مراسم عروسی در ایران
آداب عروسی در قوم‌های مختلف > لر

در میان لرها عقد با خویشاوندان بسیار رایج است، معمولاً پس از به دنیا آمدن فرزند، والدین آنها پسر و دختر را برای هم برمی‌گزینند که به این رسم «نافه بر» می گوبند هر چند تقریباً اکنون این رسم از بین رفته‌است. اگر پسر و دختر قبلاً نافه بر نشده باشند لرها برای پسرشان به خواستگاری می‌روند. پیش از رفتن برای خواستگاری، به «سرنجه‌گیرو» دست می‌زنند، یعنی عروس آینده را زیر نظر می‌گیرند. برای این کار چند نفر از خانوادهٔ داماد به منزل عروس رفته و او را می‌بینند و اگر غریبه باشند، با خانوادهٔ او آشنا می‌شوند. پس از این کار نوبت به گفتگوی دو پدر می‌شود و پس از اینکه خانوادهٔ عروس رضایت خود را برای مراحل اولیه اعلام کردند، خانواده داماد به کارکیخایی می‌روند. اگر دختر و پسر از قبل برای هم نافه‌بر نشده باشند، باز هم احتمال خیلی زیاد دارد که با هم قوم‌وخویش باشند و بنابراین، معمولاً جواب خواستگاری در همان شب داده می‌شود.
یکی دیگر از آداب و رسوم عروسی در لرستان مراسم خرج بُرون است. در این رسم، همهٔ اقوام نزدیک عروس و داماد در خانهٔ عروس جمع می‌شوند و مخارج عروسی و جهیزیه را تعیین می‌کنند. این سنت قدیمی بسیار عالی، باعث می‌شود که هیچ فشار اقتصادی‌ای به خانواده عروس و داماد وارد نشود و همه فامیل در امر ازدواج دو جوان مشارکت داشته باشند و به اصطلاح گوشه کار را بگیرند.
از قدیم رسم بوده که مبلغی را به عنوان شیربها به مادر عروس که زحمت بزرگ کردن دخترش را بر عهده داشته، بدهند. در شب خرج برون، مقدار شیربها، مهریه، مخارج عروسی و جهیزیه، همه روی کاغذی که سیاهه نام دارد لیست می‌شود. مکتوب کردن تمامی مخارج عروسی، سنت جالبی است که باعث می‌شود هر دو طرف و همهٔ خانواده‌ها تعهد رسمی‌تری نسبت به مسائل مالی عروسی داشته باشند. چند روز قبل از مراسم عقد، خانوادهٔ داماد به همراه بزرگ‌ترهای فامیل، برای دست بوس به منزل عروس می‌روند. آنها برای آخرین بار از پدر عروس اجازه می‌گیرند که دختر او را به همسری داماد قبول کنند. بعد از این که پدر عروس اجازه داد، داماد یا برادرش برخاسته و دست پدر عروس را می‌بوسند. این مراسم آخرین عهد و قرار پیش از عقدکنون است و همه با شادی برای روز عقد آماده می‌شوند.
ممکن است مراسم عقدکنون قبل از عروسی و در یک روز جداگانه انجام شود تا عروس و داماد به هم محرم شوند و خود را برای زندگی مشترک و رفتن زیر یک سقف آماده کنند. معمولاً عقدکنون چند روز بعد از خرج برون و در خانهٔ عروس انجام می‌شود. روز قبل از عقد خانوادهٔ داماد هدایایی از مواد غذایی گرفته تا گوسفندی حنا زده را به خانهٔ عروس می‌برند. آنها این کار را با ساز و دهل و اسفند دود کردن انجام می‌دهند. به این هدایا آووعظیفه گفته می‌شود. سپس در خانه عروس و بعد از ناهار، مراسم عقد برپا می‌شود و دختر پس از سه بار پرسش و گرفتن زیرلفظی از آقای داماد جواب بله را به عاقد داده و به صورت رسمی به همسری داماد در می‌آید.
یکی دیگر از مراسم عروسی در لرستان شب حنابنو یا حنابندان است. این مراسم شب پیش از عروسی در خانهٔ عروس جشن گرفته می‌شود که در آن خانواده داماد هدایایی را برای خانوادهٔ عروس می‌برند. این هدایا که می‌توانند کفش، لباس، روسری، لوازم آرایش و چیزهای دیگر باشد، کادوپیچ شده و روی سینی یا مجمعه گذاشته شده و توسط طبق‌کش‌ها با رقص و ساز و آواز به خانه عروس برده می‌شود. در این مراسم در دستان عروس و داماد حنا گذاشته می‌شود و به عروس طلا هدیه می‌دهند.
جشن عروسی در لرستان چه در روز انجام شود و چه در شب، دارای آداب و رسومی مخصوصی است که از روز آغاز می‌شود که همان آماده شدن عروس و داماد است. داماد در این روز به همراهی برادرانش و پسران جوان مجرد، آماده می‌شود. این آماده شدن به همراه رقص و پایکوبی است. آماده شدن عروس هم توسط خواهرانش و خواهران داماد انجام می‌گیرد. از آنجا که همگی برای شادی و سرور لباس می‌پوشند و آماده می‌شوند، به هنگام این کارها بزن و بکوب و آواز و سرودخوانی همراه است.
مراسم عروسی ممکن است به صورت جداگانه یا مختلط برگزار شود. در مراسم جدا زنان با خواندن آواز محلی به نام هوله فضا را شاد می‌کنند. مجلس عروسی سراسر رقص و پایکوبی است و جوانان با نوای ساز و دهل می‌رقصند. رقص‌های محلی در مراسم عروسی در لرستان دوپاه سه‌پا، سنگین سماع و … است که با دستمال انجام می‌شود. هم‌چنین زنان و مردان دست در دست یا جدا جدا با موسیقی محلی، رقص‌های گروهی انجام می‌دهند. چوب‌بازی نیز ممکن است انجام شود. یکی دیگر از کارهایی که در این مراسم انجام می‌شود شلیک تیر هوایی است که از جانب خانواده داماد انجام می‌شود. معمولاً غذای عروسی بز برنج نام دارد که به صورت سینی در میان افراد بخش می‌شود. بردن عروس به خانهٔ داماد عروس‌بَرو نام دارد که در آن خانوادهٔ عروس از دخترشان خداحافظی می‌کنند. برادر عروس در این مراسم درون یک پارچهٔ قرمز نبات قرار داده و دور کمر عروس می‌بندد. شاباش و پول زیادی را به لباس عروس وصل می‌کنند و به این ترتیب عروس سر خانه و زندگی خودش می‌رود. یکی دیگر از آداب عروسی در لرستان پاگشا است. این مراسم که یک هفته بعد از عروسی برگزار می‌شود، به دعوت خانواده عروس انجام شده و در آن خانواده عروس، خانواده داماد را به همراه عروس و داماد دعوت کرده و مهمانی می‌گیرند.