stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ชาวโรมานี
บรรณานุกรม

Achim, Viorel (2004). The Roma in Romanian History. Budapest: Central European University Press. ISBN 978-963-9241-84-8.
Fraser, Angus (1992). The Gypsies. Oxford, UK: Blackwell. ISBN 978-0-631-15967-4.
Hancock, Ian (2001), Ame sam e rromane džene, New York: The Open Society Institute
Hancock, Ian F. (2002) [2001]. Ame Sam E Rromane Dz̆ene. Univ of Hertfordshire Press. ISBN 978-1-902806-19-8.
Rachel Tritt (1992). Struggling for Ethnic Identity: Czechoslovakia's Endangered Gypsies (Helsinki Watch Report) (First ed.). Human Rights Watch. ISBN 1-56432-078-2.
Hübshmanová, Milena (2003). "Roma – Sub Ethnic Groups". Rombase. Karl-Franzens-Universität Graz. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 ธันวาคม 2022. สืบค้นเมื่อ 8 เมษายน 2022.
Lemon, Alaina (2000). Between Two Fires: Gypsy Performance and Romani Memory from Pushkin to Post-Socialism. Durham: Duke University Press. ISBN 978-0-8223-2456-0.
Matras, Yaron; Popov, Vesselin (2001). Gypsies in the Ottoman Empire. Hatfield: University of Hertfordshire Press.
Matras, Yaron (2005). Romani: A Linguistic Introduction. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-02330-6.
Matras, Yaron (2002). Romani: A Linguistic Introduction. Cambridge University Press. ISBN 978-1-139-43324-2. สืบค้นเมื่อ 9 กันยายน 2024.
Gypsies, The World's Outsiders. National Geographic. เมษายน 2001. pp. 72–101.
Nemeth, David J. (2002). The Gypsy-American. Lewiston, NY: Edwin Mellen.
Sutherland, Ann (1986). Gypsies: The Hidden Americans. Waveland. ISBN 978-0-88133-235-3.
Silverman, Carol (1995). "Persecution and Politicization: Roma (Gypsies) of Eastern Europe". Cultural Survival Quarterly.
อ่านเพิ่ม

Radenez Julien (2014). Recherches sur l'histoire des Tsiganes.
Kalwant Bhopal; Martin Myers (2008). Insiders, Outsiders and Others: Gypsies and Identity. Univ of Hertfordshire Press. ISBN 978-1-902806-71-6.
Auzias, Claire (2002). Les funambules de l'histoire (ภาษาฝรั่งเศส) (Éditions la Digitale ed.). Baye.
Werner Cohn (1973). The Gypsies (PDF). Addison-Wesley Publishing Company. ISBN 978-0-201-11362-4.
De Soto, Hermine (2005). Roma and Egyptians in Albania: From Social Exclusion to Social Inclusion. Washington, DC: World Bank Publications.
Fonseca, Isabel (1995). Bury me standing: the Gypsies and their journey. New York: AA Knopf. ISBN 978-0-679-40678-5.
V. Glajar; D. Radulescu (2008). Gypsies in European Literature and Culture. Palgrave Macmillan US. ISBN 978-0-230-61163-4.
Gray, RD; Atkinson, QD (2003). "Language-tree divergence times support the Anatolian theory of Indo-European origin". Nature. 426 (6965): 435–439. Bibcode:2003Natur.426..435G. doi:10.1038/nature02029. PMID 14647380. S2CID 42340.
Gresham, David; Morar, Bharti; Underhill, Peter A.; Passarino, Giuseppe; Lin, Alice A.; Wise, Cheryl; Angelicheva, Dora; Calafell, Francesc; Oefner, Peter J.; Shen, Peidong; Tournev, Ivailo; de Pablo, Rosario; Kuĉinskas, Vaidutis; Perez-Lezaun, Anna; Marushiakova, Elena; Popov, Vesselin; Kalaydjieva, Luba (ธันวาคม 2001). "Origins and Divergence of the Roma (Gypsies)". The American Journal of Human Genetics. 69 (6): 1314–1331. doi:10.1086/324681. PMC 1235543. PMID 11704928.
Kalaydjieva, Luba; Calafell, Francesc; Jobling, Mark A; Angelicheva, Dora; de Knijff, Peter; Rosser, ZoëH; Hurles, Matthew E; Underhill, Peter; Tournev, Ivailo; Marushiakova, Elena; Popov, Vesselin (กุมภาพันธ์ 2001). "Patterns of inter- and intra-group genetic diversity in the Vlax Roma as revealed by Y chromosome and mitochondrial DNA lineages". European Journal of Human Genetics. 9 (2): 97–104. doi:10.1038/sj.ejhg.5200597. PMID 11313742. S2CID 21432405.
Ringold, Dena (2000). Roma & the Transition in Central & Eastern Europe: Trends & Challenges. Washington, DC: World Bank.
Turner, Ralph L (1926). "The Position of Romani in Indo-Aryan". Journal of the Gypsy Lore Society. 3rd. 5 (4): 145–188.
McDowell, Bart (1970). Gypsies, wanderers of the world. National Geographic Society. Special Publications Division. ISBN 978-0-87044-088-5.
Sancar Seckiner's comprehensible book South (Güney),  2013, consists of 12 article and essays. One of them, Ikiçeşmelik, highlights Turkish Romani People's life. Ref. ISBN 978-605-4579-45-7
Sancar Seckiner' s new book Thilda's House (Thilda'nın Evi), 2017, underlines struggle of Istanbul Romani People who have been swept away from nearby Kadikoy. Ref. ISBN 978-605-4160-88-4
แหล่งข้อมูลอื่น

ประเทศยุโรปที่มีความเชื่อมโยงกับชาวโรมานี
History the Roma and Sinti in Germany
"General introduction", History of the Roma in Austria, AT: Uni Graz, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 7 เมษายน 2022, สืบค้นเมื่อ 8 เมษายน 2022
History of the Roma in Czech Republic, CZ: Rommuz, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 28 ตุลาคม 2013
Deportation, EU: Romas Inti, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 15 ธันวาคม 2013, สืบค้นเมื่อ 8 เมษายน 2022 History of some Roma Europeans
Gypsies in France, 1566–2011, FYI France, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 19 พฤษภาคม 2011, สืบค้นเมื่อ 8 เมษายน 2022
ค่ายกักกัน, แรงงาน, เกตโตที่ชาวโรมานีถูกเบียดเบียนในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง
Auschwitz, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 6 พฤษภาคม 2012, สืบค้นเมื่อ 28 ตุลาคม 2013
"Hodonin", History: Camps, CZ: Holocaus
History, CZ: Lety memorial, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 มีนาคม 2017, สืบค้นเมื่อ 28 ตุลาคม 2013
The situation of the Roma in the European Union (resolution), European Parliament, 28 เมษายน 2005, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 ธันวาคม 2007
Final report on the human rights situation of the Roma, Sinti and travellers in Europe, The European Commissioner for Human Rights (Council of Europe), 15 กุมภาพันธ์ 2006
Shot in remote areas of the Thar desert in Northwest India, Jaisalmer Ayo: Gateway of the Gypsies ที่ยูทูบ captures the lives of vanishing nomadic communities who are believed to share common ancestors with the Roma people –  released 2004
องค์การนอกภาครัฐ
European Roma Rights Centre
The Gypsy Lore Society Beginning in 1888, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 17 เมษายน 2019, the Gypsy Lore Society started to publish a journal that was meant to dispel rumors about their lifestyle.
พิพิธภัณฑ์และห้องสมุด
Museum of Romani Culture (ภาษาเช็ก), Brno, CZ
Studii romani (specialized library with archive), Sofia, BG, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 21 สิงหาคม 2006, สืบค้นเมื่อ 21 สิงหาคม 2006
Documentation and Cultural Centre of German Sinti and Roma, Heidelberg, DE
Ethnographic Museum (ภาษาโปแลนด์), Tarnów, PL, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2019-03-15, สืบค้นเมื่อ 2022-04-08
Who we Were, Who we Are: Kosovo Roma Oral History Collection, มีนาคม 2004, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 17 พฤษภาคม 2017, สืบค้นเมื่อ 8 เมษายน 2022 The most comprehensive collection of information on Kosovo's Roma in existence.
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
ประจำชาติ:  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  ลัตเวีย  ญี่ปุ่น  เช็กเกีย 
อื่น ๆ:  İslâm Ansiklopedisi
คาโรลีเนอ เอากุสเทอแห่งบาวาเรีย

| คาโรลีเนอ เอากุสเทอแห่งบาวาเรีย |
| --- | --- |
มกุฎราชกุมารีแห่งเวือร์ทเทิมแบร์ค

จักรพรรดินีแห่งออสเตรีย สมเด็จพระราชินีแห่งฮังการี (อ่านต่อ...)
ดำรงพระยศ: 29 ตุลาคม 1816 – 2 มีนาคม 1835
ราชาภิเษก: 25 กันยายน 1825, มหาวิหารเซนต์มาร์ติน

พระราชสมภพ: 8 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1792(1792-02-08) มันไฮม์, รัฐผู้คัดเลือกฟัลทซ์
สวรรคต: 9 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1873(1873-02-09) (81 ปี) เวียนนา, จักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี
คู่อภิเษก:   เจ้าชายวิลเฮ็ล์ม มกุฏราชกุมารแห่งเวือร์ทเทิมแบร์ค (สมรส 1808; หย่า 1814)  จักรพรรดิฟรันทซ์ที่ 1 แห่งออสเตรีย (สมรส 1816; เสียชีวิต 1835) 
ราชวงศ์: วิลเทิลส์บัค
พระราชบิดา: พระเจ้ามัคซีมีลีอานที่ 1 โยเซ็ฟ แห่งบาวาเรีย
พระราชมารดา: เจ้าหญิงเอากุสเทอ วิลเฮ็ลมีเนอแห่งเฮ็สเซิน-ดาร์มชตัท
ศาสนา: โรมันคาทอลิก
เจ้าหญิงคาโรลีเนอ เอากุสเทอแห่งบาวาเรีย (เยอรมัน: Prinzessin Karoline Auguste von Bayern; อังกฤษ: Princess Caroline Augusta of Bavaria) (พระนามเดิม: Karoline Auguste von Habsburg-Lorraine, ราชสกุลเดิม Wittelsbach) ประสูติเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1792 เป็นพระราชธิดาองค์เล็กในพระเจ้ามัคซีมีลีอานที่ 1 โยเซ็ฟ แห่งบาวาเรีย และพระอัครมเหสี เจ้าหญิงเอากุสเทอ วิลเฮ็ลมีเนอแห่งเฮ็สเซิน-ดาร์มชตัดท์ ทรงเป็นสมาชิกราชวงศ์วิทเทลส์บัค แห่งราชอาณาจักรบาวาเรีย
พระองค์ทรงอภิเษกสมรสครั้งแรกกับเจ้าชายวิลเฮ็ล์ม มกุฎราชกุมารแห่งเวือร์ทเทิมแบร์ค (ภายหลังได้เป็นพระมหากษัตริย์แห่งเวือร์ทเทิมแบร์ค) โดยพระองค์ได้ทรงใช้พระนามว่า เจ้าหญิงเอากุสเทอ ชาร์ล็อทเทอ มกุฎราชกุมารีแห่งเวือร์ทเทิมแบร์ค (Crown Princess Augusta Charlotte of Württemberg) แต่ทั้งสองพระองค์ทรงต้องหย่า เมื่อเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1814 เพราะเนื่องจากมีเหตุผลทางการเมืองเข้ามาเกี่ยวข้อง โดยเวือร์ทเทิมแบร์คนั้น ถูกรุกรานและก้าวก่ายทางการเมืองการปกครองจากนโปเลียน โบนาปาร์ต ทำให้เวือร์ทเทิมแบร์คต้องปฏิรูปการเมืองการปกครองใหม่
พระองค์ทรงอภิเษกสมรสอีกครั้งกับจักรพรรดิฟรันทซ์ที่ 1 แห่งออสเตรีย เมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน ค.ศ. 1816 ทั้งสองพระองค์ทรงไม่มีพระราชโอรสหรือพระราชธิดาเลย เมื่อหลังจากอภิเษกสมรสแล้ว พระองค์ก็ทรงได้รับการสถาปนาเป็นจักรพรรดินีแห่งออสเตรีย โดยพระองค์ได้ทรงอุทิศพระองค์เข้าช่วยเหลือสภากาชาดและได้ทรงเข้าช่วยเหลือประชาชน นอกจากนี้ยังมีพระราชดำริให้สร้างโรงพยาบาลเพื่อรักษาประชาชนที่เจ็บไข้ได้ป่วยอีกด้วย ทำให้พระองค์ทรงเป็นที่รักของประชาชนเป็นอย่างมาก
จักรพรรดินีคาโรลีเนอ เอากุสเทอ เสด็จสวรรคตเมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1873 หลังจากวันเฉลิมพระชันษาเพียง 1 วัน สิริพระชันษาได้ 81 ชันษา พระศพถูกนำไปฝังไว้ที่วิหารฮาพส์บวร์ค กรุงเวียนนา โดยการสิ้นพระชนม์นี้ทำให้มีการเลื่อนการอภิเษกสมรสของอาร์ชดยุกฟรันซ์ คาร์ลและ เจ้าหญิงโซฟีแห่งบาวาเรีย ไปในปีค.ศ. 1874
จักรพรรดินีคาโรลีเนอ เอากุสเทอทรงมีความสัมพันธ์อันดีกับพระราชวงศ์หลายพระองค์ ไม่ว่าจะเป็นจักรพรรดิฟรันทซ์ โยเซ็ฟ รวมทั้งจักรพรรดินีเอลิซาเบธผู้ที่พระองค์ทรงเห็นว่าน่าสงสารเป็นอย่างยิ่ง
แหล่งข้อมูลอื่น

Bautz Lexikon: Carolina Charlota Augusta, Kaiserin von Österreich (เยอรมัน)
Frauen in der Geschichte des Kindergartens: Kaiserin Caroline Auguste (เยอรมัน)
Nachruf auf die Kaiserin und Bericht über ihre letzten Stunden (เยอรมัน)
| ก่อนหน้า |  | คาโรลีเนอ เอากุสเทอแห่งบาวาเรีย |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| มาเรีย ดูโดวีกา แห่งออสเตรีย-เอ็สเทอ |  | จักรพรรดินีแห่งออสเตรีย  (ค.ศ. 1816 - 1835) |  | มารีอา อันนา แห่งซาวอย |
| มาเรีย ลูโดวีกา แห่งออสเตรีย-เอ็สเทอ |  | พระราชินีแห่งฮังการี โบฮีเมีย โครเอเชีย และสลาโวเนีย   (ค.ศ. 1816 - 1835) |  | มารีอา อันนา แห่งซาวอย |
| ด ค กจักรพรรดินีแห่งออสเตรีย |
| --- | --- |
  เจ้าหญิงมาเรีย เทเรซา แห่งเนเปิลส์และซิซิลีส์ (1804–1807) · อาร์ชดัชเชสมาเรีย ลูโดวิก้าแห่งออสเตรีย-เอสต์ (1808–1816) · เจ้าหญิงแคโรไลน์ ออกัสตา แห่งบาวาเรีย (1816–1835) · เจ้าหญิงมารีอา อันนาแห่งซาวอย (1835–1848) ·  ดัชเชสเอลิซาเบธแห่งบาวาเรีย (1854–1898) · เจ้าหญิงซีตาแห่งบูร์บง-ปาร์มา (1916–1918) 
| ด ค กสมเด็จพระราชินีแห่งฮังการี |
| --- | --- |
  อินฟันเตมาเรีย ลุยซา แห่งสเปน (1790–1792) · เจ้าหญิงมาเรีย เทเรซา แห่งเนเปิลส์และซิซิลีส์ (1792–1807) · อาร์ชดัชเชสมาเรีย ลูโดวิก้าแห่งออสเตรีย-เอสต์ (1808–1816) · เจ้าหญิงแคโรไลน์ ออกัสตา แห่งบาวาเรีย (1816–1830) ·  เจ้าหญิงมารีอา อันนาแห่งซาวอย (1831–1848) · ดัชเชสเอลิซาเบธแห่งบาวาเรีย (1854–1898) · เจ้าหญิงซีตาแห่งบูร์บง-ปาร์มา (1916–1918)
เกลือแร่

เกลือแร่ (อังกฤษ: Dietary mineral) มีบทบาทและหน้าที่สำคัญใน ร่างกายหลายอย่างโดยเฉพาะอย่างยิ่งทำหน้าที่เป็นโครงสร้างของร่างกาย เป็นองค์ประกอบของ เซลล์เนื้อเยื่อและเส้นประสาท เป็นองค์ประกอบของเอนไซม์ ฮอร์โมน และวิตามิน นอกจากนี้ เกลือแร่ยังทำหน้าที่ควบคุมการทำงานของกล้ามเนื้อในทุกอวัยวะ จากความสำคัญและหน้าที่ ดังกล่าวนั้น จะเห็นว่า เกลือแร่เป็นสารอาหารที่มีความสำคัญยิ่งต่อร่างกาย ซึ่งร่างกายต้องได้ รับเพียงพอ ร่างกายจึงจะเจริญเติบโตได้อย่างเต็มที่และแข็งแรง อาหารทั่วไปที่เป็นแหล่งของเกลือแร่ทั้งชนิดหลักและชนิดปริมาณน้อยแตกต่างกันออกไปแล้วแต่ชนิดของอาหาร ตัวอย่าง เกลือแร่ที่มีความสำคัญต่อร่างกายประกอบด้วย แคลเซียม ฟอสฟอรัส ไอโอดีน เหล็ก แมกนีเซียม สังกะสี ทองแดง และโพแทสเซียม
ร่างกายมีเกลือแร่ 4% ของน้ำหนักร่างกายทั้งหมด เกลือแร่ที่ร่างกายต้องการมีดังต่อไปนี้
แคลเซียม เป็นส่วนประกอบสำคัญของกระดูกและฟัน ช่วยควบคุมการทำงานของระบบประสาทและกล้ามเนื้อ และหัวใจ เป็นธาตุที่จำเป็นในการแข็งตัวของเลือด มีอยู่มากในนม และเนื้อสัตว์ประเภทที่กินได้ทั้งกระดูก เช่น กุ้งแห้ง ปลาเล็กปลาน้อย หญิงมีครรภ์ หญิงให้นมบุตร และทารกที่กำลังเจริญเติบโตไปจนถึงวัยรุ่นควรกินแคลเซียมมากกว่าปกติซึ่งจะทำให้ร่างกายเติบโตและแข็งแรง
เหล็ก เป็นตัวนำออกซิเจนไปยังส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย เป็นส่วนประกอบของเม็ดเลือดแดงในส่วนที่เรียกว่า ฮีโมโกลบินซึ่งเป็นตัวพาออกซิเจนไปเลี้ยงส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย และพาคาร์บอนไดออกไซด์กลับไปยังปอดเพื่อขับถ่ายออกในรูปการหายใจ ในประเทศร้อน เมื่อเหงื่อออกมาก อาจมีการสูญเสียธาตุเหล็กออกไปกับเหงื่อได้ อาหารที่มีเหล็กมากได้แก่ เครื่องในสัตว์ ถั่วเมล็ด ผักใบเขียวบางชนิด
ไอโอดีน ส่วนใหญ่ไอโอดีนจะอยู่ในต่อมไทรอยด์ ซึ่งอยู่ที่คอส่วนล่าง ต่อมไทรอยด์เป็นต่อมไร้ท่อ มีหน้าที่สังเคราะห์ฮอร์โมนไทรอกซิน ถ้าหากร่างกายมีการขาดไอโอดีนตั้งแต่เด็ก จะทำให้เป็นโรคเอ๋อ ร่างกายแคระแกร็น และเป็นโรคคอพอก อาหารที่มีไอโอดีนได้แก่ อาหารทะเล และเกลืออนามัย วัยรุ่น หญิงมีครรภ์ และหญิงให้นมบุตรต้องการไอโอดีนสูง
แมกนีเซียม มีมากในอาหารหลายชนิด เช่น ถั่ว ข้าวแดง ข้าววีท ข้าวบาร์เลย์ ข้าวโพด ผักใบเขียว(หากหุงต้มนานเกินไปจะทำให้แมกนีเซียมหลุดออกไปหมด) แมกนีเซียมมีประโยชน์ดังนี้
ซีลีเนียม เป็นธาตุที่มีสมบัติเหมือนกำมะถัน ร่างกายต้องการซีลีเนียมน้อยมาก หากได้รับมากเกินไปจะเป็นอันตราย อาหารที่มีซีลีเนียมมาก ได้แก่ ข้าวสาลี ตับ ไต ปลาทูน่า ประโยชน์ของซีลีเนียมมีดังนี้
สังกะสี เป็นธาตุที่เราต้องรับเป็นประจำในปริมาณที่น้อยมาก เพราะถ้ามากเกินไปก็จะก่อให้เกิดอันตราย อาหารที่มีสังกะสีมาก ได้แก่ ตับ ข้าวสาลี ข้าวโพด ถั่ว หอยนางรม ประโยชน์ของสังกะสีมีดังนี้
โครเมียม ร่างกายต้องการน้อยมาก ถ้าได้รับมากเกินไปก็จะเกิดอันตราย อาหารที่มีโครเมียมมาก ได้แก่ ไข่แดง ตับ หอย มันเทศ ยีสต์หมักเหล้า ประโยชน์ของโครเมียมมีดังนี้
หน้าที่โดยทั่วไป

รักษาความสมดุลของกรดและด่างในร่างกาย
เป็นตัวเร่งสำหรับปฏิกิริยาทางชีว
เป็นส่วนประกอบที่สำคัญของร่างกาย
รักษาความสมดุลของน้ำในร่างกาย
ช่วยในการรับ-ส่งประสาทความรู้สึก
ควบคุมการหดรัดตัวของกล้ามเนื้อ
ช่วยในการเจริญเติบโตของเนื้อเยื่อ
แหล่งข้อมูลอื่น

Metals in Nutrition เก็บถาวร 2004-08-12 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
| ด ค กกลุ่มยาหลัก |
| --- | --- |
ทางเดินอาหาร/ เมแทบอลิซึม (A):  กรดกระเพาะ ยาลดกรด  สารต้านตัวรับ H2  ยายับยั้งการหลั่งกรด  ยาแก้อาเจียน  ยาระบาย  ยาแก้ท้องร่วง  ยาลดความอ้วน  ยาต้านเบาหวาน  วิตามิน  เกลือแร่ 
เลือดและอวัยวะ สร้างเลือด (B):  สารต้านลิ่มเลือด สารกันเลือดเป็นลิ่ม  สารต้านเกล็ดเลือด  สารสลายลิ่มเลือด  ยาต้านการตกเลือด สารก่อลิ่มเลือด  ยาต้านการสลายลิ่มเลือด 
ระบบหัวใจและหลอดเลือด (C):  ยารักษาโรคหัวใจ/ยาแก้อาการปวดเค้นหัวใจ คาร์ดิแอคไกลโคไซด์  ยาต้านภาวะหัวใจเสียจังหวะ  ยากระตุ้นหัวใจ  ยาลดความดัน  ยาขับปัสสาวะ  สารขยายหลอดเลือด  เบต้า บล็อกเกอร์  แคลเซียมแชนแนลบล็อกเกอร์  ระบบเรนิน-แองจิโอเทนซิน เอซีอีอินฮิบิเตอร์  แองกิโอเทนซินรีเซพเตอร์บล๊อคเกอร์  เรนินอินฮิบิเตอร์  ยาลดไขมันในเส้นเลือด สแตติน  ไฟเบรต  ไบล์แอซิดซีเควสแตรนต์ 
ผิวหนัง (D):  สารทำให้นุ่มและชุ่มชื้น  สารก่อแผลเป็น  ยาแก้คัน  ยารักษาโรคสะเก็ดเงิน  สิ่งแต่งแผล 
ระบบสืบพันธุ์ (G):  ยาคุมกำเนิด  ยากระตุ้นภาวะเจริญพันธุ์  SERMs  ฮอร์โมนเพศ 
ระบบต่อมไร้ท่อ (H):  ฮอร์โมนไฮโปทาลามัสและต่อมใต้สมอง  คอร์ติโคสเตอรอยด์ กลูโคคอร์ติคอยด์  มิเนอรัลโลคอร์ติคอยด์  ฮอร์โมนเพศ  ไทรอยด์ฮอร์โมน/ยาต้านไทรอยด์ 
การติดเชื้อและ การติดเชื้อปรสิต (J, P, QI):  ยาปฏิชีวนะ  สารต้านแบคทีเรีย  ยาต้านเชื้อไมโคแบคทีเรีย ยาต้านวัณโรค  ยารักษาโรคเรื้อน  ยาต้านไวรัส  วัคซีน  ยาต้านปรสิต ยาฆ่าโพรโตซัว  ยาฆ่าหนอนพยาธิ 
มะเร็ง (L01-L02):  สารต้านมะเร็ง แอนติเมแทบอไลต์  สารอัลคิเลต  สปินเดิลพอยซัน  สารต้านเนื้องอก  โทโปไอโซเมอเรสอินฮิบิเตอร์ 
โรคทางระบบภูมิคุ้มกัน (L03-L04):  สารปรับระบบภูมิคุ้มกัน สารกระตุ้นภูมิคุ้มกัน  สารกดภูมิคุ้มกัน 
กล้ามเนื้อ กระดูก และข้อต่อ (M):  แอนาบอลิกสเตอรอยด์  ยาแก้อักเสบ เอ็นเซด  ยารักษาโรคข้ออักเสบรูมาทอยด์  คอร์ติโคสเตอรอยด์  ยาคลายกล้ามเนื้อ  บิสฟอสโฟเนต 
สมองและระบบประสาท (N):  ยาระงับความรู้สึก ยาสลบ  ยาชาเฉพาะที่  ยาระงับปวด  ยาต้านไมเกรน  ยากันชัก  ยาควบคุมอารมณ์  ยาต้านโรคพาร์กินสัน ไซโคเลปติก ยาคลายกังวล  ยารักษาโรคจิต  ยานอนหลับ/ยาระงับประสาท  ไซโคอนาเลปติก ยาแก้ซึมเศร้า  สารกระตุ้น 
ระบบทางเดินหายใจ (R):  ยาแก้คัดจมูก  ยาขยายหลอดลม  ยาแก้ไอ  H1 แอนตาโกนิสต์ สารต้านฮิสตามีน 
อวัยวะรับความรู้สึก (S):  จักษุวิทยา  โสตวิทยา 
อื่น ๆ (V):  ยาแก้พิษ  สารเพิ่มความชัดภาพ  เภสัชรังสี  สิ่งแต่งแผล
มัคซีมีลีอานที่ 1 ผู้คัดเลือกแห่งบาวาเรีย

| มัคซีมีลีอานที่ 1 |
| --- | --- |
พระรูปโดย โยอาคิม ฟ็อน ซันดราร์ท (1643)
ดยุกแห่งบาวาเรีย
ครองราชย์: 15 ตุลาคม ค.ศ. 1597 – 25 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1623
ก่อนหน้า: วิลเฮ็ล์มที่ 5
เจ้านครรัฐผู้คัดเลือกแห่งฟัลทซ์
ครองราชย์: 23 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1623 – 24 ตุลาคม ค.ศ. 1648
ก่อนหน้า: ฟรีดริชที่ 5
ถัดไป: คาร์ลที่ 1 ลูทวิช
เจ้านครรัฐผู้คัดเลือกแห่งบาวาเรีย
ครองราชย์: 25 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1623 – 27 กันยายน ค.ศ. 1651
ถัดไป: แฟร์ดีนันท์ มารีอา

ประสูติ: 17 เมษายน ค.ศ. 1573 มิวนิค ดัชชีบาวาเรีย จักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์
สิ้นพระชนม์: 27 กันยายน ค.ศ. 1651(1651-09-27) (78 ปี) อิงก็อลชตัท รัฐผู้คัดเลือกบาวาเรีย จักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์
คู่อภิเษก:   เอลีซาแบ็ตแห่งลอแรน  (สมรส 1595; เสียชีวิต 1635)  มาเรีย อันนาแห่งออสเตรีย  (สมรส 1635) 
พระราชบุตร: แฟร์ดีนันท์ มาเรีย ผู้คัดเลือกแห่งบาวาเรีย มัคซีมีลีอาน ฟิลลิพ ไฮโรนีมุส ดยุกแห่งบาวาเรีย-ล็อยช์เทินแบร์ค
ราชวงศ์: วิทเทิลส์บัค
พระราชบิดา: วิลเฮ็ล์มที่ 5 ดยุกแห่งบาวาเรีย
พระราชมารดา: เรอนีแห่งลอแรน
ศาสนา: โรมันคาทอลิก
ลายพระอภิไธย: 
มัคซีมีลีอานที่ 1 ผู้คัดเลือกแห่งบาวาเรีย (เยอรมัน: Maximilian I., Kurfürst von Bayern; 17 เมษายน ค.ศ. 1573 – 27 กันยายน ค.ศ. 1651) เป็นประมุขของดัชชีแห่งบาวาเรียแห่งตระกูลวิทเทลส์บัค และเป็นเจ้านครรัฐผู้คัดเลือกแห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ สมัยการปกครองของดยุกมัคซีมีลีอานเป็นสมัยของสงครามสามสิบปี
มัคซีมีลีอานเกิดที่มิวนิกเป็นพระโอรสองค์ใหญ่ของวิลเฮ็ล์มที่ 5 ดยุกแห่งบาวาเรียและเรอนีแห่งลอแรน ได้รับการศึกษากับเยซูอิด มัคซีมีลีอานทรงเริ่มเข้ารับราชการในปี ค.ศ. 1591  ในปี ค.ศ. 1595 ทรงเสกสมรสกับลูกพี่ลูกน้องของพระองค์ คือ เอลีซาแบ็ต เรอนี พระธิดาของชาร์ลที่ 3 ดยุกแห่งลอแรน ผู้เป็นพระมาตุลา และในปี ค.ศ. 1597 มัคซีมีลีอานก็ได้รับครองราชย์เป็นดยุกแห่งบาวาเรีย เมื่อวิลเฮ็ล์มที่ 5 พระบิดาสละราชสมบัติ สองสามเดือนหลังจากการสิ้นพระชนม์ของเอลีซาแบ็ตในปี ค.ศ. 1635 มัคซีมีลีอานก็ทรงเสกสมรสกับพระภาติกาพระชันษา 25 ปี มาเรีย อันนาแห่งออสเตรียพระราชธิดาในจักรพรรดิแฟร์ดีนันท์ที่ 2 แห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์กับ มาเรีย อันนาแห่งบาวาเรีย พระขนิษฐาของพระองค์
ดูเพิ่ม

รายนามประมุขแห่งบาวาเรีย
| ด ค กเจ้านครรัฐผู้คัดเลือกแห่งบาวาเรีย |
| --- | --- |
 มัคซีมีลีอานที่ 1 (1623-1651)  แฟร์ดีนันท์ มารีอา (1651-1679)  มัคซีมีลีอานที่ 2 (1679-1726)  คาร์ล อัลเบร็ชท์ (1726-1745)  มัคซีมีลีอานที่ 3 โยเซ็ฟ (1745–1777)  คาร์ล เทโอโดร์ (1777-1799)  มัคซีมีลีอานที่ 4 (1799-1805)
เจ้าชายมัคส์ ดยุกในบาวาเรีย

เจ้าชายมัคส์-เอมานูเอ็ล ลูทวิช มารีอา ดยุกในบาวาเรีย (ประสูติ 21 มกราคม ค.ศ. 1937) ทรงเป็นพระโอรสพระองค์สุดท้องใน เจ้าชายอัลเบ็รชท์ ดยุกแห่งบาวาเรีย และ เคาน์เตสมารีอา ดรัสโควิชแห่งทราคอสต์ยาน พระองค์ทรงเสกสมรสกับ เคาน์เตสมารีอา ดักลาส (ต่อมา:เอลีซาเบ็ท ดัชเชสในบาวาเรีย) มีพระธิดา 5 พระองค์ และทรงเป็นพระบิดาในเจ้าหญิงโซฟี เจ้าหญิงรัชทายาทแห่งลีชเทินชไตน์ เป็นพระอัยกาใน เจ้าชายโยเซ็ฟ เว็นท์เซิล
ฟ้าใหม่

| ฟ้าใหม่ |
| --- | --- |
แนว: อิงประวัติศาสตร์ ดราม่า โรแมนติก
บทประพันธ์: บทประพันธ์ : ศุภร บุนนาค   บทโทรทัศน์ : ศัลยา
กำกับโดย: จรูญ ธรรมศิลป์
แสดงนำ: ณัฐวุฒิ สกิดใจ ดนุพร ปุณณกันต์ อัษฎาวุธ เหลืองสุนทร พัชราภา ไชยเชื้อ จีรนันท์ มะโนแจ่ม ฐาปกรณ์ ดิษยนันทน์ ภูธฤทธิ์ พรหมบันดาล คงกระพัน แสงสุริยะ ชินมิษ บุนนาค
ผู้ประพันธ์ดนตรีแก่นเรื่อง: พ.ศ. 2547   เพลงไตเติ้ล   เนื้อร้อง/ทำนอง   เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์   เรียบเรียง   สุดแดน สุขเกษร
ดนตรีแก่นเรื่องเปิด: เพลงฟ้าใหม่  ขับร้องโดย  ชิตพงษ์ ตรีมาศ
ดนตรีแก่นเรื่องปิด: เพลงฟ้าใหม่ (ช้า)  ขับร้องโดย  ชิตพงษ์ ตรีมาศ
ภาษาต้นฉบับ:  ไทย
จำนวนตอน: พ.ศ. 2547  9 ตอน พ.ศ. 2560  9 ตอน
การผลิต
ควบคุมงานสร้าง: บอร์ดคณะกรรมการบริหารช่อง 7  ไพรัช สังวริบุตร
ความยาวตอน: พ.ศ. 2547 : 125 นาที   พ.ศ. 2560 : 130 นาที
ออกอากาศ
สถานีโทรทัศน์: ช่อง 7 HD
ออกอากาศ: พ.ศ. 2547  8 มิถุนายน พ.ศ. 2547 - 6 กรกฎาคม พ.ศ. 2547   พ.ศ. 2560  6 ตุลาคม พ.ศ. 2560 - 22 ตุลาคม พ.ศ. 2560
ฟ้าใหม่ เป็นละครโทรทัศน์ที่อิงเนื้อหาจากนิยายชื่อเดียวกันของ ศุภร บุนนาค กล่าวถึงเหตุการณ์ในช่วงปลายรัชสมัยของสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ ไปจนถึงการตั้งกรุงรัตนโกสินทร์ของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ผ่านชีวิตของ ออแสน ตัวละครเอกของเรื่อง นายทหารมหาดเล็กเชื้อสายผู้ดีแขกเทศ เพื่อนร่วมสาบานรุ่นของคุณคนใหญ่, คุณคนกลาง และคุณคนเล็ก โดยเจ้าของบทประพันธ์ได้รับแรงบันดาลใจมาจากประวัติของเจ้าพระยาอรรคมหาเสนา (บุนนาค) ต้นสกุลบุนนาค ที่คุณศุภรเป็นสะใภ้คนหนึ่งของตระกูลนี้ นำแสดงโดย ณัฐวุฒิ สกิดใจ, ดนุพร ปุณณกันต์, อัษฎาวุธ เหลืองสุนทร, พัชราภา ไชยเชื้อ, จีรนันท์ มะโนแจ่ม, ฐาปกรณ์ ดิษยนันทน์, ภูธฤทธิ์ พรหมบันดาล, คงกระพัน แสงสุริยะ, ชินมิษ บุนนาค
เนื้อเรื่องย่อ

ปลายรัชสมัย สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ แห่งกรุงศรีอยุธยา เมื่อ แสน อายุได้ 8 ขวบ ออกหลวงพิชิตบรเทศ (หรือหลวงนายสิทธิ์) พ่อของแสนพาแสนเข้าถวายตัวเป็นมหาดเล็ก ของพระองค์ท่าน และพระองค์ท่านได้พระราชทานแสนให้เป็นมหาดเล็กของ สมเด็จพระมหาอุปราชเจ้าฟ้าธรรมธิเบศร์ และแสนเป็นที่เอ็นดู และโปรดปรานของท่านยิ่งนัก เพราะเป็นมหาดเล็กที่เด็กที่สุด อีกทั้งยังหน้าตาดีมากอีกด้วย
แสนสนิทสนมกับมหาดเล็กหนุ่มรุ่นพี่อยู่ 3 คน สองคนคือ คุณใหญ่ กับ คุณเล็ก เป็นพี่น้องคลานตามกันมาจากตระกูลขุนนางเศรษฐีผู้ดีเก่าแก่ยาวนานสายเจ้าแม่วัดดุสิตและมีนิวาสสถานอยู่ย่านวัดสุวรรณดาราราม เพียงเอ่ยว่า " พวกบ้านวัดสุวรรณ" ก็เป็นที่รู้จักกันว่าตระกูลไหนเหมือนกับที่ถ้าเอ่ยว่า "พวกบ้านท่าตะเภาแขก" ก็จะหมายถึงตระกูลของแสน ส่วนอีกคนหนึ่ง คือ คุณกลาง เป็นเพื่อนร่วมสาบานกับคุณใหญ่คุณเล็กเป็นบุตรบุญธรรมของตระกูลขุนนางฝ่ายวังหลวง คุณกลางมีเชื้อจีนและสามารถพูดภาษาจีน ญวนและมลายูได้ มหาดเล็กรุ่นพี่นี้มีเพียงคุณใหญ่เท่านั้นที่เป็นมหาดเล็กของวังหน้า ส่วนคุณเล็กและคุณกลางเป็นมหาดเล็กของวังหลวง ทั้งสามคนและแสนสนิทสนมกันมาก ไปไหนไปด้วยกันตลอดและต่อมาเมื่อกรุงศรีอยุธยาแตก มหาดเล็กทั้งสี่นี้ต่างก็มีคุณูปการอย่างใหญ่หลวงในการกอบกู้และสร้างเมืองใหม่ให้เป็น "ฟ้าใหม่" ของคนไทยทั้งปวง
นักแสดง

ณัฐวุฒิ สะกิดใจ รับบท ออแสน /เจ้าพระยาอัครมหาเสนา (บุนนาค)
ดนุพร ปุณณกันต์ รับบท สมเด็จพระเจ้าอุทุมพร
อัษฏาวุธ เหลืองสุนทร รับบท เจ้าฟ้าธรรมธิเบศไชยเชษฐ์สุริยวงศ์ (เจ้าฟ้ากุ้ง)
พัชราภา ไชยเชื้อ รับบท เรณูนวล
จีรนันท์ มะโนแจ่ม รับบท การะบุหนิง
ฐาปกรณ์ ดิษยนันทน์ รับบท ออกหลวงพิชิตบรเทศ (พ่อ ออแสน) พระยาจ่าแสนยากร (สิทธ)
ภูธฤทธิ์ พรหมบันดาล รับบท คุณใหญ่/พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช
ชินมิษ บุนนาค รับบท คุณกลาง/สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี
คงกระพัน แสงสุริยะ รับบท คุณเล็ก/สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท
อติมา ธนเสนีวัฒน์ รับบท พลอยแหวน
ศตวรรษ ดุลยวิจิตร รับบท สมเด็จพระที่นั่งสุริยาศน์อมรินทร์
ขจรศักดิ์ รัตนนิสสัย รับบท พระเจ้ามังระ
สมบัติ เมทะนี รับบท สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ
บิณฑ์ บรรลือฤทธิ์ รับบท จมื่นศรีสรรักษ์ (พระนายศรีสรรักษ์) (ฉิม)
เอกพันธ์ บรรลือฤทธิ์ รับบท พระราชมนตรี (ปิ่น)
อรรถชัย อนันตเมฆ รับบท เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง โรจนกุล)
วัชรเกียรติ บุญภักดี รับบท พระยาพิชัยดาบหัก
อดุลย์ ดุลยรัตน์ รับบท เจ้าคุณปู่  (ปู่ ออแสน)
บุศรา นฤมิตร รับบท คุณหญิงย่า  (ย่า ออแสน)
วีรินท์ เชยอรุณ รับบท แม่นายกลิ่นจันทร์  (แม่ ออแสน)
ณัฏฐริณีย์ กรรณสูต รับบท เจ้าจอมเพ็ง
วรรณยุดา แสนอุดม รับบท เจ้าจอมแมน
สุเชาว์ พงษ์วิไล รับบท มังมหานรธา
วันชัย เผ่าวิบูลย์ รับบท พระยารัตนาธิเบศร์
ปิยะ ตระกูลราษฎร์ รับบท จมื่นไวยวรนาถ
พศิณ กรรณสูต รับบท กรมหมื่นเทพพิพิธ
ธนายง ว่องตระกูล รับบท กรมหมื่นจิตรสุนทร
ปราบ ยุทธพิชัย รับบท กรมหมื่นสุนทรเทพ
วรพรต ชะเอม รับบท กรมหมื่นเสพภักดี
พอเจตน์ แก่นเพชร รับบท พระยาพลเทพ
พิพัฒน์พล โกมารทัต รับบท เนเมียวสีหบดี
วชิรา เพิ่มสุริยา รับบท เรียม
สกรรจ์ รามบุตร รับบท พระเจ้ามังลอก
สุรจิต บุญญานนท์ รับบท หลวงพิพัฒน์โกษาเจ้าพระยาพระคลัง (หน)
นิตยา ปานะถึก รับบท ป้าเรณูนวล
ดามพ์ ดัสกร รับบท นายทองอิน
วัชระ สิทธิกุล รับบท ออส้มเกลี้ยง กรมขุนสุนทรภูเบศร์
อุษณียาภรณ์ ผลเจริญ รับบท เจ้าฟ้านิ่ม
ประภารัตน์ รัตนธาดา รับบท ยายปริก
ไกรสีห์ แก้ววิมล รับบท พระยาเดโช
สุระ มูรธานนท์ รับบท พระยาท้ายน้ำ
จันทนา ศิริผล รับบท ยายพลับ (เมียออกรับ)
ทัศนีย์ สีดาสมุทร รับบท ภรรยาจมื่นศรีสรรักษ์
อัมพล สวนสุข รับบท หมื่นทิพเสนา
ไชยา สุดใจดี รับบท นายทองสุก
ภาค ภัทรพงษ์ รับบท พระยาอภัยราชา
ดวงดาว จารุจินดา รับบท กรมหลวงอภัยนุชิต
ไพโรจน์ สังวริบุตร รับบท พระยาตานีศรีสุลต่าน
ทักษิณ บุญพงษา รับบท พระเจ้าอลองพญา
ฆธาวุธ ปิ่นทอง รับบท มหาดเล็กหุ้มแพร
ฐานมาศ ขวัญหวาน รับบท เจ้าฟ้าสังวาลย์
ปิยะดา เพ็ญจินดา รับบท กรมขุนวิมลพัตร
ยอดชาย เมฆสุวรรณ รับบท พระศรีสุริยะพาหะ
วิไลลักษณ์ ไวงาน รับบท กรมพระเทพามาตย์ (นกเอี้ยง)
โกวิทย์ วัฒนกุล รับบท พระเชียงเงิน
เฉลิมพร พุ่มพันธ์วงศ์ รับบท หลวงโกษา
นักแสดง > นักแสดงรับเชิญ

ฉลอง ภักดีวิจิตร รับบท อะแซหวุ่นกี้
เสรี หวังในธรรม รับบท ออกรับ (อ่านว่า ออ-กรับ) พี่เลี้ยงออแสน
ปกรณ์ พรพิสุทธิ์ รับบท กรมขุนสุเรนทรพิทักษ์