stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
อิกิโตส

| อิกิโตส |
| --- | --- |
เมือง
Ciudad de Iquitos
   ธง ตราอาร์ม
สมญา: Capital of the Peruvian Amazon, The Amazonian Island
คำขวัญ: Carpent tua poma nepotes (Latin: Your children will harvest your fruits)
อิกิโตสสถานที่ตั้งในเปรู
พิกัด: 3°44′S 73°15′W﻿ / ﻿3.733°S 73.250°W﻿ / -3.733; -73.250
ประเทศ:  เปรู
แคว้น: โลเรโต
จังหวัด: ไมย์นัส 
เขต: Iquitos, Belen, Punchana, San Juan Bautista
ตั้งถิ่นฐาน: 1624
ตั้งเป็นเมือง: 1866
การปกครอง
 • ประเภท: Local government
 • องค์กร: Provincial Municipality of Maynas
 • Mayor of the Iquitos City: Adela Jiménez
พื้นที่
 • เมือง: 1,213 ตร.กม. (468.5 ตร.ไมล์)
 • พื้นดิน: 784 ตร.กม. (302.6 ตร.ไมล์)
 • พื้นน้ำ: 340 ตร.กม. (132 ตร.ไมล์)
ความสูง: 104 เมตร (341 ฟุต)
ประชากร
 • ประมาณ (2012): 422,055 คน
 • อันดับ: 6th
 • รวมปริมณฑล: 457,865 คน
เดมะนิม: Iquiteño
เขตเวลา: UTC-5 (PET)
รหัสพื้นที่: 65
เว็บไซต์: www.munimaynas.gob.pe
อิกิโตส (สเปน: Iquitos) เป็นเมืองใหญ่ที่สุดในป่าฝนของประเทศเปรู และเป็นเมืองหลวงของแคว้นโลเรโต และจังหวัดไมนัส ถือเป็นเมืองใหญ่ที่สุดอันดับ 6 ของประเทศเปรู มีประชากร 457,865 คน เมืองเป็นศูนย์กลางของอาหาร วัฒนธรรม เครื่องแต่งกาย และประวัติศาสตร์ อิกิโตส ตั้งอยู่บนฝั่งซ้ายของแม่น้ำแอมะซอน ทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศเปรู เมืองประกอบด้วย 4 เขตคือ อิกิโตส, เบเลน, ปุนชานา และซานฮวนเบาติสตา ภูมิอากาศร้อนและชื้น มีความชื้นเฉลี่ย 85% มีฝนตั้งแต่ราวเดือนพฤศจิกายนถึงพฤษภาคม แม่น้ำอยู่ระดับสูงสุดในเดือนพฤษภาคม และต่ำสุดในเดือนตุลาคม
อิซาซิโอ กาเยฆา

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 กาเยฆาใน พ.ศ. 2514
ข้อมูลส่วนตัว
ชื่อเต็ม:  อิซาซิโอ กาเยฆา การ์ซิอา
วันเกิด:  6 ธันวาคม พ.ศ. 2479
สถานที่เกิด:  บาเยเดเซร์ราโต ประเทศสเปน
วันเสียชีวิต:  4 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2562 (82 ปี)
สถานที่เสียชีวิต:  มาดริด ประเทศสเปน
ส่วนสูง:  1.72 m (5 ft 7 1⁄2 in)
ตำแหน่ง:  กองหลัง
สโมสรเยาวชน
:  อาร์เตสกราฟิกัส
:  เฟมซา
สโมสรอาชีพ*
| ปี |  ทีม |  ลงเล่น |  (ประตู) |
| 1958–1972 |  อัตเลติโกเดมาดริด |  300 |  (6) |
| 1958 |  → กัวดาลาฆารา (ยืมตัว) |   |   |
ทีมชาติ
| 1961 |  สเปน เบ |  1 |  (0) |
| 1961–1972 |  สเปน |  13 |  (0) |
 *นัดที่ลงเล่นและประตูที่ยิงให้แก่สโมสรเฉพาะลีกในประเทศเท่านั้น
อิซาซิโอ กาเยฆา การ์ซิอา (สเปน: Isacio Calleja García; 6 ธันวาคม พ.ศ. 2479 − 4 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2562) เป็นนักฟุตบอลชาวสเปนที่เคยเล่นให้กับอัตเลติโกเดมาดริดและฟุตบอลทีมชาติสเปนในตำแหน่งกองหลัง หลังจากที่ยุติการเล่นฟุตบอลอาชีพ เขาก็หันมาเป็นทนายความที่ปรึกษา เนื่องจากเรียนจบทางด้านกฎหมายมา กาเยฆาเสียชีวิตในวันที่ 4 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2562 ที่มาดริด ด้วยวัย 82 ปี
อาเด อัลกอร์กอน

อาเด อัลกอร์กอน (สเปน: AD Alcorcón) เป็นสโมสรฟุตบอลสเปน ตั้งอยู่ที่เมืองอัลกอร์กอน บริเวณชานกรุงมาดริด สโมสรถูกก่อตั้งใน ค.ศ. 1971 ปัจจุบันกำลังแข่งขันในเซกุนดาดิบิซิออน โดยมีสนามกีฬาซานโตโดมิงโก ความจุ 7,000 ที่นั่ง เป็นสนามเหย้า
ในโกปาเดลเรย์ ฤดูกาล 2009–10 รอบ 32 ทีมสุดท้าย เลกแรก อัลกอร์กอนสร้างประวัติศาสตร์ด้วยการเปิดบ้านเอาชนะเรอัลมาดริดถึง 4–0 ต่อมาในเลกสองที่ซานเตียโก เบร์นาเบว อัลกอร์กอนบุกไปแพ้ 1–0 แต่มีผลประตูรวม 4–1 ทำให้อัลกอร์กอนผ่านเข้าสู่รอบ 16 ทีมสุดท้ายอย่างน่าเหลือเชื่อ
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ (สเปน)
Futbolme team profile (สเปน)
BDFutbol team profile
Unofficial forum (สเปน)
หมู่เกาะกาลาปาโกส

| หมู่เกาะกาลาปาโกส * |
| --- | --- |
  แหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโก
สิงโตทะเลกาลาปาโกสบนเกาะซานกริสโตบัล
พิกัด: 0°38′20.8″S 90°28′14.0″W﻿ / ﻿0.639111°S 90.470556°W﻿ / -0.639111; -90.470556
ประเทศ:  เอกวาดอร์
ภูมิภาค **: ลาตินอเมริกาและแคริบเบียน
ประเภท: มรดกทางธรรมชาติ
เกณฑ์พิจารณา: (vii), (viii), (ix), (x)
อ้างอิง: 1
ประวัติการขึ้นทะเบียน
ขึ้นทะเบียน: 1978 (คณะกรรมการสมัยที่ 2)
เพิ่มเติม: 2001
* ชื่อตามที่ได้ขึ้นทะเบียนในบัญชีแหล่งมรดกโลก ** ภูมิภาคที่จัดแบ่งโดยยูเนสโก
แผนที่โลกแสดงภาพหมู่เกาะกาลาปาโกส ห่างจากชายฝั่งอเมริกาใต้ไปทางตะวันตก อยู่ในบริเวณเส้นศูนย์สูตร
หมู่เกาะกาลาปาโกส
หมู่เกาะกาลาปาโกส (สเปน: Islas Galápagos) เป็นหมู่เกาะกลางมหาสมุทรแปซิฟิก มีความน่าสนใจทั้งด้านธรณีวิทยา สัตววิทยา และนิเวศวิทยาเป็นอย่างยิ่ง เป็นส่วนหนึ่งของประเทศเอกวาดอร์ โดยมีชื่อภาษาสเปนอย่างเป็นทางการว่า กลุ่มเกาะโกลอน (Archipiélago de Colón) ตั้งอยู่ในแนวเส้นศูนย์สูตร ห่างจากทวีปออกไปทางตะวันตก 1,000 กิโลเมตร
ใน ค.ศ. 2007 องค์การการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (ยูเนสโก) ได้จัดหมู่เกาะกาลาปาโกสให้เป็นแหล่งมรดกโลกที่อยู่ในสภาวะอันตราย
สภาพทั่วไป

หมู่เกาะกาลาปาโกสประกอบด้วย 18 เกาะหลัก เกาะเล็ก 3 เกาะ พร้อมเกาะเล็ก ๆ และโขดหินกลางทะเลอีกประมาณ 170 แห่ง   โดยมีพื้นที่ทั้งหมด 7,994 ตารางกิโลเมตร หรือ 4,996,250 ไร่ ครอบคลุมพื้นที่ในทะเล 59,500 ตารางกิโลเมตร เกาะต่าง ๆ มีชื่อเรียกทั้งในภาษาสเปนและภาษาอังกฤษ
หมู่เกาะนี้เกิดจากการสะสมตัวของลาวาจากภูเขาไฟเมื่อ 7–9 ล้านปีมาแล้ว และยังมีภูเขาไฟมีพลัง แม้ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ก็ยังเกิดภูเขาไฟอยู่ประปราย ภูมิประเทศที่โดดเด่น คือพื้นผิวที่ขรุขระอันเกิดจากภูเขาไฟ ปล่องภูเขาไฟ และหน้าผา เกาะที่ใหญ่ที่สุดคือเกาะอัลเบมาร์ล (Albermarle) หรือเกาะอิซาเบลา (Isabela) มีรูปร่างเป็นฉาก ความยาวทั้งหมด 132 กิโลเมตร ครอบครองเนื้อที่เกินครึ่งของหมู่เกาะนี้ จุดที่สูงที่สุดในหมู่เกาะนี้คือเขาอาซุล (Azul) สูง 1,689 เมตร โดยหมู่เกาะนี้ยังมีภูเขาไฟชื่อภูเขาไฟวุล์ฟ (Wolf) อยู่ทางด้านเหนือของเกาะอิซาเบลาไปหลายไมล์ ส่วนเกาะที่มีขนาดใหญ่รองลงไปคือเกาะอินดิฟาทิเกเบิล (Indefatigable) หรือเกาะซานตากรุซ (Santa Cruz)
หมู่เกาะกาลาปาโกสเป็นหมู่เกาะที่อยู่ไกลจากชายฝั่งเอกวาดอร์ประมาณ 965 กิโลเมตร หรือ 600 ไมล์ เป็นหมู่เกาะที่อยู่บนเส้นศูนย์สูตรและในมหาสมุทรแปซิฟิก ทำให้มีกระแสน้ำไหลผ่าน 3 สาย คือ กระแสน้ำอุ่นจากทางด้านเหนือ กระแสน้ำเย็นจากทางด้านใต้ แล้วกระแสน้ำเย็นจากที่ลึกจากทางด้านตะวันตกของหมู่เกาะ
ประวัติ

ตามประวัติกล่าวว่าผู้มาแวะที่หมู่เกาะนี้เป็นครั้งแรก คือกะลาสีเรือของชาววัฒนธรรมชิมู (Chimu) จากเปรูตอนเหนือ เมื่อ ค.ศ. 1485 แต่จากบันทึกอย่างเป็นลายลักษณ์อักษร ถือว่าบุคคลแรกที่กล่าวถึงหมู่เกาะนี้ก็คือบิชอปแห่งปานามา มาถึงเมื่อวันที่ 10 มีนาคม ค.ศ. 1535 อีกไม่นานต่อมา คือใน ค.ศ. 1570 หมู่เกาะกาลาปาโกสก็ปรากฏในแผนที่โลกเป็นครั้งแรก
วันที่ 15 กันยายน ค.ศ. 1835 ชาลส์ ดาร์วิน ได้เดินทางมาแวะที่หมู่เกาะกาลาปาโกส โดยพักอยู่ในหมู่เกาะนี้ 5 สัปดาห์ ดาร์วินได้เดินทางมากับเรือบีเกิล (Beagle) แวะที่เกาะใหญ่ 4 เกาะ คือเกาะแชแทม เกาะชาลส์ เกาะอัลเบอร์มาร์ล และเกาะเจมส์ โดยใช้เวลา 19 วันในการเก็บสะสมตัวอย่าง และสังเกตลักษณะทางพฤกษศาสตร์และสัตววิทยาของที่นี่ ดาร์วินเรียกหมู่เกาะแห่งนี้ว่า "ห้องปฏิบัติการวิวัฒนาการที่มีชีวิต" (living laboratory of evolution) ความหลากหลายและแตกต่างของสิ่งมีชีวิตในหมู่เกาะนี้ ทำให้ดาร์วินได้ความคิดเรื่องการคัดเลือกพันธุ์โดยธรรมชาติและทฤษฎีวิวัฒนาการ และเมื่อชาลส์ ดาร์วินได้ตีพิมพ์หนังสือ กำเนิดพงศ์พันธุ์ (The Origin of Species หรือชื่อเต็มว่า The Origin of Species by Means of Natural Selection) ใน ค.ศ. 1859 ผู้คนก็รู้จักหมู่เกาะกาลาปาโกสกันมากขึ้น
สัตววิทยาของกาลาปาโกส

ชื่อเสียงของหมู่เกาะนี้เริ่มต้นที่ลักษณะอันน่าแปลกของสัตว์บนเกาะต่าง ๆ นั่นเอง โดยเฉพาะเต่ายักษ์ ซึ่งภาษาสเปนโบราณเรียกว่า กาลาปาโก (galápago) อันเป็นที่มาของชื่อหมู่เกาะนี้ (galápagos เป็นรูปพหูพจน์) เต่าเหล่านี้คาดว่ามีอายุยืนที่สุดในบรรดาสัตว์โลกปัจจุบัน สัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำแทบจะไม่มีเลย สัตว์เลื้อยคลานมีน้อย ส่วนสัตว์บกท้องถิ่นมีสัตว์ฟันแทะเพียง 7 ชนิด และค้างคาวอีก 2 ชนิด  ส่วนนกบนเกาะเหล่านี้มีเพียง 80 ชนิดและชนิดย่อย นกที่พบมากที่สุด (ไม่นับนกน้ำ) คือนกฟินช์กาลาปาโกส หรือนกฟินช์ดาร์วิน นั่นเอง
สาเหตุที่สัตว์บนหมู่เกาะกาลาปาโกสเป็นที่น่าสนใจของนักวิทยาศาสตร์ ก็เพราะ 1) มีเปอร์เซ็นต์สัตว์ท้องถิ่นสูงมาก 2) สัตว์ชนิดต่าง ๆ ได้พัฒนาเป็นชนิดย่อยของมันเองในแต่ละเกาะ  3) นกฟินช์กาลาปาโกสได้พัฒนาตนเองขึ้นหลายชนิดจากบรรพบุรุษเดียวกัน โดยมีความแตกต่างสำคัญที่จะงอยปาก 4) มีสัตว์อื่นๆ อีกมากที่พัฒนาตัวเองโดยปรับตัวให้เข้ากับสภาพแวดล้อม เช่น อีกัวน่าทะเลที่ว่ายน้ำได้ จะกินพืชทะเลเป็นอาหาร นอกจากนี้ยังมีนกกาน้ำที่บินไม่ได้  5) เต่ายักษ์ที่เคยแพร่พันธุ์บนทวีป แต่ปัจจุบันสูญพันธุ์ไปแล้ว เหลืออยู่เพียงบนเกาะขนาดใหญ่ นอกจากนี้ยังมีสัตว์ในเขตแอนตาร์กติก เช่นเพนกวิน และแมวน้ำขนเฟอร์ ซึ่งอาศัยอยู่บนเกาะเหล่านี้เคียงข้างกับสัตว์เขตร้อนได้
ผู้คนที่ตั้งชุมชนบนหมู่เกาะนี้มักเป็นชาวเอกวาดอร์ โดยมากจะเป็นบนเกาะซานกริสโตบัล ซานตามาริอา อิซาเบล และซานตากรุซ บางเกาะนั้นไม่มีมนุษย์อยู่เลย รายได้หลักของที่นี่มาจากการท่องเที่ยว ประมง และเกษตรกรรม เมื่อ ค.ศ. 1970 หมู่เกาะกาลาปาโกสมีประชากรทั้งหมดไม่เกิน 6,000 คน ซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐที่มาอาศัยชั่วคราวพร้อมครอบครัว และเมื่อ ค.ศ. 1989 มีประชากรทั้งหมดประมาณ 10,000 คน
สภาพปัจจุบัน

สัตว์จำนวนมากในหมู่เกาะนี้เริ่มมีจำนวนลดลง รวมทั้งปลาวาฬและแมวน้ำขนเฟอร์ ซึ่งถูกจับจนเกือบสูญพันธุ์ เต่าก็ลดจำนวนลงอย่างมาก และบางชนิดถึงกับสูญพันธุ์ เพราะมีศัตรูจากถิ่นอื่นที่นักเดินเรือนำเข้ามา
หลังจากรัฐบาลเอกวาดอร์ยึดครองหมู่เกาะนี้เมื่อปี ค.ศ. 1832 ก็เริ่มมีการตั้งนิคมบนเกาะโฟลเรอานา เพื่อรักษาสิทธิ์ของตัวเองไว้ และในที่สุดก็กลายเป็นที่คุมขังนักโทษทางการเมือง ในพุทธทศวรรษ 2440 ประชากรของหมู่เกาะกาลาปาโกสมีประมาณ 600 คน โดยเริ่มตั้งนิคมบนเกาะซานกริสโตบัล, อิซาเบลา และฟลอเรอานาค่อย ๆ เพิ่ม ในช่วงนี้เองที่เริ่มมีการนำสัตว์เพื่อการพาณิชย์เข้ามา เช่น โค แพะ สุกร สุนัข ลา ม้า หนู และพืชต่าง ๆ
สมัยที่ดาร์วินมาแวะที่นี่ เพิ่งมีการตั้งนิคมได้เพียง 3 ปี แต่ก็มีสุกรและแพะจรจัดมากมายแล้ว และสัตว์เหล่านี้โดยมากจะเป็นศัตรูต่อสัตว์หรือพืชต่าง ๆ ส่วนการท่องเที่ยวนั้นแต่เดิมมีข้อจำกัดเนื่องจากสภาพจำกัดทางภูมิศาสตร์ แต่ปัจจุบันมีธุรกิจท่องเที่ยวนำเที่ยวหมู่เกาะกาลาปาโกสอย่างกว้างขวาง ศูนย์กลางการบริหารหมู่เกาะกาลาปาโกสอยู่ที่เมืองปูเอร์โตบาเกริโซโมเรโน (Puerto Baquerizo Moreno) บนเกาะซานกริสโตบัล
การอนุรักษ์กาลาปาโกส

ด้วยเหตุผลทางนิเวศวิทยาข้างต้น ทำให้หลายหน่วยงานพยายามยื่นมือเข้ามาช่วยเหลือในการอนุรักษ์พันธุ์พืชและสัตว์ รวมทั้งสภาพนิเวศวิทยาและสิ่งแวดล้อมบนหมู่เกาะ นอกจากหน่วยงานจากรัฐบาลเอกวาดอร์แล้ว ยังมีกลุ่มเพื่อนกาลาปาโกส (Friends of Galapagos) กองทุนสัตว์ป่าโลกเพื่อธรรมชาติ (World Wide Fund for Nature) โครงการพัฒนาของสหประชาชาติ ศูนย์ช่วยเหลือของสมาคมสัตววิทยาฟรังค์ฟวร์ทเพื่อสัตว์ป่าที่ถูกคุกคาม (Frankfurt Zoological Society Help for Threatened Wildlife) และสถาบันอื่น ๆ ทำให้ปัจจุบันมีการวิจัยมากมายเกี่ยวกับเต่ายักษ์พวกนี้ และได้รับความสำเร็จพอสมควร ทั้งยังมีคณะกรรมการที่เรียกว่า Galapagos Conservation Trust ในกรุงลอนดอน ที่พยายามอนุรักษ์สภาพทางนิเวศวิทยาของหมู่เกาะ และเสนอให้เป็นแหล่งมรดกโลก และจัดให้อยู่ในภาวะเสี่ยงอันตราย
เหตุผลที่ได้รับคัดเลือกเป็นมรดกโลก

(vii) - เป็นตัวอย่างที่เด่นชัดของการเป็นตัวแทนในวิวัฒนาการสำคัญต่าง ๆ ในอดีตของโลก เช่น ยุคสัตว์เลื้อยคลาน ยุคน้ำแข็ง ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงการพัฒนาความหลากหลายทางธรรมชาติบนพื้นโลก
(viii) - เป็นตัวอย่างที่เด่นชัดในการเป็นตัวแทนของกระบวนการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญทางธรณีวิทยาหรือวิวัฒนาการทางชีววิทยา และปฏิสัมพันธ์ของมนุษย์ต่อสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติที่กำลังเกิดอยู่ เช่น ภูเขาไฟ เกษตรกรรมขั้นบันได
(ix) - เป็นแหล่งที่เกิดจากปรากฏการณ์ทางธรรมชาติที่มีเอกลักษณ์หายากหรือสวยงามเป็นพิเศษ เช่น แม่น้ำ น้ำตก ภูเขา
(x) - เป็นถิ่นที่อยู่อาศัยของชนิดสัตว์และพันธุ์พืชที่หายากหรือที่ตกอยู่ในสภาวะอันตราย แต่ยังคงสามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ ซึ่งรวมถึงระบบนิเวศอันเป็นแหล่งรวมความหนาแน่นของพืชและสัตว์ที่ทั่วโลกให้ความสนใจด้วย
หน่วยงานที่สำคัญ

บนหมู่เกาะกาลาปาโกสมีหน่วยงานสำคัญที่ศึกษาด้านนิเวศวิทยาของหมู่เกาะ ได้แก่ สถานีวิจัยชาลส์ ดาร์วิน (The Charles Darwin Research Station หรือ CDRS) ที่ได้จัดตั้งขึ้นโดยมูลนิธิชาลส์ ดาร์วิน (Charles Darwin Foundation) เมื่อต้นพุทธทศวรรษ 2503
ครั้นถึง ค.ศ. 1974 เริ่มมีการวางแผนแม่บทเป็นครั้งแรกเพื่อคุ้มครองและจัดการอุทยานแห่งชาติกาลาปาโกสขึ้น และอีก 4 ปีถัดมา ยูเนสโกได้ประกาศให้หมู่เกาะกาลาปาโกสเป็นแหล่งมรดกโลก
นอกจากนี้ กองทุนสัตว์ป่าโลก ได้ส่งเสริมการอนุรักษ์พันธุ์สัตว์และพืชในหมู่เกาะกาลาปาโกสตั้งแต่ ค.ศ. 1962 อีกหน่วยงานหนึ่ง โดยมีผลลัพธ์เป็นที่น่าพอใจ
ดูเพิ่ม

ซุ้มหินชายฝั่งของดาร์วิน
แหล่งข้อมูลอื่น

มูลนิธิชาลส์ ดาร์วิน
The Galapagos Conservation Trust เก็บถาวร 2005-10-24 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
หมู่เกาะกาลาปาโกส
| ด ค กแหล่งมรดกโลกในประเทศเอกวาดอร์ |
| --- | --- | --- |
| ทางวัฒนธรรม |  นครกีโต  ศูนย์กลางประวัติศาสตร์ซานตาอานาเดโลสริโอสเดกูเองกา  คาปักญัน ระบบถนนแอนดีส  |  |
| ทางธรรมชาติ |  หมู่เกาะกาลาปาโกส  อุทยานแห่งชาติซังไก  |  |
หมายเหตุ: ใช้ชื่อตามที่ได้เสนอขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลก
สาธารณรัฐเท็กซัส

สาธารณรัฐเท็กซัส (อังกฤษ: Republic of Texas) หรือ สาธารณรัฐเตฆัส (สเปน: República de Texas) คือรัฐเอกราชในทวีปอเมริกาเหนือที่ดำรงอยู่ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1836 ถึง 1846 โดยมีชายแดนติดอยู่กับสหรัฐอเมริกาและเม็กซิโก
สาธารณรัฐเท็กซัสสถาปนาตนเองเป็นสาธารณรัฐโดยแยกดินแดนออกมาจากเม็กซิโกในเหตุการณ์ปฏิวัติเท็กซัส โดยอ้างสิทธิ์ในดินแดนที่มีขอบเขตครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมดของรัฐเท็กซัส รวมไปถึงบางส่วนของรัฐนิวเม็กซิโก, โอคลาโฮมา, แคนซัส, โคโลราโด และไวโอมิงของสหรัฐอเมริกาในปัจจุบัน โดยยึดตามสนธิสัญญาวิลาสโกระหว่างสาธารณรัฐเท็กซัสที่เพิ่งตั้งขึ้นมาใหม่กับเม็กซิโก พรมแดนทางตะวันออกกับสหรัฐอเมริกาถูกกำหนดโดยสนธิสัญญาแอดัมส์-โอนิสที่ทำขึ้นระหว่างสหรัฐอเมริกากับสเปนในปี ค.ศ. 1819 ส่วนพรมแดนทางตอนใต้และทางตะวันตกซึ่งติดกับเม็กซิโกนั้นตกเป็นข้อพิพาทระหว่างสองประเทศตลอดระยะเวลาที่สาธารณรัฐดำรงอยู่ โดยเท็กซัสใช้สองฝั่งของแม่น้ำรีโอแกรนด์เป็นตัวขีดเส้นแบ่งพรมแดน ในขณะที่เม็กซิโกใช้แม่น้ำนูเอซิสในการปักปันเขตแดน ซึ่งข้อพิพาทดังกล่าวกลายเป็นเหตุชนวนสงครามเม็กซิโก-อเมริกา หลังจากการผนวกเท็กซัสเข้ามาเป็นรัฐในสหรัฐอเมริกา
ประวัติศาสตร์ > การสถาปนารัฐ

สาธารณรัฐเท็กซัสสถาปนาตนเองขึ้นมาจากรัฐโกอาวีลาและเตฆัส (Coahuila y Tejas) ของเม็กซิโกจากเหตุการณ์การปฏิวัติเท็กซัส ในขณะนั้นเม็กซิโกกำลังอยู่ในความสับสนอลหม่านขณะที่ผู้นำของประเทศในแต่ละสมัยพยายามที่จะกำหนดรูปแบบการปกครองที่เหมาะสมที่สุดสำหรับประเทศ ในปี ค.ศ. 1835 เมื่อประธานาธิบดีอันโตนิโอ โลเปซ เด ซานตา อานา ล้มเลิกรัฐธรรมนูญแห่งปี 1824 ทำให้เขามีอำนาจมหาศาลในการควบคุมรัฐบาล ชาวอาณานิคมในเท็กซัสจึงเกิดความกังวลต่อสถานการณ์ดังกล่าวและเริ่มก่อตั้งคณะกรรมการเพื่อการตอบโต้และความปลอดภัย โดยมีคณะกรรมการกลางในแซนฟิลิปดิออสตินเป็นผู้ประสานการทำงาน  ขณะที่ในเม็กซิโกชั้นใน ก็มีการต่อต้านนโยบายรวมอำนาจใหม่นี้ ในหลาย ๆ รัฐเช่นกัน  การปฏิวัติเท็กซัสเริ่มขึ้นอย่างเป็นทางการในวันที่ 2 ตุลาคม ค.ศ. 1835 ในยุทธการกอนซาเลส แม้ว่าเริ่มแรกนั้นชาวเท็กซัสจะต่อสู้เพื่อให้กลับมาใช้รัฐธรรมนูญแห่งปี 1824 อีกครั้ง แต่ต่อมาในปี 1836 เป้าหมายของสงครามก็เปลี่ยนไป โดยได้มีการประกาศเอกราชที่การชุมนุมแห่งปี 1836 ในวันที่ 2 มีนาคม ค.ศ. 1836 และสถานปนาตนเองเป็นสาธารณรัฐเท็กซัสอย่างเป็นทางการ
การปกครอง

หลังจากได้รับอิสรภาพ ในเดือนกันยายน ปี 1836 ชาวเท็กซัสก็จัดการเลือกตั้งลงคะแนนเพื่อเลือกสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสมาชิกเข้าสู่รัฐสภา ประกอบไปด้วยวุฒิสมาชิกจำนวน 14 คนและสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจำนวน 29 คน รัฐธรรมนูญฉบับแรกนั้นอนุญาตให้ประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเท็กซัสดำรงตำแหน่งแค่สองปีเท่านั้น แต่ต่อมาได้เพิ่มวาระเป็นสามปีให้กับประธานาธิบดีในสมัยต่อๆ มา
การประชุมรัฐสภาสาธารณรัฐเท็กซัสครั้งแรกเริ่มขึ้นในเดือนตุลาคม 1836 ที่เมืองโคลัมเบีย (เวสต์โคลัมเบียในปัจจุบัน) สตีเฟน เอฟ. ออสติน ผู้ได้รับสมญานาม “บิดาแห่งเท็กซัส” ถึงแก่อนิจกรรมเมื่อวันที่ 27 ธันวาคม ค.ศ. 1836 หลังจากดำรงตำแหน่งเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศให้สาธารณรัฐใหม่ได้เพียงแค่สองเดือน เนื่องจากในช่วงสถาปนารัฐ เกิดสงครามต่อสู้เพื่ออิสรภาพอยู่ จึงมีการกำหนดให้เมืองห้าแห่งมีหน้าที่เป็นเมืองหลวงชั่วคราวของเท็กซัสในปี 1836 ได้แก่เมืองวอชิงตัน-ออน-เดอะ-แบรซัส, แฮร์ริสเบิร์ก, แกลวิสตัน, วิลาสโก และโคลัมเบีย  ต่อมาได้มีการย้ายเมืองหลวงไปที่ฮิวสตัน ซึ่งเป็นเมืองสร้างใหม่ ในปี 1837 ในปี 1839 เมืองหลวงถูกย้ายอีกครั้งไปยังนิคมเล็กๆ บริเวณชายแดนเลียบแม่น้ำโคลาราโด ที่เรียกว่าวอเตอร์ลู ซึ่งได้มีการผังเมืองใหม่ที่เมืองดังกล่าว และทำการเปลี่ยนชื่อเสียใหม่เป็นเมืองหลวงชื่อว่าออสติน
ระบบศาลยุติธรรมมาจากการแต่งตั้งโดยรัฐสภา ซึ่งรวมไปถึงศาลฎีกาอันประกอบไปด้วยผู้พิพากษาสูงสุดที่มาจากการแต่งตั้งโดยประธานาธิบดี กับผู้ช่วยผู้พิพากษาสูงสุดอีกสี่คน ซึ่งมาจากการลงคะแนนของทั้งสภาบนและสภาล่าง โดยมีวาระดำรงตำแหน่งเป็นเวลาสี่ปีและสามารถได้รับการคัดเลือกอีกครั้งได้ ผู้ช่วยผู้พิพากษาสูงสุดแต่ละท่านยังเป็นผู้รับผิดชอบเขตศาลแต่ละแห่งจากสี่แห่ง ฮิวสตันเสนอชื่อเจมส์ คอลลินสเวิร์ธให้เป็นผู้พิพากษาสูงสุดคนแรก ในส่วนของระบบศาลในแต่ละเทศมณฑลประกอบไปด้วยผู้พิพากษาหนึ่งคนและผู้ช่วยผู้พิพากษาอีกสองคน ซึ่งมาจากการเลือกตั้งของคณะผู้พิพากษาศาลแขวงในเทศมณฑลนั้นๆ นอกจากนี้แต่ละเทศมณฑลยังมีนายอำเภอหนึ่งนาย เจ้าหน้าที่ชันสูตรพลิกศพหนึ่งนาย ผู้พิพากษาศาลแขวง และเจ้าหน้าที่ตำรวจ เจ้าหน้าที่ประจำเทศมณฑลมีวาระการทำงานสองปี รัฐสภาจัดแบ่งเทศมณฑลออกเป็น 23 เขต โดยขอบเขตของแต่ละท้องที่มักจะตรงกับเขตของเทศบาลที่มีอยู่แล้ว
ในปี 1839 เท็กซัสกลายเป็นชาติแรกในโลกที่ประกาศใช้ข้อกำหนดการยกเว้นเคหสถาน ซึ่งกำหนดไว้ว่า สถานที่อยู่หลักของประชาชนไม่สามารถถูกยึดโดยเจ้าหนี้ได้
เขตแดน

เริ่มแรก ผู้นำของเท็กซัสตั้งใจที่จะขยายแนวพรมแดนของประเทศไปจนถึงมหาสมุทรแปซิฟิก ในสุดท้ายแล้วตัดสินใจที่จะอ้างสิทธิ์พรมแดนที่แม่น้ำริโอแกรนด์ ซึ่งรวมพื้นที่ส่วนใหญ่ของนิวเม็กซิโกเข้าไปด้วย แต่ในความเป็นจริงแล้ว เท็กซัสไม่เคยมีอำนาจปกครองในดินแดนดังกล่าวเลย นอกจากนี้ ผู้นำเท็กซัสยังมีความคิดที่จะสร้างรางรถไฟไปยังอ่าวแคลิฟอร์เนียเพื่อทำการค้ากับชาวอินเดียตะวันออก, ชาวเปรูและชาวชิลี หลังจากที่สงบศึกกับเม็กซิโกแล้ว ขณะที่ทำการเจรจาหาความเป็นไปได้ที่จะผนวกเท็กซัสเข้ามาในสหรัฐอเมริกา ในช่วงปลายปี 1836 รัฐบาลเท็กซัสได้มอบคำสั่งให้รัฐมนตรีวาร์ตันในวอชิงตันซึ่งระบุไว้ว่า ถ้าประเด็นเรื่องพรมแดนกลายเป็นปัญหา เท็กซัสยินยอมที่จะถอยร่นเขตแดนที่อ้างสิทธิ์ไว้กลับมาที่สันปันน้ำระหว่างแม่น้ำนูเอซิสกับแม่น้ำริโอแกรนด์ และไม่อ้างสิทธิ์ปกครองดินแดนนิวเม็กซิโกอีกต่อไป
ความสัมพันธ์ทางการทูต

ในวันที่ 3 มีนาคม ค.ศ. 1837 ประธานาธิบดีสหรัฐ แอนดรูว์ แจ็คสันได้แต่งตั้งให้อัลซี ลาบอนช์ เป็นอุปทูตประจำสาธารณรัฐเท็กซัส ซึ่งถือเป็นการรับรองอย่างเป็นทางการว่าเท็กซัสเป็นสาธารณรัฐที่เป็นเอกราช ประเทศฝรั่งเศสรับรองเท็กซัสอย่างเป็นทางการในวันที่ 25 กันยายน ค.ศ. 1839 โดยแต่งตั้งให้อัลพอนซ์ ดูบัว ดี ซาลินยี ดำรงตำแหน่งเป็นอุปทูต สถานอัครราชทูตฝรั่งเศส (French Legation) ถูกสร้างขึ้นในปี 1841 และในปัจจุบันก็ยังคงตั้งอยู่ในออสตินในฐานะสิ่งก่อสร้างแบบมีโครงสร้างที่เก่าแก่ที่สุดในเมือง ในทางกลับกัน สถานทูตสาธารณรัฐเท็กซัสถูกสร้างขึ้นในกรุงปารีส ซึ่งปัจจุบันได้กลายไปเป็นโรงแรมโฮเทลดีวองเดิม ตั้งอยู่ในข้างๆ กับจตุรัสพลาสวองเดิม ในท้องถิ่นการปกครองที่สองของปารีส
สาธารณรัฐเท็กซัสยังได้รับการรับรองทางการทูตจากประเทศเบลเยียม, เนเธอร์แลนด์ และสาธารณรัฐยูกาตัง สหราชอาณาจักรไม่รับรองเท็กซัสอย่างเป็นทางการเนื่องด้วยสัมพันธไมตรีอันดีที่มีต่อเม็กซิโก แต่ยอมรับสินค้าของเท็กซัสเข้าสู่ท่าเรือของบริเตนโดยเป็นไปตามเงื่อนไขที่ตนกำหนด อาคารสถานทูตสาธารณรัฐเท็กซัสยังคงตั้งอยู่ในกรุงลอนดอน โดยตั้งอยู่ตรงข้ามกับประตูพระราชวังเซนต์เจมส์ ปัจจุบันอาคารดังกล่าวได้กลายเป็นที่ตั้งของร้านขายหมวก แต่ยังคงมีป้ายแผ่นเหล็กระบุไว้ว่าเป็นสถานทูตเท็กซัส อีกทั้งยังมีภัตตาคารชื่อว่า Texas Embassy (สถานทูตเท็กซัส) ตั้งอยู่ใกล้เคียง
ประธานาธิบดีและรองประธานาธิบดี

| ประธานาธิบดีและรองประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเท็กซัส> ประธานาธิบดี | ประธานาธิบดีและรองประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเท็กซัส>  | ประธานาธิบดีและรองประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเท็กซัส> รองประธานาธิบดี | ประธานาธิบดีและรองประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเท็กซัส> เริ่มต้นวาระ | ประธานาธิบดีและรองประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเท็กซัส> สิ้นสุดวาระ |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| เดวิด จี. เบอร์เน็ต (ระหว่างกาล) |  | ลอเรนโซ เด ซาวาลา (ระหว่างกาล) | 16 มีนาคม 1836  ได้รับการแต่งตั้งโดยคณะผู้แทน ในการชุมนุมแห่งปี 1836 | 22 ตุลาคม 1836 |
| แซม ฮิวสตัน |  | มิราโบ บี. ลามาร์ | 22 ตุลาคม 1836 | 10 ธันวาคม 1838 |
| มิราโบ บี. ลามาร์ |  | เดวิด จี. เบอร์เน็ต | 10 ธันวาคม 1838 | 13 ธันวาคม 1841 |
| แซม ฮิวสตัน (สมัยที่สอง) |  | เอ็ดเวิร์ด เบิร์ลสัน | 13 ธันวาคม 1841 | 9 ธันวาคม 1844 |
| แอนสัน โจนส์ |  | เคนเน็ธ แอล. แอนเดอร์สัน | 9 ธันวาคม 1844 | 19 กุมภาพันธ์ 1846 แอนเดอร์สันถึงแก่อนิจกรรม ขณะยังดำรงตำแหน่งในวันที่ 3 กรกฎาคม 1845 |
เชิงอรรถ

↑  Huson 1974, p. 4 harvnb error: no target: CITEREFHuson1974 (help).
↑  Lack 1992, p. 7 harvnb error: no target: CITEREFLack1992 (help).
↑  #Fehrenbach, page 263 เก็บถาวร 2014-01-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
↑  #Fehrenbach, page 265 เก็บถาวร 2014-01-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
↑  Hämäläinen 2008, pp. 215–217 harvnb error: no target: CITEREFHämäläinen2008 (help).
↑  Jack W. Gunn, "MEXICAN INVASIONS OF 1842," Handbook of Texas Online (http://www.tshaonline.org/handbook/online/articles/qem02), เข้าถึงข้อมูลเมื่อวันที่ 24 พ.ค. 2544 ตีพิมพ์โดย The Texas State Historical Association
↑  Thomas W. Cutrer, "SALADO CREEK, BATTLE OF," Handbook of Texas Online (http://www.tshaonline.org/handbook/online/articles/qfs01), เข้าถึงข้อมูลเมื่อวันที่ 24 พ.ค. 2544 ตีพิมพ์โดย The Texas State Historical Association
↑  "Dawson Massacre". Handbook of Texas Online. ได้ข้อมูลเมื่อวันที่ 24 ก.ย. 2549
↑  "The Archives War". Texas Treasures- The Republic. The Texas State Library and Archives Commission. 2 พฤศจิกายน 2006. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 13 มิถุนายน 2006. สืบค้นเมื่อ 1 มีนาคม 2009.
↑  George Rives, The United States and Mexico vol. 1, p. 390
↑  Rives, p. 403
↑  "PARIS 2e: The Paris Embassy of Texas". Cedric Benetti. 28 June 2007.
↑  Diplomatic Relations of the Republic of Texas
↑  "Constitution of the State of Texas (1845). ARTICLE VIII. Slaves". Jamail center for legal research, Tarlton Law Library. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2013-05-15. สืบค้นเมื่อ 2012-06-08.
↑  "The Avalon Project at Yale Law School: Texas - From Independence to Annexation". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2006-12-05. สืบค้นเมื่อ 2012-06-08.
↑  "Joint Resolution for Annexing Texas to the United States". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2006-12-31. สืบค้นเมื่อ 2012-06-08.
↑  Texas Annexation : Questions and Answers เก็บถาวร 2013-11-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, Texas State Library & Archives Commission.
↑  Overview of US Legislation and Regulations Affecting Offshore Natural Gas and Oil Activity
แหล่งข้อมูลอื่น

| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  อิสราเอล  สหรัฐ 
แซม ฮิวสตันและสตีเฟน เอฟ. ออสติน ตราไปรษณียากรที่ออกมาในปี 1936 เพื่อฉลองวันคล้ายวันสถาปนาสาธารณรัฐเท็กซัสครบรอบ 100 ปี
แสตมป์ฉลองครบรอบ 100 ปีแห่งความเป็นรัฐของเท็กซัสออกใน ค.ศ. 1945
ข้อเสนอแบ่งแยกขอบเขตระหว่างภูมิภาคเหนือและตะวันตกของเท็กซัสใน ค.ศ. 1850
อินฟันเต

อินฟันเต (สเปน: infante) หรือ อิงฟังตึ (โปรตุเกส: infante) ถ้าเป็นสตรีเรียกว่า อินฟันตา (สเปน: infanta) หรือ อิงฟังตา (โปรตุเกส: infanta) เป็นอิสริยยศของเจ้าในราชอาณาจักรต่าง ๆ ซึ่งเป็นประเทศสเปนและโปรตุเกสในปัจจุบัน เช่น ราชอาณาจักรอารากอน ราชอาณาจักรกัสติยา ราชอาณาจักรนาวาร์ และราชอาณาจักรเลออน อินฟันเตโดยสายพระโลหิตคือเจ้าชั้นลูกหลวง ที่ไม่ใช่รัชทายาท นอกจากนี้ยังใช้กับเจ้าชั้นหลานหลวงที่สืบสายพระโลหิตจากฝ่ายพระบิดาด้วย พระชายาของอินฟันเตก็ได้รับอิสริยยศ "อินฟันตา" โดยการเสกสมรส แต่สวามีของพระราชธิดาจะไม่ได้รับอิสริยยศ "อินฟันเต" เมื่อเสกสมรสอย่างกรณีพระชายา
คำว่า príncipe (เจ้าชาย) และ princesa (เจ้าหญิง) ในสเปนและโปรตุเกสจะใช้กับรัชทายาทและพระชายาในองค์รัชทายาทเท่านั้น เช่น เจ้าชายเฟลีเป เจ้าชายแห่งอัสตูเรียส และเจ้าหญิงเลตีเซีย เจ้าหญิงแห่งอัสตูเรียส พระชายา ส่วนพระราชโอรสธิดานอกจากนี้ถือเป็นอันฟันเต/อินฟันตาทั้งสิ้น
คำว่า infante มีรากศัพท์มาจากคำในกลุ่มภาษาโรมานซ์ ซึ่งแปลว่า "ลูก" เมื่อใช้เป็นอิสริยยศจึงหมายถึงว่าเจ้าพระองค์นั้นเป็นพระราชบุตร อินฟันเต/อินฟันตาจึงมีหมายถึงเจ้าชาย/เจ้าหญิงในความหมายโดยทั่วไป
อินดิเตกซ์

| --- | --- |

ชื่อทางการค้า: Inditex
ประเภท: บริษัทมหาชนจำกัด
การซื้อขาย: BMAD: ITX
ISIN: ES0148396007
อุตสาหกรรม: ค้าปลีก
ก่อนหน้า: Confecciones GOA, S.A. GOASAM, S.A.
ก่อตั้ง: อาโกรุญญา สเปน (12 มิถุนายน 1985; 39 ปีก่อน (1985-06-12))
ผู้ก่อตั้ง: อามันซิโอ ออร์เตกา โรซาลิอา เมรา
สำนักงานใหญ่: อาร์เตย์โช (อาโกรุญญา), สเปน
จำนวนที่ตั้ง: 7,292 ร้าน
พื้นที่ให้บริการ: ทั่วโลก
บุคลากรหลัก: ปาโบล อิสลา (ประธานและประธานเจ้าหน้าที่บริหาร)
ผลิตภัณฑ์: ค้าปลีกเสื้อผ้าและแฟชั่น
รายได้: 23.311 พันล้านยูโร (2016)
รายได้จากการดำเนินงาน: 4.021 พันล้านยูโร (2016)
รายได้สุทธิ: 3.161 พันล้านยูโร (2016)
สินทรัพย์: 19.621 พันล้านยูโร (2016)
ส่วนของผู้ถือหุ้น: 12.752 พันล้านยูโร (2016)
เจ้าของ: อามันซิโอ ออร์เตกา (59%)
พนักงาน: 162,450 คน (2016)
บริษัทในเครือ: ซารา, ปูลันเบร์, เบร์ชกา, มาซิโมดูติ, เอสตราดิบาริอุส, ออยโช, ซาราฆอม, อูเตร์เกว
เว็บไซต์: www.inditex.com
อินดิเตกซ์ (สเปน: Inditex) เป็นเครือบริษัทข้ามชาติสัญชาติสเปนในธุรกิจเสื้อผ้า มีสำนักงานใหญ่อยู่ที่เมืองอาร์เตย์โช แคว้นกาลิเซีย ประเทศสเปน มาจากชื่อเต็มในภาษาสเปนว่า Industria de Diseño Textil
อินดิเตกซ์ มีแบรนด์เสื้อผ้าในเครือมากมาย ทั้งซารา, มาซิโมดูติ, เบร์ชกา, ออยโช, ปูลันเบร์, เอสตราดิบาริอุส และอูเตร์เกว มีสาขารวมกันมากถึง 7,200 สาขาใน 93 ประเทศทั่วโลก ส่วนใหญ่มีอินดิเตกซ์เป็นเจ้าของโดยตรง ยกเว้นในบางประเทศที่ไม่อนุญาตให้ต่างชาติเป็นเจ้าของ จะเป็นร้านแบบแฟรนไชส์แทน
รูปแบบธุรกิจของบริษัทมีเอกลักษณ์ชัดเจน ไม่เน้นการผลิตจำนวนมากในแต่ละฤดูกาล แต่จะผลิตจำนวนน้อยและนำเสียงตอบรับจากลูกค้ามาใช้ในการปรับปรุงการผลิตสินค้าใหม่ในทุก ๆ สัปดาห์ สินค้าใหม่จะถูกผลิตและนำออกขายภายในเวลาเพียง 5 วันเท่านั้น และร้อยละ 60 ของการผลิตทั้งหมดเกิดขึ้นที่โรงงานในท้องถิ่นเพื่อลดระยะเวลาการจัดส่ง สำหรับซารานั้น ระยะเวลานับจากการออกแบบไปถึงการผลิตและออกจำหน่ายอาจใช้เวลารวมเพียง 15 วันเท่านั้น