stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
พระเมรุมาศ
พระเมรุมาศ พระเมรุและเมรุ > เมรุหลวงหน้าพลับพลาอิสริยาภรณ์

ส่วนเมรุ อันเป็นองค์ประกอบของพระเมรุ คือ เมรุทิศ ที่เป็นเมรุประจำ 4 ทิศ หรือ 8 ทิศ ทำรอบพระเมรุมาศ 4 ทิศ หากเป็น 8 ทิศ จะสร้างระหว่างเมรุทิศทั้ง 4 ซึ่งเมรุกลางที่อยู่ระหว่างเมรุทิศจะเรียกว่า เมรุประตู ไปโดยปริยาย หรือเมรุที่แทรกระหว่างเมรุทิศ จะเรียกว่า เมรุแทรก ซึ่งอาจเรียกเมรุประตูว่า เมรุแทรกก็ได้ ทั้งนี้แล้วแต่ขนาดความมโหฬารของงานพระราชพิธี ส่วนเมรุแทรกที่เรียงรายกันไป แทรกระหว่างเมรุทิศ จะเรียกว่า เมรุราย และเมรุพระบุพโพ ใช้สำหรับถวายพระเพลิงพระบุพโพ (น้ำเหลือง)
นอกจากนี้คำเรียกของเมรุอย่างอื่น อย่าง เมรุน้อย คือคำเรียกเมรุขนาดเล็ก และเมรุมณฑป เป็นคำเรียกลักษณะเมรุที่มีสถาปัตยกรรมเป็นทรงมณฑป ส่วนคำสามัญทางการช่าง เมรุที่ดาดสีเขียว เหลือง แดง รองพื้นแล้วปิดกระดาษสีทอง ฉลุลวดลายทับ จะเรียกว่า เมรุสี หรือ เมรุแผง
ส่วนเมรุอื่นที่เคยใช้เป็นพระเมรุ อย่างเช่น เมรุปูน เริ่มสร้างครั้งแรกที่วัดสุวรรณาราม ในรัชกาลที่ 1 เพื่อเป็นปฐมงานพระศพชั้นเจ้าฟ้าและพระศพ รวมถึงศพผู้มีบรรดาศักดิ์ มีศักดิ์ศรีเทียบเท่าพระเมรุท้องสนามหลวง (ปัจจุบันไม่เหลือซากให้เห็น) ต่อมาใช้จัดพระราชทานเพลิงศพมากมาย และยังมีเมรุขาว หรือเมรุผ้าขาว มีลักษณะการดาดผ้าขาวให้มีลักษณะเป็นเหมือนอาคารก่ออิฐ ยังมีเมรุขาวที่มีเครื่องยอดเช่น พระเมรุผ้าขาวสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาชัยนาทนเรนทร เป็นต้น
สถาปัตยกรรมและศิลปกรรม

การออกแบบสถาปัตยกรรมพระเมรุมาศ พระเมรุ ต้องอาศัยการสร้างสรรค์ออกแบบจากผู้รอบรู้เจนจบงานศิลปกรรมของชาติ  ช่างที่ได้รับการถ่ายทอดวิชาความรู้จากครูบาอาจารย์ทั้งงานออกแบบรูปลักษณ์ ก่อสร้างอาคาร  การคิดลวดลายขึ้นประดิษฐ์ตกแต่งทุกส่วนให้เข้ากับอาคาร โดยมีหลักเกณฑ์ที่คำนึงถึงว่าพระเมรุมาศของพระองค์ใด ที่แสดงลักษณะของพระองค์นั้น เช่น ความเป็นพระมหากษัตริย์ พระราชินี นักรบ เป็นต้น อีกทั้งการใช้ลวดลายที่สอดคล้องกับสีที่เกี่ยวกับพระองค์เป็นสำคัญ สายช่างสมัยรัตนโกสินทร์ มีอยู่ 3 สายคือ สายพระยาราชสงคราม, สายพระยาจินดารังสรรค์ และ สายสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ซึ่งกล่าวกันว่า จะมีศิษย์ผู้สืบงานศิลป์รวมทั้งอาจารย์ผู้เป็นต้นแบบ ในแต่ละสายนั้นเพียงสายละ 3 ช่วงคนเท่านั้น
ลักษณะสถาปัตยกรรมเป็นอย่างสถาปัตยกรรมไทย มีลักษณะเป็น "กุฎาคาร หรือ เรือนยอด" คือเรือนซึ่งหลังคาต่อเป็นยอดแหลม  ยึดรูปแบบสถาปัตยกรรมไทย อาจมีรูปทรงปรางค์ ยอดปรางค์ อาจมีพรหมพักตร์หรือไม่มีก็ได้ หรือเป็นรูปปราสาท โดยสมมติอาคารหลังนี้เป็นพระวิมาน บางครั้งก็มีมุขยื่นออกมา เป็นมุขเดี่ยวบ้าง เป็นจัตุรมุขบ้าง
สถาปัตยกรรมและศิลปกรรม > ผังอาคารและอาคารประกอบ

แผนผังของพระเมรุมาศ  มีแนวคิดจากผังของเขาพระสุเมรุ ในสมัยโบราณจะปรับพื้นที่พูนดินสร้างเขาให้มีลักษณะ ประดุจเขาพระสุเมรุก่อน แล้วจึงก่อสร้าง อาคารประกอบพระราชพิธี ส่วนประกอบอื่นอย่าง ศาลาและอาคารที่ใช้สอยต่าง ๆ มีความหมายถึงสร้างวังทั้งวังขึ้นบนเขา มีรั้วราชวัติล้อมรอบ ประดับฉัตร ธงทิว รายล้อมด้วยรูปสัตว์ต่าง ๆ เป็นการล้อเลียนธรรมชาติตามคติในเขาพระสุเมรุ และทิวเขาสัตบริภัณฑ์
อาคารหลักคือ พระเมรุมาศ 1 องค์ และอาคารประกอบอย่าง ประดุจโบสถ์ วิหาร มีระเบียงล้อมรอบ ซึ่งเรียกว่าทับเกษตร อันมีความหมายว่า “เขตอันเป็นที่พัก”  ตรงส่วนมุมคดของทับเกษตรทั้ง 4 มุมเรียกว่า  “ส้างหรือสำสร้าง” เป็นที่ที่สวดอภิธรรมของพระสงฆ์ นอกจากนี้อาคารบริวาร มีราชวัติ ฉัตร ธง รายล้อม หลังส้างหรือสำส้างมีรูปสัตว์รายรอบ
ถัดจากนั้นมี เสาดอกไม้ พุ่ม ดอกไม้ไฟ  ส่วนพระที่นั่งชั่วคราวที่เรียกว่า พระที่นั่งทรงธรรม จะอยู่ด้านตรงข้ามพระเมรุมาศ สำหรับทรงบำเพ็ญพระราชกุศลก่อนถวายพระเพลิงพระบรมศพ
ในบริเวณส่วนกลางของพระเมรุมาศหรือพระเมรุ จะประดิษฐานพระจิตกาธานซึ่งประดิษฐานพระโกศ พระศพ จะประดับด้วยพระโกศไม้จันทน์ และดอกไม้สดเป็นลวดลายก้าน ดอก ใบ ที่มีฝีมืออันประณีต สำหรับพระมหากษัตริย์-ราชวงศ์-ข้าราชการ ถวายพระเพลิง
ส่วนยอดพระเมรุมาศ สามารถแสดงฐานันดรของพระศพได้จากยอด คือหากเป็นพระเมรุมาศสำหรับพระบรมศพพระมหากษัตริย์ ยอดจะเป็น "พระมหาเศวตฉัตร" หรือหากเป็นพระบรมราชวงศ์ ชั้นฉัตรก็ลดหลั่นลงมา หรืออาจไม่มีฉัตรแต่เป็นยอดนภศูลก็ได้
สถาปัตยกรรมและศิลปกรรม > โครงสร้าง

การออกแบบมีหลักเกณฑ์ข้อกำหนด เช่น ในส่วนโครงสร้างทุกส่วนต้องแข็งแรงพอรับน้ำหนักประจำและน้ำหนักจรได้อย่างมั่นคงแข็งแรง วิศวกรผู้ออกแบบโครงสร้างปัจจุบัน ออกแบบพระเมรุ อาคารประกอบของพระเมรุคิดน้ำหนักเฉลี่ยโดยทั่วไปอยู่ที่ 300 กิโลกรัม ต่อ ตารางเมตร ส่วนองค์พระเมรุคิดน้ำหนักไว้ที่ 500 กิโลกรัม ต่อ ตารางเมตร และในคราวสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ส่วนรับเตาเผาที่ใช้ในการพระราชทานเพลิงพระศพมีน้ำหนักมากถึง 5 ตัน หรือ 5 พันกิโลกรัม จึงออกแบบเพิ่มน้ำหนักส่วนของพระเมรุเพิ่มขึ้น
แต่เดิมส่วนฐานรากแต่เดิมใช้ไม้ซุงยาว 5-6 เมตร เส้นผ่าศูนย์กลาง 5-6 นิ้ว ตอกเป็นฐานราก หนุนเป็นแบบระนาดวางไว้ที่ฐานเพื่อรับน้ำหนักแรงกระทำแนวดิ่ง จนพระเมรุมาศสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีเปลี่ยนฐานรากจากไม้เป็นคอนกรีตสำเร็จรูป นำมาตัดเป็น ท่อนๆ ตามขนาดของน้ำหนักที่จะกดลงตรงที่นั้น ๆ ส่วนพระเมรุสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ใช้แผ่นพื้นสำเร็จวางปูเพื่อเป็นฐาน ส่วนเสาแต่เดิมใช้เสาไม้สักเส้นผ่าศูนย์กลาง 50 เซนติเมตร ยาวประมาณ 40 เมตร เป็นเสาหลัก แต่ปัจจุบันใช้เสาเหล็กผสมไม้ และส่วนประกอบอื่นอย่างลวดลาย ไม้ตัวโครงสร้าง  ใช้ไม้และไม้อัด
สำหรับโครงสร้างพระเมรุสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ใช้โครงสร้างแบบชั่วคราว สามารถรื้อถอดไปประกอบติดตั้งใหม่ได้ มีโครงสร้างเป็นไม้เนื้อแข็งและเหล็กรูปพรรณประกอบกันเป็นส่วนใหญ่ เพื่อให้แข็งแรงปลอดภัยเพียงพอในการใช้งาน
สถาปัตยกรรมและศิลปกรรม > การตกแต่ง

การตกแต่ง จะเป็นไปตามแบบแผนของการก่อสร้างตามหลักสถาปัตยกรรม มี 2 ลักษณะคือ  ตกแต่งอย่างพระเมรุทอง และตกแต่งอย่างพระเมรุสี โดยการตกแต่งพระเมรุทอง (มักจะใช้กับพระเมรุมาศ ของพระมหากษัตริย์)  เช่น การปิดทองล้วนทั้งทองจริงและทองเทียม หรือปิดทองล่องชาด อย่างเช่นทองคำเปลว กระดาษทอง พื้นเมรุสีแดงมีลายทอง  หรือจะปิดกระดาษทองย่นมีสายสีแดง  ส่วนการตกแต่งเมรุสี หรือ เมรุลงยาราชาวดี จะใช้สีจากวัสดุหลากหลายประเภท อย่าง กระจกสีต่าง ๆ สอดสีด้วยกระดาษสี กระดาษกั่วสี โดยการเลือกสีจะสัมพันธ์กับผู้ที่จะรับการถวายพระเพลิง เช่น เป็นสีประจำวันพระราชสมภพ เป็นต้น
อาคารประดับตกแต่งด้วยหุ่นเทวดา ถือเครื่องสูง เพื่อเป็นการแสดงพระอิสริยยศ บางครั้งประดับด้วยสัตว์หิมพานต์ที่อยู่บนเชิงเขาพระสุเมรุ เช่นเสาหงส์
สถาปัตยกรรมและศิลปกรรม > งานภูมิสถาปัตยกรรม

การออกแบบภูมิทัศน์บริเวณพระเมรุมาศ คำนึงที่พื้นที่ว่างระหว่างอาคารภายในขอบเขตรั้วราชวัติและบริเวณโดยรอบตามประโยชน์ใช้สอย เพื่อเสริมส่งให้พระเมรุมาศและบรรยากาศโดยรอบมีความงดงาม อีกทั้งให้ความหมายในเรื่องคติของแผนภูมิจักรวาลให้สมบูรณ์ โดยจำลองเขาพระสุเมรุ คือบริเวณโดยรอบพระเมรุมาศจะเปรียบเสมือนเขาพระเมรุตั้งอยู่กลางจักรวาล ส่วนที่ว่างปลูกต้นไม้บริเวณฐานเปรียบเหมือนป่าหิมพานต์ที่อยู่เชิงเขาโดยมีลวดลายของเส้นเป็นตัวกำหนด ส่วนบริเวณถัดมาใช้สำหรับเชิญพระโกศเวียนพระเมรุมาศ จะเปรียบเสมือนสีทันดรมหาสมุทรล้อมรอบเขาพระสุเมรุ
งานออกพระเมรุ > เครื่องสังเค็ด

เครื่องสังเค็ด หมายถึง วัตถุทานที่เจ้าภาพสร้างอุทิศเพื่อใช้ชักบังสุกุลในเวลาปลงศพ โดยในสมัยรัตนโกสินทร์นิยมทำเป็นของใช้สำหรับพระสงฆ์ อาทิ พัดรอง ธรรมมาสน์ เครื่องบริขาร และเครื่องนมัสการ ในงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็นงานแรกที่มีการจัดสร้างเครื่องสังเค็ดเพื่อมอบให้แก่ศาสนสถานของศาสนาอื่นด้วย อาทิ ธรรมมาสน์ เพื่อมอบแก่วัดในพระพุทธศาสนา เชิงเทียน เพื่อมอบให้แก่ศาสนสถานของคริสต์ศาสนา และโคมไฟ เพื่อมอบให้แก่ศาสนสถานของมุสลิม หลังจากนั้นก็คงมีแต่การพระราชทานเครื่องสังเค็ดเฉพาะพระพุทธศาสนาเท่านั้น จนเมื่อครั้งงานพระเมรุสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี ได้มีการพระราชทานเครื่องสังเค็ดแก่ศาสนสถานของศาสนาทุกศาสนา และโรงเรียนและห้องสมุดด้วย ได้แก่
เครื่องบูชาวิปัสสนาและพวงแก้วน้ำ พระราชทานเป็นสังเค็ดแก่พระอารามหลวง และพระอารามอันเนื่องด้วยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เช่น วัดเสนหา อันเป็นวัดประจำพระราชวังสนามจันทร์ พระนางเจ้าสุวัทนา พระวรราชเทวี วัดแก้วพิจิตร วัดประจำสกุลอภัยวงศ์ และวัดประยุรวงศาวาสราชวรวิหาร วัดที่บรรจุอัฐิของคุณเล็ก บุนนาค พระชนนีของพระนางเจ้าสุวัทนาฯ และสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี
เชิงเทียนประดับอักษรพระนาม เพื่อพระราชทานแก่ศาสนสถานของคริสต์ศาสนา เทวสถานของพราหมณ์ และศาลเจ้าของเต๋า
โคมไฟประดับอักษรพระนาม เพื่อพระราชทานแก่มัสยิดและสุเหร่าของศาสนาอิสลามและซิกซ์
ตู้หนังสือ เพื่อพระราชทานแก่มหาวิทยาลัย โรงเรียน และห้องสมุดต่างๆ ที่อยู่ในพระอุปถัมภ์
งานออกพระเมรุ > ของที่ระลึกเนื่องในงานออกพระเมรุ

การจัดทำของที่ระลึกในงานพระเมรุ ทำมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา เพื่ออุทิศเป็นบุญกุศลแก่ผู้ล่วงลับ ในสมัยปลายกรุงศรีอยุธยาเมื่อครั้งงานพระบรมศพสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ โดยสมเด็จพระเจ้าอุทุมพรและพระเจ้าเอกทัศ พระราชโอรสทรงร่วมแจกทานเป็นเสื้อผ้าและเงินทอง และสิ่งของเครื่องใช้แก่ประชาชน
ในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ ส่วนใหญ่ยังคงจัดทำเครื่องสังเค็ดและถวายพระภิกษุสงฆ์ที่อาราธนาเทศน์หรือพิจารณาผ้าบังสุกุล ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 เริ่มจัดทำเหรียญที่ระลึกเป็นเงินพดด้วง มีตราสัญลักษณ์ประจำพระองค์รูปครุฑ ในงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย รัชกาลที่ 2 ต่อมาในรัชสมัยรัชกาลที่ 5 ทรงการจัดทำเป็นหีบเงินหรือกระเบื้องเคลือบ ในงานพระศพ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าศิริราชกกุธภัณฑ์
ในงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้มีการจัดทำเหรียญกษาปณ์ที่ระลึก นอกจากนี้การพิมพ์หนังสือที่ระลึกก็เป็นที่นิยมเช่นกัน เช่นงานพระบรมศพสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินีในรัชกาลที่ 7 มีการจัดพิมพ์หนังสือที่ระลึกถึง 5 เล่ม สำหรับของที่ระลึกในงานพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์นั้น นอกจากเครื่องสังเค็ดถวายพระสงฆ์แล้ว ยังมีการจัดทำหนังสือ และของที่ระลึกอื่น ๆ ทั้งเข็มที่ระลึก เหรียญกษาปณ์ที่ระลึก
ชิ้นส่วนหลังการรื้อถอน

ภายหลังจากการถวายพระเพลิงแล้ว ชิ้นส่วนประกอบต่าง ๆ ของพระเมรุที่ถูกรื้อถอนบางส่วนจะนำไปถวายวัด เพื่อเป็นการกุศลแด่ผู้วายชนม์ โดยในสมัยก่อนส่วนที่นำมาใช้ประโยชน์ได้มักจะเป็นตัวไม้ หลัก ๆ เท่านั้น ส่วนสัตว์หิมพานต์สมัยก่อน วัดวาอารามบางวัดจะขอเก็บไว้บ้าง แต่ที่เก็บไว้ก็เสื่อมสลายไปตามกาลเวลา
เมื่อครั้งสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าศิริราชกกุธภัณฑ์ สิ้นพระชนม์ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างเป็นพิเศษ โปรดเกล้าฯ ให้พระบรมวงศานุวงศ์ทำเรือนรูปต่าง ๆ โดยโปรดเกล้าฯให้ใช้สิ่งก่อสร้างเป็นไม้จริง ด้วยมีพระราชประสงค์ว่าครั้นเสร็จการให้รื้อพระเมรุไปสร้างเรือนคนไข้ได้จำนวน 4 หลัง ณ บริเวณวังหลัง ซึ่งต่อมาคือโรงพยาบาลศิริราชในปัจจุบัน
พระเมรุมาศสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี หลังเสร็จสิ้นงาน เอาไปสร้างศาลาหลังหนึ่งที่วัดปทุมวนาราม ข้างวังสระปทุม โดยเมื่อเสร็จสิ้นพระราชพิธี ของทั้งหมดจะอยู่ในความรับผิดชอบของสำนักพระราชวัง โดยส่วนที่นำไปแปรธาตุไปใช้อย่างอื่นเช่น ศาลาต่าง ๆ ทับเกษตร ราชวัติ ส่วนที่เก็บไว้เช่น ส่วนฉัตร กลีบบัว ฉัตรปรุ โครงฉัตรผ้าฉลุทอง
หลังจากเสร็จสิ้นพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ อาคารพระเมรุและอาคารประกอบ ถูกรื้อถอนเป็น 3 ส่วน คือส่วนแรก พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช พระราชทานให้หน่วยงานต่าง ๆ ส่วนที่ 2 เปิดประมูล และส่วนที่ 3 เก็บไว้ในพิพิธภัณฑ์เพื่อให้ประชาชนได้ศึกษา เช่นชิ้นส่วน พระโกศจันทน์ รูปปั้นเทวดา สัตว์หิมพานต์
ประเทศกัมพูชา

รูปแบบของสถาปัตยกรรมของพระเมรุมาศหรือพระเมรุยังปรากฏพบในประเทศกัมพูชา
ทั้งสถาปัตยกรรมของพระเมรุมาศและพระราชพิธีศพของราชสำนักกัมพูชาได้มีความคล้ายคลึงกับของไทยเป็นอย่างมาก เช่น กระบวนแห่ที่ประกอบด้วยข้าราชสำนักที่สวมเครื่องแต่งกายแบบโบราณ ราชรถที่ใช้เข้ากระบวนแห่ซึ่งประดิษฐ์เป็นรูปหงส์ สัตว์ในปกรณัมฮินดู ขณะที่องค์พระบรมโกศที่บรรจุพระบรมศพ จะแตกต่างกับของไทยตรงที่เป็นโลงศพยาวสี่เหลี่ยมผืนผ้า แทนที่โกศแบบโถยอดที่มีลักษณะกลมเป็นทรงสูง
โดยพระเมรุมาศของกัมพูชาที่ประกอบพระราชพิธีครั้งล่าสุดตรงกับรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนโรดม สีหนุ ใน พ.ศ. 2556
ดูเพิ่ม

พระโกศ
ถวายครูดพระตัจจะ
แหล่งข้อมูลอื่น

พระเมรุ ไทยรัฐ
ฐานข้อมูลพระเมรุมาศ และองค์ประกอบพระเมรุมาศ เก็บถาวร 2017-11-27 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน จากกรมศิลปากร
เล่าขานงานพระเมรุ : พระเมรุมาศ พระเมรุ เมรุ
เผยของที่ระลึกในงาน “พระเมรุ” สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอฯ  เก็บถาวร 2012-12-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน ผู้จัดการออนไลน์ 12 กรกฎาคม 2551 16:01 น.
เขาพระสุเมรุและสัตตบริภัณฑ์ เป็นภาพเขียนจากสมุดภาพไตรภูมิฉบับหลวง
เมรุมาศทรงปราสาทยอดปรางค์ ภายในเป็นเมรุทองตั้งโกศศพทศกัณฐ์
พระเมรุมาศพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
พระเมรุมาศพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
เมรุหลวงหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส ใช้เป็นพระเมรุสำหรับพระบรมวงศ์ที่มีเกียรติยศรองลงมาจากชั้นเจ้าฟ้า พระอนุวงศ์ สมเด็จพระสังฆราชเจ้า สมเด็จพระสังฆราช ตลอดจนถึงเป็นเมรุสำหรับศพสามัญชนผู้มีเกียรติยศถึงชั้นได้รับพระราชทานโกศในปัจจุบัน
แบบจำลองพระเมรุมาศในการถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
โครงสร้างของพระเมรุมาศพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทำด้วยเหล็กรูปพรรณทั้งหมด
หุ่นเทวดาถือเครื่องสูง ประดับรอบพระเมรุสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์
ริ้วกระบวนเชิญพระมหาพิชัยราชรถทรงพระโกศพระศพสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ เคลื่อนผ่านหน้าพระที่นั่งสุทไธสวรรยปราสาท
ริ้วกระบวนพระอิสริยยศอัญเชิญพระอัฐิ สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี (ทรงพระที่นั่งราเชนทรยาน มีเจ้าพนักงานภูษามาลาประคองกลางภาพ) ออกจากพระเมรุ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง เพื่อเข้าสู่พระบรมมหาราชวัง
พระเมรุมาศกัมพูชา
พระเมรุมาศในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระนโรดม สีหนุ
ลิขิตรัก

| ลิขิตรัก |
| --- | --- |
สร้างโดย: บริษัท ทอง เอ็นเตอร์เทนเม้นท์ จำกัด
บทประพันธ์: ปราศรัย รัชไชยบุญ
บทละครโทรทัศน์: ณัฐิยา ศิรกรวิไล กัลยาณมิตร
กำกับโดย: อำไพพร จิตต์ไม่งง
แสดงนำ: ณเดชน์ คูกิมิยะ อุรัสยา เสปอร์บันด์
ผู้ประพันธ์ดนตรีแก่นเรื่อง: รักในใจ – ศุภรุจ เตชะตานนท์
ดนตรีแก่นเรื่องเปิด: หน้าที่กับหัวใจ – พิมดาว พานิชสมัย ร้องรับเชิญโดย ณเดชน์ คูกิมิยะ
ดนตรีแก่นเรื่องปิด: ระยะห่าง – ณัฐวุฒิ เจนมานะ
ประเทศแหล่งกำเนิด:  ประเทศไทย
ภาษาต้นฉบับ:  ภาษาไทย
จำนวนตอน: 12 ตอน   Master Edition = 13 ตอน
การผลิต
ควบคุมงานสร้าง: แอน ทองประสม
ความยาวตอน: 150 นาที
ออกอากาศ
สถานีโทรทัศน์: สถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3, ไลน์ทีวี, เทนเซ็นต์ วิดีโอ
ออกอากาศ: 14 พฤษภาคม 2561 (2561-05-14) – 19 มิถุนายน 2561 (2561-06-19)
ละครเรื่องก่อนหน้า: คมแฝก
ละครเรื่องถัดไป: เกมเสน่หา
สถานีโทรทัศน์: ช่อง 3 เอชดี
ออกอากาศ: 18 ธันวาคม 2561 (2561-12-18) – 30 ธันวาคม 2561 (2561-12-30)
ละครเรื่องก่อนหน้า: ชาติเสือพันธุ์มังกร
ละครเรื่องถัดไป: ตุ๊กตาผี
ลิขิตรัก เป็นละครโทรทัศน์ไทยปี 2561 ออกอากาศตอนแรกวันที่ 14 พฤษภาคม 2561 และออกอากาศตอนสุดท้ายวันที่ 19 มิถุนายน 2561 ทางช่อง 3 เอชดี นำแสดงโดยอุรัสยา เสปอร์บันด์ และณเดชน์ คูกิมิยะ
ลิขิตรัก กลับมาออกอากาศอีกครั้งแบบฉบับ Master Edition ทางช่อง 3 เอชดี เริ่มวันจันทร์-พฤหัสบดี เวลา 20.20–22.50 น.,วันศุกร์ เวลา 20.00–23.00 น. และ วันเสาร์–อาทิตย์ เวลา 20.15–22.45 น. เริ่มวันที่ 18–30 ธันวาคม พ.ศ. 2561 ต่อจากละคร ชาติเสือพันธุ์มังกร
เนื้อเรื่องย่อ

เพราะชีวิตของเธอตกอยู่ในอันตรายหลังจากที่เธอได้รับแต่งตั้งให้เป็นมกุฏราชกุมารี เจ้าหญิงอลิซ (อุรัสยา เสปอร์บันด์) แห่งประเทศฮรีสอซถูกส่งตัวมาประเทศไทยอย่างลับ ๆ โดยมีนาวาตรีดาวิน สมุทรยากร (ณเดชน์ คูกิมิยะ) นาวาตรีแห่งกองทัพเรือและหน่วยซีลทำหน้าที่เป็นผู้คุ้มกันของเธอจนกลายเป็นความรัก
นักแสดง

| บทบาท | พ> ศ. 2561 |
| --- | --- |
นักแสดงหลัก
นาวาตรีดวิน สมุทรยากร (ดวิน): ณเดชน์ คูกิมิยะ
เจ้าหญิงอลิซ มาเดอลีน เทเรซา ฟิลลิปเป มกุฎราชกุมารีแห่งฮรีสอซ (อลิซ) / ติช่า (เจ้าหญิงอลิซตัวปลอม) / นารี สมุทรยากร (ปลอมตัวเป็นหญิงสามัญชน): อุรัสยา เสปอร์บันด์
เจ้าหญิงเคธลีน วิลเลียม แอน ฟิลลิปเปแห่งฮรีสอซ (เคธ): ซาร่า เล็กจ์
เจ้าชายอลัน มาร์ค อังเดร ฟิลลิปเปแห่งฮรีสอซ (อลัน): อินทัช เหลียวรักวงศ์
ร้อยตรีหญิง ดานิกา สมุทรยากร (แพน): ณัฐฐชาช์ บุญประชม
นักแสดงสมทบ
เจ้าชายวิลแห่งประเทศไดโอนีซุส (วิล): แมทธิว ดีน ฉันทวานิช
เฮเดส เมนน์: ปีเตอร์ คอร์ป ไดเรนดัล
สมเด็จพระราชาธิบดีเฮนรีแห่งฮรีสอซ / คิงเฮนรี่ อองตวน อเล็กซานเดอร์ ฟิลลิปเป (คิงเฮนรี่): นิรุตติ์ ศิริจรรยา
เจ้าหญิงโมนาแห่งฮรีสอซ: ซินดี้ บิชอพ
เจ้าฟ้าชายอังเดรแห่งฮรีสอซ: ธีรพงศ์ เหลียวรักวงศ์
เรืออากาศตรีรชตะ เจนนภา (หิน): ขุนณรงค์ ประเทศรัตน์
เรือโทปกรณ์ (กรรณ): กวินรัฏฐ์ ยศอมรสุนทร
เรือตรีลพบูรณ์ จิตเทวา (ลิง): ณัฏฐพงษ์ ชาติพงศ์
พลตรีหญิงเสาวนี สมุทรยากร/ท่านผู้หญิงเสาวนี: อารียา สิริโสภา
พลเรือเอกศักดิ์ชาย ศักดิ์ณรงค์: จักรกฤษณ์ อำมรัตน์
พิกุล: ศรีพรรณ ชื่นชมบูรณ์
เจซี: ปฤสยา เจริญเนติศาสตร์
เภตรา: ญาณิน วิสมิตะนันทน์
ท่านผู้หญิงอำไพ: ดีใจ ดีดีดี
เปรี้ยวโกะ: ศกุนตลา เทียนไพโรจน์
นักแสดงรับเชิญ
พระชายานาตาลีแห่งฮรีสอซ: คัทลียา แมคอินทอช
ลุงแสง: ถนอม สามโทน
ดอม: ฆนัท โรจนัย
มัดหมี่: พิชชาภา พันธุมจินดา
เดชา: ไบรอน บิชอพ
เจ้าหญิงเลอาแห่งมอนโตกา: ภัสสร บุญยเกียรติ
โตโต้: ศิลป์ รุจิรวนิช
เจ๊อร: อรอานิญช์ พีรชาขจรพัฒน์
เจ้าฟ้าชายชาร์ลแห่งฮรีสอซ: ไรอัน เจทท์
เจ้าหญิงเคธ (วัยเด็ก): ด.ญ. เคที่ ธนิกา คันนิงแฮม
เจ้าหญิงอลิซ (วัยเด็ก): ด.ญ. ซาช่า คริสเตนเซ่น
เจ้าชายอลัน (วัยเด็ก): ด.ช. มากีส ภูขาล ฟินอร์
ดวิน สมุทรยากร (วัยเด็ก): ด.ช. หนึ่งเดียว ศรีม่วง
การตอบรับ > เรตติ้ง

| ตอนที่ | ออกอากาศ | เรตติ้งทั่วประเทศ (AGB Nielsen) | กรุงเทพมหานคร (Ch3 Thailand) | ต่างจังหวัดในเขตเทศบาล | ต่างจังหวัดนอกเขตเทศบาล |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 14 พฤษภาคม 2561 | 4.6 | 7.3 | 6.0 | 3.7 |
| 2 | 15 พฤษภาคม 2561 | 5.1 | 7.2 | 6.1 | 4.2 |
| 3 | 21 พฤษภาคม 2561 | 4.8 | 6.9 | 6.5 | 3.6 |
| 4 | 22 พฤษภาคม 2561 | 4.5 | 6.6 | 5.2 | 3.7 |
| 5 | 28 พฤษภาคม 2561 | 4.2 | 6.9 | 5.5 | 3.1 |
| 6 | 29 พฤษภาคม 2561 | 4.0 | 6.3 | 5.1 | 3.1 |
| 7 | 4 มิถุนายน 2561 | 4.3 | 6.1 | 5.2 | 3.5 |
| 8 | 5 มิถุนายน 2561 | 4.5 | 6.2 | 6.2 | 3.5 |
| 9 | 11 มิถุนายน 2561 | 4.6 | 6.8 | 6.0 | 3.6 |
| 10 | 12 มิถุนายน 2561 | 5.1 | 7.2 | 6.4 | 4.1 |
| 11 | 18 มิถุนายน 2561 | 5.0 | 5.6 | 6.8 | 4.2 |
| 12 | 19 มิถุนายน 2561 | 6.2 | 7.0 | 7.7 | 5.4 |
แหล่งข้อมูลอื่น

ลิขิตรัก ที่เฟซบุ๊ก
ลิขิตรัก ที่สยามโซน
ลิขิตรัก ที่สนุก.คอม
คณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

| --- | --- |
Ubon Ratchathani Business School

ชื่อย่อ: UBS
สถาปนา: พ.ศ. 2544
คณบดี: ผศ.ดร.อุทัย  อันพิมพ์
ที่อยู่: 85 ถ.วาริน-เดชอุดม ต.เมืองศรีไค อ.วารินชำราบ จ.อุบลราชธานี 34190
สี:   สีฟ้า
เว็บไซต์: www.bus.ubu.ac.th
คณะบริหารศาสตร์ (Ubon Ratchathani Business School หรือ Faculty of Administrative Science ) มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จัดการเรียนการสอนทั้งระดับปริญญาตรีและ ปริญญาโท ทางด้านบริหารธุรกิจและการบัญชี
ประวัติ

มหาวิทยาลัยอุบลราชธานีในคราวประชุม ครั้งที่ 3/2540 เมื่อวันจันทร์ที่ 23 พฤษภาคม 2540 มีมติเห็นชอบให้จัดทำโครงการจัดตั้งคณะบริหารศาสตร์ และในการประชุมผู้บริหารครั้งที่ 12/2541 เมื่อวันที่ 15 ตุลาคม 2541 มีมติเห็นชอบให้โครงการจัดตั้งคณะบริหารศาสตร์ เป็นหน่วยงานภายในที่มีการบริหารงานขึ้นตรงต่อสำนักงานอธิการบดี ในการนี้มหาวิทยาลัย ได้แต่งตั้งคณะทำงานโครงการจัดตั้ง คณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ตามคำสั่งมหาวิทยาลัยอุบลราชธานีที่ 612/2541 โดยมีภารกิจและหน้าที่ดำเนินงานด้านการจัดการเรียนการสอนในวิชาศึกษาทั่วไป และผลิตบัณฑิตสาขาทางด้านบริหารธุรกิจการบัญชี การเงินการธนาคาร รวมทั้งงานวิจัย การบริการวิชาการแก่สังคม และการทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม
ชื่อของคณะฯ คือ Faculty of Administrative Science นั้น มักจะต้องมีการชี้แจงเพิ่มเติมว่าหมายถึง Business School ที่มีการเรียนการสอนทางด้านบริหารธุรกิจ ซึ่งคำว่า Business School นั้นเป็นชื่อที่เข้าใจได้ทันทีและใช้กันอย่างแพร่หลายในคณะฯ ที่มีการเรียนการสอนทางด้านบริหารธุรกิจ และมักจะใช้ควบคู่ไปกับชื่อของมหาวิทยาลัย เช่น Chulalongkorn Business School ซึ่งหมายถึง School of Business ของ Chulalongkorn University หรือ Thammasat Business School ซึ่งหมายถึง School of Business ของ Thammasat University ดังนั้นเพื่อให้การสื่อสารประชาสัมพันธ์ของคณะฯ เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ ให้สังคมภายนอกได้รับทราบว่า คณะบริหารศาสตร์เป็นสถาบันการศึกษาทางด้านบริหารธุรกิจแห่งมหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จึงเลือกใช้ชื่อ Ubon Ratchathani Business School พร้อมกับอักษรย่อว่า UBS ในการประชาสัมพันธ์คณะฯ ทั้งในเอกสารคู่มือ รวมถึงในนามบัตรของอาจารย์และ บุคลากรของคณะฯ ด้วย
การพัฒนาหลักสูตรต่างๆ ดังนี้

พ.ศ. 2541 ได้จัดการเรียนการสอนหลักสูตรบริหารธุรกิจบัณฑิต 2 สาขาได้แก่ สาขาการจัดการทั่วไป และสาขาการจัดการการตลาด
พ.ศ. 2542 มีการปรับปรุงหลักสูตรบริหารธุรกิจบัณฑิตสาขาการจัดการทั่วไป และสาขาการจัดการการตลาด โดยมีการปรับปรุงจัดกลุ่มวิชาต่างๆใหม่ ให้มีความเหมาะสมมากยิ่งขึ้น และมีการปรับปรุงจำนวนหน่วยกิต เนื้อหาวิชา และคำอธิบายรายวิชา ให้เหมาะสมกับสภาพการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและเศรษฐกิจมากขึ้น
พ.ศ. 2543 เปิดการเรียนการสอนเพิ่มอีก 1 สาขาคือ สาขาการจัดการธุรกิจบริการ
พ.ศ. 2544 สภามหาวิทยาลัยมีมติเห็นชอบให้จัดตั้งเป็น “คณะบริหารศาสตร์” และได้จัดการเรียนการสอนเพิ่มขึ้นอีก 1 สาขาคือ สาขาการเงินและการธนาคาร นับเป็นสาขาที่สี่ของหลักสูตรบริหารธุรกิจบัณฑิต
พ.ศ. 2546 เปิดหลักสูตรบัญชีบัณฑิตเพิ่มขึ้นอีกหนึ่งหลักสูตร และได้เริ่มดำเนินการเรื่องการประกันคุณภาพการศึกษา และพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
พ.ศ. 2547 ได้ดำเนินการเรื่องการตรวจสอบภายใน และดำเนินกิจกรรม 5ส. อย่างต่อเนื่อง
พ.ศ. 2548 เปิดการเรียนการสอนสำหรับหลักสูตรบริหารธุรกิจบัณฑิตอีก 2 สาขาคือ สาขาระบบสารสนเทศเพื่อการจัดการ และสาขาการจัดการธุรกิจระหว่างประเทศ (หลักสูตรนานาชาติ)
พ.ศ. 2549 คณะได้รับโอนหลักสูตรระดับบัณฑิตศึกษาจากมหาวิทยาลัย คือหลักสูตรพัฒนบูรณาการศาสตร์ในระดับปริญญาโท และปริญญาเอก
พ.ศ. 2550 คณะได้เปิดสอนหลักสูตรบริหารศาสตรบัณฑิต สาขาเศรษฐกิจพอเพียง เพิ่มอีกหนึ่งสาขาวิชา
พ.ศ. 2551 สาขาวิชาการจัดการธุรกิจบริการ ได้เปลี่ยนชื่อสาขาวิชาเป็น “สาขาวิชาการจัดการอุตสาหกรรมบริการ”
ภาควิชา

​คณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ได้แบ่งกลุ่มวิชาออกเป็น 3 กลุ่มวิชา ดังนี้
กลุ่มวิชาการบัญชีและการเงิน
กลุ่มวิชาบริหารธุรกิจ
กลุ่มวิชาการจัดการนวัตกรรม
หลักสูตรการศึกษา

ปัจจุบัน คณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี เปิดทำการเรียนการสอนในสาขาวิชา ดังต่อไปนี้
| หลักสูตรที่เปิดสอนในคณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี> ระดับปริญญาบัณฑิต | หลักสูตรที่เปิดสอนในคณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี> ระดับปริญญามหาบัณฑิต | หลักสูตรที่เปิดสอนในคณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี> ระดับปริญญาดุษฎีบัณฑิต | หลักสูตรที่เปิดสอนในคณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี>  |
| --- | --- | --- | --- |
|  บริหารธุรกิจบัณฑิต (บธ.บ.) สาขาการจัดการธุรกิจ  สาขาการตลาด  สาขานวัตกรรมการจัดการการโรงแรมและการบริการ  สาขาการเงินและการลงทุน  สาขาการจัดการธุรกิจระหว่างประเทศ (หลักสูตรภาษาอังกฤษ)  สาขาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน บัญชีบัณฑิต (บช.บ.) สาขาการบัญชี |  บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต (บธ.ม.) สาขาบริหารธุรกิจ  สาขาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน |  ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (ปร.ด.) สาขาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน (กำลังดำเนินการ) |  - |
แหล่งข้อมูลอื่น

คณะบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี
ดูเพิ่ม

รายชื่อคณะบริหารธุรกิจในประเทศไทย
รายชื่อคณะเศรษฐศาสตร์ในประเทศไทย
| ด ค กมหาวิทยาลัยอุบลราชธานี |
| --- | --- | --- |
| คณะ |  เกษตรศาสตร์  วิศวกรรมศาสตร์  วิทยาศาสตร์  ศิลปศาสตร์  เภสัชศาสตร์  บริหารศาสตร์  ศิลปประยุกต์และสถาปัตยกรรมศาสตร์  นิติศาสตร์  รัฐศาสตร์  พยาบาลศาสตร์  ศึกษาศาสตร์  |  |
| วิทยาลัย |  แพทยศาสตร์และการสาธารณสุข  |  |
| โรงเรียน |  โรงเรียนลือคำหาญวารินชำราบ (โครงการ วมว.)  |  |
| โรงพยาบาล |  โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยอุบลราชธานี  ศพค.โรงพยาบาลสรรพสิทธิประสงค์  ศพค.โรงพยาบาลศรีสะเกษ  ศพค.โรงพยาบาลมุกดาหาร  |  |
 หมวดหมู่  โครงการ  สถานีย่อย 
| ด ค กรายชื่อโรงเรียนบริหารธุรกิจในประเทศไทย  |
| --- | --- | --- |
| สถาบันอุดมศึกษาของรัฐ | กาฬสินธุ์ • นครพนม • นราธิวาสราชนครินทร์ • นเรศวร • มหาสารคาม • รามคำแหง • อุบลราชธานี • บัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ |  |
| สถาบันอุดมศึกษา  ในกำกับของรัฐ | เกษตรศาสตร์ (บริหารธุรกิจ) • เกษตรศาสตร์ (วิทยาการจัดการ) • เกษตรศาสตร์ (ศิลปศาสตร์และวิทยาการจัดการ) • เกษตรศาสตร์ (ศิลปศาสตร์และวิทยาศาสตร์)  • เกษตรศาสตร์ (สหวิทยาการจัดการและเทคโนโลยี)  • เกษตรศาสตร์ (อุตสาหกรรมบริการ) • ขอนแก่น (บริหารธุรกิจและการบัญชี) • ขอนแก่น (สหวิทยาการ) • ขอนแก่น (บัณฑิตศึกษาการจัดการ) • จุฬาลงกรณ์ (พาณิชยศาสตร์และการบัญชี) • จุฬาลงกรณ์ (ศศินทร์) • เชียงใหม่ • แม่ฟ้าหลวง • ทักษิณ (วิทยาลัยการจัดการเพื่อการพัฒนา) • ทักษิณ (เศรษฐศาสตร์และบริหารธุรกิจ) • ธรรมศาสตร์ • บูรพา  • พะเยา • มหิดล (วิทยาลัยการจัดการ) • มหิดล (วิทยาลัยนานาชาติ) • ลาดกระบัง • วลัยลักษณ์ • ศรีนครินทรวิโรฒ • ศิลปากร (วิทยาการจัดการ) • ศิลปากร (วิทยาลัยนานาชาติ) • สงขลานครินทร์ (พาณิชยศาสตร์และการจัดการ) • สงขลานครินทร์ (วิทยาการจัดการ) |  |
| มหาวิทยาลัยราชภัฏ | นครราชสีมา • มหาสารคาม • เลย • สวนสุนันทา • อุดรธานี |  |
| มหาวิทยาลัย  เทคโนโลยีราชมงคล | ธัญบุรี • พระนคร • รัตนโกสินทร์ • ล้านนา • อีสาน (บริหารธุรกิจ) • อีสาน (บริหารธุรกิจและเทคโนโลยีสารสนเทศ) • อีสาน (เทคโนโลยีการจัดการ) |  |
| สถาบันอุดมศึกษาเอกชน | กรุงเทพ (บริหารธุรกิจ • บัญชี) • กรุงเทพธนบุรี • เชียงราย • เทคโนโลยีไทย-ญี่ปุ่น • ธุรกิจบัณฑิตย์ • พายัพ • ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ • รังสิต • ศรีปทุม (บริหารธุรกิจ) • ศรีปทุม (บัญชี) • อัสสัมชัญ • บัณฑิตเอเซีย • อินเตอร์เทคลำปาง |  |
รายชื่อ • หมวดหมู่ • โครงการ • สถานีย่อย