مناظره‌های انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۳۹۲)
۱۷ خرداد: آخرین مناظره ریاست جمهوری (مناظره سیاسی) > دیدگاه‌ها

مناظره نسبت به دو مناظره قبلی جذاب‌تر و پرمجادله‌تر بود. گفتگوهای دو و سه نفره بر روی موضوعات داخلی مانند وقایع ۱۸ تیر ۱۳۷۸، مذاکرات مسئله هسته‌ای شکل گرفت. در بحث هسته‌ای اختلاف‌نظر جدی بین ولایتی و جلیلی و نیز جلیلی، روحانی شکل گرفت. با مطرح شدن دیدگاه‌های سیاسی نامزدها در خلال بحث‌ها، معلوم شد از میان ۸ نامزد، تنها سعید جلیلی است که بر ادامه گفتمان تقابلی با دنیا سخن می‌گوید؛ در حالیکه سایر کانددیداها نسبت به خط مشی سیاست خارجی دولت فعلی، انتقاد اساسی دارند و نیاز به تغییر دیدگاه‌ها و اعتدال در مناسبات دیپلماتیک با سایر کشورهای جهان را امری حیاتی قلمداد می‌کنند.
ولایتی معتقد بود با فعالیت‌هایش تنها چند گام تا حل مسئلهٔ هسته‌ای مانده بود و وی توانسته بود با رایزنی با نیکلا سارکوزی مسئله را به حل نزدیک نماید که قائم‌مقام وزارت خارجه به کاردار سفارت فرانسه در تهران به‌طور ضمنی اعلام کرد که ولایتی نمایندهٔ دولت ایران نیست و این امر منجر شکست مذاکرات شده بود. او همچنین به مورد مشابه چنین رفتاری در گفتگوهای وی با ولادیمیر پوتین اشاره کرد که به باور او مسئله را از حل دور کرد. ولایتی به شیوهٔ شرکت جلیلی در مذاکرات نیز اعتراض داشت و گفت: «دیپلماسی معامله و تعامل است؛ سرسختی‌نشان‌دادن نیست. دیپلماسی بیانیه‌پشت‌میزخواندن نیست. اگر این‌طور نبود وضع ما به این‌جا نمی‌رسید» وی همچنین مذاکرات آلماتی را زیر سؤال برد. جلیلی نیز اطلاعات وی را نادرست خواند و او را به بی‌اطلاعی از اعتبار کسی که در فرانسه با او مذاکره کرده بود متهم کرد. وی همچنین دفاع ولایتی از عملکرد شانزده‌سالهٔ خود در وزارت خارجه به عنوان نقاط قوت فعالیت کاری‌اش و موفقیتش در پیش‌بردن دیپلوماسی در دوران فعالیتش را نقد کرد و اعلام حکم دستگیری رئیس‌جمهور وقت، فراخوانی تمام سفرای کشورهای اتحادهٔ اروپا از ایران، قطع هرگونه مذاکرهٔ آتی و نظرات اتحادیه اروپا در مورد ایران را نتیجهٔ ضعف دیپلوماسی ولایتی دانست. ولایتی گفتارش در این بخش را با این سخن به پایان برد که: «آقای جلیلی، بحث دیپلماسی کلاس فلسفه نیست. مردم می‌بینند شما چند سال مسئول بودید و وضع بدتر شده‌است». روحانی نیز در این بین از اقداماتش در مذاکرات هسته‌ای دفاع کرد و آن را از بین برندهٔ احتمال وقوع جنگ و تحریم‌ها دانست که هم‌زمان موجب پیشرفت کشور نیز شده بود که البته این دیدگاه وی توسط دیگر نامزدان مورد نقد قرار گرفت. جلیلی آن مذاکرات را تحقیرآمیز دانست علت عدم حمله به ایران را زمین‌گیرکردن آمریکا در عراق و افغانستان دانست و رضایی در نقد دو دیدگاه روحانی و جلیلی آن‌ها را افراط و تفریط متهم کرد و معتقد بود با وجود دفع شدن خطر جنگ از سر ایران، این کار با هزینهٔ زیاد صورت گرفت.
مجادله روحانی و قالیباف نیز از دیگر موارد بود. قالیباف مدعی شد که روحانی در زمان دبیری شورای عالی امنیت از صدور مجوز به دانشجویان خودداری کرد است. روحانی در پاسخ گفت: «شما می‌گفتید دانشجویان بیایند ما برنامه گازانبری داریم. ما می‌گفتیم راه این نیست که مجوز بدهیم و دستگیر کنیم.» در پاسخ به روحانی اما قالیباف او را به نیت‌خوانی متهم کرد و گفت که چنین قصدی نداشته، بلکه معتقد بود دفتر تحکیم وحدت هم مانند هر حزب دیگری می‌تواند با رعایت ضوابط قانونی تظاهرات کند و در نقد مدعای روحانی بر قصد برای حملهٔ «گاز-انبری» به دانشجویان به رفتار پلیس در آن دوران اشاره کرد و دولت اصلاحات را به عنوان شاهد آورد. روحانی در ادامه به صحبت‌های رضایی نیز معترض شد و گفت: «آقای رضایی طوری می‌گویند که نظرات دقیق داشتند و اجرا نشد. شما همان هستید که می‌گفتید شورای امنیت برای ما [در مسئلهٔ هسته‌ای] بهتر از شورای حکام است و چرا روحانی جلوی رفتن پرونده به شورای امنیت را گرفته‌است. نخستین جلسه سری ما در مورد پروندهٔ هسته‌ای را کدام سایت افشا کرد؟»