stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ชาวปาเลสไตน์

| الفلسطينيون‎ |
| --- | --- |
ธงชาติปาเลสไตน์
ประชากรทั้งหมด
14.3 ล้านคน
ภูมิภาคที่มีประชากรอย่างมีนัยสำคัญ
 รัฐปาเลสไตน์
5,350,000
 – เวสต์แบงก์: 3,190,000 (ลงทะเบียนเป็นผู้อพยพ 809,738 คนใน ค.ศ. 2017)
 – ฉนวนกาซา: 2,170,000 (ลงทะเบียนเป็นผู้อพยพ 1,386,455 คนใน ค.ศ. 2018)
 จอร์แดน: 2,175,491 (2017, registered refugees only)–3,240,000 (2009)
 อิสราเอล: 2,037,000 
 ซีเรีย: 568,530 (2021, เฉพาะผู้ลงทะเบียนเป็นผู้อพยพ)
 ชิลี: 500,000
 ซาอุดีอาระเบีย: 400,000
 กาตาร์: 295,000
 สหรัฐ: 255,000
 สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์: 200,000
 เลบานอน: 174,000 (2017 census)–458,369 (2016, ผู้ลงทะเบียนเป็นผู้อพยพ)
 ฮอนดูรัส: 27,000–200,000
 เยอรมนี: 100,000
 คูเวต: 80,000
 อียิปต์: 70,000
 เอลซัลวาดอร์: 70,000
 บราซิล: 59,000
 ลิเบีย: 59,000
 อิรัก: 57,000
 แคนาดา: 50,975
 เยเมน: 29,000
 สหราชอาณาจักร: 20,000
 เปรู: 15,000[ต้องการอ้างอิง]
 เม็กซิโก: 13,000
 โคลอมเบีย: 12,000
 เนเธอร์แลนด์: 9,000–15,000
 ออสเตรเลีย: 7,000 (est.)
 สวีเดน: 7,000
 แอลจีเรีย: 4,030
ภาษา
ในปาเลสไตน์และอิสราเอล: อาหรับ, ฮีบรู, อังกฤษ พลัดถิ่น: วิธภาษาอาหรับท้องถิ่น และภาษาในประเทศหลักของชาวปาเลสไตน์พลัดถิ่น
ศาสนา
ส่วนใหญ่: อิสลามนิกายซุนนี ส่วนน้อย: คริสต์, อิสลามไม่อิงนิกาย, ดรูซ, สะมาริตัน, อิสลามนิกายชีอะฮ์
กลุ่มชาติพันธุ์ที่เกี่ยวข้อง
ชาวอาหรับอื่น ๆ และผู้พูดภาษาเซมิติกอื่น ๆ (ชาวยิวและชาวสะมาริตัน, ชาวอัสซีเรีย, แอราเมอัน, ฯลฯ) 
ชาวฟิลัสฏีน (อาหรับ: الفلسطينيون, al-Filasṭīniyyūn; ฮีบรู: פָלַסְטִינִים, Fālasṭīnīm) หรือ ชาวปาเลสไตน์ (الشعب الفلسطيني, ash-sha‘b al-Filasṭīnī) มีอีกชื่อว่า ชาวอาหรับปาเลสไตน์ (الفلسطينيين العرب, al-Filasṭīniyyīn al-ʿArab) เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่สืบเชื้อสายมาจากผู้คนที่อาศัยอยู่ในภูมิภาคปาเลสไตน์เป็นเวลามากกว่าสหัสวรรษ และปัจจุบันมีวัฒนธรรมและภาษาเป็นอาหรับ
แหล่งข้อมูลอื่น

Christians in Palestine antique prints collection
Sounds of Folksongs เก็บถาวร 2 กรกฎาคม 2020 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Voice of Palestinian Folklore, Free Songs Download เก็บถาวร 25 กรกฎาคม 2020 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Traditional Palestinian Clothes
The Art of Palestinian Embroidery
Sands of Sorrow – Film on refugees
United Nations Programme of Assistance to the Palestinian People เก็บถาวร 4 กรกฎาคม 1997 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
The Ottoman Palestine Download Palestinian Pictures in Ottoman Palestine.
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  FAST 
ประจำชาติ:  สเปน  ฝรั่งเศส  BnF data  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  เช็กเกีย 
อื่น ๆ:  NARA  IdRef
สันตะสำนัก

ระวังสับสนกับ นครรัฐวาติกัน
| สันตะสำนัก Sancta Sedes (ละติน) Santa Sede (อิตาลี) |
| --- | --- |
   ธงชาติ    ตราแผ่นดิน  
เมืองหลวง: นครรัฐวาติกัน (โดยพฤตินัย) (ที่มีทรัพย์สินและสิทธิสภาพนอกอาณาเขตรอบ ๆ โรม ประเทศอิตาลี) 41°54.2′N 12°27.2′E﻿ / ﻿41.9033°N 12.4533°E﻿ / 41.9033; 12.4533
เขตอำนาจศาสนจักร: มุขมณฑลโรม (ศีลมหาสนิทสากล) คริสตจักรละติน โรมันคาทอลิก
ภาษาทำการ: อิตาลี (การบริหารและการทูต) ฝรั่งเศส (เฉพาะทางการทูต)
ศาสนา : โรมันคาทอลิก
เดมะนิม: Papal Pontifical
ประเภท: อิปิสโคปัลซี พระสันตะปาปาของบิชอปแห่งโรม, พระสันตะปาปา, ประมุขแห่งคริสต์จักรโรมันคาทอลิกทั่วโลก
การปกครอง: รัฐเดี่ยว สมบูรณาญาสิทธิราชย์แบบคริสเตียน (ภายใต้ศาสนจักร และเทวาธิปไตยแบบเลือกตั้ง)

• พระสันตะปาปา : ฟรานซิส
• พระคาร์ดินัลเลขาธิการแห่งรัฐ : Pietro Parolin
 
ดินแดนอธิปไตยภายใต้กฎหมายระหว่างประเทศ

• Apostolic see : คริสต์ศตวรรษที่ 1 โดยซีโมนเปโตร ("Prince of the Apostles")
• Papal primacy : ศาสนาคริสต์ยุคแรก – สมัยโบราณ (กฎหมายศาสนจักร; ประวัติศาสตร์กฎหมาย)
• Donation of Sutri : ค.ศ. 728 (ดินแดนในดัชชีแห่งโรมของพระเจ้าLiutprand)
• Donation of Pepin : ค.ศ. 756 (อำนาจอธิปไตยในดัชชีแห่งโรม ซึ่งยืนยันโดยพระเจ้าเปแป็ง)
• รัฐสันตะปาปา : ค.ศ. 756–1870 ค.ศ. 1075: Dictatus papae ค.ศ. 1177: สนธิสัญญาเวนิส (ยืนยันอำนาจอธิปไตยอีกครั้งโดยจักรพรรดิฟรีดริชที่ 1 แห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์)
• นักโทษในวาติกัน : ค.ศ. 1870–1929 (ภายใต้ราชอาณาจักรอิตาลี)
• นครรัฐวาติกัน : ค.ศ. 1929– (สนธิสัญญาลาเตรันกับอิตาลี)
 
เว็บไซต์ Vatican.va
สันตะสำนัก (ละติน: Sancta Sedes, ภาษาละตินศาสนา: [ˈsaŋkta ˈsedes]; อิตาลี: Santa Sede [ˈsanta ˈsɛːde]) หรือ อาณาจักรอันศักดิ์สิทธิ์ (อังกฤษ: Holy See) คือสถาบันฝ่ายปกครองศาสนาในกำกับของมุขนายกแห่งกรุงโรม อันเป็นตำแหน่งประมุขของคริสตจักรโรมันคาทอลิกทั้งหมดด้วย สันตะสำนักเป็นที่ตั้งของรัฐบาลกลางของคริสตจักรโรมันคาทอลิก ฉะนั้นเมื่อกล่าวถึง “สันตะสำนัก” จึงหมายถึงองค์กรบริหารส่วนกลางของคริสตจักรโรมันคาทอลิกทั้งหมด และเป็นอาณาจักรทางศาสนาที่เป็นที่ยอมรับตามกฎหมายนานาชาติว่าเป็นรัฐอิสระที่มีประมุขเป็นพระสันตะปาปาและสถาปนาความสัมพันธ์ทางทูตกับประเทศอื่นได้
สันตะสำนักแบ่งการบริหารออกเป็น 4 ระดับ ได้แก่
สมณะกระทรวง (Congregation)
สมณะทบวง (Pontifical Council)
สำนักกรรมาธิการ (Pontifical Commission)
สำนักงาน (Holy Office)
ทั้งนี้สันตะสำนักไม่ใช่นครรัฐวาติกันที่ก่อตั้งในปี ค.ศ. 1929 สันตะสำนักถือว่ามีมาตั้งแต่ศาสนาคริสต์ยุคแรก ตำแหน่งทูตจะไม่ใช่ตำแหน่งทูตแห่งนครรัฐวาติกัน แต่จะเป็นทูตแห่งสันตะสำนัก และผู้แทนของพระสันตะปาปาในรัฐหรือประเทศอื่นก็ถือว่าเป็นผู้แทนของสันตะสำนัก มิใช่ผู้แทนของนครรัฐวาติกันเรียกว่าเอกอัครสมณทูต
ขณะที่มุขมณฑลอื่น ๆ ในคริสตจักรต่างก็เป็นมุขมณฑลที่ศักดิ์สิทธิ์ แต่การเรียกอาณาจักรอันศักดิ์สิทธิ์โดยทั่วไปแล้วจะเป็นความหมายที่ใช้ในความสัมพันธ์ระหว่างประเทศและในความหมายของประมวลกฎหมายพระศาสนจักร ที่หมายถึงรัฐบาลกลางของคริสตจักรโรมันคาทอลิกทั้งหมด
อ่านเพิ่ม

Köck, Heribert F. (1975). Die Völkerrechtliche Stellung Des Heiligen Stuhls: Dargestellt an Seiner Beziehungen Zu Staaten Und Internationalen Organisationen. Berlin: Duncker und Humblot. ISBN 978-3-428-03355-3.
Köck, Heribert F. (1995). "Holy See".  ใน Bernhardt, Rudolf; Macalister-Smith, Peter (บ.ก.). Max Planck Encyclopedia of Public International Law. Vol. 2. Amsterdam: North-Holland. ISBN 978-0-444-86245-7.
Brusher, Joseph S. (1959). Popes Through the Ages. Princeton, N.J: Van Nostrand. OCLC 742355324.
Chamberlin, E. R. (1969). The Bad Popes. New York: Dial Press. OCLC 647415773.
Dollison, John (1994). Pope-pourri. New York: Simon & Schuster. ISBN 978-0-671-88615-8.
Maxwell-Stuart, P. G. (1997). Chronicle of the Popes: The Reign-by-Reign Record of the Papacy from St. Peter to the Present. London: Thames and Hudson. ISBN 978-0-500-01798-2.
Norwich, John Julius (2011). The Popes: A History. London: Chatto & Windus. ISBN 978-0-7011-8290-8.
Duffy, Eamon (1997). Saints and Sinners, a History of the Popes. Yale University Press. ISBN 978-0-300-07332-4.
Durant, William James (1950). The Story of Civilization. Vol. IV. The Age of Faith: A History of Medieval Civilization – Christian, Islamic, and Judaic – from Constantine to Dante, A.D. 325–1300. New York: Simon & Schuster. ISBN 978-0-671-01200-7.
Durant, William James (1957). The Story of Civilization. Vol. VI. The Reformation. New York: Simon & Schuster. ISBN 978-0-671-61050-0.
Franzen, August; Dolan, John (1969). A History of the Church. Herder and Herder.
Granfield, Patrick (1987). The Limits of the Papacy: Authority and Autonomy in the Church. New York: Crossroad. ISBN 978-0-8245-0839-5.
Grisar, Hartmann (1912). History of Rome and the Popes in the Middle Ages. London: Kegan Paul, Trench, Trübner. OCLC 11025456.
John Paul II, Pope (22 February 1996). "Universi Dominici Gregis". Vatican Publishing House.
Kelly, J. N. (1986). Oxford Dictionary of the Popes. Prentice Hall. ISBN 978-0-19-190935-1.
Kerr, William Shaw (1950). A Handbook on the Papacy. London: Marshall, Morgan & Scott. OCLC 51018118.
Küng, Hans (2003). The Catholic Church: A Short History. Random House. ISBN 978-0-8129-6762-3.
Loomis, Louise Ropes (2006) [1916]. The Book of the Popes (Liber Pontificalis): To the Pontificate of Gregory I. Merchantville, New Jersey: Evolution Publishing. ISBN 978-1-889758-86-2.
Noble, Thomas; Strauss, Barry (2005). Western Civilization. Houghton Mifflin. ISBN 978-0-618-43277-6.
Orlandis, José (1993). A Short History of the Catholic Church. Scepter. ISBN 978-1-85182-125-9.
La Due, William J. (1999). The Chair of Saint Peter: A History of the Papacy. Maryknoll, N.Y: Orbis Books. ISBN 978-1-57075-249-0.
แหล่งข้อมูลอื่น

The Holy See
The Holy See News Portal (News.va) เก็บถาวร 28 มิถุนายน 2011 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
The Vatican ที่ยูทูบ
Primacy of the Apostolic See
CIA World Factbook on Holy See
Between Venus and Mars, the Church of Rome Chooses Both—The Holy See's geopolitics analyzed in the light of the dominant doctrines
The Holy See in the course of time, from an Orthodox perspective
Inside the Vatican Documentary on National Geographic YouTube channel
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  ISNI  VIAF 
ประจำชาติ:  เยอรมนี  เกาหลี 
อื่น ๆ:  พจนานุกรมประวัติศาสตร์ของสวิสเซอร์แลนด์
ลองเยียร์เบียน

| ลองเยียร์เบียน Longyearbyen |
| --- | --- |
เมือง
ใจกลางเมืองลองเยียร์เบียน
   ตราอาร์ม
คำขวัญ: "Unique, secure and creative"

พิกัด:  78°13′N 15°38′E﻿ / ﻿78.217°N 15.633°E﻿ / 78.217; 15.633
รัฐอธิปไตย: นอร์เวย์
ดินแดน: สฟาลบาร์
เกาะ: สปิตส์บาร์เกิน
ก่อตั้ง: ค.ศ. 1906
จัดการปกครองเทศบาล: 1 มกราคม ค.ศ. 2002
การปกครอง
 • นายกเทศมนตรี: Arild Olsen (พรรคแรงงาน)
ประชากร (2020)
 • ทั้งหมด: 1,753 คน
เว็บไซต์: http://www.lokalstyre.no/
ลองเยียร์เบียน (นอร์เวย์: Longyearbyen) เป็นชุมชนที่ใหญ่ที่สุดและศูนย์กลางการบริหารของสฟาลบาร์ ซึ่งเป็นดินแดนของประเทศนอร์เวย์ มีประชากร 2,040 คนในปี ค.ศ. 2008 เมืองนี้ตั้งอยู่ในหุบเขาล็องยีร์ดาเลิน และเป็นที่ตั้งของสภาชุมชนลองเยียร์เบียน สำนักงานเทศบาล ท่าเรือ มหาวิทยาลัย ท่าอากาศยาน โรงเรียน และคริสตจักร
ประชากร

ใน พ.ศ. 2557 ลองเยียร์เบียนมีประชากร 2,144 คน กลุ่มที่ใหญ่ที่สุดคือชาวนอร์เวย์จากทางภาคเหนือ โดยเฉพาะจากเทศมณฑลนูลันและเทศมณฑลทรุมส์ ซึ่งมากกว่าร้อยละ 40 ของประชากร ประมาณ 300 คน(ร้อยละ 16) ไม่มีสัญชาตินอร์เวย์ โดยมีกลุ่มที่ใหญ่ที่สุดจากประเทศต่าง ๆ ดังนี้ ไทย สวีเดน รัสเซีย และยูเครน
ใน พ.ศ. 2557 กลุ่มคนไทยจำนวน 120 คนเป็นกลุ่มสัญชาติที่ใหญ่ที่สุดรองจากนอร์เวย์ ใน พ.ศ. 2549 มีคนไทยเพียง 60 คน คนไทยมาที่นี่ครั้งแรกโดยติดตามสามีมาในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1970
บรรณานุกรม

Arlov, Thor B. (1994). A short history of Svalbard. Oslo: Norwegian Polar Institute. ISBN 82-90307-55-1.
Holm, Kari (1999). Longyearbyen – Svalbard: historisk veiviser (ภาษานอร์เวย์). ISBN 82-992142-4-6.
Norwegian Mapping Authority (1990). Sailing directions, travellers' guide, Svalbard and Jan Mayen. Den norske los. ISBN 82-90653-06-9.
Tjomsland, Audun; Wilsberg, Kjell (1996). Braathens SAFE 50 år: Mot alle odds (ภาษานอร์เวย์). Oslo. ISBN 82-990400-1-9.
Umbreit, Andreas (2005). Guide to Spitsbergen. Bucks: Bradt. ISBN 1-84162-092-0.
Stange, Rolf (2012). Spitsbergen – Svalbard. A complete guide around the arctic archipelago (ภาษาอังกฤษ). Rolf Stange. ISBN 978-3-937903-14-9.
แหล่งข้อมูลอื่น

สภาชุมชนลองเยียร์เบียน (ในภาษานอร์เวย์)
แรดอินเดีย

| แรดอินเดีย ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: Early Pleistocene–Recent  PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N  ↓   |
| --- | --- |

แรดอินเดียในอุทยานแห่งชาติกาซีรังคา รัฐอัสสัม ประเทศอินเดีย
สถานะการอนุรักษ์
 ไม่มั่นคง  (IUCN 3.1)
CITES Appendix I (CITES)
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ 
โดเมน:: ยูแคริโอต Eukaryota
อาณาจักร:: สัตว์ Animalia
ไฟลัม:: สัตว์มีแกนสันหลัง Chordata
ชั้น:: สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม Mammalia
อันดับ:: อันดับสัตว์กีบคี่ Perissodactyla
วงศ์:: แรด Rhinocerotidae
สกุล:: Rhinoceros Rhinoceros Linnaeus, 1758
สปีชีส์:: Rhinoceros unicornis
ชื่อทวินาม
Rhinoceros unicornis Linnaeus, 1758


แผนที่แสดงการกระจายพันธุ์ของแรดอินเดีย
แรดอินเดีย จัดเป็นแรด 1 ใน 3 สายพันธุ์ที่พบได้ในทวีปเอเชีย และเป็นสายพันธุ์ที่ใหญ่ที่สุดที่พบในทวีปแห่งนี้
อนุกรมวิธาน

Rhinoceros unicornis เป็นชื่อวิทยาศาสตร์ที่คาร์ล ลินเนียสใช้ใน ค.ศ. 1758 โดยเป็นผู้อธิบายแรดที่มีเขาเดียว เขาระบุแรดสองชนิดในอินเดีย โดยอีกชนิดหนึ่งมีชื่อว่า Rhinoceros bicornis และระบุว่าชนิดในอินเดียมีสองเขา ส่วนชนิดในแอฟริกามีเขาเดียว
แรดอินเดียเป็นสัตว์ที่มีชนิดเดียว มีการระบุตัวอย่างชนิดตั้งแต่ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 18 ด้วยชื่อวิทยาศาสตร์ที่ต่างกัน แต่ทั้งหมดถือเป็นชื่อพ้องของ Rhinoceros unicornis ในปัจจุบัน:
R. indicus โดย Cuvier, 1817
R. asiaticus โดย Blumenbach, 1830
R. stenocephalus โดย Gray, 1867
R. jamrachi โดย Sclater, 1876
R. bengalensis โดย Kourist, 1970
อนุกรมวิธาน > ศัพทมูลวิทยา

ชื่อสามัญในภาษาอังกฤษ rhinoceros มีที่มาจากภาษาละตินจากกรีกโบราณ: ῥινόκερως ซึ่งประกอบด้วยคำว่า ῥινο- (rhino-, "ของจมูก") กับ κέρας (keras, "เขา") โดยมีการใช้ชื่อนี้มาตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 14 ส่วน ūnicornis ศัพท์ภาษาละติน หมายถึง "เขาเดียว"
ลักษณะ

แรดอินเดียมีขนาดพอ ๆ กับแรดขาวในแอฟริกาซึ่งมีขนาดใหญ่ที่สุดในบรรดาแรดทั้งหมด เมื่อโตเต็มที่เพศผู้จะตัวใหญ่กว่าเพศเมีย เพศผู้หนัก 2,200-3,000 กิโลกรัม เพศเมียหนัก 1,600 กิโลกรัม สูง 1.7-2 เมตร อาจยาวถึง 4 เมตร ตัวอย่างที่มีการบันทึกไว้หนักประมาณ 3,500 กิโลกรัม ในสถานที่เลี้ยงมีแรดอินเดีย 4 ตัวเท่าที่ทราบมีอายุมากกว่า 40 ปี แก่สุดมีอายุ 47 ปี
แรดอินเดียมีนอเดียวไม่ว่าเพศผู้หรือเพศเมียแต่แรดแรกเกิดจะไม่มีนอ นอจะเริ่มงอเมื่ออายุ 6 ปี ทั่วไปแล้วนอยาว 25 เซนติเมตร แต่มีบันทึกว่ามีนอยาวถึง 57.2 เซนติเมตร นอโค้งไปด้านหลัง ปกติมีสีดำ ในสถานที่เลี้ยงนอมักหลุดไปเหลือเพียงปุ่มหนาบ่อย ๆ
แรดอินเดียมีหนังหนา ลำตัวแลดูเหมือนมีเกราะหุ้ม หนังมีสีน้ำตาลเงินและเปลี่ยนเป็นสีอมชมพูเมื่อเข้าใกล้รอยพับ มีหนังพับข้ามหลัง 2 แห่ง คือ ที่ด้านหลังของไหล่ และด้านหน้าของสะโพก เพศผู้มีรอยพับหนาที่คอ ด้านบนขาและไหล่ปกคลุมด้วยปุ่มนูน ลำตัวมีขนเล็กน้อย นอกเหนือไปจากขนตา ขนหู และขนหาง
แรดอินเดีย เป็นแรดนอเดียว มีลักษณะเด่นที่แตกต่างไปจากแรดสายพันธุ์อื่น ๆ อย่างเห็นได้ชัด คือ ตามลำตัวแลดูเหมือนมีเกราะหุ้มลำตัวไว้ถึง 2 ชั้น บางส่วนหนาถึง 5 เซนติเมตร เพื่อช่วยในการป้องกันตัวในการต่อสู้และป้องกันแมลง หนังเป็นปุ่มนูนเห็นได้ชัด ง่ามก้นเป็นร่อง มีหนังพับข้ามหลัง 2 แห่ง คือ ที่ด้านหลังของไหล่ และด้านหน้าของสะโพก แต่ไม่มีพับหนังข้ามคอ มีหางสั้น มีสีลำตัวน้ำตาลเทา มีริมฝีปากพิเศษที่ใช้สำหรับจับและฉีกพืชที่เป็นอาหาร
สาเหตุที่แรดอินเดีย มีหนังที่พับเห็นได้ชัดเจน เพื่อช่วยในการขยายเนื้อที่ของผิวหนัง และควบคุมอุณหภูมิในร่างกาย เนื่องจากเนื้อเยื่อรอบ ๆ เต็มไปด้วยเส้นเลือดที่ส่งความร้อนไปยังแผ่นพับของหนังที่ขยายใหญ่ขึ้นเหมือนเป็นเครื่องทำความเย็น อีกทั้งยังสามารถกักเก็บน้ำเมื่อแรดลงแช่น้ำและถึงแม้จะขึ้นมาบนบกแล้วก็ตาม น้ำก็ยังอยู่ในหนังพับนั้นได้
มีการกระจายพันธุ์ในภูมิภาคเอเชียใต้ ที่ประเทศอินเดีย, เชิงเทือกเขาหิมาลัย, ปากีสถาน, เนปาล, ภูฏาน จนถึงชายแดนที่ติดกับพม่า
แรดอินเดีย เชื่อว่าปรากฏขึ้นในดินแดนยูเรเชียครั้งแรกในช่วงปลายยุคอีโอซีน (33.5-37 ล้านปีก่อน) และแพร่กระจายไปทั่วภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และเอเชียใต้ในยุคเพลอิสโตซีน (1-2 ล้านปีก่อน) หลังจากที่สัตว์กลุ่มแรดมีวิวัฒนาการขึ้นเมื่อประมาณ 60-65 ล้านปีก่อน หรือในยุคอีโอซีนจากกลุ่มสัตว์เท้ากีบคี่
พฤติกรรม

แรดอินเดีย ชอบอาศัยอยู่ตามป่าทุ่งหญ้าและที่ราบลุ่มที่มีน้ำท่วมถึง เพราะมักหากินพืชจำพวกหญ้าและพืชน้ำต่าง ๆ ในปริมาณที่มากนับร้อยกิโลกรัมต่อวัน  มักชอบหากินอยู่ตามลำพัง ยกเว้นแม่แรดที่ต้องมีลูกอยู่เคียงข้าง ซึ่งแรดตัวเมียเข้าสู่วัยเจริญพันธุ์พร้อมมีลูกได้เมื่ออายุ 4 ปี ตั้งท้องนาน 474-488 วัน และออกลูกครั้งละ 1 ตัว ส่วนตัวผู้จะพร้อมผสมพันธุ์นานกว่านั้นคือ เมื่ออายุ 9 ปี มีอายุโดยเฉลี่ย 30-40 ปี ลูกแรดจะกินนมแม่ไปจนอายุ 2 ขวบ
แรดอินเดียมีสายตาสั้น แต่มีประสาทดมกลิ่นได้ดี หูก็สามารถฟังเสียงได้ดีมาก แม้จะแลดูตัวใหญ่เทอะทะแต่ก็สามารถเคลื่อนไหวได้อย่างคล่องแคล่ว โดยเฉพาะในเวลากลางคืนไปจนถึงรุ่งเช้า วิ่งได้เร็วถึง 40 กิโลเมตรต่อชั่วโมง ชอบแช่น้ำและยังว่ายน้ำได้เก่งอีกด้วย มีอุปนิสัยดุร้าย ขี้หงุดหงิดเช่นเดียวกับแรดสายพันธุ์ที่พบในทวีปแอฟริกา เมื่อดุร้ายหรือหงุดหงิดขึ้นมา สามารถวิ่งเข้าชนหรือสู้กับสัตว์ได้ทุกประเภท ไม่ว่าจะใหญ่แค่ไหน ไม่เว้นแม้กระทั่งช้าง
ปัจจุบัน แรดอินเดียมีจำนวนเพิ่มขึ้นคือ ประมาณ 2,400 ตัว (ข้อมูล ค.ศ. 2005) แต่ยังคงถูกจัดเป็นสัตว์เสี่ยงใกล้สูญพันธุ์เพราะตัวใหญ่แต่อ่อนแอ จากการติดโรคต่าง ๆ และการล่าจากมนุษย์
แรดอินเดียในประเทศไทยในปัจจุบัน มีการเลี้ยงอยู่ที่สวนสัตว์เชียงใหม่ เป็นต้น
การกระจายพันธุ์

แรดอินเดียพบได้ทั่วทั้งประเทศอินเดียไปยังประเทศพม่าและประเทศบังกลาเทศและอาจมีร่อนเร่ไปในประเทศจีน เพราะอิทธิพลจากมนุษย์ทำให้การกระจายพันธุ์หดลง ปัจจุบันเหลือเพียงกลุ่มประชากรเล็ก ๆ ในทางตะวันออกเฉียงเหนือประเทศอินเดียและประเทศเนปาล ประชากรแรดในประเทศภูฏานดูเหมือนจะสูญพันธุ์ไปแล้ว และในประเทศปากีสถานมีแรดอินเดีย 2 ตัวอยู่ในอุทยานแห่งชาติลาลสุฮานรา ในปัญจาบ เมื่อปี ค.ศ. 1983 แต่ไม่มีการขยายพันธุ์เพิ่มอีก
ในประเทศไทย

ในประเทศไทยมีการจัดแสดงแรดอินเดียอยู่ที่สวนสัตว์เชียงใหม่ มีชื่อว่า กาลิ สมเด็จพระราชาธิบดีแห่งเนปาลได้ถวายแก่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และได้พระราชทานให้แก่องค์กรสวนสัตว์เมื่อวันที่ 22 เมษายน พ.ศ.2529 ขณะมีอายุได้เพียง 1 ปี
ดูเพิ่ม

แรดชวา
กระซู่
แหล่งข้อมูลอื่น

"Rhino Resource Center". Rhino Resource Center.
"Greater One-Horned Rhino (Rhinoceros unicornis)". International Rhino Foundation.
TheBigZoo.com: Greater Indian Rhinoceros
Indian Rhino page at AnimalInfo.org
Indian Rhinoceros page at UltimateUngulate.com
| --- | --- |
การแยกแยะหน่วยอนุกรมวิธาน:  Wikidata: Q47910  Wikispecies: Rhinoceros unicornis  ADW: Rhinoceros_unicornis  BioLib: 33430  BOLD: 27256  EPPO: RHNOUN  Fossilworks: 93972  GBIF: 5220113  iNaturalist: 43345  IRMNG: 11338823  ITIS: 625005  IUCN: 19496  MSW: 14100071  NCBI: 9809  Species+: 5103  ZooBank: 1D41B1AA-2986-453D-8CCD-165F44E79A4B 
| --- | --- |
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน: ประจำชาติ :  อิสราเอล  สหรัฐ 
รอยพับของแผ่นหนังที่หนา ที่เห็นได้ชัดเจน
ลงแช่น้ำที่อุทยานแห่งชาติจิตวัน
แรดอินเดียที่สวนสัตว์เชียงใหม่ ในปี พ.ศ.2563
เพลงสรรเสริญพระบารมี

สำหรับเพลงสรรเสริญพระบารมีของไทย ดูที่ สรรเสริญพระบารมี
คำว่า "เพลงสรรเสริญพระบารมี" (อังกฤษ: royal anthem) โดยการแปลเทียบเคียงจากชื่อเพลงสรรเสริญพระบารมีของไทย (แปลตามตัวว่า เพลงยอพระเกียรติพระมหากษัตริย์) เพลงชนิดนี้เป็นเพลงปลุกใจชนิดหนึ่ง โดยมากจะคล้ายคลึงกับเพลงชาติ แต่มักใช้กับบรรดาพระมหากษัตริย์และพระราชวงศ์ต่าง ๆ โดยเฉพาะ เนื้อหาของเพลงมักเป็นไปในทางถวายพระพรแด่สถาบันพระมหากษัตริย์
เพลงประเภทนี้นิยมบรรเลงในยามที่พระมหากษัตริย์และพระราชวงศ์เสด็จออกในที่สาธารณะ เช่น การเสด็จพระราชดำเนินเยือนประเทศต่าง ๆ การเสด็จออกมหาสมาคม และการเสด็จพระราชดำเนินในที่ต่าง ๆ อย่างเป็นทางการ  นอกจากนี้ยังใช้บรรเลงในวาระโอกาสสำคัญของพระราชวงศ์ เช่น วันเฉลิมพระชนมพรรษาในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระบรมราชินีทุกรัชกาล เป็นต้น บรรเลงและเวอร์ชัน ทุกฉบับ
ตัวอย่างเพลงสรรเสริญพระบารมีทั่วโลก > เพลงสรรเสริญพระบารมีในทวีปเอเชีย

| ประเทศ | เพลงสรรเสริญพระบารมี | ประมุขแห่งรัฐ | ประกาศใช้ | ประพันธ์ | เรียบเรียง |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ไทย !  ไทย | สรรเสริญพระบารมี | พระมหากษัตริย์ไทย | พ.ศ. 2431 | สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ |  |
| กัมพูชา !  กัมพูชา | นครราช  (โนโกร์เรียช)  | พระมหากษัตริย์กัมพูชา | พ.ศ. 2484 | สมเด็จพระมหาสุเมธาธิบดี (ชวน ณาต โชตญาโณ) | พระบาทสมเด็จพระบรมนาถนโรดมสุรามฤต |
| มาเลเซีย !  มาเลเซีย (มาลายา) | เนอการากู  (แผ่นดินของข้า)  | พระราชาธิบดีแห่งมาเลเซีย | พ.ศ. 2500 | หลายคน | ปีแยร์-ฌอง เดอ เบรังเยร์ |
| บรูไน !  บรูไน | อัลเลาะห์ เปอลิฮารากัน สุลต่าน  (ขอพระเจ้าทรงพิทักษ์องค์สุลต่าน)  | สมเด็จพระราชาธิบดีแห่งบรูไน | พ.ศ. 2490 | เปงกิรัน ฮัจญี มูฮัมหมัด ยูซุฟ บิน อับดุลรอฮีม | อาวัง ฮัจญี เบอซาร์ บิน ซากัป |
|  จักรวรรดิเกาหลี | แอกุกกา (จักรวรรดิเกาหลี) |  | พ.ศ. 2444 - พ.ศ. 2459 | สมเด็จพระจักรพรรดิโกจง | ฟราน เอ็คเคริท |
| ราชวงศ์ชิง !  ราชวงศ์ชิง | หลี่ฮงชานเย่  (เพลงของหลี่ฮงชาน)  | จักรพรรดิจีนแห่งราชวงศ์ชิง | พ.ศ. 2439 -  พ.ศ. 2449 | หลี่ หงจาง |  |
| ราชวงศ์ชิง !  ราชวงศ์ชิง | ฉงหลงควิ  (สรรเสริญธงมังกร)  | จักรพรรดิจีนแห่งราชวงศ์ชิง | พ.ศ. 2449 -  พ.ศ. 2451 | กองทัพบกต้าชิง |  |
| ราชวงศ์ชิง !  ราชวงศ์ชิง | ก่งจินโอว  (ถ้วยทองแกร่ง)  | จักรพรรดิจีนแห่งราชวงศ์ชิง | พ.ศ. 2451 - พ.ศ. 2452 | เหยียน ฟู่ | ผู่ ถง |
| จักรวรรดิจีนแห่งหยวน ซื่อไข่  | จงหัวฉงหลี่อิ๋วจิ้นเจี้ยน  (จักรวรรดิจีนยืนยงในจักรวาลอย่างกล้าหาญ)  | หยวน ซื่อไข่ | พ.ศ. 2458 - พ.ศ. 2459 | หยินฉาง | หวังลู่ |
| ญี่ปุ่น ! ญี่ปุ่น | คิมิงาโยะ | จักรพรรดิแห่งญี่ปุ่น | ค.ศ. 1880 (โดยพฤตินัย)  ค.ศ. 1999 (โดยนิตินัย) | กลอนโบราณประเภทวากะ ยุคเฮอัง | โยชิอิสะ โอกุ อากิโมริ ฮายาชิ และ ฟรันซ์ เอ็คเคิร์ต |
| ราชอาณาจักรเนปาล  เนปาล | ศรีมาน คัมภีระ เนปาลี  (ราษฺฏฺริย คาน)  |  |  |  |  |
| จอร์แดน !  จอร์แดน | อัลซะลามอัลมะละกีอัลอูร์โดนี  (')  |  | พ.ศ. 2489 | อับดุล โมเนม อัล-เรไฟ | อับดุล กาเดร์ อัล ทาเนียร์ |
| ซาอุดีอาระเบีย !  ซาอุดีอาระเบีย | อัสซะลามอัลมะละกี  (')  |  | พ.ศ. 2493 | อิบราฮิม คาฟาจี | อับดุล เราะห์มัน อัล-คาตีป |
| จักรวรรดิอิหร่านแห่งราชวงศ์กอญัร  | ซาลามะตีเย ชาห์  (ขอให้ชาห์จงเจริญ)  |  | พ.ศ. 2401 - พ.ศ. 2476 |  | อัลเฟรด ชอง แบบติส ลาแมร์ |
| จักรวรรดิอิหร่านแห่งราชวงศ์ปาห์ลาวี  | ซอรูเด ชาฮันชาฮี อีราน  (สดุดีจักรพรรดิอิหร่าน)  |  | พ.ศ. 2476 - พ.ศ. 2522 | ร้อยโทดาวูด นาจมิ โมฮัดดัม | โมฮัมหมัด ฮาสซิม อัสฟาร์ |
| โอมาน !  โอมาน | นาชีด อัส สลาม อัล-สุรตานิ | สมเด็จพระราชาธิบดีสุลต่านกอบูส บิน สะอีด อาล บูสะอีด | พ.ศ. 2513 | unknown | unknown |
ตัวอย่างเพลงสรรเสริญพระบารมีทั่วโลก > เพลงสรรเสริญพระบารมีในทวีปแอฟริกา

| ประเทศ | เพลงสรรเสริญพระบามร | ประมุขแห่งรัฐ | ประกาศใช้ | ประพันธ์ | เรียบเรียง |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  อียิปต์ | ซะลามอัฟฟานดินาร์  (เพลงสรรเสริญพระบารมีอียิปต์)  | พระมหากษัตริย์อียิปต์ | พ.ศ. 2402 - พ.ศ. 2496 |  |  |
|  อียิปต์ | อิสละมียามิศร์  (ขอพระเจ้าทรงคุ้มครองอียิปต์)  | พระมหากษัตริย์อียิปต์ | พ.ศ. 2466 -  พ.ศ. 2479 | มุสตาฟา ซาดาต อัล-ราเฟอี | ซาฟา อาลี |
| ราชอาณาจักรลิเบีย | ลิเบีย ลิเบีย ลิเบีย  (โอ้ ประเทศของข้า)  | ราชวงศ์เซนุสซี | พ.ศ. 2494 -  พ.ศ. 2512 | อัลบาเชียร์ อัล อาเรบี | โมฮัมเหม็ด อาบเดล วาห์ฮารด |
| เลโซโท !  เลโซโท | Lesotho Fatse La Bontata Rona   (เลโซโทมาตุภูมิของเรา) | พระมหากษัตริย์เลโซโท | พ.ศ. 2509 | ฟรานซ์คอซ คอลลาร์ด | เฟอร์ดินาน ซามูเอลเลอร์ |
| สวาซิแลนด์ !  เอสวาตินี | Nkulunkulu Mnikati wetibusiso temaSwati  (ขอพระเจ้าทรงคุ้มครองสวาซิแลนด์)  | พระมหากษัตริย์แห่งสวาซิแลนด์ | พ.ศ. 2417 | แอนเดรีย อีน๊อกซ์ และ เฟยานา ซิมิลาเน่ | เดวิด เคเนฟ ไรคอทท์ |
| จักรวรรดิเอธิโอเปีย !  เอธิโอเปีย | Ityopya hoy dess yibelish  (เอธิโอเปีย แผ่นดินแห่งความสุข)  | รายพระนามสมเด็จพระจักรพรรดิแห่งเอธิโอเปีย | พ.ศ. 2417 | [[]] | [[]] |
ตัวอย่างเพลงสรรเสริญพระบารมีทั่วโลก > เพลงสรรเสริญพระบารมีในทวีปโอเซียเนีย

| ประเทศ | เพลงสรรเสริญพระบารมี | ประมุขแห่งรัฐ | ประกาศใช้ | ประพันธ์ | เรียบเรียง |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ราชอาณาจักรฮาวาย | E Ola Ke Aliʻi Ke Akua |  | พ.ศ. 2403 -  พ.ศ. 2409 | ลูนาลิโอ |  |
| ราชอาณาจักรฮาวาย | He Mele Lâhui Hawaiʻi  (เพลงชาติฮาวาย)  |  | พ.ศ. 2409 - พ.ศ. 2420 |  |  |
| ราชอาณาจักรฮาวาย | Hawaiʻi Ponoʻī  (ฮาวายคือบุตรของเรา)  |  | พ.ศ. 2420 |  |  |
| ซามัว !  ซามัว | เดอะแบนเนอร์ออฟฟรีดอม | พระมหากษัตริย์ซามัว | พ.ศ. 2505 |  |  |
| ตองกา !  ตองงา | โกเอฟาซี โอเอตูอิ โอเอโอตูตองงา | พระมหากษัตริย์ตองงา | พ.ศ. 2417 | คาร์ล กุสตาวัส ชมิต | เจ้าชายอูเอลลิงกาโตนิ งู ตูปูมาโลหิ |
แหล่งข้อมูลอื่น

Australian protocol for the playing of anthems เก็บถาวร 2009-04-12 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Canadian protocol for the playing of the Royal Anthem เก็บถาวร 2008-08-08 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
New Zealand protocol for the playing of anthems เก็บถาวร 2010-05-22 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Thai National Anthem
ห้องเจ้าสาว (มานเทนยา)

| ห้องเจ้าสาว |
| --- | --- |

ศิลปิน: อันเดรีย มานเทนยา
ปี: ค.ศ. 1465 – ค.ศ. 1474
ประเภท: จิตรกรรมฝาผนัง
สถานที่: วังดยุคแห่งมานตัว, ประเทศอิตาลี
ห้องภาพสโปซิ หรือ ห้องเจ้าสาว (อังกฤษ: Camera picta หรือ Camera degli Sposi หรือ bridal chamber) เป็นห้องที่มีจิตรกรรมฝาผนังภายในวังดยุคแห่งมานตัวที่เขียนโดยอันเดรีย มานเทนยาจิตรกรสมัยเรอเนซองส์ชาวอิตาลี ระหว่างปี ค.ศ. 1465 ถึงปี ค.ศ. 1474
มานเทนยาได้รับจ้างให้เขียนโดยลุโดวิโคที่ 2 กอนซากา มาร์ควิสแห่งมานตัวที่มีลักษณะเด่นตรงที่เป็น “จิตรกรรมเชิง 3 มิติ” และ “จิตรกรรมลวงตาบนเพดาน” (di sotto in sù)
ผนัง

“ฉากในสำนัก” บนผนังด้านเหนือเป็นภาพลุโดวิโค กอนซากาแต่งตัวอย่างลำลองและภรรยาบาร์บาราแห่งบรานเดนบวร์ก พร้อมกับด้วยญาติพี่น้อง และผู้คนในสำนัก
ผนังด้านตะวันตกเป็นฉากการประชุม ภาพนี้ลุโดวิโคแต่งตัวอย่างเป็นทางการพบปะกับลูกชาย, คาร์ดินัลฟรานเชสโค กอนซากาสมเด็จพระจักรพรรดิฟรีดริชที่ 3 แห่งโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ และ พระเจ้าคริสเตียนที่ 1 แห่งเดนมาร์ก
เพดาน

เพดานเป็นภาพชวนหัวรอบวงกลมที่เป็นภาพลวงตามองขึ้นไปยังท้องฟ้า โดยมียุวเทพยืนเล่นหัวกันอยู่รอบระเบียง งานชิ้นนี้เป็นงานชิ้นแรกๆ ของการเขียน “จิตรกรรมลวงตาบนเพดาน”
ดูเพิ่ม

อันเดรีย มานเทนยา
จิตรกรรมฝาผนัง