stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
نقیضه

نقیضه
نقیضه که به آن «پارودی» یا «پَرودی» (فرانسوی: parodie‎) نیز گفته می‌شود، تقلید طنزگونه از یک کار هنریِ دیگر است. نقیضه در مواردی به قصد استهزاء و نقد اثر ساخته می‌شود و در مواقعی تنها هدف خنداندن و با فهماندن موضوعی به صورت پنهان و طنز است. این سبک یکی از فنون عمده طنز محسوب می‌شود.
پارودی در ادبیات اروپا به شکل‌های مختلف استفاده شده ولی تعاریف متفاوت معاصر آن، بیانگر نبود تعریفی مورد قبول همگان از این نوع ادبی است. با تأکید بر نظریه گفتگویی باختین و با توجه به دیدگاه‌های ژنت و بارت، می‌توان پارودی را چنین تعریف کرد: پارودی تقلید یا تغییر شکل عامدانه محصولی فرهنگی-اجتماعی (شامل انواع متون ادبی و غیر ادبی و گفتار در معنای بسیار گسترده باختینی آن) است که با دیدگاهی دست کم سرگرم‌کننده، نه لزوماً تمسخرآمیز، موضوع اصلی خود را بازآفرینی می‌کند.
در ادبیات

نقیضه و نقیضه گوئی از دیرباز در ادبیات کهن فارسی به دو صورت جد و هزل وجود داشته‌است. نقیضه گویی در ادب فارسی به نظم محدود نبوده و در نثر هم استفاده می‌شده‌است.
بعضی بر این باورند با این که اصطلاح نقیضه، در ادبیات فارسی معادل پارودی در ادبیات غرب قرار گرفته‌است؛ اما از بسیاری جهات با آن تفاوت دارد. در ادبیات فارسی همه مقوله‌های پارودی، بورلسک، تراوستی و… زیر عنوان نقیضه جای می‌گیرند و نقیضه به تنهایی بار تمامی این اصطلاحات را به دوش می‌کشد. بنابر این در مقالات خود مناسب‌تر دانسته‌اند که نقیضه معادل بورلسک به کار برده شود نه پارودی.
نقیضه شعری به اثری گفته می‌شود که که به تقلیدِ شعر دیگری سروده شده و مبتنی بر طنز و هزل است. مثال:
بوی کباب می‌رسد از مطبخم به دل/ «پیغام آشنا نفس روحپرور است».
شاعر قرن نهم، بُسحقِ اطعمه، نقیضه‌هایی طنزآمیز بر آثار کثیری از شاعران پیش از خود، از جمله سعدی و حافظ، نوشته‌است که موضوع آن‌ها معرفی غذاهای رنگارنگ ایرانی است.
ذبیح بهروز در فصلی به نام «گندستان» از رسالهٔ طنزآلودِ معراج‌نامه، که با نام مستعار نویسنده (ابن دیلاق) در زمان رضاشاه به‌طور زیرزمینی انتشار یافت، نقیضه‌ای بر گلستان نوشته‌است. گندستان در جماع و استمنا. از جمله، در «دیباچه»، به استفاده از آب دهان برای استمناء اشاره کرده‌است: «بنده همان به که به آب دهان/ کار کند روز و شب و سال و ماه».
در سینما

مجموعه فیلم‌های فیلم ترسناک نقیضه‌های فیلم‌های ژانر وحشت سینمای هالیوود هستند.
برخی فیلم ۵۰ کیلو آلبالو اثر مانی حقیقی را نقیضه ای بر فیلمفارسی دانسته اند.
فیلم خیلی سریع! (به انگلیسی: !superfast) نقیضه مجموعه فیلم‌های سریع و خشن است.
فیلم فیلم ابرقهرمانی نقیضه فیلم مردعنکبوتی است.
در تلویزیون ایران

مجموعه برنامه های خنده بازار به کارگردانی شهاب عباسی
برنامه پاورقی با اجرای محمدرضا شهبازی
برنامه دی بی سی با اجرای سید حمید علیزاده
ایگلزباخ

مکان
| ایگلزباخ   | ایگلزباخ   |
| --- | --- |
  نشان:   نشان
ایالت: بایرن
منطقه اداری: Niederbayern
ناحیه: Kelheim
انجمن شهرداری: Mainburg
حکومت: حکومت
 • شهردار: Josef Hillerbrand
مساحت: مساحت
 • کل: ۳۹٫۹۷ کیلومتر مربع (۱۵٫۴۳ مایل مربع)
ارتفاع: ۴۱۵ متر (۱۳۶۲ فوت)
جمعیت (2013-12-31): جمعیت (2013-12-31)
 • کل: ۱٬۶۹۹
 • تراکم: ۴۳/کیلومتر مربع (۱۱۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: CET/CEST (UTC+1/+2)
کدهای پستی: 84089
کدهای شماره‌گیری: 08753
پلاک خودرو: KEH
ایگلزباخ (به آلمانی: Aiglsbach) یک شهر در آلمان است که در بایرن واقع شده‌است.
خصوصیات

ایگلزباخ ۳۹٫۹۷ کیلومترمربع مساحت دارد ۴۱۵ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
پرویز وکیلی

| پرویز وکیلی | پرویز وکیلی |
| --- | --- |
نام تولد: پرویز وکیلی
زاده: ۲۷ مهر ۱۳۱۱تهران
درگذشته: ۱۳۶۳ (۵۲ سال)پاریس
ژانر: شعر نو
پرویز وکیلی (۲۷ مهر ۱۳۱۱ در تهران - ۱۳۶۳ پاریس) شاعر و ترانه‌سرای ایرانی بود.
زندگی‌نامه

پرویز وکیلی از بنیان‌گذاران تصنیف‌های قصه‌ای بود و تمام داستان‌هایی که در اشعارش می‌گفت از این قصه‌ها بود. تحصیلات او دیپلم ادبیات فارسی بود و پس از تکمیل تحصیلش به استخدام بانک ملی ایران درآمد، او پس از ارائه چند کار به رادیو توسط رئیس وقت رادیو هدایت الله نیرسینا مورد توجه قرار گرفت و به استخدام رادیو ایران درآمد.
در گذشت

پرویز وکیلی سال ۱۳۶۳ در پاریس درگذشت.
وزیر جنگ (ایران)

| وزیر جنگ | وزیر جنگ |
| --- | --- |
نشان رسمی وزارت جنگ: نشان رسمی وزارت جنگ
وزارت جنگ: وزارت جنگ
جایگاه: تهران، ایران
نامزدکننده: نخست‌وزیر
گمارنده: شاهبا رأی اعتماد مجلس
بنیادگذاری: ۱۲۳۷
بنیان‌گذار: ناصرالدین‌شاه
نخستین متصدی: میرزا محمدخان سپهسالار
آخرین متصدی: جعفر شفقت
برافتاده: ۱۳۵۷
وزیر جنگ یکی از وزیران سابق کابینهٔ ایران بود. «وزارت جنگ» دورهٔ نخست‌وزیری محمد مصدق «وزارت دفاع ملی» نامیده شد؛ ولی با سقوط دولت او، دوباره «وزارت جنگ» نام گرفت.
پیش از انقلاب مشروطه

میرزا محمد خان قاجار دولو (سپهسالار) ۱۲۷۵ ه‍.ق–۱۲۸۳ ه‍.ق
عزیز خان مکری ۱۲۸۳ ه‍.ق–۱۲۸۵ ه‍.ق
کامران میرزا ۱۲۸۵ ه‍.ق–۱۲۸۸ ه‍.ق
میرزا حسین خان سپهسالار (مشیرالدوله) ۱۳ رجب ۱۲۸۸–۱۲۹۰ ه‍.ق
فیروز میرزا نصرت‌الدوله ۱۲۹۰ ه‍.ق–۱۲۹۱ ه‍.ق
محمدرحیم خان علاءالدوله ۱۲۹۱ ه‍.ق
میرزا حسین خان سپهسالار (مشیرالدوله) ۱۲۹۱–۱۲۹۷ ه‍.ق
کامران میرزا ۱۲۹۷–صفر ۱۳۱۴ ه‍.ق
محمدباقر خان شجاع‌السلطنه (سردار اکرم، سردار کل، امیر نظام) صفر ۱۳۱۴–۱۳۱۴ ه‍.ق
عبدالحسین میرزا فرمانفرما ۱۹ جمادی‌الثانی ۱۳۱۴–جمادی‌الاول ۱۳۱۵ ه‍.ق
وجیه‌الله میرزا سپهسالار جمادی‌الاول ۱۳۱۵–۱۲ ذیقعدهٔ ۱۳۲۲ ه‍.ق
کامران میرزا ذیحجهٔ ۱۳۲۳–؟ ه‍.ق
حسین پاشا خان امیربهادر جنگ
پادشاهی مشروطه دوره قاجار

محمدتقی دبیرالدوله (وزیر لشکر) ۷ جمادی‌الثانی ۱۳۲۴ ه‍.ق– ۲۵ محرم ۱۳۲۵ ه‍.ق ← کابینهٔ نصرالله مشیرالدوله
کامران میرزا نایب‌السلطنه از پنجشنبه ۲۹ اسفند ۱۲۸۵ ← کابینهٔ سلطانعلی وزیر افخم
حسن مستوفی‌الممالک از شنبه ۱۳ اردیبهشت ۱۲۸۶ ← کابینهٔ علی‌اصغر اتابک
حسن مستوفی‌الممالک از ۲۴ شهریور ۱۲۸۶ ← کابینهٔ احمد مشیرالسلطنه
حسن مستوفی‌الممالک از ۴ آبان ۱۲۸۶ ← کابینهٔ ابوالقاسم ناصرالملک
عزیزالله میرزا ظفرالسلطنه از ۲۹ آذر ۱۲۸۶ ← کابینهٔ حسینقلی نظام‌السلطنهٔ مافی
حسن مستوفی‌الممالک از ۹ اسفند ۱۲۸۶ ← کابینهٔ حسینقلی نظام‌السلطنهٔ مافی
حسن مستوفی‌الممالک از ۱۷ خرداد ۱۲۸۷ ← کابینهٔ احمد مشیرالسلطنه
حسین پاشا خان امیربهادر جنگ از ۳۱ تیر ۱۲۸۷ ← کابینهٔ احمد مشیرالسلطنه
حسن مستوفی‌الممالک از ۱۲ اردیبهشت ۱۲۸۸ ← کابینهٔ ابوالقاسم ناصرالملک
حسن مستوفی‌الممالک از ۱۸ اردیبهشت ۱۲۸۸ ← کابینهٔ جواد سعدالدوله
محمدولی سپهدار اعظم از ۲۶ تیر ۱۲۸۸ ← کابینهٔ محمدولی سپهدار اعظم
علیقلی سردار اسعد از ۸ اردیبهشت ۱۲۸۹ ← کابینهٔ محمدولی سپهدار اعظم
احمد قوام‌السلطنه از ۲ مرداد ۱۲۸۹ ← کابینهٔ حسن مستوفی‌الممالک
عبدالحسین میرزا فرمانفرما ← کابینهٔ حسن مستوفی‌الممالک
محمدولی سپهدار اعظم از ۲۰ اسفند ۱۲۸۹ ← کابینهٔ محمدولی سپهدار اعظم
نجفقلی صمصام‌السلطنه از ۲۷ تیر ۱۲۸۹ ← کابینهٔ محمدولی سپهدار اعظم
نجفقلی صمصام‌السلطنه از ۳ مرداد ۱۲۸۹ ← کابینهٔ نجفقلی صمصام‌السلطنه
غلامحسین خان ایلخانی بختیاری از ۹ مرداد ۱۲۹۰ ← کابینهٔ نجفقلی صمصام‌السلطنه
غلامحسین خان ایلخانی بختیاری (سردار محتشم) از ۷ آذر ۱۲۹۰ ← کابینهٔ نجفقلی صمصام‌السلطنه
حسن مستوفی‌الممالک از ۲۸ دی ۱۲۹۱ ← کابینهٔ محمدعلی علاءالسلطنه
غلامحسین خان صاحب‌اختیار (غفاری) از ۲۶ مرداد ۱۲۹۳ ← کابینهٔ حسن مستوفی‌الممالک
حسن مشیرالدوله از ۲۳ اسفند ۱۲۹۳ ← کابینهٔ حسن مشیرالدوله
عبدالمجید میرزا عین‌الدوله از ۱۰ اردیبهشت ۱۲۹۴ ← کابینهٔ عبدالمجید میرزا عین‌الدوله
محمدولی سپهدار اعظم از ۲۶ مرداد ۱۲۹۴ ← کابینهٔ حسن مستوفی‌الممالک
محمدولی سپهدار اعظم از ۲ دی ۱۲۹۴ ← کابینهٔ عبدالحسین میرزا فرمانفرما
جمشید خان سردار کبیر از ۱۴ اسفند ۱۲۹۴ ← کابینهٔ محمدولی سپهسالار اعظم
ابوالفتح خان والاتبار (حشمت‌الدوله) از ۷ شهریور ۱۲۹۵ ← کابینهٔ حسن وثوق‌الدوله
حسن مشیرالدوله از ۱۵ خرداد ۱۲۹۶ ← کابینهٔ محمدعلی علاءالسلطنه
حسن مشیرالدوله از ۳۰ آبان ۱۲۹۶ ← کابینهٔ عبدالمجید میرزا عین‌الدوله
حسن مشیرالدوله از ۲۶ دی ۱۲۹۶ ← کابینهٔ حسن مستوفی‌الممالک
لطفعلی خان بختیاری امیر مفخم از ۱۰ اردیبهشت ۱۲۹۷ ← کابینهٔ نجفقلی صمصام‌السلطنه
غلامحسین خان سردار محتشم از ۲۸ خرداد ۱۲۹۷ ← کابینهٔ نجفقلی صمصام‌السلطنه
قاسم خان والی (کفیل) از ۱۶ مرداد ۱۲۹۷ ← کابینهٔ حسن وثوق‌الدوله
فتح‌الله سپهدار اعظم (کفیل) ← کابینهٔ حسن وثوق‌الدوله
ابوالفتح خان والاتبار (حشمت‌الدوله) (کفیل) ← کابینهٔ حسن وثوق‌الدوله
مهدی وثوق‌السلطنه (بعدها دادور) از ۱۲ تیر ۱۲۹۹ ← کابینهٔ حسن مشیرالدوله
عبدالله خان همدانی حاج امیرنظام (بعدها قره‌گوزلو) از ۵ آبان ۱۲۹۹ ← کابینهٔ فتح‌الله سپهدار اعظم
ماژور مسعود خان (کیهان) از ۵ اسفند ۱۲۹۹ ← کابینهٔ سید ضیاءالدین طباطبایی
رضا خان سردار سپه از ۷ اردیبهشت ۱۳۰۰ ← کابینهٔ سید ضیاءالدین طباطبایی
رضا خان سردار سپه از ۱۴ خرداد ۱۳۰۰ ← کابینهٔ احمد قوام‌السلطنه
رضا خان سردار سپه از ۱ بهمن ۱۳۰۰ ← کابینهٔ حسن مشیرالدوله
رضا خان سردار سپه از ۳۱ خرداد ۱۳۰۱ ← کابینهٔ احمد قوام‌السلطنه
رضا خان سردار سپه از ۲۵ بهمن ۱۳۰۱ ← کابینهٔ حسن مستوفی‌الممالک
رضا خان سردار سپه از ۳ آبان ۱۳۰۲ ← کابینهٔ رضا خان سردار سپه
دوره پهلوی > دوره رضا شاه

امیرلشکر عبدالله امیرطهماسبی از ۲۸ آذر ۱۳۰۴ ← کابینهٔ محمدعلی فروغی
محمدعلی فروغی از ۱۱ تیر ۱۳۰۵ ← کابینهٔ حسن مستوفی
امیرلشکر عبدالله امیرطهماسبی ۱۱ خرداد ۱۳۰۶ تا فروردین ۱۳۰۷ ← کابینهٔ مهدیقلی هدایت
جعفرقلی اسعد از ۱۳۰۷ ← کابینهٔ مهدیقلی هدایت
جعفرقلی اسعد ۲۶ شهریور ۱۳۱۲ تا مهر ۱۳۱۳ ← کابینهٔ محمدعلی فروغی
سرلشکر احمد نخجوان (کفیل) از مهر ۱۳۱۳ ← کابینهٔ محمدعلی فروغی
سرلشکر احمد نخجوان (کفیل) از ۱۳ آذر ۱۳۱۴ ← کابینهٔ محمود جم
سرلشکر اسماعیل امیرفضلی (کفیل) از ۲۵ فروردین ۱۳۱۵ ← کابینهٔ محمود جم
سرلشکر احمد نخجوان (کفیل) ← کابینهٔ احمد متین‌دفتری
سرلشکر احمد نخجوان (کفیل) از ۹ تیر ۱۳۱۹ ← کابینهٔ علی منصور
دوره پهلوی > دوره محمدرضا شاه

سرلشکر احمد نخجوان (کفیل) از ۶ شهریور ۱۳۲۰ ← کابینهٔ محمدعلی فروغی
محمدعلی فروغی (کفیل) ← کابینهٔ محمدعلی فروغی
سرلشکر امان‌الله جهانبانی از ۱۸ اسفند ۱۳۲۰ ← کابینهٔ علی سهیلی
احمد قوام از ۱۸ مرداد ۱۳۲۱ ← کابینهٔ احمد قوام
سپهبد احمد امیراحمدی از ۲ دی ۱۳۲۱ ← کابینهٔ احمد قوام
سپهبد احمد امیراحمدی از ۲۸ بهمن ۱۳۲۱ ← کابینهٔ علی سهیلی
ابراهیم زند از ۸ فروردین ۱۳۲۳ ← کابینهٔ محمد ساعد
سرلشکر محمدحسین فیروز ← کابینهٔ محمد ساعد
سرتیپ عبدالله هدایت (کفیل) از ۲۰ مهر ۱۳۲۳ ← کابینهٔ محمد ساعد
ابراهیم زند از ۵ آذر ۱۳۲۳ ← کابینهٔ مرتضی‌قلی بیات
؟ ← کابینهٔ ابراهیم حکیمی
ابراهیم زند از ۲۶ تیر ۱۳۲۴ ← کابینهٔ محسن صدر
سرلشکر علی ریاضی از ۱۳ آبان ۱۳۲۴ ← کابینهٔ ابراهیم حکیمی
سپهبد احمد امیراحمدی از ۲۸ بهمن ۱۳۲۴ ← کابینهٔ احمد قوام
؟ ۱۰ مرداد ۱۳۲۵ ← کابینهٔ احمد قوام
؟ ← کابینهٔ رضا حکمت
سپهبد مرتضی یزدان‌پناه از ۶ دی ۱۳۲۶ ← کابینهٔ ابراهیم حکیمی
سپهبد احمد امیراحمدی از ۱ تیر ۱۳۲۷ ← کابینهٔ عبدالحسین هژیر
سپهبد احمد امیراحمدی از ۳۰ آبان ۱۳۲۷ ← کابینهٔ محمد ساعد
سپهبد مرتضی یزدان‌پناه از ۷ اسفند ۱۳۲۸ ← کابینهٔ محمد ساعد
سپهبد مرتضی یزدان‌پناه از ۲۰ فروردین ۱۳۲۹ ← کابینهٔ علی منصور
سرلشکر عبدالله هدایت از ۱۱ تیر ۱۳۲۹ ← کابینهٔ سپهبد حاج‌علی رزم‌آرا
سپهبد علی‌اصغر نقدی از ۱۸ فروردین ۱۳۳۰ ← کابینهٔ حسین علاء
سپهبد علی‌اصغر نقدی از ۱۲ اردیبهشت ۱۳۳۰ ← کابینهٔ محمد مصدق
سپهبد مرتضی یزدان‌پناه از ۱۰ آذر ۱۳۳۰ ← کابینهٔ محمد مصدق
؟ ← کابینهٔ احمد قوام
محمد مصدق از ۵ مرداد ۱۳۳۱ ← کابینهٔ محمد مصدق
سرلشکر عبدالله هدایت از ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ ← کابینهٔ سرلشکر فضل‌الله زاهدی
سپهبد عبدالله هدایت از ۲۰ فروردین ۱۳۳۴ ← کابینهٔ حسین علاء
سرلشکر احمد وثوق ۲۶ شهریور ۱۳۳۴ ← کابینهٔ حسین علاء
سرلشکر احمد وثوق ۲۰ فروردین ۱۳۳۶ ← کابینهٔ منوچهر اقبال
سپهبد علی‌اصغر نقدی ← کابینهٔ جعفر شریف‌امامی
سپهبد علی‌اصغر نقدی از ۱۶ اردیبهشت ۱۳۴۰ ← کابینهٔ علی امینی
سپهبد علی‌اصغر نقدی از ۳۰ تیر ۱۳۴۱ ← کابینهٔ اسدالله علم
سپهبد اسدالله صنیعی (کفیل) ← کابینهٔ اسدالله علم
سپهبد اسدالله صنیعی از ۱۹ اسفند ۱۳۴۲ ← کابینهٔ حسنعلی منصور
سپهبد اسدالله صنیعی از ۱۱ بهمن ۱۳۴۳ ← کابینهٔ امیرعباس هویدا
سپهبد رضا عظیمی ← کابینهٔ امیرعباس هویدا
ارتشبد رضا عظیمی از ۲۷ مرداد ۱۳۵۶ ← کابینهٔ جمشید آموزگار
ارتشبد رضا عظیمی از ۵ شهریور ۱۳۵۷ ← کابینهٔ جعفر شریف‌امامی
ارتشبد غلامرضا ازهاری ۱۵ آبان ۱۳۵۷ ← کابینهٔ ارتشبد غلامرضا ازهاری
ارتشبد جعفر شفقت ← کابینهٔ شاپور بختیار
آیت اومدیس

Rural commune and town در 23x15px|border |alt=|link= مراکش
| Ait Oumdis | Ait Oumdis |
| --- | --- |
Rural commune and town: Rural commune and town
استان‌های مراکش: تادله ازیلال
Province: Azilal Province
جمعیت (2004): جمعیت (2004)
 • کل: ۱۵٬۳۷۷
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۰ (زمان اروپای غربی)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۱ (WEST)
ایت اومدیس (به فرانسوی: Ait Oumdis) یک منطقهٔ مسکونی در مراکش است که در تادله ازیلال واقع شده‌است.
خصوصیات

ایت اومدیس ۱۵٬۳۷۷ نفر جمعیت دارد.
آیگدزور، شمال سیونیک

مکان در 23x15px|border |alt=|link= ارمنستان
| آیگدزور Այգեձոր | آیگدزور Այգեձոր |
| --- | --- |
استان: سیونیک
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۴ (AMT)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۵ (AMST)
کد منطقه: ؟؟؟ (۳۷۴)
آیگدزور (به ارمنی: Այգեձոր) یک منطقهٔ مسکونی در ارمنستان است که در شمال استان سیونیک واقع شده‌است.  در  کیلومتری جنوب کاپان، مرکز استان سیونیک واقع شده است.
آیناژی

مکان در Salacgrīva Municipality, 23x15px|border |alt=|link= لتونی
| آیناژی Ainaži Estonian: Heinaste  | آیناژی Ainaži Estonian: Heinaste  |
| --- | --- |
شهرک: شهرک
Ainaži North Pier: Ainaži North Pier
  نشان:   نشان
Municipality: Salacgrīva Municipality
مساحت: مساحت
 • کل: ۵ کیلومتر مربع (۲ مایل مربع)
جمعیت (۲۰۱۱): جمعیت (۲۰۱۱)
 • کل: ۹۹۴
 • تراکم: ۱۹۸/کیلومتر مربع (۵۱۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
کدپستی: LV-۴۰۳۵
پیش‌شماره تلفن: ۶۴۰ ۳۷۱ +
وبگاه: http://www.ainazi.lv
آیناژی (به استونیایی: Heinaste) شهرکی در لتونی با جمعیت ۹۹۴ نفر است که در salacgrīva municipality واقع شده‌است.
شهرستان سوادکوه

با شهرستان سوادکوه شمالی اشتباه نشود.
| شهرستان سوادکوه | شهرستان سوادکوه |
| --- | --- |
موقعیت در استان: موقعیت در استان
اطلاعات کلی: اطلاعات کلی
کشور:  ایران
استان: مازندران
مرکز شهرستان: پل سفید
سایر شهرها: پل سفید، زیرآب، آلاشت
بخش‌ها: مرکزی، زیرآب
نام‌های پیشین: پتشخوارگر، شروین‌کوه
اداره: اداره
فرماندار: رمضان پاریاو سوادکوهی
مردم: مردم
جمعیت: ۴۳٬۹۴۳ نفر (۱۳۹۵)
رشد جمعیت: بسیار کم نزدیک به ٪۰
تراکم جمعیت: ۹/۳۲ نفر در هر کیلومتر مربع (۱۳۹۰) نفر بر کیلومتر مربع
مذهب: شیعه
جغرافیای طبیعی: جغرافیای طبیعی
مساحت: (۲۰۷۸ کیلومتر مربع) کیلومتر مربع
ارتفاع از سطح دریا: (۱۷۰۰ متر)
داده‌های دیگر: داده‌های دیگر
وبگاه: فرمانداری سوادکوه
شهرستان سوادکوه (به مازندرانی: سِوادکو) یکی از شهرستان‌های استان مازندران  در شمال ایران است که در ناحیهٔ البرز مرکزی و در مجاورت استان سمنان قرار گرفته است. شهرستان سوادکوه از سمت شمال با شهرستان سوادکوه شمالی، از سمت جنوب با شهرستان فیروزکوه در استان تهران و شهرستان مهدی شهر در استان سمنان، از سمت غرب با شهرستان بابل و از سمت شرق با شهرستان ساری و ارتفاعات دودانگه همسایه است. طبق سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این شهرستان برابر با ۴۳٫۹۱۳ نفر و جمعیت منطقه ۶۸٫۷۴۷ نفر و مساحت آن ۲٫۰۷۸ کیلومتر مربع است. این شهرستان با تراکم نسبی جمعیت ۹/۳۲ نفر در هر کیلومتر مربع مساحت، پایین‌ترین تراکم در سطح شهرستان‌های استان مازندران را دارد. همچنین شهرستان سوادکوه زادگاه رضاشاه پهلوی، بنیان‌گذار شاهنشاهی پهلوی است.
دوران باستان

استان مازندران پیش از اسلام، تپورستان (به پهلوی: ) نامیده می‌شد و برگرفته از نام قوم تپوری (به یونانی: Τάπυροι) است که پس از اسلام قوم طبری نام گرفتند و سرزمینشان طبرستان نامیده شد.
به گفته واسیلی بارتلد؛ تپوری‌ها در قسمت جنوب شرقی ولایت سکونت داشتند و به قید اطاعت هخامنشیان درآمده بودند و آماردها مغلوب اسکندر مقدونی و بعد مغلوب اشکانیان شدند و اشکانیان در قرن دوم ق. م آنها را در حوالی ری سکونت دادند و اراضی سابق آماردها به تصرف تپوری‌ها درآمد. بطلمیوس در شرح دیلم یعنی قسمت شرقی گیلان در ساحل بحر خزر فقط از تپوری‌ها نام می‌برد. به گفته مجتبی مینوی قوم آمارد و قوم تپوری در سرزمین مازندران می‌زیسته‌اند و تپوری‌ها در ناحیه کوهستانی مازندران و آماردها در ناحیه جلگه‌ای مازندران سکونت داشتند. در سال ۱۷۶ ق. م فرهاد اول اشکانی، قوم آمارد را به ناحیهٔ خوار کوچاند و تپوری‌ها بر تمام ناحیهٔ مازندران چیره شدند و تمام ولایت به اسم ایشان تپورستان نامیده شد. شهرهای آمل، چالوس، کلار، سعیدآباد و رویان جزئی از سرزمین قوم تپوری بودند.
وجه تسمیه و تاریخچه > سواته‌کوه

ظهیرالدین مرعشی از سوادکوه با نام سواته‌کوه و سوادکوه یاد نموده است؛ وی می‌نویسد:
سید مرتضی به لپور رفت. بیستون که مادر وی از ایشان بود او را دلیل گشته و به سواته کوه رساندیدند.
اصفهبد بدو بنهاد و به گلابی که به سوادکوه مشهور است رسید.
ملا شیخ علی گیلانی از سوادکوه با نام سواته‌کوه یاد نموده است؛ وی می‌نویسد:
تا در آن گرمی شمس‌الدین دیو که از خویشان آقا میر بود با جمله دیوساران سواته کوه بیک ناگاه برسرشان ریختند.
مراکز تاریخی و باستانی > امامزاده عبدالحق

این امامزاده از دیرباز به عنوان یک مکان مقدس برای مردم شهرستان و استان محسوب می‌شده، و هر ساله شاهد خیل عظیمی از مهمانان و زائران می‌باشد. همچنین این امامزاده محل یکی از بزرگ‌ترین میعادگاه‌های استان مازندران در روز عاشورا است، به گونه‌ای که دسته‌های عزاداری از محلات اطراف به سمت زیراب و محل امامزاده روانه می‌شوند.
مراکز تاریخی و باستانی > محلهٔ قدیمی آلاشت

محلهٔ قدیمی آلاشت با ثبت ملی ۸۶۷، در ۳۵ کیلومتری پلیس‌راه آزادمهر پل‌سفید قرار دارد. این محله در منطقه‌ای کوهستانی و جنگلی واقع شده و خانه‌های آن اغلب از خشت خام ساخته شده و بام آن‌ها نیز با تخته پوش پوشانده شده است. کوچه‌های محلات قدیمی، باریک، سنگی و شیب تندی دارند. زادگاه بنیان‌گذار دودمان پهلوی در این محله قرار دارد. این خانه امروزه به عنوان موزهٔ مردم‌شناسی در خدمت عموم مردم جهت بازدید قرار می‌گیرد.
مراکز تاریخی و باستانی > پل ورسک

این پل در زمان رضاشاه، بر روی درهٔ ورسک منطقهٔ سوادکوه ساخته‌شد و در زمان جنگ جهانی دوم به «پل پیروزی» معروف شد. پل ورسک با دهانه‌ای به طول ۶۶ متر و ارتفاع ۱۱۰ متر یکی از بزرگ‌ترین شاهکارهای مهندسی راه‌آهن در شمال کشور است.
مراکز تاریخی و باستانی > قلعه کنگلو

قلعه کنگلو در ۳۹ کیلومتری شهر پل سفید، ۱۳ کیلومتری جاده دوآب-خطیرکوه در کنگلو بر بالای صخره‌ای عظیم قرار دارد. قلعه کنگلو از دوران ساسانیان به جا مانده است. این قلعه به عقاب پیر مازندران شهرت داشته و تحت شماره ۲۷۵۴ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. نمای خارجی قلعه را یک باروی عظیم سنگی تشکیل می‌دهد که در قسمت میانی و طرفین آن، برج‌های دیده‌بانی تشکیل شده است. فضای داخلی این قلعه با توجه به بقایای آن، مدور و در دو طبقه ساخته شده بود که قسمت عمدهٔ آن از بین رفته و درحال ویرانی است.
مراکز تاریخی و باستانی > قلعه گردن

قلعه گردن عباس‌آباد که یکی از مرتفع‌ترین قله‌های سوادکوه است.
مراکز تاریخی و باستانی > قلعه خاجمه کوه

در مقابل قلعه پرستوک قرار داشته و کوچک‌تر از قلعه پرستوک است. پلان دارای شکل مدور با یک دروازه است. در فاصلهٔ ۱۰ متری بیرون دیوار چاهی قرار داشته که آب قلعه را تأمین می‌کرد. به‌دلیل وضعیت منطقه این احتمال وجود دارد که سنگ‌های این بنا از فاصلهٔ ۱۵ کیلومتری با دست به دست کردن توسط سربازان و کارگران بر پای‌کار رسیده است.
مراکز تاریخی و باستانی > قلعه حسن‌بور

در تاریخ تبرستان ابن اسفندیار از وقایع قرن دوم گرفته تا هفتم بارها از قلعه‌ای به نام قلعه کیسلیان یاد شده است. به زعم ابن‌اسفندیار، کیسلیان مرکب از کیه به معنی خانه یا قلعه و سلیان است که سلیان نامی در دورهٔ ساسانی آن را بنا کرده است. بسامد نام کیسلیان در تاریخ تبرستان نشانگر اهمیت ویژهٔ این منطقه بوده است. واژهٔ کیسلیان امروزه به صورت کسلیان تلفظ می‌شود و قلعه کیسلیان نیز به «قلعه حسن‌بور» معروف شده است. این قلعه بین بهمنان و سرخ‌کلا قرار دارد و ثابت شده است که قدمت آن به دورهٔ ساسانی می‌رسد. این اثر در تاریخ ۲۴ اسفند ۱۳۸۳ با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
با تحقیق در پلان آن مشخص شده که بنا بر روی چهار نیل پایه قوی قرار داشته و دارای دو دروازه و چهار برج نگهبانی بوده است.
«قلعه حسن‌بور» در واقع در «ملک‌لیلی» با مساحت بیش از ۱۵۰۰ متر و در فاصله ۷ کیلومتر از شمال سرخ‌کلا و جنوب بهمنان در ارتفاع ۱۰۰۰ متر از سطح دریا و در عمق جنگل‌های سرخ‌کلا و بهمنان و مشرف به دشت مازندران واقع شده است.
با توجه به شواهد موجود و در مقایسه با سبک معماری قلعه‌های مشابه همانند کنگلو بیانگر احداث آن در عهد ساسانی و قبل از اسلام می‌باشد و قدمتی در حدود ۱۵۰۰ سال برای آن متصور می‌شود. قطر پایه‌ها و دیواره‌های قلعه در برخی نقاط به ۵ متر هم می‌رسد که مصالح به‌کار رفته در آن سنگ، آجرها در ابعاد مختلف و ساروج است. در محوطه قلعه آثار زیادی از سفال‌های ناودانی‌شکل دیده می‌شود و در مرکزیت بنا آب‌انباری با حجم خیلی زیاد وجود داشته که شواهد گویای وجود سیستم پیشرفته جمع‌آوری و انتقال آب باران به مخزن اصلی و استفاده آب در طول سال است که دوام سفال‌ها و استحکام آن پس از قرن‌های متمادی و همچنین طراحی مهندسی مخزن و سیستم انتقال آب جای تحسین دارد.
در ضلع شرقی قلعه درب ورودی وجود داشته که بقایای آن نشانگر تشابه با قلعه‌های یونان باستان است. دو برج نگهبانی در طرفین قلعه همچنان پابرجا هستند و از قطورترین و محکم‌ترین نقاط قلعه به‌شمار می‌روند. این قلعه با وجود اتاق‌های زیرزمینی و دالان‌ها نشان دهندهٔ سکونت حاکم و خانواده و درباریان می‌باشد و قلعهٔ دیگری با مساحت کوچکتر در فاصله حدود ۵۰ متری در ضلع شمالی با ارتفاع کمتر قرار دارد که به احتمال فراوان وظیفهٔ نگهبانی از قلعه اصلی توسط سربازان را بر عهده داشته است.
باوجود ثبت این اثر به عنوان میراث ملی متأسفانه هیچ‌گونه اطلاعات مکتوبی در میراث فرهنگی موجود نمی‌باشد و کارشناسان و مسئولان میراث فرهنگی به تاریخ و سرگذشت این قلعه در طول سالیان اخیر به‌هیچ وجه نپرداخته‌اند و کم‌کم با ریزش تکه‌های قلعهٔ حسن‌بور، نام آن هم به‌دست فراموشی سپرده خواهد شد. به دلیل عدم مراقبت و شرایط فرسایشی اقلیم رطوبتی و همچنین رویش درختان تنومند جنگلی و آسیب‌های ناشی از فشار ریشه‌های این درختان و حفاری‌های غیرمجاز انسانی، متأسفانه از همه جوانب به شدت مغلوب فرسایش و تخریب قرار گرفته و اکنون پس از گذر قرن‌ها حدود ۸۰ درصد این اثر ارزشمند و باستانی از بین رفته است.
آب‌انبار قلعه: مخزن ذخیره آب و استفاده در طول سال، قابلیت ذخیره حجم بسیار زیادی آب باران و برف را در فضایی خنک را دارا بود. جدارهٔ داخلی آب‌انبار از آجرهای صفحه‌ای به ضخامت حدود ۵۰ سانتیمتر تشکیل شده و قسمت خارجی آن از سنگ و ساروج است.
مراکز تاریخی و باستانی > برج لاجیم

برج لاجیم در شمار آثار زمان تسلط زیاریان بر طبرستان در فاصله سال‌های ۳۱۶ تا ۴۴۳ هجری قمری است.
این بنای تاریخی در خارج از یک گنبد مخروطی ساده و ظریف پوشیده شده است که در داخل به حالت مدور تغییر شکل می‌دهد. ورودی این بنای آجری در سمت شرق است و پایه گنبد به وسیله یک ردیف طاق‌نما تزئین شده است. در کمربند زیر گنبد دو کتیبه به خط کوفی و پهلوی بر روی هم قرار گرفته است. این دو کتیبه به‌شکل زیبایی با آجرهای تراش‌خورده در زمینه‌ای از گچ سفید نصب شده‌اند کتیبه با خط کوفی نام کیا اسماعیل ابوالفوراس شهریار ابن‌عباس صاحب بنا و تاریخ ۴۱۳ هجری قمری را نشان می‌دهد.
در کتیبه کوفی نام و القاب صاحب مرقد خوانده می‌شود ولی نام سازنده آن مشخص نیست و تنها حدس و گمان و با توجه به قرینه اجزایی از کلمات باقی‌مانده می‌توان بدان دست یافت.
متن کتیبه چنین است:
بسم الله الرحمن الرحیم. هذا قبر القیم الکیا الجلیل ابوالفوارس شهریار بن العباس بن شهریار مولی امیرالمؤمنین رحمه الله امر بینائه … فی سنه ثلاث عشر و اربعمانه، عمل الحسن بن علی.
شرح مختصری از تاریخچه و معماری بنا به صورت پوستر در داخل برج لاجیم قرار داده شده است.
جاده دسترسی به لاجیم از زیرآب آغاز می‌شود و پس از طی یک مسافت ۲۷ کیلومتری به سر گردنه مرتفعی می‌رسد که از طبیعت و ارتفاعات جنگلی خارج و به چمنزار و بوته زارهای زیبا بدل می‌شود. ظاهراً اخیراً قسمت‌های داخلی این برج مورد مرمت قرار گرفته است. نکته دیگر وجود یک مقبره در داخل بنای برج است.
مراکز تاریخی و باستانی > برج باوند

برج بسیار زیبای باوند از دوران آل باوند از اسپهبدان مازندران در ابتدای ورودی منطقه سرخ‌آباد سوادکوه قرار دارد. این برج شبیه مهره رخ در شطرنج است. برج مزبور توسط شروین باوند بازسازی شده است. هم‌اکنون در بین اهالی منطقه فوق به نام گنبد معرف است.
مراکز تاریخی و باستانی > دیگر جاذبه‌های تاریخی

برج دیو کلی
کاروانسرای گدوک
قلعه اولاد
پل شاپور
پل قدیمی پل سفید
آرامگاه اخوت
کلیسای سرخ‌آباد
تقسیمات کشوری

شهرستان سوادکوه از بخش‌های مرکزی و زیرآب و از شهرهای پل سفید، زیرآب و آلاشت تشکیل شده است. در سال ۱۳۹۲ نام بخش شیرگاه به مرکزیت شهر شیرگاه به شهرستان سوادکوه شمالی تغییر کرد. این شهرستان از دهستان‌های راستوپی با ۶۰ آبادی، ولوپی با ۳۲ آبادی، سرخ‌کلا ۱۷ آبادی و کسلیان با ۱۶ آبادی تشکیل شده است.
بخش مرکزی شهرستان سوادکوه
دهستان راستوپی
دهستان ولوپی
شهرها: پل سفید، آلاشت
بخش زیرآب:
دهستان سرخ‌کلا
دهستان کسلیان
شهرها: زیرآب
اقلیم

منطقه سوادکوه در یک درهٔ وسیع و طولانی و در دامنه‌های شمالی رشته کوه‌های البرز مرکزی واقع شده است. حوزه کلی این ناحیه از منتهی‌الیه جلگه‌های جنوبی، و ۳۰ کیلومتری دریای خزر آغاز شده و با شیب بسیار تند به سوی جنوب کشیده می‌شود. پوشش ارتفاعات تا بلندی ۲۰۰۰ متری سرسبز و جنگلی و از آن به بعد مرتعی، خشک با آب و هوای سردسیری است.
جهت شرقی و غربی این ارتفاعات به موازات سواحل دریای خزر مانع و سد بزرگی برای تبادل جریان‌های جوی بین این دریا و فلات مرکزی ایران بوده و جریان‌های غربی به همراه ابرهای باران‌آور که از غرب اروپا به ایران می‌رسند در کنار دیواره‌های ستبر و غول‌پیکر این کوهستان محبوس شده و باعث ریزش برف و باران فراوان و سودمند می‌شوند. واحد مرکزی این رشته کوه‌ها در سوادکوه قرار دارد. ارتفاعات و تپه ماهورهایی که از جنوب به شمال کشیده شده‌اند به سرعت بلندی خود را از دست می‌دهند و به جلگه مازندران و بر حاشیه جنوبی شهرستان قائم‌شهر منتهی می‌شوند. آبادی‌های فراوانی نیز در دل این ارتفاعات قرار داشته و در سطح منطقه پراکنده‌اند.
دهستان راستوپی از مجموعه کوه‌هایی تشکیل شده که بلندترین نقطه آن به نام قله اتابک، ۳۲۷۱ متر از سطح دریا ارتفاع دارد. حوزه ارتفاعات و دره‌های شفلین نیز منطقه ولوپی را تشکیل می‌دهند که ارتفاع آن‌ها از جنوب به شمال و متمایل به شرق کاسته شده و بلندترین نقطه این ناحیه نیز ۳۵۰۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد. اختلاف ارتفاع زیاد در فواصل اندک و بالا بودن میانگین شیب زمین سبب شده است که آب و هوا و پوشش گیاهی سوادکوه به‌شکل بسیار متنوع و متفاوتی جلوه‌گر شود.
بارش در ارتفاعات این منطقه به صورت برف در نواحی کم ارتفاع شمالی به صورت باران رخ می‌دهد.
نواحی قشلاقی ان در ارتفاع ۲۰۰ الی ۷۵۰ متر و ارتفاع بالا از ۱۷۰۰ متری تا نواحی ییلاقی و مراتع، کاملاً از یکدیگر متمایز هستند. مراتع این ناحیه از بهترین و غنی‌ترین انواع در سطح کشور به‌شمار می‌روند.