stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
سیاه‌پوش (قزوین)
جمعیت

این روستا در دهستان خندان قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن ۱٬۷۹۵ نفر (۵۱۴ خانوار) بوده است. زبان مردم سیاهپوش ترکی آذربایجانی است و شیعه‌مذهب هستند.
صنعت

آب و هوای مدیترانه‌ای این روستا شرایط را برای رویش درختان زیتون مساعد ساخته است. در حال حاضر روستا دارای چند شرکت کشت و صنعت زیتون است. در حال حاضر حدود سه هزار هکتار از اراضی سیاهپوش زیر کشت زیتون است. همچنین کارخانجات روغن کشی و بسته‌بندی بسیاری نیز در محل قرار گرفته‌اند که مشغول به امر استحصال و بسته‌بندی زیتون و روغن زیتون می‌باشند.
نیروگاه بادی سیاهپوش، بزرگ‌ترین نیروگاه بادی کشور به ظرفیت ۶۱٫۲ مگاوات در روستای سیاهپوش طارم در زمینی به مساحت ۱۷ هکتار احداث شده است.
زلزله رودبار

این روستا در سال ۱۳۶۹ بر اثر زلزله رودبار کاملاً ویران گشت ولی باز در محلی نزدیک به جای اول دوباره ساخته شد.[نیازمند منبع]
گردشگری

از مکان‌های دیدنی این روستا می‌توان به باغهای سنتی و انبوه زیتون (در جوار روستا)، سیاهپوش قدیمی «یوخاری کند» که هم‌اکنون می‌توان به عنوان یک محوطه تاریخی از آن یاد کرد، ملاتپه، ساحل سد سفید رود، ییلاق سرسبز سمنگان، قلاع اوغلان قیز و باغ‌های انجیر مرتضانک اشاره کرد.[نیازمند منبع]
مجله‌های کاریکاتور در ایران

در دوره‌های خاصی از تاریخ سیاسی ایران زمینه برای انتشار وسیع نشریات فکاهی انتقادی مهیا شده بود.
دوران پهلوی

از مهمترین نشریات فکاهی و کاریکاتور که در دوران پهلوی منتشر می‌شد مجله توفیق بود. از جمله کاریکاتوریست‌های مطرح آن دوران می‌توان به کیومرث درمبخش و مسعود مهرابی اشاره کرد.
دوران پهلوی > سال‌های نهضت ملی شدن نفت (بین ۱۳۲۷ تا ۲۸ مرداد ۱۳۳۲)

دوران طلایی آزادی مطبوعات پیش از کودتای سال ۳۲ بود.
دوران پهلوی > دوران نخست‌وزیری هویدا

امیرعباس هویدادارای شخصیتی آرام بود و رفتار نرمی با منتقدان داشت. شاید به همین دلیل وی همواره از سوی روزنامه‌نگاران مورد نقد قرار می‌گرفت. او پای ثابت کاریکاتورهای نشریاتی همچون توفیق بود.
در ۲–۳ سال اول پس از انقلاب ایران

در نشریات ۲–۳ سال اول پس از انقلاب حالتی عصبی، پرخاش جویانه و مهاجم وجود داشت. در سال اول انقلاب، بین گروه‌های سیاسی درگیری‌های خصومت‌آمیزی وجود داشت که بخش مهمی از توجه این نشریات نیز متوجه این درگیری‌ها بود. محتوای این نشریات تحت تأثیر شرایط سال اول پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ ایران سیاسی و انتقادی بود. بسیاری از مطالب و کاریکاتورهای این نشریات در این دوره را می‌توان در زیرمجموعه هزل و هجو دسته‌بندی کرد. صفحه بندی این نشریات به‌صورت سریع و سردستی صورت میگرفت بنابراین صفحه‌هایی آشفته داشتند و این آشفتگی در طراحی کاریکاتورها نیز مشهود بود. این نشریات دارای بی نظمی در انتشار نیز بودند و از بعضی از آنها فقط یک شماره منتشر شده‌است.
در دوران جمهوری اسلامی

از مجلات پرتیراژ کاریکاتور در ایران در سال‌های پس از انقلاب می‌توان از این موارد نام برد:
بهلول: که مجموعاً ۹۰ شماره از آن منتشر شد.
فکاهیون: که از سال ۱۳۶۱ تا ۱۳۶۹ با سردبیری ابوالقاسم صادقی منتشر می‌شد.
خورجین: که در دهه ۶۰ و با همکاری محمدرفیع ضیایی و همکارانش منتشر می‌شد.
گل‌آقا: هفته‌نامه‌ای پرتیراژ به سردبیری کیومرث صابری فومنی که نخستین شماره آن در ۱ آبان سال ۱۳۶۹ به زیور چاپ آراسته شد.
طنز و کاریکاتور: که به سردبیری جواد علیزاده از آذرماه ۱۳۶۹ تا به امروز به‌ طور منظم منتشر می‌شود.
امیرعباس هویدا همواره از سوی روزنامه‌نگاران مورد نقد قرار می‌گرفت. او در کاریکاتورهای نشریاتی هم‌چون "توفیق" پای ثابت بود.
علی نظرزاده

علی نظرزاده بازیکن سابق و مربی فوتبال اهل ایران است.
نظرزاده مدتی است به عنوان سرمربی در باشگاه فوتبال روشن کولاب تاجیکستان در لیگ عالی تاجیکستان فعالیت می‌کند.
وی سابقهٔ حضور در کادر فنی تیم‌های تراکتورسازی، گسترش فولاد، شهرداری تبریز، پدیده مشهد، سیاه جامگان را دارد.
نیک کالاتس

نیک کالاتس (انگلیسی: Nick Calathes؛ زادهٔ ۷ فوریهٔ ۱۹۸۹) بازیکن بسکتبال اهل ایالات متحده آمریکا است.
حرفه

از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به ممفیس گریزلیز، باشگاه بسکتبال پاناتینایکوس، باشگاه بسکتبال مردان فنرباغچه، و باشگاه بسکتبال بارسلونا اشاره کرد.
وی در مسابقات کشوری و بین‌المللی در مجموع برندهٔ ۱ مدال برنز شده‌است.
علی اسفندیاری (ورزشکار)

علی اسفندیاری (زاده ۳ فروردین ۱۳۶۱ - ری) ووشوکار اهل کشور ایران است.
| اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی |
| --- | --- |
نام کامل: علی اسفندیاری
لقب(ها): علی
ملیت: ایرانی
زاده: ۳ فروردین ۱۳۶۱ ‏(۴۲ سال) ری، ایران
پیشه: ورزشکار
ورزشی: ورزشی
کشور: ایران
ورزش: ووشو
سوابق

مدیر فنی تیم ملی دانشجویان ووشو.
سن-پل-دو-مونتمینی، کبک

Municipality در 23x15px|border |alt=|link= استان کبک, 23x15px|border |alt=|link= کانادا
| سن-پل-دو-مومانی | سن-پل-دو-مومانی |
| --- | --- |
Municipality: Municipality
استان:  استان کبک
ناحیه: شودییر-آپالاش
منطقه شهری: منطقه شهری مومانی
Constituted: ۱ ژانویه ۱۸۶۲
حکومت: حکومت
 • شهردار: Émile Tanguay
 • Federal riding: Montmagny—L'Islet—Kamouraska—Rivière-du-Loup
 • Prov. riding: Montmagny—L'Islet—Kamouraska—Rivière-du-Loup
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۶۳٫۸۰ کیلومتر مربع (۶۳٫۲۴ مایل مربع)
 • خشکی: ۱۶۲٫۷۲ کیلومتر مربع (۶۲٫۸۳ مایل مربع)
جمعیت (۲۰۱۱): جمعیت (۲۰۱۱)
 • کل: ۸۲۴
 • تراکم: ۵٫۱/کیلومتر مربع (۱۳/مایل مربع)
 • Change (2006–11): کاهش۱٫۹٪
 • Dwellings: ۵۵۰
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی −۵ (EST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی −۴ (EDT)
کد(های) پستی: G0R 3Y0
کد(های) منطقه: 418 and 581
وبگاه: www.stpauldemontminy.com
سن-پل-دو-مونتمینی (به فرانسوی: Saint-Paul-de-Montminy) شهری در منطقه شهری مومانی منطقه شودییر-آپالاش در استان کبک کانادا است. در سرشماری سال ۲۰۱۱ این شهر ۸۶۶ نفر جمعیت داشته‌است و مساحت آن ۱۶۲٫۸ کیلومتر مربع است.
سن-پولن، کبک

Municipality در 23x15px|border |alt=|link= استان کبک, 23x15px|border |alt=|link= کانادا
| Saint-Paulin | Saint-Paulin |
| --- | --- |
Municipality: Municipality
Saint-Paulin Church: Saint-Paulin Church
شعار(ها): Fierté et Amitié ("Pride and Friendship"): شعار(ها): Fierté et Amitié ("Pride and Friendship")
استان:  استان کبک
ناحیه: Mauricie
منطقه شهری: Maskinongé
Constituted: February 27, 1988
حکومت: حکومت
 • Mayor: Brigitte Gagnon
 • Federal riding: Berthier—Maskinongé
 • Prov. riding: Berthier—Maskinongé
مساحت: مساحت
 • کل: ۹۷٫۹۰ کیلومتر مربع (۳۷٫۸۰ مایل مربع)
 • خشکی: ۹۵٫۷۲ کیلومتر مربع (۳۶٫۹۶ مایل مربع)
جمعیت (2011): جمعیت (2011)
 • کل: ۱٬۵۳۴
 • تراکم: ۱۶٫۰/کیلومتر مربع (۴۱/مایل مربع)
 • Change (2006–11): کاهش۵٫۴%
 • Dwellings: ۷۴۴
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی −۵ (EST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی −۴ (EDT)
Postal code(s): J0K 3G0
کد منطقه: 819
وبگاه: www.st-paulin.qc.ca
سن-پولن (به فرانسوی: Saint-Paulin) شهری در منطقه شهری ماسکینونژه ناحیه موریسی در استان کبک کانادا است. در سرشماری سال ۲۰۱۱ این شهر ۱٬۶۰۳ نفر جمعیت داشته‌است و مساحت آن ۹۶٫۴ کیلومتر مربع است.
ویپا

ویپا (انگلیسی: Weipa, Queensland) ساحل شرقی شبه‌جزیره کیپ یورک در شمال ایالت کوئینزلنددر کشور استرالیا است.
ابن سینا
منبع‌شناسی زندگانی ابن سینا

بخش نخست تقریر زندگانی ابن‌سینا، نوشته خود اوست و بخش دوم آن گزارش و نوشتهٔ ابوعبید جوزجانی است. این نوشته بعدها به «سرگذشت» یا «سیره» مشهور شده است. کهن‌ترین متنی که از این سرگذشت در دست است، کتاب تَتِمة صِوان الحکمة اثر ابوالحسن بیهقی است که همچنین مطالب تازه‌ای دربارهٔ ابن سینا دربردارد. دو گزارش دیگر را از زندگی ابن سینا نزد ابن ابی‌اصیبعه در عیون الانباء و در تاریخ الحکماء اثر جمال‌الدین قفطی یافت می‌شود. گزارش‌های هر یک از این دو منبع دارای اختلافاتی است. هرچند منبع مشترک آنها همان روایت جوزجانی به نقل از خود ابن سینا و سپس بقیهٔ گزارش جوزجانی از سرگذشت است.
ابن خلّکان نیز در وفیات الاعیان گویا از روایت بیهقی بهره گرفته و نکاتی را آورده است که در آثار ابن ابی اصیبعه و ابن فقطی یافت نمی‌شود. متنی هم از سرگذشت ابن سینا، ساله ا پیش از سوی احمد فؤاد اهوانی در حاشیهٔ دست‌نوشته‌ای از نُزهَةالارواح شهرزوری کشف شده بود که به دست یحیی ابن احمد کاشی در ۷۵۴ ق / ۱۳۵۳ م نوشته شده بوده است. اهوانی این سرگذشت را نوشتهٔ کاشی پنداشته است و آن را به مناسبت هزارهٔ تولد ابن سینا در مجموعهٔ ذِکری ابن سینا در ۱۹۵۲ م در قاهره، با عنوان نُکَتٌ فی احوال الشیخ الرئیس ابن سینا منتشر کرده است. در ۱۹۷۴ م ویلیام گُلمَن این سرگذشت را بر پایهٔ چندین دست نوشته به شیوه‌ای انتقادی تدوین و با عنوان زندگانی ابن سینا با ترجمهٔ انگلیسی آن منتشر ساخت. این متن بهترین متنی است که از سرگذشت ابن سینا در دست است، هر چند در آن لغزش‌ها و اشتباهاتی در خواندن و ترجمهٔ برخی عبارات یافت می‌شود که مانفرد اولمان آن‌ها را در نقدی که بر آن کتاب در مجلهٔ آلمانی اسلام (۱۹۷۵ م) نوشته، یادآور شده است.
زندگی > مهاجرت از گرگانج به جرجان (۴۰۳–۴۰۲ هجری/ ۱۰۱۳–۱۰۱۲ میلادی)

ابن سینا در ۴۰۲ هجری گرگانج را به مقصد جرجان ترک نمود تا دوستش کاووس بن وشمگیر دیلمی از آل زیار را دیدار کند. در این راه، ابن سینا به سوی خراسان رفت و از شهرهای نسا، ابیورد، طوس، سمنگان، جاجرم گذشت و به جرجان رسید؛ ولی در این میان (در زمستان ۴۰۳ هجری/ژانویه و مارس ۱۰۱۳ میلادی) قابوس درگذشت. گرچه در شرح حال ابن سینا به زبان خودش، دلیلی بر این موضوع نیامده، ولی می‌توان علت مرگ قابوس را مسائل سیاسی دانست. به نظر نمی‌رسد ابن سینا در طی این سفر که در شهری مانده باشد. ابن سینا مدت کوتاهی در جرجان در خانه یکی از دوستان صمیمی اش اقامت نمود و در آنجا جوزجانی را دیدار نموده و در خدمت منوچهر بن کاووس بود.
زندگی > در ری (۴۰۵–۴۰۴ هجری/ ۱۰۱۵–۱۰۱۴ میلادی)

ابن سینا از جرجان به ری مهاجرت کرد و در دستگاه حکومتی حاکم آل بویه مجدالدوله رستم وارد شد. مادر مجدالدوله سیده، دستی پشت پرده در تصمیم گیریهای حکومتی بود. ابن سینا با مهارتی که در پزشکی داشت، از نخبگان سیاسی که به مجدالدوله مشاوره می‌دادند پیشی گرفت و به وی نزدیک‌تر شد. ابن سینا مجدالدوله را که مبتلا به مالیخولیا شده بود، مداوا نمود.
زندگی > در همدان (۴۱۵–۴۰۵ هجری/ ۱۰۲۴–۱۰۱۵ میلادی)

ابن سینا در ری بود تا شمس‌الدوله حاکم آل بویه (برادر مجدالدوله) در ذیقعدهٔ ۴۰۵ ه‍.ق /آوریل ۱۰۱۵ م. به آنجا حمله کرد. ابن سینا به دلایل نامعلوم به قزوین مهاجرت کرده و سپس وارد همدان گردید. وی سپس برای درمان شمس‌الدوله احضار گردید و به اجبار وزیر وی شد و تا مرگ شمس‌الدوله در ۴۱۲ ه‍.ق /۱۰۲۱ م. در این سمت باقی ماند. یک بار در این دوران ابن سینا با لشکریان امیر درگیر شد. پس از مرگ شمس‌الدوله، سماءالدوله روی کار آمد و از ابن سینا خواست تا در جایگاهش باقی بماند؛ ولی ابن سینا تمایلی به این موضوع نداشت و در انتظار فرصتی برای ترک آن دیار بود. او پنهانی با علاءالدوله حاکم آل کاکویه نامه نگاری کرد که دیوان آل بویه در همدان و مخصوصاً تاج‌الملک ابونصر ابراهیم بن بهرام کوهی وزیر کرد آل بویه به وی ظنین گردیده، به اتهام خیانت در قلعه‌ای در فرجان ابن سینا را زندانی کردند. ابن سینا ۴ ماه زندانی بود تا اینکه علاءالدوله به همدان تاخت و سلطنت سماءالدوله را پایان داد و ابن سینا از زندان آزاد شد. علاءالدوله به ابن سینا پیشنهاد منصبی در همدان را داد که نپذیرفت. چندی بعد ابن سینا تصمیم به مهاجرت به اصفهان گرفت و در لباس صوفیان به همراه برادرش، ابوعبید جوزجانی و دو برده به آنجا رفت.
زندگی > در اصفهان (۴۲۸–۴۱۵ هجری/۱۰۳۷–۱۰۲۴ میلادی)

علاءالدوله، ابن سینا را با عزت و احترام پذیرفت و ابن سینا در اصفهان سکنی گزید و سالهای پایانی عمرش را در خدمت وی گذراند و در بیشتر سفرها با وی همراه بود. در یکی از این سفرها به همدان در سال ۴۲۸ هجری به همدان رفت.
زندگی > پایان زندگی در همدان

می‌گویند ابن سینا در سفر به همدان مبتلا به قولنج شد که پیشتر هم به آن مبتلا شده بود و در اثر آن در روز ۲ تیر ۴۱۶ هجری شمسی درگذشت و در همدان به خاک سپرده شد. اما علت اصلی مرگ ابن سینا مشخص نیست. می‌دانیم که او مدت‌ها از یک بیماری رنج می‌برده است. حدس زده می‌شود که علت مرگ او شاید سرطان روده بزرگ، آمیبیاز و … بوده باشد.
روایتی نیز از مرگ ابن سینا در زندگی نامهٔ او به قلم ابوعبید جوزجانی شاگرد و همراه ابن سینا موجود است که علت مرگ ابن سینا را زیاده روی در شهوات می‌داند. البته با توجه به اینکه ابن سینا شهرت زیادی داشته و زندگی‌نامه پس از مرگ او نوشته شده است، و از سوی دیگر هنوز نسخه ای انتقادی از زندگی نامهٔ ابن سینا تهیه نشده است، زندگی ابن سینا به روایت جوزجانی دارای ابهاماتی برای ابن سیناپژوهان است.
زندگی > آرامگاه

ابن سینا در همان محل مرگ، یعنی همدان به خاک سپرده شد و آرامگاه بوعلی‌سینا هم‌اکنون در این شهر قرار دارد.آرامگاه پورسینا یکی از میدان‌های اصلی شهر است در امتداد ضلع شمالی و جنوبی این میدان دو خیابان بوعلی سینای شمالی و جنوبی و در امتداد ضلع‌های شرقی بلوار آیت‌الله مدنی و غربی آن بلوار خواجه رشید قرار دارند، این آرامگاه در سال ۱۳۲۷ خورشیدی بر اساس طرح برنده مسابقه، هوشنگ سیحون، ساخته شد.
همچنین مدفن شاعر مشهور عارف قزوینی در مجاورت بنای این آرامگاه است.
زندگی > ابن سینا و ازدواج

در منابع تاریخی هیچ گزارش جدی دربارهٔ ازدواج ابن سینا مطرح نشده است، جز این‌که برخی گفته‌اند با دختری به نام یاسمین که کنیز فراری خلیفه بغداد بود، ازدواج کرد، که آن هم دیری نپایید.
ابن سینا فیلسوف

ابن سینا بسیار پیرو فلسفه ارسطو بود و از این نظر به استادش فارابی شباهت دارد. مبحث منطق و نفس در آثار او در واقع همان مبحث منطق و نفس ارسطو و شارحان او نظیر اسکندر افرودیسی و ثامیسطیوس است. اما ابن سینا هرچه به پایان عمر نزدیک می‌شد، بیشتر از ارسطو فاصله می‌گرفت و به افلاطون و فلوطین و عرفان نزدیک می‌شد. داستان‌های تمثیلی او و نیز کتاب پرحجم منطق المشرقین که پایان عمر تحریر کرده بود، شاهد این مدعاست. متأسفانه امروزه از این کتاب تنها پیش گفتارش در دست است؛ ولی حتی در همین پیش گفتار نیز ابن سینا آثار دوران ارسطویی خویش مانند شفا و نجات را انکار می‌کند.
آثار ابن سینا

مقالهٔ اصلی: کتاب‌شناسی ابن سینا
همچنین ببینید: آثار فارسی ابن سینا
به دلیل آنکه در آن دوره، عربی زبان رایج آثار علمی بود، ابن سینا و سایر دانشمندان ایران‌زمین که در آن روزگار می‌زیستند، اکثر کتاب‌های خود را به زبان عربی نوشتند. بعدها برخی از این آثار به زبان‌های دیگر از جمله فارسی ترجمه شد. از جمله اثر قانون در طب را که عبدالرحمن شرفکندی به زبان فارسی ترجمه کرده است.
او کتاب مخارج الحروف یا اسباب حدوث الحروف را به زبان عربی، دربارهٔ آواشناسی و چگونگی تولید آواهای زبان عربی نوشت. این کتاب را پرویز ناتل خانلری به فارسی برگردانده است.
آثار ابن سینا > برابریابی برای واژه‌های عربی و واژه‌سازی از سویِ ابنِ سینا

افزون بر این، ابن سینا در ادبیات فارسی نیز دستی توانمند داشته است. بیش از ۲۰ اثر فارسی به او منسوب است که از میان آن‌ها، بی‌گمان «دانشنامه علائی» و «رگشناسی» (رساله نبض) از نوشته‌های او است. آثار فارسی ابن سینا، مانند سایر نثرهای علمی زمان وی، با رعایت ایجاز و اختصارکامل نوشته شده است. ابن سینا برای بیان مفاهیم نو به فارسی در آثار خود دست به واژه‌سازی زده است.
برپایهٔ پژوهشهای دکتر محمد معین و سید محمد مشکات، شمار واژگان آفریدهٔ ابن سینا در دانشنامهٔ علایی و رگ‌شناسی ۱۰۳۹ واژه است. برخی واژه‌های آفریدهٔ ابن سینا در این دو اثر سترگ چنین هستند:
بُرینش به‌جای قطع (که در ریاضی و انداهه به‌کار می‌رفت)، پذیرا به‌جای قابل (در فلسفه)، روان به‌جای نفس، سربه‌سر به‌جای مساوی، کرده به‌جای مفعول، کُنا به‌جای فاعل، گداخته به‌جای مایع، مایگی به‌جای مادیّت، نهاد به‌جای وضع، یکی‌ای به‌جای وحدت، افکندنِ گمان به‌جای تولیدِ شک، ایستادگی به‌خودی‌خود به‌جای قائمِ‌بالذات‌بودن، بالش (نمو، از بن واژهٔ بالیدن)، بَستَناکی به‌جای انجماد، بهره پذیر به‌جای قابل قسمت، بی‌گسستگی به‌جای لاینقطع، پیداگر، پیوندپذیر، جانِ سخن گویا به‌جای نفسِ ناطقه، جُنبایی به‌جای حرکت، جنبش‌دار، جنبشِ راست به‌جای حرکتِ مستقیم، جنبش گِرد به‌جای حرکتِ مستدیر، چه چیزی به‌جای ماهیت، دیرجنب، رایش به‌جای علمِ ریاضی، روشن‌سرشتی، زایش‌دِه به‌جای مولّد، زِفر زبرین به‌جای فکِ اعلی، زِفر زیرین به‌جای فکِ اسفل، شایدبود به‌جای امکان، گوهر روینده به‌جای جوهر نامی، نادیداری به‌جای باطنی، هرآینگی‌بودن به‌جای وجوب، حدِّ کِهین، حدِّ مِهین، حدِّ میانگین، علمِ ترازو به‌جای علمِ منطق، علمِ سپس‌طبیعت به‌جای علم مابعدالطبیعه، نبض درنگی، نبض دمادم، نبض ستبر، نبض لرزنده.
ابوعلی سینا و ادبیات

مقالهٔ اصلی: آثار فارسی ابن سینا
ابوعلی سینا به عربی و فارسی شعر می‌سروده است. حدود هفتاد و دو بیت شعر فارسی در کتاب‌های مختلف و تذکره‌ها بدو منسوب شده است در میان ابیات بوعلی سینا طنزهای تکان دهنده‌ای به چشم می‌خورد که نشان از بی‌ارزشیِ جهان هستی و ضعف و ناتوانیِ آدمیان از دیدگاهِ اوست.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| روزکی چند در جهان بودم |  | بر سرِ خاک باد پیمودم |
| ساعتی لطف و لحظه‌ای در قهر |  | جانِ پاکیزه را بیالودم |
| باخرد را به طبع، کردم هَجو |  | بی‌خرد را به طمع بستودم |
| آتشی برافروختم از دل |  | و آبِ دیده ازو بیالودم |
| با هواهای حرص شیطانی |  | ساعتی شادمان بنغودم |
| آخرالعمر چون سرآمد کار |  | رفتم تخم کِشته بدرودم |
| گوهرم باز شد به گوهر خویش |  | من از این خستگی بیالودم |
| کس نداند که من کجا رفتم |  | خود ندانم که من کجا بودم |
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| دل گرچه درین بادیه بسیار شتافت |  | یک‌موی ندانست ولی موی‌شکافت |
| اندر دلِ من هزارخورشید بتافت |  | آخر به کمالِ ذرّه‌ای راه‌نیافت |
بوعلی در قطعه‌ای با این‌که به نحوی ترکِ ادبِ شرع می‌نماید، جهل و حماقت را زشت می‌شمارد؛ اما این قطعه دارای طنز دلپذیری است که بر ترکِ ادب شرع غلبه دارد. جهل و حماقتی که باعثِ حکم شرع بر تحریم می‌شود و عقلا و علما را به زحمت و رنج انداخت:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| غذای روح بود بادهٔ رحیق الحق |  | که رنگ و بوش کند رنگ و بوی گل را دق |
| به رنگ زنگ زداید ز جانِ اندهگین |  | همای گردد اگر جرعه‌ای بنوشد بَق |
| به طعم تلخ چو پندِ پدر ولیک مفید |  | به پیش میطل باطل به نزدِ دانا حق |
| مِی از جهالتِ جهّال شد به شرع حرام |  | چو مَه که از سببِ منکرانِ دین شد شَق |
| حلال گشته به فتوای عقل بر دانا |  | حرام گشته به احکامِ شرع بر احمق |
| شراب را چه گنَه گر که ابلهی نوشد |  | زبان به هرزه گشاید دهد ز دست ورق. |
جُنگ سیدالهی نسخه مورخ سده دهم، اشعاری از ابن سینا در این جُنگ دیده می‌شود که برخی از آن‌ها نویافته است:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| در راه خدا دوست‌ترت چیست؟ فدا کن |  | آخر به همه عمر یکی دوست به دست آر |
| مستی مکن از بادهٔ غفلت که نیرزد |  | صد حالت مستی به پریشانی هُشیار |
| -ای داده دل به دنیا در پیش و پس نگاه کن |  | بیندیش تا چه کردی بنگر که تا کجایی |
| زین اژدهای پیشه نتواندت رهاندن |  | ای بر خطا و زلت، جز رحمت خدایی |
| جز خواب و خور نبینم کارت مگر… |  | بر سیرت ستوران گر مردمی چرایی |
| -دعوت عقل آشکارا کن که عمری بعد از این |  | در دهانِ ماهیِ تقدیر چون ذوالنّون شود |
| عیش عقل آن‌گاه خوش‌تر در صفای وقت دل |  | کانتهای دورِ جان با ابتدا مقرون شود |
| بگذر از بند مزاج و دور باش از بند حس |  | هرکه با دونان نشیند همچو ایشان دون شود |
| از نشاط و خرّمی بر آسمان گردن فراز |  | کین سرِ ترکیب روزی در زمین مدفون شود |
| چون بوَد کامل کسی در عالمِ کَون و فساد |  | کو نداند چون درآمد یا نداند چون شود |
شاگردان ابن سینا

ابن سینا علاوه بر آثار خود شاگردان دانشمند و کارآمدی به مانند ابوعبید جوزجانی، ابوالحسن بهمنیار، ابو منصور طاهر اصفهانی و ابوعبدالله محمد بن احمد المعصومی را که هر یک از ناموران روزگار گشتند تربیت نمود، که هر کدام دانشمند بزرگی در زمان خود شدند. از میان شاگردان او این چند تن سرشناس‌ترند:
ابوالحسن بهمنیار بن مرزبان شاگرد بسیار معروف ابن سینا است که برخی از آثار او در دست است. وی از زرتشتیان آذربایجان بود. ولی بعدها مسلمان شد و کنیهٔ ابوالحسن را برگزید. چنان‌که بسیاری از ارباب تواریخ به این مطلب تصریح کرده‌اند و از نوشته‌های خود ابوالحسن بهمنیار از جمله التحصیل چنین مطلبی تأیید می‌شود. یکی از کتاب‌های ابن سینا به نام المباحث بیشتر شامل جواب سؤالات اوست.
ابوعبیدالله عبدالواحد بن محمد جوزجانی از سال ۴۰۳ هجری تا هنگام مرگ ابن سینا پیوسته در خدمت او بوده است و پس از مرگ او آثار او را گردآوری و تألیف کرد. تبحر او در ریاضیات بود. او کتاب سه جلدی دانشنامه علایی را پس مرگ ابن سینا تکمیل کرد.
ابوعبدالله محمد بن احمد المعصومی یکی دیگر از شاگردان مشهور ابن سینا است که رسالةالعشق را ابن سینا به نام او نوشت. وقتی نزاع علمی بوعلی سینا و ابوریحان بیرونی بر اثر برخی گفتارهای ابوریحان منقطع شد معصومی ادامهٔ بحث با ابوریحان را به عهده گرفت. مطالب معصومی به همراه اجوبه ابن سینا و سوالات و ردود ابی ریحان در کتاب اسئله و اجوبه در ایران و لبنان چاپ شده است.
شیخ علی نسائی خراسانی یکی دیگر از شاگردان ابن سینا که ناصر خسرو هم در سفرنامه اش از وی نام می‌برد.
ابومنصور حسین بن طاهر بن زیله اصفهانی از دانشمندان ایرانی قرن چهارم و پنجم هجری و از شاگردان ابن سینا بود. وی در دانش‌های زمان خود بیشتر در ریاضیات مهارت داشت. او در سال ۴۴۰ هجری درگذشت.
تأثیر و جایگاه امروزی > تأثیر بر اروپا

انتقال علوم یونانی توسط مسلمانان و ترجمه آثار عربی به لاتین، نخستین رنسانس یعنی تجدید حیات علمی را در جنوب اروپا سبب شد. این رنسانس در قرن دهم در سیسیل آغاز شد و در قرن دوازدهم در طُلَیطُلَه (تولدو) درخشید، سپس از آن بزودی به فرانسه رسید. دو اثر اصلی ابن سینا (شفا و قانون) وی را در اروپا به صورت استاد بی‌بدیل طب و علوم طبیعی و فلسفه درآورد.
از قرن دوازدهم تا شانزدهم پایه‌های علمی و عملی پزشکی، تعلیمات ابن سینا بود. با آثار ابوبکر محمد بن زکریای رازی نیز آشنا بودند و او را طبیب معالجی بهتر از ابن سینا می‌شمردند، ولی قانون مجموعه تعلیمی بی‌نظیری به‌شمار می‌رفت و کتاب «کلیات فی الطب» ابن رشد تنها با قسمت اول کتاب قانون مطابقت داشت. قانون را ژرارد کرمونائی میان سال‌های ۱۱۵۰ و ۱۱۸۷ به تمامی ترجمه کرد و روی هم رفته هشتاد و هفت ترجمه از آن به عمل آمد که البته بعضی، از آن‌ها فقط شامل قسمتی از این کتاب بود. بیشتر ترجمه‌ها به لاتینی بود، ولی چندین ترجمه به عبری در اسپانیا و ایتالیا و جنوب فرانسه نیز انجام شد. ترجمه کتاب‌های طبی به خوبی ترجمه کتاب‌های فلسفی او نیست و بعضی کلمات یونانی که تحریف شده و به صورت عربی درآمده، در ترجمه‌ها به صورت نامفهوم و ناشناخته آمده است، و نیز بعضی اصطلاحات فنی عربی کمابیش به حروف لاتینی نقل شده و کاملاً نامفهوم است. قانون اساس تعلیم طب در همه دانشگاه‌ها بود. در قدیمی‌ترین برنامه تعلیمی که تاکنون به‌دست آمده و مربوط به مدرسه طب منوپلیه است و در منشوری از پاپ کلمنت پنجم مورخ ۱۳۰۹مسیحی و نیز در تمام منشورهای پس از آن تا سال ۱۵۵۷ نام قانون آمده است. ده سال بعد جالینوس را بر ابن سینا برگزیدند، ولی کتاب قانون تا قرن هفدهم هنوز تدریس می‌شد. چاپ متن عربی آن در رم نشانه آن است که چه اندازه ارزش برای این کتاب قائل بوده‌اند. چاسر در مقدمه کتاب «داستان‌های کنتربری» نوشته است که هیچ طبیبی نباید از قانون غفلت کند. تقریباً هرکس قسمت‌هایی از قانون و مخصوصاً فصول مربوط به تب یا بیماری‌های چشم را، یا نوشته‌های کوتاهتری چون «مقالة فی النبض» یا «رساله در بیماری‌های قلبی» را در اختیار داشت. همه مؤلفان عرب از قرن هفتم تا قرن دهم ه‍.ق /سیزدهم تا شانزدهم م. تحت تأثیر ابن سینا بوده‌اند - حتی اگر مانند پدر ابن زهر نسبت به او تردید نشان داده یا مانند ابن نفیس قانون را تکمیل کرده باشند.
پژوهشگران هنوز آثار پزشکی ابن سینا را از آنجایی که به لحاظ تاریخی ارزشمند محسوب می‌شوند، مطالعه می‌کنند. کتاب قانون ابن سینا در پزشکی به سال ۱۹۷۳ در شهر نیویورک ایالات متحده آمریکا تجدید چاپ گردیده است.
تأثیر و جایگاه امروزی > روز پزشک

۱ شهریور، هم‌زمان با زادروز او در ایران روز پزشک است.
آثار نوشته شده در مورد ابن سینا

ریکاردو استروبینو عضو هیئت علمی دانشگاه تافتس کتاب «نظریه علوم ابن‌سینا» را به زبان انگلیسی تألیف کرده است. این کتاب به آلمانی ترجمه شده است. این کتاب به تجزیه و تحلیل نظرات ابن‌سینا می‌پردازد. کتاب با تمرکز بر نظرات ابن‌سینا در حوزه منطق، فلسفه، متافیزیک و معرفت‌شناسی، در خصوص تأثیرگذاری ابن سینا بحث می‌کند.
آثار نوشته شده در مورد ابن سینا > نام گذاری‌ها به نام ابن سینا

در سمت پنهان ماه دهانه‌ای به افتخار ابن سینا به نام وی دهانه ابن سینا نام‌گذاری شده است. در تهران، شیراز، مشهد و اصفهان، و همچنین؛ استانبول، هراره، بوبینی فرانسه بیمارستان‌هایی به افتخار وی نام‌گذاری شده‌اند.
یک مرکز جراحی در نیویورک به افتخار وی نام‌گذاری شده است. در ساسکس شرقی انگلستان یک کالج طب چینی به نام وی نام‌گذاری شده است. در پاکستان یک کالج پزشکی به نام ابن سینا وجود دارد. در مجارستان یک کالج بین‌المللی با نام ابن سینا وجود دارد. ژورنال بین‌المللی بیوتکنولوژی به نام ابن سینا در تهران فعالیت می‌کند. پژوهشگاه ابن سینا در تهران به افتخار وی نام‌گذاری شده است. چندین مدرسه و مرکز آموزشی در ایران نیز به نام وی نام‌گذاری شده‌اند.
آثار نوشته شده در مورد ابن سینا > جایزه ابن سینا یونسکو

سازمان یونسکو هر دو سال یک بار جایزه‌ای به نام ابن سینا را از میان افرادی که در فلسفه اخلاق و علم پیشرو هستند اهدا می‌کند.
آثار نوشته شده در مورد ابن سینا > جایزه ابن سینا آلمان

در سال ۲۰۰۵ «یاشار بیلگین» ترک تبار (عضو حزب راست‌گرای اتحادیه دموکرات مسیحی آلمان) با همکاری چند فرد دیگر، کانونی عام‌المنفعه به نام «آویسنا پرایز» (Avicenna-Preis e.V) در شهر فرانکفورت آلمان بنیان نهاد تا سالانه به انتخاب هیئت داوران «جایزه ابن سینا» را به افراد یا سازمانهایی که در راه تفاهم فرهنگی ملت‌ها کوشا بوده‌اند اعطاء کند. مبلغ سقفی این جایزه تا یکصد هزار یورو تعیین شده که از طرف شخصیت‌های حقوقی و حقیقی مختلف مهیا می‌شود.
آثار نوشته شده در مورد ابن سینا > هدیهٔ ایران به سازمان ملل

دولت جمهوری اسلامی ایران در ژوئن ۲۰۰۹ مصادف با خرداد ۱۳۸۸ به عنوان نشانی از پیشرفت علمی صلح‌آمیز ساختمان-مجسمه‌ای به شکل چهارتاقی که ترکیبی از سبک‌های معماری و تزئینات هخامنشی و اسلامی در آن دیده می‌شود را به دفتر سازمان ملل متحد در وین هدیه داد که در محوطهٔ آن در سمت راست ورودی اصلی قرار داده شده است. در این چهارتاقی مجسمه‌هایی از چهار فیلسوف ایرانی خیام، ابوریحان بیرونی، زکریا رازی و ابوعلی سینا قرار دارد.
آثار نوشته شده در مورد ابن سینا > تصویر روی اسکناس

| تصویر> رو | تصویر> پشت | ارزش | دوره چاپ | سال چاپ |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | ۱۰  | پهلوی دوم | ۱۳۳۳ سری ششم بانک ملی ایران |
|  |  | ۲۰۰  | جمهوری اسلامی ایران | ۱۳۶۲–۱۳۶۰ سری بارگاهی |
برای مطالعه بیشتر

ابن سینا در دانشنامه ایران، جلد ۱
نگاره‌ای از ابن سینا بر روی ترجمه کتاب قانون به لاتینی با نام «Princeps Abinsceni» اثر «جنتیله دا فولینیو» چاپ سال ۱۵۲۰ ایتالیا
مجسمهٔ ابن سینا در محوطه روبروی دفتر سازمان ملل متحد در وین
آرامگاه پورسینا (این سینا) (بوعلی سینا) - همدان - ایران
نسخه‌ای از کتاب قانون ابن سینا به زبان لاتین، چاپ ۱۴۸۴ میلادی در مخزن کتب نفیس کتابخانه مرکز علوم درمانی دانشگاه تکزاس در سن‌آنتونیو
دید داخلی آرامگاه بوعلی‌سینا
نمای بیرونی مقبره ابن سینا در همدان
اولین سنگ قبر ابن سینا قبل از نبش قبر و جابجایی
سنگ مزار ابن سینا
آرامگاه پورسینا - همدان - ایران
شوروی در سال ۱۹۸۰ میلادی تمبری با عنوان «هزارمین سالگرد تولد ابن‌سینا» چاپ کرد.
چهارطاقی دانشمندان ایرانی، دفتر سازمان ملل متحد، وین