stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ศาสนาพุทธกับจิตวิทยา
การใช้ข้อปฏิบัติในศาสนาเพื่อการรักษา > การฝึกสติ > พฤติกรรมบำบัดวิภาษวิธี (DBT)

ข้อมูลเพิ่มเติม: พฤติกรรมบำบัดวิภาษวิธี
เมื่อกล่าวถึง DBT ผู้ปฏิบัติพุทธแบบเซน
ดร. ไลน์แฮน กล่าวว่า
ดังที่ชื่อของมันแสดง ลักษณะสำคัญที่สุดของมันคือการเน้นเรื่อง "วิภาษวิธี" ซึ่งก็คือ การสมานฉันท์สิ่งตรงข้ามโดยเป็นการสังเคราะห์อย่างต่อเนื่อง...
การเน้นเรื่องการยอมรับโดยเป็นตัวถ่วงดุลต่อความเปลี่ยนแปลง มาจากการรวมมุมมองโดยตรงจากข้อปฏิบัติของโลกตะวันออก (เซน) กับข้อปฏิบัติทางจิตวิทยาของโลกตะวันตก
และได้กล่าวคล้าย ๆ กันอีกว่า
ทักษะเกี่ยวกับสติเป็นเรื่องหลักของ DBT เป็นทักษะที่สอนเป็นอย่างแรกและทบทวน ... ทุก ๆ อาทิตย์ ... ทักษะเป็นการปฏิบัติอบรมจิตในรูปแบบของจิตวิทยาและพฤติกรรมนิยมที่มาจากการฝึกจิตวิญญาณของโลกตะวันออก ซึ่งดิฉันได้รับมาจากการปฏิบัติของเซนมากที่สุด
งานศึกษาทางคลินิกที่มีกลุ่มควบคุม ได้แสดงประสิทธิผลของ DBT ต่อคนไข้ความผิดปกติทางบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่ง (BPD)
การใช้ข้อปฏิบัติในศาสนาเพื่อการรักษา > การฝึกสติ > การรักษาด้วยการยอมรับและการให้สัญญา (ACT)

ข้อมูลเพิ่มเติม: การรักษาด้วยการยอมรับและการให้สัญญา
ส่วนการรักษาด้วยการยอมรับและการให้สัญญา (ACT) ไม่ได้มาจากศาสนาพุทธโดยตรง แต่แนวคิตต่าง ๆ บ่อยครั้งจะขนานกับของศาสนาพุทธและความเชื่อทางรหัสยลัทธิอื่น ๆ
ผู้ริเริ่ม ACT ได้กำหนดนิยามไว้ว่า เป็นวิธีที่ "ใช้กระบวนการยอมรับ กระบวนการทางสติ กระบวนการตกลงใจที่จะทำ และกระบวนการเริ่มพฤติกรรม ที่ช่วยปรับใจให้เข้ากับสถานการณ์ได้"
สติใน ACT หมายถึงการรวมด้านต่าง ๆ 4 ด้านของแบบจำลองการปรับใจให้เข้ากับสถานการณ์ ซึ่งเป็นทฤษฎีที่ ACT ประยุกต์ใช้ คือ
การยอมรับ คือ การเปิดใจต่อและการรับมือกับประสบการณ์ปัจจุบัน
การปลดภัยจากความคิด คือ การใส่ใจกระบวนการความคิดตามที่เป็นไป แทนที่จะปฏิสัมพันธ์อย่างอัตโนมัติกับเหตุการณ์ตามความคาดหมาย การตัดสินดีชั่ว และการตีความ
อยู่กับปัจจุบัน คือ การใส่ใจในโลกภายในภายนอกอย่างยืดหยุ่นได้ ลื่นไหลได้ และอย่างสมัครใจ
ความรู้สึกที่เหนือตน หรือ ตนโดยเป็นบริบท (self as context) คือเป็นความรู้สึกทางจิตวิญญาณที่เชื่อมต่อกันที่รักษาความสำนึกเกี่ยวกับ "ตัวเอง/ที่นี่/เดี๋ยวนี้" และการเชื่อมต่อกับ "คนอื่น/ที่โน่น/ตอนนั้น"
ด้านต่าง ๆ ของสติใน ACT เหล่านี้ อ้างว่ามาจาก Relational Frame Theory (ตัวย่อ RFT) ซึ่งเป็นโปรแกรมงานวิจัยเกี่ยวกับภาษาและการรู้คิดที่เป็นฐานของ ACT
ยกตัวอย่างเช่น ตนโดยเป็นบริบท (self as context) มาจากความสัมพันธ์แบบชี้เฉพาะของคำ (deictic verbal relation) เช่น ฉัน/คุณ ที่นี่/ที่โน่น ซึ่งงานวิจัย RFT แสดงว่าช่วยสร้างทักษะการเปลี่ยนมุมมองและการเชื่อมต่อกับบุคคลอื่น
หนังสือแบบช่วยตัวเองเกี่ยวกับ ACT (เช่น)
และวิธีการแบบ ACT อื่นที่ทดสอบแล้ว จะสอนการฝึกการพินิจพิจารณา แต่ถ้าใช้นิยามนี้ของคำว่าสติ ทักษะการปลดภัยจากความคิด เช่นการกล่าวคำซ้ำ ๆ (คือ จากความคิดที่มีปัญหา ให้กลั่นความมาให้เหลือคำเดียว แล้วกล่าวคำซ้ำ ๆ ให้ได้ยินเป็นเวลา 30 วินาที) ก็ยังมองว่าเป็นวิธีการทางสติด้วย
การใช้ข้อปฏิบัติในศาสนาเพื่อการรักษา > การฝึกสติ > การฝึกการปรับตัว

จิตแพทย์ชาวอังกฤษ นพ. คลิฟ เชอร์สล็อก ที่ฝึกการปฏิบัติแบบเซนจากสำนักรินไซ ได้พัฒนาการฝึกการปรับตัว (Adaptation Practice ตัวย่อ Ap) ในปี 2520 มีฐานจากข้อปฏิบัติและการอบรมจิตแบบเซนที่ฝึกสติ/ความสำนึกอย่างลึกซึ้งในชีวิตประจำวัน มีการใช้การฝึกการปรับตัวเพื่อบรรเทาความซึมเศร้า ความวิตกกังวล ความโกรธ ความเครียด และปัญหาทางอารมณ์อย่างอื่นในระยะยาว
การใช้ข้อปฏิบัติในศาสนาเพื่อการรักษา > การเปลี่ยนความคิด

ศ. ดร. แอลเบิรต์ เอลลิส ผู้เรียกได้ว่าเป็น "คุณปู่ของการบำบัดโดยการปรับเปลี่ยนความคิดและพฤติกรรม (CBT)" ได้เขียนไว้ว่า
หลักการหลายอย่างที่รวมอยู่ในทฤษฎีของ Rational emotive behavior therapy (ตัวย่อ REBT) ไม่ใช่เรื่องใหม่
บางอย่างจริง ๆ ดั้งเดิมมาจากหลายพันปีก่อน โดยเฉพาะจากนักปรัชญาลัทธิสโตอิกชาวกรีกและโรมัน เช่น Epictetus และมาร์กุส เอาเรลิอุส และจากนักคิดลัทธิเต๋าและพุทธศาสนา (ดู Suzuki 1956,
Watts 1959)
ตัวอย่างหนึ่งก็คือ พุทธศาสนากำหนดว่าความโกรธและพยาบาทเป็นเครื่องขวางกั้นการพัฒนาทางจิต (ดู นิวรณ์ สังโยชน์ และกิเลส)
วิธีแก้ความโกรธที่สามัญก็คือการพินิจพิเคราะห์อย่างต่อเนื่องโดยเป็นความคิดที่ประกอบด้วยความเมตตา นี่คล้ายกับการใช้เทคนิค CBT ที่เรียกว่า การฝึกอารมณ์ (emotional training) ซึ่ง ดร.เอลลิส
ได้กล่าวไว้อย่างนี้ว่า
ให้คิดถึงประสบการณ์ที่มีความสุขอย่างยิ่งกับบุคคลที่คุณตอนนี้กำลังรู้สึกโกรธ
เมื่อคุณได้จินตนาการถึงประสบการณ์ความสุขเช่นนี้ และได้ความรู้สึกที่ดีกว่าปกติ ที่รู้สึกอบอุ่น เกี่ยวกับบุคคลนั้นโดยเป็นผลของการระลึกถึงความจำ ให้ทำอย่างนี้ต่อไป
ให้ระลึกถึงประสบการณ์แห่งความสุขและความรู้สึกดี ๆ และพยายามทำความรู้สึกเหล่านี้ให้เหนือกว่าความรู้สึกเป็นศัตรู
จิตวิทยาและความเชื่อจิตวิญญาณยอดนิยม (โลกตะวันตก) > บุคคลหลักที่ทำให้นิยม

ในปี 2504 นักปรัชญาและศาสตราจารย์ แอลัน วัตส์ ได้เขียนไว้ว่า
ถ้าเราพินิจพิจารณาอย่างละเอียดถึงการใช้ชีวิตแบบพุทธศาสนา ลัทธิเต๋า ลัทธิเวทานตะ และโยคะ เราจะไม่พบทั้งปรัชญาหรือศาสนาดังที่เข้าใจในโลกตะวันตก
เราจะพบอะไรเกือบเหมือนกับวิธีการจิตบำบัด
ความคล้ายคลึงหลักระหว่างวิถีชีวิตโลกตะวันออกเช่นนี้กับจิตบำบัดโลกตะวันตก ก็คือ จุดมุ่งหมายของทั้งสองก็เพื่อให้เกิดความเปลี่ยนแปลงทางจิต เปลี่ยนแปลงความรู้สึกเกี่ยวกับชีวิตของเราเอง และความสัมพันธ์ของเรากับสังคมมนุษย์และโลกธรรมชาติ
นักจิตบำบัดส่วนมากให้ความสนใจต่อการเปลี่ยนจิตใจของบุคคลที่มีความผิดปกติทางจิตประสาท
แต่ว่าการฝึกฝนของพุทธศาสนาและลัทธิเต๋า เป็นการเปลี่ยนจิตใจของบุคคลปกติที่ปรับตัวเข้าสังคมได้
ตั้งแต่สังเกตการณ์และการใคร่ครวญเช่นนี้ของ ดร. วัตส์ ก็ได้มีคนช่วยสร้างความนิยมเพื่อรวมการอบรมจิตทางพุทธศาสนาเข้ากับจิตวิทยารวมทั้ง
Jack Kornfield (1993),
Joseph Goldstein,
ดร. Tara Brach,
ศ. นพ. มาร์ก เอ็ปสไตน์ (1995)
และพระภิกษุชาวเวียดนามทิก เญิ้ต หั่ญ (1998)
จิตวิทยาและความเชื่อจิตวิญญาณยอดนิยม (โลกตะวันตก) > คำเตือนเกี่ยวกับพุทธศาสนาแบบโรแมนติก

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|   | จิตวิทยาแบบโรแมนติก /มนุษยนิยม          | พุทธศาสนาต้น ๆ |
| ปัญหาทางจิต          | ตนที่ถูกแบ่ง          | การยึดมั่นถือมั่น |
| เป้าสูงสุด          | ความรู้สึกเป็นหนึ่ง          | การแทงตลอด พระนิพพาน |
| การแก้ปัญหา          | การรวมตัวอย่างต่อเนื่อง          | พระนิพพาน |
พระภิกษุสายป่าไทยชาวอเมริกัน อ. ฐานิสฺสโร (Geoffrey DeGraff)
กำหนดความคล้ายคลึงกันอย่างกว้าง ๆ ระหว่าง "จิตวิทยาโรแมนติก/มนุษยนิยม" กับศาสนาพุทธยุคต้น ๆ ว่าเป็นความเชื่อในการกระทำ/การแทรกแซงของมนุษย์ (เทียบกับของพระเจ้า) โดยวิธีที่อาศัยประสบการณ์ ปฏิบัติได้ และช่วยรักษาบำบัดได้
ท่านแสดงรากฐานของอุดมคติทางจิตวิญญาณของชาวตะวันตกปัจจุบันไปยังนักปรัชญาชาวเยอรมันสมัยโรแมนติกอิมมานูเอล คานต์ ต่อจากนั้นนักจิตวิทยาและนักปรัชญาชาวอเมริกัน นพ. วิลเลียม เจมส์ จิตแพทย์คาร์ล ยุง แล้วตามด้วยนักจิตวิทยามนุษยนิยม ศ. ดร. อับราฮัม มาสโลว์
ท่านยืนยันว่า มีความต่างหลัก ๆ ระหว่างจิตวิทยาโรแมนติก/มนุษยนิยมกับพุทธศาสนา
ซึ่งสรุปความอยู่ในตาราง
และชี้อ้อม ๆ ผู้ที่ยัดเยียดเป้าหมายของจิตวิทยาโรแมนติก/มนุษยนิยมในคำสอนของพระพุทธเจ้าว่าเป็น "คนโรแมนติกพุทธ" (จินตนิยมพุทธ)
มีนักเขียนเสนอแนวคิดพุทธปัจจุบันที่กล่าวในลักษณะเดียวกัน
โดยเข้าใจถึงปัญหาความเหินห่างทางสังคมในชีวิตปัจจุบัน อ. ฐานิสฺสโรเขียนว่า
เมื่อจินตนิยมพุทธพูดถึงปัญหาเหล่านั้น นั่นก็จะเปิดประตูประเด็นต่าง ๆ ทางธรรมะที่สามารถช่วยคนให้ได้การปลอบประโลมใจที่กำลังแสวงหา
และการทำเยี่ยงนั้นเป็นการเพิ่มพูนผลงานที่ทำโดยจิตบำบัด [...] แต่ว่า จินตนิยมพุทธก็ยังเป็นการปิดประตูประเด็นต่าง ๆ ทางธรรมะที่ค้านความหวังของบุคคลผู้ปรารถนาความสุขสุดยอดแบบอาศัยการเชื่อมต่อกัน (interconnectedness)
(เพราะว่า) ธรรมะแบบดั้งเดิมเรียกร้องให้มีเนกขัมมะและจาคะ โดยตั้งอยู่ในความจริงว่า อะไรที่เชื่อมต่อกันย่อมไม่เที่ยง และความสุขอะไร ๆ ที่อิงความไม่เที่ยงนี้เป็นการเชื้อเชิญหาความทุกข์
ความสุขที่แท้จริงจะต้องยิ่งไปกว่าการพึ่งพาอาศัยกันและกันและความเชื่อมต่อกัน คือต้องก้าวไปถึงสิ่งที่ไม่มีปัจจัย (พระนิพพาน) [...]
(และ) ประตูทางจินตนิยมพุทธก็จะปิดเรื่องที่เป็นรากฐานธรรมะที่ออกแบบเพื่อแก้ความทุกข์ระดับต่าง ๆ ที่ยังหลงเหลืออยู่แม้บุคคลจะได้เชี่ยวชาญการได้ความเป็นเอกภาพแล้ว"
การศึกษาและงานวิจัย

นักวิจัยที่สนใจศึกษาส่วนที่เชื่อมต่อกันระหว่างศาสนาพุทธและจิตวิทยาในทวีปอเมริกาเหนือจำต้องปรับตนให้เข้ากับโปรแกรมการศึกษาเกี่ยวกับโลกตะวันออกและกับจิตวิทยา หรือว่าต้องศึกษาเอาเอง
โปรแกรมการศึกษาอุทิศให้กับทั้งพุทธศาสนาและจิตวิทยาในทวีปอเมริกาเหนือในสถาบันที่ได้รับการรับรองมีน้อยมาก
แต่ว่า มหาวิทยาลัยโทรอนโตมีวิชารอง (อีกไม่นานจะเป็นวิชาหลัก) ที่เรียกว่า "พุทธศาสนากับสุขภาพจิต (Buddhism and Mental Health)"
สำหรับการฝึกทางคลินิก มีโปรแกรมระดับปริญญาโท ที่เรียกว่า Contemplative Psychotherapy (จิตบำบัดแบบพิจารณา) ที่มหาวิทยาลัยนาโรปาในเมืองโบลเดอร์ รัฐโคโลราโดที่ได้การรับรอง
เป็นหลักสูตรลูกผสมระหว่างจิตวิทยาพุทธกับวิธีการทางจิตบำบัดของชาวตะวันตก โดยจัดให้มีค้อร์สปฏิบัติแบบรวมหลายครั้ง และให้มีการปฏิบัติอบรมจิตอย่างต่อเนื่อง
เป็นโปรแกรมที่ตั้งขึ้นในปี 2521 และออกเบบเพื่อเตรียมตัวสอบรับใบอนุญาตเป็นผู้ให้คำปรึกษามืออาชีพ
ดูเพิ่ม

พระอภิธรรม
ศาสนาพุทธและวิทยาศาสตร์
อกุศล
แหล่งข้อมูลอื่น > การศึกษาในยุคต้น ๆ

Rowell Havens, Teresina (1964). "Mrs. Rhys Davids' Dialogue with Psychology (1893-1924)," in Philosophy East & West. V. 14 (1964) pp. 51-58, University of Hawaii Press.
Sarunya Prasopchingchana & Dana Sugu, 'Distinctiveness of the Unseen Buddhist Identity' (International Journal of Humanistic Ideology, Cluj-Napoca, Romania, vol. 4, 2010)
แหล่งข้อมูลอื่น > ครูและผู้สร้างความนิยม

Burns, Douglas (undated). "Buddhist Meditation and Depth Psychology" เก็บถาวร 2016-09-02 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
แหล่งข้อมูลอื่น > คำเตือนและข้อคัดค้าน

"Buddhist Romanticism," talk by Thanissaro Bhikkhu (03/25/02)
"Buddhist Romanticism Discussion," follow-up to Thanissaro Bhikkhu talk by Gil Fronsdal (04/01/02)
แหล่งข้อมูลอื่น > จิตบำบัดและศาสนาพุทธ

Kohut
Lorne Ladner, Positive Psychology & the Buddhist Path of Compassion เก็บถาวร 2016-09-20 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Paul C. Cooper, Attention & Inattention in Zen and Psychoanalysis, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 สิงหาคม 2013
Ann Gleig, The Culture of Narcissism Revisited: Transformations of Narcissism in Contemporary Psychospirituality
Jakob Håkansson, Exploring the phenomenon of empathy
Winnicott
Linda A. Nockler, The Spiritual and the Psychological Meet: Lessons from for Students of Awareness Practices (PDF), คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 1 มีนาคม 2011
Daniel G. Radter, A Buddhist reinterpretation of Winnicott, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 20 สิงหาคม 2011
FREDRIK FALKENSTRÖM, A Buddhist contribution to the psychoanalytic psychology of self (PDF), คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2 พฤษภาคม 2013
Janice Priddy, Psychotherapy and Buddhism: An Unfolding Dialogue. The Four Noble Truths in Buddhism
Bhante Kovida
Bhante Kovida An Inquiring Mind's Journey (PDF), คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2 กันยายน 2009
ส่วนหนึ่งของพระไตรปิฎกที่บันทึกเป็นอักษรไทยบนแผ่นใบลาน
นางแคโรไลน ออกัสตา โฟลีย์ ไรส์ เดวิดส์ เป็นบุคคลแรก ๆ ที่มองคัมภีร์พุทธจากมุมมองทางจิตวิทยา
นักวิจัยการรักษาพบว่า การฝึกสติของศาสนาพุทธช่วยบรรเทาความวิตกกังวล ความซึมเศร้า และความผิดปกติทางบุคลิกภาพบางอย่าง
การทิ้งระเบิดจังหวัดพระนครในสงครามโลกครั้งที่สอง

เมืองหลวงของประเทศไทย กรุงเทพมหานครได้ถูกทิ้งระเบิดหลายครั้งในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ในช่วงระหว่างปี พ.ศ. 2485 – พ.ศ. 2488 ซึ่งในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2487 ได้เริ่มใช้เครื่องบินทิ้งระเบิด โบอิง บี-29 ซูเปอร์ฟอร์เทรส
ภูมิหลัง

โดยในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ประเทศไทยภายใต้การนำของจอมพล ป. พิบูลสงคราม ได้เข้าเป็นพันธมิตรทางทหารกับจักรวรรดิญี่ปุ่นซึ่งเป็นฝ่ายอักษะ ในระยะแรกญี่ปุ่นได้อาศัยไทยเป็นแหล่งเสบียงและขนส่งกำลังพล อาวุธยุทโธปกรณ์ เพื่อทำสงครามในพม่าและอินเดีย จนกระทั่งเมื่อฝ่ายสัมพันธมิตรเริ่มได้เปรียบในการรบที่พม่าและได้เริ่มผลักดันให้ญี่ปุ่นถอยไป ฝ่ายญี่ปุ่นเห็นว่าฝ่ายสัมพันธมิตรอาจทำการโจมตีประเทศไทยจากทางฝั่งพม่า ดังนั้นญี่ปุ่นจึงได้จัดตั้ง ”กองทัพญี่ปุ่นประจำประเทศไทย” ขึ้นเมื่อ 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2486 เพื่อให้เป็นกองกำลังสำหรับการสู้รบ โดยการป้องกันรักษากรุงเทพและประเทศไทยจากการรุกรานของสัมพันธมิตร โดยญี่ปุ่นได้ตั้งฐานทัพในไทยอย่างเป็นทางการ
ในภารกิจการทิ้งระเบิดในไทยครั้งแรก ฝ่ายสหรัฐได้เริ่มใช้เครื่องบินโบอิง บี-29 ซูเปอร์ฟอร์เทรส เพื่อโจมตีเป้าหมายในกรุงเทพฯ เป็นการทดลอง ก่อนที่มันจะถูกส่งไปยังปฎิบัติการทิ้งระเบิดในหมู่เกาะหลักญี่ปุ่น การตัดสินใจใช้เครื่องบิน บี-29 เพื่อทิ้งระเบิดกรุงเทพฯ ย้อนหลังไปถึงปี พ.ศ. 2486 และได้มีการกล่าวถึงในแถลงการณ์ระหว่างประธานาธิบดีสหรัฐฯ แฟรงคลิน ดี. รูสเวลต์ และนายกรัฐมนตรีอังกฤษ วินสตัน เชอร์ชิลล์ ซึ่งรูสเวลต์แนะนำว่าพวกเขาควรใช้ระเบิดโจมตีท่าเรือและทางรถไฟ
การระเบิดของอังกฤษและอเมริกายังได้รับความช่วยเหลือจากขบวนการเสรีไทยซึ่งเป็นขบวนการกองโจรทางพลเรือนต่อต้านญี่ปุ่นซึ่งสนับสนุนพันธมิตร ตัวแทนของขบวนการเสรีไทยมีส่วนสำคัญในการกำหนดเป้าหมายสำหรับเครื่องบินฝ่ายสัมพันธมิตรและที่ตั้งของตำแหน่งญี่ปุ่นและรายงานสภาพอากาศเหนือเป้าหมาย
เป้าหมาย > สะพานพระราม 6

ในวันที่ 2 มกราคม พ.ศ. 2488  สะพานพระราม 6 ได้ตกเป็นเป้าหมายในการถูกฝ่ายสัมพันธมิตร นำโดยสหรัฐฯ และอังกฤษ โดยทางสหรัฐได้ใช้เครื่องบินทิ้งระเบิด บี-24 ของสหรัฐฯ ทิ้งระเบิด 4 ลูกลงทั้งสองฝั่งของสะพานที่เชื่อมฝั่งตะวันออกและตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา
การทิ้งระเบิดสะพานพระราม 6 มีเป้าหมายเพื่อทำลายจุดยุทธศาสตร์ที่ญี่ปุ่นใช้ไทยเป็นทางผ่านสำคัญในการสู้รบ ซึ่งนอกจากสะพานแห่งนี้แล้ว ฝ่ายสัมพันธมิตรยังโจมตีพื้นที่ยุทธศาสตร์อื่นๆ เช่น สถานีรถไฟหัวลำโพง สถานีรถไฟบางกอกน้อย โรงไฟฟ้าวัดเลียบ เป็นต้น ขณะเดียวกันยังเป็นการกดดันรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงครามให้ยุติการเป็นพันธมิตรกับจักรวรรดิญี่ปุ่นอีกด้วย
เป้าหมาย > โรงไฟฟ้าวัดเลียบ

เมื่อวันที่ 14 เมษายน พ.ศ. 2488 ฝ่ายอังกฤษได้ส่งเครื่องบินทิ้งระเบิดบริเวณโรงไฟฟ้าวัดเลียบ หลังจากโรงไฟฟ้าวัดเลียบถูกทำลาย ทำให้พระนครไม่มีไฟฟ้าและน้ำประปาใช้เป็นเวลานานถึงสองเดือน จนกว่าโรงไฟฟ้าจะซ่อมแล้วเสร็จ อีกทั้งการทิ้งระเบิดมีการทิ้งผิดเป้าหมายที่ต้องการเป็นจำนวนไม่น้อย ทำให้สถานที่ทางวัฒนธรรม เช่น วัดราชบุรณราชวรวิหาร ทำให้ภาพวาดของขรัวอินโข่งได้รับความเสียหาย
เป้าหมาย > คลองภาษีเจริญ

เครื่องบินทิ้งระเบิด Consolidated B-24 Liberator ของฝูงบินหมายเลข 356 Squadron ได้ถูกส่งมาทำลายประตูน้ำของคลองภาษีเจริญ เมื่อวันที่ 18 เมษายน พ.ศ. 2488 ซึ่งทางสหรัฐได้สืบทราบข้อมูลว่าเป็นเส้นทางน้ำที่ทหารญี่ปุ่นในไทยใช้ในการเดินทางและลำเลียงอุปกรณ์ทางทหารต่างๆต่างๆ จึงส่งเครื่องบินทิ้งระเบิด 6 ลำ จากฝูงบินหมายเลข 356 ทำลายประตูน้ำคลองภาษีเจริญ และคลองดำเนินสะดวก ทั้งหมด 4 จุด ซึ่งบินจากแม่น้ำท่าจีนมุ่งมาทางแม่น้ำเจ้าพระยา จากเอกสารระบุเพียงความเสียหายของสถานที่ ไม่มีรายงานว่ามีผู้เสียชีวิตหรือบาดเจ็บ
การต่อต้าน > ฝ่ายไทย

ทางกองทัพอากาศไทยได้รับเครื่องบินขับไล่รุ่น นากาจิมะ คิ-43 ฮายาบูซะ สังกัดกองทัพบก ทั้งหมด 24 ลำ โดยโอนมาจากเกาะชวาตามคำสั่งของผู้นำจักรวรรดิญี่ปุ่น ฮิเดกิ โตโจได้นำส่งมอบให้กองทัพไทยโดยทางไทยต้องมารับเองที่เกาะโชนัน(สิงคโปร์)
ทางกองทัพอากาศไทยได้ส่งเครื่องบินขับไล่ขึ้นต่อสู้สกัดกั้น แต่ไม่ได้ผลเพราะเครื่องบินที่มีสมรรถนะต่ำกว่า และต่อมาในระยะหลังที่ใช้เครื่องบินทิ้งระเบิดแบบบี-29 ซึ่งจะบินมาเป็นหมู่ในระยะสูง ปืนต่อสู้อากาศยานยิงไม่ถึง จึงได้มีการมาทิ้งระเบิดเวลากลางวันอย่างเสรี อีกทั้งรัฐบาลต้องประกาศให้ประชาชนเตรียมพร้อมสำหรับการทิ้งระเบิด เมื่อมาถึงทางการจะเปิดเสียงสัญญาณหวอเสียงดังเพื่อเตือนให้ประชาชนได้ระวังตัว เช่น หลบอยู่ในหลุมพรางที่ขุดขึ้นเอง หรือพรางไฟ เป็นต้น แต่ประชาชนบางส่วนก็ได้อพยพย้ายไปอยู่ตามชานเมืองหรือต่างจังหวัด ตลอดจนลงไปอยู่ในหลุมที่ทางการจัดสร้างไว้ เป็นต้น ซึ่งการอพยพนั้นมักจะเดินกันไปเป็นขบวนกลุ่มใหญ่เหมือนขบวนคาราวาน โดยชานเมืองที่ผู้คนนิยมไปกันเป็นจำนวนมากคือ บริเวณถนนสุขุมวิท ซึ่งในเวลานั้นเรียกว่า บางกะปิ[ต้องการอ้างอิง]
การต่อต้าน > ฝ่ายญี่ปุ่น

กองทัพญี่ปุ่นประจำประเทศไทยนั้นอยู่ภายใต้การบัญชาการของพลโทอาเกโตะ นากามูระ
นอกจากนี้ฝ่ายญี่ปุ่นได้เอาปืนต่อสู้อากาศยานขึ้นไปตั้งบนภูเขาทอง (พระบรมบรรพต)ยิงเครื่องบินฝ่ายสัมพันธมิตรที่มาทิ้งระเบิดใส่กรุงเทพฯ ทำให้โครงสร้างภูเขาทองได้รับความเสียหายอย่างมาก
ดูเพิ่ม

ประเทศไทยในสงครามโลกครั้งที่สอง
โบอิง บี-29 ซูเปอร์ฟอร์เทรส
เครื่องบินทิ้งระเบิดฝ่ายสัมพันธมิตรทิ้งระเบิดที่สะพานพระราม 6
โรงไฟฟ้าวัดเลียบเสียหายจากการทิ้งระเบิดจากเครื่องบินอังกฤษ
โรงไฟฟ้าวัดเลียบได้รับความเสียหาย
ชุมชนใกล้ประตูน้ำคลองภาษีเจริญถูกทิ้งระเบิดโจมตี
เครื่องบินขับไล่ คิ-43 ของกองทัพอากาศไทย
กองทัพญี่ปุ่นในไทย
โรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์ฯ

| โรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี |
| --- | --- |
Hongsonsuksa School Under the Royal Patronage of Her Royal Highness Princess Bejaratana
------
ที่ตั้ง

  1/17 ถนนขุนลุมประพาส ตำบลจองคำ  อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน 58000
ข้อมูล
ชื่ออื่น: ห.ศ. / H.S.
ประเภท: โรงเรียนประจำจังหวัดของรัฐ
คติพจน์: คำขวัญ เรียนดี มีความคิด นำชีวิตสู่ความมั่นคง คติธรรม อตฺตานํ นาติ วตฺเตยฺย (เป็นคนไม่ควรลืมตน)
สถาปนา: พ.ศ. 2445 (โรงเรียนหลวง) พ.ศ. 2453 (โรงเรียนประจำจังหวัดแม่ฮ่องสอนฮ่องสอนศึกษา) พ.ศ. 2457 (โรงเรียนห้องสอนศึกษา)
ผู้ก่อตั้ง: พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (พระราชทานนามโรงเรียน พ.ศ. 2457)
เขตการศึกษา: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา   มัธยมศึกษา เขต 34   (เชียงใหม่-แม่ฮ่องสอน) สำนักงานคณะกรรมการ  การศึกษาขั้นพื้นฐาน
รหัส: 58012001
ผู้อำนวยการ: นายอัมพวาร อิตุพร
ระดับปีที่จัดการศึกษา: มัธยมศึกษาปีที่ 1—6 สหศึกษา
จำนวนนักเรียน: 1,343 คน
สี:   ขาว    เขียว
เพลง: มาร์ชห้องสอน
เว็บไซต์: www.hongson.ac.th fb.com/โรงเรียนห้องสอนศึกษา
โรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี (ตัวอักษรไทใหญ่: ) เป็นโรงเรียนประจำจังหวัดแม่ฮ่องสอน แต่เดิมเป็นโรงเรียนชายล้วน ปัจจุบันจัดอยู่ในประเภทโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่ รูปแบบสหศึกษา ตั้งอยู่บริเวณถนนขุนลุมประพาส ตำบลจองคำ อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน เป็นโรงเรียนในพระอุปถัมภ์สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี
“ห้องสอนศึกษา” นามนี้มีที่มาด้วยพระมหากรุณาธิคุณ

ณ แดนดินถิ่นเขากลางลำเนาไพร อันอุดมสมบูรณ์ไปด้วยความงดงามทางธรรมชาติและความงดงามภายใจจิตใจของชาวแม่ฮ่องสอน ดินแดนอันสุขสงบนี้มีบุญกุศลยิ่งนักเนื่องด้วยได้รับพระมหากรุณาธิคุณในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ล้นเกล้ารัชกาลที่ 6 พระองค์ทรงมีพระเมตตาและพระมหากรุณาธิคุณเป็นล้นพ้นแก่ราษฎรชาวแม่ฮ่องสอน ด้วยการลงพระราชหัตถ์พระราชทานนามให้แก่โรงเรียนแห่งนี้ว่า “โรงเรียนห้องสอนศึกษา” อันเป็นที่มาของชื่อโรงเรียน ณ ปัจจุบัน
ในปี พ.ศ. 2457 โรงเรียนแม่ฮ่องสอนศึกษาได้รับความร่วมมือจากบรรดาข้าราชการ พ่อค้า และประชาชนจังหวัดแม่ฮ่องสอนได้ร่วมกันบริจาคทรัพย์เพื่อสร้างโรงเรียนประจำเมืองขึ้นบริเวณสถานที่เดิม เพื่ออุทิศส่วนกุศลถวายแด่สมเด็จพระพุทธเจ้าหลวง “พระปิยมหาราชเจ้า” โดยโรงเรียนก่อสร้างเป็นอาคารไม้กว้าง 5 วา ยาว 11 วา 2 ศอกหลังคามุงด้วยใบตองตึง ซึ่งมีกำหนดเปิดใช้เป็นสถานที่เล่าเรียนในวัน 22 ตุลาคม 2457 ซึ่งเป็นอภิลักขิตสมัยตรงกับวันสวรรคตในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว  ดังนั้นบรรดาข้าราชการ พ่อค้า และประชาชนจึงได้ดำเนินการประสานงานผ่านสมุหเทศาภิบาลมณฑลพายัพในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2457 เพื่อส่งเอกสารกราบบังคลทูลขอพระราชทานนามโรงเรียนจากพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวเพื่อถวายพระเกียรติรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณและอุทิศส่วนกุศลถวายสมเด็จพระพุทธเจ้าหลวง “สมเด็จพระปิยมหาราช” และในเดือนเดียวกันพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวล้นเกล้ารัชกาลที่ 6 พระองค์ทรงมีพระเมตตาและพระมหากรุณาธิคุณเป็นล้นพ้นแก่ราษฎรชาวแม่ฮ่องสอน โดยการที่พระองค์ได้ทรงลงพระราชหัตถ์พระราชทานนามให้แก่โรงเรียนแห่งนี้ว่า “โรงเรียนห้องสอนศึกษา” อันเป็นที่มาของชื่อโรงเรียน ณ ปัจจุบัน
“ห้องสอนศึกษา” สู่องค์กรในพระอุปถัมภ์ฯ

ฉันขอกล่าวต่อท่านทั้งปวงว่า จะพยายามบำเพ็ญตนให้เป็นประโยชน์แก่บ้านเมือง ด้วยความจงรักภักดีต่อบ้านเกิด และต่อองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ผู้ทรงเป็นประมุขของชาติ ทั้งจะได้รักษาเกียรติศักดิ์ แห่งความเป็นราชนารีในมหาจักรีบรมราชวงศ์ไว้ชั่วชีวิต
พระดำรัสของสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี ที่พระราชทานในงานฉลองพระชนมายุ 61 พรรษา เมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน พ.ศ. 2529 ณ วชิราวุธวิทยาลัย
พระราชดำรัสดังกล่าวข้างต้นได้สะท้อนพระปณิธานอันแน่วแน่ของสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี ในการปฏิบัติพระกรณียกิจต่าง ๆ แทนพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ด้วยพระวิริยภาพ และยังหมายรวมถึงการปฏิบัติพระกรณียกิจต่าง ๆ เพื่อสืบสานพระราชกรณียกิจที่สมเด็จพระบรมชนกนาถทรงบำเพ็ญไว้เป็นสำคัญ โดยเฉพาะอย่างยิ่งใน ด้านการศึกษา ในฐานะพระราชธิดาพระองค์เดียวในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว และขัตติยราชนารีแห่งสยามประเทศ
ด้วยพระปณิธานดังกล่าว จึงทำให้โรงเรียนอันได้รับพระราชทานนามจากพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวแห่งนี้ ได้รับพระมหากรุณาธิคุณอันล้นพ้นจากสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้ารับโรงเรียนห้องสอนศึกษาไว้ในพระอุปถัมภ์ ซึ่งถือเป็นโรงเรียนแห่งสุดท้ายก่อนที่พระองค์ท่านเสด็จสู่สวรรคาลัย ในกาลเดียวกันพระองค์ทรง พระกรุณาพระราชทานพระอนุญาตให้ออกชื่อองค์กรแห่งนี้อย่างเป็นทางการว่า “โรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี” นับตั้งแต่วันที่ 12 ธันวาคม พ.ศ. 2552 เป็นต้นมา ด้วยพระมหากรุณาธิคุณนี้จึงทำให้โรงเรียนห้องสอนศึกษาได้มีการเปลี่ยนชื่อโรงเรียนจาก “โรงเรียนห้องสอนศึกษา” กลายมาเป็น “โรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์ฯ”
แม้ในเวลานี้สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดีจะสิ้นพระชนม์แล้ว แต่พระองค์ยังคงสถิตย์อยู่ในดวงใจและเป็นดั่งดวงแก้วดวงขวัญแห่งกำลังใจให้แก่คณะผู้บริหาร ข้าราชการครู บุคลากรและนักเรียนโรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์ฯ อยู่เสมอ
เพลงประจำโรงเรียน

โรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์ฯ มีเพลงประจำโรงเรียนทั้งหมด 10 เพลง ได้แก่
มาร์ชห้องสอน
ประพันธ์คำร้องโดย คุณครูอุไรวรรณ มณีกาญจน์
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูวัลลภ ชัยชนะ
ขาว-เขียวสัมพันธ์
ประพันธ์คำร้องโดย คุณครูอุไรวรรณ มณีกาญจน์
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูทินกร สถิตเจริญกุล
รำวงห้องสอนศึกษา
ประพันธ์คำร้องโดย คุณครูอุไรวรรณ มณีกาญจน์
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูทินกร สถิตเจริญกุล
รำลึกห้องสอนศึกษา
ประพันธ์คำร้องโดย คุณครูอุไรวรรณ มณีกาญจน์
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูทินกร สถิตเจริญกุล
วันที่ 6 สิงหาคม พ.ศ. 2559 โรงเรียนห้องสอนศึกษา ในพระอุปถัมภ์ฯ ได้จัดพิธีเฉลิมฉลองเนื่องในวาระคล้ายวันพระราชทานนาม "ห้องสอนศึกษา" เป็นปีที่ 102 งานประชาสัมพันธ์ กลุ่มงานบริหารงานทั่วไป จึงเห็นความสำคัญของคุณค่าในเกียรติศักดิ์ของความเป็น “ห้องสอนศึกษา” และได้ดำเนินการจัดทำและปรับปรุงบทเพลงประจำโรงเรียนโดยได้จัดการประกวดประพันธ์เนื้อเพลงประจำโรงเรียน และได้รับความอนุเคราะห์จากผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ชัชพล ไชยพร รองคณบดีคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และรองเลขาธิการมูลนิธิพระบรมราชานุสรณ์ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ประพันธ์เนื้อเพลงมอบให้แก่โรงเรียนเป็นสมบัติของโรงเรียนต่อไป ประกอบด้วยเพลงที่แต่งขึ้นใหม่ ดังนี้
ศักดิ์ศรีห้องสอนศึกษา
ประพันธ์คำร้องโดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ชัชพล ไชยพร
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูทินกร สถิตเจริญกุล
ห้องสอนรำลึก
ประพันธ์คำร้องโดย คุณครูนิพนธ์ หมูทอง
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูทินกร สถิตเจริญกุล
ลาห้องสอน
ประพันธ์คำร้องโดย คุณครูนิพนธ์ หมูทอง
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูยงยุทธ ประวีณชัยกุล
เหนือยอดเสา
ประพันธ์คำร้องโดย คุณครูคีต์รามิลธ์ ปุรณธวิทย์
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูยงยุทธ ประวีณชัยกุล
เกียรติคุณห้องสอน
ประพันธ์คำร้องโดย นายพิทักษ์ภูมิ โพธิ์คำ
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูทินกร สถิตเจริญกุล
ขาวเขียวร่วมใจ
ประพันธ์คำร้องโดย นายพิทักษ์ภูมิ โพธิ์คำ
ประพันธ์ทำนองโดย คุณครูยงยุทธ ประวีณชัยกุล
รายนามผู้บริหารโรงเรียนห้องสอนศึกษา

| ลำดับ | รายนาม | ระยะเวลาดำรงตำแหน่ง |
| --- | --- | --- |
| 1 | ขุนสุวรรณสิงหราช (พัฒน์  สุวรรณสิงหราช) | พ.ศ. 2443-2463 |
| 2 | ขุนพิสิฐดรุณการ (ระเบียบ  รัตนชาลี) | พ.ศ. 2463-2466 |
| 3 | นายวารินทร์  สุนทรวัฒน์ | พ.ศ. 2466-2468 |
| 4 | ขุนโกศลเศรษฐ์ (นวล  ทะมิชาติ) | พ.ศ. 2468-2474 |
| 5 | นายจันทร์แก้ว  ทองเขียว | พ.ศ. 2474-2483 |
| 6 | นายจีระ  นิลกุล | พ.ศ. 2483-2485 |
| 7 | นายนิยม  คำนวณมาสก | พ.ศ. 2485-2489 |
| 8 | นายเฉลิม  ถาวรเวช | พ.ศ. 2489-2490 |
| 9 | นายบุญเชียร  ศุภจิตร | พ.ศ. 2491-2494 |
| 10 | นายสวัสดิ์  สุคนธา | พ.ศ. 2494-2495 |
| 11 | นายกู้เกียรติ  สุริยกุล ณ อยุธยา | พ.ศ. 2495-2502 |
| 12 | นายแก้ว  ทองเขียว | พ.ศ. 2502-2506 |
| 13 | นายสวัสดิ์  สุคนธา | พ.ศ. 2506-2510 |
| 14 | นายสมเพ็ชร  นาวิกวาณิชย์ | พ.ศ. 2510-2529 |
| 15 | นายนิคม  เจริญศรี (ผู้อำนวยการ 8) | พ.ศ. 2529-2533 |
| 16 | นายพายัพ ภาพพริ้ง (ผู้อำนวยการ 8) | พ.ศ. 2533-2535 |
| 17 | นายเกษม พันธุรัตน์ (ผู้อำนวยการ 8) | พ.ศ. 2535-2536 |
| 18 | นายสมพร  ชวฤทธิ์ (ผู้อำนวยการ) | พ.ศ. 2536-2542 |
| 19 | นายสุรเดช  พหลโยธิน | พ.ศ. 2542-2542 |
| 20 | นายสุรัตน์  สังข์สุข | พ.ศ. 2542-2547 |
| 21 | นายวิชัย  จิตสว่าง (รักษาราชการแทน) | พ.ศ. 2547-2547 |
| 22 | นายเจริญไชย ไชย์วงศ์ (ผู้อำนวยการ 8) | พ.ศ. 2547-2551 |
| 23 | นายอรรถเสฏฐ์  สุสุข | พ.ศ. 2551-2554 |
| 24 | นายวิเชียร  ชูเกียรติ | พ.ศ. 2554-2555 |
| 25 | นายชัยวัฒน์ ใจภักดี | พ.ศ. 2555-2557 |
| 26 | นายพูลศักดิ์ จิตสว่าง | พ.ศ. 2557-ปัจจุบัน |
| 27 | นาย อัครวัฒน์ อรัญภูมิ | พ.ศ. |