stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
رکن‌های حج

ارکان حج بخشی از مناسک حج است، که عدم انجام عمدی آن‌ها موجب بطلان حج می‌شود. دهخدا در لغت‌نامه خود، پنج ارکان حج را اینگونه بیان می‌کند که نزد شافعی اول احرام بستن، دوم سعی کردن میان صفا و مروه، سوم وقوف عرفات، چهارم مزدلفه، پنجم طواف کعبه. و نزد امام اعظم سه ارکان سوای، سعی و مزدلفه.
قلعه اوساکا

| قلعه اوساکا 大坂城 | قلعه اوساکا 大坂城 |
| --- | --- |
اوساکا، ژاپن : اوساکا، ژاپن 
قلعه اوساکا از طرف باغ نیشی‌نومارو: قلعه اوساکا از طرف باغ نیشی‌نومارو
گونه: قلعه آزوچی-مومویاما
اطلاعات پایگاه: اطلاعات پایگاه
شرایط: بازسازی‌شده
پیشینه مکان: پیشینه مکان
ساخت: ۱۵۸۳
سازنده: تویوتومی هیده‌یوشی
زمان استفاده: ۱۵۸۳-۱۸۶۸
ویران‌شده: ۱۸۶۸
نمایی از قلعهٔ اوساکا، محوطهٔ باغ نیشی‌نومارو و دورنمای شهر اوساکا در ژاپن. این قلعه نقش مهمی در یک‌پارچگی ژاپن در دوره آزوچی–مومویاما ایفا نمود.
قلعه اوساکا (به ژاپنی: 大坂城 Ōsaka-jō) یکی از معروف‌ترین قلعه‌ها در کشور ژاپن است. این قلعه نقش مهمی در وحدت ژاپن در طول قرن شانزدهم و در دوره آزوچی-مومویاما ایفا کرده‌است.
پیتر اوبراین (تهیه‌کننده فیلم)

| پیتر اوبراین | پیتر اوبراین |
| --- | --- |
زادهٔ: ۱۹۴۷ (۷۷–۷۸ سال) تورنتو، کانادا
ملیت: کانادایی
پیشه: تهیه‌کننده فیلم
همسر: کارولین بنت
پیتر اوبراین (انگلیسی: Peter O'Brian؛ زادهٔ ۱۹۴۷) تهیه‌کننده فیلم اهل کانادا بود. وی دانش‌آموختهٔ دانشگاه تورنتو و کالج اِمرسون در بوستون بود. فیلم‌های تولیدی شرکت او «ایندپندنت پیکچرز» برندهٔ ۱۹ جایزه جینی شد.
از فیلم‌هایی که وی در آن‌ها نقش داشته است، می‌توان به روباه خاکستری اشاره نمود.
دریاچه ساوه

دریاچهٔ ساوه نام دریاچه‌ای در ایران باستان بوده که امروزه خشک شده‌است. حدود آن از یک‌سو تا ساوه و از سوی دیگر تا ورامین امتداد داشته و هم‌اکنون  دریاچه نمک و دریاچه حوض سلطان از بقایای آن به‌شمار می‌رود. این دریاچه در متون تاریخی با نام های قدیمی تر نظیر فراخ کرت شناخته می شد. در حال حاضر طی دو دهه گذشته زمین شناسانی همچون هادی جراحی تحقیقات متمرکز بر روی این موضوع داشته و نام جدید "ابر دریاچه باستانی ری" را برای آن پیشنهاد داده اند. وسعت این دریاچه معادل 1.7 برابر دریای خز است.
موقعیت تقریبی دریاچه ساوه
دیرین‌شناسی و زمین‌شناسی

از نظر زمین‌شناسی، کویر مرکزی ایران و کویر لوت در دوره‌های پیشین زمین‌شناسی زیر دریای بزرگی بوده‌اند، که دریاچه آرال و دریای خزر نیز بخشی از آن بوده‌اندـ به تدریج با دگرگون شدن شکل پوسته آسیا و فشار پوسته اقیانوس هند به پوسته آسیا، این بخش‌ها بلندتر شده و رشته‌کوه‌های ایجاد شده بخش‌هایی از دریای تتیس را از آن جدا کرده‌اند، این بخش‌ها هر چند بسیار وسیع بوده‌اند اما به تدریج شروع به خشک شدن کرده‌اند، علت این موضوع کمبود بارش در این مناطق و همچنین تبخیر بسیار بالای منطقه مدار رأس‌السرطان بوده‌است.
یکی از این بخش‌ها حوزه فلات ایران بوده‌است که میان رشته‌کوه‌های البرز و زاگرس در شمال و غرب و همچنین فلات افغانستان در شرق، باقی مانده و به تدریج شروع به خشک شدن کرده‌است، در حالی که امروز این منطقه شامل دشت کویر و کویر لوت می‌گردد در گذشته‌های بسیار دور و احتمالاً پیش از ظهور انسان دریای بزرگی بوده‌است.
دیرین‌شناسی و زمین‌شناسی > پیدایش دریاچه ساوه

در هزاره بیستم تا دهم پیش از میلاد تقریباً چیزی از دریاچه فلات مرکزی ایران که از جنوب دشت کویر پیرامون هامون جازموریان تا بجنورد و دامغان در شمال خراسان و میبد، اصفهان و همدان در غرب گسترده شده بود نمانده بود، به جز حوضچه‌های چند صد هکتاری که در نقاط گودتر باقی بوده‌است و دریاچه‌ای در غرب منطقه که بعدها به دریاچه ساوه مشهور شده‌است و به دلیل وجود رودهای پرآب که به آن آب کافی می‌رسانده‌اند و آب و هوای معتدل‌تر باقی مانده‌است.
در هزاره نخست پیش از میلاد این دریاچه نیز شروع به خشک شدن کرده‌است و از همدان به ساوه و کمتر از آن عقب رفته‌است؛ یعنی چیزی حدود تراز ۱۲۰۰ متری؛ اما در دوران هخامنشی و ساسانی از نوشته‌ها و شواهد چنین بر می‌آید که دریاچه در نزدیکی شهر ساوه و ورامین بوده‌است یعنی در تراز ۹۰۰ تا ۱۰۰۰ متری بالای آب‌های آزاد.
دیرین‌شناسی و زمین‌شناسی > باقی‌مانده دریاچه ساوه

بنا به نخستین گزارش‌های مورخان پس از اسلام اثری از دریاچه ساوه وجود نداشته‌است یا بسیار ناچیز و شوره‌زار بوده‌است و این نشان می‌دهد که در تداوم خشک شدن تدریجی دریاچه در سده ششم و هفتم میلادی تراز آب به حدود ۷۰۰ تا ۸۰۰ متری رسیده بوده‌است که تقریباً ۱۰٪ دریاچه در هزاره پیشین است.
امروزه دریاچه نمک مرکزی کویر باقی‌مانده دریاچه پیش از تاریخ و دریاچه نمک حوض سلطان باقی‌مانده دریاچه ساوه پنداشته می‌شود که به وضوح جدا بودن حوزه آبخیز دو منطقه را با جمع شدن نمک در مرکز حوزه آبخیز نشان می‌دهد.
دریاچه حوض سلطان که با مساحتی حدود ۳۳۰ کیلومتر مربع، به "دریاچهٔ قم"، "دریاچهٔ شاهی" و "دریاچهٔ ساوه" نیز مشهور است، در جهت غربی – شرقی در شمال غربی دریاچه نمک و شمال استان قم قرار دارد. برخی با توجه به نام ساوه که به آن داده‌اند، آن دریاچه را به حوض سلطان منتسب کرده‌اند، از جمله " گوبینو" و " دیولافوآ " در سفرنامه‌های خود می‌نویسند احتمالاً این دریاچه ممکن است بخشی از دریای بزرگ ساوه بوده باشد که در روز تولد پیامبر اسلام خشک شده و این نشانه‌ای از ظهور پیامبر اسلام بوده‌است.
در حقیقت دریاچه حوض سلطان شامل دو چالهٔ جدا از هم به نام «حوض سلطان» و «حوض مُرّه» است که مجموعه آن بیشتر به نام حوض سلطان معروف شده و کمتر از حوض مُرّه یاد می‌شود.
آب‌هایی که به این دریاچه وارد می‌شود، دائمی نیست و به علت عبور از طبقات نمکی، بسیار شور است. هرگاه ورود آب افزایش یابد، سطح دریاچه گسترش یافته و اراضی پست و شوره‌زار و باتلاقی پیرامون را با آب صاف می‌پوشاند و به صورت دریاچهٔ بزرگی در می‌آید. خاک اطراف به سبب خشک شدن تدریجی، دوایر متحدالمرکزی را حول مرکز دریاچه تشکیل می‌دهد که میزان شوری از مرکز به طرف بیرون به تدریج کاهش می‌یابد.
دریاچه حوض سلطان بعد از اسلام تا حدود سده ۱۹ میلادی دوره‌های خشک و مرطوب فراوان دیده و بر حسب تغییرات مجرای رود مسیله یا رود شور به صورت دریاچه، باتلاق و کویر درآمده است. از زمان صفویان به بعد نیز ارتباط بین دریاچه حوض سلطان و دریاچه نمک به سبب تأسیس سدی در بالای پل دلاک که آب رود قره‌چای را به دریاچه نمک هدایت می‌کرد، قطع یا ضعیف شد. در سال ۱۲۶۲ ش، دو نیمهٔ دریاچه حوض سلطان به هم متصل شد و تشکیل دریاچهٔ بزرگی را داد. گویند در سال ۱۲۹۹ هـ. ق، با تخریب سدی که در برابر مسیله رود قرار داشت، دریاچه هر روز کوچک‌تر شد. برای آباد کردن زمین‌های زراعتی ساوه هم سد ساوه را تعمیر و مانع هدر رفتن آب شدند. این امر موجب خشکی باتلاق‌های اطراف دریاچه و مانع ورود آب به دریاچه حوض سلطان شده‌است.
دیرین‌شناسی و زمین‌شناسی > شواهد باستان‌شناسی و معماری

بناهایی تاریخی از دوران پیش از اسلام در منطقه وجود دارد که نشان می‌دهد در محدوده‌ای که فرض می‌شود دریاچه قرار داشته‌است، بنایی با بیش از هزار سال قدمت یافت نمی‌شود در حالی که در پیرامون دریاچه بناهایی با بیش از هزار و پانصد سال قدمت فراوان هستند.
بیشتر شهرهای بزرگ پیش از اسلام این منطقه، پیرامون این دریاچه شکل گرفته بوده‌اند، کشتی‌های کوچک نیز در این دریاچه به ویژه میان ساوه و ورامین که دو شهر مهم بوده‌اند، رفت‌وآمد می‌کرده‌اند. از این جهت برای راهنمایی آن‌ها میل‌های راهنما (چیزی شبیه فانوس دریایی) ساخته شده بود که برخی از آن‌ها هنوز هم موجود است و بر اساس آن‌ها مسیر فرضی حرکت کشتی‌ها به‌دست آمده‌است. این میل‌های راهنما به ترتیب عبارتند از میل تپه گبری، میل ورامین، میل چشمه شور در کنار آزاد راه تهران-قم، میل دژ زاویه و میل ساوه.
این دریاچه در مرکز حوزه آبخیز قرار داشته و رودهای فراوانی از جمله جاجرود، رودخانه کرج، مسیل رودهای تهران و شمیران از شمال، قم‌رود از جنوب و رودخانه ساوه (امروزه معروف به قره‌چای) از غرب به آن می‌ریخته‌است، هر چند این رودها هنوز وجود دارند ولی کم‌آبی آن‌ها و میزان تبخیر بالای منطقه به تدریج دریاچه را از میان برده‌است و تنها دریاچه کوچکی از نمک نزدیک آزادراه تهران-قم از آن باقی مانده‌است.
کتاب‌فروشی هدهد

| کتاب‌فروشی هدهد | کتاب‌فروشی هدهد |
| --- | --- |
نویسنده: نغمه ثمینی
کارگردان: مرضیه برومند
کشور سازنده: ایران
زبان اصلی: فارسی
شمار قسمت‌ها: ۱۵
تولید: تولید
تهیه‌کننده: ایرج محمدیمهران مهام
مدت: ۴۵ دقیقه
پخش: پخش
شبکهٔ اصلی: شبکه سه
انتشار اولیه: ۲۶ آبان ۱۳۸۵ – ۵ اسفند ۱۳۸۵
انتشار: انتشار
پس از: کارآگاه شمسی و دستیارش مادام
پیش از: همه بچه‌های من
کتاب‌فروشی هدهد یک مجموعه تلویزیونی محصول ۱۳۸۵ به کارگردانی مرضیه برومند، نویسندگی نغمه ثمینی و تهیه‌کنندگی ایرج محمدی و مهران مهام است که از شبکه سه پخش شد.
خلاصه داستان

داستان کیوان کتابچی است که بسیار به کتاب علاقه دارد اما بعد از فوت پدر به علت نیاز خانواده خواهر، کتابفروشی پدر فروخته شده و ارثیه تقسیم می‌شود. اما کیوان در ادامه دادن شغل پدر مصمم است.
بازیگران

امیرحسین صدیق
راضیه برومند
علی اوسیوند
محمود بصیری
افسانه چهره‌آزاد
کاوه کاویان
سحر دولتشاهی
حسن احمدی‌مقدم
دلارام مستوفی
سمیع عطایی
فرهاد آئیش
مریم سعادت
رضا عطاران
امیر کاظمی
بهرام شاه‌محمدلو
بهاره رهنما
سعید دولتی
شاهرخ فروتنیان
رامین ناصرنصیر
نیره فراهانی
گلاره عباسی
لیدا عباسی
سپیده صیفوری
بهرام دهقانیار
مهرانه مهین‌ترابی
لیلی رشیدی
هما دارابی

| هما دارابی | هما دارابی |
| --- | --- |
زادهٔ: ۲۶ دی ۱۳۱۸ تهران
درگذشت: ۳ اسفند ۱۳۷۲ (۵۴ سال) تهران
علت مرگ: سوختگی
آرامگاه: بهشت زهرا تهران
ملیت: ایرانی
تحصیلات: دکتری
پیشه(ها): پزشک، روان‌پزشک
شناخته‌شده برای: خودسوزی در اعتراض به حجاب اجباری
حزب سیاسی: حزب ملت ایران
همسر: منوچهر کیهانی
فرزندان: آناهیتا کیهانی، سالومه کیهانی
مادر: عشرت دستیار
خویشاوندان: پروین دارابی (خواهر)
هما دارابی (۲۶ دی ۱۳۱۸ – ۳ اسفند ۱۳۷۲) متخصص پزشکی کودکان و روان‌پزشک ایرانی بود که در اعتراض به حجاب اجباری در میدان تجریش تهران اقدام به خودسوزی کرد.
مبارزه دانشجویی

هما دارابی در ۲۶ دی ۱۳۱۸ در تهران زاده شد. او از سال ۱۳۳۸ همزمان با ورود به دانشکده پزشکی عضو جبهه ملی ایران و حزب ملت ایران شد و در ۱۶ آذر ۱۳۴۰ در مراسم بزرگداشت کشته‌شدگان ۱۶ آذر سخنرانی کرد. دارابی به همراه پروانه فروهر سازمان زنان جبهه ملی را تشکیل داد و در کنگره اول جبهه ملی در بهمن ۱۳۴۱ شرکت و سخنرانی کرد.
هما دارابی از دانشجویان مبارز جنبش دانشجویی سال ۱۳۳۹ بود و به‌عنوان یکی از سرشناس‌ترین دانشجویان و یکی از اصلی‌ترین مبارزان به زندان افتاد. او در همه رویدادهایی که به انقلاب انجامید حضوری کوشا و صمیمانه داشت.
کار و کنش فرهنگی

هما دارابی پس از پایان تحصیلاتی پزشکی در دانشگاه تهران به روستای بهمنی در شمال ایران رفت و برای دو سال به عنوان پزشک به مردم آن منطقه خدمت کرد. سپس در سال ۱۳۴۶ به همراه همسرش منوچهر کیهانی از اعضای حزب ملت ایران برای ادامه تحصیلات به آمریکا رفت. او پس از گذراندن دوره تخصصی بیماری‌های کودکان و روان‌پزشکی و دریافت پروانه پزشکی از سه در سال ۱۳۵۳ به ایران برگشت و در این سال‌ها در نشریاتی مانند فردوسی دربارهٔ حقوق زنان و کودکان مطلب می‌نوشت.
هما دارابی در اسفند ۱۳۴۹ در اعتراض به منوچهر اقبال، رئیس وقت دانشگاه تهران و به جرم آتش زدن اتومبیل او همراه با فریدون تقی‌زاده دستگیر و برای چند هفته بازداشت شد.
هما دارابی رابطه نزدیکی با محمد مصدق داشت و برای دیدار با او به روستای احمدآباد می‌رفت.
پس از انقلاب

هما دارابی که در همه تظاهرات و اعتراضات منجر به پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ شرکت می‌کرد در اوایل پیروزی انقلاب همراه با دیگر زنان در دیداری با ابوالحسن بنی صدر، رئیس‌جمهور وقت، به فشارها و برخوردها اعتراض کرد.
در این سال‌ها با تلاش او بخش روان‌شناسی و گفتاردرمانی بیمارستان روان‌پزشکی «شهید سهامی» راه اندازی شد و همزمان به عضویت گروه آموزش تخصصی روان‌پزشکی مجتمع آموزشی و پژوهشی وزارت بهداری درآمد و مدیریت گروه روان‌پزشکی دانشگاه شهید بهشتی را نیز برعهده گرفت.
برکناری از کار و دانشگاه

در سال تحصیلی ۱۳۷۰–۱۳۶۹ و با افزایش سخت‌گیری‌ها در بحث پوشش و حجاب او را برخلاف نص صریح قانون به دلیل بدحجابی و با عنوان «عدم رعایت شئونات» از استادی برکنار کردند. مطب او نیز تعطیل شد. در مدتی که هما دارابی از کار و درس محروم شده بود در مطب خصوصی خودش کار می‌کرد. اما به دلیل افسردگی شدید توانایی ادامه کار در آن مطب را نیز نیافت. با پیگیری‌های خودش و همسرش دیوان عدالت اداری ممنوعیت کار وی را لغو کرد اما آن نیز کمکی به وضعیت وی نکرد.
خودکشی اعتراضی

هما دارابی به عنوان فعال اجتماعی و سیاسی امید داشت که انقلاب به تحول مثبتی بینجامد. او از وضعیتی که پیش آمده بود ناخشنود بود و سرانجام نتوانست بپذیرد آن‌همه تلاش و مبارزه به چیزی انجامید که داشت اتفاق می‌افتاد. به ویژه تضییع حقوق زنان و حجابی که به‌اجبار بر سر زنان نشست برای او قابل قبول نبود. تا اینکه در ۲ اسفند ۱۳۷۲ در اعتراض به حجاب اجباری در میدان تجریش خود را به آتش کشید و در بامداد سوم اسفند بر اثر شدت سوختگی درگذشت.
پروین دارابی، خواهر هما در آمریکا اقدام به نوشتن کتاب خشم علیه حجاب: زندگی و مرگ شجاعانه یک مخالف اسلام نمود.
خودکشی اعتراضی > مراسم خاکسپاری

حزب ملت ایران و اعضای جبهه ملی و همچنین خانواده او اعلامیه‌هایی برای مراسم خاکسپاری او به روزنامه‌ها دادند که روزنامه کیهان از انتشار آن سر باز زد اما در روزنامه اطلاعات منتشر شد. مردم در مراسم او حضور گسترده‌ای یافتند.
خودکشی اعتراضی > بازتاب رسانه‌ای

خبر درگذشت هما دارابی در رسانه‌های داخل ایران بازتاب گسترده‌ای نیافت اما در رسانه‌های انگلیسی زبان و فارسی‌زبان خارجی به صورت گسترده‌ای به آن توجه شد. روزنامه کیهان به این توجه، اعتراض کرد.
تصویری از هما دارابی در ۳۰ اردیبهشت ۱۳۴۰
هیوندای استاریا

Motor vehicle
| هیوندای استاریا | هیوندای استاریا |
| --- | --- |
استاریا مدل ۲۰۲۱: استاریا مدل ۲۰۲۱
دید کلی: دید کلی
شرکت: هیوندای موتور
تولید: ۲۰۲۱ تا کنون
مونتاژ: آسلان کره جنوبی
بدنه و شاسی: بدنه و شاسی
کلاس: مینی‌ون
شکل بدنه: ۵ در مینی ون
طرح‌بندی: خودروی موتورجلو-محور جلو
سکو: پلتفرم ان۳ کیا و هیوندای
خودروهای وابسته: کیا کارنیوال
پیشرانه: پیشرانه
موتور:  موتور بنزینی:  3.5 L Smartstream G3.5 MPi V6  موتور بنزینی/ال‌پی‌جی:  3.5 L Smartstream L3.5 LPi V6  موتور دیزل:  2.2 L R II CRDi I4 
جعبه‌دنده: ۶ سرعته دستی - ۸ سرعته اتوماتیک
ابعاد: ابعاد
فاصله بین محورها: ۳٬۲۷۵ میلیمتر (۱۲۸٫۹ اینچ)
درازا: ۵٬۲۵۵ میلیمتر (۲۰۶٫۹ اینچ)
پهنا: ۱٬۹۹۵ میلیمتر (۷۸٫۵ اینچ)
بلندی: ۱٬۹۹۰ میلیمتر (۷۸٫۳ اینچ) ۲٬۰۰۰ میلیمتر (۷۸٫۷ اینچ)
وزن خالص: ۱٬۹۹۰–۲٬۳۹۰ کیلوگرم (۴٬۳۸۷–۵٬۲۶۹ پوند)
گاه‌شمار: گاه‌شمار
پیشین: هیوندای استارکس
هیوندای استاریا یک مینی‌ون ۵ در است که توسط هیوندای موتور از سال ۲۰۲۱ تولید می‌شود. این خودرو به عنوان جانشین هیوندای استارکس معرفی شد.
بررسی

تصاویر داخلی و خارجی استاریا در ۱۸ مارس ۲۰۲۱ منتشر شد.استاریا در دو نسخه از یک مدل استاندارد و یک نسخه گران‌قیمت عرضه می‌شود.
بررسی > مدل پایه

در مدل استاندارد دارای چراغ جلوی‌های افقی و چراغ‌های جلو افقی در روز و جلوپنجره شوفاژی است که با بدنه خودرو هم رنگ است. این تیپ دارای پنجره پانورامای بزرگ است. در داخل، یک صفحه نمایش ۱۰٫۲۵ اینچی جلو و کنترل‌کننده سیستم HVAC و LCD رنگی در بالای داشبورد قرار گرفته‌است.
بررسی > مدل فول

نسخه گران‌قیمت یا فول این خودرو در دو مدل ۷ صندلی و ۹ صندلی عرضه می‌شود. قسمت جلویی دارای مشبک رادیاتور با طرح مشبک، چراغهای جلو و چراغهای راهنمای LED کامل است. از دیگر ویژگی‌های طراحی این خودرو می‌توان به رینگ‌های آلیاژی ۱۸ اینچی، تزئین سپر جلو و عقب و آینه‌های جانبی اشاره کرد. قسمت عقب مجهز به چراغ ترکیبی LED عقب است. فضای داخلی دارای نور محیطی رنگی است.
داخلی
مشخصات فنی

| مدل> بنزین | سال‌ها> بنزین | حجم> بنزین | قدرت> بنزین | گشتاور> بنزین | بنزین | بنزین |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Smartstream G3.5 MPi | ۲۰۲۱ – در حال حاضر | ۳٬۴۷۰ سانتی‌متر مکعب (۲۱۲ اینچ مکعب) V6 | ۲۷۲ اسب بخار متری (۲۶۸ اسب بخار؛ ۲۰۰ کیلووات) @ ۶۴۰۰ دور در دقیقه | ۳۳٫۸ کیلوگرم متر (۳۳۱ نیوتن متر؛ ۲۴۴ پوند نیرو-فوت) @ ۵۰۰۰ دور در دقیقه |  |  |
| گاز مایع | گاز مایع | گاز مایع | گاز مایع | گاز مایع |  |  |
| Smartstream L3.5 | ۲۰۲۱ – در حال حاضر | ۳٬۴۷۰ سانتی‌متر مکعب (۲۱۲ اینچ مکعب) V6 | ۲۴۰ اسب بخار متری (۲۳۷ اسب بخار؛ ۱۷۷ کیلووات) @ ۶۰۰۰ دور در دقیقه | ۳۲ کیلوگرم متر (۳۱۰ نیوتن متر؛ ۲۳۰ پوند نیرو-فوت) @ ۴۵۰۰ دور در دقیقه |  |  |
| دیزل | دیزل | دیزل | دیزل | دیزل |  |  |
| R II 2.2 | ۲۰۲۱ – در حال حاضر | ۲٬۱۹۹ سانتی‌متر مکعب (۱۳۴٫۲ اینچ مکعب) I4 | ۱۷۷ اسب بخار متری (۱۷۵ اسب بخار؛ ۱۳۰ کیلووات) @ ۳۸۰۰ دور در دقیقه | ۴۴ کیلوگرم متر (۴۳۱ نیوتن متر؛ ۳۱۸ پوند نیرو-فوت) در دور ۱٫۵۰۰ تا ۲٫۵۰۰ دور در دقیقه |  |  |
نمای عقب
بتای زمردی

| بتای زمردی | بتای زمردی |
| --- | --- |
وضعیت حفاظت: وضعیت حفاظت
 کمبود داده  (IUCN 3.1):  کمبود داده  (IUCN 3.1)
رده‌بندی علمی : رده‌بندی علمی 
فرمانرو:: جانوران
شاخه:: طنابداران
رده:: پرتوبالگان
راسته:: Anabantiformes
تیره:: Osphronemidae
سرده:: Betta
گونه:: B. smaragdina
نام دوبخشی: نام دوبخشی
Betta smaragdina Ladiges, 1972: Betta smaragdina Ladiges, 1972
ماهی بتای زمردی (نام علمی: Betta smaragdina)، که معمولاً به عنوان بتای سبز زمردی، بتای آبی یا فایتر مکونگ شناخته می‌شود (تایلندی: ปลากัดเขียว or ปลากัดอีสาน) گونه‌ای گورامی بومی آسیای جنوب شرقی است. این گونه رنگ‌های سبز و آبی فلس‌های خود را از شکست و تداخل نوری که از کریستال‌های شش ضلعی کمتر از ۰٫۵ میکرومتر ایجاد می‌شود به دست می‌آورد. بتای زمردی در تجارت آکواریوم بعضاً یافت می‌شود.
توزیع

این ماهی بومی تایلند و لائوس و در حوضه رودخانه‌های مکونگ و چائو فرایا همچین به‌طور معمول در رودخانه مون و رودخانه چی در منطقه ایسان کشور تایلند یافت می‌شود.
در آکواریوم

این گونه اغلب توسط علاقمندان بتا نگهداری می‌شود اما به ندرت در تجارت آکواریوم موجود است.
شیاطین بال‌دار

| شیاطین بال‌دار | شیاطین بال‌دار |
| --- | --- |
پوستر فیلم اثر رابرت مک‌گینیس: پوستر فیلم اثر رابرت مک‌گینیس
کارگردان: دوچو تساری
تهیه‌کننده: فرانکو کریستالدی
نویسنده: جووانی درامو جانی اورلاندو دوچو تساری
بازیگران: ریکاردو سالوینو پینو کولیتسی دوری گتسی ارنستو کولی باربارا بوشه  پاتریتسیا آدیوتوری
موسیقی: انیو موریکونه
فیلم‌بردار: استلویو ماسی
تدوین‌گر: ماریو مورا
تاریخ‌های انتشار: ۱۹۷۲
مدت زمان: ۱۰۲ دقیقه
کشور: ایتالیا
زبان: ایتالیایی 
شیاطین بال‌دار (انگلیسی: Winged Devils) با نامِ اصلیِ نیروی جی (ایتالیایی: Forza "G") یک فیلم کمدی ماجراجویی به کارگردانی دوچو تساری است که در سال ۱۹۷۲ منتشر شد.
بازیگران

ریکاردو سالوینو
پینو کولیتسی
دوری گتسی
ارنستو کولی
باربارا بوشه
میراندا کامپا
آنیتا استریندبری
ماگدا کونوپکا
جانکارلو پرته
دوچو تساری
کیتی سوان
پاتریتسیا آدیوتوری
تابستانق (هوراند)

تابستانق یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان چهاردانگه شهرستان هوراند واقع شده‌است.
جووانونا شاسی‌بلند

| جووانونا شاسی‌بلند | جووانونا شاسی‌بلند |
| --- | --- |
کارگردان: سرجو مارتینو
نویسنده: فرانچسکو میلیتسیا
بازیگران: ادویژ فنش پیپو فرانکو  پاتریتسیا آدیوتوری
موسیقی: گوئیدو و مائوریتسیو دِ آنجلیس
فیلم‌بردار: استلویو ماسی
تاریخ‌های انتشار:  ۱۹۷۳ (۱۹۷۳)  
مدت زمان: ۹۴ دقیقه
کشور: ایتالیا
زبان: ایتالیایی 
جووانونا شاسی‌بلند (انگلیسی: Giovannona Long-Thigh) با نام اصلی جووانونا کوشالونگا با آبرو بی‌آبرو شد (ایتالیایی: Giovannona Coscialunga disonorata con onore) یک کمدی سکسی سبک ایتالیایی به کارگردانی سرجو مارتینو است که در سال ۱۹۷۳ منتشر شد.
بازیگران

ادویژ فنش
پیپو فرانکو
ویتوریو کاپریولی
جیجی بالیستا
ریکاردو گارونه
فرانچسکا رومانا کولوتسی
وینچنتسو کروچیتی
نلو پاتزافینی
جینو پانیانی
ماریا تدسکی
آدریانا فاکتی
ویرا درودی
پاتریتسیا آدیوتوری
گویش الموتی

| الموتی | الموتی |
| --- | --- |
تاتی الموتی: تاتی الموتی
زبان بومی در: ایران استان قزوین
تبار: هندواروپایی  هندوایرانیایرانیایرانی غربیایرانی شمال غربیزبان آذری باستانزبان تاتیگویش‌های تاتی گونهالموتی
سامانه نوشتاری: الفبای فارسی
کدهای زبان: کدهای زبان
ایزو ۳–۶۳۹: goz
گلاتولوگ: goza1238
گویش الموتی یا تاتی الموتی گویشی از زبان تاتی می‌باشد که در منطقه الموت تکلم می‌شود. گویش الموتی در دسته‌بندی جدیدی با عنوان تاتی مانندها «tatoid» قرار گرفته ادست که گویشی از زبان تاتی می‌باشد. گویش‌های تاتی گونه در اصل زبان تاتی بودند که به دلیل تأثیرات شدید زبان‌های کاسپین و زبان فارسی تمام ویژگی‌های زبان تاتی را از دست داده‌اند. گلاتولوگ این گویش را گویشی از زبان تاتی معرفی می‌کند. دانشنامه ایرانیکا به سه زبان ترکی و تاتی و گیلکی در الموت اشاره می‌نماید و برخی این گویش را زیرمجموعه مازندرانی (طبری) دانستند. حبیب برجیان گویش منطقه طالقان و الموت را شبه طبری قلمداد کرده‌است. به اعتقاد حبیب برجیان زبان بومی جنوب غربی البرز تاتی می‌باشد و گویش الموتی و طالقانی مرز انتقال میان زبان‌های کرانه دریای مازندران (مازندرانی و گیلکی)، تاتی و فارسی می‌باشد.
زبان مربوطه

مرتضی نصفت گویش الموتی و گویش طالقانی را زیرمجموعه گویش‌های کرانه دریای مازندران آورده‌است در حالی که گویش تاتی (تاکستانی، اشتهاردی و …) را در شاخه زبان‌های شمال مرکزی دسته‌بندی نموده‌است. ولادمیر الکسیویچ ایوانف مدعی است که گویش الموتی صورت جالبی از زبان گذاری میان گروه زبان‌های کاسپین و زبان‌های ایران مرکزی است. در گویش گرخونی الموتی ظاهراً برخی عناصر مادی وجود دارد و این گویش با زبانی تجریش (در شمال تهران)، که پروفسور والنتین ژوکوفسکی آن را توصیف کرده و همچنین با بعضی از گویش‌های گروه سمنانی، که ربط نزدیکی با پاره‌ای از گویش‌های رایج در محال مجاور اصفهان و کاشان دارند، خویشاوند است.
از سوی دیگر، گویش الموتی قواعد مربوط به اضافه، حالت مفعولی، صورت‌های غیر فاعلی یا ملکی ضمیر و جز آن را از گویش‌های کرانه دریای مازندران و بیشتر از زبان مازندرانی (طبری) گرفته‌است.
احسان یار شاطر گویش الموتی را گویشی از زبان تاتی می‌داند و اصطلاحاً آن را گویش مادی می‌نامد. پیر لوکوک گویش آذری را که تاتی نامیده می‌شود به پنج دسته تقسیم نموده‌است که دسته پنجم را گویش جنوب شرقی نامیده‌است که گویش الموتی و رودباری جز آن است.
محدوده جغرافیایی

اکثریت مردم الموت به گویش الموتی صحبت می‌کنند که این گویش شامل رودبار الموت شرقی و غربی می‌شود همچنین مراغی‌ها علاوه بر گویش الموتی به گویش مراغی نیز صحبت می‌کنند؛ روستاهای مدان، هرانک، کافرکش و آوه جز معدود روستاهای الموت می‌باشند که زبان ترکی در آن رایج است.
دستور زبان > ضمایر

در گویش الموتی ضمیر سه حالت دارد: فاعلی، مفعولی و ملکی.
| ضمیر | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| فاعلی، الموتی | men | tu | u | mâ | šomâ | ošân/ušân |
| مفعولی، الموتی | mene | tore | ure | mâre | šomâre | ošâne |
| ملکی، الموتی | mini | tiyey | uyey | mâyey | šomâyey | ošâney/ušâney |
دستور زبان > شناسه

در زبان فارسی دو دسته شناسه داریم: گذشته و حال. اما در گویش الموتی سه دسته شناسه داریم: گذشته، گذشته نقلی و حال. (نمونه زیر بر اساس گویش الموت تنظیم شده‌است)
| شناسه | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| شناسه ماضی مطلق و استمراری | om/yam/m | i/yey/yi | a/u/∅ | im/yeym/yim | in/yeyn/yin | en/on/yan/n |
| شناسه ماضی نقلی | yama | yeya | ya | yeyma | yeyna | yana |
| شناسه مضارع | om/am/m | i/y/ey | a/d/∅ | im/ym/eym | in/yn/eyn | en/an/n |
دستور زبان > صرف فعل

در جدول زیر فعل گرفتن (beyten) بر اساس گویش الموتی در زمان‌های مختلف صرف می‌شود.(نمونه زیر براساس گویش الموت می‌باشد)
| زمان/شخص | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| گذشته ساده | beytom | beyti | beyt | beytim | beytin | beyten |
| گذشته کامل | beyte biyam | beyte biyey | beyte ba | beyte biyeym | beyte biyeyn | beyte biyen |
| گذشته التزامی | beyte bom | beyte bi | beyte bu | beyte bim | beyte bin | beyte bon |
| گذشته استمراری | mitom | miti | mit | mitim | mitin | miten |
| گذشته در حال انجام | dabiyam beyrom | dabiyey beyri | dabiya beyra | dabiyeym beyrim | dabiyeyn beyrin | dabiyan beyren |
| گذشته نقلی | beytiyama | beytiyeya | beytiya | beytiyeyma | beytiyeyna | beytiyana |
| حال ساده/آینده | mirom | miri | mira | mirim | mirin | miren |
| حال در حال انجام | darom beyrom | dari beyri | dara beyra | darim beyrim | darin beyrin | daren beyren |
| حال التزامی | beyrom | beyri | beyra | beyrim | beyrin | beyren |
| آینده | mexâm beyrom | mexây beyri | mexâ beyra | mexâym beyrim | mexâyn beyrin | mexân beyren |
در جدول زیر فعل کردن (kordon) بر اساس گویش الموتی در زمان‌های مختلف صرف می‌شود.(نمونه زیر براساس گویش الموت می‌باشد)
| زمان/شخص | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| گذشته ساده | kordom | kordi | kord | kordim | kordin | korden |
| گذشته کامل | korde biyam | korde biyey | korde ba | korde biyeym | korde biyeyn | korde biyen |
| گذشته التزامی | korde bom | korde bi | korde bu | korde bim | korde bin | korde bon |
| گذشته استمراری | mokordom | mokordi | mokord | mokordim | mokordin | mokorden |
| گذشته در حال انجام | dabiyam bokonom | dabiyey bokoni | dabiya bokona | dabiyeym bokonim | dabiyeyn bokonin | dabiyan bokonen |
| گذشته نقلی | kordiyama | kordiyeya | kordiiya | kordiyeyma | kordiyeyna | kordiyana |
| حال ساده/آینده | mokonom | mokoni | mokona | mokonim | mokonin | mokonen |
| حال در حال انجام | darom bokonom | dari bokoni | dara bokons | darim bokonim | darin bokonin | daren bokonen |
| حال التزامی | bokonom | bokoni | bokona | bokonim | bokonin | bokonen |
| آینده | mexâm bokonom | mexây bokoni | mexâ bokona | mexâym bokonim | mexâyn bokonin | mexân bokonen |