stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
อาหารจีน
นอกประเทศจีน

อาหารจีนได้แผ่ขยายไปทุกภูมิภาคในโลกจากอิทธิพลทางประวัติศาสตร์ในอดีต ชาวจีนจำนวนมากอพยพไปทุกทวีป และอาหารจีนที่ในต่างประเทศล้วนได้รับอิทธิพลจากวัฒนธรรมจีน หากแต่มีการพัฒนาและปรับเปลี่ยนตามยุคสมัยและสภาพสังคมนั้น ๆ ความแตกต่างกันที่พบในแต่ละประเทศ เช่น วัตถุดิบ และเครื่องปรุงท้องถื่น สิ่งนี้ส่งผลให้จีนมีอิทธิพลอย่างลึกซึ้งต่ออาหารประจำชาติอื่น ๆ เช่น อาหารกัมพูชา, อาหารฟิลิปปินส์, อาหารสิงคโปร์ รวมถึงอาหารไทย
ไชน่าทาวน์ทั่วโลกมีบทบาทสำคัญในการกำหนดอาหารประจำชาติของประเทศนั้น ๆ เช่น การนำวัฒนธรรมอาหารข้างถนนมาสู่ประเทศไทยในย่านไชน่าทาวน์ หรือถนนเยาวราชของกรุงเทพมหานคร นอกจากนี้ ยังมีอาหารผสมผสานหลากหลายรูปแบบซึ่งมักเป็นที่นิยมในประเทศดังกล่าว เช่น ราเม็ง (อาหารจีนญี่ปุ่น) ซึ่งมีต้นกำเนิดในโยโกฮามะ ได้รับความนิยมในระดับนานาชาติ
เนื้อทอดผสมกับซอสเปรี้ยวหวานเป็นสไตล์การทำอาหารได้รับความนิยมอย่างมากนอกประเทศจีน ดังนั้น อาหารจีนนานาชาติที่คล้ายกันหลายรายการจึงถูกคิดค้นโดยใช้ซอสเปรี้ยวหวานเป็นส่วนผสมหลัก ได้แก่ ไก่ผัดเปรี้ยวหวาน (ในทวีปยุโรปและอเมริกาเหนือ), ไก่แมนจูเรีย (อินเดีย) หรือทังซูยุก (เกาหลีใต้)  อาหารที่พัฒนาขึ้นจากชาวจีนโพ้นทะเลยังมีอิทธิพลอย่างมาก อาหารจีนเกาหลีส่วนใหญ่รับอิทธิพลมาจากอาหารซานตง ในขณะที่อาหารจีนฟิลิปปินส์ได้รับอิทธิพลอย่างมากจากอาหารฝูเจี้ยน อาหารจีนแบบอเมริกันมีอาหารที่โดดเด่น (เช่นจับอุย หรือ ช็อพสุย) ซึ่งมีพื้นฐานมาจากอาหารกวางตุ้งได้รับความนิยมในหมู่ชาวอเมริกันที่ไม่ใช่ชาวจีนมากกว่าชาวอเมริกันเชื้อสายจีนเอง
นอกประเทศจีน > ในประเทศไทย

อาหารจีนมีความผูกพันกับวิถีชีวิตชาวไทยบางกลุ่มมายาวนาน แม้ไม่พบหลักฐานปรากฏแน่ชัดว่าอาหารจีนเข้ามาในประเทศไทยครั้งแรกเมื่อไร วัฒนธรรมฮั่นแพร่กระจายถึงอุษาคเนย์ราว 2,000 ปีมาแล้ว และอาหารจีนน่าจะเข้ามาในภูมิภาคหลังจากนั้น อย่างไรก็ดี ประเทศไทยและจีนก็มีความผูกพันและติดต่อกันมาอย่างยาวนานนับแต่โบราณกาล โดยสืบย้อนไปได้ถึงสมัยราชวงศ์ฮั่นตะวันตก (จักรพรรดิฮั่นอู่ตี้) การค้าขายและแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมระหว่างสองชาติเด่นชัดขึ้นในสมัยสุโขทัย ต่อเนื่องถึงอยุธยาและกรุงธนบุรี นอกจากนี้ อาหารจีนในไทยได้รับอิทธิพลจากการอพยพและตั้งถิ่นฐานของบรรพบุรุษชาวจีน รวมถึงชาวจีนโพ้นทะเล เมื่อเวลาผ่านไป อาหารจีนถูกปรับเปลี่ยนให้เข้ากับยุคสมัยและความนิยมของชาวไทย แต่ยังคงความเป็นเอกลักษณ์ทางวัตถุดิบ และคุณลักษณะเด่น เช่น กลิ่น สี รสชาติ และเนื้อสัมผัส ชาวจีนอพยพเข้าสู่ประเทศไทยมากที่สุดในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง
ย่านเยาราชซึ่งเป็นแหล่งที่อยู่อาศัยของชุมชนชาวจีนที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย ได้รับการยอมรับในฐานะศูนย์รวมอาหารจีนที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งในประเทศ ปัจจุบัน อาหารจีนหาทานได้ทั่วไปในประเทศไทย ตั้งแต่อาหารข้างถนน จนถึงภัตตาคารและโรงแรมระดับสูง
ปลานึ่งซีอิ๊ว เสริ์ฟพร้อมขิงหั่นแบบบางและต้นหอมวางด้านบน
พ่อครัวในเฉวียนจวี้เต๋อขณะเตรียมเป็ดปักกิ่ง
ติ่มซำ อาหารจีนที่รู้จักกันดี
ล่าจื่อจี อาหารประเภทผัดซึ่งประกอบด้วยเนื้อไก่หมักแล้วทอด พริกแห้งเสฉวน โต้วป้านเจี้ยง เป็นอาหารประจำมณฑลเสฉวน
ชาหลงจิ่ง หนึ่งในชาที่เป็นที่รู้จักมากที่สุด มีต้นกำเนิดในหางโจว มณฑลเจ้อเจียง ซึ่งผลิตด้วยมือเป็นส่วนใหญ่ และมีชื่อเสียงในด้านคุณภาพสูง จนได้รับสมญานามเป็นชาชื่อดังแห่งประเทศจีน
เหล้าจีนเหมาไถ (ไป๋จิ่ว)
ฮวงจิ่ว ไวน์ข้า่วชนิดหนึ่งซึ่งได้รับความนิยมสูงในประเทศจีน
ขนมไหว้พระจันทร์ ทำขึ้นเพื่อใช้ในเทศกาลกลางฤดูใบไม้ร่วง หรือเทศกาลไหว้พระจันทร์ (中秋節)
จ๋าเจี้ยงเมี่ยน อาหารประเภทบะหมี่ที่มีต้นกำเนิดมาจากมณฑลชานตง ประเทศจีน แพร่หลายไปทั่วประเทศ และไปยังประเทศใกล้เคียงในเอเชียตะวันออกได้แก่ เกาหลีและญี่ปุ่น ในเวลาต่อมา
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี

| พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี |
| --- | --- |
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าชั้นโท
ประสูติ: 27 กรกฎาคม พ.ศ. 2427
สิ้นพระชนม์: 27 พฤศจิกายน พ.ศ. 2454 (27 ปี) พระบรมมหาราชวัง กรุงเทพมหานคร
ราชวงศ์: จักรี
พระบิดา: กรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ
พระมารดา: จอมมารดาหม่อมราชวงศ์เชื้อ
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี (27 กรกฎาคม พ.ศ. 2427 – 27 พฤศจิกายน พ.ศ. 2454) เป็นพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ประสูติแต่จอมมารดาหม่อมราชวงศ์เชื้อ
พระประวัติ

พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี ประสูติเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม พ.ศ. 2427 เป็นพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ที่ประสูติแต่จอมมารดาหม่อมราชวงศ์เชื้อ (สกุลเดิม:อิศรางกูร)
เมื่อทรงพระเยาว์พระองค์เจ้ากมุทมาลี กับพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญอีกสองพระองค์ คือ พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประสาทสมร และพระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิ ทั้งสามพระองค์ทรงได้รับพระราชทานโสกันต์จากพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวในพระบรมมหาราชวัง พร้อมกันกับพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นพิไชยมหินทโรดม พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเยาวภาพงศ์สนิท และพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุทธวิไลยลักษณาพระธิดาในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจาตุรนต์รัศมี กรมพระจักรพรรดิพงษ์ และหม่อมเจ้าอีก 10 องค์ ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี ทรงประชวรพระวัณโรคภายใน ถึงวันที่ 27 พฤศจิกายน พ.ศ. 2454 สิ้นพระชนม์ สิริพระชันษา 27 ปี พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงโปรดเกล้าฯ ให้พระเจ้าราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นวรวัฒน์สุภากรเสด็จแทนพระองค์ สรงน้ำพระศพ เจ้าพนักงานเชิญพระศพลงพระลอง เชิญไปไว้ยังตำหนักวังพระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรวุฒิอาภรณ์ พระราชทานเพลิงพระศพ ณ พระเมรุ วัดสระเกศราชวรมหาวิหาร เมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2454 พระราชทานเพลิงพร้อมกับพระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิบูลยพรรณรังษีและพระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าบวรวิสุทธิ์
พระอิสริยยศ

พระบวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี (27 กรกฎาคม พ.ศ. 2427 — 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454)
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี (15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454 — 27 พฤศจิกายน พ.ศ. 2454)
เจมเบ

| --- | --- |
เจมเบทำจากไม้เลนเกจากประเทศมาลี
เครื่องกระทบ
ประเภท:  เครื่องหนัง
Hornbostel–Sachs classification: 211.261.1 (กลองรูปถ้วยมีหนังด้านหนึ่ง อีกด้านเปิดโล่ง ใช้ตีโดยตรง)
คิดค้นเมื่อ: ประมาณ ค.ศ. 1200
ช่วงเสียง
 65–1000 Hz.
เครื่องดนตรีที่เกี่ยวข้อง
 ดูนูน, บูการาบู, อาชีโก, กลองถ้วย
นักดนตรี
 โบโลกาดา คอนเด, ซอนกาโล คูลีบาลี, มามาดี เคตา, ฟามูดู โคนาเต, ดริสซา โคเน
บทความที่เกี่ยวข้อง
 ดูนูน, ชาวมันดินกา
ตัวอย่างเสียงเจมเบ
เจมเบในระดับเสียงกลาง
เจมเบ (อักษรโรมัน: djembe, jembe, มานินกา: jembe [dʲẽbe], อักษรอึนโก: ߖߋ߲߰ߓߋ) เป็นเครื่องประกอบจังหวะที่มีต้นกำเนิดในแอฟริกาตะวันตก ลักษณะเป็นกลองรูปถ้วย ตัวกลองทำจากไม้เนื้อแข็ง เช่น เลนเก (Afzelia africana) จัลลา (Khaya senegalensis) และดูกูรา (Cordyla africana) หนังกลองทำจากหนังไม่ผ่านการฟอกซึ่งส่วนใหญ่เป็นหนังแพะ ขึงด้วยเชือก เส้นผ่านศูนย์กลางระหว่าง 30–38 เซนติเมตร (12–15 นิ้ว) สูง 58–63 เซนติเมตร (23–25 นิ้ว) และหนัก 5–13 กิโลกรัม (11–29 ปอนด์) ขึ้นอยู่กับขนาดและวัสดุที่ใช้ เจมเบส่วนใหญ่มีเส้นผ่านศูนย์กลางระหว่าง 33–36 เซนติเมตร (13–14 นิ้ว) และขนาดกลางมีน้ำหนัก 9 กิโลกรัม (20 ปอนด์) ชื่อเจมเบมาจากวลีในภาษาบัมบารา "Anke djé, anke bé" แปลว่า "ทุกคนมารวมกันอย่างสันติ"
เจมเบมีที่มาจากจักรวรรดิมาลี เมื่อประมาณ ค.ศ. 1230 สันนิษฐานว่ารูปถ้วยของกลองพัฒนามาจากครก ซึ่งเป็นอุปกรณ์เตรียมอาหารที่ใช้แพร่หลายในแอฟริกาตะวันตก การเล่นเจมเบจำกัดอยู่ในหมู่ชนพื้นเมืองจนกระทั่งการให้เอกราชแอฟริกาช่วงคริสต์ทศวรรษ 1950 เมื่อโฟเดบา เคตาก่อตั้งเลบัลเลแอฟริแกง (Les Ballets Africains) ในประเทศกินีเพื่อแสดงการเต้นรำดั้งเดิมของแอฟริกาในประเทศต่าง ๆ หลังจากนั้นในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1960–1980 มีนักเล่นเจมเบจำนวนมากที่ย้ายไปอยู่ประเทศตะวันตกและเริ่มสอนการเล่นเจมเบ นอกจากนี้สารคดี Djembefola โดยโลร็อง เชอวาเลียในปี ค.ศ. 1991 ยังมีส่วนทำให้เจมเบเป็นที่รู้จักในวงกว้าง
เจมเบเป็นกลองที่สร้างเสียงได้หลากหลาย เสียงพื้นฐานมี 3 เสียง ได้แก่ bass, tone, slap (ต่ำ, กลาง, สูง ตามลำดับ) เสียงต่ำมาจากการตีตรงกลางหนังกลอง ส่วนเสียงกลางและสูงมาจากการตีใกล้ขอบกลอง เจมเบเป็นกลองที่ให้เสียงดังมากจนได้ยินชัดเจนเมื่อเล่นร่วมกับเครื่องดนตรีอื่น ชาวมันดินกากล่าวว่าผู้เล่นที่มีความสามารถคือผู้ที่ทำให้เจมเบ "พูดได้" กล่าวคือทำให้ผู้ฟังมีอารมณ์ร่วมขณะเล่นเจมเบ ตามธรรมเนียมมีเพียงผู้ชายเท่านั้นที่เล่นเจมเบ ขณะที่ผู้หญิงจะเล่นเพอร์คัชชันอื่น ๆ เช่น เชเกเร กาชีชี การิกนัน ในปัจจุบันยังถือเป็นเรื่องยากในการพบเห็นผู้หญิงเล่นเจมเบ และหญิงชาวแอฟริกามักแสดงความประหลาดใจเมื่อเห็นนักเล่นเจมเบที่เป็นผู้หญิง
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี

| พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี |
| --- | --- |
พระราชวรวงศ์เธอ ชั้น 5 พระองค์เจ้าชั้นโท
ประสูติ: 7 มีนาคม พ.ศ. 2419 กรุงเทพมหานคร ประเทศสยาม
สิ้นพระชนม์: 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2464 (44 ปี) พระบรมมหาราชวัง กรุงเทพมหานคร
ราชวงศ์: จักรี
พระบิดา: กรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ
พระมารดา: จอมมารดาจั่น
ศาสนา: พุทธ
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี (7 มีนาคม พ.ศ. 2419  — 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2464) เป็นพระราชธิดาลำดับที่ 24 ในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ที่ประสูติแต่จอมมารดาจั่น
พระประวัติ

พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี ประสูติเมื่อวันที่ 7 มีนาคม พ.ศ. 2419 เป็นพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ที่ประสูติแต่จอมมารดาจั่น มีพระเชฐภคินีร่วมจอมมารดา 1 พระองค์คือ พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากลิ่นแก่นจันทนารัตน์
ภายหลังการสิ้นพระชนม์ของพระเจ้าราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวงจันทร์ ผู้สำเร็จราชการพระราชวังบวรสถานมงคลพระองค์สุดท้าย พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวจึงโปรดฯ ให้เจ้านายในวังหน้าเสด็จไปประทับที่พระบรมมหาราชวัง พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลีจึงได้เสด็จมาประทับ ณ พระบรมมหาราชวังด้วย ต่อมาในเดือนมกราคม พ.ศ. 2561 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงโปรดฯ ให้จัดงานเลี้ยงฤดูหนาวขึ้น ณ สวนจิตรลดา พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี ทรงถวายตุ๊กตาจีนถือยอกาไหล่ทองแด่พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวด้วย
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี ทรงประชวรพระวัณโรคภายใน แพทย์ได้ถวายโอสถ พระอาการทรงบ้างทรุดบ้างตามลำดับ ถึงวันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2464 พระอาการกำเริบมากขึ้น เสด็จสิ้นพระชนม์  ณ พระตำหนักในพระบรมมหาราชวัง สิริพระชันษา 44 ปี พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงโปรดเกล้าฯ ให้พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงพรหมวรานุรักษ์เสด็จแทนพระองค์ สรงน้ำพระศพ เจ้าพนักงานเชิญพระศพลงพระลอง เชิญไปไว้ยังทิมดาบรักษาองค์พระราชวังบวร ประกอบพระโกศราชวงศ์ พระราชทานเพลิงพระศพ ณ เมรุวัดเทพศิรินทราวาส เมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม พ.ศ. 2469
พระอิสริยยศ

พระบวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี (7 มีนาคม พ.ศ. 2419 — 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454)
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลมาศมาลี (15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454 — 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2464)
การฆ่าทารกหญิงในประเทศจีน

ป้ายข้างถนนเขียนว่า "เป็นสิ่งต้องห้ามที่จะเลือกปฏิบัติ ข่มเหง หรือละทิ้งเด็กผู้หญิง"
จีนมีประวัติศาสตร์ของการฆ่าทารกหญิงเป็นระยะเวลากว่า 2,000 ปี เมื่อมิชชันนารีคริสต์ศาสนาเดินทางถึงจีนในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 16 พวกเขาเห็นทารกเพิ่งเกิดถูกโยนลงแม่น้ำหรือกองขยะ ในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 17 มัตเตโอ ริชชีบันทึกถึงว่ามีการปฏิบัติดังกล่าวเกิดขึ้นในหลายมณฑลของจีน ซึ่งเหตุผลหลักมาจากความยากจน การปฏิบัติเช่นนี้ยังดำเนินต่อมาจนถึงช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 19 และลดลงเป็นอย่างมากในยุคคอมมิวนิสต์ แต่กลับมาเป็นประเด็นอีกครั้งจากการใช้นโยบายลูกคนเดียวในช่วงต้นคริสต์ทศวรรษ 1980 สำมะโนใน ค.ศ. 1990 แสดงให้เห็นถึงอัตราส่วนโดยรวมของชายต่อหญิงอยู่ที่ 1.066 ขณะที่อัตราส่วนปกติของทุกช่วงอายุควรต่ำกว่า 1.02
ประวัติศาสตร์ > คริสต์ศตวรรษที่ 19

ในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 19 มีการปฏิบัติเช่นนี้อย่างกว้างขวาง เมื่ออ่านจากเอกสารในสมัยราชวงศ์ชิง พบความชุกของคำว่า ni nü (ทำให้เด็กหญิงจมน้ำ) และการทำให้จมน้ำเป็นวิธีที่ใช้มากสุดโดยทั่วไปในการฆ่าเด็กหญิง วิธีการอื่น ๆ ที่ใช้เช่น ทำให้ขาดอากาศหายใจและการปล่อยให้อดอยาก อีกวิธีหนึ่งที่ทำกันคือปล่อยให้ตากแดดด้วยการนำเด็กใส่ไว้ในตระกร้าแล้วนำไปไว้บนต้นไม้ สำนักชีในพุทธศาสนาได้สร้าง "หอคอยเด็ก" เพื่อให้คนได้ทิ้งเด็ก ที่เจียงซีใน ค.ศ. 1845 มิชชันนารีได้เขียนถึงการที่เด็กเหล่านี้มีชีวิตรอดถึงสองวันขณะที่ถูกปล่อยให้เผชิญกับสภาพอากาศ และผู้ที่ผ่านไปมาต่างเพิกเฉยต่อเสียงร้องของเด็ก มิชชันนารี David Abeel ได้รายงานใน ค.ศ. 1844 ว่าประมาณหนึ่งในสามถึงหนึ่งในสี่ของเด็กหญิงที่เกิดทั้งหมดถูกฆ่าหลังคลอดหรือหลังจากนั้นในเวลาไม่นาน
ใน ค.ศ. 1878 มิชชันนารีเยซูอิตชาวฝรั่งเศส Gabriel Palatre ตรวจทานเอกสารจาก 13 มณฑล และ Annales de la Sainte-Enfance ยังพบถึงหลักฐานการฆ่าทารกในชานซีและเสฉวน ตามข้อมูลที่เรียบเรียงโดย Palatre พบว่าการปฏิบัติเช่นนี้เห็นได้อย่างกว้างขวางในมณฑลทางตะวันออกเฉียงใต้และภูมิภาคแม่น้ำแยงซีล่าง (Lower Yangzi River region)
ประวัติศาสตร์ > คริสต์ศตวรรษที่ 20

ใน ค.ศ. 1930 Rou Shi สมาชิกขบวนการ 4 พฤษภาคมได้เขียนเรื่องสั้นเรื่อง A Slave-Mother ซึ่งเขาได้แสดงภาพความยากจนสุดขีดในชุมชนชนบทอันเป็นสาเหตุให้เกิดการฆ่าทารกหญิง
เอกสารที่ตีพิมพ์โดยรัฐบาลจีนใน ค.ศ. 1980 ได้ระบุถึงการปฏิบัติฆ่าทารกหญิงว่าเป็น "ความชั่วร้ายยุคศักดินา" ภาครัฐมีการพิจารณาอย่างเป็นทางการว่าการปฏิบัติดังกล่าวมาจากยุคศักดินา ไม่ใช่ผลของนโยบายลูกคนเดียวของรัฐ Jing-Bao Nie กล่าวว่า "มันเป็นการประหลาดที่จะเชื่อว่าไม่มีความเชื่อมโยงระหว่างนโยบายการวางแผนครอบครัวของรัฐกับการฆ่าทารกหญิง
ในวันที่ 25 กันยายน ค.ศ. 1980 ในจดหมายเปิดผนึก โปลิตบูโรของพรรคคอมมิวนิสต์จีนได้ร้องขอให้สมาชิกพรรคและสันนิบาตเยาวชนคอมมิวนิสต์เป็นตัวอย่างนำในการมีลูกคนเดียว ตั้งแต่ช่วงต้นของการใช้นโยบายลูกคนเดียว ได้มีความกังวลว่าอาจนำไปสู่ความไม่สมดุลของอัตราส่วนเพศ ในช่วงต้นคริสต์ทศวรรษ 1980 เจ้าหน้าที่ระดับสูงมีความกังวลเพิ่มขึ้นจากรายงานการทอดทิ้งและฆ่าทารกหญิงโดยพ่อแม่ที่ต้องการมีลูกชาย ใน ค.ศ. 1984 รัฐบาลได้พยายามที่จะจัดการปัญหาด้วยการปรับนโยบายลูกคนเดียว โดยคู่สมรสที่มีลูกคนแรกเป็นลูกสาว สามารถมีลูกคนที่สองได้
สถานการณ์ปัจจุบัน

คู่รักชาวจีนหลายคู่ปราถนาที่จะได้ลูกชายเพื่อสนับสนุนและเป็นความมั่นคงให้กับพ่อแม่ที่ชรา ในทางตรงกันข้าม เป็นที่คาดการณ์ว่าลูกสาวจะออกจากครอบครัวหลังจากการสมรสและดูแลครอบครัวฝ่ายสามี ในครอบครัวชนบทที่ใน ค.ศ. 2014 นับเป็นจำนวนถึงครึ่งหนึ่งของประชากรจีน ผู้ชายจะมีคุณค่าเพิ่มเติมในฐานะแรงงานในภาคการเกษตร
ในการสำรวจระหว่างช่วงสำมะโนใน ค.ศ. 2005 แสดงให้เห็นอย่างชัดเจนถึงความแตกต่างระหว่างอัตราส่วนเพศของแต่ละมณฑล ซึ่งมีค่าพิสัยระหว่าง 1.04 ในทิเบต และ 1.43 ในเจียงซี ในการทบทวนวรรณกรรมเกี่ยวกับการขาดเด็กผู้หญิงของจีนของ Banister (2004) ได้ชี้แนะให้เห็นถึงการกลับมาอย่างแพร่หลายของการฆ่าทารกหญิงหลังจากการนำนโยบายลูกคนเดียวมาใช้ ในทางกลับกันก็มีนักวิจัยจำนวนมากที่โต้แย้งว่าการฆ่าทารกหญิงเป็นสิ่งหายากในประเทศจีนทุกวันนี้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากการที่รัฐบาลให้การกระทำดังกล่าวผิดกฎหมาย Zeng และคณะ (1993) ได้มีตัวอย่างของสาเหตุที่อัตราส่วนเพศไม่สมดุล เช่น อย่างน้อยครึ่งหนึ่งของภาวะไม่สมดุลของจำนวนเพศมาจากข้อมูลที่ขาดหายไปของการเกิดของเด็กหญิง เป็นต้น
Geneva Centre for the Democratic Control of Armed Forces (DCAF) ได้กล่าวถึงการลดลงทางประชากรของทารกหญิงที่เกิดจากปัญหาที่เกี่ยวกับเพศอยู่ในพิสัยเดียวกันกับการเสียชีวิตจำนวน 191 ล้านคน จากข้อขัดแย้งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในคริสต์ศตวรรษที่ 20  ใน ค.ศ. 2012 ได้มีการเผยแพร่สารคดีเรื่อง It's a Girl: The Three Deadliest Words in the World ซึ่งเน้นไปที่การฆ่าทารกหญิงในประเทศอินเดียและประเทศจีน
คำอธิบายเพิ่มเติม

↑  "เมื่อเด็กหญิงเกิดขึ้นมา พวกเธอถูกทำให้ตกน้ำเพื่อให้จมน้ำหรือใช้แรงต่อร่างกายของเด็กหญิงเพื่อให้หายใจติดขัดหรือถูกบีบคอด้วยมือของมนุษย์ และในบางครั้งยิ่งน่าสังเวชขึ้นไปอีกจากการที่คนรับใช้นำเด็กหญิงไว้ในกระโถนหรือในอ่างที่เตรียมไว้สำหรับการให้กำเนิด ซึ่งเต็มไปด้วยน้ำและเลือด และปล่อยไว้แบบนั้น ให้ตายอย่างอนาถ และยิ่งทารุณโหดร้ายมากยิ่งขึ้นหากมารดาไม่โหดร้ายพอที่จะเอาชีวิตเด็กหญิง พ่อสามี แม่สามีหรือสามีจะปลุกปั่นเธอด้วยคำพูดให้ฆ่าเด็กหญิง"
↑  "การฆ่าทารกด้วยการให้จมน้ำหรือทิ้งทารกหญิงเป็นประเพณีชั่วร้ายที่หลงเหลือมาจากยุคศักดินา"
บรรณานุกรม

Abeel, David (13 May 1844). "Infanticide In China". Signal of Liberty. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 8 January 2014. สืบค้นเมื่อ 16 November 2013.
Coale, Ansley J.; Banister, Judith (1994). "Five decades of missing females in China". Demography. 31 (3): 459–479. doi:10.2307/2061752. JSTOR 2061752. PMID 7828766. S2CID 24724998. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2020-01-01. สืบค้นเมื่อ 2019-09-11.
DeLugan, Robin Maria (2013). "Exposing Gendercide in India and China (Davis, Brown, and Denier's It's a Girl—the Three Deadliest Words in the World)". Current Anthropology. 54 (5): 649–650. doi:10.1086/672365. JSTOR 10.1086/672365.
Harrison, Henrietta (2008). "A penny for the little Chinese: The French Holy Childhood Association in China, 1843–1951" (PDF). American Historical Review. 113 (1): 72–92. doi:10.1086/ahr.113.1.72. เก็บ (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 2018-11-04. สืบค้นเมื่อ 2018-11-04.
Johnson, Kay Ann (1985). Women, the Family, and Peasant Revolution in China. University of Chicago Press. ISBN 978-0226401898.
Lee, Bernice J. (1981). "Female Infanticide in China". Historical Reflections / Réflexions Historiques. 8 (3): 163–177. JSTOR 41298766.
Milner, Larry S (2000). Hardness of Heart/hardness of Life: The Stain of Human Infanticide. University Press of America. ISBN 978-0761815785.
Mungello, D. E. (2012). The Great Encounter of China and the West, 1500–1800. Rowman & Littlefield. ISBN 9781442219755.
Mungello, D. E. (2008). Drowning Girls in China: Female Infanticide in China since 1650. Rowman & Littlefield. ISBN 978-0742555310.
Nie, Jing-Bao (2005). Behind the Silence: Chinese Voices on Abortion. Rowman & Littlefield. ISBN 978-0742523715.
White, Tyrene (2006). China's Longest Campaign: Birth Planning in the People's Republic, 1949–2005. Cornell University Press. ISBN 978-0801444050.
Winkler, Theodor H. (2005). "Slaughtering Eve The Hidden Gendercide" (PDF). Women in an Insecure World. Geneva Centre for the Democratic Control of Armed Forces. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2019-10-07. สืบค้นเมื่อ 2021-11-05.
การฝังทารกในประเทศจีน (p.40, March 1865, XXII)
อัตราส่วนเพศของเด็กที่เกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างมากหลังจากการใช้นโยบายลูกคนเดียว
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิ

| พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิ |
| --- | --- |
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าชั้นโท
ประสูติ: 3 ตุลาคม พ.ศ. 2427
สิ้นพระชนม์: 9 ตุลาคม พ.ศ. 2489 (62 ปี) จังหวัดพระนคร ประเทศไทย
ราชวงศ์: จักรี
พระบิดา: กรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ
พระมารดา: จอมมารดาแข
ศาสนา: พุทธ
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิ (3 ตุลาคม พ.ศ. 2427 – 9 ตุลาคม พ.ศ. 2489) เป็นพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ประสูติแต่จอมมารดาแข
พระประวัติ

พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิเป็นพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ประสูติแต่จอมมารดาแข เมื่อวันศุกร์ เดือน 11 ขึ้น 14 ค่ำ ปีวอกฉสก จ.ศ. 1246 ตรงกับวันที่ 3 ตุลาคม พ.ศ. 2427 ตรงกับรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โดยมีพระอิสริยยศเมื่อแรกประสูติที่ พระบวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้า ต่อมาเมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาพระอิสริยยศพระราชโอรสและพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญเป็น พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้า
เมื่อทรงพระเยาว์พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิ กับพระราชธิดาในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญอีกสองพระองค์ คือ พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประสาทสมร และพระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมุทมาลี ทั้งสามพระองค์ทรงได้รับพระราชทานโสกันต์จากพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวในพระบรมมหาราชวัง พร้อมกันกับพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นพิไชยมหินทโรดม พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเยาวภาพงศ์สนิท และพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุทธวิไลยลักษณาพระธิดาในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจาตุรนต์รัศมี กรมพระจักรพรรดิพงษ์ และหม่อมเจ้าอีก 10 องค์ ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย
เมื่อครั้งพระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิยังทรงพระชนม์ ได้ประทับร่วมกับพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าแม้นเขียน พระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ที่ตำหนักพระองค์เจ้าแม้นเขียน และสิ้นพระชนม์ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรเมื่อวันพุธ เดือน 11 ขึ้น 14 ค่ำปีจออัฐศก จ.ศ. 1308 ตรงกับวันที่ 9 ตุลาคม พ.ศ. 2489 สิริพระชันษา 62 ปี
พระอิสริยยศ

พระบวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิ (3 ตุลาคม พ.ศ. 2427 — 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454)
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีสุดสวาดิ (15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454 — 9 ตุลาคม พ.ศ. 2489)
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี

| พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี |
| --- | --- |
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าชั้นโท
ประสูติ: 4 พฤษภาคม พ.ศ. 2416
สิ้นพระชนม์: 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2440 (24 ปี)
ราชวงศ์: จักรี
พระบิดา: กรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ
พระมารดา: จอมมารดาหม่อมราชวงศ์กลีบ
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี (4 พฤษภาคม พ.ศ. 2416 – 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2440) เป็นพระโอรสในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ประสูติแต่จอมมารดาหม่อมราชวงศ์กลีบ
พระประวัติ

พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี เป็นพระราชโอรสในกรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ ประสูติแต่จอมมารดาหม่อมราชวงศ์กลีบ (ธิดาในหม่อมเจ้าเจิม นรินทรกุล) เมื่อวันอาทิตย์ที่ 4 พฤษภาคม พ.ศ. 2416
หลังจากที่ทรงออกวัง พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมีประทับที่วังพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร พระองค์สิ้นพระชนม์ก่อนที่จะได้รับพระราชทานที่วัง
พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี สิ้นพระชนม์เมื่อวันอาทิตย์ที่ 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2440 สิริพระชันษา 24 ปี พระราชทานเพลิงพระศพ ณ พระเมรุ วัดสระเกศราชวรมหาวิหาร เมื่อวันที่ 28 เมษายน พ.ศ. 2441
พระอิสริยยศ

4 พฤษภาคม พ.ศ. 2416 – 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2440: พระบวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี
15 กรกฎาคม พ.ศ. 2454: พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี
รัฐประหาร

นายพล นโปเลียน โบนาปาร์ต ในช่วงรัฐประหาร 18 บรูว์แมร์ที่แซ็ง-กลู ภาพวาดโดยฟร็องซัว บูโช ใน ค.ศ. 1840
รัฐประหาร (ฝรั่งเศส: coup d'état หรือ coup) เป็นความพยายามที่ผิดกฎหมายและเปิดเผยโดยกองทัพหรือชนชั้นสูงอื่น ๆ ในรัฐบาล เพื่อถอดถอนผู้นำที่ดำรงตำแหน่งอยู่ ส่วนรัฐประหารตัวเองเป็นสิ่งที่ผู้นำที่ขึ้นสู่อำนาจโดยวิธีทางกฎหมาย พยายามจะอยู่ในอำนาจด้วยวิธีที่ผิดกฎหมาย
จากการประมาณการครั้งหนึ่ง มีการพยายามรัฐประหาร 457 ครั้งระหว่างปี พ.ศ. 2493 ถึง 2553 ซึ่งครึ่งหนึ่งทำได้สำเร็จ ในจำนวนนี้มีครึ่งหนึ่งที่ประสบความสำเร็จ ความพยายามรัฐประหารส่วนใหญ่เกิดขึ้นในช่วงกลางคริสต์ทศวรรษ 1960 แต่ก็มีความพยายามรัฐประหารจำนวนมากที่เกิดขึ้นในช่วงกลางคริสต์ทศวรรษ 1970 ถึงต้นคริสต์ทศวรรษ 1990 การรัฐประหารที่เกิดขึ้นในสมัยหลังสงครามเย็นมีแนวโน้มที่จะส่งผลให้เกิดระบอบประชาธิปไตยมากกว่ารัฐประหารในสงครามเย็น แม้ว่าการรัฐประหารส่วนใหญ่ยังคงปกครองแบบอำนาจนิยมต่อไป
ปัจจัยที่อาจนำไปสู่การเกิดรัฐประหารและตัวกำหนดความสำเร็จหรือล้มเหลวของการรัฐประหารมีอยู่หลายปัจจัย เมื่อเกิดรัฐประหารขึ้น ความสำเร็จในการทำรัฐประหารจะได้รับการขับเคลื่อนด้วยความสามารถของผู้ทำรัฐประหารในการให้ชนชั้นสูงและสาธารณชนเชื่อว่าความพยายามรัฐประหารจะประสบความสำเร็จ เมื่อเวลาผ่านไป จำนวนรัฐประหารที่ประสบความสำเร็จมีจำนวนลดลง การรัฐประหารที่ล้มเหลวในระบอบอำนาจนิยมมีแนวโน้มที่จะทำให้อำนาจของผู้ปกครองเผด็จการเข้มแข็งขึ้น จำนวนรัฐประหารสะสมเป็นตัวทำนายการรัฐประหารในอนาคตได้อย่างชัดเจน ปรากฏการณ์นี้มีชื่อเรียกว่า "กับดักรัฐประหาร" (coup trap)
ส่วน "มาตรการป้องกันรัฐประหาร" (coup-proofing) เป็นสิ่งที่ระบอบการปกครองสร้างโครงสร้างที่ทำให้กลุ่มเล็กใด ๆ ยึดอำนาจได้ยาก ยุทธศาสตร์ป้องกันการรัฐประหารเหล่านี้อาจรวมถึงการวางครอบครัว ชาติพันธุ์ และกลุ่มศาสนาในกองทัพตามเชิงยุทธศาสตร์ และการกระจายตัวหน่วยงานทางทหารและหน่วยความมั่นคง อย่างไรก็ตาม สิ่งนี้ทำให้ประสิทธิผลฝ่ายทหารลดลง เหตุผลหนึ่งที่รัฐบาลเผด็จการมีแนวโน้มที่จะมีทหารที่ไร้ความสามารถก็คือ รัฐบาลเผด็จการกลัวว่าทหารจะก่อรัฐประหารหรือปล่อยให้เกิดการลุกฮือในประเทศอย่างต่อเนื่อง ด้วยเหตุนี้ ผู้ปกครองเผด็จการจึงมีแรงจูงใจที่จะวางผู้จงรักภักดีที่ไร้ความสามารถในตำแหน่งสำคัญของกองทัพ
ผลลัพธ์

การรัฐประหารที่ประสบความสำเร็จเป็นหนึ่งในวิธีการเปลี่ยนระบอบการปกครองที่ขัดขวางการเปลี่ยนผ่านอำนาจอย่างสันติ
งานวิจัยใน พ.ศ. 2559 จัดผลลัพธ์ของรัฐประหารในระบอบเผด็จการที่เป็นไปได้ 4 รูปแบบ:
รัฐประหารล้มเหลว
ไม่มีการเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครอง เช่น เมื่อผู้นำถูกสับเปลี่ยนอำนาจอย่างผิดกฎหมาย โดยไม่เปลี่ยนสถานะกลุ่มที่มีอำนาจหรือกฎหมายในการปกครอง
แทนที่ผู้ดำรงตำแหน่งด้วยเผด็จการคนอื่น
การโค่นล้มเผด็จการที่ตามมาด้วยประชาธิปไตย (มีชื่อเรียกว่า "democratic coups")
รัฐประหารที่เกิดขึ้นในสมัยหลังสงครามเย็นมีแนวโน้มที่จะส่งผลให้เกิดระบอบประชาธิปไตยมากกว่ารัฐประหารในสงครามเย็น แม้ว่าการรัฐประหารส่วนใหญ่ยังคงใช้ระบอบอำนาจนิยมต่อไป การรัฐประหารที่เกิดขึ้นในระหว่างสงครามกลางเมืองทำให้สงครามมีระยะเวลาสั้นลง
ตัวทำนาย

บทวิจารณ์วรรณกรรมทางวิชาการใน พ.ศ. 2546 พบว่า ปัจจัยดังต่อไปนี้มีความเกี่ยวข้องกับการเกิดรัฐประหาร
ความไม่พอใจส่วนบุคคลของเจ้าหน้าที่รัฐ
ความไม่พอใจของหน่วยงานทางทหาร
ความเป็นที่นิยมของกองทัพ
ความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันทางเจตคติของกองทัพ
การตกต่ำทางเศรษฐกิจ
วิกฤตการเมืองท้องถิ่น
อิทธิพลจากรัฐประหารในภูมิภาค
ภัยคุกคามจากภายนอก
การเข้ามีส่วนร่วมในสงคราม
การสมรู้ร่วมคิดกับอำนาจทางการทหารจากต่างประเทศ
หลักยึดเหนี่ยวของกองทัพต่อความมั่นคงของรัฐ
วัฒนธรรมทางการเมืองของเจ้าหน้าที่รัฐ
หน่วยงานที่ขาดการมีส่วนร่วมทางการบริหาร
ประวัติของการเป็นอาณานิคม
การพัฒนาเศรษฐกิจ
การส่งออกที่ไม่กระจายรูปแบบ
องค์ประกอบทางชนชั้นของเจ้าหน้าที่รัฐ
ขนาดของกองทัพ
ความเข้มแข็งของสังคมภาคพลเมือง
ความน่าไว้วางใจของระบบการปกครอง
ประวัติการเกิดรัฐประหารในรัฐ
บทวิจารณ์วรรณกรรมใน พ.ศ. 2559 มีการกล่าวถึงปัจจัยอื่นเพิ่มเข้ามา เช่น ความแตกย่อยเป็นกลุ่มของกลุ่มชาติพันธุ์ (ethnic factionalism), การสนับสนุนจากรัฐบาลต่างประเทศ, ความขาดประสบการณ์ของผู้นำ, การเติบโตที่เป็นไปอย่างเชื่องช้า, การสูงขึ้นของค่าครองชีพอย่างฉับพลัน และความยากจน
ตัวทำนาย > กับดักรัฐประหาร

ตัวทำนายที่สำคัญหนึ่งของการเกิดรัฐประหารในอนาคตคือจำนวนรัฐประหารสะสมในอดีต
ตัวทำนาย > ระบอบการปกครองและการแบ่งขั้ว

ระบบการปกครองแบบผสมมีแนวโน้มที่จะเกิดรัฐประหารมากกว่ารัฐเผด็จการหรือรัฐประชาธิปไตย
ความเหลื่อมล้ำทางสังคมก็เป็นอีกตัวแปรที่ทำให้มีแนวโน้มเกิดรัฐประหารเพิ่มขึ้น