فهرست مطبوعات فارس
دوره رضاشاه پهلوی

ایران در دوره قاجاریه افت و خیزهای زیادی را پشت سر گذاشت، اما یکی از میراث‌های دوره قاجاریان، آشنایی مردم با دستاوردهای جدید غرب در گذار از سنت به توسعه سیاسی و اجتماعی مدرن بود.
برآمدن رضاشاه به‌دلیل همین زمینه‌سازی اجتماعی و خواست دولت انگلیس بود؛ حتی انگلیس برای این مهم، حاضر به فدا کردن سید ضیاالدین طباطبایی شد. با اخراج سید ضیاء، دست و بال رضاخان برای قدرت‌نمایی بازتر شد. در دوران رضاشاه، بیشترین حمله به روزنامه‌نگاران و مطبوعات صورت پذیرفت. بسیاری از روزنامه‌ها تعطیل شدند و هرآنچه باقی ماند یا به سفارتخانه یکی از کشورهای خارجی وابسته بود یا عاملی برای تبلیغات رضاخان محسوب می‌شد. فارس نیز در این دوران تابع اتفاقات پایتخت بود.
از سال ۱۳۰۴ خورشیدی دوران تلخ محدودیت مطبوعات آغاز شد و تا سال ۱۳۲۰ نیز ادامه یافت، در این سال‌ها تسلط شهربانی بر مطبوعات به گونه‌ای بود که هیچ روزنامه‌ای شهامت کوچک‌ترین تخلفی از دستورهای شهربانی را نداشت و اگر خیالی غیر از آن در سر می‌پروراند زندانی می‌شد و چه بسیار اتفاق می‌افتاد که در زندان جان می‌داد. شیراز بر این قاعده در زمینه نشر و چاپ مطبوعات به سکوت و ایستایی دل داده بود و والیان فارس جز تنی چند، تنها در اندیشه مال‌اندوزی و کسب قدرت بودند و مقابله آنان با جریان‌های فرهنگی، الگوپذیری از حکومت مرکزی بود.
چند تن از اصحاب مطبوعات که با سانسور به مقابله پرداخته بودند هم، نهایتاً از روزنامه‌نگاری دست شسته و سکوت اختیار کردند.
در دوره شانزده‌ساله حکومت رضاشاه پهلوی، ۲۵ روزنامه در فارس امتیاز انتشار دریافت کردند. بااین‌حال هفت روزنامه اصلاً منتشر نشدند و تنها ۱۸ نشریه از سال ۱۳۰۴ تا ۱۳۱۲ موفق به چاپ شدند و از سال ۱۳۱۲ تا ۱۳۲۰ هیچ کوششی در این زمینه در فارس صورت نپذیرفت و روزنامه‌ها یکی پس از دیگری تعطیل شدند و در سال‌های آخر دوران رضاشاه، تنها روزنامه گلستان (بازمانده از دوران قاجار) به‌چاپ می‌رسید.
در مقایسه زیر عدم تمایل اهالی مطبوعات در انتشار نشریه‌ها به وضوح مشخص است:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| از کودتای هفت اسفند ۱۲۹۹ تا تاجگذاری رضاشاه(۱۳۰۴) | ۴ سال | ۲۴ عنوان |
| از تاجگذاری(۱۳۰۴) تا خلع رضا شاه(۱۳۲۰) | ۱۶ سال | ۱۸ عنوان |
| عنوان نشریه | متولی انتشار | شهر محل انتشار | سال آغاز انتشار | دوران |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| وقایع | علی شیرازی مشهور به مترجم‌السلطنه | شیراز | ۱۳۰۴ | پهلوی اول |
| اردیبهشت | خانم خدیجه | شیراز | ۱۳۰۴ | پهلوی اول |
| حیات کارگر | علی عزمی | شیراز | ۱۳۰۴ | پهلوی اول |
| ظریف | احمد کاشف شیرازی | شیراز | ۱۳۰۴ | پهلوی اول |
| ندای حق | ویلهلم واسموس آلمانی | برازجان | ۱۳۰۴ | پهلوی اول |
| آدمیت | محمدحسین رکن‌زاده ملقب به آدمیت | شیراز | ۱۳۰۵ | پهلوی اول |
| آیینه فارس | حسنعلی حکمت و کاظم پزشکی | شیراز | ۱۳۰۵ | پهلوی اول و دوم |
| اسلام | میرزا علی کازرونی | شیراز | ۱۳۰۵ | پهلوی اول |
| صداقت | علی صداقت | شیراز | ۱۳۰۵ | پهلوی اول |
| پازارگاد | بهاالدین حسام‌زاده ملقب به پازارگاد | شیراز | ۱۳۰۵ | پهلوی اول |
| پرچم آزادی | میرزا محمودخان | شیراز | ۱۳۰۵ | پهلوی اول |
| کازرون | عبدالله اوحدی | شیراز | ۱۳۰۵ | پهلوی اول |
| حریف | سید نورالدین گلستانه | شیراز | ۱۳۰۶ | پهلوی اول |
| قدرت | عبدالله قدرت | شیراز | ۱۳۰۶ | پهلوی اول |
| خلیج ایران | یوسف اخوت | بوشهر | ۱۳۰۷ | پهلوی اول |
| دختران پارس | زنددخت شیرازی | شیراز | ۱۳۰۷ | پهلوی اول |
| فروردین | سید جمال‌الدین جزایری | شیراز | ۱۳۰۷ | پهلوی اول |
| فلاحت فارس | علی زارع | شیراز | ۱۳۰۷ | پهلوی اول |
| مژده | محمدجواد آزادی | شیراز | ۱۳۰۷ | پهلوی اول |
| گل رعنا و زیبا | بلقیس شعله | شیراز | ۱۳۰۷ | پهلوی اول |
| سالنامه پارس | محمدعلی امیرجاهد | شیراز و تهران | ۱۳۰۸ | پهلوی اول |
| بهار ایران | محمدحسین مجاهد | شیراز | ۱۳۰۹ | پهلوی اول |
| نورافشان | شوکت سلامی | بوشهر | ۱۳۰۹ | پهلوی اول |
| گلزار ایران | عباس حکیم‌معانی | شیراز | ۱۳۰۹ | پهلوی اول |
| دختران ایران | زنددخت شیرازی | شیراز | ۱۳۱۰ | پهلوی اول |
| پارس قدیم | محمدحسین مجاهد | شیراز | ۱۳۱۲ | پهلوی اول |
| سالنامه معارف فارس | اداره معارف فارس | شیراز | ۱۳۱۵ | پهلوی اول |
: 
: