فهرست واژه‌های عربی با ریشه فارسی
آ

آبار
آباد :جِ ابد: از آباد
آبدان: حوض، آبدان
آبدوچ
آبرو
آبریز: آبریز
آبزین
آبق: آبک
آبکوشت: آبگوشت
آبلوج: آبلوچ
آبلیز
آبنوس
آجور: آگور
آخور
آذرجنس
آذرمردیه
آذردرخت: آزاد درخت
آذری
آذری‌طوس
آذرییون: آذرگون
آزاذ
آسمانجونی: آسمانگون/آسمانگونی/آسمانگونه
آسمنجویی: آسمانگونه
سمنجویی: آسمانگونه
آفرین: آفرین
آلو: آلو، هلو
آلوبالو: آلبالو
آنک
آواز
آوج
آهو: آهو، غزال
آیین: آیین، آیینه
اباب: آب، سراب
اُباشه: اباش
ابدال
ابدوج‌السراج
ابروجرد
ابریج
ابریسم: ابریشم
ابریق: آبریز
ابزار
ابزن: آبزن
ابزیم: سگک کمربند
ابل: ابر
ابلق
ابله: ابله
ابهر
ابهل
اُبُّهه: آب بها
اتابک
اتان
اترج
اتون
اتیشه
اثمد
اجاص
اخروش: خروش
اخشید: خشایثیه (شاه)
اخمینی
ادب
ادیم
اراده
اربان
اربق
اربون
اربیان
ارتکان
ارجان: ارژن
ارجوان: ارغوان
ارحون
اردشیرجان: اردشیرگان
اردهالج: اردهاله؛ یک گونه حریره از آرد جو
ارجن: ارژن؛ درخت بادام کوهی
اَرَش: ارز
ارضه: ارزه؛ موریانه
ارغن ارغنون (از واژه یونانی ارگان: سا؛ ابزار)
ارغیس: آرغیش
ارقان: بیماری یرقان
ارقیطون: گیاهی دارویی
ارندج: چرم سیاه (یرنداخ، ایرنداخ)
اریکه: اورنگ
ازار: پوشاک بخش پایین تن
ازج: سغ، سخ
ازدشت: گیاه دارویی
ازدلاف: کاهش یک سال از هر سی و دو سال قمری برای برابری با سال خورشیدی (شفاءالغلیل خفاجی، ص ۲۴)
ازل: جاودانه، از پهلوی اَسَر (بی‌سر).
ازله: خاک یا گل کنده شده برابر با یکصد ذراع مکعب؛ واژه ای کاربردی در دیوان آبیاری در کندن جویها و لاروبی به کار می‌رفته (مفاتیح العلوم، ص ۴۶)
اسباناخ، اسفاناج، اسفاناخ: اسپیناگ
اسبور: گونه ای ماهی که در دجله شکار می‌شد و امروزه نیز در خوزستان به آن سبور می‌گویند.
اسبیذاج: سپیداب
است: کفل و سرین مردم و اسب
استا: استاد
استاد: استاد
استار: چهار؛ یکای وزن که تا چندی پیش سیر نامیده می‌شد، یک چهارم از همین واژه برگرفته شده.
استان: (ج: استانات) برابر با میهن (شفاءالغلیل، ص ۱۲)
اسبذ: اسب پد
استبرق: از ریشه ستبر: استبرگ
استم: استام= پشتوانه، مایه دلگرمی
اسرب: سرپ، اسرپ (در گویش خوزی هنوز شکم را اشکم و ستاره را آساره گویند زیرا از آغاز بسیاری از واژه‌ها چیزی نیفتاده است)
اسرب: سرب
اسروب: سرب
اسطم: استام
اسطول: یک گونه کشتی جنگی
اسطونه: استون: ستون چادر
اسطونه: استوانه
اسفاناخیه: یک گونه خورش اسفناج
اسفانبر: اسبانبر: یکی از هفت شهر تیسفون
اسفرجات: اسپرگ (که با ات جمع بسته شده) یک گونه خوراکی (کتاب الطبیخ، ص۲۶) برگ زردچوبه نیز گیاهی زردرنگ که با آن چیزها را رنگ کنند (برهان قاطع، زیر سرواژه)
اسفست: اسپست: نام فارسی یونجه (نام ترکی)
اسفنج: ابر مرده؛ گیاه یا جانور مرده دریایی (برهان قاطع)
اسفنط اسپند: گونه ای شراب؛ خردل سیاه
اسفند: گویشی دیگر از همان اسپند
اسفهسلار: سپه سالار
اسفیذاناجیه: گونه ای خورشتی است.
اسفین: ابزاری چادرگونه با پایه سه گوش و نوک تیز که در میان شکاف سنگ گذاشته با پتک بر آن می‌کوبیدند تا سنگ زودتر شکسته شود.
اسفیوس: اسپیوش: بزر کتان
اسفیوش: گویشی دیگر از اسپیوش
اسفیون
اسکاف: شکاف (در عربی: کفشدوز)
اسکدار: پیک سوار. کاربرد در دیوان برید (مفاتیح العلوم ص ۴۳)
اشکدار گویش دیگر اسکدار؛ (مروج الذهب مسعودی، ج ۲، ص ۴۵۳)
اسکفه: آستانه چوبی از فارسی اشکوبه (همچنین طبقه در ساختمان)
اسوار: فرمانده پارسی، سوارکار ایرانی (عیون الاخبار، ج ۱، ص۱۴۹)
اشائب:
اشیاف: شیاف: هر خمیر دارویی که به گونه میله درآوره در چشم یا گوش یا دیگر سوراخهای تن به کار می‌بردند. امروزه تنها آن را که در سوراخهای پایین تن به کار می‌رود. (تذکره انتاکی ص۴۳)
اشترغاز اشتر خار؛ خارشتر (تحفه حکیم مؤمن ص۱۰)
اشفر: شفره کفشگر: ابزار برش چرم کفشگران
اشغا
اشروسیه: گروه سربازان از مردمان استان اشروسنه در فرارود در دوران عباسی در دفتر نام‌نویسی سربازان (مروج الذهب ج۲، ص۳۹۳)
اشق اخشگ: صمغ گیاهی مانند خیار (قاموس المحیط فیروزآبادی)
اشج
اشکاره: آشکارا
اشکنج: اشکنگ: آجر شکسته و سنگ و چوب شکسته از ساختمان
اشل: یکای اندازه‌گیری درازا برابر شصت ذراع
اشناس: نام کسی و نام جایی در کناره دریای فارس
اشنان: گیاهی که کوبیده برگ و ساقه آن را به‌جای صابون به کار می‌برند.
اشنه: گیاهی دارویی؛ دواله
اصباهان: سپاهان
اصفهان: اصفهان، گوشه ای در یک دستگاه موسیقی ایرانی
اصبهبذ:سپهبد؛ نام پادشاهان بومی دودمانی ایرانی در مازندران
اصبهبذیه: سکه‌های پادشاهان از دودمان اسپهبدان در مازندران
اصطبل: آخور اسب (ریشه رومی)
اصطرک: انگبین درخت زیتون
اصطه: استاد (کوتاه شده)
اصطهبانان: شهری در شهرستان دارابگرد فارس (اصطهبانات نادرست است)
اضریج: سرنج
افرند: فرند
افریز: برآمدگی نقش بالای پیشانی دیوار خانه
افسنتین: گونه ای بومادران کوهی
افشرج: افشرگ (برابر syrup شربت فرنگی)
افیون شیره خشخاش (از یونانی اپیون)
اقاقیا: اقاقیا
اقحوان: شکوفه ریحان و بابونه؛ اکهوان
اقلید: کلید (از یونانی)؛ در قرآن واژه مقالید از همین است.
اکار: کشاورز
اکسیر: جوهر هر چیز؛ ماده جادویی
اکه: از آک؛ مرگ، سختی روزگار
الوه: ماده ای برای بخور
انبار: انبار؛ نام استانی در عراق که در دوره ساسانی انبار خوراک مردمان بوده‌است.
انبجات: شربت‌ها و شیرینی‌ها
انبح: انبگ؛ مربّا
انبوبه: لوله
انجان: انگان؛ انگ: لوله سفالین؛ تغار سفالین
انجبار: انگبار
انجذان: انگدان؛ دانه گیاه انگ
انجر: لنگر کشتی
انبیق: لوله خمیده که از قزع جدا شده و بخار در تقطیر در آن روان می‌شود.
انجیذک: فهرست بدهیهای بدهکاران مالیاتی
الماس: الماس
اندربیدر: گندم
النجوج: هر گونه گرد خوشبو
آماج: آماج
اندرانی: نمک تخته
انموذج: نمونه
انوشه‌دارو: داروی خجسته
انیسون: انیسون
اوار: گرمای آتش و خورشید، تفتگی
اوارج: رسید پرداخت مالیات
اوارجه: دفتر آمار درآمد و هزینه، ترازنامه
اواره: مانده آمار مالی در دفترهای دیوانی که به سال گذشته می‌پیوست.
اوج در برابر حضیض (نشیب/فرود) در ستاره‌شناسی
اور: ابر همراه باد
اوز: مرغابی، کَلَنگ
اوس: بخشش، فرصت نیکو
اوشن: کسی که با دیگری در سفره نشیند و از توشه وی بخورد.
اوشنج: بسته؛ از اوشنگ
اوشهنج: هوشنگ؛ پادشاه پیشدادی
اهلیلج: هلیله؛ داروی گیاهی آشنا
ایارج: از یارگ، یاره؛ داروی دیرگواری و سخت گواری
ایر: نشان نرینگی
ایوان: ایوان
ایهقان: خردل بیابانی