stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
คติข้อยกเว้นอเมริกัน

ซีคลินเดอ เล็มเคอ ศาสตราจารย์ชาวเยอรมัน ระบุว่าอนุสาวรีย์เทพีเสรีภาพ "เน้นย้ำภาระในการเปลี่ยนความคิด (proselytizing mission) ในฐานะการขยายโดยธรรมชาติของความคิดของสหรัฐที่มองตนว่าเป็นชาติที่เป็นข้อยกเว้น (exceptional nation)"
คติข้อยกเว้นอเมริกัน (อังกฤษ: American exceptionalism) เป็นแนวคิดที่เชื่อว่าสหรัฐอเมริกาเป็นชาติที่มีความแปลกแตกต่างจากชาติอื่น ๆ โดยกำเนิด ผู้ที่สนับสนุนแนวคิดนี้อ้างเหตุผลว่าค่านิยม, ระบบการเมือง และพัฒนาการทางประวัติศาสตร์ของสหรัฐนั้นแปลกแตกต่างเป็นพิเศษในประวัติศาสตร์ของมนุษยชาติ และมักมาพร้อมกับการบ่งชี้เป็นนัยว่าสหรัฐ "ได้รับการกำหนดและได้รับสิทธิให้มีบทบาทจำเพาะในเชิงบวกในเวทีโลก"
ซีมอร์ มาร์ติน ลิปเซต นักรัฐศาสตร์ชาวอเมริกัน สามารถตามค้นที่มาของคติข้อยกเว้นอเมริกันกลับไปได้ถึงการปฏิวัติอเมริกาที่ซึ่งสหรัฐ "เกิดขึ้นในฐานะรัฐใหม่" พร้อมชุดแนวคิดพิเศษของสหรัฐ ชุดค่านิยมและแนวคิดนี้มีรากฐานมาจากเสรีภาพ (liberty), ความเท่าเทียมต้องมาก่อนกฎหมาย (equality before the law), ความรับผิดชอบเป็นของปัจเจก (individual responsibility), สาธารณรัฐนิยม (republicanism), ประชาธิปไตยผู้แทน (representative democracy) และระบบเศรษฐกิจแบบ "ปล่อยให้ทำไป" หลักการเหล่านี้มักถูกเรียกรวมกันว่าเป็น "คติข้อยกเว้นอเมริกัน" (American exceptionalism) และถ่ายทอดไปสู่คติที่ว่าสหรัฐเป็นที่รับรู้ในระดับท้องถิ่นและระดับนานาชาติว่าเหนือกว่าชาติอื่นหรือมีภาระพิเศษที่จะต้องเปลี่ยนแปลงโลก
ทฤษฎีว่าด้วยคติข้อยกเว้นพิเศษของสหรัฐมีการพัฒนาไปตลอดเวลา อาแล็กซี เดอ ต็อกวีล นักรัฐศาสตร์ชาวฝรั่งเศส เป็นนักเขียนคนแรกที่อธิบายสหรัฐว่า "มีข้อยกเว้นพิเศษ" (exceptional) หลังเขาเดินทางไปสหรัฐในปี 1831 เอกสารเก่าแก่ที่สุดที่มีการใช้ศัพท์ "American exceptionalism" โดยเฉพาะปรากฏในข้อถกเถียงของผู้สนับสนุนคอมมิวนิสต์ในปลายทศวรรษ 1920
ช่องแคบโดเวอร์

| ช่องแคบโดเวอร์ |
| --- | --- |
 ช่องแคบโดเวอร์มองจากฝั่งฝรั่งเศสไปยังชายฝั่งอังกฤษ 
ที่ตั้ง: ทะเลเหนือ–ช่องแคบอังกฤษ (มหาสมุทรแอตแลนติก)
พิกัด: 51°00′N 1°30′E﻿ / ﻿51.000°N 1.500°E﻿ / 51.000; 1.500
ชนิด: ช่องแคบ
ประเทศในลุ่มน้ำ: ฝรั่งเศส อังกฤษ

ช่วงสั้นที่สุด: 20 ไมล์ (32 กิโลเมตร)
ความลึกโดยเฉลี่ย: 150 ฟุต (46 เมตร)
ช่องแคบโดเวอร์ (อังกฤษ: Strait of Dover) หรือ ช่องแคบกาแล (ฝรั่งเศส: Pas de Calais, [pɑ d(ə) kalɛ]; ดัตช์: Nauw van Calais, [nʌu̯ vɑn kaːˈlɛː]) เป็นส่วนที่แคบที่สุดของช่องแคบอังกฤษ โดยมีส่วนที่แคบที่สุดมีความกว้างเพียง 34 กิโลเมตรระหว่างเซาท์ฟอร์แลนด์ (South Foreland) ที่ตั้งอยู่ห่างจากเมืองโดเวอร์ในเทศมณฑลเคนต์ของสหราชอาณาจักร 6 กิโลเมตร กับแหลมกรีเน (Cap Gris Nez) ใกล้เมืองกาแลในจังหวัดปาดกาแลของประเทศฝรั่งเศส โดย ณ จุดนี้เอง ที่มีผู้คนมากมายมาท้าทายด้วยการว่ายน้ำข้ามช่องแคบอังกฤษ
การเดินเรือ

การเดินเรือจากมหาสมุทรแอตแลนติกไปยังทะเลเหนือและทะเลบอลติกส่วนใหญ่จะผ่านช่องแคบโดเวอร์ มากกว่าจะใช้เส้นทางทางตอนเหนือของสกอตแลนด์ที่อ้อมกว่าและอันตรายกว่า ทำให้ช่องแคบโดเวอร์เป็นทางน้ำที่มีการเดินเรือคับคั่งที่สุด โดยมีเรือพาณิชย์กว่า 400 ลำเดินทางผ่านช่องแคบนี้ในแต่ละวัน ซึ่งก่อให้เกิดปัญหาด้านความปลอดภัยอย่างมาก โดยมียามฝั่งอังกฤษคอยดูแลความเรียบร้อยในการเดินเรือตลอด 24 ชั่วโมง
นอกจากเรือที่เดินทางไปมาระหว่างมหาสมุทรแอตแลนติกกับทะเลเหนือแล้ว ยังมีเรือข้ามฟากเดินทางระหว่างเมืองโดเวอร์กับเมืองกาแลและบูลอญ-ซูร์-แมร์ โดยเรือข้ามฟากเคยเป็นวิธีเดียวในสำหรับผู้เดินทางทางรถยนต์ในการข้ามช่องแคบอังกฤษก่อนการเปิดให้บริการอุโมงค์ลอดช่องแคบอังกฤษที่ขุดลึกไปจากก้นทะเล 45 เมตร
กรดเมทิลมาโลนิก

กรดเมทิลมาโลนิก (Methylmalonic acid: MMA) คือสารประกอบเคมีที่จัดอยู่ในกลุ่มกรดไดคาร์บอกซิลิก ซึ่งประกอบไปด้วยโครงสร้างพื้นฐานของกรดมาโลนิก (Malonic acid) และหมู่เมทิล โดยเราเรียกเกลือของกรดเมทิลมาโลนิกว่า เมทิลมาโลเนต
กระบวนการเมตาบอลิซึม

กรดเมทิลมาโลนิกเป็นผลิตภัณฑ์พลอยได้จากกระบวนการเมตาบอลิซึมของโพรพิโอเนต โดยมีส่วนประกอบตั้งต้นพร้อมกับสัดส่วนโดยประมาณในกระบวนการเมตาบอลิซึมของสารดังกล่าวดังต่อไปนี้
กรดอะมิโนจำเป็น: เมทิโอนีน วาลีน ทรีโอนีน และไอโซลิวซีน (~50%)
กรดไขมันสายคี่ (~30%)
กรดโพรพิโอนิกจากกระบวนการหมักด้วยแบคทีเรีย (~20%)
โซ่ข้างของคอเลสเตอรอล
ไทมีน
สารอนุพันธ์ของโพรพิโอเนตอย่างโพรพิโอนิล-โคเอนไซม์เอ (Propionyl-CoA) จะถูกเปลี่ยนเป็น ดี-เมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอ (D-Methylmalonyl-CoA) โดยเอนไซม์โพรพิโอนิล-โคเอนไซม์เอ คาร์บอกซิเลส (Propionyl-CoA carboxylase) และจากนั้นจะถูกเปลี่ยนเป็นแอล-เมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอโดยเอนไซม์เมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอ อิพิเมเรส (Methylmalonyl-CoA epimerase)
การเข้าสู่วัฏจักรกรดซิตริก (Citric acid cycle) เกิดขึ้นผ่านการเปลี่ยนแอล-เมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอ (L-Methylmalonyl-CoA) ให้เป็นซัคซินิล-โคเอนไซม์เอ (Succinyl-CoA) โดยเอนไซม์แอล-เมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอ มิวเทส (L-Methylmalonyl-CoA mutase) ซึ่งในขั้นตอนนี้วิตามินบี 12 ในรูปของอะดีโนซิลโคบาลามิน (Adenosylcobalamin) ทำหน้าที่เป็นโคเอนไซม์ เส้นทางการสลายตัวจากโพรพิโอนิล-โคเอนไซม์เอไปสู่ซัคซินิล-โคเอนไซม์เอนี้ ถือเป็นหนึ่งในเส้นทางแอนาเพลโรติก (Anaplerotic pathway) ที่สำคัญที่สุดของวัฏจักรกรดซิตริก
กรดเมทิลมาโลนิกถูกสร้างขึ้นในรูปของผลิตภัณฑ์พลอยได้ในเส้นทางเมแทบอลิซึมนี้ เมื่อดี-เมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอถูกสลายเป็นกรดเมทิลมาโลนิกและโคเอนไซม์เอโดยเอนไซม์ดี-เมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอ ไฮโดรเลส (D-Methylmalonyl-CoA hydrolase) ในทางกลับกัน เอนไซม์แอกซิล-โคเอนไซม์เอ ซินทิเลส ประเภท 3 (Acyl-CoA synthetase family member 3: ACSF3) มีบทบาทสำคัญในการเปลี่ยนกรดเมทิลมาโลนิกและโคเอนไซม์เอกลับเป็นเมทิลมาโลนิล-โคเอนไซม์เอ (Methylmalonyl-CoA)
เอนไซม์เอสเทอเรสภายในเซลล์ (Intracellular esterases) มีความสามารถในการกำจัดหมู่เมทิล (-CH3) ออกจากกรดเมทิลมาโลนิกซึ่งจะทำให้เกิดเป็นกรดมาโลนิก
ความสำคัญทางคลินิก > การขาดวิตามินบี 12

บทความหลัก: การขาดวิตามินบี12
ระดับกรดเมทิลมาโลนิกที่เพิ่มขึ้นอาจบ่งชี้ถึงภาวะขาดวิตามินบี 12 โดยการทดสอบนี้มีความไวสูง (ผู้ที่มีภาวะขาดวิตามินบี12 เกือบทั้งหมดมักมีระดับกรดเมทิลมาโลนิกสูงขึ้น) แต่มีความจำเพาะต่ำ (ผู้ที่ไม่ได้ขาดวิตามินบี 12 ก็อาจมีระดับกรดเมทิลมาโลนิกสูงได้เช่นกัน)
ในกรณีของผู้ป่วยที่ขาดวิตามินบี 12 ระดับกรดเมทิลมาโลนิกเพิ่มขึ้นใน 90–98% ของผู้ป่วย อย่างไรก็ตาม ความจำเพาะของการทดสอบนี้ลดลงในผู้สูงอายุ โดยพบว่าประมาณ 20–25% ของผู้ที่มีอายุมากกว่า 70 ปีมีระดับกรดเมทิลมาโลนิกสูงขึ้น แต่ในจำนวนนี้ 25–33% ไม่ได้มีภาวะขาดวิตามินบี 12 ร่วม ด้วยเหตุนี้ การทดสอบระดับกรดเมทิลมาโลนิกจึงไม่เป็นที่แนะนำในกลุ่มผู้สูงอายุ
ความสำคัญทางคลินิก > โรคทางเมตาบอลิซึม

ปริมาณกรดเมทิลมาโลนิกที่มากเกินไปเกี่ยวข้องกับภาวะกรดเมทิลมาโลนิกในเลือด (Methylmalonic acidemias)
การพบว่าระดับกรดเมทิลมาโลนิกในร่างกายสูงขึ้นร่วมกับระดับกรดมาโลนิกที่เพิ่มขึ้นอาจเป็นสัญญาณของโรคเมตาบอลิซึมที่เรียกว่าภาวะกรดมาโลนิกและกรดเมทิลมาโลนิกในปัสสาวะ (Combined malonic and methylmalonic aciduria: CMAMMA) การคำนวณอัตราส่วนระหว่างกรดมาโลนิกต่อกรดเมทิลมาโลนิกในพลาสมาเลือดสามารถช่วยแยกความแตกต่างระหว่าง CMAMMA กับภาวะกรดเมทิลมาโลนิกในเลือดแบบคลาสสิกได้
ความสำคัญทางคลินิก > โรคมะเร็ง

นอกจากนี้ การสะสมของกรดเมทิลมาโลนิกในกระแสเลือดตามอายุที่มากขึ้นยังได้รับการเชื่อมโยงกับการพัฒนาของเนื้อร้ายในปี 2563 อีกด้วย
ความสำคัญทางคลินิก > การเจริญเติบโตที่มากเกินไปของแบคทีเรียในลำไส้เล็ก

การเจริญเติบโตที่มากเกินไปของแบคทีเรียในลำไส้เล็กสามารถนำไปสู่การเพิ่มขึ้นของระดับกรดเมทิลมาโลนิกได้ เนื่องจากแบคทีเรียมีการแข่งขันในกระบวนการดูดซึมวิตามินบี 12 ปรากฏการณ์นี้เกิดขึ้นทั้งในกรณีของวิตามินบี 12 ที่ได้รับจากอาหารและการรับประทานผลิตภันฑ์เสริมอาหาร แต่สามารถหลีกเลี่ยงได้โดยการฉีดวิตามินบี 12 นอกจากนี้ยังมีสมมติฐานจากกรณีศึกษาของผู้ป่วยที่มีภาวะลำไส้สั้น (Short bowel syndrome) ว่าการเจริญเติบโตของแบคทีเรียในลำไส้เล็กมากเกินไปทำให้มีการผลิตกรดโพรพิโอนิก (Propionic acid) เพิ่มขึ้น ซึ่งเป็นสารตั้งต้นของกรดเมทิลมาโลนิก
โดยมีหลักฐานที่แสดงว่าระดับกรดเมทิลมาโลนิกในผู้ป่วยกลุ่มนี้กลับสู่ระดับปกติได้เมื่อได้รับยาปฏิชีวนะเมโทรนิดาโซล (Metronidazole)
การวัดระดับ

เราสามารถวัดความเข้มข้นของกรดเมทิลมาโลนิกในเลือดด้วยเทคนิคการวิเคราะห์แก๊สหรือของเหลวด้วยโครมาโทกราฟ (Gas chromatographic mass spectrometry: GC-MS / Liquid chromatography–mass spectrometry: LC-MS) โดยค่ามาตรฐานสำหรับกรดเมทิลมาโลนิกในคนที่มีสุขภาพดีอยู่ที่ระหว่าง 73 ถึง 271 นาโนโมลต่อลิตร (nmol/L)
เส้นทางเมตาบอลิซึมของโพรพิโอเนต โดยมีกรดเมทิลมาโลนิกเป็นผลิตภัณฑ์พลอยได้
วัลเทอร์ แน็นสท์

| วัลเทอร์ แน็นสท์ ForMemRS |
| --- | --- |

เกิด: 25 มิถุนายน ค.ศ. 1864(1864-06-25) Briesen, Kreis Thorn, ปรัสเซียตะวันตก, ราชอาณาจักรปรัสเซีย (ปัจจุบัน Wąbrzeźno, จังหวัดกูยาวือ-ปอมอแช, โปแลนด์)
เสียชีวิต: 18 พฤศจิกายน ค.ศ. 1941(1941-11-18) (77 ปี) Zibelle, Landkreis Rothenburg, Gau Lower Silesia, นาซีเยอรมนี (ปัจจุบัน Niwica, จังหวัดลูบุช, โปแลนด์)
สัญชาติ: เยอรมัน
ศิษย์เก่า: มหาวิทยาลัยซือริช มหาวิทยาลัยฟรีดริช วิลเฮ็ล์ม มหาวิทยาลัยกราซ มหาวิทยาลัยยูลิอุส-มักซีมีเลียนแห่งเวือทซ์บวร์ค
รางวัล: รางวัลโนเบลสาขาเคมี (1920) Franklin Medal (1928)
อาชีพทางวิทยาศาสตร์
สาขา: เคมี
สถาบันที่ทำงาน: มหาวิทยาลัยเกออร์ค เอากุสท์แห่งเกิททิงเงิน มหาวิทยาลัยฟรีดริช วิลเฮ็ล์ม มหาวิทยาลัยไลพ์ซิช
อาจารย์ที่ปรึกษาในระดับปริญญาเอก: Friedrich Kohlrausch[ต้องการอ้างอิง]
อาจารย์ที่ปรึกษาอื่น ๆ: Ludwig Boltzmann
ลูกศิษย์ในระดับปริญญาเอก: Sir Frances Simon  Richard Abegg  Irving Langmuir  Leonid Andrussow  Karl Friedrich Bonhoeffer Frederick Lindemann William Duane Margaret Eliza Maltby  Arnold Eucken
ลูกศิษย์ที่มีชื่อเสียงอื่น ๆ: Gilbert N. Lewis Max Bodenstein Robert von Lieben Kurt Mendelssohn Theodor Wulf Emil Bose Hermann Irving Schlesinger Claude Hudson
ได้รับอิทธิพลจาก: J. R. Partington
 
วัลเทอร์ แฮร์มัน แน็นสท์ (เยอรมัน: Walther Hermann Nernst, 25 มิถุนายน ค.ศ. 1864 – 18 พฤศจิกายน ค.ศ. 1941) เป็นนักเคมีชาวเยอรมันที่รู้จักกันจากผลงานในสาขาอุณหพลศาสตร์ เคมีเชิงฟิสิกส์ เคมีไฟฟ้า และฟิสิกส์สถานะของแข็ง การกำหนดทฤษฎีบทความร้อนของแน็นสท์ช่วยปูทางสำหรับกฎข้อที่สามของอุณหพลศาสตร์ ทำให้เขาได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมี ค.ศ. 1920 นอกจากนี้เขายังเป็นที่รู้จักกันในการพัฒนาสมการแน็นสท์ใน ค.ศ. 1887
ปลากระโทงดาบ

| ปลากระโทงดาบ ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: 33> 9–0Ma  PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N      โอลิโกซีนตอนต้น-ปัจจุบัน |
| --- | --- |

สถานะการอนุรักษ์
 ความเสี่ยงต่ำ  (IUCN 3.1)
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Perciformes
อันดับย่อย:: Xiphioidei
วงศ์:: Xiphiidae
สกุล:: Xiphias Linnaeus, 1758
สปีชีส์:: X.  gladius
ชื่อทวินาม
Xiphias gladius Linnaeus, 1758


แผนที่แสดงการกระจายพันธุ์
ชื่อพ้อง
 Phaethonichthys tuberculatus Nichols, 1923   Tetrapturus imperator (Bloch & Schneider, 1801)  Xiphias estara Phillipps, 1932  Xiphias rondeletii Leach, 1818  Xiphias thermaicus Serbetis, 1951
ปลากระโทงดาบ หรือ  ปลากระโทงแทงดาบ (อังกฤษ: Swordfish, Broadbill swordfish; ชื่อวิทยาศาสตร์: Xiphias gladius) เป็นปลาทะเลกระดูกแข็งชนิดหนึ่ง ในวงศ์ Xiphiidae
จัดเป็นเพียงชนิดเดียวและสกุลเดียวเท่านั้น ที่อยู่ในวงศ์นี้
มีลักษณะทั่วไปคล้ายกับปลากระโทงร่ม (Istiophoridae) ต่างกันที่จะงอยปากที่ยื่นยาวออกไปมีลักษณะแบนลง  เมื่อโตเต็มวัยไม่มีเกล็ดหุ้มตัว ไม่พบครีบท้อง ในปากไม่มีฟัน (มีฟันแต่เฉพาะยามเป็นปลาวัยอ่อน ซึ่งฟันมีความกริบเหมือนมีดโกน และจะหลุดออกเมื่อโตขึ้น) บริเวณด้านข้างคอด หางมีสันนูนเพียงข้างละสันเดียว 

มีขนาดตัวยาวได้ถึง 4.5 เมตร พบกระจายพันธุ์ไปในมหาสมุทรเขตร้อนและเขตอบอุ่นทั่วโลก สามารถที่จะดำน้ำได้ถึง 550 เมตร กินปลาขนาดเล็กทั่วไป สามารถว่ายน้ำได้เร็วถึง 50 ไมล์/ชั่วโมง จัดเป็นปลาที่ดุร้ายก้าวร้าวชนิดหนึ่ง มีรายงานโจมตีปลาฉลามหรือเต่าทะเล โดยพบชิ้นส่วนของจะงอยปากติดกับสิ่งที่แทง รวมถึงแม้แต่เรือดำน้ำขนาดเล็กเพื่อการวิจัยทางวิทยาศาสตร์ด้วย ก็เคยถูกปลากระโทงดาบโจมตี จนตัวปลาติดกับเรือจนตาย และเมื่อขึ้นสู่ผิวน้ำ ลูกเรือก็ได้กินปลาตัวนั้นเป็นอาหาร
นิยมตกเป็นเกมกีฬา และเป็นปลาเศรษฐกิจของประเทศในซีกโลกตะวันตก
โดยชื่อทางวิทยาศาสตร์นั้น ได้มาจากภาษากรีก ξίφος หมายถึง "ดาบ, และภาษาละติน gladius หมายถึง "ดาบ" เช่นกัน
ดูเพิ่ม

ปลากระธง
แหล่งข้อมูลอื่น

Swordfish, Seafood Watch, Monterey Bay Aquarium
FDA Consumer:Mercury In Fish:Cause For Concern?
| --- | --- |
การแยกแยะหน่วยอนุกรมวิธาน:  Wikidata: Q164327  Wikispecies: Xiphias gladius  ADW: Xiphias_gladius  BioLib: 127165  BOLD: 11091  EPPO: XPHSGL  FishBase: 226  Fossilworks: 83294  GBIF: 2397850  iNaturalist: 115167  IRMNG: 11164519  ITIS: 172482  IUCN: 23148  NBN: NBNSYS0000188337  NCBI: 8245  NZOR: 8a146a2a-5fff-415b-9784-5f944c402f15  WoRMS: 127094  ZooBank: 57E89CFC-ACE9-499B-B015-1C29D081BC7C 
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  ฝรั่งเศส  BnF data  อิสราเอล  สหรัฐ
กระแสวน

บทความนี้เกี่ยวกับพลศาสตร์ของไหล สำหรับทฤษฎีแม่เหล็กไฟฟ้า ดูที่ กระแสฟูโก
เส้นทางผ่านของอนุภาคของไหลรอบแกน (เส้นประ) ของกระแสวนในอุดมคติที่ไหลโดยไม่มีการหมุน (ideal irrotational vortex) (ดู animation)
กระแสวนของรูระบายน้ำของอ่างล้างมือ (plughole vortex)
ในพลศาสตร์ของไหล กระแสวน (อังกฤษ: vortex) เป็นพื้นที่ภายในของไหลที่ไหลโดยการเคลื่อนที่ด้วยการหมุนรอบแกนสมมุติในแนวเส้นตรงหรือเส้นโค้ง รูปแบบของการเคลื่อนที่นั้นเรียกว่าการไหลวน (vortical flow)  (พหูพจน์เดิมและที่พบมากที่สุดของคำว่า "กระแสวน" ในภาษาอังกฤษคือ vortices แม้ว่าคำว่า vortexes มักจะถูกใช้บ่อยก็ตาม)
กระแสวนอยู่ในรูปแบบของของไหลที่ถูกกวนเข้าด้วยกันรวมทั้งของเหลว ก๊าซ และพลาสมา บางตัวอย่างส่วนใหญ่จะเป็นวงแหวนควัน (smoke ring), แอ่งน้ำวน (whirlpool) มักจะเห็นได้บ่อย ๆ จากร่องรอยทางผ่าน (wake) ของเรือและใบพาย, และลมบริเวณพื้นที่โดยรอบพายุทอร์นาโด, เฮอริเคน และพายุฝุ่น (dust devil) กระแสลมวนในรูปแบบของร่องรอยทางผ่านของเครื่องบินและการมีคุณลักษณะที่โดดเด่นของชั้นบรรยากาศของดาวพฤหัสบดี เป็นต้น
กระแสวนเป็นองค์ประกอบที่สำคัญของการไหลแบบปั่นป่วน (turbulent flow) ในกรณีที่ไม่มีแรงภายนอก ความฝืดหนืด (viscous friction) ภายในของไหลมีแนวโน้มที่จะจัดระเบียบการไหลเข้าในกลุ่มที่เรียกว่า กระแสวนที่ไหลโดยไม่หมุน (vortices irrotational) 
การไหลโดยไม่หมุน (Irrotational flow) คือ ในบริเวณโดยรอบจุดหนึ่งๆ ในของไหล จะไม่มีอนุภาคของของไหลเคลื่อนที่ด้วยอัตราเร็วเชิงมุมรอบจุดนั้น ๆ เลย ภายในกระแสวนนั้น ความเร็วของเหลวเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุดถัดไปจากแกนจินตภาพหรือแกนสมมุติ และจะลดลงเป็นสัดส่วนผกผันกับระยะทางจากแกน การหมุนวน (vorticity) (ขดความเร็วของของเหลว) มีค่าสูงมากในอาณาบริเวณหลักโดยรอบแกน และเกือบจะเป็นศูนย์ในส่วนที่เหลือของกระแสวน ในขณะที่ความดันลดลงอย่างรวดเร็วเมื่อเข้าไปใกล้เป็นระยะทางหนึ่งในบริเวณนั้น
กระแสวนที่เกิดขึ้นครั้งหนึ่ง สามารถเคลื่อนย้าย ยืดตัว บิดเป็นเกลียว และมีปฏิสัมพันธ์กันในรูปแบบที่ซับซ้อน การเคลื่อนที่ของกระแสวนจะนำพาซึ่งโมเมนตัมเชิงมุมและเชิงเส้น พลังงาน และมวลมาด้วย ในกระแสวนนิ่ง เส้นกระแส (streamlines) และเส้นทางผ่าน (pathlines) จะถูกปิด
คุณสมบัติ > รูปแบบการหมุนวน

การหมุนวนในกระแสวนขึ้นอยู่กับว่าอัตราเร็ว v ของอนุภาคแตกต่างกันไปเป็นระยะ R จากแกนเท่าใด
ถ้าของไหลหมุนเหมือนกับเป็นวัตถุแข็งเกร็ง  (rigid body)  - นั่นคือถ้า  v  เพิ่มขึ้นตามสัดส่วนเดียวกับ r - ลูกบอลกลมเล็ก ๆ ที่สมมุติเปรียบเทียบให้ดำเนินการโดยการไหลของของไหลนี้ก็จะหมุนวนรอบจุดศูนย์กลางราวกับว่ามันเป็นส่วนหนึ่งของวัตถุที่แข็งเกร็งนั้น
ถ้าอัตราเร็ว v ของอนุภาคแปรผกผันกับระยะทาง r แล้วลูกบอลกลมทดสอบในจินตนาการนี้จะไม่หมุนไปมากเกินกว่าตัวของมันเอง; มันจะรักษาแนวทิศทางการวางตัวให้อยู่ในลักษณะแบบเดียวกันในขณะที่กำลังเคลื่อนที่เป็นวงกลมไปรอบ ๆ เส้นกระแสวน
ดูเพิ่ม

Artificial gravity
Batchelor vortex
Biot–Savart law
Coordinate rotation
Cyclonic separation
Eddy
Gyre
Helmholtz's theorems
History of fluid mechanics
Horseshoe vortex
Hurricane
Kelvin–Helmholtz instability
Quantum vortex
Shower-curtain effect
Strouhal number
Viktor Schauberger
Vile Vortices
Von Kármán vortex street
Vortex engine
Vortex tube
Vortex cooler
Vortex shedding
Vortex stretching
Vortex induced vibration
Vorticity
Wormhole
เมฆคอนเทรล (contrail)  ที่มีความไม่เสถียรแบบคราว (Crow Instability) แสดงให้เห็นถึงกระแสของการไหลวน
เดอะแบแชมบรอเธอส์

| The Basham Brothers |
| --- | --- |

ทีม
สมาชิก: Doug Basham Danny Basham
ฉายา: The Basham Brothers Basham and Damaja The Bashums Paul Heyman's Personal Enforcers The Revolution
ส่วนสูง: Doug: 6 ฟุต 2 นิ้ว (1.88 เมตร) Danny: 6 ฟุต 3 นิ้ว (1.91 เมตร)
น้ำหนัก รวม: 492 lb (223 kg)
มาจาก: Columbus, Ohio
เปิดตัว: 2002
แตกกลุ่ม: 2007
ช่วงที่ ปรากฏตัว: 2002–2007
สมาคม: IWA MS JCW OVW TNA WWE
เดอะแบแชมบรอเธอส์ (The Basham Brothers) เป็นทีมนักมวยปล้ำอาชีพ สมาชิกประกอบด้วย Doug Basham และ Danny Basham เป็นอดีตแชมป์แท็กทีม WWE และแชมป์ OVW Southern Tag Team Championship
ผลงาน

Ohio Valley Wrestling
OVW Southern Tag Team Championship (1 time)
Pro Wrestling Illustrated
PWI ranked Danny #65 of the top 500 singles wrestlers in the PWI 500 in 2003
PWI ranked Doug #51 of the top 500 singles wrestlers in the PWI 500 in 2003
World Wrestling Entertainment
WWE Tag Team Championship (2 times)
แหล่งข้อมูลอื่น

Danny Basham's Slam! Sports bio เก็บถาวร 2013-01-01 ที่ archive.today
กัมปงเซอรานี

| กัมปงเซอรานี |
| --- | --- |
ย่านในจอร์จทาวน์
โบสถ์แม่พระปฏิสนธินิรมล
กัมปงเซอรานีจอร์จทาวน์
พิกัด: 5°26′1.5426″N 100°18′34.2894″E﻿ / ﻿5.433761833°N 100.309524833°E﻿ / 5.433761833; 100.309524833
ประเทศ: มาเลเซีย
รัฐ: ปีนัง
อำเภอ: เกาะปีนังตะวันออกเฉียงเหนือ
เมือง: จอร์จทาวน์
การปกครอง
 • รัฐบาลท้องถิ่น: สภานครเกาะปีนัง
 • นายกเทศมนตรีเกาะปีนัง: ยู ตุง เซียง
 • สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรปูเลาตีกุซ: คริส ลี ชุน กิต (DAP)
 • สมาชิกรัฐสภาบูกิตเบินเดอรา: วง ฮน ไว (DAP)
เขตเวลา: UTC+8 (เวลามาตรฐานมาเลเซีย)
 • ฤดูร้อน  (เวลาออมแสง): ไม่ได้สังเกต
รหัสไปรษณีย์: 10250
เว็บไซต์: mbpp.gov.my
กัมปงเซอรานี (มลายู: Kampong Serani "บ้านลูกครึ่งฝรั่งคริสตัง") เป็นย่านอยู่อาศัยตั้งอยู่เขตปูเลาตีกุซ เมืองจอร์จทาวน์ รัฐปีนัง ประเทศมาเลเซีย ตั้งอยู่ห่างจากตัวเมืองจอร์จทาวน์ 3.1 กิโลเมตร กัมปงเซอรานีถูกขนาบโดยวิทยาลัยอเวนิวทางทิศตะวันตกและตรอกเลนโดรทางทิศตะวันออก
ที่นี่เป็นแหล่งอาศัยของชาวยูเรเชียที่ลี้ภัยศาสนาจากภูเก็ตเมื่อต้นคริสต์ศตวรรษที่ 19 ทว่าการพัฒนาพื้นที่ให้กลายเป็นย่านที่พักอันทันสมัยในคริสต์ทศวรรษที่ 1990 ทำให้ชาวยูเรเชียอพยพออกไปอาศัยที่อื่นในจอร์จทาวน์ แม้จะถูกพัฒนาพื้นที่ไปบ้างแล้ว แต่พื้นที่โดยรอบยังคงรักษาลักษณะเฉพาะของความเป็นยูเรเชียและเป็นที่ตั้งของสมาคมยูเรเชียปีนัง
ประวัติ

ชาวยูเรเชียผู้ลี้ภัยทางศาสนาจากภูเก็ตในรัชกาลสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรีอพยพเข้าสู่เกอดะฮ์พร้อมกับฟรานซิส ไลต์ใน ค.ศ. 1786 ก่อนเคลื่อนย้ายเข้าไปตั้งชุมชนที่ปูเลาตีกุซใน ค.ศ. 1811 โดยเรียกชุมชนนี้ว่า กัมปงเซอรานี ชาวยูเรเชียจากสยามซึ่งส่วนใหญ่นับถือศาสนาคริสต์นิกายโรมันคาทอลิก ได้สร้างโบสถ์แม่พระปฏิสนธินิรมลเป็นศูนย์กลางประจำชุมชน ติดกับโบสถ์เป็นสามเณราลัยหรือวิทยาลัยกลางคาทอลิก สร้างตั้งแต่ ค.ศ. 1808 ชาวยูเรเชียเชื้อสายสยามเหล่านี้จะสื่อสารกันด้วยภาษาอังกฤษ ที่ปะปนกับภาษาโปรตุเกส ไทย และมลายู
ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 20 มีการจัดสรรที่ดินของกัมปงเซอรานีเพื่อพัฒนา ชาวยูเรเชียจึงทำการประท้วงและต่อต้าน กระทั่ง ค.ศ. 1994 มีการปรับหน้าดินเพื่อก่อสร้างอาคารโดยสมบูรณ์ อาคารพาณิชย์และคอนโดมิเนียมหรูตั้งตระหง่านอยู่บนที่ดินกัมปงเซอรานี อย่างไรก็ตามชื่อถนนยังหลงเหลืออิทธิพลของยูเรเชียอยู่ เช่น ตรอกเลนโดรและตรอกคอลเลจ และสมาคมยูเรเชียปีนังยังคงตั้งอยู่ที่ชุมชนนี้ไม่ย้ายไปไหน
ภายในโบสถ์แม่พระปฏิสนธินิรมล เป็นศูนย์กลางประจำชุมชนของชาวยูเรเชีย
ยุทธการที่เดียนเบียนฟู

ยุทธการที่เดียนเบียนฟู (ฝรั่งเศส: Bataille de Diên Biên Phu; เวียดนาม: Chiến dịch Điện Biên Phủ) เป็นการเผชิญหน้าครั้งสำคัญสุดยอดในสงครามอินโดจีนครั้งที่หนึ่ง ระหว่างกองทัพรบนอกประเทศภาคพื้นตะวันออกไกลของสหภาพฝรั่งเศสและนักปฏิวัติคอมมิวนิสต์-ชาตินิยมเวียดมินห์ ยุทธการนี้เกิดขึ้นระหว่างเดือนมีนาคมถึงพฤษภาคม ค.ศ. 1954 และสิ้นสุดลงด้วยความพ่ายแพ้อย่างกว้างขวางของฝรั่งเศสซึ่งส่งอิทธิพลต่อการเจรจาเหนืออนาคตของคาบสมุทรอินโดจีนที่นครเจนีวา นักประวัติศาสตร์การทหาร มาร์ติน วินโดรว์ เขียนว่า เดียนเบียนฟูเป็น "ครั้งแรกซึ่งขบวนการเรียกร้องเอกราชอาณานิคมวิวัฒนาผ่านทุกขั้นตอนจากกองโจรไปเป็นกองทัพซึ่งจัดระเบียบและติดอาวุธตามแบบจนสามารถเอาชนะเจ้าอาณานิคมตะวันตกสมัยใหม่ในการรบแบบที่ตั้งมั่น (pitched battle)"
ผลจากความผิดพลาดในกระบวนการตัดสินใจของฝรั่งเศส ทำให้ฝรั่งเศสเริ่มปฏิบัติการเพื่อสนับสนุนทหารของตนที่เดียนเบียนฟู ลึกเข้าไปในหุบเขาทางตะวันตกเฉียงเหนือของเวียดนาม จุดประสงค์ของปฏิบัติการนี้เพื่อตัดเส้นทางเสบียงของเวียดมินห์ที่เข้าสู่ราชอาณาจักรลาวซึ่งเป็นประเทศเพื่อนบ้านและพันธมิตรของฝรั่งเศส และเพื่อดึงให้เวียดมินห์มาเผชิญหน้าครั้งสำคัญที่จะทำลายศักยภาพของเวียดมินห์ในทางยุทธวิธี อย่างไรก็ดี  เวียดมินห์ ภายใต้การบังคับบัญชาของพลเอก หวอ เงวียน ซ้าป ได้ปิดล้อมฝรั่งเศส โดยที่ฝรั่งเศสไม่ทราบมาก่อนว่าเวียดมินห์มีปืนใหญ่หนัก รวมทั้งปืนต่อสู้อากาศยานอยู่ในครอบครอง ตลอดจนความสามารถของเวียดมินห์ในการเคลื่อนย้ายอาวุธดังกล่าวผ่านภูมิประเทศทุรกันดารยิ่งมายังยอดเขาที่มองไปเห็นที่มั่นของฝรั่งเศส เวียดมินห์ได้ยึดครองที่สูงรอบเดียนเบียนฟูและยิงปืนใหญ่ถล่มที่มั่นของฝรั่งเศส ได้เกิดการรบภาคพื้นดินอย่างยืนหยัดขึ้นตามมา ซึ่งคล้ายกับการสงครามสนามเพลาะในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง ทหารฝรั่งเศสได้ขับไล่การโจมตีที่มั่นของฝ่ายเวียดมินห์หลายครั้ง เสบียงและกำลังหนุนถูกส่งเข้ามาทางอากาศ แต่ก็ถูกขัดขวาง เพราะที่ตั้งฝรั่งเศสถูกยึดและได้รับความสูญเสียจากปืนต่อสู้อากาศยาน ทำให้มีเสบียงไปถึงทหารน้อยลงทุกขณะ หลังจากการล้อมนานสองเดือน ที่มั่นของฝรั่งเศสได้ถูกยึดและกำลังฝรั่งเศสส่วนใหญ่ยอมจำนน มีเพียงส่วนน้อยเท่านั้นที่สามารถหลบหนีไปยังประเทศลาวได้ รัฐบาลฝรั่งเศสลาออกและนายกรัฐมนตรีคนใหม่ ปีแยร์ ม็องแด็ส-ฟร็องส์ ฝ่ายซ้ายกลาง สนับสนุนการถอนทหารฝรั่งเศสออกจากอินโดจีน
ไม่นานหลังจากยุทธการนี้ สงครามอินโดจีนยุติลงด้วยสนธิสัญญาสันติภาพเจนีวา ซึ่งภายใต้สนธิสัญญาฝรั่งเศสยินยอมสละอดีตอาณานิคมทั้งหมด สำหรับทางเหนือ ฝรั่งเศสรับรองอำนาจของโฮจิมินห์ แต่สำหรับทางใต้ จะมีการจัดการเลือกตั้งเพื่อกำหนดอนาคต แต่การเลือกตั้งไม่เคยเกิดขึ้นจริง เพราะสหรัฐอเมริกายกเลิกไป ข้อตกลงนี้แบ่งประเทศเวียดนามออกเป็นสองประเทศ ภายหลังได้เกิดการสู้รบระหว่างกลุ่มแยกเวียดนามที่เป็นปรปักษ์กันใน ค.ศ. 1959 จนนำไปสู่สงครามเวียดนาม (หรือสงครามอินโดจีนครั้งที่สอง)
เบื้องหลังและการเตรียมการ

จนถึง ค.ศ. 1953 สถานการณ์ในสงครามอินโดจีนครั้งที่หนึ่งไม่สู้ดีนักสำหรับฝรั่งเศส ผู้บัญชาการฝรั่งเศสคนแล้วคนเล่า ไม่ว่าจะเป็นฟีลิป เลอแกลร์ เดอ โอตกล็อก, ฌ็อง-เอเตียน วาลุย, รอเฌ แบลโซ, มาร์แซล-มอริส การ์ป็องตีเย, ฌ็อง เดอ ลัทร์ เดอ ตาซีญี และราอูล ซาล็อง ได้พิสูจน์แล้วว่าไม่สามารถหยุดยั้งการลุกฮือของเวียดมินห์ได้ ระหว่างการทัพ ค.ศ. 1952-53 เวียดมินห์ได้ยึดครองพื้นที่กว้างขวางในลาว พันธมิตรของฝรั่งเศสและประเทศเพื่อนบ้านที่ติดกับเวียดนามทางตะวันตก โดยสามารถแทรกซึมเข้าไปถึงหลวงพระบางและทุ่งไหหิน ฝรั่งเศสไม่อาจชะลอการรุกคืบของเวียดมินห์ได้เลย และเวียดมินห์เพียงแต่ถอยทัพออกไปหลังจากเคลื่อนทัพเร็วเกินกว่าเส้นทางเสบียงที่มักมีขนาดเล็กเท่านั้น ในปี ค.ศ. 1953 ฝรั่งเศสเริ่มเสริมการป้องกันในพื้นที่สามเหลี่ยมฮานอยเพื่อเตรียมการสำหรับการโจมตีจุดระดมพลของเวียดมินห์ทางตะวันตกเฉียงเหนือของเวียดนาม โดยฝรั่งเศสได้สร้างเมืองปราการและกองรักษาด่านในพื้นที่ รวมไปถึงลายเจิวที่อยู่ทางเหนือใกล้พรมแดนจีน หน่าสาน ทางตะวันตกของฮานอย และทุ่งไหหินทางตะวันออกเฉียงเหนือของลาว
ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1953 นายกรัฐมนตรีฝรั่งเศส เรอเน มาแยร์ ได้แต่งตั้งอ็องรี นาวาร์ เพื่อนร่วมงานที่ไว้ใจ ให้รับช่วงบัญชาการกำลังสหภาพฝรั่งเศสในอินโดจีน มาแยร์ได้ออกคำสั่งแก่นาวาร์เพียงข้อเดียว คือ สร้างเงื่อนไขทางทหารอันจะนำไปสู่ "ทางออกทางการเมืองอันมีเกียรติ" เท่านั้น ตามการเล่าของนักวิชาการทหาร ฟิลลิป เดวิดสัน
เมื่อมาถึง นาวาร์ต้องตกตะลึงกับสิ่งที่เกิดขึ้น เพราะไม่มีแผนระยะยาวหลังเดอ ลัทร์ พ้นตำแหน่ง ทุกอย่างดำเนินการแบบวันต่อวันและเน้นการสนองเป็นหลัก ปฏิบัติการรบมีขึ้นเพียงเพื่อรับมือกับการเคลื่อนที่ของข้าศึกหรือภัยคุกคามเท่านั้น ไม่มีแผนการครอบคลุมเพื่อพัฒนาการจัดระเบียบและการเสริมสร้างยุทโธปกรณ์แก่กองกำลังรบนอกประเทศ ในที่สุด นาวาร์ ผู้เป็นทหารอาชีพเยือกเย็นและมีสติปัญญา ก็ต้องตกตะลึงกับทัศนะ "ปิดเทอม" ของซาล็อง ตลอดจนผู้บัญชาการอาวุโสและนายทหารเสนาธิการของเขา พวกเขากำลังกลับบ้าน ไม่ใช่ในฐานะผู้ชนะหรือวีรบุรุษ แต่ก็ไม่ชัดว่าเป็นผู้แพ้เช่นกัน สำหรับพวกเขา สิ่งที่สำคัญคือพวกเขากำลังจากอินโดจีนไปพร้อมกับชื่อเสียงที่หลุดลุ่ยแต่ไม่ถูกทำลาย พวกเขาให้ความสำคัญเล็กน้อยหรือคิดถึงปัญหาของผู้สืบทอดตำแหน่งต่อน้อยมาก