พายุไซโคลนอำพัน (พ.ศ. 2563)

| --- | --- |
พายุไซโคลนอำพันขณะมีกำลังแรงสูงสุดเมื่อวันที่  17 พฤษภาคม พ.ศ. 2563
ประวัติทางอุตุนิยมวิทยา
ก่อตัว: 16 พฤษภาคม พ.ศ. 2563
สลายตัว: 21 พฤษภาคม พ.ศ. 2563
พายุซูเปอร์ไซโคลน
3-นาที ของเฉลี่ยลม  (IMD)
ความเร็วลมสูงสุด: 240 กม./ชม. (150 ไมล์/ชม.)
ความกดอากาศต่ำสุด: 900 เฮกโตปาสกาล (มิลลิบาร์) ; 26.58 นิ้วปรอท
พายุไต้ฝุ่น
10-นาที ของเฉลี่ยลม  (TMD)
ความเร็วลมสูงสุด: 240 กม./ชม. (150 ไมล์/ชม.)
ความกดอากาศต่ำสุด: 900 เฮกโตปาสกาล (มิลลิบาร์) ; 26.58 นิ้วปรอท
พายุหมุนเขตร้อนระดับ 5
1-นาที ของเฉลี่ยลม  (SSHWS)
ความเร็วลมสูงสุด: 285 กม./ชม. (180 ไมล์/ชม.)
ความกดอากาศต่ำสุด: 895 เฮกโตปาสกาล (มิลลิบาร์) ; 26.43 นิ้วปรอท
ผลกระทบ
ผู้เสียชีวิต: 128 ราย
ความเสียหาย: $14 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ  (ค่าเงินปี พ.ศ. 2563 USD) (เป็นพายุหมุนเขตร้อนที่สร้างความเสียหายมากที่สุดในมหาสมุทรอินเดียเหนือ)
พื้นที่ได้รับผลกระทบ: อินเดีย, บังกลาเทศ, ศรีลังกา,  ภูฏาน, พม่า, ไทย
IBTrACS
ส่วนหนึ่งของ ฤดูพายุไซโคลนมหาสมุทรอินเดียเหนือ พ.ศ. 2563
พายุซูเปอร์ไซโคลนอำพัน (อักษรโรมัน: Amphan) เป็นพายุหมุนเขตร้อนที่มีความรุนแรงที่สุดในบริเวณมหาสมุทรอินเดียเหนือในช่วงปี พ.ศ. 2563 และเป็นพายุที่สร้างความเสียหายอย่างหนักในประเทศอินเดียโดยเฉพาะในรัฐเบงกอลตะวันตก และรัฐโอฑิศา และประเทศบังกลาเทศ เมื่อเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2563 นับเป็นพายุที่มีความรุนแรงที่สุดที่เคลื่อนตัวพัดถล่มสามเหลี่ยมปากแม่น้ำคงคา และเป็นพายุที่หายากที่เคลื่อนตัวพัดถล่มทางตอนเหนือของประเทศบังกลาเทศตั้งแต่ราชชาฮีถึงรังปุระในช่วงเช้าของวันที่ 21 พฤษภาคม พายุได้สร้างความเสียหายอย่างรุนแรงต่อการผลิตมะม่วงของราชชาฮีและรังปุระ นอกจากนี้ ยังเป็นพายุลูกที่ 4 ที่เคลื่อนตัวพัดถล่มรัฐเบงกอลตะวันตก และโกลกาตา ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2558 รวมถึงเป็นหนึ่งในพายุที่รุนแรงที่สุดที่ส่งผลกระทบในพื้นที่ พายุไซโคลนอำพันได้ทำให้เกิดความเสียหายมากกว่าประมาณ 13 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ และยังเป็นพายุที่สร้างความเสียหายมากที่สุดเท่าที่เคยบันทึกไว้ในมหาสมุทรอินเดียเหนือแซงหน้าพายุไซโคลนนาร์กิสที่สร้างความเสียหายมากที่สุดเมื่อปี พ.ศ. 2551
พายุไซโคลนอำพันเป็นลูกแรกของฤดูพายุไซโคลนมหาสมุทรอินเดียเหนือ พ.ศ. 2563 ก่อตัวขึ้นจากหย่อมความกดอากาศต่ำเมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม พ.ศ. 2563 ที่อยู่ห่างออกไปทางตะวันออกของโคลัมโบประมาณ 300 กิโลเมตร (200 ไมล์) หลังจากนั้นพายุก็ได้เคลื่อนตัวไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ และก่อตัวขึ้นเหนืออุณหภูมิผิวน้ำทะเลที่อุ่นขึ้น หย่อมความกดอากาศต่ำได้ทวีกำลังแรงขึ้นอย่างรวดเร็วจนกลายเป็นพายุดีเปรสชันเขตร้อนในวันที่ 15 พฤษภาคม และในวันต่อมาพายุก็ได้กลายเป็นพายุไซโคลนกำลังแรงอย่างมากภายใน 12 ชั่วโมง พายุไซโคลนอำพันมีกำลังแรงสูงสุดด้วยความเร็วลม 3 นาทีที่ 240 กิโลเมตรต่อชั่วโมง (150 ไมล์ต่อชั่วโมง) และด้วยความเร็วลมสูงสุด 1 นาทีที่ 285 กิโลเมตรต่อชั่วโมง (180 ไมล์ต่อชั่วโมง) ความกดอากาศที่ 900 เฮกโตปาสกาล (มิลลิบาร์ 26.58 นิ้วของปรอท) ในวันที่ 18 พฤษภาคม พายุเริ่มสร้างวัฏจักรการแทนที่กำแพงตาได้ไม่นาน หลังจากที่พายุมีกำลังแรงสูงสุด แต่ผลกระทบต่อเนื่องของอากาศแห้ง และลมเฉือน ที่ทำให้กระบวนการนี้หยุดชะงัก และทำให้พายุอ่อนกำลังลงเรื่อย ๆ ในขณะที่กำลังเคลื่อนตัวขึ้นชายฝั่งทางตะวันออกของประเทศอินเดีย และรัฐเบงกอลตะวันตก เมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม พายุไซโคลนอำพันได้อ่อนกำลังลงอย่างรวดเร็วเมื่อเคลื่อนตัวเข้าสู่ชายฝั่ง และสลายตัวไปในเวลาไม่นาน
พื้นที่ชายฝั่งในรัฐเบงกอลตะวันตก เช่น อำเภอปัศจิมเมดินีปุระ อำเภอปูร์บาเมดินีปุระ ทางตอนเหนือ 24 ของอำเภอปารกานัส ทางตอนใต้ 24 ของอำเภอปารกานัส โกลกาตา อำเภอฮูกลี และอำเภอฮาวราห์ เป็นต้น ได้รับผลกระทบอย่างหนักจากพายุ นอกจากนี้ ยังก่อให้เกิดความเสียหายอย่างมากในประเทศบังกลาเทศโดยนำพายุฝนฟ้าคะนองมาสู่ราชชาฮี และรังปุระ พายุไซโคลนอำพันยังสร้างความเสียหายให้กับโกลกาตา ซึ่งเป็นเมืองใหญ่