stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
لافت (قشم)
بافت روستایی

بافت شهر در مراحل مختلف گسترش یافته‌است. با توجه به وضع کالبدی روستا، بافت روستا را می‌توان به ۳ بخش مختلف تقسیم کرد:
الف – بافت قدیمی و اصلی
قسمت قدیمی روستا شامل هسته اولیه در بخش مرکزی ساخت و سازهای فعلی بوده و در حد فاصل دریا و تپه‌های اطراف چاه‌های آب شکل گرفته‌است و این بافت به طول تقریبی یک کیلومتر و عرض متوسط ۱۷۰ متر در چند راستای اصلی به موازات امتداد ساحل واقع است. مساجد این بافت (۴ مسجد از ۷ مسجد لافت) در عمل محله‌هایی را در طول بافت تعریف کرده‌اند. این محله‌ها به مراکز مساجد شکل گرفته‌اند. در عین حال، بافت قدیمی شهر یکپارچه و پیوسته است .
ب – ساخت سازهای قسمت جنوب شرقی شهر
این ساخت و سازها به صورت پراکنده و با تراکم ساختمانی و جمعیتی اندک، در دامنه تپه‌ها و زمین‌های مسطح اطراف، با فاصله از دریا شکل گرفته که موجب جهت دهی توسعه روستا شده و شکل‌گیری آن به تدریج و به‌طور پیوسته انجام گرفته‌است. در داخل تپه مرکزی و حد فاصل این ساخت و سازها و بافت قدیم شهر، خدمات آموزشی ، بهداشتی، درمانی و تأسیسات و تجهیزات لافت به وجود آمده‌است .
پ – ساخت و سازهای بخش شمالی
در سطحی محدودتر و با پراکندگی بیشتر نسبت به ساخت و سازهای جنوب شرقی و در شیب تند تر تپه ماهورها شکل گرفته‌است با گذشت زمان و توجه به جنبه‌های اقتصاد آزاد توسعه در جهت شمال و به سوی قشم صورت گرفته، عواملی مانند طرح جامع و طراحی‌هایی در این شکل‌گیری تأثیرات به سزایی دارند.
ویژگی‌های معماری

تمام خانه‌ها حیاط مرکزی و بادگیر دارند.
خانه‌ها هر چند سال یک بار به روش‌های سنتی مرمت شده و بنابراین به شکل اولیه خود باقی‌مانده‌اند و به همین علت ، حدس زدن سن آن‌ها دشوار است.
اهداف اصلی معماری لافت مقابله با شرایط طاقت فرسای اقلیمی، و نیز حفظ ارزش‌های مذهبی خانواده است.
ترکیب اتاق‌ها و راهروها و ارتباط آن‌ها با حیاط، تحت تأثیر معماری نواحی مرکزی و حاشیه کویری ایران است.
مراکز محله‌ها ، حول مساجد شکل گرفته‌اند و از میدان به مفهوم رایج آن در معماری ایرانی خبری نیست.
بناهای شاخص و عمومی

- شاخص‌ترین بناهای عمومی در سطح روستا مساجد آن است که در نقاط مختلف روستا کانون‌های محله‌ای را ایجاد کرده‌اند. روستای لافت دارای مسجد به نام‌های مسجد جامع حضرت رسول (ص) ، (مسجد جامع)، مسجد ابوبکر صدیق (ره)، مسجد عمر ابن الخطاب (ره)، مسجد عثمان ذی النورین (ره)، مسجد امیرالمؤمنین علی (ع)، مسجد حسین (ع), سجد امام شافعی (ره)مسجد حمزه سیدالشهدا و مسجد تازه تأسیس شده نور و ایمان می‌باشد.
- بناهای آموزشی روستای لافت عبارتند از، مدرسه ابتدایی ام کلثوم (س) و بانو زینب (س) ، مدرسه ابتدایی مدرس و پویا، مدرسه راهنمایی کوثر و دبیرستان راهنمایی علامه طباطبایی که بیشتر در بخش جنوب شرقی در پشت تپه‌های میانی روستا واقع‌اند.
- بناهای خدماتی درمانی روستای لافت عبارتند از خانه بهداشت و مرکز بهداشتی – درمانی لافت در بخش جنوب شرقی روستا
- کارگاه‌های لنج‌سازی (در دو نقطه از روستا – شمال غرب و جنوب غرب – در جوار ساحل دریا فعال اند)
- سایر بناهای خدمات عمومی از قبیل بانک ملی – بانک صادرات – مخابرات (هواسنجی + باران سنجی).
- پاسگاه لافت و ساختمان ناحیه مقاومت بلال حبشی و کانون جوانان بسیج.
سیمای کلی شهر

سیمای عمومی شهر در بافت قدیم و جدید مقاومت است. در بافت قدیم، سیمای عمومی لافت، منظره‌ای اخرایی رنگ با بافتی فشرده و کوچه‌های کم عرض دارد که عناصر شاخص عمودی – بادگیرها – در آن جلب توجه می‌کنند. در این بافت مساجد سفید رنگ که بیشتر آن مناره دارند، خودنمایی می‌کنند. اما در این بافت جدید، همان سیمای رایج شهری دیده می‌شود. در این بافت، تراکم ساختمانی کمتر، معابر گشوده تر و اطراف مساجد خالی تر شده است ، لذا مرکز محله مفهوم خود را تا حدی از دست داده است.
دسترسی اصلی به روستا از طرف قشم، از بخش شمالی روستا است. در بافت قدیم روستا مسیرهای اصلی به صورت شمالی – جنوبی شکل گرفته‌اند. این مسیرها نقاط عطف روستا یعنی مساجد را به هم پیوند می‌دهند. همچنین یک مسیر ساحلی آسفالته، دسترسی‌های سریع و سواره را تأمین می‌کند. در بالاترین لایه بافت جهت هدایت آبهای سطحی به سمت چاه‌های تلا و آب و انبار، اغلب کوه‌های منتهی به خانه‌های بالایی بافت – واقع در دامنه تپه‌ها – بن‌بست هستند. در بخش‌های جنوب شرقی وشمالی روستا، معابر تعریف ویژه‌ای ندارند. فضاهای وسیع لابلای بافت پراکنده، نقش معابر را دارند.
در حال حاضر راه آسفالت در امتداد ساحل دریا دسترسی اصلی سواره در کل روستا است.
تأمین آب

سیستم تأمین آب روستای لافت براساس جمع‌آوری آب‌های سطحی از تپه‌های میانی روستا است. آب‌های سطحی ناشی از باران‌های ناگهانی و سیل آسایی که گاه بر جزیره می‌بارد، در مجراهای طبیعی و مصنوع تپه‌ها، جاری می‌شود و با هدایت از مسیر احداثی کنار بافت بالایی روستا به طرف مجموعه چاه‌های تلا و آب‌انبار اصلی ورستا جاری می‌شوند.
شکل‌گیری بافت در لایه بالایی آن به صورتی است که آب جاری از تپه‌ها، وارد بافت نشود. در روزهای بارانی شدید، در محدوده چاه‌ها دریاچه‌ای تشکیل شده و آب‌انبار اصلی روستا پر از آب می‌شود. در این ایام این محل به عنوان یک مکان تفریحی در سطح منقطه قشم مورد استفاده قرار می‌گیرد. سرریز آب چاه‌ها و آب‌انبار از محوطه اطراف مسجد جامع به دریا می‌ریزد.
در حال حاضر با امکان تغییر آب از شهر قشم توسط مخزن‌های سیار آب، در حیاط هر واحد مسکونی آب‌انباری در داخل زمین تعبیه شده‌است. 
در حال حاضر شهر لافت به سیستم لوله کشی شهری وصل شده است هرچند که به صورت دائم در لوله ها آب جاری نیست و در هفته یا گاهی ماه به نوبت محله به محله آبگیری میشه،که بازم مخزنهای قدیمی خانه ها که  برکه  بهش میگن در موقع آبگیری چند ساعته محله برای ذخیره آب شهری استفاده میشه .
پوشش مردم

مردان لباس‌های معمولی و برخی از آن‌ها لباس‌های سنتی (دشداشه و عمامه سفید) می‌پوشند، زنان لباس‌های سنتی می‌پوشند و روسری‌های لیو (عری) بر سر می‌کنند، آن‌ها برقع (روبند) می‌گذارند اما دختران قبل از ازدواج مجبور به استفاده از آن نیستند. این سنت نیز مانند رسوم دیگر رو به فراموشی است. در هنگام نماز، زن‌ها کیسه‌هایی به پاها می‌کنند که یادگار زمان‌های گذشته‌است.
گویش

لافتی‌ها به گویشی ویژه از لهجه جزیرتی سخن می‌گویند که به گویش قشمی و فارسی بندری بسیار نزدیک است. رسانه تلویزیون در خانه‌ها نقش به سزایی دارد و بر گویش مردم اثر گذاشته است. سالمندها به جای لیوان واژه گلاس و به جای شکلات واژه چاکلت را به کار می‌برند که شاید ریشه در تاریخ استعماری منطقه داشته باشد. ابزار و وسایل برقی و کالاهای خانگی خارجی و به همراه آن آداب و فرهنگ از آن طرف آب وارد می‌شود و به آرامی جلوه‌های فرهنگی را تغییر می‌دهد.
مشاغل

لنج سازی
این شغل چند سالی است که از رونق افتاده است. کارگاه لنج‌سازی در مدخل ورودی لافت در کنار دریا قرار دارد و خود بخشی از روستا به‌شمار می‌آید .
لنج داری
این افراد کالا را از بندرعباس به دوبی یا بندرهای پاکستان می‌بردند و اغلب خود در لنج کار نمی‌کنند. به‌طور معمول هر سفر ۱۰ روز طول می‌کشد و متناسب با بزرگی و کوچکی لنج هر سرویس حدود ۴۰ میلیون ریال درآمد دارد که نیمی از آن به صاحب لنج و نیم دیگر سهم ملوان‌ها می‌شود .
صیادی
این شغل در حال حاضر حضور کمرنگی در بین مشاغل دیگر دارد و افراد شاید تنها برای مصرف خانوادگی خود صید می‌کنند .
مساجد

در معماری لافت، مساجد مانند مراکزی شاخص بافت‌های مسکونی را گرد خود آورده‌اند. مسجد جامع به عنوان مرکز اصلی لافت در کنار چاه‌های تلا و آب‌انبار مرکز روستاست و مساجد دیگر از جمله مسجد ابوبکر صدیق و مسجد عمربن خطالب، مرکز محله‌های کوچک‌تری را در جاهای دیگری از بافت ایجاد کرده‌اند.
در هنگام اذان اکثر مردم لافت در هر کجا که باشند دست از کار می‌کشند و به صف‌های نماز در مسجدها می‌پیوندند. در زمان بانگ اذان حرکت مردم به سمت مسجد و تغییرات رفتاری آن‌ها حادثه زیادی است. زن‌ها جز شب‌های جمعه و اعیاد در مسجدها حضور ندارند و یکی از دلایل آن نبودن مکانی خاص ایشان است.
شکل و کارکرد مسجد
مساجد با ظاهر تک مناره، مانند جاهای دیگر، نشان اهل تسنن بودن اهالی هستند؛ و مسجد در این جزیره نه تنها مکان عبادت خداوند بلکه مانند گذشته به عنوان هسته‌های فرهنگی – اجتماعی مجله‌های عمل می‌کند وجود شخصیتی به عنوان امام جمعه و حضور بچه‌ها در اعیاد مختلف و مراسم قرآن خوانی نشانگر شور و تکاپوی این فاضاهاست. در بیشتر خانه‌ها دست کم یک تصویر از مکه معظمه بر دیوار آویخته‌اند. بیشتر مردم با قرآن بسیار مأنوس اند اما به زعم خود این مقدار را بسیار اندک می‌دانند.
آثار تاریخی

این روستا علاوه بر زیبایی‌های تحسین‌برانگیز طبیعی خود، آثار ارزشمند تاریخ را نیز در خود جای داده‌است که اهم آن‌ها عبارت‌اند از: قلعه لافت محل حکومت  خاندان آل معین و القواسم ،چاه‌های تلا، دو آب‌انبار (برکه)، گنبدی مدور، گورستان تاریخی که سنگ نبشته‌های مربوط به هزار سال پیش در آن مشهود است زیارتگاه‌های سید حسن منصور و شیخ اندرآبی در این روستا واقع می‌باشند.
ورزش

لافت از لحاظ ورزش و پیدایش ورزش در آن بندر یکی از شهرهای قدیمی و معروف جزیره قشم است ، مثل اکثر روستاها که ورزش آنها با فوتبال شناخته می شود بندر لافتم هم مستثنی نیست و تیم فوتبال مهرونی لافت از قدیمی ترین و با افتخار ترین تیمهای جزیره قشم است که موسس آن آقای صالح ملایی معروف به صالح ملا به عنوان پدر فوتبال این بندر تاریخی شناخته میشود.
تیم فوتبال مهرونی لافت ، در سال های اخیر سابقه حضور در لیگ دسته اول و دوم استان هرمزگان،قهرمانی در مسابقات لیگ دسته اول جزیره قشم فصل ۹۶- ۹۷ و کسب مقام نایب قهرمانی در مسابقات فوتبال لیگ برتر جزیره قشم فصل۱۴۰۰-۱۴۰۱ را نیز در کارنامه خود دارد
لافت در حال حاضر داری تیمهای گوناگون ورزشی و دو باشگاه مهرونی لافت و مهتشان لافت میباشد .
در رشته بسکتبال هم لافت از پیشتازان این رشته ورزشی در جزیره قشم میباشد حالا که اسم بسکتبال لافت آمد یادی کنیم از مربی زحمتکش آقای امین شنگرفی ،
والیبال لافت هم از تیمهای قدرتمند قشم میباشد.
............
منتخب بازیکنان لافتی سال 96 که عضو تیم قهرمان فصل ۹۶-۹۷ قشم بودند :
اسامی بازیکنان و کادر فنی تیم فوتبال مهرونی لافت - لیگ برتر قشم(فصل ۱۳۹۶-۱۳۹۷) کسب مقام قهرمانی جزیره قشم:
بازیکنان:
عبدالرحمن سفاری صالح -سید محمد سفاری سید جلال
حمید سفاری محمد محیا-طاهامالکی-مختار سفاری-محمد امین سفاری سلطان-محمد ملایی پلی-ابوبکر شنگرفی-ایوب اسلامی
راشد سفاری-حمید سفاری محمد-قابوس سفاری-عبدالقادر سفاری-عمران ایمانی سلیمان-داریوش سفاری یوسف-محمد سفاری حبیب-جعفر سفاری-محمد سفاری عبدالرحمن-یاسین وزیری-محمد موحدی-محمد ایمانی نژاد احمد-علی ملاحی لافتی-ایمان زهره-عبدالله سفاری-هارون سفاری عبدالله-شمس الدین غریبی
کادر فنی:
مدیرعامل:عبدالستار حمودی
سرمربی:فخرالدین سفاری احمد صالح
مربی:مرحوم ابراهیم دریانورد
مربی دروازبان ها:شمس الدین سفاری
سرپرست:عبدالرحمن سفاری یونس
پزشکیار:نصرالدین سفاری محمد
............
اسامی بازیکنان و کادر فنی تیم فوتبال مهرونی لافت - لیگ برتر قشم(فصل ۱۴۰۰-۱۴۰۱) کسب مقام نایب قهرمانی:
پست:دروازبان
عبدالرحمن سفاری صالح -سید محمد سفاری سید جلال
پست:مدافع
مجید سفاری-آرمین سفاری محمد-حمید سفاری محمد محیا-طاهامالکی-مختار سفاری-محمد امین سفاری سلطان-پوریا زارع زاده-فیصل سلمانی-محمد مالکی طیب
پست:هافبک
راشد سفاری (کاپیتان)-عبدالقادر سفاری - داریوش سفاری -حمید سفاری-محمد سفاری عبدالرحمن-حاتم سفاری صالح-محمدسفاری صالح-محمد نجیب سفاری عبدالمحسن-جعفر سفاری-حسام فولادی زاده-رضا هنرمند  -عبدالله سفاری محمد صالح عبید- محمدایمانی نژاد احمد-محمد سفاری فخرالدین-معراج سفاری فخرالدین-علی ملاحی احمد-منوچهرسفاری احمد
پست:مهاجم
صالح سفاری-محمد سفاری صالح-علیرضا رامشگر
کادر فنی
مدیرعامل: عبدالستار حمودی 
سرمربی فخرالدین سفاری احمد
مربی: سید شمس الدین سفاری 
سرپرست: عبدالرحمان سفاری یونس
پزشکیار: نصرالدین سفاری 
تدارکات: ابوبکر شنگرفی 
مدیر رسانه ای: قابوس سفاری
تیم مهرونی لافت به عنوان نماینده قشم در مسابقات زیرگروه لیگ دو استان هرمزگان / مرداد ۱۳۹۷ :
بهترین برد رسمی تیم مهرونی لافت در سال های اخیر نیز به سال 97 و آخرین فصل برگزاری مسابقات فوتبال قشم با فرمت لیگ دسته اول بر میگردد:
•میثاق مهر گورزین 1
علی چاهو نژاد
•مهرونی لافت 7
صالح سفاری (3)
عادل بروزی (P)
جعفر سفاری
محمد سفاری عبدالرحمن
محمد امین سفاری سلطان
استادیوم تختی قشم
نگارخانه

سردر خانه دکتر نادعلیات در لافت
اسکله لافت
بلوار لافت
سمبوک
جریان آب در زمان مد بین پل و لافت
ساحل لافت پاسگاه قدیم
بین پل و لافت
اسکله بندر پل
خانه دکتر نادعلیان در لافت
مسجد عمر بن خطاب در بندر لافت
تیم فوتبال مهرونی لافت - لیگ برتر قشم(فصل ۱۳۹۶-۱۳۹۷) کسب مقام قهرمانی
تیم فوتبال مهرونی لافت - لیگ برتر قشم(فصل ۱۴۰۰-۱۴۰۱) کسب مقام نایب قهرمانی
تیم مهرونی لافت به عنوان نماینده قشم در مسابقات زیرگروه لیگ دو استان هرمزگان / مرداد ۱۳۹۷
فریدون ایزدستا

| جناب فریدون ایزدستا | جناب فریدون ایزدستا |
| --- | --- |
نام بومی: فریدون ایزدستا
زاده: ۱۳۱۹ تهران، ایران
وفاداری: ارتش شاهنشاهی ایران  نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران
شاخه نظامی: ارتش شاهنشاهی ایران
سال‌های خدمت: ۱۳۴۳-۱۳۶۳
درجه: سرهنگ خلبان
یگان: نیروی هوایی شاهنشاهی ایران  نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران
فرماندهی: تیم آکروباتیک تاج طلایی فرمانده ویژه عملیات هوایی جنوب
جنگ‌ها/عملیات‌ها: جنگ ایران و عراق
نشان‌ها: نشان فتح
فریدون ایزدستا (زادهٔ ۱۳۱۹ در تهران) سرهنگ خلبان نیروی هوایی ارتش شاهنشاهی ایران و نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، خلبان جنگنده اف_۴ فانتوم و فرمانده پایگاه هوایی بوشهر بود. وی همچنین به عنوان فرمانده و استراتژیست در جنگ ایران و عراق خدمت کرده است.
ایزدستا از طراحان عملیات اچ۳ در این جنگ بود که به همراه بهرام هوشیار رهبری اجرایی عملیات را بر عهده داشتند (فرمانده مقیم در هواپیمای سوخت‌رسان فرماندهی). او در سال ۱۳۳۹-۴۰ به نیروی هوایی شاهنشاهی ایران پیوست و در سال ۱۳۶۲-۶۳ از نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران بازنشسته شد. وی در طول دوران خدمتش، ماموریت‌های متعددی را به عهده گرفت و هزاران ساعت با جنگنده‌های جت، به خصوص اف-۸۶ سابر و اف-۴ پرواز کرد.او به‌دلیل مشکلات جسمی و بیماری با بازنشستگی زود هنگام مواجه و از سال ۱۳۶۵ ساکن آمریکا شد.
دوران اولیه حرفه

پس از ورود به نیروی هوایی شاهنشاهی ایران و آموختن پرواز با جت‌ها در ایالات متحده، به ایران بازگشت و در پایگاه هوایی وحدتی در دزفول در جنوب غربی کشور خدمت کرد. در آنجا او در خلبانان جنگنده تاکتیکی ۲۰۲ تحت فرماندهی سروان (بعدها سرتیپ) امین منوچهر و با جنگنده جت اف-۸۶ سابر پرواز کرد. او پس از آن به عنوان مربی در مدرسه جدید آموزش جنگنده‌ها در وحدتی مشغول به کار شد. او همچنین به عنوان خلبان و عضو تیم آکروجت تاج طلایی در نیروی هوایی ارتش شاهنشاهی ایران به رهبری سرتیپ (بعدها ارتشبد) جهانبانی فعالیت کرد. تا سال ۱۳۴۸ به جنگنده پیشرفته جدید اف-۴ فانتوم به عنوان خلبان و مربی و آموزش دهنده بسیاری از خلبانان ایرانی فانتوم ارتقا یافت. در دوران نیروی هوایی شاهنشاهی، او به مقام‌های متعددی رسید، از جمله فرمانده گروه و فرمانده بال در پایگاه جنگنده تاکتیکی در بوشهر در خلیج فارس. او همچنین چندین دوره آموزش پیشرفته را در ایالات متحده به پایان برد، از جمله مدرسه جنگنده‌های اسلحه در پایگاه هوایی نلیس (معادل تاپ‌گان)، مدرسه افسران گروه (SOS) در پایگاه هوایی ماکسول (دانشگاه هوایی USAF)، و تیراندازی شبانه و سوخت‌گیری هوایی در پایگاه هوایی لوک.
انقلاب ۱۳۵۷

پس از انقلاب ۱۳۵۷، او در میان بسیاری از افسران نیروی هوایی شاهنشاهی بود که از خدمت اخراج شدند، اما موفق به حمایت برای بازگردانی شد. او به درجه سرتیپ ارتقا یافت و به تهران منتقل شد. در این دوره، او فرمانده بال پایگاه جنگنده تاکتیکی 3 (TFB) در همدان شد و همچنین یک آکادمی خلبانی جدید تاسیس کرد تا آموزش خلبانان در ایران را به عهده بگیرد.
جنگ ایران و عراق

وقتی جنگ ایران و عراق در شهریور ۱۳۵۹ شروع شد، او به همراه دوست صمیمی و همکار خود سرتیپ بهرام هوشیار و برخی از افسران با تجربه دیگر توسط فرمانده نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران، سرتیپ جواد فکوری، فراخوانده شد تا یک گروه برنامه‌ریزی مشاوره‌ای تشکیل دهند تا در طراحی و اجرای کمپین هوایی ایران کمک کنند که در نهایت منجر به شکست حمله عراقی‌ها شد. این کمپین شامل عملیات‌های متعددی بود که نیروهای زمینی عراقی را متوقف کرد، نیروهای دریایی و هوایی عراقی را به شدت ضعیف کرد، همچنین صنعت نفت عراق را تحت تأثیر قرار داد. یکی از مهم‌ترین عملیات‌ها که بخشی از آن توسط سرتیپ ایزدستا طراحی و رهبری شد، عملیات اچ۳، یک مجموعه از پایگاه‌های هوایی در غرب عراق نزدیک مرز اردن بود که در آن ده‌ها هواپیمای عراقی و دیگر تجهیزات عراقی نابود شدند.
پس از جنگ

ایزدستا در سال۱۳۶۳ از نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران بازنشسته شد. او خاطرات خود را در کتاب «جاویدان آسمان» در سال ۲۰۲۲ منتشر کرد. مستندی به نام «فریدون» مبتنی بر این کتاب و در مورد زندگی سرتیپ ایزدنیا در سال ۲۰۲۳ به زبان فارسی و توسط شبکه من‌و‌تو منتشر شد.
فرودگاه بین‌المللی شهدای خرم‌آباد

فرودگاه بین‌المللی شهدای خرم‌آباد (یاتا:KHD و ایکائو:OICK) نام فرودگاهی در جنوب شهر خرم‌آباد است. این فرودگاه مجهز به سامانه‌های ILS و VOR است. فرودگاه خرم‌آباد پس از فرودگاه مسجد سلیمان، فرودگاه بندر لنگه و قلعه مرغی، چهارمین فرودگاه ایران می‌باشد و اولین هواپیما در سال ۱۳۰۴ در این فرودگاه به زمین نشست. در سال ۲۰۱۶ میلادی ۶۰۴ نشست و برخاست هواپیما در این فرودگاه انجام شده که در طی آن ۴۳٬۳۶۱ نفر مسافر و ۲۰۹٬۵۹۴ کیلوگرم بار جابجا شد.
تاریخچه

در اواسط سال ۱۳۲۲ در جریان جنگ جهانی دوم توسط متفقین مقابل کمپ نظامی بدرآباد که مقر نیروهای رزمی و نظامی هندی، انگلیسی و آمریکایی بود، باند فرودگاه خرم‌آباد درعرض ۲۰ متر و طول ۱۸۰۰ متر مهیا شد و فقط برای هواپیماهای نظامیان استفاده می‌شد.
پس از خاتمه جنگ جهانی دوم تا مدتی هواپیماها هفته‌ای یک بار خانواده افسران نظامی را از خرم‌آباد به تهران می‌بردند. تا اینکه شرکت ملی نفت ایران و شرکت مخابرات استان لرستان زمین فرودگاه را خریداری و بازسازی نمودند. حدود ۱۸۰۰ متر باند برای استفاده هواپیماهای پستی کوچک آسفالت گردید و یک اتاق کوچک نگهبانی و یک ساختمان کوچک برای استراحت مسافران ساخته شد. در آن زمان محمدرضا پهلوی جهت افتتاح خط انتقال برق به خرم‌آباد آمد و به منوچهر اقبال وزیر وقت شرکت نفت دستور داد، زمین‌های اطراف فرودگاه خریداری شود و روستای میانگلال که جنب فرودگاه بود به مکان دورتری منتقل گردد.
در سال ۱۳۵۵ فرودگاه از شرکت نفت تحویل گرفته شد و در فردای روز جلسه رسماً سازمان هواپیمایی کشوری مسئولیت اداره فرودگاه را برعهده گرفت. حدود ۱۰ نفر استخدام شدند و ۲ دستگاه ماشین آتش‌نشانی تهیه گردید. گاهی اوقات نیز ماشین آتش‌نشانی ارتش یا شهرداری کمک می‌کردند. باند آسفالت شد و ۵۰۰ متر به طول باند افزوده گردید. در خرداد سال ۱۳۵۵ یک دستگاه NDB و یک دستگاه رکوردر نصب شد. اولین پرواز مسافری ۶۰ نفره با حضور مسئولین سازمان هواپیمایی کشوری افتتاح شد. برای بازرسی مسافران همه روزه از کلانتری مرکزی خرم‌آباد به فرودگاه می‌آمدند و بعد از پرواز می‌رفتند.
یک رادار فوق پیشرفته VOR/DME-D در سال ۱۳۹۲ در فرودگاه خرم‌آباد نصب شده‌است. در تاریخ ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۴ اولین پرواز بین‌المللی از فرودگاه خرم‌آباد به مقصد شهر نجف اشرف در کشور عراق انجام شد.
در راستای توسعه شهر خرم‌آباد و فرودگاه بین‌المللی خرم‌آباد، در تاریخ ۱۳ مرداد ۱۳۹۴ پرواز خرم‌آباد به بغداد توسط شرکت هواپیمایی تابان راه‌اندازی شد.
در مراسم اربعین سال ۱۴۰۲ پرواز خرم آباد به نجف اشرف توسط ایران ایر  راه اندازی شد .
سانحه هوایی

در تاریخ ۲۳ بهمن ۱۳۸۰ یک فروند هواپیمای توپولف-۱۵۴ متعلق به شرکت ایران ایرتور از تهران به سمت فرودگاه خرم‌آباد حرکت کرد اما در ساعت۷ و ۱۰ دقیقه صبح هنگامی که آماده فرود در فرودگاه خرم‌آباد می‌شد دچار سانحه شده و سقوط کرد. پس از تحقیقات مشخص شد هواپیما توسط موشک منهدم شده‌است اما شایعاتی در خصوص اصابت موشک‌های زمین به هوای پادگان امام علی سپاه پاسداران به هواپیما وجود داشت. در این حادثه تمام ۱۱۹ نفر سرنشین هواپیما کشته شدند.
سیل ۱۳۹۸

به دلیل از بین رفتن کامل جاده‌ها و راه‌های دسترسی به مناطق سیل زده استان لرستان و استانهای همجوار در فروردین ماه سال ۱۳۹۸، فرودگاه خرم‌آباد نقش به سزایی در امدادرسانی هوایی به مناطق سیل زده این استان ها را ایفا کرده و توانسته جان بسیاری از مردم کشور را نجات دهد.
برنامه پروازهای فرودگاه خرم‌آباد

| برنامه پروازی | ماهان | هواپیمایی چابهار | ایران ایر | پارس ایر | تابان |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| شنبه | * |  |  |  |  |
| یکشنبه | * |  | * |  |  |
دوشنبه: 
| سه شنبه | * |  | * |  |  |
| چهارشنبه | * |  |  |  |  |
| پنج شنبه | * |  |  |  |  |
| جمعه | * |  |  |  |  |
| برنامه پروازی | ماهان | تابان | ایران ایر | پارس ایر |
| --- | --- | --- | --- | --- |
شنبه: 
یکشنبه: 
دوشنبه: 
سه شنبه: 
چهارشنبه: 
پنج شنبه: 
جمعه:
شرکت‌های هواپیمایی و مقصدهای پروازی

| شرکت‌های هواپیمایی | مقصدهای پروازی |
| --- | --- |
ایران ایر :  مهرآباد 
هواپیمایی ماهان: مهرآباد 
هواپیمایی کاسپین: فرودگاه بین‌المللی شهید هاشمی‌نژاد مشهد
کارگو

علی کاملی در سخنانی با اشاره به اخذ مجوز صادرات و حمل و نقل بار هوایی (کارگو) برای فرودگاه خرم آباد، اظهار داشت: زیرساخت و مجوزهای لازم مراجع مختلف از جمله گمرک، گذرنامه و نهاد ریاست جمهوری در فرودگاه خرم آباد آماده شده و امکان ارائه سرویس در صادرات و واردات هوایی بار وجود دارد.
وی با بیان اینکه فرودگاه خرم آباد از قابلیت تبدیل شدن به پایانه صادراتی و بندر خشک برخوردار است، افزود: این فرودگاه آمادگی واگذاری زمین به فعالان بخش خصوصی را در قالب قراردادهای BOT به منظور ایجاد زیرساخت‌های مانند انبار، سردخانه و دفاتر اداری را دارد و با توجه به استقرار گمرک در این مجموعه، ظرفیت بسیار خوبی برای صادرات هوایی محسوب می‌شود.
جایگاه تشریفاتCIP

ورود اولین هواپیما به فرودگاه خرم‌آباد، ۱۳۰۴
فوکر۱۰۰ ایران ایر فرودگاه بین‌المللی خرم‌آباد، فروردین۱۳۹۸
هلیکوپتر در حال اعزام به مناطق سیل زده فروردین ۱۳۹۸
هواپیمای فوکر ۱۰۰، ایران ایر در فرودگاه خرم‌آباد
قاورت مچلی چورگ

قاورت مچلی چوروگ نان محلی ترکمن‌ها می‌باشد؛ که از خمیر آرد گندم، دنبه گوسفند، رب گوجه فرنگی و پیاز به همراه فلفل و زردچوبه تهیه می‌شود.
روش پخت

دنبه گوسفند را در ظرف فلزی قرار داده و روی حرارت بسیار ملایم قرار می‌دهیم تا روغن آن خارج شود. روغن اضافی را از مواد جدا کرده، به باقی مانده در اصطلاح ترکمنی جزغاله می‌گویند.
جزغاله‌ها را با پیاز رنده شده و روب و فلفل و زردچوبه می‌کوبیم تا مواد یکدستی به‌دست آید.
خمیر نان را که از قبل آماده شده، با وردنه پهن می‌کنیم و مواد یادشده را روی آن پهن می‌کنیم سپس خمیر را لوله کرده و به صورت حلزونی شکل درمی‌آوریم و اجازه می‌دهیم تا چند دقیقه در این حالت بماند.
سپس خمیر حلزونی شکل را به آرامی با دست پهن کرده و داخل تنور یا فر با شعله ملایم قرارمی‌دهیم تا نان طلایی رنگ و خوشمزه ما آماده شود.
قاعده سرانگشتی

قانون شست
یک قاعده سرانگشتی یا حساب سرانگشتی اصل، قانون، یا قاعده ای است که به صورت تجربی، در مقیاس نسبتاً وسیعی صحیح یا قابل اعتماد است، اما لزوماً درستی آن در همه موارد ممکن اثبات نشده‌است. از این قوانین زمانی استفاده می‌شود که به دنبال یافتن پاسخی تقریبی و سریع برای یک مسئله هستیم و لزوماً دنبال جوابی صد در صد دقیق و اثبات شده نیستیم.
این گونه قوانین غالباً دارای سه ویژگی زیر می‌باشند:
رابطه‌ای ساده هستند که به راحتی می‌توان آن را محاسبه نمود.
برای کاربردهای گونان می‌توان از این گونه روابط استفاده کرد که علت آن ساده‌سازی و حذف پارامترهای با تأثیر کمتر است که باعث می‌شود با حذف جزئیات رابطه بدست آمده عمومیت بیشتری یابد.
دقیق و قابل اعتماد نیستند و تنها برای تقریب اولیه بکار می‌روند.
تاریخچه در غرب

حساب سرانگشتی را در انگستان، آمریکا و اروپای غربی با Rule of thumb به معنای قانون  شست می‌شناسند؛ زیرا گفته می‌شده شوهران نباید با ترکه‌ای کلفت‌تر از شست، کتک بزنند!
مثال

قاعدهٔ تقریبی برای دو برابر شدن رشد جمعیت آن است که اگر عدد ۷۰ (مقدار دقیق این عدد برابر است با ۶۹/۳۱۴۷۱۸۱ که برابر است با ۱۰۰ برابر لگاریتم طبیعی ۲ که برای نرخ رشدهای بسیار کوچکتر از ۱٪ صادق است) را بر نرخ رشد تقسیم کنیم حاصل تعداد سال‌هایی را نشان می‌دهد که اگر رشد جمعیت با همین نرخ افزایش یابد جمعیت به دو برابر میزان حاضر افزایش خواهد یافت. به‌طور مثال اگر رشد جمعیت ۲٪ باشد، حدوداً ۳۵ سال طول می‌کشد تا جمعیت دو برابر شود.
در مباحث مالی و به‌ویژه نرخ بهره، عموماً مقدار ۷۲ به‌کار می‌رود که به آن قانون ۷۲ می‌گویند که گمراه‌کننده است.
فرهنگ در اوکراین

فرهنگ اوکراین ترکیبی از ارزشهای مادی و معنوی مردم اوکراین است که در طول تاریخ خود (تاریخ اوکراین) شکل گرفته‌است. این تحقیق با مطالعات قومی دربارهٔ اوکراینی‌های قومی و تاریخ‌نویسی اوکراین که بر تاریخ کیف و منطقه اطراف آن متمرکز است، گره خورده‌است.
اگرچه این کشور اغلب برای حفظ استقلال خود تلاش کرده‌است، مردم آن موفق به حفظ داشته‌های فرهنگی خود شده‌اند و به میراث فرهنگی قابل توجهی که ایجاد کرده‌اند افتخار می‌کنند. نویسندگان زیادی مانند تتاراس شوچنکو و ایوان فرانکو به تاریخ ادبیات این کشور کمک کرده‌اند. فرهنگ اوکراین از زمان استقرار استقلال در سال ۱۹۹۱ تجدید حیات قابل توجهی را تجربه کرده‌است.
فرهنگ اوکراینی اگرچه که به سمت مدرنیته پیشرفت می‌کند، اوکراین یک کشور کاملاً سنتی باقی می‌ماند، جایی که رعایت برخی آداب و رسوم در فرهنگ آن نقشی اساسی دارد. بسیاری از تعطیلات و رویدادهای مهم اوکراینی براساس تقویم جولیان قدیمی بنا شده‌اند و از همین رو با همتایان میلادی متفاوت هستند. اینها شامل شب کریسمس و سال نو است که هر دو در فرهنگ اوکراین بسیار مهم هستند.
سنت‌ها > تعطیلات و جشن‌ها

اجتماعات مانند Vechornytsi دارای سابقه طولانی در فرهنگ اوکراین است و همچنین تعطیلات سنتی مانند روز ایوان کوپالا، ماسلنیتسا، Koledovanie و Malanka، جایی که مردم در گروه‌های بزرگ جمع می‌شوند، نیز چنین است. " Razom nas bahato, nas ne podolaty " یک بیانیه فرهنگی و سیاسی محبوب اوکراینی‌های سنتی و مدرن است. این ترجمه به این صورت است: "با هم ما خیلی هستیم! ما نمی‌توانیم شکست بخوریم! "
سنت‌ها > زبان

زبانهای اصلی اوکراینی و روسی هستند.
سنت‌ها > دین

دین در سراسر کشور رواج دارد. مسیحیت ارتدوکس شرقی و کاتولیک شرقی و کاتولیک رومی سه مذهبی هستند که به‌طور گسترده مورد استفاده قرار می‌گیرند. کلیسای ارتدکس اوکراین بزرگترین کلیسای این کشور است.
آشپزی

غذا بخشی مهم در فرهنگ اوکراین است. در عید پاک و همچنین کریسمس از غذاهای مخصوص استفاده می‌شود. به عنوان مثال در ایام کریسمس، مردم کوتیا تهیه می‌کنند که مخلوطی از بلغور گندم پخته شده، دانه خشخاش، عسل و نان‌های شیرین مخصوص است.
هنر > معماری

معماری اوکراین ویژگی‌های متمایز آن مکان و دوره زمانی خاص را منعکس می‌کند. طراحی و معماری تحت تأثیر جو سیاسی و اقتصادی موجود است.
هنر > هنرهای تزئینی و تجسمی

در موارد خاص، هر جنبه از زندگی عادی به شکل هنری تزئینی بیان هنری تبدیل می‌شود. نقش‌های تزئینی غرق در نمادگرایی، آیین و معنای مذهبی است. بیشتر تاریخ شفاهی در طول ۳۰۰ سال روسی شدن اوکراین هنگامی که فرهنگ و زبان اوکراینی ممنوع بود از دست رفت. سازمان‌هایی مانند موزه ایوان هونچار، موزه پیسانکا و موزه اوکراین به نگهداری تاریخ اختصاص یافته‌اند. مناطق مختلف اوکراین تزئینات سنتی خود را با تنوع سبک و معنی خاص خود دارند. نمونه‌های آن را می‌توان در نقاشی پتریکیوکا، معماری زینتی، گلدوزی اوکراینی و نقوش پارچه ای از مناطق مختلف تاریخی اوکراین مشاهده کرد.