stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
نبرد تایکندروگا
پسایند

بریتانیایی‌ها روز بعد قلعه را اشغال کردند. به دلیل عقب‌نشینی عجولانهٔ نیروهای فرانسوی از کاریلون، یکی از گروه‌های دیده‌بان فرانسوی به قلعه بازگشتند با این تصور که قلعه هنوز در دست فرانسوی‌ها است؛ و چهل نفر از آنان به اسارت بریتانیایی‌ها درآمدند.
فرانسوی‌های در حال عقب‌نشینی در ۳۱ ژوئیه قلعه سنت فردریک را تخریب کردند، که راه را برای آغاز عملیات نظامی بریتانیایی‌ها در دریاچه چمپلین باز کرد (دلیل وجود هر دو قلعه، جلوگیری از دسترسی بریتانیایی‌ها به چمپلین بود). ااما فرانسوی‌ها یک ناوگان کوچک مسلح داشتند که باید ابتدا مهار می‌شد. زمانی که برای تصرف و تعمیر دو قلعه و ساخت کشتی‌های مورد نیاز برای استفاده در دریاچه چمپلین صرف شد، نیروهای امهرست را بیشتر به تأخیر انداخت و مانع از پیوستن او به ژنرال وولف در محاصره کبک شد. امهرست که نگران بود عقب‌نشینی بورلاماک او را به دام بیندازد، ماه‌های اوت و سپتامبر را به نظارت بر ساخت یک نیروی دریایی کوچک، قلعه کراون پوینت (یک قلعه جدید در کنار خرابه‌های قلعه سنت فردریک) و راه‌های تدارکات از انگلیس نو به این منطقه می‌گذشتند.
در ۱۱ اکتبر، ارتش امهرست شروع به حرکت به سمت شمال دریاچه چمپلین برای حمله به مواضع بورلاماک در ایل-او-نوکس در رودخانه ریشلیو کرد. طی دو روز بعد، یکی از کشتی‌های فرانسوی تسخیر شد؛ فرانسوی‌ها برای جلوگیری از دستگیری کشتی‌های دیگرشان، آن‌ها را رها کرده و سوزاندند. در ۱۸ اکتبر، امهرست خبر سقوط کبک را دریافت کرد. با توجه به «ظهور زمستان» (برخی از بخش‌های دریاچه شروع به یخ زدن کرده بودند) و با توجه به نزدیک شدن به پایان دوره استخدام شبه‌نظامیان استانی تا اول نوامبر، امهرست حمله خود را لغو کرد، نیروهای شبه‌نظامی را مرخص کرد و ارتش را به قرارگاه‌های زمستانی بازگرداند.
بریتانیا به‌طور قطعی کنترل کانادا را با تسلیم مونترال در سال ۱۷۶۰ به دست آورد. قلعه کاریلون، که همیشه توسط بریتانیایی‌ها تایکندروگا نامیده می‌شد (به‌خاطر محلی که قلعه در آن قرار دارد)، تا پایان جنگ فرانسویان و سرخ‌پوستان در اختیار آنان بود. پس از آن جنگ، قلعه توسط پایگاه‌های کوچکی از سربازان نگهداری می‌شد تا اینکه در سال ۱۷۷۵، در اوایل جنگ انقلابی آمریکا، توسط شبه‌نظامیان آمریکایی تسخیر شد.
ژنرال جفری آمهرست، فرمانده بریتانیایی در این عملیات
خطوط و قلعهٔ تایکندروگا که در سال ۱۷۵۹ رسم شده‌اند.
نقشهٔ دست‌نویس بازسازی‌شده برای طرح حملهٔ بریتانیا «که قرار است تا حد امکان با توجه به شرایط و زمین به اجرا درآید»، مورخ ۲۹ مه ۱۷۵۹.
نقشه‌ای از سال ۱۷۶۰ که استحکامات بورلاماک را در ایل-او-نوکس نشان می‌دهد.
علوم طبیعی

دانش های طبیعی به دنبال آگاه شدن از چگونگی کارکرد جهان و گیتی پیرامون ما هستند، پنج شاخه بزرگ این دانش‌ها عبارتند از: اخترشناسی، فیزیک، شیمی،  زمین شناسی و زیست شناسی.
علوم طبیعی (به انگلیسی: Natural science)، شاخه‌ای از علوم است که با توصیف، پیش‌بینی و درک پدیده‌های طبیعیِ مبتنی بر شواهد تجربی ناشی از مشاهده و آزمایش، سر و کار دارد و در آن، سازوکارهایی مانند داوری همتا و تکرارپذیری یافته‌ها برای اطمینان از اعتبار اکتشافات علمی استفاده می‌شوند.
این علوم، دربردارنده علوم فیزیکی (فیزیک (فیزیک نظری و فیزیک تجربی)، شیمی، اخترشناسی (نظری و رصدی)، زمین‌شناسی به همراه علوم زیستی (پزشکی و زیست‌شناسی) هستند.
فیزیک تجربی

در دانش فیزیک، فیزیک آزمایشگاهی (یا فیزیک تجربی)، مجموعه‌ای از رشته‌ها و زمینه‌هاست که موضوع آن‌ها مشاهده پدیده‌های فیزیکی برای جمع‌آوری داده در مورد جهان است. روش‌ها از زمینه‌ای به زمینهٔ دیگر، متفاوت هستند و شامل مشاهده‌های ساده‌ای مانند آزمایش کاوندیش تا آزمایش‌های پیچیده‌تر و بزرگ‌تری مانند برخورددهنده‌های هادرونی بزرگ می‌شوند.
اخترشناسی

اَختَرشناسی یا ستاره‌شناسی یا نجوم به دانش بررسی موقعیت، تغییرات، حرکت و ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی «اشیاء آسمانی» ازجمله ستاره‌ها، سیاره‌ها، دنباله‌دارها، کهکشان‌ها و رویدادهای آسمانی مانند شفق قطبی و تابش زمینهٔ کیهانی گفته می‌شود که منشأ آن‌ها در بیرون از جوّ زمین است. اخترشناسی با رشته‌هایی همچون کیهان‌شناسی، فیزیک، شیمی و فیزیکِ حرکت ارتباط تنگاتنگ دارد. (اگر تنها ستاره‌ها مطالعه شوند به آن اخترشناسیِ ستاره‌ای گفته می‌شود)
زیست‌شناسی

زیست‌شناسی یا بیولوژی (به انگلیسی: Biology) از علوم طبیعی و دانش مربوط به کاوش دربارهٔ جانداران است. این دانش به بررسی ویژگی‌ها و رفتار جانداران، چگونگی پیدایش گونه‌ها و افراد (کاهش گرایی)، و نیز به بررسی تعامل جانداران با یکدیگر و محیط پیرامونشان می‌پردازد. (زیست‌شناسی دستگاه‌ها) زیست‌شناسی شامل موضوعات گسترده‌ای است که دارای تقسیم‌بندی بسیاری از مباحث و رشته‌های مختلف می‌باشد. از جمله مهم‌ترین موضوعات آن عبارت از پنج اصل به هم وابسته است.[نیازمند منبع]
زمین‌شناسی

زمین‌شناسی یا ژئولوژی (به فرانسوی: géologie، ژئولوژی) علم مطالعه زمین، مواد سازنده آن، ساختار مواد آن و فرایندهایی را که بر روی آن عمل می‌کنند است. بخش مهمی از زمین‌شناسی مطالعه چگونگی تغییر مواد، ساختارها، فرایندها و ارگانیسم‌های زمین با گذشت زمان است.
سهیل بن عمرو

| سهیل بن عمرو | سهیل بن عمرو |
| --- | --- |
زادهٔ: ۵۵۶ مکه، حجاز،عربستان
درگذشت: ۶۳۹ عمواس، اورشلیم، فلسطین
شناخته‌شده برای: بهترین سخنور قریش بودن
همسر: فاطمه بنت عبدالعزهفاخته بنت عامر بن نوفل بن عبدمنافحنفه بنت ابوجهل
فرزندان: یزیدعبداللهابوجندلهندام کلثومسهله
والدین: عمرو بن عبدشمس (پدر)عزه بنت سفیان (مادر)
خانواده: بنی‌عامر
سهیل بن عمرو (به عربی: سهیل بن عمرو) معروف به ابویزید از بزرگان، سرشناسان و متفکران قوم قریش در صدر اسلام، و همچنین نماینده قریش در پیمان صلح حدیبیه بود. برجسته‌ترین ویژگی شخصیتی سهیل، فصاحت و بلاغت ذکر شده است.ایشان پس از چندی مسلمان شدند.
درگذشت

او در در سال ۶۳۹ بر اثر طاعون، در روستایی در نزدیکی اورشلیم در فلسطین درگذشت.
نقشه‌برداری آسمانی دیجیتال اسلون

نمایی از یک‌نوع نگارهٔ نقشه‌برداری آسمانی دیجیتال اسلون (SDSS).
این نگاره با استفاده از نرم‌افزار Aladin Sky Atlas از مرکز داده‌های نجومی استراسبورگ و داده‌های SDSS، ایجادشده است.
نقشه‌برداری آسمانی دیجیتال اسلون (به انگلیسی: Sloan Digital Sky Survey) یا SDSS، نام یک پروژه بین‌المللی و یکی از تلسکوپ‌های مهم دید زاویه باز در جهان است، و در نیومکزیکو در آمریکا قرار گرفته است.
تلسکوپ اس‌دی‌اس‌اس در رصدخانه آپاچی پوینت قرار دارد، و در سال ۲۰۰۰ تأسیس گردید. این پروژه هم‌اکنون مرحله فاز سوم خود را می‌گذراند.
این تلسکوپ متشکّل از آینه‌ای با قطر ۲٫۵ متر است، و توسط ۲۵ مؤسسه از سرتاسر جهان به‌طور مشترک استفاده می‌شود.
خرج ساخت این تلسکوپ توسط یک بنیاد شخصی به‌نام بنیاد آلفرد پی. اسلون تأمین گشته است.
باب زنگی

| باب زنگی | باب زنگی |
| --- | --- |
روستا: روستا
استان: کرمان
شهرستان: کرمان
بخش: راین
دهستان: حسین‌آباد و گروه
جمعیت: ۶۹ نفر (سرشماری ۹۵)
باب زنگی، بام ایران: باب زنگی، بام ایران
باب زنگی، روستایی است از توابع راین شهرستان کرمان در استان کرمان ایران. همچنین روستای باب زنگی از توابع شهرستان کرمان، با ارتفاع ۳۳۱۰ متر از سطح دریا بلندترین روستای کشور می‌باشد.
آب و هوا و اقلیم

آب و هوای روستای باب زنگی سرد و کوهستانی و زمستان های بسیار سرد و تابستان های خنکی دارد و حتی برخی شب های تابستانی هوای سردی دارد.
جمعیت

این روستا در بردسیر و در نزدیکی قله هزار قرار دارد و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۵۴ نفر (۱۰خانوار) بوده‌است.
ورزشگاه بسا

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نام کامل: اشتادیو دو بسا سکولو XXI (Estádio do Bessa Século XXI)
مکان: پورتو، پرتغال
مالک: باشگاه فوتبال بوآویستا
گنجایش: ۲۸٬۲۶۳
ابعاد زمین: ۱۰۵ * ۶۸ متر
سطح: چمن
ساخت: ساخت
ساخت: ۱۹۱۱
گشایش: ۱۹۱۱, ۳۰ دسامبر ۲۰۰۳
نوسازی: ۱۹۶۹–۷۲٬۱۹۹۹–۲۰۰۳
هزینه ساخت: ۳۱ میلیون €
معمار: Grupo 3 و Arquitectos Associados
استفاده‌کنندگان: استفاده‌کنندگان
باشگاه فوتبال بوآویشتا (اکنون-۱۹۱۱) تیم ملی فوتبال پرتغال (بازی‌های منتخب): باشگاه فوتبال بوآویشتا (اکنون-۱۹۱۱) تیم ملی فوتبال پرتغال (بازی‌های منتخب)
ورزشگاه بسا (انگلیسی: Estádio do Bessa) ورزشگاه فوتبال در پورتو، پرتغال و محل برگزاری بازی‌های خانگی باشگاه فوتبال بوآویشتا است. این ورزشگاه نیز مانند سایر ورزشگاه‌ها برای مسابقات جام ملت‌های اروپا ۲۰۰۴ تجدید بنا شده‌است.
ورزشگاه بسا در ۲۰۱۸
ایندیان اسپرینگز، مونتانا

CDP
| Indian Springs, Montana | Indian Springs, Montana |
| --- | --- |
CDP: CDP
ایالت: مونتانا
County: لینکلن
مساحت: مساحت
 • کل: ۴٫۵۱ مایل مربع (۱۱٫۶۸ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۴٫۵۰ مایل مربع (۱۱٫۶۶ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰۱ مایل مربع (۰٫۰۲ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۲۸۱۵ فوت (۸۵۸ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۳۱
 • تراکم: ۶٫۹/مایل مربع (۲٫۷/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۷ (MST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۶ (MDT)
کد منطقه: ۴۰۶
GNIS feature ID: ۲۵۸۳۸۱۸
ایندیان اسپرینگز (به انگلیسی: Indian Springs) شهری در ایالت مونتانا کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۳۱ نفر بوده‌است.
وزارت دفاع

وزیر دفاع آمریکا ، آدن بره دوئل، در جریان یک گفتگوی مطبوعاتی مشترک در وزارت دفاع کنیا در نایروبی، کنیا، 25 سپتامبر 2023، به اعضای مطبوعات خطاب می‌کند.
وزارت دفاع که سابقاً در برخی کشورها از آن با عنوان وزارت جنگ نیز نام برده می‌شد عنوانی است که امروزه در کشورها برای وزارت‌خانه مسئول امور نظامی به کار برده می‌شود.
معمولاً این وزارت توسط وزیر دفاع یا دبیر دفاع اداره می‌شود که مسئولیت مدیریت و نظارت بر کل نیروی نظامی را برعهده دارد.
تا پیش از جنگ جهانی دوم، وزارت جنگ شامل نیروهای زمینی بود و نیروی دریایی و هوایی توسط وزاری دیگری اداره می‌شدند؛ مثلاً در اواخر سال ۱۹۵۳ اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی دو وزارت جداگانه «نیروی دریایی» و «جنگ» وجود داشت. پس از جنگ جهانی دوم، نام معمول این وزارت در کشورها «وزارت جنگ» بود که پس از آن به «وزارت دفاع» تغییر یافت. برای نمونه، در هند این تغییر نام برای پرهیز از مفهوم تجاوزگری و همگامی با سنت‌های هندی انجام شد.
اینترانیا، ایتالیا

مکان
| اینترانیا، ایتالیا | اینترانیا، ایتالیا |
| --- | --- |
کومونه: کومونه
اینترانیا، ایتالیا: اینترانیا، ایتالیا
ناحیه: پیمونت
استان / شهرستان: استان وربانو-کوزیو-اوسولا (VB)
مساحت: مساحت
 • کل: ۹٫۹ کیلومتر مربع (۳٫۸ مایل مربع)
جمعیت (Dec. 2004): جمعیت (Dec. 2004)
 • کل: ۱۱۹
 • تراکم: ۱۲/کیلومتر مربع (۳۱/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانه)
کد پستی: ۲۸۰۵۰
پیش‌شماره تلفن: ۰۳۲۳
اینترانیا، ایتالیا (به ایتالیایی: Intragna) یک کومونه در ایتالیا است که در استان وربانو-کوزیو-اوسولا واقع شده‌است.
خصوصیات

اینترانیا ۹٫۹ کیلومترمربع مساحت و ۱۱۹ نفر جمعیت دارد.
دی‌ای۴۰ دیاموند

| دی‌ای۴۰ دیاموند | دی‌ای۴۰ دیاموند |
| --- | --- |
کاربری: هواگرد سبک
تولیدکننده: Diamond Aircraft Industries
نخستین پرواز: ۵ نوامبر ۱۹۹۷
ساخته‌شده: 1997-present
هزینه هر فروند: $420,000 DA-40XLT (2013 price)
دی‌ای۴۰ دیاموند (به انگلیسی: Diamond_DA40) یک هواگرد از نوع هواگرد سبک ساخت شرکت Diamond Aircraft Industries است. هواگرد دی‌ای۴۰ دیاموند نخستین پروازش را در ۵ نوامبر ۱۹۹۷ میلادی انجام داد.
موش زمستان‌خواب باغ

| موش زمستان‌خواب باغ | موش زمستان‌خواب باغ |
| --- | --- |
موش زمستان‌خواب باغ، Eliomys quercinus: موش زمستان‌خواب باغ، Eliomys quercinus
وضعیت حفاظت: وضعیت حفاظت
 نزدیک تهدید  (IUCN 3.1) :  نزدیک تهدید  (IUCN 3.1) 
رده‌بندی علمی: رده‌بندی علمی
فرمانرو:: جانوران
شاخه:: طنابداران
رده:: پستانداران
راسته:: جوندگان
تیره:: موش زمستان‌خواب
گونه:: E. quercinus
نام دوبخشی: نام دوبخشی
Eliomys quercinus : Eliomys quercinus 
Eliomys quercinus
موش زمستان‌خواب باغ (نام علمی: Eliomys quercinus) نام یک گونه از تیره موش زمستان‌خواب است.
بریژیت سیمون حمیدی

| بریژیت سیمون حمیدی | بریژیت سیمون حمیدی |
| --- | --- |
Brigitte Simon-Hamidi: Brigitte Simon-Hamidi
نام هنگام تولد: Brigitte Simon
زادهٔ: ۱۲ سپتامبر ۱۹۳۶ بوردو، فرانسه
پیشه(ها): زبان‌شناس، مترجم زبان فارسی، نویسنده
کارفرما: مؤسسه ملی زبان‌ها و تمدن‌های شرقی
پدر: پیرهانری سیمون
بریژیت سیمون حمیدی (به فرانسوی: Brigitte Simon-Hamidi) (متولد ۱۲ سپتامبر ۱۹۳۶)  در بوردو، فرانسه، متولد شد. او نویسنده، مترجم، مدرس و پژوهشگر زبان و ادبیات فارسی است.
زندگینامه

بریژیت سیمون-حمیدی، دختر پیرهانری سیمون ، روشن‌فکر و نویسنده فرانسوی، زبان چینی و فارسی را در مدرسه ملی زبان‌های شرقی مدرن ( اینالکو کنونی) نزد استادانی چون ژیلبر لازار آموخت.
پس از اتمام تحصیلاتش، به عنوان استاد زبان فارسی  از سال ۱۹۶۹ تا ۲۰۰۱ در موسسه ملی زبان‌ها و تمدن‌های شرقی (اینالکو) تدریس کرد. او در مقام استادی، شاگردان زیادی را تربیت کرد که برخی از آنها، مانند ماتیاس آنار ، از چهره‌های برجسته روشنفکری فرانسه به شمار می‌آیند.
در سال ۱۳۵۸ و هنگام انقلاب ۱۳۵۷ بود، آثار روح‌الله خمینی از جمله کتاب ولایت فقیه را به فرانسه ترجمه کرد.
آثار > آموزشی

فارسی از طریق کلمات و متون ، L'Asiathèque ، 2002
دیوار گوش داره ، فرهنگ ضرب المثل ها و اصطلاحات رایج فارسی، L'Asiathèque ، 2013
آثار > ترجمه ها

انقلاب در آفریقا : آزادی گینه پرتغالی توسط باسیل دیویدسون و آمیلکار کابرال ، Éditions du Seuil، 1969
شرق و بحران غرب نوشته احسان نراقی ، انتانت، 1356
ولایت فقیه نوشته روح الله خمینی ، فایوله، 1979
باغ های تنهایی، اخبار ایران : هشتمین روز زمین اثر شهریار مندنی پور ، شبهای عربی، 1379.
زنان ایرانی در مستمری مونمارتر نوشته مهناز انصاریان، L'Harmattan، 2011
آثار > مشارکت های دایره‌المعارفی

دایره المعارف بزرگ ، لاروس، 1978
Gran Larousse Universal ، Larousse، 1996
سیما جوینده

| سیما جوینده | سیما جوینده |
| --- | --- |
والی غور: والی غور
دوره مسئولیت ۲۸ جون ۲۰۱۵ – ۷ نوامبر ۲۰۱۵: دوره مسئولیت ۲۸ جون ۲۰۱۵ – ۷ نوامبر ۲۰۱۵
پس از: سید انور رحمتی
پیش از: غلام ناصر خاضع
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: ۱۹۷۱ (۵۳–۵۴ سال) فیروزکوه، ولایت غور، افغانستان
ملیت: افغانستانی
قومیت: ایماق
سیما جوینده در سال ۱۳۵۱ خورشیدی در قریه کاسی فیروزکوه (چغچران سابق) ولایت غور به دنیا آمده‌است، پدر شان گل آقا و نام پدر کلان شان حریف است. وی تا درجهٔ فوق بکلوریا تحصیلات دارد. به حیث معلم، کارمند در وزارت انکشاف دهات، کارمند درچندین مؤسسهٔ خیریه، کارمند در ولایت غور، والی غور انجام وظیفه نموده و در لویه جرگهٔ قانون اساسی و لویه جرگهٔ اضطراری شرکت کرده‌است.
جمعیت ولایت غور در مرکز افغانستان حدود هشتصد هزار نفر است و بیشتر ساکنان آن فقیر هستند. آمار نشان می‌دهد که در روستاهای این ولایت بیش از صد گروه مسلح غیرمسئول فعال هستند و علیه یکدیگر می‌جنگند و گاهی نیروهای دولتی را تهدید می‌کنند.
زمانیکه ایشان والی غور(با حمایت برادر شان ق ظاهر جان) بودند شورای علما ان ولایت اعلام کرده بود، گماردن یک زن به عنوان والی، مخالف ارزش‌های اسلامی است و مردم ولایت غور باید مانع این کار شوند. از نظر این شورا، تا وقتی که یک زن والی این ولایت باشد برگزاری نماز جماعت ناروا است.
مخالفت شورای علما ولایت غور علیه گماشتن یک والی زن در این ولایت در شرایطی رخ داده‌است که محمد اشرف غنی، رئیس‌جمهور افغانستان در ماه ژوئن ۲۰۱۵ شدیداً از تفکر زن‌ستیزی انتقاد نموده. همچنین تأکید کرد و تفکر زن‌ستیزی بر اندیشه نسل نو افغانستان هنوز حاکم است.
۱۹۰۲

برخی از اتفاقات مهم در سال ۱۹۰۲ میلادی
| 0 | 1 |
| --- | --- |
سده:: سده ۱۹ - سده ۲۰ - سده ۲۱
دهه:: ۱۸۷۰  ۱۸۸۰  ۱۸۹۰  ۱۹۰۰  ۱۹۱۰  ۱۹۲۰  ۱۹۳۰ 
سال:: ۱۸۹۹ ۱۹۰۰ ۱۹۰۱ - ۱۹۰۲ - ۱۹۰۳ ۱۹۰۴ ۱۹۰۵
| 0 | 1 |
| --- | --- |
گاه‌شماری ایرانی: ۱۲۸۰–۱۲۸۱
گاه‌شماری میلادی: ۱۹۰۲ MCMII
گاه‌شماری اتیوپیایی: ۱۸۹۴–۱۸۹۵
گاه‌شماری ارمنی: ۱۳۵۱ ԹՎ ՌՅԾԱ
گاه‌شماری اسلامی: ۱۳۱۹–۱۳۲۰
گاه‌شماری ایگبو: ۹۰۲–۹۰۳
گاه‌شماری آشوری: ۶۶۵۲
گاه‌شماری بربری: ۲۸۵۲
گاه‌شماری بنگالی: ۱۳۰۹
گاه‌شماری بهائی: ۵۸–۵۹
گاه‌شماری بودایی: ۲۴۴۶
گاه‌شماری بیزانسی: ۷۴۱۰–۷۴۱۱
گاه‌شماری جوچه: نامعلوم
گاه‌شماری چینی: 辛丑年 (فلز گاو نر) ۴۵۹۸ یا ۴۵۳۸     — تا — 壬寅年 (آب ببر) ۴۵۹۹ یا ۴۵۳۹
گاه‌شماری خورشیدی تایلندی: ۲۴۴۵
گاه‌شماری دیسکوردیان: ۳۰۶۸
گاه‌شماری ژاپنی: میجی ۳۵ (明治３５年)
گاه‌شماری ژولینی: میلادی منهای ۱۳ روز
گاه‌شماری سنتی برمه‌ای: ۱۲۶۴
گاه‌شماری عبری: ۵۶۶۲–۵۶۶۳
گاه‌شماری قبطی: ۱۶۱۸–۱۶۱۹
گاه‌شماری کره‌ای: ۴۲۳۵
گاه‌شماری مینگو: ۱۰ پیش از گاه‌شماری جمهوری چین 民前۱۰年
گاه‌شماری هولوسن: ۱۱۹۰۲
گاه‌شماری‌های هندو: 
 - ویکرم سموت: ۱۹۵۸–۱۹۵۹
 - شاکا ساموات: ۱۸۲۴–۱۸۲۵
 - کالی یوگا: ۵۰۰۳–۵۰۰۴
از تاریخ پیدایش رم: ۲۶۵۵
سال سلطنت بریتانیا: ۱ ادوارد ۷ – ۲ ادوارد ۷
این جعبه:  نمایش بحث ویرایش: این جعبه:  نمایش بحث ویرایش
رویدادها

تغیر نام باشگاه فوتبال نیوتن هیث به منچستر یونایتد
استقلال کوبا
تأسیس باشگاه فوتبال رئال مادرید
زادروزها

۲۰ فوریه - انسل آدامز، عکاس آمریکایی.
۷ ژوئیه - ویتوریو دسیکا کارگردان و بازیگر ایتالیایی.
۲۸ ژوئیه - کارل پوپر، فیلسوف علم اتریشی-انگلیسی.
۸ اوت - پل دیراک: فیزیکدان و ریاضی‌دان بریتانیایی.
۲۴ یا ۲۲ سپتامبر - امام خمینی، رهبر جمهوری اسلامی ایران
الکساندر لوریا، روان‌شناس روس.
۱۲ ژانویه – سعود بن عبدالعزیز، سیاست‌مدار کویتی (د. ۱۹۶۹)
۱۰ فوریه – والتر هاوسر براتین، فیزیک‌دان آمریکایی (د. ۱۹۸۷)
۹ مارس – ویل گیر، بازیگر آمریکایی (د. ۱۹۷۸)
۱۳ مارس – محمد عبدالوهاب (آهنگساز مصری)، بازیگر، خواننده، و آهنگساز مصری (د. ۱۹۹۱)
۲۱ مارس – سون هاوس، گیتاریست و خواننده آمریکایی (د. ۱۹۸۸)
۲۴ مارس – توماس دیویی، سیاست‌مدار و وکیل آمریکایی (د. ۱۹۷۱)
۲۸ مارس – فلورا رابسون، بازیگر بریتانیایی (د. ۱۹۸۴)
۲۳ آوریل – هالدور لاکسنس، زبان‌شناس، نویسنده، و مترجم آیسلندی (د. ۱۹۹۸)
۲۷ آوریل – هری استاکول، بازیگر و خواننده آمریکایی (د. ۱۹۸۴)
۳۰ آوریل – تئودور شولتز، اقتصاددان آمریکایی (د. ۱۹۹۸)
۲۸ ژوئن – ریچارد راجرز (آهنگساز)، آهنگساز آمریکایی (د. ۱۹۷۹)
۱۰ ژوئیه – کورت آلدر، شیمی‌دان آلمانی (د. ۱۹۵۸)
۲۲ اوت – لنی ریفنشتال، تهیه‌کننده، بازیگر، عکاس، و کارگردان آلمانی (د. ۲۰۰۳)
۲ اکتبر – لئوپولد فیگل، سیاست‌مدار و دیپلمات اتریشی (د. ۱۹۶۵)
۹ نوامبر – آنتونی اسکویت، کارگردان بریتانیایی (د. ۱۹۶۸)
۵ دسامبر – استروم ثورموند، قاضی، معلم، وکیل، و سیاست‌مدار آمریکایی (د. ۲۰۰۳)
۹ دسامبر – مارگارت همیلتون، بازیگر آمریکایی (د. ۱۹۸۵)
۱۴ دسامبر – فرنسیس باویر، بازیگر آمریکایی (د. ۱۹۸۹)
ابی وید گری - مجموعه‌دار آمریکایی (د.۱۹۸۳)
مرگ‌ها

۲۶ اکتبر - الیزابت کدی، فعال اجتماعی و حقوق زنان اهل ایالات متحده.
۲ آوریل – استر هوبارت موریس، قاضی آمریکایی (ز. ۱۸۱۴)
۱۲ آوریل – ماری آلفرد کورنو، فیزیک‌دان فرانسوی (ز. ۱۸۴۱)
۱۸ ژوئن – ساموئل باتلر، نویسنده بریتانیایی (ز. ۱۸۳۵)
۴ ژوئیه – ویوکاناندا، راهب و فیلسوف هندی (ز. ۱۸۶۳)
۶ سپتامبر – فردریک آبل، شیمی‌دان بریتانیایی (ز. ۱۸۲۷)
۱۹ سپتامبر – ماسائوکا شیکی، بازیکن بیسبال، نویسنده، و شاعر ژاپنی (ز. ۱۸۶۷)
۳ دسامبر – رابرت لاسون (معمار)، معمار نیوزلندی (ز. ۱۸۳۳)
۱۴ دسامبر – جولیا گرنت، سیاست‌مدار آمریکایی (ز. ۱۸۲۶)
جوایز نوبل

نوبل فیزیک: هندریک لورنتس و پیتر زیمان برای تأثیر مغناطیس بر تابش یا اثر زیمان.
نوبل ادبیات: تئودور مومزن (آلمان).
نوبل شیمی: هرمان امیل فیشر به خاطر کارهایش در تولید مصنوعی شکر و پورین.
آیین هندو و عرفان اسلامی

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نویسنده(ها): داریوش شایگان
عنوان اصلی: Hindouisme et Soufisme, une lecture du "Confluent des Deux Océans»
برگرداننده(ها): جمشید ارجمند
موضوع(ها): عرفان
ناشر: نشر و پژوهش فرزان روز
تاریخ نشر: ۱۳۸۲
آیین هندو و عرفان اسلامی (بر اساس مجمع البحرین دارا شکوه) یا تصوف و هندوئیسم کتابی از داریوش شایگان است که نویسنده در آن به شرح و تفسیر کتاب مجمع البحرین اثر دارا شکوه می‌پردازد.
این کتاب در اصل، رسالهٔ دکتریِ مؤلف است.
ترجمهٔ فارسی

این کتاب با ترجمهٔ جمشید ارجمند در سال ۱۳۸۲ منتشر و در مراسم کتاب سال جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان کتاب شایسته تقدیر معرفی شد.
نقد

نیر طهوری نقد مفصلی بر این کتاب در نشریهٔ بخارا نوشته‌است.
ایرباس ای۳۸۰

| ایرباس ای۳۸۰ | ایرباس ای۳۸۰ |
| --- | --- |
ایرباس ای۳۸۰ متعلق به هواپیمایی مالزی در فرودگاه لندن: ایرباس ای۳۸۰ متعلق به هواپیمایی مالزی در فرودگاه لندن
کاربری: هواپیمای مسافربری پهن‌پیکر
کشور سازنده: آلمان، فرانسه، اسپانیا، انگلستان
تولیدکننده: ایرباس
نخستین پرواز: ۲۷ آوریل ۲۰۰۵
معرفی‌شده در: ۲۵ اکتبر ۲۰۰۷ با سنگاپور ایرلاینز
وضعیت: فعال
کاربر اصلی: هواپیمایی امارات سنگاپور ایرلاینز کانتاس قطر ایرویز هواپیمایی جنوبی چین هواپیمایی اتحاد هواپیمایی مالزی ایر فرانس بریتیش ایرویز هواپیمایی کره لوفت‌هانزا
ساخته‌شده: ۲۰۰۵–۲۰۲۱
تعداد ساخته‌شده: ۲۴۹ فروند تا تاریخ ۲۰۲۰
هزینه هر فروند: ۴۱۴/۴ میلیون دلار (۲۰۱۴) (۹۰۰ میلیون یورو) (۲۰۱۴)  (۹۸۴/۸ میلیون پوند) (۲۰۱۴)
ایرباس ای۳۸۰ (به انگلیسی: Airbus A380) یک مدل هواپیمای مسافربری پهن‌پیکر چهارموتوره است که توسط شرکت ایرباس اروپا توسعه‌یافته و ساخته شده‌است. این هواپیما هم‌اکنون بزرگ‌ترین هواپیمای مسافربری در جهان به‌شمار می‌رود.
ساخت ایرباس ای۳۸۰ از ۱۹۹۶ میلادی با پروژه‌ای به‌نام ای۳ایکس‌ایکس (به انگلیسی: A3XX) آغاز شد و از ۱۹۹۸ میلادی با نام کنونی شناخته می‌شود. نخستین پرواز آزمایشی آن در ۲۷ آوریل ۲۰۰۵ میلادی از تولوز فرانسه بود. دو سال پس از آن در ۲۵ اکتبر ۲۰۰۷ میلادی نخستین پرواز بازرگانی آن از سنگاپور به سیدنی، برای شرکت هواپیمایی سنگاپور انجام شد.
ایرباس ای۳۸۰ توانایی جابجایی شمار زیادی مسافر دارد و کاربرد آن در سفرهای بین‌المللی و مسافت‌های طولانی است. شمار صندلی اندازه استاندارد آن با سه کلاس مسافربری، بیش از ۵۲۵ نفر و برد آن هشت هزار مایل دریایی است. در مدل‌هایی که تنها دارای یک کلاس اقتصادی هستند این گنجایش تا ۸۵۳ نفر نیز قابل گسترش است. علی‌رغم اندازه بزرگ این هواپیما، ای۳۸۰ براساس اندازه‌های معمول و استوانه‌ای شکل، همانند بوئینگ ۷۴۷ ساخته شده و بدنهٔ آن تنها اندکی از بوئینگ ۷۴۷ پهن‌تر است.
در نمای ظاهری، ای۳۸۰ دارای بال‌هایی است که در بخش پائین بدنه نصب شده‌اند (Low-Mounted) و اندکی متمایل به عقب هستند و چهار نقطه برای اتصال موتور در آن‌ها پیش‌بینی شده‌است. بخش ارابهٔ فرود هواپیما ۲۲ چرخ دارد که شیوهٔ جاگذاری آن‌ها مانند چرخ‌های بوئینگ ۷۴۷ و بوئینگ ۷۷۷ است. این نوع طراحی در بخش ارابهٔ فرود با بیشتر باندهای فرود در فرودگاه‌های بزرگ سازگاری دارد. با وجود مساحت زیاد بال‌های هواپیما در بیشتر فرودگاه‌های بزرگ با باند پهن، دو هواپیمای ای۳۸۰ می‌توانند از کنار یکدیگر عبور نمایند.
در سال ۲۰۲۱ میلادی شرکت ایرباس ساخت بزرگ‌ترین هواپیمای جهان را به دلیل فروش کمتر از انتظار، متوقف کرد.
تاریخچه

پس از گذشت بیش از ۲۰ سال از ورود هواپیمای موفق بوئینگ ۷۴۷ به خدمت، نیاز به ساخت هواپیمایی تازه‌تر و به‌روزتر احساس می‌شد که از پیشرفت‌های عمده در فناوری طراحی، مواد و روش‌های تازه ساخت استفاده نماید. در اوایل دهه ۱۹۹۰ میلادی شرکت‌های هواپیماسازی ایرباس با طرح ای۳ایکس‌ایکس و بوئینگ با طرح ۷۴۷ایکس و مک‌دانل داگلاس با طرح ام‌دی-۱۲ فعالیت خود را برای ورود به این بازار آغاز کردند. طرح ام‌دی-۱۲ پس از مدتی به علت شکست در بازاریابی توسط مک‌دانل داگلاس کنار گذاشته شد و پس از خریده‌شدن این شرکت توسط بوئینگ در سال ۱۹۹۷ میلادی عملاً مک‌دانل داگلاس از دور رقابت‌ها خارج شد.
هدف شرکت ایرباس برای پروژه‌ای۳ایکس‌ایکس در ابتدا تولید هواپیمای غول‌پیکر تازه‌ای بود که هزینهٔ عملیاتی آن ۱۵٪ درصد از هزینه‌های عملیاتی بوئینگ ۷۴۷-۴۰۰ کمتر باشد. در همین حال طرح ۷۴۷ایکس شرکت بوئینگ برای رقابت با ایرباس، تغییر هواپیمای ۷۴۷ مدل ۴۰۰ برای افزایش ظرفیت مسافر و کاهش هزینه‌های عملیاتی شود. اما بوئینگ نتوانست توجه شرکت‌های هواپیمایی را به سرمایه‌گذاری جلب کند و در سال ۲۰۰۱ میلادی طرح ۷۴۷ را کنار گذاشت.
بحران مالی جنوب شرق آسیا در اواخر دهه ۱۹۹۰ شرکت ایرباس را وادار کرد که طرح ای۳ایکس‌ایکس را به شیوه‌ای تغییر دهد که هزینه‌های عملیاتی آن تا ۲۰٪ درصد کمتر از هزینه‌های عملیاتی بوئینگ ۷۴۷-۴۰۰ باشد تا شرکت‌های هواپیمایی را به سرمایه‌گذاری تشویق کند. طرح نهایی ایرباس منجر به ساخت نخستین هواپیمای مسافربری کاملاً دو طبقه شد. این هواپیما همچنین از برتری‌هایی چون کاهش چشمگیر مصرف سوخت، استفاده از فناوری‌های تازه در ساخت مواد کامپوزیت، پیشرانه‌های مدرن و کاهش هزینه‌های نگهداری نسبت به هر صندلی برخوردار بود.
طرح ای۳ایکس‌ایکس در نهایت به‌ای۳۸۰ تغییر نام داد. این هواپیما در سال ۲۰۰۲ میلادی وارد مرحله تولید و ساخت نخستین نمونه بازرگانی هواپیمای ایرباس ای۳۸۰ از مه ۲۰۰۴ آغاز شد. نخستین پرواز این هواپیما نیز سپس، با موتورهای رولز-رویس لیمیتد انجام شد و از اواخر سال ۲۰۰۷ وارد خدمت ناوگان هوایی شرکت هواپیمایی سنگاپور و دیگر شرکت‌های سفارش دهنده شد.
مشخصات فنی

خدمه:
دو نفر: یک خلبان و یک کمک خلبان.
مقایسه ابعاد بوئینگ ۷۴۷ با ایرباس A380 تعداد مسافران:
ای۳۸۰–۸۰۰ دستکم ۵۵۵ نفر در سه کلاس یا ۸۴۰ نفر در یک کلاس.
قیمت تخمینی:
۲۹۶ تا ۳۱۶ میلیون دلار (برای سال ۲۰۰۶)
ابعاد ای۳۸۰–۸۰۰:
طول: ۲۳۸٫۶۷ فوت = ۷۲٫۷۵ متر
فاصله دو سر بال‌ها:‍ ۲۶۱٫۸۳ فوت = ۷۹٫۸۰ متر
ارتفاع: ۷۹ فوت = ۲۴٫۰۸ متر
سطح بال‌ها: ۹٫۰۹۵٬۵ فوت مربع = ۸۴۵ متر مربع
وزن‌ها:
وزن خالی برای ای۳۸۰–۸۰۰ مساوی با ۶۱۰٫۶۸۰ پوند = ۲۷۷٫۰۰۰ کیلوگرم
وزن خالی برای ای۳۸۰–۸۰۰اف مساوی با ۵۵۵٫۵۶۵ پوند = ۲۵۲٫۰۰۰ کیلوگرم
وزن عادی برای برخاستن: نامعلوم
بیشینه وزن برای برخاستن:
در ای۳۰۰–۸۰۰ معادل ۱٫۲۳۴٫۵۹۰ پوند = ۵۶۰ هزار کیلوگرم
در ای۳۰۰–۸۰۰اف معادل ۱٫۳۰۰٫۷۲۵ پوند = ۵۹۰ هزار کیلوگرم
حجم مخازن سوخت داخلی:
در هر دو مدل ۸۰۰ و ۸۰۰اف معادل ۵۷۵٫۱۸۵ پوند = ۲۶۰٫۹۰۰ کیلوگرم
بیشینه وزن قابل بارگذاری:
در ای۳۰۰–۸۰۰ معادل ۱۸۵٫۱۹۰ پوند = ۸۴ هزار کیلوگرم
در ای۳۰۰–۸۰۰اف معادل ۳۳۰٫۶۹۵ پوند = ۱۵۰ هزار کیلوگرم
پیشرانه در مدل ای۳۸۰–۸۰۰:
چهار موتور توربوفن آربی-۹۶۷ ساخت رولزرویس
پیشرانه در مدل ای۳۸۰–۸۰۰اف:
یا چهار موتور توربوفن آربی-۹۷۵ ساخت رولزرویس
یا چهار موتور توربوفن جی‌پی-۷۲۷۵
کشش:
موتور آربی۹۶۷ معادل ۲۷۲ هزار پوند = ۱٫۲۱۰ کیلو نیوتن
موتور جی‌پی-۷۲۶۷ معادل ۳۲۶ هزار پوند = ۱٫۴۵۰ کیلو نیوتن
اتاق استراحت ویژه در هواپیمایی اتحادموتور آربی-۹۷۵ معادل ۲۹۹٫۴۳۵ پوند = ۱٫۳۳۲ کیلو نیوتن
کارایی:
بیشینه سرعت در ارتفاع ۳۵ هزار فوتی = ۵۹۵ مایل بر ساعت = ۹۵۵ کیلومتر بر ساعت = ۰٫۸۹ ماخ
بیشینه سرعت در سطح دریا = ۳۹۰ مایل بر ساعت = ۶۳۰ کیلومتر بر ساعت
دوش و آبگرم A380 هواپیمایی اماراتسرعت کروز (پرواز با سرعت ثابت) در ارتفاع ۳۵ هزار فوتی = ۵۶۰ مایل بر ساعت = ۹۰۰ کیلومتر بر ساعت = ۰٫۸۵ ماخ
نرخ اوج‌گیری:3500 پا بر دقیقه
سقف پرواز خدمتی: ۱۳٫۱۰۰ متر = ۴۲٫۹۸۰ فوت
برد پروازی:
در ای۳۸۰–۸۰۰ معادل ۸٫۰۰۰ ناتیکال مایل = ۱۴٫۸۱۵ کیلومتر
در ای۳۸۰–۸۰۰اف معادل ۵٫۶۰۰ ناتیکال مایل = ۱۰٫۳۷۰ کیلومتر
حد جابجایی فشار ثقل (g Limit): نامعلوم
گونه‌ها > ای۳۸۰–۷۰۰

نمونهٔ نخستی که با نام ای۳ایکس‌ایکس-۵۰ یا ای۳ایکس‌ایکس-۵۰آر شناخته می‌شد و برای برد پروازی بیشتر ولی با تعداد مسافر ۴۸۳ نفر پیشنهاد شده بود.
گونه‌ها > ای۳۸۰–۸۰۰

نمونهٔ نخستی که پیشتر ای۳ایکس‌ایکس-۱۰۰ شناخته می‌شد و نخستین مدل ساخته شده بر پایه جابجایی ۵۵۵ مسافر است.
گونه‌ها > ای۳۸۰–۸۰۰سی۷

نمونه‌ای که بر پایه جابجایی مسافر و بار بر پایه مدل ای۳۸۰–۸۰۰ پیشنهاد شد و دارای ۷ سکوی جابجایی بار بود.
گونه‌ها > ای۳۸۰–۸۰۰سی۱۱

نمونه‌ای که بر پایه جابجایی ترکیبی از مسافر و بار پیشنهاد شد و دارای ۱۱ سکوی جابجایی بار بود.