โรคจอตามีสารสี
เหตุ > พันธุศาสตร์

โรคอาร์พีเป็นโรคจอตาเสื่อมอันสืบทอดทางพันธุกรรมซึ่งสามัญที่สุด
และปรากฏเป็นความสูญเสียเซลล์รับแสงที่ลุกลาม และอาจจะทำให้ตาบอดได้โดยที่สุด
มียีนหลายยีนที่เมื่อกลายพันธุ์ อาจเป็นเหตุของโรค
รูปแบบการสืบทอดทางพันธุกรรมของโรครวมทั้งทายกรรมลักษณะเด่น (autosomal dominant), ทายกรรมลักษณะด้อย (autosomal recessive), X-linked, สืบจากแม่ (โดยไมโทคอนเดรีย) โดยจะขึ้นอยู่กับการกลายพันธุ์ของยีนอาร์พีที่มีในพ่อแม่
ในปี 1989 นักวิจัยได้พบการกลายพันธุ์ของยีนโรด็อปซิน (rhodopsin) ซึ่งเป็นสารสี (pigment) ที่จำเป็นในการถ่ายโอนแสงที่รับทางตาให้เป็นกระแสประสาท (visual transduction cascade) เพื่อให้เห็นในที่สลัว
ยีนนี้เข้ารหัสโปรตีนหลักชนิดหนึ่งที่ส่วนนอก (outer segment) ของเซลล์รับแสง
การกลายพันธุ์ของยีนที่สามัญที่สุดเป็น missense mutation
หรือการพับตัวผิดปกติ (misfolding) ของโปรตีนโรด็อปซิน และปกติจะสืบทอดทางพันธุกรรมในรูปแบบทายกรรมลักษณะเด่น (autosomal dominant)
ตั้งแต่ได้ค้นพบยีนนี้ (มีสัญลักษณ์ RHO) ก็ได้ค้นพบการกลายพันธุ์ของยีนถึง 100 รูปแบบ ซึ่งเป็นเหตุของจอตาเสื่อม (retinal degeneration) รูปแบบต่าง ๆ ถึง 15% และเป็นเหตุของอาร์พีที่สืบทอดแบบทายกรรมลักษณะเด่นถึง 25%
ในปี 1990 มีการค้นพบการกลายพันธุ์ Pro23His ของยีนอ็อปซิน (opsin) เบสเดียวที่ intradiscal domain ซึ่งสัมพันธ์กับโรคอาร์พี และจนกระทั่งถึงทุกวันนี้ได้มีการระบุการกลายพันธุ์ของยีนกว่า 150 อย่าง
การกลายพันธุ์เหล่านี้พบทั่วยีนอ็อปซินโดยกระจายไปตามโดเมน 3 โดเมนของโปรตีน คือ intradiscal domain, transmembrane domain และ cytoplasmic domain
เหตุทางชีวเคมีของโรคในกรณีที่ยีนโรด็อปซินกลายพันธุ์ก็คือการพับตัวผิดปกติของโปรตีน (protein misfolding) และการขัดการทำงานของ molecular chaperones ซึ่งช่วยในการพับโปรตีน
งานต้นคริสต์ทศวรรษ 2000 ต่อ ๆ มาพบว่า การกลายพันธุ์ที่โคดอน (codon) 23 ในยีนโรด็อปซิน ซึ่งเป็นการเปลี่ยนโปรลีน (proline) เป็นฮิสตาดีน (histidine) เป็นการกลายพันธุ์ของยีนโรด็อปซินซึ่งเกิดบ่อยที่สุดในสหรัฐ
งานวิจัยอื่น ๆ ได้รายงานการกลายพันธุ์ที่โคดอนอื่น ๆ ซึ่งสัมพันธ์กับโรคอาร์พีรวมทั้ง Thr58Arg, Pro347Leu, Pro347Ser บวกกกับการหลุดหาย (deletion) ของยีน Ile-255
ในปี 2000 การกลายพันธุ์ที่มีน้อยของโคดอน 23 ได้ระบุว่าก่อโรคโดยสืบทอดทางพันธุกรรมแบบทายกรรมลักษณะเด่น และโปรลีนจะเปลี่ยนเป็นอะลานีน (alanine)
แต่งานศึกษานี้ก็ได้แสดงว่า ความเสื่อมจอตาที่สัมพันธ์กับกลายพันธุ์นี้ค่อนข้างเบาทั้งโดยอาการและการลุกลาม
อนึ่ง แอมพลิจูดที่วัดโดย electroretinography จะดีกว่าที่พบในการกลายพันธุ์ Pro23His ที่มีมากกว่า
การสืบทอดทางพันธุกรรมแบบทายกรรมลักษณะด้อยของโรคได้ระบุแล้วในยีนอย่างน้อย 45 ยีน
การสืบทอดเช่นนี้หมายความว่า พ่อแม่ที่เป็นพาหะของยีนกลายพันธุ์ที่ก่อโรคโดยมีสองอัลลีล (diallelic) อาจมีลูกที่เกิดโรค
ส่วนการกลายพันธุ์ของยีนแบบ USH2A รู้ว่าเป็นเหตุของโรคแบบเกิดกับอาการอื่น (syndromic) ที่รู้จักว่า Usher's Syndrome โดยจะสืบทอดแบบทายกรรมลักษณะด้อย
การกลายพันธุ์ของ pre-mRNA splicing factors ถึง 4 แบบรู้แล้วว่าเป็นเหตุของโรคที่สืบทอดแบบทายกรรมลักษณะเด่น
การกลายพันธุ์รวมทั้ง PRPF3 (PRPF3 ของมนุษย์ก็คือ HPRPF3 หรือ PRP3), PRPF8, PRPF31 และ PAP1
เพราะแฟกเตอร์มีการแสดงออกอย่างแพร่หลาย จึงเสนอว่าความบกพร่องของแฟกเตอร์ที่แพร่หลาย (คือโปรตีนที่แสดงออกทุกหนทุกแห่ง) เช่นนี้แต่เป็นเหตุของโรคภายในจอตาเท่านั้น เพราะโรด็อปซินในเซลล์รับแสงจำเป็นต้องอาศัยฤทธิ์ของแฟกเตอร์มากกว่าที่อื่น ๆ
การกลายพันธุ์ของยีน 6 ยีนก่อโรคที่สืบทอดแบบ X-linked โดยที่สามัญสุดจะเกิดที่ตำแหน่ง (loci) โดยเฉพาะ ๆ ของยีน RPGR และ RP2
รูปแบบของอาร์พีรวมทั้ง
| OMIM  | ยีน 	 | รูปแบบ |
| --- | --- | --- |
| 180100  | RP1 	 | Retinitis pigmentosa-1 |
| 312600  | RP2 	 | Retinitis pigmentosa-2 |
| 300029  | RPGR 	 | Retinitis pigmentosa-3 |
| 608133  | PRPH2 	 | Retinitis pigmentosa-7 |
| 180104  | RP9 	 | Retinitis pigmentosa-9 |
| 180105  | IMPDH1 	 | Retinitis pigmentosa-10 |
| 600138  | PRPF31 	 | Retinitis pigmentosa-11 |
| 600105  | CRB1 	 | Retinitis pigmentosa-12, ทายกรรมลักษณะด้อย |
| 600059  | PRPF8 	 | Retinitis pigmentosa-13 |
| 600132  | TULP1 	 | Retinitis pigmentosa-14 |
| 600852  | CA4  | Retinitis pigmentosa-17 |
| 601414  | HPRPF3 	 | Retinitis pigmentosa-18 |
| 601718  | ABCA4 	 | Retinitis pigmentosa-19 |
| 602772  | EYS 	 | Retinitis pigmentosa-25 |
| 608380  | CERKL 	 | Retinitis pigmentosa-26 |
| 607921  | FSCN2 	 | Retinitis pigmentosa-30 |
| 609923  | TOPORS 	 | Retinitis pigmentosa-31 |
| 610359  | SNRNP200 	 | Retinitis pigmentosa 33 |
| 610282  | SEMA4A 	 | Retinitis pigmentosa-35 |
| 610599  | PRCD 	 | Retinitis pigmentosa-36 |
| 611131  | NR2E3 	 | Retinitis pigmentosa-37 |
| 268000  | MERTK 	 | Retinitis pigmentosa-38 |
| 268000  | USH2A 	 | Retinitis pigmentosa-39 |
| 612095  | PROM1 	 | Retinitis pigmentosa-41 |
| 612943  | KLHL7 	 | Retinitis pigmentosa-42 |
| 268000  | CNGB1 	 | Retinitis pigmentosa-45 |
| 613194  | BEST1 	 | Retinitis pigmentosa-50 |
| 613464  | TTC8 	 | Retinitis pigmentosa 51 |
| 613428  | C2orf71 	 | Retinitis pigmentosa 54 |
| 613575  | ARL6 	 | Retinitis pigmentosa 55 |
| 613617  | ZNF513 	 | Retinitis pigmentosa 58 |
| 613861  | DHDDS 	 | Retinitis pigmentosa 59 |
| 613194  | BEST1 	 | Retinitis pigmentosa, concentric |
| 608133  | PRPH2 	 | Retinitis pigmentosa, digenic |
| 613341  | LRAT  | Retinitis pigmentosa, juvenile |
| 268000  | SPATA7 	 | Retinitis pigmentosa, juvenile, ทายกรรมลักษณะด้อย |
| 268000  | CRX 	 | Retinitis pigmentosa, late-onset dominant |
| 300455  | RPGR 	 | Retinitis pigmentosa, X-linked, and sinorespiratory infections, อาจจหูหนวกหรือไม่ |