اقتصاد چین

| 0 | 1 |
| --- | --- |
شانگهای، مرکز مالی چین: شانگهای، مرکز مالی چین
واحد پول: رنمینبی یوآن  رنمینبی1
سال مالی: سال تقویمی
سازمان‌های تجاری: سازمان تجارت جهانی، بریکس، سازمان همکاری شانگهای، سازمان همکاری‌های اقتصادی آسیا–پاسفیک، گروه ۲۰ و غیره
گروه:  در حال توسعه/نوظهور  اقتصاد با درآمد بالاتر از متوسط  کشورهای تازه صنعتی‌شده 
آمارها: آمارها
جمعیت:  ۱٬۴۰۹٬۶۷۰٬۰۰۰ (تخمینی ۲۰۲۰)
تولید ناخالص داخلی:   ۱۸٫۵۳۳ تریلیون دلار (اسمی)   ۳۵٫۲۹۱ تریلیون دلار (برابری قدرت خرید) 
رتبه:  دوم (اسمی)  اول (برابری قدرت خرید) 
رشد تولید ناخالص داخلی:  ۶٫۶٪ (۲۰۱۸) ۶٫۱٪ (۲۰۱۹)  ۱٫۰٪ (۲۰۲۰) ۸٫۲٪ (۲۰۲۱) 
سرانه تولید ناخالص داخلی:   ۱۳٬۱۳۶ دلار (اسمی)   ۲۵٬۰۱۵ دلار (برابری قدرت خرید) 
رتبه سرانه تولید ناخالص داخلی:  ۶۸ام (اسمی)  ۶۵ام (برابری قدرت خرید) 
تولید ناخالص داخلی هر بخش:  کشاورزی: ۷٫۱٪  صنعت: ۳۸٫۳٪  خدمات: ۵۴٫۶٪   
اجزای  تولید ناخالص داخلی:  مصرف خانوار: ۳۹٫۲٪  مصرف دولت: ۱۶٫۵٪  سرمایه‌گذاری در سرمایه ثابت: ۴۱٫۴٪  سرمایه‌گذاری در انبارها: ۰٫۷٪  صادرات کالا و خدمات: ۱۸٫۹٪  واردات کالا و خدمات: ۱۴٫۳٪  صادرات خالص: ۲٫۱٪   
تورم (CPI): ۱٫۰٪ 
جمعیت زیر خط فقر:   ۱٫۷٪ (۲۰۱۸)   ۲۳٫۹٪ برای حدود ۵٫۵۰ دلار در روز (۲۰۱۶) 
شاخص جینی:  ۳۷٫۱ متوسط 
شاخص توسعه انسانی:   ۰٫۷۸۸ حداکثر  (۷۵ام)   ۰٫۶۶۲ متوسط ۶۶ام  
نیروی کار:   ۷۷۹٬۸۹۰٬۷۸۶  (نخست)   ۶۷٫۳٪ نرخ اشتغال  
نیروی کار  بر پایه شغل:  کشاورزی: ۲۲٫۸٪  صنعت: ۲۹٫۱٪  خدمات: ۴۸٫۱٪   
بی‌کاری:   ۵٫۲٪    ۱۴٫۲٪ بیکاری جوانان  
صنایع اصلی: آلومینیوم آهن اسباب‌بازی الکترونیک پاافزار پارچه پرتابگر پوشاک تجهیزات مخابراتی جنگ‌افزار خدمات مالی خودرو زغال‌سنگ سیمان صنایع  جنگ‌افزاری صنعت برق فرآوری خوراک فلز فناوری اطلاعات فولاد کالای نهایی کشتی‌سازی کود لوکوموتیو ماهواره متالورژی استخراجی معدن مهندسی مکانیک نفت خام هواگرد هویت شیمیایی
رتبه آسانی انجام کسب و کار:  ۳۱ام (بسیار آسان، ۲۰۲۰)
تجارت خارجی: تجارت خارجی
صادرات: ۳٫۳۸۰ تریلیون دلار 
کالاهای صادراتی: محصولات کشاورزی ۳٫۲٪ محصولات سوختی و معدنی ۲٫۴٪ تولیدات صنعتی ۹۴٫۳٪ بقیه ۰٫۱٪
شرکای اصلی صادرات:  انجمن ملل آسیای جنوب شرقی ۱۵٫۵٪  اتحادیه اروپا  ۱۴٫۸٪  ایالات متحده آمریکا ۱۴٫۸٪  هنگ کنگ ۸٫۱۲٪  ژاپن ۴٫۶۶٪  کره جنوبی ۴٫۴۰٪  هند ۳٫۴۸٪  ۳٫۲۸٪ بقیه۳۰٫۹۶٪
واردات: ۲٫۵۵۷ تریلیون دلار 
کالاهای وارداتی: محصولات کشاورزی ۹٫۵٪ محصولات سوختی و معدنی ۲۱٫۳٪ تولیدات صنعتی ۶۴٫۴٪ بقیه ۴٫۸٪
شرکای اصلی واردات:   انجمن ملل آسیای جنوب شرقی ۱۵٫۱۸٪  اتحادیه اروپا ۱۱٫۰۲٪  تایوان ۷٫۸٪  ایالات متحده آمریکا ۶٫۴۲٪  کره جنوبی ۶٫۳۳٪  ژاپن۶٫۲۸٪  استرالیا ۶٫۰۸٪  روسیه ۵٫۰۵٪ بقیه۳۵٫۴۸ ٪
سهم سرمایه‌گذاری خارجی:   ۱٫۵۲۳ تریلیون دلار (تخمین ۳۱ دسامبر ۲۰۱۷)   خارج: ۱٫۳۸۳ تریلیون دلار (تخمین ۳۱ دسامبر ۲۰۱۷) 
حساب جاری:  ۲۷۲٫۵ میلیارد دلار 
استقراض ناخالص خارجی:  ۲٫۳۸ تریلیون دلار 
امور مالی عمومی: امور مالی عمومی
بدهی‌های عمومی:  ۴۷٪ از تولید ناخالص داخلی (تخمین ۲۰۱۷)
تراز بودجه: −۲٫۸٪ (از تولید ناخالص داخلی) 
درآمدها: ۴٫۵۷۵ تریلیون 
مخارج: ۵٫۸۰۲ تریلیون 
رتبه اعتباری:  استاندارد اند پورز:  A+ (داخلی)  A+ (خارجی)  A+ (واگذاری و تسعیرپذیری)  دورنما: پایدار  مودیز:  A1  دورنما: پایدار  فیچ:  A+  دورنما: پایدار  اسکوپ:  A+  دورنما: منفی 
ذخایر خارجی:  ۳٫۳ تریلیون دلار ( (رتبه نخست)
منبع اصلی داده‌ها: اطلاعات‌نامهٔ جهان سازمان سیا  همهٔ مقدارها -مگر موردهای ذکرشده- به دلار آمریکا است: منبع اصلی داده‌ها: اطلاعات‌نامهٔ جهان سازمان سیا  همهٔ مقدارها -مگر موردهای ذکرشده- به دلار آمریکا است
نمایی از پادونگ، شانگهای
اقتصاد چین یک اقتصاد بازار سوسیالیستی مختلط است که تا حد زیادی مبتنی بر سازمان‌های اقتصادی دولتی است اما به کسب‌وکارهای خصوصی بی‌شمار و سرمایه‌گذاری خصوصی نامحدود اجازهٔ کار و ترقی می‌دهد. دولت چین که از برنامه‌ریزی اقتصادی بهره می‌برد حدوداً از ۱۹۷۸ اصلاحات اقتصادی را آغاز نمود. , اقتصاد چین از نظر تولید ناخالص داخلی دومین اقتصاد بزرگ جهان است. توانست رتبهٔ نخست از نظر تولید ناخالص داخلی بر پایهٔ برابری قدرت خرید را در میان همهٔ کشورهای دنیا به دست آورد. چین پرسرعت‌ترین اقتصاد بزرگ دنیا است به این شکل که در طول ۳۰ سال گذشته به‌طور میانگین سالانه ۱۰٪ رشد را تجربه کرده‌است. تا ۲۰۱۹ بخش عمومی چین ۶۳٪ از کل اشتغال کشور را در اختیار داشت. صندوق بین‌المللی پول چین را بر پایهٔ درآمد سرانه در رتبهٔ ۷۳ام قرار داد. تولید ناخالص داخلی چین معادل ۱۸٫۵۳ تریلیون دلار (۱۳۴٫۵۶۴ تریلیون یوآن) است. چین دارای منابع طبیعی به ارزش تخمینی ۲۳ تریلیون دلار است که ۹۰٪ آن را زغال‌سنگ و عنصرهای خاکی کمیاب تشکیل می‌دهند. همچنین چین بیشترین دارایی بخش بانکی به ارزش ۴۰ تریلیون دلار (۲۶۸٫۷۶ تریلیون یوآن) و ۲۷٫۳۹ تریلیون سپرده را در اختیار دارد. این کشور چهارمین مرکز جذب سرمایه‌گذاری خارجی و یازدهمین کشور سرمایه‌گذار مستقیم خارجی در کشورهای دیگر است. چین دومین کشور دنیا از لحاظ شمار میلیاردرها است به طوری که مجموع ثروت آنها به ۹۹۶ میلیارد دلار می‌رسد. چین عظیم‌ترین ذخیرهٔ ارزی خارجی به مبلغ ۳٫۳ تریلیون دلار را در اختیار دارد. به‌طور تاریخی نیز چین یکی از قدرت‌های اقتصادی عظیم دنیا در طول دو هزارهٔ گذشتهٔ میلادی بوده‌است.
چین بزرگ‌ترین تولیدکننده و صادرکنندهٔ کالا به جهان است. همچنین این کشور پرشتاب‌ترین بازار مصرف و دومین کشور واردکنندهٔ دنیا است. چین وارکنندهٔ خالص محصولات خدماتی است به این معنی که در این حوزه کسری تراز دارد. این کشور بیشترین حجم تجارت را در اختیار دارد و نقش برجسته‌ای در تجارت خارجی بازی می‌کند. چین در سال‌های گذشته به‌طور روزافزون در سازمان‌ها و پیمان‌های بیشتری عضویت و مشارکت داشته‌است. این کشور در سال ۲۰۰۱ به عضویت سازمان تجارت جهانی درآمد. همچنین این کشور توافقنامه‌های تجارت آزاد با ملل متعددی از قبیل استرالیا، نیوزیلند، پاکستان، کره جنوبی، سوئیس و کشورهای عضو آسه‌آن دارد.
آن دسته از استان‌های جمهوری خلق چین که در خط ساحلی این کشور قرار دارند روند صنعتی‌سازی را با سرعت بیشتری طی می‌کنند در حالی که استان‌های دور از دریا توسعهٔ اقتصادی کمتری داشته‌اند. با افزایش رشد اقتصادی چین توجه‌ها به ساختار و سلامت اقتصاد این کشور افزایش یافته‌است. بزرگ‌ترین شرکای تجاری چین، آمریکا، اتحادیهٔ اروپا، ژاپن، هنگ‌کنگ، کره جنوبی، هند، تایوان، استرالیا، ویتنام، مالزی و برزیل هستند. بورس شانگهای و بورس شنژن جزو بزرگ‌ترین بازارهای سهام دنیا بر پایهٔ ارزش بازار و حجم معاملات می‌باشند. چین تا سال ۲۰۲۳ با داشتن ۷۷۹ میلیون کارگر، بزرگ‌ترین نیروی کار دنیا را در اختیار داشته‌است. این کشور از لحاظ شاخص آسانی انجام کسب‌وکار رتبهٔ ۳۱ام و در گزارش رقابت‌پذیری جهانی رتبهٔ ۲۸ام را در اختیار دارد.
نیکلاس استرن و فرگوس گرین وابسته به مؤسسهٔ تحقیقاتی گرانتهام برای تغییرات آب و هوایی و محیط زیست، پیشنهاد داده‌اند تا چین برای جلوگیری از تأثیرات بلندمدت اجتماعی-اقتصادیِ آلودگی محیط زیست باید اقتصاد را به سمت توسعهٔ صنعتی پیشرفته‌تر با تکیه بر کاهش انتشار دی‌اکسیدکربن و تخصیص بهینهٔ منابع ملی به نوآوری و تحقیق و توسعه هدایت کند. دولت مرکزی چین اعلام کرده این اهداف جزو برنامه‌ریزی‌های کلان کشور است. هدف اصلی رؤیای چینی که اصطلاح مورد استفادهٔ شی جین پینگ دبیرکل حزب کمونیست چین برای اشاره به وضعیت ایده‌آل کشورش در آینده بوده‌است، رسیدن به «دو صد» است که مبتنی بر تبدیل چین به «جامعه‌ای نسبتاً ثروتمند در سال ۲۰۲۱» و مدرنیزاسیون چین برای تبدیل شدن به کشوری کاملاً توسعه‌یافته در سال ۲۰۴۹ (صدمین سالگرد تأسیس جمهوری خلق چین) می‌باشد. بین‌المللی شدن اقتصاد چین همچنان بر پیش‌بینی‌های استانداردشدهٔ اقتصادی در این کشور که توسط شاخص مدیران خرید (شامخ) در سال ۲۰۰۵ راه‌اندازی شد تأثیر می‌گذارد. با رشد اقتصاد چین، رنمینبی یا پول رسمی این کشور مراحل لازم برای بین‌المللی شدن را می‌گذراند. چین در سال ۲۰۱۵ مقدمات تأسیس بانک سرمایه‌گذاری زیربنایی آسیا را آغاز کرد. توسعهٔ اقتصادی شهر شنژن باعث شده آن را سیلیکون‌ولی بعدی بنامند. در سال ۲۰۲۰، ۱۲۴ شرکت از ۵۰۰ شرکت برتر جهان از چین بودند.
بر پایهٔ داده‌های ۲۰۱۸ حدود ۲۷٪ مردم چین کشاورزند، صنعتگران ۲۹٪ و کارمندان و بازرگانان ۴۴٪ نیروی کار فعال این کشور در بخش خدمات را تشکیل می‌دهند. چین به سرعت توانسته افرادی که زیر خط فقر هستند را به بالای آن بکشد به طوری که از سال ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۹ به‌طور میانگین سالانه ۱۳٫۷ میلیون را از خط فقر خارج کرده‌است. در سال ۲۰۱۸ تعداد افرادی که در چین زیر خط فقر بوده‌اند معادل ۱۶٫۶ میلیون نفر بوده که معادل ۱٫۷٪ از جمعیت این کشور بوده‌است. دولت چین قصد داشته تا پایان ۲۰۲۰ فقر را ریشه‌کن سازد اما هر چه به پایان نزدیک می‌شود این روند سخت‌تر می‌گردد.
در سال‌های اخیر نرخ‌های رشدی اعلامی از سوی دولت چین مورد تردید قرار گرفته‌است چون ناظران داخلی و خارجی در حوزهٔ اقتصاد و امور مالی و همچنین برخی مقامات دولتی چین مدعی شده‌اند که دولت در اعلام این آمارها مبالغه می‌کند. برای مثال دولت محلی استان لیائونینگ در شرق چین علناً اذعان کرد دولت در اعلام نرخ تولید ناخالص داخلی برای سال‌های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۴ به میزان ۲۰٪ مبالغه کرده‌است. میزان رشد ناخالص داخلی استان تیانجین در ۲۰۱۶ نیز به میزان یک سوم بیش از واقعیت اعلام شده بود. در جریان یک نظرسنجی که نشریهٔ وال‌استریت ژورنال بین ۶۴ اقتصاددان برجستهٔ غربی انجام داد، مشخص شد ۹۶٪ آنها فکر می‌کنند آنچه چین به عنوان نرخ رشد ناخالص داخلی اعلام می‌کند «دقیقاً بازتاب‌دهندهٔ وضعیت اقتصادی این کشور نیست.» لی که چیانگ نخست‌وزیر جمهوری خلق چین (که سابقاً دبیر حزب در استان لیائونینگ بود) دربارهٔ اعتبار آمارهای رسمی گفته که شاخص تولید ناخالص داخلی «دست‌ساز» و غیرقابل اعتماد است و از آن باید «فقط برای ارجاع» استفاده کرد.
صنایع اصلی چین بسیار گسترده و شامل محصولات آهن و استیل، زغال سنگ، ماشین آلات، نفت و پتروشیمی، اسباب بازی، کفش و لوازم الکترونیکی است. برنج، گندم، سیب زمینی، ذرت، بادام زمینی، چای، ارزن، جو، کتان، ماهی و خوک فراورده‌های اصلی کشاورزی هستند. صادرات عمده چین ماشین آلات، پوشاک، کفش، اسباب بازی، سوخت معدنی، مواد شیمیایی و واردات آن ماشین آلات، مواد شیمیایی، آهن و استیل و سوخت معدنی است.
بانک جهانی، وضعیت اقتصادی چین را مطلوب و محیط اقتصاد کلان این کشور را با ثبات توصیف کرده‌است. بانک جهانی آمار جدید را یک پیشرفت عمده توصیف کرده‌است با وجود افزایش میزان تولید ناخالص داخلی، نرخ سرانه تولید اقتصادی هنوز بسیار پایین است و برای اینکه چین به سطح کشورهای توسعه یافته برسد هنوز راه زیادی را باید طی کند.
مقامات صندوق بین‌المللی پول IMF معتقدند، رشد مناسب دو کشور هند و چین باعث تعدیل تأثیرات گرانی نفت در منطقه آسیا شده‌است. مقامات صندوق بین‌المللی پول، رشد اقتصادی آسیا را در سال ۲۰۰۷ ۷٪ و رشد اقتصادی دو کشور چین و هند را به ترتیب ۱۱٫۴٪ و ۸٫۵٪ علام کردند.
برخی معتقدند چین تا سال ۲۰۲۵ میلادی خواهد توانست ۱۰ شهر در حد و اندازه‌های نیویورک احداث کند.
حسین قاهری رییس اندیشکده مطالعات راهبردی ایران چین اعلام نمود که در صورت تحقق طرح ایران راه سهم ایران از اقتصاد چین جهش چشمگیری خواهد داشت.