stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
گورخسرو

مکان
| گورخسرو | گورخسرو |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: ۲۸°۳۷′۱۹″ شمالی ۵۶°۳۱′۵۷″ شرقی﻿ / ﻿۲۸٫۶۲۱۹۴°شمالی ۵۶٫۵۳۲۵۰°شرقی﻿ / 28.62194; 56.53250: مختصات: ۲۸°۳۷′۱۹″ شمالی ۵۶°۳۱′۵۷″ شرقی﻿ / ﻿۲۸٫۶۲۱۹۴°شمالی ۵۶٫۵۳۲۵۰°شرقی﻿ / 28.62194; 56.53250
استان: کرمان
شهرستان: بافت
بخش: بخش مرکزی
دهستان: دهسرد
جمعیت: کمتر از ۳ خانوار (سرشماری ۹۵)
گورخسرو، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان ارزوئیه در استان کرمان ایران است.
جمعیت

این روستا در دهستان دهسرد قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن زیر سه خانوار بوده‌است.
یونایتد شیپبویلدر کورپوریشن

| 0 | 1 |
| --- | --- |
نام بومی: روسی: АО Объединённая Судостроительная Корпорация
نوع: شرکت دولتی
صنعت: کشتی‌سازی، صنایع جنگ‌افزاری
بنا نهاده: ۲۱ مارس ۲۰۰۷؛ ۱۷ سال پیش (۲۰۰۷-21}})
دفتر مرکزی: مسکو و سن پترزبورگ، روسیه
محدودهٔ فعالیت: جهانی
افراد کلیدی: الکسی راکمانوف (رئیس)
محصولات: کشتی تجاری، کشتی نیروی دریایی، زیردریایی
درآمد: ۵٫۵۸ میلیارد دلار (۲۰۱۷)
سود ناخالص: ۲۴۷ میلیون دلار (۲۰۱۷)
سود خالص: ۱۰۱ میلیون دلار (۲۰۱۷)
مجموع دارایی: ۱۵٫۱ میلیارد دلار (۲۰۱۷)
مجموع سهام: ۱٫۹۲ میلیارد دلار (۲۰۱۷)
مالک: آژانس فدرال مدیریت اموال دولتی (۱۰۰%)
تعداد کارکنان: ۸۰٬۰۰۰ (۲۰۱۶)
مادر: دولت روسیه
وبگاه: www.aoosk.ru
جی‌اس‌سی یونایتد شیپبویلدر کورپوریشن (به روسی: Объединённая судостроительная корпорация) یک شرکت روسی است که در زمینه ساخت و تعمیر کشتی در غرب و شمال روسیه فعالیت می‌کند. این شرکت مالک صددرصد شرکت کشتی‌سازی هلسینکی است.
تاریخچه

این شرکت توسط مجموعه‌ای از دستورهای ریاست جمهوری و به فرمان ولادیمیر پوتین ایجاد گشت. طبق این حکم شرکت دارای سه شرکت تابعه است: مرکز کشتی‌سازی غرب در سن پترزبورگ، مرکز کشتی‌سازی شمال در سورودوینسک و مرکز کشتی‌سازی خاور دور روسیه در ولادی‌وستوک.
شهرداری‌های زیر نظر دولت مرکزی در چین

| شهرداری‌های زیر نظر دولت مرکزی در چین شهر در سطح استان | شهرداری‌های زیر نظر دولت مرکزی در چین شهر در سطح استان |
| --- | --- |
رده‌ها: تقسیمات اداری سطح اول حکومت متمرکز
مکان: چین
تعداد: 4 (#1 پکن؛ #2 تیانجین؛ #3 چونگ‌کینگ؛ #4 شانگهای)
جمعیت: ۱۲٬۹۳۸٬۲۲۴ (تیانجین) – ۲۸٬۸۴۶٬۱۷۰ (چونگ‌کینگ) - ۲۱٫۷ میلیون (2016)(پکن) - ۲۴٫۱۵ میلیون (2016)(شانگهای)
مساحت: ۶٬۳۴۱ کیلومتر مربع (۲٬۴۴۸٫۱ مایل مربع) (شانگهای) – ۸۲٬۴۰۰ کیلومتر مربع (۳۱٬۸۱۶ مایل مربع) (چونگ‌کینگ)
زیربخش‌ها: ناحیه، شهرستان خودمختار، شهرستان
یک شهرداری زیر نظر دولت مرکزی در چین (چینی: 直辖 به معنی شهر تحت اداره مستقیم)، بالاترین سطح تقسیم‌بندی شهرهای چین است. این شهرها در سلسله مراتب تقسیمات کشوری جمهوری خلق چین در یک سطح با استان‌های چین قرار دارند، و همین‌طور با نام شهر در سطح استان نیز یاد می شوند.
شهرداری‌های فعلی

| ISO 3166-2:CN | نام | چینی ساده‌شده | پین‌یین هانیو | نام اختصاری | جمعیت | مساحت (km²) | تقسیمات | شهر مرکزی | استان مبدأ (تاریخ جدایی) | ولایت مبدأ | شهرستان مبدأ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| CN-11 | پکن | 北京市 | Běijīng Shì | 京 jīng | ۱۹٬۶۱۲٬۳۶۸ | ۱۶٬۸۰۱ | List (۱۶ منطقه) | دونگچنگ تونگژوو | هبئی (Oct. 1949) | Shuntian | منطقه داشینگ |
| CN-12 | تیانجین | 天津市 | Tiānjīn Shì | 津 jīn | ۱۲٬۹۳۸٬۲۲۴ | ۱۱٬۷۶۰ | List (۱۶ منطقه) | Heping | هبئی (Jan. 1967) | Tianjin | Tianjin |
| CN-31 | شانگهای | 上海市 | Shànghǎi Shì | 沪 hù | ۲۳٬۰۱۹٬۱۴۸ | ۶٬۳۴۰ | List (۱۶ منطقه) | منطقه هوانگپو | جیانگسو (Mar. 1927) | سانگژیانگ | Shanghai |
| CN-50 | چونگ‌چینگ | 重庆市 | Chóngqìng Shì | 渝 yú | 28,846,170 (مرکز شهر: ۱۶٬۲۴۰٬۰۲۶) | 82,300 (مرکز شهر: ۶٬۲۶۸) | List (۲۶ منطقه, ۸ شهرستان, و ۴ شهرستان خودمختار) (مرکز شهر: ۱۹ منطقه) | Yuzhong | سیچوآن (مه ۱۹۹۷) | Chongqing | Ba |
یونگ‌بین

| یونگ‌بین | یونگ‌بین |
| --- | --- |
یونگ‌بین در سال ۲۰۱۹: یونگ‌بین در سال ۲۰۱۹
نام هنگام تولد: کیم یونگ-بین
زادهٔ: ۲۳ نوامبر ۱۹۹۳ ‏(۳۱ سال) آنیانگ، گیونگ‌گی، کره جنوبی
تحصیلات: دانشگاه سایبری سونگسیل
پیشه‌ها: خواننده رپر بازیگر
مکتب: کاتولیک (غسل: اسکندریه)
قد: ۱۷۸ سانتیمتر (۵ فوت ۱۰ اینچ)
خانواده: برادر بزرگتر (متولد ۱۹۹۱) و خواهر بزرگتر (متولد ۱۹۹۲)
پیشه موسیقی: پیشه موسیقی
ژانر: کی-پاپ
سال‌های فعالیت: ۲۰۱۶–اکنون
ناشر(ان): اف‌ان‌سی
عضو کنونیِ: اس‌اف‌ناین
 :  
نام کره‌ای: نام کره‌ای
هانگول: 김영빈
هانجا: 金英彬
لاتین‌نویسی اصلاح‌شده: Gim Yeong-bin
مک‌کیون–ریشاور: Kim Yŏngbin
نام هنری: نام هنری
هانجا: 영빈
لاتین‌نویسی اصلاح‌شده: Yeong-bin
مک‌کیون–ریشاور: Yŏngbin
کیم یونگ-بین (کره‌ای: 김영빈؛ زادۀ ۲۳ نوامبر ۱۹۹۳) همچنین با نام هنری یونگ‌بین شناخته می‌شود، خواننده، رپر و بازیگر اهل کره جنوبی است. او رهبر گروه پسرانۀ اس‌اف۹ است.
او در مجموعه‌های تلویزیونی  این عشق بود؟ (۲۰۲۰) با بقیه اعضای اس‌اف۹ و من به عشق نیاز دارم ۳ (۲۰۱۴) بازی کرد. او در مجموعه اینترنتی بابل آپ (Bubble Up) (۲۰۲۲) در نقش کیم سه-وون را بازی کرد. او خدمت سربازی اجباری خود را در ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۳ به پایان رساند.
چپی (فیلم)

| چپی | چپی |
| --- | --- |
پوستر سینمایی فیلم: پوستر سینمایی فیلم
کارگردان: نیل بلومکمپ
تهیه‌کننده: سیمون کینبرگ
فیلمنامه‌نویس:  نیل بلومکمپ  تری تچل 
بر پایه: تترا وال اثر نیل بلومکمپ
بازیگران:  شارلتو کوپلی  هیو جکمن  دو پتل  خوزه پابلو کانتیلو  یولاندی ویسر  واتکین تودور جونز  سیگورنی ویور 
موسیقی: هانس زیمر
فیلم‌بردار: ترنت اوپالاک
تدوین‌گر: جولین کلارک
شرکت تولید: میدیا رایتس کپیتالز
توزیع‌کننده: کلمبیا پیکچرز
تاریخ‌های انتشار:  ۶ مارس ۲۰۱۵ (۲۰۱۵-۰۳-۰۶) (ایالات متحده)  
مدت زمان: ۱۲۰ دقیقه
کشور: آمریکا
زبان: انگلیسی 
هزینهٔ فیلم: ۴۹ میلیون دلار
فروش گیشه: ۱۰۲٫۱ میلیون دلار
چپی (انگلیسی: Chappie) فیلمی آمریکایی در سبک علمی–تخیلی به کارگردانی نیل بلومکمپ است که در ۶ مارس ۲۰۱۵ منتشر شد. در این فیلم شارلتو کوپلی، هیو جکمن، دو پتل و سیگورنی ویور ایفای نقش می‌کنند.
داستان فیلم مربوط به سرگذشت یک ربات تجربی است که توانایی آموختن و احساس کردن برای آن طراحی شده، اما در جریان تولد توسط یک باند جنایتکار و با هدف به‌کارگیری در اقدامات مجرمانه ربوده می‌شود.
خلاصه داستان

در آینده‌ای نزدیک، جرم و جنایت در کشور آفریقای جنوبی بسیار زیاد شده در شهر ژوهانسبورگ آفریقای جنوبی یک شرکت سازنده تسلیحات نظامی به نام «تتراوال» روبات‌هایی می‌سازد که واحد روباتیک پلیس را شکل می‌دهند، در نتیجه آمار جرم و جنایت به کمک این رباتها بسیار پایین می‌آید. برنامه‌نویس ارشد شرکت به نام «دئون ویلسون» هوش مصنوعی توسعه می‌دهد که خودآگاهی دارد و می‌تواند مانند یک کودک به سرعت آموزش دیده و رشد کند، البته بسیار سریعتر و باهوش‌تر از کودک انسان. رئیس شرکت با دانلود این برنامه در روبات‌ها مخالفت می‌کند اما او پنهانی یکی از روباتها را به خانه می‌برد تا برنامه هوش مصنوعی خودآگاه را در مغز روبات دانلود کند. در بین راه او و روبات توسط سارقین ربوده می‌شود. سارقین او را وادار می‌کنند تا روبات را آماده‌سازی کرده و به آنها تحویل دهد. این روبات «چپی» نامیده می‌شود. به این ترتیب او به اولین رباتی تبدیل می‌شود که قادر است خودش فکر و احساس و مانند یک آموزش ببیند و رشد فکری کند. «چپی» توسط راهزنان آموزش دیده و به کارهای خلاف مشغول می‌شود. پس از آنکه نیروهای پلیس، «چپی» را به عنوان خطری برای بشریت می‌بینند، تلاش می‌کنند تا او را نابود کنند. در انتها وقتی جان سازنده او «دئون ویلسون» و زنی خلافکار که در نظر او مادرش است به خطر می‌افتد آنها را نجات داده ذهن خودش، سازنده‌اش و مادرش را به روبات‌هایی دیگر منتقل می‌کند تا به این ترتیب، نوعی زندگی ابدی پیدا کنند.
حاج ابراهیم کلانتر
تصمیم‌های سرنوشت ساز > تسلیم جنوب ایران به آغا محمد خان

لطفعلی‌خان زند از سال ۱۲۰۳ق؛ که به جای پدرش بر تخت نشست، همواره با حملات آغا محمدخان قاجار روبرو بود. او اواسط ذی الحجه ۱۲۰۵ شنید که آقا محمدخان به سوی آذربایجان تاخته و اصفهان را که در آن هنگام مرکز حکومتش بود، به باش باباخان (فتحعلی شاه بعدی) سپرده‌است؛ بنابراین به سوی اصفهان لشکر کشید.
لطفعلی خان شیراز را به حاج ابراهیم کلانتر سپرد و عازم اصفهان شد. همین که اختیار شیراز به دست حاجی ابراهیم کلانتر افتاد، چون می‌دانست که لطفعلی خان بر نیات باطنی او آگاهی یافته، از یک طرف در شیراز به دستگیری بزرگان خاندان زند پرداخت و از طرف دیگر عبدالرحیم خان، برادر خود را که در اردوی لطفعلی خان بود به شوراندن لشکریان او واداشت. به این ترتیب بیشتر همراهان لطفعلی خان که کسانشان در شیراز مورد تهدید و تعرض کلانتر بودند، شبانه از قمشه (محل اردو) پراکنده شدند و لطفعلی خان به همین علت از جلوی آقا محمدخان منهزم گردید و به شیراز برگشت، اما کلانتر و یاران او لطفعلی خان را به شهر راه ندادند و او چاره‌ای ندید جز اینکه به جانب بوشهر رهسپار گردد.
آقا محمدخان حکومت شیراز را به کلانتر سپرد. این اقدام حاج ابراهیم خان باعث شد آقا محمدخان به سادگی بر جنوب ایران سلطه پیدا کند و با برانداختن حکومت زندها، حوزه نفوذ و سلطنت خود را گسترش دهد.
ناصرالدین شاه قاجار در دیدار با آدولف کرمیو رئیس سازمان اتحاد جهانی آلیانس در پاریس در سخنان مشهوری دربارهٔ او گفت:
من فراموش نمی‌کنم که این یک یهودی، حاج ابراهیم، بود که کمک کرد قاجارها سلطنت را بدست آورند.
تصمیم‌های سرنوشت ساز > پادشاه ساختن فتحعلی شاه

ابراهیم خان کلانتر پس از مرگ آقا محمدخان، در به سلطنت رساندن فتحعلی شاه قاجار نقش اول را ایفا کرد و توانست سمت صدراعظمی و لقب اعتمادالدوله را برای خود حفظ کند.
ترور

او در دوران فتحعلی شاه به تدریج بر میزان نفوذ و اقتدار خود افزود و فرزندان و بستگانش را بر ولایات دور و نزدیک کشور حاکم کرد. همین قدرت زیاد باعث بدگمانی شاه نسبت به او شد.
روز اول ذی الحجه ۱۲۱۵ قمری (۱۸۰۱ میلادی) او را دستگیر و به طالقان فرستادند. یک ماه بعد به دستور شاه، چشم او را میل کشیدند و زبانش را بریدند و به قتلش رساندند. بیشتر فرزندان و بستگان او نیز سرنوشتی مشابه داشتند.
بنابر قولی دیگر او را به بند کشیده و از سقف مطبخ عمارت پادشاهی آویزان کردند. دیگ بسیار بزرگی را پر از آب نموده و هیزم فراوان زیر آن روشن کردند تا آب داخل دیگ بجوش آمد و سپس ابراهیم خان کلانتر را آرام آرام با طناب به داخل دیگ آبجوش فرو بردند و به قتل رسید. دارایی‌های او به نفع شاه ضبط شد و سمتش به میرزا محمدشفیع آصف‌الدوله رسید. به گفته یرواند آبراهامیان در ایران بین دو انقلاب، او در روغن جوشانده شد.
خانواده

همچنین ببینید: خاندان قوام شیرازی
ابراهیم فقط یک همسر داشت به نام گلاب خانم، دختر ساموئل خان، تاجر یهودی معروف شیراز. این ازدواج در سال ۱۷۸۲ که ابراهیم هنوز کلانتر شیراز بود، صورت گرفت. آن‌ها پنج فرزند، یعنی چهار پسر و یک دختر داشتند:
میرزا محمد خان، پسر بزرگش و بیگلربیگی فارس که در پاکسازی ۱۸۰۱ اعدام شد.
اسدالله خان (۱۷۸۳–۱۸۶۳)، در سال ۱۷۹۳، با اینکه هنوز کودک بود، آقامحمدخان او را به حضانت خود گرفت و به قصد گروگان گرفتن به قزوین فرستاد. در اوایل ظهور فتحعلی‌شاه، زمانی که اسدالله ۱۶ ساله یا کمتر بود، برای مدت کوتاهی فرماندار کاشان شد. اسدالله در پاکسازی ۱۸۰۱ نابینا شد. وی در ۸۳ سالگی در شیراز درگذشت.
ماهبانو خانم با میرزا محمدعلی ازدواج کرد و ابوالحسن شیرازی را به دنیا آورد.
علی‌رضا؛ علی‌رضا در پاکسازی زنده ماند اما اخته و در حرمسرای سلطنتی خواجه شد.
علی‌اکبر نیز قرار بود اخته شود، اما به دلیل بیماری که انتظار می‌رفت در اثر آن بمیرد، نجات یافت. سال‌ها بعد برای دلجویی و مماشات لقب قوام‌الملک به او داده شد و زمین‌های خانوادگی‌اش در فارس به او بازگردانده شد. فرزندان او خاندان قوام را تشکیل دادند. علی‌اکبر همچنین کنفدراسیون قبیله‌ای خمسه را سازماندهی کرد.
خاندان قوام پس از مرگ ابراهیم برای مدت کوتاهی ناتوان ماندند، اما ثروت خود را بازگرداندند و اتحادهایی در دادگاه به دست آوردند که آنها را از توطئه‌های علیه خود مصون می‌داشت. آن‌ها معماران شیراز معاصر بودند که بیش از بیست کاخ و باغ در آن‌جا ساخته بودند و معروفترین آن‌ها نارنجستان قوام است.
اعتقادات دینی

مورخان قاجار ابراهیم را عموماً یهودی دانسته‌اند، گرچه که ممکن است مسلمان بوده باشد. برخی از مورخان مانند محمود محمود از او به عنوان آنوسی یاد کرده‌اند. در زمان ابراهیم، کنیسه‌هایی در شیراز و تهران افتتاح شد، اما پیش از آن یهودیان مجبور بودند در خانه‌های خود تورات را با صدای آهسته بخوانند. یکی دیگر از شواهد، تمایل او به تک‌همسری است. مرسوم بود که مقامات بلندپایه چندین زن و چند صیغه داشتند در حالی که ابراهیم فقط یک زن داشت.
ابراهیم هرگز در ملاء عام شراب نمی‌نوشید و سعی می‌کرد خود را فردی مذهبی نشان دهد. او به حج رفت و ترجیح داد مردم از او به عنوان «حاجی» یاد کنند. او برای آخوندهای شیراز نیز احترام زیادی قائل بود و همیشه زکات خود را می‌پرداخت. ابراهیم از طرفداران مجتهدین اصولی و از یاران آقا محمدعلی بهبهانی و از این رو دشمن جریان صوفی نعمت‌اللهی بود.
تاریخ‌شناسی و میراث

حاج ابراهیم کلانتر یکی از چهره‌های جنجالی تاریخ مدرن ایران دانسته می‌شود؛ برخی از مورخان او را «خائن» در نزد لطفعلی‌خان توصیف می‌کنند و برخی نبوغ او را تحسین می‌کنند. محمود محمود درایت ابراهیم را ستود و او را «شاه‌نشان» نامید.
نقاشی از محمدخان قاجار و وزیر ابراهیم کلانتر، ۱۷۹۵–۱۸۰۰.
حاج ابراهیم خان کلانتر اثر بهرام کرمانشاهی.
چکا فتاح

| Chaka Fattah | Chaka Fattah |
| --- | --- |
عضو  مجلس نمایندگان ایالات متحده از پنسیلوانیا حوزهٔ حوزه انتخابیه دوم پنسیلوانیا: عضو  مجلس نمایندگان ایالات متحده از پنسیلوانیا حوزهٔ حوزه انتخابیه دوم پنسیلوانیا
متصدی: متصدی
آغاز به کار  January 3, 1995: آغاز به کار  January 3, 1995
پس از: Lucien Blackwell
پیش از: Incumbent
عضو سنای Pennsylvania از حوزهٔ  7th: عضو سنای Pennsylvania از حوزهٔ  7th
دوره مسئولیت January 3, 1989 – August 31, 1994: دوره مسئولیت January 3, 1989 – August 31, 1994
پس از: Freeman Hankins
پیش از: Vincent Hughes
عضو  مجلس نمایندگان Pennsylvania از حوزهٔ 192nd: عضو  مجلس نمایندگان Pennsylvania از حوزهٔ 192nd
دوره مسئولیت January 4, 1983 – November 30, 1988: دوره مسئولیت January 4, 1983 – November 30, 1988
پس از: Nick Pucciarelli
پیش از: Louise Bishop
 :  
اطلاعات شخصی: اطلاعات شخصی
زاده: Arthur Davenport ۲۱ نوامبر ۱۹۵۶ ‏(۶۸ سال) فیلادلفیا، پنسیلوانیا
حزب سیاسی: حزب دموکرات ایالات متحده آمریکا
همسر(ان): i) Michelle Fattah ii) Renee Chenault-Fattah
فرزندان: Frances Fattah Cameron Fattah Chandler Fattah Chaka Fattah Jr.
اقامتگاه: فیلادلفیا، پنسیلوانیا
محل تحصیل: Community College of Philadelphia دانشگاه پنسیلوانیا
پیشه: Legislator
چکا فتاح (به انگلیسی: Chaka Fattah) نمایندهٔ حوزه انتخابیه دوم پنسیلوانیا از حزب دموکرات ایالات متحده آمریکا در مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا است که برای نخستین‌بار در ۵ ژانویه ۱۹۹۵ میلادی به‌عضویت این مجلس درآمد.
چرام

| چرام به لری:چروم | چرام به لری:چروم |
| --- | --- |
 از بالا: شهر چرام، چشمه بلقیس چرام، سد شراب گیران، کوه چاست خوار چرام:  از بالا: شهر چرام، چشمه بلقیس چرام، سد شراب گیران، کوه چاست خوار چرام
کشور:  ایران
استان: کهگیلویه و بویراحمد
شهرستان: چرام
بخش: مرکزی
نام(های) دیگر: دیار همیشه سبز، نگین جنوب، شمال جنوب
نام(های) پیشین: تل گرد
سال شهرشدن: ۱۳۵۵
مردم: مردم
جمعیت: ۱۵٬۲۱۸ تن (۱۳۹۵)
جغرافیای طبیعی: جغرافیای طبیعی
مساحت: ۲۷۶۵۲ متر مربع
ارتفاع: ۷۳۴٫۱ متر از سطح دریا
آب‌وهوا: آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه: ۲۶
میانگین بارش سالانه: ۲۹۰ میلی‌متر
اطلاعات شهری: اطلاعات شهری
شهردار: حمزه بازی
ره‌آورد: قالی، گلیم، جوال، جاجیم، گبه، توبره، سیاه چادر
پیش‌شمارهٔ تلفن: ۰۷۴۳۲۳۶
شناسهٔ ملی خودرو:  ایران ۴۹ ط
  چرام  روی نقشه ایران ۳۰°۴۵′۱۰″شمالی ۵۰°۴۴′۵۶″شرقی﻿ / ﻿۳۰٫۷۵۲۸°شمالی ۵۰٫۷۴۹۰°شرقی﻿ / 30.7528; 50.7490   :   چرام  روی نقشه ایران ۳۰°۴۵′۱۰″شمالی ۵۰°۴۴′۵۶″شرقی﻿ / ﻿۳۰٫۷۵۲۸°شمالی ۵۰٫۷۴۹۰°شرقی﻿ / 30.7528; 50.7490   
 :  
چِرام (لاتین: ČERĀM) شهری در جنوب غربی ایران و در مرکز استان کهگیلویه و بویر احمد است که مرکز شهرستان چرام می‌باشد. مردم این شهر به زبان لری تکلم می‌کنند. این شهر در سال ۱۳۵۵ خورشیدی دارای شهر داری شد و در سال ۱۳۹۵ دارای ۱۵٬۲۱۸ نفر جمعیت در قالب ۳٬۹۲۹ خانوار بوده که از این مقدار ۷٬۵۹۷ نفر مرد و ۷٬۶۲۱ نفر زن بوده است. مساحت این شهر ۲٬۸ کیلومتر مربع می‌باشد. چرام دارای آب و هوای استپ محلی، متوسط بارش ۲۹۰ میلی لیتر در سال و متوسط دمای ۲۶ درجه سانتی گراد در سال است.
نام > چرام

اسم رسمی و کنونی این شهر، چِرام می‌باشد. بر اساس متون فرهنگ فارسی عمید و لغت‌نامه دهخدا این واژه در اصل به شکل چَرام به معنی چراگاه نوشته می‌شود.
دلیل نام‌گذاری این منطقه به چرام به علت وجود دشت‌ها و چراگاه‌های وسیع آن بوده است.[نیازمند منبع] به مرور زمان اسم شهر از چَرام به چِرام تغییر پیدا کرد.[نیازمند منبع] تلفظ چِروم نیز در گویش محلی (لری) و بین اهالی استان کهگیلویه و بویر احمد به کار برده می‌شود.
نام > تل گرد

تل گرد تپه‌ای باستانی است که امروزه در مرکز شهر چرام قرار دارد که از آن در اسناد دوران قاجار، با عنوان «تل گرد چرام» و «قلعه تل گرد» نام برده شده است. در قدیم در شناسنامه افراد متولد چرام از اسم تل گرد استفاده می‌شد ولی امروزه استفاده از این اسم مرسوم نمی‌باشد.
نام > بازرنگ

قدیمی‌ترین نام موجود برای شهر چرام، بازرنگ می‌باشد که به دوران اشکانیان بازمی‌گردد. به گفته لغت‌نامه دهخدا این ناحیه کوهستانی و سردسیر که اکثر اوقات با برف پوشیده بوده است و راه دسترسی به آنجا سخت بود.
نام > مردم

تقریباً تمام جمعیت شهر چرام از قوم لر و از مردم ایلات چرام که شامل ۵ طایفه و ۱۳ تیره است تشکیل شده است. مردم این شهر به زبان لری بویراحمدی و شاخه لری جنوبی تکلم می‌کنند. دین اکثر مردم این شهر شیعه دوازده امامی است، حدوداً ۰٫۰۱ مسیحی و آشوری و ۹۹٫۹۹ درصد جمعیت این شهر مسلمان می‌باشد.
| تغییرات جمعیتی چرام | تغییرات جمعیتی چرام | تغییرات جمعیتی چرام | تغییرات جمعیتی چرام | تغییرات جمعیتی چرام |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۱۳۴۵ | ۱۳۴۵ |   |  ۳۰۰۰ |  ۳۰۰۰ |
| ۱۳۵۵ | ۱۳۵۵ |   |  ۵۰۰۰ |  ۵۰۰۰ |
| ۱۳۶۵ | ۱۳۶۵ |   |  ۷۰۰۰ |  ۷۰۰۰ |
| ۱۳۷۵ | ۱۳۷۵ |   |  ۹۰۰۰ |  ۹۰۰۰ |
| ۱۳۸۵ | ۱۳۸۵ |   | ۱۱۹۸۰ | ۱۱۹۸۰ |
| ۱۳۹۰ | ۱۳۹۰ |   | ۱۲۶۳۴ | ۱۲۶۳۴ |
| ۱۳۹۵ | ۱۳۹۵ |   | ۱۵۲۱۸ | ۱۵۲۱۸ |
** تخمین بر اساس جمعیت شهرستان کهگیلویه: ** تخمین بر اساس جمعیت شهرستان کهگیلویه
| مردان | سن | زنان |
| --- | --- | --- |
| ۱  | ۱۰۰+ |  ۲ |
| ۲  | ۹۵–۹۹ |  ۴ |
| ۵  | ۹۰–۹۴ |  ۹ |
| ۴۰  | ۸۵–۸۹ |  ۲۹ |
| ۸۸  | ۸۰–۸۴ |  ۷۴ |
| ۶۵  | ۷۵–۷۹ |  ۵۴ |
| ۸۷  | ۷۰–۷۴ |  ۸۱ |
| ۱۲۶  | ۶۵–۶۹ |  ۱۳۷ |
| ۲۴۵  | ۶۰–۶۴ |  ۲۲۹ |
| ۳۳۱  | ۵۵–۵۹ |  ۲۹۳ |
| ۲۶۰  | ۵۰–۵۴ |  ۳۰۹ |
| ۴۶۹  | ۴۵–۴۹ |  ۴۴۲ |
| ۵۷۷  | ۴۰–۴۴ |  ۵۲۸ |
| ۷۰۱  | ۳۵–۳۹ |  ۷۲۸ |
| ۱٬۰۱۵  | ۳۰–۳۴ |  ۱٬۰۵۰ |
| ۱٬۰۵۵  | ۲۵–۲۹ |  ۱٬۱۰۰ |
| ۷۰۸  | ۲۰–۲۴ |  ۷۵۴ |
| ۵۷۲  | ۱۵–۱۹ |  ۵۴۷ |
| ۵۴۵  | ۱۰–۱۴ |  ۵۹۸ |
| ۷۷۱  | ۰۵–۰۹ |  ۷۷۱ |
| ۹۲۹  | ۰۰–۰۴ |  ۸۸۳ |
مردم‌شناسی

مردم چرام از قوم لر هستند و به زبان لری صحبت می‌کنند.زبان لری مردم کهگیلویه و بویراحمد تنها به استان خود محدود نمی‌شود بلکه به صورت رایج در غرب استان فارس و شمال بوشهر و جنوب شرق استان خوزستان تکلم می‌شود،و مردم این نواحی با مردم کهگیلویه و وبویراحمد از قومیت لر می‌باشند.
پیشینه > تاریخ چرام

همچنین ببینید: تاریخ لرستان
منطقه شهر چرام و شهر دهدشت و حواشی آن‌ها در دوره هزاره ۴ قبل از میلاد مسکونی و بخشی از تمدن عیلام بوده و تا اواخر حکومت ساسانیان آثاری از تمدن در این مناطق وجود دارد. در دوره بعد از اسلام منطقه چرام به جز در سلسله حکومت سامانیان و طاهریان و قراقویونلو جزیی از خاک تمامی حکومت‌های ایران بوده و مسکونی بوده. شهر چرام یکی از مناطق مسکونی مربوط به ایلات چرام بوده و ایلات چرام به صورت پراکنده در ناحیه‌های مختلف شهرستان چرام از دیرباز ساکن بوده‌اند. محدوده شهرستان چرام ۸۸ درصد کوهستانی می‌باشد و شهر چرام دشتی وسیع بین مناطق کوهستانی می‌باشد، به همین دلیل هنگام حکومت خوانین منطقه شهر چرام به علت صاف و هموار بودن به عنوان مقر فرماندهی انتخاب شد و در کوه‌های اطراف برج‌های دیده‌بانی همچون برج دیده‌بانی شیخ حسین ساخته شد، همچنین در منطقه طسوج خانه ییلاقی دیگری برای خوانین وجود داشت ولی قلعه اصلی در شهر چرام قرار داشت. به همین دلیل منطقه شهر چرام کم‌کم به عنوان منطقه‌ای برای خرید مایحتاج عشایر اطراف تبدیل شد و در اواخر دهه ۳۰ شمسی کم‌کم افرادی در اطراف قلعه خوانین شروع به خانه‌سازی کردند و شهر چرام کم‌کم شکل گرفت. در تقسیمات کشوری در دوره معاصر تا قبل از سال ۱۳۵۵که چرام بخشی از استان کهگیلویه و بویر احمد شد و دارای شهرداری شد در اولین و دومین تقسیمات کشوری به ترتیب بخشی از ایالت و استان فارس و خوزستان دسته‌بندی می‌شد. در این زمان چرام به عنوان دهستان چرام از بخش کهگیلویه از شهرستان بهبهان قلمداد می‌شد و به صورت ایلی و تحت حکومت خان‌ها اداره می‌شد. در این زمان دهستان چرام بالغ بر هزار خانوار داشت که با مجموع دهاتش به ۷ هزار نفر می‌رسید. از تاریخ معاصر منطقه و ایلات ان اطلاعات دقیقی در دسترس نیست ولی در دوره قاجاریان که استان کهگیلویه و بویر احمد به دو قسمت پشت کوه و زیر کوه تقسیم‌بندی می‌شود چرام در منطقه زیر کوه قرار داشت و از ان موقع تا الان وضعیت جغرافیایی منطقه تغییر خاصی نداشته. بالاخره در سال ۱۳۵۵ چرام دارای شهرداری شد و بخشی از شهرستان کهگیلویه محسوب می‌شد، در این زمان ساخت جاده چرام و جاده‌های کوهستانی چرام شروع شد و به علت کوهستانی بودن چرام هنوز عملیات جاده سازه در کوهستان‌های چرام ادامه دارد. با شروع انقلاب سفید عملیات سازندگی در چرام رونق بیشتری گرفت و با تأسیس سپاه دانش عملیات احداث مدرسه در چرام آغاز شد و به موازات ان با احداث سپاه بهداشت کار تأسیس درمانگاه در چرام نیز آغاز شد. پس از انقلاب با تأسیس جهاد سازندگی این رونق شتاب بیشتری به خود گرفت و زیرساخت‌های شهر چرام تکمیل شد. سال ۱۳۸۹ با تأسیس شهرستان چرام، شهر چرام به مرکزیت ان انتخاب شد.
پیشینه > آثار تاریخی

صفحهٔ اصلی: ویکی‌پدیا:فهرست یادمان‌های ملی ایران/کهگیلویه و بویراحمد § کهگیلویه
در شهر چرام ۳۵۰ اثر تاریخی وجود دارد که بیش از ۲۴۰ اثر ثبت ملی شده‌اند. بناهای به جا مانده از دوره قاجار حاکی از میزبانی ۲۰۰ ساله شهر چرام به عنوان تفرجگاه در فصل بهار و تابستان است. قلعه‌های شهرک و قلعه چرام دو قلعه تاریخی چرام با ثبت ملی هستند. کتیبه تنگ پیرزال اثری تاریخی مربوط به دوره قاجار در حوالی شهر چرام قرار دارد و دستورهای ناصرالدین شاه نوشته شده است. همچنین در کاوش باستان‌شناسی که در چرام صورت گرفت مقبره یکی از حاکمان دوره اشکانی کشف شد.
جغرافیا > موقعیت جغرافیایی

شهر چرام در مسیر جاده دهدشت - گچساران، باشت - یاسوج و قرار دارد. این شهر در جنوب غربی کشور و در مرکز استان کهگیلویه و بویر احمد قرار دارد. در بخش شمالی چرام جاده چرام - دهدشت، چرام - سرفاریاب، چرام - شیخ حسین و در بخش جنوبی شهر جاده چرام گچساران قرار دارد. در بخش شرقی چرام جادهٔ کوهستانی وجود دارد که چرام را به روستاهای آرند و آب برم متصل می‌کند، ادامه این جاده چرام را به روستای طسوج و سایر روستاهای شهرستان چرام متصل می‌کند.
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  | سی سخت | دیشموک | لنده، سوق |  |
|  | یاسوج، سرفاریاب |  | دهدشت، لیکک |  |
|  | یاسوج، سرفاریاب |    چرام     | دهدشت، لیکک |  |
|  | یاسوج، سرفاریاب |  | دهدشت، لیکک |  |
|  | باشت | دوگنبدان |  |  |
شهر چرام با ۲٬۸ کیلومتر مربع مساحت در جنوب غرب ایران و در مرکز استان کهگیلویه و بویر احمد قرار دارد. این شهر کوهستانی می‌باشد و در امتداد رشته کوه زاگرس قرار دارد. چرام دارای اب و هوای استپ محلی، و بارش سالانه کم و دمای معتدل می‌باشد.
جغرافیا > پوشش گیاهی

مقالهٔ اصلی: جنگل‌های زاگرس
چرام در بخش زاگرس جنوبی قرار دارد و این جهت دارای اب و هوای گرم تر و خشک تری نسبت به بخش زاگرس شمالی هست. میران ۸۸ درصد مساحت شهرستان چرام را منابع طبیعی تشکیل می‌دهد.
پوشش طبیعی شهرستان چرام دارای ۸۰ درصد بلوط ایرانی(برودار) و ۲۰ درصد دیگر شامل درختان بنه، کیکم، بادام، زبان گنجشک و غیره که شامل ۷۲ گونه متعلق به ۳۰ خانواده است. استان کهگیلویه و بویر احمد داری ۲ هزار گونه گیاهی می‌باشد و ناحیه سردسیر چرام چون کوه چاست خار مستعد برای رویش گیاهانی چون کنگر (گیاه)، بیلهر، جاشیر، چویل، آویشن، پونه و غیره می‌باشد. مراتع استان کهگیلویه و بویر احمد و چرام دارای ۴۰۰ گونه داروی گیاهی می‌باشد.
جغرافیا > زمین‌شناسی

مقالهٔ اصلی: زاگرس
شهر چرام در امتداد رشته کوه‌های زاگرس قرار دارد و منطقه‌ای کوهستانی محسوب می‌شود. اکثر روستاهای شهرستان چرام در منطقه کوهستانی واقع شده‌اند و راه دسترسی به این روستاها جاده‌های کوهستانی می‌باشد. رشته کوه‌های زاگرس حاصل برخورد دو صفحه تکتونیکی اوراسیا و عربستان هستند، این چین خوردگی متوقف نشده و دگرگونی زمین در غرب ایران و منطقه زاگرس همچنان ادامه دارد و از این رو کوه‌های منطقه چرام جوان محسوب می‌شوند و دارای فرسودگی کمی هستند. جنس سنگ کوه‌های چرام سنگ رسوبی می‌باشد و اکثراً کوه‌های چرام دارای چین خوردگی می‌باشند و مربوط به دوره دوم و سوم زمین‌شناسی می‌باشند.
رودخانه نازمکان (خیرآباد) بزرگ‌ترین رودخانه‌ای می‌باشد که در چرام قرار دارد.
جغرافیا > آب و هوا

چرام دارای اب و هوای نسبتاً گرمی می‌باشد. در فصل زمستان کوه‌های اطراف شهر به خصوص کوه چاسخار پوشیده از برف می‌شوند ولی به ندرت در شهر بارش برف مشاهده می‌شود. اب و هوای چرام در تابستان گرم و خشک و در زمستان سرد و خشک می‌باشد. میزان تغییر دما بین زمستان و تابستان ۳۰ درجه سلسیوس می‌باشد.
| آب و هوای چرام >  | آب و هوای چرام > ژانویه | آب و هوای چرام > فوریه | آب و هوای چرام > مارس | آب و هوای چرام > آوریل | آب و هوای چرام > مـــــه | آب و هوای چرام > ژوئـن | آب و هوای چرام > ژوئیـه | آب و هوای چرام > اوت | آب و هوای چرام > سپتامبر | آب و هوای چرام > اکتبـر | آب و هوای چرام > نوامبر | آب و هوای چرام > دسامبر | آب و هوای چرام > سـال  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| گرم‌ترین C° | ۱۳ | ۱۴ | ۱۷ | ۲۴ | ۲۷ | ۳۱ | ۳۹ | ۳۵ | ۳۴ | ۲۷ | ۲۴ | ۱۶ | ۴۳  |
| میانگین گرم‌ترین‌ها C° | ۱۰ | ۱۱ | ۱۵ | ۲۱ | ۲۴ | ۲۹ | ۳۴ | ۲۹ | ۲۸ | ۲۳ | ۱۷ | ۱۲ | ۳۴  |
| میانگین سردترین‌ها C° | ۶ | ۱ | ۳ | ۳ | ۶ | ۱۰ | ۱۵ | ۸ | ۸ | ۸ | ۴ | ۵ | ۱۵  |
| سردترین C° | -۱ | -۳ | -۱ | -۱ | ۲ | ۵ | ۸ | ۳ | ۳ | ۲ | -۱ | -۱ | -۳  |
| بارش mm | ۵۵ | ۴۵ | ۵۰ | ۲۰ | ۴ | ۰ | ۰ | ۱ | ۰ | ۱ | ۳۵ | ۸۸ | ۲۹۹    |
منبع: world weather online : منبع: world weather online
اقتصاد

اقتصاد چرام بر پایه تولید و بیشتر اقتصاد چرام وابسته به کشاورزی نظیر کشت برنج، گندم، سیفی جات، حبوبات و مرکبات می‌باشد، همچنین در مناطق سردسیر چرام کاشت گردو و سایر مرکبات مرسوم می‌باشد. تولید و فروش گیاهان دارویی نیز رواج در چرام رواج دارد. به‌طور کلی روستاییان با دامداری و کشاورزی و همچنین پرورش شیلات معیشت می‌کنند.
شهر چرام دارای شهرک صنعتی می‌باشد که فعالیت‌هایی شامل تولید مواد بهداشتی، اب معدنی و غیره دارد. شهر چرام دارای معدن فسفات می‌باشد که هنوز به بهره‌برداری نرسیده است.