stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
محمدعاصم عاصم

| محمدعاصم عاصم | محمدعاصم عاصم |
| --- | --- |
والی ولایت بغلان: والی ولایت بغلان
دوره مسئولیت ۱۹ جوزا (خرداد) ۱۳۹۴ – ۷ دلو (بهمن) ۱۳۹۶: دوره مسئولیت ۱۹ جوزا (خرداد) ۱۳۹۴ – ۷ دلو (بهمن) ۱۳۹۶
نمایندهٔ دوره پانزدهم پارلمان افغانستان: نمایندهٔ دوره پانزدهم پارلمان افغانستان
دوره مسئولیت ۱۳۸۴ – ۱۳۸۹: دوره مسئولیت ۱۳۸۴ – ۱۳۸۹
حوزه انتخاباتی: ولایت بغلان
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: ۱۳۳۷ ولسوالی خنجان ولایت بغلان
ملیت: افغانستان
پیشه: سیاستمدار
محمدعاصم عاصم (زاده: ۱۳۳۷ ولسوالی خنجان، ولایت بغلان) سیاست‌مدار افغانستانی، نماینده مردم بغلان در دوره پانزدهم مجلس نمایندگان افغانستان و والی سابق ولایت پروان بود.
زندگی‌نامه

محمد عاصم عاصم متولد ۱۳۳۷ از ولسوالی خنجان ولایت بغلان افغانستان است. وی از هزاره‌های اهل سنت افغانستان می‌باشد.
عاصم تحصیلات عالی خود را در رشته علوم سیاسی از دانشگاه تهران به اتمام رسانده‌است.
دیگر فعالیت‌ها

معاون و سرپرست وزارت مخابرات افغانستان در دولت اسلامی افغانستان و پس از سقوط طالبان.
عضو گردهمایی بزرگ اضطراری.
نماینده مردم بغلان در دوره پانزدهم پارلمان افغانستان.
والی بغلان (۱۳۹۴–۱۳۹۶).
روابط ایران و سودان

| 0 | 1 |
| --- | --- |
 سودان:  ایران
 :  
روابط ایران و سودان (انگلیسی: Iran–Sudan relations) روابط فی‌مابین دو کشور ایران و سودان است. این دو کشور نزدیک به سه دهه رابطه دیپلماتیک، اقتصادی و نظامی داشتند و هر دو کشور از این رابطه نزدیک اظهار رضایت می‌کردند.
سودان در مارس ۲۰۱۵ ساعاتی قبل از پیوستن به عملیات عربستان سعودی در یمن تصمیم به اخراج کلیه ایرانیان از سودان گرفت. رئیس‌جمهور سودان گفت که، پیوستن به ائتلاف عربی در محاسبه اقتصادی بسیار به نفع اقتصاد شکننده سودان بوده و از پیوستن جامعه سودان به داعش جلوگیری می‌کند و برای امنیت منطقه بسیار ضروری است. این تصمیم سودان و راه یافتن آن به ائتلاف کشورهای عربی با استقبال مطبوعات و جامعه عربی مواجه شد. در ۴ ژانویه ۲۰۱۶ سودان کلیه روابط دیپلماتیک خود را به دلیل تنش‌های بین عربستان سعودی و ایران قطع کرد و روابط بین دو کشور به سردی گرایید. دو کشور ایران و سودان در اکتبر ۲۰۲۳ روابط یکدیگر را از سر گرفتند.
تاریخچه

سودان روابط خوبی با شاه ایران داشت و تعدادی وام قبل از انقلاب ایران، بمنظور تأمین امنیت دریافت کرده بود. پس از انقلاب ایران، در جنگ ایران و عراق، سودان از عراق در راستای سیاست اتحادیه عرب حمایت می‌کرد. در اواخر سال ۱۹۸۰ صادق المهدی، نخست‌وزیر سودان بمنظور برقراری رابطه با ایران یک سفر رسمی به ایران کرد. پس از کودتای نظامی در سودان که منجر به روی کار آمدن عمر البشیر شد، رابطه ایران و سودان نزدیک شد، رابطه نزدیک با ایران، به اسلامیزه شدن سودان کمک می‌کرد.
در دوران جنگ سرد سودان نزدیک‌ترین متحد ایران در آفریقا بود، سودان تنها کشور آفریقایی تحت حکومت اسلام گرایان بود. علی‌رغم شکاف بین شیعه و سنی در دو کشور، رابطه آنها بسرعت نزدیک می‌شد. در سال ۱۹۹۱ رئیس‌جمهور ایران علی اکبر رفسنجانی به همراه یک هیئت ۱۵۰ نفره یک سفر رسمی به خارطوم داشت، در این سفر وی گفت که انقلاب اسلامی سودان در کنار انقلاب پیشگام ایران بدون شک می‌تواند منبع حرکت و انقلاب در جهان اسلام باشد.
برای اولین بار در آوریل ۲۰۰۶ رئیس‌جمهور سودان به ایران رفت و با سید علی خامنه‌ای و محمود احمدی‌نژاد ملاقات کرد.
در فوریه ۲۰۰۷ محمود احمدی‌نژاد به سودان سفر کرد و با عمر البشیر رئیس‌جمهور سودان ملاقات کرد. طی این سفر محمود احمدی‌نژاد بر آمادگی کامل جمهوری اسلامی ایران برای انتقال تجربیات خود به سودان در بخش‌های مختلف تأکید کرد.
بدنبال حکم بازداشت رئیس‌جمهور سودان در ژوئن ۲۰۰۸ بعد از درگیریهای سودان شمال و جنوبی که منجر به کشته شدن تعداد زیادی از دو طرف شد. جمهوری اسلامی ایران بمنظور نزدیکی بیشتر به سودان به این حکم انتقاد کرد و این موضوع باعث استحکام روابط ایران و سودان شد.
روابط اقتصادی

کشور سودان یک کشور اسلامی و فقیر است و جمهوری اسلامی ایران طی این مدت با سرمایه‌گذاری در این کشور روابط مستحکمی با سودان برقرار کرده بود. جمهوری اسلامی ایران همواره از کشور سودان به عنوان یک کشور مناسب و دارای ظرفیت‌های انقلابی و اسلامی برای ایجاد رابطه فرهنگی و اقتصادی نام می‌برد.
در سال ۱۹۹۱ شواهدی از افزایش روابط اقتصادی و نظامی بین ایران و سودان مشاهده شده‌است. تعداد زیادی از رهبران بلندپایه ایران از سودان بازدید کردند و در آن زمان قراردادهای تجاری بین دو کشور بسته شد. روابط اقتصادی دو جانبه سودان یک منطقه تمرکز بین سودان و ایران شد. شک بر این بود که ایران سالانه یک میلیون تن نفت سودان را تأمین می‌کرد.
در دسامبر ۲۰۰۴ جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد که فعالیتهای بخش خصوصی ایران در سودان افزایش خواهد یافت.
در اکتبر ۲۰۱۲ تصفیه‌خانه آب عطبره سودان به همت مهندسان ایرانی و تأمین مالی ۱۷۷ میلیون دلاری بانک توسعه صادرات احداث و به بهره‌برداری رسید. در اکتبر ۲۰۱۲ بعد از حمله اسرائیل به بخشهایی از کارخانه مهمات سازی یرموک در سودان، خبرهایی در مطبوعات عربی مبنی بر اینکه این کارخانه توسط سپاه پاسداران جمهوری اسلامی تأسیس و راه اندازی شده‌است، منتشر شد. بعد از حمله اسرائیل به کارخانه دو کشتی جنگی ایران به بندر پورت سودان در ساحل دریای سرخ بمدت سه روز لنگر انداختند.
روابط نظامی

در نوامبر سال ۱۹۹۳ گزارش شد که ایران به سودان برای خرید ۲۰ هلیکوپتر تهاجمی از چین کمک مالی کرده‌است. ایران در کمک ۱۷ میلیون دلاری به دولت سودان متعهد شد و تأمین ۳۰۰ میلیون دلار تسلیحات چینی برای ارتش سودان را پرداخت کرد.
بر اساس گزارش‌های منتشر شده، ایران ۲۰۰۰ نفر از نیروهای سپاه پاسداران را به سودان اعزام کرد. علی اکبر ترکان، وزیر دفاع ایران، با فرمانده ارتش سودان بمنظور کمکهای نظامی بیشتر ملاقات کرد. سودان ارتش خود را بعد از آموزش توسط سپاه پاسداران ایران بازسازی کرد.
در سال ۱۹۹۵ یک هیئت نظامی ایران بمنظور تأمین نیازمندیهای نظامی سودان از خارطوم بازدید کرد. ایران اقدام به تأمین خودروهای نظامی، توپخانه سنگین، تجهیزات راداری برای ارتش سودان کرد. در سال بعد، دو کشور توافقنامه‌ای برای گسترش دامنه همکاری‌های خود امضا کردند.
در آوریل ۱۹۹۶ دولت سودان موافقت کرد که نیروی دریایی ایران از تأسیسات دریایی سودان استفاده کند و مابازاء آن ایران به سودان برای خرید تجهیزات نظامی کمک مالی بکند، که به درخواست سودان برای درخواستهای کمک نظامی در سال ۱۹۹۷ بود. ایران بمنظور حفظ و نگهداری تجهیزات نظامی به سودان کمک مالی کرد. غرب نسبت به روابط رو به رشد ایران و سودان اظهار نگرانی عمیق کرد. ایران در حداقل ۱۰ اردوگاه اقدام به آموزش شبه نظامیانی که با جبهه مقاومت تحت حمایت ایران بودند می‌کرد. در سال ۱۹۹۳ وزار خارجه آمریکا نام سودان را به نام کشورهای حامی تروریسم اضافه کرد.
در سال ۲۰۰۸ مصطفی نجار وزیر دفاع ایران با همتای سودانی خود محمد حسین عبدالرحمان یک تفاهمنامه همکاری نظامی امضا کردند.
در جریان جنگ داخلی لیبی در سال ۲۰۱۱، سازمانهای اطلاعاتی غربی گزارش دادند که نیروی قدس ایران ده‌ها موشک سطح به هوای ساخت روسیه را از لیبی منتقل کرده و آنها را از مرز به سودان منتقل کرده‌است. بر اساس این گزارش این تسلیحات شامل موشکهای SA-24 که در سال ۲۰۰۴ به لیبی فروخته شد، می‌شد. مقامات رسمی اطلاعاتی، همچنین بر عقیده بودند که سلاح‌های دیگری که از قذافی کشف و ضبط شده بود در یک تأسیسات مخفی در شمال دارفور که در دست نیروهای سپاه پاسداران ایران بود، نگهداری می‌شد.
در یک سند درز داده شده در تابستان ۲۰۱۴ آمده‌است که رابطه بین سودان و ایران رابطه استراتژیک نظامی و دفاعی است. ژنرال صدیق عامر مدیر کل اطلاعات و امنیت سودان گفت ”ایران بزرگترین متحد ما در منطقه از نظر همکاری‌های در زمنیه اطلاعاتی و محصولات صنایع نظامی می‌باشد”.
روابط سیاسی

در طول هفته آخر ماه آوریل ۲۰۰۶، رئیس‌جمهور سودان، عمر البشیر، با تعدادی از چهره‌های سرشناس ایران شامل رهبر انقلاب علی خامنه‌ای و رئیس‌جمهور محمود احمدی‌نژاد دیدار کرد. در کنفرانس مطبوعاتی مشترک‌البشیر با احمدی‌نژاد در ۲۴ آوریل، احمدی‌نژاد توضیح داد که گسترش رابطه بین دو کشور در خدمت منافع هر دو کشور و منطقه و جهان اسلام و بویژه تقویت صلح و ثبات در منطقه است. قبل از اینکه کنفرانس بپایان برسد البشیر پیشرفت‌های موفقیت‌آمیز ”اهداف صلح طلبانه انرژی هسته‌ای” ایران را تبریک گفت، در حالی که احمدی‌نژاد مخالفت خود را از حضور صلح بانان سازمان ملل در دارفور را اعلام کرد.
رئیس‌جمهور عمر البشیر در ژوئیه ۲۰۱۱ از ایران و محمود احمدی‌نژاد در سپتامبر ۲۰۱۱ از خارطوم بمنظور بحث در ابعاد استراتژیک منطقه‌ای و بین‌المللی بازدید کردند.
در اکتبر ۲۰۱۱ احمدی‌نژاد اظهار داشت که رابطه ایران و سودان بر اساس ارزشهای اسلامی بنا شده‌است، بعدها بشیر اظهار داشت که سودان قصد دارد قانون اساسی خود را بر اساس قوانین اسلام در دولت تغییر دهد.
در ۸ دسامبر ۲۰۱۲ دو کشتی جنگی ایران در بندر سودان لنگر انداختند. نیروی دریایی ایران به عنوان بندر دوم خود بمدت ۵ هفته در این بندر بسر بردند. نیروی دریایی ایران اعلام کرد که ناوچه ۱۴۰۰ تنی جماران با حمایت کشتی ۴۷۰۰ تنی بوشهر لنگر بعد از انجام ماموریت‌های موفقیت‌آمیز خود در دریای سرخ در بندر سودان از طرف فرماندهان نیروی دریایی سودان مورد استقبال قرار گرفتند.
سخنگوی ارتش سودان ساوارمی خالد سعید اعلام کرد که حضور کشتی‌های جنگی ایران در ۳۰ نوامبر بخشی از مبادلات دیپلماتیک و نظامی بین دو کشور محسوب می‌شود و برای سه روز می‌باشد. پیش از این، دو کشتی نیروی دریایی ایران بنام کشتی خارک و ناوچه دریاسالار نقدی حدود دو روز در بندر سودان در اواخر اکتبر ۲۰۱۲ لنگر انداخته بودند.
روابط فرهنگی

رایزن فرهنگی ایران در سودان در سالهای ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۰ بمدت ۵ سال و نیم شیخ ابراهیم انصاری بود. انصاری بعد از آن به لبنان رفت و در سال ۲۰۱۳ در انفجار سفارت ایران در لبنان کشته شدزندگینامه انصاری نشان می‌دهد که وی یکی از عناصر اصلی اشاعه شیعه در کشورهای دیگر بوده‌است.
بعد از انصاری شیخ ملکوتی‌تبار رایزن فرهنگی ایران در سودان شد.
قطع رابطه سودان با ایران

در سپتامبر ۲۰۱۴ وزارت‌خارجه سودان تصمیم به بستن رایزنی فرهنگی ایران در خارطوم را بطور قطعی اعلام کرد و گفت که در این مورد هیچ‌گونه تجدید نظری صورت نخواهد گرفت، رسانه‌ها به نقل از مقامات سودانی دلیل بسته شدن رایزنی فرهنگی ایران در سودان را اشاعه فرهنگ شیعه در این کشور ذکر کردند.
در ۴ ژانویه ۲۰۱۶ در واکنش به حکم اعدام شیخ نمر در عربستان افرادی از بسیج جمهوری اسلامی اقدام به حمله و آتش زدن سفارت عربستان در تهران و مشهد کردند بعد از این واقعه عربستان با اخراج کلیه نفرات سفارت ایران در عربستان اعلام کرد که با ایران قطع رابطه می‌کند.
بدنبال آن برخی از کشورهای عربی ازجمله سودان نیز در حمایت از عربستان با جمهوری اسلامی ایران قطع رابطه کرده و سفیر ایران را از سودان اخراج کرد.
در ۲۷ ژوئن ۲۰۱۵ بعد از تصمیم دولت سودان مبنی بر بستن رایزن فرهنگی ایران در سودان، جمهوری اسلامی ایران کلیه طرح‌های عمرانی خود در سودان را متوقف کرد. این طرحها شامل پروژه ایستگاه آب در شهر ام درمان و ساخت پل در پایتخت بر روی رودخانه نیل بود.در همین تاریخ رئیس‌جمهور سودان اعلام کرد که ایران قصد سیطره بر کشورهای عربی را دارد.
در دسامبر ۲۰۱۵ برای اولین بار ریاست جمهوری سودان هیئت دیپلماتیک جمهوری اسلامی ایران را اخراج کرد و سفیر خود را از تهران فراخواند و این در حالی بود که پیش از این سودان یکی از حامیان سرسخت جمهوری اسلامی ایران بود.
در ۱۳ مارس ۲۰۱۷ دولت سودان از دادن ویزا به هیئت ایران برای شرکت در اجلاسICAPP در سودان خودداری کرد.
از سرگیری روابط سودان و ایران

در تاریخ اکتبر ۲۰۲۳ ایران و سودان در بیانیه‌ای مشترک ضمن اعلام از سرگیری روابط دیپلماتیک، توافق کردند که اقدامات لازم را برای گشایش سفارتخانه‌های ۲ کشور در آینده نزدیک صورت دهند.
کیشورگانج-۶

| کیشورگانج-۶ | کیشورگانج-۶ |
| --- | --- |
حوزهٔ انتخاباتی   مربوط به جاتیا سانگساد: حوزهٔ انتخاباتی   مربوط به جاتیا سانگساد
بخش: ناحیه کیشورگنج
بخش: استان داکا
رأی‌مندان: 332,651 (2018)
حوزهٔ کنونی: حوزهٔ کنونی
شکل‌گیری: 1984
حزب: عوامی لیگ بنگلادش
نماینده(گان): نظام حسن پاپون
کیشورگانج-۶ (به لاتین: Kishoreganj-6) یک منطقهٔ مسکونی در بنگلادش است که در ناحیه کیشورگنج واقع شده‌است.
علی ظفرزاده

| علی ظفرزاده | علی ظفرزاده |
| --- | --- |
[[پرونده:|frameless|ایستاده=1]]: [[پرونده:|frameless|ایستاده=1]]
نمایندهٔ حوزهٔ انتخابیهٔ مشهد در مجلس شورای اسلامی: نمایندهٔ حوزهٔ انتخابیهٔ مشهد در مجلس شورای اسلامی
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: ۱۳۳۰ خورشیدی فریمان روستای نرگ،  ایران
حزب سیاسی: اصلاح طلب
تحصیلات: فوق‌لیسانس مدیریت
پیشه: نمایندهٔ دورهٔ ششم مجلس شورای اسلامی
علی ظفرزاده (زادهٔ ۱۳۳۰ در فریمان) نمایندهٔ حوزهٔ انتخابیهٔ مشهد در دورهٔ ششم مجلس شورای اسلامی بوده‌است.
عرفان

برای دیگر کاربردها، عرفان (ابهام‌زدایی) را ببینید.
«عارف» و «طریقت» به اینجا تغییرمسیر دارند. برای دیگر کاربردهای عارف، عارف (ابهام‌زدایی) را ببینید. برای دیگر کاربردهای طریقت، طریقت (ابهام‌زدایی) را ببینید. برای افرادی با این نام، عرفان (نام) را ببینید.
این مقاله دربارهٔ عرفان جهان‌شمول است. برای طریقت اسلامی، تصوف را ببینید. برای مکتب عرفانی، عرفان اسلامی را ببینید.
عرفان، در لغت به معنی «شناختن» است و برمبنای ریشه عَرَفَ در زبان عربی می باشد. تاکنون چندین کلمه از آن مشتق شده است. مانند اِعتِراف، مُعرِّف، مَعروف، عارِف، تعارُف، تعریف و... ؛ عرفان در اصطلاح به ادراک خاصی گفته می‌شود که از راه تمرکز بر باطن نفس (نه از راه تجربهٔ حسی و نه از راه تحلیل عقلی) به دست می‌آید و در جریان این سیر و سلوک معمولاً مکاشفاتی حاصل می‌شود که شبیه به «رویا» است و گاهی عیناً از وقایع گذشته یا حال یا آینده حکایت می‌کند. در تعریفی دیگر، به مفهوم شناختی «رازگونه و نهانی» خمیرمایهٔ افکار بلند و آداب تأثیرگذاری است. برای یافتن و پیوستن به حقیقت، از طریق شهود، «تجربه درونی» و «حال» که نشانه‌های آن، در مکاتب مختلف جهان، اعم از عقاید بِرَهمَنها، بودائی‌ها، رواقیان، نسطوریان، مهریان (میترائیسم)، عقاید مسلمانان ، عقاید افلاطونیان جدید، فرامین زرتشت و  کتاب کابالا  عرفان سیاسی یهودیت، که به توضیحات فرقه کابالا از آیین یهود می پردازد، همچنین اعتقادات سرخ‌پوستان آمریکا به چشم می‌خورد. این حوزه مطالعاتی میان رشته ای تقریبا‌ً جدید؛ امروزه تحت عنوان رشته ادیان و عرفان در مراکز آموزش عالی ایران و نیز بعضاً در دیگر کشورهایی که عمدتاً در جنوب شرقی قاره آسیا قرار دارند نظیر چین، مالزی و اندونزی جای دارد. مصداق حقیقت در عرفان الهی، وجود خدا است. عرفان، شناختی حقیقت‌گرایانه و تلاشی عمل‌گرایانه فراتر از واقع‌گرایی حسی_عقلی و آرمان‌گرایی تصوری است؛ از این رو این مرام با رازگونگی و غیب‌باوریِ آمیخته از «عشق» و «ذوق» و «اشراق»، همراه است.
عرفان، نوعی روش برای حصول و رسیدن به حقیقت است؛ و با این فرضیه بنا شده‌است که عقل و حواس پنجگانه، به دلیل خطاهای ادراکی، قابل اِتکا نیستند و به تنهایی، قادر به درک حقیقت نیستند و از این رو، به نوعی تلاش برای درک به واسطه سلوکی خاص در پی حقایق نیاز است که به آن عرفان می‌گویند. همچنین گفته می‌شود که عرفان، شناخت قلبی است که از طریق کشف و شهود، نه بحث و استدلال، حاصل می‌شود و آن را علم وجدانی هم می‌خوانند. کسی را که واجد مقام عرفان است، عارف می‌گویند. عرفان در بسیاری از اقوام و ملل و مذاهب مختلف جهان و حتی مکاتب فلسفی رایج است. در دستگاه فلسفی اسلامی که فارابی، ملاصدرا و ابن سینا از سردمداران آن هستند، آنها پنج اصل بنیادین را برای رسیدن به حالات تصوف انجام میدادند. ۱-حواس ۲-عقل ۳-قلب ۴-شهود ۵-وحی الهیٰ.  گاهی صوفیان برای افزایش و رونق جریان تصوف پیش از اجرای مراسم حتی از گیاهانی مانند ماری‌جوآنا و خشخاش تازه استفاده می کردند. در شواهد مختصری ایلامیان باستان، آزتک‌ها، مادها و پارت‌ها‌،  هخامنشیان، ساسانیان، دوران خلفای عباسی، بنی امیه و... در مواردی این مصارف  را داشته اند.
بسامد وقوع تجربیات عرفانی

در سال ۱۹۷۹ در مطالعه‌ای به سرپرستیِ دیوید هِی David Hay از سؤال‌شوندگان پرسیده شد آیا تجربه‌ای عرفانی داشته‌اند یا خیر. ۲۹٫۴٪ جواب مثبت دادند که از آن‌ها ۲۰٫۲٪ تجربه‌ای از حضورِ یک ذات و ۹٫۲٪ تجربه‌ای از حسِ وحدت و یگانگی با هستی یا ذاتی دیگر داشتند.
بسامد وقوع تجربیات عرفانی > تجربیات عرفانی و فیزیولوژی مغز

مایکل پرسینگر و همکارانش در دانشگاه لورنتیان به تحقیق دربارهٔ رابطهٔ بین حس حضورِ خدا یا ذات‌ها و نفوسِ دیگر با فعالیت‌های مغز پرداختند. آن‌ها با استفاده از کلاهی به نام کلاه کورِن Koren helmet، که بعداً به کلاهِ خدا معروف شد، یک میدان مغناطیسی را بر نقاط مختلف مغز متمرکز می‌کردند. با ایجاد تغییرات خفیفی در میدان مغناطیسی در ناحیهٔ لوب گیجگاهیِ سیستم لیمبیک راستِ مغزِ افرادْ مشاهده شد که بعضی از آن‌ها حضورِ موجودات یا ذات‌هایی بدون صورت و بدن را در اطرافِ خود حس می‌کردند. گاهی یک ذات و گاهی چند ذات. حتی می‌توانستند محل حضور آن‌ها را نیز مشخص کنند. تجربیاتِ همهٔ افرادِ تحت مطالعه یکسان‌نبود. بعضی اظهار می‌کردند حضور خدا را حس می‌کنند. بعضی اظهارِ حالت خلسه و سرخوشی داشتند. بعضی احساس یگانگی با جهان می‌کردند. از دید مایکل پرسینگر علاوه بر محرک‌های الکتریکی، محرک‌های شیمیایی و محرک‌های زندگیِ اجتماعی نیز می‌تواند لوب گیجگاهی را تحریک کند.
عرفان و ادیان

در عرفان‌های منتسب به ادیان، حقیقت وجود خداست و رسیدن به او غالباً از طریق زهد (و جذبه) است.
توجه به امور معنوی، زهد و پرهیزگاری و بی‌اعتنایی به امور مادی و انصراف و بی‌توجهی به دنیا از ویژگی‌های عمومی مذاهب و ادیان است، در برخی ادیان مانند دین موسوی نشانه‌های این مطلب اندک است، ولی در بعضی آیین‌ها مانند مسیحیت و آیین بودایی و تائوگرایی و دیگران این مطلب قوی‌تر است.
در تورات، انجیل و قرآن و کلمات بودا، لائوتسه، مانی و مزدک نیز چنین مطالبی به وفور یافت می‌شود.
به باور بسیاری، عرفان زاییده و مولود دین می‌باشد ولی به تازگی این باور که عرفان (که کشف سوالات اساسی بشریت توسط احساسات می‌باشد) مادر دین است؛ با این توجیه که عرفان متعلق به قشر خاص و معدودی از افراد جامعه بشری می‌باشد که با گوشه‌گیری و ریاضت و گذشتن از نفسانیات و تکیه بر احساسات و امور ماورائی به این مهم می‌رسند.
[نیازمند منبع]
عرفان و ادیان > عرفان بودائی

عرفان بودایی یا آیین بودا در ده جز تقسیم می‌شود:
چهار حقیقت عالی
راه هشت‌گانه عالی
سیر درون
مقامات معنوی
سنساره و ذمه
زنجیر عالی
نظر بودا دربارهٔ خود
سه نشانه
نیروانا: ذات بی‌مرگی
راه به سوی نیروانا: از رهروی تا آرهات[نیازمند منبع]
عرفان و ادیان > عرفان هندی

جوکیان هند راه وصول به عرفان را خشن‌پوشی و ریاضت دانسته و قناعت و خرسندی را نردبان معرفت خدا شناخته‌اند و «اسنی» های یهود Essenciens و پارسایان مسیحی مسمی به «گوشه‌گیران» نیز پس از آن‌ها چنین راهی داشته‌اند.[نیازمند منبع]
عرفان هندی که از آن به یوگا «Yoga» تعبیر می‌شود مانند ادیان هندی بر این پایه استوار است که انسان چگونه وجود جزئی و محدود خود را در وجود کل فانی سازد؟
عرفان و ادیان > عرفان یهود

مقالهٔ اصلی: کابالا
عرفان یهود از جمله به وسیله فلسطینیان یا فرقهٔ ربانیم ترویج شده که تعالیم آن‌ها در تلمود جلوه‌گر است و نیز فرقهٔ یهود اسکندریه که عرفان یهود را با روش حکیمان یونان درآمیختند؛ و حکمت اسکندرانی افلوطین که مظهر کاملی از عرفان و ترکیبی از حکمت افلاطون و علم کلام یهود و دیگر عوامل است. حکمت گنوسی نیز نوعی عرفان به‌شمار می‌رود و آن نیز در حقیقت عرفان شرقی پیش از روزگار عیسی است که در اوایل تاریخ میلادی با آیین مسیحی درآمیخت و رنگ مسیحیت به خود گرفت که برخی آن را از عقاید یهود پیش از روزگار عیسی و برخی برگرفته از افکار معنوی مصریان یا ایرانیان قدیم می‌دانند.
عرفان و ادیان > عرفان مسیحی

عرفان مسیحی نیز دنبالهٔ عرفان یهود است. ریشه و اساس این تعالیم را در زندگی مسیح و حواریان او در روح‌القدس، در انجیل یوحنا و در اعمال رسولان می‌توان یافت. گذشته از این، غسل تعمید و عشاء ربانی و قیام مردگان نیز خود از عناصر عرفانی خالی نیست.
عرفان و ادیان > عرفان مسیحی > عرفان آلمانی

اصطلاح «عرفان آلمانی» را برای نخستین بار، کارل روزنکرانتس (1879-1805)، فیلسوف و شاگرد هگل، در نقدی که بر انتشار آثار هاینریش زویزه (یکی از شاگردان مایستر اکهارت) در سال ۱۸۲۹ توسط ملشیور دیپنبروک، نگاشته است و در سال ۱۸۳۱ در «سال‌نامه‌های برلینی نقد علمی» به چاپ رسید، به کار برده است. روزنکرانتس به این برداشت رسیده بود که مایستر اکهارت نظام اسکولاستیکی را متزلزل ساخته است و بدین جهت از هموارکنندگان راه نهضت اصلاح دینی (پروتستانتیسم) به شمار می‌رود. تحقیقات و مطالعات بعدی درباره‌ی اکهارت نشان داد که این برداشت، نادرست است. اما اصطلاح «عرفان آلمانی» از زمان روزنکرانتس به عنوان تعبیری کلی برای اشاره به متون عرفانی آلمانی‌زبان، به ویژه آن متونی که در قرن چهاردهم رواج یافتند، تثبیت شد.
عرفان و ادیان > عرفان مانوی

مذهب مانی (۲۱۵–۲۷۶م) آمیزه‌ای از آیین‌های زرتشتی - مسیحی - بودایی و فلسفهٔ یونانی و اساطیر قدیم است. به عقیدهٔ مانی جهان از دو عنصر روشنایی و تاریکی پیدا شده و پایهٔ آن بر نیکی و بدی است؛ ولی اصل چنان است که سرانجام روشنایی از تاریکی جدا خواهد شد و بر آن پیروز خواهد گشت. وظیفهٔ یک مانوی این است که این دو عنصر یعنی نور و ظلمت را از هم جدا سازد و آمیزش آن‌ها را به هم زند. اما این کار از یک راه ممکن است و آن اینکه: وجود خویش از بدی و فسادی که منسوب به تاریکی است، پاک کند؛ و از لذات این جهانی چون زن خواستن و گوشت خوردن و شراب خوردن و مال گردآوردن و نفس پرستیدن خودداری کند. کم و بیش شباهتی در اصول این دین با تصوف وجود دارد.
عرفان و ادیان > عرفان اسلامی

مقالهٔ اصلی: عرفان اسلامی
همچنین ببینید: تصوف
در اسلام نیز آیات گوناگون در قرآن، زهد و پارسایی و بی‌اعتنایی به امور دنیوی را مایه خشنودی خدا از بنده و سبب وصول او به مراتب و مقامات برتر و نزدیکی به پروردگار شمرده‌است. به اعتقاد مسلمانان، عرفان اسلامی عالی‌ترین روش، علم [یا جهان‌بینی] خداجویی است و حقیقت آن برآمده از متن اسلام است که در دامن فرهنگ اسلامی، رشد و تکامل پیدا کرده‌است. مسلمانان اعتقاد دارند که عرفان اسلامی کامل‌ترین نوع عرفان را در جهان به وجود آورده‌است. مسلمانان معتقدند، عرفان اسلامی، در میان مکاتب [روش‌ها] و دیگر علوم اسلامی جهان‌بین‌نگر مانند فلسفه، کلام و اخلاق به مراتب با تعالی و جدیت بیشتر به دنبال حقیقت و خداجویی است و می‌توان از آن به عنوان علمی یاد کرد.[نیازمند منبع]
عرفان و ادیان > عرفان اسلامی > سلوک عرفانی

معنی لغوی واژه سلوک، «سِیر» است. فردی که در مسیر شناخت حقیقی یا خودشناسی سیر می‌کند را «سالِک» می‌نامند. سیر و سلوک عرفانی مشتمل بر دو مرحله اصلی است که شامل «سیر الی الله» و «سیر فی اللهّ» می‌باشد. بنا به گفته عرفا، سیر الی الله دارای نهایت است، ولیکن سیر فی الله نهایتی ندارد. سیر الی اللهّ بدبن بدین معنی است که سالک چنان سیر می‌کند که از هستیِ نفسانیِ خود، نیست می‌شود و به هستی خدا، هست می‌گردد. به کلام دیگر، به خدا زنده، دانا، بینا، شنوا و گویا می‌گردد. سالک در مراحل ابتدایی سلوک، می‌پندارد که نفس موجودی واقعی است، ولیکن در مراحل بعدی، آن پندار از بین می‌رود و به یقین درک می‌کند که «هستی» تنها از آن خداست و بس. سالک در مسیر سلوک بدانجا می‌رسد که اشیاء و حکمت آنها را، آنگونه که حقیقتاً هستند به تفصیل و به تحقیق می‌بیند و می‌داند به نحوی که هیچ چیزی در عوالم مُلک، ملکوت و جبروت بر وی پوشیده نمی‌ماند. دسته ای از عرفای ایران، بر این باورند که ممکن است سالک بتواند همه مواردی که گفته شد را بداند و نادانسته ای برای وی باقی نماند، ولی گروه دیگری از عرفا، بر این قائل هستند که چون عمر انسان کوتاه است و حکمت و علم خدا بسیار، فلذا سیر فی الله نهایتی ندارد.
عرفان و ادیان > عرفان اسلامی > شریعت، طریقت، حقیقت

در واقع، اسلام از دو سلسلهٔ ظاهر و باطن، یعنی شریعت و طریقت، که لازم و ملزوم یکدیگرند، تشکیل شده‌است؛ که یکی بدون دیگری اثر نبخشد و هر دو در کنار هم معنا می‌دهد که آن معنا و ثمرهٔ این دو، حقیقت است. لازم به بیان است که این موضوع فقط مربوط به اسلام نیست، بلکه در سایر ادیان نیز صدق می‌کند. دانایان دو سلسله همیشه با هم بوده‌اند و هستند، منتهی این اختلافات ظاهری از سوی نادانان دو طرف است و ربطی به دانایان و اصل راه و روش ندارد. در رساله پند صالح، مؤلف آن صالحعلیشاه، دربارهٔ این دو رشته (یعنی شریعت و طریقت) اینگونه یاد می‌کند: «چه در احکام ظاهر و شریعت، و چه آداب باطن و طریقت، که این هر دو نباید از هم جدا باشد که بدون یکدیگر نتیجه نبخشد. شریعت اعمال راجع به تن و طریقت راجع به دل است. شریعت آراستن ظاهر است به طاعت، طریقت پاکیزه نمودن باطن است به اخلاق پسندیده و دوستی و یاد خدا و روشن ساختن دل به شناختن او. پس این هر دو مانند مغز و پوست بلکه مانند لفظ و معنی است و مانند جان و تن یا چراغ و روشنایی آن یا مانند دوا و اثر آن و جمع بین ظاهر و باطن و شریعت و طریقت از اختصاصات سلسله نعمت‌اللّهیه بوده و هست…».
برخی از عرفا رابطه شریعت، طریقت و حقیقت را به بادام تشبیه کرده‌اند. به این معنی که هدف رسیدن به مغز بادام است اما راه رسیدن عبور از پوسته بادام است. شیخ محمود شبستری می‌گوید: «شریعت پوست مغز آمد حقیقت | میان این و آن باشد طریقت.
عرفان و ادیان > عرفان اسلامی > عرفان اسلامی و تصوف

دربارهٔ عرفان از دو جنبه می‌توان بحث و تحقیق کرد: یکی از جنبهٔ اجتماعی، و دیگر از جنبهٔ فرهنگی.
عرفان اسلامی به دو دسته نظری و عملی تقسیم می‌شود
عارفان با سایر طبقات فرهنگی اسلامی از قبیل مفسرین، محدثین، فقها، متکلمین، فلاسفه، ادبا و شعرا یک تفاوت مهم دارند و آن اینکه علاوه بر اینکه یک طبقهٔ فرهنگی هستند و علمی به نام عرفان را به وجود آوردند و دانشمندان بزرگی در میان آن‌ها ظهور کردند و کتب مهمی نیز تألیف کردند، یک فرقهٔ اجتماعی در جهان اسلام به وجود آوردند با مختصاتی مخصوص به خود، برخلاف سایر طبقات فرهنگی مثل فقها و حکما و غیره، که صرفاً طبقهٔ فرهنگی هستند و یک فرقهٔ مجزا از دیگران به‌شمار نمی‌روند.
اهل عرفان هرگاه با عنوان فرهنگی خود، یاد شوند با عنوان «عارفان» و هرگاه با عنوان اجتماعی‌شان یاد شوند غالباً با عنوان «متصوفه» مورد خطاب قرار می‌گیرند.
عرفان‌های نوظهور

مقالهٔ اصلی: عرفان‌های نوظهور
عرفان‌های نوظهور مجموعه جنبش‌های معنوی مدعی ارمغان آرامش و شادی درونی و رستگاری برای بشر می‌باشند و عموماً با عرفان‌های دینی و سنتی، تفاوت‌های اساسی دارند و در مواردی در تقابل قرار می‌گیرند، از این‌رو این مرام‌های نوپدید از دیدگاهِ سنتی بعضی ادیان از جمله اسلام غیرقابل پذیرش و کاذب خوانده می‌شوند. بعضی عرفان‌های سنتی و قدیمی که در یک منطقه به‌تازگی وارد می‌شوند نیز نسبت به آنجا نوپدید تلقی می‌شوند. مهم‌ترین تفاوت عرفان‌های نوپدید با عرفان‌های دینی در غایت آنهاست، چرا که غایت در عرفان‌های نوظهور لزوماً خدا نیست، بلکه کسب آرامش برای انسان است، هر چند ممکن است خدا به عنوان یک عامل مهم مطرح باشد، درحالی‌که عرفان دینی به‌خصوص اسلامی خدامحوری است (هدف فناء فی الله است) نه انسان محوری.