stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
لومن (یکا)
تفاوت بین لومن و وات چیست؟

وات نشان دهنده مصرف انرژی یک محصول روشنایی است. بنابراین نمی توان از این معیار برای محاسبه شدت روشنایی استفاده کرد. بلکه فقط انرژی الکتریکی مورد نیاز منبع نور را نشان می دهد. لومن همچنین به عنوان وات به عنوان استاندارد اندازه گیری در سیستم SI شناخته می شود. این اندازه گیری برای اندازه گیری میزان نور تولید شده توسط یک منبع یا نور دریافتی توسط یک جسم استفاده می شود.
این در حالی است که لامپ های  ال ای دی 9 وات با 800 لومن هستند و لامپ هایی با قدرت 6 برابر و 540 لومن در بازار وجود دارد!
توان لامپ و لومن ارتباطی ندارند و یک لامپ می تواند مقدار زیادی برق مصرف کند. اما میزان نوری که ساطع می کند کمتر از حد انتظار است. گاهی اوقات یک لامپ LED با توان مصرفی 14 وات می تواند شار نوری مشابه یک لامپ رشته ای با توان مصرفی 100 وات داشته باشد.
یک لامپ LED نسبت به لامپ های رشته ای برق بسیار کمتری مصرف می کند تا همان میزان روشنایی را تولید کند. بنابراین اگر می خواهید مصرف برق خود را 5 تا 6 برابر کاهش دهید. پیشنهاد ما خرید انواع محصولات نورپردازی LED مانند پروژکتور ال ای دی، وال واشر، چراغ خطی و سایر موارد مشابه برای تامین روشنایی می باشد.
مقاله‌های مرتبط

شمع (یکا)
لوکس
تمر هندی

| تمر هندی | تمر هندی |
| --- | --- |
رده‌بندی علمی: رده‌بندی علمی
فرمانرو:: گیاهان
دسته:: گیاهان گلدار
رده:: دولپه‌ای‌ها
راسته:: باقلاسانان
تیره:: پروانه‌داران
زیرخانواده:: ارغوانیان
تبار:: ارغوانیان دتاریا
سرده::  Tamarindus
گونه:: T. indica
نام دوبخشی: نام دوبخشی
Tamarindus indica لینه: Tamarindus indica لینه
تمر هندی (به عربی: تمر هندي، به معنای خرمای هندی) (نام علمی: Tamarindus indica) درختی گرمسیری از تیرهٔ پروانه‌داران و زیرخانوادهٔ ارغوانیان است.
خاستگاه این گیاه مناطق استوایی قارهٔ آفریقا است. میوهٔ این درخت به شکل لوبیایی درشت و قهوه‌ای و ترش‌مزه و سرشار از قند است.
تمر هندی در میان ساکنان ماداگاسکار درختی مقدس و پادشاه درختان تلقی می‌شود.
خاستگاه

خاستگاه تمر هندی مناطق استوایی قارهٔ آفریقا است و امروزه نیز این گیاه در کشورهای سودان، کامرون، نیجریه و تانزانیا و بلوچستان ایران و هرمزگان به صورت خودرو می‌روید.[نیازمند منبع] تمر هندی صدها سال پیش از طریق کشتی به شبه‌جزیرهٔ هند نیز منتقل شد و در آن‌جا پرورش یافت. پس از آن، این گیاه در سراسر مناطق گرمسیری آفریقا و آسیای شرقی، از جمله تایوان و حتی برخی نواحی چین پخش شد.
این گیاه برای نخستین بار در هند، توسط گیاه‌شناسان اروپایی با نام Tamarindus indica توصیف گشت. ریشهٔ این واژه از نام عربی این میوه گرفته شده و به معنای خرمای هندی می‌باشد.
در قرن شانزدهم تمر هندی توسط استعمارگران اسپانیایی و پرتغالی به آمریکای لاتین نیز صادر شد و در کشورهایی چون مکزیک، هندوراس و گواتمالا پرورش یافت. امروزه این گیاه بخش مهمی از رژیم غذایی ساکنان این مناطق را تشکیل می‌دهد.
مشخصات

درخت تمر هندی بین ۱۰ تا ۲۰ متر طول دارد. رشد این گیاه کُند، ولی عمر آن بسیار طولانی است. تمر هندی در خاک‌های رسی، ماسه ای، ابلیزی و اسیدی به خوبی رشد می‌کند. این درخت مخصوص مناطق حاره بوده و به سرما حساس است، اما مقاومت بالایی دربرابر خشکی و باد دارد.
برگ‌های این درخت همیشه‌سبز و به رنگ سبز روشن هستند. برگ‌ها مرکب بوده به صورت فراهم قرار گرفته‌اند.
تمر هندی در اواخر ماه اردیبهشت گلهایی دارای ۵ گل‌برگ و زردرنگ با خطوط نارنجی یا قرمز می‌دهد. در ماه مهر این درخت میوه‌هایی به شکل لوبیا می‌دهد. هر میوه دارای بین ۱ تا ۱۲ هسته است که توسط گوشتی ترش‌مزه، خمیرمانند و رشته و فیبردار احاطه شده‌است. میوه‌ها پوستی قهوه‌ای رنگ و سخت دارند و می‌توانند تا ۱۵ سانتی‌متر طول داشته باشند. هر درخت بالغ می‌تواند سالیانه تا ۱۷۵ کیلوگرم میوه دهد.
تمر هندی‌های شبه‌جزیرهٔ هند میوه‌هایی بزرگ‌تر با ۶ تا ۱۲ هسته می‌دهند، در حالی که تمر هندی‌های آفریقایی و مناطق آمریکای جنوبی بین ۱ تا ۶ هسته دارند. این هسته‌ها قهوه‌ای‌رنگ، پهن و صاف هستند و در بعضی از مناطق چون چین و جاوه مورد استفادهٔ کودکان برای بازی‌های چون چکرز چینی قرار می‌گیرد.
پرورش

با وجود این که سودان و مناطق استوایی آفریقا خاستگاه تمر هندی بوده‌اند، شبه‌جزیرهٔ هند از صدها سال پیش بزرگ‌ترین پرورش‌دهنده و مصرف‌کنندهٔ این میوه بوده‌است. در کشور هند باغ‌های بزرگ تمر هندی سالانه حدود ۲۷۵٬۵۰۰ تن میوه تولید می‌کنند.
تمر هندی همچنین در کشورهایی چون اندونزی، مالزی، جزایر فیلیپین و جزایر اقیانوس آرام پرورش داده می‌شود. تایلند بیش‌ترین تولید تمر هندی انجمن ملل آسیای جنوب شرقی را به خود اختصاص داده‌است.
تمر هندی در ایالات جنوبی ایالات متحده آمریکا نیز همچون جنوب فلوریدا به دلیل آب‌وهوای حاره‌ای و نیمه‌حاره‌ای کشت می‌شود. در برزیل، کاستاریکا، کوبا، گواتمالا، مکزیک، نیکاراگوئه و پورتوریکو نیز این درخت پرورش داده می‌شود.
مصارف > مصارف خوراکی

میوهٔ کال تمر هندی دارای گوشتی سبز و بسیار ترش است که اغلب به عنوان چاشنی و برای ترش کردن غذا استفاده می‌شود.
تمر هندی رسیده که شیرین‌تر می‌باشد در بسیاری از مناطق به عنوان میوه مصرف می‌شود. تمر هندی همچنین برای تهیهٔ دسر، مربا، شربت، بستنی، آب‌میوه و نوشیدنی مورد استفاده قرار می‌گیرد. برای تهیهٔ بسیاری از سسها نیز از تمر هندی استفاده می‌شود.
در تهیه خورشت های سنتی مانند قلیه ماهی، مرغ ترش و انواع دیگر خورشت های محلی، از تمر هندی به عنوان طعم دهنده استفاده میشود.
در هند، نه تنها میوه، بلکه گل و برگ‌های تمر هندی برای پخت غذا مورد استفاده قرار می‌گیرند.
در مکزیک، از تمر هندی برای تهیهٔ خوراکی‌های متنوعی به صورت نمک‌زده، خشک‌شده، فلفل‌زده، آب‌نبات و غیره استفاده می‌شود.
مصریان نیز از این میوه برای تهیهٔ نوشیدنی خنک و ترشی استفاده می‌کنند که در تابستان بسیار مصرف می‌شود.
مصارف > مصارف دارویی

این میوه به‌عنوان مسهل طبیعی مورد استفاده قرار می‌گیرد. تمر هندی همچنین در برخی مناطق آسیای شرقی و آفریقا به منظور درمان گلودرد، اختلالات گوارشی، درد بدن و تمیزکنندهٔ صورت مصرف می‌شود.
ارزش غذایی

| ارزش غذایی به ازای هر ۱۰۰ گرم (۳٫۵ اونس) | ارزش غذایی به ازای هر ۱۰۰ گرم (۳٫۵ اونس) |
| --- | --- |
انرژی: ۲۳۹ کیلوکالری (۱٬۰۰۰ کیلوژول)
کربوهیدرات: 62.5 g
قند: ۵۷٫۴
فیبر خوراکی: 5.1 g
 :  
چربی: 0.6 g
 :  
پروتئین: 2.8 g
 :  
ویتامین‌ها: درصد ارزش روزانه
ویتامین (B۱): ۳۷٪ ۰٫۴۲۸ میلی‌گرم
 (B۲): ۱۳٪ ۰٫۱۵۲ میلی‌گرم
نیاسین (B۳): ۱۳٪ ۱٫۹۳۸ میلی‌گرم
پانتوتنیک اسید (B۵): ۳٪ ۰٫۱۴۳ میلی‌گرم
ویتامین ب۶: ۵٪ ۰٫۰۶۶ میلی‌گرم
فولیک (B۹): ۴٪ ۱۴ میکروگرم
کولین: ۲٪ ۸٫۶ میلی‌گرم
ویتامین ث: ۴٪ ۳٫۵ میلی‌گرم
ویتامین ئی: ۱٪ ۰٫۱ میلی‌گرم
ویتامین کا: ۳٪ ۲٫۸ میکروگرم
 :  
مواد معدنی: مقدار درصد ارزش روزانه
کلسیم: ۷٪ ۷۴ میلی‌گرم
آهن: ۲۲٪ ۲٫۸ میلی‌گرم
منیزیم: ۲۶٪ ۹۲ میلی‌گرم
فسفر: ۱۶٪ ۱۱۳ میلی‌گرم
پتاسیم: ۱۳٪ ۶۲۸ میلی‌گرم
سدیم: ۲٪ ۲۸ میلی‌گرم
روی: ۱٪ ۰٫۱ میلی‌گرم
 :  
Link to USDA Database entry: Link to USDA Database entry
 یکاها  μg = میکروگرم • mg = میلی‌گرم  IU = یکاهای بین‌المللی :  یکاها  μg = میکروگرم • mg = میلی‌گرم  IU = یکاهای بین‌المللی 
†درصدهای تقریبی ارائه شده برای افراد بزرگسال از روی مرجع مصرف رژیم غذایی هستند.  منبع: مرکز داده غذای وزارت کشاورزی آمریکا: †درصدهای تقریبی ارائه شده برای افراد بزرگسال از روی مرجع مصرف رژیم غذایی هستند.  منبع: مرکز داده غذای وزارت کشاورزی آمریکا
برگ و گل‌های تمر هندی.
میوه‌های لوبیامانند تمر هندی.
تمر هندی در یکی از بازارهای مکزیک.
آب‌نبات تمر هندی.
درنتسه

| درنتسه | درنتسه |
| --- | --- |
روستا: روستا
درنتسهموقعیت درنتسه در نقشه: درنتسهموقعیت درنتسه در نقشه
مختصات: ۴۲°۵۵′۵۶″ شمالی ۲۱°۳۰′۳۸″ شرقی﻿ / ﻿۴۲٫۹۳۲۲۲°شمالی ۲۱٫۵۱۰۵۶°شرقی﻿ / 42.93222; 21.51056: مختصات: ۴۲°۵۵′۵۶″ شمالی ۲۱°۳۰′۳۸″ شرقی﻿ / ﻿۴۲٫۹۳۲۲۲°شمالی ۲۱٫۵۱۰۵۶°شرقی﻿ / 42.93222; 21.51056
کشور:  صربستان
ناحیه: ناحیه یوبلانیکا
شهرداری: مدوجا
جمعیت (۲۰۰۲): جمعیت (۲۰۰۲)
 • کل: ۱۴۹
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانی اروپای مرکزی)
درنتسه (به صربی: Drence) یک منطقهٔ مسکونی در صربستان است که در مدوجا واقع شده‌است. درنتسه ۱۴۹ نفر جمعیت دارد.
باشاید

| باشاید Башаид (صربی) | باشاید Башаид (صربی) |
| --- | --- |
روستا: روستا
The Orthodox Church: The Orthodox Church
باشایدLocation of Bašaid within Serbia: باشایدLocation of Bašaid within Serbia
مختصات: ۴۵°۳۸′۱۷″ شمالی ۲۰°۲۴′۳۱″ شرقی﻿ / ﻿۴۵٫۶۳۸۰۶°شمالی ۲۰٫۴۰۸۶۱°شرقی﻿ / 45.63806; 20.40861: مختصات: ۴۵°۳۸′۱۷″ شمالی ۲۰°۲۴′۳۱″ شرقی﻿ / ﻿۴۵٫۶۳۸۰۶°شمالی ۲۰٫۴۰۸۶۱°شرقی﻿ / 45.63806; 20.40861
کشور:  صربستان
منطقه:  استان خودمختار وویوودینا
منطقه: بانات
ناحیه: ناحیه بانات شمالی
شهرداری: کیکیندا
ارتفاع: ۷۱ متر (۲۳۳ فوت)
جمعیت (۲۰۰۲): جمعیت (۲۰۰۲)
 • Bašaid: ۳۵۰۳
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانی اروپای مرکزی)
کد پستی: ۲۳۳۱۶
کد منطقه: +381(0)230
پلاک خودرو: KI
باشاید (به صربی: Bašaid) یک منطقهٔ مسکونی در صربستان است که در کیکیندا واقع شده‌است. باشاید ۳٬۵۰۳ نفر جمعیت دارد و ۷۱ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
فرونشست زمین در ایران

همچنین ببینید: فرونشست زمین و فرونشست ناشی از آب‌های زیرزمینی
تخریب دیوارهای مسجد حکیم در اصفهان بر اثر فرونشست زمین
فرونشست زمین در ایران از بحران‌های زیست‌محیطی مهم چندسال اخیر ایران است که مهم‌ترین علل آن در حال حاضر بحران آب است. ایران جزو کشورهایی با بیشترین فرونشست زمین است، به حدی که میزان فرونشست زمین در ایران ۹۰ برابر میانگین کشورهای توسعه یافته است. درحال حاضر ۳۰۰ دشت ایران دچار این بحران هستند؛ در برخی از دشت‌های ایران شرایط از فرونشست عبور کرده و زمین وارد مرحله بحرانی ایجاد فروچاله‌ها قرار گرفته است، از مناطق با شرایط بحرانی می‌توان به دشت کاشمر دشت کبودرآهنگ همدان، دشت ورامین، دشت نظرآباد، دشت تهران، دشت مشهد و نیشابور، دشت‌های استان کرمان، اصفهان و قزوین اشاره کرد. کاشمر با میزان فرونشست تجمعی بیش از ۳۰ سانتی‌متر رکورددار فرونشست زمین در ایران است.
کاهش میزان فرونشست در ایران

علی بیت اللهی رئیس مرکز زمین‌شناسی مرکز تحقیقات راه مسکن و شهرسازی اخیرا در این باره گفته است: «با توجه به توسعه پهنه‌های فرونشستی زمین در کشور و فروافتادن خودروها به درون شکاف‌ها و فیشرهای فرونشستی (در چند مورد)، نصب علائم هشدار دهنده، در زون‌های پرخطر فرونشست زمین، ضروری است.» «یک مطالعه جهانی درخصوص نرخ فرونشست زمین در کشورهای مختلف انجام شده و نشان می‌دهد حدود ۳ تا ۵ درصد پهنه‌های فرونشستی زمین در کل دنیا دارای نرخ فرونشست بین ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتر است؛ یعنی فرونشست و پهنه فرونشستی که نرخ بالای ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتر داشته باشند، در دنیا به ندرت دیده می‌شود و نرخ فرونشست عمده پهنه‌ها زیر ۱۰ سانتیمتر است. اما در ایران نرخ فرونشست در این پهنه‌ها به بالای ۱۵ سانتیمتر می‌رسد.» بر اساس آمارهای رسمی کشور، نرخ فرونشست در برخی از نواحی استان کرمان به ۴۰ سانتیمتر می‌رسد و در جنوب استان البرز و در نزدیکی پایتخت نرخ فرونشست بالای ۳۰ سانتیمتر در سال است. همچنین در برخی از نواحی استان اصفهان نرخ فرونشست به بیش از ۱۵ سانتیمتر در سال می‌رسد. در جنوب تهران نرخ فرونشست بالای ۲۰ سانتیمتر در سال ثبت شده و برخی از نواحی ورامین نرخ فرونشست بالای ۲۰ سانتیمتر در سال دارد. اغلب کارشناسان معتقدند خشکسالی و برداشت بی‌رویه منابع آبی زیرزمینی در تشدید بحران فرونشست زمین در کشور، بی تأثیر نیست. اکنون، چنین فرونشست‌هایی در کشور ما رخ نمی‌دهد؛ یعنی رکوردها در حد ۵۴ سانتی‌متر و ۳۶ سانتی‌متر نیست. رکوردها کمتر شده، اما این خبر خوب و مثبتی نیست. دلیل این که رکوردها کمتر شده این است که اکنون آبی باقی نمانده که از زیر زمین کشیده شود و در اثر این حرکت، سطح زمین فرو برود. در حال حاضر کفگیر بسیاری از آبخوان‌ها (سفره‌های آب زیرزمینی) به ته‌دیگ خورده یا به زودی به ته‌دیگ می‌خورد. گزارشی که کمیته مقابله با خشکسالی در وزارت کشور منتشر کرده و ریاست آن بر عهده خانم بنفشه زهرایی است نشان می‌دهد که تا کمتر از ۱۰ سال دیگر بیش از ۲۰ درصد از آبخوان‌های ما کاملاً از آب تهی می‌شود و با بحران مهاجرت‌های گسترده رو به رو خواهیم بود.
«بحران فرونشست زمین از ابتدای دهه ۱۳۸۰ در کشور جدی شد و نخستین هشدارها نیز در همین دوره توسط صاحب‌نظران مطرح شد. آن‌ها هشدار می‌دادند که با این روند برداشت از سفره‌های آب زیرزمینی، دیر یا زود با بحران فرونشست زمین و ایجاد فروچاله‌ها و شکاف‌ها رو به رو خواهیم شد. اما متأسفانه هیچ توجهی به این هشدارها نشد واین وضعیت ادامه پیدا کرد تا رسیدیم به زمان فعلی. در گزارش سال ۲۰۰۵ سازمان زمین‌شناسی اعلام شد که در بخش‌هایی از تهران و در جنوب غربی پایتخت در دشت شهریار، تا ۳۶ سانتی‌متر در سال به شکل نقطه‌ای شاهد فرونشست زمین هستیم، در معین‌آباد ورامین تا ۲۰ سانتی‌متر و در ابردژ ۲۵ سانتی‌متر، فرونشست داریم. همچنین در مناطق جنوب غربی استان البرز و در پایاب رودخانه فررود (مرز بین استان‌های قزوین و البرز) و در بویین زهرا نیز شاهد شکاف‌هایی بودیم. اکنون، از این گزارش نزدیک به ۲۰ سال گذشته است و پس از این گزارش، در سال ۲۰۱۰، سازمان زمین‌شناسی اعلام کرد که بخش‌هایی از استان فارس بین دشت جهرم و فسا به شکل نقطه‌ای با میزان فرونشستی مواجه شده که حتی از ۳۰ سانتی‌متر هم گذشته و به ۵۴ سانتی‌متر در سال رسیده که بالاترین رکوردی است که در جهان ثبت شده بود.»
مهم‌ترین استان‌های درگیر

استان اصفهان از دو منظر به خطرناک‌ترین استان کشور در «فرونشست» تبدیل شده است. مطالعات زمین‌شناسی نشان می‌دهد، اگرچه استان خراسان‌رضوی به لحاظ بیشترین پهنه درگیر فرونشست، اول است، اما بیشترین شهرهای در معرض فرونشست، در استان اصفهان است. ضمن آنکه باتوجه به تراکم جمعیت در شهرهای اصفهان، این استان در این زمینه حادترین استان کشور در مسئله فرونشست به حساب می‌آید. اصفهان در دوراهی مهار فرونشست یا بروز تبعات ۴گانه این پدیده قرار دارد. مهار فرونشست از طریق کنترل کشاورزی‌های آب‌بر و پایان دعوای استانی برسر زاینده‌رود امکان‌پذیر است. درغیر اینصورت افت ارزش ملک یکی از ۴ پیامد منفی فرونشست خواهد بود.
عوامل > بحران آب

مقالهٔ اصلی: بحران آب در ایران
بحران آب اصلی‌ترین و مهم‌ترین عامل فرونشست زمین است. باتوجه به کمبود بارندگی‌ها در چندسال اخیر ایران و کم شدن آب پشت سدها، برای تأمین آب باید از آبخوان‌های زیر زمینی برداشت می‌شد که نتیجه این عمل از بین رفتن سفره آب‌های زیرزمینی و سست شدن خاک و فرونشست شد. دلیل فرونشست این است که، در حالت تعادل طبیعی، فشار هیدرولیکی آب زیرزمینی، در منافذ آبخوان، مقداری از وزن زمین را تحمل می‌کند. هنگامی که آب‌های زیرزمینی توسط انسان بیش از حد برداشته شود، فشارهای منافذ در آبخوان افت می‌کند و فشرده سازی و تراکم آبخوان رخ می‌دهد. هنگامی که آبخوان فشرده شود، باعث فرونشست زمین، پایین رفتن یا افت سطح زمین می‌شود. از عوامل تشدید کننده کمبود آب که عامل اصلی فرونشست زمین است نیز می‌توان به مصرف بالای آب در شهروندان ایرانی (که میانگین مصرف آب در ایران در اوج مصرف ۳۰۰ لیتر در شبانه روز است که دو برابر میانگین جهانی است)، عدم اصلاح الگوی مصرف در صنعت کشاورزی ایران، تغییرات اقلیمی و عدم مدیریت آب اشاره کرد.
پیامدها > نابودی دشت‌ها

مهم‌ترین پیامد فرونشست زمین از بین رفتن دشت‌های حاصلخیز و نابودی خاک قابل کشت است زمانی که زمین نشست کند خاک متراکم و خشک می‌شود و مواد مغذی خاک از بین می‌رود و به این ترتیب زمین آن منطقه به کویری غیرقابل کشت تبدیل می‌شود. علاوه بر این‌ها آثار تاریخی و دیگر بناهایی که در دشت‌ها ساخته شده و ارزش قابل توجهی دارند با فرونشست دشت‌ها از بین می‌روند. برای مثال تخت جمشید و نقش رستم در معرض فرونشست هستند.
پیامدها > کاهش کیفیت آب‌وهوا

کاهش کیفیت آب‌وهوا از دیگر تبعات فرونشست زمین در ایران است؛ در استان‌های آذربایجان شرقی و غربی، فرونشست باعث بیابان زایی و شوری خاک و آب شده است. همچنین در دشت شهرکرد فرونشست باعث ایجاد بیابان و هجوم ریزگردها و آلودگی هوا شده است.
پیامدها > تخریب خطوط ریلی

فرونشست زمین باعث در خطر قرار گرفتن خطوط ریلی ایران شده است، خط راه‌آهن شیراز-اصفهان در سال‌های اخیر در معرض نشست قرار گرفته است که در صورت تشدید این اتفاق منجر به از بین رفتن این خط ریلی می‌شود.
پیامدها > تخریب تأسیسات انرژی

در دشت‌های جنوب ورامین، فرونشست باعث سست شدن خاک و ایجاد مشکل در پایداری دکل‌های انتقال برق شده است. همچنین این اتفاق باعث در خطر قرار گرفتن لوله‌های انتقال آب و گاز و نفت در دشت‌ها شده است.
جغرافیا

مناطق با بیشترین میزان فرونشست به ترتیب شامل استانهای اصفهان، تهران، کرمان، خراسان رضوی، البرز، فارس، یزد، همدان، مرکزی، چهارمحال و بختیاری، آذربایجان شرقی، زنجان، قم، اردبیل، کردستان، آذربایجان غربی، خراسان شمالی، و کرمانشاه است.
جغرافیا > برپایه استان

از نظر تعداد جمعیت شهری نیز استان‌های تهران، خراسان‌رضوی، اصفهان، البرز، کرمان و قم، هرکدام با جمعیتی بالای یک میلیون نفر در ردیف استان‌های با ریسک جمعیتی بالای در معرض خطر فرونشست زمین، قرار دارند. استان‌های دربردارنده پهنه‌های با خطر بالای فرونشست زمین به ترتیب گسترش شامل اصفهان، تهران، کرمان، خراسان رضوی، البرز، فارس، یزد، همدان، مرکزی، چهارمحال و بختیاری، آذربایجان شرقی، زنجان، قم، اردبیل، کردستان، آذربایجان غربی، خراسان شمالی، و کرمانشاه است. بر اساس مطالعات انجام شده، استان اصفهان با ۳۱ شهر واقع بر پهنه‌های باخطر بالای فرونشست زمین در ردیف اول از نظر سکونت‌گاه‌های شهری است که بیشترین زون فرونشست را دارد و بعد از آن استان‌های تهران با ۳۰ شهر، کرمان با ۲۵ و خراسان‌رضوی با ۲۴ شهر رتبه‌های بعدی را از منظر این مخاطره به خود اختصاص داده‌اند. در میان محدوده‌های واقع بر پهنه‌های با خطر بالای فرونشست زمین، شهرهای استان خراسان‌رضوی وضعیت نامطلوب‌تری نسبت به دیگر شهرها دارند. بعد از آن استان‌های تهران، اصفهان، یزد، کرمان، و قم دارای تعداد واحدهای مسکونی فاقد اسکلت بیشتری واقع بر پهنه‌های فرونشستی با خطر بالا هستند.
جغرافیا > برپایه استان > تهران

به‌دلیل افت سطح آب‌های زیرزمینی تهران بستر جغرافیایی این شهر ۳۶ سانتی‌متر در سال فرومی‌نشیند. این پدیده بیشتر از سمت جنوب غرب تهران دیده شده و در مناطقی مانند ۲۲ در حال رشد است. فرونشست به «بمب ساعتی بی‌صدا» تشبیه شده که علاوه بر ایجاد گودال‌های بزرگ، می‌تواند موجب تخریب سازه‌ها شود و مقاومت آنها را در برابر زلزله کاهش دهد. مطالعات سازمان زمین‌شناسی ایران نشان می‌دهد که برخی نقاط اطراف تهران سالیانه ۲۵ سانتی‌متر فرونشست دارد، اما این فرونشست در تمام نقاط اطراف تهران یک‌دست نیست. بر اساس همین مطالعات، فرونشست زمین در حاشیه جنوب غرب تهران در ۱۰ سال گذشته تقریباً دو تا سه برابر شده است.
جغرافیا > برپایه استان > تهران > زنجان

فرونشست زمین در اثر بهره‌برداری بی‌رویه از سفره‌های زیرزمینی در برخی دشت‌های استان زنجان وجود دارد. برداشت متوسط سالانه ۳۷۱ میلیون متر مکعب آب از منابع زیرزمینی استان زنجان، این منطقه را در مرز مواجهه با بحران کم‌آبی و خشک‌سالی قرار داده است.
جغرافیا > برپایه استان > البرز

متوسط فرونشست در البرز بین سه تا چهار سانتیمتر است، ولی این نشست در مناطق شهری مثل مهرشهر و کمال شهر میان شش تا هفت سانتیمتر و در دشت‌های غربی استان مثل نظرآباد بین ۲۷ تا ۲۸ سانتیمتر برآورد شده است.مهم‌ترین دلیل فرونشست در البرز استفاده بیش از اندازه و نادرست از منابع آبی زیرزمینی و مرگ آبخوان‌هاست. بیش از ۷۰درصد آب آشامیدنی استان از آب‌های زیرزمینی تأمین می‌شود که این مسئله تأثیر زیادی در فرونشست استان دارد. دشت‌های کرج، هشتگرد، تهراندشت، تنکمان و اشتهارد از جمله مناطق البرز هستند که طبق مطالعات سازمان نقشه‌برداری کشور سالانه بین ۲۴تا ۳۰ سانتی‌متر فرونشست دارند.
جغرافیا > برپایه استان > فارس

استان فارس با فرونشست ۵۶ سانتی‌متری در سال رکوردار فرونشست در جهان است.میانگین فرونشست در محدوده مرکزی استان فارس از منطقه مرودشت تا قیر و کارزین سالانه حدود ۶ سانتی‌متر برآورد می‌شود. در محدوده فسا و داراب نیز در بازه زمانی ۱۰ سال گذشته، میانگین فرونشست ۳۲ سانتی‌متر هم رخ داده که در کشور بی‌سابقه است. همچنین در منطقه ایزدخواست بین کوه و دشت شکاف ایجاد شده است و ادامه این وضعیت موجب می‌شود که دیگر در این زمین‌ها امکان کشاورزی وجود نداشته باشد.
جغرافیا > برپایه استان > قم

خشکسالی و برداشت بی‌رویه آب از منابع زیرزمینی بلایی بر سر قم آورده که این استان در زمره ۱۸ استان با خطر بالای فرونشست محسوب می‌شود.
جغرافیا > برپایه استان > مرکزی

سکونت‌گاه‌های شهری این استان بیشترین زون فرونشست را دارد. مسئله فرونشست زمین در استان مرکزی که دارای هزاران واحد مسکونی با مقاومت کم است، تبعات بیشتری خواهد داشت.
فرونشست زمین در دشت‌های اراک، ساوه، کمیجان و چند نقطه دیگر استان مرکزی دیده شده است. میزان فرونشست در دشت ساوه در حدود ۱۵سانتی‌متر در سال برآورد شده است.
جغرافیا > برپایه استان > چهارمحال و بختیاری

دشت‌های استان به دلیل تغییر اقلیم و تبدیل بارش‌ها از برف به باران طی بیش از یک دهه اخیر نه تنها تغذیه نشده، بلکه با برداشت‌های بی‌رویه آب از دشت‌ها روز به روز سطح ایستایی آن‌ها کاهش داشته است. از ۱۰ دشت اصلی استان، ۴دشت ممنوعه بحرانی و ۶ دشت ممنوعه است.
جغرافیا > برپایه استان > کرمانشاه

کم‌آبی و خشک‌شدن بسیاری از تالاب‌ها و رودخانه‌های استان دغدغه و نگرانی بسیاری ایجاد کرده است. کاهش بارش‌ها، برداشت‌های بی‌رویه و نامتعارف، حفر چاه‌های غیرمجاز، کشت‌های نامناسب مهم‌ترین عامل تشدید خشکسالی و کاهش شدید منابع آب زیرزمینی و فرونشست نیمی از دشت‌های استان شده است.
جغرافیا > برپایه استان > اصفهان

سال گذشته آب‌های زیرزمینی بین یک تا ۵/۱ متر افت داشته‌اند و ۳دهه برداشت خارج از توان آب‌های زیرزمینی، آبخوان‌های اصفهان را به این نقطه رسانده است. دیده فرونشست زمین در ۱۸منطقه اصفهان موجب خسارت به جاده‌های استان با ایجاد شکاف و بروز تصادف شده است. در سال ۹۹ چهار تیم تخصصی در مناطق مختلف استان مستقر شدند و پایشی در این زمینه انجام دادند و دشت‌های برخوار، مهیار، دامنه، داران، اصفهان، گلپایگان و کاشان را به عنوان مناطقی که در معرض بیشترین خطر فرونشست قرار دارند، اعلام کردند. طی سال‌های ۹۶ و ۹۷ شهرک نیروی هوایی اصفهان که دارای ۶ هزار تن جمعیت بود از شدت فرونشست که سبب شد ساختمان‌های این شهرک دچار ترک‌خوردگی و ریزش شوند، خالی از سکنه شد؛ به حدی که این شهرک دیگر قابل سکونت نیست.
بناهای تاریخی
فرونشست در کمین شهرموزه اصفهان است؛ پل‌ها در عرصه رودخانه زاینده رود، دولتخانه صفوی، میدان نقش جهان و تراکم بناهای تاریخی در محور تاریخی فرهنگی اصفهان همه در خط اول هجوم عوارض فرونشست قرار دارند. بیشتر پل‌های تاریخی اصفهان به دلیل قرارگیری روی آبرفت با عمق‌های مختلف و همچنین میدان نقش جهان با آثار بی نظیری چون مسجد شیخ لطف‌الله، مسجد امام، عمارت عالی قاپو و سردر بازار قیصریه به دلیل ضخامت و وسعت زیاد آبرفتی که بر آن بنا شده‌اند، تحت تأثیر عوارض فرونشست قرار دارند و شدت گرفتن فرونشست‌ها می‌تواند برای آثار میراث فرهنگی اصفهان تهدید جدی باشد.
جغرافیا > برپایه استان > آذربایجان شرقی

دشت‌های سراب و شبستر در آذربایجان شرقی با پدیده فرونشست زمین مواجه هستند. فرونشست زمین در آذربایجان شرقی پدیده‌ای تقریباً نوظهور است که از اوایل دهه ۶۰ در استان دیده شد و به تدریج در حال گسترش است.
بر پایه پردازش‌های راداری و ژئودتیک بخش‌های عمده‌ای از دشت‌های استان آذربایجان شرقی تحت تأثیر فرونشست می‌باشند. از جمله مناطق فرونشست می‌توان به دوزدوزان، ملکان، سراب، مرند، ایلخچی، صوفیان، بناب، عجب شیر، هادی‌شهر، ایلخچی، تسوج، قره آغاج، میاندواب، شبستر و قسمت شرقی بندر شرفخانه اشاره نمود. به عبارتی ۵٫۵ درصد مساحت استان با پدیده فرونشست روبرو می‌باشد. بیشترین نرخ فرونشست استان مربوط به مناطق پیرامون شهرهای مرند و زنوز با سرعت ۱۸٫۹ سانتی‌متر در سال در محدوده ای به وسعت ۲۸۷کیلومترمربع رخ داده است.
جغرافیا > برپایه استان > همدان

عمده‌ای از دشت‌های کبودرآهنگ و فامنین در استان همدان دارای سنگ بستر انحلال‌پذیر با سن دوره الیگومیوسن هستند. پژوهش‌های صورت گرفته روی این سنگ‌ها نشان می‌دهد انحلال‌پذیری این سنگ‌ها بسیار بالاست.
جغرافیا > برپایه استان > خراسان شمالی

از ۱۱دشت خراسان شمالی ۸ دشت ممنوعه بحرانی است و احتمال اضافه شدن دشت‌های بحرانی در این استان در صورت اصلاح نشدن برداشت آب زیاد است.
جغرافیا > برپایه استان > اردبیل

طبق نقشه ناسا از وضعیت زمین، دشت اردبیل به ویژه دشت ویلکیج (آبی بیگلو) در وضعیت قرمز قرار دارد و از مناطق ممنوعه برداشت آب زیرزمینی است.
جغرافیا > برپایه استان > کردستان

۹۰درصد از منابع آب زیرزمینی استان در شرق کردستان و در شهرهای قروه، دهگلان و چاردولی است. افزایش فعالیت کشاورزی و صنعتی در این مناطق موجب افزایش مصرف آب زیرزمینی در منطقه شده است.
جغرافیا > برپایه استان > خراسان رضوی

بر پایه اطلاعات موجود، فرونشست در ۶ دشت خراسان رضوی بحرانی شده است که شامل دشت‌های مشهد، نیشابور، کاشمر، بردسکن، خواف و جوین می‌شود. از میان این ۶ دشت، دشت‌های نیشابور و خواف دارای عوارض سطحی شامل شکاف‌های کیلومتری با بازشدگی متوسط ۱۰ تا ۵۰ سانتی‌متر با ژرفای میانگین یک تا سه متر و فروچاله‌هایی با ژرفای میانگین یک تا ۲٫۵ متری هستند که به سرعت در حال گسترش است. بر پایه برآوردهای انجام گرفته، فرونشست در دشت مشهد سالانه بین صفر تا ۱۷ سانتی‌متر در نقاط گوناگون بروز می‌یابد که بیرون‌زدگی و رخنمون این نشستها نیز به صورت عمده خارج از بافت مسکونی خود را نشان می‌دهد. طبق آخرین مطالعات ۱۳۹۹، مشهد در مرکز، جنوب و جنوب غرب فاقد نشست، در بخش‌های شمال، شمال شرق و شرق دارای نشست صفر تا سه سانتی‌متر بوده و در مناطق شمال غربی نشست سه تا ۶ سانتی‌متر دارد.
جغرافیا > برپایه استان > کرمان

فرونشست زمین در ایران نخستین بار در سال ۴۶ در دشت رفسنجان در استان کرمان مشاهده شد. فرونشست در نیمه شمالی استان کرمان در دشت‌های انار و رفسنجان، زرند و سیرجان گاهی به بیش از ۳۰ سانتی‌متر در سال می‌رسد.
جغرافیا > برپایه استان > آذربایجان غربی

فرونشست زمین علاوه بر دشت‌های مهم آذربایجان غربی شهرهای بزرگ استان از جمله ارومیه، خوی و سلماس را هم تهدید می‌کند. در منطقه خوی ۴ تا ۷ سانتی‌متر در سال فرونشست مشاهده می‌شود.
اقدامات

توجه جدی به رویکرد پیشگیرانه در کاهش خطر فرونشست زمین ضروری است. از جمله این اقدامات پیشگیرانه شامل موارد زیر است:
نصب سیستم‌های کنتور هوشمند بر روی پمپ‌های آب و چاه‌ها
ممنوعیت چاه‌سازی و بستن چاه‌های غیرمجاز در استان‌های در حال غرق شدن
کنترل محصولات کشاورزی، ممنوعیت کشت محصولات پرآب در استان‌های در معرض خطر و معرفی محصولات کشاورزی که نیاز به آب کم دارند
همکاری وزارت کشاورزی برای اجرای طرح‌های آبخیزداری به منظور افزایش ظرفیت ذخیره‌سازی سفره‌های زیرزمینی.
استفاده صحیح و کارآمد از منابع آبی با روش‌های آبیاری بهبود یافته، مانند استفاده از روش‌های قطره‌ای یا بارانی
تصفیه آب شهری و استفاده مجدد در کارخانه‌ها
کاهش صنایعی که برای فعالیت به حجم زیادی آب نیاز دارند.