วิศวกรรมอุตสาหการ

วิศวกรรมอุตสาหการ (อังกฤษ: Industrial Engineering) เป็นวิศวกรรมศาสตร์สาขาที่เกี่ยวกับการออกแบบ พัฒนา วางแผน ควบคุม การวิจัยดำเนินงาน จัดการและประเมินผล ระบบ โดยรวม ซึ่งครอบคลุมปัจจัยทุก ๆ ด้านทั้ง บุคคล สารสนเทศ อุปกรณ์ พลังงาน วัสดุ สถานที่ เวลา รวมไปถึง การเงิน
วิศวกรรมอุตสาหการเป็นงานทางด้านการประยุกต์ที่เกี่ยวกับการวิจัยดำเนินงาน ทรัพยากรต่าง ๆ และปฏิสัมพันธ์ระหว่างการดำเนินงานและทรัพยากร เพื่อบรรลุจุดประสงค์การดำเนินงาน ด้วยทรัพยากรที่มีอยู่ อย่างมีประสิทธิภาพ โดยใช้หลักการและวิธีการทางด้านการวิเคราะห์และสังเคราะห์ทางวิศวกรรม รวมถึงคณิตศาสตร์ สถิติ ฟิสิกส์ การตลาด การบริหารการจัดการ สารสนเทศ เศรษฐศาสตร์ และ สังคมศาสตร์ จิตวิทยา
งานของวิศวกรอุตสาหการ จะเกี่ยวกับ การควบคุมคุณภาพ การประกันคุณภาพ การลดเวลาการปฏิบัติงาน ค่าใช้จ่าย วัสดุ พลังงาน และทรัพยากรอื่น ๆ รวมไปถึงงานแก้ไขและป้องกันปัญหา ของ กระบวนการผลิต หรือ การดำเนินงาน เพื่อให้ผลลัพธ์อยู่ในระดับที่ต้องการ โดยหากลวิธีต่าง ๆ ในการควบคุม พัฒนา ปรับปรุง แก้ไข เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานให้คุ้มค่าที่สุด
ขณะที่วิศวกรรมสาขาอื่นจะเกี่ยวกับทักษะเฉพาะทาง วิศวกรรมอุตสาหการจะถูกใช้อย่างกว้างขวางทั้งในงานการผลิตและงานอื่นหลาย ๆ ด้าน ทั้งทางอุตสาหกรรมตลอดจนงานบริหารการดำเนินการต่าง ๆ เช่น การจัดการรายได้ เช่น การจองที่นั่งของสายการบิน การจัดการคิวหรือลำดับการบริการของสวนสนุก การวางระเบียบการปฏิบัติงานในห้องปฏิบัติการที่มีขั้นตอนซับซ้อน การบริหารห่วงโซ่อุปทาน การจัดการคลังพัสดุ การบริหารการขนส่งและการกระจายสินค้า ดำเนินการและตรวจสอบการควบคุมคุณภาพการผลิต การปรับปรุงประสิทธิภาพหรือวิธีการปฏิบัติงานในโรงงานเพื่อให้ลดค่าใช้จ่ายที่ไม่จำเป็นและคุณภาพที่สม่ำเสมอของสินค้าโดยการลด ของเสียทั้ง 7 เช่น การรอคอย การผลิตที่เกินความจำเป็น รวมไปถึงการศึกษาความเป็นไปได้ของโครงการใหม่ ๆ การวิเคราะห์จุดคุ้มทุน อัตราการคืนทุน
ถึงแม้คำว่า “วิศวกรรมอุตสาหการ” จะถูกใช้เพื่อสื่อถึงงานทางด้านการผลิตในโรงงาน แต่ในปัจจุบันขอบข่ายของงานได้ครอบคลุมไปถึงงานด้านอื่นรวมถึง ธุรกิจการให้บริการ
สาขาอื่น ๆ ที่ใกล้เคียงกับวิศวกรรมอุตสาหการได้แก่ การวิจัยดำเนินงาน การบริการการจัดการ วิศวกรรมระบบ วิศวกรรมการผลิต วิศวกรรมคุณภาพ การยศาสตร์ วิศวกรรมการบำรุงรักษา วิทยาการบริหารจัดการ วิศวกรรมความปลอดภัย การจัดการวิศวกรรม วิศวกรรมการจัดการและโลจิสติกส์
| ด ค กสาขาวิชาสำคัญด้านเทคโนโลยี |
| --- | --- |
วิทยาศาสตร์ประยุกต์:  เทคโนโลยีการสะสมพลังงาน  เทคโนโลยีการเกษตร  เทคโนโลยีคอมพิวเตอร์  เทคโนโลยีนิวเคลียร์  เทคโนโลยีสิ่งแวดล้อม  นาโนเทคโนโลยี  การประมงศาสตร์  ปัญญาประดิษฐ์  พลังงาน  ฟิสิกส์วิศวกรรม  พันธุวิศวกรรม  ไมโครเทคโนโลยี  วัสดุศาสตร์  วิศวกรรมเซรามิก  วิศวกรรมทัศนศาสตร์  สัตวศาสตร์  อิเล็กทรอนิกส์  เครื่องมือวัด 
สารสนเทศ และ การสื่อสาร:  การรู้จำคำพูด  เทคโนโลยีดนตรี  เทคโนโลยีทางสายตา  เทคโนโลยีการสื่อสาร  เรขภาพ 
อุตสาหกรรม:  การก่อสร้าง  การเงินเชิงคอมพิวเตอร์  การทำเหมืองแร่  การประมง  การผลิต  เครื่องกล 
การทหาร:  เทคโนโลยีและอุปกรณ์การทหาร  นาวิกวิศวกรรม  อาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืน  ระเบิด 
คหกรรมศาสตร์:  เครื่องใช้ไฟฟ้า  เทคโนโลยีการศึกษา  เทคโนโลยีในบ้าน  เทคโนโลยีอาหาร 
วิศวกรรมศาสตร์:  วิศวกรรมชลประทาน  วิศวกรรมทางหลวง  วิศวกรรมต่อเรือ  วัสดุศาสตร์  วิศวกรรมก่อสร้าง  วิศวกรรมเกษตร  วิศวกรรมการเงิน  วิศวกรรมคอมพิวเตอร์  วิศวกรรมเคมี  วิศวกรรมเครื่องกล  วิศวกรรมโครงสร้าง  วิศวกรรมชีวเคมี  วิศวกรรมชีวเวช  วิศวกรรมชีวะ  วิศวกรรมซอฟต์แวร์  วิศวกรรมเซรามิก  วิศวกรรมนิวเคลียร์  วิศวกรรมเนื้อเยื่อ  วิศวกรรมประมง  วิศวกรรมปิโตรเลียม  วิศวกรรมไฟฟ้า  วิศวกรรมแมคคาทรอนิกส์  วิศวกรรมเหมืองแร่  วิศวกรรมโยธา  วิศวกรรมสำรวจ  วิศวกรรมระบบควบคุม  วิศวกรรมโลหการ  วิศวกรรมสถาปัตย์  วิศวกรรมสารสนเทศ  วิศวกรรมขนถ่ายวัสดุ  วิศวกรรมสิ่งแวดล้อม  วิศวกรรมสิ่งทอ  วิศวกรรมหลังการเก็บเกี่ยวและแปรสภาพ  วิศวกรรมการทำความเย็นและการปรับอากาศ  วิศวกรรมการบินและอวกาศยาน  วิศวกรรมอาหาร  วิศวกรรมอิเล็กทรอนิกส์  วิศวกรรมอุตสาหการ  อติสีตศาสตร์  วิศวกรรมการขนถ่ายวัสดุ  วิศวกรรมอัตโนมัติ  วิศวกรรมการวัดคุม  วิศวกรรมโทรคมนาคม  วิศวกรรมการขนส่ง  วิศวกรรมสื่อประสม 
สุขภาพ และ ความปลอดภัย:  เคมีสารสนเทศศาสตร์  ชีวสารสนเทศศาสตร์  เทคโนโลยีชีวภาพ  วิทยาศาสตร์สุขภาพ  วิศวกรรมความปลอดภัยด้านอัคคีภัย  วิศวกรรมความปลอดภัย  วิศวกรรมชีวการแพทย์  วิศวกรรมสุขาภิบาล 
การขนส่ง:  การขนส่ง  เครื่องยนต์  เทคโนโลยีอวกาศ  วิศวกรรมทางทะเล  วิศวกรรมการบินและอวกาศยาน  อวกาศยาน