stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
کیچو (دوره)
رویدادهای عصر «کیچو» > تحولات عصر

سکه‌های مس، نقره و طلا به نام "کیچو-tsūhō" در عصر "کیچو" منتشر شد که به یکپارچگی سیستم پولی کمک کرد.
"کیچو-chokuhan" که "کیچو shinkoku-bon" نیز نامیده می‌شود، انتشارات امپراتوری بودند که در دوران "کیچو" به دستور امپراتور گو-یوزی تولید و با حروف متحرک چاپ می‌شدند. که از پادشاهی چوسان در شبه جزیره کره وارد شده بود.
"کیچو no katsuji-ban" نام عمومی اولین آثاری بود که با حروف متحرک در دوران "کیچو" چاپ شدند.
چیزهای شنیده شده و دیده شده در دوران کیچو (کیچو kemmon-shū) همچنین به نام "Kembun-shū" کتابی بود، مجموعه ای از داستان‌ها و حکایات گردآوری شده توسط میئورا جوشین (1565-1644).
کتیبه روی زنگ در معبد هوکو در کیوتو
سیستم ضرب سکه توکوگاوا: اوبان (سکه طلا)، کوبان (سکه طلا)، ایچیبوبان (۱۶۰۱–۱۶۹۵)
لرستان صفوی

لرستان صفوی یا ولایت لرستان صفوی یکی از استان‌های غربی ایران در دوره صفویه منطبق بر استان‌های ایلام و لرستان کنونی بود. لرستان یکی از ولایت های پنج‌گانه (استان نیمه خودمختار) کشور بود و از این رو توسط والی («نایب السلطنه» یا «فرماندار») اداره می‌شد.
تاریخچه

لرستان یکی از پنج ولایت قلمرو صفوی بود که توسط والی (نایب السلطنه) که تقریباً یک فرماندار مستقل بود اداره می‌شد. والی‌ها عموماً متعلق به خانواده‌های برجسته محلی بودند و به‌طور رسمی توسط شاه به عنوان مصالحه ای برای خودمختاری منطقه انتخاب می‌شدند. با این وجود، آنها به شیوه ای ارثی حکومت می‌کردند.
این استان از سه فرمانداری رده پایین خاوه (منظور کل دلفان و حومه)، سیمره و خرم‌آباد تشکیل شده بود که خرم‌آباد نیز تحت کنترل والی لرستان بود.  لرستان کوچک از اواخر قرن دوازدهم توسط خاندان خورشیدی اداره می‌شد.  این منطقه که از قرن شانزدهم به بعد به نام لرستان نیز شناخته می‌شود (البته باید متذکر شد که منظور قدمت نام لرستان نمی‌باشد زیرا تا پیش از قرن شانزدهم و حتی قرن‌ها قبل نیز نام لرستان وجود داشت)، با استان‌های ایلام و لرستان امروزی مطابقت دارد.   در سال ۱۵۰۸ لرستان به فرمانروایی شاه صفوی، اسماعیل اول (حک. ۱۵۰۱–۱۵۲۴) درآمد. وی پس از بازگشت از بغداد، فرمانروای خورشیدی شاه، رستم عباسی را به عنوان والی لرستان که شامل نواحی سیمره، هارون آباد (اسلام‌آباد غرب، کرمانشاه) و سیلاخور بود را تأیید کرد. در دهه ۱۵۴۰، صفویان کنترل بیشتری را در لرستان، مانند خرم‌آباد، به دست گرفتند. از آنجا که والی لرستان در شهر خرم‌آباد سکونت داشت، به «والی خرم‌آباد و لرستان» نیز شهرت داشت. از سال ۱۵۷۸ تا ۱۵۸۷ والیان لرستان با امپراتوری عثمانی متحد بودند.
در پی سرکوب شورش شاهوردی عباسی و سپس اعدام وی، شاه عباس اول (حک. ۱۵۸۸–۱۶۲۹) همه اعضای مذکر خانواده خورشیدی یا کور یا زندانی شدند و بدین ترتیب پایان آنها رقم خورد.  حسین خان سلورزی، پسر عموی شاهوردی عباسی به والی لرستان و طهماسپ‌قلی خان اینانلو به فرمانداری برخی از مناطق نزدیک به بغداد مانند سیمره و هندمینی منصوب شدند. از سال ۱۶۰۳ به بعد خانواده سلورزی، والیان موروثی لرستان شدند. اما در دهه ۱۶۷۰ شاه سلیمان (حک. ۱۶۶۶–۱۶۶۹۴) فرمانداری لرستان را به غیر لری داد که بعداً توسط مردم محلی مجبور به اخراج شد.
علی‌مردان‌خان فیلی والی لرستان در جریان آشوب‌های ناشی از ورود افغان‌ها به اصفهان یعنی پایتخت صفوی نقش بسزایی داشت. او در سال ۱۷۲۲/۱۷۲۳ با ۵۰۰۰ سرباز خود در دفاع از اصفهان شرکت کرد. با وجود اینکه او به عنوان فرمانده کل ارتش ایران انتخاب شده بود، سایر خان‌ها از دستورات او سرپیچی کردند. در سال ۱۷۲۵ امپراتوری عثمانی به ایران حمله کرد و خرم‌آباد را تصرف کرد و در نتیجه علی مردان خان فیلی را مجبور به عقب‌نشینی به خوزستان کرد که درنتیجه وی در آنجا حملاتی را علیه بغداد انجام داد و نیروهای عثمانی که برای رسیدن به فیروزان از قلمرو بختیاری عبور کردند، مجبور به عقب‌نشینی شدند.
فهرست حاکمان

این فهرستی از چهره‌های شناخته شده حاکم بر لرستان یا بخش‌هایی از آن است.  حاکم و بیگلربیگی هر دو عناوین اداری تعیین‌کننده فرماندار بودند.
| تاریخ | فرمانده | ناحیه حکم‌رانی |
| --- | --- | --- |
| ۱۵۰۸ | شاه رستم عباسی | حاکم خرم‌آباد و لرستان |
| ؟ –۱۵۴۰ | میر اغور بن شاه روستم | حاکم لرستان |
| ۱۵۴۱–۱۵۴۲ | میر جهانگیر | حاکم لرستان و خرم‌آباد |
| ؟ –۱۵۴۹ | بهرام میرزا | حاکم لرستان و سیمره |
| ؟ –۱۵۴۹ | رستم خان | حاکم لرستان و سیمره |
| ۱۵۶۸ | غیب سلطان استاجلو | حاکم لرستان و کردستان |
| ۱۵۶۸–۱۵۸۵ | محمد لری | حاکم نیمی از لرستان یعنی خرم‌آباد و اطراف آن |
| ۱۵۶۸–۱۵۷۵ | شاه رستم دوم | حاکم نیمی از لرستان یعنی خاوه (منظور کل دلفان و حومه) و الشتر |
| ۱۵۷۸–۱۵۸۷ | حکومت عثمانی |  |
| ۱۵۸۹–۱۵۹۳ | سلطان محمد شاه | حاکم لرستان |
| ۱۵۹۳ | شاهوردی عباسی | حاکم لرستان |
| ۱۵۹۳–۱۵۹۴ | سطان حسین بن شاه روستم | حاکم لرستان به جز خرم‌آباد |
| ۱۵۹۳–۱۵۹۵ | مهدی‌قولی‌خان شاملو | حاکم خرم‌آباد |
| ۱۵۹۴–۱۵۹۸ | شاهوردی عباسی | برای بار دوم. حاکم کل لرستان (شامل خرم‌آباد) از ۱۵۹۵ به بعد |
| ۱۵۹۸–? | طهماسپ‌قلی‌خان اینانلو | حاکم سیمره، هندمین و سرزمین‌های نزدیک به بغداد در خاک عراق امروزی |
| ۱۵۹۸–۱۶۳۱ | حسین خان سلورزی | در ابتدا حاکم بخش‌هایی از لرستان بود، بعداً به بگلربیگی از کل استان لرستان قدیم درآمد. همچنین به عنوان میر بختیاری‌ها درآمد و خدمت کرد. |
| ۱۶۳۱–۱۶۴۱ | شاهوردی خان | پسر فرماندار سابق بیگلربیگی لرستان |
| ۱۶۴۱–۱۶۴۸–? | علی‌قلی خان | پسر فرماندار سابق بیگلربیگی لرستان |
| ۱۶۵۱–? | منوچهر خان | عموی فرماندار سابق. حاکم لرستان |
| ۱۶۸۴ | نامش مشخص نشده | فرماندار قزلباس |
| ۱۶۹۴–۱۶۹۵ | شاهوردی خان | حاکم لرستان کوچک |
| ۱۷۲۲ | علی مردان خان فایلی | حاکم لرستان |
استان لرستان قدیم
گاگیک بابایان

| گاگیک بابایان | گاگیک بابایان |
| --- | --- |
نام تولد: قاقیک بابایان
زاده: ۳۰ فروردین ۱۳۳۸ ‏(۶۵ سال)تبریز، ایران
ژانر: موسیقی کلاسیک
ساز(ها): پیانو
سازهای اصلی: سازهای اصلی
پیانو: پیانو
تحصیلات: موسیقیروان‌شناسی
دانشگاه: دانشگاه تهرانکنسرواتوار ملی کشان فرانسه
استاد(ها): امانوئل ملیک اصلانیانرافی پتروسیانپری برکشلی
گاگیک بابایان (زادهٔ ۳۰ فروردین ۱۳۳۸) موسیقی‌دان، مدرس و نوازندهٔ پیانو، ارمنی‌تبار اهل ایران است. او در سال ۱۳۷۷ مقام دوم ممتازی دهمین مسابقه بین‌المللی پیر لانتیر فرانسه را در رشته نوازندگی پیانو کسب کرد.
زندگی‌نامه

گاگیک (قاقیک) بابایان، ۳۰ فروردین سال ۱۳۳۸ در تبریز متولد شد. او فراگیری نوازندگی پیانو را از حدود ۵ سالگی تحت نظر مادام بوبا آغاز کرد. پس از آن، در دورهٔ ابتدایی از آموزش‌های مادام کورنلیزل بهره‌مند شد و به هنرستان موسیقی تبریز راه یافت. وی در سال ۱۳۵۷، پس از پایان تحصیل در هنرستان موسیقی، به دانشکدهٔ موسیقی هنرهای زیبای دانشگاه تهران وارد شد و زیر نظر پری برکشلی، نواختن پیانو را ادامه داد. او پس از این دوره، به صورت خصوصی مهارت نوازندگی خود را نزد امانوئل ملیک اصلانیان کامل کرد.
گاگیک بابایان در سال ۱۳۶۹ همزمان با نوازندگی و تدریس پیانو، در رشتهٔ روان‌شناسی نیز از دانشگاه تهران فارغ‌التحصیل شد. او از سال ۱۳۷۴ در دوره‌های فشردهٔ نوازندگی پیانو، تحت نظر رافی پتروسیان در پاریس حضور یافت و در سال ۱۳۷۵ موفق به دریافت دیپلم ویرتئوزیته از کنسرواتوار ملی کشان فرانسه با رتبهٔ نخست شد. گاگیک بابایان در سال ۱۳۷۷ مقام دوم ممتازی دهمین مسابقه بین‌المللی پیر لانتیر پاریس را در رشتهٔ نوازندگی پیانو به دست آورد. وی در سال ۱۳۷۸ موفق به دریافت مدرکِ «Le certificate Professionnel Mention Eccellcnt» از انیستیتوی موسیقی اروپایی شهر بزانسون فرانسه، با رتبهٔ نخست شد. بابایان کلاس‌های فشردهٔ نوازندگی پیانو، تحت نظر رافی پتروسیان را تا سال ۱۳۷۹ ادامه داد و پس از بازگشت به ایران به اجرای کنسرت و تدریس پیانو مشغول شد. در سال ۱۳۸۳، گواهینامهٔ درجه یک هنری به او اهدا شد و در سال ۱۳۸۷، لوحِ سپاسِ «معلم نمونه» را از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دریافت کرد.
فعالیت‌های هنری

برخی از فعالیت‌های هنری گاگیک بابایان طی سالیان فعالیت او به شرح زیر است:
تدریس در هنرستان موسیقی تهران، تدریس در پردیس موسیقی دانشگاه تهران، تدریس در دانشکده موسیقی دانشگاه هنر تهران، تدریس در دانشگاه آزاد اسلامی، داوری جشنواره ملی موسیقی جوان، داوری جشنوارهٔ موسیقی دانشجویی، داوری جشنواره موسیقی فجر، داوری جشنواره رقابتی سازهای کلاسیک خانه موسیقی ایران، داوری جایزه پیانو باربد
هیرودین

هیرودین یک پپتید طبیعی است که در غدد بزاقی زالوهایی که خون می‌مکند، وجود دارد (مانند Hirudo medicinalis) که خاصیت ضد انعقادی خون دارد.
این ماده برای تغذیه زالو از خون حیاتی و لازم است چرا که باعث جریان خون پس از انعقاد اولیه آن می‌شود.
ساختار
جان بری هایکرافت درسالها ی اقامت خود در ادینبورگ و برمینگهام تحقیقات و آزمایش‌ها زیادی را در زمینهٔ انعقاد خون انجام داد. در سال ۱۸۸۴ کشف کرد که زالو یک سامانه ضد انعقاد قدرتمند ترشح می‌کند که آن را هیرودین نام گذاری کرد. گرچه تا ۱۹۵۰ جدا نشده بود و حتی تا ۱۹۷۶ ساختار آن به‌طور کامل مشخص نشده بود. یک هیرودین با طول کامل از ۶۵ آمینو اسید ساخته شده‌است. این آمینو اسیدها با حوزه‌ها ی فشرده N-terminal که دارای سه باند دی-سولفید هستند و همچنین با حوزهٔ C-terminal که در زمانی که پروتین در محلول un-complexed می‌شود به‌طور کامل نظم خود را از دست می‌دهد، سازمان دهی شده‌اند.
آمینو اسیدها ی باقی ماندهٔ ۱–۳ , رشته موازی با باقیمانده ۲۱۴–۲۱۷ ترومبین تشکیل می‌دهند. اتم نیتروژن باقیمانده ۱ با اتم گاما Ser-195 O از سایت کاتالیزوری تشکیل پیوند هیدروژنی می‌دهد. مناطق C-terminal برهمکنش الکتروستاتیک زیادی با پیوند آنیونی اگزوزیت ترومبین تشکیل می‌دهند در حالی که ۵ باقی مانده آخر در حلقه هلیکال هستند که تماس‌های آب‌گریز زیادی را تشکیل می‌دهد.
هیرودین طبیعی شامل مخلوطی از ایزوفرم‌ها ی متنوع پروتیین می‌شود، با این حال، از تکنیک‌های نوترکیب می‌توان برای تولید آماده‌سازی همگن هیرودین استفاده کرد.
فعالیت بیولوژیک  
یک فرایند کلیدی در آخرین مراحل انعقاد خون تبدیل فیبرینوژن به فیبرین به وسیلهٔ ترومبین است.
ترمبین با استفاده از آنزیم، پروترومبیناز (فاکتور Xa به همراه فاکتور Va به عنوان کوفاکتور)، در مراحل نهایی انعقاد از پروتوترومبین تولید می‌شود. سپس فیبرین با فاکتور XIII (فاکتور تثبیت کننده فیبرین) کراس لینک می‌شود تا یک لخته خون تشکیل شود. مهار کننده اصلی ترومبین در گردش خون طبیعی آنتی ترومبین است.
مشابه آنتی ترومبین، فعالیت ضد انعقادی هیرودین بر اساس توانایی آن در مهار فعالیت پیش از انعقاد ترومبین است.
هیرودین قوی‌ترین مهار کننده طبیعی ترومبین است. بر خلاف آنتی ترومبین، هیرودین تنها با ترومبین فعال شده (با یک فعالیت خاص روی فیبرینوژن متصل می‌شود) و آن را مهار می‌کند.
بنابراین، هیرودین از تشکیل لخته‌ها و ترومبها جلوگیری می‌کند یا آنهارا حل می‌کند. به عنوان یک کرم، چه تزریقی و چه موضعی در اختلالات انعقادی خون، در درمان هماتوم پوستی و واریسهای سطحی، دارای ارزش درمانی است. از بعضی جنبه‌ها، هیرودین نسبت به ضد انعقاد کننده‌ها و ترومبولیتیک‌های متداول مانند هپارین ارجحیت دارد، زیرا در فعالیت بیولوژیکی سایر پروتئین‌های سرم اختلال ایجاد نمی‌کند و همچنین می‌تواند بر روی ترومبین پیچیده عمل کند. استخراج مقادیر زیادی هیرودین از منابع طبیعی دشوار است، بنابراین روشی برای تولید و تصفیه این پروتئین با استفاده از بیوتکنولوژی نوترکیب تهیه شده‌است. این امر منجر به توسعه و بازاریابی تعدادی از داروهای ضد انعقادی بر پایهٔ هیرودین شده‌است مانند لپروودین (رفلدان)، هیرودین حاصل از هانسنولا. چندین مهار کننده مستقیم ترومبین از طریق فرایندها ی شیمیایی از هیرودین گرفته می‌شوند.
هاماری ترائوره

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 ترائوره همراه با باشگاه فوتبال رن در سال ۲۰۱۷:  ترائوره همراه با باشگاه فوتبال رن در سال ۲۰۱۷
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
نام کامل:  هاماری ترائوره
زادروز:  ۲۷ ژانویهٔ ۱۹۹۲ ‏(۳۳ سال)
زادگاه:  باماکو، مالی
قد:  ۱٫۷۵ متر (۵ فوت ۹ اینچ)*
پست:  مدافع
اطلاعات باشگاهی: اطلاعات باشگاهی
باشگاه کنونی:  باشگاه فوتبال رئال سوسیداد
شمارهٔ پیراهن:  ۱۸
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۲۰۱۲–۲۰۱۳ |  پاریسll |  ۱۰ |  (۰) |
| ۲۰۱۲–۲۰۱۳ |  پاریس |  ۱۶ |  (۰) |
| ۲۰۱۳–۲۰۱۵ |  لیرسه |  ۴۸ |  (۱) |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۷ |  استاد رنس |  ۶۴ |  (۴) |
| ۲۰۱۷–۲۰۲۳ |  رن |  ۱۸۸ |  (۵) |
| ۲۰۲۳– |  رئال سوسیداد |  ۳۷ |  (۰) |
تیم ملی‡: تیم ملی‡
| ۲۰۱۵– |  مالی |  ۵۸ |  (۳) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۱ فوریه ۲۰۲۵.   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۱ فوریه ۲۰۲۵:  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۱ فوریه ۲۰۲۵.   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۱ فوریه ۲۰۲۵
هاماری ترائوره (زاده ۲۷ ژانویه ۱۹۹۲) بازیکن فوتبال اهل مالی است. او هم‌اکنون به عنوان مدافع برای باشگاه فوتبال رئال سوسیداد بازی می‌کند.
یووال نوح هراری

| یووال نوح هراری | یووال نوح هراری |
| --- | --- |
יובל נח הררי: יובל נח הררי
یووال نوح هراری در مارس ۲۰۱۷: یووال نوح هراری در مارس ۲۰۱۷
زادهٔ: ۲۴ فوریهٔ ۱۹۷۶ ‏(۴۸ سال) کریات آتا، استان حیفا، اسرائیل
ملیت:  اسرائیل
محل تحصیل: دانشگاه آکسفورد
شناخته‌شده برای: انسان خردمند: تاریخ مختصر بشر انسان خداگونه: تاریخ مختصر آینده ۲۱ درس برای قرن ۲۱
همسر: ایتزیک یهو
جوایز: جایزه پولونسکی برای نوآوری و اصالت (۲۰۰۹ و ۲۰۱۲) جایزه مُنکادُ از انجمن تاریخ نظامی فرهنگستان علوم اسرائیلی‌های جوان کتابخانه ملی چین (بهترین کتاب سال)
پیشینه علمی: پیشینه علمی
شاخه(ها): تاریخ
محل کار: دانشگاه عبری اورشلیم
پایان‌نامه: من و تاریخ: جنگ و روابط بین تاریخ و هویت فردی در سرگذشت نظامی دوران نوزایی (بین سال‌های ۱۴۵۰ تا ۱۶۰۰) (۲۰۰۲)
استاد راهنما: Steven J. Gunn
تأثیر گرفته از: جارد دایموند Frans de Waal
 :  
وبگاه: www.ynharari.com
امضاء: امضاء
یووال نوح هراری (به عبری: יובל נח הררי) (زاده ۲۴ فوریهٔ ۱۹۷۶) پروفسور، روشن‌فکر، تاریخ‌دان، نظریه‌پرداز و پدیدآور اسرائیلی و نیز استاد تاریخ دانشگاه عبری اورشلیم است که سه‌گانه پرفروش انسان خردمند: تاریخ مختصر بشر، انسان خداگونه: تاریخ مختصر آینده، و ۲۱ درس برای قرن ۲۱ را نوشته‌است.
کسانی چون بیل گیتس و باراک اوباما نوشته‌های یووال هراری را ستوده‌اند. او در سال ۲۰۱۸ کتاب بیست‌ویک درس برای سده بیست‌ویکم را منتشر کرد. تازه‌ترین کتاب او، نکسوس نام دارد که در سال 2024 منتشر شد. این کتاب در ایران ترجمه نشده است.
زندگی او

هراری در ۲۴ فوریه ۱۹۷۶ در شهر کریات آتا در شمال اسرائیل در یک خانوادهٔ سکولار یهودی با ریشه‌هایی از اروپای شرقی و لبنان زاده شد. او دارای مدرک دکترای تاریخ از دانشگاه آکسفورد می‌باشد و هم‌اکنون در دانشگاه عبری اورشلیم تدریس می‌کند. یووال نوح هراری آشکارا همجنسگراست. او با همسرش، ایتزیک یهو که مدیر برنامه‌هایش نیز هست و او را «اینترنتِ همه‌چیزِ من» می‌خواند، در سال ۲۰۰۲ آشنا شد. آن‌ها در یک مراسم سنتی در شهر تورنتو در کانادا ازدواج کردند و هم‌اکنون در دهکده کرمی یوسف در استان مرکز اسرائیل زندگی می‌کنند. او از ژانویه ۲۰۱۹، تلفن هوشمند ندارد. نوح هراری یک گیاهخوار نیز هست.
نوح هراری که مراقبه ویپاسانا انجام می‌دهد و آن را از سال ۲۰۰۰ در آکسفورد آغاز کرده‌است، می‌گوید این مراقبه زندگی او را دگرگون ساخته‌است. وی هرروز دو ساعت مدیتیشن می‌کند؛ یک ساعت پیش از شروع کار و یک ساعت پس از پایان آن.
هراری که یک مربی مدیتیشن است، سالی ۳۰ روز یا بیشتر را در سکوت و در نبود هیچ کتاب و رسانه اجتماعی، به عزلت‌نشینی و مراقبه می‌پردازد.
دیدگاه‌ها

یووال هراری به اوضاع و شرایط کنونی و آینده انسان خردمند علاقه‌مند است. بیش‌تر پژوهش‌های او پاسخ به پرسش‌های تاریخی در مقیاس کلان اند: چه ارتباطی میان تاریخ و زیست‌شناسی وجود دارد؟ تفاوت‌های بنیادین میان انسان‌ها و دیگر جانوران چیست؟ آیا تاریخ به سمت و سوی خاصی گرایش دارد؟ از کجا آمده‌ایم و به کجا می‌رویم؟
در سال ۲۰۱۷ یووال هراری در مقاله‌ای بیان کرد، که با ادامهً پیشرفت در فناوری و به‌ویژه در زمینهٔ هوش مصنوعی تا سال ۲۰۵۰ طبقه اجتماعی تازه‌ای در میان مردم به نام طبقه بدون استفاده پدیدار خواهد شد. انسان‌هایی که بیکار نیستند، بلکه استخدام‌نشدنی اند. او همچنین می‌افزاید، که مواجهه و رسیدگی به مشکلات این طبقه اجتماعی تازه از نظر سیاسی و اجتماعی و اقتصادی یکی از چالش‌های بزرگ بشر در آینده است.
او دربارهٔ رفاه جانوران به‌ویژه حیوانات اهلی بارها سخنرانی کرده و یک گیاهخوار است. او در نوشتاری در روزنامهٔ گاردین با نام کشاورزی صنعتی یکی از بزرگ‌ترین جنایت‌ها در طول تاریخ است می‌گوید: سرنوشت جانورانی که به شیوهٔ صنعتی پرورش داده می‌شوند، یکی از بزرگ‌ترین مسئله‌های اخلاقی این دوره است.
جوایز و افتخارات

هراری دو بار در سال ۲۰۰۹ و ۲۰۱۲ به دلیل «خلاقیت و اصالت آثار» جایزهٔ پولونسکی را دریافت کرده‌است. همچنین در سال ۲۰۱۱ به دلیل نگارش مقالاتی در بارهٔ تاریخ نظامی، جایزهٔ انجمن تاریخ نظامی مونکادو را دریافت کرد. هراری در سال ۲۰۱۲ مفتخر به عضویت در فرهنگستان علوم اسرائیلی‌های جوان شد.
کتاب های برگردان شده به فارسی

انسان خردمند: تاریخ مختصر بشر - برگردان: نیک گرگین - نشر نو - خوانش کتاب صوتی: فرهاد ارکانی - ۱۳۹۶
ساپی ینس: گشت و گذاری در تاریخ بشر - برگردان: محسن مینوخرد - نشر چشمه - ۱۳۹۶
بیست و یک درس برای قرن ۲۱ - برگردان: نیک گرگین - نشر اینترنتی در تلگرام - خوانش کتاب صوتی: فرهاد ارکانی
بیست و یک درس برای قرن ۲۱ - برگردان سودابه قیصری - نشر روزنه - ۱۳۹۷
انسان خداگونه: تاریخ مختصر آینده - برگردان: زهرا عالی - نشر نو - ۱۳۹۷
انسان خداگونه: تاریخ مختصر آینده - برگردان: نیک گرگین - نشر اینترنتی در تلگرام - خوانش کتاب صوتی: فرهاد ارکانی - شهریور ۱۴۰۰
پول - برگردان: محمدرضا فرهادی‌پور - نشر اینترنتی در تلگرام - خوانش کتاب صوتی: ح. پرهام - مهر ۱۴۰۰
پول - برگردان: مهدی نمازیان - نشر نون - ۱۳۹۸
تاریخ مصور بشر جلد اول (تولد انسان) - برگردان جواد سروش - نشر آسیم - ۱۴۰۰
تاریخ مصور انسان خردمند؛ پیدایش انسان - برگردان: ع.کاظمی - نشر ذهن پویا / خوانش کتاب برای انسان خردمند - آبان ۱۴۰۰
تاریخ مصور انسان خردمند؛ ستون‎های تمدن - برگردان: ع.کاظمی - نشر ذهن پویا / خوانش کتاب برای انسان خردمند - دی ۱۴۰۱
ما توقف‎ناپذیرها؛ چطور انسان‎ها کره‎ی زمین رو تصرف کردن - برگردان: ع.کاظمی - نشر ذهن پویا / خوانش کتاب برای انسان خردمند  - خوانش کتاب صوتی: فرهاد ارکانی - تیر ۱۴۰۲
نکسوس؛ تاریخ مختصر شبکه‌های ارتباطی از عصر حجر تا هوش مصنوعی - خوانش کتاب برای انسان خردمند  - خوانش کتاب صوتی: فرهاد ارکانی
در ایران > ممنوعیت کتاب‌ها

هم‌اکنون کتاب‌های هراری در ایران ممنوع‌الچاپ هستند و نسخه‌های الکترونیکی شان در نرم‌افزارهای کتاب الکترونیکی قانونی نیز از تابستان ۱۳۹۸ حذف شدند. در ۲۰ آبان ۱۳۹۸ اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران، بدون بیان دلیل، فروش کتاب‌های یووال نوح هراری را در سراسر کشور، ممنوع اعلام کرد.
در سال ۱۴۰۰ نشر آسیم با سانسور و حذف اسم یووال نوح هراری نویسنده کتاب تاریخ مصور بشر (جلد اول) این کتاب را منتشر کرد.
خاویر والدز کاردیناس

| خاویر والدز کاردیناس | خاویر والدز کاردیناس |
| --- | --- |
زادهٔ: ۱۴ آوریل ۱۹۶۷ کولیاچان
درگذشت: ۱۵ مهٔ ۲۰۱۷ (۵۰ سال) کولیاچان
ملیت: مکزیک
پیشه(ها): روزنامه‌نگار، پدیدآور
سازمان: ریو دوس
شناخته‌شده برای: روزنامه‌نگاری تحقیقی جرایم سازمان یافته
جوایز: جایزه بین‌المللی آزادی مطبوعات (۲۰۱۱)
خاویر والدِز کاردیناس (انگلیسی: Javier Valdez Cárdenas; ۱۴ آوریل ۱۹۶۷ – ۱۵ مهٔ ۲۰۱۷) روزنامه‌نگار و مؤلف اهل مکزیک بود. او خبرنگار مشهور مکزیکی و بنیان‌گذار ریودوس، یک روزنامه در ایالت سینالوآ بود که به خاطر نوشته‌هایش در قاچاق مواد مخدر و جرایم سازمان یافته در جنگ مواد مخدر در مکزیک چندین جایزه بین‌المللی دریافت کرد.
زندگی و حرفه

خاویر والدز کاردناس در ۱۴ آوریل سال ۱۹۶۷ در کولیاچان در سینالوآ، مکزیک متولد شد. او از دانشگاه محلی سینالوآ با تحصیل در رشته جامعه‌شناسی فارغ‌التحصیل شد.
در اوایل سال۱۹۹۰، والدز کاردناس به عنوان گزارشگر با همکاری تلویزیون ملی کانال ۳ در کولیاچان کار کرده‌است. مدتی بعد در سال ۱۹۹۸ به عنوان یک خبرنگار برای روزنامه مکزیکو سیتی به نام لاجورنادا کار کرد.
والدز یکی از خبرنگاران قدیمی مکزیک محسوب می‌شد که قاچاق مواد مخدر و جرایم سازمان یافته را در مکزیک پوشش می‌داد.
جوایز

در سال ۲۰۱۱ والدِز کاردیناس از طرف مؤسسه بین‌المللی اهدای جوایز آزادی مطبوعات جایزه گرفت. این مؤسسه مربوط به کمیته حمایت از روزنامه‌نگاران (CPJ) می‌باشد که یک به رسمیت شناختن سالانه خبرنگاری شجاعانه می‌باشد.
والدِز در سخنرانی معرفی خود، خشونت قاچاق مواد مخدر را یک تراژدی خواند که ما را شرمنده می‌کند، سرزنش شهروندان مکزیک بخاطر دادن کشته در این جنگ مواد مخدر و سرزنش دولت آمریکا و مکزیک بخاطر دادن سلاح‌ها در این جنگ ازجمله سخنان او در این سخنرانی بود.
مرگ

در ۱۵ ماه مه سال ۲۰۱۷، والدز کاردناس در نزدیکی دفتر روزنامه اش در ایالت سینالوآ در کولیاچان مرکز این ایالت توسط افراد مسلح ناشناس هدف گلوله قرار گرفت و به علت شدت جراحات وارده کشته شد. او ۵۰ ساله بود.
خبر کشته شدن والدز را روزنامه ریو دوس که وی در آن فعالیت داشت، در سایت اینترنتی خود تأیید کرد.
قتل روزنامه‌نگاران در مکزیک

مکزیک یکی از خطرناک‌ترین و نا امن‌ترین کشورهای جهان برای روزنامه‌نگاران است به‌خصوص برای روزنامه‌نگارانی که روی مافیای مواد مخدر کار می‌کنند و اخبار آن را پوشش می‌دهند.
بنابر گزارش مؤسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک لندن، در سال ۲۰۱۶ مکزیک پس از سوریه، دومین کشور از نظر شمار زیاد موارد قتل و کشتار شناخته شده‌است و قاچاق مواد مخدر اصلی‌ترین علت این قتل‌ها می‌باشد.
با به قتل رسیدن خاویر والدز، شمار روزنامه‌نگارانی که در سال ۲۰۱۷ میلادی در مکزیک کشته شده‌اند به ۵ نفر رسید. همچنین او دومین روزنامه‌نگار مشهور مکزیکی است که در چند سال اخیر کشته می‌شود، پیش از والدز در سال ۲۰۱۲ جسد رجینا مارتینز پرز به صورت حلق آویز شده در خانه‌اش پیدا شده بود.
خاویر والدز کاردیناس
چرینداس

River in ایران
| چرینداس   Charindas | چرینداس   Charindas |
| --- | --- |
حدود محل روی نقشه: حدود محل روی نقشه
مکان: مکان
منطقه: ایران
ویژگی‌های ظاهری: ویژگی‌های ظاهری
دهانه:  
 • مختصات: Roaf, E.J. Keall ۳۶°۲۷′۴۰″شمالی ۵۲°۴۱′۳۷″شرقی﻿ / ﻿۳۶٫۴۶۱۱°شمالی ۵۲٫۶۹۳۵°شرقی﻿ / 36.4611; 52.6935
چرینداس (Charindas) رود کوچکی در مرز غربی هیرکانی بود که به دریای مازندران می‌ریخت. بطلمیوس و امیانوس مارسلینوس آن را رودخانه‌ای از ماد شمالی یا آتروپاتن می‌دانند.
سرزمین‌های شرقی این رود بخشی از هیرکانی و سرزمین‌های غربی این رود بخشی از ماد محسوب می‌شدند. این رودخانه مرز بین هیرکانی و ماد (آتروپاتن) محسوب می‌شد و با رودخانه بابلرود در شهر بابل مطابقت دارد. مانداگارسیس بندر کوچکی در سواحل دریای مازندران بود، بین رودهای چرینداس Charindas (بابلرود) و استارتو Strato (رود چالوس) قرار داشت. آلبرت فوربیگر حدس زده است که ممکن است این بندر همان بندر مشهدسر یعنی بابلسر کنونی باشد. بطلمیوس(۹۰–۱۶۸ میلادی) در کتاب ۶، فصل ۲، بخش ۶ از جغرافیای خود که دربارهٔ سرزمین ماد هست، از منطقه ای به نام الیمایس (elymais) یاد کرده است که در شمال قومس قرار داشت و از آنجا تا سرچشمه رود چرینداس (charindas river) تپورها ساکن بودند. بطلمیوس می‌نویسد سرزمین قومس (choromithrena) تا پارت ادامه می‌یابد و در شمال آن الیمایس (elymais) هست، از آنجا تا سرچمشه‌های رودخانه چرینداس (charindas) مناطقی هستند که تپوری‌ها (tapuri) ساکن هستند. استرابون تپورها را به دو گروه تقسیم نموده است گروهی را سکنه هیرکانیا معرفی می‌کند و گروهی دیگر را به عنوان کوه نشین‌های ماد معرفی می‌کند که گروه اول در نواحی شرقی رود چرینداس یعنی سرزمین هیرکانی (مازندران شرقی) و گروه دوم در نواحی غربی رود چرینداس یعنی سرزمین ماد (مازندران غربی) سکونت داشتند.
احمد کسروی در کتاب کاروند از قول استرابون می‌نویسد: استرابون مورخ یونانی در کتاب جغرافیای خود که دو هزار سال پیش نوشته است، اقوام کوه نشین سرزمین ماد را بدینسان نام می‌برد: کردتیان، آماردان، تپوران، کادوسیان.
هزاره‌های استرالیا

| 0 | 1 |
| --- | --- |
کل جمعیت: کل جمعیت
۲۲٬۲۷۰ (۲۰۱۵) (۰٫۱٪ جمعیت استرالیا): ۲۲٬۲۷۰ (۲۰۱۵) (۰٫۱٪ جمعیت استرالیا)
زبان‌ها: زبان‌ها
هزارگی و دری انگلیسی استرالیایی: هزارگی و دری انگلیسی استرالیایی
قومیت‌های وابسته: قومیت‌های وابسته
هزاره‌های مقیم خارج : هزاره‌های مقیم خارج 
هزاره‌های استرالیا یا استرالیایی‌های هزاره به مردمان هزاره اشاره دارد که شهروند استرالیا هستند. مردمان هزاره گروه قومی بومی و اصلی ساکن مناطق مرکزی افغانستان به نام هزارستان، هستند. شورای هزاره‌های استرالیا سازمانی است که توسط جامعه هزاره‌های استرالیا تشکیل شده‌است. هزاره‌ها یکی از بزرگ‌ترین گروه‌های قومی پناهجویان در استرالیا هستند.
بر اساس سرشماری سال ۲۰۱۶ استرالیا، ۲۱٫۹ درصد از افغانستانی‌های استرالیا تبار خود را هزاره ذکر کردند و ۳۳٫۹ درصد شان هزارگی را به‌عنوان زبان اصلی خود معرفی کردند که آنها را به دومین گروه بزرگ استرالیا در هر دو دسته تبدیل کرده‌است.
پیشینه

قبل از سال ۱۹۸۰، تقریباً هزاران هزار نفر برای اهداف آموزشی به استرالیا آمدند. در طول جنگ ۱۹۸۰ شوروی در افغانستان و جنگ داخلی ۱۹۹۰، بیش از ۵ هزار از مردمان هزاره وارد استرالیا شدند. جامعه هزاره‌های استرالیا تعداد قابل توجهی از افراد را در بسیاری از زمینه‌ها از جمله حقوق، پزشکی، مهندسی، تدریس و تجارت به جامعه تقدیم کرده‌است.
مردم‌شناسی

بیشترین جمعیت هزاره‌های استرالیا در مناطق دندنونگ (مک‌کواری پارک، نورت راید، مارسفیلد، شپارتون، میلدورا، راید)، هیلزشایر (کسل هیل، چری بوک، کلیویل)، بلک‌تاون (گلن‌وود، استن‌هوپ گاردینز، بلاویستا) و ساترلند شایر (میراندا) ساکن هستند. همچنان جمعیت قابل توجهی از آنان در حومه‌های اوبرن و مری لندز زندگی می‌کنند.
زبان

استرالیا تنها کشوری است که هزارگی را به عنوان یک زبان رسمی، به رسمیت شناخته‌است. این اقدام در نتیجه حمایت دولت استرالیا از جامعه هزاره، به رسمیت شناختن حقوق بشری هزاره‌ها و احترام به هویت، زبان و قومیت شان، صورت گرفته‌است. اکثر هزاره‌های استرالیا به زبان انگلیسی مسلط هستند اما زبان اصلی آنها هزارگی است که کوشش می‌کنند بقای آن را در استرالیا حفظ کنند.
رسانه

هزاره‌ها در در بخش مجله و سینما فعالیت‌های خوبی دارند. ماهنامه آرمان مجله‌ای است که در سراسر استرالیا منتشر می‌شود و توسط جامعه هزاره‌ها به نشر می‌رسد. فیلم مستند استرالیایی مولی و مبارک در سال ۲۰۰۳ نیز بر اساس یک پناهجوی هزاره ساخته شده‌است که وارد استرالیا می‌شود، عاشق دختری محلی می‌شود و با نزدیک شدن به اتمام ویزای موقت وی با اخراج احتمالی روبرو می‌شود.
افراد سرشناس

حسین صادقی
رحمت اکبری
علی احمدی
کمیل جعفری
زوبن

| Suben | Suben |
| --- | --- |
  نشان:   نشان
کشور: اتریش
ایالت: اوبراسترایش
ناحیه: Schärding
حکومت: حکومت
 • شهردار: Ernst Johann Seitz (حزب خلق اتریش)
مساحت: مساحت
 • کل: ۶٫۴۱ کیلومتر مربع (۲٫۴۷ مایل مربع)
ارتفاع: ۳۲۹ متر (۱۰۷۹ فوت)
جمعیت (۲۵ خرداد ۱۳۹۵): جمعیت (۲۵ خرداد ۱۳۹۵)
 • کل: ۱٬۵۰۴
 • تراکم: ۲۳۰/کیلومتر مربع (۶۱۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (CET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (CEST)
کدهای پستی: ۴۹۷۵
پیش‌شماره‌ها: ۰۷۷۱۱
پلاک خودرو: SD
وبگاه: www.suben.at
سوبن (به آلمانی: Suben) یک منطقهٔ مسکونی در اتریش است که در ناحیه شاردینگ واقع شده‌است. سوبن ۶٫۴۱ کیلومتر مربع مساحت دارد ۳۲۹ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
خواهرخوانده

شهر شتامسرید خواهرخواندهٔ سوبن هست.