ریزش بهمن
درجه‌بندی خطر وقوع بهمن

خطر وقوع بهمن معمولاً با درجه‌بندی از ۱ (کم) تا ۵ (خیلی زیاد) ازجانب مراکز هشدار بهمن ملی (یا قاره‌ای) اعلام می‌شود. در اروپا این سیستم درجه‌بندی از سال ۱۹۹۳ به‌شکلی استاندارد درآمد (با آخرین ویرایش در سال ۲۰۰۳ برای افزایش یکنواختی تعریف‌ها و توضیحات) و جایگزین روش‌هایی شد که در کشورهای مختلف به‌کار می‌رفت (ترجمهٔ این ویرایش نهایی را در جدول پایین ببینید). در آمریکای شمالی نیز استاندارد تقریباً یکنواختی استفاده می‌شود که با درجه‌بندی مشابه از ۱ تا ۵ شباهت زیادی به سیستم اروپایی دارد.
سرویس هشدار بهمن اروپا (European Avalanche Warning Services, EWAS) مسؤولیت به‌روزرسانی خطر بهمن و نمایش آن روی نقشه را در این قاره به‌عهده دارد (نگاه کنید به: https://www.avalanches.org/). این اداره با همکاری مراکز ملی (از جمله در کشورهای منطقهٔ آلپ و همچنین نروژ) و با استفاده از اطلاعات روزانه و ساعتی از جمله داده‌های هواشناسی و گزارش‌های میدانی از وضعیت برف انباشته‌شده، درجهٔ خطر بهمن را برای هر منطقه تعیین می‌کند (= تخمین می‌زند) که شامل این پنج سطح است: ۵- خیلی زیاد، ۴- زیاد، ۳- قابل توجه، ۲- متوسط و ۱- کم. درجهٔ خطر بهمن برای یک واحد مشخص (منطقه و زمان) تابعی از این عوامل است:
پایداری برف انباشته‌شده (تعیین‌کنندهٔ احتمال شروع بهمن)
توزیع پایداریِ برف (نشان‌دهندهٔ پراکندگی مکان‌های مستعد بهمن)
اندازهٔ بالقوهٔ بهمن (تعیین‌کنندهٔ وسعت محدودهٔ تحت تأثیر بهمن)
سطح خطر برای هر منطقه همواره به‌صورت کلی تعیین می‌شود و نمی‌تواند نشان‌دهندهٔ وضعیت یک شیب یا دره یا مسیری خاص در کوه باشد. به‌علاوه، درجهٔ خطر اعلام شده درواقع نوعی از پیش‌بینی است و تخمین دقیق‌تر تنها با ارزیابی در محل میسر است.
| درجه خطر | پایداری برف انباشته‌شده | علامت مشخصه | خطر وقوع بهمن |
| --- | --- | --- | --- |
| ۱ - کم | برف به‌طور کلی بسیار پایدار است. |  | وقوع بهمن بعید است، مگر وقتی‌که بار سنگینی در معدودی از شیب‌های بسیار تند اعمال شود. هرگونه بهمن خودبه‌خودی، جزئی خواهد بود. شرایط به‌طور کلی ایمن است. |
| ۲- متوسط | برف در برخی از شیب‌های تند پایداری متوسط دارد. در جاهای دیگر بسیار پایدار است. |  | اگر بار سنگینی اعمال شود بهمن ممکن است تحریک شود، به‌ویژه در معدود شیب‌های تندی که درکل مستعد بهمن شناخته شده‌اند. بهمن خودبه‌خودی بزرگ قابل انتظار نیست. |
| ۳- قابل توجه | برف در بسیاری از شیب‌های تند پایداری متوسط یا ضعیف دارد. |  | بهمن ممکن است در بسیاری از شیب‌ها تحریک شود، حتی فقط با اعمال بارهای سبک. بهمن‌های خودبه‌خودی متوسط یا حتی نسبتاً بزرگ در برخی شیب‌ها ممکن است رخ دهد. |
| ۴- زیاد | برف در اکثر شیب‌های تند پایداری چندانی ندارد. |  | بهمن ممکن است در بسیاری از شیب‌ها تحریک شود، حتی فقط با اعمال بارهای سبک. بهمن‌های خودبه‌خودی متوسط یا گاهی بزرگ به تعداد زیاد در برخی نقاط محتمل است. |
| ۵- خیلی زیاد | برف به‌طور کلی ناپایدار است. |  | وقوع بهمن‌های خودبه‌خودی بزرگ حتی در شیب‌های ملایم هم محتمل است. |
تعاریف (عبارات و کمیت‌های اشاره شده در جدول):
بار سنگین: دو اسکی‌باز (یا اسنوبوردر) با فاصلهٔ کم از هم، یک کوهنورد، یک خودرو برف‌کوب (groomer)، انفجار کنترل شده برای مدیریت بهمن.
بار سبک: یک اسکی‌باز (یا اسنوبوردر) با پیچ‌های نرم و بدون زمین‌خوردن، گروهی اسکی‌باز با دست‌کم ده متر فاصله از هم، یک نفر با کفش برف.
شیب‌ها: ملایم: کمتر از حدود ۳۰ درجه، تند: بالای ۳۰ درجه، بسیار تند: بالای ۴۰ درجه
جدول اندازهٔ بهمن (طبق تعریف اروپایی):
| اندازه | برد بهمن (Runout) | پتانسیل تخریب و خسارت | ابعاد فیزیکی |
| --- | --- | --- | --- |
| جزئی | لغزش برف در ابعاد کوچک که نمی‌تواند نفر را دفن کند، هرچند خطر سقوط وجود دارد. | احتمال کم، اما همچنان خطر مصدومیت و حتی مرگ وجود دارد. | طول (بالای منطقهٔ شروع تا نقطهٔ توقف) < ۵۰ متر، حجم < ۱۰۰  m³ |
| کوچک | در جایی از شیب متوقف می‌شود. | می‌تواند نفر را دفن یا مصدوم کند یا باعث مرگش شود. | طول < ۱۰۰ متر، حجم < ۱۰۰۰  m³ |
| متوسط | به انتهای شیب می‌رسد. | می‌تواند اتومبیل را دفن و اسقاط کند، به کامیون آسیب برساند، ساختمان کوچک را تخریب کند و درختان را بشکند. | طول < ۱۰۰۰ متر، حجم < ۱۰۰۰۰  m³ |
| بزرگ | دست‌کم ۵۰ متر در قسمت بدون شیب پیشروی می‌کند، ممکن است به پایین دره برسد. | می‌تواند کامیون‌های بزرگ و قطارها را دفن و اسقاط کند، ساختمان‌های بزرگ و مناطق جنگلی را تخریب کند. | طول > ۱۰۰۰ متر، حجم > ۱۰۰۰۰  m³ |
طبق آمار ارائه‌شده در وبسایت هشدار بهمن اروپا، درصد تلفات بهمن به‌ازای درجه خطرهای مختلف به‌شرح زیر بوده است:
درجه خطر ۱: پنج درصد قربانیان،
درجه خطر ۲: سی درصد قربانیان،
درجه خطر ۳: پنجاه درصد قربانیان،
درجه خطر ۴: ده درصد قربانیان
در اغلب موارد، به مردم توصیه می‌شود در خطر بهمن ۳ و بیشتر، به‌طور مطلق از رفتن به کوه خودداری کنند. در خطر بهمن ۲ نیز توصیه این است که از مسیرهای پرشیب (بالای ۳۰ درجه) و نقاطی که سابقهٔ ریزش بهمن دارند پرهیز شود.