stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
لئونید برژنف
انتقادات

لئونید برژنف از ۱۹۶۴م تا پایان عمر، نقش اول را در سیاست‌های شوروی بازی می‌کرد و تاریخ‌نگاران به دلایل متعدد - از جمله: افراط برژنف در الکل، تحصیلات ناکافی و بی‌توجهی به ژورنالیسم شوروی به‌عنوان آموزشگر عمومی و برنده‌ترین ابزار در جنگ سرد و مقابله با ماشین عظیم رسانه‌ای آمریکا و برای مثال سپردن سردبیری روزنامه دولت به داماد خود که تجربه و آموزش این کار را نداشت، خارج ساختن انتصابات دولتی از دست کمیسیون‌های گزینش و قرار دادن در دست خود و نزدیکانش که نتیجه‌اش سوء مدیریت، سوء استفاده از اموال عمومی، ولخرجی و پیچیدگی هرچه بیش‌تر بوروکراسی بود، لغو حسابرسی‌های دولتی توسط کمیته‌های حزب کمونیست و در نتیجه رواج فساد اداری و حیف و میل، رعایت حال اقوام و دوستان که یکی از نتایج آن قاچاق الماس توسط دخترش بود، تعطیل کردن دفتر عرایض که از زمان انقلاب بلشویکی اکتبر ۱۹۱۷م به نامه‌های مردم و گزارش‌های عوام‌الناس از وضعیت و افشاگری‌ها رسیدگی و اقدام می‌کرد و برخی از نامه‌ها را جهت اطلاع مردم به روزنامه‌ها می‌داد، صدور دکترین‌های متعدد و زیان‌آور و برای مثال: دکترین «ایراد وارد آوردن به یک مقام و یک دولت کمونیست انتقاد از همه دنیای سوسیالیست است و باید با آن مقابله شود»، ندانستن زبان خارجی و متکی بودن به گزارش‌های رسمی و عمدتاً کهنه و بالاخره ادامه رهبری بر کشور حتی از بستر بیماری… - او را عامل تزلزل نظام ایدئولوژیک شوروی دانسته‌اند که بعدها به‌وسیله گورباچف فروریخت.[نیازمند منبع]
مرگ

لئونید بِرژنِف سرانجام پس از ۱۸ سال رهبری بلامنازع شوروی، در دهم نوامبر ۱۹۸۲م بر اثر سکته قلبی در سن ۷۵ سالگی درگذشت و یوری آندروپوف به جانشینی او انتخاب شد. در دوران رهبری بِرژنِف بر شوروی، حکومت این کشور تا اقصی نقاط آفریقا و آسیا گسترش یافت ولی آخرین ماجراجویی او در افغانستان به شکست انجامید. دوران حاکمیت بِرژنِف در نوعی از محافظه‌کاری همراه با شدت عمل خلاصه می‌شد. تلاش در جهت کاهش اختلاف در سطح درآمدها، اجرای طرح‌های بزرگِ خانه‌سازی، امور بهداشتی و آموزشی، تمرکز سیاسی و ایدئولوژیک، افزایش هزینه‌های دفاعی و کاهش نرخ رشد اقتصادی، برخی از اقدامات و نتایج به دست آمده در دوره طولانی مدت حکومت بِرژنِف به حساب می‌آید. در دوران حکومت بِرژنِف، فساد در سازمان‌های حزبی و دولتی شوروی گسترش یافت، به‌طوری‌که همین مسئله یکی از عوامل اصلی نابسامانی‌ها و فروپاشی شوروی در کمتر از ده سال پس از مرگ او بود.[نیازمند منبع]
همراه با همسرش در سال ۱۹۲۷
تمبر یادبود بازدید رسمی رئیس هیئت رئیسه شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی، لئونید برژنف در ایران، نوامبر ۱۹۶۳ (۱۳۴۲ خورشیدی)
همراه با جرالد فورد ۱۹۷۴
آرامگاه برژنف در آرامگاه دیوار کرملین
موارم‌کلا

| موارم‌کلا | موارم‌کلا |
| --- | --- |
روستا: روستا
کشور: ایران
استان: مازندران
شهرستان: قائم‌شهر
بخش: مرکزی
دهستان: نوکندکلا
جمعیت: ۲۷۶ نفر (سرشماری ۹۵)
موارم‌کلا، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان قائم‌شهر در استان مازندران ایران.
جمعیت

این روستا در نوکندکلا قرار داشته و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۳۰۶نفر (۸۶خانوار) بوده‌است.
مواد نیازمند به دقت بسیار بالا

مواد نیازمند به دقت بسیار بالا به انگلیسی (به انگلیسی: substance of very high concern)، به صورت خلاصه SVHC  نیز نامیده می‌شود مواد شیمیایی که استفادهٔ آنها در محدودهٔ اتحادیه اروپا نیاز به اجازه‌نامه‌های ویژه دارد. نخستین گام در جهت محدودسازی این مواد قرار دادن آنها در فهرست مواد خطرناک بود. نخستین فهرست در ۲۸ اکتبر ۲۰۰۸ منتشر شد و پس از آن این فهرست سه بار به روز شد. آخرین بار در ۲۷ ژوئن ۲۰۱۸ فهرست تغییر کرد. در مجموع این فهرست ۱۹۱ نام در خود جای داده‌است. از جمله مواد خطرناک می‌توان به ۳٬۲٬۱-تری‌کلروپروپیلن اشاره کرد باعث نازایی می‌شود.
رئیس ستاد نیروی هوایی

| رئیس ستاد نیروی هوایی | رئیس ستاد نیروی هوایی |
| --- | --- |
نشان رئیس ستاد: نشان رئیس ستاد
پرچم رئیس ستاد: پرچم رئیس ستاد
متصدی کنونی ژنرال دیوید دبلیو. الوین از ۲ نوامبر ۲۰۲۳: متصدی کنونی ژنرال دیوید دبلیو. الوین از ۲ نوامبر ۲۰۲۳
وزارت نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا: وزارت نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا
گونه: رئیس ستاد
عضوی از: ستاد مشترک ارتش
پاسخگوست به: وزیر دفاع ایالات متحده آمریکا وزیر نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا
گمارنده: رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا(رأی‌اعتماد مجلس سنا)
مدت دوره: ۴ سالتجدید پذیر
پیشین: نیروهای هوایی ایالات متحده
بنیادگذاری: ۱۸ سپتامبر ۱۹۴۷
نخستین متصدی: کارل آندره اسپاتز
جانشین: جانشین رئیس ستاد نیروی هوایی
وبگاه: وبگاه رسمی
رئیس ستاد نیروی هوایی (انگلیسی: Chief of Staff of the United States Air Force) ارشدترین افسر فعال در وزارت نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا است، که از میان ژنرال‌های ۴ ستاره نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا انتخاب می‌شود و بعنوان یکی از اعضای ستاد مشترک ارتش فعالیت می‌نماید. رئیس ستاد نیروی هوایی، پس از دریافت رأی‌اعتماد از مجلس سنا، توسط رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا منصوب می‌شود و به‌طور مستقیم به وزیر نیروی هوایی ایالات متحده گزارش می‌کند. رئیس ستاد نیروی هوایی مسئولیت ارائه مشاوره نظامی به رئیس‌جمهور، وزیر دفاع و شورای امنیت ملی ایالات متحده آمریکا، را برعهده دارد. رئیس ستاد نیروی هوایی به‌طور معمول بالاترین درجه‌دار وظیفه فعال در نیروی هوایی آمریکا محسوب می‌شود، مگر آنکه رئیس یا جانشین رئیس ستاد مشترک، از میان افسران نیروی هوایی انتخاب شده باشند.
رعیت‌داری

رعایا در حال برداشت گندم. انگلستان فئودالی، حدود ۱۳۱۰
رعایا در حال پرداخت بهرهٔ لردشان. حکاکی روی چوب، حدود سده ۱۵
رعیت‌داری یا پادرم داری یا سرف‌داری یا سرواژ (به فرانسوی: Servage) به موقعیت اجتماعی-اقتصادی روستاییان ناآزاد (به انگلیسی: Serf) در نظام فئودالیته اشاره دارد. رعیت‌داری چهرهٔ نرم‌شدهٔ برده‌داری بود، در این نظام که در سده‌های میانه در اروپا رواج داشت روستاییان بی‌زمین کار خود را در خدمت اربابان زمین‌دار خود می‌گذاردند. بر اساس این نظام، یعنی نظام رعیت داری، فردی که روی زمین کار می‌کند جز لاینفک آن زمین محسوب شده؛ و مالک می‌توانست اراضی را به همراه افرادی که در آن کار می‌کردند به دیگری بفروشد.
در لغت، رعیت اسم مصدر است از رعی و رعایة، به معنی چریدن و چرانیدن. رعیت به عامه مردم زیردست و فرمانبردار و تابع گویند.
اعلامیهٔ لغو رعیت‌داری در زاگرب، مربوط به ۱۸۴۸
رعایای خدمت‌گزار در نظام سرواژ به زمین پابسته‌بودند، بخشی از دارایی ارباب بودند و پایین‌ترین رستهٔ اجتماع در نظام فئودالی شمرده می‌شدند. خدمت آنها تنها کشاورزی نبود و جنگلبانی، کار در معدن، گذراندن مردمان و بار از دو سوی رودخانه و صنعت را نیز دربرمی‌گرفت.
رعیت‌داری در پایان امپراتوری روم شکل‌گرفت و در کشوری چون فرانسه در سدهٔ پانزدهم میلادی در عمل از میان رفت. اگرچه اثر آن تا دو سده پس از آن هنوز برجای بود. همچنین پس از رنسانس رعیت‌داری در بیشتر اروپای غربی از میان رفته‌بود، حال آنکه در اروپای مرکزی و همچنین اروپای شرقی توانمند شده‌بود. در روسیه تا سدهٔ نوزدهم رعیت‌داری پابرجا بود. در اسکاندیناوی نیز که هرگز نظام فئودال در آن شکل نگرفته‌بود رعیت‌داری نیز در میان نبوده‌است.
ریشه‌شناسی نام

رعیت یک واژه عربی است که در عربی به صورت رعیة نوشته می‌شود. رعی ریشه واژه رعیت است که معنای آن به چرا بردن گوسفندان است.
تصویر از سه رعیة
پایان دادن به سالمندی

پایان دادن به پیری: پیشرفت‌های جوان‌سازی هستند که می‌توانند پیری انسان را در طول زندگی ما وارونه سازند، کتابی است که در سال ۲۰۰۷ به وسیله اوبری دی گری ، زیست‌پیری‌شناس، با دستیار پژوهشی خود، Michael Rae، نوشته‌است. پایان دادن به سالمندی پیشنهاد دو گری را برای از بین بردن پیری به عنوان یک عامل ناتوانی و مرگ در انسان، و بازگرداندن بدن به حالت جوانی نامحدود توصیف می‌کند، پروژه‌ای که وی آن را " راهبردهای مهندسی‌شدهٔ پیری ناچیز " ("SENS") می‌نامد. دی گری استدلال می‌کند که غلبه بر پیری احتمالاً ظرف چند دهه امکان‌پذیر است، و او اقداماتی را بیان می‌کند که می‌توان برای تسریع توسعه درمان‌های پزشکی ترمیمی برای هر سوی پیری انجام داد.
کیت (فوتبال)

تیم آرژانتین در کیت نخست خود در سال ۱۹۶۴
پاول ندود در سال ۲۰۰۶ که یک کیت فوتبال جدید از شرکت پوما را بر تن دارد.
کیت (به انگلیسی: Kit، یا پوشاک، کیت اول) به پوششی می‌گویند که یک باشگاه فوتبال در هر بازی دارد. معمولاً کیت‌های فوتبالی برای هر باشگاه در هر فصل دو یا سه طرح هستند و پوشاک تیم‌ها، برای هر فصل تغییر می‌کند. این پوشاک شامل پیراهن ورزشی، شورت ورزشی و جوراب هستند.
در فوتبال، در پشت کیت، شماره‌های بازیکنان درج می‌شود و ممکن است در جلوی پیراهن نیز در میانه یا در جهت مخالف لوگو، درج شود.
کیت‌های فوتبال امروزه با پیشرفت فناوری در صنعت پوشاک و مد، زیباتر و جذاب‌تر شده‌اند.
آیه تطهیر
نام‌گذاری

به بخش دوم آیه ۳۳ سوره احزاب، آیه تطهیر گفته می‌شود. تطهیر در لغت به معنای پاک کردن و در این آیه به معنای پاک گردانیدن از هر پلیدی و گناه است. آیه عصمت نام دیگریست که برای این آیه به کار رفته‌است. به باور راغب اصفهانی، لغت‌شناس سنی مذهب، تطهیر در این آیه به معنای «تقدیس» است و غیر از پاکی از نجاست می‌باشد.
محتوا و ساختار > متن و ترجمه

آیه تطهیر از واژه «انما» شروع می‌شود و با عبارت «تطهیرا» تمام می‌شود. متن آیه تطهیر، عبارت است از:
﴿إِنَّمٰا یُرِیدُ اَللّٰهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ اَلرِّجْسَ أَهْلَ اَلْبَیْتِ وَ یُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیراً﴾ ۳۳
بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه در ترجمه این آیه آورده‌است:
﴿همانا خداوند می‌خواهد که از شما اهل بیت هر پلیدی را بزداید، و شما را چنان‌که باید و شاید پاکیزه بدارد. ﴾ ۳۳
محتوا و ساختار > محتوا

در مجموع آیه ۳۳ احزاب که بخش اول آن در ادامه آیه ۳۲ آمده‌است، در خصوص ادامه وظایف همسران محمد مطالبی بیان شده‌است. در ادامه و در بخش دوم از آیه ۳۳ احزاب، پس از تغییر لحن و ضمائر، اطاعت از رسول در کنار اطاعت از خدا یاد شده و اهل بیت پیامبر مورد موهبتی الهی قرار گرفته‌اند تا از پلیدی و گناه دور بمانند.
قرائت

طبرسی، مفسر شیعه، به جواز جَر و رفع در لام کلمه «اهل البیت» در زبان عربی اشاره دارد و می‌نویسد: جر دادن لام «اهل البیت» به جهت بدلیت آن از «کُم» می‌باشد و رفع آن بنابر مدح بودن است. قرطبی، مفسر سنی مذهب، در اعراب «أَهْلَ اَلْبَیْتِ»، منصوب بودن اهل را به جهت مدح گزارش می‌کند و همچنین معتقد است که نصب «اهل» می‌تواند به جهت بدلیت باشد. وی همچنین از قول برخی گزارش می‌دهد که رفع و کسر این عبارت نیز بلامانع است. نحاس، مفسر سنی مذهب، جهت کسر را بدلیت از ضمیر «عَنْکُمُ» دانسته‌است. با این حال، ابی‌العباس محمد بن یزید، زبان‌شناس سنی مذهب، بر این باور است که از ضمیر مخاطب، بدلیت صورت نمی‌گیرد؛ چرا که ضمیر مخاطب به تبیین نیازی ندارد.
شأن و مکان نزول > زنان و خاندان پیامبر

در میان مفسران اهل سنت، برخی چون طبری روایاتی را به نقل از عکرمه، مقاتل، عروه و ابن‌عباس، نقل می‌کنند که بر اساس آنها شأن نزول تمام آیه ۳۳ احزاب به صورت خاص مربوط به زنان پیامبر اسلام است. ثعلبی، مفسر سنی مذهب در تفسیر خویش، روایتی را از ابن‌عباس و روایت دیگری را از عکرمه گزارش می‌کند که هر دو بخش آیه ۳۳ احزاب در حق زنان پیامبر نازل شده‌است. این در حالی است که عکرمه، مقاتل و عروه، از جمله راویان متهم به جعل و افراطی در دشمنی با علی بن ابی‌طالب هستند. بیضاوی، مفسر سنی مذهب، در انوار التنزیل نیز می‌گوید شیعیان معتقدند که آیه تطهیر دربارهٔ علی، فاطمه و دو فرزندشان است و دربارهٔ عصمتِ آنان، به این آیه احتجاج می‌کنند، اما این احتجاج با قبل و بعد آیه متناسب نیست و احادیث هم تنها به این اشاره دارد که اینان از اهل بیت پیامبر به‌شمار می‌روند.
شأن و مکان نزول > مکان نزول

بنابر گزارش طبرسی در مجمع‌البیان، ابوحمزه ثمالی، مفسر شیعه مذهب در تفسیر منسوب به وی، گزارش می‌کند که فاطمه، حریره‌ای را برای پیامبر در خانه ام‌سلمه آورد، به سفارش پیامبر، علی و حسنین نیز برای خوردن حریره نزد پیامبر آمدند و پس از آن، پیامبر کساء خیبری بر سر آنان انداخت و گفت: «اللّهم هؤلاء اهل بیتی و عترتی فاذهب عنهم الرجس و طهّرهم تطهیرا». شبیه به همین روایت را ثعلبی در تفسیر خویش گزارش کرده‌است. بنابر روایت ثعلبی، پس از دعای پیامبر اسلام، بخش دوم آیه ۳۳ احزاب نازل شد. بر اساس روایت دیگری که ثعلبی گزارش می‌کند که این واقعه در منزل عایشه صورت گرفته‌است. همچنین در تفسیر الکشف و البیان، از روایات دیگری یاد شده‌است که ماجرای حدیث کسا در منزل عایشه یا زینب صورت پذیرفته و آیه تطهیر پس از ماجرا کسا نازل شده‌است. تعدد گزارش‌ها اینچنینی سبب شده‌است تا برخی مفسران، نزول بخش دوم آیه را چندباره و در منزل فاطمه زهرا، ام سلمه، زینب و عایشه بدانند.
تفسیر > سیاق بخش اول آیه ۳۳ احزاب

مقالهٔ اصلی: آیه ۲۸ تا ۳۴ احزاب
بخش اول آیه ۳۳ سوره احزاب، در ادامه دستورها و توصیه‌ها به زنان پیامبر است که به عقیده مکارم شیرازی، مفسر شیعه، به جهت تأکید بیشتر، مورد خطاب قرار گرفته‌اند. به اجماع شیعه و سنی، بخش اول این آیه در شان زنان محمد نازل شده‌است. در این بخش از آیه و آیه قبل از آن به اهمیت تلاوت قرآن در منزل، لزوم جایگزینی فرهنگ الهی برای فرهنگ جاهلی و تکلیف آور بودن زندگی در خانه پیامبر اشاره دارد. همچنین در این آیه ماندن زن در خانه جهت پرهیز از خودنمایی و جلوه‌گری توصیه شده و رعایت آن را مستلزم عقب‌ماندگی در یادگیری و دانش نمی‌داند. در این آیه، تبرج و خودنمایی، نشانه جاهلیت قلمداد شده و از عقبگرد به آن نهی شده‌است. در بخشی از آیه، دو عنصر نماز و زکات متصل به هم ترسیم شده‌اند.
تفسیر > بخش دوم (آیه تطهیر)

| 0 | 1 |
| --- | --- |
زندگی: زندگی
نام‌ها و القاب ·  زندگی زناشویی ·  اختلاف مالی فاطمه و عباس با خلافت ·  خطبه فدکیه ·  رویداد خانهٔ فاطمه ·  درگذشت: نام‌ها و القاب ·  زندگی زناشویی ·  اختلاف مالی فاطمه و عباس با خلافت ·  خطبه فدکیه ·  رویداد خانهٔ فاطمه ·  درگذشت
در قرآن: در قرآن
سوره انسان ·  سوره قدر ·  سوره کوثر ·  آیه مباهله ·  آیات نور ·  آیه تطهیر ·  آیه مودت ·  آیه اطعام: سوره انسان ·  سوره قدر ·  سوره کوثر ·  آیه مباهله ·  آیات نور ·  آیه تطهیر ·  آیه مودت ·  آیه اطعام
جای‌ها: جای‌ها
در مکه: محله بنی‌هاشم ·  شعب ابی‌طالب
در مدینه: بقیع ·  بیت‌الاحزان ·  درخت کنار ·  روضه نبوی ·  سقیفه ·  مسجد النبی
در شمال حجاز: فدک
افراد: افراد
خانواده: محمد ·  خدیجه ·  علی
فرزندان: حسن ·  حسین ·  زینب ·  ام‌کلثوم ·  محسن
همراهان: فضه ·  ام ایمن ·  اسماء  ·  سلمان
دشمنان و قاتلان: قنفذ ·  مغیره ·  عمر ·  ابوبکر
آثار: آثار
خطبه فدکیه ·  خطبه عیادت ·  دعای نور ·  مصحف فاطمه ·  لوح فاطمه: خطبه فدکیه ·  خطبه عیادت ·  دعای نور ·  مصحف فاطمه ·  لوح فاطمه
مرتبط: مرتبط
تسبیحات فاطمه ·  رویداد مباهله ·  ایام فاطمیه: تسبیحات فاطمه ·  رویداد مباهله ·  ایام فاطمیه
ن ب و: ن ب و
تفسیر > بخش دوم (آیه تطهیر) > دوپارگی آیه

طباطبایی، مفسر شیعه در المیزان گزارش می‌کند: هیچ‌یک از مفسران شیعه و سنی به این مطلب که بخش دوم (آیه تطهیر) مربوط به بخش اول (آیه ۳۳ سوره احزاب) بوده و در ادامه آن نازل شده، اشاره نداشته‌است. از نظر ادبی و با توجه به امکان حذف این فراز از آیه و خلل وارد نشدن به معنای آیات قبل و بعد، نتیجه گرفته می‌شود که این فراز، می‌تواند جمله معترضه باشد. به عقیده میلانی، فقیه شیعه، تفاوت ضمیرهای بخش اول و دوم، عدم اشکال در معنای بخش اول با حذف آیه تطهیر و سابقه وجود آیات مدنی در میان آیات مکی و بالعکس دلیلی بر جدا بودن این دو بخش از هم می‌باشند. میلانی همچنین معتقد است که حتی اگر سیاق دو بخش با هم اتحاد داشته باشند، با وجود روایات فراوان در منابع شیعه و سنی که این دو بخش را جدا از هم عنوان کرده‌اند، نمی‌توان به قرینه سیاق این دو بخش را یکی دانست. در شرح موتمر علماء بغداد پس از آنکه از انواع تحریف متصور برای قرآن یاد می‌شود، به تحریف موضعی در قرآن پرداخته شده‌است. بر این اساس، آیاتی معدود از جمله آیه تطهیر، برخلاف ترتیب نزول در قرآن جایگیری کرده‌اند. در همین خصوص، علامه طهرانی، مؤلف شیعه در کتاب مهر تابان به نقل از علامه طباطبایی گزارش می‌کند که عدم تناسب آیه تطهیر با مطالب قبل و بعد از خود و عدم همگونی لحن و ضمائر، بدین معناست که آیه تطهیر از جای دیگری در بین آیات مربوط به همسران محمد منتقل شده‌است. در این گزارش چنین عنوان می‌شود که هدف از این تغییر، انتساب عدم رجس و طهارت به زنان محمد بوده‌است. با این وجود، منابع سنی مذهب بر روی ارتباط آیه تطهیر با بخش‌های قبلی تاکید دارند و آن را جزا و پاداش زنان پیامبر بعد از اطاعت از اوامری می‌دانند که به آنها در آیات قبلی محول شده‌است.
قرائتی، مفسر شیعه، آیه ۳۳ سوره احزاب را به دو بخش تقسیم کرده‌است که قسمت ابتدایی آن در خصوص زنان پیامبر و قسمت دوم آن در خصوص اهل بیت پیامبر است. قرائتی دلیل این کار را یک فن در فصاحت و بلاغت معرفی کرده‌است که سخن مهم در میان سخنان عادی، توجه و دقت نظر بیشتری را جلب می‌نماید. وی در این خصوص گزارش می‌کند که بخش دوم آیه، به صورت مجزا نازل شده‌است و در جمع‌آوری قرآن در این مکان قرار گرفته‌است. دلیل دیگری که قرائتی به آن اشاره دارد، توصیه به زنان پیامبر است که نسبت به خانهٔ خویش دقت بیشتری داشته باشند چرا که محل عبور معصومان خواهد بود. قرشی، مفسر شیعه در قاموس قرآن نیز به این تغییر لحن و ضمیر آیه اشاره دارد؛ وی توضیح می‌دهد که ضمیرهای آیه‌ها تا قبل از آیه ۳۳ و در فراز اول همین آیه، مؤنث بوده‌است و مخاطب آیه نیز زنان پیامبر بودند؛ اما به ناگاه در فراز دوم آیه ۳۳، ضمیرهای آیه مذکر شده و مخاطب، اهل بیت پیامبر می‌باشند. با مذکر آمدن آیه، مخاطب آیه جمعی مذکر یا جمعی که مذکر نیز در میان آنها بوده‌اند می‌باشد. قرشی مؤنث آمدن آیه بعد را نیز گواهی بر غیریت بین زنان محمد با اهل بیت پیامبر دانسته‌است. نکته دیگر، تفاوت لحن آیه است که از حالت عتاب‌آمیز به کرامت‌بخش تغییر کرده‌است.
تفسیر > بخش دوم (آیه تطهیر) > معنای رجس و طهارت

رجس از ماده رجاست و به معنای پلیدی و قذارت است. در قرآن از این عبارت در بیان پلیدی استفاده نموده‌است. ابن‌عباس، صحابه پیامبر در خصوص کلمه رجس در بخش دوم آیه معتقد است که رجس، هرگونه عمل شیطانی است که رضای خدا در آن نباشد. قتاده، لغت‌شناس سنی مذهب، منظور از رجس را عمل سوء یا شک می‌داند و ابن زید آن را شیطان دانسته‌است. به گزارش دانشنامه اسلام، اهل سنت رجس را به معنای کفر عنوان کرده‌اند و در مقابل شیعیان آن را به ارتباط با دنیای ناپاک توصیف کرده‌است. فخر رازی، مفسر سنی مذهب با اشاره به عبارت «لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ اَلرِّجْسَ»، احتمال اینکه معنای رجس، ناپاکی و نجاست باشد را منتفی دانسته‌است. وی می‌نویسد که اگر منظور از رجس، نجاست باشد، این نجاست با برطرف شدن عین آن از بین نخواهد رفت؛ بنابراین منظور از رجس، گناهان است که خداوند آنها را خواهد بخشید. فخر رازی در ادامه، معنای «یُطَهِّرَکُمْ» را به معنای ازاله ذنوب و «تَطْهِیراً» را پوشاندن لباس کرامت به تن اهل بیت دانسته‌است. قرائتی، مفسر شیعه به نقل از تفسیر البرهان، رجس را هرگونه ناپاکی ظاهری و باطنی می‌داند. طباطبایی، مفسر شیعه، به الف و لام در کلمه «اَلرِّجْسَ» اشاره داشته و آن را الف و لام جنس می‌داند؛ بر این اساس معنای آیه چنین خواهد بود که خداوند قصد و اراده نموده‌است تا تمام ناپاکی و پلیدی‌ها را از اهل بیت دور بدارد. آلوسی، مفسر سنی مذهبی در تفسیر روح المعانی، الف و لام «اَلرِّجْسَ» را الف و لام استغراق دانسته و معنای آن را همه آلودگی‌ها و نقائص مادی و معنوی می‌داند.
شیخ طوسی، از مفسران شیعه، در معنای طهارت مورد استفاده در قرآن، دو قول را گزارش می‌کند که یکی به حسن و مجاهد منسوب است و منظور از طهارت را پاکی از کفر دانسته‌اند و دیگری قول منسوب به زجاج است که منظور از طهارت را پاکی از هر نوع ناپاکی و آلودگی دانسته‌است. جوادی آملی، مفسر شیعه نیز منظور از طهارت را علاوه بر ناپاکی‌هایی چون حیض و نفاس، تطهیر از همه رذایل اخلاقی و اتهامات ناروا (در خصوص داستان مریم) دانسته‌است. به عقیده بقاعی، مفسر سنی مذهب، «یُطَهِّرَکُمْ» به معنای صیانت از ناپاکی‌هاست و عبارت «تَطْهِیراً» با صیغه مصدری به جهت مبالغه و بزرگی این اقدام به کار برده شده‌است. قرطبی، مفسر سنی مذهب نیز مفهوم مصدریت «تَطْهِیراً» را تأکید دانسته‌است.
تفسیر > بخش دوم (آیه تطهیر) > اراده الهی، تکوینی یا تشریعی

مکارم شیرازی، مفسر شیعه، به واژه «انما» اشاره دارد و آن را از اداة حصر می‌داند که این موهبت را مخصوص اهل بیت پیامبر می‌کند. او همچنین منظور از عبارت «یُرِیدُ» را نشانه اراده تکوینی بودن الهی می‌داند که با وجود اختیار و اراده، به سمت ناپاکی و گناه نمی‌روند. شیعیان بر این باورند که اراده تشریعی به گروهی خاص اختصاص نخواهد یافت. واژه «یرید»، فعل مضارع از مصدر «رود» به معنای طلبی که با اراده و اختیار همراه است. این واژه به جهت مضارع بودن حاوی معنای استمراریت است. واژه «یذهب» نیز از مصدر «ذهب» به معنای برداشتن و بردن است. در نقطه مقابل، تفاسیر اهل سنت، این اراده را اراده‌ای تشریعی دانسته‌اند که به عقیده تفاسیر شیعه، صحیح نمی‌باشد. این گروه با استناد به اینکه آیه تطهیر بعد از اوامری که به زنان محمد داده شده‌است نازل شده، در بیان اجر و مزد آنان است و در نتیجه اراده تشریعی را شامل می‌شود. همچنین منابع سنی با استناد به حدیث کسا و دعای محمد در آن رویداد، دعای او را نشانه عدم محقق بودن اراده می‌دانند و عدم محقق بودن اراده را نشانه تشریعی بودن دانسته‌اند. به عقیده انصاری، از محققان سنی مذهب، حصر در آیه تطهیر، حصر اراده نبوده و حصر مراد بوده‌است. بر این اساس، معنای آیه چنین است که خداوند قصد کرده‌است که تنها از تطهیر اهل بیت پیامبر در قرآن یاد کند این به معنای منحصر بودن تطهیر در آنها نیست. او همچنین حصر بودن اراده خدا را خلاف شرع اهل سنت می‌داند.
تفسیر > بخش دوم (آیه تطهیر) > دیدگاه شرق‌شناسان

مادلونگ، شرق‌شناسی مسیحی معتقد است که احتمال دو پاره بودن آیه ۳۳ سوره احزاب را منتفی دانسته‌است؛ لامنس، شرق‌شناس مسیحی، با بیان این مطلب که پیامبر اسلام از خویشاوندان خویش رویگردان و نامید بود؛ معتقد است که «اهل بیت» در آیه تطهیر، منحصراً به زنان پیامبر اشاره دارد. مادلونگ، این نظر لامنس را در تعارض با منابع و مدارک موجود دانسته و منظور از اهل بیت را خویشاوندان خونی گزارش کرده‌است. به گزارش شارون ام. دریپر در دانشنامه قرآن به معنای واژه اهل بیت در صدر اسلام اشاره دارد و با گزارشی از ابن سعد، منظور از اهل بیت را قبیله قریش و یا اهالی مکه یا حتی مسجدالحرام می‌داند. به عقیده شارون، این معنا به نفع معنای محدود واژه اهل بیت نادیده گرفته شده‌است تا سنگ‌بنای اعتقادات عباسیان و علویان در خصوص اثبات حقانیت خودشان را شکل بدهند. مادلونگ با اشاره به قولی که منظور از اهل بیت را اهالی مسجد الحرام می‌دانند؛ دلیل آنان را در این تفسیر، قیاس با آیه‌ای در توصیف همسر ابراهیم می‌داند و این تفسیر را به جهت مخالفت با هدف آیه (یعنی ترفیع مقام همسران پیامبر) و عدم همخوانی با آیه بعد که در خصوص زنان پیامبر می‌باشد دانسته‌است. به نوشته لئورا وچا ولیری در دانشنامه اسلام، با وجود آنکه آیات پیش از آیه تطهیر در مورد دستور العمل‌هایی برای زنان پیامبر است و افعال و ضمایر به صورت جمع مؤنث هستند؛ ولی در این آیه که خطاب به اهل بیت است، ضمایر به صورت جمع مذکر هستند؛ بنابراین گفته شده‌است که دیگر بحث زنان پیامبر مطرح نیست، یا حداقل صرفاً آنها نیستند. عبارت اهل بیت فقط می‌تواند معنی «خانواده پیامبر» را بدهد. این امتیاز به‌طور طبیعی به همه خویشاوندان محمد اطلاق می‌شود، چه آنهایی که در قبیله او بودند، چه انصار و در واقع همه جامعه مسلمانان؛ ولیری در ادامه به داستان اصحاب کسا اشاره دارد که در بسیاری از احادیث منعکس شده و بر اساس آن، محمد عبای خویش را در موقعیت‌های گوناگون از جمله رویداد مباهله، بر روی نوه‌هایش حسن و حسین، دخترش فاطمه و دامادش علی افکنده و بدین ترتیب، این پنج تن هستند که عنوان اصحاب کسا به آنها داده می‌شود و اهل بیت پیامبر لقب گرفته‌اند. شارون نیز با اشاره به روایت اصحاب کسا، شباهت آن را با خانواده مقدس در کتب مقدس و فرهنگ مسیحیت مورد توجه قرار می‌دهد و به روایت دیگری در این زمینه می‌پردازد که بر اساس آن فاطمه و مریم، هر دو از حافظان بهشت برشمرده شده‌اند.
در علم کلام

مجادله کلامی بر سر این آیه از اهمیت بالایی برخوردار بوده‌است. چرا که شیعیان همواره با استناد به بخش دوم آیه ۳۳ احزاب، به عصمت امامان خود استدلال می‌کنند و در مقابل اهل سنت، این بخش از آیه را با توجه به بخش‌های قبلی در شأن همسران پیامبر می‌دانند. به گفته سید علی میلانی، فقیه شیعه؛ از بهترین ادله اثبات عصمت برای امامان شیعه و اهل‌بیت محمد، آیه تطهیر است؛ به طوری که اگر هیچ آیه‌ای جز آیه تطهیر در خصوص موضوع عصمت نازل نشده‌بود، این آیه برای اثبات عصمت کفایت می‌نمود. بر اساس استدلال شیعیان، واژه «انما» در آیه از «ادات حصر» است و منظور از «یرید الله» نیز یا به معنای اراده تکوینی الهی است یا به معنای اراده تشریعی خواهد بود. از آنجا که در آیه از حصر استفاده شده‌است و اراده تشریعی الهی، حصر بردار نخواهد بود و مشمول تمام خلائق خواهد بود؛ بر این اساس، منظور از عبارت «یرید الله» اراده تکوینی است و اثبات کننده عصمت برای اهل‌بیت می‌باشد. در مقابل این دیدگاه برخی از اهل سنت همچون آلوسی، منظور یرید را اراده تشریعی دانستند که به معنای خواستن تقوا و اجتناب از نواهی است.
بنابر گزارش حامد الگار و به نظر حسین نصر، این آیه و ماجرای کساء می‌تواند به انتقال ولایت جهانی (قداست) پیامبر اسلام به فاطمه زهرا و به صورت ولایت جزئی اشاره داشته‌باشد. به باور الگار، این احتمال داده می‌شود که ماجرای حدیث کساء با توجه به روایتی که طبرانی آن را گزارش می‌کند و بر اساس آن، محمد از جمع شدن علی، فاطمه و حسنین به همراه خودش در زیر قبه‌ای نزدیک به عرش الهی خبر می‌دهد، به نوعی پیش‌بینی دنیوی از حضور این خاندان در زیر قبه آسمانی باشد.
دیدگاه عارفان و صوفیان

ابن عربی، سنی صوفی مذهب، در خصوص توضیح کلمه آل، می‌نویسد: «منظور از آل، نزدیکان و خواص هستند و خواص انبیاء، صالحان، مؤمنان و عالمان هستند». ابن عربی در ادامه، با اشاره به عبارت «آل ابراهیم» در قرآن، منظور از آل ابراهیم را، نسل انبیاء پس از ابراهیم دانسته‌است. با این وجود، وی معتقد است که منظور از کلمه آل در عبارت «آل محمد»، اهل بیت محمد به‌طور خاص نبوده‌است. . صوفیان نیز با توجه به ماجرای حدیث کساء، استفاده از عبا و خرقه را برای تفویض به عنوان الگو پذیرفتند.
ابن عربی، صوفی سنی مذهب، در خصوص ارتباط آیه تطهیر با عصمت، معتقد است که همه فرزندان فاطمه و هر آنکه از اهل بیت باشد؛ همچون سلمان فارسی و…، همگی در روز قیامت شامل غفران آیه تطهیر هستند. بر اساس این آیه، این افراد از پاکان محسوب می‌شود و به واسطه شرافت پیامبر اسلام، مورد عنایت الهی قرار گرفته‌اند. آنان در قیامت مورد بخشش الهی واقع می‌شوند اما این بخشش در قیامت، ارتباطی به دنیای آنان نداشته‌است و در صورت ارتکاب گناهان در دنیا، مورد حد و غصب الهی قرار خواهند گرفت. به عقیده ابن عربی، اهل‌بیتی که در آیه تطهیر مورد اشاره قرار گرفته‌اند، در صورت بروز هرگونه خطا از آنان در دنیا، نمی‌توانند مورد مذمت مسلمانان قرار بگیرند؛ چرا که بر اساس این آیه، آنان مورد عفو و رحمت الهی قرار خواهند گرفت.