คลองเปรมประชากร
ความยาวและเส้นทาง

คลองเปรมประชากร มีความยาว 50.846 กิโลเมตร โดยมีจุดเริ่มต้นเชื่อมกับคลองผดุงกรุงเกษม ในเขตดุสิต กรุงเทพมหานคร และไหลลงแม่น้ำเจ้าพระยาที่ตำบลบางกระสั้น อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
การขุดคลองในสมัยโบราณนั้น จะมีการสร้างสัญลักษณ์เพื่อบอกระยะทางเอาไว้ โดยจะบอกระยะไว้ทุก ๆ 100 เส้นหรือ 4 กิโลเมตร
เอนก นาวิกมูล บอกว่า เสาหรือเครื่องบอกระยะริมคลอง ยังไม่แน่ใจว่าสมัยอยุธยา หรือสมัย ร.1-2-3 เคยทำไว้หรือไม่ มาพบหลักฐานอีกที ก็สมัย ร.4 ตัวอย่างเช่น คลองมหาสวัสดิ์ ขุดเมื่อ พ.ศ. 2403 มีการสร้างศาลาริมคลองไว้ทุก 100 เส้น หรือทุก 4 กม. สำหรับคนเดินทางได้พักผ่อน แต่ศาลาเหล่านี้ถูกรื้อทิ้งไปหมดแล้ว คงเหลือไว้แต่ชื่อศาลาบางหลัง เช่น ศาลายา และศาลาทำศพ ที่แผลงเป็นศาลาธรรมสพน์
มาถึงกรณี เสาริมคลองเปรมประชากร เอนก นาวิกมูล กล่าวว่า ริมคลองเปรมประชากร เคยมีเสาบอกระยะทุก 100 เส้น หรือ 4 กม. เพราะเคยอ่านพบข้อความที่คนรุ่นเก่าเขียนเอาไว้ เช่น ในเพลงนายตาบ บุตรสุนทรภู่ แต่งเมื่อคราวตามเสด็จ ร.5 ไปยังกรุงเก่า เมื่อปี พ.ศ. 2414 "ตามแถวคลองร้อยเส้นเห็นหลักมี บอกวิถีทุกระยะที่จะไป"
ระหว่างขุดคลอง รัชกาลที่ 5 โปรดให้ปักหลักเป็นเครื่องหมายทุก 100 เส้น ไปจนสิ้นสุดทาง แต่กาลนานมา หลักเหล่านั้นหักหายเสียเกลี้ยง คงเหลือชื่อ เพียงหลักสี่ หลักหก ครั้นตั้งสถานีรถไฟ พวกรถไฟก็เอาชื่อ หลักสี่กับหลักหก มาตั้งเป็นสถานีรถไฟหลักสี่และสถานีหลักหกขึ้น
เอนก นาวิกมูล ค้นหลักฐานจากวรรณกรรมแล้ว ก็ออกค้นหาหลักริมคลองเปรมประชากร ยังไม่พบหลักฐานว่าหลักนั้นทำด้วยหินหรืออะไร แต่เข้าใจเอาว่าคงจะทำด้วยศิลาเหมือนหลักริมคลองดำเนินสะดวก
ไม่พบผู้ใดที่สามารถบอกตำแหน่งหลักได้ ว่าเคยอยู่ที่ไหนกันแน่ ท้ายสุด เอนก นาวิกมูลเสนอให้ผู้สนใจ ช่วยกันหาหลักบอกระยะริมคลองเปรมประชากร ถ้าพบจะได้นำมาสงวนรักษา ใช้เป็นจุดขายในการท่องเที่ยว
วิธีหาหลักสามารถทำได้โดยกำหนดจุดจากปากคลองเปรมประชากร ตรงข้ามวัดโสมนัสวิหาร ไปทีละ 4 กิโลเมตร ได้ระยะ 4 กิโลเมตร เมื่อใดก็ทำเครื่องหมายขุดค้นไว้เป็นระยะ ๆ จนกว่าจะถึงปลายคลองด้านตำบลบางกระสั้น เอนกตั้งความหวังว่าน่าจะหาสมบัติเก่าชุดนี้กลับคืนมาได้
ข้อสันนิษฐานการกำหนดตำแหน่งหลักบอกระยะของคลองเปรมประชากร (จุดเริ่มต้นเชื่อมคลองผดุงกรุงเกษม วัดระยะทีละ 4 กิโลเมตรเป็น 1 หลัก) ได้ดังนี้
หลักที่ 1 บริเวณหน้าสโมสรนายทหารสื่อสาร ถนนพระราม 5 เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร
หลักที่ 2 บริเวณถนนจุดข้ามคลองฯ ของทางด่วนพิเศษศรีรัช เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร
หลักที่ 3 บริเวณสะพานข้ามคลองฯ หลังตลาดบางเขน เขตหลักสี่ กรุงเทพมหานคร
หลักที่ 4 บริเวณวัดหลักสี่ เขตหลักสี่ กรุงเทพมหานคร
หลักที่ 5 บริเวณสะพานข้ามคลอง ตรงข้ามกับสถานีรถไฟดอนเมือง เขตดอนเมือง กรุงเทพมหานคร
หลักที่ 6 บริเวณซอยเผ่าบุญธรรม ตำบลหลักหก อำเภอเมืองปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี
หลักที่ 7 บริเวณถนนเลียบคลองเปรมประชากร หมู่ที่ 2 ตำบลบางพูน อำเภอเมืองปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี ขนานกับสถานีรถไฟรังสิต
หลักที่ 8 บริเวณถนนเลียบคลองเปรมประชากร ตำบลสวนพริกไทย อำเภอเมืองปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี ขนานกับสถานีรถไฟคลองหนึ่ง
หลักที่ 9 บริเวณคลองแบ่งเขตระหว่างตำบลบางพูด อำเภอเมืองปทุมธานี กับตำบลเชียงรากใหญ่ อำเภอสามโคก จังหวัดปทุมธานี
หลักที่ 10 บริเวณถนนเลียบคลองเปรมประชากร ซอยคลองเปรม-คลองคู ตำบลเชียงรากน้อย อำเภอสามโคก จังหวัดปทุมธานี
หลักที่ 11 บริเวณถนนขนานกับสถานีรถไฟเชียงรากน้อย ตำบลเชียงรากน้อย อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
หลักที่ 12 บริเวณถนนเลียบคลองเปรมประชากร ตำบลเชียงรากน้อย อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
หลักที่ 13 สิ้นสุดแม่น้ำเจ้าพระยา ตำบลบางกระสั้น อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา (ระยะทางนี้วัดจากหลักที่ 12 ได้ประมาณ 3.80 กิโลเมตร)