stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
سفر پیدایش
تحلیل > دو داستان آفرینش

مقالهٔ اصلی: روایت آفرینش
در آغاز سفر پیدایش، دو داستان آفرینش قرار گرفته است. نخستین روایت، باب اول، آیه ۱ تا باب دوم، نیمه آیه ۴ را در بر می‌گیرد. منشا این بخش از منبع پی است که در دوره تبعید در بابل (سده ششم پیشا دوران مشترک) نوشته شده است. در این متن، واژه الوهیم برای خدا به کار رفته است. گرچه در آن از مفاهیم بین‌النهرینی استفاده شده  اما در تضاد با اسطوره آفرینش بابلی (انوما الیش) قرار دارد. نخستین مرد و زن همزمان با هم و پس از آفرینش گیاهان و حیوانات خلق می‌شوند.
در آیه ۲۶، واژه adam به کار رفته که در روایت دوم منشا انسان نیز برای اشاره به انسان و نه یک اسم خاص تکرار شده است (مذکر نیست). در خوانش قدیمی، آوردن واژه «مرد» در ترجمه، گمراه کننده است. اگر به «مرد» ترجمه شود با پایان آیه ۲۷ در تضاد قرار می‌گیرد. در ادامه، تلاش برای ترجمه adam در روایت دوم در باب ۲ بدون در نظر گرفتن جنسیت آن، ناسازگاری در پی دارد.
روایت دوم، از نیمه آیه ۴ در باب دوم آغاز می‌شود و تا پایان باب ۳ را شامل می‌شود. این بخش، قدیمی‌تر از بخش اول (احتمالا بر اساس روایت شفاهی پیشین) است و احتمالا به سده دهم پیشا دوران مشترک تعلق دارد. انسان، همچون انوما الیش، از خاک (adamah) آفریده می‌شود. برای خداوند، واژه یهوه-الوهیم به کار رفته است. مرد (ish)، نخست آفریده می‌شود، سپس زن (ishshah) از دنده او به وجود می‌آید.
بسیاری از محققان جدید، پایان روایت اول را در نیمه ابتدایی آیه ۴ باب ۲ در نظر می‌گیرند. در اینجا، دو واژه «آسمان‌ها» و «زمین» یادآور همین دو واژه در ابتدای روایت هستند. از اینجا به بعد، سبک به شدت تغییر می‌کند. تمرکز بر انسان قرار می‌گیرد و نام خداوند  تبدیل به یهوه-الوهیم می‌شود. یهوه-الوهیم به جای الوهیم در روایت اول، آفرینش را با کلام انجام نمی‌دهد بلکه مانند یک صنعتگر عمل می‌کند. منشا تاریخی متفاوت هر دو متن هر چه باشد، ویرایشگر نهایی متن در روایت اول از دیدگاهی کیهانی به موضوع می‌پردازد و در روایت دوم وارد جزئیات تکنیکی می‌شود.
به عقیده رندزبورگ، اگر داستان آفرینش در سفر پیدایش به طور عینی بررسی شود، روایت «سقوط انسان» نیست بلکه بیشتر روایت صعود ناتمام انسان به خدایی است.
تحلیل > طوفان نوح، پیدایش ۱ تا ۱۱

مقالهٔ اصلی: طوفان نوح
طوفان نوح شامل سفر پیدایش ۸-۶ است. داستان طوفان  در سفر پیدایش نیز مانند حماسهٔ آترا-هاسیس در بافتاری مطرح می‌شود که با هم قابل مقایسه هستند: تاریخ آغازین. داستان طوفان در سفر پیدایش بیشتر از آنکه دربارهٔ مجازات باشد، وسیله‌ای برای رهایی از جهانی آلوده و شروعی دوباره است. به اسرائیل هشدار داده شد که با غرامتِ قتل موافقت نکند، ... چرا که دست زدن به چنین کاری سرزمین را ناپاک خواهد کرد. تصنیف‌گر این بخش از سفر پیدایش (باب ۱ تا ۹)، کیهان‌شناسی و تاریخ آغازین انسان را بازتعریف کرده است. او چارچوبی حداقل به قدمت آترا-هاسیس (تاریخ آغازین آفرینش-مشکل-طوفان-راه حل) را به کار گرفته و داستان را دوباره تعریف کرده است تا ایده‌آل‌های کتاب مقدس در مورد قانون و «قداست زندگی انسان» و نیز پیش‌نیاز بودن آنان برای زندگی بشر بر روی زمین را روشن کرده باشد.
کتاب مقدس و دیدگاه ادبی

سفر پیدایش، نخستین کتاب از سی و شش بخش عهد عتیق است. سفر پیدایش، بخش آغازین تورات است و به طور سنتی با عنوان «پنج کتاب موسی» یا «اسفار پنج‌گانه» شناخته می‌شود. در ویراست استاندارد آن به زبان عبری، شامل بیش پانصد آیه است و در قرون وسطی به پنجاه باب تقسیم شده است. مشکلات درک متن پس از بیش از دو قرن رویکرد تاریخی-انتقادی، از میان نرفته است.
نویسندگان کتاب مقدس به شیوه‌های گوناگون و به میزان متفاوت، سنت‌های ادبی جهان خاور نزدیک، بین‌النهرینی، مصری، هیتی و کنعانی را به کار برده‌اند.
کتاب مقدس و دیدگاه ادبی > ادبیات کنعانی

مقالهٔ اصلی: چرخه بعل
فرهنگ کنعانی، نزدیکترین ارتباط را با نویسندگان کتاب مقدس داشت. تا پیش از کشف متن‌های اوگاریتی اطلاعات کمی درباره فرهنگ کنعانی وجود داشت. اشاره‌های کتاب مقدس به آنها از دیدگاهی منفی بود. اکثر متن‌های ادبی در اوگاریت درباره چرخه بعل بود. در مطالعات کتاب مقدس، متن‌های اوگاریتی کارکردهای گوناگونی دارند. در متن کتاب مقدس به خدایان کنعانی اشاره‌های گذرایی می‌شود. این ارجاعات حتی با وجود دانستن زبان عبری به سختی قابل تشخیص است. پیش از پیدا شدن متن در اوگاریت، برای شناخت دین کنعانی باید به منابع نامطمئنی رجوع می‌شد. مجمع خدایان، نهادی شناخته‌شده در دین خاور نزدیک باستان بود. در همین مجمع است که خدایان تصمیم به مجازات انسان با طوفان می‌گیرند.
تکنیک شعری، یکی از مهمترین حیطه‌های تحقیق درباره تاثیر ادبیات کنعانی بر ادبیات کتاب مقدس است. در واقع نکته مهم، نقاط اشتراک نویسنده عبری و نویسنده کنعانی است و نه اثرگذاری و میراث. در ساده‌ترین سطح، جفت واژگان بسیاری هستند که در متن‌های اوگاریتی وجود دارند و پس از آن در عبری دیده می‌شوند. تشبیهاتی که توسط شاعران اوگاریتی به کار می‌رود، اغلب شبیه به همانهایی است که در شعر کتاب مقدس دیده می‌شوند.
شکست هیولایی که نماد آشفتگی است و به دنبال آن، خلقت و نظم دادن به کائنات، در حماسه آفرینش بابلی نیز شناخته شده است. متن‌های اوگاریتی، این امکان را فراهم می‌کنند که پس‌زمینه بعضی از اعمال در کتاب مقدس را ردیابی کرد (سفر پیدایش، باب ۱۸، آیه‌های ۱ تا ۸).
بسیاری از این ویژگی‌ها در متن‌های موجود فنیقی و آرامی نیز دیده می‌شوند. نویسندگان عبری را گرچه ممکن است «شاگردان خوب» پیشینیان کنعانیشان در نظر گرفت اما دقیق‌تر آن است که مشارکت‌کنندگانی فعال در یک فرهنگ ادبی گسترده‌تر در نظر گرفته شوند: همراه بودند و نیز خلاق.
زمان شکل‌گیری یکتاپرستی در اواخر عصر آهن و دوره تبعید، با «عصر محور» کارل یاسپرس مطابقت دارد.
آفرینش آدم اثر میکل‌آنژ، ۱۵۱۲.
سفر ابراهیم از اور به کنعان (جوزف مولنار ، ۱۸۵۰)
آدم و حوا، اثری از تیتیان
کشتی نوح (۱۸۴۶)، اثر نقاش آمریکایی ادوارد هیکس.
پارک ملی داریان

| پارک ملی داریان | پارک ملی داریان |
| --- | --- |
رده‌بندی آی‌یوسی‌ان: II (پارک ملی): رده‌بندی آی‌یوسی‌ان: II (پارک ملی)
Collared aracari at Darién National Park: Collared aracari at Darién National Park
موقعیت پارک ملی داریان در نقشه: موقعیت پارک ملی داریان در نقشه
fa (in English: Expected satiety): fa
مکان: استان دارین، پاناما
مختصات: ۷°۴۴′۱۰″ شمالی ۷۷°۳۲′۵۰″ غربی﻿ / ﻿۷٫۷۳۶۱۱°شمالی ۷۷٫۵۴۷۲۲°غربی﻿ / 7.73611; -77.54722
مساحت: ۵٬۷۹۰ کیلومتر مربع (۲٬۲۴۰ مایل مربع)
تاسیس‌شده: September 27, 1980
 سایت میراث جهانی یونسکو:  سایت میراث جهانی یونسکو
نام رسمی: Darien National Park
گونه: Natural
معیار: vii, ix, x
تاریخ ثبت: 1981 (5th کمیته میراث جهانی یونسکو)
شماره ثبت: 159
State Party:  پاناما
منطقه: فهرست میراث جهانی یونسکو
 :  
 :  
پارک ملی داریان (به اسپانیایی: Parque nacional Darién) یک پارک ملی و میراث جهانی در پاناما است که در استان دارین واقع شده‌است.
پارک ملی نوئل کمف مرکادو

| میراث جهانی یونسکو | میراث جهانی یونسکو |
| --- | --- |
۱۴°۱۶′۰″ جنوبی ۶۰°۵۲′۰″ غربی﻿ / ﻿۱۴٫۲۶۶۶۷°جنوبی ۶۰٫۸۶۶۶۷°غربی﻿ / -14.26667; -60.86667: ۱۴°۱۶′۰″ جنوبی ۶۰°۵۲′۰″ غربی﻿ / ﻿۱۴٫۲۶۶۶۷°جنوبی ۶۰٫۸۶۶۶۷°غربی﻿ / -14.26667; -60.86667
مکان:  بولیوی
معیار ثبت: طبیعی: ix, x
شمارهٔ ثبت: 967
تاریخ ثبت: ۲۰۰۰
مساحت: 15,838 km²
پارک ملی نوئل کمف مرکادو یک پارک ملی در شمال بخش سانتا کروز در استان خوزه میگل د ولاسکو در بولیوی و در مرز برزیل واقع است. این مکان در سال ۲۰۰۰ در میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.
اوکراین در المپیک تابستانی ۲۰۲۴

| اوکراین در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۴ | اوکراین در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۴ |
| --- | --- |
شناسه آی‌اوسی: UKR
ان‌اوسی: کمیته ملی المپیک اوکراین
وبگاه: www.noc-ukr.org (به اوکراینی و انگلیسی)
در پاریس, فرانسه ۲۶ ژوئیه ۲۰۲۴ (۲۰۲۴-07-۲۶) – ۱۱ اوت ۲۰۲۴ (۲۰۲۴-08-۱۱): در پاریس, فرانسه ۲۶ ژوئیه ۲۰۲۴ (۲۰۲۴-07-۲۶) – ۱۱ اوت ۲۰۲۴ (۲۰۲۴-08-۱۱)
رقابت‌کنندگان: ۱۴۰ (۷۲ مرد و ۶۸ زن) در ۲۲ رشته
پرچم‌داران (افتتاحیه): میخایلو رومانچوک الینا اسویتولینا
پرچم‌داران (اختتامیه): پرویز نصیب‌اف لیودمیلا لوزان
مدال‌ها رتبهٔ بیست و دوم:  طلا ۳ نقره ۵ برنز ۴ مجموع ۱۲ 
حضورها در بازی‌های المپیک تابستانی (نگاه اجمالی): حضورها در بازی‌های المپیک تابستانی (نگاه اجمالی)
۱۹۹۶ ۲۰۰۰ ۲۰۰۴ ۲۰۰۸ ۲۰۱۲ ۲۰۱۶ ۲۰۲۰ ۲۰۲۴: ۱۹۹۶ ۲۰۰۰ ۲۰۰۴ ۲۰۰۸ ۲۰۱۲ ۲۰۱۶ ۲۰۲۰ ۲۰۲۴
سایر حضورهای مرتبط: سایر حضورهای مرتبط
 اتریش (۱۸۹۶-۱۹۱۲)  مجارستان (۱۸۹۶–۱۹۱۲)  امپراتوری روسیه (۱۹۰۰–۱۹۱۲)  چکسلواکی (۱۹۲۰–۱۹۳۶)  لهستان (۱۹۲۴–۱۹۳۶)  رومانی (۱۹۲۴–۱۹۳۶)  اتحاد شوروی (۱۹۵۲–۱۹۸۸)  تیم متحد (۱۹۹۲):  اتریش (۱۸۹۶-۱۹۱۲)  مجارستان (۱۸۹۶–۱۹۱۲)  امپراتوری روسیه (۱۹۰۰–۱۹۱۲)  چکسلواکی (۱۹۲۰–۱۹۳۶)  لهستان (۱۹۲۴–۱۹۳۶)  رومانی (۱۹۲۴–۱۹۳۶)  اتحاد شوروی (۱۹۵۲–۱۹۸۸)  تیم متحد (۱۹۹۲)
کاروان المپیکی اوکراین، یکی از کاروان‌های شرکت‌کننده در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۴ بود. این دوره از بازی‌ها از ۲۶ ژوئیه تا ۱۱ اوت ۲۰۲۴ (۵ تا ۲۱ امرداد ۱۴۰۳ خورشیدی) به میزبانی پاریس، پایتخت فرانسه برگزار شد. این حضور هشتمین حضور کاروان مستقلی از اوکراین در دوران پساشوروی و نخستین دوره پس از حمله روسیه به اوکراین بود. روی‌هم‌رفته ۱۴۰ ورزشکار اوکراینی در بحبوحه یورش روسی به کشورشان در المپیک شرکت کردند که از دید شمارش، کمترین میزان حضور اوکراینی‌ها بود.
کاروان اوکراین موفق شد ۱۲ مدال شامل سه طلا کسب کنند که بدترین نتیجه به‌دست آمده پس از المپیک ۲۰۱۶ ریو بود.
مدال‌آوران

مقاله‌های اصلی: فهرست برندگان مدال المپیک تابستانی ۲۰۲۴ و جدول مدال‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۴
| مدال | ورزشکار | ورزش | رویداد | تاریخ |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 طلا | اولگا خارلان آلینا کوماشچوک اولنا کراواتسکا یولیا باکاستووا | شمشیربازی  | تیم سابر زنان | ۰خطا: زمان نامعتبر۳ اوت |
| 1 طلا | یاروسلاوا ماهوچیخ | دو و میدانی | پرش ارتفاع زنان | ۰خطا: زمان نامعتبر۴ اوت |
| 1 طلا | اولکساندر خیژنیاک | بوکس | میان‌وزن مردان | ۰خطا: زمان نامعتبر۷ اوت |
| 2 نقره | سرگی کولیش | تیراندازی | تفنگ بادی سه موقعیت ۵۰ متر مردان | ۰خطا: زمان نامعتبر۱ اوت |
| 2 نقره | ایلیا کوتون | ژیمناستیک | میله پارالل مردان | ۰خطا: زمان نامعتبر۵ اوت |
| 2 نقره | پرویز نصیب‌اف | کشتی | ۶۷ کیلوگرم فرنگی مردان | ۰خطا: زمان نامعتبر۸ اوت |
| 2 نقره | لیودمیلا لوزان آناستازیا چتوریکووا | قایقرانی | کانو دونفره ۵۰۰ متر زنان | ۰خطا: زمان نامعتبر۹ اوت |
| 2 نقره | ایرینا کولیادنکو | کشتی | ۶۲ کیلوگرم آزاد زنان | ۰خطا: زمان نامعتبر۱۰ اوت |
| 3 برنز | اولگا خارلان | شمشیربازی  | سابر زنان | ۰خطا: زمان نامعتبر۲۹ ژوئیه |
| 3 برنز | ایرینا هراشچنکو | دو و میدانی | پرش ارتفاع زنان | ۰خطا: زمان نامعتبر۴ اوت |
| 3 برنز | میخایلو کوخان | دو و میدانی | پرتاب چکش مردان | ۰خطا: زمان نامعتبر۴ اوت |
| 3 برنز | ژان بلنیوک | کشتی | ۸۷ کیلوگرم فرنگی مردان | ۰خطا: زمان نامعتبر۸ اوت |
شرکت‌کنندگان

در جدول زیر، شمار ورزشکاران اوکراینی به تفکیک ذکر شده است.
| ورزش | مردان | زنان | کل |
| --- | --- | --- | --- |
| تیراندازی با کمان  | ۱ | ۱ | ۲ |
| شنای موزون  | ۰ | ۲ | ۲ |
| دو و میدانی  | ۱۱ | ۱۴ | ۲۵ |
| بدمینتون  | ۰ | ۱ | ۱ |
| بوکس  | ۳ | ۰ | ۳ |
| رقص بریک | ۱ | ۲ | ۳ |
| قایقرانی  | ۵ | ۴ | ۹ |
| دوچرخه‌سواری  | ۲ | ۲ | ۴ |
| شیرجه  | ۵ | ۴ | ۹ |
| شمشیربازی  | ۰ | ۷ | ۷ |
| فوتبال  | ۱۸ | ۰ | ۱۸ |
| ژیمناستیک  | ۵ | ۷ | ۱۲ |
| جودو  | ۲ | ۳ | ۵ |
| پنج‌گانه مدرن  | ۲ | ۱ | ۳ |
| روئینگ  | ۲ | ۴ | ۶ |
| تیراندازی  | ۴ | ۲ | ۶ |
| سنگ‌نوردی  | ۱ | ۱ | ۲ |
| شنا  | ۴ | ۱ | ۵ |
| تنیس روی میز  | ۱ | ۲ | ۳ |
| تنیس  | ۰ | ۵ | ۵ |
| وزنه‌برداری  | ۰ | ۱ | ۱ |
| کشتی  | ۵ | ۴ | ۹ |
| کل | ۷۲ | ۶۸ | ۱۴۰ |
فرار از جهنم (فیلم ۲۰۲۱)

| فاو-۲: فرار از جهنم V2>  Escape from Hell | فاو-۲: فرار از جهنم V2>  Escape from Hell |
| --- | --- |
کارگردان: تیمور بکمامبتوف سرگئی تروفیمف
تهیه‌کننده: تیمور بکمامبتوف
نویسنده: ماکسیم بودارین   جورج سلگی   کنستانتین گالدایف   ایلگیز زینیف   الکساندر دیویاتایف
فیلم‌بردار: النا ایوانووا
تدوین‌گر: یوری پوتینکو
شرکت‌های تولید: بازلفس اوریجینال فیلم ویلیج رودشو پیکچرز ریجنسی انترتینمنت کلمبیا پیکچرز
توزیع‌کننده: گروه سینمایی سونی پیکچرز استودیوهای قرن بیستم
تاریخ‌های انتشار:  ۲۲ آوریل ۲۰۲۱ (۲۰۲۱-04-۲۲) (جشنواره فیلم مسکو)  ۲۹ آوریل ۲۰۲۱ (۲۰۲۱-۰۴-۲۹) (روسیه)  
مدت زمان: ۱۱۸ دقیقه
کشور: روسیه
زبان: روسی 
هزینهٔ فیلم: ۱۰٫۰۰۰٫۰۰۰ دلار آمریکا
فرار از جهنم (به روسی: Девятаев، رومی: Devyatayev) یک فیلم زندگی‌نامه‌ای، جنگی، زندان و دلهره‌آور روسی به کارگردانی مشترک تیمور بکمامبتوف و سرگئی تروفیمف است که در سال ۲۰۲۱ منتشر شد. در این فیلم تور ریفنشتاین، پاول پریلوچنی، پاول چینارف و داریا زلاتوپلسکایا به ایفای نقش پرداخته‌اند. بر اساس یک داستان واقعی، بخش‌هایی از زندگی‌نامه میخائیل دویاتایف خلبان اتحاد جماهیر شوروی، بر اساس اتفاقات جنگ جهانی دوم را تشکیل می‌دهد که توسط شرکت بازلفس تولید شده است. این فیلم که دارای نبردهای هوایی پویا می‌باشد، و داستان میخائیل دویاتایف را که در نیروی هوایی شوروی ثبت نام کرد تا در جنگ بزرگ میهنی بجنگد. در ژوئیه ۱۹۴۴، هنگامی که در حال پرواز برای جبهه اول اوکراین بود، هواپیمای او سرنگون شد و او توسط ورماخت دستگیر شد. در سخت‌ترین شرایط، دویتایف موفق شد یک طرح فرار از زندان هیتلر به شدت محافظت شده یوزدوم که از زندانیان برای ساخت موشک فاو-۲ استفاده می‌کرد، تهیه و اجرا کند. این فیلم در ۲۹ آوریل ۲۰۲۱ اکران گسترده‌ای داشت.
داستان

تابستان ۱۹۴۴. نیروهای شوروی در حال حمله هستند، اما دشمن هنوز بسیار قوی است. در نبرد با جنگنده‌های آلمانی، خلبان شوروی، میخائیل دویتایف بر فراز قلمرو دشمن سرنگون و اسیر می‌شود. حالا او باید انتخاب کند: در اردوگاه کار اجباری بمیرد یا به آسمان برگردد - اما در کنار آلمانی‌ها. خلبان گزینه سوم را انتخاب می‌کند - فرار. اما چگونه می‌توان یک هواپیما را از یک پایگاه نظامی تحت حفاظت شدید ربود که در آن نازی‌ها در حال ساخت سلاح‌های تلافی جویانه هستند که می‌تواند در آخرین لحظه مسیر جنگ را تغییر دهد؟ این فیلم بر اساس رویدادهای واقعی است - داستان قهرمان اتحاد جماهیر شوروی میخائیل دویتایف، که تصمیم به فرار جسورانه از اردوگاه کار اجباری آلمان گرفت.
بازخوردها

در جشنواره بین‌المللی فیلم مسکو، این فیلم مورد تحسین منتقدان قرار گرفت.
دیوارنگاره‌های کوندوئا

| میراث جهانی یونسکو | میراث جهانی یونسکو |
| --- | --- |
Close-up view: Close-up view
مکان: Kondoa District, Tanzania
معیار ثبت: فرهنگی: (iii), (vi)
شمارهٔ ثبت: ۱۱۸۳rev
تاریخ ثبت: 2006
مساحت: ۲۳۳٬۶۰۰ هکتار (۵۷۷٬۰۰۰ جریب فرنگی)
مختصات: ۴°۴۳′۲۸″ جنوبی ۳۵°۵۰′۰۲″ شرقی﻿ / ﻿۴٫۷۲۴۴۴°جنوبی ۳۵٫۸۳۳۸۹°شرقی﻿ / -4.72444; 35.83389
موقعیت دیوارنگاره‌های کوندوئا در تانزانیا: موقعیت دیوارنگاره‌های کوندوئا در تانزانیا
نقاشی‌های صخره‌ای کوندوئا ایرانگی مجموعه‌ای از نقاشی‌های باستانی بر روی دیوارهای پناهگاه‌های سنگی در مرکز تانزانیا هستند. منطقه کوندوئا در سال ۲۰۰۶ به دلیل مجموعه ای چشمگیر از دیوار نگاره‌ها، به عنوان میراث جهانی یونسکو اعلام شد. این مکان‌ها در سال ۱۹۳۷ توسط اداره آثار باستانی تانزانیا به عنوان آثار ملی ثبت شدند. این نقاشی‌ها تقریباً در نه کیلومتری شرق بزرگراه اصلی (T5) از دودوما به باباتی، واقع شده‌است. مرزهای سایت با پست‌های بتنی مشخص شده‌اند.
چشم‌انداز این منطقه با تخته سنگ‌های گرانیتی انباشته شده بزرگ مشخص می‌شود که لبه غربی استپ ماسایی را تشکیل می‌دهد و پناهگاه‌های صخره‌ای را به دور از بادهای غالب تشکیل می‌دهد. این پناهگاه‌های صخره‌ای اغلب به دلیل کافت‌ها دارای سطوح مسطحی هستند و این سطوح جایی هستند که نقاشی‌ها در آن یافت می‌شوند و از هوا محافظت می‌شوند.
این نقاشی‌ها هنوز بخشی از یک سنت زنده ایجاد و استفاده از صخره‌نگاری هستند که در آن قوم ماسای در مراسم جشن خود برای شفای بیماری از آن بهره می‌برند. اهمیت و استفاده مداوم از پناهگاه‌های صخره‌ای و هنر آن‌ها نشان می‌دهد که تداوم فرهنگی بین گروه‌های قومی و زبانی مختلف مردمی که در طول زمان در این منطقه سکونت داشته‌اند وجود داشته‌است.
در حدود سال ۱۹۷۰، مردان سانداوی هنوز مشغول کشیدن نقاشی‌های صخره ای بودند. کسی دلایل آن‌ها را برای این کار جویا شد. این فرد دلایل را به چند دسته به خاطر تأثیر جادویی (به تصویر کشیدن حیوانی که نقاش قصد کشتن آن را داشت)، تصادفی و قربانی (بر روی تپه‌های روحی قبیله‌ای خاص و به تصویر کشیدن مراسم باران‌سازی و شفابخشی) طبقه‌بندی کرد.
صومعه ساناهین

| صومعه ساناهین Սանահին վանք | صومعه ساناهین Սանահին վանք |
| --- | --- |
کلیسای آمناپرکیچ (نجات دهنده مقدس): کلیسای آمناپرکیچ (نجات دهنده مقدس)
دین: دین
وابستگی: کلیسای حواری ارمنی
مکان: مکان
مکان: ساناهین، استان لوری,  ارمنستان
موقعیت در نقشه ارمنستان: موقعیت در نقشه ارمنستان
مختصات: ۴۱°۰۵′۱۴″شمالی ۴۴°۳۹′۵۸″شرقی﻿ / ﻿۴۱٫۰۸۷۲۲۲°شمالی ۴۴٫۶۶۶۱۱۱°شرقی﻿ / 41.087222; 44.666111
معماری: معماری
سبک: ارمنی
آغاز ساخت: سده ۱۰ام میلادی
 سایت میراث جهانی یونسکو:  سایت میراث جهانی یونسکو
نام رسمی: صومعه‌های هاقپات و ساناهین: نام رسمی: صومعه‌های هاقپات و ساناهین
گونه: فرهنگی
معیار: ii, iv
تاریخ ثبت: ۱۹۹۶ (۲۰ام session)
شماره ثبت: 777
مذهبی: غرب آسیا
| میراث جهانی یونسکو | میراث جهانی یونسکو |
| --- | --- |
مکان: ارمنستان
معیار ثبت: فرهنگی: ii, iv
تاریخ ثبت: ۱۹۹۶ (جلسه ۲۰ام)
صومعه ساناهین (ارمنی: Սանահինի վանք; انگلیسی: Sanahin Monastery) یک صومعه حواری ارمنی واقع در روستای ساناهین در استان لوری، ارمنستان می‌باشد. ساخت و ساز این ساختمان سده ۱۰ام میلادی؛ به پایان رسید. این بنا به سبک معماری ارمنی طراحی شده‌است.
صومعه ساناهین در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد. این صومعه در سده ۱۰ میلادی بنیاد گشته و به عنوان کانون آموزش تذهیب و خوش‌نویسی به نام بوده‌است.
نگارخانه

کلیسای کوچک گریگوری مقدس
کتابخانه صومعه
جزئیات خاچکار داخل صومعه
ورودی صومعه
نسخه خطی متعلق به سده ۱۶ , موزه Czartoryski
نقشه مسیر محدوده حدود صومعه‌های هاقپات و ساناهین
ترانسفورماتور

ترانسفورماتور کاهنده در خط توزیع که برای کاهش ولتاژ انرژی نصب شده است

ترانسفورماتور وسیله‌ای است که انرژی الکتریکی را بین دو یا چند سیم‌پیچ و از طریق القای الکترومغناطیسی منتقل می‌کند. به این صورت، یک جریان متغیر در سیم‌پیچ اولیه ترانسفورمر موجب تولید میدان مغناطیسی متغیر در هسته ترانسفورماتور گردیده و تاثیر میدان متغیر مغناطیسی منجر به ایجاد ولتاژ در سیم‌پیچ ثانویه می‌شود.
انرژی الکتریکی را می‌توان بین دو سیم‌پیچ (کویل) بدون اتّصال فلزی بین دو مدار از طریق میدان مغناطیسی منتقل کرد. در سال ۱۸۳۱، قانون القای فارادی این اثر را توصیف کرد. ترانسفورمرها برای افزایش یا کاهش ولتاژ متناوب در پروژه‌های برق استفاده می‌شود.
در سال ۱۸۸۵، از زمان اختراع اولین ترانسفورماتور پایدارِ ثابت از ترانسفورماتورها برای انتقال، توزیع و بهره‌برداری از انرژی الکتریکی جریان متناوب استفاده می‌شد. طیف ترانسفورمرها از نظر اندازه از ترانسفورماتورهای کم‌تر از یک سانتیمتر مکعب تا واحدهای اتصال شبکهٔ برقی گسترش یافته‌است که صدها تُن وزن دارد.
یکی از کاربردهای مهم ترانسفورماتورها کاهش جریان در خطوط انتقال انرژی الکتریکی است. دلیل استفاده از ترانسفورماتور در ابتدای خطوط این است که همه هادی‌های الکتریکی دارای مقاومت الکتریکی هستند. این مقاومت می‌تواند موجب اتلاف انرژی در طول مسیر انتقال انرژی الکتریکی شود. میزان تلفات در یک هادی با مجذور جریان عبوری از هادی رابطهٔ مستقیم دارد و بنابراین با کاهش جریان می‌توان تلفات را به‌شدّت کاهش داد. با افزایش ولتاژ در خطوط انتقال به‌همان نسبت جریان خطوط کاهش می‌یابد و به‌این ترتیب هزینه‌های انتقال انرژی نیز کاهش می‌یابد، البته با نزدیک شدن خطوط انتقال به مراکز مصرف برای بالا بردن ایمنی ولتاژ خطوط در چند مرحله و باز به وسیلهٔ ترانسفورماتورها کاهش می‌یابد تا به میزان استاندارد مصرف برسد. به‌این ترتیب، بدون استفاده از ترانسفورماتورها امکان استفاده از منابع دوردست انرژی وجود ندارد.
ترانسفورماتورها یکی از پربازده‌ترین تجهیزات الکتریکی هستند؛ به‌طوری‌که در برخی ترانسفورماتورهای بزرگ بازده به ۹۹٫۷۵٪ نیز می‌رسد. امروزه، از ترانسفورماتورها در اندازه‌ها و توان‌های مختلفی استفاده می‌شود. از یک ترانسفورماتور کوچک که در یک میکروفون قرار دارد تا ترانسفورماتورهای غول‌پیکر چند گیگا ولت-آمپری. همه این ترانسفورماتورها اصول کار یک‌سانی دارند، اما در طراحی و ساخت متفاوت هستند.
شکل۱- ترانسفورماتور توزیع نصب شده بر روی دو تیر.
اصول پایه‌ای ترانسفورماتور

به‌طوری‌کلّی یک عملکرد ترانسفورماتور بر دو اصل استوار است:
جریان الکتریکی متناوب می‌تواند میدان مغناطیسی متغیر پدید آورد.
میدان مغناطیسی متغیر در یک سیم‌پیچ می‌تواند موجب به وجود آمدن جریان الکتریکی متناوب در یک سیم‌پیچ دیگر شود.
ساده‌ترین طراحی برای یک ترانسفورماتور در شکل ۲ آمده‌است. جریان سیم‌پیچ اولیه موجب به‌وجود آمدن یک میدان مغناطیسی می‌گردد. هر دو سیم‌پیچ اولیه و ثانویه روی یک هسته که دارای خاصیت نفوذپذیری مغناطیسی بالایی است (مانند آهن) پیچیده شده‌اند. بالا بودن نفوذپذیری مغناطیسی هسته موجب می‌شود تا بیش‌تر میدان تولیدشده توسط سیم‌پیچ اولیه از داخل هسته عبور کرده و به سیم‌پیچ ثانویه برسَد.
اصول پایه‌ای ترانسفورماتور > قانون القا

میزان ولتاژ القاء شده در سیم‌پیچ ثانویه را می‌توان به وسیله قانون فارادی به‌دست‌آورد:
در فرمول بالا، VS ولتاژ لحظه‌ای، NS تعداد دورهای سیم‌پیچ در ثانویه و Φ برابر مجموع شار مغناطیسی است که از یک دور سیم‌پیچ می‌گذرد. با توجه به این معادله تا زمانی که شار درحال تغییر از دو سیم پیچ اولیه و ثانویه عبور کند، ولتاژ لحظه‌ای اولیه یک ترانسفورماتور ایدئال از معادله زیر به‌دست می‌آید:
و با توجه به تعداد دور سیم‌پیچ‌های اولیه و ثانویه و این معادله ساده می‌توان میزان ولتاژ القایی ثانویه را به‌دست‌آورد:
اصول پایه‌ای ترانسفورماتور > معادله توان

اگر سیم‌پیچ ثانویه یک‌بار متصل شده باشد، جریان در سیم‌پیچ ثانویه جاری خواهد شد و به‌این ترتیب توان الکتریکی بین دو سیم‌پیچ منتقل می‌شود. اگر ترانسفورماتور ایدئال بدون تلفات کار کند و تمام توانی که به ورودی وارد می‌شود، به خروجی برسد و به این ترتیب توان ورودی و خروجی برابر شود، در این حالت داریم:
و همچنین در حالت ایدئال خواهیم داشت:
بنابراین، اگر ولتاژ ثانویه از اولیه بزرگ‌تر باشد، جریان ثانویه به‌همان نسبت از جریان اولیه باید کوچک‌تر باشد. در واقع، همان‌طور که در بالا اشاره شد، بیش‌تر ترانسفورماتورها بازدهٔ بسیار بالایی دارند و به‌این ترتیب نتایج به‌دست آمده از این معادلات به مقادیر واقعی بسیار نزدیک خواهد بود.
اصول پایه‌ای ترانسفورماتور > مباحث فنی

تعاریف ساده‌شده در بالا بسیاری از مباحث پیچیده درباره‌ی ترانسفورماتورها را در نظر نمی‌گیرد.
در یک ترانسفورماتور ایدئال، ترانسفورماتور دارای یک هسته بدون مقاومت مغناطیسی و دو سیم‌پیچ بدون مقاومت الکتریکی است. زمانی که ولتاژ به ورودی‌های اولیه ترانسفورماتور اعمال می‌شود، برای به‌وجود آوردن شار در مدار مغناطیسی هسته باید جریانی کوچکی در سیم‌پیچ اولیه جاری شود. از آن‌جایی که در ترانسفورماتور ایدئال هسته فاقد مقاومت مغناطیسی است، این جریان قابل چشم‌پوشی خواهد بود و این در حالی که در یک ترانسفورماتور واقعی این جریان بخشی از تلفات ترانسفورماتور را تشکیل خواهد داد.
ملاحظات عملی > شار نشتی

در یک ترانسفورماتور ایده ال شار مغناطیسی تولید شده توسط سیم‌پیچ اول به‌طور کامل توسط سیم‌پیچ دوم جذب می‌شود اما در واقع بخشی از شار مغناطیسی در فضای اطراف پراکنده می‌شود (نشت می‌کند). به شاری که در حین انتقال از مسیر خود جدا می‌شود شار نشتی (Leakage Flux) می‌گویند. این شار نشتی موجب به وجود آمدن اثر خود القا در سیم‌پیچ‌ها می‌شود و به این ترتیب موجب می‌شود که در هر سیکل، انرژی در سیم‌پیچ ذخیره شده و در نیمه پایانی سیکل آزاد شود. این اثر به‌طور مستقیم باعث ایجاد افت توان نخواهد شد اما به دلیل ایجاد اختلاف فاز موجب ایجاد مشکلاتی در تنظیم ولتاژ خواهد شد و به این ترتیب باعث خواهد شد تا ولتاژ ثانویه دقیقاً نسبت واقعی خود با ولتاژ اولیه حفظ نکند؛ این اثر به ویژه در بارهای بزرگ خود را نشان خواهد داد. به همین دلیل ترانسفورماتورهای توزیع طوری ساخته می‌شوند تا کمترین میزان تلفات نشتی را داشته باشند.
با این حال در برخی کاربردها، وجود تلفات نشتی زیاد، مزیت به‌شمار می‌رود. در این ترانسفورماتورها با استفاده از روش‌هایی مانند ایجاد مسیرهای مغناطیسی طولانی، شکاف‌های هوایی یا مسیرهای فرعی مغناطیسی اقدام به افزایش شار نشتی می‌کنند. دلیل افزایش عمدی تلفات پراکندگی در این ترانسفورماتورها قابلیت بالای این نوع ترانسفورماتورها در تحمل اتصال کوتاه است. از این‌گونه ترانسفورماتورها برای تغذیه بارهای دارای مقاومت منفی مانند دستگاه‌های جوش (یا دیگر تجهیزات استفاده‌کننده از قوس الکتریکی)، لامپ‌های بخار جیوه و تابلوهای نئون یا ایجاد ایمنی در بارهایی که احتمال بروز اتصال کوتاه در آن‌ها زیاد است استفاده می‌شود.
ملاحظات عملی > تأثیر بسامد

مشتق زمان در قانون القای فارادی نشان می‌دهد که شار در یک سیم‌پیچ، برابر انتگرال ولتاژ ورودی است. در یک ترانسفورماتور ایدئال افزایش شار در سیم‌پیچ به‌طور خطی در نظر گرفته می‌شود اما در عمل شار مغناطیسی با سرعت نسبتاً زیاد افزایش پیدا می‌کند این افزایش تا جایی ادامه دارد که شار به نقطه اشباع مغناطیسی هسته می‌رسد. به خاطر افزایش ناگهانی جریان مغناطیس‌کننده در یک ترانسفورماتور واقعی، همه ترانسفورماتورها باید همیشه با جریان متناوب سینوسی (نه پالسی) تغذیه شوند.
معادله عمومی EMF برای ترانسفورماتورها
اگر شار مغناطیسی را سینوسی در نظر بگیریم رابطه بین ولتاژ E، بسامد منبع f، تعداد دور N، سطح مقطع هسته A و ماکزیمم چگالی مغناطیسی B از رابطه عمومی EMF و به صورت زیر به دست می‌آید:
برای یک ترانسفورماتور در چگالی مغناطیسی ثابت، EMF با افزایش بسامد افزایش می‌یابد که تأثیر آن را می‌توان از معادله عمومی EMF محاسبه کرد؛ بنابراین با استفاده از ترانسفورماتورها در بسامد بالاتر می‌توان بهره‌وری آن‌ها را نسبت به وزن‌شان افزایش داد چراکه یک ترانسفورماتور با حجم هسته ثابت در بسامد بالاتر می‌تواند میزان توان بیشتری را بین سیم‌پیچ‌ها جابجا کند و تعداد دور سیم‌پیچ کمتری نیز برای ایجاد یک امپدانس ثابت نیاز خواهد بود. با این حال افزایش بسامد می‌تواند موجب به وجود آمدن تلفات مضاعف مانند تلفات هسته و اثر سطحی در سیستم شود. در هواپیماها و برخی تجهیزات نظامی از بسامد ۴۰۰ هرتز استفاده می‌شود چرا که با این کار گذشته از افزایش برخی تلفات می‌توان حجم تجهیزات را کاهش داد.
به‌طور کلی استفاده از یک ترانسفورماتور در ولتاژ نامی ولی بسامد بیش از نامی موجب کاهش جریان مغناطیس‌کننده می‌شود و به این ترتیب در بسامدی کمتر از بسامد نامی جریان مغناطیس‌کننده می‌تواند در حد زیادی افزایش یابد. البته استفاده از ترانسفورماتورها در بسامدهای بیشتر یا کمتر از بسامد نامی باید قبل از اقدام، مورد ارزیابی قرار گیرد تا شرایط ایمن برای کار ترانس مثل سنجش ولتاژها، تلفات و استفاده از سیستم خنک‌کننده خاص بررسی شود. برای مثال ترانسفورماتورها باید به وسیله رله‌های کنترل محافظتی ولتاژ به ازای بسامد مجهز شوند تا در مقابل اضافه ولتاژهای ناشی از افزایش بسامد محافظت شوند.