stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
ویتچ یارنیک

| ویتچ یارنیک | ویتچ یارنیک |
| --- | --- |
زادهٔ: ۲۲ دسامبر ۱۸۹۷ پراگ، بوهم، امپراتوری اتریش
درگذشت: ۲۲ سپتامبر ۱۹۷۰ (۷۲ سال) پراگ، چکسلواکی
ملیت: چکسلواکی
شناخته‌شده برای:  Diophantine approximation  مسائل مشبکه (گروه)  الگوریتم پریم  آنالیز ریاضی 
پیشینه علمی: پیشینه علمی
شاخه(ها): ریاضیات
محل کار: دانشگاه کارل
استاد راهنما: Karel Petr
دیگر راهنمایان دانشگاهی: ادموند لانداو
دانشجویان دکتری:  Miroslav Katětov  Jaroslav Kurzweil  Tibor Šalát 
 :  
ویتچ یارنیک (به انگلیسی: Vojtěch Jarník؛ ۲۲ دسامبر ۱۸۹۷ – ۲۲ سپتامبر ۱۹۷۰) ریاضی‌دانی اهل چک بود، او برای سال‌های زیادی به عنوان استاد و رئیس در دانشگاه کارل خدمت نموده و در تأسیس آکادمی علوم چکسلواکی نیز همکاری کرد. الگوریتم یارنیک برای درخت پوشای کمینه، به افتخار او نام‌گذاری شده است.
یارنیک روی نظریه اعداد، آنالیز ریاضی و الگوریتم‌های گراف کار کرد. وی «احتمالاً نخستین ریاضی‌دان اهل چک است که گفته شده کارهای علمی وی واکنش گسترده بین‌المللی به همراه داشته و برای مدت طولانی باقی‌مانده است». همچنین هنگام توسعه الگوریتم یارنیک، کران‌هایی روی تعداد نقاط مشبکهٔ منحنی‌های محدب یافت، رابطه میان بُعد هاوسدورف مجموعه‌هایی از اعداد حقیقی و تقریب آن‌ها توسط اعداد گویا را مطالعه نموده و روی ویژگی‌های توابع وایرشتراس (تابعی که در هیچ نقطه مشتق پذیر نیست) تحقیق نمود.
تحصیلات و حرفه

یارنیک در ۲۲ دسامبر ۱۸۹۷ به دنیا آمد. پدر وی جان اربان یارنیک، پروفسور لغت‌شناسی زبان رومی در دانشگاه کارل بود و برادر بزرگ‌ترش که هرتویک یارنیک نام داشت نیز پروفسور زبان شد. علی‌رغم این سابقه خانوادگی، یارنیک در جیمنیزیوم خود (جیمنیزیوم سی.کی. چسکه ویسی ریالن، چیسکه، پراگ) زبان لاتین یادنگرفت، بنابرین زمانی که او در ۱۹۱۵ میلادی وارد دانشگاه کارل شد، باید به عنوان یک دانشجوی برجسته، زبان لاتین یادمی‌گرفت و او توانست سه ترم بعد امتحان لاتین را با موفقیت سپری کند.
او در دانشگاه کارل از ۱۹۱۵ تا ۱۹۱۹ میلادی به آموزش ریاضی و فیزیک پرداخت و کارل پیتر مربی او بود. پس از اتمام دانشگاه، او دستیار جان ووجتیک در دانشگاه صنعتی بورنو شد و در آنجا با ماتیاس لرک آشنایی حاصل کرد. او در ۱۹۲۱ میلادی پس از تکمیل رساله‌اش در مورد توابع بسل، تحت نظر پیتر، دکترای خود را در دانشگاه کارل به اتمام رساند و بعداً به عنوان دستیار پیتر دوباره به دانشگاه کارل بازگشت.
او با حفظ سمت خود در دانشگاه کارل، از ۱۹۲۳ تا ۱۹۲۵ میلادی و بار دیگر از ۱۹۲۷ تا ۱۹۲۹ میلادی تحت نظر ادموند لاندوا در دانشگاه گوتینگن درس خواند. پس از نخستین بازگشت به دانشگاه کارل، از درجه علمی شایستگی خود دفاع کرد و در بازگشت دومی به دانشگاه، به او یک کرسی در ریاضیات به عنوان پروفسور برجسته داده شد. او در ۱۹۳۵ میلادی به پروفسور تمام ترفیع داده شد و چندی بعد به عنوان رئیس دانشکده علوم (۱۹۴۷ – ۱۹۴۸ میلادی) و معاون عمومی دانشگاه (۱۹۵۰–۱۹۵۳ میلادی) خدمت کرد. یارنیک در ۱۹۶۸ میلادی بازنشسته شد.
یارنیک از رساله‌های ۱۶ دانشجوی دکترا سرپرستی نمود. دانشجویان برجسته وی شامل، میرسولاو کاتیتوف که استاد شطرنج بود و بعداً رئیس دانشگاه کارل شد، جارسولاو کرزویل که برای انتی‌گرال هنستاک-کرزویل شناخته می‌شود و ریاضی‌دان سلواکی به‌نام تیبور سالات، بود.
یارنیک در ۲۲ سپتامبر ۱۹۷۰ درگذشت.
دستاوردها

هرچند رساله ۱۹۲۱ یارنیک هم‌مانند برخی مقالات اخیر وی در بخش آنالیز ریاضی بود، اما حوزه اصلی کار وی در نظریه اعداد بود. او مسئله دایره گاوس را مطالعه نمود و چندین نتیجه در مورد تقریب دیوفانتی، مسئله نقطه مشبکهٔ و هندسه اعداد را ثابت کرد. او همچنین کارهای پیش‌گامی در بهینه‌سازی ترکیبیاتی انجام داد، اما برای مدت طولانی به آن توجه نشد.
دستاوردها > نظریه اعداد

مسئله دایره گاوس می‌خواهد تا تعداد نقاط در یک مشبکه صحیح که اطراف آن با یک دایره بسته شده است را دریابد. یک قضیه یارنیک (1926) که مرتبط با این مسئله است می‌گوید که منحنی محدب دارای طول L از میان حداکثر:
نقطه مشبکه صحیح می‌گذرد. O در این فرمول، نشان‌دهنده نماد O بزرگ است. نه L و نه عدد ثابت این کران نمی‌توانند افزایش یابند، چون در این نقاط مشبکه یک منحنی محدب وجود دارد.
یک قضیه دیگر یارنیک در این زمینه نشان می‌دهد که، در یک منحنی محدب بسته در یک صفحه که دارای طول تعریف شده است، تفاوت مطلق میان ناحیه‌ای را که منحنی احاطه می‌کند و تعداد نقاط صحیحی که منحنی احاطه می‌کند، حداکثر به اندازه طول منحنی است.
یارنیک همچنین نتایج متعددی را در مورد تقریب سیاله‌ای و مطالعه تقریب اعداد گویا به اعداد حقیقی، را منتشر کرد. وی ثابت کرد (1928-1929) که اعداد اعشاری که به‌طور درست قابل تقریب نیستند (اعدادی که دارای جملاتی از نوع کسر مسلسل هستند) دارای بُعد هاوسدورف یک هستند. این بعد همانند تمامی اعداد حقیقی است و این را می‌رساند که مجموعه اعدادی که به خوبی قابل تقریب نیستند، مجموعه بزرگی را تشکیل می‌دهند. همچنین اعدادی چون x که برایشان بی‌نهایت تقریب خوب گویا p/q وجود دارد را با فرمول ذیل در نظر گرفت:
در این فرمول k > 2 دلخواه است و ثابت کرد (1929) که این اعداد دارای بُعد هاوسدورف کوچک‌ترِ  {\tfrac {2}{k}} هستند. دومین نتیجه آن توسط بیسیکویچ مجدداً کشف شد. بیسیکویچ از روش‌های متفاوتی برای اثبات آن استفاده کرد و نتیجه آن معروف به قضیه یارنیک-بیسیکویچ گردید.
برای مطالعه بیشتر

Novák, Břetislav, ed. (1999), Life and work of Vojtěch Jarník, Prague: Union of Czech mathematicians and physicists, ISBN 80-7196-156-6.
Vojtěch Jarník digital archive, Czech Digital Mathematics Library
یک خم محدب که از ۱۳ نقطه مشبکه صحیح عبور می‌کند.
جنبش مبارزه عربی برای آزادی اهواز

| جنبش مبارزه عربی برای آزادی اهواز | جنبش مبارزه عربی برای آزادی اهواز |
| --- | --- |
رهبر بنیان‌گذار: احمد ملا نیسی †
رهبران:  حبیب جَبُر (مقر دانمارک)  حاتم صدام (مقر هلند)  حبیب اسیود  
سخنگو: یعقوب حر تستری
تاریخ فعالیت: ۲۰۰۵ (۲۰۰۵)–اکنون
گروه(ها): گردان‌های شهید محی‌الدین آل ناصر  •  گردان شهدای مجید باغبه  •  گردان شهدای رازی زرقانی  •  گردان فاروق
مقر:  کپنهاگ، دانمارک  لاهه، هلند 
مناطق فعالیت: استان خوزستان، ایران
ایدئولوژی:  ملی‌گرایی عربی  جدایی‌خواهی 
اندازه: ۳۰۰ (تخمین تأیید نشده)
درگیری‌ها و جنگ‌ها: جدایی‌خواهی عرب‌ها در خوزستان ناآرامی‌های ۱۳۸۴ اهواز  حمله به رژه نظامی در اهواز 
اعلام‌شده به‌عنوان گروه تروریستی از سوی:  ایران
پرچم: 
جنبش مبارزه عربی برای آزادی اهواز (عربی: حركة النضال العربي لتحرير الأحواز) یا الاحوازیه، گروه مسلح تجزیه‌طلب است که خواهان جدایی منطقه‌ای که این گروه، الاحواز می‌نامد، از ایران است. طبق نقشه‌های منتشر شده از سوی این گروه، این منطقه مورد ادعا شامل جنوب استان ایلام، استان خوزستان، استان بوشهر، غرب استان هرمزگان، بخشی از جنوب استان فارس و بخشی از استان‌های چهارمحال و بختیاری و کهگیلویه و بویراحمد است.
این گروه از سوی حکومت ایران به عنوان گروه تروریستی به علت حمله به رژه نظامی در اهواز که به کشته و زخمی شدن زنان و کودکان و افراد غیرنظامی شد طبقه‌بندی شده است.
در بهمن ماه سال ۱۳۹۸، چهار تن از اعضای این گروه در دانمارک و هلند به اتهام جاسوسی برای عربستان و برنامه‌ریزی برای یک یا چند حمله تروریستی در ایران دستگیر شدند.
پیشینهٔ فعالیت‌های مسلحانه

مقالهٔ اصلی: بمب‌گذاری‌های اهواز
به ادعای تابناک «بمب‌گذاری در فرمانداری اهواز، سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی، سازمان مسکن و شهرسازی، شرکت طرح توسعه نیشکر خوزستان، چاه شماره ۱۷۹ نفت، دو محل از خطوط لوله ورودی و خروجی منتهی به چاه ۱۷۹، خطوط لوله نفت آبادان به ترتیب در دهم شهریور ۱۳۸۴ و ۷ آبان ۱۳۸۴»، به نوشتهٔ شرق انفجار دو بمب در روز بیست و سوم مهر ماه سال ۱۳۸۳ در خیابان نادری و کشته شدن شش شهروند اهوازی و طبق نوشتهٔ ایسنا حمله به یک کلانتری در اهواز در اردیبهشت ۱۳۹۶ و کشته شدن دو نفر از کارکنان کلانتری (گرچه مقامات در اخبار اولیه مسئولیت آن را مستقیماً متوجه گروه «الاحوازیه» ندانستند اما آن را اقدام تروریستی از طرف «گروه‌های جدایی‌طلب» عنوان کردند) از جمله فعالیت‌های این گروه بوده است.
حمله اهواز

مقالهٔ اصلی: حمله به رژه نظامی در اهواز
صبح ۳۱ شهریور ۱۳۹۷ در جریان برگزاری رژه نیروهای مسلح در اهواز، در پی حمله تروریستی، چند فرد مسلح مراسم رژه را به رگبار بستند. تعداد کشته شدگان ۲۵ نفر و مجروحان این حادثه بین ۶۵ تا ۷۰ نفر اعلام شد.
این حادثه حدود ساعت ۹ صبح توسط ۴ نفر که سلاح‌های خود را از قبل در محل رژه مخفی کرده بودند رخ داد. در این حمله، حین اجرای رژه نیروهای مسلح در بلوار قدس اهواز افرادی با لباس مبدل سپاه و بسیج از پشت جایگاه مسوولان به سمت مسوولان و مردم حاضر در محل تیراندازی کردند که در این اقدام تعدادی از مردم کشته یا زخمی شدند.
گروه‌های وابسته به الاحوازیه با نشر پوستری مسئولیت حمله به رژه اهواز را بر عهده گرفتند.
دستگیری اعضا در هلند و دانمارک

سرویس امنیتی دانمارک روز دوشنبه ۱۴ بهمن ۱۳۹۸ برابر با ۳ فوریه ۲۰۲۰ اعلام کرد که سه ایرانی عضو «جنبش عربی آزادی‌بخش الاحواز» را پس از مدتی تحت نظر داشتن به اتهام جاسوسی برای سرویس اطلاعاتی عربستان سعودی دستگیر کرده است. به گزارش آسوشیتد پرس، رئیس سرویس امنیت دانمارک روز دوشنبه در یک کنفرانس خبری در کپنهاگ گفت که افراد دستگیر شده از سال ۲۰۱۲ برای شش سال برای عربستان سعودی جاسوسی می‌کردند.
روزنامه هلندی «آلخمین داخ‌بلاد» (AD) نیز، روز دوشنبه ۱۴ بهمن به نقل از بیانیه دادستانی هلند نوشت، یک مرد ۴۰ ساله ایرانی عضو گروه الاحوازیه و از گردانندگان فرستنده تلویزیونی این گروه را در شهر «دِلفت» به اتهام برنامه‌ریزی برای عملیات مسلحانه در ایران و عضویت در گروه تروریستی بازداشت کرده است. تحقیقات قضایی دربارهٔ این شخص در ژانویه امسال با اطلاعات سازمان امنیت و اطلاعات هلند آ.ای.و. د (AIVD) انجام شد. نتیجه تحقیقات نشان می‌دهد مرد دستگیر شده همراه افراد دیگری در حال برنامه‌ریزی یک یا چند حمله تروریستی در ایران بوده‌اند.
سرنوشت رهبران > احمد نیسی

روز ۱۷ آبان‌ماه ۱۳۹۶ احمد نیسی در مقابل محل زندگی‌اش در شهر لاهه ترور گردید. بنا بر گفته فعالان اهوازی و برخی رسانه‌ها ردپای جمهوری اسلامی ایران در این ترور مشاهده می‌شود.
سرنوشت رهبران > حبیب اسیود

حبیب اسیود، از رهبران پیشین این گروه در آبان ۱۳۹۹ در ترکیه ربوده و به ایران منتقل شد و در نهایت، طبق اعلام قوهٔ قضاییه جمهوری اسلامی، پس از برگزاری دادگاه و صدور رأی در ۲۱ اسفند ۱۴۰۱، به جرم افساد فی‌الارض از طریق تشکیل، اداره و سرکردگی گروه باغی به نام حرکة النضال و طراحی و اجرای عملیات‌های تروریستی در استان خوزستان در تاریخ ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۲ اعدام گردید.
فرار از زندان (مجموعه تلویزیونی)
نمای کلی مجموعه

مقالهٔ اصلی: فهرست قسمت‌های فرار از زندان
| فصل | قسمت‌ها | قسمت‌ها | تاریخ اصلی روی آنتن رفتن> اولین بار | تاریخ اصلی روی آنتن رفتن> آخرین بار |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | ۲۲ | ۲۲ | ۲۹ اوت ۲۰۰۵ (۲۰۰۵-08-۲۹) | ۱۵ مه ۲۰۰۶ (۲۰۰۶-05-۱۵) |
| ۲ | ۲۲ | ۲۲ | ۲۱ اوت ۲۰۰۶ (۲۰۰۶-08-۲۱) | ۲ آوریل ۲۰۰۷ (۲۰۰۷-04-۰۲) |
| ۳ | ۱۳ | ۱۳ | ۱۷ سپتامبر ۲۰۰۷ (۲۰۰۷-09-۱۷) | ۱۸ فوریه ۲۰۰۸ (۲۰۰۸-02-۱۸) |
| ۴ | ۲۲ | ۲۲ | ۱ سپتامبر ۲۰۰۸ (۲۰۰۸-09-۰۱) | ۱۵ مه ۲۰۰۹ (۲۰۰۹-05-۱۵) |
| The Final Break | The Final Break | The Final Break | ۲۷ مه ۲۰۰۹ (۲۰۰۹-05-۲۷) | ۲۷ مه ۲۰۰۹ (۲۰۰۹-05-۲۷) |
| ۵ | ۹ | ۹ | ۴ آوریل ۲۰۱۷ (۲۰۱۷-04-۰۴) | ۳۰ مه ۲۰۱۷ (۲۰۱۷-05-۳۰) |
نمای کلی مجموعه > فصل اول

مقالهٔ اصلی: فرار از زندان (فصل ۱)
فصل اول مربوط به نجات لینکلن باروز از زندان است. وی به اتهام قتل برادر معاون رئیس‌جمهور ترنس استیدمن به مرگ محکوم شده بود، در حالی که او واقعاً این کار را انجام نداده‌است. او در زندان ایالتی فاکس ریور، منتظر فرارسیدن روز اجرای حکمش است. برادر او مایکل اسکافیلد که یک نابغه و مهندس سازه است، نقشه‌ای برای فرار لینکلن طراحی می‌کند. مایکل دست به یک جرم می‌زند تا به زندان فاکس ریور برود. در زندان او برای راه پیدا کردن به درمانگاه، ادعا می‌کند که دیابت نوع یک دارد و با دکتر سارا تانکردی آشنا می‌شود. هم‌زمان وکیل و معشوقهٔ سابق لینکلن، یعنی ورونیکا داناوان که یک وکیل است، دوباره تحقیقاتش را شروع می‌کند تا بی‌گناهی لینکلن را اثبات کند. مشخص می‌شود که سازمان برای لینکلن پاپوش درست کرده‌است. پدر لینکلن و مایکل سال‌ها پیش برای سازمان کار می‌کرده و بعد از خروجش از سازمان علیه آن‌ها کار می‌کند. به همین دلیل سازمان برای انتقام، این کار را کرده‌است. مایکل و لینکلن به همراه شش زندانی دیگر، فرناندو سوکره، تئودور بگول، بنجامین مایلس فرانکلین، جان آبروزی، توئینر و هیوایر در قسمت آخر این فصل، از زندان می‌گریزند.لیکن بردار مایکل نیست
نمای کلی مجموعه > فصل دوم

مقالهٔ اصلی: فرار از زندان (فصل ۲)
فصل دوم، هشت ساعت پس از فرار آغاز می‌شود. هشت فراری تقریباً از هم جدا شده‌اند و هر کدام به دنبال اهداف خود می‌روند. براد بلیک که افسر نگهبان زندان بود، از کارش اخراج می‌شود و بعد از این به دنبال فراری‌ها می‌رود تا با دستگیری آن‌ها پولی به جیب بزند. همچنین ورونیکا که استیدمن را در بلکفوت مونتانا پیدا کرده‌است، توسط افراد سازمان کشته می‌شود. چند نفر از این فراری‌ها به دنبال گنج ۵ میلیون دلاری چارلز وستمورلند می‌روند که او آن را چندین سال پیش زیر خاک پنهان کرده‌است. الکساندر ماهون مأمور اف‌بی‌آی است که از طرف سازمان مأمور می‌شود تا مایکل و برادرش را که به دنبال سرنگونی رئیس‌جمهور فعلی (همان معاون رئیس‌جمهور و یکی از اعضای سازمان) هستند را متوقف سازد. او همچنین باعث کشته شدن توئینر، جان آبروزی و هیوایر می‌شود. مایکل به راز ماهون که خلافکاری به نام اسکار شَلِز را در باغچهٔ خانهٔ خود دفن کرده بود، پی می‌برد و از او می‌خواهد که آن‌ها را تعقیب نکند ولی ماهون نمی‌پذیرد. همچنین سازمان، پدر سارا را (فرانک تانکردی، فرماندار شیکاگو) به قتل می‌رساند. به دنبال این، سارا به مایکل و لینکلن می‌پیوندد تا با هم علیه رئیس‌جمهور کار کنند. مایکل و لینکلن توسط ماهون دستگیر شده و به کمک کلرمن از دست پلیس‌ها فرار می‌کنند. پل کلرمن، از مأموران سابق سازمان، به آن‌ها می‌پیوندد. همچنین سی نوت دستگیر می‌شود و به ازای برملا کردن حقایق علیه ماهون آزاد می‌شود. برادران به همراه سارا، تی‌بگ، سوکره، بلیک و ماهون به پاناما می‌روند و در آن‌جا مایکل قتل وی‌ل کیم (که سارا مرتکب آن شد) را گردن گرفته و به همراه ماهون، بگول و بلیک به زندان سونا می‌رود.
نمای کلی مجموعه > فصل سوم

مقالهٔ اصلی: فرار از زندان (فصل ۳)
در فصل سوم، مایکل باید نقشه‌ای برای فرار از زندان سونا طراحی کند. سازمان ال‌جی (پسر لینکلن) و سارا را گروگان می‌گیرد و او را مجبور می‌کند تا جیمز ویسلر را که یکی از اعضای سازمان است، از آن زندان فراری دهد. گرچن مورگان مأمور سازمان است که کارهای این دو برادر را دنبال می‌کند. سوکره نیز به پاناما می‌آید و در فرار به مایکل کمک می‌کند. به دلیل تأخیر در فرار، گرچن یک سر نشان لینکلن می‌دهد و ادعا می‌کند که او سارا را کشته‌است. لینکلن به همراه سوفیا (دوست دختر جیمز ویسلر) به مایکل در راه فرار کمک می‌کنند. اولین نقشهٔ مایکل برای فرار شکست می‌خورد. مایکل با کمک لچرو (رئیس زندان سونا) نقشه‌ای دیگر طراحی می‌کند. مایکل با طراحی نقشه‌ای زیرکانه چندین زندانی را که می‌خواهند فرار کنند، تئودور بگول، بردلی بلیک و لچرو را فریب می‌دهد و خودش به همراه ماهون، ویسلر و یک پسر نوجوان (مک گریدی) از زندان می‌گریزند. همچنین سوکره بعد از فرار به دلیل هویت جعلی و کمک نکردن به پلیس پاناما برای دستگیری مایکل به زندان سونا می‌افتد. در آخر ال جی و ویسلر معاوضه می‌شوند. سوفیا به دلیل اینکه ویسلر به او نگفته بود که همکار سازمان است، او را ترک، و با لینکلن زندگی می‌کند.
نمای کلی مجموعه > فصل چهارم

مقالهٔ اصلی: فرار از زندان (فصل ۴)
در فصل چهارم مشخص می‌شود که زندانیان سونا شورش کرده‌اند و سوکره به همراه تی‌بگ و بلیک از آن‌جا گریخته‌اند. همچنین مشخص می‌شود که سارا زنده است. در این فصل دان سلف که یکی از مأموران امنیت ملی است، از مایکل و دوستانش می‌خواهد که دستگاهی به نام سیلا را پیدا، سازمان را نابود و آزادی خودشان را تضمین کنند. در طول این فصل مایکل و همراهانش به دنبال این دستگاه هستند و بلیک نیز در این راه، جان خود را از دست می‌دهد. در آخر آن‌ها سیلا را به دست می‌آورند و رئیس و همه اعضای سازمان دستگیر می‌شوند. همچنین مشخص می‌شود مادر مایکل، کریستینا اسکافیلد زنده است و در طول این سال‌ها برای سازمان کار می‌کرده‌است. او می‌خواهد سیلا را از چنگ مایکل در بیاورد اما در پایان فصل توسط سارا کشته می‌شود.
در دو قسمت پایانی سریال پس از پیدا شدن سیلا و انحلال سازمان، مایکل و سارا با هم ازدواج می‌کنند و همه به رقص و پایکوبی مشغول می‌شوند تا اینکه پلیس سارا را به جرم قتل کریستینا اسکافیلد دستگیر می‌کند. مدرکی موجود نیست که قتل او دفاع از خود بوده و به احتمال زیاد سارا محکوم خواهد شد. به همین علت مایکل نقشه‌ای برای فراری دادن او از زندان می‌ریزد و در هنگام اجرای این نقشه، مایکل توسط برق کشته می‌شود. او آزمایش‌های پزشکی خود را که نشان دهنده مرگ احتمالی وی تا سه ماه دیگر است، برای سارا و برادرش کنار گذاشته بود تا آن‌ها را بخوانند و همچنین فیلمی را که از خود ضبط کرده بود به الکس ماهون داده‌است تا آن را به سارا و برادرش بدهد تا علت کار او را درک کنند.
سکانس آخر این سریال، چهار سال بعد را نشان می‌دهد که سوکره، ماهون، لینکلن به همراه پسر و همسر جدیدش و سارا به همراه فرزندی که از مایکل به دنیا آورده، در پاناما زندگی می‌کنند. سارا نام فرزندش را نیز مایکل گذاشته‌است.
نمای کلی مجموعه > تله‌فیلم

فرار از زندان: فرار نهایی
نمای کلی مجموعه > فصل پنجم

مقالهٔ اصلی: فرار از زندان (فصل ۵)
در فصل پنجم مشخص می‌شود که مایکل زنده است و در زندانی به نام اوگاجیا در یمن زندانی شده و نام او به «کنیل اوتیس»، تروریست وابسته به داعش تغییر داده شده‌است. لینکلن پس از اطلاع از ماجرا، به همراه سی-نوت -که مسلمان شده- به یمن -که درگیر جنگ داخلی با داعش شده- سفر می‌کند تا مایکل را نجات دهد. مایکل در اواخر دوران حبسش در زندان، موفق می‌شود که پس از هفت سال با سارا -همسرش، که اکنون با جیکوب ازدواج کرده- ارتباط برقرار کند. مایکل پس از فرار، ابو رمال را -که رهبر داعش در یمن بوده- به دلیل گروگان گرفتن او و لینکلن و همچنین دو فراری دیگر -به نام‌های جا و ویپ - از زندان را بکشد. به همین عنوان، به عنوان قاتلان ابو رمال شناخته شده و تحت تعقیب قرار می‌گیرند. در میان صحبت‌های مایکل و لینکن مشخص می‌شود که کلرمن صلاحیتی برای تبرئه افراد گروه را نداشته و مایکل برای آزادی خانواده‌اش مجبور شده بوده تا با فردی به نام «پوسایدون» همکاری، و مرگ خود را جعل کند. در این مدت پوسایدون به وی اجازه ارتباط به هیچ‌کدام از افراد خانواده‌اش را نداده بوده‌است.
لینکن، جا و ویپ به منطقه‌ای خودمختار در یمن می‌روند که داعش در آنجا مستقر نیست و در حین رفتن مایکل مسموم می‌شود. پس از آن جا تصمیم به ماندن می‌گیرد و لینکن و مایکل به همراه ویپ به سمت یونان می‌روند. سارا برای مداوای مایکل به یونان می‌رود و او را درمان می‌کند. پس از آن برای سفر به آمریکا به فرانسه و سپس به آمریکا برمی‌گردد اما مایکل همچنان با نام «کانیل اوتیس» تحت تعقیب است.
در دو قسمت پایانی پوسایدون (جیکوب)، سارا را در زیرزمین خانه زندانی می‌کند و پس از آن مایک (پسر مایکل) به دست پوسایدون افتاده و او متواری می‌شود. سپس مشخص می‌شود که ویپ پسر تی‌بگ بوده‌است. تی‌بگ و پسرش (ویپ) به مایکل می‌پیوندند و مایکل از او می‌خواهد که پوسایدون را برای حفظ جان او و پسرش بکشد. تی‌بگ این پیشنهاد را قبول می‌کند. پوسایدون به شستشوی مغزی مایک می‌پردازد.
در حین ملاقات پوسایدون زودتر اف‌بی‌آی را خبر کرده‌است و ملاقات تشدید می‌شود. در این زمان پسر تی‌بگ کشته می‌شود و اندکی بعد به علت کشتن یکی از افراد پوسایدون دستگیر می‌شود. در همین حال سارا و لینک، مایک را پیدا، و مایکل را باخبر می‌کنند. وی پوسایدون را فریب داده و فرار می‌کند، در حین فرار اوضاع را طوری جلوه می‌دهد که پوسایدون مجبور به شلیک به او می‌شود (فشنگ مشقی). آن‌ها سپس همگی دستگیر می‌شوند و مایکل از مدارکی برای افشای هویت پوسایدون استفاده می‌کند. پس از آن هویت اصلی پوسایدون آشکار شده، مایکل نام و هویت سابق‌اش را پس می‌گیرد و فردی آزاد تلقی می‌شود.
تولید > طرح سریال

ایدهٔ داستان فرار از زندان را تهیه‌کننده‌ای به نام دان پاروز به پل شیورینگ داد. او می‌خواست سریالی اکشن با داستانی بر این مبنا که مردی برای فراری دادن برادرش از زندان، خودش را به زندان می‌اندازد، بسازد. به نظر شیورینگ این ایدهٔ خوبی بود، ولی او فکر کرد که چرا باید کسی برادرش را از زندان فراری بدهد و به این ترتیب داستان محکومیت به ناحق شکل گرفت و شیورینگ کار کردن روی طرح و شخصیت‌های سریال را شروع کرد. او در سال ۲۰۰۳، ایده‌اش را به کمپانی فاکس ارائه داد، ولی فاکس، این ایده را رد کرد. او این ایده را به شبکه‌های دیگر نیز ارائه داد، ولی آن‌ها نیز این طرح را رد کردند، زیرا آن‌ها تصور می‌کردند که این یک ایدهٔ مناسب برای یک فیلم سینمایی است تا یک سریال تلویزیونی. بعداً قرار شد تا فرار از زندان به صورت یک مینی‌سریال ۱۴ قسمتی ساخته بشود، امّا این امر محقق نشد. به دنبال موفقیت سریال‌های لاست و ۲۴، فاکس در سال ۲۰۰۴ تصمیم گرفت تا تولید این سریال را آغاز کند.
تولید > فیلم‌برداری

سه فصل اول این سریال، بیرون از هالیوود فیلم‌برداری شد. بیشتر بخش‌های فصل یک، در اطراف شیکاگو فیلم‌برداری شده‌است. زندان جولیت که در سال ۲۰۰۲ بسته شده بود، به عنوان مکان فیلم‌برداری این سریال برگزیده شد. زندان فاکس ریور در واقع همان زندان جولیت است. دست‌اندرکاران این سریال، برخی از بخش‌های زندان را برای ایجاد فضای بیشتر برای دوربین و بازیگران بازسازی کردند. سکانس‌هایی که خارج از زندان بود نیز در اطراف شیکاگو، ووداستاک و جولیت در ایلینوی فیلم‌برداری شد. قسمت‌هایی از فیلم‌برداری این سریال نیز در فرودگاه بین‌المللی اوهیر شیکاگو و تورنتو انجام شد. فرار از زندان برای ضبط هر قسمت از این سریال در ایلینوی، ۲ میلیون دلار خرج کرد که باعث شد آن‌ها مجموعاً در سال ۲۰۰۵، ۲۴ میلیون دلار هزینه کنند.
فیلم‌برداری فصل دوم فرار از زندان، از ۱۵ ژوئن ۲۰۰۶ در دالاس، تگزاس شروع شد. موقعیت‌های این فصل در فاصله ۳۰ دقیقه‌ای دالاس و در لیتل الم، دکاتور و مینرال ولز انتخاب شد. از بسیاری از این مکان‌ها به جای شهرهای مختلف در آمریکا استفاده شد. انتظار می‌رفت که فیلم‌برداری در تگزاس ۵۰ میلیون دلار هزینه داشته باشد. برای سه قسمت پایانی فصل دوم از شهر پنساکولای فوریدا به جای پاناما استفاده شد. هر قسمت فصل دوم این سریال ۸ روز زمان و ۱٫۴ میلیون دلار هزینه برد. فصل سوم در دالاس فیلم‌برداری شد و هر قسمت سریال ۳ میلیون دلار خرج برداشت. سکانس‌های مذاکرات لینکلن و گرچن برای فرار از زندان پاناما، در نزدیکی پاناما سیتی فیلم‌برداری شد. موقعیت اصلی فصل چهارم سریال در لس‌آنجلس بود.
تولید > موسیقی

رامین جوادی آهنگساز سریال فرار از زندان است. در ۲۸ اوت سال ۲۰۰۷، ساندترک این سریال منتشر شد. به علاوه جوادی با همکاری فری کورستن، نسخه میکس شده‌ای از موسیقی متن فرار از زندان را در سال ۲۰۰۶ منتشر کرده‌اند.
شبکه تلویزیونی M6 فرانسه به جای تم آغازین اصلی سریال فرار از زندان، ترانه‌ای از یک خواننده رپ به نام فف لاراج (به فرانسوی: Faf Larage) را پخش می‌کند، نام این ترانه «زمانی باقی نمانده» (به فرانسوی: Pas le temps) است.
در آلمان و بلژیک هم ترانه‌ای ساخته شده به وسیله آزاد آزادپور و عادل تعویل و همچنین ترانه‌ای با اجرای لکی، به نام آن سوی رنگین‌کمان (به انگلیسی: Over the Rainbow) پخش می‌شود.
واکنش‌ها > نمره‌ها و واکنش منتقدان

| فصل | زمان پخش | زمان پخش | رتبه | میانگین بیننده‌ها (به میلیون) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | ۲۰۰۵–۲۰۰۶ | دوشنبه‌ها ۹:۰۰ شب (۲۰۰۵) دوشنبه‌ها ۸:۰۰ شب (۲۰۰۶) | #۴۵ | ۱۰٫۲ |
| ۲ | ۲۰۰۶–۲۰۰۷ | دوشنبه‌ها ۸:۰۰ شب | #۵۱ | ۹٫۳ |
| ۳ | ۲۰۰۷–۲۰۰۸ | دوشنبه‌ها ۸:۰۰ شب | #۷۳ | ۸٫۲ |
| ۴ | ۲۰۰۸–۲۰۰۹ | دوشنبه‌ها ۹:۰۰ شب (۲۰۰۸) جمعه‌ها ۸:۰۰ شب (۲۰۰۹) | #۶۸ | ۶٫۱ |
| ۵ | ۲۰۱۷ | سه شنبه‌ها ۹:۰۰ شب (۲۰۱۷) |  | ۴٫۶ |
فرار از زندان امتیاز/نمره ۸٫۷ از ۱۰ را در وبگاه بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها به دست آورد.
واکنش‌ها > جوایز و نامزدی‌ها

مقالهٔ اصلی: فهرست جوایز و نامزدی‌های سریال فرار از زندان
به دنبال موفقیت ۱۳ قسمت اول این سریال، فرار از زندان در سال ۲۰۰۵، نامزد دریافت جایزه بهترین سریال درام جوایز برگزیده مردم شد و در ژانویه ۲۰۰۶ آن را برد. در شصت و سومین دورهٔ جوایز گلدن گلوب در سال ۲۰۰۶، ونتورث میلر نامزد دریافت جایزه بهترین بازیگر سریال درام مرد و این سریال نامزد دریافت جایزه بهترین سریال درام شد. در سال ۲۰۰۵ هم ونتورث میلر نامزد دریافت جایزه ساترن بهترین بازیگر مرد تلویزیون شد. در سال ۲۰۰۶، موسیقی سریال که توسط رامین جوادی ساخته شده‌است، برنده جایزه موسیقی برجسته جشنواره امی شد. در سال ۲۰۰۶، رابرت نپر نامزد دریافت عنوان بهترین بازیگر مکمل مرد در سری جوایز ماهواره‌ای شد.
واکنش‌ها > پشت پرده

برای فیلم‌برداری این مجموعه در محل‌های مشخص شده و هزینه استفاده از آن‌ها ۲ میلیون دلار برای هر قسمت خرج شده‌است و تصویر برداری، تدوین، نور پردازی و در مجموع جلوه‌های تصویری و صوتی در خور توجه هستند. بازی‌های حساب شده و آگاهانه بازیگران پرتعداد یا نام‌های آشنا و بزرگ آن‌ها و کارگردانی خوب دلیل تفاوت این مجموعه است. اما عامل مهمی که مجموعه فرار از زندان را به اثری درخور توجه تبدیل کرده‌است، داستان و ظرافت‌های موجود در آن اثر است؛ مواردی مثل این که «مایکل» نقشه زندان را روی تمام بدن خود آن هم به شکل تصویری به‌طور کامل نامربوط خال کوبی کرده‌است، یا رابطه پیچیده‌ای که او با بعضی از زندانیان دارد، پیگیری بعضی از برنامه‌های آن‌ها در خارج از زندان که پیشتر از ورود مایکل به زندان صورت گرفته‌است تا در زمان مناسب از آن‌ها استفاده شود و در نهایت تقطیع نماهای فوق‌العاده موفق و به جایی که از داخل به خارج از زندان یا بالعکس صورت می‌گیرد، از محصور شدن دوربین در چارچوب زندان و افت ریتم اثر و به تبع آن خستگی بیننده جلوگیری می‌کند.
ردیف پشت، از سمت چپ به راست: آمائوری نولاسکو، رابرت نپر، وید ویلیامز
ردیف جلو از سمت چپ به راست: سارا وین کالیز، ونتورث میلر و مت اولمستد (سازنده اختصاصی سریال)
ونتورث میلر در حال امضا دادن به هواداران در بورلی هیلز، کالیفرنیا
رامین جوادی آهنگساز موسیقی متن فرار از زندان است.
الکسی اورمانوف

الکسی اورمانوف (انگلیسی: Alexei Urmanov؛ زادهٔ ۱۷ نوامبر ۱۹۷۳) اسکیت‌باز نمایشی اهل روسیه بود.
سانتر-وال دو لوآر

مکان در 23x15px|border |alt=|link= فرانسه
| سانتر-وال دو لوآر Centre | سانتر-وال دو لوآر Centre |
| --- | --- |
ناحیه فرانسه: ناحیه فرانسه
موقعیت سانتر در کشور فرانسه: موقعیت سانتر در کشور فرانسه
مرکز: اورلئان
بخش‌ها: شر اور-ئه-لوار اندر اندر الوآر لوآره شر لوآره
حکومت: حکومت
 • رئیس جمهور: François Bonneau (حزب سوسیالیست)
مساحت: مساحت
 • کل: ۳۹٬۱۵۱ کیلومتر مربع (۱۵۱۱۶ مایل مربع)
جمعیت (2007): جمعیت (2007)
 • کل: ۲٬۵۳۸٬۰۰۰
 • تراکم: ۶۵/کیلومتر مربع (۱۷۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی ۱+ (CET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی ۲+ (CEST)
وبگاه: www.regioncentre.fr/jahia/Jahia/
سانتر-وال دو لوآر (به فرانسوی: Centre-Val de Loire) (تلفظ فرانسوی: ​[sɑ̃tʁ val də lwaʁ]) یکی از ۲۶ ناحیه فرانسه است که در مرکز فرانسه، متمایل به شمال غرب آن کشور واقع شده‌است.
بزرگترین شهر این استان، تور در غرب استان و مرکزش اورلئان در شمال شرق استان واقع می‌باشد.
ناحیه سانتر در فرانسه