stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
زاگرس
کوه‌ها > نوع زیستگاه

۱- مناطق کوهستانی از ارتفاع ۳۲۶۰ متر (شیبهای صخره ای و سنگی، شکاف صخره‌ها)
دره‌ها
خاک‌های ماسه‌ای
از دیگر قله‌های بلند آن می‌توان به پریز در شهرستان دورود، هشتاد پهلو در بخش پاپی، لیله در شهرستان اندیکا اشاره کرد.
هفده قله مرتفع زاگرس عبارتند از:
| رتبه | نام کوه | شهرستان | استان | ارتفاع (متر) | ناحیه |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | دنا | دنا | کهگیلویه و بویراحمد | ۴۴۰۹ | زاگرس جنوبی |
| ۲ | زردکوه | کوهرنگ | چهارمحال و بختیاری | ۴۲۲۱ | زاگرس مرکزی |
| ۳ | اشترانکوه | ازنا | لرستان | ۴۱۰۰ | زاگرس شمالی |
| ۴ | قالی کوه | الیگودرز | لرستان | ۴۰۵۵ | زاگرس شمال مرکزی |
| ۵ | کوه بل | اقلید | فارس | ۴۰۵۰ | زاگرس جنوبی |
| ۶ | شاهان‌کوه | فریدون‌شهر | اصفهان | ۴۰۴۰ | زاگرس مرکزی |
| ۷ | کوه گره | اقلید | فارس | ۳۹۹۰ | زاگرس جنوبی |
| ۸ | دالانکوه | فریدن | اصفهان | ۳۹۴۰ | زاگرس شمال مرکزی |
| ۹ | کوه تمندر | الیگودرز | لرستان | ۳۹۰۰ | زاگرس مرکزی |
| ۱۰ | کوه هزار دره | لردگان | چهارمحال و بختیاری | ۳۸۸۰ | زاگرس جنوب مرکزی |
| ۱۱ | کوه سیل | خوانسار | اصفهان | ۳۷۵۰ | زاگرس مرکزی |
| ۱۲ | کوه کینو | اندیکا | خوزستان | ۳۷۴۵ | زاگرس شمال شرقی |
| ۱۳ | کوه رنج | سپیدان | فارس | ۳۷۱۰ | زاگرس جنوبی |
| ۱۴ | کوه ولاش | بروجرد | استان لرستان | ۳۶۳۰ | زاگرس مرکزی |
| ۱۵ | کوه یال‌کبود | شهرستان نهاوند | استان همدان | ۳۵۴۱ | زاگرس مرکزی |
| ۱۶ | کوه کلار | بروجن (تالاب چغاخور) | چهارمحال و بختیاری | ۳۶۲۹ | زاگرس شرقی مرکزی |
| ۱۷ | کوه تشگرد | شهرستان جاجی‌آباد (فارغان) | هرمزگان | ۳۶۲۹ | زاگرس جنوبی شرقی |
| ۱۸ | کوه پراو | کرمانشاه | کرمانشاه | ۳۴۰۵ | زاگرس شمالی |
| ۱۹ | کوه شاهو | پاوه | کرمانشاه-کردستان | ۳۳۹۰ | زاگرس شمالی |
| ۲۰ | جهان بین | شهرکرد | چهارمحال و بختیاری | ۳۳۴۲ | زاگرس مرکزی |
| ۲۱ | کبیر کوه | شهرستان ملکشاهی | ایلام-ایلام | ۳۰۶۵ | زاگرس شمالی |
| ۲۲ | کوه شب | رویدر | هرمزگان | ۲۸۸۸ | زاگرس جنوبی |
زندگی > نخستین انسان‌ها

به‌طور کلی در هزاره سوم، دوم و اول قبل از میلاد، دامنه‌های شرقی و غربی زاگرس و زاویه جنوب غربی ایران یکی از مراکز مهم تجمع اقوام گوناگون در جهان بوده است که دارای نژادی مشترک، فرهنگ و تمدنی مشابه با حکومت‌های تقریباً مهم بوده‌اند که در رأس آن‌ها ایلام قرار داشت. نیمهٔ شمالی رشته کوه زاگرس در دورهٔ ایران باستان محل زندگی مادها بوده است.
نتیجهٔ تحقیقات بر روی استخوان‌های کشاورزان نخستین در منطقهٔ زاگرس ایران نشان می‌دهد دی‌ان‌ای کشاورزان باستان اهل زاگرس بیش از همه به زرتشتی‌های ایران و ساکنان امروز افغانستان، پاکستان و ایران شباهت دارد و خیلی متفاوت از مردمانی است که زراعت را از ترکیه به اروپا بردند. تفاوت شگفت‌انگیز ژن کشاورزان اولیه ساکنان شرق و غرب هلال حاصلخیز که تا پیش از این تصور می‌شد از یک نژاد هستند به عنوان دستاورد این پژوهش توسط یک تیم بین‌المللی در نشریه ساینس منعکس شده است.
زندگی > ساکنان امروز

بیشتر جمعیت رشته کوه زاگرس را مردمان ایرانی‌تبار شامل پارس‌ها، کرد‌ها، لرها و لک‌ها تشکیل می‌دهند که از دیرباز در این رشته کوه می‌زیستند.
گیاهان و جانوران زاگرس

رشته کوه زاگرس دارای حیات وحش بسیار غنی می‌باشد و گونه‌های گیاهی و جانوری کمیاب و بعضاً در حال انقراض را در خود جای داده است.
سمندر لرستان
بلوط ایرانی
نگارخانه

سراب فارسبان، نهاوند
گله بز کوهی در منطقه حفاظت شده خاییز، بهبهان
راه باستانی سنگفرش شده، ارجان بهبهان
آبشار بیشه در لرستان
پوشش گیاهی زاگرس در لرستان
لاله واژگون در کوه دنا
لاله‌های واژگون در کوه دنا
مکان‌نگاری شاتل رادار از کوه‌های زاگرس
گسل‌های کمربند چین‌خورده -رانده زاگرس
گسل جوان زاگرس (نارنجی)
راندگی اصلی زاگرس (زرد)
گسل زاگرس بلند (آبی)
زاگرس چین‌خورده، بهبهان
دنا، کهگیلویه و بویراحمد
زردکوه، چهارمحال و بختیاری
اشترانکوه، لرستان
کوهستان گرین، قله ولاش
قالی کوه، لرستان
دورنمای شهر همدان از قلهٔ الوند قله ای در شمال غرب زاگرس
لاله واژگون در کوه دنا
روستا

برای دیگر کاربردها، روستا (ابهام‌زدایی) را ببینید.
نمایی از روستای هولوکو در مجارستان؛ یکی از میراث جهانی یونسکو.
روستایی در گرجستان
روستا به اجتماع یا سکونتگاه انسانی اشاره دارد که بزرگتر از آبادی اما کوچکتر از شهرک است و جمعیت آن معمولاً از چند صد تا چند هزار نفر متغیر است.
اگرچه روستاها بیشتر در محدوده روستایی جای دارند، واژه دهکده شهری نیز به محله‌های شهری ویژه‌ای گفته می‌شود. روستاها به‌طور معمول دائمی هستند و دارای خانه‌های ثابت هستند. با این حال، روستاهای موقت نیز وجود داشته‌اند، افزون بر این، خانه‌های یک روستا نسبتاً نزدیک به یکدیگر هستند و به‌عنوان یک سکونتگاه پراکنده در سطح گسترده‌ای از چشم‌اندازها و زمین روستا، پراکنده نیستند.
در گذشته، روستاها برای جوامعی که کشاورزی معیشتی انجام می‌دادند و همچنین برای برخی از جوامع غیرکشاورزی، شکل معمول اجتماع بودند.
واژه‌شناسی

روستا واژهٔ معرب رستاق از کلمات اصیل ایرانی است. روستا به شکل روستاک در زبان پارسی میانه و رُزداق در زبان اوستایی آمده است.
واژه دِه در پارسی میانه به‌شکل ده، در پارسی باستان به معنی سرزمین، و در اوستا به‌شکل دخیو آمده است.
رستاق در مناطق شمالی و شمال غربی ایران، برای نام گذاری دهستان‌ها بکار رفته است. از چند نمونه رستاق‌ها می‌توان به: زانوس‌رستاق، دلارستاق، نمارستاق و کلارستاق اشاره کرد.
تعریف‌های دیگر

در عرف ده عبارت از محدوده‌ای از فضای جغرافیایی است که واحد اجتماعی کوچکی مرکب از تعدادی خانواده که نسبت به هم دارای نوعی احساس دلبستگی، عواطف و علائق مشترک هستند، در آن تجمع می‌یابند و بیشتر فعالیت‌هایی که برای تأمین نیازمندی‌های زندگی خود انجام می‌دهند، از طریق استفاده و بهره‌گیری از زمین و در درون محیط مسکونی‌شان صورت می‌گیرد، این واحد اجتماعی که اکثریت افراد آن به کار کشاورزی اشتغال دارند در عرف محل ده نامیده می‌شود.
پلاسید رامبد جامعه‌شناس فرانسوی می‌گوید: ده واحد اجتماعی ویژه‌ای است که با یک فضا در ارتباط متقابل است و این فضا به عنوان یک عنصر ضروری در نظام اجتماعی ده نقش دارد و به این ترتیب ده دارای بعد اجتماعی است که می‌تواند یکی از عوامل اساسی تشکیل دهنده آن به‌شمار رود. ده محصول کنش‌های متقابل گروه‌های انسانی و فضا است، میان اعضای ده رابطه‌ای محلی وجود دارد که نتیجه کنشهای متقابل تاریخی است و موجب پیدا شدن حافظه جمعی و محلی است و در نتیجه نوعی وجدان یا شعور جمعی به وجود می‌آورد.
بر پایه کشور > ایران

قانون تعاریف و ضوابط تقسیمات کشوری، ‌نسخهٔ تیر ۱۳۶۲، روستا را چنین تعریف می‌کند: «روستا» که از دید وضعیت طبیعی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی همگون بوده و با قلمرو معیّن ثبتی یا عرفی مستقل شناخته شود. روستا از دست کم ۲۰ خانوار یا صد نفر ساکن متمرکز یا پراکنده تشکیل می‌شود. اکثریت ساکنان دائمی روستا به‌طور مستقیم یا غیر مستقیم به فعّالیت در زمینهٔ کشاورزی،دامداری، باغداری، صنایع روستایی یا صید اشتغال دارند. روستا در عرف به عنوان ده، آبادی، قلعه، دهکده یا قریه نیز نامیده می‌شود.
درقانون اصلاحات ارضی در ایران ده چنین تعریف می‌شده است: ده یا روستا عبارت از یک مرکز جمعیت و محل سکونت و کار تعدادی خانواده که در اراضی آن ده به کار کشاورزی اشتغال دارند و درآمد بیشتر آنان از طریق کشاورزی حاصل می‌شود.[نیازمند منبع]
رامبد می‌گوید: روستا برآیندی از عناصر طبیعی و عناصر ساخته شده است که به گونه‌ای زمینه سازگاری فرد را با جامعه فراهم می‌آورد و موجب جامعه پذیری می‌شود. در ده بین گروه و فضای جغرافیایی محدود و بسته و ثابت نوعی روابط اقتصادی - اجتماعی - فرهنگی وجود دارد و این روابط موجب پیدایش وحدت و یکپارچگی گروه می‌شود و آن را از گروه دیگر متمایز می‌سازد. اجتماع ده دارای نیروی معنوی مسلط بر اعضایش است که بر رفتار افراد نظارت عالیه شدید دارد و آن‌ها را به پیروی از هنجارهای اجتماعی وادار می‌کند و این نیروی معنوی همان سنت‌های روستایی و قوانین ثابتی است که بر جامعه ده حاکم است.
روستایی در کویر ایران
سوپور اترنوس و گروه سایه‌ها

| سوپور اترنوس و گروه سایه‌ها | سوپور اترنوس و گروه سایه‌ها |
| --- | --- |
نام(های) دیگر: Sopor Aeternus, Sopor
خاستگاه: فرانکفورت
ژانر: Neoclassical dark wave، نئوفولک، neo-medieval، گوتیک راک
سال‌های فعالیت: ۱۹۸۹-اکنون
ناشر(ان): Apocalyptic Vision
همکاری‌های مرتبط: White Onyx Elephants Nenia C'alladhan
اعضا: آنا وارنی کانتودا
اعضای پیشین: Holger
وبگاه: soporaeternus.de
سوپور اترنوس و گروه سایه‌ها (انگلیسی: Sopor Aeternus and The Ensemble of Shadows) (لاتین: sopor aeternus «چُرت ابدی»؛ که اغلب به عنوان Sopor Aeternus یا Sopor از آن یاد می‌شود) یک پروژه موسیقی دارک وِیو مستقر در فرانکفورت است، که در سال ۱۹۸۹ توسط آنا وارنی کانتودا (انگلیسی: Anna-Varney Cantodea) شکل گرفت. آثار آنا-وارنی بسیار شخصی، مالیخولیایی و بدبینانه است.
آنا-وارنی کانتودا

کانتودا در ۸ فوریه در سالی نامعلوم در آلمان به دنیا آمد. [نیازمند منبع] نام مستعار Cantodea از چندین منبع گرفته شده‌است؛ نام آنا و کلمه لاتین cantodea، یک واژهٔ ابداعی مرکب به معنای "من آواز می‌خوانم، الهه". او قبل از سال ۱۹۹۷ از نام صحنه "Varney" استفاده می‌کرده‌است، این نام از داستان ترسناک Varney, the Vampire; or the Feast of Blood گرفته شده‌است.
کانتودا تراجنسیتی است و در خارج از باینری جنسیتی مشخص قرار می‌گیرد. طبق گزارش‌ها، کانتودا مورد ضرب و شتم والدین و همسالان مدرسه بوده‌است. او در شش سالگی، طی عمل لوزه‌برداری، تجربه خارج از بدن داشته‌است.
شخصیت کانتودا منزوی و پیچیده‌است.[نیازمند منبع] او اظهار داشته‌است که «جلوی انسان» به‌طور زنده موسیقی اجرا نخواهد کرد. او به ادگار آلن پو علاقه دارد و اشعار او در آثار خود استفاده می‌کند. او همچنین از حامیان چندین جنبش فعال از جمله حقوق حیوانات، پرو-اتانازی، حقوق دگرباشان، وگان و گیاه‌خواری می‌باشد.
کانتودا شخصیتی بسیار روحانی است. او ساترن خدای رومی را پرستش می‌کند. او با ترکیب نماد نجومی زحل (Saturn) با مشتری (Jupiter)، نماد JUSA را ساخت که نمادی‌ست که نشان دهنده معنویت اوست. این نماد به نمادی از او و موسیقی‌اش تبدیل شده‌است.[نیازمند منبع]
[ نیاز به استناد ]
تاریخ > ۱۹۸۹ – ۱۹۹۵

این پروژهٔ موسیقی در سال ۱۹۸۹ توسط آنا-وارنی (که در آن زمان به عنوان وارنی شناخته می‌شد) و هولگر تأسیس شد و به عنوان یک پروژه موسیقی سبک Neue Deutsche Todeskunst آغاز به کار کرد. آن دو در شهر فرانکفورت در یکی از کلاب‌های خرده‌فرهنگ گوت بنام نگاتیو، یکدیگر را ملاقات کرده‌بودند.
کانتودا و هولگر با بودجهٔ کمی برای خرید تجهیزات موسیقی آغاز به کار کردند و سه آلبوم آزمایشی ضبط کردند. این سه آلبوم (Es reiten die Toten so schnell..., Rufus, Till Time and Times Are Done) بین سالهای ۱۹۸۹ و ۱۹۹۲ ضبط شدند و تنها Es reiten ... به صورت عمومی منتشر شد. آلبوم‌های آزمایشی به‌طور جمعی با عنوان "Blut der Schwarzen Rose" (آلمانی: "خون گل رز") یا "The Undead-Trilogy" خوانده می‌شوند. اندکی پس از تولید کاست، هولگر گروه را ترک کرد.
آثار > آلبوم‌های آزمایشی

سه آلبوم آزمایشی که اغلب به آنها "Blut der schwarzen Rose" یا "The Undead-Trilogy" گفته می‌شود. فقط اولین آنها منتشر شده‌است.
Es reiten die Toten so schnell… (۱۹۸۹)
Rufus (۱۹۹۲)
Till Time and Times Are Done (۱۹۹۲)
آثار > آلبوم‌های استودیویی

Ich töte mich... (۱۹۹۴)
Todeswunsch (۱۹۹۵)
The Inexperienced Spiral Traveller (۱۹۹۷)
Dead Lovers' Sarabande (Face One) (۱۹۹۹)
Dead Lovers' Sarabande (Face Two) (۱۹۹۹)
Songs from the Inverted Womb (۲۰۰۰)
Es reiten die Toten so schnell (۲۰۰۳)
La Chambre d'Echo (۲۰۰۴)
Les Fleurs du Mal - Die Blumen des Bösen (۲۰۰۷)
A Triptychon of Ghosts (Part Two) - Have You Seen This Ghost? (۲۰۱۱)
Poetica - All Beauty Sleeps (۲۰۱۳)
Mitternacht (۲۰۱۴)
The Spiral Sacrifice (۲۰۱۸)
Death & Flamingos (۲۰۱۹)
Island of the Dead (۲۰۲۰)
نماد جوزا، همان‌طور که در تمام آلبوم‌های Sopor Aeternus مشاهده می‌شود. همچنین شبیه به عدد "45" نیز می‌باشد.
آرش (برخوانی)

| آرش | آرش |
| --- | --- |
روی جلدِ چاپِ نخست، انتشاراتِ نیلوفر، ۱۳۵۶: روی جلدِ چاپِ نخست، انتشاراتِ نیلوفر، ۱۳۵۶
نویسنده: بهرام بیضائی
زبان اصلی: فارسی
سبک: برخوانی
آرش یک برخوانی است از بهرام بیضایی بر اساسِ داستانِ آرشِ کمانگیر. بیضایی آرش را نخست میانِ سال‌های ۱۳۳۴ و ۱۳۳۷ نوشت. سپس در سال‌های ۱۳۳۸ تا ۱۳۴۰ ویرایش و گسترده‌ترش کرد.
موضوع و داستان

. . . بسیار مهم بود که سیاوش کسرایی، آرش کمانگیر را ساخت و از تنگنای چپ و سنتی و راست و امروزی سربلند درآمد. اما درست شاید برای خلاصی از همین تنگنا، به نظرم تصویرش از مردم و قهرمان هر دو فراآرمانی بود. این همه تقدس بخشیدن به مردم و قهرمان برایم قابل فهم نبود. و اگر مردم به همین سادگی از خود قهرمان می‌آفرینند، بی هیچ اشتباهی، چرا ما به این روز افتاده‌ایم؟ آن هم وقتی گیلگمش بابلی یکی-دو هزاره پیش از کتاب مقدس، از هراس انسانیِ قهرمان می‌گوید، و در آن مردم از دست قهرمان خود می‌نالند! در گیر و دار این ستایش و نکوهش منظومهٔ کسرایی بودم که دیدم آرش را نوشته‌ام. . . . یک روز منتظر نتیجهٔ امتحانِ آخر سال، هم‌مدرسه‌ای‌ام، نادر ابراهیمی، آرش در قلمروی تردید خودش را برایم تعریف کرد. . . . نمی‌دانم چرا جرئت کردم بگویم من هم آزمایشی کرده‌ام. و ناچار شدم بخوانمش. حسابی زد توی ذوقم که واقعی نیست؛ و من هم که نمی‌خواستم نویسنده بشوم؛ خیالِ راحت انداختمش کنار.
بیضایی، ۱۳۹۲
آرش یکی از بازگفت‌هایی است که از پسِ شناساندنِ افسانهٔ کهنِ آرش در کتابِ داستان‌های ایران باستانِ احسان یارشاطر (۱۳۳۶) پیدا شد. بیضایی در گفتگویی گفته که «نوشتن آرش حتی تا حدودی عکس‌العمل من در مقابل «آرش» سیاوش کسرایی بود که آن موقع تازه چاپ شده بود»، یعنی واکنشی به نامدارترینِ این بازگفت‌ها در قرنِ چهاردهمِ هجریِ خورشیدی. آرش یکی از نخستین‌هاست از سلسلهٔ ضدّقهرمان‌های آثارِ بیضایی.
بیضایی گمان می‌کرده که آرشِ کمانگیر ربطی داشته به آرجونا.
موضوع و داستان > خلاصه

آرش قهرمان نیست و تیر را با عشق پرتاب نمی‌کند. او ستوربانی است که تیر را با بیزاری رها می‌کند و ناخواسته قربانی می‌شود و ناخواسته شهید و قهرمان می‌شود.
متن

نویسنده نسخهٔ نخستینِ این کار را در جوانی بین سال‌های ۱۳۳۴ و ۱۳۳۷ نوشت. سپس میان سال‌های ۱۳۳۸ و ۱۳۴۰ نسخهٔ گسترده‌تری از آرش آماده کرد. سرانجام سالِ ۱۳۴۲ آن را برای چاپ به کتاب ماه کیهان سپرد. امّا کارِ این مجلّه به توقیف انجامید و شمارهٔ سوّمش، که آرش در او بود، هرگز منتشر نشد. این برخوانی سرانجام در تابستانِ ۱۳۵۶ توسّطِ انتشاراتِ نیلوفر چاپ و منتشر شد. تا حدودِ بیست سال آرش کتابی جداگانه بود و پی‌درپی چاپ می‌شد؛ تا آن که از سالِ ۱۳۷۶ با «اژدهاک» و «کارنامه‌ی بُندارِ بیدَخش» در کتابِ سه بَرخوانی به وسیلهٔ انتشاراتِ روشنگران و مطالعات زنان چاپ شد. نیز در جلدِ یکُمِ دیوان نمایش (۱۳۸۲) نسخه‌ای باز هم بازنگری‌شده از آرش آمده است.
آرش به صورتِ کامل یا گزیده در بعضی گزیده‌های ادبی، مانندِ زبان و ادبیّات فارسی (۱۳۷۸)، نیز آمده است.
نمایش

آرش بارها در ایران و جاهای دیگر به زبان‌های گوناگون به نمایش درآمده است. نیز اقتباس‌هایی از آن نوشته و بازی شده است. یگانه اجرایش که نویسنده کارگردانی کرده آواخوانیِ آرش با اجرای مژده شمسایی و محسن نامجو در ژوئیهٔ ۲۰۱۳ در سالنِ آننبرگِ دانشگاهِ استنفورد بوده است.
در چاپ‌های اوّلیهٔ این متن اشاره شده که تمرین‌های این نمایش به خاطرِ کم‌آشنایی بازیگران با زبانِ فارسی دشوار شد و به انجام نرسید.
سهیل پارسا با گروهی بازیگرِ کانادایی آرش را در جشنوارهٔ تئاترِ فجرِ ۱۳۸۰ به صحنه برد.
به دیگر زبان‌ها

آرش به انگلیسی ترجمه شده و با چند نمایشنامهٔ دیگر در کتابِ Stories from the Rains of Love and Death چاپ شده است.
Stories from the Rains of Love and Death: Four Plays from Iran. Bahrām Bayz̤āʼī, ʻAbbās Naʻlbandiyān, Mohammad Rahmanian. tr. Soheil Parsa, Brian Quirt, Peter Farbridge. Playwrights Canada Press, 2009. ISBN 978-0-88754-819-2
نمایشنامه آرش به زبان‌های انگلیسی، اسپانیایی و صربستانی برگردانده شده است و توسّط سهیل پارسا در کوبا، کلمبیا، بوسنی و کانادا با بازیگران بومی این کشورها به روی صحنه رفته است.
فهرست میراث جهانی در کنیا

| میراث جهانی در کنیا | میراث جهانی در کنیا |
| --- | --- |
 :  
اطلاعات: اطلاعات
کشور: کنیا
تاریخ ثبت: ۵ ژوئن ۱۹۹۱
آثار ثبت شده: ۸ فرهنگی (۵)  طبیعی (۳) 
فهرست آزمایشی: ۲۱ فرهنگی (۴)  طبیعی (۱۱)  ترکیبی (۱) 
وبگاه: ke
میراث جهانی در کنیا تا تاریخ ۲۰۲۴ شامل هشت اثر ثبت شده در کشور کنیا توسط میراث جهانی یونسکو است.
سایت‌های سازمان میراث جهانی آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد، یونسکو، مکان‌هایی هستند که دارای اهمیت فرهنگی یا طبیعی هستند، همان‌طور که در پیمان‌نامه میراث جهانی یونسکو، که در سال ۱۹۷۲ تأسیس شده، شرح داده شده‌است. کنیا این پیمان‌نامه را در ۵ ژوئن ۱۹۹۱ پذیرفت و از آن هنگام، مکان‌های طبیعی و فرهنگی کنیا واجد شرایط برای گنجانده شدن در فهرست میراث جهانی هستند.
پارک‌های ملی دریاچه تورکانا که یکی از نخستین آثار جهانی کنیاست، در ژوئن ۲۰۱۸ به عنوان یک میراث در معرض خطر فهرست شد و کمیته میراث جهانی نگرانی خود از تأثیرات مخرب سد گیلگل گیبه سوم در اتیوپی، پروژه توسعه شکر کوراز و همچنین ایجاد کریدور حمل و نقل لامو-سودان جنوبی-اتیوپی را ابراز کرد. پارک ملی کوه کنیا دیگر سایت قدیمی میراث یونسکو در کنیاست؛ این پارک در سال ۲۰۱۹ با آتش‌سوزی ویرانگری مواجه شد که مدیرکل یونسکو به خاطر آن ابراز تأسف نمود. در این آتش‌سوزی، نیمی از جنگل‌ها و مراتع پارک سوخت و بیش از یک هفته طول کشید تا حریق خاموش شود.
سایت‌های میراث جهانی

یونسکو سایت‌ها را با ده معیار فهرست می‌کند. هر ورودی باید حداقل یکی از معیارها را داشته باشد.
میراث فرهنگی
میراث طبیعی
میراث ترکیبی طبیعی و فرهنگی
میراث در خطر
| # | نگاره | نام | موقعیت (استان) | سال ثبت | ش ثبتمعیارها | شرح | منبع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ |  | پارک‌های ملی دریاچه تورکانا | استان شرقی | ۱۹۹۷ | ۸۰۱ bisx, viii | دریاچه تورکانا بزرگترین دریاچه آب شور افریقاست و محیطی ارزشمند برای مطالعات جانوری و گیاهی به‌شمار می‌رود. از گونه‌های جانوری خاص آن تمساح نیل، اسب آبی و انواع مارها را می‌توان نام برد. این منطقه از سال ۲۰۱۸، در معرض خطر تشخیص داده شد. |  |
| ۲ |  | پارک ملی کوه کنیا | استان‌های  مرکزی و شرقی | ۱۹۹۷ | ۸۰۰ bisvii, ix | این پارک با وسعت ۵٬۱۹۹ متر (۱۷٬۰۵۷ فوت) کوه کنیا و دوازده یخچال طبیعی را در خود جای داده‌است. کوه کنیا یک آتشفشان خاموش باستانی و دومین قله بلند آفریقا است. کوهستان نامبرده، با قله‌های ناهموار، تاج یخچالی و دامنه‌های جنگلی از مناظر چشمگیر شرق آفریقا محسوب می‌شود. |  |
| ۳ |  | شهر قدیمی لامو | استان ساحلی | ۲۰۰۱ | ۱۰۵۵ii, iv, vi | لامو یا لامبو کهن‌ترین شهر زیست‌گاه مردم سواحلی است که با سنگ‌های مرجانی و الوار درخت شاه‌پسند ساخته شده‌است. خانه‌های این شهر دارای حیاط داخلی، ایوان و درهای چوبی استادانه است. |  |
| ۴ |  | کایا میجیکنده | استان ساحلی | ۲۰۰۸ | ۱۲۳۱iii, v, vi | این سایت شامل یازده جنگل است که به مساحت ۲۰۰ کیلومتر (۱۲۰ مایل) در امتداد سواحل کنیا گسترده شده‌اند. این بیشه شامل بقایای دهکده‌هایی از قرن شانزدهم میلادی است که توسط میجیکندا ساخته شده‌اند، نگهداری می‌شوند و اکنون مکان‌های مقدسی به‌شمار می‌روند. |  |
| ۵ |  | قلعه ژسوس | استان ساحلی | ۲۰۱۱ | ۱۲۹۵ iv, i | قلعه ژسوس (به معنی عیسی) یک برج و باروی مرتبط با استعمار پرتغال است که در سال‌های ۱۵۹۳ تا ۱۵۹۶ در جزیره مومباسا بنا شد تا از بندرگاه قدیمی شهر مومباسا محافظت کند. طراحی این بنا عقیدهٔ دوران رنسانس که بدن انسان بهترین صورت خلق شده‌است، را مبنا قرار می‌دهد. |  |
| ۶ |  | سامانه دریاچه در دره شکاف بزرگ | استان ریفت ولی | ۲۰۱۱ | ۱۰۶۰x, viii | دره شکاف بزرگ که نام انگلیسی آن گریت ریفت ولی (Great Rift Valley) است، شامل سه دریاچه است: دریاچه بوگوریا، دریاچه ناکورو و دریاچه المنتیتا. در پیرامون این منطقه گونه‌های پرنده بسیاری می‌زیند و فسیل‌های مهم یافت شده‌است. |  |
| ۷ |  | تیملیچ اوهینگا | استان نیانزا | ۲۰۱۸ | ۱۴۵۰iii, iv, v | قدمت این سایت به قرن شانزدهم میلادی برمی گردد، سکونتگاهی با دیوارهای سنگی خشک که بزرگترین و بهترین محوطه سنتی حفظ شده در نوع خود است. |  |
| ۸ |  | شهر قدیمی گدی | استان ساحلی | ۲۰۲۴ | ۱۷۲۰ ii, iii, iv | گدی شهر کوچکی بود که تماماً از سنگ ساخته شده بود و ساکنان آن سواحلی‌های شرق آفریقا بودند. قدمت این شهر تاریخی به قرن پانزدهم میلادی بازمی‌گردد و با حفظ دقیق، بسیاری از پایه‌های اصلی شهر هنوز هم امروزه قابل مشاهده هستند. کاوش‌های زیادی در این شهر شده و مسجد بزرگ شهر و کاخ‌ها و قبرهای ستونی از دل خاک بیرون کشیده شده‌اند. |  |
:
موقعیت جغرافیایی

قلعه ژسوس، مومباسا
سامانه دریاچه‌های کنیا در گریت ریفت ولی
پارک‌های ملی دریاچه تورکانا
لامبو
پارک ملی کوه کنیا
کایا میجیکنده
سایت باستان‌شناسی تیملیچ اوهینگا
سایت گدی
موقعیت میراث‌های جهانی یونسکو در کنیا:
: فرهنگی
: طبیعی
موزه هنر ریگا بورس

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نمای موزه از میدان گنبد: نمای موزه از میدان گنبد
مختصات: ۵۶°۵۶′۵۹٫۰۲۸″ شمالی ۲۴°۶′۲۱٫۵۲۸″ شرقی﻿ / ﻿۵۶٫۹۴۹۷۳۰۰۰°شمالی ۲۴٫۱۰۵۹۸۰۰۰°شرقی﻿ / 56.94973000; 24.10598000
موزه هنر ریگا بورس (لتونیایی: Mākslas muzejs Rīgas Birža muzejs Rīgas Birža) یک موزه در ریگا، لتونی است. این موزه در سال ۱۹۲۰ تأسیس شد و شامل گسترده‌ترین مجموعه هنر جهان در لتونی از هنر مصر باستان و خاورمیانه است که قدمت آن به ۵۰۰۰ سال قبل از میلاد برمی‌گردد.
تاریخچه > ساختمان

در نیمه اول قرن نوزدهم، تجارت ریگا توسعه یافت. بازرگانان سازمان دائمی خود را به نام کمیته بورس ایجاد کردند. تا آن زمان، تمام معاملات در تالار شهر (راتهاوس) انجام شد.
در سال ۱۸۴۷، انجمن بزرگ ریگا تصمیم گرفت تالار شهر را ترک کند و اتاق‌ها را به مؤسسات درباری شهر بازگرداند. اعضا تصمیم گرفتند ساختمان جدیدی بسازند که بتواند شامل خود انجمن، کمیته بورس و یک تئاتر شهر باشد.
معمار که باید بورس را طراحی می‌کرد، هارالد جولیوس فون بوسه، یک نجیب‌زادهٔ آلمانی بالتیک بود که در سن پترزبورگ کار می‌کرد. مأموریت او مستقر کردن بورس در شهر قدیمی و همچنین «تطبیق با چیدمان نامنظم بلوک‌ها، خیابان‌های باریک و چینش متراکم ساختمان‌ها» بود. بعدها ایده تئاتر شهر به دلیل خطرات آتش‌سوزی رد شد. فون بوسه طراحی خود را در سال ۱۸۵۰ آغاز کرد، اما مکانی که او انتخاب کرد، کمیته مبادله را راضی نکرد. سپس در سال ۱۸۵۱ تصمیم گرفته شد که این ساختمان در محلهٔ دیگری بنا شود. سرانجام، ساخت و ساز در ۲۵ مارس ۱۸۵۲ آغاز شد. معماری ساختمان به سبک کاخ‌های ونیزی رنسانس و به عنوان نمادی از ثروت و فراوانی چنین طراحی شده است.
برای نمای بورس تصمیم گرفته شد از دکور سفالی، مجسمه‌هایی با محتوای تمثیلی و عناصر تزئینی استفاده شود. مجسمه‌ساز دانمارکی دیوید جنسن که در سن پترزبورگ مستقر بود، مسئول این پروژه شد. سپس، در ۲۶ مه ۱۸۵۶، بورس ریگا با حضور تزار روسیه الکساندر دوم به‌طور رسمی افتتاح شد.
در سال ۱۹۳۷، چندین ساختمان برای ایجاد میدان گنبد (Doms laukums) تخریب شدند.
پس از جنگ جهانی دوم، لتونی بخشی از اتحاد جماهیر شوروی شد و این ساختمان به مرکز پروپاگاندای علم و فناوری تبدیل شد. نما در رنگ‌های روشن‌تر (صورتی کم رنگ و قهوه ای) رنگ آمیزی شد.
در ۲۴ ژانویه ۱۹۸۰، آتش‌سوزی در سالن‌های طبقه بالا رخ داد. این موزه امروزه آثار بسیاری از این آتش‌سوزی را نگه می‌دارد. بازسازی چند ماه بعد آغاز شد اما در سال ۱۹۸۲ متوقف شد.
در ۳۰ سپتامبر ۲۰۰۴، بازسازی با پروژه‌ای به نام «بازسازی بورس سابق» برنامه‌ریزی شد، اما کار تنها در سال ۲۰۰۸ آغاز شد و در سال ۲۰۱۱ به پایان رسید. در ۲۰ آگوست ۲۰۱۱، این ساختمان بالاخره میزبان مجموعه‌های هنری خارجی شد و موزه هنر ریگا بورس نامیده شد.
تاریخچه > مجموعه‌ها

مجموعه‌های موزه هنر ریگا بورس توسط چندین مجموعه‌دار هنری در طول قرن ۱۹ و ۲۰ میلادی جمع‌آوری شده‌اند.
اولین مجموعه خصوصی که به شهر ریگا داده شده بود، از طرف نیکولاس فون هیمسل (۱۷۲۹–۱۷۶۴) وقف شد. او یک پزشک و مسافر آلمانی‌تبار بالتیک بود و بسیاری از اشیاء خاور زمین را برای ساختن یک مجموعه هنری خریداری کرد. سپس، دومنیکو دو روبیانی (۱۷۹۳–۱۸۸۹)، یک تاجر ایتالیایی ساکن ریگا، مجموعه نقاشی‌های خود را ارائه داد که آثار هنری هلندی، آلمانی و فرانسوی را گردآوری می‌کرد. این دو مجموعه با هم ادغام شدند و ایده موزه به وجود آمد.
به دلیل کمبود فضا، برخی از نقاشی‌ها در خانه شهردار به نام لودیویک ویلهلم کرکوویوس (۱۸۳۱–۱۹۰۴) باقی ماند. در این زمان، چندین مجموعه‌دار مجموعه‌های خود را وقف موزه کردند: راینهولد شیلینگ (۱۸۱۹–۱۸۸۸) ۳۰ نقاشی و کرکوویوس ۲۶ نقاشی به آن سپردند. مهم‌ترین هدیه مجموعه فردریش ویلهلم بردرلو (۱۷۷۹–۱۸۶۲) بود. او ۲۰۱ نقاشی داد که ۷۰ تای آن توسط استادان هلندی کشیده شده بود.
مجموعه موزه شامل بیش از ۲۲۰۰۰ اثر هنری است که قدمت آنها از هزاره چهارم قبل از میلاد تا قرن بیستم است.
نگارخانه

پرتره فردریش ویلهلم بردرلو
پرتره ویلیام دوم، شاهزاده اورنج-ناسائو
نیم تنه یک باکانته
بوسه
جیوه (قبل از ترمیم)
نیم تنه هانس ماکارت
روستای ساندویکن ، کلود مونه
۱ بهمن

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| <<  | بهمن | بهمن | بهمن | بهمن | بهمن |  >> |
| ش | ی | د | س | چ | پ | ج |
|  |  | ۱ | ۲ | ۳ | ۴ | ۵ |
| ۶ | ۷ | ۸ | ۹ | ۱۰ | ۱۱ | ۱۲ |
| ۱۳ | ۱۴ | ۱۵ | ۱۶ | ۱۷ | ۱۸ | ۱۹ |
| ۲۰ | ۲۱ | ۲۲ | ۲۳ | ۲۴ | ۲۵ | ۲۶ |
| ۲۷ | ۲۸ | ۲۹ | ۳۰ |  |  |  |
۱۴۰۳ خورشیدی: ۱۴۰۳ خورشیدی
۱ بهمن سیصد و هفتمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۵۸ روز (۵۹ روز در سال کبیسه) باقی‌است.
رویدادها

۱۳۸۵ - روز شعر و ادب و روز محتشم کاشانی
۱۳۴۳ - ترور حسنعلی منصور توسط محمد بخارایی
۱۳۵۸ - هواپیمای مسافربری بویینگ ۷۲۷  پرواز شماره ۲۹۱ ایران ایر ۳۰ کیلومتری شمال شرق فرودگاه مهرآباد با کوه‌های لشکرک برخورد کرد که به مرگ تمامی ۱۲۸ سرنشین آن انجامید.
۱۳۹۰ - ترور جمعی از پرسنل ارتش جمهوری اسلامی در خرم‌آباد
زادروزها

۱۲۹۱ - تقی ظهوری، بازیگر
۱۳۰۷ - علینقی عالیخانی، سیاستمدار، اقتصاد‌دان، وزیر اقتصاد ایران و رئیس دانشگاه تهران
۱۳۲۳ - محمد محمدی اشتهاردی، نویسنده
۱۳۲۳ - بهزاد فراهانی، بازیگر
۱۳۳۳ - مسعود رایگان، بازیگر
۱۳۳۶ - اسحاق جهانگیری، سیاستمدار
۱۳۴۰ - سیروس قایقران، بازیکن فوتبال
۱۳۴۱ - فریبا وفی، نویسنده
۱۳۴۷ - فلور نظری، بازیگر
۱۳۶۲ - جواد نیک‌بین، سیاستمدار
۱۳۶۲ - جاسم سلطانی، بازیکن فوتسال
۱۳۶۳ - سیاوش اکبرپور، بازیکن فوتبال
۱۳۶۴ - سعید دقیقی، بازیکن فوتبال
۱۳۶۷ - آرش افشین، بازیکن فوتبال
۱۳۷۰ - حمید هیراد، خواننده
۱۳۷۷ - سهیل پرسته، کشتی‌گیر
درگذشت‌ها

۱۳۱۲ - عارف قزوینی، شاعر
۱۳۴۳ - نظام وفا آرانی، شاعر
۱۳۵۳ - محمد قریب، پزشک
هق

مکان
| هق | هق |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: ۳۶°۵۸′۵۴″ شمالی ۴۵°۲′۳۲″ شرقی﻿ / ﻿۳۶٫۹۸۱۶۷°شمالی ۴۵٫۰۴۲۲۲°شرقی﻿ / 36.98167; 45.04222: مختصات: ۳۶°۵۸′۵۴″ شمالی ۴۵°۲′۳۲″ شرقی﻿ / ﻿۳۶٫۹۸۱۶۷°شمالی ۴۵٫۰۴۲۲۲°شرقی﻿ / 36.98167; 45.04222
استان: آذربایجان غربی
شهرستان: اشنویه
بخش: بخش نالوس
دهستان: هق
جمعیت: ۱۰۱۷ نفر (سرشماری ۹۵)
هق، روستایی از توابع بخش نالوس شهرستان اشنویه در استان آذربایجان غربی ایران است. مردم این ده در کار پرورش دام و زنبورداری و کشاورزی هستند
جمعیت

این روستا در دهستان هق قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۹۲۷ نفر (۱۵۵ خانوار) بوده‌است.