stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
หน่วยรับรส
กลไกการทำงาน > รสเปรี้ยว

รสเปรี้ยวจะตรวจจับโดยเซลล์รับรสส่วนน้อยที่กระจายไปทั่วตุ่มรับรสที่ลิ้นซึ่งกำหนดโดยการแสดงออกของยีน PKD
และเหมือนกับเกลือ การรู้รสอาจเกิดขึ้นโดยอาศัยช่องไอออน
คือแคตไอออน H+ จากกรด เช่น กรดน้ำส้ม จะไหลผ่านช่องไอออนซึ่งน่าจะเป็นแบบ H+-permeant, non-selective cation channel (ช่องแคตไอออนแบบไม่เลือกที่ให้ H+ ซึมเข้าได้) ในตระกูล TRP ซึ่งบางครั้งเรียกว่า PKD (เพราะสัมพันธ์กับช่องไอออนที่กลายพันธุ์ในโรค polycystic kidney disease)
รวมทั้งช่อง PKD2L1
โดยโปรตอน (H+) ที่เข้ามาจะทำให้เซลล์ลดขั้วโดยตรง และเปิดช่อง Na+ ซึ่งเปิดปิดด้วยศักย์ไฟฟ้าและอยู่ที่ข้างเซลล์ส่วนฐาน โดยมีผลลดขั้วเซลล์เพิ่มขึ้น และเปิดช่อง Ca2+ ซึ่งเปิดปิดด้วยศักย์ไฟฟ้า แล้วในที่สุดทำให้เซลล์หลั่งสารสื่อประสาท
ถึงกระนั้น โปรตีน PKD2L1 โดยตนเองอาจไม่จำเป็นสำหรับการรู้รสเปรี้ยว
เพราะมีหลักฐานว่า โปรตอนที่มีอยู่อย่างสมบูรณ์ในสารเปรี้ยว สามารถเข้าไปในเซลล์รับรสเปรี้ยวที่แสดงออกยีน PKD2L1 โดยตรงผ่านช่องไอออนที่ส่วนยอดซึ่งไม่เกี่ยวกับคอมเพล็กซ์โปรตีนคือ PKD2L1/PKD1L3
คือการย้ายประจุบวกผ่านช่องไอออนอื่น (ที่ยังกำหนดไม่ได้) เข้าไปในเซลล์รับรสเปรี้ยวก็เพียงพอจุดชนวนการตอบสนองทางไฟฟ้าได้แล้ว
มีการเสนอด้วยว่า กรดอ่อน ๆ เช่น กรดน้ำส้ม ซึ่งไม่ได้แตกตัวที่ค่าพีเอชในร่างกายและละลายในไขมันได้ ก็ยังสามารถเข้าไปในเซลล์รับรสผ่านการแพร่แบบแพสซิฟแล้วก่อให้ตอบสนองทางไฟฟ้า
ตามกลไกนี้ เมื่อกรดอ่อน ๆ เข้ามาในเซลล์แล้ว ก็จะแตกตัวเพิ่มความเป็นกรดในเซลล์
ยับยั้งช่องโพแทสเซียม (ซึ่งปกติมีหน้าที่เพิ่มขั้วเซลล์และทำให้เซลล์ลดขั้วได้ยากขึ้น) แล้วทำให้เซลล์ลดขั้ว
สำหรับกรดแบบแรง การรับไฮโดรเจนเข้าโดยตรง และการยับยั้งการทำงานของช่องไอออนที่เพิ่มขั้วเซลล์
จะมีผลให้เซลล์รับรสลดขั้ว ปล่อยสารสื่อประสาท และทำให้รู้รสเปรี้ยว
อย่างไรก็ดี ก็ยังไม่มีการระบุโปรตีนที่เป็นตัวถ่ายโอนรสเปรี้ยวให้เป็นกระแสไฟฟ้า และกลไกการถ่ายโอนสัญญาณก็ยังไม่ชัดเจน
แต่ก็ปรากฏแล้วว่า มีวิถีการถ่ายโอนสัญญาณหลายวิถี
กลไกการทำงาน > รสเค็ม

ความเค็มเป็นรสที่เกิดโดยหลักเนื่องจากมีไอออนโซเดียม
แม้ไอออนของโลหะแอลคาไลอื่น ๆ ก็มีรสเค็มเช่นกัน 
ไอออนที่ทำให้รู้รสเค็มรวมทั้ง 
Na+, K+, และ Li+
ที่อาจตรวจจับได้เมื่อแคตไอออนไหลเข้าเซลล์รับรส เช่นโดยผ่านช่องไอออนแคลเซียมที่ไวต่ออะมิโลไรด์ แล้วทำให้เซลล์ลดขั้วโดยตรง และเปิดช่อง Na+ ซึ่งเปิดปิดด้วยศักย์ไฟฟ้าและอยู่ที่ข้างเซลล์ส่วนฐาน โดยมีผลลดขั้วเซลล์เพิ่มขึ้น และเปิดช่อง Ca2+ ซึ่งเปิดปิดด้วยศักย์ไฟฟ้า แล้วในที่สุดทำให้เซลล์หลั่งสารสื่อประสาท
ช่องโซเดียมที่ว่านี้เรียกว่าช่องโซเดียมที่เนื้อเยื่อบุผิว (epithelial sodium channel, ENaC) ซึ่งมีหน่วยย่อย ๆ 3 หน่วย
ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมหลายอย่างโดยเฉพาะหนู ENaC สามารถระงับการทำงานได้ด้วยยาอะมิโลไรด์
แต่ความไวของการรู้รสเค็มเนื่องกับยาอะมิโลไรด์ในมนุษย์จะชัดเจนน้อยกว่า จึงทำให้คาดว่า อาจมีโปรตีนหน่วยรับรสอื่น ๆ อีกนอกเหนือจาก ENaC ที่ยังค้นไม่พบ
เช่น Na+ อาจสามารถแพร่เข้าช่อง Na+ อาศัยความต่างทางเคมีไฟฟ้าของภายในและภายนอกเซลล์
กลไกการทำงาน > น้ำอัดลม

นักวิจัยได้พบว่า มีการรู้รสน้ำอัดลม/น้ำโซดาที่เริ่มจากเอนไซม์ที่สัมพันธ์กับหน่วยรับรสเปรี้ยว คือเอนไซม์ carbonic anhydrase 4 ซึ่งมีปฏิกิริยากับคาร์บอนไดออกไซด์ในน้ำ แล้วเริ่มการทำงานของเซลล์รับรสเปรี้ยวในตุ่มรับรส มีผลให้เซลล์ส่งกระแสประสาทไปยังสมอง
กลไกการทำงาน > ไขมัน

มีการระบุหน่วยรับรสไขมันที่เป็นไปได้อย่างหนึ่ง คือ CD36
ซึ่งอยู่ในตุ่มรับรสที่ปุ่มเซอร์คัมแวลเลตและปุ่มรูปใบไม้
และงานวิจัยได้แสดงว่า CD36 จะจับกับกรดไขมันแบบลูกโซ่ยาว
ความแตกต่างของการแสดงออก CD36 ในผู้ร่วมการทดลองที่เป็นมนุษย์ สัมพันธ์กับสมรรถภาพในการรู้รสไขมัน
ซึ่งให้หลักฐานสำหรับความสัมพันธ์ระหว่างหน่วยรับรสกับการรู้รสไขมัน
งานวิจัยเพิ่มเติมเกี่ยวกับหน่วยรับรส CD36 อีก จะช่วยแสดงว่ามีหน่วยรับรสไขมันจริง ๆ หรือไม่
โปรตีน GPR120 และ GPR40 ได้แสดงว่า ตอบสนองต่อไขมันในปาก
และการไม่มีพวกมัน ทำให้ชอบใจไขมันลดลง และมีการตอบสนองทางประสาทลดลงต่อกรดไขมันในปาก
มีการแสดงว่า หน่วยรับ TRPM5 มีบทบาทในการตอบสนองต่อไขมันในปาก และได้ระบุว่าอาจเป็นหน่วยรับไขมัน แต่หลักฐานต่อ ๆ มาได้แสดงว่า มันมีบทบาทต่อการรับรู้ไขมันในลำดับการทำงานหลัง ๆ (downstream)
แหล่งข้อมูลอื่น

Adler E, Hoon MA, Mueller KL,  และคณะ (2000). "A Novel Family of Mammalian Taste Receptors - An Investigative Review". Davidson College Biology Department. สืบค้นเมื่อ 2008-08-11.
taste receptors, type 1 ในหอสมุดแพทยศาสตร์แห่งชาติอเมริกัน สำหรับหัวข้อเนื้อหาทางการแพทย์ (MeSH)
taste receptors, type 2 ในหอสมุดแพทยศาสตร์แห่งชาติอเมริกัน สำหรับหัวข้อเนื้อหาทางการแพทย์ (MeSH)
Colobopsis saundersi

| Colobopsis saundersi |
| --- | --- |


การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ 
โดเมน:: ยูแคริโอต Eukaryota
อาณาจักร:: สัตว์ Animalia
ไฟลัม:: สัตว์ขาปล้อง Arthropoda
ชั้น:: แมลง Insecta
อันดับ:: แตน Hymenoptera
วงศ์:: Formicidae Formicidae
วงศ์ย่อย:: Formicinae Formicinae
สกุล:: Colobopsis Colobopsis (เอเมอรี, 1889)
สปีชีส์:: Colobopsis saundersi
ชื่อทวินาม
Colobopsis saundersi (เอเมอรี, 1889)

ชื่อพ้อง
 Camponotus saundersi
Colobopsis saundersi (ชื่อพ้อง Camponotus saundersi) หรือที่เรียกว่า มดระเบิดมาเลเซีย, Malaysian exploding ant เป็นสายพันธุ์ของมดที่พบในมาเลเซียและบรูไน โดยอยู่ในสกุล Colobopsis มดงานสามารถระเบิดตัวเองอย่างเสียสละและรุนแรงเป็นการป้องกันตัวครั้งสุดท้าย ซึ่งความสามารถนี้พบได้ในมดหลายสายพันธุ์ในสกุลนี้และแมลงบางชนิดอื่น ๆ  มดสายพันธุ์นี้มีต่อมขากรรไกรล่างขนาดใหญ่มาก ซึ่งใหญ่กว่ามดสายพันธุ์อื่นหลายเท่า และผลิตสารคัดหลั่งเหนียวเพื่อป้องกันตัว ตามการศึกษาปี ค.ศ. 2018 พบว่าสายพันธุ์นี้เป็นกลุ่มสายพันธุ์ซับซ้อน และมีความเกี่ยวข้องกับ C. explodens ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่ม C. cylindrica
การป้องกัน

พฤติกรรมการป้องกันของ Colobopsis saundersi รวมถึงการระเบิดตัวเองโดยกระบวนการที่เรียกว่า autothysis ซึ่งเป็นคำที่ตั้งโดย Maschwitz และ Maschwitz ในปี 1974 ต่อมขากรรไกรล่างสองข้างที่เต็มไปด้วยสารพิษนั้นมีขนาดใหญ่เกินกว่ามดชนิดอื่น ๆ โดยวิ่งตลอดความยาวของร่างกายมด เมื่อการต่อสู้เริ่มยากลำบาก มดงานจะหดกล้ามเนื้อหน้าท้องอย่างรุนแรง ทำให้gaster แตกที่รอยพับระหว่างส่วน ทำให้ต่อมขากรรไกรล่างแตกออกและพ่นสารคัดหลั่งเหนียวไปในทุกทิศทางจากส่วนanterior ของศีรษะ กาวที่พ่นออกมานี้มีคุณสมบัติกัดกร่อนและเป็นสารระคายเคืองทางเคมี ซึ่งสามารถพันและทำให้ศัตรูที่อยู่ใกล้ไม่สามารถขยับตัวได้
จากการสังเกตโดยตรงของ Jones (2004) พบว่าสารคัดหลั่งของ C. saundersi มีสีขาวสว่างในช่วงปลายฤดูฝน และเปลี่ยนเป็นครีม หรือเหลืองซีดในฤดูแล้งและต้นฤดูฝน การเปลี่ยนแปลงสีนี้แสดงถึงการเปลี่ยนแปลงของpH ภายใน ซึ่งอาจเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของอาหารตามฤดูกาล
การป้องกัน > การป้องกันดินแดน

พฤติกรรม autothysis ของ C. saundersi พบได้บ่อยในช่วงการต่อสู้เพื่อแย่งดินแดนกับมดสายพันธุ์อื่น ๆ หรือกลุ่มอื่น ๆ มดweaver ants (Oecophylla smaragdina) เป็นที่รู้กันดีว่าไล่ล่าและโจมตี C. saundersi เพื่อแย่งดินแดนและเป็นเหยื่อ การเสียสละของมดงาน C. saundersi อาจช่วยปกป้องอาณานิคมโดยรวมด้วยการรักษาพื้นที่หาอาหารของอาณานิคมไว้ พฤติกรรมนี้จึงอาจสืบต่อในประชากรหากมีการถ่ายทอดทางพันธุกรรมอยู่ในตัวมดงานส่วนใหญ่
การป้องกัน > การป้องกันจากการล่า

C. saundersi ใช้ autothysis เพื่อป้องกันการถูกล่าโดยอาร์โทรพอด (แมลงอื่น ๆ เช่น มดและแมงมุม) ซึ่งเชื่อว่าเป็นภัยคุกคามหลัก เนื่องจาก:
Jones (2004) พบว่า C. saundersi มีความไวต่อการสั่นสะเทือนของใบไม้เพียงเล็กน้อยอย่างมาก
สารเหนียวของ C. saundersi มีประสิทธิภาพมากกว่าในการทำให้อวัยวะของอาร์โทรพอดเคลื่อนที่ไม่ได้เมื่อเทียบกับสัตว์มีกระดูกสันหลัง
C. saundersi ยังใช้ autothysis เพื่อป้องกันนักล่าสัตว์มีกระดูกสันหลัง เนื่องจากสารเคมีที่เกี่ยวข้องกับการป้องกันนี้มีคุณสมบัติที่ไม่เหมาะแก่การกิน ซึ่งอาจช่วยยับยั้งนักล่าบางชนิดจากการโจมตีมดสายพันธุ์นี้ในอนาคต
สารเคมี

"กาวพิษ" ของ Colobopsis saundersi ประกอบด้วยโพลีอะซิเตต ไฮโดรคาร์บอนอะลิฟาติก และแอลกอฮอล์เป็นหลัก แลคโทนโครงสร้างแบบแตกแขนงและไอโซคูมารินเมทิลจากลำไส้หลังทำหน้าที่เป็นฟีโรโมนแสดงร่องรอย ในขณะที่ไฮโดรคาร์บอนสายตรงและเอสเทอร์จากต่อม Dufour ทำหน้าที่เป็นฟีโรโมนเตือนภัยใน C. saundersi และสายพันธุ์ที่เกี่ยวข้อง จากการศึกษาโดย Jones และคณะ (2004) พบสารเคมีดังต่อไปนี้ในสารคัดหลั่งของ C. saundersi:
ฟีนอล
m-cresol (พบเพียงร่องรอย) เป็นสารกัดกร่อน
2, 4-Dihydroxyacetophenone
2-Methyl-5, 7-dihydroxychromone
Orcinol (พบเพียงร่องรอย)
สารประกอบอะลิฟาติก
Undecane
2-Heptanone (พบเพียงร่องรอย) เทอร์พีนอยด์
Citronellal
Citronellol
กรด Citronellic
Isopulegol
(6R) - (E) -2, 6-Dimethyl-2-octen-1, 8-dioic acid
ทั้ง 2, 4-Dihydroxyacetophenone และ 2-Methyl-5, 7-dihydroxychromone เป็นคีโตนฟีนอลิกที่ทำให้สีของสารคัดหลั่งเปลี่ยนไปตามค่า pH
(6R) - (E) -2, 6-Dimethyl-2-octen-1, 8-dioic acid เป็นโมโนเทอร์พีนแบบอะไซคลิก ซึ่งยังไม่เคยพบในแมลงมาก่อน อย่างไรก็ตาม สารเคมีนี้เป็นที่รู้จักดีว่าเป็นเมแทบอไลต์ในปัสสาวะของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม และการผลิตมากเกินไปอาจทำให้เกิดภาวะกรดเป็นพิษในหลายชนิดของสัตว์
แหล่งข้อมูลอื่น

"Species: Camponotus saundersi". AntWeb. สืบค้นเมื่อ 2009-09-26. Photos of the ant.
| --- | --- |
การแยกแยะหน่วยอนุกรมวิธาน:  Wikidata: Q1940969  Wikispecies: Camponotus saundersi  EoL: 467421  GBIF: 5033530  IRMNG: 10219777  ITIS: 576365  NCBI: 450370 
ภาพแสดงต่อมขากรรไกรที่มีขนาดใหญ่เกินปกติสองข้างของ Colobopsis saundersi ซึ่งเต็มไปด้วยสารพิษที่วิ่งตลอดความยาวของร่างกาย ตั้งแต่ศีรษะจนถึงส่วนท้อง
ชาวนฺหวี่เจิน

นฺหวี่เจิน (จีน: 女真) เป็นกลุ่มคนที่พูดภาษาตุงกูซิกในเอเชียตะวันออกสืบเชื้อสายมาจากชาวตงหู อาศัยอยู่ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของจีนหรือที่เรียกว่าแมนจูเรียก่อนศตวรรษที่ 18 หฺวัง ไท่จี๋ เปลี่ยนชื่อนฺหวี่เจินเป็นแมนจูในปี ค.ศ. 1635 กลุ่มชาวนฺหวี่เจินกลุ่มต่าง ๆ ใช้ชีวิตเป็นนักล่าสัตว์ คนเลี้ยงสัตว์กึ่งเร่ร่อน หรือเกษตรกร
ราชวงศ์หมิงจำแนกพวกเขาออกเป็น 3 กลุ่มซึ่งสะท้อนความใกล้ชิดกับหมิง:
เจี้ยนโจว นฺหวี่เจิน (จีน: 建州) นฺหวี่เจินบางส่วนผสมกับเกาหลีและจีนอาศัยอยู่ใกล้กับแม่น้ำมูดาน ภูเขาฉางไป่ และเหลียวตง พวกเขาได้ชื่อว่าตัดเย็บเสื้อผ้าได้คล้ายกับชาวจีน และดำรงชีวิตด้วยการล่าสัตว์และตกปลา ทำการเกษตร ค้าขายไข่มุกและโสม
ไห่ซี นฺหวี่เจิน (จีน: 海西) นฺหวี่เจินซึ่งตั้งชื่อตามแม่น้ำไห่ซีหรือซงฮัว เป็นชนเผ่าที่มีประชากรจำนวนมากและเป็นอิสระ ส่วนใหญ่เป็นผู้เลี้ยงสัตว์กึ่งเร่ร่อนทางตะวันตกและเกษตรกรผู้อยู่ประจำทางตะวันออก พวกเขาเป็นชาวนฺหวี่เจินที่ได้รับอิทธิพลอย่างมากจากชาวมองโกล
อี้เหริน นฺหวี่เจิน (จีน: 野人) บางครั้งใช้เรียกนฺหวี่เจินทั้งหมด โดยเจาะจงกว่านั้นหมายถึงชาวเมืองทางตอนเหนือของแมนจูเรียที่มีประชากรน้อย เหนือหุบเขาแม่น้ำเหลียวและซงฮัว โดยหาเลี้ยงตัวเองด้วยการล่าสัตว์ ตกปลา เลี้ยงหมู และเกษตรกรรมบางส่วน
ชาวนฺหวี่เจินส่วนใหญ่เป็นที่รู้จักจากบรรพบุรุษของราชวงศ์จินและราชวงศ์ชิงที่พิชิตดินแดนจีน ราชวงศ์หลังซึ่งแต่เดิมเรียกตัวเองว่าจินยุคหลัง ก่อตั้งโดยหนูเอ่อร์ฮาชื่อ ผู้บัญชาการของเจี้ยนโจว นฺหวี่เจิน ผู้ซึ่งรวบรวมชนเผ่านฺหวี่เจินส่วนใหญ่ให้เป็นปึกแผ่น รวมประชากรทั้งหมดของพวกเขาเข้ากับกองทหารที่สืบทอดกันมาซึ่งรู้จักกันในชื่อแปดกองธงและอุปถัมภ์การสร้างอักษรสำหรับภาษาของตนซึ่งอิงจากอักษรมองโกล ในปี ค.ศ. 1635 คำว่า แมนจู ถูกกำหนดให้เป็นชื่อเดียวสำหรับชนชาตินั้น
ซูซูกิ

| --- | --- |

สำนักงานใหญ่ในฮะมะมะสึ
ชื่อท้องถิ่น: スズキ株式会社
ชื่อโรมัน: Suzuki Kabushiki-Gaisha
ประเภท: Public (K.K.)
การซื้อขาย: TYO: 7269
ISIN: JP3397210000 
อุตสาหกรรม: Automotive
ก่อตั้ง: 1909; 115 ปีที่แล้ว (1909) (as Suzuki Loom Works)
ผู้ก่อตั้ง: ซูซูกิ มิชิโอะ
สำนักงานใหญ่: ฮะมะมะสึ, จังหวัดชิซูโอกะ, ประเทศญี่ปุ่น
พื้นที่ให้บริการ: Worldwide (Except Pakistan)
บุคลากรหลัก: ซูซูกิ โอซามุ  (Chairman) Yasuhito Harayama  (Vice Chairman) Toshihiro Suzuki  (President)
ผลิตภัณฑ์: Automobiles, engines, motorcycles, ATVs, outboard motors
ผลผลิต:  2,878,000 automobiles (FY2012)  2,269,000 Motorcycles and ATVs (FY2012)
รายได้:  ¥2,578.3 พันล้าน (FY2012)  (US$26.27 พันล้าน)
รายได้สุทธิ:  ¥80.4 พันล้าน (FY2012)  (US$819 ล้าน)
สินทรัพย์:  ¥2,487.6 พันล้าน (FY2012)  (US$25.34 พันล้าน)
พนักงาน: 68,499 (พ.ศ. 2563) 
บริษัทในเครือ: Maruti Suzuki Magyar Suzuki Suzuki IndoMobil Motor Pak Suzuki Motors Bari Suzuki Suzuki Canada American Suzuki Motor Suzuki China Suzuki Motors Gujarat Private Limited Suzuki GB PLC Suzuki Motorcycle India Limited
เว็บไซต์: www.globalsuzuki.com
ซูซูกิ มอเตอร์ คอร์ปอเรชั่น (ญี่ปุ่น: スズキ株式会社; โรมาจิ: Suzuki Kabushiki-Kaisha; ทับศัพท์: Suzuki Motor Corporation) เป็นบริษัทข้ามชาติของญี่ปุ่นมีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่เขตมินามิ ฮะมะมะสึ ซูซูกิเป็นบริษัทที่ผลิตรถยนต์ระบบขับเคลื่อนสี่ล้อ ยานพาหนะ รถมอเตอร์ไซค์ เอทีวี วีลแชร์ เครื่องเรือติดท้ายและเครื่องยนต์สันดาปภายในขนาดเล็ก ใน ค.ศ. 2014 ซูซูกิเป็นบริษัทผู้ผลิตรถยนต์รายใหญ่อันดับ 9 ของโลกมีพนักงานกว่า 45,000 คนและมีโรงงานผลิต 35 แห่งใน 23 ประเทศ มีตัวแทนจำหน่ายอีก 133 แห่งใน 192 ประเทศอีกทั้งยังมียอดขายรถยนต์ทั่วโลกเป็นอันดับ 10 ของโลกเป็นอันดับที่ 3 ในประเทศ
ซูซูกิมียอดขายรถจักรยานยนต์มากที่สุดเป็นอันดับ 3 ของญี่ปุ่น
กรดเอลลาจิก

| --- | --- |


ชื่อ
IUPAC name 2,3,7,8-เตตระไฮดรอกซี-โครเมโน[5,4,3-cde]โครมีน-5,10-ไดโอน
ชื่ออื่น 4,4′,5,5′,6,6′-กรดเฮกซะไฮดรอกซีไดฟีนิก 2,6,2′,6′-ไดแล็กโทน
เลขทะเบียน
เลขทะเบียน CAS: 476-66-4 Y
3D model (JSmol): รูปภาพแบบโต้ตอบ
ChEBI: CHEBI:4775 Y
ChEMBL: ChEMBL6246 Y
เคมสไปเดอร์: 4445149 Y
ดรักแบงก์: DB08468 Y
ECHA InfoCard: 100.006.827 
KEGG: C10788 Y
ผับเคม CID: 5281855
UNII: 19YRN3ZS9P Y
CompTox Dashboard (EPA): DTXSID2020557 
 InChI InChI=1S/C14H6O8/c15-5-1-3-7-8-4(14(20)22-11(7)9(5)17)2-6(16)10(18)12(8)21-13(3)19/h1-2,15-18H YKey: AFSDNFLWKVMVRB-UHFFFAOYSA-N Y InChI=1/C14H6O8/c15-5-1-3-7-8-4(14(20)22-11(7)9(5)17)2-6(16)10(18)12(8)21-13(3)19/h1-2,15-18HKey: AFSDNFLWKVMVRB-UHFFFAOYAQ 
 SMILES O=C1Oc3c2c4c1cc(O)c(O)c4OC(=O)c2cc(O)c3O 
คุณสมบัติ
สูตรเคมี: C14H6O8 
มวลโมเลกุล: 302.197 g/mol   
ความหนาแน่น: 1.67 g/cm3
หากมิได้ระบุเป็นอื่น ข้อมูลข้างต้นนี้คือข้อมูลสาร ณ ภาวะมาตรฐานที่ 25 °C, 100 kPa  อ้างอิงกล่องข้อมูล
Chemical compound
กรดเอลลาจิก (อังกฤษ: ellagic acid) เป็นสารฟีนอลธรรมชาติและเป็นสารไดแล็กโทนของกรดเฮกซะไฮดรอกซีไดฟีนิก พืชสังเคราะห์กรดเอลลาจิกจากกระบวนการไฮโดรไลซิสสารกลุ่มแทนนิน เช่น เอลลาจิแทนนิน และเจรานิอิน ร่างกายมนุษย์สามารถย่อยสลายกรดเอลลาจิกได้ผ่านยูโรลิทิน
กรดเอลลาจิกถูกค้นพบในปี ค.ศ. 1831 โดยอ็องรี บราคอนโน นักเคมีชาวฝรั่งเศส ต่อมาในปี ค.ศ. 1905 มักซีมีเลียน นีเรนสไตน์เตรียมสารนี้ได้จากพืชหลายชนิด เช่น ทับทิม สมอไทยและเปลือกต้นโอ๊ค ยูเลียส นิวบรอนเนอร์เป็นบุคคลแรกที่สังเคราะห์กรดเอลลาจิกจากการให้ความร้อนกรดแกลลิกกับกรดอาร์เซนิกหรือซิลเวอร์ออกไซด์
กรดเอลลาจิกพบในพืชหลายชนิดเช่น Myriophyllum spicatum  เห็ดราชนิด Phellinus linteus และพืชสกุลโอ๊ค เช่น Quercus alba และ Quercus robur  ในอาหาร พบมากในแบล็กเบอร์รี แครนเบอร์รี พีแคน ทับทิม แรสเบอร์รี สตรอว์เบอร์รี วอลนัต เก๋ากี่ องุ่นและลูกท้อ
กรดเอลลาจิกมีฤทธิ์ต้านการแบ่งตัวของเซลล์ที่ก่อมะเร็งและเป็นสารต้านอนุมูลอิสระ ช่วยลดภาวะเครียดออกซิเดชัน และวางขายในรูปของอาหารเสริมที่มีคุณสมบัติต้านมะเร็งและโรคหัวใจ อย่างไรก็ตาม สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาสหรัฐ (FDA) ประกาศว่าการโฆษณาว่ากรดเอลลาจิกสามารถรักษาโรคมะเร็งได้นั้นเป็นการละเมิดกฎหมาย
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ กรดเอลลาจิก
"Ellagic acid - MSDS". Science Lab. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2016-04-04. สืบค้นเมื่อ 2016-10-22.
ธัญญ่า อาร์สยาม

| ธัญญ่า อาร์สยาม |
| --- | --- |
ชื่อเกิด: ชัชชญา ทวินันท์
รู้จักในชื่อ: ธัญญ่า
เกิด: 26 กันยายน พ.ศ. 2540 (27 ปี)
ที่เกิด: จังหวัดร้อยเอ็ด, ประเทศไทย
แนวเพลง: ลูกทุ่ง
อาชีพ: นักร้อง  •  นักดนตรี  •  นักแต่งเพลง
เครื่องดนตรี: เสียงร้อง
ช่วงปี: พ.ศ. 2558 – ปัจจุบัน
ค่ายเพลง: อาร์ สยาม
คู่สมรส: อาร์โล่ เวียงแก้ว (2567-ปัจจุบัน)
ชัชชญา ทวินันท์ ชื่อเล่น ธัญญ่า มีชื่อในการแสดงว่า ธัญญ่า อาร์สยาม (26 กันยายน พ.ศ. 2540 –) (ชื่อเดิม: ดาราภัช) เจ้าของฉายา สาวอีสานมหัศจรรย์ กระรอกน้อย เป็นนักร้องลูกทุ่งหญิงชาวไทย เคยเป็นศิลปินสังกัดอาร์สยาม มีผลงานเป็นที่รู้จักมากมาย อาทิ หมาหวงก้าง, ให้เขาดูแลต่อ และบ่หัวซาสิหาใหม่ เป็นต้น
ประวัติ

เธอเกิดวันที่ 26 กันยายน 2540 เกิดที่จังหวัดร้อยเอ็ด บุตรนางดารากร ทวินันท์ ชีวิตครอบครัวของ ธัญญ่า อาร์สยาม อาจไม่สมบูรณ์นัก เพราะคุณพ่อกับคุณแม่แยกทางกันตั้งแต่เธอยังเด็ก โดยคุณแม่พาเธอกลับมาบ้านเกิดที่จังหวัดร้อยเอ็ด ทำให้ไม่มีโอกาสเจอหน้าคุณพ่อเลยตั้งแต่อายุ 2 ขวบ กระทั่งเธอเริ่มมีชื่อเสียงจึงได้เจอกับครอบครัวทางฝั่งคุณพ่อและคุณย่า แต่คุณพ่อของเธอกลับเสียชีวิตไปแล้ว ทุกวันนี้เธอจึงเป็นเหมือนเสาหลักของครอบครัว
ชีวิตส่วนตัว ธัญญ่า สมรสกับ อาร์โล่ เวียงแก้ว แฟนหนุ่มนอกวงการ เมื่อวันที่ 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2567 มีบุตรชายด้วยกัน 1 คน ชื่อ น้องคาร์โล เกิดเมื่อวันที่ 27 สิงหาคม พ.ศ. 2567
เข้าสู่วงการ

ธัญญ่า อาร์สยาม เติบโตมากับเสียงเพลง เนื่องจากคุณแม่เป็นหมอลำซิ่ง เธอจึงได้ขึ้นเวทีกับคุณแม่เป็นประจำ จนอายุ 10 ขวบ คุณแม่ของเธอให้ อ.ดาว บ้านดอน แต่งเพลงให้ แล้วพาไปโปรโมตตามสถานีวิทยุ และเริ่มเดินสายประกวดร้องเพลง จึงได้เงินจากการประกวดมาช่วยเหลือจุนเจือดูแลครอบครัว
เมื่อธัญญ่าอายุ 17 ปี มีผู้ใหญ่แนะนำให้ส่งคลิปเสียงไปประกวดที่คลื่นวิทยุ 88.5 เรดิโอ แล้วเธอก็ได้รับการคัดเลือกให้เข้าประกวดในงานลูกทุ่งเฟสติวัล เวทีพี่ขอร้องน้องขอเกิด จนกระทั่งคว้ารางวัลชนะเลิศมาได้ กลายเป็นนักร้องในสังกัด อาร์สยาม ในเครือ RS Group มาจนถึงทุกวันนี้ และมีผลงานเพลงฮิตมากมาย เช่น ใจกังวล, แอบฮักอ้าย, เหตุผลของคนจะไป, คนดีพี่มาง้อ, กอดครั้งสุดท้าย
ด้วยผลงานที่ต้องร้องและเล่นเอ็มวีด้วยกันกับ เบิ้ล ปทุมราช อยู่บ่อยครั้ง ทำให้เกิดกระแสคู่จิ้น ซึ่งมีแฟน ๆ ชื่นชอบเป็นอย่างมาก และนอกจากการร้องแล้ว ธัญญ่า อาร์สยาม ยังมีความสามารถทางด้านการแต่งเพลงอีกด้วย อาทิ เพลง หมาหวงก้าง, ให้เขาดูแลต่อ และบ่หัวซาสิหาใหม่
ผลงาน > ซิงเกิล

2558 - แอบฮักอ้าย
2559 - เหตุผลของคนจะไป
2559 - ใจกังวล
2561 - ปล่อยไปตายโลด
2562 - หมาหวงก้าง
2563 - บ่หัวซาสิหาใหม่
2564 - ล้านอสงไขยกับหนึ่งหัวใจที่รอคอย
2566 - แฟนเก่าบ่เซาลืม
แหล่งข้อมูลอื่น

ธัญญ่า อาร์สยาม ที่เฟซบุ๊ก
กรดไขมันไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยว

สำหรับผลของไขมันในอาหารต่อสุขภาพหัวใจ ดูที่ อาหารกับโรคหัวใจ
ในสาขาชีวเคมีและโภชนาการ กรดไขมันไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยว (อังกฤษ: monounsaturated fatty acid ตัวย่อ MUFA) เป็นกรดไขมันที่มีพันธะคู่เดี่ยวในโซ่กรดไขมัน โดยอะตอมคาร์บอนที่เหลือจะมีพันธะเดี่ยว
เทียบกับกรดไขมันไม่อิ่มตัวแบบมีพันธะคู่หลายคู่ (polyunsaturated fatty acid, PUFA) ที่มีพันธะคู่มากกว่าหนึ่งคู่
โครงสร้างโมเลกุล

โมเลกุลของกรดไขมันเป็นลูกโซ่ยาว มีกลุ่มแอลคิล (alkyl) ที่ปลายข้างหนึ่งและกลุ่มกรดคาร์บอกซิลิกที่ปลายอีกข้างหนึ่ง
ความหนืดและจุดหลอมเหลวของกรดไขมันจะเพิ่มขึ้นเมื่อมีพันธะคู่น้อยลง
ดังนั้น MUFA จึงมีจุดหลอมเหลวสูงกว่า PUFA เพราะมีพันธะคู่น้อยกว่า และมีจุดหลอมเหลวต่ำกว่าไขมันอิ่มตัว (ไม่มีพันธะคู่) เพราะมีพันธะคู่มากกว่า
เป็นของเหลวที่อุณหภูมิห้องและกึ่งของแข็งในตู้เย็นโดยมีโครงสร้างแบบ isotopic lattice
กรดไขมันแบบนี้ที่สามัญรวมทั้งกรดปาลมิโทลีอิก (palmitoleic acid 16:1 n−7), cis-vaccenic acid (18:1 n−7) และกรดโอเลอิก (18:1 n−9)
กรดปาลมิโทลีอิกมีคาร์บอน 16 อะตอม พันธะคู่แรกอยู่ห่างจากกลุ่มเมทิล (methyl group) 7 อะตอมคาร์บอน และห่างจากปลายคาร์บอกซิล 9 อะตอมคาร์บอน
กรดสามารถต่อให้เป็น cis-vaccenic acid ซึ่งมีคาร์บอน 18 อะตอม
ส่วนกรดโอเลอิกมีคาร์บอน 18 อะตอมโดยมีพันธะคู่แรกอยู่ห่างจากกรดคาร์บอกซิลิก 9 อะตอมคาร์บอน
ภาพแสดงโมเลกุลของกรดโอเลอิกทั้งแบบ Lewis structure และแบบจำลอง 3 มิติ
โครงสร้างโมเลกุล > รายการไขมัน

| ชื่อสามัญ 	 | ชื่อลิพิด 	 | ชื่อเคมี |
| --- | --- | --- |
| Myristoleic acid 	 | 14:1 (n-5) 	 | cis-Tetradec-9-enoic acid |
| Palmitoleic acid 	 | 16:1 (n-7) 	 | cis-Hexadec-9-enoic acid |
| cis-Vaccenic acid 	 | 18:1 (n-7) 	 | cis-Octadec-11-enoic acid |
| Vaccenic acid 	 | 18:1 (n-7) 	 | trans-Octadec-11-enoic acid |
| Paullinic acid 	 | 20:1 (n-7) 	 | cis-13-Eicosenoic acid |
| กรดโอเลอิก  | 18:1 (n-9) 	 | cis-Octadec-9-enoic acid |
| Elaidic acid (trans-oleic acid) 	 | 18:1 (n-9) 	 | trans-Octadec-9-enoic acid |
| 11-Eicosenoic acid (gondoic acid) 	 | 20:1 (n-9) 	 | cis-Eicos-11-enoic acid |
| Erucic acid 	 | 22:1 (n-9) 	 | cis-Tetracos-15-enoic acid |
| Brassidic acid 	 | 22:1 (n-9) 	 | trans-Tetracos-15-enoic acid |
| Nervonic acid 	 | 24:1 (n-9) 	 | cis-Tetracos-15-enoic acid |
| Sapienic acid 	 | 16:1 (n-10) 	 | cis-6-Hexadecenoic acid |
| Gadoleic acid 	 | 20:1 (n-11) 	 | cis-9-Icosenoic acid |
| Petroselinic acid 	 | 18:1 (n-12) 	 | cis-Octadec-6-enoic acid |
สุขภาพ

ไขมันชนิดนี้ป้องกันโรคหัวใจร่วมหลอดเลือดเพราะทำให้เยื่อหุ้มเซลล์ยืดหยุ่นได้ง่ายกว่าไขมันแบบอิ่มตัว แต่ไขมันก็เสื่อมได้ง่ายกว่าเพราะกระบวนการ lipid peroxidation
งานศึกษาขนาดใหญ่คือ KANWU พบว่า การเพิ่มทานไขมันไม่อิ่มตัวแบบมีพันธะคู่เดี่ยวและลดทานไขมันอิ่มตัว ทำให้ร่างกายตอบสนองต่ออินซูลินได้ดีขึ้น แต่ก็ต่อเมื่อทานไขมันทั้งหมดน้อย
แม้ก็มีกรดไขมันชนิดนี้บางอย่าง (คล้ายกับไขมันอิ่มตัว) ที่ทำให้ร่างกายไม่ตอบสนองต่ออินซูลิน เทียบกับกรดไขมันไม่อิ่มตัวแบบมีพันธะคู่หลายคู่ที่อาจช่วยป้องกันภาวะเช่นนี้
งานศึกษาได้แสดงว่า การแทนไขมันอิ่มตัวด้วยไขมันไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยวในอาหาร สัมพันธ์กับการเผาพลังงานเพิ่มขึ้นทั้งเมื่อออกกำลังและเมื่อพักผ่อน
เมื่อทานอาหารที่มีกรดโอเลอิกมากกว่า พลังงานที่เผาเมื่อออกกำลังกายจะสูงกว่าเมื่อทานอาหารที่มีกรดปาลมิติก (palmitic acid)
งานศึกษายังแสดงอีกด้วยว่า การทานไขมันไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยวจะทำให้โกรธและหงุดหงิดน้อยลง
อาหารที่มีไขมันไม่อิ่มตัวแบบมีพันธะคู่เดี่ยวจะลดคอเลสเตอรอลที่ไม่ดี (LDL)
และอาจเพิ่มคอเลสเตอรอลที่ดี (HDL)
ระดับกรดโอเลอิกพร้อมกับกรดไขมันไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยวอื่น ๆ ในเยื่อหุ้มเซลล์ของเม็ดเลือดแดงสัมพันธ์กับความเสี่ยงมะเร็งเต้านม
และ saturation index (SI) ของเยื่อหุ้มเซลล์ก็สัมพันธ์ในเชิงลบกับความเสี่ยงมะเร็งเต้านม
การมีไขมันอิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยวและค่า SI ต่ำในเยื่อหุ้มเซลล์ของเม็ดเลือดแดงเป็นตัวบ่งชี้มะเร็งเต้านมสำหรับหญิงหลังวัยหมดระดู
ตัวแปรทั้งสองนี้ขึ้นอยู่กับฤทธิ์ของเอนไซม์ delta-9 desaturase (Δ9-d)
ส่วนในเด็ก การทานน้ำมันแบบไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยวสัมพันธ์กับรูปแบบไขมันในเลือดที่ดีกว่า
อาหารเมดิเตอร์เรเนียนมีไขมันไม่อิ่มตัวแบบมีพันธะคู่เดี่ยวสูง
คนในประเทศบริเวณเมดิเตอร์เรเนียนบริโภคไขมันทั้งหมดมากกว่าคนในประเทศยุโรปเหนือ แต่ไขมันโดยมากเป็นกรดไขมันไม่อิ่มตัวแบบมีพันธะคู่เดี่ยวจากน้ำมันมะกอก และกรดไขมันโอเมกา-3 จากปลา ผัก และเนื้อสัตว์บางชนิดเช่นลูกแกะ โดยบริโภคไขมันอิ่มตัวน้อยมาก
งานทบทวนวรรณกรรมปี 2017 พบหลักฐานว่า การทานอาหารนี้ลดความเสี่ยงโรคหัวใจร่วมหลอดเลือด มะเร็งโดยทั่วไป โรคทำให้ประสาทเสื่อม (neurodegenerative diseases เช่น โรคพาร์คินสันและโรคอัลไซเมอร์) โรคเบาหวาน และการเสียชีวิตก่อนวัย
งานทบทวนวรรณกรรมปี 2018 แสดงว่า อาหารอาจทำให้สุขภาพดีขึ้นโดยทั่วไป เช่น ลดความเสี่ยงโรคไม่ติดต่อ ลดค่าครองชีพ และลดค่าใช้จ่ายในระบบสาธารณสุข
ดูเพิ่ม

ไลโพโปรตีนหนาแน่นสูง (HDL)
ไขมันอิ่มตัว
ไขมันไม่อิ่มตัว
ไขมันไม่อิ่มตัวแบบมีพันธะคู่หลายคู่
แหล่งข้อมูลอื่น

Fats (Mayo Clinic)
The Chemistry of Unsaturated Fats
| ด ค กประเภทของลิพิด |
| --- | --- |
ทั่วไป:  ความอิ่มตัว: ไขมันอิ่มตัว  ไขมันไม่อิ่มตัว  ไขมันไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่เดี่ยว  ไขมันไม่อิ่มตัวมีพันธะคู่หลายคู่  กรดไขมันจำเป็น  อื่น ๆ: ไขมัน  น้ำมัน 
รูปร่าง:  ไขมันทรานส์  กรดไขมันโอเมกา-3  กรดไขมันโอเมกา-6  กรดไขมันโอเมกา-9 
Eicosanoid:  Arachidonic acid  โพรสตาแกลนดิน  Prostacyclin  Thromboxane  Leukotriene 
กรดไขมัน:  Caprylic acid  Capric acid  กรดลอริก  กรดไมริสติก  กรดปาลมิติก  กรดสเตียริก  กรดอะราคิดิก  กรดเบฮินิก  กรดลิกโนซีริก 
Glyceride:  โมโนกลีเซอไรด์  ไดกลีเซอไรด์  ไตรกลีเซอไรด์ Triheptanoin  Trimyristin  Tripalmitin  Tristearin  Trilinolein  Triolein 
ฟอสโฟลิพิด:  Phosphatidylserine  Phosphatidylinositol  Phosphatidyl ethanolamine  Cardiolipin  Dipalmitoylphosphatidylcholine 
Sphingolipid:  Ceramide 
สเตอรอยด์:  คอเลสเตอรอล  คอร์ติโคสเตอรอยด์  Sex steroid  Secosteroid
สถานภาพทางสังคม

สถานภาพทางสังคม เป็นระดับคุณค่าทางสังคมที่ถือว่าบุคคลคนหนึ่งมีอยู่ หรือกล่าวให้เจาะจงคือ หมายถึงระดับโดยสัมพันธ์ของความเคารพ เกียรติยศ ความสามารถที่สันนิษฐานว่ามีอยู่ และการแสดงความนับถือ (deference) ตามที่บุคคล กลุ่มและองค์การในสังคมมอง สถานภาพขึ้นอยู่กับความเชื่อที่มีร่วมกันอย่างแพร่หลายซึ่งสมาชิกในสังคมถือว่ามีคุณค่าทางสังคมมากหรือน้อยกว่า หรือกล่าวได้ว่า เป็นผู้ที่เชื่อว่าดีกว่าผู้อื่นในด้านความสามารถหรือลักษณะทางศีลธรรม สถานภาพตัดสินได้จากการมีคุณลักษณะหลายประการที่ในทางวัฒนธรรมเชื่อว่าบ่งชี้ความเหนือกว่าหรือด้อยกว่า (เช่น พูดจาฉะฉาน หรือเชื้อชาติกำเนิด) ด้วยเหตุนี้ บุคคลจะใช้ลำดับชั้นของสถานภาพเพื่อจัดสรรทรัพยากร ตำแหน่งผู้นำ และอำนาจรูปแบบอื่น และในการนั้น ความเชื่อทางวัฒนธรรมที่มีร่วมกันนี้เองจะทำให้เกิดการกระจายทรัพยากรและอำนาจซึ่งแท้จริงแล้วไม่เท่าเทียมกลับดูเป็นธรรมชาติและเป็นธรรมขึ้นมา ซึ่งเป็นการสนับสนุนระบบการแบ่งชนชั้นทางสังคม ลำดับชั้นของสถานภาพดูเหมือนจะเป็นสิ่งสากลในสังคมมนุษย์ต่าง ๆ
พระพรหมมังคลาจารย์ (ปั่น ปทุมุตฺตโร)

| พระพรหมมังคลาจารย์ (ปั่น ปทุมุตฺตโร) |
| --- | --- |

ชื่ออื่น: ปัญญานันทภิกขุ
ส่วนบุคคล
เกิด: 11 พฤษภาคม พ.ศ. 2454 อำเภอเมืองพัทลุง จังหวัดพัทลุง ประเทศสยาม (96 ปี)
มรณภาพ: 10 ตุลาคม พ.ศ. 2550 โรงพยาบาลศิริราช เขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย
นิกาย: มหานิกาย
การศึกษา: นักธรรมชั้นเอก เปรียญธรรม 4 ประโยค
ตำแหน่งชั้นสูง
ที่อยู่: วัดชลประทานรังสฤษดิ์ นนทบุรี
อุปสมบท: พ.ศ. 2474
พรรษา: 76
ตำแหน่ง: เจ้าอาวาสวัดชลประทานรังสฤษดิ์ หัวหน้าพระธรรมทูตสายที่ 9 รองเจ้าคณะภาค 18
พระพรหมมังคลาจารย์ (ปั่น ปทุมุตฺตโร)  (11 พฤษภาคม พ.ศ. 2454 – 10 ตุลาคม พ.ศ. 2550) หรือที่รู้จักกันทั่วไปว่า หลวงพ่อปัญญานันทภิกขุ ท่านเป็นที่รู้จักในฐานะพระสงฆ์ผู้ปฏิรูปแนวทางการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระสงฆ์ไทย โดยเฉพาะเด่นด้านปาฐกถาธรรมเทศนาธรรม ผู้เป็นสหธรรมิกร่วมอุดมการณ์คนสำคัญของพระธรรมโกศาจารย์ (เงื่อม อินทปัญโญ) และผู้อุทิศชีวิตให้กับการเผยแผ่พระพุทธศาสนาจนวาระสุดท้ายของชีวิต ผู้รวบรวมจากทานธนบดีชน ผู้บริจาคกัปปิยะภัณฑ์สร้างอาคารสิ่งปลูกสร้างในสถานศึกษามหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ตำบลลำไทร อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา