เอ็งเงิลแบร์ท ด็อลฟูส

| เอ็งเงิลแบร์ท ด็อลฟูส |
| --- | --- |
Engelbert Dollfuß
ด็อลฟูสในเครื่องแบบทหาร

นายกรัฐมนตรีออสเตรีย
ดำรงตำแหน่ง 20 พฤษภาคม ค.ศ. 1932 – 25 กรกฎาคม ค.ศ. 1934
ประธานาธิบดี: วิลเฮ็ล์ม มิคลัส
รองนายกรัฐมนตรี: ฟรันทซ์ วิงค์เลอร์ เอมีล ไฟ แอ็นสท์ รือดีเกอร์ ชตาเริมแบร์ค
ก่อนหน้า: คาร์ล บูเร็ช
ถัดไป: ควร์ท ชุชนิค
ผู้นำแนวร่วมปิตุภูมิ
ดำรงตำแหน่ง 20 พฤษภาคม ค.ศ. 1933 – 25 กรกฎาคม ค.ศ. 1934
ก่อนหน้า: ก่อตั้งพรรค
ถัดไป: แอ็นสท์ รือดีเกอร์ ชตาเริมแบร์ค
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงต่างประเทศ
ดำรงตำแหน่ง 20 พฤษภาคม ค.ศ. 1932 – 10 กรกฎาคม ค.ศ. 1934
ก่อนหน้า: คาร์ล บูเร็ช
ถัดไป: ชเต็ฟฟัน เทาชิทซ์
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการเกษตรและการป่าไม้
ดำรงตำแหน่ง 18 มีนาคม ค.ศ. 1931 – 25 มิถุนายน ค.ศ. 1934
ก่อนหน้า: อันเดรอัส ทาเลอร์
ถัดไป: แอ็นสท์ รือดีเกอร์ ชตาเริมแบร์ค
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด: 04 ตุลาคม ค.ศ. 1892(1892-10-04) เท็คซิง นีเดอร์เอิสเตอร์ไรช์ จักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี
เสียชีวิต: 25 กรกฎาคม ค.ศ. 1934(1934-07-25) (41 ปี) เวียนนา สหพันธรัฐออสเตรีย
ลักษณะการเสียชีวิต: ถูกลอบสังหารด้วยปืน
ที่ไว้ศพ: สุสานไฮท์ซิงเงอร์ เวียนนา ประเทศออสเตรีย
พรรคการเมือง: แนวร่วมปิตุภูมิ (ค.ศ. 1933–1934)
การเข้าร่วม พรรคการเมืองอื่น: พรรคสังคมคริสตชน (จนถึง ค.ศ. 1933)
คู่สมรส: อัลวีเนอ กลีนเกอ
บุตร: ฮันเนอร์ล เอวา รูดอล์ฟ
บุพการี: โยเซ็ฟ เว็นนิงเงอร์ (บิดา) โยเซ็ฟฟา ด็อลฟูส (มารดา)
ศิษย์เก่า: มหาวิทยาลัยเวียนนา
รัฐบาล: รัฐบาลด็อลฟูสชุด 1-2
ยศที่ได้รับการแต่งตั้ง
รับใช้: จักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี
สังกัด: กองทัพออสเตรีย-ฮังการี
ประจำการ: ค.ศ. 1914–1918
ยศ: โอเบอร์ล็อยท์นันท์ (Oberleutnant)
หน่วย: ไคเซอร์ชึทเซิน (Kaiserschützen)
ผ่านศึก:  สงครามโลกครั้งที่หนึ่ง แนวรบอิตาลี 
รางวัล: กางเขนคุณธรรมทหารชั้นที่ 3เหรียญคุณธรรมทหาร (2 ครั้ง)เหรียญกล้าหาญกางเขนคาร์ลทรุพเพิน (2 ครั้ง)เหรียญผู้บาดเจ็บ

เอ็งเงิลแบร์ท ด็อลฟูส (เยอรมัน: Engelbert Dollfuß; 4 ตุลาคม ค.ศ. 1892 – 25 กรกฎาคม ค.ศ. 1934) เป็นนักการเมืองฝ่ายขวาชาวออสเตรีย ผู้ซึ่งดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีออสเตรียในระหว่าง ค.ศ. 1932–1934 อันเป็นช่วงสมัยแห่งความวุ่นวายจากวิกฤตการณ์ทางการเมืองและสงครามกลางเมืองภายในประเทศ ทั้งยังเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการเกษตรในหลายรัฐบาลตั้งแต่ต้นทศวรรษ 1930 ในช่วงที่เขาสู่อำนาจ ด็อลฟูสได้กระทำการยุบรัฐสภาประชาธิปไตยและปกครองประเทศภายใต้อำนาจเผด็จการ เขาถึงแก่อสัญกรรมจากการลอบสังหารโดยนักการเมืองนาซีออสเตรียในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 1934
ด็อลฟูสเกิดเมื่อ ค.ศ. 1892 เป็นบุตรชายของกรรมกรรายวัน เขาเติบโตในครอบครัวชาวนาคาทอลิกที่ใช้ชีวิตตามวิถีดั้งเดิม และได้รับการศึกษาในระดับมัธยมศึกษาที่โรงเรียนสอนศาสนา ซึ่งส่งเสริมความศรัทธาต่อนิกายโรมันคาทอลิกของด็อลฟูสอย่างลึกซึ้ง ในระดับอุดมศึกษา เขาเข้าเรียนต่อที่มหาวิทยาลัยเวียนนา ซึ่งทำให้ด็อลฟูสมีส่วนร่วมในองค์กรคาทอลิก ใน ค.ศ. 1914 เขาเข้าร่วมสงครามโลกครั้งที่หนึ่งในแนวรบอิตาลี และได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์เป็นจำนวนมาก ในสมัยระหว่างสงคราม ด็อลฟูสเริ่มได้รับอิทธิพลทางความคิดแบบอนุรักษนิยมมากขึ้นเรื่อย ๆ และเมื่อเขาสำเร็จการศึกษาในระดับมหาวิทยาลัย เขาจึงเดินทางไปที่เยอรมนีเพื่อศึกษาการดําเนินงานของสหกรณ์การเกษตร และเข้าปฏิบัติงานในสหภาพชาวนาแห่งนีเดอร์เอิสเตอร์ไรช์ตั้งแต่ ค.ศ. 1922 จากนั้นด็อลฟูสจึงเข้าทำงานเป็นประธานสหพันธ์การรถไฟของรัฐ ซึ่งนับเป็นตำแหน่งระดับชาติครั้งแรกของเขา
ด็อลฟูสมีความสัมพันธ์กับพรรคสังคมคริสตชนเพียงเล็กน้อย จากการที่เขาเป็นผู้เชี่ยวชาญประเด็นด้านการเกษตร มีความอุตสาหะ และด้วยทัศนคติที่เปิดกว้างของด็อลฟูส ทำให้เขาสามารถเข้าหานักการเมืองหลายฝ่ายได้อย่างสะดวก และการขาดประสบการณ์ในตำแหน่งหัวหน้าบริษัทการรถไฟก่อนหน้านี้ ถือเป็นข้อได้เปรียบสำหรับเขาอย่างยิ่ง เนื่องจากทำให้เขาสามารถสร้างพันธมิตรของฝ่ายต่าง ๆ เพื่อเสริมสร้างการสนับสนุนของรัฐบาลได้
ด็อลฟูสเข้ารับตำแหน่งหัวหน้ารัฐบาลในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1932 ท่ามกลางความไม่มั่นคงของพันธมิตรสังคมคริสตชน สันนิบาตกสิกรรม และกองกำลังฟาสซิสต์ไฮม์แวร์ ด้วยรัฐบาลของเขามีคะแนนเสียงนำหน้าฝ่ายค้านในรัฐสภาเพียงเล็กน้อยเท่านั้น ในช่วงก่อน ค.ศ. 1933 ด็อลฟูสถูกมองว่าเป็นหนึ่งในผู้นำที่มีความสายกลางที่สุด และการที่เขายินยอมเจรจากับฝ่ายค้านสังคมนิยมนั้นนำไปสู่การยุติระบบรัฐสภาประชาธิปไตยที่เกิดขึ้นหลังสงครามยุติ ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 1933 ด็อลฟูสกระทำการยุบสภาล่างและเริ่มการปกครองประเทศโดยคำสั่ง ด็อลฟูสกลายเป็นที่ถกเถียงกันอย่างมากในหมู่นักวิชาการ จากเหตุที่เขาขึ้นเป็นประธานพันธมิตรที่ไม่มั่นคงระหว่างฟาสซิสต์ เผด็จการ และประชาธิปไตย เขามีความพยายามอย่างต่อเนื่องในการบรรลุข้อตกลงกับขบวนการชาติสังคมนิยม แต่ไม่ประสบความสําเร็จ
รัฐบาลของเขาต้องเผชิญกับภาวะเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ที่เลวร้ายที่สุดในประวัติศาสตร์ออสเตรีย แต่ด็อสฟูสก็สามารถแก้ไขสถานการณ์ทางเศรษฐกิจของประเทศให้กลับมาฟื้นตัวได้อย่างดี
ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1934 มีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ซึ่งถือเป็นจุดเริ่มต้นอย่างเป็นทางการของระบอบเผด็จการที่เรียกขานกันว่า "ลัทธิฟาสซิสต์ออสเตรีย" ด็อลฟูสถึงแก่อสัญกรรมจากการลอบสังหารเมื่อวันที่ 25 กรกฎาคม ค.ศ. 1934 ในระหว่างความพยายามรัฐประหารที่ล้มเหลวของขบวนการชาติสังคมนิยม ซึ่งทำให้ในภายหลัง ตำแหน่งนายกรัฐมนตรีจึงตกมาเป็นของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมควร์ท ชุชนิค