stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
วงศ์ปลาผีเสื้อ

| วงศ์ปลาผีเสื้อ ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: 72–0Ma  PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N      |
| --- | --- |

ปลาผีเสื้อนกกระจิบ (Chelmon rostratus)

ปลาโนรีครีบยาว (Heniochus acuminatus)

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้นใหญ่:: Osteichthyes
ชั้น:: Actinopterygii
ชั้นย่อย:: Neopterygii
ชั้นฐาน:: Teleostei
อันดับใหญ่:: Acanthopterygii
อันดับ:: Perciformes
อันดับย่อย:: Percoidei
วงศ์ใหญ่:: Percoidea
วงศ์:: Chaetodontidae

สกุล
 Amphichaetodon  Coradion  Chelmon  Chelmonops  Forcipiger  Hemitaurichthys  Heniochus  Chaetodon  Prognathodes
ชื่อพ้อง
 Chaetodontinae
สำหรับปลาน้ำจืด ดูที่ ปลาผีเสื้อ (น้ำจืด)
วงศ์ปลาผีเสื้อ (วงศ์: Chaetodontidae, อังกฤษ: Butterflyfish, Bannerfish, Coralfish) เป็นวงศ์ของปลาทะเลจำพวกหนึ่ง ในชั้นปลากระดูกแข็ง อันดับปลากะพง (Perciformes)
ประกอบไปด้วยสมาชิกแบ่งออกเป็นสกุลต่าง ๆ ได้ 10 สกุล พบประมาณ 114 ชนิด มีลักษณะโดยรวม คือ มีลำตัวสั้น แบนด้านข้าง ปากมีขนาดเล็กอาจยืดหดได้ ภายในปากมีฟันละเอียด ครีบหลังมีอันเดียว ประกอบด้วยก้านครีบแข็งอยู่ส่วนหน้าและก้านครีบอ่อนอยู่ถัดไป ครีบทวารมีก้านครีบแข็ง 3 อัน และแผ่นยื่นรับกับครีบหลัง มีนิสัยเฉื่อยชา ว่ายน้ำหรือเคลื่อนไหวไปอย่างช้า ๆ ไม่ว่องไว มีสีสันและลวดลายที่สดใสสวยงาม  มีพฤติกรรมอาศัยเป็นฝูงหรือเป็นคู่ในแนวปะการัง พบแพร่กระจายพันธุ์ในมหาสมุทรแอตแลนติก, มหาสมุทรอินเดีย และมหาสมุทรแปซิฟิค
เป็นปลาที่ออกหากินในเวลากลางวัน โดยอาศัยการแทะกินสิ่งมีชีวิตเล็ก ๆ ตามแนวปะการัง ส่วนในเวลากลางคืนจะอาศัยหลับนอนตามโพรงหินหรือปะการัง และจะเปลี่ยนสีตัวเองให้เข้มขึ้นเพื่ออำพรางตัวจากศัตรู ซึ่งในหลายชนิดและบางสกุล จะมีจุดวงกลมสีดำขนาดใหญ่คล้ายดวงตาอยู่บริเวณท้ายลำตัวเพื่อล่อหลอกให้ศัตรูสับสนได้อีกด้วยคล้ายกับผีเสื้อที่เป็นแมลง
มีการสืบพันธุ์วางไข่โดยการปล่อยไข่ให้ล่องลอยไปตามกระแสน้ำ ก่อนจะรอวันให้ลูกปลาฟักออกมาเป็นตัวและกลับไปอาศัยในแนวปะการังต่อไป ลูกปลาผีเสื้อแทบทุกชนิดมีรูปร่างหน้าตาแทบจะเหมือนกับตัวเต็มวัย โดยมักจะมีจุดบริเวณครีบหลัง และเมื่อลูกปลาโตขึ้นจุดที่ว่านี้ก็จะหายไปเช่นเดียวกับปลาในแนวปะการังอื่น ๆ อีกหลายชนิด
ด้วยความสวยงามและรูปร่างที่น่ารัก จึงทำให้นิยมเลี้ยงเป็นปลาสวยงาม ซึ่งในบางชนิดสามารถฝึกให้กินอาหารสำเร็จรูปได้ หลายชนิดเลี้ยงได้ไม่ยากนัก ขณะที่บางชนิดที่เลี้ยงได้ยาก
สำหรับในน่านน้ำไทยพบปลาในวงศ์ปลาผีเสื้อนี้ไม่ต่ำกว่า 40 ชนิด อาทิ ปลาผีเสื้อนกกระจิบ (Chelmon rostratus), ปลาผีเสื้อทอง (Chaetodon semilarvatus), ปลาผีเสื้อจมูกยาวขอบตาขาว (Forcipiger flavissimus), ปลาโนรีเกล็ด (Heniochus diphreutes) เป็นต้น โดยจะพบในด้านทะเลอันดามันมากกว่าอ่าวไทย
ซึ่งปลาในวงศ์ปลาผีเสื้อนั้น ในอดีตเมื่อเริ่มมีการอนุกรมวิธาน ด้วยลักษณะปากที่ยื่นยาวทำให้มีความเข้าใจผิดว่า สามารถพ่นน้ำจับแมลงได้เหมือนเช่น ปลาเสือพ่นน้ำ (Toxotidae) ซึ่งเป็นปลาน้ำจืด โดยความผิดพลาดเกิดขึ้นเมื่อปี ค.ศ. 1764 เมื่อมีการส่งตัวอย่างปลาในยังกรุงลอนดอนเพื่อลงรูปตีพิมพ์ลงในหนังสือ ปรากฏเป็นภาพของปลาผีเสื้อนกกระจิบ และถูกบรรยายว่าสามารถพ่นน้ำจับแมลงกินเป็นอาหารได้ จึงถูกกล่าวอ้างต่อมาอย่างผิด ๆ อีกนาน
ดูเพิ่ม

ปลาโนรีเทวรูป
วงศ์ปลาสินสมุทร
แหล่งข้อมูลอื่น

http://www.fishbase.tw/summary/FamilySummary.php?ID=343 เก็บถาวร 2015-10-19 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
เก็บถาวร 2016-03-05 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน ปลาโนรี ธงทิวใต้ทะเลลึก / วินิจ รังผึ้ง จากผู้จัดการออนไลน์
วงศ์ปลาลิ้นหมา

| วงศ์ปลาลิ้นหมา |
| --- | --- |

ปลาลิ้นควายขนดำ (Brachirus orientalis) เป็นชนิดหนึ่งที่พบในน้ำจืดในประเทศไทย

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Pleuronectiformes
วงศ์:: Soleidae

สกุล
 Achiroides  Aesopia  Aseraggodes  Austroglossus  Bathysolea  Brachirus  Buglossidium  Dagetichthys  Dicologlossa  Heteromycteris  Leptachirus  Liachirus  Microchirus  Monochirus  Parachirus  Paradicula  Pardachirus  Pegusa  Phyllichthys  Rendahlia  Rhinosolea  Solea  Soleichthys  Strabozebrias  Synaptura  Synapturichthys  Typhlachirus  Vanstraelenia  Zebrias
ชื่อพ้อง
 Synapturidae
วงศ์ปลาลิ้นหมา (อังกฤษ: TONGUE SOLE) เป็นวงศ์ของปลากระดูกแข็ง ในอันดับ Pleuronectiformes เป็นปลาลิ้นหมาที่มีลำตัวแบนราบ ใช้ชื่อวงศ์ว่า Soleidae (/โซล-อิ-ดี้/)
มีตาเล็กอยู่ชิดกันที่ด้านเดียวกัน โดยส่วนหัวจะหันไปทางขวา โดยมีครีบหลังอยู่ด้านบน รูปร่างเป็นรูปไข่หรือวงรี เรียวที่ด้านท้าย ปากเล็กเป็นรูปโค้งอยู่ปลายสุดของจะงอยปาก ครีบอกและครีบก้นเล็ก ครีบหลังยาวตลอดลำตัว มีก้านครีบอ่อนสั้น ๆ เชื่อมต่อกับครีบหางและครีบก้น เกล็ดเล็กเป็นแบบสาก ลำตัวด้านบนมีสีคล้ำ มีลวดลายต่าง ๆ และเส้นข้างลำตัวหลายเส้น ลำตัวด้านล่างสีขาว เมื่อยังเป็นปลาวัยอ่อนจะมีตาอยู่คนละซีกเหมือนปลาทั่ว ๆ ไป แต่จะย้ายมาอยู่ข้างเดียวกันเมื่อโตขึ้น และลำตัวด้านซ้ายจะกลายเป็นด้านที่ไม่มีตาและอยู่ด้านล่างแทน มีรูก้นและช่องท้องอยู่ชิดกับส่วนล่างของหัวด้านท้าย
อาศัยอยู่บริเวณพื้นท้องน้ำ ว่ายน้ำโดยขนานกับพื้นและพริ้วตัวตามแนวขึ้นลง สามารถมุดใต้พื้นทรายหรือโคลนได้เวลาตกใจ กินสัตว์หน้าดินขนาดเล็กเป็นอาหาร เช่น ไส้เดือนน้ำ, ลูกกุ้ง, ลูกปลาขนาดเล็ก
พบในทะเลเขตร้อนและอบอุ่นทั่วโลก พบทั้งหมด 22 สกุล 89 ชนิด
ดูเพิ่ม

วงศ์ปลายอดม่วง
แหล่งข้อมูลอื่น

Family Soleidae - Soles (อังกฤษ)
วงศ์ปลาหมอ

| วงศ์ปลาหมอ |
| --- | --- |

ปลาเสือใบไม้ (Ctenopoma acutirostre)

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Anabantiformes
อันดับย่อย:: Anabantoidei
วงศ์:: Anabantidae

สกุล
 ดูในเนื้อหา
วงศ์ปลาหมอ (อังกฤษ: Climbing gourami, Climbing perch) เป็นวงศ์ของปลาน้ำจืดกลุ่มหนึ่ง ที่มีการกระจายพันธุ์ทั้งในทวีปแอฟริกาและเอเชีย ใช้ชื่อวงศ์ว่า Anabantidae (/อะ-นา-เบน-ทิ-ดี/)
เดิมวงศ์นี้เคยถูกรวมเข้าเป็นวงศ์เดียวกับวงศ์ปลากัด ปลากระดี่ (Osphronemidae) และวงศ์ปลาจูบ หรือ ปลาหมอตาล (Helostomatidae) ซึ่งปลาในวงศ์เหล่านี้ถูกเรียกรวม ๆ กันในชื่อสามัญภาษาอังกฤษว่า "Labyrinth fish" (ปลาที่มีอวัยวะพิเศษในการหายใจ) ซึ่งปลาในวงศ์ทั้ง 3 นี้ มีอวัยวะพิเศษที่ช่วยในการหายใจเหมือน ๆ กัน แต่เมื่อศึกษาแล้ว พบว่ามีโครงสร้างหลัก ๆ ของกระดูกแตกต่างกันมาก ซึ่งลักษณะทางอนุกรมวิธานที่สำคัญของวงศ์ปลาหมอ คือ มีอวัยวะช่วยหายใจที่พัฒนามาจากเหงือกชุดสุดท้าย ลักษณะเป็นแผ่นกระดูกบางจำนวนมาก และทับซ้อนกันและมีร่องวกวนเหมือนเขาวงกต ระหว่างร่องเหล่านี้มีเส้นเลือดฝอยอยู่จำนวนมาก ซึ่งทำหน้าที่ดูดซับออกซิเจนจากอากาศจากผิวน้ำ นักมีนวิทยาสันนิษฐานว่า ปลาในวงศ์ปลาหมอนี้อาศัยอยู่ในแหล่งน้ำที่มีทั้งปริมาณออกซิเจนสูงและต่ำ ทำให้ปริมาณออกซิเจนที่ใช้ในการหายใจและเผาผลาญอาหารไม่เพียงพอ จึงทำให้ต้องขึ้นมาหายใจรับออกซิเจนบนผิวน้ำเพื่อกิจกรรมเหล่านี้ แต่ในระยะที่ยังเป็นลูกปลาอยู่ ในระยะที่มีอายุไม่เกิน 15 วัน อวัยวะที่ช่วยในการหายใจยังไม่พัฒนาเต็มที่ ลูกปลาจึงไม่สามารถขึ้นมาหายใจที่ผิวน้ำได้
นอกจากนี้แล้ว ปลาในวงศ์นี้ ยังมีลักษณะทางอนุกรมวิธานทางกายภาพอีก คือ จุดเริ่มต้นของครีบหลังอยู่ล้ำหน้าครีบอกเล็กน้อย ขอบของกระดูกแก้มชิ้นหน้าและชิ้นกลางมีขอบเป็นหนามแข็ง ภายในปากมีฟันแหลมคมเป็นแบบเขี้ยวที่กระดูกขากรรไกรทั้งสองข้างและกระดูกเพดานปาก ปลาเกือบทุกสกุลมีเกล็ดแบบสาก ยกเว้นสกุล Sandelia ที่มีเกล็ดแบบบางเรียบ เส้นข้างลำตัวแยกออกเป็นสองเส้น
สมาชิกของปลาในวงศ์นี้มีทั้งหมด 4 สกุล  ได้แก่
Anabas Cloquet, 1816
Ctenopoma Peters, 1844
Microctenopoma Norris, 1995
Sandelia Castelnau, 1861
และพบประมาณ 30 ชนิด
ซึ่งปลาในวงศ์นี้ที่เป็นที่รู้จักกันดี คือ ปลาหมอ (Anabas testudineus) ที่กระจายพันธุ์อยู่ทั่วไปในแหล่งน้ำจืดแทบทุกประเภทของทวีปเอเชีย และปลาเสือใบไม้ (Ctenopoma acutirostre) ที่พบในทวีปแอฟริกา ที่นิยมเลี้ยงเป็นปลาสวยงาม
ดูเพิ่ม

วงศ์ปลากัด ปลากระดี่
วงศ์ปลาจูบ
วงศ์ปลาหมอแคระ

| วงศ์ปลาหมอแคระ |
| --- | --- |

ชนิด Badis badis

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Anabantiformes
วงศ์:: Badidae Kullander & Britz, 2002

สกุล
 Badis  Dario
สำหรับปลาหมอแคระที่เป็นปลาในวงศ์ปลาหมอสี ดูที่: ปลาหมอแคระ
วงศ์ปลาหมอแคระ (อังกฤษ: Chameleonfish) เป็นวงศ์ของปลาน้ำจืดขนาดเล็กวงศ์หนึ่ง ในอันดับปลากะพง (Perciformes) ใช้ชื่อวงศ์ว่า Badidae
เดิมวงศ์นี้เคยถูกรวมเป็นวงศ์เดียวกับวงศ์ปลาหมอช้างเหยียบ (Nandidae) แต่ปัจจุบันได้ถูกแยกออกมาต่างหาก เป็นปลาขนาดเล็กกระจายพันธุ์อยู่ทวีปเอเชียได้แก่ เอเชียใต้, เอเชียตะวันออก และเอเชียอาคเนย์ มีความหลากหลายสูงสุดที่เอเชียใต้และประเทศพม่า โดยมีเขตการกระจายพันธุ์ทางตะวันออกไกลสุด คือ ประเทศจีนทางตอนใต้และประเทศไทย
เป็นปลาที่กระจายพันธุ์ในลุ่มแม่น้ำสำคัญ ๆ ในภูมิภาคเหล่านี้ เช่น แม่น้ำคงคา, แม่น้ำพรหมบุตร, แม่น้ำสาละวิน, แม่น้ำโขง และแม่น้ำแม่กลอง
แบ่งออกได้เป็น 2 สกุล คือ Badis และ Dario 13 ชนิด ในสกุล Badis มีลักษณะพิเศษ คือ เป็นปลาที่หากินแบบซุ่มรอเหยื่อด้วยการลอยตัวนิ่ง ๆ แล้วจึงฮุบ สามารถเปลี่ยนสีลำตัวไปตามอารมณ์และสภาพแวดล้อมที่อยู่อาศัย และยังสามารถกลอกลูกตาไปมาได้ด้วยคล้ายกับกิ้งก่าคาเมเลี่ยน อันเป็นที่มาในชื่อสามัญในภาษาอังกฤษ  มีความยาวโดยเฉลี่ยเพียง 3-4 เซนติเมตรเท่านั้น เป็นปลที่นิยมเลี้ยงเป็นปลาสวยงาม
ในประเทศไทยพบ 3 ชนิดเท่านั้น คือ
ปลาหมอแคระพม่า (Badis ruber)
ปลาหมอแคระขี้เซา (Badis siamensis)
ปลาหมอแคระแม่กลอง (Badis khwae)
โดยตัวผู้ในสกุล Badis มีความสวยงามทางสีสันและลำตัวใหญ่กว่าตัวเมียอย่างเห็นได้ชัดเจน มีพฤติกรรมดูแลและเลี้ยงลูกปลา นับตั้งแต่เริ่มผสมพันธุ์ด้วยการต้อนตัวเมียเข้าไปในผนังถ้ำหรือโพรงต่าง ๆ หรือวัสดุต่าง ๆ ใต้น้ำ ปลาตัวเมียจะวางไข่ติดกับผนังถ้ำ ไข่ใช้เวลา 3-4 วันในการฟักเป็นตัว ในระยะแรกลูกปลาจะยังว่ายน้ำไม่ได้และเกาะติดกับผนัง และอีก 3-4 วันในการที่ถุงไข่แดงจะยุบลงไป และออกว่ายน้ำในแนวขนานหากินเองได้ และพ่อปลาจะเลิกดูแลลูกในช่วงนี้
แหล่งข้อมูลอื่น

รูปและข้อมูลเพิ่มเติมของปลาในวงศ์นี้ (อังกฤษ)
จาก fishbase.org (อังกฤษ)
วงศ์ปลาหมูกระโดงสูง

| วงศ์ปลาหมูกระโดงสูง ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: อีโอซีนตอนกลาง-ปัจจุบัน |
| --- | --- |

ปลาหมูกระโดงสูง (Myxocyprinus asiaticus) เป็นปลาเพียงชนิดเดียวเท่านั้น ที่อยู่ในวงศ์ย่อย Myxocyprininae และสกุล Myxocyprinus พบเฉพาะในแม่น้ำแยงซีเกียง ประเทศจีนเท่านั้น

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Cypriniformes
วงศ์:: Catostomidae

วงศ์ย่อยและสกุล
 ดูในเนื้อหา
วงศ์ปลาหมูกระโดงสูง (อังกฤษ: Sucker, Chinese sucker, American sucker) เป็นวงศ์ของปลาน้ำจืดกระดูกแข็ง ในอันดับปลาตะเพียน (Cypriformes) ใช้ชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Catostomidae (มาจากภาษากรีก คำว่า "kata" หมายถึง "ล่าง" และ "stoma" หมายถึง "ปาก")

มีลักษณะโดยรวมคล้ายกับปลาในวงศ์ปลาตะเพียน (Cyprinidae) หรือ วงศ์ปลาสร้อยน้ำผึ้ง (Gyrinocheilidae) ที่อยู่ในอันดับเดียวกัน มีลักษณะร่วม คือ มี ปากอยู่ด้านล่างของส่วนหัว ริมฝีปากหนา มีความแตกต่างไปจากปลาวงศ์อื่นในอันดับเดียวกัน คือ มีแถวฟันในคอหอยเพียงแถวเดียวเท่านั้น
มีความยาวเต็มที่ประมาณ 60-90 เซนติเมตร แต่ส่วนใหญ่จะมีความยาวน้อยกว่านั้น เป็นปลาที่หากินตามพื้นท้องน้ำ โดยหากินอาหารจำพวก ตะไคร่น้ำหรือสัตว์น้ำขนาดเล็ก เช่น หนอนแดง, ไส้เดือนน้ำ, กุ้ง หรือ แมลงน้ำต่าง ๆ เป็นต้น พบกระจายพันธุ์ส่วนมากในทวีปอเมริกาเหนือ และพบบางส่วนในประเทศจีน แบ่งออกได้เป็น 13 สกุล 68 ชนิด มีหลายชนิด หลายสกุลที่สูญพันธุ์ไปหมดแล้ว
การจำแนก

วงศ์ Catostomidae
วงศ์ย่อย Catostominae
เผ่า Catostomini
สกุล Catostomus
สกุล Chasmistes
สกุล Deltistes
สกุล Xyrauchen
เผ่า Erimyzoninae
สกุล Erimyzon
สกุล Minytrema
เผ่า Thoburniinae
สกุล Hypentelium
สกุล Thoburnia
เผ่า Moxostomatini
สกุล Moxostoma
วงศ์ย่อย Cycleptinae
สกุล Cycleptus
วงศ์ย่อย Ictiobinae
สกุล †Amyzon
สกุล Carpiodes
สกุล Ictiobus
วงศ์ย่อย Myxocyprininae
สกุล Myxocyprinus
สกุลที่สูญพันธุ์ไปหมดแล้ว
สกุล †Jianghanichthys
สกุล †Plesiomyxocyprinus
สกุล †Vasnetzovia
วงศ์ปลาวัว

| วงศ์ปลาวัว ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: ไมโอซีน - ปัจจุบัน |
| --- | --- |

ปลาวัวไททัน หรือ ปลาวัวอำมหิต (Balistoides viridescens) เป็นชนิดที่ใหญ่ที่สุดของวงศ์นี้

ปลาวัวปิกาโซ (Rhinecanthus aculeatus) เป็นชนิดหนึ่งที่มีสีสันและลวดลายสวยงาม นิยมเลี้ยงเป็นปลาสวยงาม

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Tetraodontiformes
วงศ์:: Balistidae

สกุล
 12 ดูในเนื้อหา
บทความนี้เกี่ยวกับปลาน้ำเค็ม สำหรับความหมายอื่น ดูที่ ปลากวง
วงศ์ปลาวัว หรือ วงศ์ปลางัว หรือ วงศ์ปลากวาง (วงศ์: Balistidae; อังกฤษ: Triggerfish; ฮาวาย: Humuhumu) เป็นวงศ์ของปลากระดูกแข็งทะเลวงศ์หนึ่ง อยู่ในอันดับปลาปักเป้า (Tetraodontiformes)
มีรูปร่างโดยรวม ลำตัวกว้างแบนเป็นทรงกลมรีคล้ายรูปไข่ ข้างตำแหน่งตาอยู่สูงบริเวณด้านบนของหัว ที่ครีบหลังอันแรกจะมีหนามแข็ง 3 อัน  สามารถพับเก็บได้  และจะตั้งขึ้นได้เพื่อใช้ในการข่มขู่ศัตรู   มีก้านครีบหางจำนวน 12 ก้าน และ 18 ก้านครีบที่ครีบหลัง  มีเกล็ดที่ใหญ่แข็งและหนังหนา  ส่วนของใบหน้ายาวและยื่นแหลมออกมา ปากมีขนาดเล็ก ภายในมีฟัน 4 ซี่ที่ด้านนอก และด้านในอีก 3 ซี่ ที่แหลมคมมาก ใช้สำหรับขบกัดสัตว์มีเปลือกต่าง ๆ กินเป็นอาหาร รวมถึงฟองน้ำ, ปะการัง, สาหร่าย หรือเม่นทะเลด้วย  เช่นเดียวกับปลาปักเป้า อันเป็นปลาในอันดับเดียวกัน แต่อยู่ต่างวงศ์กัน พบกระจายพันธุ์ในทะเลเขตร้อนและเขตอบอุ่น เช่น อินโด-แปซิฟิก, หมู่เกาะฮาวาย, ทะเลแดง, มหาสมุทรอินเดีย, ทะเลอันดามัน, อ่าวไทย, ทะเลฟิลิปปิน และมหาสมุทรแอตแลนติก
ตาของปลาวัวสามารถกลอกกลิ้งไปมาได้ อันเป็นลักษณะเฉพาะ โดยปกติแล้ว เป็นปลาที่มีอุปนิสัยดุร้าวก้าวร้าวมาก มักไล่กัดปลาอื่นหรือแม้แต่พวกเดียวกันเองที่รุกล้ำเข้ามาในถิ่นที่อยู่อาศัย เป็นปลาที่จะหากินและอาศัยอยู่ในแนวปะการัง มีพฤติกรรมหากินโดยซอกซอนหากินเอาในแนวปะการังในเวลากลางวัน และนอนหลับพักผ่อนในเวลากลางคืน เป็นปลาที่ว่ายน้ำได้รวดเร็วมากโดยใช้ครีบหลัก ๆ ทั้ง 2 ครีบในด้านบนและด้านล่างของลำตัว ขณะที่ครีบหางใช้เป็นตัวควบคุมทิศทาง
เป็นปลาที่มีพฤติกรรมผสมพันธุ์วางไข่ โดยวางไข่ตามพื้นในรังซึ่งตัวผู้จะทำหน้าที่เฝ้าระวัง ซึ่งบางชนิดจะมีนิสัยดุร้ายมากในช่วงนี้
โดยมากแล้วเป็นปลาที่มีสีสันและลวดลายสวยงามสดใสมาก จึงเป็นที่นิยมมากของนักดำน้ำและนิยมเลี้ยงเป็นปลาสวยงามด้วย  แต่ว่าเป็นปลาที่ดุร้ายมาก สามารถพุ่งเข้ากัดจนเป็นแผลเหวอะหรือไล่มนุษย์ซึ่งเป็นสัตว์ที่ใหญ่กว่ามากได้อย่างไม่เกรงกลัว
มีขนาดความยาวโดยเฉลี่ยประมาณ 25–50 เซนติเมตร โดยมีชนิดที่ใหญ่ที่สุด คือ ปลาวัวไททัน (Balistoides viridescens) ที่ใหญ่ได้ถึง 75 เซนติเมตร หรือราว 1 เมตร และนับเป็นชนิดที่อันตรายมาก เพราะมีรายงานการกัดและไล่นักดำน้ำมาแล้วในหลายที่
การจำแนก

แบ่งออกได้เป็น 12 สกุล ประมาณ 40 ชนิด
Abalistes Jordan and Seale, 1906
Balistapus Tilesius, 1820
Balistes Linnaeus, 1758
Balistoides Fraser-Brunner, 1935
Canthidermis Swainson, 1839
Melichthys Swainson, 1839
Odonus Gistel, 1848
Pseudobalistes Bleeker, 1865
Rhinecanthus Swainson, 1839
Sufflamen Jordan, 1916
Xanthichthys Kaup in Richardson, 1856
Xenobalistes Matsuura, 1981
แหล่งข้อมูลอื่น

จาก Fishbse.org (อังกฤษ)
รอยแผลจากการกัดของปลาวัว
วงศ์ปลาหวีเกศ

| วงศ์ปลาหวีเกศ |
| --- | --- |

ปลาอิแกลาเอ๊ะ (Pseudeutropius moolenburghae)

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Siluriformes
วงศ์:: Schilbeidae

สกุล
 Ailia  Clupisoma  Eutropiichthys  Irvineia  Laides  Neotropius  Parailia  Pareutropius  Platytropius  Proeutropiichthys  Pseudeutropius  Schilbe  Silonia  Siluranodon
วงศ์ปลาหวีเกศ  (วงศ์: Schilbeidae (/ชิล-ไบ-ดี/); อังกฤษ: Schilbid catfish, Glass catfish) เป็นปลาน้ำจืดกระดูกแข็ง อยู่ในอันดับปลาหนัง (Siluriformes) ซึ่งเป็นปลาไม่มีเกล็ด มีหนวด มีก้านครีบแข็งที่ครีบอกและครีบหลังและมีครีบไขมัน
สำหรับปลาในวงศ์นี้มีลักษณะสำคัญคือ มีรูปร่างลักษณะคล้ายกับปลาในวงศ์ปลาสวาย (Pangasidae) ซึ่งเดิมเคยรวมเป็นวงศ์เดียวกันมาก่อน แต่มีลำตัวขนาดเล็กกว่ามาก มีหนวด 3-4 คู่ ที่มีร่องเก็บหนวดแต่ละเส้นที่จะงอยปากข้างแก้มและใต้คาง รูจมูกช่องหลังมักใหญ่กว่าช่องหน้าและอยู่ชิดกัน ครีบอกและครีบหลังมีก้านครีบแข็ง ครีบไขมันมีขนาดเล็ก ครีบก้นยาว ลำตัวมักแบนข้าง
มีการกระจายพันธุ์ค่อนข้างกว้าง โดยพบตั้งแต่ทวีปแอฟริกา, อินเดีย, เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และเขตซุนดา มีทั้งสิ้น 14 สกุล  61 ชนิด  เฉพาะที่พบในประเทศไทยมี 4 สกุล  ใน 5 ชนิด  เช่น ปลาสังกะวาดขาว (Laides hexanema), ปลาหวีเกศ (Platytropius siamensis),  ปลาอิแกลาเอ๊ะ (Pseudeutropius moolenburghae) เป็นต้น
แหล่งข้อมูลอื่น

Schilbeidae
วงศ์ปลาหัวตะกั่ว

| วงศ์ปลาหัวตะกั่ว |
| --- | --- |

ปลาหัวตะกั่วทองคำ (Aplocheilus lineatus) ตัวผู้ หรือชื่อเฉพาะในวงการปลาสวยงามเรียกว่าว่า "ปลามังกรน้อย"  เป็นหนึ่งของสมาชิกวงศ์นี้ ที่พบมีการเลี้ยงเป็นปลาสวยงามอย่างกว้างขวาง

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้นใหญ่:: Osteichthyes
ชั้น:: Actinopterygii
ชั้นย่อย:: Neopterygii
ชั้นฐาน:: Teleostei
อันดับใหญ่:: Acanthopterygii
อันดับ:: Cyprinodontiformes
อันดับย่อย:: Aplocheiloidei
วงศ์:: Aplocheilidae Bleeker, 1860

วงศ์ย่อย
 Aplocheilinae  Rivulinae
วงศ์ปลาหัวตะกั่ว (อังกฤษ: Killifish, Rivuline, Egg-laying toothcarp) เป็นวงศ์ของปลาน้ำจืดและน้ำกร่อยขนาดเล็ก อยู่ในอันดับ Cyprinodontiformes อันเป็นอันดับเดียวกับวงศ์ปลาสอดหรือปลาหางนกยูง (Poeciliidae) ใช้ชื่อวงศ์ว่า Aplocheilidae (/แอ็พ-โล-ไคล-อิ-ดี้/)
มีรูปร่างโดยรวมป้อมสั้น ปากแหลม ปากบนยืดหดได้ดี นัยน์ตาโตและอยู่ส่วนบนของหัว ครีบท้องอยู่ใกล้กับครีบก้น เส้นข้างลำตัวไม่สมบูรณ์และปรากฏให้เห็นเฉพาะบริเวณเหนือครีบอก ครีบหลังอยู่ใกล้กับครีบหาง ครีบก้นใหญ่ ครีบหางปลายกลมมน
เป็นปลาขนาดเล็ก มีขนาดความยาวเต็มที่ไม่เกิน 10 เซนติเมตร มักอาศัยอยู่รวมเป็นฝูงบริเวณผิวน้ำ โดยหากินแมลงน้ำ เช่น ลูกน้ำ, ไรแดง เป็นอาหาร
มีพฤติกรรมการวางไข่ โดยวางไข่ติดกับไม้น้ำ และไข่ผูกติดกันเป็นแพ บางชนิดอมไข่ไว้ในปาก
เป็นปลาที่มีสมาชิกในวงศ์มากมาย หลายสกุล หลายร้อยชนิด จึงแบ่งออกได้เป็น 2 วงศ์ย่อย (ดูในตาราง)
พบกระจายพันธุ์อย่างกว้างขวาง โดยพบตั้งแต่ทวีปอเมริกาเหนือจนถึงอเมริกาใต้, แอฟริกา, เอเชียใต้, เอเชียตะวันออกเฉียงใต้จนถึงอินโดนีเซีย สำหรับในประเทศไทยพบเพียงชนิดเดียวเท่านั้น คือ ปลาหัวตะกั่ว (Aplocheilus panchax) พบได้ในทุกแหล่งน้ำทั่วประเทศ
นิยมเลี้ยงเป็นปลาสวยงาม โดยมีชื่อเฉพาะในวงการปลาสวยงามว่า "คิลลี่ฟิช"
แหล่งข้อมูลอื่น

จาก Fishbase.org (อังกฤษ)
วงศ์ปลาตูหนา

| วงศ์ปลาตูหนา ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: Danian–0  PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N       สมัยพาลีโอซีนตอนต้น (Danian) ถึงปัจจุบัน |
| --- | --- |

ปลาตูหนายุโรป (A. anguilla)

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ 
โดเมน:: ยูแคริโอต Eukaryota
อาณาจักร:: สัตว์ Animalia
ไฟลัม:: สัตว์มีแกนสันหลัง Chordata
ชั้น:: ปลาที่มีก้านครีบ Actinopterygii
อันดับ:: Anguilliformes Anguilliformes
วงศ์:: วงศ์ปลาตูหนา Anguillidae Rafinesque, 1810
สกุล:: Anguilla Anguilla Garsault, 1764

ชนิดต้นแบบ
Anguilla anguilla Linnaeus, 1758
ชนิด
 ดูข้อความ
วงศ์ปลาตูหนา (อังกฤษ: True eel, Freshwater eel) เป็นวงศ์ของปลาในชั้นปลากระดูกแข็งวงศ์หนึ่ง ใช้ชื่อวงศ์ว่า Anguillidae (/แอน-กิล-ลิ-ดี้/) โดยมาจากภาษาลาตินว่า "Ae" หมายถึง ปลาไหล ซึ่งปลาวงศ์นี้มักจะถูกเรียกรวมกันว่า ปลาตูหนา มีทั้งหมด 1 สกุล คือ Anguilla และมีทั้งหมด 15 ชนิด
กระจายทั่วชายฝั่งมหาสมุทรแอตแลนติกและแปซิฟิกจนถึงออสเตรเลีย
พบในประเทศไทยประมาณ 3–4 ชนิด
ปลาวงศ์นี้มีฟันคม ปากกว้าง เขี้ยวเล็กละเอียดบนขากรรไกรเป็นร้อย ๆ ซี่ จมูกมีรูเล็ก ๆ เหมือนหลอด 2 ข้าง ใช้สำหรับดมกลิ่นเพื่อนำทางและหาอาหาร ซึ่งปลาตูหนามีประสิทธิภาพในการดมกลิ่นได้ดีกว่าปลาฉลามเสียอีก ครีบอกเป็นรูปกลมรี ครีบหลังยาวติดต่อกับครีบหางที่มนและครีบก้นที่ยาว ลำตัวดูภายนอกเหมือนไม่มีเกล็ด มีเมือกลื่นปกคลุมทั้งตัว แต่แท้จริงมีเกล็ดขนาดเล็กมากเรียงซ้อนฝังอยู่ใต้ผิวหนัง โดยไม่มีเส้นข้างลำตัว เลือดและน้ำเหลืองของปลาตูหนามีพิษ ซึ่งอาจฆ่าสุนัขให้ตายได้
เป็นปลานักล่า สามารถจับกุ้ง, ปู หรือสัตว์เปลือกแข็ง รวมทั้งปลาต่าง ๆ กิน มักอาศัยในแหล่งน้ำใส มีตอไม้, โพรงไม้ หรือซอกหินอยู่มาก อาจขุดรูอยู่ก็ได้ นอกจากบริเวณปากแม่น้ำแล้ว ยังเคยพบไกลถึงลำธารน้ำตกบนภูเขาอีกด้วย
เป็นปลาที่มีวงจรชีวิตแบบ ปลาสองน้ำ คือออกไปวางไข่ในทะเลลึก ปลาวัยอ่อนจึงอพยพกลับมาเลี้ยงตัวที่ชายฝั่งหรือป่าชายเลนก่อนเข้ามาเติบโตในน้ำจืดที่ไกลจากทะเลนับร้อย ๆ กิโลเมตร ลูกปลามีตัวใส เรียวยาวดูคล้ายวุ้นเส้น โดยปกติแล้วเป็นปลาที่มีนิสัยรักสงบ แต่จะดุร้ายมากเมื่อถูกจับได้ มีรายงานว่าปลาบางตัวมีอายุมากได้ถึง 105 ปี และอาจยาวได้ถึง 8 ฟุต ในทะเลสาบน้ำจืดที่นิวซีแลนด์พบบางตัวมีน้ำหนักมากกว่า 100 ปอนด์
เป็นปลาที่มีรสชาติดี อร่อย มีราคาแพง บางชนิดจึงถูกนำมาเพาะเลี้ยงเป็นปลาเศรษฐกิจที่มีชื่อ เช่น ปลาตูหนาญี่ปุ่น หรือปลาไหลญี่ปุ่น (A. japonica) ซึ่งได้มีการเลี้ยงกันที่ญี่ปุ่นและเกาหลีใต้ แต่ว่าต้องรวบรวมลูกปลาจากธรรมชาติ ซึ่งเคยมีการนำเข้ามาเลี้ยงในประเทศไทยระยะหนึ่ง ปลาตูหนาชนิดนี้ได้ถูกปรุงเป็นอาหารญี่ปุ่นที่มีชื่อคือ ข้าวหน้าปลาไหล (ญี่ปุ่น: 蒲焼; โรมาจิ: kabayaki; ทับศัพท์: คะบะยะกิ)  ซึ่งชาวญี่ปุ่นได้รับประทานกันมาอย่างยาวนานกว่า 5,000 ปีแล้ว
การจำแนก

†Anguillidarum Schwarzhans 2003
†Anguillidarum semisphaeroides Schwarzhans 2003
?Neoanguilla Shrestha 2008
?Neoanguilla nepalensis Shrestha 2008
Anguilla Garsault 1764
Anguilla anguilla (Linnaeus, 1758) (ปลาตูหนายุโรป)
†Anguilla annosa Stinton 1975
Anguilla australis J. Richardson, 1841
Anguilla australis australis J. Richardson, 1841 (ปลาตูหนาครีบสั้น)
Anguilla australis schmidti Phillipps, 1925
Anguilla bengalensis (J. E. Gray, 1831) (ปลาสะแงะ)
Anguilla bengalensis bengalensis (J. E. Gray, 1831) (ปลาสะแงะอินเดีย)
Anguilla bengalensis labiata (W. K. H. Peters, 1852) (ปลาสะแงะแอฟริกา)
Anguilla bicolor McClelland, 1844
Anguilla bicolor bicolor McClelland, 1844 (ปลาตูหนาครีบสั้นอินโดนีเซีย)
Anguilla bicolor pacifica E. J. Schmidt, 1928 (ปลาตูหนาครีบสั้นอินเดีย)
Anguilla borneensis Popta, 1924 (ปลาตูหนาบอร์เนียว)
Anguilla breviceps Y. T. Chu & Y. T. Jin, 1984
†Anguilla brevicula Agassiz 1833-1845
Anguilla celebesensis Kaup, 1856 (ปลาตูหนาครีบยาวเซเลบีส)
Anguilla dieffenbachii J. E. Gray, 1842 (ปลาตูหนาครีบยาวนิวซีแลนด์)
Anguilla interioris Whitley, 1938 (ปลาตูหนาครีบยาวที่ราบสูง)
Anguilla japonica Temminck & Schlegel, 1847 (ปลาไหลญี่ปุ่น)
Anguilla luzonensis S. Watanabe, Aoyama & Tsukamoto, 2009 (ปลาตูหนาด่างดำฟิลิปปิน)
Anguilla malgumora Schlegel ex Kaup 1856 (ปลาตูหนาครีบยาวอินโดนีเซีย)
Anguilla marmorata Quoy & Gaimard, 1824 (ปลาเอี่ยนหู)
Anguilla megastoma Kaup, 1856 (ปลาตูหนาครีบยาวโพลินิเซีย)
Anguilla mossambica (W. K. H. Peters, 1852) (ปลาตูหนาครีบยาวแอฟริกา)
†Anguilla multiradiata Agassiz 1833-1845
Anguilla nebulosa McClelland, 1844 (ปลาตูหนาด่างดำ)
Anguilla obscura Günther, 1872 (ปลาตูหนาครีบสั้นแปซิฟิก)
†Anguilla pachyura Agassiz 1833-1845
†Anguilla pfeili Schwarzhans 2012
†Anguilla rectangularis Stinton & Nolf 1970
Anguilla reinhardtii Steindachner, 1867 (ปลาตูหนาครีบยาวแต้ม)
Anguilla rostrata (Lesueur, 1817) (ปลาตูหนาอเมริกา)
†Anguilla rouxi Nolf 1974
แหล่งข้อมูลอื่น

ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับ Anguilla ที่วิกิสปีชีส์
Froese, Rainer, and Daniel Pauly, eds. (2011). "Anguillidae" ในฐานข้อมูลปลา. ฉบับ June 2011
Berra, Tim M. (2001). Freshwater Fish Distribution. San Diego: Academic Press. ISBN 0-12-093156-7
| การแยกแยะหน่วยอนุกรมวิธาน |
| --- | --- |
Anguillidae:  Wikidata: Q212239  Wikispecies: Anguillidae  BOLD: 1236  EoL: 8295  EPPO: 1ANGLF  Fauna Europaea: 12016  Fossilworks: 265729  GBIF: 2949  iNaturalist: 49220  IRMNG: 114139  ITIS: 161125  NBN: NBNSYS0000159368  NCBI: 7934  NZOR: 17022c3a-d0d7-483b-bde4-7a2270e24e19  Plazi: FD1087D9-FFA3-4A52-FF67-A6E34D26FE1A  WoRMS: 125425 
Anguilla:  Wikidata: Q9154612  Wikispecies: Anguilla  ADW: Anguillidae  BOLD: 2534  EoL: 46561250  EPPO: 1ANGLG  Fauna Europaea: 304330  Fossilworks: 35345  GBIF: 2403092  iNaturalist: 49221  ITIS: 161126  NBN: NBNSYS0000188598  NCBI: 7935  NZOR: 4e74837d-acfc-4862-937e-0c0a97534545  WoRMS: 125620 
ภาพแสดงวงจรชีวิตของปลาในวงศ์ปลาตูหนา
วงศ์ปลาหางแข็ง

| วงศ์ปลาหางแข็ง |
| --- | --- |

ปลากะมงพร้าว (Caranx ignobilis) เป็นปลาที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในวงศ์นี้ที่พบได้ในเขตน่านน้ำไทย

การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:: Animalia
ไฟลัม:: Chordata
ชั้น:: Actinopterygii
อันดับ:: Perciformes
อันดับย่อย:: Percoidei
วงศ์ใหญ่:: Percoidea
วงศ์:: Carangidae

สกุล
  Alectis   Alepes   Atropus   Atule   Campogramma   Carangoides   Caranx   Chloroscombrus   Decapterus   Elagatis   Gnathanodon   Hemicaranx   Lichia   Megalaspis   Naucrates   Oligoplites   Pantolabus   Parastromateus   Parona   Pseudocaranx   Scomberoides   Selar   Selaroides   Selene   Seriola   Seriolina   Trachinotus   Trachurus   Ulua   Uraspis  
ชื่อพ้อง
 Apolectidae
วงศ์ปลาหางแข็ง (อังกฤษ: Jacks, Pompanos, Horse mackerels, Scads, Trevallies, Crevallies, Tunas) เป็นวงศ์ของปลาทะเลกระดูกแข็งวงศ์หนึ่ง ในอันดับปลากะพง (Perciformes) ใช้ชื่อวงศ์ว่า Carangidae
มีรูปร่างลำตัวสั้นหรือค่อนข้างสั้น คอดหางเรียว มีเกล็ดขนาดเล็กแบบราบเรียบ เส้นข้างลำตัวสมบูรณ์ มีเกล็ดแปรรูปขนาดใหญ่ที่บริเวณเส้นข้างลำตัว โดยเฉพาะบริเวณข้อหางเสมือนเกราะ อันเป็นที่มาของชื่อเรียก ส่วนหน้าโค้งงอ ส่วนท้ายอาจมีหรือไม่มีสันกระดูกแข็ง ส่วนใหญ่มีซี่กรองเหงือกยาวเรียวครีบหลังมีสองตอนแยกจากกัน ครีบแรกมีเงี่ยงไม่แข็ง บริเวณหน้าครีบก้นมีก้านครีบแข็ง 2 อัน แยกออกมาจากครีบก้น ซึ่งสามารถพับได้ ครีบอกยาวเรียวโค้งแบบรูปเคียว ครีบหางเว้าลึกแบบส้อม
พบกระจายพันธุ์ในมหาสมุทรแปซิฟิก, แอตแลนติก และมหาสมุทรอินเดีย ปลาขนาดเล็กจะอาศัยอยู่ใกล้ชายฝั่ง หรือตามแหล่งน้ำจืดหรือน้ำกร่อยใกล้ทะเล เช่น ปากแม่น้ำ, ชะวากทะเล  เป็นปลากินเนื้อเป็นอาหาร มีพฤติกรรมอยู่เป็นฝูงขนาดใหญ่ มีขนาดโดยเฉลี่ยประมาณ 25-100 เซนติเมตร ชนิดที่มีขนาดใหญ่ที่สุด คือ 2 เมตร
แบ่งออกเป็น 30 สกุล ประมาณ 151 ชนิด
จัดเป็นปลาเศรษฐกิจที่มีความสำคัญอย่างมากวงศ์หนึ่ง โดยมีการนำไปบริโภคทั้งสด และแปรรูปเป็น ปลากระป๋อง (โดยเฉพาะใช้แทนปลาในวงศ์ปลาหลังเขียว (Clupeidae), ปลาเค็ม เป็นต้น
ในน่านน้ำไทย มีหลายชนิด โดยชนิดที่สำคัญ ๆ และเป็นที่รู้จักกันดี ได้แก่ ปลาสำลี (Seriolina nigrofasciata), ปลาหางแข็ง (Megalaspis cordyla), ปลาหางแข็งบั้ง (Atule mate), ปลาข้างเหลือง (Selaroides leptolepis), ปลากะมง (Caranx sp.), ปลาโฉมงาม (Alectis sp.) และปลาจะละเม็ดดำ (Parastromateus niger) เป็นต้น
แหล่งข้อมูลอื่น

จาก Fishbase.org (อังกฤษ)