stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
اشکلارسکا پرمبا

مکان در Lower Silesian, 23x15px|border |alt=|link= لهستان
| اشکلارسکا پرمبا Szklarska Poręba | اشکلارسکا پرمبا Szklarska Poręba |
| --- | --- |
مرکز شهر: مرکز شهر
  پرچمنشان:   پرچمنشان
استان: Lower Silesian
County: Jelenia Góra
گمینا: Szklarska Poręba (urban gmina)
مساحت: مساحت
 • کل: ۷۵٫۴۴ کیلومتر مربع (۲۹٫۱۳ مایل مربع)
بیشترین ارتفاع: ۸۸۶ متر (۲۹۰۷ فوت)
کمترین ارتفاع: ۴۴۰ متر (۱۴۴۰ فوت)
جمعیت (۲۰۰۶): جمعیت (۲۰۰۶)
 • کل: ۷۰۹۴
 • تراکم: ۹۴/کیلومتر مربع (۲۴۰/مایل مربع)
وبگاه: http://www.szklarskaporeba.pl
شْکْلارْسْکا پُرِمْبا (به لهستانی:Szklarska Poręba [ˈʂklarska pɔˈrɛmba]؛ آلمانی: Schreiberhau) شهری در جنوب غربی لهستان با جمعیتی حدود ۷۰۰۰ نفر است. این شهر پیست اسکی معروفی دارد.
پرسه، کبک

مکان در 23x15px|border |alt=|link= استان کبک, 23x15px|border |alt=|link= کانادا
| Percé | Percé |
| --- | --- |
شهر: شهر
The village and the famous Percé Rock, from nearby Mont-Sainte-Anne.: The village and the famous Percé Rock, from nearby Mont-Sainte-Anne.
  نشان:   نشان
استان:  استان کبک
ناحیه: گاسپزی-ایل-دو-لا-مادلن
منطقه شهری: لو روشه-پرسه
مسکونی‌شده: 1800s
Constituted: January 1, 1971
حکومت: حکومت
 • شهردار: Bruno Cloutier
 • Federal riding: Gaspésie—Îles-de-la-Madeleine
 • Prov. riding: Gaspésie—Îles-de-la-Madeleine
مساحت: مساحت
 • کل: ۵۵۰٫۳۰ کیلومتر مربع (۲۱۲٫۴۷ مایل مربع)
 • خشکی: ۴۳۲٫۳۹ کیلومتر مربع (۱۶۶٫۹۵ مایل مربع)
جمعیت (2011): جمعیت (2011)
 • کل: ۳٬۳۱۲
 • تراکم: ۷٫۷/کیلومتر مربع (۲۰/مایل مربع)
 • Change (2006–11): کاهش۳٫۱%
 • Dwellings: ۱٬۹۰۷
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی −۵ (EST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی −۴ (EDT)
Postal code(s): G0C 2L0
کد(های) منطقه: 418 and 581
وبگاه: www.ville.perce.qc.ca
پرسه (به فرانسوی: Percé) شهرکی در منطقه شهری لو روشه-پرسه ناحیه گاسپزی-ایل-دو-لا-مادلن در استان کبک کانادا است. در سرشماری سال ۲۰۱۱ این شهرک ۳٬۴۹۵ نفر جمعیت داشته‌است و مساحت آن ۴۲۷٫۹۴ کیلومتر مربع است.
آرتور، آیووا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= آیووا, 23x15px|border |alt=|link= ایالات متحده آمریکا
| Arthur, Iowa | Arthur, Iowa |
| --- | --- |
شهر: شهر
Location of Arthur, Iowa: Location of Arthur, Iowa
ایالت:  آیووا
شهرستان: شهرستان ایدا، آیووا
مساحت: مساحت
 • کل: ۰٫۱۵ مایل مربع (۰٫۳۹ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۰٫۱۵ مایل مربع (۰٫۳۹ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰ مایل مربع (۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۲۹۳ فوت (۳۹۴ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۲۰۶
 • برآورد (۲۰۱۲): ۲۰۷
 • تراکم: ۱۳۷۳٫۳/مایل مربع (۵۳۰٫۲/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: ۵۱۴۳۱
کد منطقه: 712
FIPS code: ۱۹-۰۳۱۱۵
GNIS feature ID: ۰۴۵۴۲۴۵
آرتور (به انگلیسی: Arthur) شهری در ایالت آیووا کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۲۰۶ نفر بوده‌است.
موقعیت جغرافیایی

موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:
Localidades na vizinhança
پراویس‌دومینی

مکان
| پراویس‌دومینی | پراویس‌دومینی |
| --- | --- |
کومونه: کومونه
پراویس‌دومینی: پراویس‌دومینی
ناحیه: فریولی ونتزیا جولیا
استان / شهرستان: استان پوردنونه (PN)
دهستان: Barco, Frattina, Panigai
حکومت: حکومت
 • شهردار: Graziano Campaner
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۶٫۱ کیلومتر مربع (۶٫۲ مایل مربع)
ارتفاع: ۱۰ متر (۳۰ فوت)
جمعیت (آوریل ۲۰۰۹): جمعیت (آوریل ۲۰۰۹)
 • کل: ۳٬۴۶۳
 • تراکم: ۲۲۰/کیلومتر مربع (۵۶۰/مایل مربع)
اهلیت‌نام: Pravisdominiesi
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانه)
کد پستی: 33076
پیش‌شماره تلفن: 0434
پراویس‌دومینی (به ایتالیایی: Pravisdomini) یک کومونه در ایتالیا است که در استان پوردنونه واقع شده‌است.
خصوصیات

پراویس‌دومینی ۱۶٫۱ کیلومترمربع مساحت و ۳٬۴۶۳ نفر جمعیت دارد و ۱۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
پرشوتراونسک

مکان در 23x15px|border |alt=استان دنیپروپتروفسک|link=استان دنیپروپتروفسک دنیپروپتروفسک, 23x15px|border |alt=|link= اوکراین
| پرشوتراونسک Першотравенськ | پرشوتراونسک Першотравенськ |
| --- | --- |
  پرچمنشان:   پرچمنشان
Oblast:  دنیپروپتروفسک
تاسیس‌شده: ۱۹۵۴
شهر: ۱۹۶۶
ارتفاع: ۱۳۲ متر (۴۳۳ فوت)
جمعیت (۲۰۲۱): جمعیت (۲۰۲۱)
 • کل: ۲۷۵۷۳
کد پستی: ۵۲۸۰۰—۵۲۸۹۹
کد منطقه: +۳۸۰–۵۶۳۳
پرشوتراونسک (به روسی: Першотравенськ) شهری در استان دنیپروپتروفسک در کشور اوکراین واقع شده‌است. جمعیت این شهر ۲۷,۰۹۹ نفر (۲۰۲۱ تخمینی)است.
کرافورد، تگزاس

مکان
| Crawford, Texas | Crawford, Texas |
| --- | --- |
شهرک: شهرک
A billboard just outside of Crawford.: A billboard just outside of Crawford.
Location of Crawford, Texas: Location of Crawford, Texas
U.S. Census Map: U.S. Census Map
ایالت: تگزاس
شهرستان: مک‌لنن
مساحت: مساحت
 • کل: ۰٫۹ مایل مربع (۲٫۴ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۰٫۹ مایل مربع (۲٫۴ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰ مایل مربع (۰٫۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۶۸۹ فوت (۲۱۰ متر)
جمعیت (۲۰۰۰): جمعیت (۲۰۰۰)
 • کل: ۷۰۵
 • تراکم: ۷۶۳٫۱/مایل مربع (۲۹۴٫۶/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: ۷۶۶۳۸
کد منطقه: 254
استاندارد پردازش اطلاعات فدرال: ۴۸-۱۷۵۶۴
GNIS feature ID: ۱۳۵۵۳۲۰
کرافورد، تگزاس (به انگلیسی: Crawford, Texas) یک سکونتگاه مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان مک‌لنن، تگزاس واقع شده‌است.
خصوصیات

کرافورد ۲٫۴ کیلومترمربع مساحت و ۷۰۵ نفر جمعیت دارد و ۲۱۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
پراجلاتو

مکان
| پراجلاتو | پراجلاتو |
| --- | --- |
کومونه: کومونه
Comune di Pragelato: Comune di Pragelato
کلیسای پاریش: کلیسای پاریش
ناحیه: پیمونت
استان / شهرستان: استان تورین (TO)
دهستان: La Ruà, Allevè, Chezal, Duc, Grand Puy, Granges, Jousseaud, Laval, Pattemouche, Plan, Rif, Rivets, Seytes, Troncea, Souchéres Basses, Souchère Haute, Traverses, Villardamond, Val Tronche, Tronchée
حکومت: حکومت
 • شهردار: Giovanni Arolfo
مساحت: مساحت
 • کل: ۸۹٫۶ کیلومتر مربع (۳۴٫۶ مایل مربع)
ارتفاع: ۱٬۵۱۸ متر (۴۹۸۰ فوت)
جمعیت (Dec. 2004): جمعیت (Dec. 2004)
 • کل: ۵۳۶
 • تراکم: ۶٫۰/کیلومتر مربع (۱۵/مایل مربع)
اهلیت‌نام: Pragelatesi
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانه)
کد پستی: 10060
پیش‌شماره تلفن: 0122
وبگاه: وبگاه رسمی
پراجلاتو (به ایتالیایی: Pragelato) یک کومونه در ایتالیا است که در استان تورین واقع شده‌است.
خصوصیات

پراجلاتو ۸۹٫۶ کیلومترمربع مساحت و ۵۳۶ نفر جمعیت دارد و ۱٬۵۱۸ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
خواهرخوانده

شهر اوبر-رام‌اشتات خواهرخواندهٔ پراجلاتو هست.
پیربلاغ (جلفا)

مکان در 23x15px|border |alt=|link= ایران
| پیربلاغ | پیربلاغ |
| --- | --- |
روستا: روستا
استان‌های ایران: استان آذربایجان شرقی
شهرستان‌های ایران: شهرستان جلفا
بخش (تقسیمات کشوری): بخش سیه‌رود
تقسیمات کشوری در ایران: دهستان نوجه‌مهر
جمعیت (۲۰۰۶): جمعیت (۲۰۰۶)
 • کل: ۱۷
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۳:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۴:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
پیربلاغ یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان نوجه‌مهر بخش سیه‌رود شهرستان جلفا واقع شده‌است.این روستا ۱۷ نفر جمعیت دارد.
نام

نام پیربلاغ از دو واژه پیر و بلاغ تشکیل شده که در زبان ترکی آذربایجانی پیر به معنای چشمه مقدس (نام چشمه‌ای همیشه جوشان در پیربلاغ) و بلاغ به معنای چشمه است. ساکنان اولیه پیربلاغ را خانواده‌های ملک‌زاده پیربلاغی و... تشکیل میدهند.
تلاکوپاکو

مکان در 23x15px|border |alt=|link= Jalisco, 23x15px|border |alt=|link= مکزیک
| تلاکوپاکو | تلاکوپاکو |
| --- | --- |
شهر: شهر
تلاکوپاکو: تلاکوپاکو
  پرچمنشان:   پرچمنشان
نام(های) مستعار: اسپانیایی: La villa alfarera‎ (انگلیسی: Potter's village): نام(های) مستعار: اسپانیایی: La villa alfarera‎ (انگلیسی: Potter's village)
موقعیت تلاکوپاکو در نقشه: موقعیت تلاکوپاکو در نقشه
ایالت:  Jalisco
منطقه: Centro
شهرستان: Tlaquepaque
Foundation: ۲۵ مارس ۱۵۳۰
حکومت: حکومت
 • شهردار: Alfredo Barba (PRI)
مساحت: مساحت
 • شهر: ۲۷۰ کیلومتر مربع (۱۰۰ مایل مربع)
ارتفاع: ۱٬۸۷۰ متر (۶۱۴۰ فوت)
جمعیت (2010): جمعیت (2010)
 • شهر: ۵۷۵٬۹۴۲
 • کلان‌شهری: ۴٬۴۲۴٬۲۵۲
 • تراکم کلان‌شهری: ۱٬۵۸۳/کیلومتر مربع (۴۱۰۰/مایل مربع)
 • نام اهلیت: Tlaquepaquense
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی −۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی −۵ (CDT)
تلاکوپاکو (به اسپانیایی: Tlaquepaque) از شهرهای کشور مکزیک است که در ایالت خالیسکو قرار دارد و جمعیت آن طبق سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی ۱۲۳۸٬۹۶۲ نفر بوده است.
تلکری (جلفا)

village در 23x15px|border |alt=|link= ایران
| تلکری تلکری | تلکری تلکری |
| --- | --- |
village: village
استان‌های ایران: استان آذربایجان شرقی
شهرستان‌های ایران: شهرستان جلفا
بخش (تقسیمات کشوری): بخش سیه‌رود
تقسیمات کشوری در ایران: دهستان نوجه‌مهر
جمعیت (2022): جمعیت (2022)
 • کل: ۲۵۰
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۳:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۴:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
تلکری یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان نوجه‌مهر بخش سیه‌رود شهرستان جلفا واقع شده‌است.این روستا ۲۵۰ نفر جمعیت دارد.
اشچیونک

Village در Kuyavian-Pomeranian, 23x15px|border |alt=|link= لهستان
| Trzcionek | Trzcionek |
| --- | --- |
Village: Village
استان‌های لهستان: Kuyavian-Pomeranian
County: Tuchola
گمینا: Tuchola
جمعیت: ۲۹
اشچیونک (به لاتین: Trzcionek) یک منطقهٔ مسکونی در لهستان است که در Gmina Tuchola واقع شده‌است.
خصوصیات

اشچیونک ۲۹ نفر جمعیت دارد.
ایدو، بخش ایدا-ویرو

Village
| Aidu | Aidu |
| --- | --- |
Village: Village
شهرستان‌های استونی: شهرستان ایدا-ویرو
Municipality: دهستان لوگانوسه
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
ایدو، بخش ایدا-ویرو (به لاتین: Aidu, Ida-Viru County) یک روستا در استونی است که در دهستان لوگانوسه واقع شده‌است.
بخش کوتچ

District of گجرات در 23x15px|border |alt=|link= هند
| Kutch district | Kutch district |
| --- | --- |
District of گجرات: District of گجرات
Rann of Kutch: Rann of Kutch
Location of Kutch district in Gujarat: Location of Kutch district in Gujarat
ایالت‌ها و قلمروهای هند: گجرات
Headquarters: بوج
Tehsils: ۱۰
حکومت: حکومت
 • لوک سبها: Kutch
 • ودهان سبها: Kutch
مساحت: مساحت
 • Total: ۴۵۶۷۴ کیلومتر مربع (۱۷۶۳۵ مایل مربع)
جمعیت (۲۰۱۱): جمعیت (۲۰۱۱)
 • Total: ۲۰۹۲۳۷۱
 • تراکم: ۴۶/کیلومتر مربع (۱۲۰/مایل مربع)
Demographics: Demographics
 • Literacy: ۷۰٫۵۹
 • Sex ratio: ۹۰۸
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۰۵:۳۰ (زمان استاندارد هند)
Major highways: ۱
وبگاه: kachchh.nic.in
بخش کوتچ (به انگلیسی: Kutch district) یکی از بخش در هند است که در گجرات واقع شده‌است. بخش کوتچ ۲٬۰۹۲٬۳۷۱ نفر جمعیت دارد.
پیرکمان

village در 23x15px|border |alt=|link= ایران
| پیرکمان پیرکمان | پیرکمان پیرکمان |
| --- | --- |
village: village
استان‌های ایران: استان آذربایجان شرقی
شهرستان‌های ایران: شهرستان سراب
بخش (تقسیمات کشوری): بخش مرکزی شهرستان سراب
تقسیمات کشوری در ایران: دهستان رازلیق
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۳:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۴:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
پیرکمان یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان رازلیق بخش مرکزی شهرستان سراب واقع شده‌است.
اشلند، اکلاهما

مکان
| Ashland, Oklahoma | Ashland, Oklahoma |
| --- | --- |
شهرک: شهرک
Location of Ashland, Oklahoma: Location of Ashland, Oklahoma
State: اکلاهما
شهرستان: Pittsburg
مساحت: مساحت
 • کل: ۰٫۲ مایل مربع (۰٫۵ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۰٫۲ مایل مربع (۰٫۵ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰ مایل مربع (۰٫۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۷۷۴ فوت (۲۳۶ متر)
جمعیت (۲۰۰۰): جمعیت (۲۰۰۰)
 • کل: ۵۳
 • تراکم: ۲۷۳٫۳/مایل مربع (۱۰۵٫۵/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (Central (CST))
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
FIPS code: 40-03050
GNIS feature ID: 1089732
اشلند(به انگلیسی: Ashland) شهری در ایالت اکلاهما کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۶۶ نفر بوده‌است.
بخش کوربا

District of چتیسگر در 23x15px|border |alt=|link= هند
| بخش کوربا | بخش کوربا |
| --- | --- |
District of چتیسگر: District of چتیسگر
بخش کوربا: بخش کوربا
Temple in Chaiturgarh: Temple in Chaiturgarh
موقعیت بخش کوربا در نقشه: موقعیت بخش کوربا در نقشه
ایالت: چتیسگر
تقسیمات اداری هند: bilaspur
Headquarters: کوربا، هند
مساحت: مساحت
 • Total: ۶۵۹۸ کیلومتر مربع (۲۵۴۸ مایل مربع)
جمعیت (۲۰۱۱): جمعیت (۲۰۱۱)
 • Total: ۱۲۰۶۶۴۰
 • تراکم: ۱۸۰/کیلومتر مربع (۴۷۰/مایل مربع)
Demographics: Demographics
 • Literacy: 73.22 per cent
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۰۵:۳۰ (زمان استاندارد هند)
وبگاه: korba.gov.in
بخش کوربا (به انگلیسی: Korba district) یک منطقهٔ مسکونی در هند است که در Bilaspur Division واقع شده‌است. بخش کوربا ۶٬۵۹۸ کیلومتر مربع مساحت و ۱٬۲۰۶٬۶۴۰ نفر جمعیت دارد.
آردنتاون، دلاور

Village
| Ardentown, Delaware | Ardentown, Delaware |
| --- | --- |
Village: Village
Location in New Castle County and the state of دلاویر.: Location in New Castle County and the state of دلاویر.
ایالت: دلاویر
شهرستان: New Castle
مساحت: مساحت
 • کل: ۰٫۲ مایل مربع (۰٫۶ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۰٫۲ مایل مربع (۰٫۶ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰ مایل مربع (۰٫۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۲۳۶ فوت (۷۲ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۲۶۴
 • تراکم: ۱۳۱۲٫۸/مایل مربع (۵۰۶٫۹/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۵ (Eastern (EST))
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۴ (EDT)
کد منطقه: 302
FIPS code: ۱۰-۰۱۶۶۰
GNIS feature ID: ۰۲۱۶۸۴۲
آردنتاون، دلاور (به انگلیسی: Ardentown, Delaware) یک عوارض جغرافیایی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان نیو کستل، دلاویر واقع شده‌است.
خصوصیات

آردتاون ۰٫۶ کیلومترمربع مساحت و ۲۶۴ نفر جمعیت دارد و ۷۲ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
موشه دایان

| موشه دایان | موشه دایان |
| --- | --- |
موشه دایان در ۱۹۷۸: موشه دایان در ۱۹۷۸
وزیر امورخارجه اسرائیل: وزیر امورخارجه اسرائیل
دوره مسئولیت ۱۹۷۷ – ۱۹۷۹: دوره مسئولیت ۱۹۷۷ – ۱۹۷۹
نخست‌وزیر: مناخم بگین
پس از: ایگال آلون (کفیل)
پیش از: اسحاق شامیر
وزیر دفاع اسرائیل: وزیر دفاع اسرائیل
دوره مسئولیت ۱۹۶۷ – ۱۹۷۴: دوره مسئولیت ۱۹۶۷ – ۱۹۷۴
رئیس‌جمهور: لوی اشکولایگال آلون (کفیل)گلدا مایر
پیش از: شیمون پرز
وزیر کشاورزی: وزیر کشاورزی
دوره مسئولیت ۱۹۵۹ – ۱۹۶۴: دوره مسئولیت ۱۹۵۹ – ۱۹۶۴
نخست‌وزیر: دیوید بن گوریونلوی اشکول
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: ۱۶ اکتبر ۱۹۱۵ دیگانیا آلف، فلسطین، امپراتوری عثمانی
درگذشته: ۱۶ اکتبر ۱۹۸۱ (۶۶ سال) تل‌آویو، اسرائیل
ملیت:  اسرائیل
پیشه: نظامی، سیاستمدار
خدمات نظامی: خدمات نظامی
وفاداری:  بریتانیا اسرائیل
خدمت/شاخه:  ارتش بریتانیاهگانا نیروهای دفاعی اسرائیل
سال‌های خدمت: ۱۹۳۲–۱۹۷۴
فرمانده: فرمانده ستاد کل فرماندهی و عملیات نیروهای دفاعی اسرائیل (۱۹۵۳–۱۹۵۸)
جنگ‌ها/عملیات‌: جنگ جهانی دومجنگ عرب‌ها و اسرائیلجنگ شش‌روزهجنگ یوم کیپور
موشه دایان (به عبری: משה דיין) (به انگلیسی: Moshe Dayan) (۲۰ مه ۱۹۱۵ – ۱۶ اکتبر ۱۹۸۱) یکی از مشهورترین فرماندهان نظامی نیروهای دفاعی اسرائیل و بعدها سیاستمدار اسرائیلی بود. او در بین سال‌های ۱۹۵۳ تا ۱۹۵۸، فرماندهی ستاد کل فرماندهی و عملیات نیروهای دفاعی اسرائیل را برعهده داشت و چهارمین ژنرال اسرائیلی در این مقام بود.
اوایل زندگی

موشه دایان در ۲۰ مه ۱۹۱۵ در کیبوتص دگانیا آلف، نزدیک دریاچه جلیله در فلسطین، در آنچه که در آن زمان سوریه عثمانی در امپراتوری عثمانی بود، متولد شد. او یکی از سه فرزند شموئل و دبورا دایان، مهاجران یهودی اوکراینی از ژاشکیو بود. کیبوتص دگانیا آلف، با ۱۱ عضو، اولین کیبوتص بود و بعداً بخشی از دولت اسرائیل شد.
دایان دومین فرزندی بود که در دگانیا متولد شد، پس از گیدئون باراتز (۱۹۱۳–۱۹۸۸)او موشه نام گرفت به افتخار موشه بارسکی، اولین عضو دگانیا که در یک حمله عرب کشته شد و هنگام آوردن دارو برای پدر دایان جان باخت. کمی بعد، خانواده دایان به ناهالال، اولین موشاو یا شرکت کشاورزی که تأسیس شده بود، نقل مکان کردند. دایان در آنجا در مدرسه کشاورزی تحصیل کرد.
او به زبان‌های عبری، عربی و انگلیسی تسلط داشت.
عضویت در هگانا و جنگ جهانی دوم

موشه دایان در سن ۱۴ سالگی به سازمان هگانا پیوست. ده سال پس از پیوستنش به هگانا توسط نیروهای انگلیسی دستگیر شد و دو سال را در زندان انگلیسی‌ها گذراند. نهایتاً در فوریه سال ۱۹۴۱ میلادی آزاد شد و به همراه سازمان هگانا به جنگ علیه آلمان نازی در طول جنگ جهانی دوم پرداخت. موشه دایان در جنگ عرب‌ها و اسرائیل در اثر برخورد گلوله به شیشه دوربینی که در حال نگاه کردن ازآن به مواضع دشمن بود، چشم چپش را از دست داد. بعدها چهره‌اش همراه با چشم‌بند (Eyepatch) شناخته تر شد.
جنگ استقلال

پس از پایان قیومیت بریتانیا بر فلسطین و اعلام استقلال کشور اسرائیل در سال ۱۹۴۸ و آغاز جنگ استقلال اسرائیل میان کشورهای عربی و کشور تازه تأسیس اسرائیل، مسئولیت نگهداری از منطقه استراتژیک دره اردن[نیازمند منبع] به وی و نیروهای تحت امرش واگذار شد. با نشان دادن قابلیت‌های فرماندهی در طول جنگ، توانست نظر فرماندهان ارشد نیروهای دفاعی اسرائیل را به خود جلب کند، به طوریکه مسئولیت‌های مهم دیگر و فرماندهی یگان‌های بیشتری در طول جنگ استقلال به وی واگذار شد.
چشم‌بند

در ۷ ژوئن ۱۹۴۱، شب قبل از تهاجم در کارزار سوریه-لبنان، واحد دایان از مرز عبور کرد و دو پل بر روی رود لیتانی را به کنترل خود درآورد. در آن زمان، دایان تحت فرماندهی سر هنری مایتلند ویلسون، سرلشکر بریتانیایی قرار داشت.هنگامی که طبق انتظار، در ساعت ۴ صبح ۸ ژوئن، واحد آنها تعویض نشد، واحد متوجه شد که در معرض حمله احتمالی قرار دارد و به ابتکار خود، یک پاسگاه پلیس ویشی را که در نزدیکی آنها بود، مورد حمله قرار داد و آن را تصرف کرد. چند ساعت بعد، در حالی که دایان بر روی بام ساختمان ایستاده بود و با دوربین دوچشمی، مواضع نیروهای ویشی فرانسه را در آن سوی رود زیر نظر داشت، یک تک‌تیرانداز فرانسوی از فاصله‌ای حدود چند صد یاردی به دوربین دوچشمی شلیک کرد و ترکش‌های فلزی و شیشه‌ای به چشم چپ او برخورد کرد و آسیب شدیدی به آن وارد کرد. شش ساعت گذشت تا اینکه او را تخلیه کردند. دایان چشم خود را از دست داد. علاوه بر این، آسیب وارده به عضلات خارج چشمی به حدی بود که دایان نمی‌توانست از چشم مصنوعی استفاده کند و مجبور شد از همان چشم‌بند سیاه استفاده کند که به نشان او تبدیل شد.
نامه‌هایی که از آن دوران برجای مانده نشان می‌دهد که دایان با وجود از دست دادن چشم چپ و آسیب‌های جدی به ناحیه اطراف چشم، همچنان از ویلسون درخواست کرد که او را دوباره به میدان نبرد بازگرداند. او همچنین در سال ۱۹۴۷ تحت عمل جراحی چشم در بیمارستانی در پاریس قرار گرفت که ناموفق بود.
در سال‌های بلافاصله پس از آن، این معلولیت برای او رنج روانی زیادی به همراه داشت.دایان در خودزندگی‌نامه خود نوشت: «من با نگرانی‌های زیادی دربارهٔ آینده‌ام به عنوان یک معلول که فاقد مهارت، حرفه یا تخصصی برای تأمین زندگی خانواده‌ام بودم، فکر می‌کردم.» او اضافه کرد که «آماده بودم هر تلاشی را انجام دهم و هر رنجی را تحمل کنم، فقط اگر می‌توانستم از چشم‌بند سیاه خلاص شوم. توجهی که جلب می‌کرد برایم غیرقابل تحمل بود. ترجیح می‌دادم خودم را در خانه حبس کنم و هر کاری انجام دهم، اما با واکنش‌های مردم مواجه نشوم.»
جایزه صلح نوبل

نام دایان در سال ۱۹۷۱ در لیست نامزدهای جایزه صلح نوبل قرار گرفت، اما ویلی برانت صدراعظم وقت آلمان برنده این جایزه شد، بعدها در سال ۱۹۷۸ نیز نامزد این جایزه شد و طبق گمانه‌ها می‌توانست برنده این جایزه باشد اما با بیان موقعیت فعلی اسرائیل گفت که در این شرایط خواهان این جایزه نیست و از لیست نامزدهای صلح نوبل کناره‌گیری کرد.
تخریب مساجد و مسجد نبی حسین

در سال ۱۹۵۰ برخی از مساجد و مسجد نبی حسین در شهر عسقلان بدستور وی تخریب گردید. این بنا که به عقیده برخی از شیعیان و محل دفن راس الحسین بوده است مورد توجه و زیارت همه مسلمانان قرار داشت و به‌دلیل قدمت بالای آن که به قرن ۱۱ میلادی بازمی‌گشت از آثار باستانی فلسطین نیز به‌شمار می‌رفت. راز کلتر (Raz Kletter) باستان‌شناس یهودی می‌گوید که این بنا چنان تخریب گردید که حتی یک سنگ هم از آن باقی نماند.
فرماندهی ستاد کل ارتش اسرائیل

نگاه بسیار مثبت داوید بن گوریون اولین نخست‌وزیر اسرائیل به موشه دایان و شیمون پرز (که بعدها نخست‌وزیر و رئیس‌جمهور اسرائیل شد)، باعث شد تا پله‌های ترقی در حیطه درجات نظامی را به سرعت طی کنند، تا نهایتاً موشه دایان در سال ۱۹۵۳ میلادی، به بالاترین درجه نظامی (راو آلوف) در ارتش اسرائیل دست یافت و تا سال ۱۹۵۸ میلادی، فرماندهی ستاد کل نیروهای دفاعی اسرائیل را عهده‌دار شد.
در دوران جنگ کانال سوئز در سال ۱۹۵۶، فرماندهی جنگ را در مقام فرماندهی ستاد کل فرماندهی و عملیات نیروهای دفاعی اسرائیل خود شخصاً برعهده گرفت که نهایتاً منجر به پیروزی نظامی اسرائیل شد.
جنگ شش روزه

موشه دایان پس از کناره‌گیری از زندگی سیاسی، برای مشاهده نزدیک جنگ مدرن، به پوشش جنگ ویتنام پرداخت. علاوه بر این، او به عنوان ناظر همراه با اعضای سپاه تفنگداران دریایی ایالات متحده آمریکا در گشت زنی بود. اگرچه دایان در بیشتر برنامه‌ریزی‌ها قبل از جنگ شش روزه ژوئن ۱۹۶۷ شرکت نداشت، اما شخصاً نظارت بر تصرف شرق اورشلیم را در طول جنگ ۵ تا ۷ ژوئن بر عهده داشت. در سال‌های پس از جنگ، دایان از محبوبیت زیادی در اسرائیل برخوردار بود و به‌طور گسترده‌ای به عنوان یک نخست‌وزیر بالقوه مورد توجه بود. در این زمان، دایان رهبر جناح تندرو در دولت کارگر بود و با بازگشت به مرزهای پیش از ۱۹۶۷ اسرائیل مخالف بود. او یک بار گفت که شرم‌الشیخ (شهری مصری در لبه جنوبی شبه‌جزیره سینا که بر مسیر دریایی اسرائیل به دریای سرخ از طریق خلیج عقبه نظارت دارد) را بدون صلح، به صلح بدون شرم‌الشیخ ترجیح می‌دهد. او بعدها در دوران حرفه‌ای خود این دیدگاه‌ها را تعدیل کرد و نقش مهمی در توافق صلح نهایی بین اسرائیل و مصر ایفا نمود.
موکی تسر، رهبر دیرینه جنبش کیبوتص متحد، ادعای دایان را رد کرد و گفت: «قطعاً مباحثاتی دربارهٔ رفتن به بلندی‌های جولان یا نرفتن به آنجا وجود داشت، اما این مباحثات دربارهٔ امنیت کیبوتص‌ها در جلیل بود.» او افزود: «فکر می‌کنم خود دایان تمایلی به رفتن به بلندی‌های جولان نداشت. این چیزی است که ما سال‌ها می‌دانستیم. اما هیچ کیبوتصی از فتح بلندی‌های جولان زمینی به دست نیاورد. کسانی که به آنجا رفتند، خودشان رفتند. توهین است که بگوییم کیبوتص‌ها زمین می‌خواستند.»
دربارهٔ اظهارات دایان، مایکل اورِن، سفیر اسرائیل در ایالات متحده آمریکا گفته است:
در ادعای دایان عنصری از حقیقت وجود دارد، اما مهم است که توجه داشته باشیم که اسرائیل مناطق غیرنظامی در شمال را ۱۹۷بخشی از قلمرو حاکمیت خود می‌دانست و حق کشت و زرع در آنها را برای خود محفوظ می‌دانست - حقی که سوریه به‌طور مداوم با زور با آن مخالفت می‌کرد. سوریه همچنین تلاش می‌کرد قبل از اینکه رود اردن وارد اسرائیل شود، از آن بهره‌برداری کند و آن را به عنوان منبع آب مورد استفاده قرار دهد. سوریه همچنین به‌طور فعال از حملات تروریستی فلسطینی‌ها علیه اسرائیل حمایت می‌کرد. اسرائیل گاه و بیگاه از حوادثی که در مناطق غیرنظامی رخ می‌داد، برای ضربه زدن به پروژه انحراف آب سوریه و مجازات آنها به دلیل حمایت از تروریسم استفاده می‌کرد. همچنین باید اظهارات دایان را در زمینه عضویت او در اپوزیسیون در آن زمان در نظر گرفت. نگرش او نسبت به سوری‌ها پس از اینکه وزیر دفاع شد، به‌طور چشمگیری تغییر کرد. در واقع، در ۸ ژوئن ۱۹۶۷، دایان با دور زدن هر دو نخست‌وزیر و رئیس ستاد کل، به ارتش اسرائیل دستور داد تا به بلندی‌های جولان حمله کرده و آن را تصرف کند.
در سال ۱۹۶۷ و جنگ شش روزه وی مقام وزارت دفاع اسرائیل را عهده‌دار بود و دستورها و پیش‌بینی‌های وی در طول جنگ شش روزه عامل مهمی در پیروزی نیروهای دفاعی اسرائیل بر ارتش‌های چند کشور عربی بود. اسرائیل در پایان جنگ شش روزه، نوار غزه، صحرای سینا، کرانه باختری رود اردن (شامل اورشلیم شرقی) و بلندی‌های گولان را تصرف کرد. در کل با پیروزی‌های به‌دست آمده و سرزمین‌های به غنیمت گرفته شده، مساحت اسرائیل ۳ برابر افزایش یافت[نیازمند منبع].
جنگ یوم کیپور

پس از مرگ لوی اشکول و انتخاب شدن گلدا مایر به مقام نخست‌وزیری اسرائیل، در سال ۱۹۷۳، موشه دایان همچنان در سمت وزیر دفاع اسرائیل باقی‌ماند.
او هنوز در آن پست بود که جنگ یوم کیپور در ۶ اکتبر ۱۹۷۳ برای اسرائیل فاجعه‌بار آغاز شد. دایان به عنوان بالاترین مقام مسئول برنامه‌ریزی نظامی، ممکن است بخشی از مسئولیت را برای غفلت رهبری اسرائیل از نشانه‌های پیش‌روی جنگ بر عهده داشته باشد. در ساعات پیش از جنگ، دایان تصمیم نگرفت که بسیج کامل یا حمله پیش‌دستانه‌ای علیه مصری‌ها و سوری‌ها انجام دهد.او فرض کرد که اسرائیل حتی اگر اعراب حمله کنند، به راحتی می‌تواند پیروز شود و مهم‌تر از آن، نمی‌خواست اسرائیل به عنوان متجاوز به نظر برسد، زیرا این کار قطعاً حمایت ارزشمند ایالات متحده را از دست می‌داد (که بعداً یک پل هوایی عظیم برای تجهیز مجدد اسرائیل برقرار کرد).
پس از شکست‌های سنگین دو روز اول، دیدگاه‌های دایان به‌طور اساسی تغییر کرد؛ او نزدیک بود که «سقوط سومین معبد» را در یک کنفرانس خبری اعلام کند، اما گلدا مئیر به او دستور داد که سکوت کند.
دایان در آغاز جنگ، گزینه‌هایی را پیشنهاد کرد، از جمله برنامه‌ای برای عقب‌نشینی به کوه‌های میتله در سینا و عقب‌نشینی کامل از بلندی‌های جولان برای نبرد در اردن، که اصول راهبردی اصلی دکترین جنگی اسرائیل را کنار می‌گذاشت که می‌گوید جنگ باید هر چه سریع‌تر به قلمرو دشمن کشانده شود. دیوید العازار، رئیس ستاد کل، با این برنامه‌ها مخالفت کرد و ثابت شد که حق با اوست. اسرائیل از خطوط دفاعی مصری در جبهه سینا عبور کرد، از کانال سوئز گذشت و ارتش سوم مصر را محاصره کرد. اسرائیل همچنین در جبهه سوری ضد حمله کرد، نیروهای اردنی و عراقی را عقب راند و حومه دمشق را گلوله‌باران کرد. اگرچه جنگ با پیروزی اسرائیل پایان یافت، اما حمله اعراب تصویر شکست‌ناپذیری اسرائیل را نابود کرد و در نهایت منجر به پیمان صلح مصر و اسرائیل و خروج نیروهای اسرائیلی از تمام سرزمین‌های مصری شد.
اما با غافلگیر شدن اسرائیل در حمله ناگهانی اعراب و اصرار موشه دایان مبنی بر تدافعی نگاه داشتن آرایش نیروهای ارتش اسرائیل در مقابله با اعراب، باعث شد تا در دو روز اول جنگ، نتیجه جنگ به نفع و پیشروی اعراب منجر شود. اما با تغییر استراتژی و دکترین نظامی اسرائیل مبنی بر «کشاندن جنگ به خاک دشمن»، اسرائیل خطوط مقدم ارتش مصر در صحرای سینا را درهم شکست و سپس با پیش روی گذاشتن کانال سوئز و نابودی کامل ارتش سوم مصر، به جبهه سوریه پاتکی نظامی زد و با موفقیت نیروهای ارتش اردن، سوریه و عراق را درهم کوبید و تا حومه دمشق را تا پایان جنگ گلوله‌باران می‌کرد.