stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
โรคฉี่หนู
อาการ

อาการและอาการแสดงของโรคเล็ปโตสไปโรซิสนั้นมีได้ตั้งแต่มีอาการเล็กน้อยจนถึงมีอาการรุนแรงถึงแก่ชีวิต กว่า 90% ของผู้มีอาการจะมีอาการเล็กน้อยและมักเป็นแบบไม่เหลือง ส่วนเล็ปโตสไปโรซิสที่มีอาการรุนแรงนั้น พบได้ 5-10% ของผู้ติดเชื้อ
ระยะมีเชื้อในเลือด  (leptospiremic phase)  ระยะนี้มีอาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ คือ มีไข้หนาวสั่น ปวดศีรษะ คลื่นไส้ อาเจียน และปวดกล้ามเนื้อ ซึ่งในโรคเล็ปโตสไปโรซิสจะมีลักษณะเฉพาะคือ ปวดบริเวณน่อง หลัง และหน้าท้อง ผู้ป่วยส่วนมากมักมีอาการปวดศีรษะมาก โดยเฉพาะบริเวณด้านหน้าหรือหลังเบ้าตา อาการอื่นๆที่อาจพบได้ ได้แก่ เจ็บคอ ไอ เจ็บหน้าอก ผื่น สับสน ไอเป็นเลือด
อาการแสดงที่อาจตรวจพบ ได้แก่ เยื่อบุตาแดง ต่อมน้ำเหลืองโต คอแดง กดเจ็บบริเวณกล้ามเนื้อ ตับม้ามโต อาจพบอาการดีซ่านได้เล็กน้อย อาการในระยะนี้จะหายไปได้เองภายใน 1 สัปดาห์ ช่วงที่ไม่มีอาการจะนาน 1-3 วัน ก่อนจะเข้าสู่ระยะที่สอง
ระยะมีเชื้อในปัสสาวะ  (leptospiruric phase)  ระยะนี้เป็นผลมาจากปฏิกิริยาทางภูมิคุ้มกันของร่างกาย อาการและอาการแสดงมีความจำเพาะและความรุนแรงน้อยกว่าในระยะแรก ลักษณะที่สำคัญของโรคในระยะนี้คือ กว่า 15% ของผู้ป่วยจะมีอาการและอาการแสดงของภาวะเยื่อหุ้มสมองอักเสบแบบไร้เชื้อ  (aseptic meningitis)  ส่วนใหญ่พบในเด็ก ซึ่งอาจหายได้เองภายในเวลาไม่กี่วันหรืออาจคงอยู่นานเป็นสัปดาห์ สำหรับภาวะแทรกซ้อนอื่น เช่น ม่านตาอักเสบ จอตาอักเสบ มักเกิดตามหลังอาการเริ่มแรกของโรคนานหลายเดือน และคงอยู่ได้นานเป็นปี
โรคเล็ปโตสไปโรซิสรุนแรง หรือกลุ่มอาการเวล  (Weil's Syndrome)  กลุ่มอาการนี้มีอัตราการตายอยู่ที่ประมาณ 5-15% พบได้เป็นพิเศษในการติดเชื้อในซีโรวาร์ อิกเทอโรฮีมอราเจียอี/โคเปนเฮเกไน  (icterohaemorrhagiae/copenhageni)  อาการในระยะเริ่มแรกไม่ต่างจากโรคเล็ปโตสไปโรซิสแบบไม่เหลือง แต่ไม่มีลักษณะที่แบ่งออกเป็นสองระยะชัดเจน มักแสดงอาการรุนแรงใน 4-9 วันหลังจากเริ่มมีอาการ ประกอบด้วย
อาการดีซ่าน ที่พบในกลุ่มอาการเวล จะมีลักษณะเหลืองมากจนแทบเป็นสีส้มเมื่อสังเกตทางผิวหนัง มักพบตับโตร่วมกับกดเจ็บ ประมาณ 20% ของผู้ติดเชื้อมีอาการม้ามโตร่วมด้วย มีไม่มากนักที่เสียชีวิตจากภาวะตับวาย
ไตวายเฉียบพลัน
อาการทางปอด เช่น ไอ มีเสมหะปนเลือด เจ็บหน้าอก หอบเหนื่อย จนถึงระบบหายใจล้มเหลว
ความผิดปกติทางระบบการแข็งตัวของเลือด มีตั้งแต่อาการเพียงเล็กน้อย เช่น เลือดกำเดา จ้ำเลือดตามผิวหนัง ไปจนถึงอาการรุนแรง เช่น เลือดออกในทางเดินอาหาร เลือดออกในช่องเยื่อหุ้มสมอง เป็นต้น
อาการอื่นๆ ได้แก่ กล้ามเนื้อลายสลายตัว เม็ดเลือดแดงแตก เยื่อหุ้มหัวใจอักเสบ กล้ามเนื้อหัวใจอักเสบ ตับอ่อนอักเสบรุนแรง ภาวะการทำงานของอวัยวะล้มเหลวหลายระบบ เป็นต้น
แหล่งข้อมูลอื่น

| --- | --- |
การจำแนกโรค: DICD-10: A27 ICD-9-CM: 100 OMIM: 607948 MeSH: D007922 DiseasesDB: 7403
ทรัพยากรภายนอก: MedlinePlus: 001376 eMedicine: article/220563 article/96569 article/788751 Patient UK: โรคฉี่หนู
หนังสือพิมพ์เดลินิวส์ คอลัมน์ ฉลาดคิด (วันที่ 17 พ.ย.53)
http://161.200.98.10/thaiv1/index.php?option=com_content&task=view&id=84&Itemid=70%5Bลิงก์เสีย%5D
http://www.nstda.or.th/news/2839-20101229-nanothailand-2010 เก็บถาวร 2011-08-10 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ฟาโรห์นิเนทเจอร์

นิเนทเจอร์ (หรือเรียกว่า บาเนทเจอร์) เป็นพระนามฮอรัสของฟาโรห์แห่งอียิปต์โบราณพระองค์ที่สามจากราชวงศ์ที่สองแห่งอียิปต์ ไม่ทราบระยะเวลาในการครองราชย์ของพระองค์ แต่ในบันทึกพระนามแห่งตูรินได้บันทึกว่ารัชสมัยของฟาโรห์นิเนทเจอร์ไม่น่าจะกินระยะเวลาเป็นไปได้ถึง 96 ปี และแมนิโธ ซึ่งเป็นนักประวัติศาสตร์ชาวอียิปต์ได้ระบุว่าการครองราชย์ของฟาโรห์นิเนทเจอร์นั้นยาวนานถึง 47 ปี นักไอยคุปต์ตั้งข้อสงสัยว่าข้อมูลทั้งสองชิ้นว่าเป็นการตีความที่ผิดหรือเกินจริง โดยทั่วไปนักไอยคุปต์วิทยาได้ระบุว่าฟาโรห์นิเนทเจอร์ทรงครองราชย์เป็นระยะเวลา 43 ปีหรือ 45 ปี จากการประมาณดังกล่าวนั้นขึ้นอยู่กับการตีความใหม่ของจารึกศิลาปาแลร์โมที่เป็นที่รู้จักกันดี ซึ่งบันทึกในช่วงในปี 7–21 แห่งการครองราชย์, ส่วนจารึกศิลาไคโรได้บันทึกในปี 36–44 แห่งการครองราชย์ของพระองค์ ตามนักวิชาการหลายคน ฟาโรห์นิเนทเจอร์ทรงปกครองอียิปต์ ตั้งแต่เมื่อประมาณ 2850 จนถึง 2760 ปีก่อนคริสตกาล หรือหลังจากนั้นตั้งแต่เมื่อประมาณ 2760 จนถึง 2715 ปีก่อนคริสตกาล
บิลลี จีน

สำหรับนักเทนนิสหญิงชาวอเมริกัน ดูที่ บิลลี จีน คิง
บิลลี จีน (อังกฤษ: Billie Jean) เป็นเพลงแดนซ์-ป็อป อาร์แอนด์บีโดยไมเคิล แจ็กสัน เพลงนี้แต่งโดยแจ็กสัน และโปรดิวซ์โดยควินซี โจนส์ บรรจุอยู่ในอัลบั้มทริลเลอร์ (1982) อัลบั้มที่หกของไมเคิล แจ็กสัน  เนื้อเพลงกล่าวถึงประสบการณ์จริงของไมเคิล แจ็กสัน ที่ถูกคุกคามโดยแฟนเพลงสาว ที่เป็นผู้ป่วยทางจิตและอ้างว่าเธอกำลังตั้งครรภ์ลูกแฝดของไมเคิล
ในตอนแรก เพลงนี้เกือบไม่ได้บรรจุอยู่ในอัลบั้ม เนื่องจากควินซี โจนส์ไม่ชอบเพลงนี้ และเสนอแนะให้เปลี่ยนชื่อเพลง เพื่อไม่ให้ผู้ฟังสับสนว่าเนื้อเพลงกล่าวถึงบิลลี จีน คิง (Billie Jean King) นักเทนนิสหญิงอเมริกัน อดีตมืออันดับหนึ่งของโลก แต่แจ็กสันยังยืนยันที่จะให้บรรจุเพลงนี้ไว้ในอัลบั้ม  เพลงนี้ถูกตัดเป็นซิงเกิลเมื่อวันที่ 2 มกราคม ค.ศ. 1983 เป็นเพลงที่สองในอัลบั้ม  ขึ้นถึงอันดับหนึ่งจากการจัดอันดับของนิตยสารบิลบอร์ด และอยู่ในอันดับนาน 7 สัปดาห์
มิวสิกวิดีโอของเพลงบิลลี จีน ออกอากาศทางเอ็มทีวี ซึ่งในขณะนั้นยังเป็นสถานีโทรทัศน์ช่องเล็ก ในครั้งแรกเอ็มทีวีปฏิเสธที่จะออกอากาศ เนื่องจากนโยบายการเหยียดผิว แต่ด้วยอิทธิพลของผู้บริหารของซีบีเอส ต้นสังกัดของไมเคิล แจ็กสัน  เป็นผู้กดดันให้เอ็มทีวีต้องตัดสินใจยอมออกอากาศในที่สุด  นับเป็นผลงานชิ้นแรกของศิลปินผิวดำที่ได้ออกอากาศผ่านทางเครือข่าย  และได้รับความนิยม ทำให้สถานีนี้เริ่มได้รับความนิยม
เมื่อวันที่ 25 มีนาคม ค.ศ. 1983 ไมเคิล แจ็กสันได้รับเชิญให้ร่วมแสดงดนตรีเนื่องในงานฉลองครบรอบ 25 ปีของโมทาวน์ Motown 25: Yesterday, Today, Forever เขาแสดงร่วมกันกับพี่ชายสี่คนจากเดอะ แจ็กสัน ไฟฟ์เป็นครั้งแรกในรอบหลายปี  แล้วจบท้ายด้วยการแสดงเดี่ยวกับเพลงบิลลี จีน  โดยที่ไม่มีใครคาดหวัง ใครๆ ต่างก็คิดว่าไมเคิลจะเต้นด้วยท่าเต้นธรรมดา ในการแสดงครั้งนี้ไมเคิล แจ็กสันได้เต้นด้วยท่าแบ็กสไลด์  ต่อหน้าสาธารณชนเป็นครั้งแรก การแสดงท่าทางเหมือนเดินไปข้างหน้า แต่ในความเป็นจริงร่างกายกลับถอยไปข้างหลัง กลายเป็นความแปลกใหม่ ทำให้เขากลายเป็นที่สนใจต่อสาธารณชน สื่อมวลชนเรียกชื่อท่าเต้นนี้ว่า มูนวอล์ก (moonwalk) และกลายเป็นจุดเปลี่ยนที่ทำให้เขากลายเป็นศิลปินที่ได้รับความนิยมในระดับโลก
การแสดงที่โมทาวน์ในคืนนั้น มีผู้ชมทางโทรทัศน์กว่า 50 ล้านคน ทำให้เขาได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัลเอมมี  และยอดขายของอัลบั้มทริลเลอร์ สูงขึ้นอย่างก้าวกระโดด จนติดอันดับอัลบั้มที่มียอดขายสูงที่สุดในโลก
การรับรองและยอดขาย

| ประเทศ | การรับรอง | จำนวนหน่วยที่รับรอง/ยอดขาย |
| --- | --- | --- |
| Australia (ARIA) | Platinum | 70,000^ |
| Canada (Music Canada) | 2× Platinum | 200,000^ |
| Denmark (IFPI Danmark) | 2× Platinum | 180,000‡ |
| France (SNEP) | Platinum | 1,163,100 |
| Italy (FIMI) | 2× Platinum | 140,000‡ |
| Mexico (AMPROFON) | Platinum | 60,000* |
| New Zealand (RMNZ) | Gold | 7,500* |
| Spain (PROMUSICAE) | Gold | 25,000* |
| United Kingdom (BPI) | 2× Platinum | 2,000,000‡ |
| United States (RIAA) | Platinum | 1,000,000^ |
| United States (RIAA)  Digital  | 5× Platinum | 5,000,000‡ |
| United States (RIAA)  Mastertone  | Gold | 500,000* |
 *ตัวเลขยอดขายขึ้นกับการรับรองอย่างเดียว ^ตัวเลขการจัดส่งขึ้นอยู่กับการรับรองเพียงอย่างเดียว ‡ตัวเลขสตรีมมิงและยอดขายขึ้นอยู่กับการรับรองเพียงอย่างเดียว
ราวณะ

| ราวณะ |
| --- | --- |
ตัวละครใน รามายณะ
รูปราวณะจากอินเดียใต้ คริสต์ศตวรรษที่ 18
ข้อมูลตัวละครในเรื่อง
เผ่าพันธุ์: รากษส
ครอบครัว: วิศรพ (บิดา) ไกกสี (มารดา)
คู่สมรส: มณโททรี ธัญญมาลินี
บุตร: อินทรชิต อติกายะ อักษยกุมาร นรานตกะ เทวานตกะ ตริศิระ ประหัสตะ
ญาติ: ศูรปณขา
รูปราวณะบนราชรถทองเหลืองแห่งรัฐเบงกอลตะวันตก ประเทศอินเดีย สร้างใน ค.ศ. 1923
ราวณะ (สันสกฤต: रावण, Rāvaṇa) เป็นตัวละครหลักฝ่ายร้ายในมหากาพย์เรื่อง รามายณะ ของศาสนาฮินดู โดยเป็นราชารากษสแห่งนครลงกา ซึ่งเชื่อกันว่า ตรงกับประเทศศรีลังกาในปัจจุบัน
ราวณะมักเป็นที่พรรณนาว่า มีศีรษะสิบศีรษะ เป็นสาวกของพระศิวะ เป็นมหาปราชญ์ ปกครองบ้านเมืองอย่างเปี่ยมสามารถ ชำนาญบรรเลงวีณา (वीणा vīṇā) และมุ่งหมายจะเป็นใหญ่เหนือทวยเทพ ศีรษะทั้งสิบของเขายังเป็นเครื่องสำแดงถึงศาสตร์ทั้งหกและเวททั้งสี่ นอกจากนี้ ตามความใน รามายณะ ราวณะลักพาสีดา ภริยาของพระราม เพื่อล้างแค้นที่พระรามและพระลักษณ์อนุชาตัดจมูกศูรปณขา กนิษฐาของราวณะ
ชาวฮินดูในหลายส่วนของประเทศอินเดีย ประเทศศรีลังกา และประเทศอินโดนีเซีย เคารพบูชาราวณะ และถือเป็นสาวกพระศิวะที่ได้รับความเคารพยำเกรงที่สุด เทวสถานพระศิวะหลายแห่งยังตั้งรูปราวณะคู่กับรูปพระศิวะด้วย
ศัพทมูล

คำว่า "ราวณ" ในภาษาสันสกฤต หมายความว่า "กู่ร้อง" เป็นศัพท์ตรงข้ามของ "ไวศรวณ" (वैश्रवण vaiśravaṇa) ที่แปลว่า "เงี่ยหูฟัง"
เอฟ. อี. พาร์กิเทอร์ (F. E. Pargiter) ข้าราชการชาวอังกฤษ เห็นว่า คำ "ราวณ" อาจมาจากการแปลงคำ "อิไรวน" (Iraivan) ในภาษาทมิฬ ที่แปลว่า "เจ้า" หรือ "ราชา" ให้เป็นสันสกฤต
ราวณะยังเป็นที่รู้จักด้วยชื่ออื่น เช่น "ทศกัณฐ์" แปลว่า "สิบคอ", "ทศพักตร์" แปลว่า "สิบหน้า", "ลงเกศวร" แปลว่า "เจ้าลงกา", "ราวเณศวร" แปลว่า "ท้าวราวณะ" ฯลฯ
รูปลักษณ์

ราวณะมักได้รับการพรรณนาว่า มีศีรษะสิบศีรษะ แต่บางรูปก็แสดงเพียงเก้าศีรษะ เพราะเชื่อว่า ถวายศีรษะหนึ่งศีรษะให้พระศิวะไปแล้ว คัมภีร์ต่าง ๆ ว่า เขาเป็นสาวกพระศิวะ เป็นมหาบัณฑิต เป็นผู้ปกครองที่มากสามารถ เป็นนักบรรเลงวีณามือฉกาจ เป็นผู้ทรงภูมิด้านแพทยศาสตร์และรัฐศาสตร์ เป็นเจ้าของงานประพันธ์หลายเรื่อง เช่น ราวณสงฺหิตา ซึ่งว่าด้วยดาราศาสตร์ฮินดู และ อารกปฺรกาศม ซึ่งว่าด้วยการแพทย์สิทธะ ทั้งยังเป็นเจ้าของน้ำอมฤตซึ่งเขากักเก็บไว้ภายในท้องของตัวโดยอาศัยพรจากพระพรหม นอกจากนี้ รามายณะ ของวาลมิกิยังว่า เขามีลิ้นสองแฉก
ใน รามายณะ > ฉบับอินเดีย

รามายณะ ของอินเดียว่า ราวณะเป็นบุตรของมหาฤๅษีวิศรพ (विस्रव Visrava) มารดาเป็นแทตย์ชื่อ ไกกสี (कैकसी Kaikasī) ชาวเกรตเทอร์โนเอฑา (ग्रेटर नोएडा; Greater Noida) ในรัฐอุตตรประเทศ ประเทศอินเดีย อ้างว่า ท้องถิ่นของตัวเป็นบ้านเกิดราวณะ
ใน รามายณะ > ฉบับเชน

รามายณะ ฉบับศาสนาเชน ว่า ทั้งราวณะและพระรามนับถือเชน ราวณะเป็นราชาของชาววิทยาธร และสุดท้ายแล้วถูกพระลักษณ์ น้องชายพระราม สังหาร
การบูชา

ชาวฮินดูในหลายส่วนของประเทศอินเดีย ประเทศศรีลังกา และประเทศอินโดนีเซีย เคารพบูชาราวณะ
วัดไศวนิกายหลายแห่งในประเทศอินเดียบูชาราวณะ และตั้งรูปราวณะไว้คู่กับรูปพระศิวะ
ในประเทศศรีลังกาก็มีสถานที่เกี่ยวข้องกับราวณะและนางแทตย์ผู้เป็นมารดา เช่น วัดโกเนศวรัม (Koneswaram Temple) เดิมอุทิศแด่พระศิวะ แต่ภายหลังกลายเป็นที่เซ่นสรวงบูชาราวณะกับมารดา และน้ำพุร้อนกันนิยา (Kanniya Hot water spring) เชื่อว่า เกิดจากราวณะเอาดาบทิ่มดินพวยพุ่งขึ้นเป็นสายน้ำในช่วงพิธีศพของมารดา
ชาติพันธุ์

สกุลพราหมณ์สโชระ (Sachora Brahmin) ในรัฐคุชราต ประเทศอินเดีย อ้างว่า พวกตัวสืบเชื้อสายมาจากราวณะ และนิยมใช้นามสกุล "ราวณะ" (Ravan)
แหล่งข้อมูลอื่น

รูปสลักราวณะที่นครวัด ประเทศกัมพูชา คริสต์ศตวรรษที่ 12
ค่าสิทธิ

ค่าสิทธิ (อังกฤษ: royalty) คือค่าตอบแทน โดยฝ่ายที่เป็นผู้ได้รับอนุญาตหรือผู้ได้รับสัมปทาน จ่ายให้อีกฝ่ายที่เป็นเจ้าของสินทรัพย์โดยส่วนใหญ่ (ผู้อนุญาตหรือผู้ให้สัมปทาน) เพื่อเป็นสิทธิ์ในการใช้สินทรัพย์นั้น โดยทั่วไปแล้วค่าสิทธิจะตกลงกันในรูปแบบของ ค่าธรรมเนียมเป็นเปอร์เซ็นต์ของรายได้รวมหรือรายได้สุทธิที่ได้จากการใช้สินทรัพย์ หรืออาจกำหนดเป็นราคาตายตัวต่อหน่วยที่ขายได้ของแต่ละรายการ แต่ก็ยังมีในรูปแบบอื่นและตัวชี้วัดการชดเชย
ดาราจักรหนวดแมลง

| ดาราจักรหนวดแมลง |
| --- | --- |
NGC 4038 (ซ้าย) และ NGC 4039 (ขวา)
ข้อมูลสังเกตการณ์ (ต้นยุคอ้างอิง J2000)
กลุ่มดาว: กลุ่มดาวนกกา
ไรต์แอสเซนชัน: 12h 01m 53.0s / 12h 01m 53.6s
เดคลิเนชัน: -18° 52′ 10″ / -18° 53′ 11″
การเคลื่อนไปทางแดง: 1642 ± 12 / 1641 ± 9 km/s
ระยะทาง: 45 Mly / 65 Mly
ความส่องสว่างปรากฏ (V): 11.2 / 11.1
ลักษณะเฉพาะ
ประเภท: SB(s)m pec / SA(s)m pec
ขนาดที่ชัดเจน (V): 5'.2 × 3'.1 / 3'.1 × 1'.6
ลักษณะเด่น: Interacting galaxies
ชื่ออื่น
Ringtail Galaxy, NGC 4038 / 4039, PGC 37967 / 37969, Arp 244, Caldwell 60/61

ดาราจักรหนวดแมลง (หรือรู้จักในชื่อว่า NGC 4038/NGC 4039 หรือ Caldwell 60/61) เป็นคู่ของดาราจักรมีปฏิสัมพันธ์อยู่ในกลุ่มดาวนกกา ทั้งสองกำลังจะผ่านระยะของดาวกระจาย ถูกค้นพบโดยวิลเลียม เฮอร์เชล ในปี ค.ศ. 1785  NGC 4038 ตั้งอยู่ใน RA: 12h 01m 53.0s, Dec: −18° 52′ 10″; และ NGC 4039 ตั้งอยู่ใน RA: 12h 01m 53.6s, Dec: −18° 53′ 11″
แกลเลอรี่

ดาราจักรหนวดแมลงถ่ายโดยกลอ้ง VLT โดย ESO
ดาราจักรหนวดแมลงโดยประกอบภาพจาก ALMA และกล้องฮับเบิล
ดูเพิ่ม

ดาราจักรน้ำวน
แหล่งข้อมูลอื่น

Astronomy Picture of the Day: The Antennae Galaxies (10/22/1997)
Astronomy Picture of the Day: The Antennae (04/29/2011)
The Register: Galactic prang fingered in star formation mystery
ESA/Hubble News Release เก็บถาวร 2009-02-09 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ESA/Hubble images of Antennae Galaxies เก็บถาวร 2009-09-03 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Animations of galactic collision producing antennae structures เก็บถาวร 2017-03-13 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ดาราจักรหนวดแมลง บน WikiSky: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Articles and images
พิกัด:  12h 01m 53s, −18° 52′ 10″
โฮโม

| โฮโม ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: ช่วงอายุเพียเชนเซียน–ปัจจุบัน, 2> 8–0Ma  PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N  ↓   |
| --- | --- |

Homo habilis

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ 
โดเมน:: ยูแคริโอต Eukaryota
อาณาจักร:: สัตว์ Animalia
ไฟลัม:: สัตว์มีแกนสันหลัง Chordata
ชั้น:: สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม Mammalia
อันดับ:: อันดับวานร Primates
อันดับย่อย:: Haplorhini Haplorhini
อันดับฐาน:: Simiiformes Simiiformes
วงศ์:: ลิงใหญ่ Hominidae
วงศ์ย่อย:: โฮมินินี Homininae
เผ่า:: โฮมินินิ Hominini
สกุล:: โฮโม Homo Linnaeus, 1758

ชนิดต้นแบบ
Homo sapiens Linnaeus, 1758
สปีชีส์
 Homo sapiens  †Homo antecessor  †Homo daliensis  †Homo erectus  †Homo ergaster  †Homo floresiensis  †Homo habilis  †Homo heidelbergensis  †Homo longi  †Homo luzonensis  †Homo rudolfensis  †Homo naledi  †Homo neanderthalensis
ชื่อพ้อง
  ชื่อพ้อง Africanthropus Dreyer, 1935  Atlanthropus Arambourg, 1954  Cyphanthropus Pycraft, 1928  Palaeanthropus Bonarelli, 1909  Palaeoanthropus Freudenberg, 1927  Pithecanthropus Dubois, 1894  Protanthropus Haeckel, 1895  Sinanthropus Black, 1927  Tchadanthropus Coppens, 1965  Telanthropus Broom & Anderson 1949  
โฮโม เป็นสกุล ซึ่งนับรวมเอามนุษย์สมัยใหม่ทางกายวิภาคและสปีชีส์ที่เกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิด สกุลนี้ประเมินว่ามีอายุระหว่าง 2.3 ถึง 2.4 ล้านปี วิวัฒนามาจากบรรพบุรุษออสตราโลพิเธคัสโดยมีลักษณะภายนอกของ Homo habilis ลักษณะเฉพาะของชนิด H. habilis สันนิษฐานว่าจะเป็นผู้สืบเชื้อสายโดยตรงของ Australopithecus garhi ซึ่งมีชีวิตอยู่เมื่อราว 2.5 ล้านปีก่อน พัฒนาการทางสรีรวิทยาที่สำคัญที่สุดระหว่างสองสปีชีส์นี้คือการเพิ่มขึ้นของความจุกะโหลก จาก 450 ซีซีใน A. garhi เป็น 600 ซีซีใน H. habilis ในสกุล โฮโม ความจุกะโหลกเพิ่มขึ้นเป็นสองเท่าจาก H. habilis เป็น H. heidelbergensis เมื่อ 0.6 ล้านปีก่อน ความจุกะโหลกของ H. heidelbergensis คาบเกี่ยวกันกับพิสัยความจุกะโหลกที่พบในมนุษย์สมัยใหม่ อย่างไรก็ตาม ในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2553 H. gautengensis ถูกค้นพบ ซึ่งเป็นสปีชีส์ที่เชื่อกันว่าเก่าแก่กว่า H. habilis เสียอีก
การปรากฏขึ้นของสกุล โฮโม คาดกันว่าน่าจะเกิดขึ้นในเวลาใกล้เคียงกับหลักฐานเครื่องมือหินชิ้นแรก ซึ่งตามนิยามในทางประวัติศาสตร์ คือ ช่วงเริ่มต้นของยุคหินเก่า อย่างไรก็ตาม หลักฐานล่าสุดจากเอธิโอเปียชี้ว่าหลักฐานการใช้อุปกรณ์หินที่เก่าแก่ที่สุดมีตั้งแต่ก่อน 3.39 ล้านปีมาแล้ว การถือกำเนิดขึ้นของ โฮโม คาดว่าอยู่ในช่วงเดียวกันกับการเริ่มต้นของการเปลี่ยนแปลงโดยธารน้ำแข็งยุคควอเทอร์นารี อันเป็นจุดเริ่มต้นของยุคน้ำแข็งปัจจุบัน
ทุกสปีชีส์ในสกุลยกเว้น Homo sapiens (มนุษย์สมัยใหม่) ได้สูญพันธุ์ไปหมดแล้ว Homo neanderthalensis ซึ่งแต่เดิมเชื่อกันว่าเป็นสปีชีส์ที่ใกล้ชิดกับมนุษย์สมัยใหม่มากที่สุด สูญพันธุ์ไปเมื่อ 24,000 ปีที่แล้ว ขณะที่การค้นพบล่าสุดแนะว่าอีกสปีชีส์หนึ่ง  Homo floresiensis อาจมีชีวิตอยู่จนถึง 12,000 ปีก่อน
หม่อมคัทริน ณ พิศณุโลก

| คัทริน เดสนิตสกี สโตน |
| --- | --- |
คัทรินขณะอายุ 14 ปี
เกิด: เยกาเจรีนา อีวานอฟนา เดสนิตสกายา 9 พฤษภาคม พ.ศ. 2429 ลุตสก์ เขตโวลฮีเนียน จักรวรรดิรัสเซีย (ปัจจุบัน แคว้นวอลึญ ประเทศยูเครน)
เสียชีวิต: 3 มกราคม พ.ศ. 2503 (73 ปี) ปารีส ประเทศฝรั่งเศส
คู่สมรส: สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ (สมรส 2449; หย่า 2462) แฮร์รี คลินตัน สโตน (สมรส 2463; เสียชีวิต 2502)
บุตร: พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์
บิดามารดา: อีวาน สเตปาโนวิช เดสนิตสกี (บิดา) มาเรีย มิลไฮลอฟวา เดสนิตสกี (มารดา)
เยกาเจรีนา อีวานอฟนา เดสนิตสกายา (ยูเครน: Катерина Іванівна Десницька; 9 พฤษภาคม พ.ศ. 2429 – 3 มกราคม พ.ศ. 2503) หรือ คัทริน เดสนิตสกี (อังกฤษ: Catherine Desnitski) เป็นที่รู้จักในไทยว่า หม่อมคัทริน ณ พิศณุโลก หรือ หม่อมคัทริน จักรพงษ์ ณ อยุธยา เป็นอดีตหม่อมชาวรัสเซีย ในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ มีพระโอรสเพียงพระองค์เดียวคือพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้พระราชทานนามสกุล ณ พิศณุโลก อันเป็นนามสกุลพิเศษเนื่องจากไม่มีเลขลำดับที่พระราชทาน และมีผู้ใช้เพียงท่านเดียว คือ หม่อมคัทริน
ประวัติ > ชีวิตช่วงแรก

คัทริน เดสนิตสกี หรือ แคทยา (อักษรโรมัน: Katya) เกิดเมื่อวันที่ 9 พฤษภาคม พ.ศ. 2429 (ค.ศ. 1886) เป็นลูกสาวของอีวาน สเตปาโนวิช เดสนิตสกี รับราชการในกระทรวงยุติธรรมและได้เป็นประธานผู้พิพากษาสูงสุดของแคว้นลุตซ์ก ในเขตยูเครน มียศในราชการพลเรือนเทียบเท่าชั้นพลตรีในไทย ส่วนมารดาของเธอ มาเรีย มิลไฮลอฟวา เกิดในตระกูลคิชเนียคอฟฟ์ (อักษรโรมัน: Khijniakoff) อันเป็นตระกูลที่มีที่ดินเพื่อหาผลประโยชน์มาหลายชั่วอายุคน ด้วยเหตุที่ทั้งบิดา และมารดาต่างผ่านการสมรสและเป็นหม้ายมาก่อน จึงมีพี่น้องชายหญิงต่างบิดามารดาถึง 7 คน แต่มีพี่ชายแท้ ๆ เพียงคนเดียวคือ อีวาน อายุห่างกัน 2 ปี ซึ่งได้เข้ารับราชการต่างประเทศและเมื่อปฏิวัติใหญ่เกิดขึ้นในรัสเซีย เป็นเลขานุการเอกอยู่สถานทูตรัสเซีย ณ กรุงปักกิ่ง
พ่อของคัทรินได้เสียตั้งแต่เธออายุได้เดือนเศษ คัทรินจึงอยู่กับแม่ ได้เลี้ยงดูอยู่ที่เมืองเคียฟและได้รับการศึกษาตามสมควรแก่ฐานะ คือมีพี่เลี้ยงเป็นฝรั่งเศสเพื่อสอนภาษาและภายหลังก็ไปโรงเรียน ต่อมาได้เกิดสงครามระหว่างรัสเซียและญี่ปุ่นตอนเธออายุ 16 ปี ซึ่งเธอได้สูญเสียแม่ไปจากโรคมะเร็ง เธอจึงตัดสินใจแสวงหาโชคและอนาคตที่ดีกว่า โดยการยืมเงินจากลุงมาก้อนหนึ่งไปที่กรุงเซนต์ปีเตอส์เบิร์ก ไปอยู่กับพี่ชายอีวานซึ่งเป็นนักเรียนมหาวิทยาลัย และแคทยาได้เรียนเป็นนางพยาบาลสำหรับการรบ มิใช่นางพยาบาลอาชีพธรรมดา โดยอาศัยอยู่กับลูกพี่ลูกน้องของมารดาเธอคือ น้าโซเฟีย ซึ่งแต่งงานอยู่กับนายแพทย์ที่ชื่อ โบโรดิน จนกระทั่งได้พบกับเจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาภ ที่บ้านของนางคราโปวิตซกี ที่เธอมักจัดงานเลี้ยงและเชิญหนุ่มสาวมาเสมอ
ย่างเข้าพ.ศ. 2448 สงครามรัสเซีย–ญี่ปุ่นทวีความรุนแรง แคทยาออกเดินทางไปไซบีเรียในเดือนเมษายน โดยเข้าประจำโรงพยาบาลสนาม ทำหน้าที่เป็นพยาบาล ด้วยความสามารถและความขยันขันแข็ง ในปีต่อมาเธอได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ถึง 3 ตระกูล รวมถึงเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่มีเกียรติสูงอย่างตราเซนต์ยอร์ช ในขณะเดียวกันเจ้าฟ้าจักรพงษ์ฯ ซึ่งไม่สามารถขอลาราชการจากโรงเรียนเสนาธิการเพื่อเดินทางไปยังไซบีเรีย ยังมีลายพระหัตถ์และโทรเลขส่งถึงเธอเกือบทุกวัน ต่อมาสงครามก็ได้ยุติลงในเดือนสิงหาคมจากสนธิสัญญาพอร์ตสมัท แต่ก็ไม่ทำให้เหตุการณ์ที่เสื่อมทรามดีขึ้นได้ แคทยาเดินทางกลับกรุงเซนต์ปีเตอร์เบอร์กในปีเดียวกันนั้น หลังจากพบปะกับเจ้าฟ้าจักรพงษ์ฯ  ครั้งแรกหลังที่พระองค์ต้องทนทุกข์ทรมานมานานที่เธอต้องจากไปทำงานที่ไซบีเรีย พระองค์ขอแต่งงานและขอให้เธอติดตามอยู่ที่เมืองไทย
ประวัติ > หลังการหย่าและการแต่งงานใหม่

หลังแยกทางเดินกับเจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนารถแล้ว นับแต่เธอเดินทางออกจากสยาม แคทยาก็ไปหาพี่ชายที่ปักกิ่ง พักอยู่ด้วยไม่นาน ก็ย้ายไปพำนักอยู่ที่เซี่ยงไฮ้ เธอกลับไปใช้นามสกุลเดิม ใช้ชื่อว่า มาดามเดสนิทสกี้ อาศัยค่าเลี้ยงดูเดือนละ 100 ปอนด์อันน้อยนิดที่เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนารถประทานให้เป็นค่าเลี้ยงดูหลังหย่าร้าง เช่าบ้านเล็ก ๆได้หลังหนึ่ง แล้วใช้ชีวิตตามลำพังด้วยความเข้มแข็งเท่าที่ผู้หญิงสาวตัวคนเดียวจะทำได้
แคทยาไม่ได้ปล่อยชีวิตตัวเองให้หมกมุ่นน้อยเนื้อต่ำใจในโชคชะตา เธอใช้เวลาให้หมดไปกับการบำเพ็ญประโยชน์แก่สังคม ด้วยเข้าไปช่วยงานของสมาคมการกุศลของชาวรัสเซียเพื่อช่วยเหลือผู้อพยพ เพราะแคทยาเคยฝึกงานเป็นนางพยาบาลมาก่อน จึงช่วยงานได้มาก ทำให้วัน ๆ ผ่านไปรวดเร็ว แต่พอกลับมาบ้านในตอนกลางคืน ความเปล่าเปลี่ยวเศร้าหมองก็กลับมาอีกสำหรับผู้หญิงตัวคนเดียว  พี่ชายแนะนำว่าหญิงสาวอย่างเธอไม่ควรอยู่คนเดียว จะอันตรายเกินไป ควรมีคนอยู่ด้วยเป็นเพื่อนในบ้าน จะมีรายได้เพิ่มด้วย เธอก็เลยแบ่งห้องชั้นบนในบ้านให้คนเช่า หนึ่งในคนเช่าห้องชั้นบนเป็นวิศวกรชาวอเมริกันชื่อแฮรี่ คลินตัน สโตน  ซึ่งต่อมาเขาขอแต่งงานกับเธอ แต่ว่าแคทยาขอผัดผ่อนคำตอบไว้ก่อน
ต่อมาเจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนารถเสด็จทิวงคต เธอจึงเดินทางกลับมาร่วมงานพระศพในกรุงเทพมหานคร เมื่อกลับมาเธอพบว่าโอรสของเธออยู่ในความดูแลของ "ทูลกระหม่อมลุง" (รัชกาลที่ 6) เธอได้รับเงินส่วนแบ่งเพิ่มขึ้นจากเดิมจากมรดกของเจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนารถด้วยพระเมตตาของพระเจ้าอยู่หัว แคทยาเดินทางกลับและแต่งงานกับแฮรี่สโตน แล้วเดินทางไปอเมริกากับเขา ทิ้งอดีตทุกอย่างในสยามให้จบสิ้นไปพร้อมกับการเสด็จทิวงคตของเจ้าฟ้ากรมหลวงพิษณุโลก
แคทยาเข้ากับชีวิตในอเมริกาไม่ดีนัก ยิ่งกว่านั้นเธอเข้ากับพ่อสามีและแม่สามีชาวอเมริกันไม่ได้ ความสุขของเธอมีอย่างเดียวคือได้เดินทางไปอังกฤษ พบโอรสซึ่งย่างเข้าวัยหนุ่ม ในที่สุดเธอกับสโตนก็ตัดสินใจอพยพโยกย้ายมาตั้งถิ่นฐานที่ปารีส เพื่อจะได้พบพระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์ซึ่งข้ามจากอังกฤษมาพักด้วยตอนปิดเทอม แคทยาเองก็อบอุ่นจากการได้รวมญาติชาวรัสเซียซึ่งลี้ภัยมาอยู่ในฝรั่งเศสอีกครั้ง แคทยากลับไปอเมริกาในช่วงอังกฤษเข้าสู่สงครามโลกครั้งที่สอง จนกระทั่งเธอถึงแก่กรรมอย่างสงบ เมื่ออายุ 71 ปี
สู่งานประพันธ์

ทั้งนี้เนื่องจากมีลูกและหลานเป็นนักเขียน จึงมีผู้ถ่ายทอดชีวประวัติ สู่งานประพันธ์ หนังสือที่ให้รายละเอียดของหม่อมคัทรินหรือแคทยาดีที่สุดคือ แคทยาและเจ้าฟ้าสยาม หรือ KATYA & THE PRINCE OF SIAM เขียนโดยสองป้าหลานคือไอลีน ฮันเตอร์  (Eileen Hunter) พี่สาวของหม่อมเอลิสะเบธชายาของ พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์และ หม่อมราชวงศ์นริศรา จักรพงษ์ ธิดาคนเดียวของพระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์
นอกจากนี้หนังสือเล่มนี้ยังสร้างความบันดาลใจให้คณะบัลเล่ต์รัสเซียนำไปแสดงบัลเล่ต์ในชื่อเดียวกับหนังสือ  Katya and the Prince of Siam 
"แคทยา และเจ้าฟ้าสยาม"  ซึ่งเปิดแสดงรอบปฐมทัศน์ของโลกที่หอประชุมใหญ่ ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ 13 ธันวาคม พ.ศ. 2546
อนุสรณ์

อาคารหอพัก คัทริน ณ พิษณุโลก วิทยาลัยพยาบาลกองทัพบก
เครื่องราชอิสริยาภรณ์

พ.ศ. ไม่ปรากฎ –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นที่ 2 ทุติยจุลจอมเกล้า (ท.จ.) (ฝ่ายใน)
พ.ศ. 2454 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 6 ชั้นที่ 3 (ว.ป.ร.3)
หม่อมคัทริน และสมเด็จพระเชษฐาธิราช เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ
หม่อมคัทริน พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์และสมเด็จพระเชษฐาธิราช เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ
ประเทศลีชเทินชไตน์ในโอลิมปิกฤดูร้อน 2016

| ประเทศลีชเทินชไตน์ ในโอลิมปิกฤดูร้อน 2016 |
| --- | --- |

รหัสประเทศ: LIE
เอ็นโอซี: คณะกรรมาธิการโอลิมปิกลีชเทินชไตน์
เว็บไซต์: www.olympic.li (เยอรมัน) (อังกฤษ)
ณ รีโอเดจาเนโร
นักกีฬา: 3 คน  ใน 2 ชนิดกีฬา
ผู้เชิญธงชาติ : จูเลีย ฮาร์ดสเลอ (ผู้เปิด) คริสตอฟ ไมเออร์ (ผู้ปิด)
เหรียญ:  ทอง 0 เงิน 0 ทองแดง 0 รวม 0 
ประเทศลีชเทินชไตน์ ได้เข้าแข่งขันโอลิมปิกฤดูร้อน 2016 ในเมืองรีโอเดจาเนโร ประเทศบราซิลระหว่างวันที่ 5-21 สิงหาคม พ.ศ. 2559 ตั้งแต่ประเทศลีชเทินชไตน์ได้เปิดประเทศอย่างเป็นทางการก็ได้ร่วมโอลิมปิกฤดูร้อน มีการยกเลิกเพียงสองครั้ง
ว่ายน้ำ

ประเทศลีชเทินชไตน์ได้ร่วมรับเชิญจาก FINA ซึ่งประเทศลีชเทินชไตน์ได้ส่งตัวแทนชายหนึ่งและหญิ่งหนึ่งเพื่อเข้าร่วมโอลิมปิกฤดูร้อน 2016
| นักกีฬา | ประเภท | รอบคัดตัว> เวลา | รอบคัดตัว> อันดับ | รอบชนะเลิศ> เวลา | รอบชนะเลิศ> อันดับ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Christoph Meier | ชายเดี่ยวว่ายน้ำผสม 400 เมตร | 4:19.19 | 22 | ไม่ผ่านเข้ารอบ | ไม่ผ่านเข้ารอบ |
| Julia Hassler | หญิง 800 เมตร ท่าฟรีสไตล์ | 8:38.19 | 21 | ไม่ผ่านเข้ารอบ | ไม่ผ่านเข้ารอบ |
เทนนิส

ประเทศลีชเทินชไตน์ได้ร่วมรับเชิญจากคณะกรรมการไตรภาคีโอลิมปิกฤดูร้อน 2012 (world no. 274)  ในรายการเดี่ยวของผู้หญิงเป็นครั้งที่สองในการแข่งขันโอลิมปิกเทนนิส
| นักกีฬา | ประเภท | รอบที่ 64> คะแนนค้าน | รอบที่ 32> คะแนนค้าน | รอบที่ 16> คะแนนค้าน | รองรองก่อนชนะเลิศ> คะแนนค้าน | รอบรองชนะเลิศ> คะแนนค้าน | รอบชนะเลิศ / BM> คะแนนค้าน | รอบชนะเลิศ / BM> อันดับ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Stephanie Vogt | การแข่งขันประเภทหญิงเดี่ยว |  Konta (GBR) L 3–6, 1–6 | ไม่ผ่านเข้ารอบ | ไม่ผ่านเข้ารอบ | ไม่ผ่านเข้ารอบ | ไม่ผ่านเข้ารอบ | ไม่ผ่านเข้ารอบ | ไม่ผ่านเข้ารอบ |
ไมด์เรด เบิร์ก

| ไมด์เรด เบิร์ก |
| --- | --- |

เกิด: 5 สิงหาคม ค.ศ. 1915(1915-08-05) Coffeyville, Kansas
เสียชีวิต: กุมภาพันธ์ 18, 1989(1989-02-18) (73 ปี) Los Angeles, California
สาเหตุ การเสียชีวิต: Stroke
ประวัติมวยปล้ำอาชีพ
ชื่อบนสังเวียน: Mildred Burke
ส่วนสูง: 5 ft 2 in (1.57 m)
น้ำหนัก: 138 lb (63 kg)
ฝึกหัดโดย: Billy Wolfe
เปิดตัว: ค.ศ. 1935
รีไทร์: ค.ศ. 1955
ไมด์เรด บลิส (อังกฤษ: Mildred Bliss) หรือที่รู้จักกันดีคือ ไมด์เรด เบิร์ก (อังกฤษ: Mildred Burke) เป็นนักมวยปล้ำอาชีพหญิงชาวอเมริกัน ที่ได้เข้าสู่หอเกียรติยศดับเบิลยูดับเบิลยูอี ในหมวดเลกาซีฮอลออฟเฟม, หอเกียรติยศมวยปล้ำอาชีพ และ Wrestling Observer Hall of Fame เธอมีชื่อเสียงที่สุดในช่วงกลางทศวรรษ 1930 - กลางทศวรรษ 1950 เธอเป็นอดีตแชมป์ NWA World Women's Championship คนแรกที่ครองแชมป์ถึง 20 ปี
ผลงานแชมป์ความสำเร็จ

Independent
Women's World Championship (3 times)
National Wrestling Alliance
NWA World Women's Championship (1 time)
Professional Wrestling Hall of Fame
Class of 2002
World Women's Wrestling Association
WWWA World Heavyweight Championship (1 time)
Wrestling Observer Newsletter
Wrestling Observer Newsletter Hall of Fame (class of 1996)
WWE
WWE Hall of Fame (class of 2016)