لیلا حاتمی
حرفه > دههٔ ۱۳۹۰: نقطه اوج

نقش‌آفرینی حاتمی در جدایی نادر از سیمین مورد تحسین و توجه منتقدان سینما قرار گرفت. او جایزهٔ فیبرشی بهترین بازیگر زن را به‌طور مشترک با مریلا زارعی، ساره بیات و سارینا فرهادی برای بازی در فیلم از بیست و سومین دورهٔ جشنواره بین‌المللی فیلم پام اسپرینگز کسب کرد. این فیلم در در ششمین دوره جوایز فیلم آسیایی چهار جایزه دریافت کرد و حاتمی نیز برای بازی در این فیلم نامزد جایزه بهترین بازیگر زن شد. این فیلم که برندهٔ اسکار بهترین فیلم غیر انگلیسی‌زبان سال ۲۰۱۲ گردید، در کل حدود پنجاه و پنج جایزهٔ بین‌المللی از جمله گلدن گلوب و جایزه سزار را دریافت کرد. این فیلم توسط نشریه گاردین در فهرست ۱۰۰ فیلم برتر سینمای جهان که از سال ۲۰۰۰ میلادی تا کنون ساخته شده‌اند قرار گرفته است.
ایندی‌وایر بازی حاتمی در این فیلم را در فهرست برترین نقش‌آفرینی‌های قرن بیست و یکم گذاشت و او را برای بازی در این فیلم سزاوار دریافت جایزهٔ اسکار دانست. همچنین در این باره نوشت: «داستانی ایرانی از جدال زن و شوهر در میانه فرایند جدایی و تأثیر آن روی کودکشان برای اصغر فرهادی اسکار به ارمغان آورد اما لیلا حاتمی نیز برای بازی در فیلم سزاوار دریافت اسکار بود. بازی او در نقش زنی مصمم که دنبال در دست گرفتن کنترل زندگی خویش است، استیصال را به نمایش می‌گذارد بدون اینکه در آن دچار زیاده‌روی شود. انعطاف‌پذیری او در کنار فیلمنامه پرظرافت فرهادی به این نقش بعدی شهودی اضافه می‌کند.»
او در سال ۲۰۱۱ در یازدهمین دورهٔ جشنواره بین‌المللی فیلم مراکش یکی از اعضای هیئت داوران در بخش مسابقه اصلی بود و در کنار جسیکا چستین، مایا سانسا، آپارنا سن، بریانته مندوزا و… داوری کرد. وی در همان سال به‌عنوان یکی از داوران بخش «Revelation» (مکاشفه) در جشنواره فیلم آمریکایی دوویل به ریاست ساموئل بنشتریت انتخاب شد. حاتمی در سال ۱۳۹۰ در فیلم پله آخر به عنوان بازیگر و طراح صحنه و لباس حضور یافت. این فیلم در سی‌امین دوره جشنواره فیلم فجر نمایش داده شد و حاتمی نامزد سیمرغ بلورین در بخش بهترین طراحی صحنه و لباس شد. حاتمی در همان سال در نارنجی‌پوش بازی کرد؛ نارنجی‌پوش چهارمین و آخرین همکاری حاتمی با داریوش مهرجویی بود که برای آن نامزد سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول زن در سی‌امین دوره جشنواره فجر شد.
پله آخر در چهل و هفتمین دورهٔ جشنواره بین‌المللی فیلم کارلووی واری، یکی از فیلم‌های بخش مسابقهٔ رسمی بود و حاتمی از این جشنواره، جایزهٔ بهترین بازیگر زن را برای نقش‌آفرینیِ خود در این فیلم کسب کرد. ابن فیلم در هفدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم کرالا به نمایش درآمد و جایزهٔ ویژه هیئت داوران این دوره از جشنواره را از آن خود کرد. این فیلم در پنجاه و ششمین دورهٔ جشنواره بین‌المللی فیلم سانفرانسیسکو حضور داشت.
حاتمی در سال ۲۰۱۲ یکی از اعضای هیئت داوران بخش اصلی هفتمین دورهٔ جشنواره فیلم رم به ریاست جف نیکولز بود و به‌عنوان رئیس هیئت داوران پنجمین دورهٔ جشنواره فیلم کاستندورف نیز خدمت کرد. سال ۱۳۹۱ او در فیلم‌های آشنایی با لیلا و سربه‌مهر بازی کرد و برای آشنایی با لیلا برندهٔ جایزه بهترین بازیگر زن از ششمین دورهٔ جشنواره فیلم‌های ایرانی سانفرانسیسکو شد. یک منتقد و فیلمنامه‌نویس معتقد است، در فیلم سربه‌مهر هیچ‌کس بهتر از لیلا حاتمی نمی‌توانست نقش اصلی این فیلم را بازی کند.
حاتمی در سال ۲۰۱۴ در شصت و هفتمین جشنواره فیلم کن به‌عنوان یکی از اعضای هیئت داوران بخش اصلی انتخاب شد و در کنار هنرمندانی چون جین کمپیون (رئیس هیئت داوران)، کارول بوکه، سوفیا کوپولا، گائل گارسیا برنال و نیکلاس وندینگ رفن به داوری آثار جشنواره پرداخت.
او در سال ۱۳۹۳ در دوران عاشقی و در دنیای تو ساعت چند است؟ بازی کرد که در سی و سومین دوره جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمدند و حاتمی برای بازی در دوران عاشقی نامزد سیمرغ بلورین شد. «در دنیای تو ساعت چند است» همچنین در نوزدهمین دورهٔ جشنواره بین‌المللی فیلم بوسان حضور داشت. در سال ۱۳۹۴ او در فیلم من بازی کرد و سال ۱۳۹۵ برای آن برندهٔ جایزهٔ بهترین بازیگر زن از دهمین دورهٔ جشن منتقدان و نویسندگان سینمای ایران شد. این فیلم در ششمین دورهٔ جشنوارهٔ فیلم‌های ایرانی استرالیا اکران شد و حاتمی برای نقش‌آفرینی خود، جایزهٔ انار طلایی بهترین بازیگر زن را از این جشنواره کسب کرد.
او در سال ۱۳۹۴ با ایفای‌نقش یک زن آسیب‌پذیر در رگ خواب برای دومین بار با حمید نعمت‌الله همکاری کرد. این فیلم برای نخستین بار در سی و پنجمین دوره جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول زن را برای حاتمی به ارمغان آورد. او در سال ۱۳۹۶ برای بازی در این فیلم برندهٔ جایزهٔ بهترین بازیگر زن از نوزدهمین جشن سینمای ایران و یازدهمین دورهٔ جشن منتقدان و نویسندگان سینمای ایران شد. وی در سال ۱۳۹۷ برای بازی در این فیلم جایزه بهترین بازیگر زن را از هجدهمین جشن حافظ کسب کرد. این فیلم در هفتمین جشنوارهٔ فیلم‌های ایرانی استرالیا نمایش داده شد و حاتمی برای بازی در آن جایزهٔ بهترین بازیگر زن را از این جشنواره کسب کرد.
وی در سال ۱۳۹۵ در فیلم حکایت دریا حضور پیدا کرد و سال ۱۳۹۶ در فیلم‌های خوک به کارگردانی مانی حقیقی و بمب؛ یک عاشقانه به کارگردانی پیمان معادی بازی کرد. بمب؛ یک عاشقانه نخستین‌بار در سی و ششمین دوره جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و در سال ۱۳۹۷ در دوازدهمین دورهٔ جشنواره فیلم آسیا پاسیفیک، در شاخهٔ بهترین فیلمنامه جوایز آسیا پاسیفیک نامزد دریافت جایزه شد. خوک که فیلمی در ژانر کمدی سیاه است، نخستین فیلم کمدی است که حاتمی در آن بازی کرده است و برای نخستین بار در در شصت و هشتمین جشنواره بین‌المللی فیلم برلین، به عنوان نمایندهٔ سینمای ایران در بخش اصلی، به نمایش درآمد. این فیلم توانست جایزه بهترین فیلم جشنواره گرولاند را از آن خود کند و در جشنواره فیلم سیدنی نیز به روی پرده رفت و مورد استقبال منتقدان و تماشاگران قرار گرفت.
او در سال ۱۳۹۷ در فیلم مردی بدون سایه برای چهارمین بار با علیرضا رئیسیان همکاری کرد و در فیلم ما همه با هم هستیم حضور یافت که دومین فیلم کمدی است که حاتمی در آن حضور یافته و دومین همکاری او با کمال تبریزی می‌باشد. حاتمی همچنین تجربهٔ بازی در شبکه نمایش خانگی را داشته و در سریال نهنگ آبی (۱۳۹۷) حضور یافته است، اما پس از پایان فیلمبرداری قسمت دهم این سریال، به دلیل سطحی‌بودن نقش خود، از این پروژه کناره‌گیری کرد. او سال ۱۳۹۸ در فیلمی با سبک متفاوت نسبت به فیلم‌هایش، قاتل و وحشی بازی کرد، که سومین همکاری او با حمید نعمت‌الله است. وی در همان سال در فیلم آمریکایی مسیر باد به کارگردانی ترنس مالیک، نقش مریم مجدلیه را ایفا کرد؛ این فیلم بر پایهٔ زندگی مسیح ساخته شده و برای نخستین‌بار در جشنواره فیلم کن ۲۰۲۵ به نمایش درمی‌آمد.