اس‌ام‌اس امدن (۱۹۰۸)
تاریخچه عملیاتی > جنگ جهانی اول > حمله به پنانگ

مولر برنامه یک حمله غافلگیرانه به پنانگ در مالایای بریتانیا، یکی از مهم ترین پایگاه های دریایی متفقین را طرح‌ریزی کرد. امدن در جزایر نیکوبار محموله زغال‌سنگ دریافت و با هدف رسیدن به مقصد هنگام سپیده دم، شب بیست و هفتم اکتبر به سمت پنانگ حرکت کرد. ساعت سه بامداد بیست و هشتم اکتبر، درحالیکه دودکش چهارم جهت مخفی نگاه داشتن هویت، دوباره علم شده بود، با چراغ های خاموش وارد بندرگاه پنانگ گردید. خدمه امدن در بررسی خود از بندرگاه به سرعت یک کشتی جنگی با چراغ‌های روشن شناسایی کردند که ناو محافظت‌شده روسی ژمچوگ بود. ژمچوگ بدون نگهبان و با خدمه در حال خوش گذرانی درون ناو، در حال تعمیر دیگ بخار خود بود و نمی‌توانست تکان بخورد. از طرفی سیستم تغذیه مهمات از کار افتاده و تسلیحات نیز آماده شلیک نبودند.
گفته می شود امدن با شنود مکالمات رادیویی دشمن، از پیش از شرایط بندر پنانگ آگاهی یافته بود.
امدن پس از عیان نمودن هویت حقیقی ناو با برافراشتن پرچم دریایی امپراتوری آلمان، خود را در فاصله ۲۷۰ متری ژمچوگ قرار داد. مولر دستور به شلیک یک اژدر به سمت ناو هدف و سپس آتش توپ‌های ۱۰٫۵ سانتی‌متری صادر نمود. این حملات خسارت سنگینی بر دشمن وارد کرد. در حالیکه که توپ‌ها همچنان در حال کوبیدن ژمچوگ شعله‌ور بودند، به فرمان مولر یک اژدر دیگر به طرف آن رها شد. عده ای از خدمه ژمچوگ توانسته بودند چند توپ را به کار بیندازد اما هیچ‌یک از گلوله‌ها به امدن اصابت نکرد و به اشتباه به یک کشتی تجاری متوقف شده در بندر برخورد نمود. پس از چرخش امدن،  برخورد اژدر دوم باعث انفجار مهیب در قسمت مهمات جلو و دو نیم شدن ناو دشمن گردید. پیش از فروکش کردن آتش و دود که تا ارتفاع ۱۵۰ متری شعله کشیده بود، ژمچوگ در امواج اقیانوس فرورفته و جز قطعات کوچکی از دکل آن چیز دیگری بر سطح آب باقی نمانده بود. فرمانده ناو روسی که در این هنگام برای دیدار با همسر (به نقلی معشوقه) خود خارج از ناو حضور داشت، از هتل محل اقامتش در حال نظاره غرق شدن ناو خود بود.
انهدام ژمچوگ ۸۱ ملوان روس را به کشتن داد که جسد هفت تن از آنان هیچگاه یافت نشد. قریب به ۱۳۰ تن دیگر هم زخمی شدند که هفت نفر از آن ها نیز بعدا در اثر شدت جراحات کشته شدند. شلیک ناو قدیمی دیبرویل و ناوشکن آسیب دیده فروند وابسته به نیروی دریایی فرانسه به سمت امدن نیز تأثیری بر این حادثه نداشت و مورد بی توجهی ناو آلمانی قرار گرفت.
به جهت اجتناب از رو در رو شدن با کشتی‌های جنگی قدرتمندتر، امدن اقدام به ترک بندر نمود. بلافاصله پس از خروج از بندرگاه با اس‌اس گلن تورت، کشتی باری بریتانیایی با محموله مهمات برخورد کرد. درحالیکه که خدمه به قصد تصاحب کشتی باری در حال ورود به آن بودند، با شناسایی کشتی جنگی در حال نزدیک شدن، فرمانده دستور به بازگشت خدمه داد.
کشتی جنگی مورد نظر موسکه، ناوشکن فرانسوی بود که در حال بازگشت از گشتزنی، با غافلگیری آمادگی نبرد با امدن را نداشت. با توجه به برافراشتن دودکش چهارم و شباهت نسبی امدن به ناوهای سبک بریتانیایی و ژاپنی، موسکه که روز گذشته قادر به تشخیص دشمن نشده بود. با دریافت نخستین گلوله‌های شلیک شده از امدن و مرگ فرمانده، مقابله به مثل با آتش توپ‌های ضعیف و کوتاه برد و اقدام به فرار ناموفق نیز نتوانست موجب نجات آن شود. با وجود این که ناوشکن به سبب خسارات فراوان، توان گریز نداشت، ناو آلمانی با توجه به ترس از اژدرهای آن، برافراشته نشدن پرچم سفید و عدم اطمینان نسبت به پیشنهاد تسلیم طرف مقابل، از فاصله زیاد بار دیگر ناوشکن را مورد هدف قرار داد که با مرگ ۴۰ نفر از خدمه آن، به سرعت غرق شد. پس از جمع‌آوری ۳۶ خدمه باقی مانده ناوشکن از جمله یک افسر (مرگ ۳ نفر طی دو روز در اثر شدت جراحات) و پیش از رسیدن سایر کشتی‌های جنگی دشمن، امدن ساعت هشت صبح با سرعت تمام از پنانگ دور شد.
یک ناوشکن دیگر فرانسوی برای مدتی امدن را تعقیب کرد اما با بروز مشکل فنی و پدیداری طوفان به بندر بازگشت.
دو روز بعد، سی اکتبر امدن با متوقف کردن نیوبرن، کشتی باری بریتانیایی، ملوانان فرانسوی موسکه را به آن انتقال داد تا با ارسال به هند شرقی هلند مورد مداوا قرار گیرند. سپس به جانب جنوب حرکت کرد تا در سیمئولوئه به بورسک، فله‌بر غنمت گرفته شده خود برسد.
عملیات مؤثر و موفق امدن در پنانگ باعث شد شوک بزرگی به متفقین وارد شود. از این رو آن‌ها حرکت کاروان‌های بزرگ نیرو از استرالیا و نیوزیلند را تا زمان تأمین ناوگان حفاظتی کافی به تعویق انداختند.