کوماربی

| کوماربی | کوماربی |
| --- | --- |
پادشاه خدایان پیشین، «پدر خدایان»، خدای وفور و غلات: پادشاه خدایان پیشین، «پدر خدایان»، خدای وفور و غلات
مرکز فرهنگی غالب: اورکش، تایته
اقامتگاه: جهان زیرین
نماد: خوشه
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
والدین: آلالو
همسر: شالاش
فرزندان: تشوب، تاشمیشو، آرانزا (دجله)، نقره (Ušḫune [de])، هدامو، اولیکومی، احتمالا شاوشکا
همتایان: همتایان
همتای بین‌النهرینی: انلیل
همتای سوری: داگان
همتای اوگاریتی: ال
همتای یونانی: کرونوس
کوماربی که با نام‌های کوموروه،  کوماروی و کومارما نیز شناخته می‌شود، خدای هوری بود. او جایگاهی ارشد در پانتئون هوریان داشت و به عنوان «پدر خدایان» توصیف شده است. او به عنوان پادشاه خدایانی پیر و عزل شده به تصویر کشیده شد، اگرچه این مساله به احتمال زیاد منعکس کننده از دست دادن واقعی موقعیت رئیس پانتئون در مذهب هوری نیست، بلکه فقط یک روایت اساطیری است. اغلب تصور می‌شود که او یک خدای کشاورزی بوده است، اگرچه این دیدگاه عموماً پذیرفته نشده و شواهد برای آن محدود است. او همچنین با رفاه در ارتباط بود. اعتقاد بر این بود که او در جهان زیرین زندگی می‌کند.
چندین خدای هوری به عنوان فرزندان کوماربی در نظر گرفته می‌شدند، از جمله تشوب، که او پس از گاز گرفتن اندام تناسلی آنو حامله شد. آنها دشمن یکدیگر تلقی می‌شدند. در اسطوره‌هایی که به درگیری بین آنها می‌پردازند، کوماربی دشمنان مختلفی را به قصد جایگزینی خدای آب‌وهوا، به‌وجود می‌آورد، که یکی از آنان غول سنگی اولیکومی بود. کوماربی همچنین ارتباط نزدیکی با خدایان دیگری داشت که در پانتئون‌های مربوطٔ خود در جایگاه «پدر خدایان» قرار داشتند. از همان اوایل قرن هجدهم پیش از دوران مشترک، او با داگان ، خدای اصلی پانتئون سوریه داخلی در عصر برنز پیوند خورد. هر دوی آنها با الهه شلاش و خدای بین‌النهرینی انلیل مرتبط بودند. از قرن شانزدهم پیش از دوران مشترک به بعد، و احتمالاً قبل از آن، کوماربی و انلیل به عنوان همتا در نظر گرفته می‌شدند، اگرچه لزوماً با یکدیگر ادغام نمی‌شدند و می‌توانستند به عنوان دو شخصیت متمایز در یک اسطوره ظاهر شوند. یک نسخه سه زبانه از فهرست خدای ویدنر در اوگاریت کوماربی و انلیل را معادل خدای محلی ال معرفی می‌کند. بازسازی آزمایشی نسخه دو زبانه از امار همچنین ممکن است نشان دهد که او میتواند با ایشتاران مرتبط باشد.
پرستش کوماربی از مکان‌هایی واقع شده در تمام مناطق سکونت هوریان، از آناتولی تا کوه‌های زاگرس، گواهی شده است، اگرچه استدلال شده است که اهمیت او در حوزه آیین نسبتاً ناچیز بوده است. قدیمی‌ترین اشاره احتمالی به او در یک کتیبه سلطنتی از اورکش مربوط به دوره اکدی یا اور سوم رخ داده، اگرچه قرائت صحیح نام خدایی ذکرشده مورد بحث علمی است. همچنین در متون ماری از اوایل هزاره دوم پیش از دوران مشترک، به او اشاره شده است. گواهی‌های بیشتر از اوگاریت، آلالاخ، و از پادشاهی شرقی آرافا، جایی که او در آزوحینو پرستش می‌شد، موجود است. علاوه بر این، او در پانتئون هیتی‌ها گنجانده شد، و به عنوان یکی از اعضای آن در متون به دست آمده از هاتوسا ظاهر می‌شود، که گمان می رود منعکس‌کننده سنتهای کیزوواتنا باشد. تصویری از او در میان خدایان از جایگاه مقدس یازیلیکایا شناسایی شده است. در هزاره اول پیش از دوران مشترک، او همچنان در تائیت پرستش می‌شد و به عنوان یکی از خداییان آن در آیین‌های تاکولتو آشوری گواهی شده است. او همچنین در کتیبه‌های لووی از مکان‌هایی مانند کرچمیش و تل احمر گواهی شده است.
اساطیر بسیاری در پیرامون او شکل گرفته است. بسیاری از آنها به اصطلاحا چرخه کوماربی تعلق دارند که روایتگر چالش او با تشوب بر سر پادشاهی خدایان است. متن‌هایی که معمولاً در مورد تعلقشان به این چرخه توافق شده، شامل آهنگ کوماربی (احتمالاً در ابتدا به عنوان آهنگ ظهور شناخته شد)، آهنگ لاما، آهنگ نقره‌، آهنگ هداممو و آهنگ اولیکومی است. کوماربی در آنها به عنوان یک خدای مکار به تصویر کشیده شده است که رقیبان مختلفی را برای خلع یا نابود کردن تشوب ایجاد می‌کند. برنامه‌های او معمولاً در کوتاه‌مدت موفق هستند، اما در نهایت دشمنانی که او ایجاد می‌کند از قهرمانان شکست می‌خورند. متن‌های دیگری که گفته می‌شود بخشی از این چرخه هستند، عبارتند از: آهنگ دریا، آهنگ نفت، و دیگر روایت‌های پراکنده. کوماربی همچنین در اقتباسی از آترا-هاسیس ظاهر می‌شود، که در آن او نقشی را بازی می‌کند که در اصل به انلیل تعلق داشت.  اسطوره‌های متمرکز بر او اغلب با روایت‌های دیگری که از سنت سایر فرهنگهای همسایه شناخته شده است، مانند تئوگونیای بین‌النهرینی دوننو یا چرخه بعل اوگاریتی مقایسه می‌شود. همچنین معمولاً فرض بر این است که آنها بر تئوگونیا تأثیر داشتند، به ویژه در جانشینی حاکمان الهی و شخصیت کرونوس. آثار دیگری که برای نشان دادن تأثیرات مشابه مورد بحث قرار می‌گیرند عبارتند از تاریخ فنیقی فیلون بیبلوس و تئوگونی‌های مختلف اورفیک، مانند آنچه از پاپیروس دروینی شناخته شده است.