stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
การแผ่รังสี

ในทางฟิสิกส์ การแผ่รังสี (อังกฤษ: radiation) หมายถึงกระบวนการที่อนุภาคพลังงานหรือคลื่นเคลื่อนที่ผ่านตัวกลางหรืออวกาศ รังสีสามารถแบ่งออกได้เป็นสองประเภท คือ รังสีที่แตกตัวได้และรังสีที่ไม่ก่อให้เกิดการแตกตัวของประจุ อย่างไรก็ตาม คำว่า "รังสี" มักหมายถึงกัมมันตภาพรังสีเพียงอย่างเดียว (คือ รังสีที่มีพลังงานเพียงพอที่จะทำให้อะตอมเปลี่ยนเป็นไอออน) แต่ความเป็นจริงแล้วก็สามารถหมายถึงรังสีที่ไม่ก่อให้เกิดการแตกตัวของประจุด้วยเช่นกัน (เช่น คลื่นวิทยุหรือแสงที่มองเห็นได้ด้วยตาเปล่า) รูปแบบเรขาคณิตของการแผ่รังสีออกจากตัวกลาง นำไปสู่ระบบของหน่วยวัดและหน่วยทางฟิสิกส์ที่สามารถใช้ได้กับรังสีทุกประเภท รังสีทั้งสองประเภทล้วนสามารถเป็นอันตรายต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติ
การแผ่รังสีสามารถนำไปใช้งานในงานทางด้านความร้อนต่าง ๆ เช่น แผ่นรองหัวเตาแก๊สอินฟาเรด การถ่ายเทความร้อนในอุปกรณ์ แลกเปลี่ยนความร้อน
การเรียงลำดับแบบฟอง

| --- | --- |
ภาพจำลองการทำงานของการเรียงลำดับแบบฟอง
ประเภท: ขั้นตอนวิธีการเรียงลำดับ
โครงสร้างข้อมูล: รายการ
ประสิทธิภาพเมื่อเกิดกรณีแย่ที่สุด:  O(n^{2})
ประสิทธิภาพเมื่อเกิดกรณีดีที่สุด:  O(n)
ประสิทธิภาพเมื่อเกิดกรณีทั่วไป:  O(n^{2})
ปริมาณความต้องการพื้นที่เมื่อเกิดกรณีแย่ที่สุด: ใช้พื่นที่  O(1) เพิ่มเติม
ด ค ก
ในสาขาวิทยาการคอมพิวเตอร์ การเรียงลำดับแบบฟอง (อังกฤษ: bubble sort) เป็นขั้นตอนวิธีการเรียงลำดับที่เรียบง่ายมาก ดำเนินการบนโครงสร้างข้อมูลประเภทรายการ ทำงานโดยเปรียบเทียบสมาชิกที่อยู่ติดกัน เมื่อพบตำแหน่งที่ผิด (นั่นคือตัวหน้ามากกว่าตัวหลังในกรณีการเรียงจากน้อยไปมาก) ก็จะทำการสลับข้อมูลกัน และจะดำเนินการซ้ำแบบนี้ไปเรื่อยๆจนกว่าจะไม่มีตำแหน่งที่ผิดอีกซึ่งบ่งบอกว่ารายการนั้นเรียงแล้ว ชื่อของขั้นตอนวิธีนี้มีมาจากสมาชิกที่น้อยที่สุดจะค่อยๆถูกสลับขึ้นมาจนอยู่หน้าสุดของรายการ เปรียบได้กับฟองที่ค่อยๆผุดขึ้นมาถึงผิวน้ำ เนื่องจากขั้นตอนวิธีนี้ใช้เพียงการเปรียบเทียบจึงเป็นการเรียงแบบเปรียบเทียบ นอกจากนี้ยังเป็นการเรียงแบบเสถียรอีกด้วย ถึงแม้ว่าการเรียงลำดับแบบฟองจะเป็นขั้นตอนวิธีที่เรียบง่ายมาก แต่ไม่เหมาะในการเรียงข้อมูลจำนวนมากซึ่งมีวิธีการเรียงข้อมูลที่มีประสิทธิภาพมากกว่า
การวิเคราะห์ > ประสิทธิภาพ

ประสิทธิภาพของการเรียงลำดับแบบฟองขึ้นอยู่กับตำแหน่งของข้อมูลต่างๆ ที่อยู่ในรายการ หากมีค่ามากอยู่ตัวแรกๆ การเรียงลำดับแบบฟองจะมีประสิทธิภาพดี เพราะว่าการทำงานเพียงรอบเดียวก็สามารถทำให้ค่ามากไปอยู่ในตำแหน่งที่ใกล้เคียงกับตำแหน่งจริงได้ เช่นมีค่ามากที่สุดอยู่ในตำแหน่งแรก การทำงานรอบเดียวก็เพียงพอที่จะลากค่านั้นไปอยู่ตำแหน่งสุดท้ายได้ แต่กลับกันหากมีค่าน้อยอยู่หลังๆ การทำงานหนึ่งรอบจะสามารถเลื่อนค่านั้นมาด้านหน้าได้เพียงเล็กน้อย เช่นหากค่านั้นเป็นค่าน้อยที่สุดการทำงานหนึ่งรอบจะเลื่อนค่านั้นมาด้านหน้าได้เพียงหนึ่งตำแหน่งเท่านั้น
การปรับปรุงประสิทธิภาพของการเรียงลำดับแบบฟองนั้นวิธีการหนึ่งก็คือการทำให้ค่าน้อยที่อยู่หลังๆ นั้นลงมาด้านหน้าได้เร็วขึ้น นั่นคือหลักการของ Cocktail Sort ซึ่งมีขั้นตอนวิธีคล้ายการเรียงลำดับแบบฟองมากเพียงแต่ทำงานทั้งขาไปและขากลับ ขาไปนั้นทำงานเหมือนการเรียงลำดับแบบฟองทุกประการ ส่วนขากลับก็เพียงกลับด้านของการเรียงลำดับแบบฟองนั่นเอง แต่การปรับปรุงดังนี้ก็ไม่ได้ทำให้ประสิทธิภาพในกรณีแย่ที่สุดดีกว่า O(n2) แต่อย่างใด
การวิเคราะห์ > ตัวอย่างทีละขั้นตอน

การเรียงลำดับเลข 5 1 4 2 8 ในลิสต์ จากน้อยไปมาก ในแต่ละขั้นตอนตัวหนาหมายถึงตัวที่กำลังถูกเปรียบเทียบ

รอบที่ 1

( 5 1 4 2 8 )  \to  ( 1 5 4 2 8 ), เปรียบเทียบตัวปัจจุบันกับตัวถัดไป สลับเนื่องจาก 5 > 1

( 1 5 4 2 8 )  \to  ( 1 4 5 2 8 ), สลับเนื่องจาก 5 > 4 

( 1 4 5 2 8 )  \to  ( 1 4 2 5 8 ), สลับเนื่องจาก 5 > 2 

( 1 4 2 5 8 )  \to  ( 1 4 2 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 5 ไม่มากกว่า 8

รอบที่ 2

( 1 4 2 5 8 )  \to  ( 1 4 2 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 1 ไม่มากกว่า 4

( 1 4 2 5 8 )  \to  ( 1 2 4 5 8 ), สลับเนื่องจาก 4 > 2 

( 1 2 4 5 8 )  \to  ( 1 2 4 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 4 ไม่มากกว่า 5

( 1 2 4 5 8 )  \to  ( 1 2 4 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 5 ไม่มากกว่า 8 

ถึงแม้ว่าข้อมูลในลิสต์จะเรียงหมดแล้ว แต่ว่าก็ต้องตรวจสอบอีกครั้งหนึ่ง

รอบที่ 3

( 1 2 4 5 8 )  \to  ( 1 2 4 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 1 ไม่มากกว่า 2 

( 1 2 4 5 8 )  \to  ( 1 2 4 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 2 ไม่มากกว่า 4 

( 1 2 4 5 8 )  \to  ( 1 2 4 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 4 ไม่มากกว่า 5 

( 1 2 4 5 8 )  \to  ( 1 2 4 5 8 ), ไม่สลับเพราะ 5 ไม่มากกว่า 8 

ในรอบนี้ไม่มีการสลับ แสดงว่าลำดับเลขเรียงจากน้อยไปมากแล้ว
การนำมาใช้งาน > ตัวอย่างรหัสเทียม

begin bubbleSort ( A คือ แถวลำดับที่จะถูกเรียง )
   do
      ทำเครื่องหมายว่ายังไม่มีการสลับ
      for i = 1 to ขนาดของ(A)-1
         if A[i-1] > A[i] then
	    สลับ A[i-1] กับ A[i]
	    ทำเครื่องหมายว่ามีการสลับแล้ว
	 end if
      end for
   until ไม่มีการสลับแล้ว
end
การนำมาใช้งาน > การปรับปรุงประสิทธิภาพ

ในการเรียงลำดับจากน้อยไปมากเสร็จหนึ่งรอบจะทำให้ค่าที่มากที่สุดลำดับที่ i ไปอยู่ในตำแหน่งที่ n-1 ดังนั้นจึงสามารถมองข้ามตำแหน่งที่ n-1 ในการทำงานรอบต่อไปได้
begin bubbleSort ( A คือ แถวลำดับที่จะถูกเรียง )
   n = ขนาดของ(A)
   do
      ทำเครื่องหมายว่ายังไม่มีการสลับ
      for i = 1 to n-1
         if A[i-1] > A[i] then
	    สลับ A[i-1] กับ A[i]
	    ทำเครื่องหมายว่ามีการสลับแล้ว
	 end if
      end for
      n = n - 1
   until ไม่มีการสลับแล้ว
end
ในการทำงานจริง

จะกล่าวได้ว่าการเรียงลำดับแบบฟองนั้นเป็นหนึ่งในขั้นตอนวิธีการเรียงลำดับที่ง่ายที่สุดเท่าที่เรารู้จัก ด้วย O(n2) ทำให้ประสิทธิภาพของมันลดลงอย่างมากแม้เราเพิ่มจำนวนสมาชิกที่จะเรียงเพียงเล็กน้อย แม้จะเปรียบเทียบขั้นตอนวิธีการเรียงลำดับที่มี O(n2) ด้วยกันนั้นการเรียงลำดับแบบแทรกก็นับว่ามีประสิทธิภาพดีกว่าในกรณีทั่วๆ ไป แต่ด้วยความง่ายของขั้นตอนวิธีและความง่ายในการเขียนทำให้เราพบเห็นการเรียงลำดับแบบฟองได้อยู่ทั่วไป และมักจะได้เป็นขั้นตอนวิธีการเรียงลำดับแรกๆ ที่ผู้เริ่มเขียนโปรแกรมได้ศึกษานั่นเอง
การเรียงรูปแบบอื่นที่แตกต่างออกไป

Cocktail Sort
การเรียกชื่อที่ผิด

ภาพตัวอย่างแสดงการทำงานของการเรียงลำดับแบบฟองเพื่อเรียงลำดับจากน้อยไปมาก เร่มต้นทำงานจากทางซ้ายและเปรียบเทียบทีละคู่และสลับกันถ้าหากพบว่าตัวทางด้านซ้ายมีค่ามากกว่าตัวทางด้านขวา
การแต่งตั้งให้อัครสาวกสิบสองคน

Vocation of the Apostles ภาพปูนเปียกในโบสถ์น้อยซิสทีนโดยโดเมนีโก กีร์ลันดาโย, ค.ศ. 1481-82
การแต่งตั้งให้อัครสาวกสิบสองคน (อังกฤษ: commissioning of the Twelve Apostles) เป็นตอนหนึ่งในงานรับใช้ของพระเยซู (ministry of Jesus) ที่ปรากฎในพระวรสารสหทรรศน์ทั้ง 3 ฉบับ: มัทธิว 10:1–4, มะระโก 3:13–19 และลูกา 6:12–16. โดยกล่าวถึงการเลือกอัครสาวกสิบสองคนจากการเรียกสาวกของพระเยซู
คัมภีร์ไบเบิล

รายงานจากลูกา:
ต่อมาคราวนั้นพระองค์เสด็จไปที่ภูเขาเพื่อจะอธิษฐาน และได้อธิษฐานต่อพระเจ้าคืนยังรุ่ง ครั้นรุ่งเช้าแล้วพระองค์ทรงเรียกสาวกของพระองค์ แล้วทรงเลือกสิบสองคนออกจากหมู่สาวกนั้น ที่พระองค์ทรงเรียกว่า อัครสาวก คือซีโมน (ที่พระองค์ทรงให้ชื่ออีกว่า เปโตร) อันดรูว์น้องชายของเปโตร ยากอบและยอห์น ฟีลิปและบารโธโลมิว มัทธิวและโธมัส ยากอบบุตรชายของอัลเฟอัส ซีโมนที่เรียกว่า เศโลเท ยูดาสน้องชายของยากอบ และยูดาสอิสคาริโอทที่เป็นผู้ทรยศพระองค์ไว้นั้น
รายงานจากมัทธิว:
เมื่อพระองค์ทรงเรียกสาวกสิบสองคนของพระองค์มาแล้ว พระองค์ก็ประทานอำนาจให้เขาขับผีโสโครกออกได้ และให้รักษาโรคและความเจ็บไข้ทุกอย่างให้หายได้ อัครสาวกสิบสองคนนั้นมีชื่อดังนี้ คนแรกชื่อซีโมนที่เรียกว่าเปโตร กับอันดรูว์น้องชายของเขา ยากอบบุตรชายเศเบดี กับยอห์นน้องชายของเขา ฟีลิปและบารโธโลมิว โธมัสและมัทธิวคนเก็บภาษี ยากอบบุตรชายอัลเฟอัส และเลบเบอัสผู้ที่มีชื่ออีกว่าธัดเดอัส ซีโมนชาวคานาอันและยูดาสอิสคาริโอทผู้ที่ได้ทรยศพระองค์ไว้นั้น
รายงานจากมะระโก:
แล้วพระองค์เสด็จขึ้นภูเขา และพอพระทัยจะเรียกผู้ใด พระองค์ก็ทรงเรียกผู้นั้น แล้วเขาได้มาหาพระองค์ พระองค์จึงทรงตั้งสาวกสิบสองคนไว้ให้พวกเขาอยู่กับพระองค์ เพื่อพระองค์จะทรงใช้เขาไปประกาศ และให้มีอำนาจรักษาโรคต่างๆและขับผีออกได้ และซีโมนนั้น พระองค์ทรงประทานชื่ออีกว่าเปโตร และยากอบบุตรชายเศเบดีกับยอห์นน้องชายของยากอบ ทั้งสองคนนี้พระองค์ทรงประทานชื่ออีกว่า โบอาเนอเย แปลว่า ลูกฟ้าร้อง อันดรูว์ ฟีลิป บารโธโลมิว มัทธิว โธมัส ยากอบบุตรชายอัลเฟอัส ธัดเดอัส ซีโมนชาวคานาอัน และยูดาสอิสคาริโอทที่ได้ทรยศพระองค์นั้น พระองค์และพวกสาวกจึงเข้าไปในเรือน
ในพระวรสารนักบุญมัทธิว ตอนนี้เกิดขึ้นไม่นานก่อนปาฏิหาริย์ของการรักษาคนมือลีบ ในพระวรสารนักบุญมะระโกกับพระวรสารนักบุญลูกากล่วว่าเหตุการณ์นี้เกิดขึ้นไม่นานหลังจากปาฏิหาริย์
ดังนั้น การแต่งตั้งให้อัครสาวกเกิดขึ้นก่อนการตรึงพระเยซูที่กางเขน ส่วนพระมหาบัญชาเกิดขึ้นหลังการคืนพระชนม์
ดูเพิ่ม

ทรงเรียกมัทธิว (Calling of Matthew)
การแยกย้ายของอัครสาวก (Dispersion of the Apostles)
การเรียกสาวกครั้งแรกของพระเยซู (First disciples of Jesus)
ความสามัคคีของพระกิตติคุณ (Gospel harmony)
พระมหาบัญชา
ชีวิตของพระเยซูในพันธสัญญาใหม่
มัทธิว 10, มะระโก 3, ลูกา 6
การแข่งขันคณิตศาสตร์โลก ระหว่างประเทศ

การแข่งขันคณิตศาสตร์โลก ระหว่างประเทศ (อังกฤษ: Invitational World Youth Mathematics Inter-city Competition: IWYMIC) เป็นการแข่งขันคณิตศาสตร์ระดับมัธยมศึกษาตอนต้นของประเทศในทวีปเอเชีย จัดขึ้นครั้งแรกที่เมืองเกาซุง ประเทศไต้หวัน ในปี พ.ศ. 2542 ในปี พ.ศ. 2546 ได้มีการงดการแข่งขันเนื่องจากการแพร่ระบาดของโรคทางเดินหายใจเฉียบพลันรุนแรง หรือโรคซาร์ส ในการแข่งขันครั้งที่ 8 ที่เมืองฉางชุน ประเทศจีน มีทีมเข้าร่วมการแข่งขันทั้งหมด 65 ทีมทั้งจากประเทศแคนาดา ประเทศสหรัฐอเมริกา ประเทศอิหร่าน และประเทศแอฟริกาใต้ ในการแข่งขันครั้งที่ 8 ซึ่งจัดขึ้น ณ จังหวัดเชียงใหม่ ประเทศไทย มีประเทศเข้าร่วมการแข่งขันทั้งหมด 25 ประเทศจากทวีปเอเชีย ทวีปโอเชียเนีย ทวีปยุโรป และทวีปแอฟริกา โดยนายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรีของประเทศไทย และนายศรีเมือง เจริญสิริ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการได้ให้เกียรติไปเป็นประธานในพิธีเปิดการแข่งขัน แสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการแข่งขันคณิตศาสตร์โลก ระหว่างประเทศ
การแข่งขัน

การแข่งขันแบ่งเป็นทั้งหมด 2 ประเภทได้แก่
รางวัล

การแข่งขันฯ จะมีการมอบเกียรติบัตรให้แก่ผู้เข้าร่วมการแข่งขันทุกคน แบ่งรางวัลออกเป็น 4 ประเภทได้แก่
สถานที่จัดการแข่งขัน

| ครั้งที่ | เมืองที่จัดการแข่งขัน | ประเทศเจ้าภาพ | วันที่จัดการแข่งขัน |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | เกาซุง (Kaoshiung) |  ไต้หวัน (Taiwan) | 2542 |
| 2 | เกาซุง (Kaoshiung) |  ไต้หวัน (Taiwan) | 2543 |
| 3 | ตาเกย์เตย์ (Tagaytay) |  ฟิลิปปินส์ (Philippines) | 2544 |
| 4 | ลัคเนา (Lucknow) |  อินเดีย (India) | 2-7 พฤษภาคม 2545 |
| 5 | มาเก๊า (Macau) |  มาเก๊า (Macau) | สิงหาคม 2547 |
| 6 | เกาซุง (Kaoshiung) |  ไต้หวัน (Taiwan) | 2-5 สิงหาคม 2548 |
| 7 | เวินโจว (Wenzhou) |  จีน (China) | 10-14 กรกฎาคม 2549 |
| 8 | ฉางชุน (Changchun) |  จีน (China) | 20-27 กรกฎาคม 2550 |
| 9 | เชียงใหม่ (Chiangmai) |  ไทย (Thailand) | 25-30 ตุลาคม 2551 |
| 10 | เดอร์บัน (Durban) |  แอฟริกาใต้ (South Africa) | 5-10 กรกฎาคม 2552 |
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์หลักการแข่งขันฯ
เว็บไซต์การแข่งขันฯ ครั้งที่ 4 เก็บถาวร 2007-09-28 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
เว็บไซต์การแข่งขันฯ ครั้งที่ 7[ลิงก์เสีย]
เว็บไซต์การแข่งขันฯ ครั้งที่ 9 เก็บถาวร 2008-05-02 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
| ด ค กการแข่งขันคณิตศาสตร์ |
| --- | --- |
ระดับนานาชาติ:  คณิตศาสตร์โอลิมปิกระหว่างประเทศ (IMO)  คณิตศาสตร์โอลิมปิกระดับมหาวิทยาลัย (IMC)  การแข่งขันคณิตศาสตร์โลก ระดับประถมศึกษา (PMWC) 
ระดับภูมิภาค:  คณิตศาสตร์โอลิมปิกเอเชีย-แปซิฟิก (APMO)  คณิตศาสตร์โอลิมปิกยุโรปหญิง (EGMO)  การแข่งขันคณิตศาสตร์วิลเลียม โลเวลล์ พุทนัม
การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย

การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย (อังกฤษ: Postmortem Change) เป็นการเปลี่ยนแปลงของปฏิกิริยาหลายอย่างภายในร่างกายของมนุษย์เมื่อเสียชีวิต ซึ่งแพทย์จะต้องนำสิ่งที่ตรวจพบในศพมาประเมินเพื่อหาสาเหตุและระยะเวลาของการตาย เพื่อประสานงานให้แก่พนักงานสอบสวนเพื่อใช้ในการติดตามค้นหาพยานหลักฐานในการจับกุมตัวผู้กระทำความผิดมารับโทษ การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย จะเกิดขึ้นเมื่อมีการตาย ซึ่งการตายนั้นอาจเกิดจากการฆ่าตัวตายหรือถูกบุคคลอื่นกระทำจนถึงแก่ความตาย
ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 15 ระบุไว้ว่า "สภาพบุคคลย่อมเริ่มแต่เมื่อคลอดและอยู่รอดเป็นทารก สิ้นสุดลงเมื่อตาย" และตามพระราชบัญญัติการทะเบียนราษฎร์ พ.ศ. 2499 ระบุไว้ว่า "คนตาย หมายความว่าคนสิ้นชีวิตเท่านั้น ลูกตายในท้อง หมายถึงลูกที่อยู่ในครรภ์มารดาเป็นเวลาเกินกว่า 28 สัปดาห์และคลอดออกมาโดยไม่มีชีวิต" ส่วนการตายตามหลักวิชาการแพทย์หมายถึง การหยุดทำงานของสมอง ระบบหายใจ และระบบไหลเวียนโลหิต
ประเภทของการตาย

การตายของมนุษย์ สามารถแบ่งออกเป็น 3 ประเภทได้แก่
การตายตามธรรมชาติ
การตายผิดธรรมชาติ
การตายโดยผลของกฎหมาย
การตายผิดธรรมชาติตามที่ระบุไว้ในประมวลกฎหมายวิธีวิจารณาความอาญา มาตรา 148 ได้แก่ การฆ่าตัวตาย การถูกฆ่าตาย การถูกสัตว์ทำร้าย การตายโดยอุบัติเหตุและการตายโดยไม่ปรากฏเหตุ สำหรับการตายโดยผลของกฎหมายได้แก่การหายสาบสูญของบุคคลตามที่กฎหมายได้กำหนดไว้ การตายทางการแพทย์ที่ใช้ในการสรุปถึงการตายของผู้ป่วย ได้แก่การตรวจดูเยื่อบุนัยน์ตาที่ไม่มีการตอบสนองต่อแสงไฟ ภาวะสมองตาย
ระยะเวลาการตาย

ระยะเวลาการตาย เป็นการค้นหาระยะเวลาการตายว่าผู้ตายตายมานานเท่าใด มีความสำคัญทางกฎหมายมากทั้งทางอาญาและทางแพ่ง ในทางกฎหมายอาญานอกจากจะสามารถช่วยบอกถึงเวลาของการฆาตกรรม ว่าเกิดขึ้นเมื่อใด แล้วยังมีส่วนช่วยเหลือในการตั้งข้อสงสัยใครหรือตัดผู้ต้องสงสัยคนใดออกได้ นอกจากนี้อาจใช้ช่วยยืนยันหรือหักล้างข้อแก้ตัวของผู้ต้องสงสัย ส่วนในทางกฎหมายแพ่งอาจจะช่วยบอกได้ว่าใครเป็นทายาทผู้รับมรดกหรืออื่น ๆ เช่น กรณีที่เกี่ยวข้องกับการรับเงินประกันชีวิต
ระยะเวลาการตาย > ทางการแพทย์

ในปัจจุบันยังไม่มีวิธีทางการแพทย์ที่จะสามารถตรวจศพเพื่อหาระยะเวลาตายที่แน่นอนได้ วิธีต่าง ๆ ทางนิติเวชศาสตร์ที่แพทย์ใช้ในการหาเวลาตายล้วนแต่ไม่แม่นยำ ถ้าสภาพร่างกายขณะตายเหมือนกัน การเปลี่ยนแปลงการหลังตายจะขึ้นอยู่กับสภาพสิ่งแวดล้อม ถ้าสภาพสิ่งแวดล้อมมีความแตกต่างกัน การเปลี่ยนแปลงของร่างกายก็จะมีความแตกต่างกันโดยสิ้นเชิง และยิ่งเวลาที่ตายนานขึ้น ระยะเวลาการตายที่ประเมินได้ยิ่งมีความคลาดเคลื่อนมากขึ้น
นอกจากนั้นบาดแผลที่เป็นเหตุตายที่พบในศพ ก็ไม่ได้หมายความว่าผู้นั้นตายทันทีที่เกิดบาดแผลแต่อาจจะสลบอยู่อีกหลายชั่วโมงก่อนตายก็ได้ ฉะนั้นการประมวลเวลาตายจึงต้องใช้ความรู้เกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ หลังการตายหลาย ๆ อย่างมาประกอบกันเพื่อให้ได้เวลาที่ใกล้เคียงที่สุด การตายที่ค่อนข้างจะได้เวลาแน่นอน คือการตายที่เกิดระหว่างการรักษาของแพทย์ ทำให้แพทย์สามารถบอกได้ค่อนข้างแน่นอนว่าตายเมื่อใด แต่เนื่องจากวิวัฒนาการทางการแพทย์เกี่ยวกับการปลูกถ่ายอวัยวะ ในปัจจุบันผู้ป่วยที่สมองตายแล้ว ยังอาจจะได้รับการรักษาสภาพด้วยการใช้เครื่องช่วยหายใจ และเครื่องช่วยกระตุ้นการเต้นของหัวใจเพื่อที่อวัยวะต่าง ๆ ในร่างกายยังคงสภาพ สามารถนำไปให้ผู้ป่วยอื่นที่รอการปลูกอวัยวะนั้น ๆ ได้ ในปัจจุบันจึงต้องมีกฎหมายบัญญัติให้นับการตายตั้งแต่แพทย์อย่างน้อยสองคน โดยคนหนึ่งเป็นผู้รักษาและอีกคนหนึ่งเป็นแพทย์ผู้เชี่ยวชาญทางระบบประสาทให้การวินิจฉัยว่าสมองตาย
แพทยสภาได้มีประกาศแพทยสภาเรื่องเกณฑ์การวินิจฉัยสมองตายโดยกำหนดคำบรรยายศัพท์ สภาวะและเงื่อนไขในการวินิจฉัย รายละเอียดการวินิจฉัยโดยการตรวจร่างกายทั่วไป การตรวจร่างกายทางระบบประสาทและการตรวจทางคลื่นสมองและระยะเวลาของผลที่ตรวจได้ ตลอดจนกำหนดคุณสมบัติของแพทย์ผู้ทำการวินิจฉัย เพื่อให้การวินิจฉัยสมองตายทำได้โดยปราศจากข้อสงสัย และเมื่อแพทย์ผู้ทำหน้าที่ได้วินิจฉัยว่าสมองตาย หมายความว่าผู้นั้นได้ตายแล้วตามกฎหมาย
การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย

การเปลี่ยนแปลงหลังการตายของร่างกายผู้ตาย จะเริ่มมีการเปลี่ยนแปลง 2 ระยะเวลาด้วยกันคือ การเปลี่ยนแปลงในระยะแรกและการเปลี่ยนแปลงในระยะหลัง สำหรับการเปลี่ยนแปลงในระยะแรก ร่างกายของผู้ตายจะเริ่มมีการเปลี่ยนแปลงอย่างเห็นได้ชัดคือ
ไม่มีสติสัมปชัญญะ
ไม่มี Reflex Muscular Flaccidity ตอบสนองต่อการกระตุ้น
หัวใจหยุดเต้น ไม่มีการหายใจ
ไม่มีปฏิกิริยาแห่งชีวิต (อังกฤษ: Vital Reaction) หรือสิ่งใด ๆ ที่บ่งบอกว่ายังมีชีวิตอยู่
ไม่มีปฏิกิริยาแห่งชีวิตที่ลูกตา
เมื่อผู้ตายมีการเปลี่ยนแปลงของร่างกายในระยะแรกแล้ว การเปลี่ยนแปลงในระยะหลังของร่างกาย เป็นการบ่งบอกถึงสภาพร่างกายของผู้ตาย รวมทั้งเป็นการชี้บ่งลักษณะการตายของผู้ตาย ได้แก่
รอยเขียวช้ำหลังตาย (อังกฤษ: Livor Mortis)
สภาพแข็งทื่อหลังตาย (อังกฤษ: Rigor Mortis)
การลดลงของอุณหภูมิร่างกายหลังตาย (อังกฤษ: Algor Mortis)
การเน่าสลายตัว (อังกฤษ: Postmortem Decomposition)
การตรวจสอบปริมาณอาหารในกระเพาะ (อังกฤษ: Stomach Content)
การเจริญเติบโตของหนอนที่พบในศพ (อังกฤษ: Insect Activity)
การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย > การเปลี่ยนแปลงของร่างกาย

ซึ่งเมื่อมีการตายเกิดขึ้น และมีการประมวลระยะเวลาการตายทุกอย่างแล้ว การหาระยะเวลาในการตายของผู้ตายในอุณหภูมิและความชื้นของประเทศไทยโดยเฉลี่ย และสภาพของศพไม่ได้ถูกเปลี่ยนแปลงดังกล่าวเบื้องต้น เมื่อผู้ตายตายใหม่ ๆ ในช่วงระยะเวลาประมาณ 2 – 3 ชั่วโมง สภาพร่างกายจะเกิดการเปลี่ยนแปลงในอันดับแรกคือตัวอ่อนปวกเปียก เมื่อสัมผัสกับร่างกายผู้ตายอาจจะรู้สึกว่ายังอุ่น ๆ ยกเว้นในการเกิดคาดาเวอริคสปัสซั่มหรือรายที่แข็งตัวเร็วผิดปกติ ร่างกายจะเกิดการลดลงของอุณหภูมิร่างกายอย่างรวดเร็ว บวกหรือลบประมาณ 1-2 ชั่วโมง
การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย > การเปลี่ยนแปลงของร่างกาย > ระยะแรก

ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 6 ชั่วโมง จะเกิดการแข็งตัวของกล้ามเนื้อตามร่างกายบางส่วน แต่ Lividity ยังเกิดไม่เต็มที่และยังไม่การ Fix ของร่างกาย บวกหรือลบประมาณ 3–4 ชั่วโมง ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 12 ชั่วโมง จะเกิดการแข็งตัวของกล้ามเนื้อเต็มที่ทั่วทั้งตัว ลิวิดิตี้ปรากฏเต็มที่ บวกหรือลบประมาณ 4–6 ชั่วโมง ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 18 ชั่วโมง การแข็งตัวของกล้ามเนื้อเริ่มคลายตัว เกิดการแข็งตัวของกล้ามเนื้อไม่ทั่วตัว แต่ลิวิดิตี้ยังคงปรากฏเต็มที่และเกิดการ Fixed ของร่างกาย บวกหรือลบประมาณ 6–8 ชั่วโมง
ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 24 ชั่วโมง การแข็งตัวของกล้ามเนื้อเริ่มคลายจนเกือบหมด เกิดการแข็งตัวของกล้ามเนื้อไม่ทั่วตัว ที่บริเวณท้องน้อยเริ่มมีสีเขียวปรากฏซึ่งเกิดจากก๊าซในร่างกาย อาจจะข้างเดียวหรือ 2 ข้าง ลิวิดิตี้ยังเห็นเต็มที่ บวกหรือลบประมาณ 6–8 ชั่วโมง ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 48 ชั่วโมง ร่างกายเกิดการอ่อนตัว ไม่มีการแข็งตัวของกล้ามเนื้อหลงเหลืออยู่ สัมผัสและคลำตามร่างกายส่วนบนจะมีเส้นเลือดขึ้นเขียวทั่วไป ร่างกายเริ่มมีการบวมอืดพอสังเกตได้ มีกลิ่นเหม็นเน่าเล็กน้อย บวกหรือลบประมาณ 12–24 ชั่วโมง
การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย > การเปลี่ยนแปลงของร่างกาย > ระยะกลาง

ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 4 วัน ร่างกายเกิดการขึ้นอืดเต็มที่ ลิ้นจุกปาก ตาถลน ผิวหนังลอกตัวในบางส่วน ใบหน้าบวมฉุและคล้ำจัด บวกหรือลบประมาณ 1–2 วัน ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 7 วัน เนื้อเยื่อบางส่วนของร่างกายเริ่มหายไปบางส่วน เช่นที่บริเวณหน้าผากหรือใบหน้า อาจจะมองเห็นกระดูกหน้าผากหรือกระดูกโหนกแก้มบางส่วน บวกหรือลบประมาณ 2– 3 วัน ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 2 อาทิตย์ ร่างกายเริ่มเข้าสู่กระบวนการเน่าสลายตัว เนื้อเยื่อของร่างกายสลายตัวมากขึ้น อาจจะมองเห็นกระดูกซี่โครงและอวัยวะในช่องอกเน่าอยู่ภายในร่างกาย มีกลิ่นเหม็นเน่าอย่างมาก บวกหรือลบประมาณ 5-6 วัน
ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 3 อาทิตย์แรก เนื้อเยื่อตามร่างกายเริ่มมีการสลายตัวมากขึ้น ศีรษะด้านบนอาจจะเหลือแต่เพียงกะโหลก กระดูกซี่โครงเริ่มมองเห็นมากขึ้น เนื้อเยื่อหน้าท้องหายไป สามารถมองเห็นลำไส้และอวัยวะในช่องท้องได้อย่างชัดเจน เกิดการเน่าสลายตัวทั่วทั้งร่างกาย บวกหรือลบประมาณ 7–10 วัน ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 1 เดือน เนื้อเยื่อตามร่างกายเกิดการสลายตัวจนเกือบหมดทั้งตัว แต่ยังคงมีเนื้อเยื่อบางส่วนหลงเหลืออยู่ เช่นบริเวณต้นขา สะโพกหรือหลังส่วนที่ร่างกายนอนทับอยู่ บวกหรือลบประมาณ 1–2 อาทิตย์
การเปลี่ยนแปลงหลังการตาย > การเปลี่ยนแปลงของร่างกาย > ระยะสุดท้าย

ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 3 เดือน ร่างกายจะไม่มีเนื้อเยื่อเหลือเลย กระดูกบางส่วนเช่นนิ้วมือนิ้วเท้าหลุดออกจากกัน แต่กระดูกสันหลังยังยึดติดกันได้ด้วยพังผืด บวกหรือลบประมาณ 1 เดือน ถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 6 เดือน กระดูกต่าง ๆ ตามร่างกายเริ่มหลุดออกจากกันเป็นชิ้น ๆ พังผืด เส้นเอ็นเกิดการสลายตัวจนหมด มีกลิ่นเหม็นเน่าหลงเหลืออยู่บ้างเล็กน้อย บวกหรือลบประมาณ 2– 3 เดือน และถ้าผู้ตายตายในช่วงระยะเวลาประมาณ 1 ปี ร่างกายจะมีสภาพเหมือนกับตายมาแล้วประมาณ 6 เดือน แต่จะไม่มีกลิ่นเหม็นเน่า ร่างกายจะคงเหลือแต่โครงกระดูกล้วน ๆ บวกหรือลบประมาณ 4 – 6 เดือน
ดูเพิ่ม

นิติเวชศาสตร์
สถาบันนิติเวชวิทยา สำนักงานตำรวจแห่งชาติ
การแผ่รังสีฮอว์กิง

การแผ่รังสีฮอว์กิง (อังกฤษ: Hawking radiation) เป็นการแผ่รังสีของวัตถุดำที่คาดว่าปล่อยออกมาจากหลุมดำอันเนื่องจากปรากฏการณ์ทางควอนตัม ณ บริเวณใกล้กับขอบฟ้าเหตุการณ์ของหลุมดำ โดยชื่อรังสีนี้ตั้งขึ้นเพื่อเป็นเกียรติให้แก่สตีเฟน ฮอว์กิง นักฟิสิกส์ผู้ให้การพิสูจน์เชิงทฤษฎีในปี พ.ศ. 2517 (ค.ศ. 1974) ถึงการมีอยู่ของรังสีนี้ ซึ่งเป็นเวลาหลังจาก จาคอบ เบเคนสไตน์ ได้คาดการณ์ไว้ว่าหลุมดำควรจะมีอุณหภูมิและเอนโทรปีจำกัดและมากกว่าศูนย์
โดยปกติแล้วหลุมดำมีแรงโน้มถ่วงมหาศาลหากวัตถุหรือพลังงานใดผ่านขอบฟ้าเหตุการณ์เข้าไปแล้วย่อมไม่สามารถเร่งออกมาจากหลุมดำได้ แม้แต่คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าหรือแสงเองก็ตาม ดังนั้นหลุมดำยิ่งน่าจะมีขนาดใหญ่ขึ้นมีมวลมากขึ้นไม่มีและไม่มีทีท่าจะลดลง แต่จากการค้นพบ รังสีฮอว์กิง นี่เองที่ทำให้หลุมดำมีมวลและพลังงานลดลงได้ เพราะหากหลุมดำสูญเสียพลังงานจากการปล่อย รังสีฮอว์กิง (แต่ด้วยความสมมูลระหว่างมวล-พลังงานจึงกล่าวได้ว่าหลุมดำเสียพลังงานก็เท่ากับว่าหลุมดำเสียมวล) มากกว่าได้รับจากการดูดมวลและพลังงานต่าง ๆ เข้าไปเป็นเวลานานมากพอก็จะทำให้หลุมดำมีขนาดเล็กลงและหายไปในที่สุด เรียกปรากฏการณ์นี้ว่า การระเหยของหลุมดำ โดยยิ่งหลุมดำมีขนาดเล็กเช่น หลุมดำจิ๋ว จะมีการปล่อยรังสีมากกว่าและระเหยหายไปเร็วกว่าหลุมดำที่มีขนาดใหญ่
การแผ่รังสีนิวตรอน

การแผ่รังสีนิวตรอน (อังกฤษ: Neutron radiation) เป็น การแผ่รังสีโดยการแตกตัวเป็นไอออน ชนิดหนึ่งซึ่งประกอบด้วยกลุ่มนิวตรอนอิสระที่เป็นผลมาจากปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิชชันหรือปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิวชัน ปฏิกิริยาดังกล่าวจะทำให้มีการปลดปล่อยนิวตรอนอิสระจากอะตอม นิวตรอนอิสระเหล่านี้จะทำปฏิกิริยากับนิวเคลียสของอะตอมอื่น ๆ เพื่อก่อตัวเป็นไอโซโทปใหม่ซึ่งอาจเป็นผลให้มีการผลิตรังสี
การแทรกแซงทางเศรษฐกิจ

ทัศนคตินโยบายเศรษฐกิจ
ระวังสับสนกับ การวางแผนเศรษฐกิจ ซึ่งเป็นกลไกการจัดสรรทรัพยากรแบบไม่พึ่งระบบตลาด
ยุทธศาสตร์การแทรกแซงทางเศรษฐกิจแบบต่าง ๆ ตามสถานการณ์
การแทรกแซงทางเศรษฐกิจ (อังกฤษ: economic interventionism) หรือบ้างเรียก การแทรกแซงของรัฐ เป็นจุดยืนนโยบายเศรษฐกิจซึ่งสนับสนุนให้รัฐบาลแทรกแซงในกระบวนการตลาดเพื่อแก้ไขความล้มเหลวของตลาดและส่งเสริมสวัสดิการโดยทั่วไปของประชาชน การแทรกแซงทางเศรษฐกิจเป็นการกระทำของรัฐบาลหรือสถาบันระหว่างประเทศในเศรษฐกิจแบบตลาดเพื่อพยายามให้มีผลกระทบต่อเศรษฐกิจเกินกว่าการวางระเบียบพื้นฐานซึ่งกลฉ้อฉล, การบังคับใช้สัญญา และการจัดหาสินค้าและบริการสาธารณะ การแทรกแซงทางเศรษฐกิจอาจมีเป้าหมายเพื่อจุดประสงค์ทางการเมืองหรือเศรษฐกิจต่าง ๆ เช่น ส่งเสริมการเติบโตทางเศรษฐกิจ เพิ่มการจ้างงาน เพิ่มค่าจ้าง เพิ่มหรือลดราคา ส่งเสริมความเสมอภาคทางรายได้ จัดการปริมาณเงินและอัตราดอกเบี้ย เพิ่มกำไรหรือแก้ไขความล้มเหลวของตลาด
คำว่า "แทรกแซง" มักใช้โดยผู้สนับสนุนระบบปล่อยให้ทำไปและทุนนิยมแบบตลาดเสรี และสันนิษฐานว่าในระดับปรัชญา รัฐและเศรษฐกิจในตัวควรแยกออกจากกัน และการกระทำของรัฐบาลนั้นอยู่ภายนอกเศรษฐกิจ ประเทศเศรษฐกิจแบบตลาดทุนนิยมที่มีการแทรกแซงทางเศรษฐกิจสูงมักเรียกว่าเป็นเศรษฐกิจแบบผสม
ผลลัพธ์

ผลลัพธ์ของการแทรกแซงทางเศรษฐกิจของรัฐบาลมีการถกเถียงอย่างกว้างขวาง เจ้าหน้าที่วางระเบียบไม่ได้ปิดตลาดอยู่เสมอ แต่ตามที่เห็นในความพยายามเปิดเสรีทางเศรษฐกิจโดยรัฐและสถาบนต่าง ๆ ในละตินอเมริกา "การเปิดเสรีการเงินและการโอนกิจการของรัฐเป็นของเอกชนเกิดพร้อมกับการทำให้เป็นประชาธิปไตย" การศึกษาหนึ่งเสนอว่าทศวรรษที่เสียไปหลังเกิด "การแพร่หลายของเจ้าหน้าที่วางระเบียบ" เพิ่มขึ้น และตัวแสดงเหล่านี้เข้าร่วมในการปรับโครงสร้างเศรษฐกิจในละตินอเมริกา ตลอดคริสต์ทศวรรษ 1980 ละตินอเมริกาผ่านวิกฤตหนี้และอัตราเงินเฟ้อสูง (ระหว่าง ค.ศ. 1989 และ 1990) ผู้มีส่วนได้เสียระดับนานาชาติเหล่านี้จำกัดข้อได้เปรียบทางเศรษฐกิจของรัฐ และผูกมันไว้ในสัญญาให้ร่วมมือ หลังมีโครงการต่าง ๆ และพยายามยินยอมอย่างล้มเหลวมาหลายปี รัฐอาร์เจนตินาดูจะยุติการรื้อฟื้นและการแทรกแซงทางเศรษฐกิจ ปัจจัยการแทรกแซงสำคัญสองปัจจัยที่กระตุ้นความก้าวหน้าทางเศรษฐกิจในประเทศอาร์เจนตินาเพิ่มการโอนกิจการของรัฐเป็นของเอกชนอย่างสำคัญ และตั้งคณะกรรมการเงินตรา เหตุการณ์นี้เป็นตัวอย่างแก่สถาบันโลก รวมทั้งกองทุนการเงินระหว่างประเทศและธนาคารโลก ในการกระตุ้นและโฆษณาการเปิดกว้างทางเศรษฐกิจเพื่อเพิ่มการลงทุนจากต่างประเทศและการพัฒนาเศรษฐกิจในพื้นที่ต่าง ๆ เช่น ละตินอเมริกา
ในประเทศตะวันตก ตามทฤษฎีข้าราชการชั่งน้ำหนักค่าใช้จ่ายกับประโยชน์สำหรับการแทรกแซงแก่ประชากร มิฉะนั้นจะตกอยู่ภายใต้การบีบบังคับจากเอกชนภายนอกและต้องดำเนินการ การแทรกแซงเพื่อการพัฒนาเศรษฐกิจยังขึ้นอยู่กับดุลยพินิจและประโยชน์ส่วนตนของผู้มีส่วนได้เสีย การตีความความก้าวหน้าที่หลากหลายและทฤษฎีการพัฒนา โดยจะยกตัวอย่างรัฐบาลและสถาบันระหว่างประเทศมิได้รีบเข้าช่วยเหลือเลห์แมนบราเธอส์ในช่วงวิกฤตการณ์การเงิน ค.ศ. 2007–2008 จึงปล่อยให้บริษัทยื่นล้มละลาย ไม่กี่วันให้หลัง เมื่ออเมริกันอินเตอร์เนชันแนลกรุ๊ปมีท่าทีจะล้มเช่นเดียวกัน รัฐจึงใช้งบประมาณสาธารณะเพื่อเข้าไปอุ้ม บริษัทเหล่านี้มีผลประโยชน์เชื่อมโยงถึงกัน ดังนั้นสิ่งจูงใจของบริษัทคือการใช้อิทธิพลให้รัฐบาลกำหนดนโยบายวางระเบียบเพื่อจะไม่ยับยั้งการสะสมสินทรัพย์ของบริษัทเอง
ดูเพิ่ม

สำนักอเมริกา (เศรษฐศาสตร์)
สำนักออสเตรีย
งบประมาณขาดดุล
นโยบายการคลัง
เศรษฐศาสตร์แบบเคนส์
นโยบายการเงิน