stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
فیودور داستایفسکی
آثار اصلی > برادران کارامازوف

مقالهٔ اصلی: برادران کارامازوف
برادران کارامازوف بزرگترین اثر داستایفسکی است. هم در میان عموم و هم در میان منتقدان مورد توجه قرار گرفت و معمولا شاهکار او در نظر گرفته می‌شود. این رمان از ۱۲ «کتاب» تشکیل شده و روایتگر داستان آلیوشا کارامازوف تازه‌کار، ایوان کارامازوف بی‌ایمان و دیمیتری کارامازوفِ سرباز است. مشهورترین فصل این کتاب مفتش اعظم است. فروید در داستایفسکی و پدرکشی به این رمان پرداخته است.
نامه‌های داستایفسکی به لیوبیموف، هدف اصلی برادران کارامازوف را توضیح می‌دهد. برادران کارامازوف بیانی کلاسیک از موضوعی است که از زمان یادداشت‌های زیرزمینی ذهن داستایفسکی را به خود مشغول کرده بود: ناسازگاری عقل و ایمان مسیحی. این تضاد در کتاب‌های ۵ و ۶ در جایگاه مرکز ایدئولوژیک رمان قرار می‌گیرد. این بخش شامل شورش ایوان بر خدای یهودی-مسیحی و در حمایت از انسان رنج‌کشیده است. در افسانه مفتش اعظم کیفرخواستی علیه خود مسیح بیان می‌شود. در پاسخ، موعظه زوسیما مبنی بر لزوم ایمان به خدا و جاودانگی به عنوان تنها تضمین عشق به همنوع  قرار دارد که خواسته مسیح است. داستایفسکی در یادداشتی پس از پایان کتاب نوشت که نه فقط موعظه زوسیما بلکه کل رمان پاسخی به مفتش اعظم است.
در برادران کارامازوف قتل فیودور کارامازوف، جنایتی همگانی تصویر می‌شود. در سرلوحهٔ کتاب، عبارتی از انجیل یوحنا آمده است. داستایفسکی در مقدمه‌ای که بر کتاب نوشته، قهرمان اصلی داستان را آلیوشا می‌داند. پس از ذکر این نکته که ممکن است به نظر برسد آلیوشا اصلا انسان بزرگی نیست و کار خاصی انجام نمی‌دهد، به این موضوع اشاره می‌کند که ادامه‌ای را در نظرش دارد. او رمان اول (برادران کارامازوف) را تنها یک لحظه از زندگی قهرمانش در جوانی می‌داند. او رمان دوم را کتاب اصلی و شامل کردار قهرمانش در زمانه فعلی می‌داند.
مرگ پدر زوسیما منجر به بیداری آلیوشا می‌شود. موخره رمان دارای دو صحنه است. در یکی جزئیات روابط ایوان، کاترینا و دیمیتری مشخص می‌شود. در دیگری به روابط آلیوشا با گروهی از کودکان پرداخته می‌شود. رمان با مراسم سوگواری مرگ ایلیوشا و با اشاره امیدوارانه‌ای به سرآغاز رمان، پایان می‌یابد.
کتاب‌شناسی

مقالهٔ اصلی: کتاب‌شناسی فیودور داستایفسکی
| 0 | 1 |
| --- | --- |
 رمان‌ها و رمان‌های کوتاه (۱۸۴۶) بیچارگان (رمان کوتاه)  (۱۸۴۶) همزاد(رمان) (رمان کوتاه)  (۱۸۴۷) خانم صاحبخانه (رمان کوتاه) (بانوی میزبان)  (۱۸۴۹) نیه توچکا (ناتمام)  (۱۸۵۹) رؤیای عموجان (رمان کوتاه)  (۱۸۵۹) روستای استپانچیکو  (۱۸۶۱) آزردگان (تحقیر و توهین شدگان)  (۱۸۶۲) خاطرات خانه اموات  (۱۸۶۴) یادداشت‌های زیرزمینی (رمان کوتاه)  (۱۸۶۶) جنایت و مکافات  (۱۸۶۷) قمارباز (رمان کوتاه)  (۱۸۶۹) ابله  (۱۸۷۰) همیشه شوهر (رمان کوتاه)  (۱۸۷۲) جن‌زدگان  (۱۸۷۵) جوان خام  (۱۸۸۰) برادران کارامازوف:  داستان‌های کوتاه در پانسیون اعیان  (۱۸۴۶) «آقای پروخارچین»  (۱۸۴۷) «رمان در نُه نامه»  (۱۸۴۸) «شوهر حسود»  (۱۸۴۸) «همسر مردی دیگر»  (۱۸۴۸) «همسر مردی دیگر و شوهر زیر تخت» (تلفیقی از دو داستان قبلی)  (۱۸۴۸) «نازک‌دل»  (۱۸۴۸) «پولزونکوف»  (۱۸۴۸) «دزد شرافتمند»  (۱۸۴۸) «درخت کریسمس و ازدواج»  (۱۸۴۸) «شب‌های روشن (داستان کوتاه)»  (۱۸۴۹) «دلاور خردسال»  (۱۸۶۲) «یک داستان کثیف» یا «یک اتفاق مسخره»  (۱۸۶۵) «کروکدیل»  (۱۸۷۳) «بوبوک»  (۱۸۷۶) «درخت کریسمس بچه‌های فقیر»  (۱۸۷۶) «نازنین (داستان کوتاه)»  (۱۸۷۶) «ماریِ دهقان»  (۱۸۷۷) «رؤیای آدم مضحک»  
Winter Notes on Summer Impressions (۱۸۶۳)
یادداشت‌های روزانه یک نویسنده (۱۸۷۳–۱۸۸۱)
(۱۸۴۳) اوژنی گرانده (انوره دو بالزاک)
(۱۸۴۳) La dernière Aldini (ژرژ ساند)
(۱۸۴۳) Mary Stuart (فریدریش شیلر)
(۱۸۴۳) Boris Godunov (الکساندر پوشکین)
(۱۹۱۲) Letters of Fyodor Michailovitch Dostoevsky to His Family and Friends by Fyodor Mikhailovich Dostoevsky (Author), translator Ethel Colburn Mayne Kessinger Publishing, LLC (۲۶ مه ۲۰۰۶) ISBN 978-1-4286-1333-1
(۱۹۲۲) Stavrogin's Confession & the Plan of the Life of a Great Sinner – English translation by ویرجینیا وولف and S. S. Koteliansky
نام در زبان فارسی

مترجمان مختلف نام این نویسنده را به اشکال متفاوتی در فارسی نوشته‌اند: «داستایوفسکی»، «داستایِفسکی» و «داستایِوسکی» که مورد دوم تلفظ صحیح نام او در زبان روسی است. خشایار دیهیمی در ترجمهٔ زندگینامهٔ داستایوفسکی نوشتهٔ ادوارد هالت کار نام او را به شکل «داستایِفسکی» آورده‌است. نام کوچک او نیز در متون ترجمه‌شده به اشکال «فیودور» و «فئودور» آمده‌است. در بین عامه فارسی زبانان به «داستایوفسکی» معروف است. آبتین گلکار در این مورد می‌گوید: «واقعاً نمی‌دانم چرا در ایران به داستایوفسکی شناخته می‌شود. بکار بردن چنین تلفظی تنها به دلیل اشتباه مترجمان و ترجمه از زبان‌های واسطه رخ داده‌است. حرف «о» پیش از تکیه در زبان روسی تلفظی شبیه به «a» کوتاه پیدا می‌کند و به همین علت نام Dostoevsky به صورت «داستایِفسکی» تلفظ می‌شود، نه «داستویفسکی» یا «دوستویفسکی».»
برای مطالعه بیشتر

Dostoevsky, Anna (1975). Dostoevsky, Reminisceces.
هلت کار، ادوارد. داستایفسکی. ترجمهٔ خشایار دیهیمی.
فیودور داستایوفسکی: نگاهی به زندگی و آثار، نوشته رابرت برد، ترجمه مهران صفوی و میلاد میناکار، ققنوس ۱۳۹۴.
درباره داستایوفسکی | اشتیاق مخاطبان ایرانی به شاهکارهای ادبیات روسی
داستایفسکی، ۱۸۴۷
طرحی از اعدام ساختگی حلقه پتراشفسکی
داستایفسکی مهندس نظامی در سال ۱۸۵۸ یا ۱۸۵۹، پرتره از سولومون لیبین
۱۸۶۳
نقاشی پرتره داستایفسکی در تابوت، اثر ایوان کرامسکوی، ۱۸۸۱ میلادی
دستنویس جن‌زدگان
عهد جدیدی که داستایفسکی با خود به زندان در سیبری برد
اد مارکی

| اد مارکی | اد مارکی |
| --- | --- |
Ed Markey: Ed Markey
United States Senator   از ماساچوست: United States Senator   از ماساچوست
متصدی: متصدی
آغاز به کار  ۱۶ ژوئیه ۲۰۱۳ همکار با الیزابت وارن: آغاز به کار  ۱۶ ژوئیه ۲۰۱۳ همکار با الیزابت وارن
پس از: مو کون
عضو  مجلس نمایندگان ایالات متحده از ماساچوست حوزهٔ 5th: عضو  مجلس نمایندگان ایالات متحده از ماساچوست حوزهٔ 5th
دوره مسئولیت ۳ ژانویه ۲۰۱۳ – ۱۵ ژوئیه ۲۰۱۳: دوره مسئولیت ۳ ژانویه ۲۰۱۳ – ۱۵ ژوئیه ۲۰۱۳
پس از: نیکی سونگاس
پیش از: Katherine Clark
عضو  مجلس نمایندگان ایالات متحده از ماساچوست حوزهٔ 7th: عضو  مجلس نمایندگان ایالات متحده از ماساچوست حوزهٔ 7th
دوره مسئولیت ۲ نوامبر ۱۹۷۶ – ۳ ژانویه ۲۰۱۳: دوره مسئولیت ۲ نوامبر ۱۹۷۶ – ۳ ژانویه ۲۰۱۳
پس از: Torbert Macdonald
پیش از: مایک کپوانو
رئیس House Energy Independence Committee: رئیس House Energy Independence Committee
دوره مسئولیت ۸ مارس ۲۰۰۷ – ۳ ژانویه ۲۰۱۱: دوره مسئولیت ۸ مارس ۲۰۰۷ – ۳ ژانویه ۲۰۱۱
پس از: Committee established
پیش از: Committee abolished
عضو  مجلس نمایندگان Massachusetts از حوزهٔ 26ام میدلسکس: عضو  مجلس نمایندگان Massachusetts از حوزهٔ 26ام میدلسکس
دوره مسئولیت ۳ ژانویه ۱۹۷۳ – ۲ نوامبر ۱۹۷۶: دوره مسئولیت ۳ ژانویه ۱۹۷۳ – ۲ نوامبر ۱۹۷۶
پس از: William Callahan
پیش از: John McNeil
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: Edward John Markey ۱۱ ژوئیهٔ ۱۹۴۶ ‏(۷۸ سال)
حزب سیاسی: حزب دموکرات ایالات متحده آمریکا
همسر(ان): Susan Blumenthal
اقامتگاه: ملدن، ماساچوست
محل تحصیل: بوستون کالج (B.A.، J.D.)
تخصص: وکیل
امضا: 
وبگاه: Congressional website Campaign website
خدمات نظامی: خدمات نظامی
وفاداری:  ایالات متحده آمریکا
سال‌های خدمت: ۱۹۶۸–۱۹۷۳
درجه:  Specialist Fourth Class
یگان:  Army Reserve
اد مارکی (انگلیسی: Ed Markey؛ زادهٔ ۱۱ ژوئیهٔ ۱۹۴۶) یک سیاست‌مدار و عضو حزب دموکرات اهل ایالات متحده آمریکا است. وی نماینده ایالت ماساچوست در مجلس نمایندگان سنای ایالت متحده نیز می‌باشد .
کیتلین لاوس

کیتلین لاوس (انگلیسی: Kaitlyn Lawes؛ زادهٔ ۱۶ دسامبر ۱۹۸۸) ورزشکار کرلینگ اهل کانادا است.
روبوکاپ

آرم فدراسیون جهانی روبوکاپ
روبوکاپ (RoboCup) عنوان مسابقاتی بین‌المللی در زمینه دانش روباتیک و هوش مصنوعی است که به صورت سالیانه توسط فدراسیون بین‌المللی RoboCup برگزار می‌شود. نام RoboCup برگرفته از کلمات «Robot Soccer» (مسابقه فوتبال) و «World Cup» (جام جهانی) است اما این رقابت‌ها در حال حاضر در لیگ‌هایی فراتر از لیگ فوتبال برگزار می‌شود.
هدف روبوکاپ

هدف نمادین ربوکاپ پیروزی تیم فوتبال روباتهای انسان نما در سال ۲۰۵۰ (میلادی) در رقابت با برترین تیم فوتبال همان سال است ولی هدف آن به‌طور کل توسعه دانش روباتیک و هوش مصنوعی است.
تاریخچه روبوکاپ

ایده برگزاری ربوکاپ برای اولین بار در سال ۱۹۹۲ توسط پروفسور آلن مک ورث از دانشگاه British Columbia کانادا در مقاله‌ای تحت عنوان روباتهای بینا مطرح شد که این مقاله در سال ۱۹۹۳ در کتابی تحت عنوان «Computer Vision: System, Theory, and Applications» منتشر گردید. در همین زمان گروهی از محققان کشور ژاپن به بررسی امکانپذیری برگزاری مسابقه فوتبال روباتها پرداختند که این بررسی‌ها منجر به تأسیس رقابت‌های Robot J-League (که بعد به RoboCup تفییر نام داد) توسط پروفسور مینورو آسادا، یاسو کنیوشی و هیرواکی کیتانو شد. رقابت‌های روبوکاپ در سال ۱۹۹۶ به صورت رسمی آغاز بکار کرد. لیست زیر بیانگر تاریخ و محل برگزاری مسابقات روبوکاپ از بدو تأسیس آن می‌باشد.
محل‌های برگزاری

| محل برگزاری | تعداد تیم‌ها | تعداد کشورها | تعداد شرکت‌کنندگان |
| --- | --- | --- | --- |
ربوکاپ 2022 بانگکوک-تایلند: 
روبوکاپ ۲۰۱۹ سیدنی -  استرالیا: 
روبوکاپ ۲۰۱۸ مونترال - کانادا: 
روبوکاپ ۲۰۱۷ ناگویا -  ژاپن: 
| روبوکاپ ۲۰۱۶ لایپزیگ -  آلمان |  | ۴۵ | ۳٬۵۰۰ |
روبوکاپ ۲۰۱۵ هفئی -  چین: 
| روبوکاپ ۲۰۱۴ ژواو پسوا -  برزیل | ۳۵۸ | ۴۵ | ۲٬۹۰۰ |
| روبوکاپ ۲۰۱۳ آیندهوون -  هلند | ۴۱۰ | ۴۵ | ۳٬۰۳۳ |
| روبوکاپ ۲۰۱۲ مکزیکو سیتی -  مکزیک | ۳۸۱ | ۴۲ | ۲٬۳۵۶ |
| روبوکاپ ۲۰۱۱ استانبول -  ترکیه | ۴۵۱ | ۴۰ | ۲٬۶۹۱ |
| روبوکاپ ۲۰۱۰ سنگاپور -  سنگاپور | ۵۰۰ | ۴۰ | ۳٬۰۰۰ |
| روبوکاپ ۲۰۰۹ گراتس -  اتریش | ۴۰۷ | ۴۳ | ۲٬۴۷۲ |
| روبوکاپ ۲۰۰۸ سوژو -  چین | ۳۷۳ | ۳۵ |  |
| روبوکاپ ۲۰۰۷ آتلانتا -  ایالات متحده آمریکا | ۳۲۱ | ۳۹ | ۱٬۹۶۶ |
| روبوکاپ ۲۰۰۶ برمن -  آلمان | ۴۴۰ | ۳۵ |  |
| روبوکاپ ۲۰۰۵ اوساکا -  ژاپن | ۳۸۷ | ۳۶ |  |
| روبوکاپ ۲۰۰۴ لیسبون -  پرتغال | ۳۴۵ | ۳۷ |  |
| روبوکاپ ۲۰۰۳ پادووا -  ایتالیا | ۲۳۸ | ۳۵ |  |
| روبوکاپ ۲۰۰۲ فوکوئوکا -  ژاپن | ۱۹۷ | ۲۹ |  |
| روبوکاپ ۲۰۰۱ سیاتل -  ایالات متحده آمریکا | ۱۴۱ | ۲۲ |  |
| روبوکاپ ۲۰۰۰ ملبورن -  استرالیا | ۱۱۰ | ۱۹ |  |
| روبوکاپ ۱۹۹۹ استکهلم -  سوئد | ۸۵ | ۲۳ |  |
| روبوکاپ ۱۹۹۸ پاریس -  فرانسه | ۶۳ | ۱۹ |  |
| روبوکاپ ۱۹۹۷ ناگویا -  ژاپن | ۳۸ | ۱۱ |  |
:
رشته‌های مسابقات روبوکاپ

رقابت‌های فوتبال (Soccer)
لیگ ربات‌های اندازه کوچک (Small Size)
لیگ ربات‌های اندازه متوسط (Middle Size)
لیگ ربات‌های استاندارد (Standard Platform)
لیگ ربات‌های انسان نما (Humanoid)
لیگ شبیه‌سازی (Soccer Simulation)
شبیه‌سازی دو بعدی فوتبال (2D Soccer Simulation)
شبیه‌سازی سه بعدی فوتبال (3D Soccer Simulation)
واقعیت ترکیبی (Mixed Reality)
رقابت‌های امداد و نجات (Rescue)
لیگ ربات‌های امدادگر (Rescue Robot)
لیگ شبیه‌سازی امداد و نجات (Rescue Simulation)
لیگ ربات‌های خانگی (@Home)
مسابقات دانش آموزی (زیر ۱۸ سال) (Junior)
رقابت‌های فوتبال نوجوانان (Soccer)
رقابت‌های رقص نوجوانان (Dance)
رقابت‌های امداد و نجات نوجوانان (Rescue)
رقابت عمومی نوجوانان (General)
نوریاب
مسابقات روبوکاپ

۲۰۱۱
ششمین دورهٔ مسابقات ربوکاپ آزاد ایران (۲۰۱۱)
هفتمین دورهٔ مسابقات ربوکاپ آزاد ایران (۲۰۱۲)
آموزش روبوکاپ

انجمن تخصصی روبوکاپی‌ها بایگانی‌شده  در ۶ نوامبر ۲۰۱۵ توسط Wayback Machine
تصویری از مسابقات سال ۲۰۰۴ در لیسبون
روندا

Municipality در 23x15px|border |alt=|link= اندلس, 23x15px|border |alt=|link= اسپانیا
| Ronda | Ronda |
| --- | --- |
Municipality: Municipality
ال تاجو در روندا و پل جدید پوئنته نوئوو: ال تاجو در روندا و پل جدید پوئنته نوئوو
  پرچمنشان:   پرچمنشان
بخش‌های خودمختار اسپانیا:  اندلس
استان: مالاگا
Comarca: Serranía de Ronda
حکومت: حکومت
 • Alcalde: Antonio María Marín Lara (PSOE)
مساحت: مساحت
 • کل: ۴۸۱٫۳۱ کیلومتر مربع (۱۸۵٫۸۳ مایل مربع)
ارتفاع: ۷۲۳ متر (۲۳۷۲ فوت)
جمعیت (۲۰۰۹): جمعیت (۲۰۰۹)
 • کل: ۳۶۸۲۷
 • تراکم: ۷۷/کیلومتر مربع (۲۰۰/مایل مربع)
اهلیت‌نام: Rondeños
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (CET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (CEST)
Postal code: ۲۹۴۰۰
وبگاه: وبگاه رسمی
روندا نام شهری از در استان مالاگا واقع در بخش‌های خودمختار اسپانیا است و در حدود ۳۵ هزار نفر جمعیت دارد.
الدن، آیووا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= آیووا, 23x15px|border |alt=|link= ایالات متحده آمریکا
| Alden, Iowa | Alden, Iowa |
| --- | --- |
شهر: شهر
Location of Alden, Iowa: Location of Alden, Iowa
مختصات: ۴۲°۳۱′۱″ شمالی ۹۳°۲۲′۳۳″ غربی﻿ / ﻿۴۲٫۵۱۶۹۴°شمالی ۹۳٫۳۷۵۸۳°غربی﻿ / 42.51694; -93.37583: مختصات: ۴۲°۳۱′۱″ شمالی ۹۳°۲۲′۳۳″ غربی﻿ / ﻿۴۲٫۵۱۶۹۴°شمالی ۹۳٫۳۷۵۸۳°غربی﻿ / 42.51694; -93.37583
ایالت:  آیووا
شهرستان: شهرستان هاردین، آیووا
مساحت: مساحت
 • کل: ۱٫۷۳ مایل مربع (۴٫۴۸ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۱٫۷۱ مایل مربع (۴٫۴۳ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰۲ مایل مربع (۰٫۰۵ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۱۱۲ فوت (۳۳۹ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۷۸۷
 • برآورد (2012): ۷۷۷
 • تراکم: ۴۶۰٫۲/مایل مربع (۱۷۷٫۷/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کدs: 50006, 50043
کد منطقه: 515
FIPS code: 19-01045
GNIS feature ID: 0454120
الدن (به انگلیسی: Alden) شهری در ایالت آیووا کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۷۸۷ نفر بوده‌است.
آرماه

با نجاشی اشتباه نشود.
نگوس
| نجاشی | نجاشی |
| --- | --- |
نگوس : نگوس 
پادشاه اکسوم: پادشاه اکسوم
سلطنت: ۶۱۴–۶۳۰
پیشین: گرسم
Successor: کوستانتینوس
زاده: آرماه حدود ۵۶۰ پادشاهی اکسوم
درگذشته: ۶۳۱ (۷۰-۷۱ سال) نگاش، پادشاهی اکسوم (اکنون اریتره و اتیوپی)
آرماه یا نجاشی (حکمرانی ۶۱۴ تا ۶۳۱ میلادی) (عربی: النجاشی‎) پادشاهِ مسیحیِ امپراتوری یا پادشاهی آکسوم، در محدوده اتیوپی امروز بوده‌است.
تاریخچه

در گذشته اعراب عربستان سرزمین آنان را حبشه می‌خوانده‌اند. این پادشاه، اول از طریق سکه‌هایی که در زمان پادشاهی وی ضرب شده‌اند و از حدود ۱۸۹۵ میلادی، با نام هشام ابن ابجار، یا سهاما (در زبان انگلیسی) یا همان نجاشی شناخته شده‌است که در سال ۶۱۵ یا ۶۱۶ میلادی به مسلمانانی که از عربستان گریخته بودند، پناه می‌دهد.
بنابر نظر استوارت مونرو (۱۹۴۷ تا ۲۰۰۴) آرماه یا گرسم آخرین پادشاهان آکسوم بوده‌اند که سکه ضرب کرده‌اند. نوع برنزی سکه‌هایی که در زمان آرماه ضرب شده‌اند نشانهٔ صلیب مسیحیان را دارند که بیانگر مسیحی بودن آن پادشاه هستند.
تاریخچه > پناه بردن مسلمانان به حبشه

بین سالهای ۶۱۰ تا ۶۲۹ میلادی است که به خواست محمد، پیامبر مسلمانان، گروهی از آنان برای رهایی از ظلم و ستم بت پرستان مکه و با رهبری جعفر بن ابی‌طالب عازم حبشه می‌شوند. آنان در دربار آرماه، پادشاه دادگستر و مسیحی حبشه و در برابر فرستاده بت پرستان مکه، عمرو بن العاص، از خود دفاع می‌کنند و آن پادشاه نیکو سرشت آنان را در حبشه پناه می‌دهد.
تاریخچه > نامه حضرت محمد (ص) به آرماه

به گفته تاریخ ، حضرت محمد (ص) همچون دیگر پادشاهان و سران کشورها، به آرماه نیز نامه نوشته و او را به دین اسلام دعوت کرده‌است.
روابط ایالات متحده آمریکا و ایران

| 0 | 1 |
| --- | --- |
 ایران:  ایالات متحده آمریکا
 :  
سفارتخانه: سفارتخانه
سفارت ایران: سفارت ایالات متحده آمریکا
نماینده: نماینده
رئیس دفتر حفاظت منافع جمهوری اسلامی ایران  مهدی عاطفت: نماینده ویژه ایالات متحده آمریکا برای ایران   رابرت مالی
روابط ایالات متحده آمریکا و ایران از اواسط قرن نوزدهم میلادی آغاز شد. این روابط از سال ۱۸۹۹ میلادی تا انقلاب ۱۳۵۷ در بهمن ماه سال ۱۳۵۷ (مصادف با ۱۱ فوریه ۱۹۷۹ میلادی) برقرار بود. پس از انقلاب اسلامی ایران، دو کشور در چند مورد محدود روابط سیاسی و نظامی محرمانه‌ای با یکدیگر برقرار نموده بودند (ماجرای مک‌فارلین، کمک به یورش نظامیان آمریکایی از شمال افغانستان به مواضع طالبان توسط نیروهای سپاه و …) ولی در عین حال مناسبات رسمی با یکدیگر نداشتند تا ۷ خرداد ۱۳۸۷ که شروع ۳ دور مذاکرات فرستادگان ایران و آمریکا در بغداد بر سر برقراری صلح در عراق بود که به دلیل اختلاف نظرهای شدید دوطرف، مذاکرات ناکام باقی ماند. از آن زمان در خلال چند دور سفرهای محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور دولت نهم و دهم ایران به سازمان ملل متحد، وی پیشنهادهایی برای مذاکره مستقیم با دولت آمریکا مطرح نموده بود که با مخالفت‌هایی از جانب مقامات حکومت ایران و نیز سکوت دولتمردان آمریکایی همراه بود. اوج شکل‌گیری مذاکرات دو جانبه ایران و آمریکا، پس از روی کار آمدن دولت یازدهم به ریاست حسن روحانی بر سر پرونده هسته‌ای ایران آغاز شد. مذاکراتی که به صورت مستمر نزدیک دو سال ادامه داشت و در نهایت به انعقاد برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) انجامید. انعقاد این توافق، بالاترین سطح روابط دیپلماتیک ایران و آمریکا پس از انقلاب اسلامی ایران محسوب می‌شود، با این حال حضور ایالات متحده در این توافق موقت بود و دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا در ۸ مه ۲۰۱۸ به‌طور یکجانبه از برجام خارج شد. روابط این دو کشور تا پایان ریاست جمهوری دونالد ترامپ بحرانی بود و برخی از تحلیلگران از احتمال وقوع جنگ خبر می‌دادند.
از آغاز تا جنگ جهانی دوم

مقالهٔ اصلی: روابط ایران و آمریکا از قرن نوزدهم تا جنگ جهانی دوم
اولین بار در کتابی با نام «تحفةالعالم» که نواده دختری ابوالقاسم میرفندرسکی در سال ۱۱۰۷ یعنی سال دوم سلطنت شاه سلطان حسین و ۲۰۲ سال پس از کشف آمریکا نوشته، از اجناس آمریکایی چون فرش‌ها و لباس‌های ینگی دنیا ذکری به میان آمده‌است. ینگی دنیا و ینگه دنیا نامی بود به زبان ترکی عثمانی به معنای «دنیای جدید» که برای اشاره به آمریکا به‌کار می‌رفت. کتاب تحفةالعالم در بیان صفت جود و سخاوت در شاه سلطان حسین آورده‌است:
جود و سخا و تکثیر نوال و عطا که حرکت دست سخایش در بذل عطا از امواج دریا افزون و بارش سحاب احسان وجودش چون ابر نیسان از شمار بیرون است. از خلعت‌های زربفت ینگی دنیا و دیبای روم و چین و تاج و طومارهای مرصّع به لآلی و جواهر ثمین و اسبان تازی نژاد با زین مرصّع و لجام طلا و سراپرده‌های ظهاره اطلس بطانه دیبا و امتعه و اقمشه نفیسه هند و ختا و فرنگ و اسلحه نادره و تحفه روز هیجا و جنگ از جزایری و تفنگ و کمان و شمشیر و زوبین و سنان و قدّاره و سپر و دشنه و خنجر و کلنگ و تبر و عمود و شمشیر و خُود و چهار آینه و زره‌های داودی صنعت و برگستوان‌های در کمال جودت و گرانی قیمت به اعزّه و شرفا و اهل آن و امرا و متجنّده و سپاهیان چندان بخشیده، که اگر قیمت آن‌ها را بر ایام تقسیم نمایند، از ابتدای جلوس بر تخت سلطنت عظمی و خلافت کبری تا حال که یازده ماه است، هر بخشش روزی از هزار هزار تومان متجاوز می‌شود، سوای آنچه بی طلب به اهل فقر و مسکنت و احتیاج داده و سوای آنچه در برابر طلب و خواهش و سؤال سؤّال مبذول افتاده تا به امروز مسموع نشده که کسی از آن اعلی حضرت چیزی طلب کرده و او نداده باشد یا استدعای مبلغ خطیری یا شیء عظیمی کرده و مبذول نیفتاده باشد.
در نوشته‌های قدیم در فارسی به ایالات متحده آمریکا اتازونی گفته می‌شد که برگرفته از واژهٔ فرانسوی États-Unis، به معنای ایالت‌های متحد است.
بر پایه اسناد، جاستین پرکینز اولین آمریکایی است که در تاریخ به ایران پای گذارد. از سوی دیگر، نخستین ایرانی که رسماً تابعیت ایالات متحده آمریکا را پذیرفت میرزا محمد علی حاج سیاح بود که در انقلاب مشروطیت نیز شرکت داشت.
در ژوئن ۱۸۸۳ (۱۳۰۰ هجری قمری) آمریکا اقدام به تأسیس کنسولگری در ایران کرد و دیپلمات ارشدی به نام ساموئل گرین بنجامین به تهران فرستاد. دولت ایران هم نخست در سال ۱۸۵۶ میرزا ابوالحسن شیرازی، و سپس در اکتبر ۱۸۸۸ میلادی (۱۳۰۶ هجری قمری) حاج حسینقلی خان صدرالسلطنه، فرزند میرزا آقاخان نوری را به عنوان نماینده رسمی به آمریکا فرستاد. وی به نام حاجی واشینگتن در تاریخ ایران ماندگار شده‌است.
در سال ۱۹۳۶ میلادی (دوره پادشاهی رضاشاه) روابط ایران و آمریکا در نتیجه دستگیری سفیر ایران در واشینگتن به دلیل تخلفات رانندگی قطع می‌شود.
جنگ جهانی دوم

روابط در حد سفیر بین دو کشور در سال ۱۹۴۴ برقرار شد. والاس موری (Wallace Murray) که در سال‌های دهه ۲۰ میلادی کاردار آمریکا در ایران بود، از نخستین سفیران این کشور در ایران شد.
درپی حمله متفقین به ایران در ۳ شهریور ۱۳۲۰ رضاشاه از آمریکایی‌ها کمک خواست اما به دلیلی سردی روابط میان تهران و واشینگتن در خصوص ماجرای وزیر مختار ایران در آمریکا این درخواست مورد توجه فرانکلین روزولت قرار نگرفت. البته در جریان کنفرانس تهران ایالات متحده آمریکا، بریتانیا و اتحاد شوروی استقلال ایران را به رسمیت شناختند.[نیازمند منبع]
متفقین برای سروسامان دادن به وضعیت اقتصادی ایران و همچنین تسهیل ارسال کمک به روس‌ها با استخدام مستشاران مالی موافقت کردند. بدین ترتیب باردیگر آرتور میلسپو راهی ایران شد. اما این بار نیز وی نتوانست اقدام اساسی در وضعیت مالی ایران ایجاد کند و در سال ۱۳۲۳ تهران را ترک کرد. ایالات متحده آمریکا در طول جنگ جهانی دوم حدود ۴۵ میلیون دلار در چارچوب قانون وام و اجاره به ایران پرداخت کرد. هم‌زمان برخی از شرکت‌های نفتی آمریکا برای سرمایه‌گذاری در نفت ایران اعلام آمادگی کردند اما از آنجا که درخواست آمریکایی‌ها موجب طرح درخواست‌های مشابه از سوی روس‌ها و انگلیسی‌ها می‌شد دکتر محمد مصدق در مجلس شورای ملی سیاست موازنه منفی برای پرهیز از واگذاری هرگونه امتیاز نفتی به خارجیان تا پایان جنگ جهانی دوم را مطرح کرد.[نیازمند منبع]
زمان محمدرضا پهلوی

پایان جنگ جهانی دوم ضرورت خروج نیروهای متفقین از ایران را مطرح کرد. استالین به بهانه‌هایی از خروج ارتش سرخ از شمال ایران خودداری کرد. مذاکرات احمد قوام در مسکو بی‌نتیجه ماند و ایران مجبور شد به شورای امنیت سازمان ملل متحد شکایت کند. در واکنش به این اقدام اتحاد شوروی نه تنها به خروج نیروهایش از ایران اقدام نکرد بلکه در آذربایجان و کردستان حکومت‌های دست‌نشانده به وجود آورد. هری ترومن رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا در ۱ فروردین ۱۳۲۵ (۱۹۴۶) اولتیماتوم داد در صورت خودداری شوروی از خروج نیروهایش از ایران ایالات متحده آمریکا نیز اقدام به بازگرداندن نیروهایش خواهد کرد. نگرانی استالین از برخورد نظامی با آمریکا که در آن زمان تنها کشور دارنده بمب اتمی بود سرانجام شوروی را به خروج از ایران وادار کرد.[نیازمند منبع]
هم‌زمان روابط نظامی ایران و آمریکا رو به فزونی گذاشت. در ۳۰ خرداد ۱۳۲۶ یک قرارداد ۱۰ میلیون دلاری فروش سلاح به ایران به امضاء رسید. در ۱۴ مهر ۱۳۲۸ کنگره ایالات متحده آمریکا قانون کمک به دفاع مشترک را به تصویب رساند و مبلغ ۲۷ میلیون دلار کمک نظامی در اختیار ایران قرار داد. در ۴ مرداد ۱۳۲۹ کنگره اصلاحیه‌ای به قانون دفاع مشترک افزود و ایران را از رده کره جنوبی و فیلیپین خارج ساخت و در ردیف ترکیه و یونان قرار داد که مجموع ۱۳۱ میلیون دلار کمک نظامی به این سه کشور اختصاص یافته بود.
در ۷ آذر ۱۳۲۲ خورشیدی یک سرباز آمریکایی در قم در حالت مستی با سلاح به یک مغازه‌دار حمله کرد. در پی این اقدام وزارت خارجه ایران اعتراض‌نامه‌ای را تسلیم سفارت آمریکا در تهران کرد.
زمان محمدرضا پهلوی > برنامه آمریکا و بریتانیا برای بمباران اتمی ایران

بر اساس اسنادی که اشتباهاً توسط کتابخانه ریاست جمهوری هری ترومن در سال ۱۹۹۶ افشا شده و با از طبقه‌بندی خارج شدن اسناد بیشتری در آمریکا و بریتانیا زوایای بیشتری از آن روشن شد، دولت‌های آمریکا و بریتانیا طرحی موسوم به Denial Policy (سیاست انکار) آماده کرده بودند که در صورت احتمال دستیابی شوروی به منابع نفتی خاورمیانه آمریکا و بریتانیا ایران و عربستان را بمباران هسته‌ای کنند. شرکت نفتی ایران -انگلیس و و شرکت نفتی آمریکایی -عربستانی آرامکو در این طرح مشارکت داشتند. نیم قرن بعد آمریکا و انگلیس تحریم‌هایی را علیه ایران به بهانه تلاش برای ساخت تسلیحات هسته‌ای وضع کردند، این طرح در دولت هری ترومن طراحی شد اما در دوران سه رئیس‌جمهور بعدی نیز ادامه داشت.
زمان محمدرضا پهلوی > ملی شدن صنعت نفت

سیاست ایالات متحده آمریکا در طول دوران جنبش ملی شدن صنعت نفت و تشکیل دولت محمد مصدق سه مقطع مشخص را پشت سرگذاشت:
همراهی با ایران: در این مقطع آمریکایی‌ها از حق ایران برای کسب حقوقش بر مبنای تقسیم ۵۰–۵۰ حمایت کرد. این مرحله با تصویب و اجرای قانون ملی شدن صنعت نفت ایران پایان یافت.
میانجیگری: با ملی شدن شرکت نفت ایران و انگلیس، احساسات ملی گرایانه در دیگر کشورهای خاورمیانه به ویژه در قبال احتمال ملی شدن شرکت آرامکو، آمریکا را نگران کرد.[نیازمند منبع] به همین دلیل آمریکا با بریتانیا هم قدم شد که از ملی شدن صنعت نفت ایران حمایت نکند اما در عین حال واشینگتن دو طرف ماجرا را به حل اختلافات از طریق گفتگو دعوت کرد.
همراهی با بریتانیا: با پیروزی چرچیل در بریتانیا و آیزنهاور در آمریکا همسویی دو کشور در برخورد با دولت محمد مصدق شکل گرفت. آمریکایی‌ها مدعی بودند که مماشات در مقابل مصدق نهایت به پیروزی حزب توده و فروافتادن ایران در دامان اتحاد جماهیر شوروی خواهد انجامید. در نتیجه آمریکا از ایده سرنگونی مصدق و بازگشت شاه حمایت کرد. کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ اولین تجربه سیا در سرنگونی یک دولت خارجی به‌شمار می‌آید. این عملیات با هدایت کرمیت روزولت مأمور مخفی سیا به نام عملیات تی.پی. آژاکس به مرحله اجرا گذاشته شد. روزولت در کتاب خود که در دهه ۱۹۷۰ به چاپ رساند نوشت که محمدرضا پهلوی پس از بازگشت از تبعید در کاخ مرمر به وی گفته که سلطنتش را بعد از خدا به آمریکا و شخص روزولت مدیون است.
در ۱۱ خرداد سال ۱۳۳۳ خورشیدی، ۵۶ دانشجوی ایرانی به علت تظاهرات در محوطه کالج توسط پلیس آمریکا بازداشت شدند.
در شصتمین سالگرد کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، آرشیو امنیت ملی آمریکا اسنادی را منتشر کرد که ضمن نشان دادنِ نقش سازمان سیا در رهبری اقدام فوق، آن را بخشی از فعالیت سیاست خارجی آمریکا به‌شمار آورد.
در ۱۹ دی ۱۳۳۲ کمک نظامی آمریکا به ایران برای مدت یک سال دیگر تمدید شد. همچنین در تاریخ ۱۵ اسفند ۱۳۳۲ از طرف دولت آمریکا مبلغ ۶ میلیون دلار اعتبار برای کمک به واردکنندگان کالا در اختیار دولت ایران گذارده شد.