stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
การคัดเลือกโดยธรรมชาติ
การแข่งขันเพื่อเอาชนะ

การคัดเลือกโดยธรรมชาติยังกระทำต่อการพัฒนาความต้านทานยาปฏิชีวนะของจุลชีพอีกด้วย นับจากการค้นพบเพนิซิลลินใน ค.ศ. 1928 ก็ได้มีการนำยาปฏิชีวนะมาใช้เพื่อต่อสู้กับความเจ็บไข้ที่เกิดจากแบคทีเรียตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา การใช้ยาปฏิชีวนะอย่างไม่ถูกวิธีทำให้เกิดการคัดเลือกความต้านต้านทานต่อยาปฏิชีวนะที่ใช้ในทางคลินิค จนถึงจุดที่ Staphylococcus aureus ชนิดต้านทานต่อเมธิซิลลิน (methicillin-resistant Staphylococcus aureus, MRSA) ถูกอธิบายว่าเป็น "ซูเปอร์บัก" (superbug) เนื่องจากความอันตรายของมันที่มีต่อสุขภาพ และความทนทานต่อยาที่มีอยู่ในปัจจุบัน กลยุทธ์เพื่อตอบโต้แบคทีเรียประเภทนี้มักจะเป็นการให้ยาปฏิชีวนะชนิดอื่นที่แรงกว่า อย่างไรก็ตาม MRSA สายพันธุ์ใหม่ก็ได้ปรากฏขึ้นและต้านทานได้กระทั่งยาดังกล่าว ตัวอย่างเช่นนี้เรียกว่าการเอาชนะในเชิงวิวัฒนาการ (evolutionary arms race) ซึ่งแบคทีเรียพัฒนาสายพันธุ์ที่อ่อนไหวต่อยาน้อยลง และในขณะเดียวกัน นักวิจัยทางการแพทย์ก็พยายามที่จะพัฒนายาปฏิชีวนะตัวใหม่ที่จะฆ่าแบคทีเรียดังกล่าวได้ สถานการณ์ที่คล้ายคลึงกันนี้ยังเกิดกับความต้านทานต่อวัตถุอันตรายทางการเกษตรในทั้งพืชและสัตว์ การแข่งขันเพื่อเอาชนะไม่จำเป็นต้องถูกชักนำโดยมนุษย์ ตัวอย่างหนึ่งที่มีการบันทึกไว้อย่างดีคือ การแพร่กระจายของยีนในหมู่ผีเสื้อ Hypolimnas bolina บนเกาะของประเทศซามัว ที่ยับยั้งการฆ่าผีเสื้อตัวผู้ของแบคทีเรียตัวเบียฬ Wolbachia ซึ่งการแพร่กระจายของยีนดังกล่าวเกิดขึ้นในช่วงระยะเวลาเพียงห้าปี
วิวัฒนาการตามนิยามของการคัดเลือกโดยธรรมชาติ

ในการที่การคัดเลือกโดยธรรมชาติจะก่อให้เกิดวิวัฒนาการเพื่อปรับตัวได้นั้น จะต้องมีการเกิดสปีชีส์ใหม่และลักษณะที่มีความแตกต่างกัน ซึ่งเป็นความผันแปรทางพันธุกรรมที่สามารถถ่ายทอดได้ อันจะก่อให้เกิดความได้เปรียบที่แตกต่างกันในสิ่งมีชีวิต ความผันแปรทางพันธุกรรมเป็นผลของการกลายพันธุ์, การรวมกันใหม่ของยีน และการเปลี่ยนแปลงทางแคริโอไทป์ (จำนวน, รูปร่าง, ขนาด และการจัดเรียงตัวเองของโครโมโซม) การเปลี่ยนที่กล่าวมาไม่ว่าแบบใดก็ตามอาจส่งให้สิ่งมีชีวิตมีความได้เปรียบอย่างยิ่ง หรือเสียเปรียบอย่างมหาศาล แต่จะพบผลกระทบขนานใหญ่ได้ยาก ในอดีต การเปลี่ยนแปลงแทบทั้งหมดที่เกิดกับสารพันธุกรรมจะถือว่าส่งผลน้อยมากไปจนถึงไม่ส่งผลเลย เนื่องการเปลี่ยนแปลงนั้นเกิดขึ้นที่ดีเอ็นเอส่วนที่ไม่เกิดการถอดรหัส หรือทำให้เกิดการเปลี่ยนชนิดของกรดอะมิโนโดยที่โปรตีนที่แปลได้ไม่เปลี่ยนแปลง อย่างไรก็ตาม การกลายพันธุ์บางอย่างที่เกิดขึ้นในดีเอ็นเอส่วนที่ไม่เกี่ยวข้องกับการสังเคราะห์โปรตีนก็อาจเป็นอันตรายได้ และถึงแม้อัตราการกลายพันธุ์กับความได้เปรียบโดยเฉลี่ยอันเกิดจากการกลายพันธุ์จะขึ้นอยู่กับตัวสิ่งมีชีวิตเอง การกลายพันธุ์ส่วนใหญ่ที่เกิดขึ้นกับมนุษย์ก็ยังถือว่าเป็นอันตราย
การกลายพันธุ์บางครั้งก็เกิดขึ้นในยีนควบคุม ซึ่งส่งผลกระทบอย่างใหญ่หลวงต่อลักษณะปรากฏของสิ่งมีชีวิต เพราะยีนนี้คอยกำกับดูแลการทำงานของยีนอื่น ๆ อีกหลายยีน การกลายพันธุ์ในยีนควบคุมมักจะทำให้เอมบริโอตายก่อนที่จะกำเนิดแทบจะทั้งสิ้น การกลายพันธุ์บางอย่างที่ไม่เป็นอันตรายถึงชีวิตของมนุษย์เกิดขึ้นในยีนฮ็อกซ์ (HOX gene) ซึ่งทำให้เกิดกระดูกซี่โครงซี่โครงที่คอ หรือภาวะนิ้วเกิน แต่เมื่อการกลายพันธุ์ดังกล่าวก่อให้เกิดความได้เปรียบที่สูงขึ้น การคัดเลือกโดยธรรมชาติจะคัดฟีโนไทป์นี้เก็บไว้ และลักษณะที่เกิดขึ้นใหม่ก็จะแพร่กระจายในหมู่ประชากร กระนั้นลักษณะที่มีความเสถียรแล้วก็ใช่จะเปลี่ยนแปลงไม่ได้ ลักษณะที่มีความได้เปรียบสูงในบริบทของสิ่งแวดล้อมหนึ่งอาจจะได้เปรียบน้อยกว่าเมื่อสภาวะของสิ่งแวดล้อมนั้นเปลี่ยนแปลงไป หากปราศจากการคัดเลือกโดยธรรมชาติที่เก็บรักษาลักษณะเช่นนี้เอาไว้ ลักษณะก็จะมีความผันแปรยิ่งขึ้นและจะเสื่อมสภาพลงไปตามกาลเวลา ซึ่งอาจทำให้เกิดการเหลือค้างของลักษณะนั้น ๆ เรียกอีกอย่างว่าของเหลือทางวิวัฒนาการ (evolutionary baggage) ในหลาย ๆ กรณี โครงสร้างเหลือค้างอาจยังรักษาความสามารถในการทำหน้าที่ไว้ได้บ้าง หรืออาจไปทำงานเสริมกับลักษณะอื่นที่เป็นประโยชน์ในปรากฏการณ์ที่เรียกว่าการปรับตัวมาก่อน (preadaptation) ตัวอย่างที่เด่นชัดของโครงสร้างเหลือค้างมีดังเช่น ดวงตาของหนูตุ่นตาบอดที่เชื่อกันว่ายังคงความสามารถในการรับรู้ช่วงแสงไว้อยู่
วิวัฒนาการตามนิยามของการคัดเลือกโดยธรรมชาติ > การเกิดสปีชีส์

บทความหลัก: การเกิดสปีชีส์
การเกิดสปีชีส์จำต้องอาศัยการแยกเอกเทศของการสืบพันธุ์ในระดับหนึ่ง กล่าวคือมีการถ่ายเทยีนที่ลดลง อย่างไรก็ตาม การเกิดสปีชีส์ใหม่เป็นแก่นสำคัญต่อแนวคิดที่ว่าสปีชีส์ที่เป็นลูกผสมจะถูกคัดสรรจากบรรดาสปีชีส์อื่น ตรงข้ามกับวิวัฒนาการของกลไกแบ่งแยกทางการสืบพันธุ์ ซึ่งเป็นสิ่งที่ดาร์วินยอมรับว่าเป็นปัญหา แต่ปัญหานี้จะไม่เกิดขึ้นกับการเกิดสปีชีส์แบบต่างบริเวณ (allopatric speciation) ที่มีสภาพทางภูมิศาสตร์เป็นตัวแบ่งแยกประชากร ซึ่งสามารถเบนออกจากกันด้วยชุดการกลายพันธุ์ที่แตกต่างกัน อี. บี. พาวล์ตันแสดงให้เห็นใน ค.ศ. 1903 ว่าการแยกเอกเทศทางการสืบพันธุ์อาจเกิดมาจากการเบนออก (divergence) ในกรณีที่แต่ละเชื้อสายได้รับอัลลีลที่ต่างออกไปและเข้ากันไม่ได้ของยีนตัวเดียวกัน การคัดเลือกเอาแต่สิ่งมีชีวิตที่เป็นเฮเทอโรไซโกตจะนำไปสู่การแยกเอกเทศทางการสืบพันธุ์ตามแบบจำลองเบตสัน–ดอบซานสกี–มุลเลอร์ (Bateson–Dobzhansky–Muller model) เสริมด้วยเอช. อัลเลน ออร์ (H. Allen Orr) และเซอร์กีย์ กาวริเลตส์ (Sergey Gavrilets) อย่างไรก็ตาม หากมีการเสริมกำลัง (reinforcement) การคัดเลือกโดยธรรมชาติก็สามารถเพิ่มการแยกเอกเทศในระยะก่อนไซโกตได้ เป็นการเข้ามีอิทธิพลโดยตรงต่อกระบวนการสร้างสปีชีส์
หลักพื้นฐานทางพันธุศาสตร์ > จีโนไทป์และฟีโนไทป์

การคัดเลือกโดยธรรมชาติส่งผลต่อฟีโนไทป์หรือลักษณะทางกายภาพของสิ่งมีชีวิต ฟีโนไทป์ถูกกำหนดโดยองค์ประกอบทางพันธุกรรมของสิ่งมีชีวิต (จีโนไทป์) และสภาพแวดล้อมที่สิ่งมีชีวิตอาศัยอยู่ เมื่อสิ่งมีชีวิตคนละตัวในประชากรถือครองรูปแบบที่แตกต่างกันของยีนสำหรับลักษณะหนึ่ง แต่ละรูปแบบเรียกว่าอัลลีล (allele) ความผันแปรทางพันธุกรรมอยู่เบื้องหลังความแตกต่างของฟีโนไทป์ ดังเช่นหมู่เลือดเอบีโอในมนุษย์ ซึ่งมีสามอัลลีลมาควบคุมฟีโนไทป์หมู่เลือด
บางลักษณะถูกควบคุมด้วยอัลลีลเพียงอัลลีลเดียว แต่ลักษณะส่วนมากได้รับอิทธิพลจากปฏิสัมพันธ์ของยีนหลาย ๆ ยีน ความผันแปรที่เกิดจากหนึ่งในยีนหลาย ๆ ยีนที่เข้ามามีส่วนร่วมต่อลักษณะอาจมีผลกระทบเพียงเล็กน้อยต่อฟีโนไทป์ แต่เมื่อนำมารวมกันแล้ว ยีนเหล่านี้สามารถทำให้เกิดความต่อเนื่องของค่าฟีโนไทป์ที่เป็นไปได้
หลักพื้นฐานทางพันธุศาสตร์ > ความเป็นทิศทางของการคัดเลือก

เมื่อส่วนประกอบหนึ่งของลักษณะใด ๆ ก็ตามสามารถสืบทอดได้ การคัดเลือกจะปรับเปลี่ยนความถี่ของอัลลีลที่แตกต่างกันนั้น หรือความถี่ของรูปแบบยีนที่ทำให้เกิดความผันแปรของลักษณะ การคัดเลือกสามารถแบ่งออกเป็นสามประเภทตามผลกระทบต่อความถี่อัลลีล ได้แก่ แบบมีทิศทาง, แบบรักษาลักษณะกึ่งกลาง, และแบบกระจายลักษณะ การคัดเลือกแบบมีทิศทางเกิดขึ้นเมื่ออัลลีลหนึ่งมีความได้เปรียบสูงกว่าอัลลีลอื่น ๆ ทำให้มันมีความถี่และสัดส่วนเพิ่มขึ้นในประชากร กระบวนการนี้สามารถดำเนินไปจนกระทั่งอัลลีลเข้าสู่ภาวะคงอยู่กับที่ (fixation) และทั้งประชากรมีฟีโนไทป์ที่ได้เปรียบร่วมกัน การคัดเลือกลักษณะกึ่งกลางลดความถี่ของอัลลีลที่ส่งผลเสียต่อฟีโนไทป์ อันจะทำให้เกิดสิ่งมีชีวิตที่มีความได้เปรียบน้อยกว่า กระบวนการนี้สามารถดำเนินไปจนกระทั่งอัลลีลดังกล่าวถูกกำจัดออกจนหมดจากประชากร การคัดเลือกแบบรักษาลักษณะกึ่งกลางจะสงวนลักษณะเฉพาะทางพันธุกรรมที่สามารถทำงานได้เอาไว้ เช่น ยีนที่เข้ารหัสสำหรับโปรตีนและลำดับควบคุม (regulatory sequence) ตลอดช่วงระยะเวลาที่มีปัจจัยกดดันต่อความผันแปรที่เป็นโทษ การคัดเลือกแบบกระจายจะคัดลักษณะสุดโต่งไว้เหนือลักษณะครึ่ง ๆ กลาง ๆ การคัดเลือกในลักษณะนี้อาจนำไปสู่การเกิดสปีชีส์ใหม่ขึ้นภายในประชากร (sympatric speciation) ผ่านการแยกบทบาทในระบบนิเวศ (niche partitioning)
การคัดเลือกแบบรักษาสมดุลบางรูปแบบไม่ทำให้เกิดการคงอยู่กับที่ แต่รักษาความถี่อัลลีลให้อยู่ในระดับปานกลางในประชากร ซึ่งสามารถเกิดกับสปีชีส์ที่เป็นดิพลอยด์ (diploid, มีโครโมโซมเป็นคู่ที่เข้ากัน) เมื่อสิ่งมีชีวิตที่มีโครโมโซมแบบเฮเทอโรไซกัส (มีสำเนาของอัลลีลเพียงชุดเดียว) มีความได้เปรียบมากกว่าตัวที่มีโครโมโซมแบบโฮโมไซกัส (มีสำเนาสองชุด) เรียกว่าความได้เปรียบของเฮเทอโรไซโกต (heterozygote advantage) หรือการข่มเกิน (over-dominance) มีตัวอย่างที่ทราบกันดีที่สุดคือความต้านทานต่อโรคมาลาเรียที่มีจีโนไทป์แบบเฮเทอโรไซกัสสำหรับโรคเม็ดเลือดแดงรูปเคียว การคงความผันแปรของอัลลีลยังสามารถเกิดขึ้นผ่านการคัดเลือกแบบกระจาย ซึ่งเก็บรักษาลักษณะที่กระจายออกจากตรงกลางของเส้นโค้งไม่ว่าจะด้านใดก็ตาม (ตรงกันข้ามกับการข่มเกิน) และยังสามารถให้ผลเป็นกราฟการกระจายลักษณะที่มีฐานนิยมสองค่า (bimodal distribution) ในที่สุดแล้วการกระจายแบบรักษาสมดุลสามารถเกิดขึ้นผ่านการคัดเลือกที่ขึ้นกับความถี่ (frequency-dependent) ซึ่งความได้เปรียบของฟีโนไทป์หนึ่งขึ้นอยู่กับการกระจายตัวของฟีโนไทป์อื่นในประชากร มีการนำหลักทฤษฎีเกมมาประยุกต์ใช้เพื่อทำความเข้าใจการกระจายความได้เปรียบในสถานการณ์เหล่านี้ โดยเฉพาะในการศึกษาเกี่ยวกับการคัดเลือกโดยญาติ (kin selection) และวิวัฒนาการของการเสียสละแบบต่างตอบแทน (reciprocal altruism)
รายการสำหรับอ่านเพิ่มเติม

สำหรับผู้อ่านที่ต้องการข้อมูลเชิงลึก
Bell, Graham (2008). Selection: The Mechanism of Evolution (2nd ed.). Oxford; New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-856972-5. LCCN 2007039692. OCLC 170034792.
Johnson, Clifford (1976). Introduction to Natural Selection. Baltimore, MD: University Park Press. ISBN 978-0-8391-0936-5. LCCN 76008175. OCLC 2091640.
Gould, Stephen Jay (2002). The Structure of Evolutionary Theory. Cambridge, MA: Belknap Press of Harvard University Press. ISBN 978-0-674-00613-3. LCCN 2001043556. OCLC 47869352.
Maynard Smith, John (1993) [Originally published 1958; Harmondsworth, England: Penguin Books]. The Theory of Evolution (Canto ed.). Cambridge, New York: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-45128-4. LCCN 93020358. OCLC 27676642.
Popper, Karl (December 1978). "Natural Selection and the Emergence of Mind". Dialectica. 32 (3–4): 339–355. doi:10.1111/j.1746-8361.1978.tb01321.x. ISSN 0012-2017.
Sammut-Bonnici, Tanya; Wensley, Robin (September 2002). "Darwinism, probability and complexity: Market-based organizational transformation and change explained through the theories of evolution" (PDF). International Journal of Management Reviews. 4 (3): 291–315. doi:10.1111/1468-2370.00088. ISSN 1460-8545.
Sober, Elliott, บ.ก. (1994). Conceptual Issues in Evolutionary Biology (2nd ed.). Cambridge, MA: MIT Press. ISBN 978-0-262-69162-8. LCCN 93008199. OCLC 28150417.
Williams, George C. (1992). Natural Selection: Domains, Levels, and Challenges. Oxford Series in Ecology and Evolution. New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-506933-4. LCCN 91038938. OCLC 228136567.
สำหรับผู้อ่านทั่วไป
Dawkins, Richard (1996). Climbing Mount Improbable (1st American ed.). New York: W.W. Norton & Company. ISBN 978-0-393-03930-6. LCCN 34633422. OCLC 34633422.
Gould, Stephen Jay (1977). Ever Since Darwin: Reflections in Natural History (1st ed.). New York: W.W. Norton & Company. ISBN 978-0-393-06425-4. LCCN 77022504. OCLC 3090189.
Jones, Steve (2000). Darwin's Ghost: The Origin of Species Updated (1st ed.). New York: Random House. ISBN 978-0-375-50103-6. LCCN 99053246. OCLC 42690131.
Lewontin, Richard C. (September 1978). "Adaptation". Scientific American. 239 (3): 212–230. Bibcode:1978SciAm.239c.212L. doi:10.1038/scientificamerican0978-212. ISSN 0036-8733. PMID 705323.
Mayr, Ernst (2002) [Originally published 2001; New York: Basic Books]. What Evolution Is. Science Masters. London: Weidenfeld & Nicolson. ISBN 978-0-297-60741-0. LCCN 2001036562. OCLC 248107061.
Weiner, Jonathan (1994). The Beak of the Finch: A Story of Evolution in Our Time (1st ed.). New York: Knopf. ISBN 978-0-679-40003-5. LCCN 93036755. OCLC 29029572.
Historical
Kohn, Marek (2004). A Reason for Everything: Natural Selection and the English Imagination. London: Faber and Faber. ISBN 978-0-571-22392-3. LCCN 2005360890. OCLC 57200626.
Zirkle, Conway (25 April 1941). "Natural Selection before the 'Origin of Species'". Proceedings of the American Philosophical Society. 84 (1): 71–123. ISSN 0003-049X. JSTOR 984852.
จาง จ้งจิ่ง

| จาง จ้งจิ่ง |
| --- | --- |

เกิด: ค.ศ. 150 (ประมาณ)
เสียชีวิต: ค.ศ. 219 (68–69 ปี)
อาชีพ: แพทย์, แพทย์ปรุงยา, นักประดิษฐ์, นักเขียน
จาง จ้งจิ่ง (จีน: 張仲景; ค.ศ. 150–219) ชื่อทางการ จาง จี (張機) เป็นแพทย์ แพทย์ปรุงยา นักประดิษฐ์ นักเขียนชาวจีนในสมัยราชวงศ์ฮั่นตะวันออก และเป็นหนึ่งในแพทย์ชาวจีนที่มีชื่อเสียงที่สุดระหว่างปลายราชวงศ์ฮั่น เขาสร้างหลักเกณฑ์เกี่ยวกับยาและสรุปประสบการณ์การใช้ยา จึงมีส่วนอย่างมากในการพัฒนาแพทย์แผนจีนมาจนกระทั่งถึงทุกวันนี้
ชีวประวัติ

แม้ว่าเขาเป็นที่รู้จักในแพทย์แผนจีนสมัยใหม่ และถือเป็นหนึ่งในแพทย์ชาวจีนที่ดีที่สุดในประวัติศาสตร์ กลับมีเรื่องราวเกี่ยวกับชีวิตของเขาน้อยมาก ข้อมูลในยุคหลังบันทึกว่า เขาเกิดที่หนานหยาง ดำรงตำแหน่งข้าราชการในฉางชา และมีชีวิตประมาณ ค.ศ. 150 ถึง 219 วันที่เกิด เสียชีวิต และผลงานของเขามีหลายแบบ แต่ไม่เกิน ค.ศ. 220
พลังงานแสงอาทิตย์ในประเทศไทย

สุริยะจักรวาลศักยภาพ
พลังงานแสงอาทิตย์ในประเทศไทย ได้ตั้งเป้าไว้ว่าจะมีถึง 6,000 MW หรือ 6 GW ภายในปี 2036.
ในปี 2013 กำลังการผลิตไฟฟ้าโซลาร์เซลล์เพิ่มขึ้นเป็นเท่าตัวและมีถึง 704 MW ในสิ้นปี.
ปลายปี 2015 มีความจุทั้งหมด 2,500-2,800 MW หรือ 2.5-2.8 GW ประเทศไทยมีกำลังการผลิตพลังงานจากแสงอาทิตย์มากกว่าทุกประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้รวมกัน
ประเทศไทยมีศักยภาพในด้านพลังงานแสงอาทิตย์ โดยเฉพาะทางใต้และเหนือของภาคตะวันออกเฉียงเหนือของจังหวัดอุดรธานี และบางบริเวณพื้นที่ในภาคกลาง ประมาณ 14.3% ของประเทศมีการรับพลังงานแสงอาทิตย์ได้ประมาณ 19-20 MJ/ตารางเมตร/วัน ในขณะที่ 50% ของประเทศได้รับประมาณ 18-19 MJ/ตารางเมตร/วัน ถ้าเป็นในแง่ของศักยภาพ ประเทศไทยยังล้าหลังกว่าประเทศสหรัฐอเมริกา แต่นำหน้าประเทศญี่ปุ่นอยู่
ลพบุรีโซลาร์ที่มีกำลังการผลิต 84 MW สร้างเสร็จสมบูรณ์ในเดือนพฤษภาคม ปี 2013 บริษัทพลังงานแสงอาทิตย์เยอรมณี Conergy เซ็นสัญญากับ Siam Solar Energy เพื่อสร้างแผงโซลาร์ 10.5 MW 3 แผงเพิ่มขึ้นมาจาก 2 แผงที่ยังอยู่ในระหว่างการสร้างตั้งแต่ฤดูใบไม้ร่วงในปี 2012
แบบแผนการซื้อ

ในปี 2015 คณะกรรมการกำกับกิจการพลังงานแห่งประเทศไทย(ERC) ได้ประกาศแนวปฏิบัติใหม่สำหรับการซื้อไฟฟ้าจาก ground-mounted solar projects ทดแทนแบบแผน “adder” ด้วยแบบแผน “feed-in-tariff”(FiT) แนวปฏิบัติใหม่นี้มุ่งที่จะฟิ้นฟูการลงทุนในโครงการพลังงานทดแทนของประเทศไทยหลังจากเงียบหายไปตั้งแต่ปี 2014 มีมากกว่า 100 โครงการที่มีความจุรวมกว่า 1,000 MW ที่ยังไม่ได้รับการยอมรับภายในเงื่อนไขแบบแผน adder และ feed-in-tariff
สถิติ

| Year | ความจุสะสม (MWp) | ความจุสะสม (MWp) | ความจุสะสม (MWp) | การติดตั้งประจำปี  (MWp) | การติดตั้งประจำปี  (MWp) | การติดตั้งประจำปี  (MWp) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | On-grid | Off-grid | ทั้งหมด | On-grid | Off-grid | ทั้งหมด |
| 2005 | 1.77 | 22.11 | 23.88 | 0.01 | 13.04 | 13.05 |
| 2006 | 1.86 | 28.66 | 30.52 | 0.09 | 6.55 | 6.64 |
| 2007 | 3.61 | 28.90 | 32.51 | 1.74 | 0.24 | 1.98 |
| 2008 | 4.06 | 29.34 | 33.39 | 0.45 | 0.44 | 0.89 |
| 2009 | 13.67 | 29.49 | 43.17 | 9.62 | 0.16 | 9.77 |
| 2010 | 19.57 | 29.65 | 49.22 | 5.89 | 0.16 | 6.05 |
| 2011 | 212.80 | 29.88 | 242.68 | 193.23 | 0.23 | 193.46 |
| 2012 | 357.38 | 30.19 | 387.57 | 144.89 | 0.15 | 145.04 |
| 2013 | 794.07 | 29.73 | 823.80 | 436.69 | -0.45a | 436.24 |
| 2014 | 1,268.77 | 229.73 | 1,298.51 | 474.71 | 0 | 474.71 |
| 2015b | 1,299.62 | 230.03 | 1,329.65 | 722 | 0.29 | 31.15 |
แหล่งที่มา: IEA-PVPS, Annual Report 2015 (AR2015)  Notes: a Some of the off-grid systems were dismantled. b ข้อมูลเบื้องต้นของเดือนตุลาคม ปี 2015.
250
500
750
1,000
1,250
1,500
2006
2008
2010
2012
2014
– ความจุทั้งหมดของแผงโซล่าเซลล์ที่ติดตั้งแล้วในหน่วยเมกะวัตต์ตั้งแต่ปี 2005
100
200
300
400
500
2006
2008
2010
2012
2014
– ความจุของแผงโซล่าเซลล์ที่ติดตั้งแล้วในหน่วยเมกะวัตต์ตั้งแต่ปี 2005
เต่ายักษ์กาลาปาโกส
อ่านเพิ่ม

Chambers, Paul (2004). A sheltered life: the unexpected history of the giant tortoise. London: John Murray. ISBN 978-0-7195-6528-1.
Darwin, Charles (2009) [1839]. Narrative of the surveying voyages of His Majesty's Ships Adventure and Beagle between the years 1826 and 1836, describing their examination of the southern shores of South America, and the Beagle's circumnavigation of the globe. Journal and remarks (facsimile ed.). General Books LLC. ISBN 978-1-151-09182-6.
Günther, Albert Carl Ludwig Gotthilf (2010) [1877]. The gigantic land-tortoises (living and extinct) in the collection of the British Museum (facsimile reprint ed.). Nabu Press. ISBN 978-1-141-78978-8.
Nicholls, Henry (2006). Lonesome George: The life and loves of a conservation icon. Hampshire, England: Palgrave Macmillan. ISBN 978-1-4039-4576-1.
Pritchard, Peter Charles Howard (1996). The Galapagos tortoises: nomenclatural and survival status. Chelonian Research Foundation. ISBN 978-0-9653540-0-4.
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ Chelonoidis nigra
| --- | --- |
การแยกแยะหน่วยอนุกรมวิธาน:  Wikidata: Q486672  Wikispecies: Chelonoidis niger  ADW: Chelonoidis_nigra  ARKive: chelonoidis-nigra  EoL: 794300  GBIF: 5220266  iNaturalist: 57386  IRMNG: 10361813  ITIS: 949447  IUCN: 9023  NCBI: 66189  Species+: 68363  uBio: 8064989 
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  FAST 
ประจำชาติ:  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี 2  อิสราเอล  สหรัฐ  เช็กเกีย 2
ยานอวกาศเอนเทอร์ไพรส์

เอนเทอร์ไพรส์ หรือ ยูเอสเอส เอนเทอร์ไพรส์ (มักจะเรียกว่า "ยานอวกาศ เอนเทอร์ไพรส์") เป็นชื่อของยานอวกาศสมมติหลายลำ ในละครโทรทัศน์และภาพยนตร์ สตาร์ เทรค แฟรนไชส์บันเทิงคดีแนววิทยาศาสตร์ กัปตันที่มีชื่อเสียงมากที่สุดคือ กัปตัน เจมส์ ที. เคิร์ก ของ ยูเอสเอส เอนเทอร์ไพรส์ (เอ็นซีซี-1701) จาก ละครโทรทัศน์ดั้งเดิมเมื่อทศวรรษ 1960 และ กัปตัน ฌอง-ลุค พิคาร์ด ของ ยูเอสเอส เอนเทอร์ไพรส์ (เอ็นซีซี-1701-ดี) จาก สตาร์ เทรค: เดอะเน็กซ์เจเนอเรชัน
ยานอวกาศ > ยุคก่อนก่อตั้งสหพันธ์แห่งดวงดาว

มียานอวกาศสองลำที่ใช้ชื่อ เอนเทอร์ไพรส์ ก่อนที่จะก่อตั้งสหพันธ์แห่งดวงดาว ในเส้นเวลาสมมติของ สตาร์ เทรค
ยานอวกาศ เอนเทอร์ไพรส์ ของยูไนเต็ดเอิร์ธสตาร์ฟลีต เป็นยานอวกาศหลักในละครโทรทัศน์ สตาร์ เทรค: เอนเทอร์ไพรส์ (ค.ศ. 2001–2005) เป็นยานอวกาศลำแรกของโลกที่ทำความเร็วได้ถึง วอร์ป 5 มีกัปตัน โจนาธาน อาร์เชอร์ เป็นกัปตันยาน และเป็นหนึ่งยานอวกาศทำให้เกิดการสร้างพันธมิตร ก่อนการก่อตั้งสหพันธ์แห่งดวงดาว เอนเทอร์ไพรส์ มีการเผชิญหน้ากับเผ่าพันธุ์ที่สำคัญกับ คลิงงอน, ซูลิบาน, ซินดีและโรมูลัน ยานอวกาศยังเป็นศูนย์กลางของ "สงครามเย็นข้ามเวลา" แบบจำลองของยานอวกาศลำนี้ปรากฏในภาพยนตร์ สตาร์ เทรค ทะยานสู่ห้วงมืด
ยานอวกาศ > ยุค ดิออริจินอลซีรีส์

Three ships named USS Enterprise are featured in the original Star Trek television series and the first through seventh Star Trek films.
ยานอวกาศ > ยุค เดอะเน็กซ์เจเนอเรชัน

Three ships named Enterprise are featured in Star Trek: The Next Generation and four TNG-era films.
แหล่งข้อมูลอื่น

NASA link on the naming of the first Space Shuttle เก็บถาวร 2016-03-03 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Star Trek Fans and Stars Visit Real USS Enterprise เก็บถาวร 2007-02-07 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, US Navy press release
Carrier Enterprise Meets Starship Enterprise, The Virginian-Pilot, Oct. 28, 1994
เอกซ์ซีวี 330
เอ็นเอกซ์-01
NCC-1701
NCC-1701-A
NCC-1701-B
NCC-1701-C
NCC-1701-D
NCC-1701-E
โซลแลนด์

37°26′3.17″N 127°1′11.91″E﻿ / ﻿37.4342139°N 127.0199750°E﻿ / 37.4342139; 127.0199750
| โซลแลนด์ |
| --- | --- |


ประเภท: สวนสนุก
เปิดตัว: ค.ศ. 1987
จำนวนผู้ใช้บริการ: 3.5 ล้านคนต่อปี
เว็บไซต์: English page
โซลแลนด์ (อังกฤษ: Seoul Land) เป็นสวนสนุกที่ตั้งอยู่ในประเทศเกาหลีใต้ ตั้งอยู่ใน Seoul Grand Park เปิดทำการก่อนโอลิมปิกฤดูร้อน 1988 โดยในในแต่ละฤดูกาลกาลจะมีเทศกาลจัดขึ้นในสวนสนุกแห่งนี้ มีขนาดเล็กกว่าเอเวอร์แลนด์ มีนักท่องเที่ยวประมาณ 3–3.5 ล้านคนต่อปี และประมาณหนึ่งในสามของพื้นที่ 300,000 ตารางเมตรเป็นพื้นที่สีเขียว
แหล่งข้อมูลอื่น

Website in English
Roller coasters detail at rcdb.com
กำเนิดและวิวัฒนาการของระบบสุริยะ

ภาพวาดโดยศิลปิน แสดงจานดาวเคราะห์ก่อนเกิดในจินตนาการ
ระบบสุริยะได้กำเนิดและดำเนินวิวัฒนาการมาตั้งแต่ประมาณ 4,600 ล้านปีก่อน โดยเริ่มจากการแตกสลายด้วยแรงโน้มถ่วงภายในของเมฆโมเลกุลขนาดยักษ์ มวลส่วนใหญ่ในการแตกสลายครั้งนั้นได้กระจุกรวมกันอยู่บริเวณศูนย์กลาง และกลายมาเป็นดวงอาทิตย์ มวลส่วนที่เหลือวนเวียนโดยรอบมีรูปร่างแบนลง กลายเป็นจานดาวเคราะห์ก่อนเกิด ซึ่งเป็นต้นกำเนิดของดาวเคราะห์ ดาวบริวาร ดาวเคราะห์น้อย และวัตถุขนาดเล็กอื่นๆ ในระบบสุริยะ
แบบจำลองดังกล่าวมานี้ถือเป็นแบบที่ได้รับการยอมรับทั่วไป เรียกชื่อว่า สมมติฐานเนบิวลา มีการพัฒนาแบบจำลองนี้ขึ้นครั้งแรกในคริสต์ศตวรรษที่ 18 โดยเอมมานูเอล สวีเดนบอร์ก อิมมานูเอล คานท์ และปีแยร์-ซีมง ลาปลัส การวิวัฒนาการในลำดับถัดมาเกี่ยวข้องกับศาสตร์หลายแขนง เช่น ดาราศาสตร์ ฟิสิกส์ ธรณีวิทยา วิทยาศาสตร์ดาวเคราะห์ นับแต่ยุคเริ่มต้นของการสำรวจอวกาศในคริสต์ทศวรรษ 1950 และการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบในคริสต์ทศวรรษ 1990 แบบจำลองนี้ได้ถูกท้าทายและผ่านการปรับแต่งมาอีกหลายครั้งเพื่อให้สอดคล้องกับการค้นพบใหม่ๆ
ระบบสุริยะได้เริ่มวิวัฒนาการอย่างมากนับตั้งแต่มันเริ่มกำเนิดขึ้น ดาวบริวารหลายดวงกำเนิดขึ้นจากจานของแก๊สและฝุ่นรอบๆดาวเคราะห์แม่ของมัน ขณะที่มีดาวบริวารบางดวงที่เกิดในบริเวณอื่น แล้วถูกดึงดูดให้กลายเป็นดาวบริวารในภายหลัง นอกจากนั้น เช่น ดวงจันทร์ ซึ่งอาจจะกำเนิดหลังจากการปะทะครั้งใหญ่ การปะทะระหว่างวัตถุสองวัตถุ เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องจนถึงปัจจุบัน และเคยเป็นหัวใจสำคัญของการวิวัฒนาการของระบบสุริยะ ตำแหน่งของดาวเคราะห์มักจะเลื่อนจากตำแหน่งเดิม เนื่องด้วยแรงโน้มถ่วง การย้ายตำแหน่งของดาวเคราะห์นี้คาดว่าจะเกิดขึ้นมากขณะในช่วงต้นของการวิวัฒนาการ
ในช่วงประมาณ 5 พันล้านปีข้างหน้า ดวงอาทิตย์จะเย็นลง และผิวนอกจะขยายตัวออกไปหลายเท่าจากเส้นผ่านศูนย์กลางเดิม (กลายเป็นดาวยักษ์แดง) หลังจากนั้นดาวยักษ์แดงก็จะสลายผิวนอกกลายเป็นเนบิวลาดาวเคราะห์ และเหลือแกนกลางไว้ ซึ่งรู้จักกันว่าเป็น ดาวแคระขาว ในอนาคตอันไกลโพ้น ความโน้มถ่วงระหว่างดาวฤกษ์จะลดลง ดาวเคราะห์บางดวงอาจจะถูกทำลาย บางส่วนอาจจะหลุดออกไปสู่อวกาศระหว่างดวงดาว ยิ่งไปกว่านั้น ในช่วงประมาณหมื่นล้านปีข้างหน้า ดวงอาทิตย์จะกลายเป็นดาวฤกษ์ที่ไม่มีวัตถุใดโคจรรอบๆเลย
ประวัติ

ความคิดเกี่ยวกับกำเนิดและชะตาของโลกเกิดขึ้นตั้งแต่เริ่มมีงานเขียนในยุคแรก ๆ ถึงอย่างนั้น ตลอดเวลาในขณะนั้น ยังไม่มีการเชื่อมโยงทฤษฎีเหล่านี้เข้ากับ "ระบบสุริยะ" เพราะขณะนั้นยังไม่มีความคิดว่าระบบสุริยะอย่างที่เราเข้าใจกันทุกวันนี้มีอยู่จริง ก้าวแรกเกี่ยวกับทฤษฎีกำเนิดและวิวัฒนาการระบบสุริยะคือการยอมรับโดยทั่วไปว่าดวงอาทิตย์เป็นศูนย์กลางของระบบสุริยะ เชื่อกันว่าดวงอาทิตย์ตั้งอยู่ ณ ใจกลางของระบบสุริยะและมีโลกโคจรรอบมัน มีการพัฒนาแนวคิดนี้มาหลายพันปี (อริตาคัสแห่งซามอสเคยเสนอความคิดนี้ในช่วงต้น 250 ปีก่อนคริสตกาล) แต่ไม่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางจนถึงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 17 มีการบันทึกว่ามีการใช้คำว่า "ระบบสุริยะ" ครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2247
ทฤษฎีปัจจุบันของการกำเนิดของระบบสุริยะ คือ สมมติฐานเนบิวลา ซึ่งมักจะถูกกล่าวถึงนับตั้งแต่ตั้งสมมติฐานนี้ขึ้น โดยเอมมานูเอล สวีเดนบอร์ก อิมมานูเอล คานท์ และปีแยร์-ซีมง ลาปลัส ในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 18 ใจความสำคัญของสมมติฐานนี้คือการอธิบายความสัมพันธ์ระหว่างดวงอาทิตย์กับดาวเคราะห์ผ่านทางความคลาดเคลื่อนของโมเมนตัมเชิงมุม ถึงอย่างนั้นตั้งแต่ต้นคริสต์ทศวรรษที่ 1980 การศึกษาเกี่ยวกับดาวฤกษ์ที่อายุน้อยแสดงให้เห็นว่าพวกมันถูกล้อมไปด้วยจานฝุ่นและแก๊สเย็น ตรงตามสิ่งที่สมมติฐานเนบิวลาได้คาดการณ์ไว้ ซึ่งทำให้สมมติฐานนี้ได้รับการยอมรับในเวลาต่อมา
การทำความเข้าใจว่าดวงอาทิตย์จะสามารถวิวัฒนาการต่อไปได้อย่างไรนั้น จะต้องอาศัยความเข้าใจเกี่ยวกับแหล่งพลังงานต้นกำเนิด การที่อาร์เธอร์ เอดดิงตัน ยืนยันเกี่ยวกับทฤษฎีสัมพัทธภาพของอัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ ทำให้เขาตระหนักว่าแหล่งพลังงานบนดวงอาทิตย์เกิดจากปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิวชัน ที่แกนของดวงอาทิตย์ ซึ่งหลอมรวมไฮโดรเจนเข้ากับฮีเลียม ในปี พ.ศ. 2478 เอดดิงตันได้ศึกษาและเสนอว่าอาจมีธาตุอื่น ๆ ก่อตัวขึ้นในดาวฤกษ์ เฟรด ฮอยล์ อธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับหลักฐานนี้โดยแย้งว่าดาวยักษ์แดงได้สร้างธาตุเป็นจำนวนมากที่หนักกว่าไฮโดรเจนและฮีเลียมที่แกนกลางของมัน เมื่อดาวยักษ์แดงระเบิดเอาผิวชั้นนอกออกมา ธาตุเหล่านั้นก็จะกลับมาก่อตัวเป็นระบบดาวฤกษ์อื่น ๆ ต่อไป