stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
سگ
کالبدشناسی > حواس

حواس سگ‌ها شامل بینایی، شنوایی، بویایی، چشایی، لامسه و دریافت مغناطیسی است. یک پژوهش، نشان می‌دهد که سگ‌ها می‌توانند تغییرات کوچک در میدان مغناطیسی زمین را احساس کنند.
دید سگ دورنگی است. دنیای بصری سگ از رنگ‌های زرد، آبی و خاکستری تشکیل شده است. آن‌ها در تمایز بین قرمز و سبز مشکل دارند. واگرایی محور چشم سگ‌ها بسته به نژاد بین ۱۲ تا ۲۵ درجه است. چشم سگ از نژادهای مختلف می‌تواند پیکربندی شبکیهٔ متفاوتی داشته باشد. ناحیهٔ گودهٔ مرکزی چشم سگ‌ها، حساس‌ترین ناحیه به فوتون‌ها است.
سلامت و بهداشت

همچنین ببینید: بهداشت سگ
برخی از نژادهای سگ مستعد ابتلا به بیماری‌های ژنتیکی خاص مانند دیسپلازی آرنج و لگن، نابینایی، ناشنوایی، تنگی ریه، شکاف کام و زانو هستند. دو بیماری جاد پزشکی که سگ‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهند عبارت‌اند از پیومتر، که بر روی ماده‌های عقیم‌نشده در همهٔ نژادها و سنین تأثیر می‌گذارد، و ولولوس اتساع معده (نفخ)
هر دوی این‌ها شرایط حاد هستند و می‌توانند به‌سرعت سگ را از پا در بیاورند. سگ‌ها همچنین مستعد ابتلا به انگل‌هایی مانند کک، کنه، هیره، کرم قلابدار، کرم نواری، کرم گرد و کرم قلب هستند.
چندین غذای انسان و خوراکی‌های خانگی برای سگ‌ها سمی هستند، که شامل شکلات، که باعث مسمومیت با تئوبرومین شده، پیاز و سیر، که باعث مسمومیت با تیوسولفات، سولفوکسید یا دی‌سولفید شده، انگور و کشمش، ماکادامیا و زایلیتول می‌شود. نیکوتین موجود در تنباکو نیز می‌تواند برای سگ‌ها خطرناک باشد. نشانه‌های بلع آن می‌تواند شامل استفراغ زیاد (مثلاً از خوردن ته‌سیگار) یا اسهال باشد. شایع‌ترین علت مرگ و میر در میان سگ‌ها نئوپلازی و بیماری قلبی و پس از آن سمیت و بیماری‌های گوارشی است. یک پژوهش ۲۰ ساله نشان داد که بیماری‌های تنفسی شایع‌ترین علت مرگ در بولداگ‌ها است. احتمال مرگ توله‌سگ‌ها در اثر عفونت یا بیماری مادرزادی بیشتر است. سگ‌ها همچنین می‌توانند برخی از شرایط سلامتی مشابه انسان را داشته باشند، از جمله دیابت، بیماری‌های دندانی و قلبی، صرع، سرطان، کم‌کاری تیروئید و آرتریت. دیابت نوع ۱، شبیه دیابت انسان، نوعی دیابت است که بیشتر در سگ‌ها دیده می‌شود.
سلامت و بهداشت > زادآوری

در سگ‌های خانگی، بلوغ جنسی برای نر و ماده پس از حدود شش ماه تا یک سال اتفاق می‌افتد، اما بلوغ برای برخی از نژادهای بزرگ تا دو سالگی به تعویق می‌افتد. این زمانی است که سگ‌های ماده نخستین دورهٔ فحلی خود را دارند که مشخصهٔ آن تورم فرج و ترشح ترشحاتی است که معمولاً بین ۴ تا ۲۰ روز به‌طول می‌انجامد. سگ‌های ماده چرخه‌های فحلی بعدی را به‌صورت شش‌ماهه تجربه می‌کنند که طی آن بدن برای بارداری آماده می‌شود. در اوج چرخه، ماده‌ها از نظر ذهنی و بدنی، پذیرای جفت‌گیری می‌شوند. از آنجایی که تخمک‌ها زنده می‌مانند و می‌توانند تا یک هفته پس از تخمک‌گذاری بارور شوند، بیش از یک نر می‌تواند در یک دوره از بارداری سگ ماده نقش داشته باشند. لقاح معمولاً دو تا پنج روز پس از تخمک‌گذاری اتفاق می‌افتد. پس از انزال، سگ‌ها به‌دلیل تورم غدهٔ پیازی (بولبوس) سگ نر و انقباض دهلیز منقبض‌شوندهٔ سگ ماده، حدود ۵ تا ۳۰ دقیقه به یکدیگر، متصل و قفل می‌شوند. در این حین، سگ نر به انزال ادامه می‌دهد تا زمانی که سگ‌ها به‌طور طبیعی از یکدیگر جدا شوند. ۱۴ تا ۱۶ روز پس از تخمک‌گذاری، جنین‌ها به رحم می‌چسبند و پس از هفت تا هشت روز دیگر، ضربان قلب جنین‌ها قابل تشخیص است. دورهٔ آبستنی سگ‌ها می‌تواند متفاوت باشد اما تقریباً ۵۸ تا ۶۸ روز و به‌طور میانگین ۶۳ روز پس از لقاح، زایمان می‌کنند. سگ ماده به‌طور متوسط، شش توله‌سگ به‌دنیا می‌آورد.
سگ در فرهنگ ایران

از سگ به عنوان جانداران نزدیک به انسان، نخستین بار در اسطورهٔ ایرانی کیومرث یاد شده است، در این اسطوره، اهورامزدا نخستین انسان یعنی کیومرث را به همراه یک سگ و یک گاو و یک پرنده، آفرید.
در کتاب ارداویراف‌نامه (متعلق به دورهٔ ساسانی)، ارداویراف، موبد ساسانی در هنگام بازدید از دوزخ متوجه پاهایی می‌شود که در دوزخ هستند ولی صاحب آن پاها در بهشت است. به او گفته می‌شود که این پاها، سگ‌ها را لگد زده‌اند.
شاهنامهٔ فردوسی به داستان ممنوعیت نگهداری سگ و گربه در خانه‌های شهری، در دوران خسروپرویز اشاره می‌کند که با اجرای نمایش «گربه‌رقصانی» و خندیدن خسروپرویز، ممنوعیت لغو می‌شود.
سگ در فرهنگ ایرانی دارای قداست فراوان و دور کنندهٔ دیو است و در وندیداد که کتاب قانون ایرانیان دورهٔ ساسانی بود چنین آمده:
هر کس سگ گله، سگ خانگی یا سگ ولگرد یا سگ پرورده (شکاری) را بزند و بکشد، روان او هنگام رفتن به جهان دیگر، با شیونی بلندتر از شیون گوسفندی که گرگی در جنگلی بزرگ بدو شبیخون زده باشد، پرواز کند و … سگ نگهبان چینودپل در برابر زوزه و شبیخون دیوان، به وی یاری نرساند
و مجازات حکومت ایران در دورهٔ ساسانی برای کشتن سگ، هزار و ششصد تازیانه به‌علاوه جبران خسارات ناشی از نبود حیوان بود.
احترام به سگ در ایران باستان به حدی بود که در وندیداد حتی برای افرادی که به سگان خوراک بد بدهند نیز، مجازات تازیانه در نظر گرفته شده بود و حتی توصیه شده است که مالک سگ هار بایستی به درمان آن بکوشد.
نجس بودن سگ

مقاله‌های اصلی: تأثیر اندیشه ایرانی بر اسلام و رسم سگ‌دید
گلدزیهر از جمله تأثیرات ناشی از مقابله و واکنش منفی نسبت به باورهای ایرانی، نگرش به سگ را ذکر می‌کند که در دین مزدیسنا جانوری مقدس محسوب می‌شود، ولی در اسلام از جنبهٔ آیینی نجس است. از نگاه گلدزیهر، مسلمانان در اوایل سگ را نجس نمی‌دانستند و حتی وجود آن در مسجد هم تحمل می‌شد، اما سپس، شاید به سبب این‌که باید با زرتشتی‌ها متفاوت باشند، این نگرش را تغییر دادند. جاحظ در اینباره می‌گوید: «پیامبر به ما دستور داده که سگ‌ها را بکشیم، او بعدها ما را از کشتن سگ‌ها منع کرد و گفت فقط از سگ سیاه تیره (بهیم) برحذر باشید که دو خال بر بالای چشمانش دارد، زیرا چنین سگی شیطان است.» ظاهراً اشارهٔ این خصوصیات به سگ‌های ویژهٔ زرتشتیان باشد که آن‌ها را با خود به مراسم سگ‌دید (مراسمی که جسد مرده‌ها را در اختیار سگ‌ها قرار می‌دادند) می‌بردند. دست‌کم، بر اساس این سنت، مسئلهٔ اسلام با سگ‌ها، با دین زرتشت ارتباط دارد. جاحظ در بخش دیگری از کتاب خودش می‌گوید که زرتشتیان سگ‌ها را با خود به نزدیکی جسد می‌برده‌اند تا آن را ببوید، چون عقیده دارند که سگ با بو کشیدنش، نشان می‌دهد که وی زنده است یا مرده، زیرا در صورت زنده بودن، آن را گاز می‌گیرد.
نجس بودن سگ > در اسلام

واژهٔ سگ چهار بار در قرآن (مائده: ۴، اعراف: ۱۷۶، کهف: ۱۸ و ۲۲) آمده است. ایگناز گلدزیهر استدلال می‌کند که در زمان زندگانی محمد، سگ‌ها نجس شمرده نمی‌شدند. بعدها در متون شرعی به سگ نجس (نجس‌العین) گفته شد، اما استفاده از سگ‌های نگهبان، سگ‌های گله و به‌ویژه سگ‌های شکاری مجاز است، زیرا سگ‌های تربیت‌شده حیوان اهلی (بهیمه) محسوب می‌شوند. خرید و فروش و اجارهٔ آن‌ها جایز است. گوشت شکاری که توسط سگ شکاری کشته می‌شود نجس نیست، مشروط بر این‌که خود حیوان حرام نباشد. با این حال، در کتب شرعی اهل سنت، در مورد استفاده از سگ‌های شکاری که توسط غیر مسلمانان تربیت شده‌اند، شرایطی وجود دارد. در روایتی که البته برخی مراجع دینی آن را قبول ندارند، ادعا شده است که محمد استفاده از گوشت شکاری که توسط سگ شکاریِ تربیت شده زیر دست زرتشتیان آورده شده بود را مجاز ندانست. با این حال، مراجع دینی شیعه معتقدند که اگر خود شکارچی مسلمان باشد، مهم نیست که چه کسی سگ را تربیت کرده است. در مورد مجاز بودن گوشت شکار که توسط یک سگ سیاه آورده شده است، تردید وجود دارد، که ممکن است منعکس‌کنندهٔ این واقعیت باشد که در خاور نزدیک سگ سیاه را با شیطان مرتبط می‌دانند.
مالک بن انس استفاده از پول فروش سگ را برای زیارت مکه جایز دانست. سگ‌های تربیت شده‌ای که به عنوان غنائم جنگی گرفته می‌شد را امام می‌توانست به هرکسی که نیاز داشت بدهد. کشتن یا معلول کردن سگ مستلزم پرداخت جریمه به صاحب آن است. از طرف دیگر، مالک سگ از نظر قانونی مسئول صدمات شخصی یا آسیب رساندن به اموالی است که سگش انجام داده است. وی همچنین مسئول است تا نگذارد سگش برای دیگران مزاحمت ایجاد کند. به نظر می‌رسد این سؤال که آیا حیوانات می‌توانند وارد بهشت شوند یا نه، فکر تعدادی از مراجع دینی را درگیر کرده بود، که منجر به راه حلی بینابینی شد که طبق آن فقط سه حیوان (در برخی منابع چهار) اجازهٔ ورود به بهشت را دارند که سگ اصحاب کهف یکی از آن‌هاست.
خاستگاه نژادهای سگ

بررسی فسیل‌های باقی‌مانده از سگ‌های باستانی و بررسی تغییرات ژنتیکی آن‌ها نشان می‌دهد که سگ‌ها حدود هفده تا بیست و چهار هزار سال پیش از لحاظ ژنتیکی به دو شاخهٔ شرقی و غربی تقسیم شدند. سگ‌های شاخهٔ شرقی در نقاط مختلف خاور دور و سگ‌های شاخهٔ غربی در بقیهٔ آسیا، اروپا و آفریقا ساکن شدند. سگ‌هایی که به اروپا رسیدند با سگ‌هایی که پیش از آن در آنجا بودند مخلوط شدند که باعث تغییر ژنتیکی این جانور شد.
سگ‌های اهلی همانند دیگر خویشاوندان سگ‌سان خود مانند روباه، شغال، گرگ و دینگو متعلق به راستهٔ گوشت‌خوارسانان هستند. نخستین اعضای خانوادهٔ سگ‌سانان نزدیک ۲۵ میلیون سال پیش به شمال آمریکا رفتند. روباه‌ها از این گروه پدید آمدند.
همان‌گونه که در طبیعت، همهٔ جانداران، خود را با شرایط محیطی و تغییر اقلیم سازگار می‌کنند، سگ‌ها نیز فرگشت یافته و در نقاط مختلف جهان، خود را با شرایط مختلف، سازگار می‌کنند. سگ‌های تازی نخستین برای نواحی بیابانی و دشت و سگ‌های مستیف برای نواحی کوهستانی و جنگلی سازش یافتند. جهش ژنتیکی، موجب افزایش شمار گونه‌ها شد و به تدریج این گونه‌ها آگاهانه توسط انسان به کار گرفته و پرورش داده شد. جمجمه و استخوان‌های یافت شده از دوران نوسنگی نشان می‌دهند که دست‌کم چهار گونه سگ در اروپا وجود داشته‌اند که از نظر بزرگی و شکل جمجمه با هم تفاوت داشتند. ممکن است سگ از گرگ و در مواردی دیگر از شغال فرگشت یافته باشد. همچنین ممکن است از جانور دیگری که به‌طور مستقل از سایر جانوران فرگشت یافته است به وجود آمده باشند.
دوران زندگی و طول عمر

توله‌سگ تازه زاده‌شده در مدت کوتاهی به یک سگ بالغ تبدیل می‌شود. طول عمر یک حیوان به فاکتورهای مختلفی از جمله محیط، نژاد، سلامتی، بهداشت، تحرک و تغذیه بستگی دارد. نژادهایی مانند اشپیتز و فکس تریر مدت طولانی یعنی ۱۸ تا ۲۰ سال عمر می‌کنند و نژادهایی مانند باکسر و ژرمن شپرد طول عمری تا ۱۲ یا ۱۳ سالگی دارند.
سگ‌ها در سن ۳ تا ۵ سالگی کاملاً بالغ شده و فعال‌ترین دوران زندگیشان را در این سنین می‌گذرانند. از سن ۷، ۸ سالگی کم‌کم حالت افتادگی و کاهش فعالیت در آن‌ها دیده می‌شود. سگ‌هایی که به این سن رسیده‌اند محیطی راحت و آرام را برای خود ترجیح می‌دهند و بیشتر آن‌ها در این دوران در حال خواب و استراحت هستند و به‌خصوص در زمستان ساعت‌ها در محیط‌های گرمی چون کنار رادیاتور استراحت کرده یا می‌خوابند. سگ‌های پیر، دچار کاهش حس شنوایی و حتی ناشنوایی می‌شوند. بیشتر آن‌ها دچار آب‌مروارید، ریزش دندان‌ها (که باعث سختی در جویدن خوراک می‌شود) و بزرگی پروستات (که باعث اِشکال در دفع ادرار می‌شود) شده و ممکن است ویژگی‌های رفتاری آن‌ها تغییر کند. نسبت به گذشته بیشتر لجاجت می‌کنند و نسبت به عادت‌های روزانهٔ خود بیشتر وابستگی نشان می‌دهند.
شکار گراز وحشی توسط سگان شکاری اثر فرانتس سیندرز
نمای جانبی از استخوان‌بندی یک سگ
چشم یک سگ
سگ ایرانی نگهبان در پارک ملی کویر
ماشاالله وروایی

| ماشاالله وروایی | ماشاالله وروایی |
| --- | --- |
زمینه فعالیت: بازیگر
تولد: ۱۳۲۹  کرمانشاه، ایران
ملیت: ایرانی
پیشه: بازیگر، خلبان
ماشاالله وروایی (زاده ۱۳۲۹کرمانشاه)، بازیگر و عضو امداد و نجات هوانیروز ارتش و هم چنین از خلبانان و از اعضای تیم مهندسی پروازهای هوانیروز و سرهنگ بازنشسته یِ ارتش ایران، اهل ایران است.
زندگی

«من در نوجوانی سال ۱۳۳۸ در نمایش‌های دبیرستانی کارم را شروع کردم و به خاطر علاقه‌ام به سینما و هنر از معلمان عزیزمان که کار نمایشی را برای دانش آموزان فراهم می‌کردند، آموزش می‌دیدم.
»
—ماشاالله وروایی
ماشاالله وروایی زاده ۱۳۲۹ در استان کرمانشاه (شهر کرمانشاه). در دانشگاه افسری نیروی هوایی ارتش تحصیلات خود را گذرانده و کار خود را در کادر پرواز در کارهای نمایش و هنر آغاز کرده‌است.
حرفه

در گروه‌های نمایشی فرهنگ و هنر کرمانشاه به همراه آتش تقی‌پور به عنوان مسئول گروه تئاتر کرمانشاه حضور داشت. سال ۱۳۴۷ وارد خدمت نظام در تهران شد و در آنجا به کارهای نمایشی مشغول شد. در دوران جنگ کارهای نمایشی را با افراد نظامی، ارتشی و هوانیروز می‌ساختند و در جبهه‌ها اجرا می‌کردند. به همراه غلامحسین لطفی برای شبکه استانی کرمانشاه، شبکه استانی ایلام و شبکه استانی کردستان کارهای طنز انجام می‌داد.
ماشااللّه وروایی به علت نقش عمو کاووس در مجموعه نمایشی نون خ به شهرت رسید
تقدیر

با اتمام نون خ ۲ یوسف قربانی، فرمانده وقت هوانیروز ارتش جمهوری اسلامی ایران از او به خاطر بازی در این سریال تشکر و قدردانی کرد.
آثار

سریال دلیران ظفار
تأتر افسانه خروس خوان
تله تأتر سوار سرنوشت
مستند درمسیر سیمره
سریال دایه کشور
مجموعه تلویزیونی روغن نباتی
سریال کرایه نشینی
سریال طنز عیدانه
سریال گمشده در غبار
مجموعه برنامه های شب نشینی
مستند کرمانشاه در جنگ
ماجراهای آقای زرنگ باشی
مجموعه تلویزیونی بهزیستن
سریال شیرین و فرهاد
سریال باد و کلاه
مجموعه برنامه زنگ شب
سریال پشی کشی
سریال خاک‌و خورشید
تله فیلم هم پرواز
سریال خالجوش
نون خ (فصل اول تا پنجم) - در نقش عمو کاووس
گاهشمار زنان در رایانش

[[file:|Kateryna Yushchenko (scientist)|0px|alt=]]
زنان پیشرو در رایانش. به ترتیب از راست به چپ و پادساعت‌گرد: ایدا لاولیس، بتی هالبرتن، کاترینا یوشنکو (دانشمند)، رادیا پرلمن، سو بلک (دانشمند رایانه)، آدری تانگ، کاترین جانسون
این صفحه گاهشمار زنان در رایانش است که دوره‌های زمانی‌ای که زنان به عنوان رایانهٔ انسانی و سپس به عنوان برنامه‌نویس رایانه‌های فیزیکی کار می‌کردند را پوشش می‌دهد. در نهایت، زنان برنامه‌نویس به نوشتن نرم‌افزار، توسعه فناوری‌های اینترنتی و انواع دیگر برنامه‌نویسی ادامه دادند. زنان همچنین در علوم رایانه، انواع مختلف مهندسی‌های مرتبط و سخت‌افزار کامپیوتر نیز درگیر بوده‌اند.
قرن هجدهم > ۱۷۵۷

نیکول-رین لوپوت روی تیمی از رایانه‌های انسانی کار کرد تا زمان دیده‌شدن دنباله‌دار هالی بعدی را مشخص کند. روش‌هایی که آنها توسعه دادند به صورت متوالی توسط گروه‌های محاسباتی انسانی استفاده شده است.
قرن نوزدهم > ۱۸۴۲

ایدا لاولیس تحلیلگر موتور تحلیلی چارلز ببیج بود و بسیاری او را «اولین برنامه‌نویس رایانه» می‌دانند.
قرن نوزدهم > ۱۸۴۹

ماریا میچل توسط رصدخانه نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا استخدام شد تا به عنوان یک رایانه روی جداول سیاره زهره کار کند.
قرن نوزدهم > ۱۸۷۵

آنا وینلاک به گروه رایانه‌های هاروارد پیوست تا با بقیهٔ زنان روی داده‌های نجومی کار کند.
قرن نوزدهم > ۱۸۹۳

هنریتا سوان لیویت نیز به گروه رایانه‌های هاروارد پیوست. او در کشف ستارگان متغیر دلتا قیفاووسی، که شواهدی برای انبساط جهان هستند، نقش داشت.
قرن بیستم > ۱۹۱۶

بئاتریس کِیو-براون-کِیو به عنوان یک رایانهٔ انسانی در وزارت مهمات بریتانیا کار می‌کرد.
قرن بیستم > ۱۹۱۸

زنان برای انجام محاسبات بالستیک به‌عنوان رایانه‌های انسانی در واشینگتن، دی. سی استخدام شدند. «رایانه اصلی» این گروه «الیزابت وب ویلسون» بود.
قرن بیستم > ۱۹۲۰

nv  مری کلم رهبری آزمایشگاه محاسبات در دانشگاه ایالتی آیووا را بر عهده داشت.
قرن بیستم > ۱۹۲۱

ادیت کلارک یک ماشین‌حساب گرافیکی برای حل مشکلات مربوط به انتقال خطوط برق را ثبت اختراع می‌کند.
قرن بیستم > ۱۹۲۶

گرته هرمان مقاله‌ای که پایهٔ جبر محاسباتی است را برای تز دکتری خودش با عنوان «مسئله گام‌های محدود بسیار در نظریه ایده‌آل چندجمله‌ای» در سالنامه‌های ریاضی منتشر کرد.
قرن بیستم > ۱۹۳۵

کمیته رایزنی ملی هوانوردی آمریکا که بعدها به ناسا تبدیل شد، گروهی متشکل از پنج زن را برای کار در استخر کامپیوتر و تجزیه و تحلیل داده‌های تونل‌های باد و آزمایش‌های پرواز استخدام کرد.
قرن بیستم > ۱۹۳۹

یوهانا پیش اتریشی دو مقاله پیشگام در مورد جبر بولی منتشر کرد.
قرن بیستم > ۱۹۴۰

زنان آمریکایی برای انجام محاسبات بالستیک و برنامه‌نویسی رایانه‌ها در جریان جنگ جهانی دوم استخدام شدند. در حدود ۱۹۴۵–۱۹۴۳، این «رایانه‌های» زن برای سرعت بخشیدن به محاسبات خود از یک تحلیل‌گر دیفرانسیل در زیرزمین دانشکده مهندسی برق مور استفاده می‌کردند. (البته ماشین برای دقت کامل نیاز به یک مکانیک داشت و زنان اغلب صحبت محاسبات را دوباره با دست بررسی می‌کردند). فیلیس فاکس یک تحلیل‌گر دیفرانسیل را به تنهایی و با معادلات دیفرانسیل به عنوان مشخصات برنامه اجرا کرد.
قرن بیستم > ۱۹۴۱

میویس باتی که در پارک بلچلی کار می‌کرد، کدهای نیروی دریایی ایتالیا را شکست.
ایالات متحده شروع به استخدام فارغ التحصیلان دانشگاه آفریقایی-آمریکایی به عنوان رایانه‌های انسانی جهت کار در پایگاه نیروی هوایی لنگلی کرد.
قرن بیستم > ۱۹۴۲

در یازده اوت، هیدی لامار و همکارش جرج انتایل، اختراع خود مبنی بر پرش فرکانسی مبتنی بر طیف گسترده را ثبت کردند.
قرن بیستم > ۱۹۴۳

در جنگ جهانی دوم زنان به عنوان اوپراتورهای رایانه کلوسوس در پارک بلچلی کار کردند.
همسران دانشمندانی که روی پروژه منهتن با آموزش ریاضی کار می‌کردند، برای کار بر روی رایانه‌های «انیاک» و «مانیاک ۱» به عنوان رایانه‌های انسانی استخدام شدند. این شامل کلارا دان فون نویمان، آگوستا اچ. تلر و ادل گلدستین بود.
گرترود بلانچ از سال ۱۹۳۸ تا ۱۹۴۸ گروه «پروژه جداول ریاضی» را رهبری کرد. این پروژه در طول جنگ جهانی دوم به عنوان یک دفتر محاسباتی بزرگ برای دولت ایالات متحده عمل می‌کرد و محاسباتی را برای دفتر تحقیقات و توسعه علمی، ارتش، نیروی دریایی، پروژه منهتن و سایر مؤسسات انجام می‌داد.
روث لیچ آمونت به عنوان نایب‌رئیس آی‌بی‌ام انتخاب شد. او اولین زنی بود که این سمت را برعهده گرفت.
قرن بیستم > ۱۹۴۵

مارتین ملتزر به عنوان یکی از اولین برنامه‌نویسان انیاک استخدام شد.
کاتلین انتونلی به عنوان یکی از برنامه‌نویسان انیاک استخدام شد و همچنین به عنوان سازندهٔ اولین «زیر روال» شناخته می‌شود.
قرن بیستم > ۱۹۴۶

جین بارتیک، بتی هالبرتن، فرانسیس اپسنسر، کاتلین انتونلی، مارلین ملتزر و روث نیتلبام برنامه‌نویسان انیاک بودند. ادل گلدستین علاوه‌بر برنامه‌نویسی، کتابچه راهنمای انیاک را نوشت.
قرن بیستم > ۱۹۴۷

ایرما وایمن در مرکز تحقیقات «ویلو ران» روی یک پروژه هدایت موشکی کار می‌کرد که برای محاسبهٔ مسیر، از ماشین‌حساب‌های مکانیکی استفاده می‌کردند. در سال‌های ۴۸–۱۹۴۷ او از میدان آزمایشی نیروی دریایی ایالات متحده بازدید کرد، جایی که گریس هاپر در حال کار بر روی مشکلات مشابه بود و متوجه شد که آنها از نمونهٔ اولیه یک کامپیوتر قابل برنامه‌ریزی «مارک ۲» استفاده می‌کنند.
قرن بیستم > ۱۹۴۸

کتلین بوث به عنوان نویسندهٔ زبان اسمبلی برای رایانه ARC2 شناخته می‌شود.
دورتی واگان اولین سیاه‌پوستی است که سمت سرپرست ارشد را در کمیته رایزنی ملی هوانوردی آمریکا به‌دست‌آورد.
قرن بیستم > ۱۹۴۹

گریس هابر، معروف به «مادر کوبول»، افسر نیروی دریایی ایالات متحده و یکی از اولین برنامه‌نویسان «هاروارد مارک۱» بود. او برای اولین‌بار یک کامپایلر را برای یک رایانهٔ دیجیتالی(سامانهٔ ای–۰) توسعه داد. او همچنین اصطلاح «اشکال زدایی» را رایج کرد (اشاره به شب‌پره‌ای که از یک رله در رایانه «هاروارد مارک۲» بیرون آورده شد).
اویلین بوید گرنویل دومین زن آفریقایی-آمریکایی در ایالات متحده بود که دکترای ریاضیات گرفت. او از سال ۱۹۵۶ تا ۱۹۶۰ روی تجزیه و تحلیل مدارها و توسعهٔ رویه‌های رایانه‌ای برای شرکت آی‌بی‌ام در «برنامه فضایی پیشتاز» و «برنامه فضایی مرکوری» کار کرد.
در ۶ می، EDSAC اولین محاسبات خود را با استفاده از برنامه‌ای که بئاتریس ورسلی نوشته بود، انجام داد.
قرن بیستم > ۱۹۵۰

آیدا رودز یکی از پیشگامان تحلیل سامانه‌های برنامه‌نویسی بود. او زبان C-10 را در اوایل دههٔ ۵۰ میلادی برای «UNIVAC I» (یک سیستم کامپیوتری که برای محاسبهٔ سرشماری استفاده می‌شد) طراحی کرد.
کثلین بوث زبان اسمبلی را ساخت.
قرن بیستم > ۱۹۵۱

بتی هالبرتن اولین برنامهٔ تولیدکنندهٔ مرتب‌سازی ادغامی را برای UNIVAC توسعه داد.
مری کومبز یکی اولین برنامه‌نویس‌هایی (و اولین برنامه‌نویس زن) بود که روی رایانهٔ LEO(اولین کامپیوتر تجاری) کار کرد. او سپس به کار روی LEO II و LEO III ادامه داد.
کلارا دان فون نویمان از پیشگامان برنامه‌نویسی برای «مانیاک۱» است.
بئاتریس ورسلی دکترای خود را در علوم کامپیوتر به پایان رساند و به اولین زنی تبدیل شد که این مدرک را دریافت کرد.
قرن بیستم > ۱۹۵۴

تلما استرین روی اولین رایانهٔ اسرائیل، ویزاک، کار می‌کرد.
قرن بیستم > ۱۹۵۵

آنی ایزلی به عنوان یک رایانهٔ انسانی شروع به کار در … کرد.
کاترینا یوشچنکو زبان برنامه‌نویسی Address را ایجاد کرد که آدرس‌دهی غیرمستقیم (مشابه اشاره‌گر) را ممکن می‌کرد
قرن بیستم > ۱۹۵۸

محاسبات مداری برای ماهواره اکسپلورر ۱ ایالات متحده توسط رایانه‌های انسانی آزمایشگاه پیش‌رانش جت ناسا حل شد که تمامی این رایانه‌های انسانی، زنان بودند که بسیاری از آنها از دبیرستان استخدام شده بودند.
گریس هاپر زبان برنامه‌نویسی FLOW-MATIC را طراحی کرد.
کثلین بوث کتابی دربارهٔ برنامه‌نویسی رایانه‌های APE(X)C منتشر کرد.
قرن بیستم > ۱۹۵۹

مری کی. هاوز جلسه‌ای جهت بحث دربارهٔ مشخصات یک زبان برنامه‌نویسی تجاری تشکیل می‌دهد که در نهایت به ساخته‌شدن زبان کوبول انجامید.
قرن بیستم > ۱۹۶۱

دانا اولری اولین مهندس زن در آزمایشگاه پیش‌رانش جت بود که سامانه‌های ردیابی بلادرنگ را با استفاده از Aviation Recomp II که یک رایانه با اندازه کلمه ۴۰ بیتی بود توسعه داد.
قرن بیستم > ۱۹۶۲

جین ای. سَمِت زبان برنامه‌نویسی FORMAC را توسعه داد. او همچنین اولین کسی بود که در سال ۱۹۶۹ به‌طور گسترده در مورد تاریخچه و دسته‌بندی زبان‌های برنامه‌نویسی نوشت و در سال ۱۹۷۴ به اولین زنی تبدیل شد که به ریاست انجمن ماشین‌های حسابگر رسید.
استفانی (استیو) شرلی شرکت نرم‌افزاری بریتانیایی F.I. را تأسیس کرد. او نگران ایجاد فرصت‌های کاری برای زنان دارای وابستگی بود و عمدتاً زنان را استخدام می‌کرد به‌طوری که از بین ۳۰۰ برنامه‌نویس او، تنها ۳ نفر مرد بودند. او نام «استیو» را برای خودش انتخاب کرد تا به او در دنیای تجارت تحت سلطه مردان کمک کند. او از سال ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۰ رئیس انجمن رایانه بریتانیا بود. او در سال ۱۹۸۵ موفق به دریافت جایزه فناوری اطلاعات شد.
قرن بیستم > ۱۹۶۴

جوآن بال اولین شخصی بود که در سال ۱۹۶۴ سرویس دوستیابی کامپیوتری را راه اندازی کرد.
قرن بیستم > ۱۹۶۵

مری آلن ویلکس اولین کسی بود که از رایانه در یک خانه شخصی استفاده کرد (در سال ۱۹۶۵). او همچنین اولین توسعه دهنده یک سیستم‌عامل (LAP) برای اولین مینی‌کامپیوتر (LINC) بود.
ماری کنت کلر اولین زن آمریکایی بود که مدرک دکترای علوم کامپیوتر را دریافت کرد. عنوان پایان‌نامهٔ او «استنتاج استقرایی در مورد الگوهای تولید شده توسط کامپیوتر» بود.
قرن بیستم > ۱۹۶۶

مارگارت آر. فاکس در سال ۱۹۶۶ به عنوان رئیس دفتر اطلاعات رایانه‌ای که بخشی از مؤسسه علوم و فناوری رایانه NBS بود منصوب شد. او تا سال ۱۹۷۵ این سمت را برعهده داشت. او همچنین به‌طور فعال در انجمن ماشین‌های حسابگر (ACM) شرکت داشت و به عنوان اولین دبیر فدراسیون انجمن‌های پردازش اطلاعات آمریکا (AFIPS) خدمت کرد.
قرن بیستم > ۱۹۶۸

ورا مولنار یکی از پیشگامان هنرهای رایانه‌آی و الگوریتمی است. او در سال ۱۹۶۸ او شروع به کار با رایانه کرد و آنجا بود که شروع به ایجاد نقش‌های الگوریتمی بر اساس اشکال سادهٔ هندسی کرد.
قرن بیستم > ۱۹۶۹

مارگارت همیلتون در اواخر دهه ۶۰ میلادی مدیر بخش مهندسی نرم‌افزار آزمایشگاه ابزار ام‌آی‌تی بود که نرم‌افزار پرواز را برای برنامهٔ فضایی آپولو توسعه داد. ام‌آی‌تی با استفاده از یک معماری قوی از شکست آپولو ۱۱ هنگام فرود روی ماه شد. مارگارت همیلتون به‌خاطر مشارکت‌های علمی و فنی خود جایزه عمل استثنایی فضایی ناسا را دریافت کرد.
قرن بیستم > ۱۹۷۰

«درود برنتسن» به عنوان مدیر مرکز محاسبات نروژ منصوب شد.
قرن بیستم > ۱۹۷۱

ارنا اشنایدر هوور (Erna Schneider Hoover) یک ریاضیدان آمریکایی است که به دلیل ابداع یک روش سوئیچینگ تلفن کامپیوتری مشهور است. بر اساس چندین گزارش، این ابداع بود که ارتباطات مدرن را توسعه داد. هوور به مدت ۳۲ سال در آزمایشگاه‌های بِل کار کرد و در آنجا به عنوان یک پیشگام مهم برای زنان در زمینه فناوری رایانه توصیف شد.
مارگارت برنت اولین زن توسعه‌دهنده نرم‌افزاری بود که توسط «پروکتر و گمبل» استخدام شد. آنجا یک مجتمع با ۱۳٬۰۰۰ کارمند بود که مرکز تحقیق و توسعه آنها را نیز در بر می‌گرفت.
قرن بیستم > ۱۹۷۲

مری شاو اولین زنی بود که از دانشگاه کارنگی ملون مدرک دکتری در زمینه علوم رایانه گرفت.
ادل گلدبرگ یکی از توسعه‌دهندگان زبان اسمال‌تاک بود.
کارن جونز یکی از پیشگامان بازیابی اطلاعات و پردازش زبان طبیعی بود.
قرن بیستم > ۱۹۷۳

سوزان نیکوم در نوشتن کتاب «آزار رایانه‌ای» مشارکت داشت که این کتاب یکی از اولین آثاری بود که به شکل مستند جرایم سایبری را تعریف می‌کرد.
فیلیس فاکس روی یک کتابخانه ریاضیاتی/عددی قابل حمل به نام PORT کار کرد.
قرن بیستم > ۱۹۷۴

الیزابت فینلر و گروهش یک قالب متنی برای نام میزبان‌های اینترنتی ایجاد کرد. لیستی که آنها ایجاد کردند بعداً تبدیل به سامانه نام دامنه شد و گروه او کنترل دامنه‌های بالادستی mil. و gov. و edu. و org. و com. را به دست گرفت.
قرن بیستم > ۱۹۷۵

ایرنه گریف اولین زنی بود که مدرک دکتری خود را از دانشگاه ام‌آی‌تی در رشتهٔ علوم کامپیوتر دریافت کرد.
سودا مورتی اولین زنی بود که برای گروه تاتا به عنوان یک مهندس کار کرد.
قرن بیستم > ۱۹۷۶

رزسا پیتر «توابع بازگشتی در نظریه کامپیوتر» را منتشر کرد، موضوعی که او از دهه ۵۰ میلادی روی آن کار می‌کرد.
قرن بیستم > ۱۹۷۸

سوفی ویلسون دانشمند رایانه بریتانیایی است. او برای طراحی میکرو-کامپیوتری به نام Acron و همچنین مجموعه دستورالعمل پردازنده آرم شناخته شده است.
انجمن زنان در محاسبات (AWC) تأسیس شد.
کریستین فلوید به اولین زنی تبدیل شد که به عنوان استاد علوم کامپیوتر در آلمان کار کرد.
قرن بیستم > ۱۹۷۹

لین کانوی یکی از نویسندگان کتاب «مقدمه‌ای بر سامانه‌های VLSI» بود. کتاب درسی‌آی دربارهٔ یکپارچه‌سازی کلان‌مقیاس که «انقلاب مید و کانوی» را در طراحی مدارهای مجتمع آغاز کرد.
پاتریشیا سلینگر یکی از معماران کلیدی آی‌بی‌ام سیستم آر بود و در سال ۱۹۷۹ مقاله‌ای در مورد بهینه‌سازی پرس‌وجوی رابطه‌ای نوشت. او در سال ۱۹۹۴ به عنوان عضو آی‌بی‌ام و در سال ۲۰۰۹ به عنوان عضو ای‌سی‌ام منصوب شد.
کارول شاو یک طراح و برنامه‌نویس بازی‌های ویدئویی در آتاری و اکتیویژن بود.
روزنا باجسی آزمایشگاه عمومی رباتیک، اتوماسیون، حس و ادراک (GRASP) را در دانشگاه پنسیلوانیا تأسیس کرد.
پریتی شانکار روی عمومی‌سازی کدهای تصحیح خطای بی‌سی‌اچ کار کرد.
قرن بیستم > ۱۹۸۰

کارلا منینسکی طراح و برنامه‌نویس بازی‌های آتاری ۲۶۰۰، مهاجمان ستاره و جنگ سالاران بود.
روث ام. دیویس گروه Pymatuning را در ویرجینیا تأسیس کرد.