stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
พิธีย่ำพระสุริย์ศรี
ลำดับการจัด

| ครั้งที่ | ปี (พ> ศ.) | วันที่ | เนื่องในโอกาส | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2522 | 3 พฤศจิกายน | การฉลองพระเกียรติของ เรือโทหญิง สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี |  |
|  | 2547 | 17 กันยายน | พลเรือเอก ชุมพล ปัจจุสานนท์ ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2548 | 27 กันยายน | พลเรือเอก สามภพ อัมระปาล ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2553 | 31 กรกฎาคม | พิธีเปิดกิจกรรมแล่นใบข้ามอ่าวไทย ตามรอยพระยุคลบาท พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว โดยมี นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ เป็นประธาน |  |
| 18 | 2554 | 8 กันยายน | พลเรือเอก กำธร พุ่มหิรัญ ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2556 | 19 กันยายน | พลเรือเอก สุรศักดิ์ หรุ่นเริงรมย์ ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2559 | 20 กันยายน | พลเรือเอก ธนะกาญจน์ ใคร่ครวญ อดีตผู้บัญชาการหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
| 27 | 2560 | 19 กันยายน | พลเรือเอก ณะ อารีนิจ ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2561 | 25 กันยายน | พลเรือเอก นริส ประทุมสุวรรณ ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2562 | 24 กันยายน | พลเรือเอก ศังกร พงษ์ศิริ ผู้ทรงคุณวุฒิพิเศษกองทัพเรือ และพลเรือโท รณรงค์ สิทธินันทน์ ผู้บัญชาการหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินและกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน เกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2563 | 29 สิงหาคม | พลเรือเอก ลือชัย รุดดิษฐ์ ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2565 | 2 กันยายน | พลเรือเอก สมประสงค์ นิลสมัย ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2566 | 26 กันยายน | พลเรือเอก เชิงชาย ชมเชิงแพทย์ ผู้บัญชาการทหารเรือ และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
|  | 2566 | 26 กันยายน | พลเรือโท เผดิมชัย สุคนธมัต ผู้บัญชาการหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน และกำลังพลในหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินเกษียณอายุราชการ |  |
ดูเพิ่ม

ค่ายกรมหลวงชุมพร
แหล่งข้อมูลอื่น

พิธีย่ำพระสุริย์ศรี (Sunset parade)
กองเกียรติยศระหว่างพิธีเชิญธงราชนาวีลงจากยอดเสา
สตีเฟน ฮอว์กิง

| สตีเฟน ฮอว์กิง |
| --- | --- |

เกิด: 8 มกราคม ค.ศ. 1942(1942-01-08) ออกซฟอร์ด, อังกฤษ
เสียชีวิต: 14 มีนาคม ค.ศ. 2018(2018-03-14) (76 ปี) เคมบริดจ์, อังกฤษ
สัญชาติ: อังกฤษ
ศิษย์เก่า:   มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด  มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ 
มีชื่อเสียงจาก:   หลุมดำ  จักรวาลวิทยาเชิงกายภาพ  ทฤษฎีโน้มถ่วงเชิงควอนตัม  รังสีฮอว์กิง 
คู่สมรส:   Jane Hawking  (m. 1965–1991, หย่า)  Elaine Mason  (m. 1995–2006, หย่า) 
รางวัล:   Albert Einstein Award (1978)  Wolf Prize (1988)  Prince of Asturias Award (1989)  Copley Medal (2006)  Presidential Medal of Freedom (2009) 
อาชีพทางวิทยาศาสตร์
สาขา:   คณิตศาสตร์  ฟิสิกส์ทฤษฎี 
สถาบันที่ทำงาน:   มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์  สถาบันเทคโนโลยีแคลิฟอร์เนีย  สถาบันฟิสิกส์ทฤษฎีเพอริมิเตอร์ 
อาจารย์ที่ปรึกษาในระดับปริญญาเอก: Dennis Sciama
อาจารย์ที่ปรึกษาอื่น ๆ: Robert Berman
ลูกศิษย์ในระดับปริญญาเอก:   Bruce Allen  Raphael Bousso  Fay Dowker  Malcolm Perry  Bernard Carr  Gary Gibbons  Harvey Reall  Don Page  Tim Prestidge  Raymond Laflamme  Julian Luttrell 
ได้รับอิทธิพลจาก:   Dikran Tahta  อัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ 
 
ลายมือชื่อ

สตีเฟน วิลเลียม ฮอว์กิง (อังกฤษ: Stephen William Hawking; 8 มกราคม ค.ศ. 1942 – 14 มีนาคม ค.ศ. 2018) เป็นนักฟิสิกส์ทฤษฎี นักจักรวาลวิทยา และนักเขียน ศาสตราจารย์ประจำมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ หนังสือวิทยาศาสตร์ของเขาและการปรากฏตัวต่อสาธารณะได้ทำให้เขาเป็นผู้มีชื่อเสียงด้านวิชาการ ผลงานวิทยาศาสตร์สำคัญของเขาจนถึงปัจจุบันมีการบัญญัติทฤษฎีบทเกี่ยวกับภาวะเอกฐานเชิงความโน้มถ่วงในกรอบของทฤษฎีสัมพัทธภาพทั่วไป ร่วมกับโรเจอร์ เพนโรส และการทำนายเชิงทฤษฎีที่ว่าหลุมดำควรปล่อยรังสี ซึ่งปัจจุบันมีชื่อว่า รังสีฮอว์กิง (บางครั้งเรียก รังสีเบเคนสไตน์-ฮอว์กิง)
ฮอว์กิงป่วยจากโรคอะไมโอโทรฟิก แลเทอรัล สเกลอโรซิส (ALS) ชนิดหายาก ซึ่งเริ่มมีอาการเร็ว แต่ดำเนินโรคช้า ทำให้เขามีอาการกล้ามเนื้ออ่อนแรงลงเรื่อย ๆ เป็นเวลาหลายสิบปี จนกระทั่งต้องสื่อสารโดยใช้อุปกรณ์สังเคราะห์เสียงพูด ควบคุมผ่านกล้ามเนื้อมัดเดียวในแก้ม เขาแต่งงานสองครั้งและมีลูกสามคน ฮอว์กิงประสบความสำเร็จกับผลงานวิทยาศาสตร์สำหรับบุคคลทั่วไป (popular science) ซึ่งเขาอภิปรายทฤษฎีของเขาและจักรวาลวิทยาโดยรวม ซึ่งมีประวัติย่อของกาลเวลา (A Brief History of Time) และจักรวาลในเปลือกนัท (The Universe in a Nutshell) ซึ่งอยู่ในรายการขายดีที่สุดของบริติชซันเดย์ไทมส์ทำลายสถิตินานถึง 237 สัปดาห์
สตีเฟน ฮอว์กิง เสียชีวิตในวันที่ 14 มีนาคม ค.ศ. 2018 อายุ 76 ปี
ประวัติ

สตีเฟน ฮอว์กิงเกิดเมื่อวันที่ 8 มกราคม พ.ศ. 2485 ที่เมืองออกซฟอร์ดไชร์ ประเทศอังกฤษ ในวัยเด็กเข้าเรียนหนังสือที่โรงเรียนเซนต์แอลแบน จากนั้นเข้าศึกษาต่อสาขาคณิตศาสตร์และฟิสิกส์จากมหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด และรับปริญญาตรี เกียรตินิยมอันดับ 1 เมื่อปี พ.ศ. 2505 ต่อมาได้เข้าศึกษาที่ทรินิตีคอลเลจ มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ ในสาขาจักรวาลวิทยา และได้รับปริญญาดุษฎีบัณฑิตเมื่อปี พ.ศ. 2509 หลังจากนั้นก็ได้รับการคัดเลือกเป็นนักวิจัยที่มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด ต่อมาเขาได้ก่อตั้งและรับหน้าเป็นผู้อำนวยการ ศูนย์วิจัยทฤษฎีทางจักรวาลวิทยา (Centre for Theoretical Cosmology) แห่งมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ จวบจนสิ้นอายุขัย
ในต้นทศวรรษที่ 1960 (ประมาณ พ.ศ. 2503-2508) สตีเฟน ฮอว์กิงก็มีอาการที่เรียกว่า amyotrophic lateral sclerosis (ALS) อันเป็นอาการผิดปกติของระบบประสาทโดยไม่ทราบสาเหตุ โดยมีผลกับประสาทสั่งการ (motor neurons) นั่นคือ เส้นประสาทที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของ กล้ามเนื้อ กล้ามเนื้อส่วนนั้นจะอ่อนแอลงจนเกือบเป็นอัมพาต แต่เขายังคงทำงานวิชาการต่อไป
การทำงาน

ฮอว์กิงเริ่มทำงานในสาขาสัมพัทธภาพทั่วไป และเน้นที่ฟิสิกส์ของหลุมดำ เมื่อปี พ.ศ. 2508 ขณะที่กำลังทำงานวิจัยสำหรับดุษฎีนิพนธ์เพื่อทำดุษฎีบัณฑิต ฮอว์กิงได้อ่านรายงานของนักคณิตศาสตร์และนักฟิสิกส์ ชื่อ โรเจอร์ เพนโรส (Roger Penrose) ซึ่งเพนโรสเสนอทฤษฎีที่ว่าดวงดาวที่ระเบิดอยู่ภายใต้แรงโน้มถ่วงของตัวเอง จะมีปริมาตรเป็นศูนย์ และมีความหนาแน่นเป็นอนันต์ อันเป็นสภาพที่นักฟิสิกส์เรียกว่า ซิงกูลาริตี้ (singularity) ผลลัพธ์ที่ได้ก็คือหลุมดำ ซึ่งไม่ว่าแสงหรือวัตถุใด ๆ ก็หนีออกมาไม่ได้
จากนั้น ในปี พ.ศ. 2513 ฮอว์กิงและเพนโรสก็ได้ร่วมกันเขียนรายงานสรุปว่าทฤษฎีสัมพัทธภาพทั่วไปของไอน์สไตน์ นั้นกำหนดให้เอกภพต้องเริ่มต้นในซิงกูลาริตี้ ซึ่งปัจจุบันนี้รู้จักกันว่า บิ๊กแบง และจะสิ้นสุดลงที่ หลุมดำ (black hole)
ฮอว์กิงเสนอว่า หลุมดำไม่ควรจะเป็นหลุมดำเสียทีเดียว แต่ควรจะแผ่รังสีอะไรออกมาบ้าง โดยเริ่มที่วัตถุจำนวนมหาศาลนับพันล้านตัน แต่มีความหนาแน่นสูง คือกินเนื้อที่ขนาดเท่าโปรตอน เขาเรียกวัตถุเหล่านี้ว่าหลุมดำจิ๋ว (mini black hole) ซึ่งมีแรงโน้มถ่วงและมวลมหาศาล แต่สุดท้ายหลุมดำนี้ก็จะระเหิดหายไป การค้นพบนี้ถือเป็นงานชิ้นเยี่ยมชิ้นหนึ่งของฮอว์กิง
เมื่อ ปี พ.ศ. 2517 เขาได้เป็นสมาชิกที่มีอายุน้อยที่สุดของราชบัณฑิตยสถานของอังกฤษ และได้รับตำแหน่งศาสตราจารย์สาขาฟิสิกส์แรงโน้มถ่วง ที่มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ในปี พ.ศ. 2520 และเมื่อในปี พ.ศ. 2522 ก็ได้รับการแต่งตั้งเป็น “เมธีคณิตศาสตร์ลูเคเชียน” (Lucasian Chair of Mathematics - เป็นตำแหน่งที่ตั้งขึ้นครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2206 (ตรงกับรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช) บุคคลที่ 2 ที่ได้รับตำแหน่งนี้ก็คือ เซอร์ไอแซก นิวตัน คนทั่วไปจึงเปรียบเทียบสตีเฟน ฮอว์กิง กับนิวตันและไอนสไตน์)
สตีเฟน ฮอว์กิงคิดว่ามีความเป็นไปได้ที่นักฟิสิกส์จะพัฒนาทฤษฎีที่จะรวมเอาแรงทั้ง 4 ของธรรมชาติเข้าด้วยกัน นั่นคือ แรงโน้มถ่วง, แรงแม่เหล็กไฟฟ้า, แรงนิวเคลียร์แบบอ่อน และแรงนิวเคลียร์แบบเข้ม อันจะนำไปสู่ ทฤษฎีสรรพสิ่ง (Theory of Everything) ที่เคยกล่าวกันมา ส่วนเรื่องการขยายตัวของเอกภพนั้น ฮอว์กิงคิดว่า เอกภพขยายตัวออกไปโดยมีความเร่ง
ชีวิตส่วนตัว

สตีเฟน ฮอว์กิงแต่งงานครั้งแรกกับเจน ไวลด์ ภายหลังได้หย่าร้าง และแต่งงานใหม่กับพยาบาล ชื่อ เอเลน เมสัน สตีเฟน ฮอว์กิงต้องนั่งรถไฟฟ้าที่ควบคุมด้วยระบบคอมพิวเตอร์ เนื่องจากเขาพูดและขยับตัวไม่ได้ ทำได้เพียงขยับนิ้วและกะพริบตา แต่ก็ยังสามารถสื่อสารกับโลกภายนอกได้ด้วยอุปกรณ์พิเศษที่สังเคราะห์เสียงพูดได้จากตัวอักษร
การเสียชีวิต

ฮอว์กิงเสียชีวิตเมื่อตอนเช้าวันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2561 ที่บ้านของเขาในเมืองเคมบริดจ์ ประเทศอังกฤษ สาเหตุการเสียชีวิตยังนั้นไม่เป็นที่เปิดเผย โดยทางครอบครัวได้ออกมาแสดงความเศร้าเสียใจ และกล่าวแต่เพียงว่าเขาเสียชีวิตอย่างสงบ
ผลงาน

Plan of The Blume "Road to Smart City" (1965)
A Large Scale Structure of Space-Time ร่วมกันเขียนกับ G.F.R. Ellis (1973)
Superspace and Supergravity (1981)
The Very Early Universe (1983)
A Brief History of Time : from the Big Bang to Black Holes (1988)
Black Holes and Baby Universe and Other Essays (1994)
The Universe In A Nutshell (2001)
The Grand Design ร่วมกันเขียนกับ Leonard Mlodinow (2010) ซึ่งเยอะมากๆ
หนังสืออ่านเพิ่ม

Boslough, John (1985). Stephen Hawking's Universe. New York: Avon Books. ISBN 0-380-70763-2. A layman's guide to Stephen Hawking
Ferguson, Kitty (1991). Stephen Hawking: Quest For A Theory of Everything. Franklin Watts. ISBN 0-553-29895-X
Hawking, S. W. & Ellis, G. F. R. (1973). The Large Scale Structure of Space-Time. Cambridge University Press. ISBN 0-521-09906-4.{{cite book}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์) Highly influential in the field.
Hawking, S. W. & Israel, W. (1979). General relativity: an Einstein centenary survey. New York: Cambridge University Press. ISBN 0-521-22285-0.{{cite book}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์) A much cited centennial survey.
Misner, Charles; Thorne, Kip S. & Wheeler, John Archibald (1995). Stephen Hawking A Biography. San Francisco: Greenwood Press. ISBN 978-0313323928.{{cite book}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์)
Morris, Errol (1991). A Brief History of Time (Documentary). Triton Pictures.
Pickover, Clifford, Archimedes to Hawking: Laws of Science and the Great Minds Behind Them, Oxford University Press, 2008, ISBN 978-0-19-533611-5
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ของสตีเฟน ฮอว์กิง
ไอน์ชไตน์ทวร์ม

มุมด้านหลังของไอน์ชไตน์ทวร์ม
หอคอยไอน์สไตน์ หรือ ไอน์ชไตน์ทวร์ม (เยอรมัน: Einsteinturm) เป็นหออดูดาวทางดาราศาสตร์ตั้งอยู่ในอุทยานวิทยาศาสตร์อัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ ตั้งอยู่ในพ็อทซ์ดัม ประเทศเยอรมนี ผลงานออกแบบโดยสถาปนิกเอริช เม็นเดิลโซน ตั้งอยู่บนยอดเขา เทเลอกราเฟินแบร์ค ในพ็อทซ์ดัม เพื่อใช้สำหรับตั้งกล้องดูดาวดวงอาทิตย์ ผลงานออกแบบโดยแอร์วีน ฟินเลย์-ฟร็อยนท์ลิช กล้องดูดาวนี้สนับสนุนการทดลองและการสำรวจเพื่อสนับสนุนทฤษฎีสัมพันธภาพของอัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ อาคารเริ่มออกแบบตั้งแต่ปี 1917, ก่อสร้างระหว่างปี 1919 ถึง 1921 ภายใต้เงินสนับสนุนจากการระดมทุน และเปิดใช้งานในปี 1924 แม้ว่าไอน์สไตน์จะไม่เคยทำงานที่นี่ แต่เขาก็สนับสนุนการก่อสร้างและการทำงานของกล้องดูดาวที่นี่ ปัจจุบันยังคงใช้งานดูดวงอาทิตย์สำหรับสถาบันฟิสิกส์ดาราศาสตร์ไลบ์นิทซ์ พ็อทซ์ดัม
หอคอยถูกถล่มอย่างหนักจากการทิ้งระเบิดของฝ่ายสัมพันธมิตรในสงครามโลกครั้งที่สอง บล็อกสถาปัตยกรรม A456 ชี้ให้เห็นว่าในตอนนั้นซากของอาคารดูแล้วจะใกล้เคียงกับภาพร่างแนวคิดของเม็นเดิลโซนมากกว่าหอคอยเดิมก่อนถูกถล่ม หอคอยนี้มักถูกยอมรับว่าเป็นจุดหมายตาสำคัญของสถาปัตยกรรมสำแดงพลังอารมณ์
จริยธรรมแพทย์

แนวปฏิบัติจริยธรรมแพทย์ของเอเอ็มเอ
จริยธรรมแพทย์ เป็นสาขาหนึ่งของจริยศาสตร์ประยุกต์ ซึ่งวิเคราะห์เกี่ยวกับการปฏิบัติทางคลินิกและการทำวิจัยทางวิทยาศาสตร์ในสาขาที่เกี่ยวข้อง คุณค่าในจริยธรรมแพทย์ประกอบด้วยความเคารพในเจตจำนงบุคคล (autonomy), การไม่กระทำอันตราย (non-maleficence), การทำในสิ่งที่เป็นคุณ (beneficence) และ ความยุติธรรม (justice) จริยธรรมแพทย์มีส่วนในการวางแผนดำเนินงานทางการรักษาและบริการสุขภาพของบุคลากรทางการแพทย์ เช่นแพทย์และพยาบาล โดยหลักการสี่ข้อนี้ไม่ได้มีข้อใดที่สูงหรือสำคัญกว่าข้อใด ทั้งหมดล้วนสำคัญและจำเป็นในฐานะหลักกลางของจริยธรรมแพทย์ เพราะฉะนั้น ความย้อนแย้งในทางจริยธรรมจึงเกิดขึ้นเมื่อมีความจำเป็นต้องจัดเรียงความสำคัญระหว่างหลักจริยธรรมสี่ข้อ เพื่อประกอบการตัดสินใจให้ได้ผลทางจริยธรรมากที่สุด
ในทางการแพทย์สากลมีหลักของจริยธรรมแพทย์ที่ยอมรับอยู่หลายชุด หลักชิ้นสำคัญปรากฏในบทสาบานตนของฮิปโปคราตีส ซึ่งพูดคุยเกี่ยวกับหลักการพื้นฐานของการปฏิบัติวิชาชีพแพทย์ คำสาบานตนนี้มีอายุราว 500 ปีก่อนคริสตกาล ส่วนปฏิญญาเฮลซิงกิ (1964) และ ประมวลเนือร์นแบร์ก (1947) เป็นเอกสารว่าด้วยจริยธรรมแพทย์ชิ้นสำคัญสองชิ้น
แหล่งข้อมูลอื่น

Bioethics ที่เว็บไซต์ Curlie
Global health ethics at World Health Organization
Health Care Ethics article in the Internet Encyclopedia of Philosophy
| ด ค กจริยธรรมชีวภาพและการแพทย์ |
| --- | --- |
หลักการดั้งเดิม:  ออโทโนมี  เบเนฟีเซียนซ์  นอน-มาเลฟีเซียนซ์  จัสติส 
หลักการอื่น:  การวางอำนาจ  ความน่าวางใจ  สติ  หลักดับเบิลเอฟเฟกต์  ความเท่าเทียม  ความเท่ากัน  ความรู้สึกผิด  เมตตา  โอธ  ความเป็นเจ้าของ  ความเป็นส่วนตัว  การจูงใจ 
ทฤษฎี:  คติยึดถือประโยชน์ของผองชน  ดีออนทอลอจี  คติยึดถือผลลัพธ์ 
การสืบพันธุ์:  การทำแท้ง  เทคโนโลยีช่วยมีบุตร  การชี้เพศ 
พันธุศาสตร์:  เพศ  ยีนบำบัด  การทดสอบพันธุกรรม  การดัดแปลงพันธุกรรม 
ความตายและสถานการณ์ฉุกเฉิน:  การชี้ขาด  เสียชีวิตจากสมอง  เสียชีวิตจากหัวใจ  มติมหาชน  การแทรกแซงตุลาการ  ความตาย  คณะกรรมการตรวจสอบจริยธรรม  การสิ้นสุดชีวิตโดยสมัครใจ  เครื่องประหาร  การพบปะครอบครัว  การทำสมาธิ  เน็กซท์ออฟคิส  ตัวแทนสาธารณสุข  การฆ่าตัวตาย  จริยธรรมการปลูกถ่ายอวัยวะ 
ความแตกต่างตามวัฒนธรรม:  ฐานันดรศักดิ์  มารยาท  จริยธรรมแพทย์ยิว  ความเจ็บปวด  ความทรมาน  ศาสนา  ความเคารพ 
การปฏิบัติส่วนบุคคล:  การใช้ความไว้ใจในทางที่ผิด  การสานต่อการดูแล  หน้าที่  ของขวัญ  ความโน้มเอียง  โกหก  การกระทำผิด  การกระทำผิดทางวิทยาศาสตร์  การกระทำผิดทางการแพทย์  ความสามารถทางกฎหมาย  ความสามารถมนุษย์  ความไร้ความสามารถ  การสิ้นสุดความสัมพันธ์ระหว่างแพทย์กับผู้ป่วย 
จริยธรรมการทำวิจัย:  การยินยอมโดยรับรู้  การยอมรับโดยรับรู้  สิทธิมนุษยชน  คณะกรรมการตรวจสอบสถาบัน  การทดลองโดยนำเชื้อเข้าสู่มนุษย์ 
| ด ค กกรณีทางจริยธรรมแพทย์ |
| --- | --- |
การฆ่าตัวตาย   ภายใต้การช่วยเหลือของแพทย์ :  เบตตี และ จอร์จ คูมเบียส์  แดกซ์ คอเวิร์ท  จีโอฟานนี นูโวลี  ซู โรดริเกซ  รามอน ซัมเปโดร  ปีเอร์จีออร์โจ เวลบี  แจ็ก เควอร์เกียน 
การุณยฆาต/ การระงับการรักษาทางการแพทย์:  แอนดรูว์ เบดเนอร์  ทอนี แบลนด์  แครอล คาร์  กฎหมายทารกโด  เอลูอานา เองกลาโร  จูน ฮาร์ทลี  วินเซนต์ แลมเบิร์ท  รอเบิร์ท ลาทิเมอร์  ทารกเอ็ม  แฮเล พูทร์  คาเรน แอนน์ ควินแลน  กรณีเทร์รี ไชโว  กลอเรีย เทย์เลอร์ 
ความเห็นทางการแพทย์ ที่ขัดกับของ ผู้ป่วย/ผู้ปกครอง/ผู้พิทักษ์:  คดีระหว่างเบทานคอร์ทกับทรินิทัส  คดีระหว่างรัฐแมสซาชูเซตส์กับทวิทเชลล์  มอร์เดชาย ดอฟ บรอดี  คดีระหว่างแลนทซ์กับโคลแมน  กรณีแอลฟี อีแวนส์  กรณีชาร์ลี การ์ด  เทียร์ฮัสแฮปเทกีริส  รอม ฮูเบน  กรณีซัน ฮัดซัน  ทารกเค  กรณีอัชยา คิง  เจสซี คูชิน  กรณีจอเซฟ มาราชลี  กรณีจาฮี แม็กมัธ  กรณีสปีโร นิโกลูซอส  กรณีอรุณา ศานบาค  เดวิด เวตเตอร์ 
การยินยอมโดยรับทราบ ในการเข้ารับการรักษา:  การรักษาแอชลีย์  ความสามารถกิลลิก  คดีความแมเรียน  คดีระหว่างสโรลนดอร์ฟ กับสมาคมโรงพยาบาลนิวยอร์ก  คริสเตียน วึลลิง 
การวิจัย:  อัลเบิร์ท สตีเวนส์  การทดลองทางตจวิทยาของออลเบิร์ท คลิกแมน  การรักษาด้วยดีพสลีพ  การพิจารณาคดีแพทย์  การทดลองซิฟิลิสในกัวเตมาลา  เฮนเรียตตา แล็กส์  การทดลองฉายรังสีต่อมนุษย์  เจ. มาเรียน ซิมส์  เจส เกลซิงเงอร์  จอเซฟ กิลเบิร์ท ฮามิลทัน  คดีระหว่างมัวเร กับ สภามหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย  ศัลยศาสตร์เพื่อวัตถุประสงค์ทางจิตเวชศาสตร์  การทดลองกับชาวอเมริกันผิวดำ  การทดลองของมิลแกรม  การศึกษามอนสเตอร์  การทดลองไอโอดีนกัมมันตรังสี  การวิจัยมะเร็งที่สกิดโรว์  การทดลองเรือนจำสแตนฟอร์ด  งานวิจัยฉบับที่ 329  การฉีดพลูโทเนียม  การทดลองเรื่องซิฟิลิสที่ทัสคีกี  โรงเรียนสเกตวิลโลว์บรูค  คดีระหว่างกรีนเบิร์ก กับสถาบันวิจัยโรงพยาบาลเด็กไมอามี
แผนที่รูปทีและโอ

แผนที่รูปทีและโอของอิซิโดโรแห่งเซบิยา แสดงถึงสามทวีปที่มีลูกหลานของเซม (เชม), เอียเฟท (ยาเฟธ) และคาม (ฮาม).
แผนที่รูปทีและโอ (อังกฤษ: T and O map หรือ O-T หรือ T-O; ละติน: orbis terrarum ลูกแก้วหรือวงกลมของผืนดินที่มีอักษร T ใน O) เป็นหนึ่งในแผนที่โลกในยุคกลาง บางครั้งมันถูกเรียกว่า แผนที่บีไทน์ (Beatine map) หรือแผนที่บีตุส (Beatus map) เพราะเป็นหนึ่งในผลงานที่เชื่อว่าเป็นของบีตุส แห่งเลียบานา (Beatus of Liébana) นักบวชชาวสเปนในศตวรรษที่ 8
ประวัติและรายละเอียด

แผนที่รูปทีและโอถูกกล่าวครั้งแรกในหนังสือ Etymologiae (chapter 14, de terra et partibus) ของอิซิโดโรแห่งเซบิยาในศตวรรษที่ 7 ไว้ว่า:
ละติน: Orbis a rotunditate circuli dictus, quia sicut rota est [...] Undique enim Oceanus circumfluens eius in circulo ambit fines. Divisus est autem trifarie: e quibus una pars Asia, altera Europa, tertia Africa nuncupatur.
อังกฤษ: The [inhabited] mass of solid land is called round after the roundness of a circle, because it is like a wheel [...] Because of this, the Ocean flowing around it is contained in a circular limit, and it is divided in three parts, one part being called Asia, the second Europe, and the third Africa.
แปลไทย: ผืนดิน[ที่อยู่อาศัย]ถูกกล่าวเป็นรูปกลมตามความกลมของรูปวงกลม เพราะมันดูเหมือนล้อ [...] เพราะอย่างนี้ มหาสมุทรที่อยู่รอบมันจะอยู่ในขอบวงกลม และถูกแบ่งเป็นสามส่วน ส่วนหนึ่งคือเอเชีย ส่วนที่สองคือยุโรป และส่วนที่สามคือแอฟริกา
ถึงแม้ว่าอิซิโดโรกล่าวใน Etymologiae ว่าโลก "กลม" ในความหมายของเขานั้นยังคลุมเครือ และนักเขียนบางคนกล่าวว่าเขาหมายถึงโลกรูปจาน (disc-shaped Earth). แต่อย่างไรก็ตาม นักเขียนบางคนกล่าวว่าเขาหมายถึงโลกที่กลมเหมือนลูกโลก (globular)
แผนที่รูปทีและโอแสดงแค่ครึ่งหนึ่งของโลกทรงกลมทั้งหมด จึงมีความเชื่อว่าไม่มีใครสามารถข้ามไปอีกเส้นขอบหนึ่งได้.
ตัว T คือทะเลเมดิเตอร์เรเนียน, แม่น้ำไนล์ และแม่น้ำดอน (อดีตอ้างถึงเมืองตาไนส Tanais) ที่แบ่งสามทวีป  คือทวีปเอเชีย, ยุโรป และแอฟริกา ส่วนตัว O คือมหาสมุทร โดยมีกรุงเยรูซาเลมเป็นศูนย์กลางของแผนที่ ทวีปเอเชียมีขนาดใหญ่เป็นสองเท่าของทวีปที่เหลือรวมกัน เพราะดวงอาทิตย์ขึ้นทางทิศตะวันออก, สวรรค์ (สวนอีเดน) มักถูกตั้งในเอเชีย และทวีปเอเชียถูกตั้งไว้ด้านบนสุดของแผนที่
ภาพ

แผนที่ยุคกลางที่ถูกบูรณะใหม่ (จาก Meyers Konversationslexikon, 1895) (เอเชียอยู่ด้านขวา)
แผนที่โลกจาก Saint-Sever Beatus, วาดไว้ประมาณ ค.ศ.1050
แผนที่ที่มีศูนย์กลางอยู่ที่ Delos ตามธรรมเนียมของกรีก จากเอกสารภาษาฝรั่งเศสของ Henry of Huntingdon, ปลายศตวรรษที่ 13
Mappa Mundi ใน
La Fleur des Histoires ค.ศ. 1459-1463
Bünting Clover Leaf Map ภาพสลักไม้ในปี ค.ศ.1581, Magdeburg
เยรูซาเลมตั้งอยู่ตรงกลาง ล้อมรอบด้วยยุโรป, เอเชีย และแอฟริกา
ภาพด้านขวาของเอกสารเป็นแผนที่รูปทีและโอ โดย Jacobus Philippus Bergomensis (Giacomo Filippo Foresti) ค.ศ. 1503
ลูกโลกประดับกางเขน
ดูเพิ่ม

โลกแบน
แม็ปปา มุนดี
แผนที่โลกของชาวบาบิโลน
บรรณานุกรม

Crosby, Alfred W. (1996). The Measure of Reality: Quantification in Western Europe, 1250-1600. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-55427-6.
Lester, Toby (2009). The fourth part of the world: the race to the ends of the Earth, and the epic story of the map that gave America its name. New York, NY: Free Press. ISBN 9781416535317.
Carlo Zaccagnini, ‘Maps of the World’, in Giovanni B. Lanfranchi et al., Leggo!  Studies Presented to Frederick Mario Fales on the occasion of his 65th birthday, Wiesbaden, Harrassowitz Verlag, 2012, pp. 865–874. ISBN 9783447066594
Mode, PJ. "The History and Academic Literature of Persuasive Cartography". Persuasive Cartography, The PJ Mode Collection. Cornell University Library. สืบค้นเมื่อ 22 October 2015.
Brigitte Englisch, Ordo orbis terrae. Die Weltsicht in den Mappae mundi des frühen und hohen Mittelalters. Berlin 2002, ISBN 3-05-003635-4
แผนที่โลกเฮริฟอร์ด, ประมาณ ค.ศ. 1300, แสดงอยู่ภายในอาสนวิหารเฮริฟอร์ด, อังกฤษ. แผนที่รูปทีและโอ แสดงเยรูซาเลมเป็นศูนย์กลางของแผนที่, ซีกโลกตะวันออกอยู่ด้านบน, ยุโรป อยู่ด้านล่างซ้ายและแอฟริกาทางด้านล่างขวา
แผนที่ทีโอในแบบแผนที่ปัจจุบัน
กระเพาะพัก

นกหงส์หยกเพศผู้หลังได้รับอาหารจนกระเพาะพักเต็ม
แม่นกฟลามิงโกกำลังให้นมกระเพาะพักกับลูกในสวนสัตว์บาเซิล
กระเพาะพัก (เลข 4) อยู่ตรงต้นทางเดินอาหาร
กระเพาะพัก  (อังกฤษ: crop, croup, craw, inglusives) เป็นส่วนหนึ่งของทางเดินอาหารที่มีผนังบาง ใช้สำหรับเก็บอาหารก่อนการย่อย โครงสร้างทางกายวิภาคนี้พบได้ในสัตว์หลายชนิด รวมถึง นก ไดโนเสาร์ และสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังรวมถึง สัตว์ในชั้นแกสโทรโพดา (เช่น ทากและหอยทาก), ไส้เดือนดิน, ปลิง, และแมลง
ผึ้ง

ผึ้งเก็บน้ำต้อยของดอกไม้ไว้ในกระเพาะพักเป็นการชั่วคราว เมื่อผึ้ง "ดูด" น้ำต้อย พวกมันเก็บไว้ในกระเพาะพัก
นก

ในระบบการย่อยอาหารของนก กระเพาะพักคือถุงซึ่งขยายขนาดได้ตั้งอยู่ใกล้หลอดอาหาร (gullet) หรือคอ เป็นส่วนหนึ่งของทางเดินอาหาร ถือได้ว่าเป็นส่วนหนึ่งของหลอดอาหาร กระเพาะพักใช้เก็บอาหารชั่วคราว ไม่ใช่นกทุกชนิดจะมีกระเพาะพัก นกพิราบที่โตเต็มวัยสามารถผลิตสารที่มีลักษณะคล้ายน้ำนม (crop milk) ภายในกระเพาะพักเพื่อเป็นอาหารให้กับลูกนกแรกเกิด
นกที่กินซากสัตว์ เช่น แร้ง จะกินจนเกินอิ่มเมื่อมีเหยื่อจำนวนมาก จนทำให้กระเพาะพักโป่งพอง จากนั้นพวกมันจึงนั่งเพื่อย่อยอาหาร
นกนักล่าส่วนใหญ่ รวมถึง เหยี่ยว นกอินทรี และ แร้ง มีกระเพาะพัก อย่างไรก็ตาม นกฮูกไม่มีกระเพาะพัก นกกระทามีกระเพาะพักส่วนนกในวงศ์นกคุ่มอืดไม่มี ไก่และไก่งวงมีกระเพาะพัก ทว่าห่านไม่มี
ดูเพิ่ม

หลอดอาหาร
กึ๋น
Gular pouch
ลำไส้
Proventriculus
กระเพาะ
แหล่งข้อมูลอื่น

The Alimentary Canal in Birds
ตัวเลขเขมร

เลขเขมรสี่รูปแบบทางไทโปกราฟิก เปรียบเทียบตัวเลขอาหรับ (สีฟ้า)
ตัวเลขเขมรเป็นตัวเลขที่ใช้ในภาษาเขมร ปรากฏหลักฐานการใช้ตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 7 หลักฐานที่เก่าแก่ที่สุดพบในจารึกอายุราว ค.ศ. 604 ในปราสาทบายัง ใกล้กับอังกอร์บอเรย์ ในประเทศกัมพูชา นอกจากนี้ในจารึกซัมบอร์ (Sambor) อายุราว ค.ศ. 683 ยังเป็นหลักฐานเก่าแก่ที่สุดที่ปรากฏใช้เลขศูนย์ในฐานะทศนิยม
ตัวเลข

ตัวเลขเขมรสมัยใหม่มาจากตัวเลขฮินดู-อาหรับ และมีระบบทศนิยม กับ การระบุตำแหน่ง ตัวเลขเขมรมีใช้เลขศูนย์ในฐานะตัวเลขเป็นครั้งแรกในศตวรรษที่ 7 ราวสองร้อยปีก่อนปรากฏหลักฐานในลักษณะเดียวกันที่อินเดีย ในขณะที่ตัวเลขของเขมรเก่าหรือเขมรยุคอังกอร์ มีสัญลักษณ์เฉพาะสำหรับตัวเลข 10, 20 และ 100
เนื่องจากทั้งอักษรไทยและอักษรลาวล้วนพัฒนามาจากอักษรเขมรเก่า ตารางด้านล่างนี้แสดงความคล้ายคลึงในตัวเลขของทั้งสามระบบ:
| ค่า | อักษรเขมร | อักษรไทย | อักษรลาว |
| --- | --- | --- | --- |
| 0 | ០ | ๐ | ໐ |
| 1 | ១ | ๑ | ໑ |
| 2 | ២ | ๒ | ໒ |
| 3 | ៣ | ๓ | ໓ |
| 4 | ៤ | ๔ | ໔ |
| 5 | ៥ | ๕ | ໕ |
| 6 | ៦ | ๖ | ໖ |
| 7 | ៧ | ๗ | ໗ |
| 8 | ៨ | ๘ | ໘ |
| 9 | ៩ | ๙ | ໙ |
ตัวเลขเขมรสมัยใหม่

ชื่อตัวเลขเขมรสมัยใหม่ใช้ทั้งเลขฐานห้าและเลขฐานสิบ เช่น เลข 6 (ប្រាំមួយ) มาจาก 5 (ប្រាំ) บวก 1 (មួយ)
ตัวเลขเขมรสมัยใหม่ > ตัวเลข 0 ถึง 5

ศัพทมูลวิทยาของตัวเลขเขมรตั้งแต่ 1 ถึง 5 มีที่มาจากภาษามอญ–เขมรดั้งเดิม ยกเว้นเลข 0 ที่มาจากสันสกฤต
| ค่า | เขมร | รูปเขียน | สัทอักษรสากล | UNGEGN | GD | ALA-LC | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 0 | ០ | សូន្យ | [soːn] | sony | souny | sūnya | จากสันสกฤต ศูนฺย |
| 1 | ១ | មួយ | [muəj] | muŏy | muoy | muaya | ในภาษาพูด ถ้าอยู่หน้าลักษณนาม คำว่า [muəj] จะถูกลดเสียงเป็น [mə] |
| 2 | ២ | ពីរ | [piː], [pɨl] | pir | pir | bīra |  |
| 3 | ៣ | បី | [ɓəj] | bĕi | bei | pī |  |
| 4 | ៤ | បួន | [ɓuən] | buŏn | buon | puana |  |
| 5 | ៥ | ប្រាំ | [pram] | prăm | pram | prāṃ |  |
ผู้เขียนบางคนจัดให้ [ɓiː] เป็นรูปสะกดของสอง และ [bəj] หรือ [bei] สำหรับรูปสะกดของสาม
ในประเทศไทย เลขสามถือเป็นเลขนำโชค แต่ในประเทศกัมพูชา การถ่ายรูปกับคนสามคนถือเป็นโชคร้าย เพราะเชื่อว่าคนที่อยู่ตรงกลางจะเสียชีวิตก่อนคนข้าง ๆ
ตัวเลขเขมรสมัยใหม่ > ตัวเลข 6 ถึง 20

ตัวเลข 6 ถึง 9 สามารถสร้างด้วยการใช้เลขฐาน 5 (ប្រាំ) ไปบวกกับตัวเลขระหว่าง 1 ถึง 4 นั่นทำให้เลข 7 มีที่มาจาก 5 บวก 2 ที่มากไปกว่านั้น ตัวเลขเขมรยังใช้เลขฐานสิบ ซึ่งทำให้เลข 14 มีที่มาจาก 10 บวก 4 แทนที่จะเป็น 2 คูณ 5 บวก 4 และ 16 มีที่มาจาก 10+5+1
ในภาษาพูด ตัวเลขจากสิบเอ็ดถึงสิบเก้าสามารถสร้างได้ด้วยการใช้คำว่า ដណ្ដប់ [dɔnɗɑp] หน้าตัวเขจากหนึ่งถึงเก้า ทำให้เลข 15 สามารถเขียนได้เป็น ប្រាំដណ្ដប់ [pram dɔnɗɑp] แทนที่จะเขียนแบบมาตรฐานเป็น ដប់ប្រាំ [ɗɑp pram]
| ค่า | เขมร | รูปเขียน | สัทอักษรสากล | UNGEGN | GD | ALA-LC | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 6 | ៦ | ប្រាំមួយ | [prammuəj] | prămmuŏy | prammuoy | prâṃmuaya |  |
| 7 | ៧ | ប្រាំពីរ | [prampiː], [prampɨl] | prămpir | prampir | prâṃbīra |  |
| 8 | ៨ | ប្រាំបី | [pramɓəj] | prămbĕi | prambei | prâṃpī |  |
| 9 | ៩ | ប្រាំបួន | [pramɓuən] | prămbuŏn | prambuon | prâṃpuana |  |
| 10 | ១០ | ដប់ | [ɗɑp] | dáb | dab | ṭáp | จีนเก่า *di̯əp |
| 11 | ១១ | ដប់មួយ | [ɗɑpmuəj] | dábmuŏy | dabmuoy | ṭápmuaya | មួយដណ្ដប់ [muəj dɔnɗɑp] ในภาษาพูด |
| 20 | ២០ | ម្ភៃ | [mpʰej], [məpʰɨj], [mpʰɨj] | mphey | mphey | mbhai | รูปย่อของ [muəj] + [pʰej] (เช่น หนึ่ง + ยี่สิบ) |