stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
พจนานุกรมภาษาอังกฤษ ฉบับออกซฟอร์ด
จุดเริ่มต้น

พจนานุกรมเล่มนี้แต่เดิมไม่มีความเกี่ยวโยงกับมหาวิทยาลัยใดๆ แต่เป็นที่รับรู้กันในลอนดอนว่าเป็นโครงการของสมาคมอักษรศาสตร์ (Philological Society) เมื่อ ริชาร์ด เชนวิกซ์ เทรนช์, เฮอร์เบิร์ต โคเลอบริดจ์ และเฟรเดอริก เฟอร์นิวอลล์ เริ่มรู้สึกไม่พอใจกับพจนานุกรมภาษาอังกฤษที่มีอยู่
ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1857 กลุ่มนักวิชาการดังกล่าวได้ก่อตั้ง "คณะกรรมการศัพท์นอกทะเบียน" (Unregistered Words Committee) ขึ้น โดยมีเป้าหมายเพื่อค้นหาคำศัพท์ที่ยังไม่มีและไม่ได้นิยามไว้ในพจนานุกรมในเวลานั้น แต่รายงานที่เทรนช์นำเสนอในเดือนพฤศจิกายนปีดังกล่าว ไม่ใช่รายการคำศัพท์นอกทะเบียนอย่างง่ายๆ ทว่า เป็นการศึกษา "ว่าด้วยข้อบกพร่องบางประการในพจนานุกรมภาษาอังกฤษของเรา" เขาได้กล่าวไว้ว่า ข้อบกพร่องดังกล่าว มี 7 ประการ ดังนี้
ไม่ครอบคลุมคำศัพท์ที่เลิกใช้
ไม่ครอบคลุมตระกูลศัพท์ที่มีความสัมพันธ์กัน
ข้อมูลคลาดเคลื่อนเกี่ยวกับการใช้คำในสมัยแรกๆ
มักจะไม่ระบุประวัติของความหมายของคำที่เลิกใช้
แยกความแตกต่างระหว่างคำไวพจน์ไว้ไม่ชัดเจนพอ
ใช้ข้อความยกอ้าง (quotation) ที่มีชื่อเสียงไม่พอเพียง
เสียพื้นที่ไปกับเนื้อหาที่ซ้ำซ้อน หรือไม่เหมาะสม
เทรนช์เสนอว่า พจนานุกรมฉบับใหม่ที่ละเอียดจริงๆ นั้นไม่สามารถทำให้สั้นและกระชับได้ จึงต้องอาศัยการช่วยเขียนจากนักอ่านอาสาสมัครจำนวนมาก บุคคลเหล่านั้นจะอ่านหนังสือ คัดลอกข้อความที่ระบุการใช้งานจริงในลักษณะที่หลากหลายของคำศัพท์ต่างๆ มาไว้ใน "แผ่นบันทึกข้อความยกอ้าง" และส่งจดหมายไปยังบรรณาธิการ เอกสารต่างๆ ที่มีชื่อเสียง และในปี ค.ศ. 1858 สมาคมก็ยอมรับโดยหลักการเพื่อก่อตั้งโครงการ "พจนานุกรมภาษาอังกฤษฉบับใหม่ อิงหลักการเชิงประวัติ" (A New English Dictionary on Historical Principles; NED)
บรรณาธิการรุ่นแรก

เทรนช์นั้นมีบทบาทสำคัญในช่วงแรกๆ ของโครงการ แต่อาชีพนักบวชของเขานั้น ทำให้เขาไม่สามารถให้ความสนใจอย่างต่อเนื่องแก่พจนานุกรมใหม่นี้ได้เท่าที่ควร ซึ่งอาจต้องใช้เวลายาวนานถึงสิบปีทีเดียว ด้วยเหตุนี้ เทรนช์จึงขอลาออก และเฮอร์เบิร์ต โคเลอริดจ์ก็เข้ามาเป็นบรรณาธิการคนแรกของพจนานุกรมเล่มนี้
วันที่ 12 พฤษภาคม ค.ศ. 1860 มีการตีพิมพ์แผนการของโคเลอริดจ์สำหรับงานชิ้นนี้ และเริ่มการวิจัย บ้านของเราเริ่มกลายเป็นสำนักงานบรรณาธิการแห่งแรก เขาสั่งทำตู้ไม้ติดผนังมีช่องเล็กๆ 54 ช่อง สำหรับเรียงข้อความยกอ้าง ซึ่งในที่สุดมีมากถึง 1 แสนข้อความ ในเดือนเมษายน ค.ศ. 1861 ตัวอย่างหน้าแรกของพจนานุกรมก็ตีพิมพ์ออกมา และต่อมาในเดือนเดียวกันนั้น โคเลอริดจ์ซึ่งมีอายุเพียง 31 ก็เสียชีวิตเนื่องจากวัณโรค
ต่อมางานบรรณาธิการจึงตกแก่เฟอร์นิวอลล์ ซึ่งเขามีความขยันขันแข็งเป็นอย่างยิ่ง และยังมีความรู้มาก แต่ยังขาดความอดทนสำหรับโครงการระยะยาวเช่นนี้ การเริ่มต้นอย่างมีพลังของเขานั้นมีผู้ช่วยจำนวนมากคอยคัดเลือกข้อความ และมีแผ่นบันทึกข้อความจากผู้อ่านมีน้ำหนักถึง 2 ตัน และยังมีวัสดุรูปแบบอื่นๆ ส่งมายังบ้านของเขาอีก และมีหลายกรณีที่ส่งไปยังผู้ช่วยของเขา แต่เมื่อเวลาผ่านไปหลายเดือน หลายปี โครงการก็เริ่มแผ่วลง เฟอร์นิวอลล์เริ่มขาดการติดต่อกับผู้ช่วยของเขา และบางคนก็เข้าใจว่าโครงการนั้นถูกทอดทิ้งไป บางคนก็เสียชีวิต และข้อความในแผ่นกระดาษก็ไม่ได้ถูกส่งกลับ แผ่นบันทึกข้อความยกอ้างทั้งหมดที่เริ่มต้นด้วยอักษรเอช (H) ภายหลังพบที่ทัสกานี แผ่นอื่นๆ ถูกมองว่าเป็นกระดาษเสีย และเผาทิ้งไปก็มี
ในทศวรรษ 1870 เฟอร์นิวอลล์ก็ขอความช่วยเหลือจากเฮนรี สวีต และเฮนรี นิโคล เพื่อทำงานนี้ต่อ แต่ก็ไม่เป็นผล แต่ต่อมาเจมส์ เมอเรย์ (James Murray) ก็ตกลงรับตำแหน่งดังกล่าว
งานส่วนแรก

เมื่อต้นปี ค.ศ. 1894 มีการตีพิมพ์งานส่วนแรก 11 ชิ้น โดยใช้เวลาประมาณ 1 ปี นั่นคือ 4 ชิ้น สำหรับอักษร A-B 5 ชิ้น สำหรับอักษร C และ 2 ชิ้น สำหรับอักษร Eในจำนวนนี้ 8 ชิ้นรวมกัน มีความยาว 352 หน้า ขณะที่ชิ้นสุดท้ายในแต่ละกลุ่มถูกตัดลงเมื่อจบตัวอักษร (ซึ่งในที่สุดก็กลายเป็นหน้าสุดท้ายของชุด) ณ จุดนี้ ถือว่าเป็นการตีพิมพ์งานส่วนย่อยลง แต่พิมพ์ถี่มากขึ้น นั่นคือ ตีพิมพ์สามแดือนครั้ง โดยเริ่มตั้งแต่ ค.ศ. 1895 ในตอนนี้มีงานส่วนแรก 64 หน้า ราคา 2 ชิลลิง 6 เพนนี (12.5 เพนนี) หากมีวัสดุพอเพียง คงจะสามารถตีพิมพ์ได้รวม 128 หน้า หรือ 192 หน้าด้วยกัน แต่ช่วงดังกล่าวยังไม่สามารถตีพิมพ์ชุดใหญ่ได้ จนกระทั่งเหตุการณ์ช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ทำให้ต้องลดพนักงานลง แต่ก็มีการพิมพ์เป็นส่วนๆ โดยใช้กระดาษขนาดใหญ่แบบเดิม สำหรับผู้ที่นิยมแบบนี้ และมีการพิมพ์ต่อเนื่องเป็นระยะๆ
การเปลี่ยนแปลงครั้งที่สอง ในปี ค.ศ. 1895 คือ การใช้ชื่อว่า "พจนานุกรมภาษาอังกฤษ ฉบับออกซฟอร์ด" (Oxford English Dictionary; OED) แต่พิมพ์เฉพาะบนปกนอกของการตีพิมพ์งานส่วนแรกเท่านั้น ชื่อเดิมนั้นยังคงเป็นชขื่อทางการ และปรากฏในที่อื่นๆ ทั้งหมด
การพิมพ์ครั้งที่ 125 และถือเป็นงานส่วนแรกชิ้นสุดท้าย ครอบคลุมคำศัพท์จาก Wise จนถึงท้ายสุดของหมวด W โดยได้ตีพิมพ์ในวันที่ 19 เมษายน ค.ศ. 1928 และพจนานุกรมฉบับสมบูรณ์เย็บเล่มเป็นชุดก็ตีพิมพ์ตามติดในเวลาต่อมา
ฉบับพิมพ์ครั้งแรก และฉบับพิมพ์เสริมครั้งแรก

เดิมมีการวางแผนที่จะตีพิมพ์พจนานุกรมภาษาอังกฤษฉบับใหม่นี้ เป็น 10 เล่มชุด (Volume) โดยเริ่มตั้งแต่ A, C, D, F, H, L, O, Q, Si และ Ti แต่เมื่อโครงการดำเนินไป เล่มชุดต่อมาเริ่มใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ และขณะที่ฉบับพิมพ์สมบูรณ์อย่างเป็นทางการ ปี 1928 ยังคงเรียงหมายเลขตามที่เจตนาเอาไว้ เล่มชุดที่ 9 และ 10 กลับต้องตีพิมพ์เป็นชุดละสองเล่ม โดยแยกที่ Su และ V ตามลำดับ เป็นอันว่าพจนานุกรมทั้งชุดนี้ ตีพิมพ์รวม 20 เล่มชุด โดยเลือกเย็บเล่มสองแบบ ราคา 55 หรือ 55 กีนี (52.50 หรือ 57.75 ปอนด์) ขึ้นกับรูปแบบและการเย็บเล่ม
นับเป็นเวลา 44 ปี ตั้งแต่เริ่มตีพิมพ์คำศัพท์ A-Ant และแน่นอนว่า ภาษาอังกฤษก็มีการพัฒนาและเปลี่ยนแปลงอย่างต่อเนื่องด้วยเช่นกัน ดังนั้น ในเวลานี้ พจนานุกรมชุดแรกๆ จึงล้าสมัยอย่างชัดเจน ทางแก้ปัญหาสำหรับคณะทำงานเดิมในเวลานั้นก็คือ ออกชุดเสริมพิเศษ (Supplement) ขึ้น โดยเรียงลำดับคำทั้งหมด และความหมายที่เปลี่ยนแปลง นับตั้งแต่หน้านั้นๆ ตีพิมพ์เป็นครั้งแรก การทำงานดังกล่าวทำให้มีโอกาสแก้ไขความผิดพลาด หรือข้อบกพร่องต่างๆ ที่พบ สำหรับค่าใช้จ่ายของฉบับปี 1928 นั้น ตกลงได้ว่าจะทำฉบับเสริมพิเศษนี้แถมฟรีไปกับฉบับหลัก
พจนานุกรมฉบับเสริมพิเศษนี้ จัดทำโดยบรรณาธิการสองคนเช่นเดิม โดยทำงานคู่ขนานกัน ในเวลานี้ เครกีซึ่งทำงานอยู่ในสหรัฐอเมริกา ก็ทำการวิจัยส่วนใหญ่เกี่ยวกับการใช้ภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน นอกจากนี้ยังแก้ไขคำศัพท์หมวด L-R และ U-Z ขณะที่อันยันส์แก้ไขหมวด A-K และ S-T งานทั้งหมดนี้ใช้เวลาอีก 5 ปีจึงสำเร็จ
ในปี 1933 มีการตีพิมพ์พจนานุกรมทั้งชุดอีกครั้ง ตอนนี้ใช้ชื่อเป็นทางการว่า พจนานุกรมภาษาอังกฤษ ฉบับออกซฟอร์ด (Oxford English Dictionary) เป็นครั้งแรก การตีพิมพ์เล่มชุดหลังจาก 6 ชุดแรกนั้นถูกปรับให้มีขนาดเท่าๆ กัน เพื่อจะได้ไม่ต้องมีชุดที่ตีพิมพ์สองเล่มอีก พจนานุกรมหลักในตอนนี้จึงมีทั้งหมด 12 เล่ม เรียงตามลำดับ ดังนี้ A, C, D, F, H, L, N, Poyesye, S, Sole, T และ V ส่วนฉบับเสริมพิเศษจัดไว้เป็นเล่มที่ 13 โดยตั้งลดราคาเหลือ 20 กีนี (21 ปอนด์)
ฉบับกะทัดรัด

ขณะเดียวกัน ในปี 1971 ก็มีการตีพิมพ์ซ้ำเนื้อหาเต็มของ OED1 ฉบับ 13 เล่มชุดจาก ปี 1933 เป็นฉบับกะทัดรัด (Compact Edition) เป็น 2 เล่มชุด ทั้งนี้อาศัยการถ่ายย่อจากฉบับเดิมเหลือ 1/2 จากมิติระนาบ ทำให้ 4 หน้าเดิมจุได้ใน 1 หน้าใหม่ พจนานุกรมฉบับกะทัดรัด 2 เล่มชุดนี้ เริ่มต้นด้วยหมวดอักษร A และ P โดยมีฉบับเสริมพิเศษเพิ่มไว้ที่ด้านหลังของเล่ม 2
พจนานุกรมฉบับกะทัดรัดจัดจำหน่ายใส่กล่องเรียบร้อย เป็นลิ้นชักขนาดเล็ก พร้อมแว่นขยาย เพื่อช่วยให้ผู้อ่านสามารถอ่านตัวพิมพ์ที่มีขนาดเล็กจิ๋วได้ (ขนาดกะทัดรัดนั้น แม้คนที่สายตาดี ก็แทบจะอ่านด้วยตาเปล่าได้ไม่ชัด) มีการขายฉบับกะทัดรัดนี้ได้เป็นจำนวนมากโดยผ่านสโมสรหนังสือ ซึ่งจัดจำหน่ายในราคาย่อมเยา เป็นสินค้าพิเศษสำหรับสมาชิก
ในปี 1987 มีการตีพิมพ์ฉบับเสริมพิเศษ ชุดที่สอง เป็นเล่มที่ 3 รวมอยู่ในชุดกะทัดรัดดังกล่าว และในปี 1991 พจนานุกรม OED2 ก็เปลี่ยนแปลงรูปแบบของฉบับกะทัดรัดเป็น ⅓ ของขนาดเดิม (ในเชิงระนาบ) คือ 9 หน้าเดิม เท่ากับ 1 หน้าใหม่ ทำให้ไม่สามารถอ่านด้วยตาเปล่าได้เลย ต้องอาศัยแว่นขยายเท่านั้น โดยตีพิมพ์เป็น 1 เล่มเดี่ยวเป็นครั้งแรก แม้แต่จะมีการตีพิมพ์ฉบับกะทัดรัดจิ๋วแล้ว สโมสรหนังสือทั้งหลายก็ยังเสนอขายรุ่นกะทัดรัด 2 เล่มชุด ปี 1971 แบบเดิมอย่างต่อเนื่องโดยทั่วไป ทั้งนี้มักปรากฏข้อความชมเชยว่าฉบับพิมพ์กะรัดทัด 2 เล่มชุดนั้น อ่านง่ายกว่า (ขนาดตัวอักษรใหญ่กว่า) และสะดวกกว่า (เล่มเล็กกว่า) นอกจากนี้คุณภาพของกล่องก็ดี และมีแว่นขยายให้ด้วย
รุ่นอิเล็กทรอนิกส์

ถึงตอนนี้ ข้อความทั้งหมดของพจนานุกรมถูกแปลงเป็นดิจิทัลและออนไลน์แล้ว และยังมีการจัดทำฉบับซีดีรอมด้วย โดยมีทั้งหมด 3 รุ่นหรือเวอร์ชัน ด้วยกัน รุ่น 1 (1992) เนื้อหาตรงกับฉบับพิมพ์ครั้งที่ 2 และในแผ่นซีดีเองนั้นก็ไม่ป้องกันการคัดลอก ส่วนรุ่น 2 (1999) มีการเพิ่มเติมเล็กน้อย และใช้ซอฟต์แวร์ที่ปรับปรุงใหม่ พร้อมความสามารถสืบค้นที่ดีขึ้น แต่มีการป้องกันการคัดลอก ทำให้ใช้งานยาก และโปรแกรมยังปฏิเสธการใช้ของเจ้าหน้าที่สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด ในระหว่างการสาธิตสินค้าด้วย รุ่น 3 (2002) มีคำศัพท์เพิ่มเติม และปรับปรุงซอฟต์แวร์ด้วย แต่ยังมีการป้องกันการคัดลอก และใช้งานได้เฉพาะกับระบบปฏิบัติการวินโดวส์ของไมโครซอฟท์เท่านั้น
ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2000 "พจนานุกรมภาษาอังกฤษ ฉบับออกซฟอร์ด ออนไลน์" (Oxford English Dictionary Online; OED Online) ก็มีจำหน่ายแก่สมาชิก ฐานข้อมูลออนไลน์ประกอบด้วยพจนานุกรม OED2 ทั้งหมด และยังปรับปรุงแก้ไขถึง 1/4 ซึ่งจะรวมอยู่ใน OED3 (ดูข้างล่าง) ฉบับออนไลน์นี้ถือเป็นพจนานุกรมฉบับที่ทันสมัยที่สุดที่มีอยู่
สำหรับราคาการใช้บริการส่วนบุคคลของพจนานุกรมฉบับออนไลน์นี้ แม้จะลดแล้วในปี 2004 ก็ยังอยู่ในอัตรา 195 ปอนด์ หรือ 295 ดอลลาร์ ต่อปี ผู้สมัครเป็นสมาชิกส่วนใหญ่คือองค์กรขนาดใหญ่ เช่น มหาวิทยาลัย ผู้ใหญ่บางรายจะไม่ใช้พจนานุกรมภาษาอังกฤษ ฉบับออกซฟอร์ด ออนไลน์ผ่านอินเทอร์เน็ต แต่จะดาวน์โหลดฐานข้อมูลทั้งหมดโดยถูกกฎหมายลงมายังคอมพิวเตอร์ขององค์กรนั้นๆ
ในปี 2004 มีการนำเสนอวิธีการจ่ายเงินที่น่าสนใจมากกว่าเดิมเล็กน้อย นั่นคือ เสนอให้ผู้ใช้ในประเทศในทวีปอเมริกาเหนือ และอเมริกาใต้ มีโอกาสจ่ายเงิน 29.95 ดอลลาร์สหรัฐต่อเดือน เพื่อเข้าใช้งานออนไลน์ ทำให้ผู้ที่ไม่ค่อยได้เข้าใช้ สามารถประหยัดค่าใช้จ่ายได้มากพอสมควร
พิมพ์ครั้งที่สาม

ฉบับพิมพ์ครั้งที่ 3 (OED3) เป็นงานที่ตั้งใจจะใช้คอมพิวเตอร์ทำเกือบทั้งหมด ใน ค.ศ. 2005 จอห์น ซิมป์สัน เป็นบรรณาธิการใหญ่ เนื่องจากงานชิ้นแรกของบรรณาธิการแต่ละคนมีแนวโน้มที่ต้องการการปรับปรุงมากกว่าผลของเขาในสมัยก่อน ซึ่งมีความสมบูรณ์เรียบร้อยกว่า จึงต้องมีการถ่วงดุลปรากฏการณ์ดังกล่าว โดยการเริ่มทำงานตั้งแต่เนิ่นๆ และอาจเป็นงานที่อาจปรับปรุงจากอักษรอื่นก่อน แทนที่จะเริ่มด้วยอักษร A
ด้วยเหตุนี้ งานหลักของ OED3 จึงดำเนินไปตามลำดับจากอักษร M เมื่อมีการเผยแพร่ OED ฉบับออนไลน์ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2000 มีชุดแรกของรายการที่แก้ไขแล้ว (ระบุโดยทางการว่าเป็นรายการฉบับร่าง) ที่ขยายมาจาก M จนถึง mahurat และข้อความส่วนที่ต่อเนื่องไปจะเผยแพร่สามเดือนครั้ง เมื่อถึงเดือนมีนาคม ค.ศ. 2006 ส่วนปรับปรุงแก้ไขก็คืบหน้าไปถึงคำที่เริ่มต้นด้วย pi เมื่องานชิ้นใหม่สำเร็จลงในคำศัพท์ในส่วนอื่นๆ ก็จะมีการเผยแพร่คราวละสามเดือนเช่นกัน
เนื้อหาใหม่นี้จะอ่านได้จาก OED Online (โดยการสมัครสมาชิก หรือจากห้องสมุดที่ให้บริการนี้) หรือจากฉบับซีดีรอม ที่มีการปรับข้อมูลเป็นระยะสม่ำเสมอ นอกจากนี้ยังเป็นไปได้ว่า OED3 คงจะไม่มีการตีพิมพ์เป็นเล่มชุดแบบเดิม แต่จะหาซื้อได้จากสื่อคอมพิวเตอร์เท่านั้น ประเด็นนี้จะเป็นการตัดสินใจอีกครั้งในอนาคต เมื่อการปรับปรุงแก้ไขใกล้เสร็จสมบูรณ์
แน่นอนว่า การผลิตพจนานุกรมฉบับพิมพ์ครั้งใหม่จริงๆ นั้น จะใช้ประโยชน์จากคอมพิวเตอร์อย่างเต็มที่ โดยเฉพาะนับตั้งแต่เดือนมิถุนายน ค.ศ. 2005 มีการใช้โปรแกรมประยุกต์ "Perfect All-Singing All-Dancing Editorial and Notation Application" หรือ Pasadena และด้วยระบบที่ใช้ XML นี้ ความสนใจของนักทำพจนานุกรม อาจอยู่ที่เนื้อหา มากกว่าประเด็นการนำเสนอ เช่น การกำหนดหมายเลขของนิยาม ระบบใหม่นี้ยังทำให้ใช้ฐานข้อมูลข้อความอ้างอิงให้ง่ายลง และทำให้เจ้าหน้าที่ซึ่งอยู่ในนิวยอร์กได้ทำงานโดยตรงกับพจนานุกรมในลักษณะเดียวกับผู้ร่วมงานในออกซฟอร์ด
การใช้งานคอมพิวเตอร์ที่สำคัญอื่นๆ ได้แก่ การสืบค้นผ่านอินเทอร์เน็ต เพื่อหาหลักฐานการใช้ในปัจจุบัน และการรับข้อความจากผู้อ่านและสาธารณะทั่วไปโดยผ่านอีเมล
การสะกด

พจนานุกรมภาษาอังกฤษ ฉบับออกซฟอร์ด ได้บันทึกการสะกดแบบอังกฤษสำหรับคำหลักเอาไว้ก่อน (ตัวอย่าง เช่น labour และ centre) ตามด้วยการสะกดแบบอื่น (labor, center เป็นต้น) นโยบายของสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ดยังบ่งชี้ว่ามีการใช้ปัจจัย "-ize" (แทนที่จะเป็น -ise) สำหรับคำมากมาย มากกว่าที่ลงท้ายด้วย -ise ถ้ารากศัพท์นี้เป็นภาษาละติน ไม่ใช่ภาษากรีก หลักการสำหรับนโยบายนี้ ขัดแย้งกับความเชื่อของคนทั่วไป ว่า -ize เป็นภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน
ประโยคที่ว่า "The group analysed labour statistics published by the organization" เป็นตัวอย่างการปฏิบัติของสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด การสะกดเช่นนี้ ซึ่งระบุได้จาก ป้ายข้อมูลภาษาจดทะเบียนของ IANA ว่า en-GB-oed ก็ถูกนำไปใช้โดยองค์การสหประชาชาติ องค์การการค้าโลก องค์กรนานาชาติสำหรับการกำหนดมาตรฐาน และองค์กรอื่นๆ รวมทั้งสำนักพิมพ์ทางวิชาการมากมาย เช่น Nature, Biochemical Journal และ Times Literary Supplement เป็นต้น
แหล่งข้อมูลอื่น

Oxford English Dictionary
[http://oed.com/archive/ เก็บถาวร 2008-05-09 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน กรุเอกสาร (ภาพถ่ายเอกสาร) รวมทั้งรายงาน "Deficiencies in our English Dictionaries" ของ ริชาร์ด เชนีวิกซ์ เทรนช์
เก็บถาวร 2003-12-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน และข้อความจูงใจผู้อ่านของเจมส์ เมอร์เรย เก็บถาวร 2003-12-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
หน้าสถิติของ OED เก็บถาวร 2003-12-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน และหน้าสถิติอีก 1 หน้า เก็บถาวร 2008-10-06 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
หน้าตัวอย่าง จาก OED
พจนานุกรม Seiko Pocket Oxford English Dictionary เก็บถาวร 2006-06-23 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน : The Pocket Oxford English Dictionary
ว่าด้วย Tolkien เก็บถาวร 2003-12-19 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
สืบค้น AskOxford Compact Oxford English Dictionary  เก็บถาวร 2007-03-24 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
การตรวจสอบ OED เก็บถาวร 2005-11-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน: วิเคราะห์หลักและการปฏิบัติของบรรณาธิการพจนานุกรมภาษาอังกฤษ ฉบับออกซฟอร์ด โดย Charlotte Brewer
การแก้ไขรายการคำศัพท์ของ NOED โดยใช้ LEXX
หน้าจอของพจนานุกรม OED ซีดีรอม ครั้งแรก
หน้าจอของพจนานุกรม OED ฉบับออนไลน์
หลวงวิจารณ์ภัณฑกิจ (แจ๋ว บุนนาค)

| หลวงวิจารณ์ภัณฑกิจ  (แจ๋ว บุนนาค) |
| --- | --- |

เกิด: พ.ศ. 2432
ถึงแก่กรรม: พ.ศ. 2490 (58 ปี)
บิดามารดา: เจ้าพระยาสุรพันธ์พิสุทธิ์ (เทศ บุนนาค) (บิดา) มอญ (มารดา)
รองเสวกโท นายหมวดเอก หลวงวิจารณ์ภัณฑกิจ (แจ๋ว บุนนาค) เกิดในราชินิกุลบุนนาค เป็นบุตรเจ้าพระยาสุรพันธ์พิสุทธิ์ (เทศ บุนนาค) มารดาชื่อ มอญ นับเป็นราชินิกุลบุนนาค ชั้นที่ 4 และวงศ์เฉกอะหมัด ชั้นที่ 9 (สืบเชื้อสายจากออกญาบวรราชนายก (เฉกอะหมัด)) เกิดเมื่อปี 2432 ถึงแก่กรรมเมื่อปี 2490
การรับราชการ

รับราชการในรัชกาลที่ 6  โดยเมื่อวันที่ 28 ธันวาคม 2461 มหาดเล็กวิเศษ แจ๋ว บุนนาค ได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นที่ ขุนวิจารณ์ภัณฑกิจ สังกัดกรมชาวที่ ขึ้นกับกรมมหาดเล็ก ก่อนได้เลื่อนยศเป็น รองหุ้มแพร และเลื่อนบรรดาศักดิ์เป็นหลวง ในราชทินนามเดิม มีตำแหน่งเป็น ผู้ช่วยหัวหน้าแผนกรักษาวังปารุสกวัน ท่าวาสุกรี สวนจิตรลดา สวนกุหลาบ และสนามหญ้านอกกำแพงพระราชวังดุสิต
ในรัชกาลที่ 7 ได้เป็น รองเสวกโท หัวหน้าแผนกรักษาสวนและสนามนอกกำแพงวัง สังกัดกองรักษาพระราชวังดุสิต (กรมมหาดเล็ก รวมเข้าในสังกัดกระทรวงวัง เมื่อวันที่ 24 กรกฎาคม 2469)  ต่อมา ได้เป็น หัวหน้าแผนกรักษาพื้นที่ในบริเวณกำแพงพระราชวังดุสิต  แล้วเป็น ผู้รักษาพระราชวังบางปะอิน  (แผนกรักษาพระราชวังบางปะอิน สังกัดกองมหาดเล็กชาวที่) ก่อนจะออกจากราชการในรัชกาลที่ 8
กองเสือป่า

27 กุมภาพันธ์ 2459 ว่าที่นายหมู่ตรี (นายหมู่เอกชั่วคราว) แจ๋ว บุนนาค เป็นนายหมู่เอก กรมเสือป่าปืนใหญ่หลวงรักษาพระองค์ กองกำลังของกองเสนาหลวงรักษาพระองค์
13 มีนาคม 2460 นายหมู่เอก (ว่าที่นายหมวดตรีชั่วคราว) แจ๋ว บุนนาค รองผู้บังคับกองร้อยที่ 2 เป็นว่าที่นายหมวดตรี กรมเสือป่าปืนใหญ่หลวง ร.อ. กองกำลังของกองเสนาหลวง ร.อ.
4 มีนาคม 2461 ว่าที่นายหมวดตรี ขุนวิจารณ์ภัณฑกิจ (แจ๋ว บุนนาค) เป็นนายหมวดตรี แผนกยกกระบัตรกรม กรมเสือป่าปืนใหญ่หลวง ร.อ. กองกำลังของกองเสนาหลวง ร.อ.
20 กุมภาพันธ์ 2462 นายหมวดตรี ขุนวิจารณ์ภัณฑกิจ (แจ๋ว บุนนาค) เป็นนายหมวดโท แผนกยกกระบัตรกรม กรมเสือป่าปืนใหญ่หลวง ร.อ.
21 กุมภาพันธ์ 2463 นายหมวดโท ขุนวิจารณ์ภัณฑกิจ (แจ๋ว บุนนาค) เป็นนายหมวดเอก แผนกยกกระบัตรกรม กรมเสือป่าปืนใหญ่หลวง ร.อ.
ราชการพิเศษ

การพระราชทานเพลิงพระศพ ณ พระเมรุท้องสนามหลวง พ.ศ. 2471
การพระราชทานเพลิงพระศพ ณ พระเมรุวัดเทพศิรินทราวาส พ.ศ. 2475
การพระราชทานเพลิงพระศพ ณ พระเมรุวัดเทพศิรินทราวาส พ.ศ. 2479
การพระราชทานเพลิงพระศพ ณ พระเมรุวัดเทพศิรินทราวาส พ.ศ. 2481
เครื่องราชอิสริยาภรณ์

พ.ศ. 2462 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นที่ 5 เบญจมาภรณ์มงกุฎไทย (บ.ม.)
พ.ศ. 2467 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นที่ 5 เบญจมาภรณ์ช้างเผือก (บ.ช.)
พ.ศ. 2468 –  เหรียญศารทูลมาลา (ร.ศ.ท.)
พ.ศ. 2469 – เสมาบรมราชาภิเษก ชั้นเงิน เนื่องในการพระราชพิธีบรมราชาภิเษก รัชกาลที่ 7
พ.ศ. 2480 –  เหรียญจักรพรรดิมาลา (ร.จ.พ.)
พ.ศ. 2481 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 8 ชั้นที่ 4 (อ.ป.ร.4)
ครอบครัว

หลวงวิจารณ์ภัณฑกิจ (แจ๋ว บุนนาค) มีภรรยา (ที่มีบุตร ธิดา) 5 คน คือ

1. นางแวว (บุญเย็น)

2. นางทองม้วน

3. นางเอิบ (ศุภวงศ์)

4. นางเล็ก (โหมดหิรัญ)

5. นางธารี (เทศรักษ์) ธิดานายพุก และ นางสาย เทศรักษ์  เป็นญาติกับพระยาศรีวิกรมาทิตย์ (สงวน สิงคะเนติ) ต้นสกุล ศรีวิกรม์
มีบุตร ธิดา 13 คน (นับว่าเป็นราชินิกุลบุนนาค ชั้นที่ 5 วงศ์เฉกอะหมัด ชั้นที่ 10) คือ
1. (หญิง) เจรง (นางแวว เป็นมารดา) เป็นภรรยานายโชค บุนนาค บุตรพระยามนตรีสุริยวงศ์ (ชื่น บุนนาค)
2. (ชาย) จรรย์   3. (หญิง) ไข่มุกต์   4. (หญิง) จอกมุกต์   5. (หญิง) จินตนา (4 คนนี้ นางทองม้วน เป็นมารดา)
6. (ชาย) ร้อยตรี จำลอง (นางเอิบ เป็นมารดา)
7. (ชาย) อำรุง (นางเล็ก เป็นมารดา)
8. (ชาย) ปรีชา   9. (หญิง) ปราณี   10. (ชาย) ศรีสุข   11. (ชาย) สมศักดิ์   12. (ชาย) จวบณรงค์   13. (หญิง) จงกลณี (6 คนนี้ นางธารี เป็นมารดา)
รัฐบาล

รัฐบาล (อังกฤษ: Government) คือองค์การที่มีอำนาจในการออกและบังคับใช้กฎหมาย สำหรับดินแดนหนึ่ง ๆ นิยามที่ชัดเจนของรัฐบาลนั้นมีอยู่หลายนิยาม ในกรณีทั่วไป รัฐบาล คือผู้ที่มีอำนาจในการปกครอง กล่าวคือมีอำนาจในการบริหารจัดการเหนือพื้นที่ใด ๆ หรือเหนือกลุ่มคน รัฐบาลตรงกับคำภาษาอังกฤษว่า government ซึ่งมีความหมายสองนัยยะ นัยยะแรกหมายถึงกิจกรรมการปกครอง และอีกความหมายหนึ่งคือคณะบุคคลที่มีอำนาจในการปกครอง
ระบอบการปกครอง (form of government) หมายถึง สถาบันทางการเมืองซึ่งรัฐบาลของรัฐได้จัดตั้งขึ้นเพื่อใช้อำนาจในการปกครองประเทศ คำนี้ยังนิยามรวมไปถึงรัฐบาลที่ไม่ประสบความสำเร็จในการใช้อำนาจปกครองประเทศด้วย
เจตจำนงหรือวัตถุประสงค์ของรัฐ

เจตจำนงแห่งรัฐ (Will of the state) เป็นเกณฑ์หนึ่งในทางรัฐศาสตร์ที่อธิบายถึงเป้าหมายของระบอบการปกครองในแต่ละรูปแบบ นับตั้งแต่การเป็นชุมชนทางการเมืองที่เป็นระบบจนพัฒนามาสู่การเป็นรัฐสมัยใหม่ เมื่อพิจารณาจากพัฒนาการของรัฐสมัยใหม่นับตั้งแต่สมัยกลางเป็นต้นมา เจตจำนงหรือวัตถุประสงค์ของรัฐในแต่ละยุคเกิดขึ้นจากบริบททางสังคม ปรัชญา อุดมการณ์ทางการเมือง ศาสนา ตลอดจนโลกทัศน์ของคนแต่ละยุคสมัยแตกต่างกัน ซึ่งแต่ละแนวคิดจะเน้นความสำคัญของปัจเจกบุคคลในระดับความเข้มข้นแตกต่างกัน
ในยุคคลาสสิค และยุคกลางเจตจำนงแห่งรัฐจะมีความมีเสถียรภาพอันมีเป้าหมายในการสนับสนุนสถาบันกษัตริย์ และสถาบันศาสนา ส่วนในยุคสมัยใหม่เจตจำนงแห่งรัฐจะมีความเป็นพลวัตรและปรับตัวให้เข้ากับยุคสมัยที่เปลี่ยนแปลงไปผ่านการแสดงเจตจำนงผ่านการเลือกตั้งของประชาชน โดยกระบวนการสร้างรัฐสมัยใหม่นี้ต้องใช้ระบบกฎหมายสนับสนุนจึงจะดำเนินไปได้อย่างมีประสิทธิภาพตามแนวคิดความสูงสุดแห่งอำนาจอธิปไตยที่เป็นของประชาชนที่ทำให้รัฐสามารถบัญญัติกฎหมายได้อย่างไม่มีขอบเขตจำกัด อันเป็นการสามารถสะท้อนเจตจำนงทางการเมืองของประชาชน และมีความเป็นพลวัตรต่อเนื่องไปอยู่เสมอ
คุณสมบัติของรัฐบาล

นอกเหนือจากการจัดแบ่งประเภทอย่างเป็นทางการแล้ว ระบอบการปกครองยังสามารถแบ่งได้ตามรูปแบบโดยทั่วไปของรัฐบาล อย่างเช่น:
เอกาธิปไตย คณาธิปไตย หรือประชาธิปไตย
ประมุขมาจากการเลือกตั้ง หรือมาจากเชื้อสายของบรรพบุรุษ
การเลือกตั้งโดยตรง หรือการเลือกตั้งโดยอ้อม
รัฐบาลเสียงข้างมาก หรือรัฐบาลผสม
สาธารณรัฐ หรือราชาธิปไตย (สมบูรณาญาสิทธิราช หรือราชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ)
ระบบรัฐสภา ระบบประธานาธิบดี หรือระบบกึ่งประธานาธิบดี
รัฐเดี่ยว หรือรัฐสหพันธ์ (สหพันธรัฐ หรือสมาพันธรัฐ)
รัฐเอกราช รัฐกึ่งเอกราช หรือรัฐไม่มีเอกราช
หนังสืออ่านเพิ่มเติม

Boix, Carles (2003). Democracy and Redistribution. New York: Cambridge University Press.
Bunce, Valerie. 2003. “Rethinking Recent Democratization: Lessons from the Postcommunist Experience.” World Politics 55(2):167-192.
Colomer, Josep M. (2003). Political Institutions. Oxford: Oxford University Press.
Dahl, Robert Polyarchy Yale University Press (1971
Heritage, Andrew, Editor-in-Chief. 2000. World Desk Reference
Lijphart, Arend (1977). Democracy in Plural Societies: A Comparative Exploration. New Haven: Yale University Press.
Linz, Juan. 2000. Totalitarian and Authoritarian Regimes. Boulder: Lynne Rienner.
Linz, Juan, and Stepan, Alfred. 1996. Problems of Democratic Transition and Consolidation: Southernn Europe, South America, and Post-Communist Europe. Baltimore: Johns Hopkins Press.
Lichbach, Mark and Alan Zukerman, eds. 1997. Comparative Politics: Rationality, Culture, and Structure, Cambridge: Cambridge University Press, 1997.
Luebbert, Gregory M. 1987. “Social Foundations of Political Order in Interwar Europe,” World Politics 39, 4.
Moore, Barrington, Jr. 1966. Social Origins of Dictatorship and Democracy: Lord and Peasant in the Making of the Modern World. Cambridge: Beacon Press, ch. 7-9.
Comparative politics : interests, identities, and institutions in a changing global order/edited by Jeffrey Kopstein, Mark Lichbach, 2nd ed, Cambridge University Press, 2005.
O’Donnell, Guillermo. 1970. Modernization and Bureaucratic-Authoritarianism. Berkeley: University of California.
O’Donnell, Guillermo, Schmitter, Philippe C., and Whitehead, Laurence, eds., Transitions from Authoritarian Rule: comparative Perspectives. Baltimore: Johns Hopkins University Press.
Przeworski, Adam. 1992. Democracy and the Market: Political and Economic Reforms in Eastern Europe and Latin America, New York: Cambridge University Press.
Przeworski, Adam, Alvarez, Michael, Cheibub, Jose, and Limongi, Fernando. 2000. Democracy and Development: Political Institutions and Well Being in the World, 1950-1990. New York: Cambridge University Press.
Shugart, Mathhew and John M. Carey, Presidents and Assemblies: Constitutional Design and Electoral Dynamics, New York, Cambridge Univ. Press, 1992.
Taagepera, Rein and Matthew Shugart. 1989. Seats and votes: The effects and determinants of electoral systems, Yale Univ. Press.jimmy
แหล่งข้อมูลอื่น

Electronic interuniversity journal Federalism-e
Types of Governments from Historical Atlas of the 20th Century
Other classifications examples from Historical Atlas of the 20th Century
http://stutzfamily.com/mrstutz/WorldAffairs/typesofgovt.html
สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ

| สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ Office of Police Forensic Science |
| --- | --- |

อักษรย่อ: สพฐ.ตร.
คำขวัญ: “พิทักษ์ชาติ ศาสน์ กษัตริย์ ประชาชนรักและศรัทธา งานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ”
ข้อมูลองค์กร
ก่อตั้ง: 12 กรกฎาคม พ.ศ. 2498
หน่วยงานก่อนหน้า: กองวิทยาการ  จัดตั้งเมื่อ 12 กรกฎาคม พ.ศ. 2498  สังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง  สำนักงานวิทยาการตำรวจ  ยกฐานะเมื่อ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2535 สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ  เปลี่ยนชื่อเมื่อ 7 กันยายน พ.ศ. 2552 - ปัจจุบัน
ลักษณะทั่วไป: ตำรวจ
สำนักงานใหญ่: อาคาร 10 สำนักงานตำรวจแห่งชาติ ถนนอังรีดูนังต์ แขวงปทุมวัน เขตปทุมวัน กรุงเทพมหานคร 10330
 
ผู้บริหารหน่วยงาน: พลตำรวจโท ไตรรงค์ ผิวพรรณ, ผู้บัญชาการ
หน่วยงานปกครอง: สำนักงานตำรวจแห่งชาติ
หน่วยงานลูก: 14 กองบังคับการ  - กองพิสูจน์หลักฐานกลาง  - ศูนย์พิสูจน์หลักฐาน ๑ - ๑๐  - กองทะเบียนประวัติอาชญากร  - สถาบันฝึกอบรมและวิจัยนิติวิทยาศาสตร์  - กองบังคับการอำนวยการ 2 กองกำกับการ  - ศูนย์ข้อมูลวัตถุระเบิด  - กลุ่มงานพิสูจน์เอกลักษณ์บุคคล
เว็บไซต์
http://www.forensic.police.go.th/
สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ (Office of Police Forensic Science) หน่วยงานระดับกองบัญชาการ ส่วนงานสนับสนุนป้องกันและปราบปรามอาชญากรรม สังกัดสำนักงานตำรวจแห่งชาติ โดยเป็นที่รู้จักในชื่อ กองพิสูจน์หลักฐาน , สำนักงานวิทยาการตำรวจ มีภารกิจในการสนับสนุนงานป้องกันและปราบปรามอาชญากรรม โดยใช้วิทยาการสมัยใหม่ในการตรวจหาและเพิ่มน้ำหนักพยานหลักฐานในทางคดีให้มีประสิทธิภาพ