รายชื่อเครื่องบินพระที่นั่งในพระบรมวงศานุวงศ์ไทย
เครื่องบินพระที่นั่งในอดีต

| ผู้ผลิต | รุ่น | สังกัด | หมายเลข | ชื่อเครื่องบิน | เข้าประจำการ | ปลดประจำการ | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  แมคดอนเนลล์ ดักลาส | C-47 Skytrain | กองทัพอากาศอังกฤษ |  |  |  |  | เครื่องบินทหารของรัฐบาลอังกฤษ ที่จัดถวายพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี และพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ใช้เสด็จนิวัติพระนคร เมื่อ พ.ศ. 2488 เสด็จออกจากเจนีวาในวันที่ 29 พฤศจิกายน พ.ศ. 2488 ใช้เวลา 6 วันจึงเดินทางถึงสนามบินดอนเมือง ในวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2488 เวลา 11.00 น. ระหว่างทางทรงแวะประทับค้างคืนที่ลิเบีย และกัลกัตตา อินเดีย เครื่องบินลำนี้เดิมเป็นเครื่องบินประจำตำแหน่งของเซอร์วินสตัน เชอร์ชิล นายกรัฐมนตรีแห่งสหราชอาณาจักรใช้ในระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 |
|  แมคดอนเนลล์ ดักลาส | C-47 Skytrain | กองทัพอากาศไทย | 100536 |  |  |  | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 2 (บ.ล.2) เครื่องบินลำนี้เดิมเป็นเครื่องบินประจำตำแหน่งของนายพลหลุยส์ เมาท์แบตเตน ผู้บัญชาการทหารสัมพันธมิตรภาคพื้นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้น้อมเกล้าฯ ถวาย ใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่งลำแรกของไทย ปัจจุบันเครื่องบินลำนี้ปลดประจำการแล้ว เหลือเพียงส่วนหางจัดแสดงอยู่ที่ฝูงบิน 603 กองบิน 6 ดอนเมือง |
|  ดักลาส | C-54 Skymaster | กองทัพอากาศไทย |  |  |  | 14 เม.ย. 2503 | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 3 (บ.ล.3) เครื่องบินลำนี้เดิมเป็นเครื่องบินโดยสารของบริษัท เดินอากาศไทย  กองทัพอากาศไทยซื้อต่อมาเพื่อใช้เป็นพระที่นั่งของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในการเสด็จพระดำเนินเยือนต่างประเทศ  ภายหลังได้ใช้ในภารกิจของพลอากาศโท เฉลิมเกียรติ วัฒนางกูร ผู้บัญชาการทหารอากาศและคณะ การประชุมกองทัพอากาศภาคพื้นแปซิฟิกที่ประเทศไต้หวัน และเกิดอุบัติเหตุชนภูเขา ใกล้กับสนามบินไทเป |
|  แฟร์ไชลด์ ฮิลเลอร์ | C-123B Provider | กองทัพอากาศไทย | 0-40571 |  | พ.ศ. 2516 |  | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 4 (บ.ล.4) เครื่องบิน C-123B 2ใบพัดนี้กองทัพอากาศไทยได้รับความช่วยเหลือทางการทหารจากสหรัฐอเมริกาเป็นจำนวน 22 ลำ  และได้น้อมเกล้าฯ ถวาย ใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่ง ในปี พ.ศ. 2516 |
|  แฟร์ไชลด์ ฮิลเลอร์ | C-123K Provider | กองทัพอากาศไทย | 55-569 |  | พ.ศ. 2519 |  | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 4ก (บ.ล.4ก) เครื่องบิน C-123K เป็นเครื่องบิน 2ใบพัด และติดตั้งเครื่องยนต์ไอพ่นที่ใต้ปีก กองทัพอากาศไทยได้รับความช่วยเหลือทางการทหารจากสหรัฐอเมริกาเป็นจำนวน 24 ลำ  ได้น้อมเกล้าฯ ถวาย ใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่ง ในปี พ.ศ. 2519 |
|  แอฟโร | Avro 748 | กองทัพอากาศไทย | 11-111 |  | 21 ธ.ค. 2507 |  | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 5 (บ.ล.5) เครื่องบินลำนี้เป็นเครื่องบินรุ่นเดียวกับที่บริษัทเดินอากาศไทยใช้งาน โดยได้รับการตกแต่งเป็นพิเศษ กองทัพอากาศไทยได้จัดซื้อมาจากประเทศอังกฤษ และน้อมเกล้าฯ ถวาย ใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่ง ปัจจุบันได้ลดระดับใช้เป็นเครื่องบินรับส่งบุคคลสำคัญ เครื่องบินลำนี้ได้รับมอบจากผู้ผลิตเมื่อ 21 ธ.ค. 2507 และเดินทางถึงประเทศไทยเมื่อ 20 ม.ค. 2508 |
|  แอฟโร | Avro 748 | กองทัพอากาศไทย | 99-999 |  | พ.ศ. 2518 |  | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 5 (บ.ล.5) เครื่องบินลำนี้กองทัพอากาศไทยได้จัดซื้อเพิ่มเติมจากประเทศอังกฤษ เมื่อ พ.ศ. 2516 และน้อมเกล้าฯ ถวาย ใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่ง ปัจจุบันได้ลดระดับใช้เป็นเครื่องบินรับส่งบุคคลสำคัญ |
|  แฟร์ไชลด์ | Merlin IVA | กองทัพอากาศไทย | 21-111 |  | พ.ศ. 2521 | 6 พ.ย. 2521 | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 6 (บ.ล.6) เครื่องบินลำนี้กองทัพอากาศไทยได้จัดซื้อมาจากสหรัฐอเมริกา จำนวน 2 ลำ เมื่อ พ.ศ. 2521 และน้อมเกล้าฯ ถวายใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่ง  ประสบอุบัติเหตุขณะฝึกบินที่สนามบินสกลนคร เมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน พ.ศ. 2521 |
|  แฟร์ไชลด์ | Merlin IVA | กองทัพอากาศไทย | 29-999 |  | พ.ศ. 2521 | 20 ก.ย. 2525 | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 6 (บ.ล.6) เครื่องบินลำนี้กองทัพอากาศไทยได้จัดซื้อมาจากสหรัฐอเมริกา จำนวน 2 ลำ เมื่อ พ.ศ. 2521 และน้อมเกล้าฯ ถวายใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่ง  ประสบอุบัติเหตุขณะฝึกบินที่สนามบินหาดใหญ่ เมื่อวันที่ 20 กันยายน พ.ศ. 2525 |
|  โบอิง | 737-3Z6 | กองทัพอากาศไทย | 33-333 |  |  | 30 มี.ค. 2536 | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 11ก (บ.ล.11ก) เครื่องบินลำนี้กองทัพอากาศไทยจัดถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง หมายเลข 33-333 มีรหัสเรียกขาน "วิหกตองสาม"  ประสบอุบัติเหตุตกขณะทำการบินทดสอบระบบ Stabilizer Trim Electric ที่ขัดข้อง ที่บ้านหนองกุง อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น เมื่อวันที่ 30 มีนาคม พ.ศ. 2536 |
|  ซิคอร์สกี | H-19 หรือ S-55 | กองทัพอากาศไทย | 4 |  |  |  | เฮลิคอปเตอร์แบบที่ 3 (ฮ.3) เป็นเฮลิคอปเตอร์ที่กองทัพอากาศจัดถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง ในการเสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรในภาคอีสานเป็นครั้งแรก เมื่อ ? โดยเสด็จจากจังหวัดขอนแก่นไปภูกระดึง จังหวัดเลย และจังหวัดอุดรธานี |
|  ซิคอร์สกี | H-34 หรือ S-58 | กองทัพอากาศไทย |  |  |  |  | เฮลิคอปเตอร์แบบที่ 4 (ฮ.4) เป็นเฮลิคอปเตอร์ที่ได้รับความช่วยเหลือทางการทหารจากสหรัฐอเมริกา จำนวน 65 ลำ กองทัพอากาศจัดถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง ในการเสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรในภาคอีสาน โดยกองทัพอากาศจัดถวายจำนวน 2 ลำ ที่กองบิน 6 ดอนเมือง และ กองบิน 3 นครราชสีมา |
|  เบลล์ | UH-1 H | กองทัพอากาศไทย ฝูงบิน 32 กองบิน 3 โคราช |  |  | พ.ศ. 2510 | พ.ศ. 2519 | เฮลิคอปเตอร์แบบที่ 6 (ฮ.6) เป็นเฮลิคอปเตอร์ที่ได้รับความช่วยเหลือทางการทหารจากสหรัฐอเมริกา ตั้งแต่ พ.ศ. 2510 กองทัพอากาศจัดถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง จำนวน 2 ลำ ในการเสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรในภาคอีสาน จนถึง พ.ศ. 2519 กองทัพอากาศได้จัดถวายเครื่อง UH-1 N จำนวน 2 ลำ มาใช้งานแทน เฮลิคอปเตอร์ 2 ลำนี้จึงลดระดับมาใช้รับส่งบุคคลสำคัญ |
|  เบลล์ | UH-1 N | กองทัพอากาศไทย |  |  | พ.ศ. 2519 | พ.ศ. 2525 | เฮลิคอปเตอร์แบบที่ 6ก (ฮ.6ก) เป็นเฮลิคอปเตอร์แบบสองเครื่องยนต์ กองทัพอากาศจัดถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง จำนวน 2 ลำ ตั้งแต่ พ.ศ. 2519 ต่อมากองทัพอากาศได้จัดถวายเครื่อง Bell 412  มาใช้งานแทน เฮลิคอปเตอร์ 2 ลำนี้จึงลดระดับมาใช้รับส่งบุคคลสำคัญ |
|  เบลล์ | Bell 212 (UH-1N สำหรับพลเรือน) | กองทัพบกไทย | HS-RCF / 35064 |  | พ.ศ. 2547 | 13 ธ.ค. 2550 | เฮลิคอปเตอร์แบบสองเครื่องยนต์ กองทัพบกซื้อมาใช้งานรับส่งบุคคลสำคัญจำนวน 3 ลำตั้งแต่ พ.ศ. 2537 และถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่งในพระองค์สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ ตั้งแต่ พ.ศ. 2547 ทรงใช้งานเป็นเวลาประมาณ 2 ปี และขายให้ประเทศแคนาดาไปเมื่อวันที่ 13 ธ.ค. 2550 เปลี่ยนหมายเลขเป็น C-FTMT ปัจจุบันเปลี่ยนเจ้าของ และใช้หมายเลข C-FTMT |
|  เบลล์ | Bell 212 | กองทัพบกไทย | HS-RCH / 31300 |  | พ.ศ. 2547 | 13 ธ.ค. 2550 | กองทัพบกซื้อมาตั้งแต่ พ.ศ. 2537 สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ ทรงใช้งานตั้งแต่ พ.ศ. 2547 - พ.ศ. 2550 และขายให้ประเทศแคนาดา เปลี่ยนหมายเลขเป็น C-FUAA ปัจจุบันเปลี่ยนเจ้าของ และใช้หมายเลข VH-JJK |
|  เบลล์ | Bell 212 | กองทัพบกไทย | HS-RFD / 31280 |  | พ.ศ. 2547 | 13 ธ.ค. 2550 | กองทัพบกซื้อมาตั้งแต่ พ.ศ. 2537 สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ ทรงใช้งานตั้งแต่ พ.ศ. 2547 - พ.ศ. 2550 และขายให้ประเทศแคนาดา เปลี่ยนหมายเลขเป็น C-FTZW ปัจจุบันเปลี่ยนเจ้าของ และใช้หมายเลข VH-JJR |
|  เบลล์ | 412 | กองทัพอากาศไทย |  |  | พ.ศ. 2525 | พ.ศ. 2534 | เฮลิคอปเตอร์แบบที่ 6ข (ฮ.6ข) กองทัพอากาศจัดถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง จำนวน 2 ลำ ตั้งแต่ พ.ศ. 2525 ต่อมากองทัพอากาศได้จัดถวายเครื่อง Bell 412 HP/SP  มาใช้งานแทน เฮลิคอปเตอร์ 2 ลำนี้จึงลดระดับใช้เป็นเฮลิคอปเตอร์ติดตามขบวนเสด็จ |
|  ยูโรคอปเตอร์ | ซูเปอร์พูม่า AS-332L2 Mk-II | กองทัพอากาศไทย |  |  | พ.ศ. 2539 | พ.ศ. 2547 | เฮลิคอปเตอร์แบบที่ 9 (ฮ.9) กองทัพอากาศจัดถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง จำนวน 3 ลำ ตั้งแต่ พ.ศ. 2539 แต่เกิดอุบัติเหตุตกเมื่อวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2540 จึงไม่ได้ใช้งานอีก ต่อมาสำนักนายกรัฐมนตรีได้นำเครื่องที่เหลือ 2 เครื่อง ไปแลกซื้อเครื่องแอร์บัส A319-115X CJ "ไทยคู่ฟ้า"  (ดูเพิ่ม - เฮลิคอปเตอร์ซูเปอร์พูม่า ตกที่จังหวัดนราธิวาส พ.ศ. 2540)  |
|  คาวาซากิ | KV-107 IIA | กองทัพบกไทย |  |  |  |  | เฮลิคอปเตอร์ใช้งานทั่วไปแบบ 107 (ฮ.ท.107) เป็นเฮลิคอปเตอร์แบบสองใบพัดที่รัฐบาลไทยจัดหาโดยใช้งบประมาณของสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล ในสมัยจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง จำนวน 3 ลำ ใช้ในการเสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมประชาชน และหน่วยทหารที่อยู่ห่างไกล  โดยอยู่ในความดูแลของกองทัพบก  เครื่องบินรุ่นนี้เป็นรุ่นพิเศษที่ผลิตในประเทศญี่ปุ่น โดยพัฒนามาจากเครื่อง CH-46 Sea Knight ของโบอิง |
|  คาวาซากิ | KV-107 IIIA | กองทัพบกไทย |  |  |  |  | เฮลิคอปเตอร์ใช้งานทั่วไปแบบ 107 (ฮ.ท.107) เป็นเฮลิคอปเตอร์แบบสองใบพัด ผลิตในประเทศญี่ปุ่น  โดยพัฒนามาจาก  KV-107 IIA รัฐบาลไทยจัดหาโดยใช้งบประมาณของสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล ถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่งเพิ่มเติมจำนวน 1 ลำ จากเดิม KV-107 IIA ที่มีอยู่ 3 ลำ ใช้ในการเสด็จพระราชดำเนินในพื้นที่อยู่ห่างไกล  โดยอยู่ในความดูแลของกองทัพบก |
|  โบอิง | CH-47 D ชินุค รุ่น VIP | กองทัพบกไทย |  |  |  |  | เฮลิคอปเตอร์ใช้งานทั่วไปแบบ 47 (ฮ.ท.47) เป็นเฮลิคอปเตอร์แบบสองใบพัด ที่จัดซื้อโดยใช้งบประมาณของกองทัพบก จำนวน 8 เครื่อง โดยเครื่องหนึ่งเป็นรุ่น VIP  ถวายเป็นเครื่องบินพระที่นั่ง ส่วนรุ่นทั่วไปนำมาใช้บรรทุกรถบรรทุก รถถัง หรือปืนใหญ่ และใช้ในภารกิจบรรเทาสาธารณภัย ดับไฟป่า ฯลฯ |
|  แอร์บัส | A310-324 | กองทัพอากาศไทย ฝูงบิน 602 รอ. | 60202 / HS-TYQ |  | พ.ศ. 2534 | 31 มี.ค. 2559 | เครื่องบินลำเลียงแบบที่ 13 (บ.ล.13) จัดซื้อโดยงบประมาณของกองทัพอากาศ เมื่อ พ.ศ. 2534 เดิมใช้หมายเลข 44-444 มีรหัสเรียกขานว่า "วิหกตองสี่" ภายหลังเปลี่ยนไปใช้หมายเลข 60201 เคยใช้เป็นเครื่องบินพระที่นั่งสำรอง |