stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
کندیدو روندون
زندگی‌نامه > اواخر زندگی

پس از سفر اکتشافی علمی روزولت-روندون در ۱۹۱۴ میلادی، روندون تا ۱۹۱۹ میلادی به نقشه‌برداری از ایالت ماتو گروسو پرداخت. در این زمان، او رودهای بیشتری را کشف نموده و با چندین قوم بومی دیگر ارتباط برقرار نمود. در ۱۹۱۹ میلادی، او رئیس فوج مهندسان ارتش برزیل و همچنین رئیس کمیسیون تلگراف برزیل شد.
در ۱۹۲۴ و ۱۹۲۵ میلادی، او رهبری نیروهای ارتش برای سرکوب شورشی در ایالت سائو پائولو را برعهده داشت. از ۱۹۲۷ تا ۱۹۳۰ میلادی، روندون به عنوان مسئول نقشه‌برداری از تمامی مرزهای برزیل با همسایگان این کشور، گماشته شد. در ۱۹۳۰ میلادی، کار نقشه‌برداری وی به دلیل انقلاب ۱۹۳۰ مختل گردیده و او از سمت خود به عنوان رئیس سرویس محافظت از هندی‌ها (SPI) کنار رفت. از ۱۹۳۴ تا ۱۹۳۸ میلادی، او رهبری یک مأموریت دیپلماتیک را برعهده داشت تا در رابطه با منازعه‌ای که میان کلمبیا و پیرو بالای شهر لتیسیا بمیان بروز نموده بود را میانجی‌گری نماید. در ۱۹۳۹ میلادی، او ریاست SPI را از سرگرفته و خدمات خود را به قلمروهای جدید برزیل گسترش داد. در دهه ۱۹۵۰ میلادی، او از پیکار برادران ویلاس بائوس (Villas Boas brothers) حمایت نمود، کاری که به‌شدت مخالفت حکومت و مزرعه‌داران ماتو گروسو را در پی داشت، اما در نهایت در ۱۹۶۱ میلادی منتج به تأسیس نخستین پارک ملی برزیل برای مردمان بومی در امتداد رود شینگو شد.
کنگره ملی برزیل در ۵ می ۱۹۵۵، هنگام زادروز ۹۰ سالگی وی، لقب مارشال ارتش برزیل را به وی اعطاء کرد. در ۱۹۵۷ میلادی، او از سوی باشگاه کاوشگران نیویورک برای جایزه صلح نوبل نامزد شد. او در ۱۹۵۸ میلادی به عمر ۹۲ سالگی در ریو دو ژانیرو درگذشت.
کمیسیون تلگراف

کندیدو روندون یک عملیات نظامی در سطح بزرگ را برای گسترش خطوط تلگراف در آمازون برزیلی رهبری کرد، گروهی که به‌نام «کمیسیون روندون» نیز یاد می‌شدند. در این زمان، روندون پیرو راسخ عقاید مثبت‌گرایانه بود و باور داشت که مقصد وی متحد کردن تمامی مردم برزیل از طریق کارش در کمیسیون بود. او یک عقیده سرسخت داشت که پیشرفت باید در زودترین زمان ممکن صورت گرفته و برای رسیدن به این هدف، مردمان بومی باید در زودترین فرصت ممکن در جامعه پذیرفته شوند. روندون نگرانی خود را در رابطه با نحوه شامل سازی این گروه‌های بومی در اجتماع مدرن ابراز داشته و این را مأموریت خود تعیین کرد تا آنها را به‌سوی زندگی «متمدن‌تر» از طریق آنچه او روش صلح‌آمیز می‌خواند، «راهنمایی» نماید.
با این همه، برخی منتقدان باورمند هستند که این دغدغه روندون در رابطه با گروه‌های بومی و اتحاد آنها، حقه‌آمیز بود. این منتقدان فرض را براین می‌گذارند که این مأموریت اساساً یک عملیات نظامی بوده و هدف آن تمرکز دولت بر تصرف و تعریف مرزها برای مقاصد دفاعی همراه با فرصت‌های جدید برای مستعمره‌سازی و نفوذ اقتصادی بود. آنها معتقدند که این فرضیه، نظریه‌ای را که می‌گوید روندون قهرمان اتحاد و دلجویی از اقوام بومی بود که قبلاً با آنها تماس برقرار نشده بود یا مستقل بودند، را تضعیف می‌نماید.
کمیسیون روندون از نظر هدفش که همانا باز کردن آمازون به توسعه اقتصادی بود، یک کمیسیون موفق بود. زیستگاه‌های جدید زیادی در امتداد خطوط تلگراف شکل گرفت. ساکنین می‌خواستند این زمین را برای اهداف مزرعه‌داری و مالداری استفاده نمایند، اما یکی از اثر منفی جانبی آن بیجا شدن قبایل بومی مانند قبیله بورورو بود.
کتابشناسی

(به فرانسوی) Michel Braudeau, " Le télégraphe positiviste de Cândido Rondon ", in Le rêve amazonien, éditions Gallimard, 2004 (ISBN 2-07-077049-4).
سن-لوسی-دو-بورگار، کبک

Municipality در 23x15px|border |alt=|link= استان کبک, 23x15px|border |alt=|link= کانادا
| سن-لوسی-دو-بورگار | سن-لوسی-دو-بورگار |
| --- | --- |
Municipality: Municipality
سن-لوسی-دو-بورگار: سن-لوسی-دو-بورگار
مختصات: ۴۶°۴۴′ شمالی ۷۰°۰۱′ غربی﻿ / ﻿۴۶٫۷۳۳°شمالی ۷۰٫۰۱۷°غربی﻿ / 46.733; -70.017: مختصات: ۴۶°۴۴′ شمالی ۷۰°۰۱′ غربی﻿ / ﻿۴۶٫۷۳۳°شمالی ۷۰٫۰۱۷°غربی﻿ / 46.733; -70.017
استان:  استان کبک
ناحیه: شودییر-آپالاش
منطقه شهری: منطقه شهری مومانی
Constituted: ۱۸ نوامبر ۱۹۲۴
حکومت: حکومت
 • شهردار: Louis Lachance
 • Federal riding: Montmagny—L'Islet—Kamouraska—Rivière-du-Loup
 • Prov. riding: Montmagny—L'Islet—Kamouraska—Rivière-du-Loup
مساحت: مساحت
 • کل: ۸۱٫۸۰ کیلومتر مربع (۳۱٫۵۸ مایل مربع)
 • خشکی: ۸۲٫۴۶ کیلومتر مربع (۳۱٫۸۴ مایل مربع)
 : There is an apparent contradiction between two authoritative sources
جمعیت (۲۰۱۱): جمعیت (۲۰۱۱)
 • کل: ۳۰۴
 • تراکم: ۳٫۷/کیلومتر مربع (۱۰/مایل مربع)
 • Change (2006–11): کاهش۹٫۵٪
 • Dwellings: ۱۸۳
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی −۵ (EST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی −۴ (EDT)
کد پستی در کاناداکد(های) پستی: G0R 3L0
کد(های) منطقه: 418 and 581
وبگاه: www.sainteluciedebeauregard.com
سن-لوسی-دو-بورگار (به فرانسوی: Sainte-Lucie-de-Beauregard) شهری در منطقه شهری مومانی منطقه شودییر-آپالاش در استان کبک کانادا است. در سرشماری سال ۲۰۱۱ این شهر ۳۰۶ نفر جمعیت داشته‌است و مساحت آن ۸۰٫۱۸ کیلومتر مربع است.
۱۲ اردیبهشت

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| <<  | اردیبهشت | اردیبهشت | اردیبهشت | اردیبهشت | اردیبهشت |  >> |
| ش | ی | د | س | چ | پ | ج |
| ۱ | ۲ | ۳ | ۴ | ۵ | ۶ | ۷ |
| ۸ | ۹ | ۱۰ | ۱۱ | ۱۲ | ۱۳ | ۱۴ |
| ۱۵ | ۱۶ | ۱۷ | ۱۸ | ۱۹ | ۲۰ | ۲۱ |
| ۲۲ | ۲۳ | ۲۴ | ۲۵ | ۲۶ | ۲۷ | ۲۸ |
| ۲۹ | ۳۰ | ۳۱ |  |  |  |  |
۱۴۰۳ خورشیدی: ۱۴۰۳ خورشیدی
۱۲ اردیبهشت چهل و سومین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۲۲ روز (۳۲۳ روز در سال کبیسه) باقی‌است.
رویدادها

۱۳۹۷ - ادغام مؤسسه اعتباری ثامن در بانک انصار
۱۴۰۳ - درگیری میان هواداران زن پرسپولیس و هواداران مرد سپاهان
زادروزها

۱۳۰۲ - رضا ارحام صدر، بازیگر
۱۳۲۸ - فرزانه کابلی، بازیگر
۱۳۶۱ - هادی شکوری، فوتبالیست
۱۳۶۲ - بهاره کیان افشار، بازیگر
درگذشت‌ها

۱۲۷۵ - ناصرالدین‌شاه، چهارمین شاه ایران از دودمان قاجار
۱۳۳۹ - هایک گاراگاش، نویسنده
۱۳۴۰ - ابوالحسن خانعلی، آموزگار فلسفه
۱۳۹۳ - محمدرضا لطفی، موسیقی‌دان و آهنگساز
۱۴۰۲ - حسام محمودی، بازیگر
مناسبت‌ها

روز معلم در ایران.
کوتاه‌قدترین انسان‌ها

این یک فهرست از کوتاه‌قدترین انسان‌ها است که شامل افرادی است که یا در طول عمر خود کوتاه‌ترین یا در حرفه خود کوتاه‌ترین بوده‌اند. این فهرست افرادی را که قدی کوچک تر از ۷۴سانتی‌ متر داشته‌اند را شامل می باشد .
کوتاه‌قدترین مردها

فوت شده
      زنده
| کشور | قد | نام | توضیح | دورهٔ زندگی |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  نپال | 54.6 cm | چاندرا بهادر دنگی | آقای چاندرا بهار دنگی کوتاه‌قدترین انسان بالغ اعلام‌شده بر پایهٔ اسناد و تحقیقات است. قد او ۵۴ سانتی‌متر بوده که این موضوع را رکوردهای جهانی گینس نیز تأیید کرده‌است. | ۱۹۴۰- |  |  |  |  |  |
|  هند | 57 cm | گل‌محمد | Shortest man ever verified up to 2012 when he lost the title to Chandra Bahadur Dangi, measuring ۲۲ اینچ (۵۷ سانتیمتر), according to رکوردهای جهانی گینس. | ۱۹۵۷–۱۹۹۷ |  |  |  |  |  |
|  فیلیپین | 59.93 cm | Junrey Balawing | Former shortest living man in the world, measuring ۲۳٫۵۹ اینچ (۵۹٫۹۳ سانتیمتر), verified by رکوردهای جهانی گینس on June 12, 2011. | ۱۹۹۳– |  ایران | 65 cm | افشین قادرزاده | با قد ۶۵ سانتیمتر رکورد های جهانی گینس را ثبت کرد | ۲۰۰۲_ |
|  مجارستان | 65 cm | István Tóth | Shortest man claimant, was said to be ۲۶ اینچ (۶۵ سانتیمتر). Verification by رکوردهای جهانی گینس needs to be checked. István died in May 2011 at the age of 48. | ۱۹۶۳–۲۰۱۱ |  |  |  |  |  |
|  نپال | 67 cm | Khagendra Thapa Magar | Former shortest man in the world until 2011, measuring ۲۶٫۴ اینچ (۶۷ سانتیمتر), according to رکوردهای جهانی گینس. | ۱۹۹۲– |  |  |  |  |  |
|  تایوان | 67.5 cm | Lin Yü-chih | کوتاه‌قدترین مرد جهان تا سال ۲۰۰۹. | ۱۹۷۲– |  |  |  |  |  |
|  کلمبیا | 70.21 cm | Edward Niño Hernández | Named the shortest man after He Pingping died in March 2010, at ۲۷٫۶۴ اینچ (۷۰٫۲۱ سانتیمتر), but lost the title in October 2010 to Magar. | ۱۹۸۶– |  |  |  |  |  |
|  چین | 74 cm | هه پینگ‌پینگ | به‌طور رسمی یکبار به عنوان کوتاه‌ترین مرد زنده جهان با قد ۷۴ سانتی‌متر شناخته شد تا اینکه در مارس ۲۰۱۰ فوت شد. | ۱۹۸۸–۲۰۱۰ |  |  |  |  |  |
کوتاه‌قدترین زن‌ها

فوت شده
      زنده
| کشور | قد | نام | توضیح | دورهٔ زندگی |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  هلند | 58 cm | Pauline Musters | At ۲۳ اینچ (۵۸ سانتیمتر) tall, recognised by the رکوردهای جهانی گینس as the shortest woman ever recorded. | ۱۸۷۶–۱۸۹۵ |
|  هند | 62.8 cm | Jyoti Amge | At 62.8 cm currently recognized by the Guinness World Records as the World's shortest woman | ۱۹۹۳– |
|  آفریقای جنوبی | 65 cm | Madge Bester | 65 cm in 1998. | ۱۹۶۳– |
|  مکزیک | 67 cm | Lucia Zarate | Smallest woman claimant and the earliest studied example of microcephalic osteodysplastic primordial dwarfism type II. Still under review. | ۱۸۶۴–۱۸۹۰ |
|  ایالات متحده آمریکا | 69 cm | Bridgette Jordan | Former smallest living woman acccording to Guinness World Records and one of the shortest living siblings according to رکوردهای جهانی گینس. | ۱۹۸۹- |
|  ترکیه | 71 cm | Hatice Kocaman | Former smallest living woman according to رکوردهای جهانی گینس. | ۱۹۸۹– |
دیگر رده‌ها

فوت شده
      زنده
| کشور | قد | نام | رده | توضیح | دورهٔ زندگی |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  ایالات متحده آمریکا | 24 cm | نیسا هوآرِز | کودک | او ۱۰۸ روز زودتر و با وزن ۳۲۰ گرم متولد شد. | ۲۰۰۲ – |
|  ایالات متحده آمریکا | 86.4 cm | برادران رایس | دوقلوی همسان | World's shortest twins (Greg Rice, John Rice) until 2005 with the death of John Rice. | ۱۹۵۱ – ۲۰۰۵ |
کوتاه‌قدترین‌ها بر پایه حرفه > هنرپیشه

فوت شده
      زنده
| کشور | قد | نام | توضیح | دورهٔ زندگی |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  دومینیکن | 71 cm | Nelson de la Rosa | Once recognized as the "world's shortest actor" and had a minor role in the 1996 film, The Island of Dr. Moreau. | ۱۹۶۸–۲۰۰۶ |
|  هند | 76 cm | Ajaykumar | Malayalam comedy actor, in the Guinness Book of Records for being the shortest actor (۲ فوت ۶ اینچ (۷۶ سانتیمتر)) to play a main character in a full length film. He played the lead role in Athbhutha Dweepu, a Malayalam film directed by Vinayan, later dubbed in Tamil. | ۱۹۷۴– |
|  ایالات متحده آمریکا | 79 cm | Tamara De Treaux | Shortest actress, noted for ئی.تی. موجود فرازمینی and as an influence for the novel Maybe the Moon. | ۱۹۵۹–۱۹۹۰ |
|  ایالات متحده آمریکا | 81 cm | ورن ترویر | American actor and stunt performer best known for playing Mini-Me in the Austin Powers series. He is 2 ft 8 in (81 cm) tall. | ۱۹۶۹– |
|  فیلیپین | 83 cm | Weng Weng | Filipino actor and martial artist who was the shortest actor to have lead roles. | ۱۹۵۷–۱۹۹۲ |
|  ایالات متحده آمریکا | 102 cm | Charles Sherwood Stratton | Toured as General Tom Thumb around the world with Barnum Circus. | ۱۸۳۸–۱۸۸۳ |
|  ایالات متحده آمریکا | 107 cm | Meinhardt Raabe | Was one of the last surviving Munchkin-actors in The Wizard of Oz (portrayed the coroner). Meinhardt was ۱۰۷ سانتیمتر (۴۲ اینچ) tall. | ۱۹۱۵–۲۰۱۰ |
|  ایالات متحده آمریکا | 117 cm | مایکل دان | Stated to be the only "little person" actor to be nominated for the جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد. | ۱۹۳۴–۱۹۷۳ |
کوتاه‌قدترین‌ها بر پایه حرفه > موسیقی‌دان و نویسنده

فوت شده
      زنده
| کشور | قد | نام | توضیح | دورهٔ زندگی |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  انگلستان | 137 cm | الکساندر پوپ | شاعر و طنزپرداز انگلیسی که هرگز قد او از ۱۳۷ سانتی‌متر فراتر نرفت. | ۱۶۸۸–۱۷۴۴ |
کوتاه‌قدترین‌ها بر پایه حرفه > ورزشکار

فوت شده
      زنده
| کشور | قد | نام | ورزش | توضیح | دورهٔ زندگی |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  هند | 84 cm | Aditya "Romeo" Dev | پرورش اندام | کوتاه‌ترین بدن‌ساز جهان. | ۱۹۸۸– |
|  کانادا | 106 cm | Henry Franklyn | هاکی روی یخ | A 3-feet, 6-inch tall goaltender, possibly the smallest notable person in هاکی روی یخ history. | Late 1800s |
|  ایالات متحده آمریکا | 109 cm | Eddie Gaedel | بیسبال | Shortest to play in لیگ برتر بیسبال آمریکا. This however was a publicity stunt and Gaedel only stood once at the plate. | ۱۹۲۵–۱۹۶۱ |
|  کانادا | 130 cm | Lionel Giroux | کشتی | Also known as "Little Beaver". Shortest professional wrestler in the WWF at around 4'4". | ۱۹۳۵–۱۹۹۵ |
|  ایالات متحده آمریکا | 132 cm | هورنس ووگل (کشتی‌گیر) | کشتی | Worlds shortest living professional wrestler. | ۱۹۸۶– |
|  ایالات متحده آمریکا | 149 cm | Julie Krone | اسب دوانی | Shortest American jockey, stand 4 ft 10.5 in(149 cm). | ۱۹۶۳– |
|  استرالیا | 155 cm | Jim Bradford | فوتبال مقرراتی استرالیا | Shortest to play فوتبال استرالیایی at the highest level. | ۱۹۲۶–۲۰۰۵ |
|  ایالات متحده آمریکا | 155 cm | Jack Shapiro | فوتبال آمریکایی | Shortest professional player of American football, but only for one game. | ۱۹۰۷ – ۲۰۰۱ |
|  بریتانیا | 157 cm | Frederick Walden | اتحادیه فوتبال | Shortest player in تیم ملی فوتبال انگلستان history (۵ فوت ۲ اینچ (۱۵۷ سانتیمتر)). | ۱۸۸۸–۱۹۴۹ |
|  ایالات متحده آمریکا | 157 cm | Shannon Bobbitt | بسکتبال | Shortest to play in the اتحادیه ملی بسکتبال زنان. | ۱۹۸۵– |
|  ایالات متحده آمریکا | 160 cm | ماگزی باگز | بسکتبال (کم‌تحرک) | Shortest at 5 ft 3in to play in the اتحادیه ملی بسکتبال آمریکا. | ۱۹۶۵– |
|  کانادا | 160 cm | Roy Worters | هاکی روی یخ | Shortest to play in the لیگ ملی هاکی and was inducted into the تالار افتخارات هاکی in ۱۹۶۹ (میلادی). | ۱۹۰۰–۱۹۵۷ |
|  ایالات متحده آمریکا | 165 cm | Earl Boykins | بسکتبال (پرتحرک) | Shortest active player currently in اتحادیه ملی بسکتبال آمریکا. | ۱۹۷۶– |
|  ایالات متحده آمریکا | 165 cm | Trindon Holliday | فوتبال آمریکایی | Shortest active player at 5 ft 5in in the لیگ ملی فوتبال (آمریکا). | ۱۹۸۶– |
کوتاه‌قدترین‌ها بر پایه حرفه > سیاستمدار

فوت شده
      زنده
| کشور | قد | نام | توضیح | دورهٔ زندگی |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  بریتانیا | 84 cm | Nicola Chapman, Baroness Chapman | Disability-rights activist and "people's peer" who had استئوژنز ایمپرفکتا. | ۱۹۶۱–۲۰۰۹ |
|  ایالات متحده آمریکا | 114 cm | Charley Lockhart | خزانه دار ایالت تگزاس از سال ۱۹۳۱ تا ۱۹۴۱. | ۱۸۷۶–۱۹۵۴ |
|  استرالیا | 127 cm | Alan Eggleston | یک سناتور استرالیایی که مبتلا به کوتولگی آکندروپلازی بود. | ۱۹۴۱- |
|  مکزیک | 137 cm | بنیتو خوارس | Reportedly the shortest world leader to have height recorded. He was reportedly 4 ft 6 in or 1.37 meters | ۱۸۰۶–۱۸۷۲ |
|  ایتالیا | 143 cm | Renato Brunetta | وزیر ایتالیا. | ۱۹۵۰- |
| 🇮🇷ایران | 141 cm | احمد جنتی | رئیس صدا و سیما جمهوری اسلامی ایران *او هم اکنون زنده است. | -۱۹۲۷ |
|  ایالات متحده آمریکا | 147 cm | رابرت رایش | Secretary of Labor in بیل کلینتون's first cabinet, before and after, a professor of public policy. | ۱۹۴۶– |
|  فیلیپین | 150 cm | گلوریا آرویو | 14th president of the Republic of the Philippines, reported height is 4'11" | ۱۹۴۷– |
|  ایتالیا | 153 cm | ویکتور امانوئل سوم | پادشاه ایتالیا از سال ۱۹۰۰ تا ۱۹۴۶ که ۱۵۳ سانتی‌متر قد داشت. | ۱۸۶۹–۱۹۴۷ |
|  استرالیا | 158 cm | Daniel Deniehy | 19th century Australian politician, he was about 5 feet 2 inches tall and coined the term 'bunyip aristocracy' | ۱۸۲۸–۱۸۶۵ |
|  کرهٔ شمالی | 160 cm | کیم جونگ ایل | دیکتاتور کره شمالی از ۱۹۹۷ تا ۲۰۱۱. قد او در حدود ۱۶۰ سانتی‌متر بود و علاقه شدیدی به پوشیدن کفش‌های پلت فرم و ورزشی مدل پف کرده برای پنهان کردن کوتاهی قد خود داشت. | ۱۹۴۱–۲۰۱۱ |
|  روسیه | 162 cm | دمیتری مدودف | رئیس‌جمهور کنونی روسیه با قد ۱۶۲ سانتی‌متر. | ۱۹۶۵– |
|  ایالات متحده آمریکا | 163 cm | جیمز مدیسون | کوتاه‌ترین رئیس‌جمهور ایالات متحده با قد ۱۶۳ سانتی‌متر. | ۱۷۵۱–۱۸۳۶ |
|  اتحاد جماهیر شوروی | 163 cm | ژوزف استالین | رهبر جماهیر شوروی از ۱۹۲۲ تا ۱۹۵۳ با قد ۱۶۳ سانتی‌متر | ۱۸۷۸–۱۹۵۳ |
|  ایتالیا | 165 cm | سیلویو برلوسکونی | میلیاردر و نخست‌وزیر پیشین ایتالیا که به پوشیدن کفش‌هایی با پاشنه‌های بلند شهرت دارد. | ۱۹۳۶- |
|  ژاپن | 165 cm | امپراتور آکی‌هیتو | امپراتور کنونی ژاپن با قد ۱۶۵ سانتی‌متر. | ۱۹۳۳– |
|  فرانسه | 165 cm | نیکلا سارکوزی | رئیس‌جمهور پیشین فرانسه که به خاطر پوشیدن کفش‌هایی با پاشنه‌های بسیار بلند، مشهور است. | ۱۹۵۵– |
حجت بن الحسن
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی

در این بخش در خصوص دیدگاه‌های مختلف دربارهٔ سیر تاریخی اعتقاد به حجت بن حسن به عنوان امام دوازدهم، مهدی و غیبت وی در جامعه شیعه توضیح داده می‌شود.
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی > اختلافات شیعیان در مورد وجود فرزند حسن عسکری

همچنین ببینید: جعفر بن علی
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی > اختلافات شیعیان در مورد وجود فرزند حسن عسکری > ولادت حجت بن الحسن

به‌نوشتهٔ احمد پاکتچی حسن عسکری هرگز همسری اختیار نکرد و نسل وی از طریقِ کنیزی ادامه یافت که در منابع با نام‌های متعدد از وی یاد شده‌است. مشهورترین نام در منابع صیقل است؛ هرچند نرجس در طی سده‌های پسین رواج یافته‌است. همچنین اسامیِ سوسن، ریحانه و مردم نیز آمده‌است. بر اساس غالبِ منابعِ شیعه و سنی نظیر ابوالْمَعالی (و. پس از ۴۸۵ ه‍.ق)، ابن اثیر (و. ۵۵۵ ه‍.ق) و ابن شهرآشوب (و. ۵۸۸ ه‍.ق) و ابن طلحه (و. ۶۲۵ ه‍.ق) تنها فرزند وی محمد نام دارد که بنا بر روایتِ مشهور نزد شیعه در نیمهٔ شعبان ۲۵۵ ه‍.ق متولد شد و البته سال‌های ۲۵۴ و ۲۵۶ ه‍.ق هم در منابع ذکر شده‌است. در برخی منابع شیعه و سنی نظیر محمد زرندی (و. ۷۵۰ ه‍.ق) و حسین خصیبی (و. ۳۴۶ ه‍.ق) فرزندان دیگری تا ۳ پسر و ۳ دختر را برشمرده‌اند. برخی از مورخانِ اهل سنت نظیر طبری (و. ۳۱۰ ه‍.ق) و ابن حزم (و. ۴۵۶ ه‍.ق) بر این نظرند که وی اصلاً فرزندی نداشته‌است.
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی > اختلافات شیعیان در مورد وجود فرزند حسن عسکری > سال‌های امامت حسن عسکری

حسن عسکری طی سال‌های امامتِ خود در سامرا تحت محدودیت‌های اعمال‌شده از سوی خلیفهٔ عباسی می‌زیست. وی زیر نظر جاسوسانِ معتمد عباسی بود و لذا نمی‌توانست با شیعیان ارتباطِ آزادانه داشته باشد و تنها خَواصِّ اصحابش با وی شخصاً ارتباط داشتند. وی در سال ۲۶۰ ه‍.ق بیمار شد. معتمد چند نفر مراقبْ به‌همراه پزشک و قاضی‌الْقُضات را بر بالین وی فرستاد. نهایتاً وی در اثر این بیماری در ۸ رَبیعُ‌الْاوَّلِ آن سال مقارن با اول ژانویهٔ ۸۷۴ م درگذشت. معتمد، ابوعیسی فرزند متوکل را فرستاد تا بر وی نماز گزارَد. او پس از انجامِ مراسم در منزلش دفن شد. بنا بر روایتِ شیخ طوسی، عثمان بن سعید در طول بیماریِ حسن عسکری بر بالین وی بود و مراسم غسل و خاک‌سپاری را وی به‌جا آورد. بدین ترتیب طبق مأخذِ قدیمِ امامیه، حسن عسکری آشکارا پسرش را معرفی ننمود و جانشینی را به‌طور علنی معرفی نکرد. بدین ترتیب امامیه که معتقد بودند زمین نمی‌تواند از حجّتِ خدا خالی باشد و امام بعدی با وصایتْ توسط امام قبلی معرفی می‌شود، دچارِ حیرت شدند و به فرقه‌های متعدد منشعب گشتند.
از سوی دیگر به‌نوشتهٔ مدرّسی در زمان امامتِ حسن عسکری بر شیعیان، امامت وی توسط برادرش جعفر به‌چالش کشیده شد و منجر به اوج‌گیری اختلاف، دشمنی، نفرت و خصومت بین دو برادر و یاران آن‌ها گردید. دشمنی‌هایی که حتی به خشونت کشیده شد و شدیدترین تبلیغاتِ منفیِ دو طرف علیه همدیگر را به‌دنبال داشت. فوت حسن عسکری بدون فرزند و بدونِ برادرِ دیگری جز جعفر، امامیه را دچار بزرگ‌ترین مشکلِ عقیدتی نمود که تا به حال تجربه کرده‌بود. واضح بود که یارانِ نزدیکِ حسن عسکری تمایلی به برگشت به‌سوی جعفر پس از تمامِ ماجراها و دشمنی‌های زمانِ حسن عسکری نداشتند. به‌نوشتهٔ جاسم حسین عده‌ای از شیعیان با تفاسیرِ متعدد به امامت جعفر گرویدند. گروهی با رویکرد و اَدِلّه‌ای مشابهِ اَفطَحیّه معتقد بودند امامت از حسن عسکری به برادرش جعفر رسیده‌است. این گروه بیشتر در میان متکلّمانْ به‌خصوص در کوفه رواج داشت. رهبرِ آنان علی بن الطَّلح یا الطَّلحی خَزّاز از متکلمانِ مشهورِ افطحیه بود. همچنین ممکن است خانوادهٔ علمیِ افطحی‌مذهب بنی‌فَضّال به‌ویژه احمد بن حسن (و. ۲۶۰ ه‍.ق) و برادرش علی بن حسن (و. ۲۷۰ ه‍.ق) به این آیین گرویده باشند. گروه دیگر از اساسْ منکرِ امامت حسن عسکری بودند و پیش از مرگ وی هم معتقد بودند علیِ هادی، جعفر را به امامت برگزیده است و علی بن محمد بن بَشّار از رهبران آن بود و موفق شد برخی از معتقدان به امامتِ حسن عسکری را نیز پس از مرگِ وی جذب کند. اما جعفر خودْ مدعی بود که امامت از جانب برادرِ دیگرش محمد بن علی هادی به وی رسیده‌است.
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی > اختلافات شیعیان در مورد وجود فرزند حسن عسکری > اختلاف بین جعفر و مادر حسن عسکری

جعفر (و. ۲۷۱ ه‍.ق)، تنها برادر زندهٔ حسن عسکری، پس از مرگ وی، مدعی شد حسن عسکری فرزندی نداشته‌است و میراث وی را تصاحب کرد. بین جعفر و مادر حسن عسکری بر میراث وی اختلافی بروز کرد که توسط مدرّسی و جاسم حسین به دو شکلِ متفاوت تبیین شده‌است. مدرّسی می‌گوید مادر حسن عسکری، حُدَیث، در نقطهٔ مقابل ادعا کرد که فرزند حسن عسکری هنوز به‌دنیا نیامده اما کنیزی به‌نام صقیل از حسن باردار است. این ادعا صرفاً برای آن بود که دست جعفر، برادر حسن عسکری از ارث کوتاه شود؛ زیرا در صورت فرزنددار بودنِ حسن، برطبق فقهِ اهل سنت، میراث حسن عسکری تنها به مادر او تعلق می‌گرفت. این ادعا به جایی نرسید و کنیز تا چندین سال تحت نظر بود و فرزندی به‌دنیا نیاورد. بزرگان شیعه و یاران نزدیکِ حسن عسکری نیز بعضی جانب جعفر را گرفتند و عده‌ای جانب مادرِ حسن عسکری را. اما جاسم حسین می‌گوید طبق روایتِ شیخ مفید، حسن عسکری وصیت‌نامه‌ای تنظیم کرد و تمام دارایی خود را به مادرش بخشید. حُدَیث پس از دریافتِ خبر مرگ وی از مدینه به سامرّا آمد، اما تمامِ اموال، تحتِ سیطرهٔ عباسیان درآمده بود و جعفر نیز بر حق خود از ارث اصرار داشت. حدیث با استناد به فقه امامیه گفت حسن عسکری وی را وارث خود قرار داده و جعفر حقّی در آن ندارد. پس از آنکه محقق شد صقیل آبستن نبوده قاضی به‌نفع حدیث رأی داد، اما میراث بر خلافِ فقهِ امامیه نصف شد.
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی > دوران امامت و غیبت

از دیدگاه شیعه دوازده امامی، امامت او به دو دوره غیبت صغری (۲۶۰–۳۲۹) و غیبت کبری (۳۲۹-کنون) تقسیم می‌شود.
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی > دوران امامت و غیبت > دوره سفرا یا غیبت صغری > نواب اربعه

مقالهٔ اصلی: نواب اربعه
منابع شیعه اطلاعات کمی در مورد زندگیِ دو نایبِ اول امام زمان به‌دست می‌دهند. عثمان ادعا می‌نمود که فرزند حسن عسکری را به‌چشم دیده بود. او از وکیلان حسن عسکری و هادی بوده‌است. به‌اعتقادِ کنونیِ شیعه، عثمان بن سعید مستقیماً توسط حسن عسکری به نیابت تعیین شده بود، هر چند به‌گفتهٔ کِلِم چنین پیداست که تعیین وی به سمتِ واسطهٔ امام دوازدهم به‌طور رسمی نبوده‌است. او سازماندهیِ شیعیانِ سامرّا را به‌عهده داشت. در زمان حسن عسکری، عثمان پول از شیعیانِ عراق به شیعیانِ سامرّا — که تحتِ کنترلِ شدیدِ عباسیان بودند — می‌رسانْد. عثمان کسی بود که بعد از مرگِ حسن عسکری، مراسمِ خاک‌سپاریِ او را سازمان‌دهی کرد.
محمد همراهِ پدرش عثمان بن سعید، وکالتِ حسن عسکری را بر عهده داشت. از دیدگاه کنونی شیعه، محمد نزدیک به پنجاه سالْ وکالت را عهده‌دار بود و طی این مدت وجوهاتِ شیعیان را تحویل می‌گرفت و توقیعاتی از جانبِ امام به آنان می‌داد. وی سرانجام در سال ۳۰۵ ه‍.ق درگذشت. او در دوران وکالتش، نسبت به دیگر وکیلان، فرصت بیشتری برای ارتباط با امام دوازدهم را داشته‌است. او کتاب‌هایی را نیز در زمینه‌های فقهی نوشته‌است. او در کنار پدرش در بغداد مدفون است.
نکتهٔ مهم در مورد او این بود که بعد از ربعِ قرن، ارتباط رسمی با امام غایب از سر گرفته‌شد. اولین توقیعی که نوبختی در ۲۴ شوال ۳۰۵ ه‍.ق ارائه نمود، فرمانی بود که امام غایب در آن حسین بن روح را به‌عنوان نفرِ اولِ سلسله مراتب شیعه تأیید می‌کرد. به‌گفتهٔ شیخ طوسی، شروعِ نیابت نوبختی به‌سال ۳۰۶ ه‍.ق/۹۱۷ م بود. او توقیعاتی را منتسب به امام زمان ارائه می‌کرد و به پرسش‌های علمای قم پاسخ می‌داد. چنین به‌نظر می‌رسد که حسین بن روح نوبختی بیش از نوّابِ پیشین نزد شیعیان هم‌عصرش شناخته شده بود. حسین بن روح توانست به‌عنوان تنها نایبِ زمانِ خود توسط شیعیان پذیرفته شود و خاندان نوبختی تأثیر غالبی بر جامعهٔ شیعیان و علما داشتند. حسین بن روح همچنین کوشید تا غیبت را علاوه بر توجیه براساس حدیث، با رویکردی عقلی نیز توجیه نماید. حسین بن روح علاوه بر آنکه در میانِ شیعیانِ بغداد از موقعیتِ اجتماعیِ خوبی بهره‌مند بود، در میان دستگاه خلافتِ عباسی به‌خصوص آل فرات نیز از نفوذ و احترامِ قابل ملاحظه‌ای برخوردار بود.
در دوران حسین بن روح، ابوجعفر محمد بن علی شَلْمَغانی (اعدام شده در سال ۳۲۲ ه‍.ق/۹۳۳ م) دستیارِ حسین روح و مأمورِ او در بغداد، ادعا کرد که او سفیرِ واقعی و برحقِّ حسین بن روح است و البته پس از چندی به‌طور کلی قضیهٔ وجودِ امام غایب را انکار کرد. همچنین منصور حلاج نیز از کسانی بود که به مخالفت با نیابتِ حسین بن روح پرداخت و هر دو خشمِ شیعیانِ آن زمان را برانگیختند و با نفوذی که خاندان نوبختی داشتند، توسط دولتِ عباسی اعدام شدند.
از دیدگاهِ تاریخی، تنها در زمانِ خاندانِ نوبختی بود که نوّابْ موردِ پذیرشِ عمومِ شیعه بودند و کنترلِ شیعیان را در دست داشتند. در زمان علی بن محمد، این کنترل دوباره از بین رفت و مورد پذیرشِ عمومِ شیعیان نبود. با مرگ سمری در سال ۳۲۹ ه‍.ق دورانِ موسوم به غیبت کبری شروع شد.
رویکرد تاریخی: از دوران حیرت تا تبیین نهایی اعتقادات تشیع دوازده امامی > دوران امامت و غیبت > دوره غیبت کبری

مقالهٔ اصلی: غیبت کبری
رویکرد اعتقادی: تولد، زندگی و قیام حجت بن حسن به روایت شیعه

در این بخش در خصوص دیدگاه‌های محدثان، متکلمان و نویسندگان شیعه دربارهٔ تولد، زندگی و قیامِ حجت بن حسن توضیح داده می‌شود.