สมเด็จพระราชาธิบดีกูดวิลล์ ซเวเลตินี กาเบกูซูลู
บทบาททางการเมือง

ในช่วงสูญญากาศทางอำนาจที่เกิดขึ้นในปี 2533 เนื่องจากการถือผิวและการปกครองประเทศโดยชาวแอฟริกาใต้ผิวขาวถูกยกเลิก บางครั้งกษัตริย์ก็ไม่สามารถหลีกเลี่ยงการถูกดึงเข้าสู่การเมืองแบบพรรคได้ พรรคเสรีภาพอินคาธ่า (IFP) ที่ปกครองซูลูได้คัดค้านบางส่วนของรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่สนับสนุนโดยสภาแห่งชาติแอฟริกัน (ANC) เกี่ยวกับการปกครองภายในของกวาซูลู โดยเฉพาะอย่างยิ่ง IFP ได้รณรงค์อย่างจริงจังเพื่อให้พระมหากษัตริย์ซูลูเป็นอิสระและมีอำนาจอธิปไตยในฐานะประมุขแห่งรัฐตามรัฐธรรมนูญ ด้วยเหตุนี้ IFP จึงงดการลงทะเบียนพรรคสำหรับการเลือกตั้งในปี 2537 จนกว่าจะมีการชี้แจงบทบาทของกษัตริย์ในระบอบประชาธิปไตยใหม่ แมนเดลาและประธานาธิบดีเดอเคิร์กได้จัดให้มีการประชุมพิเศษโดยมีการตกลงกันว่าจะเรียกผู้ไกล่เกลี่ยระหว่างประเทศมาจัดการปัญหาเรื่องกษัตริย์ ด้วยเหตุนี้จึงมีการจดทะเบียน IFP ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความแข็งแกร่งทางการเมืองโดยการได้รับคะแนนเสียงส่วนใหญ่ในจังหวัดควาซูลู นาทาลในการเลือกตั้งครั้งนี้
แม้ว่ารัฐธรรมนูญจะกำหนดให้บทบาทของพระมหากษัตริย์จะเป็นหน้าที่ในพระราชพิธี ส่วนใหญ่ก็เป็นหน้าที่ของพระองค์ที่จะพระราชทานคำแนะนำอย่างเป็นทางการแก่ผู้นำระดับสูงของจังหวัด ในบางครั้งประธานาธิบดีเนลสัน แมนเดลาของแอฟริกาใต้พยายามที่จะหลีกเลี่ยง IFP ในการเจรจากับซูลู และเจรจากับกษัตริย์โดยตรง (เซยานี แนนเดลาลูกสาวของแมนเดลา แต่งงานกับเจ้าชายทุมบันมูซี ดลามีนี พระอนุชาของสมเด็จพระราชินีมันต์ฟอมบี พระอัครมเหสีในสมเด็จพระราชาธิบดีกูดวิลล์ ซเวเลตินี) อย่างไรก็ตาม IFP ยังคงมีอำนาจในจังหวัดจนถึงปี 2546
ในช่วงเวลาส่วนใหญ่ของรัชสมัย พระภาดาของพระองค์ แมนโกซูตู บูเธเลซี เจ้าชายแห่งควาพินดานเกเน ผู้ก่อตั้งและหัวหน้า IFP เป็นนายกรัฐมนตรีซูลู แต่ในเดือนกันยายน พ.ศ. 2537 ความตึงเครียดระหว่างพระญาติที่เป็นพันธมิตรก่อนหน้านี้ได้เกิดขึ้นอย่างเปิดเผยต่อสาธารณชนเมื่อการเฉลิมฉลองของชากาซูลูใกล้เข้ามา ข่าวลือที่ว่ากษัตริย์กำลังวางแผนเพื่อปลด บูเธเลซี ในฐานะนายกรัฐมนตรีของซูลูกับอดีตผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เจ้าชายแมคเวยีเซนี ซึ่งเข้าร่วม ANC ในปี 2533 ซึ่งดูเหมือนจะเป็นจริงหลังจากที่กษัตริย์ประกาศว่าบูเธเลซีจะไม่เป็นหัวหน้าที่ปรึกษาของพระองค์อีกต่อไปและยกเลิกพิธีในวันหยุด ในเวลาเดียวกัน เพื่อความปลอดภัยกองกำลังของรัฐบาลกลางได้ทูลเชิญพระองค์ โดยเสด็จเฮลิคอปเตอร์ไปยังโจฮันเนสเบิร์ก แม้ว่าบูเธเลซีขณะนั้นก็ดำรงตำแหน่งเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยในคณะรัฐมนตรีแอฟริกาใต้ ความพยายามของประธานาธิบดีแมนเดลาที่จะสร้างความปรองดองล้มเหลว บูเธเลซีย้ายงานจากโนโงมาไปยังสเตนเจอร์และกล่าวว่ามีผู้สนับสนุนชาวซูลูจำนวน 10,000 คน
ต่อจากนั้นก็เกิดเหตุการณ์เจ้าชายซิฟิโซซูลู โฆษกของกษัตริย์กำลังให้สัมภาษณ์ทางโทรทัศน์ที่สตูดิโอของบริษัทกระจายเสียงแห่งแอฟริกาใต้ บูเธเลซีและผู้คุ้มกันของเขาเข้าไปขัดจังหวะรายการ โดยมีการบังคับข่มขู่ทางร่างกายเจ้าชายซิฟิโซ เหตุการณ์ที่ถ่ายทอดทางโทรทัศน์ดึงดูดความสนใจจากประชาชาติและได้รับคำตำหนิจากแมนเดลา และกระตุ้นให้บูเธเลซีขอโทษราชวงศ์ซูลู คณะรัฐมนตรี และประเทศสำหรับพฤติกรรมของเขา ความสัมพันธ์ระหว่างสมเด็จพระราชาธิบดีกูดวิลล์ ซเวเลตินีและบูเธเลซีดีขึ้นในภายหลัง
สมเด็จพระราชาธิบดีกูดวิลล์ ซเวเลตินี ได้ให้ความร่วมมือตามที่กฎหมายซึ่งกำหนดโดย ANC ตั้งแต่ได้เข้ามากุมบังเหียนของรัฐบาลในควาซูลู นาทาล สถานะการเงินของพระองค์ถูกควบคุมโดยหน่วยงานจังหวัดควาซูลู นาทาล
ในปี 2532 พระองค์วิพากษ์วิจารณ์ผู้นำANC ที่ไม่เชิญพระองค์และ บูเธเลซี เข้าร่วมการชุมนุมเพื่อต้อนรับจำเลยในคดีการทดลองริโวเนีย ซึ่งได้รับการปล่อยตัวหลังจากถูกจำคุกเกือบสามทศวรรษ
ในฐานะพระมหากษัตริย์ตามรัฐธรรมนูญของอาณาจักรควาซูลู นาทาล พระองค์เป็นหัวหน้าของ อุบุโคเซ ซึ่งเป็นสถาบันผู้นำแบบดั้งเดิมที่ได้รับการยอมรับจากรัฐซึ่งประกอบด้วยหัวหน้าท้องถิ่น บทบาทความเป็นผู้นำของพระองค์ยังทรงได้รับตำแหน่งประธานของหน่วยงานเผ่าอูซูตูและหน่วยงานภูมิภาคนองโกมาซึ่งทั้งสองได้รับการจัดตั้งขึ้นภายใต้บทบัญญัติของรัฐบัญญัติควาซูลู อมาโคซี และอิซิพากานียิสวา ในคำปราศรัยของพระองค์เมื่อมีการเปิดรัฐสภาประจำจังหวัดเมื่อวันที่ 28 กันยายน พ.ศ. 2546 พระองค์ทรงแนะนำให้รัฐบาลและสมาชิกสภานิติบัญญัติให้ความเอาใจใส่ต่ออุบุโคเซมากขึ้น:
ผู้นำแบบดั้งเดิมไม่ได้รับการปรึกษาหารือหรือมีส่วนร่วมในกระบวนการกำหนดนโยบายที่มีผลโดยตรงต่อกิจกรรมในแต่ละวันของพวกเขา สถาบันอุบุโคเซมีมาแต่ไหนแต่ไรและรอดพ้นจากความยากลำบากมากมายภายใต้ระบอบอาณานิคมในอดีต จากมุมมองของพลเมืองธรรมดาบทบาทที่สำคัญที่สุดของอินคอซิ อาจอยู่ในสัญลักษณ์ของความเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกันของชุมชน ดังนั้นความคิดใด ๆ ที่สถาบันอุบุโคเซ ตอนนี้เรามีรัฐบาลที่เป็นประชาธิปไตยแล้วก็หายไปได้ยังคงเป็นเพียงความฝัน บางประเทศที่อยู่ตรงข้ามพรมแดนของเราได้ตัดสินใจที่จะยกเลิกสถาบันผู้นำแบบดั้งเดิมทันทีหลังจากได้รับเอกราชจากผู้ปกครองอาณานิคม อย่างไรก็ตามตั้งแต่นั้นมาพวกเขาได้ตระหนักว่าพวกเขาทำผิดพลาดอย่างร้ายแรงและตอนนี้ได้คิดค้นสถาบันเหล่านี้ขึ้นมาใหม่โดยมีค่าใช้จ่ายสูง ในฐานะกษัตริย์แห่งชนชาติซูลูฉันภูมิใจในบทบาท โดยนายกรัฐมนตรีของชาติซูลู เจ้าชายแห่งควาพินดานเกเน บูเธเลซี ผู้ซึ่งสนับสนุนการสร้างสถาบันผู้นำแบบดั้งเดิมในประเทศนี้