smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
ഗൂഢശാസ്ത്രങ്ങളായ ആൽക്കെമി, ജ്യോതിഷം എന്നിവയെ ആചാരവിരുദ്ധരായവർ എതിർത്തതു തുടങ്ങി ആധുനിക നവോത്ഥാനം, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് നവീകരണം വരെ സ്വതന്ത്രചിന്തയുടെ ചെറുസ്ഫുരണങ്ങൾ വഹിച്ചു.
ഫ്രഞ്ച് ശരീരശാസ്ത്രജ്ഞനായ ഫ്രാങ്കോയിസ് റാബിലി, നന്നായി തിന്നും കുടിച്ചും  "റാബിലീസിയൻ" സ്വാതന്ത്ര്യം ആഘോഷിക്കുവാൻ തന്റെ കൃതിയിൽ ആഹ്വാനം ചെയ്തു.
(ഇത് മനസ്സിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ ബഹിർസ്ഫുരണമായിക്കണ്ടു.) അന്നത്തെ യാഥാസ്ഥിതികരെ അതുവഴി വെല്ലുവിളിച്ചു.
"നിങ്ങൾ വിചാരിക്കുന്നത് ചെയ്യുക" എന്നദ്ദേഹം ആഹ്വാനം ചെയ്തു.
"അങ്ങനെ ഗർഗട്വ അതു സ്ഥാപിച്ചു. അവരുടെ എല്ലാ നിയമങ്ങളിലും അവരുടെ അനുശാസനങ്ങളോടുള്ള വിധേയത്വങ്ങളിലും അവിടെ പക്ഷെ, ഈ കാര്യം നിരീക്ഷിക്കാനാകും,, നിങ്ങൾ വിചാരിക്കുന്നത് ചെയ്യുക; കാരണം സ്വതന്ത്രജനങ്ങൾ ... തിന്മയില്ലാതെ ആദർശപരമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. അവർ ഇതിനെ ബഹുമാന്യമായി കരുതുന്നു."
റാബിലിസിന്റെ നായകനായ പാന്റഗ്രൂവെൽ ഒറാക്കിൽ ഓഫ് ദ ഡിവൈൻ ബോട്ടിൽ എന്നയിടത്തേയ്ക്കു സഞ്ചരിക്കുന്നു.
അയാൾ ജീവിതത്തിന്റെ പാഠം ഒരേയൊരു വാക്കിലൂടെ പഠിക്കുന്നു- കുടിക്കുക ("Trinch!", Drink!) എന്നതാണ് ആ വാക്ക്.
ഒരു സ്വതന്ത്ര മനുഷ്യനെപ്പോലെ ലളിതമായ ഈ ജീവിതത്തെ ആസ്വദിക്കുക, ജ്ഞാനവും അറിവും നേടൂ.
ഗർഗട്വ എന്ന  അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥപാത്രം വായനക്കാരനെ ഉപദേശിക്കുന്നത്, " എല്ല് പൊളിച്ച് അകത്തുള്ള മജ്ജ വലിച്ചുകുടിക്കുക" എന്നാണ്.
ഇതുവഴി അയാൾ അർഥമാക്കുന്നത്, അകത്തുള്ള ജ്ഞാനത്തെയാണ്.
ആധുനിക മുന്നേറ്റങ്ങൾ
ആധുനിക സ്വതന്ത്രചിന്തയുടെ യുഗത്തിൽ ഒരു പ്രധാന ചരിത്രസംഭവമാണ് 1600 എന്ന വർഷം.
ഇറ്റലിയിൽ മുൻ‌ ഡൊമിനിക്കൻ സന്യാസി ആയിരുന്ന ഗിയോർഡാനോ ബ്രൂണോയെ മതവിധിപ്രകാരം അഗ്നിക്കിരയാക്കിയ വർഷമാണത്.
ഇംഗ്ലണ്ടിൽ
സ്വതന്ത്രചിന്തകൻ എന്ന പദം പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനപാദത്തിലാണ് ഇംഗ്ലണ്ടിൽ ഉപയോഗിച്ചുതുടങ്ങിയത്.
ചർച്ചിനും സാഹിത്യപരമായി ബൈബിളിനും എതിരായി നിലയുറപ്പിച്ച വ്യക്തിയെ ആണ് ഈ പദം കൊണ്ട് അർത്ഥമാക്കിയത്.
പ്രകൃതിയെ പരിഗണിക്കുന്നതിലൂടെ ആളുകൾക്ക് ലോകത്തെ അറിയാനാകും എന്ന തത്ത്വത്തിനെ കേന്ദ്രീകരിച്ച വിശ്വാസത്തിലധിഷ്ഠിതമായിരുന്നു ഈ വ്യക്തികളുടെ വിശ്വാസം.
അത്തരം നിലപാടുകൾ ആദ്യമായി രേഖപ്പെടുത്തിയത് 1697ൽ വില്ല്യം മൊളിന്യു ആയിരുന്നു.
ജോൺ ലോക്കിന് അദ്ദേഹം അയച്ച ഒരു കത്തിലാണിക്കാര്യം കാണുന്നത്.
പിന്നീട്, 1713ൽ ആന്തണി കോളിൻസ് എഴുതിയ Discourse of Free-thinking ൽ ഈ ചിന്ത കൂടുതൽ വിപുലമായി കാണാനാകും.
ഇതിനു ജനകീയമായ അംഗീകാരവും ലഭിച്ചു.
ഈ പ്രബന്ധം എല്ലാ വിശ്വാസങ്ങളിലെയും പുരോഹിതരേയും മതസ്ഥാപനങ്ങളെയും വിമർശിച്ചു.
ഇത് ഡീയിസം എന്ന തത്ത്വസംഹിതയുടെ പ്രതിവാദം ആയിരുന്നു.
ഫ്രീതിങ്കർ മാസിക ഇംഗ്ലണ്ടിൽ 1881ൽ ആണ് തുടങ്ങിയത്.
ഫ്രാൻസിൽ ഈ ചിന്ത ആദ്യമായി പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ വന്നത് 1765ൽ ആയിരുന്നു.
ഡെനിസ് ദിദറോ, ജീൻ ലെ റോണ്ട് ഡിഅലെംബെർട്ട്, വോൾത്തേർ എന്നിവർ Liberté de penser എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഒരു ലേഖനം തങ്ങളുടെ വിജ്ഞാനകോശത്തിൽ Encyclopédie ചേർത്തതോടെയാണ് ഫ്രാൻസിൽ ഈ ചിന്ത ആദ്യമായി പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ വന്നത്.
ജർമ്മനിയിൽ
ജർമ്മനിയിൽ 1815–1848 കാലഘട്ടത്തിൽ മാർച്ച്വിപ്ലവത്തിനു മുമ്പ്, പൗരന്മാർ ചർച്ചിന്റെ നിയമങ്ങൾക്കെതിരെ പ്രതിരോധം കൂടിവന്നു.
ബെൽജിയത്തിൽ
Université Libre de Bruxelles and the Vrije Universiteit Brussel എന്നിവയാണ് അവിടെ സ്വതന്ത്രചിന്തയ്ക്ക് ആക്കം കൂട്ടിയത്.
നെതർലാന്റിൽ
1856ൽ De Dageraad എന്ന സംഘടനയുടെ ഉദയത്തോടെയാണ് നെതർലാന്റിൽ സ്വതന്ത്രചിന്തയ്ക്ക് ഒരു ശക്തമായ സുസംഘടിതമായ നേതൃത്വമുണ്ടായത്.
1827ൽ "Free Press Association"ന്റെ സ്ഥാപനത്തോടെയാണ് അമേരിക്കയിൽ ഈ പ്രസ്ഥാനം സംഘടിതമായത്.
കാനഡയിൽ
ഒരു കൂട്ടം മതേതരപ്രവർത്തകരാൽ 1873 കാനഡയിൽ സ്ഥാപിതമായ Toronto Freethought Association ആണ് കാനഡയിൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ആദ്യ സുസംഘടിത മതേതരസംഘടന.
അരാജകത്വം ഇതും കാണൂ ബ്രൈറ്റ്സ് മൂവ്മെന്റ് അനുഭവസത്താവാദം ജ്ഞാനോദയകാലം മതേതരത്വം ഓക്കമിന്റെ കത്തി ഡീയിസം നിരീശ്വരവാദം അപ്പോളജറ്റിക്സ് അജ്ഞേയതാവാദം കുറിപ്പുകളും അവലംബവും കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് Jacoby, Susan (2004).
Freethinkers: a history of American secularism .
New York: Metropolitan Books.
ISBN 0-8050-7442-2 Royle, Edward (1974).
Victorian Infidels: the origins of the British Secularist Movement, 1791–1866 .
ISBN 0-7190-0557-4 Royle, Edward (1980).
Radicals, Secularists and Republicans: popular freethought in Britain, 1866–1915 .
ISBN 0-7190-0783-6 Tribe, David (1967).
100 Years of Freethought .
London: Elek Books.
സ്വതന്ത്രഭാഷാവാദം ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Swathanthrabhashavadam
മലയാളഭാഷയുടെ ഉല്പത്തിയെപ്പറ്റിയുള്ള പ്രമുഖ സിദ്ധാന്തങ്ങളിലൊന്ന്.
തമിഴിൻറെ ഒരു ഉപഭാഷ എന്ന നിലയിൽ രൂപപ്പെട്ട ഭാഷയാണ് മലയാളം എന്ന വാദഗതിയെ ഈ സിദ്ധാന്തം നിരാകരിക്കുന്നു.
അതി പ്രാചീന കാലം മുതലേ മലയാളം ഒരു സ്വതന്ത്ര ഭാഷയാണെന്ന നിഗമനമാണ് സ്വതന്ത്ര ഭാഷാവാദത്തിൻറെ വക്താക്കൾ  മുന്നോട്ടു വെച്ചിട്ടുള്ളത്.
സ്പോട്ടഡ് ഇലാക്കൂറ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Spotted_elachura
കിഴക്കൻ ഹിമാലയത്തിലും , തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ കാടുകളിലും കാണപ്പെടുന്ന പാസെറൈൻ പക്ഷികളുടെ ഒരു സ്പീഷീസാണ് സ്പോട്ടെഡ് വ്രെൻ ബാബ്ലെർ അഥവാ സ്പോട്ടഡ് ഇലാക്കൂറ (Elachura formosa) ഈ സ്പീഷീസ് ബംഗ്ലാദേശ് , ഭൂട്ടാൻ , ചൈന , ഇന്ത്യ , ലാവോസ് , മ്യാൻമാർ , നേപ്പാൾ , വിയറ്റ്നാം എന്നിവിടങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു അവലംബം പുറം കണ്ണികൾ ScienceShot : Asian Bird Is a True Loner What's old is new again: newly discovered songbird family is ancient
സ്പോട്ട് ഇൻ കണ്ണൂർ ഈ ലേഖനത്തിന്റെ വിഷയം വിക്കിപീഡിയയുടെ ശ്രദ്ധേയതനയം അനുസരിച്ച് ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു .
( ഡിസംബർ 2014 ) ( Learn how and when to remove this message )
സ്പോട്ട് ഇൻ കണ്ണൂർ ഒരു സ്വതന്ത്ര ഒാൺലൈൻ ന്യൂസ് പത്രമാണ് കണ്ണൂരിൽ നിന്നും പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന ഈ പത്രത്തിന് കൂടുതലായും വായനക്കാരുള്ളത് ഗൾഫ് മേഖലയിലാണ്.
സ്പൈസ്ജെറ്റ് എയർലൈൻസ്‌ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/SpiceJet
ഇന്ത്യയിലെ ഗുർഗാവ് ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചെലവ് കുറഞ്ഞ എയർലൈനാണ് സ്പൈസ്ജെറ്റ് .
ഒക്ടോബർ 2016-ലെ കണക്കനുസരിച്ചു 12.9 ശതമാനം മാർക്കറ്റ്‌ വിഹിതമുള്ള സ്പൈസ്ജെറ്റ് ആണു യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നാലാമത്തെ എയർലൈൻ.
സ്പൈസ്ജെറ്റ് എയർലൈൻസ്‌ 45 ഇന്ത്യൻ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളും 10 അന്താരാഷ്‌ട്ര ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ 55 ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് ഡൽഹി , കൊൽക്കത്ത , ഹൈദരാബാദ് എന്നിവടങ്ങളിലുള്ള ഹബ്ബുകളിൽനിന്നും ദിവസേന 312 സർവീസുകൾ നടത്തുന്നു.
ഇന്ത്യൻ വ്യവസായിയായ എസ്. കെ. മോഡി 1984 മാർച്ചിൽ സ്വകാര്യ എയർ ടാക്സി സർവീസുകൾ ആരംഭിക്കാൻ കമ്പനി സ്ഥാപിച്ചപ്പോഴാണ് സ്പൈസ്ജെറ്റിൻറെ ഉത്ഭവം.
1993 ഫെബ്രുവരി 17-നു എംജി എക്സ്പ്രസ്സ്‌ എന്ന പേരുള്ള കമ്പനി ജർമൻ പതാകവാഹക എയർലൈൻസായ ലുഫ്താൻസയുമായി സാങ്കേതിക പങ്കാളിയായി.
1996-ൽ പ്രവർത്തനങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കുന്നത് വരെ മോഡിലുഫ്ത് എന്ന പേരിൽ എയർലൈൻ യാത്രാ വിമാനങ്ങളും ചരക്കു വിമാനങ്ങളും സർവീസ് നടത്തി.
2004-ൽ കമ്പനിയെ അജയ് സിംഗ് ഏറ്റെടുത്തു സ്പൈസ്ജെറ്റ് എന്ന പേരിൽ ചെലവു കുറഞ്ഞ യാത്രാ സർവീസ് തുടക്കാൻ പദ്ധതിയിട്ടു രണ്ട് ബോയിംഗ് 737-800 വിമാനങ്ങൾ ലീസിനെടുത്ത സ്പൈസ്ജെറ്റ് വിപുലീകരണത്തിനായി 10 പുതിയ വിമാനങ്ങൾ ഓർഡർ നൽകാൻ തീരുമാനിച്ചു.
2005 മെയ്‌ 18-നു ബുക്കിംഗ് ആരംഭിച്ച സ്പൈസ്ജെറ്റിൻറെ ആദ്യ വിമാനം സർവീസ് നടത്തിയത് 2005 മെയ്‌ 24-നു ഡൽഹി മുതൽ മുംബൈവരെയാണ്.
2008 ജൂലൈയോടെ മാർക്കറ്റ്‌ വിഹിതത്തിൻറെ കാര്യത്തിൽ ചെലവു കുറഞ്ഞ എയർലൈനുകളിൽ എയർ ഡെക്കാനും ഇൻഡിഗോക്കും പിറകിൽ മൂന്നാമതായി.
ഇന്ത്യൻ മാധ്യമ മുതലാളിയായ കലാനിധി മാറാൻ സൺ ഗ്രൂപ്പ് വഴി സ്പൈസ്ജെറ്റിൻറെ 37.7 ശതമാനം ഓഹരികൾ വാങ്ങി.
2.7 ബില്ല്യൺ യുഎസ് ഡോളർ വിലവരുന്ന 30 ബോയിംഗ് 737-8 വിമാനങ്ങൾക്ക് സ്പൈസ്ജെറ്റ് 2010 ജൂലൈയിൽ ഓർഡർ നൽകി, കൂടാതെ 446 മില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ വിലവരുന്ന 15 ബോംബാർദിയാർ ക്യു4 ഡാഷ് വിമാനങ്ങൾക്കും ഡിസംബർ 2010-ൽ ഓർഡർ നൽകി.
ആഗോള ക്രൂഡ് ഓയിൽ വിലയിൽ ഉണ്ടായ വർദ്ധനവ്‌ കാരണം 2012-ൽ സ്പൈസ്ജെറ്റിന് 390 മില്യൺ രൂപ നഷ്ടം സംഭവിച്ചു.
സ്പൈസ്ജെറ്റ് ഉൾപ്പെടെ അനവധി എയർലൈനുകൾ അത്യാവശ്യമായ ഫ്ലൈറ്റ് ഓപ്പറേഷൻസ് ക്വാലിറ്റി അഷുറൻസ് പാലിക്കുന്നില്ല എന്ന് 2012 ജനുവരി 9-നു ഡയറക്റ്ററേറ്റ് ഓഫ് സിവിൽ ഏവിയേഷൻ റിപ്പോർട്ട്‌ ചെയ്തു.
ജൂൺ 2011 മുതൽ സ്പൈസ്ജെറ്റ് നഷ്ടം നേരിട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണെന്ന് ബോംബെ സ്റ്റോക്ക് എക്സ്ചേഞ്ചും പ്രഖ്യാപിച്ചു.
2012-ൽ കലാനിധി മാരൻ ഒരു ബില്ല്യൺ രൂപ കൂടി സ്പൈസ്ജെറ്റിൽ നിക്ഷേപിച്ചു തൻറെ ഓഹരി വിഹിതം വർധിപ്പിച്ചു.
അതേവർഷം തന്നെ എയർലൈൻ വീണ്ടും ലാഭത്തിലായി.
ഏപ്രിൽ 2017-ലെ കണക്കനുസരിച്ചു സ്പൈസ്ജെറ്റ് 35 ഇന്ത്യൻ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്കും 6 അന്താരാഷ്‌ട്ര ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്കും ഉൾപ്പെടെ ദിവസേന 306 സർവീസുകൾ നടത്തുന്നു.
അവലംബം ↑ ↑ 1 2 3 ↑ ↑ ↑ ↑ ↑ ↑ ↑ {{ cite news }} :  CS1 maint: extra punctuation ( link ) ↑ ↑ {{ cite news }} : Check | url= value ( help ) ↑ ↑ ↑ പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
സ്പോഞ്ച്
പോറിഫെറ ഫൈലത്തിൽ പെട്ട ജീവികളാണ് സ്പോഞ്ചുകൾ .
പ്രധാനമായും സമുദ്രത്തിലാണ് ജീവിക്കുന്നതെങ്കിലും ശുദ്ധജലത്തിലും കാണാറുണ്ട്.
കടലിൽ ആഴമുള്ളിടത്തും ആഴം കുറഞ്ഞിടത്തും കാണാറുണ്ട്.
ചലനശേഷിയില്ലാത്ത ഇവയ്ക്ക് വായും ആന്തരാവയവങ്ങളും ഇല്ല.
ഭക്ഷണവും പ്രാണവായുവും സ്വീകരിക്കുനതും വിസർജ്ജനം നടത്തുന്നതും ജലനാളികൾ വഴിയാണ്.
ഉഷ്ണാ- മിതോഷ്ണ സമുദ്രങ്ങളിലാണ് കൂടുതൽ കാണുന്നത്.
ഉഷ്ണമേഖല സമുദ്രങ്ങളിലാണ് വലിഅ സ്പോചുകൾ കാണുന്നത്.
↑ പേജ് 217, ബാല കൈരളി വിജ്ഞാനകോശം, സംസ്ഥാന ബാല സാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്
സ്പൈസ് ട്രേഡ് ഈ ലേഖനം ഏതെങ്കിലും സ്രോതസ്സുകളിൽ നിന്നുള്ള വേണ്ടത്ര തെളിവുകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നില്ല.
നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ് തന്നെ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ വ്യാപാരമേഖലയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിരുന്നു.
യൂറോപ്യൻ മേഖലകളിൽ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കുള്ള ഏറിയ ആവശ്യവും, അപര്യാപ്തതയും വിദേശവ്യാപാരികളെ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടെ വിളനിലമായ ഏഷ്യൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലേക്കെത്തിച്ചു.
സമുദ്രത്തിലൂടെ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഏഷ്യൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ നിന്ന് യൂറോപ്പിലേക്ക് എളുപ്പമാർഗ്ഗം  എത്തിക്കുന്നതിനുള്ള ഉദ്യമങ്ങൾ ആണ് സുഗന്ധവ്യഞ്ജനസ്ഥിരപാത അഥവാ Spice Route -നു  രൂപം നൽകിയത്.
നവീനശിലായുഗകാലത്ത്   നിന്ന് ലഭിച്ച ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ( Neo-lithic age ) 3000 BC യ്ക്ക് മുൻപ് തന്നെ ഭാരതത്തിൻറെ തെക്ക് -പടിഞ്ഞാറ് തീരമേഖല, പ്രത്യേകിച്ച് ‘ കേരളം ’ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന കച്ചവടത്തിന് നാന്ദി കുറിച്ച ഒരു പ്രമുഖ തുറമുഖവാണിജ്യ കേന്ദ്രമായി രൂപപ്പെട്ടിരുന്നു എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ പ്രമുഖ വാണിജ്യതുറമുഖ കേന്ദ്രമായിരുന്ന മുസിരിസ്, ദക്ഷിണ ഇന്ത്യയിൽ, കേരളത്തിലെ കൊടുങ്ങല്ലൂരിനോട് ചേർന്നാണ് നില നിന്നിരുന്നത് എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
സുഗന്ധവ്യഞ്ജനസ്ഥിരപാത (Spice Route )യിലെ പ്രമുഖകേന്ദ്രമായിരുന്നു മുസിരിസ് എന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.
തുടക്കത്തിലെ റോമൻ അറബ് ആധിപത്യത്തിന് ശേഷം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനവ്യാപാരം നവയുഗത്തിലേക്കെത്തുന്നത് യൂറോപ്യൻ ആധിപത്യത്തോടെയാണ്.
ഈ കാലയളവിലാണ് കുരുമുളക് (Black pepper) ഒരു പ്രമുഖ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വസ്തുവായി മാറുന്നത്.
1498 ൽ പോർട്ടുഗീസ് നാവികൻ വാസ്കോ ഡ ഗാമ ( Vasco da Gama ) യൂറോപ്പിൽനിന്ന് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രം വഴി ഭാരതത്തിലേക്കുള്ള എളുപ്പമാർഗ്ഗം കണ്ടുപിടിച്ചത് മുതലാണ് സമുദ്രാനന്തരഗതാഗതത്തിന് പുതിയ തുടക്കമാകുന്നത്.
അറബ് വ്യാപാരവും, മധ്യകാല യൂറോപ്പും
സുഗന്ധവ്യഞ്ജന മേഖലയിലെ റോമൻ ആധിപത്യം അവസാനിച്ചതും, ഇസ്ലാം മതത്തിൻറെ ഉദയവും ഈ മേഖലയിൽ അറബ് അപ്രമാദിത്യത്തിന് നാന്ദി കുറിച്ചു.
7, 8 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ വടക്കു-കിഴക്കൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾ, വിശേഷിച്ച് അറബികൾക്ക് ഇന്ത്യയുമായുള്ള സമുദ്രാനന്തരകച്ചവടം അവിഭാജ്യമായിത്തീർന്നു  .
കുരുമുളക്, ജാതിക്ക, കറുവാപ്പട്ട തുടങ്ങി സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ അറബി വ്യാപാരികളിലൂടെ ലോകശ്രദ്ധയാകർഷിക്കപ്പെട്ടു.
പ്രാചീന ആഗോള സഞ്ചാരികളുടെ രചനകളിൽ ഇന്ത്യൻ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളെക്കുറിച്ചും കച്ചവടത്തെക്കുറിച്ചും ശ്രദ്ധേയമായ പരാമർശങ്ങളുണ്ട്.
ചൈനീസ് സഞ്ചാരി ഹുയാൻ സാങിൻറെ യാത്രാവിവരണത്തിൽ  പുരി,  മുസിരിസ് തുടങ്ങിയ വാണിജ്യ തുറമുഖങ്ങളെപ്പറ്റി പരാമർശമുണ്ട്.
കണ്ടുപിടിത്തത്തിൻറെ കാലഘട്ടം, നവയുഗം, നവപാത
15-ാം നൂറ്റാണ്ടിൻറെ മധ്യത്തോടെ കിഴക്കൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുമായുള്ള വാണിജ്യം സിൽക്ക് റോഡു വഴി നടത്തപ്പെട്ടിരുന്നു.
ഇറ്റലിക്കും വെനീസിനുമിടയിലുള്ള വ്യാപാരം തഴച്ചു വളർന്നത്‌ ബൈസാന്ടിൻ( Byzantine Emperor ) ചക്രവർത്തിയുടെ കാലഘട്ടത്തിലാണ്.
1453 ൽ ഓട്ടോമാൻ ചക്രവർത്തിയുടെ ആധിപത്യത്തോടെ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനവ്യാപാരത്തിന് കടുത്ത നികുതി അടിച്ചേല്പ്പിക്കപ്പെട്ടു.
അതോടെ വടക്ക് കിഴക്കൻ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ ചരക്കുനീക്കത്തിനായി സമാന്തരപാത കണ്ടെത്താൻ നിർബന്ധിതരായി.
ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ള സമാന്തര സമുദ്രപാത കണ്ടുപിടിക്കുന്നതിൽ വിജയിച്ചത് പോർട്ടുഗീസുകാരാണ്.
1488 ബർത്തോലമിയോ ഡയസ് ( Bartholomeu Diaz ) ഗുഡ്ഹോപ്പ് മുനമ്പ്‌ വഴി ( Cape of  Good hope ) ഏഷ്യൻഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലേക്ക് എത്തിച്ചേർന്നു.
9 വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം 1497ൽ വാസ്കോ ഡ ഗാമ ഗുഡ്ഹോപ്പ് മുനമ്പ്‌ വഴി കേരളത്തിലെ കാപ്പാട് തുറമുഖത്തെത്തിച്ചേർന്നു.
സുഗന്ധവ്യഞ്ജന കച്ചവടത്തിന്റെ നവയുഗം ആരംഭിക്കുന്നത് അതോടുകൂടിയാണ്.
കോഴിക്കോട് സാമൂതിമാരുമായി  കച്ചവടബന്ധം സ്ഥാപിച്ച ഗാമയിലൂടെ വൈദേശികാധിപത്യം പതുക്കെ കേരളത്തിൽ വേരോടാൻ തുടങ്ങി.
നവപാത -സാംസ്കാരിക വിനിമയങ്ങൾ
സുഗന്ധവ്യഞ്ജനവ്യാപാരം കടൽ കടന്നുള്ള മതവിശ്വാസങ്ങളുടെയും സാംസ്കാരിക വിനിമയത്തിനും നാന്ദികുറിച്ചു .
- 10ാം നൂറ്റാണ്ടോടെ വടക്കു-കിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലെത്തിച്ചേർന്ന മുസ്ലിം വാപാരികൾ ഇസ്ലാം മതം അവിടെ പ്രചരിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി.
അതുപോലെ തന്നെ സമുദ്രാനന്തര കച്ചവടത്തിലൂടെ വിനിമയം ചെയ്യപ്പെട്ട മറ്റൊരു മതമാണ് ബുദ്ധിസം.
ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ  കലാസാംസ്കാരിക നവോത്ഥാനത്തിന് ഇവയെല്ലാം തനതായ സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
ക്രിസ്തുമത പ്രചാരണാർത്ഥം ഇന്ത്യൻഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെത്തിയ മിഷനറിമാർ അനേകരെ ക്രിസ്തുവിശ്വാസത്തിലേക്ക് നയിച്ചു .
വിദ്യാഭ്യാസത്തിലൂടെയുള്ള സാമൂഹിക ഉന്നമനത്തിന് ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ അതുല്യമായ സംഭാവനകൾ നൽകി.
പോർട്ടുഗീസ് കൊളോണിയൽ വ്യാപാരത്തിനു കീഴിൽ വിവിധ ജാതി-മത വർണ്ണ വ്യവസ്ഥയിലുള്ളവർ ഒത്തു ചേർന്നു.
തെക്കൻ ഇന്ത്യക്കാരായ ചെട്ടിയാന്മാർ, സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യാനികൾ, ഫുജിയാൻ പ്രവിശ്യയിൽ നിന്നുള്ള ചൈനക്കാർ, ഏദനിൽ നിന്നുള്ള അറബികൾ ഇവരെല്ലാം സുഗന്ധവ്യഞ്ജന കച്ചവടത്തിന്റെ് മുഖ്യ പ്രയോക്താക്കളായി.
തദ്ദേശീയ പാചകവിദ്യകൾ വടക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളായ മല്യേഷ്യ, ഇന്തോനേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ പ്രശസ്തമായിത്തീർന്നു.
ഇന്ത്യൻ മിശ്രവിവാഹം നടത്തിയ യൂറോപ്യന്മാരിലൂടെ, യൂറോപ്യൻ പാചക വിധികൾ ഇന്ത്യയിലുമെത്തിച്ചേർന്നു.
കച്ചവടത്തിന്റെ സുഗമമായ നടത്തിപ്പിനായി ഇന്ത്യൻ വ്യാപാരികൾ പോർട്ടുഗീസ് ഭാഷ അഭ്യസിച്ചു.
ഇന്ത്യയിലേക്ക് വിനാഗിരി പരിചയപ്പെടുത്തിയതും പോർട്ടുഗീസുകാരാണ്.
ഇന്ത്യൻ രുചിയിൽ പ്രചോദിതരായ വിദേശികൾ ഇന്ത്യൻ ഭോജനശാലകൾ യൂറോപ്പിലും ആരംഭിച്ചു.
സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിലൂടെ ഉണ്ടായ സാംസ്കാരിക വിനിമയത്തിന്റെ് അവശേഷിപ്പുകൾ ഇന്നും ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിലനില്ക്കുന്നു.
ഇന്ത്യൻ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനവ്യാപാരം-മുസിരിസ്
ഏതാണ്ട് 7000 വർഷങ്ങളുടെ സമ്പന്നമായചരിത്രം അവകാശപ്പെടാനുണ്ട് ഇന്ത്യൻ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾക്ക്.
ചൈന, ഇന്തോനേഷ്യ, വിയറ്റ്നാം തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾക്കൊപ്പം, ഇന്ത്യയും പ്രമുഖമായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന നിർമ്മാതാക്കളായിരുന്നു.
കേരളത്തിലെ മലബാർ തീരം, സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിന് പേരു കേട്ട സ്ഥലമായിരുന്നു.
ദക്ഷിണഏഷ്യയിലെ പ്രമുഖവാണിജ്യകേന്ദ്രമായിരുന്ന മുസിരിസ്, ഈജിപ്റ്റുകാർ, ഗ്രീക്കുകാർ,ഫിനീഷ്യൻസ് തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ വാണിജ്യ നഗരങ്ങളുമായെല്ലാം കച്ചവടം നടത്തിയിരുന്നു.
കയറ്റുമതി ചെയ്യപ്പെട്ടവയിൽ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ(കുരുമുളക്, ഏലം), മരതകം, മുത്ത്‌ തുടങ്ങിയ അമൂല്യരത്നങ്ങൾ,ആനക്കൊമ്പ്, ചൈനീസ് പട്ട് തുടങ്ങിയവ എല്ലാമുണ്ടാരുന്നു.
അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ റോമൻ തുറമുഖങ്ങൾ ക്ഷയോന്മുഖമായത് മുതലാണ് മുസിരിസ് പ്രബലമാകുന്ന്ത്.
14ം നൂറ്റാണ്ടിൽ പെരിയാറിലെ പ്രളയത്തിൽ മുസിരിസ് നാമാവശേഷമായി എന്നാണ് ചരിത്രരേഖകൾ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നത്.
പ്രമുഖ ഇന്ത്യൻ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളിൽ കുരുമുളക്, കറുവപ്പട്ട, ജീരകം, ഏലക്കായ, കറിവേപ്പില, മല്ലി, മഞ്ഞൾ, ജാതിക്കായ, കടുക് തുടങ്ങിയവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഇന്ന് ആഗോള സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ഉത്പാദനത്തിന്റെ 70% ഭാരതത്തിലാണ്.
പ്രമുഖ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ഉത്പാദന രാജ്യങ്ങൾ റാങ്ക് രാജ്യം 2010 (മെട്രിക് ടണ്ണിൽ) 2011 (മെട്രിക് ടണ്ണിൽ) 1 ഇന്ത്യ 1,474,900 1,525,00 2 ബംഗ്ലാദേശ് 128,571 139,775 3 തുർക്കി 107,000 113,783 4 ചൈന 90,000 95,890 5 പാകിസ്താൻ 53,647 53,620 6 ഇറാൻ 18,028 21,307 7 നേപ്പാൾ 20,360 20,905 8 എത്യോപ്പിയ 27,122 17,905 കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ കേരളചരിത്രം-History of Kerala പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ കേരള ടൂറിസം -മുസിരിസ്
സ്പോക്കെയ്ൻ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Spokane,_Washington
സ്പോക്കെയ്ൻ ( / s p oʊ ˈ k æ n / ⓘ spoh- KAN ) അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ വാഷിംഗ്ടൺ സംസ്ഥാനത്തെ, സ്പോക്കെയ്ൻ കൗണ്ടിയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും കൗണ്ടി സീറ്റുമാണ്.
കിഴക്കൻ വാഷിംഗ്ടണിൽ, സെൽകിർക്ക് പർവതനിരകളോട് ചേർന്ന് സ്പോക്കെയ്ൻ നദിയോരത്ത്, റോക്കി പർവതനിരകളുടെ പടിഞ്ഞാറായി, കനേഡിയൻ അതിർത്തിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 92 മൈൽ (148 കിലോമീറ്റർ) തെക്ക് ഭാഗത്തും വാഷിംഗ്ടൺ-ഐഡഹോ അതിർത്തിയിൽ നിന്ന് 18 മൈൽ (30 കിലോമീറ്റർ) പടിഞ്ഞാറുമായി ഐ-90- അന്തർസംസ്ഥാന പാതയിൽ സിയാറ്റിലിന് 279 മൈൽ (449 കി.മീ.) കിഴക്കു ഭാഗത്തായി ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
സ്‌പോക്കെയ്ൻ മെട്രോപൊളിറ്റൻ പ്രദേശം, സ്‌പോക്കെയ്ൻ-കൊയൂർ ഡി അലീൻ സംയുക്ത സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കൽ മേഖല, ഇൻലാൻഡ് നോർത്ത് വെസ്റ്റ് എന്നിവയുടെ സാമ്പത്തിക സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമാണ് സ്പോക്കെയ്ൻ നഗരം.
ഫാദേഴ്‌സ് ഡേയുടെ ജന്മസ്ഥലമായും പ്രാദേശികമായി "ലിലാക് സിറ്റി" എന്ന വിളിപ്പേരിലും നഗരം അറിയപ്പെടുന്നു.
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ബാസ്‌ക്കറ്റ്‌ബോൾ ടൂർണമെന്റായ സ്‌പോക്കെയ്‌ൻ ഹൂപ്‌ഫെസ്റ്റിന് വർഷം തോറും സ്‌പോക്കെയ്ൻ നഗരം ആതിഥേയത്വം വഹിക്കുന്നതിനാൽ ഔദ്യോഗികമായി സ്‌പോക്കെയ്‌ൻ നഗരം ഹൂപ്‌ടൗൺ യുഎസ്എ എന്ന വിളിപ്പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.
സ്‌പോക്കെയ്ൻ നഗരകേന്ദ്രത്തിന് 5 മൈൽ (8 കിലോമീറ്റർ) പടിഞ്ഞാറായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സ്‌പോക്കെയ്‌ൻ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ് നഗരത്തിനും വിശാലമായ ഉൾനാടൻ വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ പ്രദേശത്തിനും ആവശ്യമായ വ്യോമസേവനം നൽകുന്നത്.
2010 ലെ യു.എസ്. സെൻസസ് പ്രകാരം, 208,916 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്ന സ്‌പോക്കെയ്‌ൻ വാഷിംഗ്ടണിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ നഗരം, യു.എസിലെ 101-ാമത്തെ വലിയ നഗരം എന്നീ സ്ഥാനങ്ങൾ നിലനിർത്തിയിരുന്നു.
2020 ലെ പുതിയ സെൻസസ് പ്രകാരമുള്ള സ്‌പോക്കൻ നഗരത്തിലെ ജനസംഖ്യ 228,989 ആയിരുന്നു.
2019 ൽ സ്‌പോക്കെയ്ൻ മെട്രോപൊളിറ്റൻ പ്രദേശത്തെ ജനസംഖ്യ 573,493 ആയി കണക്കാക്കിയിരുന്നു.
ഈ പ്രദേശത്ത് ആദ്യമായി താമസിച്ച, സ്പോക്കെയ്ൻ ഗോത്രം (അവരുടെ പേര് സാലിഷൻ ഭാഷയിൽ "സൂര്യന്റെ മക്കൾ" എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്), വ്യാപകമായി വേട്ടയാടിയാണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്.
ഡേവിഡ് തോംസൺ 1810-ൽ നോർത്ത് വെസ്റ്റ് കമ്പനിയ്ക്കായി പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗത്തേയ്ക്ക് പ്രാദേശിക വിപുലീകരണം നടത്തുകയും സ്‌പോക്കെയ്ൻ ഹൗസ് സ്ഥാപിച്ചുകൊണ്ട്  ഈ പ്രദേശത്ത് പര്യവേക്ഷണം നടത്തുകയും ചെയ്തു.
വാഷിംഗ്ടണിലെ ആദ്യത്തെ ദീർഘകാല യൂറോപ്യൻ കുടിയേറ്റകേന്ദ്രമായിരുന്നു ഈ വ്യാപാരകേന്ദ്രം.1881-ൽ നോർത്തേൺ പസഫിക് റെയിൽവേയുടെ പൂർത്തീകരണത്തോടെ സ്പോക്കെയ്ൻ പ്രദേശത്തേക്ക് കുടിയേറ്റക്കാർ എത്തിച്ചേർന്നു.
അതേ വർഷം തന്നെ ഇത് ഔദ്യോഗികമായി സ്‌പോക്കെയ്ൻ ഫാൾസ് എന്ന പേരിൽ ഒരു നഗരമായി സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടു (പത്ത് വർഷത്തിന് ശേഷം ഇത് നിലവിലെ പേരിൽ വീണ്ടും സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടു).
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഉൾനാടുകളിൽ സ്വർണ്ണം,  വെള്ളി എന്നിവയുടെ നിക്ഷേപം കണ്ടെത്തി.
പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ 1980-കൾ വരെ ഖനനം, തടി, കാർഷിക വ്യവസ്ഥ എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ചിരുന്നു നിലനിന്നിരുന്നത്.
എക്‌സ്‌പോ 74-ൽ സ്‌പോക്കെയ്‌ൻ ആദ്യമായി പരിസ്ഥിതി പ്രമേയമുള്ള ലോക മേളയ്ക്ക് ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചു.
നഗരകേന്ദ്രം ഉൾപ്പെടുന്ന പ്രദേശത്ത പഴയ റോമൻ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലുള്ള കെട്ടിടങ്ങളിൽ പലതും 1889-ലെ മഹാ തീപിടുത്തത്തിന് ശേഷം വാസ്തുശില്പി കിർട്ട്‌ലാൻഡ് കെൽസി കട്ടർ രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തതാണ്.
റിവർഫ്രണ്ട്, മാനിറ്റോ ഉദ്യാനങ്ങൾ, സ്മിത്‌സോണിയൻ അനുബന്ധ നോർത്ത് വെസ്റ്റ് മ്യൂസിയം ഓഫ് ആർട്‌സ് ആന്റ് കൾച്ചർ, ഡാവൻപോർട്ട് ഹോട്ടൽ, ഫോക്സ്, ബിംഗ് ക്രോസ്ബി തിയറ്ററുകൾ എന്നിവയും ഈ നഗരത്തിലുണ്ട്.
ലേഡി ഓഫ് ലൂർദ്സ് ദേവാലയം റോമൻ കാത്തലിക് സ്പോക്കെയ്ൻ രൂപതയുടെ ആസ്ഥാനവും സെന്റ് ജോൺ ദി ഇവാഞ്ചലിസ്റ്റിന്റെ ദേവാലയം സ്പോക്കെയ്നിലെ എപ്പിസ്കോപ്പൽ രൂപതയുടേയും ആസ്ഥാനമാണ്.
കൗണ്ടിയുടെ കിഴക്കുള്ള സ്‌പോക്കെയ്ൻ വാഷിംഗ്ടൺ ദേവാലയം ചർച്ച് ഓഫ് ജീസസ് ക്രൈസ്റ്റ് ഓഫ് ലാറ്റർ-ഡേ സെയിന്റ്‌സ് സഭയ്ക്ക് സേവനം നൽകുന്നു.
1887 ൽ ജെസ്യൂട്ടുകൾ ഗോൺസാഗ യൂണിവേഴ്സിറ്റി സ്ഥാപിച്ച് മൂന്ന് വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം സ്വകാര്യ പ്രെസ്ബിറ്റേറിയൻ വിറ്റ്വർത്ത് യൂണിവേഴ്സിറ്റി സ്ഥാപിക്കപ്പെടുകയും 1914 ൽ വടക്കൻ സ്പോക്കെയ്നിലേക്ക് ഇത് മാറ്റി സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു.
നഗരത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ പ്രാന്തപ്രദേശമായ എയർവേ ഹൈറ്റ്‌സിൽ ഫെയർചൈൽഡ് എയർഫോഴ്‌സ് ബേസും രണ്ട് വലിയ കാസിനോ ഹോട്ടലുകളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
കായിക മത്സരരംഗത്ത്, മൈനർ ലീഗ് ബേസ്‌ബോളിൽ സ്‌പോക്കെയ്ൻ ഇന്ത്യൻസും ജൂനിയർ ഐസ് ഹോക്കിയിൽ സ്‌പോക്കെയ്‌ൻ ചീഫ്‌സും ഈ മേഖലയിലെ പ്രൊഫഷണൽ, സെമി-പ്രൊഫഷണൽ സ്‌പോർട്‌സ് ടീമുകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഗോൺസാഗ ബുൾഡോഗ്സ് കൊളീജിയറ്റ് ബാസ്കറ്റ്ബോൾ ടീം ഡിവിഷൻ I ലെവലിൽ മത്സരിക്കുന്നു.
2010-ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, സ്‌പോക്കെയ്നിലെ പ്രധാന ദിനപത്രമായ ദി സ്‌പോക്‌സ്‌മാൻ-റിവ്യൂവിന് പ്രതിദിനം 76,000-ത്തിലധികം പ്രചാരം ഉണ്ടായിരുന്നു.
അവലംബം 1 2 ↑ ↑ 1 2 ↑ ↑ ↑ ↑
സ്പൊഡുമീൻ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Spodumene
ലിഥിയത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന അയിരാണ് സ്പൊഡുമീൻ .
ലിഥിയം ക്ലോറൈഡ് ആക്കി മാറ്റിയ ശേഷം വൈദ്യുത വിശ്ലേഷണം വഴി ലിഥിയം വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്നു.
സ്പൊറാഞ്ജിയം ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Sporangium Mature sporangium of an Absidia mold Moss sporangia Sporangia (sori) on a fern leaf Scanning electron micrograph of fern leptosporangia Equisetum arvense strobilus cut open to reveal sporangia
സ്പൊറേഞ്ജിയം (ബഹുവചനം: സ്പോറേഞ്ജിയ ) (ആധുനിക ലാറ്റിൻപദം , ഗ്രീക്ക് പദങ്ങളായ σπόρος (spore) ‘സ്പോർ’ + αγγείον (angeion) ‘vessel’എന്നിവയിൽ നിന്ന് ) എന്നത് സ്പോറുകൾ ഉണ്ടാകുന്ന അറയാണ്.
ഇത് ഏകകോശമായോ, ബഹുകോശമായോ വിന്യസിക്കപ്പെടാം.
എല്ലാ സസ്യങ്ങളിലും, ഫംഗസ്സുകളിലും , മറ്റ് വംശപരമ്പരകളിലും അവയുടെ ജീവിതചക്രത്തിലെ ഏതെങ്കിലും ഘട്ടത്തിൽ സ്പോറേഞ്ജിയ രൂപം കൊള്ളുന്നു.
സ്പോറേഞ്ജിയ ക്രമഭംഗത്തിലൂടെയാണ് സ്പോറുകൾ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നത്.
എന്നാൽ മിക്കവാറും എല്ലാ സസ്യങ്ങളിലും സ്പൊറേഞ്ജിയം ഊനഭംഗം നടന്ന് ജനിതകപരമായി വ്യത്യസ്തമായ ഹാപ്ലോഡ് കോശങ്ങൾ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന ഭാഗങ്ങളാണ്.
മോസുകളിലും, ഇതും കാണുക Microsporangium Archegonium Antheridium For bacteria -related information see endospore അവലംബം
ഗോപാല്പൂർ, പഞ്ചാബ്
പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ ലുധിയാന ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് ഗോപാല്പൂർ.
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് ഗോപാല്പൂർ ൽ 61 വീടുകൾ ഉണ്ട്.
ആകെ ജനസംഖ്യ 342 ആണ്.
ഇതിൽ 147 പുരുഷന്മാരും 195 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഗോപാല്പൂർ ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 52.92 ശതമാനമാണ്.
ഗോപാല്പൂർ ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 39 ആണ്.
ഇത് ഗോപാല്പൂർ ലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 11.4 ശതമാനമാണ്.
ഇതിൽ 75 പുരുഷന്മാരും 26 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്.
2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 95.05 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു എന്നാൽ 60.4 ശതമാനം പേർ അവരുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ജോലി അടുത്ത 6 മാസത്തേക്കുള്ള താത്കാലിക വരുമാനമായി കാണുന്നു.
ജനസംഖ്യാവിവരം വിവരണം ആകെ സ്ത്രീ പുരുഷൻ ആകെ വീടുകൾ 61 - - ജനസംഖ്യ 342 147 195 കുട്ടികൾ (0-6) 39 17 22 പട്ടികജാതി 23 3 20 പട്ടിക വർഗ്ഗം 0 0 0 സാക്ഷരത 52.92 % 46.41 % 53.59 % ആകെ ജോലിക്കാർ 101 75 26 ജീവിതവരുമാനമുള്ള ജോലിക്കാർ 96 73 23 താത്കാലിക തൊഴിലെടുക്കുന്നവർ 61 44 17 ലുധിയാന  ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ലുധിയാന  ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ അവലംബങ്ങൾ
ഗോപാലകൃഷ്ണൻ കോലഴി ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Gopalakrishnan_kolazhy
മലയാളത്തിലെ ഒരു പ്രമുഖ കവിയായിരുന്നു ഗോപാലകൃഷ്ണൻ കോലഴി .
ബാലസാഹിത്യകാരനെന്ന നിലയിൽ പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന കോലഴിയുടെ നിരവധി കവിതകൾ മലയാള പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.
തൃശ്ശൂരിനടുത്ത് കോലഴിയിൽ കളരിക്കൽ രാഘവപണിക്കരുടെയും കല്യാണി പണിക്കത്ത്യാരുടെയും മകനായി 1934 ഡിസംബർ 25ന് ജനിച്ച ഗോപാലകൃഷ്ണൻ ഹൈസ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം നേടി സംസ്കൃതവും ജ്യോതിഷവും പഠിച്ചു. 'കൂകൂ...കൂകൂ.. തീവണ്ടി... കൂകിപ്പായും തീവണ്ടി', 'പാടും പുഴകളും തോടും- മോടി കൂടും മലരണിക്കാടും നീളെ കളകളം പാടും-കാട്ടു- ചോലയുമാമണി മേടും',  ‘മുറ്റത്തു ഞാനൊരു മുല്ല നട്ടു’തുടങ്ങിയ കവിതകൾ ഇദ്ദേഹത്തിന്റേതാണ്.
1961ൽ സാഹിത്യപ്രവർത്തക സഹകരണ സംഘം ശിശുദിന സമ്മാനപ്പെട്ടി ബാലസാഹിത്യ മൽസരത്തിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനം ലഭിച്ചിരുന്നു.
ഒരു ജ്യോതിഷപണ്ഡിതനെന്ന നിലയിലും ശ്രദ്ധേയനായിരുന്നു.
1983 ജനുവരി 4ന് തന്റെ 48ആം വയസ്സിൽ ഇദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.
കൃതികൾ ഓണക്കിളികൾ(1957) അത്തറും പനിനീരും - മാപ്പിളപ്പാട്ടുകൾ (1960) ഇല്ലംനിറ (1960) വലകെട്ടുന്ന എട്ടുകാലി(1961) ഊഞ്ഞാൽ(1961) പൂമ്പാറ്റകൾ(1961) കാളി (1962) വീണയും വാളും(1966) മയിൽപ്പീലികൾ(1970) തൃപ്പടി ശരണം(1978) വിവാദങ്ങൾ
2015 ൽ രണ്ടാം ക്ലാസ്സിലെ പുതുക്കിയ മലയാളം പാഠപുസ്തകത്തിൽ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ 'പാടും പുഴകളും തോടും- മോടി കൂടും മലരണിക്കാടും നീളെ കളകളം പാടും-കാട്ടു- ചോലയുമാമണി മേടും' എന്ന കവിത പി. കുഞ്ഞിരാമൻ നായരുടേതായി രേഖപ്പെടുത്തി തെറ്റായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു.
വിവാദത്തെത്തുടർന്ന് എസ്.സി.ഇ.
ആർ.ടി തെറ്റ് തിരുത്തിയിരുന്നു.
അവലംബം ↑ ↑ {{ cite web }} : Check date values in: | accessdate= ( help ) ↑ {{ cite web }} : Check date values in: | accessdate= ( help ) ↑ {{ cite web }} : Check date values in: | accessdate= ( help )
ഗോപാലസ്വാമി കുന്നുകൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Gopalaswamy_Hills Aerial view of road leading to Gopalaswamy betta
കർണ്ണാടകയിൽ ഗുണ്ടൽപേട്ടിനടുത്ത് ബന്ദിപ്പൂർ കടുവാ സങ്കേതത്തിനകത്ത് 1450 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു മലയാണ് ഹിമവദ് ഗോപാല സ്വാമി ബെട്ട അഥവാ ഗോപാലസ്വാമി കുന്നുകൾ (Gopalswamy hills).
ബന്ദിപ്പൂർ ദേശീയ ഉദ്യാനത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടിയാണിത്.
ബന്ദിപ്പൂർ ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രദേശത്താണ്‌ ഗോപാലസ്വാമി കുന്നുകൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്‌.
ആനകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വന്യജീവികൾ പതിവായി ഇവിടം സന്ദർശിക്കാറുണ്ട്.
ഇടതൂർന്ന മൂടൽ മഞ്ഞ്‌ വർഷം മുഴുവനും കുന്നുകളെ മൂടുന്നു, അതിനാൽ ഹിമാവാദ് (കന്നഡ ഭാഷയിൽ) എന്ന പ്രിഫിക്‌സ് ലഭിക്കുകയും വേണുഗോപാലസ്വാമി ക്ഷേത്രം (ശ്രീകൃഷ്ണൻ) ഹിമാവാദ് ഗോപാലസ്വാമി ബെട്ട എന്ന മുഴുവൻ പേര് നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഇവിടത്തെ ഭൂമിശാസ്ത്ര കോർഡിനേറ്റുകൾ ഇവയാണ്: അക്ഷാംശം 12.97 ° Ne, രേഖാംശം 77.56.
കേരളത്തിൽ നിന്നും ഗൂഡല്ലൂർ വഴി മൈസൂരിലേക്ക് പോകുമ്പോൾ മുതുമല ബന്ദിപ്പൂർ വനമേഖലകൾ കടന്ന്, ഗുണ്ടൽപേട്ടിന് സുമാർ പത്ത് കിലോമീറ്റർ മുൻപ് ഹംഗള എന്ന സ്ഥലത്തെത്തുമ്പോൾ ഇടത്തോട്ട് തിരിഞ്ഞ് പോകുന്ന ചെറു പാതയിലൂടെ സുമാർ മൂന്ന് കിലോമീറ്റർ സഞ്ചരിച്ചാൽ ഗോപാൽ സ്വാമി മലയുടെ അടി വാരത്തുള്ള കർണ്ണാടക ഫോറസ്റ്റ് ചെക്ക് പോസ്റ്റിലെത്തും.
അവിടെ നിന്നും കർണ്ണാടക സർക്കാർ ഏർപ്പെടുത്തിയ പ്രത്യേക ബസ്സുകളിൽ ടിക്കറ്റെടുത്ത് മലമുകളിലെത്താം ബന്ദിപ്പൂർ വനമേഖലയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ മലയായ ഇവിടെത്തെ പ്രധാന ആകർഷണം ഇവിടുത്തെ മാറിമറിയുന്ന കാലാവസ്ഥയാണ്.
കോടമഞ്ഞ്, മഴ, വെയിൽ, എപ്പോഴും വീശിയടിക്കുന്ന തണുത്ത കാറ്റ് എന്നിവ ഇവിടെ അനുവപ്പെടും.
AD 1315 ൽ ചോള രാജാക്കൻമാർ നിർമ്മിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം ഇവിടെയുണ്ട്.
നിരവധി തീർത്ഥാടകരും സഞ്ചാരികളും.
ഇവിടെയെത്തുന്നു.
ഹംഗളയിൽ നിന്നും മലയുടെ അടിവാരം വരെയുള്ള പാതയുടെ ഇരുവശത്തും വിശാലമായ കൃഷിയിടങ്ങൾ ഉണ്ട്.
സീസണനുസരിച്ച് സൂര്യകാന്തി , ചെണ്ടുമല്ലി എന്നീ പുഷ്പങ്ങളും പച്ചക്കറിയും ഇവിടെ കൃഷി ചെയ്യുന്നു.
ഹംഗളയിൽ നിന്നും ഗോപാലസ്വാമി മലയുടെ അടിവാരം വരെയുള്ള നീണ്ടു നിവർന്നു കിടക്കുന്ന റോഡും, സമീപമുള്ള കാഴ്ചകളും സഞ്ചാരികളെ ആകർഷിയ്ക്കുന്നതാണ്.
ഇതു കൂടാതെ ഗോപാലസ്വാമി മലമുകളിലേയ്ക്കുള്ള പ്രത്യേക ബസ്സ് യാത്രയും കാഴ്ചകൾ നിറഞ്ഞതാണ്.
മലമുകളിലേയ്ക്കുള്ള ചുരം റോഡ് കയറുമ്പോൾ താഴ്‌വരയിലെ വിശാലമായ കൃഷിയിടങ്ങൾ കാണാം.
ഗോപാലസ്വാമി മലയടെ താഴ്‌വരയിലെ കൃഷിയിടങ്ങളിൽ സീസണനുസരിച്ച് പുഷ്പകൃഷി നടത്തി വരുന്നുണ്ട്.
കേരളത്തിലെ ഓണവിപണി ലക്ഷ്യം വെച്ചു നടത്തുന്ന പുഷ്പകൃഷി വേളയിൽ ഇവിടെയെത്തുന്ന പക്ഷം വിശാലമായ പുഷ്പകൃഷി പാടങ്ങൾ കാണാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്.
കേരളത്തിൽ നിന്നും നാടുകാണി ചുരം വഴിയും വയനാട് വഴിയും ഇങ്ങോട്ടെത്താം.
മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ നിലമ്പൂർ - വഴിവക്കടവ് വഴി സഞ്ചരിച്ച് നാടുകാണി ചുരം കയറി ഗൂഡല്ലൂർ വഴിയാണ് റൂട്ട് .
വയനാട് വഴി പോകുമ്പോൾ നേരിട്ട് നാടുകാണി വഴി ഗൂഡല്ലൂരിലോ മുത്തങ്ങ വഴി ഗുണ്ടൽപേട്ടിലോ എത്താം.