stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
การดำน้ำ
ประเภทของการดำน้ำ > ฟรีไดวิง (freediving)

การกลั้นหายใจขณะดำน้ำหรือว่ายน้ำ นับเป็นทักษะที่มีประโยชน์ในยามฉุกเฉินและเป็นส่วนสำคัญของกีฬาทางน้ำ การฝึกอบรมด้านความปลอดภัยของกองทัพเรือ และยังช่วยให้สนุกกับกิจกรรมทางน้ำได้อย่างเต็มที่ การดำน้ำลึกใต้น้ำโดยไม่ต้องใช้อุปกรณ์ช่วยหายใจสามารถแบ่งเป็น 3 แบบ การว่ายน้ำใต้น้ำ สนอร์เกอลิง (snorkeling) และฟรีไดวิง ทั้งหมดมีความคล้ายกันมาก ทั้งนี้ยังมีการแข่งขันกีฬาใต้น้ำหลายชนิดที่แข่งโดยปราศจากอุปกรณ์ช่วยหายใจ
ฟรีไดวิง เป็นการดำน้ำอิสระที่ไม้ใช้อุปกรณ์ช่วยหายใจแต่อาศัยความสามารถของนักดำน้ำในการกลั้นลมหายใจไว้จนกว่าจะขึ้นสู่ผิวน้ำใหม่ เทคนิคนี้มีตั้งแต่การดำน้ำแบบง่าย ๆ ไปจนถึงการดำน้ำแบบแข่งขัน Apnea ตีนกบและหน้ากากดำน้ำมักใช้ในการดำน้ำฟรีไดวิ่ง เพื่อปรับปรุงวิสัยทัศน์และการเคลื่อนไหวใต้น้ำ ท่อหายใจ (snorkel) ช่วยให้นักดำน้ำสามารถหายใจบนผิวน้ำในขณะที่ใบหน้าแช่อยู่ในน้ำ สนอร์เกอลิง จะว่ายอยู่บนผิวน้ำบนพื้นผิวที่ไม่มีเจตนาในการลงไปใต้น้ำเป็นกีฬาทางน้ำและกิจกรรมสันทนาการที่เป็นที่นิยม
ประเภทของการดำน้ำ > การดำน้ำสกูบา

บทความหลัก: การดำน้ำสกูบา
การดำน้ำสกูบาเป็นการดำน้ำลึกที่นักดำน้ำใช้อุปกรณ์ช่วยหายใจติดกับตัวลงไปใต้น้ำ ทำให้สามารถดำน้ำได้โดยอิสระ และเคลื่อนที่ไปมาใต้น้ำได้ โดยไม่ติดกับสายอากาศที่ต่อมาจากเครื่องอัดอากาศบนผิวน้ำ (surface-supplied diving equipment หรือ SSDE)
ฟรีไดวิงกับโลมา
การล้อมมะดีนะฮ์

มะดีนะฮ์ เป็นเมืองอันศักดิ์สิทธ์ของชาวอิสลามในอาราเบีย ได้ถูกปิดล้อมที่ยาวนานที่สุดในช่วงสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง มะดีนะฮ์ในช่วงเวลานั้นซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของจักรวรรดิออตโตมัน ในช่วงสงคราม จักรวรรดิออตโตมันได้เข้าข้างฝ่ายมหาอำนาจกลาง ชารีฟ ฮุซัยน์ แห่งแมคคาได้ก่อกบฏต่อต้านเคาะลีฟะฮ์และจักรวรรดิออตโตมัน ซึ่งอยู่ภายใต้การนำของฝ่ายชาตินิยมของพวกยังเติร์ก ที่ไม่ให้ความสนใจความต้องการของเคาะลีฟะฮ์และเข้าข้างฝ่ายมหาอำนาจกลาง ฮุซัยน์ได้เข้าข้างกับจักรวรรดิบริติชแทนโดยผ่านทาง ที. อี. ลอว์เรนซ์ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการก่อกบฏครั้งนี้ ฮุซัยน์ได้เข้ายึดครองมักกะฮ์และปิดล้อมมะดีนะฮ์ มันเป็นหนึ่งในการปิดล้อมที่ยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ที่ยังมีอยู่จนกระทั่งแม้ว่าภายหลังการสงบศึก (10 มกราคม ค.ศ. 1919) ฟาเรดดิน ฟาสฮาได้ทำการปกป้องมะดีนะฮ์ บางคนต่างยกย่องเขาให้เป็น "สิงโตแห่งทะเลทราย" แม้ว่าจะมีความทุกข์ทรมานของผู้ที่ยังคงติดอยู่ในมะดีนะฮ์ การล้อมครั้งนี้ได้กินเวลาสองปีและเจ็ดเดือน
ชินกาลมาลีปกรณ์

| --- | --- |

ผู้ประพันธ์: พระรัตนปัญญาเถระ
ประเทศ: อาณาจักรล้านนา
ภาษา: ภาษาบาลี
ชุด: พงศาวดารพม่า, พงศาวดารเชียงใหม่
ประเภท: พงศาวดาร, ประวัติศาสตร์
วันที่พิมพ์: พ.ศ. 2071 (แต่งเสร็จ)   ค.ศ. 1788 (บันทึกแรกสุดในอักษรขอมไทย)
พิมพ์ในภาษาอังกฤษ: พ.ศ. 2511
ชินกาลมาลีปกรณ์ เป็นวรรณกรรมพุทธศาสนาภาษาบาลี ผู้แต่งคือพระรัตนปัญญาเถระ พระสังฆราชาในรัชสมัยของพระเมืองแก้วหรือพระติลกปนัดดาธิราชแห่งอาณาจักรล้านนา มีเนื้อหาเป็นพงศาวดารหรือประวัติความเป็นมาของพระพุทธศาสนา เนื้อหากว่าครึ่งเล่มเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับพระพุทธเจ้าองค์ต่าง ๆ เริ่มตั้งแต่พระโคตมพุทธเจ้ายังทรงเป็นพระโพธิสัตว์จนถึงปัจจุบันชาติ เรื่องอัครสาวกนิพพาน พุทธปรินิพพาน พระบรมสารีริกธาตุ จนการสังคายนาในชมพูทวีปและในศรีลังกา ทั้งยังพูดถึงการสร้างเมืองหริภุญไชย เชียงใหม่ ความเจริญรุ่งเรืองของพระพุทธศาสนาในอาณาจักรล้านนา สิ้นสุดเรื่องที่ประวัติราชวงศ์มังรายในสมัยของผู้แต่ง คือ สมัยพระเมืองแก้ว โดยมีบันทึกลงปีที่รจนาจบตรงกับปี พ.ศ. 2060 แต่มีการแต่งเพิ่มเติมต่อจนจบบริบูรณ์ในปี พ.ศ. 2071 เรียบเรียงเป็นร้อยแก้วและร้อยกรอง เรียกว่า "ปัชชพันธ์" มีการเรียบเรียงภาษาได้อย่างงดงาม มีการแปลงชื่อเฉพาะในสมัยนั้นเป็นภาษาบาลี เช่น ชื่อเมือง กษัตริย์ บุคคล สถานที่ และแม่น้ำ
ชินกาลมาลีปกรณ์ เป็นวรรณกรรมบาลีที่ใช้อ้างอิงในฐานะเอกสารตำนานพงศาวดารบ่อยครั้งที่สุดเคียงคู่ไปกับ จามเทวีวงศ์ และ ตำนานมูลศาสนา
ต้นฉบับ

ชินกาลมาลีปกรณ์ ได้รับการคัดลอกต่อ ๆ กันมาหลายฉบับ ต้นฉบับที่พบมี 11 ฉบับ จารด้วยตัวอักษรขอม 10 ฉบับ อักษรมอญ 1 ฉบับ
ฉบับที่ 1 เป็นใบลานที่สันนิษฐานว่าเก่าแก่ที่สุด ทำขึ้นในปลายสมัยกรุงศรีอยุธยา เรียกว่า ใบลานเดิม มีผูก 1-2, 4-5 แต่ไม่มีผูก 3 ปัจจุบันเก็บรักษาไว้ที่หอสมุดแห่งชาติ
ฉบับที่ 2 ใบลาน ฉบับครูเดิม เดิมทีอยู่ที่หอพระมณเฑียรธรรม ในพระบรมมหาราชวัง ปัจจุบันเก็บรักษาไว้ที่หอสมุดแห่งชาติ
ฉบับที่ 3 ใบลาน ฉบับทองใหญ่ อยู่ที่หอพระมณเฑียรธรรม
ฉบับที่ 4 ใบลาน ฉบับรองทรง เป็นฉบับที่คัดลอกสำเนาจาก ฉบับทองใหญ่ เก็บรักษาไว้ที่หอสมุดแห่งชาติ
ฉบับที่ 5–7 ใบลาน ฉบับล่องชาด, ฉบับรดน้ำดำโท (จารสมัยรัชกาลที่ 3) และ ฉบับทองน้อย (เหลือแต่ผูก 3) อยู่ที่หอพระมณเฑียรธรรม
ฉบับที่ 8–10  เป็นใบลานฉบับซ้ำ มีหมายเลขกำกับไว้คือ ฉบับรดน้ำดำโท 2, ฉบับล่องชาด 2 และ ฉบับล่องชาด 3
ฉบับที่ 11 ฉบับภาษามอญ สันนิษฐานว่าสร้างปี 2321 สมัยกรุงธนบุรี มีครบผูก 1-6
การแปล

สำหรับการแปลเป็นภาษาไทยนั้น ครั้งแรก พระพิมลธรรมและคณะแปลจากคัมภีร์ใบลานอักษรขอมในสมัยรัชกาลที่ 1 ใช้ชื่อว่า ชินกาลมาลินี และรัชกาลที่ 5 ทรงให้พิมพ์เป็นครั้งแรกเพื่อแจกในงานพระศพของพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศิริวงศ์วัฒนเดช ภายหลัง แสง มนวิทูร ผู้เชี่ยวชาญด้านอักษรศาสตร์ อดีตข้าราชการกรมศิลปากร แปลใหม่ และใช้ชื่อ ชินกาลมาลีปกรณ์ นอกจากนี้ N.A. Jayawickrama ยังแปลเป็นภาษาอังกฤษเมื่อปี พ.ศ. 2511 และยอร์ช เซเดส์ แปลเป็นภาษาฝรั่งเศสโดยตีพิมพ์คู่กับภาษาบาลีลงในวารสารวิชาการของฝรั่งเศสที่ชื่อ Bulletin de l’  Ecole Francaise d’ Extreme orient, tome xxv ตั้งแต่ฉบับเดือนมกราคมถึงมิถุนายน พ.ศ. 2468 รวม 6 ฉบับ อนึ่ง สมาคมบาลีปกรณ์ กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ ตีพิมพ์ฉบับภาษาบาลีด้วยตัวอักษรโรมัน และในประเทศศรีลังกา พระภิกษุชื่อ พุทธทัตตะ ได้แปลเป็นภาษาสิงหล พิมพ์คู่กับภาษาบาลีเมื่อ พ.ศ. 2498
แหล่งข้อมูลอื่น

ชินกาลมาลีปกรณ์ ฉบับอิเล็กทรอนิกส์ เก็บถาวร 2019-07-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน หอสมุดแห่งชาติรัชมังคลาภิเษก เชียงใหม่
การให้เหตุผลโดยอาศัยแนวเทียบ

การให้เหตุผลโดยอาศัยแนวเทียบ 
(อังกฤษ: argument from analogy, false analogy)
เป็นการให้เหตุผลแบบอุปนัยอย่างหนึ่งที่ลักษณะอะไรที่คล้ายๆ กันจะใช้เป็นเหตุในการอนุมานหรือเป็นแนวเทียบว่า มีอะไรอย่างอื่นอีกที่คล้ายๆ กันแต่ยังไม่เห็น 
การหาเหตุผลโดยแนวเทียบเป็นวิธีการที่สามัญที่สุดอย่างหนึ่ง ซึ่งมนุษย์ใช้เพื่อให้เข้าใจโลกและเพื่อตัดสินใจ
เมื่อบุคคลมีประสบการณ์ที่ไม่ดีกับผลิตภัณฑ์อย่างหนึ่ง แล้วตัดสินใจว่าจะไม่ซื้ออะไรจากผู้ผลิตนั้นอีก นี่มักจะเป็นเพราะเหตุผลโดยแนวเทียบ คือเพราะผลิตภัณฑ์ทั้งสองเทียบกันได้ว่ามีผู้ผลิตเดียวกัน ดังนั้น จึงมองว่าแย่
นี่ยังเป็นหลักอย่างหนึ่งของวิทยาศาสตร์อีกด้วย 
เช่น การทดลองโดยใช้หนูทดลองอาศัยเหตุผลว่า ลักษณะทางสรีรวิทยาที่คล้ายๆ กันระหว่างหนูกับมนุษย์ แสดงนัยว่ายังมีอะไรที่คล้ายกันอย่างอื่นอีก เช่น จะมีปฏิกิริยาต่อยาที่คล้ายกัน
โครงสร้าง

กระบวนการการอนุมานโดยแนวเทียบ เริ่มจากการเห็นว่ามีลักษณะที่คล้ายๆ กันระหว่างสิ่งสองสิ่ง แล้วจึงสรุปว่าทั้งสองจะต้องมีอะไรที่คล้ายกันอย่างอื่นๆ
โครงสร้างหรือรูปแบบเช่นนี้สามารถระบุรวมๆ อย่างนี้ว่า
ก และ ข คล้ายกันโดยลักษณะ 1, 2 และ 3
ก ได้เห็นแล้วว่า มีลักษณะ 4
ดังนั้น ข ก็น่าจะมีลักษณะ 4 เช่นกัน
การให้เหตุผลนี้ไม่ได้ยืนยันว่า สิ่งสองอย่างเหมือนกัน เพียงแต่ระบุว่าคล้ายกัน
แม้การให้เหตุผลนี้อาจจะเป็นหลักฐานที่ดีสำหรับข้อสรุปนั้น แต่จริงๆ ข้อสรุปนั้น จะระบุไม่ได้ว่าเป็นความจริงเชิงตรรก (logical truth)
การตัดสินว่าเหตุผลมีน้ำหนักแค่ไหน จะต้องพิจารณาเรื่องอื่นๆ เกินกว่ารูปแบบ (form) เพราะจะต้องพิจารณาสาระ (content) อย่างละเอียดด้วย
การวิเคราะห์การให้เหตุผลโดยแนวเทียบ > น้ำหนักของแนวเทียบ

ปัจจัยหลายอย่างมีผลเพิ่มหรือลดน้ำหนักของการให้เหตุผลโดยแนวเทียบ
ความสัมพันธ์กันหรือความเข้าประเด็นกัน (ไม่ว่าจะเป็นบวกหรือลบ) ระหว่างความคล้ายกันที่ปรากฏ กับความคล้ายกันที่ข้อสรุปได้อนุมาน
ระดับความคล้ายคลึงกัน (หรือความต่าง) ที่สำคัญระหว่างสิ่งทั้งสอง
จำนวนและความหลากหลายของตัวอย่างต่างๆ ที่เป็นรากฐานของแนวเทียบ
การวิเคราะห์การให้เหตุผลโดยแนวเทียบ > เหตุผลต่อต้าน

เหตุผลโดยแนวเทียบสามารถค้านเพราะเทียบกันไม่ได้ (disanalogy) เพราะมีแนวเทียบตอบโต้ (counteranalogy) และเพราะมีผลที่ไม่ได้ตั้งใจของแนวเทียบ
เพื่อให้เข้าใจว่าจะวิเคราะห์เหตุผลโดยแนวเทียบได้อย่างไร ให้พิจารณาแนวเทียบเรื่องช่างทำนาฬิกาซึ่งใช้ให้เหตุผลว่าพระเป็นเจ้ามีจริง โดยอาศัยข้อวิจารณ์ของนักปรัชญาชาวสกอตแลนด์ เดวิด ฮูม
เหตุผลโดยแนวเทียบเรื่องช่างทำนาฬิกาก็คือ สำหรับสิ่งของที่ซับซ้อนและแม่นยำเช่นกับนาฬิกา กระบวนการสุ่มจะสร้างสิ่งของเช่นนี้ไม่ได้ 
ดังนั้น จึงอนุมานได้ว่าต้องมีผู้สร้างที่ชาญฉลาดผู้มีแผนจะใช้มัน 
และดังนั้น ก็พึงเทียบสรุปได้ด้วยว่า สิ่งของที่ซับซ้อนอีกอย่าง คือ เอกภพ ก็มีผู้สร้างที่ชาญฉลาดเช่นกัน
ฮูมให้เหตุผลว่าเอกภพและนาฬิกานั้นต่างกันอย่างสำคัญ
ยกตัวอย่างเช่น เอกภพมักจะไม่มีระเบียบและเป็นไปโดยสุ่ม แต่นาฬิกาไม่เป็นอย่างนั้น 
การให้เหตุผลเช่นนี้เรียกในภาษาปรัชญาอังกฤษว่า disanalogy (ไม่ใช่แนวเทียบ/เทียบกันไม่ได้)
ถ้าจำนวนและความหลากหลายของความเหมือนกันอันสำคัญระหว่างสิ่งของสองสิ่ง ทำให้ข้อสรุปด้วยแนวเทียบมีน้ำหนักขึ้น 
จำนวนและความหลากหลายของความต่างกันที่สำคัญ ก็ควรจะลดน้ำหนักของข้อสรุปด้วยเช่นกัน
เมื่อให้เหตุผลแบบ "counteranalogy" (แนวเทียบตอบโต้) ฮูมกล่าวว่า แม้วัตถุธรรมชาติบางอย่างเช่น เกล็ดหิมะ ดูเหมือนจะมีระเบียบและมีความซับซ้อน 
แต่จริงๆ ก็ไม่ใช่ผลของการกระทำที่ชาญฉลาด
อีกฝ่ายก็อาจเถียงได้ว่า แม้ระเบียบและความซับซ้อนของเกล็ดหิมะอาจไม่ใช่การกระทำที่ชาญฉลาด แต่เหตุของมันก็อาจจะเป็นเช่นนั้น 
แม้นี้อาจปฏิเสธเหตุผลของฮูม แต่จริงๆ ก็ยังเป็นเหตุผลวิบัติแบบการให้เหตุผลเป็นวง เพราะตัวข้อตั้งเองไม่ได้ให้เหตุผลที่เป็นอิสระจากข้อสรุป
ท้ายสุด ฮูมได้ให้เหตุผลจำนวนหนึ่งโดยระบุผลที่ไม่ได้ตั้งใจของแนวเทียบ (unintended consequences)
เช่น สิ่งของต่างๆ เช่นนาฬิกา มักจะมาจากแรงงานของกลุ่มบุคคล 
ดังนั้น ถ้าเหตุผลโดยแนวเทียบใช้ได้ พระเป็นเจ้าก็ควรจะมีหลายพระองค์ (พหุเทวนิยม)
แนวเทียบเท็จ

ข้อมูลเพิ่มเติม: ความสมมูลเท็จ
แนวเทียบเท็จ (false analogy) เป็นเหตุผลวิบัติอรูปนัย (informal fallacy) หรือเป็นแนวเทียบที่ผิดๆ 
การใช้เหตุผลโดยอาศัยแนวเทียบจะอ่อนกำลังลงถ้าปัจจัยต่างๆ ที่ระบุไว้ไม่ดีพอ 
คำว่า "false analogy" มาจากนักปรัชญาชาวอังกฤษจอห์น สจวรต์ มิลล์ ผู้น่าจะเป็นคนแรกๆ ที่ตรวจสอบการให้เหตุผลโดยแนวเทียบอย่างละเอียด
แนวเทียบเท็จ > ตัวอย่าง

นี่เป็นตัวอย่างง่ายๆ
ดาวเคราะห์ในสุริยจักรวาลโคจรรอบดาวฤกษ์
อิเล็กตรอนโคจรรอบนิวเคลียสของอะตอม และอิเล็กตรอนก็สามารถกระโดดจากวงโคจรหนึ่งไปยังอีกวงโคจรหนึ่งโดยทันที
ดังนั้น ดาวเคราะห์ในสุริยจักรวาล จึงสามารถกระโดดจากวงโคจรหนึ่งไปยังอีกวงโคจรหนึ่งโดยทันทีได้เช่นกัน
นี่เป็นแนวเทียบเท็จเพราะไม่ได้ใส่ใจความแตกต่างที่สำคัญระหว่างระบบสุริยะจักรวาลกับอะตอม ความต่างก็คือ
อิเล็กตรอนมีระดับพลังงานที่แน่นอน แต่ดาวเคราะห์ไม่มี
อิเล็กตรอนสามารถได้พลังงานเพิ่ม แต่ดาวเคราะห์ไม่สามารถ
อิเล็กตรอนมีแรงดึงดูดกับนิวเคลียสของอะตอมเป็นแรงแม่เหล็กไฟฟ้า แต่ดาวเคราะห์มีแรงดึงดูดกับดาวฤกษ์เป็นแรงโน้มถ่วง
อิเล็กตรอนจะหมุนเป็นเกลียวเข้าไปยังนิวเคลียสเมื่อเร่งความเร็วหรือเปลี่ยนเส้นทาง แต่ดาวเคราะห์ไม่เป็นเช่นนั้น
โมเดลการโคจรของอิเล็กตรอนดั้งเดิมที่ใช้ในการเปรียบเทียบ ได้เลิกใช้ไปแล้วเพราะไม่ตรงกับความจริง โดยปัจจุบันใช้เป็นเพียงโมเดลของอะตอมแบบให้อธิบายได้ง่ายๆ
เชิงอรรถและอ้างอิง

↑  "analogy, argument by", Longdo Dict, อังกฤษ-ไทย: ศัพท์บัญญัติราชบัณฑิตยสถาน, สืบค้นเมื่อ 2023-11-28, การให้เหตุผลโดยอาศัยแนวเทียบ [ปรัชญา ๒ มี.ค. ๒๕๔๕]
1 2 3 4 5 6 7 8 9  Baronett, Stan (2008). Logic. Upper Saddle River, NJ: Pearson Prentice Hall. pp. 321-325. ISBN 9780131933125.
1 2 3 4 5 6 7 8  Salmon, Merrilee (2012), "Arguments from analogy", Introduction to Logic and Critical Thinking, Cengage Learning, pp. 132–142, ISBN 1-133-71164-2
1 2 3 4  Gensler, Harry J. (2003). Introduction to Logic. New York, NY: Routledge. pp. 333–4.
สถานีย่อยปรัชญา
จุดบอดต่อความเอนเอียง

จุดบอดต่อความเอนเอียง 
(อังกฤษ: bias blind spot)
เป็นความเอนเอียงทางประชาน ที่เรารู้จัก/รู้จำว่า การประเมินตัดสินใจของผู้อื่นมีผลมาจากความเอนเอียง แต่ไม่รู้จัก/รู้จำว่า การประเมินตัดสินใจของเราเองก็มีผลมาจากความเอนเอียงด้วย
ชื่อนี้บัญญัติโดย ศ.ญ.ดร. เอมิลี โพรนิน ของคณะจิตวิทยา มหาวิทยาลัยพรินซ์ตัน และเพื่อนร่วมงาน
โดยตั้งตามจุดบอดทางตา
เหตุ

จุดบอดอาจเกิดจากความเอนเอียงและการหลอกตัวเอง (self-deception) แบบอื่น ๆ
Self-enhancement bias (ความเอนเอียงในการยกตน) อาจจะมีบทบาท คือเรามีแรงจูงใจที่จะมองตนในแง่ดี
แต่เพราะว่าความเอนเอียงเป็นสิ่งที่ไม่น่าชอบใจ
ดังนั้น เรามักจะคิดว่าการรับรู้และการตัดสินใจของเรานั้นมีเหตุผล แม่นยำ และปราศจากความเอนเอียง
และเรามักจะมีความเอนเอียงในการยกตนเมื่อต้องวิเคราะห์การตัดสินใจของตนด้วย คือเรามักจะคิดว่า เราตัดสินใจได้ดีกว่าคนอื่น ๆ
นอกจากนั้นแล้ว เรายังเชื่อด้วยว่า เรารู้ว่าทำไมและอย่างไรเราจึงตัดสินใจเช่นนี้
และดังนั้นก็จะสรุปว่า ความเอนเอียงต่าง ๆ ไม่มีอิทธิพล
แต่ว่า การตัดสินใจหลายอย่างของเราเกิดจากความเอนเอียงและวิธีทางลัดทางประชาน (ฮิวริสติก) ซึ่งเป็นกระบวนการจิตใต้สำนึก
ที่เราไม่สามารถรับรู้ได้ และดังนั้น เราจะไม่สามารถเห็นอิทธิพลของกระบวนการเหล่านั้นในการตัดสินใจของเรา
ถึงแม้ว่าเราอาจจะมีข้อมูลว่าเรามีความเอนเอียงต่าง ๆ ในการรับรู้ ในการตัดสินใจ และในการประเมิน
ผลงานวิจัยกลับพบว่า เราก็ยังไม่สามารถที่จะควบคุมความเอนเอียงต่าง ๆ เหล่านั้น
นี่ส่งผลให้เรามีจุดบอด คือว่าแม้จะมีข้อมูลว่าเรามีความเอนเอียง แต่เราก็ยังไม่สามารถเปลี่ยนกระบวนการทางประชานที่ประกอบด้วยความเอนเอียงเหล่านั้น
บทบาทของการพินิจภายใน

ศ.ญ.ดร. โพรนินและเพื่อนร่วมงานอ้างว่า ปรากฏการณ์นี้มีเหตุมาจากการแปลการพินิจภายในผิด (introspection illusion)
ในงานทดลองของพวกเขา มีการให้ผู้ร่วมการทดลองประเมินตนเองและผู้อื่น 
ผลปรากฏว่าผู้ร่วมการทดลองมีความเอนเอียงที่ปกติทั่วไป เช่นให้คะแนนตัวเองสูงกว่าผู้อื่นเกี่ยวกับคุณลักษณะต่าง ๆ ที่น่าชอบใจ (คือแสดง illusory superiority คือความเหนือกว่าลวง)
ต่อจากนั้น ผู้ทำการทดลองก็อธิบายเรื่องความเอนเอียงทางประชาน และถามผู้ร่วมการทดลองว่า การประเมินของผู้ร่วมการทดลองได้รับอิทธิพลจากความเอนเอียงหรือไม่
ผู้ร่วมการทดลองให้คะแนนตนเองว่า มีโอกาสเสี่ยงต่อความเอนเอียงน้อยกว่าผู้ร่วมการทดลองอื่น (ซึ่งเป็นหลักฐานยืนยันว่ามีจุดบอดต่อความเอนเอียง)
และเมื่อต้องอธิบายเหตุผลการประเมินของตน ผู้ร่วมการทดลองใช้วิธีการประเมินที่ต่างกันเมื่อประเมินความเอนเอียงของตนเอง และเมื่อประเมินผู้อื่น
นักวิจัยกลุ่มนี้ตีความว่า เมื่อเราจะประเมินว่าคนอื่นมีความเอนเอียงหรือไม่ เราจะสังเกตดูพฤติกรรมที่แสดงออก
ในนัยตรงกันข้ามกัน เมื่อประเมินว่าเราเองมีความเอนเอียงหรือไม่ เราจะมองภายในตัวเรา สังเกตหาความคิดและความรู้สึกที่เป็นเหตุจูงใจให้เกิดความเอนเอียง
แต่เนื่องจากว่า ความเอนเอียงต่าง ๆ ทำงานใต้จิตสำนึก ดังนั้น การพินิจภายในเช่นนี้จึงไม่สำเร็จประโยชน์
แต่อย่างไรก็ดี เรามักจะเห็นความคิดความรู้สึกเหล่านั้นว่า เป็นตัวบ่งชี้ที่เชื่อถือได้ว่า ตนเองไม่เสี่ยงต่อความเอนเอียงซึ่งไม่เหมือนกับคนอื่น
จากนั้นนักวิจัยก็พยายามให้ข้อมูลผู้ร่วมการทดลองเกี่ยวกับการพินิจภายในของผู้อื่น
คือ นักวิจัยอัดเสียงของผู้ร่วมการทดลองที่กล่าวเรื่องที่ตนคิดเมื่อกำลังประเมินตนเองว่า คำตอบที่ให้ในคำถามที่ผ่านมามีอิทธิพลจากความเอนเอียงหรือไม่
ผลก็คือ แม้ว่า ผู้ร่วมการทดลองจะเชื่อว่าตนเองมีโอกาสน้อยที่จะมีความเอนเอียง
แต่ว่าการรายงานการพินิจภายในของตน กลับไม่มีอิทธิพลต่อผู้อื่นเมื่อผู้อื่นประเมินความเอนเอียงของบุคคลนั้น
ความแตกต่างในการรับรู้

เรามักจะประเมินความเอนเอียงอย่างไม่สมมาตร
เมื่อเรารู้ต่างจากคนอื่น เรามักจะกล่าวว่าคนอื่นมีความเอนเอียง และตนเองมีการรับรู้ที่แม่นยำและไม่มีความเอนเอียง
ดร. โพรนินมีสมมุติฐานว่าการยกคนอื่นว่ามีความเอนเอียงอย่างผิด ๆ เช่นนี้ อาจจะเป็นเหตุแห่งความขัดแย้งและความไม่เข้าใจกันในระหว่างบุคคล
ยกตัวอย่างเช่น เมื่อคิดว่าคนอื่นมีความเอนเอียง เราอาจจะตั้งความสงสัยในเจตนาของคนนั้น
แต่เมื่อเราสำรวจการรับรู้ของเราเอง เราจะประเมินตนเองโดยใช้เจตนาที่ดีของเรา
ดังนั้นในกรณีนี้ มีโอกาสเป็นไปได้ที่เราจะโทษความเอนเอียงของคนอื่นว่าเป็นเจตนาที่ไม่ดี ไม่ใช่ว่าเป็นกระบวนการใต้จิตสำนึก
ดร. โพรนินยังมีสมมุติฐานเกี่ยวกับการใช้ความสำนึกในเรื่องจุดบอด เพื่อลดความขัดแย้ง และเพื่อการคิดโดยมีข้อมูลเชิงวิทยาศาสตร์ที่ดีกว่า
แม้ว่าเราจะไม่สามารถควบคุมความเอนเอียงที่เกิดในระบบประชานของเรา เราอาจจะทำไว้ในใจได้ว่า ความเอนเอียงนั้นเกิดขึ้นกับทุกคน
ดร. โพรนินเสนอว่า เราอาจจะใช้ความรู้นี้ ในการแยกเจตนา (ที่ดี) และการกระทำของผู้อื่น (ที่อาจประกอบด้วยความเอนเอียงที่ไม่ได้ตั้งใจ)
เชิงอรรถและอ้างอิง

↑  "ศัพท์บัญญัติอังกฤษ-ไทย, ไทย-อังกฤษ ฉบับราชบัณฑิตสถาน (คอมพิวเตอร์) รุ่น ๑.๑", ให้ความหมายของ blind spot ว่า "จุดบอด"
↑  Pronin, E.; Lin, D.; Ross, L (2002). "The Bias Blind Spot: Perceptions Of Bias In Self Versus Others". Personality and Social Psychology Bulletin. 28 (3): 369–381.{{cite journal}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์)
↑  "The Bias Blind Spot: Psychological Dynamics and Social Consequences". Center for Behavioral and Decision Research at Carnegie Mellon. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ July 23, 2011. สืบค้นเมื่อ 2015-04-07.
1 2 3 4 5  Antony, P (2009). "Unconscious bias and the limits of director independence". University of Illinois Law Review. 1: 237–294.
↑  Pronin, E (2007). "Perception and misperception of bias In human judgment". Trends in Cognitive Sciences. 11 (1): 37–43.
1 2  Gilovich, Thomas; Epley, Nicholas; Hanko, Karlene (2005). "Shallow Thoughts About the Self: The Automatic Components of Self-Assessment".  ใน Alicke, Mark D; Dunning,David A; Krueger, Joachim I. (บ.ก.). The Self in Social Judgment. Studies in Self and Identity. New York: Psychology Press. p. 77. ISBN 978-1-84169-418-4.{{cite book}}:  CS1 maint: multiple names: editors list (ลิงก์)
1 2 3 4  Pronin, Emily; Kugler, Matthew B. (July 2007). "Valuing thoughts, ignoring behavior: The introspection illusion as a source of the bias blind spot". Journal of Experimental Social Psychology. Elsevier. 43 (4): 565–578. doi:10.1016/j.jesp.2006.05.011. ISSN 0022-1031.
1 2  Pronin, E (2008). "How we see ourselves and how we see others". Science. 320 (5880): 1177–1180.
ปราสาทอาซูจิ

บันไดหินขึ้นสู่ซากปราสาทอาซูจิ
ซากของเท็นชู
ภาพวาดของปราสาท
ปราสาทอาซูจิ (ญี่ปุ่น: 安土城; โรมาจิ: Azuchi-jō) เป็นหนึ่งในปราสาทหลักของโอดะ โนบูนางะ สร้างขึ้นระหว่าง ค.ศ. 1576–1579 บนชายฝั่งทะเลสาบบิวะในแคว้นโอมิ โนบูนางะตั้งใจสร้างขึ้นใกล้นครหลวงเกียวโตเพื่อคุ้มกันเส้นทางสู่นครหลวง แต่อยู่นอกเมืองเพื่อให้รอดพ้นจากเหตุเพลิงไหม้และการสู้รบที่เกิดขึ้นในนครหลวงเป็นครั้งคราว ที่ตั้งนี้มีประโยชน์ทางยุทธศาสตร์ในด้านการจัดการเส้นทางการติดต่อสื่อสารและขนส่งระหว่างศัตรูสำคัญสามตระกูลของโนบูนางะ ได้แก่ ตระกูลอูเอซูงิทางทิศเหนือ ตระกูลทาเกดะทางทิศตะวันออก และตระกูลโมริทางทิศตะวันตก
สิ่งตีพิมพ์

Schmorleitz, Morton S. (1974). Castles in Japan. Tokyo: Charles E. Tuttle Co. pp. 65–68. ISBN 0-8048-1102-4.
แหล่งข้อมูลอื่น

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ Azuchi Castle
Nobunaga no Yakata Museum
Azuchi Castle (moving image) เก็บถาวร 2007-03-12 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
NOBUNAKAOU reporter เก็บถาวร 2007-02-27 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
Photos and models of Azuchi castle เก็บถาวร 2008-02-28 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
35°09′22″N 136°08′22″E﻿ / ﻿35.156022°N 136.139361°E﻿ / 35.156022; 136.139361
เอารังคาบาด

| เอารังคาบาด |
| --- | --- |
นคร
ตามเข็มนาฬิกาจากบนซ้าย: ฆฤษเณศวร, ถ้ำอชันตา, ป้อมเดาลตาบาด, ถ้ำเอลโลรา, ถ้ำเอารังคาบาด
สมญา: เมืองแห่งประตูเมือง
เอารังคาบาดแสดงแผนที่รัฐมหาราษฏระเอารังคาบาดแสดงแผนที่ประเทศอินเดียเอารังคาบาดแสดงแผนที่ทวีปเอเชีย
พิกัด: 19°53′N 75°19′E﻿ / ﻿19.88°N 75.32°E﻿ / 19.88; 75.32
ประเทศ: อินเดีย
รัฐ: มหาราษฏระ
ภูมิภาค: มราฐวาฑา
มณฑล: เอารังคาบาด
อำเภอ: เอารังคาบาด
ก่อตั้ง: ค.ศ. 1610
ผู้ก่อตั้ง: มาลิก อัมพร (Malik Ambar)
การปกครอง
 • อธิบดีมณฑล: Purushottam Bhapkar
 • นายกเทศมนตรี: นันทกุมาร โฆเทเล (Nandkumar Ghodele)
พื้นที่
 • นคร: 139 ตร.กม. (54 ตร.ไมล์)
ความสูง: 568 เมตร (1,864 ฟุต)
ประชากร (2011)
 • นคร: 1,175,116 คน
 • อันดับ: อินเดีย: ที่ 32 รัฐมหาราษฏระ: ที่ 6 มราฐวาฑา: ที่ 1
 • ความหนาแน่น: 8,500 คน/ตร.กม. (22,000 คน/ตร.ไมล์)
 • รวมปริมณฑล: 1,593,167 คน
เดมะนิม: เอารังคาบาดี (Aurangabadi)
เขตเวลา: UTC+5:30 (IST)
PIN: 431 XXX
รหัสโทรศัพท์ 0240: 0240
ทะเบียนพาหนะ: MH 20
ภาษาทางการ: ภาษามราฐี ภาษาฮินดี
เอารังคาบาด, ออรังคาบาด หรือ ออรังคาบัด (อังกฤษ: Aurangabad, pronunciationไฟล์:Aurangabad.ogg; ฮินดี: औरंगाबाद) เป็นเมืองในรัฐราชสถาน ประเทศอินเดีย เป็นศูนย์กลางการปกครองของอำเภอเอารังคาบาด และเป็นเมืองใหญ่สุดในภูมิภาคมราฐวาฑา และเป็นเขตเมืองที่มีประชากรหนาแน่นที่สุดเป็นอันดับที่สี่ของมหาราษฏระ ด้วยประชากร 1,175,116 คน สถานที่ท่องเที่ยวสำคัญของเมือง เช่น ถ้ำอชันตาและถ้ำเอลโลราซึ่งเป็นแหล่งมรดกโลกของยูเนสโกตั้งแต่ปี ค.ศ. 1938 และตั้งอยู่ชานเมืองเอารังคาบาด นอกจากนี้ยังมีถ้ำเอารังคาบาด, ป้อมเดาลตาบาด, ฆฤษเณศวรมนเทียร, มัสยิดจามา, หิมายัตบาฆ, ปัญจักกี และทะเลสาบซาลิม อาลี ในอดีตเอารังคาบาดมี 52 ประตูเมือง จึงเป็นที่มาของสมญานามเมืองแห่งประตูเมือง ("City of Gates") ในปี ค.ศ. 2019 นครอุตสาหกรรมเอารังคาบาด (Aurangabad Industrial City: AURIC) ได้กลายเป็นเมืองอุตสาหกรรมอัจฉริยะโครงการใหม่แห่งแรกของอินเดีย ภายใต้แผนการหลักสมาร์ตซิตีส์มิชชันของประเทศ
แหล่งข้อมูลอื่น

คู่มือการท่องเที่ยว Aurangabad จากวิกิท่องเที่ยว (ในภาษาอังกฤษ)
"Aurangabad" . สารานุกรมบริตานิกา ค.ศ. 1911. Vol. 2 (11 ed.). 1911. p. 922.
เว็บไซต์เมืองเอารังคาบาด
Gazetteer of Aurangabad. Bombay: Times of India. 1884.
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  VIAF 
ประจำชาติ:  เยอรมนี  อิสราเอล  สหรัฐ  เช็กเกีย
เซอร์เบอรัส

บทความนี้เกี่ยวกับสัตว์ในตำนานปกรณัมกรีก สำหรับวัตถุทางดาราศาสตร์ ดูที่ เคอร์เบอรอส (ดาวบริวาร)
ประติมากรรมเทพเจ้าเฮดีสกับเซอร์เบอรัส
เซอร์เบอรัส หรือ เคร์เบรอส (อังกฤษ: Cerberus; กรีก: Κέρβερος เคร์เบรอส) ในเทพปกรณัมกรีกและโรมัน เป็นหมาหลายหัว (ปกติมีสาม) มีหางอสรพิษ พังพานงู และกรงเล็บสิงโต มันเฝ้าทางเข้าโลกบาดาลเพื่อป้องกันคนตายมิให้หลบหนีและคนเป็นมิให้เข้า เซอร์เบอรัสปรากฏในวรรณกรรมกรีกและโรมันโบราณหลายงาน และในงานศิลปะและสถาปัตยกรรมทั้งโบราณและสมัยใหม่ แม้การพรรณนาเซอร์เบอรัสแตกต่างกันแล้วแต่ตีความ ความแตกต่างที่สำคัญที่สุด คือ จำนวนหัว แหล่งข้อมูลส่วนมากอธิบายหรือบรรยายไว้สามหัว แต่แหล่งอื่นแสดงเซอร์เบอรัสมีสองหัวหรือหัวเดียว มีแหล่งน้อยกว่านั้นที่แสดงจำนวนต่าง ๆ บ้างว่าห้าสิบหรือกระทั่งหนึ่งร้อย
เซอร์เบอรัสเป็นลูกของอีคิดนา ครึ่งสตรีครึ่งอสรพิษ กับไทฟอน สัตว์ประหลาดยักษ์ซึ่งแม้แต่เทพเจ้ากรีกยังขยาด พี่น้องมีเลอร์เนียนไฮดรา, ออร์ธรัส (Orthrus) หมานรกสองหัว และคิเมียรา สัตว์ประหลาดสามหัว การพรรณนาสามัญของเซอร์เบอรัสในเทพปกรณัมและศิลปะกรีก คือ มีสามหัว ในงานส่วนใหญ่ สามหัวนั้นมองและเป็นเครื่องหมายของอดีต ปัจจุบันและอนาคต ขณะที่แหล่งอื่นแนะว่า หัวทั้งสามเป็นสัญลักษณ์ของการเกิด เยาว์วัยและชราวัย กล่าวกันว่า หัวของเซอร์เบอรัสมีความอยากอาหารเฉพาะเนื้อมีชีวิต ฉะนั้นจึงให้วิญญาณผู้วายชนม์เข้าโลกบาดาลได้อย่างเสรี แต่ไม่อนุญาตให้ผู้ใดออก เซอร์เบอรัสเป็นหมาเฝ้าที่ซื่อสัตย์ของเฮดีส และเฝ้าประตูเข้าออกโลกบาดาล
ไม่มีบันทึกว่าเซอร์เบอรัสเป็นหมาพันธุ์ใด ดังนั้นในทางศิลปะจึงพบเห็นเซอร์เบอรัสได้หลากหลายสายพันธุ์มาก
แหล่งข้อมูลอื่น

Chisholm, Hugh, บ.ก. (1911). "Cerberus" . สารานุกรมบริตานิกา ค.ศ. 1911 (11 ed.). สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์.
| ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน  |
| --- | --- |
นานาชาติ:  VIAF 
อื่น ๆ:  IdRef
สโมสรฟุตบอลลีดส์ซิตี

สโมสรฟุตบอลลีดส์ซิตี (อังกฤษ: Leeds City Football Club) เป็นสโมสรฟุตบอลอาชีพชั้นนำในเมือง ลีดส์ ประเทศอังกฤษ ก่อน สงครามโลกครั้งที่หนึ่ง สโมสรถูกยุบในปี ค.ศ. 1919 เนื่องจากปัญหาทางการเงินที่ไม่ปกติ หลังจากนั้น ลีดส์ ยูไนเต็ด ได้ถูกก่อตั้งขึ้นมาแทนที่
ประวัติสโมสร

สโมสรก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1904 โดยนำตราประจำเมืองลีดส์มาเป็นตราสโมสร และใช้สีน้ำเงิน สีเหลือง และสีขาวเป็นสีของสโมสร  พวกเขาได้รับเลือกเข้าสู่ ฟุตบอลลีก ในปี ค.ศ. 1905 ในปี ค.ศ. 1912 พวกเขาได้แต่งตั้ง เฮอร์เบิร์ต แชปแมน เป็นผู้จัดการทีมซึ่งนำสโมสรไปสู่ตำแหน่งสูงสุดในลีก (อันดับที่ 4 ในลีก ดิวิชั่น 2)
สถิติทั้งหมดของลีดส์ ซิตี้ อยู่ในดิวิชั่น 2 หลัง สงครามโลกครั้งที่ 1 จบลง ก็มีเรื่องอื้อฉาวเกิดขึ้น และสโมสรถูกกล่าวหาว่ามีความผิดปกติทางการเงิน รวมถึงการฝ่าฝืนคำสั่งห้ามจ่ายเงินให้กับผู้เล่นในช่วงสงคราม ซึ่งนำไปสู่การยุบสโมสรในปี ค.ศ. 1919 พวกเขาถูกขับออกจาก ฟุตบอลลีก หลังจากผ่านไปแปดเกมในฤดูกาล 1919-20 การลงโทษที่รุนแรงส่วนใหญ่เกิดจากพฤติกรรมของกรรมการบริหารของสโมสร ซึ่งปฏิเสธที่จะให้ความร่วมมือในการไต่สวนของ เอฟเอ และปฏิเสธที่จะมอบบันทึกทางการเงินของสโมสร
สโมสรฟุตบอลพอร์ทเวล แข่งขันแทนลีดส์ซิตีในโปรแกรมการแข่งขันที่เหลือ (รวมถึงคะแนนของลีดส์ซิตีในตอนนั้น) ลีดส์ซิตี เป็นสโมสรแรกที่ถูกขับออกจากลีกในช่วงกลางฤดูกาล และเป็นหนึ่งในสองสโมสรที่ถูกขับออกจากลีกเนื่องจากปัญหาด้านการเงิน โดยบิวรี่ถูกขับออกจากลีกในปี ค.ศ. 2019 หรือ 100 ปีหลังจากลีดส์ซิตีถูกขับออกจากลีก เมื่อวันที่ 17 ตุลาคม ค.ศ. 1919 การประมูลได้จัดขึ้นที่โรงแรมเมโทรโพลในลีดส์ซึ่งมีการประมูลผู้เล่นและเจ้าหน้าที่ของลีดส์ซิตี้พร้อมกับทรัพย์สินอื่น ๆ ของสโมสร สมาชิกของทีมผู้เล่น 16 คนถูกซื้อโดยเก้าสโมสรรวมเป็นเงิน 9250 ปอนด์:
| Player | Destination | Bid |
| --- | --- | --- |
| Billy McLeod | Notts County | £1,250 |
| แฮรี่ มิลเลอร์ชิป | Rotherham County | £1,000 |
| John Hampson | แอสตันวิลลา | £1,000 |
| วิลลิส วอล์คเกอร์ | South Shields | £800 |
| Tommy Lamph | Manchester City | £800 |
| James Edmondson | Sheffield Wednesday | £800 |
| Bill Hopkins | South Shields | £600 |
| George Affleck | Grimsby Town | £500 |
| Ernest Goodwin | Manchester City | £500 |
| Billy Kirton | Aston Villa | £500 |
| William Ashurst | Lincoln City | £500 |
| Fred Linfoot | Lincoln City | £250 |
| Herbert Lounds | Rotherham County | £250 |
| Arthur Wainwright | Grimsby Town | £200 |
| Billy Short | Hartlepools United | £200 |
| Frank Chipperfield | Lincoln City | £100 |