کتاب‌شناسی بهاءالله
ربیع الهی: عراق (۱۸۵۳–۱۸۶۳ میلادی) > سالهای میانی دوره بغداد (مارس ۱۸۵۶–۱۸۵۸ میلادی)

هنگامی که بهاءالله از سلیمانیه به بغداد بازگشت جامعهٔ بابی اوضاع نابسامانی داشت و دچار ناامیدی و تفرقه شده بود. بهاءالله که مصمم بر تغییر وضعیت موجود بود شروع به تلاش برای احیای جامعهٔ بابی در عراق و ایران نمود. او با نگارش و انتشار آثار متعددی که نمونه‌هایی از آن ذیلاً درج گردیده موفق شد تا درک جدیدی از شریعت، ایمان، معنویت، و اخلاق برای بابیان فراهم آورد.
کلمات مکنونه: این اثر در قالب جملات گزیده (۷۱ فقره در عربی و ۸۲ فقره به زبان فارسی) نوشته شده‌است. بهاءالله در این مجموعه که از زبان خداوندگار به رشته تحریر درآمده به جوهر حقایق روحانی مندرج در ادیان قبل به‌طور مختصر اشاره می‌کند، بر شرافت و اصالت الهی روح انسانی تأکید می‌نماید، انس با آفریدگار را توصیه نموده و وحدت نوع بشر را اعلان می‌نماید و متعاقباً به عشق و مودت، و انصاف و معاضدتی که لازمه و منبعث از این وحدت ذاتی است رهنمون می‌گردد. قطعه زیر سرآغاز کلمات مکنونه فارسی ست. ای صاحبان هوش و گوش اوّل سروش دوست اینست. ای بلبل معنوی، جز در گلبن معانی جای مگزین و ای هدهد سلیمان عشق جز در سبای جانان وطن مگیر و ای عنقای بقا جز در قاف وفا محل مپذیر. اینست مکان تو اگر بلامکان بپر جان برپری و آهنگ مقام خود رایگان نمائی
چهار وادی: که در حدود سال ۱۸۵۷ و در پاسخ به سؤالات شیخ عبدالرحمن کرکوکی، یکی از رهبران صوفیه، نوشته شده‌است به بررسی چهار مسیر متفاوت اما مکمل برای وصول به پروردگار می‌پردازد. بهاءالله این چهار طریق را نفس، عقل، عشق و فؤاد بیان می‌دارد. چهار وادی از دیگر آثار او به سبک عرفانی است که گزیده‌ای از آن در ذیل درج شده. چه لطیف است این ماء عذب از ید ساقی محبور و چه رقیق است این خمر طهور از دست طلعت مخمور و چه نیکو است این طعام سرور از کأوس کافور هنیئاً لمن شرب منها و عرف لذّتها و بلغ الی مقام معرفتها
هفت وادی: این اثر در حدود سال ۱۸۶۰ و در پاسخ به سؤالات مطرح شده توسط شیخ محی الدین، قاضی خانقین و از پیروان تصوف نوشته شده‌است. هفت وادی یکی از برجسته‌ترین آثار عرفانی بهاءالله است که سبک و سیاق منطق الطیر عطار را به خاطر متبادر می‌نماید. او این هفت وادی را به ترتیب: طلب، عشق، معرفت، استغناء، توحید، حیرت، و فقر حقیقی و فنای اصلی می‌نامد و به تشریح مراتب سیر و سلوک طالب در این هفت وادی می‌پردازد. متن زیر برگرفته از این اثر است. ای برادر من، تا بمصر عشق درنیائی بیوسف جمال دوست واصل نشوی و تا چون یعقوب از چشم ظاهری نگذری چشم باطن نگشائی و تا بنار عشق نیفروزی بیار شوق نیامیزی… بسیار هوش باید تا لایق جوش عشق شود و بسیار سر باید تا قابل کمند دوست گردد مبارک گردنی که در کمندش افتد و فرخنده سری که در راهِ محبّتش بخاک افتد. پس ایدوست از نفس بیگانه شو تا بیگانه پی‌بری و از خاکدان فانی بگذر تا در آشیان الهی جای‌گیری نیستی باید تا نار هستی برافروزی و مقبول راه عشق شوی
کتاب ایقان: بهاءالله کتاب ایقان را در جواب سوالهای دایی باب، حاجی میرزا سید محمد که هنوز به خواهرزاده خود ایمان نداشت نوشته‌است که در نهایت باعث ایمان او به آئین بابی شد. بهاءالله این اثر را اندکی قبل از اعلان رسالت خود در بغداد و در طی دو شبانه روز به رشته تحریر درآورد. کتاب ایقان حدوداً ۲۰۰ صفحه است و دو بخش اصلی دارد. این کتاب در ابتدا به نام رساله خالُویه و رساله استدلالیه معروف بود. بهاءالله در عکّا نام آن را ایقان (به معنی به یقین دانستن) نهاد. کتاب ایقان خداوند را غیرقابل شناخت، دور از دسترس، منبع وحی، یکتا، ابدی، علیم، همیشه حاضر و قدیر می‌داند. این کتاب توضیح می‌دهد که حقایق دینی نسبی است و بر تداوم ظهور وحی در طول تاریخ تأکید می‌کند؛ بر یگانگی انبیاء، جهانی بودن پیامشان، یکسانی تعالیم بنیادینشان، تقدیس کتب آسمانیشان و دو جنبه مقامشان (جنبه انسانی و الهی پیامبر) تأکید می‌کند؛ بی بصیرتی و انحراف پیشوایان دینی و علمای مذهبی را تقبیح می‌کند؛ متون تمثیلی عهد جدید، آیات غامض و متشابهات قرآن و برخی اخبار و احادیث اسلامی را، که باعث ایجاد سوء تفاهمات و دشمنی و اختلاف بین پیروان ادیان بزرگ جهان شده‌اند را تشریح می‌کند. کتاب ایقان همچنین به بیان معانی مفاهیمی همچون رجعت، قیامت، خاتمیت، و رستاخیز می‌پردازد. کلام زیر از بدایت این کتاب است. سالکین سبیل ایمان و طالبین کؤوس ایقان باید نفوس خود را از جمیع شئونات عرضیّه پاک و مقدّس نمایند؛ یعنی گوش را از استماع اقوال و قلب را از ظنونات متعلّقه بسبحات جلال و روح را از تعلّق باسباب ظاهره و چشم را از ملاحظهٔ کلمات فانیه و متوکّلین علی اللّه و متوسّلین الیه سالک شوند تا آنکه قابل تجلّیات اشراقات شموس علم و عرفان الهی و محلّ ظهورات فیوضات غیب نامتناهی گردند؛ زیرا اگر عبد بخواهد اقوال و اعمال و افعال عباد را از عالم و جاهل میزان معرفت حقّ و اولیای او قرار دهد هرگز برضوان معرفت ربّ العزّة داخل نشود و بعیون علم و حکمت سلطان احدیّت فائز نگردد و هرگز بسرمنزل بقا نرسد و از جام قرب و رضا مرزوق نگردد.
أصل کل الخیر: مجموعه کوتاهیست از جملات قصار به زبان عربی که به تعریف کنه ذات یا اصل مواضیعی چون ایمان، عشق، حکمت، دین، تجارت، توکل، عزت، ذکر، انقطاع، فطرت، همت، عافیت، و قدرت و شجاعت می‌پردازد. نمونه زیر برگرفته از این اثر است. «رَأْسُ الإِیْمَانِ، هُوَ التَّقَلُّلُ فِی القَوْلِ وَالتَّکَثُّرُ فِی العَمَلِ وَمَنْ کَانَ أَقْوَالُهُ أَزْیَدَ مِنْ أَعْمَالِهِ فَاعْلَمُوا أَنَّ عَدَمَهُ خَیْرٌ مِنْ وُجُودِهِ وَفَنَائَهُ أَحْسَنُ مِنْ بَقَائِهِ»
حروفات عالین: این اثر که تأملی ست بر مفاهیمی چون فنای عالم، مرگ، بلایا و مصائب، و عدالت الهی در مصیبت مرگ یکی از بستگان بهاءالله به زبان عربی نگاشته شده. نکته قابل توجه در مورد این اثر این که، بهاءالله، به درخواست بعضی، خود اقدام به ترجمه آن به فارسی می‌نماید و متن توضیحی زیر را به بدایت آن می‌افزاید. این جزوه در مصیبت حروفات عالین نوشته شده و لکن این ایّام بنفسی تخصیص یافت. بعد جمعی طالب شرح و تفسیر شدند که به لسان فارسی نوشته شود لهذا مرقوم گشت و از جواهر کلمات ظاهر و هویدا گشت و لکن چون ترجمه کلمه بکلمه مطابق فطرت اصلیّه ملاحتی نداشت آنچه بقلم جاری شد مسطور آمد اگر چه صاحبان بصیرت در حرفی از آن کلّ حقایق معانی را از دقایق روحانی و معانی ربّانی استنباط می‌نمایند و لکن چون بعضی را که در عالم طبیعت بشری ماوی است دیده اعتراض باز است لهذا باظهار این بیان تبیان رفت بر سر و صدر اوراق مرقوم شود.
جواهر الاسرار: این اثر به زبان عربی و در پاسخ به سؤالی از طرف سید یوسف سدهی اصفهانی، یکی از رهبران مذهبی نجف نوشته شده که در مورد رجعت مهدی موعود سؤال پرسیده بود. این پاسخ در همان روز دریافت سؤال نگاشته گشته. جمله زیر طلیعه این اثر است. جواهر الأسرار فی معارِجِ الأسفار لمن أراد أن یتقرّب إلی الله المقتدر الغفّار فهنیئًا للأبرار الّذین یشربون من هذه الأنهار.
لوح مریم: سه لوح مختلف به این نام از بهاءالله به جای مانده اما لوح مورد نظر در این مقال را خطاب به دختر عمه خود نگاشته و حاوی توصیفاتی از تبعید بهاءالله به بغداد، هجرتش به سلیمانیه، بازگشتش به بغداد و شرایط نا به سامان جامعه بابی در آن زمان، تلاشهای او برای احیاء بابیان، و اشاراتی ضمنی به مقام خود به عنوان پیامبری جدید است که تا به آن روز بر همگان آشکار نبوده. متن زیر قسمتی از این اثر است. ای مریم جمیع میاه عالم و انهار جاریه آن از چشم غلام است که بهیئت غمام ظاهر شده و بر مظلومیّت خود گریسته. باری این جان و سر را فی اَزَلِ الآزال در راه دوست دادیم و هر چه واقع شود بآن راضی و شاکریم. وقتی این سر بر سر سنان بود و وقتی در دست شمر وقتی در نارم انداختند و وقتی در هوایم معلّق آویختند وَ کَذَلِکَ فَعَلُوا بِنَا المُشرِکُونَ.
لوح مدینة الرضا: این اثر در وصف مراتب تسلیم و رضا، به زبان عربی، نگاشته شده: رضا در برابر اراده الهی و قضایای او؛ رضا از نفس خویش که مستلزم انقطاع از دنیاست؛ رضا از بندگان راستان خداوند و مومنین؛ و نهایتاً رضا در مقابل تغییرات و تحولات عالم وجود. قسمتی از این لوح به قرار ذیل است. ومن یرید أن یسلک سبیل الرّضا ینبغی له بأن یکون رَاضِیًا عَنِ اللهِ بَارِئِهِ فیما قدّر له وبما جری من قلم عَلِیٍّ بالحقّ وبکلّ ما حدّد من عنده علی ألواح قدس حفیظ وبأن یکون رَاضِیًا عَنْ نَفْسِهِ وهذا لم یکن لأحد إلّا بعد انقطاعه عن کلّ من فی السّموات والأرض إن أنتم من العارفین لأنّ الإنسان لو یرتکب فی نفسه أقلّ من ذرّ من الفحشاء لن یرضی عن نفسه وهذا ما أشهدناکم بالحقّ لتکوننّ من الرّاضین.
لوح مدینة التوحید: اثریست به زبان عربی و در باب الهییات در تشریح توحید: شامل توحید ذات الهی، توحید صفات خداوندی، توحید مظاهر وحی و پیامبران او، توحید آیات منزله بر ایشان، و توحید شرایعی که تأسیس نموده‌اند. گزیده زیر بخشی از این اثر است که به توحید ذات احدیت اشاره می‌نماید.  فاعلم یا سلمان بأنّا نشهد فی مقام توحید الذّات بأنّه واحد فی ذاته ولم یزل کان مستویا علی عرش التّوحید وکرسی التّفرید ولم یکن معه من شیء ولن یذکر عنده من أحد وهو الباقی القائم العزیز الکریم ولم یزل کان فی قیّومیّة ذاته ولم یکن معه ذکر شیء ولا عرفان نفس ولا توحید أحد إلّا أن یکون بمثل ما قد کان فی أزل الآزال لا إله إلّا هو العزیز الحکیم وانقطعت عن هذا المقام عرفان العرفاء وبلوغ البلغاء لأنّ دونه معدوم عنده ومفقود لدیه وموجود بأمره لا إله إلّا هو له الأمر والخلق وأنّه کان علی کلّ شیء خبیر.
صحیفه شطیه: در این اثر که در آن از هر دو زبان فارسی و عربی استفاده شده بهاءالله ارزش ظهور معجزه برای اثبات نبوت پیامبران را به چالش می‌کشد و تنها ملاک اثبات را نزول آیات عنوان می‌نماید. او همچنین با استفاده نمادین از جریان رود دجله به شرح مواضیعی چون قدرت مقاومت ناپذیر امر خداوند، قضا و قدر، و ریشه اختلاف در عالم می‌پردازد. متن زیر نمونه ای از این نثر است.آنچه از سماء مکرمت و سحاب مرحمت در بیان نازل فرموده‌اند حجت کلّیه و دلیل متقنه بجز تنزیل آیات چیزی قرار نفرموده‌اند لم یزل و لایزال این بود حجت خدا بر اهل ارض اگر امری از معدن لطف و بهاء دون آن ظاهر شد فضلا من اللّه بود وإلّا أعظم حجّت همانست که خود قرار فرمودند.
سوره نصح: اثری نسبتاً طولانی به زبان عربی که به شرح قصص پیامبران قبل و داستان اعراض مردمان و علمای عصر از ایشان می‌پردازد و از این طریق مردم زمان خویش را نصیحت می‌نماید که مبادا چون گذشتگان از قبول پیامبر جدید که «من یظهره الله» می‌نامد غافل شده و سر باز زنند. جملات زیر از بدایت این اثر است. فسبحان الّذی نزّل الآیات بالحقّ علی النّبیّین والمرسلین وینزل حینئذ علی ما کان النّاس فی دین اللّه یعملون وفیها ما ینبئهم بصراط اللّه وفصل فیها کلّ شیء وهدی وذکری للّذینهم فی جنّة الفردوس بإذن اللّه یدخلون ویهدیهم سبل النّجاة ویبلغهم إلی شاطئ القدس فی جوار اللّه المهیمن العزیز القیّوم.
تَفْسِیْرِ هُوَ: تفسیری غامض در باب اسما و صفات خداوند که حول محور کلام باب، که «مِرْآتِهِ القُدْسِیَّةِ وَالنُّورِ الأَزَلِیَّةِ» را با نام «هُوَ» از اسما الهی مرتبط می‌داند، شکل گرفته‌است. بهاءالله در این اثر به معانی ظاهری و باطنی «هُوَ» اشاره می‌نماید و آن را نمادی از وحدت اضداد، و کیمیای آب و آتش در داستان موسی‌ی نبی می‌گیرد. نقل قول زیر قسمتی از این اثر است. ثمّ اعلم یا أیّها السّائل بأنّ للإسم مراتب ومقامات وإشارات ودلالات وفی مقام لن یشهد فی الإسم إلّا تجلّی المسمّی وفی مقام یکون نفس المسمّی وحقیقته ونفسه وکینونته وفی مقام یکون المسمّی وفی مقام یدلّ علی المسمّی وفی مقام یطوف حول المسمّی لکلّ ذلک مراتب ومظاهر ومطالع کلّ یتحرّکون فی أراضی أمره ویمشون فی سبل إرادته ویذهبون فی مناهج فعله ولکلّ مقادیر عند ربّک ومیقات عند بارئک فیما قدّر من عنده وقضی بإمضائه…
تفسیر حروفات مقطعه: تفسیری مفصل بر آیه نور از قرآن به زبان عربی که در آن بهاءالله به تفسیر حروف مقطعه قرآن نیز می‌پردازد. او این حروف را در ارتباط با شخص باب و آیین بابی، مراحل فن کیمیا، و حروف ابجد تعبیر و تفسیر می‌نماید. گزیده زیر طلیعه این اثر است. الحمد للّه الّذی خلق الحروفات فی عوالم العماء خلف سرادقات القدس فی رفارف الاسمی ثمّ أسقاهنّ من کؤوس البقاء فیما قدّر فی ألواح القضاء لیحیی بهنّ أفئدة المقرّبین فی جبروت الإمضاء ثمّ أقمصهنّ قمیص السّوداء لِمَا قدّر بتقدیره الأزلیّة فی مکمن القدر علی قباب الحمراء فیما سبق العلم بأن یستر ماء الحیوان فی ظلمات عوالم الأسماء عند سدرة المنتهی