stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
หวง เฟย์หง
สร้างชื่อ

จากนั้น หวง เฟย์หงได้สร้างวีรกรรมอันลือชื่อขึ้นมา 2 เหตุการณ์ที่เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นจริง เหตุการณ์แรกเกิดขึ้นเมื่อ หวง เฟย์หง มีอายุ 16 ปี มีชาวตะวันตกกลุ่มหนึ่งคิดค้นกิจกรรมสร้างความบันเทิง โดยฝึกฝนสุนัขพันธุ์เยอรมันเชพเพิร์ด จนดุร้ายกระหายเลือด จากนั้นก็เปิดเวทีท้าประลองให้ชาวจีนสู้กับสุนัข ผู้ชนะจะได้รับเงินรางวัลมูลค่าสูง แต่หากพลาดพลั้งบาดเจ็บหรือเสียชีวิต ก็ถือเป็นคราวเคราะห์ที่ไม่มีผู้ใดรับผิดชอบ กิจกรรมนี้กลายเป็นเรื่องโจษจันเกรียวกราวไปทั่ว ผู้คนจำนวนมากที่เข้าประลองล้วนแล้วแต่พ่ายแพ้ บ้างโชคดีก็แค่บาดเจ็บ แต่มีจำนวนไม่น้อยที่ต้องเสียชีวิตไปอย่างไร้เปล่า
เมื่อ หวง เฟย์หง ล่วงรู้เรื่องดังกล่าว จึงเข้าประลองเพื่อกอบกู้ศักดิ์ศรีให้แก่ชาวจีน และเป็นฝ่ายชนะอย่างง่ายดาย ด้วยกระบวนท่าที่เรียกว่า "ฝ่าเท้าไร้เงา" ซึ่งเป็นไม้ตายประจำตัวที่มีชื่อเสียงโด่งดังมากสุดของเขา เหตุการณ์ต่อมาคือ เมื่อครั้งที่ท่าเรือฮ่องกงเพิ่งเปิดทำการ หวง เฟย์หงในวัย 21 ปี ไม่อาจทนเห็นผู้อ่อนแอโดนนักเลงท้องถิ่นจำนวนมากรุมรังแก จึงยื่นมือเข้าขัดขวาง ด้วยการใช้กระบองไม้ไผ่เป็นอาวุธบุกเดี่ยวเข้าสู้กับฝ่ายตรงข้ามจำนวนหลายสิบคน กลายเป็นศึกตะลุมบอนอันลือลั่น (บริเวณที่เกิดเหตุดังกล่าว ปัจจุบันคือสวนสาธารณะที่ถนนฮอลลีวูด บนเกาะฮ่องกง)
ผลการต่อสู้ หวง เฟย์หง สามารถหลบหนีไปได้ และทำร้ายบรรดานักเลงอันธพาลบาดเจ็บไปหลายคน แต่การปะทะครั้งนั้น ก็ส่งผลให้ หวง เฟย์หงไม่อาจพำนักอยู่ในฮ่องกงได้อีกต่อไป และต้องเดินทางกลับไปยังกวางเจา ช่วงชีวิตของหวง เฟย์หง ซึ่งเป็นที่รู้จักแพร่หลายมากสุด โดยผ่านการบอกเล่าของภาพยนตร์ต่าง ๆ มากมาย ในยุคปัจจุบัน คือ ช่วงวัยอายุประมาณ 30 ปี หวง เฟย์หง กลายเป็นปรมาจารย์กังฟูมีชื่อเสียง พร้อม ๆ กันนั้นเขาก็ได้เปิดร้านขายยาและสถานพยาบาล ชื่อ "เป่าจือหลิน" (โปจี๋หลำ, 寶芝林)
เป่าจือหลินกลายเป็นร้านขายยาที่โด่งดังเป็นตำนานเช่นเดียวกับชื่อเสียงของ หวง เฟย์หง (บริเวณที่ตั้งของร้านเป่าจือหลิน สันนิษฐานว่าอยู่ที่ตรอกหยั่นออน ถนนสายที่ 13 เขตกวางเจาตะวันตกในปัจจุบัน) ด้วยเหตุที่ให้การรักษาผู้เจ็บป่วยได้อย่างมีประสิทธิภาพ และสำหรับผู้ยากไร้ บ่อยครั้งยังเป็นการเยียวยาพยาบาลโดยไม่คิดเงิน วิชาแพทย์ของหวง เฟย์หง ได้รับการยกย่องไม่น้อยหน้าวิชาการต่อสู้ ไม่ว่าจะเป็นการต่อกระดูก ตำรับยาเฉพาะประจำตระกูล หรือการรักษาโดยวิธีการฝังเข็ม
ในปี ค.ศ. 1888 นายพล หลิว หยงฟู่ (เหลา หวิงฟก, 劉永福) ผู้บัญชาการกองธงดำประสบอุบัติเหตุขาหัก และได้รับการรักษาโดย หวง เฟย์หง จนกระทั่งหายดี นั่นเป็นจุดเริ่มต้นของมิตรภาพระหว่างทั้งสอง หลิว หยงฟู่ ชักชวน หวง เฟย์หง ให้เป็นหมอประจำกองทัพ และต่อมาทั้งคู่ก็ได้เข้าร่วมสู้รบกับกองทัพญี่ปุ่นที่รุกรานไต้หวัน
หวง เฟย์หง ผ่านการแต่งงานทั้งหมด 4 ครั้ง มีลูกทั้งหมด 10 คน ภรรยาสามคนแรกล้วนเสียชีวิตตั้งแต่อายุยังน้อย ส่งผลให้เขานึกโทษตนเองว่าเป็นต้นเหตุแห่งเคราะห์ร้ายแก่คนที่ตนรัก และตัดสินใจว่าจะไม่ยอมแต่งงานอีก แต่แล้วในปี ค.ศ. 1903 เขาได้พบกับหญิงสาววัย 16 ปีชื่อ "มอก ไกวหลาน" (ม่อกุ้ยหลาน, 莫桂蘭) และตกหลุมรักซึ่งกันและกัน จนนำไปสู่การแต่งงานในที่สุด
บั้นปลายชีวิต

เดือนมีนาคมปี ค.ศ. 1924 (บางข้อมูลระบุว่าเป็นวันที่ 15 ตุลาคม ค.ศ. 1924) เกิดเหตุจลาจลในย่านการค้าของกวางเจา ห้างร้านจำนวนมากถูกทำลายเสียหายยับเยิน รวมทั้งร้านเป่าจือหลินของ หวง เฟย์หง ที่ถูกเผาจนราบคาบ ถัดจากนั้นไม่นาน หว่อง ฮอนซัม (หวง หันเซิน; Huáng Hànsēn, 黃漢森) บุตรชายคนโตของหวง เฟย์หง ก็เสียชีวิตจากการทะเลาะวิวาทกับ แก๊งค้ายาเสพติด (ข้อมูลบางแหล่งแย้งต่างกันมาก แต่ที่น่าจะถูกต้องที่สุดคือ เหตุดังกล่าวเกิดในปี ค.ศ. 1890) การสูญเสียบุตรชาย ทำให้หวง เฟย์หง ประกาศไม่ถ่ายทอดวิชาฝีมือให้แก่ลูกหลานของตน จะสอนเฉพาะกับลูกศิษย์เท่านั้น
หวง เฟย์หง เสียชีวิตเมื่อวันที่ 25 มีนาคม ค.ศ. 1924 สิริอายุได้ 76 ปี หลังจากนั้น มอก ไกวหลานพร้อมด้วยลูกศิษย์ 2 คนของหวง เฟย์หง คือ หลิน ซื่อหรง (หลำ ไซหวิ่ง) และ ตั่ง เซาขิ่ง (Deng Shiqiong, 鄧世瓊;) ก็ได้พากันอพยพไปยังฮ่องกง
ตลอดชีวิตหวง เฟย์หงมีลูกศิษย์ทั้งหมด 18 คน (ตั่ง เซาขิ่งเป็นคนเดียวที่เป็นผู้หญิง) ว่ากันว่าคนที่ได้รับการถ่ายทอดวิชาในทุก ๆ ด้าน (ทั้งวิชากำลังภายใน, วิชาแพทย์ และการเชิดสิงโต) คือ เหลิง ฟุน (เหลียง ควน; Liáng Kuān, 梁寬) แต่โชคร้ายที่ศิษย์เอกรายนี้ เสียชีวิตตั้งแต่อายุเพียง 20 ต้น ๆ
ในบรรดาศิษย์ทั้งหมดของหวง เฟย์หง คนที่มีชื่อเสียงโด่งดังมากสุดคือ หลิน ซื่อหรง (Lam Sai-wing; Lín Shìróng; 林世榮) ซึ่งต่อมาได้เปิดสำนักขึ้นที่ฮ่องกง และเขียนตำราหมัดมวยที่สำคัญเอาไว้หลายต่อหลายเล่ม รวมทั้งเป็นผู้มีบทบาทในการถ่ายทอดเผยแพร่วีรกรรมของอาจารย์
ในวัฒนธรรมร่วมสมัย

หลังจากหวง เฟย์หงเสียชีวิต เรื่องราวของเขาก็ได้รับการนำมาถ่ายทอดเป็นนวนิยาย ตีพิมพ์ตามหนังสือพิมพ์รายวันหลายฉบับ และเป็นที่นิยมในวงกว้าง มีการแต่งเติมสีสันเพิ่มจินตนาการต่าง ๆ มากมาย จนกระทั่งเรื่องราวของหวง เฟย์หงกลายเป็นตำนานพิสดารในวัฒนธรรมร่วมสมัยอย่างในปัจจุบัน
จนถึงปัจจุบัน เรื่องราวของ หวง เฟย์หง ถูกสร้างเป็นภาพยนตร์และซีรีส์มาแล้วนับไม่ถ้วน โดยเฉพาะอย่างในภาพยนตร์ชุด Once Upon a Time in China ที่มีอยู่ด้วยถึง 6 ภาค ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1991-ค.ศ. 1997 ซึ่งนักแสดงผู้รับบท หวง เฟย์หง คือ หลี่ เหลียนเจี๋ย และ จ้าว เหวินจั๋ว นักแสดงผู้รับบท หวง เฟย์หง ในภาคที่ 4 และภาคที่ 5 และในแบบซีรีส์
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ (อังกฤษ)
หวง ฮั่นซี (จีนตัวย่อ: 黄汉熙; จีนตัวเต็ม: 黃漢熙; พินอิน: Huáng Hànxī) บุตรชายคนหนึ่งของหวง เฟย์หง ซึ่งเกิดจากภรรยาคนที่ 3
หลิน ซื่อหรง (หลำ ไซหวิ่ง) ลูกศิษย์ผู้มีบทบาทสำคัญในการเผยแพร่วีรกรรมของหวง เฟย์หง
พิพิธภัณฑ์หวง เฟย์หง ในเมืองฝัวชาน ซึ่งคือบ้านของเขาเอง ในปัจจุบัน
หอดูดาวแมกดาลีนาริดจ์

ภาพกล้องดูดาวเรียงแถว จากเอกสารประชาสัมพันธ์หอดูดาวแมกดาลีนาริดจ์
หอดูดาวแมกดาลีนาริดจ์ (อังกฤษ: Magdalena Ridge Observatory; MRO) เป็นหอสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ ตั้งอยู่ในเทศมณฑลโซคอร์โร รัฐนิวเม็กซิโก สหรัฐ ห่างจากตัวเมืองไปทางตะวันตกประมาณ 32 กิโลเมตร เป็นส่วนหนึ่งของสำนักวิจัยและพัฒนาเศรษฐกิจของสถาบันเทคโนโลยีนิวเม็กซิโก หอดูดาวตั้งอยู่บนยอดเขาเซาท์บัลดี ในเทือกเขาแมกดาลีนา ที่ระดับความสูง 10,600 ฟุต (3,180 เมตร) จากระดับน้ำทะเล ถือเป็นองค์กรความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์นานาชาติแห่งหนึ่งของโลก
หอดูดาวแมกดาลีนาริดจ์ ตั้งอยู่ห่างจาก VLA ไปทางทิศตะวันออกประมาณ 42 กิโลเมตร
แหล่งข้อมูลอื่น

เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ เก็บถาวร 2008-10-25 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
33°58′48″N 107°11′16″W﻿ / ﻿33.9801°N 107.1877°W﻿ / 33.9801; -107.1877
หลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อ

| หลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อ 李遠哲 |
| --- | --- |

เกิด:  (1936-11-19) 19 พฤศจิกายน ค.ศ. 1936 (88 ปี) นครชินจิกุ จังหวัดชินจิกุ ไต้หวันภายใต้การปกครองของญี่ปุ่น
สัญชาติ: อาณานิคมญี่ปุ่น (ค.ศ. 1936 – ค.ศ. 1945) ไต้หวัน (ตั้งแต่ ค.ศ. 1945) อเมริกัน (ค.ศ. 1974–ค.ศ. 1994)
ศิษย์เก่า: มหาวิทยาลัยแห่งชาติไต้หวัน มหาวิทยาลัยแห่งชาติชิงหฺวา มหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย เบิร์กลีย์
รางวัล: รางวัลโนเบลสาขาเคมี (ค.ศ. 1986) เหรียญวิทยาศาสตร์แห่งชาติ (ค.ศ. 1986) รางวัลพีเทอร์ เดอบาย (ค.ศ. 1986)  รางวัลปาฐกถาฟาราเดย์ (ค.ศ. 1992) เหรียญทองโอทเมอร์ (ค.ศ. 2008)
อาชีพทางวิทยาศาสตร์
สาขา: เคมี
สถาบันที่ทำงาน: มหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย เบิร์กลีย์ มหาวิทยาลัยชิคาโก ห้องปฏิบัติการแห่งชาติลอว์เรนซ์ เบิร์กลีย์ Academia Sinica (ไต้หวัน)
อาจารย์ที่ปรึกษาในระดับปริญญาเอก: บรูซ เอช. มาฮัน
ลูกศิษย์ในระดับปริญญาเอก: ลอรี บัตเลอร์
 
หลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อ (จีน: 李遠哲; พินอิน: Lǐ Yuǎnzhé; เวด-ไจลส์: Li³ Yüan³-che²; เป่อ่วยยี: Lí Oán-tiat; อังกฤษ: Yuan Tseh Lee; เกิด 19 พฤศจิกายน ค.ศ. 1936) หรือ หยวน ที. ลี (อังกฤษ: Yuan T. Lee) เป็นนักเคมีชาวไต้หวัน และเป็นศาสตราจารย์เกียรติคุณประจำมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย เบิร์กลีย์ เขาเป็นชาวไต้หวันคนแรกที่ได้รับรางวัลโนเบล โดยได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมีใน ค.ศ. 1986 ร่วมกับจอห์น โพลานยีชาวฮังการี-แคนาดาและดัดลีย์ อาร์. เฮิร์ชบาค "สำหรับส่วนร่วมเกี่ยวกับพลศาสตร์ของกระบวนการเคมีขั้นเบื้องต้น"
ผลงานที่สำคัญของหลี่ด้านเคมีเชิงฟิสิกส์เกี่ยวข้องกับการใช้เทคนิคด้านจลนศาสตร์เคมีขั้นสูงเพื่อศึกษาและควบคุมพฤติกรรมของปฏิกิริยาเคมีโดยใช้การยิงลำโมเลกุลตัดกัน (crossed molecular beam) หลี่ดำรงตำแหน่งประธานของสถาบัน Academia Sinica ประเทศไต้หวันตั้งแต่ 15 มกราคม ค.ศ. 1994 ถึง 19 ตุลาคม ค.ศ. 2006 และได้รับเลือกให้เป็นนายกสภานานาชาติเพื่อวิทยาศาสตร์ใน ค.ศ. 2011
วัยเด็กและการศึกษา

หลี่เกิดในครอบครัวชาวฮกเกี้ยนในนครชินจิกุ (หรือนครซินจู๋ในปัจจุบัน) ทางตอนเหนือของเกาะไต้หวันซึ่งในขณะนั้นยังอยู่ภายใต้การปกครองของญี่ปุ่น หลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อเป็นบุตรของนายหลี่ เจ๋อฟาน จิตรกรชาวไต้หวัน และนางไช่ เผย์ (蔡配; Cài Péi) ครูประถมศึกษาจากเมืองโกเซโก (ญี่ปุ่น: 梧棲港街; โรมาจิ: Goseikō-kai) จังหวัดไทจู (ปัจจุบันคือเขตอู๋ชีของนครไถจง) ต้นตระกูลของหลี่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮกเกี้ยนในนครหนานอัน มณฑลฝูเจี้ยนในจีนแผ่นดินใหญ่ ขณะเข้าเรียนประถมศึกษาที่โรงเรียนประถมศึกษาซินจู๋หลี่เป็นตัวแทนเบสบอลและเทเบิลเทนนิสของโรงเรียน หลี่เข้าศึกษาระดับมัธยมปลายที่โรงเรียนมัธยมปลายซินจู๋ ซึ่งเขาเล่นเทนนิส ทรอมโบน และฟลูต
หลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อเข้าเรียนระดับปริญญาตรีที่มหาวิทยาลัยแห่งชาติไต้หวันโดยไม่ต้องสอบเข้า และสำเร็จการศึกษาวิทยาศาสตรบัณฑิตใน ค.ศ. 1959 สำเร็จการศึกษาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิตจากมหาวิทยาลัยแห่งชาติชิงหฺวาใน ค.ศ. 1961 และสำเร็จการศึกษาปรัชญาดุษฎีบัณฑิตจากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย เบิร์กลีย์ ใน ค.ศ. 1965 โดยมีที่ปรึกษาได้แก่บรูซ เอช. มาฮัน เขาดำรงตำแหน่งในคณะกรรมการเคมีสากลตั้งแต่ ค.ศ. 1977 จนถึง ค.ศ. 1984
ผลงานด้านวิชาการ

ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1967 หลี่เริ่มทำงานวิจัยหลังปริญญาเอกกับดัดลีย์ อาร์. เฮิร์ชบาคที่มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ดเพื่อศึกษาปฏิกิริยาระหว่างอะตอมไฮโดรเจนและโมเลกุลคู่ของโลหะแอลคาไล และการสร้างเครื่องยิงลำโมเลกุลตัดกันเพื่อศึกษาจลนศาสตร์ หลังจบโครงการวิจัยหลังปริญญาเอกกับเฮิร์ชบาค หลี่ได้ย้ายไปประจำมหาวิทยาลัยชิคาโกในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1968 และได้เลื่อนชั้นขึ้นเป็นศาสตราจารย์ในเดือนมกราคม ค.ศ. 1973 ต่อมาใน ค.ศ. 1974 เขาได้ย้ายกลับไปยังมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย เบิร์กลีย์เพื่อไปเป็นศาสตราจารย์สาขาเคมีและดำรงตำแหน่ง principal investigator ประจำห้องปฏิบัติการแห่งชาติลอว์เรนซ์ เบิร์กลีย์ควบอีกหนึ่งตำแหน่ง โดยในปีเดียวกันนั้นเองหลี่ได้รับสัญชาติอเมริกัน นอกจากนี้หลี่ยังได้รับเกียรติเป็นศาสตราจารย์เกียรติคุณในกลุ่มมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนียด้วย
งานวิจัยของศาสตราจารย์หลี่มุ่งความสนใจไปที่ความสามารถในการควบคุมพลังงานของสารที่เข้าทำปฏิกิริยา การสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับผลของทิศทางการเรียงตัวของโมเลกุลต่อการเกิดปฏิกิริยาเคมี และการศึกษาอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับจลนศาสตร์เคมี โดยใช้เทคนิคการยิงลำโมเลกุลตัดกันที่หลี่และเฮิร์ชบาคร่วมกันพัฒนา เทคนิคดังกล่าวทำให้หลี่และคณะนักวิจัยสามารถเก็บข้อมูลเกี่ยวกับพลังงานจลน์ของโมเลกุลที่เกี่ยวข้องในปฏิกิริยาและศึกษาขั้นตอนปฐมภูมิในการเกิดปฏิกิริยาได้ ผลงานเกี่ยวกับการศึกษาจลนศาสตร์เคมีด้วยการยิงลำโมเลกุลตัดกันนี้ทำให้หลี่และเฮิร์ชบาคได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมีใน ค.ศ. 1986 ร่วมกับจอห์น โพลานยี
หลี่ดำรงตำแหน่งประธานของสถาบัน Academia Sinica แห่งประเทศไต้หวันระหว่าง ค.ศ. 1994 และ ค.ศ. 2006 และยังมีบทบาทสำคัญอื่น ๆ ในวงการวิทยาศาสตร์นานาชาติ เช่น โครงการค่ายวิทยาศาสตร์เอเชีย (Asian Science Camp) ซึ่งหลี่เป็นผู้ริเริ่มร่วมกับมาซาโตชิ โคชิบะ (รางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์ ค.ศ. 2002) เพื่อเปิดโอกาสสำหรับนักเรียนและนักศึกษาในทวีปเอเชียผู้สนใจด้านวิทยาศาสตร์ให้ได้มีโอกาสพบปะกับนักวิทยาศาสตร์ที่มีชื่อเสียง และ Malta Conferences ซึ่งเป็นโครงการสำหรับพัฒนานักวิทยาศาสตร์ในภูมิภาคตะวันออกกลาง โดยหลี่ได้เปิดรับสมัครนักวิจัยจากภูมิภาคดังกล่าวหกคนเพื่อฝึกวิจัยกับเครื่องซินโครตรอนในประเทศไต้หวัน เป็นต้น
หลี่ได้รับเลือกให้เป็นนายกสภานานาชาติเพื่อวิทยาศาสตร์ใน ค.ศ. 2008 และเริ่มดำรงตำแหน่งตั้งแต่ ค.ศ. 2011 นอกจากนี้หลี่ยังดำรงตำแหน่งในคณะกรรมการที่ปรึกษาระหว่างประเทศของมหาวิทยาลัยตุนกูอับดุลระฮ์มัน ประเทศมาเลเซียด้วย
บทบาททางการเมือง

ระหว่างการเลือกตั้งประธานาธิบดีไต้หวัน ค.ศ. 2000 หลี่สนับสนุนพันธมิตรฟั่นลวี่ซึ่งสนับสนุนให้ไต้หวันแยกตัวเป็นเอกราช ในช่วงสัปดาห์สุดท้ายหลี่ประกาศสนับสนุนนายเฉิน ฉุยเปี่ยนซึ่งชนะเจมส์ ซ่งและได้รับเลือกเป็นประธานาธิบดี เฉิน ฉุยเปี่ยนแต่เดิมตั้งใจจะเสนอให้หลี่เป็นนายกรัฐมนตรีด้วย หลี่ดำรงตำแหน่งประธานสถาบัน Academia Sinica ตั้งแต่ ค.ศ. 1994 โดยสละสัญชาติสหรัฐเพื่อรับตำแหน่ง หลี่ยังมีส่วนร่วมสำคัญในการแต่งตำราประวัติศาสตร์ไต้หวันชื่อ โนวิงไต้หวัน ในฐานะประธานสถาบัน Academia Sinica ด้วย
เฉิน ฉุยเปี่ยนได้ขอให้หลี่เป็นตัวแทนสาธารณรัฐจีนในการประชุมผู้นำประเทศในกลุ่มความร่วมมือทางเศรษฐกิจเอเชีย-แปซิฟิกที่ประเทศเม็กซิโกใน ค.ศ. 2002 ที่ประเทศไทยใน ค.ศ. 2003 และที่ประเทศชิลีใน ค.ศ. 2004 เนื่องจากสาธารณรัฐประชาชนจีนไม่ยอมให้ประธานาธิบดีสาธารณรัฐจีนเข้าร่วมการประชุม ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2004 หลี่ร่วมกับนักธุรกิจด้านอุตสาหกรรม หวัง หย่งชิ่ง และผู้กำกับการแสดงละครเวที หลิน หฺวายหมินได้แสดงเจตนารมณ์ร่วมกันเพื่อสนับสนุนทั้งเฉิน ฉุยเปี่ยนและเหลียน จ้าน และหลี่ได้ประกาศสนับสนุนเฉินอีกครั้งในการเลือกตั้งประธานาธิบดีไต้หวัน ค.ศ. 2004
ระหว่างการเลือกตั้งประธานาธิบดีไต้หวัน ค.ศ. 2012 หลี่ได้ประกาศสนับสนุนไช่ อิงเหวินจากพรรคประชาธิปไตยก้าวหน้า และในช่วงต้น ค.ศ. 2016 เขาได้สนับสนุนพรรคอำนาจใหม่ซึ่งก่อตั้งโดยนักศึกษาที่เข้าร่วมในขบวนการนักศึกษาทานตะวัน
มุมมองด้านอื่น ๆ

ใน ค.ศ. 2003 หลี่เป็นหนึ่งในผู้ได้รับรางวัลโนเบลจำนวน 22 คนที่ลงนามใน Humanist Manifesto
ใน ค.ศ. 2010 หลี่กล่าวว่าภาวะโลกร้อนมีโอกาสที่จะรุนแรงกว่าที่นักวิทยาศาสตร์คาดการณ์ไว้ และประชาชนไต้หวันต้องลดปริมาณการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ลงจาก 12 ตันต่อปีให้เหลือเพียงสามตัน ซึ่งไม่ใช่แค่เพียงการแต่งคำขวัญ ปิดไฟหนึ่งชั่วโมง หรือลดการบริโภคเนื้อสัตว์เท่านั้น โดยระบุว่า "เราต้องเรียนรู้ที่จะใช้ชีวิตแบบเดียวกับที่บรรพบุรุษของเราเคยอยู่" และ "ประชาชนไต้หวันจะไม่มีโอกาสดำรงชีวิตรอดได้นานในอนาคต" ถ้าไม่พยายามกระทำดังกล่าว
ชีวิตส่วนตัว

หลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อเป็นบุตรคนที่สองจากเก้าคนของหลี่ เจ๋อฟาน จิตรกรคนสำคัญของไต้หวัน และไช่ เผย์ ครูประถมศึกษา นอกจากตัวหลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อเองแล้วเขายังมีพี่น้องอีกสามคนที่ดำรงตำแหน่งสำคัญด้านวิทยาศาสตร์ ได้แก่พี่ชาย หลี ยฺเหวี่ยนชวัน ศาสตราจารย์ด้านชีวเคมีประจำมหาวิทยาลัยจอนส์ ฮอปคินส์ น้องชาย หลี ยฺเหวี่ยนเผิง อาจารย์สาขาเคมีประจำมหาวิทยาลัยแห่งชาติเจียวทง ซึ่งทั้งหลี ยฺเหวี่ยนชวันและหลี ยฺเหวี่ยนเผิงก็ได้รับเลือกเป็นสมาชิกของสถาบัน Academia Sinica เช่นเดียวกันกับหลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อ และน้องสาว หลี่ จี้เหมย์ ศาสตราจารย์เกียรติคุณประจำมหาวิทยาลัยแห่งชาติจงซิ่ง
หลี ยฺเหวี่ยนเจ๋อสมรสกับเบอร์นิซ อู๋ ซึ่งรู้จักกันตั้งแต่สมัยเรียนประถมศึกษา และมีบุตรด้วยกันสามคนได้แก่เท็ด (เกิด ค.ศ. 1963) ซิดนีย์ (เกิด ค.ศ. 1966) และชาร์ลอตต์ (เกิด ค.ศ. 1969)
ผลงานตีพิมพ์ที่สำคัญ

Lee, Y. T. "Crossed Molecular Beam Studies and Dynamics of Decomposition of Chemically Activated Radicals", University of Chicago, United States Department of Energy (through predecessor agency the Atomic Energy Commission), (September 1973).
Lee, Y. T. & S. J. Sibener. "Internal Energy Dependence of Molecular Condensation Coefficients Determined from Molecular Beam Surface Scattering Experiments", Lawrence Berkeley Laboratory, University of California, Berkeley, United States Department of Energy, (May 1978).
Lee, Y. T., Sibener, S. J. & R. J. Buss. "Development of a Supersonic Atomic Oxygen Nozzle Beam Source for Crossed Beam Scattering Experiments", Lawrence Berkeley Laboratory, University of California, Berkeley, United States Department of Energy, (May 1978).
Lee, Y. T., Baseman, R. J., Guozhong, H. & R. J. Buss. "Reaction Mechanism of Oxygen Atoms with Unsaturated Hydrocarbons by the Crossed-Molecular-Beams Method", Lawrence Berkeley Laboratory, University of California, Berkeley, United States Department of Energy-Office of Basic Energy Science, (April 1982).
Lee, Y. T. "Molecular-beam Studies of Primary Photochemical Processes", Lawrence Berkeley Laboratory, University of California, Berkeley, United States Department of Energy, (December 1982).
Lee, Y. T., Continetti, R. E. & B. A. Balko. "Molecular Beam Studies of Hot Atom Chemical Reactions: Reactive Scattering of Energetic Deuterium Atoms", Lawrence Berkeley Laboratory, United States Department of Energy, (February 1989).
Lee, Y.T., "Energy, Environment, and the Responsibility of Scientists", (2007).
หอยกระจก

| หอยกระจก |
| --- | --- |

เปลือกที่ทำความสะอาดแล้วของหอยกระจก

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Mollusca
ชั้น:: Bivalvia
อันดับ:: Ostreoida
วงศ์:: Placunidae
สกุล:: Placuna
สปีชีส์:: P.  placenta
ชื่อทวินาม
Placuna placenta Linnaeus, 1758

บ้านในแบบสมัยที่เป็นอาณานิคมของสเปนในมะนิลาซึ่งหน้าต่างกรุด้วยเปลือกหอยกระจก
parol ในฟิลิปปินส์สร้างจากเปลือกหอยกระจก
หอยกระจก (อังกฤษ: Windowpane shell; ชื่อวิทยาศาสตร์: Placuna placenta) หรือหอยกระจกหน้าต่าง, หอยกะซ้า เป็นหอยสองฝารูปร่างกลมแบน บาง โปร่งแสง เป็นมันวาว สีขาวขุ่น  อาศัยตามพื้นน้ำที่เป็นโคลน กินจุลินทรีย์และสารอินทรีย์ในน้ำ ผสมพันธุ์ด้วยการปฏิสนธิภายนอก ตัวอ่อนจะลอยในน้ำระยะหนึ่ง จึงจมลงสู่ท้องทะเลเพื่อเจริญเป็นตัวเต็มวัย หอยชนิดนี้ รับประทานได้แต่มีเนื้อน้อย ในสมัยก่อนนำเปลือกไปใช้แทนกระจกฝ้า ปัจจุบันนำมาทำเป็นของใช้และของที่ระลึก
หว่อง ก๊าไหว่
ผลงานด้านภาพยนตร์

| ปี | เรื่อง | ทำหน้าที่เป็น> ผู้กำกับภาพยนตร์ | ทำหน้าที่เป็น> ดำเนินงานสร้าง | ทำหน้าที่เป็น> เขียนบท | ชื่อภาพยนตร์ภาษาจีน | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1982 | Once Upon a Rainbow |  |  | ใช่ | 彩雲曲 Choi wan kuk |  |
| 1983 | Just For Fun |  |  | ใช่ | 空心大少爺 Kong xin da shao ye |  |
| 1984 | Intellectual Trio |  |  | ใช่ | 龍鳳智多星 Long feng zhi duo xing |  |
| 1984 | Silent Romance |  |  | ใช่ | 伊人再見 Yi ren zai jian |  |
| 1985 | Chase a Fortune |  |  | ใช่ | 吉人天相 Xiao hu xian |  |
| 1985 | Unforgettable Fantasy |  |  | ใช่ | 小狐仙 Ji ren tian xiang |  |
| 1986 | บ้าเบรกหลุด |  |  | ใช่ | 神勇雙響炮續集 Shen yong shuang xiang pao xu ji |  |
| 1986 | Goodbye, My Hero |  |  | ใช่ | 惡男 E Nan |  |
| 1986 | Sweet Surrender |  |  | ใช่ | 我要金龜婿 Wo yao jin gui xu |  |
| 1987 | Final Victory |  |  | ใช่ | 最後勝利 Zui hou sheng li |  |
| 1987 | หลังกระแทกฝา |  | Executive | ใช่ | 江湖龍虎鬥 Gong woo lung foo moon |  |
| 1987 | ขู่เฮอะ แต่อย่าหลอก |  |  | ใช่ | 猛鬼差館 Meng gui chai guan |  |
| 1988 | ทะลุกลางอก | ใช่ |  | ใช่ | 旺角卡門 Wong gok ka moon | Directing debut |
| 1988 | กล้าหักเหลี่ยม |  |  | ใช่ | 獵鷹計劃Lie ying ji hua |  |
| 1988 | ขู่เฮอะ แต่อย่าหลอก ภาค 2 |  |  | ใช่ | 猛鬼學堂 Meng gui xue tang |  |

| 1990 | ขบวนโหด มาโปรดสัตว์ |  |  | ใช่ | 再戰江湖 Choi saan gong woo |  |

| 1990 | วันที่หัวใจรักกล้าตัดขอบฟ้า | ใช่ |  | ใช่ | 阿飛正傳 Ah fei zing zyun |  |
| 1991 | ตายกี่ชาติก็ขาดเธอไม่ได้ |  |  | ใช่ | 九一神鵰俠侶Gau yat san diu hap lu |  |
| 1993 | มังกรหยก หยกก๊าหว่า |  | Executive |  | 射鵰英雄傳之東成西就 Se diu ying hung ji dung sing sai jau |  |
| 1994 | ผู้หญิงผมทอง ฟัดหัวใจให้โลกตะลึง | ใช่ | ใช่ | ใช่ | 重慶森林 Chung Hing sam lam |  |
| 1994 | มังกรหยก ศึกอภิมหายุทธ | ใช่ | ใช่ | ใช่ | 東邪西毒 Dung che sai duk |  |
| 1995 | นักฆ่าตาชั้นเดียว | ใช่ | Executive | ใช่ | 墮落天使 Do lok tin si |  |
| 1997 | โลกนี้รักใครไม่ได้นอกจากเขา | ใช่ | Executive | ใช่ | 春光乍洩 Chun gwong cha sit |  |
| 1998 | First Love: Litter on the Breeze |  | ใช่ |  | 初纏戀后的二人世界 Choh chin luen hau dik yi yan sai gaai |  |
| 2000 | ห้วงรักอารมณ์สเน่หา | ใช่ | ใช่ | ใช่ | 花樣年華 Fa yeung nin wa |  |
| 2002 | Chinese Odyssey 2002 |  | ใช่ |  | 天下無雙 Tian xia wu shuang |  |
| 2004 | 2046 ขอยืมได้ไหม เวลาของเธอ | ใช่ | ใช่ | ใช่ | 2046 |  |
| 2007 | 300 วัน 5,000 ไมล์ ห่างไกลไม่ห่างกัน | ใช่ | ใช่ | ใช่ | 藍莓之夜 | English language |
| 2008 | รักเธอ แต่ใจให้นาย |  | Executive |  | 渺渺 |  |
| 2012 | Touch of the Light |  | Executive |  | Ni guang fei xiang |  |
| 2013 | ยอดปรมาจารย์ "ยิปมัน" | ใช่ | ใช่ | ใช่ | 一代宗師 Yi dai zong shi |  |
| 2016 | เสวียนจ้าง บุรุษพุทธานุภาพ |  | ใช่ |  | 大唐玄奘 |  |
| 2016 | รักเธอ...ทุกวันพรุ่งนี้ |  | ใช่ | ใช่ | 摆渡人 |  |
| 2018 | พยัคฆ์สำอาง กระแทกยุโรป |  | ใช่ |  | 欧洲攻略 |  |
| 2021 | One for the Road   วันสุดท้าย..ก่อนบายเธอ |  | ใช่ |  |  |  |
แหล่งข้อมูลอื่น

หว่อง ก๊าไหว่ ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
หอคอยซิดนีย์

| หอคอยซิดนีย์   |
| --- | --- |

ข้อมูลทั่วไป
ที่ตั้ง:  ซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย
พิกัด: (4575532) _region:AU-NSW 33°52′13.64″S 151°12′32″E﻿ / ﻿33.8704556°S 151.20889°E﻿ / -33.8704556; 151.20889
ก่อสร้าง: ค.ศ. 1970 - 1981
เปิดตัว: สิงหาคม ค.ศ. 1981
การใช้งาน: หอสังเกตการณ์ หอสื่อสารโทรคมนาคม
ความสูง
เสาอากาศ / ยอด: 309 เมตร (1,041 ฟุต)
ชั้นสูงสุด: 260 เมตร (853 ฟุต) สำหรับ Sydney Tower Skywalk
รายละเอียด
จำนวนลิฟต์: 3 ตัว
มูลค่า: 36 ล้านดอลลาร์ออสเตรเลีย A$
บริษัท
สถาปนิก: Donald Crone และทีมงาน
เจ้าของ: Westfield, ดำเนินการโดย Trippas White Group และ The Merlin Entertainments Group
หอคอยซิดนีย์ (อังกฤษ: Sydney Tower) คือ สิ่งก่อสร้างที่สูงที่สุดในเมืองซิดนีย์ และสูงเป็นอันดับ 2 ของประเทศออสเตรเลีย รองจากตึกคิววัน ในเมือง Gold Coast ซึ่งเป็นตึกระฟ้าที่สูงที่ของประเทศออสเตรเลีย หอคอยซิดนีย์ยังเป็นหอสังเกตการณ์ที่สูงที่สุดเป็นอันดับ 2 ของซีกโลกใต้ (Southern Hemisphere) รองจาก Sky Tower เมือง Auckland  ประเทศนิวซีแลนด์
หอคอยมีความสูง 309 เมตร เหนือศูนย์กลางเขตธุรกิจเมืองซิดนีย์ (Sydney CBD) ตั้งอยู่บน Market Street ระหว่าง Pitt และ Castlereagh Street หอคอยนี้สามารถเข้าถึงได้จากส่วนถนนคนเดินของ Pitt Street ซึ่งเป็นหนึ่งในแหล่งช้อปปิ้งที่มีคนเดินมากที่สุดในออสเตรเลีย โดยมีศูนย์การค้า Whilst เป็นฐานของหอคอยนี้
ประวัติ

การวางแผนก่อสร้างหอคอยซิดนีย์ถูกเปิดเผยใน ค.ศ. 1968 และการก่อสร้างอาคารสำนักงานถูกสร้างใน ค.ศ. 1970 ส่วนการก่อสร้างหอคอยถูกสร้างใน ค.ศ. 1975 ในช่วงแรกของการก่อสร้างหอคอยมีความสูงอยู่ที่ 279 เมตร การเปิดหอคอยให้สาธารณะเข้าชมเริ่มในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1981 การก่อสร้างมีมูลค่ารวม 36 ล้านดอลลาร์ออสเตรเลีย ใน ค.ศ. 1998 มีการเพิ่มเติมสายล่อฟ้า ทำให้ส่วนยอดของหอคอยถูกขยายความสูงจาก 309 เมตร เป็น 327 เมตร เหนือระดับน้ำทะเล
ในขณะที่บริษัท AMP บริหารศูนย์การค้า Centrepoint แห่งนี้ หอคอยแห่งนี้ถูกใช้ชื่ออย่างเป็นทางการว่า "หอคอย AMP" และหลังจาก Westfield Group ได้เข้ามาซื้อกิจการและเป็นเจ้าของศูนย์การค้า Centrepoint ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2001 หอคอยนี้จึงถูกเปลี่ยนชื่อเป็น "หอคอยซิดนีย์"
สมุดภาพ

หอคอยซิดนีย์ ออสเตรเลีย
มุมมองใกล้บนส่วนยอดของหอคอย
หอคอยซิดนีย์
หอคอยซิดนีย์ ออสเตรเลีย
ภาพพาโนรามา 360 องศาจากส่วนยอดของหอคอยซิดนีย์
หอนาฬิกา

หอนาฬิกา, รัฐออนแทรีโอ
หอนาฬิกาในจังหวัดอำนาจเจริญ ประเทศไทย
หอนาฬิกา (อังกฤษ: clock tower) เป็นสิ่งก่อสร้างซึ่งประกอบด้วยหน้าปัดนาฬิกาตั้งแต่หนึ่งหน้าขึ้นไป นิยมสร้างไว้กับสถานที่สำคัญต่าง ๆ ทั้งที่เป็นหอโดด ๆ และผนวกกับอาคารอื่น โดยมากหอนาฬิกามักมีสี่หน้าปัด ภายในมีกลไกนาฬิกาสำหรับต่อเชื่อมกับหน้าปัดภายนอก บางทีอาจมีระฆัง เพื่อตีบอกเวลา ซึ่งอาจตีทุกชั่วโมง หรือตีเป็นระยะ
สำหรับหอนาฬิกาที่สูงที่สุดในโลกคือ นาฬิกาประจำตึกเอ็นทีที โดโคโม โยโยกิ (NTT DoCoMo Yoyogi Building) ที่กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น ส่วนหอนาฬิกาสี่หน้าแบบไม่ตีระฆังที่ใหญ่ที่สุดในโลกคือหอนาฬิกาอัลเลน-แบร็ดเลย์ (Allen-Bradley Clock Tower) หอนาฬิกาสี่หน้าที่สูงที่สุดในโลก อยู่ที่กรุงวอร์ซอ
ดูเพิ่ม

บิกเบน
หวงเฟยหง ภาค 1 ตอน หมัดบินทะลุเหล็ก

หวงเฟยหง ภาค 1 ตอน หมัดบินทะลุเหล็ก (ชื่อไทยเมื่อออกวางจำหน่ายดีวีดี) หรือชื่อเดิมเมื่อตอนออกฉายว่า หวงเฟยหง (อังกฤษ: Once Upon a Time in China) เป็นภาพยนตร์ศิลปะการต่อสู้ สัญชาติฮ่องกง ค.ศ. 1991 เขียนบทและกำกับภาพยนตร์โดยฉีเคอะ  นำแสดงโดย หลี่ เหลียนเจี๋ย ,กวน จือหลิน ภาพยนตร์ชุดนี้เป็นภาคแรกของภาพยนตร์ซีรีส์ชุด หวงเฟยหง โดยมีภาคที่ 2 คือ หวงเฟยหง ภาค 2 ตอน ถล่มมารยุทธจักร
นักแสดงนำ

หลี่ เหลียนเจี๋ย รับบท หวง เฟยหง (ผู้แสดงแทน: หง เหยินเหยิน)
กวน จือหลิน รับบท น้าสิบสาม/เส้าจุน
หยวนเปียว รับบท เหลียงควน
จาง เสฺวโย่ว รับบท So Sai-man (อาซูฟันเหยิน)
เคนท์ จาง รับบท หลิน ซื่อหรง (หมูตอนหยง)
Yuen Kam-fai as Ling Wan-kai (อาไค)
โจนาธาน อิสการ์  รับบท แจ๊คสัน
Steve Tartalia รับบท ไทเกอร์
Mark King รับบท นายพลวิคเกนส์ (นายทหารเรือชาวอังกฤษ)
Lau Shun รับบท หลิว หย่งฟู่
Yau Kin-kwok รับบท หัวหน้าแก๊งซาเหอ
Wong Chi-yeung รับบท ผู้ว่าราชการเมืองฝอซาน
Yuen Cheung-yan รับบท คู่ต่อสู้ของอาจารย์เอี้ยน
Jimmy Wang รับบท แรงงานจีนเหยื่อพวกค้ามนุษย์
Colin George รับบท นักบวชคณะเยสุอิต
หง เหยินเหยิน รับบท สมาชิกแก๊งซาเหอ
อู๋ หม่า รับบท ท่านปู่ใหญ่เฉิง (ดารารับเชิญ)
Shih Kien (ดารารับเชิญ)
เยิ่น ต๊ะหัว (ดารารับเชิญ)
รางวัลและผลการตอบรับ

หวงเฟยหง ภาค 1 ได้รับเสียงวิจารณ์ในแง่บวกอย่างมากจากเหล่านักวิจารณ์ รอตเทนโทเมโทส์รายงานคะแนนเป็น 88%
ภาพยนตร์ศิลปะการต่อสู้ที่มีเนื้อหาแนวภาพยนตร์กำลังภายในชุดนี้เป็นแบบฉบับของ ฉีเคอะ จนกลายเป็นงานระดับคลาสสิกของวงการภาพยนตร์ฮ่องกง ซึ่งภาพยนตร์ดังกล่าวได้รับรางวัลผู้กำกับยอดเยี่ยม ออกแบบฉากบู๊ยอดเยี่ยม ตัดต่อภาพยนตร์ยอดเยี่ยม และเพลงประกอบภาพยนตร์ยอดเยี่ยม จากงานประกวดรางวัลภาพยนตร์ฮ่องกง ฟิล์ม อวร์อด ประจำปี ค.ศ.1991
แหล่งข้อมูลอื่น

หวงเฟยหง ภาค 1 ตอน หมัดบินทะลุเหล็ก  ที่ออลมูวี
หวงเฟยหง ภาค 1 ตอน หมัดบินทะลุเหล็ก ที่อินเทอร์เน็ตมูวีเดตาเบส
↑  หวงเฟยหง ภาค 1 ตอนฉายในโรงภาพยนตร์ในประเทศไทยยุคนั้นไม่มีชื่อตอน พอนำมาออกแผ่นวีซีดี ดีวีดีในยุคหลัง ได้ตั้งชื่อตอนว่า หมัดบินทะลุเหล็ก
หอยปากกระจาด

| หอยปากกระจาด |
| --- | --- |

สถานะการอนุรักษ์
ความเสี่ยงต่ำ 
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Mollusca
ชั้น:: Gastropoda
ชั้นย่อย:: Orthogastropoda
อันดับใหญ่:: Caenogastropoda
อันดับ:: Sorbeoconcha
อันดับย่อย:: Hypsogastropoda
วงศ์ใหญ่:: Muricoidea
วงศ์:: Muricidae
วงศ์ย่อย:: Ocenebrinae
สกุล:: Nucella
สปีชีส์:: N.  lapillus
ชื่อทวินาม
Nucella lapillus Linnaeus, 1758

หอยปากกระจาด (อังกฤษ: Dog Whelk) จัดอยู่ไฟลัมมอลลัสคา เป็นหอยฝาเดียว เปลือกทรงกรวย ปลายยอดแหลม มีทั้งชนิดที่เปลือกเรียบและเปลือกไม่เรียบ มีได้ทั้งสีน้ำตาล สีดำ หรือน้ำตาลปนดำ กินซากสัตว์เป็นอาหาร อาศัยอยู่ตามหาดทรายหรือหาดเลน