stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
آنارشی، دولت و اتوپیا
خلاصه > چرا نظریه وضع طبیعی؟

در این فصل، نوزیک سعی می‌کند توضیح دهد که چرا بررسی وضعیت طبیعی لاکی برای درک این‌که آیا در وهله اول باید یک حالت وجود داشته باشد مفید است. اگر کسی می‌تواند نشان دهد که یک جامعه آنارشی بدتر از جامعه‌ای است که دارای حالت است، باید دومی را به‌عنوان جایگزین بدتر انتخاب کنیم. او استدلال می‌کند که برای مقایسه قانع‌کننده این دو، نباید بر دیدگاهی بسیار بدبینانه یا بسیار خوش‌بینانه از آن جامعه تمرکز کرد. در عوض، باید:
روی یک موقعیت غیردولتی تمرکز کنید که در آن مردم عموماً محدودیت‌های اخلاقی را برآورده می‌کنند و عموماً همان‌طور که باید عمل می‌کنند [...] این وضعیت طبیعی بهترین وضعیت آنارشیکی است که می‌توان به‌طور منطقی به آن امیدوار بود. از این رو، بررسی ماهیت و عیوب آن برای تصمیم‌گیری در مورد این‌که آیا باید یک دولت به جای هرج و مرج وجود داشته باشد، اهمیت حیاتی دارد.
برنامه نوزیک این است که ابتدا اعمال مجاز و غیرمجاز اخلاقی را در چنین جامعه غیرسیاسی توصیف کند و این‌که چگونه نقض آن محدودیت‌ها توسط برخی افراد منجر به ظهور یک دولت می‌شود. اگر این اتفاق بیفتد، ظاهر را توضیح می‌داد، حتی اگر هیچ حالتی واقعاً به آن شکل خاص توسعه نیافته باشد.
او به بزرگ‌ترین برآمدگی اشاره می‌کند، هنگامی که او (در فصل ۱، «چرا نظریه وضعیت طبیعت؟») به کم‌عمق بودن توضیح «دست نامرئی» خود در مورد حالت حداقل اشاره می‌کند، که آن را از وضع طبیعی لاکی استخراج می‌کند، که در آن افراد وجود دارند. اما هیچ دولتی که آن‌ها را اجرا و قضاوت کند وجود ندارد. اگرچه این برای او به‌عنوان «تبیین بنیادی» قلمرو سیاسی به‌حساب می‌آید، زیرا امر سیاسی بر حسب امر غیرسیاسی تبیین می‌شود، و نسبت به جاه‌طلبی «تبارشناختی» بعدی او (درکتاب ماهیت عقلانیت و به‌ویژه در تغییرناپذیری‌ها) هم سیاسی و هم اخلاقی با ارجاع به شیوه‌های هم‌کاری سودمندی که می‌توان آن را به اجداد شکارچی-گردآورنده ما و فراتر از آن ردیابی کرد، کم‌عمق است. تبارشناسی به نوزیک توضیحی در مورد آنچه فقط در آنارشی، دولت و اتوپیا فرض شده است، وضعیت بنیادی حقوق فردی ارائه می‌دهد.
خلاصه > وضعیت طبیعت

نوزیک این فصل را با جمع‌بندی برخی از ویژگی‌های وضع طبیعی لاک آغاز می‌کند. نکته مهم این است که هر فردی حق دارد هر زمان که شخص دیگری حقوقش را تضییع کرد، غرامت دریافت کند. تنبیه مجرم نیز قابل‌قبول است، اما تا آن‌جایی که او (یا دیگران) از انجام مجدد آن منع شوند. همان‌طور که خود لاک اذعان می‌کند، این موضوع مشکل‌های متعددی را ایجاد می‌کند و نوزیک تلاش می‌کند تا ببیند تا چه حد می‌توان مشکل‌ها را با شیوه‌های داوطلبانه حل کرد. یک پاسخ منطقی به «مشکلات» یک وضعیت طبیعی لاکی، ایجاد انجمن‌های حمایت متقابل است، که در آن همه به تماس هر عضو پاسخ خواهند داد. این ناخوشایند است که همه همیشه در حال آماده‌باش هستند، و اعضایی که ممکن است «شاد یا پارانوئید» باشند، می‌توانند هم‌کاران را فراخوانی کنند. ناراحتی مهم دیگر زمانی رخ می‌دهد که دو عضو یک انجمن با هم اختلاف داشته باشند. اگرچه قوانین ساده‌ای وجود دارد که می‌تواند مشکل را حل کند (برای مثال، سیاست عدم مداخله )، بیش‌تر مردم انجمن‌هایی را ترجیح می‌دهند که سعی می‌کنند سیستم‌هایی بسازند تا تصمیم بگیرند که ادعاهای چه کسی درست است.
در هر صورت، مشکل آماده‌باش حکم می‌کند که برخی از کارآفرینان وارد تجارت فروش خدمات حفاظتی شوند (تقسیم کار). این امر منجر می‌شود («از طریق فشارهای بازار، صرفه‌جویی، و منفعت شخصی») یا افراد به قوی‌ترین انجمن در یک منطقه خاص بپیوندند یا این‌که برخی از انجمن‌ها قدرت مشابهی داشته باشند و از این رو با موافقت با شخص ثالثی که به‌عنوان قاضی یا دادگاه برای حل اختلافات عمل می‌کند. اما برای تمام اهداف عملی، مورد دوم معادل داشتن تنها یک انجمن حفاظتی است. و این چیزی است که «بسیار شبیه یک حالت حداقلی» است. نوزیک قضاوت می‌کند که لاک اشتباه می‌کند که یک قرارداد اجتماعی را برای ایجاد جامعه مدنی و پول لازم تصور می‌کند. او توضیح دست نامرئی را ترجیح می‌دهد، به این معنا که توافق‌های داوطلبانه بین افراد، الگوهای گسترده‌ای را ایجاد می‌کند که به نظر می‌رسد طراحی شده‌اند، درحالی‌که در واقع هیچ‌کس این کار را نکرده است. این توضیح‌ها به این معنا مفید هستند که «استفاده از مفاهیم تشکیل‌دهنده پدیده‌های مورد توضیح را به حداقل می‌رسانند». او تا کنون نشان داده است که چنین «دست نامرئی» ای به یک انجمن مسلط منجر می‌شود، اما افراد هنوز هم ممکن است حقوق خود به‌طور عادلانه را جاری کنند. اما این آژانس حفاظتی هنوز یک دولت نیست. در پایان فصل نوزیک به برخی از مشکلات تعریف حالت اشاره می‌کند، اما می‌گوید:
ما ممکن است برای اهداف خود این‌گونه پیش برویم که شرط لازم برای وجود یک دولت این است که (فردی یا سازمانی) اعلام کند که در حد توان خود [...] هر تخلفی را که کشف کند مجازات خواهد کرد. استفاده از زور بدون اجازه صریح.
سازمان‌های حفاظتی تاکنون چنین اعلامیه‌ای نداده‌اند. علاوه بر این، به همه مشتریان خود (که ممکن است درجات پوشش متفاوتی را خریداری کنند) درجه حفاظت یکسانی ارائه نمی‌دهند و افرادی که خدمات را خریداری نمی‌کنند («مستقل‌ها») را به هیچ وجه محافظت نمی‌کنند. این برخلاف تجربه ما از دولت‌ها است، جایی که حتی از گردش‌گران محافظت می‌کنند. بنابراین، آژانس حفاظتی مسلط فاقد انحصار در استفاده از زور است و نمی‌تواند از همه مردم در داخل قلمرو خود محافظت کند.
خلاصه > محدودیت‌های اخلاقی و دولت

نوزیک با نشان دادن این‌که دلایل غیرتوزیعی برای رویه ظاهراً بازتوزیعی برای وادار کردن مشتریانش به پرداخت هزینه حمایت از دیگران وجود دارد، به وضعیت نگهبان شب در نظریه لیبرالیسم کلاسیک می‌رسد. او چیزی را تعریف می‌کند که آن را یک حالت فوق‌حداقلی می‌نامد، که ویژگی توزیع‌کننده را ندارد، اما تنها حالتی است که مجاز به اجرای حقوق است. طرف‌داران این دولت فوق‌حداقلی به‌دلیل تلاش برای به حداقل رساندن مجموع نقض حقوق (آنچه او فایده‌گرایی حقوق می‌نامد) از آن دفاع نمی‌کنند. برای مثال، این ایده به این معنی است که شخصی می‌تواند فرد دیگری را که می‌داند بی‌گناه است مجازات کند تا گروهی را که حقوق بیش‌تری را نقض می‌کنند، کنترل کند. این فلسفه‌ای نیست که در پس دولت فوق‌حداقلی قرار دارد. در عوض، طرف‌داران آن حقوق اعضای آن را یک محدودیت جانبی در مورد آنچه می‌توان با آن‌ها انجام داد، می‌دانند. این دیدگاه محدودیت جانبی منعکس‌کننده اصل زیربنایی کانتی است که افراد هدف هستند و صرفاً وسیله نیستند، بنابراین نمی‌توان برای جلوگیری از نقض حقوق افراد دیگر، حقوق یک فرد را زیر پا گذاشت. پس کدام اصل را انتخاب کنیم؟ نوزیک سعی نخواهد کرد ثابت کند کدام اصل بهتر است. در عوض، او دلایلی برای ترجیح دیدگاه کانتی ارائه می‌کند و بعدها به مشکلات فایده‌گرایی کلاسیک اشاره می‌کند.
اولین دلیلی که او به نفع اصل کانتی ارائه می‌کند این است که قیاس بین مورد فردی (که در آن ما انتخاب می‌کنیم برای منفعت بیش‌تر بعداً قربانی شویم ) و مورد اجتماعی (که در آن منافع یک فرد را فدای خیر اجتماعی بزرگ‌تر می‌کنیم) نادرست است:
فقط افرادی مشخص وجود دارند، افرادی مختلف با زندگی فردی خود. استفاده از یکی از این افراد به نفع دیگران، از او به نفع دیگران استفاده می‌کند [...] صحبت از یک خیر اجتماعی کلی این موضوع را پوشش می‌دهد. (از قصد؟). استفاده از یک فرد در این راه به اندازه کافی احترام و توجه به این واقعیت ندارد که او فردی جدا است و تنها زندگی اوست. او از فداکاری خود مقداری خیر بیش از حد متعادل به‌دست نمی‌آورد [...].
دلیل دوم بر اصل عدم تعرض متمرکز است. آیا ما حاضریم این اصل را کنار بگذاریم؟ یعنی آیا می‌توانیم بپذیریم که برخی افراد ممکن است در موارد خاصی به برخی افراد بی‌گناه آسیب برسانند؟ (البته این اصل عدم تعرض شامل دفاع شخصی و شاید موارد خاص دیگر نمی‌شود. )
او سپس با بحث در مورد این‌که آیا حیوانات باید در محاسبه فایده‌گرایانه خوشبختی در نظر گرفته شوند، و اگر بستگی به نوع حیوان دارد، آیا کشتن بی‌درد آن‌ها قابل‌قبول است یا خیر، برخی از مشکلات فایده‌گرایی را آشکار می‌کند. او معتقد است که منفعت‌گرایی حتی برای حیوانات هم مناسب نیست.
اما مشهورترین استدلال نوزیک برای دیدگاه محدودیت جانبی علیه فایده‌گرایی کلاسیک و این ایده که فقط تجربه احساسی مهم است، آزمایش فکری ماشین تجربه او است. هر تجربه وهمی را که فرد بخواهد القا می‌کند، اما از انجام کاری یا تماس با هر چیزی جلوگیری می‌کند. فقط تحریک عصبی از قبل برنامه‌ریزی‌شده برای توهم کافی است. نوزیک این شهود را ایجاد می‌کند که هر یک از ما دلیلی برای اجتناب از وصل شدن به ماشین تجربه داریم. این به این معنی نیست که «وصل کردن به برق» ممکن است بهترین انتخاب همه چیز برای برخی از بیماران لاعلاج و درد شدید نباشد. هدف آزمایش فکری بیان یک دلیل بزرگ برای عدم وصل کردن است، دلیلی که نباید وجود داشته باشد، اگر آنچه مهم است تجربه احساسی است.
خلاصه > ملاحظات بیش‌تر در مورد استدلال برای دولت

بحث در مورد حمله پیش‌گیرانه، نوزیک را به یک اصل هدایت می‌کند که اعمال ممنوعیت را که به خودی خود اشتباه نیستند، حذف می‌کند، حتی اگر این اقدامات احتمال ارتکاب اشتباهات را در آینده افزایش دهند. این امر تفاوت قابل‌توجهی را بین ممنوعیت‌های یک سازمان حفاظتی در برابر رویه‌هایی که آن را غیرقابل اعتماد یا غیرمنصفانه می‌داند و سایر ممنوعیت‌هایی که به‌نظر می‌رسد بیش از حد ممکن است، مانند منع دیگران از پیوستن به سازمان حفاظتی دیگر، ایجاد می‌کند. اصل نوزیک دیگران را از این کار منع نمی‌کند.
خلاصه > عدالت توزیعی

بحث نوزیک در مورد نظریه عدالت رالز، گفتگوی برجسته‌ای را بین لیبرترینیسم و لیبرالیسم ایجاد کرد. او یک نظریه استحقاق را ترسیم می‌کند که می‌گوید: «از هر کدام که انتخاب می‌کنند، به هر کدام که انتخاب می‌شوند». این شامل یک نظریه (۱) عدالت در کسب است. (۲) عدالت در اصلاح اگر (۱) نقض شود (اصلاح که ممکن است به اقدامات ظاهراً توزیع مجدد نیاز داشته باشد). (۳) عدالت در دارایی‌ها، و (۴) عدالت در انتقال. با فرض عدالت در کسب، استحقاق مالکیت تابعی از کاربردهای مکرر (۳) و (۴) است. نظریه استحقاق نوزیک یک اصل تاریخی بدون الگو است. تقریباً تمام اصول دیگر عدالت توزیعی (برابری‌گرایی، فایده‌گرایی) اصول الگوی عدالت هستند. چنین اصولی از این شکل پیروی می‌کنند: «به هر یک بر اساس …»
حزب ناسیونال استرالیا

| حزب ناسیونال استرالیا (Single Lib-Nat Party represents QLD; graphic represents seats held by a National aligned LNP MP) | حزب ناسیونال استرالیا (Single Lib-Nat Party represents QLD; graphic represents seats held by a National aligned LNP MP) |
| --- | --- |
NSW Parliament: ۱۶ از ۹۳
VIC Parliament: ۷ از ۸۸
QLD Parliament: ۲۵ از ۹۳
WA Parliament: ۵ از ۵۹
حزب ناسیونال استرالیا (انگلیسی: National Party of Australia) یکی از احزاب سیاسی استرالیا است که از سال 1920 فعالیت خود را آغاز کرده است و اکنون ائتلاف این حزب و حزب لیبرال استرالیا، اکثریت کرسی های مجلس استرالیا را در اختیار دارد.
از نو بسازیم

| از نو بسازیم | از نو بسازیم |
| --- | --- |
نویسنده: بیژن بیرنگ
کارگردان: مینا تقوی
بازیگران: سامی تحصنی اسماعیل پوررضا آتیلا پسیانی حسین ایری منوچهر سامه رضا رضوانی محمد رضایی احمد نیک‌کار
کشور سازنده:  ایران
زبان اصلی: فارسی
شمار قسمت‌ها: ۹ قسمت
تولید: تولید
تهیه‌کننده: مسعود رسام
پخش: پخش
شبکهٔ اصلی: شبکه دو
انتشار اولیه: ۱۳۶۲
از نو بسازیم نام یک مجموعه تلویزیونی ایرانی به کارگردانی «مینا تقوی» است که در سال ۱۳۶۲ از برنامهٔ کودک و نوجوان شبکه دو پخش گردید.
خلاصه داستان

مدرسه‌ای که چند دوست و همکلاسی در آن تحصیل می‌کنند درآستانهٔ تعطیلی و انحلال است. این چند دوست صمیمی در فصل تابستان و تعطیلات، بدور هم جمع شده‌اند تا چاره‌ای بیندیشند، چرا که در صورت بسته شدن این مدرسه، بین آنها فاصله خواهد افتاد و روزهای خوشی که در مدرسه دارند به پایان خواهد رسید…
باد والدزی

| باد والدزی   | باد والدزی   |
| --- | --- |
  نشان:   نشان
کشور: آلمان
ایالت: بادن-وورتم‌برگ
منطقه اداری: Tübingen
ناحیه: Ravensburg
تقسیمات: 6 Stadtteile
حکومت: حکومت
 • شهردار: Roland Weinschenk
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۰۸٫۵۴ کیلومتر مربع (۴۱٫۹۱ مایل مربع)
ارتفاع: ۵۸۸ متر (۱۹۲۹ فوت)
جمعیت (۲۰۰۶-۱۲-۳۱): جمعیت (۲۰۰۶-۱۲-۳۱)
 • کل: ۱۹۷۵۸
 • تراکم: ۱۸۰/کیلومتر مربع (۴۷۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: CET/CEST (UTC+1/+2)
کدهای پستی: ۸۸۳۳۹
کدهای شماره‌گیری: ۰۷۵۲۴
پلاک خودرو: RV
وبگاه: www.bad-waldsee.de
باد والدزی شهری در ایالت بادن-وورتمبرگ در کشور آلمان هست.
گومبیتو

| گومبیتو | گومبیتو |
| --- | --- |
کومونه: کومونه
گومبیتو: گومبیتو
گومبیتوموقعیت گومبیتو در  Italy: گومبیتوموقعیت گومبیتو در  Italy
مختصات: ۴۵°۱۶′ شمالی ۹°۴۴′ شرقی﻿ / ﻿۴۵٫۲۶۷°شمالی ۹٫۷۳۳°شرقی﻿ / 45.267; 9.733: مختصات: ۴۵°۱۶′ شمالی ۹°۴۴′ شرقی﻿ / ﻿۴۵٫۲۶۷°شمالی ۹٫۷۳۳°شرقی﻿ / 45.267; 9.733
کشور: ایتالیا
ناحیه: لمباردی
استان / شهرستان: استان کریمونا (CR)
مساحت: مساحت
 • کل: ۹٫۱ کیلومتر مربع (۳٫۵ مایل مربع)
جمعیت (دسامبر 2004): جمعیت (دسامبر 2004)
 • کل: ۶۲۴
 • تراکم: ۶۹/کیلومتر مربع (۱۸۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانه)
کد پستی: ۲۶۰۲۰
پیش‌شماره تلفن: ۰۳۷۴
گومبیتو (به ایتالیایی: Gombito) یک کومونه در ایتالیا است که در استان کریمونا واقع شده‌است.
خصوصیات

گومبیتو ۹٫۱ کیلومترمربع مساحت و ۶۲۴ نفر جمعیت دارد.
فلوریان فابر

| اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی |
| --- | --- | --- | --- |
زادروز:  ۴ فوریهٔ ۱۹۸۷ ‏(۳۷ سال)
زادگاه:  نیم
قد:  ۱٫۷۴ متر (۵ فوت ۸ ۱⁄۲ اینچ)
پست:  هافبک
اطلاعات باشگاهی: اطلاعات باشگاهی
باشگاه کنونی:  Tours
شمارهٔ پیراهن:  ۱۲
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۲۰۱۰–۲۰۱۴ |  Uzès Pont du Gard |  ۸۵ |  (۵) |
| ۲۰۱۴–۲۰۱۵ |  Gazélec Ajaccio |  ۳۸ |  (۴) |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۷ |  باشگاه فوتبال نیم المپیک |  ۴۰ |  (۱) |
| ۲۰۱۷–۲۰۱۸ |  Bastia-Borgo |  ۲۵ |  (۰) |
| ۲۰۱۸– |  Tours |  ۱۶ |  (۱) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۰۰:۲۶, ۳ فوریه ۲۰۱۹ (UTC). :  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۰۰:۲۶, ۳ فوریه ۲۰۱۹ (UTC). 
فلوریان فابر (انگلیسی: Florian Fabre؛ زادهٔ ۴ فوریهٔ ۱۹۸۷) بازیکن فوتبال اهل فرانسه است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال نیم المپیک اشاره کرد.
یرون ون در فیر

| یرون ون در فیر | یرون ون در فیر |
| --- | --- |
ملیت:  هلند
پیشه: کارآفرین
نماینده(ها): یونیلیور رویال داچ شل
شناخته‌شده برای: رییس هیئت مدیره فیلیپس
یرون ون در فیر (به هلندی: Jeroen van der Veer) (زاده ۲۷ اوت ۱۹۴۷) کارآفرین، اقتصاددان و مدیر ارشد اجرایی هلندی است، که اکنون به‌عنوان رییس هیئت مدیره شرکت فیلیپس فعالیت می‌کند.
ون در فیر در فاصله سال‌های ۲۰۰۴ تا ۲۰۰۹ مدیر عامل شرکت نفتی رویال داچ شل بود. وی هم‌اکنون از اعضای هیئت مدیره شرکت‌های یونیلیور و رویال داچ شل می‌باشد.
بن تومان یک

| بن تومان یک | بن تومان یک |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: ۳۳°۲۴′۱۱″شمالی ۴۷°۵۷′۴۲″شرقی﻿ / ﻿۳۳٫۴۰۲۹۶۲۸°شمالی ۴۷٫۹۶۱۷۰۴۶°شرقی﻿ / 33.4029628; 47.9617046: مختصات: ۳۳°۲۴′۱۱″شمالی ۴۷°۵۷′۴۲″شرقی﻿ / ﻿۳۳٫۴۰۲۹۶۲۸°شمالی ۴۷٫۹۶۱۷۰۴۶°شرقی﻿ / 33.4029628; 47.9617046
کشور: ایران
استان: لرستان
شهرستان: معمولان
بخش: مرکزی
دهستان: معمولان
جمعیت: ۴۷ نفر (سرشماری ۹۵)
بن تومان یک، روستایی در دهستان معمولان بخش مرکزی شهرستان معمولان در استان لرستان ایران است.
جمعیت

بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با ۴۷ نفر (۱۴ خانوار) بوده‌است.
حسن جوانبخش

| حسن جوانبخش | حسن جوانبخش |
| --- | --- |
ملیت: ایرانی
پیشه: کارگردان و تهیه‌کننده سینما و تلویزیون
حسن جوانبخش کارگردان و تهیه‌کننده اهل ایران است.
زندگی‌نامه

وی فعالیت هنری را با نمایش‌های دبیرستانی آغاز کرد. در تلویزیون نیز به عنوان تهیه‌کننده و کارگردان چند فیلم ساخته‌است.
فیلمشناسی

سازمان ۴ (۱۳۶۶ کارگردان)
جنبش آزادی‌بخش ملی ارمنی

جنبش آزادی‌بخش ملی ارمنی (به ارمنی: Հայ ազգային-ազատագրական շարժում)، (به انگلیسی: Armenian national liberation movement) جنبشی است که هدف آن ایجاد یک ارمنستان متحد و مستقل بود. مجموعه‌ای از عوامل مانند؛ جنبش‌های اجتماعی و فرهنگی که باعث ایجاد بیداری ملی ارمنی شد؛ و عوامل سیاسی و نظامی در طی و پیش از جنگ جهانی اول باعث به وجود آمدن جنبش آزادی‌بخش ملی ارمنی شود.
جنبش ملی ارمنی در اوایل ۱۸۶۰ میلادی تحت تأثیر عصر روشنگری و در زمان ظهور ناسیونالیسم امپراتوری عثمانی، به وجود آمد. عوامل مختلف و مؤثری در ظهور جنبش ملی ارمنی شبیه جنبش کشورهای بالکان و به ویژه بین یونانیان ایجاد شد نقش داشته‌است.
روشنفکران، نویسندگان، فیلسوفان و کشیش‌ها (خریمیان هایریک، مخیتار سباستاتسی)؛ نقش مؤثری در بیداری ملی ارمنی داشتند و آنان به دنبال بهبود و اصلاحات در شش ولایت ارمنی بودند و فدایی ارمنی دفاع از مردم در مقابل نیروهای عثمانی را برعهده داشتند، اما عملاً طرح اصلاحات برای بهبود وضع ساکنین ارمنی شکست خورد؛ و عاملی شد تا ارمنیان به فکر ایجاد یک حکومت مستقل در مناطق ارمنی‌نشین تحت کنترل دولت عثمانی و ارمنستان روسیه شدند.
از اواخر ۱۸۸۰ میلادی جنبش ارمنی منجر به درگیری‌های مسلحانه با نیروهای نظامی عثمانی و گروهای نامنظم کُرد به رهبری سه حزب ارمنی در مناطق ارمنی‌نشین عثمانی شد. ارمنیان به‌طور طبیعی روسیه را متحد خود در مبارزه با دولت عثمانی می‌دیدند؛ با این حال روس‌ها همچنین یک سیاست ظالمانه‌ای را در قفقاز ضد ارمنیان (ارمنستان روسیه)، دنبال می‌کردند. پس از شکست دولت عثمانی در جنگ اول بالکان و تحت فشار اروپا و روسیه مجبور به اصلاحاتی در مناطق ارمنی‌نشین شد ولی با آغاز جنگ جهانی اول این اصلاحات عملاً قطع شد.
در طی جنگ جهانی اول ارمنی‌های ساکن امپراتوری عثمانی به‌طور سیستماتیک توسط دولت وقت نابود شدند؛ براساس برخی برآوردها طی سال‌های ۱۸۹۴ تا ۱۹۲۳ میلادی بین ۱/۵ تا ۲ میلیون نفر کشته شدند.
در ۲۵ فوریه ۱۹۱۵ میلادی انور پاشا براساس دستورالعمل شماره ۸۶۸۲ دستور حذف تمامی سربازان و افسران ارمنی در ارتش عثمانی را صادر نمود در مقابل ده‌ها هزار ارمنی ساکن قفقاز و روسیه به واحدهای داوطلب ارمنی پیوستند. روسیه در سال ۱۹۱۷ میلادی بسیاری از مناطق ارمنی‌نشین عثمانی را تحت کنترل داشت ولی پس از انقلاب اکتبر و خروج نیروهای نظامی روسیه از آن مناطق، واحدهای منظم ارمنی در آن مناطق مستقر شد و بعد از نبرد سارداراباد در ۲۸ مه ۱۹۱۸ کشور ارمنستان اعلام استقلال نمود و اولین جمهوری ارمنستان تشکیل شد.
در سال ۱۹۲۰ میلادی بلشویکها در روسیه و مجلس کبیر ملی ترکیه به قدرت رسیدند. در حالی که ارتش سرخ وارد ایروان شده بود، در سوی دیگر انقلابیون تُرک موفق به اشغال ارمنستان غربی شدند. در سال ۱۹۲۱ میلادی معاهده دوستی به نام عهدنامه مسکو بین بلشویک‌ها و مجلس کبیر ملی ترکیه به امضاء رسید؛ در نتیجه ارمنستان شرقی ضمیمه اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی شد و صدها هزار نفر از ارمنیان، ارمنستان غربی در نتیجه نسل‌کشی و ارمنی ستیزی دولت مصطفی کمال آتاترک به کشورهای همجوار و آمریکا، اروپا مهاجرت کردند و جامعه‌ای به نام جماعت ارمنیان پراکنده را تشکیل دادند. جمهوری سوسیالیستی ارمنستان شوروی در سال ۱۹۹۱ میلادی فروپاشید و متعاقب آن جمهوری ارمنستان تأسیس گردید.
پیش زمینه

در آستانه جنگ روسیه و عثمانی (۱۸۷۷-۱۸۷۸) وضع ارمنیان در ارمنستان عثمانی به همان دشواری و حتی بدتر هم شد. به هنگام جنگ روس و عثمانی نیز ارمنستان دوباره تبدیل به صحنه یک رشته فجایع و جنایاتی شد که گروه‌های نامنظم جزو سپاهیان ترک نسبت به ساکنان آن مرتکب می‌شدند، و چنین بود که ساکنان ارمنی مناطق دغوبایزید و دیادین و الشگرد بیشترشان قتل‌عام شدند.
(تنها در شهر بایزید ۲۴۰۰ نفر ارمنی کشته شدند) در حالی که ارمنیان ساکن مناطق قارص و باسن و وان بشدت صدمه دیدند.
در ماه سپتامبر ۱۸۹۵ میلادی ارمنی‌ها در قسطنطنیه تظاهراتی به رهبری حزب سوسیال دموکرات هنچاکیان برپا کردند که به خون کشیده شد. از پی آن کشتارهای عظیمی از سپتامبر تا دسامبر ۱۸۹۵ میلادی به وقوع پیوست. کشتارها به مقیاس بسیار وسیعی در ترابزون، بایبورت، ارزروم، ارزنجان، بتلیس، دیاربکر، الازیغ، آرابگیر،ملطیه، سیواس ،ماردین و قهرمان مرعش صورت گرفت. این کشتارها در شانلی اورفه به اوج شدت خود رسید، چه در آن شهر در طول هفته اول عید میلاد مسیح، سه هزار نفر ارمنی که بیشتر زن و کودک بودند و در کلیسای جامع شهر پناه گرفته بودند در همان کلیسا زنده زنده به آتش کشیده شدند.
جمع کل قربانیان کشتارهای ۱۸۹۴ تا ۱۸۹۶ میلادی (مناطق ارزروم، وان و بتلیس) ۲۰۰٬۰۰۰ نفر برآورد شده‌است. به اضافه ۱۰۰٬۰۰۰ نفر که در زمستان‌های سخت ارمنستان به علت ویران شدن خانه و کاشانه از گرسنگی و سرما مرده‌اند و کودکانی که بر اثر از دست دادن والدین خود تلف شدند و بالغ بر ۵۰۰۰۰ کودک یتیم شدند. علاوه بر ارمنی‌ها ۲۵٬۰۰۰ نفر آشوری در شهر دیاربکر کشته شدند.
باید به این رقم عده‌ای را نیز که به زور از دین برگردانده شده‌اند اضافه کرد و سفیر فرانسه عده آنان را به چهل هزار نفر برآورد کرده‌است.
بیش از یکصد هزار ارمنی ساکن ترکیه تنها در سال‌های ۱۸۹۴ تا ۱۸۹۷ میلادی آن کشور را ترک کردند و به سرزمین قفقاز جنوبی و کشورهای شبه جزیره بالکان و به ایالات متحده آمریکا پناهنده شدند.
زمامداران تُرک بنا به عادت همیشگی خود نخست وجود کشتارهایی را تکذیب کردند و مدعی شدند که چیزی بجز اغتشاشات نبوده‌است. لیکن چندی نگذشت که تُرکان و مبرزترین وکلای آنان مجبور شدند در برابر دلایل و مدارک انکارناپذیر مسلم بودن آن اعمال را تأیید کنند. آنگاه تُرکان درصدد برآمدند تا از شدت فاجعه بکاهند، به این بهانه که آن کشتارها چیزی بجز پاسخ دولت به شورش عمومی ارمنیان نبوده‌است.
ویلیام اوارت گلدستون به این تهمت شورش ارمنی‌ها، در جلسه‌ای که در چستر برپا بود چنین گفت:
«اگر این حرف معنایی هم داشته باشد معنی آن به‌طور روشن این است که ارمنیان هر چند اسلحه نداشته‌اند کوشیده‌اند از جان و مال و خانه و کاشانه و از زن و کودکان خود دفاع کنند.»
مسئله ارمنی

مقالهٔ اصلی: مسئله ارمنی
مقالهٔ اصلی: کشتار حمیدیه
اگرچه مسئله ارمنی تنها در کنگره برلین و در پی جنگ روس و عثمانی در فاصله سال‌های ۱۸۷۷ تا ۱۸۷۸ میلادی بود که به مسئله‌ای با اهمیت بین‌المللی تبدیل شد، این مشکل پیش از آن نیز وجود داشت. مدت‌ها پیش از کنگره، ارمنیان در پی پایانی بر ستم و بی عدالتی بودند. شورای عمومی ارمنی که وظایف خود را در سال ۱۸۶۲ میلادی به عهده گرفت، شکایات شش ولایت ارمنی را که بیشتر ساکنین اش ارمنی بودند گرد آورد، و به واسطه آن‌ها از حکومت دادخواهی نمود. علاوه بر شکایات تقاضانامه ارمنیان برای اصلاحات بنیادین که در تاریخ ۱۸۷۸ میلادی ارائه شد شامل درخواست‌های زیر بود:
شش ولایت ارمنی باید دارای استاندار کل باشد و حتماً باید مذهب کلیسای حواری ارمنی داشته باشد و می‌بایست از طرف سلطان عثمانی و با موافقت تزار روسیه انتخاب گردد. استاندار دارای لقب والی خواهد بود.
رؤسای جوامع و ولایات نیز باید معتقد به مذهب کلیسای حواری ارمنی باشند. لیکن انتصاب آنان باید از سوی شورای نمایندگان ارمنستان و با موافقت باب عالی صورت گیرد.
حفظ نظم و امنیت در کشور باید در اختیار ارمنیان باشد. پاسبانان باید از میان ارمنیان انتخاب شوند.
امر قضاوت می‌بایست دور از شریعت و تابع نظر رئیس قضاوت ارمنی باشد.
امتیازهای انحصاری کُردها (قورباشی و دره بیگ) باید لغو شود.
مالیات‌ها باید مجدداً و به‌طور عادلانه تعیین شوند.
بازسازی قوانین مربوط به وقف باید صورت گیرد؛ همچنین قوانین مربوط به تملک زمین باید مورد تجدید نظر قرار گیرد.
خلع سلاح ترکان و چرکس‌ها در شش ولایت ارمنی.
استقرار ساختار جدید اداری در شش ولایت ارمنی که سلطان باید آن را با موافقت تزار تصویب کند.
ضمانت خودمختاری جزئی شهر زیتون زیرا این شهر از پنج سده پیش تاکنون به صورت خودگردان اداره می‌شود.
درخواست‌های ارمنیان؛ اول (۲۱ اکتبر ۱۸۷۷ میلادی) و درخواست دوم در (اول فوریه ۱۸۷۸ میلادی) واجد نکاتی چند است:
«اول اینکه بخش بزرگ این درخواست‌ها بالاخص موارد به برابری و تأمین جانی و مالی و عدم تبعیض اجتماعی تأکیدی بر حقوق از دست رفته ارمنی‌ها در چارچوب قانون اساسی عثمانی بود که سلطان عبدالحمید وعده آن را داده بود. ارمنی‌ها امیدوار بودند با طرح این درخواست‌ها و تحت حمایت دولت‌های بزرگ به این حقوق دست یابند. بخش دیگر درخواست‌های ارمنی‌ها مانند اصلاحات مالیاتی و قضایی،انتخاب ارمنی‌ها در مناسب حکومتی و تأمین امنیت ارمنی‌ها مواردی بودند که پیش تر از سوی قدرت‌های اروپایی طی معاهده پاریس و پروتکل لندن مطرح شده بود و دولت عثمانی ملزم به اجرای آن‌ها بود. قرارهایی که هیچ وقت دولت عثمانی به آن پایبند نبود.»
بیداری ملی

مقالهٔ اصلی: بیداری ملی ارمنی
بیداری ملی ارمنی و در ایجاد «احساسات ملی ارمنی» عوامل مؤثری دخیل بوده‌است. در فلات ارمنستان یک رشته مراکز روشنفکری ارمنی به وجود آمد عبارتند از:
کلیسای جامع اچمیادزین مقر سر اسقف یا کاتولیکوس و مرکز آکادمی یا دارالعلوم، ایروان، وان به دلیل اینکه مرکز کار «خریمیان هایریک» بود، ارزروم به دلیل وجود کالج ساناساریان، و شوشی. در خارج از ارمنستان مهم‌ترین مراکز روشنفکری عبارت بودند از قسطنطنیه، تفلیس، مسکو، و در اروپای غربی، ونیز و وین به دلیل وجود مخیتاریست‌ها در آن دو شهر و پاریس و ژنو به عنوان مراکز جوانان دانشجوی ارمنی و سپس مدتی بعد «باستن» به عنوان مرکز روشنفکری مهاجران ارمنی که به آمریکا رفته بودند.
این مراکز تبدیل به کانون‌های فکر ارمنی شدند و نشانه محل‌هایی بودند که در آن‌ها فکر احیای مجدد ملت ارمنی شکل گرفت و سپس در میان تمامی افراد ملت شیوع یافت. در حقیقت در سده نوزدهم بود که پدیده رنسانس یا احیای مجدد فرهنگی به ارمنیان آموخت تا با بازگشت به پیشینه باستانی خویش از گذشته درخشان خود اطلاع حاصل کنند.
ارمنی‌های مقیم ترکیه و روسیه و ایران بدون ارتباط و تماس با یکدیگر زندگی می‌کردند بعد از نیمه سده نوزدهم جریانی از همکاری و تعاون در میان آنان آغاز گردید. از جمله ارمنیان روسیه با دادن عطایا و کمک‌های مالی در تأسیس شبکه مدارس ارمنی در ارمنستان غربی بسیار یاری و همکاری کردند.
در ۱۸۷۲ میلادی گریگور آردزرونی در روزنامه مشاک چنین می‌نویسد:
«دیروز ما چیزی بجز یک اجتماع کلیسایی نبودیم، ولی فردا یک ملت خواهیم بود.»
ملت ارمنی با وجود تقسیم شدنش بین سه دولت و پراکنده بودن قسمتی از ارمنیان در نقاط مختلف دنیا، کم‌کم متوجه وحدت و یگانگی خود می‌شد.
هانس فردیناند هلمولت مورخ آلمانی در کتاب خود «تاریخ جهان» می‌نویسد:
«فقط از سده نوزدهم ببعد که نمایندگان برگزیده طبقه روشنفکر ارمنی به این اعتقاد رسیدند که ملتشان حق دارد وجودی آبرومند داشته باشد و در شرایط و اوضاع و احوال زندگی مل تهای اروپایی زندگی کند. آنان در اثبات این مدعا بر سه دلیل محکم تکیه کرده‌اند که هیچ‌کس نمی‌تواند آن‌ها را رد کند. نخست: تاریخ پر افتخار کشور قدیم ارمنستان، دوم: اصالت مؤسسات مذهبی آنان و پایداری و ثباتی که در راه حفظ و بقای آن‌ها از خود نشان داده‌اند، و بالاخره تماس نزدیک و قابلیت امتزاجشان با تمدن مغرب زمین.»