stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
นิคม ไวยรัชพานิช
เครื่องราชอิสริยาภรณ์

พ.ศ. 2551 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นสูงสุด มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก (ม.ป.ช.)
พ.ศ. 2546 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นสูงสุด มหาวชิรมงกุฎ (ม.ว.ม.)
พ.ศ. 2548 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่สรรเสริญยิ่งดิเรกคุณาภรณ์ ชั้นที่ 6 เหรียญทองดิเรกคุณาภรณ์ (ร.ท.ภ.)
พ.ศ. 2544 –  เหรียญจักรพรรดิมาลา (ร.จ.พ.)
ชีน-กวะ

นะชีน-กวะ
ชีน-กวะ (พม่า: ရှင်ကွ, ออกเสียง: [ʃɪ̀ɰ̃ ɡwa̰]; แปลว่า นางขาโก่ง) เป็นหนึ่งในนะหลวง 37 ตนของพม่า เธอเป็นน้องสาวของมานดะเลโบ้ดอ ซึ่งเป็นหนึ่งในนะหลวง 37 ตนเช่นเดียวกัน และถูกสังหารร่วมกับพี่ชายของเธอเนื่องจากซ่อนพี่น้อง ชเวปยีนญีดอ และ ชเวปยีนนองดอ เป็นธิดาของพระเจ้าปัลลิกะระ อาจเป็นราชวงศ์ปาละแห่งเบงกอล
ชีนเนมิ

นะชีนเนมิ
ชีนเนมิ (พม่า: ရှင်နှဲမိ, ออกเสียง: [ʃɪ̀ɰ̃ n̥əmḭ]) หรือรู้จักในชื่อ มะเนกะเล่ (မနှဲကလေး, ออกเสียง: [ma̰ n̥ɛ́ ɡəlé]) หรือ ชีนมิเน (ရှင်မိနှဲ, ออกเสียง: [ʃɪ̀ɴ mḭ n̥ɛ́]) เป็นหนึ่งในนะหลวง 37 ตนของพม่า เธอคือบุตรสาวของโต้นปานละ และเสียชีวิตจากความโศกเศร้าหลังการเสียชีวิตของมารดา
มายดาริน

นักร้องหญิงชาวไทย
นักดนตรี
ณัชชา พงศ์สุปาณี (เกิด 17 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2539) ชื่อเล่น มาย รู้จักกันดีในชื่อ MindaRyn เป็นยูทูบเบอร์และนักร้องหญิงชาวไทย สังกัดโยชิโมโต้ เอ็นเทอร์เทนเมนท์ และเซ็นสัญญากับแลนติส หลังเริ่มได้รับความสนใจจากการที่เธอคัฟเวอร์เพลงธีมอนิเมะบนยูทูบ เธอได้เปิดตัวในฐานะศิลปินเดี่ยวด้วยการเปิดตัวซิงเกิลแรกชื่อ "Blue Rose Knows" ในปี พ.ศ. 2563 ซึ่งเป็นเพลงประกอบเพลงปิดในซีรีส์อนิเมะโทรทัศน์เรื่องเพราะพระเจ้าเลือกเลยได้เกิดใหม่มาเลี้ยงสไลม์ในต่างโลก
ประวัติ

มายมีความสนใจในอนิเมะ เพลงญี่ปุ่น ตั้งแต่เด็ก ฟังเพลงวงเอกซ์เจแปน ดูการ์ตูนญี่ปุ่นเรื่องโดราเอมอน โปเกมอน และดิจิตอลมอนสเตอร์ ทางโทรทัศน์ เธอจบคณะวิศวกรรมศาสตร์ที่มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ต่อมาเธอได้ฝึกงาน 7 เดือนที่บริษัทนิมเบิลในช่วงปีสุดท้าย
ในปี พ.ศ. 2558 มายเริ่มทำช่องยูทูบคัฟเวอร์เพลงญี่ปุ่นและอนิเมะเรื่องต่าง ๆ เธอได้รับความสนใจจากค่ายเพลงญี่ปุ่นแลนติส ซึ่งต่อมาได้เซ็นสัญญากับเธอ
ในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2563 เธอได้เปิดตัวในฐานะศิลปินเดี่ยวด้วยการเปิดตัวซิงเกิลแรกชื่อ "Blue Rose Knows" วางจำหน่ายเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน พ.ศ. 2563 ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงปิดอนิเมะเรื่องเพราะพระเจ้าเลือกเลยได้เกิดใหม่มาเลี้ยงสไลม์ในต่างโลก พร้อมกับคัฟเวอร์เพลง "Sincerely" ฉบับภาษาอังกฤษของ True ซิงเกิลที่ 2 ชื่อ "Like Flames" วางจำหน่ายเมื่อวันที่ 25 สิงหาคม พ.ศ. 2564 ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องเกิดใหม่ทั้งทีก็เป็นสไลม์ไปซะแล้ว ในฤดูกาลที่ 2 ซิงเกิลที่ 3 ชื่อ "Shine!" วางจำหน่ายเมื่อวันที่ 1 ธันวาคม พ.ศ. 2564 ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงปิดอนิเมะเรื่องซาคุกัน ซิงเกิลที่ 4 ชื่อ "Daylight" วางจำหน่ายเมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2565 ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องอาชีพกระจอกแล้วทำไม ยังไงข้าก็เทพ ในฤดูกาลที่ 2 ซิงเกิลที่ 5 ชื่อ "Way to go" วางจำหน่ายเมื่อวันที่ 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566 ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องเพราะพระเจ้าเลือกเลยได้เกิดใหม่มาเลี้ยงสไลม์ในต่างโลก ในฤดูกาลที่ 2 และซิงเกิลที่ 6 ชื่อ "SURVIVE" วางจำหน่ายเมื่อวันที่ 24 พฤษภาคม พ.ศ. 2566 ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องเรเลียนา พระเอกของฉันเป็นท่านดยุก
ผลงาน > ซิงเกิล

| ชื่อ | รายละเอียดซิงเกิล> วางจำหน่าย | รายละเอียดซิงเกิล> ค่าย | รายละเอียดซิงเกิล> รูปแบบ | อันดับสูงสุด> JPN | หมายเหตุ | อัลบั้ม |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| "Blue Rose Knows" | 18 พฤศจิกายน พ.ศ. 2563 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | 85 | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงปิดอนิเมะเรื่องเพราะพระเจ้าเลือกเลยได้เกิดใหม่มาเลี้ยงสไลม์ในต่างโลก | My Journey |
| "Like Flames" | 25 สิงหาคม พ.ศ. 2564 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | 45 | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องเกิดใหม่ทั้งทีก็เป็นสไลม์ไปซะแล้ว ในฤดูกาลที่ 2 | My Journey |
| "Shine!" | 1 ธันวาคม พ.ศ. 2564 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | 166 | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงปิดอนิเมะเรื่องซาคุกัน | My Journey |
| "Daylight" | 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2565 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | 96 | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องอาชีพกระจอกแล้วทำไม ยังไงข้าก็เทพ ในฤดูกาลที่ 2 | My Journey |
| "Way to go" | 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | N/A | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องเพราะพระเจ้าเลือกเลยได้เกิดใหม่มาเลี้ยงสไลม์ในต่างโลก ในฤดูกาลที่ 2 | My Journey |
| "Survive" | 24 พฤษภาคม พ.ศ. 2566 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | N/A | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่องเรเลียนา พระเอกของฉันเป็นท่านดยุก | ซิงเกิลไม่มีอัลบั้ม |
| "BLACK STAR" | 27 กรกฎาคม พ.ศ. 2566 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | N/A | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงปิดละครโทรทัศน์ชุดโทคุซัทสึเรื่อง อุลตร้าแมนเบลซาร์ | ซิงเกิลไม่มีอัลบั้ม |
| "Shiny Girl" | 22 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | N/A | ใช้เป็นเพลงประกอบเพลงเปิดอนิเมะเรื่อง ฮีโร่ขี้อาย หัวใจไฟเตอร์ | ซิงเกิลไม่มีอัลบั้ม |
ผลงาน > อัลบั้ม

| ชื่อ | รายละเอียดอัลบั้ม> วางจำหน่าย | รายละเอียดอัลบั้ม> ค่าย | รายละเอียดอัลบั้ม> รูปแบบ | อันดับสูงสุด> JPN | อ้างอิง |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| "My Journey" | 21 ธันวาคม พ.ศ. 2565 | แลนติส | แผ่นซีดี สตรีมมิ่ง | N/A |  |
ผลงาน > งานพากย์

ดิจิมอนแอดเวนเจอร์ Last Evolution คิซึนะ พากย์เสียง ยางามิ ฮิคาริ
ยอดนักสืบจิ๋วโคนัน: เจ้าสาวฮาโลวีน พากย์เสียง เอเรนิก้า ลาฟเรนติเอว่า
ดิจิมอนแอดเวนเจอร์ 02 เดอะ บีกินนิ่ง พากย์เสียง ยางามิ ฮิคาริ
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ (ในภาษาญี่ปุ่น)
หน้าทางการที่แลนติส (ในภาษาญี่ปุ่น)
มายดาริน ที่ยูทูบ
มายดาริน ที่เฟซบุ๊ก
มายดาริน ที่อินสตาแกรม
มายดาริน ที่เอกซ์ (ทวิตเตอร์)
มายดาริน ที่ติ๊กต็อก
ผลงานเพลงที่ VGMdb
มายดาริน  ที่เครือข่ายข่าวอนิเมะ
นัตยา ทองเสน

| นัตยา ทองเสน |
| --- | --- |
เกิด: 4 ตุลาคม พ.ศ. 2540 (27 ปี) จังหวัดภูเก็ต ประเทศไทย
ส่วนสูง: 1.75 เมตร (5 ฟุต 9 นิ้ว) 
มารดา: นงนุช ทองเสน
การศึกษา: มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา
อาชีพ: นักแสดง นางแบบ พิธีกร ยูทูบเบอร์
ปีที่แสดง: พ.ศ. 2560–ปัจจุบัน
ผลงานเด่น: เดอะเฟซไทยแลนด์ ซีซัน 3  ดอกแก้ว/กาหลง –  ดอกแก้วกาหลง  อนงค์ – เรือนเบญจพิษ  หมออ้อม – ภาตุฆาต  มณีวัน/ใยไหม – อสรพิษ  เบล – ห้องสุดท้ายหมายเลข 6  แพรว – สุภาพบุรุษสุดซอย  อากาศ – ใต้หล้า
สังกัด: เดอะ วัน เอ็นเตอร์ไพรส์ (2560–ปัจจุบัน)
นัตยา ทองเสน ชื่อเล่น เพลงขวัญ เป็นนักแสดงและนางแบบหญิงชาวไทย สังกัดเดอะ วัน เอ็นเตอร์ไพรส์
ประวัติ

นัตยา ทองเสน เกิดเมื่อวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ. 2540 ที่ตำบลตลาดเหนือ อำเภอเมืองภูเก็ต จังหวัดภูเก็ต เป็นบุตรของนางนงนุช ทองเสน จบการศึกษาระดับชั้นมัธยมศึกษาจากโรงเรียนเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ ภูเก็ต สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีจากคณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา สาขาบริหารธุรกิจ เอกการบริหารทรัพยากรมนุษย์
ประวัติ > การทำงานในวงการบันเทิง

ในปี พ.ศ. 2560 นัตยาได้เข้าร่วมประกวดในรายการ เดอะเฟซไทยแลนด์ ซีซัน 3 ซึ่งเป็นลูกทีมของ ลูกเกด เมทินี กิ่งโพยม ได้รับตำแหน่งรองชนะเลิศ ต่อมาได้เข้ามาอยู่ในกลุ่มนักแสดงรุ่นใหม่ของช่องวัน 31 ผลงานละครเรื่องแรกคือ ดอกแก้วกาหลง ในบทบาท ดอกแก้ว/กาหลง แสดงคู่กับ นรภัทร วิไลพันธุ์ และมีผลงานที่ทำให้เป็นที่รู้จักมากขึ้น ในปี พ.ศ. 2561 คือละครย้อนยุคเรื่อง เรือนเบญจพิษ ในบทบาท อนงค์ แสดงคู่กับ กรณ์ ศิริสรณ์  และ วิมานจอเงิน ในบทบาท นุสรา แสดงคู่กับ เจษฎ์พิพัฒ ติละพรพัฒน์ ในปี พ.ศ. 2562 นัตยาได้รับโอกาสให้ร่วมงานในละครฟอร์มยักษ์เรื่อง ภาตุฆาต รับบทเป็น หมออ้อม แสดงคู่กับ ภรภัทร ศรีขจรเดชา ในปี พ.ศ. 2563 มีผลงานละครเรื่อง อสรพิษ รับบทเป็น มณีวัน/ใยไหม แสดงคู่กับ นรภัทร วิไลพันธุ์
ต่อมา ปี พ.ศ. 2564 นัตยาได้แสดงละครเรื่อง ห้องสุดท้ายหมายเลข 6 จากค่ายพอดีคำ โดยเรื่องนี้ได้พลิกบทบาทรับบทร้ายครั้งแรก โดยรับบทเป็น เบล วิญญาณสาวผู้อาฆาต
ผลงาน > ละครโทรทัศน์

ละครโทรทัศน์ทั้งหมดด้านล่างนี้ออกอากาศทางช่องวัน 31
ผลงาน > ซิตคอม

| ปี | เรื่อง | รับบทเป็น | ออกอากาศ | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2562–2565 | สุภาพบุรุษสุดซอย | พัชรา โพธิ์ตระกูล (แพรว) | ช่องวัน 31 | รับเชิญ |
ผลงาน > มิวสิควิดีโอ

| ปี | เพลง | ศิลปิน |
| --- | --- | --- |
| 2562 | เรื่องเดียวที่ถูก (เพลงประกอบละคร ภาตุฆาต) | เอ๊ะ จิรากร |
รางวัล

| ปี | รางวัล | สาขา | เสนอชื่อเข้าชิง | ผล |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2565 | Kazz Awards 2022 | รางวัลสาวปังแห่งปี 2022 | นัตยา ทองเสน | ชนะ |
แหล่งข้อมูลอื่น

นัตยา ทองเสน ที่อินสตาแกรม
นัตยา ทองเสน ที่เอกซ์ (ทวิตเตอร์)
| ด ค กเดอะเฟซไทยแลนด์ |
| --- | --- |
ซีซัน:  1  2  3  4  5 
มาสเตอร์ เมนเทอร์:  อารยา อินทรา (5)  พลพัฒน์ อัศวะประภา (5)  อจิรภา ไมซิงเกอร์ (5) 
เมนเทอร์:  เมทินี กิ่งโพยม (1–4)  เฌอมาลย์ บุญยศักดิ์ (1,4)  รฐา โพธิ์งาม (1)  น้ำทิพย์ จงรัชตวิบูลย์ (2–4)  คริส หอวัง (2–4)  มาช่า วัฒนพานิช (3)  ซอนย่า คูลลิ่ง (4)  ศรีริต้า เจนเซ่น (4)  โทนี่ รากแก่น (5)  มารีญา พูลเลิศลาภ (5)  วิรายา ภัทรโชคชัย (5)  อนุสิทธิ แสงนิ่มนวล (5) 
พิธีกร:  อัษฎา พานิชกุล (1)  ชานนท์ อักขระชาตะ (2–4)  อองตวน ปินโต (5) 
ผู้ชนะ:  อจิรภา ไมซิงเกอร์ (1)  กันติชา ชุมมะ (2)  ณัฐธยาน์ บุญชมไพศาล (3)  วิรายา ภัทรโชคชัย (4)  กุลชญา ตันศิริ (5) 
ผู้เข้าแข่งขันอื่น:  แอนโทเนีย โพซิ้ว  คารีสา สปริงเก็ตต์  ชญดา วิสุทธิปราณี  อารยะ ศุภฤกษ์  วรรณปิยะ ออมสินนพกุล  กิระนา จัสมิน ชูว์เทอร์  มาเรีย เฮิร์ชเลอร์  เทีย ทวีพาณิชย์พันธุ์  นัตยา ทองเสน  อาเธอร์ อภิชาติ กานโยซ์  ณิชาต์ เลิศพิทักษ์สินชัย [en] 
หน้าที่เกี่ยวข้อง:  เดอะเฟซ  เดอะเฟซไทยแลนด์  เดอะเฟซเมนไทยแลนด์
Estola grisescens

ชนิดของด้วง
| Estola grisescens |
| --- | --- |

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ 
โดเมน:: ยูแคริโอตา Eukaryota
อาณาจักร:: สัตว์ Animalia
ไฟลัม:: สัตว์ขาปล้อง Arthropod
ชั้น:: แมลง Insecta
อันดับ:: Coleoptera 
วงศ์:: Cerambycidae 
สกุล:: Estola  Breuning, 1940
สปีชีส์:: Estola grisescens
ชื่อทวินาม
Estola grisescens Breuning, 1940

Estola grisescens เป็นชนิดของด้วงในวงศ์ Cerambycidae ที่ได้รับการบรรยายโดย Stephan von Breuning ใน ค.ศ. 1940 ถือเป็นแมลงที่เป็นที่รู้จักจากบราซิล
ชีนมิเนาะ

| ชีนมิเนาะ  ရှင်မိနောက် |
| --- | --- |
นะหลวงอเนาะมิบะยา
พระมเหสีแห่งหงสาวดี
ดำรงพระยศ: ป. กรกฎาคม ค.ศ. 1408 – ป. ธันวาคม ค.ศ. 1421?
พระมเหสีวังตะวันตกแห่งอังวะ
ดำรงพระยศ: 25 พฤศจิกายน ค.ศ. 1400 – ป. กรกฎาคม ค.ศ. 1408
ก่อนหน้า: Saw Taw Oo
ถัดไป: พระนางชีนโบ่แม

ประสูติ: ค.ศ. 1374 โม่ญี่น
สวรรคต: ? หงสาวดี
คู่อภิเษก: พระเจ้าฝรั่งมังฆ้อง (ค.ศ. 1389–1408)   พระเจ้าราชาธิราช (ค.ศ. 1408–21)
พระราชบุตร: มังรายกะยอฉะวา   ซอ-ปยีจันทา   พระเจ้าฝรั่งมังศรี   พระเจ้ามังกะยอดิน
ราชวงศ์: โม่ญี่น
พระราชบิดา: Tho Ngan Bwa (Hsongamhpa)
ศาสนา: พุทธเถรวาท
ชีนมิเนาะ (พม่า: ရှင်မိနောက်, ออกเสียง: [ʃɪ̀ɰ̃ mḭ naʊʔ]) เป็นพระมเหสีหลักของพระเจ้าฝรั่งมังฆ้องแห่งอาณาจักรอังวะ ระหว่างปี ค.ศ. 1400 ถึง ค.ศ. 1407 เป็นพระราชมารดาของ มังรายกะยอฉะวา หนึ่งในแม่ทัพผู้โด่งดังที่สุดในประวัติศาสตร์พม่าพร้อมด้วยพระเจ้าฝรั่งมังศรี ชีนมิเนาะเป็นธิดาของเจ้าฟ้าเมืองโม่ญี่นแห่งรัฐฉาน พระนางอภิเษกกับพระเจ้าฝรั่งมังฆ้อง พระราชโอรสของพระเจ้าฝรั่งมังศรีชวา ในช่วงเวลาที่อังวะและโม่ญี่นมีความสัมพันธ์อันดีซึ่งหาได้ยากยิ่งใน ค.ศ. 1389 จาก ค.ศ. 1391 ถึง ค.ศ. 1395 พระนางให้กำเนิดพระราชโอรสสามองค์ได้แก่ มังรายกะยอฉะวา พระเจ้าฝรั่งมังศรี พระเจ้ามังกะยอดิน และพระราชธิดา ซอ-ปยีจันทา
ชีนมิเนาะขึ้นเป็นพระมเหสีแห่งอังวะ เมื่อวันที่ 25 พฤศจิกายน ค.ศ. 1400 หลังพระเจ้าฝรั่งมังฆ้องขึ้นครองบัลลังก์แห่งอังวะ อังวะในเวลานั้นกำลังต่อสู้กับอาณาจักรหงสาวดีทางตอนใต้ ในพฤษภาคม ค.ศ. 1408 พระเจ้าฝรั่งมังฆ้องได้รุกรานดินแดนหงสาวดีและไปถึงชานเมืองหงสาวดี ตามธรรมเนียมของสมัยนั้น พระนางร่วมเดินทางไปกับพระเจ้าฝรั่งมังฆ้องในระหว่างการออกรบ สามเดือนต่อมาราวเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 1408 กองทัพหงสาวดีได้โจมตีกลับและเอาชนะกองทัพอังวะได้อย่างราบคาบ ในระหว่างกระบวนการล่าถอยอันโกลาหล ชีนมิเนาะถูกกองทัพหงสาวดีจับตัวไป พระเจ้าราชาธิราชแห่งหงสาวดีได้สถาปนาพระนางขึ้นเป็นมเหสีของพระองค์ ซอ-ปยีจันทาพระราชธิดาของพระองค์ ซึ่งถูกกองทัพหงสาวดีจับตัวได้ที่ยะไข่ ก็ได้สถาปนาเป็นมเหสีของพระเจ้าราชาธิราชด้วยเช่นเดียวกัน
มังรายกะยอฉะวาไม่ยกโทษให้พระเจ้าราชาธิราชที่นำมารดาและน้องสาวของตนไปเป็นมเหสี พระองค์ตั้งใจที่จะเอาชนะพระเจ้าราชาธิราชในสงครามและเกือบทำสำเร็จ แต่ก็ไม่สามารถช่วยมารดาและน้องสาวได้ เพราะพระองค์สิ้นพระชนม์จากการบาดเจ็บในสนามรบเมื่อ มีนาคม ค.ศ. 1415
อเนาะมิบะยา

อเนาะมิบะยา (พม่า: အနောက်မိဘုရား, ออกเสียง: [ənaʊʔ mḭbəjá]; แปลว่า มเหสีตะวันตก) เป็นหนึ่งในนะหลวง 37 ตนของพม่า เธอคือชีนมิเนาะ พระเจ้าฝรั่งมังศรีพระราชโอรสของพระนางก็เป็นหนึ่งในนะหลวงเช่นเดียวกันในชื่อว่า อองปีนแลซีน-พยูชีน
พระนางสวรรคตจากอาการพระหทัยวายหลังตกพระทัยเมื่อเห็น มังกะยอฉะวา (อูมี่นจอ) อยู่บนหลังม้าวิเศษในทุ่งฝ้าย รูปลักษณ์นะของพระนางเป็นรูปนั่งบนแท่นดอกบัว มีเครื่องประดับศีรษะ และกำลังให้นมบุตร
บรรณานุกรม

Harvey, G. E. (1925). History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824. London: Frank Cass & Co. Ltd.
Kala, U (1720). Maha Yazawin (ภาษาBurmese). Vol. 1–3 (2006, 4th printing ed.). Yangon: Ya-Pyei Publishing.{{cite book}}:  CS1 maint: unrecognized language (ลิงก์)
Royal Historical Commission of Burma (1829–1832). Hmannan Yazawin (ภาษาBurmese). Vol. 1–3 (2003 ed.). Yangon: Ministry of Information, Myanmar.{{cite book}}:  CS1 maint: unrecognized language (ลิงก์)
Tun Aung Chain (2004). Selected Writings of Tun Aung Chain. Myanmar Historical Commission.
รายชื่อวัดในจังหวัดเชียงใหม่

รายชื่อวัดในจังหวัดเชียงใหม่ เรียงตามประเภทวัดและแยกตามอำเภอ
พระอารามหลวงในจังหวัดเชียงใหม่ > พระอารามหลวงมหานิกาย > พระอารามหลวงชั้นเอก

วัดพระสิงห์วรมหาวิหาร (ชนิดวรมหาวิหาร ) ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมืองเชียงใหม่
พระอารามหลวงในจังหวัดเชียงใหม่ > พระอารามหลวงมหานิกาย > พระอารามหลวงชั้นโท

วัดพระธาตุดอยสุเทพราชวรวิหาร (ชนิดราชวรวิหาร ) ตำบลสุเทพ อำเภอเมืองเชียงใหม่
พระอารามหลวงในจังหวัดเชียงใหม่ > พระอารามหลวงมหานิกาย > พระอารามหลวงชั้นตรี

วัดพระธาตุศรีจอมทองวรวิหาร (ชนิดวรวิหาร) ตำบลบ้านหลวง อำเภอจอมทอง
วัดเจ็ดยอด พระอารามหลวง (ชนิดสามัญ) ตำบลช้างเผือก อำเภอเมืองเชียงใหม่
วัดสวนดอก (ชนิดสามัญ ) ตำบลสุเทพ อำเภอเมืองเชียงใหม่
วัดศรีโสดา (ชนิดสามัญ ) ตำบลสุเทพ อำเภอเมืองเชียงใหม่
วัดท่าตอน (ชนิดสามัญ) ตำบลท่าตอน อำเภอแม่อาย
วัดพระธาตุดอยสะเก็ด (ชนิดสามัญ) ตำบลเชิงดอย อำเภอดอยสะเก็ด
พระอารามหลวงในจังหวัดเชียงใหม่ > พระอารามหลวงธรรมยุติกนิกาย

วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร (พระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดวรวิหาร ) ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมืองเชียงใหม่
วัดป่าดาราภิรมย์ (พระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ) ตำบลริมใต้ อำเภอแม่ริม
วัดราษฏร์ในจังหวัดเชียงใหม่ > อำเภอเมืองเชียงใหม่ > วัดราษฎร์มหานิกาย

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ตำบลช้างคลาน วัดชัยมงคล  วัดช่างฆ้อง  วัดบุพพาราม  วัดพันตอง  วัดมหาวัน  วัดลอยเคราะห์  วัดหัวฝาย  วัดอุปคุต ตำบลช้างเผือก วัดข่วงสิงห์  วัดเจ็ดยอด  วัดช่างเคี่ยน  วัดแม่หยวก  วัดข่วงสิงห์  วัดโชกุนสุวรรณาราม ตำบลช้างม่อย วัดชมพู  วัดชัยศรีภูมิ์  วัดเชตวัน  วัดป่าแพ่ง  วัดแสนฝาง  วัดหนองคำ  วัดอู่ทรายคำ ตำบลแม่เหียะ วัดต้นปิน  วัดตำหนัก  วัดท่าข้าม  วัดป่าชี  วัดพระธาตุดอยคำ  วัดสวนพริก  วัดอุโบสถ |  ตำบลท่าศาลา วัดดอนจั่น  วัดบวกครกหลวง  วัดศรีบัวเงิน  วัดมิ่งมงคลสันทราย​ดอนจั่น ตำบลป่าแดด วัดเกาะกลาง  วัดดอนชัย  วัดต้นตาลโตน  วัดท่าใหม่อิ  วัดป่าแดด  วัดป่าพร้าวนอก  วัดวังสิงห์คำ ตำบลป่าตัน วัดบ้านท่อ  วัดป่าตัน  วัดเมืองลัง ตำบลหายยา วัดดาวดึงษ์  วัดธาตุคำ  วัดนันทาราม  วัดพวกช้าง  วัดพวกเปีย  วัดยางกวง  วัดเมืองมาง  วัดศรีปิงเมือง  วัดศรีสุพรรณ  วัดหมื่นสาร  วัดป่าไม้ |  ตำบลพระสิงห์ วัดช่างแต้ม  วัดทรายมูลพม่า  วัดทรายมูลเมือง  วัดผ้าขาว  วัดพระเจ้าเม็งราย  วัดพวกแต้ม  วัดพวกหงษ์  วัดพันเตา  วัดพันแหวน  วัดพันอ้น  วัดฟ่อนสร้อย  วัดเมธัง  วัดศรีเกิด  วัดหมื่นเงินกอง  วัดหมื่นตูม  วัดเจ็ดลิน ตำบลฟ้าฮ่าม วัดขะจาว  วัดท่ากระดาษ  วัดฟ้าฮ่าม  วัดลังกา  วัดสันทรายต้นกอก (สลีปิงจัยแก้วกว้าง) |  ตำบลวัดเกตุ วัดกู่คำ  วัดเกตการาม  วัดเชตุพน  วัดท่าสะต๋อย  วัดเมืองกาย  วัดศรีโขง  วัดสันป่าข่อย ตำบลศรีภูมิ วัดกู่เต้า  วัดควรค่าม้า  วัดชัยพระเกียรติ  วัดเชียงมั่น  วัดเชียงยืน  วัดดวงดี  วัดดอกคำ  วัดดอกเอื้อง  วัดดับภัย  วัดทุงยู  วัดปราสาท  วัดป้านปิง  วัดป่าเป้า  วัดป่าพร้าวใน  วัดผาบ่อง  วัดพระครู  วัดราชมณเฑียร  วัดล่ามช้าง  วัดโลกโมฬี  วัดแสนเมืองมาหลวง  วัดสำเภา  วัดหม้อคำตวง  วัดหมื่นล้าน  วัดอุโมงค์มหาเถรจันทร์  วัดอินทขีลสะดือเมือง |  ตำบลสันผีเสื้อ วัดท่าเดื่อ  วัดท่าหลุก  วัดป่าข่อยใต้  วัดป่าข่อยเหนือ  วัดร้องอ้อ ตำบลสุเทพ วัดปันเสา  วัดป่าแดงมหาวิหาร  วัดผาลาด  วัดฝายหิน  วัดร่ำเปิง  วัดใหม่ห้วยทราย  วัดอุโมงค์ (สวนพุทธธรรม)  วัดโป่งน้อย  วัดประทานพร  วัดช่างทอง    ตำบลหนองป่าครั่ง วัดบวกครกน้อย  วัดหนองป่าครั่ง ตำบลหนองหอย วัดเมืองสาตรน้อย  วัดเมืองสาตรหลวง  วัดศรีบุญเรือง  วัดสันป่าเลียง  วัดเสาหิน |
วัดราษฏร์ในจังหวัดเชียงใหม่ > อำเภอเมืองเชียงใหม่ > วัดราษฏร์ธรรมยุติกนิกาย

วัดป่าพุทธธรรมาราม
ตำบลสุเทพ
วัดดอยปุยวิโรจนาราม
วัดราษฏร์ในจังหวัดเชียงใหม่ > วัดราษฎร์ในอำเภอดอยเต่า > วัดราษฎร์มหานิกาย

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  ตำบลท่าเดื่อ วัดพระธาตุดอยเกิ้ง  วัดบ้านชั่ง  วัดแปลงห้า  วัดวังหลวง |  ตำบลดอยเต่า วัดดอยเต่า  วัดเด่นคา  วัดบ้านไร่  วัดสันติสุข  วัดประถมการาม |  ตำบลบงตัน วัดท่าเดื่อ  วัดบ้านโท้ง  วัดบ้านน้อย  วัดบ้านบงตัน  วัดหล่ายแก้ว |  ตำบลบ้านแอ่น วัดบ้านแอ่น  วัดพิงคาราม |  ตำบลโป่งทุ่ง วัดท่าครั่ง  วัดบ้านโปง  วัดพระพุทธบาทตะเมาะ |  ตำบลมืดกา วัดฉิมพลีวุฒาราม  วัดประถมการาม  วัดปัจฉิมการาม |
วัดราษฏร์ในจังหวัดเชียงใหม่ > วัดราษฎร์ในอำเภอกัลยาณิวัฒนา > วัดราษฏร์มหานิกาย

วัดพระสิงห์วรมหาวิหาร
วัดพระธาตุดอยสุเทพราชวรวิหาร
วัดสวนดอก
วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร
วัดเชียงมั่น
วัดอุโมงค์ (สวนพุทธธรรม)
จังหวัดปกครองตนเองชนชาติไท สิบสองปันนา

"สิบสองปันนา" เปลี่ยนทางมาที่นี่ สำหรับพืช ดูที่ ปาล์มสิบสองปันนา
| จังหวัดสิบสองปันนา 西双版纳州 ·  ສິບສອງພັນນາ |
| --- | --- |
จังหวัดปกครองตนเอง
จังหวัดปกครองตนเองชนชาติไท สิบสองปันนา 西双版纳傣族自治州 · စစ်ဆောင်ပန္နား 
เมืองเชียงรุ่ง
ที่ตั้งของจังหวัดปกครองตนเองสิบสองปันนาในมณฑลยูนนาน
พิกัด: 22°00′N 100°48′E﻿ / ﻿22.000°N 100.800°E﻿ / 22.000; 100.800
ประเทศ: จีน
มณฑล: ยูนนาน
รหัส GB/T 2260: 532800
เมืองหลวง: เชียงรุ่ง
หน่วยปกครอง:  รายการ นครเชียงรุ่ง อำเภอเมืองฮาย อำเภอเมืองล้า 
การปกครอง
 • ประเภท: จังหวัดปกครองตนเอง
 • เลขาธิการ CCP: Zheng Yi
 • ประธานสภาประชาชน: Xu Jiafu
 • ผู้ว่าการ: Dao Wen
 • ประธาน CPPCC: Zhang Xing
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 19,700 ตร.กม. (7,600 ตร.ไมล์)
ประชากร (2010)
 • ทั้งหมด: 1,133,515 คน
 • ความหนาแน่น: 58 คน/ตร.กม. (150 คน/ตร.ไมล์)
เขตเวลา: UTC+08:00 (เวลามาตรฐานจีน)
รหัสไปรษณีย์: 666100
รหัสพื้นที่: +959
รหัส ISO 3166: CN-YN-28
เว็บไซต์: www.xsbn.gov.cn
แหล่งที่มา: 
จังหวัดปกครองตนเองชนชาติไท สิบสองปันนา (อักษรธรรม: ᩈᩥ᩠ᨷᩈᩬᨦᨻᩢ᩠ᨶᨶᩣ, อักษรไทลื้อใหม่: ᦈᦹᧈᦈᦹᧈᦵᦋᦲᧁᧈᦘᦱᦉᦱᦺᦑ᧑᧒ᦗᧃᦓᦱ, จื้อจื้อเชิวภาสาไท 12 พันนา; จีน: 西双版纳傣族自治州; ไทใหญ่: သိပ်းသွင်ပၼ်းၼႃး; พม่า: စစ်ဆောင်ပန္နား) หรือชื่อย่อว่า ซีไต่ (จีน: 西傣; พินอิน: Xīdǎi) เป็นเขตปกครองตนเองระดับจังหวัดของชาวไทลื้อ ตั้งอยู่ทางใต้สุดของมณฑลยูนนาน ประเทศจีน มีเมืองหลวง คือ เมืองเชียงรุ่ง เมืองที่ใหญ่ที่สุดในพื้นที่และมีแม่น้ำโขงไหลผ่าน ซึ่งในประเทศจีนเรียกว่า "แม่น้ำหลานชาง"
ในประเทศจีน พื้นที่แห่งนี้มีวัฒนธรรมที่แตกต่างทางไปจากชาวจีนฮั่น ทั้งประชากร สถาปัตยกรรม ภาษา และวัฒนธรรม ชาวไทลื้อ นั้นมีความคล้ายคลึงกับของชาวไทใหญ่ ชาวไทเขิน และชาวไทยวน เป็นอย่างมาก รวมไปถึงชาวไทยและชาวลาว
นิรุกติศาสตร์

สิบสองปันนา หรือ สิบสองพันนา เป็นคำภาษาไทลื้อ มีความหมายว่า "สิบสองเมือง" คำว่า "พันนา" เป็นหน่วยการปกครองของคนไทในอดีต ตามหนังสือพงศาวดารโยนก[ต้องการอ้างอิง] ชื่อนี้สอดคล้องกับเขตปกครองตนเองของกลุ่มชาติพันธุ์ชาวไทในอินโดจีนของฝรั่งเศส ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2433 ถึง พ.ศ. 2488 ซึ่งก็คือสิบสองจุไท ในพื้นที่ของชาวไทดำ
ภูมิประเทศ

เขตปกครองตนเองชนชาติไท สิบสองปันนามีเนื้อที่ประมาณ 19,700 ตารางกิโลเมตร มีอาณาเขตติดกับแขวงหลวงน้ำทา แขวงพงสาลี ของประเทศลาว และรัฐฉานของพม่า โดยมีชายแดนยาวถึง 966 กิโลเมตร และมีแม่น้ำโขงไหลผ่านตอนกลาง
ประวัติ

ในสมัยโบราณนั้น เคยเป็นที่ตั้งของอาณาจักรน่านเจ้า มีเมืองหลวงอยู่ที่ หนองแส หรือ เมืองต้าลี่ ในประเทศจีนปัจจุบัน
สิบสองปันนานั้นได้เป็นราชอาณาจักรหอคำเชียงรุ่ง เมื่อประมาณ 825 ปีก่อน โดย พญาเจือง หรือสมเด็จพระเจ้าหอคำเชียงรุ่งที่ 1 ในตำราของไทย เมื่อพุทธศตวรรษที่ 18 ชาวมองโกลได้รุกรานอาณาจักรล้านนา ส่วนสิบสองปันนานั้นจึงได้เป็นของมองโกล และก็ได้เป็นของจีนต่อมา (ตามประวัติศาสตร์จีน)[ต้องการอ้างอิง]
การอ่อนแอของราชวงค์อาฬโวสวนตาลครั้งแรกเริ่มคราวสมัยสมเด็จพระเจ้าหอคำเชียงรุ่งที่ 3 (ท้าวอ้ายปุง) รัชกาลที่ 3 แห่งราชวงค์อาฬโวสวนต๋าน จากนั้นเกิดความวุ่นวายเปลี่ยนแปลงไปเรื่อย ๆ สุดท้ายถึงรัชกาลที่ 24 ท้าวอินเมิง (ท้าวอินเมือง) อาณาจักรสิบสองปันนาเริ่มเป็นปึกแผ่นมากที่สุด การขยายอาณาเขตเข้าไปยึดถึงเมืองเชียงตุง เมืองแถง (เดียนเบียนฟู) เชียงแสน ล้านช้าง จึงเป็นเหตุให้การอพยพชาวไทลื้อจากเชียงรุ่งและอีกหลายหัวเมืองลื้อเข้าไปสู่ดินแดนดังกล่าว เพื่อเข้าไปตั้งชุมชนปกครอง หัวเมืองประเทศราช  ซึ่งหากมองมาถึงปัจจุบันมีชาวไทลื้อกระจายไปทั่วทั้งเมืองแถน หัวเมืองทางเหนือของลาว ทุกเมือง รัฐฉานของพม่า จนถึงเชียงตุง และแถบใต้คง
สิบสองปันนาดำรงความมั่นคงเฟื่องฟูอยู่ 100 กว่าปี ก็ถูกรุกรานอีกครั้งโดยชาวมองโกล และตกอยู่ในการปกครองของจีนอีกครั้งในปี พ.ศ. 1835 การสิ้นสุดอำนาจการปกครอง และการยอมรับอำนาจของมองโกล  เมื่อรัชกาลที่ 33 เมื่อพระเจ้ากรุงจีนส่งตราหัวเสือ (จุ่มกาบหลาบคำ) มาให้เป็นตราแผ่นดินแทนตรานกหัสดีลิงก์ การเปลี่ยนชื่อเจ้าผู้ครองนคร จากชื่อภาษาไทลื้อ เป็นภาษาจีน เริ่มขึ้นในยุคนี้ เจ้าผู้ครองนครชาวไทลื้อถูกเรียกว่าเจ้าแสนหวีฟ้า
เมื่อ พุทธศตวรรษที่ 21 พม่าได้ก่อตั้งอาณาจักรตองอู และขยายอาณาเขตของตนไปทางตะวันออก พม่าได้โจมตีสิบสองปันนา ต่อจากนั้นจึงได้แบ่งเมืองเชียงรุ่งเป็น สิบสองปันนา และก็เป็น เมืองในปัจจุบัน ได้แก่ เมืองฮาย ม้าง หุน แจ้ ฮิง ลวง อิงู ลา พง อู่ เมืองอ่อง และ เชียงรุ่ง จึงเรียกเรียกเมีองแถว ๆ นี้รวมกันว่า สิบสองปันนา ในช่วงสมัยนี้เป็นช่วงเวลาที่วัฒนธรรมพม่า และ ศาสนาได้เข้าไปในสิบสองปันนา[ต้องการอ้างอิง]
พันนาในอดีตทั้งหมดของสิบสองปันนามีทั้งหมด ดังนี้[ต้องการอ้างอิง]
เมืองเชียงรุ่ง เมืองยาง เมืองฮำ รวมเป็น 1 พันนา
เมืองแจ เมืองมาง (ฟากตะวันตก) เมืองเชียงลู เมืองออง เป็น 1 พันนา
เมืองลวง เป็น 1 พันนา
เมืองหน เมืองพาน เชียงลอ เป็น 1 พันนา
เมืองฮาย เชียงเจือง เป็น 1 พันนา
เมืองงาด เมืองขาง เมืองวัง เป็น 1 พันนา
เมืองหล้า เมืองบาน เป็น 1 พันนา
เมืองฮิง เมืองปาง เป็น 1 พันนา
เชียงเหนือ เมืองลา เป็น 1 พันนา
เมืองพง เมืองมาง (ฟากตะวันออก) เมืองหย่วน เป็น 1 พันนา
เมืองอูเหนือ เมืองอูใต้ เป็น 1 พันนา
เมืองเชียงทอง อีงู อีปาง เป็น 1 พันนา
เมืองภูแถนหลวง   เวียงคำแถน  เป็น 1 พันนา
ประวัติ > เชิงอรรถ

1.ใต้คง คือเขตปกครองตนเองชนชาติไทและจิ่งโพเต๋อหง หรือในอดีตคือที่ตั้งของ "อาณาจักรหมอกขาวมาวหลวง" หรือชื่อในเอกสารจีนว่า "อาณาจักรหลู่ชวนแสนหวี" ของชาวไทเหนือ
2.เจ้าแสนหวีฟ้าคือตำแหน่งที่ทางราชสำนักจีนพระราชทานให้กับประมุขชนกลุ่มน้อย คำว่าแสนหวี เป็นคำภาษาจีน คำว่า ชวนเว่ย หรือ แซ่นหวี่ (宣慰) แปลว่าผู้ปลอบประโลม
เขตการปกครอง

| ปี | ประชากร | ±% |
| --- | --- | --- |
| 2000  | 993,397 | —     |
| 2010  | 1,133,515 | +14.1% |
แหล่งที่มา:
สิบสองปันนาแบ่งเขตการปกครองออกเป็น นครระดับอำเภอ 1 แห่ง และอำเภอ 2 แห่ง
| แผนที่ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
  นครเชียงรุ่ง อำเภอเมืองฮาย อำเภอเมืองล้า 
| ชื่อ | อักษรจีน | พินอิน | ประชากรทั้งพื้นที่ (คริสต์ทศวรรษ 2000) | ประชากรทั้งพื้นที่ (คริสต์ทศวรรษ 2010) | ประชากรเขตเมือง (คริสต์ทศวรรษ 2000) | ประชากรเขตเมือง (คริสต์ทศวรรษ 2010) | พื้นที่ (ตร.กม.) | ความหนาแน่น (คน/ตร.กม.) |
| นครเชียงรุ่ง | 景洪市 | Jǐnghóng Shì | 443,600 | 519,935 | 138,939 | 205,523 | 7,133 | 73 |
| อำเภอเมืองฮาย | 勐海县 | Měnghǎi Xiàn | 314,100 | 331,850 | 34,241 | 94,945 | 5,511 | 60 |
| อำเภอเมืองล้า | 勐腊县 | Měnglà Xiàn | 235,700 | 281,730 | 55,632 | 84,625 | 7,056 | 40 |
อ้างอิง: Xishuangbanna Gov., Citypopulation.de ประชากรเขตเมืองมณฑลยูนนาน
กลุ่มชาติพันธุ์

จำนวนประชากรแบ่งตามกลุ่มชาติพันธุ์ในสิบสองปันนา จากสำรวจปี ค.ศ. 2000
| กลุ่มชาติพันธุ์ | ประชากร (คน) | ร้อยละ |
| --- | --- | --- |
| ไท (ไทลื้อ, ไทหย่า, ไทเหนือ, ไทยวน, ลาว) | 296,930 | 29.89% |
| จีนฮั่น | 289,181 | 29.11% |
| อาข่า | 186,067 | 18.73% |
| อี๋ | 55,772 | 5.61% |
| ลาหู่ | 55,548 | 5.59% |
| ปะหล่อง | 36,453 | 3.67% |
| จินัว | 20,199 | 2.03% |
| เย้า | 18,679 | 1.88% |
| ม้ง | 11,037 | 1.11% |
| ไป๋ | 5,931 | 0.60% |
| จิ่งเผาะ | 5,640 | 0.57% |
| หุย | 3,911 | 0.39% |
| ว้า | 3,112 | 0.31% |
| จ้วง | 2,130 | 0.21% |
| อื่น ๆ | 2,807 | 0.30% |