ปรัชญากับวรรณกรรม
วรรณกรรมของปรัชญา > บันเทิงคดีเชิงปรัชญา

นักปรัชญาบางคนได้เขียนงานปรัชญาในรูปแบบบันเทิงคดี   รวมทั้งนวนิยายและเรื่องสั้น (ดูบทความเพิ่มเติมได้ในบันเทิงคดีเชิงปรัชญา ) เรื่องนี้เห็นได้ชัดในวรรณกรรมของปรัชญายุคแรกซึ่งนักปรัชญา เช่น พลาโตได้เขียนบทสนทนาที่มีตัวละครในเรื่องได้อภิปรายในเรื่องปรัชญา; โสกราตีสมักปรากฏเป็นตัวเอกในบทสนทนาของพลาโต  และบทสนทนาเป็นหนึ่งในแหล่งความรู้ที่สำคัญเกี่ยวกับความคิดและคำสอนของโสกราตีสซึ่งบางครั้งก็ยากที่จะแยกแยะสถานภาพที่แท้จริงของโสคราตีสออกจากเพลโต   นักเขียนชาวคริสเตียนยุคแรกจำนวนมาก  รวมถึงนักบุญออกัสติน โบติอุส และ ปีเตอร์  อาเบลาร์ด  ได้สร้างบทสนทนา   นักปรัชญาสมัยใหม่ตอนต้นหลายคน  เช่น จอร์จ  เบิร์กลีย์  และ  เดวิด  ฮิวม์  ได้เขียนงานประเภทนี้เป็นครั้งคราว
นักปรัชญาคนอื่นอาศัยเรื่องเล่าเพื่อถ่ายทอดคำสอนของพวกเขา   นักปรัชญาอิสลามคลาสสิกสมัยศตวรรษที่ 12  อย่าง Abubacer (Ibu  Tufail) ได้เขียนวรรณกรรมภาษาอาหรับ Philosophus Autodidactus เป็นการตอบสนองการเชื่อมโยงของนักปรัชญาของ อัลเฆาะซาลี  และ Ibn al - Nafis นักปรัชญาเทววิทยาชาวมุสลิมในศตวรรษที่ 13  ได้เขียนผลงานวรรณกรรมเรื่อง Theologus Autodidactus ซึ่งเป็นการตอบสนองต่อผลงาน Philosophus Autodidactus ของ Abubacer    นักปรัชญาชาวเยอรมันอย่าง ฟรีดริช  นิทเช่อ มักจะกล่าวถึงความคิดของเขาในรูปแบบวรรณกรรมโดยเฉพาะอย่างยิ่งใน Thus Spoke Zarathustra ซึ่งเป็นเรื่องราวของคำสอนของศาสนาโซโรอัสเตอร์ มาร์กี เดอ ซาด  และ  ไอน์ แรนด์  ได้เขียนนวนิยายซึ่งตัวละครทำหน้าที่เป็นกระบอกเสียงสำหรับสถานะทางปรัชญาและปฏิบัติตามให้สอดคล้องกับพวกเขาตามพล็อตเรื่อง   George Santayana  เป็นนักปรัชญาที่เขียนนวนิยายและบทกวี; ความสัมพันธ์ระหว่างตัวละครของ Santayana กับความเชื่อของเขานั้นมีความซับซ้อนมาก   นักอัตถิภาวนิยม   รวมถึงนักเขียนชาวฝรั่งเศสคนสำคัญที่ใช้ผลงานบันเทิงคดีในการถ่ายทอดทัศนะทางปรัชญาซึ่งได้แก่  นวนิยาย Nausea  และ  No Exit ของ ฌ็อง-ปอล  ซาทร์ และ The Stranger ของ อัลแบร์ กามูส์   การผลิตผลงานทั้งหมดของ Maurice Blanchot   เจ้าของผลงานThe Step Not Beyond The Madness of the Day และ The Writing of Disaster  ซึ่งถือเป็นงานเขียนที่ขาดไม่ได้สำหรับการรักษาความสัมพันธ์ระหว่างปรัชญากับวรรณกรรม    ผลงาน The Post Card: From Socrates to Freud and Beyond  ของฌาค  แดร์ริดาก็เช่นกัน
นักปรัชญาจำนวนหนึ่งมีอิทธิพลอย่างมีนัยสำคัญต่อวรรณคดี  Arthur Schopenhauer ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผลมาจาก ระบบสุนทรียศาสตร์ของโชเปนฮาวด์   บางทีเขาอาจเป็นนักปรัชญาที่มีอิทธิพลมากที่สุดในประวัติศาสตร์วรรณกรรม นวนิยายช่วงหลังของโทมัส ฮาร์ดีกล่าวถึงหัวข้อของ Schopenhauerian บ่อยครั้งโดยเฉพาะในผลงาน Jude the Obscure    โชเปนฮาวด์ยังมีอิทธิพลสำคัญต่อ โจเซฟ คอนราด อีกด้วย    โชเปนฮาวด์มีความเจาะจงน้อยลง   แต่มีอิทธิพลอย่างกว้างขวางมากขึ้นในการ ขบวนการลัทธิสัญลักษณ์นิยม ในวงการวรรณกรรมยุโรป   ไลโอเนล  จอห์นสันยังอ้างถึงสุนทรียศาสตร์ของโชเปนฮาวด์ในเรียงความ The Cultured Faun   ผลงานทั้งหมดของ ฌาค  แดริด้า มีอิทธิพลอย่างมากต่อวงการปรัชญาภาคพื้นทวีปและความเข้าใจบทบาทของวรรณกรรมในสมัยใหม่
งานวรรณกรรมอื่น ๆ ที่พิจารณาว่ามีเนื้อหาเชิงปรัชญา ได้แก่ :
Abubacer, Philosophus Autodidactus
อัลแบร์  กามูร์, The Outsider
โจเซฟ  คอนราด หัวใจแห่งความมืด
Fyodor Doctoevsky, Brothers Karamazov
Fyodor Doctoevsky, อาชญากรรมและการลงทัณฑ์
Jostein Gaarder, โลกของโซฟี
Hermann Hesse, เกมลูกปัดแก้ว
James Joyce, Ulysses
Franz Kafka The Metamorphosis
Milan Kundara, The Unbearable Lightness of Being
Ibn al-Nafis, Theologus Autodidactus
โทมัส แมนน์ The Magic Mountain
ไอริส เมอร์ด็อก, The Sea, the Sea
Robert M. Pirsig, Zen and the Art of Motorcycle Maintenance
Marcel Proust, In Search of Lost Time
วิลเลียม เช็คสเปียร์, แฮมเล็ต
ลีโอ ตอลสตอย, The Death of Ivan Ilyich
ลีโอ ตอลสตอย, War and Peace
Sergio Troncoso, The Nature of Truth
Marguerite Yourcenar, Memoirs of Hadrian