هنشل هااس ۱۲۹
تولید

هنشل ماه ژوئن سال ۱۹۴۰ تولید ۱۲ فروند سفارش از مدل پیش تولید هااس ۱۲۹آ-۰ را تکمیل و جهت تکمیل سفارش که متعاقباً به ۱۶ فروند افزایش یافته بود، کار بر روی مدل تولیدی هااس ۱۲۹آ-۱ را آغاز کرد. به هر صورت تحویل نهایی هواگردهای هااس ۱۲۹آ-۰ تولید شده به جهت مواجهه با مشکلات فنی پیش‌بینی‌نشده در ساختار آن‌ها از جمله در آسمانه و کاربراتور، تا ماه دسامبر به تأخیر افتاد و با تغییر خواسته‌های رشلین تکمیل آن تا ماه بعد به طول انجامید. وزارت هوانوردی سفارش تولید هااس ۱۲۹آ-۰ را اواخر سال به ۱۴ فروند کاهش داد. لوفت‌وافه مدل تولیدی هااس ۱۲۹آ-۱ را نپذیرفت.
هنشل موتور ۱۴ام مدل هااس ۱۲۹ب را بر شانزده فروند از هواگردهای نیمه‌تکمیل‌شده مدل هااس ۱۲۹آ-۱ نصب کرد. برنامه تولید ۱۹/۱۱ وزارت هوانوردی مربوط به ماه آوریل سال ۱۹۴۱ تولید ۳۰ فروند هااس ۱۲۹ب را پیش‌بینی می‌کرد. متعاقباً این برنامه اصلاح شد و برنامه ۲۱/او تولید ۵۰ فروند هااس ۱۲۹ب تا ماه آوریل سال ۱۹۴۲ و ۲۰۰ فروند دیگر از آن تا ماه آوریل سال ۱۹۴۳ را در بر می‌گرفت. نخستین مدل تولید با عنوان هااس ۱۲۹ب-۱ ماه دسامبر سال ۱۹۴۱ در کارخانه اصلی هنشل در شونفلت وارد خط تولید شد. ده فروند از مدل ب-۰ با شماره کارخانه ۰۱۵۱ تا ۰۱۶۰ به هااس ۱۲۹ب-۱ ارتقا یافت. برای پوشش سفارش وزارت هوانوردی، ۵۰ فروند دیگر با شماره کارخانه ۰۱۶۱ تا ۰۲۱۰ از این مدل تولید شد. در جریان ساخت این گروه از هواگردها، فرایند تولید به کارخانه بزرگ‌تر یوهانیشتال در جنوب شرقی برلین منتقل گشت. ماه دسامبر سال ۱۹۴۱، وزارت هوانوردی سفارش تولید ۲۵۰ فروند هااس ۱۲۹ب-۱ گرمسیری‌شده با فیلتر شن در موتور برای عملیات در صحرای آفریقا صادر کرد. این سفارش ماه آوریل سال ۱۹۴۲ لغو شد. ده فروند از مدل ب-۱ به ده فروند نخست مدل هااس ۱۲۹ب-۲ ارتقا یافت. ماه مه سال ۱۹۴۲ برنامه ۲۰/ده به تأیید رسید و ۲۰۰ فروند دیگر به سفارش‌ها افزود. این سال تعداد سفارش از هااس ۱۲۹ب به ۷۵۸ فروند رسید. نخستین هواگرد مدل هااس ۱۲۹ب-۲ همان ماه مه سال ۱۹۴۲ تکمیل شد. هنشل در نظر داشت تولیدات مدل هااس ۱۲۹ب-۲ را به ۴۰ فروند در ماه برساند اما خواسته‌های گاهی متناقض وزارت هوانوردی و تغییر سفارش‌ها، سرعت تولید را تا ماه سپتامبر سال ۱۹۴۲ به حدود ۲۰ فروند در ماه کاهش داد. استفاده از کارگران خارجی کمتر قابل‌اتکا هم بر این مسئله مؤثر بود. با این حال در ادامه سرعت تولید به مرور افزایش یافت. کارخانه‌های شونفلت و یوهانیشتال با هم ۱۶۹ فروند از مدل هااس ۱۲۹ب-۲ در سال ۱۹۴۲ تولید کردند. سال بعد تولید این مدل ادامه پیدا کرد و ۴۱۴ فروند دیگر از آن تحویل گردید. بالاترین نرخ تولید مربوط بازه زمانی بین ماه‌های ژوئن تا نوامبر سال ۱۹۴۳ بود که هر ماه ۴۰ فروند تولید شد. بیش از ۹۰ درصد تمامی تولیدات هااس ۱۲۹ از مدل هااس ۱۲۹ب-۲ بودند. از مدل هااس ۱۲۹ب-۳ از ماه سپتامبر سال ۱۹۴۴ در شونفلت ۲۵ فروند تولید شد. در مجموعاً ۸۶۶ فروند از هواگردهای هااس ۱۲۹ب تولید شد.
تولید هواگردهای هااس ۱۲۹ در همکاری با تعدادی از کارخانجات آلمانی و فرانسوی دیگر صورت می‌گرفت. گراسلیتس در چک بدنه هواگرد، آمبی در برلین بخش میانی آن و آاِگ در والدائو تجهیزات الکترونیکی و قطعات پوسته موتور برای این فرایند تأمین می‌کردند. شرکت سنکان در پاریس، اصلاح مورد نیاز آلمانی‌ها بر موتور ژنوم ارون ۱۴ام را اعمال و پوسته برای آن تولید نمود. شوسون دیگر کارخانه پاریسی، قطعات شاسی، دم و بال تولید می‌کرد. این پراکندگی غالباً به جهت مشغله هنشل در تولید بمب‌افکن یو ۸۸ بود. در عمل هنشل تنها تولید اتاقک زرهی خلبان و بخشی از تجهیزات درونی را انجام می‌داد و در نهایت مجموع قطعات را سر هم می‌کرد.
بمباران‌های راهبردی متفقین علیه صنایع آلمان با هدف قرار دادن کارخانه‌های هنشل و شرکای تولیدی آن اثر بدی بر تولید هواگردهای هااس ۱۲۹ می‌گذاشت اما هنشل به هر صورت توانست تا ماه سپتامبر سال ۱۹۴۴ تولیدات را ادامه دهد.
بسیاری از منابع کل تولید هواگردهای هااس ۱۲۹ را حدود ۸۶۰ فروند آورده‌اند. با این حال بر اساس جدول زیر که بر مبنای داده‌های خود شرکت هنشل است مجموعاً حدود ۱٬۲۰۰ هواگرد تولید شده‌است. این تفاوت در اثر از بین رفتن هواگردهای تقریباً تکمیل شده در اثر بمباران هوایی دشمن در کارخانه پدید می‌آید. علاوه بر این اواخر جنگ تولید در کارخانه‌های مخفی صورت می‌گرفت که ممکن است اطلاعات به همراه خود تولید از بین رفته باشد.
| مدل | شماره کارخانه | تاریخ تولید | تعداد | توضیح |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| پیش‌نمونه | ۳۰۰۳ ۱۲۹–۳۰۰۱ ۱۲۹ | نوامبر ۱۹۳۸ - سپتامبر ۱۹۳۹ | ۳ |  |
| هااس ۱۲۹آ-۰ | ۳۰۱۷ ۱۲۹–۳۰۰۴ ۱۲۹ | نوامبر ۱۹۳۹ - ژانویه ۱۹۴۱ | ۱۴ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۰ | ۰۰۳۱–۰۰۱۶ | دسامبر ۱۹۴۰ - نوامبر ۱۹۴۱ | ۱۶ | سفارش به عنوان هااس ۱۲۹آ۱–۱نصب موتور ۱۴ام و تبدیل به هااس ۱۲۹ب-۰ |
| هااس ۱۲۹ب-۱ | ۰۱۶۰–۰۱۵۱ | دسامبر ۱۹۴۰ - مارس ۱۹۴۱ | ۱۰ | در ابتدا با عنوان هااس ۱۲۹آ-۱۴/۱امتغییر عنوان به هااس ۱۲۹ب-۱ |
| هااس ۱۲۹ب-۱ | ۰۲۰۰–۰۱۶۱ | مارس ۱۹۴۱ - مه ۱۹۴۲ | ۴۰ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۰۴۵۰–۰۲۰۱ | مه ۱۹۴۲ - فوریه ۱۹۴۳ | ۲۵۰ | ده فروند نخست ارتقا از ده فروند آخر هااس ۱۲۹ب-۱ |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۰۴۴۰–۱۴۰۴۰۱ | مارس - آوریل ۱۹۴۳ | ۴۰ | ۱۴۰۴۲۸ و ۱۴۰۴۳۳ در خدمت نیروی هوایی رومانی |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۰۵۴۰–۱۴۰۴۹۱ | آوریل - ژوئیه ۱۹۴۳ | ۵۰ | آزمایش توپ‌های ب‌کا ۵ و ب‌کا ۱۳ بر ۱۴۰۴۹۴ |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۰۸۴۰–۱۴۰۷۱۱ | ۱۹۴۳ | ۱۳۰ | تحویل ۳۳۱ فروند هااس ۱۲۹ب به خط مقدم تا مارس ۱۹۴۳ |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۰۸۹۰–۱۴۰۸۶۱۱ | ۱۹۴۳ | ۳۰ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۱۱۳۰–۱۴۱۱۱۱ | ۱۹۴۳ | ۲۰ | تحویل ۵۶۰ فروند هااس ۱۲۹ب به خط مقدم تا سپتامبر ۱۹۴۳ |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۱۳۰۰–۱۴۱۲۰۱ | ۱۹۴۴–۱۹۴۳ | ۱۰۰ | آزمایش توپ ب‌کا ۵ بر ۱۴۱۲۹۱ و ۱۴۱۲۹۲، آزمایش ب‌کا ۷٫۵۱۴۱۲۹۱، ۱۴۱۲۹۲ و ۱۴۰۴۹۴ مجهز به ب‌کا ۷٫۵۱۴۰۴۹۴ و ۱۴۱۲۹۱ پیش‌نمونه هااس ۱۲۹ب-۳ |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۱۳۳۵ | - | ۱ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۱۴۱۰–۱۴۱۳۷۱ | ۱۹۴۴ | ۴۰ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۱۵۹۰–۱۴۱۴۹۱ | ۱۹۴۴ | ۱۰۰ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۱۷۶۰–۱۴۱۶۸۱ | ۱۹۴۴ | ۸۰ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۱۸۹۰–۱۴۱۸۲۱ | ۱۹۴۴ | ۷۰ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۲۰۲۱۰–۱۴۱۹۶۱ | ۱۹۴۴ | ۶۰ | ۱۴۲۰۰۲ مجهز به شعله‌افکن |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۴۲۲۰۹۰–۱۴۲۰۴۱ | ۱۹۴۴ | ۵۰ |  |
| هااس ۱۲۹ب-۲ | ۱۶۲۰۳۲–۱۶۲۰۰۱ | ژوئن-سپتامبر ۱۹۴۴ | ۳۲ | توقف تولید در سپتامبر ۱۹۴۴اوراق شدن بدنه‌های اضافی |
| هااس ۱۲۹ب-۳ | ۱۶۲۰۵۵–۱۶۲۰۳۳ | ژوئیه-سپتامبر ۱۹۴۴ | ۲۳ | توقف تولیداوراق شدن بدنه‌های اضافی |
| هااس ۱۲۹سی-۱/فاو-۴ | ۲۲۰۰۰۱ | آوریل ۱۹۴۳-مارس ۱۹۴۴ | ۱ | پیش‌نمونه چهارم و نهاییلغو تولید هااس ۱۲۹سی-۱ در مارس ۱۹۴۴ |
| سال | ۱۹۴۰ | ۱۹۴۱ | ۱۹۴۲ | ۱۹۴۳ | ۱۹۴۴ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ژانویه | - | - | ۳ | ۲۴ | ۳۰ |
| فوریه | - | - | ۳ | ۲۷ | ۲۵ |
| مارس | - | - | ۶ | ۳۰ | ۳۵ |
| آوریل | - | - | ۳۱ | ۳۳ | ۳۵ |
| مه | - | - | ۱۸ | ۳۶ | ۳۵ |
| ژوئن | - | - | ۱۸ | ۴۰ | ۲۷ |
| ژوئیه | - | - | ۲۰ | ۴۰ | ۱۸ |
| اوت | - | - | ۲۴ | ۴۰ | ۳ |
| سپتامبر | ۷ | - | ۱۵ | ۴۰ | ۱۷ |
| اکتبر | ۷ | - | ۳۳ | ۴۰ | - |
| نوامبر | ۷ | - | ۲۴ | ۴۰ | - |
| دسامبر | - | ۱ | ۲۴ | ۲۴ | - |
| مجموع | ۷ | ۱ | ۲۱۹ | ۴۱۴ | ۲۲۵ |