ์แข่งขันยูฟ่าแชมเปียนส์ลีกเป็นครั้งแรกในรอบ 12 ปี หลังติด 4 อันดับแรกในลีก ก่อนที่อินซากีจะลาทีมในฤดูกาล 2021–22
เมารีซีโอ ซาร์รี เข้ามาคุมทีมต่อ และพาทีมจบในอันดับ 5 และตกรอบยูฟ่ายูโรปาลีก ฤดูกาล 2021–22 โดยแพ้โปร์ตู ลัตซีโยมีผลงานดีขึ้นมากด้วยการจบอันดับสองในเซเรียอา ฤดูกาล 2022–23 แต่ก็มีคะแนนตามหลังแชมป์อย่างนาโปลีถึง 16 คะแนน และได้สิทธิ์ลงแข่งขันยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ฤดูกาล 2023–24 แต่ไม่สามารถผ่านรอบแบ่งกลุ่มยูฟ่ายูโรปาลีก ฤดูกาล 2022–23 และยังตกรอบยูฟ่ายูโรปาคอนเฟอเรนซ์ลีก ฤดูกาล 2022–23 รอบแพ้คัดออกด้วยการแพ้อาเซ็ด อัลก์มาร์ ลัตซีโยจบอันดับ 7 ในฤดูกาล 2023–24 และแพ้ไบเอิร์นมิวนิวในยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ซาร์รีอำลาตำแหน่งในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2024 และ มาร์โก บาโรนี ผู้ฝึกสอนเฮลแลสเวโรนาเข้ามาทำหน้าที่แทนในฤดูกาล 2024–25