stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
فرگشت انسان
سردهٔ انسان > انسان فلورسی

انسان فلورسی که بین ۱۰۰٬۰۰۰ تا ۱۲٬۰۰۰ سال پیش می‌زیسته است، گاهی به طنز هابیت هم نامیده شده است که دلیل آن اندام کوچک این انسان به خاطر کوتولگی ناشی از انزوا می‌باشد. انسان فلورسی یک گونهٔ شگفت‌انگیز هم از نظر اندازه و هم از نظر زمان زیست می‌باشد و از آن می‌توان به عنوان نمونه‌ای از گونه‌های اخیر سردهٔ انسان یاد کرد که خصوصیات فرگشت یافتهٔ آن مشابه انسان‌های امروزی نیست. به عبارت دیگر، انسان فلورسی دارای نیاکان مشترک با انسان خردمند امروزی بوده است ولی پس از جدایی از شاخهٔ انسان‌های امروزی، مسیر فرگشتی جداگانه‌ای را طی کرده است. مهم‌ترین اکتشاف در این مورد، سنگوارهٔ زنی ۳۰ ساله است که در سال ۲۰۰۳ میلادی کشف شد و قدمت آن ۱۸٫۰۰۰ سال تعیین شده است. این زن، یک متر قد داشته و حجم جمجمهٔ آن تنها ۳۸۰ سانتی‌متر مکعب بوده است. (این حجم از حجم مغز شامپانزه نیز کوچکتر است و در حدود یک سوم حجم مغز انسان‌های امروزی می‌باشد)
هم‌اکنون بحث‌هایی بین دانشمندان در جریان است راجع به این که آیا انسان فلورسی در واقع یک گونهٔ مجزا محسوب می‌شود یا نه. برخی از دانشمندان بر این باورند که انسان فلورسی نوعی کوتوله (با دید آسیب‌شناسی) از انسان خردمند امروزی بوده است. این فرضیه تا حدودی دارای پشتوانه است زیرا مردمی که هم‌اکنون در فلورس، محلی که اسکلت انسان فلورسی در آن یافت شده است، زندگی می‌کنند دارای قد کوتاه هستند. مسئله دیگر در مورد انسان فلورسی نیز این است که سنگوارهٔ آن همراه با ابزارهایی که به انسان‌های امروزی نسبت داده می‌شود، یافت شده است.
فرضیه اینکه انسان فلورسی دچار کوتولگی از دید آسیب‌شناسی بوده است، قادر به توضیح برخی ویژگی‌های انسان فلورسی که نه تنها شبیه انسان امروزی نبوده بلکه بیشتر به نیاکان قدیمی سردهٔ انسان شبیه است، نمی‌باشد. علاوه بر مشخصات جمجمه، این ویژگی‌ها شامل شکل استخوان‌های مچ، ساعد، بازو، زانو و پاها می‌گردد.
استفاده از ابزار > انسان خردمند امروزی و بحث «جهش بزرگ رو به جلو»

به نظر می‌رسد که روند استفاده از ابزار سنگی تا حدود ۴۰٬۰۰۰–۵۰٬۰۰۰ سال پیش به صورت پلکانی بوده است. در هر مرحله (انسان ماهر، انسان کارورز، انسان نئاندرتال) استفاده از ابزار سنگی به صورت پیشرفته تری از مرحلهٔ قبل آغاز شده است، ولی بعد از شروع هر مرحله، توسعهٔ بیشتر ابزارها کند بوده است. این گونه‌های انسان از لحاظ فرهنگی محافظه کار بوده‌اند، ولی از ۵۰٬۰۰۰ سال پیش، فرهنگ مدرن انسان شروع به رشد با سرعت بیشتری نمود. جارد دایموند، نویسندهٔ کتاب سومین شامپانزه، و سایر انسان‌شناسان این موضوع را «جهش بزرگ رو به جلو» می‌نامند.
انسان‌های مدرن شروع کردند به دفن کردن مردگانشان، استفاده از پوست حیوانات برای پوشش، شکار با استفاده از روش‌های ماهرانه تر (مانند استفاده از چاله به عنوان دام یا هدایت حیوانات به سمت پرتگاه‌ها) و ایجاد غارنگاره‌ها. با پیشرفت فرهنگ انسان‌ها، جمعیت‌های مختلف انسان‌ها شروع به نوآوری در فناوری‌های موجود نمودند. در این زمان نوعی تنوع در ساخت مصنوعاتی مانند قلاب ماهیگیری، دکمه و سوزن استخوانی بین جمعیت‌های مختلف انسان دیده می‌شود، چیزی که در جوامع انسانی قبل از ۵۰٬۰۰۰ سال پیش مشاهده نشده است. به‌طور کلی، جوامع انسان‌های نئاندرتال تنوع چندانی در تولید مصنوعاتشان نشان نداده‌اند.
انسان‌شناسان مواردی چون تخصصی نمودن ابزارها، استفاده از زیورآلات و تصاویر (مانند نقاشی در غارها)، سازماندهی فضای زندگی، تشریفات (مانند خاک سپاری همراه با هدایا)، روش‌های تخصصی شکار، کاوش مناطق جغرافیایی جدید، و ایجاد شبکه‌های معاملهٔ پایاپای را به عنوان نمونه‌های بارز از رفتار نوین انسان‌ها می‌دانند. اینکه آیا پیدایش رفتار نوین در انسان‌ها به صورت «انقلابی» بوده یا به تدریج اتفاق افتاده، مورد بحث است.
مدل‌هایی در مورد پیدایش انسان

امروزه تمام انسان‌هایی که روی کرهٔ زمین زندگی می‌کنند به گونهٔ انسان خردمند امروزی تعلق دارند. اما بنا بر مدل «خروج از آفریقا»، این گونه اولین گونه از انسان‌ها نبوده است. نخستین گونه از سردهٔ انسان، انسان ماهر بوده است که در حدود بیش از ۲ میلیون سال پیش در آفریقا فرگشت یافته است. آنان در زمان نسبتاً کوتاهی در نواحی مختلف آفریقا پراکنده شدند. انسان راست‌قامت پیش از ۱٫۸ میلیون سال پیش فرگشت پیدا کرد و تا ۱٫۵ میلیون سال پیش در تمام دنیای قدیم پراکنده شده بود.
برخی انسان‌شناسان معتقدند جوامع انسانی امروزی صرفاً در شرق آفریقا فرگشت یافتند، گونه‌زایی کردند، و سپس به خارج از آفریقا کوچ نمودند و جایگزین جمعیت‌های اوراسیا شدند (این فرضیه به مدل خروج از آفریقا یا «جایگزینی کامل» معروف است). برخی دیگر از انسان‌شناسان اعتقاد دارند انسان‌ها به صورت یک جمعیت ولی در ارتباط تنگاتنگ با هم در نقاط مختلف فرگشت پیدا کردند (این نظریه به فرضیه چند ناحیه‌ای معروف است).
مدل‌هایی در مورد پیدایش انسان > مدل خروج از آفریقا

بر پایهٔ مدل خروج از آفریقا، که توسط کریس استرینگر و پیتر اندروز ارائه شده است، انسان خردمند ۲۰۰٬۰۰۰ سال پیش در آفریقا فرگشت پیدا کرد. انسان‌های خردمند بین ۷۰٬۰۰۰ تا ۵۰٬۰۰۰ سال پیش شروع به مهاجرت به بیرون از قارهٔ آفریقا کردند و سرانجام جایگزین گونه‌های موجود انسان‌سایان در اوراسیا و آسیا شدند. پژوهش‌های انجام شده بر روی دی‌ان‌ای میتوکندریایی و کروموزوم Y مردانه فرضیهٔ خروج از آفریقا را تأیید می‌کنند. پس از تحلیل درخت‌های ژنتیکی که با استفاده از ۱۳۳ نوع از دی‌ان‌ای میتوکندریایی ساخته شدند، پژوهشگران به این نتیجه رسیدند که همهٔ آن‌ها به یک نیای مادری مشترک در آفریقا بازمی‌گردد، که او را حوای میتوکندریایی نامیدند. این حقیقت که تنوع ژنتیکی میتوکندریایی در آفریقا بیشتر از سایر جاهاست نیز پشتوانهٔ دیگری برای فرضیهٔ خروج از آفریقا محسوب می‌شود.
نظریه‌های مختلفی در مورد اینکه یک مهاجرت دسته جمعی به خارج از آفریقا صورت گرفته است یا چندین مورد، وجود دارد. یکی از مدل‌هایی که این پراکندگی را در چند مورد می‌داند، در برگیرندهٔ نظریهٔ پراکندگی جنوبی است، که در سال‌های اخیر توسط شواهد ژنتیکی، زبان‌شناسی و انسان‌شناسی نیز پشتیبانی شده است. در این نظریه، انسان‌های نوین حدود ۷۰٬۰۰۰ سال پیش از راه سواحل شاخ آفریقا پراکنده شدند. این گروه به مسکونی شدن جنوب شرق آسیا و اقیانوسیه کمک کردند که این امر توضیح دهندهٔ اکتشاف مکان‌های باستان‌شناسی مربوط با انسان‌های اولیه در این مناطق بسیار پیشتر از این‌گونه مکان‌ها در سرزمین شام می‌باشد. موج دوم انسان‌ها از راه شبه‌جزیره سینا به آسیا کوچ کردند که منجر به پیدایش جمعیت بزرگی از انسان‌ها در اوراسیا گردیدند. این گروه دوم صنعت تولید ابزارهای پیچیده تری در اختیار داشتند و نسبت به گروه اول کمتر به منابع غذایی دریایی که آنان را محدود به زندگی ساحلی می‌کرد وابسته بودند. بیشتر شواهد مربوط به توسعهٔ گروه اول با بالا آمدن سطح آب دریا در پایان هر عصر یخبندان از بین رفته است. مدل پراکندگی چند مرحله‌ای با مطالعاتی که نشان می‌دهد جمعیت‌های اوراسیا و جمعیت‌های جنوب شرقی آسیا و اقیانوسیه همگی از یک شاخهٔ دی‌ان‌ای میتوکندریایی هستند همخوانی ندارد.
یک مطالعهٔ گسترده در مورد تنوع ژنتیکی در آفریقا، نشان داد که بوشمن‌ها بیشترین تنوع ژنتیکی را در میان ۱۱۳ جمعیت مجزای مورد مطالعه دارا هستند. این موضوع نشان داد که آنان یکی از ۱۴ «خوشهٔ جمعیتی نیاکان» انسان هستند. در این پژوهش همچنین محل مبدأ مهاجرت انسان‌های مدرن در جنوب غربی آفریقا، در نزدیکی مرز ساحلی نامیبیا و آنگولا تعیین شد.
بر پایهٔ نظریهٔ فوران آتشفشان توبا که برخی از انسان‌شناسان و باستان‌شناسان آن را تأیید می‌کنند، فوران ابرآتشفشان دریاچهٔ توبا در جزیرهٔ سوماترا اندونزی در حدود ۷۰٬۰۰۰ سال پیش تبعات گسترده‌ای در سطح جهان داشته است. این فوران با کشتن بیشتر انسان‌های زنده در آن زمان باعث ایجاد یک گلوگاه جمعیت شده و بر وراثت ژنتیکی تمام انسان‌های حال حاضر کرهٔ زمین اثر گذاشته است.
مدل‌هایی در مورد پیدایش انسان > مدل چند ناحیه‌ای

مدل چند ناحیه‌ای،  که مدلی است مبتنی بر الگوی فرگشت انسان، در سال ۱۹۸۸ میلادی توسط میلفورد ولپاف ارائه شد. فرگشت چند ناحیه‌ای بیان می‌دارد که فرگشت انسان از ابتدای دورهٔ پلیستوسن، ۲٫۵ میلیون سال پیش، تاکنون در چهارچوب یک گونهٔ انسانی واحد، پیوسته در زمان و در سطح جهان از فرگشت انسان راست‌قامت به انسان خردمند امروزی فرگشت یافته، صورت گرفته است. بر اساس فرضیهٔ چند ناحیه‌ای، داده‌های ژنتیکی و سنگواره‌ای شواهدی بر فرگشت انسان در سطح جهان هستند، و با گونه‌زایی اخیر که در فرضیهٔ خروج از آفریقا مطرح می‌شود، تناقض دارند. شواهد سنگواره‌ای برای ریچارد لیکی آنقدر کامل نبود که او بتواند این بحث را حل کند. مطالعهٔ تک‌گروه‌ها در دی‌ان‌ای میتوکندریایی و کروموزوم Y عمدتاً نظریهٔ خروج از آفریقا را تأیید کرده‌اند. همچنین شواهد مربوط به دی ان ای اتوزومی غالباً موید فرضیه خروج ار آفریقاست؛ ولی به هر حال نشانه‌هایی مبتنی برآمیزش باستانی در انسان‌های امروزی در برخی مطالعات ارائه شده است. توالی‌یابی‌های اخیر در مورد ژن‌های نئاندرتال و انسان‌تبار دنیسووا نشان می‌دهد که‌آمیزش‌هایی صورت گرفته است. انسان‌های امروزی غیرآفریقایی ۴–۲ درصد از الل‌های نئاندرتال‌ها را در ژن خود دارند و برخی ملانزی‌ها نیز %۶–۴ از الل‌های انسان‌تبار دنیسووا را دارا هستند. این شواهد بانظریهٔ خروج ار آفریقا در تناقض نیستند مگر اینکه با دید خیلی سخت گیرانه تفسیر شوند. پس از احیا گلوگاه جمعیت ناشی از فوران ابرآتشفشان توبا، یک گروه نسبتاً کوچک از آفریقا به بیرون کوچ کردند و به‌طور محدودی با نئاندرتال‌ها، احتمالاً در خاورمیانه یا حتی پیش از خروج در شمال آفریقا، آمیزش داشتند و نوادگان عمدتاً آفریقایی آنان بودند که در سراسر جهان پراکنده شدند. یک بخشی نیز، احتمالاً در جنوب شرق آسیا و پیش از آنکه در ملانزی ساکن شوند با انسان‌تباران دنیسوواآمیزش داشته‌اند. هاپلوتیپ‌های HLA که منشأ نئاندرتال و انسان‌تبار دنیسووا دارند در جمعیت‌های اوراسیایی و اقیانوسیه‌ای امروزی یافت شده است.
فرگشت اخیر و در حال رخداد در انسان

انتخاب طبیعی در جوامع انسان‌های امروزی نیز رخ می‌دهد. موارد ثبت شده‌ای از فرگشت در انسان‌های امروزی شامل طولانی شدن دورهٔ بارداری و کاهش میزان کلسترول، قند خون و فشار خون می‌باشد.
همچنین بحث تسریع فرگشت انسان پس از (و در نتیجهٔ) توسعهٔ کشاورزی و تمدن در حدود ۱۰٬۰۰۰ سال پیش نیز مطرح است. ادعا می‌شود که این موضوع باعث ایجاد تفاوت‌های اساسی ژنتیکی بین جوامع انسانی امروزی شده است.
اولین انسان

همچنین ببینید: آفرینش‌گرایی، فرگشت الهی، و نگرش‌های اسلامی به فرگشت
از جمله پرسش‌های اساسی که در طول تاریخ ذهن بشر را به خود مشغول داشته این است که اولین انسان چه کسی بوده است؟ با پیشرفت‌های حاصل شده در زمینهٔ زیست‌شناسی فرگشتی، امروزه می‌توان این مسئله را از نظر علمی مورد بررسی قرار داد. برای پاسخ به این پرسش باید توجه نمود که فرایند فرگشت در مورد همه جانداران و از جمله انسان فرایندی تدریجی، پیوسته و زمانبر است و در یک نسل اتفاق نمی‌افتد. ریچارد داوکینز این فرایند را به رشد انسان تشبیه می‌کند. همانگونه که شما در طول رشد نمی‌توانید دقیقاً لحظهٔ تغییر از مرحلهٔ نوزادی به مرحلهٔ کودکی یا تغییر از کودکی به نوجوانی را تعیین کنید، در فرایند فرگشت نیز نمی‌توانید دقیقاً یک موجود را از والدینش متمایز کرده، او را گونه‌ای جدید بنامید. پیدایش گونه‌ای جدید پدیده‌ای است که با گذشت زمانی طولانی و نه در یک نسل اتفاق می‌افتد؛ بنابراین پاسخ این پرسش را می‌توان این‌گونه بیان کرد: انسان خردمند امروزی نتیجه فرگشت میلیون‌ها نسل از جانداران از بدو پیدایش حیات است و در این میان هیچ‌کدام از این جانداران را نمی‌توان به عنوان اولین انسان محسوب کرد یا به عبارت دیگر اولین انسان هیچ‌گاه وجود نداشته است.
پژوهشگران برجسته در زمینهٔ فرگشت انسان

چارلز داروین، طبیعی‌دان بریتانیایی که شواهد عمده‌ای را در مورد اینکه گونه‌ها در اثر تغییرات فرگشتی ایجاد می‌شوند، گردآوری کرد.
کریس استرینگر، انسان‌شناس بریتانیایی، از پیشگامان مطرح‌کنندهٔ فرضیهٔ خروج از آفریقا
رابرت بروم، پزشک و دیرین‌شناس اسکاتلندی که پژوهش‌های او در آفریقای جنوبی منجر به کشف سردهٔ پرامردم و جمجمهٔ خانم پلس گردید.
سوانت پابو، زیست‌شناس سوئدی متخصص در زمینهٔ ژنتیک فرگشتی
دیوید پیلبیم، دیرین‌مردم‌شناس، پژوهشگر و نویسندهٔ آمریکایی در زمینهٔ فرگشت انسان و نخستی‌سانان
آلن تمپلتون، پژوهشگر ژنتیک و آمار آمریکایی، از پیشگامان مطرح‌کنندهٔ فرضیهٔ چند ناحیه‌ای
فیلیپ توبیاس، دیرین‌مردم‌شناس آفریقای جنوبی از برجسته‌ترین پژوهشگران فرگشت انسان در جهان محسوب می‌شود.
اریک ترینکاس، دیرین‌مردم‌شناس آمریکایی متخصص در زمینهٔ زیست‌شناسی نئاندرتال‌ها و فرگشت انسان
دونالد جانسون، دیرین‌مردم‌شناس آمریکایی، کاشف گونهٔ جنوبی‌کپی عفاری
ریموند دارت، کالبدشناس و دیرین‌مردم‌شناس استرالیایی که کارهای پژوهشی او در توانگ آفریقای جنوبی، به کشف گونهٔ جنوبی‌کپی آفریقایی انجامید.
ریچارد داوکینز، زیست‌شناس فرگشتی و نویسنده
جفری شوارز، انسان‌شناس آمریکایی و استاد انسان‌شناسی زیستی
استفان جی گولد، دیرین‌شناس، زیست‌شناس فرگشتی و مورخ علم اهل آمریکا
جفری لیتمن، کالبدشناس و انسان‌شناس آمریکایی که در مورد فرگشت اصوات و صحبت کردن پژوهش نموده است.
لوییس لیکی، انسان‌شناس و طبیعی دان کنیایی که در مبحث فرگشت انسان در آفریقا فعالیت کرده است.
ماری لیکی، باستان‌شناس و انسان‌شناس بریتانیایی که از جمله اکتشافات او در آفریقا می‌توان به ردپاهای لتولی اشاره کرد.
ریچارد لیکی، دیرین‌مردم‌شناس و انسان‌شناس کنیایی، فرزند لوییس و ماری لیکی
هنری مک هنری، انسان‌شناس آمریکایی که تخصص او در زمینهٔ فرگشت انسان، پیدایش راه رفتن بر روی دو پا و دیرین‌مردم‌شناسی است.
میلفورد ولپاف، دیرین‌مردم‌شناس آمریکایی، از پیشگامان مطرح‌کنندهٔ فرضیهٔ چند ناحیه‌ای
فهرست گونه‌ها

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  ساحل مردم ساحل‌مردم چادی  اررین اررین توگنی  آردی‌کپی آردی‌کپی کادابا  آردی‌کپی رامید  |  جنوبی‌کپی جنوبی‌کپی انامی  جنوبی‌کپی عفاری  جنوبی‌کپی بحرالغزالی  جنوبی‌کپی آفریقایی  جنوبی‌کپی گارهی  جنوبی‌کپی سدیبا  پرامردم پرامردم اتیوپی  پرامردم بویسی  پرامردم تناور  کنیامردم کنیامردم پخت‌رخ  |  انسان انسان گاتنگی  انسان ماهر  انسان رودولفی  انسان کارورز  انسان گرجی  انسان راست‌قامت  انسان سپرانن سیس  انسان پیشگام  انسان هایدلبرگی  انسان رودزیایی  انسان نئاندِرتال  انسان خردمند ایدالتو  انسان خردمند کرومانیون  انسان خردمند امروزی  انسان فلورسی  |
یادداشت

↑  در این پژوهش آن‌ها رابطه بین شکل مهره، حرکت و جابجایی آن و زائده اشمورل (Schmorl’s node) را مورد مطالعه قرار دادند. زائده اشمورل بیرون‌زدگی غضروف (دیسک) بین مهره‌ها به داخل بافت استخوانی مهره بالایی یا پایینی است. این زائده معمولاً دردناک نیست، بیشتر در سنین بالا دیده می‌شود و محصول فرسودگی مهره در گذر عمر است. این مطالعه نشان داد در کسانی که شکل مهره‌ها بیشتر به شکل مهره‌های اجداد ما شبیه است این فتق عمودی بین مهره‌ای بیشتر دیده می‌شود. علاوه بر این مهره اول کمر در صورت سلامت، به راحتی از مهره مشابه در شمپانزه‌ها و اورانگوتان‌ها قابل بازشناسی است اما اگر این مهره سالم نباشد این تمایز دیده نمی‌شود؛ به عبارت دیگر زائده اشمورل مهره انسانی را به مهره نخستی‌ها شبیه می‌کند.
موتیو آدگوکه

| اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی |
| --- | --- | --- | --- |
نام کامل:  Mutiu Adeleke Adegoke
زادروز:  ۱۰ فوریهٔ ۱۹۸۴ ‏(۴۰ سال)
زادگاه:  ایبادان
قد:  1.80 m
پست:  مدافع
اطلاعات باشگاهی: اطلاعات باشگاهی
باشگاه کنونی:  Bayelsa United
شمارهٔ پیراهن:  ۲۰
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۲۰۰۴ |  Shooting Stars |   |   |
| ۲۰۰۵–۲۰۰۶ |  باشگاه فوتبال انیمبا |   |   |
| ۲۰۰۷ |  باشگاه فوتبال آسک میموساس |   |   |
| ۲۰۰۸ |  Heartland F.C. |   |   |
| ۲۰۰۸–۲۰۰۹ |  FC Saint Eloi Lupopo |   |   |
| ۲۰۰۹ |  Lobi Stars |   |   |
| ۲۰۱۰–۲۰۱۱ |  Dolphins F.C. |   |   |
| ۲۰۱۱–۲۰۱۳ |  Shooting Stars |   |   |
| ۲۰۱۳–۲۰۱۵ |  Bayelsa United |   |   |
| ۲۰۱۵—۲۰۱۶ |  Sunshine United |   |   |
| ۲۰۱۶- |  Giwa United |   |   |
تیم ملی: تیم ملی
| ۲۰۰۵–۲۰۱۰ |  تیم ملی فوتبال نیجریه |  ۳ |  (۰) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است. :  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است. 
موتیو آدگوکه (انگلیسی: Mutiu Adegoke؛ زادهٔ ۱۰ فوریهٔ ۱۹۸۴) بازیکن فوتبال اهل نیجریه است که در پست دفاع بازی می‌کرد که در حال حاضر بازنشسته شده است.
وی در تیم ملی فوتبال نیجریه بازی کرده است.
انرژی خورشیدی در کانادا

پتانسیل خورشیدی کانادا
از نظر تاریخی، کاربردهای اصلی فناوری‌های انرژی خورشیدی در کانادا، کاربردهای سیستم خورشیدی فعال غیر الکتریکی برای گرمایش و تهویه‌هوا، گرم کردن آب و خشک کردن محصولات و الوار بوده‌است. در سال ۲۰۰۱، بیش از ۱۲۰۰۰ سیستم آب گرم کن خورشیدی مسکونی و ۳۰۰ سیستم آب گرم خورشیدی تجاری/صنعتی در این کشور در حال استفاده بود. این سیستم‌ها در حال حاضر بخش کوچکی از مصرف انرژی کانادا را تشکیل می‌دهند، اما برخی از مطالعات دولتی نشان می‌دهند که می‌توانند تا سال ۲۰۲۵ تا ۵ درصد از انرژی مورد نیاز کشور را تأمین کنند.
سلول‌های فتوولتائیک (PV) به‌طور فزاینده ای به عنوان واحدهای مستقل، بیشتر به عنوان تولید برق توزیع شده خارج از شبکه برای تأمین انرژی خانه‌های دورافتاده، تجهیزات مخابراتی، ایستگاه‌های نظارت بر نفت و خطوط لوله و دستگاه‌های ناوبری استفاده می‌شوند. بازار این سلول‌ها در کانادا به سرعت رشد کرده‌است و شرکت‌های کانادایی ماژول‌های خورشیدی، کنترل‌ها، پمپ‌های آب تخصصی، یخچال‌های با راندمان بالا و سیستم‌های روشنایی خورشیدی تولید می‌کنند. سیستم‌های PV خورشیدی متصل به شبکه برق در سال‌های اخیر رشد قابل توجهی داشته‌اند و تا پایان سال ۲۰۱۴ به بیش از ۱٫۸ گیگاوات ظرفیت نصب شده تجمعی رسیده‌اند.
پتانسیل خورشیدی

کانادا به دلیل مساحت وسیع خود دارای منابع انرژی خورشیدی فراوانی است. مناطقی با پتانسیل خورشیدی بالا بر اساس تابش افقی جهانی در داخل بریتیش کلمبیا، جنوب آلبرتا، جنوب ساسکاچوان، جنوب منیتوبا، انتاریو، جنوب کبک، نیوبرانزویک، جنوب نوا اسکوشیا، و جزیره پرنس ادوارد غربی واقع شده‌اند. مناطقی با بالاترین پتانسیل خورشیدی در منتهی الیه جنوبی آلبرتا، ساسکاچوان و انتاریو قرار دارند.
با این حال، این کشور به دلیل عرض جغرافیایی بالا، سطح تابش خورشیدی نسبتاً کمی دارد. همین دلیل همراه با پوشش ابری، منجر به ضریب ظرفیت پایین ۶٪ در مقایسه با ضریب ظرفیت ۱۵٪ در ایالات متحده می‌شود. نواحی شمالی به دلیل عرض جغرافیایی حتی بالاتر، پتانسیل خورشیدی کمتر و نور مستقیم خورشید کمتری دارند. هیئت ملی انرژی پیش‌بینی می‌کند که برق خورشیدی تا سال ۲۰۴۰ به ۱٫۲ درصد از کل تولید انرژی کشور برسد.
آمار

| سال | Σ نصب شده‌است  (MWp) | Δ نصب شده‌است  (MWp) | نسل  (گیگاوات ساعت) |
| --- | --- | --- | --- |
| ۱۹۹۲ | ۰٫۹۶ |  |  |
| ۱۹۹۳ | ۱٫۲۳ | ۰٫۲ |  |
| ۱۹۹۴ | ۱٫۵۱ | ۰٫۳ |  |
| ۱۹۹۵ | ۱٫۸۶ | ۰٫۴ |  |
| ۱۹۹۶ | ۲٫۵۶ | ۰٫۷ |  |
| ۱۹۹۷ | ۳٫۳۸ | ۰٫۸ |  |
| ۱۹۹۸ | ۴٫۴۷ | ۱٫۱ |  |
| ۱۹۹۹ | ۵٫۸۳ | ۱٫۳ |  |
| ۲۰۰۰ | ۷٫۱۵ | ۱٫۴ |  |
| ۲۰۰۱ | ۸٫۸۳ | ۱٫۶ |  |
| ۲۰۰۲ | ساعت ۱۰٫۰۰ | ۱٫۲ |  |
| ۲۰۰۳ | ۱۱٫۸۳ | ۱٫۸ |  |
| ۲۰۰۴ | ۱۳٫۸۸ | ۲٫۱ |  |
| ۲۰۰۵ | ۱۶٫۷۵ | ۲٫۸۵ |  |
| ۲۰۰۶ | ۲۰٫۴۸ | ۳٫۷۵ |  |
| ۲۰۰۷ | ۲۵٫۷۷ | ۵٫۳ |  |
| ۲۰۰۸ | ۳۲٫۷۲ | ۶٫۹ |  |
| ۲۰۰۹ | ۹۴٫۵۷ | ۶۱٫۸۷ |  |
| ۲۰۱۰ | ۲۸۱٫۱۳ | ۱۸۶٫۴۳ |  |
| ۲۰۱۱ | ۵۵۸٫۲۹ | ۲۹۷ | ۴۰۰ |
| ۲۰۱۲ | ۷۶۵٫۹۷ | ۲۶۸ |  |
| ۲۰۱۳ | ۱٬۲۱۰٫۴۸ | ۴۴۴٫۵۱ |  |
| ۲۰۱۴ | ۱٬۸۴۳٫۰۸ | ۶۳۲٫۶۰ |  |
| ۲۰۱۵ | ۲۲۴۰ | ۳۹۷ |  |
| ۲۰۱۶ | ۲۶۰۰ | ۳۶۰ |  |
| ۲۰۱۷ | ۲۸۰۰ | ۲۰۰ |  |
| ۲۰۱۸ | ۳٬۰۴۰ | ۲۴۰ |  |
| ۲۰۱۹ | ۴٬۸۴۴ | ۱٬۸۰۴ |  |
| ۲۰۲۰ | ۴۹۱۴ | ۷۰ |  |
انجمن سینمای جوانان ایران

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نام تجاری: انجمن سینمای جوانان
نوع: دولتی - غیرانتفاعی
بنا نهاده: ۱۳۵۵
محدودهٔ فعالیت: سراسر ایران
مدیر عامل اجرایی: بهروز شعیبی
رئیس هیئت مدیره: بهروز شعیبی
خدمات: آموزش و تولید فیلم و عکس
زیرمجموعه‌ها: دارای دفاتر و نمایندگی در تمام استان‌ها
وبگاه: www.iycs.ir
انجمن سینمای جوانان ایران بزرگ‌ترین انجمن فیلم‌سازی در ایران و یکی از بزرگترین مدرسه های فیلمسازی جهان بر اساس تعداد آثار ساخته شده است[نیازمند منابع بیشتر] که به آموزش فیلم‌سازی ۷ ماهه و دوره‌های تک‌درس کوتاه مدت و همچنین برگزاری جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه می‌پردازد.
تاریخچه

انجمن سینمای جوانان ایران در تاریخ ۱۳۵۵/۱۱/۱۳ به صورت مؤسسه غیرانتفاعی تأسیس و طی شماره ۱۷۹۴ در اداره ثبت شرکت‌ها و موسسات غیرتجاری تهران به ثبت رسیده‌است.
انجمن سینمای جوانان ایران هرچند در سال ۱۳۵۵ به ثبت رسیده، ولی پیش از پیروزی انقلاب اسلامی به‌طور رسمی فعالیت خاصی نداشته و پس از انقلاب نیز تا مدت‌ها غیرفعال بوده‌است. تا این که در سال ۱۳۶۴ با تغییراتی که در حوزه معاونت سینمایی و سمعی و بصری وزارت ارشاد اسلامی اتفاق افتاد، به منظور ارتقای سینمای ملی و با کسب تجربه از فعالیت‌ها و تأثیرات سینمای آماتوری و در راستای تأسیس مرکز اسلامی آموزش فیلم‌سازی، مرکز سینمای تجربی، بنیاد سینمایی فارابی و انجمن سینمای جوانان ایران راه اندازی شد تا به عنوان بستری جهت توسعه سینمای ملی با مأموریت مشخص در قالب وظایف مدون برای هر یک از تشکل‌ها مسیر را برای کشف استعدادهای درخشان و تربت نیروی انسانی از بین جوانان میهن اسلامی، (از طریق دفاتر انجمن سینمای جوانان ایران در سراسر کشور) و همچنین برای کسب تجربه بیشتر با فعالیت در عرصه تولید فیلم‌های مستند و تجربی (از طریق مرکز سینمای تجربی) و نهایتاً ورود به عرصه تولید فیلم بلند سینمایی (تحت حمایت بنیاد سینمایی فارابی) شرایط را برای تأمین نیاز کشور فراهم کند. این تفکر باعث شد که انجمن با سازمانی مشخص شروع به فعالیت کند.
ماهیت انجمن: به استناد ماده۲ اساسنامه، انجمن مؤسسه ای است فرهنگی و آموزشی که به صورت غیرانتفاعی با همکاری و نظارت ارشادی سازمان امور سینمایی و سمعی و بصری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی فعالیت می‌کند، اما این نهاد مستقل است و اداره آن مطابق مواد اساسنامه و قوانین لازم الاجرای کشور خواهد بود.
این انجمن با حمایت معاونت امور سینمایی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، فعالیت مجدد خود را از سر گرفت و با هدف تشویق نوجوانان و جوانان ایرانی به هنر عکاسی و فیلم‌سازی و با گشایش تدریجی بیش از ۵۰ نمایندگی و دفتر در سراسر کشور، اقدام به جذب علاقه‌مندان به فراگیری رشته‌های کارگردانی، فیلمنامه‌نویسی، عکاسی، تصویربرداری، تدوین و برگزاری آزمون سراسری و دوره‌های یک‌ساله فیلم‌سازی کرد.
دوره‌های آموزشی

دوره ۷ ماهه فیلم‌سازی
دوره ۱۵ ماهه انیمیشن
عکاسی
عکاسی پرتره
عکاسی دیجیتال
فیلم‌نامه‌نویسی
تصویر برداری
نرم‌افزار ادیوس
زیبایی‌شناسی تدوین
نقد و تحلیل فیلم
نقد فیلم پیشرفته
مبانی نورپردازی
مبانی صدا
شعبه‌ها

انجمن سینمای جوانان ایران در تهران/ اصفهان/ اردبیل/ اهواز/ ایلام/ ارومیه/ اراک/انزلی / آباده/ آبادان/ بوشهر/ بندرعباس/ بروجرد/ برازجان/ بیرجند/ بجنورد/ بم/ تبریز/ تویسرکان/ تالش/ تربت حیدریه/ تنگستان/ چالوس/ خرم‌آباد/ خمینی شهر/ دزفول/ رفسنجان/ رشت/ رودبار/ زنجان/ زاهدان/ ساری / سبزوار/ سنندج/ سمنان/ شیراز/ شاهرود/ شهرکرد/ قزوین/ قم/ کاشان/ کرمان/ کرمانشاه/ کرج/ گرگان/ گناباد/ لاهیجان/ مراغه/ مشهد/ ملایر/ مهاباد/ مشکین شهر/ نجف آباد/ نیشابور/ نهاوند/ همدان/ یاسوج/ یزد شعبه دارد.
جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران

در سال‌های ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۳ جشنواره فیلم کوتاه با عنوان «بخش ۸ و ۱۶ م. م» در جشنواره فجر برگزار گردید.
از سال ۱۳۶۵ با راه افتادن «انجمن سینمای جوانان ایران» به‌طور رسمی این جشنواره توسط انجمن برگزار شد که نام آن به جشنواره «سینمای جوان» تغییر یافت. (در دو زیرمجموعه فیلم و عکس) ششمین جشنوارهٔ سینمای جوان در فروردین ۱۳۶۷ در دو بخش فیلم و عکس برگزار شد و بالاخره در سال ۱۳۷۵ همزمان با سیزدهمین جشنوارهٔ سراسری سینمای جوان جشنواره عنوان بین‌المللی را نیز از آن خود کرد.
در سال ۱۳۷۶ جشنوارهٔ بین‌المللی سینمای جوان علاوه بر زیرمجموعه فیلم و عکس، بخش فیلم‌نامه را در دل خود جای داد و ۲ دوره به این شکل برگزار شد. اما در سال ۱۳۷۸ شانزدهمین جشنوارهٔ بین‌المللی سینمای جوان اختصاصاً به فیلم پرداخته و با شکل گرفتن جشنواره‌های استانی و منطقه‌ای سینمای جوان و نام و رسمی که این جشنواره در سطح جهان یافت و حالا دیگر رویکرد آن تنها سینمای جوان نبود بلکه به‌عنوان یکی از جشنواره‌های جدی در سطح منطقه و جهان شناخته شد.
از سال ۱۳۸۲ به جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران تغییر نام یافت و تاکنون ادامه داشته‌است.
کتاب دوم جنگل

| 0 | 1 |
| --- | --- |
جلد نسخهٔ اصلی کتاب دوم جنگل به شکل زرکوب با طراحی و مصور سازی جان لوک وود کیپلینگ و نگارهٔ مربوط به فصل، پادشاه آنخوس: جلد نسخهٔ اصلی کتاب دوم جنگل به شکل زرکوب با طراحی و مصور سازی جان لوک وود کیپلینگ و نگارهٔ مربوط به فصل، پادشاه آنخوس
نویسنده(ها): رودیارد کیپلینگ
تصویرگر(ها): جان لوک وود کیپلینگ (پدر رودیارد)
کشور: انگلیس
زبان: انگلیس
مجموعه: کتاب‌های جنگل
گونه(های) ادبی: ادبیات کودک و نوجوان
ناشر: مکمیلن
تاریخ نشر: نوامبر ۱۸۹۵
گونه رسانه: چاپ (hardback & paperback)
پس از: کتاب جنگل 
پیش از: The Third Jungle Book 
کتاب دوّمِ جنگل (انگلیسی: The Second Jungle Book) پایان و تمام کنندهٔ ماجراهای کتاب جنگل نوشتهٔ رودیارد کیپلینگ است که برای اولین بار در سال ۱۸۹۵ منتشر شد، از ویژگی‌های مهم کتاب می‌توان به ۵ داستان دربارهٔ موگلی شخصیت اصلی کتاب جنگل و ۳ داستان متفرقه اشاره داشت، داستان‌های کل مجموعه مربوط به هندوستان یا به تعبیری در هندوستان اتفاق می‌افتد، کیپلینگ نگارش این کتاب را زمانی آغاز کرد که در ورمانت سکونت داشت و زندگی را در آنجا سپری می‌کرد، کل مجموعهٔ داستان در میان سال‌های ۱۸۹۴ تا ۱۸۹۵ به صورت پاورقی و اغلب تحت عناوین مختلف منتشر شد.
شخصیت‌های کتاب

موگلی - پسر جنگل
راکشا - همسر آکیلا پدر گرگ‌ها
کا - مار پایتون
مانگ - خفاش
باگیرا - پلنگ سیاه
بالو - خرس تنبل
تاباکی - یک شغال طلایی
آکیلا - گرگ
جاکالا - یک گاندو (نوعی تمساح)
سگ قرمز - دولس
ایکی - جوجه تیغی
هاتی - یک فیل هندی
کو - کلاغ
فرودگاه نیکولسکویه

فرودگاه نیکولسکویه (به روسی: Аэропорт Никольское) فرودگاهی عمومی واقع درنیکولسکویه، کامچاتکا کرای در کشور روسیه است که توسط مؤسسه هوایی پتروپافلوفسک-کامچاتسکی اداره می‌شود.
کا (کتاب جنگل)

| کا | کا |
| --- | --- |
شخصیت کتاب جنگل: شخصیت کتاب جنگل
کا (چپ)، همانطور که در نسخه سال ۱۸۹۵ کتاب جنگل نشان داده شده‌است: کا (چپ)، همانطور که در نسخه سال ۱۸۹۵ کتاب جنگل نشان داده شده‌است
نخستین حضور: «Kaa's Hunting»
آخرین حضور: «The Spring Running»
پدیدآور: رودیارد کیپلینگ
اطلاعاتِ درون‌داستانی: اطلاعاتِ درون‌داستانی
گونه: پایتون هندی
جنسیت: مرد
کا (به انگلیسی: Kaa) شخصیت داستانی از داستان‌های کتاب جنگل است که توسط رودیارد کیپلینگ نوشته شده‌است. کا یکی از مربیان و دوستان معتمد موگلی است.
فتوای کوکا کولا

فتوای کوکا کولا به فتوایی در تاریخ ۱۱ سپتامبر ۱۹۵۱ اشاره دارد، که طی آن روزنامهٔ مصری الأهرام فتوایی از مفتی حسنین المخلوق منتشر کرد که در آن حکم شد که کوکا کولا و پپسی تحت احکام اسلام مجاز هستند. دلیل این موضوع به شایعات و توطئه‌هایی مربوط می‌شد که در میان عموم رواج یافته بود، مانند شایعه‌ای که می‌گفت در صورت انعکاس کوکا کولا در آینه، عبارت «نه محمد نه مکه» (به عربی: لا محمد لا مكة) به زبان عربی ظاهر می‌شود.