stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
عجم
در ادب پارسی

مقالهٔ اصلی: عجم در ادب پارسی
در ادبیات فارسی شعرای بسیاری از واژهٔ «عجم» در اشاره به مردمان ایرانی یا غیر عرب‌ها استفاده کرده‌اند. مانند:
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| کجا شد فریدون و ضحاک و جم |  | مهان عرب خسروان عجم |
— فردوسی: — فردوسی
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| مرغان بر گل کنند جمله به نیکی دعا |  | بر تن و بر جان میر بارخدای عجم |
— منوچهری: — منوچهری
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| مرد را چون هنر بباشد کم |  | چه ز اهل عرب چه ز اهل عجم |
— سنایی: — سنایی
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| غم ترکان عجم کان همه ترک ختنند |  | نخورم چون دل شادان به خراسان مانم |
— خاقانی: — خاقانی
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| همه ملک عجم خزانهٔ من |  | در عرب ماند خیلخانهٔ من |
— نظامی: — نظامی
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
| چنین گفت شوریده‌ای در عجم |  | به کسری که ای وارث ملک جم |
— سعدی: — سعدی
کاربردهای دیگر

عثمانیان نام‌هایی با واژهٔ «عجم» (مانند دیار عجم و بلاد عجم) را برای اشاره به ایران صفوی به‌کار می‌بردند.
ایرانیان ساکن در کویت و بحرین را «عجمی» می‌خوانند.
به گفتهٔ شهرزاد مجاب، «عجم» توسط کردها برای اشاره به ایرانیان و گاهی ترک‌ها به‌کار می‌رود.
در آناتولی شرقی، گاهی مردمان آذربایجانی را «عاجم» (به ترکی استانبولی: acem) می‌نامند که همان واژهٔ عجم در عربی است. همچنین، این واژه از نام‌های ایران و ایرانیان در زبان ترکی است.
واژهٔ عجم به عنوان نام خانوادگی هم استفاده می‌شود.
به‌کار بردن عبارت «فرمان فرمای کشور عجم» در اشاره به حاکم ایران در نامهٔ سلطان محمود دوم عثمانی به محمدشاه قاجار در ۱۸۳۹ میلادی.
موشیم، تنسی

مکان
| موشیم، تنسی | موشیم، تنسی |
| --- | --- |
Location of Mosheim, Tennessee: Location of Mosheim, Tennessee
State: تنسی
شهرستان: Greene
Settled: ca. 1800
Incorporated: 1974
همنام: Johann Lorenz von Mosheim
مساحت: مساحت
 • کل: ۶٫۱ مایل مربع (۱۵٫۹ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۶٫۱ مایل مربع (۱۵٫۹ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰ مایل مربع (۰٫۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۲۸۹ فوت (۳۹۳ متر)
جمعیت (2010): جمعیت (2010)
 • کل: ۲٬۳۶۲
 • تراکم: ۳۸۰/مایل مربع (۱۵۰/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۵ (Eastern (EST))
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۴ (EDT)
زیپ‌کد: 37711,37818
کد منطقه: 423
FIPS code: 47-50320
GNIS feature ID: 1294485
موشیم(به انگلیسی: Mosheim) شهری در ایالت تنسی کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۲٬۳۶۲ نفر بوده‌است.
آبشار ارتکند

| آبشار اُرتوکَند | آبشار اُرتوکَند |
| --- | --- |
موقعیت: روستای ارتکند کلات نادری
ارتفاع کلی: ۳۶ متر
آبشار اُرتوکَند یکی از مناطق بکر و ییلاقی شهرستان کلات است. کوه‌های سربه فلک کشیده و غار آبی بسیار زیبا، مورد توجه گردشگران ایرانی و خارجی می‌باشد.
موقعیت

تفریحگاه اُرتوکَند در طول جغرافیایی ۵٩٫۵٨٣١ و عرض جغرافیایی ٣۶٫۴٨۴٩ و در ۴٠ کیلومتری جنوب کلات و ١١٠ کیلومتری شمال مشهد قرار دارد.
ارتفاع تفریحگاه ۱۴۸۰ متر از سطح دریا است.
رود با موقعیتی میان کوهی، معتدل و خشک در مسیر دره سررود می‌باشد. رود اورتکند (سررود) که از کوه‌های هزار مسجد سرچشمه می‌گیرد، از میان آبادی می‌گذرد. کوههای تک‌خانه در ۵ کیلومتری جنوب غرب و سرشاو در ۴ کیلومتری شمال شرق آبادی است.
موقعیت > مسیر

پس از پیمایش ۱۱۰ کیلومتر از مشهد به سمت کلات و پس از طی کردن فاصله ۱۵ کیلومتر مسیر فرعی به روستای سررود رسیده و با طی کردن ۵ کیلومتر به روستای ارتکند می‌رسیم و با پیمودن (پیاده روی) دو ساعته در جاده خاکی و فرعی می‌توانید به آبشار ارتکند برسید.
ناحیه آلاسکا، شهرستان بلترامی، مینه‌سوتا

Township در آمریکا
| Alaska Township, Minnesota | Alaska Township, Minnesota |
| --- | --- |
Township: Township
ایالت: مینه‌سوتا
شهرستان: Beltrami
مساحت: مساحت
 • کل: ۳۵٫۴ مایل مربع (۹۱٫۷ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۳۲٫۲ مایل مربع (۸۳٫۵ کیلومتر مربع)
 • آب: ۳٫۲ مایل مربع (۸٫۲ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۳۱۶ فوت (۴۰۱ متر)
جمعیت (۲۰۰۰): جمعیت (۲۰۰۰)
 • کل: ۱۹۷
 • تراکم: ۶٫۱/مایل مربع (۲٫۴/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: 56667
Area code: 218
FIPS code: 27-00586
GNIS feature ID: 0663395
شهرستان الاسکا، بخش بلترامی، ماینسوتا (به انگلیسی: Alaska Township, Beltrami County, Minnesota) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در مینه‌سوتا واقع شده‌است.
خصوصیات

شهرستان الاسکا ۹۱٫۷ کیلومترمربع مساحت و ۱۹۷ نفر جمعیت دارد و ۴۰۱ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
ناحیه ۱۱، شهرستان بنتون، آرکانزاس

Township در 23x15px|border |alt=|link= آرکانزاس, 23x15px|border |alt=|link= ایالات متحده آمریکا
| ناحیه ۱۱، شهرستان بنتون، آرکانزاس | ناحیه ۱۱، شهرستان بنتون، آرکانزاس |
| --- | --- |
Township: Township
ایالت:  آرکانزاس
فهرست شهرستان‌های آرکانزاس: شهرستان بنتون، آرکانزاس
مساحت: مساحت
 • کل: ۲۰۷٫۸۰۴ مایل مربع (۵۳۸٫۲۱ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۲۰۷٫۵۵۸ مایل مربع (۵۳۷٫۵۷ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۲۴۶ مایل مربع (۰٫۶۴ کیلومتر مربع)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۱۲۲۷۳
 • تراکم: ۵۹٫۱۳/مایل مربع (۲۲٫۸۳/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
کد منطقه: 479
ناحیه ۱۱، شهرستان بنتون، آرکانزاس (به انگلیسی: Township 11) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان بنتون، آرکانزاس واقع شده‌است. ناحیه ۱۱ ۱۲٬۲۷۳ نفر جمعیت دارد.
راکفرد، آیووا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= آیووا, 23x15px|border |alt=|link= ایالات متحده آمریکا
| Rockford, Iowa | Rockford, Iowa |
| --- | --- |
شهر: شهر
Rockford IA Logo Road sign: Rockford IA Logo Road sign
شعار: Home of the Devonian Fossils: شعار: Home of the Devonian Fossils
Location of Rockford, Iowa: Location of Rockford, Iowa
ایالت:  آیووا
شهرستان: شهرستان فلوید، آیووا
مساحت: مساحت
 • کل: ۰٫۶۳ مایل مربع (۱٫۶۳ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۰٫۶۳ مایل مربع (۱٫۶۳ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰ مایل مربع (۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۰۰۷ فوت (۳۰۷ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۸۶۰
 • برآورد (2012): ۸۴۹
 • تراکم: ۱۳۶۵٫۱/مایل مربع (۵۲۷٫۱/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: 50468
کد منطقه: 641
FIPS code: 19-68070
GNIS feature ID: 0460752
راکفرد (به انگلیسی: Rockford) شهری در ایالت آیووا کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۸۶۰ نفر بوده‌است.
وولفگانگ شیدل

وولفگانگ شیدل (انگلیسی: Wolfgang Scheidel؛ زادهٔ ۱ مارس ۱۹۴۳) لژسوار اهل آلمان بود.
وی در مسابقات کشوری و بین‌المللی در مجموع برندهٔ ۲ مدال طلا، ۲ مدال نقره، ۲ مدال برنز شده‌است.
نودشا، کانزاس

مکان
| Neodesha, Kansas | Neodesha, Kansas |
| --- | --- |
شهر: شهر
Location of Neodesha, Kansas: Location of Neodesha, Kansas
ایالت: کانزاس
شهرستان: Wilson
مساحت: مساحت
 • کل: ۱٫۳۹ مایل مربع (۳٫۶۰ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۱٫۳۵ مایل مربع (۳٫۵۰ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰۴ مایل مربع (۰٫۱۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۸۱۰ فوت (۲۴۷ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۲۴۸۶
 • برآورد (۲۰۱۱): ۲۴۵۷
 • تراکم: ۱۸۴۱٫۵/مایل مربع (۷۱۱٫۰/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (Central (CST))
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: ۶۶۷۵۷
کد منطقه: ۶۲۰
FIPS کد: ۲۰-۴۹۶۵۰
GNIS feature ID: ۰۴۸۵۰۶۷
نودشا (به انگلیسی: Neodesha) شهری در ایالت کانزاس کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۲٬۴۸۶ نفر بوده‌است.
فیلیپ گوآچل

| فیلیپ گوآچل | فیلیپ گوآچل |
| --- | --- |
زادهٔ: ۱۳ ژانویهٔ ۱۹۶۲
ملیت: فرانسه
فیلیپ گوآچل (فرانسوی: Philippe Goitschel‎؛ زادهٔ ۱۳ ژانویهٔ ۱۹۶۲) اسکی‌باز آلپاین اهل فرانسه است.
۴ نوامبر

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| <<  | نوامبر | نوامبر | نوامبر | نوامبر | نوامبر |  >> |
| ش | ی | د | س | چ | پ | ج |
| ۱ | ۲ | ۳ | ۴ | ۵ | ۶ | ۷ |
| ۸ | ۹ | ۱۰ | ۱۱ | ۱۲ | ۱۳ | ۱۴ |
| ۱۵ | ۱۶ | ۱۷ | ۱۸ | ۱۹ | ۲۰ | ۲۱ |
| ۲۲ | ۲۳ | ۲۴ | ۲۵ | ۲۶ | ۲۷ | ۲۸ |
| ۲۹ | ۳۰ |  |  |  |  |  |
۲۰۲۵ میلادی: ۲۰۲۵ میلادی
۴ نوامبر در تقویم گرگوری، سیصد و هشتمین (در سال‌های کبیسه سیصد و نهمین) روز سال است. ۵۷ روز تا پایان سال باقی است.
رویدادها

۱۸۵۲ - کامیلو دی کاوور به نخست وزیری ساردنی که بعدها با گسترش و اتحاد بخش‌های مختلف به ایتالیا بدل رسید.
۱۸۶۱ - دانشگاه واشنگتن در سیاتل، واشینگتن تأسیس شد.
۱۹۲۱ - هارا تاکاشی نخست وزیر پیشین ژاپن در توکیو ترور شد.
۱۹۲۲ - در اثر تلاش‌های هاروارد کارتر باستان‌شناس و مصرشناس بریتانیایی ورودی مقبره توت عنخ آمون فرعون مصر در دره پادشاهان کشف شد.
۱۹۲۴ - نلی تیلو راس را به عنوان اولین زن در ایالات متحده به فرمانداری ایالت وایومینگ منصوب شد.
۱۹۴۴ - در طی جنگ دوم جهانی شهر بیتولا مقدونیه از اشغال قوای متحدین آزاد شد.
۱۹۵۲ - آژانس امنیت ملی ایالات متحده آمریکا تأسیس شد.
۱۹۵۶ - با ورود قوای شوروی به مجارستان انقلاب مردم این کشور علیه شوروی به پایان رسید. در پی این تجاوز صدها تن کشته و تعداد بیشتری زخمی و بیش از ۲۵۰ هزار نفر مجبور به ترک وطن شدند.
۱۹۷۰ - در پی انتخابات آزاد سالوادور آلنده به عنوان اولین رئیس جمهور مارکسیست شیلی برگزیده شد.
۱۹۷۳ - در پی بحران نفت در هلند این کشور نخستین شنبه بی خودرو را که در آن آزاد راه‌ها خالی از خودرو هستند و مردم برای رفت و آمد از دوچرخه و اسکیت استفاده می‌کنند را برگزار کرد.
۱۹۷۹ - با حمله دانشجویان انقلابی به سفارت ایالات متحده در تهران این سفارتخانه به اشغال آن‌ها درآمده و ۹۰ نفر از جمله ۵۳ آمریکایی برای مدتی طولانی به گروگان گرفته شدند.
۱۹۹۵ - اسحاق رابین نخست وزیر سابق اسرائیل به دست یک اسرائیلی تندرو ترور شد.
۲۰۰۸ - باراک اوباما به عنوان اولین آفریقایی-آمریکایی سیاهپوست به سمت ریاست جمهوری ایالات متحده منصوب شد.
مناسبت ها

روز دانش آموز در ایران
روز ملی مبارزه با استکبار جهانی در ایران
زادروزها

۱۴۷۰ – ادوارد پنجم، پادشاه انگلستان
۱۹۱۹ – اریک تامپسون، خود شاغل و رانندهٔ مسابقات اتومبیل‌رانی اهل بریتانیا (د. ۲۰۱۵)
۱۹۵۳ – ژاک ویلنوو، رانندهٔ مسابقات اتومبیل‌رانی اهل کانادا
۱۹۶۴ – رابرت مپل‌تورپ، عکاس آمریکایی. (د. ۱۹۸۹)
۱۹۹۱ – آدریانا چچیک، بازیگر پورنوگرافی و استریمر آمریکایی
درگذشت‌ها

۱۹۵۱ – ارنستو امبروسینی، ورزشکار دو و میدانی اهل ایتالیا (ز. ۱۸۹۴)
۱۹۷۸ – آلفرد آلبینی، معمار اهل اتریش-مجارستان (ز. ۱۸۹۶)
۱۹۹۵ – اسحاق رابین، سیاست‌مدار و ژنرال اسرائیلی.
۲۰۰۸  – مایکل کرایتون، نویسنده
مأموریت شوم

| مأموریت شوم | مأموریت شوم |
| --- | --- |
کارگردان: خسوس فرانکو
فیلمنامه‌نویس: خسوس فرانکو  جرج فریدلند
بازیگران: کریستوفر لی   کریستوفر میچام
موسیقی: لوئیس آلبورادو
فیلم‌بردار: راجر فلوس
تاریخ‌های انتشار:  ۱۸ اوت ۱۹۸۸ (۱۹۸۸-08-۱۸) (اسپانیا)  
مدت زمان: ۸۶ دقیقه
کشور: اسپانیا  فرانسه
زبان: انگلیسی 
مأموریت شوم (انگلیسی: Dark Mission) که با نام مأموریت کوکائین (اسپانیایی: Operación cocaína‎) هم شناخته می‌شود، یک فیلم ماجراجویی اکشن به کارگردانی خسوس فرانکو است که در سال ۱۹۸۸ منتشر شد. از بازیگران این فیلم می‌توان به کریستوفر لی و کریستوفر میچام اشاره کرد.
کره‌های سنگی کاستاریکا

| 0 | 1 |
| --- | --- |
کره‌های سنگی دی‌کیس در محل باستان‌شناسی فینکا ۶: کره‌های سنگی دی‌کیس در محل باستان‌شناسی فینکا ۶
موقعیت در داخل آمریکای مرکزی: موقعیت در داخل آمریکای مرکزی
مکان: پالمار سور، اوسا، استان پونتارناس، کاستاریکا
منطقه: اوسا، استان پونتارناس
مختصات: ۸°۵۴′۴۱″ شمالی ۸۳°۲۸′۳۹″ غربی﻿ / ﻿۸٫۹۱۱۳۹°شمالی ۸۳٫۴۷۷۵۰°غربی﻿ / 8.91139; -83.47750
تاریخ: تاریخ
دوره‌ها: ۵۰۰–۱۵۰۰ دوران مشترک
فرهنگ‌ها: فرهنگ دی‌کیس
 سایت میراث جهانی یونسکو:  سایت میراث جهانی یونسکو
نام رسمی: مستعمره‌های سرپرستی پیشا کلمبی با کره‌های سنگی دی‌کیس
گونه: فرهنگی
معیار: iii
تاریخ ثبت: ۲۰۱۴ (۳۸امین کمیته میراث جهانی)
شماره ثبت: 1453
منطقه: فهرست‌های میراث جهانی
 :  
 :  
کره‌های سنگی کاستاریکا بیش از ۳۰۰ پتروسفر در کاستاریکا، در دلتا دی‌کیس و در جزیره دل کانیو هستند. در محلی، این‌ها به نام (اسپانیایی: bolas de piedra)  نیز شناخته می‌شوند. این کره‌ها معمولاً به فرهنگ منقرض شده دی‌کیس نسبت داده می‌شوند و گاهی به آن‌ها کره‌های دی‌کیس نیز گفته می‌شود. این‌ها مشهورترین مجسمه‌های سنگی در منطقه ایسمو-کلمبیا هستند.
راکاوی بیچ، اورگن

مکان
| راکاوی بیچ، اورگن | راکاوی بیچ، اورگن |
| --- | --- |
شهر: شهر
Visitor information center: Visitor information center
موقعیت در اورگن: موقعیت در اورگن
ایالت: اورگن
شهرستان: تیلاموک
شرکت شهردار: ۱۹۴۳
حکومت: حکومت
 • شهردار: Joanne Aagaard
مساحت: مساحت
 • کل: ۱٫۷۱ مایل مربع (۴٫۴۳ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۱٫۶۰ مایل مربع (۴٫۱۴ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۱۱ مایل مربع (۰٫۲۸ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۷ فوت (۵ متر)
جمعیت (سرشماری ۲۰۱۰): جمعیت (سرشماری ۲۰۱۰)
 • کل: ۱۳۱۲
 • برآورد (۲۰۱۲): ۱۳۱۳
 • تراکم: ۸۲۰٫۰/مایل مربع (۳۱۶٫۶/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۸ (PST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۷ (PDT)
زیپ‌کد: ۹۷۱۳۶
کد(های) منطقه: 503 and 971
FIPS code: ۴۱–۶۲۹۰۰
GNIS feature ID: ۱۱۶۶۷۰۵
وبگاه: www.rockawaybeachor.us
راکاوِی بیچ (به انگلیسی: Rockaway Beach) شهری در شهرستان تیلموک ایالت اورگن است و در سرشماری سال ۲۰۱۱ میلادی، ۱٬۳۱۲ نفر جمعیت داشته که نسبت به سال ۲۰۱۰، ۰٫۶۱ درصد رشد جمعیت داشته‌است.
موقعیت جغرافیایی

موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:
Localidades na vizinhança
۵ سپتامبر

| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| <<  | سپتامبر | سپتامبر | سپتامبر | سپتامبر | سپتامبر |  >> |
| ش | ی | د | س | چ | پ | ج |
|  |  | ۱ | ۲ | ۳ | ۴ | ۵ |
| ۶ | ۷ | ۸ | ۹ | ۱۰ | ۱۱ | ۱۲ |
| ۱۳ | ۱۴ | ۱۵ | ۱۶ | ۱۷ | ۱۸ | ۱۹ |
| ۲۰ | ۲۱ | ۲۲ | ۲۳ | ۲۴ | ۲۵ | ۲۶ |
| ۲۷ | ۲۸ | ۲۹ | ۳۰ |  |  |  |
۲۰۲۵ میلادی: ۲۰۲۵ میلادی
۵ سپتامبر در تقویم گرگوری، دویست و چهل و هشتمین (در سال‌های کبیسه دویست و چهل و نهمین) روز سال است. ۱۱۷ روز تا پایان سال باقی است.
مناسبت

روز بین المللی خیریه
رویداد

۱۶۹۸ - وضع مالیت ریش توسط پتر کبیر در جریان غربی ساختن روسیه
۱۷۹۳ - آغاز عصر وحشت در فرانسه
۱۹۱۴ - نبرد نخست مارن پیروزی متفقین بر آلمان
زادگان

۱۹۴۶ – فردی مرکوری، خواننده، نوازنده و آهنگساز گروه راک کوئین
۱۹۶۳ – تاکی اینوئه، رانندهٔ خودروهای مسابقه‌ای اهل ژاپن
۱۹۶۵ – دیوید برابام، رانندهٔ خودروهای مسابقه‌ای اهل استرالیا
درگذشتگان

۹۸۹ - ابوبکر زبیدی، زبان‌شناس برجستهٔ عربی اندلسی
۱۰۷۱ - خطیب بغدادی، محدث، فقیه و تاریخ‌نگار عراقی
۱۱۶۲ - مؤید آلوسی، شاعر عراقی
۱۹۰۶ - لودویگ بولتزمن فیزیکدان و فلسفه‌دان اتریشی
زبان‌های کاسپین

| زبان‌های کاسپی | زبان‌های کاسپی |
| --- | --- |
پراکنش:: کرانه جنوبی دریای مازندران
تبار:: هندواروپاییهندوایرانیایرانیایرانی غربیشمال غربیزبان‌های کاسپی
زیرگروه‌ها::  مازندرانی گیلکی دیلمی  تالشی تاتی سمنانی             
گلاتولوگ: casp1236
نقشهٔ خانواده زبانی حاشیه جنوبی دریای خزر به همراه زبان تاتی و سمنانی: نقشهٔ خانواده زبانی حاشیه جنوبی دریای خزر به همراه زبان تاتی و سمنانی
زبان‌های حاشیه جنوبی دریای خزر یا زبان‌های کاسپی، یا زبان‌های کرانه دریای مازندران‎‎ جزو دسته زبان‌های ایرانی شمال غربی‌اند، که در شمال ایران و جنوب شرق جمهوری آذربایجان و بخش‌هایی از مرکز ایران بدانان تکلم می‌شود و به چند زیرگروه کلی گیلکی، طبری (مازندرانی) و تالشی و تاتی تقسیم شده‌اند.
باید توجه کرد که نه تنها میان گیلکی و مازندرانی تفاوت‌های زیادی وجود دارد بلکه هر یک از این دو گونه زبانی دارای لهجه‌های فراوانند. زبان سمنانی که در شهر سمنان و استان سمنان (که در شمال ایران و مرکز ایران است) تکلم می‌شود، تالشی و تاتی جز این خانواده هستند.
زبان‌ها، گویش‌ها یا لهجه‌هایی که امروزه در کناره دریای خزر به کار می‌روند علاوه بر دو گونه اصلی به نام‌های طبری (مازندرانی) و گیلکی اند.
گویش کتولی شرقی‌ترین گویش زبان مازندرانی می‌باشد که توسط گویشورانش کتولی نامیده می‌شود. طبری گالشی، طبری گرگانی، طبری طالقانی، طبری دماوندی، فیروزکوهی، قصرانی، الیکایی، دیباجی، کردکویی، بهشهری، ساروی، قائمشهری، سوادکوهی، بابلی، آملی، کجوری، کلارستاقی، چالوسی، کلاردشتی، شهمیرزادی و ولاترویی از دیگر گویش‌های زبان مازندرانی می‌باشند.
گیلکی گونه‌های زیر را شامل می‌شوند: گالشی و دیلمی. گونه‌های اخیر لهجه‌ای از گیلکی است که امروزه در کوهستان‌ها به کار می‌رود.
گویشوران گویش‌های گالشی در سرتاسر گیلان فهم متقابل دارند اما گالشیِ گیلان به‌طور کامل با گالشیِ مازندران تفاوت دارد. گالش‌هایی که در کوهستان مازندران زندگی می‌کنند به گویش گالشی از زبان مازندرانی سخن می‌گویند.
اقوام ساکن در منطقه‌ای که امروزه به نام گیلان و مازندران نامدار است و در جنوب دریای خزر قرار گرفته در درازای تاریخ به نام‌های گوناگونی نامیده شده‌اند. این نام‌ها عبارتند از: کادوس (کادوش)، تپور، آمارد (مارد)، گیل، دیلم، کاس، کاس سی، کاس پی، هیرکانی، گل (جل)، گادوزی، تات، گالش، تالشی، گیلک، پهلوی، پارتی، فهلوی، مازندرانی، طبری، طبرستانی و جز آن.
گلاتولوگ

گلاتولوگ زبان‌های کاسپی را به سه دسته مازندرانی-شهمیرزادی، گرگانی و گیلکی-رودباری تقسیم نموده است.
مازندرانی
گلاتولوگ زبان مازندرانی را به شش گویش زیر تقسیم نموده است:
کاسپی مرکزی: کلارستاق، کلاردشت، تنکابن، رامسر
گالشی مازندران
گچسری
ولاترو
مازندرانی شرقی
مازندرانی غربی
شهمیرزادی
گیلکی
گلاتولوگ زبان گیلکی را به دو گویش زیر تقسیم نموده است:
گیلکی غربی: رشت، فومن، انزلی
گیلکی شرقی: لاهیجان، لنگرود، ماچیان
رودباری
زبان رودباری: جمشید آباد، رستم‌آباد، شهران، توتکابون، جوبان، رودبار و لاکه.
دونالد استیلو > زبان‌های کاسپی

دانلد استیلو گویش‌های زبان کاسپی را به چهار گروه مازندرانی، کاسپی مرکزی، گیلکی شرقی و گیلکی غربی تقسیم نموده است:
مازندرانی: ولاترو، آلاشت، کندلوس، اوره، کردخیل، ساری، گرگانی
کاسپی مرکزی: کلاردشت، تنکابن، رامسر
گیلکی شرقی: لاهیجان، لنگرود، ماچیان
گیلکی غربی: رشت، فومن، انزلی
دونالد استیلو > زبان تاتی

استیلو زبان تاتی را جدا از زبان‌های کاسپی دانسته است و زبان تاتی را به تاتی جنوبی، تاتی مرکزی و تاتی شمالی تقسیم نموده است:
تاتی جنوبی: رازجرد، تاکستان، چال، سگز آباد، الوبر، چهرقان، وفس و گورچان.
تاتی مرکزی: کجل، لرد، کاران، کرنق، کلاسر، کلور، شال، طارم، گیلوان، گندماب، نوکیان، سیاورود، هزارود، چرزه، کلاس و کباته.
تاتی شمالی: کیلیت، هرزند، کرینگان، کلاسور، خوینارود.
دونالد استیلو > گویش تاتی مانند

از نظر استیلو گویش‌های رودباری، طالقانی و الموتی دسته‌بندی جدیدی را با عنوان تاتی مانندها «tatoid» تشکیل می‌دهند. گویش‌های تاتی مانند به دلیل تأثیرات شدید زبان‌های کاسپی و زبان فارسی تمام ویژگی‌های زبان تاتی را از دست داده‌اند.
استیلو زبان‌های تاتی مانند را به سه دسته تقسیم نموده است:
-الموت.
گویش گازرخان و گوران.
گویش رودبار: جمشید آباد، رستم‌آباد، شهران، توتکابون، جوبان، رودبار و لاکه.
دونالد استیلو > زبان تالشی

استیلو زبان تالشی را جدا از زبان‌های کاسپی دانسته است و زبان تالشی را به تالشی جنوبی، تالشی مرکزی، تالشی مرکزی-شمالی و تالشی شمالی تقسیم نموده است:
تالشی جنوبی: چنارودخان، اسکولاک، پره سر، رضوانشهر، شاندرمن، ماسال، شفت و ماسوله.
تالشی مرکزی: کرگان رود، جوکندان، لیسار، خطبه سرا، هشت پر، اسالم، ناورود و سرک.
تالشی مرکزی-شمالی:آستارا، لوندویل، ویزنه و عنبران و لریک
تالشی شمالی: بدلان، گبردنی، پشتتوک، تولگووان، انباران و صیادلر. لنکران و ماساللی
ارتباط با زبان‌های زازا-گورانی

زبان‌های زازا-گورانی به عنوان زیرشاخه‌ای مستقل از زبان‌های ایرانی شمال غربی دسته‌بندی شده‌اند، اما نزدیکی‌هایی میان این زبان‌ها با زبان‌های کرانه خزر که زیرشاخهٔ دیگر زبان‌های ایرانی شمال غربی هستند مشاهده شده است. زبان‌های زازا-گورانی (به‌ویژه زبان زازاکی که خود مردم زازاکی به آن دیملی هم می‌گویند، در طول تاریخ، تحت تأثیر زبان‌های کردی (شاخه غربی زبان‌های ایرانی شمال غربی) قرار گرفته‌اند. گفته می‌شود که گویشوران این زبان از منطقهٔ کرانهٔ جنوبی دریای خزر به ترکیهٔ امروزی مهاجرت کرده‌اند. به باور گارنیک آساتریان، زازاکی مرزهای همگویی متعددی را با زبان‌های جنوب دریای خزر حفظ کرده است و جایگاه این زبان در گروه گویش‌های کرانه خزر (شاخهٔ شمالی خانوادهٔ زبان‌های ایرانی شمال غربی) واضح است.
رابطه مازندرانی و گیلکی

اهالی مازندران خود را گلک می‌نامند و این نام محلی تقریباً مطابق با گستره‌ای است که لغت‌شناسان زبان‌های خانواده کاسپی نامیده‌اند. با این حال، هیچ‌یک از این دو زبان دارای گونهٔ معیار و خط استاندارد نیستند و می‌توانند مجموعه‌ای از گویش‌ها تعریف شوند. علاوه بر این دو زبان، گویش محلی منطقهٔ رامسر تا چالوس، تقریباً مطابق رویان تاریخی، را نمی‌توان ذیل مازندرانی یا گیلکی طبقه‌بندی نمود. دونالد استیلو از اصطلاح «کاسپی مرکزی» برای نامیدن این گویش استفاده کرد و فرضیه زنجیره گویشی بودن مازندرانی-گیلکی مطرح شد. حبیب برجیان با بررسی داده‌های بیش از پنجاه منطقه، این فرضیه را به ورطهٔ آزمایش گذاشت. آزمایش او پیوستگی گویش‌ها بر اساس جغرافیا را از لحاظ فونولوژی تأیید کرد ولی این پیوستگی از نظر دستور و گرامر وجود نداشت.
دو زبان مازندرانی و گیلکی از لحاظ دستوری و واژگانی متفاوت می‌باشند. در جدول زیر تفاوت‌های صرفی گویش‌های دو زبان مازندرانی و گیلکی مقایسه می‌شود.
| زمان/شخص | مازندرانی (ساری) | مازندرانی (آمل) | مازندرانی (نوشهر) | مازندرانی (چالوس) | مازندرانی (کلاردشت) | تنکابن | گیلکی (لاهیجان) | گیلکی (رشت) | فارسی |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| گذشته ساده | hâkerdeme | hâkerdeme | hâkerdeme | hâkordeme | hâkordeme | hakerdem | bugudəm | bokodəm | کردم |
| گذشته کامل | hâkerde-bime | hâkerde-bime | hâkerde-beme | hâkorde-beme | hâkorde-biyame | hakerde-bâm | bugudə-bum | bokodə-bum | کرده بودم |
| گذشته التزامی | hâkerd-buem | hâkerde-bum | hâkerde-bum | hâkorde-bum | hâkorde-bum | hakerde-bum |  | bokodə-bim(i) | کرده باشم |
| گذشته التزامی کامل | hâkerde-bi-buem | hâkerde-bi-bum | hâkerde-bi-bum | hâkorde-bi-bum | hâkorde-bi-bum |  |  |  | کرده باشم |
| گذشته استمراری | kârdeme/kândesteme | kerdeme/keneseme | kerdeme/keneseme | kordeme/komame | kordeme/komiyame | kâ-ne-bâm | gudəm | kodəmi | می‌کردم |
| گذشته در حال انجام | daiye-kârdeme | davie-kerdeme | dave-kerdeme | dave-kordeme/dare-komame | daviye-kordeme/daviye-komiyame | dabâm-hakenem | gudə-dubum | kodən-dubum | داشتم می‌کردم |
| حال ساده/آینده | kâmbe/kânedeme | kemme | kemme | komme | komme | kânem | kunəm | konəm | می‌کنم |
| حال در حال انجام | dare-kâmbe | dare-kemme | dare-kemme | dare-komme | dare-komme | dare-hakenem | gudə-dərəm | kodən-dərəm | دارم می‌کنم |
| حال التزامی | hâkenem | hâkenem | hâkenem | hâkonem | hâkonem | hakenem | bukunəm | bokonəm(i) | بکنم |
| آینده نوع اول | xâmbe hâkenem | xâme hâkenem | xâyme hâkenem | xâyme hâkonem | xâyme hâkonem | xeynom hakenem | xanəm bukunəm | xayəm bokonəm | می‌خواهم بکنم |
آلکساندر تالالیان

| آلکساندر تالالیان | آلکساندر تالالیان |
| --- | --- |
زادهٔ: ۲۲ سپتامبر ۱۹۲۸ گتک، شهرستان آلکساندراپول، جمهوری شوروی سوسیالیستی ارمنستان، جمهوری فدراتیو سوسیالیستی قفقاز جنوبی شوروی
درگذشت: ۹ اوت ۲۰۱۶ (۸۷ سال) ایروان، ارمنستان
ملیت: ارمنستان
تحصیلات: دکتری علوم فیزیک-ریاضیات، استاد و آکادمیسین
محل تحصیل: دانشگاه دولتی ایروانانستیتو ریاضیات استکلوف
جوایز: 
پیشینه علمی: پیشینه علمی
شاخه(ها): ریاضیات
محل کار: فرهنگستان ملی علوم ارمنستاندانشگاه دولتی ایروان
استاد راهنما: دمیتری منشوف
 :  
آلکساندر آندرانیکی تالالیان (ارمنی: Ալեքսանդր Անդրանիկի Թալալյան؛  زادهٔ ۱۷ سپتامبر ۱۹۲۸ - درگذشته ۹ اوت ۲۰۱۶) ریاضی‌دان، استاد اهل ارمنستان بود.
زندگی‌نامه

وی در ۲۲ سپتامبر ۱۹۲۸ در روستای گتک به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۵۱) و انستیتو ریاضیات استکلوف فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۳) شده است. وی در ۹ اوت ۲۰۱۶ در سن ۸۷ سالگی در ایروان درگذشت.
یادداشت

↑  ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր
↑  ՌԳԱ Ստեկլովի անվան մաթեմատիկական ինստիտուտ
گونتر ایگر

| گونتر ایگر | گونتر ایگر |
| --- | --- |
زادهٔ: ۷ سپتامبر ۱۹۶۴ تگرنزی
ملیت: آلمان
گونتر ایگر (انگلیسی: Günther Eger؛ زادهٔ ۷ سپتامبر ۱۹۶۴) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اهل آلمان است.
وندیکیا

LGA در 23x15px|border |alt=|link= نیجریه
| Vandeikya | Vandeikya |
| --- | --- |
LGA: LGA
مختصات: مختصات: ناتوان در تجزیه عرض جغرافیایی به عنوان یک رقم:N {{#coordinates:}}: عرض جغرافیایی نامعتبر: مختصات: مختصات: ناتوان در تجزیه عرض جغرافیایی به عنوان یک رقم:N {{#coordinates:}}: عرض جغرافیایی نامعتبر
ایالت‌های نیجریه: ایالت بنوئه
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (WAT)
وندیکیا (به لاتین: Vandeikya) یک سکونتگاه مسکونی در نیجریه است که در ایالت بنوئه واقع شده‌است.
SQL توزیع شده

پایگاه داده SQL توزیع شده یک پایگاه داده رابطه ای واحد است که داده ها را در چندین سرور تکرار می کند. پایگاه های داده SQL توزیع شده به شدت سازگار هستند و بیشتر از یکنواختی در رک ها، مراکز داده، و شبکه های گسترده از جمله مناطق در دسترس بودن ابر و مناطق جغرافیایی ابر پشتیبانی می کنند. پایگاه های داده SQL توزیع شده معمولاً از الگوریتم های Paxos یا Raft برای دستیابی به اجماع در چندین گره استفاده می کنند.
گاهی اوقات پایگاه های داده SQL توزیع شده به عنوان NewSQL نامیده می شوند، اما NewSQL یک اصطلاح فراگیرتر است که شامل پایگاه هایی می شود که پایگاه داده های توزیع شده نیستند.
تاریخ

Google 's Spanner مفهوم مدرن پایگاه داده SQL توزیع شده را رایج کرد. گوگل پایگاه داده و معماری آن را در وایت پیپری در سال 2012 به نام «Spanner: Google's Globally-Distributed Database» توصیف کرد. این مقاله Spanner را توصیف می‌کند که از یک ذخیره‌سازی مقادیر کلیدی شبیه به جدول بزرگ به یک پایگاه داده چند نسخه‌ای زمانی تکامل یافته است که در آن داده‌ها در «جدول‌های نیمه رابطه‌ای طرح‌واره‌ای» ذخیره می‌شوند.
Spanner از ساعت‌های اتمی با الگوریتم Paxos برای دستیابی به اجماع در مورد وضعیت توزیع شده بین سرورها استفاده می‌کند. در سال 2010 و اجرای قبلی، ClustrixDB (اکنون MariaDB Xpand) از یک ابزار سخت افزاری به یک پایگاه داده نرم افزاری مبتنی بر Paxos منتقل شد و بعداً توسط MariaDB خریداری شد و به یک ارائه ابری SaaS به نام SkySQL اضافه شد. در سال 2015، دو مهندس گوگل شرکت را ترک کردند تا سوسک DB را ایجاد کنند که نتایج مشابهی را با استفاده از الگوریتم Raft بدون ساعت اتمی یا سخت افزار سفارشی به دست می آورد.
آچار اساساً برای موارد استفاده تراکنشی و سری زمانی استفاده می شود. با این حال، گوگل این تحقیق را با ادامه مقاله در مورد Google F1 که به عنوان یک پایگاه داده پردازش تراکنش/تحلیلی ترکیبی ساخته شده بر روی Spanner توصیف می کند، ادامه داد.