کادیو
کادیوهای اوایل قرن نوزده > جمهوری‌های بولیواری: بولیوی، کلمبیا، اکوادور، پرو و ونزوئلا

سیمون بولیوار، پیشروترین رهبر استقلال در آمریکای اسپانیایی، تلاش کرد تا نایب السلطنه گرانادای جدید را در کشور بزرگ کلمبیا بازسازی کند. مانند سایر مناطق آمریکای اسپانیایی، نیروهای گریز از مرکز در کار بودند به طوری که علیرغم رهبری بولیوار، کشور به دولت-ملت‌های جداگانه تقسیم شد. بولیوار نیاز به ثبات سیاسی را می‌دید که می‌توانست با رئیس‌جمهور مادام العمر و قدرت تعیین جانشین خود عملی شود. در سال ۱۸۲۸ هواداران او از او خواستند تا قدرت‌های دیکتاتوری را به دست گیرد و «جمهوری را نجات دهد». با این حال، آشفتگی سیاسی ادامه یافت و بولیوار در سال ۱۸۳۰ از قدرت کنار رفت، به تبعید خودخواسته رفت و اندکی پس از آن درگذشت. «او به عنوان فردی که بیشترین سهم را در استقلال اسپانیایی-آمریکایی داشته‌است» مورد احترام است و هم چپ سیاسی به دلیل مخالفت با بردگی و بی‌اعتمادی به ایالات متحده و هم جناح راست که استبداد او را تحسین می‌کند، مورد تحسین قرار می‌گیرد.
کهنه سربازان جنگ‌های استقلال رهبری دولت-ملت‌های تازه ایجاد شده را به عهده گرفتند که هر کدام دارای قانون اساسی جدید بودند. علیرغم قوانین اساسی و برچسب‌های ایدئولوژیک لیبرال و محافظه کار، رهبران شخصی گرا و فرصت طلب در اوایل قرن نوزدهم تسلط داشتند. مانند مکزیک و آمریکای مرکزی، آشفتگی سیاسی و تنگدستی دولت‌های جمهوری‌های بولیواری باعث شد سرمایه‌گذاران خارجی نتوانند سرمایه‌شان را در آنجا به خطر بیندازند.
یکی از کائودیلوها که در زمان خود بسیار مترقی بود، مانوئل ایسیدورو بلزو از بولیوی بود. او به عنوان چهاردهمین رئیس‌جمهور بولیوی از سال ۱۸۴۸ تا ۱۸۵۵ خدمت کرد. رئیس‌جمهور سابق خوزه میگل دی ولاسکو در سال ۱۸۴۸ برای ریاست جمهوری کودتا کرد و قول وزیر جنگ را به بلزو داد. با این حال، بلزو پس از تکمیل کودتا، قدرت را برای خود به دست گرفت و با سرکوب ضدکودتای ولاسکو، موقعیت خود را به عنوان رئیس‌جمهور تثبیت کرد. بلزو در دوران ریاست جمهوری خود اصلاحات متعددی را در اقتصاد کشور در تلاش برای توزیع مجدد عادلانه ثروت به وجود آورد. او به کار فقرا و محرومان پاداش می‌داد. بلزو مانند خوزه گاسپار رودریگز دی فرانسیا پاراگوئه ای برنامه‌های رفاهی فوق‌الذکر را اجرا کرد زیرا ایده کمونالیسم بیشتر با ارزش‌های سنتی مردم بومی هماهنگ بود تا تأکید بر مالکیت خصوصی که سایر کادیلوها از آن استقبال کردند. بلزو همچنین به دلیل ملی کردن صنعت معدنی سودآور کشور شناخته شده بود - او سیاست‌های حمایتی را برای ذخیره منابع بولیوی برای استفاده بولیوی اعمال کرد؛ بنابراین، خشم بانفوذ بریتانیا و همچنین پرو و شیلی منافع کشتیرانی و معدن را برانگیخت. بسیاری از سیاست‌های بلزو در میان مردم بومی بولیوی که مدت‌ها تحت ستم بودند، مورد پسند او قرار گرفت، اما این به قیمت خشم بولیوی‌های ثروتمند کریول و همچنین کشورهای خارجی مانند بریتانیا بود که به دنبال استفاده از منابع معادن بولیوی بودند. بلزو حتی برای مشروعیت بخشیدن به رهبری خود اقداماتی انجام داد و در مقطعی به صورت دموکراتیک انتخاب شد. بلزو علیرغم محبوبیتش در بسیاری از بخش‌ها، دشمنان قدرتمند زیادی داشت که با زنده ماندن او از ۴۰ سوء قصد نشان داد. دشمنان او می‌خواستند پروژه‌های دولتی را که به برنامه‌های ملی‌گرایانه کمک می‌کرد، نابود کنند، اما به همین ترتیب حوزه عمومی را که فقرای کشور به آن متکی بودند، بهبود بخشیدند. با این حال، استبداد که در میان کادیلوها بسیار گسترده‌است، با بلزو نیز خانه‌ای پیدا کرد - گفته می‌شود که از اوایل دهه ۱۸۵۰ تا زمان کناره‌گیری از قدرت در سال ۱۸۵۵، او مستبدانه حکومت می‌کرد و خود را در این فرایند بسیار ثروتمند کرد. بلزو در نظر گرفت که در سال ۱۸۶۱ به ریاست جمهوری بازگردد، اما در زمانی که تلاش کرد دوباره برای ریاست جمهوری نامزد شود، توسط یکی از رقبای خود کشته شد. او نتوانست میراثی از خود به جای بگذارد و برنامه‌های پوپولیستی او با او از بین رفت. پس از استقلال بولیوی، بولیوی نیمی از خاک خود را به کشورهای همسایه از جمله آرژانتین، شیلی، پرو و برزیل از طریق جنگ و توافقاتی که تحت تهدید تهاجم منعقد شد، از دست داد.