stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
มาห์เซียร์

ปลาพลวงหิน (Neolissochilus stracheyi) ที่น้ำตกเอราวัณ จังหวัดกาญจนบุรี
ปลาเวียนทอง (Tor putitora) วัยอ่อน ซึ่งเป็นปลาที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในกลุ่มมาห์เซียร์
มาห์เซียร์ (อังกฤษ: Mahseers), มหาศีร์ (ฮินดี: महाशीर) หรือ มหาสีร์ (ฮินดี: महासीर) เป็นชื่อสามัญของปลาน้ำจืดขนาดใหญ่จำพวกหนึ่ง ที่อยู่ในสกุล Tor, Neolissochilus และ Naziritorโดยเฉพาะอย่างยิ่งในสกุล Tor ในวงศ์ปลาตะเพียน (Cyprinidae)
มาห์เซียร์เป็นปลาที่กระจายพันธุ์ในเขตร้อนของทวีปเอเชียตั้งแต่มาเลเซีย, อินโดนีเซีย, เอเชียใต้ จนถึงอิหร่าน ตลอดจนอนุทวีปอินเดีย
มาห์เซียร์เป็นปลาน้ำจืดขนาดใหญ่ มีรูปร่างคล้ายปลาคาร์ป เป็นปลาที่อาศัยอยู่รวมตัวกันเป็นฝูงขนาดใหญ่ มักพบอาศัยอยู่ในแหล่งน้ำที่ใสสะอาด มีปริมาณออกซิเจนละลายในน้ำสูง เช่น ลำธารหรือน้ำตกในป่าดิบชื้น หรือแม่น้ำขนาดใหญ่หลายสาย เช่น แม่น้ำสาละวิน, แม่น้ำเมย, แม่น้ำเพชรบุรี เป็นต้น
เป็นปลาที่นิยมตกเป็นเกมกีฬา และนิยมรับประทานเนื้อเป็นอาหารในบางชนิด และบางพื้นที่ แต่ขณะที่บางพื้นที่ในประเทศไทยมีความเชื่อว่า เมื่อรับประทานไปแล้วจะมีอาการมึนเมา หรือถึงขั้นเสียชีวิตได้ จึงเชื่อกันว่าเป็นปลาเจ้า แต่ความจริงแล้ว เกิดจากการที่ปลากินผลไม้พิษจำพวกลูกกระเบาหรือลูกลำโพงเข้าไปแล้วสะสมความเป็นพิษไว้ในตัวเหมือนกับกรณีของปลาบ้า เมื่อมีผู้รับประทานไปแล้วจะเกิดมีอาการมึนเมา
มาห์เซียร์ชนิดที่มีขนาดใหญ่ที่สุดคือปลาเวียนทอง ซึ่งมีสถิติบันทึกไว้ว่ายาวได้ถึง 2.75 เมตร (9 ฟุต) และมีน้ำหนักถึง 54 กิโลกรัม (119 ปอนด์) ถือว่าเป็นหนึ่งในปลาน้ำจืดที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลกด้วย แต่ปัจจุบันนี้ก็หาตัวอย่างปลาที่มีขนาดใกล้เคียงขนาดนี้ได้ยากเต็มที
สำหรับมาห์เซียร์ มีชื่อเรียกหลากหลายในภาษาไทย เช่น "ปลาพลวง", "ปลาโพ", "ปลาเพง ", "ปลาจาด" , "ปลาพุง", "ปลายาด" , "ปลาคม", "ปลาเวียน", "ปลาเงียน" ในขณะที่ภาษามลายูจะเรียกว่า "อีกันเมเลาะ" หรือ "อีกันกือเลาะ" เป็นต้น
การจำแนก > สกุล Tor

ประกอบด้วย
Tor ater, Roberts, 1999
Tor barakae, Arunkumar & Basudha, 2003
Tor douronensis, Valenciennes, 1842 (ปลาพลวงชมพู)
Tor hemispinus, Chen & Chu, 1985
Tor kulkarnii, Menon, 1992
Tor khudree, Sykes, 1839
Tor laterivittatus, Zhou & Cui, 1996
Tor macrolepis, Heckel, 1838
Tor malabaricus, Jerdon, 1849
Tor polylepis, Zhou & Cui, 1996
Tor progeneius, McClelland, 1839
Tor putitora, Hamilton, 1822 (ปลาเวียนทอง, ปลาเวียนยักษ์, ปลาคม)
Tor qiaojiensis, Wu, 1977
Tor remadevii, Madhusoodana Kurup & Radhakrishnan, 2011
Tor sinensis, Wu, 1977 (ปลาเวียนจีน)
Tor soro, Valenciennes, 1842
Tor tambra, Valenciennes, 1842
Tor tambroides, Bleeker, 1854 (ปลาเวียน, ปลายาด)
Tor tor, Hamilton, 1822
Tor yingjiangensis, Chen & Yang, 2004
Tor yunnanensis, (Wang, Zhuang & Gao, 1982)
การจำแนก > สกุล Neolissochilus

ประกอบด้วย:
Neolissochilus baoshanensis, (Chen & Yang, 1999)
Neolissochilus benasi, (Pellegrin & Chevey, 1936)
Neolissochilus blythii, (Day, 1870)
Neolissochilus compressus, (Day, 1870)
Neolissochilus dukai, (Day, 1878)
Neolissochilus hendersoni, (Herre, 1940)
Neolissochilus heterostomus, (Chen & Yang, 1999)
Neolissochilus hexagonolepsis, (McClelland, 1839)
Neolissochilus hexastichus, (McClelland, 1839)
Neolissochilus longipinnis, (Weber & de Beaufort, 1916)
Neolissochilus namlenensis, (Nguyen & Doan, 1969)
Neolissochilus nigrovittatus, (Boulenger, 1893)
Neolissochilus paucisquamatus, (Smith, 1945)
Neolissochilus soroides, (Duncker, 1904) (ปลาพลวงทอง)
Neolissochilus spinulosus, (McClelland, 1845)
Neolissochilus stevensonii, (Day, 1870)
Neolissochilus stracheyi, (Day, 1871) (ปลาพลวงหิน, ปลาพลวง)
Neolissochilus subterraneus, Vidthayanon & Kottelat, 2003 (ปลาพลวงถ้ำ)
Neolissochilus sumatranus, (Weber & de Beaufort, 1916)
Neolissochilus theinemanni, (Ahl, 1933)
Neolissochilus tweediei, (Herre & Myers, 1937)
Neolissochilus vittatus, (Smith, 1945)
การจำแนก > สกุล Naziritor

ประกอบด้วย:
Naziritor zhobensis, Mirza, 1967
บรรณานุกรม

ราชบัณฑิตยสถาน, บ.ก. (2539). พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๒๕. อักษรเจริญทัศน์. ISBN 974-8122-79-4.[ลิงก์เสีย]
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์มาห์เซียร์ (อังกฤษ)
ลอวเร กาลินิช

ลอวเร กาลินิช (โครเอเชีย: Lovre Kalinić; ออกเสียง: [lǒːʋre kǎlinitɕ]; เกิดวันที่ 3 เมษายน ค.ศ. 1990) เป็นนักฟุตบอลชาวโครเอเชียนที่เล่นในตำแหน่งผู้รักษาประตูให้กับตูลูซในลีกเอิง (ยืมตัวจากแอสตันวิลลาในพรีเมียร์ลีก) และทีมชาติโครเอเชีย
หลัง สติปี เพลติกอซา เลิกเล่นฟุตบอลทีมชาติใน ค.ศ. 2014 กาลินิชกลายเป็นผู้รักษาประตูมือสองของทีมชาติรองจากดานิเย็ล ซูบาชิช เขาเป็นส่วนหนึ่งของทีมชาติในการแข่งขันฟุตบอลชิงแชมป์แห่งชาติยุโรป 2016 และฟุตบอลโลก 2018 ซึ่งในรายการหลัง เขาได้ลงเล่นในนัดสุดท้ายของรอบแบ่งกลุ่มที่พบกับไอซ์แลนด์ โดยเซฟลูกยิงสำคัญได้หลายครั้ง สุดท้ายในรายการนั้น โครเอเชียจบรองชนะเลิศหลังจากที่พ่ายแพ้ต่อฝรั่งเศสในรอบชิงชนะเลิศ
เกียรติประวัติ

แอสตันวิลลา
อีเอฟแอลแชมเปียนชิป เพลย์ออฟ: 2019
โครเอเชีย
ฟุตบอลโลก รองชนะเลิศ: 2018
รางวัลส่วนตัว
ผู้รักษาประตูยอดเยี่ยมในโครเอเชียนเฟิสต์ลีกโดยฟุตบอลออสการ์: 2015, 2016
ผู้รักษาประตูยอดเยี่ยมแห่งปีในเบลเยียม: 2016–2017
เครื่องราชอิสริยาภรณ์
Order of Duke Branimir: 2018
แหล่งข้อมูลอื่น

แม่แบบ:CFF player
| ด ค กผู้เล่นชุดปัจจุบันของสโมสรฟุตบอลตูลูซ  |
| --- | --- |
 1 Goicoechea  2 Amian  4 Gabrielsen  5 Moreira  7 กราแดล (c)  9 ซาโนโก  10 Iseka  11 Boisgard  12 Sylla  13 Gonçalves  14 Dossevi  15 Isimat-Mirin  17 Sangaré  18 Rogel  19 Diakité  20 Koulouris  21 Vainqueur  22 Zobo  23 Diarra  25 Saïd  26 Sidibé  27 Makengo  28 Antiste  29 Ngoumou  30 Reynet  31 Adli  32 Taoui  33 Rouault  34 Koné  40 กาลินิช  ผู้จัดการ: ซันโก
ซลัตกอ ดาลิช

ซลัตกอ ดาลิช (โครเอเชีย: Zlatko Dalić, ออกเสียง: [zlâtko dǎːlitɕ]; 26 ตุลาคม ค.ศ. 1966 – ) เป็นผู้จัดการทีมฟุตบอลชาวโครเอเชีย และอดีตนักฟุตบอลที่ทำหน้าที่ในตำแหน่งกองกลางตัวรับ ปัจจุบันเขาเป็นผู้จัดการทีมชาติโครเอเชีย
ก่อนหน้านี้เขาเคยทำงานร่วมกับดราเฌ็น ลาดิช ในฟุตบอลทีมชาติโครเอเชียรุ่นอายุไม่เกิน 21 ปี ในตำแหน่งผู้ช่วยผู้ฝึกสอน
ชีวิตส่วนตัว

เขาเกิดในลีฟนอ สาธารณรัฐสังคมนิยมบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา โดยมีบิดาชื่ออิวัน มารดาชื่อกาตา ดาลิช แต่เขาอาศัยและทำงานในประเทศโครเอเชีย แล้วได้สิทธิความเป็นพลเมืองโครเอเชีย ในปี ค.ศ. 1992 เขาแต่งงานกับดาวอร์กา ปรอปาดาลอ ซึ่งเขามีบุตรชายสองคนคือตอนีและบรูโน
เกียรติประวัติ > ผู้เล่น

ไฮดูกสปลิต
ยูโกสลาฟคัพ: 1983–84
เกียรติประวัติ > ผู้จัดการ

Varteks
โครเอเชียนคัพ รองชนะเลิศ: 2005–06
Dinamo Tirana
แอลเบเนียนซูเปอร์คัพ: 2008
Al-Hilal
Saudi Crown Prince Cup: 2012–13
Saudi Professional League runner-up: 2012–13
อัลฮิลาล
ยูเออีเพรสซิเดนท์คัพ: 2013–14
ยูเออีโปร-ลีก: 2014–15
ยูเออีซูเปอร์คัพ: 2015
เอเอฟซีแชมเปียนส์ลีก รองชนะเลิศ: 2016
โครเอเชีย
ฟุตบอลโลก รองชนะเลิศ: 2018
อัตชีวประวัติ

Rusija naših snova (eng. Russia of Our Dreams) (2018)
เครื่องราชอิสริยาภรณ์

Order of Duke Trpimir with Ribbon and Star
แหล่งข้อมูลอื่น

Hajduk Split profile
| ด ค กฟุตบอลทีมชาติโครเอเชีย – ผู้จัดการทีม |
| --- | --- |
 Jerković (1990–92)  Poklepović (1992–93)  Marković (1993–94)  Blažević (1994–2000)  Ivićc (1994)  Jozić (2000–02)  Barić (2002–04)  Kranjčar (2004–06)  บีลิช (2006–12)  Štimac (2012–13)  กอวัช (2013–15)  Čačić (2015–17)  ดาลิช (2017–)  (c) = รักษาการ
| ด ค กผู้จัดการทีมของฟุตบอลทีมชาติของยูฟ่าในปัจจุบัน |
| --- | --- |
 Reja (แอลเบเนีย)  Koldo (อันดอร์รา)  Caparrós (อาร์มีเนีย)  รังนิค (ออสเตรีย)  De Biasi (อาเซอร์ไบจาน)  Kondratyev (เบลารุส)  Tedesco (เบลเยียม)  Petev (บอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา)  Petrov (บัลแกเรีย)  ดาลิช (โครเอเชีย)  Kostenoglou (ไซปรัส)  Šilhavý (เช็กเกีย)  ยูลมัน (เดนมาร์ก)  คาร์สลีย์c (อังกฤษ)  Häberli (เอสโตเนีย)  Ericson (หมู่เกาะแฟโร)  Kanerva (ฟินแลนด์)  เดช็อง (ฝรั่งเศส)  Sagnol (จอร์เจีย)  ฟลิค (เยอรมนี)  Ribas (ยิบรอลตาร์)  Poyet (กรีซ)  Rossi (ฮังการี)  Arnar (ไอซ์แลนด์)  Ruttensteiner (อิสราเอล)  สปัลเลตติ (อิตาลี)  Baysufinov (คาซัคสถาน)  Giresse (คอซอวอ)  Kazakevičs (ลัตเวีย)  Stocklasa (ลิกเตนสไตน์)  Ivanauskas (ลิทัวเนีย)  Holtz (ลักเซมเบิร์ก)  Mangia (มอนตา)  Bordin (มอลโดวา)  Radulović (มอนเตเนโกร)  กุมัน (เนเธอร์แลนด์)  Milevski (นอร์ทมาซิโดเนีย)  โอนีลล์ (นอร์เทิร์นไอร์แลนด์)  Solbakken (นอร์เวย์)  Michniewicz (โปแลนด์)  มาร์ติเนซ (โปรตุเกส)  Kenny (สาธารณรัฐไอร์แลนด์)  E.Iordănescu (โรมาเนีย)  Karpin (รัสเซีย)  Varrella (ซานมารีโน)  คลาร์ก (สกอตแลนด์)  สตอยโควิช (เซอร์เบีย)  Tarkovič (สโลวาเกีย)  Kek (สโลวีเนีย)  เด ลา ฟูเอนเต (สเปน)  Andersson (สวีเดน)  Yakin (สวิตเซอร์แลนด์)  มอนเตลลา (ตุรกี)  เปตรากอฟc (ยูเครน)  เบลลามี (เวลส์) 
 (c) – รักษาการ
สัตเยนทระ นาถ โพส

| สัตเยนทระ นาถ โพส |
| --- | --- |
Satyendra Nath Bose
เกิด: 1 ม.ค. 1894
เสียชีวิต: 4 ก.พ. 1974 (80 ปี)
สัตเยนทระ นาถ โพส (เบงกอล: সত্যেন্দ্র নাথ বসু, IPA: [ʃot̪ːend̪ronat̪ʰ boʃu], ฮินดี: सत्येन्द्रनाथ बोस, อังกฤษ: Satyendra Nath Bose; 1 ม.ค. 1894 - 4 ก.พ. 1974) เป็นนักฟิสิกส์ชาวอินเดีย มีผลงานโดดเด่นในงานวิจัยเรื่องกลศาสตร์ควอนตัม เป็นผู้พัฒนาสถิติแบบโพส-ไอสไตน์ ซึ่งเป็นที่มาของชื่ออนุภาคโบซอน โดยชื่อนี้ตั้งโดยพอล ดิแรก
สถานีคาราวานแซลิม

39°56.97′N 45°14.20′E﻿ / ﻿39.94950°N 45.23667°E﻿ / 39.94950; 45.23667
สถานีคาราวานแซลิม
สถานีคาราวานแซลิม (อาร์มีเนีย: Սելիմի իջևանատուն; Selim Caravanserai), สถานีคาราวานออร์แบลิยัน (อาร์มีเนีย: Օրբելյանների Քարվանսարա; Orbelian's Caravanserai) หรือ สถานีคาราวานซูเลมา (Sulema Caravanserai) เป็นสถานีคาราวานเก่าแก่ในจังหวัดวายอทส์ซอร์ ประเทศอาร์มีเนีย สร้างขึ้นกลางช่องเขาแซลิมในปี 1332 โดยเจ้าชายแชซาร์ ออร์แบลิยัน (Chesar Orbelian) เพื่อรับนักเดินทางและสัตว์ที่เดินทางผ่านช่องเขานี้ สถานีคาราวานนี้ตั้งอยู่ที่ความสูง 2,410 เมตรจากระดับน้ำทะเล และเป็นสถานีคาราวานที่ได้รับการอนุรักษ์ไว้ดีที่สุดในประเทศ
อาคารได้รับการปฏิสังขรณ์ในปี 1956–1959 ซากของโถงทางเข้าทางตะวันออกนั้นเชื่อว่าเคยเป็นโบสถ์มาก่อน แต่ในปี 2014 มีการขุดค้นที่พิสูจน์ว่าไม่ใช่โบสถ์ แต่ก็ไม่สามารถระบุชี้ชัดได้ว่าเคยใช้งานสำหรับอะไร
แหล่งข้อมูลอื่น

Armeniapedia.org: Selim Caravanserai
ประเทศอาร์มีเนีย

ประเทศในเอเชียตะวันตก
| สาธารณรัฐอาร์มีเนีย Հայաստանի Հանրապետություն (อาร์มีเนีย) |
| --- | --- |
   ธงชาติ     ตราแผ่นดิน  
เพลงชาติ: แมร์ฮัยแรนิค  ("ปิตุภูมิของเรา") 

เมืองหลวง และเมืองใหญ่สุด: เยเรวาน 40°11′N 44°31′E﻿ / ﻿40.183°N 44.517°E﻿ / 40.183; 44.517
ภาษาราชการ: อาร์มีเนีย
กลุ่มชาติพันธุ์  (2011): 98.1% ชาวอาร์มีเนีย 1.2% ยาซีดี 0.4% รัสเซีย 0.3% อื่น ๆ
ศาสนา : คริสต์ (คริสตจักรอัครทูตอาร์มีเนีย)
เดมะนิม: ชาวอาร์มีเนีย
การปกครอง: รัฐเดี่ยว ระบบรัฐสภา สาธารณรัฐ

• ประธานาธิบดี : วาฮาก์น คาชาทุรยาน
• นายกรัฐมนตรี : นีกอล พาชินยัน
• ประธานรัฐสภา : อาเลน ซีมอนยัน
 
สภานิติบัญญัติ: รัฐสภา
ก่อตั้ง

• ราชวงศ์โอรอนติด : ศตวรรษที่ 6 ก่อนคริสต์ศักราช
• ราชวงศ์อาร์ตาเซียด : 190 ปีก่อนคริสต์ศักราช
• ราชวงศ์อาร์ซาจิด : ค.ศ. 52–428
• อาร์มีเนียของบักราติด : ค.ศ. 885–1045
• ราชอาณาจักรซิลิเชีย : ค.ศ. 1198–1375
• สาธารณรัฐอาร์มีเนีย : 28 พฤษภาคม ค.ศ. 1918
• การพิชิตของโซเวียต : 29 พฤศจิกายน ค.ศ. 1920
• เป็นเอกราชอีกครั้ง : 23 กันยายน ค.ศ. 1991
• เข้าเป็นสมาชิกเครือรัฐเอกราช : 21 ธันวาคม ค.ศ. 1991
• ยอมรับเป็นสมาชิกสหประชาชาติ : 2 มีนาคม ค.ศ. 1992
• รัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน : 5 กรกฎาคม ค.ศ. 1995
 
พื้นที่
• รวม: 29,743 ตารางกิโลเมตร (11,484 ตารางไมล์) (อันดับที่ 138)
• แหล่งน้ำ (%): 4.71
ประชากร
• ค.ศ. 2022 ประมาณ: 3,000,756 (อันดับที่ 138)
• ความหนาแน่น: 101.5 ต่อตารางกิโลเมตร (262.9 ต่อตารางไมล์)
จีดีพี (อำนาจซื้อ) : ค.ศ. 2022 (ประมาณ)
• รวม:  49.7 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ  (อันดับที่ 120)
• ต่อหัว:  16,798 ดอลลาร์สหรัฐ (อันดับที่ 90)
จีดีพี (ราคาตลาด) : ค.ศ. 2022 (ประมาณ)
• รวม:  17.6 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (อันดับที่ 129)
• ต่อหัว:  5,972 ดอลลาร์สหรัฐ (อันดับที่ 99)
จีนี (ค.ศ. 2019):  29.9 ต่ำ
เอชดีไอ (ค.ศ. 2021):  0.759 สูง · อันดับที่ 85
สกุลเงิน: ดรัม  (֏) (AMD)
เขตเวลา: UTC+4 (เวลาในประเทศอาร์มีเนีย)
ขับรถด้าน: ขวา
รหัสโทรศัพท์: +374
โดเมนบนสุด: .am .հայ
เว็บไซต์ www.gov.am
อาร์มีเนีย หรือ อาร์เมเนีย (อังกฤษ: Armenia, ออกเสียง: /ɑː (r) ˈmiːniə/; อาร์มีเนีย: Հայաստան [hɑjɑsˈtɑn] ฮายาสตาน) หรือชื่อทางการคือ สาธารณรัฐอาร์มีเนีย (อังกฤษ: Republic of Armenia; อาร์มีเนีย: Հայաստանի Հանրապետություն) เป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเลทางใต้ของเทือกเขาคอเคซัส มีอาณาเขตติดต่อกับตุรกีทางทิศตะวันตก ติดต่อกับจอร์เจียทางทิศเหนือ ติดต่อกับอาเซอร์ไบจานทางทิศตะวันออก และทางทิศใต้ติดต่อกับอิหร่านและรัฐปกครองตนเองนาคีเชวาน (เป็นดินแดนส่วนแยกของอาเซอร์ไบจาน) อาร์มีเนียเป็นรัฐสมาชิกของสภายุโรปและเครือรัฐเอกราช อาร์มีเนียเคยเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียต
ประวัติศาสตร์

ราชอาณาจักรอาร์มีเนีย เข้ายึดครองซีเรียและทางตะวันออกของจักรวรรดิออตโตมัน และเป็นส่วนหนึ่งของรัสเซียจนประกาศเอกราชในปี ค.ศ. 1918 จากนั้นกองทัพแดง ของสหภาพโซเวียต ได้ยึดครองเป็นรัฐส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียตภายใต้ชื่อสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตอาร์มีเนีย และเอกราชเมื่อค.ศ. 1991
การเมือง

ระบบการเมืองของอาร์มีเนียเป็นสาธารณรัฐประชาธิปไตย มีประธานาธิบดีเป็นประมุข
สถาบันทางการเมือง
ประธานาธิบดี เป็นประมุข อยู่ในตำแหน่งวาระละ 5 ปี ประธานาธิบดีคนเดียวกันจะดำรงตำแหน่งได้ไม่เกิน 2 วาระ มีอำนาจในการบริหารประเทศและแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีและคณะรัฐมนตรีจำนวน 25 คน ตามที่นายกรัฐมนตรีเสนอ
นายกรัฐมนตรี เป็นหัวหน้ารัฐบาล ซึ่งประธานาธิบดีจะเป็นผู้เสนอชื่อนายกรัฐมนตรีต่อรัฐสภา และนายกรัฐมนตรีจะเป็นผู้เสนอชื่อคณะรัฐมนตรีต่อประธานาธิบดี โดยคณะรัฐมนตรีประกอบด้วยรัฐมนตรี 25 คน (21 กระทรวง)
การแบ่งเขตการปกครอง

อาร์มีเนียแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 11 จังหวัด (մարզ marz, พหูพจน์ մարզեր marzer) ได้แก่
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| จังหวัด | จังหวัด | เมืองหลัก | เมืองหลัก | พื้นที่  (ตร.กม.) | ประชากร  (พ.ศ. 2554) |  |
| อารากัตซอเติน | Արագածոտն | อัชตารัก | Աշտարակ | 2,756 | 132,925 |  |
| อารารัต | Արարատ | อาร์ตาชัต | Արտաշատ | 2,090 | 260,367 |  |
| อาร์มาวีร์ | Արմավիր | อาร์มาวีร์ | Արմավիր | 1,242 | 265,770 |  |
| แกฆาร์คูนิค   | Գեղարքունիք   | กาวาร์ | Գավառ | 5,349 | 235,075 |  |
| กอตัยค์ | Կոտայք | เฮอรัซดัน | Հրազդան | 2,086 | 254,397 |  |
| ลอรี | Լոռի | วานัดซอร์ | Վանաձոր | 3,799 | 235,537 |  |
| ชีรัก | Շիրակ | กียุมรี | Գյումրի | 2,680 | 251,941 |  |
| ซียูนิค | Սյունիք | กาปัน | Կապան | 4,506 | 141,771 |  |
| ตาวุช | Տավուշ | อีแจวัน | Իջևան | 2,704 | 128,609 |  |
| วายอทส์ซอร์ | Վայոց Ձոր | แยแฆกนัดซอร์   | Եղեգնաձոր   | 2,308 | 52,324 |  |
| เยเรวาน | Երևան | – | – | 223 | 1,060,138 |  |
ภูมิศาสตร์

ประเทศอาร์มีเนียเป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล ตั้งอยู่ทางใต้ของเทือกเขาคอเคซัสและอยู่ระหว่างทะเลดำกับทะเลแคสเปียน โดยทางเหนือติดกับประเทศจอร์เจียและอาเซอร์ไบจาน ทางใต้ติดกับประเทศอิหร่านและตุรกี
เศรษฐกิจ

อุตสาหกรรม อุตสาหกรรมเพชรเจียระไน อิเล็กทรอนิกส์ เครื่องจักร อาหารสำเร็จรูป
ทรัพยากรธรรมชาติ ทองแดง อะลูมิเนียม
ตลาดนำเข้าที่สำคัญ รัสเซีย เบลเยียม สหรัฐ อิสราเอล อิหร่าน
ตลาดส่งออกที่สำคัญ เบลเยี่ยม สหราชอาณาจักร อิสราเอล รัสเซีย อิหร่าน
สินค้านำเข้าที่สำคัญ ก๊าซธรรมชาติ ยาสูบ อาหาร เพชร ปิโตรเลียม
สินค้าออกที่สำคัญ เพชร แร่ธาตุ อาหาร พลังงาน (2547)
ข้อมูล

บทความนี้รวมข้อความจากงานที่มีเนื้อหาเสรี (free content)  ลิขสิทธิ์ภายใต้ CC-BY-SA IGO 3.0 ข้อความนำมาจาก UNESCO Science Report: towards 2030, 324–26, UNESCO, UNESCO Publishing.
แหล่งข้อมูลอื่น

Electronic Government of Armenia
The Armenian Church เก็บถาวร 2018-11-20 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Hayastan All Armenian Fund
ประเทศอาร์มีเนีย ที่เอกซ์ (ทวิตเตอร์)
Armenia. The World Factbook. Central Intelligence Agency.
ประเทศอาร์มีเนีย ที่เว็บไซต์ Curlie
Armenia profile from the BBC News
Wikimedia Atlas of Armenia
Key Development Forecasts for Armenia from International Futures
Armeniapedia.org
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  FAST  ISNI  VIAF  เวิลด์แคต 
ประจำชาติ:  สเปน  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  สวีเดน  ญี่ปุ่น  เช็กเกีย 
ภูมิศาสตร์:  มิวสิกเบรนซ์ พื้นที่ 
ประชาชน:  Trove  รัฐสภาสหราชอาณาจักร 
อื่น ๆ:  สารานุกรมของยูเครนสมัยใหม่  พจนานุกรมประวัติศาสตร์ของสวิสเซอร์แลนด์  NARA  IdRef 
แผนที่สมัยราชอาณาจักรอาร์มีเนีย
ภูมิประเทศอาร์มีเนีย
ละครอาร์มีเนีย
สมาพันธรัฐไอร์แลนด์

ธงของฝ่ายสมาพันธรัฐซึ่งจำลองขึ้นใหม่ ณ คฤหาสน์รอท คิลล์เคนนี แสดงถึงการการสวมมงกุฎพระนางมารีย์เป็นราชินีแห่งสวรรค์โดยพระตรีเอกภาพ ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของนิกายคาทอลิกอย่างชัดเจน
สมาพันธรัฐไอร์แลนด์ (ละติน: Hiberni Unanimes อังกฤษ: Confederate Ireland หรือ Union of the Irish) เป็นช่วงเวลาที่ชาวไอริชซึ่งนับถือนิกายคาทอลิก ได้ปกครองตนเองระหว่าง ค.ศ. 1642 ถึง ค.ศ. 1649 ระหว่างสงครามสิบเอ็ดปี ในช่วงนี้ สองในสามของไอร์แลนด์ถูกปกครองโดย สมาพันธรัฐคาทอลิกไอร์แลนด์ (อังกฤษ: Irish Catholic Confederation ไอริช: Cónaidhm Chaitliceach na hÉireann) หรือรู้จักกันอีกชื่อหนึ่งว่า สมาพันธรัฐคิลล์เคนนี (อังกฤษ: Confederation of Kilkenny) เพราะสมาพันธรัฐมีเมืองหลวงอยู่ที่คิลล์เคนนี สมาพันธรัฐถูกก่อตั้งขึ้นโดยกลุ่มขุนนาง เจ้าที่ดิน นักบวช และผู้นำทางทหารชาวไอริชที่นับถือนิกายคาทอลิก ภายหลังกบฎไอร์แลนด์ ค.ศ. 1641 ซึ่งมีทั้งผู้ที่เป็นชาวเกลล์และชาวแองโกล–นอร์มัน กลุ่มคนเหล่านี้ต้องการยุติความเกลียดชังนิกายคาทอลิกในราชอาณาจักรไอร์แลนด์ สิทธิ์การปกครองตนเองที่มากขึ้น และบางส่วนต้องการย้อนกลับผลลัพธ์ของการตั้งนิคมของชาวอังกฤษและสกอตในไอร์แลนด์ สมาชิกสมาพันธ์ส่วนใหญ่สวามิภักดิ์ต่อพระเจ้าชาลส์ที่ 1 แห่งอังกฤษ ด้วยเชื่อว่าพวกตนจะบรรลุข้อตกลงกับทางราชสำนักได้โดยการช่วยปราบปรามปรปักษ์ของพระองค์ในสงครามสามอาณาจักร สถาบันการปกครองของสมาพันธรัฐประกอบไปด้วยฝ่ายนิติบัญญัติ คือ "สมัชชาใหญ่" (General Assembly) ฝ่ายบริหาร คือ "อภิสภา" (Supreme Council) และฝ่ายทหารหรือกองทัพ สมาพันธ์สามารถผลิตเหรียญกษาปณ์ จัดเก็บภาษี และมีโรงพิมพ์เป็นของตนเอง เอกอัครราชทูตของสมาพันธรัฐได้รับการรับรองจากฝรั่งเศส สเปนและรัฐสันตะปาปา ซึ่งเป็นผู้สนับสนุนฝ่ายสมาพันธรัฐด้านการเงินและอาวุธยุทโธปกรณ์
กองทัพของสมาพันธ์ต่อสู้กับทั้งฝ่ายนิยมกษัตริย์ ฝ่ายรัฐสภา ทหารอาสาชาวอัลสเตอร์โปรแตสเตนท์ และกองทัพของกลุ่มพันธสัญญาสกอต ซึ่งถูกส่งมายังอัลสเตอร์ กองกำลังเหล่านี้ยึดครองบริเวณเดอะเพล บางส่วนทางตะวันออกและทางเหนือของอัลสเตอร์ และอาณาเขตโดยรอบคอร์ก พระเจ้าชาลส์มีพระบรมราชานุญาตให้เปิดการเจรจาลับกับฝ่ายสมาพันธรัฐ ส่งผลให้เกิดการสงบศึกระหว่างสมาพันธรัฐกับฝ่ายนิยมกษัตริย์ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1643 และการเจรจาเพิ่มเติม ซึ่งไม่ประสบความสำเร็จ ใน ค.ศ. 1644 กองกำลังทหารของสมาพันธรัฐได้ขึ้นฝั่งที่สกอตแลนด์เพื่อช่วยสนับสนุนฝ่ายนิยมกษัตริย์ ขณะเดียวกันสมาพันธรัฐก็ยังรบกับฝ่ายรัฐสภาในไอร์แลนด์อย่างต่อเนื่อง และยังสามารถเอาชนะกลุ่มพันธสัญญาสกอตได้อย่างเด็ดขาดที่ยุทธการที่เบนเบอ เมื่อมาถึง ค.ศ. 1647 สมาพันธรัฐก็เริ่มเพลี่ยงพล้ำให้แก่ฝ่ายรัฐสภา เช่นการรบที่ดุนแกนฮิลล์ คาเซล และคน็อกนาส ซึ่งเป็นปัจจัยหนึ่งที่ทำให้สมาพันธรัฐยอมร่วมมือกับฝ่ายนิยมกษัตริย์ ความร่วมมือดังกล่าวก่อให้เกิดความแตกแยกภายในสมาพันธรัฐ และทำให้การป้องกันการรุกรานจากฝ่ายรัฐสภาล่าช้าลงเช่นกัน ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1649 กองทัพตัวแบบใหม่ซึ่งนำโดยโอลิเวอร์ ครอมเวลล์ได้เข้ารุกรานไอร์แลนด์ เมื่อถึงเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1652 ครอมเวลล์ก็สามารถตีกองทัพผสมของฝ่ายนิยมกษัตริย์–สมาพันธรัฐแตกพ่ายไป แม้ทหารของสมาพันธรัฐจะทำรบต่อไปในรูปแบบการสงครามกองโจรเป็นเวลาอีกหลายปีก็ตาม
การก่อตั้ง

สมาพันธรัฐคาทอลิกไอร์แลนด์ก่อตั้งขึ้นภายหลังกบฎไอร์แลนด์ ค.ศ. 1641 เพื่อควบคุมการลุกฮือของมวลชน และเป็นศูนย์รวมตัวของชาวไอริชที่นับถือนิกายคาทอลิกเพื่อขับไล่กองทัพอังกฤษและสกอตแลนด์ที่ยังคงเหลืออยู่ในไอร์แลนด์ ชาวคาทอลิกไอริชหวังว่าการทำเช่นนี้จะสามารถช่วยต้านการรุกรานระลอกใหม่จากกองทัพอังกฤษหรือสกอตแลนด์ได้
ความคิดริเริ่มในการก่อตั้งสมาพันธรัฐมาจากบิชอปนิโคลัส เฟรนช์ และทนายความนามนิโคลัส พลังเก็ต ทั้งสองนำแนวคิดดังกล่าวไปเสนอให้แก่เหล่าขุนนางคาทอลิกไอริช เช่น ไวเคานต์กอร์แมนสตัน ไวเคานต์เมาท์การ์เร็ต ไวเคานต์มัสเคอร์รี และบารอนแห่งนาวาน โดยขุนนางเหล่านี้จะต้องส่งมอบไพร่พลของตนให้แก่รัฐบาลสหพันธ์ และทำหน้าที่โน้มน้าวกบฏกลุ่มอื่น ๆ ให้เข้าร่วมด้วย จุดประสงค์ของสมาพันธรัฐค่อนข้างคล้ายคลึงกับคำประกาศดุนแกนนอน ซึ่งออกในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1641 ของเซอร์เฟลิม โอนีลล์ ผู้นำการกบฎในช่วงแรกที่อัลสเตอร์
ในวันที่ 17 มีนาคม ค.ศ. 1642 ขุนนางเหล่านั้นได้ร่วมกันลงนามใน "ข้อประท้วงคาทอลิก" (Catholic Remonstrance) ที่ทริม ซึ่งถูกส่งไปให้พระเจ้าชาลส์ทอดพระเนตร ต่อมาในวันที่ 22 ของเดือนเดียวกัน สมาชิกส่วนใหญ่ของสภาสงฆ์ซึ่งจัดขึ้นใกล้กับเมืองเคลล์ อันมีฮิวจ์ โอเรลลี อาร์ชบิชอปแห่งอาร์มาเป็นประธาน ได้ลงมติว่าการกบฎเป็นสงครามอันชอบธรรม
วันที่ 10 พฤษภาคม ค.ศ. 1642 บรรดานักบวชคาทอลิกได้จัดสภาสงฆ์  ขึ้นอีกครั้งที่คิลล์เคนนี โดยมีเหล่าอาร์ชบิชอปแห่งอาร์มา คาเซลและทูม บิชอปสิบเอ็ดองค์หรือผู้แทน และผู้ดำรงตำแหน่งอื่น ๆ เข้าร่วม พวกเขาร่วมกันร่างคำปฏิญาณความร่วมมือสมาพันธรัฐ และเรียกร้องให้ชาวคาทอลิกในไอร์แลนด์เข้าสาบานตนกับคำปฏิญาณดังกล่าว ผู้เข้าปฏิญาณตนจะต้องถวายสัตย์แก่พระเจ้าชาลส์ที่ 1 และสาบานว่าจะเชื่อฟังคำสั่งและโองการซึ่งร่างโดย "อภิสภาสมาพันธรัฐคาทอลิก" (Supreme Council of the Confederate Catholics) กองกำลังกบฎจึงกลายมาเป็นที่รู้จักในนาม "พวกสมาพันธรัฐ" (Confederates) การประชุมดังกล่าวยังคงยืนยันว่าการกบฎเป็น "สงครามอันชอบธรรม" นอกจากนี้ยังมีการร่างโครงสร้างสำหรับสภาท้องถิ่น (ซึ่งมีนักบวชและขุนนางเป็นสมาชิก) ของแต่ละมณฑล ซึ่งจะอยู่ภายใต้สภาแห่งชาติที่ถืออำนาจบริหารทั้งเกาะไอร์แลนด์อีกต่อหนึ่ง ที่ประชุมยังให้คำมั่นว่าจะลงโทษเหล่าทหารที่เคยก่ออาชญากรรมสงคราม และจะทำการบัพพาชนียกรรมชาวคาทอลิกที่เป็นศัตรูกับสมาพันธรัฐ สภาสงฆ์ยังได้ทำการส่งผู้แทนไปยังฝรั่งเศส สเปน และอิตาลี เพื่อหาผู้สนับสนุน เงินทุน อาวุธยุทโธปกรณ์ และเพื่อชักชวนชาวไอริชที่รับราชการในต่างประเทศให้เข้าร่วม ไวเคานต์เมาท์การ์เร็ตได้รับการแต่งตั้งให้เป็นประธานอภิสภา และมีการกำหนดวันประชุมสมัชชาสมาพันธรัฐเป็นเดือนตุลาคมของปีเดียวกัน
การก่อตั้ง > การประชุมสมัชชาสมาพันธรัฐครั้งแรก

การประชุมสมัชชาสมาพันธรัฐครั้งแรกถูกจัดขึ้นที่คิลล์เคนนีในวันที่ 24 ตุลาคม ค.ศ. 1642 โดยเป็นการตั้งรัฐบาลชั่วคราว ตัวสมัชชาเองนั้นนับได้ว่าเป็นรัฐสภาโดยพฤตินัย ผู้เข้าร่วมการประชุมครั้งแรกแบ่งออกเป็นขุนนางฝ่ายอาณาจักร 14 คน และ ขุนนางฝ่ายศาสนจักร จำนวน 11 คน ซึ่งเป็นสมาชิกของรัฐสภาไอร์แลนด์ รวมถึงสมาชิกสภาสามัญชนอีก 226 คนด้วยเช่นกัน ธรรมนูญของสมาพันธรัฐถูกร่างขึ้นโดยแพททริก ดิอาร์ซี นักกฎหมายชาวกอลเวย์ สมาชิกสมัชชายังมีมติเห็นชอบให้แต่ละเทศมณฑลมีสภาท้องถิ่นเป็นของตัวเอง ซึ่งจะอยู่ภายใต้การดูแลของสภามณฑลอันประกอบด้วยผู้แทนจากแต่ละเทศมณฑลอย่างละสองคน โดยสมัชชาได้สรุปว่า "ให้ใช้ระบอบดังกล่าวเป็นแบบอย่างของการปกครอง" ("To be observed as the model of their government")
ที่ประชุมสมัชชาได้ทำการเลือกสมาชิกฝ่ายบริหารชื่อว่า "อภิสภา" ใน หรือประมาณวันที่ 14 พฤศจิกายน อภิสภาชุดแรกมีสมาชิกทั้งสิ้น 24 คน โดยในจำนวนนี้ จะต้องมี 12 คนคอยประจำอยู่ที่คิลล์เคนนี หรือเมืองอื่น ๆ ตามแต่เห็นสมควร
สมาชิกอภิสภาชุดแรก มีรายชื่อดังต่อไปนี้:
| ไลนสเตอร์ | อัลสเตอร์ | คอนนักค์ | มุนสเตอร์ |
| --- | --- | --- | --- |
| ทอมัส เฟลมมิง อาร์ชบิชอปแห่งดับลิน | ฮิวจ์ โอเรลลี อาร์ชบิชอปแห่งอาร์มา | มาลาเซียส โอควีลีย์ อาร์ชบิชอปแห่งทูม | มัวริซ เดอ รอยซ์ ไวเคานต์รอยซ์แห่งเฟอร์มอย |
| ไวเคานต์กอร์แมนสตัน | เฮอร์เบอ แมกมาฮอน บิชอปแห่งดาวน์ | ไมล์ บรูก ไวเคานต์ที่ 2 แห่งเมโย | ดาเนียล โอไบรอัน ไวเคานต์ที่ 1 แห่งแคลร์ |
| ไวเคานต์เมาท์การ์เร็ต | ฟิลิป โอไรลีย์ | จอหน์ เดอ เบิร์ก บิชอปแห่งคล็อนเฟิร์ต | เอ็ดมันด์ ฟิตซ์มัวริซ |
| นิโคลัส พลังเก็ต | นายพันไบรอัน แมกมาฮอน | เซอร์ลูคัส ดิเลียน | นายแพทย์ฟันเนล |
| ริชาร์ด เบลล์ลิง | เฮอร์เบอ มาเจนนิส | เจฟฟรีย์ บราวน์ | โรเบิร์ต แลมเบิร์ต |
| เจมส์ คูแซค | ตูลงก์ โอนีลล์ | แพททริก ดิอาร์ซี | จอร์จ คอมยิน |
เจมส์ ทูแซต เอิรล์ที่ 3 แห่งคาสเซิลฮาเวน (James Tuchet, 3rd Earl of Castlehaven) ทำหน้าที่เป็นผู้แทนพระองค์และเป็นสมาชิกลำดับสุดท้ายของอภิสภา
อภิสภามีอำนาจเหนือบรรดาแม่ทัพ นายทหารและข้าราชการพลเรือน สิ่งแรกที่สมาชิกอภิสภาทำคือการแต่งตั้งผู้บังคับบัญชาทหารของสมาพันธรัฐ: โอเวน โร โอนีลล์ (Owen Roe O'Neill) คุมกองทัพอัลสเตอร์ ทอมัส เพรสตัน (Thomas Preston) คุมกองทัพไลนสเตอร์ การ์เร็ต แบร์รี (Garret Barry) คุมกองทัพมุนสเตอร์ และจอหน์ เบิร์ก (John Burke) คุมกองทัพคอนนักค์ อูลริค เบิร์ก มาร์ควิสที่ 1 แห่งแคลนริคาร์เด (Ulick Burke, 1st Marquess of Clanricarde) ได้รับการเสนอชื่อเป็นผู้บัญชาการทหารสูงสุด เนื่องจากที่ประชุมเชื่อว่าเขาอาจจะเข้าร่วมกับทางสมาพันธ์ในภายหลัง อภิสภายังได้ออกคำสั่งให้รวบรวมเงินจำนวน 30,000 ปอนด์และเกณฑ์ไพร่พลจำนวน 31,700 นายในเขตมณฑลไลนสเตอร์ ซึ่งจะถูกส่งเข้ารับการฝึกโดยทันที
นอกจากนี้อภิสภายังได้จัดทำตราเอกของตนขึ้นด้วย โดยมีนิยามทางมุทราศาสตร์ดังนี้: "ผิวตราเป็นทรงกลม ตรงกึ่งกลางตรามีไม้กางเขน ประดิษฐานบนพระหฤทัยศักดิ์สิทธิ์ เหนือยอดไม้กางเขนประดับด้วยนกพิราบกางปีก ทางซ้ายและขวาของไม้กางเขนมีพิณฮาร์ปและมงกุฎวางเคียง" พร้อมคำขวัญบนผิวตราว่า เพื่อพระผู้เป็นเจ้า องค์กษัตริย์ และบ้านเมือง ไอร์แลนด์จงสามัคคีกัน (Pro Deo, Rege, et Patria, Hiberni Unanimes)
กรมคลัง (National Treasury) โรงผลิตเหรียญกษาปณ์ และโรงพิมพ์สำหรับใช้ตีพิมพ์ประกาศจากทางสมาพันธรัฐ ได้รับการจัดตั้งขึ้นในคิลล์เคนนี เมืองหลวงของสมาพันธรัฐ สมัชชาใหญ่ชุดแรกอยู่ในวาระประชุมจนถึงวันที่ 9 มกราคม ค.ศ. 1643