stanford-oval/wikipedia huggingface dataset:
جاوا
کلاس‌های خاص > جاوا سرولت

تکنولوژی servlet جاوا گسترش وب را به آسانی فراهم می‌کند؛ و شامل مکانیزم‌هایی برای توسعهٔ تابعی سرور وب و برای دسترسی به سیستم‌های تجاری موجود است.servlet قسمتی از javaEE است که به درخواست‌های مشتری پاسخ می‌دهد.
// Hello.java
import java.io. *;
import javax.servlet. *;

public class Hello extends GenericServlet {
    public void service(ServletRequest request, ServletResponse response)
            throws ServletException, IOException {
        response.setContentType("text/html");
        final PrintWriter pw = response.getWriter();
        pw.println("Hello, world!");
        pw.close();
  }
}
واژهٔ import کامپایلر جاوا را هدایت می‌کند که تمام کلاس‌های عمومی و واسط‌ها را از بسته‌های java.io وjava.servlet را در کامپایل وارد کند.
کلاس Hello کلاس Genericservlet را توسعه می‌دهد. کلاس Genericservlet واسطی برای سرور فراهم می‌کند تا درخواست را به servlet بفرستد و چرخهٔ زندگی servlet را کنترل کند.
کلاس‌های خاص > JSP

صفحهٔ سرور جاوا قسمتی از سرور javaEE است که پاسخ تولید می‌کند. نوعاً صفحات HTML به درخواست‌های HTTP از مشتری.JSPها کد جاوا در صفحهٔ HTML را با استفاده از حائل <%and%> اضافه می‌کنند.JSP به javaservlet کامپایل می‌شود.
کلاس‌های خاص > سوینگ

Swing کتابخانهٔ واسط گرافیکی کاربر است برای پلتفرم javaSE. ابزاری مشابه پنجره، GTK و motif توسط شرکت sun فراهم شده‌اند. این مثال کاربرد swing یک پنجرهٔ واحد همراه با Hello world را ایجاد می‌کند.
// Hello.java (Java SE 5)
import java.awt.BorderLayout;
import javax.swing. *;

public class Hello extends JFrame {
    public Hello() {
        super("hello");
        setDefaultCloseOperation(WindowConstants.EXIT_ON_CLOSE);
        setLayout(new BorderLayout());
        add(new JLabel("Hello, world!"));
        pack();
  }

    public static void main(String[] args) {
        new Hello().setVisible(true);
  }
}
اولین جملهٔ import کامپایلر جاوا را هدایت می‌کند تا کلاس Borderlayout را از بستهٔ java.awt در جاوا به کامپایل اضافه کند؛ و import دوم همهٔ کلاس‌های عمومی و واسط آن‌ها را از بستهٔ javax.swing اضافه می‌کند. کلاس Hello کلاس Jframe را توسعه می‌دهد. کلاس Jframe یک پنجره با میلهٔ عنوان و کنترل بستن است.
زمانی که برنامه آغاز می‌شود، تابع main با JVM صدا زده می‌شود. این یک نمونهٔ جدید از کلاس Hello را ایجاد کرده و با صدا زدن تابع setvisible(boolean) با مقدار true نمایش داده می‌شود.
کتابخانه‌های کلاس

کتابخانه‌های جاوا که به صورت بایت کد از کد اصلی کامپایل شده‌اند، برای پشتیبانی از بعضی از کاربردهای جاوا، توسط JRE منتشر شده‌است. مثال‌هایی از این کتابخانه‌ها عبارتند از:
کتابخانه‌های مرکزی که شامل:
کتابخانه‌هایی که برای ساختار داده کاربرد دارند. مثل لیست‌ها، درخت‌ها، مجموعه‌ها، مترجم‌ها.
کتابخانهٔ پرداز XML (تجزیه، تغییر شکل، اعتبار)
کتابخانه‌های موضعی و بین‌المللی
کتابخانه‌های انتگرال‌گیری که امکان تایپ کردن توسط سیستم‌های بیرونی را می‌دهند.
JDBC برای دستیابی به داده‌ها
JNDI برای مراجعه و کشف کردن
CORBA & RMI برای توسعهٔ کاربرد توزیع کردن
کتابخانه‌های واسط کاربر
AWT (توابع پنجره‌ای مجرد) که قسمت‌هایی از GUI را فراهم می‌کنند.
کتابخانه‌های swing که در AWT ساخته شده‌اند اما کاربردهایی از AWT widgetry را فراهم می‌کنند.
APIها برای ضبط صدا، پردازش و باز نواختی
کاربردهای وابستهٔ پلتفرم ماشین‌های مجازی جاوا
Plugins که توانایی اجرا شدن در مرورگرهای وب را به اپلت می‌دهد.
java web start
دادن مجوز و مستندسازی
ویرایش

شرکت سان میکروسیستم، ۴ نوع ویرایش از کاربردهای مختلف جاوا را ارائه داده‌است:
Java card for smartcard
JavaME
JavaSE
JavaEE
ایرادات مطرح شده

مصرف حافظهٔ بالا و سخت‌افزار در برنامه‌های نوشته شده و مدیریت غیر متوازن Thread Pool و عدم قابلیت توزیع پذیری.
حذف اشاره‌گرها در جاوا به دلیل مشکلاتی بوده که آن‌ها در طول تاریخ‌شان به وجود آورده‌اند (البته در زمان گذشته که در برنامه‌هایی مانند ++C برنامه‌نویس مستقیماً به مدیریت اشاره گر اقدام می‌نمود)، اگرچه این موارد در برنامه‌های سیستمی لازم به‌نظر می‌رسد ولی در محیط‌های تحت‌وب که بستر اصلی جاوا هستند می‌توانند اثراتی به مراتب شدیدتر نسبت به آنچه در برنامه‌های سیستمی دارند داشته باشند و باعث می‌شود که توجه برنامه‌نویسان از مسائلی چون کارایی، قابلیت اطمینان و مقیاس‌پذیری برنامه به تنظیم اشاره‌گرها معطوف گردد.
از ابتدای به وجود آمدن جاوا، کتابخانه JNI - Java Native Interface در آن وجود داشته که قابلیت فراخوانی و دست‌کاری برنامه‌هایی در ++C و… را می‌داده که از نمونه‌های آن می‌توان به Jtwain که یک بسته‌ای است که از کتابخانه‌های ویندوز برای اسکن عکس استفاده می‌کند، یا SWT که یک بسته نرم‌افزاریست که از کتابخانه‌های ویندوز و لینوکس (برحسب سیستم‌عامل) برای ساخت واسط کاربری (UI) استفاده می‌کند، نام برد.
تست برنامه‌های نوشته شده توسط جاوا

جاوا امروزه به عنوان یک زبان پر کاربرد به خصوص در برنامه‌های کاربردی تجاری مطرح است و بسیاری از سازمان‌ها و شرکت‌های از این زبان و تکنولوژی‌های مربوط به آن استفاده می‌کنند. ابزارهای زیادی برای تست برنامه‌های نوشته شده توسط جاوا مورد استفاده قرار می‌گیرند. برای مثال: در جاوا به دلیل مدیریت حافظه توسط Garbage collection ممکن است به دلیل نوشتن غیر استاندارد برنامه در حافظه نشتی داشته باشیم (memory leakage)که این امر سبب می‌شود حافظه گرفته شده آزاد نشود و با پر شدن حافظه برنامه دچار خلل شود. برای حل این مشکل و سایر مشکلات نیاز به تست نرم‌افزارهای نوشته شده در جاوا هستیم. با بزرگ شدن حجم نرم‌افزار تست آن نیز سخت‌تر می‌شود. بهتر از قبل از نوشتن برنامه‌های تجاری بزرگ به تست و نحوه تضمین کیفیت آن هم فکر شود.
شباهت اسمی جاوا و جاوااسکریپت

برخی مردم به علت شباهت اسمی، جاوا و جاوااسکریپت را با هم اشتباه می‌گیرند. درحالی‌که این دو زبان گرچه در ظاهر و کلمات شباهت دارند ولی به‌طور ساختاری با یکدیگر کاملاً متفاوت هستند. جاوااسکریپت محصول شرکت نت اسکیپ است. جاوا برای اجرا باید به زبان ماشین مجازی ترجمه شود اما جاوااسکریپت زبانی است که معمولاً در صفحات وب نوشته می‌شود و توسط مرورگر تفسیر می‌گردد. در جاوا متغیرها همگی بر اساس نوع آن‌ها معرفی می‌شوند ولی در جاواسکریپت نوع متغیرها به صورت ضمنی مشخص می‌شود.
تغییرات مهم جاوا در نسخه ۸

جاوا در نسخه ۸ تغییرات بسیار مهم و گسترده‌ای داشته‌است. مفاهیمی مانند واسط‌های تابعی، عبارت‌های لامبدا، جویبار (Stream) و امکانات گسترده کتابخانه‌ای در این نسخه معرفی شده‌اند. در این نسخه، رویکرد برنامه‌نویسی تابعی، علاوه بر رویکرد شیءگرایی، ممکن شده‌است.
جاوا نسخه ۹ و ماژولار شدن جاوا (پروژه Jigsaw)

در نسخهٔ جاوا ۹ که در تاریخ ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۷، به صورت عمومی عرضه شد، پروژه‌ای به نام Jigsaw به آن اضافه شد که قابلیت برنامه‌نویسی در قالب ماژول را در جاوا امکان‌پذیر کرد
داشتن یک پلتفرم ماژولار و ماژولار شدن JDK به توسعه‌دهندگان آن کمک می‌کند چنین پلتفرم قدیمی، گنده و بزرگی را مدیریت کنند و به جلو حرکت دهند. آن‌طور که معماران آن می‌گویند، الان تنها فرصتی بود که به سمت ماژولار کردن JDK پیش بروند وگرنه در آینده هرگز چنین اتفاقی ممکن نمی‌شد. ماژولاریتی علاوه بر کمک کردن به توسعه‌دهندگان JDK برای حرکت آن رو به جلو، فرصتی استثنایی‌تر را برای ما ایجاد می‌کند. تصور کنید که یک ماشین حساب ساده تحت کنسول نوشته‌اید، نه از امکانات JavaEE استفاده می‌کنید، نه کاری به CORBA دارید، نه JPA. احتمالاً تنها چیزی که نیاز دارید موارد پایه‌ای است. اما برای اجرا و توزیع برنامه‌تان نیاز به یک JRE کامل و حجیم دارید که احتمالاً راه انداختنش هم چندان ارزان نیست. اما با ماژولار شدن جاوا شما می‌توانید فقط ماژول‌هایی که استفاده کرده‌اید را در قالب یک Runtime Image داشته باشید که دیگر چیزهای اضافی‌ای که از آن‌ها استفاده نکرده‌اید را ندارد. با این قابلیت، حجم برنامه‌ها کم شده و شما می‌توانید از دستگاه‌های Embedded که حافظه محدودتری دارند هم استفاده کنید.
هر ماژول دارای یک اسم است، کدهای مرتبط و پکیج‌ها را در درون خود نگه می‌دارد و کامل است به این معنی که یک کار مشخص را انجام می‌دهد و وظایفش را از طریق APIهای مشخص شده در دسترس دیگران قرار می‌دهد. یک ماژول به صورت صریح بیان می‌کند برای کار کردن به چه ماژول‌هایی نیاز دارد و کدام بخش از پکیج‌هایش برای دیگر ماژول‌ها قابل دسترسی است. این‌گونه به سادگی می‌توانیم وابستگی بین ماژول‌ها را تشخیص دهیم، بر روی Internal APIهایمان کنترل داشته باشیم و در صورت نبود یک ماژول در آغاز برنامه از نبود آن فوراً مطلع شویم و در صورت وجود هرگونه تداخلی به سرعت به خطا بربخوریم.
جاوا ۱۰ و Local Variable Type inference

این نسخه که در نسخه ۲۰ مارس ۲۰۱۸ عرضه گردید، یک نسخه کوتاه مدت بوده و بیشتر شامل مجموعه‌ای از بهینه‌سازی‌ها می‌باشد. در این میان قابلیت جالبی به نام Local Variable Type Interface دیده می‌شود.
اگر با زبان پایتون کد زده باشید این قابلیت شبیه به تعریف متغیر در این زبان است. به‌طور خلاصه باید گفت با استفاده از این قابلیت دیگر نیاز به تعیین دقیق نوع متغیرهای محلی نداریم. این کامپایلر است که نوع متغیر را با توجه به مقداردهی تشخیص می‌دهد. تا به الان اگر می‌خواستیم لیستی از رشته‌ها بسازیم، کد مشابه پایین را می‌زدیم:
List<String> list =  new ArrayList<>() ;
حال اگر بخواهیم از این قابلیت جدید استفاده کنیم کافیست به جای List (در اینجا نوع متغیر است) var را جایگزین کنیم. پس کد بالا به صورت زیر تغییر خواهد کرد:
var list =  new ArrayList<String>() ;
var نه کلمهٔ کلیدی جدیدی است و نه هیچ بایت کد جدیدی برای آن تعریف شده‌است. براساس مقداری که به متغیر می‌دهیم تفسیر می‌شود.
جاوا در سال ۲۰۲۰ در مقایسه با زبان‌های برنامه‌نویسی دیگر

جاوا یکی دیگر از گزینه‌های محبوب در سازمان‌های بزرگ می‌باشد و ده‌ها سال است که به همان شکل باقی مانده‌است. جاوا به‌طور گسترده‌ای برای ساخت برنامه‌های تحت وب در مقیاس سازمانی استفاده می‌شود و مدت‌هاست که در لیست بهترین زبان‌های برنامه‌نویسی دیده می‌شود. جاوا بسیار پایدار است و بنابراین، بسیاری از سازمان‌های بزرگ آن را پذیرفته‌اند. اگر به دنبال شغل مبتنی بر توسعه در یک سازمان بزرگ هستید، جاوا زبانی است که شما باید یاد بگیرید. جاوا همچنین در توسعه برنامه اندروید کاربرد گسترده‌ای دارد. تقریباً هر شغلی امروز به یک برنامه اندروید نیاز دارد. با توجه به اینکه امروز میلیاردها کاربر اندروید وجود دارد و با توجه به این واقعیت که گوگل یک چارچوب عالی برای توسعه مبتنی بر جاوا (Android Studio) ایجاد کرده‌است.
جیمز گاسلینگ، ایجادگر جاوا
مقداری از کد های جاوا
یوکایپا، کالیفرنیا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= کالیفرنیا, 23x15px|border |alt=ایالات متحده آمریکا|link=ایالات متحده آمریکاایالات متحده آمریکا
| یوکایپا | یوکایپا |
| --- | --- |
شهر: شهر
City of Yucaipa: City of Yucaipa
Yucaipa City Hall, with San Bernardino Peak in the background: Yucaipa City Hall, with San Bernardino Peak in the background
Location in شهرستان سن برناردینو، کالیفرنیا and the state of کالیفرنیا: Location in شهرستان سن برناردینو، کالیفرنیا and the state of کالیفرنیا
مختصات: ۳۴°۱′۴۹″ شمالی ۱۱۷°۲′۵۵″ غربی﻿ / ﻿۳۴٫۰۳۰۲۸°شمالی ۱۱۷٫۰۴۸۶۱°غربی﻿ / 34.03028; -117.04861: مختصات: ۳۴°۱′۴۹″ شمالی ۱۱۷°۲′۵۵″ غربی﻿ / ﻿۳۴٫۰۳۰۲۸°شمالی ۱۱۷٫۰۴۸۶۱°غربی﻿ / 34.03028; -117.04861
ایالت:  کالیفرنیا
شهرستان:  سن برناردینو
حکومت: حکومت
 • نوع: Council-Manager
 • شهردار: Richard D. "Dick" Riddell(از ۱۹۹۹)
مساحت: مساحت
 • کل: ۲۷٫۸۹۳ مایل مربع (۷۲٫۲۴۴ کیلومتر مربع)
 • خشکی: ۲۷٫۸۸۸ مایل مربع (۷۲٫۲۳۱ کیلومتر مربع)
 • آب: ۰٫۰۰۵ مایل مربع (۰٫۰۱۳ کیلومتر مربع)  ۰٫۰۲٪
ارتفاع: ۲۶۱۸ فوت (۷۹۸ متر)
جمعیت (۲۰۱۰): جمعیت (۲۰۱۰)
 • کل: ۵۱۳۶۷
 • تراکم: ۱۸۰۰/مایل مربع (۷۱۰/کیلومتر مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۸ (PST)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی -۷ (PDT)
زیپ‌کد: ۹۲۳۹۹
کد منطقه: 909
کد FIPS: ۰۶–۸۷۰۴۲
GNIS feature ID: ۱۶۵۲۸۱۸
یوکایپا (به انگلیسی: Yucaipa) شهری در شهرستان سن برناردینو، کالیفرنیا ایالت کالیفرنیا است که در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۵۱۳۶۷ نفر جمعیت داشته است.
تارنبی، کمون دانمارک

Municipality در Denmark
| Tårnby Municipality | Tårnby Municipality |
| --- | --- |
Municipality: Municipality
  نشان:   نشان
استان‌های دانمارک: استان هوودستادن
Seat: Tårnby
حکومت: حکومت
 • شهردار: Henrik Zimino (S)
مساحت: مساحت
 • کل: ۶۴٫۹۵ کیلومتر مربع (۲۵٫۰۸ مایل مربع)
جمعیت (1 January 2012): جمعیت (1 January 2012)
 • کل: ۴۱٬۵۷۲
 • تراکم: ۶۴۰/کیلومتر مربع (۱۷۰۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (زمان)
Municipal code: 185
وبگاه: www.taarnby.dk
تارنبی، کمون دانمارک (به لاتین: Tårnby Municipality) یک سکونتگاه مسکونی در دانمارک است که در استان هوودستادن واقع شده‌است.
خصوصیات

تارنبی ۶۴٫۹۵ کیلومترمربع مساحت و ۴۱٬۵۷۲ نفر جمعیت دارد.
یورمالا

مکان در 23x15px|border |alt=|link= لتونی
| یورمالا | یورمالا |
| --- | --- |
شهر: شهر
  پرچمنشان:   پرچمنشان
Location of Jūrmala within Latvia: Location of Jūrmala within Latvia
مختصات: ۵۶°۵۸′ شمالی ۲۳°۴۵′ شرقی﻿ / ﻿۵۶٫۹۶۷°شمالی ۲۳٫۷۵۰°شرقی﻿ / 56.967; 23.750: مختصات: ۵۶°۵۸′ شمالی ۲۳°۴۵′ شرقی﻿ / ﻿۵۶٫۹۶۷°شمالی ۲۳٫۷۵۰°شرقی﻿ / 56.967; 23.750
امتیاز شهر: 1959
حکومت: حکومت
 • شهردار: Gatis Truksnis
مساحت: مساحت
 • کل: ۱۰۰ کیلومتر مربع (۰ مایل مربع)
جمعیت: جمعیت
 • کل: ۵۶ ۰۶۰
 • تراکم: ۵۶۰/کیلومتر مربع (۱۵۰۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (زمان اروپای شرقی)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (زمان اروپای شرقی)
کد پستی: LV-2003; LV-2008; LV-20(10-17)
پیش‌شماره تلفن: +371 67
Number of city council members: 15
یورمالا (به آلمانی: Riga-Strand, Baltische Riviera) یک سکونتگاه مسکونی در لتونی با جمعیت ۵۶٬۰۶۰ نفر است که در لتونی واقع شده‌است.
یوکی

Commune در 23x15px|border |alt=|link= رومانی
| Ucea | Ucea |
| --- | --- |
Commune: Commune
Ucea: Ucea
مختصات: ۴۵°۴۴′ شمالی ۲۴°۴۱′ شرقی﻿ / ﻿۴۵٫۷۳۳°شمالی ۲۴٫۶۸۳°شرقی﻿ / 45.733; 24.683: مختصات: ۴۵°۴۴′ شمالی ۲۴°۴۱′ شرقی﻿ / ﻿۴۵٫۷۳۳°شمالی ۲۴٫۶۸۳°شرقی﻿ / 45.733; 24.683
شهرستان: شهرستان براشوو
جمعیت (2011): ۲٬۱۲۶
منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۲ (EET)
 • تابستانی (DST): یوتی‌سی +۳ (EEST)
یوکی (به لاتین: Ucea) یک سکونتگاه مسکونی در رومانی است که در شهرستان براشوو واقع شده‌است.
خصوصیات

یوکی ۲٬۱۲۶ نفر جمعیت دارد.
محاصره صخره سغدی

محاصره صخره سغدی (انگلیسی: Siege of the Sogdian Rock) یا محاصره صخره آریامازس، اشاره به محاصره قلعه ای احتمالاً واقع در شمال باختر (بلخ) در سغد (نزدیک سمرقند) دارد که توسط آریامازس اداره می‌شد و در اوایل بهار سال ۳۲۷ قبل از میلاد توسط نیروهای اسکندر مقدونی تسخیر شد. در اینجا در میان کسانی که در قلعه پناه گرفته بودند وخش‌ارد و همسر و دخترانش بودند که یکی از آنها رکسانا بود. آریان (مورخ) و کورتیوس (مورخ) در مورد مکان و زمان‌بندی اختلاف نظر دارند. گفته می‌شود که اندکی پس از آن، اسکندر به صخره کورینس که صخره سیسیمیترس نیز نامیده می‌شود، حمله کرد. آریان و کورتیوس در قرار دادن رویدادها در ترتیب صحیح خیلی کمک کننده نیستند و موفق می‌شوند هر دو حمله را با هم ترکیب کنند.
نام، زمان و مکان

داستان محاصره صخره سغدی در بسیاری از تاریخ‌ها نقل شده است، اما بر اساس تاریخی است که مورخ یونانی آریان (مورخ) در آناباسیس اسکندر خود نوشته است. با این حال پی.جی. رودز خاطرنشان می‌کند که ما احتمالاً باید سنت جایگزین را ترجیح دهیم. در این سنت دوم به جای صخره سغدی و صخره کورینس در سال ۳۲۷، صخره آریامازس و صخره سیسیمیترس در تابستان ۳۲۸ ترجیح داده شده است. فرانک هولت از نزدیک نویسندگان باستانی را مورد مطالعه قرار داده و به این نتیجه رسیده است که به نظر می‌رسد صخره کورینس آریان، صخره سیسیمیترس است که کورتیوس، پلوتارک و استرابون از آن یاد کرده‌اند. در همان زمان، آریان، رکسانا را در متن صخره سغدی قرار می‌دهد. از نظر زمانی، این محاصره در زمستان ۳۲۸/۳۲۷ قبل از میلاد توسط عده‌ای تنظیم شد، اما به نظر می‌رسد که بهار دیرهنگام بوده و اسکندر نوعی زمستان دوم را در ماه‌های اولیه ۳۲۷ پیش از میلاد تجربه کرده است. محاصره صخره سغدی ممکن است با محاصره‌های مشابه دیگر در این دوره تلفیق شده باشد. اسکندر در طول این لشکرکشی نه تنها صخره سغدی بلکه صخره کورینس و سیسیمیترس — ممکن است هر دو نام یک صخره باشند — را نیز محاصره کرد.
کورتیوس اولین صخره را به نام فرمانده سغدی آن آریامازس نقل می‌کند که دستگیری او در بهار ۳۲۸ قبل از میلاد قبل از چندین عملیات در غرب و شمال سغد انجام شد. اسکندر پس از یک سفر به منطقه و بازگشت به شهر سبز، صخره دومی را که توسط سیسیمیترس (سردار سغدی)، ساتراپ کنترل می‌شد، تصرف کرد.
گاه‌شماری کلی لشکرکشی‌های اسکندر در این دوره برای مورخان مدرن تا حدودی درهم به نظر می‌رسد. این بدان معنا نیست که آنها معتقد نیستند که محاصره اتفاق افتاده است. به دنبال گاهشماری آریان، محاصره صخره سغد در اوایل سال ۳۲۷ قبل از میلاد اتفاق افتاد. اگر چنین باشد، به نظر می‌رسد اسکندر در سال ۳۲۸ قبل از میلاد به دلیل نامشخصی غیرفعال بوده و در اوایل سال ۳۲۷ پیش از میلاد بسیار فعال بوده است. موضوع دیگر این است که محاصره صخره سغدی ممکن است با محاصره‌های مشابه دیگر در این دوره تلفیق شده باشد. اسکندر در طول این لشکرکشی نه تنها صخره سغدی بلکه صخره کورینس و صخره سیسیمیترس را نیز محاصره کرد. در برخی روایات، صخره آریامازس نام دیگری برای صخره سغدی نبود، بلکه به خودی خود قلعه ای جداگانه بود. همچنین پیشنهاد شده است که اسکندر در هر موقعیتی از ترفند مشابهی برای تصرف قلعه‌ها استفاده می‌کرد. اگر چنین باشد، پس به راحتی می‌توان درک کرد که چگونه چنین تکراری می‌تواند مورخان باستان را به اشتباه و درهم آمیختن توالی وقایع سوق دهد.
موقعیت جغرافیایی دقیق این صخره سغدی نامشخص است. اما اگر در نزدیکی ناوتاکا/شهر سبز قرار داشت، باید در منطقه کوهستانی جنوب ازبکستان در کنار رود کشک‌دریا یا در غرب تاجیکستان در اطراف پنج‌کند بوده باشد. همچنین اعتقاد بر این است که این قلعه با قلعه کوه نور در رشته کوهی در جنوب فیض‌آباد (افغانستان) در شمال شرقی افغانستان همخوانی دارد.
پس زمینه

در جریان فتوحات کوروش بزرگ در آسیای میانه، منطقهٔ سغد نیز در میان سال‌های ۵۴۶ تا ۵۳۹ پیش از میلاد فتح شد.
با وجود اینکه نام سغد در میان ساتراپی‌های هخامنشی در سنگ‌نبشته بیستون ذکر شده است، اما در نوشته‌های باستانی نامی از هیچ‌کدام از ساتراپ‌های سغد نیامده است. تاریخ‌دانان معاصر بر این عقیده هستند که بلخ و سُغد - که در بیستون نیز نامشان پشت سر هم ذکر رفته است - توسط یک ساتراپ اداره می‌شدند. سغد احتمالاً تا سال ۴۰۰ پیش از میلاد تحت کنترل هخامنشیان باقی ماند و در آن زمان بود که شورشی در آن منطقه روی داد که منجر به استقلال سغد شد و تا زمان فتح منطقه توسط اسکندر مستقل باقی ماند. داریوش سوم پس از شکست در برابر اسکندر، به سمت ایران شرقی رهسپار شد تا سپاه جدیدی را گردآوری کرده و بار دیگر با فاتح مقدونی روبرو شود. اما در جریان همین سفر، توسط بسوس، شهربان سغد و بلخ دستگیر و سپس کشته شد. بسوس سپس با نام اردشیر پنجم تاج‌گذاری کرد و خود را شاهنشاه نامید. او یک مقاومت مردمی در برابر اسکندر را رهبری کرد اما در نهایت شکست خورد و کشته شد. اسکندر پس از یک لشکرکشی طولانی که مقاومت سغدی را سرکوب کرد، منطقهٔ سغد را در سال ۳۲۷ فتح کرد.
پس زمینه > مقاومت در برابر پیشروی اسکندر

در سال ۳۲۹، اشراف سغدی اسپیتامن (۳۷۰–۳۲۸ قبل از میلاد) و کاتانس توانستند یک ائتلاف سغدی‌ها، باختری‌ها و سکاها ایجاد کردند و بر اسکندر شورید. اسکندر را مجبور به بازگشت به بزرگ‌ترین شهر باختری، بلخ شد. سران شورش کسانی بودند که قبلاً در دستگیری بسوس شرکت کرده بود. در بهار ۳۲۸، اسکندر دوباره از آمودریا عبور کرد و وارد سغد شد.
اسکندر مقدونی موفق گردید تا شورش را سرکوب کند. در اواخر سال ۳۲۸، همسر اسپیتامن به او خیانت کرد و وی را به اسکندر تحویل داد که منجر به مرگ اسپیتامن شد. با این حال، شورش ادامه یافت. به نظر می‌رسد که شورشیان اقدامات خود را در مناطق کوهستانی سغد متمرکز کردند و از دو قلعه تسخیرناپذیر به عنوان مقر خود استفاده کردند: صخره به اصطلاح سغدی (یا صخره آریامازس) و کورینس (یا صخره سیسیمیترس)
پناه گرفتن وخش‌آرد در صخره سغدی

آریان می‌نویسد: خبر رسیده بود که تعداد زیادی از بومیان به صخره سغدی پناه برده‌اند و در میان آنها وخش‌ارد/اکسیارتس به همراه همسر و دخترانش بود که یکی از آنها روشنک (همسر اسکندر) بود. وخش‌ارد خود از تسلیم شدن به اسکندر امتناع کرده بود، این پناهگاه را برای خانواده خود انتخاب کرده بود. این آخرین سنگر سغد بود: اگر سقوط می‌کرد، چیزی برای کسانی که هنوز امیدوار به مقاومت بودند باقی نمی‌ماند؛ بنابراین اسکندر در آغاز بهار به سمت صخره پیشروی کرد. تصور می‌شد که این قلعه تسخیرناپذیر است و برای مدت طولانی محاصره نظامی آمادگی فراهم شد.
وقتی اسکندر از مدافعان خواست تسلیم شوند، آنها نپذیرفتند و به او گفتند که برای تصرف قلعه به «مردانی با بال» نیاز دارد.
۳۰۰ مرد بالدار

اسکندر داوطلبانی را خواست که اگر بتوانند از صخره‌های زیر قلعه بالا بروند به آنها پاداش می‌دهد. حدود ۳۰۰ مرد بودند که از محاصره‌های قبلی در صخره‌نوردی تجربه کسب کرده بودند. آنها با استفاده از میخ چادر و کتان، شبانه از صخره بالا رفتند اگر چه در طول صعود حدود ۳۰ نفر از افراد خود را از دست دادند. و به دلیل سقوط در نقاط مختلف در برف، اجساد آنها هرگز برای دفن پیدا نشد.
پس از تلاش فراوان صخره‌نوردان در سپیده دم به قله رسیدند، آنها کمربندهای سفید خود را درآورند، به چوب‌های بلند بستند و چوب‌ها را بلند کردند، کمربندهای درخشان متعدد که تا آنجا که ممکن است آنها را تکان دادند که هم توسط موافعان قلعه دیده می‌شد و هم مقدونی‌های در زیر صخره، مقدونی‌ها با صدای بلند و واضح از پایین فریاد می‌زدند. آریومازن حیرت‌زده، فکر کرد که کل ارتش در حال صعود است و قله قبلاً تسخیر شده است.
اسکندر کسی را فرستاد تا به مدافعان بگوید که اگر نگاه کنند، آنها خواهند دید که او «مردان بالدار» خود را پیدا کرده است. مدافعان از این امر چنان متعجب شدند و روحیه خود را از دست دادند که تسلیم شدند زیرا مدافعان فکر می‌کردند که صخره تسخیرناپذیر است و اسکندر با یک حرکت جسورانه به آنها نشان داد که اشتباه می‌کنند. تسلیم سریع دشمن، استفاده اسکندر از جنگ روانی را تأیید می‌کند.
تسخیر صخره سیسیمیترس/کورینس

اسکندر از صخره سغدی به سمت بلخ پیشروی کرد که حاوی دژ تسخیرناپذیر دیگری بود که به نام صخره کورینس یا سیسیمیترس شناخته می‌شد. اما به زودی تسخیر شد.
گفته می‌شود که اسکندر به محض دیدن عاشق رکسانا/روشنک (همسر اسکندر) شده است. مقدونی‌هایی که همراه او بودند ادعا کردند که «رکسانا دوست‌داشتنی‌ترین زنی است که در آسیا دیده‌اند، به استثنای همسر داریوش سوم». اسکندر از آنجا به بلخ رفت و او کراتروس را با لشکری از ارتش مقدونی فرستاد تا صلح بلخ را کامل کند. اسکندر در بلخ باقی ماند و برای لشکرکشی خود در سراسر هندو-کوش به هند آماده شد. زمانی که در بلخ بود با رکسانا ازدواج کرد.
بازنگری

گزارش‌های از دو تن از مهم‌ترین مورخان مقدونیه - آریان نیکومدیا و کورتیوس روفوستا تا حدودی گیج کننده است و عناصر به نفع بازنگری جدی دیدگاه تاریخی سنتی هستند. شبهه این است که کورتیوس و آریان (یا اصل آنها
منابع) عمداً در موفقیت مقدونی اغراق کردند.
نقشه سغد منطقه سغد باستانی بین اکسوس (آمودریا کنونی) و رودخانه‌های ایکسارتس (سیردریا)، جایی که اکنون ازبکستان و تاجیکستان امروزی، واقع بوده است که در جنوب با باختر (بلخ) باستانی (افغانستان کنونی) هم‌مرز است.
جوز هندی

برای دیگر کاربردها، جوز هندی (درخت) را ببینید.


جوز هندی ادویه ای محبوب و خوش عطر است که از درخت جوز بویا به دست می آید. این ادویه در واقع از دانه سخت و عطرآگین این درخت گلدار تهیه می شود و به صورت آسیاب شده  برای ادویه مورد استفاده قرار می گیرد. درخت جوز هندی، بومی آسیا، آفریقا و جزایر اقیانوس آرام است و اغلب در مناطق گرمسیری رشد می کند. این ادویه دارای طعمی مطبوع بوده و معمولا همراه با میخک، دارچین و فلفل برای عطر و طعم بخشیدن به غذاها به کار می رود.
با اینکه از جوز هندی در طب سنتی استفاده می‌شود، اما این ماده هیچ گونه ارزش دارویی شناخته شده‌ای ندارد. اگر از پودر جوز هندی بیشتر از مقدار متداول مورد استفاده به عنوان ادویه استفاده شود، می‌تواند باعث واکنش‌های آلرژی زا یا اثرات سایکواکتیو گردد.
کاربرد درمانی

در طب سنتی، دانه و روغن جوز هندی را برای درمان بیماری‌های مربوط به اعصاب و سیستم گوارش تجویز می‌کنند. از روغن جوز هندی مانند روغن دانه میخک برای کاهش موقتی دردهای دندان نیز می‌توان استفاده کرد؛ کافی است چوب پنبه‌ای را به مقداری روغن جوز هندی آغشته کرده و روی دندان دردناک قرار دهید.
در کشور فرانسه- علاوه بر مصرف آن به‌عنوان ادویه- مخلوط جوز هندی و عسل را برای درمان ناراحتی‌های گوارشی و تنفسی مورد استفاده قرار می‌دهند.
التهابات و دردهای مفصلی و رماتیسمی با مصرف خوراکی جوز هندی و همچنین ماساژ موضع با روغن آن تسکین می‌یابد.
جوز هندی به حفظ سلامت دستگاه ایمنی بدن کمک می‌کند.[نیازمند منبع] به‌رغم خواص باارزش جوز هندی، مصرف زیاد آن سبب ایجاد مشکل در بخش کنترل احساسات در مغز شده و پس از مصرف بیش از حد، احساس نشاط به همراه سستی و رخوت در انسان پدیدمی‌آورد که شبیه نوعی مسمومیت است.
جوز هندی به‌عنوان یک منبع است[نیازمند منبع] که می‌تواند باعث سقط جنین خود به‌خود شود؛ اما با استفاده کم در آشپزخانهٔ دوران بارداری سالم در نظر گرفته می‌شود.[نیازمند منبع] با این حال مهار تولید پروستاگلاندین و حاوی hallucinogens که اگر به مقدار زیاد استفاده شود، ممکن است به جنین آسیب برساند.
مصرف یک‌جای این ادویه به میزان بیش از چهار گرم، به دلیل وجود میریستیسین می‌تواند موجب ایجاد علائم روان‌گردان بشود. مصرف این مقدار از جوز هندی در کودکان مسمومیت شدید و مرگ‌آور به همراه دارد.
ابوسهل ویجن بن رستم کوهی

| ابوسهل بیژن کوهی | ابوسهل بیژن کوهی |
| --- | --- |
زادهٔ: ۳۹۳ هجری قمری ساری
درگذشت: در حدود ۴۰۵ هجری قمری بغداد
ملیت: ایرانی
دیگر نام‌ها: ابوسهل، ویژن کوهی
آثار برجسته: ریاضی‌دان، نویسنده، ستاره‌شناس، مخترع
سبک: کوهی
منصب: اولین محاسبه نصف النهار، اولین پرگار ریاضیات
ابوسهل بیژن بن رستم کوهی یا ابوسهل کوهی (درگذشتهٔ \یرامون ۴۰۵ ه‍. ق) ریاضیدان و ستاره‌شناس ایرانی عضو دارالحکمه در سدهٔ دهم میلادی/چهارم هجری و اهل مازندران بود. دانشنامه ایرانیکا سال ولادت او را حدود ۳۳۰ قمری(۹۴۰میلادی) در کوه دانسته که طبق ابن ندیم در مازندران بوده است.
او کتابی دربارهٔ نواقص مسائل ارشمیدس نوشت و اولین بار اقدام به محاسبه نصف النهار نمود. وی مخترع پرگار تام می‌باشد
زندگی‌نامه

ابن ندیم سال تولد ابوسهل را ۳۳۰ هجری قمری می‌داند. در کتاب زندگی‌نامه علمی دانشمندان تولدش را ۳۴۹ تا ۳۶۰ می‌دانند. اما باتوجه به شهادت نامه‌ها و آثار بجا مانده از سال ۳۷۸ هجری قمری، سال تولد وی در ۳۳۰ ه‍.ق درست‌تر بنظر می‌رسد. کوه نام دهکده ای در طبرستان بوده است. در بعضی منابع قوهی آمده است به معنای منسوب به قهستان (قوهستان، کوهستان). سکنه دشت نشین مازندران به کسانی که اهل منطقه هزار جریب بودند پسوند کوهی می‌دادند. در مازندران روستا یا منطقه ای بنام کوه وجود نداشته جز اینکه یاقوت حموی در معجم البلدان از دهکده ای بنام کوهیار در طبرستان یاد کرده است. بیشتر مورخین زادگاه وی را از جبال طبرستان می‌دانند. پژوهشگران معاصر زادگاه وی را از منطقه فعلی پریم از توابع دودانگه شهرستان ساری می‌دانند.