هربرت بلومر
خصیصه‌های کنش پیوسته

بلومر برای کنش پیوسته پنج خصیصه مهم را بیان می‌دارد که به نظر ضروری می‌رسد برای ادامه بحث در باب کنش پیوسته و رفتار جمعی به‌طور خلاصه به آن اشاره شود:
ماهیت جامعه همان فرایند پیشرونده یا مستمر کنش نمادی است. ساخت اجتماعی نیز در تحلیل نهایی آن، چیزی جز کنش‌هایی نیست که بر مبنای معانی مشترک میان افراد یک گروه به وجود می‌آید.
هر گونه کنش نمادیِ مورد مطالعه جامعه‌شناسی، الزاماً کنش پیوسته‌است.
هر گونه کنش پیوسته‌ای «بناگزیر از تاریخ و سرگذشتی» برخوردار است که بایستی در مطالعات احتساب شود.
تاریخ و سرگذشت هر کنش پیوسته‌ای، بناگزیر «از قبل منظم، ثابت و تکرار شونده» است. بلومر این ساخت را با مفهوم «ساخت اجتماعی سرسخت» بیان می‌دارد.
و مهمتر از هم آن است که کنش پیوسته چه به صورت تکرار کنش‌های قبل و چه به صورت کنشی تازه، بهر روی کنشی است که بر اساس تفسیر آدمی از موقعیت ساخته شده‌است.
به‌طور خلاصه می‌توان گفت که از اولین حالات نقش‌گیری یا مرحله یادگیری تا آخرین لحظات مرحلهٔ اجتماعی شدن، کنش پیوسته مهم‌ترین واقعیت قابل مطالعه در جامعه‌شناسی است. در این فرایند هر فردی با قرار گرفتن در موقعیت کنش پیوسته در واقع در نظام تقسیم اجتماعی کار، یا ساخت اجتماعی سرسخت، درگیر شده و در برابر آن کنش سازی می‌کند. چگونگی درگیری افراد در تقسیم کار اجتماعی در مرحله نخست فرایند «همسازی» و در مرحله دوم فرایند «ساختارشدگی» به وجود می‌آورد.
در فضای قضیه سوم بلومر فرد قادر است تا معانی اعیان، که از فضای قضیه دوم یا ساخت اجتماعی سرسخت ناشی می‌شود، را به خود اشاره نموده و بنابر تفسیر از موقعیت، کنش سازی کند. این کنش نمادی البته کنش فردی است؛ بنابراین تنها هرگاه این کنش بنابر اصل راه‌ها و اهداف با دیگر کنش‌های نمادی همسو شده و کنش در هم تنیده به وجود آمد و با سازمان یافتگی آن‌ها، کنش پیوسته به ظهور می‌رسد که این مطالعات در سطح کلان را نشان می‌دهد. در فرایند شکل‌گیری کنش در هم تنیده افراد بر اساس معانی مشترک گروهی (اصل راه‌ها و اهداف) نا گزیر از همسو نمودن کنش‌های خود هستند زیرا در غیر این صورت کنش در هم تنیده یا پیوسته اساساً تشکیل نمی‌شود.
بلومر معتقد است که:
«... نمونه‌هایی از قبیل رفتار گروهی، نهادها، سازمان‌ها و طبقات اجتماعی که نمونه‌های رفتار جامعه ای هستند حاصل و محصول چنین همسازی ساخت کنش‌ها به یکدیگر است.»
بنابراین می‌توان چنین نتیجه گرفت که «خطوط یا راستای کنش» در مرحلهٔ همسازی با یکدیگر یا «همسازی توامان»، واژه ای برابر با مفهوم تحلیلی ساخت در نظریه بلومر است که می‌تواند در دو شکل کنش پیوسته و ساخت اجتماعیِ سر سخت باشد. کنش پیوسته به اشکال جمعی بزرگتری از کنش اشاره دارد که از «خطوط همساز شده‌ای از رفتار» مردم شرکت‌کننده در جمع ساخته شده‌است. نمونه‌های چنین کنش پیوسته‌ای می‌توانند نمونه‌هایی از رفتار جمعی باشند. همچنین می‌توان تبادلات تجاری، مراسمی خانوادگی برای صرف شام، مراسم ازدواج، انجام یک بازی، نشستی حزبی، جنگ و… را به عنوان نمونه آورد. بدین معنا کنش پیوسته از همکاری سادهٔ دو نفره شروع می‌شود تا تنظیم کنش‌های نهادها یا سازمان‌های بزرگ ساخت.
رفتارهای جمعی
بلومر سه سطح مجزا در سطوح تحلیل‌های جامعه شناختی خود را از هم جدا می‌نماید: یکی سطح فردی، دیگری میانی و سومی کلان. ساخت جماعات و جمعیت‌ها حد میانی ساخت‌ها و نهادهای اجتماعی را تشکیل می‌دهد. مهم‌ترین خصیصه این نوع جماعات تسلط کنش نانمادی در میان مردم است.
رفتارهای جمعی در جوامع بزرگ – ساخت بیشتر نمودار می‌شود. این رفتارها اگر چه تابع الگوهای ساختی و پنهانی جامعه کلانند کمتر از الگوها و نسخه‌های فرهنگی به ظاهر موجود تبعیت می‌کنند. رفتارهای جمعی از نظر بلومر بیشتر به نوعی فرایند قابل تشبیه‌اند که آهنین و استوار هر چه هست را در زیر سلطه خویش به تبعیت وامی‌دارند. خصیصه مهم این نوع جماعات آن است که مجموعه ای خاص را در قالب کلان جامعه از آن جامعه جدا نموده و به عنوان یک واقعیت بیرونی، و حاکم بر افراد تأثیر می‌کند. سازواره عملی این جماعات مبنی بر کنش نانمادی و پدیده ای به نام واکنش چرخشی است.
واکنش چرخشی فرآیندی است که قضیه سوم بلومر- که تفسیرگری انسان است ـ از میان فرایند کنش انسان غایب می‌شود. به عبارت دیگر فرد به جای تفسیر معانی و روبه رو قرار دادن معانی در برابر خود، در برابر آن‌ها تسلیم شده و معانی گرفته شده از کنش متقابل را بدون دخل و تصرف نمادی، عیناً جاری می‌کند. در این حالت انسان در برابر اطلاعات فرهنگی در حکم یک آینه محض عمل کرده، تنها آنچه بر او می‌تابد را منعکس می‌کند. در رفتارهای جمعی کنش انسان نیز بیشتر از آنچه بر تفسیر استوار باشد بر عواطف و احساسات تند و حاکم از سوی روح جمعی استوار است. به نظر بلومر رفتارهای جمعی در طول سه مرحله رشد و تکامل یافته و ممکن است در یکدیگر نفوذ کرده یا به یکدیگر تبدیل شوند. این مراحل عبارتند از:
مرحله ولوله
مرحله هیجان جمعی
مرحلهٔ واگیری اجتماعی
بلومر رفتارهای جمعی را در پنج نوعِ جماعت، رفتار عامه یا توده، عقیده عمومی، تبلیغ و سامان معرفی می‌کند. و انواع جماعت را نیز در چهار نوع اتفاقی، قراردادی، نمایشی و فعال.
از نظریات مهم بلومر می‌توان به نظریه رفتار جمعی، جنبش اجتماعی، سامان، روابط نژادی، جامعه صنعتی اشاره کرد.