stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
อัครปุระเอเธนส์

| อัครปุระ เอเธนส์ * |
| --- | --- |
  แหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโก
อัครปุระเอเธนส์ มองจากเนินเขามิวส์
พิกัด: 37°58′15″N 23°43′34″E﻿ / ﻿37.97083°N 23.72611°E﻿ / 37.97083; 23.72611
ประเทศ:  กรีซ
ภูมิภาค **: ยุโรปและอเมริกาเหนือ
ประเภท: มรดกทางวัฒนธรรม
เกณฑ์พิจารณา: (i), (ii), (iii), (iv), (vi)
อ้างอิง: 404
ประวัติการขึ้นทะเบียน
ขึ้นทะเบียน: 2530 (คณะกรรมการสมัยที่ 11)
* ชื่อตามที่ได้ขึ้นทะเบียนในบัญชีแหล่งมรดกโลก ** ภูมิภาคที่จัดแบ่งโดยยูเนสโก
อัครปุระเอเธนส์ (กรีกโบราณ: ἡ Ἀκρόπολις τῶν Ἀθηνῶν; กรีกสมัยใหม่: Ακρόπολη Αθηνών) เป็นป้อมปราการโบราณที่ตั้งอยู่บนโขดหินที่โผล่ขึ้นมาเหนือกรุงเอเธนส์ และมีซากอาคารเก่าแก่หลายแห่งที่มีความสำคัญทางสถาปัตยกรรมและประวัติศาสตร์อันยิ่งใหญ่ อาคารที่มีชื่อเสียงที่สุดคือวิหารพาร์เธนอน คำว่า อัครปุระ มาจากคำภาษากรีก ἄκρον ('ยอด, จุดสูงสุด, ปลายสุด') และ πόλις ('นคร') แม้ว่าคำว่าอัครปุระจะเป็นคำทั่วไปและยังมีอัครปุระอื่น ๆ อีกมากมายในกรีซ แต่อัครปุระเอเธนส์มีความสำคัญมากจนทำให้มันเป็นที่รู้จักกันทั่วไปในชื่อ "อัครปุระ" โดยไม่ต้องระบุที่ตั้ง ในสมัยโบราณสถาน ที่นี่เป็นที่รู้จักกันในชื่อ Cecropia ตามชื่อของเกโกรปส์ มนุษย์งูซึ่งเป็นกษัตริย์แห่งเอเธนส์พระองค์แรกตามตำนาน
ในขณะที่มีหลักฐานว่าเนินเขานี้มีผู้อาศัยอยู่ย้อนหลังไปถึงสหัสวรรษที่สี่ก่อนคริสต์ศักราช แต่ก็เป็นเพริคลีส (ประมาณ 495–429 ปีก่อนคริสต์ศักราช) ในศตวรรษที่ 5 ก่อนคริสต์ศักราชทีประสานงานการก่อสร้างสถานที่ที่สำคัญที่สุดที่หลงเหลืออยู่ในปัจจุบันซึ่งรวมถึงวิหารพาร์เธนอน, พรอพิลีอา, อิเร็กเทียม และวิหารอะทีนาไนกี วิหารพาร์เธนอนและอาคารอื่น ๆ ได้รับความเสียหายอย่างหนักในช่วงที่ถูกชาวเวนิสปิดล้อมระหว่างสงครามมอรีอาในปี พ.ศ. 2032 เมื่อดินปืนที่เก็บไว้ในวิหารพาร์เธนอนถูกกระสุนปืนใหญ่ยิงและระเบิด
แหล่งข้อมูลอื่น

"Acropolis of Athens". odysseus.culture.gr. Ministry of Culture and Sports (Greece).
"Acropolis Restoration Project". ysma.gr. Acropolis Restoration Service.
"Acropolis Educational Resources Repository". repository.acropolis-education.gr. Acropolis Information and Education Department.
"The Glafka Project Journey" (PDF). repository.acropolis-education.gr. Acropolis Restoration Service.
"Acropolis, Athens". whc.unesco.org. UNESCO.
"Ancient Athens 3D". ancientathens3d.com. Ancient Athens 3D.
"Attica". A Geological Companion to Greece and the Aegean. Université du Québec à Chicoutimi. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 20 May 2007.
"The Acropolis of Athens". athensguide.com.
"A Quick Tour of the Athenian Acropolis". campus.lakeforest.edu. Lake Forest College.
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  FAST  VIAF  เวิลด์แคต 
ประจำชาติ:  นอร์เวย์  สเปน  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  กรีซ 
ภูมิศาสตร์:  Pleiades  Structurae 
อื่น ๆ:  NARA
วุฒิชัย สุขเสน

| ข้อมูลส่วนตัว |
| --- | --- | --- | --- |
ชื่อเต็ม:  วุฒิชัย สุขเสน
วันเกิด:  16 กันยายน พ.ศ. 2538 (29 ปี)
สถานที่เกิด:  จังหวัดพังงา ประเทศไทย
ส่วนสูง:  1.67 เมตร (5 ฟุต 6 นิ้ว) 
ตำแหน่ง:  กองกลาง
ข้อมูลสโมสร
สโมสรปัจจุบัน:  ภูเก็ต เอฟซี
หมายเลข:  16
สโมสรเยาวชน
:  มูลนิธิบ้านฟุตบอลเยาวชนภูเก็ต YFH Phuket
สโมสรอาชีพ*
| ปี |  ทีม |  ลงเล่น |  (ประตู) |
| 2555- |  ภูเก็ต เอฟซี |   |   |
| -2562 |  ลำปาง เอฟซี |   |   |
| 2562 |  →วัดโบสถ์ซิตี้ (ยืมตัว)  |   |   |
| 2562-2563 |  ลำปาง เอฟซี |   |   |
| 2563 |  กระบี่ เอฟซี |   |   |
| 2563-2564 |  ป่าตอง ซีตี้  |   |   |
 *นัดที่ลงเล่นและประตูที่ยิงให้แก่สโมสรเฉพาะลีกในประเทศเท่านั้น
วุฒิชัย สุขเสน (อังกฤษ : Wuttichai Sooksen; ชื่อเล่น : เบล) (เกิด : 16 กันยายน พ.ศ. 2538) เป็นนักฟุตบอล สัญชาติไทย เขาเคยลงเล่นให้กับ สโมสรฟุตบอลจังหวัดภูเก็ต ภูมิลำเนาเป็นชาวจังหวัดพังงา ที่เติบโตในจังหวัดภูเก็ต โดยอยู่ในโครงการบ้านฟุตบอล YFH Phuket ซึ่งเป็นสถานที่ฝึกนักฟุตบอลก้าวขึ้นสู่อาชีพจากระดับเยาวชน เข้าสู่สโมสรภูเก็ต เอฟซี โดยลงเล่นนัดแรกในเกมอุ่นเครื่อง ระหว่าง ภูเก็ต เอฟซี และ สุราษฏร์ เอฟซี และได้ทำการเปิดตัวเมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2556 โดยเป็นนักฟุตบอลที่อายุน้อยที่สุดในทีมเพียงอายุ 16 ปีในขณะนั้น
นอกจากนั้นเขายังเคยเป็นนักฟุตบอลหลายทีม เช่น สโมสรฟุตบอลลำปาง สโมสรฟุตบอลกระบี่ ป่าตอง ซิตี้ (สโมสรฟุตบอลภูเก็ต อันดามัน) เป็นต้น
ในขณะที่อยู่ในมูลนิธิบ้านฟุตบอลเยาวชน เขายังได้มีโอกาสพาทีมไปแข่งขันต่างประเทศต่อเนื่องเป็นประจำนั่นยิ่งทำให้เขาแกร่งกว่าเด็กทั่ว ๆ ไปมาก โดยครั้งหนึ่งเขาเคยได้มีโอกาสไปฝึกซ้อมกับทีมเยาวชนชาลเก้ 04 ราว 1 เดือน โดยทีมชุดนั้นมีแข้งที่มีชื่อเสียงระดับโลกอย่าง เลรอย ซาเน่ รวมอยู่ด้วย
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์

| พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ |
| --- | --- |
พระวรวงศ์เธอ ชั้น 2 พระองค์เจ้าชั้นตรี

ผู้บัญชาการกรมทหารเรือ
ดำรงตำแหน่ง: 8 เมษายน พ.ศ. 2430 - 14 เมษายน 2433

ประสูติ: 25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2389
สิ้นพระชนม์: 13 กันยายน พ.ศ. 2455 (66 ปี)
หม่อม: หม่อมเขียน สนิทวงศ์ ณ อยุธยา (ศศิสมิต)
พระบุตร: 24 คน
ราชสกุล: สนิทวงศ์
ราชวงศ์: จักรี
พระบิดา: พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงวงศาธิราชสนิท
พระมารดา: หม่อมแย้ม สนิทวงศ์ ณ อยุธยา (ณ บางช้าง)
| --- | --- |
รับใช้: กองทัพเรือสยาม
ชั้นยศ:  พลเรือโท
นายพลเรือโท พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ (25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2389 - 13 กันยายน พ.ศ. 2455)  เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงวงศาธิราชสนิท มีพระนามเดิมว่า หม่อมเจ้าสาย พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาขึ้นเป็นพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้า เมื่อ พ.ศ. 2415 พระองค์เป็นพระปัยกา (ทวด) ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง
พระประวัติ

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ ทรงกำกับกรมหมอหลวงแลกรมแสง และทรงเป็นแพทย์ประจำพระองค์  บังคับการเรือกลไฟ แลบังคับการทหารปืนแคตตริงกัน และได้เป็นผู้จัดการทำป้อมปากน้ำและจัดการทหารปืนปากน้ำ รวมถึงจัดการทหารในหัวเมืองตะวันออก นอกจากนี้ยังทรงเป็นเจ้าพนักงานใหญ่ผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารเรือ รักษาการแทนผู้บัญชาการทหารเรือคนแรก ระหว่าง พ.ศ. 2430-2433  ทรงเป็นผู้ได้รับสัมปทานขุดคลองทางตอนเหนือของพระนคร ในเขตท้องทุ่งหลวงฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยา จากตำบลบ้านใหม่ วัดเทียนถวาย จังหวัดปทุมธานีไปถึงจังหวัดนครนายก ในนามบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม  ระหว่าง พ.ศ. 2433-2447 ได้รับพระราชทานชื่อว่า "คลองรังสิตประยูรศักดิ์"ตามพระนามของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาชัยนาทนเรนทรซึ่งมีศักดิ์เป็นพระนัดดา (หลานตา) ของพระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ แต่ชาวบ้านนิยมเรียกสั้น ๆ ว่า "คลองเจ้าสาย"
บุตร-ธิดา

พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ เสกสมรสกับหม่อมเขียน สนิทวงศ์ ณ อยุธยา (ศศิสมิต)  มีบุตร-ธิดา 8 คน ได้แก่
พันตรี หม่อมราชวงศ์สุวพันธุ์ สนิทวงศ์ (มีนามลำลองว่าคุณชายใหญ่)
หม่อมราชวงศ์เนื่อง สนิทวงศ์ ต่อมาได้เป็น เจ้าจอมมารดาหม่อมราชวงศ์เนื่อง ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และเป็นพระมารดาของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาชัยนาทนเรนทร
หม่อมราชวงศ์สท้าน สนิทวงศ์ (มีนามลำลองว่าคุณชายกลาง) ต่อมาได้เป็น มหาอำมาตย์เอก พลเอก เจ้าพระยาวงษานุประพัทธ์ เป็นบิดาของหม่อมหลวงบัว กิติยากร พระราชมารดาใน สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง
หม่อมราชวงศ์ชม สนิทวงศ์ ต่อมาได้เป็น พระตำรวจเอก พระยานาวาพลานุโยค
หม่อมราชวงศ์สวัสดิ์ สนิทวงศ์ (มีนามลำลองว่าคุณชายใหม่)
หม่อมราชวงศ์เสงี่ยม สนิทวงศ์ ต่อมาได้เป็นหม่อมห้ามพระราชทานในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระสวัสดิวัดนวิศิษฎ์ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวพระราชทานให้เป็นสะใภ้หลวง
หม่อมราชวงศ์ทวี สนิทวงศ์ (มีนามลำลองว่าคุณชายปิ๋ว) ต่อมาโปรดเกล้าฯ ให้เป็น หม่อมทวีวัฒนศักดิ์ ราชนิกุล
หม่อมราชวงศ์หญิงไม่ปรากฏนาม (มีนามลำลองว่าคุณหญิงน้อย) สิ้นชีพตั้งแต่เยาว์
พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ยังมีบุตร-ธิดา ที่เกิดจากภรรยาอื่น ได้แก่
หม่อมราชวงศ์พิณ สนิทวงศ์ ต่อมาได้เป็น พลเรือตรี พระยานาวาพลพยุหรักษ์
หม่อมราชวงศ์จวง สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์เจียม สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์ต้อ สนิทวงศ์ (ปราโมช)
หม่อมราชวงศ์เตื้อง สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์ตั้น สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์ตัน สนิทวงศ์ ต่อมาได้เป็น พลตรี หม่อมสนิทวงศ์เสนี ราชนิกุล สมรสกับ ท่านผู้หญิงแผ้ว สนิทวงศ์เสนี
หม่อมราชวงศ์บัว สนิทวงศ์ (สวัสดิกุล)
หม่อมราชวงศ์เชื้อ สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์จี๊ด สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์อั้น สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์โต สนิทวงศ์
หม่อมราชวงศ์ผอบ สนิทวงศ์ (นรเศรษฐ์สนิท)
หม่อมราชวงศ์ศิริมาน สนิทวงศ์ (สฤษฎิ์ราชโยธิน)
เจ้าจอมหม่อมราชวงศ์ข้อ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
หลังจากพระองค์สิ้นพระชนม์เมื่อ พ.ศ. 2455 ทายาทได้บริจาคตำหนักส่วนพระองค์ และที่ดินข้างเคียง ก่อตั้งเป็นโรงเรียนสำหรับสตรี ชื่อว่า โรงเรียนสายปัญญา
พระเกียรติยศ > พระอิสริยยศ

หม่อมเจ้าสาย (25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2388 – พ.ศ. 2415)
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ (พ.ศ. 2426 – 13 กันยายน พ.ศ. 2455)
พระเกียรติยศ > เครื่องราชอิสริยาภรณ์ > เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย

พ.ศ. 2429 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์มงกุฎไทย (ป.ม.)
พ.ศ. 2429 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นที่ 2 ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ (ท.จ.ว.) (ฝ่ายหน้า)
พ.ศ. 2452 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 5 ชั้นที่ 2 (จ.ป.ร.2)
พระเกียรติยศ > เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ

ปรัสเซีย :
พ.ศ. 2433 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์นกอินทรีแดง ชั้นที่ 1
ออสเตรีย-ฮังการี :
พ.ศ. 2433 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์เลโอโปลด์ ชั้นที่ 1
สหราชอาณาจักรสวีเดนและนอร์เวย์ :
พ.ศ. 2433 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์ดาวขั้วโลก ชั้นที่ 1
ฝรั่งเศส :
พ.ศ. 2433 –  เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ ชั้นที่ 2
เชิงอรรถ

↑  คนละท่านกับ หม่อมหลวงบัว สนิทวงศ์ ดู บัว สนิทวงศ์ (แก้ความกำกวม)
เนิร์ดลิงเงิน

| เนิร์ดลิงเงิน   |
| --- | --- |
เมือง
เนิร์ดลิงเงินมองทางใต้จากหอคอยโบสถ์ ดาเนียล
   ตราอาร์ม
ที่ตั้งของเนิร์ดลิงเงิน  ในอำเภอDonau-Ries  
เนิร์ดลิงเงิน  แสดงแผนที่เยอรมนีเนิร์ดลิงเงิน  แสดงแผนที่รัฐบาวาเรีย
พิกัด:  48°51′4″N 10°29′18″E﻿ / ﻿48.85111°N 10.48833°E﻿ / 48.85111; 10.48833
ประเทศ: เยอรมนี
รัฐ: ไบเอิร์น
จังหวัด: ชวาเบิน  
อำเภอ: Donau-Ries
การปกครอง
 • นายกเทศมนตรี (2020–26) : David Wittner
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 68.10 ตร.กม. (26.29 ตร.ไมล์)
ความสูง: 441 เมตร (1,447 ฟุต)
ประชากร (2020-12-31)
 • ทั้งหมด: 20,674 คน
 • ความหนาแน่น: 300 คน/ตร.กม. (790 คน/ตร.ไมล์)
เขตเวลา: UTC+01:00 (CET)
 • ฤดูร้อน  (เวลาออมแสง): UTC+02:00 (CEST)
รหัสไปรษณีย์: 86720
รหัสโทรศัพท์: 09081
ทะเบียนพาหนะ: DON, NÖ
เว็บไซต์: www.noerdlingen.de
เนิร์ดลิงเงิน (เยอรมัน: Nördlingen) เป็นเมืองชนบทในส่วนภูมิภาคชวาเบิน ในรัฐบาวาเรีย ประเทศเยอรมนี เมืองนี้ถูกปรากฎครั้งแรกในเอกสารปีค.ศ. 898 และมีการสมโภชครบรอบปีที่ 1100 ในปีค.ศ. 1998 เนิร์ดลิงเงินเป็นเพียงหนึ่งในสามเมืองของประเทศที่เมืองตั้งอยู่ภายในกำแพงคูเมือง อีกสองเมืองได้แก่โรเทินบวร์คอ็อพแดร์เทาเบอร์ และดิงเค็ลส์บืล ถือเป็นเมืองหนึ่งในบาวาเรียที่ควรค่าต่อการไปเยี่ยมชม
ในปีค.ศ. 1215 เนิร์ดลิงเงินได้รับการยกขึ้นเป็นเมืองจากจักรพรรดิฟรีดริชที่ 2 แห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ ในปีเดียวกันเอง ได้มีการเริ่มก่อสร้างกำแพงเมืองขึ้นมาเป็นครั้งแรก แนวกำแพงเมืองเก่านี้ยังหลงเหลือจนถึงปัจจุบัน เนิร์ดลิงเงินประสบเหตุเพลิงไหม้ครั้งใหญ่ในปีค.ศ. 1238 จนเมืองส่วนใหญ่เสียหาย แต่ก็ถูกฟื้นฟูใหม่อย่างรวดเร็ว กำแพงเมืองรูปวงกลมที่ปรากฎอยู่ในปัจจุบันถูกสร้างขึ้นในปีค.ศ. 1327 ซึ่งได้ขยายเขตในกำแพงออกไปสี่เท่า
เมืองพี่น้อง

เนิร์ดลิงเงินเป็นเมืองพี่น้องกับเมือง ดังนี้:
มาร์กแฮม ประเทศแคนาดา
วักกาวักกา ประเทศออสเตรเลีย
รีย็อง ประเทศฝรั่งเศส
ออลอโมตส์ ประเทศเช็กเกีย
แหล่งข้อมูลอื่น

Homepage (ในภาษาเยอรมัน)
"Nördlingen" . สารานุกรมบริตานิกา ค.ศ. 1911. Vol. 19 (11 ed.). 1911. pp. 741–742.
"Nördlingen" . Encyclopedia Americana. 1920.
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  VIAF  เวิลด์แคต 
ประจำชาติ:  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  เช็กเกีย 
ภูมิศาสตร์:  มิวสิกเบรนซ์ พื้นที่
โรงเรียนยุพราชวิทยาลัย

| โรงเรียนยุพราชวิทยาลัย |
| --- | --- |
Yupparaj Wittayalai School (ปัจจุบัน)  Yuparaj Royal’s College (เดิม)

ที่ตั้ง

เลขที่ 238 ถนนพระปกเกล้า ตำบลศรีภูมิ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ รหัสไปรษณีย์ 50200 
ข้อมูล
ชื่ออื่น: ย.ว. / YRC
ประเภท: โรงเรียนรัฐบาล  โรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่พิเศษ
คติพจน์: เรียนให้เด่น เล่นให้ดี มีศีลธรรม  สจฺจ วาจา คตา สจฺจ สามคฺคี พลวา พล (วาจาสัตย์นำไปสู่ความจริง  สามัคคีคือพลังอันยิ่งใหญ่)
สถาปนา: •  พ.ศ. 2448 (โรงเรียนยุพราชวิทยาลัย)  • พ.ศ. 2432 (โรงเรียนเมืองนครเชียงใหม่)
ผู้ก่อตั้ง: •  พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (พระราชทานนามโรงเรียน พ.ศ. 2448)
หน่วยงานกำกับ: กระทรวงศึกษาธิการ
ผู้อำนวยการ: นางสุปราณี ปัญญานะ
ระดับปีที่จัดการศึกษา: มัธยมศึกษาตอนต้น-มัธยมศึกษาตอนปลาย
เพศ: สหศึกษา
จำนวนนักเรียน: 3,679 คน   (ข้อมูล ณ วันที่ 10 มิถุนายน 2562)
สี:   บานเย็น
สังกัด: สพฐ.
เว็บไซต์: www.yupparaj.ac.th
ยุพราชวิทยาลัยยุพราชวิทยาลัย (จังหวัดเชียงใหม่)
โรงเรียนยุพราชวิทยาลัย (อักษรย่อ: ย.ว.;อังกฤษ: Yupparaj Wittayalai School) เป็นโรงเรียนรัฐบาลแห่งแรกของภาคเหนือ และโรงเรียนสหศึกษาของรัฐบาลประจำจังหวัดเชียงใหม่ เปิดสอนตั้งแต่ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ถึง 6 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเชียงใหม่ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ เป็นสถานศึกษาในพระอุปถัมภ์ของสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี โรงเรียนก่อตั้งขึ้นในปี  พ.ศ. 2432 โดยมีชื่อแรกตั้งว่า "โรงเรียนเมืองนครเชียงใหม่" และเมื่อวันที่ 24 ธันวาคม พ.ศ. 2448 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ขณะดำรงพระอิสริยศยศเป็น สมเด็จพระยุพราชในรัชกาลที่ 5 ได้พระราชทานนามโรงเรียนใหม่ว่า "โรงเรียนยุพราชวิทยาลัย" ซึ่งมีความหมายว่า "โรงเรียนของสมเด็จพระยุพราช (สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราวุธ สยามมกุฎราชกุมาร)"
ข้อมูลปัจจุบัน

โรงเรียนยุพราชวิทยาลัย เป็นโรงเรียนรัฐบาลประจำจังหวัดเชียงใหม่  สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 34 (เชียงใหม่-แม่ฮ่องสอน) ตั้งอยู่กลางเมืองเชียงใหม่และอยู่บนเนื้อที่ 29 ไร่ 3 งาน เปิดการสอนตั้งแต่ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 - 6 แบบสหศึกษา ปัจจุบันเป็นศูนย์ส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (โครงการ พสวท.) ประจำภาคเหนือ ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2527
รายนามผู้บริหารโรงเรียนยุพราชวิทยาลัย

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ลำดับ | รูป | รายนาม | เริ่มวาระ | สิ้นสุดวาระ | สิ้นสุดวาระ |
|      1.  |    |  หม่อมราชวงศ์จันทร์ มหากุล  |  พ.ศ. 2432  |  พ.ศ. 2442  |  |
|      2.  |    |  พระยาอุปกรณ์ศิลปศาสตร์ (เจริญ อากาสวรรธนะ)  |  พ.ศ. 2442  |  พ.ศ. 2446  |  |
|      3.  |    |  นายเงิน ตุลยสัชฎ์  |  พ.ศ. 2447  |  พ.ศ. 2448  |  |
|      4.  |    |  นายอิน นุพงศ์ไทย  |  พ.ศ. 2449  |  พ.ศ. 2449  |  |
|      5.  |    |  ขุนประยุทธนิติสาร  |  พ.ศ. 2450  |  พ.ศ. 2453  |  |
|      6.  |    |  นายโชติ ไชยภัฏ  |  พ.ศ. 2453  |  พ.ศ. 2453  |  |
|      7.  |    |  รองอำมาตย์เอกหลวงสุนทรเสข  |  พ.ศ. 2454  |  พ.ศ. 2456  |  |
|      8.  |    |  รองอำมาตย์เอกหลวงสุทธิชัยนฤเวทย์  |  พ.ศ. 2457  |  พ.ศ. 2458  |  |
|      9.  |    |  รองอำมาตย์ตรีหลวงวุฒิศรเนติสาร  |  พ.ศ. 2459  |  พ.ศ. 2461  |  |
|    10.  |    |  รองอำมาตย์เอกหลวงอาจวิชชาสรร (ทอง ชัยปาณี)  |  พ.ศ. 2462 พ.ศ. 2469  |  พ.ศ. 2467 พ.ศ. 2474  |  |
|    11.  |   |  รองอำมาตย์โทขุนชำนิอนุสาสน์  |  พ.ศ. 2467  |  พ.ศ. 2468  |  |
|    12.  |    |  นายถวิล ดารากร ณ อยุธยา  |  พ.ศ. 2475  |  พ.ศ. 2475  |  |
|    13.  |    |  หลวงปราโมทย์จรรยาวิภาช  |  พ.ศ. 2476  |  พ.ศ. 2478  |  |
|    14.  |    |  นายเกยูร ผลาชีวะ  |  พ.ศ. 2479  |  พ.ศ. 2487  |  |
|    15.  |    |  นายชื่น จรินโท  |  พ.ศ. 2488  |  พ.ศ. 2490  |  |
|    16.  |    |  นายโปร่ง ส่งแสงเติม  |  พ.ศ. 2491  |  พ.ศ. 2495  |  |
|    17.  |    |  นายโสภิต ศุขเกษม  |  พ.ศ. 2496 พ.ศ. 2512  |  พ.ศ. 2510 พ.ศ. 2515  |  |
|    18.  |    |  นายสนอง มณีภาค  |  พ.ศ. 2511  |  พ.ศ. 2512  |  |
|    19.  |    |  นายสุเชฎฐ วิชชวุต  |  พ.ศ. 2516  |  พ.ศ. 2520  |  |
|    20.  |    |  นายบรรจง พงศ์ศาสตร์  |  พ.ศ. 2520  |  พ.ศ. 2525  |  |
|    21.  |    |  นายสมชาย นพเจริญกุล  |  พ.ศ. 2525  |  พ.ศ. 2535  |  |
|    22.  |    |  นายประสิทธิ์ แสนไชย  |  พ.ศ. 2535  |  พ.ศ. 2537  |  |
|    23.  |    |  นายสุรชาติ ช่วงฉ่ำ  |  พ.ศ. 2537  |  พ.ศ. 2540  |  |
|    24.  |    |  นายสาหร่าย แสงทอง  |  พ.ศ. 2541  |  พ.ศ. 2544  |  |
|    25.  |    |  นายวีรยุทธ จงสถาพรพงศ์  |  พ.ศ. 2544  |  พ.ศ. 2547  |  |
|    26.  |    |  นายประดิษฐ์ จันทร์แสนตอ  |  พ.ศ. 2547  |  พ.ศ. 2549  |  |
|    27.  |    |  นายบรรจง พลฤทธิ์  |  พ.ศ. 2549  |  พ.ศ. 2552  |  |
|    28.  |    |  นายวิษณุ ไชยแก้วเมร์ ผู้อำนวยการชำนาญการพิเศษ  |  พ.ศ. 2554  |  พ.ศ. 2557  |  |
|    29.  |    |  นายบุญเสริญ สุริยา ผู้อำนวยการเชี่ยวชาญ  |  พ.ศ. 2557  |  พ.ศ. 2562  |  |
|    30.  |    |  นายฐิตติณัฐ ศักดิ์ธนานนท์ ผู้อำนวยการชำนาญการพิเศษ  |  พ.ศ. 2562  |  พ.ศ. 2563  |  |
|    31.  |    |  นายทีปชัย วงษ์วรศรีโรจน์ ผู้อำนวยการเชี่ยวชาญ  |  พ.ศ. 2564  |  พ.ศ. 2564  |  |
|    32.  |    |  นายพูลศักดิ์ จิตสว่าง ผู้อำนวยการเชี่ยวชาญ  |  พ.ศ. 2564  |  พ.ศ. 2566 |  |
|    33.  |    |  นายสำเร็จ ไกรพันธ์ ผู้อำนวยการชำนาญการพิเศษ  |  พ.ศ. 2566  |  พ.ศ. 2567  |  |
|    34.  |    |  นางสาวสุปราณี ปัญญานะ ผู้อำนวยการเชี่ยวชาญ  |  พ.ศ. 2567  |  ปัจจุบัน  |  |
อาคารเรียน

|  หมายเลขอาคาร |  ชื่ออาคาร |  ห้องเรียน |
| --- | --- | --- |
| 1 | ตึกยุพราช |  หอเกียรติประวัติและจัดแสดงผลงานของโรงเรียน  หอวชิราวุธานุสรณ์ ประจำจังหวัดเชียงใหม่ |
| 2 | เรือนวิเชียร |  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาต่างประเทศ  ห้องเรียนโครงการ English Program  ศูนย์บริการการศึกษามหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช |
| 3 | เรือนรัตน์ |  ศูนย์ให้คำปรึกษาเพื่อนใจวัยรุ่น ชมรมทูบีนัมเบอร์วัน  ศูนย์สเต็มศึกษา ภาคเหนือ  งานธนาคารโรงเรียน  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์  ห้องเรียนประจำระดับชั้น ม.3 |
| 4 | เรือนเพชร |  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์  ห้องเรียนปฏิบัติการทางวิทยาศาสตร์ ห้องโสตทัศนูปกรณ์  ศูนย์ส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี(พสวท.) ภาคเหนือ |
| 5 | เรือนวชิระ |  สำนักงานผู้อำนวยการ  สำนักงานฝ่ายอำนวยการ  สำนักงานฝ่ายจัดการศึกษา  สำนักงานฝ่ายนโยบายและแผน  ห้องเรียนประจำระดับชั้น ม.1 |
| 6 | เรือนพัชระ |  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพและเทคโนโลยี  ห้องปฏิบัติการงานคหกรรม |
| 7 | อาคารรัตนมณี |  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม  ห้องเรียนประจำระดับชั้น ม.5  ห้องแนะแนว  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ (นาฏศิลป์) |
| 8 | อาคารศรีมรกต |  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย  ห้องเรียนประจำระดับชั้น ม.2 |
| 9 | อาคารนวรัตน์ |  โรงอาหาร 2  ห้องสมุดกลาง เฉลิมพระเกียรติกาญจนาภิเษก  ห้องประชุมวิภาตะวณิช  หอประชุมใหญ่ |
| 10 | อาคารเพชรรัตนราชสุดา |  ห้องจัดแสดงผลงานของโรงเรียน  ห้องชมรมและกลุ่มกิจกรรม (งานนักศึกษาวิชาทหาร, งานลูกเสือ, สำนักงานสภานักเรียน และคณะสี)  ห้องเรียนปฏิบัติการทางคอมพิวเตอร์  ห้องเรียนประจำระดับชั้น ม.4 |
| 11 | อาคารยุพราชรังสรรค์ |  โรงอาหาร 1  อาคารเอนกประสงค์ |
| 12 | อาคารวชิรดารา |  ห้องเรียนประจำระดับชั้น ม.5-6 |
|  | อาคารยุพราช 100 ปี |  ห้องเรียนปฏิบัติการทางคอมพิวเตอร์ธุรกิจ และพิมพ์ดีด  ห้องเรียนปฏิบัติการทางหุ่นยนต์  ห้องเรียนปฏิบัติการทางไกลผ่านอินเทอร์เน็ต (Video Conference) |
|  | อาคารพยาบาล 100 ปี |  ห้องปฏิบัติการพยาบาล  กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา (สุขศึกษา) |
|  | อาคารประชาสัมพันธ์ 100 ปี |  สำนักงานฝ่ายบริหารงานทั่วไป |
|  | ธรรมสถาน |  พระวิหารวัดนางเหลียว ภายในประดิษฐานพระทศพลญาณมหามุนี และพระสมเด็จพระยุพราช  ห้องเรียนวิชาพระพุทธศาสนา |
|  | อาคารพลศึกษา |  โรงยิมพลศึกษา  กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา (พลศึกษา) |
|  | อาคารดนตรีไทย |  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ (ดนตรีไทย) |
|  | โรงช้างต้น |  ห้องศูนย์การเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ (วงโยธวาทิต) |
|  | เรือนแก้ว |  พิพิธภัณฑ์ และศูนย์จัดแสดงศิลปวัฒนธรรมล้านนาและโบราณวัตถุที่ขุดค้นพบภายในโรงเรียน  ศูนย์การเรียนรู้อาเซียนศึกษา |
|  | อาคารสมาคมผู้ปกครองและครูยุพราชวิทยาลัย (สปย.) |  สำนักงานฝ่ายกิจการนักเรียน งานระเบียบวินัย  งานคุณธรรมจริยธรรม  งานสารวัตรนักเรียน  งานจราจร และรักษาความปลอดภัย  ห้องประชุมสมาคมผู้ปกครองและครูยุพราชวิทยาลัย (สปย.) |
|  | ศูนย์ประชาสัมพันธ์ โรงเรียนยุพราชวิทยาลัย |  ห้องครูเวรประจำวัน  ห้องพักครูเวรสตรี วันหยุดราชการ |
|  | แหล่งการเรียนรู้รังผึ้งสุขสันต์ |  อาคารห้องน้ำ |
|  | สวนบ้านบานเย็น |  ศาลา 3 หลัง  สวนพืชพรรณไม้ต่าง ๆ  พระอนุสาวรีย์ พระราชชายา เจ้าดารารัศมี |
เพลงประจำโรงเรียน

เพลง ยุพราช-บานเย็น  (เพลงประจำสถาบัน)
เพลง ชาวบานเย็น
เพลง ใต้ร่มธงบานเย็น
เพลง ยุพราชอนุสรณ์
เพลง อย่าลืมบานเย็น
เพลง ยุพราชฯองอาจบานเย็น (เพลงพิเศษเนื่องในโอกาสเฉลิมฉลองครบรอบ 100 ปี การพระราชทานนาม "ยุพราชวิทยาลัย")
เพลง ยุพราชร้อยปี  (เพลงพิเศษเนื่องในโอกาสเฉลิมฉลองครบรอบ 100 ปี การพระราชทานนาม "ยุพราชวิทยาลัย")
แผนการเรียน > ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น

ห้องเรียนโครงการจัดการเรียนการสอนตามหลักสูตรกระทรวงศึกษาธิการเป็นภาษาอังกฤษ (English Program)
ห้องเรียน Smart YRC
ห้องเรียนพิเศษวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ เทคโนโลยี และ สิ่งแวดล้อม
ห้องเรียนสำหรับนักเรียนหลักสูตรปกติ
ห้องเรียน international program
ห้องเรียนหลักสูตรวิทย์พลังสิบ
แผนการเรียน > ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย

ห้องเรียนสำหรับนักเรียนห้องเรียนพิเศษวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ เทคโนโลยี และ สิ่งแวดล้อม
ห้องเรียนสำหรับนักเรียนทุนโครงการ พสวท. (ผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี) และนักเรียนโครงการห้องเรียน พสวท. (สู่ความเป็นเลิศ)
แผนการเรียนวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ และ นักเรียนความสามารถพิเศษด้านคณิตศาสตร์ (Gifted Math)
แผนการเรียนวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ และ นักเรียนความสามารถพิเศษด้านภาษาอังกฤษ (Gifted Eng)
แผนการเรียนวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ และ นักเรียนความสามารถพิเศษด้านภาษาไทย (Gifted Thai)
แผนการเรียนวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ และ นักเรียนความสามารถพิเศษด้านคอมพิวเตอร์ (Gifted Computer)
แผนการเรียนวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์
แผนการเรียนวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์พิเศษ (SMART YRC)
ห้องเรียนสำหรับนักเรียนผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีภาคสมทบ (โครงการ พสวท. สมทบ)
แผนการเรียนวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-คณิตศาสตร์
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-ภาษาฝรั่งเศส
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-ภาษาจีน
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-ภาษาญี่ปุ่น
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-ภาษาเกาหลี
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-ทัศนศิลป์
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-ดนตรี
แผนการเรียนภาษาอังกฤษ-สังคมศึกษา
ห้องเรียนโครงการจัดการเรียนการสอนตามหลักสูตรกระทรวงศึกษาธิการเป็นภาษาอังกฤษ (English Program)
ห้องเรียนหลักสูตรวิทย์พลังสิบ
แผนการเรียนพิเศษ

โครงการโรงเรียนมาตรฐานสากล (World-Class Standard School)
โครงการจัดการเรียนการสอนตามหลักสูตรกระทรวงศึกษาธิการเป็นภาษาอังกฤษ (English Program)
โครงการหลักสูตรนานาชาติ (International Program)
โครงการห้องเรียนพิเศษวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ เทคโนโลยี และ สิ่งแวดล้อม
โครงการส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (โครงการ พสวท.) ประจำภาคเหนือ
โครงการห้องเรียนส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี สู่ความเป็นเลิศ (พสวท. (สู่ความเป็นเลิศ)) ประจำภาคเหนือ
โครงการส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีภาคสมทบ (โครงการ พสวท.สมทบ)
โครงการส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษด้านคณิตศาสตร์ ภาษาอังกฤษ ภาษาไทย และคอมพิวเตอร์
โครงการSmart YRC. ส่งเสริมทางด้านวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์และคอมพิวเตอร์
บุคคลที่มีชื่อเสียงที่สำเร็จการศึกษา

ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร - อดีตนายกรัฐมนตรีคนที่ 28 ของไทย (นายกรัฐมนตรีหญิงคนแรกของไทย) เลขประจำตัว 19582 รุ่น "บัวเกี๋ยง" ศิษย์เก่าดีเด่นยุพราช ปี พ.ศ. 2548
บุญเท่ง ทองสวัสดิ์ - อดีตรัฐมนตรี รองนายกรัฐมนตรี และ ประธานสภาผู้แทนราษฏร (9 พฤษภาคม 2522 - 19 มีนาคม 2526)
ไกรสร ตันติพงศ์ - อดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และอดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม เลขประจำตัว 2745  รุ่น "ศรีบุญเรือง”
ปรีดา พัฒนถาบุตร - อดีตรัฐมนตรีว่าการทบวงมหาวิทยาลัย และอดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงใหม่
เลิศ ชินวัตร - อดีตสมาชิกสภาจังหวัดเชียงใหม่ และอดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงใหม่
พล.ต.ต.พีรพันธุ์ เปรมภูติ - อดีตเลขาธิการสำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน และ อดีตปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี
กฤษดาภรณ์ เสียมภักดี - อดีตรองผู้ว่าราชการจังหวัดลำพูน, เชียงใหม่ และอดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงใหม่
ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.ประเสริฐ ณ นคร - อดีตนายกราชบัณฑิตยสถาน และนักวิจัยดีเด่นแห่งชาติปี พ.ศ. 2531
ศาสตราจารย์ สุกิจ นิมมานเหมินท์  - เลขาธิการจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (2481) รักษาการคณบดีคณะอักษรศาสตร์และวิทยาศาสตร์  (2483) สมาชิกพฤฒสภา  (2489) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (2491-2492) เอกอัครราชทูตไทยประจำประเทศอินเดีย (2502) เอกอัครราชทูตไทยประจำประเทศสหรัฐอเมริกา (2506) สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ (2515) นายกสภามหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (2515-2517) รองนายกรัฐมนตรี (2516-2519) และราชบัณฑิต ได้รับพระราชทานเข็มดุษฎีมาลา ศิลปวิทยา
ศาสตราจารย์ ดร.วิภาต บุญศรี วังซ้าย  - อดีตอธิการบดี สถาบันเทคโนโลยีการเกษตรแม่โจ้ และอดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดแพร่
ไพบูลย์ มุสิกโปดก  - ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ ภาพถ่ายศิลปะ ประจำปี พ.ศ. 2547
นารากร ติยายน - ผู้ประกาศข่าวอิสระ
พิมลวรรณ หุ่นทองคำ - ผู้ประกาศข่าวอิสระ
พัฒน์ชัย ภักดีสู่สุข - นักร้องนำวงโปเตโต้ และนักแสดงชาวไทย
พิชญธิดา สนธิศักดิ์วรรณะ - สมาชิกวง CGM48
ณัฐริกา บุญตั๋ว - สมาชิกวง CGM48
นิติพล ผิวเหมาะ - สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล
แพทย์หญิง แก้วทิพย์ นรนิธิวรรณ - นางสาวเชียงใหม่ ประจำปี 2567
ดูเพิ่ม

บุคคลจากโรงเรียนยุพราชวิทยาลัย