smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
അത് തന്നെ ടാറ്റർഭാഷയിലെ yılan/елан എന്നവാക്കിന്റെ തർജ്ജമ ആണ്.
[jɯˈlɑn] (അല്ലെങ്കിൽ ചിലപ്പോൾ [ʒʲɯˈlɑn]) എന്ന് ഉച്ചരിക്കുകയും പാമ്പ് എന്ന് അർത്ഥമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
Coats of arms Arsk/Arça (1781) Chistopol/Çístay (1781) Kazan/Qazan (1781) Laishev/Layış (1781) Mamadysh/Mamadış (1781) Spassk/Bolğar (1781) Tetyushi/Täteş (1781) Kashira , Moscow Oblast , 1998 കുറിപ്പുകൾ അവലംബം Zilant എന്ന വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങൾ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിലുണ്ട്.
Ancient Kremlin Early Tatar flags (in Russian) Статья на "Уфолог.ру" (in Russian) Легенда Царства Казанского
സിലബിൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Syllable
സ്വരമോ സ്വരം ചേർന്ന വ്യഞ്ജനമോ പൂർണമായ ഉച്ചാരണമുള്ള വർണ്ണമോ വർണ്ണങ്ങളുടെ കൂട്ടമോ ആണ് അക്ഷരം (syllable).
ഇംഗ്ളീഷിൽ ഇതിനെ സിലബിൾ എന്നു പറയുന്നു.
ഋക്പ്രാതിശാഖ്യം (പ്രാതിശാഖ്യം = പദോച്ചാരണ ശാസ്ത്രഗ്രന്ഥം) അനുസരിച്ച് വ്യഞ്ജനത്തോടു കൂടിയതോ അനുസ്വാരത്തോടു കൂടിയതോ ആയ വർണമാണ് അക്ഷരം.
അക്ഷരം എന്ന ശബ്ദത്തിന്റെ വ്യുത്പത്തി 'ക്ഷര' ധാതുവിൽനിന്നാണെന്ന് മഹാഭാഷ്യത്തിൽ പതഞ്ജലി പ്രസ്താവിച്ചിരിക്കുന്നു. 'ക്ഷര' ധാതുവിന് 'നഷ്ടമാവുക' എന്നാണർഥം.
അപ്പോൾ അക്ഷരം എന്നതിന് നഷ്ടമാകാത്തത്, 'അനശ്വരം' എന്നെല്ലാം അർഥം കിട്ടുന്നു.
(നക്ഷരതി ഇതി അക്ഷരം).
വിശ്ളേഷണവിധേയമാകാത്ത വാഗംശം എന്ന അർഥവും പിന്നീടു വന്നുചേർന്നു.
ഋഗ്വേദം, ഐതരേയാരണ്യകം, വാജസനേയി, അഥർവം എന്നീ പ്രാതിശാഖ്യങ്ങളിലും മനുസ്മൃതിയിലും അക്ഷരത്തിന് ഇത്തരത്തിലുള്ള നിർവചനം നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിലും സംയുക്താക്ഷരങ്ങളിലും ഒന്നിൽ കൂടുതൽ സിലബിളുകൾ ഉണ്ടാകും.
സിലബിളുകൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള എഴുത്തുരീതി വെങ്കലയുഗത്തിന്റെ മദ്ധ്യകാലത്ത് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട അക്ഷരങ്ങളുപയോഗിച്ചെഴുതുന്ന രീതിക്ക് നൂറുകണക്കിന് വർഷം മുൻപേ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു.
ബി.സി. 2800-നടുത്ത കാലത്ത് സുമേറിയൻ പട്ടണമായ ഊറിലെ കളിമൺ ഫലകങ്ങളിലാണ് ആദ്യമായി എഴുതപ്പെട്ട സിലബിളുകൾ കാണപ്പെടുന്നത്.
ചിത്രങ്ങളുപയോഗിച്ച് എഴുതുന്നതിനു പകരം സിലബിളുകൾ എഴുത്തിനുപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങിയത് "എഴുത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാന മുന്നേറ്റമാണെന്ന്" വിലയിരുത്തപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ഒര സിലബിളുള്ള വാക്കുകളെ (ഉദാഹരണം തേൻ) ഏകസിലബികം ( monosyllable ) രണ്ടെണ്ണമുള്ളതിനെ (ഉദാഹരണം തേടി) ദ്വിസിലബികം എന്നും മറ്റും വിവക്ഷിക്കാറുണ്ട്.
ഇവയും കാണുക സ്വനം സ്വനിമം വർണ്ണം (ഭാഷ) വർണ്ണം (അക്ഷരം) സ്വരം വ്യഞ്ജനം അക്ഷരം ലിപി അവലംബം അവലംബങ്ങളും അധികവായനയ്ക്കും Clements, George N. ; Keyser, Samuel J. .
CV phonology: A generative theory of the syllable .
Linguistic inquiry monographs (No. 9).
ISBN 0-262-53047-3 (pbk); ISBN 0-262-03098-5 (hb) {{ cite journal }} :  CS1 maint: multiple names: authors list ( link ) {{ cite journal }} :  CS1 maint: multiple names: authors list ( link ) പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ ഹൗമെനിസിലബിൾസ്.
കോം – ഇംഗ്ലീഷിലെ വാക്കുകളുടെ സിലബിളുകൾ എണ്ണാൻ സഹായിക്കുന്നു ഓൺലൈൻ ലിറിക് ഹൈഫനേറ്റർ – ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിലെ എഴുത്ത് സിലബിളുകളായി തിരിക്കുന്നു.
ഡൂ സിലബിൾസ് ഹാവ് ഇന്റേണൽ സ്ട്രക്ചർ?
വാട്ട് ഈസ് ദെയർ സ്റ്റേറ്റസ് ഓൺ ഫോണോളജി?
CUNY Phonology Forum Archived 2019-03-30 at the Wayback Machine .
കടപ്പാട്: കേരള സർക്കാർ ഗ്നൂ സ്വതന്ത്ര പ്രസിദ്ധീകരണാനുമതി പ്രകാരം ഓൺലൈനിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാളം സർ‌വ്വവിജ്ഞാനകോശത്തിലെ അക്ഷരം എന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം ഈ ലേഖനത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.
സിറ്റുയിൻ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Sittuyin സിറ്റുയിൻ കളിക്കളവും ആരംഭനിലയും
ഇന്ത്യൻ കളിരൂപമായ ചതുരംഗത്തിൽ നിന്ന് എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടോടെ നേരിട്ട് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ ഒരു ചെസ്സ് വകഭേദമാണ് സിറ്റുയിൻ ( ബർമ്മീസ് : စစ်တုရင် ), അഥവാ ബർമ്മീസ് ചെസ്സ് .
സിറ്റ് എന്ന ബർമ്മീസ് വാക്കിനർത്ഥം സൈന്യം അഥവാ യുദ്ധം എന്നാണ്; സിറ്റുയിൻ എന്ന വാക്കിന്റെ തർജ്ജമ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് സൈന്യത്തിലെ നാലു് വിഭാഗങ്ങളെയാണ് (ആന, തേര്, കുതിര, കാലാൾ).
ഈ കളി നിലനിൽക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ പടിഞ്ഞാറൻ (ഇന്റർനാഷണൽ) ചെസ്സിന്റെ സ്വാധീനം നിഴലിക്കുന്നുവെങ്കിലും വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇതിനു ജനപ്രീതിയുണ്ട്.
8 റോയും 8 കോളവും ഉൾപ്പെടെ 64 കള്ളികളുള്ളതാണ് സിറ്റുയിൻ കളിക്കളം.
ചെസിലേതു പോലെ വ്യത്യസ്ത നിറത്തിലുള്ള കള്ളികളില്ല.
കളിക്കളത്തിന്റെ കോണോടുകോണായി sit-ke-myin (ജനറലിന്റെ പാത) എന്ന പേരിൽ രണ്ടു രേഖകളുണ്ട്.
കരുക്കളും അവയുടെ നീക്കങ്ങളും
മരത്തിലും ചിലപ്പോഴൊക്കെ ആനക്കൊമ്പു് പോലുള്ള വസ്തുക്കൾ  കൊണ്ടാണ് കരുക്കൾ നിർമ്മിക്കുന്നത്.
ഓരോ കരുവിന്റെയും ഉയരം തരം അനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
കരുക്കളുടെ ഔദ്യോഗിക നിറങ്ങൾ ചുവപ്പും കറുപ്പു മാണ്.
Min-gyi (രാജാവ്) ചെസ്സിലെ രാജാവിനു സമാനം; ഏതു ദിശയിലേക്കും ഒരു കള്ളി നീങ്ങാനാവും.
ജനറലിന്റെ നീക്കം ആനയുടെ നീക്കം Sit-ke (ജനറൽ) ചെസ്സിലെ മന്ത്രിയ്ക്ക് സമാനം; കോണോടുകോൺ ഒരു കള്ളി നീങ്ങുന്നു ( ഷത്രജ്ഞിലെ ഫെർ കരുവിനെ പോലെ).
Sin (ആന) ചെസ്സിലെ ആനയ്ക്ക് സമാനം; കോണാടുകോൺ ഒരു കള്ളി നീങ്ങുകയോ, ഒരു കള്ളി മുന്നോട്ടു നീങ്ങുകയോ ചെയ്യുന്നു ( ഷോഗിയിലെ സിൽവർ ജനറലിനെ പോലെ).
Myin (കുതിര) ചെസ്സിലെ കുതിരയ്ക്ക് സമാനം; രണ്ടു കള്ളി തിരശ്ചീനമായി ചാടി ഒരു കള്ളി കുത്തനെയോ, രണ്ടു കള്ളി കുത്തനെ ചാടി ഒരു കള്ളി തിശ്ചീനമായോ നീങ്ങാം.
Yahhta (തേര്) ചെസ്സിലെ തേരിനു സമാനം; എത്ര കള്ളി വേണമെങ്കിലും കുത്തനെയോ തിശ്ചീനമായോ നീങ്ങാം.
Nè (ഫ്യൂഡൽ പ്രഭു) ചെസ്സിലെ കാലാളുകൾക്ക് സമാനം; ഒരു കള്ളി മുന്നോട്ട് നീങ്ങാം, പക്ഷേ പിന്നിലേയ്ക്ക് വരാനാകില്ല.
ചെസ്സിലെ പോലെ, മുന്നിലേയ്ക്ക് ഒരു കള്ളി കോണോടുകോൺ നീക്കി എതിർ കരുവിനെ വെട്ടിയെടുക്കുന്നു.
നിയമങ്ങൾ ക്രമീകരണഘട്ടം പൂർത്തിയായതിനുശേഷമുള്ള ഒരു കരുനില
കളിയുടെ ആരംഭനിലയിൽ ഫ്യൂഡൽ പ്രഭുക്കൾ ( കാലാളുകൾ ) മാത്രമാണ് കളിക്കളത്തിൽ ഉണ്ടാവുന്നത്.
ചുവന്ന കളിക്കാരനാണ് (ഇവിടെ കാണിച്ചിരിക്കുന്നത് വെളുത്ത കരുക്കളാണ്) ആദ്യവും, പിന്നീട് കറുത്ത കളിക്കാരനും അവരുടെതായ കരുക്കളെ കളിക്കളത്തിൽ, അവരുടെതായ പകുതിയിൽ സജ്ജീകരിക്കുന്നു ( sit-tee അഥവാ സേനാവിന്യാസം): അവസാന റാങ്കിലെ ഏത് കള്ളികളിൽ വേണമെങ്കിലും തേരുകളെ വെയ്ക്കാം.
ഔദ്യോഗിക മത്സരങ്ങളിൽ കളിക്കാർ അനോന്യം സേനാ വിന്യാസം കാണുന്നതു തടയാൻ ഒരു ചെറിയ കർട്ടൻ കളിക്കളത്തിന്റെ നടുവിൽ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.
സാധ്യമാകാവുന്ന ഒരു പ്രാരംഭസജ്ജീകരണമാണ് ചിത്രത്തിൽ കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്.
അവലംബം പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ Sittuyin by Hans L. Bodlaender, The Chess Variant Pages Sittuyin, the Burmese Chess by Jean-Louis Cazaux Burmese Traditional Chess by Dr. Peter Nicolaus, The Chess Variant Pages How to Play Sittuyin Ancientchess.com
സിറ്റ്ക
സിറ്റ്ക അലാസ്കയിലെ ഒരു പ്രമുഖ നഗരമാണ്.
പട്ടണവും ബറോയും ഉൾപ്പെടുന്ന സിറ്റ്ക നഗരം മുമ്പ് ന്യൂ അർഖൻഗെൽസ്ക്, ന്യൂ അർച്ചൻഗെൽ എന്നിങ്ങനെയുള്ള പേരുകളിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.
റഷ്യൻ ഭരണത്തിലായിരുന്നു അക്കാലത്ത് ഈ പ്രദേശം.
(Russian: Ново-Архангельск or Новоaрхангельск, t Novoarkhangelsk).
ഇപ്പോൾ ഇത് ഒരു ഏകീകരിക്കപ്പെട്ട ബറോ ആയി സ്വയംഭരണമുള്ള നഗരമാണ്.
2010 ലെ സെൻസസ് അനുസരിച്ച് നഗരത്തിലെ ആകെ ജനസംഖ്യ 8,881 ആയിരുന്നു.
ബറാനോഫ് ദ്വീപിലാണ് നഗരം നിലനില്ക്കുന്നത്.
നഗരത്തിൻറെ വിസ്തീർണ്ണം ഏകേദേശം 12,460.8 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ ആണ്.
നഗരത്തിൻറെ ഇപ്പോഴത്തെ പേരായ സിറ്റ്ക ഉരുത്തിരിഞ്ഞു വന്നത് Sheet’ká (പീപ്പിൾ ഓൺ ദ ഔട്ട്സൈഡ് ഓഫ് ബറാനോഫ് ഐലന്റ്) എന്ന പദത്തിൽ നിന്നുമാണ്.
സിറ്റ്ക നഗരം ഒരുകാലത്ത് റഷ്യൻ അമേരിക്കയുടെ തലസ്ഥാനമായിരുന്നു.
സമീപത്തുള്ള സിറ്റ്ക നാഷണൽ ഹിസ്റ്റോറിക്കൽ പാർക്ക് സ്ഥാപിതമായത് 1804 ലെ സിറ്റ്ക യുദ്ധത്തിൻറെ സ്‌മരണയ്ക്കായാണ് (യൂറോപ്യൻസും നേറ്റീവ് അലാസ്കൻസുമായുള്ള അവസാനത്തെ പ്രധാനയുദ്ധം) Tlingit വർഗ്ഗക്കാരുടെ സംസ്കാരിക പൈതൃകം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നതിൽ നാഷണൽ ഹിസ്റ്റോറിക്കൽ പാർക്ക് സുപ്രധാന പങ്കുവഹിക്കുന്നു.
പഴയ റഷ്യൻ ബിഷപ്പ് ഹൌസിൻറെ സംരക്ഷണവും പാർക്കിൻറെ ചുമതലയാണ്.
ബഷപ്പ് ഹൌസ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത് 1842 ലാണ്.
സിറ്റ്ക നഗരം Baranof ദ്വീപിന്റ‍ പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തായിട്ടാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
അലാസ്ക്ക അമേരിക്കക്കു വില്ക്കുന്നതിനുള്ള റഷ്യയുടെ പ്രധാന ഇടപാട് മുദ്ര വച്ചത് സിറ്റ്ക നഗരത്തിൽ വച്ചായിരുന്നു.
റഷ്യൻ സംസ്കാരത്തിന്റെ ശക്തമായ അടയാളങ്ങള് റഷ്യൻ ബിഷപ്സ് ഹൌസ് പോലുള്ളവയിൽ ഇപ്പോഴും ദർശിക്കുവാന് പറ്റും.
സിറ്റകയുടെ സമ്പത് വ്യവസ്ഥയെ താങ്ങിനിറുത്തുന്നത് പ്രധാനമായും ടൂറിസമാണ്.
പ്രതിവർഷം 100,000 ലധികം കപ്പൽ സഞ്ചാരികൾ സിറ്റ ബറോയിലേയ്ക്കു സന്ദർശനം നടത്തുന്നു എന്നാണ് കണക്ക്.
അതുല്യമായ അലാസ്കയുടെ തനതായ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം സിറ്റ്ക കാത്തു സൂക്ഷിക്കുന്നു.
ഉദാഹരണത്തിന് പുതുവര്ഷം തുടങ്ങുന്നത് പരമ്പരാഗതമായ റഷ്യൻ ക്രിസ്തുമസ് ആഘോഷം നടത്തിക്കൊണ്ടാണ്.
ഇതു നഗരത്തിന്റെ റഷ്യൻ പാരമ്പര്യം തുറന്നു കാട്ടുന്നു..
ഔദ്യോഗികമായി റഷ്യൻ ഭരണത്തിൽ നിന്നും യു.എസ്. ഭരണത്തിലേയ്ക്കു അലാസ്ക മാറിയന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി ഒക്ടോബർ മാസത്തിൽ സിറ്റി-ബറോ അലാസ്ക ഡേ ആഘോഷിക്കുന്നു.
ആഴ്ച മുഴുവൻ നീണ്ടു നിൽക്കുന്നതാണ് ഈ ആഘോഷം.
1906 ൽ സർക്കാർ ആസ്ഥാനം ജൂന്യൂവിലേയ്ക്കു മാറ്റുന്നതു വരെ സിറ്റ്ക അലാസ്കയുടെ തലസ്ഥാനമായി തുടർന്നു.
അവലംബം ↑ From November 1867 to February 1873, the earliest American settlers in Sitka established and conducted affairs under a "provisional city government", as Alaskan communities were prohibited from legally incorporating until the U.S. Congress passed legislation allowing them to do so in 1900.
Mayors of Sitka under this government included William Sumner Dodge and John Henry Kinkead .
See ; ↑ ↑ ↑
സിറ്റിസൻ കെയ്ൻ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Citizen_Kane
ഓർസൻ വെൽസ് സംവിധാനം ചെയ്ത 1941 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ബ്ലാക്ക്  ആന്റ് വൈറ്റ് അമേരിക്കൻ സിനിമയാണ് സിറ്റിസൻ കെയ്ൻ .
ലോകസിനിമയിലെ ക്ലാസ്സിക്കുകളിലൊന്നാണിത്.
സാങ്കേതികവും ശൈലീപരവുമായ നവീന മാതൃക സിനിമയിൽ അവതരിക്കുന്നത് ഈ സിനിമയിലൂടെയാണ്.
സിനിമ സംഗ്രഹം
അമേരിക്കയിലെ പത്രമുതലാളിയായ ചാൾസ് ഫോസ്റ്റർ കൈൻ മരിക്കുമ്പോൾ ഉച്ചരിച്ച റോസ്ബഡ് എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം അന്വേഷിക്കുന്ന രീതിയിലാണു ഈ സിനിമ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്.
"സിറ്റിസൺ കേനിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കളിൽ ഭൂരിഭാഗവും ചലച്ചിത്ര ലോകത്ത് പുതിയവരാണ്. അവരെ അവതരിപ്പിച്ചതിൽ മെർക്കുറി തിയേറ്റർ അഭിമാനിക്കുന്നു" എന്നാണ് ചിത്രത്തിന്റെ അവസാന ക്രെഡിറ്റുകളുടെ തുടക്കത്തിൽ പറയുന്നത്.
അഭിനേതാക്കളെ ഇനിപ്പറയുന്ന ക്രമത്തിൽ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു: ജോസഫ് കോട്ടൻ :  ജെഡെയ്ഡാ ലേലാന്റ് (കെയ്‌ന്റെ ഉറ്റസുഹൃത്തും ദി ഇൻക്വയററിന്റെ റിപ്പോർട്ടറും).
ഡൊറോത്തി കോമിങ്കോർ : സൂസൻ അലക്സാണ്ടർ കെയ്ൻ (കെയ്ന്റെ വെപ്പാട്ടിയും രണ്ടാം ഭാര്യയും).
ആഗ്നസ് മൂർഹെഡ് : മേരി കെയ്ൻ, (കെയ്ന്റെ മാതാവ്).
റൂത്ത് വാരിക് : എമിലി മൺറോ നോർട്ടൻ കെയ്ൻ, (കെയ്ന്റെ ആദ്യ ഭാര്യ).
റെയ് കോളിൻസ് : ജിം.
ഗെറ്റിസ്, (ന്യൂയോർക്ക് ഗവർണർ സ്ഥാനത്തേക്കുള്ള കെയ്ന്റെ രാഷ്ട്രീയ എതിരാളി).
എർസ്കിൻ സാൻഫോർഡ് : ഹെർബർട്ട് കാർട്ടർ, (ഇൻക്വയററിന്റെ എഡിറ്റർ. മാർച്ച് സ്ക്രീനിംഗ് റൂമിലെ ന്യൂസിൽ സാൻഫോർഡും ഇരുട്ടിൽ മറഞ്ഞ് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു).
എവെറെറ്റ് സ്ലോൺ : മി. ബെൺസ്റ്റെയ്ൻ (കെയ്‌ന്റെ സുഹൃത്തും ദി ഇൻക്വയറിലെ ജീവനക്കാരനും).
വില്ല്യം അല്ലാന്റ് : ജെറി തോംപ്സൺ , (മാർച്ചിൽ ന്യൂസിന്റെ ഒരു റിപ്പോർട്ടർ. മാർച്ച് ന്യൂസ്‌റീലിൽ ന്യൂസിന്റെ ആഖ്യാതാവിനും അലാൻഡ് ശബ്ദം നൽകുന്നു).
പോൾ സ്റ്റിവാർട്ട് : റെയ്മണ്ട്, (കെയ്ന്റെ പാചകക്കാരൻ).
ജോർജ്ജ് കൂളറിസ് : വാൾട്ടർ പാർക്സ് താച്ചർ, (കെയ്‌ന്റെ നിയമപരമായ രക്ഷാധികാരിയാകുന്ന ഒരു ബാങ്കർ).
ഫോർറ്റൂണിയോ ബൊനോനോവ : സിഗ്നോർ മാറ്റിസ്റ്റ്, (സൂസൻ അലക്സാണ്ടർ കെയ്ന്റെ വോക്കൽ കോച്ച്).
ഗസ് ഷില്ലിംഗ് : ജോൺ, (എൽ റാഞ്ചോ നൈറ്റ്ക്ലബിലെ പരിചാരകരുടെ തലവൻ. ഫിലിഫ് വാൻ സെൻഡ്റ് റ് : മി. റോൾസ്റ്റൺ, (വാർത്താ നിർമ്മാതാവ്).
ജോർജിയ ബാക്കസ് : ബെർത്ത് ആൻഡേർസൺ, (വാൾട്ടർ പാർക്ക്സ് താച്ചറിന്റെ ലൈബ്രറിയിലെ പരിചാരകൻ).
ഹാരി ഷാനൻ : ജിം കെയ്ൻ, (കെയ്ന്റെ പിതാവ്).
സോണി ബപ് : ചാൾസ് ഫോസ്റ്റർ കെയ്ൻ III, (കെയ്ന്റെ പുത്രൻ).
ബഡ്ഡി സ്വാൻ : ചാൾസ് ഫോസ്റ്റർ കെയ്ൻ (8 വയസ്).
ഓർസൺ വെല്ലെസ് : ചാൾസ് ഫോസ്റ്റർ കെയ്ൻ, (ഒരു ധനികനായ പത്ര പ്രസാധകൻ).
സിറ്റോളജി ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Cetology Part of a series on ജന്തുശാസ്ത്രം വിഭാഗങ്ങൾ നരവംശശാസ്ത്രം · Anthrozoology · Apiology Arachnology · Arthropodology · Cetology Conchology · Entomology · Ethology Helminthology · Herpetology · മത്സ്യശാസ്ത്രം Malacology · Mammalogy · Myrmecology Nematology · Neuroethology · പക്ഷിശാസ്ത്രം Paleozoology · Planktology · Primatology Zoosemiotics പ്രശസ്ത ജന്തുശാസ്ത്രജ്ഞർ Karl Ernst von Baer · Georges Cuvier ചാൾസ് ഡാർവിൻ · Jean-Henri Fabre William Kirby · കാൾ ലിനേയസ് Konrad Lorenz · Thomas Say Jakob von Uexküll · Alfred Russel Wallace more...
ചരിത്രം Pre-Darwin · Post-Darwin ക സ തി ഒരു ഗവേഷകൻ കൊലയാളിത്തിമിംഗലത്തിന്റെ ശരീരത്തിലേക്ക് ഒരു ബയോപ്സി ഡാർട്ട് വെടിവയ്ക്കുന്നു.
ഡാർട്ട് നിരുപദ്രവകരമായി  തിമിംഗലത്തിന്റെ തൊലിയുടെ ഒരു ചെറിയ കഷണം നീക്കം ചെയ്യും.
സീറ്റേസി ഗോത്രത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഏകദേശം എൺപത് തരം തിമിംഗലങ്ങൾ , ഡോൾഫിനുകൾ , പോർപോയിസ് എന്നിവയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുന്ന സമുദ്ര സസ്തനി ശാസ്ത്രത്തിന്റെ ശാഖയാണ് സിറ്റോളജി .
ഇത് വേലോർ അല്ലെങ്കിൽ വേലിയോളജി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
സിറ്റോളജിസ്റ്റുകൾ, അല്ലെങ്കിൽ സിറ്റോളജി പരിശീലിക്കുന്നവർ, സെറ്റേഷ്യൻ പരിണാമം , വിതരണം, രൂപഘടന, പെരുമാറ്റം, കമ്മ്യൂണിറ്റി ഡൈനാമിക്സ്, മറ്റ് വിഷയങ്ങൾ എന്നിവ മനസ്സിലാക്കാനും വിശദീകരിക്കാനും ശ്രമിക്കുന്നു.
ചരിത്രം ബോട്ടിൽ നോസ് ഡോൾഫിൻ
സിറ്റേഷ്യയെക്കുറിച്ചുള്ള നിരീക്ഷണങ്ങൾ കുറഞ്ഞത് ക്ലാസിക്കൽ കാലഘട്ടം മുതൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
പുരാതന ഗ്രീക്ക് മത്സ്യത്തൊഴിലാളികൾ വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം അവയെ വേർതിരിച്ചറിയാൻ ഉദ്ദേശിച്ച് വലയിൽ കുടുങ്ങിയ ഡോൾഫിനുകളുടെ ഡോർസൽ ഫിനിൽ കൃത്രിമ നാച്ച് സൃഷ്ടിച്ചിരുന്നു.
ഏകദേശം 2,300 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ്, ഈജിയൻ കടലിൽ മത്സ്യത്തൊഴിലാളികൾക്കൊപ്പം ബോട്ടുകളിൽ യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ അരിസ്റ്റോട്ടിൽ സെറ്റേഷ്യനുകളെ കുറിച്ച് ശ്രദ്ധാപൂർവം രേഖപ്പെടുത്തി.
ഹിസ്റ്റോറിയ ആനിമലിയം ( മൃഗങ്ങളുടെ ചരിത്രം ) എന്ന തന്റെ പുസ്തകത്തിൽ, ബലീൻ തിമിംഗലങ്ങളെയും പല്ലുള്ള തിമിംഗലങ്ങളെയും വേർതിരിച്ചറിയാൻ അരിസ്റ്റോട്ടിൽ ശ്രദ്ധാലുവായിരുന്നു.
എണ്ണത്തിമിംഗലത്തെയും സാധാരണ ഡോൾഫിനിനെയും കുറിച്ച് പഠിച്ച അദ്ദേഹം അവയ്ക്ക് ഇരുപത്തഞ്ചോ മുപ്പതോ വർഷമെങ്കിലും ജീവിക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് പ്രസ്താവിച്ചു.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേട്ടം അക്കാലത്തു ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു, കാരണം ഇന്നും വികസിത സമുദ്രജീവികളുടെ ആയുസ്സ് കണക്കാക്കുന്നത് വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്.
അരിസ്റ്റോട്ടിലിന്റെ മരണശേഷം, സെറ്റേഷ്യനുകളെ കുറിച്ച് അദ്ദേഹം നേടിയെടുത്ത അറിവുകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും നഷ്ടപ്പെട്ടു എങ്കിലും അത് പിന്നീട് നവോത്ഥാനകാലത്ത് വീണ്ടും കണ്ടെത്താനായി.
സിറ്റേഷ്യനുകളെക്കുറിച്ചുള്ള പല മധ്യകാല ഗ്രന്ഥങ്ങളും പ്രധാനമായും സ്കാൻഡിനേവിയയിൽ നിന്നും ഐസ്‌ലൻഡിൽ നിന്നുമാണ് വന്നത്, മിക്കതും പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിലാണ് എഴുതുന്നത്.
സ്‌പെക്കുലം റീഗേൽ ആണ് കൂടുതൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.
ഇതിൽ ഐസ്ലാൻഡ് ദ്വീപിന് ചുറ്റും ജീവിച്ചിരുന്ന വിവിധ ഇനങ്ങളെ വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു.
നായയെപ്പോലെയുള്ള പല്ലുകളുള്ള ഓർക്കുകളെക്കുറിച്ച്, കാട്ടുനായ്ക്കൾ മറ്റ് കരയിലെ മൃഗങ്ങളോട് കാണിക്കുന്ന അതേ തരത്തിലുള്ള ആക്രമണം ഇവ മറ്റ് സെറ്റേഷ്യനുകളോട് കാണിക്കും എന്ന് അതിൽ പരാമർശിക്കുന്നു.
ഇപ്പോൾ ഓർക്കാസ് എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഓർക്കുകളുടെ വേട്ടയാടൽ സാങ്കേതികത പോലും ഈ വാചകം ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
എണ്ണത്തിമിംഗലം, നാർവാൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെ മറ്റ് സിറ്റേഷ്യനുകളെയും സ്പെക്യുലം റീഗേൽ വിവരിക്കുന്നു.
മനുഷ്യരെ കൊല്ലുന്നവർ, കപ്പലുകൾ നശിപ്പിക്കുന്നവർ എന്നിങ്ങനെയുള്ള വിവരണങ്ങളാൽ ഭയങ്കര ജീവികളായി അവയെ പലപ്പോഴും പരാമർഷിക്കുന്നു.
"പന്നി തിമിംഗലം" എന്ന അർഥം വരുന്ന "പിഗ് വേൽ", "കുതിര ത്തിമിംഗലം എന്ന അർഥം വരുന്ന ഹോഴ്സ് വേൽ", "ചുവന്ന തിമിംഗലം" എന്ന അർഥം വരുന്ന "റെഡ് വേൽ" എന്നിങ്ങനെയുള്ള വിചിത്രമായ പേരുകൾ പോലും പരാമർശിക്കുന്നു.
എന്നാൽ വിവരിച്ചിരിക്കുന്ന എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളും ഉഗ്രമായവയാണെന്ന് അതിൽ പറഞ്ഞിട്ടില്ല.
മത്സ്യത്തൊഴിലാളികൾക്ക് ഏറെ സഹായകമാകുന്ന തരത്തിൽ മത്തിയുടെ കൂട്ടങ്ങളെ തീരഭാഗത്തേക്ക് ഓടിക്കുന്ന തിമിംഗലങ്ങൾ പോലെയുള്ള ചിലതിനെ നല്ലവയായി വിവരിക്കുന്നു.
ആദ്യകാല പഠനങ്ങളിൽ പലതും ചത്ത മാതൃകകളെയും കെട്ടുകഥകളെയും അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതായിരുന്നു.
ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങൾ സാധാരണയായി അവയുടെ നീളവും പരുക്കൻ ബാഹ്യ ശരീരഘടനയും ആയിരുന്നു.
സിറ്റേഷ്യനുകൾ അവയുടെ ജീവിതകാലം മുഴുവൻ വെള്ളത്തിൽ ജീവിക്കുന്നതിനാൽ, ഈ മൃഗങ്ങളെ കൂടുതൽ പഠിക്കാനുള്ള സാങ്കേതികവിദ്യ ആദ്യകാല ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
16-ാം നൂറ്റാണ്ടോടെയാണ് കാര്യങ്ങൾ മാറാൻ തുടങ്ങിയത്.
ആ കാലത്താണ് മത്സ്യങ്ങളെന്ന് അന്നുവരെ തെറ്റിദ്ധരിച്ചിരുന്ന സിറ്റേഷ്യനുകൾ സസ്തനികളാണെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെടുന്നത്.
സിറ്റേഷ്യനുകൾ സസ്തനികളാണെന്ന് അരിസ്റ്റോട്ടിൽ വാദിച്ചു.
എന്നാൽ അവ മത്സ്യങ്ങളാണെന്ന് പ്ലിനി ദി എൽഡർ പ്രസ്താവിച്ചു, അത് നിരവധി പ്രകൃതിശാസ്ത്രജ്ഞർ പിന്തുടർന്നു.
എന്നിരുന്നാലും, പിയറി ബെലോൺ (1517-1575), ജി. റോണ്ടെലെറ്റ് (1507-1566) എന്നിവർ അവ സസ്തനികളാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നത് തുടർന്നു.
സസ്തനികളെപ്പോലെ അവയ്ക്ക് ശ്വാസകോശവും ഗർഭാശയവും ഉണ്ടെന്ന് അവർ വാദിച്ചു.
1758-ൽ, സ്വീഡിഷ് സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞനായ കാൾ ലിനേയസ് (1707-1778) സിസ്റ്റമ നാച്ചുറേയുടെ പത്താം പതിപ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതുവരെ, അവയെ സസ്തനികളായി പരിഗണിച്ചിരുന്നില്ല.
പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് ശേഷം, ഫ്രഞ്ച് ജന്തുശാസ്ത്രജ്ഞനും പാലിയന്റോളജിസ്റ്റുമായ ബാരൺ ജോർജസ് കുവിയർ (1769-1832) അവയെ പിൻകാലുകളില്ലാത്ത സസ്തനികളായി വിശേഷിപ്പിച്ചു.
അസ്ഥികൂടങ്ങൾ ശേഖരിച്ച് ആദ്യത്തെ പ്രകൃതി ചരിത്ര മ്യൂസിയങ്ങളിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നു.
അസ്ഥികൂടങ്ങളും വംശനാശം സംഭവിച്ച മറ്റ് മൃഗങ്ങളുടെ ഫോസിലുകളും സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിച്ചും താരതമ്യം ചെയ്തും, കരയിലെ സസ്തനികളുടെ കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ് സിറ്റേഷ്യനുകൾ വന്നതെന്ന് ജന്തുശാസ്ത്രജ്ഞർ നിഗമനം ചെയ്തു.
പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയിൽ, സിറ്റേഷ്യനുകളെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ വിവരങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും തിമിംഗലങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ലഭിച്ചത്.
പക്ഷേ പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വളരെ കുറച്ച് വിവരങ്ങൾ മാറ്റിനിരത്തിയാൽ അവയുടെ വിവരങ്ങൾ പ്രധാനമായും അവയുടെ മൈഗ്രേഷൻ റൂട്ടുകളെയും ബാഹ്യ ശരീരഘടനയെയും കുറിച്ചുള്ളതായിരുന്നു.
1960 കളിൽ ആളുകൾ സീറ്റേഷ്യനുകളെ തീവ്രമായി പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി, പലപ്പോഴും സമർപ്പിത ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ.
1986-ൽ സ്ഥാപിതമായ ടെതിസ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മിലാൻ, മെഡിറ്ററേനിയൻ കടലിന്റെ വിപുലമായ സിറ്റോളജി ഡാറ്റാബേസ് സമാഹരിച്ചു.
വന്യജീവികളെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കയും ഓർക്കാ പോലുള്ള വലിയ മൃഗങ്ങളെ പിടികൂടുന്നതും മറൈൻ പാർക്കുകളിലെ ഡോൾഫിൻ പ്രദർശനങ്ങൾ ജനപ്രീതി നേടിയതും ഇതിന് കാരണമായി.
സിറ്റേഷ്യനുകളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനം കൂനൻ  തിമിംഗലങ്ങൾക്ക് അവയെ തിരിച്ചറിയാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞരെ പ്രാപ്തരാക്കുന്ന വ്യത്യസ്ത അടയാളങ്ങൾ ഉണ്ട്.
സിറ്റേഷ്യനുകളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനം നിരവധി വെല്ലുവിളികൾ ഉള്ളതാണ്.
സിറ്റേഷ്യൻസ് അവയുടെ ജീവിത സമയത്തിന്റെ 10% മാത്രമേ ഉപരിതലത്തിൽ ചെലവഴിക്കുന്നുള്ളൂ, ഉപരിതലത്തിൽ അവ ചെയ്യുന്നത് ശ്വസിക്കുക മാത്രമാണ്.
അതിനാൽ തന്നെ ഒരു പ്രദേശത്ത് ഇവ ഉണ്ടായിരുന്നതിന്റെ അടയാളങ്ങൾ കണ്ടെത്താൻ കഴിയില്ല.
എന്നിരുന്നാലും, തിമിംഗലങ്ങളുടെ മലം പലപ്പോഴും പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്നു, അവയുടെ ഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ചും പരിസ്ഥിതിയിൽ അവയ്ക്കുള്ള പങ്കിനെക്കുറിച്ചുമുള്ള പ്രധാന വിവരങ്ങൾ നല്കാൻ ഇത് ശേഖരിക്കാറുണ്ട്.
സിറ്റോളജിസ്റ്റുകൾ ഹൈഡ്രോഫോണുകൾ (ആശയവിനിമയം നടത്തുന്ന മൃഗങ്ങളുടെ കോളുകൾ കേൾക്കാൻ), ബൈനോക്കുലറുകൾ, ഒപ്റ്റിക്കൽ ഉപകരണങ്ങൾ (ചക്രവാളം സ്കാൻ ചെയ്യുന്നതിനായി), ക്യാമറകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
കരയിൽ അടിയുന്ന ചത്ത ജീവികളുടെ ശരീര പരിശോധനയാണ് സിറ്റേഷ്യനുകളെ പഠിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു ബദൽ രീതി.
ശരിയായി ശേഖരിക്കുകയും സംഭരിക്കുകയും ചെയ്താൽ, ഈ ശവശരീരങ്ങൾക്ക് ഫീൽഡ് പഠനങ്ങളിൽ ലഭിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള പ്രധാനപ്പെട്ട വിവരങ്ങൾ നൽകാൻ കഴിയും.
സമീപ ദശകങ്ങളിൽ, സിറ്റേഷ്യനുകളെ ഒറ്റയ്ക്കൊറ്റക്ക് തിരിച്ചറിയുന്നതിനുള്ള രീതികൾ വന്നതോടെ അവയുടെ കൃത്യമായ ജനസംഖ്യയും വിവിധ ജീവിവർഗങ്ങളുടെ ജീവിത ചക്രങ്ങളെക്കുറിച്ചും സാമൂഹിക ഘടനകളെക്കുറിച്ചും ഉള്ള ഉൾക്കാഴ്ചകൾ പ്രാപ്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
അത്തരത്തിലുള്ള ഒരു വിജയകരമായ സംവിധാനം ഫോട്ടോ തിരിച്ചറിയുന്ന ഫോട്ടോ ഐഡന്റിഫിക്കേഷൻ രീതിയാണ്.
ആധുനിക ഓർക്കാ (കൊലയാളി തിമിംഗലം) ഗവേഷണത്തിലെ പ്രഗത്ഭൻ ആയ മൈക്കൽ ബിഗ് ആണ് ഈ സംവിധാനം ജനകീയമാക്കിയത്.
1970-കളുടെ മധ്യത്തിൽ, ബിഗ്ഗും ഗ്രെയിം എല്ലിസും ബ്രിട്ടീഷ് കൊളംബിയൻ കടലിലെ പ്രാദേശിക ഓർക്കാസിന്റെ ഫോട്ടോ എടുത്തു.
ഫോട്ടോകൾ പരിശോധിച്ച ശേഷം, ഡോർസൽ ഫിനിന്റെ ആകൃതിയും അവസ്ഥയും കൂടാതെ സാഡിൽ പാച്ചിന്റെ ആകൃതിയും നോക്കി ചില തിമിംഗലങ്ങളെ വ്യക്തിഗതമായി തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുമെന്ന് അവർ മനസ്സിലാക്കി.
ഇവ മനുഷ്യന്റെ വിരലടയാളം പോലെ അദ്വിതീയമാണ്.
ഒറെണ്ണത്തിന്റെ രൂപം മറ്റൊന്നിന്റേതു പോലെയല്ല.
ചിലവയെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ ശേഷം, അവ പോഡ്‌സ് എന്ന സ്ഥിരതയുള്ള ഗ്രൂപ്പുകളായി സഞ്ചരിക്കുന്നതായി അവർ കണ്ടെത്തി.
നിർദ്ദിഷ്ട ജീവികളെയും പോഡുകളെയും തിരിച്ചറിയാൻ ഗവേഷകർ ഫോട്ടോ ഐഡന്റിഫിക്കേഷൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
കൂനൻ തിമിംഗല പഠനത്തിലും ഫോട്ടോഗ്രാഫിക് സംവിധാനം നന്നായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.
അവയെ വ്യക്തിഗതമായി തിരിച്ചറിയാൻ ഗവേഷകർ പെക്റ്ററൽ ഫിനുകളുടെ നിറവും ഫ്ലൂക്കിന്റെ നിറവും പാടുകളും ഉപയോഗിക്കുന്നു.
അവയുടെ ഫ്ലക്കുകളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഓർക്കാ ആക്രമണങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പാടുകളും തിരിച്ചറിയലിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
No branch of zoology is so much involved as that which is entitled Cetology.
— William Scoresby (as quoted in Moby-Dick ) അനുബന്ധ ജേണലുകൾ മാമ്മൽ റിവ്യൂ സിറ്റോളജി ഇതും കാണുക വർഗ്ഗം:സിറ്റോളജിസ്റ്റുകൾ മൊബി-ഡിക്കിന്റെ സിറ്റോളജി കുറിപ്പുകൾ അവലംബം Whales: Giants of the Sea , 2000 Transients: Mammal-Hunting Killer Whales , by John K.B. Ford and Graeme M. Ellis, 1999 പുറം കണ്ണികൾ ഗ്രീക്ക് മിത്തോളജിയിലെ ഡോൾഫിനുകൾ വേൽ ട്രാക്കേഴ്സ് - തിമിംഗലങ്ങൾ, ഡോൾഫിനുകൾ, പോർപോയിസുകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ഡോക്യുമെന്ററി പരമ്പര .
സിറ്റ്സി ഡാൻഗെറെംബ്‌ഗ
സിറ്റ്സി ഡാൻഗെറെംബ്‌ഗ (ജനിച്ചത്: 1959) ഒരു സിംബാബ്‌വിയൻ എഴുത്തുകാരിയും ചലച്ചിത്രനിർമ്മാതാവും ആണ്.
ഡാൻഗെറെംബ്‌ഗ റൊഡേഷ്യയിലെ (ഇപ്പോഴത്തെ സിംബാബ്വേ) ബുലവായോ യിൽ 1959ൽ ജനിച്ചു.
പക്ഷെ, ഇംഗ്ലണ്ടിലാണ് തന്റെ ബാല്യകാലം ചെലവൊഴിച്ചത്.
അവിടെയാണ് അവർ തന്റെ വിദ്യാഭ്യാസം തുടങ്ങിയത്.
പിന്നീട്, റൊഡേഷ്യയിലെ ഒരു പട്ടണമായ ഉംതാലിയിലെ ഹാർട്സെൽ ഹൈസ്കൂളിൽ എ ലെവെൽ ലഭിച്ചിരുന്നു.
പിന്നീട് കേംബ്രിജ് സർവ്വകലാശാലയിൽ വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിച്ചു.
1980ൽ സിംബാബ്‌വേ അന്താരാഷ്ട്രീയമായ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട ഉടനേ അവർ സിംബാബ്‌വെയിലെത്തി.
2021 ഒക്ടോബറിൽ ഫ്രാങ്ക്ഫർട്ട് പുസ്തകമേളയിൽ നിന്ന് സിറ്റ്സി ഡംഗറെംബ്ഗയ്ക്ക് സമാധാന സമ്മാനം ലഭിച്ചു.
25,000 യൂറോ പ്രതിഫലമായി നൽകുന്ന ഈ അഭിമാനകരമായ സമ്മാനം പ്രസിദ്ധീകരണ ലോകത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒന്നാണ്.
ഗ്രന്ഥസൂചി The Letter , 1985.
She No Longer Weeps , 1987.
Nervous Conditions , 1988; Ayebia Clarke, 2004.
The Book of Not : A Sequel to Nervous Conditions , Ayebia Clarke, 2006.
സിറ്റേഷ്യൻ ജീവികളുടെ പട്ടിക
89 ഇനം തിമിംഗലങ്ങൾ , ഡോൾഫിനുകൾ , പോർപോയിസുകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഇൻഫ്രാ ഓർഡെറാണ് സിറ്റേഷ്യ .
ഇവയെ പല്ലുള്ള തിമിംഗലങ്ങൾ (Odontoceti) എന്നും ബലീൻ തിമിംഗലങ്ങൾ (Mysticeti) എന്നും രണ്ട് ഉപ വിഭാഗങ്ങളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഈയസീൻ കാലഘട്ടത്തിൽ ഏകദേശം 26 മുതൽ 17 ദശലക്ഷം (mya) വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപാണ് ഇവ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത വിഭാഗങ്ങളായി പരിണമിച്ചത്.
മിസ്റ്റിസേറ്റി: ബലീൻ തിമിംഗലങ്ങൾ
മിസ്റ്റിസേറ്റി എന്ന പാർവോർഡറിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ജീവികളാണ് ബലീൻ തിമിംഗലങ്ങൾ.
ഇവ വേൽബോൺ വേൽസ് എന്നും വലിയ തിമിംഗലങ്ങൾ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു .
ആഹാരം അരിച്ചെടുത്ത് ഭക്ഷിക്കുന്നതിനു സഹായിക്കുന്ന ബലീനുകൾ , രണ്ട് നാസാരന്ധ്രങ്ങൾ എന്നിവയാണ് ഇത്തരം തിമിംഗലങ്ങളുടെ സവിശേഷത.
കുടുംബം ബലെനിഡെ: വലത് തിമിംഗലങ്ങൾ
ബലെനിഡെ കുടുംബത്തിൽ (വലത് തിമിംഗലങ്ങൾ) രണ്ട് ജീനസുകളിലായി നാല് സ്പീഷീസുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.
വലത് തിമിംഗലങ്ങൾക്കൊന്നിനും ഉദരത്തോട് ചേർന്ന്കിടക്കുന്ന ഓവുകൾ കാണപ്പെടുന്നില്ല.
ഇവയുടെ തല്യ്ക്ക് സവിശേഷമായ് ഒരു ചാപാകൃതിയാണുള്ളത്.
ഇടുങ്ങിയ വായ്ഭാഗം , വളഞ്ഞ കീഴ്താടി; വായ്ഭാഗത്തിന്റെ വശങ്ങളേയും മുൻഭാഗത്തേയും ആവരണം ചെയ്യപ്പെടുന്ന തരത്തിലുള്ള കീഴ്ചുണ്ടുകൽ; നേർത്ത അരിപ്പകളോട് കൂടിയ നീളമുള്ള ഇടുങ്ങിയ ബലീൻ ഫലകങ്ങൾ (9 മീറ്ററോളം നീളമുള്ളവ) എന്നിവയാണ് ഇവരുടെ മറ്റ് സവിശേഷതകൾ .
ജീനസ് Balaena Linnaeus , 1758 – ഒരു സ്പീഷീസ് പൊതുവായ പേര് ശാസ്ത്രീയ നാമം ഐയുസിഎൻ
ചുവന്നപട്ടികയിലെ
പരിപാലനസ്ഥിതി ആഗോളതല്ലത്തിൽ
ജീവികളുടെ
ഏകദേശം എണ്ണം ആവാസം വലിപ്പം ചിത്രം ബൗഹെഡ് തിമിംഗലം ബലെന മിസ്റ്റിസെറ്റസ്
Balaena mysticetus Linnaeus , 1758 LC ഐയുസിഎൻ 12,682–39,950 60 t (66 short tons) ജീനസ് യൂബലേന ചാര , 1864 – മൂന്ന് സ്പീഷീസ് പൊതുവായ പേര് ശാസ്ത്രീയ നാമം ഐയുസിഎൻ
ഏകദേശം എണ്ണം ആവാസം വലിപ്പം ചിത്രം വടക്കൻ അറ്റ്ലാന്റിക് വലത് തിമിംഗലം യൂബലേന ഗ്ലാസിയാലിസ്
Eubalaena glacialis Müller , 1776 EN ഐയുസിഎൻ 300-350 40–80 t (44–88 short tons) വടക്കൻ പസഫിൿ വലത് തിമിംഗലം യൂബലേന ജപോണിക്ക
Eubalaena japonica Lacépède , 1818 EN ഐയുസിഎൻ 404-2,108 60–80 t (66–88 short tons) തെക്കൻ വലത് തിമിംഗലം യൂബലേന ഓസ്ട്രാലിസ്
Eubalaena australis Desmoulins , 1822 LC ഐയുസിഎൻ 7,500 40–80 t (44–88 short tons) കുടുംബം ബലെനോപ്റ്റെറിഡെ: റോർക്വാൽസ്
ബല്ലീൻ തിമിംഗലങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ഭീമന്മാരാണ് റോർക്വലുകൾ.
രണ്ട് ജീനസുകളിലായി ഒൻപത് സ്പീഷിസുകളാണ് ഈ കുടുംബത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത്.
ഭൂമിയിൽ ജീവിച്ചിരുന്നവയിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും വലിയ ജീവികളായ നീലത്തിമിംഗിലങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഈ കുടുംബത്തിലെ ചാരത്തിമിംഗലം ഒഴികെയുള്ള എല്ലാ ജീവികൾക്കും വായ് മുതൽ പൊക്കിൾ വരെ നീളത്തിൽ മടക്കുകളോട്കൂടിയ ചർമ്മം കാണപ്പെടുന്നു ( ചാര തിമിംഗലത്തിന് ചെറിയ മടക്കുകളാണ് ഉള്ളത്).
ഇര പിടിക്കുന്ന സമയത്ത് വായ വളരെ വലുപ്പത്തിൽ തുറക്കുവാൻ ഇത് ഇവരെ സഹായിക്കുന്നു.
എല്ലാ റോർക്വൽസിന്റെയും സവിശേഷതയാണ് ഈ ചർമ്മം.
ഉപകുടുംബം ബലെനോപ്റ്റെറിഡെ – ഒരു ജീനസ്, eight സ്പീഷീസ് ജീനസ് ബലെനോപ്റ്റെറ – eight സ്പീഷീസ് പൊതുവായ പേര് ശാസ്ത്രീയ നാമം നിലനിൽപ്പ് ജീവികളുടെ എണ്ണം കാണപ്പെടുന്നത് വലിപ്പം ചിത്രം നീലത്തിമിംഗിലം ബലെനോപ്റ്റെറ മസ്കുലസ്
Balaenoptera musculus Linnaeus , 1758 EN ഐയുസിഎൻ 10,000–25,000 50–150 t (55–165 short tons) ബ്രൈഡന്റെ തിമിംഗിലം ബലെനോപ്റ്റെറ  ബ്രൈഡെ
Balaenoptera brydei Olsen, 1913 LC ഐയുസിഎൻ 90,000–100,000 14–30 t (15–33 short tons) ചെറു തിമിംഗലം ബലെനോപ്റ്റെറ  അക്റ്റോറോസ്റ്റ്രാറ്റ
Balaenoptera acutorostrata Lacépède , 1804 LC ഐയുസിഎൻ 200,000 6–11 t (6.6–12.1 short tons) ഈഡന്റെ തിമിംഗലം ബലെനോപ്റ്റെറ  ഈഡെനി
Balaenoptera edeni Anderson , 1879 LC ഐയുസിഎൻ അജ്ഞാതം അജ്ഞാതം ചിറകൻ തിമിംഗലം ബലെനോപ്റ്റെറ ഫൈസാലസ്
Balaenoptera physalus Linnaeus , 1758 VU ഐയുസിഎൻ 100,000 30–80 t (33–88 short tons) ഒമുറയുടെ തിമിംഗലം ബലെനോപ്റ്റെറ ഒമുറായ്
Balaenoptera omurai Wada et al., 2003 DD ഐയുസിഎൻ അജ്ഞാതം അജ്ഞാതം അജ്ഞാതം ചാരത്തിമിംഗിലം ബലെനോപ്റ്റെറ മോറിയാലിസ്
Balaenoptera borealis Lesson , 1828 EN ഐയുസിഎൻ 57,000 20–25 t (22–28 short tons) അന്റാർട്ടിക് ചെറു തിമിംഗലം ബലെനോപ്റ്റെറ ബൊണെറെൻസിസ്
Balaenoptera bonaerensis Burmeister , 1867 NT ഐയുസിഎൻ 515,000 6–10 t (6.6–11.0 short tons) ഉപകുടുംബം മെഗാപ്റ്റെറിനെ – ഒരു ജീനസ്, ഒരു സ്പീഷീസ് ജീനസ് മെഗാപ്റ്റെറ ചാര , 1846 – ഒരു സ്പീഷീസ് പൊതുവായ പേര് ശാസ്ത്രീയ നാമം നിലനിൽപ്പ് ജീവികളുടെ എണ്ണം കാണപ്പെടുന്നത് വലിപ്പം ചിത്രം കൂനൻ തിമിംഗലം മെഗാപ്റ്റെറ നൊവെആൻഗ്ലിയെലിഗ്ലിയെ
Megaptera novaeangliae Borowski, 1781 LC ഐയുസിഎൻ 80,000 25–30 t (28–33 short tons) കുടുംബം സേറ്റൊതെറിഡെ: കുഞ്ഞൻ വലത് തിമിംഗലം
മുതുകുചിറക് ഉണ്ടെന്ന വസ്തുത ഒഴിച്ചാൽ, കുഞ്ഞൻ വലത് തിമിംഗലത്തിന് (pygmy right whale) വലത് തിമിംഗലങ്ങളുമായി നിരവധി സമാനതകളുണ്ട്.
കൂടാതെ കുഞ്ഞൻ വലത് തിമിംഗലങ്ങളുടെ തലയുടെ വലിപ്പം, അവയുടെ ശരീരവലിപ്പത്തിന്റെ 4-ഇൽ ഒരു ഭാഗത്തേക്കാൾ കൂടുതലല്ല.
അതേസമയം വലത് തിമിംഗലങ്ങളുടെ തലയുടെ വലുപ്പം അവയുടെ ശരീരത്തിന്റെ മൂന്നിലൊന്നോളം വരും.
ഈ കുടുംബത്തിലെ ഇന്നുള്ള ഏക അംഗമാണ് കുഞ്ഞൻ വലത് തിമിംഗലം.
ജീനസ് Caperea ചാര , 1864 – ഒരു സ്പീഷീസ് പൊതുവായ പേര് ശാസ്ത്രീയ നാമം നിലനിൽപ്പ് ജീവികളുടെ എണ്ണം കാണപ്പെടുന്നത് വലിപ്പം ചിത്രം കുഞ്ഞൻ വലത് തിമിംഗലം കാപ്പെറെ മാർഗിനാറ്റ
Caperea marginata ചാര , 1846 LC ഐയുസിഎൻ അജ്ഞാതം 3–3.5 t (3.3–3.9 short tons) കുടുംബം എസ്ക്രിക്റ്റിഡെ: ചാര തിമിംഗലം
എസ്ക്രിക്റ്റിഡെ കുടുംബത്തിൽ നിലവിലുള്ള ഒരേ ഒരു അംഗമാണ് ചാര തിമിംഗലം.