کمونیسم چپ
۱۹۳۹–۱۹۴۵

بسیاری از جریانات کوچک در چپ احزاب کمونیست توده ای در آغاز جنگ جهانی دوم فروپاشیدند و کمونیست‌های چپ نیز در ابتدا ساکت بودند. علی‌رغم اینکه جنگ را به وضوح بیش از برخی دیگر از جناح‌ها پیش‌بینی کرده بود، اما هنگامی که این جنگ آغاز شد، غرق شد. بسیاری توسط نازیسم آلمان یا فاشیسم ایتالیایی مورد آزار و اذیت قرار گرفتند. شبه نظامیان برجسته چپ کمونیست مانند میچل، که یهودی بود، قرار بود در اردوگاه کار اجباری بوخنوالد بمیرند.
در همین حال، گروه‌های کمونیستی شورای نهایی در آلمان در بحبوحه نابودی ناپدید شده بودند و گروه کمونیست بین‌المللی (GIK) در هلند رو به وخامت بود. سابق میانه گروه به رهبری هنک Sneevliet (به سوسیالیست انقلابی حزب کارگران، RSAP) خود را به تبدیل جبهه مارکس-لنین-لوکزامبورگ. در آوریل ۱۹۴۲، رهبری آن توسط گشتاپو دستگیر و کشته شد. فعالان باقیمانده سپس به دو اردوگاه تقسیم شدند زیرا برخی به تروتسکیسم متشکل از کمیته مارکسیستهای انقلابی (CRM) روی آوردند درحالی‌که اکثریت کمونیست باند-اسپارتاکوس را تشکیل دادند. گروه دوم به کمونیسم شورایی روی آوردند و اکثر اعضای GIK به آنها پیوستند.
در سال ۱۹۴۱، بخش ایتالیایی در فرانسه سازماندهی مجدد شد و همراه با هسته جدید فرانسه از حزب کمونیست با ایده‌هایی که این جناح از سال ۱۹۳۶ تبلیغ کرده بود، یعنی ناپدید شدن اجتماعی پرولتاریا و جنگهای محلی و غیره، در تضاد قرار گرفت. دفاع از این ایده‌ها توسط ورسی در بروکسل ادامه یافت. به تدریج، جناح‌های چپ مواضع ناشی از کمونیسم چپ آلمان را اتخاذ کردند. آنها این تصور را که دولت روسیه به نوعی پرولتری باقی مانده‌است کنار گذاشتند و همچنین برداشت ورسی از جنگهای محلی را به نفع ایده‌های امپریالیسم با الهام از روزا لوکزامبورگ کنار گذاشتند. مشارکت ورسیسی در کمیته صلیب سرخ نیز به شدت مورد مناقشه قرار گرفت.
اعتصاب در FIAT در اکتبر ۱۹۴۲ تأثیر زیادی در بخش ایتالیا داشت، که با سقوط رژیم موسولینی در ژوئیه ۱۹۴۳ عمیق‌تر شد. بخش ایتالیا اکنون وضعیت پیش از انقلاب در ایتالیا را آغاز کرد و آماده مشارکت در انقلاب آینده شد. در سال ۱۹۴۳، حزب کمونیست انترناسیونالیست توسط Onorato Damen و Luciano Stefanini، و دیگران ایجاد شد. در سال ۱۹۴۵ این حزب ۵۰۰۰ عضو در سراسر ایتالیا داشت و برخی از طرفداران آنها در فرانسه، بلژیک و ایالات متحده بود. این مانیفست چپ کمونیست را به پرولتاریای اروپا منتشر کرد که در آن کارگران را به جنگ طبقاتی قبل از جنگ ملی فرا می‌خواند.
در فرانسه، احیا شده توسط مارکو در مارسی، بخش ایتالیایی اکنون با بخش فرانسوی جدید که به‌طور رسمی در دسامبر ۱۹۴۴ در پاریس تأسیس شد، نزدیک بودند. با این حال، در ماه مه ۱۹۴۵، بخش ایتالیایی، که بسیاری از اعضای آن قبلاً به ایتالیا بازگشته بودند، به انحلال خود رای داد تا مبارزان آن بتوانند خود را به عنوان افراد در حزب کمونیست انترناسیونالیست ادغام کنند. کنفرانسی که در آن این تصمیم اتخاذ شد نیز از به رسمیت شناختن بخش فرانسوی امتناع ورزید و مارکو را از گروه آنها اخراج کرد.
این منجر به انشعاب در بخش فرانسوی و تشکیل Gauche Communiste de France توسط کسر فرانسوی به رهبری مارکو شد. تاریخچه این حزب متعلق به دوران پس از جنگ است. در همین حال، اعضای سابق فراکسیون فرانسه که با Vercesi و حزب کمونیست انترناسیونالیست همدرد بودند، فراکسیون جدیدی در فرانسه تشکیل دادند که مجله L'Etincelle را منتشر کرد و در پایان سال ۱۹۴۵ توسط اقلیت قدیمی این بخش که به اتحادیه کمونیست در دهه ۱۹۳۰ پیوسته بود، پیوست.
یکی دیگر از تحولات در طول سالهای جنگ در این مرحله قابل ذکر است. گروه کوچکی از شبه نظامیان آلمانی و اتریشی در این سالها به مواضع کمونیست چپ نزدیک شدند. این ستیزه‌جویان جوان که به عنوان سازمان کمونیست انقلابی شناخته می‌شوند، در آغاز جنگ جهانی دوم از نازیسم تبعید شده در فرانسه بودند و از اعضای جنبش تروتسکیست بودند، اما آنها با تشکیل انترناسیونال چهارم در سال ۱۹۳۸ مخالفت کرده بودند به این دلیل که زودرس آنها از اعتبار کامل نمایندگان رد شدند و فقط در روز بعد در کنفرانس مؤسس جوانان بین‌المللی پذیرفته شدند. آنها سپس به کمیسیون ارتباط بین‌المللی هوگو اوهلر برای بین‌الملل چهارم (کمونیست) پیوستند و در سال ۱۹۳۹ دارال مارکسیست را در آنتورپ منتشر می‌کردند.
با شروع جنگ، آنها نام کمونیست‌های انقلابی آلمان (RKD) را به خود گرفتند و در توافق با کتاب مضمون روسی آنته سیلیگا، روسیه را به عنوان سرمایه‌داری دولتی تعریف کردند. در این مرحله، آنها موضعی انقلابی شکست گرا در قبال جنگ اتخاذ کردند و تروتسکیسم را به دلیل دفاع انتقادی از روسیه (که توسط تروتسکیست‌ها به عنوان یک دولت کارگر منحط دیده می‌شد) محکوم کردند. پس از سقوط فرانسه، آنها دوباره با شبه نظامیان در محیط تروتسکیستی در جنوب فرانسه ارتباط برقرار کردند و برخی از آنها را در انقلابیون کمونیست در سال ۱۹۴۲ استخدام کردند. این گروه در سال ۱۹۴۳ به Fraternisation Proletarienne و سپس در ۱۹۴۴ به انقلابی‌ها معروف شدند. CR و RKD خودمختار و مخفی بودند، اما با سیاست مشترک همکاری نزدیک داشتند. جنگ هرچه روند خود را طی می‌کرد، آنها در جهت شورایی تکامل یافتند و در عین حال بیشتر و بیشتر با کارهای لوکزامبورگ همذات پنداری می‌کردند. آنها همچنین با فراکسیون چپ کمونیست فرانسه کار کردند و به نظر می‌رسد در پایان جنگ از هم پاشیده‌اند. بدون درنگ با دستگیری کارل فیشر، مبارز برجسته، که به اردوگاه کار اجباری بوخن والد اعزام شد، جایی که می‌خواست در نوشتن اعلامیه کمونیستهای انترناسیونالیست بوخنوالد هنگام آزادسازی اردوگاه شرکت کند، این تجزیه سرعت گرفت.