smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
കൂടാതെ കാഴ്ചയും നഷ്ടമായി.
പാകിസ്താൻ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന സുൾഫിക്കർ അലി ഭൂട്ടോയുടെ ചൈന സന്ദർശനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു പൊതുപരിപാടിയിലാണ് മാവോ അവസാനമായി പങ്കെടുത്തത്.
1976 ൽ സുൾഫിക്കർ അലി ഭൂട്ടോ ബീജിംഗ് സന്ദർശിച്ചപ്പോഴായിരുന്നു ഇത്.
1976 സെപ്തംബർ 2, ഏകദേശം അഞ്ചുമണിക്ക് അദ്ദേഹത്തിനു ഹൃദയാഘാതം അനുഭവപ്പെട്ടു.
മുൻപ് രണ്ടു തവണ ഹൃദയാഘാതം ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, ഇത് അതിനേക്കാളൊക്കെ ശക്തിയേറിയതായിരുന്നു.
മാവോയുടെ ശ്വാസകോശത്തിലെ അണുബാധ ക്രമാധീതമായി വർദ്ധിച്ചു.
തന്റെ അപകടസ്ഥിതി മനസ്സിലാക്കിയ മാവോ, അടിയന്തരമായ വൈദ്യസഹായം ആവശ്യപ്പെട്ടു.
മൂന്നു ദിവസത്തോളം, ആരോഗ്യസ്ഥിതിയിൽ യാതൊരു പുരോഗതിയും ഇല്ലാതെ തുടർന്നു.
വിദേശയാത്രയിലായിരുന്ന ഭാര്യ മാവോയുടെ അപകടസ്ഥിതി മനസ്സിലാക്കി തിരികെ വന്നു.
സെപ്തംബർ ഏഴ്, ഉച്ചക്കുശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആരോഗ്യം തീരെ വഷളായി.
മാവോ, അബോധാവസ്ഥയിലായി.
ഡോക്ടർമാർ കൃത്രിമ ശ്വാസം നല്കാൻ ശ്രമിച്ചു.
അവസാനത്തെ 12 മണിക്കൂറുകളോളം മാവോ, കൃത്രിമ ഉപകരണങ്ങളുടെ സഹായത്താലാണ് ജീവൻ നിലനിർത്തിയിരുന്നത്.
സെപ്തംബർ 9 ന് ഈ കൃത്രിമമായി ജീവൻ നിലനിർത്തുന്ന ഉപകരണങ്ങൾ മാറ്റാൻ ഡോക്ടർമാരുടെ സംഘം തീരുമാനിച്ചു.
സെപ്തംബർ 9 ന് മാവോയുടെ മരണം ഔദ്യോഗികമായി സ്ഥിരീകരിച്ചു.
ഓർത്തുവെക്കാൻ വളരെ എളുപ്പമുള്ള ഒരു ദിവസം കൂടിയായിരുന്നു ഇത്.
ഒമ്പതാം മാസത്തിലെ, ഒമ്പതാമത്തെ ദിവസം.
ഗ്രേറ്റ് ഹാൾ ഓഫ് ദ പീപ്പിൾ എന്ന ഔദ്യോഗിക വസതിയിൽ മൃതദേഹം പൊതുദർശനത്തിനായി വച്ചു.
കൂടാതെ, ടിയാനൻമെൻ ചതുരത്തിൽ അനുസ്മരണവും നടക്കുകയുണ്ടായി.
പിന്നീട് മ്യുസോളിയം ഓഫ് മാവോസെ തൂങ് എന്ന സ്മാരകത്തിൽ മൃതദേഹം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആഗ്രഹപ്രകാരം ദഹിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി.
മാവോയുടെ മരണശേഷം, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ചൈനയുടെ അധികാരത്തെച്ചൊല്ലി തർക്കങ്ങളുയർന്നു.
ഗ്യാങ്ങ് ഓഫ് ഫോർ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു വിഭാഗം, മാവോ പിന്തുടർന്നു വന്ന അതേ രീതി തന്നെ തുടർന്നു പോകാനാണ് താല്പര്യപ്പെട്ടത്.
ഈ നാൽവർ സംഘത്തിൽ പ്രമുഖ, മാവോയുടെ അവസാന ഭാര്യ ജിയാങ് ക്വിങ് ആയിരുന്നു.
ചെയർമാൻ ഹുവാ ഗുവോഫെങിന്റെ തേതൃത്വത്തിനുള്ള വലതുപക്ഷക്കാരായിരുന്നു എതിർവശത്ത്.
ഇതിൽ ഹുവായുടെ നേതൃത്വം ആണ് വിജയിച്ചത്.
സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെ ഉപദേശങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുക എന്നതായിരുന്നു ഹുവായുടെ നയം.
എന്നാൽ ഇതിനെതിരേ നവീകണചിന്താഗതികളുമായി ഡെംഗ് സിയാവോപിംഗിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾ രംഗത്തെത്തി.
ഇവർ രക്തരഹിതമായ ഒരു വിപ്ലവത്തിലൂടെ അധികാരം പിടിച്ചെടുത്തു.
മരണശേഷം മാവോയുടെ ഒരു ചിത്രം ടിയാനൻമെൻ ചതുരം
ചൈനയുടെ ഈ നായകനെ മരണശേഷവും വിവാദങ്ങൾ വിട്ടു പിരിഞ്ഞിരുന്നില്ല.
വിമർശനവും, പുകഴ്ത്തലുകളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിനുശേഷം ചൈനയിലും ലോകത്തെമ്പാടും ഉണ്ടായിരുന്നു.
ചൈനയിൽ നടന്നിരുന്ന, ദശകങ്ങൾ പഴക്കമുണ്ടായിരുന്ന ആഭ്യന്തര കലാപത്തിനു അറുതി വരുത്തിയത് മാവോ ആണ്.
സ്ത്രീകളുടെ ഉന്നമനത്തിനായി കഠിന പ്രയത്നം നടത്തി.
അവരുടെ സാക്ഷരതയും, വിദ്യാഭ്യാസനിലവാരവും ഉയർത്തുന്നതിൽ കാര്യമായ പങ്കു വഹിച്ചു.
എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണകാലഘട്ടത്തിൽ ലക്ഷക്കണക്കിനു ആളുകൾക്ക് ജീവഹാനി സംഭവിച്ചു.
ഇത് ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന മറ്റേതൊരു നേതാവിന്റെ ഭരണകാലത്തുണ്ടായിരുന്നതിനേക്കാളും വളരെ അധികം കൂടുതലാണ്.
ജനങ്ങളുടെ ജീവിത നിലവാരം ഇക്കാലഘട്ടത്തിൽ പ്രതീക്ഷിച്ചധിലധികം ഉയർന്നു എന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുയായികൾ തെളിവുകളെ ഉദ്ധരിച്ചു പറയുന്നു.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിമർശകർ പറയുന്ന മറ്റൊരു കാര്യം മാവോയുടെ നയങ്ങൾ വ്യവസായവൽക്കരണത്തിനും, ആധുനികവൽക്കരണത്തിനും വിഘാതം സൃഷ്ടിച്ചു എന്നാണ്.
മാവോയുടെ നയങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ചതിനു ശേഷമാണ് ചൈനയുടെ സാമ്പത്തിക പുരോഗതി നേരായ രീതിയിലേക്ക് വന്നതെന്നും അവർ കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നു.
മാവോയുടെ നയങ്ങൾ ആണ് ആധുനിക ചൈനയുടെ വികാസത്തിനു അടിത്തറ പാകിയതെന്ന് ഈ വാദങ്ങളെ ഖണ്ഡിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുഭാവികൾ പറയുന്നു.
മാവോയുടെ രീതികൾ ലോകത്തിലുള്ള പല കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് സംഘടനകളും അവരുടെ തത്ത്വസംഹിതകളായി സ്വീകരിച്ചു വരുന്നുണ്ട്.
മാവോയിസം എന്ന പേരിൽ ഇതറിയപ്പെടുന്നു.
മാവോയിസ്റ്റ് യുദധരീതികൾ വിപ്ലവത്തിനായി തയ്യാറെടുക്കുന്ന പല സംഘടനകളും ഒരു മാതൃക ആയി സ്വീകരിക്കുന്നു.
ആധുനിക ചൈനയുടെ സ്രഷ്ടാവ് എന്ന രീതിയിൽ മാവോ ഇന്നും കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ചൈനയുടെ അനുഭാവികൾക്കിടയിലും, ഒരു വലിയ വിഭാഗം ജനങ്ങൾക്കിടയിലും ആദരിക്കപ്പെടുന്നു.
മോബോ ഗാവോ എന്ന എഴുത്തുകാരൻ മാവോയെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുസ്തകമായ ദ ബാറ്റിൽ ഫോർ ചൈനാസ് പാസ്റ്റ്, മാവോ ആന്റ് ദ കൾച്ചറൽ റെവല്യൂഷൺ ഇങ്ങനെ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്നു.
വിദേശ ആക്രമണത്താലും, ആഭ്യന്തരകലാപത്താലും തകർന്നിരുന്ന ചൈനക്ക്  ഐക്യവും, സ്ഥിരതയും,  മാവോ നല്കി.
ലോകത്തെ ഒരു പ്രധാന സാമ്പത്തിക ശക്തിയായി മാറാനുള്ള അടിത്തറ പാകിയത് മാവോ ആണ്.
കൂടാതെ, ഭൂപരിഷ്കരണത്തിലൂടെ വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തി.
ജനങ്ങളുടെ ജീവിതനിലവാരതോത് 63% ആയി ഉയർന്നു.
ചൈനക്കകത്തും പുറത്തും മാവോയ്ക്ക് ധാരാളം വിമർശകരുണ്ടായിരുന്നു.
ചൈനയിൽ മാവോക്കെതിരേയുള്ള വിമർശനം ഉപാധികളോടെ തടഞ്ഞിരുന്നു.
എന്നിട്ടുപോലും അദ്ദേഹത്തിനെതിരേയുള്ള വിമർശനങ്ങൾ വളരെ ശക്തമായി തന്നെ നിലനിന്നിരുന്നു.
പാശ്ചാത്യരാജ്യങ്ങളിൽ മാവോ ഒരു നിഷ്ഠൂരനായ ഭരണാധികാരിയായാണ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നുത്.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക നയങ്ങൾ അവർ തള്ളിക്കളഞ്ഞിരുന്നു.
എന്നിരിക്കിലും, ഇടതുപക്ഷ ചിന്താഗതിക്കാർ മാവോയെ ഇപ്പോഴും, സാമ്രാജ്യത്വത്തിനെതിരേയും, മുതലാളിത്തത്തിനെതിരേയും ഉള്ള ഒരു പോരാളി ആയി തന്നെ ആണ് കണക്കാക്കുന്നത്.
മാവോയുടെ സാമ്പത്തിക നയങ്ങൾ എല്ലാം തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്മഗാമികളായ ദെൻ സിയാവോപിങിനെ പോലുള്ളവർ ഉപേക്ഷിച്ചു.
അവർ വിപണിക്കനുസൃതമായ പുതിയ നയങ്ങൾ നടപ്പിൽ വരുത്തി.
മാവോയുടെ ശില്പം, ചാങ്ഷാ
കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ചൈന മാവോയുടെ സാമ്പത്തിക നയങ്ങളേയും മറ്റും തള്ളി കളഞ്ഞു എങ്കിലും, പാർട്ടിയിൽ അദ്ദേഹം നടപ്പിൽ വരുത്തിയിരുന്ന അധികാരം കൈയ്യാളുന്ന രീതി അതേ പോലെ തന്നെ തുടർന്നു.
പട്ടാളത്തേയും, പോലീസിനേയും, കോടതികളേയും, വാർത്താമാദ്ധ്യമങ്ങളേയും നിയന്ത്രിക്കുന്നത് പാർട്ടി തന്നെയാണ്.
ഹോങ്കോങിൽ ഒഴികെ ഉൾപ്പാർട്ടി തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ അവിടെ നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു.
കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ചൈന മാവോ പൂർണ്ണമായി തള്ളിക്കളഞ്ഞു എന്നു പറയാനാവില്ല എന്ന് ചിന്തകർ പറയുന്നു.
ചൈനാ സർക്കാർ മാവോയെ ദേശീയ നായകൻ ആയി ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജന്മസ്ഥലമായ ഹുനാൻ പ്രവിശ്യയിലുള്ള മാവോ സേതൂങ് ചതുരം, സന്ദർശകർക്കായ് സർക്കാർ 2008 ൽ തുറന്നു കൊടുത്തു.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ 115ാമത്തെ ജന്മദിനാഘോഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായിട്ടായിരുന്നു ഇത്.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണത്തെപ്പറ്റി വിരുദ്ധ അഭിപ്രായങ്ങളാണ് നിലനിന്നിരുന്നത്.
പാർട്ടിയുടെ ഔദ്യോഗിക സ്ഥാനം വഹിച്ചിരുന്ന സു ഷാചി പറഞ്ഞത് മാവോ, ഒരു കുറ്റവാളിയായിരുന്നു, പക്ഷേ അതോടൊപ്പം തന്നെ അദ്ദേഹം നല്ലതു ചെയ്യാനുള്ള ഒരു പ്രേരകശക്തി കൂടിയായിരുന്നു എന്നാണ്.
പത്രപ്രവർത്തകനായ ലിയു ബിനിന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ മാവോ ഒരേസമയം തന്നെ ഒരു ക്രൂരനും, പ്രതിഭയും ആയിരുന്നു എന്നാണ്.
മാവോ, ഇരുപതാംനൂറ്റാണ്ടിൽ ജീവിച്ചിരുന്നു സ്വേഛാധിപതികളിൽ ഒരാളായിരുന്നു എന്നാണ് ചില ചരിത്രകാരന്മാർ അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ചു പറയുന്നത്.
ഇവർ മാവോയെ, അഡോൾഫ് ഹിറ്റ്ലറോടും , ജോസഫ് സ്റ്റാലിനോടും താരതമ്യം ചെയ്യുന്നു.
ജീൻ ലൂയീസ് മാർഗോളിൻ തന്റെ പുസ്തകമായ ദ് ബ്ലാക്ക് ബുക്ക് ഓഫ് കമ്മ്യൂണിസത്തിൽ മാവോയെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്.
ഒരു ചക്രവർത്തി ആയി മാറാനുള്ള പരിപൂർണ്ണമായ അധികാരം അദ്ദേഹത്തിനു പാർട്ടിയിലുണ്ടായിരുന്നു.
ചൈന കണ്ടതിൽ എക്കാലത്തേയും മൃഗീയമായ കൂട്ടക്കുരുതിയാണ് മാവോയുടെ കാലഘട്ടത്തിൽ ഇവിടെ കണ്ടത്.
മാവോയെ പലപ്പോഴും ചൈനയു‌ടെ ആദ്യത്തെ ചക്രവർത്തിയായിരുന്ന ക്വിൻ ഷി ഹുവാങുമായി താരതമ്യം ചെയ്യാറുണ്ട്.
ഇയാൾ പല പണ്ഡിതന്മാരേയും, ജീവനോടെ ചുട്ടു കരിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു കുപ്രസിദ്ധനായ ചക്രവർത്തിയായിരുന്നു.
ഈ  താരതമ്യത്തെക്കുറിച്ച് ഒരു പാർട്ടി യോഗത്തിൽ മാവോ പറഞ്ഞത് ഇങ്ങനെയാണ്.
ക്വിൻ ഷി ഹുവാങ്ങുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ, ഞാൻ വളരെ മുമ്പിലാണ്.
കാരണം ക്വിൻ 460 പണ്ഡിതന്മാരെയാണ് ജീവനോടെ ദഹിപ്പിച്ചത്.
പക്ഷെ ഞങ്ങൾ 46000 പണ്ഡിതന്മാരെ ജീവനോടെ ചുട്ടുകരിച്ചു.
നിങ്ങൾ പറയുന്നത് തെറ്റാണ്.
ഈ കാര്യത്തിൽ ഞങ്ങൾ ക്വിൻ ഷി ഹുവാങ്ങിനെ ബഹുദൂരം പിന്നിലാക്കിയിരിക്കുന്നു.
മാവോയുടെ ഇംഗ്ലീഷ് ദ്വിഭാഷിയായിരുന്ന സിഡ്നി റിട്ടൻബർഗ് തന്റെ ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകളായ ദ മാൻ ഹു സ്റ്റേയ്ഡ് ബിഹൈൻഡ് ദാറ്റ് വിൽസ്റ്റ് മാവോ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ മാവോയെ ക്കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്.
"ഒരു മഹാനായ കുറ്റവാളിയായിരുന്നു മാവോ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ വന്യമായ ഭാവനകൾ അദ്ദേഹത്തെ ക്രൂരമായ കൂട്ടക്കുരുതിയിലേക്കു നയിച്ചു. മാവോ അതാഗ്രഹിച്ചിരുന്നില്ലെങ്കിൽപോലും".
മാവോയുടെ ഭരണം പേടിപ്പെടുത്തുന്ന രീതിയിലുള്ളതായിരുന്നു, ആയിരങ്ങൾ മരിച്ചു വീഴുമ്പോഴും അത് മാവോയിൽ യാതൊരു ഭാവമാറ്റവും ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നില്ല.
മാവോയുടെ ജീവചരിത്രകാരനായ ജുവാംഗ് ചാങ് പറയുന്നത്, തന്റെ നയങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നതിലൂടെ ചൈനയിൽ ഒരു കൂട്ടമരണം തന്നെ ഉണ്ടാവുമെന്ന് മാവോക്ക് അറിയാമായിരുന്നു എന്നാണ്.
ഉരുക്കും, ഇരുമ്പും ഉണ്ടാക്കാനുള്ള പദ്ധതിയുടെ ചർച്ചകൾക്കിടെ മാവോ, തന്റെ പാർട്ടി യോഗത്തിൽ ഇങ്ങനെ പറയുകയുണ്ടായി എന്ന് ജുവാംഗ് അവകാശപ്പെടുന്നു.
ഇത്തരം പദ്ധതികളി, ഇങ്ങനെ ജോലി ചെയ്യുന്നതുമൂലം, പകുതിയോളം ചൈനക്കാർ മരണപ്പെടും.
പകുതിയല്ലെങ്കിൽ മൂന്നിലൊന്ന്, അല്ലെങ്കിൽ പത്തിലൊന്ന്, ചുരുങ്ങിയത് 50 ദശലക്ഷം ആളുകൾ എങ്കിലും കൊല്ലപ്പെട്ടിരിക്കും.
ജുവാംഗും ഹാലിഡേയും പറയുന്നത് ഈ കൂട്ടക്കുരുതികളെക്കുറിച്ച് മാവോ, വളരെ നിരുത്തവാദപരവും, ഹൃദയശൂന്യവും, ക്ഷുഭിതനും ആയാണ് സംസാരിച്ചിരുന്നത് എന്നാണ്.
ഇതേക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങളോട് വളരെ അക്ഷോഭ്യനായാണ് മാവോ പ്രതികരിച്ചിരുന്നത് എന്നാണ് ഇവർ പറയുന്നത്.
ആണവയുദ്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മാവോയുടെ ഒരു പരാമർശം ആണ് ഇത് ഒരു ആണവയുദ്ധത്തിൽ പകുതിയേലെറെ ചൈനക്കാർ കൊല്ലപ്പെട്ടേക്കാം.
പക്ഷേ ബാക്കി പകുതിയുടെ ജീവൻ കൊണ്ട് നമ്മൾ തിരിച്ചുവരും.
ഈ പരാമർശത്തെ ഉദ്ധരിച്ചുകൊണ്ടാണ് ജുവാംഗ് മുകളിൽ പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങൾ എഴുതിവെച്ചത്.
ജീവിതവും മരണവും തമ്മിലുള്ള വൈരുദ്ധ്യത്തെക്കുറിച്ച് മാവോയുടെ നിലപാട് ഇതായിരുന്നു.
“ മരണമാണ് ജീവനേക്കാൾ നല്ലത്, അതില്ലെങ്കിൽ ഒരു നവീകരണം സാദ്ധ്യമല്ല. കൺഫ്യൂഷ്യസ് ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിക്കുകയാണെങ്കിൽ എത്ര ഭീകരം ആയിരിക്കുമത്.ആളുകൾ മരിക്കുമ്പോൾ ആഘോഷം വേണ്ടതു തന്നെയാണ്. മരണത്തിനു നല്ല ഗുണവശങ്ങളുണ്ട്, അത് മറ്റൊന്നിനു വളമായി തീരും. നിങ്ങൾ വിചാരിക്കും നിങ്ങൾക്കതിനു കഴിയില്ലെന്ന്, പക്ഷെ നിങ്ങൾക്കതു സാധിക്കും. അതിനു വേണ്ടി മാനസികമായി തയ്യാറെടുത്തിരിക്കണം എന്നു മാത്രം. ”
കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി നേതാക്കൾ ഈ കൂട്ടക്കുരുതികളെ മഹത്ത്വവൽക്കരിച്ചിരുന്നു എന്നാണ് ഡിക്കോട്ടർ പറയുന്നത് .
കൂട്ടമരണങ്ങൾ അവർക്ക് ഒരു ശീലമായിക്കഴിഞ്ഞു.
ലക്ഷ്യം മാർഗ്ഗത്തെ സാധൂകരിക്കും എന്ന ആശയസംഹിതയിൽ വിശ്വസിച്ചിരുന്നവരായിരുന്നു ആ നേതാക്കൾ.
വൻകിട ജലസേചന പദ്ധതികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ആയിരങ്ങൾ കുടിയൊഴിക്കപ്പെട്ടു, കൊല്ലപ്പെട്ടു.
ഗാൻസു പ്രവിശ്യകളിലെ ജനങ്ങൾ ഇത്തരം പദ്ധതികളെ മരണനിലങ്ങൾ എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്.
കൊറിയൻ യുദ്ധത്തിലെ ചൈനയുടെ ഇടപെടൽ മൂലം അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ ചൈനക്കു മേൽ ഒരു വ്യാപാരം നിരോധനം നടപ്പിലാക്കിയിരുന്നു.
എന്നാൽ പിന്നീട് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റായിരുന്ന റിച്ചാർഡ് നിക്സൺ ചൈനയുമായുള്ള ബന്ധങ്ങൾ പുനഃസ്ഥാപിച്ചു.
റഷ്യയുമായുള്ള ബന്ധത്തിൽ ചൈന ഒരു വലിയ സഹായമായിരിക്കും എന്നാണ് നിക്സൺ വിശ്വസിച്ചിരുന്നത്.
മാവോയുടെ സൈനിക അനുഭവങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള രചനകൾ പിൽക്കാലത്ത് ഈ രീതി പിന്തുടരാനാഗ്രഹിച്ച സംഘടനകൾക്കും, രാജ്യങ്ങൾക്കും, പോരാളികൾക്കും ഒരു വേദപുസ്തകം പോലെയായിതീർന്നു.
ഗറില്ലാ യുദ്ധതന്ത്രങ്ങൾ ഇത്ര വലിയ രീതിയിൽ നടപ്പിലാക്കിയ മറ്റൊരു നേതാവില്ല.
കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് നേപ്പാൾ (മാവോയിസ്റ്റ്) അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗറില്ലാ യുദ്ധമുറകൾ പിന്തുടർന്നാണ് ഈ ഇരുപത്തൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലും വിജയം പിടിച്ചെടുത്തത്.
കൊറിയൻ യുദ്ധത്തിൽ മൊബൈൽ യുദ്ധതന്ത്രങ്ങളായിരുന്നു ഐക്യരാഷ്ട്രസേനക്കെതിരേ പ്രയോഗിച്ചത്.
മാവോ, ഒരു ആണവയുദ്ധത്തെപ്പോലും സ്വാഗതം ചെയ്തിരുന്നതായി ചരിത്രകാരന്മാർ പറയുന്നു.
കോടിക്കണക്കിനു ആളുകളുടെ ജീവൻ ബലികൊടുത്തിട്ടാണെങ്കിലും അത്തരം ഒരു യുദ്ധത്തെ നേരിടാനുള്ള കരുത്ത് ചൈനക്കുണ്ടെന്ന് മാവോ വിശ്വസിച്ചിരുന്നു.
മാവോയുടെ പ്രതിമ
മാവോയുടെ പല കവിതകളും, രചനകളും പിന്നീട് ചൈനക്കാരും അല്ലാത്തവരുമായ നേതാക്കൾ പ്രസംഗമദ്ധ്യേയും മറ്റും ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്.
അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ബരാക്ക് ഒബാമയുടെ ഉദ്ഘാടനപ്രസംഗത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക ചൈനീസ് പരിഭാഷ ആരംഭിക്കുന്നതു തന്നെ മാവോയുടെ കവിതയിലെ ചില വരികൾ ഉൾപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടാണ്.
2008 അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സ്ഥാനാർത്ഥിയായിരുന്ന ജോൺ മക്കെയിൻ മാവോയുടെ ചില വാചകങ്ങൾ തന്റെ പ്രസംഗങ്ങൾക്കിടെ ഉദ്ധരിക്കുമായിരുന്നു.
മൂന്നാം ലോക രാജ്യങ്ങളിലെ പല കമ്മ്യൂണിസ്റ്റുകളും മാവോയിസം തങ്ങളുടെ പ്രത്യയശാസ്ത്രമായി സ്വീകരിച്ചു വന്നു.
കംബോഡിയയിലെ മെർ റോഗ്, നേപ്പാളിലെ നേപ്പാളീസ് റെവല്യൂഷണറി മൂവ്മെന്റ് , പെറുവിലെ ഷൈനിംഗ് പാത്ത് എന്നീ സംഘടനകൾ  മാവോയിസത്തെ സമരമാർഗ്ഗമായി സ്വീകരിച്ച രാജ്യങ്ങളാണ്.
1990കളുടെ മദ്ധ്യത്തിൽ ചൈനയുടെ ഔദ്യോഗിക കറൻസിയായ റെൻമിൻബിയിൽ മാവോയുടെ ചിത്രം ഔദ്യോഗികമായി ഉപയോഗിച്ചു തുടങ്ങി.
കറൻസിയിലുള്ള ഈ ചിത്രം കള്ളനോട്ടു തടയാനുള്ള ഔദ്യോഗിക തെളിവായി സർക്കാർ പ്രഖ്യാപിച്ചു.
2006 ൽ ഷാങ്ഹായ് സർക്കാർ മാവോയുടെ ചരിത്രം ഉൾപ്പെടുത്താത്ത സ്കൂൾ ചരിത്ര പാഠപുസ്തകങ്ങൾ പുറത്തിറക്കി.
ഒരു ആചാരമര്യാദക്കുവേണ്ടിപോലും മാവോയുടെ വിവരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്താൻ അവർ തയ്യാറായില്ല.
ഷാങ്ഹായിലെ വിദ്യാർത്ഥികൾ ഇപ്പോൾ മാവോയെക്കുറിച്ചു പഠിക്കുന്നത് താഴ്ന്ന ക്ലാസ്സുകളിൽ മാത്രമാണ്.
ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ
വ്യക്തി ആരാധനയെക്കുറിച്ച് വിരുദ്ധമായ അഭിപ്രായങ്ങളാണ് മാവോ പറഞ്ഞിരുന്നത്.
പഴയ സമൂഹങ്ങളിൽ നിലനില്പിനു വേണ്ടി നിലനിന്നിരുന്നവയാണ് വ്യക്തി ആരാധനകളെന്ന് ജോസഫ് സ്റ്റാലിനെക്കുറിച്ചുള്ള, ക്രൂഷ്ചേവ് റിപ്പോർട്ടിന് അനുബന്ധമായി മാവോ പറഞ്ഞു.
സംഘനേതൃത്വത്തിലാണ് ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നത് എന്നാണ് മാവോ ഇതേക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങൾക്കു മറുപടിയായി പറഞ്ഞത്.
എന്നാൽ 1958 ലെ പാർട്ടി കോൺഗ്രസ്സിൽ മാവോ തന്റെ അഭിപ്രായം മാറ്റി പറഞ്ഞു.
അന്ധമായ ആരാധന കൂടാതെയുള്ള വ്യക്തി പൂജ ആകാമെന്ന് നിലപാടിൽ മാവോ എത്തിച്ചേർന്നു.
1962 ൽ മാവോ, സോഷ്യലിസ്റ്റ് എഡ്യുക്കേഷൻ മൂവ്മെന്റ് സംഘടിപ്പിച്ചു.
ചൈനയിൽ അങ്ങിങ്ങു വീണ്ടും വരുന്ന മുതലാളിത്തത്തെയും, ജന്മിത്തത്തെയും എതിരിടാൻ കർഷകസമൂഹത്തെ പ്രാപ്തരാക്കുക എന്നതായിരുന്നു ലക്ഷ്യം.
വളരെ വലിയ രീതിയിൽ തന്നെ ലഘുലേഖകളും മറ്റും നിർമ്മിക്കുകയും വിതരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
ധാരാളം പോസ്റ്ററുകളും, ഗാനങ്ങളും രചിക്കപ്പെട്ടു.
എല്ലാത്തിന്റേയും ഉള്ള‌ടക്കം ഏതാണ്ടിതുപോലെ തന്നെയായിരുന്നു.
ചെയർമാൻ മാവോ, ഞങ്ങളുടെ ഹൃദയത്തിൽ ജ്വലിക്കുന്ന ചുവന്ന സൂര്യൻ , ജനങ്ങളുടെ രക്ഷകൻ .
1966 ഒക്ടോബറിൽ മാവോയുടെ ഉദ്ധരണികൾ അടങ്ങുന്ന ഒരു പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയുണ്ടായി.
ലിറ്റിൽ റെഡ് ബുക്ക് എന്നാണ് ഇത് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്.
ഇതിന്റെ ഒരു പതിപ്പ് കൈയ്യിൽ കൊണ്ടുനടക്കുന്നതിനെ പാർട്ടി പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.
കൂടാതെ, കൈയ്യിൽ ഇതിന്റെ ഒരു പതിപ്പില്ലാത്തവർക്ക് പാർട്ടി അംഗത്വം നിഷേധിക്കുക പോലുമുണ്ടായി.
കാലം ചെല്ലുന്തോറും, മാവോയുടെ പ്രതിഛായ വർദ്ധിച്ചു വന്നു.
ഓഫീസുകളിലും, വീടുകളിലും, വ്യാപാര സ്ഥാപനങ്ങളിലും മറ്റും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഉദ്ധരണികളും, ചിത്രങ്ങളും സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു.
ചെയർമാൻ മാവോ പതിനായിരം കൊല്ലങ്ങൾ നീണാൾ വാഴട്ടെ എന്നതരത്തിലുള്ള വാചകങ്ങൾ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറി.
മാവോ സേതൂങ് സ്മാരകം
മാവോ സേതൂങ് ചൈനയിലും, ലോകത്താകമാനവും ഒരു ജനപ്രിയ സംസ്കൃതിയുടെ ഭാഗമായി മാറി.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ കുപ്പായങ്ങളിലും, ചായക്കോപ്പകളിലും ഒരു അലങ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായി പതിക്കപ്പെട്ടു.
ഇത്  അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വാധീനത്തെ കാണിക്കുന്നു, ബോധമനസ്സുകൾ നിറയെ മാവോ ആണ്.
ഈ പ്രതിഭാസം തലമുറകളോളം നിലനിൽക്കും.
ഈ ഒരു ആരാധനയെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൊച്ചു മകൾ കോങ് ദോങ്മെയി അഭിപ്രായപ്പെട്ടതാണ് ഇത്.
ചെ ഗുവേരയെപ്പോലെ അദ്ദേഹവും, വിപ്ലവാത്മകമായ ഒരു സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറി.
ഓരോ വർഷവും ദശലക്ഷക്കണക്കിനു ആളുകൾ ഹുവാനിലുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്മാരകം സന്ദർശിക്കുന്നു.
വംശപരമ്പര പൂർവികർ മാവോ യിചാങ്  (毛贻昌, ജനനം സിയാങ്ടൺ ഒക്ടോബർ 15, 1870, മരണം ഷാവോഷാൻ ജനുവരി 23, 1920) - പിതാവ്.
വെൻ ക്വിമി  (文七妹, ജനനം സിയാങ്ടൺ 1867, മരണം October 5, 1919) - മാതാവ്.
മാവോ എംപു  (毛恩普, ജനനം മേയ് 22, 1846, മരണം നവംബർ 23, 1904) - മുത്തച്ഛൻ.
ലേഡി ലുവോ  (罗氏) - മുത്തശ്ശി.
ഭാര്യമാർ മാവോ ഭാര്യയോടും മകളോടുമൊപ്പം, ലുവോ യിക്സിയു (罗一秀, ഒക്ടോബർ 20, 1889–1910) ഷാവോഷാൻ : കാലയളവ്  - 1907 മുതൽ 1910.
യാങ് കൈഹുയി (杨开慧, 1901–1930) ചാങ്ഷാ : കാലയളവ് - 1921 മുതൽ 1927,  1930 കുവോമിൻതാംഗ് പാർട്ടിയാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു; മാവോ അനിയിങ്, മാവോ ആൻക്വിങ്, മാവോ ആൻലോങ് എന്നിവരുടെ മാതാവ്.
ഹെ സീഷെൻ (贺子珍, 1910–1984)  കാലയളവ് - മെയ് 1928 മുതൽ 1939; മാവോ ആൻഹോങ്, ലി മിൻ , എന്നിവരെക്കൂടാതെ മറ്റു നാലു മക്കളുടെ കൂടെ മാതാവ്.
ജിയാങ് ക്വിങ് : (江青, 1914–1991), കാലയളവ് - 1939 മുതൽ  മാവോയുടെ മരണം വരെ; ലി നയുടെ മാതാവ് സഹോദരന്മാർ
അദ്ദേഹത്തിന് കുറേയധികം സഹോദരങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു.
മാവോ സെമിൻ (毛泽民,1895-1943), ഇളയ സഹോദരൻ, യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
മാവോ സെറ്റാൻ (毛泽覃,1905 - 1935), ഇളയ സഹോദരൻ, കുവോമിൻതാംഗ് പാർട്ടിയാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു.
മാവോ സെജിയാൻ (毛泽建,1905 - 1929), ദത്തെടുത്തു വളർത്തിയ സഹോദരി, കുവോമിൻതാംഗ് പാർട്ടിയാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു.
മാവോ സേതൂങിന്റെ മാതാപിതാക്കൾക്ക് അഞ്ച് ആൺകുട്ടികളും, രണ്ട് പെൺകുട്ടികളുമാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്.
രണ്ട് ആൺകുട്ടികളും, ആകെയുണ്ടായിരുന്ന രണ്ട് പെൺകുട്ടികളും വളരെ ചെറുപ്പത്തിൽ തന്നെ മൃതിയടഞ്ഞു.
മാവേ സേതുങിന്റെ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ ഈ രണ്ട് സഹോദരങ്ങളുടെ യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെടുകയാണുണ്ടായിരുന്നത്.
എല്ലാ സഹോദരങ്ങളുടെ പേരിനൊപ്പവും സേ (泽)എന്ന വാക്കുണ്ടായിരുന്നു.
ഇത് ചൈനയിലെ ഒരു ആചാരമായിരുന്നു.
കുട്ടികൾ
മാവോ സേതുങിന് പത്തു കുട്ടികളുണ്ടായിരുന്നു .
മാവോ അനിയിംഗ് (毛岸英, 1922–1950): മാവോയ്ക്ക് രണ്ടാം ഭാര്യയായ യാംഗിലുണ്ടായ മകനാണ് ഇത്.
കൊറിയൻ യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
മാവോ അൻക്വിംഗ് (毛岸青, 1923–2007): യാംഗിൽ തന്നെയുണ്ടായ മകൻ.
മാവോ അൻലോംഗ് (1927–1931): യാംഗിൽ തന്നെയുണ്ടായ മകൻ.
ചൈനീസ് ആഭ്യന്തര യുദ്ധത്തിൽ വധിക്കപ്പെട്ടു.
മാവോ അൻഹോംഗ് (b. 1932): ഹെ സിഷൻ എന്ന ഭാര്യയിലുണ്ടായ മകൻ.
പിതാവിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് മാവോയുടെ ഇളയ സഹോദരനായ മാവോ സെറ്റാന്റെ കൂടെ ജീവിച്ചു.
ഒരു യുദ്ധത്തിനു പോയ ഈ മകനെക്കുറിച്ചു പിന്നെയാരും കേട്ടിട്ടില്ല.
ലി മിൻ (李敏, b. 1936): ഹെ സിഷൻ എന്ന ഭാര്യയിലുണ്ടായ മകൾ.
ലി നാ (李讷, b. 1940): മാവോ സേതൂങിന്റെ അവസാന ഭാര്യയായിരുന്ന ജിയാംഗിലുണ്ടായ മകൾ.
മാവോയുടെ ഒന്നും രണ്ടും പെൺകുട്ടികൾ ഗ്രാമങ്ങളിലേക്കു പലായനം ചെയ്യുകയായിരുന്നു.
കുവോമിൻതാംഗ് , ജാപ്പനീസ് യുദ്ധത്തിൽ അവരെ കൂടെ താമസിപ്പിക്കുന്നത് തികച്ചും അപകടകരമായിരുന്നു.
മാവോയുടെ രണ്ടു കുട്ടികൾ ശൈശവത്തിൽ തന്നെ മരിച്ചു പോയിരുന്നു.
ലോംഗ് മാർച്ചിൽ പങ്കെടുത്ത രണ്ട് ഇംഗ്ലീഷ് ഗവേഷകർ, മാവോയുടെ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയ ഒരു മകളെ കണ്ടു എന്ന് പ്രസ്താവിക്കുകയുണ്ടായി .
മാവോയുടെ ഭരണകാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിജീവിതം നിഗൂഢമായിരുന്നു.
എന്നാൽ മാവോയുടെ മരണശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭിഷഗ്വരനായിരുന്ന ലി ഹിസൂയി പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ദ പ്രൈവറ്റ്ലൈഫ് ഓഫ് ചെയർമാൻ മാവോ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ മാവോയുടെ ധാരാളം ദുശ്ശീലങ്ങളെക്കുറിച്ചു പ്രതിപാദിക്കുന്നു.
തുടരെയുള്ള പുകവലി, അപൂർവ്വമായി മാത്രം സ്നാനം, അലസത, ഉറക്കഗുളികകളോടുള്ള ഒരു തരം അടിമത്തം, എണ്ണമറ്റ ലൈംഗിക പങ്കാളികൾ ഇവയെക്കുറിച്ചെല്ലാം പുസ്തകം ദീർഘമായി തന്നെ പ്രസ്താവിക്കുന്നു .
ഹുനാൻ പ്രവിശ്യയിൽ ജനിച്ച മാവോ, ക്സിയാൻ ചൈനീസ് ചുവയുള്ള മാൻഡാരിൻ ഭാഷയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ കർഷകരീതിയിൽ, മാവോ വളരെയധികം അഭിമാനം കൊണ്ടിരുന്നു എന്ന് പത്രപ്രവർത്തകർ പറയുന്നു.
ജീവചരിത്രകാരനായ പീറ്റർ കാർട്ടർ പറയുന്നത് മാവോ ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസ്യത എളുപ്പത്തിൽ പിടിച്ചുപറ്റിയിരുന്നു എന്നാണ്.
കൂടാതെ വളരെ വലിയ ഒരു സൗഹൃദവലയം മാവോയ്ക്കുണ്ടായിരുന്നു.
കൃതികളും കൈയെഴുത്തുകളും മാവോയുടെ കൈയെഴുത്ത്: ( ചൈനീസ് : 白帝城毛泽东手书李白诗铜匾 സാഹിത്യ കൃതികൾ ഓൺ ഗറില്ല വാർഫെയർ (游击战); 1937 ഓൺ പ്രാക്ടീസ് (实践论); 1937 ഓൺ കോൺട്രാഡിക്ഷൻ (矛盾论); 1937 ഓൺ പ്രൊട്രാക്ടഡ് വാർ (论持久战); 1938 നോർമാൻ ബെഥൂൻ (纪念白求恩); 1939 ഓൺ ന്യൂ ഡെമോക്രസി (新民主主义论); 1940 ടോക്സ് അറ്റ ദ യാൻ ഫോറം ഓൺ ലിറ്ററേച്ചർ ആന്റ് ആർട്ട് (在延安文艺座谈会上的讲话); 1942 സെർവ് ദ പീപ്പിൾ (为人民服务); 1944 ദ ഫൂളിഷ് ഓൾഡ് മാൻ ഹു റിമൂവ്ഡ് ദ മൗണ്ടൈൻസ് (愚公移山); 1945 ഓൺ ദ കറക്ട് ഹാന്റ്ലിംഗ് ഓഫ് ദ  കോൺട്രാഡിക്ഷൻസ് എമംഗ് ദ പീപ്പിൾ (正确处理人民内部矛盾问题); 1957 വചനങ്ങൾ “
ശത്രു നിങ്ങളെ നിരന്തരം ആക്രമിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, കിട്ടാവുന്ന ആയുധവും, തരക്കാരെയും കൂട്ടി നിങ്ങളെ നിഷ്കാസനം ചെയ്യാൻ ശ്രമിക്കുന്നുവെങ്കിൽ 
സധൈര്യം മുന്നോട്ടു തന്നെ സഞ്ചരിക്കുക.
കാരണം നിങ്ങൾ സഞ്ചരിക്കുന്നത്‌ യഥാർത്ഥ പാതയിലൂടെ തന്നെയാണ്.
എന്നാൽ ശത്രു നിങ്ങളെ പുകഴ്ത്തുന്നുവെങ്കിൽ, നിങ്ങളോടു സ്നേഹം പ്രകടിക്കുവാൻ താൽപര്യപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ 
നിങ്ങൾ തിരിഞ്ഞു നിൽക്കുക.
കാരണം നിങ്ങൾക്കു മാർഗ്ഗഭ്രംശനം സംഭവിച്ചിരിക്കുന്നു ” ശബ്ദവും വീഡിയോ ചിത്രങ്ങളൂം (ചൈനീസ് ഭാഷ) ജുവാംഗ് ചാങുമായുള്ള അഭിമുഖം, ബി.ബി.സി ഭാഗം ഒന്ന് (ചൈനീസ് ഭാഷ) ജുവാംഗ് ചാങുമായുള്ള അഭിമുഖം, ബി.ബി.സി ഭാഗം രണ്ട് പീപ്പിൾ റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് ചൈന പാർട്ടിയുടെ ജനനം Archived 2004-12-16 at the Wayback Machine .
ചിത്രശാല ചെയർമാൻ മാവോ സേതൂങ് മാവോ ചെറുപ്പകാലത്ത് മാവോ 1927 ൽ മാവോ 1931 ൽ മാവോ 1935 ൽ ഒരു വിദ്യാർത്ഥി സംഘത്തോടൊപ്പം.
പൊതു വേദിയിൽ യനാൻ പ്രവിശ്യയിൽ ജന്മസ്ഥലമായ ഹുനാനിലുള്ള സ്മാരകം ടിയാനൻമെൻ ചതുരത്തിലുള്ള  സ്മാരകം നെൽപാടങ്ങളിൽ തുറന്ന ജീപ്പിൽ അഭിവാദ്യം സ്വീകരിക്കുന്നു പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പ്രസംഗവേദിയിൽ ജനക്കൂട്ടത്തെ അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നു കർഷകരോടൊത്ത് ഒരു കർഷക ഭവനത്തിൽ വിദേശ പത്രപ്രവർത്തകരോടൊപ്പം അവലംബം കൂടുതൽ വായനക്ക് {{ cite book }} : Unknown parameter | coauthors= ignored ( | author= suggested) ( help ) ചീക്ക് , തിമോത്തി, മാവോ സേതൂങ് ആന്റ് ചൈന റെവല്യൂഷൻസ്: എ ബ്രീഫ് ഹിസ്റ്ററി വിത് ഡോക്യുമെന്റ്സ് (ദ ബെഡ്ഫോർഡ് സീരീസ്. ന്യൂയോർക്ക്: പാൽഗ്രേവ്, 2002).
ചീക്ക്, തിമോത്തി, .
എ ക്രിട്ടിക്കൽ ഇൻഡ്രൊഡക്ഷൻ ടു മാവോ (ന്യൂയോർക്ക്: കാംബ്രിഡ്ജ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രസ്സ്  ,  2010 ISBN 978-0-521-88462-4 ).
ഡിക്കോത്തർ, ഫ്രാങ്ക്.
മാവോസ്' ഗ്രേറ്റ് ഫാമെയിൻ : ദ ഹിസ്റ്ററി ഓഫ് ചൈനാസ്  മോസ്റ്റ് ഡീവാസ്റ്റേറ്റിംഗ് കറ്റാസ്ട്രോഫി, 1958–62.
വാക്കർ കമ്പനി, 2010.
ISBN 0-8027-7768-6 {{ cite book }} : Unknown parameter | coauthors= ignored ( | author= suggested) ( help ) CS1 maint: extra punctuation ( link ) പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ഏഷ്യ സോഴ്സ് ബയോഗ്രഫി Archived 2000-05-10 at the Wayback Machine .
മാവോ സേതൂങ് വിവരങ്ങൾ Archived 2013-09-06 at the Wayback Machine .
സി.എൻ.എൻ.പ്രൊഫൈൽ മാവോയുടെ കൃതികൾ , മാവോയിസ്റ്റ് ഇന്റർനാഷണൽ മൂവ്മെന്റ് Archived 2008-03-04 at the Wayback Machine .
മാവോ വചനങ്ങൾ മാവോ സേതൂങ് ശേഖരണി, മാർക്സിസ്റ്റ്.
ഓർഗ് ഓക്സ്ഫോർഡ് കമ്പാനിയൻ ടു വേൾഡ് പൊളിറ്റിക്സ്: മാവോ സേതൂങ് സ്പാർട്ടക്കസ് എഡ്യുക്കേഷണൽ  ബയോഗ്രഫി Archived 2005-01-08 at the Wayback Machine .
മാവോ ജീവചരിത്രം,കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ചൈന ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ് Archived 2013-09-09 at the Wayback Machine .
മാവോയുടെ സൈനിക സ്വാധീനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ.
Archived 2010-03-05 at the Wayback Machine .
മാവോയിസത്തിന്റെ സംഭാവനകൾ Archived 2011-03-17 at the Wayback Machine .
ചൈന മറക്കാനാഗ്രഹിക്കുന്ന ഭൂതകാലം ക്രൂരനായിരുന്ന മാവോ – ചൈനയുടെ വികാസത്തിനു അടിത്തറ പാകിയ മാവോ ഓൺ ദ റോൾ ഓഫ് മാവോ സേതൂങ് മാവോ, ലീഡർ ഓഫ് ചൈന റിമംബറിംഗ് മാവോസ് വിക്ടിംസ് മാവോ സേതൂങ്: ലീഡർ, കില്ലൽ, ഐക്കൺ മാവോസ് ഗ്രേറ്റസ്റ്റ് ലീപ് ടു ഫാമെയിൻ ഫൈൻഡിംഗ് ഫാക്ട്സ് എബൗട്ട് മാവോസ് വിക്ടിംസ് മാവോ റിയലി കിൽസ് ഇൻ ഗ്രേറ്റ് ലീപ് മൂവ്മെന്റ് Archived 2019-10-11 at the Wayback Machine .
മാവേലിക്കര വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ
മാവേലിക്കര വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ  ഹൈസ്കൂളുകൾ ഗവൺമെന്റ് ഹൈസ്ക്കൂളുകൾ SLNo School Code School Name School page (മലയാളം) 1 36013 Govt.
V H S S Chunakara ഗവ.
വൊക്കേഷണൽ ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂൾ, ചുനക്കര 2 36019 Govt.
H S S Kunnam ഗവ.
ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂൾ, കുന്നം 3 36020 Govt.
V H S S Eravankara HS 4 36025 Govt.
V H S S Mavelikara HS 5 36028 Govt.
Girls H S S Mavelikara ഗവ.
ഗേൾസ് ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂൾ, മാവേലിക്കര 6 36036 Govt.
H S Payyanalloor HS 7 36039 Govt.
S V H S S Kudassanad HS 8 36001 Govt.
H S S Ala HS 9 36005 Govt.
Boys H S Chengannur HS 10 36006 Govt.
Girls V H S S Chengannur HS 11 36023 Govt.
H S S Budhanoor HS 12 36030 Govt.
V H S S Mulakuzha HS 13 36063 Govt.
H S S Angadical South HS 14 36064 Govt.
H S Puliyoor HS 15 36066 Govt.
H S S Thiruvanvandoor HS 16 36073 Govt.
Mohammadens H. S, Kollakadavu HS 17 36015 K K M G V H S S Elippakulam HS 18 36045 Govt.
Boys H S S Kayamkulam HS 19 36047 Govt.
Girls H S S Kayamkulam HS 20 36050 Panchayat H S Pathiyoor HS 21 36065 Govt.
H S S Ramapuram ജി.എച്ച്.എസ്.എസ്. രാമപുരം 22 36501 TECHNICAL HS KRISHNAPURAM HS 23 36073 Govt.
Mohammadens H S Kollakadavu ഗവ.
മൊഹമ്മദൻസ് ഹൈസ്കൂൾ കൊല്ലകടവ് എയ്ഡഡ് ഹൈസ്ക്കൂളുകൾ SLNo School Code School Name School page (മലയാളം) 1 36004 N S S H S Kurathikadu HS 2 36008 Mahatma Boys H S Chennithala HS 3 36011 High School Chettikulangara HS 4 36012 Mahatma Girls H S Chennithala HS 5 36024 St. John`s H S S Mattom സെന്റ്.
ജോൺസ് ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂൾ, മറ്റം 6 36026 B H H S S Mavelikara HS 7 36033 Padanilam H S S Nooranad HS 8 36037 C B M H S Nooranad HS 9 36038 N S S H S Kudassanad HS 10 36042 M S S H S Thazhakara HS 11 36044 T M V M H S Vettiyar HS 12 36055 V S S H S Koippallikaranma HS 13 36061 H S Edapon HS 14 36007 St. Anne`s G H S S Chengannur HS 15 36009 D B H S Cheriyanad HS 16 36010 S V H S Cheriyanad HS 17 36014 N S S H S Edanad HS 18 36017 S K V H S Kuttemperoor HS 19 36021 N S Boys H S S Mannar HS 20 36022 N S Girls H S Mannar HS 21 36031 S H V H S Karakkad HS 22 36032 J M H S Kodukulanji HS 23 36040 S V H S Pandanad HS 24 36041 M H S S Puthencavu HS 25 36043 M T H S S Venmony HS 26 36062 L M H S Venmony HS 27 36067 V H S S Kallissery HS 28 36072 S N Trust H S S Cheriyanad HS 29 36002 Pope Pius XI H S S Bharanicavu HS 30 36003 C M S H S Kattanam HS 31 36016 A G R M H S S Vallikunnam HS 32 36018 S N D P Sanskrit.
H S Vallikunnam HS 33 36034 V H S S Chathiyara HS 34 36035 V V H S S Thamarakulam HS 35 36046 St. Mary`s G H S S Kayamkulam HS 36 36048 S V H S Kayamkulam HS 37 36049 S K V H S Pathiyoor HS 38 36051 M S M H S S Kayamkulam HS 39 36052 Kopparethu H S Puthiavila HS 40 36053 N R P M H S S Kayamkulam HS 41 36054 High School Koippallikaranma HS 42 36056 R V S M H S S Prayar HS 43 36057 C M S H S Puthuppally HS 44 36058 V M H S Krishnapuram HS 45 36059 N S S H S Pullikkanakku HS 46 36060 Capt. N P P M V H S S Kattachira HS 47 36070 P K K S M H S S Kayamkulam HS അൺഎയ്ഡഡ് ഹൈസ്ക്കുളുകൾ SLNo School Code School Name School page (മലയാളം) 1 36027 Seventh Day Adventist H S S Mavelikara HS 2 36029 Bishop Moore E M H S S Kallumala HS 3 36068 Sree Bhuvaneswary H S S Mannar HS 4 36069 Ebenezer E M H S Kallissery HS 5 36071 KIT English H S Kareelakulangara HS References
മാവേലിക്കര സുദർശൻ
കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ 2019 ലെ ഗുരുപൂജ പുരസ്കാരത്തിന് അർഹനായ കലാകാരനാണ് മാവേലിക്കര സുദർശനൻ .
അനീതികൾക്കെതിരെ സ്വന്തം നിലയിൽ പ്രതികരിക്കുകയാണ് സുദർശന്റെ രീതി.
കലയും പ്രക്ഷോഭവും സമന്വയിപ്പിച്ച് നിരവധി ഒറ്റയാൾ സമരങ്ങൾ നടത്തി സുദർശനൻ ശ്രദ്ധേയനായിട്ടുണ്ട്.
കാക്കാരശ്ശി നാടകം, ശങ്കരലീല, കുറത്തിയാട്ടം തുടങ്ങി നാടൻ കലകളുടെ പ്രചാരകനെന്ന നിലയിലും ശ്രദ്ധേയനാണ്.
1979ൽ ചാരുംമൂട്ടിൽ സംസ്ഥാന മിമിക്രി മത്സരത്തിൽ ഒന്നാംസ്ഥാനം നേടിയ സുദർശനന് അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി പി.കെ. വാസുദേവൻ നായർ പ്രത്യേക പുരസ്‌കാരം സമ്മാനിച്ചു.
2013ൽ  ഫോക്ക് ലോർ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരവും 2018 ൽ ഫെലോഷിപ്പും ലഭിച്ചു.
1977 ൽ തിക്കുറിശ്ശിയുടെ ജീവിതയാത്ര എന്ന നാടകത്തിൽ അഭിനയിച്ചു.
ഏപ്രിൽ 18, മണിച്ചെപ്പ് തുറന്നപ്പോൾ തുടങ്ങിയ സിനിമകളിലും നിരവധി സീരിയലുകളിലും അഭിനയിച്ചു.
സഹസംവിധായകനായി.
റോഡപകടങ്ങൾക്കെതിരെ തെരുവുനാടകങ്ങൾ.
നാടൻ കലകളെയും കലാകാരന്മാരെയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കണം എന്നാവശ്യപ്പെട്ട് നടത്തിയ യാത്ര ശ്രദ്ധപിടിച്ചുപറ്റി.
2007ൽ ‘ ദിവീക്ക് ' മാഗസിൻ തെരഞ്ഞെടുത്ത 25 അസാധാരണ ഇന്ത്യക്കാരിൽ ഒരാളാണ്‌.
1983 ൽ തിരുവനന്തപുരം ടാഗോർ തീയേറ്ററിൽ സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡുദാനവേദിയിൽ മിമിക്രി സ്വതന്ത്ര കലാരൂപമായി അംഗീകരിക്കുക, സർവകലാശാല യുവജനോത്സവത്തിൽ മത്സര ഇനമാക്കുക എന്നീ ആവശ്യങ്ങളുമായി സമരം നടത്തി.
നിയമസഭാ ഗാലറിയിൽ കയറി
മുദ്രവാക്യം വിളി.