smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
, പത്താൻകോട്ട് സിറ്റി, പട്യാല, ഫഗ്വാര, ഫില്ലൂർ, രൂപ് നഗർ, സംഗ്രൂർ, എസ്എഎസ്എൻ മൊഹാലി, സിർഹിന്ദ് 22 രാജസ്ഥാൻ 82 അബു റോഡ്, അജ്മീർ, അൽവാർ, അസൽപൂർ ജോബ്‌നർ, ബലോത്ര, ബന്ദികുയി, ബാരൻ, ബാർമർ, ബയാന, ബീവാർ, ഭരത്പൂർ, ഭവാനി മണ്ഡി, ഭിൽവാര, ബിജൈനഗർ, ബിക്കാനീർ, ബുണ്ടി, ചന്ദേരിയ, ഛബ്ര ഗുഗോർ, ചിത്തോർഗഡ് ജങ്ഷൻ, ചുരു, ദകനിയ തലവ്, ദൌസ, ഡീഗ്, ദേഗാന, ദേശ്‌നോകെ, ധോൽപൂർ, ദിദ്വാന, ദുംഗർപൂർ, ഫല്‌ന, ഫത്തേനഗർ, ഫത്തേപൂർ ശെഖാവതി, ഗാന്ധിനഗർ ജയ്പൂർ, ഗംഗാപൂർ സിറ്റി, ഗോഗമേരി, ഗോതൻ, ഗോവിന്ദ് ഗഡ്, ഹനുമാൻഗഡ്, ഹിന്ദൗൺ സിറ്റി, ജയ്പൂർ , ജയ്‌സാൽമീർ, ജലോർ, ജവായ് ബന്ദ്, ജുൻജുനു, ജോധ്പൂർ, കപസൻ, ഖൈർതാൽ, ഖേർലി, കോട്ട, ലാൽഗഡ്, മണ്ഡല് ഗഡ്, മന്ദാവർ മഹ്‌വ റോഡ്, മാർവാർ ഭിൻമൽ, മാർവാർ ജങ്ഷൻ, മാവ്‌ലി ജങ്ഷൻ, മെർട്ട റോഡ്, നാഗൗർ, നറൈന, നിം കാ താന, നോഖ, പാലി മാർവാർ, ഫലോഡി, ഫുലേര, പിൻദ്വാര, രാജ്ഗഡ്, രാംദേവ്ര, രാംഗഞ്ച് മാണ്ഡി, റാണാ പ്രതാപനഗർ, റാണി, രത്തൻഗഡ്, റെൻ, റിംഗസ്, സദുൽപൂർ, സവായ് മധോപൂർ, ശ്രീ മഹാവീർജി, സിക്കാർ, സോജത് റോഡ്, സോമേസർ, ശ്രീ ഗംഗാനഗർ, സുജൻഗഡ്, സൂറത്ത്ഗഡ്, ഉദയ്പൂർ സിറ്റി 23 സിക്കിം 1 രങ്ക്പോ 24 Tamil Nadu 73 അംബാസമുദ്രം, അമ്പത്തൂർ, ആരക്കോണം ജങ്ഷൻ, അരിയല്ലൂർ, ആവടി, ബൊമ്മിടി, ചെങ്കൽപട്ട് ജങ്ഷൻ, ചെന്നൈ ബീച്ച്, ചെന്നൈ എഗ്മോർ, ചെന്നൈ പാർക്ക്, ചിദംബരം, ചിന്ന സേലം, കോയമ്പത്തൂർ ജങ്ഷൻ, കോയമ്പത്തൂർ നോർത്ത്, കൂനൂർ, ധർമപുരി, ഡോ.എം.ജി. രാമചന്ദ്രൻ സെൻട്രൽ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ, ഈറോഡ് ജങ്ഷൻ, ഗുഡുവാഞ്ചേരി, ഗിണ്ടി, ഗുമ്മിഡിപൂണ്ടി, ഹൊസൂർ, ജോലാർപേട്ട ജങ്ഷൻ, കന്യാകുമാരി, കാരക്കുടി, കരൂർ ജങ്ഷൻ, കാട്പാടി, കോവിൽപട്ടി, കുളിത്തുറൈ, കുംഭകോണം, ലാൽഗുഡി, മധുരൈ മേടപാലയം, മാമ്പലം, മന്നാർഗുഡിപ്പാറ, മയ്‌ലാട്ടുപാലയം, മയ്‌ലാട്ടുപാറ ജങ്ഷൻ, മൊറപ്പൂർ, നാഗർകോവിൽ ജങ്ഷൻ, നാമക്കൽ, പഴനി, പരമക്കുടി, പെരമ്പൂർ, പോടനൂർ ജങ്ഷൻ, പൊള്ളാച്ചി, പോലൂർ, പുതുക്കോട്ടൈ, രാജപാളയം, രാമനാഥപുരം, രാമേശ്വരം, സേലം, സമാൽപട്ടി, ഷോളവന്ദൻ, ശ്രീരംഗം, ശ്രീവില്ലിപുത്തൂർ, സെന്റ് തോമസ്, തസികാംബരം മൗണ്ട്, തഞ്ചാവൂർ ജങ്ഷൻ, തിരുവാരൂർ ജങ്ഷൻ, തിരുച്ചെന്തൂർ, തിരുനെൽവേലി ജങ്ഷൻ, തിരുപ്പദ്രിപുലിയൂർ, തിരുപ്പത്തൂർ, തിരുപ്പൂർ, തിരുത്തണി, തിരുവള്ളൂർ, തിരുവണ്ണാമലൈ, ഉദഗമണ്ഡലം, വെല്ലൂർ കാന്റ്.
, വില്ലുപുരം ജങ്ഷൻ, വിരുദുനഗർ, വൃദ്ധാചലം ജങ്ഷൻ.
25 തെലംഗാണ 39 അദിലാബാദ്, ബസാർ, ബേഗംപേട്ട്, ഭദ്രാചലം റോഡ്, ഗഡ്വാൾ, ഹാഫിസ്പേട്ട, ഹൈടെക് സിറ്റി, ഹുപ്പുഗുഡ, ഹൈദരാബാദ്, ജഡ്ചെർള, ജങ്കാവ്, കച്ചേഗുഡ, കമറെഡ്ഡി, കരിംനഗർ, കാസിപേട്ട് ജങ്ഷൻ, മേഡ്ചൽ, മിരിയാലഗുഡ, നൽഗൊണ്ട, നിസാമാബാദ്, പെദ്ദപ്പള്ളി, രാമഗുണ്ടം, സെക്കന്തരാബാദ്, ഷാദ്‌നഗർ, ശ്രീ ബാല ബ്രഹ്മേശ്വര ജോഗുലാംബ, തണ്ടൂർ, ഉംദനഗർ, വികാരാബാദ്, വാറംഗൽ, യാദാദ്രി, യാകുത്പുര, സാഹിരാബാദ് 26 ത്രിപുര 4 അഗർത്തല, ധർമ്മനഗർ, കുമാർഘട്ട്, ഉദയ്പൂർ 27 ചണ്ഡീഗഢ് 1 ചണ്ഡീഗഢ് 28 ജമ്മു കാശ്മീർ 4 ബഡ്ഗാം, ജമ്മു താവി, ശ്രീ മാതാ വൈഷ്ണോ ദേവി കത്ര, ഉധംപൂർ 29 പുതുച്ചേരി 3 കാരക്കൽ, മാഹി, പുതുച്ചേരി 30 ഉത്തർപ്രദേശ് 149 അച്നേര സ്റ്റേഷൻ, ആഗ്ര കാൻറ്റ്.
സ്റ്റേഷൻ, ആഗ്ര ഫോർട്ട് സ്റ്റേഷൻ, ഐഷ്ബാഗ്, അക്ബർപൂർ ജങ്ഷൻ, അലിഗഡ് ജങ്ഷൻ, അമേഠി, അംരോഹ, അയോധ്യ, അസംഗഡ്, ബബത്പൂർ, ബച്രവാൻ, ബദൗൺ, ബാദ്ഷാനഗർ, ബാദ്ഷാപൂർ, ബഹേരി, ബഹ്റൈച്ച്, ബല്ലി
യ, ബൽറാംപൂർ, ബനാറസ്, ബന്ദൻ, ബരാബൻകി ബന്ദൻ, ബറേലി സിറ്റി, ബർഹ്‌നി, ബസ്തി, ബെൽത്താര റോഡ്, ഭാദോഹി, ഭരത്കുണ്ഡ്, ഭട്‌നി, ഭൂതേശ്വർ, ബുലന്ദ്‌സഹർ, ചന്ദൗലി മജ്‌വാർ, ചന്ദൗസി, ചില്‌ബില, ചിത്രകൂട് ധാം കർവി, ചോപ്പാൻ, ചുനാർ ജങ്ഷൻ, ദലിഗഞ്ച്, ദർശനഗർ, ഡിയോറിയ സദർ, ദിൽദാർനഗർ, ഇറ്റാവ ജങ്ഷൻ, അറബാദ് ഫറൂഖാബാദ്, ഫത്തേഹാബാദ്, ഫത്തേപൂർ, ഫത്തേപൂർ സിക്രി, ഫിറോസാബാദ്, ഗജ്‌റൗള, ഗർമുക്തേശ്വർ, ഗൗരിഗഞ്ച്, ഘതംപൂർ, ഗാസിയാബാദ്, ഗാസിപൂർ സിറ്റി, ഗോല ഗോകർനാഥ്, ഗോമതിനഗർ, ഗോണ്ട, ഗോരഖ്പൂർ, ഗോവർദ്ധൻ, ഗോവിന്ദ്പുരി, ഹർസഹൈഗരദ്, ഹർസഹൈഗഡ്, സിറ്റി ഇസത്‌നഗർ, ജങ്‌ഹായ് ജങ്ഷൻ, ജൗൻപൂർ സിറ്റി, ജൗൻപൂർ ജങ്ഷൻ, കനൗജ്, കാൺപൂർ അൻവർഗഞ്ച്, കാൺപൂർ ബ്രിഡ്ജ് ലെഫ്റ്റ് ബാങ്ക്, കാൺപൂർ സെൻട്രൽ, കപ്‌തംഗഞ്ച്, കാസ്‌ഗഞ്ച്, കാശി, ഖലീലാബാദ്, ഖുർജ ജങ്ഷൻ, കോസി കലൻ, കുന്ദ ഹർനാംഗഞ്ച്, ലഖിംപൂർ, ലാൽഗഞ്ച്, ലളിത്പൂർ, ലോഹ്ത, ലഖ്‌നൗ (ചാർബാഗ്), ലഖ്‌നൗ സിറ്റി, മഘർ, മഹോബ, മൈലാനി, മെയിൻപുരി ജങ്ഷൻ, മൽഹൂർ ജങ്ഷൻ, മനക്‌നഗർ ജങ്ഷൻ, മണിക്പൂർ ജങ്ഷൻ, മരിയഹു, മഥുര, മൗ, മീററ്റ് സിറ്റി, മിർസാപൂർ, മോദി നഗർ, മോഹൻലാൽഗഞ്ച്, മൊറാദാബാദ്, നാഗിന, നജിബാബാദ് ജങ്ഷൻ, നിഹാൽഗഡ്, ഒറായ്, പങ്കി ധാം, ഫഫമൗ ജങ്, ഫുൽപൂർ, പിലിഭിത്, പൊഖ്രായാൻ, പ്രതാപ്ഗഢ് ജങ്ഷൻ, പ്രയാഗ് ജങ്ഷൻ, പ്രയാഗ്രാജ്, പിടി.
ദീൻ ദയാൽ ഉപാധ്യായ, റായ്ബറേലി ജംഗ്ഷൻ, രാജാ കി മാണ്ഡി, രാംഘട്ട് ഹാൾട്ട്, രാംപൂർ, രേണുകൂട്, സഹാറൻപൂർ, സഹാറൻപൂർ ജങ്ഷൻ, സേലംപൂർ, സിയോഹാര, ഷാഹ്ഗഞ്ച് ജങ്ഷൻ, ഷാജഹാൻപൂർ, ഷാംലി, ഷിക്കോഹാബാദ് ജങ്ഷൻ, ശിവപൂർ, സിദ്ധാർത്ഥ് നഗർ, സീതാപൂർ ജങ്ഷൻ, സോൻഭദ്ര, ശ്രീ കൃഷ്ണ നഗർ, സുൽത്താൻപൂർ ജങ്ഷൻ, സുറൈമാൻപൂർ, സ്വാമിനാരായൺ ചാപ്പിയ, ടാകിയ, തുളസിപൂർ, തുണ്ട്ല ജങ്ഷൻ, ഉഞ്ചഹാർ, ഉന്നാവോ ജങ്ഷൻ, ഉട്രേഷ്യ ജങ്ഷൻ, വാരണാസി കാന്റ്.
, വാരണാസി സിറ്റി, വിന്ധ്യാചൽ, വീരാംഗന ലക്ഷ്മിഭായി, വ്യാസനഗർ, സഫറാബാദ് 31 ഉത്തരാഖണ്ഡ് 11 ഡെറാഡൂൺ, ഹരിദ്വാർ ജങ്ഷൻ, ഹരാവാല, കാശിപൂർ, കാത്ഗോദം, കിച്ച, കോട്‌വാർ, ലാൽകുവാൻ ജങ്ഷൻ, രാംനഗർ, റൂർക്കി, തനക്പൂർ 32 പശ്ചിമ ബംഗാൾ 94 ആദ്ര, അലിപൂർ ഡുവാർ ജങ്ഷൻ, അലുബാരി റോഡ്, അംബിക കൽന, അനാര, ആൻഡൽ ജങ്ഷൻ, ആൻഡുൽ, അസൻസോൾ ജങ്ഷൻ, അസിംഗഞ്ച്, ബഗ്നാൻ, ബാലി, ബാൻഡൽ ജങ്ഷൻ, ബംഗോൺ ജങ്ഷൻ, ബാങ്കുര, ബരാഭും, ബർദ്ധമാൻ, ബരാക്‌പൂർ, ബെൽഡ, ബെർഹാംപോരെ കോർട്ട്, ബേത്വാദാഹാരി, ഭാലൂക റോഡ്, ബിന്നഗുരി, ബിഷ്ണുപൂർ, ബോൽപൂർ ശാന്തിനികേതൻ, ബേൺപൂർ, കാനിംഗ്, ചന്ദൻ നഗർ, ചന്ദ്പാര, ചന്ദ്രകോണ റോഡ്, ദൽഗാവ്, ദൽഖോല, ദങ്കുനി, ധൂലിയൻ ഗംഗ, ധൂപ്ഗുരി, ദിഘ, ദിൻഹത, ഡുംഡും ജങ്ഷൻ,, ഫലകാത, ഗാർബേതക, ഗീഡ്, ഹാൽദിയ, ഹൽദിബാരി, ഹരിശ്ചന്ദ്രപൂർ, ഹസിമാര, ഹിജ്‌ലി, ഹൗറ, ജൽപായ്ഗുരി, ജൽപായ്ഗുരി റോഡ്, ജംഗിപൂർ റോഡ്, ജലീദ, ജാർഗ്രാം, ജോയ്ചന്ദി പഹാർ, കലിയഗഞ്ച്, കല്യാണി ഘോഷ്പാര, കല്യാണി ജങ്ഷൻ, കാമാഖ്യഗുരി, കത്വ ജങ്ഷൻ, ഖഗ്രഘട്ട് റോഡ്, ഖരഗ്പൂർ, കൊൽക്കത്ത, കൃഷ്ണനഗർ സിറ്റി ജങ്ഷൻ, കുമേദ്പൂർ, മധുകുന്ദ, മാൾഡ കോർട്ട്, മാൾഡ ടൗൺ, മെച്ചെഡ, മിഡ്‌നാപൂർ, നബദ്വിപ് ധാം, നൈഹാത്തി ജങ്ഷൻ, ന്യൂ അലിപുർദുവാർ, ന്യൂ കൂച്ച് ബെഹാർ, ന്യൂ ഫറാക്ക, ന്യൂ ജൽപായ്ഗുരി, ന്യൂ മാൽ ജങ്ഷൻ, പനഗഡ്, പാണ്ഡബേശ്വര്, പാൻസ്‌കുര, പുരുളിയ ജങ്ഷൻ, രാംപുർഹത്ത്, സൈന്തിയ ജങ്ഷൻ, സൽബോണി, സാംസി, സീൽദാ, ഷാലിമാർ, ശാന്തിപൂർ, ഷിയോറഫുലി ജങ്ഷൻ, സീതാറാംപൂർ, സിയുരി, സോനാർപൂർ ജങ്ഷൻ, സൂയിസ, തംലുക്ക്, താരകേശ്വര്, തുലിൻ, ഉലുബേരിയ Total 32 1275 അവലംബം
അമൃത്‌സർ ജില്ല ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Amritsar_district
ഉത്തരേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ പഞ്ചാബിലെ 22 ജില്ലകളിൽ ഒന്നാണ് അമൃത്‌സർ ജില്ല ( പഞ്ചാബി : ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ).
അമൃത്‌സർ നഗരം ആണ് ഈ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം.
പാകിസ്താനിലെ പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തിലെ ജില്ലകളായ ലാഹോർ, കസുർ, ഷേഖ്പുര എന്നിവയുമായും ( രാവി നദി ) തെക്ക് ഫിറോസ്പൂർ ജില്ല( സത്ലജ് നദി ), കപൂർതല ജില്ല( ബിയാസ് ) വടക്ക് ഗുർദാസ്പൂർ ജില്ല എന്നിവയുമായും അതിർത്തി പങ്കിടുന്നു.
2011-ലെ സെൻസസ് കണക്കുകൾ പ്രകാരം പഞ്ചാബിലെ ജില്ലകളിൽ ലുധിയാന ജില്ല കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ജനസംഖ്യയുള്ള ജില്ലയാണിത്.
സിക്കുമതത്തിന്റെ ആസ്ഥാനവും സിഖ് മതക്കാരുടെ വിശുദ്ധ ഗ്രന്ഥമായ ഗുരുഗ്രന്ഥ സാഹിബ് സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന സുവർണ ക്ഷേത്രം (ഹർമന്ദർ സാഹിബ്), ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും രക്തരൂഷിതമായ സംഭവമായ ജാലിയൻവാലാബാഗ് കൂട്ടക്കൊല നടന്ന ജാലിയാൻ വാലാബാഗ് , സിഖ് മത പുരോഹിതരുടെ ഇരിപ്പിടമായ അകാൽ തഖ്ത്‌ , ദുർഗിയാന ക്ഷേത്രം , ഇന്ത്യയുടേയും പാകിസ്താന്റെയും അതിത്തിയിലുള്ള ഒരേയൊരു മുറിച്ചുകടക്കൽ പാത കടന്നുപോകുന്ന വാഗ , അമൃത്‌സർ നഗരത്തിനു സമീപമായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന രഞ്ജിത് സിങ്ങിന്റെ സ്മാരകമായ രാംബാഗ് ഉദ്യാനം  എന്നിവ ഇവിടെയാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
പൊതുവേ നിരപ്പായ അലൂവിയൽ ഭൂവിഭാഗമാണ് ഇത് .
ജില്ലയുടെ മിക്കഭാഗങ്ങളും നല്ല കൃഷിഭൂമികളാണ്.
ഗോതമ്പ് , ചോളം , പയറുവർഗങ്ങൾ, കരിമ്പ് , പരുത്തി , എണ്ണക്കുരുക്കൾ എന്നിവ ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.
ജില്ലയിലെ പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ അമൃത്‌സർ, തരൺ തരൺ, പാത്തി, ജാൻഡ്യാലാ, ഛേഹാർത്താ, മാജീതാ, ഖേംകരൻ എന്നിവയാണ്.
ഗ്രാന്റ് ട്രങ്ക് റോഡും പ്രധാന റെയിൽപ്പാതകളും രാജ സാൻസി അന്താരാഷ്ട്രവിമാനത്താവളവും പ്രധാന ഗതാഗതമാർഗ്ഗങ്ങളാണ്.
പഞ്ചാബിയാണ് അമൃത്‌സരിലെ പ്രധാനഭാഷ, ഇവിടെ ഹിന്ദി , ഇംഗ്ലീഷ് , ഉറുദു എന്നീ ഭാഷകളും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട് .
സുവർണ്ണക്ഷേത്രത്തിനുചുറ്റുമായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന അമൃതസരസ്സിൽ (അമൃതിന്റെ തടാകം) നിന്നുമാണ് അമൃത്‌സർ എന്ന പേർ വന്നത്, അക്‌ബർ ചക്രവർത്തി സിക്കു ഗുരുക്കന്മാരിൽ മൂന്നാമനായിരുന്നു ഗുരു അമർദാസിനു നൽകിയതോ ഗുരു അമർദാസ് തദ്ദേശവാസികളിൽനിന്നും വാങ്ങിയതോ ആയ പ്രദേശത്ത് ആണ് അമൃത്‌സർ  നഗരം നിർമ്മിച്ചതെന്നാണ് സിക്ക് മതവിശ്വാസികൾ കരുതുന്നത്, നാലാമത്തെ സിക്കുഗുരുവായ രാംദാസ് ആണ് അമൃതസരസ് എന്ന പേരിൽ ഒരു പുണ്യ തീർഥം നിർമ്മിച്ചത് .
1573-ലോ ,1579-ലോ ആണ് ഈ നഗരനിർമ്മാണത്തിന് തുടക്കം കുറിക്കപ്പെട്ടത് .
അഞ്ചാമത്തെ ഗുരുവായ അർജൻ സിങ്ങാണ് തടാകമധ്യത്തിലെ തുരുത്തിലുള്ള ദേവാലയത്തിന്റെ പണി പൂർണമാക്കിയത് .
ഈ ക്ഷേത്രം അഫ്ഗാൻകാരുടെ ആക്രമണങ്ങളിൽ പലപ്പോഴായി തകർക്കപ്പെട്ടുവെങ്കിലും രഞ്ജിത് സിങിന്റെ ഭരണകാലത്താണ് വെണ്ണക്കല്ലുകൊണ്ട് നിർമിച്ച് സ്വർണത്തകിടുകൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞത് ചരിത്രം
സിന്ധു നദീതടസംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു ഈ പ്രദേശം പിന്നീട് മഹാനായ അലക്സാണ്ടർ ചക്രവർത്തിയുടെ ബി.സി 326ലെ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഏറ്റവും കിഴക്കുഭാഗത്തെ അതിർത്തിയായിരുന്നു ബിയാസ് നദി .
പിന്നീട് മൗര്യ സാമ്രാജ്യത്തിന്റേയും ഗുപ്ത സാമ്രാജ്യത്തിന്റേയും ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്നു.
കുശാനവംശത്തിലെ പ്രശസ്തനായ ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു കനിഷ്കൻ എ.ഡി. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടം ഭരിച്ചു  പിന്നീട് രജപുത്രർ , ശാഹി രാജവംശം എന്നിവയുടെ കീഴിലായി.
ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത് ഈ ജില്ല ലാഹോർ ഡിവിഷന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു .
അമൃത്‌സർ, തരൺ തരൺ, എന്നീ താലൂക്കുകൾ ഉൾപ്പെട്ടതായിരുന്നു അന്നത്തെ അമൃത്‌സർ ജില്ല ഇന്ത്യയുടെ വിഭജനസമയത്ത് ലാഹോർ ഡിവിഷനിലെ അമൃത്‌സർ ഒഴികെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ പാകിസ്താനിൽ ലയിപ്പിച്ചു.
30 ശതമാനത്തോളം വരുന്ന മുസ്ലീങ്ങൾ പാകിസ്താനിലേക്കും പടിഞ്ഞാറൻ പഞ്ചാബിലെ ഹിന്ദുക്കളും സിക്കുകാരും ഇന്ത്യയിലേക്കും പലായനം ചെയ്യേണ്ടതായി വന്നു.
1947-ലെ വിഭജനത്തിനു മുമ്പേ ജനസംഖ്യയിൽ 60% സിക്കുകാർ ആയിരുന്നു.
2001 -ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം അമൃത്‌സർ ജില്ല ജനസംഖ്യയിൽ 77% സിക്കുകാരും  21% ഹിന്ദുക്കളുമാണ്.
ഇന്ത്യയിലെ പതിനഞ്ചാം കാനേഷുമാരി കണക്കുകൾ പ്രകാരം അമൃത്‌സർ ജില്ലയിലെ ജനസംഖ്യ 24,90,891, ആണ്, ഇത് ഏകദേശം കുവൈറ്റിലേയോ നെവാഡായിലേയോ ജനസംഖ്യക്ക് സമാനമാണ്.
ഇന്ത്യയിലെ 640 ജില്ലകളിൽ ജനസംഖ്യയിൽ 175-ആം സ്ഥാനത്താണ് അമൃത്‌സർ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം, ജനസംഖ്യാ സാന്ദ്രത 932/ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ ആണ് .
2001-2011 കാലയളവിലെ ജനസംഖ്യാ വർധനവ് 15.48% ആണ്.
സ്ത്രീ പുരുഷ അനുപാതം 884	 ആയ ഇവിടത്തെ സാക്ഷരതാനിരക്ക് 77.2% ആണ്.
മതങ്ങൾ മതം ശതമാനം സിക്കുകാർ 68.94% ഹിന്ദു 27.74% ക്രിസ്ത്യൻ 2.18% ഇസ്ലാം 0.50% മറ്റുള്ളവർ 0.64% ഭൂമിശാസ്ത്രം
വടക്ക്പടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിൽ വടക്കൻ പഞ്ചാബിൽ പാകിസ്താൻ, കപൂർതല ജില്ല, ഗുർദാസ്പൂർ ജില്ല, തരൺ തരൺ ജില്ല എന്നിവയ്ക്കിടയിലായി അമൃത്‌സർ ജില്ല സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
അമൃത്‌സർ I, അമൃത്‌സർ II, അജ്നാല, ബാബ ബകാല എന്നീ താലൂക്കുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് ഈ ജില്ല.
തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മൺസൂൺ ഒഴികെയുള്ള സമയങ്ങളിൽ വരണ്ട കാലാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുന്ന ഇവിടത്തെ ഉഷ്ണകാലം ചൂടേറിയതുമാണ് നവംബർ മുതൽ മാർച്ച് വരെ ശൈത്യകാലം അനുഭവപ്പെടുന്ന ഇവിടെ ഉഷ്ണകാലം ഏപ്രിൽ മുതൽ ജൂൺ വരെയാണ്, ജൂലൈ മുതൽ സെപ്തംബർ ആദ്യവാരം വരെയാണ്.
ശരാശരി 541.9mm മഴ ലഭിക്കുന്നു.
തെക്ക് പടിഞ്ഞാറുനിന്നും (ഖാരയിൽ 435.5 mm) വടക്കുകിഴക്കേക്ക് (രയ്യയിൽ 591.7 mm )ചെല്ലുന്തോറും മഴയുടെ അളവ് കൂടിവരുന്നു.
ഓരോ വർഷവും ലഭിക്കുന്ന മഴയുടെ 74 ശതമാനവും ജൂൺ -സെപ്തംബർ കാലത്താണ് ലഭിക്കുന്നത്.
13 ശതമാനത്തോളം വർഷപാതം ഡിസംബർ-ഫെബ്രുവരി കാലയളവിൽ ലഭിക്കുന്നു.
കാലാവസ്ഥ പട്ടിക for Amritsar J F M A M J J A S O N D 28.0 13 1 21.7 20 3 29.0 25 9 12.2 32 11 14.4 41 16 57.6 42 22 186.2 45 26 184.1 35 25 102.2 35 22 24.8 32 14 6.2 21 6 14.8 15 2 താപനിലകൾ °C ൽ ആകെ പ്രെസിപിറ്റേഷൻ മില്ലിമീറ്ററിൽ source: IMD ഇംപീരിയൽ കോൺവെർഷൻ J F M A M J J A S O N D 1.1 56 34 0.9 68 37 1.1 78 49 0.5 90 51 0.6 105 61 2.3 108 72 7.3 114 78 7.2 96 78 4 94 72 1 90 58 0.2 70 43 0.6 60 35 താപനിലകൾ °F ൽ ആകെ പ്രെസിപിറ്റേഷൻ ഇഞ്ചുകളിൽ ഭരണസം‌വിധാനം
അമൃത്‌സർ  നഗരമാണ് അമൃത്‌സർ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം.
ഈ ജില്ലയെ അമൃത്‌സർ I, അമൃത്‌സർ II, അജ്നാല, ബാബ ബകാല എന്നീ താലൂക്കുകളും   അജ്നാല,അട്ടാരി, ചോഗവാൻ, ഹർഷാ ചിന, ഝണ്ഡിയാല, മാജിത, രയ്യ , തർസിക, വേർക എന്നീ ബ്ലോക്കുകളും ആയി വിഭജിച്ചിരിക്കിന്നു.
അമൃത്‌സർ ലോക്സഭാമണ്ഡലം, അജ്നാല, രാജാ സാൻസി, മജിത, ഝണ്ഡിയാല, അമൃത്‌സർ  നോർത്ത്, അമൃത്‌സർ വെസ്റ്റ്, അമൃത്‌സർ സെന്റ്രൽ, അമൃത്‌സർ ഈസ്റ്റ്, അമൃത്‌സർ സൗത്ത്, അട്ടാരി,  ബാബ ബകാല എന്നീ നിയമസഭാമണ്ഡലങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് അമൃത്‌സർ ജില്ല.
സമ്പദ് ഘടന
അമൃത്‌സറിലെ പ്രധാന വ്യവസായങ്ങൾ നെയ്ത്തും രാസദ്രവ്യനിർമ്മാണവുമാണ്.
തുകൽ നിർമ്മാണം , കസവുവസ്ത്രനിർമ്മാണം, ധാന്യങ്ങൾ പൊടിക്കുന്ന മില്ലുകൾ,  യന്ത്രനിർമ്മാണ വ്യവസായം എന്നിവയ്ക്കും അമൃത്‌സർ പ്രശസ്തമാണ് വിദ്യാഭ്യാസം
1969-ൽ ആദ്യ സിക്ക് ഗുരുവായിരുന്ന ഗുരു നാനാക്കിന്റെ അഞ്ഞൂറാം ജന്മദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ഗുരു നാനാക് യൂണിവേഴിറ്റി ,  1892-ൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ഖൽസ കോളേജ് , അമൃത്സർ ,ഗവണ്മെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്,  ഗവണ്മെന്റ് ഡെന്റൽ കോളേജ് എന്നിവയാണ് അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ പ്രധാന വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ.
ഈ ജില്ലയിലെ മറ്റുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ ഗവണ്മെന്റ് പോളിറ്റെക്നിക് ബി.ബി.കെ. ഡി.എ.വി. കോളേജ് ഫൊർ വിമൻ ഡി.എ.വി. കോളേജ് ഡി.എ.വി. കോളേജ് ഫൊർ എജുക്കേഷൻ ഗുരു രാംദാസ് ഡെന്റൽ കോളേജ് ഗുരു രാംദാസ് ഇൻസ്റ്റ്യിറ്റ്യൂട്ട് ഫൊർ മെഡിക്കൽ സയൻസസ്.
ഹിന്ദു സഭ കോളേജ് എൽ.എൻ. ആയുർവേദിക് കോളേജ് എസ്.ആർ. ഗവണ്മെന്റ് കോളേജ് ഫൊർ വിമൻ ഷഹ്സാദ നന്ദ് കോളേജ് ഫൊർ വിമൻ ശ്രീ ഗുരു തേജ് ബഹാദൂർ കോളേജ് പ്രധാന ആരാധനാലയങ്ങൾ
സുവർണ ക്ഷേത്രം , ദുർഗിയാന ക്ഷേത്രം , രാം തീർഥ്, ജുമാ മസ്ജിദ് ഖൈറുദ്ദീൻ, എന്നിവയാണ് പ്രധാന ആരാധനായലങ്ങൾ
ഇവിടത്തെ സിഖുകാർക്കിടയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉത്സവങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഒരു കാർഷിക ഉത്സവമായ ബൈശാഖി .
അമൃത്സർ നഗരത്തിന് പതിനൊന്ന് കിലോമീറ്റർ പടിഞ്ഞാറായി അമൃത്‌സർ ലൊപോകെ റോഡിൽ ആണ് രാം തീർഥം നിലകൊള്ളുന്നത്.
വാല്മീകി രാമായണം രചിച്ചതും, സീത വാല്മീകിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ കഴിഞ്ഞിരുന്നതും ലവ കുശന്മാർ ജനിച്ചു വളർന്നതും ഇവിടെയാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
ദീപാവലിക്ക് ശേഷം രണ്ട് ആഴ്ച കഴിഞ്ഞ് അഞ്ചു ദിവസത്തോളം നീളുന്ന ഒരു മേള ഇവിടെ നടത്തപ്പെടുന്നു.
ആ സമയത്ത് ഒരു ലക്ഷത്തോളം തീർഥാടകർ ഇവിടം സന്ദർശിക്കുന്നതായി കണാക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
പൗർണമി രാത്രിയിലെ ആദ്യമണിക്കൂറുകളിൽ സ്ത്രീകൾ നെയ്‌വിളക്കുകൾ കത്തിച്ച് തടാകത്തിലൊഴുക്കുന്നത് ഈ മേളയിലെ ഒരു പ്രധാന ചടങ്ങാണ് .
അമെരിസിയം ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Americium 95 plutonium ← americium → curium Eu ↑ Am ↓ (Uqp) ആവർത്തനപ്പട്ടിക - വികസിത ആവർത്തനപ്പട്ടിക വിവരണം പേര് , പ്രതീകം , അണുസംഖ്യ americium, Am, 95 കുടുംബം actinides ഗ്രൂപ്പ് , പിരീഡ് , ബ്ലോക്ക് n/a , 7 , f രൂപം silvery white sometimes yellow സാധാരണ ആറ്റോമിക ഭാരം (243) g·mol − 1 ഇലക്ട്രോൺ വിന്യാസം [ Rn ] 5f 7 7s 2 ഓരോ ഷെല്ലിലേയും ഇലക്ട്രോണുകൾ 2, 8, 18, 32, 25, 8, 2 ഭൗതികസ്വഭാവങ്ങൾ Phase solid സാന്ദ്രത (near r.t. ) 12 g·cm − 3 ദ്രവണാങ്കം 1449 K (1176 ° C , 2149 ° F ) ക്വഥനാങ്കം 2880 K (2607 ° C , 4725 ° F ) ദ്രവീകരണ ലീനതാപം 14.39 kJ·mol − 1 Heat capacity (25 °C)  62.7 J·mol − 1 ·K − 1 Vapor pressure P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k at T (K) 1239 1356 Atomic properties ക്രിസ്റ്റൽ ഘടന hexagonal ഓക്സീകരണാവസ്ഥകൾ 6, 5, 4, 3 ( amphoteric oxide) ഇലക്ട്രോനെഗറ്റീവിറ്റി 1.3  (Pauling scale) അയോണീകരണ ഊർജ്ജം 1st:  578 kJ/mol Atomic radius 175 pm Miscellaneous Magnetic ordering no data താപ ചാലകത (300 K)  10 W·m − 1 ·K − 1 CAS registry number 7440-35-9 Selected isotopes Main article: Isotopes of അമെരിസിയം iso NA half-life DM DE ( MeV ) DP 241 Am syn 432.2 y SF - - α 5.638 237 Np 242 m Am syn 141 y IT - α 238 Np SF - 243 Am syn 7370 y SF - - α 5.438 239 Np അവലംബങ്ങൾ
അണുസംഖ്യ 95 ആയ മൂലകമാണ് അമെരിസിയം .
Am ആണ് ആവർത്തനപ്പട്ടികയിലെ ഇതിന്റെ പ്രതീകം.
ഇത് ഒരു കൃത്രിമ (മനുഷ്യ നിർ‌മിത) മൂലകമാണ്.
റേഡിയോ ആക്ടീവായ ഈ ലോഹ ആക്ടിനൈഡ് 1944ൽ ആണ് ആദ്യമായി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്.
ന്യൂട്രോൺ കണങ്ങളെ പ്ലൂട്ടോണിയവുമായി കൂട്ടിമുട്ടിപ്പിച്ചായിരുന്നു അത്.
യൂറോപ്പിയത്തിന് പേരിട്ട രീതിയിൽ അമെരിക്കാസുമായി (ഉത്തര-ദക്ഷിണ അമേരിക്കൻ വൻകരകളെ ചേർത്ത് വിളിക്കുന്ന പേര്) ബന്ധപ്പെടുത്തി ഈ മൂലകത്തെ അമെരിസിയം എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തു.
ശുദ്ധമായ അമെരിസിയത്തിന് വെള്ളികലർന്ന വെള്ള തിളക്കമുണ്ട്.
റൂം താപനിലയിൽ ഈർപ്പമില്ലാത്ത വായുവിൽ പതുക്കെ നാശനം സംഭവിക്കുന്നു.
പ്ലൂട്ടോണിയത്തേക്കാളും നെപ്റ്റ്യൂണിയത്തേക്കാളും വെള്ളി നിറമുള്ളതാണ്.
നെപ്റ്റ്യൂണിയത്തേക്കാളും യുറേനിയത്തേക്കാളും വലിവ്ബലവുമുണ്ട്.
241 Am ന്റെ ആൽഫ ഉൽസർജനം റേഡിയത്തിന്റേതിനേക്കാൾ മൂന്നിരട്ടിയാണ്.
ഗ്രാം ഭാരം 241 Am ശക്തിയേറിയ ഗാമ കിരണങ്ങൾ പുറത്തുവിടുന്നു.
ഈ മൂലകം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നയാളിൽ ഇത് സാരമായ പല പ്രശ്നങ്ങളും ഉണ്ടാക്കുന്നു.
കിലോഗ്രാം അളവിൽ ഉൽ‌പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഈ മൂലകത്തിന് ചില ഉപയോഗങ്ങളുണ്ട്.
താരതമ്യേന ശുദ്ധമായ അളവിൽ നിർമ്മിക്കാവുന്നതിനാൽ 241 Am ഐസോട്ടോപ്പ് ആണ് കൂടുതൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്.
കൃത്രിമ മൂലകങ്ങളിൽ വീട്ടാവശ്യങ്ങൾക്കായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന ഒരേയൊരു മൂലകമാണ് അമെരിസിയം.
വീടുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന പുക കണ്ടുപിടിക്കുന്ന ഉപകരണത്തിന്റെ‌(smoke detector) ഒരുതരത്തിൽ വളരെരെ ചെറിയ അളവിൽ (ഏകദേശം 0.2 മൈക്രോഗ്രാം) അമെരിസിയം ഉപയോഗിക്കുന്നു.
അയോണീകരണ റേഡിയേഷന്റെ സ്രോതസ്സായിട്ടാണിത്.
ഷിക്കാഗോ സർ‌വകലാശാലയിലെ യുദ്ധകാല മെറ്റലർജിക്കൽ പരീക്ഷണശാലയിലെ ഗ്ലെൻ ടി.സീബോർഗ്,  ലിയോൺ ഒ.മോർഗൻ, റാല്ഫ് എ.ജെയിംസ്, ആൽബെർട്ട് ഗിയോർസോ എന്നിവർ ചേർന്നാണ് ആദ്യമായി അമെരിസിയം സൃഷ്ടിച്ചത്.
1944ൽ ആയിരുന്നു അത്.
ഈ പുതിയ മൂലകം അതിന്റെ ഓക്സൈഡുകളിൽനിന്നും വളരെ സങ്കീർണ്ണമായ അനേകം ഘട്ടങ്ങളുള്ള പ്രക്രിയയിലൂടെയാണ് വേർതിരിക്കുന്നത്.
സംശ്ലേഷണവും വേർതിരിക്കലും ഭൗതികഗുണങ്ങൾ രാസഗുണങ്ങൾ മൂലകങ്ങളുടെ ആവർത്തനപ്പട്ടിക H He Li Be B C N O F Ne Na Mg Al Si P S Cl Ar K Ca Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn Ga Ge As Se Br Kr Rb Sr Y Zr Nb Mo Tc Ru Rh Pd Ag Cd In Sn Sb Te I Xe Cs Ba La Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu Hf Ta W Re Os Ir Pt Au Hg Tl Pb Bi Po At Rn Fr Ra Ac Th Pa U Np Pu Am Cm Bk Cf Es Fm Md No Lr Rf Db Sg Bh Hs Mt Ds Rg Cn Nh Fl Mc Lv Ts Og ക്ഷാരലോഹങ്ങൾ ക്ഷാരീയമൃത്തികാലോഹങ്ങൾ ലാന്തനൈഡുകൾ ആക്റ്റിനൈഡുകൾ സംക്രമണ ലോഹങ്ങൾ മറ്റു ലോഹങ്ങൾ അർദ്ധലോഹങ്ങൾ അലോഹങ്ങൾ ഹാലൊജനുകൾ ഉൽകൃഷ്ട വാതകങ്ങൾ രാസസ്വഭാവം കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ പറ്റിയിട്ടില്ലാത്ത മൂലകങ്ങൾ
അമൃത് മഹൽ പശു ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Amrit_Mahal
കർണ്ണാടകയിലെ ചിക്മഗളൂർ , ചിത്രദുർഗ , ഹസൻ, ഷിമോഗ , തുംകൂർ, ദാവൺഗരെ എന്നീ മേഖലകളിൽ കണ്ട് വരുന്ന നാടൻ ജനുസിൽപ്പെട്ട ഒരു കന്നുകാലി വിഭാഗമാണ് അമൃത് മഹൽ (ഇംഗ്ലീഷ് : Amrit Mahal, Kannada:ಅಮೃತ ಮಹಲ್).
അമൃത് എന്നാൽ പാൽ , മഹൽ എന്നാൽ വീട്.
അമൃത്മഹാൽ എന്നാൽ പാലിന്റെ വീട് എന്നാണ്.
ഈ രണ്ട് വാക്കുകൾ സമന്വയിപ്പിച്ച് അമൃത് മഹൽ എന്ന് പൗരാണിക കാലം മുതൽ വിളിച്ച് പോന്നു.
ഈ ഇനത്തെ “ജവാരി ദാന”, “ദൊദ്ദദാന”, “നമ്പർ ഡാന” എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
1617-1704 ൽ മൈസൂർ മഹാരാജാവ് മൻ‌മന്യ ശ്രീ ചിക്കാദേവരാജ വോഡയർ അവരുടെ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ഇവയുടെ സംരക്ഷണ വിപണന കേന്ദ്രങ്ങൾ ആരംഭിക്കുകയും അത്തരം സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് വെണ്ണപ്പുര 'ബട്ടർ ബൂത്ത്' എന്ന പേര് നൽകുകയും ചെയ്തു.
1799 ൽ ടിപ്പു സുൽത്താൻ ഇതിനെ 'അമൃത് മഹൽ' എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യുകയും ഇതിന്റെ വികസനത്തിൽ താൽപര്യം പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
ക്രിസ്തുവർഷം 1572 നും 1636 നും ഇടയിൽ മൈസൂർ ഭരണാധികാരി സ്ഥാപിച്ച രാജ ഗോശാലയിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിച്ചെടുത്ത ഒരു പ്രത്യേക നാടൻ കന്നുകാലി ഇനമാണ് ഇത് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
ആന്ധ്രാപ്രദേശിൽ നിന്ന് തമിഴ്‌നാട് , കർണാടക , തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിലേയ്ക്ക് കുടിയേറിയ നായ്ക്കർ അഥവാ ഗോല വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ടവർ  പരിപാലിച്ച് പോന്നിരുന്ന നാടൻ ഇനമായ ഹാലിക്കർ ഇനവുമായി ഇതിന് ജനിതക ബന്ധമുണ്ടെന്ന് പഠനങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു.
ഇത് പ്രധാനമായും ചാര, വെളുപ്പ് മുതൽ കറുപ്പ് വരെ നിറങ്ങളിലാണ് വരുന്നത്.
ചില പശുക്കളിൽ വെളുത്ത ചാരനിറത്തിലുള്ള പാടുകളും കാണാം.
ചില മൃഗങ്ങളിൽ മുഖത്തും മഞ്ഞനിറത്തിലും വെളുത്ത ചാരനിറത്തിലുള്ള അടയാളങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു.
ശക്തിക്കും സഹിഷ്ണുതയ്ക്കും പേരുകേട്ട ഇനമായ ഇതിനെ രാജാക്കന്മാർ യുദ്ധത്തിനും ചരക്ക് നീക്കത്തിനും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
2013 ലെ ഇന്ത്യൻ കന്നുകാലി സർവ്വേയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഏകദേശം 105343 എണ്ണം ഈ ഇനത്തിൽ നിലവിൽ ഉള്ളതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഒരു കറവക്കാലത്ത് ശരാശരി 572 കിലോ പാൽ മാത്രമേ ലഭിയ്ക്കൂ എങ്കിലും മറ്റ് നാടൻ ഇനങ്ങളെപ്പോലെത്തന്നെ ഇതിന്റെ പാലിനും ഔഷധഗുണങ്ങളും പോഷകസമ്പുഷ്ടിയും ഉള്ളതായി പഠനങ്ങളിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ചിത്രശാല Amrit Mahal cow Amrit Mahal Bull അവലംബം പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ http://dairyknowledge.in/article/amritmahal Archived 2020-07-13 at the Wayback Machine .
അമൃത് റായ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Amrit_Rai
ഒരു ഹിന്ദി സാഹിത്യകാരനാണ് അമൃത റോയ് .
നിരൂപകൻ, കഥാകൃത്ത്, നോവലിസ്റ്റ്, സഞ്ചാരസാഹിത്യകാരൻ, ജീവചരിത്രകാരൻ എന്നീ നിലകളിൽ ആധുനിക ഹിന്ദി സാഹിത്യത്തിൽ ഇദ്ദേഹം പ്രാമുഖ്യമർഹിക്കുന്നു.
പ്രസിദ്ധ ഹിന്ദി നോവലിസ്റ്റായ പ്രേംചന്ദിന്റെ മകനായി 1921-ൽ കാൺപൂരിൽ ജനിച്ചു.
ബാല്യം മുതൽ പിതാവിന്റെ ശിക്ഷണത്തിൽ സാഹിത്യകൃതികൾ വായിക്കുവാനുള്ള സന്ദർഭം കിട്ടി.
ഗദ്യവും പദ്യവും ഒന്നുപോലെ കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള കഴിവ് ഇദ്ദേഹത്തിന് ചെറുപ്പത്തിലെ തന്നെ കിട്ടിയിരുന്നുവെങ്കിലും പില്ക്കാലത്ത് ഒരു ഗദ്യകാരനായിട്ടാണ് യശസ്സാർജിച്ചത്.
അലഹബാദ് സർവകലാശാലയിൽനിന്ന് ഇംഗ്ളീഷ് സാഹിത്യം ഐച്ഛികമായെടുത്ത് എം.എ. ബിരുദം നേടി.
വിദ്യാഭ്യാസത്തിനുശേഷം മുഴുവൻ സമയവും സാഹിത്യസൃഷ്ടിക്കുവേണ്ടി വിനിയോഗിച്ചു.
നോവൽ, ചെറുകഥ, വിമർശനം, യാത്രാവിവരണം എന്നീ സാഹിത്യശാഖകളിൽ ഇദ്ദേഹം വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ബീജ് , നാഗാഫനീ കാ ദേശ് , ഹാഥീ കേ ദാന്ത് എന്നീ നോവലുകളും ഇതിഹാസ് , കസ്ബേ കാ ഏക് ദിൻ , ഭോർസേ പഹലേ , കഠ്ഘറേ, ഗീലീമിട്ടീ എന്നീ ചെറുകഥാസമാഹാരങ്ങളും റോയിയുടെ എണ്ണപ്പെട്ട കൃതികളാണ്.
നയീ സമീക്ഷാ എന്ന വിമർശനഗ്രന്ഥം ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ നിരൂപണനിപുണതയ്ക്ക് ഉദാഹരണമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
രബീന്ദ്രനാഥ ടാഗോറിന്റെ രബീന്ദ്ര നിബന്ധമാലയുടെ പരിഭാഷയും ഏതാനും യാത്രാവിവരണങ്ങളും ഇദ്ദേഹം ഹിന്ദിക്ക് സംഭാവന ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
പക്ഷേ, ഇവയിൽ നിന്നെല്ലാം ഭിന്നവും ഉത്കൃഷ്ടവുമായ പ്രേംചന്ദ് കലം കാ സിപാഹി (പ്രേംചന്ദ് എന്ന തൂലികപടയാളി) എന്ന ഗ്രന്ഥമാണ് റോയിയുടെ പ്രകൃഷ്ടകൃതിയായി സാഹിത്യലോകം അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്.
650 പുറങ്ങളുള്ള ഈ ഗ്രന്ഥം പ്രേംചന്ദിന്റെ സംഭവബഹുലമായ ജീവിതത്തെ വിവരിക്കുന്നു.
ജീവചരിത്രരചനയ്ക്കും സാഹിത്യനിരൂപണത്തിനും തികച്ചും നൂതനമായ മാതൃക നല്കുന്ന ഈ കൃതിക്ക് 1963-ൽ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ അവാർഡു ലഭിക്കുകയുണ്ടായി.
സോവിയറ്റ് ലാൻഡ് നെഹ്റു അവാർഡ്, നെഹ്റു ഫെലോഷിപ്പ് തുടങ്ങിയവയും ഇദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
കടപ്പാട്: കേരള സർക്കാർ ഗ്നൂ സ്വതന്ത്ര പ്രസിദ്ധീകരണാനുമതി പ്രകാരം ഓൺലൈനിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാളം സർ‌വ്വവിജ്ഞാനകോശത്തിലെ അമൃത റോയ് എന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം ഈ ലേഖനത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.
എയ്ഞ്ചലിക്ക സിങ്കിൾട്ടൺ വാൻ ബ്യൂറൻ
സാറാ എയ്ഞ്ചലിക്ക സിങ്കിൾട്ടൺ വാൻ​ ബ്യൂറൺ (ജീവിതകാലം; ഫെബ്രുവരി 13, 1818 – ഡിസംബർ 29, 1877), എട്ടാമത്തെ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡൻറായിരുന്ന മാർട്ടിൻ വാൻ ബ്യൂറൻറെ മരുമകളായിരുന്നു.
അവർ വിവാഹം കഴിച്ചിരുന്നത് പ്രസിഡൻറിനെ പുത്രനായ അബ്രഹാം വാൻ ബ്യൂറനെ യായിരുന്നു.
പ്രസിഡൻറിൻറെ ഭാര്യയായിരുന്ന ഹന്നാ വാൻ ബ്യൂറൻ 17 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പു മരണമടയുകയും പിന്നീട് വിഭാര്യനായി ജീവിക്കുകയും ചെയ്തതിനാൽ പ്രഥമവനിതയുടെ പദവി എയ്ഞ്ചലിക്കായുടെ ചുമതലയിലായിത്തീർന്നു.
ഒരു പ്രസിഡൻറിനെ വിവാഹം കഴിക്കാതെ തന്നെ പ്രഥമവനിതയുടെ പദവിയിലെത്തുകയും ആ പദവിയിലിരുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വനിതയുമായിരുന്നു എയ്ഞ്ചലിക്ക.
എയ്ഞ്ചല ബെസെറ
എയ്ഞ്ചല ബെസെറ അസെവെഡോ 1957 ജൂലൈ 17 ന് കോളമ്പിയയിലെ കാലിയിൽ ജനിച്ച കൊളമ്പിയൻ എഴുത്തുകാരിയാണ് .
2009 ൽ പ്ലാനെറ്റ-കാസ ഡെ അമേരിക്ക അവാർഡ് (പ്രിമിയോ പ്ലാനെറ്റ-കാസ ഡെ അമേരിക്ക), 2005 ൽ അസോറിൻ പ്രൈസ് (പ്രിമിയോ അസോറിൻ), 4 ചിക്കാഗോ ലാറ്റിൻ ലിറ്റററി അവർഡുകൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി അവാർഡുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
എയ്ഞ്ചലയുടെ കൃതികൾ23 ഭാഷകളിലേയ്ക്കു മൊഴിമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുകയും 50 ൽ അധികം രാജ്യങ്ങളി‍ൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
സ്പാനിഷ് ഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന എഴുത്തുകാരിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വായിക്കപ്പെടുന്ന കൃതികളുടെ ഉടമയാണ് എയ്ഞ്ചല.
ഗബ്രിയേൽ ഗാർഷ്യ മാർക്കേസിനു ശേഷം ഏറ്റവും കൂടുതൽ വായിക്കകുയും ചർച്ച ചെയ്യപ്പെടുകുയും ചെയ്ത എഴുത്തുകാരിയാണ് എയ്ഞ്ചല ബെസെറ.
മാജിക്കൽ ഐഡിയലിസത്തിൻറെ ഉപജ്ഞാതാവായി അവർ വാഴ്ത്തപ്പെടുന്നു.
കൊളമ്പിയൻ പട്ടണമായ കാലിയിൽ മാർക്കോ ടുളിയോ ബാസെറായുടെയും സിലിയ അസെവെഡോയുടെയും ഏഴുമക്കളിൽ (5 പെൺമക്കളും 2 ആൺമക്കളും) അഞ്ചാമത്തെയാളായിട്ടാണ് അവരുടെ ജനനം.
അവർ ജെ.എം. ബാരീയുടെ “പീറ്റർ ആന്റ് വെന്റി” എന്ന ആദ്യ പുസ്തകം വായിക്കുന്നത് തന്റെ ആറാമത്തെ വയസിലായിരുന്നു.
സാഹിത്യത്തിലേയ്ക്കുള്ള അവരുടെ ആകർഷണം നിർണ്ണയിക്കുന്നതിൽ ഈ പുസ്തകം വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിരുന്നു.
നീരീക്ഷണങ്ങൾ, ഭാവന, നിശ്ശബ്ദത എന്നിവ സമന്വയിപ്പിച്ച്  ചെറുപ്രായത്തിൽ അവർ ആദ്യ കഥകൾ രചിച്ചുതുടങ്ങി.
യൌവ്വനകാലം മുഴുവൻ അനേകം കവിതകളെഴുതുന്നതിൽ ബത്തശ്രദ്ധയായിരുന്നു.
ഇക്കാലത്തെഴുതിയ കഥകളുടെ സമാഹാരങ്ങൾ “അൽമ അബിയെർട്ട” (Open Soul) എന്ന പേരിൽ പുറത്തുവന്നിരുന്നു.
പതിനേഴാമത്തെ വയസിൽ എയ്ഞ്ചല ഹംബെർട്ടോ ടല്ലെസിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു.
1980 കാലിയിൽ വച്ച് അവർക്ക് ഒരു മകൾ ജനിക്കുകയുണ്ടായി.
വിവാഹത്തിനും ശേഷം താൽക്കാലികമായി സാഹിത്യലോകത്തുനിന്നു പിൻവാങ്ങിയ അവർ സാമ്പത്തികശാസ്ത്രം പഠിക്കുകയും 1982 ൽ വാർത്താവിനിമയ പരസ്യ-ഡിസൈൻ കോഴ്സിൽ ഒരു ഓണേഴ്സ് ബിരുദമെടുക്കുകയും ചെയ്തു.
ഇക്കാലത്ത് ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര പരസ്യക്കമ്പനിയിൽ ക്രിയേറ്റീവ് ഡയറക്ടറായി ജോലി സമ്പാദിക്കുകയും ചെയ്തു.
1987 ൽ വിവാഹമോചനം നേടിയശേഷം അവർ ബഗോട്ടയിലേയ്ക്കു പോകുകയും അവിടെ പരസ്യ-ഡിസൈൻ മേഖലിയിലെ തന്റെ ജോലി വിജയകരമായി തുടരുകയും ചെയ്തു.
അവരുടെ പരസ്യകലയിലെ സർഗ്ഗ സൃഷ്ടികൾകളുടെ പേരിൽ അനേകം അവാർഡുകൾ കരസ്ഥമാക്കുകയും ചെയ്തു.
1988 ൽ ഒരു പരസ്യദാതാവും എഴുത്തുകാരനുമായ ജോക്വിൻ ലോറെന്റെയുമായി കണ്ടുമുട്ടുകയും താമസിയാതെ വിവാഹിതരാകുകയും ചെയ്തു.
അവർക്ക് 1993 ൽ ബാർസിലോണയിൽവച്ച് രണ്ടാമത്തെ മകളായ മരിയ ജനിച്ചു.
എയ്ഞ്ചല ബാർസിലോണയിലേയ്ക്കു പോകുകയും അടുത്ത 13 വർഷങ്ങൾ സ്പെയിനിലെ ഒരു പ്രധാന പരസ്യ ഏജൻസിയിൽ ക്രിയേറ്റീവ് വൈസ് പ്രസിഡന്റായി സ്ഥാനമേറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്തു.
2000 ൽ അവർ തൊഴിൽരംഗത്തുനിന്ന് രാജിവയ്ക്കുകയും പൂർണ്ണമായി സാഹിത്യലോകത്തേയ്ക്കു ശ്രദ്ധ തിരിക്കുകയും ചെയ്തു.
എയ്ഞ്ചൽ ജോൺ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Angel_John
എസ്.എൽ. പുരം ജയസൂര്യയുടെ സംവിധാനത്തിൽ മോഹൻലാൽ , ശാന്തനു ഭാഗ്യരാജ് , ലാലു അലക്സ് , നിത്യ മേനോൻ എന്നിവർ പ്രധാനവേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച് 2009-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു മലയാളചലച്ചിത്രമാണ് എയ്ഞ്ചൽ ജോൺ .
ശാന്തനു ഭാഗ്യരാജ് അഭിനയിച്ച ആദ്യ മലയാളചിത്രമാണ്.
ക്രിയേറ്റീവ് ടീമിന്റെ ബാനറിൽ കെ.കെ. നാരായണൻ നിർമ്മിച്ച ഈ ചിത്രം മാക്സ്‌ലാബ് റിലീസ് ആണ് വിതരണം ചെയ്തത്.
ജിം കാരി അഭിനയിച്ച ബ്രൂസ് ഓൾമൈറ്റി (Bruce Almighty) എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രവുമായി ഈ ചലച്ചിത്രത്തിന്റെ കഥക്ക് നല്ല സാമ്യമുണ്ട്.
കഥ, തിരക്കഥ, സംഭാഷണം എന്നിവയെല്ലാം നിർവ്വഹിച്ചത് എസ്.എൽ. പുരം ജയസൂര്യ , മനാഫ് എന്നിവർ ചേർന്നാണ്.
മനാഫിന്റെ ആദ്യ ചിത്രമാണിത്.
ലക്ഷ്യബോധമില്ലാത്ത ഒരു ചെറുപ്പക്കാരനാണ് മറഡോണ (ശാന്ത്നൂ), വിഡ് ing ിയല്ലാതെ പ്രായോഗികമായി ഒന്നും ചെയ്യാതെ സമയം പാഴാക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു.
അവനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ജീവിതത്തിലെ എല്ലാം രസകരമാണ്.
എളുപ്പവഴി പുറത്തെടുക്കാൻ അവൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു, ജീവിതത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നില്ല.
ജോസഫിന്റെ (ലാലു അലക്സ്), ബാങ്കർ, മേരി (അംബിക) എന്നിവരുടെ ഏക മകനാണ്.
സുന്ദരമായ സോഫിയ (നിത്യ മേനോൻ) മാത്രമാണ് കൈകാലുകൾ ഉള്ളതും പരാജയപ്പെട്ട ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവായ കുറുവില്ലയുടെ (വിജയരാഘവൻ) മകളുമാണ്.
ചങ്ങാതിമാരുടെ കൂട്ടായ്മയിൽ പ്രവേശിച്ച് പരാജയപ്പെടുന്ന ഒരു ഇന്റർനെറ്റ് കഫെ ആരംഭിച്ച് നഷ്ടം നികത്താനും മയക്കുമരുന്നിന് അടിമയാകുന്ന ‘ഈസി മണി’ കൊണ്ട് ആകർഷിക്കപ്പെടുന്നതിലൂടെയും മറഡോണ തന്റെ ജീവിതം താറുമാറാക്കുന്നു.
താമസിയാതെ അദ്ദേഹത്തെ ബന്ധിപ്പിച്ച് ഒരു ‘ബ്ലേഡ്’ പണമിടപാടുകാരന് (സലിം കുമാർ) പണയം വെച്ചശേഷം എല്ലാം നഷ്ടപ്പെടും.