لری بویراحمدی
نمونه واژه‌ها

| لری بویراحمدی | فارسی | تلفظ | توضیحات |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| بو | بابا | bow |  |  |  |  |  |
| دی/دای/دا | دای، مادر | day/dey |  |  |  |  |  |
| کَکا/گه گو | برادر | kaka |  |  |  |  |  |
| گو | برادر | gow |  |  |  |  |  |
| دَدَ/دَیَه/دِیَه | خواهر | daya/dada |  |  |  |  |  |
| بَ وا | پدربزرگ | bavaa |  |  |  |  |  |
| نَنَه | مادربزرگ | nana |  |  |  |  |  |
| تاتَه | عمو | tata |  |  |  |  |  |
| حالو | خالو_دایی | haloo |  |  |  |  |  |
| هُمریش | همریش (باجناغ) | homrish |  |  |  |  |  |
| بنکو/بمکو | گروه-دسته | bomkoo/bonkoo |  |  |  |  |  |
| کُر | پسر | kor | (کُره که به معنی (بچه مذکر) است از همین ریشه است) |  |  |  |  |
| دُوَر | دختر | dooar |  |  |  |  |  |
| جمولو | دوقلو | jmoloo |  | اُرسی | کفش | orsi |  |
| کوش | کفش | kowsh |  |  |  |  |  |
| دین | دنبال، پیرو | din | کلمه دین در عربی از همین واژه گرفته شده‌است. |  |  |  |  |
| سی | برای | si |  |  |  |  |  |
| سی چه | برای چه | si che |  |  |  |  |  |
| ها | آره | ha |  |  |  |  |  |
| بهر | سهم | bahr |  |  |  |  |  |
| وَته، ازته، وبن | اصلاً | vatah |  |  |  |  |  |
| هرگه | هرگاه | harga |  |  |  |  |  |
| هردمبیل | قاتی پاتی | hardambil |  |  |  |  |  |
| گهکون | سحر | gahkoon |  |  |  |  |  |
| دس نماز | وضو (دست نماز) | das nemaz |  |  |  |  |  |
| پساپس | عقب عقب (پس پس) | pasaapas |  |  |  |  |  |
| همی طور | هم راستا/همین طور | hiba |  |  |  |  |  |
| گو ره | (گاهواره) نوبت | gara |  |  |  |  |  |
| گَه | نوبت | gah |  |  |  |  |  |
| ایسو،هم ایسو | ایسون، اینسان، حالا-اکنون | iso |  |  |  |  |  |
| اوسو،بیین | اوسون، آنسان، اونوقت | ouso |  |  |  |  |  |
| مِن | میان، توی | men |  |  |  |  |  |
| تو | اتاق | too |  |  |  |  |  |
| پلشت،نشسته | کثیف، پلشت | pelasht |  |  |  |  |  |
| پشنگه | ذرات مایعات که به اطراف پاشیده می‌شود | peshenga |  |  |  |  |  |
| پشکو | چس فیل | peshkoo |  |  |  |  |  |
| جومه | جامه-پیراهنن | jooma |  |  |  |  |  |
| ارخلق | لباس مردانه قدیمی | arkhalegh |  |  |  |  |  |
| دلگ | دلق-جامه ای جلیقه مانند و ضخیم که معمولاً زنان می‌پوشیدند | dalg |  |  |  |  |  |
| چارقد،چاقی | چارقد، روسری | charghay |  |  |  |  |  |
| پتی | خالی-برهنه | pati |  |  |  |  |  |
| گَپو | بزرگ | gapoo |  |  |  |  |  |
| گت، گتو | بزرگ | gtoo, got |  |  |  |  |  |
| دوال | کمربند | dooal |  |  |  |  |  |
| کنارآب | توالت | kenaraab |  |  |  |  |  |
| گُنج | زنبور | Gonj |  |  |  |  |  |
| بِنگِشت | گنجشک | bengesht |  |  |  |  |  |
| گِلو | گربه | geloo , gloo |  |  |  |  |  |
| بَندیر | منتظر | bandir |  |  |  |  |  |
| تیه | دیه->دیده-> چشم | tiya |  |  |  |  |  |
| نُفت | دماغ | noft |  |  |  |  |  |
| فیر | دماغ | fir |  |  |  |  |  |
| کلیچ/اَنگُل | انگشت | clich |  |  |  |  |  |
| کچه | چونه | kacha |  |  |  |  |  |
| بُت | گلو | bot |  |  |  |  |  |
| کَپ | دهان | kap |  |  |  |  |  |
| کپدره | دهان دره | kapdara |  |  |  |  |  |
| چیل | لب و دهان | chil |  |  |  |  |  |
| گرداله | کلیه | Gordalah |  |  |  |  |  |
| گُرده | کلیه | Gorda |  |  |  |  |  |
| کُم | شکم | kom |  |  |  |  |  |
| کُنجر | نیشگون | konjor |  |  |  |  |  |
| رَز | درخت انگور | raz |  |  |  |  |  |
| پِرز | ذره | perz |  |  |  |  |  |
| پرزالو | صفت چیزی که به راحتی مانند علف خشک ریز ریز می‌شود | perzaloo |  |  |  |  |  |
| بَرد | سنگ | bard |  |  |  |  |  |
| صبا | فردا | sabaa |  |  |  |  |  |
| دوش | دیشب | doosh |  |  |  |  |  |
| پرندوش | پریشب | parandoosh |  |  |  |  |  |
| دیگ | دیروز | dig |  |  |  |  |  |
| پَریگ | پریروز | parig |  |  |  |  |  |
| پسین | عصر-غروب | pasin |  |  |  |  |  |
| دیسه | مدت-دوره زمانی | disa |  |  |  |  |  |
| وَدَر | به در -بیرون | vadar |  |  |  |  |  |
| سیزه و در | سیزده به در | siza vadar |  |  |  |  |  |
| حولکی | با عجله | houlaki |  |  |  |  |  |
| وَدَسی | ازدستی، عمداً | vadasi |  |  |  |  |  |
| وَراسی! | به راستی-جدی! واقعا! | varaasi |  |  |  |  |  |
| هیمَه | هیزم | hima |  |  |  |  |  |
| هوار | صاف (هموار) | hovar |  |  |  |  |  |
| حونه | خونه-خانه | hoona |  |  |  |  |  |
| بالاخونه | پشت بام | baalaa hoona |  |  |  |  |  |
| سیک | کنج، زاویه | sik |  |  |  |  |  |
| رهگه | محل عبور | rahgah |  |  |  |  |  |
| برم | برکه-گودال بزرگ آب | barm |  |  |  |  |  |
| سمَه | سمبه-سوراخ | sema |  |  |  |  |  |
| تاپو | محفظه ای درون دیوار زیر تاقچه که گندم را درون آن نگهداری می‌کردند | taapoo |  |  |  |  |  |
| گندنا | تره (سبزی) | gandanaa |  |  |  |  |  |
| پیرمک | کپک | pirmak |  |  |  |  |  |
| کاسه‌پشت | لاک‌پشت | kaasa posht |  |  |  |  |  |
| موری | مورچه | mouri |  |  |  |  |  |
| بق | قورباغه | ghorbak |  |  |  |  |  |
| باهِندَه | پرنده | bahenda |  |  |  |  |  |
| وَرزا | گاو نر اخته با هیکل ورزیده | varza |  |  |  |  |  |
| گووَر | گودر، گوساله | gooar |  |  |  |  |  |
| کاوَه | بره نر | kaavah |  |  |  |  |  |
| کَهرَه | بزغاله | kahra |  |  |  |  |  |
| جولَه/جیلَه | جوجه تیغی | joola/jila |  |  |  |  |  |
| کتو | توله سگ، سگ | ktoo |  |  |  |  |  |
| سگ توره | شغال | sag toora |  |  |  |  |  |
| گی ترن | سرگین غلتان | Gi teran |  |  |  |  |  |
| گَرگَراک/گرگراشک | مارمولک بزرگ | gargarashk/gargaraak |  |  |  |  |  |
| مارمَلِشک/تِیتَکُم | مارمولک | teytakom/marmaleshk |  |  |  |  |  |
| گُندگر | عنکبوت | gondgor |  |  |  |  |  |
| کف دونک | عنکبوت | kaf davanak |  |  |  |  |  |
| بالداسک | پرستو | baldasak | به دلیل شباهت بال‌های پرستو به داس |  |  |  |  |
| بال قبا سوزک | قبا سبز | bal ghaba sowzak |  |  |  |  |  |
| گندی | عدس | gendi |  |  |  |  |  |
| بُنگ | بانگ، صدا | bong |  |  |  |  |  |
| قایی | قادی، ساندویچ | ghaayi |  |  |  |  |  |
| پَل | گیسو، گیسوی بافته شده | pal |  |  |  |  |  |
| شربتین | کاسه کوچک، جام، شربت خوری | Sharbatin |  |  |  |  |  |
| می‌بریز | ماهی بریز، ظرفی مانند ماهی تابه | mey beriz |  |  |  |  |  |
| لت | پاره ای از چیزی-طرف | lat | یه لت هندونه: یه تکه هندونه - او لت: اون طرف |  |  |  |  |
| رو | رود | roo |  |  |  |  |  |
| روی | عزیز | rooy | در گویش لری لرستانی روله گفته می‌شود |  |  |  |  |
| رِشک | بچه شپش | reshk |  |  |  |  |  |
| کول | شانه | kool |  |  |  |  |  |
| گوشتیل | کشتی | goushtil |  |  |  |  |  |
| گُند | بیضه | Gond |  |  |  |  |  |
| رم | موهای زهار | rom |  |  |  |  |  |
| پند | مقعد | pend |  |  |  |  |  |
| کند | ماتحت هر چیزی | kend |  |  |  |  |  |
| دیگبر | دیگ بزرگ | digbar |  |  |  |  |  |
| کلوک | ظرفی برای نگهداری روغن | kolook |  |  |  |  |  |
| ترشپلا | آب‌کش-تراوش پیاله | troshpla |  |  |  |  |  |
| دول | دلو | dool |  |  |  |  |  |
| دشکه | نخ | deshka |  |  |  |  |  |
| دولاغ | گردوخاک | doolagh |  |  |  |  |  |
| هلو | شعله | halo |  |  |  |  |  |
| تش | آتش | tash |  |  |  |  |  |
| بوی | ای وای-اوا | booy |  |  |  |  |  |
| سرپچ | گیج | sarpach |  |  |  |  |  |
| کلو | دیوونه | kaloo |  |  |  |  |  |
| لیوه | آدم ساده | liva |  |  |  |  |  |
| گیجال | گیج و منگ | gijaal |  |  |  |  |  |
| شیتال | شوت، گیج و منگ | shital |  |  |  |  |  |
| دند | سر، بی‌حس، بدون فهم | dond | به افراد با درک پایین نیز گفته می‌شود. |  |  |  |  |
| تش و برق | رعد و برق | tash o bargh |  |  |  |  |  |
| رقات | پشت سرهم | reghaat |  |  |  |  |  |
| تلیشه | تکه باریک از پارچه یا چیزهای دیگر مثلاً استخوان | tlisha |  |  |  |  |  |
| هس | هست-استخوان | has | سه حرف ابتدای استخوان یعنی است همین کلمه است چنان‌که در لری بویراحمدی به استخوان هسخون نیز گفته می شود در ضمن کلمه هسته (هسته میوه) نیز از همین ریشه است. |  |  |  |  |
| جختی | تازه | jakhti |  |  |  |  |  |
| نچک | نوچ | nachak |  |  |  |  |  |
| دسپلو | دستمالی کردن چیزی | dasploo |  |  |  |  |  |
| دنگ | محکم | deng |  |  |  |  |  |
| سله | نوعی سبد | salah |  |  |  |  |  |
| شپلاق | سیلی | shapalagh |  |  |  |  |  |
| کپه | توده | kpah |  |  |  |  |  |
| کر | کنار | ker |  |  |  |  |  |
| کلم | توده سفت | klom |  |  |  |  |  |
| گل کلم | تکه‌های گل که خشک وسفت شده‌است | gel klom |  |  |  |  |  |
| کته | توده سفتی که روی زخم پس از مدتی ایجاد می‌شود | kota |  |  |  |  |  |
| کرکر | ته‌دیگ | kerker | این کلمه از ریشه کروندن یعنی خراشیدن آمده‌است. |  |  |  |  |
| قاتق | غذایی که با نان خورده می‌شود | ghaatogh |  |  |  |  |  |
| گله گله | جای به جای | gla gla |  |  |  |  |  |
| گمبه | دسته | gomba |  |  |  |  |  |
| گمبگل | دسته گل | gomb gol |  |  |  |  |  |
| گمبله | کوتاه وچاق | gembla |  |  |  |  |  |
| مازَه | منطقه بالا و وسط هر چیز تپه مانند | maazah |  |  |  |  |  |
| گر | نوک | gor |  |  |  |  |  |
| لیم لیم | آرام آرام | Lim Lim |  |  |  |  |  |
| مَشت | غلیظ وپرمایه | masht |  |  |  |  |  |
| منگه | صدای زیرلبی | mongah |  |  |  |  |  |
| وایه | آرزو | vaaya |  |  |  |  |  |
| وَلم | زیاد، حسابی | valm |  |  |  |  |  |
| کخ | برجستگی | kokh |  |  |  |  |  |
| ن‌ها | جلو | nhaa |  |  |  |  |  |
| دیندا | پشت سر | dindaa |  |  |  |  |  |
| رِک | چوبی که به عنوان حائل زیر شاخه سنگین شده درخت می‌گذارند تا نشکند | rek |  |  |  |  |  |
| خاگ | تخم | khag | هاگ همان خاگ به معنی تخم یا خایه می‌باشد. |  |  |  |  |
| کل | پوست یک شئ مانند تخم مرغ | kol |  |  |  |  |  |
| دم ری | روبرو و مقابل | dam ri |  |  |  |  |  |
| دمری | دمر-وارونه | damari |  |  |  |  |  |
| وقشه | عطسه | vakhsha |  |  |  |  |  |
| گردله با | گردباد | gerdelaba |  |  |  |  |  |
| کشکاور | خمیازه | Kashkaver |  |  |  |  |  |
| یه پیوس | مدام | ya peyvas |  |  |  |  |  |
| همدا (هندا) | هم اندازه | homda |  |  |  |  |  |
| کاک | خشک و تمیز | kaak |  |  |  |  |  |
| درک | خشک و پاک | derk |  |  |  |  |  |
| آسره | برآمده | asera |  |  |  |  |  |
| تمب | برآمدگی | tomb |  |  |  |  |  |
| آفری | مراسم ختم | afari |  |  |  |  |  |
| کولین | ظرفی قدیمی مخصوص نگهداری کره | kooleen |  |  |  |  |  |
| پناپله (پنهان پله) | مخفی | panaapala |  |  |  |  |  |
تزگ: 
| بوگرد (بومگرد) | قطعه چوب ضخیمی که در گذشته به وسیله بندی که به دو طرفش بسته می‌شد به عنوان غلتک روی پشت بام به کار می‌رفت | boogard |  |  |  |  |  |
| چمبریک | دو حلقه فلزی که با بند به هم بسته می‌شد و به دو طرف بوگرد وصل و برای کشیدن بوگرد به کار می‌رفت | chambarik |  |  |  |  |  |
| کَرَه | سنگ چین هاییکه از روی هم انباشتن سنگ‌های کوچک و بزرگ از داخل زمین‌ها و باغ‌ها ایجاد می‌شود و معمولاً به عنوان مرز زمین‌ها و باغ‌ها استفاده می‌شود | karra |  |  |  |  |  |
| لووه (لوده) | ظرفی مانند کجاوه برای حمل انگور که از چوب به صورت دو طرف هم شکل درست و روی خر انداخته می‌شد | lowa |  |  |  |  |  |
| مَهلی | خیلی | mahli |  |  |  |  |  |
| یَه کلی | خیلی | ya kli |  |  |  |  |  |
| یه چنینی | اینقدر | ya chnini | همراه با نشان دادن چیزی برای مقایسه مانند حجم مشت |  |  |  |  |
| هور | ظرفی خورجین مانند بافته شده از نوارهای پارچه‌های مختلف که برای حمل گندم بر روی خر استفاده می‌شد | hoor |  |  |  |  |  |
| شَلَه | ظرفی خورجین مانند بافته شده از نوارهای پارچه‌های مختلف و رشته‌هایی از موی بز که برای حمل کاه بر روی خر استفاده می‌شد | shala |  |  |  |  |  |
| پندوم | ورم | pandoom |  |  |  |  |  |
| جِر | قوز | jer |  |  |  |  |  |
: 
بعضی از واژه‌ها به صورت شکسته ادا می‌شوند و در بیشتر موارد حروف صدادار تغییر می‌کنند یعنی مثلاً آ به او و او به‌ای تبدیل می‌شود یا حروفی که در یک کلمه تلفظ آن‌ها کمی مشکل است حذف می‌شوند مانند:
زونی:زانو
نون:(نان)
واری:وارو
دس:دست
چو:چوب
رَه:راه
کُه:کوه
می:مو
رووَه:روباه
حونه:خونه
نخون:ناخن
او:آب
سوز:سبز
دو:دوغ
کلا:کلاغ
پاره ای از کلمات به شکلی شکسته شده‌اند که به نظر می‌آید ارتباطی با فارسی ندارند؛ مثلاً کلمه (تیه) که همان دیده یعنی چشم می‌باشد.