stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
น้ำมันหอมระเหย

น้ำมันหอมระเหย (อังกฤษ: essential oil) เป็นน้ำมันที่สกัดได้มาจากพืชเช่น ส่วนดอก ใบ ผล ลำต้น มาใช้ในการบำบัดตามศาสตร์สุคนธบำบัด (Aromatherapy) ซึ่งหมายถึง การบำบัดรักษา โดยการใช้กลิ่นหอมของสารหอมในพืช
โดยทั่วไปน้ำมันหอมระเหยจะถูกสกัดได้หลายรูปแบบ เช่น การกลั่น (Distillation) การสกัดโดยใช้ไขมัน (Enfleurage) การสกัดด้วยตัวทำละลาย (Solvent extraction) การบีบอัด (Expression) การใช้คาร์บอนไดออกไซด์เหลวภายใต้ความดันสูง (Supercritical fluid extraction)  ซึ่งการกลั่นหลายประเภทนี้ถูกนำมาใช้ในอุตสาหกรรมน้ำหอม เครื่องสำอาง สบู่ ธูปและผลิตภัณฑ์อื่น ๆ เพื่อเพิ่มความหอม และบางครั้งทำให้คนผ่อนคลายได้ด้วย
ลักษณะของน้ำมันหอมระเหย

น้ำมันหอมระเหย มีลักษณะเป็นน้ำมันของเหลวสีใส ซึ่งมีกลิ่นหอม ซึ่งสามารถระเหยได้ที่อุณหภูมิห้อง สามารถสกัดจากพืชหอมซึ่งพืชเหล่านี้จะมีต่อมหรือท่อที่เก็บสะสมน้ำมันหอมระเหยไว้
วิธีการผลิต > การกลั่น

ปัจจุบัน น้ำมันหอมระเหยส่วนใหญ่ เช่น ลาเวนเดอร์ เปปเปอร์มินต์ น้ำมันต้นชาและยูคาลิปตัส มาจากการกลั่น โดยใส่วัตถุดิบพืช ซึ่งประกอบด้วยดอก ใบ ไม้ เปลือกไม้ ราก เมล็ดหรือเปลือกใส่ถ้วยกลั่นเหนือน้ำ เมื่อน้ำร้อนแล้ว ไอน้ำจะผ่านวัตถุดิบพืช เกิดเป็นไอสารประกอบระเหยง่าย ไอไหลผ่านขด ที่ซึ่งจะควบแน่นกลับเป็นของเหลว แล้วมีการเก็บรวบรวมในภาชนะบรรจุ
วิธีการผลิต > รูปแบบการกลั่น

มี 3 วิธีย่อย
1. การกลั่นโดยใช้ไอน้ำ (steam distillation) โดยการนำพืชที่ต้องการน้ำมันหอมระเหย วางไว้ในหม้อกลั่นที่ด้านล่างมีน้ำ จากนั้นต้มน้ำ ไอที่เกิดขึ้นจะวิ่งผ่านพืชที่วางไว้ด้านบน ทำให้น้ำมันหอมระเหยในพืช ระเหยออกมารวมกับไอน้ำ จากนั้นให้ไอน้ำวิ่งผ่านท่อ จนถึง เครื่องควบแน่น (condenser) เพื่อทำให้เย็นลง แล้วกลั่นตัวลงมา ตกลงในภาชนะกักเก็บ จะได้ส่วนน้ำมันหอมระเหยที่แยกชั้นกับน้ำ
2. การกลั่นโดยใช้พืชแช่ในน้ำ (Water or Hydro-Distillation) โดย การนำพืชแช่ในน้ำ แล้วต้มน้ำจนเดือด เซล์พืชจะแตกออก และน้ำมันหอมระเหยจะแยกลอยตัวขึ้นมา พืชที่กลั่นวิธีนี้จะต้องเป็นพืชที่ทนความร้อนสูงได้ดี แต่ควรระวังในการกลั่น เพราะเนื่องจากส่วนของพืชโดนความร้อนโดยตรง อาจทำให้เกิดการไหม้ได้ กลิ่นไหม้ปนไปกับน้ำมันหอมระเหย และมีสารที่ไม่ต้องการปะปนไปด้วย
3. การกลั่นด้วยไอน้ำภายใต้แรงดันสูง (Vacuum Steam Distillation) วิธีนี้จะเหมือนกับ การกลั่นด้วยไอน้ำ แต่จะกลั่นภายใต้แรงดันสูง เพื่อลดจุดเดือดของน้ำและน้ำมันหอมระเหย ทำให้ได้น้ำมันที่ไม่โดนทำลายด้วยอุณหภูมิสูง และน้ำมันหอมระเหยนี้ยังมีประสิทธิภาพ คุณภาพดีกว่า การกลั่นแบบ 2 วิธีแรกอีกด้วย
แหล่งข้อมูลอื่น

C of A's and MSDS's for Essential Oils
Differences between Natural and Synthetic Fragrances
เก็บถาวร 2016-08-02 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
อ้างอิงข้อมูล

http://www.umsl.edu/~orglab/documents/distillation/dist.htm</ref>
นีลส์ เฮนริก อาเบล

| นีลส์ เฮนริก อาเบล Niels Henrik Abel |
| --- | --- |
นีลส์ เฮนริก อาเบล
เกิด: 5 สิงหาคม ค.ศ. 1802(1802-08-05) Nedstrand,  นอร์เวย์
เสียชีวิต: 6 เมษายน ค.ศ. 1829(1829-04-06) (26 ปี) Froland,  นอร์เวย์
สัญชาติ: ชาวนอร์เวย์
ศิษย์เก่า: Royal Frederick University
มีชื่อเสียงจาก: Abelian function Abelian group Abel's theorem
อาชีพทางวิทยาศาสตร์
สาขา: คณิตศาสตร์
มีอิทธิพลต่อ: Bernt Michael Holmboe
 
นีลส์ เฮนริก อาเบล  (อังกฤษ: Neils Henrik Abel) เกิดเมื่อวันที่ 5 สิงหาคม ค.ศ. 1802 เสียชีวิต 6 เมษายน ค.ศ. 1829 เป็นนักคณิตศาสตร์ชาวนอร์เวย์  เป็นหนึ่งในนักคณิตศาสตร์ที่มีผลงานโดดเด่นที่สุดในคริสต์ศตวรรษที่ 19 นอกจากนั้นบางท่านยกย่องอาเบลว่าเป็นนักคณิตศาสตร์ที่ดีที่สุดในประวัติศาสตร์ของสแกนดิเนเวีย  อย่างไรก็ตามอาเบลเสียชีวิตด้วยอายุเพียง 26 ปี และเป็นหนึ่งในนักคณิตศาสตร์ที่มีชีวิตอาภัพที่สุดในประวัติศาสตร์ของวงการคณิตศาสตร์ เคียงคู่ไปกับ เอวารีสต์ กาลัว (เสียชีวิตเมื่ออายุ 20 ปี) , รามานุจัน (เสียชีวิตเมื่ออายุ 33 ปี) และ โซฟี่ แชร์แมง (เสียชีวิตโดยที่ไม่มีโอกาสได้ทราบว่าตนเองได้รับปริญญากิตติมศักดิ์)
อาเบลและเพื่อนนักคณิตศาสตร์ร่วมสมัยคือ เกาส์และโคชี่ มีส่วนร่วมเป็นอย่างสูงในการพัฒนาคณิตศาสตร์สมัยใหม่  ซึ่งแตกต่างจากคณิตศาสตร์สมัยเก่าตรงที่มีการพิสูจน์อย่างเคร่งครัดในทุกทฤษฎีบท
ชีวประวัติโดยย่อ > ครอบครัว

อาเบลเป็นลูกหนึ่งในหกคนของครอบครัวที่ยากจนในนอร์เวย์   พรสวรรค์ของอาเบลถูกสังเกตเห็นเป็นครั้งแรกเมื่ออายุ 16 ปีโดยอาจารย์ของเขาเมื่ออาเบลสามารถแสดงคำตอบของปัญหาของเบิร์นท์ ฮอล์มโบได้อย่างยอดเยี่ยม   ซึ่งช่วงนั้นกล่าวกันว่าอาเบลได้ศึกษางานของนิวตัน ออยเลอร์ และลากรองช์จนเข้าใจละเอียดลึกซึ้ง
อย่างไรก็ตามบิดาของอาเบลซึ่งเป็นแกนหลักของครอบครัวได้เสียชีวิตลงเมื่อ อาเบลมีอายุได้เพียง 18 ปี    ในช่วงนี้ครอบครัวของอาเบลได้เงินเลี้ยงดูจุนเจือ จากเพื่อนบ้านและญาติ   โดยเฉพาะสำหรับอาเบลนั้นมีศาสตราจารย์หลายคนช่วยสนับสนุนในด้านต่างๆ ทำให้อาเบลสามารถเข้าเรียนที่มหาวิทยาลัยออสโลได้เมื่อเขาอายุ 19 ปี
ชีวประวัติโดยย่อ > ผลงาน

ผลงานทางวิชาการแรกสุดหลายๆ งานของอาเบลเกิดขึ้นเมื่อเขามีอายุได้ 21 ปี   ซึ่งในนี้รวมไปถึงปัญหาคลาสสิกอย่างปัญหาเทาโทโครเนอ (tautochrone)  ซึ่งอาเบลได้เสนอคำตอบจากการสร้างสมการปริพันธ์ (integral equation)   ซึ่งเป็นครั้งแรกที่สามารถหาคำตอบในสมการประเภทนี้ได้   และจากผลงานนี้เองที่ส่งผลให้มีการพัฒนาวงการคณิตศาสตร์ในเรื่องสมการปริพันธ์อย่างคึกคักในช่วงปลายของคริสต์ศตวรรษที่ 19 และช่วงต้นของคริสต์ศตวรรษที่ 20
ชีวประวัติโดยย่อ > ผลงาน > คำตอบในรูปแบบรากของสมการพหุนามอันดับ 5

แต่สำหรับหนึ่งในผลงานที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของอาเบลเกิดในปีค.ศ. 1824 เมื่อเขาสามารถพิสูจน์ได้ว่าไม่มีคำตอบในรูปแบบราก(radical forms) ของสมการกำลัง 5 หรือสมการพหุนามอันดับ 5 ( ax^{5}+bx^{4}+cx^{3}+dx^{2}+ex+f=0) เหมือนกับอันดับที่ต่ำกว่าคืออันดับ 2 (พบคำตอบในสมัยกรีก) อันดับ3 และอันดับ4 (พบคำตอบโดยจิโลราโม คาร์ดาโนและลูกศิษย์หลังจากสมัยกรีกประมาณ 2000 ปี)   ซึ่งถือได้ว่าอาเบลสามารถแก้ปัญหาทางพีชคณิตที่นักคณิตศาสตร์ชื่อดังอย่างนิวตัน ออยเลอร์  ลากรองช์ และเกาส์รวมถึงท่านอื่นๆ ต่างถกเถียงและพยายามหาคำตอบมา 300 ปีตั้งแต่สมัยของคาร์ดาโนได้สำเร็จ (สำหรับรายละเอียดดู ทฤษฎีบทของอาเบล-รุฟฟินี่)
ชีวประวัติโดยย่อ > ผลงาน > วารสารคณิตศาสตร์ของเคร็ลเลอร์ (Crelle)

อาเบลได้รับทุนให้ไปศึกษาและทำวิจัยคณิตศาสตร์ที่แถบยุโรปกลาง   โดยในปีแรกอาเบลใช้เวลาเกือบทั้งหมดที่เบอร์ลิน ที่นั่นอาเบลได้มีโอกาสรู้จักกับ Crelle ซึ่งขณะนั้นเป็นนักคณิตศาสตร์สมัครเล่น  โดยในเวลาถัดมา Crelle เป็นเพื่อนที่ดีสุดจวบจนสิ้นชีวิตของอาเบล   อาเบลเป็นแรงบันดาลใจให้ Crelle ริเริ่มวารสารคณิตศาสตร์ "Journal für die Reine und Angewandte Mathematik " (ดู Crelle's Journal) ในราวปี ค.ศ. 1826 ซึ่งเป็นวารสารฉบับแรกที่ไม่ใช่ของมหาวิทยาลับลัยและอุทิศเนื้อหาทั้งหมดให้คณิตศาสตร์ล้วนๆ (Simmons, 1991) โดยใน 3 ฉบับแรกนั้นมีบทความของอาเบลทั้งหมด 22 ชิ้น รวมไปถึงบทพิสูจน์เรื่องสมการกำลัง 5 ที่อาเบลได้ตกแต่งให้เข้าใจง่ายขึ้นอีกด้วย  นอกจากนั้นยังมีผลงานที่โดดเด่นอื่นๆ ในวารสาร เช่น
เรื่องอนุกรมทวินามซึ่งอาเบลได้ให้บทพิสูจน์เรื่องความถูกต้องในการขยายจากฟังก์ชันในรูป   (a+b)^{n} ไปเป็นอนุกรมทวินาม  โดยพิสูจน์ในรูปแบบคณิตศาสตร์สมัยใหม่ (พิสูจน์แบบเคร่งครัด) และค้นพบรูปแบบทั่วไปของการลู่เข้า (Abel's Test) ซึ่งถือเป็นงานคลาสสิกชิ้นหนึ่งของอาเบล
เรื่องฟังก์ชันเชิงวงรี(elliptic function) และ hyperelliptic function  และกลุ่มของฟังก์ชันชนิดใหม่ที่ต่อมาเรียกว่า ฟังก์ชันอาบีเลียน (Abelian function) ซึ่งเป็นหัวข้อที่มีการทำวิจัยกันอย่างคึกคักในเวลาต่อมา
ชีวประวัติโดยย่อ > ผลงาน > ความอาภัพของอาเบล

อาเบลได้ส่งผลงานเรื่องสมการพหุนามไปให้เกาส์ที่เกิตติงเกน   ด้วยความหวังว่ามันจะแทนหนังสือเดินทางไปสู่เกิตติงเกน   อย่างไรก็ตามเกาส์ไม่ได้เปิดจดหมายของอาเบลดูเลย  จดหมายที่ยังไม่ได้แกะฉบับนี้ถูกพบในบ้านของเกาส์ในอีก 30 ปีถัดมา  อาเบลรู้สึกว่าตนถูกดูแคลนจึงเดินทางต่อไปยังปารีสโดยไม่แวะพบเกาส์  และนี่คงเป็นโชคร้ายของวงการคณิตศาสตร์ที่ทั้งสองคนไม่มีโอกาสร่วมงานกัน
ในปี ค.ศ. 1826 อาเบลได้เดินทางไปยังปารีสเป็นเวลา 10 เดือน   ที่นั่นอาเบลได้พบกับนักคณิตศาสตร์ชั้นนำของฝรั่งเศส อาทิเช่น ออกัสติน หลุยส์ โคชี่ เอเดรียน-แมรี เลอจองด์ และ ปีเตอร์ กุสตาฟ ดิริชเลต์   แม้ว่าอาเบลจะมีผลงานมากมายในวารสารของ Creller ก็ตาม   แต่เนื่องจากเหล่านักคณิตศาสตร์ฝรั่งเศสยังไม่รู้จักวารสารฉบับใหม่นี้นัก   พวกเขาจึงไม่สนใจอาเบลมากนัก     นอกจากนี้ยังเป็นเพราะว่าอาเบลมีนิสัยขี้อาย ไม่ค่อยชอบพูดคุยผลงานของตนให้ผู้อื่นฟังอีกด้วย
หลังจากเขาเดินทางถึงประเทศฝรั่งเศสไม่นาน เขาก็ทำผลงานชื่อ  Memoire sur une Propriete Tenerale d'une Classe Tres Etendue des Fonctions Transcendantes ได้สำเร็จ   โดยอาเบลภูมิใจงานนี้มากโดยถือว่าเป็นผลงานชิ้นเอก (masterpiece) ในผลงานนี้มีทฤษฎีบทของอาเบลซึ่งเป็นแก่นฐานของ Abelian integrals และ อาบีเลียนฟังก์ชัน   ปีเตอร์ กุสตาฟ ยาโคบียกย่องผลงานชิ้นนี้ว่าเป็นการค้นพบที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในแคลคูลัสปริพันธ์ (integral calculus) ในคริสต์ศตวรรษที่ 19   อาเบลส่งผลงานชิ้นนี้ไปที่ French Academy โดยหวังว่าจะได้รับการยอมรับจากเหล่านักคณิตศาสตร์ฝรั่งเศส   แต่แล้วทุกสิ่งทุกอย่างก็เงียบซึ่งทำให้อาเบลต้องตัดสินใจกลับเบอร์ลิน
จริงๆ แล้วเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในตอนนั้นคือ โคชี่และเลอจองด์ถูกมอบหมายให้เป็นผู้ตรวจสอบผลงานของอาเบล   แต่ทว่าโคชี่นำมันกลับไปบ้านและด้วยความที่ขณะนั้นโคชี่กำลังทำงานของเขาอยู่อย่างขะมักเขม้น (formalizing/rigourising แคลคูลัส) ทำให้โคชี่วางงานของอาเบลไว้อย่างไม่สนใจและลืมเรื่องนี้ไปในท้ายที่สุด   งานชิ้นนี้ของอาเบลถูกตีพิมพ์เมื่อปีค.ศ. 1841 หลังจากที่เขาเสียชีวิตไปแล้วถึง 15 ปี
หลังจากนั้นไม่นาน  อาเบลก็ต้องเดินทางกลับบ้านพร้อมด้วยหนี้สิน   โดยอาเบลหวังเป็นอย่างยิ่งว่าจะมีตำแหน่งอาจารย์ที่มหาวิทยาลัยในบ้านเกิด   แต่ก็เป็นอีกครั้งที่เขาต้องผิดหวัง   เขาต้องทนทำงานเป็นครูสอนพิเศษ   โดยได้รับเชิญไปสอนในมหาวิทยาลัยเป็นบางครั้งเท่านั้น    ในปี ค.ศ. 1829 อาเบลเริ่มป่วยหนักด้วยวัณโรค (ใน (Simmons, 1991) บอกว่าเป็นปอดบวม)   และอาการก็กำเริบหนักมากในเดือนเมษายนปีเดียวกัน   ในที่สุดอาเบลก็เสียชีวิตด้วยวัยเพียง 26 ปี    โดยในช่วงเวลาเดียวกันนั้นความพยายามของ Crelle ประสบผลสำเร็จ โดยเขาสามารถหาตำแหน่งอาจารย์คณิตศาสตร์ให้อาเบลได้ที่เบอร์ลิน  แต่จดหมายของ Crelle ก็มาถึงช้าไป 2 วัน อาเบลได้จากไปเสียแล้ว
งานทั้งหมดของอาเบลที่ปรากฏในวารสารของ Crelle ได้ถูกนำมาตีพิมพ์อีกครั้งในปี ค.ศ. 1839 และ ปี ค.ศ. 1881 ศาสตราจารย์คณิตศาสตร์ในมหาวิทยาลัยหลายท่านยังแนะนำให้อ่านงานของอาเบลจวบจนทุกวันนี้   ชื่อของอาเบลปรากฏในศัพท์คณิตศาสตร์หลายแห่งมากมายเพื่อเป็นเกียรติแก่เขา นอกจาก Abel's Test และ อาบีเลียนฟังก์ชันที่ได้กล่าวไปแล้ว ยังมี อาบีเลียนกรุ๊ป อาบีเลียนคาทีกอรี สมการปริพันธ์ของอาเบล การทรานส์ฟอร์มแบบอาเบล อาบีเลียนวาไรตี้
อนุสรณ์

ในปี ค.ศ. 2002, ประเทศนอร์เวย์ได้ตั้งรางวัลอาเบล (Abel Prize) ให้แก่นักคณิตศาสตร์ที่มีผลงานดีเด่น
วาทะ

ผมคิดว่าใครก็ตามที่ต้องการจะสร้างความก้าวหน้าให้กับวงการคณิตศาสตร์   เขาควรศึกษาจากงานระดับอาจารย์ไม่ใช่ระดับลูกศิษย์
It appears to me that if one wants to make progress in mathematics,
one should study the masters and not the pupil
ในที่นี้คำว่าอาจารย์หมายถึงผู้ที่มีอิทธิพลสูงในการทำให้คณิตศาสตร์ก้าวหน้า โดยสำหรับตัวอาเบลเองเขาศึกษางานของนิวตัน ออยเลอร์ และลากรองช์ จนเข้าใจละเอียดลึกซึ้ง
quelle tête celle du jeune Norvégien !
เด็กนอร์เวย์ผู้นี้  มีสมองประเภทไหนกัน?
what a head the young Norwegian has!
อาเบลทำผลงานมากพอที่จะทำให้เหล่านักคณิตศาสตร์รุ่นหลังต้องวุ่นวายไปอีก 500 ปี


Abel has left mathematicians enough to keep them busy for 500 years
ดูเพิ่ม

นักคณิตศาสตร์
เส้นเวลาของคณิตศาสตร์
แหล่งข้อมูลอื่น

ชีวประวัติในเว็บไซต์ของรางวัลอาเบล
ชีวประวัติในเว็บ MacTutor
สมุดบันทึกของอาเบล
ปฏิกิริยาแตกตัว

ปฏิกิริยาแตกตัว (อังกฤษ: Chemical decomposition) หรือการวิเคราะห์การแตกตัว คือปฏิกิริยาการแตกสะลายของสารเคมีไปเป็นธาตุหรือสารประกอบที่เล็กกว่า ปฏิกิริยาประเภทนี้จะเขียนสมการเคมีได้ดังนี้
ตัวอย่างปฏิกิริยาทางเคมีแบบวิเคราะห์คือ ปฏิกิริยาอิเล็กโตรไลซิส (electrolysis) ของน้ำดังตัวอย่างข้างล่างนี้
สมการวิเคราะห์และสังเคราะห์ทางเคมีอาจสามารถใช้อธิบายปฏิกิริยาเคมีที่เกิดขึ้นได้ทั้งหมด แต่ในชีวิตประจำวันปฏิกิริยาแตกสลายมักจะเป็นสิ่งที่เราไม่ต้องการ
ความเสถียรภาพของสารประกอบเคมีจะขึ้นกับสภาพแวดล้อมเป็นสำคัญซึ่งได้แก่
ความร้อน (heat)
รังสี (radiation)
ความชื้น (humidity)
ความเป็นกรด (acidity)
ดูเพิ่ม

ปฏิกิริยาเคมีในสารอนินทรีย์มีด้วยกัน  4 ชนิดคือ:
ปฏิกิริยารวมตัว (combination reaction)
ปฏิกิริยาแตกตัว (decomposition reaction)
ปฏิกิริยาแทนที่ตำแหน่งเดียว (single displacement reaction)
ปฏิกิริยาแทนที่คู่ซึ่งกันและกัน (double displacement reaction)
ปฏิทรรศน์ของรัสเซิลล์

ปฏิทรรศน์ของรัสเซิลล์ (อังกฤษ: Russell's paradox) คือ ปฏิทรรศน์ที่ถูกค้นพบโดยเบอร์แทรนด์ รัสเซิลล์ ใน ค.ศ. 1901 ซึ่งแสดงให้เห็นว่าทฤษฎีเซตสามัญของคันทอร์และเฟรเกอ มีความขัดแย้ง
พิจารณาเซต M ซึ่งเป็น "เซตของเซตทุกเซตที่ไม่บรรจุตัวเองเป็นสมาชิก". หรือกล่าวว่า: A เป็นสมาชิกของ M ก็ต่อเมื่อ A ไม่เป็นสมาชิกของ A.
M=\{A\mid A\not \in A\}
ในระบบของคันทอร์, M เป็นเซตแจ่มชัด. M จะบรรจุตัวเองหรือไม่? ถ้าใช่ มันจะไม่เป็นสมาชิกของ M ตามนิยามที่กำหนดไว้ และถ้าเราสมมติว่า M ไม่บรรจุตัวเองแล้ว มันก็จะกลายเป็นสมาชิกของ M ซึ่งจะทำให้ขัดแย้งกับนิยามของ M อีกครั้ง
ปฏิกิริยาแทนที่ตำแหน่งเดียว

ปฏิกิริยาแทนที่ตำแหน่งเดียว (อังกฤษ: single-displacement reaction) คือปฏิกิริยาเคมีที่เกิดขึ้นเมื่อธาตุเคมีตัวหนึ่งเข้าไปแทนที่ธาตุเคมีอีกตัวหนึ่งในสารประกอบใดสารประกอบหนึ่งซึ่งสามารถเขียนเป็นสมการได้ดังนี้

ก + ขค  → กค + ข
 ในสมการข้างบนธาตุ ก ทำปฏิกิริยาเคมีกับสารประกอบ ขค เกิดเป็นสารประกอบ กค และธาตุ ข อธิบายว่าปฏิกิริยานี้จะเกิดได้ง่ายเมื่อธาตุ ก มีความไวต่อปฏิกิริยาเคมีมากกว่าธาตุ ข บางครั้ง ก และ ข มีประจุไฟฟ้าไม่เท่ากันก็ได้ดังนั้นการทำให้สมการสมดุลจึงมีความจำเป็น ยกตัวอย่างเช่น ปฏิกิริยาเคมีระหว่างแคลเซียมคลอไรด์(CaCl2)กับโซเดียม(Na)เกิดเป็นโซเดียมคลอไรด์(NaCl)และแคลเซียม(Ca)ดังสมการนี้
CaCl2 + 2Na → Ca + 2NaCl
เพื่อทำให้สมการสมดุลแคลเซียมคลอไรด์หนึ่งโมเลกุลจะต้องใช้โซเดียม 2 อะตอมจึงจะได้สารประกอบ
โซเดียมคลอไรด์ 2 โมเลกุลและแคลเซียม 1 อะตอม
ดูเพิ่ม

ปฏิกิริยารวมตัว (combination reaction)
ปฏิกิริยาแตกตัว (decomposition reaction)
ปฏิกิริยาแทนที่คู่ซึ่งกันและกัน (double displacement reaction)
น้องเมีย

| น้องเมีย |
| --- | --- |
หน้าปกดีวีดีฉบับปี พ.ศ. 2533
กำกับ: หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล
เขียนบท: พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอนุสรมงคลการ
อำนวยการสร้าง: หม่อมกมลา ยุคล ณ อยุธยา
นักแสดงนำ: ฉัตรชัย เปล่งพานิช ภัสสร บุณยเกียรติ ปัทมวรรณ เค้ามูลคดี คมสัน พงษ์สุธรรม สุรเดช แก้วท่าไม้ กมลา เศรษฐี สุลาลีวัลย์ สุวรรณทัต (นักแสดงรับเชิญ)
กำกับภาพ: อานุภาพ บัวจันทร์
ตัดต่อ: หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล
ดนตรีประกอบ: สุรชัย จันทิมาธร
ผู้จัดจำหน่าย: พร้อมมิตรภาพยนตร์
วันฉาย: พ.ศ. 2533
ความยาว: 107 นาที
ประเทศ:  ไทย
ภาษา: ไทย
ข้อมูลจาก IMDb
ข้อมูลจากฐานข้อมูลภาพยนตร์ไทย
| น้องเมีย |
| --- | --- |
สร้างโดย: บริษัท อาร์เอส จำกัด (มหาชน)
เขียนโดย: บทประพันธ์ : ;วาทินี โอฬารกุล บทโทรทัศน์ : พิง ลำพระเพลิง, วาทินี โอฬารกุล
กำกับโดย: พิง ลำพระเพลิง
แสดงนำ: อัษฎาวุธ เหลืองสุนทร ณปภัช วัฒนากมลวุฒิ นพพล พิทักษ์โล่พานิช การัญชิดา คุ้มสุวรรณ เบญจพล เชยอรุณ ปณิตา ธรรมวัฒนะ ดวงตา ตุงคะมณี
ดนตรีแก่นเรื่องเปิด: ถามไปก็ยิ่งเจ็บ - นัตตี้ ศรัณย์ภัทร พัชระเศรษฐ์กุล
ดนตรีแก่นเรื่องปิด: หยุดพูดให้รู้สึกดี - ฝ้าย แอมไฟน์
จำนวนตอน: 28 ตอน
การผลิต
ผู้อำนวยการสร้าง: ดร.องอาจ สิงห์ลำพอง
ความยาวตอน: 60 นาที / ตอน และ 1 ชั่วโมงครึ่ง / ตอน
ออกอากาศ
เครือข่าย: สถานีโทรทัศน์ช่อง 8
ออกอากาศ: พ.ศ. 2555 – พ.ศ. 2555
น้องเมีย (อังกฤษ: Song of Chaophraya) เป็นภาพยนตร์ไทย บทพระนิพนธ์ของ พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอนุสรมงคลการ สร้างเป็นภาพยนตร์ 2 ครั้ง ในปี พ.ศ. 2521 และ พ.ศ. 2533 ได้แก่
ครั้งแรก บทพระนิพนธ์ บทภาพยนตร์  กำกับการแสดงและลำดับภาพ โดย พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอนุสรมงคลการ นำแสดงโดย สรพงศ์ ชาตรี, ลลนา สุลาวัลย์ และ วิยะดา อุมารินทร์ เข้าฉายเมื่อ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2521
ครั้งที่สอง กำกับการแสดงโดย หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล นำแสดงโดย ฉัตรชัย เปล่งพานิช, ภัสสร บุณยเกียรติ และ ปัทมวรรณ เค้ามูลคดี ออกฉายเมื่อปี พ.ศ. 2533
ครั้งที่สาม สร้างเป็นละครโทรทัศน์ ชื่อ ละครน้องเมีย ทาง สถานีดิจิทัล ช่อง 8   ออกอากาศ เมื่อปี พ.ศ. 2555 นำแสดงโดย สราวุธ มาตรทอง
ละครน้องเมีย บทประพันธ์โดย : พิมพินกับพาเพลิน
ละครน้องเมีย บทโทรทัศน์โดย : วาทินีย์ โอฬาร์กร / จันทรัยยา
ละครน้องเมีย กำกับการแสดงโดย : ต้น-ชานนท์ สมฤทธิ์
ละครน้องเมีย ดำเนินงานโดย : เมย์ เฟื่องอารมย์
ละครน้องเมีย ออกอากาศทุกวันจันทร์ - พุธ เวลา 08.00 / 11.30 / 20.00 น. ทางช่อง 8
นักแสดง พ.ศ. 2555

สราวุธ มาตรทอง   รับบท   เอกภพ
อิศริยา สายสนั่น   รับบท   งามเนตร
ณปภัช วัฒนากมลวุฒิ   รับบท   มะเฟือง
พิชญ์ กาไชย   รับบท   นำโชค
ใบเตย อาร์สยาม   รับบท   บัว
กรุณพล เทียนสุวรรณ   รับบท   มาวิน
ภรัณยู โรจนวุฒิธรรม   รับบท   ฉลาม
ลาล่า โปงลางสะออน   รับบท   นิดา
ลูลู่ โปงลางสะออน   รับบท   ชม
รัชนีกร พันธ์มณี   รับบท   วิภา
พิมพ์ผกา เสียงสมบุญ   รับบท   ภัสสร
ทนงศักดิ์ ศุภการ   รับบท   วันชัย
เนื้อเรื่อง

แสง (ฉัตรชัย เปล่งพานิช) พ่อค้าเรือดูดทรายจากปากน้ำโพ ล่องเรือมากรุงเทพเพื่อขายทราย ขณะที่จอดเรืออยู่นั้น ปราง (ภัสสร บุณยเกียรติ) เมียสาวของเขาซึ่งเบื่อหน่ายชีวิตชาวเรือ หนีขึ้นฝั่งเพื่อแสวงหาชีวิตใหม่  ทิ้งแดง (ด.ช.อะตอม) ที่เกิดกับแสงที่ยังเป็นทารก ไว้ให้ ทับทิม (ปัทมวรรณ เค้ามูลคดี) น้องสาวที่อายุเพิ่ง 15 ดูแลแทน ขณะที่ เดช (สุรเดช แก้วท่าไม้) เพื่อนของแสงพยายามยุเขาให้เอาทับทิมมาเป็นเมียอีกคน
แสงแทบผลิกแผ่นดินกรุงเทพตามหาปราง โดยมีสุคนธ์ คนขับแท็กซี่ (คมสัน พงษ์สุธรรม) ช่วยพาเขาตระเวนตามหาทั่วเมือง แต่ล้มเหลว แสงเมากลับมาและเห็นทับทิมเป็นปราง พยายามจะปลุกปล้ำทุกครั้ง แต่ทับทิมก็เอาตัวรอดได้เสมอ โดยไม่ทิ้งแสงกับลูก  ในที่สุด แสงรู้ว่า ปรางไปอยู่กับผู้หญิงชื่อ อารี (กมลา เศรษฐี) ที่สุขุมวิท ซึ่งหลอกเธอว่าจะสนับสนุนให้เป็นดาราแต่กลับถูกหลอกให้เป็นสาวขายบริการ แสงเมาอาละวาดที่อพาร์ตเมนต์ของอารี จนโดนจับเข้าคุก ทั้งหมดนี้ได้ทับทิม น้องสาวของปรางที่เพิ่งจะเป็นวัยรุ่นช่วยไว้
นักแสดงนำ

| ภาพยนตร์ | พ> ศ. 2521 | พ> ศ. 2533 |  |
| --- | --- | --- | --- |
| แสง | สรพงศ์ ชาตรี | ฉัตรชัย เปล่งพานิช |  |
| ปราง | วิยะดา อุมารินทร์ | ภัสสร บุญยเกียรติ |  |
| ทับทิม | ลลนา สุลาวัลย์ | ปัทมวรรณ เค้ามูลคดี |  |
| เดช |  | สุรเดช แก้วท่าไม้ |  |
| อารี | ชูศรี โรจนประดิษฐ์ | กมลา เศรษฐี |  |
| แดง |  | ด.ช.อะตอม |  |
| สุคนธ์ (คนขับแท็กซี่) | อดุลย์ กรีน | คมสัน พงษ์สุธรรม |  |
| ป้าทอง |  | สุลาลีวัลย์ สุวรรณทัต |  |
| คุณวิเชียร | พูนสวัสดิ์ ธีมากร | ตรัยเทพ เทวะผลิน |  |
| นงนารถ |  | วิไลวรรณ คันธะรักษา |  |
เบื้องหลังและงานสร้าง

น้องเมีย เป็นเรื่องของแสงและปราง คู่สามีภรรยาจากปากน้ำโพ ล่องเรือเข้ากรุงเทพฯเพื่อขายแตงโม/ขายทราย มีทับทิมน้องสาวของปรางขอติดเรือมาเที่ยวเมืองหลวงด้วย แต่เมื่อมาถึง ปรางกลับตัดสินใจทิ้งแสงเพื่อหางานที่ดีกว่า แสงคลั่งและขายข้าวของทุกอย่างแม้จะถูกกดราคาเพื่อเอาเงินมาใช้ตามหาปราง ทิ้งให้ทับทิมเลี้ยงดูลูกชายตามลำพัง โชคร้ายกระหน่ำซ้ำเติมทำให้แสงเริ่มท้อใจและเห็นความดีในตัวทับทิม ในขณะที่ปรางรู้ตัวว่าถูกหลอก จึงคิดกลับมาหาแสง
น้องเมีย เคยสร้างเป็นภาพยนตร์ครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2521 บทพระนิพนธ์ บทภาพยนตร์ กำกับการแสดงและลำดับภาพโดย พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอนุสรมงคลการ  ถ่ายภาพโดย หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล ศิลปกรรมโดย	อำนาจ โหราศาสตร์ ที่ปรึกษาโดย สมศักดิ์ เตชะรัตนประเสริฐ สร้างโดย ละโว้ภาพยนตร์ จัดจำหน่ายโดย สหมงคลฟิล์ม นำแสดงโดย สรพงษ์ ชาตรี ลลนา สุลาวัลย์ และ วิยะดา อุมารินทร์ ร่วมด้วย อดุลย์ กรีน, ท้วม ทรนง, พูลสวัสดิ์ ธีมากร, ชูศรี มีสมมนต์, ทองฮะ วงศ์รักไทย เข้าฉายเมื่อ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2521
ต่อมา พ.ศ. 2533 สร้างใหม่ครั้งที่ 2 ซึ่งเป็นภาพยนตร์ลำดับที่ 18 ของ ม.จ.ชาตรีเฉลิม ยุคล  ได้นักแสดงชื่อดัง อย่าง ฉัตรชัย เปล่งพานิช และภัสสร บุณยเกียรติ แสดงนำ ตัวละครสำคัญคือ ทับทิม รับบทโดย ปัทมวรรณ เค้ามูลคดี นักแสดงเด็ก บุตรสาวของ รอง เค้ามูลคดี และ ปทุมวดี โสภาพรรณ นับเป็นการแสดงบทชีวิตที่สำคัญอีกครั้งของปัทมวรรณ หลังจากรับบทคล้ายคลึงกันนี้จาก วัลลี เด็กหญิงยอดกตัญญู มาแล้วจากละครโทรทัศน์ทางช่อง 3 เมื่อหลายปีก่อนหน้านั้น
ภาพยนตร์สะท้อนให้เห็นถึงปัญหาครอบครัวของชาวเรือที่ต้องหาเช้ากินค่ำ และคนหาเช้ากินค่ำในเมืองหลวง ประสบความสำเร็จในด้านคำวิจารณ์และรางวัล เช่น ม.จ.ชาตรีเฉลิม ยุคล รางวัลผู้กำกับภาพยนตร์ยอดเยี่ยม พระสุรัสวดี, ฉัตรชัย เปล่งพานิช รางวัลนักแสดงนำชายยอดเยี่ยม พระสุรัสวดีและรางวัลชมรมวิจารณ์บันเทิง และปัทมวรรณ เค้ามูลคดี รางวัลนักแสดงดาวรุ่งยอดเยี่ยม พระสุรัสวดี และยังได้รับเลือกเป็นตัวแทนของประเทศไทย ในการเข้าชิงรางวัลออสการ์ สาขาภาพยนตร์ต่างประเทศยอดเยี่ยม ในการประกาศผลรางวัลครั้งที่ 62 ด้วย แต่มิได้ผ่านเข้าถึงรอบสุดท้าย
เคยออกอากาศทางโทรทัศน์เมื่อคืนวันที่ 13 มีนาคม พ.ศ. 2553 ทางไทยพีบีเอส ในรายการแกะกล่องหนังไทย
รางวัล (ภาพยนตร์ พ.ศ. 2533)

รางวัลพระราชทานพระสุรัสวดี ครั้งที่ 14 ประจำปี พ.ศ. 2533
นักแสดงนำชายยอดเยี่ยม (ฉัตรชัย เปล่งพานิช)
ผู้กำกับภาพยนตร์ยอดเยี่ยม (ม.จ. ชาตรีเฉลิม ยุคล)
ลำดับภาพและตัดต่อยอดเยี่ยม (ม.จ. ชาตรีเฉลิม ยุคล)
รางวัลพิเศษ “ตุ๊กตาเงิน” ดาวรุ่งฝ่ายหญิง (ปัทมวรรณ เค้ามูลคดี)
รางวัลชมรมวิจารณ์บันเทิง ครั้งที่ 2 ประจำปี พ.ศ. 2534
นักแสดงนำชายยอดเยี่ยม (ฉัตรชัย เปล่งพานิช)
นักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยม (คมสัน พงษ์สุธรรม)
เชิงอรรถ

↑  ภาพยนตร์น้องเมียปี พ.ศ. 2521 ขายแตงโม ส่วนภาพยนตร์น้องเมียปี พ.ศ. 2533 ขายทราย
แหล่งข้อมูลอื่น

น้องเมีย (2521) ที่เว็บไซต์ ThaiFilmDb
น้องเมีย (2533) ที่เว็บไซต์ ThaiFilmDb
Song of Chao Phraya ข้อมูลจาก IMDb
| ด ค กผลงานโดย หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล |
| --- | --- | --- |
| กำกับภาพยนตร์ |  มันมากับความมืด (2514)  เขาชื่อกานต์ (2516)  เทพธิดาโรงแรม (2517)  ความรักครั้งสุดท้าย (2517)  ผมไม่อยากเป็นพันโท (2518)  นางแบบมหาภัย (2518)  เทวดาเดินดิน (2519)  รักคุณเข้าแล้ว (2520)  ทองพูน โคกโพ ราษฎรเต็มขั้น (2520)  กาม (2521)  อุกาฟ้าเหลือง (2523)  ถ้าเธอยังมีรัก (2524)  มือปืน (2526)  อิสรภาพของทองพูน โคกโพ (2527)  ครูสมศรี (2529)  คนเลี้ยงช้าง (2533)  น้องเมีย (2533)  มือปืน 2 สาละวิน (2536)  เฮโรอีน (2537)  เสียดาย (2537)  เสียดาย 2 (2539)  กล่อง (2541)  สุริโยไท (2544)  ความรักครั้งสุดท้าย (2546)  ตำนานสมเด็จพระนเรศวรมหาราช (2550–2558) องค์ประกันหงสา  ประกาศอิสรภาพ  ยุทธนาวี  ศึกนันทบุเรง  ยุทธหัตถี  อวสานหงสา  พันท้ายนรสิงห์ (2558–2559)  |  |
| อำนวยการสร้าง |  คืนบาป พรหมพิราม (2546)  โหมโรง (2547)  |  |
ปฏิกิริยาลูกโซ่พอลิเมอเรส

ขั้นตอนการทำ PCR
ปฏิกิริยาลูกโซ่พอลิเมอเรส (อังกฤษ: polymerase chain reaction; ตัวย่อ: PCR) เป็นกระบวนการสังเคราะห์ชิ้นส่วนดีเอ็นเอในหลอดทดลอง ซึ่งกระบวนการนี้เลียนแบบกระบวนการสังเคราะห์ดีเอ็นเอในสิ่งมีชีวิต ผู้คิดค้นเทคนิคพีซีอาร์ คือ Kary Mullis พีซีอาร์ประกอบไปด้วยขั้นตอนต่าง ๆ ดังต่อไปนี้
การแยกสายดีเอ็นเอเกลียวคู่ออกจากกัน (Denaturation)  ใช้อุณหภูมิ ประมาณ 94 องศาเซลเซียส เมื่อเริ่มต้นดีเอ็นเอแม่แบบ จะอยู่ในลักษณะที่เป็นเกลียวคู่ เมื่อเพิ่มอุณหภูมิถึงประมาณ 94 องศาเซลเซียส จะทำให้พันธะไฮโดรเจนระหว่างคู่เบสของดีเอ็นเอถูกทำลาย ทำให้เส้นดีเอ็นเอแยกออกจากกัน โดยขั้นตอนนี้จะแตกต่างจากการสังเคราะห์ดีเอ็นเอในธรรมชาติ คือ ในสิ่งมีชีวิติจะมีเอนไซม์เฮลิเคส (Helicase) ช่วยในการแยกสายและคลายเกลียวดีเอ็นเอ
การจับของไพร์เมอร์กับดีเอ็นเอแม่แบบ (Annealing)  ใช้อุณหภูมิประมาณ 40-62 องศาเซลเซียส เมื่อแยกสายดีเอ็นเอออกจากกันแล้ว จะลดอุณหภูมิลงเหลือ 40-62 องศาเซลเซียส เพื่อให้ดีเอ็นเอสังเคราะห์ขนาดสั้นประมาณ 15-25 เบส ที่เรียกว่า ไพร์เมอร์ (Primer) เข้ามาจับบริเวณที่มีลำดับเบสคู่สมกัน ในการสังเคราะห์ดีเอ็นเอ ไม่สามารถที่จะเริ่มจากศูนย์ได้เนื่องจากเอ็นไซม์ดีเอ็นเอพอลิเมอร์เรส (DNA polymerase) ต้องการปลาย-OH ทางด้าน 3'เพื่อนำ นิวคลีโอไทด์ตัวต่อมาต่อ ซึ่งในสิ่งมีชีวิตจะมีเอ็นไซม์ที่มีชื่อว่า ไพรเมส (Primase) เป็นตัวสร้างอาร์เอ็นเอไพรเมอร์ขึ้น
การสังเคราะห์ดีเอ็นเอสายใหม่ต่อจากไพรเมอร์ (Extension)  ใช้อุณหภูมิ ประมาณ 68-72 องศาเซลเซียส ในขั้นตอนนี้จะเป็นการสร้างสายดีเอ็นเอต่อจากไพร์เมอร์ โดยอุณหภูมิที่ใช้จะพอเหมาะกับ การทำงานของ Taq DNA polymerase
องค์ประกอบ

องค์ประกอบที่สำคัญในการทำ PCR ได้แก่
ดีเอ็นเอแม่แบบ (Template DNA)
ไพรเมอร์ Primer
เอ็นไซม์DNA Polymerase ชนิดทนความร้อน (Taq DNA polymerase)
Deoxy nucleotide triphosphate(dNTP)
บัฟเฟอร์สำหรับเอ็นไซม์ดีเอ็นเอพอลิเมอเรส (PCR Buffer)
แมกนีเซียมคลอไรด์(MgCl2)
เครื่องมือที่สำคัญในการทำพีซีอาร์ได้แก่ Thermal cycler หรือ PCR machine
แหล่งข้อมูลอื่น

PCR at Home - Amateur Scientist article in the July 2000 issue of Scientific American on performing PCRs with low-cost household materials.
US Patent for PCR เก็บถาวร 2011-10-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Narrated animation and step-through animation of PCR - From the educational multimedia company Sumanas. Adobe Flash required.
Step-through animation of PCR - From Cold Spring Harbor's Dolan DNA Learning Center. Adobe Flash required.
นีโอดิเมียม

นีโอดิเมียม (อังกฤษ: Neodymium) เป็นธาตุโลหะลักษณะเงินมันวาวหายาก เมื่อสัมผัสอากาศสีจะหมองเพราะเกิดสนิมสารประกอบออกไซด์ หมายเลขอะตอมคือ 60 สัญลักษณ์ Nd จัดอยู่ในกลุ่มแลนทาไนด์ มีปริมาณบนพื้นโลกมากเป็นอันดับ2 ในกลุ่มเดียวกันรองจากซีเรียม นีโอดีเมียมเป็นธาตุที่ไม่ได้พบในรูปแบบโลหะหรือบริสุทธิ์เหมือนกับธาตุอื่นๆในกลุ่มแลนทาไนด์ และนีโอดีเมียมยังใช้การกลั่นปกติสำหรับการใช้งานทั่วไป แม้ว่านีโอดิเมียมถูกจัดว่าเป็น "ธาตุที่หายาก" มีการกระจายกันอย่างแพร่หลายในโลกอยู่ในชั้นเปลือกโลก ส่วนใหญ่นีโอดิเมียมในโลกจะขุดได้ที่ในประเทศจีน
นีโอดิเมียมเป็นธาตุที่อยู่ในบล็อกF จำนวนอิเล็กตรอนในแต่ละชั้นนีโอดีเมียม คือ 2, 8, 18, 22, 8, 2 และการกำหนดค่าอิเล็กตรอนของมันคือ [Xe]4f46s2 นีโอไดเมียเป็นที่อุดมสมบูรณ์ที่สุดของธาตุหายากหลังจากซีเรียมและแลนทานัม
ประวัติ

นีโอดีเมียมถูกค้นพบโดย Carl Auer von Welsbach เป็นนักเคมีชาวออสเตรียในเมืองVienna ในปี 1885 เขาแยกนีโอดิเมียมเช่นเดียวกับองค์ประกอบธาตุเพรซีโอดิเมียม
สารประกอบ

สารประกอบนีโอดิเมียม มีดังนี้:
Fluorides
NdF3
Chlorides
NdCl2
NdCl3
Bromides
NdBr2
NdBrs3
Iodides
NdI2
NdI3
Oxides
Nd2O3
Sulfides
NdS
Nd2S3
Selenides
NdSe
Tellurides
NdTe
Nd2Te3
Nitrides
NdN
sulfate : นีโอดิเมียม (III) ซัลเฟต (Nd2(SO4)3)
ชนิดของสารประกอบนีโอดิเมียมบางสารที่มีสีแต่งต่างกันไปขึ้นอยู่กับชนิดของแสงที่ได้รับ