stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
زبان کاتالان
واج‌شناسی > همخوان‌ها

|  |  | دولبی | لثوی /دندانی | کامی | نرم‌کامی |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| خیشومی | خیشومی | m | n | ɲ | ŋ |
| انسدادی | بی‌واک | p | Error: {{آوا}}: برچسب زبان ناشناخته: t̪ | c ~ k | c ~ k |
| انسدادی | واک‌دار | b | Error: {{آوا}}: برچسب زبان ناشناخته: d̪ | ɟ ~ ɡ | ɟ ~ ɡ |
| انسایشی | بی‌واک |  | ts | Error: {{آوا}}: برچسب زبان ناشناخته: tɕ |  |
| انسایشی | واک‌دار |  | dz | Error: {{آوا}}: برچسب زبان ناشناخته: dʑ |  |
| سایشی | بی‌واک | f | s | Error: {{آوا}}: برچسب زبان ناشناخته: ɕ |  |
| سایشی | واک‌دار | (v) | z | Error: {{آوا}}: برچسب زبان ناشناخته: ʑ |  |
| ناسوده | مرکزی |  |  | j | w |
| ناسوده | کناری |  | l | ʎ |  |
| زنشی | زنشی |  | ɾ |  |  |
| لرزشی | لرزشی |  | r |  |  |
گویش‌ها

مقالهٔ اصلی: گویش‌های کاتالان
گویشهای زبان کاتالان، به ویژه هنگامی که با سایر زبان‌های رومی مقایسه شوند، از نظر واژگان، معناشناسی، نحو، صرف و واج‌شناسی از یکنواختی نسبی برخوردارند. درک متقابل بین گویش‌ها بسیار زیاد است، و برآورد می‌شود میان ۹۰٪ تا ۹۵٪ باشد. تنها استثنا گویش منحصر به فرد آلگری است.
کاتالان به دو بلوک گویشی عمده تقسیم شده‌است: کاتالان شرقی و کاتالان غربی. تفاوت اصلی در ادای بدون استرس a و e است که در گویش‌های شرقی به /ə/ ادغام شده‌اند، اما در گویش‌های غربی به صورت /a/ و /e/ متمایز باقی مانده‌اند.  چند تفاوت دیگر در تلفظ، ریخت‌شناسی کلامی و واژگان وجود دارد.
کاتالان غربی شامل دو گویش شمال غربی و والنسیایی است. کاتالان شرقی شامل چهار گویش: مرکزی، بالئاری، شمالی و آلگری است. هر گویش را می‌توان به چندین زیرشاخه تقسیم کرد. اصطلاحات «کاتالان» و «والنسیایی» (به ترتیب در کاتالونیا و بخش خودمختار والنسیا استفاده می‌شود) دو گونه از یک زبان هستند. دو سازمان سازمان پژوهش‌های کاتالان در کاتالونیا و آکادمی زبان والنسیایی در جامعه والنسیا دو گونه معیار کاتالان را تنظیم می‌کنند.
کاتالان مرکزی گونه معیار زبان محسوب می‌شود و بیشترین تعداد گویشور را دارد. این گویش در مناطق پرجمعیت استان بارسلون، نیمه شرقی استان تاراگونا و بیشتر استان خیرونا گفتگو می‌شود.
گویش‌های اصلی کاتالان به شرح زیرند:
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| دسته | کاتالان غربی | کاتالان غربی | کاتالان شرقی | کاتالان شرقی | کاتالان شرقی | کاتالان شرقی |
| گویش | شمال‌غربی | والنسیایی | مرکزی | بالئاری | شمالی | آلگری |
| منطقه | اسپانیا، آندورا | اسپانیا | اسپانیا | اسپانیا | فرانسه | ایتالیا |
| منطقه | آندورا، استان‌های لریدا، نیمه غربی تاراگونا، لا فرانژا | بخش خودمختار والنسیا، کارچه | استان‌های بارسلون، نیمه شرقی تاراگونا، بیشتر خیرونا | جزایر بالئاری | کاتالونیای شمالی | شهر آلگرو در ساردینیا |
سامانه نوشتاری

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| اشکال اصلی | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z |  |
| گونه‌های اصلاح‌شده | À |  | Ç |  | È É |  |  |  | Í Ï |  |  | L·L |  |  | Ò Ó |  |  |  |  |  | Ú Ü |  |  |  |  |  |  |
کاتالان از خط لاتین با برخی نمادهای اضافی استفاده می‌کند. املای کاتالان منظم و اساساً بر پایه واج‌شناسی است.  معیارسازی کاتالان از جمله مباحث نخستین کنگره بین‌المللی زبان کاتالان در اکتبر ۱۹۰۶ در بارسلونا بود. سپس بخش فلسفی انستیتو مطالعات کاتالان (IEC، تأسیس در ۱۹۱۱) روزنامه Normes ortogràfiques را در سال ۱۹۱۳ به راهنمایی آنتونی ماریا آلکوور و پومپئو فابرا منتشر کرد. در سال ۱۹۳۲، نویسندگان و روشنفکران والنسیایی در کاستلین گرد هم آمدند تا Normes de Castelló را تصویب کنند که مجموعه‌ای از دستورالعمل‌ها به دنبال هنجارهای زبان کاتالان پمپئو فابرا بود.
دستور زبان

دستور زبان کاتالان مانند سایر زبان‌های رومی است. ویژگی‌های آن عبارتند از:
استفاده از حرف تعریف مشخص و نامشخص.
اسم، صفت، ضمیر، و حروف تعریف برای جنس‌ها (مردانه و زنانه) و شمارها (مفرد و جمع) صرف می‌شوند. در آن انعطاف حالتی وجود ندارد، مگر در ضمایر.
افعال برای شخص، شمار، زمان، نمود و وجه دستوری صرف می‌شوند (از جمله التزامی).
هیچ فعل وجهی وجود ندارد.
ترتیب واژگان در جمله از انگلیسی آزادتر است.
متن نمونه

متن از رمان «یک رابطه عاشقانه در خارج از شهر» (۱۹۷۰) از مانوئل دو پدرولو.
| کاتالان | فارسی |
| --- | --- |
Tenia prop de divuit anys quan vaig conèixer: حدود ۱۸ سال داشتم که با
en Raül, a l'estació de Manresa.: رائول در ایستگاه راه‌آهن مانرسا آشنا شدم.
El meu pare havia mort, inesperadament i encara jove,: پدرم، به‌طور غیرمنتظره‌ای در جوانی
un parell d'anys abans, i d'aquells temps: چند سال پیش از آن زمان در گذشته بود
conservo un record de punyent solitud.: من هنوز خاطراتی از آن تنهایی بزرگ را در دل خود نگه داشته‌ام.
Les meves relacions amb la mare: رابطه من با مادرم
no havien pas millorat, tot el contrari,: بهبود نیافته بود و کاملاً برعکس
potser fins i tot empitjoraven: روز به روز بدتر هم می‌شد.
a mesura que em feia gran.: همان‌طور که بزرگ می‌شدم
No existia, no existí mai entre nosaltres,: هیچ وقت بین ما
una comunitat d'interessos, d'afeccions.: علاقه یا حس مشترکی وجود نداشته‌است
Cal creure que cercava... una persona: حدس می‌زنم دنبال یک شخص بودم
en qui centrar la meva vida afectiva.: که او را کانون زندگی عاطفی خود قرار دهم.
نقشه زبانی جنوب غربی اروپا
مصوبه رسمی ممنوعیت استفاده از زبان کاتالان در فرانسه
واکه‌های کاتالان معیار شرقی
گویش‌های اصلی کاتالان
بخش اشلان

نقشه بخش و مرکز بخش
بخش اشلان یکی از بخشهای کانتون وو در کشور سوئیس بود. این بخش در ۳۱ اوت ۲۰۰۶ در Gros-de-Vaud District منحل شد. اشلان مرکز این بخش بود.
قایق موشک‌انداز تندر

| تندر   ایران   | تندر   ایران   |  |
| --- | --- | --- |
| تصویری از تندر قایق موشک‌انداز تندر در رژه مشترک دریایی | تصویری از تندر قایق موشک‌انداز تندر در رژه مشترک دریایی |   |
| اطلاعات کلی | اطلاعات کلی |  |
| نوع کشتی | قایق موشک‌انداز |  |
| کلاس | کلاس Houdong |  |
| کشور سازنده |  چین |  |
| ساخت کارخانه | صنایع دریایی ژانژیانگ |  |
| تاریخ به آب اندازی | نامعلوم |  |
| ورود به ناوگان | سپتامبر ۱۹۹۴ |  |
| مشخصات | مشخصات |  |
| طول کشتی | ۳۸٫۶ متر |  |
| پهنای بدنه | ۶٫۸ متر |  |
| ارتفاع ستون | ۲٫۷ متر |  |
| بارگیری استاندارد | ۱۷۴ تن |  |
| حداکثر ظرفیت بارگیری | ۲۰۸ تن |  |
| نوع موتور | ۳ دیزل، ۳ شافت |  |
| تعداد خدمه | ۲۸ نفر |  |
| سرعت | ۳۵ گره دریایی (۶۵ کیلومتر بر ساعت) |  |
| برد عملیاتی | ۱۴۸۰ کیلومتر |  |
| جنگ‌افزارها | جنگ‌افزارها |  |
| توپخانه | ۱×توپ دو لول AK-230 |  |
| سیستم موشکی | ۴ موشک قادر یا نور |  |
| توپخانه ضدهوایی | ۱×توپ دو لول ۲۳ میلی‌متری |  |
| سرنوشت | سرنوشت |  |
قایق موشک‌انداز تندر یا ناوچه تندر یک شناور تندرو آفندی است، که بر پایه شناورهای چینی کلاس Houdong ساخته شد. شناور چینی نیز در واقع نسخه بازطراحی شده شناورهای روسی کلاس اوسا است. در حال حاضر ده فروند از شناور تندر در اختیار نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قرار دارد و تا پیش از به‌کارگیری ناو شهید ناظری سنگین‌ترین شناور این نیرو بود.
تاریخچه و طراحی

مذاکرات برای سفارش شناور تندرو آفندی با طرف چینی از سال ۱۹۹۱ آغاز شد اما با توجه به تغییرات صورت گرفته در نوع موشک تحویل آن با تأخیر و در دو نوبت در سال‌های ۱۹۹۴ و ۱۹۹۶ انجام شد.
در نسخه چینی محفظه‌های حجیم موشک ضدکشتی پی-۱۵ ترمیت با موشک‌های چینی C-801 و C-802 جایگزین شدند که در نتیجه فضای بیشتری برای اتاق فرماندهی ایجاد گردید. موشک‌های چینی به تدریج با نسخه ایرانی قادر و نور جایگزین شدند که در حال حاضر سلاح اصلی شناور تندر محسوب می‌شود. با توجه به نوع طراحی این کلاس از شناورها تمرکز اصلی بر روی حمله با موشک‌های کروز به اهداف دریایی و ساحلی بوده، و قابلیت‌های محدودی در دفاع هوایی داشته و عملاً فاقد توان نبرد ضد زیردریایی و حمله زمینی است.
کاربران

به جز ده فروندی که در اختیار ایران است، چهار کشور بنگلادش، پاکستان، کره شمالی و یمن کاربران نسخه چینی آن هستند. چین نیز چند فروند شناور کلاس Houdong را به‌طور محدود در اختیار دارد.
محوطه کهنه سر میلاش

| محوطه کهنه سر میلاش | محوطه کهنه سر میلاش |
| --- | --- |
نام: محوطه کهنه سر میلاش
کشور: ایران
استان: استان گیلان
شهرستان: شهرستان رودسر
اطلاعات اثر: اطلاعات اثر
کاربری: محوطه
دیرینگی: دوران‌های تاریخی پس از اسلام
دورهٔ ساخت اثر: دوران‌های تاریخی پس از اسلام
اطلاعات ثبتی: اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت: ۱۰۷۶۱
تاریخ ثبت ملی: ۲ بهمن ۱۳۸۲
محوطه کهنه سر میلاش مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان رودسر، بخش رحیم آباد، روستای میلاش واقع شده و این اثر در تاریخ ۲ بهمن ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۱۰۷۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
بخش پلیزنت، شهرستان فرانکلین، اوهایو

| بخش پلیزنت، شهرستان فرانکلین، اوهایو | بخش پلیزنت، شهرستان فرانکلین، اوهایو |
| --- | --- |
Township: Township
Pleasant Township Municipal Building: Pleasant Township Municipal Building
موقعیت بخش پلیزنت، شهرستان فرانکلین، اوهایو در نقشه: موقعیت بخش پلیزنت، شهرستان فرانکلین، اوهایو در نقشه
مختصات: ۳۹°۵۰′۴۶″ شمالی ۸۳°۱۰′۴۸″ غربی﻿ / ﻿۳۹٫۸۴۶۱۱°شمالی ۸۳٫۱۸۰۰۰°غربی﻿ / 39.84611; -83.18000: مختصات: ۳۹°۵۰′۴۶″ شمالی ۸۳°۱۰′۴۸″ غربی﻿ / ﻿۳۹٫۸۴۶۱۱°شمالی ۸۳٫۱۸۰۰۰°غربی﻿ / 39.84611; -83.18000
کشور: United States
ایالت آمریکا: اوهایو
County: شهرستان فرانکلین، اوهایو
مساحت: مساحت
 • کل: ۴۳٫۶ مایل مربع (۱۱۲٫۹ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۴۳٫۰ مایل مربع (۱۱۱٫۳ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۶ مایل مربع (۱٫۶ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۹۰۹ فوت (۲۷۷ متر)
جمعیت (سرشماری ۲۰۱۰ ایالات متحده آمریکا): جمعیت (سرشماری ۲۰۱۰ ایالات متحده آمریکا)
 • کل: ۶٬۶۷۱
 • تراکم: ۱۵۵/مایل مربع (۵۹٫۹/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۵ (منطقه زمانی شرقی)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۴ (EDT)
استاندارد پردازش اطلاعات فدرال: 39-63254
سامانه اطلاعات نام‌های جغرافیایی feature ID: 1086112
وبگاه: www.pleasanttownship.com
بخش پلیزنت (به انگلیسی: Pleasant Township) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان فرانکلین، اوهایو واقع شده‌است.
 بخش پلیزنت ۱۱۲٫۹ کیلومتر مربع مساحت و ۶٬۶۷۱ نفر جمعیت دارد و ۲۷۷ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
بیتیگهایم-بیسینگن

| بیتیگهایم-بیسینگن   | بیتیگهایم-بیسینگن   |
| --- | --- |
  نشان:   نشان
کشور: آلمان
ایالت: بادن-وورتم‌برگ
منطقه اداری: Stuttgart
ناحیه: Ludwigsburg
تقسیمات: ۵
حکومت: حکومت
 • شهردار: Jürgen Kessing (SPD)
مساحت: مساحت
 • کل: ۳۱٫۲۹ کیلومتر مربع (۱۲٫۰۸ مایل مربع)
ارتفاع: ۲۰۰ متر (۷۰۰ فوت)
جمعیت (۲۰۰۸-۱۲-۳۱): جمعیت (۲۰۰۸-۱۲-۳۱)
 • کل: ۴۲۷۶۲
 • تراکم: ۱۴۰۰/کیلومتر مربع (۳۵۰۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: CET/CEST (UTC+1/+2)
کدهای پستی: ۷۴۳۰۱–۷۴۳۲۱
کدهای شماره‌گیری: ۰۷۱۴۲
پلاک خودرو: LB
وبگاه: www.bietigheim-bissingen.de
شهر بیتیگهایم-بیسینگندر ایالت بادن-وورتمبرگ در کشور آلمان واقع شده‌است.
قزل-اونکور (شهرستان بازارقرغون)

| قزل-اونکور Кызыл-Үнкүр | قزل-اونکور Кызыл-Үнкүр |
| --- | --- |
قزل-اونکور: قزل-اونکور
مختصات: ۴۱°۲۱′۳۶″ شمالی ۷۳°۳′۳۶″ شرقی﻿ / ﻿۴۱٫۳۶۰۰۰°شمالی ۷۳٫۰۶۰۰۰°شرقی﻿ / 41.36000; 73.06000: مختصات: ۴۱°۲۱′۳۶″ شمالی ۷۳°۳′۳۶″ شرقی﻿ / ﻿۴۱٫۳۶۰۰۰°شمالی ۷۳٫۰۶۰۰۰°شرقی﻿ / 41.36000; 73.06000
کشور: قرقیزستان
منطقه: استان جلال‌آباد
منطقه: شهرستان بازارقرغون
ارتفاع: ۱۲۴۱ متر (۴۰۷۲ فوت)
جمعیت (۲۰۰۹): جمعیت (۲۰۰۹)
 • کل: ۱۵۰۰۰
منطقهٔ زمانی: UTC +5
قزل-اونکور (به لاتین: Kyzylunkyur) یک منطقهٔ مسکونی در قرقیزستان است که در شهرستان بازارقرغون واقع شده‌است. قزل-اونکور ۱۵٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد و ۱٬۲۴۱ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
جدا کننده

جداسازی آب از آب گل آلود
سرریزکردن یا جداسازی (decantation) فرایندی برای جداسازی مخلوطی از مایعات غیر قابل امتزاج و یا مخلوطی از یک مایع و جامد مانند یک سوسپانسیون است. طی این فرایند لایه رویی که چگالی کمتری دارد یا رسوب آن ته‌نشین شده است سرریز شده و بیرون ریخته می‌شود و لایه زیرین که مایعی چگال‌تر یا رسوب است بر جای می‌ماند.
فرایندهای > مایع غیر قابل امتزاج جدایی

Decantation است استفاده می‌شود برای جدا کردن مایعات غیرقابل امتزاج است که تراکم‌های مختلف. برای مثال زمانی که مخلوطی از آب و روغن در حال حاضر در یک ظرف یک لایه مجزا بین دو قوام تشکیل شده‌است, با این روغن لایه‌های شناور در بالای لایه آب. این جدایی می‌تواند انجام شود با ریختن روغن از ظرف خروج آب ،  به‌طور کلی این روش ناقص جدایی آن را به عنوان دشوار است برای پور کردن تمام لایه بدون ریختن برخی از بخش‌هایی از لایه پایین.
نمونه

یک سانتریفیوژ
Decantation است از شراب
بارگذاری مجدد با گاز باروت

سلاح گرم مسلح با گاز (پیستون با دامنه بلند، به عنوان مثال AK-47). 1) روزنه گاز، ۲) سر پیستون، ۳) میله، ۴) گلنگدن، ۵) حامل گلنگدن، ۶) فنر

مسلح شدن با گاز باروت یک سامانه عملیاتی است که برای تأمین انرژی برای عمل فشنگ گذاری در سلاحهای گرم خودکار استفاده می‌شود. در مسلح شدن با گاز باروت، بخشی از گاز فشار قوی ناشی از شلیک فشنگ، برای برای بیرون پراندن پوکه فشنگ شلیک شده و بارگذاری یک فشنگ جدید در جان لوله (محفظه فشنگ) استفاده می‌شود. انرژی حاصل از گاز از طریق یک روزن در لوله سلاح یا یک تله در دهانه لوله سلاح جمع‌آوری می‌شود. سپس این گاز فشار قوی جمع‌آوری شده، به سطحی مانند سر پیستون ضربه می زند. بر اثر این عمل، حرکت کافی برای بازکردن قفل آلات متحرکه، عمل فشنگ کشی، پوکه پرانی، کشیدن چکش یا ضربه زننده، قراردادن فشنگ جدید در جان لوله (محفظه فشنگ) و قفل کردن مجدد آلات متحرکه تأمین می‌شود.
تاریخچه

اولین اشاره به استفاده از پیستون گازی در یک تفنگ ته پر تک تیر، مربوط به سال ۱۸۵۶ توسط ادوارد لیندر آمریکایی می‌باشد. در سال ۱۸۶۶، ویلیام کرتیس انگلیسی نخستین اختراع ثبت شده بر روی یک اسلحه تکرار کننده شلیک با گاز را ارائه داد، اما متعاقباً نتوانست این ایده را توسعه دهد. بین سالهای ۱۸۸۳ و ۱۸۸۵، هیرام ماکسیم تعدادی از اختراعات ثبت شده در زمینه عملکرد دمیدن به عقب، لگد زدن و کار با گاز باروت را ثبت کرد. در سال ۱۸۸۹، آدولف اودکولک فون اوجزدا، اتریشی-مجارستانی ثبت اختراع را برای اولین مسلسل مسلح شونده با گاز را با موفقیت ثبت کرد.
سامانه‌های گازی

اکثر سامانه‌های فعلی گاز از نوعی پیستون استفاده می‌کنند. پیستون با استفاده از گاز احتراق جمع‌آوری شده توسط یک روزنه در لوله یا یک تله در دهانه لوله سلاح عمل می‌کند. اسلحه‌های اولیه، مانند نمونه اولیه «فلپر» براونینگ، تفنگ بنگ و تفنگ گرند، از گاز نسبتاً کم فشار در دهانه لوله یا در نزدیکی آن استفاده می‌کردند. این کار، همراه با عملکرد قطعات عملیاتی بزرگتر، باعث کاهش لگد تفنگ می‌شدند. برای ساده‌تر و سبکتر کردن سلاح گرم، بهتر است از گاز نزدیک به جان لوله (محفظه فشنگ) استفاده شود. این گاز پر فشار آنقدر قدرت دارد که قمی تواند سلاح گرم را از بین ببرد، مگر آنکه به گونه ای مناسب تنظیم شود. اکثر سلاحهای مسلح شونده با گاز، برای انجام این تنظیم، از روزنه گاز، توده ای از آلات متحرکه و فشار فنر استفاده می‌کنند. چندین روش دیگر نیز برای تنظیم این انرژی وجود دارند. ام ۱ کارابین یک پیستون خیلی کوتاه یا «تَپِت» را در خود جای داده است که باعث محدود شدن لگد تفنگ می‌شود و سپس تیرانداز با کمک سرشانه بقیه لگد تفنگ را مهار می‌کند. این مکانیسم ذاتاً میزان گاز گرفته شده از لوله را محدود می‌کند. تفنگ ام ۱۴ و مسلسل چند منظوره ام ۶۰ از سیستم انبساط و برش وایت برای متوقف کردن (قطع) ورود گاز به داخل سیلندر، در هنگامی که پیستون مسافت کوتاهی را طی کرده، استفاده می‌کنند. با این حال، اکثر سیستم‌ها، گاز اضافی را از طریق شکاف‌ها، سوراخ‌ها یا روزنه‌ها وارد فضای کار می‌کنند.
سامانه‌های گازی > تله گازی

عمل اصلی سامانه تله گازی به دام انداختن گاز احتراق در هنگام ترک دهانه لوله است. این گاز بر روی سطحی که انرژی را به حرکت تبدیل می‌کند، تأثیر می‌گذارد که به نوبه خود آلات متحرکه سلاح گرم را حرکت می‌دهد. هیرام ماکسیم در سال ۱۸۸۴ یک سیستم سر پوش دهانه را به ثبت رساند که در سند ثبت اختراعات ۳۱۹٬۵۹۶ شرح داده شده است، اگرچه هنوز مشخص نشده است که این سلاح گرم هرگز به نمونه اولیه رسیده باشد یا نه. جان براونینگ از گازهای به دام افتاده در دهانه لوله برای به کار بردن «فلپر» در نخستین پیش نمونه‌های سلاح گرم مسلح شونده با گاز استفاده شده در استفاده نمود که در سند ثبت اختراعات ۴۷۱٬۷۸۲ شرح داده شده است. تفنگ دانمارکی بنگ از یک سرپوش دهانه استفاده می‌کرد که به وسیله گاز دهانه به جلو حرکت می‌کرد تا از این طریق میله‌های انتقال و اهرم را حرکت دهد. سایر اسلحه‌های تله گازی نمونه‌های اولیه ام ۱ گرند و تفنگ آلمانی گِوهِر ۴۱ (هر دو مدل والتر و موزر) بودند. این سامانه‌ها طولانی‌تر، سنگین تر، کثیف‌تر و پیچیده‌تر از نسلهای بعدی سلاح‌های مسلح شونده با گاز هستند. با وجود این نقاط ضعف، آنها از گاز باروت نسبتاً کم فشار استفاده کرده و نیازی به یک سوراخ در لوله نداشتند. دولت‌های آمریکا و آلمان هر دو نیاز داشتند که اسلحه‌های آنها بدون حفر یک سوراخ در لوله کار کنند. هر دو دولت ابتدا این نوع اسلحه (تله گازی) را پذیرفتند ولی بعداً آن را رها کردند. بیشتر تفنگ‌های اولیه ام ۱ گرند ایالات متحده با نمونه‌های دارای پیستون گازی با دامنه حرکت طولانی جایگزین شدند که در نتیجه تفنگ‌های تله گازی باقیمانده را از استفاده نظامی خارج و راهی بازار کلکسیونرها کردند.
سامانه‌های گازی > پیستون با دامنه حرکت طولانی

با بودن یک سامانه دامنه حرکت طولانی، پیستون به صورت مکانیکی در گروه گلنگدن قرار می‌گیرد و در کلِ چرخهٔ عملیاتِ بارگذاریِ مجدد، حرکت می‌کند. این سیستم در سلاح‌هایی از قبیل تیربار سبک  برن، تاور، کلاشینکف، اف ان مینیمی، تیربار سبک ام ۲۴۹، اف ان ام آ ژ، اف ان اف ان سی و ام ۱ گرند استفاده می‌شود. مهم‌ترین مزیت سامانه دامنه حرکت طولانی این است که جرم میله پیستون به حرکت حامل گلنگدن اضافه می‌کند و باعث می‌شود تا فشنگ کشی، پوکه پرانی، فشنگ گذاری مجدد و قفل راحت تر انجام شوند. نقطه ضعف اصلی این سیستم، اختلال در هدف‌گیری به دلیل عوامل مختلفی از قبیل: تغییر مرکز جرم در طی چرخه عمل، توقف‌های ناگهانی در آغاز و انتهای حرکت آلت متحرکه و استفاده از لوله به عنوان یک تکیه گاه برای عقب راندن گلنگدن می‌باشد. همچنین به دلیل جرم بیشتر قطعات متحرک، گاز باروت بیشتری برای کار با سامانه مورد نیاز است که به نوبه خود به قطعات عملیاتی بزرگتر نیز نیاز دارد.
سامانه‌های گازی > پیستون با دامنه حرکت کوتاه

با بودن پیستون با دامنه حرکت کوتاه یا تَپت، پیستون به‌طور جداگانه از گروه گلنگدن حرکت می‌کند. ممکن است مستقیماً قسمتهای گروه گلنگدن را هل دهد، مانند ام ۱ کارابین، یا از طریق میله یا قطعه متصل شده، هل دادن را انجام بدهد، مانند آرمالایت ای ار ۱۸ یا سیمونوف. در هر دو حالت، انرژی با فشاری کوتاه و ناگهانی منتقل می‌شود و سپس حرکت پیستون گازی توسط یک فنر متوقف می‌شود که به قطعه حامل گلنگدن اجازه می‌دهد تا از طریق انرژی جنبشی چرخه عمل را ادامه دهد. این روش این مزیت را دارد که در مقایسه با یک پیستون با دامنه حرکت طولانی، جرم کل قطعات آلات متحرکه را کاهش می‌دهد. این به نوبه خود، به دلیل کم شدن جرمی که در هر دو سوی حرکت حامل گلنگدن به کار می‌رود ، کنترل اسلحه را راحت تر می‌کند. این طراحی هم در بازارهای غیرنظامی و هم نظامی در دسترس است و به عنوان استفاده مجدد از سلاح‌های خانواده ای ار ۱۵ برای رفع کمبودهای پیدا شده در سیستم گازی استانر مطرح می‌باشد.
سامانه‌های گازی > فشار مستقیم گاز باروت

در روش فشار مستقیم گاز باروت (DI)، گاز خروجی از طریق یک روزنه و یک لوله باریک به پشت لوله و به بخشهای عملیاتی تفنگ می‌رود که مستقیماً حامل گلنگدن را حرکت می‌دهند. این ویژگی منجر به یک مکانیسم ساده‌تر و سبک‌تر می‌شود. اسلحه‌هایی که از این سیستم استفاده می‌کنند شامل ماس ۴۰ فرانسوی از سال ۱۹۴۰، ای جی ام ۴۲ سوئدی از سال ۱۹۴۲ است. سیستم گازی سری‌های ام ۱۶ آمریکایی و ام ۴ از یک لوله باریک گاز استفاده می‌کنند تا مستقیماً حامل گلنگدن را حرکت دهند، در حالی که ام ۲۷ تفنگداران دریایی ایالات متحده مبتنی بر تفنگ پیستون-محور هکلر و کخ ۴۱۶ است. یک مزیت اصلی این روش اینست که قطعات متحرک با خانهای درون لوله در یک خط قرار می‌گیرند که باعث می‌شود نشانه‌گیری سلاح به اندازه روشهای پیستونی مختل نشود که به ویژه در تفنگهای کاملاً خودکار یک مزیت خاص محسوب می‌شود. از معایب این روش این است که سوخت گاز (و رسوب همراه) به‌طور مستقیم به آلات متحرکه دمیده می‌شوند. عمل مسلح شدن مستقیم با گاز باروت دمای تفنگ را در حین شلیک افزایش می‌دهد، که می‌تواند باعث سوختن و پخش شدن روغن‌های روان‌کننده شود. گلنگدن، فشنگ کش، پوکه پران، پینها و فنرها نیز با همان گاز با دمای بالا گرم می‌شوند. این عوامل ترکیبی، باعث کاهش عمر خدمات این قطعات، قابلیت اطمینان و میانگین زمان بین خرابی‌ها می‌شود.
سیستم‌های تقویت گاز > تقویت کننده دهانه

چوچات فرانسوی، مسلسل آلمانی ام ژ ۴۲، تیربار بریتانیایی ویکرز و برخی سلاح‌های مبتنی بر لگد زنی دیگر، از یک مکانیزم سبک تله گازی برای تأمین انرژی اضافی برای «تقویت» انرژی ناشی از لگد تفنگ استفاده می‌کنند. این «تقویت» نرخ بیشتری از آتش یا عملکرد مطمئن تری را فراهم می‌کند. به‌طور جایگزین، آن را تقویت گازی می نامند و ممکن است در بعضی از آداپتورهای تیر مشقی نیز وجود داشته باشد.
سیستم‌های تقویت گاز > محفظه تیر شناور

مسلسلهای اولیه برای عملیاتی شدن گران بودند. ارتش ایالات متحده می‌خواست خدمه تیربار را با مهمات کم هزینه آموزش دهد. برای انجام این کار، آنها به کارتریج ال آر ۲۲ احتیاج داشتند تا بتوانند کار با تیربارهایی را آموزش دهند که در حالت واقعی از سلاح گرم طراحی شده برای استفاده از کارتریج ۰۶-۳۰ استفاده می‌کردند. دیوید مارشال ویلیامز روشی را اختراع کرد که شامل یک محفظه تیر شناور جداگانه بود که به عنوان یک پیستون گازی کار می‌کرد که گاز ناشی از احتراق مستقیماً به جلوی محفظه تیر شناور فشار وارد می‌آورد. کیت تبدیل کالیبر ۲۲ کلت سرویس ایس به کالیبر ۴۵. تپانچه‌ام ۱۹۱۱ نیز از سیستم ویلیامز استفاده می‌کند، که نسبت به سایر تبدیل‌های کار شده بر روی مکانیسم دمیدن به عقب امکان نصب لغرنده‌های بسیار سنگین تری را می‌دهد و آموزش با تپانچه تبدیل شده را واقعی می‌کند. یک محفظه تیر شناور، نیروی اضافی را برای کار با لغزنده‌های سنگین تر فراهم می‌کند، و همان حس لگد اسلحه را می‌دهد که در تیراندازی با کارتریج اصلی حس می‌شود.
سیستم‌های تقویت گاز > دمیدن به عقب تأخیری با گاز

در این طراحی، گلنگدن قفل نمی‌شود، اما مانند سایر طراحی‌های مبتنی بردمیدن به عقب با گاز، بر اثر فشار گازهای پیشرانه به عقب رانده می‌شود. در این حالت، گازهای احتراقی از از لوله به داخل یک سیلندر می‌روند که دارای پیستونی است که بازشدن گلنگدن را به تأخیر می‌اندازد. این مکانیسم در تفنگ‌های فولک اشتروم گِوهِر ۵-۱، هکلر و کخ پی ۷، اشتیر گ ب و تپانچه‌های والتر سی سی پی استفاده شده است.
سیستم‌های تقویت گاز > دفع گازی

تپانچه اصلاحات، اختراع شده توسط آگوست شولر، از یک ردیف عمودی از لوله‌ها استفاده می‌کرد که با هر شلیک، لوله جاری به سمت بالا حرکت می‌کرد و لوله زیرین جایگزین آن می‌شد که حاوی یک فشنگ آماده برای شلیک بود. با شلیک فشنگ لوله پایین‌تر، یک سوراخ گاز بین لوله‌ها لوله خالی را به اندازه ای فشار می‌داد تا پوکه را از عقب به بیرون بپراند. یک صفحه سکه مانند، نصب شده روی چکش، مانع از این می‌شد که پوکه به پیرون پرت شده به صورت شلیک کننده بخورد. آخرین پوکه را می‌بایست به‌صورت دستی خارج می‌کردند.
شکل سامانه مسلح شونده با گاز به روش پیستون دارای دامنه حرکت طولانی
پیستون گازی با دامنه حرکت طولانی، از نوع AK-74 .
پیستون با دامنه حرکت کوتاه
پیستون گازی با دامنه حرکت کوتاه و گلنگدن و متعلقات آن، از پیستون گازی ای آر ۱۵ .
فشار مستقیم گاز باروت
انیمیشن عملکرد تقویت کننده دهانه ویکرز، نشان دهنده گازهای در حال گسترش و هل دادن لوله به عقب نسبت به سرپوش خنک‌کننده
فیلیپ شوالیه

| مشخصات فردی | مشخصات فردی |
| --- | --- |
نام کامل: Philippe Chevallier
زاده: ۲۶ آوریل ۱۹۶۱ ‏(۶۳ سال) ان‌مس، فرانسه
اطلاعات تیم: اطلاعات تیم
تیم فعلی: Retired
نوع مسابقات: Road
نقش: Rider
Infobox last updated on ۱۷ ژوئیه ۲۰۰۸: Infobox last updated on ۱۷ ژوئیه ۲۰۰۸
فیلیپ شوالیه (فرانسوی: Philippe Chevallier‎؛ زادهٔ ۲۶ آوریل ۱۹۶۱) دوچرخه‌سوار اهل فرانسه است.
ولفنشتاین سه‌بعدی

| ولفنشتاین سه‌بعدی | ولفنشتاین سه‌بعدی |
| --- | --- |
توسعه‌دهنده(ها):  اید سافتور  Rebecca Heineman (3DO)  Ninjaforce (Apple IIGS co-developer)  Stalker Entertainment (GBA)  Nerve Software (XBLA, PSN) 
ناشر(ها): ۳دی رلمز
کارگردان(ـان): تام هال
طراح(ـان): جان رومرو Tom Hall
برنامه‌نویس(ـان): John Carmack John Romero
هنرمند(ان): Adrian Carmack
آهنگساز(ان): Robert Prince
سکو(ها): گیم بوی ادوانس مک اواس سوپر نینتندو جگوار کارز آتاری اس‌تی آمیگااواس ۳دی‌او رایانه جیبی اکس‌باکس ۳۶۰ پلی‌استیشن ۳ مایکروسافت ویندوز Acorn Archimedes داس
تاریخ(های) انتشار:    2007 (Steam)  ۲۵ مارس ۲۰۰۹ (App Store)  ۴ ژوئن ۲۰۰۹ (PSN)  ۵ ژوئن ۲۰۰۹ (XBLA)  ۹ مه ۲۰۱۲ (free browser version) 
ژانر(ها): تیراندازی اول شخص
حالت(ها): بازی ویدئویی تک‌نفره
ولفنشتاین سه‌بعدی (انگلیسی: Wolfenstein 3D) یک بازی ویدئویی در سبک تیراندازی اول شخص است که توسط ۳دی رلمز منتشر شد. ولفنشتاین سه‌بعدی در پلت‌فرم‌های گیم بوی ادوانس، مک اواس، سوپر نینتندو، جگوار کارز، آتاری اس‌تی، آمیگااواس، ۳دی‌او، رایانه جیبی، اکس‌باکس ۳۶۰، پلی‌استیشن ۳، مایکروسافت ویندوز، Acorn Archimedes و داس منتشر شده‌است.
باند طیفی

یک طیف با چندین باند
باند طیفی (انگلیسی: Spectral band) بخش‌هایی از یک طیف معین هستند که دارای محدوده خاصی از طول موج یا بسامد هستند. اغلب اوقات، این اصطلاح به باندهای الکترومغناطیسی اشاره دارد که بخش‌هایی از طیف الکترومغناطیسی هستند.
به طور کلی تر، باندهای طیفی ممکن است در طیف سایر انواع سیگنال ها مانند طیف نویز نیز تعریف شوند. باند بسامدی یا باند فرکانسی بازه‌ای در حوزه فرکانس است که با یک فرکانس پایین تر و یک فرکانس بالاتر محدود می‌شود. برای نمونه، باند فرکانسی ممکن است اشاره به باند رادیویی مانند استانداردهای ارتباطات بی‌سیم تعیین‌شده توسط اتحادیه بین‌المللی مخابرات داشته باشد.