حجت بن الحسن
برای مطالعهٔ بیشتر

خضر حیدری، فهیمه (۱۴ اردیبهشت ۱۳۹۶). «امام زمان؛ باور مذهبی یا واقعیت تاریخی؟». رادیو فردا. دریافت‌شده در ۱۳ اسفند ۱۴۰۱.
Ghaemmaghami, Omid (2020). Encounters with the Hidden Imam in Early and Pre-Modern Twelver Shīʿī Islam (به انگلیسی). brill. Retrieved 27 October 2023.
| 0 | 1 | 2 |
| --- | --- | --- |
حجت بن الحسنبنی‌هاشمشاخه‌ای از قریشزادهٔ: ۱۵ شعبان ۲۵۵ ه‍. ق : حجت بن الحسنبنی‌هاشمشاخه‌ای از قریشزادهٔ: ۱۵ شعبان ۲۵۵ ه‍. ق 
عنوان‌های شیعی: عنوان‌های شیعی
| پیشین: حسن عسکری |  امامِ امامیه اکنون–۲۶۰ | در حال تصدی |
| ن ب وامامان شیعه | ن ب وامامان شیعه |
| --- | --- |
دوازده‌امامی:  علی  حسن  حسین  سجّاد  محمد باقر  جعفر صادق  موسی کاظم  رضا  محمد تقی  علی نقی  حسن عسکری  مهدی§ 
طیبی:  علی (اساس یا واصح محمد نبی) حسن  حسین  سجاد  محمد باقر  جعفر صادق  اسماعیل  محمد بن اسماعیل  عبدالله (وفی احمد)‡  احمد (تقی محمد)‡  حسین (راضی عبدالله)‡  عبدالله مهدی#  محمد قائم#  اسماعیل منصور#  معاذ المعز#  نزار العزیز#  منصور حاکم#  علی ظاهر#  معاذ مستنصر#  احمد مستعلی#  منصور بن مستعلی#  طیب ابوالقاسم‡ 
حافظی:  علی (اساس یا واصح محمد نبی) حسن مجتبی  حسین بن علی  سجاد  محمد باقر  جعفر صادق  اسماعیل بن جعفر  محمد بن اسماعیل  وفی احمد‡  تقی محمد‡  عبدالله زکی‡  عبیدالله مهدی#  محمد قائم بأمرالله#  اسماعیل منصور#  معز لدین‌الله#  ابومنصور نزار العزیزبالله#  حاکم بأمرالله#  علی ظاهر#  معاذ مستنصر#  احمد مستعلی#  منصور الآمر باحکام‌الله#  الحافظ لدین‌الله#  اسماعیل ظافر#  عیسی فائز#  العاضدلدین الله (خلیفه فاطمی)#  داود حامد  سلیمان بدرالدین 
نزاری (قاسم‌شاهی):  علی  حسین بن علی  سجاد  محمد باقر  جعفر صادق  اسماعیل بن جعفر  محمد بن اسماعیل  وفی احمد  تقی محمد  عبدالله زکی  عبیدالله مهدی  محمد قائم بأمرالله  اسماعیل منصور  معز لدین‌الله  ابومنصور نزار العزیزبالله  حاکم بأمرالله  علی ظاهر  معاذ مستنصر  نزار  هادی  مهتدی  قاهر  حسن دوم  نورالدین محمد دوم  جلال‌الدین حسن  علاءالدین محمد  رکن‌الدین خورشاه  شمس الدین محمد  قاسم شاه  اسلام شاه  محمد بن اسلام شاه  مستنصر بالله دوم  عبدالسلام شاه  غریب میرزا  ابوذر علی  مراد میرزا  ذوالفقار علی  نورالدین علی  علی خلیل‌الله دوم  نزار دوم  سید علی  حسن علی  قاسم علی  ابوالحسن علی  شاه خلیل‌الله سوم  آقاخان اول  آقاخان دوم  آقاخان سوم  آقاخان چهارم  آقاخان پنجم 
نزاری (مؤمنی):  علی  حسین بن علی  سجاد  محمد باقر  جعفر صادق  اسماعیل بن جعفر  محمد بن اسماعیل  وفی احمد‡  تقی محمد‡  عبدالله زکی‡  عبیدالله مهدی#  محمد قائم بأمرالله#  اسماعیل منصور#  معز لدین‌الله#  ابومنصور نزار العزیزبالله#  حاکم بأمرالله#  علی ظاهر#  معاذ مستنصر#  نزار بن المستنصر  علی هادی‡  محمد مهتدی‡  حسن قاهر‡  حسن دوم الموت  نورالدین محمد الموت  جلال‌الدین حسن  علاءالدین  رکن‌الدین خورشاه  شمس الدین محمد  علاءالدین مؤمن شاه  محمد شاه  رضی الدین یکم  طاهر  رضی الدین دوم  شاه طاهر  حیدر یکم  صدرالدین محمد  معین الدین یکم  عطیه الله  عزیز شاه  عین الدین دوم  امیر محمد  حیدر دوم  امیر محمد دوم‡ 
 § در غیبت  # خلیفهٔ فاطمی  ‡ در سِتْر :  § در غیبت  # خلیفهٔ فاطمی  ‡ در سِتْر 
| ن ب ومهدویت | ن ب ومهدویت | ن ب ومهدویت |
| --- | --- | --- |
| زندگی |  نسب: نرجس خاتون (مادر)  حسن عسکری (پدر)  مهدی: زندگی  غیبت غیبت صغری  غیبت کبری  ظهور مهدی  رجعت  |  |
| نام‌ها |  بقیةالله  قائم آل محمد  صاحب‌الزمان  ولی عصر  |  |
| نواب اربعه |  عثمان بن سعید  محمد بن عثمان  حسین بن روح نوبختی  علی بن محمد سمری  |  |
| مکان‌ها |  منسوب به مهدی: سامرا  سرداب مقدس  مسجد سهله  مسجد جمکران  مسجد کوفه  مهدیه  مرتبط با ظهور: وادی یابس • بیت‌المقدس • بیداء • وادی‌السلام • مسجد حله  |  |
| زیارت‌ها |  دعای عهد  دعای ندبه  زیارت آل یاسین  دعای فرج  دعای فرج (عظم البلاء)  |  |
| نشانه‌های ظهور |  صیحه آسمانی  قیام یمانی  قیام خراسانی  خروج سید حسنی  کشته شدن نفس زکیه  نبرد قرقیسیا  |  |
| آثار مرتبط |  الغیبة طوسی  نعمانی  کمال‌الدین و تمام‌النعمة  دارالسلام  نجم‌الثاقب  العبقری الحسان  ملاحم و الفتن  بحارالانوار  مکیال‌المکارم  عصرالظهور  صحیفه مهدیه  منتخب الاثر فی الامام الثانی عشر  توقیع  کلام المهدی  |  |
| موعود در دیگر ادیان |  ماشیح  سوشیانس  فارقلیط  مهر/میترا  هوشیدر  هوشیدرماه  کریشنا  ویشنو   |  |
| شخصیت‌های ظهور |  سفیانی  شیصبانی  ابقع  سید قمی  سید خراسانی  شعیب بن صالح  سید یمانی  سید محمد مشعشع  مصری  سید حسنی  نفس زکیه  |  |
| مدّعیان مهدویت  (متمهدی) |  ابومحمد شریعی  محمد نوربخش  محمد احمد  سید علی‌محمد باب  حسین منصور حلاج  محمد بن نصیر نمیری  محمد بن علی شلمغانی  احمد الحسن  محمد قحطانی  میرزا غلام احمد  سید غضنفر وزیری  عبیدالله مهدی  محمد مهدی سنوسی  |  |
| دیگر مدعیان | مدعیان نیابت: ابومحمد شریعی • احمدالحسن • شلمغانی  مدعیان شخصیت‌های ظهور: احمدالحسن |  |
| فرقه‌ها |  زیدیه  کیسانیه  واقفیه  اسماعیلیه  بابیه  بهائیت  |  |
| دیگر |  فرجام‌شناسی اسلامی  آخرالزمان  دجال  انتظار، مکتب اعتراض  نگرشِ مذهبیِ بهرام بیضایی  ظهور بسیار نزدیک است  نهی توقیت  |  |
| ن ب وموعود در آخرالزمان | ن ب وموعود در آخرالزمان |
| --- | --- |
اسلام:  مهدی  حجت بن الحسن(بقیةالله، قائم، صاحب الزمان) 
مسیحیت:  فارقلیط (پارکلیت) 
یهودیت:  ماشیح 
زرتشتی:  سوشیانس (سوشینت)  هوشیدر  هوشیدرماه 
بودیسم:  میتریا 
مفاهیم مرتبط:  آرماگدون  آخرالزمان  جنگ آخرالزمانی  ظهور مهدی 
| داده‌های کتابخانه‌ای  | داده‌های کتابخانه‌ای  |
| --- | --- |
عمومی:  ISNI 1  ویاف 1  ورلدکت (از طریق ویاف) 
کتابخانه‌های ملی:  آلمان  اسرائیل  ایالات متحده آمریکا  سوئد 
سایر:  کاربرد چندوجهی اصطلاحات موضوعی  سوداک (فرانسه) 1 
تایپوگرافی نام حجت بن الحسن العسکری بر دیواره‌ای از حرم امام حسین در کربلا
حرم عسکریین در سامرا، محل دفن حسن عسکری، امام یازدهم شیعه و پدر حجت بن الحسن
نام مهدی در مسجد النبی
چراغانی و آذین‌بندی کوچه‌ها و خیابان‌ها به‌مناسبت نیمهٔ شعبان
مرقد علی بن بابویه پدر شیخ صدوق. شیخ صدوق از روایت‌کنندگانِ اصلی گفتارهای محمد و یازده امام پیشین در خصوص امام غایب، دوران غیبت و ظهور منجی موعود است.
برطبق روایاتی در شیعه مهدی در مسجدالحرام و در بین رُکنِ یَمانی و حَجَرُالْاَسْوَد (شماره ۸ و ۱۱ در تصویر) و مقام ابراهیم (که در تصویر با شماره ۷ مشخص است) ظهور می‌کند.
در روز جمعه شاهِ والاجاه بجانب مسجدِ جمعهٔ تبریز رفته فرمودند تا خطیب آنجا که یکی از اکابرِ شیعه بود، بر سر منبر رفت و شاه خود بر فرازِ منبر برآمد. شمشیر حضرت صاحبُ‌الْاَمر علیه‌السلام را برهنه نمود و چون آفتاب تابان ایستاد.


نگاره‌ای دربارهٔ اعلامِ تشیع به‌عنوان مذهبِ رسمیِ ایران توسط شاه‌اسماعیل صفوی در مسجد جامع تبریز در سال ۱۵۰۱ م. زمانی که شاه اسماعیل صفوی ایران را تسخیر نمود بسیاری از هوادارانِ شاه اسماعیل، او را همان مهدی موعود دانستند.
مسجد جمکران محلی که بر طبق برخی روایاتِ متأخرِ شیعه به‌خواست حجّت بن الحسن بنا شده‌است و مورد توجه وی است.
نسخهٔ خطی از کتاب کمال الدّین و تمام النّعمة اثر ابن بابویه در مورد امام زمانِ شیعیان و غیبت