stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
دریا
انسان و دریا > قانون

قانون دریایی بخش مخصوصی از قوانین ملی است که در مسائل و جرم‌های مربوط به دریا به کار می‌رود، زیرا نامعلوم بودن سفرهای دریایی باعث شده است که دریا از عصر باستان به عنوان قلمرو قدرت واحد به حساب آید. قوانین رومی، بیزانسی، ترانی و آمالفیان تأثیر مهمی بر فرانسه، جمهوری جنوا، هانزا داشتند، که اولین دادگاه دریایی انگلیسی را تشکیل داده بودند. برخلاف سیستم کامل لا رایج انگلیسی دادگاه‌های دریایی به نظام حقوقی رومی-ژرمنی نزدیکتر بودند و آن‌ها را سواستفاده‌هایی که به انقلاب آمریکا مربوط می‌شد، ترک کردند. اتخاذ قانون اساسی ایالات متحده آمریکا قانون دریایی را دوباره وارد ایالات متحده کرد اما توجه بیشتری به محاکمه می‌شد.
قانون دریا بخش مخصوصی از بدنه حقوق بین‌الملل است که در مسائل و جرم‌های دریایی به کار می‌رود. امپراتوری‌هایی مانند امپراتوری روم و چین باستان سال‌ها حوزه قضایی بین‌المللی را ادعا می‌کردند؛ در طول قرون وسطا، جمهوری‌های دریایی ایتالیایی مانند جمهوری ونیز و جمهوری جنوا وجود ایالت‌های رقیب را به رسمیت شناختند، اما حقوق نزدیک شدن به دریا برای رفت‌وآمد را ادعا نمودند. در طول عصر اکتشاف، پرتغال و اسپانیا از قوانینی مشابه پیروی کردند. در سال ۱۶۰۹، کمپانی هند شرقی هلند، یک حقوق‌دان را استخدام کرد تا در مقابل دزدان دریایی ایستادگی کند. در نهایت دورهای سه‌گانه کنوانسیون ملل متحد در مورد دریاها قانون بین‌المللی دریا را شکل داد، اما ایالات متحده آن را به تصویب نرساند، و به جایش سیاست‌های خود را یک به یک و با بیانیه‌های رئیس‌جمهور اتخاذ نمود.
کنوانسیون حقوق دریاها در سال ۱۹۸۲ پیش‌نویس شد و در سال ۱۹۹۴ به اجرا درآمد. طبق آن، آب‌های آزاد به روی تمام کشورهای مستقل بازند، خواه ساحلی باشند و خواه محدود به خشکی، و لیستی جامع از آزادی شامل ناوبری، آزادی هوایی، قرار دادن کابل ارتباطی زیردریایی، ساختن جزایر مصنوعی، ماهی‌گیری، و تحقیقات علمی فراهم می‌کند. طبق آن آب‌های سرزمینی تا ۱۲ مایل آبی (۲۲٫۲کیلومتر) گسترش می‌یابند، که خط مبدأ آن‌ها به‌طور معمول هم ارز آب‌های سرزمینی می‌باشد. این منطقه به قوانین بین‌المللی مربوط است اما برای عبور افراد معمولی و ترانزیت آزاد می‌باشد. منطقه به هم پیوسته دور تر از ۱۲ مایل در اختیار کشتی‌های تعقیب داغ است که موظف نقض آداب و رسوم، مالیات، مهاجرت، یا قوانین آلودگی می‌باشند. یک «منطقه اقتصادی ویژه» مکان بهره‌برداری از زندگی دریایی و مواد معدنی می‌باشد که تحت نظارت ملی تا فاصله ۲۰۰ مایل دریایی (۳۷۰ کیلومتر) از خط مبدأ ادامه دارد.
کشتی‌ها در طول سفر دریایی از مناطق زمانی مختلفی عبور می‌کنند، لذا زمان دریایی که در دهه ۱۹۲۰ معرفی شده است، در آب‌های آزاد به کار می‌رود. هر یک از این مناطق به‌طور مساوی ۱۵ درجه طول جغرافیایی اند، عقربه ساعت در سفر به سمت غرب، به ازای هر منطقه یک ساعت جابجا می‌شود.
انسان و دریا > سفر

اگرچه استفاده از کشتی‌های شخصی کوچک در سفرهای شخصی بی شک به ما قبل تاریخ بر می‌گردد، کشتی‌های بزرگ قادر به آراستن اقیانوس به‌طور معمول برای تجارت و ماهی‌گیری بیشتر تاریخ بشر اختصاص داده شده بودند. حتی نیروهای نظامی نیز به سادگی از این ناوگان‌ها بهره می‌بردند تا از آن‌ها به عنوان کشتی سربازان استفاده کنند، همان‌طور که در عصر باستان و قرون وسطا برای بازرگانی، زیارت و گردشگری به کار می‌رفتند. جهانگردی سفرهای دریایی اکتشافی و استعمار اغلب از سوی سلطنت تدارک دیده می‌شدند، و خارج از بودجه نیروی دریایی بودند؛ در غیر این صورت، آن‌ها اغلب اجاره داده یا فروخته می‌شدند و برای حمل تدارکات به مناطق داخلی به کار می‌رفتند. خدمات اختصاصی و برنامه‌ریزی‌شده مسافران در قرون ۱۶ام یا ۱۷ام پیش‌بینی شد، اما در سال ۱۸۱۷، بلک بال اولین خط مسافرتی در اقیانوس اطلس بود. در عصر دریانوردی، طول این مسافرت‌ها بیشتر به بادهای بیش‌وز و آب‌وهوا بستگی داشت. قایق هی ساحلی در سده ۱۸ام، موجب محبوبیت سفرهای تفریحی در بریتانیا شد در سده بعد، استفاده از بخار سبب رونق بیشتر آن شد. در طول سده ۱۹ام، کشتی‌های اقیانوس‌پیما دارای موتور بخار سبب اتصال شبکه ترابری ریلی جهانی شدند. در ۱۹۰۰، عبور از اقیانوس اطلس حدوداً پنج روز به طول می‌انجامید، و خطوط مسافرتی برای بردن ریباند آبی رقابت کردند، این جایزه به سریع‌ترین کشتی اقیانوس‌پیما اهدا می‌شد. از سال ۱۹۰۹، به مدت ۲۰ سال این جایزه به آرام‌اس مائورتانیا رسید که سرعتش به‌طور میانگین ۴۸٫۲۶ کیلومتر بر ساعت بود. با ظهور حمل‌ونقل هوایی ارزان و سریع، این عصر رو به تاریکی گذاشت، مخصوصاً مسیر نیویورک به پاریس در سال 1958.
دریا هنوز مهد قایقرانی تفریحی و کشتی‌های گردشگری بزرگ است. همچنین دریا مسیر پناهندگان و مهاجرت‌های اقتصادی می‌باشد، برخی از روش‌های دریایی ناامن اقدام می‌کنند و برخی به‌طور قاچاقی وارد کشتی‌های حمل‌ونقل کالا می‌شوند. برخی از شکنجه و آزار فرار می‌کنند، درحالی که بسیاری از مهاجرت‌ها دلایل اقتصادی دارند، و می‌کوشند تا به کشورهایی رسند که در نظرشان چشم‌اندازی بهتر دارند.
انسان و دریا > تفریح

استفاده از دریا برای تفریح در سده نوزدهم گسترش یافت و در سده بیستم به صنعتی مهم تبدیل شد. فعالیت‌های تفریحی دریایی متنوع اند، و شامل سفرهای کروزینگ، قایق‌رانی، مسابقات قایق‌های موتوری، و ماهی‌گیری؛ سفرهای دریایی تجاری در کشتی‌های گردشی؛ و سفر بر کشتی‌های کوچک‌تر برای طبیعت‌گردی‌هایی مانند نهنگ‌نگری و پرنده‌نگری می‌باشد.
بسیاری از افراد از هیجان در دریا لذت می‌برند؛ کودکان در عمق کم، در آب دست و پا می‌زنند، درحالی که دیگران شنا یا در ساحل استراحت می‌کنند. همواره شرایط این‌گونه نبود، در سده ۱۸ام، حمام دریایی به دلیل توصیه دکتر ویلیام بوچان در اروپا رونق یافت. موج‌سواری ورزشی است که در آن موج‌سوار بر روی موج سوار می‌شود، حال ممکن است تخته موج‌سواری داشته باشد، یا نه. سایر ورزش‌های آبی شامل موج‌سواری با کایت، که در آن یک کایت قدرتمند، تخته‌ای را که فردی بر آن سوار است در دریا به پیش می‌برد؛ بادسواری، که در آن نیرو از طریق بادبانی ثابت تأمین می‌شود؛ و اسکی روی آب که یک قایق موتوری اسکی‌باز را می‌کشد.
زیر سطح آب، غواصی آزاد ضرورتاً به مناطق کم‌عمق محدود می‌شود. غواصان مروارید به‌طور سنتی پوستشان عاری از چربی بود، در گوششان پنبه قرار می‌دادند، بینی خود را محکم می‌گرفتند و درحالی که در دستشان سبد داشتند، تا عمق ۱۲ متری پایین می‌رفتند تا صدف‌های مروارید را جمع‌آوری کنند. چشم بشر به استفاده در زیر آب عادت ندارد، اما استفاده از ماسک غواصی می‌تواند سبب بهتر شدن بینایی شود. سایر وسایل مفید عبارتند از باله‌های غواصی و لوله تنفس. وسایل اسکوبا امکان تنفس در زیر آب و ساعت‌ها ماندن را فراهم می‌کنند. عمقی که یک غواص می‌تواند بدان برسد و زمانی که می‌تواند در آن باقی بماند با افزایش فشار کاهش محدود می‌شود و برای جلوگیری از بیماری ناشی از کاهش ناگهانی فشار لازم است غواص به سطح آب بازگردد. به غواصان تفریحی پیش‌نهاد می‌شود خود را به عمق ۳۰ متری محدود کنند زیرا پایین‌تر از ان خطر بیهوشی حاصل از نیتروژن افزایش می‌یابد. می‌توان غواصی‌های عمیق‌تر را با استفاده از تجهیزات تخصصی و تمرین انجام داد.
انسان و دریا > تولید برق

دریا حجم عظیمی از انرژی را فراهم می‌کند که به وسیله امواج سطح دریا، جزر و مد، تفاوت‌های شوری، اختلاف دمای اقیانوسی اتفاق می‌افتد و می‌توان آن را برای تولید انرژی الکتریکی مهار کرد. اشکال انرژی پایدار شامل انرژی کشندی، انرژی جریان اقیانوسی، توان اسمزی، انرژی گرمایی اقیانوس و انرژی موج می‌باشد.
ژنراتورها از انرژی کشندی استفاده می‌کنند تا با استفاده از جریان‌های جزر و مدی الکتریسیته تولید نمایند، گاهی اوقات سدی را به کار می‌گیرند تا آب دریا را در آن ذخیره و بعداً رها نمایند. سد رانس، به طول یک کیلومتر نزدیک سن-مالو در بروتاین که در ۱۹۶۷ افتتاح شد؛ این سد حدوداً ۰٫۵ گیگاوات برق تولید می‌کند، اما از چند طرح مشابه پیروی می‌نماید.
انرژی عظیم و بسیار متنوع امواج، توانایی نابودی را به آن‌ها می‌دهد، و ساخت ماشین‌های موجی مقرون به صرفه و قابل اعتماد را مشکل می‌کند. یک نیروگاه موج تجاری کوچک با تولید ۲مگاوات، به نام «اسپری» در سال ۱۹۹۵ در اسکاتلند شمالی ساخته شد، که ۳۰۰ متر با ساحل فاصله داشت. این نیروگاه اندکی بعد به دست امواج آسیب دید و به وسیله یک طوفان نابود شد. انرژی دریایی فعلی می‌تواند بخش عظیم برق مصرفی مناطق مسکونی اطراف دریا را تأمین کند. در اصل، می‌توان آن را به وسیله توربین‌های جریان باز مهار نمود؛ سیستم‌های بستر دریا نیز وجود دارند، ولی تنها به عمق ۴۰ متری محدود می‌شوند.
انرژی بادی دریایی نیز به وسیله توربین‌های بادی داخل دریا گرفتار می‌شود؛ مزیت این توربین‌ها اینست که سرعت باد در خشکی دریا بیشتر از خشکی است، اگرچه توربین‌های بادی دریایی هزینه بر ترند. اولین مزرعه توربین بادی دریایی در سال ۱۹۹۱ در دانمارک تأسیس شد، و در سال ۲۰۱۰ ظرفیت مزارع توربین بادی دریایی اروپا به ۳ گیگاوات رسید.
نیروگاه‌های انرژی الکتریکی اغلب در ساحل یا کنار یک مدخل قرار دارند، لذا می‌توان از دریا به عنوان یک سینک گرما استفاده کرد. یک سینک گرمای خنک‌تر بازده را افزایش می‌دهد و این موضوع در نیروگاه‌های انرژی اتمی نقش بسیار مهمی دارد.
انسان و دریا > صنعت استخراج

مقدار زیادی نفت خام (نفت و گاز طبیعی) در صخره‌های زیر بستر دریا وجود دارد. سکوهای نفت و دکل‌های حفاری نفت و گاز را خارج و برای انتقال به خشکی ذخیره می‌کنند. تولید و نفت و گاز در دریا به دلیل محیط دورافتاده و خشن، دشوار است. حفاری برای نفت می‌تواند تأثیراتی زیست‌محیطی برای دریا به همراه آورد. موج‌های لرزه‌ای در هنگام حفاری می‌توانند سبب شوند که حیوانات مسیر خود را گم کنند، و این موضوع احتمالاً سبب حرکت نهنگ‌ها به سمت ساحل می‌شود. مواد سمی مانند جیوه، سرب و آرسنیک ممکن است آزاد شوند. ممکن است زیرساخت‌ها آسیب بینند و نفت در دریا منتشر شود.
دریا دارای مقادیر عظیمی از مواد معدنی حل‌شده ارزشمند می‌باشد. مهم‌ترین آن‌ها، نمک دریایی است که برای موارد خوراکی و صنعتی به کار می‌رود و از زمان گذشته از طریق تبخیر آب در مناطق کم‌عمق به دست آمده است. برم که پس از شست‌وشوی خشکی جمع می‌شود، به‌طور اقتصادی از دریای مرده تأمین می‌شود، جایی که به میزان ۵۵۰۰۰ بخش در میلیون (پی‌پی‌ام) می‌توان آن را یافت. سایر مواد معدنی در داخل یا روی بستر دریا را می‌توان با لایروبی استخراج کرد. این روش مزایایی نسبت به استخراج از معادن روی خشکی دارد، زیرا تجهیزات مورد نیاز در این روش در کارخانه‌های کشتی‌سازی تخصصی ساخته می‌شوند و هزینه زیرساختهای آن کمتر است. معایب این روش عبارتند از مشکلاتی که از طریق امواج و جزر و مد ایجاد می‌شوند، تمایل لجن بستن حفاری‌ها، و فرسایش کوه‌های زیر آبی. همچنین خطر فرسایش ساحل و صدمات زیست‌محیطی وجود دارد. منابع سولفید کف دریا منبع بالقوه نقره، طلا، مس، روی، سرب و فلزات کم‌یاب می‌باشند که در دهه ۱۹۶۰ کشف شدند. آن‌ها زمانی تشکیل می‌شوند که آب فوق گرم از منافذ زمین‌گرمایی موجود در آب عمیق به نام «دودکش سیاه» خارج می‌شوند: مواد معدنی در ارتباط با آب‌های سرد اقیانوس عمیق رسوب می‌کنند، و در اطراف منافذ فرود می‌آیند. سنگ‌های معدن بسیار با کیفیتند، ولی استخراج آن‌ها خیلی هزینه بر است. استخراج مقیاس کوچک از سطح دریای عمیق از ساحل پاپوآ گینه نو و با استفاده از ربات آغاز شده است، اما موانع دشوارند.
نمک‌زدایی روشی خارج کردن نمک از آب دریا است تا آب آشامیدنی مناسب برای نوشیدن و آبیاری تأمین شود. تقطیر خلأ و اسمز معکوس دو روش اصلی هستند، که مقدار زیادی انرژی را به کار می‌گیرند. نمک‌زدایی به‌طور معمول تنها در مکانی انجام می‌گیرد که آب سایر منابع اندک یا انرژی فراوان است، مثلاً مکانی که گرمای تولید شده در نیروگاه بدان راه دارد. آب شور به عنوان فراورده، دارای برخی مواد سمی است و به دریا بازمی‌گردد.
مقدار زیادی آذریخ در کف دریا و اقیانوس وجود دارد که در دمای حدود ۲ درجه سانتی‌گراد رسوب می‌کند، و به عنوان منبع بالقوه انرژی به حساب می‌آید. برخی تخمین‌ها مقدار آذریخ در دسترس را بین یک تا ۵ میلیون کیلومتر مکعب برآورد می‌کنند. همچنین روی بستر دریا کلوخ‌های منگنزی وجود دارند که از لایه‌های آهن، منگنز، و سایر هیدروکسیدهای اطراف هسته تشکیل شده‌اند. در اقیانوس آرام، این مواد ۳۰ درصد سطح عمیق اقیانوس را تشکیل می‌دهند. مواد معدنی از آب دریا رسوب می‌کنند و به آرامی رشد می‌یابند. استخراج تجاری نیکل در دهه ۱۹۷۰ مورد توجه قرار گرفت اما، به دلیل وجود منابع مناسب‌تر رها شد. در مناطق مناسب، در بستر دریا، الماس با استفاده از لوله‌های مکشی به دست می‌آید که شن ساحل را بیرون می‌کشند. در آب‌های عمیق‌تر، از خزنده‌های متحرک بستر دریا استفاده می‌شود و مواد حاصل به یک کشتی در بالا پمپ می‌گردند. در نامیبیا، اکنون بیشتر الماس‌ها به جای روش‌های معمول روی خشکی، از منابع آبی جمع‌آوری می‌شوند.
انسان و دریا > مردم بومی دریا

چندین گروه از عشایر بومی در دریای جنوب‌شرق آسیا در قایق زندگی و در طول روز نیازهای خود را از دریا استخراج می‌کنند. مردم بومی موکن در سواحل تایلند و میانمار و جزایر دریای آندامان زندگی می‌کنند. مردم باجائو در اصل از مجمع‌الجزایر سولو، میندانائو و بورنئو شمالی هستند. برخی کولی‌های دریایی با انجام غواصی آزاد قادرند تا عمق ۳۰ متری در آب فروروند، اگرچه بیشتر آن‌ها روش مقرر و زمینی را انتخاب می‌کنند.
مردم بومی اقیانوس منجمد شمالی به عنوان قوم چوکچی، اینوئیت، اینویالوئیت، و مردم یوپیک، پستانداران دریایی مانند نهنگ‌ها را شکار می‌کنند و جزیره‌نشینان تورس استریت ادعای مالکیت دیوار بزرگ مرجانی را دارند. آن‌ها به‌طور سنتی در جزایر زندگی می‌کنند و فعالیت‌هایشان شامل شکار، ماهی‌گیری و تجارت با همسایگان در پاپوآ گینه نو و استرالیا است.
انسان و دریا > در فرهنگ

دریا با نمادهای ضد و نقیضی در فرهنگ بشر وجود دارد، هم قدرتمند است و هم آرام، هم زیباست و هم خطرناک. دریا در اسطوره‌شناسی، مذهب، ادبیات، هنر، شعر، فیلم، تئاتر و موسیقی جایگاه ویژه‌ای دارد. باستانیان به آن شخصیت داده‌اند، و اعتقاد دارند که تحت کنترل خدایی است که نیاز به آرامش دارد. همچنین دریا محل سکونت مخلوقات فوق‌العاده می‌باشد: لویاتان در کتاب مقدس، اسکولا در اساطیر یونان، ایسناده در اساطیر ژاپن، و کراکن در اساطیر اسکاندیناوی. همچنین دریای در تصاویر مسیحی حایز اهمیت است، مثلاً گفته می‌شود برخی از حواریون، در دریاچه طبریه ماهی‌گیر بودند.
دریا، حیات آن و کشتی‌هایش در نقاشی‌ها به تصویر کشیده شده‌اند، که شامل نقاشی‌های ساده بر روی دیوار غارها خارج لس ایزیس در فرانسه تا ماهی مسیح و از دوچ هندریک وروم تا اوکی‌یوئه هوکوسائی و مناظر دریایی وینسلو هومر می‌شود. در طول عصر طلایی نقاشی هلند، نقاشانی مانند جان پرسلیس، هنریک دوبلز، ویلیام ون ده ولد پدر، ویلیام ون ده ولد پسر و لودف باخوئیزن دریا و قدرت ارتش دریایی هلند را در نقاشی‌های خود ستودند.
موسیقی نیز از دریا الهام گرفته است. دریانوردان نیمه‌خوانی می‌کردند تا وظایف دشوار را آسان کنند تأثیر بر موسیقی حاصل آب آرام، امواج توفنده، و طوفان‌های دریا هستند. موسیقی سنتی مربوط به دریا شامل اپرای مرد پرنده هلندی، اثر ریشارد واگنر، لا مر اثر کلود دبوسی، آهنگ دریا اثر چارلز ویلرز استنفورد (۱۹۰۴) و نواهای ناوگان (۱۹۱۰)، تصاویر دریا (۱۸۹۹) اثر ادگارد الگار، و سمفونی دریا (۱۹۰۳–۱۹۰۹) اثر رالف وان ویلیامز می‌باشد.
دریا به عنوان یک نماد، قرن‌ها در ادبیات و شعر نقش ایفا کرده است. گاهی اوقات، تنها یک پس‌زمینه ملایم بوده است اما گاهی موضوعاتی مانند طوفان، شکستن کشتی، نبرد، مشکلات، فاجعه، دوری آرزوها، یا مرگ را بیان نموده است. در شعر حماسی ادیسه، که در سده ۸ام پیش از میلاد نوشته شده است، هومر سفرهای دریایی ده‌ساله قهرمان یونانی، یعنی ادیسئوس را توصیف می‌کند، ادیسئوس پس از جنگی که در ایلیاد آمده است، مبارزات فراوانی انجام داد و با بسیاری از خطرات دریا مواجه شد. دریا موضوع اصلی اشعار هایکو شاعر ژاپنی ماتسوئو باشو (۱۶۴۴–۱۶۹۴) می‌باشد. در ادبیات مدرن، رمان‌های الهام گرفته از دریا توسط ملوانانی چون هرمان ملویل، ژوزف کنراد، و هرمان ووک نوشته شده است. کارل گوستاو یونگ روان‌شناس بیان کرد که در تعبیر خواب، دریا ذهن ناهشیار فردی و جمعی را نمادین می‌سازد. اگرچه ریشه حیات بر زمین هنوز ناشناخته است، راشل کارسون زیست‌شناس در کتاب جهان پیرامون ما نوشته است، «خیلی عجیب است دریایی که زمانی آغازگاه حیات بوده است، اکنون به وسیله فعالیت‌های یکی از اشکال آن زندگی تهدید می‌شود. اما دریا، اگرچه به روشی نادرست تغییر کرده است، به وجود داشتن ادامه خواهد داد: این خود حیات است که تهدید می‌شود.»
انسان و دریا > در ادبیات فارسی

دل به دریازدگان خنده به سیلاب زنند
به صحرا بنگرم، صحرا تو بینم، به دریا بنگرم، دریا تو بینم، به هر جا بنگرم، کوه و در و دشت، نشان از قامت رعنا تو بینم
دیده دریا کُنَم و صبر به صحرا فِکَنَم وَاندر این کار دلِ خویش به دریا فِکَنَم
سعدی به لب دریا دردانه کجا یابی، در کام نهنگان رو گر می‌طلبی کامی
جدول مساحت دریاها

| رتبه | اسم دریا | مساحت (sq> mi) | مساحت (sq> km) |
| --- | --- | --- | --- |
| ۱ | دریای فلیپین | ۲٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۵٬۱۷۷٬۷۶۲ |
| ۲ | دریای کورال | ۱٬۸۵۰٬۰۰۰ | ۴٬۷۹۱٬۰۰۰ |
| ۳ | دریای پارس | ۱٬۴۹۱٬۱۳۰ | ۳٬۸۶۲٬۰۰۰ |
| ۴ | دریای جنوبی چین | ۱٬۳۵۱٬۹۳۶ | ۳٬۵۰۰٬۰۰۰ |
| ۵ | دریای ودل | ۱٬۰۸۱٬۵۴۸ | ۲٬۸۰۰٬۰۰۰ |
| ۶ | دریای کاراییب | ۱٬۰۶۳٬۰۰۰ | ۲٬۷۵۴٬۰۰۰ |
| ۷ | دریای مدیترانه | ۹۶۵٬۰۰۰ | ۲٬۵۰۰٬۰۰۰ |
| ۸ | دریای تاسمانی | ۹۰۰٬۰۰۰ | ۲٬۳۳۰٬۰۰۰ |
| ۹ | دریای برینگ | ۸۷۳٬۰۰۰ | ۲٬۲۶۰٬۱۰۰ |
| ۱۰ | خلیج بنگال | ۸۳۸٬۹۷۰ | ۲٬۱۷۲٬۰۰۰ |
جدول مساحت دریاها > اقیانوس آرام

دریای اختسک
دریای ژاپن
دریای زرد
دریای شرقی چین
دریای جنوبی چین
دریای فیلیپین
جدول مساحت دریاها > اقیانوس اطلس

دریای کارائیب
دریای سارگاسو
دریای شمال
دریای مدیترانه
جدول مساحت دریاها > اقیانوس هند

خلیج فارس
دریای سرخ
خلیج عدن
دریای هرمز (عمان)
دریای عرب
خلیج بنگال
دریای جاوه
جدول مساحت دریاها > اقیانوس منجمد شمالی

دریای سیاه و سفید
لی سون هی

| لی سون هی | لی سون هی |
| --- | --- |
زادهٔ: ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۸ ‏(۴۶ سال) کره جنوبی
تحصیلات: مؤسسه هنر سئول
پیشه: بازیگر
سال‌های فعالیت: ۲۰۰۸–اکنون
نماینده: دابلیواس انترتینمنت
لی سون هی (کره‌ای: 이선희؛ زادهٔ ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۸) بازیگر اهل کره جنوبی است. او به خاطر ایفای نقش در مجموعه‌های تلویزیونی وقتی هوا خوبه، وقتی کاملیا شکوفا می‌شود، شاهزاده صد روزه من و دو دو سل سل لا لا سل شناخته می‌شود. او همچنین در فیلم‌های وکیل مدافع، سوندال: مردی که رودخانه را فروخت و شیون نیز ایفای نقش کرده است.
فیلم‌شناسی > مجموعه تلویزیونی

| سال | عنوان | نقش | منابع |
| --- | --- | --- | --- |
| ۲۰۱۷ | ملکه مرموز | سون هی |  |
| ۲۰۱۸ | ملکه مرموز ۲ | سون هی |  |
| ۲۰۱۸ | شاهزاده صد روزه من | می‌گوم |  |
| ۲۰۱۹ | وقتی کاملیا شکوفا می‌شود | جونگ گی ریون |  |
| ۲۰۲۰ | وقتی هوا خوبه | چوی سو جونگ |  |
| ۲۰۲۰ | دو دو سل سل لا لا سل | مادر یه سو |  |
| ۲۰۲۱ | تابستان دوست‌داشتنی ما | لی می کیونگ |  |
| ۲۰۲۱ | دایی | کارمند |  |
| ۲۰۲۲ | کلوپ مادران سبز | بانگ جونگ هی |  |
| ۲۰۲۲ | قلب خونین | بانوی دربار کیم |  |
| ۲۰۲۳ | دختر نقاب‌دار | رئیس اوه |  |
| ۲۰۲۴ | دنیای شگفت‌انگیز | جونگ جین هی |  |
| ۲۰۲۴ | پنهان | گو چون هی |  |
| ۲۰۲۵ | قلب‌های مدفون | هیون جا اوک |  |
فیلم‌شناسی > مجموعه اینترنتی

| سال | عنوان | نقش | منابع |
| --- | --- | --- | --- |
| ۲۰۲۱ | کارآموز بزرگسال | مادر نا اون |  |
| ۲۰۲۲ | سقوط سهام |  |  |
بیست و پنج بیست و یک

| بیست و پنج بیست و یک | بیست و پنج بیست و یک |
| --- | --- |
هانگول: 스물다섯 스물하나
لاتین‌نویسی اصلاح‌شده: Seumuldaseot Seumulhana
 :  
ژانر: عاشقانه سن بلوغ
توسعه‌دهنده: هونگ کی سونگ (تی‌وی‌ان) کیم یونگ-کیو استودیو دراگون
نویسنده: کوان دو اون
کارگردان: جونگ جی هیون
بازیگران: کیم ته ری نام جو هیوک بونا چوی هیون ووک لی جو میونگ
موسیقی از: لیم ها یونگ
کشور سازنده: کره جنوبی
زبان اصلی: کره‌ای
شمار قسمت‌ها: ۱۶
تولید: تولید
تهیه‌کنندهٔ اجرایی: کیم سون ته
تهیه‌کننده‌ها: یون ها ریم هو سوک وون پارک هون جو
دوربین: تک دوربین
مدت: ۷۰–۷۵ دقیقه
تولیدکننده: هوااَنددام پیکچرز
توزیع‌کننده: تی‌وی‌ان نتفلیکس (بین‌المللی)
پخش: پخش
شبکهٔ اصلی: تی‌وی‌ان
انتشار اولیه: ۱۲ فوریه ۲۰۲۲ (۲۰۲۲-02-۱۲) – ۳ آوریل ۲۰۲۲ (۲۰۲۲-04-۰۳)
وبگاه: وبگاه
بیست و پنج بیست و یک (کره‌ای: 스물다섯 스물하나) مجموعه تلویزیونی محصول کره جنوبی در سال ۲۰۲۲ به کارگردانی جونگ جی هیون و با ایفای نقش کیم ته ری، نام جو هیوک، بونا، چوی هیون ووک و لی جو میونگ است. این مجموعه زندگی عاشقانهٔ پنج شخصیت از سال ۱۹۹۸ تا سال ۲۰۲۱ را به تصویر می‌کشد. این مجموعه از ۱۲ فوریه تا ۳ آوریل ۲۰۲۲، روزهای شنبه و یکشنبه ساعت ۲۱:۱۰ (کی‌اس‌تی) از تی‌وی‌ان پخش شد و همچنین برای استریم در نتفلیکس قابل دسترسی است.
بازیگران > اصلی

کیم ته ری در نقش نا هی دو
کیم سو هیون در نقش بزرگسالی نا هی دو
کو یه رین در نقش جوانی نا هی دو
نام جو هیوک در نقش بک یی جین
بونا در نقش گو یو ریم
کیونگ دا اون در نقش جوانی گو یو ریم
چوی هیون ووک در نقش مون جی وونگ
لی جو میونگ در نقش جی سونگ وان
تولید > بازیگران

در ۷ سپتامبر، گروه بازیگران این مجموعه، کیم ته ری، نام جو هیوک، بونا، چوی هیون ووک و لی جو میونگ تأیید شدند. این اولین فعالیت تلویزیونی کیم ته ری پس از وقفهٔ سه ساله است. آخرین کار او در مجموعهٔ سال ۲۰۱۸، آقای آفتاب بود.
تولید > فیلم‌برداری

فیلم‌برداری این مجموعه در ۷ سپتامبر ۲۰۲۱ آغاز شد.
تولید > انتشار

این مجموعه در ۱۲ فوریه ۲۰۲۲ پخش شد و روزهای شنبه و یکشنبه ساعت ۲۱:۰۰ (کی‌اس‌تی) روی آنتن رفت.
بخش اسونیونا

مکان
| بخش اسونیونا Svenljunga kommun | بخش اسونیونا Svenljunga kommun |
| --- | --- |
ناحیه شهری: ناحیه شهری
  نشان:   نشان
موقعیت بخش اسونیونا در نقشه: موقعیت بخش اسونیونا در نقشه
شهرستان‌های سوئد: شهرستان وسترا گوتلاند
Seat: Svenljunga
مساحت: مساحت
 • کل: ۹۹۲٫۷۵ کیلومتر مربع (۳۸۳٫۳۰ مایل مربع)
 • خشکی: ۹۲۵٫۵۴ کیلومتر مربع (۳۵۷٫۳۵ مایل مربع)
 • آب: ۶۷٫۲۱ کیلومتر مربع (۲۵٫۹۵ مایل مربع)
 : Area as of January 1, 2010.
جمعیت (June 30, 2012): جمعیت (June 30, 2012)
 • کل: ۱۰٬۲۸۲
 • تراکم: ۱۰/کیلومتر مربع (۲۷/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانی اروپای مرکزی)
کد ایزو ۳۱۶۶: ISO 3166-2:SE
استان: وستریوتلاند
Municipal code: ۱۴۶۵
وبگاه: www.svenljunga.se
بخش اسونیونا (به سوئدی: Svenljunga kommun) یک ناحیه شهری در سوئد است که در شهرستان وسترا گوتلاند واقع شده‌است.
بخش الوکارلبی

مکان
| بخش الوکارلبی Älvkarleby kommun | بخش الوکارلبی Älvkarleby kommun |
| --- | --- |
ناحیه شهری: ناحیه شهری
  نشان:   نشان
موقعیت بخش الوکارلبی در نقشه: موقعیت بخش الوکارلبی در نقشه
شهرستان‌های سوئد: شهرستان اوپسالا
Seat: سکوچخوآره
مساحت: مساحت
 • کل: ۶۱۵٫۷۷۴۷ کیلومتر مربع (۲۳۷٫۷۵۱۹ مایل مربع)
 • خشکی: ۲۱۳٫۳۸۴۷ کیلومتر مربع (۸۲٫۳۸۸۳ مایل مربع)
 • آب: ۴۰۲٫۳۹ کیلومتر مربع (۱۵۵٫۳۶ مایل مربع)
 : Area as of January 1, 2010.
جمعیت (June 30, 2012): جمعیت (June 30, 2012)
 • کل: ۹٬۰۶۰
 • تراکم: ۱۵/کیلومتر مربع (۳۸/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانی اروپای مرکزی)
کد ایزو ۳۱۶۶: ISO 3166-2:SE
استان: اوپلاند
Municipal code: ۰۳۱۹
وبگاه: www.alvkarleby.se
بخش الوکارلبی (به سوئدی: Älvkarleby kommun) یک ناحیه شهری در سوئد است که در شهرستان اوپسالا واقع شده‌است.
استان مرکزی، اوگاندا

مکان در Central
| منطقه مرکزی، اوگاندا | منطقه مرکزی، اوگاندا |
| --- | --- |
منطقه: منطقه
Location of Kampala in Central region, Uganda: Location of Kampala in Central region, Uganda
مختصات: ۰۰°۱۹′ شمالی ۰۳۲°۳۵′ شرقی﻿ / ﻿۰٫۳۱۷°شمالی ۳۲٫۵۸۳°شرقی﻿ / 0.317; 32.583: مختصات: ۰۰°۱۹′ شمالی ۰۳۲°۳۵′ شرقی﻿ / ﻿۰٫۳۱۷°شمالی ۳۲٫۵۸۳°شرقی﻿ / 0.317; 32.583
منطقه: Central
Regional capital: کامپالا
مساحت: مساحت
 • کل: ۶۱۴۰۳٫۲ کیلومتر مربع (۲۳۷۰۷٫۹ مایل مربع)
ارتفاع: ۱۲۰۰ متر (۳۹۰۰ فوت)
جمعیت (سرشماری ۲۰۰۲): جمعیت (سرشماری ۲۰۰۲)
 • کل: ۶۵۷۵۴۲۵
 • برآورد (۲۰۱۱): ۸۴۶۵۴۰۰
 • تراکم: ۱۱۰/کیلومتر مربع (۲۸۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۳ (زمان شرق آفریقا)
منطقه مرکزی (به لاتین: Central Region) یک منطقه در اوگاندا است.
خصوصیات

منطقه مرکزی ۶۱٬۴۰۳٫۲ کیلومترمربع مساحت و ۶٬۵۷۵٬۴۲۵ نفر جمعیت دارد و ۱٬۲۰۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
جهانشاه‌خان امیرافشار

عبدالحسین میرزا فرمانفرما (راست) و جهان‌شاه خان امیر افشار (چپ).
محمدحسن خان امیرافشار (زادهٔ۱۲۲۰ خورشیدی در کرسف، درگذشت ۱۳۰۷ خورشیدی در نجف) معروف به جهانشاه خان، از تیره قاسملو ایل افشار و از مالکین بزرگ و فئودال‌های مقتدر زنجان بود. املاک او بخش‌هایی از زنجان، گروس، همدان، اردبیل را در بر می‌گرفت. وی مردی عاقل و باهوش بود. او در محدوده املاکش حکومتی مستقل ترتیب داده بود و به حکام دولتی و فرامین حکومتی اعتنایی نمی‌کرد.
محمدحسن خان بر مناطق خمسه حکومت میکرد و محل حکومت وی قریه کرسف که هم اکنون شهری با جمعیت نزدیک به پنج هزار نفر می‌باشد. این شهر جزو شهرستان خدابنده بخش مرکزی است و در دوازده کیلومتری جنوب شرقی آن واقع شده است. جهانشاه خان در این شهر شش باب قلعه حکومتی داشته که عبارتند از عمارت اندرونی، عمارت بیرونی، عمارت معروف به حمام امیر، عمارت برج امیر، عمارت فریک بلاغی و بند امیر یا شکارگاه امیر که متاسفانه در طول زمان پنج باب تخریب شده یا در حال تخریب است و عمارت‌های اندرونی و بیرونی آن در شهر کرسف باقی مانده است و هنوز هم برخی از گردشگران داخلی و خارجی از این عمارت‌ها بازدید می‌کنند.
یکی از معروف‌ترین این عمارت‌ها، عمارت اندرونی معروف به خانه امیر با مساحت بیش از دوهزار متر مربع در محله بلاغ‌باشی هنوز هم باقی مانده و در حال مرمت می‌باشد.بزرگ ترین از نوادگان او مبین امیر افشار است