stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
هایله سلاسی
پادشاهی > تقابل با ایتالیا > پیشرفت جنگ

از اوایل اکتبر ۱۹۳۵، ایتالیایی‌ها به اتیوپی حمله کردند، اما تا نوامبر، سرعت تهاجم به‌طور قابل‌توجهی کاهش یافت و ارتش‌های شمالی سلاسی توانستند آنچه را که به عنوان «حملهٔ کریسمس» شناخته می‌شود، آغاز کنند. در طی این حمله، ایتالیایی‌ها در برخی مناطق مجبور به عقب‌نشینی شدند و در مواضع دفاعی قرار گرفتند، اما در اوایل ۱۹۳۶، در نبرد اول تمبیین پیشروی حملهٔ اتیوپی را متوقف کردند و آمادهٔ ادامهٔ حملهٔ خود شدند.
پس از شکست و نابودی نیروهای شمالی اتیوپی در نبرد امبا آرادام، نبرد دوم تمبیین و نبرد شیر، سلاسی با آخرین نیروی اتیوپیایی در جبههٔ شمالی وارد میدان شد. در ۳۱ مارس ۱۹۳۶، او شخصاً پاتکی علیه ایتالیایی‌ها در نبرد مایچو در جنوب تیگرای را رهبری کرد. ارتش امپراتور شکست خورد و با آشفتگی عقب‌نشینی کرد. در هنگام عقب‌نشینی، ایتالیایی‌ها از هوا و همچنین قبیله‌های رایه و آزبو، که توسط ایتالیایی‌ها مسلح و حمایت مالی شده بودند، به آن‌ها حمله کردند.
بسیاری از نیروهای نظامی اتیوپی در مقایسه با نیروهای مهاجم ایتالیایی، قدیمی و ناکارآمد بودند و عمدتاً از سلاح‌های غیرمدرن و نیروهای آموزش‌ندیده استفاده می‌کردند.
سلاسی پیش از بازگشت به پایتخت خود، یک سفر زیارتی به کلیساهای لالی‌بلا انجام داد، که خطر اسارت را به همراه داشت. پس از جلسه‌ای پرتنش در شورای دولتی، تصمیم گرفته شد که از آنجا که آدیس آبابا قابل دفاع نیست، دولت به شهر جنوبی گوره منتقل شود و برای حفظ خاندان امپراتوری، امپراتریس منن آصفاو و دیگر اعضای خانوادهٔ سلطنتی بلافاصله به سومالی فرانسه و سپس به اورشلیم بروند.
پادشاهی > تقابل با ایتالیا > بحث دربارهٔ تبعید

پس از بحث‌های بیشتر در مورد اینکه آیا سلاسی باید به گوره برود یا همراه خانواده‌اش به تبعید برود، توافق شد که او اتیوپی را ترک کند و پروندهٔ اتیوپی را به جامعه ملل در ژنو ارائه دهد. این تصمیم یکدست نبود و چندین نفر، از جمله بلاتا تکله وولده هاواریت، به شدت با فرار یک پادشاه اتیوپیایی از برابر نیروی مهاجم مخالفت کردند.
سلاسی پسرعمویش، رأس ایمرو هایله سلاسی را به عنوان نایب‌السلطنه در غیاب خود منصوب کرد و در ۲ مه ۱۹۳۶ به همراه خانواده‌اش به سومالی فرانسه عزیمت کرد.
در ۵ مه، مارشال مارشال پیترو بادولیو نیروهای ایتالیایی را به آدیس آبابا هدایت کرد و موسولینی اتیوپی را به عنوان یک استان ایتالیا اعلام کرد. ویکتور امانوئل سوم به عنوان امپراتور اتیوپی جدید اعلام شد. در روز قبل، تبعیدیان اتیوپیایی سومالی فرانسه را با رزم‌ناو بریتانیایی اچ‌ام‌اس انترپرایز ترک کردند. مقصد آن‌ها اورشلیم در منطقهٔ قیمومت بریتانیا بر فلسطین بود، جایی که خانوادهٔ سلطنتی اتیوپی اقامتگاهی داشتند.
خانوادهٔ امپراتوری در حیفا پیاده شدند و سپس به اورشلیم رفتند. انتخاب اورشلیم از نظر نمادین بسیار مهم بود، زیرا سلسلهٔ سلیمانی ادعا می‌کرد که نسبش به سلسلهٔ داوود می‌رسد. پس از ترک سرزمین مقدس، سلاسی و همراهانش با رزم‌ناو بریتانیایی اچ‌ام‌اس کیپ‌تاون به سوی جبل‌الطارق حرکت کردند و در هتل راک اقامت گزیدند. از جبل‌الطارق، تبعیدیان به یک کشتی مسافربری معمولی منتقل شدند. با این کار، دولت بریتانیا از هزینه‌های برگزاری یک استقبال رسمی معاف شد.
پادشاهی > تقابل با ایتالیا > امنیت جمعی و جامعهٔ ملل، ۱۹۳۶

در ۱۲ مه ۱۹۳۶، جامعهٔ ملل به سلاسی اجازه داد که مجمع را مورد خطاب قرار دهد. در پاسخ، ایتالیا هیئت خود را از جامعهٔ ملل خارج کرد. اگرچه سلاسی به زبان فرانسوی مسلط بود، اما ترجیح داد سخنرانی خود را به زبان امهری ایراد کند. او ادعا کرد که ایتالیا از جنگ‌افزار شیمیایی علیه اهداف نظامی و غیرنظامی استفاده می‌کند.
در آغاز سال ۱۹۳۶، تایم سلاسی را به عنوان «مردِ سال» برای سال ۱۹۳۵ معرفی کرد. سخنرانی او در ژوئن ۱۹۳۶ باعث شد که او به نماد ضد فاشیست‌ها در سراسر جهان تبدیل شود. با این حال، او نتوانست حمایت دیپلماتیک و نظامی مورد نیاز خود را به دست آورد. جامعهٔ ملل تنها تحریم‌های محدودی علیه ایتالیا اعمال کرد و سلاسی بدون تجهیزات نظامی ضروری باقی ماند. تنها شش کشور در سال ۱۹۳۷ اشغال اتیوپی توسط ایتالیا را به رسمیت نشناختند: چین، نیوزیلند، اتحاد جماهیر شوروی، جمهوری اسپانیا، مکزیک و ایالات متحدهٔ آمریکا.
پادشاهی > تقابل با ایتالیا > دوران تبعید

سلاسی سال‌های تبعید خود (۱۹۳۶–۱۹۴۱) را در باث، انگلستان، در خانهٔ فرفیلد، باث، که آن را خریداری کرده بود، سپری کرد. امپراتور و کاسا هایله دارگه هر روز صبح در پشت دیوارهای بلند این خانهٔ ویکتوریایی ۱۴ اتاقه قدم می‌زدند. مطالعهٔ مورد علاقه او «تاریخ دیپلماسی» بود. در دوران تبعیدش در انگلستان، او شروع به نوشتن خودزندگی‌نامه‌ای ۹۰ هزار کلمه‌ای کرد.
پیش از اقامت در خانهٔ فرفیلد، او مدتی کوتاه در هتل وارن در وورتینگ و در پارک‌ساید، ویمبلدون اقامت داشت. یک تندیس هایله سلاسی ساختهٔ هیلدا سلیگمن در پارک کنیزارو در نزدیکی ویمبلدون نصب شده بود تا اقامت او را گرامی بدارد. این تندیس به یک مکان زیارتی محبوب برای جامعهٔ راستافاری لندن تبدیل شد تا این‌که در ۳۰ ژوئن ۲۰۲۰ توسط معترضان تخریب گردید.
سلاسی در دههٔ ۱۹۳۰ در هتل ابی در مالورن اقامت داشت و نوه‌های او و دختران مقامات درباری در مدرسهٔ کلارندون برای دختران در مالورن شمالی تحصیل کردند. در طول اقامت خود در مالورن، او در مراسم کلیسای ترینیتی مقدس در لینک تاپ شرکت می‌کرد. یک پلاک آبی به یادبود اقامت او در مالورن، در روز شنبه، ۲۵ ژوئن ۲۰۱۱ رونمایی شد. به‌عنوان بخشی از این مراسم، هیئتی از جنبش راستافاری سخنرانی کوتاهی انجام دادند و یک اجرای طبل برگزار شد.
فعالیت‌های سلاسی در این دوره بر مقابله با تبلیغات ایتالیایی‌ها دربارهٔ مقاومت اتیوپی و مشروعیت اشغال متمرکز بود. او علیه بی‌حرمتی به اماکن مذهبی و آثار تاریخی، از جمله سرقت یک اُبلیسک سلطنتی ۱۶۰۰ ساله، سخن گفت و جنایات وارده بر مردم غیرنظامی اتیوپی را محکوم کرد. وی همچنان خواستار مداخلهٔ جامعهٔ ملل بود و اطمینان داشت که «داوری الهی در نهایت هم بر ضعیف و هم بر قدرتمند فرود خواهد آمد»، گرچه تلاش‌های او برای جلب حمایت در مبارزه علیه ایتالیا تا زمانی که این کشور در ژوئن ۱۹۴۰ به جبههٔ آلمان در جنگ جهانی دوم پیوست، عمدتاً بی‌نتیجه بود.
درخواست‌های سلاسی برای حمایت بین‌المللی در ایالات متحده، به‌ویژه در میان سازمان‌های آفریقایی-آمریکایی که با آرمان اتیوپی همدلی داشتند، بازتاب یافت. در سال ۱۹۳۷، هایله سلاسی قرار بود در روز کریسمس پیامی رادیویی برای مردم آمریکا ارسال کند تا از حامیان خود قدردانی کند، اما تاکسی او دچار تصادف شد و زانویش شکست. با وجود آسیب‌دیدگی، او این پیام را ایراد کرد و در آن، مسیحیت و حسن‌نیت را با میثاق جامعهٔ ملل مرتبط دانست و تأکید کرد که جنگ را می‌توان از طریق دیپلماسی حل کرد.
در این دوره، هایله سلاسی با چندین تراژدی شخصی روبه‌رو شد. دو داماد او، رأس دستا دامتو و دیجازماچ بیینه مرید، هر دو توسط ایتالیایی‌ها اعدام شدند. دختر او، شاهدخت رومانورک، همسر دیجازماچ بینه مرید، به همراه فرزندانش به اسارت گرفته شد و در سال ۱۹۴۱ در ایتالیا درگذشت. دختر دیگرش، شاهدخت تسه‌های، اندکی پس از بازگشت پادشاه به سلطنت در سال ۱۹۴۲، هنگام زایمان درگذشت.
پس از بازگشت به اتیوپی، هایله سلاسی خانهٔ فرفیلد را به شهر باث اهدا کرد تا به عنوان اقامتگاهی برای سالمندان مورد استفاده قرار گیرد. در سال ۲۰۱۹، دو پلاک آبی به یادبود اقامت او در خانهٔ فرفیلد و بازدیدهایش از وستون-سوپر-مار توسط نوه‌اش رونمایی شد.
پادشاهی > دههٔ ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ > قحطی ۱۹۵۸ تیگرای

در تابستان ۱۹۵۸، قحطی گسترده‌ای در استان تیگرای در شمال اتیوپی وارد دومین سال خود شده بود، اما مردم آدیس آبابا تقریباً هیچ اطلاعی از آن نداشتند. هنگامی که گزارش‌های معتبری از مرگ‌ومیر در سپتامبر ۱۹۵۹ به وزارت کشور رسید، دولت مرکزی بلافاصله این اطلاعات را علنی کرد و شروع به درخواست کمک از مردم نمود. امپراتور شخصاً ۲٬۰۰۰ تن غلهٔ امدادی اهدا کرد، ایالات متحده ۳۲٬۰۰۰ تن غله ارسال نمود که میان اریتره و تیگرای توزیع شد، و در سراسر کشور برای کمک مالی بسیج صورت گرفت. با این حال، برآوردها نشان می‌دهد که تقریباً ۱۰۰٬۰۰۰ نفر پیش از پایان بحران در اوت ۱۹۶۱ جان خود را از دست دادند. علل این قحطی به خشکسالی، هجوم ملخ‌ها، تگرگ و شیوع بیماری‌های آبله، تیفوس، سرخک و مالاریا نسبت داده شده است.
پادشاهی > دههٔ ۱۹۷۰

در پکن، چین، همراه با رهبر چین و رئیس حزب کمونیست، مائو تسه‌تونگ در سال ۱۹۷۱. هایله سلاسی همچنین در این سفر دولتی با نخست‌وزیر چین، جئو ئن لای دیدار کرد.
در خارج از اتیوپی، هایله سلاسی همچنان از اعتبار و احترام فراوانی برخوردار بود. به‌عنوان باسابقه‌ترین رئیس دولت در قدرت، در رویدادهای دولتی، همچون مراسم خاکسپاری  جان اف. کندی و شارل دو گل، نشست‌های جنبش عدم تعهد، و جشن‌های ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی ایران در سال ۱۹۷۱، اغلب جایگاه ویژه‌ای به او داده می‌شد. در سال ۱۹۷۰، او به دعوت رئیس‌جمهور جوزپه ساراگات به ایتالیا سفر کرد و در میلان با جوردانو دل آموره، رئیس انجمن بانک‌های پس‌انداز ایتالیا، دیدار داشت. او در اکتبر ۱۹۷۱ به چین سفر کرد و نخستین رئیس دولت خارجی بود که پس از مرگ لین بیائو، جانشین تعیین‌شدهٔ مائو، در سانحهٔ سقوط هواپیما در مغولستان، با مائو تسه‌تونگ دیدار کرد.
در سال‌های پایانی حکومتش، آزادی‌های مدنی و حقوق سیاسی در اتیوپی کاهش یافت، به‌گونه‌ای که خانهٔ آزادی به این کشور در هر دو شاخص، رتبهٔ «غیرآزاد» داد. موارد رایج نقض حقوق بشر شامل شرایط نامناسب زندان‌ها و بازداشت و شکنجهٔ مخالفان سیاسی بود. بااین‌حال، امپراتور به عفو صدها زندانی در مقاطع مختلف شهرت داشت و در تمام دوران حکومتش، شمار زندانیان سیاسی از ده نفر تجاوز نمی‌کرد.
ارتش امپراتوری اتیوپی در جریان مبارزه با جدایی‌طلبان اریتره‌ای، مرتکب جنایات متعددی شد. در اواخر دههٔ ۱۹۶۰ و اوایل دههٔ ۱۹۷۰، چندین مورد کشتار جمعی صدها غیرنظامی گزارش شده است.
هایله سلاسی در سال ۱۹۷۰ برای دیدار با پاپ پل ششم به واتیکان سفر کرد، که آن‌ها دربارهٔ مسائل مربوط به کشورهای خود و تاریخ گفتگو کردند. نفوذ سیاسی سلاسی همچنان گسترده بود؛ او نظارت دقیقی بر وضعیت سیاسی اتیوپی داشت و از طریق چهار آژانس اطلاعاتی که به‌طور هماهنگ یکدیگر و جنبه‌های غیرنظامی و نظامی کشور را زیر نظر داشتند، اطلاعات کسب می‌کرد. تنها او از «محدودهٔ واقعی» شرایط در امپراتوری اتیوپی آگاه بود.
سخنرانی هایله سلاسی دربارهٔ حقوق بشر در ۲۳ اکتبر ۱۹۷۰، که بیست‌وپنجمین سالگرد تأسیس سازمان ملل متحد را گرامی می‌داشت.
پادشاهی > دههٔ ۱۹۷۰ > قحطی ولو

قحطی، به‌ویژه در ولو در شمال شرقی اتیوپی و برخی مناطق تیگرای، بین سال‌های ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۴ موجب مرگ حدود ۴۰٬۰۰۰ تا ۸۰٬۰۰۰ اتیوپیایی شد. برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که امپراتور از وسعت قحطی آگاه نبود، درحالی‌که برخی دیگر معتقدند او کاملاً از آن آگاه بود. این قحطی و انعکاس آن در رسانه‌ها موجب کاهش حمایت عمومی از حکومت شد و محبوبیت سلاسی را، که زمانی غیرقابل خدشه بود، به شدت کاهش داد.
علاوه بر افشای تلاش‌های مقامات فاسد محلی برای پنهان‌سازی قحطی از دولت امپراتوری، تصویرسازی کرملین مسکو از اتیوپی سلاسی به‌عنوان کشوری عقب‌مانده و ناکارآمد (در مقایسه با آرمان‌شهر ادعایی مارکسیسم–لنینیسم) در شکل‌گیری خیزش مردمی که منجر به سقوط وی و ظهور منگیستو هایله ماریام شد، تأثیر داشت. این بحران با شورش‌های نظامی و افزایش شدید قیمت نفت تشدید شد. هزینهٔ کالاهای وارداتی، بنزین، و مواد غذایی افزایش یافت و نرخ بیکاری نیز بالا رفت.
پادشاهی > دههٔ ۱۹۷۰ > انقلاب

در فوریهٔ ۱۹۷۴، چهار روز شورش شدید در آدیس آبابا علیه تورم ناگهانی اقتصادی منجر به کشته شدن پنج نفر شد. امپراتور در واکنش، با حضور در تلویزیون ملی، کاهش قیمت بنزین و تثبیت هزینهٔ کالاهای اساسی را اعلام کرد. این اقدام موجب آرامش نسبی در میان مردم شد، اما افزایش ۳۳ درصدی حقوق نظامیان که وعده داده شده بود، برای آرام کردن ارتش کافی نبود و در نتیجه، شورش نظامی ابتدا در اسمره آغاز شد و سپس به سراسر امپراتوری گسترش یافت. این شورش در نهایت منجر به استعفای آکلیلو هابته-وولد از سمت نخست‌وزیری در ۲۷ فوریه ۱۹۷۴ شد.
هایله سلاسی بار دیگر در تلویزیون حاضر شد و با افزایش بیشتر حقوق نظامیان موافقت کرد و اندلکچو مکونن را به‌عنوان نخست‌وزیر جدید منصوب کرد. با وجود امتیازات متعدد اندلکچو، نارضایتی در ماه مارس ادامه یافت و یک اعتصاب عمومی چهارروزه، کشور را فلج کرد.
پادشاهی > دههٔ ۱۹۷۰ > زندان

درگ (دولت نظامی موقت سوسیالیستی اتیوپی)، یک کمیتهٔ متشکل از افسران نظامی رده‌پایین و سربازان وظیفه، که در ژوئن ۱۹۷۴ برای بررسی خواسته‌های ارتش تشکیل شده بود، از آشفتگی دولت استفاده کرد و در ۱۲ سپتامبر، هایله سلاسی ۸۲ ساله را از قدرت برکنار کرد. ژنرال آمان میکائل آندوم، که اصالتی اریتره‌ای داشت و پروتستان بود، به‌طور موقت به‌عنوان رئیس دولت منصوب شد تا زمانی که ولیعهد آسفا ووسن که در خارج تحت درمان پزشکی قرار داشت، به کشور بازگردد. سلاسی ابتدا به‌طور موقت در مقر لشکر چهارم ارتش در آدیس آبابا تحت بازداشت خانگی قرار گرفت. هم‌زمان، بیشتر اعضای خانوادهٔ سلطنتی در اقامتگاه شاهزاده مکونن در شمال پایتخت زندانی شدند. ماه‌های پایانی عمر امپراتور در زندان کاخ بزرگ سپری شد.
پس از آن، بیشتر اعضای خانوادهٔ سلطنتی در زندان کرچله در آدیس آبابا، که به «عالم بکگن» نیز معروف بود، زندانی شدند. در ۲۳ نوامبر، ۶۰ مقام ارشد پیشین دولت امپراتوری بدون محاکمه تیرباران شدند، از جمله نوهٔ امپراتور، اسکندر دستا، که دریابان بود، به‌همراه ژنرال آمان و دو نخست‌وزیر سابق. این کشتار که در میان اتیوپیایی‌ها به "شنبهٔ سیاه" معروف است، با محکومیت ولیعهد روبه‌رو شد؛ درگ در واکنش به اعتراض او، مشروعیت سلطنتی‌اش را لغو و پایان سلسلهٔ سلیمانی را اعلام کرد.
پادشاهی > دههٔ ۱۹۷۰ > قتل و دفن

در ۲۷ اوت ۱۹۷۵، هایله سلاسی توسط افسران نظامی رژیم درگ به قتل رسید، اما این واقعیت تا بیست سال بعد فاش نشد. در ۲۸ اوت ۱۹۷۵، رسانه‌های دولتی گزارش دادند که سلاسی در ۲۷ اوت بر اثر «نارسایی تنفسی» پس از عوارض ناشی از معاینهٔ پروستات و جراحی آن درگذشته است. بااین‌حال، دکتر اسرات ولدیس وقوع هرگونه عوارض را رد کرد و روایت دولت دربارهٔ مرگ امپراتور را نپذیرفت. ظاهراً عمل پروستات مورد ادعا، چند ماه پیش از آنچه رسانه‌های دولتی عنوان کرده بودند، انجام شده بود و سلاسی تا روزهای پایانی عمرش از سلامت نسبی برخوردار بود.
در سال ۱۹۹۴، یک دادگاه اتیوپی چندین افسر نظامی سابق را به جرم خفه‌کردن امپراتور در بسترش در سال ۱۹۷۵ مجرم شناخت. سه سال پس از سرنگونی رژیم درگ، دادگاه آنان را به قتل متهم کرد و مدعی شد که اسنادی را در اختیار دارد که نشان می‌دهد رژیم نظامی به‌طور رسمی دستور ترور سلاسی را به دلیل رهبری یک «نظام فئودالی» صادر کرده است. اسناد مربوط به این دستور نهایی ترور، که مهر و امضای رژیم نظامی را دارد، به‌طور گسترده‌ای در اینترنت منتشر شده است. صحت این اسناد توسط چندین عضو سابق رژیم نظامی درگ تأیید شده است.
پس از سقوط جمهوری دموکراتیک خلق اتیوپی در سال ۱۹۹۱، که جانشین رژیم درگ بود، بقایای پیکر هایله سلاسی در سال ۱۹۹۲ در زیر یک دال بتنی در محوطهٔ کاخ سلطنتی کشف شد. تابوت سلاسی نزدیک آرامگاه منلیک دوم در کلیسای بهاتا به مدت نزدیک به یک دهه نگهداری شد.
در ۵ نوامبر ۲۰۰۰، کلیسای جامع تثلیث مقدس (آدیس آبابا) مراسم خاکسپاری برای او برگزار کرد، اما دولت از پذیرش آن به‌عنوان یک مراسم رسمی امپراتوری خودداری کرد. این احتمالاً به دلیل تمایل دولت به جلوگیری از تقویت نمادین و سیاسی طرفداران سلطنت بود.
شخصیت‌های برجستهٔ راستافاری مانند ریتا مارلی در این مراسم شرکت کردند، اما بیشتر راستافاری‌ها این مراسم را نپذیرفتند و از پذیرش این که بقایای کشف‌شده واقعاً متعلق به هایله سلاسی است، خودداری کردند. همچنان میان پیروان راستافاری بحث‌هایی وجود دارد که آیا سلاسی واقعاً در سال ۱۹۷۵ درگذشته است یا خیر.
فردریک آترتون

فردریک آترتون (خانه نمایندگان ماساچوست، قانونگذاری ۱۸۹۶ میلادی)
فردریک ویلیام آترتون (Frederick William Atherton) (۶ اوت ۱۸۶۵–۴ آوریل ۱۹۳۶)،‏ تاجر اهل بوستون، ماساچوست و تحصیل کرده هاروارد بود. او یکی از مؤسسان و متولیان مؤسسه فناوری «ونت وورث» و سایر مؤسسات مختلف آکادمیک بود. آترتون با تعدادی از بنیادها و مؤسسات خیریه همکاری می‌کرد. او پس از انتخاب شدن در ۱۱۷مین محکمه عمومی ماساچوست در سال ۱۸۹۵ در ناحیه ۲۱م، برای یک دوره در مجلس نمایندگان ماساچوست خدمت کرد. او بیش از ۲۵ سال و تا زمان مرگ ناگهانی خود در سال ۱۹۳۶، یک شخصیت اجتماعی برجسته در واشینگتن دی سی بود.
اوایل زندگی

آترتون در خانواده‌ای ثروتمند و با نفوذ در بوستون به دنیا آمد. پدرش، ویلیام آترتون (۱۸۲۱–۱۸۹۱) مالک مشترک «آترتون، استتسون و کمپانی»، تاجر چرم و یکی از موفق‌ترین تجار بوستون در آن زمان بود. پدر و برادر او یکی از بزرگ‌ترین مالیات دهندگان بوستون بودند. پدرش همچنین معاون بانک هوم سیوینگز و مدیر اولین بانک ملی بوستون بود که در سال ۱۸۶۴ تأسیس شد. مدیریت این ثروت بعداً آترتون را تحریک کرد.
مادر آترتون، مری ادواردز دوایت‏ (۱۸۳۸–۱۹۱۵)، دختر ویلیام آر. دوایت و مری وارن فیسک اهل بروکلین، نیویورک بود. مادر او نوه بزرگ جاناتان ادواردز بود. تیموتی دوایت چهارم نیز از نوادگان فرهیخته وی محسوب می‌شد.
برادر او، ساموئل آترتون (۱۸۱۵–۱۸۹۵)‏ که فروشنده موزه کفش بود، وضعیت مالی خانواده را ارتقا داد. ساموئل ابتدا با کالب استتسون وارد شراکت شد، سپس با دو برادر کوچکتر خود، جیمز آترتون (۱۸۱۹–۱۸۷۹)‏ و ویلیام (پدر فردریک آترتون) در سال ۱۸۵۲ شراکت کرد. ساموئل مدیر بانک نیوانگلند، شرکت بیمه پرسکات، شرکت قرضه و اعتبار ماساچوست، رئیس شرکت گاز-برق دورچستر و مدیر ریل مرکزی ماساچوست بود و همچنین با بسیاری از شرکت‌های دیگر همکاری داشت. وی در سال‌های ۱۸۶۷، ۱۸۷۰ و ۱۸۷۷ عضو محکمه عمومی ماساچوست بود.
آترتون در مدرسه لاتین بوستون تحصیل کرد و سپس به آکادمی فیلیپس که یک مدرسه مقدماتی در اندورِ ماساچوست بود، وارد شد. او در فوریه ۱۸۸۴ وارد دانشگاه هاروارد شد و در کنار اشخاصی نظیر آلنسون بی. هوتون، آگوستوس پیبادی گاردنر، هوراس پل تورلو، ویلیام مارک نوبل، ایروینگ وتربی فی، چارلز ساموئل بابکوک و هارولد تیلور چیس در کلاس ۱۸۸۶ تحصیل کرد. در سال آخر دانشگاه، همه او را به نام فردریک می‌شناختند. وی در این دوره از زندگی خود با مشکلات پزشکی مواجه شد.
او در دهه بیست زندگی خود به ارثیهٔ قابل توجهی دست یافت و سفرهای زیادی به اروپا داشت.
حرفه

اگرچه وی در ابتدا به عضویت هیئت علمی دانشگاه هاروارد درآمد، اما در ۲۵ سالگی، کارگزار «فولر، هاردینگ و شرکا» شد و اندکی پس از آن در سال ۱۸۹۰ در «اِی. بی ترنر و برادران» مشغول به فعالیت شد. او سرمقاله‌هایی با موضوعیت مالی برای روزنامه‌های بوستون، عمدتاً برای «متن عصر بوستون» می‌نوشت. از او به عنوان یک گزارشگر تجاری نیز یاد می‌شود. آترتون پس از مرگ پدرش، به عنوان متولی منافع خانواده‌اش معرفی شد.
او در سال ۱۸۹۵ به‌عنوان نامزد جمهوری‌خواه در سطح ایالتی انتخاب شد و در مجلس نمایندگان ماساچوست، در مجلس قانون‌گذاری ۱۸۹۶، در ۱۱۷مین محکمه عمومی ناحیه ۲۱ خدمت کرد. وی همچنین در آنجا در سمت گزارشگر تجاری فعالیت کرد.
با اینحال او مسئولیت بخشی را برعهده داشت که میزان درستکاری وی در آن محک زده می‌شد. در سال ۱۹۰۴ آترتون به عنوان یکی از سه متولی اداره بخشی از مِلک آریوچ ونت وورث انتخاب شد که قرار بود مؤسسه فناوری ونت وورث در سال ۱۹۰۴ در آن ملک تأسیس شود. ارزش دارایی ونت وورث بیش از ۷ میلیون دلار بود. این مبلغ معادل ۲۲۱ میلیون دلار + (مازاد تا سال ۲۰۲۱) بود. آخرین وصیت‌نامه ونت ورث که دو ماه قبل از مرگ خود نوشته بود، توسط دخترش، سوزان ویلوبی استوارت، مورد اعتراض قرار گرفت. سوزان همسر یک دیپلمات بریتانیایی و کنسولگر سابق بریتانیا در بوستون بود. در آخرین وصیت‌نامه مورخ سال ۱۹۰۴، بخش اعظم ثروت و میراث از فرزندان گرفته شده بود تا صرف «تأسیس مدرسه‌ای برای ارائه آموزش در زمینه مهارت‌های مکانیکی» بشود. سوزان ویلوبی استوارت حتی قبل از محکمه با چالش‌های اقتصادی مواجه بود. با این حال پس از نُه ماه مذاکره، دارایی آریوچ ونت وورث تقسیم شد. سهم فرزندانان او و مدیران مؤسسه ونت وورث هر کدام تقریباً ۳٫۵ میلیون دلار بود. آترتون که مجری آخرین وصیت‌نامه ونت وورث نیز بود، به همراه پل دبلیو واتسون (وکیل آریوچ ونت وورث (به عنوان مسئول دفتر و مدیر و بعدتر به عنوان خزانه‌دار و مدیر منصوب شد. آترتون درست از ابتدا، در ایده‌پردازی، طراحی و ساخت مؤسسه تا افتتاح ونت وورث و دریافت فیس از دانشجویان در سال ۱۹۱۱ و در طول ۲۵ سال بعد از آن درگیر بود. مقالات معاصرِ هاروارد در آن زمان همچنین مشخص می‌کردند که مؤسسه ونت وورث بیش از ۳٬۰۰۰٬۰۰۰ دلار موقوفه دارد. ضمن پوشش مطبوعاتی، در میان مدیران مؤسسه ونت وورث و بوستون برهمن تشویش‌های موجهی وجود داشت مبنی بر اینکه این پول باید برای اهداف آموزشی در ایالات متحده سرمایه‌گذاری شود. اگرچه این مبلغی نبود که آترتون پیش‌بینی کرده بود، اما هشت سال بعد، همین پیسه شهرت او را به عنوان یک متولی در زمینه آموزش تقویت کرد و موقعیت او را در جامعه ارتقا داد. در همان زمان او به ثروت قابل توجهی دست یافت.
در سال ۱۹۱۲، او عمدتاً در واشینگتن دی سی زندگی می‌کرد و در محافل دیپلماتیک و سیاسی همراه با والتر ال. فیشر، وزیر کشور ایالات متحده که بعداً ۵ تن از پسرانش را برای تحصیل به هاروارد فرستاد، دیده می‌شد. آترتون قبلاً یکی از اعضای باشگاه متروپولیتن در واشینگتن دی سی بود که رئیس‌جمهور وقت ایالات متحده، ویلیام هاوارد تافت نیز عضو آن بود. در آن زمان، جدا از اینکه وی متولی یک صندوق آموزشی بزرگ بود، او یک نویسنده مالی و تجاری محسوب می‌شد که در حال حاضر تا حد زیادی در این حوزه ناشناخته مانده‌است. ظاهراً او هرگز وکالت نمی‌کرد و بر روی ارتباطات سطح بالا متمرکز بود. شهرت او در جامعه به نحوه مدیریت دارایی‌های خود (چندین شرکت شخصی) برمی‌گشت؛ این دارایی‌ها شامل ارثیه‌ای بود که هم از تولیدات قرن نوزدهم و هم از شرکت‌های مالی در نیوانگلند سرچشمه می‌گرفت. وی مسئول دفتر مؤسسه ونت وورث باقی ماند و با آن موفقیت، شناخته شد.
جی‌تی‌ای: سن آندریاس

| اتومبیل‌دزدی بزرگ: سن آندریاس | اتومبیل‌دزدی بزرگ: سن آندریاس |
| --- | --- |
توسعه‌دهنده(ها): راک‌استار نورث
ناشر(ها): راک‌استار گیمز
تهیه‌کننده(ها): لسلی بنزیه
برنامه‌نویس(ـان): اوبه ورمایج آدام فاولر
هنرمند(ان): آرون گاربوت
نویسنده(ها): دن هوسر جیمز ورال دی‌جی پو
آهنگساز(ان): مایکل هانتر
سری: اتومبیل‌دزدی بزرگ
موتور: رَندِروِر
سکو(ها):  پلی‌استیشن ۲ ویندوز  ایکس‌باکس  مک‌اواس  آی‌اواس  اندروید  ویندوز فون  فایر اواس  ایکس‌باکس ۳۶۰  پلی‌استیشن ۳ 
تاریخ(های) انتشار:  ۲۶ اکتبر ۲۰۰۴ پلی‌استیشن ۲   آمریکای شمالی: ۲۶ اکتبر ۲۰۰۴ منطقه پال: ۲۹ اکتبر ۲۰۰۴  ویندوز، ایکس‌باکس   آمریکای شمالی: ۷ ژوئن ۲۰۰۵ اروپا: ۱۰ ژوئن ۲۰۰۵  مک اواس ایکس   ۱۲ نوامبر ۲۰۱۰   آی‌اواس   ۱۲ دسامبر ۲۰۱۳   اندروید   ۱۹ دسامبر ۲۰۱۳   ویندوز فون   ۲۷ ژانویه ۲۰۱۴   فایر اواس   ۱۵ مه ۲۰۱۴   ایکس‌باکس ۳۶۰   ۲۶ اکتبر ۲۰۱۴   پلی‌استیشن ۳   ۱ دسامبر ۲۰۱۵ 
ژانر(ها): اکشن-ماجراجویی
حالت(ها): تک‌نفره، چندنفره
اتومبیل‌دزدی بزرگ: سن آندریاس (به انگلیسی: Grand Theft Auto: San Andreas) که با نام اختصاری جی‌تی‌اِی: سن آندریاس یا مختصرتر جی‌تی‌اِی: سا (به انگلیسی: GTA: SA) نیز شناخته می‌شود،  یک بازی اکشن ماجراجویی محصول سال ۲۰۰۴ است که توسط راک‌استار نورث توسعه یافته و به‌وسیلهٔ راک‌استار گیمز منتشر شده است. پس از اتومبیل‌دزدی بزرگ: وایس سیتی (۲۰۰۲) این بازی هفتمین عنوان از سری اتومبیل‌دزدی بزرگ به‌شمار می‌رود. داستان بازی در ایالت خیالی سن آندریاس جریان دارد و کارل «سی‌جی» جانسون را دنبال می‌کند که پس از قتل مادرش به خانه بازمی‌گردد و متوجه می‌شود که باند خیابانی قدیمی‌اش بخش عمده‌ای از قلمرو خود را از دست داده‌اند. در طول بازی، او تلاش می‌کند تا باند را بازسازی کند، با مقامات فاسد و جنایتکاران قدرتمند درگیر می‌شود و به تدریج حقیقت نهفته در قتل مادرش را کشف می‌کند.
بازی از دید سوم شخص انجام می‌شود و دنیای آن پیاده یا با وسیله نقلیه پیمایش می‌شود. طراحی جهان باز به بازیکن اجازه می‌دهد آزادانه در سان آندریاس، متشکل از سه کلان‌شهر لوس سانتوس، سن فیرو و لاس ونتوراس، که به ترتیب بر اساس لس آنجلس، سان فرانسیسکو و لاس وگاس ساخته شده‌اند، پرسه بزند. داستان بازی مبتنی بر چندین رویداد واقعی در لس آنجلس، از جمله رقابت باندهای خیابانی بلادز و کریپس، همه‌گیری کراک در دهه ۱۹۹۰، شورش‌های ۱۹۹۲ لس آنجلس و رسوایی رمپارت است. این بازی در اکتبر ۲۰۰۴ برای پلی‌استیشن ۲ و در سال ۲۰۰۵ برای ویندوز و ایکس‌باکس اورجینال منتشر شد. نسخه‌های پیشرفته در سال ۲۰۱۰ منتشر شدند و به دنبال آن نسخهٔ بازسازی‌شده در سال ۲۰۲۱ منتشر شد.
این بازی به دلیل شخصیت‌ها، روایت، طراحی جهان باز و وفاداری بصری مورد تحسین منتقدان قرار گرفت، اما واکنش‌های متفاوتی نسبت به طراحی مأموریت، مسائل فنی و به تصویر کشیدن نژادها داشت. زمانی که کشف مینی‌گیم «قهوه داغ» صحنه جنسی پنهانی را باز کرد، جنجال بزرگی ایجاد کرد. چندین نشریه بازی جوایز پایان سال را به این بازی اعطا کردند و همچنین از دید منتقدان، یکی از مهم‌ترین عناوین بازی‌های ویدئویی نسل ششم کنسول‌ها و از بهترین بازی‌هایی که تاکنون ساخته شده‌اند محسوب می‌شود. سن آندریاس پرفروش‌ترین بازی ویدئویی سال ۲۰۰۴ و پرفروش‌ترین بازی پلی‌استیشن ۲ شد و فروش آن به بیش از ۲۷٫۵ میلیون نسخه رسید. مدخل اصلی بعدی در این مجموعه، اتومبیل‌دزدی بزرگ ۴، در آوریل ۲۰۰۸ عرضه شد.
توسعه

لسلی بنزیه
دن هوسر
سم هوسر
همچون آنچه که در  و  روی داد، بنزیه  را به همراه دن هوسر تهیه کرد که او همچنین نویسنده بازی نیز بود. سم هوسر، رئیس راک‌استار گیمز هم تهیه‌کننده اجرایی بازی بود.
راک‌استار نورث پس از انتشار اتومبیل‌دزدی بزرگ: وایس سیتی در اکتبر ۲۰۰۲، توسعه سن آندریاس را آغاز کرد. داشتن دو سال توسعه، در مقابل یک سال برای وایس سیتی، به تیم فرصت بیشتری برای آزمایش و ارزیابی مجدد بازی‌های قبلی داد. لسلی بنزیه تهیه‌کننده امیدوار بود سن آندریاس سری اتومبیل‌دزدی بزرگ را دوباره تعریف کند و «انقلابی در ارزش‌های تولید بازی‌های ویدئویی و گیم پلی جهان باز ایجاد کند». جنگجویان از راک‌استار گیمز که قرار بود در سال ۲۰۰۴ منتشر شود، تا سال ۲۰۰۵ به تعویق افتاد تا منابع اضافی را در اختیار سن آندریاس قرار دهد. بودجه سن آندریاس کمتر از ۱۰ میلیون دلار آمریکا بود.
حداقل گردش مالی راک‌استار نورث از زمان توسعه اتومبیل‌دزدی بزرگ (۱۹۹۷) به آنها امکان آشنایی با این سری را داد. برخی از توسعه دهندگان نگران شرایط کار در راک‌استار در طول توسعه سن آندریاس بودند زیرا نتوانستند پس از وایس سیتی استراحت کافی داشته باشند. برنامه‌نویس گری فورمن می‌ترسید که شرکت وارد یک «مشکل دائمی» شده باشد، زیرا برخی از توسعه‌دهندگان ۱۷ ساعت در روز کار می‌کنند. برخی پس از اختلاف نظر با رئیس راک‌استار سام هاوسر در مورد شرایط کاری، کنار رفتند و یک کارمند کهنه‌کار در اعتراض به تصویر آمریکایی‌های آفریقایی‌تبار و آنچه که او لحن غم‌انگیزتر و استثمارگرانه‌تر در خروجی راک‌استار، به ویژه بازی قبلی سن آندریاس و شکارچی انسان (۲۰۰۳) می‌دانست، استعفا داد.