ฟาเซเลโนลาโรนา
ประวัติ

ตั้งแต่ปลายศตวรรษที่ 19 จนถึงจุดสูงสุดของการแยก อาณานิคม ในช่วงทศวรรษที่ 1960 Bechuanaland (ตามที่ทราบกันดีอยู่แล้ว) เป็น รัฐในอารักขา ของ สหราชอาณาจักร ภายใต้ อาณาจักร อาณานิคม  ในการเรียกร้องเอกราชได้มีการจัดทำข้อเสนอสัญลักษณ์ประจำชาติของประเทศในอนาคต แม้ว่า ธง และ ตราแผ่นดิน จะเป็นทางเลือกที่ตรงไปตรงมา แต่การเลือกเพลงชาติก็กลายเป็นที่มาของการโต้แย้ง  แม้จะได้รับความนิยม แต่มีรายงานว่า เป็นเพลง "ฟาเซเลโนลาโรนา" ไม่ใช่ ฟร้อนท์รันเนอร์ เพราะนักแต่งเพลงชื่อ Kgalemang Tumediso Motsete ซึ่งเป็น "ปริญญาตรีการดนตรี จาก ลอนดอน"  - เป็นผู้ร่วมก่อตั้งและเป็นผู้นำของพรรคฝ่ายค้าน พรรบอตสวานาเพื่อประชาชน (BPP),    ซึ่งเป็นฝ่ายหัวรุนแรงในครั้งนั้น  แต่รัฐบาลต้องการที่จะรักษาเพลง "Morena boloka Sechaba sa Etsho" ("พระเจ้าปกป้องชาติของโลก") เป็นเพลงสรรเสริญพระบารมีหลังได้รับเอกราช แม้ว่าเพลงหลังได้รับการพิจารณาโดยเจ้าหน้าที่ของรัฐบางส่วนที่จะเป็น "เพลงอาณานิคม"  มันเป็นในความเป็นจริงร่วมกับ ชาตินิยม ในภาคใต้ของ ทวีปยุโรป ในการต่อสู้ของพวกเขากับลัทธิล่าอาณานิคมเช่นเดียวกับใน แอฟริกาใต้ ในช่วง การแบ่งแยกสีผิว ในยุคนั้น
"Motsete drafted the song in Ghana and when we were coming back to Botswana he made us sing it."
—Motsamai Mpho reflecting on how the anthem was created by his fellow BPP co-founder.
ในการให้สัมภาษณ์กับหนังสือพิมพ์ระดับชาติ Motsamai Mpho เพื่อนร่วมก่อตั้ง BPP ระบุว่าเพลง "ฟาเซ เลโน ลา โรนา" แต่งขึ้นในปี พ.ศ. 2505 เขาระบุว่า Motsete ได้แต่งเพลงชาติ กานา ซึ่งเขาได้รับแรงบันดาลใจจากเพลงแห่งการปลดปล่อยจากประเทศนั้น อันที่จริง Mpho ยืนยันว่าตัวเอง Motsete และอีกสามคนที่สังกัด BPP เป็นคนกลุ่มแรกที่ร้องเพลงชาติในขณะขณะเดินทางกลับบ้านด้วยเครื่องบิน ภายหลังจากการประชุม Pan-Africanist ที่ จัดขึ้นใน อักกรา ในปีเดียวกันนั้น
ตามที่ผู้เขียนชีวประวัติของ Gobe Matenge อดีตปลัดกระทรวงมหาดไทยเขาเป็นหนึ่งในข้าราชการหลายคนรวมทั้ง รองประธานาธิบดี Peter Mmusi ในอนาคตซึ่งบังคับให้รัฐบาลมอตสวานายอมรับให้เพลง "ฟาเซ เลโน ลา โรนา" เป็น เพลงชาติ  เพื่อที่จะยืนยันความคิดเห็นของประชาชนทั่วไปเกี่ยวกับเรื่องนี้ รัฐบาลจึงส่งเพลชาติที่แข่งขันกันทั้งหมดผ่าน วิทยุบอตสวานา  อย่างไรก็ตามกลุ่มของ Matenge สามารถรับการบันทึกเพลงเหล่านี้และออกอากาศต่อหน้า การชุมนุม ใน ศาลากลางที่ จัดขึ้นในตามเมืองหลัก ๆ เช่น Lobatse, Molepolole และ Mafikeng นอกเหนือจากเมืองหลวงของ กาโบโรเน  พวกเขาเล่นเพลง "ฟาเซ เลโน ลา โรนา" เป็นเพลงสุดท้ายเป็นกลยุทธ์ ซึ่งตามทฤษฎีแล้วจะเพิ่มโอกาสที่ผู้ชมจะจดจำเพลงนี้ได้  ขณะที่ผู้จัดงานของพวกเขามีคำชม เพื่อพยายามที่จะโน้มน้าวแสดงความคิดเห็นของผู้คน ที่ชื่นชอบเพลงชาตินั้น   ในตอนท้ายของการซ้อมเขาจะส่ง จดหมายแบบฟอร์ม สำเร็จรูปที่แสดงให้เห็นถึงมุมมองของผู้แต่งที่มีต่อเพลง "ฟาเซ เลโน ลา โรนา" ซึ่งเป็นผู้ที่ชื่นชอบเพลงชาติ  สิ่งนี้เกิดขึ้นเนื่องจากการรู้หนังสือในบอตสวานาในขณะนั้นอยู่ในระดับต่ำ  จากจดหมายจำนวนมากที่ส่งไปยังกรมสารนิเทศและกิจการกระจายเสียงส่วนใหญ่แสดงความโน้มเอียงไปทางเพลงดังกล่าว
อย่างไรก็ตามรายงานนี้ข้อขัดแย้งโดย George Winstanley เสมียน คนแรก ของคณะรัฐมนตรี หลังจากได้รับเอกราช เขายืนยันว่าเรื่องราวเกี่ยวกับการที่รัฐบาลถูกกดดันให้อนุมัติเพลง "ฟาเซ เลโน ลา โรนา" นั้นไม่ถูกต้องโดยเฉพาะอย่างยิ่งในแง่ของข้อเท็จจริงที่ว่าข้าราชการที่คิดว่าทำเช่นนี้เป็นเพียง "เจ้าหน้าที่บริหารระดับต้น" ในเวลานั้น  แต่วินสตานลีย์จำได้ว่า เซเรตซีคามา เอนเอียงไปทาง "โมเรนา" ("ลอร์ดรักษาชาติของโลก") อย่างไรก่อนที่เขาจะโน้มน้าวให้คามาเลือกเพลงชาติ "unique to Botswana"(บอตสวานาเป็นเอกลักษณ์ของชาติ)  Quett Masire รองผู้อำนวยการของ Khama เล่าว่าประธานาธิบดีในอนาคตต้องการเพลงชาติที่ยืนยงและก้าวข้ามสเปกตรัมทางการเมืองอย่างไรจึงจะไม่เปลี่ยนแปลงเมื่อ พรรคการเมืองอื่นเข้ามามี อำนาจในอนาคต
เพลงชาติทั้งหมดเจ็ดเพลงได้รับการคัดเลือกให้เข้ารอบสุดท้ายสำหรับเพลงชาติใหม่ Motsete ส่งผลงานอีกครั้ง - "Botswana Fatshe le Lentle" (หมายถึง "บอตสวานาประเทศที่สวยงาม") - นอกเหนือจาก "ฟาเซ เลโน ลา โรนา"; ทั้งสององค์ประกอบได้รับรางวัลรองชนะเลิศและผู้ชนะตามลำดับ  หลังได้รับการรับรองอย่างเป็นทางการในปี พ.ศ. 2509 ซึ่งเป็นปีที่ประเทศได้รับเอกราช   ปฐมฤกษ์สาธารณะชนครั้งแรกที่มีการเล่นเพลงชาติในพิธีชักธงในเวลาเที่ยงคืนของวันที่ 30 กันยายน พ.ศ. 2509  ถือเป็นการสิ้นสุดการปกครองของอังกฤษเหนือบอตสวานา