smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
തൊഴിൽ സമരങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്ത്‌ തടവനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്‌.
ഗ്രന്ഥകാരനും പത്രപ്രവർത്തകനുമാണ്.
2018 മുതൽ 2024 വരെ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായും 
പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഷൈല സി. ജോർജ് ആണ് ഭാര്യ.
രണ്ടു പെൺമക്കളുണ്ട്.
അവലംബം Binoy Viswam എന്ന വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങൾ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിലുണ്ട്.
↑ ബിനോയ് വിശ്വം സി.പി.ഐ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി, തീരുമാനത്തിന് സംസ്ഥാന കൗൺസിലിന്റെ അംഗീകാരം ↑ ബിനോയ് വിശ്വത്തിന് പാർട്ടി സെക്രട്ടറിയുടെ താത്കാലിക ചുമതല ↑ ↑ {{ cite news }} : Check date values in: | accessdate= and | date= ( help ) ↑ ഇന്ത്യൻ ഇലക്ഷൻ കമ്മീഷൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങൾ, നാദാപുരം - ശേഖരിച്ച തീയതി 25 സെപ്റ്റംബർ 2008 ↑ കേരള നിയമസഭ  മെംബർമാർ: ബിനോയി വിശ്വം ശേഖരിച്ച തീയതി 25 സെപ്റ്റംബർ 2008 ↑ http://prd.kerala.gov.in/ml/node/14276 ↑ http://prd.kerala.gov.in/ml/node/14276
ബാന്ദ്ര കുർള കോംപ്ലക്സ്
മുംബൈ നഗരത്തിലെ ഒരു ആസൂത്രിത വാണിജ്യ സമുച്ചയമാണ് ബാന്ദ്ര കുർള കോംപ്ലക്സ്.
ബി.കെ.സി എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു.
ഇതിന്റെ നിർമ്മാണച്ചുമതല വഹിച്ചത് മുംബൈ മെട്രോപൊളീറ്റൻ റീജിയൻ ഡെവലപ്പ്മെന്റ് അതോറിറ്റി (എം.എം.ആർ.ഡി.എ) ആണ് .
ദക്ഷിണ മുംബൈയിലെ വാണിജ്യ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ അമിതകേന്ദ്രീകരണം  ഒഴിവാക്കുവാനായി സൃഷ്ടിക്കുന്ന വികസനകേന്ദ്രങ്ങളുടെ പരമ്പരയിലെ ആദ്യപടിയാണിത്.
ബാനി സന്ധു
ബാനി സന്ധു ഒരു ഇന്ത്യൻ ഗായികയാണ്.
അവർ പഞ്ചാബി ഭാഷാ സംഗീതത്തിലും സിനിമകളിലും പ്രവർത്തിച്ചതിന് പ്രശസ്തയായ നടിയാണ്.
1993 ഡിസംബർ 18 നാണ് പഞ്ചാബിലെ അമൃത്‌സറിൽ രൂപീന്ദർ കൗർ സന്ധുവായി ബാനി സന്ധു ജനിച്ചത്.
അവർ ജാട്ട് സിഖ് കുടുംബത്തിൽ പെട്ടവളാണ്.
മൊഹാലിയിലാണ് ബാനി കുട്ടിക്കാലം അനുഭവിച്ചത്.
ചണ്ഡീഗഢിലെ 37-ഡി ഏരിയയിലെ ഗവൺമെൻ്റ് മോഡൽ സീനിയർ സെക്കൻറ് സ്കൂളിൽ നിന്നാണ് അവർ ട്യൂട്ടറിംഗ് നടത്തിയത്.
ട്യൂട്ടറിംഗ് പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം അവർ ഡിസൈനിംഗിൽ ബിരുദം നേടി.
അവർ ഇപ്പോൾ പ്രധാനമായും ബോളിവുഡ് സിനിമകളിലാണ് അഭിനയിക്കുന്നത്.
2018-ൽ ഫൗജി ഡി ബന്ദൂക്ക് എന്ന പഞ്ചാബി രാഗത്തിലൂടെയാണ് ബാനി സന്ധു തൻ്റെ ആലാപന തൊഴിൽ ആരംഭിച്ചത്.
അവർ ഹംബിൾ മ്യൂസിക്കിനും ജിപ്പി ഗ്രെവാളിനും കീഴിൽ മെലഡി വിതരണം ചെയ്തു.
പിന്നീട് അവർ പഞ്ചാബി ഗായിക ദിൽപ്രീത് ധില്ലനൊപ്പം പ്രവർത്തിച്ചു.
ഗ്ലോബൽ യൂട്യൂബ് പ്രതിവാര ചാർട്ടിലും യുകെ മ്യൂസിക് ഏഷ്യൻ ചാർട്ടുകളിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട 8 പാർഷെ എന്ന ഗാനത്തിലൂടെ 2019-ൽ അവർക്ക് ബ്രേക്ക് ത്രൂ ലഭിച്ചിരുന്നു.
ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ നിന്ന് ബാനി സന്ധു ബാനി സന്ധു ഫേസ്‌ബുക്കിൽ അവലംബം ↑ ↑ ↑ ↑ ↑ ↑ ↑
ബാന്ദ്ര-വർളി കടൽപാലം ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Bandra-Worli_Sea_Link
ഇന്ത്യയിലെ പ്രമുഖ മെട്രൊ നഗരമായ മുംബയിലെ ബാന്ദ്രയും വർളിയും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന കടലിലൂടെ പണിതിരിക്കുന്ന ഒരു 8 വരി പാലമാണ് ബാന്ദ്ര വർളി കടൽപാലം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.
ഇത് കേബിൾ ഉപയോഗിച്ച് വലിച്ചു കെട്ടിയിട്ടുള്ളതും കോൺക്രീറ്റ് കൊണ്ട് അടിത്തറയും പണിത രീതിയിലുള്ള മനോഹരമായ ഒരു പാലമാണ്.
5.6 കിലോമീറ്ററുകൾ (3 മൈ.) നീളമുള്ള ഈ പാലം ബാന്ദ്ര , വർളി , നരിമാൻ പോയിന്റ് എന്നിവയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.
1600 കോടി രൂപ ചെലവുള്ള ഈ പാലം പദ്ധതി മഹാരാഷ്ട്ര സംസ്ഥാന റോഡ് ഡെവലപ്മെന്റ് കോർപ്പറേഷനു വേണ്ടി ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കൺസ്ട്രക്ഷൻ കമ്പനിയാണ് നിർമ്മിച്ചത്.
ഇതിന്റെ രൂപകൽപ്പനയും മറ്റ് പദ്ധതി മേൽനോട്ടവും ദാർ കൺസൽട്ടന്റ് ( DAR Consultants) ആണ്.
ഇത് ഡിസംബർ 2008 ന് തീരുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിച്ചെങ്കിലും രൂപകല്പനയിൽ മാറ്റം വരുത്തേണ്ടിവന്നതിനാൽ  പിന്നീട് ഇത് ജൂൺ 2009 വരെ നീണ്ടു.
പിന്നീട് ഒരു ദിവസത്തേയ്ക്ക് ഉദ്ഘാടനം മാറ്റിവയ്ക്കേണ്ടി വന്നു.
ജൂലൈ 1-ആം തിയതി കോൺഗ്രസ്സ് അധ്യക്ഷയായ സോണിയ ഗാന്ധി ഈ പാലം ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.
ഈ പാലത്തിന്റെ പണി പൂർത്തിയായതോടെ മുംബയിലെ തിരക്കേറിയ സ്ഥലങ്ങളായ ബാന്ദ്ര വർളി എന്നിവിടങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള യാത്ര എളുപ്പമായിത്തീർന്നു.
ചുരുക്കത്തിൽ സീ ലിങ്ക് പാലത്തിന്റെ നിർമ്മാണത്തിലിരിക്കുമ്പോഴുള്ള ഒരു ചിത്രം.
താജ് ലാന്റ്സ് എന്റ് ഹോട്ടലിൽ നിന്ന് എടുത്തത് ബാന്ദ്ര-വർളി കടൽപാലം നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായതിനുശേഷം ബാന്ദ്ര ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്ന വാഹനത്തിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം
പടിഞ്ഞാറു നിന്ന് മുംബൈയിലേയ്ക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ആദ്യം മാഹിം കോസ്വേ വഴിയുള്ള റോഡ് മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.
ഇക്കാരണം കൊണ്ട് ഈ വഴിയിൽ സ്ഥിരമായി ഗതാഗതക്കുരുക്ക് ഉണ്ടാകുമായിരുന്നു.
ഈ വഴിയിൽ മറ്റൊരു ഗതാഗതമാർഗ്ഗമെന്ന നിലയ്ക്കാണ് ബാന്ദ്ര വേർളി സീ ലിങ്ക് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്.
ഈ പാലത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ വാഹങ്ങൾ ടോൾ കൊടുക്കേണ്ടതായിട്ടുണ്ട്.
ഉദ്ഘാടനത്തിനോടനുബന്ധിച്ച് ആദ്യ നാലു ദിനങ്ങളിലുള്ള യാത്ര സൗജന്യമായിരുന്നു.
മാഹിം കോസ്വേ വഴി വഴി വരുന്ന വാഹനങ്ങൾ എട്ട് കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിലുള്ള മാഹിം മുതൽ വേർളി വരെയുള്ള യാതയ്ക്ക് നാൽപത് മിനുട്ടുകളോളം എടുക്കാറുണ്ട്.
ഒരു ദിവസം ഈ വഴിയിൽ 120,000 പാസഞ്ചർ കാർ ഇക്യുവലന്റ് (PCU) ആണ് കണക്ക്.
MSRDC, ഈ പാലത്തിന്റെ നിർമ്മാണം ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കൺസ്ട്രക്ഷൻ കമ്പനിക്കും ഈ കമ്പനിയുടെ വിദേശ പങ്കാളിയായ ചൈന ഹാർബർ എഞ്ചിനിയറിങ്ങ് കമ്പനിയ്ക്കും ആണ് കരാർ നൽകിയിരുന്നത്.
പാലത്തിന്റെ ഉദ്ഘാടനത്തിനു ശേഷമുള്ള അഞ്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് ഇതേ കമ്പനികൾക്ക് തന്നെയാണ് അറ്റകുറ്റപ്പണികൾക്കുള്ള ചുമതല.
ആദ്യം ഉണ്ടായിരുന്ന പാലത്തിന്റെ രൂപകല്പ്പനയിൽ പിന്നീട് പല മാറ്റങ്ങളും വരുത്തേണ്ടി വന്നു.
ഒരു ടവറിനു പകരം രണ്ട് ഉണ്ടാക്കേണ്ടിവന്നതായിരുന്നു അതിൽ മുഖ്യം.
കൂടാതെ ഈ പാലം 150 മീറ്ററോളം കടലിലേയ്ക്ക് മാറ്റിപണിയേണ്ടുന്നതായും വന്നു.
വേർളി കോളിവാഡയിലുള്ള മുക്കുവരുടെ മത്സ്യബന്ധന കപ്പലുകൾക്ക് കടന്നുപോകാനുള്ള ഉയരം കിട്ടാൻ വേണ്ടി വേർളി ഭാഗത്ത് മറ്റൊരു കേബിൾ പാലവും ഉണ്ടാക്കേണ്ടതായി വന്നു.
ഇത്തരം മാറ്റങ്ങൾ മൂലം പാലത്തിന്റെ നിർമ്മാണം വൈകുകയും നിർമ്മാണച്ചെലവ് ഉയരുകയും ചെയ്തു.
ബാന്ദ്ര ഭാഗത്ത് കേബിളുകൾ താങ്ങി നിർത്തുന്ന സെക്ഷന്റെ നീളം 600 മീറ്ററാണ്.
ഇവിടെയുള്ള ടവറിന് 126 മീറ്ററാണ് ഉയരം.
43 നില കെട്ടിടത്തിന്റെ ഉയരമാണത്.
ഈ ഭാഗത്തുള്ള കേബിളുകൾക്ക് 2250 കിലോമീറ്ററാണ് നീളം.
ഈ കേബിളുകൾ 20,000 ടൺ ഭാരമുള്ള ഈ പാലത്തിനെ താങ്ങി നിർത്തുന്നു.
പത്ത് വർഷം മുൻപാണ് ഈ പാലം പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടതെങ്കിലും ജനങ്ങളുടെ എതിർപ്പും മറ്റ് പ്രശ്നങ്ങളും മൂലം പാലത്തിന്റെ അനുമതി വൈകി അവസാനം 1999-ൽ ആണ് ഈ പാലത്തിൻ കല്ലിടുന്നത്.
ശിവസേനയുടെ തലവൻ ബാൽ ഠാക്കറെ ആണ് ആ കർമ്മം നിർവഹിച്ചത്.
ബാന്ദ്ര-വേർളി സീ ലിങ്ക് കോൺഗ്രസ്സ് അധ്യക്ഷ സോണിയ ഗാന്ധി ബുധനാഴ്ച  2009 ജൂലൈ 1-ന് പുലർച്ചെ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.
നാഷണലിസ്റ്റ് കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയുടെ പ്രസിഡണ്ട് ശരദ് പവാറും ചടങ്ങിൽ സംബന്ധിച്ചു.
ഈ ചടങ്ങിൽ ഈ പാലത്തിന്, അന്തരിച്ച മുൻ-പ്രധാനമന്ത്രി രാജീവ് ഗാന്ധിയുടെ പേരിടണമെന്ന് ശരത് പവാർ നിർദ്ദേശിച്ചു.
അവലംബം പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ Bandra-Worli sea link എന്ന വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങൾ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിലുണ്ട്.
19°02′11″N 72°49′15″E ﻿ / ﻿ 19.03648°N 72.82077°E ﻿ / 19.03648; 72.82077 പദ്ധതിയെക്കുറിച്ച് Archived 2009-04-15 at the Wayback Machine .
ഔദ്യോഗിക സൈറ്റ് Forum to read about and discuss Bandra-Worli Sea Link Archived 2009-02-28 at the Wayback Machine .
Construction photographs Latest Pictures including Night shots
ബാനൂ ജഹാൻഗീർ കോയാജി
ജനസംഖ്യ നിയന്ത്രണ - കുടുംബാസൂത്രണ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിച്ച ഒരു സാമൂഹിക പ്രവർത്തകയായിരുന്നു ബാനൂ ജഹാൻഗീർ കോയാജി (22 ഓഗസ്റ്റ്‌  1918 – 15 ജൂലൈ  2004).
ഇക്കാര്യങ്ങളിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ ഉപദേശകയും രാജ്യാന്തര അംഗീകാരം നേടിയ ഭിഷഗ്വരയുമായിരുന്നു അവർ.
പൂനെയിലെ കിംഗ്‌ എഡ്വെർഡ് മെമ്മോറിയൽ ആശുപത്രിയുടെ ഡയറക്ടർ ആയിരിക്കെ അവർ മഹാരാഷ്ട്രയുടെ ഗ്രാമീണ മേഖലകളിൽ സാമൂഹ്യ ആരോഗ്യ പദ്ധതികൾ തുടങ്ങി.
1989ൽ പദ്മഭൂഷണും 1993ൽ മാഗ്സസെ അവാർഡും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
അവലംബം ↑ അധികവായനയ്ക്ക് Indra Gupta, India’s 50 Most Illustrious Women , New Delhi: Icon Publications, 2003, ISBN 81-88086-03-7 പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ Obituary Social worker Banoo Coyaji passes away , Times of India, July 15, 2004 Citation for 1993 Ramon Magsaysay Award for Public Service
ബാന്ദ്ര
മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മുംബൈ നഗരത്തിൽ പശ്ചിമഭാഗത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു പ്രദേശമാണ് ബാന്ദ്ര .
ബോളിവുഡിലേയും രാഷ്ട്രീയത്തിലേയും നിരവധി പ്രമുഖരുടെ വാസസ്ഥലമാണ് ബാന്ദ്ര .
തുറമുഖം എന്നർഥം വരുന്ന ‘ബന്ദർ’ എന്ന ഉർദു-പേർഷ്യൻ വാക്കിൽ നിന്നാണ് ഈ പേര് ലഭിച്ചതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
മറാഠിയിലും തുറമുഖം എന്നർഥമുള്ള ‘വാന്ദ്രെ’ എന്ന പേരിലാണ് ബാന്ദ്ര അറിയപ്പെടുന്നത്.
പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സിൽഹാര രാജവംശത്തിന്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്നു ഈ സ്ഥലം.
കോലികളും മീൻപിടുത്തക്കാരും ചേർന്ന ഒരു ചെറിയ മത്സ്യബന്ധന ഗ്രാമമായിരുന്നു ബാന്ദ്ര.
1534 ൽ ഡിയേഗോ ഡാ സിൽവേയ്രാ എന്ന പോർച്ചുഗീസ് കപ്പിത്താൻ ബാന്ദ്ര ഉൾക്കടലിലെത്തുകയും അതിനടുത്തുള്ള മത്സ്യബന്ധന ഗ്രാമം തീവെച്ച് നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
തുടർന്ന് ബാന്ദ്ര പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻ കീഴിലായി.
1661 ൽ പോർച്ചുഗലിലെ കാതറീനെ രാജാവ് ചാൾസ് വിവാഹം കഴിച്ചപ്പോൾ, സ്ത്രീധനത്തിന്റെ ഭാഗമായി മുംബൈ ദ്വീപുകൾ ഇംഗ്ലണ്ടിന് നൽകി .
എന്നിരുന്നാലും, ബാന്ദ്ര അടങ്ങുന്ന സാൽസെറ്റ് ദ്വീപ് ഈ കരാറിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നില്ല.
1775 ൽ സൂററ്റ് ഉടമ്പടി ഒപ്പുവെച്ചതോടെ ബാന്ദ്ര ഇംഗ്ലീഷുകാരുടെ കീഴിലായി.
പക്ഷേ 1779 ൽ ആംഗ്ലോ-മറാത്ത യുദ്ധത്തിൽ മറാഠകൾ ഈ പ്രദേശം കീഴടക്കി.
1802 ൽ ബാജിറാവു രണ്ടാമൻ ബാന്ദ്രയെ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് നൽകി.
പിന്നീട് 1947 ഓഗസ്റ്റ് 14 വരെ ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ അധീനതയിലായിരുന്നു ഇത്.
1876 ൽ ഒരു മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ പദവിയിലേക്ക് ബാന്ദ്ര ഉയർത്തപ്പെട്ടു.
ബാന്ദ്രയുടെ ക്രിസ്തീയവൽക്കരണവും പോർച്ചുഗീസ് ഭരണകാലത്ത് ആരംഭിച്ചു.
1580-ൽ, 2,000 മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളെ മാനുവൽ ഗോമസ് എന്ന പാതിരി സ്നാപനപ്പെടുത്തി.
അത് ഒരു തുടക്കം മാത്രമായിരുന്നു.
11 വർഷത്തിനു ശേഷം അദ്ദേഹം മരണമടഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഈ പ്രദേശത്തെ 6,000 പേരെ പരിവർത്തനം ചെയ്തിരുന്നു.
സെന്റ് ആൻഡ്രൂസ് പള്ളി സ്ഥാപിച്ചതും ഇദ്ദേഹം ആയിരുന്നു.
പ്രാദേശിക ഭാഷകളും സംസ്കാരവും പഠിച്ച പോർച്ചുഗീസ് ജെസ്യൂട്ട് മിഷണറിമാർ, ദ്വീപിലെ ഗ്രാമീണരിൽ നിന്ന് കത്തോലിക്കാ മതത്തിലേക്ക് ഒട്ടേറെ ഇന്ത്യൻ വിശ്വാസികളെ ആകർഷിച്ചു.
അവരുടെ പിന്മുറക്കാർ ബാന്ദ്രയിലെ ആറ് കത്തോലിക്കാ ഇടവകകളിലായി വിഭാഗിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
സെൻറ് പീറ്റേർസ്, സെന്റ് ആൻഡ്രൂസ്, സെന്റ് തെരേസാസ്, സെന്റ് ആനിസ്, സെന്റ് ഫ്രാൻസിസ് ഡി അസ്സീസ്സി, മൗണ്ട് കാർമ്മൽ എന്നിവ നാല് ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററിനുള്ളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു .
ഇവിടെ വസിക്കുന്ന പ്രശസ്തർ പ്രിയാ ദത്ത് ഷാരുഖ് ഖാൻ ആദിത്യ റോയ് കപൂർ കത്രീന കൈഫ് സൽമാൻ ഖാൻ സച്ചിൻ ടെൻഡുൽക്കർ ഉദ്ധവ് ഠാക്കറേ അവലംബം Bandra എന്ന വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങൾ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിലുണ്ട്.
ബാന്ദ്ര (ചലച്ചിത്രം) ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Bandra_(film)
ഉദയ്കൃഷ്ണയുടെ രചനയിൽ അരുൺ ഗോപി സംവിധാനം ചെയ്ത് 2023-ൽ നിർമാതാവ് വിനായക അജിത്ത് പുറത്തിറക്കിയ ഒരു മലയാള ചലച്ചിത്രമാണ് ബാന്ദ്ര .
ചിത്രത്തിൽ ദിലീപ് , തമന്ന ഭാട്ടിയ , ദിനോ മോറിയ , മംമ്ത മോഹൻദാസ് , കലാഭവൻ ഷാജോൺ , ആർ. ശരത്കുമാർ , ലെന , ഈശ്വരി റാവു, കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ , സിദ്ധിഖ് , വിടിവി ഗണേഷ് എന്നിവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുന്നു.
ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം സാം സി.എസും ഛായാഗ്രഹണം ഷാജി കുമാറും ചിത്രസംയോജനം വിവേക് ഹർഷനും നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നു.
രാമലീലയ്ക്ക് (2017) ശേഷം ദിലീപ് - അരുൺ ഗോപി കൂട്ടുകെട്ടിൽ വന്ന രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമാണിത്.
10 നവംബർ 2023-ന് ബാന്ദ്ര തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചു.
ചിത്രത്തിന് സമ്മിശ്ര പ്രതികരണം ലഭിക്കുകയും ബോക്‌സ് ഓഫീസിൽ മോശം പ്രകടനം കാഴ്ചവെക്കുകയും ചെയ്തു.
കഥാസംഗ്രഹം അഭിനേതാക്കൾ ദിലീപ് ...
ആല എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന അലൻ അലക്സാണ്ടർ ഡൊമിനിക് തമന്ന ഭാട്ടിയ ...
താര ജാനകി മംമ്ത മോഹൻദാസ് ...
സാക്ഷി കലാഭവൻ ഷാജോൺ ...
മിർച്ചി ദിനോ മോറിയ ...
രാഘവേന്ദ്ര ദേശായി ആർ. ശരത്കുമാർ ...
വീരരാഘവൻ ഐപിഎസ് ലെന ...
ഹേമാജി ഈശ്വരി റാവു ...
റോസമ്മ കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ ...
ബാബുക്ക സിദ്ധിഖ് ...
എസ്പി സ്റ്റാൻലി ഐപിഎസ് വിടിവി ഗണേഷ് ...
ഗോസ്വാമി രാജവീർ അങ്കുർ സിംഗ് ...
ബാല ദാരാസിംഗ് ഖുറാന ...
മുന്ന അമിത് തിവാരി ...
റാഷിദ് ഖാൻ റിജോയിസ് ...
റിജോയിസ് സുരേഷ് കുമാർ ...
ശരത് കുമാർ സുരേഷ് മേനോൻ ...
രാജീവ് കുമാർ ഉബൈദുള്ള ...
രാരിച്ചൻ സുന്ദർ രാജ് ...
സന്താനം ആര്യൻ സന്തോഷ് ...
എസിപി സഞ്ജയ് ഭട്ട് അഞ്ജന അപ്പുക്കുട്ടൻ ...
സുധ ബിന്ദു സഞ്ജീവ് ...
കൗസല്യ ഗൗതം റോഡ് ...
അർജുൻ പാണ്ഡെ ശരത് സഭ ...
പൗലോ അതിഥി വേഷം ചെമ്പൻ വിനോദ് ജോസ് ...
ജോൺ ഷൈൻ ടോം ചാക്കോ ...
അക്ബർ നിർമാണം
ദിലീപിന്റെ കരിയറിലെ 147-ാംമത്തെ ചിത്രമാണിത്.
തെന്നിന്ത്യൻ താര റാണി ആയ തമന്ന ഭാട്ടിയയുടെ ആദ്യ മലയാള സിനിമ കൂടിയാണ് ബാന്ദ്ര.
ചിത്രത്തിന്റെ കഥ സാങ്കൽപ്പികമാണെങ്കിലും ഒരു യഥാർത്ഥ സംഭവത്തിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് ചിത്രം ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നതെന്നാണ് അരുൺ ഗോപി പറഞ്ഞത്.
1 സെപ്റ്റംബർ 2022-ന് കൊട്ടാരക്കര ഗണപതി ക്ഷേത്രത്തിൽ നടന്ന ചിത്രത്തിൻ്റെ പൂജാ ചടങ്ങോടെയാണ് ബന്ദ്രയുടെ ഛായാഗ്രഹണം ആരംഭിച്ചത്.
ചിത്രത്തിൻ്റെ ആദ്യ ഷെഡ്യൂൾ ഡിസംബറിൽ രാജസ്ഥാനിൽ പൂർത്തിയാക്കി.
ഹൈദരാബാദിൽ ജയിലറിന്റെ രണ്ടു ദിവസത്തെ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, തമന്ന 20 ജനുവരി 2023-ന് കൊച്ചിയിൽ ബന്ദ്രയുടെ രണ്ടാം ഷെഡ്യൂളിൽ പങ്കു ചേർന്നു.
അഹമ്മദാബാദ് , സിദ്ധാപൂർ, രാജ്കോട്ട് , ഘോണ്ടൽ, ജയ്പൂർ , മുംബൈ , ഹൈദരാബാദ് തുടങ്ങിയ ഇടങ്ങളിലായിരുന്നു ചിത്രീകരണം.
ഏപ്രിലിൽ റഷ്യയിൽ വച്ചാണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ പോസ്റ്റ്-ക്രെഡിറ്റ് രംഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിച്ചത്.
14 സെപ്റ്റംബർ 2023-ന് ബന്ദ്രയുടെ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി.
അൻബറിവ്, ഫിനിക്സ് പ്രഭു, മാഫിയ ശശി എന്നിവർ ചേർന്നാണ് ചിത്രത്തിലെ സംഘട്ടന രംഗങ്ങൾ ഒരുക്കി ഇരിക്കുന്നത്.
₹30 കോടിയിലധികം ബജറ്റിലാണ് ചിത്രം ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നതെന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്.
ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത് സാം സി.എസ്. ആണ്.
ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങളുടെ പകർപ്പവകാശ  സരിഗമ ആണ് സ്വന്തമാക്കിയത്.
ചിത്രത്തിലെ ആദ്യ ഗാനമായ "രക്ക രക്ക" 31 ഒക്ടോബർ 2023-ന് പുറത്തിറങ്ങി.
ചിത്രത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ ഗാനമായ "വാർമേഘമേ" 7 നവംബർ 2023-ന് പുറത്തിറങ്ങി.
ചിത്രത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ ഗാനമായ "ഒറ്റ കൊലകൊമ്പനാട" 11 നവംബർ 2023-ന് പുറത്തിറങ്ങി.
ചിത്രത്തിലെ നലാമത്തെ ഗാനമായ "മുഝേ പാലേ" 16 നവംബർ 2023-ന് പുറത്തിറങ്ങി.
5 ട്രാക്കുകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ബന്ദ്രയുടെ മുഴുവൻ ആൽബം 2023 നവംബർ 29-ന് പുറത്തിറങ്ങി.
പട്ടിക # ഗാനം ഗാനരചന പാടിയവർ ദൈർഘ്യം 1.
"രക്ക രക്ക" വിനായക് ശശികുമാർ ശങ്കർ മഹാദേവൻ , നക്ഷത്ര സന്തോഷ് 3:14 2.
"വാർമേഘമേ" സന്തോഷ് വർമ്മ ശ്വേത മോഹൻ , കപിൽ കപിലൻ 4:57 3.
"ഒറ്റ കൊലകൊമ്പനാട" അജീഷ് ദാസൻ യാസിൻ നിസാർ 3:04 4.
"പ്രാണൻ പോൾ" വിനായക് ശശികുമാർ കപിൽ കപിലൻ 3:34 പ്രചാരണം
ദിലീപിന്റെ ജന്മദിനത്തോട് അനുബന്ധിച്ച് അണിയറ പ്രവർത്തകർ ചിത്രത്തിന്റെ ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പോസ്റ്റർ  27 ഒക്ടോബർ 2022 ൽ പുറത്തിറക്കി.
ചിത്രത്തിന്റെ  ആദ്യ ടീസർ 22 ഏപ്രിലിലും രണ്ടാമത്തെ ടീസർ 18 ഒക്ടോബർ 2023 ലും പുറത്തിറക്കി.
സ്വീകരണം ബോക്സ് ഓഫീസ്
ആദ്യ ദിവസങ്ങളിൽ ബോക്‌സ് ഓഫീസിൽ ഒരു ചലനം സൃഷ്ടിക്കാൻ ബാന്ദ്ര പരാജയപ്പെട്ടു.
റിലീസ് ചെയ്ത് രണ്ടാം ദിവസം അവസാനിക്കുമ്പോൾ ₹2.8 കോടി രൂപ മാത്രമാണ് ചിത്രത്തിന് നേടാനായത്.
ആദ്യ ആഴ്ചയിലെ ആകെ കളക്ഷൻ ₹4.15 കോടി മാത്രം.
"മാസ് ആക്‌ഷൻ സിനിമകൾ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവരെ ആകർഷിക്കുന്ന സിനിമയാണ് ബാന്ദ്ര . എന്നാൽ അതിൽ മാത്രം ഒതുക്കാതെ നല്ലൊരു കഥ കൂടി സിനിമ പറഞ്ഞു പോകുന്നുണ്ട്. അതിൽ പ്രണയവും വാത്സല്യവും വിരഹവുമുണ്ട്. അങ്ങനെ നോക്കിയാൽ കുടുംബ പ്രേക്ഷകർക്കു കൂടി ഇഷ്ടമാകുന്ന രീതിയിലാണ് സിനിമ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്."
എന്ന് മനോരമ ഓൺലൈൻ ലേഖകൻ ജിതൻ എഴുതി.
മാതൃഭൂമി ലേഖകൻ അഞ്ജയ് ദാസ് എൻ.ടി. യുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ മികച്ച ആക്ഷൻ രംഗങ്ങളുള്ള സ്റ്റൈലിഷ് ഇമോഷണൽ ചിത്രമാണ് ബാന്ദ്ര .
90-കളിൽ, ബോളിവുഡ് ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാണത്തിൽ  അധോലോകത്തിന്റെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന പങ്കിനെക്കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കുന്ന ഒരു നല്ല കഥാതന്തു ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും അത് ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കുവാൻ സംവിധായകന് കഴിഞ്ഞില്ല എന്നു ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ദ ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ അന്ന മാത്യൂസ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 2.5 റേറ്റിംഗ് നൽകി.
ദ വീക്കിൻ്റെ അരുന്ധതി അനിൽ ഒട്ടും  രസകരമല്ലാത്ത ഒരു തിരക്കഥയിൽ ഒരുക്കിയ മറക്കാനാവുന്ന ഒരു ആക്ഷൻ ചിത്രമായി ബാന്ദ്ര യെ വിശേഷിപ്പിച്ചു.
സിനിമാ എക്സ്പ്രസിന്റെ വിഘ്നേഷ് മധു ഇതിനെ മന്ദഗതിയിലുള്ള പോട്ട് ബോയിലർ എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ച്  5-ൽ 2 റേറ്റിംഗ് നൽകി.
പ്രതീക്ഷ നൽകാത്ത ഒരു ചിത്രമായി ബാന്ദ്ര ആരംഭിക്കുകയും കാഴ്ചക്കാരെ വളരെയധികം ദേജാ വൂ അനുഭവിപ്പിച്ചതിന് ശേഷം അതേ രീതിയിൽ അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു എന്നു അഭിപ്രായപ്പെട്ട ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിന്റെ ആനന്ദു സുരേഷ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 1.5 റേറ്റിംഗ് നൽകി.
താരനിബിഡമായ അഭിനേതാക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും ഒറിജിനാലിറ്റി, യോജിച്ച കഥ, ആകർഷകമായ കഥാപാത്രങ്ങൾ എന്നിവയുടെ അഭാവത്തെ വിമർശിച്ചുകൊണ്ട് ഒടിടി പ്ലേയുടെ റയാൻ ഗോമസ് ചിത്രത്തിന് 5-ൽ 1.5 റേറ്റിംഗ് നൽകി.
അവലംബം പുറം കണ്ണികൾ ബാന്ദ്ര ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ
ബാന്ദ്ര ടെർമിനസ്
ബാന്ദ്ര ടെർമിനസ് (സ്റ്റേഷൻ കോഡ്: ബിഡിടിഎസ്) ബാന്ധ്രയിലുള്ള ഒരു റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ആണ്.
ബാന്ദ്ര യിൽ നിന്നും പശ്ചിമെന്ത്യ യിലേക്കും ഉത്തരേന്ത്യ യിലേക്കും   ട്രെയിനുകൾ  പതിവായി ഷെഡ്യൂൾ ചെയ്യുന്നു.
പ്രധാന മുംബൈ സെൻ‌ട്രൽ സ്റ്റേഷനിലെ തിരക്കുകുറക്കാനാണ് 1990 കളിൽ ഇത് നിർമ്മിച്ചത്.
മുംബൈ നഗരത്തിലെ അഞ്ച് റെയിൽ‌വേ ടെർമിനസുകളിൽ ഒന്നാണിത്.
ഛത്രപതി ശിവാജി മഹാരാജ് ടെർമിനസ് , മുംബൈ സെൻട്രൽ, ലോക്മന്യ തിലക് ടെർമിനസ് , ദാദർ എന്നിവയാണ് മറ്റ് നാല് ടെർമിനലുകൾ.
മുംബൈയുടെയും മുംബൈ വിമാനത്താവളത്തിന്റെയും വാണിജ്യപരമായി പ്രധാനപ്പെട്ട ഭാഗമായ 'ബാന്ദ്ര-കുർള കോംപ്ലക്‌സിന്' സമീപമാണ് ഇത്.
ട്രെയിനുകൾ
ബാന്ദ്ര തലാവ്
മുംബൈയിലെ ബാന്ദ്രയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ചെറിയ തടാകമാണ് സ്വാമി വിവേകാനന്ദ് തലാവ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ബാന്ദ്ര തലാവ്.
മുൻപ് ലോട്ടസ് ടാങ്ക് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഈ തടാകം ഒരു ഗ്രേഡ് 2 പൈതൃകസ്മാരകമാണ് .
200 നൂറ് വർഷത്തെ പഴക്കമുള്ള ഈ തടാകം സമീപത്തെ ഗ്രാമമായ നൗപാഡയിലെ ഒരു സമ്പന്നനായ കൊങ്കണി മുസ്ലീമാണ് നിർമ്മിച്ചത് .
"മോട്ടാ സരോവർ" എന്ന പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.
7.5 ഏക്കറാണ് ഈ തടാകത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം .
പിൽക്കാലത്ത് തടാകത്തിന്റെ അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ ഗ്രേറ്റർ മുംബൈ മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ ഏറ്റെടുക്കുകയും സ്വാമി വിവേകാനന്ദ സരോവർ എന്നു പുനർനാമകരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
1990-കളിൽ ഈ തടാകത്തിൽ പാഡിൽ ബോട്ടിംഗ് സൗകര്യവും മത്സ്യകൃഷിയും ആരംഭിച്ചിരുന്നു .
ബാന്ദ്ര സബർബൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്നും 300 മീറ്റർ അകലത്തിലാണ് ഈ തടാകം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
ഇതിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് വശത്തുകൂടി എസ്.വി. റോഡും കിഴക്ക് വശത്തു കൂടി ടർണർ റോഡും (ഗുരു നാനാക് മാർഗ്ഗ്) കടന്നു പോകുന്നു.
ബാനാ സിങ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Bana_Singh
1949 ജനുവരി 6ന് ജമ്മു കാശ്മീരിലെ കദ്യാൽ ജില്ലയിലാണ് നായിക് സുബേദാർ ബാനാ സിങ്ങിന്റെ ജനനം.
1969 ജനുവരി 6ന് ഇന്ത്യൻ കരസേനയുടെ ജമ്മു കാശ്മീർ ലൈറ്റ് ഇൻഫന്ററി റെജിമെന്റിൽ ബാനാ സിങ്ങ് പ്രവേശനം നേടി.
1987ലെ സിയാച്ചിൻ സംഘർഷത്തെത്തുടർന്ന് 6450 മീറ്റർ ഉഅയരമുള്ള സിയാച്ചിൻ പ്രദേശത്ത് കൂടി നിരവധി പാകിസ്താൻ നുഴഞ്ഞുകയറ്റക്കാർ ഇന്ത്യയിലേക്ക് കടന്നു വന്നു.
മഞ്ഞു നിറഞ്ഞ സിയാച്ചിൻ പ്രദേശത്ത് ഒരു സൈനികനീക്കം നടത്താൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണെങ്കിൽ പോലും സൈനികപരമായി തന്ത്രപ്രധാനമായ മേഖലയായതിനാൽ ഇന്ത്യ അതിന് നിർബന്ധിതമായി.
ഇതിനായി ഒരു പ്രത്യേക സൈനികവ്യൂഹത്തെ ഇന്ത്യ നിയോഗിച്ചു.
സുബേദാർ ബാനാ സിങ്ങും ഈ ദൗത്യസംഘത്തിൽ അംഗമായി.
സിയാച്ചിനിൽ എത്തിച്ചേരുക എന്നത് വളരെയധികം ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമാണ്.
ദുർഘടം പിടിച്ച പാതയിലൂടെ ബാനാ സിങ്ങും സംഘവും പണിപ്പെട്ട് മുന്നേറി.
ഗനേഡും ബയണറ്റുമുപയോഗിച്ച് അവർ ധീരമായി പൊരുതി.
ഒടുവിൽ അവർ നുഴഞ്ഞുകയറ്റകാരെ തുരത്തി.
21,000 അടി ഉയരത്തിൽ ശത്രുക്കളെ ആക്രമിച്ച് തുരത്തിയതിന് ബാനാ സിങ്ങിന് പരമോന്നത ബഹുമതിയായ പരമവീര ചക്രം നൽകി രാഷ്ട്രം ആദരിച്ചു.
ബാനിഷ്മെന്റ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/The_Banishment
ആന്ദ്രേ സ്വാഗിൻ സ്റ്റേവ് സംവിധാനം ചെയ്ത് ഒരു റഷ്യൻ ചലച്ചിത്രമാണ് ബാനിഷ്മെന്റ് .
ദി റിട്ടേൺ എന്ന പ്രസിദ്ധ ചിത്രത്തിന്റെ സംവിധായകനാണ് ഇദ്ദേഹം.
അലക്സും അയാളുടെ ഭാര്യ വേരയും രണ്ട് കുട്ടികളും ഗ്രാമത്തിലെ പഴയ വസതിയിലേയ്ക്ക് ഒരു സന്ദർശനത്തിന് വരുകയാണ്.
താൻ ഗർഭിണിയാണെന്നും ആ കുഞ്ഞിന്റെ പിതാവ് അലക്സ് അല്ലെന്നും വേര വെളിപ്പെടുത്തുന്നതോടെ കാര്യങ്ങൾ കുഴഞ്ഞ് മറിയുന്നു.
വില്യം സരോയന്റെ നോവലിന്റെ ചലചിത്രാവിഷ്കാരമാണ് ഈ സിനിമ.
അലക്സ് എന്ന കഥാപത്രത്തെ അനശ്വരമാക്കിയ ലാംപ്രോ ഹൈങ്കോ 2007 ലെ കാൻ ചലച്ചിത്രോത്സവത്തിൽ ഏറ്റവും നല്ല നടനുള്ള പുരസ്കാരം കരസ്ഥമാക്കി.
അവലംബം പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ ബാനിഷ്മെന്റ് ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ The Banishment ഓൾമുവീയിൽ The Banishment at Sight Sound
പി.കെ. ബ്രദേഴ്‌സ് ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/P.
K._Brothers മിഠായിത്തെരുവിലെ പി.കെ. ബ്രദേഴ്സ് പുസ്തകശാല
ആദ്യ കാല മലയാള പ്രസാധകരാണ് പി.കെ. ബ്രദേഴ്‌സ് .
കോഴിക്കോട് കേന്ദ്രമാക്കി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ഇവർ, പാഠപുസ്തക അച്ചടിയും വിതരണവും സർക്കാർ ഏറ്റെടുത്തതോടെ കഥയും കവിതയും നോവലും നാടകവുമൊക്കെ കൂടുതലായി ഇറക്കി.
നിലവിൽ കോഴിക്കോട് മിഠായിത്തെരുവിൽ പുസ്തക വിൽപ്പന ശാലയായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
1919-ൽ പി.കേളൻ എന്ന അപ്പുവും അനിയൻ വാസുവും ചേർന്നാണ് പി.കെ. ബ്രദേഴ്സ് തുടങ്ങിയത്.
ഇപ്പോഴുള്ളതിന്റെ നേരേ എതിർവശത്ത് വാടകയ്ക്കായിരുന്നു ആദ്യം കട.
അതിനുമുമ്പ് കെ.ആർ. ബ്രദേഴ്സ് എന്ന പുസ്തകക്കടയിൽ വിൽപനക്കാരനായിരുന്നു അപ്പു.
1935-നുശേഷമാണ് പി.കെ. ബ്രദേഴ്സ് ഇപ്പോഴുള്ള സ്ഥലത്തേക്ക് മാറി.
മദ്രാസ് സർക്കാരിന്റെ കാലത്ത് നിരവധി പാഠപുസ്തകങ്ങൾ അച്ചടിച്ചു.
സിക്സ്ത്ഫോം വരെയുള്ള ദേശീയപാഠാവലി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു.
കേരളസംസ്ഥാനം വരികയും പാഠപുസ്തക അച്ചടിയും വിതരണവും സർക്കാർ ഏറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്തതോടെ സ്ഥാപനം പ്രതിസന്ധിയിലായി.
പിൽക്കാലത്ത് കാലിക്കറ്റ് സർവകലാശാലയുടെ പുസ്തകങ്ങൾ അച്ചടിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു.
സർവകലാശാലതന്നെ അവ അച്ചടിക്കാൻ തുടങ്ങിയതോടെ അതും നിലച്ചു.
പ്രശസ്തരുടെ പ്രസാധകർ
എസ്.കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട്, കവി പി. കുഞ്ഞിരാമൻനായർ , കുഞ്ഞുണ്ണി മാഷ്, തിക്കോടിയൻ , എം.ടി , ചെറുകാട് , യു.എ. ഖാദർ , സുകുമാർ അഴീക്കോട് തുടങ്ങി നിരവധി പ്രശസ്തരുടെ ആദ്യ കാല രചനകൾ പി.കെ. ബ്രദേഴ്‌സാണ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്.
പി.കെ. മന്ത്രി ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/P.
_Manthri ഈ ലേഖനത്തിനു മിഴിവേകാൻ ചിത്രങ്ങൾ ചേർക്കുന്നത് നന്നായിരിക്കും.
1979 ൽ  " മനോരാജ്യം " വാരികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പി കെ മന്ത്രിയുടെ പാച്ചുവും കോവാലനും എന്ന കാർട്ടൂൺ.
കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള പ്രശസ്തനായ ഒരു കാർട്ടൂൺ രചയിതാവായിരുന്നു പി.കെ. മന്ത്രി .
(ജനനം - 1933 മെയ് 31 , മരണം - 1984 ഡിസംബർ 6).
പി.കെ. മന്ത്രികുമാരൻ എന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുഴുവൻ പേര്.
കേരളത്തിലെ പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ പന്തളത്ത് പൂമംഗലത്ത് കേശവന്റെയും കൊച്ചിക്കയുടെയും മകനായാണ് പി.കെ. മന്ത്രി ജനിച്ചത്.
പിതാവ് സ്‌കൂൾ മാനേജരും ഹെഡ്മാസ്റ്ററുമായിരുന്നു.
മാവേലിക്കരയിലെ രവിവർമ സ്കൂൾ ഓഫ് ആർട്‌സിൽ നിന്ന് മന്ത്രി ചിത്രരചന അഭ്യസിച്ചു.
1950 കളിൽ സരസൻ എന്ന ആനുകാലിക പ്രസിദ്ധീകരണത്തിനുവേണ്ടി ആദ്യമായി കാർട്ടൂണുകൾ വരയ്ക്കാൻ തുടങ്ങിയെങ്കിലും പ്രധാനമായും തനിനിറം ദിനപത്രത്തിനു വേണ്ടിയാണ് മന്ത്രി കാർട്ടൂണുകൾ വരച്ചത്.
അസാധു, നർമദ എന്നീ ആനുകാലികങ്ങളിലും അക്കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാർട്ടൂണുകൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരുന്നു.
പിന്നീട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാർട്ടൂണുകൾ മാതൃഭൂമി , ജനയുഗം , മലയാളനാട്, മലയാള രാജ്യം, മനോരാജ്യം തുടങ്ങിയ നിരവധി പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
പല കാർട്ടൂണുകളിലും അദ്ദേഹം സ്വയം ഒരു കഥാപാത്രമായും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരുന്നു.
തൊഴിൽപരമായി ഒരു ചിത്രകലാ അദ്ധ്യാപകനായിരുന്ന മന്ത്രി 1954 ൽ ഈ ജോലി ഉപേക്ഷിച്ചു.
കുറച്ചുകാലം കോഴിക്കോടു നിന്നു പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്ന ദേശാഭിമാനി , മാതൃഭൂമി എന്നിവയിൽ ജോലി ചെയ്തു.
കാർട്ടൂണിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്നതിനിടയിൽ അദ്ദേഹം സർക്കാർ വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പിൽ ജോലിയ്ക്കു ചേർന്നു.
തന്റെ കാർട്ടൂണുകളിലൂടെയുള്ള ശക്തമായ വിമർശനം രാഷ്ട്രീയനേതാക്കളുടെ, പ്രത്യേകിച്ച് അന്നത്തെ വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രിയായിരുന്ന സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയയുടെ അലോസരത്തിനു കാരണമായി.
ഇതു കാരണം പി.കെ. മന്ത്രി, സർക്കാർ സേവനത്തിൽ നിന്ന് 1969 മുതൽ 2 വർഷത്തേക്ക് പുറത്താക്കപ്പെട്ടു .
പാച്ചുവും കോവാലനും , മിസ്റ്റർ കുഞ്ചു തുടങ്ങിയവ പി.കെ. മന്ത്രിയുടെ പ്രശസ്തമായ ജനപ്രിയ കാർട്ടൂൺ കഥാപാത്രങ്ങളാണ്.
ഭാര്യ: സബിതാ ദേവി, ഏകമകൻ : സിനിലാൽ മന്ത്രി.
പി.കെ. മുഹമ്മദ് കുഞ്ഞി ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/P.
K._Mohammed_Kunji
കേരളത്തിലെ ആദ്യകാല കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ബുദ്ധിജീവികളിലൊരാളും പത്രപ്രവർത്തകനും ചരിത്രകാരനും സാംസ്കാരിക വിമർശകനുമായിരുന്നു പി.കെ. മുഹമ്മദ് കുഞ്ഞി .
കൂടല്ലൂർ പള്ളി മഞ്ഞായലിൽ കുഞ്ഞുമുഹമ്മദിന്റെയും വലയികത്ത് പെരുമ്പുള്ളിപ്പാട്ട് പാത്തുണ്ണിയുമ്മയുടേയും മകനായി 1929 ൽ ജനനം.
വളർന്നത് വന്നേരിയിൽ പിന്നീട് തൃശൂർ ജില്ലയിലെ പെരുമ്പിലാവിലേക്ക് താമസം മാറ്റി.
ചെറുപ്പത്തിലേ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുമായി അടുത്ത അദ്ദേഹം 1943 ൽ തന്റെ പതിനാലാം വയസ്സിലാണ് പാർട്ടിയിൽ അംഗമാകുന്നത്.
വൈകാതെ ദേശാഭിമാനിയുടെ പത്രാധിപസമിതി അംഗമായി.
കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാവും മുൻ ഗതാഗതമന്ത്രിയുമായിരുന്ന ഇമ്പിച്ചിബാവയാണ് പി.കെ. മുഹമ്മദ് കുഞ്ഞിയെ പാർട്ടിയുമായി അടുപ്പിച്ചത്.
1949 ൽ സജീവ പാർട്ടിബന്ധം വിട്ട അദ്ദേഹം ജയകേരളത്തിൽ എഴുത്തും കേന്ദ്രകലാസമിതി പ്രവർത്തനവുമായി നടന്നു.
എങ്കിലും പാർട്ടി അദ്ദേഹത്തെ വീണ്ടും അടുപ്പിക്കുകയും 1957 ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കൊണ്ടോട്ടിയിൽ നിന്ന് നിയമസഭയിലേക്ക്മത്സരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
എന്നാൽ മുസ്ലിം ലീഗിന്റെ അഹമദ് കുരിക്കളുമായി അദ്ദേഹം പരാജയപ്പെട്ടു.
എം.സിന്റെ നിർബന്ധത്തിനു വഴങ്ങി വീണ്ടും അദ്ദേഹം ദേശാഭിമാനിയിൽ ചേർന്നു.
1964 ൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി പിളർന്നതോടെ അദ്ദേഹം പാർട്ടിയുടെ സജീവപ്രവർത്തനത്തിൽ നിന്നും പിൻവാങ്ങി.
പിന്നെ എഴുത്തിലും ഗവേഷണത്തിലുമായി മുഴുകി.
സി. അച്ചുതമേനോന്റെ ഭരണകാലത്ത് അക്കാദമികളിൽ പലസ്ഥാനങ്ങളും വഹിച്ചു.
പെരുമ്പിലാവിലെ വീട്ടിൽ വിശ്രമജീവിതം നയിച്ചു വന്ന അദ്ദേഹം 2018 ഒക്ടോബർ 7 ന് മരണമടഞ്ഞു.
ഗ്രന്ഥകാരൻ,പത്രപ്രവർത്തകൻ പി.കെ. മുഹമ്മദ് കുഞ്ഞി
വളരെ ചെറുപ്രായത്തിൽ തന്നെ മുഹമ്മദ് കുഞ്ഞി ദേശാഭിമാനിയുടെ പത്രാധിപസമിതി അംഗമായിരുന്നു.
പാർട്ടിയുമായും ദേശാഭിമാനിയുമായും സജീവ ബന്ധം വിട്ട 1949 കളിൽ മുഹമ്മദ് കുഞ്ഞി ചെറുതുരുത്തിയിൽ നിന്ന് ഐക്യകേരളം എന്ന വാരിക തുടങ്ങി.
ഇതു പിന്നീട് നിരോധിക്കപ്പെടുകയുണ്ടായി.
സാഹിത്യ അക്കാദമി പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയ പി.കെ. മുഹമ്മദ് കുഞ്ഞിയുടെ "മുസ്ലികളും കേരളസംസ്കാരവും" എന്ന ഗ്രന്ഥം ഒരു ആധികാരിക പഠനഗ്രന്ഥമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു .
ഉമ്മീംമോളും,ഒഴിയാബാധ, കൈവിലങ്ങ് എന്നീ നാടകങ്ങളും അദ്ദേഹം രചിച്ചു.
അറബി ഭാഷയും സാഹിത്യവും , കേരളത്തിലെ മുസ്ലിം പള്ളികൾ:സമന്വയ സാക്ഷികൾ , അൽ അമീൻ,മുണ്ടശ്ശേരി-വ്യക്തി, വിമർശകൻ,ബൊക്കൊച്ചിയോവും പിൻഗാമികളും,അന്വേഷണവും കണ്ടെത്തലും, 11 മഹാകവികൾ, സമന്വയം എന്നിവയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റു രചനകൾ.
പുരസ്കാരങ്ങൾ പി.എ സെയ്ത് മുഹമ്മദ് സ്മാരക അവാർഡ് സി.എച്ച്.സ്മാരക അവാർഡ് എം.കെ. രാജ അവാർഡ് അവലംബം അധികവായനക്ക്
ലേഖനം: ഇസ്ലാമിന്റെ ആഗമനം കേരളത്തിൽ Archived 2013-01-23 at the Wayback Machine .
പി.കെ. ബാവ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/P.
K._Bava
കേരളത്തിലെ ആദ്യതൊഴിലാളി പ്രസ്ഥാനമായ തിരുവിതാംകൂർ ലേബർ അസോസിയേഷന്റെ സ്ഥാപകനായിരുന്നു വാടപ്പുറം ബാവ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന പി.കെ. ബാവ .
ആലപ്പുഴയിലെ കൊമ്മാടി സ്വദേശിയായിരുന്നു ബാവ.
ആലപ്പുഴ നഗരത്തിലെ കയർ ഫാക്ടറികളിൽ "മൂപ്പൻ" (സൂപ്പർവൈസർ) ജോലി നോക്കുന്നതിനിടയിലാണ് ബാവ തൊഴിലാളികളുടെ പ്രശ്‌നങ്ങളിൽ ഇടപെട്ടുതുടങ്ങിയത്.
ആലപ്പുഴയിലെ ആദ്യ കയർ ഫാക്ടറിയായ, യൂറോപ്യൻ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടായിരുന്ന ഡാറാ - സ്‌മെയിൽ കമ്പനിയിലും മറ്റ് കമ്പനികളിലും മുതലാളിമാരുടെ ചൂഷണത്തിൽപ്പെട്ട് നട്ടംതിരിഞ്ഞ തൊഴിലാളികളെ സംഘടിപ്പിക്കുകയാണ് ബാവ അസോസിയേഷൻ പ്രവർത്തനത്തിലൂടെ ചെയ്തത്.
ആ സമയത്ത് ആലപ്പുഴ സന്ദർശിച്ച ശ്രീനാരായണ ഗൂരുവിനോട് ബാവ തൊഴിലാളികളുടെ ഈ സങ്കടം ഉണർത്തിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിർദ്ദേശാനുസരണം അവരെ സംഘടിപ്പിക്കുന്നതിനായി  1922 മാർച്ച് 31 നാണ് തിരുവിതാകൂർ ലേബർ അസോസിയേഷൻ എന്ന തൊഴിലാളി സംഘടനയ്ക്ക് രൂപം നൽകുകയുമാണുണ്ടായത്.
(മാർച്ച് 27 ന് എന്ന് മറ്റൊരവലംബത്തിൽ സൂചനയുണ്ട്.)
ഡാറാ - സ്‌മെയിൽ കമ്പനിയിൽ നടന്ന തൊഴിലാളി ദ്രോഹ നടപടികളിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് മാനേജരായ സായിപ്പിനെ അസോസിയേഷന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ തടഞ്ഞു വെയ്കുകയും അങ്ങനെ "ഘെരാവോ" എന്ന സമരരൂപത്തിന് തുടക്കമിടുകയും ചെയ്തു.
ഓണത്തോടനുബന്ധിച്ച് തൊഴിലാളികൾക്ക് കൂലി മുൻകൂറായി നൽകുന്നതിനുള്ള ഏർപ്പാടുണ്ടാക്കി, "ഓണം അഡ്വാൻസ്" എന്ന പതിവിന് വ്യവസായ മേഖലയിൽ തുടക്കമിടാനും ബാവയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് കഴിഞ്ഞു.
അക്കാലത്ത് നടന്ന ദേശീയ സ്വാതന്ത്ര സമര പ്രവർത്തനങ്ങളെയും നവോത്ഥാന പ്രസ്ഥാനത്തെയും ബാവയും കൂട്ടരും പിന്തുണച്ചിരുന്നു.
വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിൽ ലേബർ അസോസിയേഷന്റെ സന്ധദ്ധഭടന്മാർ പങ്കെടുത്തിരുന്നു.