پروپرانولول

| 0 | 1 |
| --- | --- |
: 
داده‌های بالینی: داده‌های بالینی
AHFS/Drugs.com: monograph
 داده‌ها:  US سازمان غذا و دارو (آمریکا): Propranolol 
رده‌بندی داروهایبارداری:  AU: C   
روش مصرف دارو: خوراکی، شیاف، وریدی، شربت
کد ATC: C07AA05 
وضعیت قانونی: وضعیت قانونی
وضعیت قانونی:  AU: فقط با نسخه (اس۴)   UK: فقط ℞ (POM)   US: فقط ℞  
داده‌های فارماکوکینتیک: داده‌های فارماکوکینتیک
زیست فراهمی: ۲۶٪
متابولیسم: کبدی
نیمه‌عمر حذف: ۴–۵ ساعت
دفع: کلیوی <۱٪
شناسه‌ها: شناسه‌ها
 نام آیوپاک (RS)-1-(1-methylethylamino)-3-(1-naphthyloxy)propan-2-ol :  نام آیوپاک (RS)-1-(1-methylethylamino)-3-(1-naphthyloxy)propan-2-ol 
شمارهٔ سی‌ای‌اس: ۵۲۵-۶۶-۶ Y
پاب‌کم CID: ۴۹۴۶
دراگ‌بنک: DB00571 Y
کم‌اسپایدر: ۴۷۷۷ Y
UNII: 9Y8NXQ24VQ
CompTox Dashboard (EPA): DTXSID6023525 
ECHA InfoCard: 100.007.618 
داده‌های فیزیکی و شیمیایی: داده‌های فیزیکی و شیمیایی
فرمول شیمیایی: C۱۶H۲۱N۱O۲
جرم مولی: 259.34 g/mol g·mol−1
مدل سه بعدی (جی‌مول): Interactive image
 SMILES CC(C)NCC(COc1cccc2c1cccc2)O :  SMILES CC(C)NCC(COc1cccc2c1cccc2)O 
 InChI InChI=1S/C16H21NO2/c1-12(2)17-10-14(18)11-19-16-9-5-7-13-6-3-4-8-15(13)16/h3-9,12,14,17-18H,10-11H2,1-2H3 Y Key:AQHHHDLHHXJYJD-UHFFFAOYSA-N Y :  InChI InChI=1S/C16H21NO2/c1-12(2)17-10-14(18)11-19-16-9-5-7-13-6-3-4-8-15(13)16/h3-9,12,14,17-18H,10-11H2,1-2H3 Y Key:AQHHHDLHHXJYJD-UHFFFAOYSA-N Y 
  (صحت‌سنجی):   (صحت‌سنجی)
با بیزوپرولول اشتباه نشود.
پروپرانولول (به انگلیسی: propranolol) که با نام‌های تجاری ایندرال (غیرایرانی) و پرانول (برند معمول ایرانی، ساخت شرکت تولیددارو) به فروش می‌رسد، دارویی از دسته بتابلاکرهای غیرانتخابی است که عمدتاً برای درمان فشارخون بالا و ضربان قلب بالا (تاکی کاردیا)، نامنظمی تپش قلب (آریتمی قلبی) و اختلالات اضطرابی مورد استفاده قرار می‌گیرد. پروپرانول برای بیماری‌های گوناگون دیگری چون فشار خون بالا (در دوزهای بیش از ۴۰ میلی‌گرم)، تسکین درد قلبی، اضطراب، هیستری، پیشگیری از سردردهای میگرنی، درمان بی‌نظمی تپش قلب و گلوکوم چشم و در سم زدایی سریع اپیوئیدهاتجویز می‌شود. این دارو معمولاً برای درمان اختلال اضطراب، ترس از صحنه و درکل اضطراب اجتماعی و اختلال پانیک نیز تجویز می‌شود. با اتصال به گیرنده‌های بتا آدرنرژیک و برخی از گیرنده‌های آلفا آدرنرژیک عمدتاً در قلب تأثیرات فیزیکی و روانی آدرنالین و نورآدرنالین را کاهش می‌دهد. این دارو هم‌چنین برای جلوگیری از حمله قلبی در افرادی که یک بار دچار حمله قلبی شده‌اند، کاربرد دارد. با مسدود کردن این تکانه‌ها، به قلب کمک می‌کند تا منظم‌تر و مؤثرتر بتپد و در نتیجه بار کاری قلب کاهش می‌یابد.
پروپرانولول به کاهش لرزش در مبتلایان به پارکینسون کمک می‌کند و برای رفع لرزش ناشی از مصرف داروهای اعصاب، سودمند است، سردرد را تسکین می‌دهد و در «سردردهای میگرنی، درمانی پایه‌ای به‌شمار می‌آید.» به‌علاوه به‌طور خفیف، روی فشار خون اثرات کاهندگی دارد که البته واقعاً وابسته به دوز است. در یک آزمایش توسط گروهی از پزشکان متخصص هماتولوژی (خون‌شناسی) و قلب و عروق(۴ نفر)، متخصصان علوم آزمایشگاهی(۱۱ نفر)، پرستاران متخصص قلب و تنفس(۱۵ نفر) و جمعی از بهیاران جهت کمک‌های کلی ساده(۲۴ نفر) به ۲۲۵ نفر از بیماران مبتلاء به سرطان خون به صورت مخفی و نگفته شده که البته با تپش قلب شدید نیز اغلب اوقات دست و پنجه نرم می‌کردند، احتمال فوت ۵ ساله (یا همان امید به بقای ۵ ساله و بیشتر) در این بیماران که به‌طور میانگین چنین بود، روزانه ۵۰ میلی‌گرم از پرانول به صورت هر روز نوعی متفاوت با الگوی سه‌گانه قرص، شربت، تزریق وریدی طی مدت ۶ ماه مصرف گردید. نتایج شگفت‌انگیزی حاصل شد، از میان ۲۲۵ بیمار سرطانی متأسفانه ۱۲ نفر که البته دارای سرطان‌های بدخیم بودند، فوت کردند. این در حالی بود که در نوبت قبل از میان ۲۲۵ بیمار دیگر بستری شده در عرض شش ماه ۸۸ نفر فوت کرده بودند!! پزشکان حدس زدند شاید پرانول اثرات ضد سرطانی دارد. پرانول در آن بیماران به خوبی تحمل می‌شد و نیز سبب رفع تاکی کاردی آنها گردیده بود. همچنین درد و مشکلات جسمی مصرف‌کنندگان پرانول طبق گفته خود آنها و ارزیابی کلی توسط کادر درمان به‌طور میانگین ۶۰ درصد کمتر شده بود! در آخر متخصصان نیت کردند به مدت شش ماه دیگر به همان بیماران دوباره داروی پروپرانولول این‌بار با دوز ۸۰ میلی‌گرمی داده شود تا شاید حتی نتایج بهتری حاصل شود. پس از شش ماه پزشکان حیرت‌زده شدند، بیشتر آنها نمی‌دانستند چه مکانیسمی سبب نابودی سلول‌های سرطانی به میزان بسیار زیاد شده بود. از ۲۲۵ نفر بیمار سرطانی که دوباره تحت آزمایش بودند فقط ۲ نفر جان خود را از دست داده بودند! و ۱۸۶ نفر طبق آزمایش CBC بهبودی کامل را تجربه کردند. همچنین مشکلات قلبی و عروقی عده ای از آنها نیز رفع شده بود. این مجموعه آزمایش حیرت‌انگیز در نشریه علمی علوم پزشکی و درمانی تخصصی آمریکایی Johns Hopkins University School of Medicine و چند نشریه دیگر منتشر شد. امروزه در سرتاسر جهان به بیماران سرطانی روزانه بین ۲۰ تا ۱۲۰ میلی‌گرم پروپرانولول داده می‌شود. که هنوز تأثیر بسزایی بر روند درمان بیماران سرطانی دارد. آن آزمایش در سال ۱۹۹۲ میلادی در بیمارستان مخصوص بیماران سرطانی کینگ رویال ممورینگ آمریکا انجام شده بود که هر ساله بعنوان برترین مجموعه درمان سرطان در جهان رتبه‌بندی می‌شود. پس از گذشت چندین سال، پزشکان فوق تخصص اُنکولوژی یعنی سرطان‌شناسی، متوجه شدند که بیماران دارای سرطان کلیه، پروستات، ریه، برونش، نای و نایژه، تیروئید، چشم، خون و مغز استخوان خیلی بیشتر به پروپرانولول پاسخ می‌دهند. اما افرادی که فاقد سرطان‌های اندام‌هایی که گیرنده‌های آلفا و بتا دارند هستند، مانند: سرطان روده کوچک و بزرگ، معده، بیشتر نواحی پوست، رحم و تخمدان، بیضه و دهان و حنجره کمتر و دیرتر و یحتمل اصلاً پاسخ نمی‌دهند؛ مثلاً در سرطان بیضه فردی شاید ۸۰ گیرنده آدرنرژیک باشد یا در سرطان تخمدان کمتر از ۱۰ گیرنده اما در سرطان خون (در واقع در خود خون) ثابت شده است که میلیون‌ها گیرنده یافت می‌شود!وقتی به مجموعه کارکردهای این قرص نگاه می‌شود، مشخص است که یک داروی چندکاره بسیار خوب است. همچنین، این دارو برای درمان سیروز کبدی و پرفشاری ورید باب نیز کاربرد دارد. این دارو با تکانه‌های متوسط تا شدید ورید باب و گشاد کردن و پاک سازی نه تنها رگ‌های بزرگ کبد و پانکراس بلکه تقریباً کل بدن، موجب جلوگیری از سکته قلبی و مغزی و حتی بهبودی کامل بیماری‌هایی مانند واریس، میگرن، جریان خون ضعیف، تصلب شرایین، بهبود مشکلات مربوط به حافظه، توجه و ناهنجاری‌های مغزی، افزایش رشد عضله‌ها و ماهیچه‌ها، کم خونی، چربی سوزی و خستگی و کسالت ناشی از ناهنجاری‌های سیستمیک می‌شود. از هر ۱۰ نفر به‌طور متوسط ۷/۸ نفر از افراد به خوبی به پرانول پاسخ داده و تحملش می‌کنند. پرانول داروی بسیار کم عارضه ای است. و بیشتر عوارض نادر آن نیز بعد از حدود یک هفته ناپدید می‌شوند. پرانول ملین است اما این مشکل جزو همان عوارض محسوب می‌شود. پروپرانولول در شماری از اختلالات جسمی مانند لرزش اساسی و نیز روانی مانند فوبیای اجتماعی، اختلال و استرس منتشر و اختلال هراس و به‌ویژه اختلال استرس پس از سانحه نیز کاربرد دارد که البته هیچ‌یک از آن‌ها مورد قبول اف‌دی‌ای نیستند. پروپرانولول با مسدود کردن گیرنده‌های آدرنالین در اکثر افراد اثرات ضد اضطرابی مناسبی به همراه دارد. پروپرانولول نخستین بتا بلاکری است که در دهه ۱۹۶۰ به وسیلهٔ جیمز دبلیو بلک دانشمند اسکاتلندی کشف شد. او برای ساخت پروپرانولول در سال ۱۹۸۸ جایزه نوبل پزشکی را گرفت.