stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
استان قم
اقتصاد > درآمدهای استان

در سال ۱۳۹۱ درآمدهای عمومی استان حدود ۱٬۰۳۷ میلیارد ریال بوده‌است. سهم استان قم از کل درآمدهای کشوری ۰٬۷۵ درصد است. تولید ناخالص داخلی استان یا GDPR هم در سال ۱۳۸۹، ۳۶٬۶۷۲ میلیارد ریال است که حدود ۱ درصد از کل تولید ناخالص داخلی ایران را تشکیل می‌دهد.
اقتصاد > صنعت و معدن

استان قم تنوع معدنی بسیاری دارد و اکنون ۱۳ گونه مواد معدنی در استان قابل استخراج هستند. سنگ‌های ساختمانی، گچ و نمک مهم‌ترین معادن استان هستند. از مجموع ۱۰۲ معدن کشف‌شده در استان قم، شمار ۷۱ معدن در حال فعالیت هستند. مرکز بهره‌برداری ذخایر معدنیسراجه قم که در فاصلهٔ ۶۰ کیلومتری شرق شهر قم واقع شده‌است؛ دارای توان فرآوری ۲٬۱ میلیون متر مکعب گاز در روز است و بخش مهمی از سنگ مصرفی شهر قم را تأمین می‌کند. معادن تولیدشده در این واحد بهره‌برداری، به تهران منتقل می‌شود. مرکز بهره‌برداری سراجه قم در حال توسعه جهت ذخیره‌سازی و تولید معدن به میزان ۱٬۴ تن در روز است.
قدمت صنعت در استان قم به سال ۱۶۰ هـ.ق. بازمی‌گردد. از سال ۱۳۲۸ خورشیدی به بعد صنایع دستی و سنتی در استان رواج بیش‌تری گرفت و کارگاه‌های مختلف گیوه چینی، آینه سازی، نمدمالی، تولید کفش، مبل‌سازی، تولید بخاری، آهنگری، حلوایی، صابون سازی، متقال‌بافی و سوهان‌پزی راه‌اندازی شد. یکی از مهم‌ترین صنایع دستی که با اسم قم پیوند خورده سوهان قم می‌باشد که مبدأ پیدایش اولیهٔ آن در هندوستان بوده و سپس در زمان ناصرالدین شاه وارد قم شده‌است.
فهرست صنایع مهم و عمدهٔ استان قم (در مقیاس کارگاهی):
واحدهای کفش: ۴۵۱ واحد
واحدهای آجردستی: ۵۰۲ واحد
واحدهای درودگری: ۱۵۰۶ واحد
واحد سوهان پزی: ۳۷۲ واحد
اقتصاد > کشاورزی

استان قم در سال ۱۳۹۰ دارای ۱۰۲ هزار هکتار زمین کشاورزی بوده که ۱۳ هزار هکتار آن را اراضی باغی تشکیل داده‌اند. تولید کل محصولات زراعی استان در سال (سال ۱۳۹۰) ۳۲۱ هزار تن است که ۷۲ هزار تن آن را محصولات باغی تشکیل می‌دهند. همچنین در بخش دام‌داری استان قم دارای دو شهرک بزرگ دام‌داری به نام‌های «دام‌شهر» و «لبن» است ۹۳۶ واحد دام‌داری صنعتی را در خود جای داده‌اند. ۵۱۷ واحد مرغ‌داری صنعتی نیز در سطح استان مشغول فعالیت هستند که قطب اصلی فعالیت آنان روستای چاهک است.
عمدهٔ تولیدات کشاورزی استان غلات ۶۳ درصد، محصولات صنعتی ۲۰ درصد، نباتات علوفه ۱۰ درصد، و محصولات جالیزی ۶ درصد است.
محصول عمدهٔ کشاورزی استان هم گندم و جو می‌باشد که به علت وجود آب فراوان رودخانه‌های قمرود در پایان زمستان و آغاز بهار کشت آن‌ها از اهمیت خاصی برخوردار است. همچنین قم یکی از مناطق مهم کشت انار در ایران به‌شمار می‌رود و زمین‌های قدیمی اطراف شهر قم از دیرباز به کشت پنبه اختصاص داشته‌است.
حدود ۲۰ درصد از اراضی کشاورزی استان را باغات تشکیل می‌دهند. عمده باغ‌های استان قم در مناطق معتدل و کوهستانی جنوب و غرب استان پراکنده‌اند. عمدهٔ محصولات تولیدی باغات استان میوه‌هایی چون فندق، گلابی و گیلاس هستند. همین‌طور میوه‌های انار و پسته نیز در باغ‌های مناطق مرکزی استان پرورش می‌یابند.
پردرآمدترین محصول کشاورزی قم پسته است که ۱۸۰۰ هکتار از اراضی زراعی استان را تشکیل می‌دهد و سالانه ۱ تن پسته از ۱۵۰۰ هزار هکتار باغ بارآور ۷ سال به بالا برداشت می‌شود و ارزش آن ۲۰ میلیون دلار در سال است.
اقتصاد > بازرگانی و تجارت

۶۰ صنف و ۲۸٬۳۰۱ واحد صنفی در استان قم مشغول فعالیت هستند. در سال ۱۳۹۰ حجم کالاهای وارداتی به استان ۸۰ هزار تن و ارزش آن‌ها ۴۷۵ میلیون دلار بوده‌است. همچنین حجم صادرات استان نیز ۷۰ هزار تن و درآمد صادراتی ۱۸۰ میلیون دلار بوده‌است.
آموزش > دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی

| 0 | 1 | 2 | 3 |
| --- | --- | --- | --- |
|  دانشگاه معارف  دانشگاه معارف اسلامی  دانشگاه علمی کاربردی شهرداری  دانشگاه پیامبر اعظم  دانشگاه قرآن و حدیث  دانشگاه علمی کاربردی صنایع دستی و گردشگری  دانشکدهٔ علوم بهداشت  مؤسسهٔ آموزش عالی شهاب دانش  دانشگاه ادیان و مذاهب  دانشگاه شهید مدنی  دانشکدهٔ پرستاری و مامایی  دانشگاه کریمهٔ اهل بیت  دانشگاه علوم قرآنی  دانشکدهٔ اصول دین  دانشگاه علمی کاربردی هنر و فرهنگ  دانشگاه صنعتی قم  دانشکدهٔ حضرت معصومه  دانشگاه پیام نور واحد کهک  دانشگاه پیام نور واحد جعفرآباد  دانشگاه پیام نور واحد سلفچگان  |  دانشگاه حکمت قم  مؤسسه آموزش عالی طلوع مهر قم  دانشگاه صنعتی شهاب دانش (برق - فناوری اطلاعات و ارتباطات)  پردیس قم دانشگاه تهران  دانشکده صداوسیما - قم  دانشگاه قم  دانشگاه صنعتی قم  دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم  دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم پزشکی قم  دانشگاه جامع علمی کاربردی واحد استان قم  دانشگاه مفید  دانشگاه پیام نور  دانشگاه معصومیه قم  آموزشکده فنی پسران قم  دانشگاه علوم پزشکی قم  جامعه المصطفی العالمیه  دانشگاه باقرالعلوم  دانشگاه پیام نور واحد خلجستان  دانشگاه فرهنگیان  |   |   |
آموزش > مدارس دینی

قم از سده دوم هـ.ق. به بعد میزبان شماری از مدارس دینی بوده‌است و تا سده‌های پنجم، ششم و دهم هـ.ق. به کانونی برای تجمع و فعالیت مذهبیون و روحانیون و محدثان شیعه تبدیل شد. در دوران حکومت پهلوی، حوزه علمیه قم به‌عنوان کانونی برای رهبری انقلاب ۱۹۷۹ ایران عمل می‌کرد و پس از تأسیس یک حکومت تئوکراسی در ایران پس از انقلاب، اهمیت قم در عرصهٔ سیاسی و اجتماعی افزایش یافت. امروزه بسیاری از مدارس علوم دینی و مراکز پژوهشی دینی در قم مشغول فعالیت هستند که بسیاری از آنان با بودجهٔ دولتی اداره می‌شوند.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  مدرسه علمیه الزهرا  مدرسه علمیه شهید سید حسن شیرازی  مدرسه علمیه امام حسین (ع)  مدرسه علمیه امام باقر (ع)  مدرسه علمیه امام مهدی (عج)  مدرسه علمیه رسول اعظم  حوزه علمیه قم  مدرسه علمیه رضویه  مدرسه علمیه ستیه  مدرسه علمیه امام خمینی  مدرسه علمیه اباصالح  مدرسه علمیه المهدی  مدرسه علمیه الهادی  مدرسه علمیه امام مهدی موعود  مدرسه علمیه بقیةالله  مدرسه علمیه حقانی  مدرسه علمیه جانبازان  مدرسه علمیه رسالت  |  مدرسه علمیه شهیدین (رهما)  مدرسه علمیه صدوق  مدرسه علمیه عترت  مدرسه علمیه کرمانیها  مدرسه علمیه معصومیه  مدرسه علمیه امام عصر  مدرسه علمیه سعد حلت  مدرسه علمیه اثیرالملک  مدرسه علمیه سید سعید عزالدین مرتضی  مدرسه علمیه سید زین الدین  مدرسه علمیه سید عبدالعزیز  مدرسه علمیه ابوالحسن کمیج  مدرسه علمیه شمس الدین مرتضی  مدرسه علمیه مرتضی کبیر  مدرسه علمیه درب آستانه  |   |
آموزش > پژوهشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی

| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
|  مرکز تحقیقاتی دارالاعلام لمدرسة اهل البیت (علیهم السلام) مرکز تحقیقات رایانه‌ای نور مجمع جهانی تقریب مذاهب  مؤسسهٔ آموزشی پژوهشی امام خمینی  دفتر انتشارات اسلامی  مرکز المعجم الفقهی  مرکز جهانی انصارالمهدی  مرکز دائرةالمعارف فقه اسلامی  مرکز تحقیقات علمی و فنی دکتر حسابی  مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی  دارالحدیث  مؤسسهٔ قرآنی بیت‌النور  مرکز تحقیقات استراتژیک توسعه  مؤسسهٔ تحقیقاتی اسرا  مرکز پژوهشی صافا  مجمع جهانی اهل بیت  پژوهشکدهٔ فلسفه و کلام  پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی  پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی  مؤسسهٔ علمی طه  مجمع اندیشهٔ اسلامی  مرکز مطالعات و پژوهش‌های فرهنگی حوزهٔ علمیه  مؤسسهٔ قرآن و نهج‌البلاغه  مرکز کتاب‌شناسی شیعه  مؤسسهٔ علوم آل محمد  |  خانه فرهنگی حضرت زهرا  مؤسسهٔ فرهنگی دائرةالمعارف  مؤسسهٔ صاحب‌الامر  مؤسسهٔ تحقیقاتی حضرت ولی‌عصر  مؤسسهٔ فرهنگی انتظار نور  بنیاد هنری ـ دینی الرضا  مؤسسهٔ معارف اهل‌بیت  مجمع جهانی شیعه‌شناسی  مرکز حقایق اسلامی  مرکز تحقیقات علمی مجلس خبرگان  مرکز شیعه‌شناسی  بنیاد پژوهش‌های اسلامی  مرکز جهانی آل‌البیت  مرکز تخصصی علوم حدیث  بنیاد بین‌المللی نهج‌البلاغه  دائرةالمعارف کامپیوتری اسلامی  فرهنگستان علوم اسلامی  مؤسسه معارف اسلامی امام رضا  مرکز تحقیقاتی امیرالمؤمنین  مرکز تخصصی امامت و مهدویت  مرکز تحقیقات فقهی قوه قضاییه  مرکز تحقیقات اسلامی مجلس شورای اسلامی  مؤسسهٔ تحقیقاتی سروش کورش کبیر  دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری  |   |
بهداشت و درمان

در سال ۱۳۹۱ استان قم دارای ۱۸۲ واحد بهداشتی و درمانی و ۹ واحد بیمارستان بوده‌است. همچنین در این سال شمار ۱٬۴۵۴ تخت بیمارستانی در استان وجود داشته‌است (به ازای هر ۱۰۰۰ نفر ۱٬۲ تخت). همچنین در سال ۱۳۹۱ شمار ۵۹ باب خانهٔ بهداشت روستایی در استان مشغول فعالیت بوده‌اند.
ورزش > تیم‌های ورزشی

تیم فوتسال آنا صنعت پاسارگاد قم در لیگ برتر فوتسال ایران
ورزش > اماکن ورزشی

ورزشگاه یادگار امام قم
ورزشگاه شهید حیدریان
ورزشگاه تختی قم
امکانات زیربنایی > عمران روستایی

در سال ۱۳۹۰ جمعیت روستایی استان قم ۵۲٬۱۳۹ نفر بوده‌است که ۴٬۵ درصد جمعیت استان هستند. ۱۱۰ روستای استان توسط شورای اسلامی اداره می‌شوند و ۸۳ روستا هم دهیاری دارند.
۱۳۴ روستای استان بالای ۲۰ خانوار جمعیت دارند که همگی دارای شبکهٔ آب و برق هستند.
امکانات زیربنایی > پست و مخابرات

در سال ۱۳۹۱ ضریب نفوذ تلفن ثابت و همراه در استان قم به ترتیب ۴۴٬۸ درصد و ۸۴٬۲ درصد بوده‌است. کل بسته‌های پستی صادر شده و خارج شده از استان ۷٬۹۵۶٬۸۰۸ مرسوله است و سرانهٔ مرسولهٔ پستی به ازای هر نفر در استان ۷ مرسوله در سال است.
| 0 | 1 |
| --- | --- |
شمار تلفن ثابت در استان: ۵۲۵٬۲۷۰
ضریب نفوذ: ۴۴٬۸ درصد
شمار تلفن همراه در استان: ۹۸۶٬۸۸۸
ضریب نفوذ: ۸۴٬۲ درصد
امکانات زیربنایی > انرژی

در سال ۱۳۹۱ حجم کل آب‌های زیرزمینی و سطحی استان قم ۱۱۶ میلیون متر مکعب بوده‌است.
| 0 | 1 |
| --- | --- |
حجم آب استحصالی: ۲۵۶ میلیون متر مکعب
مصرف آب شرب: ۵۰ میلیون متر مکعب
مصرف خانگی: ۶۹۳ متر مکعب
شمار مشترکان آب شهری: ۲۵۶۰۸۷
شمار مشترکان آب روستایی: ۳۴۵۴۰
همچنین در سال ۱۳۹۱ شمار مشترکان برق در استان قم ۴۳۴۹۲۰ مشترک بوده‌است که ۱٬۵ درصد از کل مشترکان ایران را تشکیل می‌دهد.
| 0 | 1 |
| --- | --- |
شمار مشترکان برق: ۴۳۴۹۲۰
فروش برق: ۲۳۱۹٬۹ مگاوات ساعت
سرانهٔ مصرف خانگی: ۲۱۸۳ کیلووات ساعت
همین‌طور در سال ۱۳۹۳ تمامی شهرهای استان و ۹۸ روستا گازرسانی شده‌اند.
| 0 | 1 |
| --- | --- |
شمار مشترکان گاز: ۱۵۴۴۱۴
مصرف داخلی گاز طبیعی: ۲۱۴۲ میلیون متر مکعب
امکانات زیربنایی > راه و ترابری

در سال ۱۳۹۳ طول راه‌های استان قم ۶۵۷ کیلومتر بوده که ۱۶۷ کیلومتر آن آزادراه، ۱۱۸ کیلومتر بزرگ‌راه، ۲۶۸ کیلومتر راه اصلی، ۱۰۳ کیلومتر راه فرعی آسفالت و ۲۷۵ کیلومتر راه خاکی است.
هشت راه اصلی مواصلاتی به استان قم منتهی می‌شوند. مهم‌ترین راه‌های مواصلات به استان قم آزادراه ۵، آزادراه ۷، بزرگراه ۵۶، جاده ۶۵ و جاده ۷۱ هستند.
گردشگری

صفحه‌های اصلی: ویکی‌پدیا:فهرست یادمان‌های ملی ایران/قم و فهرست جاذبه‌های گردشگری استان قم
گردشگری > آثار تاریخی و باستانی

| 0 | 1 |
| --- | --- |
 حرم فاطمه معصومه  مسجد جمکران  مسجد جامع قم  مقابر باغ گنبد سبز  تیمچه بزرگ قم  حمام حاج عسگرخان :  کوه خضر نبی  خانه سید روح‌الله خمینی (قم)  چهل اختران  خانه حکیم‌باشی ملاصدرا  کاروانسرای دیرگچین  سد کبار (بزرگ‌ترین و قدیمی‌ترین سد قوسی جهان)
گردشگری > جاذبه‌های طبیعی

آبشار نوقاهان
دریاچه حوض سلطان
دریاچه نمک
غار وشنوه
گنبد نمکی قم
گردشگری > روستاهای گردشگری

روستاهای گردشگری استان وشنوه، فردو، خاوه، قبادبزن و کرمجگان هستند. و شهر قاهان
نگارخانه

مرقد فاطمه معصومه در شهر قم.
تصویر سراسرنما از شهر قم، مرکز استان قم.
یک سراسرنما از روستای سنجگان در جنوب غرب استان قم.
سد مخزنی سنجگان.
قمرود، رودخانه‌ای که تبدیل به پارکینگ شده.
کوه دوبرادران در جنوب شهر قم می‌باشد .
شهر پردیسان در جنوب قم.
دریاچه بوستان جوان قم
تیمچه بزرگ قم در بازار قدیمی شهر قم واقع شده‌است.
سقف تیمچه بزرگ قم که دارای بلندترین سقف طاق ضربی ایران می‌باشد.
تصویری از یک مجتمع توریستی تفریحی واقع در استان قم
رسوب‌های غار کهک در جنوب استان قم
بیابان‌های شرق استان
دریاچه نمک در شرق استان
کوه برف‌انبار در جنوب قم
نقشه میزان بارندگی سالیانه در استان قم
پوشش گیاهی در جنوب و غرب استان متراکم‌تر و در شرق، مرکز و شمال آن تنک است.
پوشش گیاهی درخت گز، تالاب مره در پارک ملی کویر (بخش استان قم)
شترها در پارک ملی کویر که بخشی از آن در استان قم واقع شده.
نمایی شبانه از دریاچه نمک حوض سلطان قم
تصویری از تالاب مره در پارک ملی کویر، بخش استان قم
نمای حرم فاطمه معصومه در سال ۱۸۴۰ م. اثر پاسکال کوست
نمایی از شهر قم در سال ۱۸۴۰ م؛ که توسط اوژن فلاندن نقاش فرانسوی ترسیم شده‌است.
روح‌الله خمینی در حال سخنرانی در مسجد اعظم (قم) بر ضد حکومت پهلوی
استان مرکزی سابق به مرکزیت تهران که در سال ۱۳۵۶ تجزیه شد. استان امروزی قم بخشی از این استان بود. (با استان مرکزی فعلی اشتباه نشود)
پراکنش اقوام در قم
صنعت و معدن استان قم
استخراج نمک خوراکی از دریاچهٔ نمک
باغ‌های انار در مناطق سردسیر غرب استان قم
شخم زدن و کشت دیم در ابتدای روستای تاج خاتون استان قم
دانشگاه قم
دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم
مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه ایران
مدرسهٔ علمیهٔ خوانساری
مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی
مجمع جهانی اهل‌بیت
موسسهٔ آموزشی پژوهشی امام خمینی
دریاچهٔ سد سنجگان در غرب استان
نقشهٔ آب‌های سطحی استان قم
نقشهٔ راه‌های استان قم
ولمان، آیووا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= آیووا, 23x15px|border |alt=|link= ایالات متحده آمریکا
| Wellman, Iowa | Wellman, Iowa |
| --- | --- |
شهر: شهر
Location of Wellman, Iowa: Location of Wellman, Iowa
ایالت:  آیووا
شهرستان: شهرستان واشینگتن، آیووا
مساحت: مساحت
 • کل: ۱٫۱۴ مایل مربع (۲٫۹۵ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۱٫۱۴ مایل مربع (۲٫۹۵ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰ مایل مربع (۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۶۹۹ فوت (۲۱۳ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۱٬۴۰۸
 • برآورد (2012): ۱٬۴۲۰
 • تراکم: ۱۲۳۵٫۱/مایل مربع (۴۷۶٫۹/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (CST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: 52356
کد منطقه: 319
FIPS code: 19-83280
GNIS feature ID: 0462787
ولمان (به انگلیسی: Wellman) شهری در ایالت آیووا کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۱٬۴۰۸ نفر بوده‌است.
هیلاس و نیمف‌ها

هیلاس و نیمف‌ها یک نقاشی رنگ روغن است که در سال ۱۸۹۶ توسط جان ویلیام واترهاوس خلق شده‌است. این نقاشی لحظه‌ای افسانه روم از جوانان غم‌انگیز هیلاس را به تصویر می‌کشد که بر اساس نوشته‌های اوید شاعر رومی و دیگر نویسندگان باستان، که در آن هیلاس در حال آشامیدن آب می‌رود توسط نیاد (زن آبی نیمف) ربوده می‌شود.
هیلاس و نیمف‌ها در گالری هنر منچستر به نمایش گذاشته شده‌است.
زمینه

هیلاس پسر پادشاه تئوداماس از دریپیان بود. بعد از اینکه هرکول پدر هیلاس را به قتل رساند، هیلاس همراه هرکول شد که سپس عاشق او شد. هردو به آرگونوت‌ها تبدیل شدند و یاسون را در جستجوی کشتی خود آرگو برای یافتن پشم زرین همراهی کردند. در طول سفر، هیلاس برای یافتن آب شیرین فرستاده شد. وی حوضچه ای را یافت که توسط نیاد محافظت می‌شد و آنها هیلاس را فریب دادند و او ناپدید شد.
اهمیت

هیلاس یک موضوع مکرر برای هنرمندان انگلیس در قرن ۱۹ و اوایل قرن ۲۰ بود، با نمونه‌هایی از ویلیام اتی (۱۸۳۳) و هنریتا رای (۱۹۱۰)، و نمونه ای از آن توسط خود واترهاوس (۱۸۹۳). واترهاوس همچنین جوانان غم‌انگیز دیگری از افسانه یونان را نقاشی کرد، مانند نارکیسوس در اخو و نارکیسوس (۱۹۰۳) (در گالری هنر واکر در لیورپول). شعر او «هرکول و هیلاس» توسط فرانسیس بوردت توماس کوتس-نویل در سال ۱۸۹۶ منتشر شد.
نمایش دادن

این اثر در نمایشگاه تابستانی آکادمی رویال در سال ۱۸۹۷ به نمایش گذاشته شد.
یادداشت

↑  Hylas and the Nymphs بایگانی‌شده  در ۲۴ ژوئیه ۲۰۱۹ توسط Wayback Machine, Manchester Art Gallery
فروپاشی اجتماعی

نابودی، دوره امپراتوری، اثر توماس کول (۱۸۳۶)
ویرانی، دوره امپراتوری، اثر توماس کول (۱۸۳۶)
فروپاشی اجتماعی (یا فروپاشی تمدنی) به سقوط یک جامعهٔ پیچیدهٔ انسانی از طریق نابودی هویت فرهنگی و هم‌تافتی اجتماعی-اقتصادی، درماندگی خدمات اجتماعی و رشد خشونت گفته می‌شود. از دلایل فروپاشی اجتماعی می‌توان به حوادث طبیعی، جنگ، بیماری‌های همه‌گیر، قحطی و کاهش جمعیت اشاره کرد. جامعه‌ای که فرو می‌پاشد ممکن است به وضعیت بدوی‌تری عقب‌نشینی کند یا درون یک جامعهٔ نیرومندتر جذب شود یا به‌طور کامل نابود گردد.
همهٔ تمدن‌ها فارغ از اندازه یا پیچیدگی عملاً چنین سرنوشتی را متحمل شده‌اند اما برخی از آن‌ها نظیر چین، مصر و یونان توانسته‌اند خود را احیا کرده یا دگرگون سازند و برخی دیگر همچون امپراتوری مایا یا تمدن جزیره ایستر به کلی محو شده‌اند. فروپاشی اجتماعی عموماً روندی سریع است. اما برخی از تمدن‌ها هر چند فروپاشیده نشده‌اند اما تدریجاً از صحنه محو گشته‌اند، نظیر آنچه برای امپراتوری بریتانیا از ۱۹۱۸ به بعد روی داد.
انسان‌شناسان، تاریخ‌نگاران و جامعه‌شناسان دلایل متنوعی برای فروپاشی تمدن‌ها مطرح کرده‌اند؛ مثلاً برخی دلایل سببی نظیر تغییرات زیست‌محیطی، اتمام منابع، پیچیدگی ناپایدار، زوال همبستگی اجتماعی، افزایش نابرابری، کاهش آرام توانایی‌های شناختی، نابودی خلاقیت و حتی بدشانسی را مطرح کرده‌اند. با این وجود کمتر دیده شده یک فرهنگ به‌طور کامل منقرض شود. در بیشتر موارد، جوامع جدیدی که از خاکستر جوامع نابودشده برمی‌خیزند علی‌رغم اینکه نسبت به جامعهٔ مادر پیچیدگی بسیار کمتری دارند، مشخصاً فرزند آن به‌شمار می‌آیند و شباهت زیادی با آن دارند.
دانشمندانی که بر موضوع فروپاشی اجتماعی مطالعه می‌کنند شامل مورخان، انسان‌شناسان، جامعه‌شناسان و دانشمندان علوم سیاسی هستند. اخیراً متخصصان پویایی کلیو و سامانه‌های پیچیده نیز به جمع آنها پیوسته‌اند.
لوک کِمپ جامعه‌شناس با مطالعه و تحلیل چندین تمدن باستانی که در میانهٔ سال‌های ۳۰۰۰ پیش از میلاد و ۶۰۰ میلادی وجود داشته و به تعریف او «جوامعی دارای کشاورزی، چندین شهر، تسلط نظامی در مناطق جغرافیایی خود و ساختار سیاسی مستمر بودند» به این نتیجه رسیده که عمرِ میانگین برای هر تمدن ۳۳۶ سال است. در این میان طولانی‌ترین تمدن‌ها به ترتیب متعلق به امپراتوری اکسوم در آفریقا (۱۱۰۰ سال)، اولمک در قاره آمریکا (۱۰۰۰ سال)، نورته چیکو در پرو (۸۲۷ سال) و کوتاه‌ترین متعلق به فریگیه در آناتولی (۴۳ سال)، امپراتوری ناندا در هند (۲۴ سال) و دودمان چین در چین (۱۴ سال) بوده‌اند.
دلایل فروپاشی

از آنجا که جوامع انسانی سامانه‌های پیچیده‌ای هستند، عوامل عادی نظیر فاکتورهای اقتصادی، محیط زیستی، جمعیتی، اجتماعی و فرهنگی که توانایی تسریع در فروپاشی آنها را دارند، می‌توانند با هم به‌طور دومینووار عمل کرده و وضعیت را به جایی برسانند که هر گونه سازوکاری که امکان حفظ ثبات دارد را در خود ببلعند. تغییرات غیرمنتظره و ناگهانی که کارشناسان آنها را سامانه‌های غیرخطی می‌خوانند می‌توانند نشانه‌هایی از حرکت به سمت خطر باشند. گاهی اوقات ممکن است یک فاجعهٔ زیست‌محیطی (نظیر جنگ هسته‌ای، سونامی، زمین‌لرزه، همه‌گیری بیماری، آتش‌سوزی گسترده یا تغییرات آب و هوایی) به فروپاشی کمک کند. فاکتورهای دیگر نظیر فاجعهٔ مالتوسی، ازدیاد جمعیت یا اتمام منابع می‌توانند فروپاشی را تسریع کنند. گاهی ممکن است طبقات پایین تحت ستم در واکنش به نابرابری‌های بزرگ و فساد عیان که با عدم وفاداری به نظام سیاسی مستقر ترکیب شده‌اند، اقدام به شورش و به دست گرفتن قدرت کنند تا از طریق انقلاب، ثروت را از چنگ اقلیت متمول خارج سازند. در واقع تنوع گونه‌های شکست جوامع ارتباط مستقیمی با تنوع شکل‌هایی دارد که از طریق آنها به اوج رسیده‌اند. جارد دایموند استاد جغرافیا و فیزیولوژی در دانشگاه کلمبیا معتقد است جوامع از طریق جنگل‌زدایی، کاهش حاصل‌خیزی خاک، محدودیت‌های تجاری یا گسترش ناآرامی‌های داخلی نیز به فروپاشی رسیده‌اند.
هر جامعه‌ای چندین دوران خوشبختی و بدبختی را سپری می‌کند اما وقتی سقوط از اوج تمدن بسیار سخت باشد، می‌توان با جرئت از تحقق فروپاشی در آن جامعه صحبت کرد.
شانه‌تراش

[[|بندانگشتی|
آستان آقا سید ناصر روستای شانه تراش
]]
مکان
| شانه‌تراش شونتاش | شانه‌تراش شونتاش |
| --- | --- |
روستا: روستا
محل : محل 
شانه‌تراش: شانه‌تراش
مختصات: ۳۶°۲۳′۲۲٫۹۹″ شمالی ۵۲°۳۴′۹٫۰۱″ شرقی﻿ / ﻿۳۶٫۳۸۹۷۱۹۴°شمالی ۵۲٫۵۶۹۱۶۹۴°شرقی﻿ / 36.3897194; 52.5691694: مختصات: ۳۶°۲۳′۲۲٫۹۹″ شمالی ۵۲°۳۴′۹٫۰۱″ شرقی﻿ / ﻿۳۶٫۳۸۹۷۱۹۴°شمالی ۵۲٫۵۶۹۱۶۹۴°شرقی﻿ / 36.3897194; 52.5691694
استان: مازندران
شهرستان: بابل
بخش: بندپی غربی
جمعیت: ۴۶۲ نفر 
شانه تراش تلفظپرونده:Shane-terash.ogg، روستایی است از توابع بخش بندپی غربی شهرستان بابل
 در استان مازندران ایران.
جمعیت

این روستا در شهر خشرودپی بابل قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۴۶۲ نفر (۱۲۹خانوار) بوده‌است.
وجه تسمیه

مردمان این روستا از دیرباز با استفاده از دستگاه‌های ابداعی خود ، چوب درختان را تراشیده و از آن شانه می ساختند و با فروش آن‌ها امرار معاش می‌کردند . به همین دلیل این روستا را شانه تراش نامیدند .
تاریخچه

اولین ساکنان این روستا بیش از ۱۳۰ سال پیش از شانه‌تراش‌محله از توابع بخش خرم‌آبادشهرستان تنکابن(شهسوار سابق) به دلیل ظلم و ستم اربابان آن منطقه کوچ کرده و در منطقه فعلی سکنی گزیدند. امروزه بیشتر ساکنین این دو روستا نمی‌دانند که نیای مشترک دارند .
اماکن زیارتی

در قسمت شمالی این روستا ، در بخش سرسبزی که مشخصاً باقی‌مانده یک جنگل است ، مدفن انسان پاکی به نام سید ناصر معروف به آقا سید ناصر می‌باشد که با امکانات نسبتاً خوب رفاهی و فضای زیبای جنگلی هر ساله میهمان زائرین خصوصاً در ماههای رمضان و محرم (ماه) است .
باربارا ویلک-اشلیزوفسکا

| 0 | 1 |
| --- | --- |
ویلک-اشلیزوفسکا در ۲۰۱۳: ویلک-اشلیزوفسکا در ۲۰۱۳
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
ملیت: لهستانی
زاده: ۴ فوریهٔ ۱۹۳۵ کراکوف، لهستان
درگذشته: ۲ فوریهٔ ۲۰۲۳ (۸۷ سال) کراکوف، لهستان
ورزشی: ورزشی
ورزش: ژیمناستیک هنری
باربارا ویلک-اشلیزوفسکا (به لهستانی: Barbara Wilk-Ślizowska؛ ۴ فوریهٔ ۱۹۳۵ – ۲ فوریهٔ ۲۰۲۳) ژیمناست هنری اهل لهستان بود.
وی در ۲ فوریهٔ ۲۰۲۳، در سن ۸۷ سالگی در کراکوف، لهستان درگذشت.
ساخارین

| ساخارین | ساخارین |
| --- | --- |
نام‌گذاری آیوپاک2H-1λ62-benzothiazol-113-trione: نام‌گذاری آیوپاک2H-1λ62-benzothiazol-113-trione
دیگر نام‌هاBenzoic sulfimide    Ortho sulphobenzamide: دیگر نام‌هاBenzoic sulfimide    Ortho sulphobenzamide
شناساگرها: شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس: ۸۱–۰۷–۲ Y
پاب‌کم: ۵۱۴۳
کم‌اسپایدر: ۴۹۵۹ Y
UNII: FST467XS7D Y
KEGG: D01085 Y
ChEBI: CHEBI:32111 N
ChEMBL: CHEMBL۳۱۰۶۷۱ Y
جی‌مول-تصاویر سه بعدی: Image 1
 SMILES O=C2c1ccccc1S(=O)(=O)N2 :  SMILES O=C2c1ccccc1S(=O)(=O)N2 
 InChI InChI=1S/C7H5NO3S/c9-7-5-3-1-2-4-6(5)12(10,11)8-7/h1-4H,(H,۸٬۹) Y Key: CVHZOJJKTDOEJC-UHFFFAOYSA-N YInChI=1/C7H5NO3S/c9-7-5-3-1-2-4-6(5)12(10,11)8-7/h1-4H,(H,۸٬۹) Key: CVHZOJJKTDOEJC-UHFFFAOYAR :  InChI InChI=1S/C7H5NO3S/c9-7-5-3-1-2-4-6(5)12(10,11)8-7/h1-4H,(H,۸٬۹) Y Key: CVHZOJJKTDOEJC-UHFFFAOYSA-N YInChI=1/C7H5NO3S/c9-7-5-3-1-2-4-6(5)12(10,11)8-7/h1-4H,(H,۸٬۹) Key: CVHZOJJKTDOEJC-UHFFFAOYAR 
خصوصیات: خصوصیات
فرمول مولکولی: C7H5NO3S۱
جرم مولی: ۱۸۳٫۱۸ g mol−1
شکل ظاهری: White crystalline solid
چگالی: 0.828 g/cm3
دمای ذوب: ۲۲۸٫۸–۲۲۹٫۷ °C  
انحلال‌پذیری در آب: 1 g per 290 mL
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa): به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
 Y (بررسی) (چیست: Y/N؟):  Y (بررسی) (چیست: Y/N؟)
Infobox references: Infobox references
:   
فرمول شیمیایی ساخارین
ساخارین (وام واژه از روسی: Сахарин) نوعی شکر مصنوعی است،
ساخارین یک شیرین‌کننده مصنوعی است که برای اولین بار در سال ۱۸۷۹ توسط کنستانتین فالبرگ، دانشجوی شیمی دانشگاه جانز هاپکینز، کشف شد. وی این ماده را کاملاً تصادفی و هنگام کار روی ترکیبات کُلتار (قطران زغال سنگ) پیدا کرد. ساخارین، که از لحاظ شیمیایی به عنوان بنزوئید سولفیمید شناخته می‌شود، تقریباً ۳۰۰ تا ۵۰۰ برابر شیرین‌تر از ساکارز (شکر معمولی) است و از آن‌جایی که بدن انسان آن را متابولیزه نمی‌کند، کالری ندارد.
از زمان کشف آن، ساخارین به عنوان جایگزینی برای شکر در محصولات بسیاری استفاده شده است، از جمله نوشابه‌های رژیمی، آدامس بدون قند و دیگر خوراکی‌ها. استفاده از ساخارین به خصوص در دوران جنگ‌های جهانی زیاد شد، زمانی که شکر کمیاب بود و جایگزین‌های مصنوعی مورد نیاز بودند.
با این حال، در دهه‌های بعد، نگرانی‌هایی در مورد ایمنی ساخارین و ارتباط آن با سرطان در مطالعات حیوانی بالا گرفت. در سال ۱۹۷۷، ایالات متحده تلاش کرد تا استفاده از ساخارین را ممنوع کند، اما به دلیل مخالفت‌های عمومی و نیاز به شیرین‌کننده‌های کم‌کالری، به جای آن برچسب هشدار دهنده به محصولات حاوی ساخارین اضافه شد. اما، پس از تحقیقات بیشتر و بازبینی‌های علمی، در سال ۲۰۰۰، ایالات متحده ساخارین را از فهرست مواد سرطان‌زا حذف کرد.
از لحاظ شیمیایی، ساخارین از نظر ساختاری نسبت به دیگر شیرین‌کننده‌های مصنوعی منحصر به فرد است. این ترکیب بدون بو و بی‌رنگ، در آب به خوبی حل می‌شود و می‌توان آن را در دماهای بالا استفاده کرد، بنابراین برای پخت و پز مناسب است.
در حال حاضر، ساخارین در بسیاری از کشورها به عنوان شیرین‌کننده‌ای ایمن و موثر شناخته می‌شود و در محصولات بسیاری به کار رفته است. با این حال، این شیرین‌کننده مانند دیگر شیرین‌کننده‌های مصنوعی، باید به صورت متعادل مصرف شود، زیرا برخی از افراد ممکن است به آن حساسیت داشته باشند یا تجربه طعم فلزی در دهان خود داشته باشند.
تاریخچه

ساخارین اولین قند مصنوعی بود که به‌طور تصادفی در سال ۱۸۷۹ میلادی توسط کنستانتین فالبرگ، هنگامی که روی یک ماده نگهدارنده غذایی جدید کار می‌کرد، کشف شد. در طی جنگ جهانی دوم به دلیل کوپنی شدن شکر میزان مصرف ساخارین افزایش پیدا کرد و تا سال ۱۹۱۷ ساخارین در آمریکا و بعد از آن در اروپا نیز استفاده شد.
نام‌های دیگر

ساخارین را در انگلیسی: Saccharin ساکرن گویند. نام‌های دیگر ساخارین این ترکیب با نام‌های E954 و بنزوئیک سولفینید نیز شناخته می‌شود.
صفات

ساخارین شامل ریزبلورهای سفید رنگی با دمای ذوب ۲۲۴ درجه سانتیگراد هستند. ساخارین ۱۶۱ برابر شیرین‌تر از شکر بوده یعنی دارای MRS 161 است (MRS شیرینی وابسته به مولار است) و بر خلاف شکر کالری کمی داشته و سبب افزایش قند خون نمی‌شود.
تولید ساخارین آسان بوده، در مقابل حرارت پایدار می‌باشد.
علی‌رغم مخالفت‌هایی که با تولید آن شده هنوز هم به میزان زیادی در جهان تولید می‌شود عده‌ای بر این باورند که مصرف ساخارین باعث سرطان می‌شود.
از مهم‌ترین دلایلی که باعث شد این شیرین‌کننده در بخش صنعت کنار گذاشته شود، وجود مزه تلخ آن بود؛ که امروزه بخاطر از بین بردن تلخی آن، این ماده را با شیرین‌کننده دیگری بنام cycyckinat یا سدیم سیکلمات مخلوط می‌نمایند. نکته قابل توجه در مورد این شیرین‌کننده پائین بودن قیمت آن در بازار جهانی است.