دبیرکل حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی
دارندگان منصب > فهرست دبیران کل حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی

| نام (تولد–مرگ)> نام (تولد–مرگ).دبیر تمام وقت کمیته مرکزی حزب سوسیال دموکرات کارگری روسیه (۱۹۱۸–۱۹۱۷) | نگاره> نگاره.دبیر تمام وقت کمیته مرکزی حزب سوسیال دموکرات کارگری روسیه (۱۹۱۸–۱۹۱۷) | دوره> آغاز.دبیر تمام وقت کمیته مرکزی حزب سوسیال دموکرات کارگری روسیه (۱۹۱۸–۱۹۱۷) | دوره> پایان.دبیر تمام وقت کمیته مرکزی حزب سوسیال دموکرات کارگری روسیه (۱۹۱۸–۱۹۱۷) | دوره> بازه.دبیر تمام وقت کمیته مرکزی حزب سوسیال دموکرات کارگری روسیه (۱۹۱۸–۱۹۱۷) | پی‌نوشت> پی‌نوشت.دبیر تمام وقت کمیته مرکزی حزب سوسیال دموکرات کارگری روسیه (۱۹۱۸–۱۹۱۷) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| النا استاسوفا (۱۹۶۶–۱۸۷۳) |  | ۷ مه ۱۹۱۷ | ۸ مارس ۱۹۱۸ | ۱۰ ماه | به‌عنوان دبیر تمام وقت، استاسوفا و کارکنانش که چهار زن بودند مسئول حفظ مکاتبات با شعب حزبی استانی و تخصیص کار، نگهداری سوابق مالی، توزیع بودجه حزب، تدوین خط مشی ساختار حزب و انتصاب پرسنل حدید بودند. |
دبیر فنی دبیرخانه حزب کمونیست روسیه (بلشویک‌ها) (۱۹۱۹–۱۹۱۸): دبیر فنی دبیرخانه حزب کمونیست روسیه (بلشویک‌ها) (۱۹۱۹–۱۹۱۸)
| یاکوف اسوردلوف (۱۹۱۹–۱۸۸۵) |  | ۱۹۱۸ | ۱۶ مارس ۱۹۱۹ † | ۰–۱ سال | اسوردلوف تا زمان مرگش در ۱۶ مارس ۱۹۱۹ در سمت خود باقی ماند. او در دوران تصدی خود بیشتر مسئول مسائل فنی بود تا سیاسی. |
| النا استاسوفا (۱۹۶۶–۱۸۷۳) |  | مارس ۱۹۱۹ | دسامبر ۱۹۱۹ | ۹ ماه | پس از الغای منصب او، استاسوفا رقیبی جدی برای پست دبیر مسئول یا جانشین رئیس دبیرخانه به حساب نمی‌آمد. |
دبیر مسئول کمیته مرکزی حزب کمونیست روسیه (بلشویک‌ها) (۱۹۲۲–۱۹۱۹): دبیر مسئول کمیته مرکزی حزب کمونیست روسیه (بلشویک‌ها) (۱۹۲۲–۱۹۱۹)
| نیکولای کرستینسکی (۱۹۳۸–۱۸۸۳) |  | دسامبر ۱۹۱۹ | مارس ۱۹۲۱ | ۱ سال، ۳ ماه | منصب دبیر مسئول مانند یک منشی عمل می‌کرد، موقعیتی تا حدی پست با توجه به این‌که کرستینسکی عضوی از دفتر سیاسی، ارگبورو و دبیرخانه حزب بود. با این همه، کرستینسکی در دوران دبیرکلی خود هرگز سعی نکرد تا مانند ژوزف استالین، یک پایگاه قدرت مستقل ایجاد کند. |
| ویاچسلاو مولوتف (۱۹۸۶–۱۸۹۰) |  | ۱۶ مارس ۱۹۲۱ | ۳ آوریل ۱۹۲۲ | ۲۹۱ روز | مولوتف در دهمین کنگره حزب که در مارس ۱۹۲۱ برگزار شد، به‌عنوان دبیر مسئول انتخاب گشت. همین‌طور کنگره تصمیم گرفت که دبیر مسئول باید در جلسات عمومی دفتر سیاسی حضور داشته باشد. در نتیجه، مولوتف یکی از اعضای نامزد دفتر سیاسی شد. |
دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست کل اتحادیه (بلشویک‌ها) (۱۹۵۲–۱۹۲۲): دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست کل اتحادیه (بلشویک‌ها) (۱۹۵۲–۱۹۲۲)
| ژوزف استالین (۱۹۵۳–۱۸۷۸] |  | ۳ آوریل ۱۹۲۲ | ۱۶ اکتبر ۱۹۵۲ | ۳۰ سال، ۱۹۶ روز | استالین از منصب دبیرکلی به‌جهت ایجاد یک پایگاه قدرت قوی برای خود استفاده کرد. همین‌طور او در هفدهمین کنگره حزب در ۱۹۳۴ به‌طور رسمی مجدداً به‌عنوان دبیرکل انتخاب نشد و پس از آن به ندرت از این مقام نام برده شد. در ۱۹۵۲، استالین این سمت را لغو کرد، اما قدرت نهایی و سمت خود را به‌عنوان رئیس شورای وزیران تا زمان مرگ خود در ۵ مارس ۱۹۵۳ حفظ نمود. استالین با ۳۰ سال و ۷ ماه دبیرکلی خود، طولانی‌ترین عهده‌دار حزب کمونیست بود که تقریباً نیمی از کل موجودیت شوروی را خدمت کرد. |
دبیر اول کمیته مرکزی حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی (۱۹۶۶–۱۹۵۳): دبیر اول کمیته مرکزی حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی (۱۹۶۶–۱۹۵۳)
| نیکیتا خروشچف (۱۹۷۱–۱۸۹۴) |  | ۱۴ مارس ۱۹۵۳ | ۱۴ اکتبر ۱۹۶۴ | ۱۱ سال، ۳۰ روز | خروشچف در ۱۴ سپتامبر ۱۹۵۳ این منصب را مجدداً با عنوان دبیر اول تأسیس کرد. در ۱۹۵۷، گروه ضد حزب تقریباً او را از سمت خود برکنار کرد. گئورگی مالنکوف یکی از اعضای برجسته گروه ضد حزب، نگران این بود که اختیارات دبیر اول تقریباً نامحدود است. سرانجام، خروشچف در ۱۴ اکتبر ۱۹۶۴ از رهبری برکنار شد و لئونید برژنف جایگزین او گشت. |
| لئونید برژنف (۱۹۸۲–۱۹۰۶) |  | ۱۴ اکتبر ۱۹۶۴ | ۸ آوریل ۱۹۶۶ | ۱ سال، ۱۷۶ روز | برژنف یکی از اعضای رهبری جمعی بود. او در کنار نخست‌وزیر کشور آلکسی کاسیگین و نیکولای پودگورنی که در ۱۹۶۵ رئیس پرزیدیوم شد، یک حکومت سه‌نفره غیررسمی (در روسی به آن تروییکا می‌گویند) تشکیل داد. منصب دبیر اول در بیست و سومین کنگره حزب در ۱۹۶۶ به دبیرکل تغییر نام داد. |
دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی (۱۹۹۱–۱۹۶۶): دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی (۱۹۹۱–۱۹۶۶)
| لئونید برژنف (۱۹۸۲–۱۹۰۶) |  | ۸ آوریل ۱۹۶۶ | ۱۰ نوامبر ۱۹۸۲ † | ۱۶ سال، ۲۱۶ روز | رهبری جمعی، اختیارات و وظایف برژنف را به‌عنوان دبیرکل محدود کرد. در دهه ۱۹۷۰، نفوذ برژنف از نفوذ کاسیگین و پودگورنی فراتر رفت زیرا او توانست با اجتناب از هرگونه اصلاحات رادیکال، حامیان و حمایت‌های خود را حفظ کند. |
| یوری آندروپوف (۱۹۸۴–۱۹۱۴) |  | ۱۲ نوامبر ۱۹۸۲ | ۹ فوریه ۱۹۸۴ † | ۱ سال، ۸۹ روز | او که محتمل‌ترین جانشین برژنف به‌نظر می‌رسید، به‌عنوان رئیس کمیته مسئول مدیریت مراسم تشییع جنازه برژنف ظاهر شد. آندروپوف به همان شیوه‌ای که برژنف پیش از مرگش ریاست می‌کرد، بر کشور حکومت نمود. |
| کنستانتین چرنینکو (۱۹۸۵–۱۹۱۱) |  | ۱۳ فوریه ۱۹۸۴ | ۱۰ مارس ۱۹۸۵ † | ۱ سال، ۲۵ روز | چرنینکو زمانی که به‌عنوان دبیرکل انتخاب شد، ۷۲ ساله بود و به سرعت سلامتی‌اش رو به زوال گذاشت. چرنینکو نیز مانند آندروپوف، کشور را به همان شیوه برژنف اداره کرد. |
| میخائیل گورباچف (۱۹۲۲–۱۹۳۱) |  | ۱۱ مارس ۱۹۸۵ | ۲۴ اوت ۱۹۹۱ | ۶ سال، ۱۶۶ روز | کنگره ۱۹۹۰ نمایندگان خلق، ماده ۶ را از قانون اساسی ۱۹۷۷ شوروی حذف کرد که منجر به از دست دادن موقعیت حزب کمونیست به‌عنوان «نیروی رهبری و هدایت‌کننده جامعه شوروی» شد. از این جهت، اختیارات دبیرکل به شدت کاهش یافت. گورباچف نیز در باقی‌مانده دوره تصدی خود باعنوان رئیس‌جمهور اتحاد جماهیر شوروی حکومت کرد. او در ۲۴ اوت ۱۹۹۱ و در پی کودتای اوت از منصب حزبی خود استعفاء کرد. |
| ولادیمیر ایواشکو (۱۹۹۴–۱۹۳۲) کفیل |  | ۲۴ اوت ۱۹۹۱ | ۲۹ اوت ۱۹۹۱ | ۵ روز | او در بیست و هشتمین کنگره حزب به‌عنوان معاون دبیرکل انتخاب شد. ایواشکو پس از استعفای گورباچف به‌عنوان کفیل دبیرکل منصوب شد، اما در آن زمان حزب از نظر سیاسی ناتوان بود. همین‌طور فعالیت حزب در ۲۹ اوت ۱۹۹۱ متوقف شد و در ۶ نوامبر ممنوع گشت. |