ยุทธการที่ซูโจว
เบื้องหลัง > การรบที่เถิงเซียน

วันที่ 14 - 18 มีนาคม ค.ศ. 1938 หลังจากผ่านสองสัปดาห์ที่คอยสอดแนมอย่างระมัดระวังและรวบรวมข่าวกรองโดยใช้หน่วยลาดตระเวนขนาดเล็ก พลเอกอิทากาคิ เซอิจิโระเปิดฉากบุกในวันที่ 14 มีนาคม 1938 กองพลที่ 10 แห่งกองทัพจักรวรรดิญี่ปุ่นมีกำลังพลประกอบด้วยทหารราบ 10,000 นาย ปืนใหญ่ 20 กระบอก รถถังขนาดกลางและขนาดเล็ก 20 คัน และเครื่องบิน 20 ลำ กองทัพจักรวรรดิญี่ปุ่นปะทะกับกองพลที่ 125 และ 127 ของกองทัพคณะชาติจีนใกล้เถิงเซียน กองพลที่ 125 และ 127 พึ่งเคลื่อนกำลังพลจากมณฑลเสฉวนทำให้มีกำลังพลน้อยและอ่อนล้าแต่ก็สู้กันอย่างห้าวหาญ วันที่ 15 กองทัพญี่ปุ่นใช้ข้อได้เปรียบเรื่องการเคลื่อนที่โจมตีทหารจีนหลายด้านทำให้กำลังสำรองที่ล่าถอยของจีนเกือบหมด พลเอกอาวุโสหลี่ซงเหรินบัญชาการจากไท่เอ๋อซวงทางตะวันออกเฉียงใต้รีบส่งกำลังเสริมไปเถิงเซียน วันที่ 15 มีนาคมทหารเกือบ 2,000 นายจากกองพลที่ 122 และกองพลน้อยที่ 364 ป้องกันเถิงเซียน ถึงแม้ว่าผู้บัญชาการภาคสนามเกณฑ์ตำรวจท้องถิ่นและอาสาสมัครแต่ก็ยังไม่เกิน 3,000 นาย ความหวังเดียวของพวกเขาคือกองทัพที่ 85 พลเอกหวางหมิงซางผู้บัญชาการที่เถิงเซียนบอกทหารใต้บังคับบัญชาว่าการตั้งรับนี้ใช้เวลาสี่ชั่วโมงกว่าที่กำลังเสริมจะมาถึงและทหารของเขาก็สาบานว่าจะทำให้ดีที่สุด นายพลหวางหมิงซางสั่งปิดประตูเมืองทิศเหนือและทิศใต้ เสบียงและยุทโธปกรณ์ทั้งหมดเอาเข้ามาในเมืองเตรียมตัวสำหรับการปิดล้อม
เช้าวันที่ 16 มีนาคม ญี่ปุ่นเริ่มการโจมตี กองกำลังตะวันออกฝ่าแนวป้องกันบางเบาที่หลงซาน ปู้หยางซาน และเฟิงเจียเหอ มุ่งหน้าสู่เถิงเซียน เวลา 08.00 น.ปืนใหญ่ภูเขา 12 กระบอกวางกำลังระดมยิงเมือง ต่อมาเวลาสั้นๆเครื่องบินเริ่มยิงกราดด้วยเช่นกัน หลังจากที่ลูกกระสุนปืนใหญ่ถูกยิงเข้าเมืองว่าสามพันนัดในเวลา 10.00 น.ทุกสิ่งเงียบสงัดแต่การบุกเริ่มต้นขึ้นเวลา 10.30 น.เมื่อญี่ปุ่นระดมยิงปืนใหญ่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ทำลายกำแพงอย่างรวดเร็ว ทหารญี่ปุ่น 60 นายเข้าไปในช่องกำแพงโดยมีปืนกลเบาและหนักยิงคุ้มกัน แต่ถูกหมวดปาระเบิดของทหารจีนซู่มโจมตีทำให้สูญเสียทหารเกือบทั้งหมด การโจมตีอีกสามครั้งก็เกิดขึ้นอีกในสองชั่วโมงต่อมา แต่ทหารแต่ละระลอกที่เข้าไปก็ถูกทำลายในลักษณะเดียวกัน ในช่วงบ่ายซึ่งเป็นช่วงสงบการปะทะ ทหารจีนยึดกระสอบเกลือจากร้านค้าท้องถิ่นอุดช่องว่างของผนังแทนถุงทราย
เวลา 14.00 น.ญี่ปุ่นระดมยิงปืนใหญ่ใส่กำแพงทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของเมือง กำแพงเมืองนี้ก็พังทลายเหมือนคราวที่แล้ว จากนั้นทหารญี่ปุ่นบุกเข้าไปโดยมีปืนกลยิงคุ้มกัน ทหารสามระลอกรวม 14 หมวดถูกโจมตีจนล่าถอยออกมาและมีทหารเสียชีวิตเป็นจำนวนมาก
เวลา 17.00 น.ญี่ปุ่นโจมตีประตูเมืองตะวันออกด้วยปืนใหญ่ 30 กระบอกโดยมีเครื่องบิน 10 ลำยิงสนับสนุน ทหารญี่ปุ่นปรับแผนการบุกใหม่จากความผิดพลาดครั้งก่อน ระลอกโจมตีประกอบด้วยทหาร 120 คนแบ่งเป็นหลายกลุ่มทิ้งระยะห่างระหว่างกัน 100 เมตร ระลอกแรกถูกหยุดยั้งด้วยกระสุนปืนและระเบิดอย่างรวดเร็วแต่พวกเขาก็ถ่วงเวลานานพอที่ระลอกที่สองมาสมทบเข้าประตูเมืองที่พัง ภายในประตูเมืองทหารจีนหมวดที่ 11 ไม่สามารถใช้ระเบิดป้องกันทหารญี่ปุ่นได้เพราะระยะโจมตีสั้นเกินไป จึงเตรียมดาบปลายปืนเพื่อต่อสู้ระยะประชิด พวกเขาสังหารผู้โจมตีจนเหลือแค่เพียง 20 นายเท่านั้นที่มีชีวิตอยู่และทุกคนได้รับบาดเจ็บ เมื่อแลเห็นทหารญี่ปุ่นระลอกที่สาม ทหารจีนทั้ง 20 นายก็ล่าถอยไป เมื่อพลบค่ำญี่ปุ่นพยายามยึดประตู แต่จีนยึดประตูกลับคืนได้อีกครั้งในเวลา 20.00 น. ตลอดทั้งคืนทหารจีนจากกองพันที่ 370 และ 372 ประมาณ 1,000 นายแอบเข้าไปในเมืองเพื่อเสริมกำลังป้องกัน
เช้าวันที่ 17 มีนาคม ญี่ปุ่นประกาศว่าความพยายามเสริมกำลังป้องกันของจีนล้มเหลว
เวลา 06.00 น.ของวันที่ 17 มีนาคม ญี่ปุ่นเริ่มระดมยิงปืนใหญ่และการโจมตีทางอากาศเปลี่ยนเมืองให้เป็นกองซากปรักหักพัง ทหารญี่ปุ่นโจมตีประตูตะวันออกและช่องกำแพงที่มุมกำแพงตะวันออกเฉียงใต้ ประตูเมืองตะวันออกเป็นจุดที่ทหารจีนป้องกันแน่นหนา แต่การโจมตีประตูเมืองตะวันออกของญี่ปุ่นมียานเกราะสนับสนุนจึงเป็นเรื่องยากที่จะหยุดยั้ง หลังจากใช้ระเบิดทำลายยานเกราะได้สองคัน ทหารหนึ่งกองร้อยรั้งการโจมตีไว้จนคนสุดท้ายก่อนที่ญี่ปุ่นเข้ามาในเมือง ผู้บัญชาการกองพันออกคำสั่งให้กองร้อยอื่นๆที่ตั้งเป็นกำลังเสริมเข้าโจมตีทหารญี่ปุ่น สังหารทหารญี่ปุ่นที่เข้าเมือง 50 นาย แต่ก็ต้องสูญเสียกำลังพลถึง 140 นาย เช่น ผู้บังคับการกองร้อยจางฉวนซินและรองผู้บังคับการกองร้อยเหอจีคัง เวลา 15.00 น.ปืนใหญ่และอากาศยานโจมตีที่ประตูเมืองทิศใต้ ต่อมาเวลา 15.30 น.ทหารญี่ปุ่นวิ่งเข้าประจัญบานอย่างรวดเร็วทำให้แนวป้องกันจีนอ่อนกำลังลง เวลา 17.00 น.ประตูเมืองตะวันตกและใต้ถูกญี่ปุ่นยึด ที่ประตูเมืองทิศตะวันออกตอนนี้เหลือทหารจีน 300 นาย ทุกคนได้รับบาดเจ็บจากการต่อสู้และไม่สามารถรักษาแนวป้องกันได้อีกแล้ว จึงอัตวินิบาตกรรมหมู่ด้วยระเบิด เมื่อพระอาทิตย์ตกดินทหารจีนใช้ความมืดอำพรางตัวถอนกำลังออกจากเมืองไปซูโจวทางทิศใต้
หลังจากรุ่งเช้าวันที่ 18 มีนาคม ทหารจีนประมาณ 600 นายยังคงอยู่ในเถิงเซียน เครื่องบิน 10 ลำของกองทัพอากาศจีนมาถึงขัดขวางการโจมตีทางอากาศตอนเช้า ยิงเครื่องบินดำทิ้งระเบิดตกสองลำและเครื่องบินสอดแนมตกหนึ่งลำ แต่ก็สายเกินไปที่จะพลิกสถานการณ์ เมื่อทหารญี่ปุ่นยึดเถิงเซียน ทหารจีนเสียชีวิต 3,000 ถึง 4,000 นายรวมทั้งนายพลหวางหมิงซานเสียชีวิตในหน้าที่ในวันที่ 15 มีนาคม กองทัพญี่ปุ่นสูญเสียทหาร 2,000 นายและบาดเจ็บเป็นจำนวนมาก เมืองไม่ได้ถูกทำลายโดยสูญเปล่าเพราะทหารจีนฝ่ายตั้งรับได้รับคำสั่งตั้งรับเป็นเวลาสี่ชั่วโมงแต่สามารถชะลอการเดินทัพของญี่ปุ่นถึงสี่วันถือเป็นความสำเร็จ
หลังจากยุทธการซูโจว นายพลหลี่ซงเหรินกล่าวว่า"ผลของชัยชนะที่ไท่เอ๋อซวงเกิดจากการเสียสละที่เถิงเซียน" เพราะการเสียสละที่เถิงเซียนถ่วงเวลาให้กองทัพคณะชาติจีนรวบรวมกำลังที่ไท่เอ๋อซวงเพื่อตั้งรับการรุกรานของญี่ปุ่น