stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
مریم
سرگذشت مریم > «مریم باکره»: روایت متی و لوقا > انجیل متی

در انجیل متی، داستان تولد عیسی در بیت‌لحم (محل زندگی داوود در تنخ) روایت شده است، ولی خود مریم در مرکز روایت نیست، بلکه یوسف نجار—محتملا به دلیل شباهت‌هایش به داستان موسی—نقشی محوری دارد. متی از یوسف (مرقس هرگز به یوسف اشاره‌ای نکرده) به عنوان یکی از نوادگان داوود نام برده است. او با اشاره به چهار مادر معروف تاریخ اسرائیل (تامار، رحب، روث و زن اوریای حِتی که منظور بث‌شبع است) زمینه را برای معرفی مریم و تولد نامعمول عیسی فراهم می‌کند. به گفتهٔ متی، یوسف بعد از اینکه خبردار شد نامزدش حامله شده، تصمیم گرفت او را بی‌آبرو نکند و نامزدی‌اش را بی‌سر و صدا با او تمام کند. لیک او در رویایش فرشته‌ای را دید که به او وحی کرد با مریم ازدواج کند، چراکه روح‌القدس کودک را در رحم مریم قرار داده است. مریم را به همین دلیل القابی چون «عروس روح القدس»، «عروس خدا» و «عروس مسیح» داده‌اند.
متی (۱:۲۵) می‌گوید یوسف «تا او پسر نخستین خود را نزایید» با او نزدیکی نکرد که محل بحث دربارهٔ باکرگی مریم بعد از تولد عیسی بوده است. پروتستان‌ها معتقدند منظور رابطهٔ جنسی است، ولی کاتولیک‌ها و ارتدکس‌ها می‌گوید مریم تا آخر باکره ماند، تا آنجا که اوریجن (قرن سوم) نوشته که مریم غیر از عیسی فرزندی نزایید. خود عهد جدید به خواهران و برادران عیسی اشاره کرده است. دیدگاه کاتولیک ریشه در نظر جروم دارد؛ او معتقد بود این خواهران و برادران، عموزاده‌های عیسی بوده‌اند. متی دیگر اشاره‌ای به داستان‌های تولد عیسی نکرده است. تنها اشاره به نام مریم در زمان دیدار با مغان است که «کودک را با مادرش مریم» (‎۲:۹‒۱۱) ملاقات می‌کنند. در ادامهٔ روایت متی، در اثر دیدار مغان با عیسی— «پادشاه یهود» —هرود بزرگ، شاه وقت یهودیه، تصمیم گرفت تمام اطفال بیت‌لحم را قتل‌عام کند؛ لذا، مریم و خانواده‌اش به مصر می‌گریزند و دو سال آنجا می‌مانند. در متی، فرشته فرمان فرار به مصر را به یوسف می‌دهد، نه به مریم.
سه انجیل دیگر هم مانند مرقس نقشی مهم به خانوادهٔ عیسی نداده‌اند، ولی آن‌ها جایگاه مریم را بالاتر برده‌اند. در انجیل متی—که مرقس یکی از منابع اصلی‌اش بوده—تضاد میان حواریون با خانوادهٔ عیسی، شامل مریم، مجدداً روایت شده، ولی متی به تلاش خانوادهٔ عیسی برای اینکه مانع او شوند اشاره‌ای نکرده است. متی (و لوقا) داستان رد شدن موعظهٔ عیسی توسط همسایگانش در ناصره را از لوقا وام گرفته، ولی اشارات به دیوانگی عیسی را بازگو نکرده است. همچنین، این دو انجیل لغت «خانواده» را از میان کسانی که عیسی را رد کردند، حذف کرده‌اند.
سرگذشت مریم > مادر عیسی در انجیل یوحنا

انجیل یوحنا که آخرین و جدیدترین انجیل متعارف است، از مریم نام نبرده است. یوحنا روایت می‌کند که عیسی از قبل از خلقت جهان وجود داشته است و کلمهٔ خدا (لوگوس در یونانی) بوده است. یوحنا در توصیف تولد عیسی (۱:۱۴) فقط می‌گوید «کلمه به جسم تبدیل شد.» در اولین ترجمهٔ سریانی انجیل یوحنا، اینطور گفته شده که او از «رَحِم پدر» (یعنی رَحِم خدا) آمده است. اولین اشارهٔ یوحنا به «مادر عیسی» در عروسی قاناست که مادر عیسی به او خبر می‌دهد شراب تمام شده و عیسی آب را به شراب تبدیل می‌کند. باور به اینکه مریم میانجی بشر و عیسی است، در این داستان (‎۲:۱–۱۱) ریشه دارد. با این وجود، پاسخ عیسی («ای زن، مرا با تو چه کار است؟ ساعت من فرا نرسیده است») به نظر نشان می‌دهد که یوحنا هم دیدگاهی مشابه با مرقس دربارهٔ اختلاف عیسی و خانواده اش دارد، هر چند این نظریه مورد اتفاق‌نظری وجود ندارد. یوحنا، نظیر مرقس، نقشی مهم برای برادران عیسی قائل نیست، ولی برخلاف مرقس که خانوادهٔ عیسی تلاش می‌کنند او را محدود کنند، در یوحنا ایشان او را ترغیب می‌کنند که معجزاتش را نشان دهد.
بعد از عروسی قانا، مادر عیسی یک بار دیگر در انجیل یوحنا مورد اشاره قرار گرفته و آن تصلیب عیسی («ساعت عیسی» که بالاتر ذکر شده) است. در ۱۹:۲۵ گفته شده که «و پای صلیب عیسی، مادر او و خواهر مادرش، مریم زن کَلوُپا و مریم مَجْدَلِیّه ایستاده بودند.» متن یونانی شفاف نیست؛ مشخص نیست اینان دو نفر، سه نفر یا چهار نفر هستند. ولی اینکه دو خواهر یک نام (مریم) داشته باشند، محتمل نیست؛ لذا مفسران گفته‌اند این مریم، خواهرشوهر مادر عیسی است. لوقا و متی—مانند مرقس—اشاره‌ای به حضور مریم پای صلیب عیسی نکرده‌اند.
مادر عیسی در یوحنا نامی ندارد. علاوه بر او، یوحنا «شاگردی که عیسی دوست می‌داشت» را هم به نام معرفی نکرده است. این نفر در پای صلیب کنار یکدیگر هستند و عیسی به مادرش می‌گوید: «ای زن، اینک، پسر تو.» و به آن شاگرد می‌گوید: «اینک، مادر تو.» بدین طریق رابطهٔ مادر و فرزندی بین اینان برقرار می‌شود و مریم به خانهٔ آن شاگرد می‌رود. برخی محققان، مثل مایکلز، معتقدند بعید نیست این شخص واقعاً پسر مریم بوده باشد. در کل، حضور مادر عیسی و شاگرد محبوب او پای صلیب در یوحنا، فراتر از ظاهر آن، معنای نمادینی دارد و تلاش‌های زیادی شده این معنا کشف شود. نظریات دانشوران دربارهٔ این معانی را می‌توان به این صورت خلاصه کرد: او حوای جدید، مادر صهیون و اسرائیل، کهن الگوی ایمان، نماد کلیسا و خانواده است. همین‌ها در سنت مسیحی با تفاوت‌های اندکی (مثلا کلیسا او را «دختر صهیون» می‌نامد) دیده می‌شوند. به عقیدهٔ هاسکینز، اینجا مادر خدا تبدیل به مادر مؤمنان می‌شود. به گفتهٔ براون، تنها معنای نمادینی که می‌توان به‌طور قطع به خود نویسندهٔ یوحنا نسبت داد، این است که او قصد داشته روابط خانوادگی آخرالزمانی عیسی را به خواننده نشان دهد.
در باب اول اعمال رسولان (منسوب به لوقا) مریم حضوری کوتاه دارد. در این زمان عیسی عروج کرده است. او همچنین در باب دوم—زمان نزول روح‌القدس به حواریون عیسی—حاضر است، ولی نامش برده نشده است.
مسیحیت اولیه — تکامل شخصیت مریم

همچنین ببینید: مسیحیت اولیه
کمبود اطلاعات دربارهٔ مریم در عهد جدید، به خصوص دربارهٔ زندگی او قبل و بعد از عیسی، باعث شده مسیحیان در طول تاریخ مطالب دیگری به سرگذشتش اضافه کنند که گاهی حتی به بخشی از عقاید دینی آن‌ها تبدیل شده‌اند. یکی از این‌ها، اعتقاد باکرگی مریم در تمام طول زندگی‌اش است. تکامل شخصیت مریم به صورت خطی انجام نشده و شکل‌گیری باورهای امروزی مسیحیت، قرن ها—حداقل تا میانه‌های قرن پنجم—طول کشیده است. قدیمی‌ترین تصاویر از مریم، در گوردخمه‌های قرن سومی روم هستند ولی مریم نقش محوری در آن‌ها ندارد. در این آثار، دیدار مغان از عیسای نوزاد به چشم می‌خورد که نشان از ایمان غیریهودیان به عیسی (خدا) و مریم (کلیسا) محسوب می‌شدند. مریم دست‌کم از سال ۴۵۰ میلادی نماد کلیسا محسوب می‌شده است. غیر از گوردخمه‌ها، یافته‌های مادی دیگری از مریم از این دوره پیدا نشده است. دیگر منابع مطالعهٔ اعتقادات دربارهٔ مریم در این عهد، اناجیل مشکوک و آثار پدران کلیسا هستند. انجیل یعقوب—دربارهٔ تولد مریم—و به خواب رفتن باکره—دربارهٔ مرگ او—از مهم‌ترین منابع متاخر هستند. مریم در این منابع شخصیتی فراتر از «مادر عیسی» است؛ او در ظاهر حواری، آینده‌بین، میانجی بین خدا و انسان‌ها و غیره حضور پیدا می‌کند.
مسیحیت اولیه — تکامل شخصیت مریم > پدران کلیسا

همچنین ببینید: پدران کلیسا و پدرشناسی
پدران کلیسا گروهی از متکلمان و نویسندگان اولیهٔ مسیحی بودند که الهیات مسیحی را پایه گذاشتند. تا قبل از سال ۴۳۱ که شورای اِفسوس لقب «تئوتوکوس» (حامل خدا) را برای مریم تأیید کرد، او حضور مستقلی از عیسی در آثار پدران کلیسا نداشته است. در واقع اینان معتقد بودند بررسی شخصیت مریم، تنها می‌تواند به درک بهتر عیسی کمک کند، چه اگر عیسی وجهی انسانی هم می‌داشته، به واسطهٔ معمولی‌بودن مادرش بوده است. دیدگاه غالب پدران کلیسا نسبت به مریم مثبت بوده، ولی استثناهایی هم وجود داشته است. جروم مریم را نماد کنیسه (یهودیان کافر به عیسی) نامیده است. همین مطلب را ترتولیان هم نوشته است. ژوستین شهید هم داستان تولد عیسی در غاری را روایت کرده و آن را تحقق پیشگویی اشعیا («او در غار رفیعی صخره ای سترگ زندگی خواهد کرد.» ۳۳:۱۶ در ترجمهٔ یونانی) دانسته است. اوریجن (قرن چهارم) می‌گوید که مریم ایمانی به تصلیب نداشت. سیریل—مدافع تئوتوکوس نامیدن مریم—نیز با اوریجن در این زمینه موافق بوده است. ایرنئوس از فرقه‌ای به نام ابیونی‌ها نوشته است که باکرگی مادر عیسی را منکر بودند و تنها به انجیل متی—معروف به انجیل یهودی—اعتقاد داشتند. جروم و امبروس که از معتقدان به باکرگی مادام‌العمر مریم بودند، باکرگی و عدم روابط جنسی را تبلیغ می‌کردند، چراکه آن را نشانه‌ای پشت سر گذاشتن سرشت انسانی می‌یافتند.
قدیمی‌ترین اسناد برای لقب تئوتوکوس، پاپیروسی از قرن سوم یا چهارم میلادی و فرمان شورای اِفسوس است. نسطوریوس این لقب را بدعت می‌یافت و معتقد بود مریم باید «کریستوکوس» (حامل مسیح) نامیده شود. مخالفت نسطوریوس—که نهایتاً از سوی کلیسا تکفیر شد—مناقشاتی را نزد روحانیون مسیحی ایجاد کرد. پولس، عیسی را «آدم آخر» نامیده است. در منابع مسیحی از قرن دوم، این مقایسه به حوای جدید خواندن مریم تعمیم یافته است. ژوستین شهید می‌نویسد: «حوا که باکره و پاک بود، نافرمانی و مرگ را زایید… لیک مریم کسی را بزاد که مار [شخصیتی در داستان آدم و حوا] را نابود کرد و انسان‌ها و فرشتگان یکی شدند.» به گفتهٔ ایرنئوس، «همان‌طور که حوا به واسطهٔ سخن فرشتگان به کلمهٔ خدا خیانت کرد، مریم از طریق سخن فرشتگان شنید که خدا را حامله خواهد شد.» نویسندگان از قرن دوم، کلیسا را نیز زنی باکره نامیده‌اند که به واسطهٔ عیسی صاحب فرزندی شده است. گرچه پدران کلیسا جایگاه مریم به عنوان حوای جدید را قبول داشتند، اما هیچ نوع معجزه‌ای به او نسبت نداده‌اند؛ حتی اثری قبطی مسیحی از قرن ششم میلادی چنین باوری را مسخره کرده است.
مریم‌شناسی از قرن پنجم میلادی وارد مرحلهٔ متفاوتی شد. از همین زمان، اعیاد مسیحی مربوط به مریم رایج شدند. تا قبل از قرن پنجم، «عید مریمِ تئوتوکوس» (۱۵ اوت) و یکی از مراسمات کریسمس، به نظر تنها اعیاد مرتبط با مریم بوده‌اند. ولی در قرن ششم عیدهای بشارت به مریم، تولد مریم، ارائه عیسی در معبد توسط مریم ظهور کردند. در انتهای قرن، امپراتور موریس ۱۵ اوت را عید به خواب رفتن مریم مقدس اعلام کرد. در همین دوره، مریم قدیس پشتیبان رم و قسطنطنیه اعلام شد. همزمان با رایج شدن این اعیاد، داستان‌ها و حکایت‌های مرتبط به آن‌ها هم رایج شدند. کتاکیا اثر رومانوسِ آوازه‌خوان یکی از نمونه‌هایی است که در آن محوریت از خودِ عسی برداشته شده و این نقش به مریم داده شده است. تئوتوکوس اعلام شدن مریم در شورای اِفسوس معمولاً مسبب افزایش علاقه به او در این عصر محسوب می‌شود.
دیدگاه مسیحیان > مسیحیت قرون وسطی

در داستانی از قرون وسطی گفته شده اسقفی روحش را به شیطان فروخت تا از دشمنانش انتقام بگیرد ولی پشیمان شد و نزد مریم توبه کرد. مریم او را پذیرفت و شیطان را مجبور کرد تا معامله را ملغی کند. چنین جایگاهی—توانایی میانجی‌گری بین خدا و بشر—از مهم‌ترین دلایل تکریم مریم در قرون وسطی بوده است. علاوه بر شخصیتی آسمانی، مریم تجلی مادری زمینی هم بود که می‌توانست رنج و شادی انسان را درک کند. مریم—و اساساً قدیس‌ها—نقشی مهم در زندگی روزمرهٔ اروپاییان این دوره داشتند؛ تصاویر و مجسمه‌های او در کلیسا و خانه‌ها نقش می‌بست و محترم داشته می‌شد، چهار عید بزرگ مریم (تولد، بشارت، پاکداشت و عروج) قرن‌ها سابقه داشتند و اخیراً نیز سه عید دیگر (ارائه در معبد، دیدار با الیصابات و حاملگی) رواج پیدا کرده بودند. با این حال، نقش مهم مریم بدون انتقادات هم نبود؛ علاوه بر لوتر، منتقدان دیگری هم وجود داشتند، چراکه معتقد بودند قدیس‌ها برخلاف عیسی، جایگاه محوری ندارند. دسیدریوس اراسموس «ساده‌لوحانی» که ایمان زیادی به مریم داشتند را مسخره کرده است. انتقاداتی که مارتین لوتر به آیین‌های مریم وارد کرد، بسیار شدیدتر بودند.
دیدگاه مسیحیان > پروتستان‌ها

مخالفت‌های گستردهٔ مارتین لوتر با کلیسای کاتولیک منجر به این شد که او از بسیاری از مظاهر مسیحی مریم انتقاد کند. جنبشی که او نهایتاً شکل داد، راه و رسم جدیدی برای مسیحیان ایجاد کرد و مریم نیز در آن نقشی متفاوت یافت که منجر به کاهش اهمیت او در زندگی و اعتقادات مسیحیان شد. او حتی سال‌های پایانی عمر خویش از ایمانش به مریم در جوانی با «تهوع» یاد کرده است چون آن ایمان «نه به مریم یا خدا، بلکه به شیطان بود» و مریم را شخصیتی مهربان در مقایسه با مسیحِ خشمگین می‌نمایاند. قدیمی‌ترین انتقادات او از سال‌های ‎۱۵۱۳–۱۶ هستند که نوشته ایمان به مریم، ایمان به مسیح را منحرف می‌کند. او در سال ۱۵۲۱ نوشت که وقتی مردم از مریم مدد می‌خواهند، نباید فراموش کنند قدرت از آن خداست. مریم مادر مهربانی نیست که از ایشان در برابر عدالت تزلزل‌ناپذیر مسیح محافظت کند. لوتر، سن برنارد کلروو—که مریم را در رؤیا زنی دید که پستان‌هایش را در برابر مسیح برهنه می‌کرد تا نتواند درخواستش را رد کند—را بابت اعتقادات به مریم سرزنش می‌کرد. او تکریم مریم را بت‌پرستی می‌یافت زیرا در کتاب مقدس به آن اشاره‌ای نشده است. لوتر حتی باکرگی مریم را هم از فضایل او نمی‌شمارد، بلکه صرفاً لازمهٔ تولد عیسی بود تا در اثر گناه زاده نشود.
البته لوتر معتقد به نابود کردن تصاویر و مجسمه‌های مریم نبود. او می‌گفت مریم از همهٔ قدیس‌ها بالاتر است و وقتی این مسائل برطرف شود، می‌توان او را به درستی تکریم کرد. لوتر مریم را به لحاظ ایمان با ابراهیم برابر می‌یافت، چراکه او به حرف خدا شک نکرد و ایمان مریم به اندازه تجسم عیسی معجزه‌آسا بود. مریم چنان فروتن بود که وقتی فهمید پسر خدا را حامله می‌شود، مغرور نشد. او الگوی ایمان و پیروی—هم از خدا و هم از مقامات دولتی—است، چراکه با وجود نزدیکی زاییدن، برای سرشماری به بیت‌لحم بازگشت و در معبد مالیات پرداخت کرد. لوتر مریم را الگوی ویژه‌ای برای زنان و دختران می‌دانست، به خصوص که او برای کمک به الیصاباتِ سالخورده به روستا سفر کرد.
دیدگاه سایر ادیان > یهودیت

همچنین ببینید: عیسی مسیح در تلمود
در ادبیات ربانی یهودی تقریباً هیچ چیزی دربارهٔ خانوادهٔ عیسی—حتی همان اطلاعاتی که در عهد جدید موجود است—دیده نمی‌شود. قدیمی‌ترین اطلاعات از تلمود بابلی است ولی آنجا عیسی را به نام نخوانده‌اند؛ بلکه او دلقکی به نام «یشوع بن ستده» یا «بن پندره» است و این اختلاف از آنجا بوده که دو روایت وجود داشته است. در واقع، مطالب موجود در تلمود دربارهٔ عیسی، بیشتر این پرداخته‌اند که نام پدر پندره بوده یا ستده؛ ولی به این مسئله که خودش چه کسی بوده اهمیتی نداده‌اند: بدیهی است همه می‌دانستند منظور عیسی است. روایت اول به نقل از ربی هیصده (متوفی ۳۰۹ م) است، و راوی دوم فردی ناشناس.
در گفتگویی دربارهٔ این دلقک در ربط با هویت واقعی او پرسیده می‌شود، و جواب چنین است: «ستده شوهر مادرش بود، و پندره معشوق آن زن.» دوباره پرسیده می‌شود: «(ولی آیا) پاپوس بن یهودا شوهر او نبود و ستده نام مادر؟» ربی هیصده پاسخ می‌دهد: «مادرش [میریام/مریم] (زنی بود) که (پشم‌های) قسمت خصوصی زنانگی‌اش را بلند می‌کرد.» دربارهٔ او چنین می‌گویند که «او به شوهرش خیانت کرد.» روایت دوم نقل می‌کند که شوهر مادر آن دلقک، پاپوس بن یهودا بوده و مادر ستده نام داشته است. «ستده» در عبری به معنای «گمراه کننده» است و میریام/مریم را ستده می‌خواندند زیرا به زنا محکوم شده بود. «پاپوس بن یهودا» در روایت منسوب به ربی میر در تلمود اینگونه معرفی شده که او شوهر میریام/مریم بوده و چون زنی خیانتکار داشته، هنگام ترک خانه درا قفل می‌کرده است.
کلسوس، نویسندهٔ رومی، در سخن راست از شخصیتی یهودی نقل می‌کند که عیسی مولود زنای مادرش با سربازی به نام پانثرا بوده است. این داستان شبیه روایات تلمودی دربارهٔ «یشوع بن پندره» است ولی چون در تلمود از عیسی به صراحت نام برده نشده، یوهان مایر نتیجه می‌گیرد داستان کلسوس—که قرن‌ها قدیمی‌تر است و حداقل به قرن دوم بازمی‌گردد—و داستان‌های تلمود از هم مستقل بوده‌اند، ولی رایمر روکما معتقد است کلسوس ممکن بوده از منبع یهودی دیگری غیر از تلمود استفاده کرده باشد. جِین شابرگ داستان تولد نامشروع عیسی را واقعیتی تاریخی می‌یابد.
قرن ششم مصادف بود با گسترش انتظارات آخرالزمانی در خاورمیانه (بنگرید به محمد#باورهای آخرالزمانی). در یکی از آثار آخرالزمانی یهودی این دوره، زنی وجود دارد که به نظر مریم است؛ به گفتهٔ سفر زروبابل، خدا زروبابل را به قسطنطنیه برد تا آنجا میکائیل خانهٔ کثافت (کلیسا) را نشانش دهد. میکائیل توضیح می‌دهد که مجسمهٔ زنی که در خانهٔ کثافت وجود دارد، تندیس زن بعلیال است. در آخرالزمان، شیطان با این زن نزدیکی خواهد کرد و او پسری به نام آرمیلوس خواهد زایید. آرمیلوس آخرین امپراتور روم خواهد شد و پادشاه ایران را شکست می‌دهد. سپس مردمان را مجبور می‌کند مجسمهٔ مادرش را مثل بتی بپرستند و هرکه سرپیچی کند را خواهد کشت.
دیدگاه سایر ادیان > اسلام

همچنین ببینید: مریم در اسلام
مریم مهم‌ترین شخصیت زن در قرآن است. او تنها زنی است که نامش در قرآن ذکر شده است. قرآن مریم را «برترین زن عالم» نامیده است و تأکید کرده که مریم حتی قبل از تولد این جایگاه ویژه را داشته است. یکی از سوره‌های قرآن نیز «مریم» نام دارد. هفت سوره داستان او را روایت کرده‌اند و هفتاد بار (سی و چهار بار با ذکر نام) به او اشاره شده است. به روایت قرآن، مریم از زمان تولد در نعمت الهی بود و چون به بلوغ رسید، فرشتگان به او وحی کردند که خدا او را پاک یافته و او را برتر از تمام زنان جهان انتخاب کرده است. سپس به او خبر از تولد نوزادی می‌دهند که با روح خدا متولد خواهد شد و کلمهٔ خدا خواهد بود. قرآن این کودک را «مسیح» و یکی از پیامبران خدا دانسته است. قرآن مریم را الگویی پاکدامن برای مؤمنان معرفی می‌کند که از خدا اطاعت می‌کرد و به او ایمان داشت. قرآن همچنین با ذکر اینکه مریم و عیسی مخلوقات خدا هستند به توحید تأکید می‌کند.
در قرآن، زکریا قیم مریم است و داستان این دو در هم تنیده است. در دو سورهٔ مریم و انبیاء، مژدهٔ تولد یحیی به زکریای سالخورده قبل از حاملگی مریم روایت شده، ولی در سورهٔ آل عمران، آن را بین داستان تولد مریم و وحی فرشتگان به او قرار داده‌اند. وحی فرشتگان به زکریا و مریم و پاسخ هر دوی آن‌ها در قرآن، مشابه و تقریباً یکسان است؛ لذا برخی مفسران قرون بعدی مثل ابن حزم از مریم به عنوان نبی یاد کرده‌اند، ولی اهل سنت این دیدگاه را در کل بدعت محسوب می‌کنند. پدر مریم در قرآن، «عمران» نام دارد. در قرآن گفته شده قبل از تولد مریم مادرش با تصور اینکه پسری خواهد زاد، او را وقف خدمت به خدا کرد ولی چون دختری زایید و خدا پذیرفتش، حیران شد، چراکه خدمت در معبد مختص پسران بود. او مریم را تحت حفاظت زکریا قرار داد و هرگاه زکریا به اتاق مریم وارد می‌شد، نزد او روزی‌هایی می‌یافت که خدا برایش فرستاده بود.
طولانی‌ترین روایت قرآن از تولد عیسی، در سورهٔ مریم است. بر این اساس، مریم از خانوادهٔ خود به گوشه‌ای شرقی کناره گرفته بود که «روح» به شکل انسانی بر او ظاهر شد. مریم بدو گفت که تنهایش گذارد ولی روح گفت که «من رسول خدایم و به تو پسری پاکیزه می‌دهم.» چون «چنین کاری برای خدا آسان است.» مریم در زمان حاملگی به جایی دور دست رفت و آنجا از درد از زایمان به نخلی پناه برد و از درد نالید که «کاش مرده بودم.» ولی صدایی به او گفت از جویبار و رطب بخور و هراسان مباش و با کسی سخنی مگو. وقتی زایید، مردم او را ناپاک یافتند ولی عیسی در گهواره سخن گفت و خود را پیامبر خدا نامید. در چند سوره گفته شده خدا روحش را در مریم دمید که شبیه داستان خلقت آدم است. قرآن همچنین گفته که مریم و عیسی بخشی از تثلیث نیستند.
دیدگاه سایر ادیان > بهائیت

همچنین ببینید: عیسی § بهائیت
بهائیت نمای کلی مسیحیت مانند باکرگی مریم و پسر خدا بودن عیسی را تأیید می‌کند.
نغمهٔ فرشتگان (۱۸۸۱) از ویلیام-آدولف بوگرو
مدونا و طفل اثر هانس بالدونگ، نقاش آلمانی.
لیک مریم در دل خود متفکر شده، این همه سخنان را نگاه می‌داشت (لوقا ۲:۱۹) اثری از آلیس هاورز.
باکره، عیسای نوزاد و یحیی معمدان قدیس (۱۸۷۵) اثر ویلیام-آدولف بوگرو. صحت تاریخی روایت تولد یحیی را نمی‌توان مشخص کرد.
پیه‌تا از میکل‌آنژ. حضور مریم پای صلیب را فقط یوحنا روایت کرده است.
کودکی باکره اثر فرانسیسکو دی زورباران. عهد جدید حاوی هیچ اطلاعاتی دربارهٔ زندگی مریم پیش از تولد عیسی نیست و داستان‌هایی مثل زندگی مریم در معبد در قرون بعدی شکل گرفته‌اند. محققان معتقدند این داستان‌ها هیچ مبنای تاریخی ندارد.
عروج مریم (۱۶۲۶)، اثر پیتر پل روبنس. باور به عروج مریم ریشه در اناجیل مشکوک دارد.
داستانی که قرآن دربارهٔ پناه‌بردن مریم به نخلی روایت کرده، از کتابی موسوم به «انجیل مشکوک متی» وام گرفته شده است.
اگولو، کاش

Village در 23x15px|border |alt=|link= ترکیه
| Agullu | Agullu |
| --- | --- |
Village: Village
استان: استان آنتالیا
District: Kaş
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
اگولو، کاش (به لاتین: Agullu, Kaş) یک  Köy  در ترکیه است که در استان آنتالیا واقع شده‌است.
تنوع زیستی

نمونه‌ای از تنوع زیستی قارچ‌ها
تنوع زیستی (به انگلیسی: Biodiversity) مفهومی است که امروزه در سه سطح ژن، گونه و اکوسیستم مطرح می‌شود؛ با این وجود این واژه بیشتر در سطح گونه‌های زیستی شناخته می‌شود و در بین عموم رایج است.
امروزه روی کره زمین در حدود ۲ میلیون گونه موجود زنده شناسایی و نام‌گذاری شده است. این گمان در بین دانشمندان وجود دارد که این رقم تا حدود ۱۰ میلیون نیز ممکن است قابل افزایش باشد. البته بخش عظیم این افزایش متعلق به گروه‌های بی‌مهرگان و به‌خصوص بندپایان است. سازمان ملل متحد در سال ۱۹۹۲ کنفرانسی را دربارهٔ حمایت از محیط زیست در شهر ریودوژانیرو برگزار کرد که یکی از دستاوردهای آن انعقاد پیمان تنوع زیستی است. ایران نیز این معاهده را در سال ۱۳۷۵ تصویب کرد و به آن پیوسته است.
برای افزایش آگاهی‌ها از مسائل مربوط به تنوع زیستی، سازمان ملل روز ۲۲ مه (۱ خرداد) را به عنوان روز جهانی تنوع زیستی (IDB) نام‌گذاری کرده است. از سال ۲۰۰۲ تاکنون هر ساله سازمان ملل متحد، شعار خاصی را برای این روز درنظر می‌گیرد.
تعریف

تنوع زیستی معمولاً به همهٔ شکل‌های زندگی از سلول‌ها تا گونه‌ها و اکوسیستم‌ها گفته می‌شود. امروزه منظور زندگی یا حیات وحش یا دیگر ارزش‌های است که دشوار می‌توان چیزی را از این تعریف که تقریباً شامل همه چیز می‌شود حذف کرد. سارکار استدلال کرده است که با تفسیر تنوع زیستی در همهٔ سطوح زیست شناختی، از ژن‌ها تا اکوسیستم‌ها، ناگزیر تنوع زیستی همهٔ زیست‌شناسی را در بر می‌گیرد. تا کنون چهار سطح تنوع زیست‌شناختی به وسیلهٔ تنوع زیستی تعریف می‌شود:
تنوع مولکولی، تنوع گونه‌ای، تنوع اکوسیستم و تنوع ژنتیکی
کالیکات و همکارانش گفته‌اند که تنوع زیستی از جمله مفهوم‌هایی است که به درستی تعریف نشده است و میان جنبه‌های ترکیبی و کاربری در نگاه به تنوع زیستی می‌توان تمایز گذاشت. نگاه کاربردی بیشتر متوجه اکوسیستم و فرایندهای فرگشتی (تکاملی) است، در حالی که نگاه ترکیبی جانداران را به شکل گردآمده در جمعیت‌ها، گونه‌ها و رده‌ها و دسته‌بندی‌های بالاتر می‌بیند.
در سال ۱۹۹۲، همایش زمین سازمان ملل تنوع زیستی را اینگونه تعریف کرد: «تنوع میان جانداران از همهٔ منابع، دربرگیرندهٔ میان چیزهای دیگر، زمینی، دریایی و دیگر اکوسیستم‌های آبی و پیچیده‌های اکولوژیکی که بخشی از آن هستند؛ این شامل تنوع میان گونه‌ها و اکوسیستم می‌شود.»[۱۵]
یک تعریف بر پایهٔ کتاب‌های درسی اینگونه است: «تنوع زندگی در همهٔ سطح‌های طبقه‌بندی زیست‌شناختی.»
ژنتیک‌دان‌ها آن را به شکل تنوع ژن‌ها و جانداران تعریف می‌کنند. آن‌ها فرایندهایی همچون جهش، انتقال ژنی، تحرک ژنومی را که به فرگشت می‌انجامند، مطالعه می‌کنند.
اندازه‌گیری تنوع زیستی در یک سطح، ممکن است دقیقاً برابر با تنوع در سطحی دیگر نباشد. ولی تنوع تتراپاد، تاکسونومیک و اکولوژیکی نسبت بسیار نزدیکی را نشان می‌دهند.
معمول‌ترین کاربرد تنوع زیستی جابجایی برای عبارت‌کهن‌تر و تعریف شده‌تر تنوع گونه‌ها است. تنوع زیستی نوعی میزان برای سنجش سلامت اکوسیستم‌ها است، ولی خود تابعی از آب‌و هوا است. از زمین، تنوع زیستی در منطقه‌های استوایی بیشینه و در قطب‌ها کمینه است. تغییرهای تند محیطی اغلب به انقراض‌های گروهی می‌انجامد. بر پایهٔ یک برآورد، تنها ۱٪ گونه‌هایی که در زمین می‌زیسته‌اند اکنون وجود دارند.
نخستین بار واژهٔ تنوع زیستی به وسیلهٔ ریموند داسمن در ۱۹۶۸ در کتاب نوع دیگری از زندگی در دفاع از محیط زیست به کار برده شد. پس از آن و به فاصلهٔ یک دهه این واژه بسیار پذیرفته شد تا جایی که در دههٔ ۱۹۸۰ به کاربرد عادی در علم و سیاست محیطی وارد شد.
فایده‌ها

تنوع زیستی خدماتی که اکوسیستم‌ها دارند را پشتیبانی می‌کند. خدماتی همچون: کیفیت هوا، آب و هوا (نمونه:تجزیهٔ دی‌اکسید کربن)، تصفیهٔ آب، گرده افشانی، و جلوگیری از فرسایش.
از زمان دوران سنگی، از میان رفتن گونه‌ها، به وسیلهٔ انسان، شدت گرفته است. برآورد می‌شود که از میان رفتن گونه‌ها صد تا ده هزار برابر آن چیزی است که شواهد برای شواهد فسیلی معمول است.
از فایده‌های غیر مادی تنوع زیستی می‌توان به ارزش‌های روحانی و زیبایی‌شناختی، و ارزش آموزش اشاره کرد.
فایده‌ها > کشاورزی

تنوع غلات به بازیابی آن‌ها پس از حمله به یک گونهٔ مورد کشت به وسیلهٔ آفت‌ها یا بیماری کمک می‌کند:
آفت سیب‌زمینی ایرلندی در ۱۸۴۶ عامل مرگ یک میلیون نفر و مهاجرت یک میلیون دیگر شد. این فاجعه به دلیل کاشت تنها دو نوع سیب زمینی بود که هر دوی آن‌ها هم به آفت حساس بودند.
زمانی که ویروس جلوگیری‌کننده از رشد برنج در دههٔ ۱۹۷۰به مزرعه‌های اندونزی تا هند حمله برد، ۶۲۳۷ نوع گوناگون برای بررسی مقاومت تست شدند. و تنها یکی از آن‌ها که هندی و شناخته شده برای علم از سال ۱۹۶۶ بود، مقاومت داشت. این نوع با دیگر انواع هیبرید تشکیل داد اکنون به شکل گسترده کشت می‌شود.
زنگ قهوه در سال ۱۹۷۰ به مزرعه‌های قهوه در سری‌لانکا، برزیل و آمریکای مرکزی حمله برد. یک نوع مقاوم در اتیوپی پیدا شد. هرچند که بیماری‌ها نیز خود بخشی از تنوع زیستی هستند.
تک کشتی، یکی از عواملی بوده است که به فاجعه‌های کشاورزی انجامیده است. هر چند که تقریباً ۸۰ درصد غذای انسانی از ۲۰ نوع گیاه به دست می‌آید، ولی انسان‌ها دست کم ۴۰۰۰۰ گونه را به کار می‌برند.
فایده‌ها > تندرستی انسان

اثر تنوع زیستی بر تندرستی انسان در حال تبدیل شده به موضوعی سیاسی در سطح بین‌المللی است، از آنجا که شواهد علمی تأثیر کم شدن تنوع زیستی بر تندرستی در سطح جهانی را نشان می‌دهند. این موضوع با گرمایش آب‌و هوایی پیوندی نزدیک دارد، از آنجا که بسیاری از تأثیرهای پیش‌بینی شدهٔ تغییر آب‌وهوا با تغییر در تنوع زیستی در ارتباط هستند (برای نمونه تغییر در جمعیت‌ها و پخش بردارهای بیماری، کمیابی آب شیرین، تأثیر بر تنوع زیستی کشاورزی و منابع غذایی و غیره). دلیل آن این است که گونه‌هایی که بیشتر احتمال از میان رفتنشان هست، آن‌هایی هستند که در برابر انتقال بیماری سد ایجاد می‌کنند در حالی که گونه‌هایی که زنده می‌مانند آن‌هایی هستند که انتقال بیماری را افزایش می‌دهند، همان ویروس باختر نیل و هانتاویروس.
برخی از مشکلات تندرستی که از تحت تأثیر تنوع زیستی است دربرگیرندهٔ تندرستی رژیمی و امنیت تغذیه، بیماری‌های عفونی، علوم و منابع پزشکی و سلامت روانی و اجتماعی. همچین تنوع زیستی اثری بزرگ بر کاهش خطر فاجعه و بازیابی پس از فاجعه دارد.
تنوع زیستی پشتیبانی مهم برای کشف دارو و در دسترس بودن منابع پزشکی است. بخش قابل توجهی از داروها، مستقیم یا غیرمستقیم، از منبع‌های زیست‌شناختی به دست آمده‌اند: دست کم ۵۰٪ ترکیب‌های داروسازی در آمریکا از گیاهان، جانوران و میکروارگانیسم‌ها به دست آمده‌اند، در حالی که ۸۰٪ جمعیت دنیا، برای نگهداری پزشکی نخستین خود، وابسته به داروهای طبیعی هستند (در پزشکی سنتی یا مدرن). تنها بخش کوچکی از گونه‌های وحشی برای کاربرد پزشکی بررسی شده‌اند. شواهدی از تحلیل بازار و علم تنوع زیستی نشان می‌دهند که کاهش برون‌ده بخش داروسازی از میانه‌های دههٔ ۱۹۸۰ می‌تواند مربوط به دوری گزیدن از جستجو در فراورده‌های طبیعی به نفع ژنومیک و شیمی سنتزی باشد، در حالی که فراورده‌های طبیعی تاریخی دراز در پشتیبانی از نوآوری‌های پزشکی و اقتصادی دارند. اکوسیستم‌های دریایی به ویژه اهمیت دارند.
فایده‌ها > تجارت و صنعت

بسیاری از مواد صنعتی مسقیم از منبع‌های زیست‌شناختی به دست می‌آیند. این‌ها دربرگیرندهٔ مواد ساختمانی، فیبرها، رنگ‌ها، لاستیک و روغن می‌شوند. تنوع زیستی همچنین برای امنیت منابعی مانند آب، الوار، کاغذ، فیبر و غذا مهم است. در نتیجه از دست رفتن تنوع زیستی عامل خطر مهمی در رشد تجاری و تهدیدی برای ثبات بلندمدت اقتصادی است.