stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ฟุตบอลทีมชาติบราซิล
สถิติการแข่งขัน > สถิติโอลิมปิกส์เกมส์

| สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> ปี | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> รอบ | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> อันดับ | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> GP | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> W | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> D* | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> L | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> GF | สถิติโอลิมปิกส์เกมส์> GA |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
 1900: Did not participate
 1908: Did not participate
 1912: Did not participate
 1920: Did not participate
 1924: Did not Qualify
 1928: Did not Participate
 1936: Did not Participate
 1948: Did not Participate
|  1952 | Quarter-finals | 6th | 3 | 2 | 0 | 1 | 9 | 6 |
 1956: Did not Qualify
|  1960 | Round 1 | 6th | 3 | 2 | 0 | 1 | 10 | 6 |
|  1964 | Round 1 | 9th | 3 | 1 | 1 | 1 | 5 | 2 |
|  1968 | Round 1 | 11th | 3 | 0 | 2 | 1 | 4 | 5 |
|  1972 | Round 1 | 12th | 3 | 0 | 1 | 2 | 4 | 6 |
|  1976 | Fourth Place | 4th | 5 | 2 | 1 | 2 | 6 | 6 |
 1980: Did not Qualify
|  1984 | Runners-up | 2nd | 6 | 4 | 1 | 1 | 9 | 5 |
|  1988 | Runners-up | 2nd | 6 | 4 | 1 | 1 | 12 | 4 |
 1992: Did not Qualify
|  1996 | Third Place | 3rd | 6 | 4 | 1 | 1 | 16 | 8 |
|  2000 | Quarter-finals | 6th | 4 | 2 | 0 | 2 | 6 | 6 |
 2004: Did not Qualify
|  2008 | Third Place | 3rd | 6 | 4 | 1 | 1 | 14 | 3 |
|  2012 | Runners-up | 2nd | 6 | 5 | 0 | 1 | 16 | 7 |
 2016: Hosts
| รวม | - | - | 48 | 25 | 9 | 13 | 95 | 57 |
สถิติการแข่งขัน > แพนอเมริกาเกมส์

| สถิติแพนอเมริกาเกมส์> ปี | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> รอบ | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> อันดับ | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> GP | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> W | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> D* | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> L | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> GS | สถิติแพนอเมริกาเกมส์> GA |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
 1951: Did not enter
 1955: Did not enter
|  1959 | Runners-up | 2nd | 6 | 4 | 1 | 1 | 27 | 11 |
|  1963 | Champions | 1st | 4 | 3 | 1 | 0 | 18 | 3 |
 1967: Did not Qualify
 1971: Did not Qualify
|  1975 | Champions | 1st | 7 | 5 | 2 | 0 | 33 | 2 |
|  1979 | Champions | 1st | 5 | 5 | 0 | 0 | 14 | 1 |
|  1983 | Third Place | 3rd | 3 | 2 | 0 | 1 | 3 | 1 |
|  1987 | Champions | 1st | 5 | 4 | 1 | 0 | 10 | 2 |
 1991: Did not Qualify
|  1995 | Quarter-finals | 5th | 4 | 2 | 2 | 0 | 5 | 2 |
 1999: Did not Qualify
|  2003 | Runners-up | 2nd | 5 | 4 | 0 | 1 | 12 | 2 |
|  2007 | Round 1 | 5th | 3 | 2 | 0 | 1 | 7 | 4 |
|  2011 | Round 1 | 6th | 3 | 0 | 2 | 1 | 2 | 4 |
 2015: 
| Total | 4 Titles | 10/16 | 45 | 31 | 9 | 5 | 131 | 32 |
เกียรติประวัติ > ทีมชุดใหญ่ > แชมป์

ฟุตบอลโลก:
ชนะเลิศ (5): 1958, 1962, 1970, 1994, 2002
รองชนะเลิศ (2): 1950, 1998
อันดับที่สาม (2): 1938, 1978
อันดับที่สี่ (2): 1974, 2014
ฟุตบอลชิงแชมป์อเมริกาใต้ / โกปาอาเมริกา:
ชนะเลิศ (9): 1919, 1922, 1949, 1989, 1997, 1999, 2004, 2007, 2019
รองชนะเลิศ (12): 1921, 1925, 1937, 1945, 1946, 1953, 1957, 1959, 1983, 1991, 1995, 2021
อันดับที่สาม (7): 1916, 1917, 1920, 1942, 1959, 1975, 1979
อันดับที่สี่ (3): 1923, 1956, 1963
ฟีฟ่าคอนเฟเดอเรชันส์คัพ:
ชนะเลิศ (4): 1997, 2005, 2009, 2013
รองชนะเลิศ: 1999
อันดับที่สี่: 2001
แพนอเมริกันแชมเปียนชิป:
ชนะเลิศ (2): 1952, 1956
รองชนะเลิศ: 1960
คอนคาแคฟโกลด์คัพ:
รองชนะเลิศ (2): 1996, 2003
อันดับที่สาม: 1998
เกียรติประวัติ > ทีมชุดใหญ่ > รางวัล

ทีมยอดเยี่ยมแห่งปีของฟีฟ่า:
ชนะเลิศ (12): 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006
ทีมยอดเยี่ยมแห่งปีของเวิลด์ซอกเกอร์
ชนะเลิศ (2): 1982, 2002
ทีมยอดเยี่ยมแห่งปีของลอริอุสเวิลด์
ชนะเลิศ: 2003
รางวัลแฟร์เพลย์ฟุตบอลโลก:
ชนะเลิศ (4): 1982, 1986, 1994, 2006
รางวัลแฟร์เพลย์ฟีฟ่าคอนเฟเดอเรชันส์คัพ:
ชนะเลิศ (2): 1999, 2009
รางวัลแฟร์เพลย์โกปาอาเมริกา:
ชนะเลิศ (2): 2019, 2021
เกียรติประวัติ > ทีมชุดใหญ่ > กระชับมิตร

บราซิลเลียนอินดีเพนเดนซ์คัพ: 1972
Taça do Atlântico (3): 1956, 1970, 1976
ยูเอสเอ ไบเซนเทนเนียลคัพทัวร์นาเมนต์: 1976
รูสคัพ: 1987
ออสเตรเลียไบเซนเตแนรีโกลด์คัพ: 1988
อัมโบรคัพ: 1995
เนลสัน แมนเดลาแชลเลนจ์: 1996
ลูนาร์นิวเยียร์คัพ: 2005
โรกาคัพ / ซูเปร์กลาซิโก เด ลัส อาเมริกัส: (12): 1914, 1922, 1945, 1957, 1960, 1963, 1971, 1976, 2011, 2012, 2014, 2018
โกปารีโอบรังโก: (7): 1931, 1932, 1947, 1950, 1967, 1968, 1976
Taça Oswaldo Cruz: (8): 1950, 1955, 1956, 1958, 1961, 1962, 1968, 1976
เกียรติประวัติ > ทีมโอลิมปิกและแพนอเมริกัน

โอลิมปิกฤดูร้อน:
เหรียญทอง: 2016, 2020
เหรียญเงิน (3): 1984, 1988, 2012
เหรียญทองแดง (2): 1996, 2008
อันดับที่สี่: 1976
แพนอเมริกันเกมส์:
เหรียญทอง: (4): 1963, 1975 (แชมป์ร่วม), 1979, 1987
เหรียญเงิน (3): 1959, 1983, 2003
เหรียญทองแดง: 2015
คอนเมบอลปรีโอลิมปิกทัวร์นาเมนต์:
ชนะเลิศ (7): 1968, 1971, 1976, 1984, 1987, 1996, 2000
รองชนะเลิศ (2): 1964, 2020
อันดับที่สาม (2): 1960, 2004
เกียรติประวัติ > ตารางสรุป

| การแข่งขัน | 1 ! | 2 ! | 3 ! | ทั้งหมด |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ฟุตบอลโลก | 5 | 2 | 2 | 9 |
| โกปาอาเมริกา | 9 | 12 | 7 | 28 |
| โกลด์คัพ | 0 | 2 | 1 | 3 |
| คอนเฟเดอเรชันส์คัพ | 4 | 1 | 0 | 5 |
| โอลิมปิกฤดูร้อน | 2 | 3 | 2 | 7 |
| รวม | 21 | 20 | 12 | 52 |
ดูเพิ่ม

ฟุตบอลหญิงทีมชาติบราซิล
ฟุตซอลทีมชาติบราซิล
ข้อมูล

Ruy Castro (2005). Garrincha – The triumph and tragedy of Brazil's forgotten footballing hero. แปลโดย Andrew Downie. London: Yellow Jersey Press. ISBN 0-224-06433-9.
Ivan Soter (2015). Enciclopédia da Seleção: 100 anos de seleção brasileira de futebol. Rio de Janeiro: Folha Seca. ISBN 978-85-87199-29-4.
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ  (ในภาษาโปรตุเกส)
Brazil FIFA profile
Brazilian Football – Guide to Football in Brazil
RSSSF Brazil
All about Brazilian Football – Sambafoot.com
| ด ค กฟุตบอลทีมชาติบราซิล |
| --- | --- |
หัวข้อทั่วไป:  สมาพันธ์ฟุตบอลบราซิล  ประวัติ  ผู้จัดการทีม  ชุดแข่ง 
สถิติและผลการแข่งขัน:  สถิติตลอดกาล  ผลการแข่งขัน 1914–49  1950–69  1970–89  1990–2009  2010–ปัจจุบัน  ไม่เป็นทางการ  แฮตทริก 
ผู้เล่น:  นักฟุตบอลทีมชาติ  ผู้เล่นในฟุตบอลโลกและโกปาอาเมริกา  หมวดหมู่  ความเกี่ยวข้องกับสโมสรฟุตบอลซังตุส 
ประตู:  เปเล่  เนย์มาร์ 
ฟุตบอลโลก:  สถิติ  1930  1934  1938  1950  1954  1958  1962  1966  1970  1974  1978  1982  1986  1990  1994  1998  2002  2006  2010  2014  2018  2022 
โกปาอาเมริกา:  สถิติ  1916  1917  1919  1920  1921  1922  1923  1925  1937  1942  1945  1946  1949  1953  1956  1957  1959 (อาร์เจนตินา)  1959 (เอกวาดอร์)  1963  1975  1979  1983  1987  1989  1991  1993  1995  1997  1999  2001  2004  2007  2011  2015  2016  2019  2021  2024 
ฟีฟ่าคอนเฟเดอเรชันส์คัพ:  1997  1999  2001  2003  2005  2009  2013 
แพนอเมริกันแชมเปียนชิป:  1952  1956  1960 
คอนคาแคฟโกลด์คัพ:  สถิติ  1996  1998  2003 
การแข่งขันอื่น ๆ:  โอลิมปิกฤดูร้อน 
ทีมที่เกี่ยวข้อง:  U23  U20  U17  U15  หญิง  หญิง U20  หญิง U17  ฟุตซอล  ชายหาด 
คู่ปรับ:  อาร์เจนตินา  อิตาลี  อุรุกวัย 
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  VIAF 
ประจำชาติ:  สหรัฐ 
ผู้เล่นบราซิลในช่วงแรกของการก่อตั้งทีมใน ค.ศ. 1914
ทีมชาติบราซิลในโกปาอาเมริกา 1959
บราซิลชุดป้องกันแชมป์โลกในฟุตบอลโลก 1962
ทีมชาติบราซิลชุดชนะเลิศฟุตบอลโลก 1970 ได้รับการขนานนามว่าเป็นทีมฟุตบอลที่ดีที่สุดในโลก
เครื่องบินลายทีมชาติบราซิล จัดทำขึ้นเพื่อเฉลิมฉลองแชมป์ฟุตบอลโลก 2002
ทีมชาติบราซิลและญี่ปุ่นเดินลงสู่สนามในฟุตบอลโลก 2006
กาก้าของบราซิลในนัดที่พบกับชิลีในฟุตบอลโลก 2010 ที่ประเทศแอฟริกาใต้
ผู้เล่นบราซิลฉลองแชมป์ฟีฟ่าคอนเฟเดอเรชันส์คัพ 2013 ซึ่งพวกเขาชนะครบทั้งห้านัดที่ลงแข่งขัน
ผู้เล่นบราซิลในนัดที่พบกับโคลอมเบียในฟุตบอลโลก 2014 นี่เป็นนัดสุดท้ายที่เนย์มาร์ (คนที่สองจากขวาในแถวล่าง) ได้ลงเล่นในรายการนี้ก่อนที่จะประสบภาวะกระดูกหัก
กัปตันในชุดชนะเลิศฟุตบอลโลก 1994 ดุงกา คุมทีมชาติบราซิลตั้งแต่ ค.ศ. 2006 ถึง 2010 และ 2014 ถึง 2016
ภาพถ่ายทีมชาติบราซิลในนัดที่พบกับคอสตาริกาในฟุตบอลโลก 2018 ที่ประเทศรัสเซีย
แฟนบอลบราซิลในฟุตบอลโลก 2018
กรันจาคอมารีคอมเพล็กซ์เป็นสนามซ้อมของทีมชาติ
กาฟูลงเล่นให้กับบราซิลมากที่สุดที่ 142 นัด
เนย์มาร์ทำประตูให้บราซิลมากที่สุดที่ 79 ประตู
ทีมชาติบราซิลชุดชนะเลิศโกปาอาเมริกา 2019
ทีมชาติบราซิลชุดที่ได้เหรียญทองโอลิมปิกฤดูร้อน 2016
ภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์

| ภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์ |
| --- | --- |
  Lawetlat'la (Cowlitz)  Loowit (คลิกิตัด)  Louwala-Clough (คลิกิตัด) 
ไอน้ำที่พ่นสูงถึง 3,000 ฟุต (1 กม.) ในวันที่ 19 พฤษภาคม ค.ศ.1982 สองปีหลังจากการประทุครั้งใหญ่
จุดสูงสุด
ความสูง เหนือระดับน้ำทะเล: 8,363 ฟุต (2,549 เมตร)
ความสูง ส่วนยื่นจากฐาน: 4,605 ฟุต (1,404 เมตร)
พิกัด: 46°11′28″N 122°11′40″W﻿ / ﻿46.1912000°N 122.1944000°W﻿ / 46.1912000; -122.1944000 
ข้อมูลทางภูมิศาสตร์
ภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์เขตสกาแมเนีย, รัฐวอชิงตัน, ประเทศสหรัฐ 
เทือกเขา: ร่องแคสเคด
แผนที่ภูมิประเทศ: จัดทำโดยกรมสำรวจธรณีวิทยาแห่งสหรัฐอเมริกา
ข้อมูลทางธรณีวิทยา
อายุหิน: < 40,000 ปี
ประเภทภูเขา: กรวยภูเขาไฟสลับชั้นที่มีพลัง (เขตมุดตัว)
แนวโค้งภูเขาไฟ: ภูเขาไฟแคสเคด
การปะทุครั้งล่าสุด: ค.ศ.2004–2008
การพิชิต
พิชิตครั้งแรก: ค.ศ.1853 โดยโทมัส เจ. ดรายเออร์
เส้นทางง่ายสุด: ส่วนลาดเอียงทางทิศใต้ของภูเขาไฟ (บริเวณใกล้จุดปะทุมากที่สุด)
ภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์ หรือ เมานต์เซนต์เฮเลนส์ (อังกฤษ: Mount St. Helens) เป็นภูเขาไฟมีพลังประเภทกรวยสลับชั้น ตั้งอยู่ในสกามาเนียเคาน์ตี รัฐวอชิงตัน สหรัฐอเมริกาในฝั่งตะวันตกเฉียงเหนือของแปซิฟิก ห่างจากเมืองซีแอตเทิลไปทางใต้ 154 กิโลเมตร และห่างจากเมืองพอร์ตแลนด์ไปทางตะวันออกเฉียงเหนือ 80 กิโลเมตร ภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์ได้ชื่อจากนักการทูตชาวอังกฤษ ลอร์ดเซนต์เฮเลนส์ คู่หูของนักสำรวจ จอร์จ แวนคูเวอร์ ที่สำรวจพื้นที่ในบริเวณนั้นตั้งแต่ปลายคริสต์วรรษที่ 18 ภูเขาไฟลูกนี้ตั้งอยู่ในเทือกเขาคาสเคด ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของแนวภูเขาไฟคาสเคด ส่วนหนึ่งของวงแหวนแห่งไฟ ซึ่งมีภูเขาไฟมีพลังตั้งอยู่กว่า 160 ลูก ภูเขาไฟลูกนี้เป็นที่รู้จักกันดีจากการระเบิดและการพ่นเถ้าถ่านออกมา
ภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์โด่งดังมากที่สุดจากการระเบิดครั้งรุนแรง ในวันที่ 18 พฤษภาคม ค.ศ. 1980 (พ.ศ. 2523) เมื่อเวลา 08:32 น. ตามเวลาท้องถิ่น (เขตเวลาแปซิฟิก) ซึ่งเป็นเหตุการณ์ภัยพิบัติทางภูเขาไฟที่ทำให้มีผู้เสียชีวิตมากที่สุด และก่อให้เกิดความเสียหายทางเศรษฐกิจมากที่สุดในประวัติศาสตร์สหรัฐอเมริกา มีผู้เสียชีวิตในครั้งนั้น 57 ราย บ้านเรือน 250 หลัง สะพาน 47 แห่ง ทางรถไฟยาว 24 กิโลเมตร และทางหลวงยาว 298 กิโลเมตรถูกทำลาย การระเบิดทำให้เกิดแผ่นดินถล่มขนาดใหญ่ ลดความสูงของยอดเขาจาก 2,950 เมตร เหลือ 2,550 เมตร และปล่องภูเขาไฟเปลี่ยนรูปกลายเป็นรูปคล้ายเกือกม้า แผ่นดินที่ถล่มลงมามีปริมาตรมากกว่า 2.9 ลูกบาศก์กิโลเมตร หลังจากนั้นได้มีการก่อตั้งอนุสาวรีย์แห่งชาติภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์ ขึ้นมา เพื่อปกป้อง อนุรักษ์ภูเขาไฟ และให้เป็นที่ศึกษาทางวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับภูเขาไฟ
เมานต์เซนต์เฮเลนส์ก่อนการระเบิดเมื่อปี ค.ศ. 1980 ถ่ายจากทะเลสาบสปิริต
เช่นเดียวกันภูเขาไฟส่วนใหญ่ในเทือกเขาคาสเคด ภูเขาไฟเซนต์เฮเลนส์มีลักษณะเป็นกรวยปะทุ ประกอบด้วยหินลาวา แบ่งชั้นด้วยเถ้า หินพัมมิซ และหินตะกอนอื่น ๆ ภูเขาประกอบด้วยชั้นของหินบะซอลต์ และหินแอนดีไซท์ ผ่านโดมลาวาที่เป็นหินเดไซท์โป่งออกมา โดยโดมหินเดไซท์ที่ใหญ่ที่สุดก่อตัวใกล้กับยอดเขา และโดมขนาดเล็กกว่าคือ โดมโกทร็อกส์ ตั้งอยู่ข้างภูเขาไฟทางตอนเหนือ ซึ่งโดมทั้งสองแห่งนี้ถูกทำลายไปจากการระเบิดเมื่อ ค.ศ. 1980
แหล่งข้อมูลอื่น

Harris, Stephen L. (1988). "Mount St. Helens: A Living Fire Mountain". Fire Mountains of the West: The Cascade and Mono Lake Volcanoes (1st ed.). Missoula, Montana: Mountain Press Publishing Company. pp. 201–228. ISBN 0-87842-220-X.
Mullineaux, D.R.; Crandell, D.R. (1981). The Eruptive History of Mount St. Helens เก็บถาวร 2007-01-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, USGS Professional Paper 1250. Retrieved on October 28, 2006.
Mullineaux, D.R. (1996). Pre-1980 Tephra-Fall Deposits Erupted From Mount St. Helens เก็บถาวร 2006-10-27 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, USGS Professional Paper 1563. Retrieved on October 28, 2006.
Pringle (1993). Roadside Geology of Mount St. Helens National Volcanic Monument and Vicinity, Washington State Department of Natural Resources, Division of Geology and Earth Resources Information; Circular 88.
USGS/Cascades Volcano Observatory, Vancouver, Washington. Description: Mount St. Helens Volcano, Washington. เก็บถาวร 2012-05-10 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน Retrieved on October 28, 2006.
กมลา แฮร์ริส

| กมลา แฮร์ริส |
| --- | --- |
แฮร์ริสใน ค.ศ. 2021

รองประธานาธิบดีสหรัฐ คนที่ 49
ดำรงตำแหน่ง 20 มกราคม ค.ศ. 2021 – 20 มกราคม ค.ศ. 2025
ประธานาธิบดี: โจ ไบเดิน
ก่อนหน้า: ไมก์ เพนซ์​
ถัดไป: เจดี แวนซ์​
สมาชิกวุฒิสภาสหรัฐ จาก รัฐแคลิฟอร์เนีย
ดำรงตำแหน่ง 3 มกราคม ค.ศ. 2017 – 18 มกราคม ค.ศ. 2021
ก่อนหน้า: บาร์บารา บ็อกเซอร์
ถัดไป: อเล็กซ์ ปาดียา
อัยการสูงสุดรัฐแคลิฟอร์เนีย คนที่ 32
ดำรงตำแหน่ง 3 มกราคม ค.ศ. 2011 – 3 มกราคม ค.ศ. 2017
ผู้ว่าการ: เจอร์รี บราวน์
ก่อนหน้า: เจอร์รี บราวน์
ถัดไป: ฆาบิเอร์ บีเซอร์รา
อัยการเมืองซานฟรานซิสโก คนที่ 27
ดำรงตำแหน่ง 8 มกราคม ค.ศ. 2004 – 3 มกราคม ค.ศ. 2011
ก่อนหน้า: เทเรนซ์ แฮลลินัน
ถัดไป: จอร์จ กัสกอญ
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด:  (1964-10-20) 20 ตุลาคม ค.ศ. 1964 (60 ปี) โอกแลนด์ รัฐแคลิฟอร์เนีย สหรัฐอเมริกา
พรรคการเมือง: เดโมแครต
คู่สมรส: ดั๊ก เอ็มฮัฟฟ์
บุพการี: ศยามลา โคปาลัน (แม่) ดอนัลด์ แฮร์ริส (พ่อ)
ความสัมพันธ์: มายา แฮร์ริส (น้องสาว) มีนา แฮร์ริส (หลานสาว) พี.วี. โคปาลัน (ตา)
การศึกษา: มหาวิทยาลัยฮอเวิร์ด (อักษรศาสตรบัณฑิต) มหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย วิทยาเขตแฮสทิงส์ (นิติศาสตรดุษฎีบัณฑิต)
ลายมือชื่อ: 
เว็บไซต์: เว็บไซต์หาเสียง

กมลา เทวี แฮร์ริส (อังกฤษ: Kamala Devi Harris; เกิด 20 ตุลาคม ค.ศ. 1964) เป็นนักการเมืองและอัยการชาวอเมริกัน รองประธานาธิบดีสหรัฐคนที่ 49 ตั้งแต่ ค.ศ. 2021 ถึง ค.ศ. 2025 ภายใต้การบริหารของประธานาธิบดีโจ ไบเดิน เธอเป็นรองประธานาธิบดีหญิงคนแรก อีกทั้งยังเป็นชาวอเมริกันเชื้อสายแอฟริกาและชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียคนแรกที่ดำรงตำแหน่งนี้ ก่อนหน้านี้เธอเป็นอดีตสมาชิกวุฒิสภาสหรัฐจากรัฐแคลิฟอร์เนีย สังกัดพรรคเดโมแครต
กมลา แฮร์ริส เกิดที่เมืองโอกแลนด์ รัฐแคลิฟอร์เนีย เป็นบุตรของนายดอนัลด์ เจ. แฮร์ริส นักเศรษฐศาสตร์ประจำมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด ชาวอเมริกันเชื้อสายจาเมกา กับนางศยามลา โคปาลัน นักชีวการแพทย์ชาวอเมริกันเชื้อสายอินเดีย
ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2016 เธอได้รับชัยชนะเหนือลอเร็ตตา ซันเชซ ในการเลือกตั้งวุฒิสภาของปีนั้น ส่งผลให้แฮร์ริสเป็นวุฒิสมาชิกสตรีคนที่สามจากรัฐแคลิฟอร์เนีย สตรีเชื้อสายแอฟริกาคนที่สอง และสตรีเชื้อสายเอเชียคนแรกที่ได้ดำรงตำแหน่งสมาชิกวุฒิสภาสหรัฐ
ในฐานะสมาชิกวุฒิสภา เธอสนับสนุนการปฏิรูประบบบริการสุขภาพ การยกเลิกสถานะยาเสพติดของกัญชาในระดับประเทศ การช่วยเหลือให้ผู้อพยพที่ไม่มีเอกสารได้รับสถานะพลเมืองสหรัฐ รัฐบัญญัติดรีม การห้ามใช้อาวุธสังหาร และการปฏิวัติการเก็บภาษีอัตราก้าวหน้า เธอเป็นที่จดจำในระดับชาติภายหลังเธอได้ตั้งคำถามที่เฉียบแหลมต่อเจ้าหน้าที่ภายใต้การบริหารของทรัมป์ระหว่างการรับฟังโดยวุฒิสภา ซึ่งรวมถึงอัยการสูงสุดเจฟฟ์ เซชชันส์ และวิลเลียม บาร์
เธอได้สมัครเป็นผู้ท้าชิงตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐ ค.ศ. 2020 ก่อนยุติการชิงตำแหน่งเมื่อวันที่ 3 ธันวาคม ค.ศ. 2019 อย่างไรก็ตาม เธอได้รับการสนับสนุนให้เป็นคู่ท้าชิงตำแหน่งรองประธานาธิบดีจากพรรคเดโมแครต คู่กับอดีตรองประธานาธิบดีโจ ไบเดิน เมื่อวันที่ 11 สิงหาคม ค.ศ. 2020 ส่งผลให้เธอเป็นชาวอเมริกันเชื้อสายแอฟริกาและชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียคนแรกที่ได้รับเลือกให้เป็นผู้หาเสียงเคียงคู่กับผู้ลงสมัครรับเลือกตั้งคนสำคัญของพรรคฯ และเป็นสตรีคนที่สามที่ได้รับการเสนอชื่อเป็นผู้ท้าชิงตำแหน่งดังกล่าว ถัดจากเจรัลดีน เฟอร์ราโร (ในการเลือกตั้งเมื่อ ค.ศ. 1984) และแซราห์ เพลิน (ในการเลือกตั้งเมื่อ ค.ศ. 2008)
ในวันที่ 21 กรกฎาคม ค.ศ. 2024 โจ ไบเดิน ได้ระบุในคำประกาศถอนตัวจากการเสนอชื่อรับการเลือกตั้งประธานาธิบดีสหรัฐ ให้แฮร์ริสเป็นผู้สมัครชิงตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐของพรรคเดโมแครตแทนตนเอง
ภาษาจีนฮกเกี้ยนสำเนียงไต้หวัน

| ภาษาฮกเกี้ยนสำเนียงไต้หวัน |
| --- | --- |
臺灣話   Tâi-oân-oē
ประเทศที่มีการพูด:  ไต้หวัน
ภูมิภาค: เอเชีย
จำนวนผู้พูด: ราว 15 ล้านคนในไต้หวัน; 49 ล้านคน (ภาษาจีนฮกเกี้ยน)  (ไม่พบวันที่)
ตระกูลภาษา: จีน-ทิเบต  ภาษาจีนภาษาหมิ่นภาษาหมิ่นใต้ภาษาฮกเกี้ยนภาษาฮกเกี้ยนสำเนียงไต้หวัน
สถานภาพทางการ
ภาษาทางการ:  ไต้หวัน 
ผู้วางระเบียบ: กระทรวงศึกษาธิการ (ในไต้หวัน)
รหัสภาษา
ISO 639-1: zh
ISO 639-2: chi (B) zho (T)
ISO 639-3: nan

ภาษาจีนฮกเกี้ยนสำเนียงไต้หวัน (อังกฤษ: Taiwanese Hokkien; จีน: 臺灣福建話; พินอิน: Táiwān fújiàn huà) หรือเรียกกันโดยทั่วไปว่า ภาษาไต้หวัน (อังกฤษ: Taiwanese; จีน: 臺灣話; พินอิน: Táiwān huà; ไต้หวัน: Tâi-oân-oē; หรือ จีน: 臺語; พินอิน: Tái yǔ; ไต้หวัน: Tâi-gí) เป็นภาษาจีนสำเนียงฮกเกี้ยนซึ่งใช้โดยราว  ๆ  ร้อยละเจ็ดสิบของประชากรในสาธารณรัฐจีน (ประเทศไต้หวัน) จัดเป็นสำเนียงย่อยของภาษาจีนฮกเกี้ยนที่เรียก ฮกโล (Hoklo) และเป็นภาษาประจำชาติไต้หวัน อย่างไรก็ดี ภาษาราชการของสาธารณรัฐจีน คือ ภาษาจีนสำเนียงกลางซึ่งใช้รูปแบบการเขียนแตกต่างจากสำเนียงกลางของสาธารณรัฐประชาชนจีน (จีนแผ่นดินใหญ่) เพราะชาวไต้หวันยังใช้ตัวอักษรจีนดั้งเดิมซึ่งเรียก อักษรจีนตัวเต็ม ส่วนจีนแผ่นดินใหญ่ปรับปรุงระบบตัวอักษรให้เขียนง่ายขึ้นเรียก อักษรจีนตัวย่อ
ไวยากรณ์

ใกล้เคียงกับภาษาจีนสำเนียงทางใต้เช่นภาษาฮากกาการเรียงประโยคเป็นแบบประธาน-กริยา-กรรม เช่นเดียวกับภาษาจีนกลาง แต่สามารเรียงประโยคแบบประธาน-กรรม-กริยาได้เมื่อเป็นรูปถูกกระทำและเติมอนุภาคของคำ ตัวอย่างเช่นประโยค "ฉันจับคุณ" คำที่เก่ยวข้องคือ: goá ("ฉัน" ในรูปประธานและกรรม), phō ("จับ"), lí ("คุณ").
ประธาน-กริยา-กรรม (แบบมาตรฐาน) : เป็น: Goá phō lí. ("ฉันจับคุณ")
ประธาน-kā- กรรม-กริยา เป็น Goá kā lí phō, ความหมายเปลี่ยนไปเล็กน้อยคือ "ฉันเข้าถึงคุณและจับ"
กรรม- hō•- ประธาน-กริยา (รูปถูกกระทำ) : เป็น  Lí hō• goá phō ความหมายเปลี่ยนไปเล็กน้อยเป็นรูปถูกกระทำคือ "คุณยอมให้ตัวของคุณถูกจับโดยฉัน" หรือ "คุณทำให้ตัวคุณถูกฉันจับได้"
ด้วยวิธีนี้จะทำให้สร้างประโยคที่ซับซ้อนขึ้นได้ เช่น Goá kā chúi hō• lí lim ("ฉันให้น้ำแก่คุณเพื่อดื่ม ": chúi หมายถึง "น้ำ"; lim หมายถึง "ดื่ม").
การจัดจำแนก

ภาษาไต้หวันเป็นรูปแบบหนึ่งของภาษาอมอยที่เป็นสำเนียงหนึ่งของภาษาจีนฮกเกี้ยน และเป็นส่วนหนึ่งของภาษาจีนหมิ่นและภาษาจีน การเป็นภาษาหรือสำเนียงของภาษาไต้หวันขึ้นกับมุมมองทางการเมือง ภาษาจีนหมิ่นเป็นภาษาเดียวของภาษาจีนที่ไม่ได้มาจากภาษาจีนยุคกลางโดยตรง บางครั้งจึงยากที่จะหาอักษรจีนที่เหมาะสมสำหรับคำศัพท์ในภาษาจีนฮกเกี้ยน และเป็นเหตุผลหนึ่งทำให้ผู้พูดภาษานี้เข้าใจกับผู้พูดภาษาจีนกลางหรือผู้พูดภาษาจีนสำเนียงอื่นๆได้ยาก
ผู้พูดภาษาไต้หวันทั้งหมดเกือบจะถือว่าเป็นผู้พูดภาษาอมอยด้วย ความผันแปรทางด้านพื้นที่ภายในภาษาไต้หวัน อาจจะติดตามย้อนกลับไปสู่ความแตกต่างของภาษาอมอยในมณฑลฝูเจี้ยนตอนใต้ ภาษาไต้หวันมีคำยืมจากภาษาญี่ปุ่นและกลุ่มภาษาเกาะฟอร์โมซา ในปัจจุบันได้มีการทำงานวิจัยเกี่ยวกับความเกี่ยวข้องของคำศัพท์พื้นฐานในภาษาไต้หวันกับตระกูลภาษาออสโตรนีเซียนและตระกูลภาษาขร้า-ไท
ผู้พูดภาษาจีนฮกเกี้ยน ส่วนใหญ่อยู่ในมณฑลฝูเจี้ยน และต่อมาบางส่วนได้อพยพไปสู่ไต้หวัน งานเขียนเกี่ยวกับละครที่ตีพิมพ์ในสมัยราชวงศ์หมิงเมื่อราว พ.ศ. 2103 เป็นส่วนหนึ่งของงานที่มีการรู้จักในช่วงแรกๆ แต่รูปแบบของภาษาแบบนี้ส่วนใหญ่เลิกใช้แล้ว
รากศัพท์

งานศึกษาทางด้านภาษาศาสตร์สมัยใหม่ประมาณว่าคำศัพท์ 75 – 90% ของคำศัพท์ในภาษาไต้หวันมีความคล้ายคลึงกับภาษาจีนอื่นๆ ตัวอย่างเช่น cháu หมายถึงวิ่ง ในภาษาไต้หวัน ส่วนในภาษาจีนกลาง zou หมายถึงเดิน นอกจากนั้น phin หมายถึงจมูก (ภาษาจีนกลาง bi) แต่หมายถึงได้กลิ่นได้ด้วย แต่ก็มีบางคำที่มีความหมายแตกต่างไปจากภาษาจีนอื่นๆทั้งหมด
ความใกล้ชิดกับภาษาญี่ปุ่นทำให้มีคำยืมจากภาษาญี่ปุ่น แม้ว่าจะมีจำนวนน้อย แต่ใช้บ่อยเพราะเป็นศัพท์ในสังคมสมัยใหม่เช่นคำว่า oo-to-bái มาจากภาษาญี่ปุ่น ootobai ซึ่งมาจากภาษาอังกฤษอีกต่อหนึ่ง และ pháng มาจากภาษาญี่ปุ่น pan (ขนมปัง) ที่มาจากภาษาโปรตุเกสอีกต่อหนึ่ง มีการยืมหน่วยทางไวยากรณ์จากภาษาญี่ปุ่นเช่น te_k (จาก teki) และ ka ซึ่งพบในภาษาไต้หวันที่พูดโดยผู้สูงอายุ ภาษาไต้หวันไม่มีรูปพหูพจน์ที่แท้จริง เช่นเดียวกับภาษาจีนอื่นๆ
ภาษาจีนมีสรรพนามบุรุษที่ 1 พหูพจน์สองคำคือการรวมผู้ฟังและไม่รวมผู้ฟัง เช่น goán = พวกเราไม่รวมคุณ  ในขณะที่ lán = พวกเรารวมคุณด้วย คำว่า lán ยังใช้เพื่อแสดงความสุภาพ การแบ่งแยกนี้เป็นลักษณะทั่วไปของกลุ่มภาษาจีน-ทิเบต
อักษรและการออกเสียง

ภาษาไต้หวันไม่มีการเขียนเป็นของตนเองก่อนพุทธศตวรรษที่ 14 ผู้พูดภาษาไต้หวันใช้อักษรจีน ระบบการเขียนที่ใช้อักษรละตินที่เรียกว่าเป่อ่วยยี (POJ) ได้พัฒนาขึ้นขึ้นในพุทธศตวรรษที่ 24 ปัจจุบันนี้ ผู้พูดภาษาไต้หวันนิยมเขียนด้วยอักษรจีน โดยใช้คำศัพท์และไวยากรณ์ของภาษาจีนกลาง
อักษรและการออกเสียง > อักษรจีนหรืออักษรฮั่น

โดยส่วนใหญ่ผู้พูดภาษาไต้หวันใช้อักษรที่มีลักษณะของอักษรฮั่นหรืออักษรจีน โดยยืมอักษรที่มีเสียงคล้ายกัน
อักษรและการออกเสียง > อักษรละติน

ในบางครั้งภาษาไต้หวันเขียนด้วยอักษรละติน ตามการออกเสียงเรียกอักษรเป่อ่วยยี พัฒนาขึ้นครั้งแรกโดยมิชชันนารีนิกายเพรสไบทีเรียนและปรับปรุงโดยมิชชันนารีนิกายนี้ที่เป็นชาวไต้หวัน ระบบอื่นๆที่ใช้ภาษาละตินได้แก่ อักษรสัทศาสตร์ภาษาไต้หวัน (TLPA) ภาษาไต้หวันสมัยใหม่ (MTL) และโฟซิสไดบูอัน (PSDB)
ในการเขียนแบบเป่อ่วยยีมีตัวอักษร 24 ตัวรวมทั้ง ts ซึ่งใช้แสดงเสียง /ch/ มีเครื่องหมายแสดงเสียงนาสิกและวรรณยุกต์ ใน พ.ศ. 2549 คณะกรรมการภาษาแห่งชาติ กระทรวงศึกษาธิการของสาธารณรัฐจีนได้เสนอการเขียนแบบการออกเสียงแบบโรมันสำหรับภาษาไต้หวัน โดยรวมแบบเป่อ่วยยีกับ TLPA การเปลี่ยนแปลงที่สำคัญคือเปลี่ยนจาก ts เป็น ch และ tsh เป็น chh
อักษรและการออกเสียง > อักษรคานะ

ภาษาไต้หวันเคยเขียนด้วยอักษรคานะแบบญี่ปุ่นเมื่ออยู่ภายใต้การปกครองของญี่ปุ่น รัฐบาลก๊กมินตั๋งเคยเสนอการเขียนแบบ Bopomofo
อักษรและการออกเสียง > ในคอมพิวเตอร์

ภาษาจีนฮกเกี้ยนได้ลงทะเบียนใน RFC 3066 เป็น zh-min-nan ภาษาไต้หวันใช้รหัสว่า zh-min-nan-TW
สัทศาสตร์เชิงสังคม > ความผันแปรในแต่ละบริเวณ

ในไต้หวัน สำเนียงไทนานทางใต้ของไต้หวันเป็นสำเนียงหลัก สำเนียงอื่น ๆ ได้แก่ สำเนียงทางเหนือ สำเนียงภาคกลางและสำเนียงตามแนวชายฝั่งทางเหนือ ลักษระที่แตกต่างไปของสำเนียงตามแนวชายฝั่งคือการใช้สระ  ‘uiⁿ’ แทนที่ ng สำเนียงทางเหนือแตกต่างไปโดยไม่มีเสียงวรรณยุกต์เสียงที่ 8 สำเนียงกลางเพิ่มเสียงสระ [ɨ] หรือ [ø]ซึ่งอยู่ระหว่าง i และ u
สัทศาสตร์เชิงสังคม > อิทธิพล

ประชาชนส่วนใหญ่ในไต้หวันพูดทั้งภาษาจีนกลางและภาษาไต้หวันทำให้มีอิทธิพลระหว่างกัน มีประชากรในไต้หวันประมาณ 20 - 30% ไม่สามารถพูดภาษาไต้หวันได้เลย ในขณะเดียวกันมีชาวไต้หวันประมาณ 10 - 20% ส่วนใหญ่เกิดก่อน พ.ศ. 2493 ไม่สามารถพูดภาษาจีนกลางได้เลย ชาวฮากกาในไต้หวันประมาณ 1/2 หนึ่งพูดภาษาไต้หวันได้ มีหลายครอบครัวที่เป็นเลือดผสมระหว่างฮากกา ฮกโล และชาวพื้นเมือง มีชาวไต้หวันจำนวนมากที่สามารถเข้าใจภาษาไต้หวันได้ดีกว่าการพูดภาษาไต้หวัน
โดยทั่วไปประชาชนจะใช้ภาษาจีนกลางในสถานะที่เป็นทางการ และใช้ภาษาไต้หวันในสถานะที่ไม่เป็นทางการ ภาษาไต้หวันจะใช้มากในเขตชนบท และใช้ภาษาจีนกลางมากในเขตเมือง คนอายุมากมีแนวโน้มใช้ภาษาไต้หวัน ในขณะที่วัยรุ่นมีแนวโน้มใช้ภาษาจีนกลาง สื่อต่าง ๆ เช่น วิทยุ ละครใช้ภาษาไต้หวัน ส่วนงานที่เป็นเอกสารใช้ภาษาจีนกลาง การสื่อสารทางการเมืองใช้ภาษาไต้หวันและภาษาจีนกลาง
สัทศาสตร์เชิงสังคม > ศิลปะและกวีนิพนธ์

Chhit-jī-á เป็นการเขียนกวีนิพนธ์ของภาษาไต้หวัน แต่ละวรรคมี 7 พยางค์ และมีรูปแบบเฉพาะสำหรับการแสดงละครเรียก koa-á-hì และหุ่นกระบอกแบบไต้หวันเรียก Pò͘-tē-hì
สัทศาสตร์เชิงสังคม > การแปลไบเบิล

เช่นเดียวกับภาษาอื่น ๆ  การแปลไบเบิลเป็นภาษาไต้หวันมีลำดับขั้นของการจัดมาตรฐานภาษาและการออกเสียง การแปลไบเบิลเป็นภาษาอมอยหรือภาษาไต้หวันด้วยการออกเสียงแบบเป่อ่วยยีโดยมิชชันนารีที่เข้ามาอยู่ในไต้หวัน James Laidlaw Maxwell ส่วนที่เป็นพันธสัญญาใหม่เผยแพร่เมื่อ พ.ศ. 2416 ส่วนพันธสัญญาเก่าเผยแพร่เมื่อ พ.ศ. 2427
การแปลไบเบิลรุ่นต่อมาดำเนินการโดย Thomas Barclay ทั้งในมณฑลฝูเจี้ยนและไต้หวัน ภาคพันธสัญญาใหม่แปลเป็นภาษาไต้หวันโดยสมบูรณ์เมื่อ พ.ศ. 2459 การแปลทั้งสองภาคเป็นภาษาไต้หวันโดยใช้การออกเสียงแบบเป่อ่วยยีสำเร็จเมื่อ พ.ศ. 2473 และตีพิมพ์เผยแพร่เมื่อ พ.ศ. 2476 และได้ปริวรรตเป็นรูปที่ใช้อักษรจีนใน พ.ศ. 2539
การตีพิมพ์ไบเบิลปกแดงซึ่งใช้การออกเสียงแบบเป่อ่วยยี ตีพิมพ์เมื่อ พ.ศ. 2516 โดยใช้ศัพท์สมัยใหม่ที่ได้รับอิทธิพลจากภาษาจีนกลาง การแปลเป็นภาษาไต้ไหวันโดยใช้รูปแบบอักษรโรมันปัจจุบันของไต้หวันตีพิมพ์เมื่อ พ.ศ. 2551 เฉพาะพันธสัญญาใหม่ พันธสัญญาเก่ากำลังจัดพิมพ์
สัทศาสตร์เชิงสังคม > การเมือง

ตั้งแต่ พ.ศ. 2523 การใช้ภาษาไต้หวันร่วมกับสำเนียงอื่น ๆ ของภาษาจีนที่ไม่ใช่ภาษาจีนกลางถูกควบคุมโดยรัฐบาลก๊กมินตั๋งทั้งการใช้ในโรงเรียนและสื่อออกอากาศ การจำกัดถูกยกเลิกเมื่อ พ.ศ. 2533 เนื่องมีกระแสการสร้างความสำคัญของท้องถิ่น ภาษาจีนกลางยังคงเป็นภาษาสำคัญในโรงเรียน แต่ภาษาไต้หวันจะถูกสอนในโรงเรียนในฐานะภาษาแม่ ซึ่งเลือกได้ระหว่างภาษาไต้หวัน ภาษาฮากกา และภาษาของชาวพื้นเมือง การรณรงค์ให้ใช้ภาษาไต้หวันมากกว่าภาษาจีนกลางเป็นส่วนหนึ่งของขบวนการไต้หวันเอกราชในอดีต แต่ความเชื่อมโยงระหว่างการเมืองกับภาษาในปัจจุบันลดน้อยลง ผลทางการเมืองของการใช้ภาษาไต้หวันมีทั้งเพื่อการเรียกร้องเอกราช และความเป็นหนึ่งเดียวกันของไต้หวัน การใช้ภาษาไต้หวันเพื่อการเรียกร้องเอกราชได้ลดลงเพราะต้องการความร่วมมือจากชาวจีนแผ่นดินใหญ่และชาวฮากกา