stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
مرگ‌ها در ۲۰۲۲
ژوئیه > ۲۷

مری آلیس، ۸۵، بازیگر اهل ایالات متحده آمریکا.
یلیزاوتا دمنتیوا، ۹۴، قایقران کانو اهل اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی.
تونی دو، ۷۷، هنرپیشه، کارگردان، و تهیه‌کننده اهل ایالات متحده آمریکا.
برنارد کریبینز، ۹۳، هنرپیشه و صدا پیشه اهل بریتانیا.
ژوئیه > ۲۸

تری نیل، ۸۰، بازیکن فوتبال اهل بریتانیا.
ژوئیه > ۲۹

عادل آذر، ۵۶، مشاور رئیس‌جمهور ایران.
مارگوت اسکنس، ۸۲، خواننده اهل آلمان.
یوریس هارتمانیس، ۹۴، دانشمند برجسته علوم یارانه و نظریه‌پرداز محاسباتی اهل ایالات متحده آمریکا.
ژوئیه > ۳۰

پت کرول، ۹۵، هنرپیشه اهل ایالات متحده آمریکا.
کیوشی کوبایاشی، ۸۹، هنرپیشه اهل ژاپن.
روبرتو نوبیله، ۷۴، هنرپیشه و فیلم‌نامه‌نویس اهل ایتالیا.
نیچل نیکولز، ۸۹، بازیگر سینما، و هنرپیشه اهل ایالات متحده آمریکا.
جان رنزنبرینک، ۹۳، کارشناس سیاسی اهل ایالات متحده آمریکا.
ژوئیه > ۳۱

جان استاینر، ۸۱، بازیگر اهل بریتانیا.
فیدل راموس، ۹۴، سیاستمدار اهل فیلیپین، رئیس‌جمهور (۱۹۹۲–۱۹۹۸).
بیل راسل، ۸۸، بسکتبالیست، مربی بسکتبال و گزارشگر ورزشی اهل ایالات متحده آمریکا.
ایمن الظواهری، ۷۱، پزشک، الهی‌دان و تروریست اهل مصر.
والرو سر، ۸۹، بازیکن فوتبال اهل اسپانیا.
هارتموت هایدمن، ۸۱، بازیکن فوتبال اهل آلمان.
اوت

مرگ‌ها در اوت ۲۰۲۲ آنچه در پی می‌آید فهرست افراد سرشناسی است که در اوت ۲۰۲۲ درگذشته‌اند.
اوت > ۱

کارلوس بلیکسن، ۸۵، بازیکن بسکتبال اهل اروگوئه.
هانس ویلباخر، ۸۸، بازیکن فوتبال اهل آلمان.
اوت > ۲

وین اسکالی، ۹۴، گزارشگر ورزشی اهل ایالات متحده آمریکا.
ملیسا بنک، ۶۱، رمان‌نویس اهل ایالات متحده آمریکا.
برندا فیشر، ۹۵، شناگر اهل بریتانیا.
اوت > ۳

شرلی برت، ۶۱، کارگردان اهل استرالیا.
ریموند دامادیان، ۸۶، فیزیک‌دان، پزشک و مخترع ارمنی-آمریکایی.
جکی والورسکی، ۵۸، سیاستمدار اهل ایالات متحده آمریکا.
ویلیام وه‌چی، ۷۳، بازیکن فوتبال اهل ایتالیا.
اوت > ۵

رابرت براکمن، ۸۱، کارآفرین اهل ایالات متحده آمریکا.
جودیت دورهام، ۷۹، خواننده، نوازنده پیانو، و خوانندهٔ مؤلف اهل استرالیا.
علی حیدر، ۹۰، افسر ارتش اهل سوریه.
کلو گولگر، ۹۳، هنرپیشه و کارگردان اهل ایالات متحده آمریکا.
جو سوارس، ۸۴، هنرپیشه، مجری، پدیدآور، و روزنامه‌نگار اهل برزیل.
تورگینی سودربری، ۷۷، ترانه‌نویس و موسیقی‌دان اهل سوئد.
ایسی میاکه، ۸۴، طراح مُد اهل ژاپن.
اوت > ۶

کارلو بونومی، ۸۵، صداپیشه و کمدین اهل ایتالیا.
اوت > ۷

آناتولی فیلیپچنکو، ۹۴، فضانورد اهل شوروی.
راجر ای ماسلی، ۸۳، هنرپیشه اهل ایالات متحده آمریکا.
دیوید مک‌کولو، ۸۹، مورخ و پدیدآور اهل ایالات متحده آمریکا.
روستیسلاو واسلاویچک، ۷۵، بازیکن فوتبال اهل چکسلواکی.
اوت > ۸

بیلی لگ، ۷۴، بازیکن فوتبال اهل بریتانیا.
زوفیا پوسمیش، ۹۸، روزنامه‌نگار، نویسنده، و فیلم‌نامه‌نویس اهل لهستان.
لمانت دوزیر، ۸۱، موسیقی‌دان، خواننده، ترانه‌سرا و تهیه‌کننده موسیقی اهل ایالات متحده آمریکا.
الیویا نیوتن جان، ۷۳، خواننده، بازیگر و کنشگر اهل استرالیا.
اوت > ۹

آلبرتو اورزان، ۹۱، بازیکن فوتبال اهل ایتالیا.
نیکلاس اونز، ۷۲، روزنامه‌نگار، فیلم‌نامه‌نویس، تهیه‌کننده و رمان‌نویس اهل انگلستان.
جین لبل، ۸۹، ورزشکار هنرهای رزمی ترکیبی، بازیگر، بدل‌کار و مربی اهل ایالات متحده آمریکا.
مایلز وارن، ۹۳، معمار اهل نیوزیلند.
اینگمار ارلاندسون، ۶۴، بازیکن فوتبال اهل سوئد.
اوت > ۱۰

هوشنگ ابتهاج، ۸۴، شاعر و ادیب اهل ایران.
اوت > ۱۱

آن هیش، ۵۳، بازیگر، کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس اهل ایالات متحده آمریکا.
اوت > ۱۳

روسانا دی لورنتسو، ۸۴، بازیگر اهل ایتالیا.
اوت > ۱۶

ایوا-ماریا هاگن، ۸۷، خواننده و بازیگر اهل آلمان.
اوت > ۱۸

جوزفین تیوسن، ۹۱، هنرپیشه اهل بریتانیا.
محمود فاطمی، ۸۱، پزشک داروساز و صدا پیشه اهل ایران.
اوت > ۱۹

کیومرث عباسی، ۸۰، شاعر کُرد اهل ایران.
اوت > ۲۱

آنابل گوتیرز، ۹۰، بازیگر اهل مکزیک.
اوت > ۲۲

منوچهر اسماعیلی، ۸۳، دوبلور و مدیر دوبلاژ ایرانی.
اوت > ۲۳

لو پیتایفسکی، ۸۹، فیزیک‌دان اهل روسیه.
اوت > ۲۴

جو ای. تاتا، ۸۵، هنرپیشه اهل آمریکا.
لن داوسن، ۸۷، بازیکن فوتبال آمریکایی اهل آمریکا.
اورلاندو د لا توره، ۷۸، بازیکن فوتبال اهل پرو.
اوت > ۲۵

انتسو گارینی، ۹۶، بازیگر و صدا پیشه اهل ایتالیا.
گراتسیلا گالوانی، ۹۱، بازیگر اهل ایتالیا.
هرمان فان اسپرینگل، ۷۹، دوچرخه سوار اهل بلژیک.
نل نادینگز، ۹۳، فیلسوف و فمینیست آمریکایی.
جایلز رادیس، ۸۵، سیاستمدار بریتانیایی.
رداووان رادوویچ، ۸۶، بازیکن بسکتبال اهل یوگسلاوی.
اوت > ۲۶

هانا زاگورووا، ۷۵، بازیگر و خواننده اهل جمهوری چک.
اوت > ۲۷

میلوتین شوشکیچ، ۸۴، بازیکن فوتبال صرب‌تبار اهل یوگسلاوی.
رابرت لوپن، ۷۶، مدیر هنری و  بازرگان اهل آمریکا.
اوت > ۲۸

سمی چونگ، ۹۰، بازیکن فوتبال اهل بریتانیا.
اوت > ۲۹

شارلبی دین، ۳۲، بازیگر و مدل اهل آفریقای جنوبی.
اوت > ۳۱

بیل ترنبول، ۶۶، مجری رادیو و تلویزیون و روزنامه‌نگار بریتانیایی.
الکساندر هوروات، ۸۳، بازیکن فوتبال اهل چکسلواکی.
سپتامبر

مرگ‌ها در سپتامبر ۲۰۲۲ آنچه در پی می‌آید فهرست افراد سرشناسی است که در سپتامبر ۲۰۲۲ درگذشته‌اند.
سپتامبر > ۱

عباس معروفی، ۶۵، رمان‌نویس، نمایش‌نامه‌نویس، شاعر، ناشر و روزنامه‌نگار ایرانی.
باربارا ارینریک، ۸۱، نویسنده و تاریخ‌نگار اهل آمریکا.
سپتامبر > ۲

مانوئل دوارت، ۷۷، بازیکن فوتبال اهل پرتغال.
سپتامبر > ۵

یورگن تویرکاوف، ۸۷، شمشیرباز اهل آلمان.
هانس ادر، ۸۷، بازیکن فوتبال اهل آلمان.
سپتامبر > ۶

ژوست ژکین، ۸۲، کارگردان اهل فرانسه.
سپتامبر > ۸

آندش لونبرو، ۷۶، بازیگر اهل سوئد.
سپتامبر > ۹

جک گینگ، ۹۰، بازیگر آمریکایی.
سپتامبر > ۱۱

رولاند ریبر، ۶۸، کارگردان، تهیه کننده و بازیگر اهل آلمان.
سپتامبر > ۱۳

عبدالرحمان مهداوی، ۷۲، بازیکن فوتبال اهل الجزایر.
سپتامبر > ۱۴

یدالله رویایی، ۹۰، شاعر ایرانی.
سپتامبر > ۱۶

مهسا امینی، ۲۱، شهروند ایرانی کشته شده در اعتراضات.
سپتامبر > ۲۰

سرگئی پوسکپالیس، ۵۶، هنرپیشه اهل شوروی.
امیل آنتونیو، ۹۴، بازیکن فوتبال اهل فرانسه.
نیکا شاکرمی، ۱۶، شهروند ایرانی کشته شده در اعتراضات.
سپتامبر > ۲۱

لیدیا آلفونسی، ۹۴، بازیگر ایتالیایی.
حدیث نجفی، ۲۲، شهروند ایرانی کشته شده در اعتراضات.
حنانه کیا، ۲۳، شهروند ایرانی کشته شده در اعتراضات.
سپتامبر > ۲۳

جولیانو فورتوناتو، ۸۲، بازیکن فوتبال اهل ایتالیا.
لوئیز فلچر، ۸۸، بازیگر اهل آمریکا.
سپتامبر > ۲۴

امین تارخ، ۶۹، بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر اهل ایران.
سپتامبر > ۲۵

رادووان راداکوویچ، ۵۱، بازیکن فوتبال اهل صربستان.
آندرس پریتو، ۹۳، بازیکن فوتبال اهل شیلی.
سپتامبر > ۲۷

خوزه پاچکو، ۷۵، بازیکن فوتبال اهل اسپانیا.
سپتامبر > ۲۹

آلکساندرو آرشینل، ۸۲، بازیگر، صدا پیشه و کمدین اهل رومانی.
اکتبر

مرگ‌ها در اکتبر ۲۰۲۲ آنچه در پی می‌آید فهرست افراد سرشناسی است که در اکتبر ۲۰۲۲ درگذشته‌اند.
اکتبر > ۱۱

آنجلا لنسبوری، ۹۶، بازیگر اهل انگلستان
نوامبر

مرگ‌ها در نوامبر ۲۰۲۲ آنچه در پی می‌آید فهرست افراد سرشناسی است که در نوامبر ۲۰۲۲ درگذشته‌اند.
دسامبر

مرگ‌ها در دسامبر ۲۰۲۲ آنچه در پی می‌آید فهرست افراد سرشناسی است که در دسامبر ۲۰۲۲ درگذشته‌اند.
دسامبر > ۲

تونی آلن، ۸۳، بازیکن فوتبال اهل بریتانیا.
دسامبر > ۴

باب مک‌گراث، ۹۰، بازیگر و خواننده اهل ایالات متحده آمریکا.
دسامبر > ۵

کرستی الی، ۷۱، بازیگر آمریکایی.
دسامبر > ۸

میودراگ یشیچ، ۶۴، مربی فوتبال و بازیکن فوتبال اهل صربستان.
دسامبر > ۹

روث ماداک، ۷۹، بازیگر اهل بریتانیا.
سوکو شیمابوکو، ۹۶، سیاستمدار اهل ژاپن.
دسامبر > ۱۵

مایکل رید، ۹۳، فیلم‌بردار اهل بریتانیا.
دسامبر > ۱۶

سینیشا میهایلوویچ، ۵۳، بازیکن فوتبال و سرمربی فوتبال اهل صربستان.
دانیلا جوردانو، ۷۵، بازیگر اهل ایتالیا.
دسامبر > ۲۱

دایان مک‌بین، ۸۱، هنرپیشه اهل آمریکا.
دسامبر > ۲۲

آنتون تکاچ، ۷۱، دوچرخه‌سوار اهل اسلواکی.
دسامبر > ۲۳

استیون گریف، ۷۸، بازیگر انگلیسی.
تکسشو روخو، ۷۵، بازیکن فوتبال اهل اسپانیا.
جرج کوهن، ۸۳، بازیکن فوتبال اهل انگلستان.
دسامبر > ۲۷

آندژی ایوان، ۶۳، بازیکن فوتبال اهل لهستان.
دسامبر > ۲۹

ادسون آرانتس دو ناسیمنتو ملقب به پله، ۸۲، بازیکن سابق فوتبال اهل برزیل.
دسامبر > ۳۱

پاپ بندیکت شانزدهم، ۹۵، پاپ کلیسای کاتولیک بین ۱۹ آوریل ۲۰۰۵ تا ۲۸ فوریه ۲۰۱۳، اهل کشور آلمان.
ریچارد لیکی
سیدنی پوآتیه
توشیکی کایفو
ابراهیم ابوبکر کیتا
کریستوس سارتزتاکیس
لتا منگیشکر
لوک مونتانیه
مانوئل اسکوئیول
شین وارن
ویلیام هرت
یوجین پارکر
ایاز مطلب‌اف
لئونل سانچز
سیدنی آلتمن
دوشان کربیچ
موای کیباکی
لئونید کراوچوک
خلیفه بن زاید آل نهیان
ونجلیس
چیراکو د میتا
والری ریومین
ژان-لویی ترنتینیان
شینزو آبه
لوئیس اچوریا
فرانسیسکو مورالس برمودز
فیدل راموس
بئر خادم

| بئر خادم بئر خادم | بئر خادم بئر خادم |
| --- | --- |
کمون: کمون
کشور: الجزایر
استان: استان الجزیره
مساحت: مساحت
 • خشکی: ۸٫۹۲ کیلومتر مربع (۳٫۴۴ مایل مربع)
جمعیت (2008): جمعیت (2008)
 • کل: ۷۷۷۴۹
 • تراکم: ۸۷۱۶٫۳/کیلومتر مربع (۲۲۵۷۵/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (به وقت آفریقای غربی)
بئر خادم (به عربی: بئر خادم) یک شهرداری در الجزایر است که در استان الجزیره واقع شده‌است. بئر خادم ۷۷٬۷۴۹ نفر جمعیت دارد.
نان لواش

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نانوایی لواش در ایروان: نانوایی لواش در ایروان
گونه: نان
خاستگاه:  ارمنستان , ایران
مواد اصلی: آرد، آب، نمک
  رسانه: لواش:   رسانه: لواش
| فرهنگ پخت نان لواش | فرهنگ پخت نان لواش |
| --- | --- |
میراث فرهنگی ناملموس یونسکو: میراث فرهنگی ناملموس یونسکو
کشور:  ایران
منبع: ۰۱۱۸۱
نان لواش (به ارمنی: լավաշ؛ به ترکی آذربایجانی و ترکی استانبولی: lavaş؛ به کردی: nanê loş؛ به گرجی: ლავაში) نان نازک تردی است به ضخامت حدود سه میلی‌متر که از خمیر فطیر یا خمیر «کم ورآمده» پخته می‌شود. این نان را نان تنوری هم می‌گویند. نانی را که از همان خمیر ساخته شده ولی بسیار نازک باشد، نان خانگی می‌نامند که پس از پخت بسیار نازک می‌شود.
این نان را در ایران لواش و در جمهوری ارمنستان لاواش می‌نامند. در گرجستان آن را «سومخوری لواشی» یعنی لواش ارمنی می‌خوانند.
دربارهٔ ریشه و اصلیت آن، دانشنامهٔ خوراک کلیمی می‌نویسد که اصل آن از خاورمیانه از ایران بوده‌است. برخی اصل آن را سومری دانسته‌اند.
شرح

لواش یک نان گرد یا بیضی مانند، بسیار نازک، ۲ تا ۵ میلی‌متری است که معمولاً اندازه استاندارد دارد. لواش معمولاً ۹۰–۱۱۰ سانتی‌متر طول، ۴۰–۵۰ سانتی‌متر عرض دارد و وزن آن بیش از ۲۵۰ گرم نیست. در شرایط باز و بدون پوشش نان، لواش به سرعت خشک می‌شود و می‌توان آن را برای مدت طولانی (بیش از ۱ سال) خشک نگه داشت.
تهیه سنتی آن معمولاً توسط گروه کوچکی از زنان انجام می‌شود و به تلاش زیاد، هماهنگی، تجربه و مهارت‌های ویژه نیاز دارد. خمیر ساده‌ای که از آرد گندم و آب درست و ورز داده می‌شود و به شکل گلوله‌هایی در می‌آید که سپس به صورت لایه‌های نازک در می‌آیند و روی یک بالشتک بیضی شکل مخصوص کشیده می‌شوند و سپس به دیوارهٔ تنور مخروطی سنتی می‌کوبند. بعد از سی ثانیه تا یک دقیقه نان پخته شده از دیواره تنور بیرون کشیده می‌شود. لواش معمولاً به صورت رول شده در اطراف پنیرهای محلی، سبزیجات یا گوشت خورده می‌شود.
ثبت به‌عنوان میراث فرهنگی و معنوی یونسکو

مقالهٔ اصلی: ادعاهای دیگران دربارهٔ میراث فرهنگی و معنوی ایران
نان لواش با نام لَواش، لِواش و لَباش در بیشتر نقاط ایران شهرت دارد و پخته می‌شود که از نان‌های سنتی کهن ایرانیان است، و ارمنستان هم یکی از حوزه‌های تأثیرپذیر از فرهنگ ایران بوده که سنت لواش‌پزی را از ایران وام گرفته‌است. بنا بر منابع اطلاعات کتبی، دست‌کم ۸۰۰ سال است که فقط از رواج و شهرت عام آن در ایران می‌گذرد.
بر پایه برخی منابع لواش یک واژه ارمنی است و خاستگاه این نان نیز متعلق به ارمنستان است و این کشور نیز نان لواش را به‌عنوان میراث فرهنگی و معنوی کشورش در یونسکو ثبت کرد و ایران درخواست میراث مشترک داد.
سایر کاربری‌ها

نان لواش خانگی و ساجیِ قزوین از گذشته‌های دور در همهٔ خانه‌ها پخته می‌شده و شهرت به سزایی داشته‌است.
اشعاری دربارهٔ نان لواش

مولوی:گر عُمَرنامی تو اندر شهر کاش -کس بِنَفْروشد به صد دانگت لواش
نزاری بیرجندی: پوزِ خود را لویشه کردستمتا طمع بگْسلد ز قرصِ لواش
یحیی کاشی: وآنگهی بر صف لواش زندیاعلی گوید و بر آش زند
یک وعده غذایی شامل کباب کوبیده و ششلیک، پیاز، فلفل کبابی و نان لواش به همراه نمک، سماق و نوشابه
نان لواش ته‌دیگ شده
دو بانوی اهل ارمنستان در حال پخت نان لواش در یک رستوران کوچک در ایروان، جمهوری ارمنستان.
پرس تراست آف ایندیا

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نوع: خبرگزاری
صنعت: رسانه خبری
بنا نهاده: ثبت در ۱۹۴۷ و آغاز در 1949
دفتر مرکزی: بمبئی، هند
محدودهٔ فعالیت: National and Worldwide
محصولات: محصولات خبری: خبر، عکس، فیلم]
تعداد کارکنان: ۴۰۰ خبرنگار و عوامل دیگر خبری
وبگاه: www.ptinews.com
پرس تراست آف ایندیا (Press Trust of India) مشهور به پی تی آی (PTI) یکی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین خبرگزاری‌های هند است. این خبرگزاری در سال ۱۹۴۷ ثبت شد اما فعالیت رسمی خود را از سال ۱۹۴۹ آغاز کرد.
در سال ۱۹۹ رئییس حمهور وقت هند دربارهٔ این خبرگزاری گفته بود که «هندوستان استقلال خود را سال ۱۹۴۷ بدست آورد اما استقلال خبری هند به سال ۱۹۴۹ بازمی‌گردد و آن زمانی بود که پی تی آی تأسیس شد».
بر اساس وب گاه رسمی این خبرگزاری، پی تی آی ۴۰۰ روزنامه‌نگار حرفه ای و مجموعاً ۵۰۰ نیروی انسانی دارد و روزانه حدود ۱۰۰۰ خبر و ۲۵۰ عکس تولید می‌کند و ۹۰ درصد بازار خبرگزاری این کشور را در اختیار دارد.
ناوچه سهند (کلاس موج)

| سهند     | سهند     |  |
| --- | --- | --- |
| تصویری از سهند | تصویری از سهند |   |
| اطلاعات کلی | اطلاعات کلی |  |
| برگرفته از نام | ناو کلاس الوند (سام) |  |
| نوع کشتی | ناومحافظ سبک/ناوچه  |  |
| کلاس | کلاس موج |  |
| کشور سازنده | ایران |  |
| ساخت کارخانه | کارخانجات یکم نداجا بندرعباس و در بخش خصوصی |  |
| ورود به ناوگان | ۱۳۹۷/۹/۱۰ |  |
| مشخصات | مشخصات |  |
| طول کشتی | ۹۴ متر |  |
| پهنای بدنه | ۱۱ متر |  |
| نوع موتور | نامشخص، برآورد شده: دو موتور هر یک با توان ۱۰هزار اسب بخار چهار ژنراتور دیزل ۵۵۰ کیلوواتی |  |
| تعداد خدمه | ۱۴۰ نفر |  |
| سرعت | ۳۰ گره دریایی (۵۶ کیلومتربرساعت) |  |
| برد عملیاتی | ۳۰۰۰ مایل دریایی (بیش از ۵۵۰۰ کیلومتر) |  |
| جنگ‌افزارها | جنگ‌افزارها |  |
| توپخانه | ۲× اژدرانداز سه‌گانه سبک ۵۳۳ میلی‌متری کوسه ۱ × توپ ۷۶ میلی‌متری فجر ۲۷ ۲× توپ ۲۰ میلی‌متری کوسه |  |
| سیستم موشکی | ۸ × موشک سطح‌به‌سطح سی-۸۰۲ یا سی-۸۰۳ یا نور یا قادر یا قدیر |  |
| رادار | ۱ رادار AWS |  |
| توپخانه ضدهوایی | سامانه دفاع نزدیک کمند |  |
| موشک دفاع هوایی | ۴× موشک سطح‌به‌هوای محراب موشک محمود ۳ |  |
| جنگ الکترونیک | دارای سامانه (جنگال) می‌باشد |  |
| هواگردهای قابل حمل | ۱× بالگرد بل ۲۱۲ یا انواع دیگر |  |
| سرنوشت | سرنوشت |  |
| تاریخ و محل غرق شدن | اسکله کیووال ، خلیج فارس ۱۹ تیر ۱۴۰۳ |  |
سهند سومین ناوچه کلاس موج است  که توسط نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران طراحی و ساخته شد. سازهٔ این کشتی در شهریور ماه سال ۱۳۹۱ رونمایی شد و در آذر ماه سال ۱۳۹۷ به آب انداخته شد و در نتیجه یک سانحه در ۱۹ تیر ۱۴۰۳ در نزدیکی بندرعباس غرق شد ؛ بدنه آسیب‌دیده آن ده روز بعد از خلیج فارس بیرون کشیده شد.
این ناوچه در ۱۷ تیر ۱۴۰۳ (۷ ژوئیه ۲۰۲۴) در نزدیکی بندرعباس واژگون شد و در پی آن فرمانده کشتی کشته و چند خدمه آن دچار جراحات و آسیب شدند. این ناوچه در نهایت در ۱۹ تیر ۱۴۰۳، به علت پاره شدن سیم بکسل برای بار دوم درحالت غرق شدن قرار گرفت اما به دلیل عمق کم آب بصورت کامل غرق نشد و سرانجام ۲۹ تیر همان سال بدنه آسیب‌دیده آن توسط واحد فنی مهندسی نیروی دریایی بیرون کشیده شد و جهت بررسی امکان تعمیرات اساسی به داک منتقل شد.
تاریخچه

این کشتی سومین نمونه از کلاس خود بود و پس از ناو جماران و دماوند ساخته شد. سازهٔ اصلی ناوچه سهند در شهریور ماه سال ۱۳۹۱ رونمایی شد و پس از شش سال در آذر ماه سال ۱۳۹۷ به آب انداخته شد. رسانه‌های داخلی ایران، شناورهای کلاس موج را ناوشکن می‌نامند، اما بر اساس روش طبقه‌بندی کشورهای دیگر دنیا این شناورها ناوچه محسوب می‌شوند.
ناوچه سهند به‌همراه ناوبندر مکران سابقهٔ دریانوردی ۱۳۳ روزه با پیمایش ۱۴۴ هزار کیلومتر داشت که برای شرکت در رژهٔ روز نیروی دریایی روسیه در بندر سنت پترزبورگ انجام شد. این سفر دریایی، طولانی‌ترین دریانوردی نظامی ایران تا آن زمان بود.
این ناوچه در تاریخ یکشنبه ۱۷ تیر ۱۴۰۳ (۷ ژوئیه ۲۰۲۴) در اسکله کیووال شرکت مجتمع کشتی‌سازی و صنایع فراساحل ایران (ایزوایکو) واژگون شد و در پی آن یکی از افسران ناو کشته و چند خدمه آن دچار آسیب شدند. در طی تلاش‌ها برای بیرون کشیدن سهند، پس از این که از زیر آب بیرون کشیده شد؛ در ۱۹ تیر ۱۴۰۳ و با پاره شدن سیم مهاری که کشتی را نگه می‌داشت، دوباره به زیر آب رفت و در نهایت غرق شد.
تسلیحات

فرماندهٔ نداجا دربارهٔ تسلیحات این شناور گفته است:
ناوشکن دماوند که بعد از جماران ساخته شد، پیشرفته‌تر و توانمندتر است و بدون شک ناوشکن سهند که اکنون در حال ساخت است، ۳۰ درصد از بعد گریز از راداری پیشرفته‌تر و نوع سلاحش متفاوت‌تر است.
خصوصیات

به ادعای مقامات ایرانی جنس به کار گرفته شده برای سازه این شناور یک جنس ویژه با قابلیت رادارگریزی بود و همچنین به سامانه‌های الکترونیکی و دفاعی مدرن و به‌روز، تجهیز شده بود. ساخت سهند به لحاظ زمانی یک پنجم زمان ساخت ناوچه جماران طول کشید.
این شناور به یاد ناوچه سهند از کلاس الوند که در سال ۶۷ در جریان عملیات آخوندک با ناوگان دریایی آمریکا در خلیج فارس درگیر شده و در این عملیات غرق شد، «سهند» نام گرفت.
نیروی عملیات ویژه ارتش خلق کره

| نیروی عملیات ویژه ارتش خلق کره | نیروی عملیات ویژه ارتش خلق کره |
| --- | --- |
فعال: ۳۰ اکتبر ۱۹۶۸؛ ۵۶ سال پیش (۱۹۶۸-30}})–تاکنون
کشور:  کره شمالی
وفاداری:  کیم جونگ اون
گونه: عملیات ویژه
نقش: یگان رزمی جنگ روانی
اندازه: ۲۰۰٬۰۰۰ نفر
بخشی از: ارتش خلق کره
نیروی عملیات ویژه ارتش خلق کره (انگلیسی: Korean People's Army Special Operation Force) نیروی عملیات ویژه زیرمجموعه ارتش خلق کره است، که در سال ۱۹۶۸ تأسیس شد.
مازندرانی طالقان

| مازندرانی طالقان | مازندرانی طالقان |
| --- | --- |
زبان بومی در:  ایران استان البرز
منطقه: شهرستان طالقان
تبار: هندواروپایی  هندوایرانیایرانیایرانی غربیگروه شمال غربیزبان‌های کاسپینزبان مازندرانیکلارستاقیمازندرانی طالقان
سامانه نوشتاری: الفبای فارسی
کدهای زبان: کدهای زبان
ایزو ۳–۶۳۹: –
طبری طالقانی یا مازندرانی طالقان گویشی از زبان مازندرانی می‌باشد. حبیب برجیان گویش منطقه طالقان و الموت را شبه طبری قلمداد کرده‌است. وبگاه گلاتولوگ گویش‌های طالقانی-کرجی را از گویش‌های فارسی-مازندرانی (Perso-Tabaric) قلمداد کرده‌است. پژوهشگران با توجه به پیشینه تاریخی و با نگاهی به فرهنگ و آداب و رسوم مشترک در طالقان و مازندران، از جمله گاهشمار کهنی که در هر دو رایج است و رسومی مانند تیرماه سیزده و ماه دَرِمه و همچنین متون تاریخی دوره اسلامی که به صراحت در برخی از آنها از طالقان بعنوان ولایتی درون مرزهای مازندران نام برده شده‌است، ریشه گویش‌های طالقانی را با گویش‌های مازندرانی یکی می‌دانند. حبیب برجیان گویش طالقان را در گروه گویش‌های فارسی-مازندرانی (Perso-Tabaric) دسته‌بندی کرده و منطقه طالقان را منطقه انتقال زبان‌های کاسپین و زبان فارسی و زبان تاتی قلمداد کرده و در مورد گویش طالقان می‌افزاید که سیستم فعلی آن بسیار به منطقه جنوب البرز مرکزی شباهت دارد ولی به همراه ویژگی‌های بسیار غنی تر از زبان طبری در صرف و نحو(morphosyntax) اصلاح گرها و تلفظ کردن و حروف اضافه می‌باشد. یک گویش با دستور زبان شبیه همین در روستای کردان یکی از روستاهای غربی کرج نیز دیده شده‌است. یک گویش دیگر از این نوع گچسری در منطقه بالای حوضه کرج است. به عقیده صاحب نظران گویش مردم طالقان به دو دسته مازندرانی و طالقانی تقسیم می‌شود. روستاهایی که بین جوستان و کوه‌های کندوان قرار گرفته‌اند به لهجه مازندرانی سخن می‌گویند. از جوستان به سمت باختر به طالقانی سخن می‌گویند.
در کتاب استان‌شناسی البرز چاپ وزارت آموزش و پرورش، گویش مناطقی از کرج و طالقان و شمال ساوج بلاغ شبیه به مازندرانی عنوان است.
در البرز مرکزی و غربی (الموت و طالقان) گروه غیر مهاجر گیلک و مازندرانی در برابر عشایر مقاومت کرده و در ارتفاعات البرز زبان مازندرانی و گیلکی غالب است.
زبان مردم طالقان مازندرانی و لهجه آنها طالقانی می‌باشد و فقط در روستای میناوند مردم به زبان ترکی سخن می‌گویند.
کاظم سلطانیان گویش دیزان را مورد بررسی قرار داده‌است و در صفحه دو ریشه این گویش را با گویش‌های مازندرانی یکی می‌داند. به اعتقاد وی در طالقان روستاها هر چه به سر حدات مازندران در جهت شرق و شمال شرقی نزدیک باشند اختلاط فرهنگی و زبانی بیشتری با زبان مازندرانی دارند. وی در صفحه ۱۶ گویش منطقه طالقان را به مازندرانی، فارسی تقسیم نموده‌است.
به گفته علی ذبیحی زبان مازندرانی در روستاهای سرشاخه‌های اصلی رود جاجرود و کرج و مناطق شمالی کوه‌های امامزاده داوود و طالقان داری گویشور می‌باشد.
لهجه‌های زبان طبری

بررسی کارشناسانه در جلگه‌ها و سپس نواحی کوهستانی موجب شناسایی سینزده لهجه مختلف در مازندران شده‌است:
منطقه کردکوی: شامل هزار جریب شرقی، شاه کوه زیارت، بالاجاده، رادکان، گز شرقی و غربی و روستاهای غیر ترکمن‌نشین از زنگی محله گرگان و چهاردانگه تا گلوگاه.
منطقه بهشهر: شامل چهاردانگه هزارجریب از سورتی تا کیاسر و روستاهای مناطق جلگه‌ای از گلوگاه، شاه کیله تا انتهای منطقه قره طغان و رودخانه نکارود.
منطقه ساری: شامل چهاردانگه از کیاسر تا کوهستان‌های دودانگه، جلگه‌های مابین میان دورود و جلگه‌های مناطق غربی تجن رود تا جویبار.
منطقه قائمشهر: شامل مناطق کوهستانی فیروزکوه، سوادکوه و روستاهای جلگه‌ای حد فاصل بین کیاکلا، جویبار و روستاهای کوهپایه‌ای بیشه سر.
منطقه بابل: از مناطق کوهستانی چلاو آمل تا بندپی، امامزاده حسن در سمت غربی آلاشت و نواحی جلگه‌های حد فاصل فریدونکنار، بابلسر، بهنمیر، کیاکلا تا روستاهای کوهپایه‌ای کهنه خط، گنج افروز و بابل کنار.
منطقه آمل: از کوهستان‌های بندپی تا چلاو، لاریجانات، نمارستاق و کلارستاق آمل تا حوالی امامزاده هاشم و جلگه‌های دو سمت هراز، دشت‌سر و محمودآباد و کوهپایه‌ها و جلگه‌های جاده چمستان، میان آمل و نور.
منطقه نور و نوشهر: شامل بخشی از روستاهای بیرون بشم، کجور، محال ثلاث و جلگه‌های حد فاصل سرخ رود تا رودخانه چالوس.
چالوس و تنکابن شرقی: شامل مناطق کلارباستانی، برخی از روستاهای کوهپایه‌ای منطقه بیرون بشم ولنگا و نواحی جلگه‌ای از آب چالوس و عباس‌آباد و رودخانه نشتا به مرکزیت عباس‌آباد.
تنکابن مرکزی: شامل لهجه‌های دوهزاری و سه هزاری و خرم‌آبادی و گلیجانی چالکش یعنی حدفاصل آب نشتا تا آب شیرود.
منطقه رامسر: از آب شیرود تا رودخانه سرخانی شامل سختسر (رامسر)، اشکور شرقی، ارتفاعات کوه البرز روستای جورده (جواهرده)
منطقه علی‌آباد کتول: شامل نواحی روستایی کوهستانی شمال شاهوار و مناطقی چون کتول، پیچک محله، محمودآباد، فاضل آباد و جلگه‌های غیرترکمن‌نشین بلوک استارآباد قدیم.
منطقه قصران باستانی: شامل مناطق اوشان، فشم، شمشک، دیزین، گاجره و روستاهای کوهپایه‌ای توچال تا مناطق غربی رودخانه جاجرود.
منطقه دماوند: شامل نواحی کوهستانی شهرستان دماوند، رودهن، بومهن تا فیروزکوه.
دستور زبان > ضمایر

در گویش طبری طالقانی ضمیر سه حالت دارد: فاعلی، مفعولی و ملکی.
| ضمیر | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| فاعلی، طبری طالقانی | men | te | ve | emâ | šemâ | vešun/ešon |
| مفعولی، طبری طالقانی | mere | tere | vere | amâre | šemare | vešunre |
| ملکی، طبری طالقانی | mi | ti | vi | amei | šemei | vešuni |
دستور زبان > شناسه

در زبان فارسی دو دسته شناسه داریم: گذشته و حال. اما در گویش طبری طالقانی سه دسته شناسه داریم: گذشته، حال ساده و حال التزامی. (نمونه زیر بر اساس گویش دیزان تنظیم شده‌است)
۱. گذشته:
بن ماضی ساده: -bimâ = آمد
بن ماضی استمراری: -â-mbi = می‌آمد
| گذشته | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| شناسه | me | i | e/∅ | emi | eni | ene |
۲. حال ساده:
بن مضارع اخباری: -â = می‌آید
| حال ساده | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| شناسه | me | ni | ne | emi | deni | dene |
۳. حال التزامی:
بن مضارع التزامی: -biâ = بیا
| حال التزامی | ۱ مفرد | ۲ مفرد | ۳ مفرد | ۱ جمع | ۲ جمع | ۳ جمع |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| شناسه | am/m | i | e/∅ | im | in | an/n |