نقض حقوق نویسندگان و شاعران در جمهوری اسلامی ایران
نقض حقوق نویسندگان و شاعران > احضار، بازداشت، زندان و شکنجه

همچنین ببینید: نویسندگان و شاعران بازداشت‌شده خیزش ۱۴۰۱ ایران؛ دستگیری، زندان و شکنجه در جمهوری اسلامی ایران؛ و مسائل حقوق بشری در ارتباط با همه‌گیری کووید–۱۹
محمدرضا عالی‌پیام (متخلص به «هالو»)؛ شاعر، نویسنده، بازیگر و طنزپرداز به دلیل سرودن اشعار انتقادی بر ضد جمهوری اسلامی، بارها بازداشت شده‌است.
حسین جنتی؛ شاعری که به ۶ ماه حبس تعزیری محکوم گردید.
میلاد جنت؛ مترجم، شاعر و از اعضای کانون نویسندگان ایران به دست مأموران امنیتی بازداشت شد.
سید محمد حسینی شیرازی؛ نویسندهٔ بیش از هزار کتاب و مقاله. وی به دلیل مخالفت با ادامهٔ جنگ ایران با عراق، بیش از ۲۰ سال، در حصر خانگی قرار گرفت.
مهدی انصاری سمنانی (مهرداد «شیدای سمنانی»)؛ نویسنده (صدها کتاب و هزاران مقاله)، روشن‌فکر، آزادیخواه، مدافع حقوق بشر، هنرمند، مبلغ پیشین دین (مجتهد) واژهساز و شاعری که بارها احضار شده و با ممنوعیت‌های گوناگونی مواجه شده‌است. همچنین در حمله مأموران امنیتی دادگاه ویژه روحانیت به خانه‌اش او و فرزند کوچکش آسیب دیدند. وی بعدها به دلیل روی‌گردانی از خرافات و به نشانه اعتراض به استبداد، لباس صنفی حوزوی را کنار نهاد؛ همان گونه که پس از دگرگونی اعتقادی، مکتب فقهی و قرآنی استادش محمد صادقی تهرانی را کنار گذاشت.
محسن کدیور؛ مجتهد و نویسنده که به دلیل انتقاد به حکومت جمهوری اسلامی و ولایت فقیه، توسط دادگاه ویژه روحانیت، به چند سال حبس محکوم شد.
تورج امینی؛ تاریخ‌نگار پیرو دین بهائیت، به دلیل نوشتن و انتشار کتاب‌های انتقادی تاریخی، دفاع از بهائیت و به اتهام تبلیغ علیه نظام جمهوری اسلامی، به یک سال حبس و دو سال تبعید محکوم شد. نام‌های برخی از آثار وی این است: اسناد بهائیان ایران (۵ جلدی)، اسنادی از زرتشتیان معاصر ایران، ستاخیز پنهان: بازگشایی نسبت آیین‌های بابی و بهائی با جریان روشنفکری ایران، تعامل اقلیت‌های مذهبی و انقلاب مشروطیت ایران.
سهیل عربی؛ نویسنده و زندانی عقیدتی که به اتهام توهین به مقدسات اسلامی، نخست به اعدام و سپس به چند سال حبس محکوم شد.
امید اقدمی؛ شاعر و فعال حقوق کودکان، پس از یورش مأموران وزارت اطلاعات به خانه اش و توهین به اهالی خانه و ضبط وسایل شخصی و کتاب‌ها و لپتاپش او را بازداشت نموده و به جایی نامعلوم منتقل کردند.
مهدی سلیمی؛ نویسنده، پژوهشگر و مترجم آثار فلسفی و نیز یکی دیگر از اعضای کانون نویسندگان ایران، توسط وزارت اطلاعات بازداشت شد.
بر پایهٔ گزارش برخی از سازمان‌های حقوق بشری، روزبه گیلاسیان و الهه سروش‌نیا، دو نویسندهٔ ایرانی در گرگان بازداشت شدند. گیلاسیان دانش‌آموختهٔ رشتهٔ فلسفه و نویسنده کتاب «فلسفه در خیابان» است.
کیومرث مرزبان؛ نویسنده و طنزپردازی است که به حکم دادگاه انقلاب به اتهام‌هایی همچون: توهین به سید روح‌الله خمینی و سید علی خامنه‌ای، توهین به مسئولان و مقدسات و نیز ارتباط با دولت‌های متخاصم به ۲۳ سال و سه ماه زندان محکوم شد.
مصطفی عزیزی؛ فیلم‌نامه‌نویس و تهیه‌کننده فیلم که به اتهام توهین به سید علی خامنه‌ای و سید روح‌الله خمینی و نیز تبلیغ بر ضد نظام جمهوری اسلامی، محاکمه و به ۸ سال حبس تعزیری محکوم شد که پیش از آن نیز ۴۰ روز در سلول انفرادی در بند ۲ الف زندان سپاه پاسداران زندانی بود.
حسین باقری؛ شاعری که چند بار، بازداشت و زندانی شد.
بکتاش آبتین؛ عضو هیئت دبیران کانون نویسندگان ایران، شاعر و مستندساز، به همراه دو نویسندهٔ دیگر این کانون، بازداشت و زندانی شد. وی به ۶ سال حبس و نیز کار اجباری محکوم شد. او در اعتراض به وضعیت دشوارش در زندان، اعتصاب غذا کرد.
آرش گنجی؛ مترجم و منشی کانون نویسندگان ایران است از سوی نظام جمهوری اسلامی ایران به ۱۱ سال حبس محکوم شده‌است.
رضا خندان مهابادی و کیوان باژن؛ دو تن از اعضای دیگر کانون نویسندگان ایران که مانند بکتاش آبتین، از سوی دادگاه انقلاب تهران به چند سال حبس محکوم شدند.
در سال ۱۳۹۲ خورشیدی، فاطمه اختصاری و مهدی موسوی؛ دو شاعری که به حکم دادگاه انقلاب و به دلیل وجود دیدگاه‌های انتقادی در اشعارشان و به اتهام توهین به مقدسات و همچنین دست دادن به هم و روبوسی کردن، به ترتیب، به ۹ سال و شش ماه و ۹۹ ضربه شلاق و نیز ۱۱ سال و ۹۹ ضربه شلاق، محکوم شدند.
محمدرضا حاج رستم بگلو؛ شاعری در کرج بازداشت شد.
محمد نوری‌زاد؛ روزنامه‌نگار، وبلاگ‌نویس، نقاش، مجری، کارگردان و مستندسازی که پس از اعتراضات سراسری ۱۳۸۸، به اتهام تبلیغ بر ضد نظام جمهوری اسلامی، توهین به سید علی خامنه‌ای و مقدسات اسلامی، بارها بازداشت، بازجویی و زندانی شد. وی با توجه به بیماری‌های گوناگون، از جمله، بیماری شدید قلبی، از حق مرخصی حتی در دورهٔ همه‌گیری جهانی کروناویروس، محروم است. یکی از حکم‌های وی، ۱۵ سال زندان، سه سال تبعید، و سه سال ممنوعیت خروج از کشور (به دلیل امضای بیانیه ۱۴ فعال سیاسی و درخواست استعفا دادن خامنه‌ای از رهبری) است. وی در به اعتراض به وضعیت خود و زندانی شدن فرزندش (علی نوری‌زاد)، خودکشی ناموفق و اعتصاب غذا و دارو کرده‌است.
نادر فتوره‌چی؛ نویسنده، مترجم و روزنامه‌نگار، به اتهام تشویش اذهان عمومی بر ضد نهادها، مقامات و سازمان‌های حکومتی، از سوی دادگاه انقلاب تهران به یک سال حبس تعلیقی، محکوم شد
امین مرادی؛ شاعر و یکی دیگر از اعضای کانون نویسندگان، به دست مأموران امنیتی جمهوری اسلامی بازداشت شد.
علیرضا نوری؛ یکی دیگر از اعضای کانون نویسندگان ایران، به دو سال حبس، محکوم شد.
رحیم غلامی؛ نویسنده و شاعر، به اتهام توهین به خامنه‌ای و تبلیغ علیه نظام از راه اینترنت، محاکمه شد.
روز چهارشنبه ۱۰ آذر ۱۴۰۰، ستار رضایی، شاعر و فعال کارگری ساکن نجف‌آباد اصفهان توسط نیروهای امنیتی در منزل پدری‌اش بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شد. وی روز دوشنبه ۱۵ آذر با تودیع قرار وثیقه ۳۰۰ میلیون تومانی آزاد شد.
روز سه‌شنبه ۳۰ آبان ۱۴۰۲ آتفه چهارمحالیان، شاعر و فعال مدنی، خبر داد که به دلیل اینکه در یک سال حبس تعلیقی نه عفو را پذیرفته و نه قلم از کف نهاده است، به اجرای ۲ سال و ۸ ماه حبس تعزیری محکوم شد.