تیپراناویر

| 0 | 1 |
| --- | --- |
: 
داده‌های بالینی: داده‌های بالینی
تلفظ: ‎/tɪpˈrænəvɪər/‎ tip-RAN-ə-veer 
نام‌های تجاری: Aptivus
AHFS/Drugs.com: monograph
مدلاین پلاس: a606009
 داده‌ها:  EU EMA: by INN  US DailyMed: Tipranavir  US سازمان غذا و دارو (آمریکا): Tipranavir 
رده‌بندی داروهایبارداری:  AU: B3   
روش مصرف دارو: خوراکی (soft capsules)
کد ATC: J05AE09 
وضعیت قانونی: وضعیت قانونی
وضعیت قانونی:  UK: فقط ℞ (POM)   US: فقط ℞   EU: Rx-only  
داده‌های فارماکوکینتیک: داده‌های فارماکوکینتیک
پیوند پروتئینی: ۹۹٫۹٪
متابولیسم: کبد
نیمه‌عمر حذف: ۴٫۸–۶ ساعت
دفع: مدفوع (۸۲٫۳٪)، ادرار (۴٫۴٪)
شناسه‌ها: شناسه‌ها
 نام آیوپاک N-{3-[(1R)-1-[(2R)-6-hydroxy-4-oxo-2-(2-phenylethyl)-2-propyl-3,4-dihydro-2H-pyran-5-yl]propyl]phenyl}-5-(trifluoromethyl)pyridine-2-sulfonamide :  نام آیوپاک N-{3-[(1R)-1-[(2R)-6-hydroxy-4-oxo-2-(2-phenylethyl)-2-propyl-3,4-dihydro-2H-pyran-5-yl]propyl]phenyl}-5-(trifluoromethyl)pyridine-2-sulfonamide 
شمارهٔ سی‌ای‌اس: 174484-41-4 Y
پاب‌کم CID: 54682461
دراگ‌بنک: DB00932 Y
کم‌اسپایدر: 10482313 Y
UNII: ZZT404XD09
ChEMBL: ChEMBL183041 N
NIAID ChemDB: 032941
لیگاند بانک داده پروتئین: TPV (PDBe, RCSB PDB)
CompTox Dashboard (EPA): DTXSID6048622 
ECHA InfoCard: 100.158.066 
داده‌های فیزیکی و شیمیایی: داده‌های فیزیکی و شیمیایی
فرمول شیمیایی: C31H33F3N2O5S
جرم مولی: ۷۰۰۲۶۰۲۶۷۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰♠۶۰۲٫۶۷ g·mol−1
مدل سه بعدی (جی‌مول): Interactive image
 SMILES CCC[C@]1(CC(/O)=C(\C(=O)O1)[C@H](CC)c3cccc(NS(=O)(=O)c2ccc(cn2)C(F)(F)F)c3)CCc4ccccc4 :  SMILES CCC[C@]1(CC(/O)=C(\C(=O)O1)[C@H](CC)c3cccc(NS(=O)(=O)c2ccc(cn2)C(F)(F)F)c3)CCc4ccccc4 
 InChI InChI=1S/C31H33F3N2O5S/c1-3-16-30(17-15-21-9-6-5-7-10-21)19-26(37)28(29(38)41-30)25(4-2)22-11-8-12-24(18-22)36-42(39,40)27-14-13-23(20-35-27)31(32,33)34/h5-14,18,20,25,36-37H,3-4,15-17,19H2,1-2H3/t25-,30-/m1/s1 Y Key:SUJUHGSWHZTSEU-FYBSXPHGSA-N Y :  InChI InChI=1S/C31H33F3N2O5S/c1-3-16-30(17-15-21-9-6-5-7-10-21)19-26(37)28(29(38)41-30)25(4-2)22-11-8-12-24(18-22)36-42(39,40)27-14-13-23(20-35-27)31(32,33)34/h5-14,18,20,25,36-37H,3-4,15-17,19H2,1-2H3/t25-,30-/m1/s1 Y Key:SUJUHGSWHZTSEU-FYBSXPHGSA-N Y 
 NY (این چیست؟)  (صحت‌سنجی):  NY (این چیست؟)  (صحت‌سنجی)
تیپراناویر (انگلیسی: Tipranavir, TPV یا Tipranavir disodium)، یک مهار کننده پروتئاز غیر پپتیدی (PI) است که توسط شرکت دارویی بوهرینگر اینگلهایم با نام تجاری Aptivus تولید می‌شود. این دارو با ریتوناویر در درمان ترکیبی برای درمان عفونت ایدز تجویز می‌شود.
تیپراناویر توانایی مهار تکثیر ویروس‌هایی را دارد که نسبت به سایر مهارکننده‌های پروتئاز مقاوم هستند و برای بیمارانی که به درمان‌های دیگر مقاوم هستند توصیه می‌شود. به نظر می‌رسد مقاومت به تیپراناویر به جهش‌های متعددی نیاز دارد. تیپراناویر در ۲۲ ژوئن ۲۰۰۵ توسط سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) تأیید شد و در ۲۴ ژوئن ۲۰۰۸ برای استفاده کودکان تأیید شد.
تیپراناویر تنها باید همراه با ریتوناویر و سایر داروهای ضد رتروویروسی مصرف شود و برای بیماران مبتدی درمان پذیرفته نیست. این دارو مانند لوپیناویر و آتازاناویر، بسیار قوی است و در درمان نجات بیماران مبتلا به مقاومت دارویی مؤثر است. با این حال، عوارض جانبی تیپراناویر ممکن است شدیدتر از سایر داروهای ضد رتروویروسی باشد. برخی از عوارض جانبی شامل خونریزی مغزی، هپاتیت، نارسایی کبدی، هیپرگلیسمی و دیابت شیرین است. همچنین ثابت شده‌است که این دارو باعث افزایش کلسترول تام و تری‌گلیسیرید می‌شود.
برچسب گذاری Aptivus دارای هشدار جعبه سیاه در مورد سمیت کبدی و خونریزی مغزی است.