کتاب‌شناسی بهاءالله
صیف عزت و جلال الهی: روملی (۱۸۶۳–۱۸۶۸ میلادی) > سالهای اولیه در ادرنه (دسامبر ۱۸۶۳-مارس ۱۸۶۶ میلادی)

در سالهای اولیه حضور بهاءالله در ادرنه، یعنی از پایان سفر سخت او در میانه زمستان از استامبول در ۱۸۶۳ تا بهار ۱۸۶۶، مشکلات او با میرزا یحیی در حال رسیدن به نقطه عطف خود بود، اما هنوز علنی نشده بود. آثار بهاءالله در این دوره بیشتر بر امتداد رسالت او بعد از رسالت باب و دیگر رسل قبل تأکید دارد. او همچنین مرتباً به عظمت و جلالی اشاره می‌نماید که هنوز آنگونه که باید به منصه ظهور نیامده:
یکی از منازل مسکونی بهاءالله در ادرنه لوح احمد (عربی): در این اثر بهاءالله به تسکین و تشویق مخاطب می‌پردازد، بر مقام رسالت باب شهادت می‌دهد، استقامت بر امر خداوند را می‌ستاید، و به هر آنکه این اثر را با «صدق مبین» بخواند وعده رفع مشکلات می‌دهد. قطعه زیر سرآغاز این اثر است. هَذِهِ وَرْقَةُ ٱلْفِرْدَوْسِ تُغَنِّی عَلَی أَفْنَانِ سِدْرَةِ ٱلْبَقَاءِ بِأَلْحَانِ قُدْسٍ مَلِیحٍ وَتُبَشِّرُ ٱلْمُخْلِصِینَ إِلَی جِوَارِ اللهِ وَٱلْمُوَحِّدِیْنَ إِلَی سَاحَةِ قُرْبٍ کَرِیْمٍ وَتُخْبِرُ ٱلْمُنْقَطِعِیْنَ بِهَذَا ٱلْنَّبَأِ ٱلَّذِی فُصِّلَ مِنْ نَبَأِ اللهِ ٱلْمَلِکِ ٱلْعَزِیْزِ ٱلْفَرِیْدِ وَتَهْدِی ٱلْمُحِبِّینَ إِلَی مَقْعَدِ ٱلْقُدْسِ ثُمَّ إِلَی هَذَا ٱلْمَنْظَرِ ٱلْمُنِیرِ
لوح احمد (فارسی): این اثر که خطاب به حاجی میرزا احمد کاشانی نوشته شده به شرایط لازم برای جستجوی حقیقت اشاره می‌نماید و پاکی قلب را سرلوحه این شرایط برمی‌شمارد؛ ظهور بهاءالله را به دریایی تشبیه می‌نماید که مرواریدهای حقیقت را به میزان طلب و جهد طالبان حقیقت بر ایشان عرضه می‌نماید؛ و اعلان می‌دارد که این دریای بیکران از رگ گردن نیز به انسانها نزدیکتر است. قطعه زیر قسمتی از این اثر است.ای بنده گان مثل ظهور قدس احدیّتم مثل بحریست که در قعر و عمق آن لئالئ لطیفه منیره أزْیَدْ از احصا مستور باشد و هر طالبی البتّه باید کمر جهد و طلب بسته بشاطئ ان بحر در آید تا قسمت مقدّره در الواح محتومه مکنونه را علی قدر طلبه و جهده أخذ نماید. حال اگر احدی بشاطئ قدسش قدم نگذارد و در طلب او قیام ننماید هیچ از آن بحر و لئالئ آن کم شود یا نقصی بر او وارد آید، فبئس ما توهّمتم فی أنفسکم و ساء ما أنتم تتوهّمون. ای بنده گان تاللّه الحقّ آن بحر اعظم لجّی و موّاج بسی نزدیک و قریب است بلکه أقرب از حبل ورید بآنی بان فیض صمدانی و فضل سبحانی وجود رحمانی و کرم عزّ آبهائی واصل شوید و فائز گردید. ای بنده گان اگر از بدایع جود و فضلم که در نفس شما ودیعه گذارده‌ام مطّلع شوید البتّه از جمیع جهات منقطع شده بمعرفت نفس خود که نفس معرفت من است پی برید و از دون من خود را مستغنی بینید.
دعای شفاء (انت الکافی): اثری ست که بهاءالله به عنوان دعای حفظ و شفای امراض به زبان عربی نگاشته. متن این اثر موزون و آهنگین است و مرتباً قطعه «انت الکافی و انت الشّافی و انت الباقی یا باقی» را بعد از هر جمله تکرار می‌نماید، که این دعا را به نام «انت الکافی» مشهور نموده. بهاءالله در طول این اثر از اسماء مختلف خداوند طلب استمداد می‌نماید و در پایان این دعا را با پاراگراف زیر به اختتام می‌رساند: سُبْحَانَکَ اللَّهُمَّ یَا إِلَهِی أَسْأَلُکَ بِجُوْدِکَ الَّذی بِهِ فَتَحْتَ أَبْوَابَ الفَضْلِ وَالعَطَاءِ وَبِهِ اسْتَقَرَّ هَیْکَلُ قُدْسِکَ عَلَی عَرْشِ البَقاءِ وَبِرَحْمَتِکَ الَّتِی بِهَا دَعَوْتَ المُمْکِنَاتِ عَلَی خُوَانِ مَکْرُمَتِکَ وَإِنْعَامِکَ وَبِعِنَایَتِکَ الَّتِی بِهَا أَجَبْتَ فِی نَفْسِکَ مِنْ قَبْلِ کلِّ مَنْ فِی السَّمَوَاتِ وَالأَرْضِ فِی حِیْنِ ظُهُوْرِ عَظَمَتِکَ وَ سَلْطَنَتِکَ وَطُلُوْعِ عِزِّ حُکُوْمَتِکَ بِکَلِمَة «بَلَی» کَ وَبِهَذِهِ الأَسْمَاءِ الحُسْنَی الأَعْظَمِ وَبِهَذِهِ ٱلْصِّفاتِ ٱلْعُلْیا الْأَکْرَمِ وَبِذِکْرِکَ العَلِیِّ الأَعْلَی وَبِجَمَالِکَ الأَلْطَفِ الأَصْفَی وَبِنُوْرِکَ الخَفیِّ فِی سُرَادِقِ الأَخْفَی وَبِإِسْمِکَ المُتَقَمَّصِ بِقَمِیْصِ البَلَاءِ فِی کُلِّ صَبَاحٍ وَمَسَاءٍ أَنْ تَحْفَظَ حَامِلَ هَذِهِ الوَرَقَةِ المُبَارَکةِ ثُمَّ الَّذِی یَقْرَؤُوهَا ثُمَّ الَّذِی یُلْقَی عَلَیْهَا ثُمَّ الَّذِی یَمُرُّ فِی حَوْلِ بَیْتِ الَّتِی هِیَ فِیْهَا ثُمَّ اشْفِ بِهَا کُلَّ مَرِیْضٍ وَعَلِیْلٍ وَفَقِیْرٍ عَنْ کُلِّ بَلَاءٍ وَمَکْرُوْهٍ وَآفَةٍ وَحُزْنٍ ثُمَّ اهْدِ بِهَا کُلَّ مَنْ یُرِیْدُ أَنْ یَدْخُلَ فی سُبُلِ هِدَایَتِکَ وَمَنَاهِجِ فَضْلِکَ وَغُفْرَانِکَ وَإِنَّکَ أَنْتَ ٱلْعَزِیْزُ الکَافِی الشَّافِی الحَافِظُ المُعْطِی الرَّؤُوفُ الکَرِیْمُ الرَّحِیْمُ.
لوح فتنه: این اثر از ظهور امتحانی سخت سخن می‌گوید که تمام ممکنات را در برخواهد گرفت و ملل عالم را به چالش خواهد کشید. این لوح به زبان عربی و خطاب به نوه فتحعلی شاه قاجار نگاشته گشته که در بغداد به دیدار بهاءالله رفته بود. نقل قول زیر بدایت این اثر است. أن یا فتنة البقاء فانتظری فتنة اللّه المهیمن القیّوم بأنّها سیأتیکم بالحقّ فها قد آتاکم حینئذ بالحقّ فاشهدون وإنّها یفصل بین الکاف والنّون ویمیّز بین الکلّ من یومئذ إلی یوم الّذی یظهر مرّة أخری فی أیّام بدع موعود بظهور غیب ذاته وکنه بقائه فی سنة المستغاث وإنّ هذا الحقّ محتوم إنّ ذلک من فتنة یأخذ کلّ الممکنات من کلّ غیب وشهود.
لوح حق: در این اثر که به زبان عربی نوشته شده، بهاءالله به پیروان «حق» اعلان می‌نماید که «حق» ظاهر گشته. او همچنین بابیان را برای عدم پذیرش او به عنوان پیامبری جدید به شدت ملامت می‌نماید. در این لوح نسبتاً کوتاه از کلمه «حق» بیش از ۴۰ مرتبه استفاده شده‌است. قسمت اولیه این اثر در زیر درج گردیده. أن یا ملأ الحقّ قد ظهر الحقّ عن أفق الحقّ فی هذا الحقّ الّذی طلع عن مطلع الحقّ وینطق بالحقّ ویذکرکم علی الحقّ إیّاکم أن لا تنسوا الحقّ حین الّذی أخذ عنکم عهد نفسه الحقّ ولا تکوننّ من الّذینهم أعرضوا عن الحقّ وکانوا من المعرضین قل تالله إنّ الحقّ حینئذ ینادی فی أمامه ویجز الموجودات بأنّ هذا لهو الحقّ قد ظهر علی الحقّ وإنّه لهو الحقّ الّذی به حققّ الحقّ من قبل ویحققّ الحقّ من بعد.
لوح نقطه: در این اثر که به زبان عربی به رشته تحریر درآمده، بهاءالله خود را به نقطه ای تشبیه می‌نماید که هرآنچه از بدایت تا نهایت عالم نازل گشته و می‌شود را از یکدیگر تمیز می‌دهد، همان گونه که نقطه تمامی حروف و کلمات را از یکدیگر متمایز می‌سازد. متن زیر قسمتی از این اثر است. هَذا لَوْحُ الْقُدْسِ قَدْ جَعَلَ الله مَقامَهُ مَقامَ النُّقْطَةِ کما إِنَّ مِنَ النُّقْطَةِ فُصِّلَتْ کلُّ الْحُرُوْفاتِ وَالْکَلِماتِ، وَکذلِک مِنْ هَذا اللَّوْحِ فُصِّلَ ما نُزِّلَ مِنْ أَزَلِ الآزالِ وَ یُفَصَّلُ إِلی أَبَدِ الآبِدِینَ، قُلْ إِنَّهُ وَلَوْ ساکِنًا فِیْ مَحَلِّهِ وَلَکِنْ مِنْهُ حُرِّکَتِ الْمُمْکِناتُ وَظَهَرَتْ مِنَ الْعَدَمِ فِیْ خِلَعِ الْوُجُوْدِ، فَتَبارَکَ الله سُلْطانُ الْمُقْتَدِرِینَ
لوح قناع: در این اثر از هر دو زبان عربی و فارسی استفاده شده و بهاءالله با استفاده از دلیل و برهان ادعاهای رهبر مکتب شیخی مبنی بر وجود ایرادات صرفی و نحوی در آثار باب را رد می‌نماید. او همچنین توضیح می‌دهد که آیات خداوند را اصولاً نباید با قواعد قوم سنجید و در این سبیل با ذکر چندین مثال مخاطب را به توجه به ایرادات انشائی که اعراب از قرآن می‌گرفتند دعوت می‌نماید. در ادامه بهاءالله از مباحث فوق فراتر رفته و مخاطب را با ادعای پیامبری خویش به چالش می‌کشد. قسمتی از این لوح به قرار ذیل است. فکر کن در ایّامیکه فرقان از سماء مشیّت رحمن نازل شد أهل طغیان چه مقدار اعتراض نموده‌اند گویا از نظر شما محو شده لذا لازم شد که بعضی از آن ذکر شود شاید خود را بشناسی که در حین اشراق شمس محمّدی از أفق عزّ صمدانی چه مقدار اعتراض نمودی غایت آنست که در آن أیّام باسم دیگر موسوم بودی چه اگر تو از آن نفوس نبودی هرگز در این ظهور بر حق اعتراض نمی‌نمودی * از جمله اعتراض مشرکین در این آیه مبارکه بود که می‌فرماید: ﴿ لا نُفَرِّقُ بَینَ أحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ ﴾ اعتراض نموده‌اند که احد را ما بین نه و باین جهة بر کلمه محکمه إلهیّه اعتراض و استهزاء نموده‌اند. و همچنین بر آیه مبارکه: ﴿ خَلَقَ لَکُمْ مَا فِی الأَرْضِ جَمِیعًا ثُمَّ اسْتَوَی إِلَی السَّمَاءِ فَسوَّاهُنَّ سَبْعَ سَمَوَاتٍ ﴾ اعتراض نموده‌اند که این مخالف آیات دیگر است چه که در أکثر آیات سبقت خلق سما بر ارض نازل شده… و بعد از غلبه أمر اللّه بصر انصاف باز شد و نظر اعتراض مقطوع ومحجوب و همان معرضین که آیات اللّه را مفتریات می‌نامیدند در بعضی از آیات منزله هفتاد محسّنات فصاحتیّه و بلاغتیّه ذکر نمودند.
لوح سیاح: اثری ست به زبان عربی که در آن بهاءالله صراحتاً اعلان می‌نماید که موعود بیان و پیامبری الهیست و پیروان باب را به قبول خویش فرا می‌خواند. او همچنین از سفری معنوی سخن می‌گوید که در آن با مردمان گوناگونی ملاقات می‌کند که اگر چه به ظاهر خداپرست اند اما هر گروه به دلیلی از قبول حق و حقیقت محجوبند. به‌علاوه او تبعید خویش به «وادی النّبیل» را پیش‌بینی می‌نماید که بعدها به تبعید او به شهر عکا تعبیر می‌گردد. نقل قول زیر بخشی از این اثر است.  قل یاقوم هذا غلام الله وعبده وخادمه وحجّته وسلطانه وجماله وعزّه وکبریائه وبرهانه ودلیله وفضله علی أهل السّموات والأرض وکذلک کان الأمر حینئذ من سماء الأمر علی هذا اللّوح بالحقّ مسطورا. فمن شاء فلیسرع إلی محضر الله بقلبه أو برجله فمن شاء فلیرجع إلی قهر کان من نار الکفر بأمر الله موقودا. هل یقدر أحدا بأن یعترض بهذه الآیات ویدّعی الإیمان فی نفسه لا فوالّذی نفسی بیده بل یکون مشرکا بالله وآیاته ورسله وصفوته وبذلک یشهد هذا اللّوح الّذی ینطق بالحقّ ومن ورائه لسان قدس مشهودا.
لوح توحید: این اثر به زبان فارسی به شرح قداست و تعالی خداوند از ذکر و عرفان موجودات می‌پردازد؛ خداوندی که آثار و نشانه‌های او تمام وجود را فرا گرفته اما تنها از طریق مظاهر ظهورش یا همان پیامبران الهی قابل شناسایی است؛ پیامبرانی که «در هر عهد و عصر» ظاهر کشته و می‌شوند و بشریت را به امر خداوند فرا می‌خوانند. بهاءالله همچنین توصیه می‌نماید که این مظاهر ظهور حق را باید از تجلی ذات الهی در وجودشان شناخت و نه از راه هیچ برهان دیگری، همانگونه که آفتاب تنها با مشاهده نورش شناخته می‌شود و نه با دلیل و برهان، و دوست تنها با مشاهده جمالش شناخته می‌گردد صرف نظر از البسه و پیرایش او. پاراگراف زیر بخش آغازین این اثر است.حمد مقدّس از عرفان ممکنات و منزّه از ادراک مدرکات ملیک عزّ بی مثالیرا سزاست که لم یزل مقدّس از ذکر دون خود بوده و لایزال متعالی از وصف ما سوی خواهد بود. احدی بسماوات ذکرش کما هو ینبغی ارتقا نجسته و نفسی بمعارج وصفش علی ما هو علیه عروج ننموده و از هر شأنی از شئونات عزّ أحدیّتش تجلّیات قدس لا نهایه مشهود گشته و از هر ظهوری از ظهورات عزّ قدرتش أنوار لا بدایه ملحوظ آمده. چه بلند است بدایع ظهورات عزّ سلطنت او که جمیع آنچه در آسمانها و زمین است نزد أدنی تجلّی آن معدوم صرف گشته و چه مقدار مرتفع است شئونات قدرت بالغه او که جمیع آنچه خلق شده از أوّل لا أوّل الی آخر لا آخر از عرفان أدنی آیه آن عاجز و قاصر بوده و خواهد بود. هیاکل اسماء لب تشنه در وادی طلب سرگردان و مظاهر صفات در طور تقدیس ربّ أرِنی بر لسان. مَوْجی از طمطام رحمت بی زوالش جمیع ممکناترا بطراز عزّ هستی مزیّن نموده و نفحه از نفحات رضوان بی مثالش تمام موجوداترا بخلعت عزّ قدسی مکرّم داشته.
سوره اصحاب: این اثر که اعلان صریح و بی پرده بهاءالله مبنی بر پیامبری خویش از سوی خدا را دربردارد، نقش عمده ای در گرویدن بابیان به آیین بهائی ایفا نموده. مخاطب این اثر برخی از پیروان باب هستند که استعداد شنیدن این سخنان را داشته‌اند؛ سخنانی که بهاءالله اینگونه توصیف می‌نماید: قد کُنِزَ فی هذا الغلام من لحن لو یظهر أقلّ من سمّ الإبرة لتندکّ الجبال… که مضمون آن به فارسی چنین است، لحنی در حنجره این غلام نهفته‌است که سر سوزنی از اظهار آن کوه را کاه نماید. متن زیر طلیعه این اثر است.إنّی أنا اللّه لا إله إلّا أنا الرّحمن الرّحیم إنّی أنا اللّه لا إله إلّا أنا السّلطان العظیم إنّی أنا الّذی خلقت الموجودات بأمری وذرئت الممکنات جودا من عندی وأنا المقتدر علی ما أشاء وأنا العلیم الحکیم وبأمری أشرقت الشّمس عن أفق السّماء وغنّت عندلیب القدس بأنّ هذا لجمال اللّه فی ناسوت البَدَاء وظهور اللّه فی ملکوت العُلی وبطون اللّه فی جبروت البقاء وساذج القدم فی هذا القمص المنیر البیضاء کذلک کنت من أوّل کلّ أوّل إلها فردا أحدا وترا صمدا باقیا دائماً حیّا مریدا مقتدرا عزیزا قیّوما وأکون سلطانا ملکا حکما عالماً قادرا أزلا أبدا حیّا دائماً کائنا معبودا.
سوره عباد: در این اثر عربی بهاءالله استمرار ظهور خویش در امتداد زنجیره پیامبران قبل، از آدم تا به باب، را اعلان می‌نماید، از وقایع مسیر تبعیدش از بغداد تا به ادرنه حکایت می‌کند، و خطاب به افرادی چند که نامشان در این اثر ذکر شده هدایاتی مخصوص می‌نگارد. بدایت این اثر ذیلاً درج می‌گردد. شَهِدَ اللّهُ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ وَإِنَّا کُلٌّ لَهُ عَابِدُونَ؛ شَهِدَ اللّهُ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ وَإِنَّا کُلٌّ لَهُ سَاجِدُونَ… أن یا مهدی فاشهد کما شهد اللّه لنفسه قبل خلق السّموات والأرضین بأنّه لا إله إلّا هو وأنّ هذا الغلام عبده وبهائه وأنّه لنبأ الّذی قد کان فی أزل الآزال فی ألواح العزّ عظیم وما عرفه أحد إلّا نفسه المهیمن العزیز القدیر ولن یعرفه إلّا من شاء ربّه وهذا من أمر الّذی أخبرناک به من قبل إن أنت من العارفین.
سوره دَم (خون): این اثر که به زبان عربی ست به اعلان وحدت جمیع پیامبران الهی اختصاص داده شده‌است. در این اثر بهاءالله بر مرکب مکاشفه ای از حسین بن علی، که در حین شهادت است، از زبان او سخن می‌گوید و اعلان می‌نماید که بالایای وارده بر حسین همان است که بر ابراهیم، موسی، یوسف، یحیی، مسیح، باب، و بهاءالله وارد آمده. پاراگرافی از این اثر در زیر گنجانده شده.  أی ربّ لک الحمد علی بدایع قضایاک وجوامع رزایاک مرّة أودعتنی بید النّمرود ثمّ بید الفرعون و وردا علیّ ما أنت احصیته بعلمک وأحطته بإرادتک ومرّة أودعتنی فی سجن المشرکین بما قصصت علی أهل العلماء حرفا من الرّؤیا الّذی ألهمتنی بعلمک وعرّفتنی بسلطانک ومرّة قطعت رأسی بأیدی الکافرین ومرّة أرفعتنی إلی الصّلیب بما أظهرت فی الملک من جواهر أسرار عزّ فردانیّتک وبدایع آثار سلطان صمدانیّتک ومرّة ابتلیتنی فی أرض الطفّ بحیث کنت وحیدا بین عبادک وفریدا فی مملکتک إلی أن اقطعوا رأسی ثمّ أرفعوه علی السّنان و داروه فی کلّ الدّیار وحضروه علی مقاعد المشرکین ومواضع المنکرین ومرّة علّقونی فی الهواء ثمّ ضربونی بما عندهم من رصاص الغلّ والبغضاء إلی أن اقطعوا أرکانی وفصّلوا جوارحی إلی أن بلغ الزّمان إلی هذه الأیّام الّتی اجتمعوا المغلّون علی نفسی ویتدبّرون فی کلّ حین بأن یدخلوا فی قلوب العباد ضغنی وبغضی ویمکرون فی ذلک بکلّ ما هم علیه لمقتدرون.