ایلومیناتی در فرهنگ مردمی
کتاب و کمیک

ادبیات گوتیک علاقه خاصی به موضوع ایلومیناتی داشت. راهنمای ادبیات گوتیک کمبریج بیان می‌کند که خوانندگان «علاقه رسوایی آوری برای داستان‌های آلمانی ایلومیناتی» داشتند. ایلومیناتی در فیلم اسرار وحشتناک، مانند مقدمه مونتاگ سامرز برای چاپ مجدد آن نقشی دارد. ایلومیناتی همچنین در دو تقلید طنزآمیز از ژانر گوتیک ، نورثنگر ابی اثر جین آستن و ابی کابوس اثر توماس لاو پیکاک که هر دو به اسرار وحشتناک نیز اشاره دارند ظاهر می‌شوند.
تعدادی از نویسندگان به دلیل اشتیاق پرسی بیش شلی به متن اولیه ضد ایلومیناتی، خاطرات نشان دهنده تاریخ ژاکوبنیسم (۱۷۹۷–۱۷۹۸)، به آشنایی مری شلی با متن اولیه ضد ایلومیناتی اشاره کرده‌اند. آنها تأثیر خاطرات در فرانکشتاین را توصیف می‌کنند و به هیولای فرانکنشتاین به عنوان آمیزه‌ای از ایده‌های تحت تأثیر ایلومیناتی شلی و همچنین خود ایلومیناتی اشاره می‌کنند، و این که هیولا در اینگولشتات، که ایلومیناتی‌ها در آن شکل گرفته بودند، ایجاد شد.
رابرت آنتون ویلسون همچنین Cosmic Trigger I: The Final Secret of Illuminati را در ۱۹۷۷، The Illuminati Papers در ۱۹۸۰، Mask of Illuminati در ۱۹۸۱، و The Historical Illuminatus Chronicles را در دهه‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۱ منتشر کرد.
آونگ فوکو اثر اومبرتو اکو یک رمان هزارتویی در سال ۱۹۸۸ است که در مورد انواع انجمن‌های مخفی، از جمله ایلومیناتی و رزیکلاسیان است.
فرشتگان سقوط کرده اثر برنارد کورنول (با نام مستعار سوزانا کلز) (۱۹۸۴). داستانی عاشقانه در سایه گیوتین انقلابی پاریس و محوطه قلعه لازندر در انگلستان. توطئه ایلومیناتی برای آوردن انقلاب به انگلستان یک موضوع اصلی است.
فرشتگان و شیاطین (عنوان آلمانی: Illuminati)، اثر دن براون در سال ۲۰۰۰ پیش از انتشار رمز داوینچی در سال ۲۰۰۳، در مورد یک دستور ظاهری ایلومیناتی برای نابود کردن دشمن خود، کلیسای کاتولیک با استفاده از ضد ماده برای منفجر کردن واتیکان در حین مجمع انتخاب پاپ است. در این رمان جنبش ایلومیناتی توسط گالیلئو گالیله و دیگران به عنوان یک واکنش روشنگرانه به آزار و اذیت کلیسای کاتولیک پایه‌گذاری شد. آنها ابتدا در ایتالیا مستقر بودند، اما پس از اعدام چهار عضو اصلی توسط واتیکان فرار کردند. ظاهراً چهار کلیسا در رم برای آنها وجود دارد که هر کدام نمایانگر یکی از چهار عنصر است. در واقع، ایلومیناتی‌ها واقعاً منقرض شده‌اند و رویدادهای کتاب به عنوان بخشی از یک طرح پیچیده توسط پادقهرمان مرکزی آن تنظیم شده‌است. این نیز داستان فیلمی به همین نام است. سایمون کاکس، نویسنده شکستن کد داوینچی، همچنین کتاب روشنگر فرشتگان و شیاطین را نوشت که در آن حقایق پشت نشانه‌های بت پرستان و جوامع مخفی را در فرشتگان و شیاطین توضیح می‌دهد.
در رمان‌های خون‌آشام مایکل رامکی، ایلومیناتی‌ها دسته‌ای از خون‌آشام‌های خیرخواه هستند که از چهره‌های مشهور بسیاری در طول تاریخ (بتهوون، موتزارت و غیره) تشکیل شده‌اند. شخصیت اصلی، دیوید پارکر، به این محفل می‌پیوندد، اما بعداً ترکش می‌کند.
در کتاب ایلومیناتی لری بورکت، «جامعه» به دنبال قدرت جهانی است.
در جنگ و صلح نوشته لئو تولستوی ، کنت پیر بزوخوف، از فراماسونرها، متهم به تلاش برای معرفی آرمان‌های ایلومینیسم به لژ خود است.
در مانگای Blue Exorcist از کازوئو کاتو، ایلومیناتی‌ها یک سازمان مخفی هستند که با محفل صلیب حقیقی (سازمان جن گیرهایی که در کشتن شیاطین تخصص دارد) و در نتیجه خود واتیکان که نظم را کنترل می‌کند مخالفند. هدف آنها ادغام دنیای انسان‌ها و دنیای شیاطین است تا شیطان، پادشاه همه شیاطین، بتواند بر نظم جهانی جدید حکومت کند.
ایلومیناتی‌ها گروهی خیالی از ابرقهرمانان هستند که در کتاب‌های کمیک آمریکایی منتشر شده توسط مارول کامیکس حضور دارند. شخصیت‌های آن به هم پیوستند و مخفیانه در پشت صحنه کار می‌کنند. ایلومیناتی در اولین حضور منتشر شده خود در انتقامجویان نو شماره ۷ (ژوئیه ۲۰۰۵)، نوشته برایان مایکل بندیس، شروع شد (از طریق داستان retcon). تاریخچه آنها در ویژه New Avengers: Illuminati (مه ۲۰۰۶) مورد بحث قرار گرفت. مشخص شد که این گروه مدت کوتاهی پس از جنگ کری-اسکرول تشکیل شده‌است.
فیلیپ هوزه فارمر در کتاب‌های تارزان زنده (۱۹۷۲) و داک ساویج: زندگی آخرالزمانی او (۱۹۷۳) و سیاهه دیگر فیلیاس فاگ (۱۹۷۳) شخصیت‌های داستانی را به ایلومیناتی، توطئه‌ها و تئوری‌های توطئه مختلف مرتبط می‌کند.