stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดศรีสะเกษ
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 8–9; พ.ศ. 2500

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2500 และ จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป ธันวาคม พ.ศ. 2500
| --- | --- |
ชุดที่ 8 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2500: ชุดที่ 9 ธันวาคม พ.ศ. 2500
นายบูรณะ จัมปาพันธ์
นายเลื่อน ทองดี: นายสง่า วัชราภรณ์
นายเทพ โชตินุชิต
นายตรีเพ็ชร ศรแก้ว: นายพรชัย แสงชัชจ์
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 10; พ.ศ. 2512

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2512
| --- | --- |
ลำดับ: ชุดที่ 10 พ.ศ. 2512
1: นายนิสิต เวทย์ศิริยานันท์
2: นายไพบูลย์ มัฆวิมาลย์
3: นายสง่า วัชราภรณ์
4: นายสุจินต์ เชาว์วิศิษฐ
5: นางสุมนา นิตยสุทธิ
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 11–12; พ.ศ. 2518–2519

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2518 และ จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2519
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| เขต | ชุดที่ 11 พ.ศ. 2518 | ชุดที่ 12 พ.ศ. 2519 |
| 1 | นายสง่า วัชราภรณ์ | นายบุญชง วีสมหมาย |
| 1 | นายมานิต อุทธิเสน | นายนิสิต เวทย์ศิริยานันท์ |
1: นายมานิตย์ พรหมมานนท์
2: นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์
| 2 | นายสุจินต์ เชาว์วิศิษฐ | นายชุมพล อรุณยะเดช |
| 2 | นายเริ่มรัฐ จิตรภักดี | นายสุกิจ ศรีสาคร |
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 13–14; พ.ศ. 2522–2526

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2522 และ จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2526
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| เขต | ชุดที่ 13 พ.ศ. 2522 | ชุดที่ 14 พ.ศ. 2526 |
1: นายไพโรจน์ เครือรัตน์
1: นางกรองกาญจน์ วีสมหมาย
| 1 | นายสุเทพ อาจสารี | นายธีระชัย วีสมหมาย |
2: นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์
| 2 | นายสนิท ลีลา | นายเริ่มรัฐ จิตต์ภักดี |
3: นายสง่า วัชราภรณ์
| 3 | นายพันธ์ อินพานิช | นายเสถียร ธรรมสุริยะ |
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 15–16; พ.ศ. 2529–2531

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2529 และ จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2531
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| เขต | ชุดที่ 15 พ.ศ. 2529 | ชุดที่ 16 พ.ศ. 2531 |
| 1 | นายวิชิต แสงทอง | นายมหาหิงค์ ไพรสิน |
1: นายไพโรจน์ เครือรัตน์
1: นางกรองกาญจน์ วีสมหมาย
2: นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์
| 2 | นายเริ่มรัฐ จิตรภักดี | นายประโภชฌ์ สภาวสุ |
2: นายสวัสดิ์ สืบสายพรหม
| 3 | นายสง่า วัชราภรณ์ | นายวีระ ไชยะเดชะ |
3: นายจำนงค์ โพธิสาโร
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 17–20; พ.ศ. 2535–2539

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป มีนาคม พ.ศ. 2535, จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป กันยายน พ.ศ. 2535, จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2538, และ จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2539
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| เขต | ชุดที่ 17 มีนาคม พ.ศ. 2535 | ชุดที่ 18 กันยายน พ.ศ. 2535 | ชุดที่ 19 พ.ศ. 2538 | ชุดที่ 20 พ.ศ. 2539 |
1: นายบุญชง วีสมหมาย
| 1 | นายไพโรจน์ เครือรัตน์ | นายมานะ มหาสุวีระชัย | นายไพโรจน์ เครือรัตน์ | นายมานะ มหาสุวีระชัย |
| 1 | นางกรองกาญจน์ วีสมหมาย | ร้อยโท กุเทพ ใสกระจ่าง | นายวิชิต แสงทอง | ร้อยโท กุเทพ ใสกระจ่าง |
| 2 | นายสวัสดิ์ สืบสายพรหม | นายสวัสดิ์ สืบสายพรหม | นายมานพ จรัสดำรงนิตย์ | นายมานพ จรัสดำรงนิตย์ |
| 2 | นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ | นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ (ถูกให้ออกจากพรรค) | นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ | นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ |
| 2 | นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ | นายมานพ จรัสดำรงนิตย์ (แทนนายปิยะณัฐ) | นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ | นายปิยะณัฐ วัชราภรณ์ |
| 2 | นายเทิดภูมิ ใจดี | นายเทิดภูมิ ใจดี | พันตำรวจเอก ทิน วงศ์ปลั่ง | นายพรศักดิ์ เจริญประเสริฐ |
| 3 | นายจำนงค์ โพธิสาโร | นายจำนงค์ โพธิสาโร | นายจำนงค์ โพธิสาโร | นายภูมินทร์ ลีธีระประเสริฐ |
| 3 | นายสง่า วัชราภรณ์ | นายภูมินทร์ ลีธีระประเสริฐ | นายจาตุรงค์ เพ็งนรพัฒน์ | นายจาตุรงค์ เพ็งนรพัฒน์ |
3: นายดนัยฤทธิ์ วัชราภรณ์
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 21–22; พ.ศ. 2544–2548

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2544 และ จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2548
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| เขต | ชุดที่ 21 พ.ศ. 2544 | ชุดที่ 22 พ.ศ. 2548 |
| 1 | นายบุญชง วีสมหมาย   (  / เลือกตั้งใหม่ / เสียชีวิต) | นายธเนศ เครือรัตน์ |
| 1 | นายธเนศ เครือรัตน์  (แทนนายบุญชง) | นายธเนศ เครือรัตน์ |
2: นายพิทยา บุญเฉลียว
| 3 | นายวิวัฒน์ชัย โหตระไวศยะ  (ถูกสั่งนับคะแนนใหม่) | นายวิวัฒน์ชัย โหตระไวศยะ |
| 3 | นายจำนงค์ โพธิสาโร  (แทนนายวิวัฒน์ชัย) | นายวิวัฒน์ชัย โหตระไวศยะ |
4: นายจาตุรงค์ เพ็งนรพัฒน์
| 5 | นายดนัยฤทธิ์ วัชราภรณ์  | นายอมรเทพ สมหมาย |
| 5 | นายอมรเทพ สมหมาย  (แทนนายดนัยฤทธิ์) | นายอมรเทพ สมหมาย |
| 6 | พันตำรวจเอก ทิน วงศ์ปลั่ง | นายวีระพล จิตสัมฤทธิ์ |
| 7 | นางสาวมาลินี อินฉัตร  | นางสาวมาลินี อินฉัตร |
| 7 | ร้อยโท กุเทพ ใสกระจ่าง  (แทนนางสาวมาลินี) | นางสาวมาลินี อินฉัตร |
8: นายมานพ จรัสดำรงนิตย์
| 9 | นางผ่องศรี แซ่จึง  (  / เลือกตั้งใหม่) | นายปวีณ แซ่จึง |
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 23; พ.ศ. 2550

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2550
| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
เขต: ชุดที่ 23 พ.ศ. 2550
1: นายธเนศ เครือรัตน์
| 1 | นายสิริพงศ์ อังคสกุลเกียรติ   (ถูกตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี) | นายสุตา พรมดวง   (แทนนายสิริพงศ์/ลาออก) | นายสุรชาติ ชาญประดิษฐ์   (แทนนายสุตา) |
1: นายปวีณ แซ่จึง
2: นายวีระพล จิตสัมฤทธิ์
2: นายพรศักดิ์ เจริญประเสริฐ
| 2 | ร้อยโท กุเทพ ใสกระจ่าง   (ถูกตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี) | นางสาวจิรวดี จึงวรานนท์ (แทนร้อยโท กุเทพ) | นางสาวจิรวดี จึงวรานนท์ (แทนร้อยโท กุเทพ) |
3: นางอุดมลักษณ์ เพ็งนรพัฒน์
3: นายธีระ ไตรสรณกุล
3: นายวิวัฒน์ชัย โหตระไวศยะ
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 24–25; พ.ศ. 2554–2562

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2554 และ จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2562
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| เขต | ชุดที่ 24 พ.ศ. 2554 | ชุดที่ 25 พ.ศ. 2562 |
| 1 | นายธเนศ เครือรัตน์ | นายสิริพงศ์ อังคสกุลเกียรติ |
2: นายสุรชาติ ชาญประดิษฐ์
| 3 | นางอุดมลักษณ์ เพ็งนรพัฒน์ | นายวิวัฒน์ชัย โหตระไวศยะ |
| 4 | นายวิวัฒน์ชัย โหตระไวศยะ | นายจาตุรงค์ เพ็งนรพัฒน์ |
| 5 | นายธีระ ไตรสรณกุล | นายธีระ ไตรสรณกุล  (ลาออก/ไม่มีเลือกตั้งใหม่) |
6: นายวีระพล จิตสัมฤทธิ์
| 7 | นายมานพ จรัสดำรงนิตย์ | นายอาสพลธ์ สรรณ์ไตรภพ |
| 8 | นายปวีณ แซ่จึง | นางผ่องศรี แซ่จึง |
รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต > ชุดที่ 26; พ.ศ. 2566

บทความหลัก: จังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2566
| --- | --- |
เขต: ชุดที่ 26 พ.ศ. 2566
1: นายธเนศ เครือรัตน์
2: นายสุรชาติ ชาญประดิษฐ์
3: นายธนา กิจไพบูลย์ชัย
4: นายภูมินทร์ ลีธีระประเสริฐ
5: นายอมรเทพ สมหมาย
6: นายวีระพล จิตสัมฤทธิ์
7: นางสาววิลดา อินฉัตร
8: นายอาสพลธ์ สรรณ์ไตรภพ
9: นางนุชนาถ จารุวงษ์เสถียร
รูปภาพ

นายเทพ โชตินุชิต
นายบุญชง วีสมหมาย
นายไพโรจน์ เครือรัตน์
นายวิชิต แสงทอง
นายจำนงค์ โพธิสาโร
นายภูมินทร์ ลีธีระประเสริฐ
นายปวีณ แซ่จึง
นายสิริพงศ์ อังคสกุลเกียรติ
แหล่งข้อมูลอื่น

คณะกรรมการการเลือกตั้งจังหวัดศรีสะเกษ เก็บถาวร 2014-01-29 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
| ด ค กจังหวัดศรีสะเกษในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทย |
| --- | --- |
เลือกตั้งทั่วไป:  กุมภาพันธ์ 2500  ธันวาคม 2500  2512  2518  2519  2522  2526  2529  2531  มีนาคม 2535  กันยายน 2535  2538  2539  2544  2548  2550  2554  2562  2566 
เลือกตั้งซ่อม:  เขต 2 2536  เขต 1 2546  เขต 1 2552 (ครั้งที่ 1)  เขต 2 2552  เขต 1 2552 (ครั้งที่ 2) 
| ด ค กสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยแบ่งตามจังหวัด |
| --- | --- |
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทย แบ่งตามจังหวัดในปัจจุบัน:  กระบี่  กรุงเทพมหานคร  กาญจนบุรี  กาฬสินธุ์  กำแพงเพชร  ขอนแก่น  จันทบุรี  ฉะเชิงเทรา  ชลบุรี  ชัยนาท  ชัยภูมิ  ชุมพร  เชียงราย  เชียงใหม่  ตรัง  ตราด  ตาก  นครนายก  นครปฐม  นครพนม  นครราชสีมา  นครศรีธรรมราช  นครสวรรค์  นนทบุรี  นราธิวาส  น่าน  บึงกาฬ  บุรีรัมย์  ปทุมธานี  ประจวบคีรีขันธ์  ปราจีนบุรี  ปัตตานี  พระนครศรีอยุธยา  พะเยา  พังงา  พัทลุง  พิจิตร  พิษณุโลก  เพชรบุรี  เพชรบูรณ์  แพร่  ภูเก็ต  มหาสารคาม  มุกดาหาร  แม่ฮ่องสอน  ยโสธร  ยะลา  ร้อยเอ็ด  ระนอง  ระยอง  ราชบุรี  ลพบุรี  ลำปาง  ลำพูน  เลย  ศรีสะเกษ  สกลนคร  สงขลา  สตูล  สมุทรปราการ  สมุทรสงคราม  สมุทรสาคร  สระแก้ว  สระบุรี  สิงห์บุรี  สุโขทัย  สุพรรณบุรี  สุราษฎร์ธานี  สุรินทร์  หนองคาย  หนองบัวลำภู  อ่างทอง  อำนาจเจริญ  อุดรธานี  อุตรดิตถ์  อุทัยธานี  อุบลราชธานี 
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทย แบ่งตามจังหวัดในอดีต:  พระนคร  ธนบุรี  นครจัมปาศักดิ์  พระตะบอง  พิบูลสงคราม  ลานช้าง 
 สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยแบ่งตามจังหวัด
สภาพจลาจลหลังการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สอง

สภาพจลาจลหลังการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สอง เป็นการอธิบายถึงความแตกแยกระหว่างกลุ่มการเมืองน้อยใหญ่ในอาณาจักรอยุธยาเดิม ภายหลังการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สอง ในปี พ.ศ. 2310 โดยในทัศนะของนิธิ เอียวศรีวงศ์ สภาวะดังกล่าวแทบจะทำให้รัฐไทยล่มสลายลงไปตามเจตนาของพม่าในการรุกรานอาณาจักรอยุธยาเลยทีเดียว สภาวะดังกล่าวยังคงดำเนินอยู่ในรัชสมัยของสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี ก่อนที่บ้านเมืองอันเป็นปึกแผ่นอย่างแท้จริงจะถูกสถาปนาขึ้นอีกครั้งหลังจากการปราบดาภิเษกของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช
เบื้องหลัง

บทความหลัก: การเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สอง
ปลายราชวงศ์บ้านพลูหลวง อาณาจักรอยุธยาเผชิญกับสงครามครั้งใหญ่กับพม่าราวปี พ.ศ. 2308-2310 ผลของการสงครามครั้งนั้นได้ทำลายกรุงศรีอยุธยาจนไม่อาจตั้งกลับเป็นอาณาจักรของคนไทยได้อีก อีกทั้งยังก่อให้เกิดปัญหาทางเศรษฐกิจและความไม่ปลอดภัยจากภัยสงคราม เมื่อ พ.ศ. 2310 ครั้นเมื่อพม่าเข้าประชิดกรุงศรีอยุธยา ได้ปรากฏข้าราชการและราษฎรจำนวนมากหลบหนีไป ซึ่งขณะนั้นได้มีชาวพระนครหลบหนีจากพระนครกว่า 8,000 คน ได้อพยพลี้ภัยไปทางทิศอีสานและทิศตะวันออกซึ่งชาวพระนครได้หลบหนีไปพึ่งเจ้าชุมนุมต่าง ๆ ที่กำลังก่อตัวเป็นอิสระขึ้นเช่น ชุมนุมเจ้าพระฝาง, ชุมนุมเจ้าพิมาย, ชุมนุมเจ้าพระยาพิษณุโลก  ซึ่งตามทัศนะของนิธิ เอียวศรีวงศ์ ได้บรรยายถึงสภาพจลาจลจากการที่ชาวเมืองพระนครศรีอยุธยาจำนวนมากได้พากันหลบหนีออกจากพระนคร ซึ่งมีการรวมกลุ่มของประชาชนขึ้นภายใต้วัตถุประสงค์ที่แตกต่างกัน เช่น อาจเพื่อเอาชีวิตรอด อาจเพื่อแสวงหาการคุ้มครอง อาจเพื่อเลี้ยงชีพโดยการลักขโมยผู้อื่น แต่ไม่คิดจะรวมกลุ่มกันเพื่อฟื้นฟูอาณาจักรอยุธยาเลย
เบื้องหลัง > สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงกอบกู้กรุงศรีอยุธยา

บทความหลัก: การกอบกู้เอกราชของเจ้าตาก
เมื่อพระยาตากเห็นว่าไม่สามารถป้องกันกรุงศรีอยุธยาจากการโจมตีของพม่าได้อีกต่อไป ในวันเสาร์ขึ้น 4 ค่ำ เดือนยี่ (4 มกราคม พ.ศ. 2310) พระยากตากจึงนำกองกำลังไทยจีนจำนวน 500 คน พร้อมทั้งแม่ทัพนายกองคณะผู้ติดตาม ฝ่าวงล้อมพม่าออกไปทางตะวันออก พระยาตากต่อสู้รบกับทัพพม่าที่ติดตามมาและค่ายชาวบ้านผู้นำท้องถิ่นซึ่งไม่ยอมรับอำนาจของพระยาตาก จนกระทั่งพระยาตากได้เข้าตั้งมั่นที่เมืองระยองในปลายเดือนมกราคม พ.ศ. 2310 หลังจากการเสียกรุงศรีอยุธยาพ.ศ. 2310 พระยาตากได้ประกาศตนเป็นเจ้าตาก ในเดือนมิถุนายนพ.ศ. 2310 พระยาตากยกทัพเข้ายึดเมืองจันทบุรีได้สำเร็จ พระยาตากใช้เมืองจันทบุรีเป็นสถานที่รวบรวมกำลังพลและต่อเรือเป็นเวลาสามเดือน
ฝ่ายพม่าหลังจากที่ยึดกรุงศรีอยุธยาได้จำต้องโยกย้ายกำลังโดยส่วนใหญ่กลับไปสู้รบในสงครามจีน-พม่า (Sino-Burmese War) โดยที่วางกำลังไว้ที่ค่ายโพธิ์สามต้น (อำเภอบางปะหัน) ทางเหนือของเมืองอยุธยาโดยมีสุกี้พระนายกองหรือนายทองสุกชาวมอญเป็นผู้นำ เพื่อรักษาการณ์ในสยามในลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยา ในเดือนตุลาคม พระยาตากยกกองทัพเรือจำนวน 5,000 คน ออกจากจันทบุรีเข้ามาที่แม่น้ำเจ้าพระยา ยึดป้อมเมืองธนบุรีได้และยกทัพต่อไปโจมตีพม่าที่ค่ายโพธิ์สามต้น นำไปสู่การรบที่โพธิ์สามต้น พระยาตากเข้าตียึดค่ายโพธิ์สามต้นได้เมื่อวันศุกร์ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 (6 พฤศจิกายน พ.ศ. 2310) มองย่าแม่ทัพพม่าจากโพธิ์สามต้นหลบหนีไปเข้าหากรมหมื่นเทพพิพิธที่เมืองพิมาย
ด้วยเหตุผลทางยุทธศาสตร์ กรุงศรีอยุธยาอยู่ในสภาพปรักหักพังเต็มไปด้วยซากศพไม่สามารถใช้เป็นฐานที่มั่นเพื่อตั้งรับการรุกรานของพม่าได้ ในขณะที่เมืองธนบุรีมีป้อมวิชัยประสิทธิ์ตั้งอยู่แล้ว พระยาตากจึงตั้งฐานที่มั่นอยู่ที่เมืองธนบุรีสถาปนาเมืองธนบุรีขึ้นเป็นเมืองหลวงพระนครแห่งใหม่ของอาณาจักรธนบุรี ปราบดาภิเษกขึ้นเป็นสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรีเมื่อวันจันทร์ขี้น 8 เดือนยี่ ปีกุน จุลศักราช 1128 (28 ธันวาคม พ.ศ. 2310) เป็นพระมหากษัตริย์แห่งกรุงธนบุรี
ชุมนุมใหญ่หลังการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สอง

นิธิ เอียวศรีวงศ์ ได้อธิบายว่า แนวคิดที่ว่าดินแดนสมัยอาณาจักรอยุธยาเดิมถูกแบ่งออกเป็น 5 ชุมนุม อาจเป็นแนวคิดจากพระวนรัตน์ แต่ชุมนุมที่ถูกนับนี้ เป็นชุมนุมที่มีขนาดใหญ่และมีอิทธิพลทางการเมืองอย่างมากเท่านั้น ซึ่งพระราชพงศาวดารก็ได้บันทึกตามนี้เช่นกัน ส่วน เทพ สุนทรศารทูล แบ่งออกเป็น 8 ชุมนุม เป็นชุมนุมขนาดใหญ่ 5 ชุมนุม ชุมนุมขนาดย่อม 2 ชุมนุม และชุมนุมชนชาติอื่น 1 ชุมนุม แต่เนื่องจาก ชุมนุมสมเด็จพระโสร์ทศ (เจ้าฟ้าจุ้ย) ได้ส่งราชสานส์ไปยังจีน ราชสำนักชิงที่ยึดมั่นในทำนองคลองธรรมของการสืบทอดราชบัลลังก์ ต้องการให้รัชทายาทของกษัตริย์กรุงศรีอยุธยาเป็นกษัตริย์จึงใช้กุศโลบายแสดงตนเป็นผู้สนับสนุนเจาจุ้ย (เจ้าจุ้ย) ในการสืบทอดสันติวงศ์ ทำให้ราชสำนักชิงไว้วางใจตน จึงนับเป็นชุมนุมใหญ่อีกหนึ่งชุมนุม
ชุมนุมของสุกี้พระนายกอง (หรือ ชุกคยี) เป็นชุมนุมของพม่าตั้งอยู่ที่ค่ายโพธิ์สามต้น หลังจากทัพพม่าถอนกำลังกลับกรุงอังวะแล้ว เนเมียวสีหบดีจึงแต่งตั้งสุกี้พระนายกอง หรือนายทองสุก ชาวมอญ (รามัญ) ต่อมาพระยาตากเข้ายดค่ายโพธิ์สามต้นได้ในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2310 สุกี้พระนายกองสิ้นชีวิตในที่รบ เป็นการสิ้นสุดชุมนุมของสุกี้พระนายกอง
ชุมนุมเจ้าพิมาย: กรมหมื่นเทพพิพิธ พระราชโอรสในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ เป็นเจ้าชุมนุมเพียงชุมนุมเดียวที่เป็นพระบรมวงศานุวงศ์ในราชวงศ์บ้านพลูหลวงแห่งอยุธยาเดิม มีอาณาเขตในที่ราบสูงโคราชตั้งแต่เมืองนครราชสีมาไปจนถึงแดนกรุงศรีสัตนาคนหุต แดนกรุงกัมพูชาธิบดี
ชุมนุมพิษณุโลก: เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง)  เจ้าเมืองพระพิษณุโลก ตั้งตัวขึ้นเป็นเจ้า มีอาณาเขตตั้งแต่เมืองพิชัยลงมาจนถึงเมืองนครสวรรค์ และ ปากน้ำโพ เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง) เคยเป็นข้าราชการผู้ใหญ่ในกรุงศรีอยุธยา และเป็นผู้ที่มีความสามารถในการสู้รบ จึงมีผู้นับถืออยู่มาก เมื่อตั้งตนเป็นเจ้าแล้ว ได้มีข้าราชการเก่ากรุงศรีอยุธยาขึ้นมาสวามิภักดิ์อยู่ด้วยหลายนาย
ชุมนุมเจ้าพระฝาง: พระสังฆราชาในเมืองสวางคบุรี (ฝาง) ได้ตั้งตนเป็นเจ้า ทั้งที่ยังเป็นพระภิกษุอยู่ ชาวบ้านทั่วไปเรียก เจ้าพระฝาง หรือ พระเจ้าฝาง มีชื่อเดิมว่า เรือน เป็นชาวเมืองเหนือ
ชุมนุมภาคใต้นครศรีธรรมราช: ในสมัยของพระเจ้าเอกทัศน์ พระยาราชสุภาวดีได้มาเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช ในขณะที่หลวงสิทธิ์นายเวร (หนู) ได้มาเป็นปลัดเมือง ในช่วงที่พม่าเข้ารุกรานกรุงศรีอยุธยาฯ เจ้าพระยานครศรีธรรมราช (พระยาราชสุภาวดี) ได้รับมอบหมายให้นำกำลังไปเข้าร่วมการป้องกันกรุงศรีอยุธยา ต่อมาพระยาราชสุภาวดีมีความผิดถูกปลดจากตำแหน่งกลับไปที่กรุงศรีฯ ตำแหน่งเจ้าเมืองนครศรีธรรมราชว่างอยู่ยังไม่มีการแต่งตั้งใหม่ โดยมีพระปลัด (หนู) เป็นผู้รั้งเมืองอยู่ เมื่อเสียกรุงศรีอยุธยาแล้ว พระปลัด (หนู) จึงตั้งตนขึ้นเป็นเจ้านครฯ ตั้งชุมนุมนครศรีธรรมราช มีอาณาเขตที่หัวเมืองภาคใต้ตั้งแต่เมืองชุมพรจนถึงเขตแดนหัวเมืองมลายู
ชุมนุมสมเด็จพระโสร์ทศ (เจ้าฟ้าจุ้ย) หลังการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สอง เจ้าฟ้าจุ้ย ได้ส่งราชสานส์ ไปยังราชวงศ์ชิงเพื่อรับรองตัว แม้ว่าจะไปขอความร่วมมือจาก ชุมนุมของพระเจ้าตาก เพื่อกอบกู้กรุงศรีอยุธยา แต่พระยาตากพิจารณาขึ้นเป็นชุมนุมใหญ่เสียเอง เจ้าฟ้าจุ้ย จึงไปสร้างฐานกำลังที่เมืองพุทไธมาศ (ห่าเตียน) มีอาณาเขตทั้งกัมพูชาโดยมีเมืองหลักคือ อุดงมีชัย บันทายมาศ และเกาะโดด (เกาะฟู้โกว๊ก)
ชุมนุมของสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี ก่อนที่จะตั้งกรุงธนบุรี เมื่อพระยาตากพิจารณาเห็นว่ากรุงศรีอยุธยาไม่มีทางรบชนะ จึงนำทหารจำนวนหนึ่งไปสร้างฐานกำลังตั้งตัวเป็นใหญ่ที่เมืองจันทบุรี มีอาณาเขตตั้งแต่ชายแดนกัมพูชา จนถึงเมืองชายฝั่งทะเลตะวันออกทั้งหมด
การรบที่เกยไชย

ในเดือนสิบเอ็ด (ตุลาคม) พ.ศ. 2311 สมเด็จพระเจ้าตากสินเสด็จกรีฑาทัพยกขึ้นไปโจมตีชุมนุมพิษณุโลกของเจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง) เป็นแห่งแรก ฝ่ายเจ้าพระยาพิษณุโลกส่งหลวงโกษา (ยัง) เมืองพิษณุโลกลงมาตั้งรับที่เกยไชย (ตำบลเกยไชย อำเภอชุมแสง จังหวัดนครสวรรค์) ทัพฝ่ายธนบุรีเข้ารบกับฝ่ายเมืองพิษณุโลกในการรบที่เกยไชย ฝ่ายพิษณุโลกยิงปืนมาต้องพระชงฆ์ (หน้าแข้ง) ข้างซ้ายของสมเด็จพระเจ้าตากสิน ทรงได้รับบาดเจ็บ ฝ่ายทัพธนบุรีจึงถอยกลับ พระราชพงศาวดารกรุงธนบุรีฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม) ระบุว่าแค่เฉี่ยวพระมังสะ (เนื้อ) ไปเท่านั้น "ฝ่ายข้าศึกยิงปืนมาดังห่าฝนต้องพระชงฆ์เบื้องซ้าย เลียบติดผิวพระมังสะไป" ในขณะที่จดหมายเหตุทรงจำในกรมหลวงนรินทรเทวีระบุว่า "ไปตีเกยไชยถูกปืนไม่เข้า"
ฝ่ายเจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง) เห็นว่าตนเองได้รับชัยชนะเหนือธนบุรี กอปรกับการที่ตนมีขุนนางข้าราชการเก่ากรุงศรีอยุธยาเข้าด้วยจำนวนมาก เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง) จึงประกอบพิธีตั้งตนเองขึ้นเป็นกษัตริย์ที่เมืองพิษณุโลกในพ.ศ. 2311 แต่งตั้งให้พระอักษรสุนทรศาสตร์ (ทองดี) เป็นสมุหนายก แต่ทว่าต่อมาไม่นานเจ้าพระยาพิษณุโลกก็ถึงแก่อสัญกรรมในเดือนเดือนสิบเอ็ดปีชวดสัมฤทธิศกตรงกับเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2311 ในพระราชพงศาวดาร ฉบับสมเด็จพระพนรัตน์ วัดพระเชตุพน ระบุว่า "อยู่ในราชสมบัติ 6 เดือน พระชนมายุได้ 49 ปี ก็เสด็จสวรรคตไปตามยถากรรม"
 ส่วนพระราชพงศาวดาร ฉบับพระราชหัตถเลขา ระบุว่า "ตั้งตัวขึ้นเป็นพระเจ้าแผ่นดินรับพระราชโองการ อยู่ได้ประมาณเจ็ดวัน ก็บังเกิดวัณโรคขึ้นในคอถึงพิราลัย"  ในขณะที่พระอักษรสุนทรศาสตร์ (ทองดี) ก็ได้ล้มป่วยถึงแก่อสัญกรรมในพ.ศ. 2311 ในเวลาต่อมาไม่นานเช่นกัน พระอินทรอากร (จัน) น้องชายของเจ้าพระยาพิษณุโลกจึงได้ขึ้นครองเมืองแทน แต่ก็ทำให้เมืองพิษณุโลกอ่อนแอตามลำดับ ด้วยเหตุนี้ เจ้าพระฝางเห็นเป็นโอกาสอันเหมาะ จึงยกทัพลงมาตีเข้าล้อมเมืองพิษณุโลก ตั้งค่ายล้อมเมืองพิษณุโลกทั้งสองฟากแม่น้ำน่าน พระอินทรอากรต้านทานเจ้าพระฝางอยู่ได้สามเดือน ก็เกิดไส้ศึกขึ้นในเมืองพิษณุโลก เปิดประตูเมืองรับทัพเจ้าพระฝางเข้ายึดเมืองพิษณุโลก ในที่สุดเจ้าพระฝางก็สามารถเข้ายึดเมืองพิษณุโลกและผนวกชุมนุมพิษณุโลกเข้ารวมกับชุมนุมพระฝางไปในที่สุด พระอินทรอากรถูกสังหารนำศพขึ้นเสียบประจาน เป็นการสิ้นสุดของชุมนุมพิษณุโลก
เจ้าพระฝางเก็บเอาทรัพย์สินและกวาดต้อนผู้คนจากเมืองพิษณุโลกกลับไปที่เมืองสวางคบุรี บรรดาหัวเมืองเหนือทั้งหมดจึงตกอยู่ภายใต้อำนาจของเจ้าพระฝาง ชาวเมืองพิษณุโลกและเมืองพิจิตร ได้แตกหนีลงมายังกรุงธนบุรีจำนวนมาก
ปราบชุมนุมเจ้าพิมาย

หลังจากที่พระยาตากเข้ายึดค่ายพม่าโพธิ์สามต้นได้ในเดือนพฤศจิกายนพ.ศ. 2310 มองย่าแม่ทัพพม่าได้เดินทางหลบหนีไปยังเมืองนครราชสีมาเพื่อขอความคุ้มครองจากกรมหมื่นเทพพิพิธเจ้าพิมาย ในพ.ศ. 2311 หลังจากศึกเกยไชย สมเด็จพระเจ้าตากสินจึงเสด็จยกทัพขึ้นไปตามตัวมองย่าและเพื่อปราบชุมนุมเจ้าพิมาย โดยมีพระราชวรินทร์ (ทองด้วง) และพระมหามนตรี (บุญมา) เป็นทัพหน้า ฝ่ายกรมหมื่นเทพพิพิธเจ้าพิมายทราบว่าสมเด็จพระเจ้าตากสินทรงยกทัพมาจึงจัดการป้องกันดังนี้
เจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ (พระพิมาย) พระยามหามนตรี (สา) และมองย่า ตั้งรับที่ด่านจอหอ
พระยาวรวงศาธิราช (น้อย) หรือพระยาน้อย ผู้รักษาเมืองนครราชสีมา ตั้งรับที่ด่านขุนทด
สมเด็จพระเจ้าตากสินมีพระราชโองการให้พระราชวรินทร์ (ทองด้วง) และพระมหามนตรี (บุญมา) โจมตีพระยาวรวงศาธิราชที่ด่านขุนทด ส่วนสมเด็จพระเจ้าตากสินเสด็จยกทัพด้วยพระองค์เองเข้าตีด่านจอหอ ฝ่ายชุมนุมพิมายพ่ายแพ้ จับกุมตัวได้เจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ พระยามหามนตรี และมองย่าแม่ทัพพม่า มีพระราชโองการให้ลงพระราชอาญาประหารชีวิตไปทั้งสามคน ส่วนพระยาวรวงศาธิราชนั้นสามารถเดินทางหลบหนีข้ามเทือกเขาพนมดงรักไปยังเมืองเสียมเรียบกัมพูชาได้ สมเด็จพระเจ้าตากสินจึงทรงให้พระราชวรินทร์และพระมหามนตรียกทัพไปติดตามพระยาวรวงศาฯถึงกัมพูชาเมืองเสียมเรียบแต่ไม่พบตัว พระยาวรวงศาธิราชจึงหายสาบสูญไปจากประวัติศาสตร์
ฝ่ายกรมหมื่นเทพพิพิธเมื่อทราบข่าวว่าเสนาบดีแม่ทัพนายของของชุมนุมพิมายพ่ายแพ้ถูกประหารชีวิตไปหมดแล้ว กรมหมื่นเทพพิพิธจึงเตรียมตัวเสด็จหลบหนีไปยังเมืองล้านช้างศรีสัตนาคนหุต แต่ขุนชนะกรมการเมืองนครราชสีมาสามารถจับกุมองค์กรมหมื่นเทพพิพิธพร้อมทั้งพระโอรสธิดากลับมาถวายแด่สมเด็จพระเจ้าตากสินได้สำเร็จ สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงดีพระทัยโสมนัสทรงแต่งตั้งให้ขุนชนะเป็นพระยากำแหงสงครามหรือเจ้าพระยานครราชสีมา เจ้าเมืองนครราชสีมาคนใหม่
สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงนำตัวกรมหมื่นเทพพิพิธกลับไปชำระความที่กรุงธนบุรี ทรงให้เบิกตัวกรมหมื่นเทพพิพิธมาเข้าเฝ้าที่หน้าพระที่นั่ง แต่กรมหมื่นเทพพิพิธไม่ยอมกราบถวายบังคม สมเด็จพระเจ้าตากสินจึงตรัสว่า "ตัวจ้าวหาบุญวาศนาบาระมีมิได้ ไปอยู่ที่ใดก็ภาพวกพ้องผู้คนที่นับถือพลอยพินาศฉิบหายที่นั่น ครั้นจะเลี้ยงจ้าวไว้ก็จภาคนที่หลงเชื่อถือบุญพลอยล้มตายเสียด้วยกัน จ้าวอย่าอยู่เลยจงตายเสียครั้งนี้ทีเดียวเถีด อย่าให้จุลาจลในแผ่นดินสืบไปข้างน่าอีกเลย" แล้วสมเด็จพระเจ้าตากสินจึงลงพระราชอาญาให้สำเร็จโทษประหารชีวิตกรมหมื่นเทพพิพิธด้วยท่อนจันทน์ตามประเพณี
สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงเลื่อนพระราชวรินทร์ (ทองด้วง) และพระมหามนตรี (บุญมา) ผู้มีความชอบในการปราบกรมหมื่นเทพพิพิธเจ้าพิมาย ให้เป็นพระยาอภัยรณฤทธิ์แลัพระยาอนุชิตราชาตามลำดับ พระโอรสสองพระองค์ของกรมหมื่นเทพพิพิธ ได้แก่ หม่อมเจ้ามงคล และ หม่อมเจ้าลำดวน สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงชุบเลี้ยงไว้
ปราบชุมนุมนครศรีธรรมราช

หลังจากเสียกรุงศรีอยุธยาแล้ว พระปลัด (หนู) ปลัดผู้รั้งเมืองนครศรีธรรมราช ได้ตั้งตนเป็นใหญ่เหนือหัวเมืองภาคใต้ เป็นเจ้านครศรีธรรมราชจัดตั้งชุมนุมนครศรีธรรมราช เจ้านครฯแต่งตั้งให้หลานเขยคือหลวงฤทธิ์นายเวร (จันทร์ จันทโรจวงศ์) ซึ่งเป็นบุตรของเจ้าพระยาชำนาญบริรักษ์ (อู่) ขึ้นเป็นอุปราชแห่งนครศรีธรรมราช เมื่อเสียกรุงศรีอยุธยาแล้ว หัวเมืองมลายูปัตตานีไทรบุรีที่เคยส่งต้นไม้เงินต้นไม้ทองให้แก่สยาม ต่างหลุดพ้นไปจากอำนาจของสยามเป็นเวลาชั่วคราว
ในพ.ศ. 2312 สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงส่งทัพกรุงธนบุรีลงใต้เพื่อปราบชุมนุมนครศรีธรรมราช นำโดยเจ้าพระยาจักรี (หมุด) และมีแม่ทัพคนอื่นๆได้แก่พระยายมราช (พงศาวดารฉบับพันจันทนุมาศระบุว่า คือพระยายมราชบุญมา ในขณะที่พงศาวดารฉบับพระพนรัตน์ระบุว่า เป็นคนละคนกัน) พระยาศรีพิพัฒน์ และพระยาเพชรบุรี นำกองทัพจำนวน 5,000 คนลงใต้ ไปถึงเมืองปะทิว ชาวเมืองปะทิวและเมืองชุมพรต่างหลบหนีเข้าไปในป่า มีนายมั่นชาวเมืองปะทิวเข้ามาสวามิภักดิ์ต่อเจ้าพระยาจักรี สมเด็จพระเจ้าตากสินจึงโปรดฯมีตราออกไปให้ตั้งนายมั่นเป็นเจ้าเมืองชุมพร จากนั้นทัพเดินทางต่อไปยังเมืองไชยา หลวงปลัดเมืองไชยาออกมาสวามิภักดิ์อีกเช่นกัน จึงทรงแต่งตั้งให้หลวงปลัดเมืองไชยาเป็นพระวิชิตภักดีเจ้าเมืองไชยา
ปราบชุมนุมนครศรีธรรมราช > การรบที่ท่าหมาก

ฝ่ายเจ้านครศรีธรรมราชเมื่อทราบว่าฝ่ายธนบุรียกทัพลงมา จึงเรียกหลวงสงขลา (วิเถียน) ซึ่งเป็นญาติกับเจ้านครฯ และพระยาพัทลุง (พระพิมลขัน สามีของคุณหญิงจัน) นำกำลังพลจากเมืองสงขลาและเมืองพัทลุงมาช่วย ร่วมกับทัพเมืองนครฯจัดทัพออกไปตั้งรับที่ท่าหมาก (อำเภอสิชล) ทางเหนือของเมืองนครศรีธรรมราช เจ้าพระยาจักรี (หมุด) นำทัพธนบุรีข้ามแม่น้ำบ้านดอนไปสู้กับฝ่ายเมืองนครฯที่ท่าหมาก นำไปสู่การรบที่ท่าหมาก ฝ่ายธนบุรีมีกำลังพลน้อยกว่าและขาดเสบียงอาหาร ฝ่ายเมืองนครศรีธรรมราชได้รับชัยชนะ แม่ทัพฝ่ายธนบุรีพระยาศรีพิพัฒน์และพระยาเพชรบุรีสิ้นชีวิตในที่รบ ขุนลักษมณาบุตรของเจ้าพระยาจักรีถูกฝ่ายนครฯจับกุมตัวได้ เจ้าพระยาจักรี (หมุด) จึงถอยทัพกลับไปที่เมืองไชยา เมื่อได้รับชัยชนะแล้ว เจ้าพระยานครฯ (หนู) ได้จัดละครให้หลวงสงขลาและพระยาพัทลุงได้ชมเป็นการตอบแทน และอนุญาตให้เจ้าเมืองทั้งสองกลับเมืองของตนไป