stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
อรรถกถา
บรรณานุกรม

พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช), พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด,  วัดราชโอรสาราม กรุงเทพฯ พ.ศ. 2548
E.W.Adikaram,Early History of Buddhism in Ceylon  (Columbo:M.D.Gunasena Co.,Ltd.,1953),p. 1.
คณาจารย์มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2550). วรรณคดีบาลี. กรุงเทพฯ. กองวิชาการ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
แหล่งข้อมูลอื่น

ลำดับคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา  เก็บถาวร 2006-07-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ฝ่ายคัมภีร์พุทธศาสน์ มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย  เก็บถาวร 2007-03-10 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
สุมังคลวิลาสินี อรรถกถาทีฆนิกาย
ปปัญจสูทนี อรรถกถามัชฌิมนิกาย
สารัตถปกาสินี อรรถกถาสังยุตตนิกาย
มธุรัตถวิลาสินี อรรถกถาขุททกนิกาย พุทธวงศ์
เอลีซาเบตาแห่งบอสเนีย

| เอลีซาเบตาแห่งบอสเนีย |
| --- | --- |
ขณะทรงถูกจองจำกับพระราชธิดา ภาพวาดตามจินตนาการของโซมา ออร์ไล เพทริช
สมเด็จพระราชินีแห่งฮังการีและโครเอเชีย
ดำรงพระยศ: 20 มิถุนายน ค.ศ. 1353 –  10 กันยายน ค.ศ. 1382
สมเด็จพระราชินีแห่งโปแลนด์
ดำรงพระยศ: 5 พฤศจิกายน ค.ศ. 1370 –  10 กันยายน ค.ศ. 1382

พระราชสมภพ: ราว ค.ศ. 1339
สวรรคต: มกราคม ค.ศ. 1387 (ราว 48 พรรษา)  ณ ปราสาทนอวิการ์ด นอวิการ์ด ราชอาณาจักรโครเอเชีย
คู่อภิเษก: พระเจ้าลาโยสที่ 1 แห่งฮังการี
พระราชบุตร: เจ้าหญิงแคทเทอรีน สมเด็จพระราชินีนาถแมรีที่ 1 แห่งฮังการี สมเด็จพระราชินีนาถยัดวีกาแห่งโปแลนด์
ราชวงศ์: คอโตรมานิค(โดยประสูติ) อ็องฌู (โดยการอภิเษกสมรส)
พระราชบิดา: สตีเฟนที่ 2 บานแห่งบอสเนีย
พระราชมารดา: เอลิซาเบธแห่งคูยาเวีย
เอลีซาเบตาแห่งบอสเนีย (ราวค.ศ. 1339 – มกราคม ค.ศ. 1387) เป็นสมเด็จพระราชินีและผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์แห่งราชอาณาจักรฮังการีและราชอาณาจักรโครเอเชีย และเป็นสมเด็จพระราชินีแห่งราชอาณาจักรโปแลนด์ เป็นพระธิดาในบานสตีเฟนที่ 2 แห่งบาเนทบอสเนีย เอลิซาเบธอภิเษกสมรสกับพระเจ้าลาโยสที่ 1 แห่งฮังการีในปี ค.ศ. 1353 ในปี ค.ศ. 1370 พระนางทรงมีพระประสูติกาล เจ้าหญิงแคทเทอรีน ทายาทองค์แรกหลังจากรอคอยมาอย่างยาวนาน และพระนางทรงกลายเป็นสมเด็จพระราชินีแห่งโปแลนด์ เมื่อพระเจ้าหลุยส์ทรงสืบราชบัลลังก์โปแลนด์ต่อจาก พระเจ้าเครซิเมียร์ที่ 3 แห่งโปแลนด์ พระมาตุลา ทั้งสองพระองค์ทรงมีพระธิดาอีกสององค์ ได้แก่ เจ้าหญิงแมรี และเจ้าหญิงยัดวีกา แต่เจ้าหญิงแคทเทอรีนสิ้นพระชนม์ในปี ค.ศ. 1378 ในช่วงต้นเป็นพระมเหสีที่ไร้อำนาจและไม่มีอิทธิพลมากมาย ต่อมาพระนางเอลีซาเบตาทรงแวดล้อมไปด้วยขุนนางที่จงรักภักดี นำโดยคนโปรดของพระนาง คือ นิโคลัสที่ 1 การาย เมื่อพระเจ้าลาโยสที่ 1 สวรรคตในปี ค.ศ. 1382 เจ้าหญิงแมรีทรงขึ้นสืบราชบัลลังก์ฮังการี และพระนางเอลีซาเบตาเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ด้วยการที่ไม่สามารถรักษารัฐร่วมประมุขของสหภาพฮังการีและโปแลนด์ได้ สมเด็จพระพันปีหลวงจึงทรงรักษาราชบัลลังก์โปแลนด์ให้แก่เจ้าหญิงยัดวีกา พระราชธิดาองค์สุดท้อง
ในระหว่างทรงสำเร็จราชการในฮังการี สมเด็จพระพันปีหลวงเอลีซาเบตาทรงต้องเผชิญกับการกบฏหลายครั้งนำโดย จอห์น ฮอร์วัตและจอห์นแห่งปาลิสนา ซึ่งพยายามแสวงหาผลประโยชน์จากรัชสมัยที่ไม่มั่นคงของสมเด็จพระราชินีนาถแมรี ในปี ค.ศ. 1385 ทั้งสองเชิญพระเจ้าคาร์โลที่ 3 แห่งนาโปลีมาเพื่อปลดสมเด็จพระราชินีนาถแมรีออกจากราชบัลลังก์และขึ้นสืบบัลลังก์แทน สมเด็จพระพันปีหลวงเอลีซาเบตาทรงตอบโต้ด้วยการลอบปลงพระชนม์พระเจ้าคาร์โลหลังจากพระราชพิธีราชาภิเษกผ่านไปสองเดือน ในปี ค.ศ. 1386 พระนางทรงฟื้นฟูราชบัลลังก์ของพระราชธิดาอีกครั้ง แต่ทรงถูกจับกุม จองจำและท้ายที่สุดทรงถูกปลงพระชนม์ด้วยการบีบพระศอโดยศัตรูของพระนาง
เชื้อสายและช่วงต้นพระชนม์ชีพ

เอลิซาเบธประสูติราวปี ค.ศ. 1339 เป็นพระราชธิดาในสตีเฟนที่ 2 บานแห่งบอสเนีย ประมุขราชวงศ์คอโตรมานิค พระราชมารดาของพระนางคือ  เอลิซาเบธแห่งคูยาเวีย ซึ่งเป็นสมาชิกราชวงศ์เพียสและเป็นพระนัดดาในพระเจ้าวลาดิสเลาสที่ 1 แห่งโปแลนด์ สมเด็จพระพันปีหลวงแห่งฮังการี คือ พระนางเอลิซาเบธแห่งโปแลนด์ เป็นพระญาติชั้นหนึ่งของพระราชมารดาในเอลิซาเบธแห่งบอสเนีย หลังจากพระสุนิสาของพระพันปีหลวงคือ สมเด็จพระราชินีมาร์กาเร็ตสิ้นพระชนม์จากเหตุการณ์แบล็กเดทในปี ค.ศ. 1349 สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงสนพระทัยในพระญาติสาวของพระนาง ซึ่งทรงวางแผนที่จะจับคู่กับพระโอรสซึ่งเป็นม่ายและยังไร้รัชทายาทของพระนาง คือ พระเจ้าหลุยส์ที่ 1 แห่งฮังการี พระนางทรงยืนกรานในทันทีที่จะให้นำเอลิซาเบธมายังราชสำนักของพระนางในวีเซกราดเพื่อพระนางจะทรงอุปถัมภ์ ถึงแม้ว่าพระบิดาของเอลิซาเบธจะไม่เต็มพระทัย แต่อย่างไรก็ตามเอลิซาเบธก็ทรงมายังราชสำนักของพระพันปีหลวง
ในปี ค.ศ. 1350 พระเจ้าซาร์สเตฟาน ยูรอสที่ 4 แห่งเซอร์เบียทรงยกทัพโจมตีบอสเนียเพื่อยึดดินแดนซัคลูเมียคืน แต่การรุกรานไม่ประสบความสำเร็จ และพระเจ้าซาร์ทรงพยายามเจรจาสงบศึก ซึ่งได้มีเนื้อหาจัดแจงการสมรสให้เอลิซาเบธเสกสมรสกับพระโอรสและรัชทายาทของพระองค์ คือ เจ้าชายสเตฟาน ยูรอส มาฟโร ออร์บินี ซึ่งมั่นใจว่าการเจรจานี้ "เป็นเรื่องที่เป็นความขัดแย้ง" โดยเขาบันทึกว่า พระเจ้าซาร์ทรงคาดหวังว่า แคว้นซัคลูเมียจะถูกรวมอยู่ในสินสอด (ให้แก่ฝ่ายชาย) ของเอลิซาเบธ ซึ่งพระบิดาของเอลิซาเบธปฏิเสธข้อเสนอ หลังจากนั้นเอลิซาเบธทำการหมั้นกับพระเจ้าหลุยส์ซึ่งมีพระชนมายุ 24 พรรษา อย่างเป็นทางการ  ผู้ทรงหวังจะตอบโต้นโยบายขยายดินแดนของพระเจ้าซาร์สเตฟาน โดยทรงได้รับความช่วยเหลือจากพระบิดาของเอลิซาเบธ หรือทั้งการมี "รัชทายาทของพระองค์ในที่สุด" ตามบันทึกของนักประวัติศาสตร์ ออสการ์ ฮาเลคกี
ตกพุ่มม่ายและการสำเร็จราชการ

พระเจ้าหลุยส์สวรรคตในวันที่ 10 กันยายน ค.ศ. 1382 โดยพระนางเอลิซาเบธและพระราชธิดาประทับอยู่เคียงข้าง ตอนนี้พระราชชนนีเอลิซาเบธเป็น สมเด็จพระพันปีหลวง เจ้าหญิงแมรีทรงประกอบพระราชพิธีราชาภิเษกเป็น "พระมหากษัตริย์"แห่งฮังการีในเวลาเจ็ดวันถัดมา นักประวัติศาสตร์ ฮาเล็คกี เชื่อว่า เหตุที่สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงเร่งรีบและการใช้พระอิสริยยศสำหรับบุรุษแก่สมเด็จพระราชินีนาถแมรี เป็นความปรารถนาของสมเด็จพระพันปีหลวงเพื่อกีดกันเจ้าชายซีกิสมุนด์ พระชามาดาของพระนางในอนาคต ออกจากอำนาจในรัฐบาลขุนนาง พระนางทรงดำรงเป็นผู้สำเร็จราชการแผ่นดินในพระนามของพระประมุขซึ่งมีพระชนมายุ 11 พรรษา สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงแต่งตั้งให้การายเป็นประธานคณะที่ปรึกษาของพระนาง การปกครองของพระนางไม่ได้สงบสุข ราชสำนักพอใจกับการจัดการเช่นนี้ แต่เหล่าขุนนางฮังการีกลับไม่พอใจที่จะต้องเคารพสตรีและคัดค้านการสืบราชบัลลังก์ของสมเด็จพระราชินีนาถแมรี กลุ่มขุนนางพยายามยืนยันสิทธิในราชบัลลังก์ตามกฎหมายของพระเจ้าชาร์ลที่ 3 แห่งเนเปิลส์ ซึ่งเป็นเชื้อสายอานเจวินฝ่ายชายเพียงคนเดียวที่ยังทรงพระชนม์อยู่ ในขณะนั้นพระเจ้าชาร์ลไม่ทรงสามารถเรียกร้องราชบัลลังก์ของสมเด็จพระราชินีนาถแมรีได้ เนื่องจากพระองค์เองยังทรงถูกคุกคามจากหลุยส์ที่ 1 ดยุกแห่งอ็องชู
การลุกฮือครั้งแรกในการต่อต้านสมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธ ปี ค.ศ. 1383 นำโดยจอห์นแห่งปาลิสนา เจ้าคณะแห่งวรานา นักประวัติศาสตร์ จอห์น ฟาน แอนต์เวิร์ป ไฟน์ จูเนียร์ กล่าวว่า เจ้าคณะ "เหมือนจะต่อต้านเป็นสำคัญ"ต่อนโยบายการรวมอำนาจเข้าสู่ศูนย์กลางซึ่งพระสวามีของพระนางได้ประกาศใช้ พระเจ้าทวตโกที่ 1 แห่งบอสเนีย พระญาติของพระนางใช้โอกาสในช่วงที่พระเจ้าหลุยส์สวรรคตและการที่สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธไม่ได้รับความนิยม โดยทรงพยายามกอบกู้ดินแดนที่ทรงสูญเสียไปในปี ค.ศ. 1357 คืนมา พระเจ้าทวตโกและเจ้าคณะจอห์นได้เป็นพันธมิตรกันในการต่อต้านพระนางเอลิซาเบธ แต่ในที่สุดกองทัพของพระองค์และจอห์นพ่ายแพ้ต่อกองทัพของพระพันปีหลวง โดยจอห์นหลบหนีไปยังบอสเนีย
ตกพุ่มม่ายและการสำเร็จราชการ > การอภิเษกสมรสของสมเด็จพระราชินีนาถแมรี

เจ้าชายซีกิสมุนด์ พระคู่หมั้นในสมเด็จพระราชินีนาถแมรี และพระเจ้าเวนสเลาสแห่งเยอรมนีและโบฮีเมีย ซึ่งเป็นพระอนุชาในเจ้าชายซีกิสมุนด์ ทรงต่อต้านสมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธและการาย ในทางกลับกันสมเด็จพระพันปีหลวงและพาลาทีนการายก็ไม่ได้รีบเร่งให้เจ้าชายซีกิสมุนด์ครองราชย์ร่วมกับพระนางแมรี ทั้งเจ้าชายซีกิสมุนด์และพระเจ้าชาร์ลที่ 3 แห่งเนเปิลส์ต่างทรงวางแผนที่จะบุกฮังการี ซึ่งในอดีตทรงพยายามอภิเษกสมรสกับสมเด็จพระราชินีนาถแมรีและครองราชย์ร่วมกับพระนาง แต่ในภายหลังทรงมีจุดประสงค์ที่จะถอดถอนพระนางออกจากราชบัลลังก์ สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงมุ่งมั่นที่จะไม่ให้เหตุการณ์เหล่านี้เกิดขึ้น และในปี ค.ศ. 1384 ทรงเริ่มพิจารณาการอภิเษกสมรสระหว่างสมเด็จพระราชินีนาถแมรีกับเจ้าชายหลุยส์แห่งฝรั่งเศส แม้ว่าพระราชธิดาจะทรงหมั้นกับเจ้าชายซีกิสมุนด์อยู่แล้ว ข้อเสนอนี้มีการพิจารณาขึ้นหลังจากเจ้าหญิงแคทเทอรีน พระราชธิดาองค์โตสิ้นพระชนม์ในปีค.ศ. 1378 ซึ่งเหตุการณ์ศาสนเภทตะวันตกทำให้เกิดปัญหา ด้วยฝรั่งเศสยอมรับผู้อ้างตนเป็นพระสันตะปาปาคลีเมนต์ที่ 7 ในฐานะสมเด็จพระสันตะปาปา ส่วนฮังการียอมรับสมเด็จพระสันตะปาปาเออร์บันที่ 6 เป็นสมเด็จพระสันตะปาปา แต่อย่างไรก็ตามสมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธก็ทรงหมดหวังที่จะหลีกเลี่ยงการรุกรานในปี ค.ศ. 1384 และไม่ทรงเต็มพระทัยที่จะให้ความแตกแยกทางศาสนามาขัดขวางการดำเนินการเจรจากับฝรั่งเศส ผู้อ้างตนเป็นพระสันตะปาปาคลีเมนต์ที่ 7 ทรงออกประกาศยกเลิกการหมั้นระหว่างสมเด็จพระราชินีนาถแมรีกับเจ้าชายซีกิสมุนด์ และประกาศจัดพิธีอภิเษกสมรสผ่านตัวแทนกับเจ้าชายหลุยส์แห่งฝรั่งเศสในเดือนเมษายน ค.ศ. 1385 แต่การดำเนินการนี้ไม่ได้รับการยอมรับจากขุนนางฮังการี ซึ่งยึดมั่นในสมเด็จพระสันตะปาปาเออร์บันที่ 6
สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงมีแผนที่จะให้สมเด็จพระราชินีนาถแมรีอภิเษกสมรสกับเจ้าชายหลุยส์โดยแบ่งราชสำนักกัน ตระกูลลัคโกวิก นิโคลัส ซัมโบ เจ้ากรมพระคลังและนิโคลัส สเซคซี ตุลาการหลวง ออกมาต่อต้านอย่างเปิดเผยและประกาศละทิ้งความจงรักภักดีต่อสมเด็จพระพันปีหลวงในเดือนสิงหาคม ซึ่งเป็นผลให้พระนางทรงปลดพวกเขาออกจากตำแหน่งทั้งหมดและแทนที่ตำแหน่งเหล่านั้นด้วยคนของการาย ราชอาณาจักรจึงอยู่ในสภาพที่เกือบจะเกิดสงครามกลางเมืองซึ่งทำให้พระเจ้าชาร์ลทรงปรารถนาที่จะเข้าโจมตี โดยได้รับการสนับสนุนจากจอห์น ฮอร์วัตและน้องชายคือ ปอล ฮอร์วัต บิชอปแห่งซาเกร็บ การใกล้เข้ามาของกองทัพพระเจ้าชาร์ลได้บีบให้สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธยอมแพ้และละทิ้งความคิดเรื่องการอภิเษกสมรสกับฝรั่งเศส ในขณะที่คณะทูตของพระนางในกรุงปารีสกำลังเตรียมตัวสำหรับการเดินทางของเจ้าชายหลุยส์ สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงทำข้อตกลงกับฝ่ายตรงข้ามของพระนางและทรงแต่งตั้งให้สเซคซีเป็นพาลาทีนคนใหม่
สี่เดือนหลังจากการอภิเษกสมรสผ่านตัวแทน (โดยฉันทะ) กับเจ้าชายหลุยส์ เจ้าชายซีกิสมุนด์เสด็จถึงฮังการีและอภิเษกสมรสกับสมเด็จพระราชินีนาถแมรี แต่การเจรจาไกล่เกลี่ยระหว่างฝ่ายต่างๆสายเกินไปที่จะขัดขวางการรุกรานของพระเจ้าชาร์ล พระเจ้าซีกิสมุนด์เสด็จลี้ภัยไปยังราชสำนักของพระอนุชาในกรุงปรากในฤดูใบไม้ผลิ ปี ค.ศ. 1385
ตกพุ่มม่ายและการสำเร็จราชการ > การปลดออกจากราชบัลลังก์และการฟื้นฟูราชบัลลังก์

การเสด็จมาถึงของพระเจ้าชาร์ลมีการเตรียมการอย่างดี พระองค์เสด็จมาพร้อมกับผู้สนับสนุนชาวฮังการีของพระองค์ และสมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธก็ไม่ทรงสามารถจัดกองทัพออกมาต่อต้านหรือขัดขวางไม่ให้พระองค์เข้าไปในสภาได้ ซึ่งที่สภาพระองค์ทรงได้รับการสนับสนุนอย่างท่วมท้น สมเด็จพระราชินีนาถแมรีทรงถูกบังคับให้สละราชบัลลังก์ เพื่อเปิดโอกาสให้พระเข้าชาร์ลประกอบพระราชพิธีราชาภิเษกในวันที่ 31 ธันวาคม ค.ศ. 1385 สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธและอดีตสมเด็จพระราชินีนาถแมรีทรงถูกบังคับให้เข้าร่วมพระราชพิธี และต้องถวายสัตย์ปฏิญาณว่าจะจงรักภักดีต่อพระเจ้าชาร์ล
เมื่อปราศจากอำนาจ สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงแสร้งทำเป็นมิตรกับพระเจ้าชาร์ลในขณะที่ผู้ติดตามของพระเจ้าชาร์ลยังอยู่ในราชสำนัก แต่หลังจากผู้สนับสนุนเหล่านั้นเดินทางกลับ พระองค์ก็ทรงไร้ทางป้องกันพระองค์เอง พระนางเอลิซาเบธทรงรีบเร่งเชิญพระเจ้าชาร์ลให้เสด็จมาเยี่ยมอดีตสมเด็จพระราชินีนาถแมรีที่ปราสาทบูดอ เมื่อพระเจ้าชาร์ลเสด็จมาถึงในวันที่ 7 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1386 สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงให้ข้าราชบริพารของพระนางแทงพระเจ้าชาร์ลในห้องที่ประทับของพระนางและทรงแสดงตนที่นั่นด้วย พระองค์ทรงถูกนำเสด็จออกไปที่วิเซกราด ซึ่งพระองค์ทรงพระประชวรจากการบาดเจ็บและเสด็จสวรรคตในวันที่ 24 กุมภาพันธ์
พระนางสามารถฟื้นฟูราชบัลลังก์ให้แก่พระราชธิดาได้ พระนางทรงประทานรางวัลแก่ผู้ที่ช่วยเหลือพระนางโดยทันที ทรงประทานปราสาทในเยเลเนคแก่ไบลซ์ ฟอร์กาช พนักงานเชิญจอกเสวย ซึ่งเป็นผู้ที่ทำให้พระเจ้าชาร์ลบาดเจ็บ ในเดือนเมษายน พระเจ้าซีกิสมุนด์ทรงถูกนำเสด็จมาที่ฮังการีโดยพระเจ้าเวนสเลาส พระอนุชา และสมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธกับสมเด็จพระราชินีนาถแมรีทรงถูกกดดันให้ยอมรับพระเจ้าซีกิสมุนด์เป็นพระประมุขร่วมกับพระนางแมรีในอนาคตตามสนธิสัญญากูร์ การลอบปลงพระชนม์พระเจ้าชาร์ลไม่ได้ทำให้สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงพอพระทัยตามที่คาดหวัง ในขณะที่กลุ่มผู้สนับสนุนพระเจ้าชาร์ลได้ยอมรับพระเจ้าลาดิสเลาสแห่งเนเปิลส์ พระโอรสให้เป็นองค์รัชทายาทและหนีไปรวมกำลังที่ซาเกร็บ บิชอปปอลได้จำนองที่ดินของโบสถ์เพื่อรวบรวมเงินในการจัดตั้งกองกำลังต่อต้านสมเด็จพระราชินีนาถ
สิ้นพระชนม์และผลที่ตามมา

สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงเชื่อว่าการปรากฏพระองค์ของพระราชธิดาจะช่วยให้ฝ่ายต่อต้านสงบลงได้ พระนางพร้อมด้วยการายและกลุ่มผู้ติดตามที่ไม่ก้าวร้าวและสมเด็จพระราชินีนาถแมรีเสด็จไปยังดาโกโว แต่พระนางเอลิซาเบธทรงคาดการณ์ผิด ในวันที่ 25 กรกฎาคม ค.ศ. 1386 ขบวนเสด็จถูกซุ่มโจมตีระหว่างทางโดยจอห์น ฮอร์วัตในกอร์จานี คณะผู้ติดตามซึ่งมีขาดเล็กล้มเหลวในการต่อสู้กับกองกำลังที่โจมตี่ การายถูกสังหารโดยกลุ่มกบฏและศีรษะของเขาถูกส่งไปให้สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ต พระมเหสีม่ายในพระเจ้าชาร์ล ในขณะที่สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธและสมเด็จพระราชินีนาถแมรีทรงถูกจองจำในปราสาทของบิชอปแห่งซาเกร็บที่กอมแน็ค สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงยอมรับโทษทั้งหมดในฐานะกบฏและทรงร้องขอให้กลุ่มที่โจมตีไว้ชีวิตพระราชธิดา
สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธและสมเด็จพระราชินีนาถแมรีทรงถูกส่งไปยังปราสาทนอวิการ์ดโดยจอห์นแห่งปาลิสนาเป็นผู้คุมคนใหม่ สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตทรงยืนกรานว่าสมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธจะต้องถูกประหารชีวิต มีความพยายามให้พระนางทรงมีความผิดฐานส่งเสริมการลอบปลงพระชนม์พระเจ้าชาร์ล หลังจากการพิจารณาคดีความถูกเลื่อนเนื่องจากวันคริสต์มาส พระเจ้าซีกิสมุนด์ทรงยกทัพเข้าสลาโวเนียในเดือนมกราคม ค.ศ. 1387 โดยทรงตั้งพระทัยให้ถึงนอวิการ์ดเพื่อช่วยเหลือสมเด็จพระราชินีทั้งสองพระองค์ ในช่วงกลางเดือนมกราคม เมื่อข่าวการรุกรานของกองทัพพระเจ้าซีกิสมุนด์ใกล้มาถึงนอวิการ์ด สมเด็จพระพันปีหลวงเอลิซาเบธทรงถูกบีบพระศอโดยทหารจนสิ้นพระชนม์ต่อหน้าพระพักตร์สมเด็จพระราชินีนาถแมรี
สมเด็จพระราชินีนาถแมรีทรงถูกปลดพระองค์ออกจากที่คุมขังโดยกองทัพของพระเจ้าซีกิสมุนด์ในวันที่ 4 มิถุนายน พระศพของสมเด็จพระพันปีหลวงทรงถูกฝังอย่างลับๆที่โบสถ์แห่งนักบุญคริสโซโกนัสในซาดาร์ ในวันที่ 9 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1387 พระศพของพระนางเอลิซาเบธถูกขุดขึ้นมาในวันที่ 16 มกราคม ค.ศ. 1390 ถูกเคลื่อนย้ายโดยทางทะเลไปยังโอโบรวักและจากนั้นถูกเคลื่อนย้ายมาทางภาคพื้นดินมาฝังพระศพที่บาซิลิกาซีเคสเฟเฮวาร์
มรดก

พระนางเอลิซาเบธทรงได้รับการยกย่องโดยเชื้อสายของพระนางว่าเป็นนักการเมืองที่มีความสามารถแต่มีความโหดเหี้ยม โดยเป็นผู้วางกลอุบายทางการเมืองเพื่อปกป้องและคุ้มครองสิทธิอันชอบธรรมของพระราชธิดา พระนางเป็นมารดาผู้ห่วงใยและเอาใจใส่ แต่ก็ไม่ทรงมีทั้งความสามารถและอำนาจทางการเมืองในการเตรียมความพร้อมให้สมเด็จพระราชินีนาถแมรีและสมเด็จพระราชินีนาถเจดวิกาแสดงบทบาทในฐานะพระมหากษัตริย์ สมเด็จพระราชินีเอลิซาเบธทรงล้มเหลวในการเป็นตัวอย่างที่ดีแก่พระราชธิดา และพระอุปนิสัยที่เอนเอียงกับกลวิธีทางการเมืองอันเป็นที่น่าเคลือบแคลงของพระนางกลายเป็นข้อย้ำเตือนแก่ผู้ปกครองวัยเยาว์ การไร้ความสามารถและการรีรอของพระนางในการตัดสินพระทัยให้ชัดเจนเป็นสิ่งที่คุกคามสถานะของสมเด็จพระราชินีนาถเจดวิกา ในขณะที่พระนางทรงมีปัญหาที่ไม่รู้จบกับขุนนางโครเอเชียและทรงล้มเหลวในการพัฒนาความสัมพันธ์กับขุนนางบอสเนียซึ่งเป็นเชื้อชาติเดียวกับพระนาง สิ่งเหล่านี้ทำให้รัชสมัยของสมเด็จพระราชินีนาถแมรีสั่นคลอนและวุ่นวาย
สมเด็จพระราชินีเอลิซาเบธทรงมีบทบาทในการจัดสร้างหีบแห่งนักบุญซีโมนในปี ค.ศ. 1381 หีบประดิษฐานอยู่ที่ซาดาร์ ซึ่งเป็นสิ่งที่มีความสำคัญต่อประวัติศาสตร์ของเมืองอย่างมาก และแสดงให้เห็นถึงเหตุการณ์สำคัญทางประวัติศาสตร์ต่างๆ เช่น การสิ้นพระชนม์ของพระราชบิดาของพระนาง และการสิ้นพระชนม์ของพระนางเอง ตามตำนานกล่าวว่า พระนางทรงขโมยนิ้วมือของนักบุญและทรงจัดสร้างหีบนี้ขึ้นมาเพื่อชดใช้บาปของพระนางเอง หีบนี้มีฉากแสดงถึงการกล่าวหาว่าสมเด็จพระราชินีทรงมีพระสติวิปลาสหลังจากทรงขโมยชิ้นส่วนของนักบุญไป
จักรพรรดิฮั่นจิง

สำหรับความหมายอื่น ดูที่ จักรพรรดิจิงตี้
สมเด็จพระจักรพรรดิจิงแห่งราชวงศ์ฮั่น หรือ จักรพรรดิฮั่นจิง (188 ปีก่อน ค.ศ. – 9 มีนาคม 141 ปีก่อน ค.ศ.) เป็นจักรพรรดิองค์ที่ 6 ของ ราชวงศ์ฮั่น ของจีนจาก 157 ถึง 141 ปีก่อนคริสตกาล รัชสมัยของพระองค์เห็นการจำกัดอำนาจของเจ้าศักดินา/อ๋องซึ่งส่งผลให้เกิด กบฏเจ็ดรัฐ ใน 154 ปีก่อนคริสตกาล จักรพรรดิฮั่นจิงสามารถปราบกบฏลงได้และทำการลดอำนาจของอ๋องทั้งหลาย การเคลื่อนไหวนี้ช่วยรวมอำนาจเข้าสู่ศูนย์กลาง และเป็นการปูทางให้กับพระราชโอรสที่ครองสิริราชสมบัติอย่างยาวนานของพระองค์อย่าง จักรพรรดิฮั่นอู่
จักรพรรดิฮั่นจิงมีบุคลิกซับซ้อน พระองค์ยังคงสานต่อนโยบายของ จักรพรรดิฮั่นเหวิน พระราชบิดาในการไม่แทรกแซงประชาชน ลดภาษีและภาระอื่น ๆ ส่งเสริมให้ราชสำนักประหยัด มัธยัสถ์ พระองค์ยังคงสานต่อและขยายนโยบายของพระราชบิดาในการลดจำนวนอาชญากร
ในนวนิยาย "สามก๊ก" มีการกล่าวถึงและออกพระนามของจักรพรรดิฮั่นจิงว่า "ฮั่นเก็งเต้" และยังถือว่าทรงเป็นบรรพกษัตริย์ของเล่าปี่อีกด้วย เนื่องด้วยเล่าปี่สืบเชื้อสายมาจาก "หลิวเฉิ่ง" หรือ ตงสานเชงอ๋อง พระราชบุตรของพระองค์ ตามที่ระบุในพงศาวลีของพระเจ้าฮั่นเซี่ยน(เหี้ยนเต้ หรือ หองจูเหียบ) เมื่อครั้งไปเข้าเฝ้าที่นครลกเอี๋ยง(ลั่วหยาง)
อาตี๋ของผม

| อาตี๋ของผม |
| --- | --- |

ประเภท: ละครชุด (ซีรีส์)
สร้างโดย: จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จีเอ็มเอ็มทีวี โคโซโคโม
เค้าโครงจาก: อาตี๋ของผม โดย CaffeineDekD คาเฟอีน (นามปากกา)
เขียนโดย: ราชิต กุศลคูณสิริ มิน อคิเตศวร ลติกา ชุมภู
กำกับโดย: ราชิต กุศลคูณสิริ
แสดงนำ: สัตบุตร แลดิกี ธนัตถ์ศรันย์ ซำทองไหล
ดนตรีแก่นเรื่องเปิด: สู้ซ่า หฤษฎ์ ชีวการุณ, พัทธดนย์ จันทร์เงิน, ภูวินทร์ ตั้งศักดิ์ยืน
ดนตรีแก่นเรื่องปิด: ในส่วนที่ลึกที่สุด อชิรวิชย์ สาลิวรรธนะ
ประเทศแหล่งกำเนิด:  ไทย
ภาษาต้นฉบับ:  ไทย
จำนวนตอน: 12 ตอน
การผลิต
ผู้อำนวยการผลิต: ไพบูลย์ ดำรงชัยธรรม บุษบา ดาวเรือง
ผู้อำนวยการสร้าง: สถาพร พานิชรักษาพงศ์ ดารภา เชยสงวน ณัฐพงษ์ มงคลสวัสดิ์
ความยาวตอน: 60 นาที
ออกอากาศ
เครือข่าย: ช่องวัน 31, ไลน์ทีวี
ออกอากาศ: 23 มิถุนายน พ.ศ. 2561 – 22 กันยายน พ.ศ. 2561
การแสดงที่เกี่ยวข้อง
Our Skyy อยากเห็นท้องฟ้าเป็นอย่างวันนั้น ตอน ตี๋หมอก
อาตี๋ของผม เป็นละครชุด (ซีรีส์) มีเค้าโครงมาจากนิยาย อาตี๋ของผม แต่งโดย CaffeineDekD (คาเฟอีน) ผลิตโดยจีเอ็มเอ็มทีวี และ โคโซโคโม กำกับการแสดงโดย ราชิต กุศลคูณสิริ ออกอากาศทางช่องวัน 31 ทุกวันเสาร์ เวลา 22:15 น. - 23:15 น. และออกอากาศย้อนหลังทางไลน์ทีวี เวลา 23:15 น. ตั้งแต่วันที่ 23 มิถุนายน พ.ศ. 2561 อีกทั้งยังออกอากาศในประเทศไต้หวันผ่านทาง CHOCO TV พร้อมกับการแพร่ภาพในประเทศไทย
เรื่องย่อ

หมอก (สัตบุตร แลดิกี) หัวหน้าแก๊งหมีเล่นหวย นักเรียน ม.5 และขายหนังโป๊ไปด้วยที่โรงเรียน หมอกเป็นลูกชาย หมวดหมู (ชูเกียรติ เอี่ยมสุข) ช่างตัดผมในตำนานแห่งหมวดหมูบาร์เบอร์ ร้านตัดผมที่เคยรุ่งเรืองสำหรับท่านชายโดยเฉพาะ หน้าโรงเรียนชายล้วนแถวปากคลองตลาดที่หมอกเรียนอยู่
วันหนึ่งขณะที่หมวดหมูกำลังตัดผมให้ ตี๋ (ธนัตถ์ศรันย์ ซำทองไหล) คฑากรโรงเรียนสุดหล่อ ดีกรีลูกร้านทองเยาวราช หมวดหมูโทรตรวจหวยไปด้วยแล้วฟังเลขผิดนึกว่าตัวเองถูกหวย เลยดีใจเบอร์ใหญ่วิ่งหนีออกจากบ้านไปหาเจ้าของแผงหวย ทิ้งให้ตี๋นั่งเงิบอยู่บนเก้าอี้ ทำให้หมอกที่อยู่บ้านคนเดียวถึงกับซวยตกเป็นช่างตัดผมจำเป็นให้ตี๋ ด้วยความหมั่นไส้หมอกแกล้งตัดผมตี๋ให้แหว่งทำให้มีเรื่องเกรี้ยวกราดกันที่โรงเรียนต่อ หมอกโดนครูทำโทษให้ล้างห้องน้ำโรงเรียนคนเดียวสามอาทิตย์ จึงเอาคืนตี๋ด้วยการแว้นมอเตอร์ไซค์เอาหนังโป๊เกย์ไปส่งแล้วตีเนียนว่าตี๋สั่ง ทำให้ แบมบี้ (สุทธิภา คงแนวดี) คฑากรหญิงล้วนโรงเรียนข้าง ๆ ที่มาด้วยเข้าใจผิดเดินหนีตี๋ไป ลำบากหมอกต้องแกล้งเป็นแฟนตี๋เล่น ๆ แบบงง ๆ เพื่อเรียกร้องความสนใจให้แบมบี้กลับมา แต่กลับพบปริศนาจากแบมบี้ว่าตี๋ชอบหมอกรึเปล่า นำไปสู่การทดสอบตี๋ด้วยหนังโป๊ที่มีอยู่ ตามคำแนะนำของ ฉิ่ง (อภิชญา แซ่จัง) สาววาย นักเรียน ม.4 สก๊อยคุมถิ่นลูกร้านอาหารตามสั่งข้างบ้าน
ท่ามกลางความเฮฮาปาร์ตี้ของชาวแก๊ง อู๋ (ธนวัฒน์ รัตนกิจไพศาล) กับ ต้น (ชยพล จุฑามาศ) เพื่อนสนิทของหมอก ที่คอยเป็นห่วงอยู่ห่าง ๆ และ หมอน (ภูวินทร์ ตั้งศักดิ์ยืน) น้องชายของหมอกที่ชวน กอด (ตรัย นิ่มทวัฒน์) มาเชียร์พี่ ๆ และเป็นคู่จิ้นกันเองด้วย เพื่อทำความฝันของหมอนให้เป็นจริง นั่นคือการช่วยพ่อฟื้นฟูหมวดหมูบาร์เบอร์ในตำนานให้กลับมารุ่งเรืองอีกครั้งหนึ่ง
การดำเนินเรื่องถูกดำเนินเรื่องผ่านความคิดของตัวละครหลักอย่าง หมอก หลายความคิดที่ตัวละครคิด อาจไม่ตรงกับความเป็นจริง และทำให้เกิดความลับซ่อนอยู่ระหว่างการดำเนินเรื่องมากมาย จากความคิดของตัวละครหลักที่เข้าใจผิดไปเอง โดยจะเฉลยปมทั้งหมดในตอนสุดท้าย เนื้อเรื่องทั้งหมดสะท้อนถึงตามบริบทของสภาพสังคมไทยในปัจจุบัน เช่น การยอมรับในเพศที่สาม ความรักระหว่างผู้ชายกับผู้ชายด้วยกัน ปัญหาการยอมรับของสังคม ครอบครัวและเพื่อน
รายชื่อนักแสดง

สัตบุตร แลดิกี รับบท หมอก
ธนัตถ์ศรันย์ ซำทองไหล รับบท ตี๋
ภูวินทร์ ตั้งศักดิ์ยืน รับบท หมอน
ตรัย นิ่มทวัฒน์ รับบท กอด
ธนวัฒน์ รัตนกิจไพศาล รับบท อู๋
ชยพล จุฑามาศ รับบท ต้น
สุทธิภา คงแนวดี รับบท แบมบี้
อภิชญา แซ่จัง รับบท ฉิ่ง
ชูเกียรติ เอี่ยมสุข รับบท หมวดหมู
ชนกวนันท์ รักชีพ รับบท เหมย
ชมะนันทน์ วรรณวินเวศร์ รับบท ตุลย์
ภูริกูลกฤษฎ์ ชูศักดิ์สกุลวิบูล รับบท เล็ก
เพลงประกอบ

สู้ซ่า - หฤษฎ์ ชีวการุณ, พัทธดนย์ จันทร์เงิน, ภูวินทร์ ตั้งศักดิ์ยืน
ในส่วนที่ลึกที่สุด - อชิรวิชย์ สาลิวรรธนะ
หนังสือ

หนังสือนิยายเรื่อง "อาตี๋ของผม" ถูกแบ่งออกเป็น 3 เล่ม ความยาวรวม 1,505 หน้าโดยรวมตอนใหม่เพิ่มให้เนื้อเรื่องสมบูรณ์ยิ่งขึ้นอีก 14 ตอนจากเรื่องราวแรกที่เผยแพร่ทางเว็บไซด์ Dek-D และทางผู้เขียนจะมีตอนสั้นพิเศษความยาวไม่น้อยกว่า 2 หน้ากระดาษ A4 ออกมาทางออนไลน์ สัปดาห์ละ 1 ตอนรวมทั้งหมดอีก 48 ตอนด้วย
แหล่งข้อมูลอื่น

นิยาย อาตี๋ของผม
เรื่องย่อ อาตี๋ของผม
ภาพยนตร์ลามก

ในส่วนทางเข้าของร้านเช่า มักจะมีป้ายเตือนไม่ให้ผู้มีอายุต่ำกว่า 18 ปีเข้า
ภาพยนตร์ลามก คือ ภาพยนตร์ที่มีเจตนาปลุกเร้าอารมณ์ทางเพศให้แก่ผู้ชม ซึ่งมักจะแสดงภาพโป๊เปลือยหรือการร่วมเพศ โดยสามารถแบ่งอย่างกว้าง ๆ ได้สองอย่างคือ ซอฟต์คอร์ กล่าวถึงภาพยนตร์ที่ไม่มีการร่วมเพศ และฮาร์ดคอร์ กล่าวถึงภาพยนตร์ที่มีการร่วมเพศ ชื่อของภาพยนตร์ลามกมีหลากหลายเช่นในภาษาปากเรียก หนังโป๊ หรือเรียก ภาพยนตร์เอวี (AV - adult video) หรือภาพยนตร์ผู้ใหญ่
ภาพยนตร์ลามกในช่วงแรกมักจะอยู่ในรูปแบบของวิดีโอที่เปิดชมกันในบ้าน และเฉพาะที่เช่นโรงภาพยนตร์ที่ฉายโดยเฉพาะ และต่อมาได้มีการเปลี่ยนรูปแบบลงในดีวีดีและบลูเรย์ รวมถึงเผยแพร่ในอินเทอร์เน็ต ภาพยนตร์ที่มีการเผยให้เห็นอวัยวะเพศหรือแสดงการร่วมเพศนั้น แม้ว่าจะผิดกฎหมายในประเทศไทย[ต้องการอ้างอิง] และยังไม่เป็นที่ยอมรับในสังคม[ต้องการอ้างอิง] แต่ยังมีการลักลอบผลิตและจำหน่ายหรือแจกจ่ายอยู่
คำศัพท์

หนังโป๊ในภาษาอังกฤษคือ "pornographic film" ซึ่งคำว่า "pornography" ในภาษาอังกฤษ มาจากภาษากรีกคำว่า "pórnē" (โสเภณี) บวกกับคำว่า "graphos" (เขียน) รวมแล้วหมายถึง การเขียนเกี่ยวกับเรื่องราวของโสเภณี จะเห็นได้ว่าแรกเริ่มนั้น ศัพท์คำนี้ก็ได้ถูกนิยามขึ้นมาให้หมายถึงผลงานศิลปะหรือวรรณกรรมใด ๆ ก็ตาม ที่ได้วาดหรือบรรยายถึงชีวิตของบรรดาโสเภณีมานับตั้งแต่ต้น
ส่วนคำว่า "โป๊" มาจากภาษาจีนแต้จิ๋ว "โป้ว" หมายถึง ปะชุนเสื้อผ้า, ซ่อมแซม, บำรุงร่างกาย สำหรับพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2525 ได้ให้ความหมายไว้ว่า "โป๊" เป็นภาษาพูดที่หมายถึง เปลือยหรือค่อนข้างเปลือย, มีเจตนาเปิดเผยอวัยวะบางส่วนที่ควรปกปิด เดิมทีหนังโป๊ คือหนังคั่นรายการที่มีลักษณะวาบหวาม
หนังโป๊ เรียกกันหลาย ๆ แบบ ตามระดับว่าเห็นสัดส่วนของผู้แสดงเพียงใด ถ้าเห็นเล็กน้อย หรือมีการเซนเซอร์มาก เรียกว่าหนังอาร์ ถ้าเห็นมาก ๆ มีการเซ็นเซอร์น้อย หรือเห็นทั้งหมด เรียกกันทั่วไปว่าหนังเอกซ์ เนื้อหาจะเป็นการแสดงท่าทางการร่วมเพศ ซึ่งหลายประเทศที่อนุญาตให้ผู้ชมที่อายุมากกว่าสิบแปดเท่านั้นจะดูได้ (ขณะที่ภาพยนตร์เรตอาร์ในสหรัฐอเมริกาหมายความรวมไปถึงภาพยนตร์ที่มีความรุนแรง มีการซื้อขายยาเสพย์ติด และ/หรือมีภาพเปลือยเป็นส่วนประกอบ เช่น คิลบิล หรือ เดอะเมทริกซ์)
หนังโป๊ในประเทศไทย

หนังโป๊ในประเทศไทยนั้นผิดกฎหมาย และการดูหนังโป๊ไม่เป็นที่ยอมรับในสังคม แต่ก็มีการลักลอบจำหน่ายอยู่ตามตลาดนัด รวมถึงบนเว็บไซต์ ซึ่งอาจขายรหัสผ่านเพื่อให้ผู้ซื้อเข้าไปดาวน์โหลดหนังได้ หรือส่งแผ่นหนังให้ผู้ซื้อผ่านทางไปรษณีย์ไทย หนังโป๊ที่จำหน่ายในประเทศไทยนิยมทำซ้ำมาจากหนังโป๊ญี่ปุ่นเป็นส่วนใหญ่และมีราคาจำหน่ายที่ต่ำมาก โดยแผ่นดีวีดีราคาจำหน่ายเริ่มต้นเพียง 20 บาทเท่านั้น และแผ่นบลูเรย์ ราคาจำหน่ายเริ่มต้นเพียง 60 บาท
หนังโป๊ในโรงภาพยนตร์

ในยุคหนึ่งมีหลายโรงภาพยนตร์ที่ไม่สามารถทำรายได้เท่าที่ควรเนื่องจากมีโรงภาพยนตร์ใหม่ เปิดขึ้นมาตามห้างสรรพสินค้า
โรงภาพยนตร์หลายแห่งจึงหันมาฉายหนังโป๊ โดยเป็นที่รู้กันในหมู่คนดูว่า หนังควบ หน้าโรงจะติดประกาศว่า ไทยควบญี่ปุ่น หรือ จีนควบญี่ปุ่น แต่ในโรงภาพยนตร์จะจัดฉายหนังโป๊ ทั้งนี้ ในโรงภาพยนตร์บางแห่งยังให้มีการขายบริการทางเพศภายในโรงภาพยนตร์ควบคู่ไปด้วย
หนังโป๊ในญี่ปุ่น

ภาพยนตร์สีชมพู (ญี่ปุ่น: ピンク映画; โรมาจิ: Pinku eiga) เป็นรูปแบบหนึ่งของหนังโป๊ซอฟต์คอร์ของญี่ปุ่นในช่วงแรก โดยมีลักษณะที่โชว์เฉพาะหน้าอกและก้น โดยจะไม่แสดงส่วนอวัยวะเพศและขนรอบอวัยวะเพศ โดยภาพยนตร์ที่ออกมาจะเป็นลักษณะของภาพยนตร์ต้นทุนต่ำ และต่อมาเมื่อวิดีโอได้เริ่มเป็นที่นิยม ภาพยนตร์เอวีได้ครอบครองตลาดแทนที่ภาพยนตร์สีชมพู
ในประเทศญี่ปุ่นจำกัดอายุของผู้ชมไว้ที่ 18 ปีเช่นกันทั้งสื่อที่เป็นภาพยนตร์ ที่ใช้คนแสดง หรือแอนิเมชันที่เป็นการ์ตูน กฎหมายของประเทศญี่ปุ่นได้จำกัดสื่อเอาไว้ว่า หากจะขายหนังโป๊ได้อย่างถูกกฎหมาย จำเป็นที่จะต้องทำการเซ็นเซอร์ หรือทำภาพโมเสกไว้ ดังนั้น หากหนังโป๊ที่ไม่ได้ผ่านการเซ็นเซอร์ที่อวัยวะเพศของผู้แสดง จะถือว่าเป็นหนังใต้ดิน หรือเรียกง่าย ๆ ว่าหนังเถื่อนนั่นเอง
นางแบบที่แสดงหนังโป๊ อาจเรียกได้อีกอย่างหนึ่งว่า นางเอกเอวี หรือ นางแบบเอวี (เอวี หรือ AV ในที่นี้ย่อมาจาก Adult Video ซึ่งหมายถึงหนังโป๊นั่นเอง)
ในปัจจุบันวีซีดีและดีวีดีเป็นที่นิยมแพร่หลายมากขึ้น ดังนั้นการถ่ายภาพนางแบบสวย ๆ น่ารัก ๆ ในชุดว่ายน้ำ หรือในชุดอื่น ๆ ในปัจจุบันนั้น นอกเหนือจากการถ่ายเป็นภาพนิ่งแล้ว ยังนิยมถ่ายในรูปแบบไฟล์วีดีโอ หรือในรูปแบบวีซีดีหรือดีวีดีอีกด้วย ซึ่งนางเอกเอวีบางคนก็มีการถ่ายแบบด้วย แต่จะออกแนวเซ็กซี่มากกว่า ซึ่งในญี่ปุ่นอาจเรียกว่าฟูลนู้ด (อังกฤษ: full nude) มีลักษณะเป็นเรตเอกซ์ เนื่องจากมีการโพสท่าที่เซ็กซี่กว่านางแบบทั่วไป และมีการถอดเสื้อผ้าหรือการเปลือยกาย ต่างจากนางแบบทั่วไป โดยจะสังเกตได้จากปกหน้าและปกหลัง จะวาบหวามมากกว่า และจะมีการระบุไว้บนปกชัดเจน