stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ساوت گیت ریدج، فلوریدا

| ساوت گیت ریدج، فلوریدا | ساوت گیت ریدج، فلوریدا |
| --- | --- |
حوزه سرشماری: حوزه سرشماری
موقعیت ساوت گیت ریدج، فلوریدا در نقشه: موقعیت ساوت گیت ریدج، فلوریدا در نقشه
مختصات: ۲۷°۱۷′۱۱″ شمالی ۸۲°۲۹′۴۸″ غربی﻿ / ﻿۲۷٫۲۸۶۳۹°شمالی ۸۲٫۴۹۶۶۷°غربی﻿ / 27.28639; -82.49667: مختصات: ۲۷°۱۷′۱۱″ شمالی ۸۲°۲۹′۴۸″ غربی﻿ / ﻿۲۷٫۲۸۶۳۹°شمالی ۸۲٫۴۹۶۶۷°غربی﻿ / 27.28639; -82.49667
کشور:  ایالات متحده آمریکا
ایالت آمریکا:  فلوریدا
County:  شهرستان ساراسوتا، فلوریدا
مساحت: مساحت
 • کل: ۱٫۸ مایل مربع (۴٫۷ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۱٫۷ مایل مربع (۴٫۵ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۱ مایل مربع (۰٫۲ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۳۰ فوت (۹ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۵۶۸۸
 • تراکم: ۳۲۶۱/مایل مربع (۱۲۵۹٫۱/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۵ (منطقه زمانی شرقی)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۴ (EDT)
کد FIPS: 12-67450
شماره GNIS: 1867208
ساوت گیت ریدج (به انگلیسی: South Gate Ridge) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان ساراسوتا، فلوریدا واقع شده‌است. ساوت گیت ریدج ۴٫۷ کیلومتر مربع مساحت و ۵٬۶۸۸ نفر جمعیت دارد و ۹ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
اولیویه ان‌شام

| اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی |
| --- | --- | --- | --- |
نام کامل:  ژول اولیویه ان‌شام
زادروز:  ۹ فوریهٔ ۱۹۹۶ ‏(۲۸ سال)
زادگاه:  لونژومو،  فرانسه
قد:  ۱٫۸۰ متر (۵ فوت ۱۱ اینچ)
پست:  هافبک
اطلاعات باشگاهی: اطلاعات باشگاهی
باشگاه کنونی:  سلتیک
شمارهٔ پیراهن:  ۲۱
باشگاه‌های جوانان: باشگاه‌های جوانان
۲۰۰۴–۲۰۰۵:  شنویار سورمن
۲۰۰۵–۲۰۰۸:  اومرسون
۲۰۰۸–۲۰۰۹:  سنت مور
۲۰۰۹–۲۰۱۰:  پاریس
۲۰۱۰–۲۰۱۲:  لو آور
۲۰۱۲–۲۰۱۵:  آکادمی منچستر سیتی
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۷ |  منچستر سیتی |  ۰ |  (۰) |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۷ |  ← جنوا (قرضی) |  ۳۷ |  (۳) |
| ۲۰۱۷– |  سلتیک |  ۰ |  (۰) |
تیم ملی‡: تیم ملی‡
| ۲۰۱۱–۲۰۱۲ |  زیر ۱۶ سال فرانسه |  ۱۹ |  (۵) |
| ۲۰۱۲–۲۰۱۳ |  زیر ۱۷ سال فرانسه |  ۸ |  (۰) |
| ۲۰۱۴ |  زیر ۱۸ سال فرانسه |  ۲ |  (۱) |
| ۲۰۱۴ |  زیر ۱۹ سال فرانسه |  ۵ |  (۰) |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۶ |  زیر ۲۰ سال فرانسه |  ۲ |  (۰) |
| ۲۰۱۷– |  زیر ۲۱ سال فرانسه |  ۲ |  (۰) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۲۱:۲۹, ۲۴ آوریل ۲۰۱۶ (UTC).   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۱۰:۲۸, ۲۲ نوامبر ۲۰۱۵ (UTC):  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۲۱:۲۹, ۲۴ آوریل ۲۰۱۶ (UTC).   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۱۰:۲۸, ۲۲ نوامبر ۲۰۱۵ (UTC)
ژول اولیویه ان‌شام (فرانسوی: Jules Olivier Ntcham‎؛ زادهٔ ۹ فوریهٔ ۱۹۹۶) یک بازیکن فوتبال اهل فرانسه است که در پست هافبک در سلتیک بازی می‌کند.
ان‌جی‌سی ۲۳۲

| ان‌جی‌سی ۲۳۲ | ان‌جی‌سی ۲۳۲ |
| --- | --- |
اطلاعات رصدی (مبدأ مبدا): اطلاعات رصدی (مبدأ مبدا)
صورت فلکی: نهنگ
بُعد: 00h 42m 45.8s
مِیل: ‏ 41″ 33′ ‎−23°
انتقال به سرخ: 0.022639
قدر ظاهری (V): 14.46
ویژگی‌ها: ویژگی‌ها
گونه: SB(r)
اندازه ظاهری (V): 1.0' × 0.8'
نام‌های دیگر: نام‌های دیگر
رصدخانه جنوبی اروپا 474- G 015, MCG -04-02-040, 2MASX J00424581-2333406, ایراس 00402-2350, F00402-2349, ESO-LV 4740150, 6dF J0042457-233341, PGC 2559, PMN J0042-2333.: رصدخانه جنوبی اروپا 474- G 015, MCG -04-02-040, 2MASX J00424581-2333406, ایراس 00402-2350, F00402-2349, ESO-LV 4740150, 6dF J0042457-233341, PGC 2559, PMN J0042-2333.
ان‌جی‌سی ۲۳۲ (انگلیسی: NGC 232) نام یک کهکشان مارپیچی در صورت فلکی نهنگ است.
اولیویه اکوافنی

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زادروز:  ۱۳ سپتامبر ۱۹۷۲ ‏(۵۲ سال)
زادگاه:  مانتون
قد:  1.84 m
پست:  هافبک
باشگاه‌های جوانان: باشگاه‌های جوانان
:  باشگاه فوتبال المپیک مارسی
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۱۹۹۴–۱۹۹۸ |  باشگاه فوتبال المپیک مارسی |  ۸۶ |  (۸) |
| ۱۹۹۸–۲۰۰۰ |  باشگاه فوتبال استراسبورگ |  ۶۳ |  (۱۲) |
| ۲۰۰۰–۲۰۰۳ |  باشگاه فوتبال رن |  ۶۶ |  (۳) |
| ۲۰۰۳–۲۰۱۰ |  باشگاه فوتبال نیس |  ۲۰۷ |  (۹) |
| مجموع |   |  ۴۲۲ |  (۳۳) |
دوران مربیگری: دوران مربیگری
۲۰۱۳–۲۰۱۴:  باشگاه ورزشی آمیان
۲۰۱۴–۲۰۱۵:  باشگاه فوتبال سوشو
۲۰۱۶–۲۰۱۷:  تیم ملی فوتبال زنان فرانسه
۲۰۱۸–۲۰۲۱:  باشگاه فوتبال زنان پاری سن ژرمن
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است. :  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است. 
اولیویه اکوافنی (انگلیسی: Olivier Echouafni؛ زادهٔ ۱۳ سپتامبر ۱۹۷۲) بازیکن فوتبال اهل فرانسه است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال المپیک مارسی، باشگاه فوتبال استراسبورگ، باشگاه فوتبال رن، و باشگاه فوتبال نیس اشاره کرد.
بالیاند

| بالیاند | بالیاند |
| --- | --- |
بالیاند: بالیاند
مختصات: ۳۹°۲۸′۰۷″ شمالی ۴۷°۰۶′۱۷″ شرقی﻿ / ﻿۳۹٫۴۶۸۶۱°شمالی ۴۷٫۱۰۴۷۲°شرقی﻿ / 39.46861; 47.10472: مختصات: ۳۹°۲۸′۰۷″ شمالی ۴۷°۰۶′۱۷″ شرقی﻿ / ﻿۳۹٫۴۶۸۶۱°شمالی ۴۷٫۱۰۴۷۲°شرقی﻿ / 39.46861; 47.10472
کشور:  جمهوری آرتساخ  جمهوری آذربایجان
استان شهرستان: استان هادروت شهرستان جبرئیل
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۴
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۵
بالیاند (ترکی آذربایجانی: Balyand) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری آرتساخ است که در استان هادروت واقع شده‌است.
ستانلی (اسکندریه)

| ستانلی (اسکندریه) ستانلی | ستانلی (اسکندریه) ستانلی |
| --- | --- |
ستانلی (اسکندریه)Location in Egypt: ستانلی (اسکندریه)Location in Egypt
مختصات: ۳۱°۱۴′۰۴″شمالی ۲۹°۵۶′۴۷″شرقی﻿ / ﻿۳۱٫۲۳۴۳۰۷°شمالی ۲۹٫۹۴۶۴۸۵°شرقی﻿ / 31.234307; 29.946485: مختصات: ۳۱°۱۴′۰۴″شمالی ۲۹°۵۶′۴۷″شرقی﻿ / ﻿۳۱٫۲۳۴۳۰۷°شمالی ۲۹٫۹۴۶۴۸۵°شرقی﻿ / 31.234307; 29.946485
کشور:  مصر
استان: استان اسکندریه
فهرست شهرهای مصر: اسکندریه
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (ساعت رسمی مصر)
ستانلی (به عربی: ستانلی) یک محله در مصر است که در استان اسکندریه واقع شده‌است.
زاهر میدانی

| اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی |
| --- | --- | --- | --- |
نام کامل:  Mohamad Zaher Al Midani
زادروز:  ۱۳ آوریل ۱۹۸۹ ‏(۳۵ سال)
زادگاه:  دمشق
قد:  ۱٫۷۸ متر (۵ فوت ۱۰ اینچ)
پست:  هافبک
اطلاعات باشگاهی: اطلاعات باشگاهی
باشگاه کنونی:  باشگاه ورزشی الزورا
باشگاه‌های جوانان: باشگاه‌های جوانان
:  باشگاه ورزشی المجد
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۲۰۰۶–۲۰۱۱ |  باشگاه ورزشی المجد |   |   |
| ۲۰۱۱–۲۰۱۲ |  باشگاه ورزشی الشرطه |   |   |
| ۲۰۱۲–۲۰۱۴ |  باشگاه ورزشی الزورا |  ۵۰ |  (۵) |
| ۲۰۱۴–۲۰۱۵ |  باشگاه فوتبال نیروی هوایی عراق |  ۹ |  (۰) |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۶ |  باشگاه ورزشی الزورا |   |   |
| ۲۰۱۶–۲۰۲۰ |  باشگاه فوتبال نیروی هوایی عراق |   |   |
| ۲۰۲۰– |  باشگاه ورزشی الزورا |   |   |
تیم ملی‡: تیم ملی‡
| ۲۰۰۹–۲۰۱۱ |  زیر ۲۳ سال سوریه |   |   |
| ۲۰۰۸– |  تیم ملی فوتبال سوریه |  ۵۸ |  (۲) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۱۲ نوامبر ۲۰۱۱.   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۵ سپتامبر ۲۰۱۹:  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۱۲ نوامبر ۲۰۱۱.   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۵ سپتامبر ۲۰۱۹
زاهر میدانی (عربی: زاهر ميداني؛ زادهٔ ۱۳ آوریل ۱۹۸۹) بازیکن فوتبال اهل سوریه است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال نیروی هوایی عراق، باشگاه ورزشی الوحده (سوریه)، باشگاه ورزشی الزورا، و باشگاه ورزشی المجد اشاره کرد.
وی همچنین در تیم‌های ملی فوتبال زیر ۲۳ سال سوریه و سوریه بازی کرده‌است.
علی‌نظرلی

| علی‌نظرلی | علی‌نظرلی |
| --- | --- |
شهرستان: شهرستان
علی‌نظرلی: علی‌نظرلی
مختصات: ۳۹°۴۷′۰۸″ شمالی ۴۷°۴۱′۵۱″ شرقی﻿ / ﻿۳۹٫۷۸۵۵۶°شمالی ۴۷٫۶۹۷۵۰°شرقی﻿ / 39.78556; 47.69750: مختصات: ۳۹°۴۷′۰۸″ شمالی ۴۷°۴۱′۵۱″ شرقی﻿ / ﻿۳۹٫۷۸۵۵۶°شمالی ۴۷٫۶۹۷۵۰°شرقی﻿ / 39.78556; 47.69750
کشور:  جمهوری آذربایجان
شهرستان: شهرستان بیلقان
جمعیت[نیازمند منبع]: جمعیت[نیازمند منبع]
 • کل: ۱۵۸۸
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۴ (AZT)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۵ (AZT)
علی‌نظرلی (به ترکی آذربایجانی: Əlinəzərli) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری آذربایجان است که در شهرستان بیلقان واقع شده‌است. علی‌نظرلی ۱٬۵۸۸ نفر جمعیت دارد.
ریورساید، نوادا

| ریورساید، نوادا | ریورساید، نوادا |
| --- | --- |
محدوده ثبت‌نشده: محدوده ثبت‌نشده
ریورساید، نوادا: ریورساید، نوادا
ریورساید، نواداLocation within the state of Nevada: ریورساید، نواداLocation within the state of Nevada
مختصات: ۳۶°۴۴′۱۰″ شمالی ۱۱۴°۱۳′۱۴″ غربی﻿ / ﻿۳۶٫۷۳۶۱۱°شمالی ۱۱۴٫۲۲۰۵۶°غربی﻿ / 36.73611; -114.22056: مختصات: ۳۶°۴۴′۱۰″ شمالی ۱۱۴°۱۳′۱۴″ غربی﻿ / ﻿۳۶٫۷۳۶۱۱°شمالی ۱۱۴٫۲۲۰۵۶°غربی﻿ / 36.73611; -114.22056
کشور: ایالات متحده آمریکا
ایالت آمریکا: نوادا
شهرستان: شهرستان کلارک، نوادا
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۸ (منطقه زمانی اقیانوس آرام)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۷ (PDT)
ریورساید (به انگلیسی: Riverside) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان کلارک، نوادا واقع شده‌است.
سبییخا د لا خارا

| Sevilleja de la Jara, Spain | Sevilleja de la Jara, Spain |
| --- | --- |
  مهر:   مهر
کشور: اسپانیا
بخش خودمختار: کاستیا-لامانچا
استان: استان تولدو
Comarca: La Jara
مساحت: مساحت
 • کل: ۲۳۴ کیلومتر مربع (۹۰ مایل مربع)
ارتفاع: ۶۶۵ متر (۲۱۸۲ فوت)
جمعیت (2006): جمعیت (2006)
 • کل: ۹۰۷
 • تراکم: ۳٫۹/کیلومتر مربع (۱۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (زمان)
سبییخا د لا خارا (به اسپانیایی: Sevilleja de la Jara) یک شهرستان در اسپانیا است که در استان تولدو واقع شده‌است.
خصوصیات

سبییخا د لا خارا ۲۳۴ کیلومترمربع مساحت و ۹۰۷ نفر جمعیت دارد و ۶۶۵ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
بالیتسه (استان لهستان کوچک‌تر)

| بالیتسه (استان لهستان کوچک‌تر) | بالیتسه (استان لهستان کوچک‌تر) |
| --- | --- |
روستا: روستا
Radziwiłł Palace in Balice: Radziwiłł Palace in Balice
بالیتسه (استان لهستان کوچک‌تر): بالیتسه (استان لهستان کوچک‌تر)
مختصات: ۵۰°۵′۱۰″ شمالی ۱۹°۴۷′۵۰″ شرقی﻿ / ﻿۵۰٫۰۸۶۱۱°شمالی ۱۹٫۷۹۷۲۲°شرقی﻿ / 50.08611; 19.79722: مختصات: ۵۰°۵′۱۰″ شمالی ۱۹°۴۷′۵۰″ شرقی﻿ / ﻿۵۰٫۰۸۶۱۱°شمالی ۱۹٫۷۹۷۲۲°شرقی﻿ / 50.08611; 19.79722
کشور:  لهستان
استان: استان لهستان کوچک‌تر
شهرستان: شهرستان کراکوف
گمینا: گمینا زابیژوو
جمعیت: ۱٬۲۰۰
بالیتسه (به لهستانی:  Balice) یک روستا در لهستان است که در گمینا زابیژوو واقع شده‌است.
 بالیتسه  ۱٬۲۰۰ نفر جمعیت دارد.
دیوان حافظ
محتوا و ساختار

دیوان حافظ کتابی است مشتمل بر همه اشعار باقی‌مانده از حافظ. بیشترِ این شعرها به زبان فارسی است، اما اشعار ملمع (به زبان فارسی و عربی) و یک غزل تمام عربی هم در آن به چشم می‌خورد. مهمترین بخش این دیوان، غزلیات است. شعرهایی در دیگر قالب‌های شعری مانند قطعه، قصیده، مثنوی و رباعی هم در این دیوان هست. هیچ نشانه‌ای مبنی بر نابودی بخش عمده‌ای از اشعار حافظ در دست نیست و علاوه بر این، حافظ در زمان حیاتش شهرت زیادی داشته‌است؛ بنابراین زیاد نبودنِ تعداد شعرهای موجود در دیوان نشان می‌دهد که او شاعر پرکاری نبوده‌است. شمار همهٔ غزل‌هایی که به‌طور کلی مورد پذیرش واقع شده‌اند، کمتر از ۵۰۰ غزل هستند: ۴۹۵ غزل در ویرایش قزوینی و غنی، ۴۸۶ غزل در ویرایش دوم خانلری و ۴۸۴ غزل در ویرایش سایه. اصالت رباعیات حافظ مورد تردید جدی است و ازاین‌رو همهٔ رباعیات از ویرایش سایه زدوده شده‌است. پرویز ناتل خانلری دربارهٔ رباعیات حافظ می‌نویسد: «هیچ‌یک از رباعیات منسوب به حافظ چه در لفظ و چه در معنی، ارزش و اعتبار چندانی ندارد و بر قدر و شأن این غزل‌سرا نمی‌افزاید.»
محیط طباطبایی می‌گوید در دستنویس‌های کهن دیوان، نظمی متفاوت از نظم مورد استفادهٔ گلندام وجود دارد؛ به‌گونه‌ای که در این نسخه‌ها بعضی قصیده‌ها در میان غزل‌ها جای دارند، یا قطعه‌هایی پیش یا پس از مثنوی‌ها و یا در میان رباعیات آمده‌اند. نیز ترتیب غزل‌ها برپایهٔ حرف قافیه و حرف نخست غزل یکسان نبوده است. گاهی برای چینش اشعار، حرف آخر از قافیه‌ای را بی توجه به حروف دیگر قافیه و ردیف در نظر می‌گرفته‌اند و سپس به سراغ حرف نخست از مصراع نخست غزل می‌رفته‌اند. درمجموع اسلوبی جامع برای چینش و باب‌بندی اشعار دیوان حافظ دردست نیست. اما در نسخه‌های دارای مقدمهٔ گلندام، معمولاً باب‌بندی به پنج بخش انجام می‌شود: مقدمه، قصیده‌ها، غزل‌ها، قطعه‌ها، مثنوی‌ها و رباعی‌ها. غزل‌ها نیز برپایهٔ حرف قافیه و حرف نخست از مصراع نخست غزل مرتب شده‌اند. محیط طباطبایی می‌گوید با توجه به اینکه ابتکار ترتیب غزل برپایهٔ حرف نخست مطلع و قافیه در دیوان شعرا متعلق به ابوبکر بیستون بوده، روشن است که مرتب‌کنندهٔ دیوان حافظ نیز به کار بیستون نظر داشته است.
زبان و سبک > ویژگی‌های عروضی

اشعارِ حافظ در چهار قالبِ مثنوی، قصیده، غزل و قطعه هستند. در شعرِ حافظ از ۲۳ وزن و ۱۰ بحرِ عَروضی استفاده شده است.
| وزن | تعداد اشعار | نمایش هجایی | نمونه |
| --- | --- | --- | --- |
| رَمَل مُثَمَّن مَخبون محذوف (فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن) | ۱۳۳ | UU/__UU/__UU/__UU_ | عیب رندان مکن ای زاهد پاکیزه‌سرشت |
| مُجتَثّ مثمن مخبون محذوف (مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن) | ۱۱۵ | UU/_U_U/__UU/_U_U_ | سر ارادت ما وآستان حضرت دوست |
| مُضارع مثمن اَخرَب مکفوف محذوف (مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن) | ۷۴ | __U_/U__U/U_U_/U_ | آنان که خاک را به‌نظر کیمیا کنند |
| رمل مثمن محذوف (فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن) | ۳۱ | _U_/__U_/__U_/__U_ | سینه مالامال درد است ای دریغا مرهمی |
| هَزَج مثمن سالم (مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن) | ۲۴ | U/___U/___U/___U___ | الا یا ایها الساقی ادر کأساً و ناولها |
| هَزَج مُسَدَّس محذوف (مفاعیلن مفاعیلن فعولن) | ۲۴ | U/___U/___U__ | لبش می‌بوسم و در می‌کشم می |
| مضارع مثمن اخرب (مفعول فاعلاتن مفعول فاعلاتن) | ۱۹ | __U_/U__/__U_/U__ | با مدعی مگویید اسرار عشق و مستی |
| خفیف مسدس مخبون محذوف (فعلاتن مفاعلن فعلن) | ۸ | UU/_U_U/__UU_ | خوش خبر باشی ای نسیم شمال |
| رمل مسدس محذوف (فاعلاتن فاعلاتن فاعلن) | ۶ | _U_/__U_/__U_ | ساقیا برخیز و درده جام را |
| هزج مثمن اَخرَب مکفوف محذوف (مفعول مفاعیل مفاعیل فعولن) | ۵ | __U/U__U/U__U/U__ | بی‌مهر رخت روز مرا نور نماندست |
| هَزَج مثمن اخرب (مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن) | ۵ | __U/U__/___U/U___ | می خواه و گل افشان کن از دهر چه می‌جویی |
| هَزَج مسدس اخرب مقبوض محذوف (مفعول مفاعلن فعولن) | ۵ | __U/_U_U/U__ | یارم چو قدح به‌دست گیرد |
| رَجَز مثمن مَطْویّ مخبون (مفتعلن مفاعلن مفتعلن مفاعلن) | ۵ | _U_U/_UU_/_U_U/_UU_ | طالع اگر مدد دهد دامنش آورم به کف |
| رمل مثمن مشکول (فعلات فاعلاتن فعلات فاعلاتن) | ۳ | U_/U_UU/__U_/U_UU__ | که برد به نزد شاهان ز من گدا پیامی |
| مُتَقارِب مثمن اَثلَم (فعلن فعولن فعلن فعولن) | ۳ | UU/_UU/__U/_UU__ | چندان که گفتم غم با طبیبان |
| مُنسَرِح مثمن مطویّ منحور (مفتعلن فاعلاتُ مفتعلن فع) | ۲ | _UU_/U_U_/_UU_/_ | روشنی طلعت تو ماه ندارد |
| رجز مثمن سالم (مستفعلن مستفعلن مستفعلن مستفعلن) | ۲ | __U__/_U__/_U__/_U_ | آن کیست کز روی کرم با ما وفاداری کند |
| مجتث مثمن مخبون (مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلاتن) | ۲ | UU/_U_U/__UU/_U_U__ | خیال نقش تو در کارگاه دیده کشیدم |
| منسرح مثمن مطوی مکشوف (مفتعلن فاعلان مفتعلن فاعلن) | ۱ | _U_/_UU_/U_U_/_UU_ | زاهد خلوت‌نشین دوش به میخانه شد |
| سریع مسدس مطویّ مکشوف (مفتعلن مفتعلن فاعلن) | ۱ | _U_/_UU_/_UU_ | هاتفی از گوشه میخانه دوش |
| مُقتَضَب مثمن مطویّ مکشوف (فاعلات مفعولن فاعلات مفعولن) | ۱ | _U_U_/___/U_U/___ | وقت را غنیمت دان آن‌قدر که بتوانی |
| متقارب مثمن سالم (فعولن فعولن فعولن فعولن) | ۱ | U/__U/__U/__U__ | سلامی چو بوی خوش آشنایی |
| متقارب مثمن محذوف (فعولن فعولن فعولن فعول) | ۲ | U_U/__U/__U/__U | بیا ساقی آن می که حال آورد |
ابیات الحاقی

طبق پژوهش‌های انجام‌شده در سال‌های اخیر دربارهٔ دیوان حافظ، متونِ تصحیحیِ دیوان نسبت به سایر متون اصالتِ بیش‌تری دارد اما همچنان بدون شعرِ الحاقی نیست. این اشعار به دلایلِ گوناگونی به دیوان راه پیدا کرده‌اند:
دستهٔ اول
اشعاری که به خطِّ حافظ از سوی جامعانِ دیوانش به‌خاطر عدمِ تلاشِ شخصِ حافظ برای گردآوریِ اشعارش به دیوان افزوده شده است.
دستهٔ دوم
گروهی از اشعار است که متعلق به همشهری‌های حافظ و یا بعضی شاعرانِ معاصرش بوده و واردِ دیوانِ او شده است.
دستهٔ سوم
این گروه از درهم‌آمیزیِ اشعار به‌خاطرِ وجودِ تخلص‌های یکسان و یا مشابه است. لقبِ «حافظ» نیز در طولِ تاریخ بسیار فراگیر بوده است و شاعرانِ بسیاری با این نام وجود داشتند اما هیچ‌کدام از هم‌نامانِ حافظ، به لحاظِ سطحِ بلاغت و اشعار، در درجه‌ای نبودند که با وی اشتباه گرفته شوند. بااین‌حال باز هم تعدادِ اندکی از اشعارِ حافظانِ دیگر به دیوان راه یافته است.
دستهٔ چهارم
مربوط به اشعاری است که در نسخه‌های قدیمیِ دیوانِ حافظ وجود ندارد و بعداً از سوی افرادِ مختلف به دیوان افزوده شده و شاملِ اشعارِ عادی تا قصایدِ مذهبی است که پس از فراگیر شدنِ تشیّع با اهدافِ دینی وارد دیوان شده‌اند. همهٔ این اشعار احتمالاُ به‌خاطرِ نبودنِ اشعارِ مشابه در دیوانِ حافظ بعداً افزوده شده‌اند.
دستهٔ پنجم
اشعاری که پس از مشهور شدنِ دیوانِ حافظ، برای بیشتر دیده شدن و یا شباهت به اشعارِ حافظ، به دیوان افزوده شده‌اند.
دستهٔ ششم
فارغ از همهٔ این‌ها در دیوانِ حافظ موارد بسیاری دیده می‌شود که کاتبانی که خود طبعی داشته‌اند، بنا به تشخیصِ خویش مبنی بر کاستیِ قافیه‌ای در برخی جاها، خود بیتی سراییده و به آن غزل اضافه می‌کردند؛ چنانکه در طبع‌های ذوقی مثل انجوی، قدسی و پژمان می‌توان دید.
دستهٔ هفتم
آخرین دسته نیز متعلق به ابیاتی است که پس از فراگیریِ دیوانِ حافظ، به هدفِ کامل کردنِ دیوان و برای خالی نماندنِ بعضی حروفِ پایانیِ قوافی به دیوان وارد شده‌اند. مثلاً چون با قافیه‌های «صاد» و «ضاد» و «ط» و «ظ» در دیوانِ حافظ شعری وجود نداشت، کاتبان اشعاری را به آن افزوده‌اند.
انتشار > نسخه‌ها

در فاصلهٔ چهارصدسالهٔ تدوین دیوان در دههٔ آخر سدهٔ هشتم هجری تا چاپش در کلکته در سال ۱۲۰۶ ه‍.ق/۱۷۹۱ م، بنابر گزارش کارشناسان و فهرست‌نگاران، این کتاب بیش از هر اثر ادبی دیگر کتابت و نسخه‌برداری شده است. نخستین نسخهٔ بازنگری‌شدهٔ تاریخی، که مدت‌ها به‌عنوان منبعی موثق از زندگی حافظ پذیرفته شده بود، متعلق به سودی، مترجم اهل عثمانی (درگذشته ۱۰۰۰ ه‍.ق) بود. او یک بار متهم شد که یک یا دو شعر در همدردی با شیعه را از بین برده‌است، اما پژوهش‌های مدرن با ناکامی در پیدا کردن این اشعار در نسخه‌های خطی اولیه و کمترین گمان در تشیع حافظ، او را تبرئه کرده‌است. این بازنگری به‌عنوان پایه‌ای برای یک نسخه بلند برجستهٔ دیگر و در سه جلد شامل ۶۹۲ شعر از هرمان بروکهاوس در نظر گرفته شد. در اواخر سدهٔ هجدهم و اوایل سدهٔ نوزدهم میلادی، توجهی بسیار گسسته و غیرحرفه‌ای به حافظ در میان اروپایی‌ها — و بیشتر بریتانیایی و فرانسوی — دیده شد؛ اما نقطهٔ عطف، چاپ متونی در یک نسخهٔ چاپی در کلکته به‌سال ۱۷۹۱ م و دربردارندهٔ ۷۲۵ شعر بود که با نام آپ‌جان همراه بود؛ این ویرایش هم برپایهٔ نسخه‌های خطی متأخر و بیشتر بر روی بازنگری سودی استوار بود؛ مقدمهٔ آن بیشترِ مطالب مربوط به زندگی‌نامهٔ سنتی را پوشش می‌داد. جوزف فون هامر در سال ۱۸۱۲–۱۳ ترجمه‌ای سترگ به زبان آلمانی و منثور از دیوان حافظ تهیه کرد که گوته هنگامی‌که دیوان غربی–شرقی را می‌نوشت، با آن آشنا شده بود. بین سال‌های ۱۸۵۸ تا ۱۸۶۴ م، یعنی تقریباً همزمان با نسخهٔ بروک‌هاس که در بالا ذکر شد و با استفاده از منابع مشابه، فینتسنتس روزنتسوایگ فون شواناو نسخهٔ سه جلدی دیگری از متن را به‌همراه ترجمه‌ای بسیار ماهرانه از یک بیت به زبان آلمانی منتشر کرد.
انتشار > نسخه‌ها > دست‌نویس

مقالهٔ اصلی: دست‌نویس‌های دیوان حافظ
تعداد نسخه‌های خطی دیوان حافظ حدود ۱۷۰۰ نسخه است که نه تنها در ایران، بلکه در گسترهٔ جغرافیایی زبان فارسی و در میان همهٔ طبقات اجتماعی و حتی حاکمان پراکنده است و از نظر شمار مخاطبان فارسی‌زبان توانسته بر تمامی آثار بزرگ ادب فارسی پیشی گیرد. بسیاری از این دست‌نویس‌ها سفارش از سوی رجال سیاسی حتی در خارج از محدودهٔ جغرافیایی ایران امروزی بوده‌اند، شخصیت‌هایی مانند پیر بوداق آق‌قویونلو فرزند بزرگ جهانشاه، سلطان سلیمان عثمانی، سلطان مصطفی عثمانی، معزالدوله ابوالغازی بهادرخان و ابوالفتح سلطان بهادرخان از حاکمان بخارا و محمد شریف بغدادی. دست‌نویس‌های دیوان حافظ یا مستقلند یا بخشی از جُنگ، سفینه یا مجموعه. بنابر فهرست‌های موجود، شمار این نسخه‌ها در کتابخانه‌های ایران و در مقایسه با دیگر آثار سترگ ادب فارسی، در جایگاه نخست است و پس از آن، آثار نامدارانی چون فردوسی، مولوی، سعدی، نظامی، عطار و سنایی قرار دارند. تعداد نسخه‌های خطی دیوان در جغرافیای ایران امروزی، ۵۳۹ نسخه است و با افزودن نسخه‌های فهرست‌شده در کتابخانهٔ مجلس، از ۵۵۰ نسخه فراتر می‌رود. درحالی‌که شمار دست‌نویس‌ها در گسترهٔ ایران فرهنگی و زبان فارسی به دو برابر این تعداد و نزدیک به ۱۱۰۰ نسخه می‌رسد. در میان این نسخه‌ها، بیشترین تعداد نسخه متعلق به شبه‌قارهٔ هند با ۵۹۵ نسخه و شامل ۳۲۵ نسخه در پاکستان و ۲۷۰ نسخه در هند است. شمار دست‌نویس‌های دیوان در آسیای میانه و آسیای صغیر نیز جالب توجه است. تنها در سه کشور آسیای میانه شامل ترکمنستان، ازبکستان و تاجیکستان، حدود ۳۶۰ نسخه و در جغرافیای عثمانی و حوزهٔ بالکان نیز نزدیک به ۱۵۰ نسخه موجود است. با به‌شمار آوردن نسخه‌های کتابخانه‌های اروپا و آمریکا، تعداد کل این نسخه به حدود ۱۷۰۰ نسخه می‌رسد. به‌خاطر وضعیت ویژهٔ اجتماعی و امنیتی افغانستان، از تعداد نسخه‌ها در آن کشور آمار دقیقی در دسترس نیست. بااین‌حال، این موضوع به معنی نبود نسخه‌های خطی دیوان در این کشور نیست، چنانکه گزارش شده که در سال ۹۰۷ ه‍.ق یعنی ۱۱۵ سال پس از درگذشت حافظ، تنها در هرات ۵۰۰ نسخه موجود بوده است. این نسخه‌ها به‌دستور ابوالفتح فریدون حسین بهادرخان و توسط عالمان هرات گردآوری شده بوده تا با مقابلهٔ آن‌ها، تصحیحی واحد از دیوان ارائه دهند.
انتشار > نسخه‌ها > چاپی

مقالهٔ اصلی: نسخه‌های دیوان حافظ
سدهٔ بیستم میلادی، دوران تولد جدی دوبارهٔ حافظ‌شناسی در ایران بود. پژوهش‌های بنیادی قاسم غنی در این زمان انجام شد، اما برخی از دانش‌پژوهان برجستهٔ فارسی امروز وجود دارند که مقالاتی مهم در این زمینه ندارند. به‌طور خاص، سه نسخه مورد توجه قرار می‌گیرند: ازجمله نسخهٔ عبدالرحیم خلخالی، چاپ به‌سال ۱۹۲۷ م در تهران و دارای ۴۹۵ شعر، برپایهٔ دست‌نویس ۸۲۸ ه‍. ق، اما با خطاهایی رتبه‌اش تنزل یافت؛ نسخهٔ حسین پژمان، چاپ به‌سال ۱۹۳۶ م در تهران و دارای ۹۹۴ شعر که بسیاری از آن‌ها مشکوک عنوان شده‌اند؛ و نسخهٔ محمد قزوینی و قاسم غنی چاپ به‌سال ۱۹۴۱ م در تهران و دارای ۵۷۶ شعر که علمی‌ترین نسخه و قابل اعتمادترین آن‌ها تاکنون و برپایهٔ برخی از نسخه‌های بسیار قدیمی و دارای مقدمهٔ خوبی است اما ساختار انتقادی ندارد. همچنین نسخه‌ای جدید برپایهٔ نسخه‌های بسیار اولیه، توسط هلموت ریتر تهیه شده‌است.
آنچه که از اشعارِ حافظ به چاپ رسیده، دربردارندهٔ مجموعه‌های ناقص و کامل، غیرانتقادی و انتقادی، چاپِ سنگی، خوشنویسی‌شده، نسخه‌برگردان و حروف‌چینی چاپی است. در کتابشناسی حافظ گردآوریِ مهرداد نیکنام به‌سال ۱۳۶۷، ۳۰۰ دیوانِ چاپی و در کتابشناسیِ حافظ‌پژوهان و حافظ‌پژوهی گردآوریِ ابوالقاسم رادفر به‌سال ۱۳۶۸ ه‍.ش، ۲۲۵ دیوانِ چاپی فهرست شده‌اند و پس از آن نیز چاپ‌های بسیارِ دیگری منتشر شده‌اند.
اثرگذاری‌ها > ارسال‌المثل‌ها و مثل‌ها

مقالهٔ اصلی: ارسال‌المثل‌ها و مثل‌های دیوان حافظ
اِرسال‌ُالْمَثَل‌ها در شعرِ حافظ دو گونه هستند: دستهٔ نخست، یادکردِ مثل‌های دیگر شاعران و نویسندگان در شعر هستند مانند «علاج کی کنمت آخر الدوا الکی» یا «که زور مردم‌آزاری ندارم»؛ و دستهٔ دوم — که عمدهٔ ارسال‌المثل‌های شعر حافظ را دربرمی‌گیرند — اشعارِ خودِ اوست که مَثَل شده‌اند و تا پیش از او گذشته‌ای نداشته‌اند و در شعرِ حافظ جان می‌گیرند.
تشخیص و تفکیکِ ارسال‌المثل‌های شعرِ حافظ کاری دشوار است؛ چراکه این عمل باید در میانِ اشعاری با اشاره‌هایی ساده و شعرهایی با مفاهیمِ پیچیدهٔ حِکْمی و عرفانی و نیز شناختِ احوال و افکارِ حافظ از میانِ دیوانِ او صورت پذیرد. در این میان، جایگاهِ مردمِ عادی و خوش‌ذوقی‌شان در دوره‌های گوناگون برای برگزیدن و خواندنِ مکررِ ابیاتی ویژه در موقعیت‌هایی خاص در زندگیِ روزمره، اهمیت فراوانی دارد. در این ارسال‌المثل‌ها از آرایه‌های ادبیِ مرتبط با پند و اندرز، اخبار و حِکَم، امثالِ سائِر، و ضرب‌المثل در ساختارِ شعر استفاده شده است. مثل‌های حکمی و تمثیلی به نظم و نثر نیز در این میان دیده می‌شود. در این ارسال‌المثل‌ها از مضامینی چون رموزِ اصطلاحاتِ خاصِ ایهام، تشبیه‌های غیرمستقیم، خطابِ عنادگونه و استهزا، نکته‌گویی و نکته‌سنجی، بهره‌گیری از واژگانِ غیرفصیح و نامأنوس و موسیقایی، ایجاز و نیز ترکیب‌های تازه بهره برده شده است. موضوعِ ارسال‌المثل‌های حافظ بسیار گسترده است. پاره‌ای از این موضوعات عبارتند از: اسرارِ خداوندی، مهربانی، سرنوشت، تشویق به خوش‌گذرانی، کوتاهیِ عمر، مردم‌فریبی، لقمهٔ شبهه‌ناک، زهدفروشی، تلاش و کوشش، غنیمت‌شماریِ زندگانی، احتیاط، گوشه‌نشینی، بی‌هنری، بی‌اعتباریِ دنیا، مناعتِ طبع، انتقاد، بی‌وفایی، رندی، مرگ، سخن‌چینی، غنیمت‌شماریِ فرصت، دعای مستمندان، نامحرم، سود و زیان، و واعظِ بی‌عمل.
اثرگذاری‌ها > آثار هنری

مقالهٔ اصلی: آثار هنری مرتبط با دیوان حافظ
اثرگذاریِ حافظ بر زندگیِ ایرانیان را می‌توان در استمرارِ محبوبیتِ اشعارش از نسل‌های گذشته تاکنون و به‌کاررفتنِ این اشعار در گفتگوهای روزمره مشاهده کرد. این جاودانگی و محبوبیت، موجبِ بازتابِ بی‌همتایی در فرهنگ و هنرِ پارسی‌زبانان شده‌است و در آثارِ خوشنویسان، نگارگران، قالی‌بافان و هنرمندانِ بسیاری نمود پیدا کرده‌است.
غزل‌های حافظ الهام‌بخشِ بسیاری از نگارگران برای تبدیلِ زبانِ شعر به تصویر بوده‌است. اما به‌خاطرِ وجودِ پیچیدگی‌های کلامی و استعارات و ایهام‌های بسیاری که در اشعارِ حافظ وجود دارد، تصویرگریِ اشعارِ او پیچیده‌تر از تصویرگریِ اشعارِ شاعرانی چون فردوسی و نظامی است و ازاین‌رو نسبتِ دیوان‌های مصوّر به غیرمصوّر بسیار کم است. در نسخه‌های شناخته‌شده، یک یا چند بیت از یک غزل و حتی گاهی یک مصرع از یک بیت، مورد تصویرسازی قرار گرفته‌است. تصویرِ معروف‌ترِ آن، نگارهٔ بازیِ چوگان است که در بیشترِ نسخه‌ها به‌تصویر کشیده شده‌است. بعضی نگارگران نیز موضوعاتی مانند میخانه و مجلسِ وعظ و میکده را تصویر کرده‌اند و در مواردی که قدرتِ تصویرسازی و تخیّلِ بالایی داشته‌اند، موفق به تصویرسازیِ چند بیت از یک غزل شده‌اند. بسیاری از اشعارِ حافظ به‌صورت آرایه یا کتیبه بر روی آثارِ فلزی نقش بسته‌است. این ابیات نقشِ چشم‌گیری در تزیینِ ظرف‌های فلزی مانند پیاله، کاسه، جام، پارچ و همین‌طور اشیایی مانند خنجر و قلمدان دارد. اغلب اشعار روی اشیاء با کاربردِ شیء نیز هم‌خوانی دارد اما در مواردی هم اینگونه نیست. آثارِ حافظ به‌دلیل زبانِ شعر و موسیقی‌وار بودنش، جایگاه ویژه و درخشانی در عرصهٔ موسیقی ایرانی داشته است و دوشادوشِ او، شاعرانی چون سعدی، مولوی و جامی نیز در این عرصهٔ حضور داشتند.