رشت

برای دیگر کاربردها، رشت (ابهام‌زدایی) را ببینید.
| رشت رٚشت | رشت رٚشت |
| --- | --- |
: 
fa (in English: Expected satiety) : fa 
کشور:  ایران
استان: گیلان
شهرستان: رشت
بخش: بخش مرکزی شهرستان رشت
نام(های) پیشین: دارالمرز، دارالامان، رشت بازار
مردم: مردم
جمعیت: ۱٬۲۰۰٬۰۰۰ (۱۴۰۳)
تراکم جمعیت: ۴۱۴ نفر بر کیلومتر مربع
جغرافیای طبیعی: جغرافیای طبیعی
مساحت: ۱۷۸ کیلومتر مربع
ارتفاع: ۳ متر از سطح دریای آزاد
آب‌وهوا: آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه: ۱۶٫۰ درجه سانتی‌گراد
میانگین بارش سالانه: ۱۳۳۷٫۵ میلی‌متر
روزهای یخبندان سالانه: ۲۴ روز
اطلاعات شهری: اطلاعات شهری
شهردار: رحیم شوقی
ره‌آورد: ابریشم خاکاره دبیج برنج رشته خشکار زیتون  کلوچه برنج چای پرتقال چموش گمج رشتی‌دوزی سفره زیرانداز زنبیل زیر دیگی
پیش‌شمارهٔ تلفن: ۰۱۳
وبگاه: www.rasht.ir
شناسهٔ ملی خودرو: ایران ۴۶
کد آماری: ۱۱۲۹
  رشت  روی نقشه ایران ۳۷°۱۶′۴۶″شمالی ۴۹°۳۵′۰۹″شرقی﻿ / ﻿۳۷٫۲۷۹۴°شمالی ۴۹٫۵۸۵۸°شرقی﻿ / 37.2794; 49.5858   :   رشت  روی نقشه ایران ۳۷°۱۶′۴۶″شمالی ۴۹°۳۵′۰۹″شرقی﻿ / ﻿۳۷٫۲۷۹۴°شمالی ۴۹٫۵۸۵۸°شرقی﻿ / 37.2794; 49.5858   
 :  
رَشت (آواپرونده:Rasht.ogg) 
(به گیلکی: رٚشت)، کلان‌شهری در شمال ایران، مرکز استان گیلان در شمال ایران و مرکز شهرستان رشت است و مادرشهر استان گیلان و بخش‌هایی از استان‌های همجوار است. از رشت به‌عنوان شهر همیشه بیدار یاد می‌کنند. این کلانشهر همچنین پرجمعیت‌ترین شهر شمال ایران در بین سه استان حاشیهٔ دریای کاسپین و بزرگ‌ترین و پرجمعیت‌ترین شهر گیلک‌نشین جهان، بزرگ‌ترین سکونت‌گاه سواحل جنوبی دریای کاسپین محسوب می‌شود. در تابستان ۱۳۹۲، رشت سومین شهر بازدیدشده توسط گردشگران در ایران بود. براساس آخرین داده‌های جغرافیایی دیتاسنتر ماهواره ای سیستم اطلاعات جغرافیا؛ بیشترین درازای شهر رشت ۳۶ کیلومتر است. (یعنی از این سمت تا آن سمت شهر بر مبنای بیشترین حالت ممکن ۳۶ کیلومتر راه است). بر اساس سرشماری رسمی سال ۱۳۹۵، جمعیت شهر رشت تعداد ۶۷۹٬۹۹۵ نفر است. جمعیت شناور ثابت روزانهٔ شهر رشت به‌عنوان مادرشهر استان گیلان بالغ بر ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ نفر است. جمعیت این شهر در تعطیلات و ماه‌های گردشگری سال بالغ بر دومیلیون نفر است. رشت فشرده‌ترین شهر ایران به‌لحاظ نسبت جمعیت به وسعت است و از لحاظ نسبت جمعیت در روز و شب نیز رتبهٔ نخست کشور را دارد.
در شهر رشت لهجه‌های گوناگون از گویش بیه‌پس زبان گیلکی توسط مردم تکلم می‌شود.
آب‌وهوای رشت ازجمله آب و هوای معتدل کاسپین و شبه‌مدیترانه‌ای است که دارای تابستان‌های گرم و شرجی و زمستان‌های سرد و مرطوب است. همچنین شهر رشت دارای رتبهٔ اول میزان بارش مراکز استان‌های ایران و به شهر باران (شهر باران‌های نقره‌ای) مشهور است.
رشت بیش از ۴٬۵ قرن پیش مرکز گیلان شد و در گذشته، مرکز استان یکم ایران بوده است. همچنین این شهر نقشی کلیدی در بزنگاه‌های تاریخ ایران مانند انقلاب مشروطه، جنبش جنگل و انقلاب ۱۳۵۷ ایران داشت و با توجه به فرهنگ مردم آن و قرار گرفتن در جادهٔ راه ابریشم از دیرباز به‌عنوان مرکز تجارت شمال همواره به‌عنوان دروازهٔ تمدن مدرن از آن یاد می‌شود. و دارای پیشینه‌ای درخشان در عرصهٔ مبادلات خارجی بوده است.
این شهر در سال ۲۰۱۵ به شبکهٔ شهرهای خلاق جهان به‌عنوان شهر خلاق خوراک‌شناسی زیر نظر یونسکو پیوست. براساس استانداردهای یونسکو شهر خلاق، شهری است که از نوآوری و توانمندی‌های شهروندان در توسعهٔ پایدار شهری استفاده می‌کند. رشت تنها شهر ایران به‌همراه ۱۸ شهر دیگر جهان است که در زمینهٔ خوراک‌شناسی در یونسکو ثبت شد.
امروزه شهر رشت یکی از قطب‌های کشاورزی در سطح کشور محسوب می‌شود. رشت یکی از قطب‌های تولید برنج ایران، تولیدکنندهٔ بزرگ فولاد و قطب تولید نانوداروهای ضدِسرطان کشور یکی از مهم‌ترین شهرهای ایران است. رشت در سال ۹۳۶ هجری شمسی در زمان شاه طهماسب صفوی به عنوان مرکز استان گیلان انتخاب شد. سال ۱۳۹۳ به پیشنهاد روبرت واهانیان معمار و رشت پژوه، روز ۱۲ دی ماه به مناسبت مرکز استان شدن شهر رشت در زمان حکومت سلسلهٔ صفویان، به عنوان روز تولد این شهر و به نام روز نکوداشت شهر رشت پیشنهاد شد. این روز در سال ۱۳۹۴ به افتخار نکوداشت شهر رشت به این عنوان نام گذاری شده است. این شهر دارای تاریخی است که به قرن سیزدهم بازمی‌گردد که طی آن رشت مرکز بزرگ تجارت ابریشم با کارگاه‌های نساجی متعدد بود. گریگوری والریانو ویچ ملگونوف، یک مسافر روسی که در سال ۱۸۹۶ به رشت سفر کرده بود، در خاطرات خود نوشت که این شهر در آن زمان دارای ۵۴۶ خانه، ۱۰۲۱ مغازه و ۲۷۳۱۴ نفر جمعیت بود. در آن زمان اعتبار سیاسی رشت به حدی بود که دولت‌های روس، انگلیس و عثمانی در رشت کنسولگری داشتند. رشت همچنین یکی از شهرهای برتر در حوزه صنایع دستی است به‌طور ی که رشتی دوزی (قلاب دوزی رشت) یکی از رودوزی‌های سنتی ایران و از صنایع دستی گیلان است که در فهرست آثار ملی ایران - میراث فرهنگی ناملموس (معنوی) - به ثبت رسیده است؛ در این کار زمینه پارچه به وسیله نخ‌های ابریشمین رنگین به گونه‌ای بسیار زیبا و چشم نواز تزئین می‌شود. پانزدهم دیماه ۹۹ طی مراسمی در کاخ موزه نیاوران شهر رشت به عنوان شهر ملی هنرهای سنتی ایران با محوریت رشتی‌دوزی، موفق به دریافت گواهی‌نامه ملی شد.
در سال‌های اخیر چند فیلم مهم سینمای ایران از جمله ناهید، ماهی و گربه، در دنیای تو ساعت چنده، ناگهان درخت، تی تی، حکایت دریا و… در استان گیلان و شهر رشت ساخته شده‌اند.