stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
กามสูตร
เนื้อหา

คัมภีร์กามสูตรประกอบด้วยโศลก 1,250 บท แบ่งเป็น 7 อธิกรณ์ (ภาค), 14 ปกรณ์ (ตอน) และ 36 อธยายะ (บท) ดังนี้
สาธารณะ (साधारण Sadharna) (5 บท) ว่าด้วยความรัก การจำแนกประเภทของสตรี
สัมปรโยคิกะ (सांप्रयोगिक Samparayogika) (10 บท) ว่าด้วยการจูบ การเล้าโลม การแสดงท่าร่วมเพศ
กันยาสัมปรยุกตกะ (कन्यासंप्रयुक्तक Kanya Samprayuktaka) (5 บท) ว่าด้วยการเลือกหาภรรยา การเกี้ยวพาราสี และการแต่งงาน
ภารยาธิการิกะ (भार्याधिकारिक Bharyadhikarika) (2 บท) ว่าด้วยการประพฤติตัวอย่างเหมาะสมของภรรยา
ปารทาริก (पारदारिक Paradika) (6 บท) ว่าด้วยการแอบมีชู้กับภรรยาคนอื่น หลักศีลธรรม
ไวศิกะ (वैशिक Vaishika) (6 บท) ว่าด้วยหญิงคณิกา โสเภณี
เอาปนิษทิกะ (औपनिषदिक Aupaniṣadika) (2 บท) ว่าด้วยการสร้างเสน่ห์ให้ตนเอง
ซึ่งเนื้อหาได้กล่าวถึงท่าทางการร่วมเพศ 64 ท่า โดยเป็นการรวมวิธีร่วมเพศ 8 วิธี และท่าเฉพาะของแต่ละวิธี 8 ท่า รวมทั้งหมด 64 ท่า ในคัมภีร์นี้เรียกว่า ศิลปะทั้ง 64 วาตสยายนเชื่อว่าเรื่องเพศนั้นไม่ใช่สิ่งผิด แต่การกระทำที่ผิดศีลธรรมเท่านั้นที่เป็นบาป
คัมภีร์กามสูตร เป็นคำสอนสำหรับหญิงชายที่ให้ความรู้ด้านเพศศึกษาอย่างครบถ้วน และละเอียดอย่างน่าพิศวง นอกจากนี้ยังกล่าวถึงศีลธรรมและการปฏิบัติทางเพศในอินเดียสมัยนั้นด้วย
คัมภีร์เรื่องนี้ได้รับการแปลเป็นภาษาต่าง ๆ อย่างแพร่หลาย โดยเฉพาะในภาษาอังกฤษ ที่เซอร์ ริชาร์ด ฟรานซิส เบอร์ตันตีพิมพ์ในปีค.ศ. 1883
บรรณานุกรม

Apte, Vaman Shivram (1965). The Practical Sanskrit Dictionary. Delhi: Motilal Banarsidass Publishers. ISBN 81-208-0567-4. (fourth revised & enlarged edition).
Avari, Burjor (2007). India: The Ancient Past. London: Routledge. ISBN 978-0-415-35616-9.
Daniélou, Alain (1993), The Complete Kama Sutra: The First Unabridged Modern Translation of the Classic Indian Text, Inner Traditions, ISBN 0-89281-525-6.
Sudhir Kakar and Doniger, Wendy (2002), Kamasutra (Oxford World's Classics), Oxford University Press, ISBN 0-19-283982-9.
Flood, Gavin (1996). An Introduction to Hinduism. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-43878-0.
Flood, Gavin (Editor) (2003). The Blackwell Companion to Hinduism. Malden, MA: Blackwell Publishing Ltd. ISBN 1-4051-3251-5. {{cite book}}: |first= มีชื่อเรียกทั่วไป (help)
Hopkins, Thomas J. (1971). The Hindu Religious Tradition. Cambridge: Dickenson Publishing Company, Inc.
Keay, John (2000). India: A History. New York: Grove Press. ISBN 0-8021-3797-0.
McConnachie, James (2007). The Book of Love: In Search of the Kamasutra. London: Atlantic Books. ISBN 978-1-84354-373-2.
Sinha, Indra (1999). The Cybergypsies. New York: Viking. ISBN 0-600-34158-5.
แหล่งข้อมูลอื่น

อ่าน "กามสูตร" ฉบับภาษาอังกฤษ ของเซอร์ ริชาร์ด ฟรานซิส เบอร์ตัน
กามสูตร ที่วิกิซอร์ซฉบับภาษาอังกฤษ
การแสดงท่วงท่าการร่วมเพศผ่านงานศิลปะ แม้ต้นฉบับกามสูตรจะไม่มีรูปประกอบ ส่วนที่สองของคัมภีร์บรรยายเกี่ยวกับท่าการร่วมเพศแบบต่าง ๆ
ไท่ช่างหฺวัง

จักรพรรดิเฉียนหลง ไท่ช่างหฺวังพระองค์สุดท้าย
ไท่ช่างหฺวัง (จีน: 太上皇; พินอิน: Tàishàng Huáng;) เป็นพระราชอิสริยยศของจักรพรรดิจีนที่สละราชสมบัติ
ประวัติศาสตร์

พระเจ้าอู่หลิง (武灵) แห่งแคว้นจ้าว (赵) เป็นหนึ่งในบรรดากษัตริย์จีนพระองค์แรก ๆ ที่สละราชย์ พระองค์ได้รับสมัญญาว่า พระชนก (主父)
ส่วนสมัญญาไท่ช่างหฺวังนั้น ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์ฉินได้สถาปนาให้แด่พระเจ้าจฺวังเซียง (莊襄) พระราชบิดาที่สวรรคตแล้ว เป็นพระองค์แรก
ต่อมาในราชวงศ์ฮั่น จักรพรรดิฮั่นไท่จู่ (漢太祖) สถาปนาพระราชอิสริยยศไท่ช่างหฺวังให้แก่หลิว ไท่กง (劉太公) พระราชบิดาที่ยังมีพระชนม์ชีพอยู่ เพื่อแสดงพระกตัญญูภาพ และเพื่อกำหนดศักดิ์สูงต่ำระหว่างบิดากับบุตร
ครั้น ค.ศ. 301 ในราชวงศ์จิ้น เกิดกบฏแปดอ๋อง (八王之亂) แล้วซือหม่า หลุน (司馬倫) ได้เถลิงราชย์โดยบีบให้จักรพรรดิฮุ่ย (惠) ออกจากบัลลังก์ไปใช้สมัญญาไท่ช่างหฺวัง
ต่อมาใน ค.ศ. 471 จักรพรรดิเว่ยเซี่ยนเหวิน (獻文) แห่งแคว้นเว่ย์เหนือ (北魏) สละราชสมบัติให้แก่ทั่วป๋า หง (拓拔宏) ผู้เป็นพระราชโอรส แล้วพระองค์ได้รับสมัญญาไท่ช่างหฺวัง แต่ยังทรงกำกับราชกิจของพระโอรสต่อไปกระทั่งสวรรคตใน ค.ศ. 476
ใน ค.ศ. 577 เกา เหฺว่ย์ (高緯) แห่งราชวงศ์ฉีเหนือ (北齊) สละราชย์ให้พระโอรส คือ เกา เหิง (高恆) แล้วทรงได้รับสมัญญาไท่ช่างหฺวัง
ใน ค.ศ. 617 จักรพรรดิเกาจู่แห่งราชวงศ์ถังสถาปนาพระราชอิสริยยศนี้ให้แด่จักรพรรดิหยาง (煬) แห่งราชวงศ์สุย
ใน ค.ศ. 626 เกิดเหตุการณ์ประตูเสฺวียนอู่ (玄武門之變) ซึ่งเจ้าชายหลี่ ชื่อหมิน (李世民) ประหารพระประยูรญาติตายสิ้นเพื่อขจัดคู่แข่งราชสมบัติ เป็นเหตุให้พระบิดา คือ จักรพรรดิเกาจู่แห่งราชวงศ์ถัง ยอมสละราชสมบัติให้ แล้วจักรพรรดิเกาจู่ได้สมัญญาไท่ช่างหฺวังกระทั่งสวรรคตใน ค.ศ. 635
ต่อมาใน ค.ศ. 712 เจ้าหญิงไท่ผิง (太平) ยุยงให้จักรพรรดิถังรุ่ยจง (睿宗) แห่งราชวงศ์ถังสละราชย์ให้พระโอรสองค์ที่สาม ต่อมาคือ จักรพรรดิถังเสฺวียนจง (玄宗) แล้วจักรพรรดิรุ่ยจงได้สมัญญาไท่ช่างหฺวังกระทั่งสวรรคตในสี่ปีถัดมา
ใน ค.ศ. 756 เกิดกบฏอันชื่อ (安史之亂) จักรพรรดิเสฺวียนจงถูกกบฏขับออกจากพระนคร จึงสละราชสมบัติให้พระราชโอรสซึ่งต่อมาคือ จักรพรรดิซู่จง (肅宗) แล้วจักรพรรดิเสฺวียนจงได้สมัญญาไท่ช่างหฺวัง นับเป็นเหตุการณ์สำคัญครั้งหนึ่ง เพราะพระองค์ได้เสวยราชสมบัติเนื่องจากไท่ช่างหฺวังสละราชย์ให้ แล้วพระองค์ก็ต้องพ้นจากราชสมบัติในฐานะไท่ช่างหฺวังเช่นกัน
พระเจ้าแผ่นดินจีนพระองค์สุดท้ายที่ได้รับสมัญญาไท่ช่างหฺวัง คือ จักรพรรดิเฉียนหลง (乾隆) แห่งราชวงศ์ชิง ผู้สละราชบัลลังก์ให้แก่พระราชโอรส คือ จักรพรรดิเจียชิ่ง (嘉慶) ใน ค.ศ. 1796 เพราะไม่ต้องการครองราชย์นานกว่าพระอัยกา คือ จักรพรรดิคังซี (康熙) แต่แม้จะออกจากราชสมบัติไปแล้ว ไท่ช่างหฺวังเฉียนหลงก็ทรงควบคุมราชการงานเมืองต่อไปกระทั่งเสด็จสวรรคตในปี ค.ศ. 1799
ในราชวงศ์ชิงนี้ยังมีกรณีที่พระบิดามีพระชนม์อยู่ แต่ไม่ได้เป็นไท่ช่างหฺวัง คือ ฉุนชินหวังอี้เซฺวียน (醇親王奕譞) พระราชบิดาของจักรพรรดิกวังซฺวี่ (光緒) จักรพรรดิหุ่นเชิดของซูสีไทเฮา (慈禧太后) กับฉุนชินหวังไจ้เฟิง (醇親王載灃) พระราชบิดาของผู่อี๋ (溥儀) หรือจักรพรรดิเซฺวียนถ่ง (宣统)
สมัยใหม่

ประเทศจีนสมัยใหม่หลัง ค.ศ. 1949 สืบมา มีการใช้สมัญญานี้อย่างเสียดสี เช่น เติ้ง เสี่ยวผิง (邓小平) ถูกเรียกว่าไท่ช่างหฺวัง เพราะมีอำนาจล้นฟ้า โดยเป็นอำนาจอย่างไม่เป็นทางการ เพราะเขามิได้ดำรงตำแหน่งใด ๆ ที่พึงใช้อำนาจเช่นนั้นได้เลย กับทั้งเขายังมีอิทธิพลมหาศาลต่อผู้นำรุ่นหลังด้วย
คำนี้ยังใช้เรียกเจ้าหน้าที่ชั้นผู้ใหญ่ในพรรคคอมมิวนิสต์จีนที่พ้นจากตำแหน่งไปแล้ว แต่ยังคอยสอดส่องยุ่งเกี่ยวการทำงานของผู้สืบตำแหน่งต่อจากตน เช่น เฉิน ยฺหวิน (陳雲) และเจียง เจ๋อหมิน (江澤民)
ดูเพิ่ม

ไดโจเท็นโน (太上天皇) - สมัญญาทำนองเดียวกันของญี่ปุ่น
แทซังวัง (태상왕) - สมัญญาทำนองเดียวกันของเกาหลี
ท้ายเทืองฮว่าง (Thái thượng hoàng) - สมัญญาทำนองเดียวกันของเวียดนาม
อาคือเรย์รี

65°41′N 18°06′W﻿ / ﻿65.683°N 18.100°W﻿ / 65.683; -18.100
| อาคือเรย์รี |
| --- | --- |
เทศบาล
ภาพทางอากาศของตัวเมืองอาคือเรย์รี
   ตราอาร์ม
ที่ตั้งของเทศบาลอาคือเรย์รี
ประเทศ: ไอซ์แลนด์
แคว้น: ตะวันออกเฉียงเหนือ
เขตเลือกตั้ง: ตะวันออกเฉียงเหนือ
การปกครอง
 • นายก: Ásthildur Sturludóttir
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 138 ตร.กม. (53 ตร.ไมล์)
ประชากร (2019)
 • ทั้งหมด: 18,191 คน
 • ความหนาแน่น: 131.82 คน/ตร.กม. (341.4 คน/ตร.ไมล์)
รหัสไปรษณีย์: 600, 601, 602, 603, 611, 630
หมายเลขเทศบาล: 6000
เว็บไซต์: akureyri.is
อาคือเรย์รี (ไอซ์แลนด์: Akureyri, ˈaːkʏrˌeiːrɪ สำเนียงท้องถิ่น ˈaːkʰʏr-) เป็นเมืองในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไอซ์แลนด์ เป็นเทศบาลที่ใหญ่อันดับ 4 ของประเทศ โดยเป็นรองเพียงเรคยาวิก ฮัฟนัฟเยอร์ดูร์ และโคปาโวกูร์ เมืองนี้มีชื่อเล่นว่า "เมืองหลวงของไอซ์แลนด์เหนือ" เพราะมีท่าเรือและศูนย์ประมงสำคัญที่นี่ ถึงแม้ว่ามีผู้ตั้งถิ่นฐานที่อาคือเรย์รีในคริสต์ศตวรรษที่ 9 แต่ก็ยังไม่ได้รับกฎบัตรจัดตั้งเทศบาลจนถึง ค.ศ. 1786
ประชากร

ณ วันที่ 1 มกราคม ค.ศ. 2015 อาคือเรย์รีมีประชากร 18,191 แบ่งเป็นชาย 9,011 คนและหญิง 9,180 คน ประมาณร้อยละ 3 ของประชากรเป็นชาวต่างชาติจาก 53 ประเทศ
เมืองพี่น้อง

อาคือเรย์รีเป็นเมืองพี่น้องกับ:
ออเลอซุนด์ ประเทศนอร์เวย์
เดนเวอร์ สหรัฐ
กิมลี ประเทศแคนาดา
ฮัฟนัฟเยอร์ดูร์ ประเทศไอซ์แลนด์
ลาห์ตี ประเทศฟินแลนด์
มูร์มันสค์ ประเทศรัสเซีย
นาร์ซัก กรีนแลนด์
รันเดอร์ส ประเทศเดนมาร์ก
วากูร์ หมู่เกาะแฟโร
แวส์เตอรอส ประเทศสวีเดน
บรรณานุกรม

AFE (2004). "Fresh Location" (PDF). AFE Investment promotion agency. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2012-02-14. {{cite journal}}: Cite journal ต้องการ |journal= (help).
Evans, Andrew (2008). Iceland. Bradt Travel Guides. ISBN 978-1-84162-215-6..
Parnell, Fran; O'Carroll, Etain (2007). Iceland. Lonely Planet Publications. ISBN 978-1-74104-537-6..
"Akureyri Municipal Website". akureyri.is. (In Icelandic and English.)
"Travel Guide for Akureyri". Akureyri Cultural and Marketing Office. (In Icelandic and English.)
"Port of Akureyri". port.is. (In English.)
"RES - The School for Renewable Energy Science". res.is. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2016-01-21.{{cite web}}:  CS1 maint: bot: original URL status unknown (ลิงก์) (In English.)
แหล่งข้อมูลอื่น

University of Akureyri
SCA Shire of Klakavirki, based in Akureyri
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  FAST  ISNI  VIAF  เวิลด์แคต 
ประจำชาติ:  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  เช็กเกีย 
ภูมิศาสตร์:  มิวสิกเบรนซ์ พื้นที่
เกมล้างบาป ชีวิตแลกชีวิต

| เกมล้างบาป ชีวิตแลกชีวิต |
| --- | --- |
เป็นที่รู้จักกันในชื่อ:   7 Escape (Season 1)  The Escape of the Seven: War for Survival (Season 1)  Reborn 7 (Season 2)  The Escape of the Seven: Resurrection (Season 2) 

ฮันกึล: 7인의 탈출
ฮันจา: 七人의 脫出
ความหมายตามตัวอักษร: The Escape of 7
อาร์อาร์: 7in-ui talchul 
เอ็มอาร์: 7inŭi t'alch'ul 
 
แนว:   โศกนาฏกรรม  ปิกาเรสก์  อาชญากรรม  ระทึกขวัญ 
พัฒนาโดย: Studio S
บทประพันธ์: คิม ซุน-อ๊ก 
กำกับโดย:   จู ดง-มิน (ซีซั่น 1)  โอ  จุน-ฮย็อน (ซีซั่น 1–2)  โอ ซ็อง-ฮี (ซีซั่น 2) 
แสดงนำ:   อึม กี-จุน  ฮวัง ช็อง-อึม  อี-จุน  อี ยู-บี  ชิน อึน-คย็อง  ยุน ช็อง-ฮุน  โจ ยุน-ฮี  โจ แจ-ยุน 
ดนตรีโดย:   คิม จุน-ซ็อก [ko]  จอง เซ-ริน 
ประเทศแหล่งกำเนิด: เกาหลีใต้
ภาษาต้นฉบับ: เกาหลี
จำนวนฤดูกาล: 2
จำนวนตอน: 33
การผลิต
ผู้จัดละคร:   พัก ย็อง-ซู (CP)  คัง โบ-อา 
ควบคุมงานสร้าง:   ฮัน ช็อง-ฮวาน  ซอ ชัง-ว็อน  ยู โฮ-ซ็อง  ซอ คย็อน 
ความยาวตอน: 60–90 นาที
บริษัทผู้ผลิต:   Chorokbaem Media  Studio S 
งบประมาณ: ₩46.2 พันล้านวอน
ออกอากาศ
สถานีโทรทัศน์: เอสบีเอสทีวี
ออกอากาศ: 15 กันยายน ค.ศ. 2023 (2023-09-15) – 18 พฤษภาคม ค.ศ. 2024 (2024-05-18)
เกมล้างบาป ชีวิตแลกชีวิต (เกาหลี: 7인의 탈출) เป็นซีรีส์ทางโทรทัศน์ของเกาหลีใต้ นำแสดงโดย อึม กี-จุน, ฮวัง ช็อง-อึม, อี-จุน, อี ยู-บี, ชิน อึน-คย็อง, ยุน ช็อง-ฮุน,  โช ยุน-ฮี และโจ แจ-ยุน ซีซันแรกออกอากาศทางเอสบีเอส ทีวี ตั้งแต่วันที่ 15 กันยายนถึง 17 พฤศจิกายน 2023 ทุกวันศุกร์และวันเสาร์ เวลา 22:00 น. ( เวลามาตรฐานเกาหลี)  ซีซันที่สองออกอากาศตอนแรกทาง เอสบีเอสทีวี ในวันที่ 29 มีนาคม 2024 ทุกวันศุกร์และวันเสาร์ เวลา 22:00 น. (เวลามาตรฐานเกาหลี)  นอกจากนี้ยังสตรีมบน Coupang Play และ Wavve ในเกาหลีใต้ และบน Viu และ Viki ในบางภูมิภาค
ภาพรวมซีรีส์

| ปี | ปี | จำนวนตอน | จำนวนตอน | วันที่ออกอากาศ> วันแรก | วันที่ออกอากาศ> วันสุดท้าย | วันที่ออกอากาศ> เครือข่าย | ช่วงเวลา (เวลามาตรฐานเกาหลี) | เฉลี่ย ผู้ชม (ล้าน) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | 1 | 17 | 17 | 15 กันยายน ค.ศ. 2023 (2023-09-15) | 17 พฤศจิกายน ค.ศ. 2023 (2023-11-17) | เอสบีเอสทีวี | วันศุกร์และวันเสาร์ เวลา 22.00 น (เวลามาตรฐานเกาหลี) | 1.133 |
|  | 2 | 16แม่แบบ:Unreliable source | 16แม่แบบ:Unreliable source | 29 มีนาคม ค.ศ. 2024 (2024-03-29) | พฤษภาคม ค.ศ. 2024 (2024-05) | เอสบีเอสทีวี | วันศุกร์และวันเสาร์  22:00 น. (เวลามาตรฐานเกาหลี) | TBA |
เรื่องย่อ

คนเจ็ดคนที่เกี่ยวข้องกับคดีเด็กผู้หญิงที่หายตัวไปต้องเผชิญกับเหตุการณ์สำคัญที่พบพวกเขาจะต้องเผชิญหน้ากับเกมที่พลิกผันและสถานการณ์เหนือความคาดหมาย ที่จะนำไปสู่บทสรุปแห่งการชำระล้างบาปอย่างแท้จริง
นักแสดง > นักแสดงนำ

คิม โด-ฮุน รับบทเป็น ชิม จุน-ซ็อก / เค
ฮวัง ช็อง-อึม รับบทเป็น กึม รา-ฮี
อี ยู-บี รับบทเป็น ฮัน โม-เน่
ชิน อึน-คยอ็ง รับบทเป็น ชา จู-รัน
ยุน จง-ฮุน รับบทเป็น ย็อง จิน-โม
โช ยุน-ฮี รับบทเป็น โก มย็อง-จิ
โจ แจ-ยุน รับบทเป็น นัม ช็อล-อู
อี จ็อง-ชิน รับบทเป็น ฮวัง ชาน-ซ็อง (ซีซั่น 2)
ยุน แท-ยัง รับบทเป็น คัง คี-ทัก
การผลิต > การพัฒนา

เขียนโดย คิม ซุน-อ๊ก และผู้กำกับ จู-ดงมิน  เคยร่วมงานกันเเล้วสองครั้งและครั้งนี้เป็นการรวมกันเป็นครั้งที่สามหลังจากซีรีส์ จักรพรรดินีพลิกบัลลังก์ (2018) และ The Penthouse: War in Life (2020–21)  ซีรีส์นี้ผลิตโดยแผนกละคร SBS, Studio S ร่วมกับ Chorokbaem Media ต้นทุนขอบการผลิตซีรีส์นี้อยู่ที่ประมาณ  ₩46.2 พันล้าน (US$40.39 ล้าน) สำหรับทั้งซีซั่น 1 และ 2
เมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566 มีการเปิดเผยว่าซีรีส์นี้กำลังเตรียมสำหรับซีซันที่สอง  เมื่อวันที่ 13 ตุลาคม พ.ศ. 2566 มีการประกาศว่าผู้กำกับหลัก จู ดง-มิน ลาออก และซีซันที่สองจะกำกับโดยโอ จุน-ฮย็อก ซึ่งเป็นผู้ร่วมกำกับซีซันแรกด้วย  เมื่อวันที่ 29 ธันวาคม พ.ศ. 2566 มีการประกาศว่าผู้กำกับ โอ ซง-ฮี จะร่วมกำกับซีซันที่สองร่วมกับโอ จุน-ฮย็อก
การผลิต > การถ่ายทำ

เมื่อวันที่ 22 กันยายน 2022 ได้รับการยืนยันว่าจะเริ่มถ่ายทำซีรีส์นี้  การถ่ายทำซีซั่นแรกจะสิ้นสุดวันที่ 6 กรกฎาคม 2023 และการถ่ายทำซีซันที่สองเริ่มในเดือนกรกฎาคม 2022
เมื่อวันที่ 5 ธันวาคม 2565 บริษัทผู้ผลิตได้ขออภัยในการจอดรถขนาดเล็กบนทางเท้าอย่างผิดกฎหมายและชำระค่าปรับให้กับกองบริหารการจอดรถของสำนักส่งเสริมการบริหารสำนักงานเขต
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ  (ในภาษาเกาหลี)
Official website Season 2 (ในภาษาเกาหลี)
เกมล้างบาป ชีวิตแลกชีวิต ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
เกมล้างบาป ชีวิตแลกชีวิต ที่ฮันซีเนมา
The Escape of the Seven 2 ที่ฮันซีเนมา
อาวุธปล่อยผิวพื้นสู่ผิวพื้น

เอ็มจีเอ็ม-140
อาวุธปล่อยผิวพื้นสู่ผิวพื้น (surface-to-surface missile : SSM) เป็นมิสไซล์ที่ออกแบบโดยมีแท่นปล่อยบนพื้นดินหรือพื้นน้ำ เพื่อโจมตีเป้าหมายที่อยู่บนพื้นดินหรือพื้นน้ำ สามารถยิงในลักษณะประทับบ่าโดยมือหรือติดต้นบนพาหนะได้ มิสไซล์ใช้กำลังขับจากเครื่องยนต์จรวดหรือจากการจุดระเบิด เนื่องจากแท่นปล่อยมักจะหยุดนิ่งหรือเคลื่อนที่ช้า ขีปนาวุธมักมีครีบหรือปีกสำหรับสร้างแรงยกและความมั่นคง โดยระเบิดบิน วี-1 ถือเป็นมิสไซล์ในทางปฏิบัติการแรกของโลก
มิสไซล์ในปัจจุบันนิยมมักใช้ระบบนำวิถี เช่น เอจีเอ็ม-158 เอ็มจีเอ็ม-140 เอ็มจีเอ็ม-166 อาร์บีเอส-15 บารัค-1
อุทกภาค

World water distribution.
อุทกภาค (จากภาษาบาลี "อุทก" แปลว่า น้ำ, "ภาค" แปลว่า ส่วน รวมกันหมายถึงส่วนที่เป็นน้ำ) ในวิชาภูมิศาสตร์กายภาพหมายถึง แหล่งที่น้ำจำนวนมากมาอยู่รวมกันบนหรือใต้ผิวโลก
อีกอร์ ชีโคลมานอฟ ผู้ถูกคัดเลือกโดยองค์การสหประชาชาติให้ศึกษารวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับทรัพยากรน้ำ ได้ประเมินว่าบนโลกมีน้ำทั้งสิ้น 1,386 ล้านลูกบาศก์กิโลเมตร ซึ่งรวมถึงน้ำในรูปของเหลว ของแข็ง น้ำบาดาล ธารน้ำแข็ง มหาสมุทร ทะเลสาบ และแม่น้ำ โดยร้อยละ 97.5 ของน้ำทั้งหมดบนโลกเป็นน้ำเค็ม น้ำจืดมีอยู่เพียงร้อยละ 2.5 เท่านั้น และร้อยละ 68.7 ของน้ำจืดก็อยู่ในรูปของน้ำแข็งและหิมะปกคลุมบริเวณอาร์กติก แอนตาร์กติกา และในเขตภูเขา ส่วนที่เหลืออีกร้อยละ 29.9 อยู่ในรูปของน้ำบาดาล ร้อยละ 0.26 ของน้ำจืดเท่านั้นที่สามารถใช้เป็นสาธารณูปโภคได้ ซึ่งสามารถพบน้ำเหล่านี้ใต้ในทะเลสาบ อ่างเก็บน้ำ และระบบแม่น้ำต่าง ๆ มวลทั้งหมดของน้ำบนโลกอยู่ที่ประมาณ  1.4 × 1018 ตัน ซึ่งคิดเป็นร้อยละ 0.023 ของมวลโลกทั้งหมด ประมาณ 20 × 1012 ตันของน้ำทั้งหมดนั้นอยู่ในบรรยากาศของโลก (โดยน้ำ 1 ลูกบาศก์เมตรมีน้ำหนักเท่ากับ 1 ตัน) ประมาณร้อยละ 75 ของผิวโลกทั้งหมดหรือประมาณ 361 ล้านตารางกิโลเมตรนั้นเป็นมหาสมุทร ค่าความเค็มเฉลี่ยของมหาสมุทรในโลกนั้นอยู่ที่ประมาณ 35 ของเกลือหนึ่งกรัมต่อน้ำทะเลหนึ่งกิโลกรัม (ร้อยละ 3.5)
ดูเพิ่ม

ทะเลสาบ
ธารน้ำแข็ง
น้ำ
มหาสมุทร
วัฏจักรน้ำ
หิมะภาค
ประเทศบอตสวานา

ประเทศในแอฟริกาตอนใต้
24°39.5′S 25°54.5′E﻿ / ﻿24.6583°S 25.9083°E﻿ / -24.6583; 25.9083
| สาธารณรัฐบอตสวานา Lefatshe la Botswana (สวานา)  Republic of Botswana (อังกฤษ) |
| --- | --- |
   ธงชาติ    ตราแผ่นดิน  
คำขวัญ: "Pula" (สวานา) "ฝน"
เพลงชาติ: ฟาเซเลโนลาโรนา 
แสดงลูกโลกแสดงทวีปแอฟริกา
เมืองหลวง และเมืองใหญ่สุด: กาโบโรเน 24°39.5′S 25°54.5′E﻿ / ﻿24.6583°S 25.9083°E﻿ / -24.6583; 25.9083
ภาษาราชการ:   สวานา  อังกฤษ 
กลุ่มชาติพันธุ์  (2012): 79% สวานา 3% ซาน 7% อื่น ๆ (รวม Kgalagadi, อินเดีย และชนผิวขาว)
ศาสนา : 73% คริสต์ —66% โปรเตสแตนต์ —7% คริสต์นิกายอื่น ๆ 20% ไม่มี 6% ความเชื่อพื้นเมือง 1% อื่น ๆ (รวมบาไฮ, ฮินดู และอิสลาม)
การปกครอง: รัฐเดี่ยว ระบบพรรคเด่น สาธารณรัฐระบบรัฐสภาโดยมีประธานาธิบดีที่มีอำนาจบริหาร

• ประธานาธิบดี : ดูมา โบโก
• รองประธานาธิบดี : Ndaba Gaolathe
• National Assembly Speaker : Dithapelo Keorapetse
 
สภานิติบัญญัติ: รัฐสภา
เอกราช จากสหราชอาณาจักร

• ก่อตั้ง (รัฐธรรมนูญ) : 30 กันยายน ค.ศ. 1966
 
พื้นที่
• รวม: 581,730 ตารางกิโลเมตร (224,610 ตารางไมล์) (อันดับที่ 47)
• แหล่งน้ำ (%): 2.7
ประชากร
• พ.ศ. 2560 ประมาณ: 2,250,260 (อันดับที่ 145)
• สำมะโนประชากร 2011: 2,024,904
• ความหนาแน่น: 3.7 ต่อตารางกิโลเมตร (9.6 ต่อตารางไมล์) (อันดับที่ 231)
จีดีพี (อำนาจซื้อ) : 2021 (ประมาณ)
• รวม: 43.389 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (120)
• ต่อหัว: $18,113 (99)
จีดีพี (ราคาตลาด) : 2021 (ประมาณ)
• รวม: 18.726 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (120)
• ต่อหัว: 7,817 ดอลลาร์สหรัฐ (101)
จีนี (2015):  53.3 สูง
เอชดีไอ (2019):  0.735 สูง · อันดับที่ 100
สกุลเงิน: ปูลา (BWP)
เขตเวลา: UTC+2 (เวลาแอฟริกากลาง)
รูปแบบวันที่: ปปปป-ดด-วว วว/ดด/ปปปปa
ขับรถด้าน: ซ้ายมือ
รหัสโทรศัพท์: +267
โดเมนบนสุด: .bw
เว็บไซต์ www.gov.bw
 ปปปป-ดด-วว ในภาษาสวานา; วว/ดด/ปปปป ในภาษาอังกฤษ 
บอตสวานา (อังกฤษและสวานา: Botswana) หรือชื่อทางการคือ สาธารณรัฐบอตสวานา (อังกฤษ: Republic of Botswana; สวานา: Lefatshe la Botswana) เป็นประเทศหนึ่งในภูมิภาคแอฟริกาใต้ และเป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล มีอาณาเขตดังนี้ ทิศใต้ติดกับประเทศแอฟริกาใต้ ทิศตะวันตกติดกับประเทศนามิเบีย ทิศเหนือติดกับประเทศแซมเบีย ทิศตะวันออกเฉียงเหนือติดกับประเทศซิมบับเว
ภูมิศาสตร์

บอตสวานามีพื้นที่ 600,370 ตารางกิโลเมตรและใหญ่เป็นอันดับที่ 45 ของโลก (มีขนาดใกล้เคียงกับประเทศมาดากัสการ์) พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบ และพื้นดินกว่าร้อยละ 70 ถูกครอบคลุมโดยทะเลทรายกาลาฮารี บอตสวานามีโอคาวันโกเดลตาซึ่งเป็นพื้นที่ดินดอนสามเหลี่ยมปากแม่น้ำที่ใหญ่ที่สุดในโลกอยู่ทางตะวันตก และมัคกาดิคกาดี ซึ่งเป็นทะเลสาบเกลือที่ใหญ่ที่สุดในโลกอยู่ทางตอนเหนือ ด้านตะวันออกเฉียงใต้เป็นที่ราบลุ่มแม่น้ำลิมโปโป ซึ่งเป็นภูมิลักษณ์ของพื้นที่ส่วนใหญ่ในแอฟริกาใต้ แม่น้ำโชบีอยู่ทางเหนือของประเทศและเป็นเขตพรมแดนกั้นระหว่างบอตสวานาและนามิเบีย
ประวัติศาสตร์

ดินแดนนี้เป็นที่อยู่ของชาวบุชแมนมาก่อนที่ชาวบันตูจะเคลื่อนย้ายเข้ามา ในช่วงทศวรรษที่ 19 เกิดสงครามระหว่างชนพื้นเมือง โชนา ที่อาศัยอยู่ใน บัตสวานากับชนเผ่าเดเบเล่ที่อพยพมาจาก อาณานิคมในทะเลทรายกาลาฮารี ความตึงเครียดจากพวกบัวร์ในทรานสวาล พ.ศ. 2429 บอตสวานากลายเป็นดินแดนในอารักขาของอังกฤษเพื่อป้องกันการโจมตีของพวกบัวร์และเยอรมัน ได้รับเอกราช เมื่อ 30 กันยายน พ.ศ. 2509
การเมืองการปกครอง

บอตสวานาเป็นสาธารณรัฐแบบรัฐสภาที่อยู่ภายใต้รัฐธรรมนูญแห่งบอตสวานา และเป็นระบอบประชาธิปไตยที่ต่อเนื่องยาวนานที่สุดในแอฟริกา  ที่ตั้งของรัฐบาลอยู่ในกาโบโรเน สถาบันการปกครองของบอตสวานาก่อตั้งขึ้นหลังจากกลายเป็นประเทศเอกราชในปี 2509 โครงสร้างการปกครองของบอตสวานามีพื้นฐานอยู่บนทั้งระบบเวสต์มินสเตอร์ของสหราชอาณาจักรและรัฐบาลชนเผ่าของชาวสวานา บอตสวานามีรัฐบาลรวมศูนย์ซึ่งกฎหมายของประเทศเข้ามาแทนที่กฎหมายท้องถิ่น กฎหมายท้องถิ่นได้รับการพัฒนาโดยสภาท้องถิ่นและสภาเขต บอตสวานาได้รับอิทธิพลอย่างมากจากรัฐบาลชนเผ่า ซึ่งนำโดยหัวหน้าเผ่า
รัฐสภาบอตสวานาประกอบด้วยรัฐสภาซึ่งทำหน้าที่เป็นสภานิติบัญญัติอย่างเป็นทางการของประเทศ และ Ntlo ya Dikgosi ซึ่งเป็นองค์กรที่ปรึกษาที่ประกอบด้วยหัวหน้าชนเผ่าและสมาชิกที่ได้รับการแต่งตั้งอื่นๆ ฝ่ายบริหารของบอตสวานานำโดยประธานาธิบดีบอตสวานา ซึ่งทำหน้าที่เป็นทั้งประมุขแห่งรัฐและหัวหน้ารัฐบาล. สมาชิกรัฐสภาเลือกประธานาธิบดี จากนั้นประธานาธิบดีจะแต่งตั้งรองประธานาธิบดีและสมาชิกคณะรัฐมนตรี ประธานาธิบดีมีอำนาจสำคัญในบอตสวานา และสภานิติบัญญัติมีอำนาจเพียงเล็กน้อยในการตรวจสอบประธานาธิบดีเมื่อได้รับการแต่งตั้งแล้ว ฝ่ายตุลาการประกอบด้วยศาลสูงแห่งบอตสวานา ศาลอุทธรณ์ และศาลผู้พิพากษาคดีต่างๆ มักจะได้รับการตัดสินโดยศาลตามธรรมเนียมซึ่งมีหัวหน้าเผ่าเป็นประธาน
การแบ่งเขตการปกครอง

ประเทศบอตสวานาแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 10 เขต (district) ได้แก่
เขตเซนทรัล
เขตกาฮันซี
เขตคกาลากาดี
เขตคกาตเลง
เขตคเวเนง
เขตนอร์ทอีสต์
เขตนอร์ทเวสต์
เขตเซาท์อีสต์
เขตเซาเทิร์น
เขตโชเบ
เศรษฐกิจ > โครงสร้าง

ตั้งแต่ได้รับเอกราช บอตสวานาเป็นหนึ่งในประเทศที่มีอัตราเจริญเติบโตของรายได้เฉลี่ยต่อหัวสูงที่สุดในโลก และสามารถพัฒนาตัวเองขึ้นจากหนึ่งในประเทศที่ยากจนที่สุดในโลกมาเป็นประเทศรายได้ระดับกลางซึ่งมีจีดีพีเฉลี่ย (PPP) 16,516 ดอลลาร์สหรัฐ ในปี 2550  มีการประเมินว่าบอตสวานามีรายได้มวลรวมประชาชาติโดยวัดจากความเท่าเทียมกันของอำนาจซื้อสูงเป็นอันดับ 4 ในทวีปแอฟริกา ทำให้มีมาตรฐานการครองชีพใกล้เคียงกับเม็กซิโกและตุรกี
จากสถิติของกองทุนการเงินระหว่างประเทศ บอตสวานามีอัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจเฉลี่ยร้อยละ 9 ตั้งแต่ปี 2509 ถึง 2542 บอตสวานามีเสรีภาพทางเศรษฐกิจที่สูงเมื่อเทียบกับประเทศแอฟริกาอื่น ๆ เป็นประเทศที่ได้รับการจัดอันดับความน่าเชื่อถือสูงที่สุดในแอฟริกา และมีเงินสำรองแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศมากกว่า 7 พันล้านดอลลาร์ในปี 2548-2549 (ซึ่งคิดเป็นมูลค่าการนำเข้าประมาณ 2 ปีครึ่ง) สภาพเศรษฐกิจที่มั่นคงของบอตสวานามีรากฐานมาจากการนำรายได้จากการทำเหมืองเพชรในประเทศมาพัฒนาประเทศผ่านนโยบายทางการเงินและนโยบายต่างประเทศที่รอบคอบ อย่างไรก็ตาม การพัฒนาประเทศที่มีพื้นฐานจากอุตสาหกรรมเพชรนี้ทำให้โครงสร้างทางเศรษฐกิจผิดเพี้ยนในหลายรูปแบบ เช่นรัฐบาลมีอำนาจมากจนทำให้ภาคเอกชนไม่พัฒนา อัตราว่างงานสูง
รัฐบาลถือหุ้นร้อยละ 50 ของเดบสวานา ซึ่งเป็นบริษัทเหมืองเพชรที่ใหญ่ที่สุดในบอตสวานา. อุตสาหกรรมการทำเหมืองแร่สร้างรายได้ให้รัฐบาลถึงร้อยละ 40 ของรายได้ทั้งหมด ในต้นพุทธทศวรรษที่ 2550 มีการค้นพบแร่ยูเรเนียมในบอตสวานา และโครงการเหมืองแร่ยูเรเนียมมีกำหนดจะเริ่มในปี พ.ศ. 2553 บริษัทเหมืองแร่ข้ามชาติหลายแห่งที่ตั้งสำนักงานใหญ่ประจำพื้นที่ในบอตสวานาโดยหวังที่จะมีโอกาสทำเหมืองเพชร ทอง ยูเรเนียม ทองแดง หรือแม้แต่น้ำมัน รัฐบาลบอตสวานาประกาศเมื่อต้นปี 2552 ว่าจะพยายามลดการพึ่งพาอุตสาหกรรมเพชรให้น้อยลง เนื่องจากความกังวลจากการพยากรณ์ว่าเพชรจะหมดไปจากบอตสวานาในอีกไม่กี่สิบปีข้างหน้า
ประชากรศาสตร์

| ปี | ประชากร |
| --- | --- |
1950: 0.4
2000: 1.7
2020: 2.4
ในปี 2012 ชาวสวานาเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ส่วนใหญ่ในบอตสวานา ซึ่งคิดเป็นประมาณ 79% ของประชากร รองลงมาคือ Kalanga ที่ 11% และ San (Basarwa) ที่ 3% ส่วนที่เหลืออีก 7% ประกอบด้วย White Batswana/European Batswanaอินเดียน, และกลุ่มชาติพันธุ์แอฟริกาตอนใต้เล็กๆ อีกจำนวนหนึ่ง
กลุ่มชนพื้นเมือง ได้แก่ Bayei, Bambukushu, Basubia, Baherero และ Bakgalagadi ชนกลุ่มน้อยชาวอินเดียประกอบด้วยทั้งผู้อพยพล่าสุดและลูกหลานของผู้อพยพชาวอินเดียที่มาจากโมซัมบิก เคนยา แทนซาเนีย มอริเชียส และแอฟริกาใต้
ตั้งแต่ปี 2000 เนื่องจากสภาพเศรษฐกิจที่ย่ำแย่ในซิมบับเว จำนวนชาวซิมบับเวในบอตสวานาจึงเพิ่มขึ้นเป็นหมื่นคน ชาวซานไม่ถึง 10,000 คนยังคงดำเนินชีวิตตามวิถีชีวิตนักล่าและคนเก็บอาหารแบบดั้งเดิม ตั้งแต่กลางทศวรรษ 1990 รัฐบาลกลางของบอตสวานาพยายามย้ายชาวซานออกจากดินแดนประวัติศาสตร์ของพวกเขา
เชิงอรรถ

บทความนี้รวมข้อความจากงานที่มีเนื้อหาเสรี (free content)  ลิขสิทธิ์ภายใต้ CC BY-SA IGO 3.0 ข้อความนำมาจาก UNESCO Science Report: Towards 2030, 546–547, UNESCO, UNESCO Publishing.
หนังสืออ่านเพิ่ม

Charles, Thalefang (2016). Botswana's Top50 Ultimate Experiences. Mmegi Publishing House. ISBN 9789996845413.
Acemoglu, Daron; Johnson, Simon; Robinson, James A. (11 July 2001). "An African Success Story: Botswana". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2018-07-18. สืบค้นเมื่อ 2022-02-18 – โดยทาง mit.edu.
Cohen, Dennis L. (1979). "The Botswana Political Elite: Evidence from the 1974 General Election". Journal of Southern African Affairs. 4, 347–370.
Colclough, Christopher and Stephen McCarthy. The Political Economy of Botswana: A Study of Growth and Income Distribution (Oxford University Press, 1980)
Denbow, James & Thebe, Phenyo C. (2006). Culture and Customs of Botswana. Westport, CT: Greenwood Press. ISBN 978-0-313-33178-7.
Edge, Wayne A. and Mogopodi H. Lekorwe eds. Botswana: Politics and Society (Pretoria: J.L. van Schaik, 1998)
Good, Kenneth. "Interpreting the Exceptionality of Botswana". Journal of Modern African Studies (1992) 30, 69–95.
Good, Kenneth (September 1994). "Corruption and Mismanagement in Botswana: A Best-Case Example?" (PDF). Journal of Modern African Studies. 32 (3): 499–521. doi:10.1017/S0022278X00015202. eISSN 1469-7777. ISSN 0022-278X. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2018-04-03. สืบค้นเมื่อ 13 July 2018 – โดยทาง harvard.edu.
Cunningham, A.B.; Milton, S.J. (1987). "Effects of basket-weaving industry on mokola palm and dye plants in northwestern Botswana". Economic Botany. {{cite journal}}: Cite journal ต้องการ |journal= (help)
Tlou, Thomas, and Alec C. Campbell. History of Botswana (Macmillan Botswana, 1984)
แหล่งข้อมูลอื่น

Botswana. The World Factbook. Central Intelligence Agency.
Botswana from UCB Libraries GovPubs
ประเทศบอตสวานา ที่เว็บไซต์ Curlie
Botswana from the BBC News
Wikimedia Atlas of Botswana
ดูข้อมูลทางภูมิศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับ ประเทศบอตสวานา ที่โอเพินสตรีตแมป
Key Development Forecasts for Botswana from International Futures
Government Directory for Botswana
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  FAST  ISNI  VIAF  เวิลด์แคต 
ประจำชาติ:  นอร์เวย์  สเปน  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  ญี่ปุ่น  เช็กเกีย  ออสเตรเลีย  เกาหลี  โครเอเชีย 
ภูมิศาสตร์:  มิวสิกเบรนซ์ พื้นที่ 
ศิลปิน:  KulturNav 
ประชาชน:  Trove  รัฐสภาสหราชอาณาจักร 
อื่น ๆ:  สารานุกรมของยูเครนสมัยใหม่  พจนานุกรมประวัติศาสตร์ของสวิสเซอร์แลนด์  NARA  IdRef 
แผนที่ประเทศบอตสวานา
เลชเวในโอคาวันโกเดลตา
มูเควตซี มาซีซี เป็นประธานาธิบดีของบอตสวานามาตั้งแต่ปี 2562
กาโบโรเน เมืองหลวงของบอตสวานา
Population pyramid 2016