stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ปฏิทินสุริยคติไทย
พุทธศักราช

ประเทศไทยเริ่มใช้พุทธศักราชในระบบราชการตั้งแต่ พ.ศ. 2456 โดยนำปฏิทินสุริยคติมาใช้
ต้นยุคอ้างอิงของพุทธศักราชแบบไทยจะช้ากว่าแบบอื่นไป 1 ปี โดยแบบไทยนับปีหลังจากพระพุทธเจ้าปรินิพพานไปแล้ว 1 ปี พ.ศ. 1 คือเริ่มนับตั้งแต่วันที่ 1 มีนาคม 545 ปี ก่อน ค.ศ. (เทียบกับประเทศอื่นที่นับปีที่พระพุทธเจ้าปรินิพพานเป็น พ.ศ. 1 คือเริ่มจากวันที่ 13 พฤษภาคม 544 ปี ก่อน ค.ศ. หรือขึ้น 15 ค่ำเดือนวิสาขะ อัญจนศก 148) ดังนั้น หากปฏิทินไทยเป็น พ.ศ. 2400 พ.ศ. แบบลังกาจะเป็น 2401
ในสมัยก่อน ปฏิทินสุริยคติไทยและปฏิทินสุริยคติสากล นับเดือนที่เปลี่ยนศักราชไม่เหมือนกัน กล่าวคือ ไทยจะเปลี่ยนศักราชในวันที่ 1 เมษายน ในขณะที่สากลจะเปลี่ยนในวันที่ 1 มกราคม ทำให้พุทธศักราชและคริสต์ศักราชคาบเกี่ยวกัน โดยที่สามเดือนแรกในคริสต์ศักราช (มกราคม กุมภาพันธ์ มีนาคม) จะตรงกับพุทธศักราชก่อนหน้า เช่น ค.ศ. 1900 สามเดือนแรกจะตรงกับ พ.ศ. 2442 และเดือนอื่น ๆ จะตรงกับ พ.ศ. 2443
ในสมัยจอมพล ป. พิบูลสงคราม เป็นนายกรัฐมนตรี ได้ประกาศเปลี่ยนวันขึ้นปีใหม่ไปเป็น 1 มกราคม ให้เทียบเท่ากับสากล โดยเริ่มใช้ตั้งแต่ พ.ศ. 2484 เป็นต้นไป จึงทำให้ พ.ศ. 2483 เหลือเพียงแค่ 9 เดือน (เมษายน - ธันวาคม) ดังแสดงในแผนภาพ
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| เดือน | ม.ค. | ม.ค. | ธ.ค. | ธ.ค. | ม.ค. | ม.ค. | ธ.ค. | ธ.ค. | ม.ค. | ม.ค. | ธ.ค. | ธ.ค. | ม.ค. | ม.ค. | ธ.ค. | ธ.ค. |
| ลำดับเดือน | 1 | 1 | 12 | 12 | 1 | 1 | 12 | 12 | 1 | 1 | 12 | 12 | 1 | 1 | 12 | 12 |
| คริสต์ศักราช | 1939 | 1939 | 1939 | 1939 | 1940 | 1940 | 1940 | 1940 | 1941 | 1941 | 1941 | 1941 | 1942 | 1942 | 1942 | 1942 |
| พุทธศักราช | 2481 | 2482 | 2482 | 2482 | 2482 | 2483 | 2483 | 2483 | 2484 | 2484 | 2484 | 2484 | 2485 | 2485 | 2485 | 2485 |
| ลำดับเดือนไทย | 12 | 1 | 1 | 12 | 12 | 1 | 1 | 9 | 1 | 12 | 12 | 1 | 1 | 12 | 12 |  |
| เดือนไทย | มี.ค. | เม.ย. | เม.ย. | มี.ค. | มี.ค. | เม.ย. | เม.ย. | ธ.ค. | ม.ค. | ม.ค. | ธ.ค. | ธ.ค. | ม.ค. | ม.ค. | ธ.ค. | ธ.ค. |
รัตนโกสินทรศก

รัตนโกสินทรศก ตัวย่อ ร.ศ. (อังกฤษ: Rattanakosin era) เป็นศักราชซึ่งมีจุดเริ่มยุคคือปีก่อตั้งกรุงรัตนโกสินทร์ เริ่มใช้ครั้งแรกเมื่อจุลศักราช 1250 (พ.ศ. 2324) และวันเริ่มต้นปีคือวันที่ 1 เมษายน ซึ่งพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงกำหนดให้เป็นวันขึ้นปีใหม่และประกาศใช้รัตนโกสินทรศกอย่างเป็นทางการ จนกระทั่งในสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเล็งเห็นประโยชน์และสะดวกในการใช้พุทธศักราชอ้างอิงประวัติศาสตร์ จึงได้มีการยกเลิกการใช้งานรัตนโกสินทรศกตามประกาศเมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2455 โดยหนังสือราชการทั้งหมดได้เปลี่ยนมาใช้พุทธศักราชแทน
เดือน

ในปฏิทินสุริยคติไทยใช้จำนวนเดือน 12 เดือน ตามปฏิทินกริกอเรียน โดยจำนวนวันในแต่ละเดือนได้อ้างอิงตามเช่นเดียวกันโดยในแต่ละเดือนจะมีจำนวนวันตั้งแต่ปี 28-31 วัน ชื่อเดือนทรงตั้งโดยกรมพระยาเทวะวงศ์วโรปการ โดยทรงใช้ตำราจักรราศี ซึ่งแสดงการโคจรของดาวเคราะห์รอบดวงอาทิตย์ในหนึ่งปีตามวิชาโหราศาสตร์ โดยทรงนำคำสองคำมาสนธิกัน คำต้นเป็นชื่อราศีที่ปรากฏในช่วงเวลานั้นรวมกับคำว่า "อาคม" หรือ "อายน" ที่หมายถึง "การมาถึง" โดยได้ระบุวันอย่างชัดเจนโดยคำว่า "คม" สำหรับเดือนที่มี 31 วัน และคำว่า "ยน" สำหรับเดือนที่มี 30 วัน ยกเว้นเดือนกุมภาพันธ์ที่มี 28 หรือ 29 วัน ถ้าเป็นปีอธิกสุรทิน
| ชื่อไทย | อักษรย่อ | คำอ่าน | รากศัพท์ | ความหมาย |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| มกราคม | ม.ค. | มะ-กะ-รา-คม | มกร + อาคม | การมาถึงของราศีมกร |
| กุมภาพันธ์ | ก.พ. | กุม-พา-พัน | กุมภ + อาพันธ์ | การมาถึงของราศีกุมภ์ |
| มีนาคม | มี.ค. | มี-นา-คม | มีน + อาคม | การมาถึงของราศีมีน |
| เมษายน | เม.ย. | เม-สา-ยน | มษ + อายน | การมาถึงของราศีเมษ |
| พฤษภาคม | พ.ค. | พฺรึด-สะ-พา-คม | พฤษภ + อาคม | การมาถึงของราศีพฤษภ |
| มิถุนายน | มิ.ย. | มิ-ถุ-นา-ยน | มิถุน + อายน | การมาถึงของราศีมิถุน |
| กรกฎาคม | ก.ค. | กะ-ระ-กะ-ดา-คม | กรกฎ + อาคม | การมาถึงของราศีกรกฎ |
| สิงหาคม | ส.ค. | สิง-หา-คม | สิงห + อาคม | การมาถึงของราศีสิงห์ |
| กันยายน | ก.ย. | กัน-ยา-ยน | กันย + อายน | การมาถึงของราศีกันย์ |
| ตุลาคม | ต.ค. | ตุ-ลา-คม | ตุล + อาคม | การมาถึงของราศีตุล |
| พฤศจิกายน | พ.ย. | พฺรึด-สะ-จิ-กา-ยน | พฤศจิก + อายน | การมาถึงของราศีพิจิก |
| ธันวาคม | ธ.ค. | ทัน-วา-คม | ธนู + อาคม | การมาถึงของราศีธนู |
วันในสัปดาห์

ในปฏิทินสุริยคติวันในสัปดาห์ตามปฏิทินกริกอเรียนเช่นกันโดยในแต่ละสัปดาห์จะประกอบไปด้วย 7 วัน ซึ่งเริ่มต้นสัปดาห์ด้วยวันอาทิตย์
| ชื่อไทย | คำอ่าน | ชื่อทางโหร | สีประจำวัน | สีประจำวัน   ตามตำราสวัสดิรักษา |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| อาทิตย์ | อา-ทิด | อาทิจวาร (อ) | ██ สีแดง | ██ สีแดง |
| จันทร์ | จัน | จันทรวาร (จ) | ██ สีเหลือง | ██ สีนวลขาว |
| อังคาร | อัง-คาน | ภุมวาร (ภ) | ██ สีชมพู | ██ สีม่วงคราม |
| พุธ | พุด | วุธวาร (ว) | ██ สีเขียว | ██ สีแสด |
| พฤหัสบดี | พะ-รึ-หัด-สะ-บอ-ดี หรือ พฺรึ-หัด-สะ-บอ-ดี | ชีววาร (ช) | ██ สีส้ม | ██ สีเขียวปนเหลือง |
| ศุกร์ | สุก | ศุกรวาร (ศ) | ██ สีฟ้า | ██ สีเมฆ |
| เสาร์ | เสา | โสรวาร (ส) | ██ สีม่วง | ██ สีดำ |
ตัวอย่างปฏิทินไทย เดือนสิงหาคม 2547
รายชื่อผู้ชนะเลิศอีเอฟแอลแชมเปียนชิปและรายการก่อนหน้า

| รายชื่อผู้ชนะเลิศอีเอฟแอลแชมเปียนชิป |
| --- | --- |
ฟุตบอลลีกดิวิชัน 2 (ค.ศ. 1892–1992)
ฟุตบอลลีกดิวิชัน 1 (ค.ศ. 1992–2004)
ฟุตบอลลีกแชมเปียนชิป (ค.ศ. 2004–2016)
อีเอฟแอลแชมเปียนชิป (ค.ศ. 2016–ปัจจุบัน)
เลสเตอร์ซิตี ผู้ชนะเลิศในฤดูกาล 2023–24 และเป็นสโมสรที่ชนะเลิศลีกระดับที่ 2 ได้มากกว่าสโมสรอื่น ๆ ในอังกฤษ
ประเทศ
 อังกฤษ
ก่อตั้ง
ค.ศ. 1892
จำนวนสโมสรที่เคยชนะเลิศ
48 สโมสร
สโมสรชนะเลิศปัจจุบัน
เลสเตอร์ซิตี  (2023–24)
สโมสรชนะเลิศมากที่สุด
เลสเตอร์ซิตี (8 สมัย)
ฟุตบอลลีกระดับที่สองของอังกฤษก่อตั้งขึ้นเมื่อฤดูกาล 1892–93 เมื่อฟุตบอลอัลไลแอนซ์ล่มสลายแล้วกลายเป็นดิวิชัน 2 ต่อมาใน ค.ศ. 1992 เมื่อสโมสรฟุตบอลถอนตัวออกจากดิวิชัน 1 แล้วไปก่อตั้งพรีเมียร์ลีก ดิวิชัน 2 จึงกลายเป็นที่รู้จักในชื่อดิวิชัน 1 เมื่อ ค.ศ. 2004 ได้มีการเปลี่ยนชื่อจากดิวิชัน 1 เป็น ฟุตบอลลีกแชมเปียนชิป และเปลี่ยนชื่ออีกครั้งเป็น อีเอฟแอลแชมเปียนชิป ใน ค.ศ. 2016
ผู้ชนะเลิศปัจจุบันคือ เลสเตอร์ซิตี และยังเป็นสโมสรที่ประสบความสำเร็จมากที่สุด โดยชนะเลิศแปดสมัย
รายชื่อผู้ชนะเลิศ > ฟุตบอลลีกดิวิชัน 1 (ค.ศ. 1992–2004)

| ฤดูกาล | ชนะเลิศ (สมัย) | รองชนะเลิศ | ชนะเพลย์ออฟ |
| --- | --- | --- | --- |
| 1992–93 | นิวคาสเซิลยูไนเต็ด (2) | เวสต์แฮมยูไนเต็ด | สวินดันทาวน์ |
| 1993–94 | คริสตัลพาเลซ (2) | นอตทิงแฮมฟอเรสต์ | เลสเตอร์ซิตี |
| 1994–95 | มิดเดิลส์เบรอ (4) | เรดิง* | โบลตันวอนเดอเรอส์ |
| 1995–96 | ซันเดอร์แลนด์ (2) | ดาร์บีเคาน์ตี | เลสเตอร์ซิตี |
| 1996–97 | โบลตันวอนเดอเรอส์ (3) | บาร์นสลีย์ | คริสตัลพาเลซ |
| 1997–98 | นอตทิงแฮมฟอเรสต์ (3) | มิดเดิลส์เบรอ | ชาร์ลตันแอธเลติก |
| 1998–99 | ซันเดอร์แลนด์ (3) | แบรดฟอร์ดซิตี | วอตฟอร์ด |
| 1999–2000 | ชาร์ลตันแอธเลติก (1) | แมนเชสเตอร์ซิตี | อิปสวิชทาวน์ |
| 2000–01 | ฟูลัม (2) | แบล็กเบิร์นโรเวอส์ | โบลตันวอนเดอเรอส์ |
| 2001–02 | แมนเชสเตอร์ซิตี (7) | เวสต์บรอมมิชอัลเบียน | เบอร์มิงแฮมซิตี |
| 2002–03 | พอร์ตสมัท (1) | เลสเตอร์ซิตี | วุลเวอร์แฮมป์ตันวอนเดอเรอส์ |
| 2003–04 | นอริชซิตี (3) | เวสต์บรอมมิชอัลเบียน | คริสตัลพาเลซ |
รายชื่อผู้ชนะเลิศ > ฟุตบอลลีกแชมเปียนชิป/อีเอฟแอลแชมเปียนชิป (ค.ศ. 2004 เป็นต้นไป)

| ฤดูกาล | ชนะเลิศ (สมัย) | รองชนะเลิศ | ชนะเพลย์ออฟ |
| --- | --- | --- | --- |
| 2004–05 | ซันเดอร์แลนด์ (4) | วีแกนแอทเลติก | เวสต์แฮมยูไนเต็ด |
| 2005–06 | เรดิง (1) | เชฟฟีลด์ยูไนเต็ด | วอตฟอร์ด |
| 2006–07 | ซันเดอร์แลนด์ (5) | เบอร์มิงแฮมซิตี | ดาร์บีเคาน์ตี |
| 2007–08 | เวสต์บรอมมิชอัลเบียน (3) | สโตกซิตี | ฮัลล์ซิตี |
| 2008–09 | วุลเวอร์แฮมป์ตันวอนเดอเรอส์ (3) | เบอร์มิงแฮมซิตี | เบิร์นลีย์ |
| 2009–10 | นิวคาสเซิลยูไนเต็ด (3) | เวสต์บรอมมิชอัลเบียน | แบล็กพูล |
| 2010–11 | ควีนส์พาร์กเรนเจอส์ (2) | นอริชซิตี | สวอนซีซิตี |
| 2011–12 | เรดิง (2) | เซาแทมป์ตัน | เวสต์แฮมยูไนเต็ด |
| 2012–13 | คาร์ดิฟฟ์ซิตี (1) | ฮัลล์ซิตี | คริสตัลพาเลซ |
| 2013–14 | เลสเตอร์ซิตี (7) | เบิร์นลีย์ | ควีนส์พาร์กเรนเจอส์ |
| 2014–15 | บอร์นมัท (1) | วอตฟอร์ด | นอริชซิตี |
| 2015–16 | เบิร์นลีย์ (3) | มิดเดิลส์เบรอ | ฮัลล์ซิตี |
| 2016–17 | นิวคาสเซิลยูไนเต็ด (4) | ไบรตันแอนด์โฮฟอัลเบียน | ฮัดเดอส์ฟีลด์ทาวน์ |
| 2017–18 | วุลเวอร์แฮมป์ตันวอนเดอเรอส์ (4) | คาร์ดิฟฟ์ซิตี | ฟูลัม |
| 2018–19 | นอริชซิตี (4) | เชฟฟีลด์ยูไนเต็ด | แอสตันวิลลา |
| 2019–20 | ลีดส์ยูไนเต็ด (4) | เวสต์บรอมมิชอัลเบียน | ฟูลัม |
| 2020–21 | นอริชซิตี (5) | วอตฟอร์ด | เบรนต์ฟอร์ด |
| 2021–22 | ฟูลัม (3) | บอร์นมัท | นอตทิงแฮมฟอเรสต์ |
| 2022–23 | เบิร์นลีย์ (4) | เชฟฟีลด์ยูไนเต็ด | ลูตันทาวน์ |
| 2023–24 | เลสเตอร์ซิตี (8) | อิปสวิชทาวน์ | เซาแทมป์ตัน |
สโมสรที่เคยชนะเลิศ

สโมสรที่เป็น ตัวหนา คือกำลังแข่งขันใน อีเอฟแอลแชมเปียนชิป ฤดูกาล 2024–25
| อันดับ | สโมสร | ชนะเลิศ | ฤดูกาลที่ชนะเลิศ |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | เลสเตอร์ซิตี | 8 | 1924–25, 1936–37, 1953–54, 1956–57, 1970–71, 1979–80, 2013–14, 2023–24 |
| 2 | แมนเชสเตอร์ซิตี | 7 | 1898–99, 1902–03, 1909–10, 1927–28, 1946–47, 1965–66, 2001–02 |
| 3 | นอริชซิตี | 5 | 1971–72, 1985–86, 2003–04, 2018–19, 2020–21 |
| 3 | เชฟฟีลด์เวนส์เดย์ | 5 | 1899–1900, 1925–26, 1951–52, 1955–56, 1958–59 |
| 3 | ซันเดอร์แลนด์ | 5 | 1975–76, 1995–96, 1998–99, 2004–05, 2006–07 |
| 6 | เบอร์มิงแฮมซิตี | 4 | 1892–93, 1920–21, 1947–48, 1954–55 |
| 6 | เบิร์นลีย์ | 4 | 1897–98, 1972–73, 2015–16, 2022–23 |
| 6 | ดาร์บีเคาน์ตี | 4 | 1911–12, 1914–15, 1968–69, 1986–87 |
| 6 | ลีดส์ยูไนเต็ด | 4 | 1923–24, 1963–64, 1989–90, 2019–20 |
| 6 | ลิเวอร์พูล | 4 | 1893–94, 1895–96, 1904–05, 1961–62 |
| 6 | มิดเดิลส์เบรอ | 4 | 1926–27, 1928–29, 1973–74, 1994–95 |
| 6 | นิวคาสเซิลยูไนเต็ด | 4 | 1964–65, 1992–93, 2009–10, 2016–17 |
| 6 | วุลเวอร์แฮมป์ตันวอนเดอเรอส์ | 4 | 1931–32, 1976–77, 2008–09, 2017–18 |
| 14 | โบลตันวอนเดอเรอส์ | 3 | 1908–09, 1977–78, 1996–97 |
| 14 | ฟูลัม | 3 | 1948–49, 2000–01, 2021–22 |
| 14 | อิปสวิชทาวน์ | 3 | 1960–61, 1967–68, 1991–92 |
| 14 | นอตทิงแฮมฟอเรสต์ | 3 | 1906–07, 1921–22, 1997–98 |
| 14 | นอตส์เคาน์ตี | 3 | 1896–97, 1913–14, 1922–23 |
| 14 | เพรสตันนอร์ทเอนด์ | 3 | 1903–04, 1912–13, 1950–51 |
| 14 | เวสต์บรอมมิชอัลเบียน | 3 | 1901–02, 1910–11, 2007–08 |
| 21 | แอสตันวิลลา | 2 | 1937–38, 1959–60 |
| 21 | เชลซี | 2 | 1983–84, 1988–89 |
| 21 | คริสตัลพาเลซ | 2 | 1978–79, 1993–94 |
| 21 | กริมส์บีทาวน์ | 2 | 1900–01, 1933–34 |
| 21 | แมนเชสเตอร์ยูไนเต็ด | 2 | 1935–36, 1974–75 |
| 21 | ควีนส์พาร์กเรนเจอส์ | 2 | 1982–83, 2010–11 |
| 21 | เรดิง | 2 | 2005–06, 2011–12 |
| 21 | สโตกซิตี | 2 | 1932–33, 1962–63 |
| 21 | ทอตนัมฮอตสเปอร์ | 2 | 1919–20, 1949–50 |
| 21 | เวสต์แฮมยูไนเต็ด | 2 | 1957–58, 1980–81 |
| 31 | บอร์นมัท | 1 | 2014–15 |
| 31 | แบล็กเบิร์นโรเวอส์ | 1 | 1938–39 |
| 31 | แบล็กพูล | 1 | 1929–30 |
| 31 | แบรดฟอร์ดซิตี | 1 | 1907–08 |
| 31 | เบรนต์ฟอร์ด | 1 | 1934–35 |
| 31 | บริสตอลซิตี | 1 | 1905–06 |
| 31 | บิวรี | 1 | 1894–95 |
| 31 | คาร์ดิฟฟ์ซิตี | 1 | 2012–13 |
| 31 | ชาร์ลตันแอธเลติก | 1 | 1999–2000 |
| 31 | คอเวนทรีซิตี | 1 | 1966–67 |
| 31 | เอฟเวอร์ตัน | 1 | 1930–31 |
| 31 | ฮัดเดอส์ฟีลด์ทาวน์ | 1 | 1969–70 |
| 31 | ลูตันทาวน์ | 1 | 1981–82 |
| 31 | มิลล์วอลล์ | 1 | 1987–88 |
| 31 | โอลดัมแอทเลติก | 1 | 1990–91 |
| 31 | ออกซฟอร์ดยูไนเต็ด | 1 | 1984–85 |
| 31 | พอร์ตสมัท | 1 | 2002–03 |
| 31 | เชฟฟีลด์ยูไนเต็ด | 1 | 1952–53 |
เมืองโพนโฮง

| เมืองโพนโฮง ເມືອງໂພນໂຮງ |
| --- | --- |
เมือง (อำเภอ)
เมืองโพนโฮง

เมืองโพนโฮงที่ตั้งในประเทศลาว
พิกัด:  18°30′03″N 102°25′00″E﻿ / ﻿18.5007177°N 102.4166072°E﻿ / 18.5007177; 102.4166072
ประเทศ:  ลาว
แขวง: เวียงจันทน์
ประชากร (ค.ศ. 2015)
 • ทั้งหมด: 30,805 คน
 • ชาติพันธุ์: ลาว, ม้ง
 • ศาสนา: พุทธ
เขตเวลา: UTC+7 (เวลามาตรฐานลาว)
เมืองโพนโฮง (ลาว: ເມືອງໂພນໂຮງ) เป็นเมือง (อำเภอ) ที่เป็นเมืองเอกของแขวงเวียงจันทน์ ประเทศลาว อยู่ห่างจากนครหลวงเวียงจันทน์ประมาณ 55 กิโลเมตร ตั้งอยู่บนถนนหมายเลข 10 และถนนหมายเลข 13 ยังเป็นเส้นทางไปเขื่อนน้ำงึม เมืองโพนโฮงมีจำนวนประชากรใน ค.ศ. 2015 ประมาณ 30,805 คน
อเมริกันแอร์ไลน์

อเมริกันแอร์ไลน์ (อังกฤษ: American Airlines) เป็นสายการบินหลักของสหรัฐอเมริกา และเป็นสายการบินที่ใหญ่ที่สุดในโลกตามจำนวนผู้โดยสารที่ขนส่ง รายได้ต่อผู้โดยสารต่อระยะทางบิน และจำนวนเที่ยวบินต่อวัน โดยมีฐานการบินหลักที่ท่าอากาศยานดัลลาส/ฟอร์ตเวิร์ธ อเมริกันแอร์ไลน์ให้บริการเที่ยวบินไปยัง 350 จุดหมายปลายทางใน 50 ประเทศ อเมริกันแอร์ไลน์เป็นหนึ่งในสมาชิกผู้ก่อตั้งพันธมิตรทางสายการบินวันเวิล์ด
ประวัติ > ช่วงแรก

อเมริกันแอร์ไลน์ได้มีการก่อตั้งขึ้นในวันที่ 15 เมษายน ค.ศ. 1926 จากการรวมตัวการของสายการบินเล็กๆ กว่า 82 สายการบิน โดยเริ่มแรกใช้ชื่อว่า อเมริกันแอร์เวย์ ในช่วงแรก อเมริกันแอร์เวย์จะให้บริการเที่ยวบินไปรษณีย์และภายในปีค.ศ. 1933 อเมริกันแอร์เวย์ก็ได้ให้บริการเที่ยวบินไปยัง 72 เมืองในสหรัฐ
อเมริกันแอร์ไลน์ได้มีบทบาทสำคัญในการพัฒนาเครื่องบินใบพัดอย่างดักลาส ดีซี-3 ซึ่งเป็นการร่วมพัฒนากันระหว่าง ซี.อาร์. สมิธ ผู้ดูแลอเมริกันแอร์ไลน์ และโดนัลด์ ดักลาส เจ้าของดักลาสแอร์คราฟต์คอมพานี หลังจากสมิธขอให้ดักลาสผลิตเครื่องบินรุ่นใหม่ที่พัฒนามาจากดักลาส ดีซี-2 เพื่อนำมาทดแทนเครื่องบินใบพัดเคอร์ติส คอนดอร์ II โดยอเมริกันได้รับดีซี-3 มาทดลองใช้เป็นสายการบินแรก เที่ยวบินแรกคือจากนวร์ก, รัฐนิวเจอร์ซีย์ ไปยังชิคาโก, รัฐอิลลินอย
ประวัติ > ช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สอง

หลังจากช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง อเมริกันแอร์ไลน์ได้สั่งซื้อเครื่องบินมาประจำการเป็นจำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็นโบอิง 707, โบอิง 747, บีเอซี 1-11 รวมถึงมีส่วนร่วมในการพัฒนาแมคดอนเนลล์ ดักลาส ดีซี-10 เครื่องบินลำตัวกว้างสามเครื่องยนต์ ซึ่งจะนำมาใช้กับเที่ยวบินระยะไกลที่สนามบินปลายทางมีทางวิ่งขนาดเล็กเกินกว่าที่โบอิง 747 สามารถลงจอดได้ ซึ่งดีซี-10 นี้เป็นแข่งขันกับล็อกฮีด แอล-1011 ไทรสตาร์ นอกจากนี้อเมริกันแอร์ไลน์ยังได้เพิ่มบริการหลายๆ อย่างให้กับผู้โดยสาร เช่น การจองตั๋วผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์, เซเบอร์ ซึ่งเป็นบริการการจอง ซึ่งร่วมพัฒนากับไอบีเอ็ม และยังมีการสร้างอาคารผู้โดยสารใหม่ที่ท่าอากาศยานนานาชาติจอห์น เอฟ. เคเนดี
ประวัติ > ช่วงทศวรรษที่ 1980-1990

ในช่วงที่อเมริกันแอร์ไลน์ย้ายสำนักงานใหญ่มาที่ฟอร์ตเวิร์ธ, รัฐเท็กซัส ในปีค.ศ. 1979 อเมริกันแอร์ไลน์ได้เปลี่ยนแผนปฏิบัติการเป็น "ฮับ-แอนด์-สโปค" ในปีค.ศ. 1981 และเปิดฐานการบินแห่งแรกที่ท่าอากาศยานนานาชาติดัลลาส/ฟอร์ตเวิร์ธ เปิดฐานที่สองในชิคาโกในปีค.ศ. 1982 พร้อมกับเปิดเส้นทางข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกเส้นทางแรกไปยังลอนดอนในปีเดียวกัน นอกจากนี้ยังมีการขยายฐานการบินไปอีกมากมาย
หลังจากได้มีฐานในไมอามีจากการเข้าซื้อเส้นทางบินจากอีสเทิร์นแอร์ไลน์ อเมริกันแอร์ไลน์ได้เข้ามามีบทบาทในลาตินอเมริกาและอเมริกาใต้ จนเป็นหนึ่งในสายการบินที่มีบทบาทมากที่สุดในพื้นที่
ในปีค.ศ. 1999 อเมริกันแอร์ไลน์ ร่วมกับบริติชแอร์เวย์, คาเธ่ย์แปซิฟิค, แคนาเดียนแอร์ไลน์, และควอนตัส ได้ก่อตั้งพันธมิตรทางการบินวันเวิลด์
ประวัติ > ช่วงทศวรรษที่ 2000-2010

อเมริกันแอร์ไลน์ได้รับผลกระทบอย่างรุนแรงหลังจากเกิดเหตุการณ์วินาศกรรม 11 กันยายน นอกจากจะสูญเสียเครื่องบินแล้ว ยังส่งผลกระทบต่อเที่ยวบินของสายการบินในช่วงนั้น หลายๆ สายการบินจึงต้องยุบตัวหรือผนวกกิจการไปเช่น ทรานส์เวิลด์แอร์ไลน์ที่ผนวกกิจการเข้ากับอเมริกันแอร์ไลน์ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2001 และได้แย่ลงไปอีกครั้งในวิกฤตการณ์การเงิน ค.ศ. 2008 ส่งผลให้อเมริกันต้องปิดฐานการบินที่แคนซัสซิตีที่ได้รับต่อมาจากทีดับเบิลยูเอ
นอกจากนี้อเมริกันแอร์ไลน์ยังมีบทบาทในการฟื้นฟูเศรษฐกิจของเจแปนแอร์ไลน์ จนมีการทำกิจการร่วมค้าระหว่างสายการบินทั้งสอง
ในปีค.ศ. 2012 เอเอ็มอาร์คอร์ปอเรชั่น (อังกฤษ: AMR Corporation) บริษัทแม่ของอเมริกันแอร์ไลน์ ได้ประกาศล้มละลาย จึงได้มีการย่อธุรกิจลง สายการบินได้ยกเลิกเที่ยวบินบางเที่ยวบิน, ยกเลิกการบริการบางชนิด, รวมถึงอเมริกันอีเกิล สายการบินลูกของอเมริกัน ต้องปลดประจำการเครื่องบิน 35-40 ลำ
ในปีค.ศ. 2013 ยูเอสแอร์เวย์ได้ผนวกกิจการเข้ากับอเมริกันแอร์ไลน์ เนื่องจากภาวะทางเศรษฐกิจของสายการบิน ทำให้อเมริกันเป็นสายการบินที่มีขนาดฝูงบินใหญ่มากที่สุดในโลก
ประวัติ > ปัจจุบัน

ในช่วงแรกของการระบาดทั่วของโควิด-19 อเมริกันแอร์ไลน์ได้ลดพนักงานฝ่ายธุรกิจและบริหารลงกว่า 30% ก่อนที่ต้นปีค.ศ. 2020 จะลดพนักงานลงอีกจำนวนหนึ่ง  นอกจากนี้ อเมริกันแอร์ไลน์ได้ปลดประจำการเครื่องบินกว่า 100 ลำ ไม่ว่าจะเป็นแอร์บัส เอ330, เอ็มบราเออร์ อี-190, โบอิง 757, โบอิง 767, หรือซีอาร์เจ-200 และหลังจากนั้นก็ได้มีการฟื้นตัวมากขึ้น
กิจการองค์กร > กรรมสิทธิ์บริษัท

อเมริกันแอร์ไลน์มีการซื้อขายต่อสาธารณะผ่านบริษัทแม่ อเมริกันแอร์ไลน์กรุ๊ป ภายใต้ NASDAQ: AAL Nasdaq: AAL โดยมีมูลค่าตลาดประมาณ 12 พันล้านดอลลาร์ ณ ปี 2019
อเมริกันอีเกิลเป็นเครือข่ายของผู้ให้บริการระดับภูมิภาค 6 แห่งที่ดำเนินการภายใต้ข้อตกลงร่วมและข้อตกลงการบริการกับอเมริกัน ซึ่งให้บริการเที่ยวบินไปยังจุดหมายปลายทางในสหรัฐอเมริกา แคนาดา แคริบเบียน และเม็กซิโก สามสายการบินเหล่านี้เป็นอิสระและสามรายเป็นบริษัทในเครือของอเมริกันแอร์ไลน์กรุ๊ป: เอ็นวอยแอร์, เพียดมอนต์แอร์ไลน์, และ พีเอสเอแอร์ไลน์
กิจการองค์กร > เอกลักษณ์องค์กร > โลโก้

กูดริช เมอร์ฟี พนักงานของอเมริกันแอร์ไลน์ได้ออกแบบโลโก้ของสายการบินในปีค.ศ. 1931 ในการประกวดออกแบบโลโก้ แล้วในปีค.ศ. 1967 มาซิโม วิกเนลลี ได้ออกแบบโลโก้ให้อเมริกันใหม่ รวมถึงลวดลายของสายการบินด้วย
ในปีค.ศ. 2013 อเมริกันแอร์ไลน์ได้มีการรีแบรนด์ใหม่ จึงมีการออกแบบโลโก้และลวดลายใหม่ในหัวข้อ "A New American" โดยโลโก้มีส่วนมากจากโลโก้เก่าในปีค.ศ. 1967
กิจการองค์กร > เอกลักษณ์องค์กร > ลวดลายอากาศยาน

ในช่วงแรก ลวดลายอากาศยานของอเมริกันแอร์ไลน์ไม่ได้มีรูปแบบตายตัว แต่ยังมีลักษณะที่คล้ายคลึงกัน ก่อนที่รูปแบบอย่างเป็นทางการจะถูกประกาศออกมาอย่างเป็นทางการในปีค.ศ. 1930 โดยมีเหยี่ยวบนลำตัวเครื่อง เหยี่ยวได้กลายเป็นสัญลักษณ์ของสายการบินในเวลาต่อมา บนลำตัวเครื่องจะมีแถบสายฟ้าสีส้มพาดอยู่บนลำตัวเครื่อง แต่ถูกเปลี่ยนเป็นเส้นธรรมดาหลังจากมีการประจำการของเครื่องบินเจ็ต
ในช่วงปลายทศวรรษที่ 1960 ได้มีการให้มาซิโม วิกเนลลีออกแบบลวดลายใหม่ โดยจะมีเส้นสีแดง ขาว และน้ำเงินพาดอยู่ตามลำตัวเครื่อง และโลโก้ AA บริเวณหางของเครื่องบิน โดยลวดลายนี้จะถูกใช้จนถึงปีค.ศ. 2013
ช่วงต้นปีค.ศ. 2013 อเมริกันแอร์ไลน์ได้เปิดตัวลวดลายใหม่ ในหัวข้อ "The New American" โดยได้มีการประกาศในเบื้องต้นว่าโลโก้และลวดลายใหม่นี้อาจได้ใช้เพียงระยะสั้น ก่อนที่จะให้พนักงานลงเสียง แล้วในที่สุดอเมริกันแอร์ไลน์ก็ได้คงลวดลายและโลโก้นี้ไว้ต่อไป และยังได้มีการคงลวดลายคงสายการบินต่างๆ ที่ควบรวมกิจการกับอเมริกันไว้ ได้แก่ เพียดมอนต์แอร์ไลน์, พีเอสเอ, อเมริกาเวสต์แอร์ไลน์, ยูเอสแอร์เวย์, รีโนแอร์, ทีดับเบิลยูเอ, และแอร์คาล
ลวดลายแรก บนเครื่องโบอิง 727
ลวดลายต่อมา เริ่มใช้ในปลายทศวรรษ 1960 บนเครื่องบินฟอกเกอร์ 100
ลวดลายปัจจุบัน เริ่มใช้ในปีค.ศ. 2013 บนเครื่องแอร์บัส เอ330
จุดหมายปลายทาง

อเมริกันแอร์ไลน์ให้บริการเที่ยวบินไปยัง 350 จุดหมายปลายทางใน 48 ประเทศ
จุดหมายปลายทาง > ฐานการบิน

อเมริกันแอร์ไลน์มีฐานการบินทั้งหมด 10 ฐาน ดังนี้:
ชาร์ลอต - ฐานการบินสำหรับเที่ยวบินเข้าและออกจากบริเวณตะวันออกเฉียงใต้ของสหรัฐและแคริบเบียน โดยอาคารเทียบเครื่องบิน E เป็นการปฏิบัติการเที่ยวบินระดับภูมิภาคที่ใหญ่ที่สุดในโลก ฐานการบินของยูเอสแอร์เวย์ในอดีต
ชิคาโก - ฐานการบินในฝั่งมิดเวสต์สหรัฐของอเมริกันแอร์ไลน์
ลอสแอนเจลิส - ฐานการบินสำหรับเที่ยวบินเข้าออกฝั่งตะวันออกของสหรัฐ
ดัลลาส-ฟอร์ตเวิร์ธ - ฐานการบินแรกและที่ใหญ่ที่สุดของอเมริกันแอร์ไลน์ ให้บริการเที่ยวบินเข้าออกฝั่งใต้ของสหรัฐ
ไมอามี - ฐานการบินหลักของอเมริกันสำหรับเที่ยวบินในลาตินอเมริกาและแคริบเบียน
นิวยอร์ก-เจเอฟเค - ฐานการบินรองสำหรับเที่ยวบินข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกของสายการบิน และเป็นฐานหลักของเที่ยวบินสู่อเมริกาใต้
นิวยอร์ก-ลากวาร์เดีย - ฐานการบินที่สองในนิวยอร์ก และเป็นฐานการบินให้กับอเมริกันแอร์ไลน์ชัตเทิล
ฟิลาเดลเฟีย - ฐานการบินหลักของอเมริกันสำหรับเที่ยวบินในฝั่งตะวันออกเฉียงเหนือของสหรัฐ และเที่ยวบินข้ามมหาสมุทรแอตแลนติก
ฟีนิกซ์-สกายฮาร์เบอร์ - ฐานการบินในเทือกเขาร็อกกีของอเมริกัน ฐานการบินของยูเอสแอร์เวย์ในอดีต
วอชิงตัน-เรแกน - ฐานการบินของอเมริกันในเมืองหลวงสหรัฐ และเป็นฐานการบินสำหรับอเมริกันแอร์ไลน์ชัตเทิล
จุดหมายปลายทาง > พันธมิตรการบินและข้อตกลงการบินร่วม

อเมริกันแอร์ไลน์เป็นสมาชิกของพันธมิตรการบินวันเวิลด์และได้มีข้อตกลงการบินร่วมกับสายการบินดังต่อไปนี้:
แอร์ลิงกัส
แอร์ตาฮีตี นูอี
อะแลสกาแอร์ไลน์
เคปแอร์
คาเธ่ย์แปซิฟิค
ไชนาเซาเทิร์นแอร์ไลน์
เอ็ลอัล
ฟิจิแอร์เวย์
โกว์ลีญัสอาแอเรียส
ฮาวาเอียนแอร์ไลน์
อินดิโก
เจ็ตบลูแอร์เวย์
เจ็ตสมาร์ท
เจ็ตสตาร์แอร์เวย์
เจ็ตสตาร์เจแปน
เลเวล
มาเลเซียแอร์ไลน์
กาตาร์แอร์เวย์
รัวยาแลร์มาร็อก
รอยัลจอร์แดเนียน
ซีบอร์นแอร์ไลน์
ซิลเวอร์แอร์เวย์
ศรีลังกาแอร์ไลน์
บูเอลิง
จุดหมายปลายทาง > กิจการร่วมค้า

อเมริกันแอร์ไลน์ได้ทำกิจการร่วมค้าระหว่างสายการบินดังต่อไปนี้:
บริติชแอร์เวย์
ฟินน์แอร์
ไอบีเรีย
เจแปนแอร์ไลน์
ควอนตัส
ฝูงบิน > ฝูงบินปัจจุบัน

ณ เดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2025 อเมริกันแอร์ไลน์มีเครื่องบินประจำการในฝูงบิน ดังนี้:
| เครื่องบิน | ประจำการ | คำสั่งซื้อ | ผู้โดยสาร> F | ผู้โดยสาร> J | ผู้โดยสาร> W | ผู้โดยสาร> Y+ | ผู้โดยสาร> Y | ผู้โดยสาร> รวม | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| แอร์บัส เอ319-100 | 133 | — | — | 8 | — | 24 | 96 | 128 |  |
| แอร์บัส เอ319-100 | — | — | — | 12 | — | 24 | 96 | 132 | ทั้งหมดจะปรับการจัดเรียงห้องโดยสารใหม่ตั้งแต่ปี 2025 |
| แอร์บัส เอ320-200 | 48 | — | — | 12 | — | 18 | 120 | 150 |  |
| แอร์บัส เอ321-200 | 202 | — | — | 20 | — | 35 | 135 | 190 |  |
| แอร์บัส เอ321-200 | 16 | — | 10 | 20 | — | 36 | 36 | 102 | การจัดเรียงแบบภายในประเทศ จะปรับการจัดเรียงห้องโดยสารเป็นแบบมาตรฐานต่อไป |
| แอร์บัส เอ321นีโอ | 73 | 86 | — | 20 | — | 35 | 141 | 196 | สั่งซื้อเพิ่มเติม 85 ลำในเดืนมีนาคม ค.ศ. 2024 |
| แอร์บัส เอ321นีโอ | 10 | — | — | 16 | — | 24 | 150 | 190 | เครื่องบินของอะแลสกาแอร์ไลน์ในอดีต |
| แอร์บัส เอ321เอ็กซ์แอลอาร์ | — | 50 | — | 20 | 12 | 123 | 123 | 155 | เริ่มส่งมอบในปี 2025 |
| โบอิง 737-800 | 303 | — | — | 16 | — | 24 | 132 | 172 |  |
| โบอิง 737 แมกซ์ 8 | 67 | 33 | — | 16 | — | 24 | 132 | 172 | คำสั่งซื้อ 30 ลำเปลี่ยนไปเป็นโบอิง 737 แมกซ์ 10 |
| โบอิง 737 แมกซ์ 10 | — | 115 | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | สั่งซื้อพร้อม 75 ตัวเลือก |
| โบอิง 777-200อีอาร์ | 47 | — | — | 37 | 24 | 66 | 146 | 273 |  |
| โบอิง 777-300อีอาร์ | 20 | — | 8 | 52 | 28 | 28 | 188 | 304 |  |
| โบอิง 777-300อีอาร์ | 20 | — | — | 70 | 44 | 27 | 219 | 330 | จะปรับการจัดเรียงห้องโดยสารใหม่ตั้งแต่ปี 2025 |
| โบอิง 787-8 | 37 | — | — | 20 | 28 | 48 | 138 | 234 | ผู้ให้บริการรายใหญ่ที่สุดของรุ่น |
| โบอิง 787-9 | 22 | — | — | 30 | 21 | 27 | 207 | 285 |  |
| โบอิง 787-9 | — | 30 | — | 51 | 32 | 18 | 143 | 244 | เริ่มส่งมอบในปี 2025 |
| บูม โอเวอร์เชอร์ | — | 20 | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | รอประกาศ | สั่งซื้อพร้อม 40 ตัวเลือก |
| รวม | 978 | 334 |  |  |  |  |  |  |  |
อเมริกันแอร์ไลน์มีอายุฝูงบินเฉลี่ย 13.9 ปี
แอร์บัส เอ319-100
แอร์บัส เอ320-200
แอร์บัส เอ321-200
โบอิง 737-800
โบอิง 777-200อีอาร์
โบอิง 777-300อีอาร์
โบอิง 787-8
โบอิง 787-9
อุบัติเหตุและอุบัติการณ์

ณ เดือนมีนาคม ค.ศ. 2019 อเมริกันแอร์ไลน์ได้สูญเสียเครื่องบินเกือบหกสิบลำ ส่วนใหญ่เป็นเครื่องบินขับเคลื่อนด้วยใบพัด รวมทั้งเครื่องบินใบพัดเครื่องบินล็อกฮีด แอล-188 อีเลคตร้า 3 ลำ (หนึ่งในนั้น อุบัติเหตุเครื่องบินตกในปี 2502 ของเที่ยวบิน 320 ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต) อุบัติเหตุสองครั้งที่มีผู้เสียชีวิตสูงสุดในประวัติศาสตร์การบินของสายการบินและสหรัฐ ได้แก่ เที่ยวบินที่ 191 ในปีค.ศ. 1979 และเที่ยวบินที่ 587 ในปีค.ศ. 2001
อุบัติเหตุและอุบัติการณ์ > วินาศกรรม 11 กันยายน พ.ศ. 2544

บทความหลัก: วินาศกรรม 11 กันยายน พ.ศ. 2544
การโจมตี 11 กันยายน (เรียกอีกอย่างว่า 9/11) เป็นการโจมตีของผู้ก่อการร้ายโดยกลุ่มก่อการร้ายอิสลามอัลกออิดะฮ์  ซึ่งได้ทำการปล้นจี้เครื่องบินทั้งหมดสี่ลำ โดยอเมริกันแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 11 พุ่งเข้าชนอาคารเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์ และอเมริกันแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 77 พุ่งเข้าชนอาคารเพนตากอน และยังมีเครื่องบินของยูไนเต็ดแอร์ไลน์อีกสองลำที่ถูกสลัดอากาศจี้ คือ ยูไนเต็ดแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 175 ซึ่งชนตึกเวิลด์เทรดหลังเที่ยวบินที่ 11 และยูไนเต็ดแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 93 ที่ได้ตกลงในทุ่งหญ้าในเพนซิลเวเนีย หลังจากการต่อสู้ระหว่างผู้โดยสารกับสลัดอากาศจนทำให้สลัดอากาศไม่บรรลุเป้าหมาย เหตุการณ์ทั้งหมดเกิดขึ้นในเช้าวันอังคารที่ 11 กันยายน พ.ศ. 2544 การโจมตีครั้งนี้คร่าชีวิตผู้คนไปเกือบ 3,000 คน รวมทั้งผู้ก่อการร้ายทั้ง 19 คน  โดยได้มีความเสียหายให้กับมากกว่า 10 พันล้านดอลลาร์
ดูเพิ่ม

วินาศกรรม 11 กันยายน พ.ศ. 2544
เวิลด์เทรดเซ็นเตอร์
ดักลาส ดีซี-3 ของอเมริกันแอร์ไลน์ ในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สอง
อเมริกันแอร์ไลน์เป็นหนึ่งในสมาชิกผู้ก่อตั้งวันเวิลด์ในปีค.ศ. 1999
ดัลลาส/ฟอร์ตเวิร์ธเป็นฐานการบินแรกและที่ใหญ่ที่สุดของอเมริกันแอร์ไลน์
ฟาโรห์วาช

วาช อาจทรงเป็นฟาโรห์จากสมัยยุคก่อนราชวงศ์ แต่การมีตัวตนอยู่ของพระองค์กลับเป็นที่ถกเถียงกัน หากถ้าพระองค์ทรงมีพระชนม์ชีพอยู่จริง พระองค์จะได้รับการยืนยันโดยการที่พระองค์ได้ปรากฏอยู่แผ่นศิลาแห่งนาร์เมอร์ ซึ่งในแผ่นศิลาดังกล่าวได้ปรากฏเป็นภาพความพ่ายแพ้ของพระองค์