حجت

| 0 | 1 |
| --- | --- |
: 
درگاه تشیع: درگاه تشیع
عقاید: عقاید
اصول: توحید •  نبوت •  معاد یا قیامت •  عدل •  امامت
فروع: نماز •  روزه •  خمس •  زکات •  حج •  جهاد •  امر به معروف •  نهی از منکر •  تولی •  تبری
عقاید برجسته: مهدویت: غیبت (غیبت صغرا، غیبت کبرا)، انتظار، ظهور و رجعت •  بدا •  شفاعت و توسل •  تقیه •  عصمت •  مرجعیت، حوزه علمیه و تقلید •  ولایت فقیه •  متعه •  شهادت ثالثه •  جانشینی محمد •  نظام حقوقی
شخصیت‌ها: شخصیت‌ها
چهارده معصوم: محمد •  علی •  فاطمه •  حسن •  حسین •  سجاد •  باقر •  صادق •  کاظم •  رضا •  جواد (تقی) •  هادی (نقی) •  حسن (عسکری) •  مهدی
صحابه محترم نزد شیعه: مردان: سلمان فارسی •  مقداد بن اسود •  میثم تمار •  ابوذر غفاری •  عمار یاسر •  بلال حبشی •  جعفر بن ابی‌طالب •  مالک اشتر •  محمد بن ابوبکر •  عقیل •  عثمان بن حنیف •  کمیل بن زیاد •  اویس قرنی •  ابوایوب انصاری •  جابر بن عبدالله انصاری •  ابن‌عباس •  ابن مسعود •  ابوطالب •  حمزه •  یاسر •  هانی بن عروه •  عثمان بن مظعون •  عبدالله بن جعفر •  خباب بن ارت •  اسامة بن زید •  خزیمة بن ثابت •  مصعب بن عمیر •  مالک بن نویره •  زید بن حارثه زنان: فاطمه بنت اسد •  حلیمه •  زینب •  ام کلثوم بنت علی •  اسماء بنت عمیس •  ام ایمن •  صفیه بنت عبدالمطلب •  سمیه
رجال و علما: کشته‌شدگان کربلا •  فهرست رجال حدیث شیعه •  اصحاب اجماع •  روحانیان شیعه •  عالمان شیعه •  مراجع تقلید
مکان‌های متبرک: مکان‌های متبرک
مکه و مسجدالحرام •  مدینه، مسجد النبی و بقیع •  بیت‌المقدس و مسجدالاقصی •  نجف، حرم علی بن ابی‌طالب و مسجد کوفه •  کربلا و حرم حسین بن علی •  کاظمین و حرم کاظمین •  سامرا و حرم عسکریین •  مشهد و حرم علی بن موسی الرضا دمشق و زینبیه •  قم، حرم فاطمه معصومه و مسجد جمکران •  شیراز و حرم شاهچراغ •  کاشمر و حمزه بن حمزه بن موسی بن جعفر امامزاده سید مرتضی و آرامگاه سید حسن مدرس •  آستانه اشرفیه و سید جلال‌الدین اشرف •  ری و حرم شاه عبدالعظیم مسجد •  امامزاده •  حسینیه: مکه و مسجدالحرام •  مدینه، مسجد النبی و بقیع •  بیت‌المقدس و مسجدالاقصی •  نجف، حرم علی بن ابی‌طالب و مسجد کوفه •  کربلا و حرم حسین بن علی •  کاظمین و حرم کاظمین •  سامرا و حرم عسکریین •  مشهد و حرم علی بن موسی الرضا دمشق و زینبیه •  قم، حرم فاطمه معصومه و مسجد جمکران •  شیراز و حرم شاهچراغ •  کاشمر و حمزه بن حمزه بن موسی بن جعفر امامزاده سید مرتضی و آرامگاه سید حسن مدرس •  آستانه اشرفیه و سید جلال‌الدین اشرف •  ری و حرم شاه عبدالعظیم مسجد •  امامزاده •  حسینیه
روزهای مقدس: روزهای مقدس
عید فطر •  عید قربان (عید اضحی) •  عید غدیر خم •  محرّم (سوگواری محرم)، تاسوعا، عاشورا و اربعین) •  عید مبعث •  میلاد پیامبر •  تولد ائمه •  ایام فاطمیه: عید فطر •  عید قربان (عید اضحی) •  عید غدیر خم •  محرّم (سوگواری محرم)، تاسوعا، عاشورا و اربعین) •  عید مبعث •  میلاد پیامبر •  تولد ائمه •  ایام فاطمیه
رویدادها: رویدادها
رویداد مباهله •  رویداد غدیر خم •  سقیفه بنی‌ساعده •  فدک •  رویداد خانه فاطمه زهرا •  قتل عثمان •  جنگ جمل •  نبرد صفین •  نبرد نهروان •  واقعه کربلا •  مؤتمر علماء بغداد •  حدیث ثقلین •  اصحاب کسا •  آیه تطهیر • : رویداد مباهله •  رویداد غدیر خم •  سقیفه بنی‌ساعده •  فدک •  رویداد خانه فاطمه زهرا •  قتل عثمان •  جنگ جمل •  نبرد صفین •  نبرد نهروان •  واقعه کربلا •  مؤتمر علماء بغداد •  حدیث ثقلین •  اصحاب کسا •  آیه تطهیر • 
کتاب‌ها: کتاب‌ها
قرآن •  نهج‌البلاغه •  صحیفه سجادیه کتب اربعه: الاستبصار •  اصول کافی •  تهذیب الاحکام •  من لایحضره الفقیه مصحف فاطمه •  مصحف علی •  رساله حقوق •  اسرار آل محمد وسائل‌الشیعه •  بحارالانوار •  الغدیر •  مفاتیح‌الجنان تفسیر مجمع‌البیان •  تفسیر المیزان •  کتب شیعه: قرآن •  نهج‌البلاغه •  صحیفه سجادیه کتب اربعه: الاستبصار •  اصول کافی •  تهذیب الاحکام •  من لایحضره الفقیه مصحف فاطمه •  مصحف علی •  رساله حقوق •  اسرار آل محمد وسائل‌الشیعه •  بحارالانوار •  الغدیر •  مفاتیح‌الجنان تفسیر مجمع‌البیان •  تفسیر المیزان •  کتب شیعه
شاخه‌ها: شاخه‌ها
دوازده‌امامی (اثنی‌عشری) •  اسماعیلیه •  زیدیه •  غلاه •  واقفیه: دوازده‌امامی (اثنی‌عشری) •  اسماعیلیه •  زیدیه •  غلاه •  واقفیه
منابع اجتهاد: منابع اجتهاد
کتاب (قرآن) •  سنت (روایات پیامبر و ائمه) •  عقل •  اجماع: کتاب (قرآن) •  سنت (روایات پیامبر و ائمه) •  عقل •  اجماع
ن ب و: ن ب و
حجّت به معنی برهانِ قاطعِ علمی است و نشان از مفهوم دلیلی متقن دارد که مخاطب را قانع می‌کند. این برهان لزوماً غیرقابل‌انکار و یا حتی درست نیست، بلکه روشی از استدلال برای پیشبرد یک دیدگاه نسبت به دیگری در جریان یک بحث است. حجّت از محوری‌ترین اصول اندیشهٔ شیعهٔ امامی به‌ویژه در موضوع امامت است. به این مفهوم که در هر دوره‌ای از تاریخِ انسان، فرد شاخص و منحصربه‌فردی وجود دارد که نشانه و گواهی از سوی خداست. چنین فردی یا پیامبر یا وصی پیامبر است. این اندیشه، وحدت عملکردی را در سطحی خاص بین پیامبران و امامان نشان می‌دهد، اندیشه‌ای که بیانگر آن است که واسطهٔ نهایی بین خدا و بشریت باید یک فرد باشد، نه یک متن. براین‌اساس، برخی صفات از ضروری‌ترین ویژگی‌های امام در نظر گرفته شده که علم، عدالت، عصمت و مصونیت از اشتباه از این موارد است. در ادبیات حدیثی شیعه، «حجّت» به‌عنوان لقبی برای امامان شیعه یا اصطلاحی برای مهم‌ترین ویژگی معنوی آنان مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ و امامان به‌عنوان «حجّت خدا» و استدلال قاطع خداوند یا «حجّت بالغه» مطرح می‌شوند.
مفهوم حجّت در میان شیعه با گذر از مفهوم اولیه‌اش در موضوع نبوت و محدودکردن دایرهٔ معنا، عملاً به امامان شیعه مختص شده‌است. حدیثی از امام دوازدهم در طول دورهٔ غیبت وجود دارد که در آن، او جامعه را به‌جستجوی پیشوایان مذهبی از محدثان شیعه هدایت، و آنان را به‌عنوان حجّت عام بر شیعیان معرفی می‌کند همان‌گونه‌که خود را حجّت بر این عالمان می‌داند. در دوران غیبت، این حدیث مبنای مهمی برای نظریهٔ ولایت فقیه مطرح‌شده توسط سید روح‌الله خمینی شد که در دفاع از نظریه‌اش دربارهٔ اختیارات وسیع مذهبی و سیاسی ولی فقیه استفاده کرد.
در اسماعیلیه حجّت اغلب به گروهی از افراد که معمولاً دوازده نفر هستند گفته می‌شود. این گروه بر کانون تبلیغاتی اسماعیلی به نام «دعوت» در مناطق مختلف جهان اسلام نظارت داشتند. حسن صباح با اقتدار و نفوذ بیشتری از آنچه که در سایر شاخه‌های اسماعیلی بود، خود را حجّت نامید، و آن را تبدیل به مترادفی برای ظهور امام غایب اسماعیلی یعنی خودش کرد.