stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
کنارتخته
ورود بازرگانان و جهانگردان ایرانی و اروپایی به کنارتخته

از آنجا که شهرک پیشین کُنارتخته و در روزگار کنونی شهر کُنارتخته بر سر راه کاروان های بازرگانی از سراسر کشور به ویژه از شیراز به بوشهر قرار دارد کاروان های بی شماری روزانه برای درنگ در کاروانسرای صفوی کنارتخته بار می انداختند. نه تنها سدیدالسلطنه بندرعباسی و حسینی و شمار بالایی از سفرنامه نویسان  درونی بلکه بازرگانان اروپایی از جمله «اوژن فلاندن»، «لوتی پیر» فرانسوی و «سر هارفورد جونز» بازرگان و دیپلمات انگلیسی و شمار بالایی دیگر به کنارتخته آمده و چند روزی را در دشت خشت گذرانده اند. گردنه ها و کوه و کتل های دشوار گذر کتل های دختر و پیرزن، کتل کمارج، رودک و کتل ملو، برای کاروان از جمله انسان و حیوانات بسیار خسته کننده بود. کاروان ها و جهانگردان برای زدودن خستگی بیش از چند روز در کُنارتخته بار می انداختند.
دگرگونی های معماری در گستره شهرسازی

پس از دگرگونی و برچیده شدن جاده های کهن مالرو، با پیدایش اتومبیل جاده خاکی شیراز به بوشهر ساخته شد. از شیراز تا بوشهر گردنه ها و کتل های هولناکی بر سر راه رانندگان کامیون ها بود.از آنجا بود که  کنارتخته جای درنگ مسافران و کامیون ها شد و بیشتر از گذشته رونق گرفت. از شیراز به کازرون کتل دختر و پیرزن، از کازرون به کنارتخته کتل های تنگ ترکان، کمارج، کتل رودک و پس از کنارتخته کتل ملو از کتل های دشوار گذر بودند. پس از آن جاده ای آسفالت با معماری کارآمد ساخته شد. با ساختن جاده آسفالت، شهر کازرون در پیش از انقلاب به حاشیه رفت. بنابراین جاده شیراز به خوزستان و بوشهر از تنگ بولهیات به چنارشاهیجان و از آنجا سه شاخه شد. یکی به خوزستان ، شاخه ای نیز به کازرون و شاخه دیگر به بوشهر رفت. پس از انقلاب جاده شیراز به بوشهر پیشرفت کرد و این بار شاخه ای از دشت ارژن به فامور و از آنجا به کازرون کشیده شد و این شهر دیرپای استان جان تازه گرفت. با این دگرگونی ها و با درست شدن جاده آسفالت پیش از انقلاب، در کنارتخته نیز این جاده از سمت دیگرشهر کنارتخته به بوشهر ادامه یافت. در این راستا بازار و ژاندارمری نیز به کنار جاده نو آسفالت، جا به جا شدند . از آنجا بود که جاده آسفالت شیراز به بوشهر در پیش از انقلاب دگرگونی ژرفی در ساختار شهر کنارتخته به وجود آورد. محله ترک آباد نوین ترین محله شهر کنارتخته هم اکنون با درختان سرسبز و شاداب به ساختار شهر زیبایی داده است.
خاندان‌های بزرگ شهر کنارتخته

در شهر کنارتخته با گستره کمی که دارد، شاهد خاندان‌های بزرگی هستیم که این خاندان‌ها جمعیت  شهر را تشکیل داده اند.برخی از این خاندان‌ها: خاندان عرفانی،  جلالی،  جوکار، تیموریان . ابوقداره، پشنگیان، شهبازی، یزدان پناه،زارعی، هژبریان، سلیمانی و سادات کنارتخته (موسوی و سجادیان ) و شمار بیشتر دیگری از شهروندان این شهر می باشند.در محله گوریگاه خاندان های قادری و شریعت از دیرپاترین شهروندان این محله بوده اند.
سرچشمه ها

کنارتخته و میراث تنگ جیز ساسانیان در دشت خشت کازرون
فارسنامه ناصری
فانوس درون برج بندر
| ن ب واستان فارس | ن ب واستان فارس | ن ب واستان فارس |
| --- | --- | --- |
| مرکز | شیراز |        |
| شهرستان‌ها | آباده •  ارسنجان •  استهبان •  اقلید •  اوز •  بختگان •  بوانات •  بیضا •  پاسارگاد •  جهرم •  جویم •  خرامه •  خرم‌بید •  خفر •  خنج •  داراب •  رستم •  زرقان •  زرین‌دشت •  سپیدان •  سرچهان •  سروستان •  شیراز •  فراشبند •  فسا •  فیروزآباد •  قیر و کارزین •  کازرون •  کوار •  کوه‌چنار •  گراش •  لارستان •  لامرد •  مرودشت •  ممسنی •  مهر •  نی‌ریز |        |
| شهرها | آباده •  آباده طشک •  ارد •  اردکان •  ارسنجان •  استهبان •  اسیر •  اشکنان •  افزر •  اقلید •  اکبرآباد •  امام‌شهر •  اوز •  اهل •  ایج •  ایزدخواست •  باب‌انار •  بابامنیر •  بنارویه •  بهمن •  بوانات •  بیرم •  بیضا •  پاسخن •  جنت‌شهر •  جویم •  جهرم •  چاه‌ورز •  حاجی‌آباد •  حسامی •   حسن‌آباد •  خان زنیان •  خانمین •  خاوران •  خرامه •  خشت •  خنج •  خواجه جمالی  •  خور •  خوزی •  خومه‌زار •  خیرآباد •  داراب •  داریان •  دبیران •  دژکرد •  دوبرجی •  دوزه •  دهرم •  دهکویه •  رامجرد •  رحمت‌آباد  •  رستاق •  رونیز •  زاهدشهر •  زرقان •  زنگی‌آباد •  سده •  سروستان •  سعادت‌شهر •  سلطان‌شهر •  سورمق •  سیدان •  ششده •  شهرپیر •  شیراز •  صدرا •  صغاد •  صفاشهر •  طسوج •  علامرودشت •  عمادشهر •  فاروق •  فال •  فتح‌آباد •  فدامی •  فراشبند •  فسا •  فیروزآباد •  قائمیه •  قادرآباد •  قره‌بلاغ •  قطب‌آباد •  قطرویه •  قیر •  کارزین •  کازرون •  کامفیروز •  کره‌ای •  کنارتخته •  کوار • کوپن •  کوره •  کوهنجان •  گراش •  گله‌دار •  لار •  لامرد •  لپویی •  لطیفی •  مادرسلیمان •  مبارک‌آباد •  محمله •  مرودشت •  مزایجان •  مشکان •  مصیری •  مظفری •  معزآباد جابری •  مهر •  میان‌شهر •  میمند •  نوبندگان •  نوجین •  نودان •  نورآباد •  نی‌ریز •  والاشهر •  وراوی •  هماشهر |        |
| مکان‌های دیدنی | آبشار مارگون •  آرامگاه حافظ •  آرامگاه سعدی •  حرم شاهچراغ •  ارگ کریمخانی •  بازار جهرم •  بازار قیصریه لار •  بازار کازرون •  بازار وکیل •  باغ ارم •  باغ دلگشا •  باغ عفیف‌آباد •  باغ نظر •  برج ننه نادر •  بند امیر •  بهشت گمشده •  بیشاپور •  پاسارگاد •  تخت جمشید •  تخت گوهر •  تنگ چوگان •  تنگ براق •  تنگه بلاغی •  حمام وکیل •  دارابگرد •  دریاچه پریشان •  دشت برم •  قدمگاه جهرم •  قلعه اژدها پیکر •  قلعه انگشت‌گبری سروستان •  قلعه دختر فیروزآباد •  غار سنگ‌تراشان •  غار شاپور •  غار سیده خاتون •  پیکره شاپور یکم •  لیدوما •  کاخ سروستان •  کاخ اردشیر بابکان •  کعبه زرتشت •  مسجد و مدرسه خان •  مسجد وکیل •  نارنجستان قوام •  نقش رجب •  نقش رستم |        |
| فهرست‌ها | شهرستان‌ها •  شهرها •  بخش‌ها •  دهستان‌ها •  پرجمعیت‌ترین روستاها •  دانشگاه‌ها •  بیمارستان‌ها •  جاذبه‌های گردشگری •  مطبوعات •  باغ‌های تاریخی |        |
رده: رده
↑  «نتایج سرشماری سال ۱۳۹۵». مرکز آمار ایران.
↑  http://asrkar.ir/2022/02/20/عبدالرزاق-دهقانی-به-عنوان-شهردار-کنار/
کنارتخته بر روی نقشه کشور
فهرست شکل‌های حکومت

فهرست شکل‌های حکومت (به انگلیسی: List of forms of government) اشکال دولت و نظام سیاسی را با توجه به یک سری روش‌های مختلف دسته‌بندی فهرست می‌کند. نظام‌های ذکر شده متقابلاً منحصر به فرد نیستند و اغلب دارای تعریف‌های متداخل هستند.
به گفته خوان خوزه لینز، استاد دانشگاه ییل امروزه سه نوع اصلی نظام‌های سیاسی وجود دارد: دموکراسی، رژیم‌های توتالیتر و شکل بین این دو، رژیم‌های اقتدارگرا با رژیم‌های ترکیبی. یکی دیگر از نظام‌های طبقه‌بندی مدرن شامل مونارشی به‌عنوان یک موجودیت مستقل یا به‌عنوان یک نظام ترکیبی از سه اصلی است. پژوهشگران عموماً از دیکتاتوری به عنوان نوعی اقتدارگرایی یا توتالیتاریسم یاد می‌کنند.
فیلسوف یونان باستان، افلاطون در «جمهور پنج نوع رژیم را مورد بحث قرار می‌دهد: آریستوکراسی، تیموکراسی، الیگارشی، دموکراسی، و استبدادی.
شکل اساسی حکومت‌ها

| 0 | 1 |
| --- | --- |
دموکراتیک: دموکراسی مستقیم، دموکراسی نمایندگی (حکومت جمهوری، دولت پارلمانی)
غیردموکراتیک: استبدادی، توتالیتر، مونارشی، الیگارشی، تکنوکراسی، تئوکراسی، دیکتاتوری
انواع دیگر: کمونیست، استعمار، آریستوکراس
شاخص اشکال حکومت:
آنارشی / بی‌دولتی
آریستوکراسی
اقتدارگرایی
بوروکراسی / دیوان سالاری
نظام سرمایه‌داری / سرمایه‌داری
کنفدراسیون
استعمارگرایی
کمونیسم
شرکت سالاری
دموکراسی
الکتوکراسی
ارگاتوکراسی
فاشیسم
فدرالیسم
فئودالیسم
هوشمندسالاری
امپریالیسم
کاکیستوکراسی
کلپتوکراسی / ناشایسته‌سالاری
شایسته‌سالاری
دیکتاتوری نظامی
مونارشی
الیگارشی
پلوتوکراسی / توانگرسالاری
جمهوری‌خواهی
سوسیالیسم
دولت گرایی
تکنوکراسی / فن سالاری
تئوکراسی / دین سالاری
توتالیتاریسم
قبیله‌گرایی
شکل‌های حکومت با کنترل منطقه‌ای

| اصطلاح | تعریف | نمونه‌ها |
| --- | --- | --- |
| کنفدراسیون | کنفدراسیون (همچنین به عنوان کنفدراسیون یا اتحادیه شناخته می‌شود) اتحادیه‌ای از دولت‌های مستقل است که برای اهداف اقدام مشترک اغلب در رابطه با سایر ایالت‌ها متحد می‌شوند. معمولاً توسط یک پیمان ایجاد می‌شود، کنفدراسیون‌های ایالت‌ها معمولاً برای رسیدگی به مسائل مهم مانند دفاع، روابط خارجی، تجارت داخلی یا ارز ایجاد می‌شوند و جکومت عمومی ملزم به حمایت از همه اعضای خود است. کنفدراسیون نمایانگر شکل اصلی گرایی بین دولتی است که به عنوان "هر شکلی از تعامل بین دولت‌ها که بر اساس استقلال یا حکومت مستقل صورت می‌گیرد" تعریف می‌شود. کنفدراسیون تقریباً مانند یک فدراسیون است که دولت فدرال به عنوان ترکیب یا اتحاد همه ایالت‌ها است. |   ایروکوا   اتحادیه اروپا   اصول کنفدراسیون   کنفدراسیون کهن سوئیس (c. 1300–1798)  صربستان و مونته‌نگرو (۲۰۰۳–۲۰۰۶)  سنگامبیا (۱۹۸۲–۱۹۸۹) |
| حکومت یکپارچه | حکومت یکپارچه یک دولت است که به عنوان یک قدرت واحد اداره می‌شود که در آن حکومت مرکزی در نهایت عالی است و هر تقسیم اداری (واحدهای فرعی) فقط از اختیاراتی استفاده می‌کنند که حکومت مرکزی تفویض اختیار کرده‌است. اکثریت کشورهای جهان دارای سیستم حکومت یکپارچه هستند. از ۱۹۳ کشورهای عضو سازمان ملل، ۱۶۵ کشور به عنوان حکومت یکپارچه اداره می‌شوند. |   چین   اندونزی   فیلیپین   فرانسه   مصر   بریتانیا   پرو |
| فدراسیون | فدراسیون (به عنوان ایالت فدرال نیز شناخته می‌شود) یک واحد سیاسی است که توسط یک اتحادیه جزئی از ایالت‌های خودگردان یا مناطق تحت یک دولت مرکزی (فدرال) مشخص می‌شود. در یک فدراسیون، وضعیت خودگردانی دولت‌های جزء، و همچنین تقسیم قدرت بین آنها و دولت مرکزی، نوعاً بر اساس قانون اساسی استوار است و ممکن است با تصمیم یکجانبه هیچ‌یک از طرفین، ایالت‌ها یا نهاد سیاسی فدرال تغییر نکند. متناوباً، از سوی دیگر، فدراسیون شکلی از حکومت است که در آن قدرت حاکمیت به‌طور رسمی بین یک مقام مرکزی و تعدادی از مناطق تشکیل دهنده تقسیم می‌شود تا هر منطقه تا حدی کنترل امور داخلی خود را حفظ کند. |   استرالیا   کانادا   آلمان   هند   مکزیک   روسیه   ایالات متحده |
گال‌ها (فرانسه)

مقالات مرتبط: گالیا سیزالپینا، گالیا ناربوننسیس آکوئیتانیا
نقشه ای از سرزمین گال‌ها که تا حدودی با فرانسه امروزی مطابقت دارد.
گال‌ها یا مردمان سرزمین گال (به فرانسوی: Peuples Gaulois) مردمانی بودند که در سرزمین گال در باختر اروپا (فرانسه کنونی، بلژیک، سوئیس باختری، بخش‌هایی از هلند و کرانه باختری رود راین در آلمان) می‌زیستند. آن‌ها مردمانی از نژاد سلتی به‌شمار می‌رفتند که در آغاز در سرزمین یاد شده بسر می‌بردند، اما در روزگار روی کار آمدن رومیان در همه جای اروپا پراکنده شدند. گال‌ها به زبان گالیک از زبان‌های سلتی قاره‌ای سخن می‌گفتند. کانون گرد آمدنشان در فرانسه و پس از آن در بخشی از شمال ایتالیا و آنگاه شمال کوهای آلپ بود.
گالها نزدیک به سال ۳۹۰ پیش از میلاد به رم تاختند. در ۲۸۱ پیش از زایش مسیح شمار بسیاری از گال‌های خاوری به تراس در شمال یونان کوچ کردند.
یکی از سردسته‌های بزرگ گال به نام برنوس که ارتشی بزرگ را رهبری می‌نمود برآن شد تا به پرستشگاه آپولون در دلفی دست درازی کند، اما گفته می‌شود که تندری را که همان زمان رخ داد نشانی از یک هشدار آپولون دانسته و از این کار خودداری کرده‌است. در همین زمان ۱۰هزار تن از سلتی‌ها با برده‌هایشان به تراس کوچیدند. سه دسته از ایشان به خواهش نیکومدس یکم شاه بیتونیه از تراس گذشتند و به آسیای کوچک رفتند. نیکومدس برای نبرد با برادرش به نیروهای ایشان نیاز داشت. اینان سرانجام در کاپادوکیه و فریجیه در آناتولی میانی جای گرفتند که سبب شد از آن پس این سرزمین به گالاتیا نامور شود.
واژه‌شناسی

ریشه واژه گال برگرفته از زبان سلتی باستان و به معنای قادر یا توانا است (گال در زبان ایرلندی-سلتی نیز
به معنی شجاع یا شجاعت است). منابع بریتانیایی در زبان سلتی-بریتانیایی باستان نیز گالوت را به معنای شجاعت و گالوش کورنیش را به معنای توانایی ترجمه می‌کنند.
نام‌های قومی گالاتای، گالاتیا و گالیتائه و همچنین نام‌های افراد گالی مانند گالوس یا گالیوس نیز مرتبط هستند. گیلارد نام مدرن فرانسوی ("شجاع، نیرومند، سالم") از اسم گالو-لاتین *گالیا- یا گالّیا- ("قدرت، قدرتمند") سرچشمه می‌گیرد. زبان‌شناس واتسلاو بلاژک استدلال کرده‌است که گال ایرلندی ("خارجی") و گال ولز ("دشمن، متخاصم") نیز امکان دارد اقتباس‌های بعدی از نام قوم گالی باشند که در طول هزاره اول پس از میلاد به سایر زبان‌های سلتی جزایر بریتانیا وارد شده‌اند.
بنابر نوشته های سزار (اواسط قرن اول پیش از میلاد)، گال‌های استان گالیا سلتیکا خود را به زبان خودشان سِلتائه می‌نامیدند و در زبان لاتین گالّی نامیده می‌شدند. رومی ها در واقع از نام قومی گالی به عنوان مترادف برای سلتائه استفاده می کردند.
واژه گال در منابع انگلیسی مشتق از گالی لاتین نمی باشد، بلکه از کلمه آلمانی *Walhaz، اصطلاحی برآمده از قومیت گالی ولکائه (Volcae) است که به طور کلی تر سخنوران سلتیک و رمانس را در زبان های ژرمنی قرون وسطی (مانند ولزی، والز، ولاخ) نشان می دهد.
گنبد ساپورو

| 0 | 1 |
| --- | --- |
Hiroba: Hiroba
fa (in English: Expected satiety): fa
مکان: Sapporo, Japan
مختصات: ۴۳°۰′۵۴٫۶۲″ شمالی ۱۴۱°۲۴′۳۵٫۱۶″ شرقی﻿ / ﻿۴۳٫۰۱۵۱۷۲۲°شمالی ۱۴۱٫۴۰۹۷۶۶۷°شرقی﻿ / 43.0151722; 141.4097667
ترابری همگانی: Sapporo Municipal Subway:    Tōhō Line at Fukuzumi
مالک: Sapporo City
گرداننده: Sapporo Dome Co.,Ltd.
گنجایش: ۴۱۴۸۴ (فوتبال)  ۴۲۲۷۰ (بیسبال) 
ساخت: ساخت
گشایش: ۳ ژوئن ۲۰۰۱
معمار: Hiroshi Hara
گنبد ساپورو (به ژاپنی: 札幌ドーム, Sapporo Dōmu) نام ورزشگاه سرپوشیدهٔ ورزشی بزرگی در هوکایدو در شمال ژاپن است.
این ورزشگاه که برای بازیهای بیسبال و فوتبال استفاده می‌شود، ۵۴۰۰۰ نفر ظرفیت دارد و محل برگزاری ۳ بازی در جام جهانی فوتبال ۲۰۰۲ بود.این ورزشگاه میزبان بازی‌های خانگی باشگاه فوتبال کونسادول ساپورو در رقابت‌های جی‌لیگ است.
خوقند

مکان در 25px ازبکستان
| خوقند | خوقند |
| --- | --- |
ارگ خان، شهر خوقند. کاشی‌نوشته‌ها این عمارت به فارسی است که زبان میانجی و نوشتاری بخش اعظم آسیای غربی، میانه و جنوبی در آن زمان بود.: ارگ خان، شهر خوقند. کاشی‌نوشته‌ها این عمارت به فارسی است که زبان میانجی و نوشتاری بخش اعظم آسیای غربی، میانه و جنوبی در آن زمان بود.
خوقندمحل در نقشه ازبکستان: خوقندمحل در نقشه ازبکستان
مختصات: ۴۰°۳۱′۴۳″ شمالی ۷۰°۵۶′۳۳″ شرقی﻿ / ﻿۴۰٫۵۲۸۶۱°شمالی ۷۰٫۹۴۲۵۰°شرقی﻿ / 40.52861; 70.94250: مختصات: ۴۰°۳۱′۴۳″ شمالی ۷۰°۵۶′۳۳″ شرقی﻿ / ﻿۴۰٫۵۲۸۶۱°شمالی ۷۰٫۹۴۲۵۰°شرقی﻿ / 40.52861; 70.94250
استان: استان فرغانه
ارتفاع: ۴۰۹ متر (۱۳۴۲ فوت)
جمعیت (۱۹۹۹): جمعیت (۱۹۹۹)
 • کل: ۱۹۲٬۵۰۰
خوقَند (به ازبکی: Qo‘qon / Қўқон / قوقان) (به تاجیکی: قوقند، Қӯқанд) (به روسی: Коканд) شهری است در ازبکستان امروزی است. شمار مردمان آن در سرشماری سال ۱۹۹۹ میلادی، ۱۹۲٬۵۰۰ تَن بوده‌است. خوقَند در دره فرغانه مرکز واحه‌ای پربار و آبیاری شده، در ۲۲۸ کیلومتری جنوب خاوری تاشکند، ۱۱۵ کیلومتری باختر اندیجان، و ۸۸ کیلومتری فرغانه واقع شده‌است. این شهر یکی از مهم‌ترین مراکز داد و ستد در آسیای میانه است. بر پیوندگاه خطوط آهن قرار دارد و صادرات آن ابریشم و پنبه است. چشمگیرترین بنای آن، کاخ خان‌های پیشین خوقند می‌باشد. نام خوقند که به صورت‌های خوکند، کوکند، خُقند، قوقن، خواکند و خواقند نیز به‌کار رفته‌است بارتولد و باسورث نام این شهر را خوکند و مرکّب از خوک + کند به معنای شهر خوک (گراز) دانسته‌اند.
پیشینه

خوقند یکی از قدیمی‌ترین شهرهای ازبکستان است. تاریخ آن تا اوایل سدهٔ ۱۲ام ه‍.ق همان تاریخ فَرغانه است و در سال ۱۱۲۲ ه‍.ق (۱۷۱۰م) یکی از نوادگان ابوالخیر شیبانی به‌نام شاهرخ بیک اول در فرغانه مستقر شد؛ دولتی که وی بنیان گذارد به خانات خوقند معروف است که پایتخت آن فرغانه بود. بنیانگذار شکوه شهر و خانات خوقند، امیرعالم خان بود که از ۱۲۱۵ تا ۱۲۲۴ ه‍.ق فرمانروایی کرد، و همهٔ فرغانه را تحت استیلای خود آورد و تاشکند و چیمکند را نیز گرفت و قدرتش بجایی رسید که با امیر بخارا برابری می‌کرد. وی سرانجام کشته شد و پس از او برادرش محمدعمرخان معروف به عمرخان فرمانروا شد (۱۲۲۴–۱۲۲۷ ه‍.ق). او بخشی از فرارود و دشت قرقیزستان را که از آن امیر بخارا بود به خانات خوقند ملحق نمود و خود را امیرالمسلمین لقب داد.
عمرخان شاعر و حامی اهل دانش بود و تلاش‌هایش برای آبادانی، وضع آبیاری فرغانه را بکلی دگرگون ساخت. برادرزاده و جانشین او محمدعلی ابن عمر از حدود ۱۲۳۷ تا ۱۲۵۶ ه‍.ق امارت داشت در ابتدای فرمانرواییش، خانات خوقند به منتهای عظمت خود رسید اما وی مردی خودکامه و ستمکار بود و مردم از دست او به تنگ آمدند.
در روزگار فرمانروایی محمد علی خان بر خوقند، یک چندی پادشاه ختا لشکر به کاشغر کشید و محمد علی خان، درصدد مقابله برآمده و اهل ختا را رانده و فتحنامهٔ آن را توسط عبدالرحمن بیگ از ملازمان خود به اتفاق قاضی خوقند به دربار ایران و عثمانی فرستاد.
سرانجام نصرالله امیر بخارا ظاهراً به دعوت مردم به خانات خوقند تاخت و لشکر محمدعلی را مغلوب و پایتخت وی را تصرف کرد و محمدعلی در حین گریز کشته شد. در همان سال شیرعلی که از عموزادگان عالم خان و عمرخان بود مهاجمان را از آن ناحیه بیرون راند و بر تخت امارت خوقند نشست. از این زمان به بعد خانات خوقند گرفتار اغتشاشات داخلی و یورش‌های قبایل پیرامون و جنگ‌های امیر بخارا شدند.
خوقند در نیمهٔ دوم سدهٔ نوزدهم گرایش‌هایی به طرف خان خیوه پیدا کرد و حکام دو منطقه، علیه نیروهای روسی اقداماتی تدافعی انجام دادند و شکست‌هایی به آن‌ها وارد آوردند؛ اما سرانجام دولت تزار موفق شد «آق‌مسجد» را از قلعه‌های مهم کرانهٔ رود سیردریا و سپس تاشکند را از شهرهای تابع خوقند در ۱۸۶۵م تصرف کند و از آن پس زمینهٔ تحت‌الحمایه‌شدن خوقند به دست روس‌ها فراهم شد.
نخستین جنگ سپاهیان روس با دولت خوقند بسال ۱۲۶۷ ه‍.ق/۱۸۵۰م روی داد و از ۱۸۶۶م به بعد قلمرو خان خوقند منحصر به‌ولایت فرغانه شد و آنهم در ۱۲۹۳ ه‍.ق/۱۸۷۶م ملحق به روسیه گردید.
شهرهای خواهرخوانده

ملایر، ایران، از ۲۰۲۳
گلادوس

| گلادوس | گلادوس |
| --- | --- |
شخصیت پورتال: شخصیت پورتال
گلادوس در پورتال ۲: گلادوس در پورتال ۲
نخستین حضور: پورتال (۲۰۰۷)
آخرین حضور: سازنده پل پورتال (۲۰۱۷)
پدیدآور:  اریک ولپاو  کیم سوئیفت 
طراح: مایکل اسپینکس
صداپیشه: الن مکلین
اطلاعاتِ درون‌داستانی: اطلاعاتِ درون‌داستانی
گونه: هوش مصنوعی (در اصل انسان، نشان داده شده در پورتال ۲)
جنسیت: زن
گلادوس (به انگلیسی:GLaDOS، سیستم عامل ژنتیکی و سیستم عامل دیسک) یک سیستم کامپیوتری هوشمند از سری بازی‌های ویدئویی پورتال است. گلادوس بعداً در بازی‌های آزمایشگاه و ابعاد لگو نیز ظاهر شد. این شخصیت توسط اریک وولپاو و کیم سویفت خلق شده و صداگذاری آن بر عهده الن مک لاین است. گلادوس مسئول آزمایش اپچر ساینس است. در حالی که گلادوس در ابتدای اولین بازی به نظر می‌رسید که فقط صدایی است که بازیکن را هدایت می‌کند، اما به مرور زمان کلمات و اقدامات او به‌طور فزاینده ای بدخواهانه می‌شوند. بازی دوم و همچنین کمیک آزمایشگاهی رت ساخته شده توسط ولو نشان می‌دهد که دانشمندان با او بدرفتاری کرده‌اند و از نوروتوکسین برای کشتن دانشمندان در آزمایشگاه قبل از وقایع پورتال استفاده کرده است.
شرح

در اغلب مواقع بازی پورتال، گلادوس صرفاً به عنوان گوینده عمل می‌کند و بازیکنان را در اتاق‌های آزمایش راهنمایی می‌کند. صدای او رباتیک است، اما کاملاً زنانه است. با گذشت زمان، بازیکنان متوجه می‌شوند که او در واقع می‌خواهد شل را بکشد. با فرار شل از آتش و مرگ، حرف‌های گلادوس به‌طور فزاینده ای شخصی و مضحک می‌شوند. شخصیت او منفعل، پرخاشگر، شوخ، خودشیفته و شوم توصیف شده است. او چندین هسته شخصیت (که به آنها چشم می‌گویند) را سیستم را در خود نصب کرده است.
در اوج بازی، چل وارد اتاق گلادوس می‌شود، جایی که مشخص می‌شود او در واقع یک هوش مصنوعی پیچیده است که از قطعات رباتیک آویزان شده از یک دستگاه بزرگتر تشکیل شده است. هنگامی که بازیکن اولین هسته شخصیتی (هسته خلاق) را حذف می‌کند، صدای گلادوس کمتر روباتیک و بیشتر جنبه حسی پیدا می‌کند. در اصل، گلادوس به عنوان یک هوش مصنوعی و دستیار تحقیق به منظور کمک به اپچر ساینس در رقابت با مرکز تحقیقات بلک میسا در زمینه ایجاد فناوری پورتال طراحی شده بود.
کیست میکروبی

کیست آرتمیا سالینا
کیست میکروبی، فاز استراحت یا خفتگی یک میکروارگانیسم است. این میکروارگانیسم معمولاً یک باکتری یا یکی از آغازیان یا به ندرت، جانداری از بی‌مهرگان است. کیست به این جانداران کمک می‌کند که در شرایط نامطلوب زیست‌محیطی زنده بمانند. این مرحله از زندگی این موجودات را می‌توان به عنوان مرحلهٔ زیست تعویقی در نظر گرفت که در آن فرآیندهای متابولیک سلول کند می‌شود و سلول تمام فعالیت‌ها مانند تغذیه و حرکت را متوقف می‌کند. کیست شدن (Encystment) به میکروب کمک می‌کند تا به راحتی از میزبانی به میزبان دیگر یا به محیطی مطلوب‌تر جابه‌جا شود. هنگامی که میکروبِ کیست‌شده به محیطی مساعد برای رشد و بقای خود می‌رسد، دیواره کیست در فرایند غیرکیستی شدن (Excystation)، شکسته می‌شود.
شرایط محیطی نامطلوب مانند کمبود مواد مغذی یا اکسیژن، دمای بالا، کمبود رطوبت، پی‌اچ نامطلوب و وجود مواد شیمیایی سمی که برای رشد میکروب مساعد نیستند، منجر به ایجاد کیست می‌شود.
تشکیل کیست در گونه‌های مختلف > در باکتری‌ها

کیست شدن در باکتری‌ها به‌عنوان مثال، در ازتوباکترها با تغییرات در دیواره سلولی رخ می‌دهد. سیتوپلاسم منقبض می‌شود و دیواره سلولی باکتری، ضخیم می‌شود. کیست‌های باکتریایی از نظر نحوه تشکیل و همچنین میزان مقاومت در برابر شرایط نامساعد با اندوسپورها متفاوت هستند. اندوسپورها بسیار مقاوم‌تر از کیست‌ها هستند.
تشکیل کیست در گونه‌های مختلف > در نماتودها

برخی نماتودها مانند نماتود کیستی سویا و نماتود کیستی سیب‌زمینی، فرایند کیست شدن، بخشی از چرخهٔ زندگی آن‌هاست.
تشکیل کیست در گونه‌های مختلف > در پروتیست‌ها

پروتیست‌ها، به ویژه پروتوزوئاها، اغلب در مراحل مختلف چرخه زندگی خود در معرض شرایط بسیار سخت قرار می‌گیرند. به عنوان مثال، انتاموبا هیستولیتیکا، یک انگل روده رایج است که باعث اسهال خونی می‌شود، باید محیط بسیار اسیدی معده را پیش از رسیدن به روده و همچنین شرایط مختلف غیرقابل پیش‌بینی مانند خشکی و کمبود مواد مغذی را هنگامی که خارج از جاندار میزبان است تحمل کند. کیست‌های تک‌یاخته در مقایسه با کیست‌های باکتریایی در برابر شرایط نامطلوب، مقاومت کمتری دارند. علاوه بر بقا، ترکیب شیمیایی دیواره‌های کیست تک‌یاخته‌ای‌هایی خاص، ممکن است در پراکندگی آن‌ها نقش داشته باشد. سایر انگل‌های تک‌یاخته‌ای روده مانند ژیاردیا لامبلیا و کریپتوزپوریدیوم نیز به‌عنوان بخشی از چرخه زندگی خود، کیست (نوعی اووسیت) تولید می‌کنند. به‌دلیل وجود پوستهٔ بیرونی سخت کیست، کریپتوسپوریدیوم و ژیاردیا در برابر ضدعفونی‌کننده‌های رایج مورد استفاده در تأسیسات تصفیه آب مانند کلر مقاوم هستند.
در برخی از تک‌یاخته‌ها، جاندار تک‌سلولی در حین یا پس از انسداد تکثیر می‌شود و تروفوزوئیت‌های متعددی را پس از خارج شدن از بدن آزاد می‌کند.
تشکیل کیست در گونه‌های مختلف > در سخت‌پوستان

انواع مختلفی از شاخه‌پایان می‌توانند کیست ایجاد کنند. این سازگاری برای زندگی در آب‌گیرهای موقتی در زیستگاه‌های دارای آب شیرین یا آب شور است که به پراکندگی از طریق باد یا در دستگاه گوارش پرندگان نیز کمک می‌کند. کیست‌های دافنی پس از ۶۰۰ سال دفن دوباره احیا شده‌اند. نمونه‌هایی از آبشش‌پایان عبارت‌اند از: آرتمیا و سپرمیگو.
تشکیل کیست در گونه‌های مختلف > در سایر جانوران

برخی از صدفیان، پاروپایان و چرخان‌تباران نیز کیست دیاپوز تولید می‌کنند.
چرخهٔ زندگی ژیاردیا
چرخه زندگی کریپتوسپوریدیوم
گریگوری خیونیادس

گریگوری خیونیادس ( یونانی: Γρηγόριος Χιονιάδης ); ج. 1240 - ج. 1320  ) منجم بیزانسی بود. او به ایران سفر کرد و در آنجا علوم ریاضی و نجوم فارسی را آموخت که پس از بازگشت از ایران آن‌ها را به بیزانس معرفی نمود  و یک آکادمی نجومی در ترابزون تأسیس کرد.  خیونیادس همچنین به عنوان اسقف ارتدکس در تبریز خدمت می‌کرد.
زندگی‌نامه

اطلاعات درباره خیونیادس در برخی از منابع معاصر باقی مانده است. مثلا در سال 1347 میلادی جورج کریسوکوکس چنین نوشت:
یک خیونیادس مطمئن، کسی که در قسطنطنیه پرورش یافته بود، عاشق ریاضیات و علوم دیگر شد. پس از اینکه در پزشکی متبحر گردید، سودای مطالعه‌ی ستاره‌شناسی کرد؛ به او اطلاع داده شد که برای برآورده شدن آرزویش، لازم است که به ایران تحت حاکمیت ایلخانان برود. او به ترابزون سفر کرد و مورد حمایت امپراتور الکسیوس دوم قرار گرفت. پس از آن راه ایران در پیش گرفت. سرانجام پس از آموختن چیزهایی که آرزویشان را داشت از ایران به ترابزون بازگشت و تعدادی کتاب ستاره‌شناسی که خودش به یونانی ترجمه کرده بود به همراه داشت.
او احتمالاً در حدود سال  1240 میلادی در قسطنطنیه به دنیا آمد و در اصل گئورگ نام داشت.  نامه‌هایی از کیونیادس باقی مانده است که تأیید می کند که او از الکسیوس دوم کمک گرفته و به ایران سفر کرده است. خیونیادس آثاری عربی و فارسی را در زمینه ریاضیات و نجوم  به زبان یونانیترجمه کرد، از جمله جداول نجومی استادش شمس الدین بخاری  که در رصدخانه معروف مراغه زیر نظر نصیرالدین طوسی کار می کرد. . خیونیادس نقش مهمی در انتقال دانش ریاضیات و نجوم از جهان اسلام به اروپا داشت. اینها شامل معرفی اسطرلاب جهانی (مستقل از عرض جغرافیایی) به اروپا و توصیف یونانی از زوج طوسی است که بعداً بر نظریه خورشید مرکزی کوپرنیکی تأثیر گذاشت. خیونیادس همچنین چندین رساله زیج را به یونانی ترجمه کرد، از جمله می‌توان زیج ایلخانی فارسی توسط طوسی  و همچنین جداول سنجری سلجوقی توسط الخازینی ، منجم اسلامی یونانی تبار بیزانسی را ذکر کرد.
خیونیادس از سال 1295 تا 1296 میلادی در تبریز، در زمان پایتخت مغول، اقامت داشت و به عنوان اسقف ارتدکس در جامعه ارتدکس در آن شهر خدمت می کرد و بعداً به قسطنطنیه بازگشت.  در سال 1302 میلادی به عنوان اسقف به تبریز بازگشت. به گفته دیوید پینگری، این ممکن است در ارتباط با تلاش آندرونیکوس دوم پالیولوژیوس برای ایجاد اتحاد با غازان خان در تابستان سال 1302 میلادی باشد.
وی تا سال 1310 میلادی در تبریز ماند و سپس به ترابزون بازگشت. حدود پنج سال بعد در ترابزون به عنوان یک هیرومونک از او یاد می‌شود.  خیونیادس همچنین آثاری مذهبی می‌نوشت، از جمله شرحی بر یوحنای دمشقی ، آکولوتیا akolouthia در سنت اوژنیوس ترابیزون، و یک اعتقادنامه.
او احتمالا در دهه‌ی دوم قرن چهاردهم میلادی در قسطنطنیه درگذشت.
گوایتا

قلعه گوایتا
برج گوایتا مشرف به شهر
گوایتا قلعه ای تاریخی در جمهوری سن مارینو می‌باشد که یکی از سه قلعه ای است که مشرف به شهر سان مارینو، پایتخت سان مارینو است. دو قلعهٔ دیگر دلا فراتا (De La Fratta) و مونتاله(Montale) نام دارند. گوایتا معروف‌ترین قلعه بین این سه قلعه است.
قلعه گوایتا

قلعهٔ گوایتا قدیمی‌ترین برج از بین سه برج ساخته شده در مونت تیتانو و مشهورترین آن‌ها است. این بنا در قرن یازدهم ساخته شد و مدت کوتاهی به عنوان زندان از آن استفاده شده. این قلعه یکی از سه برج به تصویر کشیده در پرچم ملی و نشان ملی سان مارینو است. این بنا در سال ۲۰۰۸ در میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.
گنبوییه

مکان
| گنبوییه | گنبوییه |
| --- | --- |
روستا: روستا
محل : محل 
مختصات: : مختصات: 
استان: کرمان
شهرستان: بافت
بخش: بخش مرکزی
دهستان: گوغر
جمعیت: ۳۹ نفر (سرشماری ۹۵)
گنبوییه، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان بافت در استان کرمان ایران است.
جمعیت

این روستا در دهستان گوغر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن ۳۹ نفر (۱۷ خانوار) بوده‌است.