stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
مسجد جامع ساوه

در بیطرفی این مقاله اندکی تردید وجود دارد!
| مسجد جامع ساوه | مسجد جامع ساوه |
| --- | --- |
نام: مسجد جامع ساوه
کشور: ایران
استان: استان مرکزی
شهرستان: ساوه
اطلاعات اثر: اطلاعات اثر
نام‌های قدیمی: مسجد جمعه ساوه
کاربری: مذهبی
دیرینگی: دوره سلجوقیان
دورهٔ ساخت اثر: دوره سلجوقیان
اطلاعات ثبتی: اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت: ۱۵۶
تاریخ ثبت ملی: ۱۵ دی ۱۳۱۰
اطلاعات بازدید: اطلاعات بازدید
امکان بازدید: دارد
قدیمی‌ترین عکس از مسجد جامع ساوه
مسجد جامع ساوه از اولین مسجدهایی است که در ایران و در شهر ساوه ساخته شده و طی دوره‌های مختلف توسط هنرمندان ایرانی تزئین و مرمت شده است. به‌طوری‌که نوسازی‌های انجام‌شده موجب شده است که اثری از بنای اولیه مسجد در روزگار کنونی باقی نماند. این مسجد تماماً از خشت و گل ساخته است و در نوع خود بی‌نظیر می‌باشد. این مسجد مشتمل بر یک صحن و گنبدی در جنوب، دو ایوان، یک مناره، چند شبستان، محراب‌هایی متعدد و قدیمی با خطوط کوفی و دو محراب از دوره صفویه با خط ثلث است.
خصوصیت این بنای تاریخی-مذهبی آن است که نمودهایی از سه مقطع تاریخی (قبل از اسلام، قرون اولیه اسلام و دوران صفوی) در آن دیده می‌شود. آثار و بقایای موجود بیانگر این مطلب است که در مکان مسجد فعلی در دوران ایران باستان، آتشکده بوده و در دوره اسلامی تبدیل به مسجد شده است.
موقعیت

این مسجد در جنوبی‌ترین نقطه شهر ساوه، در انتهای خیابان سلمان ساوجی واقع است.
تاریخچه ساخت

در دو گوشه ضلع جنوبی مسجد، ساختمانی است خشتی و گلی به شکل علامت بعلاوه، (متقاطع) که از وجود آتشکده در روزگار پیش از اسلام حکایت دارد. تا به حال به‌طور دقیق تاریخ بنای مسجد جامع ساوه تعیین نشده است، اما قدیمی‌ترین شیء که در این مجموعه پیدا شده، کتیبه‌هایی است که در سده ۴ هجری قمری نوشته شده‌اند؛ بنابراین این مسجد حداقل ۱۰۰۰ سال قدمت دارد.
مسجد جامع ساوه در طول تاریخ تغییرات زیادی کرده؛ گنبدخانه مسجد که یکی از قدیمی‌ترین بخش‌های آن است، در سده‌های چهارم و پنجم در ضلع جنوبی بنا شده، مناره مسجد متعلق به سده ششم است و ایوان غربی در سده هشتم ساخته شده است.
این مسجد مانند شهر ساوه در زمان حمله مغول آسیب‌های بسیاری دیده است.
معماری

این بنا دارای شبستان‌ها و دهلیزهای زیبای آجری است که هر چشمه به عرض ۵٫۳ و طول ۲۰ متر می‌باشد و از آثار سده ششم و عصر سلجوقیان به‌شمار می‌رود. محراب آن دارای کتیبه‌های متعدد عمودی و افقی است که سه جانب آن را فرا گرفته و روی آن سوره‌هایی از قرآن (سوره قدر، اخلاص، جمعه) به خط ثلث و کوفی گچبری شده و در ضلع غربی میان شبستان‌های این بنا، ایوان باشکوه و رفیعی قرار دارد و در هر جانب این ایوان، حجره‌ای با درگاه تنگ و کوتاه نمودار است. گنبد مسجد به قطر ۱۴ و ارتفاع ۱۷ متر می‌باشد که ساق یا گردنه گنبد ۴ متر ارتفاع دارد و آراسته به کاشی‌های معقر می‌باشد.
این بنا از لحاظ معماری، نقاشی، کاشی‌کاری و نیز تزیینات انجام شده‌ای همچون گچ‌بری بسیار ارزشمند است، چراکه در بنای آن می‌توان سه دوره تاریخی ساسانیان، قرون اولیهٔ اسلامی و همچنین دوران پادشاهی حاکمان صفوی را مشاهده کرد. این مسجد کهن که از جاهای دیدنی ساوه به‌شمار می‌رود، دارای مساحتی بالغ بر ۴ هزار و ۲۰۰ متر مربع بوده و اثری است باشکوه و بی‌نظیر از هنرنمایی اساتید ایرانی و می‌توان آن را گوهری گران‌بها از معماری و تزیینات خاص ایرانی نامید که در صحن، مناره، شبستان‌ها، محراب‌های قدیمی، ایوان‌ها، گنبد، دو محراب از عهد صفوی و دیگر قسمت‌های آن مشاهده کرد.
معماری > مناره مسجد

مقالهٔ اصلی: مناره مسجد جامع ساوه
در گوشه شمال شرقی و بیرون از مسجد، مناره‌ای رفیع و آجری مربوط به دوره سلجوقی واقع شده است.
قسمت پایین این مناره ساده و قسمت‌های بالایی آن با نقوش آجری مزین شده و بر اساس شواهد و مستندات، به مرور زمان قسمتی از آن تخریب یا ریزش کرده است و ارتفاع فعلی آن ۱۴ متر و با قطر ۵٫۳ متر می‌باشد. راه پله‌ای مارپیچ که به نقوش متنوع و برجسته مزین شده، امکان دسترسی به نوک مناره را فراهم می‌آورد.
مناره در بیرون از باروی مسجد قرار دارد و دارای ۱۴ متر ارتفاع و ۳/۵ متر قطر است که با کتیبه‌های متعدد کوفی تزئین شده است. بدنه این اثر تاریخی دارای سه ردیف کتیبه همراه با سایر تزیینات است و بیانگر اتمام بنای آن بنا در سال ۵۰۴ هـ. قمری است.
ثبت ملی

مسجد جامع ساوه که ۴ هزار و ۲۰۰ متر مربع وسعت دارد، در سال ۱۳۱۰ به عنوان نخستین مکان تاریخی استان مرکزی در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
نگارخانه

نقاشی مسجد جامع ساوه اثر ژان دیولافوا - ۱۸۸۱
نقاشی مناره مسجد جامع ساوه اثر ژان دیولافوا - ۱۸۸۱
نمایی از گنبد
گچ‌بری ایوان مسجد جامع ساوه
یکی از حجره‌های مسجد جامع ساوه
نمایی از داخل مسجد جامع ساوه
محراب مسجد جامع ساوه
قسمت زیرین گنبد مسجد جامع ساوه
ورودی مسجد
مناره مسجد جامع ساوه
مناره مسجد جامع ساوه
گنبد مسجد
گنبد مسجد
گنبد مسجد
ایوان غربی
ایوان غربی
موزه مسجد جامع ساوه
موزه مسجد جامع ساوه
موزه مسجد جامع ساوه
موزه مسجد جامع ساوه
موزه مسجد جامع ساوه
آبراکا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= نیجریه
| Abraka Town | Abraka Town |
| --- | --- |
Abraks.jpg: Abraks.jpg
نام مستعار: University Town: نام مستعار: University Town
شهر: ایالت دلتا
حکومت: حکومت
 • Governor: Emmanuel Uduaghan
 • شاه: Adakaji I
جمعیت: جمعیت
 • Religion: مسیحیت
منطقهٔ زمانی: WAT
وبگاه: http://www.abrakaonline.com
آبراکا (به لاتین: Abraka) در نیجریه است که در ایالت دلتا واقع شده‌است.
آباتیتوبا

Municipality
| آباتیتوبا | آباتیتوبا |
| --- | --- |
Municipality: Municipality
The Municipality of Abaetetuba: The Municipality of Abaetetuba
  پرچممهر:   پرچممهر
نام(های) مستعار: "A cidade do Mirití" ("City of Mirití"): نام(های) مستعار: "A cidade do Mirití" ("City of Mirití")
منطقه: شمال
ایالت‌های برزیل: پارا
تاسیس‌شده: ۱۷۲۴
Incorporated: ۱۸۴۲
حکومت: حکومت
 • شهردار: Francineti Maria Rodrigues Carvalho PSDB
مساحت: مساحت
 • Municipality: ۴۳۰٫۹ کیلومتر مربع (۱۶۶٫۴ مایل مربع)
 • کلان‌شهری: ۱۵٬۴۱۶٫۹ کیلومتر مربع (۵٬۹۵۲ مایل مربع)
ارتفاع: ۴۲ متر (۱۳۸ فوت)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • Municipality: ۱۴۱٫۰۵۴ (۷ام)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۳ (UTC)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۲ (UTC)
CEP: ۶۸۰۰۰-۰۰۰ تا ۶۸۴۰۰-۹۹۹
کد منطقه: ۹۱ ۵۵+
وبگاه: Abaetetuba, Para
آباتیتوبا (به پرتغالی: Abaetetuba) یک شهرستان در برزیل با جمعیت ۱۴۱٫۰۵۴ نفر است که در پارا واقع شده‌است.
آبانو (شهر کازبگی)

مکان در 25px گرجستان
| Abano აბანო | Abano აბანო |
| --- | --- |
مخاره: متسختا-متیانتی
شهرداری: شهرداری کازبگی
ارتفاع: ۲٬۱۶۰ متر (۷۰۹۰ فوت)
آبانو (شهر کازبگی) (به لاتین: Abano (Kazbegi municipality)) در گرجستان است که در متسختا-متیانتی واقع شده‌است.
امامزاده سلطان مطهر

| امامزاده سلطان مطهر | امامزاده سلطان مطهر |
| --- | --- |
نام: امام زاده سلطان مطهّر
کشور: ایران
استان: استان تهران
شهرستان: بومهن
اطلاعات اثر: اطلاعات اثر
نوع بنا: آرامگاه
کاربری: امام زاده
کاربری کنونی: زیارتگاه-گورستان
بانی اثر: ملک کیومرث
اطلاعات ثبتی: اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت: ۱۰۹۲
تاریخ ثبت ملی: ۱۳۵۴/۴/۱
اطلاعات بازدید: اطلاعات بازدید
امکان بازدید: دارد
امام زاده سلطان مطهّر درحاشیه شهر بومهن و ۲۵ کیلومتری شرق تهران، در مسیر جاده هراز واقع شده است. این امامزاده از نوادگان صادق می‌باشد. در این امامزاده چندین کتیبه وجود دارد و صندوق نفیسی از دوران ملک کیومرث یکم، حاکم پادوسپانیان، به جای مانده‌است. سبک ساخت این امامزاده مشابه معماری امامزادگان در مازندران می‌باشد.
آبانتو ای سیربانا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= سرزمین باسک, 23x15px|border |alt=|link= اسپانیا
| Abanto y Ciérvana / Abanto-Zierbena | Abanto y Ciérvana / Abanto-Zierbena |
| --- | --- |
شهرستان‌های اسپانیا: شهرستان‌های اسپانیا
Gallarta, municipality's main ward: Gallarta, municipality's main ward
  پرچمنشان:   پرچمنشان
Location of Abanto-Zierbena in Biscay.: Location of Abanto-Zierbena in Biscay.
بخش خودمختار:  سرزمین باسک (منطقه خودمختار)
استان: استان بیسکای
Comarca: Greater Bilbao
حکومت: حکومت
 • Alcalde: Manuel Tejada Lanbarri (حزب ملی‌گرای باسک)
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۸٫۰۳ کیلومتر مربع (۶٫۹۶ مایل مربع)
ارتفاع: ۱۲۸ متر (۴۲۰ فوت)
بیشترین ارتفاع: ۵۴۰ متر (۱۷۷۰ فوت)
کمترین ارتفاع: ۸ متر (۲۶ فوت)
جمعیت (2009): جمعیت (2009)
 • کل: ۹٬۶۴۷
 • تراکم: ۵۴۰/کیلومتر مربع (۱۴۰۰/مایل مربع)
اهلیت‌نام: abantarra
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (CET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (CEST)
Postal code: 48500 & 48540
Official language(s): Basque
وبگاه: وبگاه رسمی
آبانتو وای سیربانا آبانتو زیربنا (به اسپانیایی: Abanto y Ciérbana-Abanto Zierbena) یک شهرستان در اسپانیا با جمعیت ۹٬۶۴۷ نفر است که در país vasco واقع شده‌است.
گونه (فراهان)

مکان
| گونه | گونه |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: ۳۴°۳۷′۳۹″شمالی ۴۹°۴۹′۴۷″شرقی﻿ / ﻿۳۴٫۶۲۷۵°شمالی ۴۹٫۸۲۹۷۲۲°شرقی﻿ / 34.6275; 49.829722: مختصات: ۳۴°۳۷′۳۹″شمالی ۴۹°۴۹′۴۷″شرقی﻿ / ﻿۳۴٫۶۲۷۵°شمالی ۴۹٫۸۲۹۷۲۲°شرقی﻿ / 34.6275; 49.829722
استان: مرکزی
شهرستان: فراهان
بخش: مرکزی
دهستان: فشک
جمعیت: ۹۹ نفر (سرشماری ۹۵)
گونه روستایی در دهستان فشک بخش مرکزی شهرستان فراهان استان مرکزی ایران است. گونه دارای امامزاده‌ای معروف به شاه واروق است آب وهوای کوهستانی این روستا آن را تفرج گاه مردم فراهان کرده‌است.
از سرمایه دار ترین مردم گونه، علیرضا گونه فراهانی(فرزند ابراهیم) میباشد.
جمعیت

بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این مکان ۹۹ نفر (۳۷خانوار) بوده‌است.
| جمعیت تاریخی> سال | جمعیت تاریخی> جمعیت | جمعیت تاریخی> ±% |
| --- | --- | --- |
| ۱۳۸۵ | ۹۷ | —     |
| ۱۳۹۰ | ۱۲۱ | ۲۴٫۷٪+ |
| ۱۳۹۵ | ۹۹ | ۱۸٫۲٪− |
فوتم علیا

مکان
| فوتم علیا | فوتم علیا |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: ۳۶°۳۵′ شمالی ۵۲°۴۸′ شرقی﻿ / ﻿۳۶٫۵۸۳°شمالی ۵۲٫۸۰۰°شرقی﻿ / 36.583; 52.800: مختصات: ۳۶°۳۵′ شمالی ۵۲°۴۸′ شرقی﻿ / ﻿۳۶٫۵۸۳°شمالی ۵۲٫۸۰۰°شرقی﻿ / 36.583; 52.800
استان: مازندران
شهرستان: جویبار
بخش: مرکزی
دهستان: حسن‌رضا
جمعیت: ۳۱۴ نفر (سرشماری ۹۵)
روستای فوتم علیا، همراه با روستاهای شهنه کلا- میانده- اسماعیل کلا بزرگ- اسماعیل کلاکوچک- چلمیان- بیزکی- کوکنده-فوتم‌سفلی- فوتم علیا- کله بن -شیب آبندان- حاجیکلا-آزان- سیدکلا- سروکلا- دیوکلا -الیمون- فرج آباد- میارکلا- ابجر و رستمکلادر دهستان حسن رضا از توابع بخش مرکزی شهرستان جویبار در استان مازندران ایران قراردارد.
اردشیر برزگر در کتاب «تاریخ طبرستان» آنجا که در مورد شهرها و آبادی‌های بعد از اسلام توضیح داده است یکی از بخش‌های آباد را «رزمیخواست» می‌داند. رزمیخواست بخشی بوده از شهرستان بابل کنونی که تا سده سوم اسلامی در دست اسپهبدان مزمغانی بوده است، چانکه ابن اسفندیار گوید: «... و مزمغان بن ونداد امید پیش از این محمد بن اوس (نایب خلیفه عباسی) به خشم… بود… چون کار حسن زید (داعی الکبیر ۲۵۰–۲۷۰ ق) قوت گرفت از بیشه بیرون آمد و به مامطیر (بارفروشده– بابل) رسید، روز پنجشنبه بیست و ششم شوال (۲۵۰ق) و مردم را با بیعت حسن زید دعوت کرد… حسن زید… پادشاهی رزمیخواست… به او سپرد و مثال داد که با ساری رود… (مصمغان) با حدود ساری رفت و به نوروز آباد (پوتم) لشگرگاه ساخت…» و پوتم را امروز فوتم خوانند؛ و دهکده‌ای است میان دو ده جدید الاسلام و اسماعیل کلای بلوک کیاکلای میان دو شهر شاهی و بابل. دوری پوتم از کیاکلا ۱۲ و ساری ۳۳ و جاده شوسه ۵ کیلومتر و دارای ۲۵ خانوار و ۱۵۰ تن مردم.
فوتم . [ت َ] (اِخ) دهی است از بخش مرکزی شهرستان شاهی که دارای ۲۵۵ تن سکنه است. آب آن از رود تالار و چاه و محصول عمده اش برنج، کنف، پنبه، کنجد، صیفی و غله است. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۳).
جمعیت

جمعیت روستای فوتم علیا براساس آخرین نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۹۵ صورت گرفته است شامل ۱۰۶خانوار و ۳۱۴ نفر به تفکیک ۱۶۱ مرد و ۱۵۳ زن بوده است.
وضعیت کشاورزی

بیشتر مردم روستای فوتم علیا به شغل کشاورزی اشتغال دارند و عمده اهالی روستای مذکور به کشت برنج، گندم، جو و صیفی جات مشغول می‌باشند و برخی از اهالی در کنار زراعت به باغداری مرکبات وکمی درختان سیاه ریشه می‌پردازند و دامداری ازنوع پرورش گوسفند، بز و گاو و پرورش ماکیان شامل مرغ، اردک، غاز وبوقلمون خانگی در کنار سایر فعالیت‌های کشاورزی بخشی از اشتغال کشاورزان روستای فوتم علیا را در بر می‌گیرد.
منابع آب روستای فوتم علیا آز آب سطحی و زیرزمینی تأمین می‌گردد که آب سطحی آن از کانال بتنی که از سد البرز تغدیه می‌شود و سه نهر سنتی به نام‌های سنگ پل بزرگ (با نام محلی گت سنگ پل)، سنگ پل کوچک (با نام محلی خورد سنگ پل) و قنو (که از بند پلخوار قائم شهر تغذیه می‌شود) تأمین می‌شود. در فصل زمستان از آب نهرهای مذکور در سد خاکی شصت هکتاری روستا که در استان مازندران آببندان نامیده می‌شود، به همراه آب سه چاه عمیق آرتزین که در داخل آببندان حفر شده است، ذخیره و در فصل بهار وتابستان برای آبیاری هشتاد هکتار از شالیزارهای روستاهای فوتم علیا وفوتم سفلی استفاده می‌شود. آب نهرهای سنگ پل بزرگ وسنگ پل کوچک از زه آب روستای کله بن که منشأ آن بارندگی فصل‌های عمدتاً پاییز و زمستان وکمی بهار و تابستان می‌باشد تأمین می‌گردد و آب نهر قنو علاوه بر زه آب ناشی از بارندگی از نهر پلخوار که از رودخانه تالار که ازکوه‌های سواد کوه سرچشمه می‌گیرد و به دریای مازندران می‌ریزد، تأمین می‌شود. آبیاری سایر اراضی شالیزاری وباغات روستا از آب زیرزمینی استفاده می‌شود که عمدتاً از چاه‌های سطحی از نوع دهانه گشاد وندرتا چاه‌های نیمه عمیق، استفاده می‌شود.
کم‌آبی در اواخر فصل بهار و تابستان مشکلات فراوانی برای کشاورزان روستا فراهم می‌نماید و برخی از سال‌ها که در بهار وتابستان باران کمتری می‌بارد و خشکسالی اتفاق می‌افتد بسیاری از شالیزارها خشک شده و به بسیاری از باغات نیز خسارت جدی وارد می‌شود و برای رفع مشکل فوق در حال حاضر برای بهبود وضعیت آبیاری اراضی روستا و روستاهای اطراف و برای انتقال آب سد البرز (پاشا کلا)، شبکه اصلی آبیاری به‌شکل ذوذ نقه ای و به صورت بتن در جا در دست احداث است که از شرق به غرب روستا امتداد دارد. در روستای مذکور زراعت برنج و باغات مرکبات آبیاری می‌شوند و سایر محصولات زراعی وباغی به صورت دیم کاشته می‌شوند و آبیاری نمی‌شوند.
در روستای فوتم علیا، یک واحد مرغداری صنعتی، یک انبار سورتینگ مرکبات و یک کارگاه شالیکوبی به همراه پرورش ماهی گرم آبی که از دهه شصت هجری شمسی در آببندان روستای مورد اشاره وجود دارد که بخشی از اشتغال مردم روستا را تأمین می‌کند.
آثار باستانی

تپه فوتم سنگ پل در روستای فوتم علیاقراردارد و نام قدیمی آن دینه سر بوده است و نوع بنای آن، سفید خانه قدیمی با کاربری تپه، تم بوده است. دیرینگی آن به هزار
، روستای فوتم علیا در مسیر جاده اسفالته شهرستان سیمرغ به شهرستان جویبار، واقع شده و این اثر در تاریخ ۱ مهر ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۱۰۲۶۶ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۲]
جامعه‌شناسی روستای فوتم علیا

در اواخر دوره قاجاریه در روستای فوتم علیا بیماری وبا همه گیر شد و تعدای از اهالی روستا به روستاهای اطراف کوچ کردند و فقط چند خانوار در روستا باقی ماندند. آقاجان جانباز که به شغل گوسفند داری اشتغال داشت با خانواده از روستای مشک آباد به روستای فوتم علیا کوچ نمود و با خانواده در کنار قبرستان روستا سکنی گزید. کدخدای کله بن که در آن زمان کدخدایی روستای فوتم علیا را نیز بر عهده داشت به آقا جان پیشنهاد کرد که در روستای مذکور ساکن شود و پیشنهاد خرید ملک کارخانه پنبه پاک کنی را به ایشان داد. بدین طریق با خرید کارخانه پنبه پاک کنی در فوتم علیا ساکن شدند و بعدها پسرهایش که بزرگ شدند و ازدواج نمودند جمعیت روستا افزایش یافت و در سال ۱۳۴۲ ه‍.ش به علت خشکسالی چند خانوار از منطقه سرخ آّباد شهرستان سوادکوه جنوبی فعلی به فوتم علیا مهاجرت کردند و جمعیت روستا افزایش بیشتری یافت. روستای مذکور دارای یک مسجد، یک تکیه (حسینیه) و یک سقاخانه (ساقی نفار) می‌باشد که زیر سقا خانه کتابخانه قدیمی روستا قرار داشته است و در مرکز روستا جنب حمام قدیمی روستا (که در حاضر تخریب شده است) واقع شده‌اند. در غرب روستا کنار جاده اصلی روستا و سه راه روستاهای فوتم سفلی و بیزکی، قبرستان روستا قرار دارد و در این قبرستان بقعه متبرکه درویش مصیب قرار داشته و یک باب غسال خانه در قبرستان احداث شده است. روستای مذکور دارای مدارس ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان می‌باشد که قدیمی‌ترین مدرسه آن مدرسه اوحدی فوتم علیا بوده که در سال ۱۳۳۰ توسط حاج اکبر جانبازفوتمی ساخته شدو با تلاش حاج علی جانباز مجوز آن از آموزش و پرورش اخد شد که زمینه باسواد شدن جوانان روستای "کوکنده"، "میانده"، " بیزکی "، "فوتم علیا"، "فوتم سفلی"، "اسماعیل کلا"، "کله بن" و سایر روستاهای اطراف را فراهم نمود. در روستای مذکور یک خانه بهداشت وجود دارد که از سال ۱۳۵۰ ه‍.ش در این روستا احداث شده و به ارتقای بهداشت روستاهای اطراف کمک شایانی نموده است. بجه‌های روستا در اوقات فراغت از یک زمین فوتبال استاندارد استفاده می‌کنند که از دهه ۵۰ ه‍.ش برای ورزش فوتبال و سایر ورزش هااختصاص داده شده است.
جغرافیای روستای فوتم علیا

روستای فوتم علیا در کنار راه اسفالته مابین شهرستان‌های سیمرغ و جویبار قرار دارد و از طرف غرب با شهر کیاکلا (مرکز شهرستان سیمرغ) ۲٫۵ کیلومتر و از طرف شمال شرقی با شهر جویبار (مرکز شهرستان جویبار) ۹٫۵ کیلومتر فاصله دارد. روستای مذکور از شمال به روستای فوتم سفلی و از جنوب به روستای کله بن و از غرب به روستای سید محله و از شرق به روستای اسماعیل کلا واقع است. روستای مذکور دارای عرض جغرافیایی ۳۶ درجه و ۳۵ دقیقه و ۲۶٫۶۱ ثانیه شمالی و طول جغرافیایی ۵۲ درجه و ۵۱ دقیقه و ۲۹٫۷۶ ثانیه شرقی می‌باشد.
هینتن، اکلاهما

مکان
| Hinton, Oklahoma | Hinton, Oklahoma |
| --- | --- |
شهرک: شهرک
شعار: "Always Growing Always Prospering": شعار: "Always Growing Always Prospering"
Location of Hinton, Oklahoma: Location of Hinton, Oklahoma
مختصات: ۳۵°۲۸′۴۴″ شمالی ۹۸°۲۱′۱۳″ غربی﻿ / ﻿۳۵٫۴۷۸۸۹°شمالی ۹۸٫۳۵۳۶۱°غربی﻿ / 35.47889; -98.35361: مختصات: ۳۵°۲۸′۴۴″ شمالی ۹۸°۲۱′۱۳″ غربی﻿ / ﻿۳۵٫۴۷۸۸۹°شمالی ۹۸٫۳۵۳۶۱°غربی﻿ / 35.47889; -98.35361
State: اکلاهما
شهرستان: Caddo
مساحت: مساحت
 • کل: ۳٫۱ مایل مربع (۸٫۲ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۳٫۱ مایل مربع (۸٫۱ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰ مایل مربع (۰٫۰ کیلومتر مربع)
ارتفاع: ۱۶۸۰ فوت (۵۱۲ متر)
جمعیت (۲۰۰۰): جمعیت (۲۰۰۰)
 • کل: ۲٬۱۷۵
 • تراکم: ۶۹۱٫۵/مایل مربع (۲۶۷٫۰/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۶ (Central (CST))
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۵ (CDT)
زیپ‌کد: 73047
کد منطقه: 405
FIPS code: 40-34750
GNIS feature ID: 1093794
هینتن(به انگلیسی: Hinton) شهری در ایالت اکلاهما کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۳٬۱۹۶ نفر بوده‌است.
یاان

مکان
| یاان 雅安市 | یاان 雅安市 |
| --- | --- |
شهر مرکزی: شهر مرکزی
یاان: یاان
Ya'an, 2008: Ya'an, 2008
موقعیت یاان در نقشه: موقعیت یاان در نقشه
مختصات: ۲۹°۵۹′ شمالی ۱۰۳°۰۱′ شرقی﻿ / ﻿۲۹٫۹۸۳°شمالی ۱۰۳٫۰۱۷°شرقی﻿ / 29.983; 103.017: مختصات: ۲۹°۵۹′ شمالی ۱۰۳°۰۱′ شرقی﻿ / ﻿۲۹٫۹۸۳°شمالی ۱۰۳٫۰۱۷°شرقی﻿ / 29.983; 103.017
استان: سیچوآن
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۵۳۰۰ کیلومتر مربع (۵۹۰۰ مایل مربع)
ارتفاع: ۵۸۰ متر (۱۹۰۰ فوت)
جمعیت: جمعیت
 • کل: ۱٬۵۳۰٬۰۰۰
 • تراکم: ۱۰۰/کیلومتر مربع (۲۶۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۸ (China Standard)
Postal code: 625000
کد منطقه: 0835
Licence plate prefixes: 川T
وبگاه: yaan.gov.cn
یاان (به لاتین: Ya'an) یک شهر مرکزی در جمهوری خلق چین است که در سیچوآن واقع شده‌است.
خصوصیات

یاان ۱۵٬۳۰۰ کیلومترمربع مساحت و ۱٬۵۳۰٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد و ۵۸۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
آراکان، کوتاباتو

Municipality در SOCCSKSARGEN
| آراکان، کوتاباتو | آراکان، کوتاباتو |
| --- | --- |
Municipality: Municipality
  مهر:   مهر
موقعیت آراکان، کوتاباتو در نقشه: موقعیت آراکان، کوتاباتو در نقشه
منطقه: SOCCSKSARGEN (Region XII)
استان: کوتاباتو
District: 2nd District of Cotabato
ثبت‌شده: ۳۰ اوت ۱۹۹۱
Barangay: 28
حکومت: حکومت
 • شهردار: Rene V. Rubino Sr.
مساحت : مساحت 
 • کل: ۶۹۳٫۲۲ کیلومتر مربع (۲۶۷٫۶۵ مایل مربع)
جمعیت (خطا: زمان نامعتبر سرشماری): جمعیت (خطا: زمان نامعتبر سرشماری)
 • کل: ۵۰۵۵۸
 • تراکم: ۷۳/کیلومتر مربع (۱۹۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۸ (PST)
ZIP code: 9417
IDD : کد منطقه : +63 (0)64
Income class: 1st municipal income class
PSGC: 124718000
Electorate: ۳۱٬۴۶۹ voters (خطا: زمان نامعتبر)
زبان(s): Manobo(official), زبان سبوانو، زبان هیلیگاینون، زبان ایلوکانو
وبگاه: www.arakan-cotabatoprov.gov.ph 
آراکان، کوتاباتو (به لاتین: Arakan, Cotabato) یک منطقهٔ مسکونی در فیلیپین است که در کوتاباتو واقع شده‌است.
گیاه
دسته‌بندی

ممکن است گیاهان بر مبنای الگوهای رشد فصلی‌شان مرتب شوند. البته گیاهان ساده مثل جلبک‌ها دوران زندگی کوتاهی دارند و اصطلاحات زیر در مورد آن‌ها به‌کار نمی‌رود اما جمعیت جلبک‌ها عموماً فصلی هستند.
گیاهان یک‌ساله: زندگی و تولید مثل در یک فصل رشد و نمو.
گیاهان دوساله: زندگی در دو فصل رشد و نمو که تولیدمثل معمولاً در سال دوم اتفاق می‌افتد.
گیاهان چندساله: زندگی در سال‌های رشد و نمو طولانی؛ ادامه به تولیدمثل در یک مرحله، گیاهان آوندی یا غیر چوبی هستند یا چوبی. گیاهان چوبی ممکن است درختانی باشند با یک یا چند تنه و شاخه یا درختچه‌هایی باشند بدون تنه، با شاخه‌هایی که نزدیک سطح زمین قرار دارند.
گیاهان دریایی انواعی از گیاهان است که در درون آب رشد کرده است و نیاز به آبیاری ندارند. گیاهان دریایی برای تأمین اکسیژن موجودات دریایی و برای تأمین غذای موجودات دریایی گیاه خوار استفاده می‌شود. همچنین گیاهان دریایی برای پوشش و پنهان کردن حیوانات دریایی کوچک و در امان ماندن از گزند شکارچیان دریایی استفاده می‌شود.
همچنین ممکن است گیاهان بر اساس کاربردشان برای انسان طبقه‌بندی شوند. گیاهان غذایی شامل میوه‌ها، سبزیجات، گیاهان دارویی و ادویه‌ها هستند.
فیزیولوژی > سلول گیاهی

سلول‌های گیاهی دارای ویژگی‌های متمایزی هستند که سایر سلول‌های یوکاریوتی (مانند سلول‌های جانوران) فاقد آن هستند. این ویژگی‌ها شامل واکوئل مرکزی بزرگ، کلروپلاست‌ها و دیوارهٔ سلولی انعطاف‌پذیر قوی است که بیرون از غشای سلولی قرار دارد. کلروپلاست‌ها حاصل همزیست‌زایی یک سلول غیر فتوسنتزی و سیانوباکتری‌های فتوسنتزی هستند. دیوارهٔ سلولی که بیشتر از سلولز ساخته شده است به سلول‌های گیاه اجازه می‌دهد تا بدون ترکیدن با آب متورم شوند. واکوئل اجازه می‌دهد تا اندازهٔ سلول تغییر کند، درحالی‌که مقدار سیتوپلاسم ثابت می‌ماند.
فیزیولوژی > ساختار

بیشتر گیاهان چندسلولی هستند. سلول‌های گیاهی به انواع سلول‌های متعدد تمایز می‌یابند و بافت‌هایی مانند بافت آوندی با آوند چوبی و آبکش مخصوص رگبرگ‌ها و ساقه‌های برگ و اندام‌هایی با عملکردهای مختلف فیزیولوژیکی مانند ریشه برای جذب آب و مواد معدنی، ساقه برای حمایت و انتقال آب و مولکول‌های سنتزشده تشکیل می‌دهند. برگ‌ها برای فتوسنتز و گل‌ها برای تولیدمثل تمایز یافته‌اند.
فیزیولوژی > فتوسنتز

گیاهان فتوسنتز می‌کنند و مولکول‌های غذا (قند) را با استفاده از انرژی به‌دست آمده از نور تولید می‌کنند. سلول‌های گیاهی حاوی رنگدانه‌های سبز رنگی به‌نام کلروفیل در کلروپلاست‌های خود هستند که برای جذب انرژی نور استفاده می‌شوند. معادلهٔ شیمیایی انتها به انتها برای فتوسنتز عبارت‌است از:
{\ce {6CO2{}+6H2O{}->[{\text{light}}]C6H12O6{}+6O2{}}}
فتوسنتز باعث می‌شود که گیاهان اکسیژن را در جو آزاد کنند. گیاهان سبز بخش قابل توجهی از اکسیژن مولکولی جهان را در کنار جلبک‌های فتوسنتزی و سیانوباکتری‌ها فراهم می‌کنند.
برخی گیاهان، سبک زندگی انگلی را اتخاذ کرده‌اند که ممکن است ژن‌های دخیل در فتوسنتز و تولید کلروفیل را از دست داده باشند.
فیزیولوژی > رشد و ترمیم

رشد با تعامل ژنوم گیاه با محیط فیزیکی و زیستی آن تعیین می‌شود. عوامل محیطی فیزیکی یا غیرزیستی شامل دما، آب، نور، کربن دی‌اکسید و مواد مغذی موجود در خاک است. برخی عوامل زیستی که بر رشد گیاه تأثیر می‌گذارند عبارت‌اند از تراکم گیاهان، چرا، باکتری‌ها و قارچ‌های همزیست مفید و هجوم آفاتی مانند حشرات یا بیماری‌های گیاهی.
یخ‌زدگی و کم‌آبی می‌تواند به گیاهان آسیب برساند یا آن‌ها را از بین ببرد. برخی از گیاهان دارای پروتئین‌های ضدیخ‌زدگی، پروتئین‌های شوک حرارتی و قند در سیتوپلاسم خود هستند که آن‌ها را قادر می‌سازد تا در برابر این تنش‌ها مقاومت کنند. گیاهان به‌طور مداوم در معرض طیف وسیعی از تنش‌های فیزیکی و زیستی هستند که باعث آسیب دی‌ان‌ای می‌شود، اما آن‌ها می‌توانند بسیاری از این آسیب‌ها را تحمل کرده و ترمیم کنند.
فیزیولوژی > مقاومت در برابر بیماری‌ها

گیاهان از گیرنده‌های تشخیص الگو برای شناسایی پاتوژن‌هایی مانند باکتری‌هایی که باعث بیماری‌های گیاهی می‌شوند استفاده می‌کنند. این تشخیص باعث ایجاد یک واکنش محافظتی می‌شود. چنین گیرنده‌هایی نخستین بار در برنج و در رشادی گوش‌موشی شناسایی شد.
فیزیولوژی > تولیدمثل

گیاهان برای تولید نسل، به‌صورت جنسی، از طریق گامت‌ها، یا به‌طور غیرجنسی، که شامل رشد معمولی است، تولیدمثل می‌کنند. بسیاری از گیاهان از هر دو مکانیسم استفاده می‌کنند.
فیزیولوژی > تولیدمثل > جنسی

هنگام تولیدمثل جنسی، گیاهان دارای چرخهٔ زندگی پیچیده‌ای هستند که شامل تناوب نسل است. یک نسل، اسپوروفیت، که دیپلوئید است (با ۲ مجموعه کروموزوم)، نسل بعدی، گامتوفیت را که هاپلوئید است (با یک مجموعه کروموزوم) ایجاد می‌کند. برخی از گیاهان نیز از طریق هاگ به‌صورت غیرجنسی تولیدمثل می‌کنند. در برخی از گیاهان غیر گل‌دار مانند خزه‌ها، گامتوفیت جنسی بیشتر گیاه مرئی را تشکیل می‌دهد. در گیاهان دانه‌ای (بازدانگان و گیاهان گل‌دار)، اسپوروفیت بیشتر گیاه مرئی را تشکیل می‌دهد و گامتوفیت بسیار کوچک است. گیاهان گل‌دار با استفاده از گل‌هایی که شامل قسمت‌های نر و ماده هستند تولیدمثل می‌کنند: این گل‌ها ممکن است در یک گل (هرمافرودیت)، روی گل‌های مختلف یک گیاه یا روی گیاهان مختلف باشند. گرده گامت‌های نر تولید می‌کند که وارد تخمک می‌شوند تا سلول تخم گامتوفیت ماده را بارور کنند. لقاح در مادگی یا تخمدان‌ها صورت می‌گیرد که به میوه‌هایی تبدیل می‌شوند که حاوی دانه هستند. میوه‌ها ممکن است به‌طور کامل پراکنده شوند یا ممکن است شکافته شوند و دانه‌ها به‌صورت جداگانه پراکنده شوند.
فیزیولوژی > تولیدمثل > غیرجنسی

گیاهان به‌صورت غیرجنسی با رشد طیف گسترده‌ای از ساختارها که می‌توانند به گیاهانی جدید تبدیل شوند، تولیدمثل می‌کنند. در ساده‌ترین حالت، گیاهانی مانند خزه یا جگرواشان را می‌توان به تکه‌هایی تقسیم کرد که هر کدام دوباره به گیاهان کامل تبدیل می‌شوند. تکثیر گیاهان گل‌دار با قلمه نیز فرآیندی مشابه است. ساختارهایی مانند دستک‌ها (ساقه‌های رونده) گیاهان را قادر می‌سازند تا برای پوشش یک منطقه رشد کنند و یک کلونی را تشکیل دهند. بسیاری از گیاهان ساختارهای ذخیره‌سازی غذا مانند تنجه‌ها یا پیازها را رشد می‌دهند که هر کدام ممکن است به گیاهی تازه تبدیل شوند.
برخی از گیاهان غیر گل‌دار، مانند بسیاری از جگرواش‌ها، خزه‌ها و برخی از پنجه‌گرگ‌ویسان، همراه با چند گیاه گل‌دار، توده‌های کوچکی از سلول‌ها به‌نام ژما را رشد می‌دهند که می‌توانند جدا شوند و رشد کنند.
فیزیولوژی > ژنومیک

گیاهان دارای برخی از بزرگ‌ترین ژنوم‌ها در میان همهٔ جانداران هستند. بزرگ‌ترین ژنوم گیاهی (از نظر تعداد ژن) ژنوم گندم (Triticum aestivum) است که پیش‌بینی می‌شود ۹۴۰۰۰ ژن و در نتیجه تقریباً ۵ برابر ژنوم انسان را رمزگذاری کند. نخستین ژنوم گیاهی که توالی‌یابی شد، ژنوم رشادی گوش‌موشی بود که حدود ۲۵۵۰۰ ژن را رمزگذاری می‌کند. از نظر توالی DNA محض، کوچک‌ترین ژنوم منتشر شده مربوط به یک گیاه گوشت‌خوار (Utricularia gibba) با ۸۲ میلیون باز است (۲۸۵۰۰ ژن را رمزگذاری می‌کند) و بزرگ‌ترین توالی مربوط به صنوبر نروژی (Picea abies)، با ۱۹٫۶ گیگاباز است. (حدود ۲۸۳۰۰ ژن را رمزگذاری می‌کند).