stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ซุนนี
ประวัติ

ในสมัยการปกครองของยะซีด บินมุอาวิยะหฟิกฮ์ คำสั่งสอนแห่งอัลกุรอานและแห่งศาสนทูตถูกละทิ้ง ชาวมะดีนะฮ์ผู้เคร่งครัดถูกได้รับความกดดันจากตระกูลอุมัยยะฮ์ผู้ปกครองอาณาจักรอิสลาม และภายใต้ความกดดันนั้นได้เกิดหล่อหลอมเป็นกลุ่มผู้ยึดมั่นในแนวทางอิสลามแบบเดิม เพื่อต่อต้านตระกูลอุมัยยะฮ์ โดยเฉพาะหลังจากที่กองทัพจากชาม ในสมัยการปกครองของยะซีด บินมุอาวิยะฮ์ฟิกฮ์ ได้สังหารฮุเซน หลานตาศาสนทูตมุฮัมมัด (ศ) พร้อมกับญาติพี่น้อง ที่กัรบะลาอ์ 73 คนในปี ค.ศ. 680 และต่อมาในปี ค.ศ. 683 ยะซีดส่งกองทัพเพื่อโจมตีพระนครมะดีนะฮ์ที่อับดุลลอฮ์ บินอุมัร อิบนุลคอฏฏอบ เป็นผู้นำในการต่อต้านการปกครองของยะซีด และโจมตีมักกะฮ์ ที่อับดุลลอฮ์ อินนุซซุเบรสถาปนาตนเองเป็นเคาะลีฟะฮ์แห่งอาณาจักรอิสลาม ชาวเมืองมะดีนะฮ์ร่วมกันออกต้านทัพของยะซีด ที่นำโดยอุกบะหฟิกฮ์ ณ สถานที่ที่มืชื่อว่า อัลฮัรเราะฮ์ แต่ก็ต้องพ่ายแพ้ จนกองทัพของยะซีดสามารถเข้าปล้นสะดมเมืองมะดีนะฮ์ เป็นเวลาสามวันสามคืนตามคำสั่งของยะซีด ทหารชาม เข่นฆ่าผู้คน และข่มขืนสตรี จนกระทั่งมีผู้คนล้มตายประมาณ 10,000 คน ในจำนวนนั้นมีบุคคลสำคัญ 700 คน นอกจากนั้นมีผู้หญิงตั้งท้องเนื่องจากถูกข่มขืนชำเราอีก 500 คน หลังจากนั้นกองทัพชามก็มุ่งสู่มักกะฮ์เพื่อปราบปรามอิบนุซซุเบร โดยเข้าเผากะอ์บะฮ์ และเข่นฆ่าผู้คน ประชาชนชาวมุสลิมต่อต้านการปกครองตลอดมา แต่แล้วในปี ค.ศ. 692 อับดุลมะลิก บินมัรวานก็ส่ง ฮัจญาจญ์ บินยูสุฟ อัษษะกอฟี มาโจมตีมักกะฮ์อีกครั้ง ครั้งนี้อับดุลลอฮ์ อิบนุซซุเบร ถูกสังหารและศพถูกตรึงที่ไม้ ปักไว้หน้ากะอ์บะฮ์ ส่วนกะอ์บะฮ์ก็ถูกทำลาย
ตั้งแต่นั้นมา ผู้คนในอาณาจักรอิสลามแบ่งออกเป็นหลายกลุ่มชนใหญ่ ๆ พวกที่ฝักใฝ่ทางโลกก็สนับสนุนการปกครองของตระกูลอุมัยยะฮ์ พวกที่ต่อต้านการปกครองระบอบเคาะลีฟะฮ์ ยึดถือบุตรหลานศาสนทูตเป็นผู้นำก็คือพวกชีอะฮ์ พวกที่เชื่อว่าบรรดาสาวกคือผู้นำและสานต่อสาส์นแห่งอิสลามหลังจากท่านนบีมุฮัมมัด (ศ) พวกนี้คือ อะฮ์ลุสซุนนะฮ์ ซึ่งในสมัยนั้นยังไม่ได้มีการบัญญัติศัพท์นี้ เพราะคำว่า ซุนนะฮ์วัลญะมาอะฮ์  ถูกบัญญัติขึ้นมาจริง ๆ โดยอะฮ์มัด บินฮันบัล (ค.ศ. 780-855 / ฮ.ศ.164-241) นอกจากนี้ยังมีพวกคอวาริจญ์ ที่เป็นกบฏและแยกตัวออกจากอำนาจการปกครองของอิมามอะลี เมื่อครั้งที่เป็นเคาะลีฟะฮ์ที่ 4
ในฮิจญ์เราะหฟิกฮ์ศตวรรษที่ 3 และที่ 4 ได้มีการรวบรวมฮะดีษขึ้นมา จัดเป็นอนุกรมและหมวดหมู่ เรียกในภาษาไทยว่า พระวจนานุกรม ในสายอะฮ์ลุสซุนนะฮ์ มีมากกว่า 10 พระวจนานุกรม ที่สำคัญคือ 6 พระวจนานุกรม ที่ผู้รวบรวมโดยอัลบุคอรี, มุสลิม, อัตตัรมีซี, อะบูดาวูด, อิบนุมาญะฮ์ และอันนะซาอี นอกจากนี้ยังมีพระวจนานุกรมที่รวบรวมโดย มาลิก บินอะนัส (เจ้าสำนักมาลิกีย์) , อะฮหมัด บินฮันบัล (เจ้าสำนักฮันบะลีย์), อิบนุคุซัยมะฮ์, อิบนุฮิบบาน และอับดุรรอซซาก ในยุคหลังนี้ได้มีการตรวจสอบสายรายงานอย่างถี่ถ้วน  พระวจนานุกรมอัลบุคอรีและมุสลิมได้รับการยอมรับมากที่สุดในสังคมมุสลิมซุนนี
สำนักหรือทัศนะนิติศาสตร์อิสลาม

ชะรีอะฮ์ (شريعة) หรือนิติบัญญัติอิสลามตามทัศนะของซุนนีนั้น มีพื้นฐานมาจากอัลกุรอานและซุนนะฮ์ (อิจย์มาอ์) มติฉันท์ของเหล่าผู้รู้ และกิยาส (การเปรียบเทียบกับบทบัญญัติที่มีอยู่แล้ว)
นิกายซุนนีมีในอดีตมี 17 สำนัก แต่ได้สูญหายไปกับกาลเวลา ในปัจจุบันนิกายซุนนีมี 4 สำนัก ที่เป็นสำนักเกี่ยวกับฟิกฮ์ (นิติศาสตร์อิสลาม) ได้แก่
ฮะนะฟี (ทัศนะของอะบูฮะนีฟะหฟิกฮ์ นุอฟิกฮ์มาน บินษาบิต) -
มาลีกี  (ทัศนะของมาลิก บินอะนัส)
ชาฟีอี  (ทัศนะของมุฮัมมัดมัด บินอิดริส อัชชาฟิอีย์) - ผู้ที่ยึดถือทัศนะนี้คือ คนส่วนใหญ่ในไทย มาเลเซีย อินโดนีเซีย
ฮันบะลี (ทัศนะของท่านอะฮ์มัด บินฮันบัล)
ปัจจุบันมีอีกกลุ่มที่สำคัญคือ กลุ่มที่ไม่ได้ยึดถือหรือสังกัดตนอยู่ใน 4 กลุ่มข้างต้น แต่การวินิจฉัยหลักการศาสนาจะใช้วิธีศึกษาทัศนะของทั้ง 4 กลุ่มแล้ววิเคราะห์ดูว่าทัศนะใดที่มีน้ำหนักน่าเชื่อถือมากที่สุด โดยยึดอัลกุรอานและซุนนะฮฟิกฮ์เป็นธรรมนูญสำคัญในการวินิจฉัยเรื่องต่าง ๆ ในศาสนา
สำนักหรือทัศนะเกี่ยวกับอุศูลุดดีน (ปรัชญาศาสนา)

นอกจากนี้ยังมีสำนักเกี่ยวกับอุศูลุดดีน (ปรัชญาศาสนา) อีกหลายสำนัก ที่สำคัญได้แก่ 4 สำนักคือ
สำนักมุอ์ตะซิละฮ์ (معتزلة) จัดตั้งขึ้นโดยวาศิล บินอะฏออ์ (ค.ศ. 699-749) ศิษย์ที่มีความคิดแตกต่างจากฮะซัน อัลบัศรี (ค.ศ. 642-728) ผู้เป็นอาจารย์
สำนักอัชอะรี มาจากแนวคิดของอะบุลฮะซัน อัลอัชชะรี (ค.ศ. 873-935) แต่ผู้ที่พัฒนาแนวคิดนี้ คือ อัลฆอซาลี นักวิชาการศาสนาและปรมาจารย์ศูฟีย์
สำนักมาตุรีดี เป็นทัศนะของอะบูมันศูร อัลมาตุรีดี (มรณะ ค.ศ. 944) ในตอนแรกเป็นสำนักปรัชญาของชนกลุ่มน้อย ต่อมาเมื่อเป็นที่ยอมรับของเผ่พันธุ์เติร์ก และพวกออตโตมานมีอำนาจ ก็ได้ทำให้สำนักนี้แพร่หลายในเอเชียกลาง
สำนักอะษะรี เป็นทัศนะของอะฮ์มัด บินฮันบัล ผู้เป็นเจ้าสำนักฟิกฮ์ดังกล่าวมาแล้ว
หากมุอฟิกฮ์ตะซิละหฟิกฮ์แยกตัวออกจากสำนักของฮะซัน อัลบัศรี ย่อมแสดงว่าก่อนหน้านั้นต้องมีสำนักปรัชญามาก่อนแล้ว ฮะซัน อัลบัศรี เองก็มีแนวคิดของตนเช่นกัน นั่นก็เพราะ ฮะซัน อัลบัศรี เป็นปรมาจารย์ของสำนักศูฟีที่ภายหลังแตกขยายเป็นหลายสาย
ภายใต้การปกครองของราชวงศ์อุมัยยะฮ์ระหว่างปี ค.ศ. 661 ถึงปี ค.ศ. 750 ผู้คงแก่เรียนอิสลามเน้นการศึกษาที่เกี่ยวกับอัลกุรอาน แต่ราชวงศ์อับบาซียะฮ์ที่ตามมาสนับสนุนการศึกษาของกรีกและมนุษย์วิทยาตามแนวคิดของตระกูลปรัชญามุอ์ตะซีลี (Mu'tazili) ของอิสลาม ตระกูลความคิดนี้ก่อตั้งขึ้นในบาสราโดยวะศีล อิบุน อะฏอ (واصل بن عطاء‎ - Wasil ibn Ata) (ค.ศ. 700–ค.ศ. 748) ที่อยู่บนพื้นฐานที่ว่าอัลกุรอานมาจากอัลลอฮ์และอัลลอฮฺมีพระประสงค์อย่างเดียวคือสิ่งที่ดีที่สุดสำหรับมนุษย์ ปรัชญานี้ไม่เป็นที่ยอมรับกันโดยตระกูลปรัชญาอัชชาริยยะห์ (الأشاعرة - Ash'ariyyah) และ อาษาริยยะห์ (Athariyyah) ซึ่งเป็นตระกูลปรัชญาของซุนนีย์
ดังนั้น “ประตูแห่งอิญฏีหะ” (Gates of Ijtihad (اجتهاد) ) จึงเปิดขึ้นที่ทำให้เกิดการโต้แย้งกันภายในแวดวงระหว่างความคิดของปรัชญาตระกูลต่างๆ ของอิสลาม
แหล่งข้อมูลอื่น

อิสลาม.in.th : เพื่อความเข้าใจอิสลาม และมุสลิม เก็บถาวร 2009-10-02 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
ทวานมีนละ

| ทวานมีนละ |
| --- | --- |
ထွန်းမင်းလတ်
เกิด: 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2512 (55 ปี)
อาชีพ: นักธุรกิจ
องค์การ: กลุ่มบริษัทสตาร์แซฟไฟร์
คู่สมรส: Win Min Soe
บุตร: Nyan Min Latt Shane Min Latt
บิดามารดา: Khin Maung Latt Win Kyi
ทวานมีนละ (พม่า: ထွန်းမင်းလတ်; อักษรโรมัน: Tun Min Latt; เกิด 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2512) เป็นนักธุรกิจชาวพม่าซึ่งบริหารกลุ่มบริษัทสตาร์แซฟไฟร์ มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับพลเอก มี่นอองไลง์ หัวหน้าคณะรัฐประหารในประเทศเมียนมา และยังเป็นผู้จัดหาอาวุธให้แก่ทหารเมียนมา
ต้นชีวิต

ทวานมีนละเกิดเมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2512 บิดาคือ Khin Maung Latt และมารดาคือ Win Kyi บิดาเคยเป็นทหารยศพันโทในกองทัพอากาศเมียนมาและอธิบดีในกระทรวงโรงเแรมและการท่องเที่ยว
ผลประโยชน์ทางธุรกิจ

ทวานมีนละบริหารกลุ่มบริษัทสตาร์แซฟไฟร์ ซึ่งมีผลประโยชน์ในบรรดาบริษัทที่ทำบ่อนพนัน โรงแรม เหมืองแร่ และพลังงาน สตาร์แซฟไฟร์ยังมีกิจการร่วมทุนในเมียนมาอีโคโนมิกโฮลดิงส์ลิมิเต็ดและเมียนมาอีโคโนมิกคอร์เพอเรชัน ซึ่งเป็นกลุ่มบริษัทที่ทหารเมียนมาบริหาร ทวานมีนละยังบริหารโรงแรมหลายแห่งในเมืองท่าขี้เหล็กซึ่งอยู่บริเวณชายแดนประเทศเมียนมากับประเทศไทย ในจำนวนนี้รวมถึงอัลลัวร์รีสอร์ตซึ่งมีบ่อนพนัน
ในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2565 รัฐบาลบริเตนประกาศใช้มาตรการบังคับแก่กลุ่มบริษัทสตาร์แซฟไฟร์ เพื่อจำกัดกองทัพพม่าในการเข้าถึงอาวุธและเงินทุน
ต่อมาในเดือนกันยายน พ.ศ. 2565 เจ้าหน้าที่ตำรวจในประเทศไทยจู่โจมเข้าตรวจสอบทวานมีนละ นำไปสู่การจับกุมทวานมีนละ พร้อมชาวไทย 3 คน ซึ่งรวมถึงบุตรเขยของอุปกิต ปาจรียางกูร สมาชิกวุฒิสภาไทย ในข้อหาการฟอกเงินและการค้ายาเสพติด เจ้าหน้าที่ยึดได้ทรัพย์สินมูลค่ากว่า 8.96 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งอยู่ในรูปรถยนต์ นาฬิกา และกระเป๋าหรูหรา เป็นต้น กับทั้งเงินสด 239,091 ดอลลาร์สหรัฐ ทั้งยังพบทรัพย์สินของพลเอก มี่นอองไลง์ และครอบครัว อยู่ในอะพาร์ตเมนต์ของทวานมีนละที่กรุงเทพฯ แต่หลังการจับกุม พันตำรวจเอก กฤศณัฏฐ์ ธนศุภณัฏฐ์ หัวหน้าชุดจับกุม ก็ถูกย้ายไปประจำตำแหน่งห่างไกลในจังหวัดชัยภูมิ
นอกจากนี้ หลังถูกจับกุมได้ 3 วัน ทวานมีนละและพวกสมัครใจให้การว่า อุปกิต ปาจรียางกูร สมาชิกวุฒิสภาไทย มีความเกี่ยวข้องแน่นแฟ้นกับขบวนการฟอกเงินและค้ายาเสพติด พร้อมแสดงหลักฐานที่เกี่ยวข้อง พันตำรวจโท มานะพงษ์ วงศ์พิวัฒน์ จากสถานีตำรวจนครบาลพญาไท จึงขอให้ศาลอาญาออกหมายจับอุปกิตในวันที่ 3 ตุลาคม พ.ศ. 2565 แต่เมื่อผู้พิพากษาเวรอนุมัติหมายจับแล้ว ศาลอาญาก็สั่งเพิกถอนหมายจับในวันเดียวกัน ภายหลัง พันตำรวจโท มานะพงษ์ ให้การว่า ในวันนั้นถูกศาลอาญาโทรศัพท์เรียกให้มาที่ศาล และถูกอรรถการ ฟูเจริญ รองอธิบดีผู้พิพากษาศาลอาญา ต่อว่าที่มาขอหมายจับอุปกิต พันตำรวจโท มานะพงษ์ ยืนยันว่า "หากไม่ได้มีการออกหมายจับนายอุปกิตฯ ก็เชื่อได้ว่า ในอนาคตจะไม่ได้มีการดำเนินคดีกับนายอุปกิตฯ ทั้งที่มีพยานหลักฐานแจ้งชัด เนื่องจากเชื่อได้ว่า อาจมีการล้มคดีที่ได้มีการสอบสวนเกี่ยวกับนายอุปกิตฯ" แต่ศาลอาญาก็สั่งเพิกถอนหมายจับทันที ต่อมา พันตำรวจโท มานะพงษ์ ถูกย้ายไปดำรงตำแหน่งอื่น นอกจากนี้ ในวันที่ 30 มกราคม พ.ศ. 2567 ศาลอาญายังยกฟ้องคดีดังกล่าวของทวานมีนละ โดยระบุว่าไม่มีหลักฐานเพียงพอ
ชีวิตส่วนตัว

ภริยาของทวานมีนละ คือ Win Min Soe ทั้งคู่มีบุตรด้วยกันหลายคน ในจำนวนนี้รวมถึง Nyan Min Latt (เกิด พ.ศ. 2540) และ Shane Min Latt (เกิด พ.ศ. 2543)
นาซีปาปริก

| --- | --- |
มื้อ: จานหลัก
แหล่งกำเนิด: มาเลเซีย
ส่วนผสมหลัก: ข้าว น้ำพริก
ข้อมูลอื่น: ได้รับอิทธิพลจากอาหารไทยภาคใต้
 ตำราอาหาร: นาซีปาปริก
นาซีปาปริก (มลายู: nasi paprik) เป็นอาหารประเภทข้าวของมาเลเซียที่ปรุงรสด้วยน้ำพริก เป็นอาหารที่ได้รับอิทธิพลจากอาหารไทยคือผัดพริก ปัจจุบันถือเป็นส่วนหนึ่งของอาหารมาเลเซีย
แหล่งข้อมูลอื่น

A recipe for nasi paprik (Malay) เก็บถาวร 2015-02-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
A blog about nasi paprik
น้ำตกตาดเลาะ

น้ำตกตาดเลาะ (ลาว: ນ້ຳຕົກຕາດເລາະ) อยู่ห่างจากเมืองสาละวันไปทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ประมาณ 28 กิโลเมตร เกิดจากการไหลของแม่น้ำเซเซดลงสู่ด้านล่าง เป็นน้ำตกที่ใช้ผลิตกระแสไฟฟ้าเพื่อใช้ในลาวและจำหน่ายให้ประเทศไทย ตัวน้ำตกสูง 10 เมตร มีน้ำตกที่อยู่ด้านบนของน้ำตกตาดเลาะคือน้ำตกจาดลัง มีรีสอร์ทสำหรับให้บริการนักท่องเที่ยว
ท่าอากาศยานนานาชาติฟู้บ่าย

ท่าอากาศยานนานาชาติฟู้บ่าย (เวียดนาม: Cảng hàng không quốc tế Phú Bài) (IATA: HUI, ICAO: VVPB) ตั้งอยู่ทางใต้ของเมืองเว้ เมืองหลวงเก่าของประเทศเวียดนาม
สายการบินและจุดหมายปลายทาง > สายการบินระหว่างประเทศ

ไม่มีสายการบินใดให้บริการ
สายการบินและจุดหมายปลายทาง > สายการบินภายในประเทศ

| สายการบิน> ชื่อไทย | สายการบิน> ชื่ออังกฤษ | จุดหมายปลายทาง |
| --- | --- | --- |
| เวียดนามแอร์ไลน์ (VN) | Vietnam Airlines | ฮานอย, โฮจิมินห์ซิตี |
หอบังคับการบินของท่าอากาศยานนานาชาติฟู้บ่าย
อาคารผู้โดยสารของท่าอากศยานนานาชาติฟู้บ่าย
ญะมาอะห์ อิสลามียะห์

| ญะมาอะห์ อิสลามียะห์ |
| --- | --- |

แนวคิด: ลัทธิอิสลาม   Islamic fundamentalism   ซุนนีย์   อุดมการณ์รวมกลุ่มอิสลาม
พื้นที่ปฏิบัติการ: เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ บรูไน  อินโดนีเซีย  มาเลเซีย  ฟิลิปปินส์  สิงคโปร์  ไทย 
กำลังพล: 5,000 คน
พันธมิตร:  อัลกออิดะฮ์  แนวร่วมปลดปล่อยอิสลามโมโร  แอลจีเรีย   อิหร่าน
ปรปักษ์:  สหประชาชาติ รัฐที่เป็นปรปักษ์  สหรัฐอเมริกา   สหราชอาณาจักร   ฝรั่งเศส   จีน   บรูไน   กัมพูชา   ติมอร์ตะวันออก   อินโดนีเซีย   ลาว   มาเลเซีย   เมียนมาร์   ฟิลิปปินส์   สิงคโปร์   ไทย   เวียดนาม   ออสเตรเลีย   นิวซีแลนด์   ฟิจิ   ปาปัวนิวกินี   หมู่เกาะโซโลมอน   วานูอาตู   คิริบาส   หมู่เกาะมาร์แชลล์   สหพันธรัฐไมโครนีเซีย   นาอูรู   ปาเลา   ซามัว   ตองกา   ตูวาลู   แคนาดา   ญี่ปุ่น 
ญะมาอะห์ อิสลามียะห์ (อาหรับ: الجماعة الإسلامية, al-Jamāʿah al-Islāmiyyah  แปลว่า กลุ่มอิสลาม) หรือกลุ่ม JI เป็นกลุ่มก่อการร้ายในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ คาดว่าก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2533 การมีอยู่ขององค์กรนี้ยังไม่แน่ชัด แต่ก็มีนักวิชาการเชื่อว่ามีศูนย์กลางอยู่ในอินโดนีเซีย เป้าหมายหลักขององค์กรคือการก่อตั้งรัฐอิสลามในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้โดยครอบคลุมพื้นที่ของมาเลเซีย อินโดนีเซีย ภาคใต้ของฟิลิปปินส์ และจังหวัดชายแดนภาคใต้ของไทย เครือข่ายของเจไอเชื่อมโยงกับอัลกออิดะฮ์ แนวร่วมปลดปล่อยอิสลามโมโร และกลุ่มกัมปูลัน มุญาฮืดีนในมาเลเซีย
ประวัติ

กลุ่มเจไอมีวิวัฒนาการมาจากกลุ่มดารุลอิสลามในอินโดนีเซียซึ่งต้องการสถาปนารัฐอิสลามในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 โดยมี เซกามัดยี มาริดจัน กาโตสุวิรโจเป็นผู้นำในขณะนั้น อย่างไรก็ตามกลุ่มชาตินิยมของซูการ์โนเป็นกลุ่มที่ได้ก่อตั้งประเทศอินโดนีเซียสำเร็จ กลุ่มดารุลอิสลามเป็นฝ่ายพ่ายแพ้และถูกฝ่ายรัฐบาลปราบปราม
กลุ่มดารุลอิสลามยังคงเคลื่อนไหวก่อความไม่สงบในหลายพื้นที่ระหว่าง พ.ศ. 2501 – 2512 โดยเขตพื้นที่หลักเป็นบริเวณอาณาจักรมัชปาหิตเดิมคือเกาะชวาตอนกลางและตะวันตกรวมทั้งสุมาตราตอนล่างและเกาะซูลาเวซี
อับดุลลา อาหมัด ซุงกาและเพื่อนของเขาคือ นายอาบู บาการ์ บาชีร์ (อาหรับ: أَبُو بَكْر بَاعَشِير, อักษรโรมัน: ʾAbū Bakr Bāʿašīr ) เป็นผู้เลื่อมใสแนวคิดดารุลอิสลามและเป็นผู้ก่อตั้งขบวนการเจไอในเวลาต่อมา ทั้งคู่ได้ตั้งโรงเรียนสอนศาสนาอิสลามขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2514 และได้ตั้งเครือข่ายเยาวชนขึ้นดำเนินการ จนกระทั่งเกิดเหตุระเบิดที่เมืองตันหยงปริอ็อกเมื่อ พ.ศ. 2527 ที่ทั้งคู่อยู่เบื้องหลัง ทั้งซุงกาและบาชีร์หนีไปมาเลเซียเมื่อ พ.ศ. 2528 และได้ตั้งขบวนการเจไอเต็มรูปแบบขึ้นที่นี่
เริ่มแรกทั้งคู่เปิดโรงเรียนสอนศาสนาชื่ออัลตาบิยะห์ ลุกมานุลอาดัมในรัฐยะโฮร์เพื่อเป็นศูนย์บัญชาการ ซุงกาเปลี่ยนชื่อเป็นอับดุล ฮาลิม ส่วนบาชีร์เปลี่ยนชื่อเป็นอับดุล ซามัด โดยมีกลุ่มมวลชนเป็นแรงงานชาวอินโดนีเซียและชาวมาเลเซียบางส่วน โรงเรียนนี้เป็นสถานที่ฝึกและคัดเลือกเยาวชนไปฝึกวิชาทหารที่เมืองการาจี ประเทศปากีสถาน รวมทั้งเข้ารบในสมรภูมิจริงในอัฟกานิสถาน
เมื่อยุคของรัฐบาลซูฮาร์โตสิ้นสุดลงใน พ.ศ. 2541 ซุงกาและบาชีร์เดินทางกลับอินโดนีเซีย ซุงกาถึงแก่กรรมแล้วด้วยโรคชราส่วนบาชีร์ยังเป็นผู้นำทางจิตวิญญาณต่อไป
จุดมุ่งหมาย

ขบวนการเจไอต้องการให้มีการบังคับใช้กฎหมายอิสลาม (ชาริอะห์) เป็นกฎหมายประจำรัฐ และตั้งรัฐอิสลามบริสุทธิ์ที่เรียกว่า “ดอเลาะ อิสลามิยาห์ นุสันตารา” โดยมีกลยุทธที่สำคัญคือ พลังศรัทธา พลังภราดรภาพ และพลังการทหาร
การบังคับบัญชา

นายอาบู บาการ์ บาชีร์ ครูสอนศาสนาชาวอินโดนีเซีย (อพยพมาจากเยเมน) คือบุคคลที่เชื่อว่าเป็นผู้นำทางศาสนาของกลุ่มญะมาอะห์ อิสลามียะห์ หรือ เจมาห์ อิสลามิยาห์ แต่ก็มีผู้เชี่ยวชาญบางคนเห็นว่า นายบาชีร์ก็ดำรงฐานเป็นแกนนำด้านการปฏิบัติการเช่นเดียวกัน นายบาชีร์เข้าร่วมกับกลุ่มดารุล อิสลาม ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1970 และถูกทางการอินโดนีเซียจับกุมไปขังเนื่องจากการเคลื่อนไหวทางศาสนา แต่ได้รับการปล่อยตัวออกมาระยะหนึ่ง และได้หลบหนีไปยังประเทศมาเลเซียเมื่อปี พ.ศ. 2528 หลังจากที่ศาลอินโดนีเซียมีคำสั่งให้จับกุมตัวนายบาชีร์ไปคุมขังอีกครั้งหนึ่ง
ระหว่างที่พำนักอยู่ในมาเลเซีย นายบาชีร์ได้รวบรวมอาสาสมัครเพื่อไปร่วมทำสงครามต่อต้านกองทัพรัสเซียที่บุกยึดประเทศอัฟกานิสถาน โดยได้รับเงินสนับสนุนจากซาอุดีอาระเบีย ขณะเดียวกันนายบาชีร์ก็ยังคงติดต่อกับพวกพ้องที่มีแนวคิดเดียวกันในอินโดนีเซียอย่างสม่ำเสมอ
หลังจากที่ระบอบเผด็จการของอดีตประธานาธิบดีซูฮาร์โต้ยุติลงเมื่อปี พ.ศ. 2541 นายบาชีร์ เดินทางกลับไปยังประเทศอินโดนีเซีย และเปิดโรงเรียนสอนศาสนาขึ้นที่เมืองโซโล บนเกาะชวา ซึ่งประชาชนส่วนใหญ่บนเกาะนี้ เป็นชาวมุสลิม พร้อมก้าวขึ้นดำรงตำแหน่งประธานสภานักรบมุสลิมแห่งอินโดนีเซีย (Majelis Mujahidin Indonesia ) ซึ่งเป็นแกนนำเครือข่ายนักรบมุสลิมในอินโดนีเซีย
นายบาชีร์ปฏิเสธว่าไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการก่อการร้าย และหลังจากเกิดเหตุลอบวางระเบิดที่เกาะบาหลี เมื่อเดือน ตุลาคม พ.ศ. 2545 ทางการอินโดนีเซีย ได้เรียกตัวนายบาชีร์มาให้ปากคำเกี่ยวกับกรณีการลอบโจมตีที่เคยเกิดขึ้นหลายครั้งก่อนหน้านั้น ปัจจุบันนายบาชีร์ถูกดำเนินคดีในข้อหากบฏต่อแผ่นดิน โดยมีสาเหตุมาจากพฤติกรรมและความเกี่ยวพันกับการก่อการร้ายที่เคยเกิดขึ้นในอดีต
ในขบวนการกลุ่มแกนนำมีความรับผิดชอบต่าง ๆ กัน ผู้นำสูงสุดเรียกว่าเอมีร์ รองลงไปคือสภาผู้นำ (มากาซ) และสภาที่ปรึกษา (ซูเราะห์) จากนั้นจึงแบ่งไปสู่ระดับภาค (มันติกิ) แต่ละภาคมีการบังคับบัญชาในระดับกองพัน (ซาลาล), หมวด (เกอดาซ) และหมู่ (เฟียซ) โดยแบ่งออกเป็นสี่ภาคด้วยกันคือ
ไทย พม่า มาเลเซีย สิงคโปร์
เกาะสุมาตรา เกาะชวา อินโดนีเซีย
เกาะซูลาเวซี กาลีมันตัน บรูไน ฟิลิปปินส์
หมู่เกาะปาปัว นิวกินี ออสเตรเลีย
ในแต่ละภูมิภาค มีหน่วยงานหลักห้าฝ่ายคือ
ฝ่ายจาริกเชิญชวน มีหน้าที่หาสมาชิก
ฝ่ายฝึกอาวุธ
ฝ่ายเศรษฐกิจ ทำหน้าที่เรี่ยไรและรับบริจาคเงิน
ฝ่ายองค์กรบังหน้า ปรากฏตัวในรูปมูลนิธิ โรงเรียนสอนศาสนา และพยายามแทรกซึมเข้าไปในองค์กรต่าง ๆ
ฝ่ายต่างประเทศ เชื่อมโยงกับขบวนการในภูมิภาคอื่นที่มีอุดมการณ์เดียวกัน
ปฏิบัติการ

กลุ่มเจไอออกมาประกาศความรับผิดชอบการลอบวางระเบิดโรงแรมเจ ดับเบิลยู แมริออต ในกรุงจาการ์ตา ประเทศอินโดนีเซีย เมื่อ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2543 และคาดว่าอยู่เบื้องหลังการวางระเบิดในสถานบันเทิงที่เกาะบาหลีเมื่อ 12 ตุลาคม พ.ศ. 2545 ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2546 เจ้าหน้าที่ไทยจับกุมตัวนายฮัมบาลีที่เป็นแกนนำของกลุ่มเจไอ และคาดว่ามีส่วนพัวพันการลอบวางระเบิดในอินโดนีเซียและฟิลิปปินส์หลายครั้ง
พื้นที่ปฏิบัติการของกลุ่มเจไอ อยู่ทั่วภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ทั้งในอินโดนีเซีย, มาเลเซีย, สิงคโปร์ และอาจจะเคลื่อนไหวอยู่ในฟิลิปปินส์ และไทย โดยเฉพาะพื้นที่ที่อำนาจของรัฐบาลเข้าไปไม่ถึง, พื้นที่ที่ขาดแคลนเจ้าหน้าที่บ้านเมือง หรือมีการทุจริตคอร์รัปชั่นในหมู่เจ้าหน้าที่ และพื้นที่ติดทะเลที่มีเขตน่านน้ำที่เปิดกว้างของหลายประเทศ ทำให้กลุ่มเจไออาศัยข้อจำกัดเหล่านี้ เป็นช่องทางในการปฏิบัติการในหลายประเทศได้โดยสะดวก
ญะมาอะห์ อิสลามียะห์ ในความเป็นกลุ่ม หรือสมาชิกเพียงบางคน น่าจะเกี่ยวข้องกับเหตุก่อการร้ายหลายครั้ง ประกอบด้วย:
การโจมตีโรงแรม เจ ดับเบิลยู มาริอ็อต กลางกรุงจาการ์ตา เมื่อเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2546 โดยใช้รถยนต์บรรทุกระเบิด (Car bomb) เป็นอาวุธ ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิต 12 คน
การลอบวางระเบิดไนท์คลับ ที่เกาะบาหลี เมื่อเดือนตุลาคม พ.ศ. 2545 ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิต 202 คน ซึ่งผู้เสียชีวิตส่วนใหญ่เป็นนักท่องเที่ยวจากออสเตรเลียและประเทศอื่น ๆ โดย นายอัมโรซี บิน เนอร์ฮาสยิม ช่างเทคนิค จากทางตะวันออกของเกาะชวา วัย 41 ปี ถูกพิพากษาลงโทษ เมื่อวันที่ 8 สิงหาคม พ.ศ. 2545 ในฐานะที่เป็นบุคคลที่ซื้อรถยนต์คันที่ใช้บรรทุกระเบิด และเป็นผู้รับผิดชอบในการจัดซื้อและลำเลียงสารเคมีที่เป็นส่วนประกอบของระเบิดส่วนใหญ่ นายอัมโรซี เป็นผู้ต้องสงสัยคนแรกที่ถูกตัดสินลงโทษ จากจำนวนผู้ต้องสงสัย 33 คน ที่ถูกจับกุมในกรณีการก่อการร้ายที่เกาะบาหลี
กรณีการโจมตีโบสถ์คริสต์หลายแห่ง เมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2543 ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิต 18 คน หน่วยข่าวกรองของประเทศอาเซียนและสหรัฐ เชื่อว่า นายฮัมบาลี มีส่วนเกี่ยวข้องโดยตรงกับการก่อการร้ายระลอกนี้ และทางการอินโดนีเซียก็ใช้เรื่องนี้เป็นข้ออ้างในการควบคุมตัวนายอาบู บาการ์ บาชีร์ ไปสอบปากคำ
การลอบวางระเบิดที่เกิดขึ้นหลายระลอกที่กรุงมะนิลา ประเทศฟิลิปปินส์ เมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2545 โดยกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุว่า นายฮัมบาลี ช่วยเหลือในเรื่องการวางแผน ซึ่ง นายเฟอร์ตู เราะห์มาน อัลกอซี ลูกศิษย์คนใกล้ชิดของ นายอาบู บาการ์ บาชีร์ ยอมสารภาพว่าเกี่ยวข้องกับการลอบวางระเบิด และเมื่อเดือนเมษายน พ.ศ. 2545 ก็ถูกตัดสินลงโทษในข้อหามีวัตถุระเบิดไว้ในครอบครองโดยผิดกฎหมาย ซึ่งเป็นข้อหาที่ไม่เกี่ยวข้องกับคดีการก่อการร้าย
กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุว่า นายฮัมบาลี ช่วยเหลือในเรืองการวางแผนก่อการร้ายที่จะระเบิดเครื่องบินโดยสารของสายการบินสหรัฐฯ จำนวน 11 ลำ ในปฏิบัติการ Oplan Bojinka [en] เมื่อปี พ.ศ. 2538
นอกเหนือจากนี้ ญะมาอะห์ อิสลามียะห์ ยังเกี่ยวข้องกับแผนโจมตีสถานเอกอัครราชทูตสหรัฐฯ อังกฤษ และออสเตรเลีย ในประเทศสิงคโปร์ เมื่อปี พ.ศ. 2544 ซึ่งแผนดังกล่าวถูกสกัดกั้นได้ก่อนที่จะมีการลงมือ
แหล่งข้อมูลอื่น

เจมาห์ อิสลามิยาห์ คืออะไร ?[ลิงก์เสีย] จาก กรมข่าวทหารอากาศ
คำจำกัดความของการก่อการร้าย ? เก็บถาวร 2009-07-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน จาก กรมข่าวทหารอากาศ
| ด ค กความไม่สงบในชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย |
| --- | --- |
 ลำดับเหตุการณ์ 
กลุ่มติดอาวุธ:  ขบวนการแนวร่วมปฏิวัติแห่งชาติมลายูปัตตานี (BRN)  องค์การปลดปล่อยสหปัตตานี (PULO)  ขบวนการมูจาฮีดีนอิสลามปาตานี (GMIP)  แนวร่วมมูจาฮีดีนปัตตานี (BBMP)  ขบวนการแนวร่วมปลดแอกแห่งชาติปาตานี (BIPP)  ญะมาอะห์ อิสลามียะห์ (JI)  รุนดากุมปูลันเกอจิล (RKK) 
เหตุการณ์:  กรณีตากใบ  เหตุระเบิดในจังหวัดสงขลา พ.ศ. 2548  เหตุระเบิดในอำเภอหาดใหญ่ พ.ศ. 2549  เหตุระเบิดในกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2549  เหตุระเบิดในภาคใต้ของประเทศไทย พ.ศ. 2550  เหตุระเบิดในจังหวัดสงขลา พ.ศ. 2550  ความตึงเครียดในประเทศไทย พ.ศ. 2552  เหตุระเบิดในภาคใต้ของประเทศไทย พ.ศ. 2555  การปะทะที่บาเจาะ พ.ศ. 2556  เหตุระเบิดในภาคใต้ของประเทศไทย พ.ศ. 2556  เหตุระเบิดในอำเภอหาดใหญ่ พ.ศ. 2557  เหตุระเบิดในประเทศไทยเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2559  เหตุระเบิดที่จังหวัดปัตตานี พ.ศ. 2560  การโจมตียะลา พ.ศ. 2562 
 ปตานี  การก่อการร้ายในประเทศไทย  กองทัพไทย  สำนักงานตำรวจแห่งชาติ 
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  VIAF 
ประจำชาติ:  อิสราเอล  สหรัฐ  เช็กเกีย
ทะยันกาเทะคองติน

| ทะยันกาเทะคองติน |
| --- | --- |
ทะยันกาเทะคองติน (ซ้าย) และปยี่นมะน่ามี่นต้า พระภัสดา (ขวา) เมื่อ ค.ศ. 1923
เจ้าหญิงแห่งทะยันกาและมโหย่ลา
ดำรงพระยศ: ราว ค.ศ. 1875–1885

ประสูติ: ค.ศ. 1873 มัณฑะเลย์ จักรวรรดิพม่าที่สาม
สิ้นพระชนม์: ค.ศ. 1963 (ราว 90 ปี) ร่างกุ้ง พม่าภายใต้การปกครองของสหราชอาณาจักร
ฝังพระศพ: สุสานเจา-มหยิ่นมิบะยา
พระภัสดา: ปยี่นมะน่ามี่นต้า (ค.ศ. 1902–1963)
ราชวงศ์: โก้นบอง
พระบิดา: มินดง
พระมารดา: งาซุนมิบะยา
ทะยันกาเทะคองติน (พม่า: ထရံကာထိပ်ခေါင်တင်) หรือเอกสารไทยเรียก พระองค์หญิงดารา เป็นพระราชทินนามของพระราชธิดาในพระเจ้ามินดง ประสูติแต่งาซุนมิบะยา หรือพระนางสุสิริกัลยา ซึ่งสืบสันดานมาจากราชวงศ์บ้านพลูหลวงของอาณาจักรอยุธยา ทะยันกาเทะคองตินเสกสมรสกับปยี่นมะน่ามี่นต้า พระเชษฐาต่างพระชนนี ในช่วงสงครามโลกครั้งที่สองญี่ปุ่นเข้ายึดครองดินแดนพม่า ทั้งสองพระองค์ได้รับการกราบบังคมทูลเชิญให้เป็นกษัตริย์และพระราชินีหุ่นเชิดของญี่ปุ่น แต่ทั้งสองพระองค์ทรงปฏิเสธ
พระประวัติ

ทะยันกาเทะคองติน ประสูติใน ค.ศ. 1873 ที่กรุงมัณฑะเลย์ เป็นพระราชธิดาในพระเจ้ามินดง ประสูติแต่งาซุนมิบะยา หรือพระนางสุสิริกัลยา พระมเหสีลำดับ 4 ซึ่งสืบสันดานมาจากกษัตริย์อยุธยา พระนิพนธ์ของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ในหนังสือ เที่ยวเมืองพม่า ทรงกล่าวถึงบุรพชนของทะยันกาเทะคองตินไว้ความว่า "...พระองค์หญิงดาราตรัสบอกว่าเธอเป็นเชื้อไทย ด้วยสกุลจอมมารดาของเธอเป็นไทย ผู้ใหญ่เล่ากันมาว่าต้นสกุลเป็นเจ้าชาย [ถูกกวาด] ไปจากกรุงศรีอยุธยาแต่ยังเยาว์ ถ้าเช่นนั้นคิดตามเวลา พระองค์เจ้าหญิงดาราก็คงเป็นชั้น ๔ หรือชั้น ๕ ต่อมาจากต้นสกุล..." แม้พระองค์จะมีเชื้อสายโยดะยา แต่พระองค์ตรัสได้แต่ภาษาพม่าเท่านั้น เมื่อเจริญพระชันษาขึ้น พระเจ้ามินดงโปรดเกล้าฯ ให้พระองค์เป็นมโหย่ซ่า (မြို့စား) กินส่วยเมืองทะยันกา (ထရံကာ) และเมืองมโหย่ลา (မြို့လှ) มีราชทินนามเป็น ทะยันกาเทะคองติน เป็นพระอิสริยยศสูงเป็นลำดับที่สองสำหรับพระราชธิดากษัตริย์พม่า
ในช่วงที่พระเจ้ามินดงทรงพระประชวรเพียบหนักก่อนเสด็จสวรรคตได้มิช้านาน ช่วงเวลานั้นทะยันกาเทะคองตินที่ยังทรงพระเยาว์ได้ถวายงานนวดพระบรมชนกนาถ และมีปยี่นมะน่ามี่นต้า (เอกสารไทยเรียก พระองค์ปิ่น) พระราชโอรสอีกพระองค์หนึ่งถวายงานนวดเบื้องขวาเช่นกัน พระเจ้ามินดงทอดพระเนตรดังนั้นก็ตรัสว่าทรงดีพระทัยยิ่ง และมีพระราชดำริให้พระราชโอรสและพระราชธิดาสองพระองค์นี้เสกสมรสกันเมื่อเจริญพระชันษา ก่อนทะยันกาเทะคองตินและปยี่นมะน่ามี่นต้าถวายบังคมลากลับพระตำหนัก พระเจ้ามินดงก็พระราชทานสร้อยพระศอประดับเพชรให้กับทั้งสองพระองค์
พระประวัติ > เสกสมรส

เมื่อทะยันกาเทะคองตินและปยี่นมะน่ามี่นต้าเจริญพระชันษาขึ้น ก็เสกสมรสกันเมื่อวันที่ 25 มีนาคม ค.ศ. 1902 ซึ่งเป็นช่วงที่พม่าตกเป็นอาณานิคมของสหราชอาณาจักรแล้ว ขณะนั้นทะยันกาเทะคองตินมีพระชันษา 28 ปี และปยี่นมะน่ามี่นต้ามีพระชันษา 30 ปี ทั้งสองพระองค์ครองรักกันมายาวนาน และปยี่นมะน่ามี่นต้ามิทรงรับหญิงอื่นใดมาเป็นนักนางสนมเลย ทั้งสองมีพระโอรสด้วยกันหนึ่งพระองค์ในช่วงที่พระราชวงศ์พม่าถูกรัฐบาลสหราชอาณาจักรส่งไปประทับที่อินเดีย ปยี่นมะน่ามี่นต้าถูกส่งไปศึกษาที่โรงเรียนป่าไม้เดห์ราดูน ในเวลาต่อมาจา-มไยง์มิบะยา พระชนนีของปยี่นมะน่ามี่นต้าพาพระโอรสน้อยนิวัตเมืองพม่า แต่อยู่ได้มิช้านานพระโอรสน้อยก็สิ้นพระชนม์ลงเสียก่อน หลังทะยันกาเทะคองตินและปยี่นมะน่ามีนต้านิวัตเมืองพม่า ทั้งสองพระองค์อยู่กันอย่างมัธยัสถ์เพราะมิได้ทรงงานราชการ ทรงยังชีพด้วยเบี้ยเลี้ยงสำหรับเจ้านายชั้นพระราชบุตรราว 1,200–1,500 รูปี ที่จ่ายโดยรัฐบาลสหราชอาณาจักร
เมื่อคราวที่สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพเสด็จประพาสเมืองพม่า ปยี่นมะน่ามี่นต้าและทะยันกาเทะคองตินได้ออกมาถวายการต้อนรับที่พระตำหนักส่วนพระองค์เป็นอย่างดี ทั้งสองพระองค์สนพระทัยการเมืองของไทยมาก ทรงชื่นชมไทยที่ยังรักษาเอกราชไว้ได้ และกล่าวว่าวัฒนธรรมของโยดะยาเป็นของดีและได้รับความนิยมในพม่ามาก ทั้งเครื่องดนตรี กระบวนท่ารำ หรือแม้แต่ศิลปกรรมก็ล้วนแต่รับมาจากโยดะยาทั้งนั้น สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพเองก็ทรงชื่นชมปยี่นมะน่ามี่นต้าและทะยันกาเทะคองตินว่า "...สังเกตดูทั้ง ๒ องค์รูปโฉมและกิริยามารยาทสมควรเป็นเจ้าเป็นนาย ไม่น่ารังเกียจ..." และกล่าวอีกว่า "...คิดดูก็น่าชมเจ้านายสองสามองค์นี้ ถึงตกยากแล้วก็ยังพยายามรักษาเกียรติยศของบรรพบุรุษ..."
ในช่วงสงครามโลกครั้งที่สองญี่ปุ่นเข้ายึดครองดินแดนพม่า ทั้งสองพระองค์ได้รับการกราบบังคมทูลเชิญให้เป็นกษัตริย์และพระราชินีหุ่นเชิดของญี่ปุ่นใน ค.ศ. 1942 แต่ทั้งสองพระองค์ทรงปฏิเสธข้อเสนอของฝ่ายญี่ปุ่น
พระประวัติ > สิ้นพระชนม์

ทะยันกาเทะคองตินมีพระอาการประชวรหลังทรงจัดงานบวชลูกแก้วให้แก่พระนัดดา ก่อนสิ้นพระชนม์ลงเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน ค.ศ. 1963 สิริพระชันษา 90 ปี ปยี่นมะน่ามี่นต้าผู้สวามีตรอมพระทัยมากและสิ้นพระชนม์ในวันที่ 7 มิถุนายนปีเดียวกัน หรือหลังจากการสิ้นพระชนม์ของพระชายาเพียงสี่วัน หีบพระศพของทั้งสองพระองค์ถูกตั้งไว้คู่กันบริเวณลานกว้างของสุสานเจา-มหยิ่นมิบะยา
ทะยันกาเทะคองติน (ที่สี่จากซ้าย) และปยี่นมะน่ามี่นต้า (ที่แปดจากซ้าย) ฉายพระรูปร่วมกับสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ เมื่อ ค.ศ. 1935
พิธีปลงพระศพของปยี่นมะน่ามี่นต้าและทะยันกาเทะคองติน เมื่อ ค.ศ. 1963
บะมอ

| บะมอ Hsinkai |
| --- | --- |
เมือง
Pagoda Ike Kaw Daw (အိုက်ခေါတော် စေတီ)
บะมอที่ตั้งเมืองบะมอในประเทศพม่า
พิกัด: 24°16′0″N 97°14′0″E﻿ / ﻿24.26667°N 97.23333°E﻿ / 24.26667; 97.23333
ประเทศ:  พม่า
รัฐ:  รัฐกะชีน
จังหวัด: บะมอ
อำเภอ: บะมอ
ประชากร (2548)
 • กลุ่มชาติพันธุ์: ไทใหญ่, กะชีน, จีน
 • ศาสนา: พุทธเถรวาท
เขตเวลา: UTC+6:30 (เวลามาตรฐานพม่า)
บะมอ (พม่า: ဗန်းမော်) เป็นเมืองในรัฐกะชีน ประเทศพม่า ตั้งอยู่ทางตอนเหนือของประเทศ บนฝั่งแม่น้ำอิรวดีตอนบน ห่างจากเมืองมยิจีนาไปทางทิศใต้ 186 กิโลเมตร และห่างจากเขตแดนประเทศจีน (มณฑลยูนนาน) ราว 65 กิโลเมตร ประชากรประกอบด้วยชาวจีน ไทใหญ่ รวมถึงชาวกะชีน ที่อาศัยอยู่บริเวณหุบเขาและในเมือง เป็นเมืองต้นทางการเดินเรือในแม่น้ำอิรวดีติดต่อกับย่างกุ้งและอยู่บนเส้นทางถนนที่เชื่อมระหว่างภาคเหนือของพม่ากับมณฑลยูนนานของจีน
"บะมอ" มีที่มาจากคำว่า "ม่านหม่อ" (မၢၼ်ႈမေႃႇ) ในภาษาไทใหญ่ ตรงกับคำว่า "บ้านหม้อ" ในภาษาไทย ซึ่งมีความหมายว่า "หมู่บ้านของช่างปั้นหม้อ"