stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
نمودار پوربه
محاسبات نمودار پوربه

در نمونه ای ساده از یک سیستم ترمودینامیک که شامل یک فلز(M) و آب است معادله های متفاوتی که ممکن است نوشته شوند به فرم زیر می باشند:
{\begin{cases}ar_{1}+br_{2}+cH_{2}O+d{H}^{+}+n{e}^{-}\rightleftharpoons 0&{\text{acid balanced}}\\ar_{1}+br_{2}+cH_{2}O+d{OH}^{-}+n{e}^{-}\rightleftharpoons 0&{\text{base balanced}}\end{cases}}{\begin{array}{lcr}&&(n>0)\end{array}}
که در آن r1 و r2  هر واکنش دهنده ای است که شامل فلز M ، هیدروژن و اکسیژن باشد. معادله باید نسبت به M، H، O و بایر الکتریکی موازنه باشد. استاندارد انرژی آزاد گیبس \Delta {G}^{o} در هر معادله متفاوت است. یک معادله پایه بازی می تواند با استفاده از ثابت تعادل خود یونش آب، به یک معادله پایه اسیدی تبدیل شود. در زیر به معادلات پایه اسیدی پرداخته می شود.
در ادامه از شیب نرنست (یا ولتاژ حرارتی)  V_{T}=RT/F استفاده می شود دکه رد شرایط STP دارای مقدار ...0.02569 ولت است. وقتی لگاریتم با مبنای 10 استفاده شود در شرایط STP  V_{T}\lambda =0.05916...  که  \lambda =\ln(10). سه نوع متفاوت از خطوط مرزی در نمودار پوربه وجود دارد: عمودی، افقی و مایل.
محاسبات نمودار پوربه > خط مرزی عمودی

وقتی هیچ الکترونی مبادله نمی شود (n=0)، تعادل بین r1 و r2 تحت تاثیر پتاننسیل الکترود نمی باشد و خط مرزی یک خط عمودی با مقدار مخصوص pH می شود. معادله واکنش می تواند به شکل زیر نوشته شود:
ar_{1}+br_{2}+cH_{2}O(l)+d{H}^{+}(aq)\rightleftharpoons 0
و رابطه تعادل انرژی به شکل  \Delta {G}^{o}=-RT\ln K نوشته می شود که در آن K ثابت تعادل است:
K={[r_{1}]}^{a}{[r_{2}]}^{b}{[H_{2}O]}^{c}{[{H}^{+}]}^{d}. بنابرای
\Delta {G}^{o}=-RT\ln({[r_{1}]}^{a}{[r_{2}]}^{b}{[H_{2}O]}^{c}{[{H}^{+}]}^{d})
یا در لگاریتم با مبنای 10:
\Delta {G}^{o}=-(RT\lambda )(\log({[r_{1}]}^{a}{[r_{2}]}^{b}{[H_{2}O]}^{c}{[{H}^{+}]}^{d})-dpH)
که برای مقدار ویژه pH حل می شود.
به طور مثال برای سیستم آب و آهن خط تعادل بین یون فریک 3+Fe و هماتیت Fe2O3 را در نظر بگیرید. معادله واکنش به فرم زیر خواهد بود:
2{Fe}^{3+}(aq)+3H_{2}O(l)\rightleftharpoons Fe_{2}O_{3}(s)+6{H}^{+}(aq)
که  \Delta {G}^{o}=-8242.5j/mol. pH خط عمودی نمودار پوربه به شکل زیر به دست می آید:
pH={\frac {1}{6}}{\Biggl (}{\frac {\Delta {G}^{o}}{RT\lambda }}+\log {\Biggl (}{\frac {[Fe_{2}O_{3}]}{{[{Fe}^{3+}]}^{2}{[H_{2}O]}^{3}}}{\Biggl )}{\Biggl )}
در شرایط STP برای  Fe+3] = 10-6] و 1 = [H2O] = [Fe2O3] روابط بالا منجر به pH=1.76 می شود.
محاسبات نمودار پوربه > خط مرزی افقی

وقتی واکنش شامل یون های +H و -OH نباشد خط مرزی افقی و مستقل از pH می باشد. معادله واکنش به این صورت نوشته می شود:
{\begin{array}{lcr}ar_{1}+br_{2}+cH_{2}O(l)+n{e}^{-}\rightleftharpoons 0&&(n>0)\end{array}}
و رابطه تعادل انرژی به صورت زیر است:
\Delta G=\Delta {G}^{o}-(RT)\ln({[r_{1}]}^{a}{[r_{2}]}^{b}{[H_{2}O]}^{c})
با استفاده از تعریف پتانسیل الکترود،  \Delta G=-FE می باشد که می تواند به شکل معادله نرنست نوشته شود:
E_{h}={E}^{o}+{\frac {V_{T}}{n}}\ln({[r_{1}]}^{a}{[r_{2}]}^{b}{[H_{2}O]}^{c})
یا با استفاده از لگاریتم با مبنای 10داریم:
E_{h}={E}^{o}+{\frac {V_{T}\lambda }{n}}\log({[r_{1}]}^{a}{[r_{2}]}^{b}{[H_{2}O]}^{c})
در نمونه آب و آهن خط مرزی بین 3+Fe و Fe+2 را در نظر بگیرید. معادله واکنش خواهد بود:
{Fe}^{3+}(aq)+{e}^{-}\rightleftharpoons {Fe}^{2+}(aq)
چون الکترون ها وارد معادله شده اند Eo = 0.771 V است  و چون معادله شامل +H و -OH نمی باشد مستقل از pH است. Eh به عنوان تابعی از دما خواهد بود:
E_{h}={E}^{o}+V_{T}\lambda \log {\Biggl (}{\frac {[{Fe}^{2+}]}{[{Fe}^{3+}]}}{\Biggl )}
برای هر دو نمونه یونی در غلظت 6-10 مولار و شرایط STP  E_{h}={E}^{o}=0.771V و مرز یک خط افقی در Eh=0.771 ولت خواهد بود که این مقدار با دما تغییر می کند.
محاسبات نمودار پوربه > خط مرزی مایل

در این قسمت هم الکترون ها هم یون های +H درگیر می شوند و پتانسسیل الکترود تابعی از pH است. معادله واکنش به شکل زیر نوشته می شود:
ar_{1}+br_{2}+cH_{2}O+d{H}^{+}+n{e}^{-}\rightleftharpoons 0
با استفاده از تعریف انرژی آزاد در شکل پتانسیل، رابطه تعادل انرژی توسط معادله نرنست به دست می آید:
E_{h}={E}^{o}+{\frac {V_{T}\lambda }{n}}(\log({[r_{1}]}^{a}{[r_{2}]}^{b}{[H_{2}O]}^{c})-dpH)
در نمونه آب و آهن خط مرزی بین آهن فروس Fe+2 و هماتیت Fe2O3  را در نظر بگیرید. معادله واکنش به شکل زیر به دست می آِد:
Fe_{2}O_{3}()+6{H}^{+}(aq)+2{e}^{-}\rightleftharpoons 2{Fe}^{2+}(aq)+3H_{2}O(l)
که  {E}^{o}=0.728V می باشد.  معادله خط مرزی با تعریف لگاریتم در مبنای 10 خواهد بود:
E_{h}={E}^{o}-{\frac {V_{T}\lambda }{2}}{\Biggl (}\log {\Biggl (}{\frac {{[{Fe}^{+2}]}^{2}{[H_{2}O]}^{3}}{[Fe_{2}O_{3}]}}{\Biggl )}+6pH{\Biggl )}
برای Fe2O3]=[H2O]=1] و Fe2+]=10−6] این رابطه منجر به Eh=1.0826 - 0.1775 pH می شود.
ناحیه پایداری آب

در اکثر موارد شرایط ممکن در یک سیستم توسط منطقه پایداری آب محدود می شوند. در نمودار پوربه اورانیوم  محدوده ی پایداری آب با دو خط چین مشخص شده است و منطقه پایداری آب در بین این دو خط قرار می گیرد.
تحت شرایط کاهنده شدید ( EH/pE پایین) آب به موجب معادله زیر به هیدروژن کاهش خواهد یافت.
2H_{2}O+2{e}^{-}\longrightarrow H_{2}(g)+2{OH}^{-}
یا
2H_{3}{O}^{+}+2{e}^{-}\longrightarrow H_{2}(g)+2H_{2}O
با استفاده از معادله نرنست و قرار دادن  E0 = 0 V و فراریت (متناظر با واکنش پذیری) گاز هیدروژن در 1، معادله برای خط چین پایینی (مرز منطقه پایداری آب) در نمودار پوربه خواهد بود:
E_{H}=-V_{T}\lambda pH
در دما و فشار استاندارد. پایین تر از این خط آب به هیدروژن کاهش پیدا می کند و به طور معمول عبور ازین خط تا زمانی که هنوز آبی باری کاهیده شدن وجود دارد ممکن نخواهد بود.
در مقابل تحت شرایط اکسنده شدید( EH/pE بالا) آب به موجب معادله زیر به گاز هیدروژن اکسایش خواهد یافت:
6H_{2}O\longrightarrow 4H_{3}{O}^{+}+O_{2}(g)+4{e}^{-}
مانند بالا با استفاده از معادله نرنست اما با E0 =-ΔG0H2O/2F = 1.229 V، محدوده بالایی پایداری آب در فشار و دمای استاندارد به دست می آید:
E_{H}={E}^{0}-V_{T}\lambda pH
بالاتر از این خط آب به اکسیژن اکسایش خواهد یافت و به طور معمول عبور از این خط تا زمانی که هنوز آبی برای اکسید شدن وجود دارد، ممکن نخواهد بود.
نمودار پوربه آب شامل مناطق تعادل برای آب، اکسیژن و هیدروژن در شرایط STP است. مقیاس عمودی نشان دهنده پتانسیل الکترود هیدروژن یا یک الکترود غیر برهم کنش نسبت به الکترود SHE (مرجع) است. مقیاس افقی نشان دهنده pH الکترولیت(در غیر این صورت غیر برهم کنش) است. با فرض نبود پتانسیل اضافی، اگر از خط تعادل بالایی فراتر برویم شرط تعادل گاز اکسیژن می شود و اکسیژن تا زمانی که تعادل به دست آید به صورت حباب از الکترود خارج می شود. به همین صورت اگر از خط تعادل پایینی پایین تر برویم شرط تعادل گاز هیدروژن می شود و هیدروژن تا زمانی که تعادل به دست آید به صورت حباب از الکترود خارج می شود.
کاربردها

نمودار پوربه استفاده های زیادی دارد. برای مثال در مطالعات خوردگی، زمین شناسی و مطالعات محیطی. استفاده صحیح از نمودار پوربه نه تنها به شناسایی ماهیت مواد موجود در یک محلول (یا نمونه) کمک می کند بلکه در درک مکانیزم واکنش ها نیز کمک بزرگی است.
کاربردها > در شیمی محیط زیست

نمودار پوربه به صورت گسترده ای برای توضی رفتار شیمیایی نمونه های شیمیایی موجود رد هیدروسفر استفاده می شود. در این موارد پتانسیل کاهشی pE به جای EH استفاده می شود. pE یک عدد مطلق است و می تواند به راحتی توسط معادله زیر به EH مربوط شود:
pE={\frac {E_{H}}{V_{T}\lambda }}
مقادیر pE در شیمی محیط زیست در محدوده 12- تا 25+ تغییر می کند، زیرا در پتانسیل بالا یا پایین آب به ترتیب کاهش می یابد یا اکسید می شود. در کاربردهای محیط زیست غلظت مواد حل شده به طور معمول بین 2-10 تا 5-10 مولار قرار می گیرد تا برای ایجاد خطوط تعادل استفاده شود.
منابع

1 2  «Western Oregon University».
↑  Arneodo, F., Balata, M., Benabderrahmane, M.L. et al. Characterization of Naturally Occurring Radioactive Material (NORM) Generated from the Lower Cretaceous Carbonate Formations in the Arabian Peninsula and Gulf. Berg Huettenmaenn Monatsh 165, 353–363 (2020). https://doi.org/10.1007/s00501-020-01011-z. پیوند خارجی در |title= وجود دارد (کمک)
↑  W. M. Latmier , oxidation potential , Pretice-Hall, NJ , 1952.
1 2 3 4 5  van Loon, Gary; Duffy, Stephen (2011). Environmental Chemistry – a global perspective (3rd ed.). Oxford University Press. pp. 235–248. ISBN 978-0-19-922886-7.
1 2  Verink, E.D. Jr (۲۰۱۷-۰۳-۲۹). «simplified procedure for constructing pourbaix diagram» (PDF). بایگانی‌شده از اصلی (PDF) در ۱۱ ژانویه ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۷ نوامبر ۲۰۲۰.
1 2  Kopeliovich, Dimitri (۲۰۱۷-۰۳-۲۹). «pourbaix diagrams».
↑  «Geological Survey Water-Supply Paper 1459. 1962» (PDF). ۲۰۲۰-۱۱-۰۸.
↑  Noyhouzer T., Bellemare-Alford D., Payne N. A., Martineau E. and Mauzeroll J. (۲۰۱۸). «Unfolding the Hidden Reactions in Galvanic Cells».نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (رده)
Brookins, D. G., Eh-pH Diagrams for Geochemistry. 1988, Springer-Verlag, ISBN 0-387-18485-6
Denny A. Jones, Principles and Prevention of Corrosion, 2nd edition, 1996, Prentice Hall, Upper Saddle River, NJ. ISBN 0-13-359993-0 Page 50-52
Pourbaix, M., Atlas of electrochemical equilibria in aqueous solutions. 2d English ed. 1974, Houston, Tex.: National Association of Corrosion Engineers.
Pourbaix, M., Atlas of electrochemical equilibria in aqueous solutions. 2d English ed. 1974, Houston, Tex.: National Association of Corrosion Engineers.
Takeno, Naoto (May 2005). Atlas of Eh-pH diagrams (Intercomparison of thermodynamic databases) .Tsukuba, Ibaraki, Japan: National Institute of Advanced Industrial Science and Technology - Research Center for Deep Geological Environments. Retrieved 2017-05-16.
پارک ملی طبیعی پوراسه

| پارک ملی طبیعی پوراسه | پارک ملی طبیعی پوراسه |
| --- | --- |
Puracé National Natural Park: Puracé National Natural Park
رده‌بندی آی‌یوسی‌ان: II (پارک ملی): رده‌بندی آی‌یوسی‌ان: II (پارک ملی)
موقعیت پارک ملی طبیعی پوراسه در نقشه: موقعیت پارک ملی طبیعی پوراسه در نقشه
نزدیک‌ترین شهر: پوپایان، کلمبیا
مختصات: ۲°۱۲′ شمالی ۷۶°۲۱′ غربی﻿ / ﻿۲٫۲۰۰°شمالی ۷۶٫۳۵۰°غربی﻿ / 2.200; -76.350
مساحت: ۸۳۰ کیلومتر مربع (۳۲۰ مایل مربع)
تاسیس‌شده: ۱۹۶۱
هیئت حاکمه: SINAP
پارک ملی طبیعی پوراسه (به اسپانیایی: Parque Nacional Natural Puracé) پارکی ملی واقع در منطقه آند کلمبیا، در جنوب شرقی شهر پوپایان در رشته‌کوه کوردیرای مرکزی (رشته‌کوه‌های مرکزی) است. آتشفشان چینه‌ای فعال پوراسه مهمترین اثر طبیعی واقع در این پارک است که این آتشفشان، یکی از فعالترین آتشفشان‌های کلمبیا نیز به‌شمار می‌رود. همچنین ۴ رود مهم کشور شامل رود ماگدالنا، کاوکا، خاپورا و پاتیا از این منطقه سرچشمه می‌گیرند.
مشخصات

پارک ملی طبیعی پوراسه به عنوان نخستین پارک ملی کاوکا در سال ۱۹۶۱ تأسیس شد. این پارک در طی دههٔ ۱۹۹۰ مورد استفادهٔ نیروهای مسلح انقلابی کلمبیا موسوم به چریک‌های فارک به عنوان پایگاه اصلی آنها قرار گرفته بود اما تا سال ۲۰۰۲ و پس از کمپین آلوارو اوریبه، رئیس‌جمهور کلمبیا، علیه این نیروها از حضور آنها پاکسازی شد. پوراسه با ارتفاع ۴۵۸۰ متری خود تنها آتشفشان فعال منطقه است و علاوه بر آن، دو آتشفشان مرتفعتر آزوکار (۵۰۰۰ متر) و کوکونوکو (۴۶۰۰ متر) و ۴ آتشفشان کوتاهتر نیز در این پارک واقعند.
بالاترین درجه حرارت پارک در در روز بین ۱۴–۱۶ درجهٔ سانتی‌گراد است و در سردترین زمان در شب به زیر صفر می‌رسد.
پوشش گیاهی و جانوری

بیش از ۲۰۰ نوع از ثعلبیان و گیاهان بومی در معرض خطری همچون کاج کلمبیا، بلوط آندی و نخل مومی در این پارک یافت می‌شوند. همچنین بیش از ۱۶۰ گونهٔ پرنده همچون مگس‌مرغ، اردک، جیجاق آبی و پرندگان شکاری در این پارک قابل مشاهده هستند. از جمله پستانداران پارک نیز می‌توان به خرس عینکی، تاپیر کوهی، شیر کوهی و پودو اشاره نمود.
کندور آندی دیگر پرندهٔ این پارک است که با کمک باغ وحش سن دیگو در دههٔ ۱۹۹۰ در این منطقه رهاسازی شد. همچنین در جنگل‌های نواحی کم‌ارتفاع‌تر می‌توان میمون پشمالو، میمون جیغ‌زن، میمون شب شکم‌خاکستری و کاپوچین قهوه‌ای را مشاهده نمود.
قلعه گردنه شاهزاده عبدالله

شاهزاده عبدالله فردي مرتاض بوده كه در زمان قاجاريه خانه اي در ورودي شهر قير ( از طرف خنج) ساخته بوده است و مردم براي گرفتن حاجت به او مراجعه مي كردند اما پس از مدتي كذب او مشخص شد و با رسيدن قشون دولتي از آنجا متواري مي شود.
با توجه به اسم و آوازه رياضتش كم كم خانه گچي اش به قلعه شاهزاده عبداالله تغيير نام مي دهد و گردنه مجاور نيز به نام گردنه قلعه شاهزاده عبداالله معروف مي شود.
بقایای قلعه گردنه شاهزاده عبدالله مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان قیروکارزین، بخش مرکزی، کیلومتری ۶ جاده قیر به خنج، گردنه شاهزاده عبدالله، سمت راست جاده واقع شده و با شمارهٔ ثبت ۲۶۶۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بیژن

برای دیگر کاربردها، بیژن (ابهام‌زدایی) را ببینید.
| بیژن پسر گیو | بیژن پسر گیو |
| --- | --- |
بیژن در شاهنامه تهماسبی: بیژن در شاهنامه تهماسبی
اطلاعات کلی: اطلاعات کلی
نام: بیژن
منصب: سالار
دودمان: گودرزیان
درفش: پرستار پیکر
ملیت: ایران،
سایر اطلاعات: سایر اطلاعات
جنگ‌ها: ایران و توران در شاهنامه
نبرد اول: جنگ لاون
نبرد دوم: جنگ دوازده رخ
نبرد سوم: جنگ بزرگ کیخسرو
خانواده: خانواده
نام نیا: گودرز
نام پدر: گیو
همسر: منیژه
فرزندان: اردشیر،شیرویه (شاهنامه)
بیژن پسر گیو از پهلوانان نامدار شاهنامه است. او پسر جوان و ماجراجوی گیو و نوه دختری رستم بود. در شاهنامه بیژن که تنها فرزند گیو و در چشم پدر سخت عزیز است، غالباً از سوی پدر به خاطر خیره‌سری‌ها و جوانی‌کردن مورد ملامت قرار می‌گیرد. از ماجراهای مفصل بیژن می‌توان به داستان بیژن و گرازان و به تبع آن بیژن و منیژه و همچنین نجات گستهم و رساندن او به نزد سپاه کیخسرو اشاره کرد.
بیژن در شاهنامه

از دیگر کارهای سترگ او (مندرج در شاهنامه) نبرد با فرود سیاوش، هومان پهلوانان تورانی در نبردی تن‌به‌تن و نیز کشتن رویین در جنگ دوازده رخ است.
درفش بیژن پرستار پیکر بود. او از دوستان بسیار نزدیک گستهم پسر گژدهم پهلوان ایرانی بود و در نبردهای ایرانیان به کین‌خواهی سیاوش در زمان پادشاهی کیخسرو، دست کم گستهم را دو بار از مرگ نجات داد. بیژن در پایان جنگ دوازده‌رخ:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| بدو گفت گودرز بشتاب پیش |  | اگر نیست مهر تو بر جان خویش |
| نیابی همی سیری از کارزار |  | کمربند و ببسیچ و سر بر مخار |
| نسوزد همانا دلت بر پدر |  | که هزمان مر او را بسوزی جگر |
| چو بشنید  بیژن فرو برد سر |  | زمین را ببوسید و آمد به در |
| بر آرم همی گفت از کوه خاک |  | بدین جنگ جستن مرا زو چه باک |
بیژن در نهایت به همراه پدرش گیو و عمویش رُهام و بسیاری دیگر از پهلوانان، پس از عروج کیخسرو از کوه به آسمان، در راه برگشت در میانهٔ این رشته کوه در توفان برف و کولاک شدید ناپدید شد.
منظومه‌ای نیز به نام بیژن نامه وجود دارد در حدود ۱۴۰۰ تا ۱۹۰۰ بیت از عطایی رازی شاعر برزونامه. بخش بزرگی از آن از داستان بیژن و گرازان و بیژن و منیژه است.
بیژن در ادبیات فارسی

شخصیت بیژن در ادبیات فارسی به ویژه با اشاره به داستان بیژن و منیژه و افتادن بیژن در چاه افراسیابی به وفور دیده می‌شود. در زیر نمونه‌هایی ذکر می‌شود:
- شبی چون چاه بیژن تنگ و تاریک   /   چو بیژن در میان چاه او من   /   ثریا چون منیژه بر سر چاه   /   دو چشم من بدو چون چشم بیژن (منوچهری)
- شب آنجا ببودم به فرمان پیر / چو بیژن به چاه بلا در اسیر (سعدی)
- چو مهر آمد برون از چاه بیژن / شد از نورش جهان را دیده روشن (نظامی گنجوی)
- از برای عز دیدار سیاوخشی و شش   /   همچو بیژن بند کن در چاه خواری جاه را (سنائی)
- زرق آن زن را با بیژن نشنودی   /   که چه آورد به آخر به سر بیژن؟   /   همچو بیژن به سیه چاه درون مانی   /   ای پسر، گر تو به دنیا بنهی گردن   /   چون همی بر ره بیژن روی ای نادان   /   پس چه گوئی که نبایست چنان کردن؟ (ناصرخسرو)
بیژن تاریخی (اشکانی)

احتمالاً شخصیت بیژن همچون بسیاری دیگر از گودرزیان اصالت اشکانی داشته‌است. بیژن را گاه نام خانوادگی اخلاف گودرز می‌دانند.[نیازمند منبع] در پژوهشی شخصیت تاریخی بیژن با اوبوزان هندوپارتی یکی دانسته شده است.
تبارنامه

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 32 | 33 | 34 | 35 | 36 | 37 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | کشواد | کشواد | کشواد | کشواد | کشواد | کشواد |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | کشواد | کشواد | کشواد | کشواد | کشواد | کشواد |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | رستم | رستم | رستم | رستم | رستم | رستم |  |  |  |  |  |  | گودرز | گودرز | گودرز | گودرز | گودرز | گودرز |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | رستم | رستم | رستم | رستم | رستم | رستم |  |  |  |  |  |  | گودرز | گودرز | گودرز | گودرز | گودرز | گودرز |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ |  |  |  |  |  |  | گیو | گیو | گیو | گیو | گیو | گیو |  |  |  |  |  |  | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب |  |  |
|  |  |  |  |  |  | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ | بانوگشسپ |  |  |  |  |  |  | گیو | گیو | گیو | گیو | گیو | گیو |  |  |  |  |  |  | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب | افراسیاب |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | بیژن | بیژن | بیژن | بیژن | بیژن | بیژن |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | منیژه | منیژه | منیژه | منیژه | منیژه | منیژه |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | بیژن | بیژن | بیژن | بیژن | بیژن | بیژن |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | منیژه | منیژه | منیژه | منیژه | منیژه | منیژه |  |  |
لینشوپینگ

| شهر شیرها | شهر شیرها |
| --- | --- |
میدان اصلی شهر لینشوپینگ: میدان اصلی شهر لینشوپینگ
شعار: لینشوپینگ - جایی که ایده‌ها به حقیقت می‌پیوندند.: شعار: لینشوپینگ - جایی که ایده‌ها به حقیقت می‌پیوندند.
کشور: سوئد
سوئد: اوستریوتلاند
استان: استان اوستریوتلاند
شهرداری: Linköping Municipality
تاسیس‌شده: قرن ۱۲ میلادی
مساحت: مساحت
 • کل: ۴۲٫۱۶ کیلومتر مربع (۱۶٫۲۸ مایل مربع)
ارتفاع: ۴۵ متر (۱۴۸ فوت)
جمعیت (۲۰۱۹): جمعیت (۲۰۱۹)
 • کل: ۱۶۱٫۴۹۹
 • تراکم: ۳٫۸/کیلومتر مربع (۹٫۹/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانی اروپای مرکزی)
کد پستی: 58x xx
کد منطقه: (+۴۶) ۱۳
وبگاه: www.linkoping.se
شهر لینشوپینگ (به سوئدی: Linköping) در ناحیه شهری لینشوپینگ در کشور سوئد واقع شده‌است. جمعیت این شهر ۱۶۱٫۴۹۹ نفر است. لینشوپینگ مرکز شهرستان اوستریوتلاند و پنجمین شهر پرجمعیت سوئد است. لینشوپینگ مرکز منطقه فرهنگی قدیمی‌ای است که ۷۰۰ سالگی خود را در سال ۱۹۸۷ جشن گرفت. نماد اصلی شهر لینشوپینگ کلیسای جامع آن است که با ۸۰۰ سال قدمت در مرکز تاریخی شهر واقع شده‌است.
امروزه لینشوپینگ با دانشگاه و فناوری‌های پیشرفته‌اش شناخته می‌شود. این شهر در برنامه‌های توسعه پایدار خود قصد دارد که تا سال ۲۰۲۵ به شهری کربن خنثی تبدیل شود. لینشوپینگ که بر صفحه اوستریوتلاند قرار دارد در ۴۰ کیلومتری نورشوپینگ واقع شده که در نزدیکی دریاست.
تاریخ

ریشه نام لینشوپینگ احتمالاً در لیونگا تینگ است که در قانون اسکاندیناوی در قرون وسطی مهم‌ترین تینگ در اوستریوتلاند بوده‌است. موقعیت دقیق لیونگا تینگ مشخص نیست، اما احتمالاً در مسیر اریکسگاتا قرار داشته‌است. اریکسگاتا نام سفر سنتی پادشاهان تازه‌انتخاب‌شده سوئد بوده‌است. واژه «شوپینگ» به این معناست که بازاری در این منطقه وجود داشته‌است.
به لحاظ تاریخی، لینشوپینگ به خاطر اینکه یکی از قدیمی‌ترین اسقف‌نشین‌های سوئد (حدود ۱۰۸۲) است، مشهور است، که از لحاظ قدمت پس از اسقف‌نشین اسکارا قرار می‌گیرد. از این اسقف‌نشین برای نخستین بار در سال ۱۱۰۴ در «لیست فلورانس» با نام Lionga Kaupinga یاد شده‌است. صومعه (ورِتا) کلوستِر در نزدیکی دریاچه روکسِن در شمال لینشوپینگ در سال ۱۱۲۸ بنیان گذاشته شده و قدیمی‌ترین بخش‌های کلیسای جامع لینشوپینگ نیز مربوط به قرن ۱۲م هستند--البته این بخش‌ها بارها از آن زمان تغییر کرده‌اند، مثلاً برج بلند کلیسا مربوط به قرن ۱۹م است. در طول تاریخ تلاش‌هایی وجود داشته تا لینشوپینگ به یک اسقف اعظم نشین تبدیل شود و در سال ۱۱۶۴ هم نزدیک بود که این اتفاق بیفتد، اما نهایتاً این عنوان به اوپسالا رسید.
تاج‌گذاری والدمار بیرگرسون در این کلیسای جامع در سال ۱۲۵۱ انجام شد. در زمان حکم‌رانی گوستاف یکم سوئد چندین شورای تصمیم‌گیری در این شهر برگزار شد.
مراکز مذهبی عمدتاً پس از چندی به مراکز آموزشی نیز تبدیل می‌شوند و لینشوپینگ نیز از این امر مستثنی نبود. قدمت یکی از مدارس کلیسای جامع به ۱۲۶۶ می‌رسد. در سال ۱۶۲۷ مدرسه کلیسای جامع کنونی لینشوپینگ بنیان گذاشته شد که سومین جیمنیزیوم (مدرسه) قدیمی سوئد است.
اقلیم

اقلیم لینشوپینگ قاره‌ای مرطوب است (Dfb) و با وجود تأثیرات اقیانوسی، تفاوت زیادی بین فصل‌هایش وجود دارد. لینشوپینگ در مقایسه با دیگر مکان‌ها در این عرض جغرافیایی اقلیمی معتدل‌تر دارد. به‌طور معمول در تابستان دمای این شهر ۲۰ تا ۲۳ درجه سانتی‌گراد و در زمستان ۳- تا ۶- درجه سانتی‌گراد است.
مردم

در سال ۲۰۰۰، ۱۰/۹ درصد جمعیت شهر لینشوپینگ پیشینه مهاجرتی داشتند که این میزان در سال ۲۰۱۹ به ۲۳/۱ درصد افزایش پیدا کرده‌است.
فرهنگ

ساکنین و بازدیدکنندگان لینشوپینگ از غنای بالایی از فعالیت‌های تفریحی، شامل تئاتر، تاریخ، کنسرت، بازار، فستیوال‌ها و رویدادهای ورزشی، برخوردارند. برخی از مهم‌ترین این مراکز عبارتند از: سدهای سلولی برروی کانال یوتا و کیندا، شهر قدیم لینشوپینگ، جنگل والا و منطقه تفریحی والا، موزه نیروی هوایی، کلیسای جامع لینشوپینگ، موزه قلعه و کلیسای جامع، موزه شهرستان اوستریوتلاند، و گالری آثار هنری واقع در میدان مرکزی شهر.
تورنبی (Tornby) که در شمال لینشوپینگ واقع شده نیز یک منطقه فروشگاهی بزرگ است که میزبان فروشگاه‌های زنجیره‌ای بزرگی چون ایکیاست.
این شهر و حومه آن همچنین از مناظر و تفریح‌گاه‌های طبیعی بسیاری برخوردار است. از این جمله می‌توان به پارک طبیعی Trädgårdsföreningen (پارک انجمن باغداران) و منطقه Tinnerö با جنگل‌های بلوطش اشاره کرد. پهنه‌های آبی لینشوپینگ شامل دریاچه‌های روکسن، رنگن و یرن‌لوندن، رودخانه استُنگُن، و کانال‌های کیندا و یوتا می‌شود. این مناطق به‌وسیله دوچرخه یا قایق و به‌صورت پیاده قابل‌دسترس هستند.
شهر لینشوپینگ خانه ارکستر سمفونیک لینشوپینگ و میزبان «روزهای موسیقی اوستریوتلاند» که تابستان هر سال برگزار می‌شود و «فستیوال ارکستر دانشجویی» در ماه مه است. یکی از برجسته‌ترین گروه‌های کُر لینشوپینگ، گروه کُر مردان دانشگاه لینشوپینگ است. لینشوپینگ همچنین خانه گروه نمایشی هوی متال گُست (Ghost) و گروه راک پوخکینس است.
منطقه اطراف میدان اصلی در دهه ۱۹۶۰ بازطراحی شد و بسیاری از خانه‌های قدیمی تخریب شدند و برخی از آنان نیز به شهر قدیم لینشوپینگ (Gamla Linköping) در غرب شهر در کنار پردیس اصلی دانشگاه لینشوپینگ منتقل شدند. این منطقه اکنون به عنوان یک موزه زنده (living museum) جاذبه‌ای توریستی برای گردشگران و مرکزی تفریحی برای ساکنین شهر است.
همچنین نرکان (NärCon)، که بزرگ‌ترین گردهمایی بازی‌های رایانه‌ای و انیمه در کشورهای نوردیک است، در شهر لینشوپینگ برگزار می‌شود.
نمای بیرونی کلیسای جامع لینشوپینگ.
شهر قدیم لینشوپینگ.
باربد

| باربد | باربد |
| --- | --- |
باربد‎: باربد‎
باربد در حال نواختن بربت در دربار خسرو پرویز: باربد در حال نواختن بربت در دربار خسرو پرویز
زادهٔ: جهرم
درگذشت: تیسفون؟
پیشه(ها): شاعر، خنیاگر، موسیقی‌دان
سال‌های فعالیت: ش. اواخر سده ۶ تا اوایل سده ۷ میلادی
جنبش: موسیقی ساسانی
باربَد یا باربُد (ش. اواخر سده ششم تا اوایل سده هفتم میلادی) شاعر، خنیاگر، موسیقی‌دان، بربت‌نواز و ترانه‌سرای ایرانی بود که در دربار شاهنشاه خسرو پرویز (حک. ۵۹۰–۶۲۸) خدمت می‌کرد. او یکی از نامورترین افراد تاریخ موسیقی ایران است و برجسته‌ترین موسیقی‌دان زمان خود به‌شمار می‌رفت. از باربد بارها در آثار ادبیات فارسی به ویژه شاهنامه‌ی فردوسی یاد شده‌است. درون‌مایه و فراوانی این گونه ارجاعات، تأثیر منحصر به فرد او را بر موسیقی و فرهنگ زمان خود نشان می‌دهد، به طوری که برخی منابع او را «بنیانگذار موسیقی ایرانی» معرفی می‌کنند. گرچه دانسته‌ها دربارهٔ زندگی او اندک هستند، اصالت تاریخی باربد به‌طور کلی مورد تأیید است. باربد که زاده جهرم   بود، بیشتر دوران حرفه‌ای خود را در دربار خسرو به سر برد. پس از کشته شدن خسرو، در مورد سرنوشت باربد در میان منابع اختلاف است.
باربد به‌طور تاریخی با اختراعات مختلف در موسیقی ایرانی شناخته می‌شود. با این حال، برخی از این انتساب‌ها به دلیل گذشت چندین سده از مرگ او، مورد تردیدند. گرچه از باربد یک شعر باقی مانده و عناوین برخی از آثارش نیز مشخص است، هیچ‌یک از سروده‌های او موجود نیست. هیچ‌یک از منابع تا زمان خالد بن فیاض (م. ح. ۷۱۸) دربارهٔ باربد بحث نمی‌کند که این نشان‌دهنده حفط شهرت او از طریق سنت شفاهی است. آثار او حداقل تا قرن دهم باقی ماند و به عنوان «الگویی از دستاوردهای هنری» توصیف شد. باربد همچنان در ایران، افغانستان و تاجیکستان یک چهره شناخته‌شده است.
نام

منابع مختلف با انسجام اندکی از نام این موسیقی‌دان یاد می‌کنند. گرچه منابع فارسی نام او را «بَرباد» ذکر کرده‌اند، منابع عرب از فهلبد، بهلبد، فهلود، فهربد، بهربد و باربد/ذ استفاده می‌کنند. منابع امروزی اغلب از «باربد» استفاده می‌کنند، املایی که آرتور کریستنسن، خاورشناس دانمارکی، برای نخستین بار صحت آن را تأیید کرد. با این حال، خاورشناس آلمانی تئودور نلدکه باور دارد که املای مفسران عرب مانند «فهلبد» در واقع عربی‌سازی نام واقعی او، احتمالاً پهربد/پهلبد است. نولدکه ادامه می‌دهد که «باربد» در واقع حاصل اشتباه در تفسیر شخصیت‌های مبهم پهلوی بوده‌است. احمد تفضلی، ایران‌شناس، نیز با نولدکه موافق است و به مهری ساسانی با نام «پهربد/پهلبد» اشاره می‌کند که کهن‌ترین اشاره به این موسیقی‌دان است و نشان‌دهنده عربی‌سازی‌شده بودن این نام است.
باربد از بار به مفهوم اجازه و بَد به معنی صاحب، خدایگان و فرمانده تشکیل شده که در روی هم رفته یعنی کسی که اجازه همیشگی برای بار یافتن را دارد. شفیعی کدکنی با اشاره به دقایقی از نکات تاریخی ارتباط میان باربد و بربت، پسندیده‌تر می‌داند که آن دو از یک ریشه دانسته شود.