อักษรไทย
อักษรไทย > พยัญชนะ

พยัญชนะไทยมี 44 รูป แต่ละตัวมีชื่อเรียกโดยเฉพาะ สามารถแบ่งตามฐานที่ใช้ในการออกเสียงเป็นวรรค เสียงอ่านที่กำกับไว้คือเสียงเมื่อเป็นพยัญชนะต้น
| วรรค | ฐานกรณ์ | กักสิถิล | กักสิถิล | กักธนิตหรือเสียดแทรก | กักธนิตหรือเสียดแทรก | กักธนิตหรือเสียดแทรก | กักธนิตหรือเสียดแทรก | กักธนิตหรือเสียดแทรก | นาสิก |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| วรรค กะ | เพดานอ่อน | ก ไก่  [k~g] | ก ไก่  [k~g] | ข ไข่  [kʰ~x] | ฃ ขวด¹  [kʰ~x] | ค ควาย  [kʰ~x] | ฅ คน¹  [kʰ~x] | ฆ ระฆัง  [kʰ~x] | ง งู  [ŋ] |
| วรรค จะ | เพดานแข็ง | จ จาน  [t͡ɕ] | จ จาน  [t͡ɕ] | ฉ ฉิ่ง  [t͡ɕʰ] | ฉ ฉิ่ง  [t͡ɕʰ] | ช ช้าง  [t͡ɕʰ] | ซ โซ่  [s~z~ɕ] | ฌ เฌอ  [t͡ɕʰ] | ญ หญิง  [ɲ]² |
| วรรค ฏะ | ปุ่มเหงือก | ฎ ชฎา  [d̪] | ฏ ปฏัก  [t̪] | ฐ ฐาน  [tʰ] | ฐ ฐาน  [tʰ] | ฑ มณโฑ  [tʰ]/[d̪] | ฑ มณโฑ  [tʰ]/[d̪] | ฒ ผู้เฒ่า  [tʰ] | ณ เณร  [n] |
| วรรค ตะ | ปุ่มเหงือก | ด เด็ก  [d̪] | ต เต่า  [t̪] | ถ ถุง  [tʰ] | ถ ถุง  [tʰ] | ท ทหาร  [tʰ] | ท ทหาร  [tʰ] | ธ ธง  [tʰ] | น หนู  [n] |
| วรรค ปะ | ริมฝีปาก | บ ใบไม้  [b] | ป ปลา  [p] | ผ ผึ้ง  [pʰ] | ฝ ฝา  [f] | พ พาน  [pʰ] | ฟ ฟัน  [f] | ภ สำเภา  [pʰ] | ม ม้า  [m] |
| ไตรยางศ์ | ไตรยางศ์ | กลาง | กลาง | สูง | สูง | ต่ำ | ต่ำ | ต่ำ | ต่ำ |
| วรรค | เปิดหรือรัว | เปิดหรือรัว | เปิดหรือรัว | เปิดหรือรัว | เสียดแทรก | เสียดแทรก | เสียดแทรก | เสียดแทรก | เปิดข้างลิ้นปุ่มเหงือก | กักเส้นเสียง | เสียดแทรกเส้นเสียง |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| เศษวรรค | ย ยักษ์  [j] | ร เรือ  [r~ɹ] | ล ลิง  [l] | ว แหวน  [ʋ~w] | ศ ศาลา  [s~z~ɕ] | ษ ฤๅษี  [s~z~ɕ] | ส เสือ  [s~z~ɕ] | ห หีบ  [h] | ฬ จุฬา  [l] | อ อ่าง³  [ʔ] | ฮ นกฮูก  [h] |
| ไตรยางศ์ | ต่ำ | ต่ำ | ต่ำ | ต่ำ | สูง | สูง | สูง | สูง | ต่ำ | กลาง | ต่ำ |
ฃ และ ฅ เป็นอักษรที่ในปัจจุบันเลิกใช้แล้ว
ในปัจจุบันเสียงนี้ถูกแทนที่ด้วย /j/ ในภาษาไทยกลาง แต่ยังคงพบได้ในภาษาไทยถิ่นอื่นๆ เช่น ภาษาไทยอีสาน เป็นต้น
อ ถือว่าเป็นเสียงว่างให้รูปสระมาเกาะได้
พยัญชนะไทยยังแบ่งออกเป็น 3 หมู่ เรียกว่า ไตรยางศ์ ประกอบด้วย
อักษรสูง 11 ตัว ได้แก่ ข ฃ ฉ ฐ ถ ผ ฝ ศ ษ ส ห
อักษรกลาง 9 ตัว ได้แก่ ก จ ฎ ฏ ด ต บ ป อ
อักษรต่ำ 24 ตัว ได้แก่ ค ฅ ฆ ง ช ซ ฌ ญ ฑ ฒ ณ ท ธ น พ ฟ ภ ม ย ร ล ว ฬ ฮ
ความถี่ของพยัญชนะไทย  พยัญชนะไทยที่ใช้บ่อยที่สุดคือ น และที่ใช้น้อยที่สุดคือ ฅ ความถี่ที่แสดงในตารางอาจแตกต่างกันในทางปฏิบัติตามประเภทของข้อความ
(ผู้อ่านสามารถทดลองเปิดหน้าข่าว หรือเปิดหนังสือ ebook สักเล่มแล้วลอง ค้นหา(search) อักษรโดดๆ เช่น ก ข ค ... จะพบว่าพยัญชนะไทยที่ใช้มากที่สุดในเอกสารนั้นคือ น (นอ หนู) หรืออาจจะเป็นตัวพยัญชนะ ร อ บ้างในบางเอกสารเท่านั้น)
| ยูนิโคด | ชื่อตัวอักษร | พยัญชนะไทย | ความถี่ TNC v> 1 | ความถี่ LEXiTRON Data 2> 0 | ความถี่ พจนานุกรมราชบัณฑิตฯ 2554 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 0E19 | NO NU | น | 9.68% | 8.61% | 8.29% |
| 0E23 | RO RUA | ร | 7.47% | 9.17% | 9.04% |
| 0E2D | O ANG | อ | 7.44% | 6.61% | 6.42% |
| 0E01 | KO KAI | ก | 7.35% | 7.54% | 7.79% |
| 0E07 | NGO NGU | ง | 6.90% | 6.26% | 5.66% |
| 0E21 | MO MA | ม | 6.24% | 5.77% | 5.78% |
| 0E22 | YO YAK | ย | 4.90% | 4.90% | 5.18% |
| 0E27 | WO WAEN | ว | 4.80% | 4.71% | 4.56% |
| 0E25 | LO LING | ล | 3.97% | 4.26% | 4.85% |
| 0E14 | DO DEK | ด | 3.96% | 3.89% | 3.60% |
| 0E17 | THO THAHAN | ท | 3.75% | 2.89% | 2.73% |
| 0E2B | HO HIP | ห | 3.59% | 3.26% | 3.67% |
| 0E15 | TO TAO | ต | 3.31% | 3.81% | 3.93% |
| 0E04 | KHO KHWAI | ค | 3.09% | 3.35% | 2.47% |
| 0E2A | SO SUA | ส | 3.07% | 3.84% | 4.13% |
| 0E1B | PO PLA | ป | 2.90% | 2.60% | 2.76% |
| 0E1A | BO BAIMAI | บ | 2.88% | 3.06% | 3.06% |
| 0E08 | CHO CHAN | จ | 2.69% | 2.05% | 1.98% |
| 0E02 | KHO KHAI | ข | 2.13% | 1.78% | 1.88% |
| 0E1E | PHO PHAN | พ | 1.95% | 2.27% | 2.43% |
| 0E0A | CHO CHANG | ช | 1.56% | 1.73% | 1.75% |
| 0E1C | PHO PHUNG | ผ | 0.86% | 0.87% | 0.72% |
| 0E16 | THO THUNG | ถ | 0.79% | 0.79% | 0.73% |
| 0E13 | NO NEN | ณ | 0.64% | 0.65% | 0.80% |
| 0E28 | SO SALA | ศ | 0.60% | 0.89% | 0.90% |
| 0E18 | THO THONG | ธ | 0.56% | 0.63% | 0.78% |
| 0E29 | SO RUSI | ษ | 0.47% | 0.56% | 0.60% |
| 0E0D | YO YING | ญ | 0.46% | 0.57% | 0.57% |
| 0E20 | PHO SAMPHAO | ภ | 0.44% | 0.61% | 0.70% |
| 0E0B | SO SO | ซ | 0.42% | 0.45% | 0.43% |
| 0E09 | CHO CHING | ฉ | 0.25% | 0.29% | 0.36% |
| 0E10 | THO THAN | ฐ | 0.20% | 0.15% | 0.20% |
| 0E1F | FO FAN | ฟ | 0.18% | 0.44% | 0.33% |
| 0E1D | FO FA | ฝ | 0.13% | 0.24% | 0.20% |
| 0E0F | TO PATAK | ฏ | 0.08% | 0.08% | 0.14% |
| 0E0E | DO CHADA | ฎ | 0.08% | 0.08% | 0.08% |
| 0E12 | THO PHUTHAO | ฒ | 0.07% | 0.04% | 0.04% |
| 0E2E | HO NOKHUK | ฮ | 0.06% | 0.10% | 0.12% |
| 0E11 | THO NANGMONTHO | ฑ | 0.03% | 0.11% | 0.14% |
| 0E06 | KHO RAKHANG | ฆ | 0.03% | 0.07% | 0.12% |
| 0E2C | LO CHULA | ฬ | 0.02% | 0.03% | 0.07% |
| 0E0C | CHO CHOE | ฌ | 0.003% | 0.01% | 0.03% |
| 0E03 | KHO KHUAT | ฃ | 0.001% | 0% | 0% |
| 0E05 | KHO KHON | ฅ | 0.0003% | 0% | 0% |
1นับความถี่จาก Thai National Corpus (1st version on CQPweb) จำนวน 34,782,267 โทเค็น
2นับความถี่ จากฐานข้อมูล LEXiTRON Data 2.0 จำนวนคำศัพท์ในพจนานุกรม 32,365 คำ เก็บถาวร 2017-09-27 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
3นับความถี่จากฐานข้อมูล พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๕๔ จำนวนคำศัพท์ในพจนานุกรม 39,191 คำ (db.version 2018.07.24)