stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
จังหวัดของประเทศไทย
ประวัติ > การปฏิรูปการบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. 2435

พ.ศ. 2435 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้มีการปฏิรูประบบการบริหารราชการแผ่นดินครั้งใหญ่ ให้เป็นไปตามอย่างอารยประเทศในโลกตะวันตก โดยทรงตั้งกระทรวงขึ้นใหม่ 12 กระทรวง และโอนการปกครองหัวเมืองทั้งหมดให้มาขึ้นกับกระทรวงมหาดไทย โดยมีสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ (ขณะนั้นดำรงพระยศเป็นกรมหมื่นดำรงราชานุภาพ) เป็นองค์ปฐมเสนาบดี
เมื่องานการปกครองส่วนภูมิภาคขึ้นกับกระทรวงมหาดไทยแล้ว การจัดการปกครองด้วยระบบมณฑลเทศาภิบาลจึงได้เริ่มมีขึ้นใน พ.ศ. 2437 โดยแบ่งระดับการปกครองจากสูงสุดไปหาต่ำสุดเป็นมณฑล, เมือง (เทียบเท่าจังหวัด), อำเภอ, ตำบล และหมู่บ้าน มีข้าหลวงเทศาภิบาลเป็นผู้กำกับดูแลมณฑล การก่อตั้งมณฑลนั้นจะเป็นไปตามลำดับโดยขึ้นอยู่กับความเป็นพื้นที่ที่มีความสำคัญในเชิงยุทธศาสตร์ด้วย วัตถุประสงค์สำคัญในการจัดการปกครองเช่นนี้ ก็เพื่อให้ส่วนกลางสามารถควบคุมดูแลหัวเมืองและจัดการผลประโยชน์แผ่นดินได้อย่างใกล้ชิด และลิดรอนอำนาจและอิทธิพลของเจ้าเมืองในระบบเดิมลงอย่างสิ้นเชิง
การเปลี่ยนแปลงระบบการปกครองดังกล่าว ทำให้ขุนนางท้องถิ่นที่ต้องการรักษาฐานอำนาจและอิทธิพลของตนไว้ ก่อการกบฏต่อต้านอำนาจรัฐในบางภูมิภาค เหตุการณ์กบฏครั้งสำคัญคือกบฏผู้มีบุญ (หรือ "กบฏผีบาปผีบุญ") ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2445 โดยอาศัยความเชื่อเรื่องยุคพระศรีอาริยเมตไตรย เป็นเครื่องมือในการปลุกระดมประชาชนให้ต่อต้านอำนาจรัฐ ขบวนการผู้มีบุญได้เคลื่อนไหวตามทั่วภาคอีสาน แต่ที่เป็นเหตุใหญ่ที่สุดอยู่ในพื้นที่จังหวัดอุบลราชธานี ซึ่งกลุ่มกบฏได้ก่อการถึงขั้นเผาเมืองเขมราฐและบังคับให้เจ้าเมืองเขมราฐร่วมขบวนการ แต่ที่สุดแล้วกบฏครั้งนี้ก็ถูกปราบปรามลงในเวลาไม่กี่เดือนต่อมา
หลัง พ.ศ. 2459 คำว่า "จังหวัด" ได้กลายเป็นคำที่เรียกหน่วยการปกครองระดับต่ำกว่ามณฑลแทนคำว่า "เมือง" เพื่อแยกความกำกวมจากคำว่าเมืองที่ใช้เรียกที่ตั้งศูนย์กลางการปกครองของจังหวัด
เมื่อสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ทรงลาออกจาตำแหน่งเสนาบดีกระทรวงมหาดไทยใน พ.ศ. 2458 นั้น ประเทศสยามได้แบ่งการปกครองออกเป็น 19 มณฑล 72 จังหวัด ทั้งนี้ ได้รวมถึงจังหวัดพระนคร ซึ่งอยู่ในความรับผิดชอบของกระทรวงนครบาลจนถึง พ.ศ. 2465
เดือนธันวาคม พ.ศ. 2458 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้งหน่วยการปกครองระดับ "ภาค" ขึ้นเพื่อกำกับมณฑล โดยมีผู้ปกครองภาคเรียกว่า "อุปราช" ในระยะนี้ได้มีการตั้งมณฑลต่าง ๆ เพิ่มขึ้นจนถึง พ.ศ. 2465 อีก 4 มณฑล แต่มณฑลดังกล่าวก็ถูกยุบลงใน พ.ศ. 2468 และมีอีกหลายมณฑลที่ถูกยุบรวมในช่วงเวลาเดียวกัน เพื่อลดรายจ่ายของรัฐบาล อันเนื่องมาจากปัญหาเศรษฐกิจตกต่ำทั่วโลกในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 1
ประวัติ > สมัยหลังเปลี่ยนแปลงการปกครอง

หลังการปฏิวัติสยาม พ.ศ. 2475 ระบบมณฑลเทศาภิบาลถูกยกเลิกในปี พ.ศ. 2476 ทำให้จังหวัดกลายเป็นหน่วยการปกครองส่วนภูมิภาคระดับสูงสุด และตั้งแต่หลัง พ.ศ. 2500 เป็นต้นมา ก็ได้มีการจัดตั้งจังหวัดเพิ่มเติมอีกหลายแห่ง โดยการตัดแบ่งอาณาเขตบางส่วนจากจังหวัดที่มีขนาดใหญ่กว่า เช่น ในปี พ.ศ. 2515 ได้มีการแบ่งพื้นที่บางส่วนของจังหวัดอุบลราชธานีมาจัดตั้งเป็นจังหวัดยโสธร ในปี พ.ศ. 2520 มีการแบ่งพื้นที่บางส่วนของจังหวัดเชียงรายมาจัดตั้งเป็นจังหวัดพะเยา ในปี พ.ศ. 2525 ได้มีการแบ่งพื้นที่บางส่วนของจังหวัดนครพนมมาตั้งเป็นจังหวัดจังหวัดมุกดาหาร ในปี พ.ศ. 2536 ได้มีการตั้งจังหวัดขึ้นมาพร้อมกัน 3 จังหวัดคือจังหวัดหนองบัวลำภู (แยกจากจังหวัดอุดรธานี) จังหวัดสระแก้ว (แยกจากจังหวัดปราจีนบุรี) และจังหวัดอำนาจเจริญ (แยกจากจังหวัดอุบลราชธานี) และจังหวัดล่าสุดของประเทศไทยคือจังหวัดบึงกาฬ (แยกจากจังหวัดหนองคาย) ในปี พ.ศ. 2554
ในปี พ.ศ. 2514 ได้มีการรวมจังหวัดพระนครและจังหวัดธนบุรีขึ้นเป็นเขตปกครองรูปแบบพิเศษชื่อ "นครหลวงกรุงเทพธนบุรี" และได้เปลี่ยนชื่อเป็น "กรุงเทพมหานคร" เมื่อ พ.ศ. 2515 ซึ่งเป็นการรวมภารกิจในการปกครองของทั้งสองจังหวัดในรูปแบบเทศบาลเข้าไว้ด้วยกัน ที่มาของผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานครซึ่งเป็นผู้ปกครองสูงสุดของกรุงเทพมหานครนั้นมาจากการเลือกตั้ง ไม่ใช่การแต่งตั้งจากกระทรวงมหาดไทยอย่างผู้ว่าราชการจังหวัด
ลำดับเหตุการณ์

พ.ศ. 2449
จัดตั้งจังหวัดปราณบุรี ปัจจุบันใช้ชื่อจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ โดยแยกพื้นที่อำเภอเมืองปราณบุรี (อำเภอปราณบุรี อำเภอหัวหิน และอำเภอสามร้อยยอด) และอำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์ (อำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์ อำเภอกุยบุรี) จากจังหวัดเพชรบุรีและอำเภอกำเนิดนพคุณ (คืออำเภอบางสะพานน้อย ภายหลังแยกเพิ่มคือ อำเภอทับสะแก และอำเภอบางสะพาน) จากจังหวัดชุมพร
พ.ศ. 2469
ยุบเลิกจังหวัดกระบินทร์บุรี รวมเข้ากับจังหวัดปราจีนบุรี
พ.ศ. 2474
ยุบเลิกจังหวัดสุโขทัย รวมเข้ากับจังหวัดสวรรคโลก
ยุบเลิกจังหวัดหล่มศักดิ์ รวมเข้ากับจังหวัดเพชรบูรณ์
ยุบเลิกจังหวัดธัญญบุรี รวมเข้ากับจังหวัดปทุมธานี
ยุบเลิกจังหวัดกาฬสินธุ์ รวมเข้ากับจังหวัดมหาสารคาม
ยุบเลิกจังหวัดหลังสวน รวมเข้ากับจังหวัดชุมพร
ยุบเลิกจังหวัดตะกั่วป่า รวมเข้ากับจังหวัดพังงา
ยุบเลิกจังหวัดสายบุรี รวมเข้ากับจังหวัดปัตตานีและนราธิวาส
ยุบเลิกจังหวัดพระประแดง รวมเข้ากับจังหวัดสมุทรปราการและธนบุรี
ยุบเลิกจังหวัดมีนบุรี รวมเข้ากับจังหวัดพระนครและฉะเชิงเทรา
พ.ศ. 2489
จัดตั้งจังหวัดสมุทรปราการ โดยแยกจากจังหวัดพระนคร
จัดตั้งจังหวัดนนทบุรี โดยแยกจากจังหวัดธนบุรี
จัดตั้งจังหวัดสมุทรสาคร โดยแยกจากจังหวัดธนบุรี
จัดตั้งจังหวัดนครนายก โดยแยกจากจังหวัดปราจีนบุรีและสระบุรี
พ.ศ. 2490
จัดตั้งจังหวัดกาฬสินธุ์ โดยแยกจากจังหวัดมหาสารคาม
พ.ศ. 2514
ยุบเลิกจังหวัดพระนครและจังหวัดธนบุรี โดยจัดตั้งเป็นเขตปกครองรูปแบบพิเศษ นครหลวงกรุงเทพธนบุรี (ปัจจุบันคือกรุงเทพมหานคร)
พ.ศ. 2515
จัดตั้งจังหวัดยโสธร โดยแยกจากจังหวัดอุบลราชธานี
พ.ศ. 2520
จัดตั้งจังหวัดพะเยา โดยแยกจากจังหวัดเชียงราย
พ.ศ. 2525
จัดตั้งจังหวัดมุกดาหาร โดยแยกจากจังหวัดนครพนม
พ.ศ. 2536
จัดตั้งจังหวัดสระแก้ว โดยแยกจากจังหวัดปราจีนบุรี
จัดตั้งจังหวัดอำนาจเจริญ โดยแยกจากจังหวัดอุบลราชธานี
จัดตั้งจังหวัดหนองบัวลำภู โดยแยกจากจังหวัดอุดรธานี
พ.ศ. 2554
จัดตั้งจังหวัดบึงกาฬ โดยแยกจากจังหวัดหนองคาย
การแบ่งภาคตามเกณฑ์ราชบัณฑิตยสถาน

ราชบัณฑิตยสถานแบ่งประเทศไทยออกเป็น 6 ภาค โดยใช้เกณฑ์ด้านภูมิศาสตร์ ซึ่งเป็นการแบ่งที่ใช้อย่างเป็นทางการและมีใช้ทั่วไปในแบบเรียน
การแบ่งภาคตามเกณฑ์ราชบัณฑิตยสถาน > ภาคเหนือ

| ตราประจำจังหวัด | ธงประจำจังหวัด | ชื่อจังหวัด อักษรไทย | ชื่อจังหวัด อักษรโรมัน | จำนวนประชากร (คน) | พื้นที่(ตร> กม.) | ความหนาแน่นประชากร (คน/ตร> กม.) | ดพม>  | ตัวย่ออักษรไทย | ตัวย่ออักษรโรมัน | รหัส ไอเอสโอ | รหัสฟิปส์ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | เชียงราย | Chiang Rai | 1,287,615 | 11,678.4 | 110.3 | 0.716 | ชร | CRI | TH-57 | TH03 |
|  |  | เชียงใหม่ | Chiang Mai | 1,640,479 | 22,436.0 | 81.6 | 0.904 | ชม | CMI | TH-50 | TH02 |
|  |  | น่าน | Nan | 476,363 | 11,472.1 | 41.5 | 0.705 | นน | NAN | TH-55 | TH04 |
|  |  | พะเยา | Phayao | 486,304 | 6,335.1 | 76.8 | 0.722 | พย | PYO | TH-56 | TH41 |
|  |  | แพร่ | Phrae | 447,564 | 6,538.6 | 70.5 | 0.702 | พร | PRE | TH-54 | TH07 |
|  |  | แม่ฮ่องสอน | Mae Hong Son | 242,742 | 12,681.3 | 19.1 | 0.704 | มส | MSN | TH-58 | TH01 |
|  |  | ลำปาง | Lampang | 761,949 | 12,534.0 | 60.8 | 0.748 | ลป | LPG | TH-52 | TH06 |
|  |  | ลำพูน | Lamphun | 404,560 | 4,505.9 | 90.0 | 0.729 | ลพ | LPN | TH-51 | TH05 |
|  |  | อุตรดิตถ์ | Uttaradit | 462,618 | 7,838.6 | 59.0 | 0.711 | อต | UTD | TH-53 | TH10 |
การแบ่งภาคตามเกณฑ์ราชบัณฑิตยสถาน > ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

| ตราประจำจังหวัด | ธงประจำจังหวัด | ชื่อจังหวัด อักษรไทย | ชื่อจังหวัด อักษรโรมัน | จำนวนประชากร (คน) | พื้นที่(ตร> กม.) | ความหนาแน่นประชากร (คน/ตร> กม.) | ดพม>  | ตัวย่ออักษรไทย | ตัวย่ออักษรโรมัน | รหัส ไอเอสโอ | รหัสฟิปส์ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | กาฬสินธุ์ | Kalasin | 982,578 | 6,946.7 | 141.4 | 0.718 | กส | KSN | TH-46 | TH23 |
|  |  | ขอนแก่น | Khon Kaen | 1,767,601 | 10,886.0 | 162.4 | 0.850 | ขก | KKN | TH-40 | TH22 |
|  |  | ชัยภูมิ | Chaiyaphum | 1,127,423 | 12,778.3 | 88.2 | 0.748 | ชย | CPM | TH-36 | TH26 |
|  |  | นครพนม | Nakhon Phanom | 703,392 | 5,512.7 | 127.6 | 0.778 | นพ | NPM | TH-48 | TH73 |
|  |  | นครราชสีมา | Nakhon Ratchasima | 2,628,818 | 20,494.0 | 128.27 | 0.815 | นม | NMA | TH-30 | TH27 |
|  |  | บึงกาฬ | Bueng Kan | 385,053 | 4,305 | 89.4 | --- | บก | BKN | TH-38 | TH81 |
|  |  | บุรีรัมย์ | Buri Ram | 1,553,765 | 10,322.9 | 150.5 | 0.729 | บร | BRM | TH-31 | TH28 |
|  |  | มหาสารคาม | Maha Sarakham | 940,911 | 5,291.7 | 177.8 | 0.729 | มค | MKM | TH-44 | TH24 |
|  |  | มุกดาหาร | Mukdahan | 339,575 | 4,339.8 | 78.2 | 0.728 | มห | MDH | TH-49 | TH78 |
|  |  | ยโสธร | Yasothon | 539,542 | 4,161.7 | 129.6 | 0.782 | ยส | YST | TH-35 | TH72 |
|  |  | ร้อยเอ็ด | Roi Et | 1,309,708 | 8,299.4 | 157.8 | 0.732 | รอ | RET | TH-45 | TH25 |
|  |  | เลย | Loei | 624,066 | 11,424.6 | 54.6 | 0.731 | ลย | LEI | TH-42 | TH18 |
|  |  | ศรีสะเกษ | Si Sa Ket | 1,452,471 | 8,840.0 | 164.3 | 0.734 | ศก | SSK | TH-33 | TH30 |
|  |  | สกลนคร | Sakon Nakhon | 1,122,905 | 9,605.8 | 116.9 | 0.705 | สน | SNK | TH-47 | TH20 |
|  |  | สุรินทร์ | Surin | 1,381,761 | 8,124.1 | 170.1 | 0.751 | สร | SRN | TH-32 | TH29 |
|  |  | หนองคาย | Nong Khai | 509,395 | 3,027.0 | 168.3 | 0.755 | นค | NKI | TH-43 | TH17 |
|  |  | หนองบัวลำภู | Nong Bua Lam Phu | 502,868 | 3,859.0 | 130.3 | 0.714 | นภ | NBP | TH-39 | TH79 |
|  |  | อุดรธานี | Udon Thani | 1,544,786 | 11,730.3 | 131.7 | 0.907 | อด | UDN | TH-41 | TH76 |
|  |  | อุบลราชธานี | Ubon Ratchathani | 1,813,088 | 15,744.8 | 115.2 | 0.800 | อบ | UBN | TH-34 | TH75 |
|  |  | อำนาจเจริญ | Amnat Charoen | 372,137 | 3,161.2 | 117.7 | 0.712 | อจ | ACR | TH-37 | TH77 |
การแบ่งภาคตามเกณฑ์ราชบัณฑิตยสถาน > ภาคกลาง

| ตราประจำจังหวัด | ธงประจำจังหวัด | ชื่อจังหวัด อักษรไทย | ชื่อจังหวัด อักษรโรมัน | จำนวนประชากร (คน) | พื้นที่(ตร> กม.) | ความหนาแน่นประชากร (คน/ตร> กม.) | ดพม>  | ตัวย่ออักษรไทย | ตัวย่ออักษรโรมัน | รหัส ไอเอสโอ | รหัสฟิปส์ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | กรุงเทพมหานคร | Bangkok | 5,682,415 | 1,568.7 | 1,400 | 0.933 | กท | BKK | TH-10 | TH40 |
|   |  | กำแพงเพชร | Kamphaeng Phet | 729,133 | 8,607.5 | 84.5 | 0.725 | กพ | KPT | TH-62 | TH11 |
|   |  | ชัยนาท | Chai Nat | 329,722 | 2,469.7 | 135.6 | 0.756 | ชน | CNT | TH-18 | TH32 |
|   |  | นครนายก | Nakhon Nayok | 259,342 | 2,122.0 | 119.1 | 0.758 | นย | NYK | TH-26 | TH43 |
|   |  | นครปฐม | Nakhon Pathom | 911,492 | 2,168.3 | 396.7 | 0.682 | นฐ | NPT | TH-73 | TH53 |
|   |  | นครสวรรค์ | Nakhon Sawan | 1,065,334 | 9,597.7 | 111.8 | 0.752 | นว | NSN | TH-60 | TH16 |
|   |  | นนทบุรี | Nonthaburi | 1,229,735 | 622.3 | 1,770.4 | 0.743 | นบ | NBI | TH-12 | TH38 |
|   |  | ปทุมธานี | Pathum Thani | 1,129,115 | 1,525.9 | 739.9 | 0.805 | ปท | PTE | TH-13 | TH39 |
|   |  | พระนครศรีอยุธยา | Phra Nakhon Si Ayutthaya | 808,360 | 2,556.6 | 305.9 | 0.729 | อย | AYA | TH-14 | TH36 |
|   |  | พิจิตร | Phichit | 541,868 | 4,531.0 | 122.0 | 0.693 | พจ | PCT | TH-66 | TH13 |
|   |  | พิษณุโลก | Phitsanulok | 813,852 | 10,815.8 | 78.6 | 0.724 | พล | PLK | TH-65 | TH12 |
|   |  | เพชรบูรณ์ | Phetchabun | 996,031 | 12,668.4 | 78.6 | 0.745 | พช | PNB | TH-67 | TH14 |
|   |  | ลพบุรี | Lop Buri | 755,854 | 6,199.8 | 121.9 | 0.742 | ลบ | LRI | TH-16 | TH34 |
|   |  | สมุทรปราการ | Samut Prakan | 1,310,766 | 1,004.1 | 1,180.3 | 0.825 | สป | SPK | TH-11 | TH42 |
|   |  | สมุทรสงคราม | Samut Songkhram | 194,057 | 416.7 | 465.7 | 0.762 | สส | SKM | TH-75 | TH54 |
|   |  | สมุทรสาคร | Samut Sakhon | 491,887 | 872.3 | 563.9 | 0.758 | สค | SKN | TH-74 | TH55 |
|   |  | สระบุรี | Saraburi | 617,384 | 3,576.5 | 172.6 | 0.798 | สบ | SRI | TH-19 | TH37 |
|   |  | สิงห์บุรี | Sing Buri | 214,661 | 822.5 | 261.0 | 0.739 | สห | SBR | TH-17 | TH33 |
|   |  | สุโขทัย | Sukhothai | 601,778 | 6,596.1 | 91.2 | 0.738 | สท | STI | TH-64 | TH09 |
|   |  | สุพรรณบุรี | Suphan Buri | 845,950 | 5,358.0 | 157.9 | 0.744 | สพ | SPB | TH-72 | TH51 |
|   |  | อ่างทอง | Ang Thong | 284,970 | 968.4 | 294.3 | 0.720 | อท | ATG | TH-15 | TH35 |
|   |  | อุทัยธานี | Uthai Thani | 327,959 | 6,730.3 | 48.7 | 0.704 | อน | UTI | TH-61 | TH15 |
การแบ่งภาคตามเกณฑ์ราชบัณฑิตยสถาน > ภาคตะวันออก

| ตราประจำจังหวัด | ธงประจำจังหวัด | ชื่อจังหวัด อักษรไทย | ชื่อจังหวัด อักษรโรมัน | จำนวนประชากร (คน) | พื้นที่(ตร> กม.) | ความหนาแน่นประชากร (คน/ตร> กม.) | ดพม>  | ตัวย่ออักษรไทย | ตัวย่ออักษรโรมัน | รหัส ไอเอสโอ | รหัสฟิปส์ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | จันทบุรี | Chanthaburi | 514,616 | 6,338.0 | 81.2 | 0.754 | จบ | CTI | TH-22 | TH48 |
|  |  | ฉะเชิงเทรา | Chachoengsao | 673,933 | 5,351.0 | 125.9 | 0.708 | ฉช | CCO | TH-24 | TH44 |
|  |  | ชลบุรี | Chon Buri | 1,509,125 | 4,363.0 | 345.8 | 0.889 | ชบ | CBI | TH-20 | TH46 |
|  |  | ตราด | Trat | 220,921 | 2,819.0 | 78.4 | 0.675 | ตร | TRT | TH-23 | TH49 |
|  |  | ปราจีนบุรี | Prachin Buri | 466,572 | 4,762.4 | 98.0 | 0.755 | ปจ | PRI | TH-25 | TH74 |
|   |  | ระยอง | Rayong | 626,402 | 3,552.0 | 176.4 | 0.802 | รย | RYG | TH-21 | TH47 |
|   |  | สระแก้ว | Sa Kaeo | 485,632 | 7,195.1 | 75.6 | 0.688 | สก | SKW | TH-27 | TH80 |
การแบ่งภาคตามเกณฑ์ราชบัณฑิตยสถาน > ภาคตะวันตก

| ตราประจำจังหวัด | ธงประจำจังหวัด | ชื่อจังหวัด อักษรไทย | ชื่อจังหวัด อักษรโรมัน | จำนวนประชากร (คน) | พื้นที่(ตร> กม.) | ความหนาแน่นประชากร (คน/ตร> กม.) | ดพม>  | ตัวย่ออักษรไทย | ตัวย่ออักษรโรมัน | รหัส ไอเอสโอ | รหัสฟิปส์ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |  | กาญจนบุรี | Kanchanaburi | 839,776 | 19,483.2 | 43.1 | 0.733 | กจ | KRI | TH-71 | TH50 |
|   |  | ตาก | Tak | 525,684 | 13,952.997 | 32.0 | 0.735 | ตก | TAK | TH-63 | TH08 |
|   |  | ประจวบคีรีขันธ์ | Prachuap Khiri Khan | 509,134 | 6,367.6 | 80.0 | 0.868 | ปข | PKN | TH-77 | TH57 |
|   |  | เพชรบุรี | Phetchaburi | 464,033 | 6,225.1 | 74.5 | 0.798 | พบ | PBI | TH-76 | TH56 |
|   |  | ราชบุรี | Ratchaburi | 839,075 | 5,196.5 | 161.5 | 0.726 | รบ | RBR | TH-70 | TH52 |
การแบ่งภาคตามเกณฑ์ราชบัณฑิตยสถาน > ภาคใต้

| ตราประจำจังหวัด | ธงประจำจังหวัด | ชื่อจังหวัด อักษรไทย | ชื่อจังหวัด อักษรโรมัน | จำนวนประชากร (คน) | พื้นที่(ตร> กม.) | ความหนาแน่นประชากร (คน/ตร> กม.) | ดพม>  | ตัวย่ออักษรไทย | ตัวย่ออักษรโรมัน | รหัส ไอเอสโอ | รหัสฟิปส์ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |  | กระบี่ | Krabi | 469,769 | 4,708.5 | 99.8 | 0.805 | กบ | KBI | TH-81 | TH63 |
|   |  | ชุมพร | Chumphon | 509,650 | 6,010.8 | 84.8 | 0.710 | ชพ | CPN | TH-86 | TH58 |
|   |  | ตรัง | Trang | 643,072 | 4,917.5 | 130.8 | 0.692 | ตง | TRG | TH-92 | TH65 |
|   |  | นครศรีธรรมราช | Nakhon Si Thammarat | 1,557,482 | 9,942.5 | 156.6 | 0.769 | นศ | NRT | TH-80 | TH64 |
|   |  | นราธิวาส | Narathiwat | 796,239 | 4,475.4 | 177.9 | 0.636 | นธ | NWT | TH-96 | TH31 |
|   |  | ปัตตานี | Pattani | 709,796 | 1,940.4 | 365.8 | 0.698 | ปน | PTN | TH-94 | TH69 |
|   |  | พังงา | Phangnga | 267,491 | 4,170.9 | 64.1 | 0.758 | พง | PNA | TH-82 | TH61 |
|   |  | พัทลุง | Phatthalung | 524,857 | 3,424.5 | 153.3 | 0.713 | พท | PLG | TH-93 | TH66 |
|   |  | ภูเก็ต | Phuket | 402,017 | 543.0 | 740.3 | 0.921 | ภก | PKT | TH-83 | TH62 |
|   |  | ยะลา | Yala | 527,295 | 4,521.1 | 116.6 | 0.687 | ยล | YLA | TH-95 | TH70 |
|   |  | ระนอง | Ranong | 190,399 | 3,298.0 | 57.7 | 0.678 | รน | RNG | TH-85 | TH59 |
|   |  | สตูล | Satun | 319,700 | 2,479.0 | 129.0 | 0.655 | สต | STN | TH-91 | TH67 |
|   |  | สงขลา | Songkhla | 1,424,230 | 7,393.9 | 192.6 | 0.681 | สข | SKA | TH-90 | TH68 |
|   |  | สุราษฎร์ธานี | Surat Thani | 1,057,581 | 12,891.5 | 82.0 | 0.849 | สฎ | SNI | TH-84 | TH60 |
การบริหารราชการ

จังหวัดเป็นราชการส่วนภูมิภาค โดยมีส่วนราชการระดับจังหวัดซึ่งรับคำสั่งจากราชการส่วนกลาง มีผู้ว่าราชการเป็นผู้บังคับบัญชาข้าราชการฝ่ายบริหารส่วนภูมิภาค
ผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นตำแหน่งราชการฝ่ายพลเรือน มีสถานะเป็นข้าราชการพลเรือนสามัญ ประเภทบริหาร ระดับสูง สายงานบริหารงานปกครอง สังกัดสำนักงานปลัดกระทรวง กระทรวงมหาดไทย โดยผู้มีสิทธิ์เข้ารับการคัดเลือกเป็นผู้ว่าราชการจังหวัด จะต้องมีคุณสมบัติ ดังนี้
เป็นข้าราชการพลเรือนสามัญในสังกัดกระทรวงมหาดไทย
ดำรงตำแหน่งในตำแหน่งหนึ่งมาแล้ว ดังนี้
ประเภทบริหาร ระดับต้น ไม่น้อยกว่า 1 ปี
ประเภทบริหาร ระดับต้น และประเภทอำนวยการ รวมกันไม่น้อยกว่า 3 ปี
ผู้ว่าราชการจังหวัด เป็นผู้รับนโยบายและคำสั่งจากนายกรัฐมนตรีในฐานะหัวหน้ารัฐบาล คณะรัฐมนตรี กระทรวง ทบวง กรม มาปฏิบัติการให้เหมาะสมกับท้องที่และประชาชน และเป็นหัวหน้าบังคับบัญชาบรรดาข้าราชการฝ่ายบริหาร ซึ่งปฏิบัติหน้าที่ในราชการส่วนภูมิภาคในเขตจังหวัด และรับผิดชอบในราชการจังหวัดและอำเภอ
การตั้งจังหวัดใหม่

คณะรัฐมนตรีได้มีมติเห็นชอบหลักเกณฑ์การตั้งจังหวัดใหม่ ตามที่กระทรวงมหาดไทยเสนอ เมื่อวันที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2524 โดยให้พิจารณาเรื่อง ดังต่อไปนี้
เนื้อที่และสภาพภูมิศาสตร์ จังหวัดที่จะแบ่งแยกควรมีเนื้อที่ประมาณ 10,000 ตร.ก.ม.ขึ้นไป และเมื่อแยกไปตั้งเป็นจังหวัดใหม่แล้วจังหวัดเดิมควรมีเนื้อที่ไม่น้อยกว่า 5,000 ตร.ก.ม. จังหวัดตั้งใหม่ควรมีเนื้อที่ 5,000 ตร.ก.ม.ขึ้นไป
จำนวนอำเภอและกิ่งอำเภอในเขตการปกครอง จังหวัดที่จะแบ่งแยกควรมีอำเภอในเขตการปกครองจำนวนไม่น้อยกว่า 12 อำเภอ และกิ่งอำเภอ และเมื่อแยกไปตั้งเป็นจังหวัดใหม่แล้ว จังหวัดเดิมควรมีอำเภอและกิ่งอำเภอในเขตการปกครองไม่น้อยกว่า 6 อำเภอและกิ่งอำเภอ ส่วนจังหวัดที่ตั้งใหม่ควรมีอำเภอและกิ่งอำเภอไม่น้อยกว่า 6 อำเภอและกิ่งอำเภอ
จำนวนประชากร จังหวัดที่จะแบ่งแยกควรมีจำนวนประชากรไม่น้อยกว่า 600,000 คน และเมื่อแยกไปแล้ว จังหวัดเดิมควรมีจำนวนประชากรไม่น้อยกว่า 300,000 คน จังหวัดตั้งใหม่ควรมีประชากรไม่น้อยกว่า 300,000 คน
ลักษณะพิเศษของจังหวัด
ผลดีในการให้บริการประชาชน
ปัจจัยเกี่ยวกับสถานที่ราชการที่มีอยู่แล้วและความพร้อมในด้านอื่น
ปัจจัยเกี่ยวกับอัตรากำลังเจ้าหน้าที่
ความคิดเห็นของประชาชนและจังหวัด
รายได้ของจังหวัดเดิม เช่น ภาษีบำรุงท้องที่ ภาษีสรรพากร เป็นต้น มีจำนวนไม่น้อยกว่า 5,000,000 บาท และเมื่อแยกไปจัดตั้งจังหวัดใหม่แล้วจังหวัดเดิมควรมีรายได้คงเหลือไม่น้อยกว่า 2,500,000 บาท ส่วนรายได้ของจังหวัดใหม่ก็ควรมีจำนวนไม่น้อยกว่า 2,500,000 บาทเช่นกัน
หลักเกณฑ์อื่น ๆ เช่น เหตุผลทางประวัติศาสตร์ การเมือง และวัฒนธรรมของท้องถิ่นและนโยบายของรัฐบาล เป็นต้น
การตั้งจังหวัดใหม่ > การเสนอตั้งจังหวัดใหม่ที่อยู่ระหว่างการพิจารณา

| จังหวัดที่เสนอขอ | ปีที่เสนอขอ | แยกออกจากจังหวัด | องค์ประกอบ | พื้นที่ (ตร> กม.) | จำนวนประชากร (คน) | อ้างอิง |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ทุ่งสง | 2563 | นครศรีธรรมราช | อำเภอทุ่งสง อำเภอบางขัน อำเภอนาบอน อำเภอทุ่งใหญ่ อำเภอฉวาง อำเภอช้างกลาง อำเภอถ้ำพรรณรา และอำเภอพิปูน | 3,536.116 | 451,907 |  |
| แม่สะเรียง | 2564 | แม่ฮ่องสอน | อำเภอแม่สะเรียง และอำเภอสบเมย | 4,000.10 | 100,984 |  |
เชิงอรรถ

ก. ^  ตามข้อมูลของกรมการปกครองเมื่อปี พ.ศ. 2552 ประเทศไทยแบ่งการปกครองออกเป็น 75 จังหวัด และต่อมา เมื่อวันที่ 22 มีนาคม พ.ศ. 2554 มีการประกาศใช้พระราชบัญญัติตั้งจังหวัดบึงกาฬ พ.ศ. 2554 ทำให้จังหวัดบึงกาฬเป็นจังหวัดที่ 76 ของไทย
ข. ^  กรุงเทพมหานครเป็นองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของราชการส่วนท้องถิ่น กรุงเทพมหานครเคยเป็นจังหวัด ซึ่งเป็นราชการส่วนภูมิภาค แต่บัดนี้มิใช่แล้ว
ดูเพิ่ม

จังหวัด
กลุ่มจังหวัด, การแบ่งกลุ่มแบบจังหวัดต้นแบบการบริหารงานแบบบูรณาการ (CEO) เริ่มต้นในสมัยรัฐบาลของ ทักษิณ ชินวัตร แบ่งเป็น 18 กลุ่มจังหวัด
รายชื่อจังหวัดในประเทศไทยเรียงตามพื้นที่
ISO 3166-2:TH รหัสซึ่งใช้หมายถึงจังหวัดในประเทศไทย
รายการดอกไม้ประจำจังหวัดของไทย
รายการสัตว์น้ำประจำจังหวัดของไทย
แหล่งข้อมูลอื่น

การจัดรูปการปกครองเมืองตามระบอบมณฑลเทศาภิบาล - เว็บไซต์บ้านจอมยุทธ์ดอตคอม
กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย เก็บถาวร 2005-11-06 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
| ด ค กเมืองหลวงและจังหวัดของประเทศไทย |
| --- | --- | --- |
| เมืองหลวง | กรุงเทพมหานคร |  |
| ภาคเหนือ |  เชียงราย  เชียงใหม่  น่าน  พะเยา  แพร่  แม่ฮ่องสอน  ลำปาง  ลำพูน  อุตรดิตถ์  |  |
| ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ |  กาฬสินธุ์  ขอนแก่น  ชัยภูมิ  นครพนม  นครราชสีมา  บึงกาฬ  บุรีรัมย์  มหาสารคาม  มุกดาหาร  ยโสธร  ร้อยเอ็ด  เลย  ศรีสะเกษ  สกลนคร  สุรินทร์  หนองคาย  หนองบัวลำภู  อำนาจเจริญ  อุดรธานี  อุบลราชธานี  |  |
| ภาคกลาง |  กำแพงเพชร  ชัยนาท  นครนายก  นครปฐม  นครสวรรค์  นนทบุรี  ปทุมธานี  พระนครศรีอยุธยา  พิจิตร  พิษณุโลก  เพชรบูรณ์  ลพบุรี  สมุทรปราการ  สมุทรสงคราม  สมุทรสาคร  สระบุรี  สิงห์บุรี  สุโขทัย  สุพรรณบุรี  อ่างทอง  อุทัยธานี  |  |
| ภาคตะวันออก |  จันทบุรี  ฉะเชิงเทรา  ชลบุรี  ตราด  ปราจีนบุรี  ระยอง  สระแก้ว  |  |
| ภาคตะวันตก |  กาญจนบุรี  ตาก  ประจวบคีรีขันธ์  เพชรบุรี  ราชบุรี  |  |
| ภาคใต้ |  กระบี่  ชุมพร  ตรัง  นครศรีธรรมราช  นราธิวาส  ปัตตานี  พังงา  พัทลุง  ภูเก็ต  ยะลา  ระนอง  สงขลา  สตูล  สุราษฎร์ธานี  |  |
หมายเหตุ - แบ่งภูมิภาคตามเกณฑ์ของราชบัณฑิตยสภา
| ด ค กรายชื่อจังหวัดในประเทศไทย |
| --- | --- |
เรียงตาม:  พื้นที่  จำนวนประชากร  ความหนาแน่นประชากร  ผลิตภัณฑ์มวลรวม (ต่อหัว)  ดัชนีความก้าวหน้าของคน 
| ด ค กราชการของฝ่ายบริหารไทย |
| --- | --- | --- |
| ราชการส่วนกลาง |  กระทรวง  รัฐวิสาหกิจ  องค์การมหาชน  หน่วยงานรูปแบบพิเศษ  |  |
| ราชการส่วนภูมิภาค |  จังหวัด  อำเภอ/กิ่งอำเภอ  |  |
| ราชการส่วนท้องถิ่น |  องค์การบริหารส่วนจังหวัด  เทศบาลนคร  เทศบาลเมือง  เทศบาลตำบล  องค์การบริหารส่วนตำบล  กรุงเทพมหานคร  เมืองพัทยา  |  |
| ราชการในพระองค์ |  สำนักพระราชวัง  หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์  สำนักงานองคมนตรี  |  |
หมวดหมู่:การจัดระเบียบบริหารราชการแผ่นดินของไทย
| ด ค กเขตการปกครองระดับแรกของประเทศในทวีปเอเชีย |
| --- | --- |
รัฐเอกราช:  กรีซ1  กัมพูชา  กาตาร์  เกาหลีใต้  เกาหลีเหนือ จังหวัด  นครพิเศษ  คาซัคสถาน1  คีร์กีซสถาน  คูเวต  จอร์เจีย1  จอร์แดน  จีน  ซาอุดีอาระเบีย  ซีเรีย  ไซปรัส  ญี่ปุ่น1  ติมอร์-เลสเต  ตุรกี1  เติร์กเมนิสถาน  ทาจิกิสถาน  ไทย  เนปาล  บรูไน  บังกลาเทศ  บาห์เรน  ปากีสถาน  ปาเลสไตน์  พม่า  ฟิลิปปินส์  ภูฏาน  มองโกเลีย  มัลดีฟส์  มาเลเซีย  เยเมน1  รัสเซีย1  ลาว  เลบานอน  เวียดนาม  ศรีลังกา  สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์  สิงคโปร์  อัฟกานิสถาน  อาเซอร์ไบจาน1  อาร์มีเนีย  อินโดนีเซีย1  อินเดีย  อิรัก  อิสราเอล  อิหร่าน  อียิปต์1  อุซเบกิสถาน  โอมาน 
รัฐที่ได้รับการรับรองอย่างไม่สมบูรณ์:  เซาท์ออสซีเชีย  ไต้หวัน  นอร์เทิร์นไซปรัส  อับคาเซีย 
ดูเพิ่ม: รายชื่อเขตการปกครอง  1มีพื้นที่ส่วนหนึ่งอยู่นอกทวีปเอเชีย
แผนที่มณฑลเทศาภิบาล พ.ศ. 2458
แผนที่ประเทศไทยแสดงเขตรัฐกิจของจังหวัดต่าง ๆ
(คลิกที่จังหวัดเพื่อไปยังบทความจังหวัดนั้นได้)
  ภาคเหนือ 
  ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 
  ภาคกลาง 
  ภาคตะวันออก 
  ภาคตะวันตก 
  ภาคใต้
โอว์แรนเซ

| โอว์แรนเซ โอเรนเซ |
| --- | --- |
เมือง
สะพานโรมันชื่อโปนเตแบลยา ข้ามแม่น้ำมีญู
   ธง ตราอาร์ม
โอว์แรนเซสถานที่ตั้งของเมืองโอว์แรนเซในสเปน
พิกัด: 42°20′11″N 7°51′48″W﻿ / ﻿42.33639°N 7.86333°W﻿ / 42.33639; -7.86333
ประเทศ: สเปน
แคว้นปกครองตนเอง: กาลิเซีย
จังหวัด: โอว์แรนเซ
โกมาร์กา: โอว์แรนเซ
การปกครอง
 • ประเภท: Mayor-council government
 • องค์กร: Concello de Ourense
 • นายกเทศมนตรี: Gonzalo Pérez Jacome (ประชาธิปไตยโอว์แรนเซ)
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 84.5 ตร.กม. (32.6 ตร.ไมล์)
ความสูง: 132 เมตร (433 ฟุต)
ประชากร (2018)
 • ทั้งหมด: 105,233 คน
เขตเวลา: UTC+1 (เวลายุโรปกลาง)
 • ฤดูร้อน  (เวลาออมแสง): UTC+2 (เวลาออมแสงยุโรปกลาง)
รหัสไปรษณีย์: 32001–32005
รหัสพื้นที่: +34 988
ISO 3166-2: ES-OU
เว็บไซต์: www.ourense.es
โอว์แรนเซ (กาลิเซีย: Ourense) หรือ โอเรนเซ (สเปน: Orense) เป็นนครและเมืองหลักของจังหวัดโอว์แรนเซ แคว้นกาลิเซีย ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศสเปน เมืองเป็นส่วนหนึ่งของเส้นทางนักบุญยากอบไปยังโปรตุเกส
เมืองมีประชากร 105,233 คน (ค.ศ. 2019) คิดเป็น 34.2% ของจังหวัดและเป็นเมืองใหญ่เป็นอันดับ 3 ของแคว้นกาลิเซีย ข้อมูลปี ค.ศ. 2019 มีชาวต่างชาติ 14,171 คน อาศัยอยู่ที่เมืองนี้ หรือคิดเป็น 13.5% ของจำนวนประชากร ชาติที่อาศัยอยู่เมืองนี้มากที่สุดคือ ชาวโปรตุเกส (31.8%), ชาวเวเนซุเอลา (11.2%) และชาวโรมาเนีย (7.9%)