stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
เอริก การ์ซิอา
แหล่งข้อมูลอื่น

ประวัติสังเขป ที่เว็บไซต์สโมสรฟุตบอลแมนเชสเตอร์ซิตี
เอริก การ์ซิอา – สถิติการลงแข่งจากสหภาพสมาคมฟุตบอลยุโรป (UEFA) (อังกฤษ)
| ด ค กรายชื่อนักกีฬาทีมชาติสเปน – รอบรองชนะเลิศ ฟุตบอลชิงแชมป์แห่งชาติยุโรป 2020 |
| --- | --- | --- |
|  1 เด เฆอา  2 อัซปิลิกูเอตา  3 เด. โยเรนเต  4 เป. ตอร์เรส  5 บุสเกตส์ (กัปตัน)  6 เอเม. โยเรนเต  7 โมราตา  8 โกเก  9 ฌาราร์ต  10 เตียโก  11 เอเฟ. ตอร์เรส  12 การ์ซิอา  13 ซันเชซ  14 กายา  16 โรดริ  17 ฟาเบียน  18 อัลบา  19 โอลโม  20 ตราโอเร  21 โอยาร์ซาบัล  22 ซาราเบีย  23 ซิมอน  24 ลาปอร์ต  26 เปดริ  ผู้ฝึกสอน: ลุยส์ เอนริเก  |  1 เด เฆอา  2 อัซปิลิกูเอตา  3 เด. โยเรนเต  4 เป. ตอร์เรส  5 บุสเกตส์ (กัปตัน)  6 เอเม. โยเรนเต  7 โมราตา  8 โกเก  9 ฌาราร์ต  10 เตียโก  11 เอเฟ. ตอร์เรส  12 การ์ซิอา  13 ซันเชซ  14 กายา  16 โรดริ  17 ฟาเบียน  18 อัลบา  19 โอลโม  20 ตราโอเร  21 โอยาร์ซาบัล  22 ซาราเบีย  23 ซิมอน  24 ลาปอร์ต  26 เปดริ  ผู้ฝึกสอน: ลุยส์ เอนริเก  |  |
| ด ค กฟุตบอลชายทีมชาติสเปน – เหรียญเงิน โอลิมปิกฤดูร้อน 2020 |
| --- | --- | --- |
|  1 ซิมอน  2 มิงเกซา  3 กูกูเรยา  4 ตอร์เรส  5 บาเยโฆ  6 ซูบิเมนดี  7 อาเซนซิโอ  8 เมริโน  9 มีร์  10 เซบาโยส (กัปตัน)  11 โอยาร์ซาบัล  12 การ์ซิอา  13 อัลบาโร เฟร์นันเดซ  14 โซเลร์  15 มองกาโยลา  16 เปดริ  17 ปัวโด  18 โอสการ์ ฆิล  19 โอลโม  20 มิรันดา  21 บรายัน ฆิล  22 บิลลาร์  ผู้ฝึกสอน: เด ลา ฟูเอนเต  |  1 ซิมอน  2 มิงเกซา  3 กูกูเรยา  4 ตอร์เรส  5 บาเยโฆ  6 ซูบิเมนดี  7 อาเซนซิโอ  8 เมริโน  9 มีร์  10 เซบาโยส (กัปตัน)  11 โอยาร์ซาบัล  12 การ์ซิอา  13 อัลบาโร เฟร์นันเดซ  14 โซเลร์  15 มองกาโยลา  16 เปดริ  17 ปัวโด  18 โอสการ์ ฆิล  19 โอลโม  20 มิรันดา  21 บรายัน ฆิล  22 บิลลาร์  ผู้ฝึกสอน: เด ลา ฟูเอนเต  |  |
| ด ค กรายชื่อนักกีฬาทีมชาติสเปน – ฟุตบอลโลก 2022 |
| --- | --- | --- |
|  1 ซันเชซ  2 อัซปิลิกูเอตา  3 การ์ซิอา  4 เปา ตอร์เรส  5 บุสเกตส์ (กัปตัน)  6 โยเรนเต  7 โมราตา  8 โกเก  9 กาบิ  10 อาเซนซิโอ  11 เฟร์รัน ตอร์เรส  12 นิโก วิเลียมส์  13 รายา  14 กายา  15 กิยามอน  16 โรดริ  17 ปิโน  18 อัลบา  19 โซเลย์  20 การ์บาฆัล  21 โอลโม  22 ซาราเบีย  23 ซิมอน  24 ลาปอร์ต  25 ฟาตี  26 เปดริ  ผู้ฝึกสอน: ลุยส์ เอนริเก  |  1 ซันเชซ  2 อัซปิลิกูเอตา  3 การ์ซิอา  4 เปา ตอร์เรส  5 บุสเกตส์ (กัปตัน)  6 โยเรนเต  7 โมราตา  8 โกเก  9 กาบิ  10 อาเซนซิโอ  11 เฟร์รัน ตอร์เรส  12 นิโก วิเลียมส์  13 รายา  14 กายา  15 กิยามอน  16 โรดริ  17 ปิโน  18 อัลบา  19 โซเลย์  20 การ์บาฆัล  21 โอลโม  22 ซาราเบีย  23 ซิมอน  24 ลาปอร์ต  25 ฟาตี  26 เปดริ  ผู้ฝึกสอน: ลุยส์ เอนริเก  |  |
หูชั้นในรูปหอยโข่ง

| หูชั้นในรูปหอยโข่ง  (Cochlea) |
| --- | --- |
ภาพตัดขวางของหูชั้นในรูปหอยโข่ง
รายละเอียด
ระบบ: ระบบการได้ยิน
ตัวระบุ
ภาษาละติน: Cochlea
MeSH: D003051
นิวโรเล็กซ์ ID: birnlex_1190
TA98: A15.3.03.025
TA2: 6964
FMA: 60201
อภิธานศัพท์กายวิภาคศาสตร์[แก้ไขบนวิกิสนเทศ]
หูชั้นในรูปหอยโข่ง
หรือ อวัยวะรูปหอยโข่ง
หรือ คอเคลีย
(อังกฤษ: cochlea, /ˈkɒk.liə/, จาก กรีกโบราณ: κοχλίας , kōhlias, แปลว่า หมุนเป็นวงก้นหอย หรือเปลือกหอยทาก) เป็นอวัยวะรับเสียงในหูชั้นใน
เป็นช่องกลวงมีรูปร่างเป็นก้นหอยโข่งอยู่ในกระดูกห้องหูชั้นใน (bony labyrinth) โดยในมนุษย์จะหมุน 2.5 ครั้งรอบ ๆ แกนที่เรียกว่า modiolus
และมีเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 9 มม.
โครงสร้างหลักของคอเคลียก็คืออวัยวะของคอร์ติ ซึ่งเป็นอวัยวะรับประสาทสัมผัสคือการได้ยินเสียง และอยู่กระจายไปตามผนังที่กั้นโพรงสองโพรงที่เต็มไปด้วยน้ำ ซึ่งวิ่งไปตามก้นหอยที่ค่อย ๆ แคบลง
ส่วนคำว่าคอเคลียมาจากคำในภาษาละตินซึ่งแปลได้ว่า "เปลือกหอยทาก" และก็มาจากคำภาษากรีกว่า κοχλίας, kokhlias ซึ่งแปลว่า หอยทาก หรือเกลียว ซึ่งมาจากคำว่า κόχλος, kokhlos ซึ่งแปลว่า เปลือกวนเป็นก้นหอย
คอเคลียในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมทั้งหมดยกเว้นของโมโนทรีมมีรูปร่างเช่นนี้
ผังโครงสร้างของคอเคลียแสดงวิถีแรงดันน้ำในคอเคลียที่เริ่มจากช่องรูปไข่ หรือ oval window (ที่สร้างโดยกระดูกโกลน) แล้วเบน/งอส่วนกั้นคอเคลีย (cochlear duct/partition) ที่อยู่ตรงกลางและมีอวัยวะของคอร์ติอยู่ แล้วดันวนกลับมานูนออกที่ช่องรูปกลม (round window) ให้สังเกตว่าส่วนกั้นคอเคลียวิ่งไปตามก้นหอยทั้งหมด ตั้งแต่ต้นจนถึงเกือบสุด
โครงสร้าง

คอเคลียเป็นโพรงกระดูกรูปกรวยวนเป็นรูปก้นหอย
ที่คลื่นความดันเสียงจะแพร่กระจายไปจากส่วนฐาน (base) ใกล้หูชั้นกลางที่ช่องรูปไข่ (oval window) ไปยังส่วนยอด (apex) คือที่ส่วนปลายหรือตรงกลางของก้นหอย
โพรงที่วนเป็นก้นหอยเรียกว่า Rosenthal's canal หรือ spiral canal of the cochlea โดยยาวประมาณ 30 มม. และหมุน 2¾ รอบ ๆ แกนที่เรียกว่า modiolus
โดยมีโครงสร้างรวมทั้ง
มีโพรง 3 โพรงที่เรียกว่า scalae
vestibular duct หรือ scala vestibuli บรรจุน้ำที่เรียกว่า perilymph และอยู่ด้านบนของโพรงกระดูกและชิดกับช่องรูปไข่
tympanic duct หรือ scala tympani บรรจุ perilymph และอยู่ด้านล่างของโพรงกระดูกและไปสุดที่ช่องรูปกลม (round window)
cochlear duct/partition หรือ scala media บรรจุน้ำที่เรียกว่า endolymph เป็นเขตที่ไอออนโพแทสเซียมมีความเข้มข้นสูง และที่มัดขนที่เรียกว่า stereocilia ของเซลล์ขน (hair cell) จะจุ่มอยู่
helicotrema เป็นจุดที่ tympanic duct และ vestibular duct มาบรรจบกันที่ยอด (apex) ของคอเคลีย
เยื่อ Reissner's membrane ซึ่งแยก vestibular duct จาก cochlear duct
เยื่อฐาน (basilar membrane) เป็นโครงสร้างหลักที่แยก cochlear duct จาก tympanic duct และเป็นตัวกำหนดคุณสมบัติกระจายคลื่นกลของส่วนกั้นคอเคลีย
อวัยวะของคอร์ติ เป็นเยื่อบุผิวรับเสียง (sensory epithelium) คือชั้นของเซลล์ที่บุเยื่อฐาน เป็นเซลล์ขนที่ได้พลังงานจากความต่างศักย์ของ perilymph และ endolymph
เซลล์ขน (hair cell) ซึ่งเป็นเซลล์รับเสียงในอวัยวะของคอร์ติ โดยมียอดคล้ายขนที่เรียกว่า stereocilia
คอเคลียเป็นส่วนของหูชั้นในที่มีรูปเหมือนกับเปลือกหอยทาก
เป็นตัวรับเสียงโดยความสั่นสะเทือน ซึ่งเป็นเหตุให้ stereocilia เคลื่อน
ที่ถ่ายโอนแรงสั่นสะเทือนเป็นอิมพัลส์ประสาทซึ่งส่งไปยังสมองเพื่อตีความ
มีโพรง 3 โพรงที่เต็มไปด้วยน้ำ โดยโพรงที่ 3 มีอวัยวะของคอร์ติ ซึ่งสามารถตรวจจับแรงดันแล้วส่งสัญญาณตามประสาทหู (auditory nerve) ไปยังสมอง
ส่วนโพรงสองโพรงนั้นเรียกว่า vestibular canal และ tympanic canal
โครงสร้าง > รายละเอียดทางกายวิภาค

คอเคลียซึ่งกลวงมีผนังทำด้วยกระดูก และมีเยื่อบุผิว (epithelium) บาง ๆ
ท่อที่ขดเป็นก้นหอยนี้จะแบ่งตามยาวเกือบทั้งหมดด้วยเยื่อแบ่งส่วน
ส่วนนอกสองช่อง (หรือที่เรียกว่า duct หรือ scalae) เกิดจากเยื่อแบ่งส่วนนี้
น้ำที่ตอนแรกวิ่งเข้าจากช่องรูปไข่ จะวิ่งย้อนกลับที่ยอดของท่อก้นหอย เป็นจุดที่เปลี่ยนจาก vestibular duct เป็น tympanic duct
และเป็นจุดที่เรียกว่า helicotrema
เพราะท่อทั้งสองเชื่อมกันที่จุดนี้ น้ำที่ดันเข้าไปใน vestibular duct จะวิ่งย้อนทางกลับมาใน tympanic duct จนกระทั่งไปดันออกที่ช่องรูปกลม
ซึ่งเป็นจุดระบายความดัน เพราะว่า น้ำที่ว่านี้เกือบบีบอัดไม่ได้และผนังของคอเคลียก็เป็นกระดูกแข็ง
เยื่อแบ่งส่วนที่วิ่งไปตามคอเคลียเกือบทั้งหมดตัวเองก็เป็นท่อเต็มไปด้วยน้ำ ซึ่งเรียกว่าเป็นท่อที่ 3
เป็นช่องตรงกลางที่เรียกว่า cochlear duct
น้ำในช่องที่เรียกว่า endolymph แม้จะมีอิเล็กโทรไลต์และโปรตีนเช่นกัน แต่ก็สมบูรณ์ไปด้วยไอออนโพแทสเซียม ซึ่งทำให้มีความต่างทางเคมีจากน้ำในอีก 2 ช่องที่เรียกว่า perilymph
ซึ่งสมบูรณ์ไปด้วยไอออนโซเดียม ความต่างกันนี้ทำให้เกิดความต่างศักย์ไฟฟ้า
เซลล์ขนจะตั้งเรียงเป็น 4 แถวอยู่ในอวัยวะของคอร์ติตลอดความยาวของคอเคลีย
3 แถวเป็นเซลล์ขนด้านนอก (outer hair cell, OHC) และ 1 แถวเป็นเซลล์ขนด้านใน (inner hair cell, IHC)
IHC เป็นตัวส่งสัญญาณออกหลักของคอเคลีย
เทียบกับ OHC ที่โดยหลักได้รับสัญญาณจากสมอง ซึ่งมีอิทธิพลต่อการเคลื่อนที่ได้ (motility) ของเซลล์ โดยทำหน้าที่เป็น pre-amplifier (ตัวขยายเสียง) เชิงกลของคอเคลีย
สัญญาณที่ส่งไปยัง OHC มาจากเขต olivary body ในสมอง โดยส่งผ่านมัดใยประสาท medial olivocochlear bundle
ตัว cochlear duct ซับซ้อนแทบเท่ากับหูเอง
โดยล้อมปิดสามด้านด้วยเยื่อฐาน (basilar membrane), stria vascularis, และ Reissner's membrane
ส่วน Stria vascularis จะเป็นจุดที่สมบูรณ์ไปด้วยหลอดเลือดฝอยและเซลล์หลั่ง (secretory cell)
ส่วน Reissner's membrane เป็นเยื่อบาง ๆ ที่แยก endolymph จาก perilymph
และเยื่อฐาน เป็นส่วนที่ค่อนข้างแข็ง เป็นที่อยู่ของประสาทสัมผัสในการได้ยิน คือ อวัยวะของคอร์ติ และเป็นตัวกำหนดคุณสมบัติการกระจายคลื่นกลของคอเคลีย
หน้าที่

คอเคลียเต็มไปด้วยน้ำที่เรียกว่า perilymph ซึ่งไหวไปตามแรงสั่นสะเทือนที่มาจากหูชั้นกลางโดยผ่านช่องรูปไข่ (oval window)
เมื่อน้ำในคอเคลียเคลื่อน ท่อคอเคลีย (cochlear duct/partition) ที่อยู่ตรงกลาง ซึ่งรวมเยื่อฐาน (basilar membrane) และอวัยวะของคอร์ติ ก็จะเคลื่อนด้วย
เซลล์ขนนับเป็นพัน ๆ จะรับรู้การเคลื่อนไหวผ่าน stereocilia แล้วแปลงแรงกลนั้นให้เป็นสัญญาณไฟฟ้าที่สื่อประสาทไปยังเซลล์ประสาทเป็นพัน ๆ
โดยตัวนิวรอนที่ต่อกับเซลล์ขนจะเป็นตัวแปลงสัญญาณจากเซลล์ขนให้เป็นอิมพัลส์ไฟฟ้าประสาทที่เรียกว่า ศักยะงาน (action potential) ซึ่งส่งทางเส้นประสาท auditory nerve ไปยังโครงสร้างในก้านสมองเพื่อการประมวลผลต่อ ๆ ไป
หน้าที่ > การขยายเสียงของเซลล์ขน

คอเคลียไม่เพียงแต่ "รับ" เสียงเท่านั้น แต่ยัง "สร้าง" เสียงและขยายเสียงเมื่อยังมีสภาพดี
เมื่อสิ่งมีชีวิตจำเป็นต้องได้ยินเสียงที่ค่อย คอเคลียก็จะขยายเสียงโดยการถ่ายโอนความรู้สึกแบบผกผัน (reverse transduction) ที่เซลล์ขนด้านนอก (OHC) คือจะเปลี่ยนสัญญาณไฟฟ้ากลับไปเป็นแรงกลผ่านกระบวนการป้อนกลับเชิงบวก
โดย OHC มีมอเตอร์โปรตีนที่เรียกว่า prestin ที่เยื่อหุ้มเซลล์ด้านนอก
ซึ่งสร้างความเคลื่อนไหวโดยเพิ่มแรงดันคลื่นน้ำที่มากระทบกับเยื่อหุ้มเซลล์
การขยายเสียงแบบแอคทีฟเช่นนี้ สำคัญเพื่อให้ได้ยินเสียงค่อย ๆ
แต่ก็ทำให้เกิดปรากฏการณ์ที่คอเคลียสร้างคลื่นเสียงแล้วส่งย้อนกลับเข้ามาผ่านหูชั้นกลางที่เรียกว่า otoacoustic emissions
หน้าที่ > Otoacoustic emissions

Otoacoustic emission (การปล่อยเสียงจากหู) เป็นคลื่นเสียงที่เกิดจากคอเคลียผ่านช่องรูปไข่ (oval window) กระจายต่อไปผ่านหูชั้นกลางจนถึงแก้วหู ออกจากรูหูแล้วสามารถเก็บเสียงได้โดยไมโครโฟน
การปล่อยเสียงจากหูสำคัญในการทดสอบความพิการในการได้ยินบางอย่าง เพราะว่า เสียงนี้จะมีก็ต่อเมื่อคอเคลียอยู่ในสภาพดี และจะมีน้อยลงถ้า OHC ทำงานลดลง
หน้าที่ > บทบาทของแกบจังก์ชัน

โปรตีนแกบจังก์ชันชื่อว่า connexin ที่พบในคอเคลียมีบทบาทสำคัญต่อการได้ยิน
การกลายพันธุ์ของยีนประเภทนี้มีหลักฐานว่า ทำให้เกิดหูหนวกทั้งแบบมีอาการและแบบไม่มีอาการ
connexin บางอย่าง รวมทั้ง connexin 30 (GJB6) และ connexin 26 (GJB2) มีอย่างแพร่หลายในระบบแกบจังก์ชันสองอย่างที่พบเฉพาะในคอเคลีย
เครือข่าย epithelial-cell gap-junction จะจับคู่เซลล์บุผิวที่ไม่เกี่ยวกับการได้ยิน (non-sensory epithelial cell) ในขณะที่เครือข่าย connective-tissue gap-junction จะจับคู่เซลล์เนื้อเยื่อเกี่ยวพัน (connective-tissue cell)
โดยช่องแกบจังก์ชันจะทำหน้าที่เวียนไอออนโพแทสเซียมกลับไปที่ endolymph หลังจากการถ่ายโอนแรงกล (mechanotransduction) ของเซลล์ขน
จุดที่สำคัญก็คือ แกบจังก์ชันจะพบในระหว่างเซลล์สนับสนุนของคอเคลีย แต่ไม่พบในเซลล์ขนที่ทำให้ได้ยิน
ความสำคัญทางคลินิก > ชีวประดิษฐ์

ในปี 2552 วิศวกรที่สถาบันเทคโนโลยีแมสซาชูเซตส์สร้างวงจรเบ็ดเสร็จเป็นชิปที่สามารถวิเคราะห์ความถี่คลื่นวิทยุในพิสัยกว้างมาก แต่กินไฟเพียงแค่ส่วนหนึ่งของเทคโนโลยีที่มีอยู่แล้ว
โดยเลียนแบบการทำงานของคอเคลีย
ในสัตว์อื่น

คอเคลียในรูปแบบก้นหอยพบแต่ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมเท่านั้น
ส่วนในสัตว์ปีกและสัตว์มีกระดูกสันหลังอื่นที่ไม่ใช่สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ช่องที่มีเซลล์รับเสียงบ่อยครั้งก็เรียกว่า คอเคลีย เหมือนกัน แม้ว่าจะไม่เป็นรูปหอยโข่ง
แต่จะเป็นท่อตันที่เรียกว่า cochlear duct
ความแตกต่างเช่นนี้ดูเหมือนจะวิวัฒนาการไปพร้อม ๆ กับความแตกต่างในการได้ยินพิสัยความถี่เสียงในระหว่างสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมและสัตว์มีกระดูกสันหลังอื่น
คือสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมมีพิสัยความถี่เสียงที่กว้างกว่า โดยส่วนหนึ่งก็เพราะกลไกโดยเฉพาะในการขยายเสียง (pre-amplification) ที่ใช้การสั่นตัวของเซลล์ขนด้านนอก (OHC)
แต่ความละเอียดของการได้ยินความถี่เสียงไม่ได้ดีกว่าในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมเทียบกับสัตว์เลื้อยคลานและสัตว์ปีกโดยมาก เพียงแต่ว่า ความถี่เสียงสูงสุดที่ได้ยินมักจะสูงกว่า และบางครั้งจะสูงกว่ามาก
สปีชีส์นกโดยมากไม่ได้ยินเสียงสูงกว่า 4-5 kHz โดยนกแสกได้ยินเสียงสูงสุดอยู่ที่ ~11 kHz
แต่มีสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมน้ำบางชนิดที่ได้ยินเสียงสูงถึง 200 kHz
การมีช่องที่ขดเป็นก้นหอย แทนที่จะเป็นช่องตรง ๆ สั้น ๆ ทำให้มีเนื้อที่สำหรับได้ยินเสียงในพิสัยความถี่ที่กว้างกว่า ทำให้สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมสามารถมีพฤติกรรมบางอย่างโดยเฉพาะเกี่ยวกับการได้ยินเสียง
เพราะว่าการศึกษาคอเคลียควรจะเล็งที่ระดับเซลล์ขน การรู้ความแตกต่างทางกายวิภาคและสรีรภาพของเซลล์ขนในสปีชีส์ต่าง ๆ จึงสำคัญ
ตัวอย่างเช่น สัตว์ปีก แทนที่จะมีเซลล์ขนด้านนอกและเซลล์ขนด้านใน ก็มีเซลล์ขนยาว (tall hair cell) และเซลล์ขนสั้น (short hair cell)
และก็มีอะไรอย่างอื่น ๆ ที่ดูจะเหมือนกัน
ยกตัวอย่างเช่น เซลล์ขนยาวมีหน้าที่คล้ายกับเซลล์ขนด้านใน และเซลล์ขนสั้น เพราะไม่มีใยประสาทที่ส่งไปยังระบบประสาทกลาง ก็จึงเหมือนกับเซลล์ขนด้านนอก
และตัวอย่างความแตกต่างก็คือ เซลล์ขนทั้งหมดจะอยู่ติดกับ tectorial membrane ในสัตว์ปีก เทียบกับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ที่เซลล์ขนด้านนอกเท่านั้นที่อยู่ติดกับ tectorial membrane
รูปภาพอื่น ๆ

ภาพ MRI ของคอเคลียและหลอดครึ่งวงกลม
ห้องหูชั้นใน
กระดูกห้องหูชั้นใน (bony labyrinth) ด้านขวา มองจากด้านข้าง
ข้างในกระดูกห้องหูชั้นใน (bony labyrinth) ด้านขวา
คอเคลียและโพรงหู มองจากด้านบน
ผังคอเคลียผ่าตามยาว (longitudinal section)
ดูเพิ่ม

หู
หูชั้นใน
วิวัฒนาการของหูชั้นในรูปหอยโข่ง
ผลของเสียงต่อสุขภาพ
แหล่งข้อมูลอื่น

Cochlea ในหอสมุดแพทยศาสตร์แห่งชาติอเมริกัน สำหรับหัวข้อเนื้อหาทางการแพทย์ (MeSH)
"Promenade 'Round the Cochlea" เก็บถาวร 2002-01-09 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน by R. Pujol, S. Blatrix, T. Pujol et al. at University of Montpellier
"Histology Videos of The Ear"
อนันต์ อาศัยไพรพนา

| อนันต์ อาศัยไพรพนา |
| --- | --- |
ชื่อเกิด: อนันต์ อาศัยไพรพนา
รู้จักในชื่อ: นัน
เกิด: 3 พฤษภาคม พ.ศ. 2542 (25 ปี)
ที่เกิด: อำเภอท่าสองยาง จังหวัดตาก
แนวเพลง: ลูกทุ่ง
อาชีพ: นักร้อง
ค่ายเพลง: นักร้อง​อิสระ​
อนันต์ อาศัยไพรพนา (เกิด 3 พฤษภาคม พ.ศ. 2542) ชื่อเล่น นัน เป็นนักร้องแนวลูกทุ่งชาวไทยเชื้อสายกะเหรี่ยง มีชื่อเสียงจากการประกวดร้องเพลงในรายการ ไมค์ทองคำ ฤดูกาลที่ 6
ประวัติ

อนันต์เป็นชาวไทยเชื้อสายกะเหรี่ยงสะกอหรือกะเหรี่ยงขาว มีภูมิลำเนาที่บ้านแม่ตอคี อำเภอท่าสองยาง จังหวัดตาก เข้าศึกษาที่โรงเรียนบ้านแม่อมกิและโรงเรียนบ้านแม่อุสุวิทยา โรงเรียนทั้งสองตั้งอยู่อำเภอท่าสองยาง ปัจจุบันกำลังศึกษาระดับปริญญาตรี คณะบริหารธุรกิจ สาขาการตลาด วิทยาลัยนอร์ทเทิร์น จังหวัดตาก
เขามีความสามารถด้านการร้องเพลง โดยได้รับการสนับสนุนจากครูที่โรงเรียน ทั้งการขับร้องและออกเสียงภาษาไทยให้ชัดเจนและคล่องขึ้น ต่อมาเมื่อมีการประกวดร้องเพลงในรายการ ไมค์ทองคำ ฤดูกาลที่ 6 ครูจึงติดต่อไปยังรายการเพราะอยากให้นักเรียนได้แสดงความสามารถ อนันต์เข้ารอบสี่คนสุดท้าย ระหว่างแข่งขันเขาโดนดูแคลนว่า "ไม่ได้เป็นคนไทย" หรือ "พูดไม่ชัด" แต่จากการแข่งขันในรอบชิงชนะเลิศ อนันต์ได้คะแนนโหวตสูงสุดจากทั่วประเทศ รับตำแหน่งผู้ชนะเลิศการประกวดในฤดูกาลที่ 6 พร้อมเงินรางวัล และเข้าเป็นศิลปินในสังกัดยุ้งข้าวเรคคอร์ด
15 มิถุนายน พ.ศ. 2562 อนันต์อุปสมบทที่วัดดอนแก้ว อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก มีฉายาว่า "อานันโท" แปลว่า "ผู้มีความสำราญไม่มีที่สิ้นสุด"
ผลงานเพลง

ซิงเกิ้ล (ปี 2561) : ค่ายยุ้งข้าวเรคคอร์ด
พระจันทร์ไม่เต็มดวง
ซิงเกิ้ล (ปี 2562​) : ค่ายยุ้งข้าวเรคคอร์ด
เหงาจนเงาหนี
ห่วงหา
ผลงาน

พ.ศ.2560 - 2561 ผู้เข้าประกวดรายการ "ไมค์ทองคำ" ครั้งที่ 6
"ชนะเลิศ"
พ.ศ.2563 ผู้เข้าแข่งขันรายการ "เพชรตัดเพชร ซีซั่น1"
ทีมเพชรแดง
พ.ศ.2564 ผู้เข้าแข่งขันรายการ "เพชรตัดเพชร ซีซั่น2 ศึก3เวที "
ทีมเพชรขาว
รางวัลเกียรติคุณ

พ.ศ. 2558 ได้รับรางวัลชนะเลิศ ระดับเหรียญทอง การขับร้องเพลงสากล ประเภทชาย ม.1 - ม.3 (ขยายโอกาส) งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนภาคเหนือ ครั้งที่ 65 ประจำปีการศึกษา 2558
พ.ศ. 2558 ได้รับรางวัล ระดับเหรียญเงิน การขับร้องเพลงลูกทุ่ง ประเภทชาย ม.1 - ม.3 (ขยายโอกาส) งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนภาคเหนือ ครั้งที่ 65 ประจำปีการศึกษา 2558
พ.ศ. 2558 ได้รับรางวัลรองชนะเลิศอันดับ 2 ระดับเหรียญทอง การขับร้องเพลงสากล ประเภทชาย ม.1 - ม.3 (ขยายโอกาส) งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับชาติ ครั้งที่ 65 ประจำปีการศึกษา 2558
พ.ศ. 2559 ได้รับรางวัลรองชนะเลิศ ระดับเหรียญทอง การขับร้องเพลงสากล ประเภทชาย ม.4 - ม.6 งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนจังหวัดตาก สพม.เขต38 ครั้งที่ 66 ประจำปีการศึกษา 2559
พ.ศ. 2559 ได้รับรางวัลชนะเลิศ ระดับเหรียญทอง การขับร้องเพลงไทยลูกทุ่ง ประเภทชาย ม.4 - ม.6 งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนจังหวัดตาก สพม.เขต38 ครั้งที่ 66 ประจำปีการศึกษา 2559
พ.ศ. 2559 ได้อันดับ 10 ระดับเหรียญทอง การขับร้องเพลงไทยลูกทุ่ง ประเภทชาย ม.4 - ม.6 งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนภาคเหนือ ครั้งที่ 66 ประจำปีการศึกษา 2559
พ.ศ. 2560 ได้รับรางวัลชนะเลิศ ระดับเหรียญทองการแข่งขันขับร้องเพลงไทยลูกทุ่ง  ประเภทชาย ม.4 - ม.6 งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนจังหวัดตาก สพม.เขต38 ครั้งที่ 67 ประจำปีการศึกษา 2560)
พ.ศ. 2561 ได้รับรางวัลชนะเลิศ รายการไมค์ทองคำ ครั้งที่ 6
หม่อมหลวงสุรีย์วัล สุริยง

| หม่อมหลวงสุรีกร สุริยง |
| --- | --- |

สารนิเทศภูมิหลัง
เกิด: 12 กันยายน พ.ศ. 2506  หม่อมหลวงสุรีย์วัล สุริยง ประเทศไทย
เสียชีวิต: 25 กันยายน พ.ศ. 2565 (59 ปี) โรงพยาบาลมิชชั่น กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย
คู่สมรส: ชนันธร บุญราย
อาชีพ: นักแสดง พิธีกร
ปีที่แสดง: พ.ศ. 2525–2564
ผลงานเด่น: เพชรตัดหยก (2525) ลูกสาวนักเลง (2525) ไอ้ผาง ร.ฟ.ท. (2525) ปลุกมันขึ้นมาฆ่า (2530) เกิดมาลุย 3 อัดเต็มพิกัด (2533)
รางวัล
พระสุรัสวดี: ตุ๊กตาเงินดาวรุ่งหญิง พ.ศ. 2525 – เพชรตัดหยก
หม่อมหลวงสุรีกร สุริยง เป็นที่รู้จักในนามเดิม หม่อมหลวงสุรีย์วัล สุริยง (12 กันยายน พ.ศ. 2506 – 25 กันยายน พ.ศ. 2565) ชื่อเล่น ปุ้ม เป็นอดีตที่ปรึกษาเลขาธิการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดิการและสวัสดิภาพครูและบุคลากรทางการศึกษา (สกสค.) เป็นพิธีกร และอดีตนักแสดงหญิงชาวไทย ในฐานะนักแสดงเธอได้รับฉายา ราชินีหนังบู๊ ได้รับรางวัลพระราชทานพระสุรัสวดี ตุ๊กตาเงินดาวรุ่งหญิง จากภาพยนตร์เรื่อง เพชรตัดหยก (2525)
ประวัติ > ชีวิตช่วงต้น

หม่อมหลวงสุรีย์วัลเป็นบุตรคนที่ห้าจากทั้งหมดเจ็ดคน ของหม่อมราชวงศ์ธิติสาร สุริยง กับอัมพร ประทีปะเสน ซึ่งเป็นนักร้อง ทั้งนี้หม่อมราชวงศ์ธิติสารเป็นโอรสในหม่อมเจ้าอติวงศ์วิวัสวัติ สุริยง กับสุลาลีวัลย์ สุวรรณทัต เป็นนางละครและนักแสดง หม่อมหลวงสุรีย์วัลเป็นพระปนัดดาในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นไชยาศรีสุริโยภาส เป็นเหลนของเจอ บุรานนท์ นักร้องและครูเพลงประจำสำนักของเจ้าคุณพระประยุรวงศ์ และเป็นหลานลุงของทนงศักดิ์ ภักดีเทวา ซึ่งเป็นนักร้องที่มีชื่อเสียงเช่นกัน
หม่อมหลวงสุรีย์วัลสำเร็จการศึกษาในระดับมัธยมศึกษาจากโรงเรียนผะดุงศิษย์พิทยา ระดับปริญญาตรี สาขาวิชาการเงินและการธนาคาร คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยรามคำแหง จากนั้นเดินทางไปศึกษาต่อในต่างประเทศ โดยจบการศึกษาระดับปริญญาโทด้านสื่อสารมวลชนจาก New York Institute of Technology โดยในช่วงที่ศึกษาอยู่ในนิวยอร์ก สหรัฐ เธอได้คบหากับชนันธร บุญราย (นามเดิม ชนินทร์ บุญราย) ตั้งแต่ พ.ศ. 2542  และสมรสในวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2545 ที่แมนแฮตตัน นิวยอร์ก สหรัฐ
ประวัติ > ล้มป่วยและเสียชีวิต

หม่อมหลวงสุรีย์วัลเข้ารักษาตัวที่โรงพยาบาลภูมิพลอดุลยเดช ตั้งแต่วันที่ 11 มกราคม พ.ศ. 2564 เนื่องจากไม่มีแรงเพราะเส้นเลือดในสมองแตก จึงเข้ารับการผ่าตัดสมองโดยด่วน แต่หลังจากนั้นก็พบว่าเป็นผลจากการป่วยเป็นมะเร็งรังไข่ ส่งผลทำให้สมองเสียหายมากถึง 3 ใน 4 ส่วน แพทย์ให้ความเห็นว่า ร่างกายและสมองไม่สามารถกลับมาฟื้นตัวกลับมาสู่สภาพเดิมได้อีก จึงรักษาแบบประคองอาการ งดเยี่ยม และอยู่ในโรงพยาบาลมาตลอด หลังการผ่าตัดหม่อมหลวงสุรีย์วัลพูดไม่ได้ ต้องสื่อสารด้วยการกระพริบตาหรือขยับปาก
หม่อมหลวงสุรีย์วัลเสียชีวิตเมื่อเวลา 03.45 น. ของวันที่ 25 กันยายน พ.ศ. 2565 ที่โรงพยาบาลมิชชั่น หลังรักษาอาการป่วยเป็นเวลานาน มีพิธีสวดพระอภิธรรมที่วัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร ก่อนได้รับพระราชทานเพลิงศพในวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2565 และลอยอังคารที่อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี ในวันที่ 2 ตุลาคมปีเดียวกัน
การทำงาน

เข้าสู่วงการภาพยนตร์ครั้งแรก เมื่อ พ.ศ. 2524 จากบทบู๊เรื่อง เพชรตัดหยก คู่กับสรพงศ์ ชาตรี ร่วมด้วยสฺวี เช่าเฉียง และนันทิดา แก้วบัวสาย กำกับการแสดงโดยคมน์ อรรฆเดช และสามารถคว้ารางวัลตุ๊กตาเงินดาวรุ่งฝ่ายหญิงมาครองเป็นที่รู้จักทั่วไป จึงแสดงแนวนี้เรื่อยมา จนได้ฉายา ราชินีหนังบู๊ หม่อมราชวงศ์ธิติสาร บิดา กล่าวว่า หม่อมหลวงสุรีย์วัลฝึกซ้อมการแสดงบทบู๊ผาดโผนอยู่เสมอ รวมทั้งแสดงโดยไม่ใช้นักแสดงแทน "...อย่างเล่นเรื่องหนึ่งกับสรพงศ์ ชาตรี ปีนบนหลังคารถไฟ แล้วรถไฟกำลังวิ่งด้วย เขากล้าเล่นได้ยังไง ไม่มีสแตนอินด้วย แล้วฟิล์มนี้ต้องส่งไปญี่ปุ่น ญี่ปุ่นต้องซูมภาพเข้าไป ถามมาว่าสแตนอินหรือเปล่า ญี่ปุ่นไม่เชื่อว่าเล่นเอง แต่เขาเล่นเอง เขาเป็นคนกล้ามากจริง ๆ..." ขณะที่หม่อมหลวงชัชฎาภา สุริยง พี่สาว กล่าวว่า "...ปุ้ม เป็นคนที่แข็งแรงที่สุด มีวินัยในการดูแลสุขภาพร่างกาย การออกกำลังกายและเรื่องโภชนาการ เธอจะเข้มงวดมาก..."
หม่อมหลวงสุรีย์วัลมีผลงานแสดงบทบู๊ตามมาอีกหลายเรื่อง โดยมีครูฝึกคิวฉากต่อสู้ คือ พันนา ฤทธิไกร ซึ่งต่อมาเป็นผู้กำกับหนังสายตามโรงชานเมืองและต่างจังหวัด ที่ยังคงร่วมงานด้วยในระยะหลัง ทั้งนี้ นักแสดงชายที่แสดงคู่กับหม่อมหลวงสุรีย์วัลมากที่สุดคือ สรพงศ์ ชาตรี และทูน หิรัญทรัพย์
หลังจบปริญญาตรีหม่อมหลวงสุรีย์วัลได้เข้าทำงานที่ฝ่ายประชาสัมพันธ์ช่อง 3 2 ปี ก่อนย้ายไปทำรายการสีสันบันเทิง  โดยเป็นทั้งผู้ก่อตั้ง โปรดิวเซอร์ และพิธีกรคนแรกของรายการ จากนั้นลาออกจากช่องสามเพื่อเดินทางไปศึกษาต่อที่สหรัฐฯ
หลังจากกลับมาจากสหรัฐฯในปี พ.ศ. 2548 หม่อมหลวงสุรีย์วัลได้เป็นผู้บริหารฝ่ายข่าวบันเทิง โปรดิวเซอร์รายการผู้หญิงถึงผู้หญิงสวย โปรดิวเซอร์และผู้ประกาศข่าวกีฬา (รายการทันโลกกีฬา) ช่วง Have A Nice Day คู่กับชนันธรทางช่อง 3 และเคยดำรงตำแหน่งที่ปรึกษาเลขาธิการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดิการและสวัสดิภาพครูและบุคลากรทางการศึกษา (สกสค.)
ผลงานภาพยนตร์

พ.ศ. 2525 - เพชรตัดหยก รับบท นะจา/ซอคะยี
พ.ศ. 2525 - ไอ้ผาง ร.ฟ.ท. รับบท ผึ้ง
พ.ศ. 2525 - เพลิงภูหลวง
พ.ศ. 2525 - วังผาเดือด
พ.ศ. 2525 - ลูกสาวนักเลง
พ.ศ. 2526 - แควมหาโหด
พ.ศ. 2526 - แหกนรกเวียตนาม
พ.ศ. 2526 - เจ้าสาวนักเลง
พ.ศ. 2526 - 7 พระกาฬ รับบท สร้อยทอง
พ.ศ. 2526 - พญายมพนมรุ้ง
พ.ศ. 2526 - ยอดพยัคฆ์นักเพลง
พ.ศ. 2526 - สิงห์ตีนสั่ง
พ.ศ. 2526 - เห่าดง
พ.ศ. 2526 - ลูกสาวเจ้าพ่อ
พ.ศ. 2526 - สิงห์ด่านเกวียน
พ.ศ. 2526 - ไอ้ ป.4 (ไม่มีเส้น)
พ.ศ. 2526 - พยัคฆ์ยี่เก
พ.ศ. 2526 - สาวแดดเดียว
พ.ศ. 2527 - สิงห์รถบรรทุก 2
พ.ศ. 2527 - หน่วย 123
พ.ศ. 2527 - เหล็กเพชร
พ.ศ. 2527 - คาดเชือก
พ.ศ. 2527 - ยันต์สู้ปืน รับบท ศรีนวล
พ.ศ. 2527 - แตนป่าแตก
พ.ศ. 2527 - นักสู้หน้าเซ่อ
พ.ศ. 2527 - ผ่าโลก 2 แผ่นดิน
พ.ศ. 2528 - ปลัดเพชรบ่อพลอย
พ.ศ. 2528 - คนดีที่บ้านด่าน
พ.ศ. 2528 - ทับทิมโทน
พ.ศ. 2528 - มือปืนคาราบาว
พ.ศ. 2529 - สิงห์ต้องสู้
พ.ศ. 2529 - ซิ่งวิ่งลุย
พ.ศ. 2529 - มือปราบมหากาฬ
พ.ศ. 2530 - ปลุกมันขึ้นมาฆ่า
พ.ศ. 2531 - สู้กับผีหนีไม่ได้
พ.ศ. 2531 - คนหินจอมทรหด
พ.ศ. 2531 - นักรบดำ
พ.ศ. 2533 - เกิดมาลุย 3
พ.ศ. 2533 - โหดตามคิว
พ.ศ. 2533 - กองทัพเถื่อน
พ.ศ. 2534 - ตังเกเดือด
พ.ศ. 2535 - เพชฌฆาตดำ 2
สุรา

สุราต่าง ๆ
สุราที่วางขายในร้าน
สุรา หรือภาษาไทคําดั้งเดิม เหล้า (อังกฤษ: liquor หรือ spirit) หมายถึง น้ำเมาที่ได้จากการกลั่นสารบางประเภท อาทิ เอทิลแอลกอฮอล์ และ เมรัย คือ น้ำเมาที่เกิดจากการหมักหรือแช่ให้เกิดสารบางประเภท เมื่อดื่มแล้วสารนั้นจะออกฤทธิ์กดระบบประสาทส่วนกลาง หากดื่มไม่มากอาจรู้สึกผ่อนคลายเนื่องจากสารกดจิตใต้สำนึกที่คอยควบคุมตนเองทำให้กล้าแสดงออกมากขึ้น แต่เมื่อดื่มมากขึ้นก็จะกดสมองบริเวณอื่น ๆ ทำให้เสียการทรงตัว พูดไม่ชัด จนแม้กระทั่งหมดสติในที่สุด
ประเทศต่าง ๆ ได้วางกฎเกณฑ์สำหรับการผลิต การขาย และการบริโภคเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ ตัวอย่างเช่น กฎหมายที่กำหนดอายุขั้นต่ำสำหรับผู้ที่สามารถบริโภคได้อย่างถูกกฎหมาย ซึ่งแตกต่างกันในแต่ละประเทศ เช่น อายุไม่ต่ำกว่า 16 ปีสำหรับประเทศเยอรมนี ฝรั่งเศส ออสเตรียและสวิสเซอร์แลนด์, ไม่ต่ำกว่า 20 ปีในประเทศไทย หรือไม่ต่ำกว่า 21 ปีในสหรัฐอเมริกา
การบริโภคทั้งสุราและเมรัยเป็นข้อห้ามในข้อสุราเมรยมัชปมาทัฏฐานหรือข้อที่ 5 แห่งเบญจศีลของพุทธศาสนา ซึ่งว่า "สุราเมรยมชฺชปมาทฏฺฐานา เวรมณี สิกฺขาปทํสมาทิยามิ" แปลได้ว่า "เราจักถือศีลโดยเว้นจากการบริโภคสุรายาเมาอันเป็นที่ตั้งแห่งความประมาท"
การผลิต

การทำเมรัยอาศัยยีสต์ซึ่งเป็นสิ่งมีชีวิตขนาดเล็กชนิดหนึ่งเปลี่ยนน้ำตาลให้เป็นแอลกอฮอล์ เมรัยผลิตได้จากวัตถุดิบทุกอย่างที่มีน้ำตาล แต่มีชื่อเรียกแตกต่างกันไป เมรัยทำจากน้ำตาลโตนดเรียกว่าน้ำตาลเมาหรือตวาก จากน้ำตาลขององุ่นเรียกว่าไวน์ เป็นต้น มนุษย์ยังรู้จักใช้เชื้อรา (บางชนิด) เปลี่ยนแป้งให้เป็นน้ำตาลได้ ทุกอย่างที่เป็นแป้ง เช่น ข้าว ข้าวโพด ข้าวฟ่าง ข้าวสาลี ข้าวบาร์เลย์ สามารถใช้ผลิตเมรัยได้ สาโท น้ำขาว อุ และ กระแช่ ผลิตจากแป้ง หากต้องการให้มีฤทธิ์แรงขึ้นก็นำเอาไปกลั่นเป็นสุรา หลังจากนั้นสามารถนำไปดื่มหรือนำไปหมักหรือบ่มต่อไป