stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
الله
کاربرد > پیش از اسلام

مقالهٔ اصلی: الله پیش از اسلام
در دوران پیش از اسلام در مکه، الله به‌خوبی شناخته شده و ورای خدای یهودیان و مسیحیان، به عنوان یک خدای بدوی و ساده مورد استفاده بود در واقع، او را از خدایان مکه می‌دانستند. گونه‌های محلی واژه الله در نوشته‌های پیش از اسلام مشرکان و مسیحیان یافت می‌شود. الله احتمالاً خدای برتر و مسلماً خدای آفریدگار بود. لات، منات و عزی دختران الله محسوب می‌شدند. هیچ بت یا تجسم شمایل‌گونه‌ای از الله شناخته نشده‌است. الله تنها ایزد مکه بود که بتی نداشت.
نام عبدالله، پدر پیامبر اسلام، به معنی «بندهٔ الله» است.
نظریه‌های مختلفی دربارهٔ جایگاه الله در میان خدایان مشرکان پیش از اسلام مطرح شده‌است. برخی از نویسندگان گفته‌اند که اعراب مشرک، الله را خدای آفریدگار یا خدای برتر در میان ایزدان خود می‌دانستند. بنا بر برخی از آیات قرآنی (مثلاً عنکبوت ۶۱–۳، لقمان ۲۴–۲۵، و زمر ۳۸) قریشیان باور داشتند که الله خالق جهان، سرور نیروهای مادی، و سرور ایشان و پدرانشان بود. در کشمکش‌های آغاز اسلام میان پیامبر اسلام و قریشیان، پیوسته الله که مورد تأیید مشرکان قریش بود در کنار الرحمان که ظاهراً درمیانشان ناشناخته بود قرار می‌گرفت.
ممکن است این واژه معنی مبهمی در میان اهالی مکه داشته بوده باشد. براساس نظریهٔ یولیوس ولهاوزن، الله (خدای برتر مجموعه قبایل اطراف قریش) مقامی بود که تقدس هبل (خدای برتر قریش) را باعث می‌شد. او الله را «اسم جنس» تلقی کرد و معتقد بود مشرکان به خاطر کراهت بردن نام بت‌ها، اسم جنس الله را به جای آن‌ها به کار می‌بردند. اگرچه شواهدی هست که نشان می‌دهد الله و هبل دو ایزد متفاوت بودند.
براساس این نظریه، کعبه برای نخستین بار برای خدای والای الله ساخته شده بود؛ اما پس از فتح مکه توسط قریش (حدود یک سده پیش از ظهور پیامبر اسلام) به بتکده و جایگاه ایزدان قریش تبدیل شد.
برخی نوشته‌ها حاکی از کاربرد الله به عنوان نام یکی از ایزدان مشرکان، از قرن‌ها پیش از فتح مکه است، هرچند در مورد این نوشته‌ها مطلب دقیق در دست نیست.
برخی محققان معتقدند که الله، خدای آفریدگار دست‌نیافتنی بود که اهمیتش کم‌کم زیر سایهٔ ایزدان مجسم کمرنگ شده بود. رنه دوسو معتقد است که الله برخلاف هبل، تندیس و بتی نداشته و لذا حجرالاسود را نماد الله قرار داده‌اند.
دربارهٔ اهمیت نقش الله در دین مشرکان مکه بین محققان اختلاف نظر وجود دارد.
«اله» در میان اقوام گوناگون عرب کاربرد فراوان داشت و قدمتی بیشتر از الله، که گویی تنها برای خدای متعال استفاده شده، دارد. الله در هیچ‌یک از نوشته‌های عصر جاهلیت نیامده، اما به‌وفور در اشعار جاهلی به کار رفته‌است، از امرؤالقیس تا عدی بن زید، زهیر و به‌ویژه امیة بن ابی‌الصلت که آن را مکرراً به کار برده‌است. الله در آثار صفائیان هم پنج بار به کار رفته‌است. آذرتاش آذرنوش در دایرة المعارف بزرگ اسلامی از تردید برخی شرق‌شناسان در جاهلی بودن واژهٔ الله می‌نویسد. برخی معتقدند ۱) سراسر اشعار جاهلی از جمله اشعاری که در آنان الله به‌کار رفته جعلی‌اند؛ ۲) بعد از اسلام الله را به همراه معانی یکتاپرستی به اشعار جاهلی افزوده‌اند؛ یا ۳) در شعر جاهلی هرجا نام بتی بوده آن را با الله جایگزین کرده‌اند، مانند عبدالعزی ← عبدالله.
کاربرد > مسیحیت

واژهٔ آرامی برای «خدا» در زبان آشوری‌ها ʼĔlāhā یا الاهه است. عرب‌زبانانی که پیرو یکی از ادیان ابراهیمی هستند از واژهٔ الله برای اشاره به خدا استفاده می‌کنند.
امروزه عرب‌های مسیحی واژه‌ای غیر از الله برای اشاره به خدا ندارند. حتی گویشوران زبان مالتی (شاخه‌ای از زبان عربی) که تقریباً همه کاتولیک رومی هستند برای اشاره به خدا از واژهٔ Alla استفاده می‌کنند.
به عنوان مثال، مسیحیان عرب از واژه‌های الله الأب (خدای پدر)، الله الإبن (پسر خدا)، و الله الروح القدس (خدای روح مقدس) برای بیان مفاهیم تثلیث استفاده می‌کنند.
بنا بر مارشال هاجسون، به نظر می‌رسد در دوران پیش از اسلام، برخی مسیحیان به زیارت کعبه رفته و به الله به عنوان خدای آفریدگار احترام گذاشته‌اند.
کاوش‌های باستان‌شناسی در کلیسای ام‌الجمال در شمال اردن منجر به کشف کتیبه‌ها و قبرهایی از مسیحیان عرب پیش از اسلام شده‌است. این کتبیه‌ها از الله به عنوان نام خدا استفاده کرده و برخی عنوان «عبدالله» (بندهٔ خدا) را داشته‌اند.
واژهٔ الله به‌کرات در گزارش‌ها و فهرست شهیدان مسیحی در جنوب عربستان یافت می‌شود. این گزارش‌های باستانی سریانی، اسامی کشته‌شدگان مسیحی در زمان پادشاهی حمیر و امپراتوری اکسوم را در بر می‌گیرند.

در کتیبه‌ای متعلق به سال ۵۱۲ میلادی در کلیسایی که مرقد شهدای مسیحی داشت، اشارات به الله به هر دو زبان عربی و آرامی یافت می‌شود. کتیبه با عبارت «با کمک الله» شروع می‌شود.
در نسخه‌های عربی پیش از اسلام کتاب عهد جدید، نام الله به عنوان خدا مورد استفاده قرار گرفته‌است.
اعراب مسیحی پیش از اسلام، از عبارت «یا لعباد الله» (ای بندگان خدا) برای دعوت یکدیگر به میدان مبارزه استفاده می‌کردند.
الله در اشعاری که غسانیان و تنوخیان، عرب‌های مسیحی پیش از اسلام، در سوریه و شمال شبه‌جزیره عربستان سروده‌اند یافت می‌شود.
کاربرد > اسلام

مقالهٔ اصلی: خدا در اسلام
همچنین ببینید: نام‌های خدا در اسلام
در اسلام، الله خدای یکتا و قادر متعال و تنها ایزد و آفریدگار گیتی است و برابر با خدا در ادیان ابراهیمی است.
الله رایج‌ترین واژه برای اشاره به خدا در اسلام است و تسلیم بودن در برابر اراده و دستورهایش، شالودهٔ اعتقاد اسلامی را تشکیل می‌دهد. او خدای یکتا، آفریدگار گیتی و قاضی روز قیامت است. او احد (یگانه)، واحد (ذاتاً یکتا)، رحمن، و قادر متعال است. قرآن دربارهٔ حقیقت الله، ذات رازآلودِ دست نیافتنی‌اش، نام‌های او و کارهایش در مورد مخلوقاتش سخن می‌گوید.
اسماء الحسنی (نام‌های نیکو) در اسلام شامل ۹۹ نام است که ویژگی‌های خدا در اسلام را بیان می‌کنند. همهٔ این نام‌ها به الله اشاره می‌کنند، نام الهی والا و جامع همهٔ این ویژگی‌ها. در میان این نام‌ها، رحمان (بخشنده) و رحیم (مهربان) از بقیه مشهورتر و پراستفاده‌تر هستند.
اکثر مسلمانان عبارت «إِنْ شَاءَ ٱللَّٰهُ» (به معنی «اگر خدا بخواهد») را بدون ترجمه بعد از صحبت در مورد وقایع آینده استفاده می‌کنند. مسلمانانی که در گفتار تقوا می‌کنند، غالباً سخن خود را با عبارت «بِسْمِ ٱللَّٰهِ» (به معنی «به نام خدا») آغاز می‌کنند. فهرست عبارات دیگری که نزد مسلمانان محبوب‌اند و به عنوان ذکر به کار می‌روند شامل موارد زیر است: «سُبْحَانَ ٱللّٰهِ» (به معنی «پاک و منزه است خدا»)، «ٱلْحَمْدُ لِلَّٰهِ» (به معنی «ستایش از آن خداست»)، «لَا إِلٰهَ إِلَّا ٱللَّٰهُ» (به معنی «هیچ خدایی جز خدا نیست»)، و «ٱللَّٰهُ أَکْبَرُ» (به معنی «خدا بزرگتر است»). در یکی از اعمال صوفیان به نام «ذکرالله» فرد صوفی الله و دیگر نام‌های او را در مراسم خود تکرار می‌کند و به آنان می‌اندیشد در حالی که نفس کشیدن خود را کنترل می‌کند.
برخی محققان بر این باورند که الله واژه‌ای بود که پیامبر اسلام از آن برای اشاره به خدا در مقابل هم عرب‌های مشرک و هم مسیحیان و یهودیان استفاده کرد تا فهم مشترکی در مورد نامی برای خدا ایجاد کند. هرچند گرهارد بوورینگ در مورد این نظریه ابراز تردید کرده، زیرا طبق نظر او در اسلام، برخلاف اعتقادات عرب‌های مشرک، خدا هیچ شریک و همراهی ندارد، و رابطهٔ خویشاوندی نیز بین خدا و جنیان وجود ندارد. مشرکان به سرنوشت محتوم، قدرتمند و عاری از احساسات اعتقاد داشتند؛ این سرنوشت در اسلام با خدای قادر ولی حکیم و بخشنده جایگزین شده‌است.
فرانسیس ادواردز پیترز می‌گوید: «قرآن تأکید می‌کند، مسلمانان اعتقاد دارند، و مورخان تأیید می‌کنند که محمد و پیروان او همان خدای یهودیان را پرستش می‌کنند (قرآن، سورهٔ عنکبوت، آیهٔ ۴۶). الله در قرآن همان آفریدگار هستی است که با ابراهیم عهد بست.» پیترز می‌گوید که قرآن الله را قدرتمندتر و منزه‌تر (غیرقابل تصور و دسترس) از یهوه توصیف می‌کند، خدایی که برای همهٔ جهانیان است برعکس یهوه که همراهی نزدیکی با اسرائیلیان دارد.
واژه الله به شکل مکتوب در رسم‌الخط عربی از احترام ویژه‌ای نزد مسلمانان برخوردار است، و بسیاری از ایشان دست زدن به این واژه را بدون وضو جایز نمی‌شمارند. از این رو، بسیاری از مسلمانان هنگام نوشتن به جای این واژه، «ا…» می‌نویسند؛ مثلاً «آیت‌ا…» به جای «آیت‌الله».
کاربرد > ترجمه‌های متون غیراسلامی

در ترجمه‌های عربی از متون باستان ایرانی، مثلاً ترجمهٔ ابوعلی مسکویه، اهورامزدا به الله ترجمه شده‌است. ترجمه‌های جدید از کتاب مقدس، یهوه و تئوس (theos, θεός) را به الله ترجمه کرده‌اند.
وام‌واژه

تاریخچهٔ استفاده از واژهٔ الله در زبان انگلیسی احتمالاً تحت تأثیر دین‌شناسی تطبیقی در قرن ۱۹ بوده‌است. به عنوان مثال، توماس کارلایل (۱۸۴۰) گهگاه واژهٔ الله را استفاده می‌کرد، بدون آنکه بخواهد مفهومی سوای خدا از الله مراد کند. اما در شرح زندگانی محمد (۱۹۴۳)، تور آندرائه همیشه واژهٔ الله را استفاده کرده‌است، اگرچه به نظر می‌رسد «مفهوم خدا» در نوشته‌های او می‌تواند مفهومی متفاوت از خدای یهودیان و مسیحیان را افاده کند. برخی مسلمانان واژهٔ الله را در زبان انگلیسی بدون ترجمه به کار می‌برند. برخی از مترجمان معتقدند که واژهٔ «الله» ترجمه‌نشدنی است و در مقابل نیز برخی اصرار دارند که الله خدای واحد و معبود ادیان ابراهیمی است و نباید از ترجمهٔ نام الله به خاطر یگانگی آن ترسید.
در برخی از زبان‌هایی که معمولاً از واژه‌ای جز الله برای اشاره به خدا استفاده می‌کنند، عباراتی به کار می‌رود که شامل واژهٔ الله هستند؛ مثلاً، در نتیجهٔ قرن‌ها زندگی مسلمانان در اندلس، کلمات ojalá در زبان اسپانیایی و oxalá در زبان پرتغالی از عبارت «إن شاء الله» برگرفته شده‌اند. این کلمات اسپانیایی و پرتغالی به معنی «اگر خدا بخواهد» یا «امیدوارم» هستند.
تایپوگرافی

یونی‌کد یک موقعیت کد ویژه برای الله دارد: U+FDF2. براساس مشخصات رسمی یونی‌کد این حرف به حروف زیر تجزیه می‌شود الف-لام-لام-ه (الله‬ U+0627 U+0644 U+0644 U+0647). قلم‌های عربی معمولاً لیگچر خاصی برای [ا]لله دارند و الف اول را در نظر نمی‌گیرند.
نسخهٔ خوشنویسی این واژه که در نشان رسمی جمهوری اسلامی ایران به کار رفته نیز در یونی‌کد موقعیت کد ویژه‌ای در بخش کدهای متفرقه دارد، U+262B (☫). نشان رسمی جمهوری اسلامی ایران در وسط پرچم ایران نیز به کار رفته‌است. این نشان یا به معنی نوعی خطاطی از واژهٔ الله است یا به معنی کره‌ای است که دو هلال آن را دربر گرفته‌اند.
نشان و سمبل

- در پرچم ایران ۲۲ بار عبارت الله‌اکبر به رنگ سفید و به نشانهٔ پیروزی انقلاب در روز ۲۲ بهمن، در حاشیهٔ پایین رنگ سبز و حاشیهٔ بالای رنگ سرخ نوشته شده‌است و نشان وسط پرچم نیز به شکل عبارت الله و لا اله الا الله است.
- در پرچم عراق از عبارت الله اکبر استفاده شده‌است.
- در پرچم عربستان سعودی از عبارت شهادتین «لا اله الا الله محمد رسول‌الله» استفاده شده‌است.
- پرچم افغانستان دارای عبارات شهادتین و تکبیر است.
- نشان ملی افغانستان دارای عبارات شهادتین و تکبیر است.
- نشان ملی جمهوری آذربایجان دارای خطاطی نام الله به شکل آتش ابدی است.
- نشان ملی ایران خطاطی نام الله است و عبارت «لا اله الا الله» نیز در آن پنهان است.
- نشان ملی عراق دارای عبارت «الله أكبر» است.
- نشان ملی اردن دارای عبارت «الراجي من الله التوفيق والعون» است.
- نشان ملی مراکش دارای عبارت قرآنی «إن تنصروا الله ينصركم» است.
نکات

↑  René Dussaud
↑  Gerhard Böwering
مؤلفه‌های واژهٔ الله: الف
همزهٔ وصل
لام
لام
تشدید
الف کوچک
هـ
دست‌نوشتهٔ Mussai Borg از انجیل دیاتسرون عربی
نقش الله بر روی مدال بزرگی در مسجد ایاصوفیه در شهر استانبول ترکیه.
نقش الله در کاشی‌کاری‌های آرامگاه و مسجد محمد محروق، نیشابور، دوران تیموریان و ایران صفوی
حکاکی جملهٔ ولا غالب إلا الله (هیچ‌کس پیروز نیست، جز خدا) بر گچ‌بری‌های الحمرای گرانادا، قرن سیزدهم میلادی
واژهٔ الله در خطوط دیگر
میزهو

| 0 | 1 |
| --- | --- |
میزهو: میزهو
موقعیت در اورکنی: موقعیت در اورکنی
موقعیت: Mainland, Orkney
منطقه: اسکاتلند
مختصات: ۵۸°۵۹′۴۸″شمالی ۳°۱۱′۱۸″غربی﻿ / ﻿۵۸٫۹۹۶۶°شمالی ۳٫۱۸۸۲°غربی﻿ / 58.9966; -3.1882
نوع: سنگ‌چین حجره‌ای
تاریخ: تاریخ
دوره‌ها: دوران نوسنگی
اطلاعات بیشتر: اطلاعات بیشتر
مالکیت: اسکاتلند تاریخی
دسترسی عمومی: بله
 سایت میراث جهانی یونسکو:  سایت میراث جهانی یونسکو
گونه: فرهنگی
معیار: i, ii, iii, iv
تاریخ ثبت: 1999 (23rd کمیته میراث جهانی یونسکو)
بخشی از: Heart of Neolithic Orkney
شماره ثبت: 514
State Party:  بریتانیا
منطقه: فهرست میراث جهانی یونسکو در اروپا
 :  
 :  
مِیْزْهَوْ (انگلیسی: Maeshowe) یک گور معبری و آرامگاه حجره‌ای مربوط به دوران نوسنگی در اورکنی اسکاتلند است که احتمالاً حدود سال ۲۸۰۰ پ.م. ساخته شده و نام خود را به گونهٔ میزهویی آرامگاه‌هایی حجره‌ای داده‌است که تنها در اورکنی ساخته می‌شدند. میزهو به همراه دیگر یادمان‌های اطرافش، مثل سکارا برای در سال ۱۹۹۹ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد.
تصادف (مجموعه تلویزیونی)

| تصادف | تصادف |
| --- | --- |
نام‌های دیگر: Çarpışma
ژانر: اکشن درام جنایی
نویسنده: علی آیدین
کارگردان: اولوچ بایراکتار (قسمت‌های ۱–۶، ۱۰–۲۴) احمد کاتیکسیز (قسمت‌های ۷–۹) او. هاکان ارن (قسمت‌های ۷–۹)
بازیگران: کیوانچ تاتلیتوغ الچین سانگو اونور سایلاک ملیسا آسلی پاموک آلپرن دویماز
سازنده موسیقی متن: تویگار اشیکلی
کشور سازنده: ترکیه
زبان اصلی: ترکی استانبولی
شمار فصل‌ها: ۱
شمار قسمت‌ها: ۲۴
تولید: تولید
تهیه‌کننده‌ها: کرم چاتای پلین دیشتاش
دوربین: ارجان اوزکان
مدت: ۱۴۰ دقیقه
تولیدکننده: آی یاپیم
پخش: پخش
شبکهٔ اصلی: شو تی‌وی
فرمت تصویر: ۱۰۸۰آی اچ‌دی‌تی‌وی ۵۷۶آی ۱۶:۹ اس‌دی‌تی‌وی
فرمت صدا: استریو
انتشار اولیه: ۲۲ نوامبر ۲۰۱۸ (۲۰۱۸-11-۲۲) – ۳۰ مه ۲۰۱۹ (۲۰۱۹-05-۳۰)
پیوندهای بیرونی: پیوندهای بیرونی
وب‌سایت رسمی: وب‌سایت رسمی
تصادف (به ترکی استانبولی: Çarpışma) یک سریال تلویزیونی درام ، اکشن و جنایی ساخت کشور ترکیه است. این سریال در ۲۲ نوامبر ۲۰۱۸ در شو تی‌وی به نمایش درآمد و در قسمت بیست و چهارم در ۳۰ مه ۲۰۱۹ پایان یافت.
خلاصه داستان

قدیر آدالی سرکمیسر در شعبه جرایم سازمان یافته در اداره پلیس استانبول است. لحظه‌ای که همسر و دخترش را در اقدامی تروریستی از دست می‌دهد، زندگی خانوادگی شاد وی از بین می‌رود. او که از آنچه اتفاق افتاده بود بسیار احساس گناه می‌کرد و از این باخت رنج می‌برد، تصمیم گرفت به زندگی خود پایان دهد. بدون آنکه متوجه شود، فاجعه‌ای به بار می‌آورد که مسیر زندگی چهار نفر را تغییر می‌دهد. چهار اتومبیل، چهار نفر، چهار زندگی، چهار سرنوشت با هم برخورد می‌کنند. در یکی از اتومبیل‌ها دوست دوران کودکی او زینب قرار دارد که وی با او در یک یتیم‌خانه بزرگ شده و حتی در آستانه ازدواج است اما او به دلیل تمایل قدیر برای کار در پلیس از این کار امتناع می‌ورزد زیرا پدرش افسر پلیسی بود که در حین انجام وظیفه کشته شد. در عوض قدیر با یکی دیگر از دوستان آن‌ها از یتیم‌خانه، به نام آسلی ازدواج می‌کند. زینب با گالیپ تونچ ازدواج می‌کند و به عنوان مدیر بانک شروع به کار می‌کند و دختری به نام آیلین به دنیا می‌آورد، اما گالیپ بدهکار اوباش ولی است که به دلیل فرار گالیپ از ترکیه، دخترش آیلین را می‌رباید و از زینب می‌خواهد بدهی‌های شوهرش را پرداخت کند. و به همین منظور بانکی را که در آن کار می‌کند غارت می‌کند. وی پس از دستگیری برای نجات دخترش از قدیر کمک می‌خواهد. در اتومبیل دیگری، وکیل زینب، جمره گور، دختر وکیل ولی، سلیم قرار دارد که با دمیر نامزد شده‌است، او در حال خیانت به جمره با همسر پدر او، بلما است، که فیلم آن توسط سارقانی که خانه جمره را دزدیدند ضبط شد، یکی از آن‌ها کرم، دوست قدیر که در اتومبیل چهارم بود با چاقو او را زد. شریک کرم، یعقوب از این ضبط برای سیاه‌نمایی دمیر و بلما استفاده می‌کند.
بازیگران و شخصیت‌ها

| بازیگر | شخصیت | قسمت | توضیحات |
| --- | --- | --- | --- |
| کیوانچ تاتلیتوغ | قدیر آدالی/یوسف کاراجا | ۱–۲۴ | پسر دوم عارف و آسیه ، همسر سابق آسلی ، پدر دنیز ، دوست دوران کودکی و اولین عشق زینب ، همکار و دوست سابق ولی ( در قسمت آخر جانسیز را کشت ) |
| الچین سانگو | زینب تونچ | ۱–۲۴ | همسر سابق گالیپ ، مادر آیلین ، دوست دوران کودکی و اولین عشق قدیر ( در قسمت ششم گالیپ را کشت / در قسمت آخر توسط جانسیز کشته شد ) |
| اونور سایلاک | ولی جوهر | ۱–۲۴ | همکار و دوست سابق قدیر ( در قسمت پانزدهم آدم را کشت / در قسمت آخر قتل جانسیز توسط قدیر را بر عهده گرفت و وارد زندان شد.) |
| ملیسا آسلی پاموک | جمره گور | ۱–۲۴ | دختر سلیم ، نامزد سابق دمیر ، نامزد کرم |
| آلپرن دویماز | کرم کورکماز | ۱–۲۴ | پسر عمر و سرپیل ، دوست قدیر ، دوست سابق یعقوب ، دوست پسر سابق مارال ، نامزد جمره |
| مروه چاعیران | مارال آکسو | ۱–۲۴ | دوست دختر سابق کرم ، دوست دختر سابق یعقوب ( در قسمت بیستم یعقوب را کشت ) |
| روژدا دمیرر | بلما گور | ۱–۲۴ | همسر دوم سلیم ، دوست دختر سابق دمیر |
| هاکان کورتاش | دمیر آلکان | ۱–۲۴ | نامزد سابق جمره ، دوست پسر سابق بلما ( در قسمت آخر به زندان افتاد ) |
| ارکان جان | حیدر | ۱–۲۴ | مدیر شعبه جرایم سازمان یافته استانبول |
| گونجا جیلاسون | سرپیل کورکماز | ۱–۲۴ | همسر عمر ، مادر کرم |
| ییلدیریم شیمشک | عمر کورکماز | ۱–۲۴ | همسر سرپیل ، پدر کرم |
| بوچه بوسه کاهرامان | ملتن | ٣-١٨ | دختری که در اداره پلیس جرائم سازمان یافته عضو شد، اما در نهایت مشخص شد جاسوس است و در قسمت 9 کشته شد |
| گوکچن چیفتچی | آیلین تونچ | ۱–۲۴ | دختر گالیپ و زینب |
| علی سورملی | عارف کاراجا/جانسیز | ۱۳–۲۴ | همسر آسیه ، پدر یوسف/قدیر ( در قسمت بیست و یکم  آسیه را کشت / در قسمت آخر زینب را کشت  / در قسمت آخر توسط قدیر کشته شد.) |
| شبنم سونمز | آسیه کاراجا | ۸–۲۱ | همسر عارف ، مادر یوسف/قدیر ( در قسمت بیست و یکم توسط جانسیز کشته شد.) |
| افه‌جان شنولسون | یعقوب | ۱–۲۰ | دوست سابق کرم ، دوست پسر مارال ( در قسمت بیستم توسط مارال کشته شد.) |
| مصطفی اورلو | سلیم گور | ۱–۱۷ | وکیل و شریک سابق ولی ( در قسمت هفدهم خودکشی کرد) |
| فورکان کالابالیک | آدم سزگین | ۱–۱۵ | نامزد سابق خواهر ولی ( در قسمت پانزدهم توسط ولی کشته شد ) |
| اسماعیل دمیرجی | گالیپ تونچ | ۱–۶ | شوهر سابق زینب ، پدر آیلین ( در قسمت ششم توسط زینب کشته شد ) |
| مروه نیل گودر | دنیز آدالی | ۱–۱ | دختر قدیر و آسلی |
| سوتاپ اوزالتون | آسلی آدالی | ۱–۱ | همسر سابق قدیر ، مادر دنیز   |
تقویم انتشار

| فصل | روز و زمان پخش | شروع فصل | پایان | تعداد قسمت‌های پخش شده | دامنه قسمت | فصل تلویزیون | کانال تلویزیون |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| فصل ۱ | پنج‌شنبه ۲۰:۰۰ | ۲۲ نوامبر ۲۰۱۸ | ۳۰ مه ۲۰۱۹ | ۲۴ | ۱–۲۴ | ۲۰۱۸–۲۰۱۹ | شو تی‌وی |
:
تقویم انتشار > پخش ایران

| فصل | روز و زمان پخش | پایان فصل | پایان | تعداد قسمت‌های پخش شده | دامنه قسمت | فصل تلویزیون | کانال تلویزیون |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| فصل ۱ | شنبه تا چهارشنبه ۲۱:۰۰ | ۶ ژوئن ۲۰۲۰ | ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۰ | ۸۵ | ۱–۸۵ | ۲۰۲۰ | ام‌بی‌سی پرشیا |
:
جوایز و نامزدها

| سال | جایزه | دسته‌بندی | گیرنده | نتیجه |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۲۰۱۹ | جوایز بین‌المللی درام سئول | بهترین سریال درام (جایزه نقره‌ای) | تصادف | برنده |
| ۲۰۱۹ | جوایز بین‌المللی درام سئول | بهترین بازیگر | کیوانچ تاتلیتوغ | نامزدشده |
پخش بین‌المللی

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| کشور | شبکه | عنوان محلی | تاریخ پخش | زمان پخش | قسمت‌ها |
|  شیلی | مگا تی‌وی | Colisión | ژانویه ۲۰۱۹ |  |  |
|  سومالی | ام‌سی‌تی‌وی | Iskudhac Shil | ۲۸ مارس ۲۰۱۹ | ۲۰:۰۰ | ۲۴ |
|  آنگولا | زاپ نولاس | Çarpışma | ۲۸ ژوئن ۲۰۱۹ | ۲۰:۰۰ |  |
|  امارات متحده عربی | ام‌بی‌سی ۴ | اصطدام | ۲۲ سپتامبر ۲۰۱۹ | ۲۱:۰۰ |  |
|  ایران | ام‌بی‌سی پرشیا | تصادف | ۶ ژوئن ۲۰۲۰ | ۲۱:۰۰ | ۸۵ |
|  بلغارستان | بی‌تی‌وی | Ирония на съдбата | ۲۹ ژوئن ۲۰۲۰ | ۲۱:۰۰ | ۴۴ |
کویشختی

| کویشختی ქვიშხეთი | کویشختی ქვიშხეთი |
| --- | --- |
کشور:  گرجستان
استان‌های گرجستان: شیدا کارتلی
شهر: شهرداری خاشوری
ارتفاع: ۷۳۰ متر (۲۴۰۰ فوت)
جمعیت (۲۰۱۴): جمعیت (۲۰۱۴)
 • کل: ۱۶۹۹
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۴ (Georgian Time)
کویشختی (به لاتین: Kvishkheti) یک منطقهٔ مسکونی در گرجستان است که در شهرداری خاشوری واقع شده‌است. کویشختی ۱٬۶۹۹ نفر جمعیت دارد و ۷۳۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
مهتاب روی سکو

| مهتاب روی سکو | مهتاب روی سکو |
| --- | --- |
کارگردان: فیما امامی
تهیه‌کننده: رضا دریانوش
نویسنده: فیما امامی رضا دریانوش
بازیگران: حسین محجوب مرضیه خوشی‌تراش امیر رضا دلاوری علی اسکندری مهدی صباغی
فیلم‌بردار: ساعد نیک‌ذات
تدوین‌گر: هایده صفی‌یاری
شرکت تولید: مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی
تاریخ‌های انتشار: ۱۳۸۹
مدت زمان: ۸۰دقیقه
کشور: ایران
زبان: فارسی
مهتاب روی سکو فیلمی به کارگردانی فیما امامی و نویسندگی فیما امامی و رضا دریانوش است که در سال ۱۳۸۹ ساخته شده است.
بازیگران

حسین محجوب
مرضیه خوشی‌تراش
امیر رضا دلاوری
علی اسکندری
مهدی صباغی
آتش تقی‌پور
حمیدرضا آفرینش
چاژاشی

| چاژاشی ჩაჟაში | چاژاشی ჩაჟაში |
| --- | --- |
روستا: روستا
چاژاشی در سال ۲۰۱۶: چاژاشی در سال ۲۰۱۶
کشور:  گرجستان
استان: سامگرلو-زمو سوانتی
شهرداری: شهرداری مستیا
ارتفاع: ۲۲۰۰ متر (۷۲۰۰ فوت)
جمعیت (۲۰۱۴): جمعیت (۲۰۱۴)
 • کل: ۲۸
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۴
وبگاه: 
 سایت میراث جهانی یونسکو:  سایت میراث جهانی یونسکو
نام رسمی: چاژاشی
معیار ثبت: فرهنگی: (iv)(v)
شمارهٔ ثبت: ۷۰۹
تاریخ ثبت: ۱۹۹۶
مساحت: ۱٫۰۶ هکتار (۲٫۶ جریب فرنگی)
منطقه حائل: ۱۹٫۱۶ هکتار (۴۷٫۳ جریب فرنگی)
 :  
چاژاشی (به لاتین: Chazhashi) یک منطقهٔ مسکونی در گرجستان است که در شهرداری مستیا واقع شده‌است. چاژاشی ۲۸ نفر جمعیت دارد و ۲٬۲۰۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
لیس سورنسن

| لیس سورنسن | لیس سورنسن |
| --- | --- |
اطلاعات پس‌زمینه: اطلاعات پس‌زمینه
زاده: ۲۸ مهٔ ۱۹۵۵ ‏(۶۹ سال) برابراند، آرهوس، دانمارک
ژانر: پاپ، راک
پیشه: خواننده و ترانه‌سرا
لیس سورنسن (به انگلیسی: Lis Sørensen) (زاده ۲۸ مهٔ ۱۹۵۵) خواننده دانمارکی است.
پارک ملی اماس

| میراث جهانی یونسکو | میراث جهانی یونسکو |
| --- | --- |
مکان: گوییاس، برزیل
بخشی از: Cerrado Protected Areas: Chapada dos Veadeiros and Emas National Parks
معیار ثبت: طبیعی: (ix)(x)
شمارهٔ ثبت: ۱۰۳۵–۰۰۲
تاریخ ثبت: ۲۰۰۱
مساحت: ۱۳۱٬۳۸۶ هکتار (۳۲۴٬۶۶۰ جریب فرنگی)
مختصات: ۱۸° جنوبی ۵۳° غربی﻿ / ﻿۱۸°جنوبی ۵۳°غربی﻿ / -18; -53
موقعیت پارک ملی اماس در نقشه: موقعیت پارک ملی اماس در نقشه
پارک ملی آماس (به پرتغالی: Parque Nacional das Emas) یک پارک ملی در برزیل است که در گوییاس واقع شده‌است.
گوییدو استامپاکیا

گوییدو استامپاکیا (به ایتالیایی: Guido Stampacchia) (زاده ۲۶ مارس ۱۹۲۲ در ناپل – درگذشته ۲۷ آوریل ۱۹۷۸ در پاریس) ریاضیدان اهل ایتالیا بود.
| گوییدو استامپاکیا | گوییدو استامپاکیا |
| --- | --- |
گوییدو استامپاکیا، توکیو، ۱۹۶۹: گوییدو استامپاکیا، توکیو، ۱۹۶۹
زادهٔ: ۲۶ مارس ۱۹۲۶ ناپل
درگذشت: ۲۷ آوریل ۱۹۷۸ (۵۲ سال) پاریس
ملیت: ایتالیایی
زندگی و کارنامه

وی از سال ۱۹۴۰ در مدرسه عالی نرمال پیزا تحصیلاتش را آغاز کرد و پس از آنکه چندی برای ایتالیا جنگید در سال ۱۹۴۰ با بورسیه ای به دانشگاه ناپل رفت و در آنجا تحت سرپرستی لئونیدا تونلی درجه دکتری ریاضیات را دریافت کرد. در سال ۱۹۴۹ به درجه استادیاری در دانشگاه ناپل رسید و در ۱۹۵۱ درجه شایستگی را به دست آورد. سپس در دانشگاه پالرمو و جنووا به کار پرداخت و سرانجام در دانشگاه ناپل به درجه استادی تمام رسید. پس از آن به دانشگاه رم رفت و در ۱۹۷۰ در دانشگاه پیزا به کار مشغول شد. 
استامپاکیا دستاوردهای فراوانی در زمینه کاریش آنالیز ریاضی و حساب تغییرات دارد و مدال استامپاکیا در این زمینه ها به افتخار وی به پژوهشهای برتر داده میشود. او برای نمونه قضیه لاکس-میلگرام را تعمیم داد و سپس این تعمیم را به همراه ژان لویی لیون به صورت نظریه ای مجرد در آورد.
آثار

with David Kinderlehrer: An introduction to variational inequalities and their application, Academic Press 1980, SIAM Press 2000
Équations elliptiques du second ordre à coefficients discontinus , Presse de l'Université de Montréal, 1966
con Jaurès P. Cecconi Lezioni di analisi matematica, 2 volumi, Napoli, Liguori, 1974, 1980
اوشگولی

| اوشگولی უშგული | اوشگولی უშგული |
| --- | --- |
نمایی از اوشگولی: نمایی از اوشگولی
کشور:  گرجستان
مخاره: سامگرلو-زمو سوانتی
شهرداری: شهرداری مستیا
جمعیت (2014): جمعیت (2014)
 • کل: ۲۲۸
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۴ (زمان گرجستان)
 سایت میراث جهانی یونسکو:  سایت میراث جهانی یونسکو
نام رسمی: Upper Svaneti
معیار ثبت: فرهنگی: (iv)(v)
شمارهٔ ثبت: ۷۰۹
تاریخ ثبت: 1996
مساحت: ۱٫۰۶ هکتار (۲٫۶ جریب فرنگی)
منطقه حائل: ۱۹٫۱۶ هکتار (۴۷٫۳ جریب فرنگی)
 :  
اوشگولی (به گرجی: უშგული) مجموعه ای از چهار روستا در منطقهٔ سوانتی در گرجستان است.
توضیحات

این مجموعه جزء میراث جهانی یونسکو و جاذبه‌های گردشگری گرجستان به شمار می‌آید. اوشگولی، مرتفع‌ترین سکونتگاه اروپا است. این مجموعه ۶ ماه از سال پوشیده از برف است و جاده‌های دسترسی به ان تقریباً بسته می‌شوند. جمعیت این مجموعه ۷۰ خانوار است.
جزایر رویلیاخیخدو

رویاخیخدو
محل جزایر رویاخیخدو در اقیانوس آرام
دید ماهواره‌ای از جزیره سوکورو.
جزایر رویاخیخدو (به اسپانیایی: Islas Revillagigedo) گروهی از چهار جزیره آتشفشانی در اقیانوس آرام هستند که به خاطر اکوسیستم منحصربه‌فرد خود معروفیت دارند. این جزایر از سال ۱۸۶۱ بخشی از شهرستان مانزانیو ایالت کولیما مکزیک به‌شمار می‌آیند.
جزایر رویاخیخدو در ۳۸۶ کیلومتری جنوب غربی کابو سان لوکاس قرار دارد که نوک جنوبی شبه‌جزیره باخا کالیفرنیا است. فاصله جزایر رویاخیخدو از مانزانیو بین ۷۲۰ تا ۹۷۰ کیلومتر به سوی غرب است. بزرگ‌ترین جزیره در میان گروه رویاخیخدو، جزیره سوکورو نام دارد.
هیچ نشانه‌ای از سکونت انسان در سوکورو پیش از کشف آن توسط کاشفان اسپانیایی دیده نشده‌است.