کانی شناسی نوری
انکسار مضاعف > انقراض

بخش‌های معدنی با شکست مضاعف در همه موارد در موقعیت‌های خاصی با چرخش صحنه سیاه به نظر می‌رسند. گفته می‌شود زمانی که این اتفاق می‌افتد آنها «منقرض می‌شوند». زاویه بین این و هر شکاف را می‌توان با چرخاندن صحنه و ثبت این موقعیت‌ها اندازه‌گیری کرد. این زوایا مشخصه سیستمی است که کانی به آن تعلق دارد و اغلب مربوط به خود گونه کانی است (به کریستالوگرافی مراجعه کنید). برای تسهیل اندازه‌گیری زوایای خاموشی، انواع مختلفی از چشمی‌ها ابداع شده است، برخی دارای صفحه کلسیتی استریوسکوپی هستند، برخی دیگر با دو یا چهار صفحه کوارتز سیمان شده به هم. اینها اغلب نتایج دقیق تری نسبت به مشاهده تنها موقعیتی که بخش معدنی بین نیکول‌های متقاطع کاملاً تاریک است به دست می‌دهند.
مقاطع معدنی هنگامی که خاموش نمی‌شوند نه تنها روشن هستند، بلکه رنگی هستند و رنگ‌هایی که نشان می‌دهند به عوامل مختلفی بستگی دارد که مهم‌ترین آنها قدرت شکست مضاعف است. اگر تمام مقاطع ضخامت یکسانی داشته باشند، همان‌طور که تقریباً در مورد اسلایدهای خوش ساخت صدق می‌کند، کانی‌هایی با قوی‌ترین شکست مضاعف بالاترین رنگ پلاریزاسیون را ایجاد می‌کنند. ترتیب چیدمان رنگ‌ها در مقیاس نیوتن بیان می‌شود که پایین‌ترین آنها خاکستری تیره، سپس خاکستری، سفید، زرد، نارنجی، قرمز، بنفش، آبی و غیره است. تفاوت بین ضریب شکست معمولی و پرتوی خارق‌العاده در کوارتز ۰۰۹/۰ است و در برش سنگی به ضخامت حدود ۱/۵۰۰ اینچ، این کانی رنگ‌های پلاریزاسیون خاکستری و سفید می‌دهد. نفلین با انکسار مضاعف ضعیف تر، خاکستری تیره می‌دهد. از طرف دیگر اوژیت قرمز و آبی می‌دهد، در حالی که کلسیت با انکسار مضاعف قوی تر مایل به صورتی یا سفید مایل به سبز به نظر می‌رسد. با این حال، تمام بخش‌های یک کانی یکسان نخواهند داشت: بخش‌های عمود بر یک محور نوری تقریباً سیاه خواهند بود و به‌طور کلی، هر چه هر بخش به این جهت نزدیک‌تر شود، رنگ‌های قطبش آن کمتر خواهد بود. با گرفتن میانگین یا بالاترین رنگ داده شده توسط هر کانی، می‌توان مقدار نسبی شکست مضاعف آن را تخمین زد، یا اگر ضخامت مقطع به‌طور دقیق مشخص باشد، می‌توان تفاوت بین دو ضریب شکست را مشخص کرد. اگر اسلایدها ضخیم باشند، رنگ‌ها در کل بالاتر از اسلایدهای نازک خواهند بود.
اغلب مهم است که دریابیم که آیا از دو محور کشسانی (یا ردپای ارتعاش) در بخش دارای خاصیت ارتجاعی بیشتر (یا ضریب شکست کمتر) است یا خیر. گوه کوارتز یا صفحه سلنیت این امکان را فراهم می‌کند. فرض کنید یک بخش معدنی با شکست مضاعف به گونه‌ای قرار گرفته است که «خاموش» شود. اگر اکنون تا ۴۵ درجه بچرخد به شدت روشن می‌شود. اگر گوه کوارتز از روی آن عبور داده شود به طوری که محور بلند گوه موازی با محور کشسانی در مقطع باشد، رنگ‌های پلاریزاسیون افزایش یا کاهش می‌یابد. در صورت افزایش، محورهای کشش بیشتر در دو کانی موازی هستند. اگر محور الاستیسیته بیشتر در یکی فرو برود، موازی با محور کشش کمتر در دیگری است. در حالت دوم با فشار دادن گوه به اندازه کافی تاریکی کامل یا جبران خواهد شد. برای این منظور از گوه‌های سلنیت، صفحات سلنیت، گوه‌های میکا و صفحات میکا نیز استفاده می‌شود. یک گوه کوارتز نیز ممکن است با تعیین میزان شکست مضاعف در تمام قسمت‌های طول آن کالیبره شود. اگر اکنون از آن برای ایجاد جبران یا انقراض کامل در هر بخش معدنی با شکست مضاعف استفاده شود، می‌توانیم مشخص کنیم که قدرت شکست مضاعف مقطع چقدر است زیرا آشکارا برابر و مخالف آن قسمت شناخته شده گوه کوارتز است.
پالایش بیشتر روش‌های میکروسکوپی شامل استفاده از نور قطبی شده شدیداً همگرا (روش‌های کونوسکوپی) است. این توسط یک کندانسور آکروماتیک با زاویه گسترده در بالای پلاریزه کننده و یک هدف میکروسکوپی با توان بالا به دست می‌آید. بخش‌هایی که عمود بر یک محور نوری هستند و در نتیجه در هنگام چرخش تاریک باقی می‌مانند بسیار مفید هستند. اگر به کریستال‌های تک محوری تعلق داشته باشند، یک صلیب تیره یا نور همگرا بین نیکول‌های متقاطع نشان می‌دهند که میله‌های آن موازی با سیم‌ها در میدان چشمی باقی می‌مانند. مقاطع عمود بر محور نوری یک کانی دو محوره در شرایط یکسان، نوار تیره ای را نشان می‌دهند که در چرخش به شکل هذلولی منحنی می‌شود. اگر این بخش عمود بر یک «دو محور» باشد (به کریستالوگرافی مراجعه کنید) یک صلیب سیاه رنگ دیده می‌شود که در چرخش باز می‌شود و دو هذلولی را تشکیل می‌دهد که راس آنها به سمت یکدیگر چرخیده است. محورهای نوری در رأس هذلول‌ها ظاهر می‌شوند و ممکن است توسط حلقه‌های رنگی احاطه شوند، اگرچه به دلیل نازکی مواد معدنی در بخش‌های سنگی، این‌ها تنها زمانی دیده می‌شوند که شکست مضاعف کانی قوی باشد. فاصله بین محورها همان‌طور که در میدان میکروسکوپ دیده می‌شود تا حدی به زاویه محوری کریستال و تا حدی به دیافراگم عددی شیء بستگی دارد. اگر با میکرومتر چشمی اندازه‌گیری شود، زاویه محوری نوری کانی را می‌توان با یک محاسبه ساده پیدا کرد. گوه کوارتز، صفحه ربع میکا یا صفحه سلنیت امکان تعیین ویژگی مثبت یا منفی کریستال را با تغییر در رنگ یا شکل اشکال مشاهده شده در میدان فراهم می‌کند. این عملیات شبیه به عملیاتی است که توسط کانی‌شناس در بررسی صفحات برش خورده از کریستال‌ها انجام می‌شود.