smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
പവിത്രവും ഔഷധഗുണമുള്ളതുമായി കണക്കാക്കുന്ന ഇവിടത്തെ ക്ഷേത്രവൃക്ഷം ആയ ഒരു ഇലഞ്ഞിമരത്തിന്റെ ശാഖകളിൽ കുഞ്ഞുങ്ങളില്ലാത്ത ദമ്പതികൾ ചെറുതൊട്ടിലുകൾ ഭക്തിപൂർവ്വം കെട്ടിത്തൂക്കി പ്രാർഥിക്കാറുണ്ട്.
പ്രപഞ്ചസൃഷ്ടിക്ക് ശേഷം ഭൂമിയും ആകാശവും വേർപിരിഞ്ഞ സമയത്ത് ഈ മരം ക്ഷേത്രത്തിലെത്തിയതാകാമെന്ന് പുരാണങ്ങളിൽ എഴുതിയിരിക്കുന്നു.
കല്യാണമണ്ഡപം, വിവാഹഹാൾ, എന്നിവ തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
വിജയനഗരശൈലിയിലാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.
ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പുറമെയുള്ള തുറന്ന ആരാധനാലയത്തിൽ കല്ല് കൊണ്ടുള്ള ഒരു ത്രിശൂലം കാണപ്പെടുന്നു, ക്ഷേത്രവൃക്ഷത്തിന്ന് ചുറ്റും കാണപ്പെടുന്നതുപോലെ ഇരുമ്പുകമ്പികൊണ്ടുള്ള സംരക്ഷണവലയം ഇവിടെ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നു .
മൂന്നാമത്തെ ചുറ്റുമതിലിനരികിലുള്ള വസന്തകാലമണ്ഡപം എന്നറിയപ്പെടുന്ന വസന്തമണ്ഡപത്തിൽ കാളസ്തേശ്വര ക്ഷേത്രവും ക്ഷേത്ര ഓഫീസും കാണപ്പെടുന്നു.
നാലാമത്തെ മതിലിനരികിൽ നന്ദി, ബ്രഹ്മ തീർത്ഥം എന്നിവ കാണപ്പെടുന്നു.
ക്ഷേത്രക്കുളം, യാനൈ തിരൈ കൊണ്ട വിനായക ക്ഷേത്രം, ആറ് അടി ഉയരമുള്ള നന്ദിയുടെ ഒരു മണ്ഡപം എന്നിവ വല്ലാല മഹാരാജാവ് സ്ഥാപിച്ചതാണ്.
ആരാധനയും ഉത്സവങ്ങളും കാർത്തിഗൈ ദീപം ഉത്സവ വേളയിൽ ക്ഷേത്രം ഒരു ഉത്സവ വേളയിൽ ക്ഷേത്ര കാർ ഘോഷയാത്ര
ക്ഷേത്രപൂജകൾ ക്ഷേത്രത്തിലെ പൂജാരികൾ (അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ) ഉത്സവ ആഘോഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായും അല്ലാതെയും ദിവസേന നടത്തുന്നു.
തമിഴ് നാട്ടിലെ മറ്റു ശിവക്ഷേത്രങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെ, പൂജാരികൾ ബ്രാഹ്മണ ഉപജാതിക്കാരായ ശൈവസമുദായത്തിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്.
രാവിലെ 5:30 ന് ഉഷഃകാലം, 8 മണിക്ക് കാലശാന്തി, രാവിലെ 10 മണിക്ക് ഉച്ചികാലം, വൈകിട്ട് 6:00 ന് സായരക്ഷയ്, വൈകിട്ട് 8 മണിക്ക് രണ്ടാംകാലം, രാത്രി 10:00 മണിക്ക് അർദ്ധജാമം എന്നിങ്ങനെ ക്ഷേത്രാചാരപ്രകാരമുള്ള പൂജാവിധികളും ആചാരങ്ങളും ദിവസത്തിൽ ആറു തവണ നടത്താറുണ്ട്.
ഓരോ ആചാരാനുഷ്ഠാനത്തിൻറെയും ഭാഗമായി അരുണാചലേശ്വര, ഉണ്ണാമലൈ അമ്മൻ എന്നിവർക്കായി അഭിഷേകം (പുണ്യസ്നാനം), അലങ്കാരം (അലങ്കാരത്തിന്), നെവേദ്യം (ഭക്ഷണ വഴിപാട്), ദീപാരാധനയ്ക്കായി വിളക്കുകൾ തെളിയ്ക്കുക തുടങ്ങിയ നാല് ഘട്ടങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു: നാഗസ്വര സംഗീതത്തിന് ചുറ്റുമായി പുരോഹിതന്മാർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ ഉരുവിട്ടുകൊണ്ട് ആരാധിക്കുന്നു.
ആഴ്ചതോറുമുള്ള ആചാരങ്ങളായ സോമവാരം , ശുക്രാവാരം, രണ്ടാഴ്ചയിലൊരിക്കൽ പ്രദോഷം പോലുള്ള ആഘോഷങ്ങൾ, അമാവാസി പോലുള്ള പ്രതിമാസ ഉത്സവങ്ങൾ, പൂർണ്ണിമ, ചതുർത്ഥി എന്നിവയും ഇവിടെ നടത്തുന്നുണ്ട്.
വർഷം മുഴുവൻ ഇവിടെ നിരവധി ഉത്സവങ്ങൾ നടക്കാറുണ്ട്.
ബ്രഹ്മോത്സവം നാലു പ്രധാന ഉത്സവങ്ങളായാണ് പ്രതിവർഷം ആഘോഷിക്കുന്നത്.
ഇവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത് നവംബർ മാസത്തിലും ഡിസംബർ മാസങ്ങളിലുമായി കാർത്തികൈ മാസത്തിൽ കാർത്തിക ദീപത്തിന്റെ ആഘോഷത്തോടനുബന്ധമായി നടക്കുന്ന ഉത്സവമാണ്.
അരുണാചല കുന്നിൻറെ മുകളിലായി മൂന്ന് ടൺ നെയ്യ് ഉപയോഗിച്ച് അണ്ടാവ് പോലുള്ള വലിയൊരു പാത്രത്തിൽ കാർത്തികദീപം തെളിയിക്കുന്നു.
ഉത്സവ ചടങ്ങുകളുടെ ഭാഗമായി അലംകൃതമായ ഒരു ദാരുരഥത്തിൽ അരുണാചലേശ്വരയുടെ ബിംബവും വഹിച്ചുകൊണ്ട് മലക്ക് ചുറ്റും പ്രദക്ഷിണവും വക്കുന്നു.
ചോള കാലഘട്ടത്തിനു (850 മുതൽ എ.ഡി. 1280 വരെ) മുമ്പുതന്നെ ആഘോഷം ആരംഭിച്ചിരുന്നതായി രേഖകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെത്തിയപ്പോൾ ഇത് പത്തു ദിവസം വരെ നീണ്ടു.
എല്ലാ പൗർണ്ണമിയിലും , പതിനായിരക്കണക്കിന് തീർത്ഥാടകർ അരുണാചലമല ചുറ്റി നഗ്നപാദരായി അരുണാചലേശ്വരനെ ആരാധിക്കാനെത്തുന്നുണ്ട് ഈ പ്രദക്ഷിണം ഏകദേശം 14 കിലോമീറ്ററോളം (8.7 മൈൽ)ദൈർഘ്യമുള്ളതാണ്.
ഗിരിവലം എന്നാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്.
ഹിന്ദു ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച്, ഈ നടത്തം പാപങ്ങളെ നീക്കുകയും, ആഗ്രഹങ്ങൾ പൂർത്തീകരിക്കുകയും, [പുനർജന്മം|പുനർജന്മത്തിൽ]] നിന്നും മോക്ഷം നേടാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
മലമുകളിലുള്ള കുന്ന് കുളങ്ങൾ , കോവിലുകൾ, ധ്യാനമണ്ഡപങ്ങൾ, ഉറവകൾ, ഗുഹകൾ എന്നിവയിലെല്ലാം നേർച്ചകൾ അർപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് പ്രദക്ഷിണം നടത്തുന്നത്.
ഒരു മാസത്തോളം ഇതു തുടരുന്നു.
തമിഴ് കലണ്ടറിലെ പൗർണ്ണമി ദിനത്തിൽ നൂറുകണക്കിന് തീർത്ഥാടകർ ലോകമെമ്പാടും നിന്ന് അരുണചേലേശ്വരനെ കാണാൻ എത്തുന്നുണ്ട്.
തടിയിൽ കൊത്തുപണിചെയ്ത അഞ്ച് തേരുകൾ പ്രദക്ഷിണത്തിനായുപയോഗിക്കുന്നു.
എല്ലാ വർഷവും ജനുവരിമാസം പകുതിയോടെ തമിഴ്മാസം തായ് വരുമ്പോൾ ആദ്യ ആഴ്ചയിൽ മറ്റൊരു ആഘോഷം തിരൂഡൽ ആഘോഷിക്കുന്നു.
ജനുവരി 15 നും 16 നും ഇടയിലുള്ള മാട്ടുപ്പൊങ്കലിൽ, രാവിലെ പഴങ്ങൾ , പൂമാലകൾ , മധുരപലഹാരങ്ങൾ എന്നിവ കൊണ്ട് നന്ദിയെ അലങ്കരിക്കുന്നു.
ഭൂമി , ജലം , വായു , ആകാശം , തീ എന്നിങ്ങനെ പ്രകൃതിയുടെ മൂലഘടകങ്ങളിൽ ഓരോന്നിന്റെ സാക്ഷാൽക്കാരമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന പഞ്ചഭൂതസ്ഥലങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന അഞ്ച് ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായി അരുണാചലേശ്വരക്ഷേത്രം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
ബൃഹത്തായ ഒരു അഗ്നിസ്തംഭമായി ഇവിടെ പ്രത്യക്ഷനായ ശിവൻറെ തലയും കാല്പാദവും ബ്രഹ്മാവിനും , വിഷ്ണുവിനും കണ്ടുപിടിക്കാൻ സാധിച്ചില്ല എന്നു പറയപ്പെടുന്നു.
ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ശിവലിംഗമായ അഗ്നിലിംഗം കർമ്മം, നന്മ, ആത്മത്യാഗമനോഭാവം എന്നിവയെയും  അഗ്നികല്പത്തിൻറെ അവസാനം സന്യാസജീവിതത്തിൽനിന്നുള്ള മുക്തിയെയും പരാമർശിക്കുന്നു.
മനുഷ്യ ശരീരഘടനയുടെ താന്ത്രികചക്രങ്ങളെ പ്രതിധാനം ചെയ്യുന്ന ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ “ആധാരസ്ഥലങ്ങൾ“ എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
അരുണാചലേശ്വര ക്ഷേത്രം മണിപുര ചക്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് മണിപൂരകസ്ഥലം എന്നാണ് വിളിക്കപ്പെടുന്നത്.
സോളാർ പ്ലെക്സസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചക്രമാണ് മണിപൂരകം.
ശൈവ സിദ്ധാന്തികളും സാഹിത്യ പരാമർശവും ക്ഷേത്രദേവതകൾ ഘോഷയാത്രാവേളയിൽ.
ഏഴാംനൂറ്റാണ്ടിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന തമിഴ് ശൈവകവിയായിരുന്ന തിരുജ്ഞാനസംബന്ധർ ആദ്യത്തെ തിരുമുറൈ ആയി സമാഹരിച്ച തേവാരത്തിലെ പത്ത് വാക്യങ്ങളിൽ അരുണാചലേശ്വരനെയും ഉണ്ണാമല അമ്മനെയും നമസ്‌ക്കരിക്കുന്നു .
സംബന്ധരുടെ സമകാലികനായിരുന്ന അപ്പർ , അഞ്ചാം തിരുമുറൈ ആയി സമാഹരിച്ച തേവാരത്തിലെ 10 വാക്യങ്ങളിലും അരുണാചലേശ്വരനെ നമസ്‌ക്കരിക്കുന്നു .
തേവാരങ്ങളിൽ പ്രകീർത്തിക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തെ ശൈവവിശ്വാസത്തിൽ പരാമർശിക്കുന്ന 276 സ്തുതിക്കപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങളിൽ ​ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.
ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ തമിഴ് സന്യാസിയും കവിയുമായ മാണിക്കവാചകർ തന്റെ രചനയിൽ അരുണാചലേശ്വരനെ പുകഴ്ത്തുകയും ദേവനെ "അണ്ണാമലൈ" എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നു.
തമിഴ് കലണ്ടർ അനുസരിച്ചുള്ള മാർകഴി മാസത്തിൽ അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രത്തിൽവച്ച് തിരുവേമ്പവായ് എന്ന കൃതി രചിച്ചു.
ഇരുപത് സ്തുതിഗീതങ്ങളുടെ സമാഹാരമായ തിരുവേമ്പവായിൽ അദ്ദേഹം സ്വയം ഒരു സ്ത്രീയായി സങ്കൽപ്പിച്ചുകൊണ്ട്  പാവൈ നോമ്പ് ആചരിച്ചുകൊണ്ട് ശിവനെ സ്തുതിക്കുന്നു.
മാർകഴി മാസത്തിൽ തമിഴകത്ത് സ്ത്രീകൾ എടുക്കുന്ന നോമ്പാണ് പാവൈ നോമ്പ്.
തിരുവേമ്പവായിലെ ഇരുപത് ഗാനങ്ങളും തിരുപ്പള്ളുന്തുറൈ പ്രഭുവിന്റെ തിരുപ്പള്ളിയെഴുച്ചിയിലെ പത്ത് ഗാനങ്ങളും പുണ്യമാസമായ മാർഗഴിയിൽ തമിഴ്‌നാടിലുടനീളം ആലപിക്കപ്പെടുന്നു (തമിഴ് കലണ്ടറിന്റെ ഒമ്പതാം മാസം, ഡിസംബർ, ജനുവരി).
തിരുവണ്ണാമലൈയിൽ ജനിച്ച പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലെ തമിഴ് കവിയായിരുന്നു അരുണഗിരിനാഥർ .
അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹോദരി സഹോദരനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ എപ്പോഴും താൻ സമ്പാദിച്ചതെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന്ന് നൽകുകയും ചെയ്തിരുന്നു.
എന്നാൽ വഴക്കാളിയും സ്ത്രീലമ്പടനുമായാണ് അദ്ദേഹം തന്റെ ആദ്യകാലം ചെലവഴിച്ചത്.
ഒടുവിൽ തൻ്റെ  ആരോഗ്യം ക്ഷയിക്കുകയാണെന്നറിഞ്ഞപ്പോൾ ഗോപുരത്തിൽ നിന്ന് ചാടി ആത്മഹത്യ ചെയ്യാൻ അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചുവെങ്കിലും മുരുകന്റെ കൃപയാൽ രക്ഷപ്പെട്ടു.
അദ്ദേഹത്തിന് പിടിപെട്ട കുഷ്ഠം , മനപ്പരിവർത്തനത്തിൻ്റേ ഭക്തിയുടെയും ഒരു വഴി തുറന്നുകൊടുക്കുകയും മനുഷ്യരാശിയുടെ പ്രയോജനത്തിനായി ഭക്തിഗാനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
തുടർന്ന് കടുത്ത ഭക്തനായിത്തീർന്ന അദ്ദേഹം മുരുകനെ മഹത്ത്വപ്പെടുത്തുന്ന അനവധി തമിഴ് ഗാനങ്ങൾ രചിച്ചു.
അതിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായത് തിരുപ്പുകഴ് ആണ്.
തന്നെ ആത്മഹത്യയിൽ നിന്ന് അത്ഭുതകരമായി രക്ഷപ്പെടുത്തിയതിന് ശേഷം അരുണഗിരി അണ്ണാമലൈയിൽ വച്ച് തന്റെ ആദ്യഗാനമായ 'മുത്തായ് തരൂ' രചിച്ചു.
അരുണഗിരി ദക്ഷിണേന്ത്യയിലുടനീളമുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുകയും 16,000 ഗാനങ്ങൾ രചിക്കുകയും ചെയ്തെങ്കിലും അവയിൽ രണ്ടായിരത്തോളം ഗാനങ്ങൾ മാത്രമേ ഇന്ന് ലഭ്യമായിട്ടുള്ളൂ.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗാനങ്ങൾ പുണ്യത്തിന്റെയും നീതിയുടെയും ജീവിതത്തിലേക്കുള്ള വഴി കാണിക്കുകയും ഒരു പുതിയ ആരാധനാരീതിയായി സംഗീതാരാധനയ്ക്ക് രൂപം നൽകുകയും ചെയ്തു.
ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ രമണമഹർഷിയുടെ (ജീവിതകാലം: എ.ഡി. 1879-1950) കൃതിയിലൂടെ പാശ്ചാത്യ ലോകം തിരുവണ്ണാമലയെക്കുറിച്ച് അറിയാനിടയായി.
തിരുവണ്ണാമലയിൽ എത്തിയ മഹർഷി അരുണാചലേശ്വര ക്ഷേത്രത്തിൽ പോകുകയും ആദ്യ ഏതാനും ആഴ്ചകൾ അദ്ദേഹം അവിടെയുള്ള ആയിരംകാൽ മണ്ഡപത്തിൽ  ചെലവഴിക്കുകയും ചെയ്തു.
തുടർന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ഒടുവിൽ പാതാള-ലിംഗം നിലവറയിലേക്കും മാറി.
അവിടെ, കീടങ്ങളുടെയും മറ്റും കടിയെക്കുറിച്ച് അറിയാനാവാത്ത വിധം ആഴത്തിലുള്ള ഒരു സമാധിയിൽ ലയിച്ച് ദിവസങ്ങളോളം ചെലവഴിച്ചു.
പ്രാദേശികസന്യാസിയായ ശേഷാദ്രി സ്വാമികൾ അദ്ദേഹത്തെ ഭൂഗർഭ നിലവറയിൽ കണ്ടെത്തി സംരക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.
അവിടെ ധ്യാനനിരതനായ രമണമഹർഷിയുടെ ജീവനുള്ള ശരീരം  ഉറുമ്പുകൾക്ക് വരെ ഭക്ഷണമായി മാറിക്കൊണ്ടിരുന്നപ്പോൾ ആ ധ്യാനത്തിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് പരമമായ അറിവ് ലഭിക്കാനിടയായി.
രമണമഹർഷി ധ്യാനിച്ച ഗുഹ അരുണാചല കുന്നുകളുടെ താഴത്തെ ചരിവുകളിലാണുള്ളത്.
അതിന്റെ താഴ്‌വരയിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു ആശ്രമവുമുണ്ട് മോക്ഷം നേടാനാകുന്ന സ്ഥലം എന്ന അർത്ഥത്തിൽ മുക്തിസ്ഥാനം എന്നും ഈ സ്ഥലത്തെ വിളിക്കുന്നു.
ശേഷാദ്രി സ്വാമികൾ , ഗുഗായ് നമശ്ശിവായർ, യോഗി രാംസുരത്കുമാർ തുടങ്ങിയ വിശുദ്ധന്മാർ ഈ ക്ഷേത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
പുറം കണ്ണികൾ Arunchaleshvara Temple എന്ന വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങൾ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിലുണ്ട്.
Temple Official website Archived 2021-11-06 at the Wayback Machine .
അഡിനോസിൻ ട്രൈഫോസ്ഫേറ്റ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Adenosine_triphosphate
ജീവശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രകൃതിയും ജീവജാലങ്ങളും പരസ്പരം നടത്തുന്ന ഊർജ്ജക്കൈമാറ്റങ്ങളിലെ പ്രധാന നാണയമാണു് ATP എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിലറിയപ്പെടുന്ന അഡിനോസിൻ ട്രൈഫോസ്ഫേറ്റ് എന്ന രാസസംയുക്തം.
സൂര്യനിൽ നിന്നും ലഭിയ്ക്കുന്ന ഊർജ്ജം, പ്രകാശസംശ്ലേഷണം എന്ന സങ്കീർണ്ണപ്രക്രിയയിലൂടെ സസ്യോൽപ്പന്നങ്ങളിലെ കാർബോഹൈഡ്രേറ്റുകളിലും മറ്റു കാർബണികസംയുക്തങ്ങളിലുമായി സസ്യങ്ങൾ സംഭരിച്ചുവെക്കുകയും തുടർന്നു് അതേ സസ്യോൽപ്പന്നങ്ങൾ ജന്തുലോകത്തിലെ നീണ്ട ആഹാരശൃംഖലകൾക്കു വഴിവെക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഈ വലിയ ശൃംഖലയിൽ ബാക്കി വരുന്ന ജൈവാവശിഷ്ടങ്ങളിൽ ഒരു നല്ല പങ്കും കൂട്ടത്തിൽ കാർബൺ ഡയോക്സൈഡും ക്രമേണ സസ്യങ്ങളിലേക്കു തന്നെ തിരിച്ചെത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഇത്തരം കൊടുക്കൽ വാങ്ങലുകൾക്കിടയിൽ ഈ രാസപദാർത്ഥങ്ങൾ പല തരത്തിലുമുള്ള മാറ്റങ്ങൾക്കും വിധേയമാകുന്നുണ്ടു്.
അവയിൽ ഊർജ്ജവാഹികളായ സംയുക്തങ്ങളാണു് ATP, ADP, NADPH തുടങ്ങിയവ.
അഡിയോള ഫായിഹുൻ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Adeola_Fayehun
ഒരു ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ താമസിക്കുന്ന ആഫ്രിക്കക്കാരുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തെ ബാധിക്കുന്ന നിലവിലെ ഭൗമരാഷ്ട്രീയ, സാമൂഹിക, സാമ്പത്തിക പ്രശ്നങ്ങൾ ചർച്ച ചെയ്യുന്നതിൽ വിദഗ്ധയായ ഒരു നൈജീരിയൻ പത്രപ്രവർത്തകയാണ് അഡിയോള യൂനിസ് ഒലാഡെലെ ഫായിഹുൻ (ജനനം: ജൂലൈ 6, 1984).
വിവാദമായ 2015 ലെ തെരുവ് അഭിമുഖത്തിലാണ് അവർ പ്രശസ്തയായത് സിംബാബ്‌വെ പ്രസിഡന്റ് റോബർട്ട് മുഗാബെയോട് താൻ എപ്പോഴാണ് സ്ഥാനമൊഴിയുകയെന്ന് അവരും സഹാറ ടിവി ജേണലിസ്റ്റ് ഒമോയേൽ സോവറും ചോദിച്ചു.
2013 ൽ, മുൻ നൈജീരിയൻ പ്രസിഡന്റ് ഗുഡ്‌ലക്ക് ജോനാഥനെ ന്യൂയോർക്കിലെ തെരുവുകളിൽ അഭിമുഖം നടത്തി, അന്നത്തെ ബോക്കോ ഹറാം കലാപത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം എന്താണ് ചെയ്യാൻ പോകുന്നതെന്ന് ചോദിച്ചു.
നൈജീരിയയിലാണ് ഫായിഹുൻ ജനിച്ചത്.
അവരുടെ മാതാപിതാക്കളായ റവ.
ഡോ. സോളമൻ അജയ് ഒലാഡെലെ, മാർഗരറ്റ് ഇബിലാദുൻ ഒലാഡെലെ (നീ അബോളാരിൻ) എന്നിവർ നൈജീരിയയിൽ മിഷനറിമാരായി ജോലി ചെയ്തു.
ഇളയ കുട്ടിയായ അവർക്ക് അഞ്ച് മുതിർന്ന സഹോദരങ്ങളുണ്ട്.
തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറൻ നൈജീരിയയിലെ യൊറൂബ വംശത്തിൽ നിന്നുള്ള അവർ അവരുടെ ഭാഷ നന്നായി സംസാരിക്കുന്നു.
അഡിയോള നൈജീരിയയിൽ ഭാഷാശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദം നേടി.
2003-ൽ, 19 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ, നാഷണൽ അസോസിയേഷൻ ഓഫ് കോൻഗ്രഗേഷണൽ ക്രിസ്ത്യൻ ചർച്ചുകളിലൂടെ നേടിയ സ്കോളർഷിപ്പിന് നന്ദി പറഞ്ഞ് കോളേജിൽ തുടരാൻ അമേരിക്കയിലേക്ക് പോയി.
മിഷിഗനിലെ ഒലിവെറ്റിലെ ഒലിവെറ്റ് കോളേജിൽ നിന്ന് 2007-ൽ മാസ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസ്, ജേണലിസം എന്നിവയിൽ ബിഎ നേടി.
ഒലിവെറ്റിലുള്ള അവരുടെ സമയത്ത് റേഡിയോയിൽ ജോലി ചെയ്യുകയും ഒലിവെറ്റ് കോളേജ് പത്രത്തിന്റെ എഴുത്തുകാരിയായിരുന്നു.
ഒരു സ്കൂൾ പ്രോജക്ടിന്റെ ഭാഗമായി ഫായിഹുൻ ഒലിവറ്റ് കോളേജ് ടിവി സ്റ്റുഡിയോയും സ്ഥാപിച്ചു.
2008-ൽ CUNY ഗ്രാജുവേറ്റ് സ്കൂൾ ഓഫ് ജേണലിസത്തിൽ നിന്ന് പ്രക്ഷേപണ ജേണലിസത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടി..
2009-ൽ, ഗ്രാജുവേറ്റ് സ്കൂളിനുശേഷം, ഫെയ്ഹുൻ CUNY ടിവിയിൽ ഒരു ടിവി വാർത്താ നിർമ്മാതാവായി ജോലി ചെയ്തു.
ഈ സമയത്ത് അവർ സഹാറ റിപ്പോർട്ടർ ഒമോയൽ സോവോറിന്റെ ഒരു ഫീച്ചർ എഴുതി നിർമ്മിച്ചു.
പിന്നീട് അവർ സഹാറ റിപ്പോർട്ടർമാരിൽ ഒരു തിരശ്ശീലയ്ക്ക് പിന്നിൽ പ്രവർത്തിച്ചു.
2010-ൽ, ഫൈഹുൻ നൈജീരിയൻ പത്രമായ ദി നേഷന്റെ യുഎസ് കറസ്‌പോണ്ടന്റായി.
2010-ൽ, ആഫ്രിക്കൻ സ്‌പോട്ട്‌ലൈറ്റ് എന്ന ഓൺലൈൻ റിസോഴ്‌സ് ഫെയ്‌ഹുൻ സ്ഥാപിച്ചു.
അവിടെ ആഫ്രിക്കയെക്കുറിച്ചുള്ള ഉള്ളടക്കം പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നു.
2011 ഏപ്രിലിൽ സഹാറ ടിവിയിൽ ഫായിഹുൻ ന്യൂസ് ആക്ഷേപഹാസ്യ പരിപാടി  Keeping It Real with Adeola!
ഷോയ്ക്ക് 30 മിനിറ്റ് ദൈർഘ്യമുണ്ടായിരുന്നു.
വിവിധ ആഫ്രിക്കൻ വാർത്താ സംഭവങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഫെയ്‌ഹുൻ ഇതിൽ റിപ്പോർട്ടുചെയ്യുന്നു.
ആഫ്രിക്കയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രാഷ്ട്രീയ പ്രശ്നങ്ങൾ റിപ്പോർട്ടുചെയ്യുന്നതിലും ആഫ്രിക്കൻ പ്രവാസ സമൂഹത്തിന് താൽപ്പര്യമുള്ളതിലും ഷോയുടെ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചു.
മൂന്ന് വർഷത്തിനിടയിൽ സൃഷ്ടിച്ച ആദ്യത്തെ 150+ എപ്പിസോഡുകൾക്ക്, ഷോയുടെ നിർമ്മാതാവ്, എഴുത്തുകാരി, പത്രാധിപ എന്നിവയായിരുന്നു ഫായിഹുൻ.
2017 നവംബറിൽ, ഫായിഹുൻ ഒരു സ്വതന്ത്ര സ്രഷ്ടാവായി പ്രവർത്തിക്കാൻ സഹാറ ടിവിയിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു, ആഫ്രിക്കൻ രാഷ്ട്രീയത്തെക്കുറിച്ച് അവരുടെ യു ട്യൂബ് ചാനലിൽ പുതിയ ഉള്ളടക്കം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.
കീപ്പിംഗ് ഇറ്റ് റിയൽ വിത്ത് അഡിയോല!
അവരുടെ പ്രതിവാര ആക്ഷേപഹാസ്യ ഷോയുടെ തുടർച്ചയായി.
പലപ്പോഴും ഹാസ്യനടൻ ജോൺ സ്റ്റുവാർട്ടുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, സ്വയം നിർമ്മിച്ച വീഡിയോകളിലെ വാർത്താ സംഭവങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ ഫെയ്‌ഹുൻ ആക്ഷേപഹാസ്യവും കോമഡിയും ഉപയോഗിക്കുന്നു.
നൈജീരിയയിലെ ലാഗോസ് ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന നൈജീരിയൻ ദേശീയ ദിനപത്രമായ ദി നേഷന്റെ വിദേശ ലേഖകയായും ഫായിഹുൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
ശ്രദ്ധേയമായ അഭിമുഖങ്ങൾ 2013: ബോക്കോ ഹറാമിലും സോവറിൻ വെൽത്ത് ഫണ്ടിലും മുൻ നൈജീരിയൻ പ്രസിഡന്റ് ഗുഡ്‌ലക്ക് ജോനാഥനുമായി 2015: നൈജീരിയൻ പ്രസിഡന്റ് മുഹമ്മദു ബുഹാരി നൈജീരിയൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലെ അഴിമതിയെ അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നതിൽ 2015: നൈജീരിയൻ വൈസ് പ്രസിഡന്റ് യെമി ഒസിൻബജോ 2015: മെയ് 29 ന് നൈജീരിയൻ പ്രസിഡന്റ് മുഹമ്മദു ബുഹാരിയുടെ ഉദ്ഘാടന ചടങ്ങിൽ പങ്കെടുത്ത സിംബാബ്‌വെ പ്രസിഡന്റ് റോബർട്ട് മുഗാബെ പ്രസിഡന്റ് സ്ഥാനം അവസാനിപ്പിച്ചു.
ബഹുമതികൾ 2008: ഫോറിൻ പ്രസ് അസോസിയേഷൻ, ന്യൂയോർക്ക്, എൻ‌വൈ, "മികച്ച അക്കാദമിക്, പ്രൊഫഷണൽ നേട്ടം" 2014: എത്യോപ്യൻ സാറ്റലൈറ്റ് ന്യൂസ് നെറ്റ്‌വർക്ക് (ഇസാറ്റ്), വാഷിംഗ്ടൺ ഡിസി, "എക്സലൻസ് ഇൻ ജേണലിസം ഫോർ ഡെമോക്രസി അവാർഡ്" 2015: കുനി ഗ്രാജുവേറ്റ് സ്കൂൾ ഓഫ് ജേണലിസം, "ബെസ്റ്റ് വൺ വുമൺ ഷോ" വ്യക്തിഗത ജീവിതം
2011-ൽ ഫായിഹുൻ നൈജീരിയയിൽ വിക്ടർ ഫെയ്‌ഹുനെ വിവാഹം കഴിച്ചു.
ഫെയ്‌ഹുനും ഭർത്താവും KIRWA ഫൗണ്ടേഷൻ എന്ന ലാഭേച്ഛയില്ലാത്ത ഫൗണ്ടേഷൻ സൃഷ്ടിച്ചു.
ഇത് ആഫ്രിക്കയിലെ മാരകമായ രോഗികൾക്ക് സഹായം നൽകുന്നു.
അവലംബം പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ് Keeping It Real with Adeola!
അഡിപോസർ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Adipocere
മൃതശരീരത്തിലെ‍ കൊഴുപ്പ് അവായവ ബാക്ടീരിയയുടെ പ്രവർത്തന ഫലമായി ഹൈഡ്രോളിസിസ് നടന്ന് രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ചുണ്ടാകുന്ന മെഴുക് പോലുള്ള പദാർത്ഥമാണ് അഡിപോസർ (Adipocere) ).
മൃതദേഹമെഴുക് (corpse wax), കുഴിമാട മെഴുക് (grave wax), മോർച്ചറി മെഴുക് (mortuary wax) എന്നീ വിളിപ്പേരുകളിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്.
കൊഴുപ്പടങ്ങിയ കലകൾ, വിഘടിക്കുന്നതിന് (Putrifaction) പകരം ദൃഡീകരിക്കുന്ന ഒരു അവസ്ഥയാണ് ഇതിലൂടെ സംഭവിക്കുന്നത്.
സർ തോമസ് ബ്രൗൺ അണ്  അദ്ദേഹത്തിന്റെ Hydriotaphia, Urn Burial (1658) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ അഡിപോസർ   പ്രതിഭാസത്തെ ആദ്യമായി രേഖപ്പെടുത്തിയത്:
In a Hydropicall body ten years buried in a Church-yard, we met with a fat concretion, where the nitre of the Earth, and the salt and lixivious liquor of the body, had coagulated large lumps of fat, into the consistence of the hardest castile-soap: wherof part remaineth with us.
പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മൈക്രോസ്കോപ് കണ്ടു പിടിച്ചതോടെ, അഡിപോസറിനു കാരണമാകുന്ന സാപോണിഫിക്കേഷൻ എന്ന പ്രതിഭാസത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ അറിവുകൾ ലഭ്യമായി .
1825 ൽ വൈദ്യശാസ്ത്രജ്ഞനായ അഗസ്റ്റസ് ഗ്രാൻവൽ (Augustus Granville) മമ്മികളെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പ്രഭാഷണത്തിന് വിളക്കു കത്തിച്ചത് ഒരു മമ്മിയിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച അഡിപോസർ ഉപയോഗിച്ചുണ്ടാക്കിയ മെഴുകുതിരി ഉപയോഗിച്ചാണ്.
സാപോണിഫിക്കേഷന്റെ ഫലമായി ഉണ്ടായ മെഴുകാണ് ആ മമ്മിയിൽ നിന്ന് ലഭിച്ചതെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് അറിവുണ്ടായിരുന്നില്ലത്രേ.
മൃതദേഹം കേടുകൂടാതെയിരിക്കാൻ  പൊതിഞ്ഞ മെഴുകാണ് അത് എന്ന ധാരണയിലായിരുന്നു അദ്ദേഹം
പെൻസിൽവാനിയയിലെ മട്ടർ മ്യൂസിയം ഫിലാഡൽഫിയയിൽ സൂക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള "Soap Lady" ഇങ്ങനെ അഡിപോസർ സംഭവിച്ച് നാശത്തെ അതിജീവിച്ചതാണ്
സ്കോട്ട്‌ലണ്ടിലെ ഹിഗ്ഗിൻസ് സഹോദരന്മാരുടെ അഡിപോസർ വളരെ പ്രശസ്തമാണ്.
1911 ൽ സ്വന്തം പിതാവിനാൽ വധിക്കപ്പെട്ട ഇവരുടെ ശവശരീരം 2 വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം കണ്ടെടുക്കുമ്പോൾ അവ പൂർണ്ണമായും അഡിപോസറായി മാറിയിരുന്നു.
കൊലപാതകം തെളിയിക്കാനാവശ്യമായ നിരവധി തെളിവുകൾ ഈ മൃതശരീരങ്ങളിൽ നിന്ന് ശേഖരിക്കാൻ പൊലീസിന് സാധിച്ചു.
പ്രതിയെ തൂക്കിലേറ്റാൻ ഈ തെളിവുകൾക്കായി .
ഓക്സിജന്റെ അഭാവത്തിൽ, നല്ല ഈർപ്പമുള്ള സ്ഥലത്ത് പെടുന്ന മൃതദേഹത്തിനാണ് അഡിപോസർ സംഭവിക്കുന്നതിനുള്ള സാധ്യത കൂടുതൽ.
മരണത്തിന് ശേഷം ഒരു മാസത്തിനകം അഡിപ്പോസർ പ്രകിയ ആരംഭിക്കും.
വായുവിന്റെ അസാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ, ഇത് നൂറ്റാണ്ടുകളോളം നിലനിൽക്കാം.
എന്നാൽ, അന്തരീക്ഷ വായുവുമായി സമ്പർക്കത്തിലുള്ളതോ, ഊഷ്മളമായ സാഹചര്യത്തിലുള്ളതോ ആയ മൃതശരീരങ്ങൾ അഡിപോസർ ആവുന്നതിനുള്ള സാധ്യതയില്ല സ്ത്രീകൾ, ശിശുക്കൾ, ദുർമേദസ്സുള്ളവർ എന്നിവരിൽ അഡിപോസർ പ്രക്രിയ നടക്കുന്നതിനുള്ള സാധ്യത താരതമ്യേന കൂടുതലാണ്.
ശരീരത്തിലെ കൊഴുപ്പിന്റെ അളവ് കൂടുതലായതിനാലാണ് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നത് , ..
മരണശേഷമുള്ള കാലദൈർഘ്യം നിർണ്ണയിക്കുന്നതിൽ അഡിപോസർ പ്രയോജനപ്പെടാറില്ല.
താപനിലയാണ് ഇതിന്റെ രൂപീകരണത്തിന് പ്രധാന ഘടകമെന്നതിനാൽ, ഇതിൽ മാറ്റം വരാം .
See also Putrefaction Saponification അവലംബം
അഡിറോണ്ടാക്ക് തടാകം
അഡിറോണ്ടാക്ക് തടാകം യു.എസ്. സംസ്ഥാനമായ ന്യൂയോർക്കിലെ ഇന്ത്യൻ ലേക്ക് സമൂഹത്തിന് വടക്കായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു തടാകമാണ്.
തടാകത്തിന് പുറത്തേയ്ക്കുള്ള ഒഴുക്ക് ഒരു അരുവിയിലൂടെ ഒഴുകി അബാനകി തടാകത്തിലേയ്ക്കെത്തുന്നു.
നോർത്തൺ പൈക്ക്, വൈറ്റ് സക്കർ, ലാർജ്മൗത്ത് ബാസ്, ബ്ലാക്ക് ബുൾഹെഡ്, യെല്ലോ പെർച്ച്, റോക്ക് ബാസ്, പംപ്കിൻസീഡ് സൺഫിഷ് എന്നിവയാണ് തടാകത്തിൽ സാധാരണയായി കാണപ്പെടുന്ന മത്സ്യയിനങ്ങൾ.
അഡിപിക് ആസിഡ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Hexanedioic_acid
ഫലകം:Chembox E number ഫലകം:Chembox ConjugateAcidBase
(CH 2 ) 4 (COOH) 2 എന്ന രാസസൂത്രമുള്ള ജൈവ സംയുക്തമാണ് അഡിപിക് ആസിഡ് അല്ലെങ്കിൽ ഹെക്‌സാനേഡിയോയിക് ആസിഡ് .
ഒരു വ്യാവസായിക വീക്ഷണത്തിൽ, ഇത് വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ഡൈകാർബോക്‌സിലിക് ആസിഡാണ് .
ഈ വെളുത്ത ക്രിസ്റ്റലിൻ പൊടിയുടെ ഏകദേശം 2.5 ബില്യൺ കിലോഗ്രാം പ്രതിവർഷം ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.
അഡിപിക് ആസിഡ് സ്വാഭാവികമായി, പ്രകൃതിയിൽ അപൂർവ്വമായി മാത്രമേ കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ, തയ്യാറെടുപ്പും പ്രതിപ്രവർത്തനവും
സൈക്ലോഹെക്സാനോണിന്റെയും സൈക്ലോഹെക്സനോളിന്റെയും മിശ്രിതത്തിൽ നിന്നാണ് അഡിപിക് ആസിഡ് ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നത് .
പ്രതികരണത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, സൈക്ലോഹെക്സാനോൾ കീറ്റോണായി പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുകയും നൈട്രസ് ആസിഡ് പുറത്തുവിടുകയും ചെയ്യുന്നു: HOC 6 H 11 +  HNO 3 →  OC(CH 2 ) 5 +  HNO 2 +  H 2 O
നിരവധി പ്രതികരണങ്ങൾക്കിടയിൽ, സൈക്ലോഹെക്സനോൺ നൈട്രോസേറ്റ് ചെയ്യപ്പെടുന്നു, ഇത്  C-C  ബോണ്ടിന്റെ വിച്ഛേദനത്തിന് കളമൊരുക്കുന്നു: HNO 2 +  HNO 3 →  NO + NO 3 − +  H 2 O OC 6 H 10 +  NO + →  OC 6 H 9 -2-NO  +  H +
ഇവിടെ, പാർശ്വ ഉൽപ്പന്നങ്ങളിൽ ഗ്ലൂട്ടറിക്, സുക്സിനിക് ആസിഡുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു .
നൈട്രസ് ഓക്സൈഡ് അഡിപിക് ആസിഡുമായി ഏകദേശം 1 :1 മോളുകളുടെ അനുപാതത്തിൽ ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.
അഡിപിക് ആസിഡ് ഒരു ഡൈബേസിക് ആസിഡാണ് (ഇതിന് രണ്ട് അസിഡിക് ഗ്രൂപ്പുകളുണ്ട്).
അവയുടെ തുടർച്ചയായ ഡീപ്രോട്ടണേഷനുകളുടെ pK a മൂല്യങ്ങൾ 4.41, 5.41 എന്നിവയാണ്.
കാർബോക്‌സൈലേറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളെ നാല് മെത്തിലീൻ ഗ്രൂപ്പുകളാൽ വേർതിരിക്കുമ്പോൾ, അഡിപിക് ആസിഡ് ഇൻട്രാമോളികുലാർ കണ്ടൻസേഷൻ പ്രതിപ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്.
ഉയർന്ന ഊഷ്മാവിൽ ബേരിയം ഹൈഡ്രോക്സൈഡ് ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തിപ്പിക്കുമ്പോൾ , അത് കീറ്റോണൈസേഷന് വിധേയമായി സൈക്ലോപെന്റനോൺ നൽകുന്നു.
പ്രതിവർഷം ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന 2.5 ബില്യൺ കിലോഗ്രാം അഡിപിക് ആസിഡിന്റെ 60% നൈലോൺ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നതിന് മോണോമറായി ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഹെക്സാമെത്തിലീൻ ഡയമിൻ നൈലോൺ 66 രൂപപ്പെടുന്ന പോളികണ്ടൻസേഷൻ പ്രതിപ്രവർത്തനത്തിലൂടെയാണ്.
ഇത് പോളിയുറീൻ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മോണോമറാണ്.
ഇതിന്റെ എസ്റ്ററുകൾ പ്ലാസ്റ്റിസൈസറുകളാണ് .
അഡിപിക് ആസിഡ് നിയന്ത്രിത-റിലീസ് ഫോർമുലേഷൻ മാട്രിക്സ് ഗുളികകളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ഭക്ഷണങ്ങളിൽ
അഡിപിക് ആസിഡ് ചെറിയ അളവിൽ  ഭക്ഷണ ഘടകമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.
ചില കാൽസ്യം കാർബണേറ്റ് ആന്റാസിഡുകളിൽ രുചിയുള്ളതാക്കാൻ ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു.
പ്രകൃതിയിൽ അപൂർവമായ അഡിപിക് ആസിഡ് ബീറ്റ്റൂട്ടിൽ സ്വാഭാവികമായി കാണപ്പെടുന്നു.
എന്നാൽ വ്യാവസായിക ആവശ്യത്തിന് സ്രോതസ്സല്ല.
മിക്ക കാർബോക്‌സിലിക് ആസിഡുകളെയും പോലെ അഡിപിക് ആസിഡും ചർമ്മത്തെ പൊള്ളിക്കുന്നതും  നേരിയ തോതിൽ വിഷാംശമുള്ളതുമാണ്.
അഡിപിക് ആസിഡിന്റെ ഉത്പാദനം N 2 O പുറത്തുവിടുന്നു.
ഇത് സ്ട്രാറ്റോസ്ഫെറിക് ഓസോൺ ശോഷണത്തിന് കാരണമാവും.
അഡിനോസിൻ ഡൈഫോസ്ഫേറ്റ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Adenosine_diphosphate
ഉപാപചയ പ്രവർത്തനങ്ങളിലെ ഒരു പ്രധാന ഓർഗാനിക് സംയുക്തമായ അഡിനോസിൻ പൈറോഫോസ്ഫേറ്റ് (APP) എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന അഡിനോസിൻ ഡൈഫോസ്ഫേറ്റ് ജീവനുള്ള കോശങ്ങളിലെ ഊർജ്ജത്തിന്റെ ഒഴുക്കിന് അത്യാവശ്യമാണ്.
എഡിപിയിൽ മൂന്ന് പ്രധാനപ്പെട്ട ഘടനാപരമായ ഭാഗങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു:- ഷുഗറിൻറെ നട്ടെല്ല് അഡിനിനുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
- രണ്ടു ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പുകളും റൈബോസിൻറെ 5 കാർബൺ ആറ്റങ്ങളുമായി ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ADP യുടെ ഡൈഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പ് ഷുഗർ നട്ടെല്ലിൻറെ  5 'കാർബണുമായി ബന്ധിക്കപ്പെടുമ്പോൾ അഡിനോസിൻ 1 കാർബൺ ആറ്റവുമായി കൂടിച്ചേരുന്നു.
ഇതും കാണുക Nucleoside Nucleotide DNA RNA Oligonucleotide Apyrase Phosphate അവലംബം
അഡിനോസിൻ ഫോസ്‌ഫേറ്റുകൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Adenosine_monophosphate
അഡിനോസിൻ മോണോ ഫോസ്ഫേറ്റ് (Adenosine mono Phosphates) (AMP), അഡിനോസിൻ ഡൈ ഫോസ്ഫേറ്റ് (ADP), അഡിനോസിൻ ട്രൈഫോസ്ഫേറ്റ് (ATP) എന്നീ മൂന്ന് കോ എൻസൈമുകൾ.
അഡിനിൻ, റൈബോസ്, ഫോസ്ഫോറിക് അമ്ളം എന്നീ മൂന്നംശങ്ങൾ യോജിച്ചുണ്ടായ ഇവ അഡിനിൻ വ്യുത്പന്നങ്ങളാണ്.
അഡിനിൻ, റൈബോസ് എന്നിവ യോജിച്ചുണ്ടായ യൌഗികത്തിന് അഡിനോസിൻ എന്നു പേരുള്ളതുകൊണ്ട് പ്രസ്തുതമായ ഈ മൂന്നു യൌഗികങ്ങളും അഡിനോസിൻ ഫോസ്ഫേറ്റുകളായി വ്യവഹരിക്കപ്പെടുന്നു.
അഡിനോസിനിലുള്ള റൈബോസിന്റെ അഞ്ചാമത്തെ കാർബൺ ആറ്റത്തോടാണ് ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പ് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
അഡിനിലിക് അമ്ലം
(adenylic acid)
അഡിനോസിൻ മോണോ ഫോസ്ഫേറ്റിന്റെ മറ്റൊരു പേരാണ് അഡിനിലിക് അമ്ലം (adenylic acid).
ഇതിൽ ഒരു ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പുണ്ട്.
ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പിന്റെ സ്ഥാനവ്യത്യാസം അനുസരിച്ച് മൊത്തം നാല് അഡിനിലിക് അമ്ളങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും അവയിൽവച്ച് ഏറ്റവും മുഖ്യമായതാണ് ഇവിടെ ചിത്രീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്.
പി.യിൽനിന്നും എ.ഡി.പി.യിൽ നിന്നും എൻസൈമിന്റെയോ അമ്ളത്തിന്റെയോ സാന്നിധ്യത്തിൽ ജലീയവിശ്ലേഷണം (hydrolysis) വഴി എ.എം.പി. ലഭ്യമാകുന്നു.
ശരീരത്തിനകത്തു കരളിലും മറ്റും സംഭരിച്ചുവച്ചിട്ടുള്ള ഗ്ളൈക്കൊജൻ എന്ന കാർബൊഹൈഡ്രേറ്റിനെ നിമ്നീകരിച്ച് വീണ്ടും ഗ്ലൂക്കോസ് ആക്കിമാറ്റുന്ന പ്രക്രിയയ്ക്കു തുടക്കമിടുന്ന ഫോസ്ഫോറിലേസ് എന്ന എൻസൈമിനെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന ചുമതലയാണ് എ.എം.പി. മുഖ്യമായും നിർവഹിക്കുന്നത്.
കൂടാതെ കാർബൊഹൈഡ്രേറ്റ് ഉപാപചയത്തിൽ (carbohydrate metabolism) പങ്കെടുക്കുന്ന മറ്റു പല എൻസൈമുകളുടെയും പ്രവർത്തനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
അഡിനോസിൻ ഡൈ ഫോസ്ഫേറ്റ് എന്നത് അഡിനിലിക് അമ്ളത്തോട് ഒരു ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പ് കൂടി ചേർന്നുണ്ടായ യൌഗികമാണ്.
ഭാഗികമായ ജലീയവിശ്ളേഷണംമൂലം എ.റ്റി.
പി.യിൽ നിന്ന് ഒരു ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പ് നഷ്ടപ്പെട്ടു ലഭിക്കുന്ന യൌഗികമായും ഇതിനെ പരിഗണിക്കാം.
കോശങ്ങളുടെ ഉപാപചയപ്രവർത്തനത്തിൽ എ.റ്റി.
പി.യിൽ നിന്ന് ഇത് ഒരു ഇടയൗഗികമായി (intermediate compound) ഉണ്ടാകുന്നു.
ധാരാളം ഊർജ്ജം മോചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു രാസപ്രവർത്തനമാണിത്.
ഈ ഊർജ്ജത്തെ കോശങ്ങൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
എ.ഡി.പി. വീണ്ടും എ.റ്റി.
പി. ആയിത്തീരുന്ന പ്രക്രിയയും തുല്യപ്രാധാന്യമുള്ള ഒന്നാണ്.
ഷുഗറുകൾ, അമിനൊ അമ്ളങ്ങൾ, ലിപ്പിഡുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് ഓക്സീകരണവും നിമ്നീകരണവും (degradation) സംഭവിക്കുമ്പോൾ മുക്തമാകുന്ന ഊർജ്ജത്തിൽനിന്ന് ആവശ്യമുള്ളതു പിടിച്ചു പറ്റി എ.ഡി.പി. ഒരു ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പുമായിച്ചേർന്നു വീണ്ടും എ.റ്റി.
പി. ആകുന്നു.
എ.എം.പി.യിൽ നിന്ന് എ.ഡി.പി. ഉണ്ടാകുന്ന സന്ദർഭങ്ങളും ഉണ്ട്.
ഉപാപചയ പ്രക്രിയകളിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനമായ പങ്കു വഹിക്കുന്ന ഒരു യൌഗികമാണ് എ.റ്റി.
പി. അമ്ലമാധ്യമത്തിലും ക്ഷാരമാധ്യമത്തിലും ഇതിന് ജലീയവിശ്ളേഷണം സംഭവിക്കും.
ഇതിൽ മൂന്ന് ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പ് ആവശ്യമുള്ളപ്പോൾ സംഭാവന ചെയ്യാൻ ഇതു സദാ സന്നദ്ധമാണ്.
ഉദാഹരണമായി ഗ്ലൂക്കോസിന് ഗ്ലൂക്കോസ്-6 ഫോസ്ഫേറ്റ് ആകുവാൻ വേണ്ട ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പ്, ഹെക്സൊകൈനേസ് എന്ന എൻസൈമിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ എ.റ്റി.
പി. പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു; സ്വയം എ.ഡി.പി. ആയി മാറുകയും ചെയ്യുന്നു.
മാംസപേശികളുടെ യാന്ത്രികമായ പ്രവർത്തനത്തിനു വേണ്ട ഊർജ്ജത്തിന്റെ ഏറ്റവും അടുത്ത ഉദ്ഗമസ്ഥാനം (immediate source) എ.റ്റി.
പി. ആണ്.
പ്രോട്ടീനുകളുടെ ഉദ്ഗ്രഥനം ശരീരത്തിൽ സാധിപ്പിക്കുന്നതിൽ അമിനൊ അമ്ളങ്ങളെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നതിനും ഇത് സഹായകമാണ്.
നൂക്ലിയിക് അമ്ലങ്ങളുടെ ഉദ്ഗ്രഥനത്തിലും ഇതിനു പങ്കുണ്ട്.
എ.ഡി.പി.യും എ.റ്റി.
പി.യും ജലീയവിശ്ലേഷണം വഴി ധാരാളം ഊർജ്ജം മോചിപ്പിക്കുന്ന യൗഗികങ്ങളാകയാൽ ഊർജശേഖരങ്ങളായി ഗണിക്കപ്പെടുന്നു.
ഉച്ചോർജയൗഗികങ്ങൾ (high energy compounds) എന്ന് ഈ രണ്ടിനെയും വിശേഷിപ്പിക്കാറുമുണ്ട്.
ചാക്രിക എ.എം.പി.
ഇതിൽ ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പ്, അഡിനോസിനിലുള്ള റൈബോസിലെ 3-ഉം 5-ഉം കാർബൺ അണുക്കളെ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു സേതുവായി (bridge) വർത്തിക്കുന്നു.
ഈ സവിശേഷതകൊണ്ടാണ് ഇതിനു സൈക്ളിക് എ.എം.പി. എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്.
അഡനിൻ സൈക്ലേസ് എന്ന എൻസൈം വ്യൂഹത്തിന്റെയും (enzyme system), മഗ്നീഷ്യം അയോണുകളുടെയും സാന്നിധ്യത്തിൽ എ.റ്റി.
പി.യിൽ നിന്ന് ഇതു ശരീരത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്നു.
സാമാന്യമായിപ്പറഞ്ഞാൽ ഉപാപചയപ്രക്രിയകളിൽ ഇതു സാരമായ പങ്കുവഹിക്കുന്നുണ്ട്.
കാർബൊഹൈഡ്രേറ്റ് ഉപാപചയത്തിൽ, പ്രവർത്തനക്ഷമത കുറഞ്ഞ ഫോസ്ഫോറിലേസ്-B എന്ന എൻസൈമിനെ കൂടുതൽ പ്രവർത്തനശേഷിയുള്ള ഫോസ്ഫോറിലേസ്-A ആക്കിമാറ്റുന്നതിന് ഇത് അത്യാവശ്യമാണ്.
ഗ്ലൈക്കൊജൻ സംശ്ലേഷണത്തെയും ഇത് നിയന്ത്രിക്കുന്നു.
സൈക്ളിക് എ.എം.പി.യുടെ പ്രവർത്തനത്തെയും പ്രാധാന്യത്തെയുംപറ്റി നടത്തിയ ഗവേഷണം അടിസ്ഥാനമാക്കി സതർലണ്ട് (Sutherland) എന്ന അമേരിക്കൻ ശാസ്ത്രജ്ഞന് 1971-ൽ നോബൽ സമ്മാനം ലഭിക്കുകയുണ്ടായി.
ഒട്ടനേകം ഉപാപചയ പ്രക്രിയകളിൽ അഡിനോസിൻ ഫോസ്ഫേറ്റുകൾ പങ്കെടുക്കുകയും പരസ്പരം രൂപാന്തരപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
അനേകം രാസപ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഇവ മൂന്നും കോ-എൻസൈമുകൾ ആണ്.
ഒരു ബേസും ഒരു ഷുഗറും, ഫോസ്ഫേറ്റ് ഗ്രൂപ്പും ചേർന്ന ഇത്തരം യൗഗികങ്ങൾക്ക് മൊത്തത്തിൽ നൂക്ളിയൊടൈഡുകൾ (nucleotides) എന്നൊരു സാങ്കേതികസംജ്ഞകൂടി ഉണ്ട്.
കടപ്പാട്: കേരള സർക്കാർ ഗ്നൂ സ്വതന്ത്ര പ്രസിദ്ധീകരണാനുമതി പ്രകാരം ഓൺലൈനിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാളം സർ‌വ്വവിജ്ഞാനകോശത്തിലെ അഡിനോസിൻ ഫോസ്‌ഫേറ്റുകൾ എന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം ഈ ലേഖനത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.
അഡിപേറ്റ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Adipate അഡിപേറ്റ് ഡയാനിയോണിന്റെ ഘടനാപരമായ സൂത്രവാക്യം
അഡിപിക് ആസിഡിന്റെ ലവണങ്ങളും എസ്റ്ററുകളും ആണ് അഡിപേറ്റുകൾ.
അഡിപിക് ആസിഡിന്റെ അയോണിക് (HO 2 C(CH 2 ) 4 CO 2 − )  ഡയാനോണിക് ( − O 2 C(CH 2 ) 4 CO 2 − ) രൂപങ്ങളെയും അഡിപേറ്റ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
ചില അഡിപേറ്റ് ലവണങ്ങൾ അസിഡിറ്റി റെഗുലേറ്ററായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.
ഉദാ: സോഡിയം അഡിപേറ്റ് ( ഇ നമ്പർ E356) പൊട്ടാസ്യം അഡിപേറ്റ് ( ഇ നമ്പർ 357)
ചില അഡിപേറ്റ് എസ്റ്ററുകൾ പ്ലാസ്റ്റിസൈസറായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.
ഉദാ: ഡയോക്റ്റൈൽ അഡിപേറ്റ് ഡൈമീഥൈൽ അഡിപേറ്റ് അവലംബം
അഡിയാൻറം റഡ്ഡിയാനം ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Adiantum_raddianum