فروید و فلسفه (کتاب)
خلاصه > کتاب دوم: تحلیلی: خوانش فروید

ریکور توضیح می‌دهد که در بخش دوم کتاب، روان‌کاوی را در ارتباط با دیدگاه‌های دیگر در درجه اول مورد بحث قرار می‌دهد تا نشان دهد که چگونه با آن‌ها تفاوت دارد و با آن‌ها مخالف است. او استدلال می‌کند که می‌توان آن را هم به‌عنوان یک «انرژی» درک کرد، از این نظر که مستلزم «تبیین پدیده‌های روانی از طریق تضاد نیروها» است و هم به‌عنوان «هرمنوتیک»، به این معنا که مستلزم «تفسیر معنای ظاهری از طریق معنای نهفته» است.» او نظریه‌های فروید در مورد رانه مرگ، سازوکار دفاعی، همجنس‌گرایی، نهاد، خود، فراخود، هم‌ذات‌پنداری، لیبیدو، متاروان‌شناسی، خودشیفتگی، عقده ادیپ، اصل لذت، نیمه‌هشیار، دستگاه روانی، رشد روانی جنسی، اصل واقعیت، والایش، انتقال، ذهن ناهشیار و همچنین رؤیاپردازی، نظریه اغواگری فروید و روش تداعی آزاد را مورد بحث قرار می‌دهد.
او پیشنهاد می‌کند که فروید در تفسیر خواب (۱۸۹۹) موفق نشد «زبان معنا» و «زبان شبه‌فیزیکی» را که بخش‌های مختلف نظریه‌اش به آن اشاره می‌کنند، آشتی دهد. او خاطرنشان می‌کند که برای فروید، رؤیاها «اثبات نهایی» وجود ناخودآگاه را ارائه می‌دهند، زیرا از نظر فروید، فعالیت تحریف رؤیاپردازی باعث می‌شود که به ناخودآگاه هم جایگاهی متمایز در ساختار ذهن و هم در ساختار مجموعه قوانین خود نسبت داده شود. او مفهوم روان‌کاوانه ناخودآگاه را «کاملاً غیر پدیدارشناسانه» می‌داند. او همچنین یک تضاد اساسی بین عصر هوسرل، که شامل «تقلیل به آگاهی» است، و رویه‌های روان‍کاوی، که شامل «کاهش آگاهی» است، مشاهده کرد. او استدلال می‌کند که تضاد نتیجه تأکید فروید بر غریزه است، که تأکید بر نقش سوژه و ابژه در آگاهی را جایگزین می‌کند، و مشاهده می‌کند که فروید دریافت که با استفاده از مفهوم غریزه برای «ارتباط واقعیات تجربی»، از توصیف به سیستم‌سازی حرکت کرده بود و این شامل استفاده از فرضیه‌ها بود. او توضیح می‌دهد که فرضیه‌های فروید شامل مواردی می‌شود که به عملکرد دستگاه روانی مربوط می‌شوند، که از نظر فروید با کیفیت‌های «لذت-نارضایتی» تنظیم می‌شود، و به نوبه خود به «میزان محرک‌های… تأثیرگذار بر زندگی ذهنی بستگی دارد».
با توجه به این‌که، از نظر فروید، هدف غرایز باید بر اساس هدف آن‌ها درک شود و نه برعکس، او می‌افزاید که شیء ممکن است چیزی خارج از شخص یا بخشی از بدن خود او باشد. او در سه مقاله دربارهٔ نظریه جنسیت (۱۹۰۵) این اکتشافات را به فروید نسبت می‌دهد. او نمونه‌هایی از چگونگی تلاش فروید برای توضیح فرآیندی را ارائه می‌دهد که طی آن غرایز، ابژه‌های خود را در نظریه‌های خودشیفتگی و هویت‌یابی تغییر می‌دهند، با مشاهده این که برای فروید، توضیح خودشیفتگی به‌معنای نشان دادن این است که «نه تنها شیء تابعی از هدف از یک غریزه است، بلکه نفس خود هدف غریزه است». او می‌نویسد که از نظر فروید، خودشیفتگی را باید از طریق عبارات ثانویه آن درک کرد، مانند انحراف «که در آن بدن خود به‌عنوان یک موضوع عشق تلقی می‌شود» و این‌که نظریه خودشیفتگی به فروید کمک کرد تا نشان دهد که جابه‌جایی خودشیفتگی مبنای «تشکیل آرمان‌ها» است و بنابراین پیامدهایی برای نظریه هویت‌یابی دارد. او خاطرنشان می‌کند که از نظر فروید، شناسایی در مرحله دهانی رشد استوار است و بر اساس عمل بلعیدن الگوبرداری می‌شود. او استدلال می‌کند که برای فروید مهم بود که تصمیم بگیرد که آیا این شامل میل به داشتن چیزی است یا میل به شبیه بودن، زیرا فقط می‌توان اولی را در ریشه‌های شفاهی ردیابی کرد.
پیرو تفسیر قبلی، ریکور معتقد است که فروید از مجموعه‌های متفاوتی از اصطلاحات استفاده می‌کند، از جمله مجموعه‌ای «مشاهده‌ای» مربوط به پدیده‌های قابل مشاهده و مجموعه «نظری» مربوط به پدیده‌هایی که قابل مشاهده نیستند، از جمله نیروهای فرضی مختلف. او معتقد است که تضاد بین هرمنوتیک و گفتمان ناسازگار «اقتصاد»، که شامل مقادیری انرژی است، در کار فروید پس از تفسیر خواب ادامه داشت، و نتیجه می‌گیرد که در آن، «با زبان زور هرگز نمی‌توان بر زبان معنا غلبه کرد». به عقیده ریکور، ادعاهای روان‌کاوانه در مورد دین هم بر اساس «مدل توپوگرافیک-اقتصادی» فراروان‌شناسی فرویدی و هم با مثال رؤیاها شکل می‌گیرد. او استدلال می‌کند که جنبه‌هایی از دیدگاه‌های فروید در مورد دین، مانند «پرسش رادیکال» او از آن، با وجود سوء تفاهم‌های احتمالی توسط هر دو گروه، شایسته توجه هم دین‌داران و هم غیرمؤمنان است. او همچنین پیش‌نهاد می‌کند که روان‌کاوی می‌تواند با ایمان مذهبی خالص هم‌زیستی داشته باشد. با این حال، او قیاس فروید بین دین و روان‌رنجوری و همچنین صحت برخی از ادعاهای او دربارهٔ تاریخ دین را زیر سؤال می‌برد. فرضیه فروید در مورد رانه مرگ، که در فراسوی اصل لذت (۱۹۲۰) مطرح شد، توسط ریکور مورد انتقاد قرار گرفته‌است، که آن را به‌عنوان حدس و گمان و مبتنی بر یک مبنای واقعی محدود توصیف می‌کند. او بین ایده‌های فروید در مورد رانه مرگ و دیدگاه‌های او در مورد ساختار ذهن که در نفس و شناسه (۱۹۲۳) ارائه شده‌است، ارتباط برقرار می‌کند.