stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
سوگ سیاوش
سیر تاریخی > پیدایش-توتم اسپ

شواهدی آشکار حکایت از آن دارد که سیاوش نخست اسپ بوده و از آن جا که آثار آن مخصوصاً در آئین تدفین مردگان بارزتر است، به اعتقادی توتمی تعلق دارد. در این صورت با باورهای آن عده از ایرانیان که قربانی اسپ داشتند و در اوستا از آنان و قربانی‌های اسپ شان فراوان سخن رفته‌است، سازگاری ندارد. شکلی هم که در اوستا داریم ارتباطی با این آئین ندارد، بلکه در اوستا سیاوش همان فرزند کاووس و پدر کیخسرو است که در روایت اوستا به خیانت کشته شده‌است مثلاً در گِوش (درواسپ) یشت (یشت ۲۱) می‌خوانیم:
ای درَواسپ! ای نیک! ای تواناترین!
مرا این کامیابی ارزانی دار که من - پسر خونخواه سیاوش - افراسیاب سیاهکار تورانی را در کرانه دریای ژرف و پهناور چیچَست به خونخواهی سیاوش ناموَر - که ناجوانمردانه کشته شد - و به کین‌خواهی اَغریرِث دلیر بکُشم..
باورهای توتمی در دوره‌های مشخصی از زندگی انسان شکل می‌گیرد و در هر صورت و به‌طور عمده متعلق به دوره‌های پیش از فلز، مخصوصاً از دوره شکار و گردآوری غذا از کهن سنگی تا دوره نوسنگی است. عهد کشاورزی نیز متعلق به دوره نوسنگی است، بنابراین شکل توتمیک سیاوش بایستی در همین دوره و اسطوره کشاورزی آن در دوره نوسنگی شکل گرفته باشد، اما بی شک در دوران طولانی، یعنی تا دوره ساسانی و سرانجام شاید سدهٔ چهارم میلادی باقی باشد. سیاوش از خاندانی است که در ترکیب اسم عده زیادی از آنان واژه اسپ دیده می‌شود. سیاوش نخستین نفر از کیانیان است که نام او با اسب ساخته شده‌است. همچنین قابل تصور است که چرا نام او syavaspa (سیاهسپ) نشده یعنی نه از واژه aspa بلکه از vasna ساخته شده‌است. نام‌های نر و مرد در زبان‌های آریائی حکایت از مرگ دارد و خود واژه مرد اصلاً یعنی مردنی. در روایات ایرانی مثل شاهنامه سیاوش برای فرزند خود، کیخسرو، سه چیز باقی می‌گذارد: اسب، نیزه و زره. حال، سیاوش با اسپ خود وصیت می‌کند و کیخسرو را به او می‌سپارد. حال اسپ نشانه وفاداری به توتم و نگهداری آن است. در واقع از توتم خواسته شده‌است که یکی از فرزندان خود را بپاید. شاید توتم، ریشه اختلاف یا یکی از وجوه اختلاف قومی بوده‌است. نیزه و زره هر دو به عنوان ابزارهای جادوئی که می‌توان با آن‌ها به فر (نیروی جادوئی شاهان) دست یافت، مدت‌ها است که شناخته شده‌است. (توجه: معلوم نیست نویسنده این مطالب به چه مرجع اصیلی استناد کرده است. در شاهنامه فردوسی، سیاوش به هنگام مرک هرگز فرزند خود را نمی بیند چون فرنگیس هنوز باردار است. بعدها و پس از زایمان، پیران آن کودک، کیخسرو را به شبانان کوه قلا می سپارد.)
سیر تاریخی > اسطوره کشت

بخش دیگری از سیاوشان، اسطوره‌ای است معروف، اسطوره مرگ و زندگی، پژمردن و بهار کردن که نمونه هائی در آئین‌های دیگر چه در آسیا، چه در آفریقا و چه در آمریکای جنوبی دارد. در این داستان‌ها خزان کامل (مرگ سیاوش) و بهار پس از آن (تولد کیخسرو پس از مرگ سیاوش) و نیز رفتن سیاوش به درون آتش (به نشانه خزان) و زنده آمدن او (بهار) دیده می‌شود. اسطوره نماد مرگ و رستاخیز و تابع الگوی خزان و بهار است.. آداب آن به منظور تشویق نیروهای آسمانی برای ادامه دادن به بخشایش‌های سالانه منابع حیات است…
سیر تاریخی > سیاوش-خدا

خدا شدن سیاوش هم در آسیای میانه دارای شواهدی است، از جمله در روی استودانی که از انواع استودان‌های پیشین است و در
انگ‌قلعه پیدا شد، تصویری دیده می‌شود که آشکارا نشانه خورشید است. در تصویر پیچیده سیاوش ویژگی خدای خورشید بودن به اندازه کافی روشن است. تولستوف در این مورد بر این باور است که ورود این قهرمان به آتش که در شاهنامه آمده، گواهی مهم است. همچنین ازدواج سیاوش و فرنگیس در شاهنامه شباهتی با ازدواج مهر و ناهید دارد. نر شخی هم یادآوری می‌کند که در روز اول سال نو یعنی جشن برابری شب و روز در تقویم خورشیدی، ساکنان بخارا از طلوع خورشید، خروس برای سیاوش قربانی می‌کردند و این پرنده‌ای است که همه جا وقف خورشید می‌شود.
سیاوش در فرهنگ کشاورزی آسیای مرکزی

سیاوش، ازجمله، در میان خدایان آسیای مرکزی اگر نه خدا بلکه نماد باروری و زایش دوباره است. البته در ساخت مذاهب قدیم، معمولاً خدایان جا عوض می‌کنند یا دست کم نقش خود را به دیگری واگذار می‌کنند. شواهد شاه شدن سیاوش گذشته از آئین‌ها در تصویرهای او هم دیده می‌شود. از میان این تصاویر در دو جا بیشتر می‌توان این نمود را ملاحظه کرد، یکی روی کوزه مرو است و دیگری نقش‌های دیواری پنجکند. در روی کوزه مرو در یک طرف سیاوش را سوار اسبی سیاه، با جامه شاهانه تیر و کمان به دست می‌بینیم. در طرف دیگر که صحنه زاری بر جسد او ترسیم شده، اگر چه تاج بر سر ندارد، اما همان جامه‌های شاهانه را به تن دارد. در نقاشی دیواری پنجکند دو صحنه زاری بر او در میان چادری یا چیزی که نماد چادر است، دیده می‌شود، سیاوش تاج بر سر و جامه‌ای آراسته به تن دارد.
دوره سیاوش در تاریخ

اهمیت آیین سیاوش در آسیای مرکزی، مخصوصاً از دوره هخامنشی، چنان است که تولستوف -محقق برجسته روس که آثار مهمی دربارهٔ فرهنگ و تمدن آسیای مرکزی دارد- در یکی از آثار خویش دربارهٔ تمدن خوارزم، به یک دوره سیاوش اعتقاد یافت و کوشید جوانب تمدنی، مردم‌شناختی، باستان‌شناختی و بالاخره تاریخی این دوره را بررسی کند. آنچه از اهم است مرکزیت اعتقادات مذهبی و اجتماعی است، به‌طوری‌که از آغاز دوره میلادی که سکه‌ها پدیدار می‌شود. نشانه آئین بر این سکه‌ها دست کم پیکر سواری است که در پشت سکه دیده می‌شود و این به ویژه نخستین سکه‌های محلی خوارزم با نقش سر یک شاه بر روی آن است. بزرگ‌ترین تظاهرات سیاوشان بر روی سکه‌های شاهان سلسله آفریغی خوارزم است که از علاقه شدید آنان به سیاوش، چه بر اساس روایات ارزشمند بیرونی و چه سکه‌هایشان آگاهی داریم.
نوروز سیاوشان

مقالهٔ اصلی: نوروز در ایران باستان
عده زیادی از دانشمندانی که دربارهٔ فرهنگ آسیای مرکزی مطالعه کرده‌اند، باور دارند که سیاوشان مراسم سال نو است. برخی حتی می‌اندیشند که سیاوشان عامل منحصربه‌فرد پدید آمدن جشن آغاز سال است. می‌دانیم که آئین‌های خدایان گیاهی می‌تواند به پدید آمدن جشن ثابتی در آغاز سال خورشیدی کمک کند، یا اصولاً آن را سبب شود، بهار تولد دوباره طبیعت است. اما در ایران مراسم نوروز از کهن‌ترین زمان هائی که تاریخ تقویم و تاریخ نجوم، یافته‌های باستان‌شناسی، وضعیت ساختمان هائی مثل تخت جمشید و قوی قریلگان قلعه حکایت می‌کند، بسیار دقیق و درست در نخستین روز فصل بهار گرفته می‌شود. اصولاً مراسمی که برای خدایان گیاهی گرفته می‌شده با آغاز سال نو هم‌زمان بوده‌است. در واقع این مراسم برای دعوت و تشویق نیروهای زایای طبیعت به زاد و ولد گرفته می‌شده‌است. به‌علاوه مراسم فروردگان (جشن‌ها و آئین هائی که سالانه برای مردگان گرفته می‌شد) در ایران همیشه پیش از نوروز انجام می‌شده‌است.
مراسم عزاداری پس از اسلام

شواهد فراوانی وجود دارد که در ایران پس از اسلام عمده مراسم عزاداری، به ویژه سوگ آئین غیررسمی تحت تأثیر آئین سوگ سیاوش بوده و آثار آن تا امروز باقی است. در این میان هر چه به حوزه آمودریا نزدیک تر شویم، سوگ آئین‌ها به آئین سوگ سیاوش نزدیک ترند ولو این که سوگمند یا آئین ورز، مثلاً تیمور گورکانی باشد. دورترین اثر مستقیمی که از سیاوشان می‌توان دید بین عرب‌های شیعه در عراق است که سوگ امام سوم خویش، به ویژه زنان، سر و سینه را برهنه و موها را افشان می‌کنند، زاری کنان بر سر و سینه می‌زنند وتا دیری موی خود را کوتاه نمی‌کنند. در بین اهل تسنن اساساً چنین رسم هائی وجود ندارد و این نشان می‌دهد که حتی در بین‌النهرین آداب بازمانده سوگ، ایرانی است یا بهتر بگوئیم صرفاً از دوره اسلامی ایران اثری دارد. کهن‌ترین یادگارهای سوگ سیاوش در دوره اسلامی یکی سوگ آئین‌های آسیای مرکزی، مخصوصاً در بخارا است و دیگری کارهای عبدالرحمن ابومسلم خراسانی در استفاده از این آئین در تجهیز ایرانیان علیه حکومت عربی. به این ترتیب یک قیام بزرگ که منجر به حکومت بنی عباس شد، با یک شعار ایرانی (رنگ اسپ سیاه سیاوش)، هویت یافت و به نتیجه رسید. از آنجا که این نهضت در خراسان و یکی از مراکز مهمی صورت گرفت که در آن آئین سیاوش کاملاً شناخته بود (مرو)، رنگ ایرانی ماجرا و اثر سوگ آئین در شکل‌گیری و پیروزی آن بی تأثیر نبوده‌است. می‌دانیم که جامه نیلی کردن که بعدها سیاه پوشی و سیاه جامگی شده‌است، از آئین سیاوش گرفته شده‌است.
سیاوش در فرهنگ عامیانه ایران

توجهی به میزان نسبتاً مهمی از روایات سیاوش که در بین مردم ما باقی مانده‌است و امروزه کمرنگ یا فراموش می‌شود، نشان می‌دهد که سیاوش جای مهمی را در بین توده مردم ایران داشته‌است، به‌طوری‌که حجم روایات عامیانه مربوط به او پس از قهرمانان بزرگی مثل رستم و سهراب قرار دارد. در این گونه روایات نقش بارز مذهب و اسطوره را می‌توان یافت. اسپ سیاوش در روایات «شبرنگ» است و در برخی روایات «شبدیز». در روایتی دیگر، فرشته‌ای در زایمان فرنگیس کمک می‌کند تا سیاوش زاده شود. از آثار اسطوره سیاوش در ایران، داستان هائی است که در آن اسپ به وجهی به راهنمائی و رهبری انسان می‌پردازد که ویژه اسطوره‌است، یعنی اسپ در این داستان نقش ساختاری دارد و نه تنها عملکردی مثل اسپ‌های حماسی (مانند «ملک جمشید و کره بادی» به روایت احمد شاملو) در سطور زیر به برخی از آئین‌های بازمانده از سوگ سیاوش اشاره می‌شود:
سیاوش در فرهنگ عامیانه ایران > نخل بندی و نخل گردانی

مراسم نخل گردانی در شهر یزد در ماه محرم از آداب مشهور عزاداری حسینی در شهرهای کویری است که آئینی بر گرفته از آئین سیاوشان می‌باشد.
نخل گردانی یکی از آداب مشهور عزاداری برای امام سوم شیعیان در ایران است که به‌طور عمده در شهرهای مرکزی ایران، یزد، نائین، کاشان، فردوس و شهرها، شهرک‌ها و حتی برخی روستاهای مناطق کویری گرفته می‌شود. نخل عبارت است از اتاق کوچکی که مقطع عمودی دو طرف آن شبیه یک سرو است و از چوب و دیواره‌هایی شبکه دار ساخته می‌شود. برخی از نخل‌ها بسیار بزرگ هستند. نخل را با انواع پارچه، شال، ترمه می‌آرایند و در روزهای عزا مخصوصاً عاشورا آن را طی آدابی بر دوش می‌کشند و همراه عزاداران در شهر می‌گردانند و در پایان مراسم به جای اولش که معمولاً تکیه‌ای است برمی‌گردانند. شواهدی آشکار و پنهان در نخل گردانی وجود دارد که نشان می‌دهد ادامه سیاوشان‌های بسیار کهن است. در بررسی مراسم سیاوشان بر دیواری از کاخ پنجکند دیده می‌شود که سوگواران اتاقی چادر مانند را که پیکر سیاوش و سه تن از عزاداران در آن است، بر دوش می‌کشند. اتاق دارای پنجره هائی است که پیکر سیاوش و عزاداران از آن‌ها پیداست. شکل شبکه دار نخل و وجود پنجره‌های کوچک فراوان در آن، یادآور همان اتاق چادر مانند است.
سیاوش در فرهنگ عامیانه ایران > سیاوش در بین عشایر

سیاوشان را عشایر ایران هم می‌گرفتند. اطلاعات اساسی ما دربارهٔ کردها و قشقائی‌ها است، یک روایت قشقائی گویای پیکره اصلی همان چیزی است که در بین مردم شهرها تعزیه سیاوش نامیده می‌شود و بازمانده ناقص یا تحول یافته‌ای از سیاوشان کهن است. سیاوشان عشایر فارس تا حدود انقلاب ۱۳۵۷ در جشن‌ها و عیدها، هنگامی که عده زیادی در چادرها به گرد هم می‌آمدند، اجرا می‌شد. بر طبق روایت یک زن و شوهر قشقائی در سال ۱۳۵۵ شمسی سیاوشان بیش از آنکه حالت تعزیه داشته باشد، وضع یک نمایش را داشته و در واقع از تعزیه‌های نمایشی بوده‌است. شرکت کنندگان در تعزیه به دو گروه تقسیم می‌شوند، پیروان یا طرفداران سیاوش و طرفداران سودابه و افراسیاب. کردها نیز در بسیاری از مناطق از جمله احمدآباد واقع در شمال آتشکده آذرگشنسب (شیز) در تکاب چنین مراسمی داشته‌اند.
سیاوش در فرهنگ عامیانه ایران > سوگ آئین‌های لری

مقالهٔ اصلی: چمر
آئین سوگ را در بخشی از ایران «چَمِر» (chamer) می‌گفته‌اند که اکنون تنها به بخش‌های کوچکی از لرستان محدود شده‌است. نوع مراسم به این شکل است که میت را پس از شستن و کفن کردن در بین شاخه‌های سبز بید می‌پیچند و آن را به همین صورت کنار گورش که معمولاً گورستانی در نزدیکی چشمه است می‌گذارند. سپس اسپ سیاهی را که یالش به پهلو شانه شده‌است را از دور به گور و میت نزدیک می‌کنند. در این هنگام مردان و به ویژه زنان به شیون و زاری و مو فشانی می‌پردازند. وقتی هم که اسپ را آرام آرام می‌برند شیون و زاری شدت می‌گیرد. چمر شعر ویژه خود را هم دارد.
سیاوش در فرهنگ عامیانه ایران > سیاوش نزد اهل حق

اهل حق علاقه فراوانی به سیاوش دارند و فراوان از نام‌های سیاوش و «یحیی» (نام مستعار سیاوش پس از اسلام) و دیگر شهیدان استفاده می‌کنند. در اینکه بخش مهمی از باورهای اهل حق با اعتقادات ایران قدیم ارتباط دارد، تردیدی نیست. در میان سرودهای اهل حق، از جمله در سرودهای عالی قلندر که از پیشوایان ایشان است، اشعار بی نظیری از سیاوش دیده می‌شود.
سیاوش در فرهنگ عامیانه ایران > پیر شالیار

آثاری از اسطوره سیاوش در مراسم پیر شالیار کردستان (اورمانات تخت) باقی مانده‌است. این نشانه‌ها بسیار جسته و گریخته و سطحی است و تنها نام‌ها راهنما هستند. بر اساس اعتقادهای اورمان تخت، دو پیر شالیار وجود داشته‌اند، یکی پسر جاماسپ از پیروان زردشت که او را از پیشوایان آئین زردشتی و مبلغ آن در اورمان می‌شمارند. این پیر دربارهٔ مذهب زردشتی کتابی نوشته که به معرفت پیر شالیار معروف است.. اما پیر شالیاری که یادبود جشن عروسی او هر ساله در دهم و یازدهم بهمن ماه در اورمان تخت برگزار می‌شود، پیر شالیار دوم است که به روایت اهالی اورمان تخت در قرن پنجم هجری می‌زیسته و در سال ۴۸۰ پیامبر اسلام را به خواب دیده‌است و فردای آن روز اسلام آورده، نام خود را به مصطفی پسر خرداد تغییر داده و در معرفت پیر شالیار دست برده و قسمت‌هایی را که با اسلام همسوئی نداشته حذف کرده‌است. هرچند مراسمی که برای پیر شالیار گرفته می‌شود به شدت یادآور آئین‌های دین مهر است، اما بخشی از آن با اسطوره سیاوش گره خورده‌است. در زبان کردی به سوگ سیاوش سوسیا یا سوسیاو می‌گویند.
تعزیه

تعزیه به‌طور عمده، آئین ایرانی سوگ فرزندان امام اول شیعیان است. از آنجا که نه اهل تسنن چنین آئینی دارند و نه جای دیگری جز ایران و شهرهای شیعه‌نشین عراق (که جزئی از ایران قدیم بوده) رسم عزاداری پیشوایان مذهبی به این شکل گرفته می‌شود، ناچار باید بر رنگ اصیل ایرانی چنین مراسمی تأکید کرد و ریشه آن را در آئین ایرانی جستجو کرد. نخستین مطلب قابل توجه این است که جامه نیلی کردن و سیاه پوشیدن چه در عزای امام سوم و چه در دیگر سوگ‌های ایرانیان از آئین سوگ سیاوش آمده‌است. سیاه پوشیدن نه در بین اعراب وجود داشته و نه در بین ایرانیانی که همسایه ما بوده‌اند. پیامبر اسلام حتی سیاه پوشیدن را نکوهیده‌است. می‌دانیم که در مراسم عزاداری برای امام سوم شیعیان، عزاداران آرزو می‌کنند که کاش همراه او بودند و به آن فیض عظیم می‌رسیدند؛ یعنی عزاداران آرزو می‌کنند که چون امام خود باشند و با او در سرنوشت او شریک. این حس، تازه و ویژه شیعیان نیست. وحدت با قهرمان آرزوی دیرینه بشر است و در سیاوشان فراوان به چشم می‌خورد. نکته دیگری که در تعزیه قابل توجه است آمدن اسپ و شیون و مویه زنان است. در تصویرهائی که از مراسم سوگ سیاوش، به ویژه در آسیای مرکزی داریم، اسپ سیاوش را رو به چادر یا نماد چادری می‌آورد که پیکر سیاوش در آن آرمیده‌است. در همین حال زنان در حال مویه‌اند و موهای خود را پریشان می‌کنند. مطلب دیگر سرودهای سوگ است که در سیاوشان خوانده می‌شده و شباهت با اشعاری دارد که برای امام سوم شیعیان خوانده می‌شود. در سوگ سیاوش عزادار باد خوان به توصیف قامت، زیبائی، دلیری، اسپ و دیگر امتیازات سیاوش می‌پردازد.
در ادبیّات نوین فارسی

سووشون سیمین دانشور و سیاوش‌خوانی بهرام بیضایی اشارات مستقیمی به سوگ سیاوش دارند.
برف‌روب‌داران

| برف‌روب‌داران محدودهٔ زمانی: Middle Cambrian تا سیلورین  PreЄ Є O S D C P T J K Pg N      | برف‌روب‌داران محدودهٔ زمانی: Middle Cambrian تا سیلورین  PreЄ Є O S D C P T J K Pg N      |
| --- | --- |
برف‌روب‌داران، Asaphida: برف‌روب‌داران، Asaphida
رده‌بندی علمی: رده‌بندی علمی
فرمانرو:: جانوران
شاخه:: بندپایان
رده:: تریلوبیت
راسته:: Asaphida
برف‌روب‌داران(نام علمی: Asaphida) نام یک راسته از رده تریلوبیت است.
خط ارغوانی (متروی لس آنجلس)

| خط ارغوانی (متروی لس آنجلس) | خط ارغوانی (متروی لس آنجلس) |
| --- | --- |
 :  
اطلاعات کلی: اطلاعات کلی
نام(های) دیگر: خط قرمز (۱۹۹۳–۲۰۰۶) Purple Line (۲۰۰۶–۲۰۲۰)
مالک:  Metro (LACMTA)
شمارۀ خط: ۸۰۵
پایانه: ایستگاه یونیون ایستگاه ویلشایر/وسترن
شمار ایستگاه‌ها: ۸
وبگاه: Purple Line
عملکرد: عملکرد
گونه: مترو
سیستم: متروی لس آنجلس
خودروی ریلی: Breda A650 (Base and option models; trains run in 4–6 car consists)
مسافرین روزانه: ۱۳۳٬۴۱۳ (۲۰۱۹; متوسط روزانه, به‌همراه خط قرمز)
تاریخچه: تاریخچه
گشایش: ۳۰ ژانویه ۱۹۹۳؛ ۳۱ سال پیش (۱۹۹۳-30}}) (as a branch of the Red Line, renamed in 2006)
فنی: فنی
طول خط: ۶٫۴ مایل (۱۰٫۳ کیلومتر)
شمار ریل: ۲
ویژگی: Fully underground (except for yard)
اندازه ریل: 4 ft 8 1⁄2 in (۱٬۴۳۵ mm) (ریل استاندارد)
برق: ۷۵۰ ولت جریان مستقیم ریل سوم
سرعت: ۵۵ mph (۸۹ km/h)
خط ارغوانی (انگلیسی: Purple Line) یا خط دی (انگلیسی: D Line) یکی از خطوط متروی لس آنجلس است که در سال ۱۹۹۳ تأسیس شده‌است.
این خط که دارای ۸ ایستگاه و ۱۰٫۳ کیلومتر طول است از ایستگاه یونیون شروع و در ایستگاه ویلشایر/وسترن به پایان می‌رسد.
باشگاه فوتبال استقلال تهران در فصل ۱۳۵۹

باشگاه فوتبال استقلال تهران در فصل ۱۳۵۹ ۳۵امین فصل فعالیت تیم استقلال در فوتبال ایران بود. در بهار ۱۳۵۹ استقلال در این فصل در مسابقات جام باشگاه‌های تهران ۱۳۵۹ شرکت کرد اما با آغاز جنگ ایران و عراق این مسابقات نیمه‌کاره رها شد. پس از ماه‌ها توقف و عدم تحرک در فوتبال باشگاهی، استقلال در زمستان همان سال در جام حذفی تهران ۱۳۵۹ شرکت کرد اما در همان مرحله نخست حذف شد تا این فصل بدون دستاورد برای استقلال به پایان برسد.
پیش‌زمینه

استقلال در حالی فصل را آغاز کرد که تغییرات عمده‌ای که ایران و استقلال در سال قبل به خود دیده بودند آرام آرام در حال اثر کردن بود. تعدادی از بازیکنان اصلی استقلال در سال‌های پیش همچون محمد نظری، مصطفی مسلمی، حسن روشن و… ایران را ترک کرده بودند و استقلال با تیمی جوان و کم مهره نسبت به سال قبل به مسابقات وارد شد. عباس رضوی همچنان پست مربی‌گری را در اختیار داشت و عباس کردنوری همچنان مسئولیت مدیریت تیم استقلال را بر عهده داشت. وی از سوی سازمان تربیت بدنی به این پست منصوب شده بود. اما مهم‌ترین تغییر این فصل بازگشت ناصر حجازی، دروازه‌بان ملی‌پوش استقلال بعد از چهار فصل دوری، به استقلال بود.
مرور فصل

در این فصل برگزاری جام باشگاه‌های تهران از سر گرفته شد. ۱۱۴ تیم در ۱۴ گروه هشت تیمی از تاریخ ۲۰ فروردین ۱۳۵۹ برای تعیین تیم‌های دسته‌های اول و دوم و سوم و چهارم مسابقات خود را آغاز کردند که در پایان از هر گروه تیم‌های اول شامل استقلال، بانک ملی، کیان، هما، شاهین، آرارات، تهران جوان، پرسپولیس، بوتان، صنایع دفاع ملی، نفت، راه‌آهن، اکباتان و برق به دسته اول راه یافتند. تیم فوتبال استقلال در گروه هفت با تیم‌های همایون، مرکز آمار، ایزد مهرآباد، جنرال تایر، نکوگر، زمانی و شاه مردان هم‌گروه شد که با ش برد و و یک تساوی مقابل همایون در مکان صدر این گروه قرار گرفت. پس از برگزاری مرحله مقدماتی ادامه مسابقات به پاییز و اتمام جام ملت‌های آسیا ۱۹۸۰ موکول شد که با آغاز جنگ ایران و عراق در آخرین روز تابستان این مسابقات برای دومین فصل پیاپی نیمه‌کاره رها شدند. در این فاصله در یکشنبه ۲۶ مرداد ۱۳۵۹ عباس رضوی از سمت مربیگری تیم استقلال برکنار شد و منصور پورحیدری به جایش منصوب شد.
در زمستان مسابقات جام حذفی تهران برگزار شد و استقلال در تنها بازی جام حذفی در این سال در گام نخست مغلوب تیم راه‌آهن شد و از دور مسابقات کنار رفت. دیگر دیدار ثبت شده برای تیم استقلال در این فصل یک دیدار دوستانه به نفع جنگ‌زدگان با تیم آرارات بود که در پایان استقلال با گل پرویز مظلومی با نتیجه یک بر صفر به برتری رسید.
بازی‌ها > باشگاه‌های تهران

منبع
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۲۲ فروردین ۱۳۵۹ ۱ |  استقلال تهران  | ۲ – ۰ |  نکوگر تهران  | تهران |
|  | برهان‌زاده  ۵' خضرایی  ۳۸' |  |  | ورزشگاه: امجدیه تهران داور:  محمد صالحی |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۴ اردیبهشت ۱۳۵۹ ۲ |  استقلال تهران  | ۰ – ۰ |  همایون تهران  | تهران |
|  |  |  | مصطفی میرزایی  | ورزشگاه: امجدیه تهران داور: مصطفی ممیز |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۲۰ اردیبهشت ۱۳۵۹ ۳ |  استقلال تهران  | ۴ – ۱ |  جنرال تایر  | تهران |
|  | مظلومی  ۸'، ۷۲' عاشری  ۳۰' بیانی  ۶۰' |  |  | ورزشگاه: امجدیه تهران داور: هادی دزفولی |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۲۵ اردیبهشت ۱۳۵۹ ۴ |  استقلال تهران  | ۲ – ۰ |  زمانی  | تهران |
|  | چنگیز  ۱۹' عاشری  ۳۰' |  |  | ورزشگاه: امجدیه تهران داور: محسن زمانی |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۲ خرداد ۱۳۵۹ ۵ |  استقلال تهران  | ۱۰ – ۰ |  شاه مردان تهران  | تهران |
|  | مظلومی  ۴'، ۵۵' چنگیز  ۱۲'، ۱۴'، ۱۹' خضرایی  ۱۷' کلاهیان  ۲۰'، ۳۵' بیانی  ۳۷' کوائیان  ۸۸' |  | مصطفی میرزایی  '؟ | ورزشگاه: امجدیه تهران تماشاگران: ۸۰۰۰ داور: پرویز سیار |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۸ خرداد ۱۳۵۹ ۶ |  استقلال تهران  | ۶ – ۰ |  ایزد مهرآباد  | تهران |
|  | کوائیان  ۲۰'، ۲۳' نعلچگر  ۴۵' برهان‌زاده  ۵۸' چنگیز  ۶۸' عاشری  ۷۸' |  |  | ورزشگاه: امجدیه تهران تماشاگران: ‍۱۲۰۰۰ داور: بهرام رضوی |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱۶ خرداد ۱۳۵۹ ۷ |  استقلال تهران  | ۳ – ۰ |  مرکز آمار  | تهران |
|  | مظلومی  ۴۴' بیانی  ۶۰' برهان‌زاده  ۷۰' |  |  | ورزشگاه: امجدیه تهران تماشاگران: ۱۰۰۰۰ داور:  محمد صالحی |
| جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> تیم | جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> بازی | جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> برد | جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> تساوی | جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> باخت | جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> گل زده | جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> گل خورده | جدول گروه ۷  مرحله طبقه‌بندی باشگاه‌های تهران - سال ۱۳۵۹> امتیاز |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| استقلال | ۷ | ۶ | ۱ | ۰ | ۲۷ | ۱ | ۲۶ |
| همایون | ۷ | ۵ | ۲ | ۰ | ۱۸ | ۱ | ۲۴ |
| مرکز آمار | ۷ | ۳ | ۲ | ۲ | ۶ | ۶ | ۱۸ |
| ایزد مهرآباد | ۷ | ۳ | ۲ | ۲ | ۱۱ | ۱۳ | ۱۸ |
| جنرال تایر | ۷ | ۳ | ۱ | ۳ | ۹ | ۱۵ | ۱۷ |
| نکوگر | ۷ | ۲ | ۱ | ۴ | ۹ | ۱۳ | ۱۴ |
| زمانی | ۷ | ۰ | ۲ | ۵ | ۶ | ۱۹ | ۹ |
| شاه مردان | ۷ | ۰ | ۱ | ۶ | ۶ | ۲۴ | ۸ |
بازی‌ها > جام حذفی تهران

استقلال در تنها بازی جام حذفی در این سال در گام نخست مغلوب تیم راه‌آهن تهران شد و از دور مسابقات کنار رفت. تک گل تیم راه‌آهن در دقیقه ۱۰۰ توسط حسین طاهری به ثمر رسید.
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱۰ بهمن ۱۳۵۹ ۱/۱۶ نهایی |  استقلال تهران  | ۰ – ۱ (وقت اضافه) |  راه‌آهن تهران  | تهران |
|  | نعلچگر  |  | حسین طاهری  ۱۰۰' | ورزشگاه: امجدیه تهران داور:  محمد صالحی |
آمار فصل > عملکرد کلی

| عنوان بازیها | بازی | برد | تساوی | باخت | گل‌زده | گل‌خورده | تفاضل | امتیاز |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| باشگاه‌های تهران | ۷ | ۶ | ۱ | ۰ | ۲۷ | ۱ | ۲۶ | - |
| جام حذفی تهران | ۱ | ۰ | ۰ | ۱ | ۰ | ۱ | ۱- | - |
| جمع | ۸ | ۶ | ۱ | ۱ | ۲۷ | ۲ | ۲۵ | - |
آمار فصل > تعداد بازی

| # | بازیکن | تعداد بازی> لیگ تهران | تعداد بازی> جام حذفی | تعداد بازی> جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | محمد خضرایی | ۷ | ۱ | ۸ |
| ۲ | حجت‌الله خاکسارتهرانی | ۷ | ۰ | ۷ |
| ۳ | اصغر حاجیلو | ۶ | ۱ | ۷ |
| ۴ | شاهرخ بیانی | ۶ | ۱ | ۷ |
| ۵ | عبدالعلی چنگیز | ۶ | ۱ | ۷ |
| ۶ | رضا فروزانی | ۶ | ۰ | ۶ |
| ۷ | شاهین بیانی | ۶ | ۰ | ۶ |
| ۸ | محرم عاشری | ۶ | ۰ | ۶ |
| ۹ | پرویز مظلومی | ۵ | ۱ | ۶ |
| ۱۰ | غلامرضا برهان‌زاده | ۵ | ۱ | ۶ |
| ۱۱ | ویگن کوائیان | ۵ | ۰ | ۵ |
| ۱۳ | غلامرضا نعلچگر | ۴ | ۱ | ۵ |
| ۱۴ | ویگن عنبرچیان | ۳ | ۰ | ۳ |
| ۱۵ | هوشنگ زرین‌کمر | ۳ | ۰ | ۳ |
| ۱۶ | سعید مراغه‌چیان | ۲ | ۱ | ۳ |
| ۱۷ | مجید نوروزی | ۲ | ۱ | ۳ |
| ۱۸ | ابی کلاهیان | ۲ | ۰ | ۲ |
| ۱۹ | اکبر میثاقیان | ۲ | ۰ | ۲ |
| ۲۰ | عباس بنیان | ۲ | ۰ | ۲ |
| ۲۱ | مرتضی باباخانی | ۱ | ۱ | ۲ |
| ۲۲ | حسن باش‌آبادی | ۱ | ۰ | ۱ |
| ۲۳ | شاهرخ مطیعی | ۰ | ۱ | ۱ |
| ۲۴ | ناصر حجازی | ۰ | ۱ | ۱ |
آمار فصل > عملکرد مربیان

در ۷ بازی باشگاه‌های تهران تیم توسط عباس رضوی هدایت می‌شد و در تک بازی جام حذفی باشگاه‌های تهران تیم را منصور پورحیدری به میدان فرستاد.
برای تفکیک عملکرد مربیان در این فصل باید به جدول بخش عملکرد کلی همین فصل اشاره کنیم
آمار فصل > گلزن‌ها

| ردیف | گلزنان | باشگاه‌های تهران | حذفی تهران | جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | عبدالعلی چنگیز | ۵ | ۰ | ۵ |
| ۲ | پرویز مظلومی | ۵ | ۰ | ۵ |
| ۳ | شاهرخ بیانی | ۳ | ۰ | ۳ |
| ۴ | محرم عاشری | ۳ | ۰ | ۳ |
| ۵ | غلامرضا برهان‌زاده | ۳ | ۰ | ۳ |
| ۶ | ویگن کوائیان | ۳ | ۰ | ۳ |
| ۷ | محمد خضرایی | ۲ | ۰ | ۲ |
| ۸ | ابی کلاهیان | ۲ | ۰ | ۲ |
| ۹ | رضا نعلچگر | ۱ | ۰ | ۱ |
آمار فصل > کاپیتان‌های فصل

| رده | نام | باشگاههای تهران | جام حذفی تهران | جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | پرویز مظلومی | ۵ | ۰ | ۵ |
| ۲ | سعید مراغه‌جیان | ۲ | ۰ | ۲ |
| ۳ | ناصر حجازی | ۰ | ۱ | ۱ |
فقط کاپینانهایی که بازی را شروع کرده‌اند در این جدول قرار گرفته‌اند و کاپیتانهای تعویضی محاسبه نشده‌اند.
سایر ورزش‌ها

منبع:
در مسابقات وزنه‌برداری قهرمانی باشگاه‌های تهران تیم راه‌آهن با ۲۹۴ امتیاز به مقام قهرمانی رسید و تیم استقلال مرکز با ۲۲۹ امتیاز به مقام نایب قهرمانی نایل آمد و تیم ایران ما با ۱۷۶ امتیاز سوم و تیم استقلال شرق با ۱۶۹ امتیاز چهارم شد.
در مسابقات وزنه‌برداری باشگاه‌های تهران که در آذرماه ۱۳۶۰ برگزار گردیده بود شد تیم استقلال جنوب با ۲۷۴ امتیاز قهرمان و تیم بدیع آزادگان به مقام دوم دست یافت.
تیم نوجوانان بسکتبال استقلال به مقام قهرمانی باشگاه‌های تهران دست یافت. اعضاء تیم استقلال عبارت بودند از سعید ارمغانی، حسین غفاری، جلیل قلم قاش، علی اکبر شیریان، محمد رضا کریم نژاد، مصطفی حسنقلی نوری، غلامعلی گل محمدی شریف، رضا ترابی فرد، کورش گلستانی، محمد حسین ذوالفقاریان، علیرضا شهریور تهرانی، عباس اکبرپور، مربی: پورشرفی.
در مسابقات بسکتبال قهرمانی باشگاه‌های تهران سالگرد انقلاب تیم بسکتبال استقلال پس از تیم دخانیات به مقام دوم دست یافت.
در مسابقات والیبال بانوان قهرمانی باشگاه‌های تهران تیم والیبال بانوان استقلال به مقام قهرمانی دست یافته اعضای دست یافت. تیم والیبال استقلال عبارت بودند از: پروین یادآور، پریوش وکیلی، زیبا خلج‌هدایتی، مینا محمدپور دهکردی، ناهید حسینی، مهلا کامیابی سلیم، فریبا پرتوی، فریده حاجیها، سیمین رضوی، بهنا آقایی، مربی: وحیدیان.
در مسابقات والیبال قهرمانی باشگاه‌های تهران تیم والیبال استقلال پس از تیم آرمین در جای دوم قرار گرفت و پرسپولیس سوم شد.
علی ابوطالب سرپرست سازمان ورزش محلات تهران و سرپرست استادیوم استقلال جنوب اول شهریور ۱۳۵۹ حکم سرپرستی ورزشگاه استقلال را دریافت کرد.
در آذرماه ۱۳۵۹ کامبیز جمالی، کاپیتان سابق استقلال به عنوان دبیر فدراسیون فوتبال انتخاب گردید.
بازیکنان استقلال و آرارات در جریان مسابقه دوستانه دو تیم در ۱۴ فروردین