stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ราฟฟิโนส

| --- | --- |


ชื่อ
IUPAC name (2R,3R,4S,5S,6R)-2-[(2S,3S,4S,5R)-3,4-dihydroxy-2,5-bis(hydroxymethyl)oxolan-2-yl]oxy-6-[[(2S,3R,4S,5R,6R)-3,4,5-trihydroxy-6-(hydroxymethyl)oxan-2-yl]oxymethyl]oxane-3,4,5-triol
ชื่ออื่น rafinosa  D-(+)-Raffinose  D-Raffinose  D-raffinose pentahydrate  Gossypose  Melitose  Melitriose  NSC 170228  NSC 2025  6G-α-D-galactosylsucrose;  β-D-fructofuranosyl-O-α-D-galactopyranosyl-(1→6)-α-D-glucopyranoside hydrate(1:5)
เลขทะเบียน
เลขทะเบียน CAS: 512-69-6 Y 17629-30-0 (pentahydrate) Y[ECHA]
3D model (JSmol): รูปภาพแบบโต้ตอบ
ChEBI: CHEBI:16634 Y
ChEMBL: [https://www.ebi.ac.uk/chembl/compound_report_card/CHEMBL603717/ 603717 ChEMBL603717] N
เคมสไปเดอร์: 388379 Y
ECHA InfoCard: 100.007.407 
EC Number: 208-146-9  Y[ECHA]
ผับเคม CID: 439242
UNII: N5O3QU595M Y
CompTox Dashboard (EPA): DTXSID8041111 
 InChI InChI=1S/C18H32O16/c19-1-5-8(22)11(25)13(27)16(31-5)30-3-7-9(23)12(26)14(28)17(32-7)34-18(4-21)15(29)10(24)6(2-20)33-18/h5-17,19-29H,1-4H2/t5-,6-,7-,8+,9-,10-,11+,12+,13-,14-,15+,16+,17-,18+/m1/s1 YKey: MUPFEKGTMRGPLJ-ZQSKZDJDSA-N Y InChI=1S/C18H32O16/c19-1-5-8(22)11(25)13(27)16(31-5)30-3-7-9(23)12(26)14(28)17(32-7)34-18(4-21)15(29)10(24)6(2-20)33-18/h5-17,19-29H,1-4H2/t5-,6-,7-,8+,9-,10-,11+,12+,13-,14-,15+,16+,17-,18+/m1/s1Key: MUPFEKGTMRGPLJ-ZQSKZDJDBO Key: MUPFEKGTMRGPLJ-ZQSKZDJDSA-N 
 SMILES C([C@@H]1[C@@H]([C@@H]([C@H]([C@H](O1)OC[C@@H]2[C@H]([C@@H]([C@H]([C@H](O2)O[C@]3([C@H]([C@@H]([C@H](O3)CO)O)O)CO)O)O)O)O)O)O)O 
คุณสมบัติ
สูตรเคมี: C18H32O16 
มวลโมเลกุล: 504.438 g/mol (pentahydrate)   
จุดหลอมเหลว: 118 °C
ละลายในน้ำ: 203 g/L
หากมิได้ระบุเป็นอื่น ข้อมูลข้างต้นนี้คือข้อมูลสาร ณ ภาวะมาตรฐานที่ 25 °C, 100 kPa  อ้างอิงกล่องข้อมูล
Chemical compound
ราฟฟิโนส (อังกฤษ: raffinose) เป็นไตรแซ็กคาไรด์ที่ประกอบด้วยกาแล็กโทส ฟรักโทส และกลูโคส ลักษณะเป็นผลึกของแข็งไม่มีสี มีสูตรเคมีคือ C18H32O16 มีน้ำหนักโมเลกุลคือ 504.438 g/mol บางครั้งราฟฟิโนสอาจพบในรูปผลึกของแข็งสีขาว ไม่มีกลิ่น มีรสหวานประมาณ 10% ของซูโครส ชื่อราฟฟิโนสมาจากคำภาษาฝรั่งเศส raffiner แปลว่า ฟอกหรือทำให้บริสุทธิ์
ราฟฟิโนสเป็นหนึ่งในโอลิโกแซ็กคาไรด์ที่มีแกนเป็นซูโครส เรียกว่า ตระกูลราฟฟิโนสของโอลิโกแซ็กคาไรด์ (raffinose family of oligosaccharides หรือ RFO) RFO เป็นสารอนุพันธ์แอลฟา-กาแลกโตซิลของซูโครสที่พบในพืชหลายชนิด เช่น ถั่ว กะหล่ำปลี กะหล่ำดาว บรอกโคลี หน่อไม้ฝรั่ง และธัญพืชเต็มเมล็ด มนุษย์และสิ่งมีชีวิตอื่น เช่น หมู และสัตว์ปีกไม่สามารถย่อยราฟฟิโนสได้เนื่องจากไม่มีเอนไซม์แอลฟา-กาแล็กโตซิเดส (α-GAL) ที่ใช้ย่อย RFO ทำให้เกิดการหมักหมมในลำไส้ส่วนล่างและทำให้ท้องอืด ในขณะที่สิ่งมีชีวิตที่มีเอนไซม์ α-GAL จะสามารถเปลี่ยนราฟฟิโนสให้เป็นกาแล็กโทสและซูโครสผ่านกระบวนการไฮโดรไลซิส
ราฟฟิโนสและซูโครสใช้เป็นสารพื้นฐานในการผลิตซูคราโลส และเป็นส่วนประกอบในมอยเจอไรเซอร์ พรีไบโอติกส์ และวัตถุเจือปนในอาหาร
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ ราฟฟิโนส
"Raffinose pentahydrate - MSDS". Merck Millipore.
โชโจะ

มังงะโชโจะ เรื่องเซเลอร์มูน ของนักเขียน นาโอโกะ ทาเคอุจิ
มังงะโชโจะ (ญี่ปุ่น: 少女漫画; โรมาจิ: Shōjo manga; อังกฤษ: Girl Comics) เป็นมังงะที่มีกลุ่มเป้าหมายเป็นวัยรุ่นหญิง ซึ่งนำชื่อมาจากการทับศัพท์คำว่า 少女 (shōjo) แปลตรงตัวว่า "สาวน้อย" มังงะโชโจะครอบคลุมไปในหลายด้าน ตั้งแต่ละครประวัติศาสตร์จนถึงนิยายวิทยาศาสตร์ ส่วนใหญ่มักเน้นถึงความสัมพันธ์หรืออารมณ์อันโรแมนติก
อย่างไรก็ตาม เมื่อกล่าวในมุมแคบ มังงะโชโจะไม่มีแนวของตนเอง แต่บ่งชี้ถึงกลุ่มเป้าหมายประชากร
การ์ตูนแนวโชโจะนั้นมักสับสนกับการ์ตูนแนวบิโชโจะ (เด็กผู้หญิงสวย) ซึ่งหมายถึงการ์ตูนญี่ปุ่นที่มีตัวละครหญิงที่มีหน้าตาและรูปร่างสวยงามเป็นจุดขาย โดยมีผู้ชายเป็นกลุ่มเป้าหมาย
รายชื่ออนิเมะและมังงะแนวโชโจะ

เซเลอร์มูน
ซากุระ มือปราบไพ่ทาโรต์
เดอะ เจนเทลเมน อัลลิแอนซ์ ครอส
ซินามอโรล
มังกรสาวที่รัก
ฝากใจไปถึงเธอ
เจ้าหญิงเงือกน้อย
เจ้าหญิงคิลาล่า
มหัศจรรย์สาวน้อย พริตตี้เคียว
แวมไพร์ คุไน
กู้บังลังก์มังกรแดง
เส้นทางฝันของสาวน้อยขนมหวาน
จิฮายะ กลอนรักพิชิตใจเธอ
สาวเมดผจญหนุ่มสุดป่วน
บันทึกใสจากวัยฝัน
แสงดาวกลางใจ
Last Game
จิ้งจอกเย็นชากับสาวซ่าเทพจำเป็น
รักร้ายยายตัวแสบ
Hibi ChouChou Daily Butterfly
หวานใจนายตัวป่วน
ยัยหมาป่ากับเจ้าชายเย็นชา
พูดว่ารัก...กับฉันสิ
Kyou no Kira-kun Closest Love to Heaven
เมื่อความรัก...มาทักทาย
เรื่องธรรมดาของเธอกับฉัน
ฉันนี่แหละอาจารย์
นักเขียนการ์ตูนสาวน้อยรายเดือนโนซากิคุง
Kimi ni Koishitei desu ka
ชมรมรัก คลับมหาสนุก
Love So Life
Yumemiru Taiyou Dreamin' Sun
Orange
Namaikizakari
สาวแซ่บแอ๊บป้า
Ore Monogatari!! My Love Story!!
Nanohana no Kare
ไลเออร์ ไลเออร์
รักลวงป่วนใจ
Koisuru Harinezumi A Hedgehog in Love
Houkago × Ponytail After School × Ponytail
Koi to uso Love and Lies
Hatsu Haru
เกิดใหม่ทั้งทีขอสร้างอาณาจักรด้วยขนมหวาน
กุหลาบแวร์ซายส์
รหัสลับ เซเลอร์วี
เซเลอร์มูน คริสตัล
หน้ากากแก้ว
เสน่ห์สาวข้าวปั้น
สาวแกร่งแรงเกินร้อย
อูเทนะ พลิกฟ้าตามหารัก
มาร์มาเลดบอย
สับขั้วมาลุ้นรัก
AYA ตำนานนางฟ้า
ปริศนาพิทักษ์โลก
X พลังล้างโลก
เส้นทางฝันของสาวน้อยขนมหวาน
มายเมโลดี้ หนูน้อยแห่งป่าเมอร์รี่แลนด์
หนูน้อยจอมซ่า มารุโกะจัง
ความหมายของชื่อ/รูปแบบการดำเนินเรื่อง/ลีลาการวาดภาพ

ความหมายของชื่อ"โชโจะ" (Shōjo&少女)
แปลว่า"สาวน้อย" โดยตัวอักษรคันจิ"少" (Shō) แปลว่า เล็ก,น้อย ส่วนตัวอักษรคันจิ"女"(jo) แปลว่า"ผู้หญิง" ดังนั้น 少女 (Shōjo) จึงแปลว่า"สาวน้อย,เด็กผู้หญิง นั่นเอง ส่วนคำว่า 漫画 (Manga) แปลว่า"หนังสือการ์ตูน" ดังนั้นพอจับคำว่า (少女) กับ (漫画) มารวมกันจะได้คำว่า 少女漫画 (Shōjo Manga โชโจะ'มังงะ) นั่นเอง　โดยการ์ตูนญี่ปุ่น แนวนี้มีชื่อภาษาไทยว่า"การ์ตูนผู้หญิง" และชื่อภาษาอังกฤษของการ์ตูนชนิดนี้คือ"Girl Comics"
นอกจากนี้คำว่าโชโจะยังสามารถเขียนคำทับภาษาอังกฤษศัพท์ได้หลายแบบ  ไม่ว่าจะเป็น Shoujo,Shojo หรือ Shōjo โดยคำว่า Shōjo (โชโจะ)   มาจากตัวอักษรคันจิในภาษาญี่ปุ่น 2 ตัว คือคันจิตัว 少 (Shō) เล็ก,น้อย และคันจิตัว 女 (jo) ผู้หญิง ดังนั้น 少女 (Shōjo) จึงแปลตรงตัวว่า เด็กผู้หญิง,เด็กหญิง นั่นเอง เรื่องราวการดำเนินเรื่องของอนิเมะและมังงะแนวโชโจะคือการที่เด็กผู้หญิงวัยรุ่นคนหนึ่งพบกับผู้ชายที่หล่อ ความรักในการ์ตูนแนวโชโจะมักจะเป็นความรักในอุดมคติในวัยเรียนสำหรับในประเทศไทย มันคือมังงะส่วนมากของสำนักพิมพ์บงกช โดยสไตล์การวาดภาพของการ์ตูนแนวโชโจะมักจะมีความหวานแหวว ละเอียดอ่อน ตัวละครเด็กผู้หญิงในเรื่องมักจะมีดวงตาที่กลมโต เป็นประกาย มีความผอมบางน่ารักน่าเอ็นดู ซึ่งจะแตกต่างกับตัวละครหญิงในมังงะแนว โชเน็ง  ซึ่งจะมีรูปร่างหน้าตาสวยงามเกินความเป็นจริง
เจษฎา ลัดดาชยาพร

| เจษฎา ลัดดาชยาพร |
| --- | --- |

ข้อมูลพื้นฐาน
ชื่อเกิด: เจษฎา ลัดดาชยาพร
รู้จักในชื่อ: ปั้น
เกิด: 2 มีนาคม พ.ศ. 2524 (43 ปี)
แนวเพลง: ร็อก, ป็อป
อาชีพ: นักร้อง
ช่วงปี: พ.ศ. 2541 - ปัจจุบัน
ค่ายเพลง: มิวสิค บั๊กส์ (พ.ศ. 2541 - 2555) โมโนมิวสิก (พ.ศ. 2555 - 2558) เนเวอร์มายด์ เรคคอร์ด (พ.ศ. 2559 - 2560) จีนี่เรคอร์ดส (พ.ศ. 2560 - ปัจจุบัน)
อดีตสมาชิก: ละอ่อน แบชเชอร์  Status Single
เจษฎา ลัดดาชยาพร   (ชื่อเล่น: ปั้น) รู้จักกันในนาม ปั้น แบชเชอร์ เกิดเมื่อวันที่ 3 มีนาคม พ.ศ. 2524 เป็นนักร้องและนักดนตรีชาวไทย อดีตนักร้องวงละอ่อน แบชเชอร์และ Status Single ภายหลังการลาออกของ อาทิวราห์ คงมาลัย เจษฎาได้ขึ้นมาเป็นนักร้องนำแทนและได้ออกอัลบั้มประกอบละครเรื่อง “เทพนิยายนายเสนาะ” ในนามวงละอ่อน ภายใต้สังกัด มิวสิค บั๊กส์ หลังจากนั้นวงละอ่อนก็ได้ยุติไป เจษฎาหันมาเอาดีทางด้านการศึกษา ภายหลังเจษฎาได้ชักชวนรุ่นพี่ นัส-อรรถพล กุมภานนท์ และ โฮม-ศิวพร ห้วยหงษ์ทอง มาร่วมก่อตั้งวง แบชเชอร์ ในสังกัดค่ายมิวสิคบักส์ เมื่อปี 2548 จนกระทั่งปี 2555 พวกเขาได้อยู่ในสังกัดโมโน มิวสิค และได้เปลี่ยนชื่อวงเป็น Status Single เจษฎาตัดสินใจเป็นศิลปินเดี่ยวหลังจากที่ได้ร่วมทำในนามแบชเชอร์และ Status Single อย่างยาวนาน ปัจจุบันเจษฎาเป็นศิลปินในนามสังกัดจีนี่เรคอร์ดสในเครือจีเอ็มเอ็ม แกรมมี่
ประวัติ

ปั้นเกิดเมื่อวันที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2524 จบการศึกษาระดับปริญญาตรี คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร วิทยาเขตพณิชยการพระนคร ได้ขึ้นมาเป็นนักร้องนำของวงละอ่อน แทนอาทิวราห์ คงมาลัยที่ออกไปตั้งวงบอดี้สแลม และได้ออกจำหน่ายอัลบั้มชุดที่ 2 ซึ่งเป็นอัลบั้มเพลงประกอบละคร มีชื่อว่า เทพนิยายนายเสนาะ
ผลงาน > ผลงานสตูดิโอ

อัลบั้ม เทพนิยายนายเสนาะ พ.ศ. 2541
อัลบั้ม  Fresh พ.ศ. 2548
อัลบั้ม  Circle พ.ศ. 2549
อัลบั้ม  3D พ.ศ. 2550
ผลงาน > ผลงานโปรเจกต์พิเศษ

อัลบั้ม  Do It or die พ.ศ.2549
ผลงาน > ผลงานซิงเกิล

ลืมฉันหรือยัง
ระยะประชิด
เหงายังน้อยไป
สเตตัสโสด
รักเธอไม่มากพอ
เพราะหัวใจไม่มีปาก
ยิ่งกว่าคำนิยาม
ผลงาน > ผลงานเพลงเดี่ยว

1. คนไม่ใช่คือไม่ใช่  18 ก.ค. 2014  Mono Music
2. เจ้าชายกบ  25 ก.พ. 2015  Mono Music
3. พูดผ่านกำแพง  24 มี.ค. 2016  Nevermind Records
4. แกล้ง  22 ก.พ. 2017  genie records
5. ทดลองใช้  29 ส.ค. 2017  genie records
6. มือ  16 พ.ค. 2018  genie records
7. ขอบใจที่พูดแรง (อัลบั้มพิเศษ Play2Project)  10 ก.ค. 2018  genie records
8. หาเรื่องเจ็บตัว  8 มิ.ย. 2019  genie records
9. คนไม่มีหัวใจ  16 ก.ย. 2020  genie records
แหล่งข้อมูลอื่น

เฟซบุ๊กของ Pun Basher
Jedsada Laddachayaporn
| ด ค กจีนี่เรคอร์ดส |
| --- | --- |
ผู้บริหาร:  วิเชียร ฤกษ์ไพศาล 
ศิลปินในปัจจุบัน:  กวาง เอบีนอร์มัล  กะลา  ขมิ้น กิ่งศักดิ์  เคลียร์  โจอี้ ภูวศิษฐ์  เดอะมูสส์  โนมอร์เทียร์  บอดี้สแลม  บอย พีซเมกเกอร์  บิ๊กแอส  ปั้น แบชเชอร์  ปาล์มมี  เปเปอร์ เพลนส์  โปเตโต้  พลพล  พาราด็อกซ์  เรโทรสเปกต์  ลาบานูน  โลโมโซนิก  เยสเซอร์เดส์  สวีตมัลเล็ต  อินสติงต์ 
คอนเสิร์ต:  จีนี่เฟสต์ 16 ปีแห่งความร็อก (2014)  จีนี่เฟสต์ 19 ปี กว่าจะร็อกเท่าวันนี้ (2018) 
ส่วนเกี่ยวข้อง:  จีราฟเรคอร์ดส  ยีนแล็บ  จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จีเอ็มเอ็ม มิวสิค
ป้องเพชร ทองเกล็ด

| ข้อมูลส่วนตัว |
| --- | --- | --- | --- |
ชื่อเต็ม:  ป้องเพชร ทองเกล็ด
วันเกิด:  7 กันยายน พ.ศ. 2538 (29 ปี)
สถานที่เกิด:   จังหวัดเชียงใหม่, ประเทศไทย
ส่วนสูง:  1.77 m (5 ft 9 1⁄2 in)
ตำแหน่ง:  กองหน้า
ข้อมูลสโมสร
สโมสรปัจจุบัน:   อุบล ยูเอ็มที ยูไนเต็ด
หมายเลข:  16
สโมสรเยาวชน
2554–2556:  สโมสรฟุตบอลบุรีรัมย์ ยูไนเต็ด
สโมสรอาชีพ*
| ปี |  ทีม |  ลงเล่น |  (ประตู) |
| 2557–2558 |  สโมสรฟุตบอลบุรีรัมย์ ยูไนเต็ด |   |   |
| 2557–2558 |  →สโมสรฟุตบอลจังหวัดพิจิตร (loan) |   |   |
| 2558 |  อุบล ยูเอ็มที ยูไนเต็ด |   |   |
| 2558 |  →สโมสรฟุตบอลอำนาจ โปลี ยูไนเต็ด (ยืมตัว) |   |   |
| 2559 - |  อุบล ยูเอ็มที ยูไนเต็ด |   |   |
 *นัดที่ลงเล่นและประตูที่ยิงให้แก่สโมสรเฉพาะลีกในประเทศเท่านั้น
ป้องเพชร ทองเกล็ด เกิดเมื่อวันที่ 7 กันยายน พ.ศ. 2538  ชื่อเล่น จิ๊บ เป็นนักฟุตบอลชาวไทยจาก จังหวัดเชียงใหม่, ประเทศไทย ปัจจุบันเขาได้ลงเล่นให้กับ อุบล ยูเอ็มที ยูไนเต็ด  ใน ไทยลีกดิวิชั่น 1
สโมสร

| ปี | สโมสร |
| --- | --- |
2554–2556:  สโมสรฟุตบอลบุรีรัมย์ ยูไนเต็ด
| ปี | สโมสร | ลีก |
| --- | --- | --- |
| 2014–2015 |  สโมสรฟุตบอลบุรีรัมย์ ยูไนเต็ด  |  ไทยพรีเมียร์ลีก |
| 2014–2015 | → สโมสรฟุตบอลจังหวัดพิจิตร (ยืมตัว) |  ไทยลีกดิวิชั่น 1 |
| 2015 |  อุบล ยูเอ็มที ยูไนเต็ด |  ลีกภูมิภาค ดิวิชัน 2 |
| 2015 | → สโมสรฟุตบอลอำนาจ โปลี ยูไนเต็ด (ยืมตัว) |  ลีกภูมิภาค ดิวิชัน 2 |
| 2016 |  อุบล ยูเอ็มที ยูไนเต็ด |  ไทยลีกดิวิชั่น 1 |
มะเร็งปอด

| มะเร็งปอด (Lung cancer) |
| --- | --- |
ชื่ออื่น: Lung carcinoma

การตรวจเอกซเรย์ทรวงอกแสดงเนื้องอกในปอด (ตามเครื่องหมายด้วยลูกศร)
สาขาวิชา: วิทยามะเร็ง, วิทยาปอด
อาการ: Coughing (including coughing up blood), weight loss, shortness of breath, chest pains
การตั้งต้น: ~70 ปี
ประเภท: Small-cell lung carcinoma (SCLC), non-small-cell lung carcinoma (NSCLC)
ปัจจัยเสี่ยง: Tobacco smoking genetic factors radon gas asbestos air pollution
วิธีวินิจฉัย: Medical imaging, tissue biopsy
การป้องกัน: Not smoking, avoiding asbestos exposure
การรักษา: Surgery, chemotherapy, radiotherapy
พยากรณ์โรค: Five-year survival rate: 10 ถึง 20% (ประเทศส่วนใหญ่), 33% (ญี่ปุ่น), 27% (อิสราเอล), 25% (เกาหลีใต้)
ความชุก: 3.3 ล้าน (2015)
การเสียชีวิต: 1.8 ล้าน (2020)
โรคมะเร็งปอด (อังกฤษ: lung cancer) เป็นโรคซึ่งมีการเจริญของเซลล์ในเนื้อเยื่อปอดอย่างควบคุมไม่ได้ การเจริญนี้นำไปสู่การแพร่กระจาย มีการรุกรานเข้าไปในเนื้อเยื่อข้างเคียงและแทรกซึมเข้าไปในอวัยวะนอกปอด มะเร็งปอดส่วนใหญ่เป็นมะเร็งชนิดเยื่อบุ เจริญมาจากเซลล์เนื้อเยื่อบุผิว มะเร็งปอดเป็นสาเหตุการตายของผู้เสียชีวิต 1.3 ล้านรายทั่วโลกใน ค.ศ. 2004 และเป็นสาเหตุของการเสียชีวิตจากมะเร็งมากที่สุดทั้งในชายและหญิง อาการที่พบบ่อยที่สุดคืออาการเหนื่อย ไอ รวมถึงไอเป็นเลือด และน้ำหนักลด
มะเร็งปอดแบ่งชนิดหลักๆ ออกเป็นมะเร็งปอดชนิดสมอลล์เซลล์และชนิดไม่ใช่สมอลล์เซลล์ การจำแนกด้วยวิธีการนี้เนื่องจากวิธีการรักษาต่างกัน มะเร็งปอดชนิดไม่ใช่สมอลล์เซลล์ (NSCLC) บางครั้งรักษาด้วยการผ่าตัด ในขณะที่มะเร็งปอดชนิดสมอลล์เซลล์ (SCLC) ส่วนใหญ่ตอบสนองดีต่อการรักษาด้วยเคมีบำบัดและรังสีรักษา สาเหตุส่วนใหญ่ของมะเร็งปอดคือการสูบบุหรี่เป็นเวลานาน ส่วนมะเร็งปอดในผู้ที่ไม่ได้สูบบุหรี่ซึ่งนับเป็นผู้ป่วย 15% นั้นส่วนใหญ่เกิดจากหลายปัจจัย ประกอบด้วยปัจจัยทางพันธุกรรม ก๊าซเรดอน แร่ใยหิน และมลพิษทางอากาศ รวมถึงการสูบบุหรี่มือสองด้วย
ผู้ป่วยส่วนใหญ่มีอาการไอ (รวมทั้งไอเป็นเลือด) , น้ำหนักลด และหายใจลำบาก อาจตรวจพบได้จากการถ่ายภาพรังสีทรวงอกและการทำซีทีสแกน การยืนยันการวินิจฉัยทำโดยการตัดชิ้นเนื้อออกตรวจ ส่วนใหญ่ทำโดยส่องกล้องหลอดลมเพื่อเก็บชิ้นเนื้อหรือการเจาะชิ้นเนื้อโดยใช้ผลตรวจซีทีช่วยนำทาง การรักษาและพยากรณ์โรคขึ้นกับชนิดของเนื้อเยื่อมะเร็ง ระยะของโรค และระดับความสามารถของผู้ป่วย วิธีการรักษาที่อาจเป็นได้ได้แก่การผ่าตัด เคมีบำบัด และรังสีรักษา อัตราการรอดชีวิตนั้นแตกต่างกันออกไปขึ้นกับระยะ สุขภาพโดยรวม และปัจจัยอื่นๆ ทั้งนี้อัตราการรอดชีวิตที่ห้าปีของผู้ป่วยมะเร็งปอดโดยรวมๆ อยู่ที่ 14%
มะเร็งปอดในผู้ไม่สูบบุหรี่
(1) ฝุ่น PM 2.5 สำนักงานวิจัยมะเร็งระหว่างประเทศ (IARC) ระบุว่า มลพิษทางอากาศ โดยเฉพาะฝุ่น PM 2.5 เป็นสารก่อมะเร็ง เมื่อฝุ่นดังกล่าวเข้าสู่ปอดแล้ว จะเกิดการอักเสบมีการกลายพันธุ์ของ DNA และ RNA  โดย PM 2.5 เป็นเหตุสำคัญของมะเร็งปอดชนิดที่มีการกลายพันธุ์ของยีน EGFR ซึ่งพบกว่า 50% ของผู้ป่วยมะเร็งปอดชาวไทย โดยเฉพาะคนที่ไม่สูบบุหรี่
(2) ควันท่อไอเสียรถยนต์
(3) ควัน และสารพิษจากโรงงานอุตสาหกรรม และการก่อสร้าง
(4) ควันธูป
(5) ควันจากการเผา
(6) ควันบุหรี่ของคนใกล้ตัว (บุหรี่มือสอง)
แหล่งข้อมูลอื่น

มะเร็งปอด ที่เว็บไซต์ Curlie
มะเร็งปอด เก็บถาวร 2010-01-27 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน จากสถาบันมะเร็งแห่งชาติ
การรักษาโรคมะเร็งปอดด้วยวิธีใหม่ ๆ จาก MedThai
| --- | --- |
การจำแนกโรค: DICD-10: C33–C34 ICD-9-CM: 162 OMIM: 211980 MeSH: D002283 DiseasesDB: 7616
ทรัพยากรภายนอก: MedlinePlus: 007194 eMedicine: med/1333 med/1336 emerg/335 radio/807 radio/405 radio/406 Patient UK: มะเร็งปอด NCI: มะเร็งปอด
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  ลัตเวีย  ญี่ปุ่น  เช็กเกีย 2
ประเทศชาด

"ชาด" เปลี่ยนทางมาที่นี่ สำหรับความหมายอื่น ดูที่ ชาด (แก้ความกำกวม)
15°N 19°E﻿ / ﻿15°N 19°E﻿ / 15; 19
| สาธารณรัฐชาด République du Tchad (ฝรั่งเศส) العربية تشاد (อาหรับ) |
| --- | --- |
   ธงชาติ    ตราแผ่นดิน  
คำขวัญ: Unité, Travail, Progrès  (ภาษาฝรั่งเศส: เอกภาพ แรงงาน การพัฒนา)
เพลงชาติ: ลาชาเดียน

เมืองหลวง และเมืองใหญ่สุด: อึนจาเมนา 12°06′N 16°02′E﻿ / ﻿12.100°N 16.033°E﻿ / 12.100; 16.033
ภาษาราชการ: ภาษาฝรั่งเศสและภาษาอาหรับ
การปกครอง: รัฐเดี่ยวแบบระบบกึ่งประธานาธิบดีภายใต้การปกครองแบบเผด็จการสืบเชื้อสาย

• ประธานาธิบดี : มาฮาหมัด เดบี
• นายกรัฐมนตรี : อัลลามาเย ฮาลีนา
 
เอกราช

• จากฝรั่งเศส : 11 สิงหาคม พ.ศ. 2503
 
พื้นที่
• รวม: 1,284,000 ตารางกิโลเมตร (496,000 ตารางไมล์) (20)
• แหล่งน้ำ (%): 1.9
ประชากร
• 2020 ประมาณ: 16,244,513 (70)
• สำมะโนประชากร 2009: 11,039,873
• ความหนาแน่น: 8.6 ต่อตารางกิโลเมตร (22.3 ต่อตารางไมล์)
จีดีพี (อำนาจซื้อ) : 2023 (ประมาณ)
• รวม: $32.375 พันล้าน (147)
• ต่อหัว: $1,806 (179)
จีดีพี (ราคาตลาด) : 2023 (ประมาณ)
• รวม: $12.596 พันล้าน (145)
• ต่อหัว: $702 (183)
จีนี (2011): 43.3 ปานกลาง
เอชดีไอ (2019):  0.394 ต่ำ · 189
สกุลเงิน: ฟรังก์ซีเอฟเอ (XAF)
เขตเวลา: UTC+1 (WAT)
ขับรถด้าน: ขวา
รหัสโทรศัพท์: +235
โดเมนบนสุด: .td
ชาด (ฝรั่งเศส: Tchad; อาหรับ: تشاد, Tshād) เป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเลในแอฟริกากลาง มีอาณาเขตทางเหนือจดประเทศลิเบีย ทางตะวันออกจดประเทศซูดาน ทางใต้จดสาธารณรัฐแอฟริกากลาง ทางตะวันตกเฉียงใต้จดประเทศแคเมอรูนและประเทศไนจีเรีย และทางตะวันตกจดประเทศไนเจอร์ เนื่องจากมีระยะไกลจากทะเลและมีภูมิอากาศเป็นแบบทะเลทรายเป็นส่วนใหญ่ ประเทศจึงได้ชื่อว่าเป็น "หัวใจตายของแอฟริกา" (dead heart of Africa) ทางเหนือมีทิวเขาทิเบสตี (Tibesti Mountains) ซึ่งเป็นเทือกเขาที่ใหญ่ที่สุดในทะเลทรายสะฮารา เดิมเป็นส่วนหนึ่งของแอฟริกาศูนย์สูตรของฝรั่งเศส (Federation of French Equatorial Africa) มีชื่อตามทะเลสาบชาด (Lake Chad)
ประวัติศาสตร์

ชาดเป็นดินแดนที่เคยเป็นที่ตั้งของอาณาจักรโบราณที่อยู่ภายใต้อิทธิพลของพ่อค้าชาวอาหรับ ฝรั่งเศสเข้ามาปกครองชาดเมื่อ พ.ศ. 2443 จนได้รับเอกราชเมื่อ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2503
ใน พ.ศ. 2509 กลุ่มมุสลิมทางภาคเหนือก่อกบฏต่อต้านรัฐบาลในภาคใต้ที่เป็นชาวคริสต์ รัฐบาลชาดเปิดให้กองทหารลิเบียเข้ามาในประเทศเมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2523 และแสดงเจตนารมณ์จะรวมเข้ากับลิเบียเมื่อ 6 มกราคม พ.ศ. 2524 แต่ถูกฝรั่งเศสและหลายชาติในแอฟริกาคัดค้าน กองทหารลิเบียจึงถอนตัวออกไปเมื่อเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2524 กบฏมุสลิมนำโดยฮาเบอร์เข้ายึดเมืองหลวงได้ใน พ.ศ. 2526 แต่ยังต้องต่อสู้กับฝ่ายตรงข้ามที่มีลิเบียหนุนหลัง ฝรั่งเศสเข้ามาสนับสนุนฮาเบอร์ ต่อมาฝรั่งเศสกับลิเบียตกลงจะถอนทหารออกจากชาดพร้อมกันภายในเดือนกันยายน พ.ศ. 2527 แต่ลิเบียยังคงทหารไว้ทางเหนือของชาดจนถูกทหารชาดขับออกไปในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2530
ชาดต้องประสบกับปัญหาสงครามกลางเมืองหลายครั้ง รวมถึงการบุกรุกดินแดนโดยลิเบีย และกลุ่มกบฏที่ดำเนินการก่อความไม่สงบอยู่ทางตอนเหนือของประเทศ อย่างไรก็ตาม สถานการณ์เริ่มพัฒนาไปในทางที่ดีขึ้นตั้งแต่ปี 2533 เป็นต้นมา เมื่อนาย Deby สถาปนาตนเองขึ้นเป็นประธานาธิบดี และได้ยกร่างและประกาศใช้รัฐธรรมนูญ และจัดให้มีการเลือกตั้งประธานาธิบดีในปี 2539 และปี 2544
อย่างไรก็ตาม ในปี 2548 ได้มีกลุ่มกบฏใหม่เกิดขึ้นทางชายแดนฝั่งตะวันตกของซูดาน และดำเนินการก่อความไม่สงบทางภาคตะวันออกของชาด ปัจจุบัน อำนาจทางการเมืองของประเทศยังคงตกอยู่ในมือของคนกลุ่มน้อยของประเทศ
ภูมิอากาศ

ภาคเหนือมีอากาศแบบทะเลทราย ทางภาคใต้มีอากาศร้อนชื้น ฝนตกมากในเดือนสิงหาคม และแห้งแล้งที่สุดในช่วงเดือนพฤศจิกายนถึงมีนาคม อากาศหนาวที่สุดในเดือนธันวาคม (ประมาณ 14-33 องศาเซลเซียส)
การเมืองการปกครอง

ชาดปกครองในระบอบประชาธิปไตยแบบสาธารณรัฐ มีประธานาธิบดีเป็นประมุขแห่งรัฐ มาจากการเลือกตั้งโดยตรง ดำรงตำแหน่งคราวละ 5 ปี นายกรัฐมนตรีเป็นผู้นำรัฐบาล ได้รับการแต่งตั้งจากประธานาธิบดี มีอำนาจในการเสนอชื่อแต่งตั้งคณะรัฐมนตรีเพื่อทำหน้าที่บริหารประเทศ ฝ่ายนิติบัญญัติ ประกอบด้วยรัฐสภาระบบสองสภา มีสมาชิกสภา 155 คน มาจากการเลือกตั้งและดำรงตำแหน่งคราวละ 5 ปี ในขณะที่วุฒิสมาชิกดำรงตำแหน่งคราวละ 6 ปี มีการเลือกตั้งทุก ๆ 2 ปี เพื่อทดแทนสมาชิก 1 ใน 3 ส่วนของสภาที่พ้นหน้าที่ ฝ่ายตุลาการประกอบด้วยศาลสูง ศาลอุทธรณ์ ศาลอาญา และศาลแขวง
ประธานาธิบดี Idriss Deby ซึ่งได้ขึ้นดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีโดยการทำรัฐประหารในปี 2533 ได้ปกครองประเทศเรื่อยมา ทั้งนี้ ในเดือนมิถุนายน 2548 ประธานาธิบดี Idriss Deby ได้จัดให้มีการลงประชามติเพื่อปรับแก้รัฐธรรมนูญซึ่งยังผลให้ตนสามารถสมัครลงชิงชัยตำแหน่งประธานาธิบดีต่อได้เป็นสมัยที่ 3 และได้รับชัยชนะในการเลือกตั้งประธานาธิบดีในปีต่อมา และดำรงตำแหน่งมาจนถึงปัจจุบัน ท่ามกลางกระแสคัดค้านของพวกกบฏที่ยังคงใช้ความรุนแรงในความพยายามโค่นล้มรัฐบาลคว
นโยบายต่างประเทศ

สถานการณ์ความไม่สงบในภูมิภาคแอฟริกากลางส่งผลอย่างยิ่งต่อสถานะของชาดในความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ชาดต้องรับภาระผู้ลี้ภัยจากการสู้รบในสาธารณรัฐแอฟริกากลางและซูดาน ทั้งยังมีความสัมพันธ์ที่ยังคงอยู่ในระดับเสื่อมทรามกับกับซูดาน ซึ่งเป็นประเทศเพื่อนบ้านทางตะวันออกซึ่งมีอาณาเขตติดต่อกันยาวที่สุดถึง 1,360 กิโลเมตร ทั้งสองประเทศกล่าวหากันและกันว่าให้การสนับสนุนกลุ่มกบฏที่ต่อต้านรัฐบาล ล่าสุด ชาดได้ปิดพรมแดนและตัดความสัมพันธ์ทางด้านเศรษฐกิจกับซูดาน เพื่อตอบโต้การที่ซูดานตัดความสัมพันธ์ทางการทูตกับชาดในปี 2549
ในปี 2550 สภาความมั่นคงแห่งสหประชาชาติได้มีมติให้กองกำลังรักษาสันติภาพร่วมแห่งสหประชาชาติและสหภาพยุโรป (UN-European Union peacekeeping force) ทำหน้าที่ปกป้องคุ้มครองประชาชนจากผลกระทบของการสู่รบในดาร์ฟูร์ ประเทศซูดาน ต่อมา ในเดือนมกราคม 2551 สหภาพยุโรปได้เห็นชอบให้จัดตั้งกองกำลังรักษาสันติภาพขึ้นเพื่อให้ความคุ้มครองแก่ผู้ลี้ภัยจากการสู้รบในดาร์ฟูร์
ความสัมพันธ์ระหว่างชาดกับฝรั่งเศสยังคงเป็นไปด้วยดี ที่ผ่านมา ฝรั่งเศสได้ส่งกองกำลังเข้ามาช่วยปราบปรามกลุ่มกบฏ และให้ความช่วยเหลือชาดในด้านต่าง ๆ อยู่เสมอ
การที่ชาดผันตัวมาเป็นประเทศผู้ผลิตน้ำมันตั้งแต่ปี 2546 เป็นต้นมา ทำให้ต่างประเทศให้ความสนใจเข้ามาลงทุนในชาดมากขึ้น รัฐบาลชาดเองก็ได้ปรับกฎหมายเกี่ยวกับการลงทุนและค้าขายน้ำมันให้มีความผ่อนปรนมากขึ้นเพื่อรองรับการลงทุนจากต่างชาติ
การแบ่งเขตการปกครอง

18 เขตได้แก่
Batha
Borkou-Ennedi-Tibesti
Chari-Baguirmi
Guera
Hadjer-Lamis
Kanem
Lac
Logone Occidental
Logone Oriental
Mandoul
Mayo-Kebbi Est
Mayo-Kebbi Ouest
Moyen-Chari
Ouaddai
Salamat
Tandjile
Ville de N'Djamena
Wadi Fira
ประชากร > ศาสนา

อิสลามร้อยละ 53.1 คริสต์ร้อยละ 34.3 (คาทอลิกร้อยละ 20.1 โปรเตสแตนต์ร้อยละ 14.2) อื่น ๆ ร้อยละ 12.6
แหล่งข้อมูลอื่น

Chad. The World Factbook. Central Intelligence Agency.
Chad country study from Library of Congress
ประเทศชาด แหล่งข้อมูลบนเครือข่ายเว็บจัดทำโดย GovPubs ที่หอสมุดมหาวิทยาลัยโคโลราโด โบลเดอร์
ประเทศชาด ที่เว็บไซต์ Curlie
Chad profile from the BBC News
Wikimedia Atlas of Chad
ดูข้อมูลทางภูมิศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับ ประเทศชาด ที่โอเพินสตรีตแมป
Key Development Forecasts for Chad from International Futures
| ด ค กสหภาพแอฟริกา |
| --- | --- |
 แอลจีเรีย  แองโกลา  เบนิน  บอตสวานา  บูร์กินาฟาโซ  บุรุนดี  กาบูเวร์ดี  แคเมอรูน  สาธารณรัฐแอฟริกากลาง  ชาด  คอโมโรส  สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก  สาธารณรัฐคองโก  โกตดิวัวร์  จิบูตี  อียิปต์  อิเควทอเรียลกินี  เอริเทรีย  เอสวาตีนี  เอธิโอเปีย  กาบอง  แกมเบีย  กานา  กินี  กินี-บิสเซา  เคนยา  เลโซโท  ไลบีเรีย  ลิเบีย  มาดากัสการ์  มาลาวี  มาลี  มอริเตเนีย  มอริเชียส  โมร็อกโก  โมซัมบิก  นามิเบีย  ไนเจอร์  ไนจีเรีย  รวันดา  ซาห์ราวี เวสเทิร์นสะฮารา  เซาตูเมและปรินซีปี  เซเนกัล  เซเชลส์  เซียร์ราลีโอน  โซมาเลีย  แอฟริกาใต้  ซูดานใต้  ซูดาน  แทนซาเนีย  โตโก  ตูนิเซีย  ยูกันดา  แซมเบีย  ซิมบับเว 
| ด ค กองค์การความร่วมมืออิสลาม (โอไอซี) |
| --- | --- |
รัฐสมาชิก:  อัฟกานิสถาน  แอลเบเนีย  แอลจีเรีย  อาเซอร์ไบจาน  บาห์เรน  บังกลาเทศ  เบนิน  บูร์กินาฟาโซ  บรูไน  แคเมอรูน  ชาด  คอโมโรส  จิบูตี  อียิปต์  กาบอง  แกมเบีย  กินี  กินี-บิสเซา  กายอานา  อินโดนีเซีย  อิหร่าน  อิรัก  โกตดิวัวร์  จอร์แดน  คูเวต  คาซัคสถาน  คีร์กีซสถาน  เลบานอน  ลิเบีย  มัลดีฟส์  มาเลเซีย  มาลี  มอริเตเนีย  โมร็อกโก  โมซัมบิก  ไนเจอร์  ไนจีเรีย  โอมาน  ปากีสถาน  ปาเลสไตน์  กาตาร์  ซาอุดีอาระเบีย  เซเนกัล  เซียร์ราลีโอน  โซมาเลีย  ซูดาน  ซูรินาม  ทาจิกิสถาน  ตุรกี  ตูนิเซีย  โตโก  เติร์กเมนิสถาน  ยูกันดา  อุซเบกิสถาน  สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์  เยเมน 
รัฐที่ถูกระงับ:  ซีเรีย 
รัฐสังเกตการณ์:  บอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา  สาธารณรัฐแอฟริกากลาง  นอร์เทิร์นไซปรัส  รัสเซีย  ไทย
เซลล์ประสาทสั่งการ

| เซลล์ประสาทสั่งการ  (Motor neuron) |
| --- | --- |
ภาพจุลทรรศน์ของ hypoglossal nucleus ซึ่งแสดงเซลล์ประสาทสั่งการที่มีรูปแบบเฉพาะคือมี Nissl substance หยาบ ๆ (แต้มสีแบบ H&E-LFB)
รายละเอียด
ที่ตั้ง: ปีกหน้า (ventral horn) ของไขสันหลัง, เป็นนิวเคลียสของประสาทสมองบางกลุ่ม
รูปร่าง: เซลล์ประสาทส่งต่อ (projection neuron)
หน้าที่: ส่งกระแสประสาทแบบเร้าไปยังแผ่นเชื่อมประสาทสั่งการและกล้ามเนื้อ (NMJ)
สารส่งผ่านประสาท: ส่วนบน (UMN) ไปยังส่วนล่าง (LMN) - กลูตาเมต; LMN ไปยัง NMJ - ACh
การเชื่อมก่อนจุดประสานประสาท: คอร์เทกซ์สั่งการปฐมภูมิ (primary motor cortex) ผ่านลำเส้นใยประสาทจากเปลือกสมองไปยังไขสันหลัง (corticospinal tract)
การเชื่อมหลังจุดประสานประสาท: ใยกล้ามเนื้อและเซลล์ประสาทอื่น ๆ
ตัวระบุ
MeSH: D009046
นิวโรเล็กซ์ ID: nifext_103
TA98: A14.2.00.021
TA2: 6131
FMA: 83617
ศัพท์ทางกายวิภาคของประสาทกายวิภาคศาสตร์[แก้ไขบนวิกิสนเทศ]
เซลล์ประสาทสั่งการ
(อังกฤษ: motor neuron, motoneuron)
เป็นเซลล์ประสาทที่มีตัวอยู่ในคอร์เทกซ์สั่งการ (motor cortex) ในก้านสมอง หรืออยู่ในไขสันหลัง และส่งแกนประสาท/แอกซอนไปยังไขสันหลัง หรือนอกไขสันหลัง เพื่อควบคุมอวัยวะปฏิบัติงาน (effector) โดยตรงหรือโดยอ้อม อวัยวะหลัก ๆ ก็คือกล้ามเนื้อและต่อม
มีเซลล์สองชนิดคือเซลล์ประสาทสั่งการบน (UMN) และเซลล์ประสาทสั่งการล่าง (LMN)
แอกซอนจาก UMN จะไปสุดที่อินเตอร์นิวรอนในไขสันหลัง แต่บางครั้งก็จะไปสุดที่ LMN โดยตรง
ส่วนแอกซอนจาก LMN จะส่งกระแสประสาทจากไขสันหลังไปยังอวัยวะปฏิบัติการ
LMN ยังแบ่งได้อีกสามอย่าง คือ เซลล์ประสาทสั่งการอัลฟา เซลล์ประสาทสั่งการบีตา และเซลล์ประสาทสั่งการแกมมา
คำว่า เซลล์ประสาทสั่งการ ปกติจะจำกัดหมายถึง เซลล์ประสาทสั่งการล่าง (LMN) ที่ส่งประสาทนำออก (efferent nerve) ไปยังกล้ามเนื้อโดยตรง
เซลล์ประสาทสั่งการเดียวอาจสื่อประสาทไปยังใยกล้ามเนื้อหลายเส้น และใยกล้ามเนื้อเส้นเดียวอาจได้รับศักยะงานเป็นจำนวนมากแม้ในช่วงที่กล้ามเนื้อกระตุกเพียงครั้งเดียว
ดังนั้น ถ้ากระแสประสาท/ศักยะงานใหม่มาถึงก่อนที่การกระตุกจะสิ้นสุดลง ก็อาจกระตุกซ้อนเป็นแบบบวกกัน (summation) หรือเป็นการเกร็งกล้ามเนื้อที่คงยืน (tetanic contraction)
ในแบบบวกกัน กล้ามเนื้อจะได้การกระตุ้นซ้ำ ๆ จนกระทั่งว่า ศักยะงานที่ได้ต่อ ๆ มาจากระบบประสาทกาย (somatic nervous system) จะมาถึงก่อนการกระตุกจะสิ้นสุดลง
จึงกระตุกซ้อนกันโดยมีแรงมากกว่ากระตุกแค่ครั้งเดียว
ส่วนการเกร็งกล้ามเนื้อที่คงยืนมาจากการกระตุ้นอย่างต่อเนื่องและถี่มาก คือศักยะงานจะมาถึงในอัตราสูงจนกระทั่งแยกการกระตุกต่างหาก ๆ จากกันไม่ได้ ทำให้เกร็งเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ จนถึงระดับสูงสุด