stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
پروتوگونوس
مرگ و رستاخیز پروتوگونوس

در آیین اورفئوسی، دیونیسوس-پروتوگونوس-فینس یک خدای در حال مرگ و در حال ظهور است. یوسبیوس قیصریه داستان مرگ و ظهور او را این‌چنین می‌گوید:
تایتان‌ها اعضای تکه‌تکه‌شده دیونیسوس را در کتری می‌جوشانند، او را روی تف کباب می‌کنند و «گوشت قربانی» برشته‌شده را می‌خورند، اما آتنا قلب تپنده او را که (به گفته المپیودوروس) از آن  زئوس است نجات می‌دهد. او قادر به بازآفرینی خدا و بازگرداندنش به زندگی است.
ممکن است «گوشت قربانی» بریان‌شده فینس با سرود متون اهرام مرتبط باشد. این سرود یک آیین سلطنتی را در مصر باستان بیان می‌کند، که در آن پادشاه متوفی، با کمک خدای شراب شزمو، خدایان را به‌عنوان گاوهای نر قربانی ذبح می‌کند، می‌پزد و می‌خورد و بدین وسیله قدرت‌های الهی آن‌ها را در خود می‌گنجاند تا بتواند برای عبور به زندگی پس از مرگ راهی بجوید. این گاوهای نر قربانی به میترائیسم نیز منتسب می‌شوند. از طریق آیین میترائیسم و نقش‌های سر شیر، پروتوگونوس می‌تواند با اهورامزدا نیز مرتبط باشد.
یادداشت

↑  پاپیروس درورنی یک رول پاپیروس یونان باستان است که در سال ۱۹۶۲ یافت شد. این یک رساله فلسفی است که تفسیری تمثیلی بر یک شعر اورفیک است، یک تبارنامه مربوط به تولد خدایان، که در حلقه فیلسوف آناکساگوراس نوشته شده‌است.
ام‌ال‌بی پسافصل ۲۰۲۲

جشن طرفداران شهر کلیولند پس از برد دو مسابقه در لیگ آمریکا
فصل ام‌ال‌بی پسافصل ۲۰۲۲ مسابقه‌های پلی آف آینده لیگ برتر بیسبال برای فصل ۲۰۲۲ می‌باشد. این نخستین نسخه از فصل بعد از سال ۲۰۱۲ خواهد بود که دارای فرمت نوینی است، چون به شش تیم در هر لیگ بزرگ شده‌است. دو تیم برتر لیگ‌های آمریکا و ملی در دور اول امتیازات بی وای ای را در ال دی اس کسب می کندو دو برنده قسمت دیگر رتبه‌های سوم خواهند بود. سه تیم وایلد کارت با امتیاز ۴–۶ به میدان خواهند رفت. دانه شماره ۳ میزبان دانه شماره ۶ در یک سری کارت وایلد بهترین از سه خواهد بود و دانه شماره ۴ نیز همین کار را با دانه شماره ۵ انجام خواهد داد.
بعد برنده‌ها سری وایلد کارت با دو تیم برتر هر لیگ در ال دی اس روبرو می‌شوند. برنده‌های ال دی اس بعد به سری مسابقه‌های قهرمانی لیگ می‌روند تا برنده‌های پرچمی را که در سری جهانی با همدیگر روبرو می‌شوند مشخص نمایند.
مائو مارسلو

مورین " مائو " فلورس مارسلو (متولد ۱۳ مه 1980) یک خواننده و آهنگساز فیلیپینی است که به عنوان اولین برنده فیلیپین آیدل در سال ۲۰۰۶ به شهرت رسید. او در این مسابقه برای آوازهای سبک آراَندبی معاصر خود با عنوان " Soul Idol" و "The Black Belter" شهرت گرفت. او همچنین به دلیل اجرای تحسین‌برانگیز «الماس‌ها همیشه هستند» توسط شرلی باسی در هفته فیلم و تم موزیکال «دیوای الماس فیلیپین» نامیده شد.
گویش دیگوری

| دیگوری | دیگوری |
| --- | --- |
زبان بومی در: روسیه
منطقه: اوستیای شمالی-آلانیا
شمار گویشوران: حدود ۱۰۰٬۰۰۰  (۲۰۱۰)
تبار: هندواروپایی  هندوایرانیایرانیایرانی شرقیآسیدیگوری
گویش‌ها: توالی                   
کدهای زبان: کدهای زبان
ایزو ۳–۶۳۹: –
گلاتولوگ: digo1242
دیگوری (به زبان آسی:دیگورون) یکی از دو گویش اصلی زبان آسی است که توسط دیگوری‌ها صحبت می‌شود. گویش اصلی دیگر ایرونی (به زبان آسی: ایروناو) است. آن گویشی که بیشتر جنبه ادبی دارد گویش ایرون است.
آسی زبانی ایرانی است که در قفقاز صحبت می‌شود. اختلاف میان دو گویش اصلی آسی چنان است که برخی آن‌ها را دو زبان جدا می‌دانند از جمله فرهنگ دیگوری به روسی جدید تألیف فِدار تاکازوف آن را زبان دیگوری می‌نامد و نه گویش.
منبع

ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۲۶ نوامبر ۲۰۰۶.
برای مطالعه بیشتر

ارانسکی، یوسف م (۱۳۸۶). زبان‌های ایرانی. ترجمهٔ علی اشرف صادقی. تهران: انتشارات سخن. شابک ۹۶۴-۶۹۶۱-۲۴-X.
توردارسن، فردریک (۱۳۹۰). «زبان آسی». راهنمای زبان‌های ایرانی. ج. ۲. ترجمهٔ آرمان بختیاری، عسکر بهرامی، حسن رضایی باغ‌بیدی، نگین صالحی‌نیا. تهران: انتشارات ققنوس. ص. ۷۴۱-۷۷۵. شابک ۹۶۴-۳۱۱-۳۹۰-۶.
↑  Bernard Comrie, 1981. The Languages of the Soviet Union, p. 164.
↑  Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2013). "Digor Ossetian". Glottolog 2.2. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. {{cite book}}: Invalid |display-editors=4 (help)
ردیف ثبت

محراب گنت، یک نقاشی چند لته‌ای اوایل قرن پانزدهم میلادی
مقبره فیلیپ جسور، ساخته شده بین ۱۳۸۴ تا ۱۴۱۰
در هنر و باستان‌شناسی، مجسمه‌سازی و نقاشی، ردیف ثبت (انگلیسی: Register) یک سطح افقی در اثری است که از چندین سطح چیده شده در بالای یکدیگر تشکیل شده است، به خصوص در جایی که سطوح به وضوح با خطوط از هم جدا شده‌اند. کتاب کمیک‌های امروزی معمولاً از قراردادهای مشابهی استفاده می‌کنند؛ بنابراین با یک ردیف یا یک خط در متون امروزی قابل مقایسه است. در مطالعه نوشتار باستانی، مانند خط میخی و هیروگلیف مصری، «ردیف ثبت» ممکن است برای محفظه‌های عمودی مانند ستون‌های حاوی نوشته که در کنار هم چیده شده‌اند و با خطوط از هم جدا شده‌اند، به ویژه در مهر استوانه‌ای که اغلب متن و تصویر را با هم ترکیب می‌کنند، استفاده شود. به‌طور معمول، هنگام برخورد با تصاویر، فقط به محفظه‌های ردیفی اشاره دارد که به صورت عمودی روی هم چیده شده‌اند.
استفاده از ردیف‌های ثبت در هنر مصر باستان، از تخته‌رنگ نارمر به بعد، و در هنر قرون وسطی در فرسکوهای بزرگ و تذهیب‌ها رایج است. هنر روایی، به ویژه پوشش زندگی شخصیت‌های مقدس، اغلب به صورت دنباله‌ای از صحنه‌های کوچک چیده شده در ردیف‌های ثبت ارائه می‌شود.
هیروگلیف‌های آناتولی حکاکی شده نیز معمولاً در ردیف‌های ثبت در بالای یکدیگر چیده می‌شدند. جهت خواندن از یکی از گوشه‌های بالا شروع می‌شد و در هر ردیف پایین‌تر جهت معکوس می‌شد، به طوری که خواننده مجبور نبود از انتهای دیگر هر ردیف جدید شروع کند. نمونه‌های دیگر، در هنر بین‌النهرین، کودورو یا سنگ‌های مرزی هستند که اغلب ردیف‌هایی از خدایان را در ردیف‌های ثبت بالایی صحنه‌ها داشتند.
صحنه‌هایی از زندگی داوود در سه ردیف ثبت. "برگ مورگان"، جدا شده از تذهیب کتاب مقدس وینچستر  ۱۱۶۰−۱۱۷۵.
کودورو بابلی از اواخر دوره کاسیان که در نزدیکی بغداد یافت شد. تصاویر بالایی در دو ردیف ثبت هستند.
حسین شهاب

| حسین شهاب | حسین شهاب |
| --- | --- |
زادهٔ: ۱۷ بهمن ۱۳۲۵ تهران، ایران
درگذشت: ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۷ (۷۱ سال) بیمارستان محب کوثر یوسف‌آباد، تهران، ایران
علت مرگ: مشکلات کلیوی و نارسایی کبد
ملیت: ایرانی
پیشه(ها): بازیگر و کشتی کجکار
سال‌های فعالیت: ۱۳۴۷–۱۳۹۷
فرزندان: ۱
حسین شهاب (۱۷ بهمن ۱۳۲۵ – ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۷) با نام اصلی حسین شهاب‌منش بازیگر پیشکسوت تلویزیون، تئاتر و سینما اهل ایران بود.
زندگی‌نامه

حسین شهاب تا سوم دبیرستان تحصیل کرد. پس از ترک تحصیل، به ورزش کُشتی روی آورد و در باشگاه‌های پولاد و فردوسی به تمرین پرداخت و در مسابقات کشتی نیز حضور داشت.
اولین فیلم او در سال ۱۳۴۷ در فیلم گردش روزگار ساختهٔ قدرت‌الله بزرگی بود.
او همچنین در بعضی از فیلم‌ها به‌عنوان بدل‌کار بازی کرد. کارهای هنری در تلویزیون را از سال ۱۳۵۸ با مجموعهٔ هزاردستان شروع کرد.
حسین شهاب دارای یک دختر به نام مژگان می‌باشد.
درگذشت

او در سوم تیر ۱۳۹۶ بر اثر نارسایی قلبی در بیمارستان بستری شد.
حسین شهاب سرانجام در عصر جمعه ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۷، حوالی ساعت ۱۹، به دلیل مشکلات کلیوی و نارسایی کبد در بیمارستان محب کوثر یوسف‌آباد تهران در ۷۱ سالگی درگذشت.
کارنامهٔ هنری > سینما

شارلاتان (۱۳۸۳)
کوچولوی خوش‌شانس (۱۳۸۳)
واکنش پنجم (۱۳۸۱)
شب‌های تهران (۱۳۷۹)
عشق شیشه‌ای (۱۳۷۸)
آخرین نبرد (۱۳۷۶)
یورش (۱۳۷۶)
روی خط مرگ (۱۳۷۵)
اعادهٔ امنیت (۱۳۷۴)
دام (۱۳۷۴)
شیرین و فرهاد (۱۳۷۴)
آنها هیچ‌کس را دوست ندارند (۱۳۷۲)
پاییز بلند (۱۳۷۲)
تابع قانون (۱۳۷۱)
آخرین تلاش (۱۳۷۰)
شانس زندگی (۱۳۷۰)
[[دو سرنوشت (۱۳۶۸)
شب بیست و نهم (۱۳۶۸)
جمیل (۱۳۶۶)
جنگلبان (۱۳۶۶)
غریبه (۱۳۶۶)
مأموریت (۱۳۶۵)
حماسهٔ مهران (۱۳۶۳)
فرار (۱۳۶۳)
مزدوران (۱۳۶۳)
یک روز گرم (۱۳۶۳)
بازداشتگاه (۱۳۶۲)
پیک جنگل (۱۳۶۲)
تفنگدار (۱۳۶۲)
خاک و خون (۱۳۶۲)
شیلات (۱۳۶۲)
برزخی‌ها (۱۳۶۱)
راهی به سوی خدا (۱۳۵۸)
آقای لر به شهر می‌رود (۱۳۵۶)
جای امن (۱۳۵۶)
حلقه‌های ازدواج (۱۳۵۶)
زن (۱۳۵۶)
تپه ۳۰۳ (۱۳۵۶) - نمایش داده نشد
غربتی‌ها (۱۳۵۶)
مشکل آقای اعتماد (۱۳۵۶)
بت‌شکن (۱۳۵۵)
پاکباخته (۱۳۵۵)
چلچراغ (۱۳۵۵)
غرور و تعصب (۱۳۵۵)
رانندهٔ اجباری (۱۳۵۴)
فرار از حجله (۱۳۵۴)
قسم (۱۳۵۴)
کندو (۱۳۵۴)
کینه (۱۳۵۴)
ممل آمریکایی (۱۳۵۴)
هدف (۱۳۵۴)
همسفر (۱۳۵۴)
پری خوشگله (۱۳۵۳)
ترکمن (۱۳۵۳)
تهمت (۱۳۵۳)
جوجه فکلی (۱۳۵۳)
حسین آژدان (۱۳۵۳)
دختران بلا، مردان ناقلا (۱۳۵۳)
شکست‌ناپذیر (۱۳۵۳)
شوهر کرایه‌ای (۱۳۵۳)
گروگان (۱۳۵۳)
گل پری جون (۱۳۵۳)
گوزن‌ها (۱۳۵۳)
مرد شب (۱۳۵۳)
مواظب کلات باش (۱۳۵۳)
ناجورها (۱۳۵۳)
آقای جاهل (۱۳۵۲)
بیگانه (۱۳۵۲)
پاپوش (۱۳۵۲)
تنگسیر (۱۳۵۲)
روسیاه (۱۳۵۲)
صخرهٔ سیاه (۱۳۵۲)
کج‌کلاخان (۱۳۵۲)
مردها و نامردها (۱۳۵۲)
مروارید (۱۳۵۲)
نامحرم (۱۳۵۲)
احمد چوپان (۱۳۵۱)
باشرف‌ها (۱۳۵۱)
تنها مرد محله (۱۳۵۱)
توبه (۱۳۵۱)
خاطرخواه (۱۳۵۱)
دشنه (۱۳۵۱)
شهر آفتاب (۱۳۵۱)
فرار از زندگی (۱۳۵۱)
قایقرانان (۱۳۵۱)
قمار زندگی (۱۳۵۱)
کافر (۱۳۵۱)
کاکل زری (۱۳۵۱)
میخک سفید (۱۳۵۱)
نانجیب (۱۳۵۱)
یک جو غیرت (۱۳۵۱)
رنگین‌کمان (۱۳۵۰)
ماجرای یک دزد (۱۳۵۰)
کارنامهٔ هنری > تلویزیون

| سال | نام | سمت | کارگردان | توضیحات |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱۳۹۰ | تله‌فیلم «چگونه رفتن» | بازیگر | احسان صادقی حمزه |  |
| ۱۳۸۹ | تله‌فیلم «چشم خدا» | بازیگر | احسان صادقی حمزه |  |
| ۱۳۸۹ | تله‌فیلم «هم‌نفس» | بازیگر | احسان صادقی حمزه |  |
| ۱۳۸۳ | خانه‌به‌دوش | بازیگر | رضا عطاران | در رمضان ۱۳۸۳ پخش شد. |
| ۱۳۸۲ | کوچه اقاقیا | بازیگر مهمان | رضا عطاران | در تابستان ۱۳۸۲ پخش شد. |
| ۱۳۸۰ | زیر آسمان شهر | بازیگر مهمان | مهران غفوریان | در فصل یک و دو هر کدام در یک قسمت به عنوان مهمان |
| ۱۳۷۸–۱۳۷۷ | روزگار جوانی | بازیگر مهمان | شاپور قریب   اصغر توسلی |  |
| ۱۳۷۴–۱۳۷۵ | تنهاترین سردار | بازیگر | مهدی فخیم‌زاده | پخش در پاییز ۱۳۷۶ از شبکه یک |
| ۱۳۷۴ | تازیانه بر باد | بازیگر | اکبر صادقی | محصولی از «سیمافیلم» که در ۱۰ قسمت پخش شد. |
| ۱۳۷۴ | تله‌فیلم «گره شانس» | بازیگر | رحیم محمدی | به سفارش اداره کار و امور اجتماعی استان زنجان |
| ۱۳۶۷ | جستجو | بازیگر | محمدرضا ممجّد |  |
| ۱۳۶۶–۱۳۵۸ | هزاردستان | بازیگر | علی حاتمی |  |
:
مؤسسه سیاست جهان

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نوع: Graduate school
بنیانگذاری شده: ۱۹۹۰ (۱۹۹۰)
بنیان گذار: John Lenczowski
رئیس: John Lenczowski
موقعیت: واشینگتن، دی.سی.، ناحیه کلمبیا، آمریکا ۳۸°۵۴′۳۸″شمالی ۷۷°۰۲′۱۰″غربی﻿ / ﻿۳۸٫۹۱۰۵°شمالی ۷۷٫۰۳۶۲°غربی﻿ / 38.9105; -77.0362
پردیس: شهری
زبان: انگلیسی
وبگاه: www.iwp.edu
مؤسسه سیاست جهان (IWP) یک مدرسه عالی امنیت ملی، اطلاعات و امور بین‌الملل در واشینگتن، دی سی و رستون، ویرجینیا است.
تاریخ

IWP در سال ۱۹۹۰ توسط جان لنچوفسکی، مدیر سابق امور اروپا و اتحاد جماهیر شوروی در شورای امنیت ملی ایالات متحده در زمان دولت ریگان تأسیس شد. هدف اعلام شده وی از تأسیس این مؤسسه، تدوین برنامه درسی و ایجاد مدرسه عالی ای بود که «تمام ابزارهای کشورداری» را در خود جای داده و به دانشجویان می‌آموزد که آنها را در طیفی از منازعات به کار گیرند، اما اساس آن اصول بنیادین آمریکایی و قاعده حقوق بین‌الملل باشد.
از سال ۱۹۹۱ تا ۲۰۰۵، این مؤسسه وابستگی خود را به دانشگاه بوستون حفظ کرد. این وابستگی در سال ۲۰۰۶ به پایان رسید، زیرا IWP از طریق کمیسیون آموزش عالی دولت میانه مجوز مستقل به دست آورد. IWP دارای مجوز فعالیت در واشینگتن، DC توسط کمیسیون مجوز آموزش عالی DC و در ویرجینیا توسط شورای ایالتی آموزش عالی برای ویرجینیا است.
در سال ۲۰۰۸، IWP یکی از ۱۷ نهاد دانشگاهی شد که از سوی ارتش ایالات متحده برای میزبانی از اعضای پیوسته خدمت ارشد واجد شرایط بود.
کاسیلدا

مکان
| Casilda | Casilda |
| --- | --- |
شهر: شهر
کاخ شهرداری کاسیلدا: کاخ شهرداری کاسیلدا
CasildaLocation of Casilda in Argentina: CasildaLocation of Casilda in Argentina
مختصات: ۳۳°۳′ جنوبی ۶۱°۱۰′ غربی﻿ / ﻿۳۳٫۰۵۰°جنوبی ۶۱٫۱۶۷°غربی﻿ / -33.050; -61.167: مختصات: ۳۳°۳′ جنوبی ۶۱°۱۰′ غربی﻿ / ﻿۳۳٫۰۵۰°جنوبی ۶۱٫۱۶۷°غربی﻿ / -33.050; -61.167
ایالت: ایالت سانتا فه
بخش: Caseros
حکومت: حکومت
 • شهردار: Eduardo Rosconi (Justicialist Party)
مساحت: مساحت
 • کل: ۳۸۴ کیلومتر مربع (۱۴۸ مایل مربع)
جمعیت: جمعیت
 • کل: ۳۱٬۹۱۱
 • تراکم: ۸۳/کیلومتر مربع (۲۲۰/مایل مربع)
اهلیت‌نام: casildense
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۳ (ART)
کد پستی: S2170
کد تلفن: +54 3464
کاسیلدا (به اسپانیایی: Casilda) شهری در کشور آرژانتین، ایالت سانتا فه است که در سال ۲۰۰۹ میلادی، حدود ۳۱٬۱۲۷ نفر جمعیت داشته است.
گیرنده‌های گلوکوکورتیکوئید غشایی

گیرنده‌های گلوکوکورتیکوئید غشایی (به انگلیسی: Membrane glucocorticoid receptor) یا (mGRs)، گروهی از گیرنده‌ها هستند که به گلوکوکورتیکوئیدهایی مانند کورتیزول و کورتیکواسترون و همچنین برخی از گلوکوکورتیکوئیدهای برون‌زا مانند دگزامتازون متصل شده و فعال می‌شوند.
سود کیوو

مکان در 23x15px|border |alt=|link= جمهوری دموکراتیک کنگو
| سود کیوو Province du Sud-Kivu | سود کیوو Province du Sud-Kivu |
| --- | --- |
استان‌های جمهوری دموکراتیک کنگو: استان‌های جمهوری دموکراتیک کنگو
موقعیت سود کیوو در نقشه: موقعیت سود کیوو در نقشه
پایتخت: Bukavu
Largest city: Bukavu
حکومت: حکومت
 • Governor: Marcellin Cishambo [fr]
مساحت: مساحت
 • کل: ۶۵۰۷۰ کیلومتر مربع (۲۵۱۲۰ مایل مربع)
 • رتبه: 17th
جمعیت (۲۰۱۵): جمعیت (۲۰۱۵)
 • کل: ۵۷۷۲۰۰۰
 • رتبه: 3rd
 • تراکم: ۸۹/کیلومتر مربع (۲۳۰/مایل مربع)
Official language: زبان فرانسوی
National language: زبان سواحلی
وبگاه: www.sudkivu.cd 
سود کیوو (به فرانسوی: Sud-Kivu) یک استان‌ در جمهوری دموکراتیک کنگو است که در جمهوری دموکراتیک کنگو واقع شده‌است. سود کیوا ۶۵٬۰۷۰ کیلومترمربع مساحت و ۵٬۷۷۲٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد.
علی‌اصغر حکمت

| علی‌اصغر حکمت | علی‌اصغر حکمت |
| --- | --- |
اولین رئیس دانشگاه تهران: اولین رئیس دانشگاه تهران
دوره مسئولیت ۱۴ اسفند ۱۳۱۳ – ۲۷ خرداد ۱۳۱۷: دوره مسئولیت ۱۴ اسفند ۱۳۱۳ – ۲۷ خرداد ۱۳۱۷
پادشاه: رضا شاه پهلوی
نخست‌وزیر: محمدعلی فروغیمحمود جم
پس از: تأسیس دانشگاه
پیش از: اسماعیل مرآت
وزیر معارف ایران: وزیر معارف ایران
دوره مسئولیت ۲۶ شهریور ۱۳۱۲ (سرپرست) ۴ اسفند ۱۳۱۳ (وزیر) – امرداد ۱۳۱۷: دوره مسئولیت ۲۶ شهریور ۱۳۱۲ (سرپرست) ۴ اسفند ۱۳۱۳ (وزیر) – امرداد ۱۳۱۷
پادشاه: رضا شاه پهلوی
نخست‌وزیر: محمدعلی فروغیمحمود جم
پس از: عمادالملک محسنی (سرپرست)
پیش از: اسماعیل مرآت
وزیر امور خارجه: وزیر امور خارجه
دوره مسئولیت ۳۰ آبان ۱۳۲۷ – ۵ اسفند ۱۳۲۸: دوره مسئولیت ۳۰ آبان ۱۳۲۷ – ۵ اسفند ۱۳۲۸
پادشاه: محمدرضا شاه پهلوی
نخست‌وزیر: محمد ساعد
پس از: موفق‌السلطنه اسفندیاری
پیش از: علیقلی اردلان (سرپرست)
وزیر کشور: وزیر کشور
دوره مسئولیت ۷ اسفند ۱۳۱۷ – خرداد ۱۳۱۹: دوره مسئولیت ۷ اسفند ۱۳۱۷ – خرداد ۱۳۱۹
پادشاه: رضا شاه پهلوی
نخست‌وزیر: محمود جم و احمد متین دفتری
پس از: ابوالقاسم فروهر
پیش از: علی سهیلی
وزیر دادگستری: وزیر دادگستری
دوره مسئولیت ۲۸ بهمن ۱۳۲۱ – ۱۲ امرداد ۱۳۲۲: دوره مسئولیت ۲۸ بهمن ۱۳۲۱ – ۱۲ امرداد ۱۳۲۲
پادشاه: محمدرضا شاه پهلوی
نخست‌وزیر: علی سهیلی
پس از: جواد عامری
پیش از: محسن صدر
وزیر پیشه و هنر: وزیر پیشه و هنر
دوره مسئولیت ۳۰ شهریور – آبان ۱۳۲۰: دوره مسئولیت ۳۰ شهریور – آبان ۱۳۲۰
پادشاه: محمدرضا شاه پهلوی
نخست‌وزیر: محمدعلی فروغی
پس از: علی منصور
پیش از: عباسقلی گلشائیان
وزیر بهداری: وزیر بهداری
دوره مسئولیت ۱۱ اسفند ۱۳۲۰ – ۸ امرداد ۱۳۲۱: دوره مسئولیت ۱۱ اسفند ۱۳۲۰ – ۸ امرداد ۱۳۲۱
نخست‌وزیر: محمدعلی فروغی و علی سهیلی
پس از: سید باقر کاظمی
پیش از: اسماعیل مرزبان
وزیر مشاور: وزیر مشاور
دوره مسئولیت ۶ اسفند ۱۳۲۸ – ۱۳۲۹: دوره مسئولیت ۶ اسفند ۱۳۲۸ – ۱۳۲۹
نخست‌وزیر: محمد ساعد
دوره مسئولیت ۲۲ شهریور – آذر ۱۳۲۶: دوره مسئولیت ۲۲ شهریور – آذر ۱۳۲۶
نخست‌وزیر: احمد قوام
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: ۲۱ فروردین ۱۲۷۲ شیراز
درگذشته: ۱ شهریور ۱۳۵۹ تهران
ملیت:  ایران
اقامتگاه: آرامگاه خانوادگی باغچه توتی در حرم عبدالعظیم
پیشه: بنیان‌گذار کتابخانه ملّی ایرانبنیان‌گذار نشریهٔ فروغ تربیت
تخصص: سیاستمدار، ادیب، شاعر، نویسنده و مترجم
امضا: 
لقب(ها): علی اصغر خان حکمت شیرازی
علی‌اصغر حِکْمَت (زادهٔ ۲۱ فروردین ۱۲۷۲ در شیراز – درگذشتهٔ ۱ شهریور ۱۳۵۹ در تهران) استاد دانشگاه، ادیب و وزیر معارف در دورهٔ رضاشاه پهلوی بود. وی در مقام وزیر معارف نقش مهمی در توسعهٔ آموزش نوین در ایران ایفا کرد. او نخستین رئیس دانشگاه تهران و بنیان‌گذار کتابخانهٔ ملّی ایران و نشریهٔ فروغ تربیت بود.
زندگی

علی‌اصغر حکمت در روستای پرشکفت خان زنیان شیراز متولد شد. وی فرزند احمدعلی مستوفی معظم‌الدوله (حشمت‌الممالک) بود که اجداد پدری‌اش از علمای شیراز بودند و از طرف مادر نیز نوهٔ حسن فسایی نویسندهٔ کتاب فارسنامهٔ ناصری و جدش سید علی خان امیرکبیر صاحب شرح صحیفه بود. به گفتهٔ همایون صنعتی‌زاده، بعضی از اجداد حکمت یهودی بوده‌اند.
وی تحصیلات خود را در شیراز آغاز کرد و در آن‌جا دروس سنتی، از جمله فارسی و عربی را در مدرسهٔ منصوریه فرا گرفت. در سال ۱۹۱۵ در سن ۲۲ سالگی در کالج آمریکایی تهران (دبیرستان البرز کنونی) ثبت نام کرد و در سال ۱۹۱۸ از آن‌جا فارغ‌التحصیل شد. در این دوره، وی همچنین نزد میرزا طاهر تنکابنی آموختن علوم اسلامی نظیر فقه را آغاز کرد.
اندکی پس از فارغ‌التحصیلی از کالج آمریکایی در سال ۱۹۱۸، حکمت در وزارت آموزش و پرورش (وزرات معارف) به عنوان رئیس دفتر کارگزینی استخدام شد و در سال ۱۹۲۴ به ریاست دفتر بازرسی (تفتیش) منصوب گردید. وی در سال ۱۹۲۵ چاپ یک مجلهٔ آموزشی، به نام تعلیم و تربیت را در وزارتخانه آغاز کرد. او با موفقیت مقالاتی را از بسیاری از افراد برجستهٔ ادبی و علمی آن زمان، از جمله سید حسن تقی‌زاده، بدیع‌الزمان فروزانفر، و عباس اقبال آشتیانی خواستار شد. این مجله با نام جدید آموزش و پرورش تا آستانهٔ انقلاب ایران پابرجا بود.
در اوایل دههٔ ۱۹۲۰ بود که حکمت با علی‌اکبر داور در حزب تازه‌تأسیس رادیکال ملاقات کرد و از این طریق توانست در سال ۱۹۲۵ به مجلس مؤسسان وارد شود. در سال ۱۹۲۹، با فشار محافل سنت‌گرا در وزارت آموزش و پرورش که عقاید مدرن و بدیع حکمت و اشتیاق او به تغییر را تأیید نمی‌کردند، مجبور به کناره‌گیری از سمت خود شد، اما دوست او، داور، وی را به وزارت دادگستری منتقل کرد و اندکی بعد وی را با بورس تحصیلی دولتی به فرانسه گسیل کرد. وی از سال ۱۹۳۱ تا ۱۹۳۲ در دانشگاه سوربن پاریس تحصیل کرد و در آنجا مدرک دانشگاهی را در زمینهٔ ادبیات دریافت کرد. در همان زمان، او مأموریت یافت تا مؤسسات آموزش عالی اروپا را بررسی و مطالعه کند. مشاهدات وی در این باره به‌طور منظم به داور ارسال می‌شد.
حکمت «درمانده و ناامید» در لندن بود، هنگامی که در سپتامبر ۱۹۳۳، از داور فهمید که به عنوان سرپرست وزارت آموزش و پرورش منصوب شده‌است. در مارس ۱۹۳۵، رضا شاه به‌عنوان پاداش کوشش و دست‌آوردهای چشمگیرش، وی را به مقام وزیر ارتقا داد.
دوران وزارت معارف

در این مقام بود که به عنوان وزیر آموزش و پرورش در طی سال‌های ۱۹۳۳ تا ۱۹۳۸، حکمت تأثیرات جاودان خود را بر نوسازی ایران برجای گذاشت. او در دفاع از توسعهٔ آموزش و پرورش و مدرن‌سازی فرهنگی ایران خستگی‌ناپذیر بود و دوران تصدی وی را می‌توان به جرأت سازنده‌ترین دورهٔ تاریخ آن وزارتخانه دانست.
وی مدافع برجستهٔ ایجاد امکانات مدرن برای اهداف آموزشی یا هنری مانند پردیس دانشگاه تهران، موزهٔ ایران باستان، ساختمان کتابخانهٔ ملی، مقبره‌های فردوسی، حافظ و سعدی، استادیوم امجدیه، و مدارس مدرن بود.
دوران وزارت معارف > دانشگاه تهران

در جلسهٔ کابینه به ریاست رضا شاه در فوریهٔ ۱۹۳۴، که وزرای در مورد لزوم احداث تأسیسات اساسی در تهران بحث می‌کردند، حکمت اظهار داشت که کمبود اصلی در پایتخت نبودِ دانشگاه است. شاه فوراً به او دستور داد که دانشگاه تهران را در یک پردیس مدرن تأسیس کند. شرح دقیق حکمت از چگونگی ساخت دانشگاه و دشواری‌های وی در نصب اولین سالن تشریح در دانشکدهٔ پزشکی که با مخالفت روحانیون همراه بود، در یادداشت‌های روزانهٔ او آمده و گویای وضعیت کسانی است که قصد نوسازی ایران را داشتند. وی تلاش‌های خود برای یافتن و خرید محل مناسب برای دانشگاه و نیز هماهنگی برای طراحی پردیس توسط آندره گدار را شرح می‌دهد. در تاریخ ۱۵ بهمن ۱۳۱۳ (فوریهٔ ۱۹۳۵)، دانشگاه با شش دانشکده افتتاح شد. به پیشنهاد حکمت، به چهار دانشکدهٔ پزشکی، ادبیات، حقوق، و علوم، دو دانشکدهٔ مهندسی و الهیات نیز اضافه شد. با حکم رضاشاه، حکمت به عنوان اولین رئیس دانشگاه منصوب شد. وی تا زمان اخراج از این وزراتخانه در سال ۱۹۳۸ در گسترش و توسعهٔ این نهاد جدید نقش مهمی داشت.
دوران وزارت معارف > مدارس مدرن

حکمت با تأسیس هشت دانشسرا در تهران، تبریز، کرمان، مشهد، شیراز، اهواز، ارومیه و خرم‌آباد و همچنین تعداد زیادی از مدارس ابتدایی و متوسطهٔ مدرن در تهران و مراکز استان‌ها نقش مهمی در مدرن‌سازی سیستم آموزشی ایران داشت.
دوران وزارت معارف > تربیت بدنی و پسران پیشاهنگ

حکمت بر بازسازی برنامهٔ درسی در مدارس ابتدایی و دبیرستان‌های ایران نظارت داشت و به دنبال دستور رضاشاه، تربیت بدنی را به بخشی اجباری از برنامهٔ درسی مدارس تبدیل کرد. در سال ۱۹۳۴ وی پیشاهنگان را دوباره احیا کرد. در همین حال، وی برای بسیج منابع موجود برای توسعهٔ تربیت بدنی، انجمن ملی تربیت بدنی را نیز احیا کرد، از جمله اعضای برجستهٔ آن داور، حسین علاء، ابراهیم حکیمی و عیسی صدیق بودند. حکمت همچنین به ایجاد تعدادی زمین بازی کمک کرد و ساخت اولین استادیوم مدرن ورزشی ۱۵٫۰۰۰ نفری در تهران، استادیوم امجدیه، را در سال ۱۹۳۶ شروع کرد.
دوران وزارت معارف > بزرگداشت فردوسی، ابن سینا و سعدی

در اکتبر ۱۹۳۴، حکمت به برگزاری جشن هزارهٔ فردوسی که شامل اولین کنفرانس بین‌المللی دربارهٔ فردوسی بود کمک کرد. وی همچنین در برگزاری کنفرانسی برای بزرگداشت آثار ابن سینا و دیگری برای بزرگداشت هفتصدمین سالگرد گردآوری گلستان سعدی نقش مهمی داشت.
دوران وزارت معارف > فرهنگستان زبان فارسی

تأسیس فرهنگستان زبان فارسی در اکتبر ۱۹۳۶، که هدف آن گسترش معادل‌های فارسی برای ایده‌ها و مفاهیم مدرن بود، طرحی بود که مورد حمایت محمدعلی فروغی قرار گرفت. هدف از این کار تعدیل افراط و تفریط برخی از ملی‌گرایان بود که متمایل به «پاک کردن» زبان فارسی با حذف تمام کلمات عربی از آن بودند. حکمت در راه‌اندازی فرهنگستان به‌طور فعالی به فروغی کمک کرد.
دوران وزارت معارف > کشف حجاب

همچنین ببینید: کشف حجاب در ایران
هنگامی که رضاشاه تصمیم به برداشتن حجاب زنان گرفت، حکمت را مسئول تهیهٔ نقشهٔ راه کرد که شامل آموزش مشترک در چهار سال اول دبستان و تأسیس مرکزی (کانون) بود که در آن سخنرانان برای سخنرانی مختلط دعوت می‌شدند و مخاطبان آنان نیز از هر دو جنس بودند. مراسم افتتاح رسمی رونمایی که در دانشسرای مقدماتی تهران  در ۱۷ دی ۱۳۱۴ (۸ ژانویه ۱۹۳۶) برگزار شد، شاه، ملکه و دخترانشان به همراه همسران وزرا حضور داشتند و بزرگان دیگری که برای اولین بار در ملأ عام بدون حجاب ظاهر شدند. وی در خاطرات خود با لحنی کمی انتقادی، گزارش می‌کند که با استفاده از زور در بی‌حجابی زنان مخالف است و ادعا می‌کند که از رویکردی تدریجی و داوطلبانه حمایت می‌کند، که این امر حاکی از آن است که شاه به توصیه‌های او توجه نکرده‌است.
دوران وزارت معارف > موزهٔ ایران باستان

پیشینهٔ موزهٔ ملی ایران به سال ۱۹۱۶ برمی‌گردد، زمانی که مرتضی ممتازالملک، وزیر آموزش و پرورش، آثار مختلف باستان‌شناسی را که توسط هیئت باستان‌شناسی فرانسه در ایران به وزارت ارائه شده‌بود را جمع‌آوری و در زیرزمین مدرسهٔ دارالفنون به نمایش گذاشت. این مجموعهٔ ابتدایی و نمایشگاه یافته‌های باستان‌شناسی نیاز به یک موزهٔ مدرن را برای نگهداری و نمایشگاه گنجینه‌های باستان‌شناسی ایران نشان داد. در سال ۱۹۳۳ پیشنهاد حکمت برای ایجاد یک موزهٔ ملی باستان‌شناسی (موزهٔ ایران باستان) توسط شاه تأیید شد. موزهٔ پیشنهادی در سال ۱۹۳۷ تکمیل و افتتاح شد و در سال‌های بعد به عنوان یک نهاد مهم باستان‌شناسی کشور گسترش یافت.
دوران وزارت معارف > کتابخانهٔ ملی

تا اواسط دههٔ ۱۹۳۰ کتابخانهٔ ملی ایران شامل مجموعه‌ای از کتاب‌های در اختیار وزارت آموزش و پرورش بود که در زیرزمین مدرسهٔ دارالفنون قرار داشت. در سال ۱۹۳۶، حکمت زمینی ارزشمند در شمال موزهٔ ملی ایران برای ساخت یک ساختمان مدرن برای کتابخانهٔ ملی ایران به‌دست‌آورد، که در سال ۱۹۳۷ افتتاح شد و در سال‌های بعد گسترش یافت.
دوران وزارت معارف > نهضت سوادآموزی

به پیشنهاد دیوار، حکمت با برپایی کلاس‌های شبانه (کلاس‌های اکابر) برای بزرگسالان در سراسر کشور، طرحی را برای یک نهضت سوادآموزی عمومی ارائه داد. در سال ۱۹۳۶، این کمپین راه اندازی شد و بیش از ۲۰۰٫۰۰۰ دانش‌آموز در دوره‌های آموزش بزرگسالان طی دو سال تحصیلی ۳۷–۱۹۳۳ و ۱۹۳۷–۳۸ ثبت نام کردند.
دوران وزارت معارف > موزهٔ مردم‌شناسی

ایجاد موزهٔ مردم‌شناسی از دیگر کارهای حکمت است. حکمت با کمک مراکز محلی آموزش و پرورش شروع به جمع‌آوری مقدار قابل توجهی از لباس‌های اقوام، اشیا تزئینی، آلات موسیقی، چادرهای قبیله‌ای و دیگر مصنوعات در طی مدت دو سال کرد و آن‌ها را در اکتبر ۱۹۳۷ در ساختمانی که برای موزه تدارک دیده بود به نمایش گذاشت.
دوران وزارت معارف > جمع‌آوری و انتشار نسخه‌های خطی

حکمت در دوران وزارت خود به عنوان وزیر آموزش و پرورش، محمد قزوینی را مأمور کرد که فتوکپی از نسخه‌های خطی نادر فارسی را که در کتابخانه‌های اروپا پیدا شده، تهیه کند و به ایران بفرستد. در پرتو چنین خدماتی بود که قزوینی به‌طور مداوم از کمک‌های فرهنگی حکمت به کشور تمجید می‌کرد. حکمت همچنین تعدادی از دانشمندان برجسته مانند محمدتقی بهار ، قزوینی، فروزانفر، فروغی، رشید یاسمی و حبیب یغمایی را به ویراستاری نسخه‌های خطی کلاسیک فارسی تشویق کرد.
دوران وزارت معارف > اخراج

حکمت با وجود همهٔ موفقیت‌هایش، در دسامبر سال ۱۹۳۸ از وزارت معارف استعفا داد. دلیل این استعفا آن بود که یک مجلهٔ فرانسوی کلمهٔ گربه (Chat) را به‌جای شاه (Shah) استفاده کرد که این امر موجب رنجش رضا شاه شد و روابط دیپلماتیک ایران با فرانسه را قطع کرد. حکمت، که ظاهراً از این تحولات بی‌اطلاع بود، به مناسبت افتتاح غرفهٔ ایران در نمایشگاه پاریس، در مقام وزیر معارف، تلگرافی را به همتای فرانسوی خود ارسال کرد. این کار باعث شد تا مورد عتاب قرار گیرد و به ناچار استعفا کرد. وی پس از اخراج و روبه‌رو شدن با آینده‌ای نامشخص، در تبعیدی خودخواسته به شیراز رفت. اما کمتر از سه ماه بعد، در فوریهٔ ۱۹۳۹، او را به تهران فرا خواندند و به عنوان وزیر کشور منصوب شد، که تا مه ۱۹۴۰ در این سمت خدمت کرد.
علایق ادبی > آثار تألیفی

حکمت با وجود مسئولیت‌های سنگین اداری، علاوه بر ریاست چندین سازمان فرهنگی و خیریه، وقت یافت تا به علایق ادبی و فکری خود نیز بپردازد. او تعداد زیادی مقاله نوشت، ۱۳ اثر تألیف کرد، ۶ اثر را ویراست و ۱۲ مقاله را ترجمه نمود. او که دارای استعداد قابل قبول شعری بود، شعرهایی نیز سروده و چندین مثنوی سروده‌است. او یک کنجکاوی فرهنگی طبیعی داشت و مشتاق بود آنچه را آموخته بود با دیگران به اشتراک بگذارد. نوشته‌های وی را می‌توان به آثار اصلی، ویرایش، ترجمه، و شعر تقسیم کرد.