stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ยาส 39
การออกแบบ > ห้องนักบิน

ในห้องนักบินมีจอแสดงแบบเฮดดาวน์สีสมบูรณ์ 3 จอและจอแสดงอุปกรณ์ฉุกเฉินของเครื่องบินแบบดิจิตอล โครงสร้างของห้องนักบินทำให้นักบินมีความสะดวกสบายในการทำงานและยังเพิ่มความระวังต่อสถานการณ์อีกด้วย แต่มันก็ยังสามารถพัฒนาได้อีกในอนาคต นักบินจะควบคุมเครื่องบินด้วยการใช้คันบังคับที่อยู่ตรงกลางและคันเร่งที่อยู่ทางซ้ายมือ
ห้องนักบินให้พื้นที่การมองมากกว่าเครื่องบินขับไล่ส่วนมาก 30% และจอแสดงผลที่กินพื้นที่น้อยจนเหลือพื้นที่เพิ่มขึ้น 75%
มันมีจอแอคทีฟ-เมทริกซ์ขนาดใหญ่ (15.7x21 ซ.ม.) 3 จอ จอคริสตัลเหลวหรือจอแอลซี จอแสดงผลมัลติ-ฟังก์ชัน และจอเฮด-อัพ ดิสเพลย์ จอแสดงผลเหล่านี้จะมีไฟเพื่อช่วยในการให้ความสว่างและความคมชัด
การออกแบบ > ความสามารถด้านความพร้อม

ความน่าสนใจหนึ่งของกริพเพนคือการที่มันสามารถบินขึ้น-ลงได้บนถนนสาธารณะ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งในยุทธศาสตร์ของสวีเดน เครื่องบินนั้นถูกออกแบบมาให้สามารถปฏิบัติการได้แม้ว่าทัพอากาศจะสูญเสียความได้เปรียบทางอากาศไป
ในสงครามเย็น กองทัพอากาศสวีเดนได้เตรียมตัวเพื่อเผชิญกับการรุกรานจากสหภาพโซเวียตที่อาจเกิดขึ้นได้ แม้ว่ายุทธศาสตร์การป้องกันนั้นจะเน้นให้สวีเดนต้องยึดที่มั่นในเขตแดนของตน นักวางแผนทางทหารของสวีเดนก็ทำการคำนวณแล้วว่าพวกเขาจะพ่ายแพ้ในที่สุด ด้วยเหตุนี้เองสวีเดนจึงทำการกระจายยุทโธปกรณ์ของตนออกไปทั่วประเทศ เพื่อที่ว่าพวกเขายังคงความสามารถในการสร้างความเสียหายให้กับศัตรูได้แม้ว่าจะต้องสูญเสียค่ายทหารไป
ดังนั้นในหมู่ยุทโธปกรณ์ของกองทัพอากาศสวีเดน กริพเพนจะต้องสามารถลงจอดบนถนนสาธารณะที่ใกล้กับค่ายทหารได้เพื่อการบำรุงรักษาที่รวดเร็วและขึ้นบินอีกครั้ง ผลที่ได้คือกริพเพนเป็นเครื่องบินขับไล่ที่สามารถเติมเชื้อเพลิงและอาวุธได้ใน 10 นาทีโดยใช้คนไม่กี่คนและทำการบินอีกครั้ง
หลังยุคสงครามเย็น ความสามารถในปฏิบัติการกระจายกำลังได้พิสูจน์ว่ามีค่ามากในจุดประสงค์ที่แตกต่างกันไป ระบบของกริพเพนนั้นเป็นความพร้อมโดยธรรมชาติ และดังนั้นมันจึงเหมาะสำหรับภารกิจรักษาความสงบทั่วโลก ซึ่งได้กลายมาเป็นงานหลักของกองทัพอากาศสวีเดน
ประวัติการใช้งาน > ประเทศผู้ใช้งานในปัจจุบัน

กริพเพนเข้าประจำการอยู่ในกองทัพอากาศสวีเดนซึ่งได้สั่งซื้อเอาไว้ 204 ลำ (รวมทั้งแบบสองที่นั่ง 28 ลำ)
กองทัพอากาศเช็กและกองทัพอากาศฮังการีก็ใช้กริพเพนเช่นกัน โดยใช้เครื่องบินของสวีเดนประเทศละ 14 ลำ โดยในที่สุดพวกเขาก็จะเป็นเจ้าของพวกมัน ทั้งสองประเทศเป็นผู้ใช้รายแรกในกลุ่มนาโต้
กองทัพอากาศแอฟริกาใต้เริ่มได้รับเครื่องบินทั้ง 26 ลำ (รวมทั้งแบบสองที่นั่ง) ในเดือนเมษายน พ.ศ. 2551และกำลังส่งมอบอยู่ เมื่อเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2552 มีการส่งมอบแบบสองที่นั่ง 9 ลำ
กริพเพนยังได้รับการสั่งซื้อจากกองทัพอากาศไทย จำนวน 6 ลำ โดยสี่ลำเป็นแบบสองที่นั่ง และได้รับมอบเมื่อวันที่ 22/02/2554 และได้รับการจัดซื้อชุดที่ 2 เป็นแบบ C จำนวน 6 เครื่อง กำหนดส่งมอบในปี 2556
โรงเรียนฝึกนักบินรบ Empire Test Pilots' School ของ ทอ.อังกฤษ ก็ใช้กริพเพน รุ่น 2 ที่นั่ง ในการฝึกนักบินจากทั่วโลกเช่นกัน (บริษัท BAE กับ Saab ร่วมกันพัฒนาเครื่องกริเฟน)
ประเทศที่จัดซื้อเข้าประจำการและกำลังพิจารณา

ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2538 ซ้าบและบริติช แอโรสเปซ (British Aerospace) (BAE Systems) ตกลงร่วมมือกันในด้านการตลาดของกริพเพนในชื่อกริพเพน อินเตอร์เนชั่นแนล (Gripen International) และต่อมาได้ยุติความร่วมมือลง หลังจากมีผลประโยชน์ขัดกันในกรณีการเสนอกริพเพนและยูโรไฟเตอร์ ไต้ฝุ่นเข้าแข่งขันพร้อมกันในออสเตรีย ทำให้ ซ้าบ กลับมาถือหุ้นทั้งหมดในกริพเพน อินเตอร์เนชั่นแนล
สวีเดน
สั่งซื้อเข้าประจำการจำนวนกว่า 200 ลำ ทั้งรุ่น เอ/บี และ ซี/ดี แต่เนื่องจากภาวะวิกฤตเศรษฐกิจ ทำให้มีการลดจำนวนการประจำการลงเหลือ 100 ลำ โดยจะปรับปรุงรุ่น เอ/บี จำนวน 31 ลำให้เป็นมาตรฐาน ซี/ดี และขายเครื่องที่เหลือให้กับลูกค้าต่างประเทศที่สนใจ
แอฟริกาใต้
สั่งซื้อเข้าประจำการจำนวน 28 ลำในปี พ.ศ. 2542 โดยแอฟริกาใต้ร่วมทำการวิจัยและพัฒนาเครื่องร่วมกับสวีเดน และจะเริ่มรับเครื่องในปี พ.ศ. 2551 นี้
ฮังการี
เช่าซื้อจำนวน 14 ลำในปี พ.ศ. 2544 โดยเมื่อหมดสัญญาเช่า 10 ปีแล้ว เครื่องบินจะเป็นกรรมสิทธิของฮังการีโดยถาวร
เช็กเกีย
เช่า 14 ลำในปี พ.ศ. 2547 และเช็กกำลังตัดสินใจว่าจะซื้อเครื่องเป็นกรรมสิทธิหลังจากหมดสัญญาเช่าในเวลา 10 ปีหรือไม่
สหราชอาณาจักร
Empire's Test Pilot School ทำการฝึกนักบินทดสอบจากทั่วโลกในกริเพน
ไทย
กองทัพอากาศไทยประจำการด้วย กริพเพน รุ่น ซี/ดี ทั้งสิ้น 11 ลำ ที่กองบิน 7 และได้สั่งซื้อ รุ่น อี/เอฟ จำนวน 12-14 ลำ
บราซิล
ประจำการด้วย กริพเพน รุ่น อี จำนวน 8 ลำ และสั่งซื้อรุ่น อี/เอฟ จำนวน 28 ลำ
บัลแกเรีย สนใจที่จะจัดหาจำนวน 20 เครื่องทดแทน MiG-29
อินเดีย มีโครงการจัดหาเครื่องบินรบ 126 ลำ แต่คาดว่ากริพเพนไม่น่าจะได้รับการคัดเลือก
กลุ่มประเทศบอลติก สนใจจะเช่าใช้งานจำนวน 12 เครื่อง
บราซิล เริ่มต้นโครงการ F-X ใหม่อีกครั้ง และคาดว่ากริพเพนจะเข้าร่วมแข่งขันด้วย
โครเอเซีย ต้องการเครื่องบิน 12 เครื่องตามโครงการปรับปรุงกองทัพ โดยจะประกาศเลือกแบบใน พ.ศ. 2551 ซึ่งกริพเพนต้องแข่งขันกับ เอฟ-16 มือสองจากสหรัฐ
กรีซ กำลังศึกษาความเป็นไปได้ในการจัดซื้อเครื่องบินรบอีก 30 - 40 เครื่อง
โรมาเนีย ต้องการเครื่องบินขับไล่ 40 เครื่อง โดยจะประกาศเลือกแบบใน พ.ศ. 2551 ซึ่งกริพเพนต้องแข่งกันกับ ยูโรไฟเตอร์ ไต้ฝุ่น ของยุโรป
สโลวาเกีย ต้องการเครื่องบิน 14 เครื่องเพื่อทดแทน MiG-29 แต่ยังไม่มีการประกาศโครงการออกมาอย่างเป็นทางการ
สวิสเซอร์แลนด์ ต้องการเครื่องบินทดแทน F-5 จำนวน 20 - 33 เครื่อง โดยสวิสเซอร์แลนด์ได้ร้องขอให้ผู้ผลิตที่ส่งแบบแผนเครื่องบินเข้าแข่นขันทั้ง 4 รายอันประกอบไปด้วย เอฟ/เอ-18อี/เอฟ, ราฟาล,  ยูโรไฟเตอร์ ไต้ฝุ่น, และ กริเพน ส่งข้อเสนอในเบื้องต้นแล้ว และคาดว่าจะทำการตัดสินใจได้ในปี 2552
นอร์เวย์ ต้องการเครื่องบินทดแทน เอฟ-16 เอ็มเอลยูจำนวน 48 ลำ โดยได้ร้องขอให้ผู้ผลิตที่ส่งแบบแผนเครื่องบินเข้าแข่งขันทั้ง 3 รายอันประกอบไปด้วย เอฟ-35,  ยูโรไฟเตอร์ ไต้ฝุ่น, และ กริเพน ส่งข้อเสนอในเบื้องต้นแล้ว และคาดว่าจะทำการตัดสินใจได้ในปี 2552
เดนมาร์ก ต้องการเครื่องบินทดแทน เอฟ-16 เอ็มเอลยูจำนวน 48 ลำ
รายละเอียด

ลูกเรือ 1 นาย (2นายสำหรับรุ่นบีและดี)
ความยาว 14.1 เมตร (14.8 เมตรสำหรับสองที่นั่ง)
ระยะระหว่างปลายปีกทั้งสอง 8.4 เมตร
ความสูง 4.5 เมตร
พื้นที่ปีก 30 ตารางเมตร
น้ำหนักเปล่า 5,700 กิโลกรัม
น้ำหนักพร้อมอาวุธ 8,500 กิโลกรัม
น้ำหนักวิ่งขึ้นสูงสุด 14,000 กิโลกรัม
ขุมกำลัง เครื่องยนต์เทอร์โบแฟนพร้อมสันดาปท้าย วอลโว แอโร อาร์เอ็ม12
แรงขับปกติ 12,100 ปอนด์
แรงขับเมื่อใช้สันดาปท้าย 18,100 ปอนด์
ความเร็วสูงสุด 2 มัค (2,130 กิโลเมตรต่อชั่วโมง) ในทุกระดับความสูง
พิสัยการรบ 800 กิโลเมตร
ระยะสำหรับการขนส่ง 3,200 กิโลเมตรพร้อมถังเชื้อเพลิงที่ปลดได้
เพดานบินทำการ 50,000 ฟุต
น้ำหนักบรรทุกที่ปีก 336 กิโลกรัมต่อตารางเมตร
อัตราแรงขับต่อน้ำหนัก 0.97
อาวุธ
ปืนกลอากาศเมาเซอร์ บีเค-27 ขนาด 1×27 ม.ม.พร้อมกระสุน 120 นัด หนึ่งกระบอก
อาร์บี.74 (เอไอเอ็ม-9)หรืออาร์บี 98 หกลูก
อาร์บี.99 (เอไอเอ็ม-120)หรือไมกา 4 ลูก
อาร์บี.71 (สกายแฟลช)หรือเมเทโอร์ 4 ลูก
อาร์บี.75 4 ลูก
เคอีพีดี.350 2 ลูก
ระเบิดนำวิถีด้วยเลเซอร์จีบียู-12 เพฟเวย์ 2 4 ลูก
กระเปาะจรวดขนาด 13.5 ซ.ม. 4 กระเปาะ
ขีปนาวุธต่อต้านเรืออาร์บีเอส.15เอฟ 2 ลูก
ชุดระเบิดพวงบีเค.90 2 ลูก
ระเบิด มาร์ก 82 8 ลูก
กระเปาะอีซีเอ็มรุ่นเอแอลคิว-ทีแอลเอส 1 กระเปาะ
ไทยและสวีเดนลงนามในข้อตกลงการจัดซื้อยาส 39

ในวันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2551  ผู้อำนวยการ นายพลกุนนาร์ โฮล์มเกรน (อังกฤษ: Gunnar Holmgren) แห่งศูนย์อำนวยการยุทโธปกรณ์ทางทหารแห่งสวีเดน (FMV) และพลอากาศเอกชลิต พุกผาสุก ผู้บัญชาการทหารอากาศ ได้ลงนามข้อตกลงในการจัดซื้อ เครื่องบินขับไล่อเนกประสงค์กริเพนรุ่นล่าสุดจำนวน 6 ลำและระบบเรด้าร์อิรี่อาย
ในข้อตกลงนี้ กองทัพอากาศไทยจะสามารถจัดหาเครื่องบินได้ทันการปลดประจำการเครื่องบินเอฟ-5 ได้ในต้นปี พ.ศ. 2554 กองทัพอากาศไทยจะได้รับเครื่องบินขับไล่อเนกประสงค์กริพเพนรุ่นซีและดีซึ่งเป็นรุ่นใหม่ล่าสุด จำนวน 6 ลำ (ยาส 39 กริพเพน ดีแบบสองที่นั่งจำนวน 4 ลำ และยาส 39 กริพเพน ซีแบบ 1 ที่นั่ง จำนวน 2 ลำ) และเครื่องบินควบคุมและแจ้งเตือนซ้าบ 340 อีรี่อายจำนวน 1 ลำ พร้อมทั้งเครื่องบินซ้าบ 340 อีก 1 ลำสำหรับการฝึกและขนส่ง
ดูเพิ่ม

เฉิงตู เจ-10
มิโคยัน มิก-29เอ็ม
ดาโซราฟาล
ยูโรไฟท์เตอร์ ไทฟูน
เอฟ-16อี/เอฟ ไฟท์ติ้งฟอลคอน บล็อก 60
มิตซูบิชิ เอฟ-2
แหล่งข้อมูลอื่น

หน้าหลักของกริพเพน (มีภาษาไทยให้เลือก)
คณะบริหารการป้องกันของสวีเดน - เว็บไซต์ทางการ เก็บถาวร 2008-05-12 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ยาส 39 กริพเพน
ยาส 39 กริพเพนใน dmoz.org เก็บถาวร 2008-04-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ซ้าบ กริพเพนใน Air Vectors
กริพเพนในเว็บไซต์กองทัพสวีเดน
| ด ค กการกำหนดแบบเครื่องบินขับไล่ของกองทัพไทย |
| --- | --- |
บ.ข (ขับไล่):  บ.ข.1  บ.ข.2 (I)  บ.ข.2 (II)  บ.ข.2 (III)  บ.ข.2 (IV)  บ.ข.3 (I)  บ.ข.3 (II)  บ.ข.4  บ.ข.5  บ.ข.6  บ.ข.7  บ.ข.8  บ.ข.9  บ.ข.10  บ.ข.11  บ.ข.12  บ.ข.13  บ.ข.14  บ.ข.15  บ.ข.16  บ.ข.17 เค  บ.ข.18  บ.ข.19  บ.ข.20 (I)  บ.ข.20 (II) 
แบบที่เกี่ยวข้อง:  บ.ขฝ.1  บ.ขฝ.2 
ยาส 39บี กริพเพนจากโรงเรียนEmpire Test Pilots' Schoolหลังจากลงจอดที่งานแสดงเมื่อปีพ.ศ. 2551
กริพเพนในการแสดงทางอากาศที่ฟาร์นโบโรเมื่อปีพ.ศ. 2549
กริพเพนที่กำลังบินขึ้นจากทางวิ่ง
ซ้าบ 39 กริพเพนของกองทัพอากาศเช็ก
ยาส 39 ดีของกองทัพอากาศฮังการี
ยาส39 ของกองทัพอากาศไทย
ยาส 39 กริพเพนกำลังเคลื่อนตัวหลังจากทำการแสดงในงานฟาร์นโบโรห์เมื่อปีพ.ศ. 2549
ประเทศผู้ใช้งานยาส 39
สันดาปท้ายของกริพเพน
โมนาลิซา

| โมนาลิซา |
| --- | --- |
ภาษาอิตาลี: Gioconda, Monna Lisa
โมนาลิซา ที่ผ่านการปรับแต่งทางดิจิทัลเพื่อลดผลกระทบการแก่ตัวของสี; ภาพที่ไม่ได้ผ่านการปรับแต่งดูค่อนข้างมืดกว่า
ศิลปิน: เลโอนาร์โด ดา วินชี
ปี: ป. 1503–1506 อาจวาดต่อจนถึง ประมาณ 1517
สื่อ: สีน้ำมันบนแผงพอปลาร์
หัวเรื่อง: ลีซา เดล โจกอนดา
มิติ: 77 cm × 53 cm (30 นิ้ว × 21 นิ้ว)
สถานที่: พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์ ปารีส
โมนาลิซา (อังกฤษ: Mona Lisa; อิตาลี: Monna Lisa) หรือ ลาโจกอนดา (อิตาลี: La Gioconda) หรือ ลาฌอกงด์  (ฝรั่งเศส: La Joconde) เป็นภาพเหมือนขนาดความยาวครึ่งท่อนโดยเลโอนาร์โด ดา วินชี ศิลปินชาวอิตาลี โมนาลิซาถือเป็นแบบฉบับผลงานยอดเยี่ยมของสมัยฟื้นฟูศิลปวิทยาในอิตาลี โดยได้รับการกล่าวขานเป็น "ภาพวาดที่เป็นที่รู้จักดีที่สุด เยี่ยมชมมากที่สุด เขียนถึงมากที่สุด ร้องเพลงถึงมากที่สุด [และ] มีงานศิลปะล้อเลียนมากที่สุดในโลก" คุณสมบัติอันโดดเด่นของภาพวาด ได้แก่ การแสดงออกของวัตถุอย่างลึกลับ ความยิ่งใหญ่ขององค์ประกอบ การสร้างรูปแบบจำลองที่ละเอียดอ่อน และภาพลวงตาในบรรยากาศ
ตามธรรมเนียม ภาพวาดนี้พรรณนาถึงขุนนางหญิงชาวอิตาลี ลีซา เดล โจกอนดา วาดด้วยสีน้ำมันบนแผงพอปลาร์ลอมบาร์ดีขาว เลโอนาร์โดไม่ได้ให้ภาพวาดนี้แก่ตระกูลโจกอนโด เชื่อกันว่าภาพนี้วาดขึ้นในช่วง ค.ศ. 1503 ถึง 1506 อย่างไรก็ตาม เลโอนาร์โดยังคงทำงานต่อจนถึงช้าสุดเมื่อ ค.ศ. 1517 พระเจ้าฟร็องซัวที่ 1 แห่งฝรั่งเศสทรงซื้อ โมนาลิซา หลังเลโอนาร์โดเสียชีวิตใน ค.ศ. 1519 และปัจจุบันถือเป็นทรัพย์สินของสาธารณรัฐฝรั่งเศส ภาพวาดนี้จัดแสดงในพิพิธภัณฑ์ลูฟวร์ ปารีสตั้งแต่ ค.ศ. 1797
ชื่อเสียงและความนิยมไปทั่วโลกของภาพวาดส่วนหนึ่งมาจากเหตุโจรกรรมใน ค.ศ. 1911 โดย Vincenzo Peruggia ที่ระบุการกระทำของตนต่อความรักชาติอิตาลี โดยเชื่อว่าภาพวาดนี้ควรเป็นของอิตาลี การโจรกรรมและการกู้คืนภายหลังใน ค.ศ. 1914 ทำให้เกิดการประชาสัมพันธ์ถึงการขโมยงานศิลปะอย่างที่ไม่เคยมีมาก่อน และนำไปสู่การตีพิมพ์ภาพวาดทางวัฒนธรรมมากมาย เช่น โอเปร่า โมนาลิซา ใน ค.ศ. 1915 ภาพยนตร์ยุค 1930 สองเรื่อง (The Theft of the Mona Lisa กับ อาร์แซน ลูแปง) และเพลง "โมนาลิซา" ที่บันทึกโดยแนท คิง โคล—ถือเป็นหนึ่งในเพลงที่ประสบความสำเร็จที่สุดในคริสต์ทศวรรษ 1950
โมนาลิซา เป็นหนึ่งในภาพวาดที่แพงที่สุดในโลก โดยถือครองบันทึกสถิติโลกกินเนสส์ในด้านการประเมินมูลค่าประกันภาพวาดที่สูงที่สุดในประวัติศาสตร์ที่ 100 ล้านดอลลาร์สหรัฐใน ค.ศ. 1962 เทียบเท่า 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ข้อมูลเมื่อ 2023
ที่มาของชื่อ

จอร์โจ วาซารี (Giorgio Vasari) ศิลปินและนักชีวประวัติชาวอิตาลี ตั้งชื่อ "โมนาลิซา" ขึ้นหลังจากดา วินชีได้เสียชีวิตไป 31 ปี ในหนังสือที่เขาตีพิมพ์นั้นได้บอกไว้ว่าผู้ที่นั่งอยู่ในรูปนั้นคือ ลีซา เกราร์ดีนี ภรรยาของขุนนางนักธุรกิจไหมผู้มั่งคั่ง ชาวเมืองฟลอเรนซ์นามว่า ฟรันเชสโก เดล โจกอนโด (Francesco del Giocondo)
คำว่า โมนา (Mona) ในภาษาอิตาลีนั้นก็คือคำว่า มาดอนนา (madonna) คุณผู้หญิง (my lady) หรือ มาดาม (Madam) ในภาษาอังกฤษ ดังนั้นความหมายของชื่อก็คือ "มาดามลีซา" แต่ในปัจจุบัน บางครั้งก็จะใช้คำว่า มอนนาลีซา (Monna Lisa)
ประวัติ

ดา วินชี ใช้เวลาวาดภาพนี้ 4 ปี ตั้งแต่ ค.ศ. 1503–1507
ในปี ค.ศ. 1516 ดา วินชีได้นำภาพจากอิตาลีไปที่ฝรั่งเศส ด้วยพระราชประสงค์ของพระเจ้าฟร็องซัวที่ 1 ที่ทรงปรารถนาที่จะให้ศิลปินทั้งหลายมารวมตัวทำงานกันที่ Clos Lucé ใกล้กับปราสาทในเมืองอัมบัวส์ และยังทรงให้ ดา วินชี วาดพระบรมฉายาลักษณ์ของพระองค์อีกด้วย หลังจากนั้นพระองค์ก็ทรงซื้อภาพโมนาลิซา ในราคา 4,000 เอกูว์ (écu)
ในปี ค.ศ. 1519 ดา วินชี ได้เสียชีวิตที่เมืองอัมบัวส์ ประเทศฝรั่งเศส รวมอายุได้ 67 ปี
ตอนที่ ดา วินชี เสียชีวิตแล้วได้ยกสมบัติและภาพวาดทั้งหมดให้เป็นมรดกของฟรันเชสโก เมลซี (Francesco Melzi) ผู้ติดตามของเขา และเมื่อเมลซีเสียชีวิตลงก็ไม่ได้ยกมรดกให้ใคร มรดกก็เริ่มกระจัดกระจาย
และต่อมามีการนำภาพโมนาลิซาไปเก็บไว้ที่พระราชวังฟงแตนโบลและที่พระราชวังแวร์ซาย หลังจากสิ้นสุดการปฏิวัติฝรั่งเศส ก็นำไปเก็บไว้ที่พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์ ในห้องสรงของพระเจ้านโปเลียนที่ 1 ในพระราชวังตุยเลอรี แล้วในที่สุดก็ได้กลับมาที่พิพิธภัณฑ์ลูฟัวร์ เหมือนเดิม
ในช่วงสงครามฝรั่งเศส-ปรัสเซีย ระหว่างปี ค.ศ. 1870–1871 มีการนำภาพออกจากพิพิธภัณฑ์ ไปซ่อนไว้ในที่ลับในประเทศฝรั่งเศส
เมื่อวันที่ 21 สิงหาคม ค.ศ. 1911 ภาพโมนาลิซาถูกโจรกรรมออกจากพิพิธภัณฑ์ ซึ่งกว่าจะค้นพบเธอก็ได้ใช้เวลาไปถึง 2 ปี พบในเมืองฟลอเรนซ์ ประเทศอิตาลี ปัจจุบัน ได้รับการดูแลรักษาอย่างดี ในตู้กระจกปรับอากาศกันกระสุน พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์ อันเป็นเครื่องหมายสากลว่า โมนาลิซา จะไม่มีวันที่จะได้เคลื่อนย้ายไปแสดงที่ไหนอีกเป็นเด็ดขาด
ทฤษฎีสมทบ

กล่าวกันว่าภาพวาดนี้ ดา วินชี ตั้งใจจะวาดภาพของตนเองเมื่อเป็นหญิง และภาพวาดชิ้นนี้เมื่อส่องกับกระจกเงา จะพบว่ามุมการมองภาพรู้สึกเป็นธรรมชาติไม่แตกต่างจากการมองแบบปกติ เหมือนที่ ดา วินชี กล่าวไว้ว่า "ภาพเขียนที่จิตรกรจะคิดว่าสวยงามในทุก ๆ ด้านและทุก ๆ มุมมอง ต้องพิจารณาภาพในกระจกเงา" และจากการฉายรังสีที่ภาพวาด ทำให้พบว่าภาพเขียนนี้ซ่อนเจตนาที่แท้จริงหลายอย่าง และยังเคยถูกเขียนทับอีกด้วย
ข้อมูล

Bartz, Gabriele; König, Eberhard (2001). Art and architecture, Louvre. New York: Barnes & Noble Books. ISBN 978-0-7607-2577-1.
Bohm-Duchen, Monica (2001). The private life of a masterpiece. Berkeley, California: University of California Press. ISBN 978-0-520-23378-2.
Chiesa, Angela Ottino della (1967). The Complete Paintings of Leonardo da Vinci. Penguin Classics of World Art. London: Penguin Books. ISBN 978-0-14-008649-2.
Farago, Claire J. (1999). Leonardo's projects, c. 1500–1519. Oxford: Taylor & Francis. ISBN 978-0-8153-2935-0.
Kemp, Martin (2006). Leonardo da Vinci: The Marvelous Works of Nature and Man. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-280725-0.
Kemp, Martin (2018). Living with Leonardo: Fifty Years of Sanity and Insanity in the Art World and Beyond. London: Thames & Hudson. ISBN 978-0-500-77423-6.
Kemp, Martin (2019). Leonardo da Vinci: The 100 Milestones. New York: Sterling. ISBN 978-1-4549-304-26.
Marani, Pietro C. (2003) [2000]. Leonardo da Vinci: The Complete Paintings. New York: Harry N. Abrams. ISBN 978-0-8109-3581-5.
Turudich, Daniela (2003). Plucked, Shaved & Braided: Medieval and Renaissance Beauty and Grooming Practices 1000–1600. North Branford, Connecticut: Streamline Press. ISBN 978-1-930064-08-9.
Vasari, Giorgio (1879) [1550]. Le vite de' più eccellenti pittori, scultori ed architettori (ภาษาอิตาลี). Vol. 4. Florence: G.C. Sansoni.
Wilson, Colin (2000). The Mammoth Encyclopedia of the Unsolved. New York: Carroll & Graf Publishers. ISBN 978-0-7867-0793-5.
Woods-Marsden, Joanna (2001). "Portrait of the Lady, 1430–1520".  ใน Brown, David Alan (บ.ก.). Virtue & Beauty. London: Princeton University Press. pp. 64–87. ISBN 978-0-691-09057-3.
Zöllner, Frank (2015). Leonardo (2nd ed.). Cologne: Taschen. ISBN 978-3-8365-0215-3.
Zöllner, Frank (2019). Leonardo da Vinci: The Complete Paintings and Drawings (Anniversary ed.). Cologne: Taschen. ISBN 978-3-8365-7625-3.
แหล่งข้อมูลอื่น

Sassoon, Donald (21 January 2014). #26: Why is the Mona Lisa Famous?. La Trobe University podcast blog. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 4 July 2015.  of the podcast audio.
"Mona Lisa, Leonardo's Earlier Version". Zürich, Switzerland: The Mona Lisa Foundation. 14 October 2012. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 June 2015. สืบค้นเมื่อ 5 November 2015.
"True Colors of the Mona Lisa Revealed" (Press release). Paris: Lumiere Technology. 19 October 2006. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 June 2015. สืบค้นเมื่อ 5 November 2015.
Scientific analyses conducted by the Center for Research and Restoration of the Museums of France (C2RMF) Compare layers of the painting as revealed by x-radiography, infrared reflectography and ultraviolet fluorescence
"Stealing Mona Lisa". Dorothy & Thomas Hoobler. May 2009. excerpt of book. Vanity Fair
Discussion by Janina Ramirez and Martin Kemp: Art Detective Podcast, 18 Jan 2017
Leonardo's Mona Lisa เก็บถาวร 4 พฤศจิกายน 2014 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, Smarthistory (video)
Secrets of the Mona Lisa, Discovery Channel documentary on YouTube
The Tricks of Leonardo da Vinci & Hieronymus Bosch. Xavier d'Hérouville & Aurore Caulier. December 2023. HAL Open Science
| ด ค กงานของเลโอนาร์โด ดา วินชี |
| --- | --- | --- |
กุญแจ: *บ่งว่าเป็นผู้เขียน (ดูรายละเอียดที่นี่)  · **ร่วมมือกับ อันดรีย เดล เวอร์โรชชิโอ · †หาย
| ภาพเขียน |  งานสมัยแรก: †เมดูซา *พระแม่มารีไดรฟัส (c. 1469)  **พระเยซูรับศีลจุ่ม (1472–75)  การประกาศของเทพ (c.1475–80) งานสมัยรุ่งเรือง: จิเนวรา เด เบ็นชิ (1475)  *พระแม่มารีกับดอกคาร์เนชั่น (c. 1478–80)  *พระแม่มารีเบนัวส์ (c.1478–80)  นักบุญเจอโรมในป่า (c.1480) การชื่นชมของคนเลี้ยงแกะ (1481) พระแม่มารีแห่งภูผา (c. 1483–86)  *สตรีกับตัวเออร์มิน (1488–90)  *ภาพเหมือนนักดนตรี (1490)  *พระแม่มารีให้นม (1490–91)  *La belle ferronière (1495–98)  พระกระยาหารมื้อสุดท้าย (1498)  *พระแม่มารีกับไม้ปั่นด้าย (1501)  โมนาลิซา (1503–05/07)  ซัลวาตอร์มุนดี (c. 1504–1507)  พระแม่มารีแห่งภูผา (c. 1505–08)  †ยุทธการอันเกียริ (1505)  †เลดาและหงส์ (c. 1508)  พระแม่มารีและพระบุตรกับนักบุญแอนน์ (c. 1510)  นักบุญจอห์นแบ็พทิสต์ (1513–16)  *บาคคัส (1515) งานที่เพิ่งได้รับการบ่งว่าเป็นผู้เขียน: โทเบียสและเทวดา (1470–80)  พระบุตรกอดนักบุญจอห์นแบ็พทิสต์ (c. 1486–90)  |  |
| รูปสลัก |  อนุสรณ์ของสฟอร์ซา (ยังไม่ได้ทำ)  |  |
| งานเขียน  |  วิทรูเวียนแมน (1492)  พระแม่มารีและพระบุตรกับนักบุญแอนน์และนักบุญจอห์นแบ็พทิสต์ (c. 1499–1500)  |  |
| งานเขียน |  ประมวลกฎหมายแอตแลนติคัส  ประมวลกฎหมายเลสเตอร์  ประมวลกฎหมายทริวัลเซียนัส  |  |
| งานประดิษฐ์ |  หุ่นยนต์เลโอนาร์โด  ไวโอลาเลโอนาร์โด  |  |
เลโอนาร์โด ดา วินชีในงานศิลปะ · งานทางวิทยาศาสตร์และการประดิษฐของเลโอนาร์โด ดา วินชี · ชีวิตส่วนตัวของเลโอนาร์โด ดา วินชี
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  VIAF 2 
ประจำชาติ:  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  ญี่ปุ่น  เช็กเกีย  ออสเตรเลีย  โครเอเชีย 
อื่น ๆ:  Bildindex 2  Joconde  RKD ID  IdRef 
ห้องแสดงในพิพิธภัณฑ์
คว็อน แด-ฮี

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 คว็อน แด-ฮี (ด้านหน้า) ในเดือนเมษายน ค.ศ. 2017
ข้อมูลส่วนตัว
ชื่อเต็ม:  คว็อน แด-ฮี  권대희
วันเกิด:   (1989-08-16) 16 สิงหาคม ค.ศ. 1989 (35 ปี)
สถานที่เกิด:  โซล เกาหลีใต้
ส่วนสูง:  1.88 m (6 ft 2 in)
ตำแหน่ง:  กองหลัง
ข้อมูลสโมสร
สโมสรปัจจุบัน:  ชลบุรี
หมายเลข:  5
สโมสรอาชีพ*
| ปี |  ทีม |  ลงเล่น |  (ประตู) |
| 2013 |  ระยอง ยูไนเต็ด |  11 |  (0) |
| 2014 |  บางกอก |  32 |  (2) |
| 2015–2018 |  พีที ประจวบ |  96 |  (11) |
| 2018–2021 |  โปลิศ เทโร |  38 |  (5) |
| 2021–2022 |  ลำพูน วอร์ริเออร์ |  32 |  (1) |
| 2022–2023 |  พีที ประจวบ |  27 |  (0) |
| 2023–2024 |  นครศรีฯ ยูไนเต็ด |  35 |  (1) |
| 2025– |  ชลบุรี |  5 |  (0) |
 *นัดที่ลงเล่นและประตูที่ยิงให้แก่สโมสรเฉพาะลีกในประเทศเท่านั้น  ข้อมูลล่าสุด ณ วันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2568
| --- | --- |
คว็อน แด-ฮี
ฮันกึล: 권대희
ฮันจา: 權大熙
อาร์อาร์: Gwon Dae-hui 
เอ็มอาร์: Kwŏn Taehŭi 
คว็อน แด-ฮี (เกาหลี: 권대희, เสียงอ่านภาษาเกาหลี: /kwʌn.dɛ̝.ɦi/ หรือ /kwʌn/ /dɛ̝.ɦi/, เกิดวันที่ 16 สิงหาคม ค.ศ. 1989) เป็นนักฟุตบอลอาชีพชาวเกาหลีใต้ ปัจจุบันลงเล่นให้กับชลบุรี เอฟซี  ในไทยลีก 2
เขาเริ่มต้นอาชีพนักฟุตบอลในประเทศไทยตั้งแต่ ค.ศ. 2013 ภายหลังจากที่เสร็จภารกิจทหารที่เกาหลีใต้ สโมสรแรกของเขาคือ ระยอง ยูไนเต็ด เขาได้รับคำชมจากไพโรจน์ บวรวัฒนดิลก อดีตผู้ฝึกสอนของเขา ว่าเป็น "กองหลังตัวกลางที่ดีที่สุดในดิวิชัน 1"
สโมสรอาชีพ

หลังจากที่รับราชการทหารในเกาหลีใต้ เขาได้ย้ายไปร่วมทีมระยอง ยูไนเต็ด ในลีกรองของไทยในปี ค.ศ. 2013 เขาทำผลงานได้ดีจนจบฤดูกาล ในฤดูกาลถัดมา เขาย้ายถิ่นฐานไปกรุงเทพมหานคร และเซ็นสัญญากับสโมสรฟุตบอลบางกอก ด้วยระยะเวลา 1 ปี ผู้จัดการทีมของเขา ไพโรจน์ บวรวัฒนดิลก กล่าวว่าเขาเป็น "กองหลังตัวกลางที่ดีที่สุดในดิวิชัน 1 และมีความแข็งแกร่ง รับมือกับลูกกลางอากาศได้ดี"
ในฤดูกาล 2015 เขาเซ็นสัญญาร่วมทีมพีที ประจวบ แบบไม่มีค่าตัว เพื่อเติมเต็มกองหลังของทีม และในฤดูกาล 2017 เขาเป็นหัวใจสำคัญของกองหลังประจวบ และได้รับการแต่งตั้งให้เป็นกัปตันทีมอยู่หลายนัด
คว็อน แด-ฮี ในฐานะกัปตันทีม นัดที่ประจวบพบกับสุพรรณบุรี
เพลงชาติสาธารณรัฐประชามานิตกัมพูชา

สำหรับเพลงชาติกัมพูชาในสมัยอื่น ๆ ดูที่ เพลงชาติกัมพูชา (แก้ความกำกวม)
| คำแปล: เพลงชาติสาธารณรัฐประชามานิตกัมพูชา |
| --- | --- |
បទចម្រៀងនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតកម្ពុជា

เพลงชาติของ กัมพูชา  อดีตเพลงชาติ กัมพูชา
เนื้อร้อง: Chy Saopea
ทำนอง: Keo Chinda
รับไปใช้: 8 มกราคม ค.ศ. 1979
รับไปใช้ใหม่: ค.ศ. 1989 (ไม่มีเนื้อร้อง)
เลิกใช้: ค.ศ. 1989 (พร้อมเนื้อร้อง) ค.ศ. 1992 (เฉพาะเสียงดนตรี)

ตัวอย่างเสียง
ไฟล์ ช่วยเหลือ
 
เพลงชาติสาธารณรัฐประชามานิตกัมพูชา เป็นเพลงชาติของประเทศกัมพูชา ในสมัยที่ใช้ชื่อว่า "สาธารณรัฐประชามานิตกัมพูชา" เรียบเรียงทำนองโดย Keo Chinda และ Chy Saopea ภายหลังการโค่นล้มรัฐบาลเขมรแดง โดยกองทัพประชาชนเวียดนาม ถึงกระนั้น ข้อมูลหลายแหล่งจากซีกโลกตะวันตกจัดให้เพลงสิบเจ็ดเมษามหาโชคชัย ใช้เป็นเพลงชาติกัมพูชาจนกระทั่งฟื้นฟูพระมหากษัตริย์ใน พ.ศ. 2536
เนื้อร้อง

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
| ภาษาเขมร | ถอดอักษร | แปลภาษาเวียดนาม | แปลไทย |
| ពលរដ្ឋកម្ពុជាជាកម្លាំងប្ដូរផ្ដាច់  សច្ចាកម្ទេចអស់ពួកបច្ចាមិត្ត  តាំងចិត្តសាមគ្គីទើបមានមហិទ្ធិឫទ្ធិ  ស៊ូប្ដូរជីវិតបង្ហូរឈាមប្ដូរយកជ័យ ។    កងទ័ពកម្ពុជាពុះពារក្លាហានសម្រុក  ឧបសគ្គរាំងមុខឆ្លងកាត់សម្រេចបាន  កម្ទេចខ្មាំងចង្រៃពូជសាមាន្យ  នាំសេរីថ្កើងថ្កានជូនប្រជាជន ។    វីរកម្ពុជាបុត្រមោះមុតក្នុងសង្គ្រាម  ប្ដេជ្ញាសងឈាមនឹងខ្មាំងសត្រូវ  ទង់ជ័យប្រាសាទពណ៌ឈាមខ្ពស់សន្ធៅ  នាំជាតិឈានទៅសាងសុខក្សេមក្សាន្ត ។ | พลรฏฺฐกมฺพุชาชากํลำงบฺฎูรผฺฎาจ่  สจฺจากํเทจอส่พวกปจฺจามิตฺต  ตำงจิตฺตสามคฺคีเทีบมานมหิทฺธิฤทฺธิ  สูบฎูรชีวิตบงฺหูรฌามบฺฎูรยกชัย ฯ    กงทัพกมฺพุชาพุะโพรกฺลาหานสํรุก  อุปสคฺครำงมุขฉฺลงกาต่สํเรจบาน  กํเทจขฺมำงจงฺไรพูชสามานฺย  นำเสรีเถฺกีงถฺกานชูนปฺรชาชน    วีรกมฺพุชาบุตรเมาะมุตกฺนุงสงฺคฺราม  เปฺฏชฺญาสงฌามนึงขฺมำงสตฺรู  ทง่ชัยปฺราสาทพรฺณฌามขฺพส่สนฺเธา  นำชาติฌานเทาสางสุขเกฺสมกฺสานฺต ฯ | Toàn dân Campuchia là lực lượng cách mạng,  Toàn dân Campuchia thề diệt sạch kẻ thù,  Tình anh em làm nên sức mạnh của chúng ta,  Nguyện dâng máu xương ta cho ngày đại thắng.    Quân dân Campuchia anh dũng tiến lên,  Vượt qua mọi rào cản chông gai  Kẻ thù gian ác rồi đây cũng lụi tàn,  Ta sẽ đem lại tự do no ấm cho nhân dân.    Chiến sĩ Campuchia anh hùng xông qua chiến tuyến,  Quyết quên thân mình rửa nhục cho dân tộc,  Phất cao lá cờ ngôi đền vàng nhuộm máu,  Dẫn dắt quốc gia đi đến con đường hạnh phúc! | พลรัฐกัมพูชาเป็นกำลังแลกเผด็จ  สัจจาทำให้บ่นสิ้นพวกปัจจามิตร  ตั้งใจสามัคคีจึงมีมหิทธิฤทธิ์  สู้แลกชีวิตหลั่งเลือดแลกเอาชัย ฯ    กองทัพกัมพูชาเดือดล้นกล้าหาญบุกตะลุย  อุปสรรคขวางหน้าข้ามตัดสำเร็จได้  ทำให้ป่นศัตรูพวกสามานย์  นำเสรีเถกิงถกานมอบแด่ประชาชน    วีรกัมพูชาบุตรมุ่งมั่นในสงคราม  ปฏิญาณตอบแทนกับศัตรู  ธงชัยปราสาทสีเลือดสูงสว่างโพลง  นำชาติก้าวไปสร้างสุขเกษมสานต์ ฯ |
แหล่งข้อมูลอื่น

| ด ค กเพลงชาติกัมพูชา |
| --- | --- | --- |
|  นครราช (ตั้งแต่ ค.ศ. 1941)  มาร์ชสาธารณรัฐเขมร (ค.ศ. 1970-1975)  สิบเจ็ดเมษามหาโชคชัย (ค.ศ. 1975-1979)  เพลงชาติสาธารณรัฐประชาชนกัมพูชา (ค.ศ. 1979-1993)  |  นครราช (ตั้งแต่ ค.ศ. 1941)  มาร์ชสาธารณรัฐเขมร (ค.ศ. 1970-1975)  สิบเจ็ดเมษามหาโชคชัย (ค.ศ. 1975-1979)  เพลงชาติสาธารณรัฐประชาชนกัมพูชา (ค.ศ. 1979-1993)  |  |
สมเด็จพระราชินีเกซัง โชเดน

| เกซัง โชเดน วังชุก |
| --- | --- |
พระอัยยิกาเจ้า

สมเด็จพระราชินีแห่งภูฏาน
ดำรงพระยศ: 30 มีนาคม ค.ศ. 1952 – 21 กรกฎาคม ค.ศ. 1972
ราชาภิเษก: 27 ตุลาคม ค.ศ. 1952

พระราชสมภพ:  (1930-05-21) 21 พฤษภาคม ค.ศ. 1930 (94 ปี) บ้านภูฏาน กาลิมโปง รัฐเบงกอลตะวันตก ประเทศอินเดีย เกซัง โชเดน
คู่อภิเษก: สมเด็จพระราชาธิบดีชิกเม โตเจ วังชุก (สมรส 1951; เสียชีวิต 1972)
พระราชบุตร: เจ้าหญิงโซนัม โชเดน วังชุก เจ้าหญิงเดเชน วังโม วังชุก สมเด็จพระราชาธิบดีชิกเม เซ็งเค วังชุก เจ้าหญิงเพมา ลาเดน วังชุก เจ้าหญิงเกซัง วังโม วังชุก
ราชวงศ์: วังชุก (โดยเสกสมรส)
พระราชบิดา: โซนัม ต็อบกเย ดอร์จี
พระราชมารดา: มายึม โชยิง วังโม ดอร์จี
ศาสนา: พุทธวัชรยาน
สมเด็จพระอัยยิกาเกซัง โชเดน (พระราชสมภพ 21 พฤษภาคม พ.ศ. 2473) เป็นสมเด็จพระอัยยิกาในสมเด็จพระราชาธิบดีชิกเม เคซาร์ นัมกเยล วังชุก และเป็นพระมารดาในสมเด็จพระราชาธิบดีชิกเม เซ็งเค วังชุก และเป็นพระอัครมเหสีในสมเด็จพระราชาธิบดีชิกเม โตเจ วังชุก และเป็นเจ้านายฝ่ายในที่ดำรงพระอิสริยยศเป็นสมเด็จพระอัยยิกาเจ้าเพียงพระองค์เดียวของโลกยุคปัจจุบัน
พระราชประวัติ

สมเด็จพระอัยยิกาเกซัง โชเดน เสด็จพระราชสมภพเมื่อวันที่ 21 พฤษภาคม พ.ศ. 2473 เป็นธิดาของโซนัม ต็อบกเย ดอร์จี กับมายึม โชยิง วังโม ดอร์จี พระราชชนกเป็นนายกรัฐมนตรีภูฏาน และมาจากตระกูลดอร์จีซึ่งเป็นตระกูลใหญ่ของภูฏาน ส่วนพระราชชนนีเป็นพระธิดาของมหาราชาแห่งรัฐสิกขิม มีพระพี่น้องเป็นชายสามคนและเป็นหญิงอีกหนึ่งคน ทรงสำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนนักบุญยอแซฟคอนแวนต์ที่กาลิมปง ประเทศอินเดีย
พระองค์อภิเษกสมรสกับสมเด็จพระราชาธิบดีจิกมี ดอร์จี ซึ่งขณะนั้นดำรงพระอิสริยยศเป็นมกุฎราชกุมารแห่งภูฏาน ณ พระราชวังอุกเยนเพลรีในเมืองพาโร เมื่อวันที่ 5 ตุลาคม พ.ศ. 2494 หลังกษัตริย์พระองค์ก่อนเสด็จสวรรคต พระสวามีขึ้นเสวยราชสมบัติ พระองค์ก็ขึ้นเป็นสมเด็จพระราชินีแห่งภูฏาน หลังจากนั้นไม่ช้านานก็ให้ประสูติการพระราชธิดา โดยมีสมเด็จพระราชินีพุนโซ โชเดน พระราชินีในรัชกาลก่อน คนรับใช้ และแพทย์ชาวภูฏานคอยถวายการพยาบาลพระราชธิดานี้