stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
وزن شعر فارسی
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های سنتی

خلیل‌بن احمدِ فَراهیدی (سده دوم خورشیدی) برای نخستین بار وزن کمّی را، که سده‌ها پیش از او در زبان‌های سانسکریت و هندواروپایی تدوین شده بود، بر زبان عربی منطبق کرد. قواعد او برای زبان عربی بسیار خوب است، اما شمسِ قیسِ رازی در کتاب المعجم فی معاییر اشعار العجم، و نیز محققانِ پیش از او، عیناً براساس قواعد عربی و بدون توجه به مسائل خاص زبان فارسی، اقدام به تهیهٔ قواعد عروض فارسی کردند و حتی برای نام‌گذاری وزن‌ها، از همان نام‌های عربی استفاده کردند. خواجه نصیر طوسی نیز، هرچند در معیارالاشعار سعی کرد بخش‌هایی را که نمی‌شود بر فارسی منطبق یا تحمیل کرد، نشان دهد، اما برخورد مستقل و جدیدی برای تدوین قواعد وزن‌شناسی فارسی انجام نداد.
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های معاصر

از جمله کسانی که در دورهٔ معاصر به وزن شعر فارسی پرداخته و دست به پژوهش‌هایی با شیوه‌های نوین و مستقل زده‌اند، می‌توان به: پرویز ناتل خانلری، مسعود فرزاد، مهدی حمیدی شیرازی، ابوالحسن نجفی، تقی وحیدیان کامیار، لارنس پل اِلوِل ساتنِ بریتانیایی، سیروس شمیسا، حسین آهی، یدالله ثمره، علی‌اشرف صادقی، ژاله آموزگار، فین تیسنِ دانمارکی، امید طبیب‌زاده، حمید حسنی، علی‌اصغر قهرمانی مقبل، محسن ذاکرالحسینی و نگار بوبان اشاره کرد.
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های معاصر > پرویز ناتل خانلری

خانلری، در کتاب وزن شعر فارسی، با روشی نو به نام‌گذاری عناصر وزن شعر فارسی پرداخته است. او پیشنهاد می‌کند به‌جای بیست‌وچهار «رکن» یا «پایه» یا «جزوِ» عروضی، ده پایه به‌کار رَوَد. این ده پایه عبارتند از: نوا، چامه، آوا، همه، خُشاوا، بِنَوا، نیکاوا، خُشنوا، ترانه، زمزمه.
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های معاصر > مسعود فرزاد

مسعود فرزاد، در فصل چهارم کتاب Persian Poetic Metres‏ (اوزان شعر فارسی) (لیدن، ۱۹۴۲) و در کتاب کم‌حجم مبنای ریاضی عروض فارسی (شیراز، ۱۳۵۵)، با بررسی تعداد هجاهای ارکان عروضی، جدول‌های مختلفی را طراحی کرده است. در این جداول، رکن‌های یک‌هجایی تا شش‌هجایی آمده است. فرزاد، در فصل ششم کتاب Persian Poetic Metres‏، به تعریف «سکته» (caesura) در شعر فارسی پرداخته و آن را به دو نوع تقسیم کرده است. این فصل از کتاب او، با عنوان «اختلافات آوایی و عروضی در شعر فارسی»، با ترجمه و تحشیهٔ حمید حسنی، در مجلهٔ کیان، اردیبهشت ۱۳۷۲، چاپ شده است.
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های معاصر > مهدی حمیدی شیرازی

حمیدی شیرازی، ضمن نقد شیوهٔ شمس قیس، تلاش کرد روش تازه‌ای در وزن‌شناسی نظم فارسی ابداع کند که البته پا فراتر ننهاد. او تصور می‌کرد چهار بحر جدید کشف کرده است و نام آن‌ها را «کبیر»، «صغیر»، «اخرس» و «بدیل» نهاده‌بود، اما منتقدان بعدی نشان دادند که این وزن‌ها در واقع جدید نیستند و در گذشته هم به‌کار می‌رفته‌اند.∗
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های معاصر > ابوالحسن نجفی

ابوالحسن نجفی یکی از دقیق‌ترین نظام‌ها برای طبقه‌بندی وزن‌های شعر فارسی را تدوین کرده است. براساس نظامی که نجفی برای وزن شعر فارسی طراحی کرده است، حدود ۴۰۰ وزن را می‌توان طبقه‌بندی کرد. تقریباً ۲۲۰ مورد از این اوزان، بر مبنای تکرار ارکان هستند. ۱۸۰ وزن دیگر را که برمبنای تکرار ارکان مشابه نیستند، براساس یک «دایره»، که نجفی آن را طراحی کرده است می‌توان طبقه‌بندی کرد.
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های معاصر > جمال صدری

در سال ۱۳۶۶، کتاب آهنگ‌شناسی، نوشتهٔ جمال صدری در زمینهٔ نام‌گذاری اوزان شعر فارسی برمبنای «نواها» _ و نه اَفاعیلِ عروض عرب _ انتشار یافت. این کتاب، از سال ۱۳۶۷ به‌بعد، در مجلات رشد ادب فارسی، نشر دانش، و ماهنامه ادبیات و فلسفه معرفی شد و در سال ۱۳۷۰ نام آن در فرهنگ عروضیِ سیروس شمیسا ذکر گردید. کتاب او در سال ۱۳۷۸ با اصلاحاتی دوباره چاپ شد، و در سال ۱۳۸۷ با افزودن یک پیوست، با نام آهنگ‌شناسی شعر فارسی چاپ و منتشر شد.

در صفحهٔ ۲۳۳ کتاب مزبور چنین آمده است: «و چون شمس قیس رازی، عجم را تابع می‌داند نه واضع، از همان آغاز، اَفاعیلِ عروض عرب را برای شناخت و نام‌گذاری شعر فارسی به‌کار می‌گیرد و بر آن تحمیل می‌نماید، غافل از این‌که دو زبان عربی و فارسی به دو خانوادهٔ زبانیِ کاملاً متفاوت تعلق دارند. واژه‌سازی در زبان عربی قالبی است، و در زبان فارسی پیوندی؛ بنابراین، اگر خلیل برای ساختن اَفاعیلِ عرب از شیوهٔ واژه‌سازی عربی پیروی نموده، لازم بود شمس قیس، یا هر عروضیِ دیگری، برای ساختن معادل‌های وزنی در عروض فارسی، روش واژه‌سازی فارسی را درنظر می‌گرفت.»
بنابر همین ضرورت در آهنگ‌شناسی پنج واژه یا واژه‌واره (نوا، آوا، بِنَوا، خُشنوا، خُشبِنَوا) برگزیده شده، که با هم‌خانواده‌های آن‌ها جمعاً بیست معادل وزنی پدید آمده و به‌وسیلهٔ آن‌ها تمام اوزان اشعار فارسی، با نظمی علمی و منطقی، به‌دست می‌آید.

این معادل‌های وزنی یا واژه‌واره‌ها، که به‌شیوهٔ واژه‌سازی فارسی (ساخت پیوندی) پدید آمده، چنین است:
نَوا (U-) ← نَوایِ (U-U)، نَواها (U--)، نَواهایِ (U--U)، نَواهایَم (U---)، نَوایِ نی (U-U-)، نَوا هَمه (UU-U)

آوا (--) ← آوایِ (--U)، آواها (---)، آواهایِ (---U)، آواهایَم (----)، آوایِ نی (--U-)، آوا هَمه (--UU)

بِنَوا (UU-) ← بِنَوایِ (U-UU)، بِنَواها (UU--)

خُشنَوا (-U-) ← خُشنَوایِ (-U-U)، خُشنَواها (-U--)

خُشبِنَوا (-UU-)
تذکر: به پایه‌ها (معادل‌های وزنیِ) پنج‌هجایی نیازی نیست.
اکنون بیتی از سیمین بهبهانی به‌شیوهٔ جدید هجابندی و نام‌گذاری می‌شود تا تفاوتِ کار معلوم گردد:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| دوباره می‌سازمت وطن |  | اگرچه با خشتِ جانِ خویش |
|  U / - U - / - U - U -  |  |  نوایِ نی، خُشنَوا، نوا |
این آهنگ به «دستگاه ناهمپایه» (نوا خُشنَوا) مربوط می‌شود و نام آن «آهنگِ نوایِ نی، خُشنَوا سه‌پایه ناقص» است. پایهٔ سوم، تکرارِ پایهٔ نخست با دو هجا کمتر است؛ به همین دلیل «ناقص» نامیده شده است.
پژوهش‌های عروضی > پژوهش‌های معاصر > ایرج کابلی

کابلی، در کتاب وزن‌شناسی و عروض، که در سال ۱۳۷۶ منتشر شده است، با نقد شمس قیس و عروض سنتی و بررسی و نقد معاصران، روش تازه‌ای را ابداع می‌کند. در این روش، وزن‌های فارسی با شماره‌گذاری بیان می‌شوند و شیوهٔ شناساییِ وزن‌ها نیز بسیار ساده است. برای نمونه، همان بیت سیمین بهبهانی:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| دوباره می‌سازمت وطن! |  | اگرچه با خشتِ جانِ خویش |
| ستون به سقفِ تو می‌زنم |  | اگرچه با استخوانِ خویش |
در عروض سنتی و شمس‌قیسی این‌گونه نامیده می‌شود: بحرِ مُضارعِ مسدّسِ مقبوضِ مکفوفِ ابترِ محذوف یا بحرِ مُجتَثّ مسدّسِ مخبونِ مکفوفِ مرفوعِ اَحَذّ.
در روش کابلی نوشته می‌شود: ۵:۳، ۱، ۹ و خوانده می‌شود: رشتهٔ ۹بندیِ اول‌آغاز از سومین ۵بندی‌ها
حسن بصری

| حسن بصری> عارف و محدث | حسن بصری> عارف و محدث |
| --- | --- |
زادهٔ: ح. ۶۴۲ میلادی / ۲۱ قمری مدینه
درگذشتۀ: ح. ۷۲۸ میلادی / جمعه ۵ رجب ۱۱۰ بصره
تکریم‌شده در: اسلام
تأثیرپذیرفته از: حبیب عجمی
مکتب یا سنت: شیعه
حسن پسر یسار ملقب به ابوسعید یا حسن بصری متولد سال ۲۱ هجری در مدینه و متوفی به سال ۱۱۰ هجری قمری در بصره به گفته منابع صوفیه یکی از اولین پیشگامان زهد و تصوف در اسلام و از قاریان چهارده گانۀ قرآن یا قرّاء اَربعَةَ عشَر است.
تولد

حسن بصری در مدینه به دنیا آمد و در وادی القری (از توابع مدینه) بزرگ شد. در تاریخ تولد او اتفاق نظر وجود ندارد. به گفته عطار حسن بصری در دوره حیات محمد پیامبر اسلام متولد شد. به گفته وَکیع، در زمان قتل عثمان (در سال ۳۵) حسن ده ساله و به گفته محمد بن سعد بن منیع چهارده ساله بود. به نظر می‌رسد که قول اخیر درست‌تر باشد، زیرا ابن سعد (متوفی ۲۰۳) نزدیک‌ترین فرد به زمان حسن بوده‌است. علاوه بر این، او در جای دیگری تأکید کرده‌است که حسن دو سال پیش از قتل خلیفه دوم متولد شد. اگر حسن در زمان قتل عثمان چهارده ساله بوده‌است، باید در سال ۲۱ به دنیا آمده باشد، ضمن آن که وکیع و صَفَدی نیز همین تاریخ را پذیرفته‌اند.
او را در ردیف تابعین (مسلمانانی که در زمان حیات پیامبر اسلام زندگی نکرده‌اند و فقط یک یا چند صحابه را دیده‌اند) جا می‌دهند او از اصحاب نزدیک به علی بن ابیطالب بوده‌است گرچه برخی علمای شیعه مخالف این نظرند.
به عقیده صوفیه، اولین حرکت برای ترویج مذهب تصوف در اسلام از حسن بصری بود. ایشان، سخنان وی را الهام‌بخش مردم جویای حقیقت قلمداد کرده‌اند که خلق را به خدا دعوت می‌کرد و عشق الهی را توصیه می‌نمود. حسن بصری، رفتار و اخلاقی صوفیانه داشت و در معارف اسلامی از بزرگان عصر خویش بود. همین کردار و گفتار نیکو بود که صوفیانی مانند رابعه عدویه و حبیب عجمی را به او جذب کرد. از طرفی تعالیم پدرش که حکمت و ادب ایرانی را می‌دانست در روحیه او از زمان کودکی و جوانی تأثیرگذار بود.
آثاری که دربارهٔ وی منتشر گردیده‌است

علاوه بر مطالبی که در آثار قدما مانند تذکرةالاولیا فریدالدین عطار نیشابوری، کشف المحجوب هجویری، وفیات الاعیان ابن خلکان و سایر آثار آمده، در کتاب «حسن بصری، پیر پیروان طریقت و راهنمای جوانمردان» تألیف جواد نوربخش در یازده بخش، شرح کامل زندگی و احوال، استادان، موعظه‌ها، تفسیر آیاتی از قرآن، سخنان، نقل احادیث …و وفات آورده شده‌است. همچنین «حسن بصری؛ گنجینه‌دارِ علم و عرفان (زندگینامه، سخنان و آراء)» تألیف اکبر ثبوت کتابی دیگر است که در هجده+۵۵۱ صفحه (قطع وزیری) توسّط انتشارات حقیقت در سال ۱۳۸۶ ه‍.ش منتشر شده‌است. در شرحی که در پایگاه اینترنتی ناشر در ذیل این کتاب آمده‌است می‌خوانیم: «حسن بصری (۱۱۰–۲۲ هـ) متکلّم، واعظ، مفسر، محدث، فقیه و از نخستین پیشوایان تصوف است. القاب او عبارت است از امام التابعین، سید التابعین، امام اهل البصره، شیخ‌الاسلام و مکنی به ابوسعید یا ابومحمّد یا ابوعلی. حسن در مدینه به دنیا آمد و در وادی القری پیشرفت کرد. پس از آن به بصره رفت و آن‌جا اقامت گزید و به زودی به سبب زهد و تقوی و شجاعت شهرت یافت. از شواهد شجاعت اخلاقی او مخالفت صریح با خلافت یزید بن معاویه است. حسن در مسجد بصره حلقهٔ درس داشت. واصل بن عطا و عمرو بن عبید ـ از رؤسای معتزله ـ از شاگردان وی بوده‌اند. حسن بصری هفتاد تن از صحابه را که در واقعهٔ بدر بوده‌اند، مشاهده کرده و احادیث بسیار از او نقل شده‌است. هم‌چنین وی نه فقط در پیدایش طریقهٔ معتزله تأثیر داشته، بلکه در ترویج تفکر زهد نیز بسیار سهم داشته‌است و صوفیه او را از قدمای مشایخ خویش می‌شمرند. کتاب حاضر به شرح زندگی و استادان و شاگردان، مذهب، آثار، آرا و وقایع عصر حسن بصری اختصاص یافته‌است.» در منابع عرفانی، احادیث متعددی به نقل از وی روایت شده که بخش زیادی از آن در تعلیقات کتاب «شرح مثنوی سروری» از سروری استانبولی که نخستین شرح جامع بر مثنوی مولوی در حوالی سال 900 قمری است، به قلم دکتر زهیر طیّب، نسخه شناس و حدیث پژوه، آمده است.
ترکمن‌های افغانستان

ترکمن‌های افغانستان گروهی از ترکمن‌ها هستند که بسیاری در شمال، شمال‌غربی، و به‌طور دقیق در پنج ولایت افغانستان زندگی می‌کنند. ترکمن‌ها مسلمان و پیرو مذهب سنی حنفی هستند. این ملیت با وجودی که امپراطوری‌های بیشماری را گذرانده‌اند ولی عمدتاً تا اوایل قرن بیستم کوچ‌نشین در آسیای مرکزی بودند. پس از آن به مرور زمان ده‌نشین و شهرنشین شدند. آن‌های که در افغانستان زندگی می‌کنند ولی هنوز فرهنگ و زبان اصیل خود را حفظ کرده‌اند. ترکمن‌های کنونی افغانستان از عهد قدیم در صحراهای وسیع بخش سفلای رود سیردریا و بین دریاچهٔ خوارزم طور عائله‌ای و قبیله‌ای زندگی داشتند. این ملیت زمانی کشوری را به نام مرو داشتند؛ که وسعت بیشتر از ترکمنستان امروزی داشت. اکثریت ترکمن‌ها در ولایت‌های، جوزجان، فاریاب، قندز و بلخ از مدت زیاد به این‌سو زندگی می‌کنند، و عدهٔ محدودی از ترکمن‌های افغانستان در زمان حکومت بلشویک‌ها، که اکثراً مبارزین آزادی‌طلب ترکمنستان بودند، به ولایات شمالی افغانستان مهاجرت نموده در آنجا سکونت گزیدند. ترکمن‌ها بزرگان خود را خان‌بای یا باشی می‌گویند.
زبان

مقالهٔ اصلی: زبان ترکمنی
زبان ترکمنی از جمله زبان‌های آلتایی ترکی‌تبار از شاخهٔ اغوز غربی است که ترکمن‌های افغانستان و سایر ترکمن‌ها به آن سخن می‌گویند و زبان دوم آنها فارسی است.
نفوس

جمعیت دقیق ترکمن‌های افغانستان نامشخص است. در بعضی منابع نوشته شده است که جوانان ترکمن بیشترین تلفات را در جنگ‌های داخلی شمال داشته‌اند. ترکمن‌ها به تناسب ازبک‌ها طی سال‌های جنگ تا حدودی از گزند جنگ دور مانده است؛ ترکمن‌ها مستقیماً در جنگ‌های داخلی سی و هفت سالهٔ افغانستان اشتراک نکرده‌اند، بلکه به‌واسطهٔ دولت‌های پیشین و موجوده، قوماندان تنظیمی، جنبش ملی امثال آن بزور به جنگ برده شده تلف شده‌اند. اعضای خانواده‌های قربانی پس از مرگ مرحوم از هیچ نوع کمک دولتی و غیردولتی برخورد دار نشده توسط آشنایان نزدیک اعاشه و اباطه گردیده است.
وجه تسمیه

واژه‌های ترکمن و ترکمان در گذشته به تمامی قبایل ترک‌های اغوز به‌ویژه طایفه‌های کوچ‌نشین و مسلمان گفته می‌شد که این معنا اعم از کاربرد قوم ترکمن امروزین است. به این معنا که ترکمن‌های کنونی شاخه‌ای از ترکمن‌ها در نوشته‌های قدیمی فارسی هستند. در گذشته ترکمن نام عمومی بسیاری از اقوام ترک‌تبار به ویژه اقوام اغوز مسلمان کوچ‌نشین بود و نه صرفاً قومی که امروزه ترکمن نامیده می‌شود و شامل طوایفی است که در شرق دریای خزر از رود جیحون تا شمال خراسان و رود گرگان سکونت داشته‌اند.
همین‌طور در حال حاضر گروه‌های ترک‌تبار در عراق و سوریه به ترکمن معروفند که ارتباط نزدیکی با ترکمن‌های ساکن منطقهٔ میان‌رود جیحون و گرگان‌رود ندارند و از نظر تاریخی، زبانی و فرهنگی بیشتر به آذربایجانی و آناتولی شباهت دارند. این نام نخست با تلفظ «تو کو مونگ در دانشنامهٔ چینی» سدهٔ هشتم میلادی (تونگ تین فصل ۱۹۳). به قول تونگ تین، واژهٔ توکومنگ نام دیگری است که به کشور سوک تاک یعنی کشور آلانان گفته شده و اینان در آغاز تاریخ میلادی در مشرق تا مسیر سفلای سیردریا مستقر بودند که همین‌جا در قرن چهارم ه‍.ق (دهم میلادی) مقر اصلی اغزان گردیده بود. در کتب جغرافیایی عرب، ترکمان (الترکمان یا الترکمانیون) فقط توسط مقدسی در شرح چند شهر واقع در شمال و شمال غربی «اربیجاب» یا «سیرام» -که موقعیت آن درست معلوم نیست- آمده در باب اصل واژهٔ ترکمان در قرن پنجم به درستی معلوم نیست که آن را از ترکیب فارسی «ترک مانند» گرفته‌باشند.
نام ترکمن از قرن پنجم هجری (یازدهم میلادی) نخست به شکل جمع فارسی «ترکمانان» توسط نویسندگان افغانی مانند گردیزی و ابوالفضل بیهقی استعمال شده و به همان معنی اغوز در ترکی و غز در زبان فارسی‌دری به کار رفته است.
دین و مذاهب ترکمن‌ها در درازای تاریخ

پیش از اوغوز خان دین و مذهب ترکمن‌ها الهه‌پرستی، آتش‌پرستی، شمنیسم (پرستش الهه‌ها و رب‌النوع‌های مختلف همچو آفتاب، مهتاب، آسمان، ستاره‌ها، گرگ و غیره بود) و قسماً به‌شکل پنهانی یکتاپرست بودند، ولی با ظهور اوغوز خان یکتاپرستی رشد یافت و اکثریت یکتاپرست شدند؛ و فعلاً تقریباً تمامی ترکمن‌های جهان مسلمان هستند.
ساحات زیست

۸۰ درصد ترکمن‌های مقیم افغانستان از طایفه ارساری و ۲۰ درصد بقیه این قوم را دیگر طایفه‌های ترکمن تشکیل می‌دهند.
قرقین‌ها یکی از طایفه‌های بزرگ ترکمن هستند، که نسب شان از قرقین پسر یلدز خان پسر اوغوز خان گرفته شده است. اهالی قرقین در ولسوالی اندخوی، اطراف شبرغان زندگی کردند. عدهٔ محدودی از ترکمن‌های خلجی در ولایت قندوز زندگی کردن، که در تاریخ از آن‌ها به نام خلجی یاد شده است، ولی آن‌ها بنابر دلایل نامعلوم خود را (ایلچ) می‌نامند. در مناطق بادغیس و هرات و ولسوالی شاخ ولایت فاریاب تکه ترکمن‌ها زندگی می‌کنند. در ولسوالی شورتیپه، طایفه‌های از ترکمن زندگی می‌کنند، که در اصل بقایای حکومت‌های شآرتیپه‌ها هستند؛ که در تاریخ از آن‌ها نام برده شده است.
نه قبیله اغوز

در نوشته‌های قرن هشتم اورخون هم از این قوم به نام تغز اوغوز (نُه اوغز) یاد شده است، بنابراین اغوز به نه قبیله مانند: اغوز، اویرات، آرلاد، جلایر، تاتار، قنقرات، قیات، کرائیت و مغول تقسیم شده است.
فرهنگ > بزکشی

بزکشی یکی از ورزش‌های فرهنگی ترکمن‌ها می‌باشد که در زبان ترکمنی به نام اوغلق یاد می‌گردد. متباقی مسائل عمل و عکس‌العمل‌ها در بازی بزکشی، عیناً مانند دیگر اتباع افغانستان است. معمولاً بزکشی در روزهای خوشی، مراسم عروسی روزهای تاریخی اجرا می‌شود.
فرهنگ > مراسم سوگواری

مرده داری و سوگواری ترکمن‌ها، در افغانستان همانند سایر اقوام ساکن در کشور است و فرق فاحشی ندارد. فقط یگانه مسلهٔ که نسبت بدیگران، متفاوت تر است، اینست که ترکمن‌ها در سه شب اول سوگواری، حتمی و حتمی غذا را در خانه خود پخته سپس با غذای پخته شده به منزل عزادار می‌روند و آن‌ها را در این سه شب تنها نمی‌گذارند، که توجه و جدیت بر این مسله را با مرور زمان در دیگر اقوام کمتر دیده می‌شود.
فرهنگ > موسیقی ترکمنی

در فرهنگ ترکمنی سه آلهٔ موسیقی :(دوتار، نای، دایره و غیجک) از جمله اساسی‌ترین و کهن‌ترین آلات موسیقی می‌باشد. ترکمن‌ها این آلات موسیقی را در هنر موسیقی خود از دیر زمان‌ها استفاده کرده‌اند و می‌کنند. موسیقی کلاسیک و کهن ترکمن فاقد آلات موسیقی ضربی بوده، و امروز با گذشت زمان و همنوا با رشد موسیقی عصر و زمان آلات موسیقی ضربی نیز در آهنگ‌های ترکمنی شنیده می‌شود، با آنهم ترکمن‌ها شنیدن آهنگ‌های کلاسیک خود را، که در آن از آلات ضربی موسیقی استفاده نشده، بیشتر ترجیع می‌دهند. آهنگ‌های کلاسیک ترکمنی بیشتر بر اساس داستان‌های قدیمی ترکمنی توسط شاعران تصنیف گردیده، و توسط هنرمندان که در ترکمنی به نام (بخشی) یاد می‌گردند، کامپوز و اجرا گردیده و می‌گردد.
فرهنگ > غذاهای مخصوص ترکمنی

اساسی‌ترین غذای ملی ترکمن‌ها اشلکلی نام دارد.
پلو ترکمنی از قابلی ازبکی متفاوت تر است، پلو ترکمنی اکثراً بدون زردک (سبزی) و کشمش پخته شده و در صورت داشتن امکانات مالی به‌طور حتمی با روغن کنجد، و گوشت که اکثراً به‌شکل قیمهٔ به اندازه خردتر از چهار مغز می‌باشد یکجا می‌پزند.
آسمه چوربا -شوربای یخنی ترکمنی یک نوع غذا در بین ترکمن‌ها در خیرات‌ها مروج است به نام (دوغره مه)، که طرز پختن آن چنین است: پارچه‌های بزرگ گوشت را با پیاز، آب و نمک جوش می‌دهند، و بعد از خوب نرم شدن گوشت، آن را به‌وسیلهٔ پنجه یا دست تار-تار نموده و با پیاز خام خرد شده به شکل حلقه -حلقه و توته‌های نه بزرگتر از ۱، ۵×۱، ۵ سانتی‌متر نان که به‌شکل ایستاده که نام قدیمی آن (فیتیر) است مخلوط می‌کنند، و هر مهمان مکلف است که بعد از ورود به محل خیرات و دست شستن، نخست با انتخاب کاسهٔ مورد نظر اش، ازین مخلوط بخود بگیرد بعداً به آشپز دیگ شوربای یخنی خالص در مورد کم یا زیاد شدن یخنی شوربا در کاسه اش نظر بدهد. ترکمن‌ها بدینوسیله از سوء استفادهٔ اراکین در گوشت خوردن متفاوت تر جلوگیری، و غذا را برای همه یکسان می‌سازند.
غذای دیگر مورد علاقهٔ ترکمن‌ها، گوسفند تنوری به سبک چوپانی است.
ترکمن‌ها به چای سبز علاقه شدید دارند. کمتر اتفاق می‌افتد، که ترکمن را در حال نوشیدن چای سیاه ببینید. ترکمن‌ها به خوردن خربوزه علاقه شدید داشته معمولاً به کشت انواع مختلف خربوزه‌های که مورد پسند شان است می‌پردازند.
اکثر محلات ترکمن‌نشین ولسوالی آقچه، بهترین خربوزه‌ها را به مارکیت کشور عرضه می‌کنند.
دوغ شتر یکی از نوشابه خوب ترکمن‌ها است. در این اواخر نسبت نبودن شترها، تقریباً دیده نمی‌شود. این دوغ را در ترکمنی به نام (دویه چال) یاد می‌شود.
شوربای به نام (دوغره مه) نیز از پخت خانم‌های ترکمنی می‌باشد. دوغره مهٔ اصلی از نان فیتیر آماده می‌گردد؛ ولی می‌توان از نان خشک که چوریک نامیده می‌شود، آماده گردد.
فرهنگ > نامزدی ترکمن‌ها

نامزدی ترکمن‌ها، به‌طور حتمی بعد از پا در میانی ریش سفیدان و والدین دو نوجوان ازدواج‌کننده صورت پذیرفته و بر علاوهٔ مهر، تمامی مصارف عروسی و جهیز قبل از قبل بررسی و به تأیید پدر داماد گذاشته می‌شود، اگر مقدار اجناس فرمایش شده و مبلغ بیحد زیاد باشد، در آن صورت همین ریش سفیدان و متنفذین در کم کردن آن و قناعت دادن پدر عروس می‌کوشند. در ایام نامزدی ولو اگر عقد نکاح صورت گرفته باشد، داماد نه تنها که حق ملاقات با عروس را ندارد، بلکه حق گذر از منطقه یا کوچهٔ عروس را ندارد، و اگر چنین کرد، از طرف فامیل عروس مورد سرزنش جدی قرار می‌گیرد. بعد از ادای مهر و تمام اموال و مواشی تأیید شده توسط موسفیدان و متنفذین توسط والد یا کفیل داماد، پدر داماد مکلف است که وقت و ساعت ازدواج را به خواست عروس خیل‌ها قبول و خود را به آن عیار بسازد. بعد از قبولی وقت مراسم عروسی از طرف کفیلان عروس، پدر داماد مجبور و مکلف است، دعوت مفصلی را برای کسانی‌که در ایام و ماه‌های نزدیک اقارب شان فوت کرده است با شمولیت موسفیدان و متنفذین داده پس از انجام دعایه بروح متوفی شان از آن‌ها اجازهٔ مراسم خوشی خود را اخذ بدارند. در ضمن یکی از شب‌های بعدی را به نام گنگاش (مصلحت)، که در زبان دری بمعنی جرگه یا جلسه است تعین کند، در شب گنگاش باز هم اقربا، متنفذین و چند تن از اقرباء نزدیک عروس دعوت شده، و کفیل داماد در مورد حجم غذای آماده شونده حاضرین را مطلع می‌سازد، و حاضرین نظر به آن سهمیهٔ هر گذر و منطقه و شهر را ارزیابی، و لست‌گیری دعوت شونده گان آغاز می‌گردد. در روز عروسی داماد ترکمن اکثراً حق ندارد، که برای تسلیم شدن عروس به درب والدین عروس برود، بلکه باید در خانه منتظر بنشیند. همینکه زنان داماد خیل می‌خواهند بخاطر حضور در مراسم قبول کردن عروس داخل منزل عروس خیل شوند، از طرف زنان عروس خیل با پاش دادن آرد خوراکی گندم به سر و صورت شان استقبال می‌گردند، که این موضوع را برای پر روزی شدن و نیک قدم شدن عروس در منزل داماد (بخت اش) تعبیر می‌کنند. عروس را در یک نمد پیچانده شده تا نزد شتری که باید او را حمل کند برداشته می‌برند، و در مسند گاه مخصوص که در بالای شتر از قبل به‌شکل شاهانه آماده شده می‌نشانند، در این هنگام عروس بغیر از لباس برتن داشته اش، باید چندین قبا و روپوش دیگر و زیورات مخصوص را، بپوشد و حجاب کامل داشته باشد. بمحض برداشتن چند قدم از منزل عروس به طرف کوچه، از چهار دور و بر محله، اطفال و نوجوانان قافلهٔ عظیم داماد خیلان را باید به کلوخ پرانی می‌گیرند، این کلوخ پرانی آنقدر جدی نبوده و اندازهٔ کلوخ‌ها اکثراً کوچکتر از آن است، که کسی را شدیداً افگار نماید. داماد در نیمه شب‌ها بعد از اشتراک در محفل خوشی و پایکوبی حق داخل شدن به حجلهٔ عروسی اش را در شب زفاف دارد. عروس ترکمن‌ها هیچگاه نباید، نام اصلی شوهر اش را در حین خطاب کردن بزبان گیرد، و تا زمان تولد فرزندش، شوهراش را به نام (برادر کلان یا خرد داماد) خطاب می‌کند و بعد از تولد فرزندش، شوهرش و فرزندش را بیک نام که به فرزندش داده‌اند، با کمی تفاوت لهجه وی یا اشارات متغیر خطاب می‌کند مثلاً پدر دستگیر، و این رسم و عنعنه تا آخر عمر در بین ترکمنهای اصیل باقی می‌ماند. همچنان عروس حق ندارد، تا تولد شدن دو سه فرزندش، به آواز به خشو و خسر اش سلام بدهد یا بدون تأکید و اجازهٔ آن‌ها هم‌صحبت شود، بلکه تا ایام یاد شده سلام خود را با خم شدن سر یا بدن ادا می‌کند.
فرهنگ > مشغولیت

شغل اصلی و کهن ترکمن‌ها مالداری، زراعت و تجارت می‌باشد. شغل زنان معاصر قشر زن قالین بافی و نمد بافی است، تعداد بسیار محدود مصروف گلیم بافی می‌باشند، زیرا گلیم بافی را به زن‌های ملیت ازبیک آموزش داده‌اند.
فعلاً در ولسوالی اندخوی بزرگ‌ترین رمه‌های گوسفند، که در سطح افغانستان بی‌نظیر است، مربوط ترکمن هاست. ترکمن‌ها در صنایع زیورات نقره انواع چپن‌ها و کلاه شهرت دارند.
فرهنگ > صنایع

زیورات مشخص و مربوط خانم‌ها و دوشیزه گان ترکمن را، که اکثر از نقره می‌باشد، تنها و تنها زرگران ترکمن می‌توانند بسازند. قشر زن ترکمن‌ها زیورات نقره را نسبت به طلا ترجیح می‌دهند و بیشتر علاقه‌مند به زیورات نقره هستند.
زیورات زنانهٔ ترکمن‌ها، در اصل همان آلات جنگی زن‌های ترکمن است، که امروز به شکل زیور و به اندازهٔ کوچکتر از اندازهٔ اصلی آن آلات و افزار جنگی، ساخته می‌شود.
کلاهی بلند سفید پشمی به نام (توققی) توسط دوشیزه گان و خانمان ترکمن استفاده می‌شود که اکثراً از پشم شتر بافته شده و نظر به نوعیت تار استفاده شده در آن، از ۱۰ دالر الی ۵۰ دالر ارزش دارد.
کلاه‌های قره قولی، به نام (سوم من) است. چپن‌های گرم در مجموع به نام (دون)، و چپن نازک بهاری به نام (یگتای) یاد می‌شود، و چپنی که از پشم شتر بافته می‌شود، به نام (چکمن) یاد می‌شود که، دیگر ملیتک‌ها نیز آن را بدون تغیر به همان نام ترکمنی اش یاد می‌کنند، و وقتیکه چکمن نازک و حرفه‌ای بافته شده باشد، آن را به نام ترکمنی (قاقمه) یاد می‌کنند.
در اوایل صنعت بافتن تمامی چپن‌ها مختص به ترکمن‌ها بود، ولی حالا اکثر مردمان دیگر سمت شمال نیز به این صنعت دست یافته‌اند، و آن را مربوط به خود می‌دانند، با آنهم بهترین چپن قاقمه را ترکمن‌ها می‌بافند.
چپن قاقمهٔ ترکمن، تنها و تنها از پشم شتر بافته شده، و رنگ سفید مایل بزردی دارد، و کاملاً سفید نیست، و این چپن در بین ترکمن‌ها همانند خود شتر اقدسیت دارد؛ و چپن شتری رنگ، در حقیقت همان قاقمهٔ ترکمنیست، که تکهٔ آن اکثراً از پشم شتر بافته می‌شود نام این چپن (دویه چکمن) است.
در اصل چپن غروی سفید مربوط صنعت قرقیزها و قزاق‌های افغانستان بود، که بعداً تمامی چپن دوزان از آن‌ها آموختند و تقلید کردن چپن سبز کرزی، مربوط منغت‌ها و دیگر طایفه‌های ترکمن هستند، که در افغانستان آن‌ها خود را ازبیک قطغنی می‌دانند، و طوایف بزرگ آن‌ها در آسیایی میانه از اصالت ترکمنی خود باخبراند. نام چپن ماشی نازک خط دار خورد، که در تن کرزی است، (یاشیل دون)
استان مرسین

مکان در 23x15px|border |alt=|link= ترکیه
| استان مرسین Mersin ili | استان مرسین Mersin ili |
| --- | --- |
استان: استان
ناحیه: مدیترانه
مرکز: مرسین
مساحت: مساحت
 • استان: ۱۵٬۸۵۳ کیلومتر مربع (۶۱۲۱ مایل مربع)
ارتفاع: ۱۶ متر (۵۲ فوت)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • استان: ۱٬۶۴۷٬۸۹۹
 • تراکم: ۱۰۰/کیلومتر مربع (۲۷۰/مایل مربع)
 • شهری: ۱٬۲۸۱٬۰۴۸
کد منطقه: ۰۳۲۴
کد ایزو ۳۱۶۶: TR-33
پلاک خودرو: ۳۳
وبگاه: www.mersin.gov.tr
استان مِرسین (به ترکی استانبولی: Mersin ili) یکی از استان‌های ترکیه است. مرکز این استان شهر مرسین است.
منطقه این استان بخشی از سرزمین کیلیکیه باستان بود.این بندر در کنار دریای مدیترانه واقع شده‌است. بلندترین ساختمان مسکونی ترکیه در این شهر است. فاصله این بندر تا شهر پرجمعیت آدانا ۷۰ کیلومتر است.
شهرستان‌ها

|  |  |
| --- | --- |
 آنامور Anamur  آیدین‌جیک Aydıncık  بوزیازی Bozyazı  چاملی‌یایلا Çamlıyayla  اردملی Erdemli:  گلنار Gülnar  موت Mut  مرسین Mersin  سیلیفکه Silifke  طرسوس Tarsus
استان مرسین در نقشهٔ ترکیه.
الیت/بانی‌بروک/منچستر (کلگری)

Neighbourhood در 23x15px|border |alt=|link= کالگری, 23x15px|border |alt=|link= آلبرتا, 23x15px|border |alt=|link= کانادا
| Alyth/Bonnybrook/Manchester | Alyth/Bonnybrook/Manchester |
| --- | --- |
Neighbourhood: Neighbourhood
استان:  آلبرتا
City:  کالگری
جهت: SE
محدوده: 9
حکومت: حکومت
 • شهردار: ناهید ننشی
 • Administrative body: Calgary City Council
 • عضو شورا: Calgary City Council
ارتفاع: ۱٬۰۴۵ متر (۳۴۲۸ فوت)
جمعیت (2006): جمعیت (2006)
 • کل: ۲۵۲
 • Average Income: دلار کانادا۳۵٬۶۷۵
وبگاه: Alyth/Bonnybrook/Manchester Community Association
الیت/بانی‌بروک/منچستر/کالگاری (به انگلیسی: Alyth/Bonnybrook/Manchester, Calgary) یک منطقهٔ مسکونی در کانادا است که در آلبرتا واقع شده‌است.
خصوصیات

الیت/بانی‌بروک/منچستر/کالگاری ۲۵۲ نفر جمعیت دارد و ۱٬۰۴۵ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.