stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
นาซีเยอรมนี
การเมืองการปกครอง > กฎหมาย

โครงสร้างการศาลและประมวลกฎหมายส่วนใหญ่ของสาธารณรัฐไวมาร์ยังคงใช้อยู่ระหว่างและหลังไรช์ที่สาม แต่มีการเปลี่ยนแปลงในประมวลการศาล (judicial code) เช่นเดียวกับการเปลี่ยนแปลงสำคัญในคำวินิจฉัยของศาล พรรคนาซีเป็นพรรคการเมืองตามกฎหมายพรรคเดียวในเยอรมนี และพรรคการเมืองอื่นทั้งหมดถูกห้าม สิทธิมนุษยชนส่วนมากในรัฐธรรมนูญแห่งสาธารณรัฐไวมาร์ถูกระงับโดยไรช์ซเกเซทเซอ ("กฎหมายของไรช์") หลายฉบับ ชนกลุ่มน้อยจำนวนมาก เช่น ยิว นักการเมืองฝ่ายตรงข้าม และเชลยศึกถูกเพิกถอนสิทธิและความรับผิดชอบส่วนใหญ่ แผนการเพื่อผ่านโฟล์คซซทรัฟเกเซทซบุค ("ประมวลกระบวนการยุติธรรมทางอาญาประชาชน") มีขึ้นไม่นานหลังปี 1933 แต่ไม่ได้นำปมาใช้จริงกระทั่งสงครามโลกครั้งที่สองยุติ
มีการตั้งศาลประเภทใหม่ โฟล์คซดกริชท์ชอฟ ("ศาลประชาชน") ขึ้นในปี 1934 เพียงเพื่อจัดการกับคดีที่มีความสำคัญทางการเมืองเท่านั้น ตั้งแต่ปี 1934 – กันยายน 1944 ศาลมีคำสั่งประหารชีวิต 5,375 คน ไม่นับรวมโทษประหารชีวิตตั้งแต่วันที่ 20 กรกฎาคม 1944 – เมษายน 1945 ซึ่งประเมินที่ 2,000 คน ตุลาการคนที่โดดเด่นที่สุด คือ โรลันด์ ไฟรซเลอร์ หัวหน้าศาลตั้งแต่เดือนสิงหาคม 1942 – กุมภาพันธ์ 1945
การทหาร

บทความหลัก: แวร์มัคท์
ในปี 1935 ฮิตเลอร์ได้เปลี่ยนชื่อกองทัพเยอรมันจาก ไรชส์แวร์ ไปเป็น แวร์มัคท์ ซึ่งทำหน้าที่เป็นกองทัพของเยอรมนีตั้งแต่ปี 1935–1945 โดยมีแฮร์ (กองทัพบก) ครีกซมารีเนอ (กองทัพเรือ) ลุฟท์วัฟเฟอ (กองทัพอากาศ) และองค์การกึ่งทหาร วัฟเฟิน-เอ็สเอ็ส ซึ่งโดยพฤตินัยเป็นเหล่าทัพที่สี่ของแวร์มัคท์
สนธิสัญญาแวร์ซายกำหนดให้กองกำลังทางบก (ไรชส์แฮร์) มีกำลังพลได้ไม่เกิน 100,000 นาย แต่ฮิตเลอร์แอบสร้างเสริมแสนยานุภาพอย่างลับ ๆ จากนั้นก็สั่งระดมพลทั่วประเทศในปี 1935 ซึ่งชาวเยอรมันอายุตั้งแต่ 18–45 ปีต้องเข้ารับการเกณฑ์ทหาร รวมถึงจัดตั้งกองทัพอากาศในปีเดียวกันด้วย ทว่า อังกฤษและฝรั่งเศสต่างไม่ได้ต่อต้านแต่ประการใด เพราะเชื่อมั่นว่าฮิตเลอร์ปรารถนาสันติภาพ ต่อมา ก็มีการทำข้อตกลงการเดินเรืออังกฤษ–เยอรมัน ซึ่งเป็นการขยายขนาดกองทัพเรือเยอรมัน
มโนทัศน์ก้าวหน้าของกองทัพบกเยอรมันบุกเบิกระหว่างสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง โดยการรวมกำลังภาคพื้นและทางอากาศมาเป็นชุดอาวุธผสม ประกอบกับวิธีการสู้รบสงครามแต่เดิม เช่น การโอบล้อมและ "การยุทธ์การทำลายล้าง" กองทัพเยอรมันจึงคว้าชัยชนะรวดเร็วปานสายฟ้าหลายครั้งในปีแรกของสงครามโลกครั้งที่สอง ทำให้นักหนังสือพิมพ์ต่างชาติสร้างคำใหม่แก่สิ่งที่เขาพบเห็นว่า บลิทซครีก จำนวนทหารทั้งหมดที่รับรัฐการในแวร์มัคท์ระหว่างที่มีอยู่ตั้งแต่ปี 1935–1945 เชื่อกันว่าถึง 18.2 ล้านนาย ตัวเลขอย่างเป็นทางการระบุว่ามีทหารเยอรมันเสียชีวิตตลอดสงครามราว 5.3 ล้านนาย
ระหว่างสงครามโลกครั้งที่สอง พรรคนาซีใช้กองทัพในฮอโลคอสต์ ซึ่งเป็นที่ทราบกันดีตั้งแต่นายทหารชั้นสัญญาบัตรจนถึงผู้บังคับบัญชาระดับสูง และยังมีส่วนเกี่ยวข้องกับการฆาตกรรมและการสังหารหมู่ประชาชนในเขตยึดครอง ซึ่งถือว่าเป็นอาชญากรรมสงครามต่อมวลมนุษยชาติ
การพัฒนาทางด้านการทหารของนาซีเยอรมนีเจริญไปจนถึงขั้นมีโครงการทดลองระเบิดปรมาณูของตัวเอง ซึ่งนักวิทยาศาสตร์สองคน ออทโท ฮานและฟริทซ์ สทรัซซ์มันน์ ซึ่งได้ยืนยันผลการทดลองขั้นแรกของตนเมื่อวันที่ 13 มกราคม 1939  แต่ทว่าเนื่องจากสงครามโลกครั้งที่สองยุติลงด้วยความพ่ายแพ้ของเยอรมนี ดังนั้นการทดลองจึงยังไม่สัมฤทธิ์ผล
สังคม > การศึกษา

การศึกษาภายใต้ระบอบนาซีเยอรมนีมุ่งเน้นชีววิทยาเชื้อชาติ นโยบายประชากร วัฒนธรรม ภูมิศาสตร์ และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง สมรรถภาพทางกาย การศึกษาทางทหารกลายมาเป็นองค์ประกอบศูนย์กลางของพลศึกษาเพื่อเตรียมพร้อมชาวเยอรมันในการสงครามทั้งทางจิตใจ จิตวิญญาณ และร่างกาย ตำราเรียนวิทยาศาสตร์นำเสนอการคัดเลือกโดยธรรมชาติในแง่ที่เน้นมโนทัศน์ความบริสุทธิ์ของเชื้อชาติ
นโยบายต่อต้านยิวนำไปสู่การขับครู ศาสตราจารย์และเจ้าหน้าที่ชาวยิวทั้งหมดจากระบบการศึกษาในปี 1933 ครูที่ไม่พึงปรารถนาทางการเมือง เช่น นักสังคมนิยม ถูกขับเช่นกัน โดยเป็นส่วนหนึ่งของ "กฎหมายเพื่อการฟื้นฟูรัฐการพลเรือน" ครูส่วนมากถูกกำหนดให้เป็นสมาชิกของสมาคมครูชาติสังคมนิยม" ศาสตราจารย์มหาวิทยาลัยทุกคนถูกกำหนดให้เป็นสมาชิกน่าเชื่อถือของสมาคมผู้บรรยายมหาวิทยาลัยชาติสังคมนิยม
วิธีการสอนที่ระบอบชาติสังคมนิยมสนับสนุนนั้นเป็นเชิงประสบการณ์และมีประสิทธิภาพในการแนะแนว อย่างไรก็ดี ส่วนใหญ่เป็นการต่อขยายทัศนคติต่อต้านสติปัญญาของผู้นำนาซี และมิใช่ความพยายามหลักเพื่อทดลองกับวิธีการคำสอน
ในการแสวงหนทางเพื่อให้การศึกษาเป็นนามธรรมลดลง ใช้สติปัญญาลดลงและห่างไกลจากเด็กลดลง นักการศึกษาจึงเรียกร้องให้บทบาทภาพยนตร์ขยายขึ้นมาก ไรช์ซฟิลมินเทนดันท์และหัวหน้าส่วนภาพยนตร์ในกระทรวงโฆษณาการ ฟริทซ์ ฮิพเพลอร์ เขียนว่า ภาพยนตร์กระทบต่อประชาชน "ส่วนใหญ่ในระดับสายตาและอารมณ์ นั่นคือ ระดับที่ไม่ใช่สติปัญญา" ผู้นำนาซียังมองภาพยนตร์ว่าเป็นสื่อที่ตนสามารถพูดคุยกับเด็กได้โดยตรง ดร. แบร์นฮาร์ด รุสท์ มองภาพยนตร์ว่าเป็นเครื่องมือสำคัญ โดยกล่าวว่า "รัฐชาติสังคมนิยมทำให้ภาพยนตร์เป็นเครื่องส่งอุดมการณ์ของรัฐอย่างแน่นอนและโดยไตร่ตรอง"
สังคม > สวัสดิภาพสังคม

งานวิจัยล่าสุดโดยนักวิชาการเช่นเกิทซ์ อาลือ ได้เน้นบทบาทของโครงการสวัสดิภาพสังคมขนานใหญ่ของนาซีซึ่งมุ่งจัดหางานแก่พลเมืองเยอรมันและประกันมาตรฐานการครองชีพขั้นต่ำสุด ที่มุ่งเน้นอย่างหนัก คือ ความคิดชุมชนสัญชาติเยอรมันหรือโฟลค์ซเกไมน์ชัฟท์ เพื่อช่วยเพิ่มความรู้สึกของชุมชน ประสบการณ์กรรมกรและความบันเทิงของชาวเยอรมัน จากเทศกาล ถึงการเดินทางวันหยุดและโรงหนังกลางแปลง ทั้งหมดเป็นส่วนหนึ่งของโครงการ "ความแข็งแรงผ่านความรื่นเริง" (Kraft durch Freude, KdF) การนำบริการกรรมกรแห่งชาติ (National Labour Service) และองค์การยุวชนฮิตเลอร์ไปปฏิบัติโดยบังคับให้เป็นสมาชิกสำคัญต่อการสร้างความจงรักภักดีและมิตรภาพ นอกเหนือจากนี้ ยังมีการดำเนินโครงการสถาปัตยกรรมจำนวนหนึ่ง คาเดเอฟสร้างคาเดเอฟวาเกน ที่ภายหลังรู้จักกันในชื่อ ฟ็อลคส์วาเกิน ("รถของประชาชน") ซึ่งได้รับการออกแบบมาให้เป็นรถยนต์ที่พลเมืองเยอรมันทุกคนสามารถซื้อได้ เมื่อสงครามโลกครั้งที่สองปะทุ รถดังกล่าวถูกแปลงเป็นพาหนะทางทหารและการผลิตฝ่ายพลเรือนถูกหยุดลง อีกโครงการแห่งชาติหนึ่ง คือ การก่อสร้างเอาโทบาน เป็นระบบถนนไม่จำกัดความเร็วแห่งแรกของโลก
การรณรงค์บรรเทาฤดูหนาวไม่เพียงเป็นการรวบรวมเงินบริจาคแก่ผู้อาภัพเท่านั้น แต่ยังเป็นเสมือนพิธีกรรมเพื่อสร้างอารมณ์สาธารณะ ส่วนหนึ่งของการรวมศูนย์อำนาจนาซีเยอรมนี ใบปิดประกาศกระตุ้นให้ประชาชนบริจาคแทนที่จะให้ขอทานโดยตรง
สังคม > สาธารณสุข

นาซีเยอรมนีให้ความสำคัญด้านสาธารณสุขอย่างมาก ต่างจากที่หลายคนเข้าใจ จากการศึกษาวิจัยของโรเบิร์ต เอ็น. พร็อกเตอร์ ในหนังสือ The Nazi War on Cancer ของเขา นาซีเยอรมนีอาจเป็นประเทศที่มีการต่อต้านบุหรี่อย่างหนักที่สุดในโลกก็ว่าได้ คณะวิจัยเกี่ยวกับโทษของบุหรี่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐบาลอย่างแข็งขัน และนักวิทยาศาสตร์ชาวเยอรมันสามารถพิสูจน์ได้ว่าควันพิษจากบุหรี่ก่อให้เกิดโรคมะเร็งเป็นครั้งแรกของโลก ต่อมา การวิจัยบุกเบิกด้านระบาดวิทยาเชิงทดลองนำไปสู่งานวิจัยโดยฟรันซ์ ฮา มึลเลอร์ในปี 1939 และงานวิจัยโดยเอเบอร์ฮาร์ด ไชแรร์ และเอริช เชอนีแกร์ในปี 1943 ซึ่งแสดงให้เห็นแน่ชัดว่าการสูบบุหรี่เป็นสาเหตุหลักของมะเร็งปอด รัฐบาลกระตุ้นให้แพทย์ชาวเยอรมันให้คำปรึกษาแก่ผู้ป่วยต่อต้านการสูบบุหรี่ การวิจัยของเยอรมนีต่ออันตรายของบุหรี่เงียบหายไปหลังสงครามยุติ และอันตรายของบุหรี่กลับมาถูกค้นพบอีกโดยนักวิทยาศาสตร์ชาวอเมริกันและอังกฤษในต้นคริสต์ทศวรรษ 1950 โดยมีความลงรอยทางการแพทย์เกิดขึ้นในต้นคริสต์ทศวรรษ 1960
นักวิทยาศาสตร์ชาวเยอรมันยังพิสูจน์ว่าแร่ใยหินมีอันตรายต่อสุขภาพ และในปี 1943 เยอรมนีรับรองโรคที่เกิดจากใยหิน เช่น มะเร็งปอด เป็นโรคจากการประกอบอาชีพที่มีคุณสมบัติได้รับเงินชดเชย ซึ่งนับเป็นชาติแรกในโลกที่เสนอประโยชน์นี้
ในส่วนหนึ่งของการรณรงค์สาธารณสุขทั่วไปในนาซีเยอรมนี น้ำประปาถูกทำให้สะอาดขึ้น ตะกั่วและปรอทถูกนำออกจากสินค้าผู้บริโภค และสตรีถูกกระตุ้นให้เข้ารับการตรวจมะเร็งเต้านมเป็นประจำ
ระบบสาธารณสุขของนาซียังถือเป็นแนวคิดกลางของมโนทัศน์สุพันธุศาสตร์ คนบางกลุ่มถูกมองว่าเป็นพวก "ด้อยพันธุ์" และตกเป็นเป้าถูกกำจัดผ่านการทำหมันผ่านคำสั่งศาลอนามัยวงศ์ตระกูล (Erbgesundheitsgericht) หรือถูกฆ่าหมดสิ้นด้วยมาตรการ T4 ผู้เชี่ยวชาญข้อมูลทางการแพทย์ใช้ขบวนการและเทคโนโลยีใหม่ เช่น ระบบบัตรเจาะรูและการวิเคราะห์ราคา เพื่อช่วยในขบวนการและคำนวณประโยชน์ต่อสังคมจากการฆ่าเหล่านี้(
สังคม > สิ่งแวดล้อมนิยม

ในปี 1935 รัฐบาลนาซีตรากฎหมาย "รัฐบัญญัติคุ้มครองธรรมชาติไรช์" แม้มิใช่กฎหมายนาซีบริสุทธิ์ เพราะบางส่วนได้รับอิทธิพลมาก่อนนาซีเถลิงอำนาจ กระนั้นกฎหมายนี้ก็สะท้อนอุดมการณ์นาซี มโนทัศน์เดาแอร์วัลด์ (น่าจะแปลได้ว่า ป่านิรันดร์) ซึ่งรวมมโนทัศน์อย่างการจัดการป่า และการคุ้มครองได้รับการสนับสนุน ตลอดจนมีความพยายามจัดการกับมลพิษทางอากาศ
ในทางปฏิบัติ กฎหมายและนโยบายที่ได้รับการตราเผชิญกับการขัดขืนจากหลายกระทรวงที่มุ่งบั่นทอนกฎหมายและนโยบายเหล่านี้ และจากลำดับความสำคัญที่ความพยายามของสงครามมาก่อนการคุ้มครองสิ่งแวดล้อม
สังคม > นโยบายการคุ้มครองสัตว์

นาซีมีส่วนซึ่งสนับสนุนสิทธิสัตว์ สวนสัตว์และสัตว์ป่า และดำเนินหลายมาตรการเพื่อประกันการคุ้มครองสัตว์ ในปี 1933 รัฐบาลตรากฎหมายคุ้มครองสัตว์ที่เข้มงวด ผู้นำพรรคนาซีหลายคน รวมทั้งฮิตเลอร์และเกอริง เป็นผู้สนับสนุนการคุ้มครองสัตว์ นาซีหลายคนเป็นนักสิ่งแวดล้อมนิยม (ที่โดดเด่น คือ รูดอล์ฟ เฮสส์) และการคุ้มครองสปีชีส์และสวัสดิภาพสัตว์เป็นประเด็นสำคัญในระบอบนาซี ฮิมเลอร์พยายามห้ามการล่าสัตว์ เกอริงเป็นคนรักสัตว์และนักอนุรักษ์ กฎหมายสวัสดิภาพสัตว์ปัจจุบันในเยอรมนีก็รับมาจากกฎหมายที่ริเริ่มขึ้นในระบอบนาซี
แม้มีการตรากฎหมายหลายฉบับเพื่อการคุ้มครองสัตว์ แต่ก็ขาดการบังคับใช้ ตามข้อมูลของพฟูแกร์สอาร์คิฟเฟือร์ไดเกซัมเทฟีซิโอโลจี (กรุสรีรวิทยาทั้งหมดพฟูแกร์ส) วารสารวิทยาศาสตร์ในขณะนั้น มีการทดลองกับสัตว์หลายการทดลองระหว่างระบอบนาซี ระบอบนาซียุบองค์การไม่เป็นทางการจำนวนหนึ่งที่สนับสนุนสิ่งแวดล้อมนิยมและการคุ้มครองสัตว์ เช่น เฟรนด์สออฟเนเจอร์
วัฒนธรรม > ศิลปะ

ระบอบนาซีมุ่งฟื้นฟูค่านิยมดั้งเดิมในวัฒนธรรมเยอรมัน ศิลปวัฒนธรรมที่นิยามสมัยสาธารณรัฐไวมาร์ถูกปราบปราม ทัศนศิลป์ถูกเฝ้าสังเกตอย่างเข้มงวดและเป็นแบบประเพณี เน้นยกตัวอย่างแก่นเยอรมัน ความบริสุทธิ์ของเชื้อชาติ แสนยนิยม คตินิยมวีรบุรุษ อำนาจ ความเข้มแข็งและความเชื่อฟัง ศิลปะนามธรรมสมัยใหม่และศิลปะอาวองการ์ดถูกนำออกจากพิพิธภัณฑ์ และถูกจัดแสดงเป็นพิเศษว่าเป็น "ศิลปะเสื่อม" ที่ซึ่งผลงานเหล่านี้จะถูกเยาะหยัน ในตัวอย่างที่โดดเด่นครั้งหนึ่ง เมื่อวันที่ 31 มีนาคม 1937 ฝูงชนขนาดใหญ่ยืนเข้าแถวเพื่อชมการจัดแสดงพิเศษ "ศิลปะเสื่อม" ในมิวนิก รูปแบบศิลปะที่ถูกมองว่าเสื่อม มีคติดาด บาศกนิยม ลัทธิสำแดงพลังอารมณ์ คติโฟวิสต์ ลัทธิประทับใจ ปรวิสัยใหม่ และลัทธิเหนือจริง วรรณกรรมที่เขียนโดยชาวยิว ชนที่มิใช่อารยันอื่น พวกรักร่วมเพศหรือผู้ประพันธ์ที่คัดค้านนาซีจะถูกรัฐบาลทำลาย การทำลายวรรณกรรมที่ฉาวโฉ่ที่สุด คือ การเผาหนังสือโดยนักเรียนเยอรมันในปี 1933
แม้ความพยายามอย่างเป็นทางการในการสร้างวัฒนธรรมเยอรมันบริสุทธิ์ พื้นที่หลักหนึ่งของศิลปะและสถาปัตยกรรมภายใต้การชี้นำส่วนตัวของฮิตเลอร์เป็นลัทธิคลาสสิกใหม่ ซึ่งเป็นรูปแบที่อิงสถาปัตยกรรมโรมโบราณ รูปแบบนี้ขัดและค้านรูปแบบสถาปัตยกรรมที่ใหม่กว่า เป็นเสรีนิยมกว่า และได้รับความนิยมกว่าในสมัยนั้นอย่างอลังการศิลป์ อาคารโรมันจำนวนมากได้รับการพิจารณาโดยสถาปนิกของรัฐ อัลแบร์ท ชแปร์ สำหรับแบบสถาปัตยกรรมของอาคารรัฐ ชแปร์ก่อสร้างอาคารขนาดมหึมาและโอ่อ่า เช่น ในลานชุมนุมพรรคนาซีในเนือร์นแบร์คและอาคารทำเนียบนายกรัฐมนตรีไรช์หลังใหม่ในกรุงเบอร์ลิน แบบหนึ่งที่ไม่ได้สร้างจริงเป็นพาร์เธนอนในกรุงโรม เรียกว่า "โฟล์คชัลเลอ" เป็นศูนย์กลางกึ่งศาสนาของระบอบนาซีในกรุงเบอร์ลินที่เปลี่ยนชื่อใหม่เป็น "เยอรมาเนีย" ซึ่งจะเป็น "เมืองหลวงของโลก" (เวลเทาพท์สทัดท์) นอกจากนี้ ที่จะก่อสร้าง คือ ประตูชัยที่ใหญ่กว่าในกรุงปารีสหลายเท่า ซึ่งอาศัยแบบคลาสสิกเช่นกัน การออกแบบจำนวนมากสำหรับเยอรมาเนียไม่สามารถก่อสร้างได้จริง เพราะขนาดและดินเลนใต้กรุงเบอร์ลิน ภายหลัง วัสดุที่จะใช้ก่อสร้างถูกเปลี่ยนไปใช้ในความพยายามของสงครามแทน
วัฒนธรรม > ภาพยนตร์และสื่อ

ภาพยนตร์เยอรมันแห่งยุคส่วนมากตั้งใจให้เป็นผลงานการบันเทิงเป็นหลัก การนำเข้าภาพยนตร์ถูกกฎหมายห้ามหลังปี 1936 และอุตสาหกรรมเยอรมัน ซึ่งถูกโอนเป็นของรัฐในปี 1937 จำต้องชดเชยสำหรับภาพยนตร์ต่างประเทศที่ขาดไป การบันเทิงยิ่งทวีความสำคัญยิ่งขึ้นในช่วงปลายสงครามโลกครั้งที่สอง เมื่อโรงภาพยนตร์เป็นสิ่งหย่อนใจจากการทิ้งระเบิดของฝ่ายสัมพันธมิตรและความพ่ายแพ้ติด ๆ กันของเยอรมนี ในปี 1943 และ 1944 การยอมรับโรงภาพยนตร์ในเยอรมนีเกินหนึ่งพันล้าน และภาพยนตร์ที่ทำรายได้สูงสุดยามสงคราม คือ ดีกรอเซอลีเบอ (1942) และวุนชคอนแซร์ท (1941) ซึ่งทั้งสองเรื่องประกอบด้วยส่วนที่เป็นดนตรี นิยายวีรคติยามสงครามและโฆษณาชวนเชื่อรักชาติ เฟราเอนซินด์ดอคเบสเซเรอดีโพลมาเทน (1941) ดนตรีตลกซึ่งเป็นหนึ่งในภาพยนตร์สีเรื่องแรก ๆ ของเยอรมนี และวีนแนร์บลุท (1942) การดัดแปลงจุลอุปรากรตลกของโยฮันน์ สเทราสส์ ความสำคัญของโรงภาพยนตร์ในฐานะเครื่องมือของรัฐ ทั้งคุณค่าการโฆษณาชวนเชื่อ และความสามารถในการทำให้ประชาชนได้รับความบันเทิงอย่างต่อเนื่อง พบเห็นได้ในประวัติการถ่ายทำภาพยนตร์ โคลแบร์ก (1945) ของไฟท์ ฮาร์ลัน ภาพยนตร์ที่แพงที่สุดแห่งยุค สำหรับการถ่ายทำ ซึ่งทหารหลายหมื่นนายถูกเปลี่ยนจากตำแหน่งทางทหารมาแสดงเป็นตัวประกอบ
แม้การอพยพออกนอกประเทศของผู้ผลิตภาพยนตร์จำนวนมากและการจำกัดทางการเมือง แต่อุตสาหกรรมภาพยนตร์ของเยอรมนีก็มิได้ขาดนวัตกรรมทางเทคนิคและสุนทรีย์ การริเริ่มการผลิตภาพยนตร์อักฟาโคลอร์เป็นตัวอย่างที่โดดเด่นอันหนึ่ง ความสำเร็จทางเทคนิคและสุนทรีย์ยังอาจมาถึงคราวสิ้นสุดในไรช์ที่สามได้เหมือนกัน ที่เห็นได้ชัดในผลางานของเลนี รีเฟนสทาล ไทรอัมฟ์ออฟเดอะวิล (1935) ของรีเฟนสทาล ซึ่งบันทึกเหตุการณ์การชุมนุมที่เนือร์นแบร์ค (1934) และโอลิมเปีย (1938) ที่บันทึกเหตุการณ์โอลิมปิกฤดูร้อน 1936 บุกเบิกเทคนิคการเคลื่อนไหวกล้องและการตัดต่อที่มีอิทธิพลต่อภาพยนตร์สมัยหลังจำนวนมาก ภาพยนตร์ทั้งสองเรื่อง โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ไททรอัมฟ์ออฟเดอะวิล ยังเป็นที่ถกเถียงกันอย่างสูง เพราะคุณค่าสุนทรีย์นั้นแยกขาดจากการโฆษณาชวนเชื่ออุดมคติชาติสังคมนิยมไม่ได้ ศิลปินที่ไม่สามารถแทนกันได้ที่ดูเหมาะกับอุดมคติชาติสังคมนิยม เช่น มารีคา รอคค์ และโยฮันเนส เฮสแทร์ส ถูกนำขึ้นรายการกอทท์เบกนาเดเทน ("ผู้มีพรสวรรค์จากพระเจ้า") โดยเกิบเบิลส์ระหว่างสงคราม
วัฒนธรรม > ศาสนา

สำมะโนประชากรเยอรมนี เดือนพฤษภาคม 1939 บ่งชี้ว่า ชาวเยอรมัน 54% มองว่าตนเองนับถือนิกายโปรแตสแตนต์ และ 40% มองว่าตนนับถือคาทอลิก โดยมีเพียง 3.5% เท่านั้นที่อ้างว่าเป็น "ผู้เชื่อในพระเจ้า" เพเกินใหม่ และ 1.5% ไม่เชื่อในพระเจ้า สำมะโนนี้ออกมาหลังเข้าสู่ยุคนาซีมาแล้วหกปี
วัฒนธรรม > การกีฬา

กีฬามีบทบาทศูนย์กลางในเป้าหมายการสร้างนักกีฬาหนุ่มสาวที่เข้มแข็งของนาซี เพื่อสร้างเชื้อชาติที่ "ดีเลิศ" และช่วยสร้างเยอรมนีเป็นมหาอำนาจทางกีฬา สัญนิยมทางการเมืองมวลชนที่มีร่างกายเกือบเปลือยบุรุษเพศครอบครองพื้นที่สาธารณะเข้ากับระบบการโฆษณาชวนเชื่ออย่างง่ายดาย โดยมีตัวอย่างคือ ภาพยนตร์ "โอลิมเปีย" ในปี 1938 ซึ่งมีเนื้อหากล่าวถึงโอลิมปิกฤดูร้อนกรุงเบอร์ลิน 1936
"สันนิบาติชาติสังคมนิยมแห่งไรช์เพื่อกายบริหาร" (NSRBL) เป็นองค์การดูแลกีฬาระหว่างไรช์ที่สาม มีการจัดแสดงศิลปะและวัฒนธรรมเยอรมันสองครั้งหลักที่มหกรรมโอลิมปิกฤดูร้อน 1936 และที่ศาลาเยอรมันที่นิทรรศการระหว่างประเทศในปี 1937 โอลิมปิกฤดูร้อน 1936 ตั้งใจให้แสดงให้โลกเห็นความเหนือกว่าชาติอื่นของเยอรมนี นักกีฬาเยอรมันได้ถูกคัดสรรอย่างมาอย่างดีไม่เพียงแต่พละกำลังเท่านั้น แต่ยังรวมถึงลักษณะภายนอกที่เป็นอารยันด้วย
แหล่งข้อมูลอื่น

Wikimedia Atlas of Germany
"Introduction to the Holocaust". Holocaust Encyclopedia. United States Holocaust Memorial Museum.
German Propaganda Archive hosted by Calvin College
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  ฝรั่งเศส  BnF data  อิสราเอล  สหรัฐ  โปแลนด์ 
เหตุเพลิงไหม้ไรชส์ทาค
การชุมนุมที่เนือร์นแบร์คปี 1935
แผนที่แสดงเขตอิทธิพลของเยอรมันในช่วงที่ไพศาลที่สุด (ปี 1942)
ความเสียหายของกรุงเบอร์ลินหลังยุทธการที่เบอร์ลินจบลง
อดีตผู้นำนาซีตกเป็นจำเลยในการพิจารณาคดีเนือร์นแบร์ค
ดินแดนที่เยอรมนีสูญเสียไปหลังสงครามโลกครั้งที่สองสิ้นสุดลง
การแบ่งเขตการปกครองในไรช์เยอรมันใหญ่ ค.ศ. 1944
Montreal Daily Star: "Germany Quit", 8 พฤษภาคม 2488 (ค.ศ. 1945)
อดอล์ฟ ฮิตเลอร์ผนวกออสเตรีย บ้านเกิดของตน เข้ากับไรช์เยอรมันใหญ่
ค่ายก่อสร้างเอาโทบาน
การล้อมจับพลเรือนแบบสุ่มเพื่อส่งไปใช้แรงงานเกณฑ์ในนาซีเยอรมนี
ร้านค้าที่ยิวเป็นเจ้าของกิจการถูกทำลายย่อยยับในเหตุการณ์คริสทัลล์นัคท์
ชาวยิวฮังการีที่จะถูกสังหารในห้องรมแก๊ส (พฤษภาคม 1944)
สมาชิกของสันนิบาตสาวเยอรมันกำลังฝึกยิมนาสติกในปี 1941
การเผาหนังสือโดยนาซีในปี 1933 นาซีเผาผลงานที่ถูกมองว่า "ไม่เป็นเยอรมัน" ในกรุงเบอร์ลิน ได้แก่ หนังสือโดยผู้ประพันธ์ยิว คู่แข่งการเมือง และผลงานอื่นที่ไม่เป็นไปตามแนวอุดมการณ์นาซี
สนามกีฬาโอลิมปิกในกรุงเบอร์ลิน
รักออกฤทธิ์

| รักออกฤทธิ์ |
| --- | --- |

สร้างโดย: บริษัท กู๊ด ฟีลลิ่ง จำกัด
เขียนโดย: นิตินันท์/วรรณพร/นิพล
กำกับโดย: สมจริง ศรีสุภาพ
แสดงนำ: ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ  นิษฐา คูหาเปรมกิจ   โชติกา วงศ์วิลาศ  กฤตฎ์ อมรชัยฤกษ์  พศิน เรืองวุฒิ  อภินันท์ ประเสริฐวัฒนกุล  สรวงสุดา ลาวัณย์ประเสริฐ  ศันสนีย์ สมานวรวงศ์ รอง เค้ามูลคดี
ดนตรีแก่นเรื่องเปิด: รักออกฤทธิ์ - อนุสรณ์ มณีเทศ
ดนตรีแก่นเรื่องปิด: เธอไม่ต้อง - ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ
จำนวนตอน: 13 ตอน
ออกอากาศ
เครือข่าย: สถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3
ออกอากาศ: 17 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 – 14 มิถุนายน พ.ศ. 2557
รักออกฤทธิ์ (อังกฤษ: Love Strikes) เป็นละครโทรทัศน์ จากบทประพันธ์ของนิตินันท์/วรรณพร/นิพล เขียนบทโทรทัศน์โดย สมภพ ผูกพันน้อย กำกับการแสดงโดยสมจริง ศรีสุภาพ ดำเนินงานโดย บริษัท กู๊ด ฟีลลิ่ง จำกัด นำแสดงโดย ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ รับบทเป็น โจ/นำโชค นิษฐา คูหาเปรมกิจ รับบทเป็น วนิษา
รายชื่อนักแสดง

ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ รับบท นำโชค (โจโฉ)
นิษฐา คูหาเปรมกิจ รับบท วนิษา / วรรณนิษา / วาวหวา
พศิน เรืองวุฒิ รับบท ภาคย์ (สามีวนิษาคนที่ 4)
อภินันท์ ประเสริฐวัฒนกุล รับบท พจน์
สรวงสุดา ลาวัณย์ประเสริฐ รับบท หม่อมราชวงศ์จันทร์ธิดา (หญิงจุ๋ม)
โชติกา วงศ์วิลาศ รับบท ระริน/รินทิพย์
ภูวดล เวชวงศา รับบท ป๋อง
อารดา อารยวุฒิ รับบท ปลายฝน
รอง เค้ามูลคดี รับบท หลวงปู่สีสุก
ศันสนีย์ สมานวรวงศ์ รับบท วรางค์ (ยายของวนิษา)
สาวิตรี สามิภักดิ์ รับบท หม่อมจันจิรา
ภัสสร บุณยเกียรติ รับบท เพ็ญแข
ณหทัย พิจิตรา รับบท วลัย (แม่ของวนิษา)
ทศพล ศิริวิวัฒน์ รับบท เม้ง จิตทิพย์
สมชาย ศักดิกุล รับบท ธงธง
ประกาศิต โบสุวรรณ รับบท เสี่ยเพ้ง (พ่อของตี๋น้อย)
ธนายง ว่องตระกูล รับบท ปฐม
อนันต์ เสมาทอง (อ้วน รีเทิร์น) รับบท ซูซี่
เอก โอรี รับบท สถาพร
สุทธาทิพย์ วุฒิชัยประดิษฐ์ รับบท หนุงหนิง
ระวีวัฒน์ ลิ้มสินธะโรภาส รับบท เอ็ม
กษิดิศ กฤตพิทยาเวช รับบท ตี๋น้อย
จิรัฏฐ์ เวทย์รัตนา รับบท ลูกน้องวนิษา
ณัฐพล โชติรัตนไพบูลย์ รับบท ลูกน้องวนิษา
ชาคริฐ จตุพรวัฒนพนธ รับบท ลูกน้องเสี่ยเพ้ง
กรกฎ พวงสวัสดิ์ รับบท โป๊งเหน่ง
ศุกรินทร์ พวงเข็มขาว รับบท
มนัญญา ตริยานนท์ รับบท
รายชื่อนักแสดง > นักแสดงรับเชิญ

กฤตฎ์ อมรชัยฤกษ์ รับบท กริช (สามีวนิษาคนที่ 3)
กฤตภาศ ศักดิษฐานนท์ รับบท หม่อมราชวงศ์จันทร์กระจ่าง (คุณชายแจ้) (สามีวนิษาคนที่ 1)
ชาตโยดม หิรัญยัษฐิติ รับบท สมชาย อภิเลิศรัตนกาญจน์สถาน (ตั่วเฮีย, เสี่ยป๊อก) (สามีวนิษาคนที่ 2)
ธนา ฉัตรบริรักษ์ รับบท คอปบร้า
ยุทธพิชัย ชาญเลขา รับบท วิษณุ (พ่อของวนิษา)
ทนงศักดิ์ ศุภการ รับบท ประดิษฐ์ (พ่อของนำโชค (โจโฉ))
ไปรมา รัชตะ รับบท แม่โจ
เขมิกา สุขประสงค์ดี รับบท เมียเสี่ยเพ้ง
เอ็ดดี้ เฮง รับบท วรภัทร/เสี่ยบอม
สิทธิโชค อักษรนันทน์ รับบท เสี่ยในบ่อน
วีระวิทย์ เหล่าสันติพลวุฒิ รับบท เสี่ยในโรงแรม
สุรศักดิ์ ชัยอรรถ รับบท พ่อของกริช
ปณต สุขจิตร์ รับบท นักเลงอันธพาล
ตี๋ เบบี้โจ๊ก รับบท โจรวิ่งราวกระเป๋าถูกจ้างโดยภาคย์
พงษ์เทพ อนุรักษ์ รับบท ปุ๊ ระเบิดถั่ว
โอ๋ ถ้ำเสือ รับบท พี่เบิ้ม (รุ่นพี่นำโชค (โจโฉ))
คุณากร เกิดพันธุ์ รับบท เจ้าหน้าที่อำเภอฝ่ายจดทะเบียนสมรส
ด.ญ.กุลฑีรา ยอดช่าง รับบท วาวหวา (วัยเด็ก)
กีรติ ศิวะเกื้อ รับบท มิจฉาชีพตรงป้ายรถเมล์
เป็กกี้ ศรีธัญญา รับบท มิจฉาชีพตรงป้ายรถเมล์
เพลงประกอบละคร

เพลง รักออกฤทธิ์ (เพลงเปิด) - ขับร้องโดย อนุสรณ์ มณีเทศ (โย่ง อาร์มแชร์)
เพลง ไม่รักก็คิดถึง - ขับร้องโดย กลม อรวี ประพันธ์เนื้อร้องโดย ณรงค์วิทย์ เตชะธนะวัฒน์ แต่งทำนองและเรียบเรียงโดย จักรกฤษณ์ มัฆนาโส ออกจำหน่ายในวันที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2557
เพลง เธอไม่ต้อง (เพลงปิด) - ขับร้องโดย ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ
แหล่งข้อมูลอื่น

เรื่องย่อ ละคร รักออกฤทธิ์ : Gossipstar เก็บถาวร 2014-05-24 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
เรื่องย่อละคร รักออกฤทธิ์ : กระปุก
เรื่องย่อละคร รักออกฤทธิ์ : Sanook
เรื่องย่อละคร รักออกฤทธิ์ : Manager Online[ลิงก์เสีย]
ดูรักออกฤทธิ์ย้อนหลัง[ลิงก์เสีย]
รักออกฤทธิ์ ที่สยามโซน
เรื่องย่อละคร บทละคร รักออกฤทธิ์ : บทละครโทรทัศน์ Dara.truelife[ลิงก์เสีย]
| ไทยทีวีสีช่อง 3: ละครวันศุกร์–อาทิตย์ 20:15 – 22:45 |
| --- | --- | --- |
| ก่อนหน้า | รักออกฤทธิ์ | ถัดไป |
| ก๊วนคานทองกับแก๊งพ่อปลาไหล | รักออกฤทธิ์ | รักนี้เจ้จัดให้ |
บูกันดา

อาณาจักรบูกันดา (Buganda) เคยเป็นอาณาจักรที่มีความสำคัญในภูมิภาคแอฟริกาตะวันออก แต่ปัจจุบันเป็นอาณาจักรภายใต้ประเทศยูกันดาโดยเป็นหนึ่งในอาณาจักรที่ปกครองตนเองภายใต้รัฐบาลยูกันดา มีเมืองหลวงคือเม็งโก(Mengo) ประชากรส่วนใหญ่เป็นชนเผ่าบากันดา (Baganda) พูดภาษาลูกันดา (Luganda) และนับถือศาสนาคริสต์นิกายโปรเตสแตนท์และโรมันคาทอลิกเป็นหลัก บูกันดามีบทบาทสำคัญในประวัติศาสตร์ของยูกันดา โดยเป็นศูนย์กลางทางการเมือง เศรษฐกิจ และวัฒนธรรมของประเทศ ปัจจุบัน โดยมีพระมหากษัตริย์หรือกาบากา (Kabaka) เป็นผู้นำทางวัฒนธรรมและประเพณี
ประวัติศาสตร์

อาณาจักรบูกันดา (Buganda) เป็นหนึ่งในอาณาจักรบันตูโบราณของแอฟริกาตะวันออก ก่อตั้งขึ้นในช่วงศตวรรษที่ 14 โดยชนเผ่าบันตูที่อพยพมายังพื้นที่นี้
ประวัติศาสตร์ > ยุคก่อนอาณานิคม

ในศตวรรษที่ 18–19 อาณาจักรบูกันดาเป็นรัฐที่มีอำนาจมากที่สุดในเกรตเลกส์แอฟริกา โดยมีกาบากา (Kabaka) หรือพระมหากษัตริย์เป็นผู้นำ
ประวัติศาสตร์ > การตกเป็นอาณานิคม

ในปี 1894 บูกันดาได้ลงนามในสนธิสัญญากับจักรวรรดิอังกฤษ กลายเป็นรัฐในอารักขาของอังกฤษ และถูกผนวกเป็นส่วนหนึ่งของอาณานิคมยูกันดา
ประวัติศาสตร์ > ยุคสมัยใหม่

หลังจากยูกันดาได้รับเอกราชจากอังกฤษในปี 1962 อาณาจักรบูกันดายังคงมีสถานะพิเศษภายในยูกันดา อย่างไรก็ตาม ในปี 1966 รัฐบาลยูกันดาภายใต้ มิลตัน โอโบเต ได้ยุบสถาบันกษัตริย์บูกันดา แต่ในปี 1993 รัฐบาลของ โยเวรี มูเซเวนี ได้ฟื้นฟูสถานะของกษัตริย์บูกันดาในฐานะสถาบันทางวัฒนธรรม
การปกครอง

อาณาจักรบูกันดาปกครองโดยกาบากา หรือพระมหากษัตริย์ โดยมีลูกิโก (Lukiiko) หรือสภาที่ปรึกษาเป็นกลไกบริหารอาณาจักร
วัฒนธรรม

ประชากรหลักของบูกันดาคือชนเผ่าบากันดา ซึ่งพูดภาษาลูกันดา และมีวัฒนธรรมและพิธีกรรม เช่น พิธีบูชาอานนท์ และ การเต้นรำกอมวานา
เศรษฐกิจ

เศรษฐกิจของบูกันดาในอดีตขึ้นอยู่กับเกษตรกรรม โดยเฉพาะการปลูกกล้วย, กาแฟ, และ ฝ้าย
ดูเพิ่ม

ยูกันดา
จักรวรรดิอังกฤษ
ณัฐวิญญ์ วัฒนกิติพัฒน์

| ณัฐวิญญ์ วัฒนกิติพัฒน์ |
| --- | --- |

สารนิเทศภูมิหลัง
ชื่อเกิด: ณัฐวิญญ์ วัฒนกิติพัฒน์
ชื่อเล่น: อาโป
เกิด: 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2537 (30 ปี) ประจวบคีรีขันธ์ ประเทศไทย
ส่วนสูง: 1.81 เมตร (5 ฟุต 11 1⁄2 นิ้ว)
ตัวแทน: Be On Cloud (2564–ปัจจุบัน)
อาชีพ: นักแสดง นายแบบ
ปีที่แสดง: พ.ศ. 2557–ปัจจุบัน
สังกัด: สถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 (2557–2562)
ณัฐวิญญ์ วัฒนกิติพัฒน์ (เกิด 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2537) ชื่อเล่น อาโป เป็นนักแสดงและนายแบบชาวไทย มีผลงานแสดงละครเรื่องแรกคือ สุดแค้นแสนรัก ปัจจุบันอาโปหมดสัญญากับทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 และเป็นนักแสดงในสังกัด Be On Cloud
ประวัติ

ณัฐวิญญ์เกิดเมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2537 จบการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนต้นจากโรงเรียนหัวหินวิทยาลัย มัธยมศึกษาตอนปลายจากโรงเรียนโยธินบูรณะ และศึกษาต่อในระดับอุดมศึกษาที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ก่อนจะย้ายมาศึกษาต่อที่คณะนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยรังสิตในเวลาต่อมา
ณัฐวิญญ์เริ่มต้นทำงานด้านการแสดง กับทางช่อง 3 โดยเมื่อ พ.ศ. มีผลงานเรื่องแรกชื่อว่า สุดแค้นแสนรัก รับบทเป็น ธนา ทวีวัฒนะ ซึ่งหลังจากนั้น เขาก็มีละครอีกหลายเรื่อง จนสิ้นสุดสัญญากับทางช่อง 3 เมื่อ พ.ศ. 2562 และก้าวเข้าสู่เส้นทางนักแสดงอิสระในเวลาต่อมา
เมื่อ พ.ศ. 2565 มีผลงานอันโดดเด่นในซีรีส์เรื่อง คินน์พอร์ช พ.ศ. 2566 ได้กลับมาร่วมงานแสดงกับภาคภูมิ ร่มไทรทอง
อีกครั้งในภาพยนตร์เรื่อง แมนสรวง
ผลงาน > ละครโทรทัศน์

ผลงานในฐานะนักแสดงสังกัดสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3
| ปี | เรื่อง | รับบทเป็น |
| --- | --- | --- |
| 2558 | สุดแค้นแสนรัก | ธนา ทวีวัฒนะ |
| 2558 | กระทิง (เลือดมังกร) | ตั้ง เช็งเอี๊ยง (วัยหนุ่ม) |
| 2558 | แรด (เลือดมังกร) | ตั้ง เช็งเอี๊ยง (วัยหนุ่ม) |
| 2558 | หงส์ (เลือดมังกร) | ตั้ง เช็งเอี๊ยง (วัยหนุ่ม) |
| 2559 | ชาติพยัคฆ์ | อาเหวิน |
| 2559 | ประทีปรักแห่งใจ | ปองคุณ บุญจิระกิจ (ปอง) |
| 2560 | บ่วงบรรจถรณ์ | ซานแปง |
| 2561 | ไข่มุกมังกรไฟ | หมวดแดนไท |
| 2561 | ประกาศิตกามเทพ | หริทธ์ |
| 2561 | ชาติเสือพันธุ์มังกร | ลิ้มเฮ้งเตี๋ยง (อาเตี๋ยง) |
| 2562 | เพลิงพรางเทียน | คำปัน (รับเชิญ) |
ผลงานในฐานะนักแสดงอิสระ
| ปี | เรื่อง | รับบทเป็น |
| --- | --- | --- |
| 2565 | คินน์พอร์ช | พอร์ช พชร กิตติสวัสดิ์ |
| 2566 | แมนสรวง | พ่อเขม |
ผลงาน > เพลง

"ถักทอด้วยหัวใจ" (Acoustic Version) อัลบั้มเพลงประกอบละครซีรีส์ชุด แม่ของแผ่นดิน เรื่อง ประทีปรักแห่งใจ
ผลงาน > คอนเสิร์ต

คอนเสิร์ตLOVE IS IN THE AIR : CHANNEL3 CHARITY CONCERT
KINNPORSCHE THE SERIES WORLD TOUR 2022
BE ON CLOUD NEW YEAR COUNTDOWN PARYTY 2023
KINNPORSCHE THE SERIES WORLD TOUR WTF 2023
แหล่งข้อมูลอื่น

ณัฐวิญญ์ วัฒนกิติพัฒน์ ที่อินสตาแกรม
ณัฐวิญญ์ วัฒนกิติพัฒน์ ที่เอกซ์ (ทวิตเตอร์)
อำเภอสตึก

| อำเภอสตึก |
| --- | --- |
อำเภอ
การถอดเสียงอักษรโรมัน
 • อักษรโรมัน: Amphoe Satuek
ที่ว่าการอำเภอสตึก
คำขวัญ: พระพุทธรูปสูงใหญ่ หาดทรายชวนฝัน แข่งขันเรือยาว เจ้าพ่อศักดิ์สิทธิ์ พาณิชย์สนามบิน
แผนที่จังหวัดบุรีรัมย์ เน้นอำเภอสตึก
พิกัด: 15°17′51″N 103°17′31″E﻿ / ﻿15.29750°N 103.29194°E﻿ / 15.29750; 103.29194
ประเทศ:  ไทย
จังหวัด: บุรีรัมย์
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 803.0 ตร.กม. (310.0 ตร.ไมล์)
ประชากร (2564)
 • ทั้งหมด: 109,786 คน
 • ความหนาแน่น: 136.72 คน/ตร.กม. (354.1 คน/ตร.ไมล์)
รหัสไปรษณีย์ : 31150
รหัสภูมิศาสตร์: 3111
ที่ตั้งที่ว่าการ: ที่ว่าการอำเภอสตึก ถนนตึกสำราญ ตำบลสตึก อำเภอสตึก จังหวัดบุรีรัมย์ 31150
 ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย
สตึก เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดบุรีรัมย์ เป็นที่ตั้งของท่าอากาศยานบุรีรัมย์  ที่ตำบลร่อนทอง เป็นอำเภอที่มีพื้นที่มากเป็นอันดับ 2 ของจังหวัด และเป็น 1 ใน 4 อำเภอหลักที่มีเศรษฐกิจใหญ่รองจากอำเภอเมืองบุรีรัมย์
ที่ตั้งและอาณาเขต

อำเภอสตึกตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอชุมพลบุรี (จังหวัดสุรินทร์)
ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอท่าตูม อำเภอจอมพระ และอำเภอเมืองสุรินทร์ (จังหวัดสุรินทร์)
ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอกระสัง อำเภอห้วยราช และอำเภอบ้านด่าน
ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอบ้านด่านและอำเภอแคนดง