stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
عبدالحسین نوایی
آثار > آثار و تألیفات چاپ شده

گردآوری کتاب متون تاریخی به زبان فارسی
گردآوری کتاب «نایبیان کاشان (بر اساس اسناد)» دربارهٔ نایبیان کاشان
بررسی کتاب تاریخ تحولات سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی ایران در دوران صفویه
شرح حال رجال حبیب السّیر، تهران، نشر مؤلّف، چاپ اول ۱۳۲۴.
خاطرات عبّاس میرزا مُلک آرا، تهران، انجمن نشر آثار ایران، چاپ اول ۱۳۲۵؛ تهران نشر بابک، چاپ دوم ۱۳۵۵.
فتنهٔ باب، تهران، نشر مؤلف، چاپ اول ۱۳۳۳؛ تهران نشر بابک، چاپ سوم و چهارم ۱۳۶۲.
تاریخ آل مظفّر، تهران، نشر ابن سینا، چاپ اول ۱۳۳۵؛ تجدید چاپ، انتشارات امیر کبیر.
تاریخ گزیده، انتشارات امیر کبیر، چاپ اول ۱۳۳۹، دو بار تجدید چاپ شد.
اسناد و مکاتبات تاریخی از تیمور تا شاه اسماعیل، بنگاه ترجمه و نشر کتاب، چاپ اول ۱۳۴۱، دو بار تجدید چاپ شد.
کریم خان زند، تهران، نشر فرانکلین، چاپ اول ۱۳۴۴؛ انتشارات امیر کبیر، چاپ سوم ۱۳۵۶ و چاپ چهارم ۱۳۷۶.
شاه اسماعیل صفوی (اسناد و مکاتبات تاریخی همراه با یادداشت‌های تفصیلی)، تهران، بنیاد فرهنگ ایران، چاپ اول ۱۳۷۴.
احسن التواریخ، تهران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب، چاپ اول ۱۳۴۹؛ جلد دوم ۱۳۷۵، فرهنگستان ادب و هنر ایران.
شاه طهماسب (مجموعهٔ اسناد و مکاتبات تاریخی همراه با یادداشت‌های تفصیلی)، نشر بنیاد فرهنگ ایران، ۱۳۵۰.
شاه عبّاس (مجموعهٔ اسناد و مکاتبات تاریخی همراه با یادداشت‌های تفصیلی)، نشر بنیاد فرهنگ ایران، ۱۳۵۲، بعدها تجدید چاپ شد.
مطلع سعدین و مجمع بحرین، تهران، نشر طهوری، چاپ اول بخش نخست جلد اول ۱۳۵۳؛ پژوهشگاه علوم انسانی، چاپ دوم ۱۳۷۲.
تاریخ عضدی، تهران، نشر بابک، چاپ اول ۱۳۵۵؛ انتشارات علمی، چاپ دوم ۱۳۷۶.
فتح تهران (گوشه‌هایی از تاریخ مشروطیت ایران)، تهران نشر بابک، ۱۳۵۶.
دولت‌های ایران از مشروطیت تا اولتیماتوم، تهران، نشر بابک، ۱۳۵۶.
اسناد و مکاتبات سیاسی ایران، دو جلد، تهران پژوهشگاه علوم انسانی، چاپ اول ۱۳۶۳. (برندهٔ کتاب سال)
حدیقةالشعرا، تهران، نشر زرین، جلد اول ۱۳۶۴، جلد دوم ۱۳۶۵، جلد سوم ۱۳۶۶.
مرآت البلدان، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، چهار جلد، ۱۳۶۷.
مرآت الوقایع مظفری و یادداشتهای ملک المورخین سپهر، تهران، نشر زرین، ۱۳۶۸.
نادر و جانشینش همراه با نامه‌های سلطنتی و اسناد سیاسی واداری، تهران، نشر زرین ۱۳۶۸.
تاریخ ایران و جهان، تهران، نشر هما، جلد اول ۱۳۶۴، جلد دوم ۱۳۶۸، جلد سوم ۱۳۷۶، مجلدات اول و دوم چند بار تجدید چاپ شده‌است.
تکلمة الاخبار، تهران، پژوهشگاه علوم انسانی، ۱۳۷۳.
فهرس التواریخ، تهران، پژوهشگاه علوم انسانی، ۱۳۷۳.
متون تاریخی به زبان فارسی، تهران، انتشارات سمت، ۱۳۷۶.
روابط سیاسی و اقتصادی ایران در دورهٔ صفویه، تهران، انتشارات سمت، ۱۳۷۷.
اسناد میرزا عبدالوهاب خان آصف الدوله (گزیدهٔ اسناد خراسان و گیلان)، با همکاری نیلوفر کسری، تهران، انتشارات مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، دو جلد، ۱۳۷۷.
اسناد میرزا عبدالوهاب خان آصف الدوله (گزیدهٔ اسناد آذربایجان)، با همکاری نیلوفر کسری، تهران، انتشارات مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، جلد سوم، ۱۳۸۰.
مجموعه اسناد نایبیان کاشان، با همکاری محمد بقایی، تهران، سازمان اسناد ملی ایران، ۱۳۷۹.
محتشم کاشانی، به کوشش دکتر عبدالحسین نوایی و مهدی صدری، تهران، نشر میراث مکتوب، دو جلد، ۱۳۸۰.
اشعار عامیانه ایران در عصر قاجاری،‌ والنتین ژوکوفسکی،‌ تصحیح و توضیح از عبدالحسین نوایی،‌ انتشارات اساطیر،‌ ۱۳۸۲.
مهدعلیا (همراه با اسناد مفصل)، با همکاری نیلوفر کسری، تهران، انتشارات اساطیر، ۱۳۸۳.
مجموعه اسناد نایبان کاشان، با همکاری نیلوفر کسری، تهران، مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، چاپ نشده‌است.
آثار > تصحیح

احسن‌التواریخ نوشتهٔ حسن بیگ روملو (نوایی در پایان جلد اول شرح نسبتاً مفصل و سودمندی از تاریخ ترکیه در دوران مذکور به همراه فهرست مفصلی از لغات ترکی و مغولی رایج در متون فارسی تاریخی سده هفتم به بعد را نوشته‌است).
اشعار عامیانه ی ایران در عصر قاجاری تالیف والنتین ژوکوفسکی ؛ به اهتمام و تصحیح و توضیح عبدالحسین نوایی
مجامع علمی، سمینارها، جوایز

دریافت جایزهٔ بهترین کتاب سال برای تصحیح و تعلیق کتاب احسن التواریخ، سال ۱۳۴۹.
سفر به پاکستان برای ایراد چند سخنرانی، سال ۱۳۵۳.
سفر به ترکیه، سوئد، انگلستان و فرانسه و بازدید از مراکز فرهنگی، سال ۱۳۵۳.
دریافت جایزه بهترین کتاب سال برای تألیف کتاب اسناد تاریخی ایران از ۱۰۳۸ تا ۱۰۵۲ه. ق، سال ۱۳۶۴.
سفر به ترکیه و سخنرانی در بارهٔ جنگ اوزون حسن با سلطان محمد فاتح در سمینار مربوط به فتح قسطنطنیه، سال ۱۳۷۴.
شرکت در سمینار تیمور در مشهد و ارائهٔ مجموعهٔ مقالاتی تحت عناوینی چون کثرت منابع تاریخ تیموری و رد کتابهایی چون منم تیمور جهانگشا و توزوک، سال ۱۳۷۵.
سفر به ازبکستان و سخنرانی در سمینار بزرگداشت تیمور، سال ۱۳۷۵.
سارا لوئیزا فار

سارا لوئیزا فار (ایتالیایی: Sarah Luisa Fahr؛ زادهٔ ۱۲ سپتامبر ۲۰۰۱) بازیکن والیبال زن اهل ایتالیا است. وی در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۰ شرکت کرده‌است.
کرینک

| 0 | 1 |
| --- | --- |
: این صفحه در حال حاضر در حال ادغام‌شدن است.  پس از ، اجماع برای ادغام این صفحه در [[محور آشوب]] حاصل شد. شما می‌توانید با دنبال‌کردن راهنمایی‌ها و مراحل درج‌شده در ویکی‌پدیا:ادغام صفحه‌ها و تصمیم اتخاذشده در بحث، این ادغام را انجام دهید.
کرینک (به انگلیسی: CRINK) مخفف کشورهای اقتدارگرای چین، روسیه، ایران و کره شمالی است. این اصطلاح برای انجمن امنیت بین‌المللی هالیفاکس در سال ۲۰۲۳ توسط رئیس آن پیتر ون پراگ ابداع شد.
کشورهای کرینک با منابع اقتصادی، نظامی و دیپلماتیک از یکدیگر حمایت می‌کنند. به‌طور جمعی و جداگانه، این کشورها در سطح جهانی به دلیل رهبری اقتدارگرایانه، مخالفت با غرب و مشارکت در درگیری‌های نظامی شناخته شده‌اند. کرینک‌ها هیچ اتحاد رسمی ندارند، اما با منافع مشترک تحت شعار «دشمن دشمن من دوست من است» متحد شده‌اند.
ریشه

در انجمن امنیت بین‌المللی هالیفاکس در سال ۲۰۲۳ در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۳، ون پراگ این اصطلاح را در طی سخنان افتتاحیه‌اش معرفی کرد:
انزوای روسیه از جامعه بین‌المللی، دیگر اقتدارگرایان را به کمک پوتین رساند. اکنون چین و روسیه و ایران و کره شمالی، که ما آنها را کرینک می‌نامیم، برای نابودی نظم جهانی کار می‌کنند.
یکی از جلسات عمومی انجمن با عنوان «پیروزی در اوکراین مساوی با پیام به کرینک هاست» و دیگری «تا وقتی اعضای کرینک هستند، به بریکس اهمیت ندهید».
استفاده

پس از انجمن ۲۰۲۳، اصطلاح کرینک و معرفی آن در طول رویداد توسط رسانه‌های بین‌المللی انتخاب شد. به گفته پولیتیکو، طیف وسیعی از نگرانی‌های مرتبط با کرینک توسط شرکت‌کنندگان تالار به اشتراک گذاشته شد و موضوع اصلی در سراسر رویداد باقی ماند.
از کشورهای کرینک اغلب به عنوان " محور شرارت " مستبد جدید یاد می‌شود، نسخه‌ای از همان عبارتی که بوش در سال ۲۰۰۲ که به ایران، عراق و کره شمالی اشاره کرد.
این اصطلاح به‌طور گسترده در بحث در مورد افزایش احساسات ضد غربی استفاده می‌شود.
همچنین در گزارش حمله روسیه به اوکراین و بحران خاورمیانه به آن اشاره شده است.
آشئا

مکان
| آشئا | آشئا |
| --- | --- |
کومونه: کومونه
آشئا: آشئا
Marina di Ascea.: Marina di Ascea.
ناحیه: کامپانیا
استان / شهرستان: استان سالرنو
دهستان: Baronia, Catona, Mandia, Marina di Ascea, Salice, Stampella, Terradura, الئا
حکومت: حکومت
 • شهردار: Mario Rizzo
مساحت: مساحت
 • کل: ۳۷ کیلومتر مربع (۱۴ مایل مربع)
ارتفاع: ۲۲۵ متر (۷۳۸ فوت)
جمعیت (۱ ژانویه ۲۰۱۱): جمعیت (۱ ژانویه ۲۰۱۱)
 • کل: ۵٬۸۳۰
 • تراکم: ۱۶۰/کیلومتر مربع (۴۱۰/مایل مربع)
اهلیت‌نام: Asceoti
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانه)
کد پستی: 84046
پیش‌شماره تلفن: 0974
قدیس پشتیبان: St. Nicholas of Bari
وبگاه: وبگاه رسمی
آشئا (به ایتالیایی: Ascea) یک کومونه در ایتالیا است که در استان سالرنو واقع شده‌است.
خصوصیات

آشئا ۳۷ کیلومترمربع مساحت و ۵٬۸۳۰ نفر جمعیت دارد و ۲۲۵ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
فهرست نمایندگان ولی فقیه در استان‌ها

نماینده ولی فقیه در استان‌ها توسط رهبر نظام جمهوری اسلامی ایران در هر استان تعیین می‌شود و به‌طور معمول امام جمعه منصوب مرکز هر استان این سمت را دارد؛ با این استثناء که نماینده ولی فقیه در استان کردستان، فردی غیر از امام جمعه سنندج است و در استان اصفهان علاوه بر امام جمعه مرکز استان، امام جمعه شهر کاشان نیز جداگانه این نمایندگی را در شهرستان متبوع خود دارد.
نمایندگان کنونی ولی فقیه استان‌ها

| استان | نماینده ولی فقیه (تاریخ تولد) | تاریخ انتصاب | مرکز استان |
| --- | --- | --- | --- |
| آذربایجان شرقی | احمد مطهری اصل (زاده ۱۳۴۱) | تير ۱۴۰۳ | تبریز |
| آذربایجان غربی | سید مهدی قریشی (زاده ۱۳۴۲) | دی ۱۳۹۲ | ارومیه |
| اردبیل | سید حسن عاملی (زاده ۱۳۴۱) | آبان ۱۳۸۱ | اردبیل |
| اصفهان | سید یوسف طباطبایی‌نژاد (زاده ۱۳۲۳) | شهریور ۱۳۸۱ | اصفهان |
| البرز | سید محمدمهدی حسینی همدانی (زاده ۱۳۴۲) | مهر ۱۳۹۲ | کرج |
| ایلام | الله‌نور کریمی‌تبار (زاده ۱۳۴۲) | مهر ۱۳۹۷ | ایلام |
| بوشهر | غلامعلی صفایی بوشهری (زاده ۱۳۳۸) | اسفند ۱۳۸۷ | بوشهر |
| چهارمحال و بختیاری | سید ابوالحسن فاطمی (زاده ۱۳۴۱) | شهریور ۱۴۰۳ | شهرکرد |
| خراسان جنوبی | سید علیرضا عبادی (زاده ۱۳۱۸) | مرداد ۱۳۹۵ | بیرجند |
| خراسان رضوی | سید احمد علم‌الهدی (زاده ۱۳۲۳) | اسفند ۱۳۹۴ | مشهد |
| خراسان شمالی | رضا نوری (زاده ۱۳۵۲) | آذر ۱۳۹۹ | بجنورد |
| خوزستان | سید عبدالنبی موسوی‌فرد (زاده ۱۳۳۵) | اردیبهشت ۱۳۹۸ | اهواز |
| زنجان | سید مصطفی حسینی (زاده ۱۳۶۱) | مهر ۱۴۰۳ | زنجان |
| سمنان | مرتضی مطیعی (زاده ۱۳۴۳) | مرداد ۱۴۰۰ | سمنان |
| سیستان و بلوچستان | مصطفی محامی (زاده ۱۳۴۴) | بهمن ۱۳۹۷ | زاهدان |
| فارس | لطف‌الله دژکام (زاده ۱۳۴۱) | اردیبهشت ۱۳۹۷ | شیراز |
| قزوین | حسین مظفری  (زاده ۱۳۴۸) | بهمن ۱۴۰۳ | قزوین |
| قم | سید محمد سعیدی (زاده ۱۳۳۰) | ۱۳۸۷‎ | قم |
| کردستان | عبدالرضا پورذهبی (زاده ۱۳۴۲) | شهریور ۱۳۹۹‏ | سنندج |
| کرمان | حسن علیدادی سلیمانی | آذر ۱۳۹۶ | کرمان |
| کرمانشاه | حبیب‌الله غفوری (زاده ۱۳۴۱) | مهر ۱۴۰۲ | کرمانشاه |
| کهگیلویه و بویراحمد | سید نصیر حسینی (زاده ۱۳۴۶) | دی ۱۳۹۸ | یاسوج |
| گلستان | سید کاظم نورمفیدی (زاده ۱۳۱۹) | آذر ۱۳۶۱ | گرگان |
| گیلان | رسول فلاحتی (زاده ۱۳۴۲) | فروردین ۱۳۹۷ | رشت |
| لرستان | سید احمدرضا شاهرخی (زاده ۱۳۴۵) | آذر ۱۳۹۸ | خرم‌آباد |
| مازندران | محمدباقر محمدی لائینی (زاده ۱۳۳۲) | آبان ۱۳۹۸ | ساری |
| مرکزی | قربانعلی دری نجف‌آبادی (زاده ۱۳۲۴) | مهر ۱۳۸۸ | اراک |
| هرمزگان | محمد عبادی‌زاده (زاده ۱۳۴۲) | تیر ۱۳۹۸ | بندرعباس |
| همدان | حبیب‌الله شعبانی موثقی (زاده ۱۳۵۶) | اسفند ۱۳۹۷ | همدان |
| یزد | محمدرضا ناصری (زاده ۱۳۲۳) | مرداد ۱۳۹۰ | یزد |
:
نمایندگان ولی فقیه استان‌ها در طول نظام جمهوری اسلامی

آذربایجان شرقی
سید محمدعلی قاضی طباطبایی (۱۳۵۸)
سید اسدالله مدنی (۱۳۵۸-۱۳۶۰)
علی مشکینی (۱۳۶۰)
مسلم ملکوتی (۱۳۶۰-۱۳۷۴)
محسن مجتهد شبستری (۱۳۷۴-۱۳۹۶)
سید محمدعلی آل‌هاشم (۱۳۹۶-۱۴۰۳)
احمد مطهری اصل (۱۴۰۳-اکنون)
آذربایجان غربی
غلامرضا حسنی  (۱۳۶۰-۱۳۹۲)
سید مهدی قریشی (۱۳۹۲-اکنون)
اردبیل
بیوک خلیل‌زاده (مروج اردبیلی) (۱۳۵۸-۱۳۸۰)
سید احمد فاطمی (۱۳۸۰-۱۳۸۱)
سید حسن عاملی (۱۳۸۱- اکنون)
اصفهان
سید جلال‌الدین طاهری (۱۳۵۸-۱۳۸۱)
سید یوسف طباطبایی‌نژاد (۱۳۸۱- اکنون)
البرز
سید محمدمهدی حسینی همدانی (۱۳۹۲-اکنون)
ایلام
مجتبی یعسوبی
محمدنقی لطفی
الله‌نور کریمی‌تبار
بوشهر
سید محمود مدنی بروجنی
ابراهیم فاضل فردوسی
اسدالله ایمانی
غلامعلی صفایی بوشهری
چهارمحال و بختیاری
قربانعلی دری نجف آبادی (۱۳۵۹-۱۳۶۰)
سید رضا تقوی (۱۳۶۰-۱۳۶۵)
محمدرضا ناصری(۱۳۶۵-۱۳۹۰)
محمدعلی نکونام (۱۳۹۰-۱۴۰۳)
سید ابوالحسن فاطمی (۱۴۰۳-اکنون)
خراسان جنوبی
عباس واعظ طبسی
سید علیرضا عبادی
خراسان رضوی
عباس واعظ طبسی
سید احمد علم‌الهدی
خراسان جنوبی
عباس واعظ طبسی
ابوالقاسم یعقوبی
رضا نوری
خوزستان
سید محمدعلی موسوی جزایری (۱۳۶۱-۱۳۹۸)
سید عبدالنبی موسوی‌فرد (۱۳۹۸- اکنون)
زنجان
سید اسماعیل موسوی زنجانی (۱۳۶۱-۱۳۸۲)
محمدتقی واعظی (۱۳۸۲-۱۳۹۰)
علی خاتمی (۱۳۹۰-۱۴۰۳)
سید مصطفی حسینی (۱۴۰۳-اکنون)
سمنان
عباسعلی اختری (۱۳۶۰-۱۳۸۰)
سید محمد شاهچراغی (۱۳۸۰-۱۴۰۰)
مرتضی مطیعی (۱۴۰۰-اکنون)
سیستان و بلوچستان
سيد مهدی عبادی (۱۳۵۹-۱۳۷۲)
حبيب‌الله‌ محمديان‌ نیشابوری (۱۳۷۲-۱۳۸۰)
عباسعلی سلیمانی (۱۳۸۰-۱۳۹۷)
مصطفی محامی (۱۳۹۷-اکنون)
فارس
سید عبدالحسین دستغیب (۱۳۵۸-۱۳۶۰)
محی‌الدین حائری شیرازی(۱۳۶۰-۱۳۸۷)
اسدالله ایمانی (۱۳۸۷-۱۳۹۷)
لطف‌الله دژکام (۱۳۹۷-اکنون)
قزوین
هادی باریک‌بین (۱۳۶۰-۱۳۹۳)
عبدالکریم عابدینی (۱۳۹۳-۱۴۰۳)
حسین مظفری (۱۴۰۳-اکنون)
قم
کردستان
سید موسی موسوی قهدریجانی
سید محمد حسینی شاهرودی
عبدالرضا پورذهبی
کرمان
سید یحیی جعفری (۱۳۵۹-۱۳۹۶)
حسن علیدادی سلیمانی(۱۳۹۶-اکنون)
کرمانشاه
عطاءالله اشرفی اصفهانی (۱۳۸۵-۱۳۶۱)
محمدعلی موحدی کرمانی(۱۳۶۱-۱۳۶۴)
محمدحسین زرندی(۱۳۶۴-۱۳۸۶)
مصطفی علماء(۱۳۸۶-۱۴۰۲)
حبیب‌الله غفوری(۱۴۰۲-اکنون)
کهگیلویه و بویراحمد
سید کرامت‌الله ملک‌حسینی
سید شرف‌الدین ملک‌حسینی
سید نصیر حسینی
گلستان
سید کاظم نورمفیدی
گیلان
صادق احسانبخش
زین‌العابدین قربانی
رسول فلاحتی
لرستان
سید محمدنقی شاهرخی
سید کاظم حسینی میانجی
سید احمد میرعمادی
سید احمدرضا شاهرخی
مازندران
هادی روحانی
نورالله طبرسی
محمدباقر محمدی لائینی
مرکزی
ابوالفضل خوانساری
سید ابوطالب محمودی گلپایگانی
احمد محسنی گرکانی
قربانعلی دری نجف‌آبادی
هرمزگان
همدان
سید اسدالله مدنی
سيد ابوالحسن موسوى همدانى
غیاث‌الدین طاهامحمدی
حبیب‌الله شعبانی موثقی
یزد
محمد صدوقی
سید روح‌الله خاتمی
محمدعلی صدوقی
محمدرضا ناصری
فهرست نمایندگان ولی فقیه در شهرهای غیر مرکز استان

| شهر | استان | نماینده ولی فقیه |
| --- | --- | --- |
| کاشان | اصفهان | سید سعید حسینی |
یادداشت

↑   در آبان ۱۳۵۸ توسط گروه فرقان ترور شد. از وی به عنوان «اولین شهید محراب انقلاب اسلامی» یاد می‌شود.
↑   در شهریور ۱۳۶۰ و در حین اقامهٔ نمازجمعه، مورد سؤقصد عوامل سازمان مجاهدین خلق قرار گرفته و ترور شد. از او با عنوان «دومین شهید محراب انقلاب اسلامی» یاد می‌شود.
↑  در اردیبهشت ۱۴۰۳ در سانحه سقوط بالگرد همراه با سید ابراهیم رئیسی رئیس‌جمهور وقت و چند نفر دیگر کشته شد.
↑  در آذر سال ۱۳۶۰ توسط یکی از اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران، در یک بمب‌گذاری انتحاری ترور شد.از او با عنوان «سومین شهید محراب انقلاب اسلامی» یاد می‌شود.
↑  هادی روحانی تنها امام جمعه غیر مرکز استان بابل در کشور بود که به سمت نمایندگی ولی فقیه استان منصوب شد.
↑  در تیر ۱۳۶۱ توسط عوامل سازمان مجاهدین خلق ایران ترور شد. از وی پس از این حادثه تحت عنوان «چهارمین شهید محراب انقلاب اسلامی »  یاد می‌شود.
آشپزی اتیوپی

بیاینتو: این غذا شامل اینجرا و چندین نوع وت (خورش) است که در آشپزی اتیوپی رایج است.
موقعیت اتیوپی
غذاهای اتیوپیایی به‌طور مشخص از غذاهای گوشتی سبزیجات و اغلب بسیار تند تشکیل شده است. این غذا معمولاً به شکل وت است، یک خورش غلیظ، که بر روی اینجرا سرو می‌شود (امهری: እንጀራ) یک نان تخت با خمیر ترش، که قطر آن حدود ۵۰ سانتیمتر (۲۰ اینچ) است و از آرد تف تخمیر شده تهیه می‌شود. مردم اتیوپی معمولاً با دست راست خود غذا می‌خورند و از تکه‌های اینجرا برای برداشتن لقمه‌های خوراکی و مخلفات استفاده می‌کنند.
کلیسای ارتدوکس تواهدو اتیوپی تعدادی دوره روزه داری را تجویز می‌کند که به عنوان تسوم شناخته می‌شود (گعز: ጾም ṣōm) شامل تمام چهارشنبه‌ها و جمعه‌ها و کل فصل چله روزه (شامل پانزده روز خارج از روزه) می‌شود. طبق سنت ارتدوکس شرقی، مؤمنان نمی‌توانند در طول روزه داری هر نوع فرآورده حیوانی (از جمله لبنیات و تخم مرغ) مصرف کنند؛ بنابراین، غذاهای اتیوپی شامل بسیاری از غذاهای گیاهی است.
قهوه

طبق برخی منابع، نوشیدن قهوه (بونا) احتمالاً از اتیوپی سرچشمه گرفته است. یک نوشیدنی ملی کلیدی، که بخش مهمی از تجارت محلی است.
مراسم قهوه، سرو سنتی قهوه است که معمولاً بعد از یک وعده غذایی بزرگ برگزار می‌شود. اغلب شامل استفاده از جبنا، که یک قهوه جوش سفالی است که قهوه را در آن می‌جوشانند. تهیه‌کننده دانه‌های قهوه را در مقابل مهمانان برشته می‌کند، سپس به اطراف می‌رود و دود آن را در اتاق پخش می‌کند تا شرکت‌کنندگان بتوانند عطر قهوه را امتحان کنند. سپس تهیه‌کننده دانه‌های قهوه را در یک ابزار سنتی به نام موکچا آسیاب می‌کند. قهوه را داخل جبنا ریخته و با آب می‌جوشانند و سپس در فنجان‌های کوچکی به نام سینی سرو می‌کنند. قهوه معمولاً با شکر سرو می‌شود، اما در بسیاری از مناطق اتیوپی با نمک نیز سرو می‌گردد. در برخی از نقاط کشور به جای شکر یا نمک، نیتر کیبه به قهوه اضافه می‌کنند.
اسنک‌هایی مانند ذرت بو داده یا جو برشته شده (یا کولو)، اغلب با قهوه سرو می‌شوند. در اکثر خانه‌ها، یک قسمت اختصاصی برای قهوه وجود دارد که با چمن تازه احاطه شده است و ابزار مخصوص آماده‌سازی قهوه در آنجا قرار دارد. یک مراسم کامل دارای سه دور قهوه (ابول، تنا و برکا) و همراه با کندر سوزی است.
چای (شای)

در صورت رد شدن قهوه، به احتمال زیاد چای سرو می‌شود. چای در اتیوپی در مناطق گومارو و ووشوش کشت می‌شود.
برگ‌های قهوه پخته شده

در سرتاسر جنوب اتیوپی، گروه‌های زیادی جوشانده برگ‌های قهوه را می‌نوشند که در شرق هراری کوتی و در غرب ماجانگ به آن کاری می‌گویند. اغلب با ادویه‌ها و طعم‌دهنده‌های مختلف مانند شکر، نمک، مربا، فلفل تند، زنجبیل درست می‌شود. سازمان ایمنی مواد غذایی اتیوپی ایمنی تزریق برگ قهوه را در اتحادیه اروپا ثبت کرده است.
یک زن اتیوپیایی در حال برشته کردن قهوه در مراسم سنتی قهوه
مرلو

| مرلو | مرلو |
| --- | --- |
انگور (تاک): انگور (تاک)
انگورهای مرلو روی تاک: انگورهای مرلو روی تاک
رنگ پوست حبه: مشکی
نام دیگر: پیکار، لانگون
مناطق اصلی: بوردو، لانگ آیلند، دره ناپا، شهرستان سونوما، دره مرکزی شیلی، رومانی، استرالیا و مجارستان
شراب‌های اصلی: آفریقای جنوبی، سن-امیلیون، پومرول
خاک مناسب: رُس
شمارهٔ VIVC: 7657
ویژگی‌های شراب: ویژگی‌های شراب
عمومی: تانن متوسط
دمای سرد: توت‌فرنگی، انواع توت قرمز، آلو، سدر، تنباکو
دمای معتدل: شاه‌توت، آلو سیاه، گیلاس سیاه
دمای گرم: کیک میوه‌ای، شکلات
مرلو (‎/ˈmɜːrloʊ/‎ MUR-loh) یک نوع انگور با رنگ آبی تیره است که هم برای بلندینگ و هم برای شراب‌های تک‌نوع استفاده می‌شود. نام مرلو احتمالاً از واژه فرانسوی merle گرفته شده است، که به معنی مرغ سیاه است و احتمالاً اشاره‌ای به رنگ انگور دارد. نرمی و «گوشت‌داری» آن، همراه با رسیدن زودتر، مرلو را به انگور محبوبی برای بلندینگ با کابرنه سوویونیون، که تمایل به داشتن تانن‌های انگور بالاتر دارد، تبدیل کرده است.
همراه با کابرنه سوویونیون، کابرنه فرانک، مالبک و پتی ور دو، مرلو یکی از انگورهای اصلی مورد استفاده در شراب بوردو است و پرکاشت‌ترین انگور در مناطق شراب بوردو به‌شمار می‌رود. مرلو همچنین یکی از محبوب‌ترین انواع شراب قرمز تک‌نوع در بسیاری از بازارها است. این انعطاف‌پذیری باعث شده است که مرلو به یکی از پرکاشت‌ترین گونه‌های انگور در جهان تبدیل شود. در سال ۲۰۰۴، تخمین زده شد که مرلو سومین گونه پرکاشت در سطح جهانی با ۲۶۰٬۰۰۰ هکتار (۶۴۰٬۰۰۰ جریب فرنگی) بوده است.
مساحت اختصاص یافته به مرلو همچنان در حال افزایش است، به‌طوری‌که در سال ۲۰۱۵ به ۲۶۶٬۰۰۰ هکتار (۶۶۰٬۰۰۰ جریب فرنگی) رسید.
در حالی که مرلو در سراسر جهان تولید می‌شود، دو سبک اصلی رایج است. سبک «بین‌المللی» که توسط بسیاری از مناطق شراب دنیای جدید ترجیح داده می‌شود، تمایل دارد که برداشت انگور در زمان دیرتری انجام شود تا رسیدگی فیزیولوژیکی به دست آید و شراب‌هایی به رنگ بنفش و جوهری تولید شوند که دارای بدن پر، الکل بالا و تانن‌های نرم و مخملی با طعم‌هایی از آلو و شاه‌توت هستند. اگرچه این سبک بین‌المللی توسط بسیاری از تولیدکنندگان شراب بوردو نیز پیروی می‌شود، سبک سنتی «بوردو» مرلو شامل برداشت زودتر انگور است. این کار اسیدیتهٔ شراب را حفظ کرده و شراب‌هایی با بدن متوسط و سطح الکل معتدل تولید می‌کند که طعم‌های میوه‌ای تازه قرمز (توت‌فرنگی، تمشک) و گاهی عطرهای گیاهی و برگ‌مانند دارند.
تاریخچه و نام

اولین اشاره ثبت‌شده به مرلو (با نام مترادف مرلو) در یادداشت‌های یک مقام محلی بوردو در سال ۱۷۸۴ بود که شراب ساخته‌شده از این انگور در منطقه لیبورن را به‌عنوان یکی از بهترین شراب‌های منطقه معرفی کرد. در سال ۱۸۲۴، واژه مرلو خود در مقاله‌ای در مورد شراب مدوک ظاهر شد که اشاره کرده بود که این انگور به نام مرغ سیاه محلی نام‌گذاری شده است (که در گویش محلی زبان اوکسی‌تان مرلو و در فرانسوی استاندارد مرل نامیده می‌شود) که علاقه به خوردن انگورهای رسیده روی بوته داشت. سایر توصیف‌ها از این انگور در قرن ۱۹ این نوع انگور را لو سم دو فلو (به معنی "نهال از رودخانه") می‌نامیدند، و باور بر این بود که این انگور از یکی از جزایر موجود در امتداد رود گارون منشأ گرفته است.
تا قرن نوزدهم، انگور مرلو به‌طور منظم در منطقه مدوک در «کرانه چپ» ژیروند کاشته می‌شد. پس از چندین چالش از جمله یخبندان شدید در سال ۱۹۵۶ و از بین رفتن چندین محصول دهه ۱۹۶۰ به دلیل پوسیدگی، مقامات فرانسوی در بوردو کاشت جدید تاک‌های مرلو را بین سال‌های ۱۹۷۰ تا ۱۹۷۵ ممنوع کردند.
اولین ثبت تاریخی مرلو در ایتالیا به سال ۱۸۵۵ در حوالی ونیز و با نام مترادف Bordò بازمی‌گردد. این انگور در قرن نوزدهم از بوردو به سوئیس معرفی شد و بین سال‌های ۱۹۰۵ تا ۱۹۱۰ در کانتون تیتچینو ثبت گردید. در دهه ۱۹۹۰، مرلو شاهد افزایش محبوبیت در ایالات متحده آمریکا بود. مصرف شراب قرمز در این کشور پس از پخش گزارش برنامه ۶۰ دقیقه دربارهٔ پارادوکس فرانسوی و مزایای احتمالی سلامتی شراب، به‌ویژه ترکیب رزوراترول، افزایش یافت. محبوبیت مرلو تا حدی ناشی از سهولت نسبی در تلفظ نام آن و همچنین مشخصات میوه‌ای و نرم‌تر آن بود که باعث می‌شد برای برخی از دوستداران شراب جذاب‌تر باشد.
یک خوشه از انگورهای مرلو با رنگ آبی تیره
نوا (آمل)

مکان
| نوا نوا | نوا نوا |
| --- | --- |
روستا: روستا
مختصات: ۳۵°۵۱′۱۴″شمالی ۵۲°۱۲′۳۲″شرقی﻿ / ﻿۳۵٫۸۵۴°شمالی ۵۲٫۲۰۹°شرقی﻿ / 35.854; 52.209: مختصات: ۳۵°۵۱′۱۴″شمالی ۵۲°۱۲′۳۲″شرقی﻿ / ﻿۳۵٫۸۵۴°شمالی ۵۲٫۲۰۹°شرقی﻿ / 35.854; 52.209
استان: مازندران
شهرستان: آمل
بخش: لاریجان
دهستان: بالا لاریجان
جمعیت: ۵۱ نفر (سرشماری ۹۵)
پیش‌شمارهٔ تلفن: ۰۱۱
دشت آزو -روستای نوا
نوا روستایی است مرتفع که از توابع بخش لاریجان شهرستان آمل محسوب می‌شود.. این روستا در دهستان بالا لاریجان قرار داشته و بر اساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۱۸۵ نفر (۴۸ خانوار) بوده‌است. مردم نوا به گویش آملی که گویشی از مازندرانی است صحبت می کنند.
موقعیت جغرافیایی

نوا از شمال به کوه خرتاب (خردکوه) از جنوب به کوه مجیله دوش و در پشت آن دوبرار و از غرب به کوه یا تپه زراینجک و در پشت آن روستای ایرا (آمل) و از شمال به روستاهای نیاک و کنارانجام و زیبادشت و گیلاس (آمل) و کندلو و دره هراز و کوه دماوند در وراء آن، از شرق به مراتع زیبای آزو (آزاب) و کوه بلند ابرت با قله معروف پاشوره منتهی می‌شود. همچنین از جنوب غربی به وسیلهٔ یک راه مال‌رو بعد از عبور از اسپه خاک (خاک سفید) و [سنگین او(سنگ نو) به روستای لاسم ختم می‌شود. اسپه خاک در محدوده نوا قرار داشته و دارای چشمه‌ای می‌باشد که در سالیان قبل روزها اهالی نوا و شب‌ها اهالی ایرا از آب آن استفاده می‌نمودند.[نیازمند منبع]
وجه تسمیه

معروف است که چون در این روستا نسبت به روستاهای اطراف بادهای شدید نمی‌وزد نوا نامگذاری شد.

نوا = نه + وا (وا در زبان مازندرانی به معنی باد است)[نیازمند منبع]
بناهای تاریخی > امامزاده یحیی ابن موسی ابن جعفر

اعتماد السلطنه دربارهٔ امامزاده‌ای در نوا چنین نوشته‌است:
در نوا امامزاده‌ای وجود دارد که اصل مزار روی تخت سنگ بزرگی است و گنبدی به شکل لوزی روی آن است. توسط چهار پله در مسجدی که ستون سنگی دارد وارد حرم امامزاده می‌شوند. این مسجد به سمت مغرب است و از سمت مشرق ایوانی است که با یک در وارد حرم مشوند. اسم این امامزاده یحیی است.
بناهای تاریخی > امامزاده یحیی ابن موسی ابن جعفر > کوه‌های نوا

آزو، سلک، زرینجک، رئیس کوه، پلوَر، دوبرارک، پاشوره، خرتو
سپس عباراتی را که بر در حرم حک شده این‌گونه نقل می‌کند:
نمای خارج بنا هشت ترک است به صورت کلاه درویشی و از داخل مدور است. صندوقی چوبین در میان بنا است که پایه‌ای از سنگ و گچ دارد. درازای صندوق ۱۷۵ و عرض آن ۷۵ و ارتفاع آن ۸۰ می‌باشد و بر بدنه غربی آن این عبارت به خط نسخ متوسط حک شده‌است: هذا العماره به فرمودهٔ رئیس صالح حسین حعاله، به عمل استاد محمود نجار در تاریخ سنهٔ تسع عشر و تسعمایه؛ بر بدنه جنوبی صندوق با نوعی کنده کاری نوشته شده: بناکننده این عمارت بایزید ابن حاجی جواد. صندوق از چوب گردو استو سراسر قسمت‌های آن با قاب و زبانه و نگاره‌های فراوان ترکیب شده.
مسجدی متصل به این بنا می‌باشد که با زبان مازندرانی رو در ورودی آن نوشته شده: این در مِبارک بوشهِ سرکار مرحومه گلابی خانم، صبیهٔ آصفجاهی میرزا رضاقلی به عمل استاد آقا بابا در سنهٔ ۱۲۱۷.
در نوا امامزاده‌های دیگری نیز هست به نام‌های امامزاده ذکریا، امامزاده اهل-علی، امامزاده عبدالله که بنای ناچیز دارند.
بناهای تاریخی > تکیه و مسجد نوا

در دهکده نوا تکیه و مسجدی بزرگ و قدیمی است، بر جرزهای دو طرف طاق‌نماها گچبری‌ها نسبتاً ظریف است. بر یکی از جرزها کلمات زیر خوانده شده: عمل کمترین قرباعلی جغتایی-کتبه مشهدی حسین روضه خوان.
بناهای تاریخی > قلاپیش و قلا میرک

نام اصلی قلاپیش (قلعهٔ شروین) بوده‌است که در غرب نوا ساخته بودند زمینهایی به نام قلا میرک تا به امروز معروف و مشهور است، تا چندی پیش برج و باروی قلعه برقرار بود اما امروز نشانی از آن نیست.
محلات نوا

نوا به ۱۳ محله مختلف تقسیم می‌شد که به مرور زمان این محلات از بین رفته و به ۱۳ طایفه تبدیل گردید و از این طایفه‌ها نیز به مرور زمان تعداد ۶ طایفه دیگر نیز از تاریخ پاک شدند.
افراد سرشناس

ایرج ملک پور  منجم، استاد و رئیس مؤسسه ژئوفیزیک نجوم و فیزیک فضا در دانشگاه تهران پدر تقویم نوین ایران.
محمد علی دولتشاه   فرزند اول فتحعلی شاه قاجار و جد بزرگ خاندان دولتشاهی
عباس میرزا نایب السلطنه:فرزند فتحعلی شاه و فرمانده ایران در جنگ های ایران و روس و از اولین اصلاحگران ایران.
عبدالحسین نوایی: استاد دانشگاه، نویسنده، تاریخ‌نگار، نسخه‌شناس و از چهره‌های ماندگار ایران
چراغعلی خان نوایی: از رجال سیاسی و شاعر اوایل دوره قاجار
اسدالله مشارالسلطنه: دیپلمات و دولت‌مرد ایرانی، سه دوره وزیر امور خارجه ایران
رضاقلی نوایی: منشی الممالک از رجال سیاسی و کابینه در دوران پادشاهی آقا محمدخان قاجار و فتحعلی شاه
میرزا محمدتقی نوایی: منشی‌الممالک دربار فتحعلی‌شاه قاجار
عبدالمجید قدیمی نوایی:  فارغ التحصیل از دانشگاه کالیفرنیا، برکلی رئیس شرکت مهندسی ساختمان ملی
احمد قدیمی نوایی: سفیرکبیر ایران در کراچی
دورنمای روستای نوا