โชเซ มูรีนโย

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 มูรีนโยกับ เฟแนร์บาห์แช ในปี 2025
ข้อมูลส่วนตัว
ชื่อเต็ม:  ฌูแซ มารียู ดุช ซังตุช โมรีญู แฟลิช
วันเกิด:   (1963-01-26) 26 มกราคม ค.ศ. 1963 (62 ปี)
สถานที่เกิด:  ซึตูบัล ประเทศโปรตุเกส
ส่วนสูง:  1.75 m (5 ft 9 in)
ตำแหน่ง:  กองกลาง
ข้อมูลสโมสร
สโมสรปัจจุบัน:  เฟแนร์บาห์แช (หัวหน้าผู้ฝึกสอน)
สโมสรอาชีพ*
| ปี |  ทีม |  ลงเล่น |  (ประตู) |
| 1980–1982 |  รีอูอาวึ |  16 |  (2) |
| 1982–1983 |  บึลึเน็งซึช |  16 |  (2) |
| 1983–1985 |  เฌเด ซึซิงบรา |  35 |  (1) |
| 1985–1987 |  กูแมร์ซียูอีอิงดุชตรียา |  27 |  (8) |
| รวม |   |  94 |  (13) |
จัดการทีม
2000:  ไบฟีกา
2001–2002:  อูนีเยาดึไลรีอา
2002–2004:  โปร์ตู
2004–2007:  เชลซี
2008–2010:  อินเตอร์มิลาน
2010–2013:  เรอัลมาดริด
2013–2015:  เชลซี
2016–2018:  แมนเชสเตอร์ยูไนเต็ด
2019–2021:  ทอตนัมฮอตสเปอร์
2021–2024:  โรมา
2024–:  เฟแนร์บาห์แช
 *นัดที่ลงเล่นและประตูที่ยิงให้แก่สโมสรเฉพาะลีกในประเทศเท่านั้น
ฌูแซ มารียู ดุช ซังตุช โมรีญู แฟลิช (โปรตุเกส: José Mário dos Santos Mourinho Félix; เกิด 26 มกราคม ค.ศ. 1963) หรือ โชเซ มูรีนโย ตามการออกเสียงในภาษาอังกฤษ เป็นผู้จัดการทีมฟุตบอลและอดีตนักฟุตบอลชาวโปรตุเกส ปัจจุบันเป็นหัวหน้าผู้ฝึกสอนของเฟแนร์บาห์แช สโมสรในซือเปร์ลีก ประเทศตุรกี สื่อมวลชนอังกฤษขนานนามเขาว่า "เดอะสเปเชียลวัน" (The Special One) ถือเป็นหนึ่งในผู้จัดการทีมที่มากด้วยถ้วยรางวัลและเหรียญเกียรติยศ และได้รับการยกย่องว่าเป็นหนึ่งในผู้จัดการทีมที่ดีที่สุดตลอดกาล เขาเป็นผู้ฝึกสอนเพียงคนเดียวที่ชนะเลิศการแข่งขันสามรายการหลักของยูฟ่าที่จัดการแข่งขันอยู่ในปัจจุบัน ได้แก่ ยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก, ยูฟ่ายูโรปาลีก และยูฟ่าคอนเฟอเรนซ์ลีก และเป็นหนึ่งในผู้ฝึกสอนหกคนที่ชนะเลิศฟุตบอลยุโรปร่วมกับสองสโมสร
มูรีนโยเป็นอดีตนักฟุตบอลอาชีพในตำแหน่งกองกลางในฟุตบอลดิวิชัน 2 ของโปรตุเกส แต่ต้องยุติการเล่นในวัยเพียง 24 ปีเนื่องจากไม่ประสบความสำเร็จ เขาเรียนจบวิทยาศาสตร์การกีฬาจากมหาวิทยาลัยเทคนิคลิสบอนและเข้ารับการอบรมหลักสูตรการเป็นผู้ฝึกสอนอาชีพในสหราชอาณาจักร ในขณะที่อยู่ในลิสบอนเขาทำงานเป็นครูพลศึกษาและหาประสบการณ์ทำงานในด้านอื่น ๆ โดยการเป็นผู้ฝึกทีมเยาวชน แมวมอง และผู้ช่วยผู้จัดการ ในช่วงต้นปี ค.ศ. 1990 เขาได้รับมอบหมายให้เป็นล่ามของเซอร์บ็อบบี ร็อบสัน ในช่วงที่ร็อบสันทำหน้าที่เป็นผู้จัดการทีมสปอร์ติงลิสบอน และสโมสรโปร์ตูในโปรตุเกส และบาร์เซโลนาในสเปน หลังจากร็อบสันออกจากบาร์เซโลนา มูรีนโยตัดสินใจอยู่ที่สโมสรเดิมโดยทำงานร่วมกับลูวี ฟัน คาล ซึ่งมาทำหน้าที่แทนร็อบสัน
มูรีนโยเริ่มงานสั้น ๆ โดยเป็นผู้จัดการให้กับไบฟีกาและอูนีเยาดึไลรีอาซึ่งประสบความสำเร็จเป็นอย่างดี โดยสามารถพาไลรีอาไปอยู่อันดับที่ 5 ของลีกซึ่งเป็นอันดับสูงสุดที่ทีมเคยทำได้ มูรีนโยกลับไปอยู่กับโปร์ตูช่วงต้นปี ค.ศ. 2002 ในตำแหน่งหัวหน้าผู้ฝึกและนำทีมชนะปรีไมราลีกา โปรตุเกสลีกคัพ และยูฟ่ายูโรปาลีกในปี ค.ศ. 2003 ในฤดูกาลถัดมาเขาสามารถนำทีมชนะโปรตุเกสซูเปอร์คัพ และพาโปร์ตูคว้าชแชมป์ฟุตบอลลีกเป็นครั้งที่สอง ตามด้วยเกียรติประวัติสูงสุดด้วยแชมป์ยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก หลังจากย้ายไปเชลซีในปีถัดมา เขาพาทีมเป็นแชมป์พรีเมียร์ลีกในรอบ 50 ปีด้วยคะแนนสูงถึง 95 คะแนน ร่วมกับการครองแชมป์ฟุตบอลลีกคัพในฤดูกาลเดียวกัน และป้องกันแชมป์พรีเมียร์ลีกได้อีกครั้งในปีต่อมา ตามด้วยการพาทีมชนะเลิศเอฟเอคัพและลีกคัพในฤดูกาล 2006-07 มูรีนโยออกจากเชลซีในเดือนกันยายน ค.ศ. 2007 ท่ามกลางข่าวความแตกแยกระหว่างตัวเองกับโรมัน อับราโมวิช เจ้าของสโมสร
หลังจากย้ายไปอินเตอร์มิลานในเซเรียอาใน ค.ศ. 2008 ภายในสามเดือนมูรีนโยก็พาทีมชนะการแข่งขันอิตาเลียนซูเปอร์คัพ และจบฤดูกาลด้วยการครองแชมปเซเรียอา ในฤดูกาล 2009-10 อินเตอร์มิลานกลายเป็นสโมสรแรกของอิตาลีที่สามารถทำเทรบเบิล โดยชนะเซเรียอา อิตาลีคัพ และยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ซึ่งอินเตอร์มิลานไม่สามารถชนะการแข่งขันหลังสุดนี้ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1965 เขาเป็นหนึ่งในผู้ฝึกสอนห้าคนที่ชนะเลิศยูฟ่าแชมเปียนส์ลีกกับสองสโมสร ทำให้เขาได้รับรางวัลผู้ฝึกยอดเยี่ยมแห่งปีของฟีฟ่าในปี ค.ศ. 2010 จากนั้นเขาเซ็นสัญญากับเรอัลมาดริดในปี ค.ศ. 2010 และนำทีมชนะโกปาเดลเรย์ในฤดูกาลแรก ในปีต่อมาเขาพาทีมครองแชมป์ลาลิกา ฤดูกาล 2011–12 ด้วยการทำสถิติหลายรายการในประเทศทั้งเป็นทีมที่เก็บคะแนนมากที่สุด, ทำประตูมากที่สุดในหนึ่งฤดูกาล ซึ่งทำให้เขากลายเป็นผู้ฝึกคนที่ห้าถัดจากทอมิสลัฟ อีวิช, แอนสท์ ฮัพเพิล, โจวันนี ตราปัตโตนี และเอริก เคเริตส์ ที่พาทีมชนะเลิศฟุตบอลลีกในสี่ประเทศ หลังจากออกจากเรอัลมาดริดใน ค.ศ. 2013 มูรีนโยกลับไปอังกฤษเพื่อคุมทีมเชลซีเป็นครั้งที่สองซึ่งพาทีมชนะเลิศพรีเมียร์ลีก และฟุตบอลลีกคัพได้รายการละหนึ่งครั้ง แต่การทำงานกับเชลซีก็มาถึงจุดสิ้นสุดใน ค.ศ. 2015 หลังจากมีผลงานย่ำแย่
มูรีนโยกลายเป็นผู้จัดการทีมแมนเชสเตอร์ยูไนเต็ดใน ค.ศ. 2016 ตามด้วยทอตนัมฮอตสเปอร์ใน ค.ศ. 2019 แต่การดำรงตำแหน่งของเขากับทั้งสองสโมสรก็จบลงไม่ดีนัก แม้เขาพายูไนเต็ดชนะเลิศเอฟเอคอมมิวนิตีชีลด์, ยูฟ่ายูโรปาลีก และอีเอฟแอลคัพในฤดูกาลแรก และยังพาทอตนัมฮอตสเปอร์เข้าชิงชนะเลิศอีเอฟแอลคัพ ทว่าเขากลับโดนปลดจากตำแหน่งเพียงหนึ่งสัปดาห์ก่อนการแข่งขันรอบชิงชนะเลิศ ต่อมา เขากลับไปยังอิตาลีเพือคุมโรมาระหว่าง ค.ศ. 2021 ถึง 2024 และในฤดูกาลแรกก็พาทีมคว้าแชมป์ยูฟ่ายูโรปาคอนเฟอเรนซ์ลีกซึ่งจัดการแข่งขันขึ้นเป็นปีแรก โดยถือเป็นถ้วยรางวัลฟุตบอลยุโรปใบแรกในประวัติศาสตร์สโมสร และเป็นการชนะถ้วยรางวัลครั้งแรกของโรมานับตั้งแต่ ค.ศ. 2008 ส่งผลให้มูรีนโยกลายเป็นผู้จัดการทีมคนแรกที่ชนะเลิศการแข่งขันฟุตบอลยุโรปร่วมกับสี่สโมสร และเป็นคนที่สามที่ชนะเลิศการแข่งขันรายการยุโรปครบทุกรายการ เขาพ้นจากตำแหน่งและตามด้วยการไปคุมทีมเฟแนร์บาห์แชในตุรกี
ความรู้ทางยุทธวิธี บุคลิกที่มีลักษณะเฉพาะ (ซึ่งเต็มไปด้วยข้อพิพาท) และลักษณะการจัดการทีมซึ่งฝ่ายตรงข้ามมองว่าให้ความสำคัญกับผลงานมากกว่าการเล่นฟุตบอลที่สวยงาม ทำให้มูรีนโยถูกมองจากทั้งผู้ชื่นชอบและนักวิจารณ์ว่าเป็นทายาทของเอเลนิโอ เอร์เรรา ผู้จัดการชาวอาร์เจนตินา เขาได้รับรางวัลผู้ฝึกสอนยอดเยี่ยมแห่งศตวรรษโดยสหพันธ์ฟุตบอลโปรตุเกส