คณากร เพียรชนะ
คำแถลงการณ์

ก่อนหน้าที่คณากรจะปฏิบัติการยิงตัวเอง เขาได้โพสต์คำแถลงการณ์จำนวน 25 หน้า ก่อนโพสต์นั้นจะถูกลบไป ทว่าได้มีผู้บันทึกและเผยแพร่แถลงการณ์ดังกล่าวในเวลาต่อมา เนื้อหาเป็นการเล่าถึงคดีและความอัดอั้นตันใจที่ถูกแทรกแซง ซึ่งบันทึกโดยมีใจความสำคัญว่า
"การตรวจร่างคำพิพากษา เริ่มกระทำโดยนายวิสูตร มานะพิทักษ์ ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลประจำภาค ทำบันทึกว่า "ไม่เห็นด้วยกับผลคำพิพากษา" ส่งต่อให้นายวรวิทย์ จิรายุกุล รองอธิบดีผู้พิพากษา ทำบันทึกว่า ไม่เห็นด้วยกับผลคำพิพากษา และส่งต่อให้นายเพิ่มศักดิ์ สายสีทอง อธิบดีผู้พิพากษาภาคา 9 ทำคำสั่งที่หน้าบันทึกดังกล่าวโดยประทับคำว่า "ลับ" สั่งให้ผม (คณากร) เขียนคำพิพากษาใหม่ ตามความเห็นของหัวหน้ารองหัวหน้าภาคกับรองอธิบดี"
"หากผมยอมกระทำตามคำสั่งอธิบดี จะมีผลให้จำเลยที่ 1 ที่ 3 และที่ 4 ต้องโทษประหารชีวิตสถานเดียว...ส่วนจำเลยที่ 2 และที่ 5 จะต้องจำคุกสองในสามส่วน...คือต้องจำคุกตลอดชีวิต... ทั้งนี้คดีนี้ ผมกับองค์คณะคือนายขันติ ชัยสุวรรณ พิจารณาแล้วมีความเห็นว่า พยานหลักฐานของโจทก์ไม่มีน้ำหนักเพียงพอที่จะลงโทษจำเลยทั้งห้าได้ จึงพิพากษายกฟ้อง ต้องปล่อยตัวจำเลยทั้งห้าไป นอกจากนี้รองอธิบดียังกำชับไว้ในหนังสือลับด้วยว่า หากผมยืนยันยกฟ้องก็ให้ขังจำเลยทั้งห้าไว้ในระหว่างอุทธรณ์"
นอกจากนี้คำแถลงยังตั้งข้อสังเกตว่า
"...คดีนี้ไม่ใช่คดีความมั่นคง ไม่ใช่คดีก่อการร้าย โจทก์ไม่ได้ฟ้องจำเลยทั้งห้าว่ากระทำความผิดฐานก่อการร้ายหรือความผิดต่อความมั่นคง แต่พยานหลักฐานทั้งหมดกลับเกิดจากหรือเกิดมีขึ้นในขณะที่จำเลยทั้งห้าถูกควบคุมตัวอยู่ที่ศูนย์ซักถามเป็นเวลานานในฐานะผู้ต้องสงสัย ตามกฎหมายพิเศษคือกฎอัยการศึก..."
คำแถลงยังเห็นว่าการกระทำของอธิบดี เป็นการแทรกแซงอำนาจตุลาการ ขัดต่อรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 มาตรา 188 ที่บัญญัติว่าผู้พิพากษามีอิสระในการพิจารณาพิพากษาอรรถคดี ซึ่งไม่รู้ว่าอธิบดี ทำเช่นนี้มากี่ครั้งกี่หนและกี่คดีแล้ว การตรวจร่างคำพิพากษาก่อนอ่านให้คู่ความฟัง การแก้ไขถ้อยคำในคำพิพากษาของผู้พิพากษาจนแทบไม่เหลือสำนวนเดิม การมีหนังสือลับให้ผู้พิพากษาเขียนคำพิพากษาใหม่ให้ผลเป็นไปตามที่อธิบดีต้องการ ย่อมทำให้ผู้พิพากษาศาลชั้นต้นทั่วประเทศไม่มีอิสระในการพิจารณาพิพากษาคดี ทั้งเป็นการเหยียดหยามศักดิ์ศรีของผู้พิพากษา เป็นการทำให้ผู้พิพากษามีศักดิ์ลดลง ให้มีฐานะและสภาพเป็นเพียง "นิติกรบริการ" คอยรับใช้ทำตามคำสั่งอธิบดี
นอกจากนี้คำแถลงยังระบุว่า "เหตุการณ์ดังกล่าวที่เกิดขึ้นกับผมนี้เป็นเพียงส่วนหนึ่งเท่านั้น ขณะนี้เพื่อนๆ ผู้พิพากษาศาลชั้นต้นที่ปฏิบัติหน้าที่อยู่ทั่วประเทศ ก็ถูกกระทำไม่ต่างจากผม เจ็บช้ำระกำใจไม่ต่างกัน เพียงแต่พวกเขามีความอดทนสูงและเหตุการณ์อาจไม่รุนแรงเท่าที่ผมพบเจอ สิ่งที่ผมทำในวันนี้ ผมอาจถูกตั้งกรรมการสอบ และถูกวินิจฉัยว่า กระทำผิดวินัยอันเป็นการประพฤติชั่วอย่างร้ายแรง ผมคงถูกไล่ออกโดยไม่ได้รับเงินบำเหน็จ เพราะผมเป็นเพียงไม้ซีกแต่บังอาจไปงัดไม้ซุง ไม้ซีกย่อมแตกหัก"
และในคำแถลงได้ทิ้งข้อความที่คล้ายเป็นคำลาไว้ว่า
"หากการกระทำของผมทำให้เพื่อนๆผู้พิพากษารุ่น 46 และอาจารย์ประจำรุ่น ต้องเสื่อมเสีย ผมต้องกราบขออภัย ซึ่งผู้พิพากษารุ่น 46 ที่ผมอยู่ในรุ่นนี้ เป็นรุ่นที่มีชื่อเสียงที่ดีมาโดยตลอด ทั้งความรู้ ความสามารถ ความซื่อสัตย์สุจริต เห็นได้จากไม่เคยมีผู้พิพากษาในรุ่นถูกร้องเรียนว่ากระทำผิด ไม่เคยถูกลงโทษทางวินัย ทั้งไม่เคยมีใครตายมาก่อน กล่าวถึงโดยย่อได้ว่า "ไม่จบ ไม่เจ็บ ไม่ตาย" เป็นผู้พิพากษารุ่นที่เหนียวมากๆ แต่ทุกอย่างต้องมีครั้งแรก ผมเป็นคนแรก ต้องขอโทษด้วยครับ"
ในตอนท้ายยังได้ระบุถึงข้อเรียกร้อง 2 ข้อต่อ สภานิติบัญญัติ นายกรัฐมนตรีและคณะรัฐมนตรี คือ
1. เรียกร้องให้สภานิติบัญญัติออกกฎหมายแก้ไขเพิ่มเติม พระธรรมนูญศาลยุติธรรม เพื่อห้ามกระทำการตรวจร่างคำพิพากษาก่อนอ่านให้คู่ความฟัง ทั้งห้ามกระทำใดๆ อันมีผลเป็นการแทกแซงผลคำพิพากษา
2. เรียกร้องให้สภานิติบัญญัติและนายกรัฐมนตรี คณะรัฐมนตรีให้ความเป็นธรรมทางการเงินแก่ผู้พิพากษาทั่วประเทศ ซึ่งทราบมีผู้พิพากษาบางกลุ่มจัดทำรายละเอียดเกี่ยวกับเรื่องนี้ไว้นานแล้ว แต่มีข้อขัดข้องไม่สามารถส่งออกจากศาลยุติธรรมเพื่อนำเสนอต่อสภานิติบัญญัติและคณะรัฐมนตรีได้
และหน้าสุดท้ายของแถลงการณ์ได้กล่าวว่า
"คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา" "คืนความยุติธรรมให้ประชาชน"
"คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา" "คืนความยุติธรรมให้ประชาชน"
"คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา" "คืนความยุติธรรมให้ประชาชน"
"คำแถลงของผม อาจมีน้ำหนักเบาบางเหมือนขนนก แต่หัวใจผู้พิพากษาหนักแน่นปานขุนเขา จึงมอบหัวใจชั่งบนตราชู ยืนยันคำแถลง ขอความสุขสวัสดีจงมีแด่ทุกท่าน"
ควรมิควรแล้วแต่จะโปรด
นายคณากร เพียรชนะ
ผู้พิพากษาหัวหน้าคณะชั้นต้นในศาลจังหวัดยะลา