stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
เฉลียว อยู่สีมารักษ์
ประวัติ

เฉลียว อยู่สีมารักษ์ จบการศึกษาปริญญาตรี คุรุศาสตรบัณฑิต (คบ.) จากวิทยาลัยครูนครราชสีมา ระดับปริญญาโท การศึกษามหาบัณฑิต (กศ.ม.) มหาวิทยาลัยบูรพา (มศว.บางแสน) ปริญญาโท นิติศาสตรมหาบัณฑิตกิตติมศักดิ์ (นม.) มหาวิทยาลัยราชภัฏหมู่บ้านจอมบึง หลักสูตรนักบริหารระดับสูง สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน ประกาศนียบัตรกฎหมายมหาชน มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และหลักสูตรการป้องกันราชอาณาจักร (วปอ.) รุ่นที่ ๒๕๔๗
เฉลียว สมรสและมีบุตรีคือ อภิรดี อ๋องสกุล ผู้รับใบอนุญาตวิทยาลัยอาชีวศึกษาสกลนครพัฒนศิลป์
เฉลียว ได้ดำรงตำแหน่งทางราชการต่าง ๆ อาทิ ผู้อำนวยการกองตรวจสอบและทะเบียนประวัติ สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครู, เลขานุการกรม สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครู กระทรวงศึกษาธิการ , รองเลขาธิการคณะกรรมการข้าราชการครู กระทรวงศึกษาธิการ (นักบริหาร ๙) , รองผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา (นักบริหาร ๙) , ผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา ปฏิบัติหน้าที่เลขาธิการคณะกรรมการข้าราชการครู, เลขาธิการคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา (นักบริหาร ๑๐) , รองเลขาธิการคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (นักบริหาร ๑๐) , ผู้ตรวจราชการกระทรวงศึกษาธิการ ระดับ ๑๐  , เลขาธิการคณะกรรมการการอาชีวศึกษา และ ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ เป็นกรรมการศูนย์อำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน ระหว่างวันที่ 5 ตุลาคม 2553 ถึง 21 ธันวาคม 2553 กระทั่งลาออกจากราชการในเดือนเมษายน พ.ศ. 2554 เพื่อลงสมัครรับเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร
นายเฉลียว อยู่สีมารักษ์ ได้มีผลงานต่างๆ อาทิ ดำเนินการในการพิจารณาระบบการประเมินตำแหน่งข้าราชการครูให้รับเงินเดือนในระดับสูงขึ้น ในตำแหน่งสายผู้บริหารสถานศึกษา สายผู้บริหารนอกสถานศึกษา สายนิเทศการศึกษาและข้าราชการครู สายผู้สอน, รับผิดชอบร่างพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา พระราชบัญญัติเงินเดือน เงินประจำตำแหน่งข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา และพระราชบัญญัติเงินเดือนและเงินประจำตำแหน่ง และกรรมาธิการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติของสภาผู้แทนราษฎร และวุฒิสภา
ต่อมาในการเลือกตั้ง พ.ศ. 2554 ได้ลงสมัครรับเลือกตั้งในระบบบัญชีรายชื่อ ลำดับที่ 55 สังกัดพรรคประชาธิปัตย์ แต่ไม่ได้รับเลือกตั้ง
นายเฉลียว อยู่สีมารักษ์ ถึงแก่อนิจกรรมในวันที่ 6 กันยายน 2560 ด้วยโรคเนื้องอกในตับ
ในวันที่ 7 กันยายน 2560 พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว พระราชทานน้ำหลวงอาบศพ โกศแปดเหลี่ยม และโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ เป็นประธานในพิธี พระราชทานเพลิงศพในวันที่ 14 กันยายน 2560 เวลา 17.00 น. ณ เมรุวัดมกุฏกษัตริยารามราชวรวิหาร กรุงเทพมหานคร
เครื่องราชอิสริยาภรณ์

พ.ศ. 2552 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นสูงสุด มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก (ม.ป.ช.)
พ.ศ. 2551 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นสูงสุด มหาวชิรมงกุฎ (ม.ว.ม.)
พ.ศ. 2538 –  เหรียญจักรพรรดิมาลา (ร.จ.พ.)
พ.ศ. 2552 –  เหรียญลูกเสือสดุดี ชั้นที่ 1
ลาเดฟ็องส์

| ลาเดฟ็องส์ |
| --- | --- |
ลาเดฟ็องส์มองจากหอไอเฟล
ประเทศ: ฝรั่งเศส
แคว้น: อีล-เดอ-ฟร็องส์
จังหวัด: โอดแซน
การแบ่งเขตการปกครอง:  รายการ กูร์เบอวัว ลากาแรน-กอล็องบ์ น็องแตร์ ปูว์โต 
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 5.6 ตร.กม. (2.2 ตร.ไมล์)
ประชากร (2006)
 • ทั้งหมด: 25,000 คน
เขตเวลา: UTC+1 (เวลายุโรปกลาง)
 • ฤดูร้อน  (เวลาออมแสง): UTC+2 (เวลาออมแสงยุโรปกลาง)
เว็บไซต์: parisladefense.com
ลาเดฟ็องส์ (ฝรั่งเศส: La Défense) เป็นชื่อเรียกย่านธุรกิจขนาดใหญ่ที่สำคัญทางทิศตะวันตกของกรุงปารีส มีประชากรราว 20,000 คน ลาเดฟ็องส์เป็นย่านเมืองใหม่เทียบได้กับย่านสยามในไทย เพราะฉะนั้นย่านนี้จึงมีอาคารใหม่เติบโตอย่างรวดเร็ว มีอาคารสูงมากมายในพื้นที่กว่า 77.5 เอเคอร์ โดยมีอาคารกระจกเสริมเหล็กราว 72 ตึก มีอาคารที่สูงกว่า 150 เมตร มากกว่า 14 ตึก มีพนักงานรายวันมากกว่า 180,000 คน และมีพื้นที่สำนักงานประมาณ 3.5 ล้านตารางเมตร เช่น ตูร์เฟิสต์ซึ่งเป็นอาคารที่สูงที่สุดในย่าน อาคารอาร์ชเดอลาเดฟ็องส์เป็นอาคารที่สร้างมาเพื่อเป็นอนุสรณ์รวมถึงเป็นสัญลักษณ์ของย่านนี้ด้วย อาคารตูร์ซอซีเยเตเฌเนราลเป็นสำนักงานใหญ่ของธนาคารซอซีเยเตเฌเนราลซึ่งเป็นธนาคารที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของฝรั่งเศส เป็นต้น ย่านลาเดฟ็องส์จึงเป็นศูนย์กลางทางธุรกิจที่ใหญ่ที่สุดในยุโรป
แหล่งข้อมูลอื่น

ภาพถ่ายดาวเทียมจากกูเกิล แผนที่
La Défense de Paris
Site officiel de l'EPAD (Établissement Public pour l'Aménagement de la Défense) (ในภาษาฝรั่งเศส)
Connecting-Paris, web site created by the Chamber of commerce and industry of Paris to help companies setting up in La Defense (ในภาษาอังกฤษ)
Expatriates Magazine เก็บถาวร 2014-11-11 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, A printed publication distributed within various corporations situated in La Defense helping international employees integrate within the workplace and city (ในภาษาอังกฤษ)
Les bâtiments de la Défense (ในภาษาฝรั่งเศส)
Structurae: Structural engineering and architecture guide to Paris-La Défense (ในภาษาอังกฤษ)
48°53′30.27″N 2°14′27.00″E﻿ / ﻿48.8917417°N 2.2408333°E﻿ / 48.8917417; 2.2408333
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  VIAF 
ประจำชาติ:  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี 
ภูมิศาสตร์:  Structurae
ถนนสายหัวใจ

| ถนนสายหัวใจ |
| --- | --- |
ประเภท: ละครโทรทัศน์
เขียนโดย: นุกูล บุญเอี่ยม สราวุธ วิเชียรสาร
ประเทศแหล่งกำเนิด: ไทย
ภาษาต้นฉบับ: ไทย
จำนวนตอน: 22 ตอน
การผลิต
ผู้อำนวยการสร้าง: พ.ศ. 2545  CAICK TELEVISION
ความยาวตอน: 60 นาที
ออกอากาศ
เครือข่าย: พ.ศ. 2545 ช่อง ITV
ถนนสายหัวใจ เป็นละครโทรทัศน์ไทย สร้างครั้งแรกปี พ.ศ. 2545 นำแสดงโดย ดนัย สมุทรโคจร,ภัครมัย โปตระนันท์ จากบทประพันธ์ของ ทมยันตี บทโทรทัศน์โดย แมจิก อีฟ กำกับการแสดงโดย นุกูล บุญเอี่ยม, สราวุธ วิเชียรสาร ผลิตโดย Click Television ออกอากาศทุกวันจันทร์ถึงพุธ เวลา 21.30 – 22.30 น. ทางช่อง ITV เมื่อวันที่ พ.ศ. 2545 – พ.ศ. 2545
รายชื่อนักแสดง

| ปี | พ> ศ. 2545 |
| --- | --- |
สถานีออกอากาศ: ช่อง ITV
ผู้สร้าง: CAICK TELEVISION
บทโทรทัศน์: แมจิก อีฟ
กำกับการแสดงโดย: นุกูล บุญเอี่ยม สราวุธ วิเชียรสาร
นักแสดงหลัก
ภาวัช ฉัตรทะเมฆินทร์: ดนัย สมุทรโคจร
เฟืองฉัตร อรุณวิทย์ (มะเฟือง): ภัครมัย โปตระนันท์
นักแสดงรอง
วาสนา (ข้าวฟ่าง / พีคซี่) (เพื่อนมะเฟือง): แอนนี่ บรู๊ค (รุ่งนภา แก้วไทรหาญ)
นวนพ อรุณวิทย์ (มะนาว) (พี่ชายมะเฟือง): สราวุฒิ พุ่มทอง
คุณชายวัชระ ฉัตรทะเมฆินทร์ (พ่อภาวัช): ชรัส เฟื่องอารมย์
คุณหญิงประภาพรรณ ฉัตรทะเมฆินทร์ (แม่ภาวัช): กาญจนาพร ปลอดภัย
สุนันท์ อรุณวิทย์ (แม่มะนาวและมะเฟือง): ทัศน์วรรณ เสนีย์วงศ์ ณ อยุธยา
อาจารย์โก้ (อาจารย์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์): ยุทธนา บุญอ้อม
จ๋อง (กลุ่มเพื่อนภาวัช): สุรัชต์ สิทธิพรชัย
ตำนาน (กลุ่มเพื่อนภาวัช): รมย์ สุทธิคำ
ไมค์ (กลุ่มเพื่อนภาวัช): พิพัฒน์ วิทยาปัญญานนท์
อุ่นเมือง (กลุ่มเพื่อนภาวัช): ณัฐกฤต สุนทรีรัตน์
ลุงเจริญ (คนรับใช้บ้านวัชระ (พ่อภาวัช)): นักแสดงประกอบ
ป้านี (คนรับใช้บ้านวัชระ (พ่อภาวัช)): นักแสดงประกอบ
นักแสดงรับเชิญ
มารีเน่ (ลูกสาวหุ่นส่วนวัชระและประภาพรรณ): สุนิสา บราวน์
พ่อมะนาวและมะเฟือง: สุเชาว์ พงษ์วิไล
เอก: อรรณพ กิตติกุล
ปอง (คนรักข้าวฟ่าง): นักแสดงประกอบ
กำนันเฉวียง แห่งโคกนาเว้ง (พ่อไมค์): นักแสดงประกอบ
พิกุล (แม่เลี้ยงไมค์): นักแสดงประกอบ
ประชา (พ่อข้าวฟ่าง): สุรศักดิ์ ชัยอรรถ
แม่ข้าวฟ่าง: นักแสดงประกอบ
พ่อมาลิเน่: นักแสดงประกอบ
มาลินี (แม่มาลิเน่): นักแสดงประกอบ
พี่โก๋ (รุ่นพี่มหาวิทยาลัย): นักแสดงประกอบ
พี่แก่ (รุ่นพี่มหาวิทยาลัย): นักแสดงประกอบ
หลวงพ่อ (ลูกศิษย์นายจ๋อง): นักแสดงประกอบ
เจ๊หงส์ (คนเก็บค่าเช่าบ้าน): นักแสดงประกอบ
จันทร์สะหรวย (คนรักนายตำนาน): นักแสดงประกอบ
นางกิ่ง (เพื่อนร่วมงานนวนพ (มะนาว)): นักแสดงประกอบ
พ่อจันทร์สะหรวย: นักแสดงประกอบ
นายแพทย์: วิชัย นพวิสระ
นายแพทย์: วัลลภ ธีรทอง
เพลงประกอบละคร

พ.ศ. 2537
เพลง เราคู่กัน ขับร้องโดย ภัครมัย โปตระนันท์ (เพลงเปิดเรื่อง)
เพลง ถนนสายหัวใจ ขับร้องโดย ภัครมัย โปตระนันท์ (เพลงปิดเรื่อง)
ข้อมูลการออกอากาศ

พ.ศ. 2545
แหล่งข้อมูลอื่น

ใครเคยดูเรื่องถนนสายหัวใจบ้าง เป็นเรื่องหนึ่งของทมยันตีที่จบเศร้ามาก (ทำให้รู้ว่ารีบซะก่อนจะสายเกินไป) : dek-d.com
ลำดับรายการโทรทัศน์

| สถานีโทรทัศน์ไอทีวี: ละครวันพุธ-พฤหัสบดี เวลา 21> 00 - 22.15 น. |
| --- | --- | --- |
| ก่อนหน้า | ถนนสายหัวใจ | ถัดไป |
|  | ถนนสายหัวใจ |  |
ประเทศเปรู

10°S 76°W﻿ / ﻿10°S 76°W﻿ / -10; -76
เปรู (สเปน: Perú [peˈɾu]; เกชัว: Piruw [pɪɾʊw]; ไอมารา: Piruw [pɪɾʊw]) มีชื่อทางการคือ สาธารณรัฐเปรู (สเปน: República del Perúไฟล์:ES-pe - República del Perú.ogg)  เป็นประเทศที่ตั้งอยู่ทางตะวันตกของทวีปอเมริกาใต้ มีพรมแดนทางทิศเหนือติดกับประเทศเอกวาดอร์และประเทศโคลอมเบีย ทิศตะวันออกติดกับประเทศบราซิลและประเทศโบลิเวีย ทางทิศใต้ติดกับประเทศชิลี และทิศตะวันตกติดกับมหาสมุทรแปซิฟิก
ประเทศเปรูเป็นที่ตั้งของอารยธรรมการัล ซึ่งเป็นอารยธรรมเก่าแก่อันหนึ่งของโลก และอาณาจักรอินคา จักรวรรดิที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในทวีปอเมริกาก่อนยุคโคลัมบัส ต่อมาภูมิภาคนี้ตกเป็นอาณานิคมของจักรวรรดิสเปน และได้รับเอกราชใน พ.ศ. 2364
ชื่อเปรูมาจากคำว่า "บิรู" (Birú) ซึ่งเป็นชื่อของผู้ปกครองท้องถิ่นบริเวณอ่าวซานมีเกลในปานามา โดยบริเวณนี้เป็นจุดใต้สุดที่ชาวยุโรปรู้จักเมื่อครั้งนักสำรวจชาวสเปนมาถึงในปี พ.ศ. 2065 ดังนั้นเมื่อฟรันซิสโก ปิซาร์โรเดินทางสำรวจต่อไปทางใต้ จึงเรียกภูมิภาคเหล่านั้นว่าบิรูหรือเปรูด้วย จักรวรรดิสเปนรับรองชื่อนี้ในปี พ.ศ. 2072 ในเอกสาร กาปิตูลาซิออนเดโตเลโด ซึ่งตั้งจังหวัดเปรูบริเวณจักรวรรดิอินคาเดิม
รัฐอธิปไตยของเปรูเป็นตัวแทนของสาธารณรัฐประชาธิปไตยที่แบ่งการปกครองออกเป็น 25 ภูมิภาค ปัจจุบันเปรูเป็นประเทศที่กำลังพัฒนา โดยอยู่ในอันดับที่ 82 ในดัชนีการพัฒนามนุษย์ของโลกและมีแนวโน้มการพัฒนาคุณภาพมนุษย์อยู่ในระดับสูง ประชากรเปรูมีรายได้ในระดับปานกลางและยังคงมีอัตราความยากจนอยู่ราว 19 เปอร์เซ็นต์ อย่างไรก็ตาม ตลอดหลายปีที่ผ่านมาเปรูถือเป็นประเทศที่มีความมั่งคั่งทางเศรษฐกิจมากที่สุดแห่งหนึ่งของภูมิภาคอเมริกาใต้ด้วยอัตราการเติบโตเฉลี่ย 5.9% รวมทั้งมีอัตราการเติบโตทางอุตสาหกรรมที่เร็วที่สุดแห่งหนึ่งของโลกที่อัตราเฉลี่ย 9.6% กิจกรรมทางเศรษฐกิจที่สำคัญของประเทศได้แก่ การขุดเจาะ การทำเหมือง การผลิต เกษตรกรรม และการประมง พร้อมกับกิจกรรมภาคเศรษฐกิจส่วนอื่น ๆ ที่กำลังเติบโต เช่น โทรคมนาคมและเทคโนโลยีชีวภาพ ประเทศเปรูเป็นส่วนหนึ่งของ The Pacific Pumas ซึ่งเป็นกลุ่มประเทศทางการเมืองและเศรษฐกิจตามแนวชายฝั่งแปซิฟิกของลาตินอเมริกาที่มีแนวโน้มร่วมกันของการเติบโตในเชิงบวก ประชากรของเปรูมียังเสรีภาพทางสังคมและการดำรงชีวิตสูง
เปรูถือเป็นหนึ่งในประเทศที่มีความหลากหลายทางชาติพันธุ์สูงโดยมีประชากรจากหลายภูมิภาค เช่น ชาวอินเดียน-อเมริกัน ชาวยุโรป ชาวแอฟริกา รวมถึงชาวเอเชีย ภาษาหลักที่ใช้ในการสื่อสารโดยทั่วไปคือภาษาสเปน และยังมีภาษาท้องถิ่นอีกมากมายตามแถบชนบทของประเทศ เช่น ภาษาไอมารา ภาษาเกชัว ความหลากหลายทางวัฒนธรรมดังกล่าวนี้สะท้อนให้เห็นผ่านวิถีชีวิตของชาวเปรูในหลายแง่มุม เช่น สถานที่ท่องเที่ยว ดนตรี อาหาร การแต่งกาย เป็นต้น
ภูมิศาสตร์

เปรูมีพื้นที่ 1,285,220 ตารางกิโลเมตร มีพรมแดนติดกับเอกวาดอร์และโคลอมเบียทางเหนือ บราซิลทางตะวันออก โบลิเวียทางตะวันออกเฉียงใต้ ชิลีทางใต้ และมหาสมุทรแปซิฟิกทางตะวันตก ประเทศเปรูมีเทือกเขาแอนดีสพาด ผ่านขนานกับชายฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิก แบ่งประเทศออกเป็นสามภูมิภาคทางภูมิศาสตร์ ได้แก่ พื้นที่ชายฝั่งหรือ โกสตา (costa) ทางตะวันตก เป็นที่ราบแคบและแห้งแล้งยกเว้นบริเวณหุบเขาซึ่งเกิดจากแม่น้ำตามฤดูกาล เขตที่สูงหรือ ซิเอร์รา (sierra) เป็นภูมิภาคบนเทือกเขาแอนดีส ซึ่งเป็นที่ตั้งของที่ราบสูงอัลติปลาโน (Altiplano) เช่นเดียวกับวัสการัน (Huascarán) จุดที่สูงที่สุดของประเทศ 6,768 เมตร ส่วนที่สามคือเขตป่ารกทึบหรือ เซลบา (selva) เป็นที่ราบกว้างขวาง ปกคลุมด้วยป่าดิบชื้นแอมะซอน เกือบร้อยละ 60 ของพื้นที่ประเทศอยู่ในส่วนนี้
แม่น้ำส่วนใหญ่มีต้นกำเนิดจากเทือกเขาแอนดีส และไหลลงสู่เขตลุ่มน้ำสามแห่งของเปรู แม่น้ำที่ไหลไปทางมหาสมุทรแปซิฟิกนั้นสูงชันและสั้น ไหลอย่างไม่สม่ำเสมอ ในขณะที่สายที่ไหลไปทางแม่น้ำแอมะซอนนั้นยาวกว่า มีกระแสน้ำมากกว่า และสูงชันน้อยกว่าเมื่อไหลออกจากเขตที่สูง ส่วนแม่น้ำที่ไหลไปยังทะเลสาบติติกากาส่วนใหญ่จะสั้นและมีกระแสน้ำมาก แม่น้ำสายที่ยาวเป็นอันดับต้น ๆ ของเปรูได้แก่ แม่น้ำอูกายาลิ แม่น้ำมารัญญอน แม่น้ำปูตูมาโย แม่น้ำยาบารี แม่น้ำวายากา แม่น้ำอูรูบัมบา แม่น้ำมันตาโร และแม่น้ำแอมะซอน
เปรูไม่ได้มีเฉพาะภูมิอากาศแบบเขตร้อนเหมือนประเทศแถบเส้นศูนย์สูตรทั่วไป อิทธิพลของเทือกเขาแอนดีสและกระแสน้ำฮุมบ็อลท์ทำ ให้เปรูมีความหลากหลายทางภูมิอากาศ เขตชายฝั่งมีอากาศอบอุ่น ปริมาณน้ำฝนต่ำ และความชื้นสูง ยกเว้นส่วนเหนือสุดที่ร้อนกว่าและฝนตกมากกว่า โดยเฉพาะในช่วงที่เกิดปรากฏการณ์เอลนีโญ บริเวณชายฝั่งตอนเหนือจะมีฝนตกหนักมาก เขตที่สูง มีฝนตกบ่อยในฤดูร้อน อุณหภูมิและความชื้นลดลงตามความสูง ส่วนเขตป่ารกทึบมีจุดสำคัญที่ฝนตกหนักและอุณหภูมิสูง ยกเว้นส่วนใต้สุดที่มีฤดูหนาวที่หนาวเย็นและฝนตกตามฤดูกาล จากภูมิประเทศและภูมิอากาศที่หลากหลาย ทำให้เปรูมีความหลากหลายทางชีวภาพสูง โดยจนถึงปี พ.ศ. 2546 พบพืชและสัตว์แล้วถึง 21,462 ชนิด ในจำนวนนั้น 5,855 เป็นสปีชีส์เฉพาะถิ่น
ประวัติศาสตร์ > ยุคก่อนอินคา

ปรากฏร่องรอยของมนุษย์กลุ่มแรกในบริเวณประเทศเปรูตั้งแต่ประมาณ 10,000 ปีก่อนพุทธศักราช อารยธรรมการัลซึ่งเป็นสังคมที่เก่าแก่ที่สุดในเปรูเจริญขึ้นบริเวณชายฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิกในระหว่าง 2,500 ถึง 1,300 ปีก่อนพุทธศักราช
จาก หลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่หลงเหลืออยู่มากมายในประเทศเปรู แสดงให้เห็นว่ามีอารยธรรมต่าง ๆ เกิดขึ้นในทวีปอเมริกาใต้ในยุคก่อนอินคา อารยธรรมชาบินเป็นอารยธรรมที่เก่าแก่ที่สุดอารยธรรมหนึ่งในทวีปอเมริกาใต้ ศูนย์กลางอยู่บริเวณชายฝั่งตอนกลางของเปรู โบราณสถานที่สำคัญคือ ชาบินเดวันตาร์ ซึ่งอยู่ทางตอนเหนือของกรุงลิมา
ในยุคต่อมา อารยธรรมโมเชพัฒนาขึ้นบริเวณชายฝั่งตอนเหนือของเปรู และภายหลังพัฒนากลายเป็นอารยธรรมชีมู ส่วนทางตอนใต้ของเปรู อารยธรรมนัซกาได้ถือกำเนิดขึ้นบริเวณชายฝั่งในช่วงระยะเวลาเดียวกับอารยธรรมโมเช ร่องรอยอารยธรรมที่สำคัญคือเส้นนัซกา นอกจากนี้ ยังมีอารยธรรมตีวานากู ซึ่งมีศูนย์กลางอยู่ใกล้กรุงลาปาซในประเทศโบลิเวีย และอารยธรรมอัวรีซึ่งมีศูนย์กลางอยู่บริเวณแคว้นไออากูโชทางตอนใต้ของเปรู
ประวัติศาสตร์ > ยุคอินคา

ดูเพิ่ม: จักรวรรดิอินคา
อาณาจักรอินคาก่อตั้งขึ้นตั้งแต่ประมาณกลางพุทธศตวรรษที่ 18 แต่เริ่มมีอำนาจขึ้นเมื่อประมาณปี พ.ศ. 1981 ในสมัยของปาชากูตี กษัตริย์องค์ที่ 9 อินคาค่อย ๆ ขยายอาณาเขตออกไปจากศูนย์กลางที่เมืองกุสโกทั้ง โดยวิธีทางการทูตและการสู้รบ จักรวรรดิขยายใหญ่จนถึงที่สุดในยุคของไวนา กาปัก กษัตริย์องค์ที่ 11 ครอบคลุมบริเวณชายฝั่งตะวันตกของทวีปอเมริกาใต้ ตั้งแต่บริเวณตอนใต้ของประเทศโคลอมเบียไปจนถึงตอนกลางของประเทศชิลี รวมทั้งบริเวณประเทศโบลิเวีย และตอนเหนือของประเทศอาร์เจนตินา
ก่อนที่ไวนา กาปักจะสวรรคต ได้ทรงแบ่งดินแดนอินคาให้แก่อาตาวัลปาและวัสการ์ พระราชโอรสทั้งสอง แต่พระราชโอรสทั้งสองไม่พอพระทัย ต้องการปกครองแผ่นดินแต่เพียงพระองค์เดียว จึงเกิดการสู้รบเพื่อแย่งแผ่นดินกันขึ้น ในที่สุดอาตาวัลปาก็เป็นฝ่ายชนะ
ในขณะที่ดินแดนอินคากำลังวุ่นวายด้วยสงครามแย่งชิงอำนาจและโรคระบาด ฟรันซิสโก ปิซาร์โร นักสำรวจชาวสเปนกับ กำลังพลเพียง 167 คน ได้เดินทางมาเข้าพบอาตาอวลปาขณะที่กำลังพักผ่อนหลังเสร็จสงครามและจับพระองค์เป็นตัวประกัน ชาวอินคามอบทองคำและเงินเป็นจำนวนมากให้แก่ปิซาร์โรเพื่อเป็นค่าไถ่ให้ปล่อย ตัวจักรพรรดิของตน แต่ปิซาร์โรกลับไม่ยอมรักษาคำพูดและประหารพระองค์ในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2075
ประวัติศาสตร์ > การปกครองของสเปน

ในปี พ.ศ. 2075 กองทัพผู้พิชิตของสเปนนำโดยฟรันซิสโก ปิซาร์โร เอาชนะจักรพรรดิอินคาอาตาอวลปา และผนวกเข้าอยู่ใต้การปกครองของสเปน ปิซาร์โรตั้งเมืองหลวงใหม่ที่ลิมาซึ่งกลายเป็นเมืองหลวงของประเทศเปรูในปัจจุบัน สิบปีถัดมา จักรวรรดิสเปนภายใต้การปกครองของราชวงศ์ฮาพส์บวร์คได้ตั้งเขตอุปราชแห่งเปรู ซึ่งครอบคลุมอาณานิคมในอเมริกาใต้เกือบทั้งหมด ประมาณสามสิบปีถัดมา อุปราชฟรันซิสโก เด โตเลโด จัดระเบียบดินแดนในปกครองของตนใหม่ ด้วยการทำเหมืองแร่เงินเป็นกิจกรรมทางเศรษฐกิจหลักและใช้แรงงานชาวพื้นเมือง ทองแท่งจากเปรูเป็นแหล่งรายได้ของเจ้าสเปนและส่งเสริมเครือข่ายการค้าที่ซับซ้อนที่ไปไกลถึงยุโรปและฟิลิปปินส์ อย่างไรก็ตาม ในอีกสองศตวรรษต่อมา การผลิตแร่เงินและการกระจายของเศรษฐกิจที่ลดลงทำให้รายได้ของเจ้าสเปนลดลง จึงทำให้สำนักเจ้าของสเปนประกาศการปฏิรูปบูร์บง ซึ่งประกอบด้วยพระราชกฤษฎีกาเพิ่มภาษีและแยกส่วนเขตอุปราชแห่งเปรู กฎหมายใหม่นี้กระตุ้นให้เกิดการกบฏของตูปัก อามารูที่ 2 และความพยายามปฏิวัติอื่น ๆ ซึ่งพ่ายแพ้ทั้งหมด ในช่วงสงครามประกาศเอกราชในอเมริกาใต้ เปรูยังคงเป็นฐานที่มั่นของฝ่ายสนับสนุนกษัตริย์ แต่เปรูก็กลายเป็นประเทศเอกราชจากการต่อสู้ของโฆเซ เด ซาน มาร์ติน และซิมอน โบลิบาร์
ประวัติศาสตร์ > สาธารณรัฐเปรู

ในช่วงแรกของการเป็นสาธารณรัฐ การแก่งแย่งชิงอำนาจของผู้นำทางทหารก่อให้เกิดความไร้เสถียรภาพทางการเมือง อัตลักษณ์ของชาติถูกสร้างขึ้นในยุคนี้ จากการที่แนวความคิดสหพันธ์อเมริกาใต้ของโบลิบาร์และสหภาพกับโบลิเวียไม่ประสบความสำเร็จ ช่วงปลายพุทธศตวรรษที่ 24 เปรูมีเสถียรภาพภายใต้การนำของประธานาธิบดีรามอน กัสติยา ด้วยรายได้ที่เพิ่มขึ้นจากการส่งออกปุ๋ยขี้นก (guano) อย่างไรก็ตาม ทรัพยากรเหล่านี้ถูกใช้หมดไปอย่างรวดเร็ว เปรูมีหนี้สินอย่างหนัก และการต่อสู้ทางการเมืองก็ปะทุขึ้นอีกครั้ง
เปรูพ่ายแพ้ต่อชิลีในสงครามมหาสมุทรแปซิฟิกที่เกิดขึ้นระหว่าง พ.ศ. 2422 ถึง 2427 เสียดินแดนจังหวัดอาริกาและตาราปากาในสนธิสัญญาอังกอนและลิมา หลังจากปัญหาภายในประเทศหลังสงคราม เปรูกลับมามีเสถียรภาพภายใต้การนำของพรรคซิบิล ซึ่งสิ้นสุดลงหลังเอากุสโต เบ. เลกิอา ขึ้นเป็นผู้นำประเทศ เศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ทำให้เลกิอาถูกล้มจากอำนาจ และกำเนิดพันธมิตรประชาชนปฏิวัติอเมริกา (Alianza Popular Revolucionaria Americana) การแข่งขันระหว่างกลุ่มนี้กับกลุ่มชนชั้นสูงและกองทัพเป็นส่วนสำคัญของการเมืองเปรูในอีกสามทศวรรษถัดมา
ในปี พ.ศ. 2511 กองทัพเปรูนำโดยนายพลฆวน เบลัสโก อัลบาราโด ทำรัฐประหารยึดอำนาจจากประธานาธิบดีเฟร์นันโด เบลาอุนเด รัฐบาลใหม่ทำการปฏิรูปครั้งใหญ่ แต่ไม่ได้รับการสนับสนุนมากเท่าไรนัก ในปี พ.ศ. 2518 นายพลฟรันซิสโก โมราเลส เบร์มูเดซ ขึ้นดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีแทนเบลัสโก ยุติการปฏิรูปและนำประเทศเข้าสู่ประชาธิปไตยอีกครั้ง หลังยุคของโมราเลสในปี 2523 เปรูประสบปัญหาหนี้ต่างประเทศสูง เงินเฟ้อที่สูงขึ้นเรื่อย ๆ การขนส่งยาเสพติดอย่างต่อเนื่อง และปัญหาการเมืองที่การใช้กำลังอย่างรุนแรง ภายใต้การนำของประธานาธิบดีอัลเบร์โต ฟูฆิโมริ พ.ศ. 2533-2543 ประเทศเปรูก็เริ่มฟื้นตัวด้วยการปฏิรูปทางการเมืองและการปราบปรามกลุ่มผู้ก่อการร้าย แต่ฟูฆิโมริก็ถูกกล่าวหาเรื่องอำนาจนิยม การทุจริตในตำแหน่งหน้าที่ และการละเมิดสิทธิมนุษยชน ทำให้เขาต้องลาออกและหนีออกนอกประเทศหลังจากการเลือกตั้งครั้งปัญหาในปี พ.ศ. 2543 ประชาธิปไตยกลับคืนสู่เปรูอีกครั้งในสมัยของประธานาธิบดีอาเลฆันโดร โตเลโด ซึ่งนับแต่นั้นเป็นต้นมา เปรูพยายามกำจัดการทุจริตในตำแหน่งหน้าที่และสามารถรักษาสภาพทางเศรษฐกิจที่ดีไว้ได้
การปกครอง

เปรูเป็นสาธารณรัฐประชาธิปไตยแบบมีผู้แทน ใช้ระบอบประธานาธิบดี ภายใต้รัฐธรรมนูญปัจจุบัน ประธานาธิบดีทำหน้าที่เป็นประมุขแห่งรัฐและหัวหน้ารัฐบาล โดยได้รับเลือกตั้งเข้ามาอยู่ในตำแหน่งห้าปี และไม่สามารถได้รับเลือกอีกในสมัยถัดไปทันทีได้ ประธานาธิบดีแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีและคณะรัฐมนตรีที่เหลือตามคำแนะนำของนายกรัฐมนตรี รัฐสภาของเปรูเป็นแบบสภาเดียว มีสมาชิก 120 คน ได้รับเลือกตั้งเข้ามาอยู่ในตำแหน่งเป็นเวลาห้าปี ทั้งฝ่ายนิติบัญญัติและฝ่ายบริหารสามารถเริ่มเสนอร่างกฎหมายได้ โดยร่างกฎหมายจะต้องผ่านความเห็นชอบจากสภาและประกาศใช้โดยประธานาธิบดี สถาบันตุลาการเป็นอิสระตามรัฐธรรมนูญ แต่มีการแทรกแซงฝ่ายตุลาการบ่อยครั้งตลอดประวัติศาสตร์
รัฐบาลเปรูได้รับการเลือกตั้งโดยตรง และการเลือกตั้งเป็นหน้าที่ของประชาชนอายุตั้งแต่ 18 ปีจนถึง 70 ปี ในการเลือกตั้งทั่วไปในปี พ.ศ. 2549 อาลัน การ์ซิอา จากพรรคอาปริสตาเปรู ชนะการเลือกตั้งประธานาธิบดีเหนือโอยันตา อูมาลา จากสหภาพเพื่อเปรู สภาปัจจุบันประกอบด้วยสมาชิกจากพรรคอาปริสตาเปรู 36 คน พรรคชาตินิยมเปรู 23 คน พรรคสหภาพเพื่อเปรู 19 คน พรรคเอกภาพแห่งชาติ 15 คน พันธมิตรเพื่ออนาคต 13 คน พันธมิตรรัฐสภา 9 คน และกลุ่มรัฐสภาพิเศษ 5 คน
ความ สัมพันธ์กับต่างประเทศของเปรูที่ผ่านมามักเกี่ยวพันกับปัญหาข้อพิพาทพรมแดนกับประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งส่วนใหญ่ตกลงกันได้ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ปัจจุบันเปรูมีข้อพิพาทกับชิลีเรื่องน่านน้ำในมหาสมุทรแปซิฟิก เปรูเป็นสมาชิกของกลุ่มในภูมิภาคหลายกลุ่ม เป็นสมาชิกก่อตั้งของประชาคมแอนดีส และเป็นสมาชิกขององค์กรรัฐอเมริกา
การแบ่งเขตการปกครอง

ประเทศเปรูแบ่งการปกครองออกเป็น 25 แคว้น (región) แต่ละแคว้นแบ่งออกเป็นจังหวัด (provincia) และเขต (distrito) ย่อยลงมาตามลำดับ (ยกเว้นจังหวัดลิมาซึ่งเป็นเอกเทศไม่อยู่ในแคว้นใด) แต่ละแคว้นเลือกรัฐบาลท้องถิ่นซึ่งประกอบด้วยประธานและสภา มีวาระ 4 ปี รัฐบาลท้องถิ่นดูแลเรื่องการพัฒนาภูมิภาค โครงการลงทุนสาธารณะ ส่งเสริมกิจกรรมทางเศรษฐกิจ และการจัดการทรัพย์สินสาธารณะ จังหวัดลิมาบริหารโดยเทศบาลมหานครลิมา
แคว้นต่าง ๆ ของเปรู และเมืองหลักของแคว้นได้แก่
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  อามาโซนัส (ชาชาโปยัส)  อังกัช (วารัซ)  อาปูริมัก (อาบังไก)  อาเรกิปา (อาเรกิปา)  อายากูโช (อายากูโช)  กาฆามาร์กา (กาฆามาร์กา)  กายาโอ (กายาโอ)  กุสโก (กุสโก)  วังกาเบลิกา (วังกาเบลิกา)  วานูโก (วานูโก)  อิกา (อิกา)  ฆูนิน (วังกาโย)  ลาลิเบร์ตัด (ตรูฆิโย) |  ลัมบาเยเก (ชิกลาโย)  ลิมา (วาโช)  โลเรโต (อิกิโตส)  มาเดรเดดิโอส (ปูเอร์โตมัลโดนาโด)  โมเกกัว (โมเกกัว)  ปัสโก (เซร์โรเดปัสโก)  ปิวรา (ปิวรา)  ปูโน (ปูโน)  ซานมาร์ติน (โมโยบัมบา)  ตักนา (ตักนา)  ตุมเบส (ตุมเบส)  อูกายาลิ (ปูไกปา) |  |
และจังหวัดลิมา มีเมืองหลักคือลิมา เมืองหลวงของประเทศ
กองทัพ

บทความหลัก: กองทัพเปรู
กองทัพเปรูประกอบด้วยกองทัพบก กองทัพเรือ และกองทัพอากาศ มีหน้าที่หลักคือดูแลความปลอดภัยของอิสรภาพ เอกราช และบูรณภาพดินแดนของประเทศ กองกำลังของเปรูอยู่ภายใต้การดูแลของกระทรวงกลาโหม และประธานาธิบดีในฐานะผู้บัญชาการสูงสุด การเกณฑ์ทหารถูกยกเลิกในปี พ.ศ. 2542 และเปลี่ยนมาใช้การเป็นทหารโดยสมัครใจแทน
เศรษฐกิจ

เปรู เป็นประเทศที่มีความหลากหลายทางด้านเศรษฐกิจเนื่องจากสภาพภูมิศาสตร์ เขตภูเขาอุดมไปด้วยทรัพยากรแร่ธาตุสำคัญหลายชนิด เปรูจึงเป็นผู้ผลิตแร่ธาตุรายใหญ่ของโลก เช่นทองแดง (อันดับ 3 ของโลก) ตะกั่ว (อันดับ 4 ของโลก) เงิน (อันดับ 1 ของโลก) สังกะสี (อันดับ 3 ของโลก) ดีบุก (อันดับ 3 ของโลก)  น้ำมันและก๊าซธรรมชาติ ส่วนทางชายฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิกมีสภาพเอื้ออำนวยต่อการประมง ผลิตภัณฑ์การเกษตรที่สำคัญ ได้แก่ มันฝรั่ง ข้าวโพด ผลไม้ ต้นโคคา และการปศุสัตว์ นอกจากนี้ ทรัพยากรการท่องเที่ยวของเปรู เช่น มาชูปิกชู เมืองกุสโก และป่าดิบชื้นบริเวณแม่น้ำแอมะซอนสามารถดึงดูดนักท่องเที่ยวได้เป็นจำนวนมาก
เปรู มีรายได้ต่อประชากรปี (พ.ศ. 2549) อยู่ที่ 3,374 ดอลลาร์สหรัฐ ร้อยละ 39.3 ของประชากรเป็นคนจน รวมถึงร้อยละ 13.7 ที่อยู่ในระดับจนมาก การบริการมีส่วนร้อยละ 52.9 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ ปี พ.ศ. 2550 ตามด้วยอุตสาหกรรมขั้นทุติยภูมิร้อยละ 23.2 อุตสาหกรรมขั้นปฐมภูมิร้อยละ 14.2 และภาษีร้อยละ 9.7 สินค้าส่งออกที่สำคัญของเปรู ได้แก่ ทองแดง ทอง สังกะสี ปิโตรเลียม กาแฟ และสิ่งทอ ส่วนการนำเข้าส่วนใหญ่เป็นวัตถุดิบและสินค้าทุนสำหรับอุตสาหกรรม ประเทศคู่ค้าหลักของเปรูได้แก่สหรัฐอเมริกา จีน บราซิล ชิลี แคนาดา สวิตเซอร์แลนด์ ญี่ปุ่น โคลอมเบีย และเอกวาดอร์
นโยบายเศรษฐกิจของเปรูมีการเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างมากในช่วงหลายสิบปีที่ผ่านมา ในช่วงปี พ.ศ. 2511-2518 รัฐบาลฆวน เบลัสโก อัลบาราโด มีการปฏิรูปหลายอย่างเช่น การปฏิรูปที่ดินทางการเกษตร ยึดบริษัทต่างชาติหลายแห่งมาเป็นของรัฐบาล การใช้ระบบเศรษฐกิจแบบวางแผนและการขยายภาครัฐบาล ถึงแม้การปฏิรูปเหล่านี้ไม่สามารถบรรลุเป้าหมายที่จะปรับการกระจายรายได้และยุติการพึ่งพิงทางเศรษฐกิจจากประเทศที่พัฒนาแล้วได้ก็ตาม แต่นโยบายปฏิรูปเหล่านี้ส่วนใหญ่ก็คงอยู่จนปี พ.ศ. 2533 เมื่อรัฐบาลอัลเบร์โต ฟูฆิโมริ ยกเลิกการควบคุมราคา การแทรกแซงทางการค้า การควบคุมการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ และดำเนินการแปรรูปหน่วยงานรัฐวิสาหกิจส่วนใหญ่ การปฏิรูปเสรีนี้เหล่านี้ทำให้เศรษฐกิจเปรูมีการเติบโตอย่างมั่นคงตั้งแต่ปี พ.ศ. 2536 ยกเว้นแต่ช่วงวิกฤตการณ์ทางการเงินในเอเชีย พ.ศ. 2540
ในปี พ.ศ. 2550 เปรูมีสภาพเศรษฐกิจดีที่สุดในรอบ 40 ปี และเป็นประเทศที่มีอัตราการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจสูงที่สุดในทวีป (ประมาณร้อยละ 9.2 ใน พ.ศ. 2550) ซึ่งเป็นผลจากการที่ราคาแร่ธาตุสูงขึ้นเป็นประวัติการณ์ นอกจากนี้ การลงทุนของภาคเอกชนและการบริโภคภายในประเทศยังเติบโตสูงขึ้นอย่างมาก แต่อย่างไรก็ตาม ความร่ำรวยและความเจริญกลับกระจายไม่ทั่วถึงประชากรทั้งประเทศ ในขณะที่เมืองที่ตั้งอยู่บริเวณริมฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิกและทางตอนเหนือของ ประเทศมีเศรษฐกิจที่เจริญเติบโต เมืองทางตอนใต้แถบเทือกเขาแอนดีสซึ่งส่วนใหญ่ประกอบการเกษตรในพื้นที่ขนาดเล็กกลับมีอัตราประชากรยากจนสูงถึงร้อยละ 70
ประชากร

เปรูมีประชากรประมาณ 28 ล้านคน เป็นประเทศที่มีประชากรมากที่สุดเป็นอันดับสี่ของทวีปอเมริกาใต้จากข้อมูลปี พ.ศ. 2550 โดยการเติบโตของจำนวนประชากรลดลงจากร้อยละ 2.6 เหลือร้อยละ 1.6 ในช่วงปี พ.ศ. 2493 ถึง 2543 โดยคาดการณ์ว่าจะมีประชากรประมาณ 42 ล้านคนในปี พ.ศ. 2593 จากข้อมูลปี พ.ศ. 2548 ร้อยละ 72.6 ของประชากรอาศัยอยู่ในเขตเมือง และร้อยละ 27.4 ในเขตชนบท เมืองหลักของเปรูได้แก่ ลิมา อาเรกิปา ตรูฆิโย ชิกลาโย ปิวรา อิกิโตส ชิมโบเต กุสโก และอวงกาโย ซึ่งมีประชากรมากกว่าสองแสนคนในการสำรวจปี พ.ศ. 2536
เปรูเป็นสังคมพหุชาติพันธุ์ที่เกิดจากการรวมตัวของหลายเชื้อชาติตลอดช่วงห้าศตวรรษ โดยชนพื้นเมืองเปรูอาศัยอยู่ในเปรูเป็นเวลานับพันปีก่อนที่สเปนจะเข้าครอบครองในพุทธศตวรรษที่ 21 ประชากรพื้นเมืองลดลงในช่วงประมาณร้อยปี จากเก้าล้านคนเหลือเพียงประมาณหกแสนคนจากโรคติดต่อ ชาวสเปนและชาวแอฟริกาจำนวนมากเข้ามาในยุคอาณานิคม หลังได้รับเอกราช มีชาวยุโรปอพยพเพิ่มขึ้น จากอังกฤษ ฝรั่งเศส เยอรมนี อิตาลี และสเปน ชาวจีนเข้ามาในช่วงปลายพุทธศตวรรษที่ 24 ทดแทนแรงงานทาส และได้กลายมาเป็นส่วนสำคัญของสังคมเปรู
ภาษาทางการของเปรูคือ ภาษาสเปน ซึ่งเป็นภาษาแม่ของชาวเปรูที่มีอายุตั้งแต่ 5 ปีขึ้นไปร้อยละ 80.3 (พ.ศ. 2536) และภาษาเกชัวซึ่งมีประชากรร้อยละ 16.5 พูดภาษานี้ (พ.ศ. 2536) มีผู้พูดภาษาท้องถิ่นอื่น ๆ และภาษาต่างประเทศร้อยละ 3 และร้อยละ 0.2 ของประชากรตามลำดับ จากการสำรวจในปี พ.ศ. 2549 ประชากรร้อยละ 85 ระบุว่าตัวเองนับถือนิกายโรมันคาทอลิก และร้อยละ 11 นับถือนิกายโปรเตสแตนต์ อัตราการรู้หนังสืออยู่ที่ร้อยละ 88.9 โดยอัตราในชนบท (ร้อยละ 76.1) ต่ำกว่าในเมือง (ร้อยละ 94.8)  การศึกษาขั้นประถมและมัธยมเป็นการศึกษาบังคับและบริการแบบให้เปล่า (ฟรี) ในโรงเรียนของรัฐ
วัฒนธรรม

วัฒนธรรมเปรูมีรากฐานอยู่บนวัฒนธรรมพื้นเมืองและวัฒนธรรมสเปน ศิลปะของเปรูย้อนกลับไปได้ถึงเครื่องปั้นเดิมเผา สิ่งทอ เพชรพลอย และการแกะสลักของวัฒนธรรมยุคก่อนอินคา ชาวอินคายังคงรักษารูปแบบงานเหล่านี้และยังบรรลุผลในด้านสถาปัตยกรรมโดยได้สร้างมาชูปิกชูในยุคอาณานิคม ศิลปะได้รับอิทธิพลแบบบาโรก โดยผสมเข้ากับวัฒนธรรมท้องถิ่น ในยุคนี้ ศิลปะส่วนใหญ่จะเกี่ยวข้องกับศาสนา ตัวอย่างเช่นโบสถ์จำนวนมากและจิตรกรรมแบบสำนักกุสโก ศิลปะในเปรูซบเซาลงหลังได้รับเอกราช จนมาถึงยุคศิลปะแบบอินดิเฆนิสโม ซึ่งนำเสนอความเชื่อและวิถีชีวิตของชาวพื้นเมืองอเมริกาใต้ วัฒนธรรมโบราณของชาวอินคายังคงอยู่ในเปรูในปัจจุบัน ชาวเปรูยังคงใช้ชีวิตตามแบบบรรพบุรุษ เช่น การใช้ภาษาเกชัว การประกอบพิธีกรรมทางศาสนา