شورش گروه واگنر
گاهشماری وقایع > ۲۴ ژوئن ۲۰۲۳ / ۳ تیر ۱۴۰۲

رئیس‌جمهور روسیه در سخنانی در واکنش به شورش مسلحانه رئیس گروه شبه نظامی واگنر، گفت: شورش مسلحانه گروه واگنر، خنجر از پشت علیه روسیه بود؛ از کشور و شهروندان مان دفاع خواهیم کرد. روسیه با یک شورش مسلحانه مواجه است. با خیانت روبه رو هستیم، همه کسانی که در شورش شرکت کردند مجازات خواهند شد. اجازه نمی‌دهم جنگ داخلی اتفاق بیفتد. او اذعان کرد که نیروهای دولتی روسیه کنترل شهر کلیدی روستوف-نا-دونو را در دست ندارند. وی گفت که اجازه نمی‌دهد روسیه از هم بپاشد و برای دفاع از کشور دست به هر کاری خواهد زد. او در این سخنرانی حتی برای یکبار، نام یوگنی پریگوژین را ذکر نکرد.
در پی «شورش» گروه واگنر علیه ارتش روسیه، واسیلی گلوبِف، فرماندار منطقه روستوف اعلام کرد تمام مراسم‌ها و رویدادهای عمومی برنامه‌ریزی‌شده در این شهر لغو شده‌است.
وزارت دفاع روسیه خطاب به عناصر گروه نظامی خصوصی «واگنر» اعلام کرد: «آن‌ها فریب خورده و به ماجراجویی جنایتکارانه پریگوژین کشانده شده‌اند، ما به آنها پیشنهاد می‌کنیم از این ماجراجویی دست برداشته و با نمایندگان وزارت دفاع روسیه یا نهادهای مجری قانون در ارتباط باشند تا سلامت همه تضمین شود.»
یک منبع امنیتی روسیه به رویترز گفت که نیروهای واگنر همچنین کنترل تأسیسات نظامی در شهر وورونژ را در حدود ۵۰۰ کیلومتری جنوب مسکو به دست گرفته‌اند.
تازه‌ترین ارزیابی اطلاعاتی وزارت دفاع انگلیس می‌گوید که برخی از واحدهای واگنر «از طریق استان ورونژ به سمت شمال حرکت می‌کنند و تقریباً مطمئنا هدفشان رسیدن به مسکو است».
یوگنی پریگوژین اظهارات پوتین را ناامید کننده خواند. در بیانیه‌ای منتسب به گروه واگنر اعلام شده‌است: پوتین، راه اشتباهی را برگزید و روسیه به زودی رئیس‌جمهوری جدیدی خواهد داشت.
یوگنی پریگوژین، در کانال تلگرامی خود نوشت: همه ما آماده مرگ هستیم. تمامی ۲۵ هزار نفر و ۲۵ هزار نفر دیگر. ما آماده‌ایم برای مردم روسیه بمیریم. ما در حال نجات روسیه هستیم.
یک فروند بالگرد ترابری میل Mi-8 روسیه توسط واگنر ساقط شده‌است، قبلاً منابع خبری روسی اعلام کرده بودند که ۲ فروند میل Mi-8 و ۱ فروند میل Mi-35 روسیه در درگیری‌های داخلی توسط واگنر سرنگون شده‌اند و حالا یکی از این موارد با سند تصویری تأیید شده‌است. در ویدئوهای منتشر شده از ستون‌های نظامی نیروهای واگنر آن‌ها همراه با پوشش پدافند هوایی پانتسیر - S1 دیده شده‌اند.
ویاچسلاو ولودین، رئیس مجلس دومای روسیه در واکنش به شورش نیروهای گروه واگنر از آن‌ها خواست مسیر درست را در پیش گرفته و طرف مردم و قوانین روسیه بایستند، در غیر این صورت مرتکب خیانت شده‌اند.
گروه نظامی واگنر، با انتشار تصاویری در شبکه‌های اجتماعی خود مدعی شد، که یک جنگنده ارتش روسیه را هنگام عبور از حریم هوایی منطقه تحت کنترلش سرنگون کرده‌است.
ویدیوهای منتشر شده از شهر وورونژ در جنوب مسکو نشان می‌دهد نیروهای واگنر دو عدد از سامانه‌های پدافندی پانتسیر - S1 را به این شهر منتقل می‌کنند.
ارتش روسیه دقایقی پیش از آغاز عملیات ویژه‌ای به منظور مقابله با شورشیان واگنر در شهر ورونژ واقع در جنوب شهر مسکو خبر داد. راشا تودی اعلام کرد ارتش، گارد روسیه و نیروهای تحت فرمان رمضان قدیر اوف به سمت مناطق درگیری با واگنر حرکت کرده‌اند.
وزارت دفاع روسیه به نیروهای واگنر دربارهٔ شرکت در یک «کودتای نظامی» هشدار داد. وزارت دفاع، برای کسانی که از حمایت از یوگنی پریگوژین دست بکشند، تضمین‌های جانی و امنیتی ارائه می‌کند.
ماریا زاخارووا امروز شنبه پس از آنچه پوتین «شورش مسلحانه» توسط گروه واگنر خواند، از روس‌ها خواست تا اطراف ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه تجمع کرده و او را تنها نگذارند.
دیمیتری مدودف، معاون رئیس شورای امنیت ملی روسیه در تلگرامی نوشت: اکنون مهم‌ترین چیز برای شکست دادن دشمن خارجی و داخلی که تشنه پاره‌پاره کردن سرزمین مادری ماست، برای نجات کشورمان، جمع شدن در اطراف رئیس‌جمهور، فرمانده عالی نیروهای مسلح کشور است. وی افزود: شکاف و خیانت - راهی به سوی بزرگ‌ترین تراژدی، یک فاجعه جهانی خواهد بود. ما اجازه نمی‌دهیم. دشمن شکست خواهد خورد! پیروزی از آن ما خواهد بود!
یوگنی پریگوژین در پاسخ به بیانیه پوتین گفت: در خصوص خیانت به سرزمین مادری، رئیس‌جمهور کاملاً اشتباه می‌کند. ما میهن‌پرستان سرزمین خود هستیم. ما به‌عنوان تمامی اعضای شرکت خصوصی نظامی واگنر جنگیده‌ایم و مبارزه می‌کنیم. هیچ‌کس به درخواست رئیس FSB یا هرکس دیگری خود را تسلیم نمی‌کند زیرا نمی‌خواهیم کشور با فساد، نیرنگ و بروکراسی به راه خود ادامه دهد.
یوگنی پریگوژین مدعی شد که نیروهای این گروه یک فروند هواپیمای نظامی آنتونوف ای‌ان-۲۶ و یک جنگنده سوخو ۳۵ ارتش روسیه را سرنگون کرده‌اند.
یک فروند هواپیمای ارتباطی روسی Il-22M از سوی گروه واگنر در استان ورونژ سرنگون شد.
یک کاروان نظامیان واگنر توسط ارتش روسیه بمباران شد.
مسئولان مناطق تورسکی و کالینینگراد، امروز، اعلام کردند که تمامی رویدادهای جمعی در این مناطق برای آخر هفته (روزهای شنبه و یکشنبه) لغو شده‌است.
نیروهای واگنر جاده‌های شهر روستوف روسیه را با مین‌های ضد تانک TM-62، مین‌گذاری کردند.
رسانه‌های روسیه از وقوع یک انفجار در منطقه نظامی جنوب در شهر روستوف خبر دادند که تحت کنترل نیروهای واگنر است.
فرماندار منطقه «وورونژ» در جنوب روسیه و در نزدیکی مرزهای این کشور با اوکراین یک انبار نفت در شهر وورونژ دچار آتش‌سوزی شد و بیش از ۱۰۰ آتش‌نشان در تلاش برای خاموش کردن آن هستند.
روس‌کومنادزور نهاد ناظر بر اینترنت، صوت و تصویر فراگیر در روسیه دربارهٔ قطع کامل یا محدودیت احتمالی اینترنت در پایتخت و مناطقی که در آن عملیات ضد تروریستی جریان دارد، هشدار داد. این سازمان دولتی اعلام کرد: در حوزه‌های اعلام شده به عنوان ضد تروریستی، محدودیت موقت بهره‌برداری از منابع اینترنتی محتمل است.
نیروهای واگنر به شهر لیپتسک رسیده‌اند؛ تنها ۴۴۶ کیلومتر تا مسکو مانده‌است. در عین حال، ارتش روسیه در بزرگراه M4 در صدد نابودی تجهیزات واگنر است.
حمایت اسقف اعظم روسیه از پوتین؛ کیریل یکم: فتنه در روسیه غیرقابل بخشش است؛ وی از همه در مسکو و روسیه خواست وحدت صف را حفظ و از پوتین حمایت کنند. وی گفت: «هر اقدامی برای گسترش فتنه، بدترین جنایت است.»
تکذیب شایعه سفر پوتین از مسکو به سنت پترزبورگ
گروه واگنر در توییتر نوشت: پیپا (نامی توهین آمیز که پوتین را با آن خطاب کرده‌اند) انتخاب اشتباهی کرد. این برای او بدتر است. به زودی رئیس‌جمهور جدید خواهیم داشت. همچنین گروه واگنر ادعا می‌کند که رئیس ستاد کل ارتش روسیه والری گراسیموف از مقر وزارت دفاع در روستوف فرار کرده و سعی دارد در آپارتمان دوست خود در شهر مخفی شود.
یوگنی پریگوژین مدعی شده‌است که مقر ارتش در جنوب روسیه را «بدون شلیک یک گلوله» به تصرف خود درآورده است.
رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهوری ترکیه در تماسی تلفنی با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه گفت‌وگو کرد. طی این گفت‌وگو، پوتین، اردوغان را در جریان آخرین تحولات حاکم بر این کشور در پی شورش نظامیان گروه واگنر قرار داد. همچنین طی این گفت‌وگو اردوغان از پوتین اعلام حمایت کامل کرد.
برخی منابع از حرکت ۴ کاروان متشکل ۴۰۰ خودروی نظامی واگنر به سمت مسکو پایتخت روسیه خبر دادند. تارنمای نظامی ریبار اعلام کرد که ۴ کاروان نیروهای واگنر که شامل ۱۵۰ تا ۴۰۰ خودروی نظامی می‌شود به سمت مسکو حرکت کرده‌است. این تارنما تأکید کرد که نیروهای واگنر با سرعت بسیار زیادی در طول بزرگراه میان روستوف و مسکو موسوم به «M4» در حال پیشروی هستند.
نیروهای چچنی که توسط رمضان قدیروف رئیس‌جمهور چچن برای مقابله به نیروهای واگنر اعزام شده بودند، به دروازه‌های شهر روستوف رسیدند.
لشکر داوطلبان روس که مخالف دولت روسیه به‌شمار می‌رود و اخیراً حملاتی را داخل اراضی روسیه انجام داده‌است، اعلام کرد که از اقدام گروه واگنر حمایت می‌کند. این گروه مخالف اعلام کرد که نیروهایش در اراضی روسیه حضور دارند و آماده کمک به سرنگونی نظام پوتین هستند.
در ادامه درگیری‌ها در روسیه، ورودی‌های شهر مسکو با تانک‌های نفربر مسدود شد.
سالومه زورابیشویلی، رئیس‌جمهور گرجستان خواستار تقویت بیشتر کنترل بر مرزهای این کشور به دلیل حوادث روسیه شد. زورابیشویلی در توییت خود تأکید کرد که نظارت دقیق بر وقایع در حال انجام است. وی افزود: با توجه به موج‌های جدید مهاجرتی احتمالی، باید کنترل دقیقی در ارتباط با مرزهای کشورمان اعمال شود.
روزنامه چاپ روسیه از تشکیل یگان مسلسل و توپ و نیز حفر سنگر برای محافظت از پایتخت این کشور خبر داده‌است. روزنامه «ودوموستی» گزارش داد که سلاح‌های نیمه سنگین در حاشیه جنوب غربی شهر نصب شده‌است. روزنامه اوکراینی کی‌یف پست نیز از حفر سنگرها در حاشیه مسکو خبر داده‌است.
مقامات منطقه لیپتسک در جنوب غربی روسیه از ساکنان این شهر خواستند در خانه بمانند. ستاد عملیاتی منطقه لیپتسک برای تضمین نظم و قانون و امنیت شهروندان از ساکنان خواسته بدون نیاز فوری از منازل خارج نشوند و از هر گونه سفر با وسایل نقلیه شخصی یا عمومی خودداری کنند. این اعلام در حالی منتشر شد که منطقه وورونژ شاهد حضور نیروهای واگنر است به طوری‌که دستکم یک بالگرد ارتش روسیه در این منطقه هدف قرار گرفته و سقوط نموده‌است. بالگردهای توپدار ارتش روسیه نیز یک انبار سوخت را در منطقه هدف قرار داده‌اند.
ایگور آرتامونوف، فرماندار منطقه لیپتسک در شرق روسیه تأیید کرد که نیروهای واگنر در حال جابجایی تجهیزات خود به سمت این منطقه هستند. پیش از این در شبکه‌های اجتماعی تصاویری از کاروان خودروهای مسلح واگنر در حال حرکت به سمت این منطقه (واقع در میان شهر وورونژ و مسکو) منتشر شده بود.
ولادیمیر پوتین امروز قانونی را امضا کرد که به دلیل نقض حکومت نظامی، اجازه بازداشت ۳۰ روزه را می‌دهد.
تصاویر منتشر شده نشان می‌دهد نیروهای امنیتی روسیه در حال تخلیه موزه‌ها، مراکز خرید و پارک‌های مسکو از توریست‌ها و بازدیدکنندگان هستند.
لتونی که پیش از شورش واگنر، در زمان آغاز جنگ اوکراین شاهد هجوم روس‌های در حال فرار در سال گذشته میلادی بود، روز شنبه مرزهای خود با روسیه را بست. استونی نیز اعلام کرد که در حال تشدید تدابیر امنیتی در امتداد مرزهای خود با روسیه است.
شهردار مسکو اعلام کرد که برای کاهش خطرات امنیتی، روز دوشنبه را در پایتخت روسیه تعطیل اعلام می‌کند.
پریگوژین در پیامی صوتی در کانال تلگرامی خود به یک وانت و دو اتوبوس پر از پول اشاره می‌کند. به‌گفته او، این پول، غرامت جنگجویان کشته شده واگنر و سایر هزینه‌ها است. او می‌گوید: «واگنر در ۱۰ سال گذشته، بر اساس قرارداد توافقی، فقط با پول نقد کار می‌کند و من کاملاً به آن پایبند هستم.» او به جزئیاتی دربارهٔ مبلغ دقیق پول نقد اشاره نکرد اما رسانه‌های روسی پیشتر گفتند که ۴ میلیارد روبل (۳۸ میلیون پوند/ ۴۸ میلیون دلار) در جریان یورش FSB به دفتر پریگوژین در شهر سنت پترزبورگ کشف شده‌است.
برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که نیروهای واگنر به نزدیکی مسکو رسیده‌اند و احتمال درگیری در دروازه‌های مسکو بالاست. تصویری منتشر شده که ظاهراً نشان می‌دهد نیروهای گارد ملی روسیه در ورودی شهر مسکو آماده درگیری با نیروهای واگنر هستند. این در حالی است که همچنان تردد خودروها در جریان است.
رئیس‌جمهوری روسیه طی دستوری به زندانیان این کشور اجازه داد که وارد خدمت نظامی شوند. این قانون شامل زندانیانی که دست به جرایم جدی زده‌اند نمی‌شود. بنا به این قانون جدید، شهروندان روس با سابقه جنایی می‌توانند طی به خدمت ارتش دربیایند، مگر آن دسته زندانیان که به جرایم جنسی، جاسوسی و همچنین جرایم مرتبط با تروریسم متهم شده‌اند.
رئیس‌جمهور بلاروس، الکساندر لوکاشنکو اعلام کرد که بعد از جلب موافقت ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، با یوگنی پریگوژین، رئیس گروه واگنر مذاکره کرده‌است. پریگوژین پیشنهاد رئیس‌جمهور بلاروس برای توقف پیشروی واگنر در خاک روسیه و جلوگیری از تنش‌های بیشتر را پذیرفته‌است. دفتر لوکاشنکو گفته‌است که اکنون یک پیش‌نویس مورد پذیرش دو طرف برای حل و فصل اوضاع وجود دارد که شامل تضمین امنیت نیروهای شبه‌نظامی واگنر می‌شود.