stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
روژه آرنالدز

روژه آرنالدز (به فرانسوی: Roger Arnaldez) (زاده ۱۳ سپتامبر ۱۹۱۱–۷ آوریل ۲۰۰۶) یک اسلام‌شناس و پژوهش گر فرانسوی بود.
وی در پاریس زاده شد و پس از دربافت دکتری فلسفه و ادبیات نزدیک به ده سال در قاهره زندگی کرد و در آن جا به عنوان استاد به تدریس پرداخت.
یون بوهونوسیک

| اطلاعات شخصی | اطلاعات شخصی |
| --- | --- |
ملیت: Ukrainian
زاده: ۱۸ ژانویهٔ ۱۹۸۲ ‏(۴۲ سال) کی‌یف
ورزشی: ورزشی
ورزش: ژیمناستیک
یون بوهونوسیک (انگلیسی: Yevhen Bohonosiuk؛ زادهٔ ۱۸ ژانویهٔ ۱۹۸۲) ورزشکار ژیمناستیک اهل اوکراین است.
کلاس‌های بنیادین صنعت

کلاس‌های بنیادین صنعت (به انگلیسی: Industry Foundation Classes, IFC) مدل داده‌ای است که برای بیان داده‌های صنعت ساخت و ساز و ساختمان‌سازی به کار می‌رود.
این کلاس‌ها، در واقع نوعی قالب برای پرونده‌هایی باز و مستقل از پلتفرم هستند که توسط تولیدکننده‌ای خاص یا گروهی خاص از تولیدکنندگان کنترل نمی‌شوند. این نوع پرونده که بر مبنای اشیاء قرار دارد برای تسهیل هم‌کنش‌پذیری میان صنعت‌های معماری، مهندسی و ساخت و ساز (AEC) ایجاد شده‌است و قالب رایج پروژه‌های مبتنی بر BIM (مدل‌سازی اطلاعات ساختمان) است. خصوصیت مدل IFC، بازبودن و در دسترس بودن است.
تاریخچه

پیدایش IFC به سال ۱۹۹۴ که شرکت اتودسک کنسرسیومی را ایجاد نمود تا دربارهٔ ایجاد مجموعه‌ای از کلاس‌های C++ برای ایجاد نرم‌افزاری یکپارچه، به آن مشاوره دهند، باز می‌گردد. در آن زمان دوازده شرکت که شامل AT&T نیز می‌شدند به این کنسرسیوم پیوستند.
این قالب در ابتدا «مشارکت صنعتی برای هم کنش پذیری» (به انگلیسی: Industry Alliance for Interoperability) نام گرفت. در سپتامبر ۱۹۹۵، عضویت این مشارکت به روی تمام شرکت‌های علاقه‌مند گشوده شد و در سال ۱۹۹۷ به مشارکت بین‌المللی برای هم کنش پذیری تغییر نام داد. مشارکت جدید به صورت سازمانی غیرانتفاعی که توسط صنعت هدایت می‌شد تأسیس شد و هدف آن تدوین IFC به عنوان مدلی بی‌طرف برای پاسخ به نیازهای معماری، مهندسی و احداث، در طول چرخهٔ حیات یک ساختمان بود تا آن که در نهایت در سال ۲۰۰۵، آخرین تغییر نام به IFC انجام شد و توسط بیلدینگ اسمارت نیز تأیید شده‌است.
نسخه‌های IFC و ifcXML

IFC4 (مارس 2013)
ifcXML2x3 (ژوئن ۲۰۰۷)
IFC2x3 (فوریه ۲۰۰۶)
ifcXML2 برای IFC2x2 add1 (یا RC2)
IFC2x2 Addendum 1 (ژوئیه ۲۰۰۴)
ifcXML2 for IFC2x2 (یا RC1)
IFC 2x2
IFC 2x Addendum 1
ifcXML1 برای IFC2x و IFC2x Addendum 1
IFC 2x
IFC 2.0
IFC 1.5.1
IFC 1.5
قالب پرونده‌ها

طبق IFC چندین نوع قالب پرونده تعریف می‌شود که می‌توان از آن‌ها استفاده نمود و برای داده‌های زمینه‌ای مشابه از آن‌ها کمک گرفت.
IFC-SPF قالبی متنی است که در ایزو ۱۰۳۰۳-۲۱ تعریف شمی شود و در آن هرکدام از خط‌ها اطلاعات یک شیء را در خود می‌گنجاند و پسوند پرونده‌های آن «ifc.» است. این قالب، پرکاربردترین قالب IFC است و مزیت آن، حجم کم در عین قابلیت خوانده شدن است.
IFC-XML یک قالب اکس‌ام‌ال است که در ایزو ۱۰۳۰۳-۲۸ تعریف می‌شود و پسوند پرونده‌های آن «ifcXML.» است. این قالب پرونده برای هم کنش پذیری با ابزارهای اکس‌ام‌ال و تبدیل مدل‌های جزئی ساختمان مناسب است. این قالب در عمل بخاطر حجم بزرگ مدل‌های رایج ساختمانها کم کاربرد است.
IFC-ZIP قالبی فشرده است که از گنجاندن یک پروندهٔ IFC-SPF تشکیل شده‌است و پسوند آن «ifcZIP.» است.
ساختار

IFC یک مدل رابطه‌ای اشیاء را بر مبنای زبان مدلسازی دادهٔ «اکسپرس» تعریف می‌کند که از صدها نهاد متفاوت که در یک سلسله مراتب شیء محور سازماندهی شده‌اند تشکیل شده‌است. مثالهایی از این نهادها، اجزای ساختمان نظیر IFCWall، مشخصات هندسی نظیر IfcExtrudedAreaSolid و ساخت‌های مبنایی نظیر IfcCartesianPoint هستند.
کوئن کوندو

| کوئن کوندو | کوئن کوندو |
| --- | --- |
زادهٔ: ۱۱ اکتبر ۱۹۷۸ نیشیو، آیچی
ملیت: ژاپن
کوئن کوندو (انگلیسی: Kōen Kondō؛ زادهٔ ۱۱ اکتبر ۱۹۷۸) بازیگر اهل ژاپن است.
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته‌است می‌توان به سیزده آدمکش اشاره کرد.
اندیجان (روستا)

| اندیجان | اندیجان |
| --- | --- |
منطقهٔ مسکونی: منطقهٔ مسکونی
اندیجانجایگاه در نقشه: اندیجانجایگاه در نقشه
مختصات: ۴۰°۳۸′۴۰″ شمالی ۷۲°۲۱′۵۰″ شرقی﻿ / ﻿۴۰٫۶۴۴۴۴°شمالی ۷۲٫۳۶۳۸۹°شرقی﻿ / 40.64444; 72.36389: مختصات: ۴۰°۳۸′۴۰″ شمالی ۷۲°۲۱′۵۰″ شرقی﻿ / ﻿۴۰٫۶۴۴۴۴°شمالی ۷۲٫۳۶۳۸۹°شرقی﻿ / 40.64444; 72.36389
کشور:  ازبکستان
ولایت: ولایت اندیجان
ناحیه: شهرستان بلاغ‌باشی
تاسیس: ۱۹۴۲
جمعیت (۲۰۰۴): جمعیت (۲۰۰۴)
 • کل: ۱۰۲۰۰
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۵ (زمان ازبکستان)
اندیجان (به ازبکی: Andijan) یک منطقهٔ مسکونی در ازبکستان است که در شهرستان بلاغ‌باشی واقع شده‌است. اندیجان ۱۰٬۲۰۰ نفر جمعیت دارد.
کلون در

کلون قدیمی
یک چفت امروزی
کُلون یا چفت قطعهٔ چوبی یا فلزی است که به پشت در نصب می‌کنند تا به وسیلهٔ آن در را از داخل ببندند.
انته ربیچ

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 آنته ربیچ - ۲۰۱۸:  آنته ربیچ - ۲۰۱۸
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
نام کامل:  آنته ربیچ
زادروز:  ۲۱ سپتامبر ۱۹۹۳ ‏(۳۱ سال)
زادگاه:  اسپلیت، کرواسی
قد:  ۱٫۸۵ متر (۶ فوت ۱ اینچ)
پست:  وینگر
اطلاعات باشگاهی: اطلاعات باشگاهی
باشگاه کنونی:  بشیکتاش
شمارهٔ پیراهن:  ۷
باشگاه‌های جوانان: باشگاه‌های جوانان
۲۰۰۲–۲۰۰۸:  Vinjani
۲۰۰۸–۲۰۱۰:  Imotski
۲۰۱۰–۲۰۱۱:  اسپلیت
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۲۰۱۱–۲۰۱۳ |  اسپلیت |  ۵۹ |  (۱۸) |
| ۲۰۱۳–۲۰۱۸ |  فیورنتینا |  ۵ |  (۲) |
| ۲۰۱۴–۲۰۱۵ |  ← لایپزیگ (قرضی) |  ۱۱ |  (۰) |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۶ |  ← هلاس ورونا (قرضی) |  ۱۰ |  (۰) |
| ۲۰۱۶–۲۰۱۸ |  ← فرانکفورت (قرضی) |  ۴۹ |  (۸) |
| ۲۰۱۸–۲۰۱۹ |  فرانکفورت |  ۲۹ |  (۹) |
| ۲۰۱۹–۲۰۲۰ |  ← آ.ث. میلان (قرضی) |  ۲۶ |  (۱۱) |
| ۲۰۲۰–۲۰۲۳ |  آ.ث. میلان |  ۷۴ |  (۱۶) |
| ۲۰۲۳– |  بشیکتاش |  ۱۱ |  (۰) |
تیم ملی‡: تیم ملی‡
| ۲۰۱۱ |  زیر ۱۸ سال کرواسی |  ۳ |  (۰) |
| ۲۰۱۱–۲۰۱۲ |  زیر ۱۹ سال کرواسی |  ۵ |  (۳) |
| ۲۰۱۲–۲۰۱۳ |  زیر ۲۰ سال کرواسی |  ۶ |  (۳) |
| ۲۰۱۲–۲۰۱۳ |  زیر ۲۱ سال کرواسی |  ۸ |  (۴) |
| ۲۰۱۳–۲۰۲۱ |  کرواسی |  ۴۲ |  (۳) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۳۱ ژوئیه ۲۰۲۳.   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۱۸ ژوئن ۲۰۲۱:  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۳۱ ژوئیه ۲۰۲۳.   ‡ آمار بازی‌ها و گل‌های ملی به‌روز شده در تاریخ ۱۸ ژوئن ۲۰۲۱
آنته ربیچ (کرواتی: Ante Rebic؛ زاده ۲۱ سپتامبر ۱۹۹۳) بازیکن فوتبال اهل کرواسی است که برای باشگاه بشیکتاش بازی می‌کند.
درویتس

| درویتس  | درویتس  |
| --- | --- |
Stadtteil  of موکرن: Stadtteil  of موکرن
  نشان:   نشان
کشور: آلمان
ایالت: زاکسن-آنهالت
ناحیه: Jerichower Land
شهر: موکرن
مساحت: مساحت
 • کل: ۸٫۰۹ کیلومتر مربع (۳٫۱۲ مایل مربع)
ارتفاع: ۹۴ متر (۳۰۸ فوت)
جمعیت (۲۰۰۶-۱۲-۳۱): جمعیت (۲۰۰۶-۱۲-۳۱)
 • کل: ۴۰۹
 • تراکم: ۵۱/کیلومتر مربع (۱۳۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: CET/CEST (UTC+1/+2)
کدهای پستی: ۳۹۲۹۱
کدهای شماره‌گیری: ۰۳۹۲۲۵
پلاک خودرو: JL
درویتس (به آلمانی: Drewitz) یک منطقهٔ مسکونی در آلمان است که در موکرن واقع شده‌است. درویتس ۴۰۹ نفر جمعیت دارد.
برونا مارکزینی

| برونا مارکزینی | برونا مارکزینی |
| --- | --- |
زادهٔ: ۴ اوت ۱۹۹۵ ‏(۲۹ سال) دوکی دی کاشیس، ریو دو ژانیرو، برزیل
ملیت:  برزیلی
پیشه(ها): بازیگر، مانکن
سال‌های فعالیت: ۱۹۹۹-اکنون
قد: ۱٫۷۰ متر (۵ فوت ۷ اینچ)
برونا مارکزینی (پرتغالی: Bruna Marquezine؛ ‏ پرتغالی برزیلی:[ˈbɾunɐ maʁkeˈzini]؛ ‏ ایتالیایی: [markeˈzini]؛ ‏ زادهٔ ۴ اوت ۱۹۹۵) بازیگر و مانکن اهل برزیل است.
از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته است، می‌توان به پادشاه سلامت باد و بلو بیتل اشاره نمود.
ائوسبیو آکاسوسو

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
نام کامل:  Eusebio Alfredo Acasuzo Colán
زادروز:  ۸ آوریل ۱۹۵۲ ‏(۷۲ سال)
زادگاه:  لیما
قد:  ۱٫۸۴ متر (۶ فوت ۰ اینچ)
پست:  دروازه‌بان
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۱۹۷۲–۱۹۷۶ |  Unión Huaral |   |   |
| ۱۹۷۷–۱۹۸۴ |  باشگاه فوتبال اونیورسیتاریو ده دپورتس |   |   |
| ۱۹۸۵–۱۹۸۶ |  باشگاه فوتبال بولیوار |   |   |
تیم ملی: تیم ملی
| ۱۹۷۹–۱۹۸۵ |  تیم ملی فوتبال پرو |  ۳۰ |  (۰) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است. :  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است. 
ائوسبیو آکاسوسو (اسپانیایی: Eusebio Acasuzo‎؛ زادهٔ ۸ آوریل ۱۹۵۲) بازیکن فوتبال اهل پرو بود.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال اونیورسیتاریو ده دپورتس اشاره کرد.
وی همچنین در تیم ملی فوتبال پرو بازی کرده‌است.
اس.او.اس. (ترانه استراتواریوس)

«اس. اُ. اس.» (به انگلیسی: S.O.S.) تک‌آهنگی از استراتوواریوس است که در سال ۱۹۹۸ میلادی منتشر شد.
کفن‌ها

| کفن‌ها | کفن‌ها |
| --- | --- |
پوستر انتشار تبلیغاتی: پوستر انتشار تبلیغاتی
کارگردان: دیوید کراننبرگ
تهیه‌کننده:  سعید بن سعید  مارتین کاتز  آنتونی واکارلو  
نویسنده: دیوید کراننبرگ
بازیگران:  ونسان کسل  دیانه کروگر  گای پیرس 
موسیقی: هاوارد شور
فیلم‌بردار: داگلاس کخ
تدوین‌گر: کریستوفر دونالدسون
شرکت‌های تولید:  پروسپرو پیکچرز  اس بی اس اینترنشنال 
مدت زمان: ۱۱۶ دقیقه
کشور: فرانسه کانادا
زبان: انگلیسی فرانسوی
کفن‌ها (به انگلیسی: The Shrouds) فیلمی رو به اکران از دیوید کراننبرگ است. در این فیلم بازیگرانی از جمله دیانه کروگر، ونسان کسل و گای پیرس حضور دارند.
زمینه داستانی

در این فیلم که به‌عنوان «شخصی‌ترین فیلم کراننبرگ» توصیف شده‌است، کسل نقش کارش را برعهده دارد، بیوه‌ای غمگین که دستگاهی نوآورانه برای کمک به مردم در ارتباط با مردگان می‌سازد.
بازیگران

ونسان کسل در نقش کارش
دیانه کروگر
گای پیرس
ساندریان هالت
الیزابت ساندرز در نقش گری فونر
جنیفر دیل در نقش میرنا اسلوتنیک
اریک واینتال در نقش دکتر هافسترا
استیو سویتسمن در نقش دکتر جری اکلر
تولید

مفهوم فیلم در ابتدا به عنوان یک سریال نتفلیکس تنظیم شده بود و کراننبرگ دو قسمت آن را قبل از لغو برنامه نوشته بود. کراننبرگ گفته‌است که این فیلم بسیار «شخصی» و یک «خودزندگینامه» است.
سعید بن سعید و مارتین کاتز برای پروسپرو پیکچرز و اس بی اس اینترنشنال در کنار تهیه‌کننده استیو سولوموس فعالیت داشتند. فیلمبردار داگلاس کخ در کنار کارگردان هنری جیسون کلارک و طراح تولید کارول اسپایر برای این پروژه فعالیت کرد.
تولید > انتخاب بازیگران

این پروژه برای اولین بار در ماه مه ۲۰۲۲ با حضور وینسنت کسل برای ایفای نقش اصلی معرفی شد. در سپتامبر ۲۰۲۲، لئا سیدو به بازیگران پیوست. در آوریل ۲۰۲۳، دیانه کروگر جایگزین سیدو شد و گای پیرس به جمع بازیگران پیوست. در آن ماه ساندریان هالت نیز به گروه بازیگران پیوست.
تولید > فیلمبرداری

تصویربرداری اصلی در ۸ مه ۲۰۲۳ در تورنتو، کانادا آغاز شد. فیلمبرداری در ۱۹ ژوئن ۲۰۲۳ به پایان رسید.
یون برلادانو

یون برلادانو (انگلیسی: Ion Bîrlădeanu؛ زادهٔ ۱ august ۱۹۵۸&#۱۶۰;(۱۹۵۸-۰۸) (۶۶ سال)) ورزشکار اهل رومانی است.
وی در مسابقات کشوری و بین‌المللی در مجموع برندهٔ ۱ مدال طلا، ۵ مدال نقره، ۲ مدال برنز شده‌است.
اتیلن دیون

| اتیلن دیون | اتیلن دیون |
| --- | --- |
نام‌گذاری آیوپاکEthene-12-dione: نام‌گذاری آیوپاکEthene-12-dione
نام‌گذاری اتحادیه بین‌المللی شیمی محض و کاربردیEthenedione: نام‌گذاری اتحادیه بین‌المللی شیمی محض و کاربردیEthenedione
دیگر نام‌هاDicarbon dioxide  Dimeric carbon monoxide  Dimeric carbonous oxide  Dimeric carbon(II) oxide  Ethylenedione: دیگر نام‌هاDicarbon dioxide  Dimeric carbon monoxide  Dimeric carbonous oxide  Dimeric carbon(II) oxide  Ethylenedione
شناساگرها: شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس: 4363-38-6
پاب‌کم: 314937 Y
کم‌اسپایدر: 278619 Y
جی‌مول-تصاویر سه بعدی: Image 1
 SMILES O=C=C=O :  SMILES O=C=C=O 
 InChI InChI=1S/C2O2/c3-1-2-4 Key: FONOSWYYBCBQGN-UHFFFAOYSA-N :  InChI InChI=1S/C2O2/c3-1-2-4 Key: FONOSWYYBCBQGN-UHFFFAOYSA-N 
خصوصیات: خصوصیات
فرمول مولکولی: C2O2
جرم مولی: ۵۶٫۰۲ g mol−1
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa): به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
Infobox references: Infobox references
:   
اتیلن دیون (به انگلیسی: Ethylene dione) یک ترکیب شیمیایی با شناسه پاب‌کم ۳۱۴۹۳۷ است.
درویزه ننگنهاری

آخوند دَرویزه نَنگَنهاری از فارسی‌نویسان افغانستان بود که در موضوعات دینی تألیف می‌کرد.
وی تبار خویش را به سید علی تِرمِذی می‌رساند. نام درویزه، شکل دیگری است از واژهٔ دریوزه.اوازتبارسیدعلی نبود بلکهازشاگردان اوبودودرویزه احتمالاازلغت درویش گرفته شده نه دریوزه
از او کتابی به نام ارشادالطالبین در دست است که در چهار باب تألیف شده. وی دلیل بخش‌بندی کتاب به چهار باب را مانندگی با چهار جوی بهشت عنوان کرده‌است.
بخش‌ها و موضوعات این کتاب عبارتند از:
باب اول:
فصل اول: توحید
فصل دوم: ایمان
فصل سوم: وضو
فصل چهارم: نماز
باب دوم:
فصل اول: توبه
فصل دوم: علامت پیر کامل
فصل سوم: چهار علم
فصل چهارم: ذکر
باب سوم: سیَر ملوک
باب چهارم:
فصل اول: اخلاق حمیده
فصل دوم: اخلاق ذمیمه
فصل سوم: صبر
فصل چهارم: شکر
کمشور

| کمشور | کمشور |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: ۳۴°۴۳′۳۳″ شمالی ۴۷°۶′۳۱″ شرقی﻿ / ﻿۳۴٫۷۲۵۸۳°شمالی ۴۷٫۱۰۸۶۱°شرقی﻿ / 34.72583; 47.10861: مختصات: ۳۴°۴۳′۳۳″ شمالی ۴۷°۶′۳۱″ شرقی﻿ / ﻿۳۴٫۷۲۵۸۳°شمالی ۴۷٫۱۰۸۶۱°شرقی﻿ / 34.72583; 47.10861
کشور: ایران
استان: کرمانشاه
شهرستان: کرمانشاه
بخش: بخش مرکزی
دهستان: پشت دربند
جمعیت: ۲۶۸ نفر (سرشماری ۹۵)
کمشور، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان کرمانشاه در استان کرمانشاه ایران است.
جمعیت

این روستا در دهستان پشت دربند قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۳۵۴ نفر (۹۳خانوار) بوده‌است.
ازنفس‌افتاده (آلبوم)

| بررسی انتقادی> منبع | بررسی انتقادی> رتبه‌بندی |
| --- | --- |
آل‌میوزیک:  
بی‌نفس یا از نفس‌افتاده (به انگلیسی: Breathless) ششمین آلبوم گروه پراگرسیو راک کمل است. این آخرین حضور پیتر باردنز، کیبوردنواز، با گروه است. در این آلبوم، گروه در عین حال که صدای خود را به سمت ترانه‌های پاپ راک مانند تغییر می‌داد، عناصر جَز و پراگرسیو و سایر سبک‌های اصلی خود را نیز همچنان حفظ کرد.
فهرست ترانه‌ها

«Breathless»
«Echoes»
«Wing and a Prayer»
«Down on the Farm»
«Starlight Ride»
«Summer Lightning»
«You Make Me Smile»
«The Sleeper»
«Rainbow's End»
دست‌اندرکاران

اندرو لاتیمر – گیتار، خواننده در آهنگ‌های ۲، ۵، ۷ و ۹
پیتر باردنز – کیبرد، ارگ، خواننده در آهنگ شماره ۳
مل کالینز – فلوت، ساکسوفون
ریچارد سینکلر – باس، خواننده در آهنگ شماره ۱، ۴ و ۶
اندی وارد – درامز و سازهای کوبه‌ای
دیو سینکلر – کیبورد در آهنگ شماره ۷ و ۹
تاریخ‌نگاری قرآن

همچنین ببینید: تفسیر قرآن
پژوهش در بابِ قرآن و سرآغازهای آن، با داشتن ارتباطی تنگاتنگ با سرآغازهای اسلام، سابقه‌ای طولانی دارد. در سنتِ اسلامی، دانش‌هایی مانندِ، نسخ، اسبابِ نزول و تفسیرِ قرآن و تاریخ قرآن برای فهم منطق و شیوه شکل‌گیری قرآن پدیدار شدند و در طول قرن‌ها متفکران مسلمان بر روی فهمِ متنِ قرآن، دورهٔ انتقال، کتابت و تاریخِ آن بحث‌های جدی کرده‌اند. در غرب، نخستین پژوهش‌های جدی با رویکرد تاریخی-انتقادی و علمی در نیمه نخست قرنِ نوزدهم و در تداوم مطالعه تاریخی و انتقادیِ کتابِ مقدس آغاز شد. یکی از نخستین پژوهشگران، آبراهام گایگر بود که پژوهشی مبتنی بر فقه‌الغه در مورد قرآن را آغاز کرد. سپس در اوایل سال ۱۸۶۰، یکی از اولین و جدی‌ترین آثار مرجع تحت عنوان «تاریخ قرآن» توسط تئودور نلدکه به نگارش درآمد که سرآغاز اسلام را از زاویه ای فلسفی، تاریخی و انتقادی بررسی کرده‌است؛ این اثر سریعاً به یک اثر کلاسیک در زمینه قرآن‌پژوهی تبدیل شد.
قرآن‌پژوهی در دهه ۱۹۷۰، با پرسش از اعتبار منابع تاریخیِ مسلمانان و همچنین ورودِ روشمندِ منابع غیر اسلامی، جهش و تغییراتِ تعیین‌کننده‌ای کرد؛ امری که موجب به چند برابرشدن پژوهش‌ها، بحث‌های جدی میان متخصصان و پدیدار شدن نظریاتِ گاهی انقلابی شد. پژوهش‌ها شتاب زیادی را در آخرین دهه قرنِ بیستم و ابتدای قرنِ بیست و یکم تجربه کردند. در همین دوران، دومین تغییر اساسی در قرآن‌پژوهی، با تأکید بر زمینه و زمانهٔ محمد شکل گرفت. در چند سال اخیر، تعداد پژوهش‌ها بیشتر و بیشتر نیز شده‌است.
امروزه، قرآن‌پژوهی با توجه به پژوهشگران و نهادهای تحقیقاتی متفاوت در نقاط مختلف دنیا، پیشرفت‌های زیادی کرده‌است و مانند گذشته، نه صرفاً بر روی یافته‌ها و تاملات شخصی، بلکه در شبکه‌هایی علمی صورت می‌پذیرند؛ امری که موجب شکل‌گیری پژوهش‌های گروهی و بین‌المللی زیادی شده‌اند. همچنین اکنون چندین دانش به صورت مشترک در این پژوهش‌ها استفاده می‌شوند، مانند فقه‌الغه، روش تاریخی، مردم‌شناسی، باستان‌شناسی، کتیبه‌شناسی، نسخه‌شناسی، خط‌شناسی، تاریخ ادیان و …
پیدایش پژوهش قرآنی > در میان مسلمانان

در میان مسلمانان، نخستین تلاش‌ها برای فهم قرآن، برآمده از برخی مشکلات و مسائل درونی متن، همچون نظم، گفته‌های متناقض درونی و دلیلِ چینش سوره‌ها بود؛ مسائلی که پاسخ‌های متعدد و متفاوتی از سوی مسلمانان داشتند. به همین صورت، یکی از نخستین تلاش‌ها برای تاریخ‌انگاری سوره‌های قرآن، ناشی از نیازِ حقوقیِ دولت اسلامی برای استفاده از متن قرآن بوده‌است. مشکل ابتدایی، برخی گفته‌های متضاد در محتوای قرآن بود که منجر به ایجاد مشکلات زیادی می‌شده‌است. به عنوان مثال، یک مورد حکم شراب است که در آیهٔ نود سوره مائده از ممنوعیت شراب صحبت می‌شود، اما در سوره بقره آیه ۲۰۹ و نسا آیهٔ ۴۳، مصرف شراب مجاز است (با اکراه). وجود این تضادها، نیاز به ایجاد و فهم یک نظمِ تاریخی در متن قرآن را نشان داد. تلاش‌ها برای فهم تاریخیِ متنِ قرآن در درجه نخست منجر به شکل‌گیری دانشی به نام «نسخ» شد؛ اینکه تصور شود در یک نظمِ زمانی، یک بخش می‌تواند متاخر باشد و بخشِ مشابه قبلی را منسوخ کند. کتاب‌های تحت عنوان «ناسخ و منسوخ» به برخی افراد منسوب شد، از جمله به قتاده بن دعامه (درگذشت ۱۱۸ق)، زهری (درگذشت ۱۲۴ق)، عطاء بن ابی رباح (درگذشت ۲۲۳ق) و قاسم بن سلام هروی (درگذشت ۲۲۳ق) که تا امروز یک مرجع است. مسئله «ناسخ و منسوخ»، در مرحله‌ای دیگر، برای قابل فهم کردنِ مجموعه متون موجود، با قرار متن قرآن حولِ زندگی محمد منجر به شکل‌گیری سنتی دیگر به نام «اسبابِ نزول» شد که بر این عقیده بنا شده‌است که قرآن یک نویسنده بیشتر ندارد و حاصل تجارب محمد در یک دوره مشخص در مکه و مدینه است. نخستین اثر تحت عنوانِ «اسباب نزول»، توسط ابوالحسن علی واحدی (درگذشت ۴۶۸ ق) به نگارش درآمد. اما ایدهٔ فهمِ متنِ قرآن بر اساس روایتِ «اسباب نزول»، نخستین بار در رساله‌ای منسوب به مقاتل بن سلیمان (درگذشته ۱۵۰ ق) پیدا می‌شود. این رویکردِ تفسیرِ قرآن مبتنی بر اسبابِ نزول، در تفسیر ابن کثیر (درگذشته ۷۷۴ ق) نقش مهم‌تری می‌گیرد. در حال حاضر، مفسرانِ سنتیِ مسلمان، خوانش و فهمِ متن قرآن بر اساس همین سنتی که چند قرن پس از درگذشت محمد شکل‌گرفته، یعنی سنتِ متاخرِ «نسخ» و «اسبابِ نزول» صورت می‌گیرد، اگرچه تفسیرها و پاسخ‌ها گاهی بسیار متفاوت از یکدیگر باشند. دانشی دینی به نام تاریخ قرآن نیز، حول همین مباحث و برای دفاع از آنچه که به نظرِ خودشان حقانیتِ قرآن است، توسط مؤمنان شکل‌گرفته‌است.
پیدایش پژوهش قرآنی > قرآن و اسلام‌پژوهی در غرب > نخستین ترجمه‌ها

علاقه به اسلام و قرآن در جهان غیر مسلمان قدمت زیادی دارد که همراه با تلاش برای فهم، ترجمه یا تکذیب بوده‌است. در حوالی سال ۱۱۴۱، پیتر مقدس دستور ترجمه قرآن را به لاتین صادر کرد. این ترجمه، انجام شده توسط ردبرتوس رِتِنِنسیس، هرمان دالماسی، پیتر اهل تولِد و پیتر اهل پوئَتیه، همزمان با ردّیه‌ای علیه اسلام از سوی پیتر مقدس است. بسیاری از نویسندگان قرون وسطی، از جمله توماس آکوئیناس و دیونیسیوس کارتوسی، از این ترجمه در مطالعات دینی خود استفاده کردند. به واسطه ظهور صنعتِ چاپ، این ترجمه در سال ۱۵۴۳ توسط زبان شناسِ پروتستان، تئودور بیبلیاندر، منتشر شد. در سال ۱۶۴۷، اولین ترجمه فرانسوی تحت عنوان قرآنِ محمد «L'Alcoran de Mahomet» توسط آندره دو ریه منتشر شد. در سال ۱۶۸۸ نخستین قرآن به زبان انگلیسی از ترجمه آندره دو ریه منتشر شد.
فراتر از این تلاش‌ها برای ترجمه قرآن و برخورد با آن، کنت دو پلِئو از نخستین کسانی بود که بین سال‌های ۱۷۲۹ و ۱۷۳۳ به تاریخ متن قرآن علاقه نشان داد. او نسخه‌هایی از دست‌نویس‌های خطی قدیمیِ قرآن را برای اتین فورمونت فرستاد. بر اساس این نسخه‌ها جی آدلر که آموزش دیده در پژهش‌های کتاب مقدس بود، توانست مطالعه‌ای در بابِ نوشتار و تفاوت‌های این متن انجام دهد.. به نظر می‌رسد، با تمام محدودیت‌ها، این اثر «اولین تلاش برای استفاده از نسخه‌های خطی قدیمی قرآن برای مطالعه قرآن است.» در آغاز قرن نوزدهم، علاقه به نسخه‌های خطی افزایش یافت و فرهنگستان کتیبه‌شناسی و زبان‌های باستانی فرانسه در سال ۱۹۵۷ رقابتی در زمینه پژوهشِ قرآن و نسخه‌های خطی آن ترتیب داد که سه نفر به نام‌های میشل عماری، اشپرنگر و نلدکه توانستند عناوین برتر را کسب کنند.
پیدایش پژوهش قرآنی > قرآن و اسلام‌پژوهی در غرب > پدیدارشدنِ نخستین پژوهش‌های تاریخی-انتقادی

رویکرد علمی و تاریخی-انتقادی، نخست در آلمان و در میان شرق‌شناسان شکل گرفت. آغاز این رویکرد با دو اثر «مقدمه ای تاریخی-انتقادی» قرآن گوستاو وایل (۱۸۴۴) و «تاریخ قرآن» تئودور نلدکه (۱۸۶۰) مشخص شده‌است. نلدکه هنگام انتشار مطالعه خود به قدیمی‌ترین نسخه‌های خطی دسترسی نداشت. وی علاقه‌ای به مطالعه نسخ خطی نداشت و اولین تحقیق خود را اساساً بر اساس سنتِ مسلمانان انجام داد. همچنین پژوهشی با آثاری از فردریش شوالی (۱۹۰۹–۱۹۳۸)، گوتهلف بزگسترسر و اوتو پرتزل ادامه پیدا کرد. در این زمیه، اولین پژوهش‌های فرانسوی توسط رژی بلشر (۱۹۰۰–۱۹۷۳) انجام گرفت.
اولین گامی که اسلام‌شناسی اولیه برداشت، قرار دادن قرآن و اسلام در متن ادیان ابراهیمی قدیمی‌تر بود. در قرن نوزدهم، آبراهام گایگر اولین کسی است که نشان می‌دهد قرآن با ادیان توحیدی قبلی ارتباط داشته‌است. در همان زمان، وایل با مطالعه ارتباط بین قرآن، یهودیت و مسیحیت، نشان می‌دهد که ارتباط قرآن با منابع قدیمی اسلام، بیشتر از اینکه یک گسست با آنها باشد، در یک تدوام است.
گام بعدی نگاه انتقادی به روایت‌های سنتیِ مسلمانان در مورد تاریخ قرآن بود. این کار با پژوهش‌های ایگناز گلدزیهر در قرن نوزدهم آغاز، و در اوایل قرن بیستم توسط هنری لمنس و یوزف شاخت ادامه پیدا کرد. در این بررسی‌ها که هم در متون مقدسِ اواخرِ دورانِ باستان بود و هم در بررسی انتقادی از منابع مسلمان، این پژوهشگران هرگز در این مسئله شک نکردند که قرآن بازتابِ صحیح از تعالیمِ محمد است. نلدکه مهمترین نماینده این جریان برای پژوهش خود، نیاز داشت برخی از منابع اسلامی را قبول کند. این پژوهش‌ها با انتساب قرآن یا قسمت‌هایی از آن به محمد، توسط افرادی همچون دیوید سموئل مارگلیوث، لئون کائتانی و ریچارد بل دنبال شد.
پیدایش پژوهش قرآنی > قرآن و اسلام‌پژوهی در غرب > شروع پژوهش‌ها در مورد قدمتِ قرآنِ رسمی

جریان دیگری که مینگانا یکی از اولین نمایندگان آن است، تلاشی بر مطالعه منابع متنی، مسلمان و غیرمسلمان داشت. با بررسی‌های آلفونس مینگانا، متخصص زبان عربی و سریانی، دربارهٔ انتقال متن قرآن گامی مهم در این حوزه برداشته شد. او دربارهٔ نقش اساسی خلیفه اموی عبدالملک بن‌مروان (حکومت ۶۵–۸۶) و حکمران او حجاج بن‌یوسف در مقابلهٔ نهایی متن قرآن، بیش از همه، بر غیرقابل اعتماد بودن منابع اسلامیِ مربوط به جمع‌آوری قرآن تأکید کرد و به این نتیجه رسید که نسخه رسمی قرآن تا پایان قرن هفتم میلادی وجود نداشته‌است؛ یعنی «مصحف عثمان» باید در دورهٔ عبدالملک به صورت نهایی گردآوری و تدوین شده باشد. پس از مینگانا برخی تاریخ‌های جدیدتری نیز برای جمع‌آوری قرآن ذکر کردند، اما در دهه هفتاد میلادی، پاتریشیا کرون و مایکل کوک بر اساس پژوهش‌هایشان، فرضیه‌های جدیدتر را رد کردند و در تاریخ‌گذاری نسخهٔ نهایی و رسمی قرآن به نظریه مینگانا بازگشتند. امروزه، این مسئله مورد تأیید بسیاری از پژوهشگران است.
پیدایش پژوهش قرآنی > قرآن و اسلام‌پژوهی در غرب > پژوهش‌های دهه هفتاد میلادی: اعتبار زدایی از منابع سنتی

پژوهش‌های انجام شده در دهه هفتاد میلادی توسط پاتریشیا کرون، مایکل کوک، جان وانسبرگ و گونتر لولینگ، تبدیل به نقطه عطفی در پژوهش‌های قرآن و صدر اسلام شدند. این پژوهش‌ها نکات مهمی را در مورد تاریخ قرآن نشان دادند؛ از جمله این نکات می‌توان به عدم موثق بودن منابع اسلامی در مورد صدر اسلام و قرآن است؛ منابعی که باید با نگاهی انتقادی آنها را بررسی کرد، زیرا به شکل متاخر توسط عالمان مسلمان نوشته‌شده‌اند، پر از تناقض، روایات دور از واقعیت و افسانه‌وار هستند. از دیگر نکات این پژوهش‌ها، نیاز به مطالعه منابع غیر اسلامیِ نوشته‌شده در صدر اسلام برای فهم متنِ قرآن، و تأیید گفته‌های مینگانا در بابِ نقش عبدالملک در استقرار اسلام و قرآن اشاره کرد.