stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
วะฏันฮะมาราอาซาดกัชมีร์

| --- | --- |
وطن ہمارا آزاد کشمیر

เพลงชาติของอาซาดกัศมีร์
เนื้อร้อง: Hafeez Jalandhari, คริสต์ทศวรรษ 1960
วะฏันฮะมาราอาซาดกัชมีร์ (อูรดู: وطن ہمارا آزاد کشمیر‎) เป็นเพลงชาติแห่งแคว้นอาซาดแคชเมียร์ แคว้นทางตอนเหนือของอนุทวีปอินเดีย ซึ่งปัจจุบันปกครองโดยปากีสถาน มีต้นแบบมาจากบทกวีชื่อเดียวกันที่ประพันธ์ขึ้นในช่วงกลางทศวรรษ 1960 โดย Hafīz Jālandhari เป็นแรงบันดาลใจในช่วงสงครามความขัดแย้งอินโด-ปากีสถาน ค.ศ. 1965
เนื้อร้อง

| เนื้อร้องภาษาอูรดู | อักษรโรมัน | อักษรเทวนาครี |
| --- | --- | --- |
| وطن ہمارا آزاد کشمیر 𝄆  𝄇 آزاد کشمیر آزاد کشمیر  باغوں اور بہاروں والا  دریاؤں کہساروں والا  آسمان ہے جس کا پرچم  پرچم چاند ستاروں والا  جنت کے نظاروں والا  جموں اور کشمیر ہمارا     وطن ہمارا آزاد کشمیر 𝄆  𝄇 آزاد کشمیر آزاد کشمیر  کوہستانوں کی آبادی  پہن چکی تاج آزادی  عزت کے پروانے جاگے  آزادی کی شمع جلادی  جاگ اٹھی ہے ساری وادی  حامی ہے اللہ تمہارا     وطن ہمارا آزاد کشمیر 𝄆  𝄇 آزاد کشمیر آزاد کشمیر  زَر کے لالچ سے اوشیطاں  کیوں بیچیں ہم دین و ایمان  پاکستان کے ساتھ کھڑے ہیں  عزّت حرمت حکمِ قرآن  جان بھی قربان مال بھی قربان  مال سے پیارا جان سے پیارا     وطن ہمارا آزاد کشمیر 𝄆  𝄇 آزاد کشمیر آزاد کشمیر | Watan hamāra āzād Kashmīr,  Āzād Kashmīr, āzād Kashmīr 𝄇  Bāghoñ aur bahāroñ wāla  Daryāoñ aur Kuhsāroñ wāla  Āsmān hai jis ka parcam  Parcam cānd sitāroñ wāla  Jannat ke nazāroñ wāla  Jammuñ aur Kashmīr hamāra    𝄆 Watan hamāra āzād Kashmīr,  Āzād Kashmīr, āzād Kashmīr 𝄇  Kohistānoñ ke ābādi  Pahan cuki tāj-e-āzādi  Izzat ke parwāne jāge  Āzādi ke shama jalādi  Jāg uṭhi hai sāri wādi  Hāmi hai Allāh tumhārā    𝄆 Watan hamāra āzād Kashmīr,  Āzād Kashmīr, āzād Kashmīr 𝄇  Zar ke lākac se o Shetān  Kyuñ bīciñ ham dīn o īmān  Pākistān ke sāth khaṛe haiñ  Izzat, hurmat, hukm-e-Qurān  Jān bhi qurbān, māl bhi qurbān  Māl se pyāra, jān se pyāra    𝄆 Watan hamāra āzād Kashmīr,  Āzād Kashmīr, āzād Kashmīr 𝄇 | 𝄆 वतन हमारा आज़ाद कश्मीर  आज़ाद कश्मीर आज़ाद कश्मीर 𝄇  बाग़ों और बहारों वाला  दरियाओं कोहसारों वाला  आसमान है जिसका पर्चम  पर्चम चांद सितारों वाला  जन्नत के नज़ारों वाला  जम्मू और कश्मीर हमारा    𝄆 वतन हमारा आज़ाद कश्मीर  आज़ाद कश्मीर आज़ाद कश्मीर 𝄇  कोहिस्तानों की आबादी  पहन चुकी ताज-ए-आज़ादी  इज़्ज़त के परवाने जागे  आज़ादी की शम्मा जल्लादी  जाग उठी है सारी वादी  हामी है अल्लाह तुम्हारा    𝄆 वतन हमारा आज़ाद कश्मीर  आज़ाद कश्मीर आज़ाद कश्मीर 𝄇  ज़र के लालच से औशीतां  क्यों बेचें हम दीन-ओ-ईमान  पाकिस्तान के साथ खड़े हैं  इज़्ज़त हुर्मत हुक्म-ए-क़ुरआन  जान भी क़ुर्बान माल भी क़ुर्बान  माल से प्यारा जान से प्यारा    𝄆 वतन हमारा आज़ाद कश्मीर  आज़ाद कश्मीर आज़ाद कश्मीर 𝄇 |
ดูเพิ่ม

ธงอาซาดกัชมีร์
รัฐบาลอาซาดกัชมีร์
"กอมีตะรานาฮ์"
หมู่เกาะโซไซเอตี

| ชื่อท้องถิ่น: Îles de la Société (ฝรั่งเศส) / Tōtaiete mā (ตาฮีตี) |
| --- | --- |

หมู่เกาะโซไซเอตีแสดงแผนที่มหาสมุทรแปซิฟิกหมู่เกาะโซไซเอตีแสดงแผนที่เฟรนช์พอลินีเชีย
ภูมิศาสตร์
ที่ตั้ง: มหาสมุทรแปซิฟิก
พิกัด: 17°32′S 149°50′W﻿ / ﻿17.533°S 149.833°W﻿ / -17.533; -149.833
กลุ่มเกาะ: พอลินีเชีย
เกาะทั้งหมด: 14
เกาะหลัก: ตาฮีตี, โมโอเรอา, ราอีอาเตอา, บอราบอรา, ฮูวาฮีเน
พื้นที่: 1,590 ตารางกิโลเมตร (610 ตารางไมล์)
ระดับสูงสุด: 2,241 ม. (7352 ฟุต)
จุดสูงสุด: เขาโอโรเฮนา
การปกครอง
 สาธารณรัฐฝรั่งเศส
อาณานิคมโพ้นทะเล:  เฟรนช์พอลินีเชีย
เมืองใหญ่สุด: ปาเปเอเต (ประชากร 26,925 คน)
ประชากรศาสตร์
ประชากร: 275,918 (2017)
ความหนาแน่น: 148/กม.2 (383/ตารางไมล์)
หมู่เกาะโซไซเอตี (อังกฤษ: Society Islands) หรือ อีลเดอลาซอซีเยเต (ฝรั่งเศส: Îles de la Société มีชื่อทางการว่า Archipel de la Société; ตาฮีตี: Tōtaiete mā) เป็นหมู่เกาะในมหาสมุทรแปซิฟิก ทางตอนใต้ เป็นส่วนหนึ่งของเฟรนช์โปลินีเซีย มีเมืองหลวงคือ ปาเปเอเต หมู่เกาะประกอบด้วย 2 กลุ่ม คือ หมู่เกาะวินด์เวิร์ด (เกาะตาฮีตี เกาะโมโอเรอา และเกาะขนาดเล็กอีกหลายเกาะ) และหมู่เกาะลีเวิร์ด เป็นหมู่เกาะที่เกิดจากภูเขาไฟและมีพื้นที่เป็นภูเขา ผลิตเนื้อมะพร้าวตากแห้งและไข่มุก
ในปี ค.ศ. 1767 กัปตันแซมวล วอลลิส อ้างสิทธิครอบครองหมู่เกาะให้แก่อังกฤษ ต่อมา ค.ศ. 1768 หลุยส์-อ็องตวน เดอบูแก็งวีล นักเดินเรือได้อ้างสิทธิให้แก่ฝรั่งเศสแต่ไม่ได้รับการยอมรับในเวลานั้น ในปีเดียวกันกัปตันเจมส์ คุก พร้อมคณะเดินทางของบริติชรอยัลโซไซเอตี จึงเป็นที่มาของชื่อเกาะ ต่อมามีสถานภาพเป็นดินแดนใต้อารักขาของฝรั่งเศส ในปี ค.ศ. 1843
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ Society Islands
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  FAST  VIAF  เวิลด์แคต 
ประจำชาติ:  สเปน  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  สวีเดน  เช็กเกีย 
อื่น ๆ:  NARA  IdRef
มาเตลูกูตัลลิกิ

| --- | --- |
เพลงของรัฐอานธรประเทศ
เนื้อร้อง: สังกรัมพาทิ สุนทราจาริ, 1942
ทำนอง: ไม่ทราบ
รับไปใช้: 1956
มาเตลูกูตัลลิกิ (เตลูกู: మా తెలుగు తల్లికి; Maa Telugu Talliki; แม่แบบ:IPA-te, IAST: Mā Telugu Talliki; แปล: "แด่มารดาเตลูกูของเรา") เป็นเพลงประจำรัฐอานธรประเทศของอินเดีย อย่างเป็นทางการ เตลูกูตัลลิกิ แสดงถึงสัญลักษณ์ของชาวเตลูกู โรงเรียนและงานราชการหลายแห่งเริ่มใช้เพลงประจำรัฐนี้เพื่อแสดงความเคารพต่อภาษาเตลูกู
ภูมิหลัง

เนื้อร้องประพันธ์โดยโดย สังกรัมพาทิ สุนทราจาริ และขับร้องโดย สูรยกุมารี เดิมเพลงนี้ถูกในภาพยนตร์เตลูกูเรื่อง Deena Bandhu (1942) ซึ่งนำแสดงโดย จิตโตร์ วี. นาไคอา แต่ได้รับการเปิดตัวเป็นค่ายเพลงโดยศิลปินเป็นการส่วนตัว
เนื้อร้อง

| เนื้อร้องภาษาเตลูกู | อักษรละติน | สัทอักษร | คำแปล |
| --- | --- | --- | --- |
| మా తెలుగు తల్లికి మల్లెపూదండ  మా కన్న తల్లికి మంగళారతులు,  కడుపులో బంగారు కనుచూపులో కరుణ,  చిరునవ్వులో సిరులు దొరలించు మాతల్లి.    గలగలా గోదారి కదలిపోతుంటేను   బిరాబిరా కృష్ణమ్మ పరుగులిడుతుంటేను  బంగారు పంటలే పండుతాయీ  మురిపాల ముత్యాలు దొరులుతాయి.    అమరావతీ గుహల అపురూప శిల్పాలు  త్యాగయ్య గొంతులో తారాడు నాదాలు   తిక్కయ్య కలములో తియ్యందనాలు   నిత్యమై నిఖిలమై నిలచి  వుండేదాకా.    రుద్రమ్మ భుజశక్తి మల్లమ్మ పతిభక్తి   తిమ్మరసు ధీయుక్తి, కృష్ణరాయని  కీర్తి   మా  చెవులు రింగుమని మారుమ్రోగేదాక  నీ పాటలే పాడుతాం, నీ ఆటలే ఆడుతాం  జై తెలుగు తల్లి, జై తెలుగు తల్లి. | Mā telugu talliki mallepūdaṇḍa  Mā kannatalliki maṅgaḷāratulu,  Kaḍupulō baṅgāru kanucūpulō karuṇa,  Cirunavvulō sirilu doralincu mā talli.    Galagalā Gōdāri kadilipōtuṇṭēnu  Birabirā Kṛṣṇamma paruguleḍutuṇṭēnu  Baṇgāru paṇṭalē paṇḍutāī  Muripāla mutyālu doralutāī.    Amarāvati nagara apurūpa śilpālu  Tyāgayya gontulō tārādu nādālu  Tikkayya kalamulō tiyyandanālu  Nityamai nikhilamai nilaci vuṇḍēdāka.    Rudramma bhujaśakti mallamma pati bhakti  Timmarasu dhīyukti, kṛṣṇarāyala kīrti  Mā cevulu riṇgumani mārumrōgēdāka  Nī pāṭalē pāḍutām, nī āṭalē āḍutām  Jai Telugu Talli, jai Telugu Talli. | [maː teluɡu talːiki malːepuːdaɳɖa]  [maː kanːatalːiki maŋgaɭaːɾatulu]  [kaɖupulo baŋgaːɾu kanut͡ʃuːpuloː kaɾuɳa]  [t͡ʃiɾunaʋːuloː siɾul̪u doɾalint͡ʃu maː talːi]    [galagalaː goːdaːɾi kadilipoːtuɳʈeːn̪u]  [biɾabiɾaː kɽʂɳamːa paɾuguleɖutuɳʈeːn̪u]  [baɳgaːɾu paɳʈaleː paɳɖutaːiː]  [muɾipaːla mutjaːl̪u doɾalutaːiː]    [amaɾaːʋati nagaɾa apuɾuːpa ɕilpaːlu]  [tjaːgajːa gontuloː taːɾaːɖu naːdaːlu]  [tikːajːa kalamuloː tijːandanaːlu]  [nitjamai nikʰilamai nilat͡ʃi ʋuɳɖeːdaːka]    [ɾudr̪amːa bʱud͡ʒaɕakti malːamːa pati bʱakti]  [timːaɾas̪u dʱiːjukti kɽʂɳaɾaːjala kiːɾti]  [maː t͡ʃeːʋulu ɾiŋgumani maːɾumɾoːgeːdaːka]  [niː paːʈaleː paːɖutaːm niː aːʈaleː aːɖutaːm]  [d͡ʒai teluɡu talːiki d͡ʒai teluɡu talːiki] | พวงมาลาดอกมะลิเพื่อชาวเตลูกูของเรา  กราบไหว้มารดาผู้ให้กำเนิดของเรา  ด้วยทองคำในท้องของท่าน และพระคุณในดวงตาของท่าน  โอ้ มารดาเอ๋ย ความมั่นคั่งแห่งรอยยิ้ม หลั่งไหลมาจากผู้ใด    โคทาวรี เต็มเปี่ยมมีชีวิต  กฤษณา ไหลพล่าน  พืชผลดั่งทองคำให้ผลิตผลอันอุดมสมบูรณ์  อัญมณีส่องประกายระยิบระยับจะกลิ้งอกไป    จนประติมากรรมแปลกตาแห่งอมราวตี  เสียงโลดโผนในบทเพลงแห่งตยาคยฺยะ  งานประพันธ์อันอัศจรรย์แห่งติกยฺยะ  สามารถยืนยงผ่านพ้นกาลเวลา    ความแข็งแกร่งของรุทรมะ และความภัคดีขอมัลลัมมะ  ความกล้าหาญของติมมาสุรุ และพระสิริแห่งกฤษณาเทวรายะ  จนเราหูผึ่งไปกับความรื่นรมย์  เราจะขับขานเพลง เป็นกาลเล่นของเจ้า  ด้วยชัยชนะต่อมารดาเตลูกูของเรา ด้วยชัยชนะต่อมารดาเตลูกูของเรา [ต้องการอ้างอิง] |
มรดกและในวัฒนธรรมร่วมสมัย

เพลงได้รับการยอมรับเป็นเพลงประจำรัฐในท้ายที่สุด เพลงนี้ถูกใช้ในภาพยนตร์ เรื่อง Alludochadu ในปี 1976 เนื้อเรื่องเป็น รามกฤษณะ และ ชยสุธ เพลงนี้ถูกใช้ในภาพยนตร์ เรื่อง Bullet ในปี 1985 นำแสดงโดย กฤษณัม รชู และ สุหสิณี ถูกใช้ครั้งสุดท้ายในภาพยนตร์เรื่อง Leader ปี 2010 ที่มี ราณา ทัคคูปตี และ ฤจา คังโคปาธยาย
ดูพิ่ม

เตลูกูตัลลี
หลุมแก๊สดาร์วาซา

| หลุมแก๊สดาร์วาซา |
| --- | --- |
ภาพถ่ายบริเวณหลุมแก๊สเมื่อ พ.ศ. 2554
ประเทศ: เติร์กเมนิสถาน
ภูมิภาค: บ้านเดอร์เวเซ (หรือดาร์วาซา) จังหวัดอาฮาล
อยู่บนฝั่งหรือในทะเล: บนฝั่ง
ประวัติแหล่งน้ำมัน
ค้นพบเมื่อ: พ.ศ. 2514
ละทิ้งเมื่อ: พ.ศ. 2514
หลุมแก๊สดาร์วาซา หรือ เดร์เวเซ (เติร์กเมน: Jähennem derwezesi, Җәхеннем дервезеси, อังกฤษ: Darwaza gas crater) เป็นหลุมแก๊สขนาดใหญ่กลางทะเลทรายการากุม ในเขตจังหวัดอาฮาล ประเทศเติร์กเมนิสถาน เกิดจากการพังถล่มของเพดานแอ่งเก็บแก๊สธรรมชาติที่เดิมเป็นถ้ำลง หลุมแก๊สมีขนาดความกว้าง 69 เมตร และลึก 30 เมตร ในปี พ.ศ. 2514 นักธรณีวิทยาจุดไฟเพื่อจะกำจัดแก๊สมีเทนซึ่งเป็นพิษและคาดว่าไฟจะลุกไม่นาน แต่กลับไม่เป็นไปตามนั้น โดยไฟได้ลุกโชติช่วงต่อเนื่องตั้งแต่เวลานั้นจนถึงปัจจุบัน คนท้องถิ่นและผู้มาเยือนบางส่วนเรียกว่า ประตูสู่นรก ปัจจุบันหลุมแก๊สเป็นสถานที่ท่องเที่ยวโดยเฉพาะในเวลากลางคืน
ในปี พ.ศ. 2553 ประธานาธิบดีแห่งเติร์กเมนิสถาน กูรฺ์บันกูลี เบอร์ดีมูฮาเมโดฟ มีข้อสั่งการให้ปิดหลุมแก๊สนี้เพราะเกรงจะกระทบกับแหล่งน้ำมันและแก๊สธรรมชาติในเขตข้างเคียง แต่ต่อมาในปี พ.ศ. 2556 เขาได้ประกาศให้บริเวณดังกล่าวเป็นพื้นที่สงวนทางธรรมชาติแทน
แหล่งข้อมูลอื่น

แผนที่และภาพถ่ายทางอากาศของ หลุมแก๊สดาร์วาซา
ภาพถ่ายดาวเทียมจากวิกิแมเปีย หรือกูเกิลแมปส์
แผนที่จากลองดูแมป หรือเฮียวีโก
ภาพถ่ายทางอากาศจากเทอร์ราเซิร์ฟเวอร์
40°15′09″N 58°26′23″E﻿ / ﻿40.252475°N 58.439599°E﻿ / 40.252475; 58.439599
สาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตเติร์กเมน

สาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตเติร์กเมน (เติร์กเมน: Түркменистан Совет Социалистик Республикасы; รัสเซีย: Туркменская Советская Социалистическая Республика) เป็นหนึ่งใน 15 สาธารณรัฐองค์ประกอบ (constituent republic) ของสหภาพโซเวียต สาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตเติร์กเมนก่อตั้งขึ้นอย่างเป็นทางการตั้งแต่ปี 1921 ถึงปี 1991 ในตอนแรกเมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 1921 สาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตเติร์กเมนได้ก่อตั้งขึ่นจากแคว้นเติร์กเมนของสาธารณรัฐปกครองตนเองสังคมนิยมโซเวียตเตอร์กิสถาน ก่อนที่จะถูกก่อตั้งขึ้นในวันที่ 13 พฤษภาคม 1925 อันเป็นสาธารณรัฐของสหภาพโซเวียตที่แยกกันเป็นสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตเติร์กเมน
ตั้งแต่พรมแดนของเติร์กเมนิสถานไม่มีการเปลี่ยนแปลง ในวันที่ 22 สิงหาคม 1990 เติร์กเมนิสถานประกาศอธิปไตยเหนือกฎหมายของสหภาพโซเวียต และในวันที่ 27 ตุลาคม 1991 เติร์กเมนิสถานประกาศเป็นเอกราชและสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตเติร์กเมน ได้ถูกเปลี่ยนชื่อเป็น เติร์กเมนิสถาน
ในทางภูมิศาสตร์ เติร์กเมนิสถานมีพรมแดนติดกับ อิหร่าน และ อัฟกานิสถานไปทางทิศใต้ ทะเลแคสเปียน ไปทางตะวันตก คาซัคสถานไปทางทิศเหนือ และ อุซเบกิสถานไปทางทิศตะวันออก
แหล่งข้อมูลอื่น

Turkmenia: Man Masters the Desert by Balysh Ovezov.
37°58′N 58°20′E﻿ / ﻿37.967°N 58.333°E﻿ / 37.967; 58.333
อานัก

อานัก (ตากาล็อก: Anak แปลว่า เด็กน้อย) เป็นเพลงฟิลิปปินส์แต่งโดยเฟรดดี อากีลาร์ เป็นเพลงชนะเลิศการประกวดการแต่งเพลง Metropop Music Festival ครั้งที่ 1 ที่กรุงมะนิลา เมื่อปี ค.ศ. 1977
คำร้องกล่าวถึงความรักของพ่อลูก โดยผู้แต่งนำมาจากประสบการณ์ส่วนตัวที่ขัดแย้งกับบิดา จนต้องออกจากบ้านทั้งที่ยังมีความอาลัยผูกพันถึงกัน  เพลงนี้ได้รับการแปลคำร้องเป็นภาษาต่างๆ กว่า 26 ภาษา   รวมทั้งวงคาราบาวลอกทำนองแปลงเป็นภาษาไทย ใช้ชื่อเพลง ลุงขี้เมา ใช้หากินโดยไม่อ้างอิงทำนองที่มาเลย ทำให้คนไทยเข้าใจผิดนับหลายสิบปีคาราบาว ในปี พ.ศ. 2524 และขับร้องโดยคณะคริสตัล (เทอรี กับ ยอลลี)  ในปี พ.ศ. 2527
อัยนี (เขตอัยนี)

| อัยนี |
| --- | --- |
หมู่บ้านและจามออัต

อัยนีที่ตั้งในประเทศทาจิกิสถาน
พิกัด: 39°23′51″N 68°32′26″E﻿ / ﻿39.39750°N 68.54056°E﻿ / 39.39750; 68.54056
ประเทศ:  ทาจิกิสถาน
แคว้น: ซุฆด์
เขต: อัยนี
ประชากร (2015)
 • ทั้งหมด: 14,862 คน
เขตเวลา: UTC+5 (เวลาประเทศทาจิกิสถาน)
อัยนี (ทาจิก: Айнӣ) เป็นหมู่บ้านและจามออัตในภาคตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศทาจิกิสถาน เป็นเมืองหลักของเขตอัยนีในแคว้นซุฆด์ ตั้งชื่อตามซัดริดดีน อัยนี กวีแห่งชาติทาจิก ตัวเมืองอยู่ที่ความสูง 177 กิโลเมตร (110 ไมล์) จากฆูจันด์และ 165 กิโลเมตร (103 ไมล์) จากดูชานเบ ที่ริมแม่น้ำซารัฟชอน จำนวนประชากรในจามออัตมี 14,862 คน (2015) ตัวเมืองมี 11 หมู่บ้าน รวมไปถึง อัยนี (ที่ตั้ง), ชอเร, คูชิกัต, คูมาร์ฆ, ซาซุน และซินดากอน
วิกิพีเดียภาษาอูรดู

| --- | --- |

ภาพจับหน้าจอ หน้าหลักของวิกิพีเดียภาษาอูรดูในเดือนเมษายน ค.ศ. 2015
ประเภท: สารานุกรมออนไลน์
ภาษาที่ใช้ได้: ภาษาอูรดู
สำนักงานใหญ่: ไมแอมี รัฐฟลอริดา
เจ้าของ: มูลนิธิวิกิมีเดีย
สร้างโดย: มูลนิธิวิกิมีเดียและชุมชนวิกิภาษาอูรดู
ยูอาร์แอล: ur.wikipedia.org
เชิงพาณิชย์: ไม่
ลงทะเบียน: ไม่จำเป้น
ผู้ใช้: 186,530
เปิดตัว: 27 มกราคม 2004; 20 ปีก่อน (2004-01-27)
สถานะปัจจุบัน: เปิดบริการ
ลิขสิทธิ์เนื้อหา: Creative Commons Attribution/Share-Alike 3.0 (most text also dual-licensed under GFDL) Media licensing varies
วิกิพีเดียภาษาอูรดู (อูรดู: اردو ویکیپیڈیا) เป็นสารานุกรมวิกิพีเดียที่จัดทำขึ้นในภาษาอูรดู เริ่มสร้างเมื่อเดือนมกราคม ค.ศ. 2004 ณ วันที่ 6 พฤศจิกายน ค.ศ. 2024 วิกิพีเดียภาษานี้มี 214,138 บทความ ผู้ใช้ที่ลงทะเบียน 186,530 บัญชี และ 7,412 ไฟล์
ผู้ใช้และบรรณาธิการ

| จำนวนบัญชีผู้ใช้ | บทความ | ไฟล์ | ผู้ดูแลระบบ |
| --- | --- | --- | --- |
| 186530 | 214138 | 7412 | 8 |
วิกิพีเดียภาษาอูรดูมีผู้มีส่วนร่วมประมาณ 320 คนต่อเดือน ส่วนใหญ่มาจากปากีสถาน ถึงแม้ว่าจะมีส่วนหนึ่งมาจากอินเดียด้วย และยังมีผู้ใช้จากซาอุดีอาระเบียด้วย วิกิพีเดียภาษาอูรดูประสบกับการขาดแคลนผู้มีส่วนร่วมด้วยเหตุผลหลายประการ เหมือนกันภาษากลุ่มอินเดียอื่น ๆ Ahmed Nisar ผู้มีส่วนร่วมในวิกิพีเดียภาษาอูรดูจากประเทศอินเดีย อ้างว่าเหตุผลบางประการคือความชอบของผู้คนในสื่อภาษาอังกฤษ ตลอดจนการขาดผู้เชี่ยวชาญที่พูดภาษาอูรดูซึ่งรอบรู้ในด้านต่าง ๆ ของเหตุการณ์ปัจจุบัน
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิพีเดียภาษาอูรดูอย่างเป็นทางการในเฟสบุ๊ก
วิกิพีเดียภาษาอูรดูอย่างเป็นทางการในทวิตเตอร์
วิกิพีเดียภาษาอูรดูอย่างเป็นทางการในอินสตาแกรม
(ในภาษาอูรดู) วิกิพีเดียภาษาอูรดู
(ในภาษาอูรดู) วิกิพีเดียภาษาอูรดู รุ่นโทรศัพท์
วิกิพีเดียภาษาอูรดู
| ด ค กรายการวิกิพีเดียตามจำนวนบทความ |
| --- | --- |
2,000,000+:  อังกฤษ en  เซบัวโน ceb  สวีเดน sv  เยอรมัน de  ฝรั่งเศส fr  ดัตช์ nl 
1,000,000+:  รัสเซีย ru  อิตาลี it  สเปน es  โปแลนด์ pl  วาไร war  เวียดนาม vi  ญี่ปุ่น ja  จีน zh  อาหรับ ar  โปรตุเกส pt  ยูเครน uk 
500,000+:  เปอร์เซีย fa  กาตาลา ca  เซอร์เบีย sr  อาหรับอียิปต์ arz  นอร์เวย์ (บูกโมล) no  อินโดนีเซีย id 
200,000+:  เกาหลี ko  ฟินแลนด์ fi  ฮังการี hu  เช็ก cs  บอสเนีย-โครเอเชีย-มอนเตเนโกร-เซอร์เบีย sh  โรมาเนีย ro  จีนหมิ่นใต้ zh-min-nan  บาสก์ eu  ตุรกี tr  มลายู ms  เอสเปรันโต eo  อาร์มีเนีย hy  ฮีบรู he  บัลแกเรีย bg  เดนมาร์ก da  เชเชน ce  อาเซอร์ไบจานใต้ azb  สโลวัก sk  คาซัค kk  มีนังกาเบา min  โครเอเชีย hr  เอสโตเนีย et  ลิทัวเนีย lt 
100,000+:  เบลารุส be  กรีก el  สโลวีเนีย sl  กาลิเซีย gl  อังกฤษอย่างง่าย simple  อาเซอร์ไบจาน az  อูรดู ur  นีนอสก์ nn  ฮินดี hi  ไทย th  จอร์เจีย ka  อุซเบก uz  ละติน la  เวลส์ cy  ทมิฬ ta  โวลาปุก vo  อัสตูเรียส ast  มาซิโดเนีย mk  ลัตเวีย lv  ทาจิก tg 
50,000+:  มาลากาซี mg  อาฟรีกานส์ af  ตาตาร์ tt  เบงกอล bn  อุตซิตา oc  จีนกวางตุ้ง zh-yue  บอสเนีย bs  แอลเบเนีย sq  คีร์กีซ ky  เนวาร์ new  ตากาล็อก tl  เบลารุส (ทาราชคีวิตซา) be-x-old  เตลูกู te  มลยาฬัม ml  เบรอตาญ br  แซกซันล่าง nds  ปีเยมอนเต pms  ซุนดา su  สวาฮีลี sw  เฮติ ht  ลักเซมเบิร์ก lb  ชวา jv  มราฐี mr  สกอต sco  เวนิส vec  ปัญจาบตะวันตก pnb  ไอริช ga  ไซลีเซีย szl  บัชกอร์ต ba 
30,000+:  ไอซ์แลนด์ is  พม่า my  ฟรีเชียตะวันตก fy  ชูวัช cv  ลอมบาร์ด lmo  อารากอน an  ปัญจาบ pa  เนปาล ne  จีนอู๋ wuul  โยรูบา yo  บาวาเรีย bar 
20,000+:  อิดอ io  คุชราต gu  เคิร์ด ku  แอลิแมนนิก als  โซรานี ckb  กันนาดา kn  ซิซิลี scn  มณีปุระพิษณุปุระ bpy  อินเตร์ลิงกวา ia  เกชัว qu 
10,000+:  มองโกเลีย mn  เฌเม็ยติยา bat-smg  ซาซากิ diq  โอริยา or  สิงหล si  หมิ่นตะวันออก cdo  อีโลกาโน ilo  แกลิกสกอต gd  ยิดดิช yi  นาวาโฮ nv  อามารา am  นาโปลี nap  บูกิส bug  มิงเกรเลีย xmf  วอลลูน wa  Upper Sorbian hsb  ไมถิลี mai  สินธ์ sd  บาญูมาซัน map-bms  แฟโร fo  มอแซนแดรอน mzn  ลิมบืร์ค li  เอมีเลีย-โรมัญญา eml  ซาฮา sah  ออสซีเชีย os  สันสกฤต sa  ปาทาน ps  ฟรีเชียเหนือ frr  Central Bicolano hif  อาเจะฮ์ ace  จีนโบราณ zh-classical  Hill Mari  mrj  Meadow Mari  mhr 
5,000+:  ฮินดีฟีจี hif  จีนแคะ hak  ตารันโต roa-tara  กาปัมปางัน pam  เขมร km  ซามีเหนือ se  เมารี mi  จีนกั้น gan  พิหาร bh  คิเลกิ glk  นาวัตล์ nah  แซกซันล่างดัตช์ nds-nl  เฟลมิชตะวันตก vls  รูซิน rue  ทิเบต bo  โวโร fiu-vro  คอร์ซิกา co  ซาร์ดิเนีย sc  ลูรี irc  เติร์กเมน tk  เวปส์ vep  Kashubian csb 
3,000+:  แมน gv  โคมิ kv  ตาตาร์ไครเมีย crh  ซีแลนด์ zea  จีนโบราณ zh-classical  อัสสัม as  โซมาลี so  Saterland Frisian stq  คอร์นวอลล์ kw  อุดมูร์ต udm  Aymara ay  นอร์มัน nrm  รูมันช์ rm  Komi-Permyak koi  ลาดิโน lad  Interlingue ie  ฟรียูลี fur  มอลตา mt  ปีการ์ pcd  Guarani gn  ลีกูเรีย lij  Lower Sorbian dsb 
1,000+:  ลิงกาลา ln  เยอรมันเพนซิลเวเนีย pdc  ตองงา to  ซองคา dz  ฯลฯ
สวนชาลิมาร์ (ลาฮอร์)

สำหรับสวนในศรีนคร ดูที่ ชาลีมาร์บาฆ (ศรีนคร)
31°35′09″N 74°22′55″E﻿ / ﻿31.58583°N 74.38194°E﻿ / 31.58583; 74.38194
| ป้อมและสวนชาลามาร์ในลาฮอร์ * |
| --- | --- |
  แหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโก

ประเทศ:  ปากีสถาน
ภูมิภาค **: เอเชีย-แปซิฟิก
ประเภท: มรดกทางวัฒนธรรม
เกณฑ์พิจารณา: i, ii, iii
อ้างอิง: 171
ประวัติการขึ้นทะเบียน
ขึ้นทะเบียน: 1981 (คณะกรรมการสมัยที่ 5)
ในภาวะอันตราย: 2000–2012
* ชื่อตามที่ได้ขึ้นทะเบียนในบัญชีแหล่งมรดกโลก ** ภูมิภาคที่จัดแบ่งโดยยูเนสโก
สวนชาลิมาร์ (ปัญจาบ, อูรดู: شالیمار باغ, อังกฤษ: Shalimar Gardens) หรือ สวนชาลามาร์ (Shalamar Gardens) เป็นกลุ่มสวนเปอร์เซีย ตั้งอยู่ที่เมืองลาฮอร์ แคว้นปัญจาบ ประเทศปากีสถาน เริ่มสร้างในปี ค.ศ. 1637 และสร้างเสร็จในปี ค.ศ. 1641 ควบคุมการสร้างโดยคาลิลุเลาะห์ ข่าน ขุนนางในราชสำนักจักรพรรดิชาห์ชะฮันแห่งจักรวรรดิโมกุล ร่วมกับอาลี มาร์ดาน ข่านและมุลละ อะลอล มอล์ก ตูนี แต่เดิมที่ดินที่สร้างสวนเป็นของตระกูลเมียนแห่งเมืองบักบันปุระ ภายหลังจักรพรรดิชาห์ชะฮันพระราชทานพระราชานุญาตให้ตระกูลนี้เป็นผู้ดูแลสวนเป็นการตอบแทนที่ถวายที่ดิน สวนชาลิมาร์อยู่ในการดูแลของตระกูลเมียนนานกว่า 350 ปี จนกระทั่งในปี ค.ศ. 1962  โมฮัมหมัด อัยยุบข่าน อดีตประธานาธิบดีปากีสถานประกาศให้สวนชาลิมาร์อยู่ในการดูแลของรัฐ
สวนชาลิมาร์มีลักษณะเป็นสี่เหลี่ยมด้านขนาน มีกำแพงสูงที่มีลวดลายวิจิตรล้อมรอบ จากด้านทิศเหนือถึงทิศใต้ยาว 658 เมตรและจากด้านทิศตะวันออกถึงทิศตะวันตกยาว 258 เมตร มีสามชั้น แต่ละชั้นสูง 4-5 เมตร ชั้นล่างสุดมีชื่อว่า "ผู้มอบชีวิต" (Hayat Baksh), ชั้นกลางชื่อว่า "ผู้มอบความดีงาม" (Faiz Baksh) และชั้นบนสุดมีชื่อว่า "ผู้มอบความพึงใจ" (Farah Baksh) ภายในสวนมีน้ำพุทั้งหมด 410 แห่ง (ชั้นล่าง 153 แห่ง, ชั้นกลาง 152 แห่งและชั้นบนสุด 105 แห่ง) นอกจากนี้ยังมีพื้นที่ใช้สอยอื่น ๆ เช่น ศาลา, สระน้ำ, โถง, หอสูงและหลุมฝังศพ
ในปี ค.ศ. 1981 สวนชาลิมาร์ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกทางวัฒนธรรมร่วมกับป้อมลาฮอร์
ดูเพิ่ม

รายชื่อแหล่งมรดกโลกในประเทศปากีสถาน
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ สวนชาลิมาร์ (ลาฮอร์)
| ด ค กแหล่งมรดกโลกในประเทศปากีสถาน |
| --- | --- | --- |
| ทางวัฒนธรรม |  ซากโบราณคดีที่โมเฮนโจ-ดาโร  ตักศิลา  ซากพุทธสถานแห่งตัขต์ภาอีและซากนครใกล้เคียงที่ซาห์รีบาห์ลอล  ป้อมและสวนชาลามาร์ในลาฮอร์  โบราณสถานที่มกลี ฐัฏฏา  ป้อมโรห์ตาส  |  |
| ทางธรรมชาติ | ไม่มี |  |
หมายเหตุ: ใช้ชื่อตามที่ได้เสนอขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลก
อาลาอีดัรวาซา

| อาลาอี ดัรวาซา |
| --- | --- |
ชื่อในภาษาท้องถิ่น  علاء دروازه (อูรดู)
อาลาอีดัรวาซา
ที่ตั้ง: หมู่โบราณสถานกุตับมีนาร์ เดลี ประเทศอินเดีย
พิกัด: 28°31′27″N 77°11′09″E﻿ / ﻿28.5242°N 77.1857°E﻿ / 28.5242; 77.1857
สร้างเมื่อ: 1311

 แหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโก
ประเภท: วัฒนธรรม
เกณฑ์: iv
ขึ้นเมื่อ: 1993 (17th session)
เป็นส่วนหนึ่งของ: ส่วนหนึ่งของกุตับมีนาร์และหมู่โบราณสถาน
รัฐ:  อินเดีย
ภูมิภาค: อินเดีย
 
 
ตำแหน่งที่ตั้งอาลาอี ดัรวาซาในประเทศอินเดีย
อาลาอีดัรวาซา (อูรดู: علاء دروازه; Ala'i Darwaza, แปลตรงตัว 'ทวาร (ซุ้มประตู) ของอาลาอูดดีน') เป็นทางเข้าออกทิศใต้ ของมัสยิดกุววตุลอิสลาม (Quwwat-ul-Islam Mosque) ในหมู่โบราณสถานกุตับมีนาร์ ในเมหราวลี เดลี ประเทศอินเดีย สร้างขึ้นโดยสุลตานอาลาอูดดีน ขาลจี ในปี 1311 โดนเป็นส่วนหนึ่งของแผนการก่อสร้างซุ้มประตูสี่ซุ้มรอบมัสยิด อย่างไรก็ตาม มีเพียงอาลาอีดัรวาซาที่ก่อสร้างเสร็จ เนื่องจากอาลาอูดดีนเสียชีวิตไปในปี 1316
ดัรวาซา (ซุ้มประตู) นี้สร้างขึ้นด้วยสถาปัตยกรรมอินโด-อิสลาม และถือว่าเป็นสิ่งปลูกสร้างแรกในอินเดียที่สร้างขึ้นด้วยวิธีการก่อสร้างแบบอิสลาม ปัจจุบัน อาลาอีดัรวาซาเป็นส่วนหนึ่งของแหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโก
อาสนวิหารพระหฤทัย (ลาฮอร์)

| อาสนวิหารพระหฤทัย |
| --- | --- |
سیکرڈ ہارٹ گرجا

อาสนวิหารพระหฤทัย
31°33′55″N 74°19′02″E﻿ / ﻿31.5653°N 74.3172°E﻿ / 31.5653; 74.3172
ที่ตั้ง: เดอะมอลล์ ลาฮอร์ แคว้นปัญจาบ
ประเทศ: ปากีสถาน
นิกาย: โรมันคาทอลิก
ประวัติ
เสกเมื่อ: 19 พฤศจิกายน ค.ศ. 1907 (1907-11-19)
สถาปัตยกรรม
สถานะการใช้งาน: อาสนวิหาร
สถาปนิก: Edouard Dobbeleers
ประเภทสถาปัตย์: อาสนวิหาร
รูปแบบสถาปัตย์: Roman Byzantine
การปกครอง
อัครมุขมณฑล: ลาฮอร์
นักบวช
อัครมุขนายก: Sebastian Francis Shaw
อาสนวิหารพระหฤทัย (อูรดู: سیکرڈ ہارٹ گرجا; Sacred Heart Cathedral) เป็นอาสนวิหารประจำอัครสังฆมณฑลลาฮอร์ ตั้งอยู่ในลาฮอร์ แคว้นปัญจาบ ประเทศปากีสถาน สร้างขึ้นด้วยความช่วยเหลือจากเบลเยียม ประกอบพิธียกอาสนวิหารในปี 1907 อาสนวิหารมีความสัมพันธ์มากกับชาวเบลเยียมในพื้นที่ อาสนวิหารเป็นผลงานออกแบบโดยสถาปนิกชาวเบลเยียม Edouard Dobbeleers จากอันต์เวิร์ป
อัมบ์ชารีฟ

| --- | --- |
ซากของวิหารสองหลังในหมู่วิหารอัมบ์
แสดงที่ตั้งภายในประเทศปากีสถาน
ที่ตั้ง: อำเภอคูชาบ แคว้นปัญจาบ ประเทศปากีสถาน
ภูมิภาค: ซอล์ตเรนจ์
พิกัด: 32°30′30″N 71°56′12″E﻿ / ﻿32.508402°N 71.936538°E﻿ / 32.508402; 71.936538
ความเป็นมา
สร้าง: ศตวรรษที่ 9-10
สมัย: ฮินดูชาฮี
วัฒนธรรม: ชาวฮินดูปัญจาบ
หมู่วิหารอัมบ์ (อูรดู: امب مندر; Amb Temples) หรือชื่อท้องถิ่น อัมบ์ชารีฟ (อูรดู: امب شریف; Amb Sharif) เป็นหมู่โบสถ์พราหมณ์ร้างบนเขาสเกสระ ในเทือกเขาซอลต์ แคว้นปัญจาบ ประเทศปากีสถาน รากฐานของวิหารมีอายุย้อนไปได้ถึงจักรวรรดิกุษาณ แต่ตัววิหารสร้างขึ้นในศตวรรษที่ 9-10 ในสมัยของฮินดูชาฮี
วิหารหลังหลักมีความสูง 15 ถึง 20 เมตร สร้างขึ้นจากหินและอิฐ ตั้งอยู่บนฐานขั้นบันได และได้รับการยอมรับว่าเป็นโบสถ์พราหมณ์หลังที่สูงตระหง่านที่สุด (loftiest) ของฮินดูชาฮี ซากวิหารมีความสูงสามชั้น มีบันไดเข้าไปสู่โถงภายใน
ภายนอกของวิหารประดับด้วยงานประติมากรรมรูปแบบศิลปะกัศมีร์ ส่วนโครงสร้างของวิหารหลังหลักต่างไปจากรูปแบบทั่วไปของกัศมีร์ด้วยยอดปลายที่สูงแหลม ทำให้มีลักษณะคล้ายกับกาฟีรโกฏในไคเบอร์มากกว่า
ห่างไปราว 75 เมตรเป็นวิหารหลังเล็กกว่า มีความสูง 2 ชั้น, 7-8 เมตร และตั้งอยู่ใกล้กับหน้าผา โถงหลักของวิหารหลังเล็กเปิดออกทางทิศที่หันหน้าสู่วิหารหลังหลัก นอกจากนี้ยังมีซากของวิหารบนาดเล็กคล้ายกันซึ่งสูญสลายไปแล้ว หมู่วิหารเหล่านี้ล้วนอยู่ภายในขอบเขตของกำแพงเดียวกัน ซึ่งกำแพงนี้สร้างขึ้นครั้งแรกในสมัยกุษาณ
หุมายูง กา มักบะรา

| หลุมฝังพระบรมศพของจักรพรรดิหุมายูง เดลี * |
| --- | --- |
  แหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโก
หลุมฝังพระบรมศพของจักรพรรดิหุมายูงที่เดลีอาคารหลักภายในบริเวณสุสาน 
ประเทศ: เดลี    อินเดีย
ประเภท: มรดกทางวัฒนธรรม
เกณฑ์พิจารณา: (ii)(iv)
ประวัติการขึ้นทะเบียน
ขึ้นทะเบียน: 1993 (คณะกรรมการสมัยที่ 17)
ที่ตั้งของหุมายูง กา มักบะรา ในประเทศ india delhi
* ชื่อตามที่ได้ขึ้นทะเบียนในบัญชีแหล่งมรดกโลก ** ภูมิภาคที่จัดแบ่งโดยยูเนสโก
หลุมฝังพระบรมศพของจักรพรรดิหุมายูง (อังกฤษ: Humayun's Tomb) หรือ หุมายูง กา มักบะรา อูรดู: ہمایوں کا مقبرہ, Humayun ka Maqbara) เป็นสุสานหลวงที่บรรจุพระบรมศพของจักรพรรดิหุมายูง แห่งจักรวรรดิโมกุล โดยผู้กำกับดูแลการก่อสร้างได้แก่พระมเหสีพระองค์แรกของพระองค์ ซึ่งมีพระนามว่า "พระนางเบกา เบกุม" สร้างในระหว่างปีค.ศ. 1569 - ค.ศ. 1570 ออกแบบโดยมิรัก มีร์ซา กียัท (Mirak Mirza Ghiyath) สถาปนิกชาวเปอร์เซีย ซึ่งจัดว่าเป็นสุสานและสวนแห่งแรกบนอนุทวีปอินเดีย ตั้งอยู่ที่นิซามุดดิน อีสต์ เดลี ประเทศอินเดีย ใกล้กับป้อมปราการ "ดินา-ปานาห์" (Dina-panah) หรืออีกชื่อหนึ่งว่า "ปุรานากิลา" (Purana Qila) ซึ่งพระองค์ทรงให้ก่อสร้างขึ้นเมื่อปี ค.ศ. 1533 สถานที่แห่งนี้เป็นสิ่งก่อสร้างขนาดใหญ่แห่งแรกที่ใช้หินทรายสีแดงเป็นวัตถุดิบหลักในการก่อสร้าง สถานที่แห่งนี้ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก โดยองค์การยูเนสโก เมื่อปีค.ศ. 1993 และตั้งแต่นั้นมาจึงได้เริ่มการบูรณะอย่างจริงจังซึ่งยังคงดำเนินถึงปัจจุบัน นอกเหนือจากอาคารที่เป็นสุสานหลักแล้ว ยังมีอนุสรณ์สถานต่างๆหลายแห่งซึ่งตั้งอยู่ระหว่างทาง ตั้งแต่ประตูทางเข้าหลักทางทิศตะวันตก ยังมีอีกสถานที่หนึ่งซึ่งมีความเก่าแก่กว่าประมาณยี่สิบปี ได้แก่ สุสานของอิซา คาน นิยาซี (Isa Khan Niyazi) ซึ่งเป็นขุนนางชาวอัฟกันในราชสำนักของพระเจ้าเชอร์ชาห์สุรีแห่งราชวงศ์สุรี ซึ่งสร้างในปีค.ศ. 1547