stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
รายพระนามจักรพรรดิแห่งราชวงศ์เมารยะ

| พระเจ้าจักรพรรดิ Samratจักรวรรดิเมารยะ |
| --- | --- |
จักรวรรดิ

องค์สุดท้าย พระเจ้าพฤหทรถะเมารยะ  187 – 184 ปีก่อน ค.ศ.
 
รายละเอียด
กษัตริย์องค์แรก: พระเจ้าจันทรคุปต์เมารยะ (ในฐานะผู้สืบทอดจักรพรรดินันทะแห่งมคธ)
กษัตริย์องค์สุดท้าย: พระเจ้าพฤหทรถะเมารยะ
สถาปนาเมื่อ: 322 ปีก่อน ค.ศ.
การล้มล้าง: 184 ปีก่อน ค.ศ.
ที่ประทับ:   ปาฏลีบุตร   (322–184 ปีก่อน ค.ศ.) 
ผู้แต่งตั้ง: ตามราชวงศ์
จักรวรรดิเมารยะ (ป. 322–184 ปีก่อน ค.ศ.) เป็นจักรวรรดิอินเดียโบราณที่สถาปนาโดยพระเจ้าจันทรคุปต์เมารยะเมื่อ 322 ปีก่อน ค.ศ. และดำรงอยู่จนถึง 184 ปีก่อน ค.ศ. จักรวรรดิเมารยะเป็นจักรวรรดิรวมอินเดียแห่งแรก โดยจักรวรรดิในช่วงสูงสุดครอบคลุมพื้นที่อนุทวีปอินเดียส่วนใหญ่ จักรพรรดิเมารยะเป็นประมุขแห่งรัฐและทรงมีอำนาจทั่วจักรวรรดิ
จาณักยะ หัวหน้าอำมาตย์ของพระเจ้าจันทรคุปต์ ให้คำแนะนำพระองค์และมีส่วนในมรดกตกทอดของจักรวรรดิ พระเจ้าพินทุสาร พระราชโอรสในพระเจ้าจันทรคุปต์ ขึ้นครองราชย์ประมาณ 297 ปีก่อน ค.ศ. โดยทำให้จักรวรรดิดำเนินไปอย่างราบรื่น ขณะเดียวกันก็คงรักษาดินแดนของตนไว้ พระเจ้าอโศกมหาราช พระราชโอรสของพระเจ้าพินทุสาร เป็นผู้ปกครององค์ที่ 3 ของจักรวรรดิเมารยะ พระองค์ทิ้งร่องรอยทางประวัติศาสตร์ด้วยการติดตั้งเสาศิลาขนาดใหญ่ที่จารึกพระราชกฤษฎีกาของพระองค์ หลังพระเจ้าอโศกสวรรคต ราชวงศ์ของพระองค์ยังคงครองราชย์ต่อ แต่ตัวจักรวรรดิเริ่มแตกสลาย พระเจ้าพฤหทรถะ จักรพรรดิองค์สุดท้ายของเมารยะ ถูกลอบสังหารโดยเสนาบดี ปุษยมิตรศุงคะ ที่สถาปนาจักรวรรดิศุงคะเมื่อ 185/184 ปีก่อน ค.ศ.
จักรวรรดิเมารยะในช่วงสูงสุด ป. 250 ปีก่อน ค.ศ.
รายพระนาม

| จักรพรรดิ | จักรพรรดิ | ครองราชย์ | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- |
| พระเจ้าจันทรคุปต์เมารยะ |  | 322–297 ปีก่อน ค.ศ. | ผู้สถาปนาจักรวรรดิเมารยะ |
| พระเจ้าพินทุสาร |  | 297–273 ปีก่อน ค.ศ. | เป็นที่รู้จักจากการทูตระหว่างประเทศ และปราบกบฏ Vidarbha |
| พระเจ้าอโศกมหาราช |  | 268–232 ปีก่อน ค.ศ. | จักรพรรดิที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของราชวงศ์ เจ้าชายกุณาละ พระราชโอรส เกิดพระเนตรบอดและสิ้นพระชนม์ก่อนหน้าพระราชบิดา ทำให้พระราชนัดดาขึ้นครองราชย์ต่อจากพระเจ้าอโศก และเป็นที่รู้จักจากชัยชนะในสงครามกลิงคะ |
| พระเจ้าทศรถเมารยะ |  | 232–224 ปีก่อน ค.ศ. | พระราชนัดดาในพระเจ้าอโศก |
| พระเจ้าสัมประติ |  | 224–215 ปีก่อน ค.ศ. | พระราชอนุชาในพระเจ้าทศรถ |
| พระเจ้าศาลิศุกะ |  | 215–202 ปีก่อน ค.ศ. |  |
| พระเจ้าเทววรมัน |  | 202–195 ปีก่อน ค.ศ. |  |
| พระเจ้าศตธันวัน |  | 195–187 ปีก่อน ค.ศ. | จักรวรรดิเมารยะสูญเสียดินแดนในรัชสมัยพระองค์ |
| พระเจ้าพฤหทรถะเมารยะ |  | 187–184 ปีก่อน ค.ศ. | ถูกลอบสังหารและโค่นล้มโดยเสนาบดี ปุษยมิตรศุงคะ เมื่อ 185 ปีก่อน ค.ศ. |
ดูเพิ่ม

มคธ
ประวัติศาสตร์อินเดีย
รายชื่อจักรวรรดิใหญ่สุด
ราชวงศ์ของอียิปต์โบราณ

ในประวัติศาสตร์อียิปต์โบราณ ราชวงศ์เป็นกลุ่มผู้ปกครองที่มีชาติกำเนิดร่วมกัน โดยปกติแล้วผู้ปกครองแห่งอียิปต์จะแบ่งออกเป็นจำนวนสามสิบสามราชวงศ์ แต่ไม่จำเป็นต้องเป็นเช่นนั้นเสมอไป โดยปกติแล้ว ราชวงศ์ดังกล่าวจะถูกจัดกลุ่มโดยนักวิชาการสมัยใหม่เป็น "ช่วงสมัยราชอาณาจักร" และ "ช่วงสมัยระหว่างกลาง"
การแบ่งกลุ่มฟาโรห์ออกเป็นสามสิบราชวงศ์นั้นมาจากแมนิโธ ซึ่งเป็นนักบวชชาวอียิปต์ในช่วงศตวรรษที่ 3 ก่อนคริสตกาล ซึ่งหนังสือ แอกิปเทียกา นั้นน่าจะเขียนขึ้นในช่วงที่มีผู้ปกครองอียิปต์ที่พูดภาษากรีกหรือราชวงศ์ทอเลมี แต่คงหลงเหลืออยู่เพียงเศษเสี้ยวและบทสรุปเท่านั้น ชื่อของสองราชวงศ์สุดท้ายคือ ราชวงศ์ที่สามสิบเอ็ดที่ปกครองในช่วงเวลาสั้นๆ และราชวงศ์ทอเลมีที่ปกครองอียิปต์ในช่วงเวลาที่ยาวนานกว่านั้นเป็นชื่อเรียกในช่วงเวลาภายหลัง
ถึงแม้ว่าจะมีการใช้กันอย่างแพร่หลายและมีประโยชน์ แต่ระบบการจัดกลุ่มนั้นก็ยังคงมีข้อบกพร่อง บางราชวงศ์ปกครองเพียงส่วนหนึ่งของอียิปต์และปกครองอยู่ในคาบเกี่ยวเวลาเดียวกันราชวงศ์อื่นในเมืองอื่น หรือราชวงศ์ที่เจ็ด ซึ่งอาจจะไม่มีอยู่เลย ส่วนราชวงศ์ที่สิบดูเหมือนจะเป็นการปกครองต่อของราชวงศ์ที่เก้า และอาจจะมีราชวงศ์ในบริเวณอียิปต์บนอีกหนึ่งหรือหลายราชวงศ์ก่อนหน้าช่วงการปกครองของราชวงศ์ที่หนึ่งแห่งอียิปต์
เชิงอรรถ

↑  การมีอยู่ของฟาโรห์ธัมฟ์ธิสนั้นไม่ปรากฏหลักฐานยืนยันทางโบราณคดี
1 2  ฟาโรห์เนทเจอร์คาเร ซิพทาห์อาจจะทรงเป็นฟาโรห์พระองค์สุดท้ายของราชวงศ์ที่หกหรือทรงเป็นผู้สถาปนาราชวงศ์ที่แปด ซึ่งขึ้นอยู่กับของนักประวัติศาสตร์
↑  การมีอยู่ของนิโตคริสไม่ปรากฏหลักฐานยืนยันทางโบราณคดี
↑  บันทึกทางประวัติศาสตร์เพียงบันทึกชิ้นเดียวของราชวงศ์ที่เจ็ดถูกพบใน แอกิปเทียกา ของแมนิโธ ซึ่งเป็นนักประวัติศาสตร์ โดยบางคนถือว่าราชวงศ์ที่เจ็ดเป็นสิ่งสมมติขึ้นมา
↑  นักประวัติศาสตร์บางคนถือว่าฟาโรห์เมอร์อิบเร เคติทรงเป็นผู้สถาปนาราชวงศ์ที่เก้า ในขณะที่บางคนเชื่อว่าฟาโรห์เมอร์อิบเร เคติทรงขึ้นครองราชย์ในช่วงราชวงศ์ที่สิบ
↑  ราชวงศ์ที่สิบเอ็ดก่อนหน้ารัชสมัยของฟาโรห์เมนทูโฮเทปที่ 2 โดยทั่วไปจะถูกจัดเป็นส่วนหนึ่งของช่วงสมัยระหว่างกลางที่สองแห่งอียิปต์
↑  นักประวัติศาสตร์บางคนได้จัดว่าราชวงศ์ที่สิบสามเป็นส่วนหนึ่งของช่วงสมัยระหว่างกลางที่สองแห่งอียิปต์
↑  นักประวัติศาสตร์บางคนถือว่าฟาโรห์ยากบิม เซเคเอนเร ทรงเป็นผู้สถาปนาราชวงศ์ที่สิบสี่ ในขณะที่บางคนเชื่อว่าฟาโรห์ยากบิม เซเคเอนเร ทรงขึ้นครองราชย์ในช่วงราชวงศ์ที่สิบหก
↑  การมีอยู่ของราชวงศ์อไบดอสยังเป็นที่ถกเถียงกัน
↑  ราชวงศ์ที่ยี่สิบเจ็ดเป็นศัพท์เฉพาะทางประวัติศาสตร์ที่กล่าวถึงช่วงการปกครองครั้งแรกของผู้ปกครองจากจักรวรรดิอะคีเมนิดที่ทรงปกครองอียิปต์
↑  จักรพรรดิแคมไบซีสที่ 2 ทรงเป็นผู้ปกครองพระองค์ที่สองของจักรวรรดิอะคีเมนิด และทรงเป็นผู้ปกครองแห่งอะคีเมนิดพระแรกที่ทรงแผ่พระราชอำนาจควบคุมอียิปต์
↑  จักรพรรดิดาริอุสที่ 2 ทรงเป็นผู้ปกครองพระองค์ที่เก้าของ จักรวรรดิอะคีเมนิด และทรงเป็นผู้ปกครองแห่งอะคีเมนิดพระองค์ที่แปดที่ทรงปกครองอียิปต์
↑  ราชวงศ์ที่สามสิบเอ็ดเป็นศัพท์เฉพาะทางประวัติศาสตร์ที่กล่าวถึงช่วงการปกครองครั้งที่สองของผู้ปกครองจากจักรวรรดิอะคีเมนิดที่ทรงปกครองอียิปต์
↑  จักรพรรดิอาร์ตาเซิร์กซีสที่ 3 ทรงเป็นผู้ปกครองพระองค์ที่สิบเอ็ดของจักรวรรดิอะคีเมนิด และทรงเป็นผู้ปกครองแห่งอะคีเมนิดพระองค์แรกที่ทรงสามารถฟื้นฟูพระราชอำนาจเหนืออียิปต์หลังจากสูญเสียไปถึง 61 ปี
↑  จักรพรรดิดาริอุสที่ 3 ทรงเป็นผู้ปกครองพระองค์ที่สิบสามของจักรวรรดิอะคีเมนิด และทรงเป็นผู้ปกครองแห่งอะคีเมนิดพระองค์สุดท้ายที่ทรงปกครองอียิปต์
↑  เมืองหลวงของราชอาณาจักรมาซิโดเนียในระหว่างที่ปกครองอียิปต์ คือ นครเพลลา โดดยศูนย์กลางการปกครองของอียิปต์ในช่วงเวลาดังกล่าว คือ เมืองอะเล็กซานเดอร์
↑  เริ่มจากด้านขวาสุดของแผนภูมินี้ มีเพียงราชวงศ์เดียวเท่านั้นที่ปกครองยืนยาวกว่า 250 ปี (ราชวงศ์ที่สิบแปด) และสองราชวงศ์ที่ปกครองระหว่าง 200 ถึง 225 ปี (จำนวนสองกล่องหน่วย) และอีกหนึ่งราชวงศ์ปกครองระหว่าง 175 ถึง 200 ปี (จำนวนหนึ่งกล่องหน่วย) เป็นต้น
เดอมัก

เดอมัก (อินโดนีเซีย: Demak) เป็นเมืองในจังหวัดชวากลาง ประเทศอินโดนีเซีย เป็นเมืองหลักของอำเภอเดอมักและเป็นที่ตั้งของอดีตรัฐสุลต่านเดอมัก
ภูมิอากาศ

| ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> เดือน | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ม.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ก.พ. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> มี.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> เม.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> พ.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> มิ.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ก.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ส.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ก.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ต.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> พ.ย. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ธ.ค. | ข้อมูลภูมิอากาศของเดอมัก> ทั้งปี |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| อุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย °C (°F) | 30.8 (87.4) | 30.7 (87.3) | 31.0 (87.8) | 32.0 (89.6) | 32.0 (89.6) | 32.2 (90) | 32.5 (90.5) | 33.4 (92.1) | 34.2 (93.6) | 34.2 (93.6) | 33.2 (91.8) | 31.9 (89.4) | 32.34 (90.22) |
| อุณหภูมิเฉลี่ยแต่ละวัน °C (°F) | 26.4 (79.5) | 26.4 (79.5) | 26.5 (79.7) | 27.2 (81) | 27.1 (80.8) | 26.7 (80.1) | 26.2 (79.2) | 26.8 (80.2) | 27.5 (81.5) | 28.0 (82.4) | 27.9 (82.2) | 27.0 (80.6) | 26.98 (80.56) |
| อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย  °C (°F) | 22.0 (71.6) | 22.2 (72) | 22.1 (71.8) | 22.4 (72.3) | 22.2 (72) | 21.2 (70.2) | 20.0 (68) | 20.2 (68.4) | 20.9 (69.6) | 21.9 (71.4) | 22.6 (72.7) | 22.1 (71.8) | 21.65 (70.97) |
| ปริมาณฝน มม (นิ้ว) | 471 (18.54) | 360 (14.17) | 276 (10.87) | 191 (7.52) | 121 (4.76) | 64 (2.52) | 45 (1.77) | 40 (1.57) | 54 (2.13) | 122 (4.8) | 216 (8.5) | 332 (13.07) | 2,292 (90.24) |
แหล่งที่มา: Climate-Data.org
อาการป่วยทางวัฒนธรรม

ในแพทยศาสตร์และมานุษยวิทยาการแพทย์ อาการป่วยทางวัฒนธรรม (อังกฤษ: culture-bound syndrome หรือ culture-specific syndrome) หรือ อาการป่วยพื้นบ้าน (อังกฤษ: folk illness) เป็นการรวมกันของอาการทางจิต (psychiatric) และทางกาย (somatic) ที่ถือว่าพบได้เฉพาะในสังคมหรือวัฒนธรรมเฉพาะแห่ง โดยปราศจากการแทรกแซงอย่างมีเป้าหมายทางชีวเคมีหรือทางโครงสร้าง (no objective biochemical or structural alterations) ของอวัยวะหรือการทำงานของอวัยวะ คำว่า อาการป่วยทางวัฒนธรรม นั้นถูกรวมเข้าอยู่ในคู่มือการวินิจฉัยและสถิติสำหรับความผิดปกติทางจิต (DSM) ฉบับที่ 4 (1994) ของสมาคมจิตแพทย์อเมริกา (American Psychiatric Association) ที่ซึ่งรวมรายชื่อของอาการป่วยทางวัฒนธรรมที่พบมากที่สุด (DSM ฉบับที่ 5 - DSM-IV: Appendix I) เช่นเดียวกันกับใน ICD-10 (บท 5) ซึ่งระบุอาการเจ็บป่วยทางวัฒนธรรมใน Annex 2 ของขอบข่ายการตรวจโรคเพื่อการวิจัย (Diagnostic criteria for research)
ในมุมที่กว้างกว่านี้ โรคประจำถิ่น (endemic) สามารถนำมาประกอบกับรูปแบบพฤติกรรมบางอย่างภายในวัฒนธรรมที่เฉพาะเจาะจงโดยคำแนะนำ อาจเป็นไปได้ที่จะถูกเรียกว่าเป็น การแพร่ระบาดของพฤติกรรม (behavioral epidemic) เช่นในกรณีของการใช้ยาเสพติด (drug abuse) หรือการเสพติดแอลกอฮอล (alcohol abuse) และเสพติดบุหรี่ (smoking abuses) นั้นการติดต่ออาจตัดสินได้จากการบังคับทางสังคม (communal reinforcement) และผ่านปฏิสัมพันธ์รัหว่างบุคคล (person-to-person interactions) ในมุมมองของสมุฏฐานวิทยา (etiological) อาจเป็นเรื่องยากในการแยกแยะอิทธิพลต่อโรคจากวัฒนธรรมและสังคม ออกจากปัจจัยทางสิ่งแวดล้อมอื่น ๆ เช่นความเป็นพิษ (toxicity)
มุมมองทางการแพทย์

สมาคมจิตแพทย์อเมริกา (American Psychiatric Association) ระบุว่า
คำว่าอาการป่วยทางวัฒนธรรม (culture-bound syndrome) นั้นแสดงถึงแบบแผน (pattern) ของพฤติกรรมอันวิปลาส (aberrant) และประสบการณ์อันก่อปัญหา (troubling experience) ที่เกิดขึ้นซ้ำ ๆ (recurrent) และเฉพาะเจาะจงต่อท้องถิ่น (locality-specific) ซึ่งอาจจะเกี่ยวหรือไม่เกี่ยวกับที่ระบุไว้ในหมวดหมู่การวินิจฉัยโรคของ DSM-IV แบบแผนส่วนมากนั้นถือว่าเป็น "ความเจ็บป่วย" ในบรรดาชนพื้นเมือง หรืออย่างน้อย ๆ ก็เป็นความทุกข์  (afflictions) และส่วนใหญ่มักมีชื่อท้องถิ่นของโรค ถึงแม้ว่าการนำเสนอในทางที่สอดคล้องกับหมวหมู่หลักใน DSM-IV จะสามารถพบได้ทั่วโลก แต่อาการ ระยะ และการตอบโต้ของสังคม มักได้รับอิทธิพลสูงจากปัจจัยทางวัฒนธรรม ในทางกลับกันนั้น อาการป่วยทางวัฒนธรรมมักจำกัดอยู่ในสังคมหรือพื้นที่ทางวัฒนธรรมเฉพาะ และได้รับการทำเป็นแบบท้องถิ่น (localised), หมวดหมู่การวินิจฉัยที่กำหนดกรอบความหมายที่สอดคล้องกันกับการเกิดขึ้นซ้ำ แบบแผน และ กลุ่มการเกิดปัญหา การสังเกตในบางส่วน
ประเด็นของอาการป่วยทางวัฒนธรรมนั้นเป็นที่ถกเถียงมาด้วยว่ามันสะท้อนความคิดเห็นที่แตกต่างระหว่างจิตแพทย์กับนักมานุษยวิทยา นักมานุษยวิทยามีแนวโน้มที่จะเน้นย้ำความสัมพันธ์ (relativistic) และมิติเฉพาะต่อวัฒนธรรม (culture-specific) ของอาการต่าง ๆ ในขณะที่จิตแพทย์มีแนวโน้มที่จะเน้นย้ำมิติที่เป็นสากลและเป็นจิตประสาทวิทยา (neuropsychological) มากกว่า
รายชื่อตาม DSM-IV-TR

DSM ฉบับที่ 4 จัดให้กลุ่มอาการต่อไปนี้เป็นอาการป่วยทางวัฒนธรรม
| ชื่อ | พื้นที่/ประชากร |
| --- | --- |
แล่นทุ่ง (Running amok): บรูไน, สิงคโปร์, มาเลเซีย, อินโดนีเซีย, ฟิลิปปินส์, ติมอร์-เลสเต
Ataque de nervios: ผู้พูดภาษาสเปน (Hispanophone) และฟิลิปปินส์ ซึ่งเรียกว่า "การแตกหักของประสาท" ("nervous breakdown")
Bilis, cólera: ชาวละติน
Bouffée délirante: แอฟริกาตะวันตก และ เฮติ
Brain fag syndrome: นักเรียนในแอฟริกาตะวันตก
อาการธาต (Dhat syndrome): อนุทวีปอินเดีย
Falling-out, blacking out: สหรัฐอเมริกาตอนใต้ และ แคริบเบียน
Ghost sickness: Native American
Hwabyeong: เกาหลี
โรคหำหด หรือ โคโร (Koro): จีน, มาเลเซีย และ อินโดนีเซีย ประชากรในเอเชียอาคเนย์ รัฐอัสสัม พบบ้างเป็นบางครั้งคราในโลกตะวันตก
บ้าจี้ หรือ ลาตาห์ (Latah): มาเลเซีย อินโดนีเซีย ฟิลิปปินส์ โดยเฉพาะชาวตากาล็อก
Locura: ชาวละตินในสหรัฐและละตินอเมริกา
Mal de pelea: เปอโตริโก
Nervios: ชาวละตินในสหรัฐและละตินอเมริกา, ฟิลิปปินส์

Evil eye: เมดิเตอร์เรเนียน; ประชากรฮิสปานิกและ เอธิโอเปีย
Piblokto: ประชากรอาร์กติกและอินูอิตกึ่งอาร์กติก
Zou huo ru mo (Qigong psychotic reaction): จีนฮั่น
Rootwork: สหรัฐอเมริกาตอนใต้ และ แคริบเบียน
Sangue dormido: คนโปรตุเกส ในเคปเวอร์เด
Shenjing shuairuo: จีนฮั่น
Shenkui, shen-kʼuei: จีนฮั่น
Shinbyeong: เกาหลี
Spell: ชาวอเมริกันเชื่อสายแอฟริกา, คนขาวในสหรัฐอเมริกาตอนใต้ และเอธิโอเปีย
Susto: ชาวละตินในสหรัฐ เม็กซิโก อเมริกากลาง และอเมริกาใต้
Taijin kyofusho: ญี่ปุ่น
Zār: เอธิโอเปีย, โซมาเลีย, อียิปต์, ซูดาน, อิหร่าน, และในสังคมแอฟริกาเหนือ กับตะวันออกกลาง อื่น ๆ
รายชื่อตาม DSM-5

DSM ฉบับที่ 5 จัดให้กลุ่มอาการต่อไปนี้เป็นแนวคิดทางวัฒนธรรมของความทุกข์ (cultural concepts of distress) ซึ่งใกล้เคียงกันมากกับอาการป่วยทางวัฒนธรรม
| ชื่อ | พื้นที่/ประชากร |
| --- | --- |
Ataque de nervios: ผู้พูดภาษาสเปน (Hispanophone) เช่นเดียวกันกับ ฟิลิปปินส์
กลุ่มอาการธาต (Dhat syndrome): อนุทวีปอินเดีย
Khyâl cap: กัมพูชา
Ghost sickness: ชนพื้นเมืองอเมริกัน
Kufungisisa: ซิมบับเว
Maladi moun: เฮติ
Nervios: ละตินอเมริกา, ชาวละตินในสหรัฐอเมริกา
Shenjing shuairuo: จีนฮั่น
Susto: ชาวละตินในสหรัฐอเมริกา; เม็กซิโก, อเมริกากลาง และ อเมริกาใต้
Taijin kyofusho: ญี่ปุ่น
รายชื่อตาม ICD-10

ICD ฉบับที่ 10 จัดให้กลุ่มอาการต่อไปนี้เป็นโรคทางวัฒนธรรม (culture-specific disorders)
| ชื่อ | พื้นที่/ประชากร |
| --- | --- |
แล่นทุ่ง หรือ อาม็อก (Amok)]: เอเชียอาคเนย์ และ ออสโตรนีเชียน
กลุ่มอาการธาต (Dhat syndrome) หรือ ธาตุ (dhātu), shen-kʼuei, jiryan: อินเดีย; ไต้หวัน
โรคหำหด หรือ โคโร (Koro), suk yeong, jinjin bemar: เอเชียอาคเนย์, อินเดีย, จีน
บ้าจี้ หรือ ลาตาห์ (Latah): มาเลเซีย และ อินโดนีเซีย
Nervios, nerfiza, nerves, nevra: อียิปต์; กรีซ; ยุโรปเหนือ; เม็กซิโก, อเมริกากลาง และ อเมริกาใต้
Pa-leng (frigophobia): ไต้หวัน; เอเชียอาคเนย์
Pibloktoq (Arctic hysteria): อินูอิตที่อาศัยแถบวงแหวนอาร์กติก
Susto, espanto: เม็กซิโก, อเมริกากลาง และ อเมริกาใต้
Taijin kyofusho, shinkeishitsu (anthropophobia): ญี่ปุ่น
Ufufuyane, saka: เคนยา; แอฟริกาใต้ (ใน Bantu, Zulu และกลุ่มที่เกี่ยวข้อง)
Uqamairineq: อินูอิตที่อาศัยแถบวงแหวนอาร์กติก
Fear of Windigo: Indigenous people of north-east America
แห่งข้อมูลอื่น

Kleinman, Arthur (1991), Rethinking psychiatry: from cultural category to personal experience, New York: Free Press, ISBN 978-0-02-917441-8, สืบค้นเมื่อ 8 January 2011
Landy, David, บ.ก. (1977), Culture, Disease, and Healing: Studies in Medical Anthropology, New York: Macmillan, ISBN 978-0-02-367390-0
Launer, John (November 2003). "Folk illness and medical models". QJM. 96 (11): 875–876. doi:10.1093/qjmed/hcg136. PMID 14566046.
Simons, Rondald C; Hughes, Charles C, บ.ก. (1985), The Culture-Bound Syndromes: Folk Illnesses and Anthropological Interest, Dordrecht, Holland: D. Reidel Publishing Co, ISBN 978-90-277-1858-7, สืบค้นเมื่อ 9 September 2010 Paperback ISBN 90-277-1859-8
Rebhun, L.A (2004), "Culture-Bound Syndromes",  ใน Ember, Carol R.; Ember, Melvin (บ.ก.), Encyclopedia of Medical Anthropology: Health and Illness in the World's Cultures, New York: Klower Academic/Plenum Publishers, pp. 319–327, ISBN 978-0-306-47754-6, สืบค้นเมื่อ 9 September 2010 (Note: Different preview pages result in the full chapter being viewable from the title link).
Kirmayer, L. J. (2001), "Cultural variations in the clinical presentation of depression and anxiety: implications for diagnosis and treatment.", Journal of Clinical Psychiatry, 62: 22–30, PMID 11434415
Bures, Frank (2016). The Geography of Madness: Penis Thieves, Voodoo Death, and the Search for the Meaning of the World's Strangest Syndromes Hardcover. Melville House. ISBN 978-1612193724.
การรุกเบลเกรด

การรุกเบลเกรดหรือปฏิบัติการการรุกทางยุทธศาสตร์เบลเกรด (แม่แบบ:Lang-sh-Latn, Београдска операција; รัสเซีย: Белградская стратегическая наступательная операция, Belgradskaya strategicheskaya nastupatel'naya operatsiya) (14 กันยายน ค.ศ. 1944 – 24 พฤศจิกายน ค.ศ. 1944) เป็นปฏิบัติการทางทหารในซึ่งเบลเกรดได้รับการปลดปล่อยจากกองทัพเวร์มัคท์ของเยอรมันด้วยความพยายามร่วมมือกันของกองทัพแดงแห่งโซเวียต พลพรรคยูโกสลาเวีย และกองทัพประชาชนบัลแกเรีย กองกำลังโซเวียตและหน่วยทหารอาสาท้องถิ่นได้เริ่มแบ่งแยกกันแต่ได้ปฏิบัติการร่วมกันอย่างมีอิสระเมื่อได้ทำลายการควบคุมของเยอรมันในกรุงเบลเกรดและท้ายที่สุดก็ถูกบังคับให้ล่าถอย การวางแผนสู้รบคือการประสานงานกันอย่างราบรื่นในหมู่ผู้นำบัญชาการและปฏิบัติการนั้นส่วนใหญ่ได้ถูกมอบสิทธิ์ผ่านความร่วมมือกันทางยุทธวิธีระหว่างยอซีป ตีโตและโจเซฟ สตาลิน เมื่อเริ่มต้นขึ้นในเดือนกันยายน ค.ศ. 1944  การเตรียมการสู้รบเหล่านี้ได้อนุญาตให้กองกำลังบัลแกเรียได้มีส่วนร่วมในปฏิบัติการทั่วดินแดนยูโกสลาเวีย, ซึ่งจะเพิ่มความสำเร็จทางยุทธศาสตร์,ในขณะที่ความขัดแย้งทางการทูตได้ทวีคูณมากขึ้น
วัตถุประสงค์หลักของการรุกเบลเกรดคือการมุ่งหมายไปที่ดินแดนเซอร์เบียภายใต้การยึดครองของเยอรมัน การเข้ายึดกรุงเบลเกรดเป็นยุทธศาสตร์การโอบล้อมในคาบสมุทรบอลข่านและตัดเส้นสายการสื่อสารของเยอรมันระหว่างกรีซและฮังการี หัวหอกของการรุกได้ถูกปฏิบัติการโดยแนวรบยูเครนที่ 3 ของโซเวียตในการประสานงานกับกองทัพกลุ่มที่ 1 ของยูโกสลาฟและกองทัพเหล่าที่สิบสี่ ในเวลาเดียวกัน ปฏิบัติการในทางใต้ได้รวมไปถึงกองทัพที่สองของบัลแกเรีย และกองทัพเหล่าที่ 13 ของยูโกสลาฟ และการบุกโจมตีของแนวรบยูเครนที่ 2 ทางตอนเหนือของชายแดนยูโกสลาเวียและบัลแกเรียเพื่อเพิ่มแรงกดดันต่อกองบัญชาการเยอรมัน  มีการต่อสู้ที่ทวีความรุนแรงระหว่างกองกำลังบัลแกเรียและฝ่ายต่อต้านพลพรรคของรัฐปกครองของเยอรมันในมาซิโดเนียซึ่งได้แสดงให้เห็นถึงปฏิบัติการสู้รบทางตอนใต้ของการทัพนี้
เดอะพาวเวอร์ออฟเดอะดรีม

"เดอะพาวเวอร์ออฟเดอะดรีม" (อังกฤษ: The Power of the Dream) คือเพลงประกอบพิธีเปิดการแข่งขีนกีฬาโอลิมปิก 1996 ณ เมืองแอตแลนตา รัฐจอร์เจีย สหรัฐอเมริกา เป็นผลงานการขับร้องของเซลีน ดิออน นักร้องสาวชาวแคนาดา เพลงดังกล่าวเป็นผลงานการประพันธ์ร่วมกันของเดวิด ฟอสเตอร์และเบบีเฟซ ได้ออกจำหน่ายรูปแบบซิงเกิลในประเทศญี่ปุ่น ในวันที่ 20 สิงหาคม พ.ศ. 2539 บทเพลงดังกล่าวเซลีนได้ขับร้องในพิธีเปิดโดยมีผู้ชมในสนามกว่าหนึ่งแสนคนและถ่ายทอดโทรทัศน์ไปยังผู้ชมกว่า 500 ล้านคนทั่วโลก โดยเธอปฏิเสธเงินที่ได้จากการแสดงดังกล่าวและมอบให้กับนักกีฬาชาวแคนาดา
เดอะพาวเวอร์ออฟเดอะดรีมขึ้นสู่อันดับสูงสุดที่ 30 ในออริกอนชาร์ตของประเทศญี่ปุ่น และได้รับรางวัลแผ่นเสียงทองคำสำหรับยอดจำหน่ายกว่า 75,000 ชุด แม้ว่าเพลงนี้ไม่ได้ออกจำหน่ายหรือเผยแพร่แบบซิงเกิลในประเทศอื่น ๆ หากแต่ยังได้รับความนิยมและขึ้นชาร์ตแอร์เพลย์อื่น ๆ
เพลงนี้ได้รับการบรรจุในอัลบั้ม ฟอลลิงอินทูยู ฉบับพิเศษในเอเชียและออสเตรเลีย และบรรจุในแผ่นซิงเกิลเพลง "บีคอสยูเลิฟด์มี",  "อิตส์ออลคัมมิงแบ็กทูมีนาว" และ "ออลบายมายเซลฟ์" นอกจากนี้ยังได้รับการบรรจุลงอัลบั้มรวมเพลง อัลบั้มเพลงฮิต และอัลยั้มพิเศษอื่น ๆ เช่น มายเลิฟ: เอสเซนเชียลคอลเลกชัน เป็นต้น
รายชื่อเพลง

"เดอะพาวเวอร์ออฟเดอะดรีม" – 4:30
"อิตส์ออลคัมมิงแบ็กทูมีนาว" – 7:37
ชาร์ตและรางวัล > ชาร์ต

| Chart (1996) | Peak position |
| --- | --- |
Japanese Singles Chart: 30
ชาร์ตและรางวัล > รางวัล

| Country | Certification |
| --- | --- |
Japan: Gold
สนธิสัญญากำลังนิวเคลียร์พิสัยกลาง

| สนธิสัญญาระหว่างสหรัฐอเมริกากับสหภาพสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตว่าด้วยการกำจัดขีปนาวุธพิสัยกลางและพิสัยสั้นกว่าของสองประเทศ |
| --- | --- |
มีฮาอิล กอร์บาชอฟและโรนัลด์ เรแกนลงนามสนธิสัญญา
ประเภท: การลดอาวุธนิวเคลียร์
วันลงนาม: 8 ธันวาคม 2530 เวลา 13:45
ที่ลงนาม: ทำเนียบขาว วอชิงตัน ดี.ซี.
วันมีผล: 1 มิถุนายน 2531
เงื่อนไข: สหภาพโซเวียตกับสหรัฐให้สัตยาบัน
วันหมดอายุ: 1 กุมภาพันธ์ 2562
ผู้ลงนาม:  สหภาพโซเวียต: มีฮาอิล กอร์บาชอฟ  สหรัฐ: โรนัลด์ เรแกน
ภาษา: อังกฤษและรัสเซีย
Text of the INF Treaty
สนธิสัญญากำลังนิวเคลียร์พิสัยกลาง (อังกฤษ: Intermediate-Range Nuclear Forces Treaty) มีชื่ออย่างเป็นทางการว่า สนธิสัญญาระหว่างสหรัฐอเมริกากับสหภาพสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตว่าด้วยการกำจัดขีปนาวุธพิสัยกลางและพิสัยสั้นกว่าของสองประเทศ (อังกฤษ: Treaty Between the United States of America and the Union of Soviet Socialist Republics on the Elimination of Their Intermediate-Range and Shorter-Range Missiles) เป็นความตกลงควบคุมอาวุธในปี 2530 ระหว่างสหรัฐกับสหภาพโซเวียต (และรัฐสืบทอดได้แก่ สหพันธรัฐรัสเซีย) มีการลงนามในกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. โดยประธานาธิบดีโรนัลด์ เรแกน และเลขาธิการมีฮาอิล กอร์บาชอฟเมื่อวันที่ 8 ธันวาคม 2530 วุฒิสภาสหรัฐอนุมัติสนธิสัญญาฯ เมื่อวันที่ 27 พฤษภาคม 2531 และเรแกนและกอร์บาชอฟให้สัตยาบันเมื่อวันที่ 1 มิถุนายน 2531
สนธิสัญญาฯ กำจัดขีปนาวุธทิ้งตัวและขีปนาวุธร่อนที่ตั้งอยู่บนพื้นดินทั้งปวง ตลอดจนเครื่องยิงขีปนาวุธ ที่มีพิสัย 500–1,000 กิโลเมตร (พิสัยกลางสั้น) และ 1,000–5,500 กิโลเมตร (พิสัยกลาง) สนธิสัญญาฯ ไม่ครอบคลุมขีปนาวุธที่ยิงจากอากาศหรือทะเล ภายในเดือนพฤษภาคม 2534 มีขีปนาวุธถูกกำจัด 2,692 ลูก ตามด้วยการตรวจสอบยืนยันในพื้นที่เป็นเวลา 10 ปี
ประธานาธิบดีสหรัฐ ดอนัลด์ ทรัมป์ ประกาศถอนสหรัฐจากสนธิสัญญาฯ โดยอ้างว่ารัสเซียไม่ปฏิบัติตาม เมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2561 สหรัฐระงับสนธิสัญญาดังกล่าวอย่างเป็นทางการในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2562 เช่นเดียวกับรัสเซียอีกหนึ่งวันถัดมา
สารบัญแฟ้มฮิปปาร์โคส

สารบัญแฟ้มฮิปปาร์โคส (Hipparcos Catalog) เป็นสารบัญแฟ้มดาวฤกษ์ที่มีดาวฤกษ์ 118,218 ดวง มักเรียกชื่อด้วยตัวย่อว่า HIP
ภาพรวม

สารบัญแฟ้มนี้ได้รับการเผยแพร่ในเดือนมิถุนายน 1997 โดยรวบรวมผลจากการสังเกตการณ์ดาวฤกษ์ 4 ปีโดยดาวเทียมฮิปปาร์โคส ซึ่งเป็นดาวเทียมดาราศาสตร์ขององค์การอวกาศยุโรปที่ถูกส่งไปในปี 1988 มีลักษณะเฉพาะด้วยการรวมข้อมูลเช่น พารัลแลกซ์ดาวฤกษ์ที่มีความแม่นยำและครอบคลุมมากกว่าข้อมูลที่ได้รับจากการสังเกตการณ์ภาคพื้นดินในอดีตที่ผ่านมา โชติมาตรปรากฏจำกัดอยู่ที่อันดับ 12.4 แต่ดาวที่สว่างกว่าอันดับ 9 นั้นสังเกตได้ดีและมีความเที่ยงตรงสูง
ความเที่ยงตรงในการสังเกตการณ์ตำแหน่งของดาวฤกษ์ที่สว่างกว่าอันดับ 9 คือ 0.77 มิลลิพิลิปดา (ไรต์แอสเซนชัน) และ 0.64 มิลลิพิลิปดา (เดคลิเนชัน) โดยเฉลี่ย แม้ว่าจะแตกต่างกันไปตามตำแหน่งบนทรงกลมท้องฟ้า ความแม่นยำของพารัลแลกซ์ดาวฤกษ์สำหรับดาวฤกษ์ที่สว่างกว่าอันดับ 9 คือ 0.97 มิลลิพิลิปดาโดยเฉลี่ย ซึ่งสอดคล้องกับความสามารถในการวัดระยะทางของดาวฤกษ์ที่ระยะห่างประมาณ 100 พาร์เซกด้วยความแม่นยำ 10% มีดาว 20,853 ดวงที่มีความคลาดเคลื่อนของระยะทางน้อยกว่า 10% และดาว 49,399 ดวงที่มีความคลาดเคลื่อนน้อยกว่า 20% ความแม่นยำของการเคลื่อนที่ที่เหมาะสมคือ 0.88 มิลลิพิลิปดา/ปี และ 0.74 มิลลิพิลิปดา/ปี (ตามแนวเดคลิเนชัน) โดยเฉลี่ย หลังจากปี 1997 การวิเคราะห์สภาพของดาวเทียมและการปรับเทียบอุปกรณ์สังเกตการณ์ยังคงดำเนินต่อไป และทำการวิเคราะห์ซ้ำรวมถึงผลกระทบต่าง ๆ ผลลัพธ์ได้รับการตีพิมพ์ในชื่อในปี 2007
ในเวลาเดียวกันสารบัญแฟ้มทือโกก็ได้รับการรวบรวมขึ้นมาด้วย อย่างไรก็ตาม เนื่องจากสารบัญแฟ้มทือโกอิงตามข้อมูลการสังเกตจากอุปกรณ์ช่วยการสังเกตและยืนยันสภาพของดาวเทียมฮิปปาร์โคส สารบัญแฟ้มฮิปปาร์โคสจึงมีความเที่ยงตรงของตำแหน่งที่สูงกว่าสารบัญแฟ้มทือโกมาก อย่างไรก็ตามสารบัญแฟ้มทือโก และ สารบัญแฟ้มทือโก 2 ที่วิเคราะห์ใหม่มีดาวจำนวนมาก รวมถึงดาวที่จางกว่าในสารบัญแฟ้มของ ฮิปปาร์โคส ดังนั้นดาวเหล่านี้จึงมีประโยชน์มากสำหรับวัตถุประสงค์บางอย่าง
สารบัญแฟ้มฮิปปาร์โคสได้เพิ่มจำนวนดาวฤกษ์ที่มีการวัดระยะห่างจากโลกขึ้นมาอย่างมาก นอกจากนี้ข้อมูลยังเปิดเผยต่อสาธารณะและเข้าถึงได้ง่าย จึงถูกนำไปใช้ในลักษณะต่าง ๆ และมีมูลค่าสูง ได้มีการตีพิมพ์หนังสือที่รวบรวมโดยมิเชล เพอรีแมน ซึ่งเป็นผู้จัดการโครงการดาวเทียมฮิปปาร์โคส
วิตกจริต

บทความนี้เกี่ยวกับลักษณะบุคลิกภาพตามหลักจิตวิทยา สำหรับความผิดปกติทางจิตที่มีชื่อภาษาอังกฤษคล้าย ๆ กันว่า neurosis ดูที่ โรคประสาท
ในการศึกษาทางจิตวิทยา วิตกจริต (Neuroticism) เป็นลักษณะบุคลิกภาพ (personality trait) ที่แสดงออกเป็นความวิตกกังวล ความหวาดกลัว การมีอารมณ์แปรปรวน ความกลุ้มใจ ความอิจฉาริษยา ความขัดข้องใจ และความเหงา คือมีอารมณ์ไม่เสถียร
บุคคลที่ได้คะแนนสูงในลักษณะบุคลิกภาพนี้ จะมีโอกาสสูงกว่าโดยเฉลี่ยที่จะประสบกับอารมณ์เชิงลบต่าง ๆ เช่น ความวิตกกังวล ความหวาดกลัว ความอิจฉาริษยา ความรู้สึกผิด และความซึมเศร้า
จะมีปฏิกิริยาที่แย่กว่าต่อสิ่งที่ก่อความเครียด และมีโอกาสสูงกว่าที่จะเห็นเหตุการณ์ปกติธรรมดาว่าเป็นภัย และความขัดข้องใจเล็ก ๆ น้อย ๆ ว่าเป็นเรื่องยากถึงให้สิ้นหวัง
บ่อยครั้งจะมีความรู้สึกสำนึกตนหรือประหม่ามากเกินไป และขี้อาย และอาจจะมีปัญหาห้ามอารมณ์ชั่ววูบและผัดผ่อนการสนองความต้องการ
ลักษณะบุคลิกภาพเช่นนี้เป็นปัจจัยเสี่ยงต่อความผิดปกติทางจิต (mental disorder) หลายอย่างที่สามัญที่สุด
รวมทั้งภาวะซึมเศร้า โรคกลัว โรคตื่นตระหนก (panic disorder) โรควิตกกังวลอื่น ๆ และการติดสารเสพติด ซึ่งเป็นอาการที่เคยวินิจฉัยว่าเป็นโรคประสาท (neurosis)
ความเสถียรทางอารมณ์

ในนัยตรงกันข้าม บุคคลที่ได้คะแนนต่ำทางลักษณะบุคลิกภาพนี้ จะมีอารมณ์ที่เสถียรกว่า และมีปฏิกิริยาน้อยกว่าต่อความเครียด
มักจะเป็นบุคคลที่นิ่ง ๆ มีอารมณ์สม่ำเสมอ และมีโอกาสน้อยกว่าที่จะรู้สึกตึงเครียดหรือว้าวุ่น
แม้ว่าจะไม่มีอารมณ์เชิงลบมาก แต่ก็ไม่แน่ว่าจะมีอารมณ์เชิงบวกมาก
เพราะว่า การมีอารมณ์เชิงบวกมากเป็นลักษณะบุคลิกภาพอีกอย่างหนึ่งที่เรียกว่า ความสนใจต่อสิ่งภายนอก (extraversion หรือ extroversion) คือ เป็นผู้ที่มักใส่ใจในเรื่องภายนอก
ดังนั้น ผู้ที่มักใส่ใจในเรื่องภายนอกที่มีลักษณะบุคลิกภาพนี้ด้วย จะมีทั้งอารมณ์เชิงบวกและเชิงลบสูง
บุคคลที่มีคะแนนต่ำในลักษณะบุคลิกภาพนี้ (โดยเฉพาะผู้ที่มักใส่ใจในเรื่องภายนอก) มักจะรายงานว่ามีความสุขความพอใจในชีวิตที่ดีกว่า