stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
คลาส (คอมพิวเตอร์)
การจำกัดการเข้าถึง

เราสามารถจำกัดความสามารถในการเห็นและใช้งานของแต่ละสมาชิกของคลาสหรือแม้แต่ตัวคลาสเองจากโลกภายนอกได้ ผลที่ได้คือข้อมูลและการทำงานส่วนตัวของคลาสจะถูกซ่อนไว้ โลกภายนอกสามารถขอให้อ็อบเจกต์ทำงานผ่านฟังก์ชันสาธารณะเท่านั้นโดยที่ไม่มีความจำเป็นจะต้องรู้รายละเอียดการทำงานภายในของคลาสนั้น ซึ่งก็เข้าหลักการที่เรียกว่า Encapsulation นั่นเอง
สมาชิกส่วนตัว (private members) มีเพียงอ็อบเจกต์ของคลาสนั้นเท่านั้นที่สามารถเห็นและใช้งานสมาชิกเหล่านี้ได้ โลกภายนอกจะไม่มีทางรู้เลยว่าคลาสมีสมาชิกเหล่านี้อยู่
สมาชิกสาธารณะ (public members) โลกภายนอกสามารถเรียกใช้สมาชิกเหล่านี้ได้โดยไม่มีข้อจำกัด
สมาชิกคุ้มครอง (protected members) อยู่ระหว่างแบบส่วนตัวกับสาธารณะ สามารถเรียกใช้ได้โดยคลาสนั้นเองและคลาสย่อยที่สร้างมาจากคลาสนั้น เท่านั้น
ความสัมพันธ์ระหว่างคลาส

คลาสมีคลาสอื่นเป็นส่วนประกอบ (has-a) เช่นคลาสบัญชีรถยนต์มีคลาสเครื่องยนต์เป็นส่วนประกอบอยู่ภายใน
คลาสหลักกับคลาสย่อย (is-a) เช่นคลาสรถยนต์เป็นคลาสหลักสามารถวิ่งได้ มีรถแข่งและรถบรรทุกเป็นคลาสย่อย ทั้งรถแข่งและรถบรรทุกเป็นรถยนต์ชนิดหนึ่งจึงสามารถวิ่งได้เช่นกัน เข้าหลักการ Inheritance แต่รถแข่งสามารถวิ่งได้เร็ว รถบรรทุกสามารถขนของได้มาก เป็นคุณสมบัติเพิ่มเติม
ความสัมพันธ์แบบคลาสหลักกับคลาสย่อยนี้ทำให้เกิดหลักสำคัญอีกอย่างคือ Polymorphism คือทั้งรถแข่งและรถบรรทุกสามารถเลี้ยวได้โดยการบังคับพวงมาลัย แต่รถทั้งสองชนิดจะมีการตอบสนองที่ต่างกัน คือรถแข่งจะเลี้ยวได้ไวกว่าในขณะที่รถบรรทุกเลี้ยวอย่างรวดเร็วไม่ได้เพราะจะทำให้พลิกคว่ำ
คลาสแบบพิเศษ

คลาสแบบ Abstract คือคลาสหลักที่จะต้องถูกซับคลาส ไม่สามารถสร้างอ็อบเจกต์โดยตรงจากคลาสนี้ได้ มีจุดมุ่งหมายเพื่อประกาศสมาชิกร่วมบางส่วนของคลาสย่อยแต่ยังไม่นิยามรายละเอียดการทำงาน ปล่อยให้เป็นหน้าที่ของคลาสย่อยที่จะนิยามวิธีการทำงานแตกต่างกันไปตามความมุ่งหมายพิเศษของแต่ละคลาสย่อย
Interface คือข้อตกลงว่าคลาสที่มีอินเตอร์เฟสชนิดนั้นๆ สามารถทำงานตามข้อตกลงที่นิยามไว้ในอินเตอร์เฟสได้
ลักษณะของคลาสที่ดี

ซ่อนข้อมูลและคุณสมบัติส่วนตัวของคลาสโดยตั้งค่าให้เป็น private โลกภายนอกสามารถเข้าถึงข้อมูลเหล่านี้ผ่านทางฟังก์ชันพิเศษที่จะมีการตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูล
ตั้งค่าเริ่มต้นของข้อมูลและคุณสมบัติของคลาสเสมอ อ็อบเจกต์จะอยู่ในสถานะที่พร้อมถูกใช้งานทันที
แตกคลาสที่มีภาระมาก (responsibilities) ออกเป็นส่วนย่อยๆ และแบ่งความรับผิดชอบที่เฉพาะเจาะจงให้กับคลาสเล็กๆ เหล่านั้น คลาสที่ใหญ่เกินไปและทำงานหลายอย่างจะยากต่อการบำรุงรักษาและแก้ไข
ตั้งชื่อสมาชิกให้สัมพันธ์กับหน้าที่ของมันเพื่อบ่งบอกจุดมุ่งหมายที่แน่ชัด จะทำให้ง่ายต่อการแก้ไขโปรแกรมต่อไป
ตัวอย่าง > ภาษาซีชาร์ป

public class Example {
    static void Main () {
        System.Console.WriteLine ("Hello, world!") ;
    }
}
ตัวอย่าง > ภาษาจาวา

public class Account {
    private String accountName;
    private String accountNumber;
    private double balance;

    public void deposit (double amount) {
        balance = balance + amount;
    }

    public void withdraw (double amount) {
        balance = balance - amount;
    }

    public String getAccountName () {
        return accountName;
    }

    public void setAccountName (String name) {
        accountName = name;
    }

    public String getAccountNumber () {
        return accountNumber;
    }

    public void setAccountNumber (String number) {
        accountNumber = number;
    }

    public double getBalance () {
        return balance;
    }

    public void setBalance (double amount) {
        balance = amount;
    }
}
เทศบาลตำบลช่อแฮ

| เทศบาลตำบลช่อแฮ |
| --- | --- |
เทศบาลตำบล
วัดพระธาตุช่อแฮ
ทต.ช่อแฮ
พิกัด: 18°05′20.5″N 100°12′43.3″E﻿ / ﻿18.089028°N 100.212028°E﻿ / 18.089028; 100.212028
ประเทศ:  ไทย
จังหวัด: แพร่
อำเภอ: ลอง
จัดตั้ง: 26 ธันวาคม 2510 (สุขาภิบาลช่อแฮ) 25 พฤษภาคม 2542 (ทต.ช่อแฮ)
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 174.01 ตร.กม. (67.19 ตร.ไมล์)
ประชากร (2565)
 • ทั้งหมด: 8,692 คน
 • ความหนาแน่น: 49.95 คน/ตร.กม. (129.4 คน/ตร.ไมล์)
รหัส อปท.: 05540310
ที่อยู่ สำนักงาน: เลขที่ 209 หมู่ที่ 3 ถนนช่อแฮ - นาตอง ตำบลป่าแดง อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่ 54000
เว็บไซต์: www.chohae.go.th
 ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย
เทศบาลตำบลช่อแฮ เป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นประเภทเทศบาลตำบลซึ่งมีอาณาเขตครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของหมู่ 2 และพื้นที่ทั้งหมดของหมู่ 3 ตำบลป่าแดง รวมทั้งพื้นที่ทั้งหมดของตำบลช่อแฮ ในอำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เดิมมีฐานะเป็นสุขาภิบาลช่อแฮที่จัดตั้งขึ้นใน พ.ศ. 2510 แล้วได้รับการจัดตั้งเป็นเทศบาลตำบลใน พ.ศ. 2542 ในเดือนธันวาคม ปี พ.ศ. 2565 เขตเทศบาลมีประชากรทั้งหมด 8,692 คน โดยแบ่งประชากรเป็นเขตตำบลป่าแดง 2,089 คน และเขตตำบลช่อแฮ 6,603 คน
ในวันที่ 15 กันยายน พ.ศ. 2547 กระทรวงมหาดไทยให้ยุบสภาตำบลช่อแฮ รวมเข้ากับพื้นที่เทศบาลตำบลช่อแฮ เนื่องจากกระทรวงมหาดไทยดำเนินการประกาศยุบรวมสภาตำบลทั้งหมดและองค์การบริหารส่วนตำบลใดที่มีจำนวนประชากรไม่ถึงสองพันคน โดยให้รวมพื้นที่เข้ากับองค์การบริหารส่วนตำบลอื่น หรือหน่วยการบริหารราชการส่วนท้องถิ่นที่มีเขตติดต่อกันภายในเขตอำเภอเดียวกัน ทำให้เทศบาลตำบลช่อแฮครอบคลุมพื้นที่ตำบลช่อแฮทั้งหมด
พื้นที่เทศบาลตำบลอยู่บริเวณทิศตะวันออกของอำเภอเมืองแพร่ อยู่ห่างจากที่ว่าการอำเภอเมืองแพร่ประมาณ 10.1 กิโลเมตร อยู่ห่างจากศาลากลางจังหวัดแพร่ประมาณ 10 กิโลเมตร อยู่ห่างจากกรุงเทพมหานครประมาณ 551 กิโลเมตรตามทางรถยนต์ มีพื้นที่รับผิดชอบทั้งหมด 174.01 ตารางกิโลเมตรหรือคิดเป็น 108,756.25 ไร่ เป็นที่ตั้งของวัดพระธาตุช่อแฮ เป็นวัดศักดิ์สิทธิ์เก่าแก่คู่บ้านคู่เมืองจังหวัดแพร่ และเป็นวัดพระธาตุประจำปีเกิดของผู้ที่เกิดปีขาล
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์เทศบาลตำบลช่อแฮ
| ด ค กองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่างในจังหวัดแพร่ |
| --- | --- | --- |
| เทศบาลเมือง |  แพร่  |  |
| เทศบาลตำบล |  ช่อแฮ  เด่นชัย  ทุ่งกวาว  ทุ่งโฮ้ง  บ้านถิ่น  บ้านปิน  บ้านเวียง  ปงป่าหวาย  ปากกาง  ป่าแมต  แม่คำมี  แม่จั๊วะ  แม่ปาน  แม่ลานนา  แม่หล่าย  ร้องกวาง  วังชิ้น  วังหงส์  เวียงต้า  สวนเขื่อน  สอง  สูงเม่น  หนองม่วงไข่  ห้วยหม้าย  ห้วยอ้อ  |  |
| องค์การบริหารส่วนตำบล |  กาญจนา  ดอนมูล  เด่นชัย  แดนชุมพล  ต้าผามอก  ตำหนักธรรม  เตาปูน  ท่าข้าม  ทุ่งแค้ว  ทุ่งน้าว  ทุ่งแล้ง  ไทรย้อย  นาจักร  นาพูน  น้ำชำ  น้ำรัด  น้ำเลา  บ่อเหล็กลอง  บ้านกลาง  บ้านกวาง  บ้านกาศ  บ้านปง  บ้านปิน  บ้านหนุน  บ้านเหล่า  ป่าแดง  ป่าสัก  ไผ่โทน  พระหลวง  แม่เกิ๋ง  แม่คำมี  แม่จั๊วะ  แม่ทราย  แม่ป้าก  แม่พุง  แม่ยม  แม่ยางตาล  แม่ยางร้อง  แม่ยางฮ่อ  ร้องกวาง  ร่องกาศ  ร่องฟอง  วังชิ้น  วังธง  วังหลวง  เวียงทอง  สบสาย  สรอย  สะเอียบ  สูงเม่น  ห้วยม้า  ห้วยโรง  ห้วยไร่  หัวทุ่ง  หัวฝาย  หัวเมือง  เหมืองหม้อ  |  |
เดอะมัพพิตโชว์

ตุ๊กตากบเคอร์มิต (ซ้าย) ที่ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กใน Fort Bragg นอร์ทแคโรไลนา ขณะ มิเชล โอบามา สุภาพสตรีหมายเลขหนึ่งสหรัฐเดินทางไปเยี่ยมชม
เดอะมัพเพทส์โชว์ (อังกฤษ: The Muppet Show) เป็นรายการโทรทัศน์ฉายทางสถานีโทรทัศน์ไอทีวีของอังกฤษ รวมกับซีบีเอส สร้างโดยจิม เฮนสัน นักเชิดหุ่นมือชาวอเมริกัน มีการถ่ายทำและออกอากาศตอนทดลองในปี ค.ศ. 1974 และ 1975 จากนั้นได้สร้างและออกอากาศเป็นเวลา 5 ฤดูกาล รวมทั้งสิ้น 120 ตอน ตั้งแต่ปี 1976 ถึง 1981 และมีการสร้างเป็นภาพยนตร์อีกหลายครั้ง ได้แก่ "The Muppet Movie" (1979), "The Great Muppet Caper" (1981), "The Muppets Take Manhattan" (1984), "The Muppet Christmas Carol" (1993), "Muppet Treasure Island" (1996), "Muppets from Space" (1999), "It's a Very Merry Muppet Christmas Movie" (2002), "The Muppets' Wizard of Oz" (2005), "The Muppets" (2011) และ "Muppets Most Wanted" (2014)"'
ลักษณะของรายการเป็นรายการปกิณกะ ที่มีการร้องเพลงและเต้นระบำ ถ่ายทำในโรงละคร โดยมีกบเคอร์มิตเป็นตัวเอกในฐานะผู้จัดการแสดง และมีเพื่อน ๆ หุ่นมือหลายสิบตัวเป็นตัวประกอบ โดยมีศิลปิน นักร้อง และนักแสดงรับเชิญมาเป็นแขกในรายการ  หุ่นมือที่ใช้ เชิด และ พากย์เสียงโดย จิม เฮนสัน และนักเชิดหลายคนที่เคยร่วมงานกับเฮนสันในรายการเซซามี สตรีท เช่น แฟรงก์ ออซ, ริชาร์ด ฮันต์, เดฟ โกเอลซ์, เจร์รี เนลสัน
รายการเดอะมัพเพทส์โชว์ได้รับรางวัลเอมมี 4 รางวัล จากการเสนอชื่อ 21 รางวัล  และรางวัลแบฟตา 2 รางวัล จากการเสนอชื่อ 11 รางวัล
ตัวละครเด่น

เคอร์มิต (Kermit The Frog) เป็น กบอารมณ์ดี ทำหน้าที่เป็นผู้กำกับและนักแสดงนำ แสดงโดย จิม เฮนสัน (Jim Henson)
มิสพิกกี (Miss Piggy) เป็น หมูสาวอารมณ์ร้าย นักแสดงนำหญิง แฟนสาวของเคอร์มิต แสดงโดย แฟรงก์ ออซ (Frank Oz) และริชาร์ด ฮันต์ (Richard Hunt)
ฟอซซีแบร์ (Fozzie Bear) เป็น นักแสดงนำอันดับสองรองจากเคอร์มิต แสดงโดย แฟรงก์ ออซ
สกูเตอร์ (Scooter) เป็น เด็กใช้งานทั่วไป หลานชายของเจ้าของโรงละคร แสดงโดย ริชาร์ด ฮันต์
กอนโซ (The Great Gonzo) เป็น นักแสดงผาดโผน แสดงโดย เดฟ โกเอลซ์ (Dave Goelz)
แหล่งข้อมูลอื่น

The Muppet Show ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
เดอะมัพพิตโชว์ ที่ ทีวีดอตคอม
"Of Muppets and Men," a 1981 documentary on the making of the show
The Jim Henson Works at the University of Maryland เก็บถาวร 2010-08-31 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน  70+ digital videos available to students, scholars and visitors at the University of Maryland (College Park, MD)
A chart of muppet characters arranged by performer เก็บถาวร 2011-05-15 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชีย

| --- | --- |

ประชากรทั้งหมด
20,916,028 ร้อยละ 5.9 ของประชากร (ค.ศ. 2018)
ภูมิภาคที่มีประชากรอย่างมีนัยสำคัญ
แคลิฟอร์เนีย: 5,556,592
นิวยอร์ก: 1,579,494
เท็กซัส: 1,110,666
นิวเจอร์ซีย์: 795,163
ฮาวาย: 780,968
อิลลินอยส์: 668,694
วอชิงตัน: 604,251
ฟลอริดา: 573,083
เวอร์จิเนีย: 522,199
เพนซิลเวเนีย: 402,587
ภาษา
ภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน ภาษาในทวีปเอเชีย ภาษาสเปน
ศาสนา
ศาสนาคริสต์ (42%) ไม่มีศาสนา (26%) ศาสนาพุทธ (14%) ศาสนาฮินดู (10%) ศาสนาอิสลาม (4%) ศาสนาซิกข์ (1%) อื่น ๆ (2%) คือ ศาสนาเชน, ศาสนาโซโรอัสเตอร์, ศาสนาชินโต และศาสนาพื้นบ้านจีน (ลัทธิเต๋า, Tengrism และ ลัทธิขงจื๊อ)
กลุ่มชาติพันธุ์ที่เกี่ยวข้อง
ชาวอเมริกันเขื้อสายละติน ฮิสปานิก และเอเชีย 
ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชีย (อังกฤษ: Asian Americans) คือชาวอเมริกันที่มีบรรพบุรุษเป็นชาวเอเชีย คำนี้ใช้ระบุถึงกลุ่มพหุชาติพันธุ์ (Panethnicity) อันประกอบด้วยประชากรที่หลากหลาย ที่มีพื้นเพมาจากเอเชียตะวันออก, เอเชียใต้ หรือเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ตามที่นิยามไว้โดยสำนักงานสำมะโนประชากรสหรัฐอเมริกา ที่ซึ่งผระกอบผู้ที่ระบุเชื้อชาติ (race(s)) ของตนบนสำมะโนว่าเป็นชาวเอเชีย ("Asian") หรือใช้คำที่มีการรายงานไว้ เช่น "จีน, ฟิลิปิโน, อินเดีย, ญี่ปุ่น, เกาหลี, เวียดนาม และชาวเอเชียอื่น ๆ (Other Asian)" ในปี 2018 ประชากรอเมริกันเชื้อสายเอเชียคิดเป็น 5.4% ของประชากรทั้งสหรัฐอเมริกา; ซึ่งถ้ารวมถึง ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียพหุเชื้อชาติ (Multiracial Asian Americans) จำนวนจะเพิ่มสูงขึ้นเป็น 6.5%
ประชากรศาสตร์

ประชากรศาสตร์ของชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียสามารถแบ่งย่อยออกเป็นกลุ่มต่าง ๆ ดังนี้
ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียกลาง: ชาวอเมริกันเชื้อสายอัฟกัน, ชาวอเมริกันเชื้อสายคาซัค, ชาวอเมริกันเชื้อสายอุซเบก, ชาวอเมริกันเชื้อสายทาจิก และ ชาวอเมริกันเชื้อสายเติร์กเมน
ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียตะวันออก: ชาวอเมริกันเชื้อสายจีน, ชาวอเมริกันเชื้อสายญี่ปุ่น, ชาวอเมริกันเชื้อสายเกาหลี, ชาวอเมริกันเชื้อสายมองโกเลีย, ชาวอเมริกันเชื้อสายไต้หวัน, ชาวอเมริกันเชื้อสายทิเบต และ ชาวอเมริกันเชื้อสายริวกิว
ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียใต้: ชาวอเมริกันเชื้อสายบังกลาเทศ, ชาวอเมริกันเชื้อสายภูฏาน, ชาวอเมริกันเชื้อสายอินเดีย, ชาวอเมริกันเชื้อสายเนปาล, ชาวอเมริกันเชื้อสายปากีสถาน และ ชาวอเมริกันเชื้อสายศรีลังกา
ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียตะวันออกเฉียงใต้: ชาวอเมริกันเชื้อสายพม่า, ชาวอเมริกันเชื้อสายกัมพูชา, ชาวอเมริกันเชื้อสายฟิลิปิโน, ชาวอเมริกันเชื้อสายมัง, ชาวอเมริกันเชื้อสายอินโดนีเซีย, ชาวอเมริกันเชื้อสายลาว, ชาวอเมริกันเชื้อสายมาเลเซีย, ชาวอเมริกันเชื้อสายเมี้ยง, ชาวอเมริกันเชื้อสายสิงคโปร์, ชาวอเมริกันเชื้อสายไทย และ ชาวอเมริกันเชื้อสายเวียดนาม
นอกจากนี้ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียยังรวมถึง ชาวอเมริกันพหุเชื้อชาติ (Multiracial Americans) ที่มีพื้นเพจากชาวเอเชียกลุ่มหนึ่งหรือมากกว่า
ประชากรศาสตร์ > ภาษา

ในปี 2010 มีประชากร 2.8 ล้านรน (อายุ 5 ขวบหรือมากกว่า) ที่พูดภาษาใดภาษาหนึ่งของภาษาจีนเมื่ออยู่ในเคหสถาน และเป็นภาษาที่มีใช้มากที่สุดในสหรัฐอเมริกาเป็นอันดับสามรองจากภาษาสเปนและภาษาอังกฤษ ส่วนภาษาของเอเชียอื่น ๆ ที่มีพบผู้พูดเป็นจำนวนมากเช่น ภาษาตากาล็อก, ภาษาเวียดนาม และ ภาษาเกาหลี ที่ซึ่งมีผู้พูดมากกว่า 1 ล้านคนในสหรัฐอเมริกา
ในปี 2012 อลาสกา, แคลิฟอร์เนีย, ฮาวาย, อิลลินอยส์, แมสซาชูเสตส์, มิชิแกน, เนวาดา, นิวเจอร์ซีย์, รัฐนิวยอร์ก, เท็กซัส และรัฐวอชิงตัน ได้ตีพิมพ์เอกสารเกี่ยวกับการเลือกตั้ง เป็นภาษาของเอเชีย เพื่อเป็นไปตามรัฐบัญยัติ Voting Rights Act; ประกอบด้วยภาษาตากาล็อก, ภาษาจีนแมนดาริน, ภาษาเวียดนาม, ภาษาสเปน, ภาษาฮินดีมาตรฐาน และ ภาษาเบงกอล นอกจากนี้ยังมีในภาษาคุชราต, ภาษาญี่ปุ่น, ภาษาเขมร, ภาษาเกาหลี และ ภาษาไทย เพิ่มเข้ามาในภายหลัง ผลสำรวจในปี 2013 พบว่าชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชีย 48 เปอร์เซ็นต์เลือกรับสื่อในภาษาแม่ (Media in native language) เป็นแหล่งข่าวหลัก (primary news source)
ในสำมะโนประชากรปี 2000 พบว่าภาษาที่มีใช้มากที่สุดในชุมชนชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียนั้นประกอบด้วยภาษาจีน (ภาษากวางตุ้ง, ภาษาไตซาน และ ภาษาฮกเกี้ยน), ภาษาตากาล็อก, ภาษาเวียดนาม, ภาษาเกาหลี, ภาษาญี่ปุ่น, ภาษาฮินดี, ภาษาอูรดู, และภาษาคุชราต
ประชากรศาสตร์ > ศาสนา

ผลการศึกษาในปี 2012 ของศูนย์วิจัยพีวระบุศาสนาที่พบในประชากรอเมริกันเชื้อสายเอเชียดังนี้:
42% ศาสนาคริสต์
26% ไม่มีศาสนา
14% ศาสนาพุทธ
10% ศาสนาฮินดู
4% ศาสนาอิสลาม
2% ศาสนาอื่น ๆ
1% ศาสนาซิกข์
ประชากรศาสตร์ > ศาสนา > แนวโน้มทางศาสนา

อัตราส่วนของคริสเตียนในชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียนั้นลดลงอย่างมากตั้งแต่ทศวรรษ 1990s หลัก ๆ แล้วเกิดจากการอพยพขนาดใหญ่จากประเทศคริสเตียนส่วนน้อยเข้ามา (โดยเฉพาะจีนและอินเดีย) ในปี 1990 มีชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชีย 63% ที่นับถือศาสนาคริสต์ ในขณะที่ในปี 2001 มีเพียง 43% นอกจากนี้ยังเป็นผลมาจากแนวโน้มที่คนเริ่มหันเข้าสู่ศาสนาเอเชีย ซึ่งเพิ่มสูงขึ้นสองเท่าในทศวรรษเดียวกัน
อันราส่วนของประชากรที่เป็นชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียในปี 2010
เปอร์เซ็นต์ชาวอเมริกันเชื้อสายเอเชียแบ่งตามประเทศ ในปี 2010
จุลศักราช

จุลศักราช (จ.ศ.; บาลี: Culāsakaraj; พม่า: ကောဇာသက္ကရာဇ်; เขมร: ចុល្លសករាជ) เป็นศักราชที่เริ่มเมื่อ พ.ศ. 1181 (ค.ศ. 638) นับรอบปีตั้งแต่ 16 เมษายน ถึง 15 เมษายน เดิมเข้าใจกันว่าเป็นศักราชของพม่า ปรากฏอยู่ตามตำราโหราศาสตร์ แต่ทว่าปีที่ตั้งจุลศักราชนั้นเป็นเวลาก่อนปีที่พระเจ้าอโนรธามังช่อจะประสูติ สันนิษฐานว่าน่าจะตั้งขึ้นในปีที่กษัตริย์ปยูขึ้นครองราชย์ และใช้สืบต่อมาจนถึงอาณาจักรพุกาม เมื่อสมัยอาณาจักรอยุธยารับศักราชนี้ไปใช้ เลยเกิดความเชื่อกันว่าเป็นศักราชของชาวพม่า จุลศักราชใช้แพร่หลายทั้งในอาณาจักรล้านนา อาณาจักรสุโขทัยสมัยหลัง และอาณาจักรอยุธยา ในสมัยของพระเจ้าปราสาททอง ทรงตัดปีจุลศักราช และใช้ปีศักราชจุฬามณีแทน เป็นผลทำให้ปีนักษัตรคลาดเคลื่อนไปสามปี ต่อมาจึงได้เปลี่ยนกลับไปใช้ปีจุลศักราชตามเดิม และตกทอดมาถึงปัจจุบัน การคำนวณปี พ.ศ. จาก จ.ศ. ปฏิทินไทยให้ใช้ปี จ.ศ. บวก 1181 ก็จะได้ปี พ.ศ. (เว้นแต่ในช่วงต้นปีตามปฏิทินสุริยคติที่ยังไม่เถลิงศกจุลศักราชใหม่)
ในเอกสารโบราณของไทยจำนวนไม่น้อย นิยมอ้างเวลา โดยใช้จุลศักราช โดยใช้ควบคู่กับปีนักษัตร หรือ ระบุเฉพาะเลขตัวท้ายของจุลศักราช และปีนักษัตร ทำให้สามารถระบุปี ได้ในช่วงกว้างถึงรอบละ 60 ปี (มาจาก ครน. ของรอบ 10 ปีจากเลขท้ายของจุลศักราช และรอบ 12 ปีของปีนักกษัตร)
รากศัพท์

คำว่าจุลศักราชเป็นคำในภาษาไทยที่ยืมมาจากภาษาบาลี-สันสกฤต ประกอบด้วยคำว่า "จุล" ในภาษาบาลี แปลว่า เล็ก, น้อย และคำว่า "ศก" และ "ราช" ในภาษาสันสกฤต อันมีความหมายโดยพยัญชนะว่า "ราชาแห่งอาณาจักรศกะ" (ในที่นี้หมายถึงอาณาจักรที่เรียกชื่อว่า Scythians ในภาษาอังกฤษ) คำว่าศักราชได้เปลี่ยนมาใช้ในความหมายว่า "ปี" หรือ "ยุค" ในบรรดาประเทศต่าง ๆ ที่ยอมรับวัฒนธรรมอินเดียในภูมิภาคอินโดจีน ซึ่งรวมถึงประเทศไทยด้วย
ในประเทศไทยนั้น มีการใช้จุลศักราชเป็นคู่ตรงข้ามกับ "ศาลิวาหนศักราช" (แปลว่า ศักราชของพระเจ้าศาลิวาหนะแห่งอาณาจักรศกะ) ซึ่งเป็นที่รู้จักทั่วไปในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ในชื่อ มหาศักราช (พม่า: မဟာသက္ကရာဇ်, [məhà θɛʔkəɹɪʔ]) อันมีความหมายว่า "ศักราชใหญ่"
ความแตกต่าง > การกำหนดชื่อเรียกเฉพาะ > การลำดับเลขเดือน

ปฏิทินจุลศักราช/ปฏิทินพม่าที่แพร่หลายอยู่ในพื้นที่ต่าง ๆ บนแผ่นดินใหญ่ของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีอยู่หลายแบบ ในขณะที่ระบบปฏิทินพม่าจะอ้างอิงเดือนต่าง ๆ ตามชื่อเดือน ระบบปฏิทินจุลศักราชของสิบสองปันนา เชียงตุง ล้านนา ล้านช้าง และสุโขทัย จะอ้างถึงเดือนต่าง ๆ ด้วยเลขลำดับเดือนแทน สิ่งเหล่านี้ทำให้การศึกษาเอกสารและจารึกโบราณในประเทศไทยต้องอาศัยความระมัดระวังเป็นพิเศษ กล่าวคือ นอกจากจะต้องแน่ใจว่าวันที่ปรากฏในเอกสารจารึกเป็นวันที่ใช้ตามระบบปฏิทินท้องถิ่นต้นกำเนิดเอกสารแล้ว ยังต้องระวังถึงแบบแผนการใช้ปฏิทินที่แตกต่างกันในแต่ละพื้นที่ของท้องถิ่นนั้น ๆ เองอีกด้วย อย่างไรก็ตาม การนับเดือนตามระบบปฏิทินจุลศักราชที่ใช้ในประเทศกัมพูชา (เขมร) ซึ่งถือเอาเดือนมิคสิระเป็นเดือนอ้ายหรือเดือนแรกของปี จะเรียงลำดับเลขเดือนและชื่อเดือนตรงกัน
| ชื่อเดือนภาษาสันสกฤต | ชื่อเดือนภาษาบาลี | เขมร, ล้านช้าง, สุโขทัย, อยุธยา, สยาม | เชียงตุง, สิบสองปันนา | เชียงใหม่, ล้านนาไทย |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ไจตฺร | จิตฺต | 5 | 6 | 7 |
| ไวศาข | วิสาข | 6 | 7 | 8 |
| เชฺยษฺฐ | เชฏฺฐ | 7 | 8 | 9 |
| อาษาฒ | อาสาฬฺห | 8 | 9 | 10 |
| ศฺราวณ | สาวน | 9 | 10 | 11 |
| ภาทฺรปท,  โปฺรษฐปท | ภทฺทปท,  โปฏฺฐป | 10 | 11 | 12 |
| อาศฺวิน,  อศฺวยุช | อสฺสยุช | 11 | 12 | 1 (เกี๋ยง) |
| การฺตฺติก | กตฺติก | 12 | 1 | 2 (ยี่) |
| มารฺคศีรฺษ | มิคสิร | 1 | 2 | 3 |
| เปาษ | ปุสฺส | 2 | 3 | 4 |
| มาฆ,  ปูส | มาฆ,  ผุสฺส | 3 | 4 | 5 |
| ผาลฺคุน | ผคฺคุณ | 4 | 5 | 6 |
หมายเหตุ: ระบบลำดับเลขเดือนของสุโขทัยและล้านช้าง รวมถึงระบบลำดับเลขเดือนของพม่าที่เลิกใช้ไปแล้ว มีการลำดับเลขเดือนตรงกัน
ความแตกต่าง > การกำหนดชื่อเรียกเฉพาะ > ชื่อปีนักษัตร

ระบบของไทยและกัมพูชาจะมีการกำหนดชื่อปีในทุกรอบ 12 ปี ด้วยชื่อสัตว์ต่าง ๆ ทำนองเดียวกับปีนักษัตรของจีน ในประเทศพม่าก็มีการกำหนดชื่อปีลักษณะดังกล่าวเช่นกัน แต่ได้สาบสูญไปตั้งแต่ช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 17 ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 1638 (ตามปฏิทินไทยคือ พ.ศ. 2080 ย่างเข้า พ.ศ. 2181) พระเจ้าตาลูนแห่งกรุงอังวะ ได้ทรงปฏิเสธที่จะใช้ปฏิทินจุลศักราชที่พระเจ้าปราสาททองแห่งกรุงศรีอยุธยาได้ทรงกำหนดขึ้นใช้ใหม่ ซึ่งมีการกำหนดชื่อปีนักษัตรในแต่ละปี เนื่องจากการกำหนดชื่อปีนักษัตรด้วยชื่อสัตว์ดังกล่าวไม่ได้มีการใช้ในระบบปฏิทินพม่าแล้ว
ในอาณาจักรล้านนาและล้านช้างก็ปรากฏว่ามีการกำหนดชื่อปีนักษัตรทั้ง 12 ปี เช่นกัน เรียกว่า ลูกมื้อ แต่มีการเรียกชื่อแตกต่างจากภาษาไทย (ซึ่งมีชื่อปีตรงกับภาษาเขมรมากกว่า) และกำหนดชนิดสัตว์ประจำปีต่างกันเล็กน้อย
| ปีที่ | สัตว์ประจำปี | ชื่อภาษาไทย | ชื่อภาษาเขมร | ลูกมื้อ (ล้านนา/ล้านช้าง) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | หนู | ชวด | ជូត (ชวด) | ᨧᩱ᩶ (ไจ้) |
| 2 | วัว | ฉลู | ឆ្លូវ (ฉลูว) | ᨸᩖᩮᩢ᩶ᩣ (เปล้า) |
| 3 | เสือ | ขาล | ខាល (ขาล) | ᨿᩦ (ยี) |
| 4 | กระต่าย | เถาะ | ថោះ (เถาะ) | ᩉ᩠ᨾᩮᩢ᩶ᩣ (เหม้า) |
| 5 | นาค/มังกร | มะโรง | រោង (โรง) | ᩈᩦ (สี) |
| 6 | งูเล็ก | มะเส็ง | ម្សាញ់ (มสัญ) | ᩈᩱ᩶ (ไส้) |
| 7 | ม้า | มะเมีย | មមី (มมี) | ᩈ᩠ᨦ᩶᩻ᩣ (สง้า) |
| 8 | แพะ | มะแม | មមែ (มแม) | ᨾᩮᩢ᩠ᨯ (เม็ด) |
| 9 | ลิง | วอก | វក (วอก) | ᩈᩢ᩠ᨶ (สัน) |
| 10 | ไก่ | ระกา | រកា (รกา) | ᩁᩮᩢ᩶ᩣ (เร้า) |
| 11 | สุนัข | จอ | ច (จอ) | ᩈᩮᩢ᩠ᨯ (เส็ด) |
| 12 | หมู (ไทย/เขมร) ช้าง (ล้านนา/ล้านช้าง) | กุน | កុរ (กุร) | ᨣᩲ᩶ (ใค้) |
ความแตกต่าง > การกำหนดชื่อเรียกเฉพาะ > การเรียกศกตามเลขท้ายปี

ในระบบปฏิทินแบบจุลศักราชของไทยและกัมพูชา จะมีการเรียกชื่อศกตามเลขท้ายปีจุลศักราชโดยใช้ชื่อเรียกอย่างเดียวกันตามลำดับเลขในภาษาบาลี-สันสกฤต ส่วนในล้านนาและล้านช้างก็มีระบบที่คล้ายคลึงกัน คือระบบ "แม่มื้อ" ใช้กำหนดเรียกชื่อศกในทุกรอบ 10 ปี ดังนี้
| เลขศักราชที่ลงท้าย | ภาษาไทย | ภาษาเขมร | แม่มื้อ (ล้านนา/ล้านช้าง) |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | เอกศก | ឯកស័ក | ᨸᩦᨠᩢ᩠ᨯ (ปีกัด) |
| 2 | โทศก | ទោស័ក | ᨸᩦᨠᩫ᩠ᨯ (ปีกด) |
| 3 | ตรีศก | ត្រីស័ក | ᨸᩦᩁ᩠ᩅ᩶ᨦ (ปีร้วง) |
| 4 | จัตวาศก | ចត្វាស័ក | ᨸᩦᨲᩮᩢ᩵ᩣ (ปีเต่า) |
| 5 | เบญจศก | បញ្ចស័ក | ᨸᩦᨠ᩵ᩣ (ปีก่า) |
| 6 | ฉศก (/ฉอ-สก/) | ឆស័ក | ᨸᩦᨠᩣ᩠ᨷ (ปีกาบ) |
| 7 | สัปตศก | សប្តស័ក | ᨸᩦᨯᩢ᩠ᨷ (ปีดับ) |
| 8 | อัฐศก | អដ្ឋស័ក | ᨸᩦᩁ᩠ᩅᩣ᩠ᨿ (ปีรวาย) |
| 9 | นพศก | នព្វស័ក | ᨸᩦᨾᩮᩬᩥᨦ (ปีเมือง) |
| 0 | สัมฤทธิศก | សំរឹទ្ធិស័ក | ᨸᩦᨸᩮᩥ᩠ᨠ (ปีเปิก) |
ในอดีต การเรียกชื่อศกตามท้ายเลขปีจุลศักราชของไทยและกัมพูชานั้นจะต้องใช้คู่กับชื่อปีนักษัตรเสมอ ส่วนล้านนาและล้านช้างก็เรียกชื่อปีด้วยแม่มื้อและลูกมื้อในทำนองเดียวกัน ต่างกันที่ระบบของไทยและกัมพูชาจะเอาชื่อปีนักษัตรขึ้นก่อนเลขศก ส่วนระบบของล้านนาล้านช้างจะเอาแม่มื้อ (เลขศก) ขึ้นก่อนลูกมื้อ (ปีนักษัตร) เช่น ปี ค.ศ. 2019 ตามปฏิทินไทยและกัมพูชาตรงกับ "ปีกุนเอกศก จุลศักราช 1381" เทียบกับระบบแม่มื้อลูกมื้อของล้านนาและล้านช้าง ตรงกับ "ปีกัดไค้ จุลศักราช 1381" เป็นต้น ระบบดังกล่าวนี้ยังคงมีการใช้สืบมาจนถึงปัจจุบัน ยกเว้นในประเทศกัมพูชา ที่แม้จะยังคงการบอกเลขท้ายจุลศักราชไว้ แต่เมื่อบอกเลขปีศักราช กลับเลือกใช้พุทธศักราชแทน เช่น "ปีกุนเอกศก จุลศักราช 1381" ในปฏิทินกัมพูชาจะใช้ว่า "ปีกุนเอกศก พุทธศักราช 2563" เป็นต้น (ระบบการนับพุทธศักราชของกัมพูชาเร็วกว่าที่ไทยใช้อยู่ 1 ปี)
ความแตกต่าง > หลักการคำนวณ

ระบบปฏิทินจุลศักราชมีความคล้ายคลึงกับระบบปฏิทินของพม่า ซึ่งอ้างอิงพื้นฐานการคำนวณระบบปฏิทินฮินดูตามคัมภีร์สูรยะสิทธันตะฉบับดั้งเดิม แต่แตกต่างจากระบบปฏิทินฮินดูตรงที่มีการนำเอาวัฏจักรเมตอน (Metonic cycle) มาร่วมใช้ในการคำนวณปฏิทินด้วย ทั้งนี้ วัฏจักรเมตอน คือ ช่วงระยะเวลาซึ่งใกล้เคียงกับตัวคูณร่วมน้อยที่สุดของปีสุริยคติ และปีจันทรคติ ซึ่งใกล้เคียงกับระยะเวลา 19 ปี  ระบบปฏิทินจุลศักราชนั้นมีการเพิ่มวันและเดือนในบางระยะ เพื่อชดเชยความคลาดเคลื่อนของวันและเดือนให้มีจำนวนใกล้เคียงกับระบบปฏิทินสุริยคติมากขึ้น
ความแตกต่าง > หลักการคำนวณ > การทดวันและเดือนเพิ่มเติม

ระบบปฏิทินจุลศักราชของไทยใช้รูปแบบของปี 3 แบบ คล้ายคลึงกับระบบปฏิทินพม่า แต่ไม่ได้เหมือนกันเสียทีเดียวนัก ในปฏิทินแต่ละแบบ กำหนดให้ปีปกติมีจำนวนวัน 354 วัน ปีอธิกมาส (ปีที่มีเดือนเพิ่มเติม 1 เดือน) มีจำนวนวัน 384 ว้น อย่างไรก็ตาม ในขณะที่ปฏิทินพม่าจะเพิ่มวันชดเชยเพียงหนึ่งครั้งในปีอธิกมาสที่วัฏจักรเมตอนเวียนมาถึง ปฏิทินจุลศักราชของไทยกลับใช้วิธีเพิ่มวันชดเชยลงในปีปฏิทินปกติแทน อย่างไรก็ตาม วันชดเชยที่เกิดขึ้นนั้น ทั้งระบบปฏิทินพม่าและปฏิทินจุลศักราชของไทย จะถูกนำไปเพิ่มในช่วงเดือนเดียวกัน คือ ช่วงหลังเดือนเชฎฐะ ซึ่งตรงกับเดือน 7 ของไทย และเดือนนะโยนของพม่า จึงทำให้บางปีมีเดือนอาสาฬหะสองหน แบ่งเป็นเดือนอาสาฬหะบูรพาษาฒ (เดือนแปดแรก) และเดือนอาสาฬหะอุตราษาฒ (เดือนแปดหลัง) ซึ่งปฏิทินไทเดิมก็ใช้ตามปฏิทินไทยเช่นกัน
| ปฏิทิน | ปีปกติ | ปีอธิกมาสน้อย | ปีอธิกมาสใหญ่ |
| --- | --- | --- | --- |
| ปฏิทินพม่า | 354 | 384 | 385 |
| ปฏิทินจุลศักราชของไทย | 354 | 355 | 384 |
เชิงอรรถ

↑  Aung-Thwin 2005: 35
↑  บุษยกุล 2004: 473.
1 2  Eade 1989: 9–10
↑  "Khmer Chhankitek Calendar". Cambodian Coordinating Council. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2009-10-30. สืบค้นเมื่อ 2019-09-16.
↑  Eade 1995: 28–29
↑  Eade 1995: 22
↑  Luce 1970: 330
↑  Rong 1993: 70
↑  กรรณิการ์ วิมลเกษม (มกราคม–กรกฎาคม 2002).  ประเสริฐ ณ นคร (บ.ก.). "ศักราช ศก ปี วัน เดือน ฤกษ์ และยามในจารึกล้านนา" (PDF). ดำรงวิชาการ. คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร. 1 (1): 299–307. ISSN 1686-4395.
↑  "การประดับอัญมณ๊ตามปีเกิด". แม่ญิงล้านนา. สถาบันวิจัยสังคม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. 2004. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2019-09-09. สืบค้นเมื่อ 2019-09-16.
↑  Ohashi 2001: 398–399
↑  Eade 1989: 20
บรรณานุกรม

Aung-Thwin, Michael (2005). The mists of Rāmañña: The Legend that was Lower Burma (illustrated ed.). Honolulu: University of Hawai'i Press. ISBN 9780824828868.
วิสุทธ์ บุษยกุล (เมษายน–มิถุนายน 2004). "ปฏิทินและศักราชที่ใช้ในประเทศไทย*" (PDF). วารสารราชบัณฑิตยสถาน. กรุงเทพฯ: ราชบัณฑิตยสภา. 29 (2): 468–78. ISSN 0125-2968. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (pdf)เมื่อ 16 มกราคม 2014. สืบค้นเมื่อ 5 กุมภาพันธ์ 2015.
Eade, J.C. (1989). Southeast Asian Ephemeris: Solar and Planetary Positions, A.D. 638–2000. Ithaca: Cornell University. ISBN 0-87727-704-4.
Eade, J.C. (1995). The Calendrical Systems of Mainland South-East Asia (illustrated ed.). Brill. ISBN 9789004104372.
Irwin, Sir Alfred Macdonald Bulteel (1909). The Burmese and Arakanese calendars. Rangoon: Hanthawaddy Printing Works. OCLC 679709553.
Luce, G.H. (1970). Old Burma: Early Pagan. Vol. 2. Locust Valley, NY: Artibus Asiae and New York University. OCLC 229899254.
Ohashi, Yukio (2001).  Alan K. L. Chan; Gregory K. Clancey; Hui-Chieh Loy (บ.ก.). Historical Perspectives on East Asian Science, Technology, and Medicine (illustrated ed.). World Scientifi. ISBN 9789971692599.
Oriental Institute; East India Association (1900). The Imperial and Asiatic Quarterly Review and Oriental and Colonial Record. London and Working, England: Oriental Institute. OCLC 1779749.
Smith, Ronald Bishop (1967). Siam; Or, the History of the Thais: From 1569 A.D. to 1824 A.D. Bethesda, Maryland: Decatur Press. OCLC 229920478.
Rong, Syamananda (1993). A History of Thailand (8 ed.). Chulalongkorn University. ISBN 978-9740805915.
ยุทธพร นาคสุข. "ศักราชและความเข้าใจคลาดเคลื่อนเรื่องมหาศักราชและจุลศักราชในพื้นเมืองเชียงใหม่". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2007-11-21. สืบค้นเมื่อ 2019-12-05.
วันวาร กาลเวลา แลนานาศักราช (2 ed.). กรุงเทพฯ: กรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ, ศักดิ์โสภาการพิมพ์. 2009. pp. 63–64, 78–79. ISBN 9789743008009.
พระครูโสภณธรรมานุวัฒน์ (2011). สุริยยาตรา จาด้วยคณนาวันเดือนปีตามอันไพแห่งพระอาทิตย์ พระจันทร์แลดาวเคราะห์ แลจุฬามณีสาร จาด้วยนครภังคะเหตุอันเปนไพแห่งบ้านเมือง. เชียงใหม่: สันติภาพแพ็คพริ้นท์. p. 3.
| ด ค กปฏิทินไทย |
| --- | --- |
ศักราช:  มหาศักราช  จุลศักราช  ศักราชจุฬามณี  รัตนโกสินทรศก  พุทธศักราช 
ปฏิทิน:  ปฏิทินจันทรคติไทย ปักขคณนา  ปฏิทินสุริยคติไทย 
วันสำคัญ:  รายชื่อวันสำคัญของไทย  รายชื่อวันสำคัญทางพุทธศาสนา