stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
เปตอง

| --- | --- |

สมาพันธ์สูงสุด: สหพันธ์เปตองนานาชาติ
เล่นครั้งแรก: พรอว็องส์ ประเทศฝรั่งเศส
ลักษณะเฉพาะ
การปะทะ: ไม่
ผู้เล่นในทีม: เดี่ยว, คู่ หรือทีมสามคน
หมวดหมู่: บูล
อุปกรณ์: ลูกเปตอง, ลูกแก่น
จัดแข่งขัน
โอลิมปิก: ไม่
เวิลด์เกมส์: ตั้งแต่ ค.ศ. 1985
ลูกแก่นและลูกเปตอง
เปตอง (ฝรั่งเศส: pétanque, ออกเสียง: [petɑ̃k] ไฟล์:LL-Q150 (fra)-Jules78120-pétanque.wav, ข้อผิดพลาด: {{IPA}}: ไม่รู้จักแท็กภาษา: [peˈtãᵑkə]; อุตซิตา: petanca, ออกเสียง: [peˈtaŋkɔ] ไฟล์:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-petanca.wav) เป็นกีฬาชนิดหนึ่งที่เล่นโดยการโยนลูกบอลเหล็กให้เข้าใกล้ลูกแก่น (cochonnet) ที่ทำจากไม้ให้มากที่สุด กีฬาชนิดนี้มักเล่นบนพื้นดินแข็งหรือพื้นกรวดละเอียด แต่ไม่เหมาะกับพื้นทราย
วิธีและเทคนิคการเล่นเปตอง

วิธีการจับลูกเปตองมี 4 แบบ
จับลูกเปตองแบบ 4 นิ้ว
จับลูกเปตองแบบทั้ง 5 นิ้ว
จับลูกเปตองแบบคีบ นิ้วโป้งอยู่ตรงข้ามกับนิ้วกลาง
จับลูกเปตองแบบขยุ้ม
โกสต์ ไรเดอร์ มัจจุราชแห่งรัตติกาล

| โกสต์ ไรเดอร์ มัจจุราชแห่งรัตติกาล |
| --- | --- |
โปสเตอร์ภาพยนตร์
กำกับ: มาร์ค สตีเฟ่น จอห์นสัน
เขียนบท: มาร์ค สตีเฟ่น จอห์นสัน
สร้างจาก: โกสต์ ไรเดอร์ โดย แกรี่  ไฟรด์ริช รอย โทมัส ไมค์ ปลุ๊ค
อำนวยการสร้าง:   เอวี อะราด  สตีเฟ่น พอล  ไมเคิล เดอ ลูคา  แกรี่ ฟอสเตอร์ 
นักแสดงนำ:   นิโคลัส เคจ  อีวา เมนเดส  เวส เบนท์ลีย์  แซม เอ็ลเลียต  โดนัลด์ โลกิว  ปีเตอร์ ฟอนดา 
กำกับภาพ: รัสเซลล์ บอยด์
ตัดต่อ: ริชาร์ด แฟรนซิส บรูซ
ดนตรีประกอบ: คริสโตเฟอร์ ยัง
บริษัทผู้สร้าง:   Crystal Sky Pictures  Relativity Media  Marvel Entertainment  Femme Enceinte Pictures  Michael De Luca Productions  GH One  Vengeance Productions Pty Ltd. 
ผู้จัดจำหน่าย: Columbia Pictures
วันฉาย:   15 มกราคม ค.ศ. 2007 (2007-01-15) (Ukraine)  16 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2007 (2007-02-16) (United States) 
ความยาว: 110 นาที (เวอร์ชันเดิม) 123 นาที (เวอร์ชันเต็ม)
ประเทศ: สหรัฐอเมริกา
ภาษา: อังกฤษ
ทุนสร้าง: 110 ล้านดอลล่าร์สหรัฐ
ทำเงิน: 228.7 ล้านดอลล่าร์สหรัฐ
โกสต์ ไรเดอร์ มัจจุราชแห่งรัตติกาล (อังกฤษ: Ghost Rider) เป็นภาพยนตร์สยองขวัญ ที่ออกฉายในปี ค.ศ. 2007 กำกับและเขียนบทโดย มาร์ค สตีเฟ่น จอห์นสัน โดยอิงจากหนังสือการ์ตูนแนวแอนตี้ฮีโร่สังกัดมาร์เวลคอมิกส์ซึ่งมีชื่อว่า โกสท์ ไรเดอร์ ภาพยนตร์ชุดนี้มีภาคต่อคือภาพยนตร์เรื่อง โกสต์ ไรเดอร์ อเวจีพิฆาต ซึ่งนำแสดงโดย นิโคลัส เคจ รับบท โกสท์ไรเดอร์ (จอห์นนี่ เบลซ)
เนื้อเรื่องย่อ

จอห์นนี่ บลาส สตั๊นท์แมนมอเตอร์ไซค์เหินเวหา  ตกลงยอมพลีจิตวิญญาณของตัวเองให้มัจจุราช “เมฟิสโตฟิลส์” เพื่อช่วยชีวิตพ่อที่กำลังหมดลมหายใจ และต้องแยกจากสาวคนรัก โรซานเน่ ซิมป์สัน หลายปีต่อมา จอห์นนี่ได้พบกับ โรซานเน่ที่ทำงานเป็นผู้สื่อข่าว และ เมฟิสโตฟิลส์ ผู้ซึ่งยื่นข้อเสมอคืนวิญญาณให้หาก จอห์นนี่ตกลงยอมเป็นโกสต์ ไรเดอร์ จอมซิ่งปีศาจที่ใช้อำนาจเหนือธรรมชาติแสวงหาความยุติธรรมจากการล้างแค้น ภารกิจแรกของเขาตามคำสั่งของเมฟิสโตฟิลส์ คือจัดการกับ "แบล็คฮาร์ต" ศัตรูตัวฉกาจและทายาทสืบสายเลือดของเมฟิสโตฟิลส์ ผู้ซึ่งกำลังวางแผนการสร้างขุมนรกใหม่ที่สยดสยองกว่าขุมเก่าของเมฟิสโตฟิลส์หลายร้อยหลายพันเท่า
นักแสดงนำ

นิโคลัส เคจ รับบท จอห์นนี่ เบลซ/ โกสต์ ไรเดอร์
อีวา เมนเดส รับบท โรซานเน่ ซิมป์สัน
เวส เบนท์ลีย์ รับบท แบล็คฮาร์ต
แซม เอ็ลเลียต รับบท คาร์เตอร์ สเลซ
โดนัลด์ โลกิว รับบท แม๊ค
ปีเตอร์ ฟอนดา รับบท เมฟิสโตเฟลส์
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์ทางการ
โกสต์ ไรเดอร์ มัจจุราชแห่งรัตติกาล ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
Ghost Rider at Marvel.com
เขตผู้ว่าการคูเวต

เขตผู้ว่าการคูเวต (อาหรับ: محافظة الكويت) เป็นเขตผู้ว่าการที่ 19 ของอิรัก ซึ่งก่อตั้งขึ้นหลังจากการบุกครองคูเวตโดยอิรัก เมื่อปี ค.ศ. 1990 ในช่วงแรกเป็นรัฐหุ่นเชิดในชื่อสาธารณรัฐคูเวต โดยเขตผู้ว่าการคูเวตประกอบด้วยพื้นที่ส่วนใหญ่ของคูเวตที่ถูกยึดครอง โดยไม่รวมพื้นที่ทางตอนเหนือซึ่งต่อมาได้กลายเป็นอำเภอศ็อดดามิยะตุลมิฏลาอ์ โดย อาลี ฮัสซัน อัลมะญีด ซึ่งเป็นญาติของซัดดัม ฮุสเซน เป็นผู้ว่าการเขตนี้
อำเภอเกาะช้าง

"เกาะช้าง" เปลี่ยนทางมาที่นี่ สำหรับความหมายอื่น ดูที่ เกาะช้าง (แก้ความกำกวม)
| อำเภอเกาะช้าง |
| --- | --- |
อำเภอ
การถอดเสียงอักษรโรมัน
 • อักษรโรมัน: Amphoe Ko Chang

คำขวัญ: ทิวเขาเขียวขจี ชมชี้ปะการัง นั่งเรือชมเกาะ ที่เหมาะตกปลา
แผนที่จังหวัดตราด เน้นอำเภอเกาะช้าง
พิกัด: 12°6′13″N 102°21′7″E﻿ / ﻿12.10361°N 102.35194°E﻿ / 12.10361; 102.35194
ประเทศ:  ไทย
จังหวัด: ตราด
พื้นที่
 • ทั้งหมด: 224.155 ตร.กม. (86.547 ตร.ไมล์)
ประชากร (2566)
 • ทั้งหมด: 8,527 คน
 • ความหนาแน่น: 38.04 คน/ตร.กม. (98.5 คน/ตร.ไมล์)
รหัสไปรษณีย์ : 23170
รหัสภูมิศาสตร์: 2307
ที่ตั้งที่ว่าการ: ที่ว่าการอำเภอเกาะช้าง หมู่ที่ 1 ตำบลเกาะช้าง อำเภอเกาะช้าง จังหวัดตราด 23170
 ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย
เกาะช้าง เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดตราด ตั้งอยู่ในฝั่งตะวันออกของอ่าวไทย และเป็นพื้นที่ประวัติศาสตร์ของยุทธนาวีเกาะช้างระหว่างกองทัพเรือไทยกับกองเรือฝรั่งเศส ในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง
เกาะช้างเป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดในหมู่เกาะช้างและบรรดาเกาะทั้งหมด 66 เกาะของจังหวัดและเป็นเกาะใหญ่อันดับสองประเทศไทย รองลงมาจากเกาะภูเก็ต มีเนื้อที่ประมาณ 212 ตารางกิโลเมตร (เฉพาะเกาะช้าง) ลักษณะของเกาะส่วนใหญ่เป็นเขาสูงมีผาหินสลับซับซ้อน สภาพป่าโดยทั่วไปอุดมสมบูรณ์ มีน้ำตกหลายแห่งบนเกาะ ชายหาด และปะการังที่สวยงามอยู่ทางด้านตะวันตก นับว่าเป็นแหล่งสถานที่ท่องเที่ยวสำคัญแห่งหนึ่งของประเทศไทย
ประวัติ

ท้องที่อำเภอเกาะช้างเดิมเป็นส่วนหนึ่งของอำเภอแหลมงอบ ทางราชการได้แบ่งพื้นที่การปกครองออกมาตั้งเป็น กิ่งอำเภอเกาะช้าง ตามประกาศกระทรวงมหาดไทยลงวันที่ 31 มีนาคม พ.ศ. 2537 โดยมีผลบังคับตั้งแต่วันที่ 30 เมษายน ปีเดียวกัน และต่อมาได้มีพระราชกฤษฎีกาลงวันที่ 24 สิงหาคม พ.ศ. 2550 ยกฐานะขึ้นเป็น อำเภอเกาะช้าง โดยมีผลบังคับตั้งแต่วันที่ 8 กันยายน ปีเดียวกัน
เกาะช้างเป็นพื้นที่ที่มีการศึกษาความหลากหลายทางชีวภาพทั้งบนบกและในทะเลมานานนับร้อยปี โดยนักวิทยาศาสตร์ชาวเดนมาร์กชื่อ โยฮันเนส ชมิดท์ (Ernst Johannes Schmidt; ชื่อย่อ Johs. Schmidt) และ ทีโอดอร์ มอร์เทนเซน (Ole Theodor Jensen Mortensen; ชื่อย่อ Th. Mortensen) ที่ทำการรวบรวมและศึกษาพืชโดยเฉพาะป่าชายเลนและสัตว์ทะเลบริเวณเกาะช้างตั้งแต่ปี ค.ศ. 1899 (พ.ศ. 2442 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว) มีผลงานตีพิมพ์เผยแพร่จำนวนมาก
การแบ่งเขตการปกครอง > การปกครองส่วนภูมิภาค

อำเภอเกาะช้างแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น  2 ตำบล 9 หมู่บ้าน ได้แก่
| ลำดับ | อักษรไทย | อักษรโรมัน | จำนวนหมู่บ้าน | จำนวนประชากร (ธันวาคม 2565) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | เกาะช้าง | Ko Chang | 4 | 5,426 |
| 2. | เกาะช้างใต้ | Ko Chang Tai | 5 | 3,089 |
การแบ่งเขตการปกครอง > การปกครองส่วนท้องถิ่น

ท้องที่อำเภอเกาะช้างประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 2 แห่ง ได้แก่
เทศบาลตำบลเกาะช้าง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเกาะช้างทั้งตำบล
เทศบาลตำบลเกาะช้างใต้ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเกาะช้างใต้ทั้งตำบล
สถานที่สำคัญ

อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะช้าง
เหตุการณ์สำคัญ

การรบที่เกาะช้าง หรือที่รู้จักกันในนาม ยุทธนาวีเกาะช้าง
ดูเพิ่ม

รายชื่อเกาะในจังหวัดตราด
ควาญ

ควาญกับช้างอ่อนในประเทศไทย
ควาญ (อังกฤษ: mahout) หมายถึง "ผู้เลี้ยงและขี่ขับช้าง, คนบังคับช้าง"  โดยปกติ ควาญเริ่มต้นจากเด็กชายใน "ธุรกิจครอบครัว" เมื่อเขาได้รับมอบหมายช้างในช่วงต้นของชีวิต และทั้งควาญทั้งช้างจะมีความผูกพันกันตลอดชั่วชีวิตของช้าง
เครื่องมือสามัญที่สุดที่ควาญใช้ คือ โซ่และปฏักช้าง (สันสกฤต: Aṅkuśa) ตะขอโลหะแหลมที่ใช้ในการฝึกและบังคับช้างโดยการแทงช้างที่หัว ในบริเวณเช่น ปากและหูชั้นใน ที่ซึ่งสัตว์มีความไวมากที่สุด
อำเภอศ็อดดามิยะตุลมิฏลาอ์

อำเภอศ็อดดามิยะตุลมิฏลาอ์ (อาหรับ: قضاء صدامية المطلاع) เป็นอำเภอในเขตผู้ว่าการบัสราในระหว่างการบุกครองคูเวตของอิรัก ประกาศจัดตั้งเขตเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม ค.ศ. 1990 โดยชื่อของอำเภอนี้ได้ถุกตั้งขึ้นมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นเกียรติแก่ประธานาธิบดีซัดดัม ฮุสเซน แห่งอิรัก  ขณะที่พื้นที่อื่นๆ ของคูเวตถูกผนวกเป็นเขตผู้ว่าการที่ 19 ของอิรัก ส่วนทางตอนเหนือของคูเวตถูกผนวกเป็นอำเภอศ็อดดามิยะตุลมิฏลาอ์ โดยเป็นส่วนหนึ่งของเขตผู้ว่าการบัสรา
อำเภอนี้มีพื้นที่ประมาณ 7,000 ตารางกิโลเมตร (2,700 ตารางไมล์) ประกอบด้วยเกาะวาร์บาห์ เกาะบูบิยัน พื้นที่รอบๆ อับดาลี แหล่งน้ำมันเราธาเทน แหล่งน้ำมันซาบริยา แหล่งน้ำมันรัทกา และแหล่งน้ำมันรูไมลา นอกเหนือจากแหล่งน้ำมันแล้ว อำเภอนี้ยังเป็นแหล่งน้ำใต้ดินส่วนใหญ่ของคูเวตอีกด้วย โดยสื่อของอิรักประกาศว่าเมืองใหม่ซึ่งมีชื่อว่าจะถูกสร้างขึ้นในอำเภอนี้
ในขณะนั้น มีการคาดเดาว่าอำเภอศ็อดดามิยะตุลมิฏลาอ์ในเขตผู้ว่าการบาสราห์ควรจะเป็นดินแดนเขตผู้ว่าการคูเวตหรือไม่ บ่งชี้ว่าอิรักอาจพร้อมที่จะล่าถอยจากส่วนที่เหลือของคูเวตแต่ยังคงรักษาพื้นที่ทางตอนเหนือไว้
แอมพลิจูด

กราฟซายน์
1 = Peak amplitude ( \scriptstyle {\hat {U}}),
2 = Peak-to-peak amplitude ( \scriptstyle 2{\hat {U}}),
3 = RMS amplitude ( \scriptstyle {\hat {U}}/{\sqrt {2}}),
4 = คาบของคลื่น (ไม่ใช่แอมพลิจูด)
แอมพลิจูด (amplitude) ของตัวแปรเป็นคาบ (periodic variable) เป็นค่าความเปลี่ยนแปลงของมันในช่วงคาบหนึ่ง โดยค่าอาจเป็นลักษณะต่าง ๆ อย่างใดอย่างหนึ่งเช่น เวลาหรือระยะทาง มีนิยามของแอมพลิจูดหลายอย่าง แต่ทั้งหมดก็เป็นฟังก์ชันของขนาดความแตกต่างระหว่างค่าสุดขีดของตัวแปร
อีกอย่างหนึ่ง แอมพลิจูด คือขนาดของการเปลี่ยนแปลงของค่าต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นจากการแกว่งตัวในระบบ ตัวอย่างเช่น คลื่นเสียง คือการแกว่งตัวของแรงดันในบรรยากาศ แอมพลิจูดของมันคือการเปลี่ยนแปลงของแรงดันในแต่ละรอบ ถ้าการเปลี่ยนแปลงนี้อยู่ในคาบการแกว่งตัวปกติ จะสามารถวาดเส้นกราฟของระบบออกมาโดยให้ค่าการเปลี่ยนแปลงเป็นแกนตั้ง และเส้นเวลาเป็นแกนนอน แสดงให้เห็นภาพของแอมพลิจูดเป็นการเปลี่ยนแปลงขนาดขึ้นลงในแนวดิ่งระหว่างจุดสูงสุดและจุดต่ำสุด
ในตำรารุ่นเก่า เฟสก็อาจเรียกว่าแอมพลิจูดเหมือนกัน
หลักการของแอมพลิจูด > แอมพลิจูดแบบพีคทูพีค

แอมพลิจูดแบบพีคทูพีค (Peak-to-peak amplitude) คือการวัดค่าความเปลี่ยนแปลงจากจุดสูงสุดของการเคลื่อนที่ทางด้านหนึ่งไปจนถึงจุดต่ำสุดการเคลื่อนที่ในอีกด้านหนึ่ง สามารถวัดได้จากมิเตอร์บางชนิดที่มีวงจรเหมาะสม หรือจากการดูรูปคลื่นบนออสซิลโลสโคป
หลักการของแอมพลิจูด > แอมพลิจูดแบบอาร์เอ็มเอส

แอมพลิจูดแบบอาร์เอ็มเอส (Root mean square (RMS) amplitude) ใช้มากในวิชาวิศวกรรมไฟฟ้า คือการหารากที่สองของค่าเฉลี่ยของกำลังสองของขนาดการเคลื่อนที่แนวดิ่งในกราฟนับจากศูนย์ในช่วงเวลาหนึ่ง
ดูเพิ่ม

คลื่น และคุณสมบัติต่าง ๆ ของคลื่น
ความถี่
คาบ
ความยาวคลื่น
Crest factor
ภาษาญ้อ

| ภาษาญ้อ |
| --- | --- |
ศัพท์ "ไทญ้อ" เขียนด้วยอักษรลายตัย
ภูมิภาค: ภาคอีสาน, ที่ราบลุ่มแม่น้ำโขง, ประเทศเวียดนาม
ชาติพันธุ์: ชาวญ้อ
จำนวนผู้พูด: ไม่ทราบ (60,000 อ้างถึง1990 - 1995 census)
ตระกูลภาษา: ขร้า-ไท  ไทไทเหนือ หรือตะวันตกเฉียงใต้ภาษาญ้อ
ระบบการเขียน: โกว๊กหงือ (เวียดนาม), ไทย (ไทย), ลายตัย (โบราณ)
รหัสภาษา
ISO 639-3: อย่างใดอย่างหนึ่ง: tyj – Tai Do nyw – Tai Nyaw
ภาษาญ้อ (Nyaw) หรือ ภาษาไทญ้อ (Tai Yo/Tai Nyaw) หรือ ภาษาไทแมน (Tai Mène) หรือ  ภาษาย้อ เป็นภาษากลุ่มไทในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยมีความใกล้ชิดกับภาษาไทเปาในประเทศเวียดนาม ซึ่งมีชื่อเรียกว่า Tai Do และ Tai Quy Chau เดิมเคยเขียนเป็นอักษรไทญ้อ แต่ปัจจุบันไม่ใช้แล้ว ภาษานี้พูดกันในหมู่ชาวไทญ้อซึ่งมีอยู่ในประเทศไทยราว 50,000 คน (พ.ศ. 2533) โดยในปัจจุบันพบได้ที่จังหวัดสกลนคร หนองคาย บึงกาฬ นครพนม มหาสารคาม ส่วนภาคกลางและภาคตะออกพบได้ที่ ปราจีนบุรี และสระบุรี พบได้มากที่อำเภอนาหว้า อำเภอบ้านแพง อำเภอท่าอุเทน อำเภอโพนสวรรค์ อำเภอศรีสงคราม อำเภอสว่างแดนดิน อำเภอเมืองสกลนคร อำเภออรัญประเทศ เป็นต้น ส่วนใหญ่อพยพมาจากทางตอนเหนือของแขวงหลวงพระบาง และแขวงคำม่วนประเทศลาว
ภาษาญ้อจัดอยู่ในตระกูลภาษาขร้า-ไท มีพยัญชนะ 19 เสียง สระเดี่ยว 18 เสียง สระประสม 3 เสียง วรรณยุกต์ 4 เสียง พยัญชนะควบกล้ำ 6 เสียง
อ่านเพิ่ม

Boonsner, Thepbangon. 1982. An Introduction to the Nɔɔ dialect.
Nantaporn Ninjinda. 1989. A Lexical Study of Nyo Spoken in Sahon Nakhon, Nakhon Phanom, and Prachin Buri. Silpakorn University (in Thai).
Pacqement, Jean. 2018. The Nyo language spoken at Kut Kho Kan village (Loeng Nok Tha district, Yasothon province): A Language Documentation Research at Roi Et Rajabhat University[ลิงก์เสีย]. Sikkha Journal of Education 5(2). Nakhon Ratchasima: Vongchavalitkul University.
เรืองเดช ปันเขื่อนขัติย์. ภาษาถิ่นตระกูลไทย. กทม. สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเพื่อการพัฒนาชนบทมหาวิทยาลัยมหิดล. 2531.
Gordon, Raymond G., Jr. (ed.), 2005. Ethnologue: Languages of the World, Fifteenth edition. Dallas, Tex.: SIL International. Online version: http://www.ethnologue.com/.
บรรณานุกรม

Chamberlain, James R. 1983. The Tai Dialects of Khammouan Province: Their Diversity and Origins. 16th International Conference on Sino-Tibetan Language and Linguistics, 16–18 September (Seattle, Washington, 1983)
Chamberlain, James R. 1991. "Mène: A Tai dialect originally spoken in Nghệ An (Nghệ Tinh), Vietnam -- preliminary linguistic observations and historical implications." Journal of the Siam Society 79(2):103-123.
Chamberlain, James R. 1998. "The Origin of the Sek: Implications for Tai and Vietnamese History". Journal of the Siam Society 86.1 & 86.2: 27-48.
Finot, Louis. 1917. Recherches sur la Littérature Laotienne. BEFEO 17.5.
Robequain, Charles. 1929. Le Thanh Hoá. EFEO, Paris et Bruxelles.
Thananan, Trongdee. 2014. "The Lao-speaking Nyo in Banteay Meanchey Province of Cambodia". In Research Findings in Southeast Asian Linguistics, a Festschrift in Honor of Professor Pranee Kullavanijaya. Manusya, Special Issue 20. Bangkok: Chulalongkorn University Press.
| ด ค กมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชาติ สาขาภาษา โดยกระทรวงวัฒนธรรม |
| --- | --- |
อักษร:  ไทน้อย  ธรรมล้านนา  ธรรมอีสาน (ธรรมลาว) 
ภาษาท้องถิ่น:  ก่อ (อึมปี้)  กะซอง  กูย  กฺ๋อง  เขมรถิ่นไทย  ชอง  ชอุง  ซำเร  โซ่ (ทะวืง)  ญ้อ  ญัฮกุร  ตากใบ (เจ๊ะเห)  ไทยโคราช (ไทยเบิ้ง)  บีซู  ผู้ไท  พวน  พิเทน  มลาบรี  มอแกน  มานิ (ซาไก)  เลอเวือะ (ละว้า)  สะกอม  แสก  โส้  อูรักลาโวยจ 
 ศิลปะการแสดง  ช่างฝีมือดั้งเดิม  วรรณกรรมพื้นบ้าน  กีฬาภูมิปัญญาไทย  แนวปฏิบัติทางสังคม พิธีกรรมและงานเทศกาล  ความรู้และแนวปฏิบัติเกี่ยวกับธรรมชาติและจักรวาล  ภาษา  มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม
การอบแห้ง

การอบแห้ง (อังกฤษ: drying) เป็นกระบวนการย้ายมวลประกอบด้วยการกำจัดน้ำหรือตัวทำละลายอื่นโดยการระเหยจากของแข็ง กึ่งของแข็งหรือของเหลว กระบวนการนี้มักใช้เป็นขั้นตอนการผลิตสุดท้ายก่อนขายหรือบรรจุหีบห่อผลิตภัณฑ์ ผลิตภัณฑ์สุดท้ายต้องเป็นของแข็งจึงพิจารณาว่า "อบแห้งแล้ว" ในรูปแผ่นต่อเนื่อง (เช่น กระดาษ) ชิ้นยาว (เช่น ไม้) อนุภาค(เช่น เมล็ดธัญพืชหรือเกล็ดข้าวโพด) หรือผง (เช่น ทราย เกลือ ผงซักล้าง นมผง) แหล่งกำเนิดความร้อนและตัวดึงไอที่ผลิตจากกระบวนการดังกล่าวมักเกี่ยวข้องด้วย ในผลิตภัณฑ์ชีวภาพอย่างอาหาร ธัญพืชและเภสัชภัณฑ์อย่างวัคซีน น้ำเป็นตัวทำละลายที่ต้องกำจัดแทบทั้งสิ้น
ประเภทของการอบแห้ง

พิจารณาการแลกเปลี่ยนความร้อนระหว่างของแข็งเปียกกับก๊าซร้อนเป็นเกณฑ์ในการแบ่ง
ประเภทของการอบแห้ง > 1. การอบแห้งแบบไหลเวียนผ่านผิว (Cross-Circulation drying)

คือ การอบแห้งที่ความร้อนไหลขนานกับผิวของของแข็ง อาจจะไหลผ่านผิวด้านบนหรือผ่านผิวด้านล่าง หรือผ่านทั้งสองด้าน ตัวอย่างเครื่องอบแห้งประเภทนี้ คือ เครื่องอบแห้งแบบถาด (tray dryer)
ข้อควรระวังในการใช้งาน ควรเรียงวัสดุของแข็งเป็นชั้นเดียว หรือเป็นชั้นบาง ๆ
ประเภทของการอบแห้ง > 2. การอบแห้งแบบไหลเวียนแทรกผ่าน (Through-Circulation drying)

ของแข็งที่จะทำการอบแห้ง ถูกวางบนตะแกรงและให้ก๊าซร้อนเคลื่อนที่แทรกผ่านชั้นของแข็ง ความร้อนอาจเคลื่อนที่จากผิวด้านบนสู่ผิวด้านล่างของของแข็ง และผ่านตะแกรงออกไป
ข้อควรระวังในการใช้งาน ควรปรับความเร็วของก๊าซร้อนไม่ให้สูงเกินไป ถ้าก๊าซร้อนมีความเร็วสูง จะพัดพาของแข็งออกจากเครื่องได้
ประเภทของการอบแห้ง > 3. การอบแห้งแบบโปรย (Showering drying)

คือ การอบแห้งที่ของแข็งถูกตักขึ้นและโปรยลงสู่ด้านล่าง จะมีก๊าซร้อนเคลื่อนที่ผ่านกลุ่มของแข็ง ตัวอย่างเครื่องอบแห้งประเภทนี้ คือ เครื่องอบแห้งแบบหมุน (rotary dryer)
ข้อควรระวังในการใช้งาน วัสดุที่เป็นผงละเอียดต้องใช้ความระมัดระวังในการอบแห้ง เพราะก๊าซร้อนอาจพัดพาวัสดุออกจากเครื่องอบ ทำให้เกิดการสูญเสียของแข็ง
ประเภทของการอบแห้ง > 4. การอบแห้งแบบฟลูอิดไดซ์ (Fluidized drying)

คือ การอบแห้งที่วัสดุของแข็งถูกวางบนตะแกรงเป็นชั้นของแข็งและมีการให้ก๊าซร้อนเคลื่อนที่ด้วยความเร็วเหมาะสมผ่านตะแกรงเข้าสู่ด้านล่างของชั้นของแข็งและออกไปทางด้านบน ส่งผลให้กลุ่มของแข็งมีลักษณะเป็นฟลูอิดไดซ์ ข้อควรระวังในการใช้งาน ควรปรับความเร็วของก๊าซร้อนให้เหมาะสม ไม่ควรต่ำเกินไปเพราะจะทำให้ของแข็งไม่เกิดเอนเทรนเมนต์ของวัสดุที่เป็นผงละเอียด
ประเภทของการอบแห้ง > 5. การอบแห้งแบบนิวเมติก (pneumatic drying)

คือ การอบแห้งที่มีการขนส่งวัสดุของแข็งเกิดขึ้นพร้อมกัน โดยใช้ความเร็วของก๊าซร้อนทำให้ของแข็งเคลื่อนที่ไปยังปลายทาง พร้อมกับการลดความชื้นภายในวัสดุของแข็งนั้น
ชนิดของเครื่องอบแห้งที่พบทั่วไปในอุตสาหกรรม > 1. เครื่องอบแห้งแบบถาด (Tray Drying)

เป็นการอบแห้งที่อาศัยลมร้อนจากแหล่งความร้อน อาจเป็นก๊าซหุงต้มหรือคอล์ยไอน้ำ ลมร้อนจะไหลผ่านของแข็งที่วางเป็นชั้นบาง ๆ ในชั้นอาจมีรูพรุนหรือไม่มีรูพรุนก็ได้ มีระบบบังคับทิศทางการไหลของลมร้อนภายในเครื่องโดยใช้แผ่นเหล็กบาง ๆ กั้น เพื่อให้ลมร้อนไหลอย่างสม่ำเสมอและทั่วถึงทุกส่วน นิยมใช้ ในโรงงานที่มีกำลังผลิดไม่สูงมากนัก เช่น ในอุตสาหกรรมอาหารและยา การแปรรูปไม้ เป็นต้น
ชนิดของเครื่องอบแห้งที่พบทั่วไปในอุตสาหกรรม > 2. เครื่องอบแห้งแบบสายพาน (Belt drier)

เป็นการอบแห้งที่ของแข็งจะถูกวางเรียงให้กระจายสม่ำเสมอบนสายพานที่มีลักษณะเป็นตะแกรง โปร่ง ให้อากาศผ่านได้ บริเวณที่อบแห้งมีลักษณะเป็นอุโมงค์อบแห้งที่มีลมร้อนเป็นตัวกลางถ่านเทความชื้นออกจากของแข็ง แหล่งความร้อนอาจเป็นแก๊สหรือไอน้ำร้อน นิยมใช้ อบแห้งกับวัสดุที่เป็นเมล็ด แผ่น เพสท์ เค้กกรอง เป็นต้น
ชนิดของเครื่องอบแห้งที่พบทั่วไปในอุตสาหกรรม > 3. เครื่องอบแห้งแบบพ่นฝอย (Spray Dryer)

เป็นการอบแห้งที่ใช้กับสารที่เป็นสารละลายและสเลอร์รี่ (เป็นสารแขวนลอยในของเหลว) ซึ่งจะถูกทำให้กระจายและกลายเป็นอนุภาคหรือหยดน้ำเล็ก ๆ และพ่นเข้าไปในกระแสของลมร้อน
กระบวนการทำงาน สารละลายถูกพ่นฝอยผ่านหัวฉีด (nozzle หรือ atomizer) ที่ติดตั้งอยู่ด้านบนของคอลัมน์ทรงกระบอก ซึ่งฉีดสารละลายป้อนให้เป็นละอองหรือหยดเล็ก ๆ และเคลื่อนตกลงมาด้านล่างโดยสัมผัสกับอากาศร้อน ทำให้น้ำในละอองระเหยเป็นไอออกไปอย่างรวดเร็วได้เป็นผลวัสดุที่แห้งและเคลื่อนที่ตกลงมาทางด้านล่างและถูกนำออกจากเครื่องอบแห้ง นิยมใช้ อุตสาหกรรมการผลิตกาแฟกึ่งสำเร็จรูป นมผง ผงซักฟอก เป็นต้น
ชนิดของเครื่องอบแห้งที่พบทั่วไปในอุตสาหกรรม > 4. เครื่องอบแห้งแบบถังหมุน (Rotary drier)

หลักการทำงาน เครื่องอบแห้งประเภทนี้ประกอบด้วย ตัวถังอบ เป็นทรงกระบอกวางนอนหรือวางเอียงเล็กน้อย ป้อนวัสดุที่ต้องการอบเข้าด้านบนของเครื่อง จะมีการเป่าลมร้อนเข้าบริเวณแกนกลางของเครื่องอบหรือผ่านทางด้านล่าง ผ่านชั้นของผลผลิต ถังอบหมุนรอบตัวอย่างช้า ๆ หรือหมุนเป็นช่วง ๆ ภายในถังจะมีการติดตั้งครีบตักวัสดุขึ้นไปแล้วโปรยจากด้านบน วัสดุจะมีการคลุกเคล้ากันตลอดเวลาทำให้การอบแห้งสม่ำเสมอ วัสดุที่อบแห้งเสร็จแล้วจะเคลื่อนที่ออกทางช่องเปิดด้านล่าง นิยมใช้ ในอุตสาหกรรมซีเมมนต์ เกลือ น้ำตาล เป็นต้น
ชนิดของเครื่องอบแห้งที่พบทั่วไปในอุตสาหกรรม > 5. เครื่องอบแห้งแบบลูกกลิ้ง (Drum drier)

หลักการทำงาน ประกอบด้วยลูกกลิ้งทรงกระบอกหนึ่งลูก หรือสองลูก ลูกกลิ้งมักทำด้วยเหล็กปอดสนิม ผิวเรียบ ภายในลูกกลิ้งกลวงและได้รับความร้อนจากด้านในด้วยไอน้ำ หรือไฟฟ้า มีระบบป้อนสารละลายทำให้สารละลายเหลวข้น เคลือบผิวลูกกลิ้งเป็นฟิล์มบาง เกิดการถ่ายเทความร้อนจากผิวของลูกกลิ้งไปยังฟิล์มของสารละลายด้วยการนำความร้อน เมื่อลูกกลิ้งเคลื่อนที่ไปครบรอบ สารละลายจะแห้งพอดีแล้วถูกขูดออกด้วยใบมีด สารละลายแห้งมีลักษณะเป็นแผ่นบาง อาจนำมาผ่านการบดให้เป็นผงละเอียด นิยมใช้ ทำแห้งสารละลายที่มีลักษณะเป็นของเหลวข้นหนืด เช่น น้ำแป้งสุก ผลไม้บด เช่น กล้วย ทุเรียน
ชนิดของเครื่องอบแห้งที่พบทั่วไปในอุตสาหกรรม > 6. เครื่องอบแห้งแบบฟลูอิดไดซ์เบด (Fluidized bed dryer)

หลักการทำงาน ของแข็งเปียกถูกป้อนเข้าทางด้านบนของเครื่อง อากาศร้อนถูกป้อนเข้าสู่ทางด้านล่างของเครื่องโดยความเร็วที่เหมาะสม เพื่อควบคุมให้ของแข็งเกิดการฟลูอิดไดซ์ ในเครื่องอบแห้งมีการติดแผ่นกระจาย เพื่อทำหน้าที่กระจายทิศทางการไหลของอากาศให้มีความสม่ำเสมอบนพื้นที่หน้าตัดของคอลัมน์ฟลูอิดไดซ์ ของแข็งขนาดใหญ่ที่แห้งขึ้นออกทางด้านข้างค่อนมาด้านล่าง ของแข็งขนาดเล็กที่แห้งขึ้นอาจติดรวมไปกับอากาศ จึงมีการติดตั้งระบบไซโคลนเพื่อดักของแข็งขนาดเล็กให้แยกออกมาจากอากาศร้อน ก่อนปล่อยอากาศร้อนทิ้งไป
เครื่องอบแห้งแบบพ่นฝอย
เครื่องอบแห้งแบบฟลูอิดไดซ์
สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล

| --- | --- |
National Institute for Child and Family Development, Mahidol University

สถาบันหลัก: มหาวิทยาลัยมหิดล
สถาปนา: 2 ตุลาคม พ.ศ. 2540; 27 ปีก่อน (2540-10-02)
ผู้อำนวยการ: รองศาสตราจารย์ นายเเพทย์ อดิศักดิ์ ผลิตผลการพิมพ์
ที่อยู่: 999 ถนนพุทธมณฑล สาย 4 ตำบลศาลายา อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม 73170
เว็บไซต์: cf.mahidol.ac.th
สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล มีฐานะเทียบเท่าคณะหนึ่งในมหาวิทยาลัยมหิดล  เป็น “สถาบันแห่งชาติ” ด้านการพัฒนาเด็กและครอบครัวหนึ่งเดียวของประเทศ เน้นการมีส่วนร่วมของเด็ก เยาวชน และครอบครัว ทั้งในกระบวนการวิจัย พัฒนา และขับเคลื่อนองค์ความรู้ งานวิจัยบนพื้นฐานของสังคมไทย
ประวัติ

ในปี พ.ศ. 2533 สืบเนื่องจากการประชุมสุดยอดเพื่อเด็กแห่งสหประชาชาติ(World Summit for Children) และเมื่อวันที่ 12 มีนาคม พ.ศ. 2534 รัฐบาลไทยได้ลงนามรับรองปฏิญญาระดับโลกว่าด้วยความอยู่รอดของเด็กและการปกป้องและพัฒนาเด็ก
ต่อมาในปี พ.ศ. 2535 รัฐบาลไทยได้จัดทำแผนปฏิบัติการหลักของปฏิญญาเพื่อเด็กของประเทศไทยซึ่งกำหนดให้มีการจัดตั้งสถาบันวิชาการระดับชาติ  สำหรับพัฒนาเด็กให้มีประสิทธิภาพเพื่อเป็นการสนองนโยบายการพัฒนาเด็กและเยาวชนของประเทศ ในแผนปฏิบัติการพัฒนาการศึกษาอบรมเลี้ยงดูเด็กและวัยรุ่น มหาวิทยาลัยมหิดลจึงเสนอเป็นแกนจัดตั้ง "สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว" สำหรับพัฒนาวิชาการเรื่องเด็กและครอบครัวอย่างเป็นองค์รวมเพื่อเพิ่มพลังแก่ครอบครัว  โดยจัดการศึกษาวิจัยพัฒนาและผลิตบุคลากรระดับต่างๆ เพื่อการส่งเสริมการพัฒนาศักยภาพของเด็กและครอบครัวตลอดจนการป้องกันและแก้ไขปัญหาอย่างเป็นรูปธรรมที่เหมาะสมกับบริบทของสังคมวัฒนธรรมและสภาวะโลก
โครงการจัดตั้งสถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว  ได้รับอนุมัติในหลักการตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 7 มิถุนายน พ.ศ. 2537 ให้เป็นโครงการใหม่ทำหน้าที่เป็นหน่วยงานกลางทางวิชาการในระดับชาติในมหาวิทยาลัยมหิดล เพื่อให้ดำเนินการศึกษาวิจัยและผลิตบุคลากรด้านการพัฒนาเด็กและครอบครัวอย่างผสมผสาน โดยเป็นโครงการภายใต้แผนปฏิบัติการพัฒนาการศึกษา อบรมเลี้ยงดูเด็กและวัยรุ่น ปีพ.ศ. 2538-2539 และตอบสนองแผนปฏิบัติการหลักของปฏิญญาเพื่อเด็ก ซึ่งได้กำหนดเป้าหมายในการพัฒนาเด็กของประเทศไทยในรอบ 10 ปี(พ.ศ. 2535 - 2544) ซึ่งระบุว่าเมื่อสิ้นสุดแผนฯ 7 จะมีการจัดตั้งสถาบันเพื่อพัฒนาเด็กเป็นเป้าหมายสนับสนุนข้อที่ 16 และดำเนินการอย่างต่อเนื่องในแผนฯ 8 และต่อไป
วันที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2538 แต่งตั้งคณะกรรมการนโยบายและคณะกรรมการบริหารโครงการจัดตั้งสถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว เพื่อดำเนินงานตามนโยบายและแผนงานที่คณะกรรมการนโยบายระดับชาติ
ต่อมา วันที่ 2 ตุลาคมพ.ศ. 2540 ได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา จัดตั้งเป็น สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล ทำหน้าที่วิจัย พัฒนา และขับเคลื่อนองค์ความรู้ งานวิจัยบนพื้นฐานของสังคมไทย
ทำเนียบผู้อำนวยการ

|  สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว  มหาวิทยาลัยมหิดล> รายนามผู้อำนวยการสถาบัน |  สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว  มหาวิทยาลัยมหิดล> วาระการดำรงตำแหน่ง |  สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว  มหาวิทยาลัยมหิดล>  |
| --- | --- | --- |
| 1. รองศาสตราจารย์ แพทย์หญิงนิตยา คชภักดี | 9 เมษายน พ.ศ. 2541 - 8 เมษายน พ.ศ. 2545 (วาระที่ 1)  9 เมษายน พ.ศ. 2545 - 8 เมษายน พ.ศ. 2549 (วาระที่ 2)  |  |
| 2. รองศาสตราจารย์ ดร.สายฤดี วรกิจโภคาทร | 9 เมษายน พ.ศ. 2549 - 8 เมษายน พ.ศ. 2553 |  |
| 3. รองศาสตราจารย์ นายแพทย์สุริยเดว  ทรีปาตี | 9 เมษายน พ.ศ. 2553 - 8 เมษายน พ.ศ. 2557 (วาระที่ 1)  9 เมษายน พ.ศ. 2557 - 3 เมษายน พ.ศ. 2561 (วาระที่ 2)  |  |
| 4. รองศาสตราจารย์ นายแพทย์อดิศักดิ์ ผลิตผลการพิมพ์ | 8 เมษายน พ.ศ. 2561 - ปัจจุบัน  |  |
หลักสูตรการศึกษา > ระดับปริญญามหาบัณฑิต

เปิดสอนจำนวน 2 หลักสูตร ได้แก่
หลักสูตรวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพัฒนาการมนุษย์  (ภาคปกติและภาคพิเศษ)
หลักสูตรวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาจิตวิทยาเด็ก วัยรุ่น และครอบครัว (โครงการร่วมสถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี)