طیف‌سنجی نشر پرتو ایکس
دتکتورهای مونوکروماتور و پلی‌کروماتور در XES

در طیف‌سنجی نشر اشعه ایکس، هدف اندازه‌گیری اشعه‌های فلورسانسی منتشر شده از نمونه است. از آنجا که این اشعه‌ها در تمامی جهات منتشر می‌شوند، ابزار طیف‌سنجی باید زاویه پذیرشی وسیعی داشته باشد و در عین حال انرژی‌ها را با دقت بالا تمایز دهد. برای این منظور، دو نوع دتکتور مونوکروماتورها و پلی‌کروماتورها استفاده می‌شوند. اخیراً، نوع ترکیبی از این ابزارها توسعه یافته که بدون کاهش زاویه جامد پذیرفته شده، وضوح انرژی را افزایش داده است
دتکتور مونوکروماتور: این دتکتورها با طراحی هندسة تمرکزی رولند، اشعه فلورسانس را به زاویة برَگ دقیق هدایت می‌کنند و امکان دستیابی به‌وضوح انرژی بالا را فراهم می‌کنند. این نوع دتکتور بیشتر در WDS استفاده می‌شود که بر روی طول‌موج‌های خاص تمرکز دارد.
دتکتور پلی‌کروماتور: این دتکتورها با طراحی کریستال استوانه‌ای، پرتوها را به یک نقطه کانونی پلی کروماتیک متمرکز می‌کنند و می‌توانند طیف را به‌صورت هم‌زمان ثبت کنند. این ویژگی‌ها آن‌ها را برای آزمایش‌های سریع و آزمایش تک‌شات مناسب می‌سازد. پلی‌کروماتورها بیشتر در EDX استفاده می‌شوند، اما با نسبت سیگنال به نویز پایین‌تری همراه هستند و به پراکندگی ناخواسته حساس‌ترند.
در پژوهش‌های XES، نوع دتکتور و پارامترهای آن بر اساس ویژگی‌های مورد نیاز تنظیم می‌شود. طراحی‌های جدید امکان تغییر سریع این پارامترها را فراهم کرده و به محققان اجازه می‌دهد تا برای عناصر و نواحی مختلف طیفی به‌سرعت سوئیچ کنند.
↑  Rachel Ross (دسامبر ۵, ۲۰۱۸). «What Is X-Ray Spectroscopy?». www.livescience.com.
↑  «X-ray Emission Spectroscopy». www.diamond.ac.uk.
↑  Zehan Yao (۲۰۲۰-۰۲-۰۴). «X-ray Spectroscopy». www.chemphys.lu.se.
1 2 3  Bergmann, Uwe; Glatzel, Pieter (2009-12). "X-ray emission spectroscopy". Photosynthesis Research (به انگلیسی). 102 (2–3): 255–266. doi:10.1007/s11120-009-9483-6. ISSN 0166-8595. {{cite journal}}: Check date values in: |date= (help)
↑  Scanning Electron Microscopy and X-ray Microanalysis. Springer. ژانویه ۲۰۰۳. doi:10.1007/978-1-4615-0215-9.
↑  Lundquist, Osvald (1925-12-01). "Über dieKβ-Linien in den Röntgenemissionsspektra der Elemente Phosphor und Kalium". Zeitschrift für Physik (به آلمانی). 33 (1): 901–915. doi:10.1007/BF01328379. ISSN 0044-3328.
↑  Coster, D.; Druyvesteyn, M. J. (1927-10-01). "Über die Satelliten der Röntgendiagrammlinien". Zeitschrift für Physik (به آلمانی). 40 (10): 765–774. doi:10.1007/BF01400235. ISSN 0044-3328.
↑  Nordgren, J.; Bray, G.; Cramm, S.; Nyholm, R.; Rubensson, J.-E.; Wassdahl, N. (1989-07-01). "Soft x-ray emission spectroscopy using monochromatized synchrotron radiation (invited)". Review of Scientific Instruments. 60 (7): 1690–1696. doi:10.1063/1.1140929. ISSN 0034-6748.
↑  Schülke، Winfried (۲۱ ژوئن ۲۰۰۷). Electron Dynamics by Inelastic X-Ray Scattering. Oxford University Press. doi:10.1093/oso/9780198510178.001.0001.
↑  Hayashi, Hisashi; Kawata, Masaki; Takeda, Rumi; Udagawa, Yasuo; Watanabe, Yasuhiro; Takano, Takeshi; Nanao, Susumu; Kawamura, Naomi (2004-05-01). "A multi-crystal spectrometer with a two-dimensional position-sensitive detector and contour maps of resonant Kβ emission in Mn compounds". Journal of Electron Spectroscopy and Related Phenomena. Progress in Core-Level Spectroscopy of Condensed Systems. 136 (1): 191–197. doi:10.1016/j.elspec.2004.02.148. ISSN 0368-2048.
↑  Huotari, S.; Vankó, Gy; Albergamo, F.; Ponchut, C.; Graafsma, H.; Henriquet, C.; Verbeni, R.; Monaco, G. (2005-07-01). "Improving the performance of high-resolution X-ray spectrometers with position-sensitive pixel detectors". Journal of Synchrotron Radiation (به انگلیسی). 12 (4): 467–472. doi:10.1107/S0909049505010630. ISSN 0909-0495.
نمودار سطوح انرژی خطوط K