هستی‌شناسی (علم اطلاعات)
تعریف > تفاوت هستی‌شناسی با فرهنگ جامع

«رده‌بندی» به عنوان نوعی سیستم آرایش نام که توسط انسان استفاده شده و با کمک رابطهٔ پدر-فرزند، موجودات را بر اساس ماهیت طبیعی آن‌ها در گروه‌هایی سازمان‌دهی می‌کند، معرفی شد. یکی دیگر از سیستم‌های سازمان‌دهی نام‌ها، فرهنگ جامع یا اصطلاح‌نامه است. فرهنگ جامع، یک رده‌بندی غنی شده‌است؛ به‌گونه‌ای که شماری از روابط معنایی را بین موجودات سازمان دهی شده، به رسمیت می‌شناسد. به عنوان مثال برای یک مفهوم، مفاهیم معادل، متضاد و مرتبط؛ قابل توصیف است. مؤسسهٔ استاندارد آمریکا فرهنگ جامع را چنین تعریف می‌کند: «فرهنگ جامع یک واژگان کنترل شده‌است که به‌صورت مشخص سازمان‌دهی و ساختاردهی شده است، به‌گونه‌ای که در آن روابطی مانند معادل بودن، تشابه املایی، وراثتی و رابطه‌ای به‌وضوح نشان‌داده می‌شود. این رابطه‌ها با استفاده از شناسه‌های استاندارد مشخص می‌شوند».
به خدمت گرفتن فرهنگ جامع می‌تواند متضمن عدم وقوع تناقض و ناسازگاری بین مفاهیم گردد. همچنین وجود ارتباطات معنایی بین مفاهیم، باعث بهبودی جستجوی اطلاعات و تسهیل مکان یابی آن‌ها می‌گردد. این قابلیت‌های فرهنگ جامع، مرهون تعریف شماری از رابطه‌های استاندارد و محدو بین مفاهیم و استفاده از آن‌ها در سازمان دهی مفاهیم است. در جدول زیر رابطه‌های تعریف شده در فرهنگ جامع یونسکو و شناسه‌های این رابطه‌ها نشان داده شده‌است. در این فرهنگ جامع، کلمات مرتبط با شاخه‌های مختلف علمی، ادبی و هنری توصیف و تشریح شده‌اند. شاخه‌های مختلفی که در این فرهنگ جامع پوشش داده شده‌اند عبارتند از: آموزش، علوم، فرهنگ، علوم انسانی و اجتماعی، اطلاعات و ارتباطات، سیاست، حقوق و اقتصاد. همچنین در این فرهنگ جامع نام کشورها و تقسیم‌بندی آن‌ها از نظر سیاسی، اقتصادی، جغرافیایی، نژادی و مذهبی نیز موجود است.
جدول رابطه‌های تعریف شده در فرهنگ جامع یونسکو
| نوع رابطه | شرح رابطه | پیشوند |
| --- | --- | --- |
| وراثتی | کلمات در یک ساختار سلسه‌مراتبی به هم پیوند داده می‌شوند تا برای هر مفهوم، مفاهیم خاص‌تر و عام‌تر آن را بتوان بیان کرد. |  BT (Broader Than)  NT (Narrower Than)  MT (MicroThesauri) |
| رابطه‌ای | کلمات مشابه در یک ساختار غیر سلسله‌مراتبی به هم مرتبط می‌شوند |  RT (Related Term) |
| معادل بودن | کلماتی که به‌صورت غیرمعمول یا غیررسمی، مترادف یک کلمه استفاده می‌شوند توسط این پیشوند مشخص می‌شود. |  UF (used-for, ornonpreferred term) |
| فرانسوی | معادل فرانسوی یک کلمه مشخص می‌شود | FR |
| اسپانیایی | معادل اسپانیایی یک کلمه مشخص می‌شود | SP |
در مثال زیر توضیحات فرهنگ جامع یونسکو در مورد کلمهٔ خاورمیانه (Middle East) نشان داده شده‌است:
Middle East
MT 7.15 Asia and the Pacific
FR Moyen-Orient
SP Oriente Medio
UF Near East
NT1 Afghanistan
NT1 Cyprus
NT1 Persian Gulf States
NT2 Bahrain
NT2 Kuwait
NT2 Oman
NT2 Qatar
NT2 Saudi Arabia
NT2 United Arab Emirates
NT1 Iran
NT1 Iran, Islamic Republic
NT1 Iraq
NT1 Jordan
NT1 Lebanon
NT1 Palestine
NT1 Syrian AR
NT1 Turkey
NT1 Yemen
RT Arab States
RT Asia
محدودیتی که گریبان گیر فرهنگ جامع است ناشی از محدود و مشخص بودن رابطه‌های تعریف شده بین مفاهیم است. بسیاری از روابط جاری بین مفاهیم و موجودات جهان فراتر از این رابطه‌های محدود است. بسیاری از روابط بین مفاهیم در یک فرهنگ جامع قابل بیان نیستند. زیراممکن است آن روابط در آن فرهنگ جامع به رسمیت شناخته نشوند. در مقایسه با فرهنگ جامع، هستی‌شناسی از این‌گونه محدودیت‌ها مبری است ولی باید پذیرفت که فرهنگ‌های جامع در مقایسه با رده‌بندی استعداد بیشتری برای نشان دادن روابط جاری بین مفاهیم و موجودات جهان دارند.