stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
چیستان
تاریخچه چیستان و معما > چیستان در ادبیات دری

قدیمی‌ترین چیستان در ادبیات دری به صورت مشخص معلوم نیست؛ اما با در نظر داشتن سابقه این نوع ادبی در ادبیات پهلوی، می‌توان حدس زد که از همان ابتدای ظهور ادبیات دری چیستان‌هایی توسط شاعران سروده شده‌است که متأسفانه به دست ما نرسیده‌است.
یکی از نخستین شاعران دری که قسمت بیشتری از اشعارش از حوادث ایمن مانده و به ما رسیده‌است، رودکی است. وجود چیستان‌هایی در اشعار این شاعر، نشان دهنده موجودیت این نوع ادب در عهد اوست.
رودکی در لغز «قلم» سروده‌است:
«لنگ دونده است گوش نی و سخن یاب/گنگ فصیح است چشم نی و جهان بین
تیزی شمشیر دارد و روش مار/ کالبد عاشقان و گونه غمگین»
نمونه‌های چیستان در اشعار افرادی مثل منوچهری و عنصری تحت عنوان چیستان یا معما دیده می‌شود. یکی از معروف‌ترین آنها «لغز شمع» از منوچهری است که در مدح عنصری گفته‌است:
«ای نهاده بر میان فرق جان خویشتن/ جسم ما زنده به جان و جان تو زنده به تن»
این نوع از صنعت ادبی در دوره سبک خراسانی رواج بیشتری داشت. لغزها معمولاً در آغاز قصیده‌ها به عنوان تشبیب بکار می‌رفتند. به همین دلیل اوج یا رکود لغز یا چیستان، به رواج قصیده و قصیده سرایی وابسته بود. از آنجایی که قرون چهار تا شش دوران اوج قصیده سرایی در ادبیات فارسی بود و قصیده سرایان نام‌آوری در این عصر ظهور کردند، صنعت چیستان هم در این دوران (سبک خراسانی) به اوج خود رسید. به طوری که در شعر شاعرانی مثل ناصر خسرو، مسعود سعد، فرخی و منوچهری نمونه‌های بسیاری از این نوع دیده می‌شود. همچنین ابن یمین از دیگر شاعرانی است که توجه بسیاری به سرودن چیستان داشته‌است.
از دیگر لغزهای برجسته این دوره، لغز فرخی در وصف شمشیر است:
«چیست آن آب چو آتش و آهن چون پرنیان / بی روان تن پیکری پاکیزه چون بی تن روان»
بعدها در دوره بازگشت ادبی قصیده سرایی با اقبال دوباره شاعران مواجه شد و چیستان و لغز بار دیگر در شعر کاربرد بافت. فتحعلی خان صبا، از شاعران این دوره، لغزهایی به نام کتاب، خشخاش، خربزه، نیزه، عینک و… دارد. اما این کاربرد مدت زیادی تداوم نیافت و به تدریج از میان رفت.
معماگویی هم اگرچه که از دیرباز در شعر فارسی معمول بود، اما در نزد ادیبان و بزرگان ادبیات فارسی منزلتی نداشته‌است. عمده رواج آن از قرن هشتم به مدت دو یا سه قرن است. این سبک از دوران صفویه چنان رواج یافت که افرادی با تخلص «معمایی» کتاب‌هایی دربارهٔ انواع معما و شیوه‌های سرایش آن نوشتند. از جمله این کتاب‌ها می‌توان به «حلیه حلل جامی» و «دستور معمای میرحسن معمایی» اشاره کرد. این شاعران گاهی معماگویی را به جایی از پیچیدگی رساندند که کسی جز شاعر توانایی حل آن را نداشت. به همین دلیل استاد همایی معتقد است که در حدود این سه قرن شاعران بسیاری عمر خود را در این کار بیهوده هدر کردند. دربارهٔ تفاوت معما با چیستان و لغز در ادامه مطالبی بیان خواهد شد.
انواع چیستان > به لحاظ زبان و بیان

چیستان‌های ادبی: شاعران آنها را سروده‌اند. سپس سینه به سینه به ما رسیده‌اند. این چیستان‌ها نسبتاً پیچیده‌تر و فاخرتر از شکل عامیانه هستند و در قالب وزن‌های عروضی و به نظم سروده شده‌اند. چیستان‌های ادبی گاه چند بیت و نسبت به شکل عامیانه بلندتر است.
چیستان‌های عامیانه و محلی: در فرهنگ مردم ریشه دارد و سینه به سینه نقل شده‌است. سپس به شعر درآمده اند. این چیستان‌ها ساده، عامه فهم و کوتاه است. وزن آن نیز لزوماً عروضی نیست.
انواع چیستان > به لحاظ ساختار

هر چیستان سه بخش دارد: یک یا چند موضوع- شرح یا تفسیر یا خبری دربارهٔ آن- پاسخ آن
مانند: «چیست آن درج زمرد رنگ ناپیدا دهان» که موضوع آن «درج»، شرح یا خبر آن «زمرد رنگ ناپیدا دهان» و پاسخ آن «انبه» است.
موضوع و شرح چیستان‌ها به لحاظ ساختار دو دسته هستند:
چیستان‌های سؤالی: جمله ای سؤالی است و درآغاز یا پایان آن واژه‌های پرسشی «آن چیست» یا مانند آن می‌آید.
چیستان‌های خبری که جمله‌های خبری هستند و عبارت «چیست آن» در آنها آورده نشده‌است.
ویژگی‌های چیستان

لغز یا چیستان نوعی شعر وصفی است که ابتدا در مقدمه قصاید به عنوان تشبیب، یا به صورت پرسشی یا خطابی به کار می‌رفته‌است و از آنجایی که این نوع ادبی وابسته به قالب قصیده بود، رکود یا اوج آن هم به تحولات قالب قصیده و قصیده گویی بستگی داشت. (در بخش تاریخچه چیستان به این موضوع اشاره شده‌است)
- سادگی: چیستان‌ها معمولاً ساختاری ساده دارند که با بهره‌گیری از عناصر پیرامونی و با توجه به اطلاعات پایه خواننده ساخته می‌شوند. اگرچه هدایت معتقد است که ابتدای لغز باید دشوار و پوشیده باشد و پایان آن آسان و آشکار باشد تا خواننده به تدریج مقصود را دریابد. (دانشنامه)
- کوتاهی: چیستان‌ها معمولاً یک یا دو بیت یا چند گزاره خبری یا پرسشی کوتاه به نظم یا نثر هستند. طولانی بودن بیش از حد چیستان‌ها هم موجب حشو و اطناب است و هم باعث می‌شود تا غرض و هدف اصلی حاصل نشود؛ زیرا در کوتاه‌ترین گزاره باید به پاسخ رسید. همچنین ایجاز در چیستان باعث می‌شود تا به مقولات ادبی نزدیک تر شود؛ بنابراین در چیستان سعی می‌شود تا بعضی اطلاعات اولیه به اختصار در اختیار خواننده گذاشته شود.
- روایت‌های متنوع: تنوع چیستان‌ها نشان از زنده بودن و کارکرد زیاد این قالب در ادبیات فارسی را دارد. گاه برای یک موضوع یا مورد ده‌ها چیستان سروده می‌شود که هریک به وجهی متمایز از آن موضوع اشاره کرده‌اند و در هر کدام جزئی از اجزا و خواص آن مورد توجه قرار گرفته‌است. برای مثال به این دو لغز دربارهٔ «شمشیر» توجه کنید:
«بی‌روح پیکری ست گه جنگ جان شکار بی دود آتشی ست گه رزم پر شرار»
«چیست آن آب چو آتش و آهن چون پرنیان بی روان تن پیکری پاکیزه چون بی تن روان»
- خلاقیت: چیستان‌ها خصلتی نوآورانه و آفرینشگر دارند و همان‌طور که پاسخ به آن نیازمند تفکر و نوآوری است، طراحی آن نیز نیازمند خلاقیت است.
- نداشتن سازنده مشخص: این ویژگی مختص چیستان‌های شفاهی است. به‌طور کلی چیستان‌ها از ادبیات شفاهی سرچشمه گرفته‌اند. چیستان‌هایی که در میان مردم مناطق مختلف رواج داشتند و دارند، سازندگان مشخصی نداشتند و خالقان آنها گمنام هستند. برعکس چیستان‌های مکتوب که منسوب به شاعران مشخصی هستند و سرایندگان آنها معلوم است. سازندگان خوش ذوق این چیستان‌ها استعداد بسیار زیادی داشتند؛ تا جایی که به نظر می‌آید از فنون از فنون مختلف شاعری آگاه بودند؛ زیرا در برخی چیستان‌ها ایجاز، تصویرسازی، هماهنگی و بار عاطفی و فلسفی بسیار هنرمندانه بکار رفته‌است.
- کارکردهای مختلف: یکی دیگر از وِیژگی‌های چیستان‌ها، کارکردهای مختلف آنها است. چیستان‌ها صرفاً جنبه تفریح و سرگرمی نداشتند و برای مقاصد مختلفی از جمله تعلیم و تربیت، تحریک حس کنجکاوی و… به وجود می‌آمدند. در بخش کارکردهای چیستان به این موضوع پرداخته شده‌است.
جنبه‌های ادبی چیستان > وزن

چیستان‌هایی که در ادبیات فارسی موجود هستند، اغلب دارای وزن عروضی هستند. البته به جز دو اثری که از ادبیات پهلوی باقی مانده‌اند. این دو اثر یعنی «رساله یوشت فریان و اخت» و «گزارش شطرنج و نرد» به نثر هستند. به‌طورکلی آثار این دوره (ادبیات پهلوی) حتی اگر منظوم باشند یا ویژگی‌های نظم تا حدودی در آنها دیده شود، هیچ‌کدام دارای وزن عروضی نبوده‌اند.
جنبه‌های ادبی چیستان > جنبه‌های بلاغی

ساختار این چیستان‌ها به لحاظ ادبی، مملو از صناعات بدیعی و بیانی هستند.
تشبیه: معمولاً تشبیهاتی که در چیستان‌ها از طرف شاعر مورد استفاده قرار می‌گیرند، تشبیهاتی ملموس و محسوس هستند.
استعاره: چیستان‌ها معمولاً در ذات خود برای داشتن ویژگی‌های معماگونه، دارای استعاره هستند. مانند: پیرمرد لرزان، به دور خود گردان. (پاسخ این چیستان دوک است) در این چیستان، پیرمرد لرزان استعاره از دوک است.
دربارهٔ این جنبه از چیستان باید یک مسئله مطرح شود و آن هم این است که اغلب استعاره‌های پیچیده، زمانی قالب لغز داشته‌اند. به این معنا که در واقع لغزها استعاره‌هایی هستند که هنوز چندان در میان افراد جا نیفتاده اند و مورد استفاده عموم قرار نگرفته‌اند. بلکه در طول زمان، در اثر تکرار، این چیستان‌ها و لغزها تبدیل به استعاراتی ملموس شده‌اند. نمونه ای از تطور لغز به استعاره در شاهنامه فردوسی دیده می‌شود. زمانی که مهراب، پدر رودابه، زال را می‌آزماید، چند پرسش را مطرح می‌کند که از این پرسش‌ها با عنوان چیستان تعبیر شده‌است. اما در شعر شاعران بعد از فردوسی تنها به عنوان استعاره به کار رفته‌اند. البته خود فردوسی نام لغز را نیاورده است و از این پرسش‌ها با نام «سخن‌های پوشیده در پرده» یاد کرده‌است. همین «سخن‌های پوشیده در پرده» فردوسی، به صورت استعاره در شعر شاعرانی مثل سنایی غزنوی و نظامی گنجوی دیده می‌شود.
تکرار: در برخی از چیستان‌ها بازی با کلمات، از جمله تکرار کلمات هم آوا و دشوار زیبایی کلام را می‌افزاید.
تناقض: ساخت برخی چیستان‌ها با تناقض (پارادوکس) همراه است. گاهی عناصر وصفی یک چیستان با یکدیگر متناقض هستند. مانند این چیستان که: «سنگین است. وزن ندارد. رنگین است. رنگ ندارد. شیرین است. مزه ندارد.» که پاسخ آن «خواب» است.
جنبه‌های ادبی چیستان > قالب

چیستان‌ها می‌توانند در قالب نظم یا نثر بکار روند. یک رساله از نوع چیستان که از ادبیات پهلوی باقی مانده‌است (رساله یوشت فریان و اخت) و رساله دیگر از این دوره که ویژگی‌های چیستان در آن دیده می‌شود (گزارش شطرنج)، هردو به نثر هستند. همچنین در چیستان‌های شفاهی که در نواحی مختلف از دیرباز رواج داشته‌است، نمونه‌های منثوری دیده می‌شود. از چیستان‌های منظوم هم می‌توان به تمام نمونه‌هایی اشاره کرد شاعران در آغاز قصاید خود سروده‌اند. و همچنین تمام چیستان‌های تک بیتی یا دو بیتی که به صورت شفاهی در نواحی مختلف رواج داشته‌اند.
کارکردهای چستان

آموزشی و تربیتی: هدف سازندگان چیستان‌ها این بود که با دادن برخی مشخصات، نکاتی از قبیل مطالب اجتماعی و و خانوادگی را به شنوندگان القا کنند و با استفاده از تمام ویژگی‌های این چیستان‌ها شنونده را به خود جلب کنند و غیرمستقیم به او آموزشی بدهند و مطالب این چیستان‌ها را درونی کنند.
تحریک حس کنجکاوی: چیستان‌ها در حدت و تحریک دهن بسیار مؤثر هستند. امروزه از آنها برای مسابقات هوش، تقویت حافظه، بالا بردن تمرکز و دقت حواس و افزایش اطلاعات عمومی استفاده می‌شود. در تمام تعریف‌ها نیز بر این کارکرد چیستان تأیید کرده و آن را موجب تیزی ذهن دانسته‌اند. جوامع چیستان ساز و چیستان گو، اهل جست و جو و تحقیق هستند.
سرگرمی: یکی از وظیفه‌های شاعران درباری و مدیحه سرایان سرگرم کردن درباریان بود. به همین سبب شاعر سعی داشت تا اشعار پیراسته تر و گیراتری برای شنوندگان بسراید. این شاعران معمولاً توجه خاصی به قصاید داشتند و سعی می‌کردند تا در اولین ابیات قصیده خود، توجه مخاطبان را جلب کنند. این کار را با استفاده از استعاره‌ها و توصیفات دقیق و موشکافانه خود انجام می‌دادند و بسیاری از این توصیفات حالت چیستان به خود گرفتند. نکته ای که در اینجا مطرح است این است که گاهی حتی نام چیستان هم به این ابیات اضافه نشده‌است. اما با وجود نداشتن عنوان چیستان، به دلیل ویژگی‌هایی که دارند، می‌توان آنها را چیستان نامید.
آزمایش و سنجش هوش: پادشاهان کشورها یا اعزام سفیران و فرستادگان مخصوص و پاسخ به معماها چیرگی علمی خود را نشان می‌دادند. (مانند داستان فرستادن شطرنج به ایران توسط هندیان برای سنجیدن خرد و دانایی ایرانیان که قبلاً به آن اشاره شد) در افسانه‌ها پاسخ دادن به چیستان و برنده شدن در آن چنان اهمیتی داشته که توانسته‌اند جان اشخاص زیادی را نجات دهند؛ (نمونه چنین چیزی در رساله یوشت فریان دیده می‌شود) گاهی به‌واسطه پاسخ دادن به معماهای پادشاهان به مقامی بالا یا ثروتی هنگفت دست می‌یافتند و گاه دختر پادشاه شرط پذیرفتن خواستگارانش را پاسخ دادن به معماهایش قرار می‌داده‌است. برای نمونه داستان دختر شاه روس در هفت پیکر نظامی که خواستگار خود را با طرح معما به طریق آزمایش از میان نیکنامان، هوشمندان، دلاوران و دانایان انتخاب می‌کند. در شاهنامه هم آمده‌است منوچهر شاه شش چیستان از زال می‌پرسد و او به همه آنها جواب درست می‌دهد و بر موبدان و شاه مسلم می‌شود که از هوش سرشاری برخوردار است.
چیستان‌های محلی

چیستان‌های محلی بخشی از ادبیات بومی مناطق مختلف ایران را تشکیل می‌دهند. این چیستان‌ها نوعی تفنن هستند که کارکرد اصلی آنها برای سرگرمی است؛ اما جنبه‌های دیگری هم دارند که در بخش کارکردهای چیستان به آن اشاره شد. این گونه ادبی در مناطق مختلف ایران با نام‌هایی مانند چیزچیزک، واگوشک، مسئله و مانند اینها شناخته می‌شود.
یکی از ویژگی‌های چیستان‌های محلی که قبل تر هم به آن اشاره شد، این است که این اشعار معمولاً سازنده‌های مشخصی ندارند و نشأت گرفته از ادبیات شفاهی مردم هستند که سینه به سینه منتقل شده‌اند. همان‌طور که در اکثر لغزها و چیستان‌ها دیده می‌شود، در انواع شفاهی و محلی چیستان هم از اطلاعات ساده استفاده شده‌است. به‌خصوص اینکه در این نوع محلی، مخاطب عوام هستند. در انواع ادبی و درباری آن که توسط شاعران پخته تری سروده می‌شد، ممکن است به استعارات و توصیفات پیچیده برخورد کنیم. اما در نوع محلی و شفاهی چیستان‌ها از اطلاعات پایه و ساده ای استفاده می‌شده تا توسط مرد محلی و عادی قابل فهم باشد. از دیگر ویژگی‌های چیستان‌های محلی این است که هریک از این چیستان‌ها با فرهنگ و اقلیم سازندگان آنها سازگاری دارند. به این دلیل که برخاسته از نگرش اجتماعی و باورهای قومی و محلی آنهاست و آرزوها، اندیشه‌ها و خواسته‌های آنان را بازتاب می‌دهد. چیستان‌های محلی با توجه به طبیعت و فرهنگ مردم هر منطقه شکل می‌گیرند.
چیستان‌های منظوم در هر نقطه از ایران و مناطق فارسی‌زبان به نامی خوانده می‌شوند. مثلاً در بختیاری چنه چنه گفته می شود.
| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
| شماره | نام | منطقه | توضیح |
| ۱ | تاپماجالار | آذربایجان | طرح چیستان به صورت دوره ای است. هرکس جواب چیستان را پیدا کند، چیستان جدیدی می‌گوید. |
| ۲ | چاچا | بلوچستان | چیستان در این منطقه بیشتر دربارهٔ نام اشیا و پدیده‌های طبیعی است. |
| ۳ | چاوچه | کرمانشاه | نوعی بازی است. یک نفر ویژگی‌های چیزی را بیان می‌کند و فرد مقابل باید نام آن را بگوید. |
| ۴ | ماتال لار | ترکمن‌ها | ترکمن‌ها با این چیستان‌ها مشاعره می‌کنند. |
| ۵ | واگوشک | شیراز |  |
| ۶ | یچی مچی | تنکابن |  |
| ۷ | فال گوشک | سروستان | با جمله "چی چیه" آغاز می‌شود. |
| ۸ | چی چیکی | لری |  |
| ۹ | چیزچیزک | بیرجند | به "چِنِه" (چیست) هم معروف است. |
| ۱۰ | مَتَله | کردی |  |
نمونه‌هایی از چیستان در شعر شاعران > در لغز آتش سده و مدح سلطان محمود گوید

یکی گوهری چون گل بوستانی نه زر وبه دیدار چون زرکانی
به کوه اندرون مانده دیرگاهی به سنگ اندرون زاده باستانی
گهی لعل چون باده ارغوانی گهی زرد چون بیرم زعفرانی
لطیفی بر آمیخته با با کثافت یقینی برابر شده با گمانی
نه گاه بسودن مر اورا نمایش نه گاه گرایش مرا وراگرانی
هم او خلق را مایه زورمندی هم او زنده را مایه زندگانی
ازو قوت فعل بری و بحری ازو حرکت طبع انسی و جانی
غم عاشقی ناچشیده و لیکن خروشنده چون عاشق از ناتوانی
چو زرین درختی همه برگ و بارش ز گوگرد سرخ و عقیق یمانی
چو از کهربا قبه برکشیده زده برسرش رایت کاویانی
عجب گوهرست این گهر گر بجویی مراو را نکو وصف کردن ندانی
نشان دو فصل اندر و بازیابی یکی نو بهاری یکی مهرگانی
ز اجزای او لاله مرغزاری ز آتار او نرگس بوستانی
به عرض شبه گوهری سرخ یابی از و چون کند با تو بازارگانی
کناری گهر بر سر تو فشاند چومشتی شبه بر سر او فشانی ….
نمونه‌هایی از چیستان در شعر شاعران > در لغز شمع و مدح حکیم عنصری

ای نهاده بر میان فرق جان خویشتن جسم ما زنده به جان و جان تو زنده به تن
هر زمان روح تو لختی از بدن کمتر کند گویی اندر روح تو مضمر همی‌گردد بدن
گر نیی کوکب، چرا پیدا نگردی جز به شب ور نیی عاشق، چرا گریی همی بر خویشتن
کوکبی آری ولیکن آسمان تست موم عاشقی آری، ولیکن هست معشوقت لگن
پیرهن در زیر تن‌پوشی و پوشد هر کسی پیرهن بر تن، تو تن‌پوشی همی بر پیرهن
چون بمیری آتش اندر تو رسد زنده شوی چون شوی بیمار، بهتر گردی از گردن زدن
تا همی‌خندی، همی‌گریی و این بس نادر است هم تو معشوقی و عاشق، هم بتی و هم شمن
بشکفی بی نوبهار و پژمری بی‌مهرگان بگریی بی‌دیدگان و باز خندی بی‌دهن …
نمونه‌هایی از چیستان در شعر شاعران > رودکی

لنگ دونده‌ست، گوش نی و سخنیاب گنگ فصیح است، چشم نی و جهان بین
تیزی شمشیر دارد و روش مار کالبد عاشقان و گونهٔ غمگین
این یکی از قدیمی‌ترین لغزهای موجود در ادبیات دری است.
نمونه‌هایی از چیستان در شعر شاعران > شاهنامه

در شاهنامه فردوسی آمده‌است که موبدان برای سنجش هوش و خرد زال پرسش‌ها و چیستان‌هایی را برای وی مطرح می‌کنند و از او می‌خواهند پس از اندیشیدن راز چیستان‌ها را یکی پس از دیگری آشکار کند:
بپرسید مر زال را موبدی ازین تیز هش راه بین بخردی
که دیدم ده و دو درختی سهی که رستست شاداب با فرهی
از آن برزده هر یکی شاخ سی نگردد کم و بیش در پارسی
دگر موبدی گفت کای سرفراز دو اسب گرانمایه و تیز تاز
یکی ز آن به کردار دریای قار یکی چون بلور سپید آبدار
بجنبند و هر دو شتابنده اند همان یکدگر را نیابنده اند
سه دیگر چنین گفت کان سی سوار کجا بگذرانند بر شهریار
یکی کم شود باز چون بشمری همان سی بود باز چون بنگری
چهارم چنین گفت کان مرغزار که بینی پر از سبزه و جویبار
یکی مرد با تیز داسی بزرگ سوی مرغزار اندر آید سترگ
همه ترّّ و خشکش به هم بدرَوَد اگر لابه سازی سخن نشنود
دگر گفت کان برکشیده دو سرو ز دریای با موج برسان غرو
یکی مرغ دارد بریشان کنام نشیمن به شام آن بود این به بام
ازین چون بپرد شود برگ خشک برآن برنشیند دهد بوی مش
از آن دو همیشه یکی آبدار یکی پژمریده شده سوگوار
به پرده درست این سخن‌ها بجوی به پیش ردان آشکارا بگوی
گر این راز ما آشکارا کنی ز خاک سیه مشک سارا کنی
دینر پلین (ویکتوریا)

دینر پلین (به انگلیسی: Dinner Plain) یک شهرک در استرالیا است که در ویکتوریا (استرالیا) واقع شده‌است.
دیندیگول

دیندیگول
شهر دیندیگول (به انگلیسی: Dindigul) با جمعیت ۲۰۴٫۶۶۲ نفر در ایالت تامیل نادو در کشور هند واقع شده‌است.
امریکن ایرلاینز سنتر

| 0 | 1 |
| --- | --- |
AAC: AAC
امریکن ایرلاینز سنتر: امریکن ایرلاینز سنتر
fa (in English: Expected satiety): fa
مکان: خیابان ۲۵۰۰ ویکتوری دالاس, تگزاس۷۵۲۰۱
مختصات: ۳۲°۴۷′۲۶″ شمالی ۹۶°۴۸′۳۷″ غربی﻿ / ﻿۳۲٫۷۹۰۵۶°شمالی ۹۶٫۸۱۰۲۸°غربی﻿ / 32.79056; -96.81028
مالک: دالاس
گرداننده: Center Operating Company, L.P. (a joint venture between the Dallas Mavericks and Dallas Stars)
گنجایش: بسکتبال: ۱۹۲۰۰، حداکثر تا ۲۱۱۴۶ به صورت ایستاده هاکی روی یخ: ۱۸۵۳۲، حداکثر تا ۱۸۵۸۴ کنسرت: ۲۱۰۰۰
ساخت: ساخت
آغاز ساخت: اول سپتامبر ۱۹۹۹
گشایش: ۱۷ ژوئیه ۲۰۰۱
هزینه ساخت: $۴۲۰ million ($۶۹۴ میلیون in ۲۰۲۴ dollars)
معمار: David M. Schwarz/Architectural Services, Inc. اچ کا اس Johnson/McKibben Architects, Inc.
مدیر پروژه: International Facilities Group, LLC.
مهندس سازه: والتر پی مور
مهندس خدمات: فلک و کورتز
پیمانکار عمومی: Austin Commercial/H.J. Russell
استفاده‌کنندگان: استفاده‌کنندگان
دالاس موریکس (ان بی ای) (۲۰۰۱–present) دالاس استارز (ان اچ ال) (۲۰۰۱–present): دالاس موریکس (ان بی ای) (۲۰۰۱–present) دالاس استارز (ان اچ ال) (۲۰۰۱–present)
ورزشگاه امریکن ایرلاینز سنتر (به انگلیسی: American Airlines Center) ورزشگاه خانگی تیم بسکتبال دالاس موریکس و تیم هاکی روی یخ دالاس استارز که در سال ۲۰۰۱ با هزینه ای بالغ بر ۴۲۰ میلیون دلار ساخته شد. علاوه بر این کنسرت های موسیقی و رویدادهای زنده دیگری در این ورزشگاه برگزار می شود.
شرکت ای تی اند تی (به انگلیسی: AT&T) هم سرویس اینترنتی و مخابراتی این ورزشگاه را بر عهده دارن.
نگارخانه

امریکن ایرلانز سنتر در سال ۲۰۱۱
The AAC و صفحه ی نمایش با کیفیت بالا از شرکت ای تی اند تی
امریکن ایرلاینز سنتر -جشن هواداران تیم دالاس موریکس برای قهرمانی در لیگ ان بی ای
یک بازی بین دالاس استارز و فلوریدا پنفرز.
رادیوم-۲۲۳

| عمومی | عمومی |
| --- | --- |
نماد: ۲۲۳Ra
نام‌ها: رادیوم-۲۲۳، Ra-۲۲۳، اکتینیوم ایکس، AcX
پروتون‌ها: ۸۸
نوترون‌ها: ۱۳۵
اطلاعات هسته: اطلاعات هسته
نیمه‌عمر: ۱۱٫۴۳ ± ۰٫۰۵ روز
ایزوتوپ‌های والد: ۲۲۷Th ۲۲۳Fr
محصولات واپاشی: ۲۱۹Rn
جرم ایزوتوپ: ۲۲۳٫۰۱۸۵۰۰۷(۲۲) u
حالت‌های واپاشی: حالت‌های واپاشی
حالت واپاشی: انرژی واپاشی (MeV)
α: ۵٫۹۷۹
ایزوتوپ‌های رادیوم  جدول کامل نوکلیدها: ایزوتوپ‌های رادیوم  جدول کامل نوکلیدها
رادیوم-۲۲۳ (۲۲۳Ra, Ra-223) ایزوتوپ رادیوم با نیمه عمر ۱۱٫۴ روز است. در سال ۱۹۰۵ توسط T. Godlewski، شیمی‌دان لهستانی از کراکوف کشف شد. در گذشته با عنوان آکتینیوم ایکس (AcX) نیز شناخته می‌شد. رادیوم-۲۲۳ دی‌کلرید یک داروی پرتودرمانی ساطع‌کننده ذرات آلفا است که از کلسیم تقلید کرده و در مناطق افزایش یافته استخوان، کمپلکس‌هایی با هیدروکسی‌آپاتیت تشکیل می‌دهد. استفاده اصلی رادیوم-۲۲۳، به عنوان رادیودارویی برای درمان سرطان‌های متاستاتیک در استخوان، به واسطه شباهت شیمیایی آن به کلسیم و دامنه کوتاه تابش آلفای ساطع شده از آن، است.
رامبرانت (فیلم ۱۹۴۲)

| رامبرانت | رامبرانت |
| --- | --- |
کارگردان: هانس اشتاینهوف
فیلمنامه‌نویس: هانس اشتاینهوف Kurt Heuser
بازیگران: گیزلا اولن الیزابت فلیکنشیت پاول هنکلس Hans Hermann Schaufuß اوالد بالزر هرتا فیلر تئودور لوس آریبرت وشر Wilfried Seyferth Paul Rehkopf Rolf Weih Clemens Hasse هلموت وایس هاینریش اشروت Robert Bürkner Erika von Thellmann ادوارد فون وینترشتاین Walter Lieck Hans Stiebner فریدا ریشارد والتر سوسنگوت Lotte Rausch Heinrich Marlow Fritz Hoopts Ernst Legal Franz Stein Maria Loja
موسیقی: آلویس میلیشار
فیلم‌بردار: ریچارد انست
تدوین‌گر: آلیس لودویگ
تاریخ‌های انتشار:  ۱۹۴۲ (۱۹۴۲)  
کشور: آلمان
«رامبرانت» (انگلیسی: Rembrandt) یک فیلم است که در سال ۱۹۴۲ منتشر شد. از بازیگران آن می‌توان به تئودور لوس اشاره کرد.
رامبرگ (راینلاند-فالتس)

| رامبرگ (راینلاند-فالتس)  | رامبرگ (راینلاند-فالتس)  |
| --- | --- |
  نشان:   نشان
کشور: آلمان
ایالت: راینلاند-فالتس
ناحیه: Südliche Weinstraße
انجمن شهرداری: Annweiler am Trifels
حکومت: حکومت
 • شهردار: Juergen Munz
مساحت: مساحت
 • کل: ۷٫۷۵ کیلومتر مربع (۲٫۹۹ مایل مربع)
ارتفاع: ۲۳۷ متر (۷۷۸ فوت)
جمعیت (۲۰۰۶-۱۲-۳۱): جمعیت (۲۰۰۶-۱۲-۳۱)
 • کل: ۱۰۲۵
 • تراکم: ۱۳۰/کیلومتر مربع (۳۴۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: CET/CEST (UTC+1/+2)
کدهای پستی: ۷۶۸۵۷
کدهای شماره‌گیری: ۰۶۳۴۵
پلاک خودرو: SÜW
وبگاه: www.ramberg.de
رامبرگ (به آلمانی: Ramberg) یک شهر در آلمان است که در زودلیشه واینشتراسه واقع شده‌است. رامبرگ ۱٬۰۲۵ نفر جمعیت دارد.
کیسه هوایی

با کیسه هوا اشتباه نشود.
| کیسه هوایی | کیسه هوایی |
| --- | --- |
The alveoli: The alveoli
جزئیات: جزئیات
شناسه‌ها: شناسه‌ها
لاتین: alveolus pulmonis
MeSH: D011650
TH: H3.05.02.0.00026
FMA: 7318
کیسه هوایی یا آلوئول تنفسی (به انگلیسی: alveolus) انتهایی‌ترین بخش نای و بخشی از پارانشیم شش است. کیسه هوایی در واقع محل اصلی مبادله گازهای هوای تنفسی با گازهای خون است و تنها در پستانداران وجود دارد. این کیسه‌های هوایی در انتها یا در طول نایژک‌ها مبادله ای قرار دارند.
بخش اصلی مبادله گازها در این بخش رخ می‌دهد.
آناتومی

آلوئول‌ها دارای کلاژن و فیبرهای الاستیک هستند. فیبرهای الاستیک اجازه می‌دهند آلوئول‌ها در زمان دم تنفسی با افزایش سطح با هوای اکسیژن‌دار پُرشده و سپس در هنگام بازدم تنفسی، جمع شده و دی‌اکسیدکربن مبادله شده به بیرون رانده شود.
هردو ریه انسان روی‌هم دارای نزدیک به سیصد میلیون آلوئول بوده، که در مجموع سطحی برابر صدوچهل متر مربع دارند. هفتاد درصد هر گویچه از مویرگ‌ها پوشیده شده و قطر هر آلوئول در انسان بالغ به‌طور متوسط دویست میکرومتر است که در هنگام دم تنفسی افزایش می‌یابد.
غشای بین آلوئول‌ها و مجرای مویرگ‌های ریه یا غشای آلوئولی، تنها ۰/۴ تا ۲ میکرومتر ضخامت دارد.>آلوئول در لایه اپیتلیال و ماتریکس برون سلولی دربرگرفته شده‌است. در بعضی از دیواره‌های آلوئولی منافذی بین آلوئول‌ها وجود دارند که روزنهٔ کوهن نامیده می‌شوند و این کیسه‌ها از اهمیت زیادی برخوردار هستند.
بافت‌شناسی

از نظر هیستولوژی (بافت‌شناسی) دیواره آلوئول (پنوموسیت) از سه نوع سلول اصلی تشکیل شده‌است.
سلول نوع یک (پولکی): سلول مسئول تبادل گاز که شکل دیواره را تشکیل می‌دهد. این سلول‌ها از نوع بافت پوششی سنگفرشی تک لایه با ضخامت کم هستند و بیشترین سلول‌های ریه را تشکیل می‌دهند.
سلول نوع دو: کوچک‌تر از نوع یک بوده و به مقدار کمتری در حبابک وجود دارد؛ این سلول‌ها دارای زوائد ریزی هستند و وظیفه تولید و ترشح سورفاکتانت ریوی را به عهده دارد. سورفاکتانت یا عامل سطح فعال در کاهش نیروی کشش سطحی آب موجود در حبابک‌ها مؤثر است.
ماکروفاژ: وظیفه دفاع و فاگوسیتوز هر مهاجم خارجی واردشده به ریه هنگام تنفس (مثل باکتری) را دارد. این یاخته‌ها چون از خون گرفته شده‌اند از نوع بافت پیوندی هستند و قابلیت حرکت دارند. این سلول‌ها جز سلول‌های دیواره حبابک‌ها محسوب نمی‌شوند و در آب قرار دارند.
بیماری‌های مرتبط

بیماری‌هایی که در ارتباط با مشکلات آلوئول هستند عبارتند از:
سندرم زجر تنفسی نوزادان
سندرم زجر تنفسی حاد (بزرگسالان)
آمفیزم
برونشیت مزمن
فیبروز سیستیک
پنومونی (سینه‌پهلو)
دیوید دیاو

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
 دیوید دیاو - ۲۰۲۲:  دیوید دیاو - ۲۰۲۲
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
نام کامل:  Davide Djily Diaw
زادروز:  ۶ ژانویهٔ ۱۹۹۲ ‏(۳۲ سال)
زادگاه:  چیویداله دل فریولی
قد:  1.91 m
پست:  مهاجم
اطلاعات باشگاهی: اطلاعات باشگاهی
باشگاه کنونی:  باشگاه فوتبال ویچنزا ویرتوس (on loan from باشگاه فوتبال مونتسا)
شمارهٔ پیراهن:  ۹
باشگاه‌های جوانان: باشگاه‌های جوانان
:  Donatello Calcio
۰۰۰۰–۲۰۱۰:  Ancona Udine
باشگاه‌های حرفه‌ای*: باشگاه‌های حرفه‌ای*
| سال‌ها |  باشگاه‌ها |  بازی† |  (گل)† |
| ۲۰۱۰–۲۰۱۲ |  Sanvitese |  ۵۲ |  (۱۱) |
| ۲۰۱۲–۲۰۱۳ |  Tamai |  ۸ |  (۱) |
| ۲۰۱۳–۲۰۱۵ |  Virtus Corno |  ۴۵ |  (۳۴) |
| ۲۰۱۵–۲۰۱۶ |  Tamai |  ۲۷ |  (۱۳) |
| ۲۰۱۶–۲۰۱۸ |  باشگاه فوتبال ویرتوس انتلا |  ۵۳ |  (۱۰) |
| ۲۰۱۹–۲۰۲۰ |  باشگاه فوتبال چیتادلا |  ۵۳ |  (۲۰) |
| ۲۰۲۰–۲۰۲۱ |  Pordenone |  ۱۸ |  (۱۰) |
| ۲۰۲۱– |  باشگاه فوتبال مونتسا |  ۱۸ |  (۱) |
| ۲۰۲۱– |  ← باشگاه فوتبال ویچنزا ویرتوس (قرضی) |  ۱۵ |  (۳) |
 تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۱۵:۳۸, ۳۰ ژانویه ۲۰۲۲ (UTC). :  تعداد بازی‌ها و گل‌ها فقط مربوط به بازی‌های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۱۵:۳۸, ۳۰ ژانویه ۲۰۲۲ (UTC). 
دیوید دیاو (انگلیسی: Davide Diaw؛ زادهٔ ۶ ژانویهٔ ۱۹۹۲) بازیکن فوتبال اهل ایتالیا است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال ویرتوس انتلا اشاره کرد.
راک‌فیلد، ایندیانا

| راک‌فیلد، ایندیانا | راک‌فیلد، ایندیانا |
| --- | --- |
محدوده ثبت‌نشده: محدوده ثبت‌نشده
موقعیت راک‌فیلد، ایندیانا در نقشه: موقعیت راک‌فیلد، ایندیانا در نقشه
راک‌فیلد، ایندیاناLocation in Carroll County: راک‌فیلد، ایندیاناLocation in Carroll County
مختصات: ۴۰°۳۸′۲۸″ شمالی ۸۶°۳۴′۲۶″ غربی﻿ / ﻿۴۰٫۶۴۱۱۱°شمالی ۸۶٫۵۷۳۸۹°غربی﻿ / 40.64111; -86.57389: مختصات: ۴۰°۳۸′۲۸″ شمالی ۸۶°۳۴′۲۶″ غربی﻿ / ﻿۴۰٫۶۴۱۱۱°شمالی ۸۶٫۵۷۳۸۹°غربی﻿ / 40.64111; -86.57389
کشور:  ایالات متحده آمریکا
ایالت: ایندیانا
شهرستان: شهرستان کرول، ایندیانا
Township: Rock Creek
ارتفاع: ۲۱۳ متر (۶۹۹ فوت)
زیپ‌کد: ۴۶۹۲۳
شماره GNIS: ۴۴۲۲۱۷
راک‌فیلد (به انگلیسی: Rockfield) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان کرول، ایندیانا واقع شده‌است. راک‌فیلد ۲۱۳٫۰۶ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.