stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
تاریخ شیمی
شیمی نوین > شیمی کوانتومی

همچنین ببینید: شیمی کوانتومی
کشف معادله شرودینگر توسط آروین شرودینگر و مقالهٔ والتر هایتلر و فریتز لندن که در سال ۱۹۲۷ منتشر شد، به عنوان سرآغاز شیمی کوانتومی شناخته‌می‌شود. به این ترتیب شیمی‌دانان توانستند پیوند اتمی را توجیه کنند. در دههٔ ۱۹۴۰ بسیاری از فیزیک‌دانان مانند روبرت اوپنهایمر و ادوارد تلر از مقیاس مولکولی و اتمی فیزیک به فیزیک هسته‌ای روی آوردند. در سال ۱۹۲۶ میلادی، شرودینگر بر مبنای رفتار دوگانهٔ ذره‌ای و موجی الکترون و با تأکید بر رفتار موجی آن، محدود کردن الکترون به یک مدار دایره شکل را درست ندانست و از حضور الکترون در یک محیط سه بعدی سخن گفت. او یک مدل کوانتومی برای اتم ارائه کرد. کلمنز روتان نیز در سال ۱۹۵۱ مقاله‌ای دربارهٔ معادلات روتان منتشر کرد.
شیمی کوانتوم قوانین مکانیک کوانتوم را در مسائل مربوط به شیمی مورد استفاده قرار می‌دهد. به کمک شیمی کوانتومی می‌توان بسیاری از خاصیت‌های مولکول‌ها مانند طول و زاویهٔ پیوندی، قطبیت پیوند، قطبیت مولکول و طیف‌های مولکولی را مطالعه‌کرد. لینوس پاولینگ نیز بر روی طبیعت پیوندهای شیمیایی و ساختار کمپلکس‌ها تحقیقاتی انجام داد که باعث شد در سال ۱۹۵۴ جایزهٔ نوبل شیمی را دریافت کند. همچنین وی یکی از بزرگ‌ترین شیمی‌دانان قرن بیستم شناخته می‌شود.
شیمی نوین > کاربرد شیمی

در اواخر قرن هجدهم و اوایل قرن نوزدهم، کشفیاتی در زمینهٔ زیست‌شناسی صورت گرفت که از آن‌ها می‌توان به کشف بزاق و نحوهٔ تبدیل نشاسته به شکر اشاره کرد. ولی هنوز جزئیات شیمیایی دقیقی دربارهٔ آن‌ها شناخته‌نشده‌بود. در قرن نوزدهم لویی پاستور در حین تحقیق دربارهٔ تخمیر شکر به الکل متوجه شد که عملیات تخمیر توسط یک ماده موجود در مخمر کاتالیز می‌شود. او گفت: «تخمیر الکلی وابسته به حیات یاخته‌های موجود در مخمر است نه مرگ یا فاسد شدن یاخته‌ها»
سال ۱۸۷۸ ویلهلم کان، دانشمند آلمانی آنزیم را کشف کرد. کشف آنزیم پلی میان شیمی و زیست‌شناسی بود.* اما موفقیت اصلی در اکتشافات زیست‌شناسی زمانی به دست آمد که در سال ۱۹۵۳ جیمز واتسون و فرانسیس کریک توانستند ساختار مارپیچ دی‌ان‌ای را با مدل‌هایی الهام‌گرفته از دانش شیمی و پراش پرتو ایکس که روزالیند فرانکلین آن را انجام داد، توجیه کنند.
در همان سال آزمایش میلر-یوری نشان داد که آمینواسیدها واحدهای سازندهٔ پروتئین هستند که خود می‌توانند بر اساس فرایندهای طبیعی کهن روی زمین، از مواد اولیهٔ ساده‌تر ساخته‌شوند.
در سال ۱۹۸۳ کری مولیس روشی برای تولید دی‌ان‌ای ابداع کرد که انقلابی در فرایندهای شیمیایی بود و به واکنش زنجیره پلیمراز یا PCR معروف است.
شیمی نوین > کاربرد شیمی در صنعت

در اواخر قرن نوزدهم یک تحول عظیم در بهره‌برداری از نفتی که از زمین استخراج می‌شد، رخ داد. در ابتدا از نفت برای تولید موادی که جایگزینی برای روغن نهنگ بود، استفاده می‌شد. تولید گسترده و پالایش نفت سبب به وجود آمدن سوخت‌های مایعی همچون گازوئیل و سوخت دیزل، حلال‌های شیمیایی، آسفالت، روان‌ساز، واکس و بسیاری از محصولاتی که در دنیای مدرن کاربرد دارند مانند فیبر، پلاستیک، چسب، آمونیاک، شوینده‌ها و دارو شد. استفادهٔ روزافزون از صنعت شیمی سبب پیدایش رشتهٔ مهندسی شیمی برای اولین بار در مؤسسه فناوری ماساچوست در سال ۱۸۸۱ شد.
در میانهٔ قرن بیستم کنترل ساختار الکترونیکی مواد نیمه‌رسانا با ساخت شمش‌های بسیار خالص سلیسیوم و ژرمانیوم بسیار مهم شده‌بود. بررسی ترکیب شیمیایی و کنترل غلظت عناصر سازندهٔ نیمه‌رساناها باعث اختراع ترانزیستور در سال ۱۹۵۱ شد. این دستاورد سبب ساخت تراشه‌ها برای استفاده در دستگاه‌های الکترونیکی مانند کامپیوتر شد.
دو سربند از جنس طلا مربوط به ۷۰۰-۷۵۰ پ. م در تبس که نشان‌دهندهٔ آشنایی تمدن مصر باستان با متالورژی‌است.
سفالگری در مصر باستان یک هنر مهم و توسعه‌یافته بود.
استوانهٔ نقره‌ای کشف‌شده در مرودشت، فارس با نوشته‌هایی به خط ایلامی روی آن. مربوط به هزارهٔ سوم پیش از میلاد. موزه ملی ایران.
دموکریت، فیلسوف یونانی که عقیده داشت مواد از ذرات تجزیه‌ناپذیری به نام اتم تشکیل شده‌اند.
یک نقاشی از جابر بن حیان که در سده پانزدهم میلادی توسط اروپاییان کشیده‌شده‌است.
رابرت بویل که امروزه او را از نخستین شیمی‌دانان مدرن و از پایه‌گذاران شیمی جدید می‌دانند. او برای اولین بار میان شیمی و کیمیا تفاوت قائل شد.
مندلیف شیمیدان روسی
جدول تناوبی مندلیف مربوط به سال ۱۸۶۹
پایه‌گذاری جوایز نوبل در پی وصیت آلفرد نوبل شیمی‌دان، کارآفرین سوئدی و مخترع دینامیت صورت گرفت.
اروین شرودینگر بر مبنای رفتار ذره‌ای و موجی الکترون و با تأکید بر رفتار موجی آن مدل کوانتومی خود را ارائه داد.
نموداری که نشان‌دهندهٔ ویژگی‌های شیمیایی ساختار دی‌ان‌ای‌است. در
الیشار، مرزیفان

Village در 23x15px|border |alt=|link= ترکیه
| Alişar | Alişar |
| --- | --- |
Village: Village
استان: استان آماسیه
District: مرزیفون
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
الیشار، مرزیفان (به لاتین: Alişar, Merzifon) یک منطقهٔ مسکونی در ترکیه است که در استان آماسیه واقع شده‌است.
الیکما

Village در 23x15px|border |alt=|link= استونی
| Allikmaa | Allikmaa |
| --- | --- |
Village: Village
شهرستان‌های استونی: شهرستان لنه
Parish: دهستان لنه-نیگولا
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
الیکما (به لاتین: Allikmaa) یک روستا در استونی است که در Taebla Parish واقع شده‌است.
روتلند، ماساچوست

مکان
| Rutland, Massachusetts | Rutland, Massachusetts |
| --- | --- |
شهرک: شهرک
Community Hall: Community Hall
Location in Worcester County in Massachusetts: Location in Worcester County in Massachusetts
ایالت: ماساچوست
بخش: Worcester
سال بنیان‌گذاری: ۱۶۸۶
سال شهر شدن: ۱۷۱۳
حکومت: حکومت
 • نوع: Open town meeting
مساحت: مساحت
 • کل: ۳۶٫۴ مایل مربع (۹۴٫۳ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۳۵٫۳ مایل مربع (۹۱٫۳ کیلومتر مربع)
 • آب: ۱٫۲ مایل مربع (۳٫۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۱۱۲ فوت (۳۳۹ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۷۹۷۳
 • تراکم: ۲۲۰/مایل مربع (۸۵/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۵ (Eastern)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۴ (Eastern)
کد پستی: ۰۱۵۴۳
کد منطقه: 508 / ۷۷۴
FIPS code: ۲۵-۵۸۸۲۵
GNIS feature ID: ۰۶۱۸۳۸۱
روتلند (به انگلیسی: Rutland) شهرکی در شهرستان ورچستر ایالت ماساچوست می‌باشد که در سال ۱۷۱۳ بنیان‌گذاری شده‌است. این شهرک در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۷٬۹۷۳ نفر جمعیت داشته‌است.
رواسجان

village در 23x15px|border |alt=|link= ایران
| رواسجان (نام اصلی قرنقوش) قرنقوش | رواسجان (نام اصلی قرنقوش) قرنقوش |
| --- | --- |
village: village
استان‌های ایران: استان آذربایجان شرقی
شهرستان‌های ایران: شهرستان اهر
بخش (تقسیمات کشوری): بخش مرکزی شهرستان اهر
تقسیمات کشوری در ایران: دهستان آذغان
جمعیت (2017): جمعیت (2017)
 • کل: ۲٬۳۰۰
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۳:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۴:۳۰ (ساعت رسمی ایران)
رواسجان یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان آذغان بخش مرکزی شهرستان اهر واقع شده‌است.این روستا ۲۳۰۰ نفر جمعیت دارد.
شغل مردم رواسجان دامداری و کشاورزی می‌باشد.
رواسجان دارای باغات سیب فراوان و کشتزارهای گندم و جو و عدس 
است.
بخشی از اهالی نیز در شغل های اداری مانند بانک ، آموزش و پرورش و یا ادارات دیگر مشغول به خدمت هستند که در روستا سکونت دارند.
کوه نیر

کوه نیر (به زبان لری _ کُه نیر)، با ارتفاع ۳۴۵۰ متر از سطح دریاهای آزاد، یکی از کوه‌های ایران واقع در رشته‌کوه زاگرس جنوبی است که در استان کهگلیویه و بویراحمد قرار دارد. کوه نیر در فاصله ۳۵ کیلومتری از شهر دهدشت (تا دامنه کوه نیر از روستای پشت چندار) واقع شده و دومین کوه بلند کهگلیویه و بویراحمد بعد از رشته کوه دنا می‌باشد.
کوه نیر بین دو شهرستان چرام و بویراحمد واقع شده‌است اما به جهت قرار گرفتن قسمت اعظم این کوه در شهرستان چرام جزو سرحدات این شهرستان محسوب می‌شود. کوه نیر مانند اکثر کوه‌های زاگرس دارای کشیدگی شمال به جنوب است و از ضلع شرقی به مناطق جخونه سادات، و از ضلع غربی به روستای شیخ هابیل، از شمال به لوداب، و از جنوب به بخش سرفاریاب (روستاهای پاده، پشت چندار و پشته زیلایی) منتهی می‌شود.
رندل، مینه‌سوتا

مکان
| Randall, Minnesota | Randall, Minnesota |
| --- | --- |
شهر: شهر
شعار: Little City With A Big Heart: شعار: Little City With A Big Heart
Location of Randall, Minnesota: Location of Randall, Minnesota
State: مینه‌سوتا
County: Morrison
حکومت: حکومت
 • شهردار: Robert Riitters
 • Council member: Jerry Carter
 • Council member: Jerry Carter
 • Council member: Rick Turner
 • Council member / City Clerk: Gerald Adamski
مساحت: مساحت
 • کل: ۲٫۰۵ مایل مربع (۵٫۳۱ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۲٫۰۵ مایل مربع (۵٫۳۱ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰ مایل مربع (۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۱۹۱ فوت (۳۶۳ متر)
جمعیت (سرشماری ۲۰۱۰ ایالات متحده امریکا): جمعیت (سرشماری ۲۰۱۰ ایالات متحده امریکا)
 • کل: ۶۵۰
 • برآورد (2012): ۶۴۱
 • تراکم: ۳۱۷٫۱/مایل مربع (۱۲۲٫۴/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (Central (CST))
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: 56475
کد منطقه: 320
استاندارد پردازش اطلاعات فدرال: 27-53080
GNIS feature ID: 0655054
رندل، مینه‌سوتا (به انگلیسی: Randall, Minnesota) یک شهر در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان موریسون، مینه‌سوتا واقع شده‌است.
خصوصیات

رندل ۵٫۳۱ کیلومترمربع مساحت و ۶۵۰ نفر جمعیت دارد و ۳۶۳ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
راک پورت (آرکانزاس)

مکان
| Rockport, Arkansas | Rockport, Arkansas |
| --- | --- |
شهر: شهر
Location in Hot Spring County and the state of آرکانزاس: Location in Hot Spring County and the state of آرکانزاس
ایالت: آرکانزاس
شهرستان: Hot Spring
مساحت: مساحت
 • کل: ۳٫۱ مایل مربع (۸٫۱ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۳٫۱ مایل مربع (۸٫۱ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰ مایل مربع (۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۳۳۱ فوت (۱۰۱ متر)
جمعیت (2010): جمعیت (2010)
 • کل: ۷۵۵
 • تراکم: ۲۵۵٫۵/مایل مربع (۹۷٫۸/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: 72104
کد منطقه: 501
FIPS code: 05-60020
GNIS feature ID: 0058508
راک پورت (آرکانزاس) (به انگلیسی: Rockport, Arkansas) در ایالات متحده آمریکا با جمعیت ۷۵۵ نفر است که در آرکانزاس واقع شده‌است.
موقعیت جغرافیایی

موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:
Localidades na vizinhança
بلاگووگراد

مکان
| Blagoevgrad Благоевград | Blagoevgrad Благоевград |
| --- | --- |
  نشان:   نشان
استان‌های بلغارستان (Oblast): استان بلاگووگراد
شهرداری‌های بلغارستان: Blagoevgrad
حکومت: حکومت
 • شهردار: Atanas Kambitov ( GERB )
مساحت: مساحت
 • شهر: ۲۸٫۹۰۹ کیلومتر مربع (۱۱٫۱۶۲ مایل مربع)
ارتفاع: ۴۱۰ متر (۱۳۵۰ فوت)
جمعیت (Census February 2011): جمعیت (Census February 2011)
 • شهر: ۷۰٬۸۸۱
 • تراکم: ۲۵۰۰/کیلومتر مربع (۶۴۰۰/مایل مربع)
 • شهری: ۸۱٬۹۷۸
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
Postal Code: 2700
کد منطقه: 073
وبگاه: Official website
بلاگووگراد نام شهر و مرکز استان بلاگووگراد در کشور بلغارستان است.
در محل این شهر در حدود سال ۳۰۰ پیش از میلاد سکونتگاهی از تراکیهای‌ها قرار داشت به نام اسکاپتوپارا. این روستا بعدها به‌دست رومیان افتاد. اسکاپتوپارا به‌خاطر چشمه‌های آب گرم پیرامون خود معروف بود.
در زمان امپراتوری عثمانی این شهر در دست ایشان افتاد و اکثریت مردم آن را مسلمانان تشکیل می‌دادند. نام این شهر در آن دوره «جومای بالا» شد که در اصل فارسی است ولی نامی است که عثمانیان بر این شهر نهادند.
الیمان

Commune در 23x15px|border |alt=|link= رومانی
| Aliman | Aliman |
| --- | --- |
Commune: Commune
شهرستان: کونستانسا
Status: Commune
Component villages: Aliman, Dunăreni, Floriile, Vlahii
حکومت: حکومت
 • شهردار: Gheorghe Topalu (Social Democratic Party)
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۲۶٫۲۱ کیلومتر مربع (۴۸٫۷۳ مایل مربع)
جمعیت (2011): جمعیت (2011)
 • کل: کاهش۲٬۸۰۵
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
وبگاه: http://www.primaria-aliman.ro/
الیمان (به لاتین: Aliman) یک منطقهٔ مسکونی در رومانی است.
روچستر هیلز، میشیگان

مکان در 23x15px|border |alt=|link= میشیگان, 23x15px|border |alt=|link= ایالات متحده آمریکا
| Rochester Hills, Michigan | Rochester Hills, Michigan |
| --- | --- |
شهر: شهر
Meadow Brook Hall: Meadow Brook Hall
شعار(ها): Historic, Distinctive, Progressive: شعار(ها): Historic, Distinctive, Progressive
موقعیت روچستر هیلز، میشیگان: موقعیت روچستر هیلز، میشیگان
ایالت:  میشیگان
شهرستان: اوکلاند
ثبت‌شده: ۱۹۸۴
حکومت: حکومت
 • نوع: Council-Strong Mayor
 • شهردار: Bryan K. Barnett
مساحت: مساحت
 • کل: ۸۵٫۲۴ کیلومتر مربع (۳۲٫۹۱ مایل مربع)
 • خشکی: ۸۵٫۰۰ کیلومتر مربع (۳۲٫۸۲ مایل مربع)
 • آب: ۰٫۲۳ کیلومتر مربع (۰٫۰۹ مایل مربع)  ۰٫۲۷٪
ارتفاع: ۲۵۰ متر (۸۲۰ فوت)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۷۰٬۹۹۵
 • برآورد (۲۰۱۲): ۷۲٬۲۸۳
 • تراکم: ۸۳۵٫۲/کیلومتر مربع (۲٬۱۶۳٫۲/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۵ (Eastern (EST))
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۴ (EDT)
زیپ کدها: ۴۸۳۰۷, ۴۸۳۰۹
کد(های) منطقه: 248, 947
FIPS code: ۲۶-۶۹۰۳۵
GNIS feature ID: ۱۶۷۵۴۴۰
وبگاه: http://www.rochesterhills.org/
روچستر هلیز، میشیگان (به انگلیسی: Rochester Hills, Michigan) یک شهر در ایالات متحده آمریکا با جمعیت ۷۰٬۹۹۵ نفر است که در میشیگان واقع شده‌است.
الیسورن، بالو

Village در 23x15px|border |alt=|link= ترکیه
| Alıçören | Alıçören |
| --- | --- |
Village: Village
استان: استان بولی
District: بولو
جمعیت (2010): جمعیت (2010)
 • کل: ۷۹۲
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
الیسورن، بالو (به لاتین: Alıçören, Bolu) یک منطقهٔ مسکونی در ترکیه است که در استان بولی واقع شده‌است.
خصوصیات

الیسورن ۷۹۲ نفر جمعیت دارد.
باشگاه فوتبال مس رفسنجان

Football club
باشگاه فوتبال مس رفسنجان یک باشگاه فوتبال در شهر رفسنجان، ایران است که در سال ۱۳۷۴ تأسیس شده است؛ این تیم هم‌اکنون در لیگ برتر خلیج فارس حضور دارد.
سابقه فوتبال در رفسنجان به سالهای ۱۳۴۸-۱۳۴۷ می‌رسد. در آن سالها جوانان رفسنجانی با تشکیل تیم های محلی با هم رقابت می کردند. تیم‌های دارایی و شهرداری رفسنجان که نهایتاً تیم شهرداری به لیگ دسته سه صعود کرد.
پس از آن تیم فوتبال شهرداری رفسنجان، از سال ۱۳۷۴ تحت حمایت مجتمع مس سرچشمه رفسنجان قرار گرفت. تیم صنعت مس رفسنجان در همان سال اول توانست در مسابقات سوپر لیگ استان قهرمان شده و به مسابقات منطقه ای کشور راه یابد و به مدت ۶ الی ۷ سال در لیگ دسته سوم کشور شرکت کرد.
پس از خریداری امتیاز یکی از تیم های لیگ دسته دوم کشور، این امتیاز به تیم مس رفسنجان واگذار شد. تیم فوتبال مس رفسنجان در همان سال اول حضور خود توانست به لیگ دسته اول کشور صعود کند (۸۴-۸۵) و نقطه عطفی در تاریخ فوتبال رفسنجان اتفاق افتاد.
تیم فوتبال مس رفسنجان بعد از چند سال حضور در لیگ دسته اول کشور، توانست در فصل (۹۸-۹۹) به لیگ برتر فوتبال کشور صعود و در فصل (۴۰۰-۹۹) اولین حضور خود را در لیگ برتر کشور تجربه کند.
علاوه بر تیم فوتبال، تیم فوتسال بانوان نیز از سال ۱۳۹۰ در لیگ های کشوری حضور داشت.
باشگاه صنعت مس رفسنجان یک باشگاه فرهنگی ورزشی است که در رشته‌هایی همچون فوتبال، دوچرخه‌سواری، بسکتبال، والیبال، فوتسال و وزنه‌برداری ، کشتی ، کاراته ، شطرنج ،ورزش جانبازان و معلولین فعالیت دارد. مس رفسنجان در فصل ۹۹–۱۳۹۸ لیگ آزادگان به قهرمانی رسید و به عنوان اولین تیم به لیگ برتر خلیج فارس راه یافت.
بازیکنان > بازیکنان کنونی

فهرست بازیکنان مس رفسنجان در فصل ۰۴–۱۴۰۳ به شرح زیر است:
بازیکنان > بازیکنان خارجی

به روز رسانی: ۳ مرداد ۱۴۰۳
فهرست بازیکنان خارجی باشگاه فوتبال مس رفسنجان شامل بازیکنانی می‌شود که با تابعیت غیر ایرانی برای باشگاه فوتبال مس بازی کرده‌اند.
| ردیف | نام | کشور | پست | دوران بازی | بازی | گل |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | میکیمبا |  | هافبک | ۱۳۸۶–۱۳۸۷ | ؟ | ؟ |
| ۲ | مارتین بارلوکو |  | دروازه‌بان | ۱۳۸۷–۱۳۸۸ | ؟ | ؟ |
| ۳ | فابیو کاروالیو |  | دروازه‌بان | ۱۳۸۸–۱۳۹۰ | ؟ | ۰ |
| ۴ | سکو فوفونا |  | مدافع | ۱۳۸۸–۱۳۸۹ | ۲۲ | ۰ |
| ۵ | کارلوس سالازار |  | هافبک | ۱۳۸۸–۱۳۸۹ | ۲۷ | ۱۴ |
| ۶ | آدمولا آدسینا |  | هافبک | ۱۳۸۹–۱۳۹۰ | ؟ | ؟ |
| ۷ | ادیسون فونسکا |  | مهاجم | ۱۳۸۹–۱۳۹۰ | ۲۶ | ۱۵ |
| ۸ | رونان فالکائو |  | مدافع | ۱۳۹۰ | ؟ | ؟ |
| ۹ | دانیلو ریبریو |  | هافبک | ۱۳۹۰–۱۳۹۲ | ۴۴ | ۲۰ |
| ۱۰ | فایز الرشیدی |  | دروازه‌بان | ۱۴۰۰–۱۴۰۱ | ۱۸ | ۰ |
| ۱۱ | زاهر الاغبری |  | هافبک | ۱۴۰۰–۱۴۰۱ | ۹ | ۰ |
| ۱۲ | گادوین منشأ |  | مهاجم | ۱۴۰۰–۱۴۰۲ | ۵۲ | ۱۷ |
| ۱۳ | شیمبا |  | مهاجم | ۱۴۰۱–۱۴۰۲ | ۳۷ | ۹ |
| ۱۴ | جفرسون باهیا |  | مدافع | ۱۴۰۱–۱۴۰۲ | ۳۲ | ۲ |
| ۱۵ | علی عدنان |  | مدافع | ۱۴۰۲–۱۴۰۳ | ۲۱ | ۰ |
| ۱۶ | منتظر محمد |  | مدافع | ۱۴۰۲–۱۴۰۳ | ۲۷ | ۵ |
| ۱۷ | مصطفی محمد |  | مدافع | ۱۴۰۲–۱۴۰۳ | ۰ | ۰ |
بازیکنانی که نامشان پررنگ نوشته شده است، سابقهٔ ملی در تیم ملی کشورشان را دارند.
تعداد بازی‌ها و گل‌های ثبت شده، مربوط به تمام بازی‌های انجام شده در تمام رقابت‌ها است.
افتخارات

لیگ آزادگان
قهرمان (۱): ۱۳۹۹–۱۳۹۸
جام حذفی فوتبال ایران
نایب قهرمانی (۱): ۰۳_۱۴۰۲
انتشار فیلم دفاع تیمی در برابر ابومسلم

در اواخر سال ۲۰۱۱، فیلمی از دفاع تیمی هیجان‌انگیز بازیکنان مس رفسنجان برابر باشگاه فوتبال ابومسلم در اینترنت مورد توجه قرار گرفت. یاهو تصویر این صحنه را با عنوان «آیا این بزرگ‌ترین دفاع تاریخ جهان است؟» در وبگاه خود قرار داد.
عملکرد در جام حذفی

در جام حذفی ۸۸-۱۳۸۷، این تیم توانست با حذف کردن سه تیم لیگ برتری مس کرمان، استقلال و ملوان تا مرحله نیمه نهایی پیش رود و «غول کش» لقب گیرد.
در جام حذفی فوتبال ایران ۰۳–۱۴۰۲، این تیم توانست با درخشش در نیم‌فصل دوم و حمایت هوادارانش به سوی قهرمانی جام حذفی گام برداشت و برای اولین بار  به مسابقه فینال رسید.
ترکیب اولیه مس رفسنجان در هفتهٔ اول لیگ برتر ۱۴۰۰–۱۳۹۹ مقابل استقلال تهران
ورزشگاه نفت و گاز اروندان خرمشهر

| 0 | 1 |
| --- | --- |
ورزشگاه خرمشهر: ورزشگاه خرمشهر
نام کامل: ورزشگاه نفت و گاز اروندان
مکان: خرمشهر، ایران
گرداننده: اداره ورزش و جوانان استان خوزستان
گنجایش: ۱۵٬۰۰۰
سطح: چمن
ساخت: ساخت
آغاز ساخت: مهر ۱۳۹۰
ساخت: ۱۳۹۰–۱۳۹۴
گشایش: ۳ خرداد ۱۳۹۵
هزینه ساخت: ۶۰۰ میلیارد ریال
استفاده‌کنندگان: استفاده‌کنندگان
کارون اروند خرمشهر (۱۳۹۵–اکنون): کارون اروند خرمشهر (۱۳۹۵–اکنون)
ورزشگاه نفت و گاز اروندان خرمشهر یک ورزشگاه چندمنظوره در شهر خرمشهر ایران است.
این ورزشگاه که در مهر ۱۳۹۰ ساخت آن شروع شده بود در ۳ خرداد ۱۳۹۵ افتتاح شد و تابحال فینالهای جام حذفی ۹۵–۱۳۹۴، ۹۶–۱۳۹۵ و ۹۷–۱۳۹۶ در آن برگزار شده است. ورزشگاه نفت و گاز خرمشهر که توسط شرکت نفت و گاز اروندان و منطقه آزاد اروند ساخته شده در ۱۷ شهریور ۱۳۹۵ به اداره ورزش و جوانان استان خوزستان تحویل داده شد.
در سال ۱۳۹۷ نیز اداره وزش و جوانان استان خوزستان طی تفاهم‌نامه‌ای با سازمان منطقه آزاد اروند ورزشگاه اروندان را به این سازمان سپرد.
خناس تروئبا

| خناس تروئبا | خناس تروئبا |
| --- | --- |
نام هنگام تولد: خُناس گروچو تروئبا اوئته
زادهٔ: ۱۹۸۱ مادرید، اسپانیا
ملیت: اسپانیایی
پیشه(ها): کارگردان، فیلم‌نامه‌نویس
پدر: فرناندو تروئبا
خُناس تروئبا (اسپانیایی: Jonás Trueba‎؛ زادهٔ ۱۹۸۱) کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس اهل اسپانیا است. او فرزند فرناندو تروئبا و «کریستینا اوئته» است و در مادرید به دنیا آمد.
از فیلم‌هایی که وی در آن‌ها نقش داشته‌است، می‌توان به نابرده رنج، گنج میسر نمی‌شود و رقصنده و دزد اشاره نمود.
استان تهران

مکان
| تهران | تهران |
| --- | --- |
استان: استان
fa (in English: Expected satiety)موقعیت استان تهران در ایران: faموقعیت استان تهران در ایران
شهرستان‌های استان: شهرستان‌های استان
مختصات: ۳۵°۴۲′۴۲″شمالی ۵۱°۲۴′۲۵″شرقی﻿ / ﻿۳۵٫۷۱۱۷°شمالی ۵۱٫۴۰۷۰°شرقی﻿ / 35.7117; 51.4070: مختصات: ۳۵°۴۲′۴۲″شمالی ۵۱°۲۴′۲۵″شرقی﻿ / ﻿۳۵٫۷۱۱۷°شمالی ۵۱٫۴۰۷۰°شرقی﻿ / 35.7117; 51.4070
تأسیس: ۲۵ مهر ۱۳۵۷
مرکز: تهران
تعداد شهرستان‌ها: ۱۶
حکومت: حکومت
 • استاندار: محمدصادق معتمدیان
 • نمایندگان در مجلس شورای اسلامی: ۳۵ نماینده
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۲۹۸۱ کیلومتر مربع (۵۰۱۲ مایل مربع)
 : (بیست و نهم)
 • تراکم: ۷۱۰/کیلومتر مربع (۱۸۰۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: IRST (گرینویچ+۳:۳۰)
پلاک خودرو: ۱۱، ۲۲، ۳۳، ۴۴، ۵۵، ۶۶، ۷۷، ۸۸، ۹۹، ۱۰، ۲۰، ۳۰، ۴۰، ۵۰، ۶۰، ۲۱، ۳۸، ۷۸
زبان‌های اصلی: فارسی
شاخص توسعه انسانی (۲۰۱۸): ۰٫۸۳۴ خیلی بالا (اول)
پیش‌شماره تلفنی: ۰۲۱
وبگاه: www.ostan-th.ir
استان تهران استانی در شمال-مرکزی ایران با جمعیت حدود ۱۹ میلیون نفر و مساحتی کمتر ۱۳٬۰۰۰ کیلومتر مربع است. این استان پرجمعیت‌ترین استان ایران است و از نظر مساحت پس از استان‌های قم و البرز، سومین استان کوچک ایران است. این استان از شمال به استان مازندران، از جنوب به استان قم، از جنوب‌غربی به استان مرکزی، از غرب و شمال‌غرب به استان البرز و از شرق و جنوب‌شرق به استان سمنان محدود می‌شود. شمال استان تهران به دامنه جنوبی رشته کوه البرز منتهی می‌شود. کلان‌شهر تهران با جمعیت ۹٫۷ میلیون نفر، متراکم‌ترین و پرجمعیت‌ترین شهر ایران و به عنوان پایتخت این کشور، در این استان قرار دارد. استان تهران، اغلب به عنوان عاملی تعیین‌کننده در راستای رشد یا تضعیف ارزش افزوده کل کشور عمل کرده‌است. جمعیت این استان که پرجمعیت‌ترین استان ایران است، طبق داده‌های آماری سال ۱۴۰۰ بالغ بر ۱۴٬۰۳۳٬۴۰۰ نفر بوده که ۱۳٬۲۶۱٬۶۰۰ در نقاط شهری و ۷۷۱٬۸۰۰ در نقاط روستایی ساکن هستند. مرکز این استان شهرِ تهران است و اسلامشهر، رباط‌کریم، دماوند، شهر ری، کهریزک و ورامین از دیگر شهرهای مهم این استان هستند. با وجود اینکه استان تهران تنها ۰٫۷۸ درصد مساحت ایران را دربرگرفته است اما ۱۶ درصد جمعیت کشور را در خود جای داده‌است. شمال این استان اقلیم کوهستانی و جنوب آن اقلیم کویری دارد.
شهرهای حاشیه‌ای جنوب، جنوب غرب و غرب استان تهران ۱- فردیس ۲- اندیشه ۳- شهر قدس ۴- شهریار ۵- احمدآباد مستوفی ۶- پرند ۷- رباط کریم ۸- اسلامشهر ۹- باقر شهر
استان تهران
شهر تهران بزرگ‌ترین و پرجمعیت‌ترین شهر ایران، مرکز این استان است. استان تهران که صنعتی‌ترین استان ایران است، از لحاظ تولید ناخالص داخلی در رتبه ۱ کشوری قرار دارد همچنین سهم تولید ناخالص بخش کشاورزی در این استان ۱ ، صنعت ۲۲ و خدمات ۷۷ درصد بوده‌است. استان تهران همچنین مرکز تلاقی راه‌های ارتباطی ایران (خطوط راه‌آهن، جاده ای و هوایی) است. تمرکز موسسات مالی، اعتباری و بانکی در شهر تهران است. همچنین استان‌های قم، البرز و بخشی از قزوین قسمتی از استان تهران بودند که بعداً از این استان جدا و مستقل شدند.
تقسیمات کشوری

در نخستین تقسیمات کشوری در فاصله سال‌های ۱۳۱۶ تا ۱۳۳۹ استان دوم مشتمل بر شهرستان‌های قم، کاشان، تهران، سمنان، ساری و گرگان بوده که در سال ۱۳۴۵ شهرستان‌های دامغان، سمنان، شاهرود و کاشان و بخشی از شهرستان رودسر از استان دوم جدا شدند. در سال ۱۳۴۰ با تصویب هیئت وزیران فرمانداری کل سمنان مشتمل بر سمنان، شاهرود، بسطام، سنگسر (مهدی‌شهر)، سرخه و نقاط تابعه آنها با مرکزیت شهر سمنان تشکیل شد. در سال ۱۳۵۵ طبق تصمیم دولت وقت با الحاق دماوند، فیروزکوه، گرمسار و ورامین، فرمانداری کل سمنان به استان سمنان تبدیل شد؛ اما براساس آخرین تقسیمات کشوری سه شهرستان دماوند، فیروزکوه و ورامین از استان سمنان منتزع و به استان تهران الحاق شدند.
استان تهران اکنون دارای شانزده شهرستان است.
| شهرستان> # | شهرستان> نام شهرستان | شهرستان> جمعیت شهرستان | شهرستان> وسعت | شهرستان> تعداد بخش‌ها | شهرستان> تعداد شهرها | مرکز> نام مرکز شهرستان | مرکز> جمعیت مرکز شهرستان | مرکز> جمعیت نسبت به کل شهرستان |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱ | اسلامشهر | ۵۴۸٬۶۲۰ | ۱۹۵ | ۳ | ۳ | اسلامشهر | ۴۴۸٬۱۲۹ | ۸۱٫۶۸٪ |
| ۲ | بهارستان | ۵۳۶٬۳۲۹ | ۶۲ | ۲ | ۳ | گلستان | ۲۳۹٬۵۵۶ | ۴۹٫۵۵٪ |
| ۳ | پاکدشت | ۳۵۰٬۹۶۶ | ۶۱۰ | ۲ | ۳ | پاکدشت | ۲۳۶٬۳۱۹ | ۹۰٫۰۷٪ |
| ۴ | پردیس | ۱۶۹٬۰۶۰ | ۲۹۹ | ۳ | ۴ | پردیس | ۷۳٬۳۶۳ | ۲۷٫۲۷٪ |
| ۵ | پیشوا | ۸۶٬۶۰۱ | ۲۰۱ | ۲ | ۲ | پیشوا | ۵۹٬۱۸۴ | ۷۸٫۱۳٪ |
| ۶ | تهران | ۸٬۷۳۷٬۵۱۰ | ۱٬۳۳۶ | ۳ | ۱ | تهران | ۸٬۶۹۳٬۷۰۶ | ۹۹٫۵۰٪ |
| ۷ | دماوند | ۱۲۵٬۴۸۰ | ۱٬۹۳۲ | ۲ | ۵ | دماوند | ۴۸٬۳۸۰ | ۳۸٫۵۶٪ |
| ۸ | رباط کریم | ۲۹۱٬۵۱۶ | ۳۲۹ | ۱ | ۳ | رباط کریم | ۱۰۵٬۳۹۳ | ۶۱٫۸۶٪ |
| ۹ | ری | ۳۴۹٬۷۰۰ | ۲٬۳۲۴ | ۵ | ۵ | شهر ری | جزء تهران | ۷۹٫۹۹٪ |
| ۱۰ | شمیرانات | ۴۷٬۲۷۹ | ۱٬۱۱۱ | ۲ | ۳ | تجریش | جزء تهران | ۷۹٫۹۰٪ |
| ۱۱ | شهریار | ۷۴۴٬۲۱۰ | ۳۴۰ | ۲ | ۷ | شهریار | ۳۰۹٬۶۰۷ | ۳۳٫۵۲٪ |
| ۱۲ | قدس | ۳۱۶٬۶۳۶ | ۱۱۴ | ۱ | ۱ | قدس | ۳۰۹٬۶۰۵ | ۵۹٫۸۸٪ |
| ۱۳ | قرچک | ۲۶۹٬۱۳۸ | ۹۰ | ۱ | ۳ | قرچک | ۲۳۱٬۰۷۵ | ۸۹٫۷۱٪ |
| ۱۴ | فیروزکوه | ۳۳٬۵۵۸ | ۲٬۲۶۱ | ۲ | ۲ | فیروزکوه | ۱۷٬۴۵۳ | ۵۲٫۰۱٪ |
| ۱۵ | ملارد | ۳۷۷٬۲۹۲ | ۸۸۶ | ۲ | ۲ | ملارد | ۲۸۱٬۰۲۷ | ۷۴٫۴۹٪ |
| ۱۶ | ورامین | ۲۸۳٬۷۴۲ | ۱٬۵۴۱ | ۲ | ۲ | ورامین | ۲۲۵٬۶۲۸ | ۴۶٫۷۶٪ |
استان تهران با بیش از ۱۴ میلیون نفر جمعیت، ۱۷٫۵ درصد جمعیت کل کشور را در خود جای داده‌است. از این میزان، ۱۲٬۲۵۲٬۰۰۰ نفر در مناطق شهری و ۱٬۱۶۱٬۰۰۰ نفر در مناطق روستاییِ آن ساکن هستند. ۶۳٫۶ درصد از جمعیت شهری استان تهران در شهر تهران و مابقی در ۴۴ شهر دیگر استان ساکنند. رشد جمعیت شهر تهران ۴٫۱ درصد است که در مقایسه با دههٔ قبل اندکی افزایش یافته‌است. در میان شهرهای استان تهران، شهریار با ۱۶٫۸ درصد رشد سالیانه، در مقام نخست رشد قرار دارد و ملارد با ۱۰ درصد، پاکدشت با ۹٫۹ درصد و صفادشت با ۸٫۸ درصد رشد سالانه جمعیت در مقام‌های بعدی قرار دارند.
در طول سال‌های ۱۳۷۵ تا ۱۳۸۵ ده شهر به شهرهای استان تهران اضافه شده‌اند که بزرگ‌ترین آنها شهرهای اندیشه، صالحیه، باغستان و نصیرشهر هستند که به‌ترتیب دارای ۷۵ هزار، ۵۴ هزار، ۵۲ هزار، ۲۳ هزار نفر جمعیت بوده‌اند، همچنین کوچک‌ترین آن‌ها شهر ارجمند با ۱٬۷۰۰ نفر جمعیت بوده‌است. استان تهران امروزه دارای ۱۶ شهرستان، ۳۵ بخش، ۷۳ دهستان، ۴۹ شهر و ۳ فرمانداری ویژه است.
جدایی شهرستان کرج و تشکیل استان البرز

در جلسهٔ هیئت دولت در تاریخ ۱۲ بهمن سال ۱۳۸۸، لایحه تأسیس استان البرز (به مرکزیت کرج) تصویب و به مجلس شورای اسلامی فرستاده شد و در ادامه با تصویب نمایندگان مجلس شورای اسلامی در تاریخ ۱۳۸۹/۴/۷ شهرستان‌های کرج (به مرکزیت شهر کرج)، ساوجبلاغ (به مرکزیت هشتگرد) و شهرستان نظرآباد (به مرکزیت نظرآباد) از استان تهران جدا شد.
جغرافیای استان تهران

مقاله‌های اصلی: اقلیم تهران و جغرافیای تهران