فرج

| فرج | فرج |
| --- | --- |
فرج زنان مختلف (موهای ناحیه تناسلی در برخی موارد برداشته شده است): فرج زنان مختلف (موهای ناحیه تناسلی در برخی موارد برداشته شده است)
جزئیات: جزئیات
ساخته از: دندان تناسلی، urogenital folds
سرخرگ‌ها: سرخرگ شرمگاهی درونی
سیاهرگ‌ها: سیاهرگ‌های شرمگاهی درونی
عصب‌دهی: عصب زهاری
لنف: Superficial inguinal lymph nodes
شناسه‌ها: شناسه‌ها
لاتین: pudendum muliebre
MeSH: D014844
TA98: A09.2.01.001
TA2: 3547
FMA: 20462
فرج (به انگلیسی: vulva) از اندام‌های جنسی خارجی زنانه تشکیل شده است. فرج شامل تپه ونوس، لب‌های بزرگ، لب‌های کوچک، کلیتوریس، پیازهای دهلیزی، دهلیز فرج (vulval vestibule) ، مجرای ادراری، دهانه واژن، پرده بکارت، و غدد دهلیزی بارتولین و اسکین است. سایر ویژگی‌های فرج شامل شکاف پودندال، غدد چربی، مثلث ادراری تناسلی (urogenital triangle) (قسمت قدامی پرینه) و موهای ناحیه تناسلی است. فرج شامل ورودی واژن است که به رحم منتهی می‌شود و یک لایه محافظتی دوگانه برای این امر توسط چین‌های لبه‌های بیرونی و داخلی ایجاد می‌کند. عضلات کف لگن و سایر عضلات مثلث ادراری تناسلی از ساختارهای فرج حمایت می‌کنند.
خون رسانی به فرج از سه سرخرگ شرمگاهی (pudendal arteries) می‌آید. رگ لنفی آوران لنف را از فرج به غدد لنفاوی اینگوینال می‌برند. اعصابی که فرج را تأمین می‌کنند عبارتند از: عصب پودندال، عصب پرینه (perineal nerve)، عصب ایلیو اینگوینال و شاخه‌های آنها. تأمین خون و اعصاب به فرج به مراحل تحریک جنسی کمک می‌کند که در فرایند تولید مثل مفید است.
به دنبال رشد فرج، تغییراتی در بدو تولد، کودکی، بلوغ، یائسگی و پس از یائسگی رخ می‌دهد. تغییرات زیادی در ظاهر فرج، به ویژه در رابطه با لب‌های کوچک وجود دارد. فرج می‌تواند تحت تأثیر بسیاری از اختلالات قرار گیرد که اغلب ممکن است منجر به سوزش (Irritation) شود. اقدامات بهداشتی ولوواژینال می‌تواند از بسیاری از این موارد جلوگیری کند. سایر اختلالات شامل تعدادی عفونت و سرطان واژن است. چندین عمل جراحی ترمیمی فرج وجود دارد که به نام ژنیتوپلاستی (genitoplasties) شناخته می‌شوند و برخی از آنها به عنوان روش‌های جراحی زیبایی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرند.
فرهنگ‌های مختلف دیدگاه‌های متفاوتی در مورد فرج داشته‌اند. برخی از ادیان و جوامع باستانی فرج را پرستش می‌کردند و زن را به عنوان یک الهه احترام می‌گذاشتند. سنت‌های اصلی در هندوئیسم این را ادامه می‌دهند. در جوامع غربی یک نگرش تا حد زیادی منفی وجود داشته است که با اصطلاح پزشکی Pudenda membra، به معنای قسمت‌هایی که باید از آنها خجالت بکشید، مشخص می‌شود. در تلاش‌های مختلف برای ایجاد دیدگاه مثبت‌تر و طبیعی‌تر، مانند کارهای هنرمندان بریتانیایی، آمریکایی و ژاپنی، واکنش هنرمندانه‌ای به این موضوع وجود داشته است. در حالی که واژن بخشی جداگانه از آناتومی است، اغلب به صورت مترادف با فرج استفاده می‌شود. مهم‌ترین اندام‌های جنسی زنانه که از بیرون قابل دیدن هستند یا در رابطه جنسی نقش مستقیم دارند، فرج و واژن هستند.
لب‌های بیرونی و درونی فرج چین خوردگی‌های پوستی هستند که به‌طور خاص دهانه واژن را می‌پوشانند. لب‌های بیرونی در خارج قرار دارند، گوشتی‌تر بوده و در حالت طبیعی مو دارند. لب‌های درونی داخل‌تر هستند، از کلیتوریس تا پایین دهانه واژن امتداد دارند و با مو پوشیده نشده‌اند. لب‌های فرج ممکن است صاف باشند یا چروکیده، بلند باشند یا کوتاه، صورتی باشند یا تیره. در قدیم به لب‌های درونی لب‌های کوچک و به لب‌های بیرونی لب‌های بزرگ گفته می‌شد اما با مشاهده برداشت غلط افراد که توقع داشتند لب‌های درونی کوچک‌تر از لب‌های بیرونی باشند، این واژه‌ها به لب‌های درونی و بیرونی تغییر داده شدند.
در فرهنگ‌های مختلف ترجیحات متفاوتی برای این خصوصیات وجود دارد مثلاً در زیمبابوه دختر بچه‌ها تشویق می‌شوند که از سن حدود هشت سالگی لب‌های درونی را به سمت پایین بکشند که به مرور بلندتر بشوند. در حالی‌که در دهه اخیر در آمریکای شمالی بسیاری از خانم‌ها سعی در کوچک کردن این لب‌ها دارند و بعضاً حاضر هستند با عوارض جانبی جراحی کنار بیایند که از نظر ظاهری این تغییرات را ایجاد کنند. به‌صورت طبیعی لب‌های درونی ممکن است بزرگتر از لب‌های بیرونی باشند و خارج‌تر از آنها قرار گیرند. این لب‌ها به تحریکات جنسی پاسخ می‌دهند و هنگام برانگیختگی جنسی بزرگ‌تر می‌شوند.