نیروی هوایی یمن
تاریخچه > توسعه و جنگ‌های بین دو یمن

نیروی هوایی جمهوری دموکراتیک خلق یمن در جنگ کوتاه یمن در ۱۹۷۲ شرکت کرد و با اجرای مأموریت‌های ترابری در حمایت از یگان‌های زمینی و حملات هوایی با استفاده از جنگنده‌های میگ-۱۷ ایفای نقش کرد. یکی از این هواپیماها توسط نیروهای یمن شمالی سرنگون شد و خلبان آن کشته شد. مشخص نیست که نیروی هوایی یمن شمالی در این درگیری شرکت کرده باشد، هرچند این کشور پنج فروند میگ-۱۷ و چهار فروند ایلیوشین ایل-۲۸ از مصر دریافت کرده بود که توسط خلبانان مصری در اواسط جنگ هدایت می‌شدند. با این حال، به این خلبانان اجازه داده نشد هیچ مأموریت رزمی علیه نیروهای یمن جنوبی انجام دهند.
کمی پس از پایان درگیری، نیروی هوایی جمهوری دموکراتیک خلق یمن شروع به دریافت نخستین میگ-۲۱ام‌اف‌ها کرد. تا سال ۱۹۷۴، بیش از ۴۰ فروند از این هواپیماها تحویل داده شده بود. آموزش خلبانان بر روی این هواپیماهای جدید توسط گروهی از مشاوران کوبایی انجام شد. حدود سال ۱۹۷۶، دوازده فروند سوخو سو-۲۲ برای جایگزینی بمب‌افکن‌های ایل-۲۸ تحویل داده شد. در چارچوب مداخله یمن جنوبی در جنگ اوگادن، نیروی هوایی جمهوری دموکراتیک خلق یمن در سال ۱۹۷۷ تعداد ۱۲ فروند میگ-۱۷اف و دو فروند میگ-۱۵ یوتی‌آی به همراه خلبانان و پرسنل زمینی به اتیوپی اعزام کرد. یک گروه دیگر نیز در اوایل ژانویه ۱۹۷۸ اعزام شدند که شامل تعدادی از خلبانان میگ-۲۱ بود؛ یکی از این خلبانان زمانی که هواپیمای او مورد هدف قرار گرفت، کشته شد. میگ-۱۵ها و میگ-۱۷ها هرگز به یمن جنوبی بازگردانده نشدند و بیشتر خلبانان آن‌ها به سو-۲۲ها منتقل شدند.
در فوریه ۱۹۷۹، جنگ جدیدی بین دو یمن آغاز شد. این جنگ با درگیری‌هایی بین نیروهای هوایی هر دو کشور آغاز شد: در ۲۵ فوریه، یک فروند میگ-۱۷ نیروی هوایی جمهوری عربی یمن (YARAF) توسط یک ۹کا۳۲ استرلا-۲ مانپد آسیب دید. در ۲۸ فوریه، نیروهای جنوبی حمله‌ای به یمن شمالی آغاز کردند و نیروی هوایی آن‌ها فرودگاه تعز را بمباران کرد و مدعی شد تا شش هواپیما را نابود کرده است. سپس پدافند هوایی شمال تقویت شد و دو فروند سوخو-۲۲ نیروی هوایی جمهوری دموکراتیک خلق یمن (PDRYAF) را سرنگون کرد. در پاسخ، حملاتی علیه مواضع اصلی پدافند هوایی یمن شمالی آغاز شد و اکثر این مواضع تخریب شدند. علاوه بر این، سه فروند میگ-۱۷ نیروی هوایی جمهوری عربی یمن توسط میگ-۲۱های نیروی هوایی جمهوری دموکراتیک خلق یمن سرنگون شدند. در پایان جنگ، ناوگان هواپیماهای جنگی نیروی هوایی جمهوری عربی یمن تقریباً به‌طور کامل نابود شده بود.
پس از شکست جمهوری عربی یمن، عربستان سعودی و ایالات متحده یک قرارداد تسلیحاتی به ارزش ۳۹۰ میلیون دلار ترتیب دادند که در آن عربستان سعودی هزینه تأمین سخت‌افزارهای نظامی را تأمین کرده و برخی از تسلیحات مازاد خود را به نیروی هوایی جمهوری عربی یمن منتقل می‌کرد. ایالات متحده جنگنده‌های اف-۵ای و دو فروند هواپیمای ترابری سی-۱۳۰اچ هرکولس را تحویل داد، درحالی‌که عربستان سعودی چهار فروند اف-۵بی خود را به نیروی هوایی جمهوری عربی یمن منتقل کرد. کمک مالی عربستان سعودی به رئیس‌جمهور یمن شمالی، علی عبدالله صالح، امکان داد تا سلاح‌های جدیدی از اتحاد جماهیر شوروی سفارش دهد. این تسلیحات شامل ۶۰ فروند میگ-۲۱بیس، ۱۴ فروند سوخو سو-۲۲ام، ۱۸ فروند میل می-۸، سه فروند آنتونوف آن-۲۴ و سه فروند آنتونوف آن-۲۶ بود. مشاوران شوروی همچنین به تعمیر برخی از میگ-۱۵ها، میگ-۱۷ها و ایلیوشین ایل-۲۸های باقی‌مانده کمک کردند. این گسترش سریع نیروی هوایی جمهوری عربی یمن نیاز به مشاوران خارجی برای حمایت از عملیات‌های آن را افزایش داد: درحالی‌که افسران شوروی به این نیروی هوایی کمک می‌کردند، خلبانان و خدمه زمینی تایوانی اکثریت پرسنل اسکادران اف-۵ را تا سال ۱۹۸۵ تشکیل می‌دادند و آن‌ها تنها در سال ۱۹۹۱، پس از اتحاد، کشور را ترک کردند. علاوه بر این، نرخ از دست دادن هواپیما به دلیل بی‌تجربگی خدمه بالا بود.
در همین حال، نیروی هوایی جمهوری دموکراتیک خلق یمن نیز تجهیزاتی دریافت می‌کرد: شش فروند میگ-۲۱ اضافی اندکی پس از جنگ ۱۹۷۹ تحویل داده شدند، درحالی‌که ۴۰ فروند سوخو سو-۲۲ام، سو-۲۲ام۳ و سو-۲۲یوام۳کا تا سال ۱۹۸۶ تحویل داده شدند. همچنین ۱۶ فروند میل می-۲۴ای دست‌دوم در سال‌های ۱۹۸۵–۱۹۸۶ تحویل داده شد. برای نیروی هوایی جنوب، نیمه اول دهه ۱۹۸۰ صرف آموزش و تمرینات مشترک فشرده شد تا آمادگی نیروهای مسلح برای یک جنگ جدید احتمالی با نیروی هوایی جمهوری عربی یمن افزایش یابد. این دوره در ژانویه ۱۹۸۶ با یک کودتا و جنگ داخلی ۱۱ روزه که در یمن به‌طور محلی به جنگ داخلی یمن جنوبی معروف است، به‌طور ناگهانی پایان یافت. این جنگ داخلی کوتاه منجر به تخریب حدود ۷۵٪ نیروی هوایی شد، درحالی‌که ده‌ها هزار نفر، از جمله تا ۴۰ خلبان نیروی هوایی جمهوری دموکراتیک خلق یمن، به شمال فرار کردند. اگرچه اتحاد جماهیر شوروی در ادامه میگ-۲۱بیس، میل می-۲۵، و تعدادی بین ۱۲ تا ۱۴ فروند سوخو سو-۲۲ام-۴کا اضافی تحویل داد اما بازسازی ارتش یمن جنوبی تا سطح پیش از ۱۹۸۶ غیرممکن بود.