stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
لیگ دسته اول فوتبال زنان ایران ۰۴–۱۴۰۳
مرحله پلی‌آف > نیمه‌نهایی > دور رفت

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| چهارشنبه ۱۰ بهمن ۱۴۰۳  |  فراایساتیس کران فارس  | ۰-۲ |  سپنتا تهران  | ورزشگاه پارس، شیراز |
| ۱۳:۰۰ | شیدا رضایی    عاطفه زرگ‌زاهی  |  |  | داور: الهه سینکایی |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| چهارشنبه ۱۰ بهمن ۱۴۰۳  |  فولاد خوزستان  | ۳-۰ |  پرسپولیس تهران  | ورزشگاه تختی، اهواز |
| ۱۳:۰۰ |  |  |  | داور: مائده جعفری |
مرحله پلی‌آف > نیمه‌نهایی > دور برگشت

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۴۰۳  |  سپنتا تهران  | ۱-۲ |  فراایساتیس کران فارس  | ورزشگاه کارگران، تهران |
| ۱۳:۰۰ |  | برنا  ایسنا |  | داور: مهسا محمدجانی |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۴۰۳  |  پرسپولیس تهران  | ۱-۰ |  فولاد خوزستان  | ورزشگاه درفشی‌فر، تهران |
| ۱۳:۰۰ |  | عصرایران فوتبال ۳۶۰ |  ۱' پرستو جمال‌پور | داور: الهه سینکایی |
مرحله پلی‌آف > دور پایانی

مراسم قرعه‌کشی این دوره با حضور گلاره ناظمی (مدیر مسابقات فوتبال بانوان) و ثریا خالدی (از مسئولان فوتبال بانوان) پس از مشخص شدن تیم‌های صعود کرده به بازی نهایی به صورت وبینار مشخص شد. بر این اساس، بازی‌ها در روز شنبه ۲۰ بهمن ۱۴۰۳ برگزار می‌شوند.
مرحله پلی‌آف > دور پایانی > بازی نهایی

تیم‌های این مرحله به لیگ برتر صعود کردند و بازی نهایی برای مشخص شدن قهرمان این دوره، با توافق دو تیم در تهران برگزار می‌شود.
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۲۰ بهمن ۱۴۰۳  |  پرسپولیس تهران  | ۱-۳ |  فراایساتیس کران فارس  | ورزشگاه کارگران، تهران |
| ۱۵:۰۰ | صفاراستگو   امیری   | عصر ایران ورزش ۳  خبر ورزشی فوتبال ۳۶۰ |  |  |
مرحله پلی‌آف > دور پایانی > بازی رده‌بندی

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| انضباطی  |  سپنتا تهران  | ۰-۳ |  فولاد خوزستان  |  |
این بازی قرار بود پیش از بازی پایانی، ساعت ۱۲ در ورزشگاه کارگران تهران برگزار شود اما به درخواست فولاد، لغو و تیم سپنتا به عنوان برنده این بازی شناخته شد و جایگاه سوم را کسب کرد.
آنجلس، فیلیپین

Highly Urbanized City در Central Luzon
| آنجلس، فیلیپین | آنجلس، فیلیپین |
| --- | --- |
Highly Urbanized City: Highly Urbanized City
(From top, left to right): Exterior of Holy Rosary Church, nave of Holy Rosary Church, Salakot Arch, Jose Abad Santos Hall of Justice, Philippine International Hot-Air Balloon Fiesta، فرودگاه بین‌المللی کلارک، Angeles City Hall: (From top, left to right): Exterior of Holy Rosary Church, nave of Holy Rosary Church, Salakot Arch, Jose Abad Santos Hall of Justice, Philippine International Hot-Air Balloon Fiesta، فرودگاه بین‌المللی کلارک، Angeles City Hall
  پرچممهر:   پرچممهر
نام مستعار: Culiat: نام مستعار: Culiat
شعار: پامپانگایی: ["Sulagpo Ta Na!"] Error: {{Lang}}: متن دارای نشانه‌گذاری ایتالیک است (راهنما) ("Let's Fly!"): شعار: پامپانگایی: ["Sulagpo Ta Na!"] Error: {{Lang}}: متن دارای نشانه‌گذاری ایتالیک است (راهنما) ("Let's Fly!")
موقعیت آنجلس، فیلیپین در نقشه: موقعیت آنجلس، فیلیپین در نقشه
منطقه: Central Luzon (Region III)
استان: پامپانگا (geographically only)
بخش: 1st District of Pampanga
سکونتگاه: 1796
ثبت‌شده: ۸ دسامبر  ۱۸۲۹
Cityhood: ۱ ژانویه ۱۹۶۴
Barangay: 33
حکومت: حکومت
 • شهردار: Edgardo Pamintuan (PAK)
 • Acting Mayor: Bryan Matthew Nepomuceno (NPC)
مساحت: مساحت
 • شهر: ۶۰٫۲۷ کیلومتر مربع (۲۳٫۲۷ مایل مربع)
 • کلان‌شهری: ۵۹۶٫۸۹ کیلومتر مربع (۲۳۰٫۴۶ مایل مربع)
ارتفاع: ۹۰٫۰ متر (۲۹۵٫۳ فوت)
جمعیت (خطا: زمان نامعتبر سرشماری): جمعیت (خطا: زمان نامعتبر سرشماری)
 • شهر: ۴۶۲۹۲۸
 • تراکم: ۷۷۰۰/کیلومتر مربع (۲۰۰۰۰/مایل مربع)
 • کلان‌شهری: ۱٬۱۳۲٬۹۳۳
 • تراکم کلان‌شهری: ۱۹۰۰/کیلومتر مربع (۴۹۰۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۸ (PST)
ZIP code: 2009
وبگاه: angelescity.gov.ph
آنجلس، فیلیپین (به لاتین: Angeles, Philippines) یک منطقهٔ مسکونی در فیلیپین است که در پامپانگا واقع شده‌است.
خصوصیات

آنجلس ۹۰٫۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
بازش کن

| «بازش کن» | «بازش کن» |
| --- | --- |
تک‌آهنگ تبلیغاتی چارلی ایکس‌سی‌ایکس با همراهی کیم پتراس و جی پارک: تک‌آهنگ تبلیغاتی چارلی ایکس‌سی‌ایکس با همراهی کیم پتراس و جی پارک
از آلبوم پاپ ۲: از آلبوم پاپ ۲
تاریخ پخش: ۱۱ دسامبر ۲۰۱۷ (۲۰۱۷-12-۱۱)
ژانر: آرت پاپ
زمان: ۳:۵۲
ناشر: اسایلم
ترانه‌نویس(ها):  شارلوت ایچیسن  آرون آگیلار  الکساندر گای کوک  کیم پتراس  جی پارک 
تهیه‌کننده(ها):  ای.جی. کوک  لایف سیم 
موزیک ویدئو: موزیک ویدئو
«بازش کن» در یوتیوب: «بازش کن» در یوتیوب
 :  
«بازش کن» (به انگلیسی: Unlock It) ترانه‌ای از چارلی ایکس‌سی‌ایکس به‌همراه کیم پتراس و جی پارک از میکس‌تیپ ایکس‌سی‌ایکس تحت عنوان پاپ ۲ می‌باشد؛ این ترانه از «زیبا» از ای.جی. کوک نمونه‌برداری شده‌است و در سال ۲۰۲۱ بعد از اینکه در تیک‌تاک ویروسی شد نامش به «بازش کن (قفلش کن)» تغییر کرد. پیری و تامی این ترانه را کاور کرده‌اند و وایس کاور آن‌ها را به‌عنوان بهترین ترانه سال ۲۰۲۲ معرفی نموده‌است.
متاورس

آواتارها در دنیای مجازی بازی زندگی دوم
مِتاوِرس یا فراجهان (به انگلیسی: Metaverse) فرضیه‌ای از آیندهٔ اینترنت است که از محیط‌های مجازی سه‌بعدی آنلاین غیرمتمرکز و پایدار تشکیل می‌شود. این دنیای مجازی از طریق هدست‌های واقعیت مجازی، عینک‌های واقعیت افزوده، گوشی‌های هوشمند، رایانه‌های شخصی و کنسول‌های بازی قابل دسترسی خواهد بود. متاورس به شکلی محدود در حال حاضر در پلتفرم‌هایی مانند وی‌آر چت یا بازی‌های ویدیویی مانند زندگی دوم وجود دارد.
ریشهٔ نام

واژهٔ متاورس برای اولین‌بار در سال ۱۹۹۲ در رمان علمی تخیلی نیل استیونسن به اسم خرابی برفکی، ابداع شد جایی که انسان‌ها با استفاده از آواتارهای قابل برنامه‌ریزی، با یکدیگر و عوامل نرم‌افزاری در فضای مجازی سه بعدی که از دنیای واقعی شبیه‌سازی شده‌است ارتباط دارند.
کاربردهای متاورس در زندگی روزمره

متاورس به‌عنوان نسل جدید اینترنت، تأثیرات گسترده‌ای در زندگی روزمره افراد داشته و در حوزه‌های مختلف از جمله آموزش، تجارت، و سرگرمی کاربردهای فراوانی دارد. به‌عنوان مثال، متاورس امکان ایجاد کلاس‌های درس تعاملی در محیط‌های واقعیت مجازی را فراهم می‌کند، جایی که دانش‌آموزان می‌توانند از تجربه‌های شبیه‌سازی‌شده برای یادگیری بهتر استفاده کنند. در زمینه تجارت، برندها و شرکت‌ها از این فناوری برای ایجاد فروشگاه‌های مجازی و تعامل نزدیک‌تر با مشتریان بهره می‌گیرند. همچنین در دنیای سرگرمی، متاورس بستری برای برگزاری رویدادهای مجازی، بازی‌های تعاملی و فعالیت‌های اجتماعی به‌شمار می‌رود.
در فرهنگ عامه

از فیلم‌ها و پویانمایی‌های علمی تخیلی در حوزهٔ متاورس می‌توان به فیلم بازیکن شماره یک آماده و انیمه سورت آرت آنلاین اشاره کرد.
رویدادهای مرتبط با متاورس در ایران

در ایران، توجه به فناوری‌های جدید همچون متاورس رو به افزایش است. در این راستا، اخیراً خبری دربارهٔ برگزاری یک نشست تخصصی در تهران منتشر شده است که در آن متخصصان و کارشناسان به بررسی ابعاد مختلف متاورس و تأثیرات آن بر جنبه‌های مختلف زندگی پرداخته‌اند. این نشست به منظور آشنایی بیشتر جامعه با مفاهیم و کاربردهای متاورس برگزار شده است.
فهرست متاورس‌ها

در ادامه، فهرستی از برخی از مهم‌ترین متاورس‌های موجود در جهان ارائه شده است:
دیسنترالند (Decentraland)
یک دنیای مجازی غیرمتمرکز بر بستر بلاک‌چین اتریوم که به کاربران امکان خرید، فروش و توسعه زمین‌های مجازی را می‌دهد.
ساندباکس (The Sandbox)
پلتفرمی برای ساخت، خرید و فروش دارایی‌های دیجیتال و بازی‌های مبتنی بر بلاک‌چین که به کاربران اجازه می‌دهد دنیای مجازی خود را بسازند.
اکسی اینفینیتی (Axie Infinity)
بازی مبتنی بر بلاک‌چین که در آن کاربران می‌توانند موجودات دیجیتال به نام Axie را پرورش داده و در نبردها شرکت کنند.
روبلاکس (Roblox)
پلتفرمی برای ساخت و بازی در بازی‌های کاربرساخته که به کاربران امکان می‌دهد دنیای مجازی خود را ایجاد و با دیگران به اشتراک بگذارند.
زندگی دوم (Second Life)
یکی از قدیمی‌ترین دنیای مجازی که به کاربران اجازه می‌دهد آواتار خود را بسازند و در دنیای مجازی تعامل کنند.
سومنیوم اسپیس (Somnium Space)
پلتفرمی برای واقعیت مجازی که به کاربران امکان خرید، فروش و توسعه زمین‌های مجازی را می‌دهد.
کریپتووکسلس (Cryptovoxels)
دنیای مجازی مبتنی بر بلاک‌چین که به کاربران اجازه می‌دهد زمین‌های مجازی را خریداری و در آن‌ها ساخت‌وساز کنند.
وکسلس (Voxels)
پلتفرمی برای ساخت و به اشتراک‌گذاری دنیای مجازی که به کاربران امکان می‌دهد فضاهای سه‌بعدی خود را ایجاد کنند.
های فیدلیتی (High Fidelity)
پلتفرمی برای واقعیت مجازی که به کاربران امکان برقراری ارتباط و تعامل در دنیای مجازی را می‌دهد.
اسپیشیال (Spatial)
پلتفرمی برای واقعیت افزوده و مجازی که به کاربران امکان برگزاری جلسات و رویدادهای آنلاین را می‌دهد.
بلوک‌توپیا (Blocktopia)
پلتفرمی برای واقعیت مجازی که به کاربران امکان خرید، فروش و توسعه زمین‌های مجازی را می‌دهد.
استار اطلس (Star Atlas)
بازی متاورسی مبتنی بر بلاک‌چین که در آن کاربران می‌توانند در دنیای فضایی کاوش کنند و منابع جمع‌آوری کنند.
ایلوویوم (Illuvium)
بازی متاورسی مبتنی بر بلاک‌چین که در آن کاربران می‌توانند موجودات دیجیتال را شکار و پرورش دهند.
رندر توکن (Render Token)
پلتفرمی برای رندرینگ و پردازش گرافیکی در دنیای مجازی و بازی‌ها.
آوگوتچی (Aavegotchi)
بازی متاورسی مبتنی بر بلاک‌چین که در آن کاربران می‌توانند موجودات دیجیتال را جمع‌آوری و پرورش دهند.
استار اطلس داو (Star Atlas DAO)
پلتفرمی برای مدیریت و توسعه بازی استار اطلس که به کاربران امکان مشارکت در تصمیم‌گیری‌ها را می‌دهد.
نئوس متاورس (Neos Metaverse)
پلتفرمی برای واقعیت مجازی که به کاربران امکان برقراری ارتباط و تعامل در دنیای مجازی را می‌دهد.
بوسون پروتکل (Boson Protocol)
پلتفرمی برای تجارت و مبادله دارایی‌های دیجیتال در دنیای مجازی.
متارنگ (MetaRGB)
پلتفرم بومی‌سازی‌شده برای کاربران که امکان خرید، فروش و توسعه زمین‌های مجازی را با استفاده از ارز ریال فراهم می‌کند.
نتورک (Netvrk)
پلتفرمی برای ساخت و به اشتراک‌گذاری دنیای مجازی که به کاربران امکان می‌دهد فضاهای سه‌بعدی خود را ایجاد کنند.
رئالم (Realms)
پلتفرمی برای ساخت و به اشتراک‌گذاری دنیای مجازی که به کاربران امکان می‌دهد فضاهای سه‌بعدی خود را ایجاد کنند.
آوری (Aave)
بازی متاورسی مبتنی بر بلاک‌چین که در آن کاربران می‌توانند موجودات دیجیتال را شکار و پرورش دهند.
بزرگ‌علف

بزرگ‌علف‌ها در جزیره کمپبل
بزرگ‌علف یا علف‌بزرگ‌ (انگلیسی: Megaherb)، گروهی از گل‌های وحشی علفی هستند که در جزایر زیرقطب جنوب نیوزیلند (New Zealand Subantarctic Islands) و در دیگر جزایر زیرقطب جنوب (subantarctic islands) رشد می‌کنند. آنها با اندازه بزرگشان، با برگ‌های بزرگ و گل‌های بسیار بزرگ و اغلب رنگی نامعمول، که به‌عنوان سازگاری با شرایط آب و هوایی سخت در جزایر فرگشت یافته‌اند، مشخص می‌شوند. آنها به‌دلیل ورود پستانداران از چرای بی‌رویه رنج می‌برند.
پیدایش و پراکنش

در اصل، این اصطلاح برای توصیف علف‌هایی با برگ‌های بزرگ که مراتع را در جزایر زیرقطبی تشکیل می‌دهند، ابداع شد، اما همچنین برای توصیف اشکال گیاهی استوایی آلپ که در آند، آفریقای‌شرقی و گینه‌نو یافت می‌شود به‌کار می‌رفت. آنها علف‌های بزرگی هستند که می‌توانند به اندازۀ بیش از یک متر برسند، اغلب دارای گل‌های رنگارنگ خیره‌کننده، برگ‌های بزرگ و ساقه‌های بلند هستند و اجزای مهم بوم‌سازگان جزایر زیرقطبی هستند. فراتر از این صفات، بزرگ‌علف‌ها می‌توانند شکل‌های مختلفی داشته باشند؛ مثلاً برخی از جنس‌ها دارای برگ‌های چندساله و برخی دیگر خزان‌پذیر هستند. گل‌های با رنگ‌های شدید منحصر به گیاهان بزرگ نیستند، بلکه در دیگر گونه‌های گیاهی در همان محیط‌ها نیز دیده می‌شوند یا به‌طور تصادفی به‌وجود آمده‌اند یا سازگاری فرگشت با محیط هستند.
آنها در محیط‌های مرطوب، بادخیز و سرد جزایر زیرقطبی زندگی می‌کنند، جایی که با گیاهان بالشتکی و علفه‌های توده‌ای همزیستی می‌کنند اما درختان وجود ندارند. یک گونه منفرد پلوروفیلوم هوکری (Pleurophyllum hookeri)، تقریباً یک سوم جزیره مک‌کواری را پوشش می‌دهد که در آن یک گیاه بزرگ دیگر به نام کلم مک‌کواری (Azorella polaris) نیز وجود دارد.
آنها در جزیره به حداکثر وسعت خود می‌رسند. تنها جزیره‌های زیرقطبی که بدون آنها هستند، فالکلند و جورجیای‌جنوبی هستند، اما چمن پنکه‌ای (Poa flabellata) در جنوب جورجیا را می‌توان یک بزرگ‌گیاه در نظر گرفت. در جزیره کمپبل (Campbell Island, New Zealand) به نظر می‌رسد ترجیحاً در زمین‌های غنی از مواد مغذی (مغذی شده) رخ می‌دهند. پژوهشگران از دهه ۱۹۴۰ اغلب به اشتباه تصور می‌کردند که آنها به صخره‌ها و تاقچه‌ها محدود می‌شوند، زیرا چرندگان آنها را از مناطق دیگر خارج کرده بودند.
خارق‌العاده‌ترین علف‌علف‌ها، چمن‌زار «پلوروفیلوم» است، جامعه‌ای که تحت سلطه ترکیب علفی برگ‌های بزرگ قرار دارد، که در خارج از مناطق استوایی نمایش گل‌ها را تولید می‌کند.
آنها بهترین گیاهان شناخته‌شده در جزایر زیرقطب جنوب نیوزیلند هستند و اجزای مهم تنوع زیستی این منطقه هستند. نام دیگر «علف‌های بزرگ‌برگ» است.
آرایه

گونه‌های رایج تشکیل‌دهنده بزرگ‌علف‌ها عبارتند از کاسنیان، چتریان، شب‌بویان، گل‌سپاسیان و سوسنیان. گاهی گندمیان (علف‌ها) نیز شامل می‌شود. در جزایر زیرقطب جنوب نیوزیلند، چهار جنس بومی بزرگ‌علف‌ها را تشکیل می‌دهند. از جمله آنیزوتوم (Anisotome) و بولبینلا (Bulbinella) با گل‌های رنگارنگ و پلوروفیلوم (Pleurophyllum) و آزورلا (Azorella) با برگ‌های بزرگ هستند. جنس‌های اضافی جنتیانلا (Gentianella) و پرینگلا (Pringlea) هستند.
فراموشم مکن جزیره چاتام (Myosotidium hortensia) به‌طور طبیعی در جزایر چاتام وجود دارد اما به نیوزیلند آورده شده است. برگ‌های بزرگی دارد و رزت‌هایی به عرض یک متر می‌سازد. کلم کرگولن (Pringlea antiscorbutica) یک گونه گیاهی است که در جزیره هرد وجود دارد، جایی که یک گونه کلیدی در مزارع گیاهی، جزایر کروزت، جزایر کرگولن، جزیره پرنس ادوارد و جزایر پرینس ادوارد است.
گونه‌های دیگر به نام «بزرگ‌علف‌ها» عبارتند از فورمیوم کولنسو (Phormium colensoi) در نیوزیلند. آلاله لیالی(Ranunculus lyallii) نیز یک بزرگ‌علف محسوب می‌شود و آستلیا سولانی (Astelia solani) به‌عنوان یکی از آنها یاد شده است. گونه‌های آسیفیلا لاتیفولیا (Aciphylla latifolia)، بالبینلا رزی (Bulbinella rossii)، میوسوتیدیم هورتنزیا (Myosotidium hortensia)، پلوروفیلوم‌ها و آزورلا در جزایر چاتام به‌عنوان «بزرگ‌برگیان علفی» نامیده شده است. در نهایت، سنبل ختایی در ایسلند به‌عنوان نمونه‌ای از بزرگ‌علف نیم‌کره شمالی در نظر گرفته شده است.
تاریخ فرگشت و بوم‌شناسی

منشأ شکل رشد بزرگ‌علف مبهم است. چندین جنس مختلف زیرقطبی به‌طور مستقل این ویژگی را فرگشت دادند که برای جنس پلوروفیلوم مشخص است. گیاهان آزورلا از اجدادی با برگ‌های کوچکتر فرگشت یافته‌اند. این گیاهان از آخرین بیشینه یخبندان در جزایر زیرقطبی جان سالم به در بردند و پس از پایان آن به سمت شمال گسترش یافتند. گونه‌های مرتبط نیز در نیوزیلند وجود دارند.
بزرگ‌علف‌ها به‌عنوان نوعی از غول‌پیکری توصیف شده است. فرگشت شکلی بزرگ‌علف ممکن است نتیجه شرایط خاص در جزایر زیرقطبی باشد. برگ‌های بزرگ می‌توانند هواپخش‌های حاوی مواد مغذی را رهگیری کنند و گرما را در محیط‌های سرد به‌دام اندازند. رشد رزت باعث کاهش سرعت باد و تبخیر و سرمایش ناشی از باد می‌شود. برگ‌ها همچنین ممکن است برای جذب گرما از تشعشعات منتشر عمل کنند و دمای بالاتری در بزرگ‌علف‌ها نسبت به محیط پیرامون اندازه‌گیری شده است. در عین حال، کمبود جانوران گیاه‌خوار، آب فراوان و مواد مغذی به‌دست آمده توسط پرندگان دریایی و دمای ثابت رشد گیاهان بزرگ را تسهیل می‌کند.
در جزیره آدامز (Adams Island) بزرگ‌علف‌ها به‌خوبی توسعه یافته‌اند و در آنجا توسط کود مرغی بارور می‌شوند. در مقابل، پرندگان از آن‌ها به‌عنوان پوشش و منبع حشرات استفاده می‌کنند و توسط پرندگان لانه‌ساز نقب‌زده می‌شوند. چنین نقب‌هایی ممکن است بر ایجاد جوامع بزرگ‌علف تأثیر بگذارد. آنها جزو نخستین گیاهانی هستند که لانه‌های آلباتروس سابق را در جزیره آدامز مستقر کردند. وقوع همزمان برگ‌های بزرگ، بافت‌های ذخیره‌سازی بزرگ زیرزمینی، بذرهای بزرگ و خروجی بذر بزرگ نیز در بزرگ‌علف‌ها یافت می‌شود و به‌نظر می‌رسد که بازتاب‌دهندۀ سازگاری‌های غیرعادی است، زیرا تبادل منابع معمولاً وقوع همزمان آنها را ممنوع می‌کند.
گیاهان با برگ‌های بزرگ در مکان‌های دیگری مانند شیلی، هاوایی، کنیا و نیوزلند نیز وجود دارند، اما ویژگی‌های خاصی برای بزرگ‌علف‌ها زیرقطبی وجود دارد و تفاوت‌های محیطی مانند تابش کمتر و پایدارتر وجود دارد. فرگشت آنها ممکن است توسط عوامل محیطی مشابهی که در کوه‌های مرتفع و آب‌وهوای قطبی با آن مواجه می‌شوند، هدایت شود، مانند هوای سرد و باد، و بنابراین ممکن است نمونه‌هایی از فرگشت همگرا باشند.
جیرجیرک‌های سنگین، جیرجیرک‌های بدون پرواز نیوزلند، برای گرده‌افشانی بزرگ‌علف‌ها دیده شده‌اند و ممکن است گرده‌افشان اصلی آنها باشد. شب‌پره‌ها نیز در گرده‌افشانی بزرگ‌علف‌ها مشاهده شده‌اند.
تاریخ بشر

بزرگ‌علف‌ها اولین بار توسط گیاه‌شناس بریتانیایی جوزف دالتون هوکر، که این اصطلاح را در سال ۱۸۴۷ ابداع کرد توصیف شد. جزیره کمپبل به‌خاطر علفزارها و بزرگ‌علف‌ها معروف است. سایت باغ فیرچایلدز در جزیره آدامز در سال ۱۸۹۱ به‌دلیل بزرگ‌علف‌های آن مورد توجه قرار گرفت. ظاهر مشخصه پلوروفیلوم را به گیاهی تبدیل می‌کند که می‌تواند در باغبانی استفاده شود، اما تلاش‌ها برای کشت آن در خارج از محیط زیرقطب جنوب تا حد زیادی ناکام بوده است.
تهدیدها

بزرگ‌علف‌ها مستعد چرای بی‌رویه پستانداران هستند. خوک‌های وحشی جوامع گیاهی در جزیره اوکلند را ویران کرده‌اند. در جزیره مک‌کواری، خرگوش‌ها بزرگ‌علف‌ها را مصرف می‌کنند در حالی که موش‌ها بذرهای مینای برگ‌نقره‌ای را در مکان‌هایی که برای جوانه‌زنی مناسب نیستند، ذخیره می‌کنند و رشد جمعیت خرگوش منجر به کاهش عمده جمعیت‌های گیاهی و همچنین دیگر گونه‌های گیاهان جزیره شده است.
در جاهایی که جانوران چرنده حذف شده‌اند، گونه‌های گیاهی اغلب به سرعت دوباره زمین را اشغال می‌کنند. انتظار می‌رود که پس از کاهش جمعیت خرگوش‌ها و جوندگان از سال ۲۰۱۰، این اتفاق در جزیره مک‌کواری رخ دهد. برعکس، تا سال ۱۹۹۴، تنها بهبودی نسبی در جزیره کمپبل انجام شد.
کاربردهای دیگر این اصطلاح

اصطلاح «بزرگ‌علف» گاهی برای توصیف گونه‌های گیاهی از دیگر قاره‌ها به‌کار می‌رود که ویژگی‌هایی شبیه به بزرگ‌علف‌های زیرقطبی دارند. همچنین برای توصیف اعضای خانواده گل خرچنگی، که گونه‌های مدارگان هستند، و برای گونه‌های حوضه آمازون (Phenakospermum guyannense) استفاده شده است.
نگارخانه

بولبینلا رزی، آزورلا پولاریس و دو گونه از پلوروفیلوم
بولبینلا رزی, آنیزوتوم لاتیفولیا و پلوروفیلوم
بولبینلا رزی
آنیزوتوم لاتیفولیا و بولبینلا رزی
پلوروفیلوم اسپسیوم, مینای جزیره کمبل
پلوروفیلوم هوکری و بولبینلا رزی
یک دورگه بین پلوروفیلوم هوکری و پلوروفیلوم اسپسیوم
جنتیانلا کونسینا
نمای نزدیک از بزرگ‌علف‌ها در جزیره اندربی از مجمع الجزایر اوکلند
پلوروفیلوم اسپسیوم
آزورلا پولاریس
گسترنده

منحنی آبی‌رنگ یک بیضی است. نقاط قرمز نشان‌دهنده خط سیر مراکز مختلف انحنای محلی هستند. این نقاط قرمز در کنار هم گسترندهٔ بیضی را تشکیل می‌دهند.
در هندسه مسطح، گُستَرَندهٔ یا اولوت (انگلیسی: Evolute) یک منحنی هموار، مکان هندسی (مجموعه) تمام مراکز انحنای محلی آن منحنی است.
اگر C یک منحنی هموار با شعاع انحنای غیر صفر و متناهی باشد و E گسترنده C باشد، آنگاه C یک گستران از E است. برعکس، گسترندهٔ یک گستران، منحنی اصلی است.
مقادیر حدی

اگر شعاع انحنای C به یک حداقل یا حداکثر محلی معمولی برسد، گسترنده C یک نقطه تکین دارد که به شکل یک تیزه دیده می‌شود.
اگر C یک منحنی بسته محدب هموار با شعاع انحنای متناهی در همه جا باشد (به ویژه، بدون بخش‌های مستقیم)، و p نقطه‌ای از صفحه باشد که روی گسترنده C قرار ندارد، آنگاه فاصله C تا p دارای تعداد محدودی کمینه محلی است، و این تعداد برابر است با یک به اضافه (مقدار مطلق) عدد پیچش گسترنده C در اطراف p.
مثال

در شکل بیضی بالا، شعاع انحنا به چهار فرینه (اکسترمم) محلی می‌رسد، هر بار در نقاط تقاطع با محورها؛ بنابراین، چهار نقطه تکین روی گسترنده وجود دارد که در شکل به صورت برآمدگی‌های تیز قابل مشاهده است. نقاط صفحه که در داخل گسترنده قرار دارند، دارای دو کمینه محلی برای فاصله تا بیضی هستند. نقاطی که خارج از گسترنده قرار دارند، تنها یک چنین کمینه محلی دارند. گسترنده سهمی، سهمی نیمه‌مکعبی است.
توضیحات بیشتر

در هندسه دیفرانسیل منحنی‌ها، گسترنده یک منحنی، مکان هندسی همه مراکز انحنای آن است. به عبارت دیگر، هنگامی که مرکز انحنای هر نقطه روی منحنی رسم شود، شکل حاصل گسترنده آن منحنی خواهد بود؛ بنابراین، گسترنده یک دایره یک نقطه واحد در مرکز آن است. به‌طور معادل، یک گسترنده منحنی محاطی عمودهای یک منحنی است.
گسترنده یک منحنی، یک رویه، یا به‌طور کلی یک زیرخمینه، خط سیر (caustic) نگاشت نرمال است. فرض کنید M یک زیرخمینه هموار و منظم در Rn باشد. برای هر نقطه p در M و هر بردار v که در p قرار دارد و بر M عمود است، نقطه p + v را به آن مرتبط می‌کنیم. این یک نگاشت لاگرانژی را تعریف می‌کند که نگاشت نرمال نامیده می‌شود. خط سیر نگاشت نرمال، گسترنده M است.
گسترنده‌ها ارتباط نزدیکی با گستران‌ها دارند: یک منحنی گسترنده هر یک از گستران‌های خود است.
تاریخچه

آپولونیوس (حدود ۲۰۰ میلادی) در کتاب V از کتاب خود «مقاطع مخروطی» به گسترنده‌ها پرداخت. با این حال، گاهی اوقات کریستیان هویگنس (۱۶۷۳) به عنوان اولین کسی که آنها را مطالعه کرد، شناخته می‌شود. هویگنس نظریه خود را در مورد گسترنده‌ها در حدود سال ۱۶۵۹ تدوین کرد تا به حل مشکل یافتن خم هم‌زمانی کمک کند، که به نوبه خود به او در ساخت یک آونگ هم‌زمان کمک کرد. این به این دلیل بود که منحنی تاتوکرون یک چرخ‌زاد است و چرخ‌زاد دارای ویژگی منحصر به فردی است که گسترنده آن نیز یک چرخ‌زاد است. در واقع، نظریه گسترنده‌ها به هویگنس اجازه داد تا به نتایج زیادی دست یابد که بعداً با استفاده از حساب دیفرانسیل و انتگرال به دست آمد.
گسترنده یک منحنی پارامتری

اگر  {\vec {x}}={\vec {c}}(t),\;t\in [t_{1},t_{2}] نمایش پارامتری یک منحنی در صفحه باشد که انحنای آن هیچ جا صفر نیست و  \rho (t) شعاع انحنای آن و  {\vec {n}}(t) نرمال واحد به سمت مرکز انحنا باشد، آنگاه
 {\vec {E}}(t)={\vec {c}}(t)+\rho (t){\vec {n}}(t)
گسترنده منحنی داده شده را توصیف می‌کند.
برای  {\vec {c}}(t)=(x(t),y(t))^{\mathsf {T}} and  {\vec {E}}=(X,Y)^{\mathsf {T}} به دست می‌آید:
 X(t)=x(t)-{\frac {y'(t){\Big (}x'(t)^{2}+y'(t)^{2}{\Big )}}{x'(t)y''(t)-x''(t)y'(t)}} and
 Y(t)=y(t)+{\frac {x'(t){\Big (}x'(t)^{2}+y'(t)^{2}{\Big )}}{x'(t)y''(t)-x''(t)y'(t)}}.
ویژگی‌های گسترنده

برای به دست آوردن خواص یک منحنی منظم، استفاده از طول قوس  s منحنی داده شده به عنوان پارامتر آن، به دلیل 




|




c
→



′

|

=
1


{\textstyle \left|{\vec {c}}'\right|=1}

 و 







n
→



′

=
−




c
→



′


/

ρ


{\textstyle {\vec {n}}'=-{\vec {c}}'/\rho }

 (به فرمول‌های فرنه-سره مراجعه کنید) مفید است. از این رو بردار مماس گسترنده 






E
→



=



c
→



+
ρ



n
→





{\textstyle {\vec {E}}={\vec {c}}+\rho {\vec {n}}}

 برابر است با:
 {\vec {E}}'={\vec {c}}'+\rho '{\vec {n}}+\rho {\vec {n}}'=\rho '{\vec {n}}\ .
از این معادله می‌توان ویژگی‌های زیر را برای گسترنده به دست آورد:
در نقاطی که  \rho '=0 است، گسترنده *منظم نیست*. به این معنی که: در نقاطی که دارای انحنای حداکثر یا حداقل هستند (رئوس منحنی داده شده)، گسترنده دارای *تیزه* است. (به نمودارهای گسترنده‌های سهمی، بیضی، دایره و گرده‌گون مراجعه کنید)
برای هر کمانی از گسترنده که شامل تیزه‌ای نیست، طول کمان برابر است با تفاوت بین شعاع‌های انحنا در نقاط انتهایی آن. این واقعیت منجر به اثبات ساده‌ای از قضیه تیت-کنسر در مورد تو در تو بودن دایره‌های بوسان می‌شود.
خطوط نرمال منحنی داده شده در نقاط با انحنای غیر صفر، مماس بر گسترنده هستند، و نرمال‌های منحنی در نقاط با انحنای صفر، مجانب گسترنده هستند. از این رو: گسترنده «پوشش دهنده خطوط نرمال» منحنی داده شده است.
در بخش‌هایی از منحنی که  \rho '>0 یا  \rho '<0 است، منحنی یک «گستران» از گسترنده خود است. (در نمودار: سهمی آبی یک گستران از سهمی نیمه‌مکعبی قرمز است که در واقع گسترنده سهمی آبی است)
اثبات ویژگی آخر:
فرض کنید در بخش مورد نظر  \rho '>0 باشد. یک گستران از گسترنده را می‌توان به صورت زیر توصیف کرد:
 {\vec {C}}_{0}={\vec {E}}-{\frac {{\vec {E}}'}{\left|{\vec {E}}'\right|}}\left(\int _{0}^{s}\left|{\vec {E}}'(w)\right|\mathrm {d} w+l_{0}\right),
که  l_{0} یک گسترش ثابت نخ است (به گستران مراجعه کنید).

با  {\vec {E}}={\vec {c}}+\rho {\vec {n}}\;,\;{\vec {E}}'=\rho '{\vec {n}} و  \rho '>0 به دست می‌آید
 {\vec {C}}_{0}={\vec {c}}+\rho {\vec {n}}-{\vec {n}}\left(\int _{0}^{s}\rho '(w)\;\mathrm {d} w\;+l_{0}\right)={\vec {c}}+(\rho (0)-l_{0})\;{\vec {n}}\,.
این به این معنی است: برای گسترش نخ  l_{0}=\rho (0)، منحنی داده شده بازتولید می‌شود.
منحنی‌های موازی گسترنده یکسانی دارند.
اثبات: یک منحنی موازی با فاصله  d از منحنی داده شده دارای نمایش پارامتری  {\vec {c}}_{d}={\vec {c}}+d{\vec {n}} و شعاع انحنای  \rho _{d}=\rho -d است (به منحنی موازی مراجعه کنید). از این رو گسترنده منحنی موازی برابر است با:  {\vec {E}}_{d}={\vec {c}}_{d}+\rho _{d}{\vec {n}}={\vec {c}}+d{\vec {n}}+(\rho -d){\vec {n}}={\vec {c}}+\rho {\vec {n}}={\vec {E}}\;.
مثال‌ها > گسترنده یک سهمی

برای سهمی با نمایش پارامتری  (t,t^{2}) از فرمول‌های بالا معادلات زیر به دست می‌آیند:
 X=\cdots =-4t^{3}
 Y=\cdots ={\frac {1}{2}}+3t^{2}\,,
که یک سهمی نیمه‌مکعبی را توصیف می‌کند.
مثال‌ها > گسترنده یک بیضی

برای بیضی با نمایش پارامتری  (a\cos t,b\sin t) به دست می‌آید:
 X=\cdots ={\frac {a^{2}-b^{2}}{a}}\cos ^{3}t
 Y=\cdots ={\frac {b^{2}-a^{2}}{b}}\sin ^{3}t\;.
اینها معادلات یک ستاره‌گون نامتقارن هستند.
حذف پارامتر  t منجر به نمایش ضمنی می‌شود
 (aX)^{\tfrac {2}{3}}+(bY)^{\tfrac {2}{3}}=(a^{2}-b^{2})^{\tfrac {2}{3}}\ .
مثال‌ها > گسترنده یک چرخ‌زاد

برای چرخ‌زاد با نمایش پارامتری  (r(t-\sin t),r(1-\cos t))، گسترنده به صورت زیر خواهد بود:
 X=\cdots =r(t+\sin t)
 Y=\cdots =r(\cos t-1)
که یک کپی جابجا شده از خودش را توصیف می‌کند.
مثال‌ها > گسترنده منحنی‌های لگاریتمی-زیبایی‌شناختی

گسترنده یک  منحنی لگاریتمی-زیبایی‌شناختی، یک منحنی لگاریتمی-زیبایی‌شناختی دیگر است. یک نمونه از این رابطه این است که گسترنده یک مارپیچ اویلر یک مارپیچ با Cesàro equation  \kappa (s)=-s^{-3} است.
گسترنده‌های برخی از منحنی‌ها

گسترندهٔ
یک سهمی یک سهمی نیمه‌مکعبی است (به بالا مراجعه کنید)،
یک بیضی یک ستاره‌گون نامتقارن است (به بالا مراجعه کنید)،
یک خط یک نقطه در بی‌نهایت است،
یک گُرده‌گون، یک نفروئید (نصف اندازه، به نمودار مراجعه کنید) است،
یک ستاره‌گون یک ستاره‌گون (دو برابر بزرگتر) است،
یک دل‌گون یک دل‌گون (کاردیوئید) (یک سوم کوچکتر) است،
یک دایره مرکز آن است،
یک دلتاگون (دلتوئید) (سه برابر بزرگتر) است،
یک چرخ‌زاد یک چرخ‌زاد همنهشت است،
یک مارپیچ لگاریتمی همان مارپیچ لگاریتمی است،
یک کشانده (تراکتریکس) یک زنجیره‌وار است.