ปอร์ฟิริโอ ดิอัซ

| ปอร์ฟิริโอ ดิอัซ |
| --- | --- |


ประธานาธิบดีเม็กซิโกคนที่ 29
ดำรงตำแหน่ง 1 ธันวาคม 1884 – 25 พฤษภาคม 1911
รองประธานาธิบดี: รามอน กอร์รัล
ก่อนหน้า: มานูเอล กอนซาเลซ โฟลเรส
ถัดไป: ฟรันซิสโก เลออน เด ลา บาร์รา
ดำรงตำแหน่ง 17 กุมภาพันธ์ 1877 – 1 ธันวาคม 1880
ก่อนหน้า: ฆวน เอเน. เมนเดซ
ถัดไป: มานูเอล กอนซาเลซ โฟลเรส
ดำรงตำแหน่ง 28 พฤศจิกายน 1876 – 6 ธันวาคม 1876
ก่อนหน้า: โฆเซ มาริอา อิเกลเซียส
ถัดไป: ฆวน เอเน. เมนเดซ
ผู้ว่าการรัฐวาฮากา
ดำรงตำแหน่ง 1 ธันวาคม 1882 – 3 มกราคม 1883
ก่อนหน้า: โฆเซ มาเรียโน ฆิเมเนซ
ถัดไป: โฆเซ มาเรียโน ฆิเมเนซ
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนา การอาณานิคม และอุตสาหกรรม
ดำรงตำแหน่ง 1 ธันวาคม 1880 – 27 มิถุนายน 1881
ประธานาธิบดี: มานูเอล กอนซาเลซ โฟลเรส
ก่อนหน้า: บิเซนเต ริบา ปาลาซิโอ
ถัดไป: การ์โลส ปาเชโก บิยาโลโบส
ผู้ว่าการเฟเดอรัลดิสตริกต์
ดำรงตำแหน่ง 15 มิถุนายน 1867 – 14 สิงหาคม 1867
ก่อนหน้า: โตมัส โอโฆรัน
ถัดไป: ฆวน โฆเซ บัซ
 
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด: โฆเซ เด ลา กรุซ ปอร์ฟิริโอ ดิอัซ โมริ 15 กันยายน ค.ศ. 1830(1830-09-15) วาฮากา รัฐวาฮากา เม็กซิโก
เสียชีวิต: 2 กรกฎาคม ค.ศ. 1915(1915-07-02) (84 ปี) ปารีส ฝรั่งเศส
ที่ไว้ศพ: สุสานมงปาร์นัส ปารีส
พรรคการเมือง: พรรคเสรีนิยม
คู่สมรส: เดลฟินา ออร์เตกา ดิอัซ (สมรส 1867; เสียชีวิต 1880) การ์เมน โรเมโร รูบิโอ (สมรส 1881)
บุตร: เดโอดาโต ลูกัส ปอร์ฟิริโอ (1875–1946) ลุซ เอาโรรา บิกโตเรีย (1875–1965)
บุพการี: โฆเซ เฟาส์ติโน ดิอัซ มาริอา เปโตรนา โมริ
วิชาชีพ: นายทหาร, นักการเมือง
ลายมือชื่อ: 
ยศที่ได้รับการแต่งตั้ง
รับใช้:  เม็กซิโก
สังกัด:  กองทัพบกเม็กซิโก
ประจำการ: 1848–1876
ยศ: พลเอก

โฆเซ เด ลา กรุซ ปอร์ฟิริโอ ดิอัซ โมริ (สเปน: José De La Cruz Porfirio Díaz Mori; 15 กันยายน ค.ศ. 1830 – 2 กรกฎาคม ค.ศ. 1915) เป็นนายพลและนักการเมืองชาวเม็กซิโกซึ่งดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีเม็กซิโก 7 สมัย รวม 31 ปี ตั้งแต่วันที่ 17 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1877 ถึงวันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1880 และตั้งแต่วันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1884 ถึง 25 พฤษภาคม ค.ศ. 1911 มักเรียกช่วงเวลาที่เขาดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีว่า ปอร์ฟิเรียโต
ในฐานะทหารผ่านศึกจากสงครามการปฏิรูป (ค.ศ. 1858–1860) และการแทรกแซงของฝรั่งเศสในเม็กซิโก (ค.ศ. 1862–1867) ดิอัซได้ก้าวขึ้นสู่ตำแหน่งนายพล นำกองทัพสาธารณรัฐเข้าต่อต้านการปกครองของจักรพรรดิมัคซีมีลีอานที่ฝรั่งเศสสนับสนุน ต่อมาเขาได้ก่อการกำเริบต่อต้านประธานาธิบดีเบนิโต ฆัวเรซ และเซบัสเตียน เลร์โด เด เตฆาดา ด้วยหลักการที่ไม่ให้มีการเลือกตั้งกลับเข้ามาเป็นประธานาธิบดีอีกสมัย ดิอัซประสบความสำเร็จในการยึดอำนาจและขับไล่เลร์โดในรัฐประหาร ค.ศ. 1876 ด้วยความช่วยเหลือจากผู้สนับสนุนทางการเมืองของเขา และดิอัซได้รับการเลือกตั้งใน ค.ศ. 1877 จากนั้นใน ค.ศ. 1880 เขาก้าวลงจากตำแหน่งและมานูเอล กอนซาเลซ โฟลเรส ซึ่งเป็นพันธมิตรทางการเมืองของเขาได้รับเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีโดยดำรงตำแหน่งระหว่าง ค.ศ. 1880–1884 ใน ค.ศ. 1884 ดิอัซละทิ้งแนวคิดที่จะไม่ให้มีการเลือกตั้งกลับเข้ามาเป็นประธานาธิบดี และอยู่ในตำแหน่งต่อเนื่องกันจนถึง ค.ศ. 1911
ดิอัซเป็นหนึ่งในบุคคลที่เป็นประเด็นโต้แย้งในประวัติศาสตร์เม็กซิโก ระบอบการปกครองของเขาทำให้เกิด "ระเบียบและความก้าวหน้า" โดยยุติความปั่นป่วนทางการเมืองและส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจ ดิอัซและพันธมิตรของเขารวมกันเป็นกลุ่มนักวิชาการสาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีที่รู้จักกันในชื่อ ซิเอนติฟิโก ("นักวิทยาศาสตร์") นโยบายเศรษฐกิจของเขาส่วนใหญ่เอื้อประโยชน์ต่อพันธมิตรเช่นเดียวกับนักลงทุนต่างชาติ และช่วยให้เจ้าของที่ดินการเกษตรขนาดใหญ่เพียงไม่กี่รายซึ่งร่ำรวยอยู่แล้วได้รับที่ดินมหาศาล ทำให้ชาวชนบทไม่สามารถหาเลี้ยงชีพได้ ในปีหลัง ๆ นโยบายเหล่านี้ไม่ได้รับความนิยมเนื่องมาจากการกดขี่พลเมืองและความขัดแย้งทางการเมือง ตลอดจนการทักท้วงจากแรงงานและชาวไร่ชาวนาซึ่งเป็นกลุ่มที่ไม่ได้รับส่วนแบ่งจากความเจริญรุ่งเรืองของเม็กซิโก
แม้ว่าดิอัซจะประกาศสนับสนุนการกลับคืนสู่ประชาธิปไตยและประกาศจะไม่ลงสมัครรับเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีอีกสมัยในแถลงการณ์สาธารณะเมื่อ ค.ศ. 1908 แต่เขาก็กลับคำและลงสมัครอีกครั้งใน ค.ศ. 1910 ความล้มเหลวของดิอัซในการหาผู้สืบทอดตำแหน่งประธานาธิบดี (ขณะนั้นเขามีอายุ 80 ปีแล้ว) ส่งผลให้เกิดวิกฤตการณ์ทางการเมืองระหว่างกลุ่ม ซิเอนติฟิโก กับกลุ่มผู้สนับสนุนนายพลเบร์นาร์โด เรเยส ซึ่งเป็นพันธมิตรกับทหารและภูมิภาครอบนอกของเม็กซิโก หลังจากที่ดิอัซประกาศตนเองเป็นผู้ชนะการเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีสมัยที่แปดใน ค.ศ. 1910 ฟรันซิสโก อี. มาเดโร ผู้สมัครรับเลือกตั้งฝ่ายตรงข้ามซึ่งเป็นเจ้าของที่ดินผู้มั่งคั่งได้ออกแผนซานลุยส์โปโตซีซึ่งเรียกร้องให้มีการก่อความไม่สงบโดยใช้อาวุธต่อดิอัซ นำไปสู่การปะทุของการปฏิวัติเม็กซิโก หลังจากกองทัพบกสหพันธรัฐประสบความพ่ายแพ้ทางทหารหลายครั้งต่อกองกำลังที่สนับสนุนมาเดโร ดิอัซก็ถูกบังคับให้ลาออกในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1911 และลี้ภัยไปอยู่ปารีสที่ซึ่งเขาเสียชีวิตในอีกสี่ปีต่อมา