smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
ഏകദിന  ശതകങ്ങൾ മാർട്ടിൻ ഗപ്റ്റിലിന്റെ ഏകദിന ശതകങ്ങൾ # റൺസ് മൽസരം എതിരാളി നഗരം/രാജ്യം വേദി വർഷം ഫലം 1 122* 1 വെസ്റ്റ് ഇൻഡീസ് ഓക്‌ലൻഡ് , ന്യൂസീലൻഡ് ഈഡൻ പാർക്ക് 2009 മൽസരം ഉപേക്ഷിച്ചു 2 105 54 സിംബാബ്‌വെ ഹരാരെ , സിംബാബ്‌വെ ഹരാരെ സ്പോർട്സ് ക്ലബ് 2011 ജയിച്ചു 3 103* 70 ഇംഗ്ലണ്ട് ലണ്ടൻ , ഇംഗ്ലണ്ട് , യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം ലോർഡ്സ് ക്രിക്കറ്റ് സ്റ്റേഡിയം 2013 ജയിച്ചു 4 189* 71 ഇംഗ്ലണ്ട് സതാമ്പ്റ്റൺ, ഇംഗ്ലണ്ട് , യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം റോസ് ബൗൾ ക്രിക്കറ്റ് ഗ്രൗണ്ട് 2013 ജയിച്ചു 5 111 82 ഇന്ത്യ ഓക്‌ലൻഡ് , ന്യൂസീലൻഡ് ഈഡൻ പാർക്ക് 2014 സമനില 6 105 105 ബംഗ്ലാദേശ് ഹാമിൽടൺ , ന്യൂസീലൻഡ് സെഡൺ പാർക്ക് 2015 ജയിച്ചു 7 237* 106 വെസ്റ്റ് ഇൻഡീസ് വെല്ലിംഗ്ടൺ , ന്യൂസീലൻഡ് വെസ്റ്റ്പാക്ക് സ്റ്റേഡിയം 2015 ജയിച്ചു 8 116* 115 സിംബാബ്‌വെ ഹരാരെ, സിംബാബ്‌വെ ഹരാരെ സ്പോർട്സ് ക്ലബ് 2015 ജയിച്ചു 9 103* 118 ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക പൊച്ചെഫെസ്ട്രൂം , ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക സ്ന്യൂസ് പാർക്ക് 2015 ജയിച്ചു 10 102 124 ശ്രീലങ്ക മൗണ്ട് മൗൻഗനൂയ് , ന്യൂസിലൻഡ് ബേ ഓവൽ 2016 ജയിച്ചു 11 114 135 ഓസ്ട്രേലിയ സിഡ്നി , ഓസ്ട്രേലിയ സിഡ്നി ക്രിക്കറ്റ് ഗ്രൗണ്ട് 2016 തോറ്റു അന്താരാഷ്ട്ര ട്വന്റി 20 ശതകങ്ങൾ മാർട്ടിൻ ഗപ്റ്റിലിന്റെ അന്താരാഷ്ട്ര ട്വന്റി 20 ശതകങ്ങൾ # റൺസ് മൽസരം എതിരാളി നഗരം /രാജ്യം വേദി വർഷം ഫലം 1 101* ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക ഈസ്റ്റ് ലണ്ടൻ, ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക ബഫല്ലോ പാർക്ക് 2012 ജയിച്ചു അവലംബം പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ Martin Guptill എന്ന വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങൾ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിലുണ്ട്.
Cricinfo CricketArchive
മാർട്ടിൻ ഫ്രീമാൻ
മാർട്ടിൻ ജോൺ ക്രിസ്റ്റഫർ ഫ്രീമാൻ (ജനനം സെപ്റ്റംബർ 8, 1971) ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് നടനാണ്.
പീറ്റർ ജാക്സന്റെ " ദ ഹോബിറ്റ് ചലച്ചിത്രപരമ്പരയിലെ " ബിൽബോ ബാഗിൻസ്, ഫാർഗോ എന്ന ടി.വി. പരമ്പരയിലെ ലെസ്റ്റർ നിഗാർഡ്, ഷെർലക്ക് എന്ന ബ്രിട്ടീഷ് ക്രൈം പരമ്പരയിൽ ഡോ.ജോൺ വാട്സൺ, ദ ഓഫീസ് എന്ന സിറ്റ്കോമിന്റെ യഥാർത്ഥ യുകെ പതിപ്പിൽ ടിം കാന്റർബറി എന്നീ വേഷങ്ങളിലൂടെ ശ്രദ്ധേയനായി.
റൊമാന്റിക് കോമഡി ചിത്രം ലൗ ആക്ഷ്വലി (2003), കോമിക് സയൻസ് ഫിക്ഷൻ സിനിമ ദ ഹിച്ച്ഹൈക്കേർസ് ഗൈഡ് ടു ദ ഗാലക്സി (2005), ക്യാപ്റ്റൻ അമേരിക്ക: സിവിൽ വാർ (2016), വരാനിരിക്കുന്ന മാർവെൽ ചിത്രം ബ്ലാക്ക് പാന്തർ (2018) എന്നിവയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റ് പ്രധാന വേഷങ്ങൾ.
എമ്മി അവാർഡ് , ബാഫ്റ്റ അവാർഡ് , എമ്പയർ അവാർഡ് എന്നിവ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
കൂടാതെ മറ്റ്‌ രണ്ട്‌ എമ്മി അവാർഡ്, രണ്ട് ബാഫ്റ്റ അവാർഡ്, ഒരു സാറ്റേൺ അവാർഡ്, ഒരു ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് അവാർഡ് എന്നിവയ്ക്ക് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
അഭിനയ ജീവിതം ചലച്ചിത്രം വർഷം ചലച്ചിത്രം കഥാപാത്രം Notes 1998 ഐ ജസ്റ്റ് വാണ്ട് ടു കിസ് യു ഫ്രാങ്ക് ഷോർട്ട് ഫിലിം 2000 ദ ലോ ഡൗൺ സോളമൻ 2001 റൗണ്ട് എബൗട്ട് ഫൈവ് ദ മാൻ ഷോർട്ട് ഫിലിം 2001 ഫാൻസി ഡ്രസ്സ് പൈറേറ്റ് 2002 അലി ജി ഇൻദഹൗസ് റിച്ചാർഡ് കണ്ണിങ്ങാം 2003 ലൗ ആക്ച്വലി ജോൺ 2004 ബ്ലെയ്ക്‌സ് ജംഗ്ഷൻ 7 വില ഷോർട്ട് ഫിലിം 2004 കോൾ രജിസ്റ്റർ കെവിൻ 2004 ഷോൺ ഓഫ് ദ ഡെഡ് ഡക്ലാൻ അതിഥി വേഷം 2005 ദ ഹിച്ച്ഹൈക്കേർസ് ഡയറി ടു ദ ഗാലക്സി ആർതർ ഡെന്റ് 2006 കോൺഫെറ്റി മാറ്റ് നോറിസ് 2006 ബ്രേക്കിങ് ആൻഡ് എന്ററിങ് സാൻഡി ഹോഫ്മാൻ 2007 ഡെഡിക്കേഷൻ ജെറെമി 2007 ദ ഗുഡ് നൈറ്റ് ഗാരി ഷല്ലർ 2007 ഹോട്ട് ഫസ്സ് മെറ്റ്.
സർജെന്റ് 2007 ലോൺലി ഹാർട്ട്സ് ദ പിഗ് ഷോർട്ട് ഫിലിം 2007 ദ ഓൾ ടുഗെദർ ക്രിസ് ആഷ്വർത്ത് 2007 റബ്ബിഷ് കെവിൻ ഷോർട്ട് ഫിലിം 2007 നൈറ്റ് വാച്ചിങ് റെംബ്രാന്റ് വാങ് റേയ്ൻ 2008 റെംബ്രാൻട്സ് അക്യൂസ് റെംബ്രാന്റ് വാങ് റേയ്ൻ ഡോക്യുമെന്ററി 2009 നേറ്റിവിറ്റി പോൾ മഡേൻസ് 2009 സ്വിൻഗിങ് വിത്ത് ദ ഫ്രിൻകെൽസ് ആൽവിൻ ഫിങ്കൽ 2010 വൈൽഡ് ടാർഗറ്റ് ഹെക്ടർ ഡിക്സൺ 2010 ദ ഗേൾ ഈസ് മൈൻ ക്ലൈവ് ബക്കിൾ ഷോർട്ട് ഫിലിം 2011 വാട്ട്സ് യുവർ നമ്പർ സൈമൺ 2012 ദ പൈറേറ്റ്സ്!
ബാൻഡ് ഓഫ് മിസ്ഫിറ്റ്സ് സ്കർഫ് ധരിച്ച പൈറേറ്റ് ശബ്ദം 2012 അനിമൽസ് ആൽബർട്ട് 2012 ദ ഹോബിറ്റ്: ആൻ അൺ എക്സ്പെക്റ്റഡ് ജേർണി ബിൽബോ ബാഗിൻസ് 2013 ദ വേൾസ് എൻഡ് ഒലിവർ ചാമ്പർലൈൻ 2013 സ്വെൻഗലി ഡോൺ 2013 സേവിങ് സാന്റ ബെർണാഡ് ഡി. എൽഫ് ശബ്ദം 2013 ദ ഹോബിറ്റ്: ദ ഡെസൊലേഷൻ ഓഫ് സ്മോഗ് ബിൽബോ ബാഗിൻസ് 2013 ദ വൂർമാൻ പ്രോബ്ലം ഡോ. വില്യംസ് ഷോർട്ട് ഫിലിം 2014 ദ ഹോബിറ്റ്: ദ ബാറ്റിൽ ഓഫ് ദ ഫൈവ്‌ ആർമീസ് ബിൽബോ ബാഗിൻസ് 2015 മിഡ്നൈറ്റ് ഓഫ് മൈ ലൈഫ് സ്റ്റീവ് മാരിയട്ട് ഷോർട്ട് ഫിലിം 2015 ടബ്ബി ഹേയസ്: എ മാൻ ഇൻ എ ഹറി ആഖ്യാതാവ് ഡോക്യുമെന്ററി 2016 വിസ്കി ടാങ്കോ ഫോക്സ്ട്രോട്ട് ഇയാൻ മക്കെൽപി 2016 ക്യാപ്റ്റൻ അമേരിക്ക: സിവിൽ വാർ എവെററ്റ് കെ. റോസ് 2017 ഗോസ്റ്റ് സ്റ്റോറീസ് മൈക്ക് 2017 കാർഗോ ആൻഡി 2018 ബ്ലാക്ക്‌ പാന്തർ എവെററ്റ് കെ. റോസ് ടെലിവിഷൻ Year Title Role Notes 1997 ദ ബിൽ Craig Parnell Episode: "Mantrap" 1997 ദിസ് ലൈഫ് Stuart Episode: "Last Tango in Southwark" 1998 ക്യാഷ്വാലിറ്റി Ricky Beck Episode: "She Loved the Rain" 1998 പിക്കിങ് അപ് ദ പീസെസ് Brendan Episode: "1.7" 1999 എക്സോസ്റ്റ് The Car Owner 2000 ബ്രൂയിസർ Various Characters 6 episodes 2000 ലോക്ക്, സ്റ്റോക്ക് Jaap 2 episodes 2000 ബ്ലാക്ക്‌ ബുക്ക്സ് Doctor Episode: "Cooking the Books" 2001 വേൾഡ് ഓഫ് പബ് Various Characters 5 episodes 2001 മെൻ ഒൺലി Jamie Television film 2001–03 ദ ഓഫീസ് Tim Canterbury 14 episodes 2002 ഹെലൻ വെസ്റ്റ് DC Stone 3 episodes 2002 ലിൻഡ ഗ്രീൻ Matt Episode: "Easy Come, Easy Go" 2003 ചാൾസ് II: ദ പവർ ആൻഡ് ദ പാഷൻ Lord Shaftesbury Miniseries 2003 ദ ഡെറ്റ് Terry Ross Television film 2003 മാർജെറി ആൻഡ് ഗ്ലാഡിസ് D.S. Stringer Television film 2003–04 ഹാർഡ്‌വെയർ Mike 12 episodes 2004 പ്രൈഡ് Fleck Television film 2005 ദ റോബിൻസൺ Ed Robinson 6 episodes 2007 കോമഡി ഷോക്കേസ് Greg Wilson Episode: "Other People" 2007 ദ ഓൾഡ് ക്യൂരിയോസിറ്റി ഷോപ്പ് Mr. Codlin Television film 2008 വെൻ വേർ വി ഫണ്ണിയസ്റ്റ്?
Himself 4 episodes 2009 ബോയ് മീറ്റ് ഗേൾ Danny Reed Miniseries 2009 മൈക്രോ മെൻ Chris Curry Television film 2010–present Sherlock Dr. John Watson 14 episodes 2014 ഷെർലക് Lester Nygaard Season 1; 10 episodes 2014 ഫാർഗോ Young Brian Pern Episode: "Jukebox Musical" 2014 ദ ലൈഫ് ഓഫ് റോക്ക് വിത്ത് ബ്രയാൻ പേൺ Host Episode: "Martin Freeman/Charli XCX" 2015 സാറ്റർഡേ നൈറ്റ് ലൈവ്‌ Milton Fruchtman Television film 2015 ദ ഐക്മാൻ ഷോ Reverend Parris (voice) Season 8; Episode: "Zero Vegetables" 2015 റോബോട്ട് ചിക്കൻ The Narrator (voice) Season 2; Episode: "The Castle" 2015 ടോസ്റ്റ്‌ ഓഫ് ലണ്ടൻ Himself Episode: "Global Warming" 2015 സ്റ്റിക്ക് മാൻ Stick Man (voice) TV adaptation of story by Julia Donaldson, originally illustrated by Axel Scheffler 2016–present സ്റ്റാർട്ടപ്പ് Phil Rask 20 episodes 2017 കാർണേജ്: സ്വാളോവിങ് ദ പാസ്റ്റ് Jeff Television film പുരസ്‌കാരങ്ങളും നാമനിർദ്ദേശങ്ങളും Year Work Award Category Result 2002 The Office British Comedy Awards Best Comedy Actor നാമനിർദ്ദേശം 2004 The Office (for "The Office Christmas Specials") BAFTAs Best Comedy Performance നാമനിർദ്ദേശം British Comedy Awards Best TV Comedy Actor നാമനിർദ്ദേശം Love Actually Phoenix Film Critics Society Best Cast നാമനിർദ്ദേശം Love Actually Washington DC Area Film Critics Association Award Best Ensemble Cast വിജയിച്ചു Love Actually Critics' Choice Movie Awards Best Acting Ensemble നാമനിർദ്ദേശം Hardware Rose d'Or Best Male Comedy Performance വിജയിച്ചു 2011 Sherlock BAFTAs Best Supporting Actor വിജയിച്ചു 2012 നാമനിർദ്ദേശം Sherlock (for "A Scandal in Belgravia") Primetime Emmy Award Outstanding Supporting Actor in a Miniseries or a Movie നാമനിർദ്ദേശം Gold Derby TV Awards TV Movie/Miniseries Supporting Actor വിജയിച്ചു Sherlock Crime Thriller Awards Best Supporting Actor വിജയിച്ചു Online Film Critics' Awards Best Supporting Actor in a Motion Picture or Miniseries നാമനിർദ്ദേശം PAAFTJ Awards Best Cast in a Miniseries or TV Movie വിജയിച്ചു PAAFTJ Awards Best Supporting Actor in a Miniseries or TV Movie നാമനിർദ്ദേശം Tumblr TV Awards Hottest Male Character in a TV Show നാമനിർദ്ദേശം Tumblr TV Awards Outstanding Supporting Actor in a Drama Series വിജയിച്ചു Tumblr TV Awards Best Male Character in a TV Series നാമനിർദ്ദേശം Tumblr TV Awards Best Cast in a TV Show വിജയിച്ചു The Hobbit: An Unexpected Journey Total Film Hotlist Awards Hottest Actor നാമനിർദ്ദേ
ശം 2013 The Hobbit: An Unexpected Journey Empire Awards Best Actor വിജയിച്ചു Saturn Award Best Actor നാമനിർദ്ദേശം MTV Movie Awards Best Scared-as-S**t Performance നാമനിർദ്ദേശം MTV Movie Awards Best Hero വിജയിച്ചു SFX Awards Best Actor നാമനിർദ്ദേശം Shorts Awards Visionary Actor വിജയിച്ചു New Zealand Movie Awards Hero of the Year നാമനിർദ്ദേശം Constellation Awards Best Male Performance In A 2012 Science Fiction Film, TV Movie, Or Mini-Series നാമനിർദ്ദേശം Tumblr Movie Awards Best Leading Actor നാമനിർദ്ദേശം Tumblr Movie Awards Best Ship നാമനിർദ്ദേശം Online Film Critics' Awards Most Cinematic Moment നാമനിർദ്ദേശം Stella Awards Best Actor in a Leading Role വിജയിച്ചു The World's End Alternative End of Year Film Awards Best Ensemble Cast വിജയിച്ചു 2014 The Hobbit: The Desolation of Smaug Empire Awards Best Actor നാമനിർദ്ദേശം MTV Movie Awards Best Hero നാമനിർദ്ദേശം Constellation Awards Best Male Performance In A 2013 Science Fiction Film, TV Movie, Or Mini-Series 2nd Place YouReviewers Awards Best Hero നാമനിർദ്ദേശം Stella Awards Best Actor in a Leading Role വിജയിച്ചു Online Film Critics' Awards Most Cinematic Moment നാമനിർദ്ദേശം CinEuphoria Awards Best Ensemble നാമനിർദ്ദേശം Fargo Critics' Choice Television Awards Best Actor in a Movie or Mini-Series നാമനിർദ്ദേശം Primetime Emmy Awards Outstanding Lead Actor in a Miniseries or a Movie നാമനിർദ്ദേശം Online Film Critics' Awards Best Actor in a Motion Picture or Miniseries നാമനിർദ്ദേശം Online Film Critics' Awards Best Ensemble in a Motion Picture or Miniseries നാമനിർദ്ദേശം Golden Globe Award Golden Globe Award for Best Actor – Miniseries or Television Film നാമനിർദ്ദേശം Crime Thriller Awards Best Actor Nominated Sherlock Critics' Choice Television Awards Best Supporting Actor in a Movie or Mini-Series നാമനിർദ്ദേശം Primetime Emmy Awards Outstanding Supporting Actor in a Miniseries or a Movie വിജയിച്ചു Online Film Critics' Awards Best Supporting Actor in a Motion Picture or Miniseries നാമനിർദ്ദേശം Online Film Critics' Awards Best Ensemble in a Motion Picture or Miniseries നാമനിർദ്ദേശം 2015 The Hobbit: The Battle of Five Armies MTV Movie Awards Best Hero നാമനിർദ്ദേശം Favorite British Artists of the Year Favourite Actor in a Motion Picture നാമനിർദ്ദേശം Fargo Favorite British Artists of the Year Favourite Actor in a Television Series നാമനിർദ്ദേശം Richard III The Mousetrap Awards Best Male Performancer വിജയിച്ചു 2016 Stick Man British Animation Awards Best Voice Performance വിജയിച്ചു അവലംബം ബാഹ്യ കണ്ണികൾ ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ നിന്ന് മാർട്ടിൻ ഫ്രീമാൻ മാർട്ടിൻ ഫ്രീമാൻ discography at Discogs
മാർട്ടിൻ ലൂഥർ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Martin_Luther
പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജർമ്മനിയിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന (ജനനം: 10 നവംബർ 1483; മരണം 18 ഫെബ്രുവരി 1546) പുരോഹിതനും ദൈവശാസ്ത്രജ്ഞനും സർവകലാശാലാദ്ധ്യാപകനും സഭാനവീകർത്താവുമായിരുന്നു മാർട്ടിൻ ലൂഥർ .
പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് സഭകളുടെ ഉത്ഭവത്തിന് കാരണമായ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിന്തകൾ പാശ്ചാത്യക്രിസ്തീയതയുടേയും, പാശ്ചാത്യ സംസ്കാരത്തിന്റെ തന്നെയും ഗതിയെ മാറ്റിമറിച്ചു.
റോമൻ കത്തോലിക്ക സഭയുടെ വിശ്വാസാചാരങ്ങളിൽ പലതും ബൈബിളിന്‌ നിരക്കാത്തതാണെന്നായിരുന്നു‌ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ നിലപാട്.
മതപരമായ ആധികാരികതയുടെ ഏകമാത്രമായ ഉറവിടം വേദപുസ്തകമാണെന്നു വാദിച്ച ഇദ്ദേഹം മാർപ്പാപ്പയുടെ അധികാരത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തു.
യേശുവിന്റെ നാമത്തിൽ ജ്ഞാനസ്നാനം ലഭിച്ചവരെല്ലാം പുരോഹിത വർഗ്ഗമാണെന്നും ഇദ്ദേഹം വാദിച്ചു.
ലൂഥറിന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ, നിത്യരക്ഷ ദൈവത്തിൽനിന്നുള്ള സൗജന്യ ദാനമാണ്.
അത് നന്മപ്രവർത്തികളിലൂടെ നേടാവുന്നതല്ല.
യഥാർത്ഥ പശ്ചാത്താപവും യേശുവാണ് രക്ഷകൻ എന്ന വിശ്വാസവുമാണ് അതിലേയ്ക്കുള്ള വഴി.
പാപമോചനത്തിനായി പള്ളിക്ക് സംഭാവനകൾ നൽകുന്നതിനോടുള്ള എതിർപ്പിലായിരുന്നു, സഭയിലെ വ്യവസ്ഥാപിത നേതൃത്വത്തിനെതിരായുള്ള ലൂഥറുടെ കലാപത്തിന്റെ തുടക്കം.
ഒരു ജർമ്മൻ ദേശീയവാദി കൂടി ആയിരുന്ന ലൂഥർ, ആരാധനയിലും മതപ്രബോധനങ്ങളിലും ലത്തീനിനു പകരം തദ്ദേശീയമായ ഭാഷകളുടെ ഉപയോഗത്തെ പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ബൈബിളിനെ ജർമ്മൻ ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.
വിവർത്തനകലയിൽ പ്രാമാണികമായ നിയമങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്ന ഈ പരിഭാഷ,  ജർമ്മൻ ഭാഷയിലും സംസ്കാരത്തിലും വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തി.
ബൈബിളിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് പരിഭാഷയായ കിങ് ജെയിംസ് ബൈബിളിനേയും ലൂഥറിന്റെ ജർമൻ വിവർത്തനം സ്വാധീനിച്ചു.
ലൂഥർ രചിച്ച കീർത്തനങ്ങൾ, ക്രിസ്തീയ സഭകളിൽ ആരാധനാസമൂഹം ഒത്തുചേർന്ന് ഗാനങ്ങൾ ആലപിക്കുന്ന സമ്പ്രദായത്തിന്റെ വളർച്ചക്ക് വഴിയൊരുക്കി.
കാഥറീന വോൺ ബോറ എന്ന മുൻ കന്യാസ്ത്രീയുമായുള്ള ലൂഥറുടെ വിവാഹം, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് സഭകളിൽ പുരോഹിതരുടെ വിവാഹത്തിന് തുടക്കംകുറിച്ചു.
അവസാനകാലത്ത് ലൂഥർ ജൂതരേക്കുറിച്ചെഴുതിയ കാര്യങ്ങൾ വിവാദപരമായിരുന്നു.
ജൂതന്മാരുടെ ഭവനങ്ങൾ നശിപ്പിക്കണമെന്നും സിനഗോഗുകൾ കത്തിച്ച്‌കളയണമെന്നും സമ്പാദ്യം കണ്ടുകെട്ടണമെന്നും സ്വാതന്ത്ര്യം പരിമിതമാക്കണമെന്നുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായം.
ഈ പ്രസ്താവനകൾ നാത്സികൾ 1933–45 കാലയളവിൽ അവരുടെ യഹൂദവിരുദ്ധ പ്രചാരണത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
ആദ്യകാലജീവിതം ലൂഥറുടെ മാതാപിതാക്കളായ ഹാൻസ്-മർഗരെത്തെ ലൂഥർമാർ - ലൂക്കാസ് ക്രാനാച്ച് 1527-ൽ വരച്ച ചിത്രം ജനനം, വിദ്യാഭ്യാസം
ഹാൻസ് ലൂഥറുടേയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നി മർഗരെത്തെ ലൂഥറുടേയും മൂത്ത മകനായി 1483 നവംബർ 10-ന് ജർമ്മനിയിൽ , വിശുദ്ധറോമാസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്ന ഈസ്ലെബെൻ നഗരത്തിൽ ലൂഥർ ജനിച്ചു.
അടുത്ത ദിവസം പ്രഭാതത്തിൽ ടൂർസിലെ വിശുദ്ധ മാർട്ടിന്റെ തിരുനാളിൽ അദ്ദേഹത്തെ ജ്ഞാനസ്നാനപ്പെടുത്തി .
1484-ൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുടുംബം മാൻസ്ഫീൽഡ് എന്ന സ്ഥലത്തേയ്ക്ക് താമസം മാറ്റി.
അവിടെ ചെമ്പുഖനികളിൽ, ലോഹം സ്ഫുടം ചെയ്യുന്ന തൊഴിൽ പാട്ടക്കരാറിൽ ചെയ്യുന്ന ആളായിരുന്നു ലൂഥറുടെ പിതാവ് .
അദ്ദേഹം പ്രാദേശികഭരണകൂടത്തിലെ നാലു ജനപ്രതിനിധികളിൽ ഒരാളുമായിരുന്നു.
മതപണ്ഡിതനായ മാർട്ടിൻ മാർട്ടിയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ ലൂഥറുടെ അമ്മ, ഇടത്തരം സാമ്പത്തികപശ്ചാത്തലത്തിൽ പെട്ട ഒരു കച്ചവടകുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള അദ്ധ്വാനശീലയായ വനിതയായിരുന്നു.
അവരെ ഒരു വേശ്യയും സ്നാനഘട്ടം കാവൽക്കാരിയും ആയി പിൽക്കാലത്ത് ലൂഥറുടെ ശത്രുക്കൾ ചിത്രീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അതിൽ യാഥാർത്ഥ്യമില്ല.
പല സഹോദരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്ന ലൂഥർ അവരിൽ ജേക്കബ് എന്ന സഹോദരനുമായി വലിയ അടുപ്പം കാട്ടി.
തന്റെയും കുടുംബത്തിന്റേയും അഭ്യുന്നതിയിൽ താത്പര്യം വച്ചിരുന്ന ഹാൻസ് ലൂഥർ, മൂത്ത മകൻ മാർട്ടിൻ വക്കീലാകണമെന്നാഗ്രഹിച്ചിരുന്നു.
അദ്ദേഹം മാർട്ടിനെ ആദ്യം മാൻസ്ഫീൽഡിലെ ലത്തീൻ സ്കൂളിലും, തുടർന്ന് 1497-ൽ മാഗ്ദെബർഗ്ഗിൽ "സാധാരണജീവിതത്തിന്റെ സഹോദരങ്ങൾ" എന്ന വിഭാഗം നടത്തിയിരുന്ന സ്കൂളിലും തുടർന്ന് 1498-ൽ ഐസനാക്കിലും പഠനത്തിനയച്ചു.
ഈ മൂന്നു സ്കൂളുകളിലേയും പഠനം വ്യാകരണം, പ്രഭാഷണകല, തർക്കശാസ്ത്രം(യുക്തി)  എന്നിവ ചേർന്ന ത്രിവിഷയപദ്ധതിയാണ് (ട്രിവിയും) പിന്തുടർന്നിരുന്നത്.
അതിന് ശേഷം അദ്ദേഹം നവോദ്ദാന പ്രസ്ഥാനം ആരംഭിച്ചു അത് പിൽക്കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിൽ വലിയ മാറ്റം ഉണ്ടാവാൻ കാരണമായി  പിന്നീട് ലൂഥർ തന്റെ വിദ്യാഭ്യാസത്തെ ശുദ്ധീകരണസ്ഥലവും നരകവും ആയി താരതമ്യപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
1501-ൽ പത്തൊൻപതാമത്തെ വയസ്സിൽ ലൂഥർ  ജർമ്മനിയിലെ എയ്ഫൂട്ട് സർവകലാശാലയിൽ വിദ്യാർത്ഥിയായി.
ഈ സ്ഥാപനത്തെ അദ്ദേഹം പിൽക്കാലത്ത് ഒരു മദ്യശാലയും എന്നും വേശ്യാലയവും എന്നും വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പ്രഭാതത്തിൽ നാലുമണിക്ക് എഴുന്നേൽക്കുമ്പോൾ തുടങ്ങിയുള്ള വിരസമായ പഠനവും മടുപ്പിക്കുന്ന ആത്മീയാഭ്യാസങ്ങളുമായിരുന്നു അവിടത്തെ ദിനചര്യ എന്ന് അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
1505-ൽ ലൂഥർ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം സമ്പാദിച്ചു.
പിതാവിന്റെ ഇച്ഛയനുസരിച്ച് എയ്ഫൂട്ട് സർവകലാശാലയിലെ നിയമവിഭാഗത്തിൽ ലൂഥർ വിദ്യാർത്ഥിയായെങ്കിലും അധികം താമസിയാതെ അദ്ദേഹം ആ പഠനം ഉപേക്ഷിച്ചു.
നിയമം അനിശ്ചിതത്ത്വം നിറഞ്ഞതാണെന്ന വിശ്വാസമായിരുന്നു അതിനു കാരണം.
ജീവിതത്തിൽ പ്രത്യാശ അന്വേഷിച്ച ലൂഥർ തുടർന്ന് തെരഞ്ഞെടുത്തത് ദൈവശാസ്ത്രവും തത്ത്വചിന്തയുമാണ്.
അരിസ്റ്റോട്ടിൽ , ഓക്കമിലെ വില്യം , ഗബ്രിയേൽ ബിയേൽ എന്നീ ചിന്തകന്മാരിൽ അദ്ദേഹം പ്രത്യേകം താത്പര്യം കാട്ടി.
ബർത്തലോമയസ് ആർനോൾഡി വോൺ ഉസിഞ്ഞൻ, ജോദോക്കസ് ട്രറ്റ്ഫെറ്റർ എന്നീ അദ്ധ്യാപകർ അദ്ദേഹത്തെ പ്രത്യേകം സ്വാധീനിച്ചു.
എറ്റവും മഹാന്മാരായ ചിന്തകന്മാരെപ്പോലും സംശയപൂർവം കാണാനും എല്ലാറ്റിനേയും സ്വാനുഭവത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ വിലയിരുത്താനും അദ്ദേഹത്തെ പഠിപ്പിച്ചത് അവരായിരുന്നു.
തത്ത്വചിന്ത, യുക്തിയുടെ പ്രയോജനത്തെക്കുറിച്ച് ഉറപ്പുകൾ തന്നെങ്കിലും അത് അദ്ദേഹത്തെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തിയില്ല.
കൂടുതൽ പ്രധാനമായി താൻ കരുതിയ ദൈവത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ഉറപ്പുകളൊന്നും തരുന്നില്ല എന്നതായിരുന്നു തത്ത്വചിന്തയെക്കുറിച്ച് ലൂഥറിനുള്ള പരാതി.
യുക്തി മനുഷ്യനെ ദൈവത്തിലേക്കു നയിക്കുകയില്ലെന്ന തിരിച്ചറിവിനെ തുടർന്ന്, യുക്തിക്ക് പ്രാധാന്യം കല്പിച്ച അരിസ്റ്റോട്ടിലുമായി അദ്ദേഹം ഒരുതരം സ്നേഹ-ദ്വേഷബന്ധത്തിലായി.
മനുഷ്യനേയും മാനുഷികസ്ഥാപനങ്ങളേയും വിലയിരുത്താൻ യുക്തി മതിയാകുമെങ്കിലും ദൈവത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ യുക്തി മതിയാവുകയില്ലെന്നു ലൂഥർ കരുതി.
മനുഷ്യർക്ക് ദൈവികവെളിപാടിലൂടെ മാത്രമേ ദൈവത്തെക്കുറിച്ചറിയാനാകൂ എന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിലയിരുത്തൽ.
അങ്ങനെ ലൂഥർ ബൈബിളിന്റെ പ്രാധാന്യത്തിൽ കൂടുതലായി വിശ്വസിക്കാൻ തുടങ്ങി.
സന്യാസി, അദ്ധ്യാപകൻ
തുടർന്ന് ലൂഥർ സന്യാസജീവിതം തെരഞ്ഞെടുത്തു.
പിൽക്കാലത്ത് അദ്ദേഹം ഈ തീരുമാനത്തെ 1505 ജനുവരി 2-നുണ്ടായ ഒരനുഭവത്ത അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിശദീകരിച്ചു.
വീട്ടിൽ നിന്നു സർവകലാശാലയിലേക്കു കുതിരപ്പുറത്ത് മടങ്ങുകയായിരുന്ന അദ്ദേഹം ഒരു കൊടുങ്കാറ്റിലും ഇടിമിന്നലിലും പെട്ടു.
മരണത്തെ മുന്നിൽക്കണ്ട അദ്ദേഹത്തെ തന്നെ കാത്തിരിക്കുന്ന ദൈവവിധി ഭയപ്പെടുത്തി.
"അന്നാ പുണ്യവതീ രക്ഷിച്ചാലും, ഞാൻ സന്യാസിയായിക്കൊള്ളാം!"
എന്നദ്ദേഹം വിളിച്ചു പറഞ്ഞു.
ആ സഹായാഭ്യർത്ഥനയെ അലംഘനീയമായ ഒരു പ്രതിജ്ഞയായി കണ്ട അദ്ദേഹം സർവകലാശാല വിട്ടുപോയി 1505 ജൂലൈ 17-ന് എയ്ഫർട്ടിലെ അഗസ്റ്റീനിയൻ സന്യാസഭവനത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
എന്നാൽ രണ്ടു സുഹൃത്തുക്കളുടെ മരണം മൂലമുണ്ടായ വിഷാദമാണ് ലൂഥറുടെ തീരുമാനത്തിനു പിന്നിൽ പ്രവർത്തിച്ചതെന്ന് ഒരു സുഹൃത്ത് കരുതി.
ഈ മാറ്റം ലൂഥറെത്തന്നെ ദുഃഖിപ്പിച്ചതായി കരുതാൻ ന്യായമുണ്ട്.
വിടവാങ്ങൽ അത്താഴത്തിൽ പങ്കെടുത്തശേഷം, സന്യാസഭവനത്തിന്റെ വാതിലോളം  തന്നെ അനുഗമിച്ച സുഹൃത്തുക്കളോട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞത്, "ഇന്നു നിങ്ങൾ എന്നെ കാണുന്നു, എന്നാൽ ഇനിയൊരിക്കലും കാണുകയില്ല", എന്നായിരുന്നു.
മകന്റെ വിദ്യാഭ്യാസം വ്യർത്ഥമായി എന്ന ചിന്ത ലൂഥറുടെ പിതാവിനെ രോഷാകുലനാക്കി.
അഗസ്റ്റീനിയൻ സന്യാസിയായിരിക്കെ ലൂഥർ ക്രിസ്തീയ സന്യാസിയുടെ മട്ടിൽ മുണ്ഡനം ചെയ്യപ്പെട്ട ശിരസുമായി ലൂഥർ
ക്രിസ്തീയസന്യാസിയുടെ സമർപ്പിതജീവിതം സ്വീകരിച്ച ലൂഥർ ദീർഘമായ ഉപവാസങ്ങളും, പ്രാർത്ഥനകളും, തീർത്ഥയാത്രകളും, ഇടക്കിടെയുള്ള കുമ്പസാരവും ആയി ജീവിച്ചു.
"സന്യാസത്തിലൂടെ ആർക്കെങ്കിലും സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിൽ എനിക്കു കഴിയേണ്ടതായിരുന്നു" എന്നാണ് ഈ കാലത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം പിന്നീട് പറഞ്ഞത്.
ആഴമായ ആത്മീയനൈരാശ്യത്തിന്റെ കാലമായി അതിനെ അദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിച്ചു.
"രക്ഷകനും ആശ്വാസകനുമായ ക്രിസ്തുവുമായുള്ള ബന്ധം നഷ്ടപ്പെട്ട ഞാൻ അവനെ എന്റെ പാവപ്പെട്ട ആത്മാവിന്റെ ജയിലധികാരിയും ആരാച്ചാരുമായി കണ്ടു" എന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
അതിരുകടന്ന ആത്മശോധനയിൽ നിന്നു രക്ഷപെടാനായി ലൂഥർ അക്കാദമിക രംഗത്തേക്കു തിരിയുന്നത് നന്നായിരിക്കുമെന്ന് ആശ്രമാധിപൻ ജോഹാൻ വോൺ സ്റ്റൗപിറ്റ്സ് കരുതി.
1507-ൽ പുരോഹിതനായി അഭിഷേകം ചെയ്യപ്പെട്ട ലൂഥർ, 1508-ൽ വിറ്റൻബർഗ്ഗ് സർവകലാശാലയിൽ ദൈവശാസ്ത്രാദ്ധ്യാപകനായി.
അതേവർഷം അദ്ദേഹത്തിന് ബൈബിൾ പഠനത്തിലും, 1509-ൽ പീറ്റർ ലൊംബാർഡിന്റെ "സെന്റൻസുകൾ" എന്ന കൃതിയിലും ബിരുദങ്ങൾ ലഭിച്ചു.
1512 ഒക്ടോബർ 19-ന് ദൈവശാസ്ത്രത്തിൽ ഡോക്ടർ ബിരുദം നേടിയ ലൂഥർ, വിറ്റൻബർഗ് സർവകലാശലയിലെ തിയോളജിക്കൽ ഫാക്കൽറ്റിയിൽ ബൈബിൾ പണ്ഡിതൻ(Doctor in Bible) എന്ന നിലയിൽ സ്വീകരിക്കപ്പെട്ടു.
ജീവിതാവസാനം വരെ അദ്ദേഹം ആ പദവിയിൽ തുടർന്നു.
നവീകരണത്തിന്റെ തുടക്കം ദണ്ഡവിമോചനത്തർക്കം ലൂഥർ തന്റെ വിഖ്യാതമായ "95 വാദങ്ങൾ" ആണിയടിച്ചുവച്ചതായി പറയപ്പെടുന്ന വിറ്റൻബർഗ്ഗിലെ സകലവിശുദ്ധരുടേയും പള്ളിയുടെ മുൻവാതിൽ
1516-17-ൽ റോമിലെ പത്രോസിന്റെ ഭദ്രാസനപ്പള്ളി പുതുക്കിപ്പണിയാൻ വേണ്ട ധനം ദണ്ഡവിമോചനവിപണനം വഴി ശേഖരിക്കാനായി, ഡൊമിനിക്കൻ സന്യാസിയും ദണ്ഡവിമോചനാധികാരിയുമായ ജൊഹാൻ ടെറ്റ്സലിനെ കത്തോലിക്കാസഭയുടെ അധികാരികൾ നിയോഗിച്ചു.
ദൈവത്തിന്റെ മുൻപിൽ നീതീകരണം കണ്ടെത്താൻ വിശ്വാസത്തിനു പുറമേ സത്പ്രവൃത്തികൾ കൂടി ആവശ്യമാണെന്നാണ് റോമൻ കത്തോലിക്കാ ദൈവശാസ്ത്രം പഠിപ്പിച്ചിരുന്നത്.
സഭയ്ക്കുള്ള ധനസഹായം, സത്പ്രവൃത്തികളുടെ ഫലം നേടാനുള്ള മാർഗ്ഗങ്ങളിലൊന്നായി കരുതപ്പെട്ടു.
1517 ഒക്ടോബർ 31-ആം തിയതി ലൂഥർ, ദണ്ഡവിമോചനവിപണനത്തിൽ പ്രതിഷേധം രേഖപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്, ആൽബർട്ട് മായിൻസ് മെത്രാന് കത്തെഴുതി.
കത്തിനോടൊപ്പം അദ്ദേഹം, "ദണ്ഡവിമോചനങ്ങളുടെ ശക്തിയേയും ഫലസിദ്ധിയേയും കുറിച്ച് മാർട്ടിൻ ലൂഥറുടെ തർക്കം" എന്ന പേരിലുള്ള രചനയും അയച്ചിരുന്നു.
ഇതാണ് പിന്നീട് "95 വാദങ്ങൾ" (95 Theses) എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധമായത്.
സഭാനേതൃത്വവുമായി ഏറ്റുമുട്ടാൻ ലൂഥർ ഉദ്ദേശിച്ചിരുന്നില്ലെന്നും സഭയിലെ ഒരു നടപടിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ബൗദ്ധികതർക്കം എന്ന നിലയിൽ അന്വേഷണാത്മകശൈലിയിലാണ് അദ്ദേഹം വിഷയം ഉന്നയിച്ചതെന്നും ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
അതിനു ശേഷം അദ്ദേഹം നവോത്ഥ പ്രസ്ഥാനത്തിന് തുടക്കം ഇട്ടു അത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിൽ  ഒരു നാഴിക കല്ല് ആയി അതേസമയം ചില വാദങ്ങളിൽ വെല്ലുവിളിയുടെ അടിയൊഴുക്കു കാണാമെന്നതും ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ഉദാഹരണമായി, "ഇത്രയേറെ ധനം സ്വന്തമായുള്ള മാർപ്പാപ്പ , പാവപ്പെട്ട വിശ്വാസികളുടെ സംഭാവനകളെ ആശ്രയിക്കുന്നതിനു പകരം സ്വന്തം ധനം കൊണ്ട് പത്രോസിന്റെ ഭദ്രാസനം പുതുക്കിപ്പണിയാത്തതെന്ത്" എന്ന ചോദ്യമാണ് 86-ആമത്തെ വാദത്തിലുള്ളത്.
പണപ്പെട്ടിയിൽ നാണയത്തിന്റെ മുഴക്കം കേൾക്കുമ്പോൾ, ശുദ്ധീകരണസ്ഥലത്തിലെ ആത്മാവ് പറന്നുയരുന്നു എന്ന് ടെറ്റ്സൽ അവകാശപ്പെട്ടിരുന്നതായി പറയപ്പെടുന്നു.
ലൂഥർ ഇതിനെ ചോദ്യം ചെയ്തു.
പാപപ്പൊറുതി ദൈവദാനമാണെന്നും ദണ്ഡവിമോചനങ്ങൾ വാങ്ങുന്നവർ പാപങ്ങളിൽ നിന്നു മോചിതരായി സ്വർഗ്ഗം അവകാശപ്പെടുത്തുന്നു എന്ന വാദം പൊള്ളയാണെന്നും ലൂഥർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ക്രിസ്ത്യാനികൾ കപടമായ ഉറപ്പുകൾ പിന്തുടർന്ന് ക്രിസ്തുവിനെ അനുഗമിക്കുന്നതിൽ ശുഷ്കാന്തിയില്ലാത്തവരാകരുതെന്ന് അദ്ദേഹം മുന്നറിയിപ്പു നൽകി.
ദണ്ഡവിമോചനക്കച്ചവടം : 1530-നടുത്തെങ്ങോ നിന്നുള്ള ഒരു ചിത്രീകരണം
1518-ൽ ലൂഥറുടെ സുഹൃത്തുക്കൾ "95 വാദങ്ങൾ" ലത്തീനിൽ നിന്ന് ജർമ്മൻ ഭാഷയിലേക്കു പരിഭാഷപ്പെടുത്തി അച്ചടിച്ച് വ്യാപകമായി വിതരണം ചെയ്തതോടെ ദണ്ഡവിമോചനത്തർക്കം, മുദ്രണവിദ്യയുടെ സഹായത്തോടെ പടർന്ന ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ തർക്കങ്ങളിൽ ഒന്നായി തീർന്നു.
രണ്ടാഴ്ചക്കകം 95 വാദങ്ങളുടെ പ്രതികൾ ജർമ്മനിയൊട്ടാകെയും രണ്ടു മാസത്തിനകം യൂറോപ്പു മുഴുവനും പ്രചരിച്ചു.
ഗലാത്തിയർക്കെഴുതിയ ലേഖനത്തിന്റെ ഒരു ചെറിയ വ്യാഖ്യാനവും സങ്കീർത്തനങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഒരു രചനയും ലൂഥർ അക്കാലത്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.
ലൂഥറുടെ പൊതുജീവിതത്തിന്റെ ഈ ആദ്യഘട്ടം ഏറെ സൃഷ്ടിപരമായിരുന്നു.
ലൂഥറുടെ ഏറ്റവും അറിയപ്പെടുന്ന മൂന്നു രചനകൾ 1520-ൽ വെളിച്ചം കണ്ടു: "ജർമ്മൻ ദേശത്ത് അഭിജാതക്രിസ്ത്യാനികളോട്", "സഭയുടെ ബാബിലോൺ പ്രവാസത്തെക്കുറിച്ച്", "ക്രിസ്ത്യാനിയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെക്കുറിച്ച്" എന്നിവയായിരുന്നു ആ കൃതികൾ.
ലൂഥറുടെ രചനകൾ 1519 മുതൽ ഫ്രാൻസിലും , ഇംഗ്ലണ്ടിലും , ഇറ്റലിയിലും പ്രചരിക്കാൻ തുടങ്ങി.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രഭാഷണം ശ്രവിക്കാൻ വിദ്യാർത്ഥികൾ വിറ്റൻബർഗ്ഗിൽ തടിച്ചുകൂടി.
വിശ്വാസത്താലുള്ള   നീതീകരണം
1510 മുതൽ 1520 വരെ ലൂഥർ ബൈബിളിലെ സങ്കീർത്തനങ്ങളേയും , എബ്രായർക്കെഴുതിയ ലേഖനത്തേയും , റോമാക്കാർക്കും ഗലാത്തിയർക്കുമുള്ള പൗലോസിന്റെ ലേഖനങ്ങളെയും കുറിച്ച് പ്രഭാഷണങ്ങൾ നടത്തി.
ഈ ബൈബിൾ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ കൂടുതൽ പഠിച്ചതോടെ, പ്രായശ്ചിത്തം, വിശുദ്ധി എന്നീ സങ്കല്പങ്ങളുടെ ക്രിസ്തീയമായ പ്രസക്തിയെ അദ്ദേഹം പുതിയ രീതിയിൽ കാണാൻ തുടങ്ങി.
സഭയുടെ രീതികൾ കളങ്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നെന്നും ക്രിസ്തീയവിശ്വാസത്തിന്റെ കേന്ദ്രസത്യങ്ങളിൽ പലതിനേയും അതു മറന്നിരിക്കുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി.
ഇവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനമായി അദ്ദേഹം കരുതിയത് നീതീകരണമാണ് -ദൈവം ഒരു പാപിയെ നീതിമാനെന്നു നടത്തുന്ന പ്രഖ്യാപനം -  ഇതു ദൈവത്തിന്റെ  കൃപയാൽ വിശ്വാസംമൂലം മാത്രമാണെന്ന് അദ്ദേഹം തിരിച്ചറിഞ്ഞു.
ഈ തിരിച്ചറിവിനെ തുടർന്ന്, രക്ഷകനായ യേശുക്രിസ്തുവിലുള്ള വിശ്വാസത്തിലൂടെ ദാനമായി ലഭിക്കുന്ന ദൈവകൃപയുടെ പ്രാപ്തിയാണ് നിത്യരക്ഷയെന്ന് അദ്ദേഹം പഠിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി.
"നീതീകരണസിദ്ധാന്തം എന്നു നാം വിളിക്കുന്ന ഉറപ്പുള്ള ഈ പാറ, ക്രിസ്തീയചിന്തയുടെ കാതലായിരുന്ന്, ദൈവപരായണതയെ മുഴുവൻ ഉൾക്കൊള്ളുന്നുവെന്ന് അദ്ദേഹം പഠിപ്പിച്ചു."
പിന്നീട് ലൂഥർ നീതീകരണത്തെ തികച്ചും ദൈവത്തിന്റെ മാത്രം പ്രവൃത്തിയായി കണക്കാക്കി.
"സ്വതന്ത്രമനസ്സിനെക്കുറിച്ച്" എന്ന പേരിൽ മാനവീയചിന്തകനായ ഇറാസ്മസ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രചനക്കു മറുപടിയായി 1525-ൽ എഴുതിയ "മനസ്സിന്റെ അടിമത്തത്തെക്കുറിച്ച്" എന്ന കൃതിയിലാണ് ഈ നിലപാട് അദ്ദേഹം തെളിവായി അവതരിപ്പിച്ചത്.
രക്ഷാ-ശിക്ഷകളുടെ മുൻനിശ്ചയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള തന്റെ ബോദ്ധ്യത്തിനു ലൂഥർ ആശ്രയിച്ചത് പൗലോസ് അപ്പസ്തോലൻ എഫേസോസുകാർക്ക് എഴുതിയ ലേഖനം രണ്ടാം അദ്ധ്യായം 8 മുതൽ 10 വരെ വാക്യങ്ങളായിരുന്നു.
വിശ്വാസികളുടെ സൽപ്രവൃത്തികൾ ദൈവവുമായുള്ള സഹകരണത്തിൽ സാദ്ധ്യമാകുന്നു എന്ന അക്കാലത്തെ പൊതുനിലപാടിനോടു വിയോജിച്ച ലൂഥർ, വിശ്വാസികളുടെ നന്മ അവർക്കുള്ളിൽ ജനിക്കുന്നതോ ക്രിസ്തുവിൽ നിന്ന് അവർ സ്വാശീകരിക്കുന്നതു പോലുമോ അല്ലെന്നും ക്രിസ്തുവിന്റെ നന്മ വിശ്വാസം മൂലം അവരുടേതായി ഗണിക്കപ്പെടുന്നതു മാത്രമാണെന്നും വാദിച്ചു.
"അതുകൊണ്ടാണ് വിശ്വാസത്താൽ മാത്രം ഒരാൾ നീതീകരിക്കപ്പെടുന്നത്" എന്നദ്ദേഹം എഴുതി.
"വിശ്വാസമാണ് ക്രിസ്തുവിന്റെ യോഗ്യതയിലൂടെ പരിശുദ്ധാത്മാവിനെ നൽകുന്നത്."
വിശ്വാസം ലൂഥറിന്റെ ദൃഷ്ടിയിൽ ദൈവദാനമാണ്; വിശ്വാസത്തിലൂടെയുള്ള നീതീകരണത്തിന്റെ അനുഭവം "വീണ്ടും ജനിച്ചാലെന്ന പോലെയാണ്."
ദൈവനീതിയുടെ സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പുതിയ ബോദ്ധ്യം, "നീതിമാൻ വിശ്വാസത്തിലൂടെ ജീവിക്കുന്നു" എന്ന കണ്ടെത്തൽ, ലൂഥറിന് പറുദീസപ്രവേശനത്തിൽ ഒട്ടും കുറഞ്ഞ അനുഭവമായിരുന്നില്ല.
ഈ സങ്കല്പത്തെ അദ്ദേഹം ഇങ്ങനെ വിശദീകരിച്ചു:
ആദ്യത്തേതും പ്രധാനവുമായ പ്രമാണം ഇതാണ്: നമ്മുടെ ദൈവവും കർത്താവുമായ യേശുക്രിസ്തു നമ്മുടെ പാപങ്ങളുടെ പേരിൽ മരിക്കുകയും നമ്മുടെ നീതീകരണത്തിനായി ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കുകയും ചെയ്തു ( റോമാക്കാർക്കെഴുതിയ ലേഖനം 3:24–25).
ലോകപാപങ്ങൾ നീക്കുന്ന ദൈവത്തിന്റെ കുഞ്ഞാട് അവൻ മാത്രമാണ് ( യോഹന്നാൻ എഴുതിയ സുവിശേഷം 1:29), നമ്മുടെ അതിക്രമങ്ങൾ ദൈവം അവന്റെ മേൽ ചുമത്തി.
( ഏശയ്യായുടെ പുസ്തകം 53:6).
എല്ലാവരും പാപം ചെയ്തെന്നിരിക്കെ സ്വന്തം പ്രവൃത്തികളാലും യോഗ്യതകളാലുമല്ലാതെ കൃപ മൂലം ക്രിസ്തുയേശുവിലും അവന്റെ രക്തത്തിലുമുള്ള രക്ഷ മൂലം സൗജന്യമായി നീതീകരിക്കപ്പെടുന്നു ( റോമാക്കാർക്കെഴുതിയ ലേഖനം 3:23–25).
ഈ വിശ്വാസം ഒഴിവാക്കാനാവാത്തതാണ്.
നീതീകരണം ഏതെങ്കിലും പ്രവൃത്തിയിലൂടെയോ നിയമത്തിലൂടെയോ യോഗ്യതയിലൂടെയോ ലഭിക്കുന്നതല്ല.
വിശ്വാസത്താൽ മാത്രം നീതീകരണം ലഭിക്കുന്നുവെന്ന് വ്യക്തമാണ്.
ഈ പ്രമാണത്തിലെ ഒരംശവും, ആകാശവും ഭൂമിയും മറ്റുള്ളതെല്ലാം നിപതിച്ചാൽ പോലും വിട്ടുകളയാവുന്നതല്ല.
( മർക്കോസ്‌ എഴുതിയ സുവിശേഷം 13:31). 'റോമിൽ' നിന്നുള്ള വേർപിരിയൽ ലിയോ പത്താമൻ മാർപ്പാപ്പ, റാഫേലിന്റെ ചിത്രം
മഗ്ദേബർഗ്ഗിലെ മായിൻസ് മെത്രാപ്പോലീത്ത ലൂഥറുടെ 95 വാദങ്ങൾ അടങ്ങിയ കത്തിനു മറുപടി കൊടുത്തില്ല.
എങ്കിലും ശീശ്മയുണ്ടോ എന്നു പരിശോധിച്ച ശേഷം അദ്ദേഹം അതിനെ 1517 ഡിസംബറിൽ റോമിലേക്കയച്ചു.
ഒന്നിലേറെ രൂപതകളുടെ ചുമതല കൈവശം വയ്ക്കുന്നതിനായി മാർപ്പാപ്പയുടെ ഭരണത്തിനു കൊടുക്കേണ്ടിയിരുന്ന പണം കൊടുക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് തന്റെ അധികാരസീമയിൽ ദണ്ഡവിമോചനവില്പനയുടെ ഓഹരിയായി കിട്ടുന്ന ധനം ആവശ്യമായിരുന്നു.
ദണ്ഡവിമോചനവില്പനയിൽ നിന്നു കിട്ടുന്ന തുകയിൽ, മെത്രാന്റെ ഓഹരി കഴിഞ്ഞുള്ളതായിരുന്നു പത്രോസിന്റെ ഭദ്രാസനപ്പള്ളിയുടെ പുനർനിർമ്മിതിക്കായി മാർപ്പാപ്പയുടെ ഭരണത്തിനുള്ളത്.
നവീകരണക്കാരേയും ശീശ്മകളേയും നേരിട്ട പരിചയം മുന്നേ ഉണ്ടായിരുന്ന ലിയോ പത്താമൻ മാർപ്പാപ്പ, ലൂഥറുടെ വെല്ലുവിളിയോടു പ്രതികരിച്ചത് മെല്ലെ, "ഉചിതമായ ശ്രദ്ധയോടെയാണ്."