stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ปืน เชื้อโรค และเหล็กกล้า
สาระย่อ > เกษตรกรรม

หนังสืออ้างว่า เมืองและนิคมต้องอาศัยแหล่งอาหารที่อุดมสมบูรณ์ จึงต้องอาศัยเกษตรกรรม
และเมื่อเกษตรกรเป็นผู้ผลิตอาหาร บุคคลอื่นจึงจะมีอิสระในการทำกิจอื่น ๆ เช่นทำเหมืองหรือทำการเกี่ยวกับภาษาเขียน
อุปสรรคที่ชี้ขาดของการพัฒนาระบบเกษตรกรรมก็คือการมีพันธุ์พืชที่รับประทานได้หลาย ๆ พันธุ์ที่สามารถนำมาเพาะปลูกได้
เกษตรกรรมเกิดขึ้นในบริเวณจันทร์เสี้ยวอันอุดม (Fertile Crescent) เพราะว่าบริเวณนั้นมีข้าวสาลีและถั่วป่าหลายพันธุ์ที่มีสารอาหารที่สมบูรณ์และง่ายต่อการนำมาเพาะปลูก
โดยเปรียบเทียบกันแล้ว เกษตรกรในทวีปอเมริกาต้องพัฒนาข้าวโพดให้เป็นพืชผลที่ใช้เพาะปลูกได้ โดยน่าจะพัฒนามาจากพืชบรรพบุรุษที่เรียกว่า teosinte
ปัจจัยที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งในการเปลี่ยนการใช้ชีวิตแบบล่าสัตว์-เก็บพืชผล ไปเป็นสังคมเกษตรที่อยู่ในเมืองก็คือ การมีสัตว์ที่ปรับนำมาเลี้ยงได้ขนาดใหญ่ เพื่อบริโภคเนื้อ เพื่อใช้ทำงาน และเพื่อการสื่อสารระยะไกล
ศ.ไดมอนด์ได้ระบุสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดใหญ่เพียง 14 ชนิดเท่านั้นจากทั่วโลก และที่มีประโยชน์มากที่สุด 5 อย่างคือวัว ม้า แกะ แพะ และหมู ซึ่งล้วนแต่เป็นสัตว์มีต้นตระกูลในยูเรเชีย
และที่เหลืออีก 9 ประเภท มีเพียง 2 พันธุ์ คือยามาและอัลปากาในอเมริกาใต้เท่านั้น ที่อยู่ที่อื่นนอกเขตอบอุ่นของยูเรเชีย
เพราะว่าจะต้องมีปัจจัยพร้อมทุกอย่าง จึงมีสัตว์ไม่กี่อย่างเท่านั้นที่เหมาะสมในการปรับนำมาเลี้ยง
ศ.ไดมอนด์ระบุปัจจัย 6 อย่างรวมทั้งเป็นสัตว์ค่อนข้างว่าง่าย อยู่เป็นกลุ่มได้ สามารถสืบพันธุ์แม้ถูกจับได้ และมีลำดับชั้นทางสังคม
ดังนั้น สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในแอฟริกาเช่นม้าลาย แอนทิโลป ควายป่าแอฟริกัน และช้างแอฟริกา จึงไม่สามารถปรับนำมาเลี้ยงได้
คือแม้ว่าสัตว์บางชนิดจะเลี้ยงให้เชื่องได้ แต่ว่าจะไม่สืบพันธุ์ง่าย ๆ เมื่อถูกจับ
เหตุการณ์ที่ยังเป็นไปในปัจจุบันที่เรียกว่า เหตุการณ์สูญพันธุ์สมัยโฮโลซีน (Holocene extinction event) กำจัดสัตว์ใหญ่ ๆ เป็นจำนวนมาก ซึ่งถ้าไม่ได้สูญพันธุ์ไป ก็อาจจะเป็นสัตว์ที่ปรับนำมาเลี้ยงได้
และ ศ.ไดมอนด์อ้างว่า รูปแบบการสูญพันธุ์รุนแรงกว่าในทวีปที่สัตว์ไม่เคยมีประสบการณ์กับมนุษย์ แล้วมาประสบกับพวกมนุษย์ที่มีเทคนิคก้าวหน้าในการล่าสัตว์ (เช่นในทวีปอเมริกาและออสเตรเลีย)
แม้ว่าสัตว์ที่ปรับนำมาเลี้ยงอื่น ๆ เช่นสุนัข แมว ไก่ และหนูตะเภา อาจมีประโยชน์อื่น ๆ ต่อสังคมเกษตร
แต่สัตว์เหล่านี้ไม่ได้ช่วยให้มีหรือรักษาสังคมเกษตรขนาดใหญ่ได้
ตัวอย่างที่สำคัญอย่างหนึ่งก็คือการใช้สัตว์ใหญ่เช่นวัวและม้าในการไถดิน
ทำให้มีพืชผลที่อุดมสมบูรณ์กว่า สามารถปลูกพืชได้หลายอย่างกว่า ในพื้นที่และในดินหลายอย่างกว่า ที่จะเป็นไปได้ถ้าใช้แต่กำลังมนุษย์อย่างเดียว
สัตว์เลี้ยงขนาดใหญ่ยังมีบทบาทสำคัญในการขนส่งสินค้าและมนุษย์ในระยะไกล ๆ
ทำให้สังคมที่มีสัตว์ดังกล่าวได้เปรียบทั้งทางทหารและทางเศรษฐกิจ
สาระย่อ > ภูมิประเทศ

ศ.ไดมอนด์อธิบายด้วยว่า ภูมิประเทศสามารถมีผลต่อการอพยพย้ายถิ่นฐานของมนุษย์อย่างไร โดยไม่เพียงแต่ทำให้การเดินทางยากลำบากขึ้นเท่านั้น (โดยเฉพาะโดยผ่านละติจูดต่าง ๆ) แต่มีผลต่อการแพร่กระจายของสัตว์เลี้ยงไปในเขตต่าง ๆ และมีผลต่อพืชที่สามารถขึ้นได้ง่ายในเขตที่มีแสงอาทิตย์เหมาะแก่ตนเท่านั้น
มนุษย์ปัจจุบันเชื่อว่ามีแหล่งกำเนิดจากทางตะวันออกของหุบเขาเกรตริฟต์แวลลีย์ในทวีปแอฟริกา ไม่ใช่เวลาใดก็เวลาหนึ่ง (ดู การย้ายถิ่นฐานของมนุษย์)
และทะเลทรายสะฮาราทำให้มนุษย์ไม่สามารถอพยพไปทางทิศเหนือสู่บริเวณจันทร์เสี้ยวอันอุดม (Fertile Crescent) จนกระทั่งต่อมาในเวลาที่หุบเขาแม่น้ำไนล์เดินทางได้สะดวกขึ้น
ศ.ไดมอนด์ได้อธิบายประวัติพัฒนาการของมนุษย์มาจนกระทั่งถึงยุคปัจจุบัน
ผ่านพัฒนาการอย่างรวดเร็วของเทคโนโลยี และผลเสียหายที่มีต่อวัฒนธรรมล่าสัตว์-เก็บพืชผลต่าง ๆ ทั่วโลก
ศ.ไดมอนด์กล่าวถึงว่า ทำไมประเทศที่มีอำนาจมากที่สุดใน 500 ปีที่ผ่านมาจึงเป็นประเทศยุโรปตะวันตกแทนที่จะเป็นเอเชียตะวันออก (โดยเฉพาะจีน)
คือในเขตเอเชียที่อารยธรรมใหญ่ ๆ บังเกิดขึ้นมีลักษณะภูมิประเทศที่เหมาะสมกับการสร้างจักรวรรดิที่ยิ่งใหญ่ เสถียร และโดดเดี่ยว
ซึ่งไม่มีแรงกดดันจากภายนอกให้เปลี่ยนแปลงพัฒนา
เปรียบเทียบกับยุโรปซึ่งมีเครื่องขวางกั้นทางธรรมชาติต่าง ๆ ที่ช่วยให้สามารถมีรัฐชาติต่าง ๆ ที่แก่งแย่งกัน
ซึ่งมีผลให้สนับสนุนสร้างนวัตกรรมเพื่อหลีกเลี่ยงความนิ่งตายของเทคโนโลยี
สาระย่อ > เชื้อโรค

ในการยึดทวีปอเมริกาเป็นอาณานิคมของชาวยุโรป คนพื้นเมืองประมาณ 95% เชื่อว่าเสียชีวิตจากโรคที่คนยุโรปนำเข้าไป
คำถามก็คือ แล้วทำไมโรคคนพื้นเมืองอเมริกาจึงไม่ฆ่าคนยุโรปที่เข้าไปยึดครอง
ศ.ไดมอนด์เสนอว่า การมีประชากรที่แออัดยัดเยียดขึ้นที่สนับสนุนโดยเกษตรกรรม
และการอยู่ร่วมกับสัตว์เลี้ยงอย่างใกล้ชิดทำให้มนุษย์ติดโรคจากสัตว์
มีผลเป็นสังคมคนยุโรปที่ได้สะสมเชื้อโรคอันตรายเป็นจำนวนมาก
ที่คนยุโรปได้สร้างภูมิคุ้มกันผ่านกระบวนการคัดเลือกโดยธรรมชาติ (เช่นแบล็กเดทและโรคระบาดอื่น ๆ) ในช่วงเวลาที่ยาวนานกว่าที่คนพื้นเมืองทวีปอเมริกาทั้งที่เป็นผู้ล่าสัตว์-เก็บพืชผล และที่เป็นเกษตรกรจะมีโอกาส
แม้ว่าจะมีโรคเขตร้อน (โดยเฉพาะอย่างยิ่งมาลาเรีย) ที่จำกัดการแพร่อาณานิคมของคนยุโรปเข้าไปในแอฟริกาเป็นข้อยกเว้น
สาระย่อ > ความสำเร็จและความล้มเหลว

หนังสือเล่มนี้พุ่งความสนใจไปที่เหตุผลว่า ทำไมชนบางกลุ่มจึงประสบความสำเร็จ ส่วนหนังสือเล่มต่อมาของ ดร.ไดมอนด์
คือ ล้ม! วิธีที่สังคมเลือกที่จะล้มเหลวหรือประสบชัยชนะ (Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed) พุ่งความสนใจไปที่ปัจจัยทางสิ่งแวดล้อมและปัจจัยอื่น ๆ ที่ทำให้สังคมบางสังคมล้มเหลว นี่เป็นหนังสือแบบเป็นสารเตือน
พื้นเพ

ในคริสต์ทศวรรษ 1930 กลุ่มนักวิชาการสำนัก Annales School ในประเทศฝรั่งเศสได้ศึกษาโครงสร้างทางประวัติศาสตร์ในระยะยาว โดยสังเคราะห์ข้อมูลทางภูมิศาสตร์ ประวัติศาสตร์ และสังคมวิทยา
คือตรวจสอบอิทธิพลของภูมิประเทศ ภูมิอากาศ และการใช้พื้นที่
แม้ว่าภูมิศาสตร์จะเป็นสาขาวิชาที่เกือบจะสูญไปในประเทศสหรัฐอเมริกาหลังคริสต์ทศวรรษ 1960 แต่ก็มีทฤษฎีทางประวัติศาสตร์ที่อ้างภูมิประเทศเป็นเหตุ ที่เกิดขึ้นในช่วงทศวรรษ 1990 รวมทั้งหนังสือเล่มนี้
การตอบรับหนังสือ

หนังสือเล่มนี้ชนะรางวัลหลายรางวัลรวมทั้ง
ในปี 1997 รางวัล Phi Beta Kappa Award in Science ที่ให้กับหนังสือสำคัญทางวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์
ในปี 1998 รางวัลพูลิตเซอร์สำหรับหนังสือสารคดีทั่วไป เพื่อแสดงการยอมรับวิธีการสังเคราะห์หลักวิชาสาขาต่าง ๆ ที่ทรงพลังของหนังสือ
ในปี 1998 รางวัลจากราชสมาคมแห่งลอนดอน "Royal Society Prizes for Science Books" สำหรับหนังสือวิทยาศาสตร์ยอดนิยมที่มุ่งผู้อ่านที่ไม่ใช่นักวิชาการ
ต่อมาในเดือนกรกฎาคม 2005 สมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟิกจึงได้สร้างภาพยนตร์สารคดีมีชื่อเดียวกันกับและอาศัยข้อมูลในหนังสือ ที่ถ่ายทอดทางช่องพีบีเอ็ส
การตอบรับหนังสือ > การทบทวนโดยนักวิชาการ

ในงานปฏิทัศน์หนังสือที่โดยทั่วไปเป็นการชม นักประวัติศาสตร์ผู้หนึ่งแย้งว่า "เพราะเป็นงานใหญ่ที่เขาตั้งให้กับตนเอง เป็นเรื่องเลี่ยงไม่ได้ที่ ศ.ไดมอนด์ได้ใช้ข้อมูลแบบกว้าง ๆ เพื่อจะสนับสนุนข้ออ้างของเขา"
ส่วนนักประวัติศาสตร์อีกท่านหนึ่งซึ่งโดยทั่วไปก็ชมเหมือนกัน แย้งว่า ศ.ไดมอนด์ขายทฤษฎีภูมิประเทศที่ใช้เป็นเครื่องอธิบายประวัติศาสตร์มากเกินไป โดยให้ความสำคัญกับอิสรภาพทางวัฒนธรรมน้อยเกินไป
ในหนังสือที่พิมพ์ในปี 2000 นักมานุษยวิทยาและภูมิศาสตร์ท่านหนึ่งวิพากษ์วิจารณ์หนังสือว่า รื้อฟื้นทฤษฎีแบบนิยัตินิยมโดยสิ่งแวดล้อม (environmental determinism) แล้วเรียก ศ.ไดมอนด์ว่าเป็นตัวอย่างนักประวัติศาสตร์ที่ยกคนยุโรปให้เป็นศูนย์กลางในยุคปัจจุบัน
และวิจารณ์การใช้คำแบบไม่ระวัง รวมทั้ง "ยูเรเชีย" และ "มีความคิดก้าวหน้า" (innovative) ซึ่งเขาเชื่อว่าทำให้ผู้อ่านคิดเอาอย่างผิด ๆ ว่า ยุโรปตะวันตกเป็นผู้สร้างนวัตกรรมทางเทคโนโลยีที่เกิดขึ้นในเขตตะวันออกลางและเอเชีย
ส่วนนักวิชาการความสัมพันธ์ระหว่างประเทศท่านหนึ่งชมหนังสือว่า เป็นหนังสือที่อ่านแล้วตื่นเต้นกระชุ่มกระชวย แล้วยกให้เป็นหนึ่งในรายการหนังสือ 10 เล่มที่นักศึกษาเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างประเทศทุก ๆ คนควรอ่าน
การพิมพ์

หนังสือพิมพ์เป็นครั้งแรกในประเทศสหรัฐอเมริกาในปี 1997 แล้วต่อมาจึงพิมพ์ในสหราชอาณาจักรในปี 1998 โดยใช้ชื่อว่า ปืน เชื้อโรค และเหล็กกล้า - ประวัติศาสตร์ย่อ ๆ เกี่ยวกับมนุษย์ทุกพวกใน 13,000 ปีที่ผ่านมา (Guns, Germs and Steel: A short history of everybody for the last 13,000 years
ต่อมาในปี 2003 และ 2007 ผู้เขียนจึงพิมพ์หนังสือฉบับภาษาอังกฤษฉบับใหม่ ที่รวมข้อมูลที่ได้เพิ่มตั้งแต่การพิมพ์ครั้งแรก แต่ว่าข้อมูลใหม่ไม่ได้เปลี่ยนข้อสรุปของหนังสือฉบับแรกอะไรเลย
ดูเพิ่ม

ลัทธิอาณานิคมในทวีปแอฟริกา
มานุษยวิทยาวัฒนธรรม
เชิงอรรถและอ้างอิง

1 2  Lovgren, Stefan (July 6, 2005). ""Guns, Germs and Steel": Jared Diamond on Geography as Power". National Geographic News. สืบค้นเมื่อ 2011-11-16.
1 2 3 4 5 6 7  Diamond, J. (March 1997). Guns, Germs, and Steel: The Fates of Human Societies. W.W. Norton & Company. ISBN 0-393-03891-2.
1 2 3 4  McNeill, J.R. (February 2001). "The World According to Jared Diamond" (PDF). The History Teacher. 34 (2). คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ July 14, 2013. สืบค้นเมื่อ 2016-02-25.
↑  Ross, R., and MacGregor, W. (January 1903). "The Fight against Malaria: An Industrial Necessity for Our African Colonies". Journal of the Royal African Society. Oxford University Press. 2 (6): 149–160. JSTOR 714548.{{cite journal}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์)
↑ กำเนิดของซิฟิลิสยังไม่ชัดเจน
นักวิชาการบางท่านเชื่อว่า เป็นโรคที่ฮิปพอคราทีสรู้จัก Keys, David (2007). "English syphilis epidemic pre-dated European outbreaks by 150 years". Independent News and Media Limited. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2008-01-22. สืบค้นเมื่อ 2007-09-22.
บางพวกเชื่อว่าเป็นโรคที่นำมาจากทวีปอเมริกาโดยคริสโตเฟอร์ โคลัมบัสหรือนักเดินทางสืบ ๆ มา MacKenzie, D. (January 2008). "Columbus blamed for spread of syphilis". NewScientist.com news service.
↑  
Diamond, J. (July 1999). "How to get rich".
↑  Cohen, P. (March 21, 1998). "Geography Redux: Where You Live Is What You Are". The New York Times. สืบค้นเมื่อ 2008-07-09.
↑  "1997 Phi Beta Kappa Science Book Award". Phi Beta Kappa. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ March 21, 2010. สืบค้นเมื่อ 2014-02-16.
↑  "The Pulitzer Prizes for 1998". Columbia University. สืบค้นเมื่อ 2014-02-15.
↑  "Prizes for Science Books previous winners and shortlists". The Royal Society.
↑  Tomlinson, Tom (May 1998). "Review:Guns, Germs and Steer: The Fates of Human Societies". Institute of Historical Research. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ September 27, 2007. สืบค้นเมื่อ 2008-03-14. Given the magnitude of the task he has set himself, it is inevitable that Professor Diamond uses very broad brush-strokes to fill in his argument
↑  Diamond, Jared; McNeill, William H. (in reply) (June 26, 1997). "Guns, Germs, and Steel". The New York Review of Books. 44 (11).{{cite journal}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์)
↑  Blaut, James M (2000). Eight Eurocentric Historians (2000-08-10 ed.). The Guilford Press. p. 228. ISBN 1-57230-591-6. สืบค้นเมื่อ 2008-08-05.{{cite book}}:  CS1 maint: uses authors parameter (ลิงก์)
↑  Blaut, J.M. (1999). "Environmentalism and Eurocentrism". The Geographical Review. American Geographical Society. 89 (3): 391. doi:10.2307/216157. JSTOR 216157. สืบค้นเมื่อ 2008-07-09. full text
↑  Johnson, Matt (April 9, 2009). "My "top ten" books every student of International Relations should read". Foreign Policy. สืบค้นเมื่อ 2016-01-02.
↑  Diamond, Jared (2005). Guns, Germs and Steel: A short history of everybody for the last 13,000 years. London: Vintage. ISBN 0-09-930278-0.
↑  "Guns, germs, and Steel: the fates of human societies". Jared Diamond. สืบค้นเมื่อ 2015-09-21.
หนังสืออธิบายประวัติศาสตร์อื่น ๆ

McNeill, William H (1976). Plagues and Peoples. New York: Anchor/Doubleday. ISBN 0-385-12122-9.
Diamond, Jared M (2005). Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed. United States: Viking Press. ISBN 0-14-303655-6.
Gladwell, Malcolm (2008). Outliers. US: Little, Brown and Company. ISBN 978-0-316-01792-3.
McNeill, William Hardy (1992). The Rise of the West: A History of the Human Community. Canada: University of Chicago Press. ISBN 978-0-226-56141-7.{{cite book}}:  CS1 maint: uses authors parameter (ลิงก์)
Colinvaux, Paul A (1980). The Fates of Nations: A Biological Theory of History. United States: Simon & Schuster. ISBN 0-671-25204-6.{{cite book}}:  CS1 maint: uses authors parameter (ลิงก์)
Landes, David (1998). The Wealth and Poverty of Nations: Why Some are So Rich and Some So Poor. US. ISBN 0-393-04017-8.
แหล่งข้อมูลอื่น

PBS - Guns, Germs, and Steel
ABC Radio Transcripts: Why Societies Collapse: Jared Diamond at Princeton University
Guns, Germs and Steel ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
เปอตีโมะนิ

| プッチモニ พุจจิโมนิ |
| --- | --- |
รู้จักในชื่อ: เพททิโมนิ,พุททิโมนิ
ที่เกิด: ประเทศญี่ปุ่น
แนวเพลง: เจ-ป็อป
ช่วงปี: พ.ศ. 2542 – พ.ศ. 2546
ค่ายเพลง: เฮลโล! โปรเจกต์
อดีตสมาชิก: ซายากะ อิจิอิ เค ยาซูดะ มากิ โกะโต ฮิโตมิ โยชิซาวะ มาโกโตะ โองาวะ อายากะ คิมูระ
พุจจิโมนิ หรือ เพททิโมนิ ในภาษาอังกฤษ (ญี่ปุ่น: プッチモニ; อังกฤษ: PetitMoni) เป็นวงยูนิตวงที่ 2 อย่างเป็นทางการของมอร์นิงมุซุเมะ แนวเพลงหลักของวงยูนิตนี้จะเป็นเพลงที่มีจังหวะเร็วให้ความรู้สึกสนุกสนาน
ประวัติของกลุ่ม

พุจจิโมนิก่อตั้งขึ้นมาในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2542 ด้วยจำนวนสมาชิกที่มาจากมอร์นิงมูซูเมะทั้งหมด 3 คน ได้แก่ เค ยาซูดะ, ซายากะ อิจิอิ และมากิ โกะโต ซึ่งหลังจากที่ก่อตั้งมาไม่นาน พุจจิโมนิก็ได้สร้างซิงเกิลแรก โจกตโตะ เลิฟ ซึ่งผลงานชิ้นนี้สามารถสร้างยอดขายได้เกิน 1 ล้านก๊อปปี้
หลังจากนั้นมา ในวันที่ 21 พฤษภาคม พ.ศ. 2543 ซายากะ อิจิอิก็ได้สำเร็จการศึกษาจากทั้งมอร์นิงมูซูเมะและพุจจิโมนิ ทำให้สึงกุ ต้องนำเอาฮิโตมิ โยชิซาวะ สมาชิกรุ่นที่ 4 ขิงมอร์นิงมูซูเมะมาเข้าเป็นสมาชิกของพุจจิโมนิหลังจากที่อิจิอิสำเร็จการศึกษาไปแล้ว
ต่อมา พุจจิโมนิก็ได้ออกเพลงซิงเกิลมาอีก 3 เพลง พร้อมกับอัลบั้มแรกและอัลบั้มเดียวที่ชื่อ เซ็มบุ! พุจจิโมนิ ที่วางจำหน่ายในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2545 ผลงานอัลบั้มนี้ได้รวบรวมเอาเพลงซิงเกิลทุกเพลงของวงมารวมไว้ด้วยกันทั้งหมด
ในปี พ.ศ. 2545 มากิ โกโตได้สำเร็จการศึกษาจากทั้งมอร์นิงมูซูเมะและพุจจิโมนิ และหลังจากนั้นไม่นาน ในปี พ.ศ. 2546 เค ยาซูดะ ก็ได้สำเร็จการศึกษาจากมอร์นิงมูซูเมะและพุจจิโมนิ ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงตัวสมาชิกกันครั้งใหญ่ โดยสมาชิกที่เข้ามาใหม่สองคน ได้แก่ อายากะ คิมูระ สมาชิกจากโคโคนัทส์มูซูเมะ และมาโกโตะ โองาวะ สมาชิกรุ่นที่
5 จากมอร์นิงมูซูเมะ และผู้ที่ขึ้นมาดำรงตำแหน่งหัวหน้าวงแทนยาซูดะ ก็คือ ฮิโตมิ โยชิซาวะ
แต่อย่างไรก็ตาม พุจจิโมนิก็ไม่ได้สร้างผลงานซิงเกิลใด ๆ มาเพิ่มเติม มีเพียงแต่เพลง "ว้าวว้าวว้าว" และเพลงโจกตโตะ เลิฟ ที่นำกลับมาร้องใหม่เท่านั้น ซึ่งทั้งสองเพลงได้ถูกรวบรวมเอาไว้ในซีดีชุด "พุจจิโมนิ เบสท์" ด้วย
สุดท้ายพุจจิโมนิก็ได้ยุบวงอย่างไร้กำหนด
สมาชิก > พ.ศ. 2542 - พ.ศ. 2543

เค ยาซูดะ
ซายากะ อิจิอิ
มากิ โกโต
สมาชิก > พ.ศ. 2543 - พ.ศ. 2546

เค ยาซูดะ
มากิ โกโต
ฮิโตมิ โยชิซาวะ
สมาชิก > พ.ศ. 2546

ฮิโตมิ โยชิซาวะ
มาโกโตะ โองาวะ
อายากะ คิมูระ
ผลงาน > อัลบั้ม

| ลำดับ | ชื่ออัลบั้ม | ชื่อภาษาญี่ปุ่น / อังกฤษ | วันที่วางจำหน่าย |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | เซ็มบุ! พุชชิโมะนิ | ぜんぶ！プッチモニ | 21 ส.ค. 45 |
ผลงาน > เพลงซิงเกิล

| ลำดับ | ชื่อเพลง | ชื่อภาษาญี่ปุ่น / อังกฤษ | วันที่วางจำหน่าย |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | โจกตโตะ เลิฟว์ | ちょこっとLOVE | 25 พ.ย. 42 |
| 2 | เซชุงจิได 1.2.3! /ไบเซโกวไดเซโกว! | 青春時代 1.2.3！／バイセコー大成功！ | 26 ก.ค. 43 |
| 3 | เบบี! โคอินิ น็อคเอาท์! | BABY！恋にKNOCK OUT！ | 28 ก.พ. 44 |
| 4 | พิตตาริชิไต คริสต์มาส! | ぴったりしたいX'mas！ | 14 พ.ย. 44 |
ผลงาน > อัลบั้มรวมเพลง

ทูเกเธอร์! – โจกตโตะ เลิฟว์ (เวอร์ชันปี 2001)
พุคจิเบสท์ 3 – โจกตโตะ เลิฟว์ (เวอร์ชันปี 2003)
พุคจิเบสท์ 4 – ว้าวว้าวว้าว
ดูเพิ่ม

เฮลโล! โปรเจกต์
มอร์นิงมุซุเมะ
แหล่งข้อมูลอื่น

เฮลโล! โปรเจกต์ ข้อมูลของกลุ่มเปอตีโมะนิ
อัพ-ฟรอนท์-เวิร์คส เก็บถาวร 2006-12-31 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน ผลงานเพลงของเปอตีโมะนิ
| ด ค กเฮลโล! พรอเจกต์ |
| --- | --- |
วงไอดอลหลัก (วงหลัก):  มอร์นิงมูซูเมะ  แองจูลูม  จูซ=จูซ  สึบากิแฟคตอรี  บียอนด์  โอจะ นอร์มา 
วงไอดอลในปัจจุบัน:  มอร์นิงมูซูเมะ  แองจูลูม  จูซ=จูซ  สึบากิแฟคตอรี  บียอนด์  โอจะ นอร์มา  เฮลโล! โปรเค็งชูเซ  เฮลโล! โปรเค็งชูเซ ฮกไกโด 
วงไอดอลในอดีต:  ไทโยโตะซิสโคมูน  โคโคนัทส์มูซูเมะ  คันทรีมูซูเมะ  เมลอนคิเน็มบิ  เชกิ-ดอล  เฮลโล! พรอเจกต์ คิดส์  ดับเบิลยู  บียูเด็ง  คิวต์  โบโน!  คันทรีเกิร์ล  โคบูชิแฟคตอรี 
นักร้องเดี่ยวที่จบการศึกษา:  มิจิโยะ เฮเกะ  จินัตสึ มิโยชิ  ยูกิ มาเอดะ  อายะ มัตสึอูระ  อัตสึโกะ อินาบะ  ยูโกะ นากาซาวะ  ริกะ อิชิอิ  มิกิ ฟูจิโมโตะ  มากิ โกโตะ  เค ยาซูดะ  นัตสึมิ อาเบะ  คาโอริ อีดะ  มาริ ยางูจิ  เอริกะ มิโยชิ  ยูอิ โอกาดะ  เอรินะ มาโนะ  ฮิโตมิ โยชิซาวะ  โนโซมิ สึจิ  มาโกโตะ โองาวะ  อาซามิ คนโนะ  มิตสึอิ ไอกะ  ริโฮะ ซายาชิ 
ค่ายเพลง:  เซติมะ  ฮาจามะ  พิคโกโล ทาวน์ 
| ด ค กมอร์นิงมูซูเมะ |
| --- | --- |
 เอรินะ อิกูตะ  อายูมิ อิชิดะ  ซากูระ โอดะ  มิกิ โนนากะ  มาเรีย มากิโนะ  อากาเนะ ฮากะ  เรนะ โยโกยามะ  ริโอ คิตางาวะ  โฮมาเระ โอกามูระ  เมอิ ยามาซากิ  ริโอ ซากูราอิ  ฮารูกะ อิโนอูเอะ  อาโกะ ยูมิเงตะ 
อดีตสมาชิก:  อาซูกะ ฟูกูดะ  อายะ อิชิงูโระ  ซายากะ อิจิอิ  ยูโกะ นากาซาวะ  มากิ โกโต  เค ยาซูดะ  นัตสึมิ อาเบะ  โนโซมิ สึจิ  ไอ คาโงะ  คาโอริ อีดะ  มาริ ยางูจิ  ริกะ อิชิกาวะ  อาซามิ คนโนะ  มาโกโตะ โองาวะ  ฮิโตมิ โยชิซาวะ  มิกิ ฟูจิโมโตะ  โคฮารุ คูซูมิ  เอริ คาเม  หลี่ ฉุน  เฉียน หลิน  ไอ ทากาฮาชิ  ริซะ นีงากิ  ไอกะ มิตสึอิ  เรนะ ทานากะ  ซายูมิ มิจิชิเงะ  ริโฮะ ซายาชิ  คานง ซูซูกิ  ฮารูกะ คูโด  ฮารูนะ โองาตะ  ฮารูนะ อีกูโบะ  มาซากิ ซาโต  ชิซากิ โมริโตะ  คาเอเดะ คากะ  มิซูกิ ฟูกูมูระ 
สตูดิโออัลบั้ม:  เฟิสต์ไทม์  เซคเคินด์มอร์นิง  เทิร์ด -เลิฟพาราไดซ์-  4th Ikimasshoi!  No. 5  Ai no Dai 6 Kan  Rainbow 7  7.5 Fuyu Fuyu Morning Musume Mini!  Sexy 8 Beat  Platinum 9 Disc  10 My Me  Fantasy! Jūichi  12, Smart  13 Colorful Character  14 Shō: The Message  15 Thank You, Too  ฮาทาชิ โนะ มอร์นิงมูซูเมะ  16th: That's J-pop 
อัลบั้มคัฟเวอร์:  Cover You 
รวบรวม:  เบสท์! มอร์นิงมูซูเมะ 1  เบสท์! มอร์นิงมูซูเมะ 2  Early Single Box  Morning Musume All Singles Complete: 10th Anniversary  Morning Musume Zen Single Coupling Collection  เดอะ เบสท์! ~อัปเดต มอร์นิงมูซูเมะ~  Morning Musume '14 Coupling Collection 2  Best! Morning Musume 20th Anniversary  Morning Musume Best Selection ~The 25 Shuunen~ 
กลุ่มย่อย:  ทัมโปโปะ  เพททีโมนิ  มินิโมนิ  มอร์นิงมูซูเมะซากูรางูมิ  มอร์นิงมูซูเมะโอโตเมงูมิ  มอร์นิงมุซุเมะ ทันโจ 10 เน็งคิเน็นไต 
 ผลงานการแสดง  ผลงานเพลง  ซิงเกิล  สมาชิก
โปรเจกต์รันเวย์ไทยแลนด์

| โปรเจกต์รันเวย์ไทยแลนด์ |
| --- | --- |
ประเภท: เรียลลิตีโชว์
สร้างโดย: เอลี โฮลซ์แมน
พัฒนาโดย: เจเคเอ็น โกลบอล กรุ๊ป
พิธีกร: จักรพงษ์ จักราจุฑาธิบดิ์
แสดงนำ: ธรณ ชัชวาลวงศ์ (เมนเทอร์)
กรรมการ: เอก ทองประเสริฐ ขวัญข้าว เศวตวิมล
ประเทศแหล่งกำเนิด: ประเทศไทย
ภาษาต้นฉบับ: ภาษาไทย
จำนวนฤดูกาล: 1
จำนวนตอน: 13
การผลิต
ผู้อำนวยการผลิต: จักรพงษ์ จักราจุฑาธิบดิ์
ความยาวตอน: 90 นาที
ออกอากาศ
เครือข่าย: เจเคเอ็น 18
ออกอากาศ: 7 พฤษภาคม 2565 (2565-05-07) – 30 กรกฎาคม 2565 (2565-07-30)
การแสดงที่เกี่ยวข้อง
โปรเจกต์รันเวย์
โปรเจกต์รันเวย์ไทยแลนด์ (อังกฤษ: Project Runway Thailand) เป็นรายการเรียลลิตีโชว์แข่งขันการออกแบบแฟชั่นเสื้อผ้า โดยเปิดโอกาสให้ผู้ที่มีความสามารถในการออกแบบเสื้อผ้า เข้าแข่งขันออกแบบแฟชั่นเสื้อผ้าตามโจทย์หรือเงื่อนไขที่กำหนด เพื่อค้นหาสุดยอดนักออกแบบแฟชั่นเสื้อผ้า โดยบริษัท เจเคเอ็น โกลบอล มีเดีย จำกัด (มหาชน) (ปัจจุบันเปลี่ยนชื่อเป็นเจเคเอ็น โกลบอล กรุ๊ป) ได้ซื้อลิขสิทธิ์รายการนี้จากบริษัทฟรีแมนเทิลของสหรัฐ นำมาทำในรูปแบบของประเทศไทย ผลิตร่วมกับบริษัท ใจอั้น จำกัด ออกอากาศทุกวันเสาร์ เวลา 21:00 น. ทางช่องเจเคเอ็น 18 เริ่มออกอากาศครั้งแรกเมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม พ.ศ. 2565 ดำเนินรายการโดย แอน - จักรพงษ์ จักราจุฑาธิบดิ์ และมีเมนเทอร์คือ ธรณ ชัชวาลวงศ์
พิธีกรและเมนเทอร์

| พิธีกร | ซีซัน> 1 |
| --- | --- |
จักรพงษ์ จักราจุฑาธิบดิ์: ✔
เมนเทอร์: ซีซัน
เมนเทอร์: 1
ธรณ ชัชวาลวงศ์: ✔
กรรมการ: ซีซัน
กรรมการ: 1
เอก ทองประเสริฐ: ✔
ขวัญข้าว เศวตวิมล: ✔
ฤดูกาล

| ฤดูกาล | วันที่ออกอากาศ | จำนวน ผู้เข้า แข่งขัน | ชนะเลิศ | อันดับที่ 2 | ผู้เข้าแข่งขัน (เรียงตามลำดับคนออก) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 7 พฤษภาคม - 30 กรกฎาคม พ.ศ. 2565 | 15 | โฟล์ค-อภิสิทธิ์ เพิ่มลาภ | เท่ห์-ทศพล เกิดแก้ว, หวีด-ภาวิต ประวัติ | ไอซ์-อิศเรศ กมลนาวิน, แฟร้งค์-วิเนกข์สินธุ์ แก้วผ่องศรี, หนึ่ง-ศตพล แจ่มศรี, บาส-วรพล​ สุพร, หมิว-นันท์ธีรดา สุคัมภีรานนท์, พราวแพรว-ณัฐวิกา บุญอาจ, ทาย-อนุรักษ์ มูเก็ม, ตี๋-พงศ์วิทย์ ตั้งเกียรติไพบูลย์, โจ้-คมิก สิทธิรักษ์, เต-บวรพัฒน์ พลายงาม, น้ำ-สมภพ พานิชานุรักษ์, บอส-ปณิธิ สังฆคุณ |
ดูเพิ่ม

โปรเจกต์รันเวย์
เจเคเอ็น โกลบอล กรุ๊ป
เจเคเอ็น 18
จักรพงษ์ จักราจุฑาธิบดิ์
แหล่งข้อมูลอื่น

Facebook
Youtube
Instagram
โปเกมอน อาร์ตอคาเดมี

| โปเกมอน อาร์ตอคาเดมี |
| --- | --- |
กล่องเกมโปเกมอน อาร์ตอคาเดมี ที่จัดจำหน่ายในอเมริกาเหนือ
ผู้พัฒนา: Headstrong Games
ผู้จัดจำหน่าย: นินเท็นโด
กำกับ: Tancred Dyke-Wells
อำนวยการผลิต: Alys Elwick Keisuke Terasaki Hitoshi Yamagami
ออกแบบ: Justin Cheadle
โปรแกรมเมอร์: Michael Jacobsen Greg Booker Callum Brighting Ian Crowther Matthew Downie Nikolaos Papadopoulos Django Verbaant
ศิลปิน: Jason Howard
แต่งเพลง: Richard Wilkinson Masaru Tajima Archie Campbell
ชุด: โปเกมอน อาร์ตอคาเดมี
เครื่องเล่น: นินเท็นโด 3ดีเอส
วางจำหน่าย: JP: 19 มิถุนายน พ.ศ. 2557EU: 4 กรกฎาคม พ.ศ. 2557AU: 5 กรกฎาคม พ.ศ. 2557NA: 24 ตุลาคม พ.ศ. 2557
แนว: การวาดเส้น
รูปแบบ: ผู้เล่นคนเดียว
โปเกมอน อาร์ตอคาเดมี (ญี่ปุ่น: ポケモン アートアカデミー; โรมาจิ: Pokémon Art Academy; อังกฤษ: Pokémon Art Academy) เป็นวิดีโอเกมแนวการวาดเส้นที่พัฒนาโดยบริษัท Headstrong Games จำหน่ายโดยนินเท็นโด ออกจำหน่ายสำหรับนินเท็นโด 3ดีเอส ในประเทศญี่ปุ่นในวันที่ 19 มิถุนายน พ.ศ. 2557 ในยุโรปในวันที่ 4 กรกฎาคม พ.ศ. 2557 ในออสตราเลเซียในวันที่ 5 กรกฎาคม พ.ศ. 2557 และในอเมริกาเหนือในวันที่ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2557 เป็นเกมภาคแยกซีรีส์ของอาร์ตอคาเดมี เพิ่มตัวละครมาจากซีรีส์ของโปเกมอน เป็นเกมแรกที่จัดจำหน่ายโดยนินเท็นโดเจ้าเดียวซึ่งปกติแล้วจัดจำหน่ายคู่โดยบริษัท โปเกมอน จำกัดมาโดยตลอดและเป็นเกมแรกของนินเท็นโด 3ดีเอสที่รองรับบริการมีเวิร์สเป็นโซเชียลเน็ตเวิร์กสามารถแชร์ผลงานศิลปะได้ ปัจจุบันมีเวิร์สปิดให้บริการแล้ว
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ (ญี่ปุ่น)
เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ (อังกฤษ)
ไปรษณีย์อืดอาด

ไปรษณีย์อืดอาด ซึ่งเป็นศัพท์บัญญัติจากภาษาอังกฤษว่า "snail mail" หรือ "smail" (จาก snail + mail) เป็นคำที่ประดิษฐ์กันขึ้นในทางเสียดสีระบบการขนส่งไปรษณียภัณฑ์ว่ากว่าจะบริการส่งถึงผู้รับนั้นช่างอืดอาดเหลือใจ โดยเฉพาะในภาษาอังกฤษนั้นว่าอืดอาดอย่าง "snail" คือหอยทาก เทียบไม่ได้กับไปรษณีย์อิเล็กทรอนิกส์ ไปรษณีย์อืดอาดนี้ความจริงแล้วก็หมายถึงไปรษณียภัณฑ์ที่ไม่ได้ส่งผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์นั่นเอง คือเป็นไปรษณียภัณฑ์ทั่วไปซึ่งบางทีภาษาอังกฤษก็เรียก "ไปรษณีย์กระดาษ" (paper mail) หรือ "ไปรษณีย์บก" (land mail) นอกจากนี้ คำ "ไปรษณีย์อืดอาด" ยังหมายถึง มิตรสัมพันธ์ทางไปรษณีย์ (อังกฤษ: pen pal) อีกด้วย
คำ "ไปรษณีย์อืดอาด" มีการใช้ครั้งแรกประมาณ พ.ศ. 2513 ในเรื่องสั้น "เดอะเลตเทอร์" (อังกฤษ: The Letter) ที่นายอาร์โนลด์ โลเบล (Arnold Lobel) เขียนไว้ในหนังสือ "ฟรอกแอนด์โทดอาร์เฟรนส์" (อังกฤษ: Frog and Toad are Friends) แต่มิใช่ในความหมายดังข้างต้น แต่หมายถึงไปรษณีย์ที่อืดอาดเพราะมีหอยทากจริง ๆ เป็นพนักงานไปรษณีย์ โดยในเรื่องสั้นนั้น เจ้ากบฝากจดหมายให้เจ้าหอยทากนำไปส่งให้แก่เจ้าคางคก พนักงานไปรษณีย์หอยทากใช้เวลาสี่วันในการนำพาจดหมายไปถึงจุดหมาย
ต่อมายังมีการใช้คำนี้โดยหมายถึงไปรษณีย์ที่หอยทากจริง ๆ เป็นพนักงานไปรษณีย์อีกด้วย โดยในภาพยนตร์แอนิเมชันเรื่อง "สตรอว์เบอร์รีชอร์ตเค้กอินบิ๊กแอปเพิลซิตี" (อังกฤษ: Strawberry Shortcake in Big Apple City) ฉายเมื่อ พ.ศ. 2524 เป็นมุกตลกซึ่งผลสตรอว์เบอร์รีได้รับจดหมายของเธอช้ากว่าปรกติถึงสามสัปดาห์ เพราะหอยทากเป็นพนักงานไปรษณีย์ และก็ยอมรับว่า "ไปรษณีย์หอยทาก (snail mail) อืดอาดเป็นธรรมดา"
โปเก็น ทัวร์นาเมนต์

| โปเก็น ทัวร์นาเม็นท์ |
| --- | --- |
ผู้พัฒนา: บันไดนัมโคเอ็นเตอร์เทนเมนต์
ผู้จัดจำหน่าย: เดอะโปเกมอนคอมพานี
กำกับ: Haruki Suzaki
อำนวยการผลิต: Masaaki Hoshino Katsuhiro Harada
ออกแบบ: Yasuhito Kobayashi
โปรแกรมเมอร์: Sei Nakatani
ศิลปิน: Hiromi Watanabe
แต่งเพลง:  Hiroki Hashimoto Hiroyuki Kawada Rio Hamamoto Taku Inoue Eriko Sakurai Yoshinori Hirai Takafumi Sato Mitsuhiro Kitadani Yu Sugimoto Shota Kageyama 
ชุด: โปเกมอน, เทคเคน
เครื่องเล่น: เกมอาเขด, วียู, นินเท็นโดสวิตช์
วางจำหน่าย: เกมอาเขด JP: 16 กรกฎาคม 2015วียู ทั่วโลก: 18 มีนาคม 2016นินเท็นโดสวิตช์ ทั่วโลก: 22 กันยายน 2017
แนว: เกมต่อสู้
รูปแบบ: ผู้เล่นคนเดียว, ผู้เล่นหลายคน
โปเก็น ทัวร์นาเม็นท์ (อังกฤษ: Pokkén Tournament, ญี่ปุ่น: ポッ拳 Pokken) เป็นวิดีโอเกมต่อสู้พัฒนาโดยบริษัท บันไดนัมโคเอ็นเตอร์เทนเมนต์และจำหน่ายโดย เดอะโปเกมอนคอมพานี ออกจำหน่าย เกมอาเขดญี่ปุ่นในวันที่ 16 กรกฎาคม ค.ศ. 2015 และ วียูทั่วโลกในวันที่ 18 มีนาคม ค.ศ. 2016  และ นินเท็นโดสวิตช์ใช้ชื่อเกมว่า โปเก็น ทัวร์นาเม็นท์ ดีเอกซ์ (อังกฤษ: Pokkén Tournament DX) จำหน่ายทั่วโลกในวันที่ 22 กันยายน ค.ศ. 2017
เกมอาเขด โปเก็น ทัวร์นาเม็นท์