stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
نقض حقوق یارسانی‌ها در جمهوری اسلامی ایران
یارسانیان در دوره‌های تاریخی > دوره جمهوری اسلامی

همچنین ببینید: نقض حقوق اقلیت‌ها در جمهوری اسلامی ایران
«امکان ندارد یک سند در ایران پیدا کنید که کسی نوشته باشد [پیرو دین] یارسان است؛ حتی در اسناد ازدواج یا معاملات ملکی هم ما [نام دین خود را] نمی‌نویسیم؛ با این همه مخفی‌کاری، باز هم فرصت شغلی و تحصیلی به ما داده نمی‌شود. خود من در [آزمون] کنکور شرکت کرده و [رشته] تربیت معلم قبول شدم؛ با اینکه دین را اسلام نوشته بودم، ولی پس از گزینش محلی، به دلیل یارسان[ی] بودن مرا رد کردند.» گفتاوردی از رضا شاه‌مرادی (فعال مدنی یارسانی)
دین یارسان از سوی جمهوری اسلامی به رسمیت شناخته نمی‌شود و حقوق انسانی یارسانی‌ها (با اینکه بزرگ‌ترین اقلیت دینی ایران هستند) نیز به دلیل اهل کتاب نبودن پایمال می‌شود. به گونه‌ای که برخی‌شان به نشانه اعتراض به نقض حقوقشان خود را آتش زده و جان می‌بازند.
نقض حقوق یارسانی‌ها > اعدام، ترور، کشتار خیابانی و نیز مرگ بر اثر شکنجه

همچنین ببینید: اعدام‌های ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ و جمهوری اسلامی ایران و پرونده‌های تروریسم دولتی
«استبداد شما گویی خوره‌ای است که آرام آرام همه چیز را می‌خورد و حرارتی هستید که آب حیات و زندگانی، دین، شرف و ناموس و رحم و انصاف و همه چیز این ملت را رفته رفته تبخیر می‌کند! … پایم از هم جدا شده بود و هنگام شکستن، صدایی شبیه به شکستن چوب را شنیدم؛ استخوان‌ها[یم] به هم می‌خوردند؛ پایم را از جایی که شکسته بود مثل پارچه به این طرف و آن طرف می‌انداختند و هر کس [از مأموران حکومت که] می‌آمد با مشت و پوتین، روی سر و پایم می‌زد و به صورتم تف می‌انداخت؛ تمام بدنم خون‌ریزی می‌کرد به طوری که در ۲۲ ساعت شکنجه، ۳۳ بار پانسمانم کردند.» (پیام یارسانی زندانی، مهدی قاسم‌زاده، پیش از اعدام در خطاب به سید علی خامنه‌ای)
برخی از کنشگران دین یارسان توسط حکومت جمهوری اسلامی کشته شده‌اند؛ کسانی همچون:
نقض حقوق یارسانی‌ها > اعدام، ترور، کشتار خیابانی و نیز مرگ بر اثر شکنجه > مردان

خلیل عالی‌نژاد (نام خانوادگی پیشین: ظاهری)؛ تنبورنواز و یکی از بزرگ‌ترین تنبورنوازان یارسانی بود که در آبان ۱۳۸۰ و در شهر گوتنبرگ سوئد توسط وزارت اطلاعات کشته و سوزانده شد.
کیانوش آسا؛ یکی از پیروان آیین یاری و اهل کرمانشاه و دانشجوی ارشد دانشگاه علم و صنعت در اعتراضات ۲۵ خرداد ۱۳۸۸ (جنبش سبز ایران) در میدان آزادی تهران به دست برخی از نیروهای امنیتی، گلوله خورد و پس از حدود ۱۰ روز از ناپدید شدنش جنازه‌اش از سوی خانواده‌اش شناسایی شد.
سامان یاسین (صیدی)؛ خواننده رپ و کرد ایرانی یارسانی است که به دلیل حمایت از خیزش ۱۴۰۱ ایران، از سوی دادگاه انقلاب اسلامی به اعدام محکوم شد.
در دی ۱۳۹۶ (اعتراضات دی ۱۳۹۶ ایران) یک یارسانی به نام پیمان پدرود، به دست برخی از نیروهای امنیتی در مهرشهر کرج بازداشت شده و سپس ناپدید شد. وی پیش از این نیز چند بار به دلیل دفاع از حقوق شهروندی یارسانی‌ها بازداشت شده بود.
در درگیری‌های روز ویران شدن آرامگاه نورعلی الهی (یکی از بزرگان یارسان) توسط حکومت جمهوری اسلامی، چند تن از یارسانیان کشته شدند که هیچ‌گاه ماجرای کشتار آن‌ها از سوی حکومت اسلامی پیگیری نشد.
دو برادر کرد یارسانی کرمانشاهی به نام‌های روشن رستمی (۱۶ ساله) و فرشاد رستمی (۲۰ ساله) در گوتنبرگ سوئد در اثر تیراندازی ترور و کشته می‌شوند.
محسن مرادی؛ کرد یارسانی که در پی یکی از اعتراضات مردمی بر ضد حکومت جمهوری اسلامی، در کرج بازداشت شد و در در زندان قزل‌حصار، زیر شکنجه، جانش را از دست داد.
در اعتراضات پیروان کیش یارسان در میاندوآب آذربایجان غربی و در سال ۱۳۸۳ خورشیدی، ۹ تن کشته شدند. شمار بسیاری از اهالی یک روستای یارسان‌نشین بازداشت شده و برای ۵ تن از آن‌ها به اتهام محاربه، حکم اعدام صادر شد.
مهدی قاسم‌زاده؛ شهروند کرد یارسانی که در پی اعتراضات پیروان یارسان در میاندوآب و در سال ۱۳۷۳ بازداشت شده و در اسفند ۱۳۸۷ در زندان ارومیه اعدام شد؛ البته برخی از یارسانی‌ها در اعتراضات خیابانی توسط نیروی انتظامی جمهوری اسلامی کشته شدند.
رامین حسینی (معروف به رامین مشعشعی)؛ شهروند کرد یارسانی که در ۳ مهر ۱۳۹۷ و در اداره اطلاعات همدان کشته شد.
حسین احمدی جیحون‌آبادی (فرزند علی خان احمدی جیحون‌آبادی، از بزرگان یارسان)، کرد یارسانی و دانشجوی رشته جامعه‌شناسی که در ۱۹ فروردین ۱۳۹۰ به دست برخی از مأموران حکومت جمهوری اسلامی در عراق ترور و کشته شد.
قربان حسینی (فرزند ولی تنبورنواز)، آموزگار یارسانی و پایه‌گذار «کانون صنفی معلمان کرمانشاه» و فعال در جنبش‌های چپ کارگری، توسط حکومت جمهوری اسلامی اعدام شد.
فردین حسینی؛ شهروند کرد یارسانی که به اتهام کشتن (زدن یک مشت به سر) امام جمعه هشتگرد (عامل ویران شدن آرامگاه یکی از سران آیین یاری و در پی آن، کشته شدن چند یارسانی) بازداشت شده و پس از چند سال بازداشت و نیز شکنجه‌های شدید، اعدام شد؛ البته او در رنجنامه‌ای پیش از اعدام در ۱۳۹۴ خورشیدی، اتهام قتل را رد کرده و دلیل فشارها بر خود و خانواده‌اش را پیروی از آیین یارسان اعلام کرد.
رضا رسایی که در جریان خیزش ۱۴۰۱ ایران دستگیر شده‌بود، به مشارکت در ضرب و جرح و «قتل عمد» رئیس اطلاعات سپاه پاسداران شهر صحنه متهم و در ۱۶ مرداد ۱۴۰۳ اعدام شد.
نقض حقوق یارسانی‌ها > اعدام، ترور، کشتار خیابانی و نیز مرگ بر اثر شکنجه > زنان

مینو مجیدی؛ زن ۶۲ سالهٔ کُرد یارسانی که در خیزش ۱۴۰۱ ایران در روز ۲۹ شهریور در کرمانشاه با شلیک گلوله مأموران جمهوری اسلامی ایران کشته‌شد.
میترا استاد که به دست یکی از وزیران پیشن حکومت جمهوری اسلامی محمدعلی نجفی و با چند گلوله کشته شد، به دلیل یارسانی بودن، «مهدور الدَّم» دانسته شد و از خانواده مقتول، به زور، خواسته شد که رضایت دهند.
نقض حقوق یارسانی‌ها > اعدام، ترور، کشتار خیابانی و نیز مرگ بر اثر شکنجه > خودکشی و خودسوزی اعتراضی > مردان

حکمت صفری؛ یک سرباز یارسانی که در فروردین ۱۳۹۳، که به دلیل فشار بر وی برای تغییر دین (از یارسان به اسلام) و نیز در اعتراض به توهین فرماندهان یکی از پادگان‌های سپاه پاسداران انقلاب اسلامی استان کردستان به مقدسات دینش خودکشی کرد.
نیک‌مرد طاهری؛ شهروند کرد یارسانی که در ۲۴ خرداد ۱۳۹۲ و در اعتراض به ستم حکومت جمهوری اسلامی به یارسانیان، در برابر فرمانداری همدان خودسوزی کرده و جان باخت.
حسن رضوی؛ شهروند کرد یارسانی که در ۱۱ خرداد ۱۳۹۲ و در اعتراض به نقض حقوق شهروندان یارسانی توسط حکومت جمهوری اسلامی، در برابر فرمانداری همدان خود را به آتش کشید و جان باخت.
در سال ۱۳۹۲ خورشیدی، سه شهروند یارسانی به نام‌های نیک‌مراد طاهری، حسن رضوی و محمد قنبری در اعتراض به نقض حقوق یارسانی‌های زندانی، خود را آتش زده و جان باختند.
نقض حقوق یارسانی‌ها > اعدام، ترور، کشتار خیابانی و نیز مرگ بر اثر شکنجه > خودکشی و خودسوزی اعتراضی > بانوان

شِلِر فرهادی؛ دانشجوی دختر کُرد یارسانی که توسط حکومت جمهوری اسلامی بازداشت و شکنجه شده و در دی ۱۳۹۱ بر اثر فشارهای وارده، خودکشی کرد.[نیازمند منبع]
نقض حقوق یارسانی‌ها > احضار، بازداشت، ربایش، شکنجه و زندان

همچنین ببینید: دستگیری، زندان و شکنجه در جمهوری اسلامی ایران
نقض حقوق یارسانی‌ها > احضار، بازداشت، ربایش، شکنجه و زندان > مردان

در آبان ۱۳۹۳، دو دانشجوی یارسانی به نام‌های جهانگیر سلیمی و وحید فرودی، در مقابل دانشگاه رازی کرمانشاه ربوده شدند.
در دی ۱۳۹۳ یکی از پیروان آیین یارسان به نام امیر رجبی، به دلیل خودداری از تراشیدن سبیل خود، به سلول انفرادی منتقل شد که وی به همین دلیل، اعتصاب غذا کرد.
بابک دبیریان، کنشگر کُرد و معترض یارسانی به دست حکومت جمهوری اسلامی بازداشت شد.
در اردیبهشت ۱۳۸۶، ۶۰ تن از یارسانیان به دلیل اعتراض به اهانت به برخی از یارسانی‌های دیگر (تراشیدن سبیل‌هایشان به دست نیروی انتظامی) بازداشت شدند.
در تیر ۱۳۹۳، علی اشرف رحمانی، شهروند یارسانی اهل ساوه به دلیل پیگیری پرونده خود، به دست برخی از نیروهای وزارت اطلاعات بازداشت شد. وی در مهر ۱۳۹۲ نیز به دلیل حضور در تجمع اعتراضی در مقابل مجلس شورای اسلامی دستگیر شد.
در اردیبهشت ۱۳۸۶ در شهرک دره دریژ کرمانشاه، ده‌ها تن از شهروندان کُرد یارسانی معترض، بازداشت شدند. رئیس زندان به قصد تنبیه، دستور تراشیدن سبیل برخی از بازداشت‌شدگان را آن‌ها را داد.
در دی ۱۳۹۹، مسئولان زندان ساوه، به قصد تحقیر و اهانت به مردم یارسان، سبیل یکی از زندانیان یارسانی به نام جواد احمدی را به زور تراشیدند.
در آبان ۱۳۹۳ سبحان رحیمی، یکی از دانشجویان یارسانی به دست برخی از نیروهای امنیتی، مورد ضرب و شتم قرار گرفت؛ این کتک‌کاری پس از عید خاونکار یارسانی انجام شد.
در ۲۲ دی ۱۳۹۸ سیاوش حیاتی، شهروند کرمانشاهی و سخنگوی «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان»، به دست برخی از نیروهای امنیتی بازداشت شد. وی همچنین به دلیل یارسانی بودن (مسلمان نبودن) از حق ادامه تحصیل در دانشگاه محروم شد.
در شهریور ۱۳۹۳ امین عباسی از اعضای «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان»، برای سومین بار به پلیس امنیت کرمانشاه، احضار، بازداشت و بازجویی شد.
خلیل اسدی بوژانی، فعال کُرد و معترض یارسانی به دست حکومت جمهوری اسلامی بازداشت شد.
در مرداد ۱۳۹۵ سیاوش کلیایی، کنشگر یارسانی اهل تاکستان قزوین به دلیل برگزاری مراسم سالگرد برای محمد قنبری، از سوی پلیس امنیت قزوین احضار و بازداشت شد.
علی قدمی عضو شورای الوند در انتقاد به سخنان توهین‌آمیز مسعود مهدوی، امام جمعه شهر الوند (به پیروی از فتواهای مراجع تقلید شیعه بر ضد) پیروان دین یارسان، به دستور امام جمعه، از شورا اخراج شده و نیز به حکم دادگاه به ۴۰ ضربه شلاق محکوم گردید.
در تیر ۱۳۹۵ سه تن از فعالان یارسانی به نام‌های امین عباسی و نوشاد طاهری و سیاوش حیاتی از سوی نهادهای امنیتی احضار و بازجویی شدند.
نقض حقوق یارسانی‌ها > احضار، بازداشت، ربایش، شکنجه و زندان > بانوان

مژگان کاووسی، فعال کُرد و معترض یارسانی که به دست حکومت جمهوری اسلامی بازداشت شد.
فرشته چراغی، کنشگر کُرد و معترض یارسانی که توسط نظام جمهوری اسلامی دستگیر شد.
نقض حقوق یارسانی‌ها > احضار، بازداشت، ربایش، شکنجه و زندان > موارد دیگر

در مهر ۱۳۹۴، یک زوج به نام‌های امین ایهاوند و مژگان عباس‌باشی در مقابل دانشگاه بوعلی همدان و با خشونت سرنشینان مسلح دو خودرو، بازداشت شده و به مکان نامعلومی منتقل شدند و همچنین وبلاگ «صوفی جمخانه» آن دو نیز مسدود شد.
در مرداد ۱۳۹۳، شش تن از پیروان آیین یاری به نام‌های عین‌الله یاری (و فرزندانش:) پگاه یاری و امیرحسین یاری (۱۴ ساله)، مجتبی نوروزی، بحرعلی فرهادی و (همسرش:) سحرناز افروزی به دست برخی از نیروهای امنیتی در همدان بازداشت شده و به مکان نامعلومی منتقل شدند.
در دی ۱۳۹۸، پنج تن دیگر از کنشگران و باورمندان یارسانی به نامهای بابک دبیریان (در کرمانشاه)، خلیل اسدی بوژانی (در کرمانشاه)، فرشته چراغی (در سر پل ذهاب)، مژگان کاووسی (در کلاردشت) و پیام بیدرود (در زنجان) به دست نیروهای امنیتی بازداشت شدند. بابک دبیریان در دوره بازداشتش به دست برخی از نیروهای سازمان اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی شکنجه شد.
نقض حقوق یارسانی‌ها > مزاحمت و ممنوعیت فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی

همچنین ببینید: نقض حقوق آموزگاران و استادان دانشگاه در جمهوری اسلامی ایران و نقض حقوق دانشجویان در جمهوری اسلامی ایران
در سال ۱۳۶۱ سیاوش حیاتی، آموزگار پیشین آموزش و پرورش به دلیل باور به آیین یاری در جریان انقلاب فرهنگی اخراج شد. او که بعداً فعالیت خود را به عنوان یکی از اعضای شورای مرکزی «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان» ادامه داد، بعدها از تسهیلات دانشجوی ممتاز در مقطع دکتری نیز محروم شد.
اکبر مرادی و شهرام فتحی‌پور دو کارگر کارخانهٔ ریسندگی کرپ‌ناز هرسین در فروردین ۱۳۹۰ به دلیل باور به دین یاری و شرکت نکردن در مراسم نماز جماعت از سوی حراست و مدیران این شرکت اخراج شدند.
علی نظری جلال‌وند، آموزگار و از اعضای شورای مرکزی «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان» به دلیل ابراز عقیده دینی‌اش از اداره آموزش و پرورش اخراج شد.
دو تن از یارسانیان ساکن روستای زرنان (قلعه حسن خان/شهر قدس) تهران به دلیل یارسانی بودن، از سوی قاضی دادگاه و با استناد به فتوای مراجع تقلید، با اهانت و تحقیر اخراج می‌شوند.
نقض حقوق یارسانی‌ها > مزاحمت و ممنوعیت فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی > اجبار به تغییر دین

از سوی حکومت جمهوری اسلامی، یارسانی‌ها را مجبور می‌کنند به تغییر دین از یارسان به اسلام.
نقض حقوق یارسانی‌ها > آزار خانواده کنشگران

در مهر ۱۳۹۴ برخی از اعضای خانواده شماری از کنشگران یارسانی برون‌مرز، بازجویی شدند.
ویران کردن برخی از اماکن دینی یارسان

به دستور برخی از مسئولان حکومتی، برخی از مکان‌های زیارتی یارسانی‌ها ویران شد که برخی از آن موارد، چنین است:
نورعلی الهی جیحون‌آبادی، یکی از بزرگان یارسان بود که نماینده ولی فقیه و امام جمعه هشتگرد به نام عباس‌علی صباحی گلپایگانی در هجدهم تیرماه، سال ۱۳۶۱ شمسی، پس از نماز جمعه به همراه شماری از مأموران وزارت اطلاعات، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و بسیج با بولدوزر به آرامگاهش حمله کردند و آنجا را ویران کردند. در درگیری‌های آن روز، چند تن از یارسانیان کشته شدند که هیچ‌گاه ماجرای کشتار آن‌ها از سوی حکومت اسلامی پیگیری نشد.
در خرداد ۱۳۹۰، نیروهای امنیتی، یکی از اماکن زیارتی یارسانیان به نام «سید فرخ» را ویران کردند.
در ۸ اسفند ۱۳۹۴ چند صد تن از «شیعیان پیرو ولایت (فقیه)» با سنگ و چوب به آخرین جمخانهٔ باقی‌ماندهٔ یارسانی‌ها در شاه‌آباد (اسلام‌آباد) حمله کرده و به ساختمان آسیب‌هایی رساندند و بسیاری از یارسانی‌های حاضر را کتک زدند. این افراد که از پشتیبانی نیروهای امنیتی و پلیس برخوردار بودند شعار دادند: «این فرقه ضاله نابود باید گردد»؛ آن‌ها با گذاشتن سبیل‌های مصنوعی و بدشکل، شهروندان یارسانی را تحقیر و تمسخر کردند.
در اسفند ۱۳۹۹، چند تن به آرامگاه باستانی بابا یادگار (که به دست مخالفانش کشته شد) حمله کرده و آن را به رگبار بستند.
در اسفند ۱۳۸۹، حکومت جمهوری اسلامی در صدد برآمد که زیارتگاه سلطان سهاک (بزرگ‌ترین پیشوای یارسان) را ویران کند که برخی از یارسانی‌ها در اعتراض به مسئله، تجمع کردند.
دوره جنگ

در ۳۱ تیر سال ۱۳۶۷ و چهار روز پس از پذیرش قطعنامه ۵۹۸ (اعلام پایان جنگ ایران و عراق) مردم روستای زرده-که یارسانی هستند-مورد حمله بمب‌های شیمیایی حکومت صدام حسین قرار گرفتند که این حمله، باعث کشتار ۳۷۵ تن و نیز زخمی شدن ۱٫۲۰۰ تن شد که بسیاری از آن مصدومان شیمیایی هنوز هم از سوی حکومت جمهوری اسلامی، مورد حمایت و مداوا قرار نگرفته‌اند.
دوره جنگ > آمار کشتگان جنگ

۷۸۸ تن از یارسانی در جنگ ۸ ساله ایران و عراق کشته شدند.
فعالیت‌ها و اعتراضات

«ما خواهان فراهم آوردن مقدمات لازم جهت شناخته شدن آیین یاری یارسان به عنوان آیینی مستقل در قانون اساسی هستیم.» (بخشی از بیانیه «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان»)
در مرداد ۱۳۹۲ و پس از خودسوزی چند یارسان، نزدیک به ۱۰۰ تن از فعالان مدنی دین یارسان در کرمانشاه، مجمعی به نام «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان» را بنا نهادند تا با روش مسالمت‌آمیز و مدنی، خواسته‌های اهل حق را پیگیری کنند.
در تیر ۱۳۹۵ سه تن از کنشگران یارسان، به نشانه اعتراض به نقض حقوق یارسانی‌ها، تا پایان سفر رئیس‌جمهور وقت (حسن روحانی) به شهر کرمانشاه، لبانشان را دوختند و روزه سکوت گرفتند.
در سال ۱۳۹۶ چند تن از یارسانی‌ها در اعتراض به جلوگیری حکومت جمهوری اسلامی از دیدار نمایندگان «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان» با رئیس‌جمهور و حتی استاندار، لبانشان را دوختند.
در ۲۲ بهمن ۱۳۹۶ (سی و نهمین سالگرد انقلاب ۱۳۵۷) «مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان» در بیانیه‌ای فقر، بی‌عدالتی، بیکاری، بیماری (مشکلات درمانی)، اعتیاد، در دست داشتن قدرت توسط اقلیتی از مسئولان، وجود ثروت‌های نجومی، رانت‌های بی‌پایان، بانک‌های خصوصی، اختلاس‌های هزاران میلیاردی، سمَت‌های خویشاوندی، تابعیت‌های دوگانه (برخی از مسئولان و فرزندانشان)، کاخ‌های رؤیایی، القاب تقدس‌یافته و نیز دوقطبی بودن جامعه، اعتراض کردند.
در تیر ۱۴۰۰، هفت تن از زندانیان یارسانی به نام‌های خیرالله حق‌جویان، سیاوش حیاتی، امین عباسی، داریوش حیدری، شاهرخ صائمیان، پیام رضایی و نوشاد طاهری، اعتصاب غذا کردند.
یارسانی‌ها (با توجه به باستانی و ایرانی‌بودن دینشان) در پی زنده کردن برخی از جشن‌های باستانی، از جمله، جشن مهرگان هستند.
در ۸ دی ۱۳۹۸، مجمع مشورتی فعالان مدنی یارسان با انتشار بیانیه‌ای به سرکوب اعتراضات سراسری آبان ۱۳۹۸ انتقاد کرد.
سرکوب اعتراضات

در سال ۱۳۸۶ مأموران جمهوری اسلامی به شهرک دره دریژ کرمانشاه حمله‌ور می‌شوند و به زور، سبیل برخی از مردان یارسانی معترض را می‌تراشند و شمار بسیاری را هم بازداشت و شکنجه می‌کنند.
در هشتگرد، بارها مراسم دینی یارسانی‌ها هدف حملات نیروهای وزارت اطلاعات و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قرار گرفت.
در دی ۱۳۹۲ برخی از نیروهای نظامی جمهوری اسلامی به یارسانیان نورآباد لرستان حمله کردند.
سرکوبگران

برای آگاهی، متهمان نقض حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران را ببینید.
روش‌های نقض حقوق

همچنین ببینید: روش‌ها و ابزارهای نقض حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران و اسلامی‌سازی
«جمخانه‌ها بسته شدند؛ شارب مردان یارسان[ی] به اجبار زده شد؛ صدای تنبورها دیگر شنیده نمی‌شد؛ کتاب‌ها و کلام‌های یارسان برچیده شد و عکس رهبر انقلاب (اسلامی، خمینی) در تمام اماکن مقدس یارسان‌ها نصب شد و صدای نوحه، جای کلام‌خوانی [یارسانی] را گرفت.»
یارسانی‌ها با اینکه بزرگ‌ترین اقلیت دینی و غیر مسلمان در ایران هستند از سوی حکومت جمهوری اسلامی، مجبور به کوچ کردن یا تغییر دین می‌شوند.
در حکومت جمهوری اسلامی، یارسانی نیز مانند اقلیت‌های غیر کتابی دیگر از حقوق انسانی خود همچون: ثبت ازدواج، دریافت خون‌بها (دیه)، ارث، تحصیل (در دانشگاه)، صدور پروانه کسب و استخدام در اداره‌های حکومتی… محرومند و همچنین دارایی‌های آن‌ها و پرستشگاه (جمخانه)هایشان مصادره می‌شود.
به گفته سخنگوی «سازمان دموکراتیک یارسان» پس از برپایی حکومت جمهوری اسلامی، فشارهای بر یارسانی‌ها چنان بود که بیش از ۴۰ هزار تن از آن‌ها مجبور به گریختن از خانه و و میهن خود شدند. نظام جمهوری اسلامی با روش‌های متفاوت، تلاش می‌کند که یارسانی‌ها خود را زیرمجموعه اسلام شیعه نشان دهند. برخی از سران دینی یارسانی‌ها با تهدید یا تطمیع، با جمهوری اسلامی همکاری می‌کنند.
به دلیل تبعیض سازمان‌دهی‌شده از سوی حکومت جمهوری اسلامی بر ضد پیروان کیش یارسان، آمار بیکاری در میان یارسانی‌ها بالاست.
برای تحقیر و توهین یارسانی‌ها سبیل‌هایشان تراشیده می‌شود.
جمخانه‌هایشان بسته (مصادره یا ویران) می‌شود.
کاندیداهای یارسانیان (از جمله، در هشتگرد) از سوی حکومت جمهوری اسلامی رد صلاحیت می‌شوند.
حکومت جمهوری اسلامی در راستای اسلامی کردن دین یارسان و پیروانش در جاهایی که حتی یک مسلمان وجود ندارد مسجد می‌سازد و در سه نوبت، از جمله، در سحرها اذان بخش می‌کند و آسایش یارسانی‌ها را می‌گیرد.
تبلیغات منفی حکومت جمهوری اسلامی بر یارسانی (و غیر کتابی‌های دیگر) گاه باعث آزار آن‌ها از سوی برخی از مردم (مسلمان) می‌شود.
هموگلوبینوری حمله‌ای شبانه

هموگلوبینوری حمله‌ای شبانه (انگلیسی: Paroxysmal nocturnal hemoglobinuria) که سابقاً سندرم مارشیفاوا میشلی نامیده می‌شد یک بیماری خونی نادر و خطرناک است که علایم خود را از طریق تخریب گلبول‌های قرمز در بدن ظاهر می‌کند. این آثار تخریبی ناشی از عملکرد سیستم تکمیلی که بخشی از سیستم ایمنی ذاتی فرد هستند، می‌باشند. PNH به دلیل نقص در تشکیل پروتیین‌های سطحی گلبول‌های قرمز که به‌طور طبیعی سبب مهارواکنش‌های ایمنی می‌شوند، ایجاد می‌گردد. از آنجایی که آبشار مکمل به گلبول‌های قرمز در جریان خون حمله می‌کند و سبب لیز آن‌ها می‌شود، این همولیزیز (آزاد شدن هموگلوبین از گویچه سرخ) به عنوان آنمی همولیتیک داخل عروقی شناخته می‌شود. سایرویژگی‌های این بیماری از جمله احتمال زیاد وقوع ترومبولیز به‌طور کامل شناسایی نشده‌اند.
PNH تنها بیماری است که در اثر یک نقیصهٔ اکتسابی در غشای سلول ایجاد می‌شود (کمبود گلیکوفسفاتیدیل اینوزیتول منجر به از بین رفتن پروتئین‌های حفاظتی غشا می‌شود)
این بیماری ممکن است که خود به تنهایی در فرد ایجاد شود که دراین حالت به آن نوع اولیه گفته می‌شود یا اینکه در خلال یک بیماری دیگر که مغز استخوان را درگیر می‌کند (مانند کم خونی آپلاستیک) شرکت نماید در این صورت PNH ثانویه خوانده می‌شود. تنها در صد کمی از بیماران صبح‌ها در ادرار خود خون مشاهده می‌کنند که همین امر سبب نامگذاری این بیماری شده است.
پیوند مغز استخوان آلوژنیک تنها راه درمانی شناخته شدهٔ مؤثر برای این بیماری است اما این روش نیز در صد بالایی از مرگ و میر و نیز ناخوشی را در بر می‌گیرد. استفاده از آنتی‌بادی مونوکلونال eculizumab نقش مؤثری درکاهش نیاز به انتقال خون و بهبود کیفیت زندگی دارد. اما به نظر نمی‌رسد که این روش هم احتمال مرگ یا لخته‌های خونی را کاهش دهد، از طرفی این روش از نظر اقتصادی هم مقروم به صرفه نیست.
علایم و نشانه‌ها

علامت کلاسیک این بیماری تغییر رنگ ادرار به رنگ قرمز در اثر حضور هموگلبین و هموسیدرین می‌باشد که ناشی از تخریب گلبول‌های قرمز خون هستند. از آن جایی که ادرار در صبح غلیظ تر است لذا این رنگ صبح‌ها نسبت به سایر ساعت‌های روز پررنگ تر است. این پدیده بیشتر در افرادی دیده می‌شود که به نوع اولیهٔ این بیماری مبتلا هستند، سایرین اغلب علائم مرتبط با کم خونی را تجربه می‌کنند.
درصد کمی از بیماران حمله‌های مربوط به دردهای شکمی، درد در حین بلعیدن و نیز اختلالات در نعوظ در مردان را گزارش کرده‌اند، این اغلب زمانی اتفاق می‌افتد که تخریب گلبول‌های قرمز به سرعت انجام گیرد و قابل نسبت دادن به انقباض ایجاد شده توسط محصولات ناشی از تخریب گلبول قرمز در عضله صاف می‌باشد.
چهل درصد از افراد مبتلا به PNHدچار ترومبوز (لخته خون) در برخی از مراحل بیماری خود می‌شوند. این مهم‌ترین عامل در بروز عوارض شدید و مرگ در بیماری PNH می‌باشد. این‌ها ممکن است در جایگاه‌های متداول ایجاد شوند (از جمله ترومبوز ورید عمقی پا وآمبولی ریوی که زمانی اتفاق میفتدکه این لخته‌ها جدا می‌شوند و وارد بافت ریه می‌شوند). اما در PNH لخته‌های خونی ممکن است در جایگاه‌های کم‌تر متداول و غیرعادی ایجاد شوند از جمله :ورید کبدی (سندرم باد -شیاری) , سیاهرگ کبد (ایجاد ترومبوز سیاهرگ کبد), ورید مزانتریک فوقانی و تحتانی ورگ‌های پوستی. ترومبوز وریدی مغز که نوعی سکتهٔ مغزی نادر است در افراد مبتلا به PNH شایع تر می‌باشد.
تشخیص

آزمایش خون در بیماری PNH تغییراتی را نشان می‌دهد که مرتبط با کم خونی همولیتیکی داخل وریدی می‌باشد: کاهش هموگلبین، افزایش لاکتات دهیدروژناز، افزایش بیلی روبین، کاهش سطح هاپتوگلوبین;هم چنین رتیکولوسیت (سلول‌های ایمنی قرمز نارس آزاد شده توسط مغز استخوان برای جایگزینی سلول‌های آسیب دیده) نیز ممکن است افزایش یابددر صورتی که کمبود آهن وجود نداشته باشد. آزمایش آنتی گلوبین مستقیم (DAT یا تست Coombs) در این بیماری منفی است چون که همولیز در آن در اثر آنتی‌بادی‌ها بروز نکرده است. اگر PNH در خلال ابتلا به بیماری آنمی آپلاستیک ایجاد شود تعداد گلبول‌های سفید خون به‌طور غیرطبیعی تغییر کرده و تعداد گویچه‌ها کاهش می‌یابد. در این مورد به خصوص کم خونی علاوه بر همولیز ناشی از تولید ناکافی گلبول‌های قرمز نیز می‌باشد.
از لحاظ تاریخی تست تجزیه ساکارز˛ که در آن گلبول‌های قرمز در یک محلول با قدرت یونی پایین قرار می‌گرفتند و جهت مشاهده همولیز بررسی می‌شدند ˛برای غربالگری مورد استفاده قرارمی گرفت.
در صورتی که این تست مثبت بود ˛تست همولیز هام جهت تأیید نتیجه به کار می‌رفت. تست هام شامل قرار دادن گلبول‌های قرمز در یک اسید ضعیف می‌باشد;نتیجهٔ مثبت که به صورت افزایش در شکنندگی گلبول قرمز دیده می‌شود بیانگر بیماری PNH یا کم خونی اریتروپویتیک مادرزادی است. در حال حاضر این تست به دلیل حساسیت و ویژگی عمل کم منسوخ شده است.
امروزه استاندارد طلایی روش فلوسیتومتری برای CD55و CD59 در گلبول‌های سفید و قرمز می‌باشد. براساس سطوح این پروتئین‌های سلولی ˛اریتروسیت‌ها به سه دستهٔ سلول‌های PNH I˛ IIیا IIIتقسیم می‌شوند. تیپ I سلول‌هایی هستند که سطح CD55و CD59 طبیعی دارند˛تیپ II سطوح کاهش یافته دارند؛ ودرتیپ III به‌طور کلی حضور ندارند. تست FLAER اغلب برای تشخیص PNHبه کار می‌رود. FLAERبه‌طور اختصاصی به گلیکوزیل فسفاتیدیل اینوزینول لنگری متصل می‌شود و دقت بیشتری در نشان دادن کمبود در مقایسه با اندازه‌گیری سادهٔ CD59 یا CD55دارد.
پاتوفیزیولوژی

تمام سلول‌ها پروتئین‌هایی دارند که به غشای آن‌ها متصل است˛ به‌طور معمول به صورت یک ارتباط یا انتقال پیام بین سلول و محیط بیرون سلول عمل می‌کنند. این پروتئین‌های انتقال پیام به صورت فیزیکی به سطح سلول متصل شده‌اند˛ این اتصال به روش‌های مختلفی بر قرار می‌شود که به صورت متداول از طریق گلیکولیپیدهایی نظیر گلیکوزیل فسفاتیدیل اینوزیتول انجام می‌گیرد. PNH در اثر اختلال در جمع‌آوری و گردهمایی این ساختارهای پروتئین - گلیکولیپیدی در سطح سلول‌های خون اتفاق می‌افتد.
آنزیمی که بیش‌ترین نقص را در PNH متحمل می‌شود فسفاتیدیل اینوزیتول گلیکان-PIG-A) A) می‌باشد.
یکی از چندین آنزیمی است که برای ساخت GPI مورد استفاده قرار می‌گیرد. ژنی که PIGAرا کد می‌کند روی کروموزوم X قرار دارد˛این به این معناست که تنها یک نسخهٔ فعال از آن در هر سلول وجود دارد (در ابتدا خانم‌ها دو کپی از PIGA دارند˛ اما یکی از آن‌ها از طریق غیرفعال سازی کروموزوم X خاموش شده است). جهش در ژن PIGA ممکن است منجر به از بین رفتن بیان لنگرهای GPI در غشای سلول شود. وقتی که این جهش در سلول بنیادی خونساز در مغز استخوان رخ می‌دهد˛ تمام سلول‌هایی که تولید می‌شوند، نقص خواهند داشت.
تعدادی از سلول‌هایی که به GPI سطح سلول متصل می‌شوند نقش محافظتی را در برابر تخریب توسط سیستم ایمنی مکمل ایفا می‌کنند و بدون آن‌ها سلول‌ها به سادگی هدف پروتئین‌های مکمل قرار می‌گیرند. گرچه گلبول‌های قرمز˛سفید و گویچه‌ها مورد حملهٔ سیستم مکمل قرار می‌گیرند اما گلبول‌های قرمز بیشتر مستعد لیز شدن می‌باشند. سیستم مکمل بخشی از سیستم ایمنی ذاتی است و نقش‌های مختلفی را از جمله تخریب میکروارگانیسم‌های مهاجم از طریق اپسونیزاسیون تا بی‌ثبات ساختن کمپلکس غشایی مسئول حمله بر عهده دارد. مهم‌ترین پروتئین‌هایی که سلول را از تخریب محافظت می‌کنند عبارتند از فاکتور تسریع کنندهٔ تخریب (decay accelerating factor DAF/CD55) که تشکیل کانورتاز-C3 را مختل می‌کند˛ و پروتکتین (CD59/MIRL/MAC-IP)˛ که به کمپلکس غشایی متصل می‌شود و جلوی اتصال C9 را به سلول می‌گیرد.
علایم اسپاسم اسوفاژیل˛ اختلال در نعوظ و دردهای شکمی غیرعادی همگی به این دلیل می‌باشند که هموگلبین آزاد شده از همولیز به نیتریک اکسید موجود در جریان خون˛ ماده‌ای که برای انبساط و استراحت عضلات صاف مورد نیاز است˛ متصل می‌شود. این تئوری از طریق این حقیقت تأیید می‌گردد که مصرف نیترات و ویاگرا که باعث تقویت اثر نیتریک اکساید روی سلول‌های ماهیچه‌ای می‌شود˛ سبب تقویت این علایم می‌شوند.
از نظر تاریخی نقش خواب و شب در این بیماری به اسیدی شدن خون در طول شب به دلیل هیپوونتیلاسیون نسبی (کاهش تخلیه هوا) و تجمع کربن دی‌اکسید در خون در طول خواب نسبت داده می‌شود. این فرضیه توسط محققین مورد بررسی قرار گرفته است زیرا مشاهده شده است که تمام افرادی که به این بیماری مبتلا هستند در طول خواب میزان همولیز در خونشان افزایش نیافته است بنابراین اهمیت نقش خواب در این بیماری همچنان نا مشخص می‌باشد.