جغرافیای چین
رودها

رودخانه‌های چین شامل رودخانه یانگ تسه به طول ۶۳۰۰ کیلومتر است که به نام چانگ جیانگ یا یانگ‌تسه نیز شناخته می‌شود. این رودخانه از تبت شروع می‌شود و از وسط کشور می‌گذرد و در نهایت به دریای چین شرقی در نزدیکی شانگهای می‌ریزد. این سومین رودخانه طولانی در جهان پس از آمازون و نیل است.
چین در ابتدا حدود ۵۰ هزار رودخانه داشت. با این حال، به دلیل اختلافات آماری، از دست دادن آب و خاک و تغییرات اقلیمی، در حال حاضر تنها حدود ۲۲۰۰۰ رودخانه باقی مانده است. رودخانه‌های چین در مجموع ۴۲۰ هزار کیلومتر طول دارند. ۱۵۰۰ رودخانه دارای حوضه آبریز بیش از ۱۰۰۰ کیلومتر مربع هستند. اکثر رودخانه‌ها از غرب به شرق به اقیانوس آرام می‌ریزند. رود یانگ‌تسه (چانگ جیانگ) از تبت سرچشمه می‌گیرد، از چین می‌گذرد و در نزدیکی شانگهای به دریای چین شرقی می‌ریزد. یانگ تسه ۶۳۰۰ کیلومتر طول دارد و دارای حوضه آبریز ۱.۸ میلیون کیلومتر مربع است. این سومین رود طولانی جهان پس از آمازون و نیل است. دومین رود طولانی در چین رود زرد (هوانگ هه) است. این رودخانه از تبت سرچشمه می‌گیرد و ۵۴۶۴ کیلومتر از شمال چین می‌گذرد و به خلیج بوهای در سواحل شمالی استان شاندونگ می‌ریزد. مساحت حوضه آبریز آن ۷۵۲۰۰۰ کیلومتر مربع است. رودخانه هیلونگ جیانگ (هیلونگ یا رود اژدهای سیاه) ۳۱۰۱ کیلومتر در شمال شرقی چین و ۱۲۴۹ کیلومتر دیگر در روسیه جریان دارد که در آنجا به آمور معروف است. طولانی‌ترین رودخانه در جنوب چین، رودخانه جو جیانگ (رود مروارید) است که ۲۲۱۴ کیلومتر طول دارد. این رودخانه به همراه سه شاخه فرعی خود، رودخانه‌های شی (غربی)، دونگ (شرقی) و بی (شمالی)، دلتای رود مروارید را در نزدیکی گوانگ‌ژو، ژوهای، ماکائو و هنگ کنگ تشکیل می‌دهند. رودخانه‌های مهم دیگر عبارتند از لیائوخه در شمال شرقی، های‌هه در شمال، کیانتانگ در شرق و لانکانگ در جنوب غربی.
زهکشی داخلی شامل حوضه‌های مرتفع در شمال و شمال شرقی، ۴۰ درصد از کل مساحت زهکشی کشور را تشکیل می‌دهد. بسیاری از رودخانه‌ها و نهرها به دریاچه‌ها می‌ریزند یا در بیابان ناپدید می‌شوند. برخی برای آبیاری استفاده می‌شوند. آب‌های سرزمینی چین عمدتاً دریاهای حاشیه‌ای اقیانوس آرام غربی هستند. این آب‌ها در امتداد خط ساحلی دندانه‌دار سرزمین اصلی و تقریباً ۵۰۰۰ جزیره قرار دارند. دریای زرد، دریای چین شرقی و دریای چین جنوبی دریاهای حاشیه‌ای اقیانوس آرام هستند. بیش از نیمی از خط ساحلی، عمدتاً در جنوب، صخره‌ای است؛ بیشتر بقیه شنی است. خلیج هانگژو تقریباً دو نوع خط ساحلی را تقسیم می‌کند.
دشت شمالی:
در دشت شمال چین، سطح رودخانه به شدت افت می‌کند، جایی که رودخانه از دلتا عبور می‌کند، بار سنگینی از ماسه و گل را حمل می‌کند که در دشت مسطح رسوب می‌کند. این جریان توسط خاکریزهای ساخته دست بشر کمک می‌کند. در نتیجه، رودخانه بر روی یک خط الراس مرتفع پنجاه متری بالاتر از دشت جریان دارد. در طول قرن‌ها، غرقابی، سیل و تغییرات مسیر تکرار شده است. به طور سنتی، حاکمان بر اساس نگرانی یا بی‌تفاوتی خود نسبت به حفظ خاکریزها قضاوت می‌شدند. در دوران مدرن، چین اقدامات گسترده کنترل سیل و حفاظت را انجام داده است.
رود زرد که از سرچشمه خود در ارتفاعات کینگ زانگ سرچشمه می‌گیرد، به سمت دریا در دشت شمال چین، مرکز تاریخی گسترش و نفوذ چین، می‌رود. مردم هان از زمان‌های قدیم خاک‌های آبرفتی غنی را کشت می‌کردند و در دوران امپراتوری، کانال بزرگ را برای حمل و نقل از شمال به جنوب ساخته بودند. این دشت ادامه دشت دونگبی (منچوری) در شمال شرقی است، اما توسط خلیج بوهای، امتداد دریای زرد، از آن جدا شده است.
این دشت مانند سایر مناطق پرجمعیت چین مستعد سیل و زمین‌لرزه است. تانگشان، مرکز معدن و صنعت، ۱۶۵ کیلومتری (۱۰۳ مایلی) شرق پکن، در ژوئیه ۱۹۷۶ توسط زلزله‌ای با خاک یکسان شد، اعتقاد بر این بود که بزرگترین زمین‌لرزه قرن بیستم از نظر تلفات جانی بوده است.
رودخانه های‌هه، مانند رودخانه یانگ تسه، از غرب به شرق جریان دارد. مسیر بالایی آن از پنج رودخانه تشکیل شده است که در نزدیکی تیانجین به هم می‌رسند و سپس هفتاد کیلومتر قبل از تخلیه به خلیج بوهای جریان می‌یابند. رودخانه هوآیی در استان هنان سرچشمه می‌گیرد و قبل از پیوستن به رودخانه یانگ تسه در نزدیکی یانگژو به چندین دریاچه می‌ریزد.
شرق و یانگ‌تسه:
کوه‌های کین، ادامه کوه‌های کونلون، دشت شمال چین را از دلتای رود یانگ تسه جدا می‌کند و مرز فیزیوگرافی اصلی بین دو بخش بزرگ چین به حساب می‌آید. این یک مرز فرهنگی نیز هست زیرا بر توزیع آداب و رسوم و زبان تأثیر می‌گذارد. در جنوب رشته کوه کینلینگ، مناطق پرجمعیت و توسعه یافته دشت‌های پایین و میانی رود یانگ تسه و در بالادست آن، حوضه سیچوان قرار دارد، منطقه‌ای که توسط یک دیوار بلند از رشته کوه‌ها محصور شده است.
رود یانگ تسه، طولانی‌ترین و مهم‌ترین آبراه کشور، در بیشتر طول خود قابل کشتیرانی است و پتانسیل برق آبی وسیعی دارد. رود یانگ تسه از فلات چینگ زانگ سرچشمه می‌گیرد و ۶۳۰۰ کیلومتر از قلب کشور می‌گذرد و مساحت ۱٬۸۰۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع را زهکشی می‌کند و در نهایت به دریای چین شرقی می‌ریزد. تقریباً ۳۰۰ میلیون نفر در امتداد بخش‌های میانی و پایینی آن زندگی می‌کنند. این منطقه تولیدکننده عمده برنج و گندم است. حوضه سیچوان به دلیل آب و هوای معتدل و مرطوب و فصل رشد طولانی، محصولات متنوعی تولید می‌کند. این یک منطقه پیشرو در تولید ابریشم و یک منطقه صنعتی مهم با منابع معدنی قابل توجه است.
کوه‌های نانلینگ، جنوبی‌ترین رشته‌کوه‌های شرقی-غربی، مشرف به مناطقی در چین با آب و هوای گرمسیری است. این آب و هوا امکان کشت دو محصول برنج در سال را فراهم می‌کند. در جنوب شرقی کوه‌ها، یک منطقه ساحلی و تپه‌ای با دلتاهای کوچک و دشت‌های دره باریک قرار دارد. منطقه زهکشی رودخانه مروارید و شبکه مرتبط رودخانه‌های آن، بیشتر منطقه را به سمت جنوب اشغال می‌کند. در غرب نانلینگ، فلات یون‌نان-گویژو در دو مرحله بالا می‌رود که به ترتیب به طور متوسط ۱٬۲۰۰ و ۱٬۸۰۰ متر ارتفاع دارند، به سمت مناطق کوهستانی پرتگاهی فلات شرقی چینگ زانگ.