stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ฮิปฮอปไทย
ประวัติศาสตร์

ต้นกำเนิดของเพลงฮิปฮอปของไทยสามารถสืบย้อนกลับไปได้ถึงช่วงกลางทศวรรษ 1980 "หมูแข้งทอง" ของมิสเตอร์แตงโม (ปรัชญา ศรีธัญญรัตน์) เมื่อปี 2528 ซึ่งกล่าวถึงอดีตยอดนักมวยไทยชื่อดังในอดีตอย่าง หมู ผุดผาดน้อย วรวุฒิ เจ้าของฉายา หมูแข้งทอง ได้รับการยกย่องว่าเป็นเพลงฮิปฮอปไทยเพลงแรก อย่างไรก็ตาม ก่อนหน้านั้นก็มีเพลงป็อปของไทยที่มีท่อนแร็ปอยู่ในเนื้อเพลง เช่น "เบื่อคนบ่น" ของ เอก ธเนศ วรากุลนุเคราะห์ และ "มันแปลกดีนะ" ของ เต๋อ เรวัต พุทธินันทน์
วงการฮิปฮอปในประเทศไทยเริ่มต้นขึ้นเมื่อช่วงต้นทศวรรษ 1990 โดยมีนักร้องที่มีชื่อเสียงเช่นเจตริน วรรธนะสิน และทัช ณ ตะกั่วทุ่ง วงดนตรีฮิปฮอปไทยวงแรกอย่าง TKO (Technical Knock Out) ได้เซ็นสัญญากับค่ายคีตา เรคคอร์ดส และออกอัลบั้มแรกของพวกเขาในปี 2536 คือ Original Thai Rap ซึ่งโปรดิวซ์โดยกมล สุโกศล แคลปป์ (ต่อมาคือหนึ่งในผู้ก่อตั้งค่ายเบเกอรี่มิวสิคและวงพรู) แต่ไม่ประสบความสำเร็จในด้านรายได้ โดยได้รับอิทธิพลจากแนวเพลงฮิปฮอปของสหรัฐอเมริกา
อัลบั้มแรกของโจอี้ บอยกับเบเกอรี่มิวสิคที่มีชื่อเดียวกัน เป็นเพลงฮิปฮอปที่ได้รับอิทธิพลจากเพลงแนว R&B และเร็กเก กลายเป็นเพลงฮิตในสถานีวิทยุของไทยในช่วงกลางทศวรรษ 1990 ด้วยเหตุนี้ โจอี้ บอยจึงได้รับการขนานนามว่าเป็น เจ้าพ่อแห่งวงการฮิปฮอปไทย
หนึ่งในศิลปินเพลงฮิปฮอปใต้ดินอย่างดาจิมโด่งดังมากในหมู่ผู้ฟังเพลงใต้ดินในช่วงต้นทศวรรษ 2000 เขาได้เซ็นสัญญากับจีนี่ เรคคอร์ดในเครือจีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ และได้ออกอัลบั้มบนดินชุดแรกของเขาอย่าง แร็พไทย  ที่ประสบความสำเร็จทั้งด้านกระแสและรายได้
ในช่วงทศวรรษ 2000 วงดนตรีแร็ปอย่างเซาท์ไซด์ , สิงห์เหนือเสือใต้, บุดด้า เบลส และไทยเทเนี่ยม ได้รับความนิยมในหมู่แฟนเพลงฮิปฮอปเป็นหลัก
นับตั้งแต่ที่กลายมาเป็นแนวเพลงกระแสหลักในช่วงทศวรรษ 2010 ฮิปฮอปของไทยก็กลายเป็นหนึ่งในแนวเพลงที่ได้รับความนิยมมากที่สุดในยุคอินเทอร์เน็ตและการสตรีม โดยมีศิลปินอย่าง Illslick, D GERRARD, ยังโอม, Younggu, PMC และ RachYO
กลางปี 2564 "ทน" ซิงเกิลจากดูโอ สไปร์ท x GUYGEEGEE เปิดตัวในอันดับที่ 89 บน Billboard Global
ในเดือนตุลาคม 2564 กอล์ฟ ฟักกลิ้งฮีโร่ และมิลลิ ได้ปล่อยซิงเกิล "Mirror Mirror" โดยมีชางบินจากวงสเตรย์คิดส์ วงบอยแบนด์จากประเทศเกาหลีใต้มาร่วมฟีทเจอริงด้วย ด้วยแอพติ๊กต็อกที่มีส่วนทำให้เพลงนี้ได้รับความนิยมไปทั่วโลก มิวสิควิดีโอเพลง "Mirror Mirror" จึงมียอดวิวถึง 53 ล้านวิวในเดือนกุมภาพันธ์ 2565
แร็ป-ฮิปฮอปต่อสังคมไทย

สิ่งที่ทำให้ดนตรีแร็ปในประเทศไทยเป็นเริ่มที่นิยมนั้น ส่วนหนึ่งเป็นเรื่องของกระแสหรือค่านิยมจากการรับวัฒนธรรมดนตรีแร็ป-ฮิปฮอป จากสหรัฐอเมริกามาในยุค 90s แต่ถ้ามองอีกมุมหนึ่งจะเห็นได้ว่า ความเป็นดนตรีแร็ปและเอกลักษณ์ในตัวดนตรีมีเสน่ห์ดึงดูดใจผู้คนเป็นอย่างมาก ด้วยรูปแบบเพลง จังหวะสไตล์ต่าง ๆ เนื้อหาและภาษาที่ให้อิสระศิลปินในการจินตนาการ และใช้ความคิดสร้างสรรค์สร้างกลอนด้นเป็นบทกวีและบทเพลง ปัจจัยเหล่านี้มีส่วนอย่างมากที่ทำให้คนไทยให้ความสนใจแนวดนตรีชนิดนี้มากขึ้น
เสน่ห์ของดนตรีแร็ปที่สำคัญคือการมีรากฐานมาจากการเล่าเรื่องชีวิต ปัญหาของสังคม ความรุนแรง ยาเสพติด และความไม่ยุติธรรม การเสพดนตรีแร็ปจึงเปรียบเสมือนการที่ได้พูดได้ฟังสิ่งที่เป็นจริง โดยใช้เสียงเพลงปลดปล่อยตัวเองออกจากสังคมที่เราถูกปิดกั้น และนี่จึงเป็นอีกสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เพลงแร็ปได้รับความนิยมมากขึ้นในประเทศไทย ทั้งนี้ส่วนหนึ่งอาจเป็นเพราะคนไทยส่วนมากถูกกดดันด้วยกรอบทางวัฒนธรรมและประเพณีดั้งเดิม ที่ถูกสอนให้เชื่อฟังคำสั่งของผู้ใหญ่ ผู้มีอำนาจ การที่ประชาชนและสื่อถูกควบคุมการแสดงความเห็น ความเชื่อ ด้วยตัวบทกฎหมายที่ห้ามการวิพากษ์วิจารณ์รัฐและบุคคลบางกลุ่มเพื่อความสงบเรียบร้อย ประชาชนจึงไม่มีอิสระในการแสดงความคิดเห็นต่อสังคม หรือแม้แต่แลกเปลี่ยนความเห็นในที่สาธารณะได้อย่างอิสระ ดนตรีแร็ปจึงเข้ามาทำหน้าที่เป็นช่องทางให้ผู้คนได้ปลดปล่อยสะท้อนปัญหาในใจของคนด้วยกลอนเพลง เสียงเพลง และจังหวะดนตรี
การจัดการประชันแร็ป หรือ Rap Battle ในประเทศไทย เช่น รายการ SEA Hiphop Audio Battle, Rap Is Now, Rythm Fight, The Rapper ฯลฯ แสดงให้เห็นชัดถึงการเปิดกว้างของสังคมต่อแนวเพลงแร็ป ในปัจจุบัน ส่วนหนึ่งอาจเป็นเหตุผลทางธุรกิจที่ตอบรับต่อกระแสดนตรีแร็ปที่มาแรง แต่อีกส่วนหนึ่งเป็นเรื่องของแนวดนตรีแร็ปที่สำคัญ ที่ให้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นโดยไม่ต้องกลัวเรื่องกรอบของสังคม แต่เป็นการโชว์ความดิบและความฉลาดของผู้สร้างกลอนแร็ป ทำให้คนรุ่นใหม่ได้กล้าคิด กล้าแสดงออก ในการเรียบเรียงคำพูดสดเพื่อโต้ตอบกันให้ตรงกับจังหวะดนตรี การจัดการแข่งขันดนตรีแร็ปรายการต่าง ๆ ดังที่เห็นในปัจจุบัน คือ การให้คนรุ่นใหม่ได้มีเวทีแสดงออก มีความคิดสร้างสรรค์พัฒนากลอนและภาษาแร็ป ที่ต้องเรียบเรียงคำพูดสดในขณะนั้นเพื่อโต้ตอบกัน การประชันแร็ปนั้นยาก เพราะเป็นการปะทะคารมที่ต้องใช้สมาธิอย่างมากในการคิดกลอนเพลงและภาษาออกมาเป็นท่อนแร็ป และต้องคิดเนื้อร้องให้ตรงกับจังหวะดนตรี
เพลงแร็ปที่น่าจะเป็นที่รู้จักและสร้างข้อถกเถียงในสังคมไทยยุคปัจจุบันที่เด่นชัดที่สุด คงไม่พ้นปรากฏการณ์เพลงแร็ป ประเทศกูมี ที่มียอดวิวในยูทูบถึงเกือบ 80 ล้านวิว (มิถุนายน 2563) ซึ่งน่าจะมียอดวิวสูงที่สุดของเพลงแร๊ปไทย โดยมีจุดเด่น คือ เนื้อหา ภาษา และมิวสิควีดีโอที่เป็นการจำลองเหตุการณ์ 6 ต.ค. 2519 จากภาพที่ได้รางวัลพูลิตเซอร์ปี 2520 ซึ่งสะท้อนความคิดเห็นที่มีต่อสังคมไทยจากศิลปินแร็ปที่มีจุดร่วมคือต่อต้านเผด็จการ เนื้อหาของเพลง ประเทศกูมี สะท้อนปัญหาที่เป็นจริงทั้งจากในอดีตและดำเนินมาถึงปัจจุบัน ทั้งปัญหาเรื่องโครงสร้างทางการเมือง การคอรัปชั่น ความไม่ยุติธรรมของกระบวนการยุติธรรม โดยมีการใช้คำหยาบคาย แต่กลุ่มศิลปินเชื่อมั่นในแนวคิดเรื่องคนเท่ากันและระบอบประชาธิปไตย จึงกล้าต่อสู้และยืนยันในการแสดงออกโดยเปิดเผยชื่อและหน้าตาของศิลปินกลุ่มนี้ ซึ่งได้แก่ Liberate p, Jacoboi, Dif kid, Nil lhohitz, Hockhacker, ET, K.aglet และ G-bear
ดนตรีแทร๊ป ในประเทศไทย > รายชื่อศิลปินในค่าย #Studio

KANTAIIBOI
U4
40F
“ผมอยากทำโปรดักชันดี ๆ โปรดักชันที่ยิ่งใหญ่ แต่คิดราคาบ้านเรา”
“ผมภูมิใจในความเป็นอีสาน ความเป็นอีสานและดนตรีอีสานคือส่วนหนึ่งที่ทำให้ตัวผมได้มีวันนี้ ที่ทุกคนรู้จักผมก็เพราะดนตรีอีสานที่นำมาผสมกับศาสตร์ของเมืองนอก ผมใช้ชีวิตอยู่กับวิถีอีสานมาแบบล้านเปอร์เซ็นต์ กล้าพูดได้เลยว่าถ้าเป็นสิ่งที่เกี่ยวข้องกับความเป็นอีสาน ไม่มีอะไรที่ผมยังไม่เคยทำ มันคือบรรยากาศอีสาน สิ่งนี้แหละครับที่หล่อหลอมให้ผมกลายเป็น Esan Ambian”
เชิงอรรถและอ้างอิง

↑  "เพลงแร็พไทยในยุคแรกๆ - Hip-Hop". sites.google.com. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2020-10-29. สืบค้นเมื่อ 2021-06-07.
↑  kyobo (2015-03-16). "ย้อนวันวาน TKO ต้นฉบับวงแรป วงแรกของไทย". Mthai.com. สืบค้นเมื่อ 2018-12-18.
↑  "JOEY BOY - thai hiphop superstar - Luxury Sunglasses, Designer Sunglasses | Finest Seven". Luxury Sunglasses, Designer Sunglasses | Finest Seven (ภาษาอังกฤษแบบบริติช). 2015-11-24. สืบค้นเมื่อ 2018-04-28.
↑  "Thaitanium releases sixth album: "Still Resisting" | CNN Travel". Travel.cnn.com. 2010-06-11. สืบค้นเมื่อ 2014-02-25.[ลิงก์เสีย]
↑  Pradh (2017-12-01). "ทำความรู้จัก "ปู่จ๋าน ลองไมค์" แร็ปเปอร์ร้อยล้านวิว กับผลงานที่มัดใจผู้ฟัง". sanook.com. สืบค้นเมื่อ 2018-12-18.
↑  "เปิดใจ "สไปรท์ - กาย" ไม่คาดคิด เพลง "ทน" ทะยานติดชาร์ตโลก เผยชีวิตเส้นทางแร็ปเปอร์". PPTV HD. 2021-05-27. สืบค้นเมื่อ 2021-08-11.
↑  Carmen Chin (2021-10-29). "Stray Kids' Changbin teams up with Thai rappers F.HERO and MILLI on 'Mirror Mirror'". nme.com/en_asia/. สืบค้นเมื่อ 2022-02-16.
↑  ประวัติสไปรท์แร็พไทยเกม หอย ทาก วิ่ง แข่ง V1.9.1
↑  NINO interview at Cutzradio
↑  2018 แร็ปเปอร์ครองเมือง! เปิดตัว "YUPP!" ค่ายฮิปฮอปสายเลือดใหม่เตรียมสั่นสะเทือนวงการ
↑  1MILL interview at Cutzradio
↑  #Studio
↑  BEHIND CYPHER : ESAN AMBIAN บีทเมกเกอร์ส่งตรงบรรยากาศจากอีสาน | RAP IS NOW
แหล่งข้อมูลอื่น

“Hip Hop” ในไทยเริ่มจากไหน ทำไมถึงดังมาจนทุกวันนี้! ข้อมูลจาก TheHippoThai.com LINE TODAY.
บีดับเบิลยูเอฟ กรังด์ปรีซ์

| --- | --- |
ชื่อก่อนหน้า: เวิลด์แบดมินตันกรังด์ปรีซ์ (ค.ศ. 2006)
กีฬา: แบดมินตัน
ก่อตั้ง: ค.ศ. 2007
ยุบ: ค.ศ. 2017
แทนที่โดย: บีดับเบิลยูเอฟ เวิลด์ทัวร์ (ค.ศ. 2018)
บีดับเบิลยูเอฟ กรังด์ปรีซ์โกลด์และกรังด์ปรีซ์ (อังกฤษ: BWF Grand Prix Gold and Grand Prix) เป็นการแข่งขันแบดมินตันระดับเกรด 3 ซึ่งได้รับการอนุมัติโดยสหพันธ์แบดมินตันโลก (บีดับเบิลยูเอฟ) ผู้เล่นที่เป็นสมาชิกของทุกสมาคมภายใต้สหพันธ์แบดมินตันโลกสามารถเข้าร่วมแข่งขันได้ และผู้เล่นที่เข้าร่วมสามารถรับคะแนนอันดับโลกได้จากการแข่งขันนี้
ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2017 สหพันธ์แบดมินตันโลกได้ประกาศเปลี่ยนรูปแบบการแข่งขันใหม่โดยเริ่มในปี ค.ศ. 2018 รูปแบบการแข่งขันใหม่จะประกอบด้วยการแข่งขันหกระดับ
คุณสมบัติ > เงินรางวัล

การแข่งขันกรังด์ปรีซ์โกลด์มอบเงินรางวัลขั้นต่ำ 120,000 ดอลลาร์สหรัฐ ในขณะที่การแข่งขันกรังด์ปรีซ์มอบเงินรางวัลขั้นต่ำ 50,000 ดอลลาร์สหรัฐ สูตรการแจกเงินรางวัลจะเหมือนกับการแข่งขันซูเปอร์ซีรีส์
รายการการแข่งขัน

| การแข่งขัน | ฤดูกาล> 2007 | ฤดูกาล> 2008 | ฤดูกาล> 2009 | ฤดูกาล> 2010 | ฤดูกาล> 2011 | ฤดูกาล> 2012 | ฤดูกาล> 2013 | ฤดูกาล> 2014 | ฤดูกาล> 2015 | ฤดูกาล> 2016 | ฤดูกาล> 2017 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ออสเตรเลียนโอเพน |  |  | ● | ● | ● | ● | ● |  |  |  |  |
บิทบัวร์เกอร์โอเพน: ●
| บราซิลโอเพน |  |  |  |  |  |  |  | ● | ● | ● |  |
| บัลแกเรียโอเพน |  | ● |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| แคนาดาโอเพน |  |  |  | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● |
| ไชนามาสเตอส์ |  |  |  |  |  |  |  | ● | ● | ● | ● |
| ไชนีสไทเปมาสเตอส์ |  |  |  |  |  |  |  |  | ● | ● |  |
ไชนีสไทเปโอเพน: ●
ดัตช์โอเพน: ●
เยอรมันโอเพน: ●
| อินเดียโอเพน |  | ● | ● | ● |  |  |  |  |  |  |  |
| อินโดนีเซียนมาสเตอส์ |  |  |  | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● |  |
| โคเรียมาสเตอส์ |  |  |  | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● |
| ลอนดอนกรังด์ปรีซ์โกลด์ |  |  |  |  |  |  | ● |  |  |  |  |
มาเก๊าโอเพน: ●
| มาเลเซียมาสเตอส์ |  |  | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● |
| เม็กซิโกซิตีกรังด์ปรีซ์ |  |  |  |  |  |  |  |  | ● |  |  |
| นิวซีแลนด์โอเพน | ● | ● | ● |  |  |  | ● | ● | ● | ● | ● |
| ฟิลิปปินส์โอเพน | ● |  | ● |  |  |  |  |  |  |  |  |
รัสเชียนโอเพน: ●
| สก็อตติชโอเพน |  |  |  |  |  |  | ● | ● | ● | ● | ● |
| สวิสโอเพน |  |  |  |  | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● |
| ไซเอ็ด โมดี อินเตอร์เนชันแนล |  |  | ● | ● | ● | ● |  | ● | ● | ● | ● |
| ไทยแลนด์มาสเตอส์ |  |  |  |  |  |  |  |  |  | ● | ● |
| ไทยแลนด์โอเพน | ● | ● | ● |  | ● | ● | ● |  | ● | ● | ● |
| ยูเอสกรังด์ปรีซ์ |  |  |  |  |  |  |  | ● | ● |  |  |
ยูเอสโอเพน: ●
เวียดนามโอเพน: ●
กรังด์ปรีซ์
กรังด์ปรีซ์โกลด์
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ
Archived ธันวาคม 28, 2016 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
BWF Regulations for Grand Prix Events [ลิงก์เสีย]
บิเบลีย บันทึกไขปริศนาแห่งร้านหนังสือ

| --- | --- |
บิเบลีย บันทึกไขปริศนาแห่งร้านหนังสือ
ปกหนังสือไลต์โนเวลฉบับภาษาญี่ปุ่น เล่มที่ 1
ビブリア古書堂の事件手帖 (Biblia Koshodō no Jiken Techō)
แนว: รหัสคดี โรแมนติก
มังงะ
เขียนโดย: เอน มิคามิ
สำนักพิมพ์: แอสกีมีเดียเวิร์ก อนิแม็กบุ๊คส์
มังงะ
เขียนโดย: เอน มิคามิ (ผู้แต่งต้นฉบับ) ฮากุ โคชิจิมะ (ออกแบบตัวละคร)
สำนักพิมพ์: คาโดกาวะ
สำนักพิมพ์ภาคภาษาไทย: อนิแม็กบุ๊คส์
บิเบลีย บันทึกไขปริศนาแห่งร้านหนังสือ (ญี่ปุ่น: ビブリア古書堂の事件手帖) เป็นไลต์โนเวลญี่ปุ่นแนวสืบสวน ประพันธ์โดยเอน มิคามิและภาพประกอบโดยฮากุ โคชิจิมะ ได้รับการจัดจำหน่ายโดยมีเดียเวิร์กบุงโกะ (แอสกีมีเดียเวิร์ก) ตั้งแต่ ค.ศ. 2011 โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับหญิงสาวเจ้าของร้านหนังสือเก่าซึ่งพบกับเรื่องราวปริศนาที่เกี่ยวข้องกับหนังสือจากเหล่าลูกค้าของร้าน ไลต์โนเวลได้รับการตีพิมพ์กว่า 6.4 ล้านเล่มในประเทศญี่ปุ่นพร้อมได้รับการดัดแปลงเป็นมังงะและละครโทรทัศน์
เนื้อเรื่อง

โกระ ไดสุเกะ ชายหนุ่มว่างงานและประสบปัญหาในการอ่านหนังสือได้นำหนังสือรวมผลงานของโซเซกิของคุณยายที่เสียชีวิตซึ่งมีลายเซ็นที่คาดว่าเป็นของนัตซึเมะ โซเซกิมาประเมินที่ร้านหนังสือเก่าบิเบลียโดยได้พบกับชิโนคาวะ ชิโอริโกะ เจ้าของร้านหนังสือเก่าบิเบลียซึ่งอยู่ที่โรงพยาบาล ทั้งคู่ได้มีส่วนร่วมในการวิเคราะห์ปริศนาในหนังสือรวมผลงานของโซเซกิซึ่งเกี่ยวข้องกับคุณยายของไดสุเกะจนได้ข้อสรุป ต่อมาไดสุเกะได้เข้าทำงานในร้านหนังสือเก่าบิเบลียร่วมกับชิโอริโกะซึ่งต้องเข้าไปพัวพันกับปริศนาต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับหนังสือที่ผ่านเข้ามาในชีวิตของพวกเขา
ตัวละคร

ไดสุเกะเป็นผู้บรรยายเนื้อหาของเรื่อง ไดสุเกะประสบปัญหาในการอ่านหนังสือหลังจากที่เขาถูกยายตบหน้าจากการฝ่าฝืนคำสั่งที่ห้ามอ่านหนังสือในห้องของยายเมื่อยังเป็นเด็กและส่งผลให้เขามี "สภาพร่างกาย" ที่ต้องทรมานแม้ว่าเขาอยากที่จะอ่านหนังสือก็ตาม หลังจากเรียนจบมหาวิทยาลัยไดสุเกะหางานทำไม่ได้และอาศัยอยู่กับแม่ของเขาซึ่งเธอเรียกเขาว่า "ปลิงสุเกะ" หลังการเสียชีวิตของคุณยายเขาได้นำหนังสือ "รวมผลงานของโซเซกิ" มาประเมินราคาที่ร้านหนังสือเก่าบิเบลียและได้งานที่ร้านหลังจากการคลี่คลายปริศนาโดยชิโอริโกะ
ชิโอริโกะเป็นเจ้าของร้านหนังสือเก่าบิเบลียผู้ขี้อายแต่มีความรู้มากเกี่ยวกับหนังสือ เธอได้รับสืบทอดร้านจากคุณพ่อที่เสียชีวิตและประสบความสำเร็จในอาชีพ ในช่วงต้นของไลต์โนเวลเธออยู่ในโรงพยาบาลจากการทำร้ายของผู้ที่ต้องการแย่งชิงหนังสือ "บั้นปลาย" ของดาไซ โอซามุที่อยู่ในการครอบครองของเธอ ภายหลังจากการคลี่คลายปริศนาของหนังสือ "รวมผลงานของโซเซกิ" เธอได้ชวนให้ไดสุเกะเข้ามาเป็นพนักงานของร้าน
กระแสตอบรับ

ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2014 ไลต์โนเวลได้รับการตีพิมพ์มากกว่า 6 ล้านเล่ม และได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัลนักเขียนแนวรหัสคดีแห่งประเทศญี่ปุ่นใน ค.ศ. 2012 และได้รับการผลิตเป็นมังงะและละครโทรทัศน์ ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2017 ไลต์โนเวลได้รับการประกาศว่าสร้างเป็นภาพยนตร์คนแสดงและอนิเมะ
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ เก็บถาวร 2013-05-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ประวัติศาสตร์ลาว

ประวัติศาสตร์ลาว เริ่มตั้งแต่อาณาจักรล้านช้าง จนถึงสมัยสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว
อาณาจักรล้านช้าง

บทความหลัก: อาณาจักรล้านช้าง
ประวัติศาสตร์ยุคแรกๆ ของลาว เชื่อว่าอยู่ภายใต้การครอบครองของอาณาจักรน่านเจ้ามีตำนานโดยขุนบรม และขุนลอ มีลูกสืบหลานต่อๆ กันมา จนถึงรัชสมัยพระเจ้าฟ้างุ้มผู้รวบรวมอาณาจักรล้านช้างได้เป็นผลสำเร็จในช่วงสมัยคริสต์ศตวรรษที่ 14 และมีกษัตริย์ปกครองสืบทอดต่อกันมาหลายพระองค์ ที่สำคัญ เช่น
พระเจ้าไชยเชษฐาธิราช พระองค์มีความสัมพันธไมตรีที่แนบแน่นกับกษัตริย์ไทย โดยเฉพาะในรัชสมัยสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ
พระเจ้าสุริยวงศาธรรมิกราช  รัชสมัยของพระองค์นับเป็นยุคทองของราชอาณาจักรล้านช้าง ภายหลังเมื่อพระองค์สวรรคตแล้ว เชื้อพระวงศ์ลาวต่างก็แก่งแย่งราชสมบัติกัน จนอาณาจักรล้านช้างแตกแยกเป็น 3 ส่วนคือ อาณาจักรล้านช้างหลวงพระบาง อาณาจักรล้านช้างเวียงจันทน์และอาณาจักรล้านช้างจำปาศักดิ์
ความแตกแยกในอาณาจักรล้านช้าง

บทความหลัก: อาณาจักรล้านช้างหลวงพระบาง, อาณาจักรล้านช้างเวียงจันทน์, และ อาณาจักรล้านช้างจำปาศักดิ์
อาณาจักรล้านช้างหลวงพระบาง อาณาจักรล้านช้างเวียงจันทน์ และอาณาจักรล้านช้างจำปาศักดิ์ ต่างเป็นอิสระไม่ขึ้นแก่กัน และเพื่อชิงความเป็นใหญ่ต่างก็ขอสวามิภักดิ์ต่อเมืองเพื่อนบ้านเช่นไทย พม่า เพื่อขอกำลังมาสยบอาณาจักรล้านช้างด้วยกัน ในลักษณะนี้ในที่สุดอาณาจักรลาวทั้ง 3 แห่งนี้จะตกเป็นเมืองขึ้นของอาณาจักรสยามในปี ค.ศ. 1778
สงครามเจ้าอนุวงศ์

บทความหลัก: สงครามเจ้าอนุวงศ์
ค.ศ. 1826 อาณาจักรล้านช้างเวียงจันทน์มีเจ้าอนุวงศ์เป็นกษัตริย์ ได้รับราชการกับพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยแห่งกรุงสยามมีความชอบมาก จึงประทานเมืองจำปาศักดิ์ให้เจ้าราชบุตรโย้ ราชโอรสของเจ้าอนุวงศ์ปกครอง ต่อมาเมื่อพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยเสด็จสวรรคต พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จขึ้นเถลิงถวัลยราชสมบัติเป็นพระมหากษัตริย์รัชกาลต่อมา เจ้าอนุวงศ์เห็นว่าเป็นช่วงเปลี่ยนแผ่นดินจึงคิดแยกตัวเป็นอิสระไม่ขึ้นกับไทยอีกต่อไป จึงระดมกำลังรวมกับเจ้าราชบุตรโย้ซึ่งครองจำปาศักดิ์ยกทัพมาตีสยามทางด้านภาคอีสานของไทยในปัจจุบัน พร้อมทั้งแสวงหาพันธมิตรจากหลวงพระบางและหัวเมืองล้านนาแต่ก็ไม่ได้รับการตอบสนอง เนื่องจากหัวเมืองดังกล่าวฝักใฝ่กับฝ่ายไทยมากกว่า  เมื่อกองทัพของเจ้าอนุวงศ์ยกทัพมาถึงเมืองนครราชสีมาเห็นจะทำการไม่สำเร็จจึงตัดสินใจเผาเมืองนครราชสีมาทิ้งและกวาดต้อนเชลยตามรายทางกลับไปเวียงจันทน์ ระหว่างทางเชลยที่ถูกกวาดต้อนก็ได้ลุกขึ้นต่อสู้กองทัพลาวที่ทุ่งสำริดจนเสียกำลังทหารลาวส่วนหนึ่งด้วย ด้านฝ่ายไทยซึ่งทราบข่าวค่อนข้างช้าก็ได้ส่งกองทัพภายใต้การนำของกรมพระราชวังบวรมหาศักดิพลเสพย์และเจ้าพระยาบดินทรเดชา (สิงห์ สิงหเสนี) ขึ้นมาปราบปราม กองทัพเจ้าอนุวงศ์สู้ไม่ได้จึงแตกพ่าย ตัวเจ้าอนุวงศ์และราชวงศ์เชื้อสายก็ต้องหนีภัยไปพึ่งจักรวรรดิเวียดนาม ฝ่ายสยามจึงยึดกรุงเวียงจันทน์ไว้โดยยังมิได้ทำลายเมืองลงแต่อย่างใด เป็นแต่แต่งกองทหารจำนวนหนึ่งรักษาเมืองไว้เท่านั้น[ต้องการอ้างอิง]​
ในปี ค.ศ. 1828 เจ้าอนุวงศ์ได้กลับมายังกรุงเวียงจันทน์โดยมากับขบวนราชทูตเวียดนามพามาเพื่อขอสวามิภักดิ์สยามอีกครั้ง แต่พอสบโอกาสเจ้าอนุวงศ์จึงนำทหารของตนฆ่าทหารไทยที่รักษาเมืองจนเกือบทั้งหมดและยึดกรุงเวียงจันทน์คืน กองทัพสยามจึงถอนกำลังเพื่อรวบรวมกำลังพลและยกทัพมาปราบปรามเจ้าอนุวงศ์อีกครั้ง ฝ่ายเจ้าอนุวงศ์เมื่อสู้กองทัพไทยไม่ได้จึงไปหลบภัยที่เมืองพวน (แขวงเชียงขวางในปัจจุบัน) แต่เจ้าน้อยเมืองพวนกลับจับตัวเจ้าอนุวงศ์และพระราชวงศ์ที่เหลืออยู่ส่งลงมากรุงเทพ   พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระพิโรธเจ้าอนุวงศ์มากจึงทรงให้คุมขังเจ้าอนุวงศ์ประจานกลางพระนครจนสิ้นพระชนม์ ส่วนกรุงเวียงจันทน์ก็มีพระบรมราชโองการให้ทำลายจนไม่เหลือสภาพความเป็นเมือง และตั้งศูนย์กลางการปกครองฝ่ายไทยเพื่อดูแลอาณาเขตของอาณาจักรเวียงจันทน์ที่เมืองหนองคายแทน เมืองเวียงจันทน์ที่ถูกทำลายลงในครั้งนั้นมีเพียงแค่หอพระแก้วและวัดสีสะเกดเท่านั้นที่ยังคงสภาพสมบูรณ์มาจนถึงปัจจุบัน[ต้องการอ้างอิง]​
สงครามเจ้าอนุวงศ์ที่เกิดขึ้นในเวลานั้น ต่อมาได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของความขัดแย้งระหว่างราชอาณาจักรสยามและจักรวรรดิเวียดนาม จนกระทั่งเกิดสงครามที่เรียกว่า "อานามสยามยุทธ" เป็นระยะเวลาถึง 14 ปี เพราะทั้งสองอาณาจักรล้วนต้องการขยายอิทธิพลของตนเข้าไปในดินแดนลาวและเขมร ทั้งสงครามนี้ยังเป็นประวัติศาสตร์บาดแผลระหว่างไทยกับลาวสืบเนื่องต่อมาจนถึงปัจจุบัน[ต้องการอ้างอิง]​
ลาวยุคอาณานิคมฝรั่งเศส > การขยายอำนาจของฝรั่งเศสสู่ลุ่มแม่น้ำโขง

บทความหลัก: อินโดจีนฝรั่งเศส และ สงครามปราบฮ่อ
ครั้นถึงช่วงคริสต์ศตวรรษที่19 ถึงช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 ประเทศฝรั่งเศสเริ่มให้ความสนใจที่จะขยายอำนาจเข้ามาสู่ดินแดนในแถบลุ่มแม่น้ำโขง เพื่อหาทางเข้าถึงดินแดนตอนใต้ของจีนเพื่อเปิดตลาดการค้าแห่งใหม่แข่งกับอังกฤษ ซึ่งสามารถยึดเวียดนามได้ก่อนหน้านั้นแล้ว  โดยฝรั่งเศสเริ่มจากการยึดครองแคว้นโคชินจีนหรือเวียดนามใต้ก่อนในปี ค.ศ. 1859 รุกคืบเข้ามาสู่ดินแดนเขมรส่วนนอกซึ่งไทยปกครองในฐานะประเทศราชในปี ค.ศ. 1863 (ไทยตกลงยอมสละอำนาจเหนือเขมรส่วนนอกอย่างเป็นทางการในปี ค.ศ. 1867) จากนั้นจึงได้ขยายดินแดนในเวียดนามต่อจนกระทั่งสามารถยึดเวียดนามได้ทั้งประเทศในปี ค.ศ. 1883 พรมแดนของสยามทางด้านประเทศราชลาวจึงประชิดกับดินแดนอาณานิคมของฝรั่งเศสอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
ในระยะเวลาเดียวกัน ในประเทศจีนได้เกิดเหตุการณ์กบฏไท่ผิงต่อต้านราชวงศ์ชิง กองกำลังกบฏชาวจีนฮ่อที่แตกพ่ายได้ถอยร่นมาตั้งกำลังซ่องสุมผู้คนอยู่ในแถบมณฑลยูนนานของจีน ดินแดนสิบสองจุไทย และตามแนวชายแดนประเทศราชลาวตอนเหนือ กองกำลังจีนฮ่อได้ทำการปล้นสะดมราษฏรตามแนวพื้นที่ดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง  สร้างปัญหาต่อการปกครองของทั้งฝ่ายไทยและฝรั่งเศสอย่างยิ่ง เพราะส่งกำลังไปปราบปรามหลายครั้งก็ยังไม่สงบ  เฉพาะกับอาณาจักรหลวงพระบางนั้น ทางกรุงเทพถึงกับต้องปลดพระเจ้ามหินทรเทพนิภาธร เจ้าผู้ครองนครหลวงพระบางออกจากตำแหน่ง เนื่องจากไม่สามารถรักษาเมืองและปล่อยให้กองทัพฮ่อเข้าปล้นสะดมและเผาเมืองหลวงพระบางลง และตั้งเจ้าคำสุกขึ้นเป็นพระเจ้าสักรินทรฤทธิ์ปกครองดินแดนแทน
ไทย (หรือสยามในเวลานั้น)จึงร่วมกับฝรั่งเศสปราบฮ่อจนสำเร็จ โดยทั้งสองฝ่ายไล่ตีกองกำลังจีนฮ่อจากอาณาเขตของแต่ละฝ่ายให้มาบรรจบกันที่เมืองแถง (เดียนเบียนฟูในปัจจุบัน) แต่ก็เกิดปัญหาใหม่ คือ ฝ่ายฝรั่งเศสฉวยโอกาสอ้างสิทธิปกครองเมืองแถงและสิบสองจุไทย โดยไม่ยอมถอนกำลังทหารออกจากเมืองแถงเพราะอ้างว่าเมืองนี้เคยส่งส่วยให้เวียดนามมาก่อน ปัญหาดังกล่าวนี้มีที่มาจากภาวะการเป็นเมืองสองฝ่ายฟ้าของเมืองปลายแดน ซึ่งจะส่งส่วยให้แก่รัฐใหญ่ทุกรัฐที่มีอิทธิพลของตนเองเพื่อความอยู่รอด
พระยาสุรศักดิ์มนตรี (เจิม  แสง-ชูโต) แม่ทัพฝ่ายไทย เห็นว่าถ้าตกลงกับฝรั่งเศสไม่ได้จะทำให้ปัญหาโจรฮ่อบานปลายแก้ยาก จึงตัดสินใจทำสัญญากับฝรั่งเศสในวันที่ 22 ธันวาคม ค.ศ. 1888 ให้ฝ่ายไทยตั้งกำลังทหารที่เมืองพวน (เชียงขวาง) ฝรั่งเศสตั้งกำลังทหารที่สิบสองจุไทย ส่วนเมืองแถงเป็นเขตกลางให้มีทหารของทั้งสองฝ่ายดูแลจนกว่ารัฐบาลทั้งสองชาติจะเจรจาเรื่องปักปันเขตแดนได้  ผลจากสนธิสัญญานี้แม้จะทำให้ฝ่ายไทยร่วมมือปราบฮ่อกับฝรั่งเศสจนสำเร็จ และสามารถยุติความขัดแย้งเรื่องแคว้นสิบสองจุไทย เมืองพวน และหัวพันทั้งห้าทั้งหกยุติลงไปชั่วคราว แต่ก็ต้องเสียดินแดนสิบสองจุไทยโดยปริยายไป
ลาวยุคอาณานิคมฝรั่งเศส > วิกฤตการณ์ ร.ศ. 112

บทความหลัก: วิกฤตการณ์ ร.ศ. 112
ดินแดนลาวทั้งหมดก็เปลี่ยนไปตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของ ประเทศฝรั่งเศส จากการใช่เล่ห์เหลี่ยมของโอกุสต์ ปาวี กงสุลฝรั่งเศส โดยการใช้เรือรบมาปิดอ่าวไทยเพื่อบังคับให้ยกดินแดนฝั่งซ้ายแม่น้ำโขง รวมทั้งดินแดนอื่น ๆ  ลาวถูกรวมเข้าเป็นอินโดจีนของฝรั่งเศส เมื่อ ค.ศ. 1893
ลาวยุคอาณานิคมฝรั่งเศส > กรณีพิพาทอินโดจีน

บทความหลัก: กรณีพิพาทอินโดจีน
หลังฝรั่งเศสแพ้ต่อนาซีเยอรมนีในช่วงสงครามโลก พลตรี แปลก พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีของไทย ตัดสินใจว่าความพ่ายแพ้ของฝรั่งเศสจะยิ่งให้ไทยมีโอกาสทวงดินแดนที่เคยเสียไปในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวกลับคืนมามากกว่า การปกครองอาณานิคมของอินโดจีนฝรั่งเศสถูกตัดขาดจากความช่วยเหลือและกำลังบำรุงจากภายนอก และหลังจากการบุกครองอินโดจีนของญี่ปุ่นเมื่อเดือนกันยายน 1940 ซึ่งฝรั่งเศสถูกบีบให้อนุญาตให้ญี่ปุ่นตั้งฐานทัพ เป็นการชวนให้รัฐบาลแปลกเชื่อว่าวิชีฝรั่งเศสจะไม่สามารถต้านทานการเผชิญหน้ากับไทยอย่างจริงจังได้ รัฐบาลไทยจึงได้ยื่นข้อเสนอต่อรัฐบาลฝรั่งเศสให้ถือเอาร่องแม่น้ำโขงเป็นเส้นกั้นพรมแดน และขอให้ฝรั่งเศสรับรองว่าถ้าฝรั่งเศสไม่สามารถปกป้องได้ ก็คืนลาวและกัมพูชาให้แก่ไทย
การสู้รบดำเนินมาจนวันที่ 28 มกราคม ค.ศ. 1941 ญี่ปุ่นเกรงว่าการสู้รบครั้งนี้จะเป็นอุปสรรคต่อนโยบายของญี่ปุ่นจึงเสนอตัวเข้ามาไกล่เกลี่ยทั้งสองฝ่ายจำต้องยินยอม จนในที่สุดการไกล่เกลี่ยผลปรากฏว่าไทยได้ดินแดนที่เป็นข้อพิพาทกลับคืนมา
ลาวยุคอาณานิคมฝรั่งเศส > ขบวนการลาวอิสระ และเส้นทางสู่เอกราชของลาว

บทความหลัก: ลาวอิสระ
ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 กองทัพญี่ปุ่นได้รุกเข้ามาในลาวและดินแดนอินโดจีนฝรั่งเศสอื่นๆ  เมื่อญี่ปุ่นใกล้แพ้สงคราม  ขบวนการลาวอิสระซึ่งเคลื่อนไหวทางการเมืองเพื่อกู้เอกราชลาวในเวลานั้นประกาศเอกราชให้ประเทศลาวเป็นประเทศ ราชอาณาจักรลาว หลังญี่ปุ่นแพ้สงคราม ฝรั่งเศสก็กลับเข้ามามีอำนาจในอินโดจีนอีกครั้งหนึ่ง  แต่เนื่องจากการที่เวียดมินห์ปลดปล่อยเวียดนามได้ จึงเป็นการสั่นคลอนอำนาจฝรั่งเศสจนยอมให้ลาวประกาศเอกราชบางส่วนในปี ค.ศ. 1949 และได้เอกราชสมบูรณ์ในปี ค.ศ. 1953 ภายหลังฝรั่งเศสรบแพ้เวียดนามที่เดียนเบียนฟู  ผู้ที่มีบทบาทในการประกาศเอกราชคือ เจ้าสุวรรณภูมา เจ้าเพชรราช และ เจ้าสุภานุวงศ์ โดยมีเจ้ามหาชีวิตศรีสว่างวงศ์ ดำรงตำแหน่งเป็นเจ้ามหาชีวิต (พระมหากษัตริย์) จากอาณาจักรล้านช้างหลวงพระบางเดิม และได้รวมทั้ง 3 อาณาจักรคือ ล้านช้างหลวงพระบาง ล้านช้างเวียงจันทน์ และ ล้านช้างจำปาศักดิ์ เข้าด้วยกันเป็นราชอาณาจักรลาว
ราชอาณาจักรลาวและสงครามกลางเมือง

บทความหลัก: ราชอาณาจักรลาว
ค.ศ. 1959 เจ้ามหาชีวิตศรีสว่างวงศ์เสด็จสวรรคต เจ้าสว่างวัฒนาจึงขึ้นครองราชย์เป็นเจ้ามหาชีวิตแทน เหตุการณ์ในลาวยุ่งยากมาก เจ้าสุภานุวงศ์ 1 ในคณะลาวอิสระประกาศตนว่าเป็นพวกฝ่ายซ้ายนิยมคอมมิวนิสต์ และเป็นหัวหน้าขบวนการประเทศลาว ได้ออกไปเคลื่อนไหวทางการเมืองในป่า เนื่องจากถูกฝ่ายขวาในลาวคุกคามอย่างหนัก  ถึงปี 1961 ร้อยเอกกองแลทำการรัฐประหาร รัฐบาลเจ้าสุวรรณภูมา แต่ถูกกองทัพฝ่ายขวาและฝ่ายซ้ายรุมจนพ่ายแพ้ กองแลต้องลี้ภัยไปสหรัฐจนถึงปัจจุบัน
เหตุการณ์ทางการเมืองในระยะเวลาไม่นานหลังจากนั้นบังคับให้ลาวต้องตกอยู่ท่ามกลางสงครามอินโดจีนครั้งที่สอง ซึ่งรุนแรงยิ่งกว่าครั้งแรก และเป็นปัจจัยก่อให้เกิดสงครามกลางเมืองและรัฐประหารหลายครั้งด้วยกัน  จนถึงปี ค.ศ. 1975 พรรคประชาชนปฏิวัติลาวซึ่งได้รับการสนับสนุนจากสหภาพโซเวียต และคอมมิวนิสต์เวียดนามโดยการนำของ เจ้าสุภานุวงศ์ ก็ล้มล้างรัฐบาลประชาธิปไตยโดยมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขของเจ้ามหาชีวิตสว่างวัฒนา ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากรัฐบาลฝรั่งเศสและสหรัฐอเมริกาสำเร็จ จึงนำเจ้ามหาชีวิตและมเหสีไปคุมขังในค่ายกักกันจนสิ้นพระชนม์ และสถาปนาประเทศลาวเป็น "สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว" ในวันที่ 2 ธันวาคม ค.ศ. 1975
สมัยสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว

บทความหลัก: ประเทศลาว
สภาพการปกครอง และการบริหารด้านเศรษฐกิจของลาวเริ่มผ่อนคลายมากขึ้นในระยะหลังของคริสต์ทศวรรษ 1980 ต่อมาเมื่อเจ้าสุภานุวงศ์สละตำแหน่งจากประธาน ผู้ดำรงตำแหน่งประธานประเทศต่อจากเจ้าสุภานุวงศ์คือ นายไกสอน พมวิหาน และเมื่อท่านไกสอนถึงแก่กรรมกะทันหัน นายหนูฮัก พูมสะหวัน ก็ได้ดำรงตำแหน่งประธานประเทศต่อมา  ยุคนี้ลาวกับไทยเปิดสะพานมิตรภาพ ไทย-ลาว ในปี ค.ศ. 1995 ต่อมานายหนูฮักสละตำแหน่ง นายคำไต สีพันดอน รับดำรงตำแหน่งประธานประเทศต่อ จนถึงปี ค.ศ. 2006 นายคำไตลงจากตำแหน่ง นายจูมมะลี ไซยะสอน จึงเป็นผู้รับตำแหน่งประธานประเทศลาวคนปัจจุบัน
ดูเพิ่ม

ลำดับกษัตริย์ลาว
ประธานประเทศลาว
นายกรัฐมนตรีลาว
| ด ค กประวัติศาสตร์เอเชีย |
| --- | --- | --- |
| รัฐอธิปไตย |  กัมพูชา  กาตาร์  เกาหลีเหนือ  เกาหลีใต้  คาซัคสถาน  คีร์กีซสถาน  คูเวต  จอร์เจีย  จอร์แดน  สาธารณรัฐจีน  สาธารณรัฐประชาชนจีน  ซาอุดิอาระเบีย  ซีเรีย  ไซปรัส  ญี่ปุ่น  ติมอร์ตะวันออก  ตุรกี  เติร์กเมนิสถาน  ทาจิกิสถาน  ไทย  เนปาล  บรูไน  บังคลาเทศ  บาห์เรน  ปากีสถาน  พม่า  ฟิลิปปินส์  ภูฏาน  มองโกเลีย  มัลดีฟส์  มาเลเซีย  เยเมน  รัสเซีย  ลาว  เลบานอน  เวียดนาม  ศรีลังกา  สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์  สิงคโปร์  อัฟกานิสถาน  อาร์มีเนีย  อาเซอร์ไบจาน  อินเดีย  อินโดนีเซีย  อิรัก  อิสราเอล  อิหร่าน  อียิปต์  อุซเบกิสถาน  โอมาน  |  |
| เขตปกครองพิเศษ |  หมู่เกาะคริสต์มาส  หมู่เกาะโคโคส์  เซาท์ออสซีเซีย  ทิเบต  นอร์เทิร์นไซปรัส  ปาเลสไตน์  มาเก๊า  อับฮาเซีย  ฮ่องกง  |  |
| ด ค กประวัติศาสตร์โลก |
| --- | --- |
ทวีปเอเชีย:  กัมพูชา  เกาหลี เกาหลีใต้  เกาหลีเหนือ  จีน ทิเบต  ญี่ปุ่น  ไทย  บรูไน  บาห์เรน  พม่า  มาเลเซีย  ลาว  เวียดนาม  ศรีลังกา  อัฟกานิสถาน  อินเดีย  อิสราเอล 
ทวีปยุโรป:  กรีซ  เดนมาร์ก  ไอซ์แลนด์  เนเธอร์แลนด์  เบลารุส  โปรตุเกส  โปแลนด์  ฝรั่งเศส  สหราชอาณาจักร อังกฤษ  สกอตแลนด์  เวลส์  ไอร์แลนด์เหนือ  เยอรมนี  รัสเซีย  สเปน  สวิตเซอร์แลนด์  สวีเดน  ออสเตรีย  อันดอร์รา  อิตาลี  แอลเบเนีย  ไอร์แลนด์  ฮังการี  สโลวาเกีย 
ทวีปอเมริกาเหนือ:  แคนาดา  เม็กซิโก  สหรัฐ 
ทวีปอเมริกาใต้:  บราซิล  อาร์เจนตินา 
ทวีปแอฟริกา:  อียิปต์  แอฟริกาใต้ 
เขตโอเชียเนีย:  ออสเตรเลีย  นิวซีแลนด์  ตองงา  นาอูรู 
พระบรมราชานุสาวรีย์พระเจ้าไชยเชษฐาธิราช หน้าพระธาตุหลวง นครหลวงเวียงจันทน์
แผนที่การเสียดินแดนของไทยให้แก่ชาติตะวันตก