stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
محمد بن مسافر
نام و تبار

محمد بن مسافر، اولین فرد از سلاریان است که نامش در تاریخ آمده. نام اصلی محمد بن مسافر «سالار» بود و نام «سلّاریان» یا «سالاریان» از آنجا نشأت می‌گیرد. به‌نظر می‌رسد نام «مسافر» نیز، معرب عبارت «اسوار» یا «اسفار» بوده‌است؛ نخستین بار مسعودی، مؤسس سلسله را «ابن اسوار» معروف به «سلار» معرفی می‌کند. ابن اثیر نام او را «احمد» ثبت کرده که غلط است.
رسیدن به قدرت > تصرف قلعهٔ شمیران و وصلت با جستان سوم

ابوعلی حسن بن احمد، در نامه‌ای که به صاحب بن عباد راجع‌به قلعهٔ شمیران نوشت، چنین گفت که سلاریان خانواده‌ای گمنام بودند که فقط به دلیل تسلط بر قلعهٔ شمیران و متعاقباً برقراری رابطهٔ خویشاوندی با جستانیان، به قدرت رسیدند.
خاندان کنکر در میان دیلمان پایه و بنیاد استواری نداشتند تا اینکه این دز را تصرف کردند و سپس بلندی همت خود را بدانجا رسانیدند که از جستان وهسودان خواستار پیوند و خویشاوندی شدند جستان با آنکه چهل سال پادشاهی کرده بود، چون دید شمیران خواهر الموت است ناگزیر تن به این پیوند داد.
به گفتهٔ اسماعیل شمس در تاریخ جامع ایران و همچنین کسروی، با وجود عدم قدرت سیاسی سلاریان تا پیش از تصرف قلعهٔ شمیران، نمی‌توان حرف ابوعلی را راجع‌به کوچک و بی‌اهمیت بودن سلاریان پذیرفت؛ زیرا اگر بی‌اهمیت بودند، پادشاهی همچون جستان سوم به وصلت با آنها راضی نمی‌شد. این ازدواج به محمد اجازهٔ دخالت در امور داخلی جستانیان را می‌داد؛ و تأثیر آن به حدی بود که سلاریان نام‌های مشخصی از جستانیان را بر فرزندان خود می‌گذاشتند؛ مانند وهسودان، جستان، مرزبان، و غیره.
در این اوضاع، میان جستانیان اختلافات داخلی نیز پیش آمده بود و همین مسئله، دلیل دیگری بود که باعث تضعیف آنها می‌شد. برای مثال، وقتی جستان سوم با پناه دادن به داعیان علوی در مقابل خلافت عباسی قرار گرفته‌بود، برادرش علی، کاملاً حامی خلافت بود و رهبری حامیان خلافت در میان دیلمی‌ها را برعهده داشت. او حتی ازسوی خلیفه مدتی به حکومت اصفهان منسوب شد، همچنین داعی صغیر را دستگیر کرد و قصد داشت وی را به بغداد بفرستد. مدتی بعد، احتمالاً در سال ۳۰۶، جستان سوم به قتل رسید. این رویداد باعث شد دودستگی میان جستانیان شدت بگیرد و طرفداران جستان، می‌خواستند انتقام او را از علی بگیرند. با مرگ جستان که مخالف عباسیان بود، علی، جانشین او شد. او برخلاف جستان، کاملاً حامی خلافت عباسی بود. در چنین شرایطی، محمد بن مسافر که داماد جستان بود، فرصت را برای رسیدن به کسب قدرت مناسب دید و از خونخواهان جستان حمایت کرد و در همین حال شرایط طبرستان، گیلان و دیلم نیز برای به قدرت رسیدن او مناسب بود.
همچنین دو انگیزهٔ دیگر (غیر از رسیدن به قدرت) را می‌توان برای شورش محمد بن مسافر برشمرد؛ یکی خونخواهی پدرزن و دیگری تبعیت علی از خلافت عباسی.
رسیدن به قدرت > شورش علیه جستانیان

در آن هنگام، محمد بن مسافر سردسته آن گروه از دیلمی‌ها محسوب می‌شد که با خلافت عباسی مخالف بودند. از سوی دیگر، علی ازسوی خلیفه به مقام «عامل حرب» در مناطق ری، دماوند، زنجان، قزوین، و ابهر نیز منصوب شد. وی مدتی به این کار مشغول بود تا اینکه سرانجام در سال ۳۰۷ در قزوین و در رختخواب خود، به دست محمد بن مسافر کشته شد.
علی شمس در تاریخ جامع ایران تاریخ تأسیس سلاریان را در سال ۳۰۶ نگاشته و سید مسعود شاهمرادی نیز زمان تأسیس سلاریان را (بدون اشاره به سال مشخصی) پس از کشته شدن علی و محمد بن مسافر را مؤسس این سلسله دانسته‌است. کسروی مؤسس این سلسله را شخصی نامعلوم، و محمد بن مسافر را «اولین شخص از این خاندان که نامش در تاریخ آمده» قلمداد می‌کند.
پس از مرگ علی، خسروفیروز، دیگر حاکم جستانی که بر قسمتی از طارم حکومت داشت، علیه محمد بن مسافر شورش کرد؛ اما او نیز در جنگ با وی کشته شد. پس از وی، پسر خسروفیروز، مهدی به خونخواهی پدر و عمو به جنگ محمد بن مسافر رفت. او نیز شکست خورد به اسفار شیرویه پناهنده شد. این جنگ‌ها ۹ سال به طول انجامیدند و سرانجام محمد بن مسافر در سال ۳۱۶، بر اکثریت بلاد دیلم حاکم شد و جستانیان به هوسم و بخش محدودی از رودبار عقب رانده شدند. بدین‌ترتیب محمد بن مسافر قدرت و نفوذ جستانیان را به حد حاکمان محلی تقلیل داد.
اتحاد با مرداویج و ماکان کاکی

همچنین ببینید: اسفار شیرویه و مرداویج § حکومت اسفار بن شیرویه و شهرت مرداویج
در سال ۳۱۶، اسفار شیرویه، ماکان کاکی را در ری شکست داد و بر آن شهر حاکم شد. در این زمان محمد بن مسافر قلعهٔ الموت را تصرف کرد و برادرزاده‌اش، مهدی بن مالک بن مسافر (مشهور به سیاه‌چشم) را بر آن قلعه گماشت. اسفار که درپی فتوحات بیشتر بود، تصمیم گرفت به رودبار و طارم حمله کند. اما فتح قلاع مستحکمی همچون شمیران و الموت با جنگ ممکن نبود، لذا اسفار ابتدا از درِ صلح و دوستی وارد شد و سپس در فرصتی مناسب، به الموت حمله کرد و سیاه‌چشم را به قتل رساند.
محمد بن مسافر از بابت قتل برادرزاده‌اش از اسفار کینه به دل گرفت. پس از الموت، اسفار درصدد فتح شمیران برآمد و طبق معمول از راه مصالحه وارد شد و برادرش شیرزاد و مرداویج را با هدف اخذ مالیات یا کسب بیعت، به نزد محمد فرستاد و خودش با سپاهی بزرگ در نزدیکی منطقه آماده شد تا درصورت عدم اطاعت محمد، به وی حمله کند. اما محمد در مذاکره با مرداویج، ضمن یادآوری ستم‌های اسفار به مسلمانان، به او پیشنهاد داد درصورت ترک محاصره، کمک خواهد کرد تا اسفار را شکست دهد و به قدرت برسد. مرداویج این پیشنهاد را پذیرفت و با محمد بن مسافر و ماکان کاکی متحد شد. مرداویج و پسران محمد بن مسافر، شیرزاد (برادر اسفار) و بیست و نه نفر از فرماندهان اسفار از طایفهٔ دیلمی «وروداوند» را غافلگیر کردند و کشتند. محمد بن مسافر و ماکان کاکی و مرداویج، در جنگی که در سال ۳۱۸ در اطراف قزوین یا در نزدیکی ری رخ داد، اسفار را شکست دادند. اسفار متواری شد و عمدهٔ سپاهیانش به مرداویج ملحق شدند. مدتی بعد در سال ۳۱۹، اسفار کشته شد. مشخص نیست که پس از این، محمد و فرزندانش در لشکرکشی‌های مرداویج در مرکز و غرب ایران شرکت کردند یا خیر، اما ابن مسکویه از حضور بلسوار بن مالک بن مسافر در سپاه وشمگیر در لشکرکشی وی به آذربایجان خبر می‌دهد. این مسئله نشان می‌دهد محمد و وشمگیر با یکدیگر در صلح بوده‌اند. هرچند از سرنوشت محمد بن مسافر درطی سال‌های ۳۱۹ تا ۳۳۰ اطلاعی در دست نیست، ولی واضح است که او دراین‌مدت درصدد تثبیت و تحکیم قدرت خود در شمیران و مناطق اطراف آن بوده‌است.
سقوط و سرنگونی

حکومت ظالمانهٔ محمد بن مسافر، موجب شده بود تا او حتی در میان خانواده‌اش مورد استقبال قرار نگیرد. در سال ۳۳۰ ه‍.ق پسران محمد، مرزبان و وهسودان، با حمایت مادرشان خراسویه، علیه محمد توطئه، و او را سرنگون کردند. ابن مسکویه علت این توطئه را بدرفتاری و سخت‌گیری‌های دائمی محمد و ترس پسرانش از او عنوان کرده‌است.
محمد بدسرشت و درشت‌خوی بود و با خاندان خود سخت‌گیری و رفتار ناهنجار داشت. وهسودان پسرش از او ترسناک شده پیش برادرش مرزبان که در یکی از دزهای تارم بود پناه برد. محمد دانست چون دو برادر با هم باشند برایشان دست نخواهد داشت و خواست میانشان جدایی بیندازد نامه‌ای به مرزبان نوشت و او را به نزد خود فراخواند. وهسودان به مرزبان گفت من از تنهایی خود در این دز ترسناکم چه پدرمان در خیال گرفتن من است. مرزبان برادر را نیز همراه برداشت و چون در اثنای راه بودند به پیکی از محمد برخوردند که پنهان پیش مردم آن دز فرستاده و پیغام داده بود وهسودان چون تنها بماند دستگیر کنند و نگهدارند و دز را نیز به مرزبان بار ندهند. مرزبان و وهسودان از این پیک و پیغام در شگفت شده نیت محمد را دربارهٔ خود دانستند و چون به شمیران رسیدند محمد به دز دیگری بیرون رفته بود. مرزبان و وهسودان داستان پیک و پیغام را با مادر خود خراسویه گفتگو کردند و به همدستی او دز را با همه گنجینه و اندوخته محمد تصرف نمودند. محمد چون این خبر بشنید در کار خود حیران ماند و در آن دز که بود تهیدست و تنها بنشست …
پس از دستگیری محمد، حکومت طارم به وهسودان رسید؛ وی محمد را در قلعه‌ای حبس کرد. در همان سال (۳۳۰ ه‍.ق) مرزبان به آذربایجان حمله و آن را فتح کرد. این واقعه سلاریان را به دو شعبه تقسیم کرد. با وجود حکومت وهسودان در طارم، حاکم اصلی مرزبان بود و وهسودان فقط نایب‌السلطنه و جانشین او محسوب می‌شد.
بازگشت به قدرت و سرانجام

در سال ۳۳۸، مرزبان به ری حمله کرد. او پیش از حمله با پدر و برادرش مشورت کرده بود. محمد او را از این کار منع کرد، ولی مرزبان اهمیتی نداد. ری در آن‌زمان تحت تصرف رکن‌الدوله بویی بود. مرزبان از رکن‌الدوله فریب و شکست خورد و به زندان افتاد؛ پس از اسارت مرزبان، فرزندانش، برادرش وهسودان، آل بویه و دیسم الکُردی بر سر کنترل آذربایجان درگیر شدند. در چنین شرایطی، عده‌ای از سپاهیان مرزبان که از میدان جنگ گریخته بودند به فرماندهی جستان بن شرمزن و برخی دیگر، محمد بن مسافر را از طارم به اردبیل بردند و او را حاکم خود کردند. مرزبان، پیش از حمله، برادرش وهسودان را به نیابت از خودش به حکومت آذربایجان گماشته بود؛ اما وهسودان از ترس پدر آذربایجان را رها کرد و به طارم بازگشت. اما محمد با سپاهیان آذربایجان نیز بدرفتاری می‌کرد و درنتیجه برای بار دوم، از حکومت سرنگون شد و بابت همین مسئله حتی جانش نیز به خطر افتاد؛ پس به طارم گریخت و وهسودان نیز دوباره او را حبس کرد. از زمان بازگشت محمد به قدرت تا سرنگونی مجددش، چند روز بیشتر طول نکشید. وی سرانجام مدتی پیش از ۹۵۳ میلادی (به هجری قمری، سالِ ۳۴۱) وفات یافت.
خانواده

محمد بن مسافر سه پسر به نام‌های «مرزبان» و «وهسودان» و «صعلوک» داشت. صعلوک از سران سپاه دیسم الکردی بود ولی اطلاعات دیگری از وی در دست نیست. محمد برادری به نام «مالک» نیز داشت که از او نیز اطلاعاتی موجود نمی‌باشد. اما مالک پسری موسوم به بلسوار (پیلسوار) داشت که از فرماندهان سپاه وشمگیر، در زمان حملهٔ وشمگیر به آذربایجان بود. از میان پسران محمد بن مسافر، وهسودان دومین پسر، و مرزبان آخرین بود. از «مسافر»، پدر محمد بن مسافر، اطلاعی موجود نیست. محمد بن مسافر همچنین برادرزاده‌ای بنام «مهدی» داشت که فرزند مالک بود و به «سیاه‌چشم» شهرت داشت. او پس از اینکه الموت را تصرف کرد، مهدی را بر آن قلعه گماشت؛ ولی مهدی در حملهٔ اسفار شیرویه کشته شد.
به نوشتهٔ مروج‌الذهب محمد بن مسافر داییِ علی دیلمی بوده‌است؛ اما به اعتقاد کسروی نمی‌توان درنظر گرفت که او دایی جستان سوم هم محسوب می‌شده؛ چراکه محمد مسلمان بوده و دختر جستان سوم را به همسری داشته‌است. کسروی اینطور توضیح می‌دهد که احتمالاً علی و جستان از یک مادر نبوده‌اند.
مذهب

مقالهٔ اصلی: مذهب دیلمی‌ها
مسلمان شدن دیلمی‌ها
این خود داستان شگفتی بود که دیلمان پس از سیصد سال دشمنی با اسلام و جنگ و خونریزی با مسلمانان چون به رهنمایی علویان اسلام را پذیرفته راه به میان مسلمانان پیدا کردند و پنجاه سال نگذشت که بر بخش بزرگی از عالم اسلام فرمانروایی یافتند و نام دیلم پس از آنکه پیوسته با لعن و نفرین توأم بود این دفعه در منبرهای اسلام (حتی در مکه و مدینه) خطبه و دعا به نام ایشان می‌خواندند.
کسروی، شهریاران گمنام، ۵۵.
به اعتقاد اسماعیل شمس در تاریخ جامع ایران خاندان سلاری پس از فتوحات اسلام همچنان زرتشتی ماندند. حال اینکه به گفتهٔ احمد کسروی در شهریاران گمنام، دیلمی‌ها هرگز شریعت زرتشتی را نپذیرفته بودند؛ کسروی معتقد بود دیلمی‌ها مردمی «اصولاً بی‌دین بوده‌اند». به نوشتهٔ ویلفرد مادلونگ در دائرةالمعارف ایرانیکا، عمدهٔ دیلمی‌ها مشرک بوده‌اند اگرچه تعدادی زرتشتی و مسیحی هم بین‌شان پیدا می‌شده. مسلمانان فتوحاتشان را تا دیلم ادامه دادند، اما هرگز موفق به ورود به جبال دیلم نشدند. بدین‌ترتیب، دیلمی‌ها همان استقلالی که قبل از اسلام داشتند را حفظ کرده و توسط سلسلهٔ مستقل خود اداره می‌شدند. اسلام به‌وسیله داعیان علوی به‌میان دیلمی‌ها راه پیدا کرد. پس از اینکه محمد بن زید در گرگان به دست سامانیان کشته شد، ناصر کبیر، به دیلم، نزد جستان سوم پناه برد. وی به جستان اطمینان داد که هدفش فقط تبلیغ اسلام است، و قصد کسب قدرت سیاسی ندارد. مدتی بعد، عده کثیری از دیلمی‌ها و حتی شماری از خانوادهٔ جستان سوم، مسلمان شدند. به‌نوشته مرعشی، داعی ۱۴ سال (۲۸۷–۳۰۱ ه‍.ق) در دیلم بود و همهٔ مردم گیل و دیلم به دستش مسلمان شدند. به‌نظر می‌رسد سلاریان نیز تا پیش از ۳۰۱ ه‍.ق به اسلام ایمان آوردند و به تبعیت از سایر دیلمی‌ها، مذهب زیدی داشتند. مذهب سلاریان شیعه اسماعیلی، و فرقهٔ آنها، قرمطی بود. آنها مانند سایر قرمطیان، از امامت خلفای فاطمی حمایت نمی‌کرده‌اند بلکه به غیبت محمد بن اسماعیل معتقد بودند. مع‌الوصف، عبدالحسین زرین‌کوب معتقد است گرایش این خاندان به مذهب اسماعیلیه بیش از آن که اعتقاد واقعی به مذهب باشد، بهانه‌ای برای مخالفت با خلافت عباسی بوده‌است. تغییر مذهب سلاریان از زیدیه به اسماعیلیه، درمیان سال‌های ۳۰۰ تا ۳۳۰ ه‍.ق، و توسط داعیان اسماعیلی ری و بالأخص ابوحاتم رازی اتفاق افتاد. ابوحاتم، تعدادی از سیاستمداران آن زمان را به مذهبش دعوت کرد و توانست خسروفیروز جستانی را هم جذب کند.
در دوران حکومت سلاریان، مذهب اسماعیلی در مناطق تحت تصرفشان تبلیغ می‌شد. مع‌الوصف، گرایش خاندان حکومتی سلاریان به مذهب اسماعیلیه و تبلیغات داعیان اسماعیلی در زمان آنها در دیلم (و بعدتر آذربایجان) باعث نشد عامهٔ مردم مناطق مذکور به آن مذهب گرایش پیدا کنند.
خصوصیات اخلاقی و رفتاری و میراث

محمد بن مسافر فرمان‌روایی عاقل و آبادی‌دوست، ولی در عین حال بی‌رحم و بداخلاق بود. او قلعهٔ شمیران را پایتخت خود قرار داد و بناهای زیبایی که در آن ساخته بود، مورد تحسین یک سیاح موسوم به «ابودلف مسعر بن مهلهل خزرجی» قرار گرفت. به روایت وی، محمد بن مسافر هرکجا آثار هنری زیبا می‌دید، هنروران آن آثار را با پول زیاد به قلعه شمیران می‌آورد ولی زمانی که آنها وارد قلعه می‌شدند، دیگر هرگز اجازه خروج از قلعه را به آنها نمی‌داد. این سیاح از کوشک‌های قلعهٔ شمیران بسیار تعریف می‌کند. به گفته او، محمد بن مسافر حتی فرزندان رعایا را از خانواده‌هایشان جدا می‌کرد و به صنعتگران و هنروران می‌سپرد تا کار یاد بگیرند. پس از سقوط محمد، پسرانش مرزبان و وهسودان، این افراد را که تعدادشان حدود پنج هزار نفر بود، از قلعه آزاد کردند. ابودلف همچنین روایت می‌کند که درآمد محمد بن مسافر بالا و هزینه‌های او کم بوده‌است.
فهرست منابع

رضازاده لنگرودی. «جنبش مرداویج گیلی».  در م. پ. جکتاجی. گیلان‌نامه، مجموعه مقالات گیلان‌شناسی. ج. دوم.
سجادی، صادق (۱۳۶۷). «آل بویه». دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. ج. ۱. دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.
شاهمرادی، سید مسعود (۱۶ فروردین ۱۳۹۵). «آل مسافر و تشیع در دیلم و آذربایجان در قرن چهارم هجری».
شمس، اسماعیل (۱۳۹۳). «سلاریان».  در سجادی، صادق. تاریخ جامع ایران. ج. هفتم. مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.
کاظم‌بیکی، محمدعلی (۱۳۸۹). «بویهیان و زیاریان، روایتی نویافته از کتاب التاجی» (PDF). تاریخ تمدن اسلامی. ۶ (۱۱). دریافت‌شده در ۲۲ اکتبر ۲۰۲۱.
کسروی، احمد (۱۳۰۷). شهریاران گمنام. تهران: نشر دنیای کتاب. شابک ۹۶۴-۳۵۱-۳۱۸-۱.
مفرد، محمدعلی (۱۳۸۶). ظهور و سقوط آل‌زیار. تهران: انتشارات رسانش. شابک ۹۶۴-۷۱۸۲-۹۴-۵.
Bosworth, C. Edmund. "Mosaferids". Encyclopaedia Iranica (به انگلیسی). Retrieved 19 October 2021.
Bosworth, C. Edmund (2010). "ZIYARIDS". Encyclopaedia Iranica, Online Edition.
Bosworth, C. Edmund (1991). "Mardawidj". Encyclopaedia of Islam, Volume V. E.J. Brill's. ISBN 9004081127.
Yarshater, Ehsan (2004-12-15). IRAN ii. IRANIAN HISTORY (2) Islamic period (به انگلیسی). Encyclopædia Iranica.{{cite encyclopedia}}:  نگهداری یادکرد:تاریخ و سال (link)
Madelung, W. (1975). "The Minor Dynasties of Northern Iran".  In Frye, R.N. (ed.). The Cambridge History of Iran, Volume 4: From the Arab Invasion to the Saljuqs. Cambridge: Cambridge University Press. pp. 198–249. ISBN 978-0-521-20093-6.
Madelung, Wilfred (2011). "Deylamites". Encyclopaedia Iranica.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| پیشین: سلسله تأسیس شد |  حاکم سلاری دیلم ۳۰۶–۳۳۰ ه‍. ق | پسین: وهسودان |
| پیشین: مرزبان |  حاکم سلاری آذربایجان مدت بسیار کوتاه در سال ۳۳۸ (چند روز) | پسین: دیسم بن ابراهیم کرد |
| ن ب وسلّاریان | ن ب وسلّاریان | ن ب وسلّاریان |
| --- | --- | --- |
| در طارم |  محمد بن مسافر  وهسودان بن محمد  مرزبان دوم بن اسماعیل  ابراهیم دوم بن مرزبان  جستان دوم بن ابراهیم  مسافر بن ابراهیم  |  |
| در آران و آذربایجان و ارمنستان |  مرزبان بن محمد  محمد بن مسافر  وهسودان بن محمد  جستان بن مرزبان  اسماعیل بن وهسودان  ابراهیم بن مرزبان  نوح بن مرزبان  ابراهیم بن مرزبان  مرزبان دوم بن اسماعیل  |  |
| در دوین |  مرزبان بن محمد  ابراهیم بن مرزبان  |  |
| ن ب ومیان‌دوره ایرانی (۸۰۰ – ۱۱۰۰ م> ) | ن ب ومیان‌دوره ایرانی (۸۰۰ – ۱۱۰۰ م> ) |
| --- | --- |
خراسانیان و بلوچان:  طاهریان  صفاریان  سامانیان  سلطنت مکران 
دیلمیان و طبرستانیان:  علویان طبرستان  زیاریان  آل بویه  سلاریان  فیروزانیان  باوندیان  آل کاکویه 
کردها:  روادیان  مروانیان  شدادیان  آل حسنویه  بنی عیاران  هزبانیان 
خوارزمیان:  آفریغیان  آل مأمون 
سغدیان:  ساجیان  بنو الیاس 
نمایی از قلعهٔ شمیران
نقشهٔ مناطق طبرستان، گیلان، دیلم و سرزمین‌های اطراف آنها و شهرهای مهم‌شان، درطی میان‌دوره ایرانی. مناطق دیلم و شمیران در قلمرو محمد بودند.
نقاشی سواره‌نظام دیلمی
نقاشی پیاده‌نظام دیلمی
خاورمیانه در سال ۳۳۰ هجری؛ قلمرو مرزبان شامل آران، آذربایجان، شروان و ارمینیه می‌شد، حال اینکه قلمرو پدرش، محمد بن مسافر، به دیلم و طارم محدود بود.
گوریو

با گوگوریو اشتباه نشود.
گوریو (کره‌ای: 고려; هانجا: 高麗; مک‌کیون–ریشاور: Koryŏ؛ [ko.ɾjʌ])، یک دودمان‌ کره‌ای بود که در سال ۹۱۸، در دوره سه پادشاهی پایانی کره، تأسیس شد که تا سال ۱۳۹۲ شبه‌جزیره کره را متحد کرد و بر آن حکومت کرد.  نام «کره» برگرفته از نام گوریو است که به عنوان رومی نیز به عنوان Koryŏ شناخته می‌شود، که اولین بار در اوایل قرن پنجم توسط گوگوریو استفاده شد. به گفته مورخان کره‌ای، در دوره گوریو بود که هویت‌های فردی گوگوریو، بکجه و شیلا با موفقیت در یک موجودیت واحد ادغام شدند که اساس هویت کره‌ای امروزی شد.
شایان

معنای  را در ویکی‌واژه، واژه‌نامهٔ آزاد، ببینید.
شایان نامی پسرانه رایج در ایران و هند است که به عنوان نام خانوادگی نیز بکار می‌رود.
افراد شاخص با این نام از این قرارند:
شایان منشی، هنرپیشه اهل هند
حسین شایان، ورزشکار و مربی دو و میدانی
دیودوروس کرونوس

دیودوروس کرونوس (به یونانی: Διόδωρος Κρόνος؛ به انگلیسی: Diodorus Cronus؛ درگذشت حدود ۲۸۴ قبل از میلاد) فیلسوف و منطقی‌دان یونانی مرتبط با مکتب مگارایی بود. او به‌ویژه به دلیل نوآوری‌های منطقی خود، از جمله استدلال استادانه‌اش که در پاسخ به بحث ارسطو دربارهٔ احتمالات آینده تدوین کرد شناخته می‌شود.
زندگی

دیودوروس فرزند آمینیاس از شهر یاسوس در کاریه بود. او در دربار اسکندریه در دوران حکومت بطلمیوس یکم سوتر زندگی می‌کرد. گفته می‌شود که بطلمیوس به دلیل ناتوانی او در حل فوری مسئله‌ای دیالکتیکی که توسط استیلپو در حضور پادشاه مطرح شد، به او لقب کرونوس (به معنای «پیرمرد») داد. گفته شده که دیودوروس از این ننگ آنچنان دل‌شکسته شد که پس از بازگشت از آن مهمانی و نوشتن رساله‌ای دربارهٔ مسئله، از غصه درگذشت. با این حال، به گفته استرابون، دیودوروس خود این لقب را از استادش، آپولونیوس کرونوسی، به ارث برد. گمان می‌رود که دیودوروس در حدود ۲۸۴ قبل از میلاد درگذشته باشد؛ تاریخ تولد او ناشناخته است. در گذشته تصور می‌شد که او به قدری مسن بوده که بر ارسطو (۳۸۴–۳۲۲ قبل از میلاد) تأثیر گذاشته است، اما شواهد قوی برای این ادعا وجود ندارد.
دیودوروس به دلیل مهارت فوق‌العاده‌اش در دیالکتیک که به او لقب «دیالکتیک‌دان» داده بود، بسیار شناخته شده بود. این عنوان به‌طور مؤثر به نام خانوادگی او تبدیل شد و حتی به پنج دخترش، منکسن، آرگیا، تئوجنیس، آرتمسیا و پانتاکلیا که همگی در دیالکتیک تخصص داشتند، انتقال یافت. از شاگردان او می‌توان به فیلو دیالکتیک‌دان و زنون رواقی، بنیان‌گذار مکتب رواقی‌گری اشاره کرد. اگرچه دیودوروس تحت تأثیر مکتب مگارایی قرار داشت، اما مشخص نیست که او و همکارانش تا چه حد به آن مکتب خاص وابسته بودند.
فلسفه

او به ویژه به دلیل نوآوری‌های منطقی خود، از جمله استدلال استادانه‌اش که در پاسخ به بحث ارسطو دربارهٔ احتمالات آینده تدوین شد، شناخته می‌شود. دیوژن لائرتی می‌گوید که دیودوروس همچنین از پارادوکس کپه‌ها استفاده کرد و گفته می‌شود که دو پارادوکس دیگر، یعنی «مرد نقاب‌دار» و «شاخ‌ها» را که به ایبولیدس نیز نسبت داده می‌شوند، ابداع کرده است. آئولوس گلیوس ادعا می‌کند که او همچنین دیدگاه مبنی بر ابهام در کلمات را رد می‌کرد و هر گونه عدم قطعیت در درک را ناشی از ابراز مبهم سخنرانان می‌دانست. به گفته سکستوس امپریکوس، او همچنین معتقد بود که فضا غیرقابل تقسیم است و در نتیجه حرکت غیرممکن است. او همچنین وجود و همه‌چیزهای متعدد را هم در زمان و هم در فضا انکار می‌کرد؛ اما او چیزهایی را که فضا را پر می‌کنند به عنوان یک کل واحد متشکل از تعداد بی‌نهایت ذرات غیرقابل تقسیم در نظر می‌گرفت.
فلسفه > استدلال استادانه

ارسطو در اثر خود به نام تعبیرات، با مسئله احتمالات آینده درگیر بود. به ویژه این سؤال که آیا می‌توان احتمالات آینده را در زمان حال به صورت درست یا نادرست در نظر گرفت و اگر آینده باز است، چگونه این کار ممکن است؟
در پاسخ، دیودوروس ادعا کرد که «ممکن» با «ضروری» (یعنی غیرمحتمل) یکی است؛ به این ترتیب که آینده به همان اندازه قطعی و تعریف شده است که گذشته. اسکندر افرودیسی به ما می‌گوید که دیودوروس بر این باور بود که تنها چیزی ممکن است که یا اکنون در حال وقوع است یا در آینده رخ خواهد داد. وقتی دربارهٔ وقایع گذشته صحبت می‌کنیم، به خوبی می‌دانیم که یک واقعه یا رخ داده یا رخ نداده است، اما نمی‌دانیم کدام‌یک درست است؛ بنابراین، تنها می‌گوییم که آن واقعه ممکن است رخ داده باشد. همین‌طور دربارهٔ آینده نیز، یا این که یک واقعه در زمانی رخ خواهد داد، قطعاً درست است، یا این که هرگز رخ نخواهد داد، قطعاً درست است. این که ممکن است رخ دهد یا رخ ندهد، تنها نمایانگر ناآگاهی ما از درست بودن یکی از این دو حالت است. آنچه که هرگز در هیچ زمانی رخ نخواهد داد، غیرممکن است.
دیودوروس ادامه داد تا استدلالی را فرموله کند که به «استدلال استادانه» یا «استدلال حاکم» (ho kurieuôn logos [ὁ κυριεύων λόγος]) مشهور شد. مختصرترین توصیف آن توسط اپیکتتوس ارائه شده است:
استدلالی که «استدلال استادانه» نامیده می‌شود، به نظر می‌رسد از اصولی همچون این‌ها مطرح شده باشد: در واقع، یک تناقض عمومی بین این سه گزاره وجود دارد، به‌گونه‌ای که هر دو گزاره با سومی در تضاد هستند. این گزاره‌ها عبارتند از: (۱) هر حقیقت گذشته باید ضروری باشد؛ (۲) محال از ممکن نتیجه نمی‌شود؛ (۳) چیزی ممکن است که نه حقیقت دارد و نه حقیقت خواهد داشت. دیودوروس با مشاهده این تناقض، از نیروی اثباتی دو گزاره اول برای اثبات این گزاره استفاده کرد: که هیچ چیز ممکن نیست مگر آنچه درست است و هرگز نادرست نخواهد بود.
اپیکتت ادامه می‌دهد که پانتوئیدس، کلئانتس و آنتیپاتروس از تارسوس از گزاره دوم و سوم استفاده کردند تا نشان دهند که گزاره اول نادرست است. از طرف دیگر کریسیپوس با دیودوروس موافق بود که هر چیزی که به عنوان یک واقعه در گذشته درست باشد ضروری است، اما دیدگاه دیودوروس را مبنی بر اینکه ممکن باید یا آنچه درست است یا آنچه درست خواهد بود باشد، رد کرد.
یک بازسازی ممکن به شرح زیر است: برای دیودوروس، اگر رویدادی در آینده رخ نخواهد داد، پس در گذشته این حقیقت داشت که این رویداد رخ نخواهد داد. از آنجا که هر حقیقت گذشته ضروری است (گزاره ۱)، بنابراین ضروری بود که در گذشته این رویداد رخ ندهد. از آنجا که محال نمی‌تواند از ممکن نتیجه شود (گزاره ۲)، همیشه باید غیرممکن بوده باشد که این رویداد رخ دهد؛ بنابراین اگر چیزی حقیقت نخواهد داشت، هرگز ممکن نیست که حقیقت داشته باشد و به این ترتیب گزاره ۳ نادرست نشان داده می‌شود.
اپیکتت ادامه می‌دهد و اشاره می‌کند که پانتویدس، کلئانتس و آنتیپاتر طرسوسی از گزاره‌های دوم و سوم برای نشان دادن نادرستی گزاره اول استفاده کردند. اما کریسیپوس با دیودوروس موافق بود که هر رویدادی که در گذشته درست باشد ضروری است، اما با نظر دیودوروس که ممکن باید چیزی باشد که یا حقیقت دارد یا حقیقت خواهد داشت، مخالف بود. او از گزاره‌های اول و سوم برای نشان دادن نادرستی گزاره دوم استفاده کرد.
برای مطالعهٔ بیشتر

گسکین، ریچارد، نبرد دریایی و استدلال استاد. ارسطو و دیودور کرونوس در مورد متافیزیک آینده. برلین، والتر دو گروتر، ۱۹۹۵.
سدلی، دیوید. دیودور کرونوس و فلسفه هلنیستی. Proceedings of the Cambridge Philological Society 203, NS 23 (1977), P. 74-120.
ویلمین، ژول. ضروری است. L'aporie de Diodore et les system philosophiques. پاریس ۱۹۸۴. (ترجمه انگلیسی: Necessity or Contingency. The Master Argument, Stanford: CSLI Publications, 1996.شابک ‎۱-۸۸۱۵۲۶-۸۶-۰، جلد شومیزشابک ‎۱-۸۸۱۵۲۶-۸۵-۲).
میهن‌پرست (کتاب)

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نویسنده(ها): آلکسی ناوالنی
کشور: ایالات متحده آمریکا، بریتانیا
زبان: انگلیسی
موضوع(ها): سیاست در روسیه
گونه(های) ادبی: شرح حال
انتشار: ۲۲ اکتبر ۲۰۲۴
ناشر: انتشارات آلفرد ای. کناف (ایالات متحده) بادلی هد (بریتانیا)
گونه رسانه: جلد سخت
شمار صفحات: ۴۷۹
شابک: شابک ‎۹۷۸−۰−۵۹۳−۳۲۰۹۶−۹
پس از: نیروهای مخالف 
میهن‌پرست: زندگی‌نامه کتابی غیرداستانی و پسامرگ به قلم رهبر اپوزیسیون روسیه آلکسی ناوالنی است که توسط انتشارات آلفرد ای. کناف در اکتبر ۲۰۲۴ منتشر شد. این کتاب که به عنوان زندگی‌نامه توصیف شده، دومین کتاب ناوالنی است و پس از نیروهای مخالف (۲۰۱۶) منتشر شده است. میهن‌پرست به زندگی و فعالیت‌های ناوالنی می‌پردازد.
خلاصه

در میهن‌پرست، ناوالنی به شرح زندگی و فعالیت‌های خود پرداخته است. بخش اول کتاب به صورت روایت زندگی و فعالیت‌های او است و بخش دوم به صورت خاطرات زندان است - بخشی از آن به توصیف ملال، تنهایی و رنج زندگی در چنین زندانی می‌پردازد و همچنین تأملاتی در مورد موضوعات متنوعی از «ادبیات فرانسوی قرن نوزدهم تا بیلی آیلیش» را شامل می‌شود. این بخش همچنین نشانگر مبارزهٔ طولانی او با ناامیدی علیرغم مجازات‌های اعمال‌شده توسط مقامات است و به خوانندگان توصیه‌هایی برای از دست ندادن امید می‌دهد.
کتاب همچنین شامل یک بیانیه برای تحول روسیه است که شامل «انتخابات آزاد، مجمع قانون اساسی، تمرکززدایی و گرایش به اروپا» است. آخرین نوشته در زندگی‌نامه در تاریخ ۱۷ ژانویهٔ ۲۰۲۴، چند هفته قبل از مرگ او ثبت شده است.
نگارش

ناوالنی نگارش میهن‌پرست را در آلمان و پس از مسمومیت با مادهٔ اعصاب عوامل نوویچوک در اوت ۲۰۲۰ آغاز کرد. او در فوریهٔ ۲۰۲۱ به روسیه بازگشت، زمانی که بخش عمده‌ای از زندگی‌نامهٔ خود را نوشته بود و سپس دستگیر شد. در اوت ۲۰۲۳، به اتهام افراط‌گرایی به ۱۹ سال زندان محکوم شد. در فوریهٔ ۲۰۲۴، او در اردوگاه مجازات در شمالگان روسیه درگذشت.
ویرایش و انتشار

میهن‌پرست توسط آرچ تایت و استیون دالزیل از روسی به انگلیسی ترجمه شد.
این کتاب توسط انتشارات آلفرد ای. کناف و همسر ناوالنی، یولیا ناوالنایا در ۱۱ آوریل ۲۰۲۴ معرفی شد. ناوالنایا دست‌نوشته را ویرایش و نهایی کرد. او در ایکس اعلام کرد که میهن‌پرست به یازده زبان، از جمله نسخه‌ای به زبان روسی منتشر شده است.
این کتاب در تاریخ ۲۲ اکتبر ۲۰۲۴ توسط کناف در ایالات متحده و توسط بادلی هد (از زیرمجموعه‌های پنگوئن در بریتانیا) منتشر شد. یولیا ناوالنایا در آستانهٔ انتشار کتاب با بی‌بی‌سی مصاحبه کرد.
این کتاب به زبان روسی منتشر خواهد شد، اما در روسیه توزیع نخواهد شد. دولت روسیه و رسانه‌های دولتی از انتشار آن چشم‌پوشی کردند.
نقدها

لوک هاردینگ، نویسندهٔ گاردین, این کتاب را به عنوان «روایتی روشن از زندگی و دوران تاریک ناوالنی» و «چالشی از فراسوی گور برای حاکمان مرگ‌پرست روسیه» تحسین کرد.
میخائل زیگار از ونتی فر تفاوت لحن در بخش‌های مختلف کتاب را برجسته کرد و بخش اول را ساده و طنزآمیز توصیف کرد، در حالی که نوشتن خاطرات زندان «وحشتناک اما غیرقابل توقف» بود.