stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
دندان عقل
اهمیت بالینی

از مشکلاتی که دندان‌های عقل روییده، نهفته و نیمه نهفته می‌توانند ایجاد کنند، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
الف. اثر فشاری محدودیت فضا در قوس فکی یا رشد دندان عقل در جهات نادرست موجب مشکلاتی مانند این موارد می‌شود:
تحلیل ریشهٔ دندان آسیای دوم (در صورت الگوی رشدی نادرست دندان (به صورت افقی))
تشکیل کیست‌ها و تومورهای با منشأ دندانی در اطراف دندان عقل نهفته که بسته به نوع ضایعه ممکن است خوش‌خیم یا بدخیم باشند.
ایجاد عفونت‌های دهان و دندان مانند پیوره و التهاب مغز دندان و ایجاد ورم و بدبویی دهان
تضعیف استخوان فک توسط یک دندان نهفته و عدم استحکام مکانیکی استخوان فک در برابر ضربه
نامرتب شدن و درهم‌ریختگی بقیهٔ دندان‌های فک
دشوار شدن حفظ بهداشت دهان و دندان
مورفولوژی دندان

مورفولوژی دندان عقل می‌تواند متغیر باشد.
دندان‌های آسیاب سوم فک بالا (بالایی) معمولاً دارای یک تاج مثلثی با یک حفره مرکزی عمیق هستند که چندین شقاق نامنظم از آن منشأ می‌گیرند. ریشه‌های آنها معمولاً به هم جوش می‌خورند و می‌توانند شکل نامنظم داشته باشند.
دندان‌های آسیاب سوم فک پایین (فک پایین) کوچک‌ترین دندان‌های مولر در دندان‌های دائمی هستند. تاج معمولاً یک شکل مستطیل گرد به خود می‌گیرد که دارای چهار یا پنج کاسپ با الگوی شکاف نامنظم است. ریشه‌ها به شدت کاهش می‌یابند و می‌توانند با هم ترکیب شوند.
خارج کردن دندان عقل

این دندان‌ها نقش چندانی در جویدن غذا ندارند و با توجه به مشکلاتی که ذکر شد، ممکن است لازم باشد توسط دندانپزشک از فَک خارج شوند. البته خارج کردن بدون دلیل آن به خاطر احتمال آسیب به اعصاب توصیه نمی‌شود. بهترین سن برای خارج کردن دندان عقل از دهان، زیر ۲۰ سالگی است. البته در سنین ۲۰ تا ۴۰ سالگی هم امکان خارج کردن آن‌ها وجود دارد، ولی پس از ۴۰ سالگی کشیدن دندان عقل دشوارتر می‌شود.
خارج کردن این دندان ممکن است عوارضی مانند خونریزی، آسیب به اعصاب و… داشته باشد.
پیشینه

انسان‌های نخستین به منظور جویدن ریشه گیاهان و برخی میوه‌ها، به دندان عقل که در انتهای ردیف دندان‌ها قرار دارد، احتیاج داشتند اما امروزه با تغییر عادات غذایی بشر، نیازی به دندان عقل نیست. از این رو در بسیاری از مردم این دندان تکامل و رشد پیدا نکرده است. اما هنوز هم خاصیت جویدن غذا را دارد

دندان عقل، خارج شده از فک
لوچیا ماشینو

| لوچیا ماشینو | لوچیا ماشینو |
| --- | --- |
زادهٔ: ۲۷ ژانویهٔ ۱۹۷۷ ‏(۴۷ سال) آنکونا، ایتالیا
ملیت: ایتالیایی
پیشه: بازیگر
سال‌های فعالیت: ۱۹۹۹–اکنون
لوچیا ماشینو (ایتالیایی: Lucia Mascino؛ زادهٔ ۲۷ ژانویهٔ ۱۹۷۷) بازیگر اهل ایتالیا است.
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته است، می‌توان به ما یک پاپ داریم و تعطیلات در مریخ اشاره کرد.
مانتلیسور

| مانتلیسور محدودهٔ زمانی: کرتاسه پیشین, ۱۲۵ میلیون سال پیش  PreЄ Є O S D C P T J K Pg N  ↓   | مانتلیسور محدودهٔ زمانی: کرتاسه پیشین, ۱۲۵ میلیون سال پیش  PreЄ Є O S D C P T J K Pg N  ↓   |
| --- | --- |
مانتلیسور، Mantellisaurus: مانتلیسور، Mantellisaurus
رده‌بندی علمی: رده‌بندی علمی
فرمانرو:: جانوران
شاخه:: طنابداران
راسته:: پرنده‌کفلان
سرده:: Mantellisaurus
گونه:: atherfieldensis
مانتلیسور (نام علمی: Mantellisaurus) نام یک سرده از راسته پرنده‌کفلان است.
نیکلاس گیلسول

| 0 | 1 |
| --- | --- |
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
ملیت: بلژیک
زاده: ۵ فوریهٔ ۱۹۸۲ ‏(۴۲ سال)
رکورد رالی قهرمانی جهان: رکورد رالی قهرمانی جهان
سال‌های فعالیت: ۲۰۰۷–۲۰۰۸, ۲۰۱۲–۲۰۲۰, ۲۰۲۲
تیم‌ها: نوجوانان سیتروئن، تیم رالی جهانی قطر، هیوندای
رالی‌ها: ۱۱۴
قهرمانی: ۰
برنده رالی: ۱۳
Podiums: ۴۳
برنده مرحله: ۲۴۴
اولین رالی: رالی مونت کارلو ۲۰۰۷
اولین پیروزی: رالی هلند ۲۰۱۴
آخرین پیروزی: رالی مونت کارلو ۲۰۲۲
آخرین رالی: 2022 Ypres Rally
نیکلاس گیلسول (زاده ۵ فوریه ۱۹۸۲) یک راننده رالی اهل بلژیک است. او کمک راننده سابق تیری نوویل و کمک راننده فعلی پیر-لوئیس لوبت است.
رکس هریسون

| رکس هریسون | رکس هریسون |
| --- | --- |
هاریسون در خانه خودش در ۱۹۷۶ ، توسط آلن وارن: هاریسون در خانه خودش در ۱۹۷۶ ، توسط آلن وارن
نام هنگام تولد: سر رجینالد کری هاریسون
زادهٔ: ۵ مارس ۱۹۰۸ هایتون، مرزیساید، لانکاشایر، انگلستان
درگذشت: ۲ ژوئن ۱۹۹۰ (۸۲ سال) منهتن، نیویورک، آمریکاسرطان لوزالمعده
ملیت:  انگلیسی
پیشه: بازیگر
سال‌های فعالیت: ۱۹۳۰–۱۹۸۹
همسر(ها): نول مارگری کولت-توماس (ا. ۱۹۳۴–ج. ۱۹۴۲) لیلی پالمر (ا. ۱۹۴۳–ج. ۱۹۵۷) کی کندال (ا. ۱۹۵۷–۱۹۵۹) ریچل رابرتس (ا. ۱۹۶۲–ج. ۱۹۷۱) الیزابت ریس-ویلیامز (ا. ۱۹۷۱–ج. ۱۹۷۵) مرسیا تینکر (ا. ۱۹۷۹)
فرزندان: نوئل هریسون کری هریسون
جوایز: جایزه دراما دسکجایزه دیوید دی دوناتلو جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم موزیکال یا کمدی جایزه تونی (۱۹۴۹)
سر رجینالد کری «رکس» هاریسون (به انگلیسی: Sir Reginald Carey "Rex" Harrison) (زاده ۵ مارس ۱۹۰۸ – درگذشته ۲ ژوئن ۱۹۹۰) بازیگر اهل انگلستان بود.
زندگی

هاریسون در هیتون، لانکاشایر انگلستان زاده شده و در دانشکده لیورپول آموزش دیده بود. وی در کودکی بر اثر بیماری سرخک بیشتر دید چشم چپ خود را از دست داد. نخستین بار وی در ۱۹۲۴ در لیورپول روی صحنه رفت.
پس از بازنشستگی از سینما در دهه ۱۹۷۰، هاریسون تا زمان مرگش درتئاتر برادوی بازیگری می‌کرد.
هاریسون در فیلم‌های بسیار خوب هالیوود بازی کرده‌است مانند:
فیلم کلوپاترا: در این فیلم با بازیگرانی مانند الیزابت تیلور، ریچارد بورتون هم بازی بوده‌است.
زندگی شخصی

هاریسون شش بار ازدواج کرد، تاریخچه ازدواج‌های او:
افتخارات

هاریسون یک جایزه اسکار و دو جایزه تونی را برده‌است.
بخشی از فیلم‌شناسی

بازی بزرگ (۱۹۳۰)
دژ (۱۹۳۸)
من در میدان گراسونور زندگی می‌کنم (۱۹۴۵)
پیشرفت (۱۹۴۵)
آنا و سلطان سیام (۱۹۴۶)
روح و خانم میور (۱۹۴۷)
تازه‌کار بی‌رغبت (۱۹۵۸)
توری نیمه شب (۱۹۶۰)
کلئوپاترا (۱۹۶۳)
بانوی زیبای من (۱۹۶۴)
رولز-رویس زرد (۱۹۶۴)
رنج و سرمستی (۱۹۶۵)
دکتر دولیتل (۱۹۶۷)
پلکان (۱۹۶۹)
شاهزاده و گدا (۱۹۷۷)
شالیمار (۱۹۷۸)
آشانتی (۱۹۷۹)
تفنگ‌دار پنجم (۱۹۷۹)
ظرف عسل (۱۹۶۷)
هتاتال

هتاتال (به زبان نورس باستان: Háttatal) به معنی وزن شعر متشکل از ۲۰٬۰۰۰ لغت، پس از اسکالدزکاپارمال، آخرین بخش از مجموعه متون ادای منثور اثر مورخ و سیاست‌مدار ایسلندی اسنوری استورلوسون است. این بخش مجموعه‌ای از تعاریف، همراه با توصیف‌های فنی و مثال‌هایی از اشکال گوناگون و پیچیدهٔ سطر و مسمط است که شاعران اولیهٔ دربار اسکاندیناوی به کار می‌‌برده‌اند. اسنوری در بیشتر موارد از ترکیبات خودش استفاده می‌کند، که نمونه‌ای از انواع قالب‌های شعری است که در اشعار نورس باستان استفاده می‌شود. اسنوری رویکردی تجویزی و همچنین توصیفی را در پیش گرفت؛ او مطالب را سامان بخشید و اغلب به این مسئله اشاره داشت که «شاعران قدیمی همیشه از قوانین او پیروی نمی‌کردند». هتاتال شعری در ۱۰۲ بند و تکیهٔ در آن، بر تعداد هجا در هر بیت می‌باشد که به سه بخش تقسیم شده است (kvæ›i)، که نمونه‌ای از انواع شعرهای موجود در دسترس شاعران اسکاندیناوی در سدهٔ سیزدهم میلادی است، همراه با یک تفسیر منثور که ویژگی‌های اصلی هر قالب بیت را نشان می‌دهد.
محتوای شعر ستایش به سبک سنتی اسکالدیک از هاکون چهارم نروژ، پادشاه نروژ بین سال‌های ۱۲۱۷ تا ۱۲۶۳ میلادی، و نایب‌السلطنه و پدر زن آینده‌اش اِرل اسکولی (حدوداً ۱۱۸۸/۹–۱۲۴۰)، به دلیل سخاوت و دلاوری آن‌ها در نبرد است.
آتلاسور

| آتلاسور محدودهٔ زمانی: ژوراسیک میانه | آتلاسور محدودهٔ زمانی: ژوراسیک میانه |
| --- | --- |
آتلاسور، Atlasaurus imelakei: آتلاسور، Atlasaurus imelakei
رده‌بندی علمی: رده‌بندی علمی
فرمانرو:: جانوران
شاخه:: طنابداران
رده:: سوسماریان
راسته:: خزنده‌کفلان
تیره:: بازوخزندگان
سرده:: Atlasaurus
گونه:: A. imelakei
نام دوبخشی: نام دوبخشی
Atlasaurus imelakei : Atlasaurus imelakei 
آتلاسور (نام علمی: Atlasaurus imelakei) نام یک گونه از راسته خزنده‌کفلان است.
ده بنیاب چربیون

| ده بنیاب چربیون | ده بنیاب چربیون |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: : مختصات: 
کشور: ایران
استان: کهگیلویه و بویراحمد
شهرستان: مارگون
بخش: بخش زیلائی
دهستان: زیلائی
جمعیت: ۲۰ نفر (سرشماری ۹۵)
ده بنیاب چربیون، روستایی از توابع بخش زیلائی شهرستان مارگون در استان کهگیلویه و بویراحمد ایران است.
جمعیت

این روستا در دهستان زیلائی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۷ نفر (۴خانوار) بوده‌است.مردم این منطقه تاحسین شاهی می باشند
محمد حماقی

| محمد حماقی | محمد حماقی |
| --- | --- |
زادهٔ: ۴ نوامبر ۱۹۷۵ ‏(۴۹ سال)
ملیت: مصر
پیشه: خواننده
سال‌های فعالیت: ۱۹۹۷-اکنون
سبک: پاپ
وبگاه: وبگاه رسمی
محمد حماقی (زاده ۴ نوامبر ۱۹۷۵) یک خواننده‌ی مصری است.
در سال ۲۰۱۰، او برنده جایزه "بهترین هنرمند عرب" موسیقی امتیوی اروپا و برنده جایزه موسیقی در سال ۲۰۰۶ برای "Ahla Haga Fiki" شد. جدیدترین اثر وی آدرنالین نیزمیباشد.
آلبوم‌ها

| تاریخ آلبوم | عنوان | ناشر |
| --- | --- | --- |
| ۲۰۰۳ | خلینا نعیش | صوت الدلتا |
| ۲۰۰۶ | خلص الکلام | صوت الدلتا |
| ۲۰۰۷ | بحبک کل یوم اکتر (mini album) | صوت الدلتا |
| ۲۰۰۸ | ناویها | صوت الدلتا |
| ۲۰۱۰ | حاجة مش طبیعیة | صوت الدلتا |
| ۲۰۱۲ | من قلبی بغنی | نجوم ریکوردز |
رباشیسور

| رباشیسور محدودهٔ زمانی: کرتاسه | رباشیسور محدودهٔ زمانی: کرتاسه |
| --- | --- |
رباشیسور، Rebbachisaurus: رباشیسور، Rebbachisaurus
رده‌بندی علمی: رده‌بندی علمی
فرمانرو:: جانوران
شاخه:: طنابداران
رده:: سوسماریان
بالاراسته:: دایناسور
راسته:: خزنده‌کفلان
زیرراسته:: سوسمارپاشکلان
سرده:: Rebbachisaurus
رباشیسور (نام علمی: Rebbachisaurus) نام یک گونه از زیرراسته سوسمارپاشکلان است.
رزالینا نری

| رُزالینا نری | رُزالینا نری |
| --- | --- |
زادهٔ: ۱۲ نوامبر ۱۹۲۷ آرسیست، استان وارزه، پادشاهی ایتالیا
درگذشت: ۵ ژوئن ۲۰۲۴ (۹۶ سال) میلان، ایتالیا
ملیت: ایتالیایی
پیشه: بازیگر
سال‌های فعالیت: ۱۹۵۴–۲۰۲۰
شریک زندگی: جک هیلتون
فرزندان: ۱ دختر (آنجلا)
رُزالینا نری (ایتالیایی: Rosalina Neri؛ ‏ ۱۲ نوامبر ۱۹۲۷ – ۵ ژوئن ۲۰۲۴) بازیگر اهل ایتالیا بود. وی کارش را با بازی در یک کمدی موزیکال در سال ۱۹۵۴ آغاز کرد. او به‌دلیل شباهت ظاهری به مریلین مونرو به «مریلین مونروی ایتالیا» شهرت داشت و با نام مستعار «ماریلینا» شناخته می‌شد. وی با هنرمندانی چون مارچلو مارکزی، جورجو استلر و اومبرتو سیمونتا همکاری کرد و سرانجام در سال ۲۰۲۴ در سن ۹۶ سالگی درگذشت.
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته است، می‌توان به همه مردان بی‌کفایت، خانه لبخندها و نامزد اشاره کرد.
تاویروسور

| تاویروسور محدودهٔ زمانی: کرتاسه پسین | تاویروسور محدودهٔ زمانی: کرتاسه پسین |
| --- | --- |
رده‌بندی علمی: رده‌بندی علمی
فرمانرو:: جانوران
شاخه:: طنابداران
رده:: خزندگان
راسته:: پرنده‌کفلان
تیره:: unknown
سرده:: Taveirosaurus
تاویروسور (نام علمی: Taveirosaurus) نام یک سرده از راسته پرنده‌کفلان است.
شمال شرقی آفریقا

شمال شرق آفریقا، یک منطقه جغرافیایی است که برای اشاره به کشورهای آفریقایی واقع در دریای سرخ و اطراف آن استفاده می‌شود. این منطقه حد واسط بین شمال آفریقا و شرق آفریقا است و شاخ آفریقا (جیبوتی، اریتره، اتیوپی و سومالی) و همچنین مصر و سودان را در بر می‌گیرد. این منطقه دارای تاریخچه بسیار طولانی سکونت با یافته‌های فسیلی از انسان‌های اولیه تا انسان امروزی است و یکی از متنوع‌ترین مناطق از نظر ژنتیکی و زبانی در جهان است که خانه تمدن‌های بسیاری است و در مسیر تجاری مهمی قرار دارد که چندین قاره را به هم متصل می‌کند.
کاروانسرای شرکت نفت

| کاروانسرای شرکت نفت | کاروانسرای شرکت نفت |
| --- | --- |
نام: کاروانسرای شرکت نفت
کشور: ایران
استان: استان آذربایجان غربی
شهرستان: شهرستان اورمیه
اطلاعات اثر: اطلاعات اثر
کاربری: کاروان‌سرا، سرای
دیرینگی: دوره قاجار
دورهٔ ساخت اثر: دوره قاجار، دوره پهلوی
اطلاعات ثبتی: اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت: ۵۰۷۱
تاریخ ثبت ملی: ۲۵ اسفند ۱۳۸۰
کاروانسرای شرکت نفت مربوط به اواخر دوره قاجار -اوایل دوره پهلوی است و در شهرستان اورمیه، چهارراه ولی عصر به طرف جاده سلماس واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۸۰ با شمارهٔ ثبت ۵۰۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
نقد دولت آمریکا

دولت فدرال ایالات متحده آمریکا در طول سال‌ها با نقدهای زیادی در خصوص ساختار، سیاست‌ها، تصمیمات و اعمال خود روبرو بوده‌است. این انتقادها شامل    مواردی نظیر حمایت از دیکتاتورها، دخالت در امور داخلی دیگر کشورها، نادیده‌گرفتن حقوق بشر و قوانین بین‌المللی، جنگ‌طلبی، تأثیرپذیری منافع ملی از منافع اقتصادی افراد و گروه‌ها، خودبرتربینی و تزویر در سیاست خارجی، کم‌تأثیر بودن کنگره در سیاست خارجی، قدرت بیش از اندازه رئیس‌جمهور، امکان انتخاب رئیس‌جمهورهای بی‌کفایت و دشوار بودن روند عزل آن‌ها می‌باشد.
حمام

نمایی از یک حمام در یک آپارتمان
حَمام یا گرمابه اتاقی است که در آن، انسان بدن خود یا بخش‌هایی از آن را می‌شوید. یک حمام، می‌تواند شامل یک یا چند مورد از ابزارهای لوله‌کشی باشد؛ مانند دوش، وان حمام، بیده و سینک. گنجاندن توالت در آن نیز معمول است. گاهی در کنار آن، اتاق‌های توالت ویژه‌ای نیز وجود دارند که فقط دارای توالت هستند (بیشتر همراه با سینک).
از دید تاریخی، حمام کردن بیشتر کاری گروهی بود که در حمام‌های همگانی انجام می‌شد. در برخی کشورها، جنبه‌های اجتماعی پاکسازی بدن، همچنان مهم است.
ساخت حمام، نیازمند دانش و ابزار ویژه‌ای است تا بتواند ایمنی داشته باشد. مقاومت کافی در برابر پسماند انسانی، گرما، آب داغ و بخار آب، نمونه‌هایی از آن هستند. وسایل برقی مانند چراغ‌ها، گرم‌کن‌ها و حوله‌خشک‌کن‌ها معمولاً باید به‌عنوان وسایل برقی و با اتصال‌های دائمی ایمن به جای دوشاخه و پریز نصب شوند. این کار خطر برق گرفتگی را کاهش می‌دهد. سوکت‌های برق قطع‌کننده مدار خطای زمین می‌توانند خطر برق گرفتگی را کاهش دهند و برای نصب پریز حمام بر پایهٔ قوانین برق و ساختمان در ایالات متحده و کانادا مورد نیاز هستند. دیگر کشورها، قوانین سختگیرانه‌تری نیز دارند.
پیشینه

بر پایه گفتهٔ پژوهشگران، حمام‌های همگانی از دیرباز در کشورهای باستانی مانند مصر، بین النهرین و پس از این‌ها در روم باستان که هنوز بقایای آن باقیست، گسترش داشته‌است. بعدها در خاورمیانه در سده‌های میانی حمام‌های عمومی بسیار گسترش داشتند. در ایران باستان و در روزگار هخامنشی، صنفی برای کارگزاران حمام وجود داشت که از آن در کنار نانوایان نام برده شده است. همچنین حمام‌هایی موسوم به F3 که احتمال می‌رود متعلق به دوره چیرگی اشکانیان بر شهر دورا-اروپوس باشند، از این شهر کشف شده‌اند. در روزگار ساسانی، ایرانیان با تاسیسات تفریحی آبی آشنایی داشتند. کشف یک استخر با سیستم رفت‌وآمد آب در آن در یک خانه اشرافی از شهر کیش در میان‌رودان روزگار ساسانی، نمونه مهمی از این موضوع محسوب می‌شود. با وجود مخالفت شریعت زرتشتی با استحمام در گرمابه‌های رومی که در آن‌ها آب مصرف شده دوباره گرما داده می‌شد، در اواخر روزگار ساسانی نوع جدید و البته غیر مقرون به صرفه از گرمابه در ایران ابداع شد که احتمالا تاسیسات استحمام در شهر نوساخته به از انطاکیه خسرو و محله اسبان‌بر تیسفون از این نوع بوده‌اند. در شهر بغداد در هر محله چند حمام عمومی وجود داشت که دیوارهای آن را گچ و کف آن را موزائیک و قیر می‌کردند که بهترین حمام‌های آن دوران به حساب می آمد. همچنین در دوران عثمانیان، صفویان و قاجاریان حمام‌های زیادی ساخته شد.
در گذشته حمام‌ها جاهایی برای گفتگو میان زنان شهرها و محله‌ها بود.
گرمابه‌های همگانی از نگرش ساختاری، بیشتر دارای درِ ورودیِ پیچ‌داری بودند که به رخت‌کن می‌رسید. در گوشه‌ای از رخت‌کن، جایگاه صندوق‌دار گرمابه قرار داشت. این رخت‌کن به اتاقی راه می‌یافت که آن را «اتاق سرد» یا «سرای نخست» می‌نامیدند و دارای حوض‌های آب و هوای گرمی بود که از طریق لوله‌های سفالی کار گذاشته شده در دیوار سالن (اتاق دوم) از گرم‌خانه می‌آمد. این اتاق به اتاق دیگری به نام بیت‌الحراره یا حجرهٔ داغ وصل می‌شد. این اتاق دارای حوضی پُر از آب گرم بود و دمای آن حداکثر میزانی بود که بدن انسان توان تحمل آن را می‌توانست داشته‌باشد. کف این اتاق‌ها تماماً از سنگ مرمر پوشیده می‌شد تا نظافت آن به آسانی صورت پذیرد.
سقف اتاق‌های گرمابه گنبدی‌شکل و دارای نورگیرهایی بود که به‌وسیلهٔ دریچه‌هایی شیشه‌ای بسته می‌شدند تا بدین ترتیب فقط نور آفتاب به داخل گرمابه بتابد و از ورود هوای سرد جلوگیری و گرمابه به‌صورت طبیعی روشن شود. معمولاً در ساختِ گرمابه‌ها از آجر، سنگ و مرمر استفاده می‌کردند، زیرا این مواد به‌خوبی در مقابل آب مقاومت می‌کنند. در پشت گرمابه گرمخانه‌ای وجود داشت که آب را در دیگ‌های بزرگ مسی به جوش می‌آورد. آب جوش و بخار از گرمخانه و از طریق شبکه‌ای از لوله‌های سفالی به قسمت‌های مختلفِ حمام توزیع می‌شد. این گرم‌خانه معمولاً دارای یک درِ پشتی بود که از طریق آن سوختِ موردنیاز گرمخانه به آن می‌رسید.
دو بخش کوچک و بزرگ گرمابه به‌ترتیب شامل قسمت‌هایی همچون جلوخان، سردرِ ورودی، هشتی، راهروهای ارتباطی، سربینه، میان‌در، گرم‌خانه، خزینه، صفّه شاه نشین، اتاق نظافت، تون، گربه‌رو (چپیله)، دستک، برف‌انداز، جام‌خانه و چاه‌خانه است. البته دو فضای اصلی در گرمابه‌های قدیمی به‌ترتیب سربینه و گرم‌خانه است.
پیشینه > رخت‌کن یا محل جشن‌ها و حنابندان‌ها

فضای اولِ گرمابه، رخت‌کن و جای آماده شدن برای استحمام یا خروج از گرمابه بوده‌است. مهم‌ترین و زیباترین فضای گرمابه است؛ فضایی وسیع و پُر تزیین با گنبدی بزرگ و حوضی در میان. در اطراف فضای میانی، سکوهایی برای استراحت مراجعین تعبیه شده که برای ورود به آن‌ها، باید از چند پله بالا می‌رفتند و پاها را قبل از ورود، در حوض‌های روی سکوها می‌شستند. بیشترین تزیینات گرمابه، همیشه در رخت‌کن یا بینه است. کفِ بینه و غرفه‌های اطراف آن معمولاً سنگی است. در این بخش، مراسم جشن حنابندان برای داماد و برای عروس در گرمابهٔ زنانه برگزار می‌شد. برای مراسم حنابندان معمولاً گرمابه را اختصاصی می‌کردند. جشن حنابندان با رقص و آواز و شعرخوانی همراه بود. داماد حمام می‌رفت و طی مراسمی، دلاک او را شست‌وشو می‌داد و در پایان در رخت‌کن، همراه با مراسمی، لباس دامادی بر او می‌پوشیدند و بعد از مراسم، شعر و ترانه و رقص انجام می‌شد.
پیشینه > گرم‌خانه

گرم‌خانه: در گرمابه، محل اصلی شستشو و جای مشت‌ومال که خزینه از ملحقات آن است.
گرم‌خانه، محل شستشو و تطهیر بدن است. گرم‌خانه اغلب فضایی ساده‌تر از بینه است که گوشه‌هایی برای نشستن و شست‌وشو دارد. خزینهٔ آب گرم و حوض آب سرد و فضاهایی خصوصی‌تر برای شست‌وشو در مجاورت گرم‌خانه قرار دارد.
روشنایی گرم‌خانه از نورگیرهای سقفی تأمین می‌شود. نورگیرهایی با شیشه‌های عدسی‌مانند وجود دارد تا نور کافی وارد گرمابه شده و داخل گرمابه دیده نشود.
ورودیِ حمام و نیز فضای بینِ بینه و گرم‌خانه را ـ که «میان‌در» نامیده می‌شود ـ به‌نوعی با پیچ‌وخم بسیار طراحی می‌کردند که جلو تبادل مستقیم حرارت و نم را بگیرد و هوای بیرونِ گرمابه به بینه و هوای بینه به گرم‌خانه و بالعکس به سهولت منتقل نشود. کل حمام را برای حفظ گرمای درونیِ آن، معمولاً پایین‌تر از سطح زمین و درون خاک می‌ساخته‌اند.
پیشینه > فضای پشتیبانی

یعنی فضاهای مربوط به تأمین آب و حرارت گرمابه، مانند تون یا آتشگاه و انبار هیزم، که تون محل افروختن آتش در پشت گرم‌خانه و خزینه قرار داشته و از بیرونِ گرمابه به آن وارد می‌شوند.
خزینهٔ آب گرم: خزینه از یک طرف به گرم‌خانه و محل شستن و کیسه‌کشی وصل است و از طرف دیگر به بیرونِ گرمابه و بر روی آتشگاه، که به آن گُرخانه یا گلخن می‌گفتند که یک نفر همواره در آن، آتش را با هیزم یا چوب روشن نگه می‌داشت. بعضی از حمام‌ها، علاوه بر خزینهٔ آب گرم، خزینهٔ آب ولرم یا سرد هم دارند.
بنای حمام‌ها در قدیم از ساروج، ملاطی مقاوم دربرابر آب، از آهک و خاکستر، خاک رس و غیره ساخته می‌شد.
خزینه در قدیم محل آلودگی و سرایت بیماری‌های ویروسی بودو حدود یکصد سال قبل، ورود افراد به خزینه‌ها ممنوع شد و شیر آب به خزینه وصل شد تا مردم به‌طور مستقیم وارد خزینه نشوند.
تنبوشه: لوله‌های سفالین که از آن برای انتقال آب بینِ بخش‌های مختلف حمام استفاده می‌شده‌است.
گلجام: شیشه‌های رنگین در روزن سقف یا دیوار.
گلخن یا تون: مجموعهٔ راهرو، اتاقک و دیگ بزرگ مسین که در کف و زیر خزینه تعبیه می‌شود و آب خزینه را داغ می‌کند. شخصی به اسم تون‌تاب در فواصل زمانیِ منظم به‌وسیلهٔ افروختن هیزم و سایر مواد سوختی در تون، آب داخل خزینه را گرم نگه می‌داشته‌است. دود ناشی از دود و دَم سوختن به‌صورت مستقیم به دودکش‌ها مرتبط نمی‌شده، بلکه توسط گربه‌روهای کف حمام به بیرونِ گرمابه هدایت می‌شده تا از گرمای آن برای گرم شدن کف گرمابه استفاده شود. نام‌های دیگرِ تون: گلخن (گُرخانه)، تیون و پاتیون است.
آداب گرمابه

گرمابه فرهنگ و آداب و رسوم خاصی داشته‌است، به‌ویژه برای عروسی‌ها و مراسم‌های ملی و همچنین برای کدخدا و آخوند دِه و شهرهای کوچک.
مردم ایران در قدیم معمولاً هفته‌ای یک بار حمام می‌رفته‌اند و به‌ویژه شب‌های جمعه شلوغ‌ترین روزهای حمام بوده‌است.
شلوغ‌ترین روزهای سال در حمام‌های ایرانی معمولاً چند روزِ عید و به‌خصوص یک روز قبل از نوروز بوده‌است.
آداب گرمابه > زنانه شدن حمام

در حمام‌های قدیم، بوق‌هایی را که از شاخ ساخته می‌شد به صدا درمی‌آوردند و با این کار، باز شدن حمام را اعلام می‌کردند و به صدا درآمدن آن برای بار دوم به این منظور بود که از این پس، حمام زنانه است. مدیر اصلی گرمابه «اوسّای حمام» و در هنگام زنانه شدن «زن اوسّا» نام داشت.
بر پایه کشور > در ایران

در گوشه و کنار ایران حمام‌های قدیمی بسیاری دیده می شود که گاه به شکل موزه مردم شناسی درآمده‌اند از جمله:
- حمام مهدی قلی بیگ مشهد
- حمام وکیل شیراز
- حمام حاج آقا تراب نهاوند
- حمام چهار فصل اراک
- حمام گنجعلیخان کرمان
- حمام سلطان امیر احمد کاشان
بعضی از این گرمابه ها دو و حتی سه قلو بوده اند؛ مثل گرمابه چهار فصل اراک که دارای سه بخش بوده است: مردانه، زنانه و بخش ویژه اقلیت های دینی.
نگارخانه

اثری از ژان-لئون ژروم
اثری از ژان-لئون ژروم
اثری از ژان-لئون ژروم
سوسانو

برای دیگر کاربردها، سوسانو (ابهام‌زدایی) را ببینید.
| بانو سوسانو | بانو سوسانو |
| --- | --- |
ملکه گوگوریو ملکه مادر بکجه مادربزرگ بکجه(عنوان پس از مرگ) : ملکه گوگوریو ملکه مادر بکجه مادربزرگ بکجه(عنوان پس از مرگ) 
نخستین ملکه گوگوریو: نخستین ملکه گوگوریو
سلطنت: ۳۷ سال ق.م – ۱۷ سال ق.م (۱۹ سال)
جانشین: بانو سویا
اولین ملکه مادر بکجه: اولین ملکه مادر بکجه
سلطنت: ۱۸ سال ق.م – ۶ سال ق.م (۱۲ سال)
زاده: ۶۷ سال قبل از میلاد
درگذشته: ۶ سال قبل از میلاد (۶۱ سال)
آرامگاه: کره جنوبی، حوالی سئول، منطقه ویریه‌سونگ
همسر(ان): ووته امپراتور جومونگ
فرزند(ان): بیریو امپراتور اونجو
پدر: یون تابال
سوسانو یا سوسونو با نام کامل یون سوسانو (کره‌ای: 스사노오) (زاده ۶۷ سال قبل از میلاد، جولبون _ درگذشته ۶ سال قبل از میلاد، بکجه) دومین همسر و اولین ملکه امپراتور جومونگ، مادر بیریو و پادشاه اونجو(نخستین پادشاه بکجه) بود.
زندگی

بنابر روایت سامگوک ساگی، بانو یون سوسانو تنها دختر گومسو دانگون(یون تابال)، فرمانروای جولبون و فرمانده قبیله گیرو بود.
درآغاز سوسانو و جومونگ قصد داشتند با یکدیگر ازدواج کنند. اما این اتفاق روی نداد و او با ووته، از خویشاوندان (به روایتی برادر کوچک یا خواهرزاده) امپراتور گوموا ازدواج کرد و پژوهش‌گران بر این باورند دو فرزند سوسانو بیریو و اونجو از او بوده‌اند. ووته همسر نخست سوسانو در یک جنگ قبیله‌ای توسط سونگ یانگ(فرمانروای جولبون پس از یون تابال) کشته شد. سوسانو در تاسیس امپراتوری گوگوریو نقش مهمی داشت و پس از تاسیس گوگوریو با اینکه هشت سال از جومونگ بزرگتر بود به همسری وی درآمد و ملکه گوگوریو شد. سوسانو توانست پسر ارشدش بیریو را به موقیعت جانشینی جومونگ برساند. اما در سال ۱۷ قبل از میلاد با ورود یه سویا(نخستین همسر جومونگ) و یوری (تنها فرزند جومونگ) از بویو به گوگوریو، سوسانو که موقعیت خود و فرزندانش را در خطر میدید برای جلوگیری از درگیری احتمالی میان پسرانش و یوری بر سر جانشینی گوگوریو از مقامش به عنوان ملکه کناره گیری کرد و بر آن شد تا گوگوریو را به مقصد ماهان ترک کند و همراه با فرزندانش به جنوب شبه‌جزیره برود. پس از آن سوسانو و پسرانش و پدرش یون تابال و عده‌ای از مردم جولبون به سمت جنوب حرکت کردند. آنان پس از ۱۸ ماه گرما و سرمای طاقت فرسا خود را به جنوب رساندند. بر اساس متون اصلی نقل شده در سامگوک ساگی، اونجو در هانام و بیریو در میچوهول، که تصور می شود اینچئون، کره جنوبی امروزی باشد، ساکن شدند. اما بیریو از تصمیمش مبنی بر استقرار در این منطقه احساس شرم می‌کرد، زمانی که ثابت شد سرزمین میچوهول غیرقابل سکونت است، بیریو و مردمانش به پیش اونجو رفته و خواستار پادشاه شدن بیریو برای حکومت در آنجا شدند. پس از رد درخواست توسط اونجو، بیریو اعلام جنگ نمود و به هانام حمله کرد. اما در فتح آن شکست خورد و پس از آن اقدام به خودکشی کرد. پس از مرگ بیریو، تمامی مردم او برای تبعیت از اونجو به دژ ویریه رفتند و پادشاهی اونجو که سیپجه نام داشت؛ به بکجه یعنی «صدها خانواده که از دریا گذشتند» تغییر نام یافت. سوسانو در بنیان گذاری حکومت بکجه نقش اساسی داشت. اونجو پس از به تخت نشستنش به مادرش سوسانو لقب "ملکه مادر بزرگ" را اعطا کرد. سرانجام بانو سوسانو در سال ۶ قبل از میلاد در سن ۶۱ سالگی از دنیا رفت.
درمورد مرگ سوسانو دو نظریه متفاوت وجود دارد.
نظریه اول میگوید که سوسانو به مرگ طبیعی از دنیا رفت.
اما نظریه دوم معتقد است که سوسانو در یکی از جشن ها توسط تسو مسموم شد و به قتل رسید. اما طبق گزارش ها نظریه اول معتبر تر است.

مقبره بانو سوسانو هم اکنون در کره جنوبی، حوالی سئول، منطقه ویریه‌سونگ قرار دارد.

سوسانو پس از مرگش از طرف حکومت بکجه لقب "مادربزرگ" را گرفت.
(البته مردم بکجه معتقد بودند که سوسانو با میل خود گوگوریو را ترک نکرد و توسط جومونگ از گوگوریو رانده شد. اما حکومت گوگوریو خلاف این را میگفت و معتقد بود سوسانو و فرزندانش با میل خود از گوگوریو رفتند.)
{{
Encyclopedia of Korean Culture (کره‌ای)</ref> hn?docid=828500 Doosan Encyclopedia Online] (کره‌ای)</ref>
تفسیر اسم و شخصیت

اسم سوسانو به‌طور عجیبی با شخصیت وی مطابقت دارد. اسمی که یونتابال برای دخترش انتخاب کرده معانی زیادی دارد. سوسانو به‌طور کلی به معنای نور خورشید است زمانی که آفتاب عمود به زمین در حال تابش است. اما این اسم فقط به این معنی اکتفا نمی‌کند. سوسانو یعنی دختری شاداب و روشنفکر، اهل عمل، اجتماعی بودن. رنگ نمادین این اسم زرد است و زرد یک رنگ حیات بخش است که به‌طور یکسان بر زمین می‌تابد و همه کائنات را به مساوات مورد لطف خود قرار می‌دهد.
در فرهنگ عامه

توسط هان هه جین در مجموعه تلویزیونی ام‌بی‌سی، افسانه جومونگ، در سال ۲۰۰۶ به تصویر کشیده شد.
توسط جونگ ئه ری در مجموعه تلویزیونی کی‌بی‌اس۱، امپراتور افسانه‌ها، در سال ۲۰۱۱ به تصویر کشیده شد.
توسط کیم وون سو در مستند ام‌بی‌سی، وقایع شگفت‌انگیز، در سال ۲۰۱۶ به تصویر کشیده شد.
سوسانو یکی از شخصیت های اصلی انیمیشن گو جومونگ، محصول کشور کره شمالی، در سال ۲۰۱۷ بود.
توسط وو دائه یونگ در مستند تلویزیونی کی‌بی‌اس، تاریخ کره‌ای، در سال ۲۰۱۷ به تصویر کشیده شد.
آنجا خواهم بود (ترانه جین)

«آنجا خواهم بود» (انگلیسی: I'll Be There) ترانه‌ای از خواننده اهل کره جنوبی، جین از بی‌تی‌اس برای نخستین آلبوم استودیویی او به نام خوشحال (۲۰۲۴) است. این ترانه به عنوان تک‌آهنگ پیش از انتشار آلبوم در ۲۵ اکتبر ۲۰۲۴ توسط بیگ هیت میوزیک منتشر شد.