stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
فهرست زبان‌های رسمی
زبان‌های رسمی کشورهای مستقل > T

Taiwan Sign Language:
تایوان (سایر زبان‌های ملی تایوان ماندارین تایوانی، زبان‌های فرمزی، هاکا و هاکین تایوانی هستند.)
هاکین تایوانی:
تایوان (استفاده از نویسه‌های چینی سنتی و/یا pe̍h-oē-jī (حروف لاتین)؛ سایر زبان‌های ملی تایوان ماندارین تایوانی، زبان‌های فرمزی، هاکا و Taiwan Sign Language هستند.)
فارسی تاجیکی:
تاجیکستان (گونه‌ای از فارسی که به سیریلیک نوشته می‌شود)
زبان تاگالوگ:
فیلیپینی را ببینید
زبان طوارقی:
مالی (یک زبان ملی همراه با زبان بامبارایی، Bomu, Bozo, Dogon, زبان فولانی، Mamara, Songhay, Soninke, Syenara, زبان رسمی زبان فرانسوی)
نیجر (همراه با زبان فرانسوی، زبان عربی، Buduma, زبان فولانی، Gourmanché, زبان هوسه، زبان کنوری، Songhay-Zarma, Tasawaq, Tebu)
زبان تامیلی:
هند (با ۲۱ زبان دیگر و همراه با زبان انگلیسی به عنوان زبان پیوندی)
سنگاپور (همراه با زبان انگلیسی، زبان چینی و زبان مالایی)
سری‌لانکا (همراه با زبان سینهالی و همراه با زبان انگلیسی به عنوان زبان پیوندی)
Tammari:
بنین (یک زبان ملی همراه با Aja-Gbe, Anii, Bariba, Biali, Boko, Dendi, Fon-Gbe, Foodo, زبان فولانی، Gen-Gbe, Lukpa, Mbelime, Nateni, Waama, Waci-Gbe, Yobe, Yom, Xwela-Gbe, زبان یوروبایی، زبان رسمی زبان فرانسوی)
Tasawaq:
نیجر (همراه با زبان فرانسوی، زبان عربی، Buduma, زبان فولانی، Gourmanché, زبان هوسه، زبان کنوری، Songhay-Zarma, Tamasheq, Tebu)
Tebu:
نیجر (همراه با زبان فرانسوی، زبان عربی، Buduma, زبان فولانی، Gourmanché, زبان هوسه، زبان کنوری، Songhay-Zarma, Tamasheq, Tasawaq)
زبان تلوگو:
هند (با ۲۱ زبان محلی دیگر و زبان انگلیسی به عنوان زبان پیوندی)[نیازمند منبع]
زبان تتومی:
تیمور شرقی (همراه با زبان پرتغالی)
زبان تای:
تایلند
زبان تیگرینیا:
اریتره (همراه با زبان عربی و زبان انگلیسی)
زبان توک پیسین:
پاپوآ گینه نو (همراه با انگلیسی و هیری موتو)
Toma:
گینه (یک زبان ملی همراه با زبان فولانی، Kissi, Kpelle, Malinke, Susu, Oniyan, Wamey, زبان رسمی زبان فرانسوی)
Tonga:
زیمبابوه (همراه با زبان انگلیسی، زبان شونا، Ndebele, زبان چوایی، Chirbawe, Kalanga, زبان‌های خویسان، Nambya, Ndau, Zimbabwean sign language, زبان تسوانا، زبان وندا، زبان خوسایی)
زبان تونگایی
تونگا (همراه با زبان انگلیسی)
زبان شنگانی:
آفریقای جنوبی (همراه با آفریکانس، انگلیسی، اندبله، زبان سوتوی شمالی، زبان سوتو، زبان سوازی، زبان تسوانا، زبان وندا، زبان خوسایی، زبان زولو)
زبان تسوانا:
بوتسوانا (همراه با انگلیسی)
آفریقای جنوبی (همراه با آفریکانس، انگلیسی، اندبله، زبان سوتوی شمالی، زبان سوتو، زبان سوازی، زبان شنگانی، زبان وندا، زبان خوسایی، زبان زولو)
زیمبابوه (همراه با زبان انگلیسی، زبان شونا، Ndebele, زبان چوایی، Chirbawe, Kalanga, زبان‌های خویسان، Nambya, Ndau, Zimbabwean sign language, Tonga, زبان وندا، زبان خوسایی)
زبان ترکی استانبولی:
ترکیه
قبرس (همراه با زبان یونانی)
قبرس شمالی (استقلالش مورد مناقشه است)
زبان ترکمنی:
ترکمنستان
زبان تووالویی
تووالو (همراه با زبان انگلیسی)
زبان‌های رسمی کشورهای مستقل > U

زبان اوکراینی:
اوکراین
ترانس‌نیستریا (همراه با مولداویایی و روسی؛ استقلالش مورد مناقشه است)
زبان اردو:
پاکستان (همراه با انگلیسی)
هند (همراه با ۲۱ زبان محلی دیگر و زبان انگلیسی به عنوان زبان پیوندی)
فیجی (همراه با انگلیسی و فیجیایی، در قانون اساسی از آن به عنوان هندوستانی یاد شده تا زبان هندی را نیز پوشش دهد)
زبان ازبکی:
ازبکستان
زبان‌های رسمی کشورهای مستقل > V

زبان وندا:
آفریقای جنوبی (همراه با آفریکانس، انگلیسی، اندبله، زبان سوتوی شمالی، زبان سوتو، زبان سوازی، زبان شنگانی، زبان تسوانا، زبان خوسایی، زبان زولو)
زیمبابوه (همراه با زبان انگلیسی، زبان شونا، Ndebele, زبان چوایی، Chirbawe, Kalanga, زبان‌های خویسان، Nambya, Ndau, Zimbabwean sign language, Tonga, زبان تسوانا، زبان خوسایی)
زبان ویتنامی:
ویتنام
زبان‌های رسمی کشورهای مستقل > W

Waama:
بنین (یک زبان ملی همراه با Aja-Gbe, Anii, Bariba, Biali, Boko, Dendi, Fon-Gbe, Foodo, زبان فولانی، Gen-Gbe, Lukpa, Mbelime, Nateni, Tammari, Waci-Gbe, Yobe, Yom, Xwela-Gbe, زبان یوروبایی، زبان رسمی زبان فرانسوی)
Waci-Gbe:
بنین (یک زبان ملی همراه با Aja-Gbe, Anii, Bariba, Biali, Boko, Dendi, Fon-Gbe, Foodo, زبان فولانی، Gen-Gbe, Lukpa, Mbelime, Nateni, Tammari, Waama, Yobe, Yom, Xwela-Gbe, زبان یوروبایی، زبان رسمی زبان فرانسوی)
Wamey:
گینه (یک زبان ملی همراه با زبان فولانی، Kissi, Kpelle, Malinke, Susu, Toma, Oniyan, زبان رسمی زبان فرانسوی)
زبان ولزی:
بریتانیا (وضعیت محدود دوژور رسمی در ولز)
زبان ولوف:
موریتانی (یک زبان ملی همراه با زبان فولانی، Soninke, زبان رسمی زبان عربی)
سنگال (یک زبان ملی همراه با Balanta, Bassari, Bedik, زبان فولانی، عربی حسانی، Jola, زبان مندیکا، Mandjak, Mankanya, Noon, Safen, زبان سرر، Soninke, زبان رسمی زبان فرانسوی)
زبان‌های رسمی کشورهای مستقل > X

زبان خوسایی:
آفریقای جنوبی (همراه با آفریکانس، انگلیسی، اندبله، زبان سوتوی شمالی، زبان سوتو، زبان سوازی، زبان شنگانی، زبان تسوانا، زبان وندا، زبان زولو)
زیمبابوه (همراه با زبان انگلیسی، زبان شونا، Ndebele, زبان چوایی، Chirbawe, Kalanga, زبان‌های خویسان، Nambya, Ndau, Zimbabwean sign language, Tonga, زبان تسوانا، زبان وندا)
Xwela-Gbe:
بنین (یک زبان ملی همراه با Aja-Gbe, Anii, Bariba, Biali, Boko, Dendi, Fon-Gbe, Foodo, زبان فولانی، Gen-Gbe, Lukpa, Mbelime, Nateni, Tammari, Waama, Waci-Gbe, Yobe, Yom, زبان یوروبایی، زبان رسمی زبان فرانسوی)
زبان‌های رسمی کشورهای مستقل > Y

Yobe:
بنین (یک زبان ملی همراه با Aja-Gbe, Anii, Bariba, Biali, Boko, Dendi, Fon-Gbe, Foodo, زبان فولانی، Gen-Gbe, Lukpa, Mbelime, Nateni, Tammari, Waama, Waci-Gbe, Yom, Xwela-Gbe, زبان یوروبایی، زبان رسمی زبان فرانسوی)
Yom:
بنین (یک زبان ملی همراه با Aja-Gbe, Anii, Bariba, Biali, Boko, Dendi, Fon-Gbe, Foodo, زبان فولانی، Gen-Gbe, Lukpa, Mbelime, Nateni, Tammari, Waama, Waci-Gbe, Yobe, Xwela-Gbe, زبان یوروبایی، زبان رسمی زبان فرانسوی)
زبان یوروبایی:
بنین (یک زبان ملی همراه با Aja-Gbe, Anii, Bariba, Biali, Boko, Dendi, Fon-Gbe, Foodo, زبان فولانی، Gen-Gbe, Lukpa, Mbelime, Nateni, Tammari, Waama, Waci-Gbe, Yobe, Xwela-Gbe, Yom, زبان رسمی زبان فرانسوی)
نیجریه (همراه با زبان انگلیسی، زبان هوسه و زبان ایگبو)
زبان‌های رسمی کشورهای مستقل > Z

زبان اشاره زیمبابوه:
زیمبابوه (همراه با زبان انگلیسی، زبان شونا، Ndebele, زبان چوایی، Chirbawe, Kalanga, زبان‌های خویسان، Nambya, Ndau, Tonga, زبان تسوانا، زبان وندا، زبان خوسایی)
زبان زولو:
آفریقای جنوبی (همراه با آفریکانس، انگیسی، اندبله، زبان سوتوی شمالی، زبان سوتو، زبان سوازی، زبان شنگانی، زبان تسوانا، زبان وندا، زبان خوسایی)
کشورها با زبان‌های رسمی یکسان

مقالهٔ اصلی: فهرست زبان‌ها بر پایه شمار کشورهایی که در آنجا رسمی هستند
| زبان | جهان | آفریقا | آمریکا | آسیا | اروپا | اقیانوسیه | کشورها |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| انگلیسی | ۵۸ | ۲۴ | ۱۴ | ۴ | ۴ | ۱۲ | بریتانیا، نیجریه، فیلیپین، بنگلادش، هند. (فهرست کامل را ببینید) |
| فرانسوی | ۲۹ | ۲۱ | ۲ | - | ۵ | ۱ | فرانسه، کانادا، بلژیک، سوئیس، ماداگاسکار، موناکو، هائیتی. (فهرست کامل را ببینید) |
| عربی | ۲۶ | ۱۳ | - | ۱۳ | - | - | مصر، سودان، الجزایر، عراق، مراکش، عربستان سعودی. (فهرست کامل را ببینید) |
| اسپانیایی | ۲۰ | ۱ | ۱۸ | - | ۱ | - | اسپانیا، مکزیک، کلمبیا، آرژانتین، گینه استوایی. (فهرست کامل را ببینید) |
| پرتغالی | ۱۱ | ۶ | ۱ | ۲ | ۱ | ۱ | پرتغال، برزیل، موزامبیک، آنگولا، ماکائو، تیمور شرقی. (فهرست کامل را ببینید) |
| آلمانی | ۶ | - | - | - | ۶ | - | آلمان، اتریش، سوئیس، بلژیک، لوکزامبورگ، لیختن‌اشتاین |
| سواحلی | ۵ | ۵ | - | - | - | - | تانزانیا، کنیا، اوگاندا، رواندا، جمهوری دموکراتیک کنگو |
| صربی‌کرواتی | ۴–۵* | - | - | - | ۴–۵* | - | صربستان، کرواسی، بوسنی و هرزگوین، مونته‌نگرو، کوزوو* |
| ایتالیایی | ۴ | - | - | - | ۴ | - | ایتالیا، سوئیس، سان مارینو، واتیکان |
| مالایی | ۴ | - | - | ۴ | - | - | اندونزی (به نام اندونزیایی)، مالزی، سنگاپور، برونئی |
| روسی | ۴ | - | - | ۲ | ۲ | - | روسیه، قزاقستان، بلاروس، قرقیزستان |
| تسوانا | ۴ | ۴ | - | - | - | - | بوتسوانا، آفریقای جنوبی، زیمبابوه، نامیبیا |
| هندوستانی | ۳ | - | - | ۲ | - | ۱ | فیجی، هند (به نام هندی)، پاکستان (به نام اردو) |
| فارسی | ۳ | - | - | ۳ | - | - | ایران، افغانستان (به نام دری)، تاجیکستان (به نام تاجیکی) |
| هلندی | ۳ | - | ۱ | - | ۲ | - | هلند، بلژیک، سورینام |
| آلبانیایی | ۳ | - | - | - | ۳ | - | آلبانی، کوزوو*، مقدونیه شمالی |
| کچوا | ۳ | - | ۳ | - | - | - | پرو، بولیوی، اکوادور |
| تامیلی | ۳ | - | - | ۳ | - | - | سری‌لانکا، سنگاپور، هند |
| سوتو | ۳ | ۳ | - | - | - | - | آفریقای جنوبی، لسوتو، زیمبابوه |
| چینی | ۲–۳* | - | - | ۲–۳* | - | - | چین، سنگاپور، تایوان* |
| آیمارا | ۲ | - | ۲ | - | - | - | پرو، بولیوی |
| بنگالی | ۲ | - | - | ۲ | - | - | بنگلادش، هند |
| بربری | ۲ | ۲ | - | - | - | - | الجزایر، مراکش |
| یونانی | ۲ | - | - | - | ۲ | - | یونان، قبرس |
| گوارانی | ۲ | - | ۲ | - | - | - | بولیوی، پاراگوئه |
| هوسه | ۲ | ۲ | - | - | - | - | نیجر، نیجریه |
| کره‌ای | ۲ | - | - | ۲ | - | - | کره شمالی، کره جنوبی |
| رومانیایی | ۲ | - | - | - | ۲ | - | رومانی، مولداوی |
| روندی-رواندایی | ۲ | ۲ | - | - | - | - | بوروندی (به نام روندی)، رواندا (به نام رواندایی) |
| سوازی | ۲ | ۲ | - | - | - | - | آفریقای جنوبی، اسواتینی |
| سوئدی | ۲ | - | - | - | ۲ | - | سوئد، فنلاند |
| ترکی استانبولی | ۲ | - | - | ۲ | - | - | ترکیه، قبرس |
زبان‌های رسمی سازمان‌های فراملی

سازمان‌های گوناگون گاه به زبان اصلی اداری و ارتباطی خود زبان کاری و گاه زبان رسمی می‌گویند.
محمد بنا

محمد بنا (زادهٔ ۱۵ مرداد ۱۳۳۷ در محلهٔ دولاب، تهران) کشتی‌گیر ملی پوش سابق و در مقاطع مختلف سرمربی تیم ملی کشتی فرنگی ایران بوده است. تیم ملی کشتی فرنگی ایران در مسابقات المپیک ۲۰۱۲ لندن با هدایت وی موفق به کسب ۳ مدال طلا شد که در تاریخ ورزش ایران بی‌سابقه بود. وی همچنین از سوی فدراسیون جهانی کشتی به عنوان بهترین مربی جهان شناخته شده‌است. محمد بنا به تازگی به عنوان بهترین مربی قرن ایران معرفی شد .
بنا یک نقره مسابقات جهانی کیف ۱۹۸۳ و یک نشان طلای مسابقات آسیایی تهران ۱۹۸۳ را در کارنامهٔ خودش دارد. محمد بنا تنها مدال جهانی ایران در وزن ۶۸ کیلوگرم کشتی فرنگی و نخستین مدال جهانی کشتی فرنگی ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ را در سال ۱۹۸۳ به دست آورد.
محمد بنا به تازگی به عنوان بهترین مربی قرن ایران معرفی شد.
زندگی

محمد بنا در سال ۱۳۳۷ در تهران و در محله‌ی دروازه دولاب به دنیا آمد و در آن‌جا بزرگ شد.  بنا تنها مدال جهانی ایران در وزن ۶۸ کیلوگرم کشتی فرنگی و اولین مدال جهانی کشتی فرنگی ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ را در جهانی سال ۱۹۸۳ به دست آورد. وی در دیدار پایانی وزن ۶۸ کیلوگرم در مقابل تاپیوسی پیلا کشتی‌گیر فنلاندی شکست خورد و به مدال نقره رسید.
بنا در دو مقطع مربی تیم ملی کشتی فرنگی ایران شده و موفقیت‌های قابل توجهی را با این تیم کسب کرده و یکی از برجسته‌ترین مربیان کشتی جهان به‌شمار می‌رود.
بار اول در سال ۲۰۰۵ هدایت این تیم را بدست گرفت. روش‌های کاری او به قدری مورد توجه کارشناسان قرار داشت که حتی گرم کردن ورزشکاران توسط او نیز مورد فیلمبرداری قرار می‌گرفت. با هدایت او تیم ملی کشتی فرنگی ایران ۳ سال پیاپی صاحب مدال طلا در رقابت‌های قهرمانی جهان شد.
بنا در سال ۲۰۰۷ در پی اختلاف با محمدرضا یزدانی خرم رئیس فدراسیون کشتی از مربی‌گری تیم ملی برکنار شد اما پس از شکست سنگین تیم ملی کشتی ایران در المپیک پکن دوباره مربی این تیم شد و توانست تیم ملی ایران را در مسابقات جهانی ۲۰۰۹ با یک مدال طلا و سه مدال برنز به مقام دوم جهان برساند. این اولین بار بود که کشتی فرنگی ایران روی سکوی جهانی قرار می‌گرفت، در حالی‌که ۵ کشتی‌گیر این تیم برای اولین بار در مسابقات جهانی حاضر می‌شدند.
در سال ۲۰۱۰ در جام جهانی کشتی در ارمنستان، تیم ملی کشتی فرنگی ایران با هدایت بنا برای نخستین بار قهرمان جام جهانی شد. در همین سال این تیم با ۴ مدال طلا و یک مدال برنز به مقام نخست بازی‌های آسیایی ۲۰۱۰ گوانگ‌جو رسید که بهترین نتیجهٔ کشتی فرنگی ایران در بازی‌های آسیایی پس از بازی‌های آسیایی ۱۹۷۴ تهران (۸ طلا و یک نقره در ده وزن) محسوب می‌شد. تیم ملی کشتی فرنگی ایران در مسابقات جهانی سال ۲۰۱۱ در ترکیه با سرمربیگری محمد بنا علی‌رغم حضور نداشتن حمید سوریان با کسب دو طلا و یک برنز بر سکوی سوم جهان تکیه زد. در این سال محمد بنا به عنوان بهترین مربی سال کشتی فرنگی انتخاب شد.
زندگی > المپیک ۲۰۱۲ لندن

در المپیک ۲۰۱۲ لندن تیم کشتی ایران با مربی‌گری محمد بنا، برای اولین بار در تاریخ کشتی فرنگی قهرمان المپیک شد.
در این المپیک تیم ایران با درخشش حمید سوریان، امید نوروزی و قاسم رضایی صاحب سه مدال طلا شد و به مقام نخست تیمی دست یافت. گفتنی است که ایران پیش از این نتوانسته بود در رشتهٔ کشتی فرنگی به مدال طلا برسد. بعد از این قهرمانی وی در اظهارنظری اعلام کرد که از دنیای کشتی خداحافظی خواهدکرد.
وزیر ورزش ایران در پی موفقیت محمد بنا درخواست نشان لیاقت و ۱۰۰ میلیون تومان پاداش نقدی را برای وی کرده بود. این مسئله با واکنش محمد بنا مواجه شد و وی در جواب این درخواست چنین گفته‌است:
من دنبال این چیزها نیستم، نشان لیاقتم را از مردم گرفته‌ام و فقط می‌خواهم که چیزهایی که برای من در نظر گرفته‌اند را به سعید عبدولی بدهند.‏
زندگی > کناره‌گیری از سرمربی‌گری تیم ملی

وی در روز ۱۸ دی ۱۳۹۱ در اعتراض به آن‌چه «بی‌توجهی به این رشته» خواند، طی نامه‌ای به سرپرست فدراسیون کشتی ایران، جدایی خود را از تیم ملی کشتی فرنگی اعلام کرد.
محمد بنا در نامه خود نوشته‌است: «در شرایط کنونی، نه تنها امکانات ویژه‌ای برای ورزش اول ایران در نظر گرفته نشده، بلکه بی‌توجهی‌ها به اوج رسیده و مشکلات بسیاری سد راه موفقیت کشتی فرنگی است».
زندگی > واکنش‌ها به کناره‌گیری

پس از استعفای محمد بنا، خلیل رشید محمدزاده هم از سمت سرمربی‌گری تیم نوجوانان کشتی فرنگی استعفا کرد. همچنین ساعتی بعد، امید نوروزی دارنده مدال طلای ۶۰ کیلوگرم المپیک لندن گفت که کشتی فرنگی ایران در جام جهانی زنگ تفریح خواهد شد.
رسول جزینی مربی تیم ملی گفته‌است که او به دستور محمد بنا تا جام جهانی با ایرج اسفندیاری‌فر، محمدعلی چمیانی و شیرزاد، هدایت کادر فنی را بر عهده خواهد داشت اما «وضعیت کار پس از آن مشخص نیست».
محسن طاهری مربی تیم ملی کشتی فرنگی هم به خبرگزاری فارس گفت: با رفتن بنا از تیم ملی کشتی فرنگی امیدی به بهبود وضعیت این تیم نداریم و از لحاظ اخلاقی نیز درست نیست در غیاب وی با تیم ملی همکاری داشته باشم.
حسن رنگرز نایب رئیس فدراسیون از عدم موافقت با استعفای محمد بنا صحبت کرده، اما مشخص نیست با توجه به آماتور بودن رشته ورزشی کشتی، این عدم موافقت چه ضمانتی خواهد داشت.
عارف ربطی، دبیر فدراسیون کشتی، حق را به محمد بنا داده و گفته‌است: بنا قبلاً نگرانی‌هایش را مطرح کرده بود که به‌حق هم بود. او چیزی برای خودش نمی‌خواهد، به هر حال این تیم قهرمان المپیک شده و نیاز به امکانات دارد.
زندگی > بازگشت به تیم ملی

بعد از گذشت حدود ۱۱ ماه از کناره‌گیری «محمد بنا» از تیم ملی کشتی فرنگی و نتایج نه چندان مطلوب این تیم در مسابقاتی که به میدان رفته بود، وی آمادگی خود را در جلسه‌ای در تاریخ هفدهم آذر ماه سال ۹۲ با رسول خادم، سرپرست فدراسیون کشتی ابراز کرد و مجدداً مسئولیت سرمربی گری تیم ملی کشتی فرنگی را بر عهده گرفت.
اما بعد از مدتی به علت اختلاف محمد بنا و فدارسیون کشتی بر سر مسابقات انتخابی و ادامه بی‌توجهی‌ها به این رشته وی از سمت خود کناره‌گیری کرد.
پس از نتیجه نگرفتن تیم ملی ایران در قهرمانی جهان ۲۰۱۵، احد پازاج اخراج و بعد از هفته‌ها کش و قوس محمد بنا دوباره مربی‌گری این تیم را به عهده گرفت.
در سال ۲۰۱۶ محمد بنا پس از کسب ۲ مدال برنز در المپیک ریو برای همیشه از کشتی خداحافظی کرد. وی که برای اولین بار در کشور خود ازدواج کرده است، علت این کناره‌گیری را سامان دادن به زندگی شخصی عنوان کرد و بیان داشت در سال‌های بازنشستگی خود به سر برده و ترجیح می‌دهد به جای پرداختن به امور کاری، به همراه همسر خود به ایرانگردی بپردازد. کاری که به گفتۀ وی مدت‌ها به خاطر پرداختن به کشتی از آن غافل بوده‌است.
محمد بنا که بعد از المپیک ریو از سرمربیگری تیم ملی کشتی فرنگی جدا شده بود مجدداً با حکم حمید بنی تمیم سرپرست فدراسیون کشتی در تاریخ ۱۳۹۷/۸/۲۷ به عنوان سرمربی تیم ملی کشتی فرنگی بزرگسالان برگزیده شد.
تیم ملی کشتی فرنگی جمهوری اسلامی ایران در سال ۲۰۲۱ در مسابقات قهرمانی کشتی جهان به میزبانی اوسلو، تحت هدایت محمد بنا توانست با کسب ۴ مدال طلا و دو برنز در جایگاه نائب قهرمانی جهان قرار گیرد.
سام فر

| سام فر | سام فر |
| --- | --- |
عضو مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا از حوزه انتخابیه بیستم کالیفرنیا: عضو مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا از حوزه انتخابیه بیستم کالیفرنیا
متصدی: متصدی
آغاز به کار  ۳ ژانویه ۲۰۱۳: آغاز به کار  ۳ ژانویه ۲۰۱۳
پس از: جیم کوستا
عضو مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا از حوزه انتخابیه هفدهم کالیفرنیا: عضو مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا از حوزه انتخابیه هفدهم کالیفرنیا
دوره مسئولیت ۱۷ ژوئن ۱۹۹۳ – ۳ ژانویه ۲۰۱۳: دوره مسئولیت ۱۷ ژوئن ۱۹۹۳ – ۳ ژانویه ۲۰۱۳
پس از: لئون پانه‌تا
پیش از: مایکل هوندا
عضو  مجلس ایالتی California از حوزهٔ 28th: عضو  مجلس ایالتی California از حوزهٔ 28th
دوره مسئولیت دسامبر ۱۹۸۰ – ژوئن ۱۹۹۳: دوره مسئولیت دسامبر ۱۹۸۰ – ژوئن ۱۹۹۳
پیش از: Bruce McPherson
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: Samuel Sharon Farr ۴ ژوئیهٔ ۱۹۴۱ ‏(۸۳ سال) سانفرانسیسکو، کالیفرنیا
حزب سیاسی: حزب دموکرات ایالات متحده آمریکا
همسر(ان): Shary Baldwin Farr
فرزندان: Jessica Farr
اقامتگاه: کارمل-بای-د-سی، کالیفرنیا
محل تحصیل: دانشگاه ویلامت، Santa Clara University, Monterey Institute of International Studies
سام فر (به انگلیسی: Sam Farr) نمایندهٔ حوزه انتخابیه هفدهم کالیفرنیا از حزب دموکرات ایالات متحده آمریکا در مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا است که برای نخستین‌بار در ۸ ژوئن ۱۹۹۳ میلادی به‌عضویت این مجلس درآمد.
سیر زمانی وبلاگ‌نویسی در ایران

سیر زمانی وبلاگ‌نویسی در ایران به تاریخچهٔ روزنامه‌نگاری وبلاگ در ایران و خط زمانی وبلاگ‌نویسان ایرانی، و نیز تاریخچهٔ سرویس‌های وبلاگ‌نویسی ایرانی و خط زمانی آن‌ها می‌پردازد.
وبلاگ‌نویسی در ایران

وبلاگنویسی درایران تحت شرایط خاصی انجام می‌شود، زیرا حکومت جمهوری اسلامی ایران دیدگاه‌های خاصی در این مورد دارد که کاربران اینترنتی را در وبلاگ‌نویسی محدود کرده‌است. با توجه به محدودیت اینترنت در ایران و فیلتر دوره ای یا دائم بسیاری از سایت‌ها نقش وبلاگ در گسترش نوعی از بازگویی اخبار و نظرات در ایران قابل توجه است. هر چند ظهور و تنوع و آسانی استفاده از شبکه‌های اجتماعی وبلاگ نویسی را به ظاهر کمرنگ کرد اما فیلتر شبکه‌های اجتماعی معضل دیگری در ایران شد. همچنین کنترل و سانسور مطبوعات و کتاب و هر نوع رسانه ای در شکل‌گیری نوع خاصی از مقابله بین رژیم و هر گوینده نظر و عقیده مخالف شد 

آمار دقیقی در مورد تعداد وبلاگ‌های ایرانی وجود ندارد اما بر اساس یک بررسی در مهر ماه سال ۱۳۸۴، تعداد وبلاگ‌های ایرانی عددی در حدود ۷۰۰ هزار تخمین زده شده‌است که اکثر آن‌ها به زبان فارسی هستند. بر اساس این تخمین، تنها ۴۰ تا ۱۱۰ هزار از این وبلاگ‌ها فعال بوده‌اند. و
علاوه بر زبان فارسی، وبلاگ‌نویسان ایرانی به زبان انگلیسی نیز وبلاگ می‌نویسند که اغلب نویسنده‌های این وبلاگ‌ها در خارج از ایران و در کشورهایی مانند ژاپن، کانادا، آمریکا و بریتانیا و… زندگی می‌کنند.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۰

در ۷ سپتامبر اولین وبلاگ فارسی توسط سلمان جریری منتشر شد.
در ۲۵ سپتامبر این وبنوشت با راهنمای کدنویسی منتشر شد.
۵ نوامبر، بنابر درخواست کاربران بلاگر، ساختار ایجاد وبلاگ با عنوان چگونه یک وبلاگ فارسی ایجاد کنیم منتشر شد.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۱

مهدی بوترابی دارای مدرک کارشناسی و کارشناسی ارشد در رشته تاریخ و دورهٔ دکتری از دانشگاه تربیت مدرس است. وی وبلاگ نویس و مدیر گروه سایت‌های پرشین بلاگ است. وی دو بار در سال‌های ۱۳۸۶ و ۱۳۸۸ توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده‌است. وی همچنین در ۲۷ اردیبهشت ۱۳۹۵ بازداشت شده‌است. پرشن بلاگ هم اکنون در خارج از کشور قابل مشاهده نیست و غیر فعال شده است.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۲

اسماعیل اسدی دارستانی وبلاگ‌نویسی را در تهران شروع کرد و جزء اولین وبلاگ نویسان ایران[نیازمند منبع] و اولین وبلاگ‌نویس شمال کشور[نیازمند منبع] است او با فعالیت حقوق بشری و محیط زیستی و خبری شروع کرد و آستارا نیوز اولین وبلاگ وی بود. این وبلاگ‌نویس که هم‌اکنون وبلاگهای متعدد خبری و تحلیلی و حقوق بشر و محیط زیست دارد از سال ۱۳۸۰ تاکنون بارها دستگیر و زندانی شده‌است[نیازمند منبع] او همچنین درزمینه گردشگری مقالات گوناگونی دربارهٔ مناطق شمال کشور داردگردشگری در آستارا ولوندویل
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۳

آذر: وبلاگ‌نویسان ایرانی در اعتراض به تغییر نام خلیج فارس به خلیج عربی، بمب گوگل را ایجاد کردند. این بمب گوگلی به گونه‌ای بود که با جستجوی خلیج عربی در گوگل، اولین نتیجه صفحه‌ای بود که در آن این جمله نوشته شده بود: «خلیجی با این نام در دنیا وجود ندارد.». وب پارس سی یا دریای پارس اولین وبلاگ اختصاصی نام خلیج فارس از آبان 1381 در پرشن بلاگ فعال بود که مشهورترین وبلاگ آن دوره در جریان بمب گوگلی بودو اولین مسابقه وبلاگ نویسی و انیمیشن و کارتون را تحت نام فستیوال خلیج فارس در سال 1383 هدایت کرد.
در تاریخ ۲۳ آبان ماه جوان‌ترین وبلاگ‌نویس زندانی جهان در شهر آمل در دادگاهی بدون حضور وکیل مدافع و در پشت درهای بسته، محاکمه شد. نوید محبی ۱۸ ساله، هم‌اکنون در زندان شهر ساری در انتظار صدور محکومیت خود بسر می‌برد. نوید محبی، مدیر وبلاگ "گاه نوشته‌های " و از مدافعان حقوق زنان در تاریخ ۱۸ سپتامبر از سوی ۸ مأمور وزارت اطلاعات با خشونت و ضرب و شتم در منزلش بازداشت شد. وی از آن تاریخ در بند مجرمان عادی زندانی است. اتهامات این وبلاگ‌نویس جوان " اقدام علیه امنیت ملی، توهین به بنیانگذار و رهبر فعلی جمهوری اسلامی، تبلیغ علیه نظام از طریق ارتباط با رسانه‌های بیگانه" و "عضویت در کمپین یک میلیون امضاء و حمایت از اعضای آن" اعلام شده‌است.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۴

۱۷ مهر: تعداد وبلاگ‌های ایرانی به عدد ۷۰۰ هزار رسید، هر چند که تنها ۱۰ درصد آن‌ها فعال هستند. پراکندگی این وبلاگ‌ها در سرویس‌های مختلف وبلاگ‌نویسی به این صورت است:
۱۳ بهمن: بر اساس اعلام وب‌سایت بلاگ هرالد، تعداد وبلاگ‌هایی که بر روی سرویس‌های وبلاگ‌نویسی‌ای مانند پرشین بلاگ وجود داشته‌اند، عددی بین ۲۰۰ تا ۷۰۰ هزار وبلاگ است.
۳۱ خرداد: فعالیت پروژهٔ وردپرس فارسی به صورت رسمی آغاز شد. هدف از این پروژه، بومی‌سازی وردپرس بوده‌است.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۵

۱۸ مرداد: محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهوری ایران، نوشتن در وبلاگ رسمی خود را که به چندین زبان در دسترس قرار دارد، آغاز کرد.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۶

۱۶ فروردین: زبان فارسی از سوی وب‌سایت تکنوراتی به عنوان دهمین زبان پرکاربرد در دنیای وبلاگستان معرفی شد.
۲۶ خرداد: سرویس وبلاگ‌نویسی پرشین بلاگ هدف حملهٔ یک هکر عراقی قرار گرفت و دامنهٔ دات کام این سرویس وبلاگ‌نویسی توسط این هکر دزدیده شد. پرشین بلاگ یکی از ۷۰۰ وب‌سایت ایرانی بوده‌است که در سری حملات این هکر عراقی دچار مشکلاتی شدند.
۲ مرداد: یک گروه هکر کلاه سفید ایرانی در اعتراض به امنیت پایین سرویس وبلاگ‌نویسی پرشین بلاگ، به آن حمله کردند و صفحهٔ اول آن را تغییر دادند.
۹ شهریور: تعداد وبلاگ‌های ثبت شده در سرویس وبلاگ‌نویسی بلاگفا به بیش از یک میلیون و ۳۰۰ هزار رسید.
بهمن هدایتی بلاگر ایرانی پارسینه راکه یک وب‌سایت خبری-تحلیلی به زبان فارسی است راه اندازی نمود.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۷

شهریور
البرز فلاح ثروتمندترین وبلاگ‌نویس ایرانی، صاحب ششمین سایت پربیننده استرالیاست.
۱۸ اسفند
مهدی خزعلی وی در سال‌های اخیر، انتقادات تندی علیه محمود احمدی‌نژاد در وبلاگ شخصی خود مطرح ساخت که در پاره‌ای اوقات بازتاب‌هایی در رسانه‌های جهانی و داخلی داشته‌است
مهدی خزعلی در تاریخ ۱۶ بهمن ۱۳۹۰ به ۱۴ سال حبس، ۱۰ سال تبعید و ۹۰ ضربه شلاق محکوم شد.
این حکم در دادگاهی صادر شد.
در پی طولانی‌شدن اعتصاب غذای خزعلی و بستری‌شدن وی در یکی از بیمارستانهای تهران، با حضور نماینده دادستانی و پزشکی قانونی، در بیمارستان محل بستری وی، محکومیت را برای وی خطرناک تشخیص دادند و از تاریخ ۲۳ تیر ۱۳۹۳، حکم به آزادی وی دادند.
۲۸ اسفند: امیدرضا میرصیافی در سن ۲۸ سالگی به دلیل فشار روانی و عدم دریافت کمک‌های پزشکی در زندان اوین درگذشت. این وبلاگ‌نویس به دلیل توهین به رهبران نظام به دو سال زندان محکوم شد.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۸

دیدار وبلاگی وبلاگ نویسان با سید محمد خاتمی
علی پیرحسینلو روزنامه‌نگار، از قدیمی‌ترین وبلاگ‌نویسان ایرانی، نویسنده وبلاگ الپر (۲۶ شهریور به همراه همسرش فاطمه ستوده در منزل خود بازداشت شد و برای مدت پنجاه روز در زندان انفرادی به‌سر برد)
یک وبلاگنویس ایرانی به گینس اعلام داشت که پروبلاگترین فرد جهان است.
وبلاگ‌نویسی در ایران > خط زمان > ۱۳۸۹

حسین درخشان که از او به عنوان پدر وبلاگستان فارسی یاد می‌شود، از سوی شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب اسلامی تهران به «۱۹ سال و نیم حبس تعزیری، پنج سال محرومیت از عضویت در احزاب و فعالیت در رسانه‌ها و بازگرداندن وجوه اخذشده به مبلغ ۳۰ هزار و ۷۵۰ یورو، ۲ هزار و ۹۰۰ دلار و ۲۰۰ پوند انگلیس» محکوم شد. و
فروردین:
محمدرضا رودباری وبلاگ نویس که به سبب انتشار برخی پست‌های حاوی عقاید عموم مردم به ویژه پس از سرکوب‌های سال ۱۳۸۸ مربوط به تاسوعا و عاشورا پس از اعتراضات به نتیجه انتخابات ریاست جمهوری در وبلاگ شخصی دستگیر و روانه زندان شد و برای مدتی خانواده و همسر جوانش از او اطلاعی نداشتند و زمانی او را بیمار و درمانده در زندان لاکان یافتند که پرونده تبلیغ علیه نظام و تبانی به قصد اقدام علیه امنیت ملی او تکمیل شده بود.
خرداد: بیپ فا، میکرو بلاگ فارسی راه اندازی شد.
اسفند: راه اندازی مسابقه «چهره بلاگ» برای وبلاگ‌های برتر سال.
فخرالسادات محتشمی‌پور وبلاگ نویس، همسر مصطفی تاج زاده سیاستمدار ایرانی. او در اعتراضات جنبش سبز در ۱۰ اسفند ۱۳۸۹ دستگیر شد. وی در فروردین ماه ۱۳۹۰ در بند انفرادی زندان اوین دست به اعتصاب غذا زد و چند روز پس از اعتصاب غذا پس از بیهوشی به بیمارستان منتقل شد.
محمدرضا پورشجری وبلاگ‌نویس ۵۴ ساله‌ای است که در سال ۱۳۸۹ به دلیل درج اندیشه وعقاید خود در وبلاگ شخصی‌اش، از طرف دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران با اتهام «اقدام علیه امنیت ملی»، «توهین به مقدسات» و «توهین به رهبر» به چهارسال زندان محکوم شده‌است.
فرشته نوبخت، وبلاگ‌نویسی که برای یکی از نوشته‌هایش شایسته تقدیر حوزه ادبیات داستانی هفتمین جشنواره نقد کتاب شده‌است