ยูแซฟ ปิวซุตสกี

รัฐบุรุษชาวโปแลนด์ (ค.ศ. 1867–1935)
| จอมพลยูแซฟ ปิวซุตสกี |
| --- | --- |
ปิวซุตสกี ป. ทศวรรษ 1920

ประมุขแห่งรัฐโปแลนด์
ดำรงตำแหน่ง 22 พฤศจิกายน ค.ศ. 1918 – 14 ธันวาคม ค.ศ. 1922
นายกรัฐมนตรี:  ดูรายชื่อ  แยนด์แชย์ มอรัตช์แซฟสกี   อิกนัตซือ ยัน ปาแดแรฟสกี   แลออปอล์ต สกุลสกี   ววาดึสวัฟ กรัปสกี   วินต์แซนตือ วีตอส   อันตอนี ปอนีกอฟสกี   อาร์ตูร์ ชลีวิญสกี   ยูเลียน นอวัก  
ก่อนหน้า: คณะผู้สำเร็จราชการ
ถัดไป: กาบรีแยล นารูตอวิตช์ (ในฐานะประธานาธิบดี)
นายกรัฐมนตรีโปแลนด์
ดำรงตำแหน่ง 2 ตุลาคม ค.ศ. 1926 – 27 มิถุนายน ค.ศ. 1928
ประธานาธิบดี: อิกนัตซือ มอชต์ซิตสกี
รอง: กาซีมีแยช บาร์แตล
ก่อนหน้า: กาซีมีแยช บาร์แตล
ถัดไป: กาซีมีแยช บาร์แตล
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด: ยูแซฟ แกลแมนส์ ปิวซุตสกี 5 ธันวาคม ค.ศ. 1867(1867-12-05) ซูวูฟ เขตผู้ว่าการวิลนา จักรวรรดิรัสเซีย (ปัจจุบันคือประเทศลิทัวเนีย)
เสียชีวิต: 12 พฤษภาคม ค.ศ. 1935(1935-05-12) (67 ปี) วอร์ซอ ประเทศโปแลนด์
พรรคการเมือง: อิสระ
การเข้าร่วม พรรคการเมืองอื่น: พรรคสังคมนิยมโปแลนด์ (ค.ศ. 1893–1918)
คู่สมรส:   มาเรีย กอปแลฟสกา (สมรส 1899; เสียชีวิต 1921)  อาแล็กซันดาร์ ชตแซร์บิญสกา (สมรส 1921) 
บุตร: วันดา ยัดวีกา
ลายมือชื่อ: 
ยศที่ได้รับการแต่งตั้ง
รับใช้:   จักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี  สาธารณรัฐโปแลนด์ที่ 2 
สังกัด:   หน่วยทหารโปแลนด์  กองทัพโปแลนด์ 
ประจำการ:   ค.ศ. 1914–1923  ค.ศ. 1926–1935 
ยศ: จอมพลแห่งโปแลนด์
ผ่านศึก:   สงครามโลกครั้งที่หนึ่ง  สงครามโปแลนด์–ยูเครน  สงครามโปแลนด์–ลิทัวเนีย  สงครามโปแลนด์–โซเวียต 
   เสียงของยูแซฟ ปิวซุตสกี  การสนทนาทางสังคมของปิวซุตสกี (บันทึกเมื่อวันที่ 5 กันยายน ค.ศ. 1924) 

ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 1920 ปิวซุตสกีสถาปนาตนเองเป็น "จอมพลแห่งโปแลนด์คนแรก"
ยูแซฟ แกลแมนส์ ปิวซุตสกี (โปแลนด์: Józef Klemens Piłsudski; 5 ธันวาคม ค.ศ. 1867 – 12 พฤษภาคม ค.ศ. 1935) เป็นรัฐบุรุษชาวโปแลนด์ ผู้เป็นประมุขแห่งรัฐ (ค.ศ. 1918–1922) และจอมพลแห่งโปแลนด์คนแรก (ตั้งแต่ ค.ศ. 1920) เขาเป็นบุคคลที่มีบทบาทสำคัญอย่างมากในการเมืองโปแลนด์ภายหลังสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง และมีอิทธิพลอย่างยิ่งต่อการกำหนดนโยบายต่างประเทศของโปแลนด์ ประชาชนส่วนใหญ่ต่างมีมุมมองต่อปิวซุตสกีว่าเป็นบิดาแห่งสาธารณรัฐโปแลนด์ที่ 2 ซึ่งเป็นรัฐโปแลนด์ที่ก่อตั้งขึ้นใน ค.ศ. 1918 หลังจากช่วงเวลา 123 ปี ของการแบ่งโปแลนด์ครั้งสุดท้ายใน ค.ศ. 1795 และเป็นผู้นำโดยพฤตินัย (ค.ศ. 1926–1935) ของสาธารณรัฐที่สอง ในฐานะรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม
ปิวซุตสกีมองว่าตนเองเป็นผู้สืบทอดทางวัฒนธรรมและประเพณีของเครือจักรภพโปแลนด์–ลิทัวเนีย เขามีความเชื่อในประเทศโปแลนด์ที่มีความหลากหลายทางชาติพันธุ์ ("บ้านของบรรดาชาติ") รวมถึงชาติพันธุ์พื้นเมืองและชนกลุ่มน้อยทางศาสนา สำหรับอาชีพทางการเมืองในช่วงแรก ปิวซุตสกีเข้าเป็นหัวหน้าพรรคสังคมนิยมโปแลนด์ และต่อมาใน ค.ศ. 1914 ปิวซุตสกีได้ก่อตั้งหน่วยทหารโปแลนด์ขึ้น ด้วยความเชื่อว่าเอกราชของโปแลนด์จะสามารถเกิดขึ้นได้จากชัยชนะทางทหาร โดยเขาคาดการณ์ว่ามหาสงครามครั้งใหม่จะทำลายล้างจักรวรรดิรัสเซียกับฝ่ายมหาอำนาจกลาง หลังการอุบัติขึ้นของสงครามโลกครั้งที่หนึ่งใน ค.ศ. 1914 หน่วยทหารของปิวซุตสกีได้ต่อสู้กับรัสเซียเคียงข้างฝ่ายจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี ซึ่งต่อมาเมื่อรัสเซียเริ่มเพลี่ยงพล้ำในสงครามใน ค.ศ. 1917 เขาจึงถอนการสนับสนุนฝ่ายมหาอำนาจกลาง และถูกฝ่ายเยอรมนีคุมขังไว้ที่มัคเดอบวร์ค
ปิวซุตสกีเป็นประมุขแห่งรัฐโปแลนด์ตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1918 เมื่อโปแลนด์ได้รับเอกราชอีกครั้งหนึ่งจนถึง ค.ศ. 1922 โดยในระหว่าง ค.ศ. 1919–1921 เขาเป็นผู้นำกองทัพโปแลนด์ในหกสงครามที่เป็นการกำหนดเขตแดนของประเทศ แม้ว่าประเทศจะเกือบปราชัยในสงครามโปแลนด์–โซเวียตในช่วงเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1920 แต่กองกำลังของเขาก็ยังยับยั้งการรุกรานจากรัสเซียโซเวียตได้ในยุทธการที่วอร์ซอ จากนั้นใน ค.ศ. 1923 ปิวซุตสกีได้เกษียณตัวเองในแวดวงการเมือง หลังจากรัฐบาลอยู่ภายใต้การครอบงำของฝ่ายตรงข้าม โดยเฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มประชาธิปไตยแห่งชาติ แต่ในอีกสามปีต่อมา เขากลับสู่อำนาจอีกครั้งจากการรัฐประหารเดือนพฤษภาคม และกลายเป็นบุคคลผู้มีอำนาจสูงสุดในระบอบซานัตสยา (Sanacja) โดยในช่วงเวลานี้ ปิวซุตสกีมุ่งความสนใจไปที่กิจการทหารและการต่างประเทศจนกระทั่งถึงแก่อสัญกรรมเมื่อ ค.ศ. 1935 รวมถึงได้พัฒนาลัทธิบูชาบุคคลที่จะสามารถดำรงอยู่ได้จนถึงคริสต์ศตวรรษที่ 21
แม้ว่าจะมีการโต้เถียงกันในบางแง่มุมของการบริหารของปิวซุตสกี เช่น การคุมขังฝ่ายตรงข้ามทางการเมืองที่เบเรซาการ์ตุสกา (Bereza Kartuska) แต่เขายังคงเป็นหนึ่งในบุคคลที่ทรงอิทธิพลมากที่สุดในประวัติศาสตร์โปแลนด์ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 และได้รับการยกย่องอย่างกว้างขวางว่าเป็นผู้ก่อตั้งประเทศโปแลนด์สมัยใหม่