smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
സ്വർണംകൊണ്ടും വെള്ളികൊണ്ടും പണിയെടുക്കുന്നവരുടെ മേല്നോട്ടം വഹിക്കുന്ന 'സുവർണാധ്യക്ഷൻ', അയാളുടെ കീഴിൽ 'സൗവർണികൻ', ധാന്യം, ക്ഷാരം, സ്നേഹം തുടങ്ങിയവയുടെ മേധാവിയായ 'കോഷ്ഠാഗാരാധ്യക്ഷൻ', വ്യാപാരച്ചരക്കുകളുടെ 'അർഘാന്തര' (വിലവ്യത്യാസ) വും പ്രിയാപ്രിയതയും നിർണയിക്കേണ്ട പണ്യാധ്യക്ഷൻ, വൃത്തിക്കും പുരരക്ഷയ്ക്കും വേണ്ട നടപടികൾ നടത്തുന്ന കുപ്യാധ്യക്ഷൻ, ആയുധങ്ങളുടെ തരവും പ്രമാണവും കാലവും വേതനവും ഫലനിഷ്പത്തിയും നിർണയിച്ച് അവയെ പണിയിക്കുന്ന 'ആയുധാഗാരാധ്യക്ഷൻ', കൃഷിതന്ത്രവും ഗുല്മവൃക്ഷായുർവേദവും പഠിച്ച് കാർഷികപ്രവർത്തനങ്ങൾക്കു നേതൃത്വം കൊടുക്കുന്ന 'സിതാധ്യക്ഷൻ', മദ്യനിർമ്മാണവിതരണങ്ങളുടെ തലവനായ 'സുരാധ്യക്ഷൻ' (എക്സൈസ്), പക്ഷിമൃഗമത്സ്യാദികളെ ബന്ധിക്കുകയോ ഹിംസിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവർക്ക് 'ഉത്തമസാഹസദണ്ഡം' കല്പിക്കുന്ന 'സൂനാധ്യക്ഷൻ' ജലഗതാഗതവകുപ്പ് മേധാവിയായ 'നാവാധ്യക്ഷൻ', മൃഗസംരക്ഷണവകുപ്പിലെ 'ഗോധ്യക്ഷൻ', തുരഗസേന, ഗജസേന, രഥസേന, പദാതി എന്നിവയുടെ അധിപതികളായ അശ്വാധ്യക്ഷൻ, ഹസ്ത്യധ്യക്ഷൻ, രഥാധ്യക്ഷൻ, പത്ത്യധ്യക്ഷൻ എന്നിവർ, 'പ്രണിധി'കൾ (രാജ്യാന്തരസ്ഥാനപതികൾ) തുടങ്ങിയ നിരവധി മേധാവികളുടെ കീഴിലാണ് രാജ്യഭരണഘടകങ്ങളായ വിവിധ വകുപ്പുകൾ സംഘടിക്കപ്പെട്ടിരുന്നത്.
രാജ്യതലസ്ഥാനത്തുള്ള 'അക്ഷപടലം' എന്ന സ്ഥാപനം വിലപ്പെട്ട രേഖകൾ സൂക്ഷിക്കുകയും എല്ലാ വകുപ്പുകളിലെയും കണക്കുകൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യാൻ നിയുക്തരായവരുടെ കേന്ദ്രമാണ് (records-cum-audit office).
രഹസ്യാന്വേഷണവകുപ്പുദ്യോഗസ്ഥന്മാർ സംസ്ഥൻമാരെന്നും  സഞ്ചാരികൾ എന്നും രണ്ടുതരത്തിലുണ്ടായിരുന്നു.
ഇവരുടെ കീഴിൽ 'സത്രി'കൾ (അപസർപ്പകന്മാർ), 'രസദ'ൻമാർ (ശത്രുക്കൾക്ക് വിഷം കൊടുക്കുന്നവർ), 'തീക്ഷ്ണ'ൻമാർ (ഏത് അറ്റകൈയും കാണിക്കുന്നവർ) എന്നിങ്ങനെ പലതരക്കാരുണ്ട്.
വലിയ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരുടെ പിന്നാലെ അവരുടെ പ്രവൃത്തിസ്ഥലങ്ങളിലും അന്തഃപുരങ്ങളിലും യഥേഷ്ടം സഞ്ചരിച്ച് രഹസ്യവസ്തുതകൾ കണ്ടുപിടിക്കാൻ ചാണക്യന്റെ സർക്കാർ സുന്ദരികളായ യുവതികളെ 'ഭിക്ഷുണി'കളായും 'പരിവ്രാജിക'കളായും അയയ്ക്കുന്ന പതിവും പ്രചാരത്തിലിരുന്നതായി അർഥശാസ്ത്രത്തിൽനിന്നും ഗ്രഹിക്കാം.
നീതിന്യായഭരണം
നീതിന്യായവിധികർത്താക്കളെ (ജഡ്ജിമാർ) 'ധർമസ്ഥ'ൻമാർ എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.
ധർമത്തിന് നിയമം എന്ന അർത്ഥം കൊടുത്ത് മനുസ്മൃതിയിലും ഈ സംജ്ഞ ഒരിടത്തു പ്രയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്.
(8:57). 'രാജപ്രണിധി' എന്ന 16-ാം പ്രകരണത്തിൽ പൌരജാനപദൻമാരുടെ കാര്യങ്ങളെ രാജാവ് നോക്കണമെന്നു പറയുന്നിടത്ത് രാജാവും ധർമസ്ഥന്റെ കടമകൾ ചെയ്തുവന്നിരുന്നതായി സൂചനയുണ്ട്.
നീതിന്യായ-ഭരണചരിത്രത്തിന്റെ പ്രാരംഭഘട്ടങ്ങളിൽ രാജാവുതന്നെ പ്രാഡ്വിവാകനായിരുന്നെന്നോ രാജാവ് മാത്രമേ പ്രാഡ്വിവാകനായിട്ടുണ്ടായിരുന്നുള്ളുവെന്നോ വരാവുന്നതാണ്.
അമാത്യപദവിയിലുള്ള മൂന്നു ധർമസ്ഥൻമാർ വീതം ജനപദസന്ധി (അതിർത്തി) യിലും സംഗ്രഹണ (പത്തു ഗ്രാമങ്ങളുടെ ആസ്ഥാനം) ത്തിലും ദ്രോണമുഖ (400 ഗ്രാമങ്ങളുൾപ്പെട്ട പ്രദേശത്തിന്റെ-ജില്ലയുടെ-തലസ്ഥാനം) ത്തിലും സ്ഥാനീയ (രാജ്യതലസ്ഥാനം) ത്തിലും വ്യവഹാരങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച കാര്യങ്ങൾ നോക്കണമെന്നു വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
വിവാദവിഷയമായ വസ്തുവിന്റെ മൂല്യം നിർണയിക്കുന്നതിനു 'കുശല'ന്മാർ വേണം.
വിവാഹം, വിവാഹമോചനം, ഋണബാദ്ധ്യത, ക്രയവിക്രയങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ സംബന്ധിച്ചു മാത്രമല്ല അവിഹിതമായ ദാസവിക്രയം ('സാഹസം' എന്ന പദമാണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്-sale of a slave),  അനുപ്രവേശം (trespass), കലഹം (affray), വാക്പാരുഷ്യം (defamation), പ്രഹതം (injury) മുതലായ ക്രിമിനൽ കുറ്റങ്ങൾക്കുള്ള നടപടിക്രമങ്ങളും ശിക്ഷാവിധികളും ഇതിലുണ്ട്.
അധികാരവൃത്ത- (Jurisdiction) ത്തിന് പുറത്തുള്ളതിന് 'ദേശച്ഛല'മെന്നും, കാലഹരണപ്പെട്ടതിനു 'കാലച്ഛല'മെന്നും ആണ് ഇതിൽ പ്രയോഗിച്ചിട്ടുള്ള സംജ്ഞകൾ.
വ്യവഹാരങ്ങളിൽ ഹാജരാകുന്ന സാക്ഷികളെ ദ്രഷ്ടാക്കളെന്നും  ഉപദ്രഷ്ടാക്കളെന്നും ശ്രോതാക്കളെന്നും ഉപശ്രോതാക്കളെന്നും വിളിക്കുന്നു.
വാദി-പ്രതികളോടും സാക്ഷികളോടും ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചാണ് ധർമസ്ഥൻ ന്യായനിർണയനം നടത്തുന്നത്.
പല സാക്ഷികൾ പരസ്പരവിരുദ്ധമായ മൊഴി നല്കുമ്പോൾ അവരിൽ ഭൂരിപക്ഷത്തിന്റെ അഭിപ്രായമോ ധർമസ്ഥനു നേരിട്ടു വിശ്വാസമുള്ളവരുടെ മൊഴികളോ ആണ് സ്വീകരിക്കപ്പെടുക.
ആഭ്യന്തരസുരക്ഷിതത്വം
'കണ്ടകശോധന' എന്ന നാലാം അധികരണത്തിൽ ജനങ്ങളുടെ 'യോഗക്ഷേമ'ങ്ങളെ ഉറപ്പുവരുത്തുന്നതിനുള്ള നടപടികളെപ്പറ്റിയാണു വിവരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
കണ്ടകങ്ങൾ (മുള്ളുകൾ) പോലെ ജനങ്ങൾക്ക് ദ്രോഹകാരികളായിട്ടുള്ള കാരുക്കൾ, വൈദേഹകന്മാർ തുടങ്ങിയവരെ അമർച്ച ചെയ്യാൻ പ്രദേഷ്ടാക്കൾ, സമാഹർത്തൃപ്രണിധികൾ, സ്ഥാനികന്മാർ, നാഗരികന്മാർ തുടങ്ങിയ പൊലീസുദ്യോഗസ്ഥന്മാരുടെ കടമകൾ ഇതിൽ വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
അഴിമതിക്കാരായ ഉദ്യോഗസ്ഥാനുദ്യോഗസ്ഥന്മാരെ തിരഞ്ഞുപിടിക്കുന്ന ജോലിയും ഇവരുടേതാണ്.
ഇക്കൂട്ടർ രഹസ്യമായി പ്രവർത്തിക്കേണ്ട വിധങ്ങൾ ധാരാളമായി വിശദീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
സിദ്ധന്മാർ, താപസന്മാർ, പ്രവ്രജിതന്മാർ, ചക്രചരന്മാർ (നാടുചുറ്റി സഞ്ചരിക്കുന്നവർ), ചാരണന്മാർ, പ്രച്ഛന്ദകന്മാർ (മായാവികൾ), കുഹകന്മാർ (ഇന്ദ്രജാലക്കാർ), കാർത്താന്തികന്മാർ (ജ്യോതിഷികൾ), നൈമിത്തികന്മാർ (നിമിത്തങ്ങൾ പറയുന്നവർ), ചികിത്സകന്മാർ, ഉൻമത്തന്മാർ, മൂകന്മാർ, ബധിരന്മാർ, ജഡന്മാർ (മൂഢരെന്ന് ഭാവിക്കുന്നവർ), അന്ധന്മാർ, വൈദേഹകന്മാർ (വ്യാപാരികൾ), കാരുക്കൾ (ശില്പികൾ), കുശീലവന്മാർ (നടന്മാർ), വേശന്മാർ (വേശ്യകളെ കൂട്ടിക്കൊടുക്കുന്നവർ), ശൗണ്ഡികന്മാർ (കള്ളുകടക്കാർ), ആപൂപികന്മാർ (പലഹാരക്കച്ചവടക്കാർ) തുടങ്ങിയവരുടെ വേഷം ധരിച്ച് ഈ ഗൂഢപുരുഷന്മാർ രാജ്യത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗത്തുമുള്ള 'ശൗചാശൗച'ങ്ങളെ കണ്ടുപിടിക്കാൻ സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കണം.
ഇവരെ പൊതുവേ 'ഗൂഢാജീവി'കൾ എന്നു പറയുന്നു.
പലതരം അപസർപ്പണവിധങ്ങളും ഇതിൽ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ധർമസ്ഥന്മാരെന്ന പ്രാഡ്വിവാകന്മാരും പ്രദേഷ്ടാക്കൾ എന്ന പൊലീസുദ്യോഗസ്ഥന്മാരും തമ്മിലുള്ള വിവേചനം ആധുനിക സിവിൽ-ക്രിമിനൽ പ്രവൃത്തിവിഭജനവുമായി ഏറെക്കുറെ സാമ്യം വഹിക്കുന്നു.
നിരപരാധികളെ ശിക്ഷിച്ചാൽ, അവരിൽ ചുമത്തുന്ന പിഴയുടെ മുപ്പതിരട്ടി രാജാവ് തന്നിൽ ചുമത്തി വരുണന് അർപ്പിച്ചശേഷം ബ്രാഹ്മണർക്കു വിതരണം ചെയ്താൽ മാത്രമേ 'ദണ്ഡാപചാരപാപം' ശമിക്കുകയുള്ളു.
വിദേശബന്ധങ്ങളും രാജ്യരക്ഷയും
സ്വാമി, അമാത്യൻ, ജനപദം, ദുർഗം, കോശം; ദണ്ഡം (യുദ്ധം), മിത്രം എന്നീ ഏഴെണ്ണമാണ് പ്രകൃതിസമ്പത്തുകൾ.
ഇവയിൽ ഓരോ സമ്പത്തിന്റെയും ഗുണങ്ങൾ വിവരിച്ചശേഷം രാജ്യത്തിന്റെ പ്രതിരോധത്തിന് അത്യാവശ്യമായിട്ടുള്ളത് ദുർഗവും ദണ്ഡവുമാണെന്നു പറയുന്നു.
അതിർത്തിസംരക്ഷണത്തിന് 'അന്തപാലൻമാരെ' നിയോഗിക്കണം.
ഗജതുരഗരഥപദാതിസേനകൾക്കു പ്രത്യേകം മേധാവികൾ ('അനേകമുഖ്യ'ന്മാർ) വേണം.
ബ്രാഹ്മണരുൾപ്പെടെയുള്ള എല്ലാ വർണങ്ങളിൽനിന്നും ആളെ ചേർത്താണ് സൈന്യസംവിധാനം നടത്തേണ്ടത്.
സേനാബലത്തെ ആറായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു: മൗലബലം (സ്ഥിരപട്ടാളം), ഭൃതകബലം (പ്രത്യേകാവശ്യങ്ങൾക്ക് സംഘടിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്), ശ്രേണീബലം (സ്ഥിരമായി മറ്റു തൊഴിലുകളിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവരെ യുദ്ധത്തിനു നിയോഗിക്കുന്നത്), മിത്രബലം (ബന്ധുക്കൾ നല്കുന്ന സൈന്യം), അമിത്രബലം (ശത്രുവിനെ ജയിച്ച് കീഴടക്കിയ പട്ടാളം), ആടവികബലം (യാത്രയിൽ വഴി കാണിക്കാനുള്ള നാസീരപങ്ക്തി).
പട്ടാളത്തിൽ പത്ത് സേനാംഗങ്ങൾക്ക് (അതായത് പത്ത് ഹസ്തികൾ, പത്ത് അശ്വങ്ങൾ, പത്ത് രഥങ്ങൾ, പത്ത് പദാതികൾ) പതിയായിട്ടുള്ളവൻ പദികനും, പത്ത് പദികന്മാർക്കുള്ള നേതാവ് സേനാപതിയും, പത്ത് സേനാപതികളുടെ മേധാവി നായകനും ആണ്.
സൈന്യവിന്യസനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും മുൻപിൽ നായകനും ഏറ്റവും പിന്നിൽ സേനാപതിയും നടക്കുന്നു.
പട്ടാളത്തിന്റെ നിശ്ചയദാർഢ്യത്തെയും സത്യസന്ധതയെയും പരിശോധിക്കാനും പരീക്ഷിക്കാനും ചാരവൃത്തി നടത്തിക്കൊണ്ട് സ്ത്രീകളും വേശ്യകളും ശില്പികളും നടന്മാരും സൈനികവൃത്തരും സൈന്യത്തിന്റെ കൂടെത്തന്നെ ഉണ്ടായിരിക്കേണ്ട ആവശ്യവും ഊന്നിപ്പറയുന്നുണ്ട്.
ആയുധങ്ങളുടെ പ്രയോഗവിഷയങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരണങ്ങളും അവിടവിടെ കാണാം.
വിദേശനയത്തെ നിയമനം ചെയ്യുന്ന വ്യവസ്ഥകളെ 'ഷാഡ്ഗുണ്യ' സിദ്ധാന്തത്തിൽ കൗടില്യൻ ഒതുക്കിയിരിക്കുന്നു.
സന്ധി (സാമ്പത്തികക്കരാറുകൾ), വിഗ്രഹം (ദ്രോഹാചരണം), ആസനം (സന്ധിവ്യവസ്ഥാലംഘനം), യാനം (ശക്തിവികസനം),  സംശ്രയം (തന്നെയോ തന്റെ ദ്രവ്യങ്ങളെയോ അപരന് അധീനമാക്കുക), ദ്വൈധീഭാവം (സന്ധിവിഗ്രഹങ്ങളെ രണ്ടിനെയും കൊള്ളുക) എന്നിവയാണ് ഷാഡ്ഗുണ്യങ്ങൾ.
പരസ്പരബന്ധങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിലും ഛേദിക്കുന്നതിലും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട പന്ത്രണ്ടുതരം രാജാക്കന്മാരെക്കുറിച്ച് ഇതിൽ വിവരിക്കുന്നുണ്ട്: (1) വിജിഗീഷു (ആത്മസമ്പത്തും ദ്രവ്യപ്രകൃതി സമ്പത്തുകളും നിറഞ്ഞ ആക്രമണസന്നദ്ധൻ); (2) അരി (തൊട്ടടുത്തു കിടക്കുന്ന രാജ്യത്തിലെ രാജാവ്); (3) മിത്രം (അതിന്നടുത്ത ഭൂമിയുടെ അധിപതി); (4) അരിമിത്രം (ശത്രുവിന്റെ ബന്ധു); (5) മിത്രമിത്രം; (6) അരിമിത്രമിത്രം; (7) പാർഷ്ണിഗ്രാഹൻ (പിന്നിൽ നിന്നുകൊണ്ട് കാൽമടമ്പുകളെ പിടിച്ചുവലിക്കുന്ന അരിമിത്രം); (8) ആക്രന്ദൻ (വിജിഗീഷുവിന്റെ ബന്ധു); (9) പാർഷ്ണിഗ്രാഹാസരൻ (10) ആക്രന്ദാസരൻ (വിജിഗീഷുമിത്രമിത്രം); (11) മധ്യമൻ (വിജിഗീഷുവിന്റെ ബന്ധു); (12) ഉദാസീനൻ (നിഷ്പക്ഷൻ).
'രാജമണ്ഡല'ത്തെ പന്ത്രണ്ടായി വിഭജിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഈ വർഗീകരണം, ഒരു രാജ്യം മറ്റു ചില സഖ്യശക്തികളോടൊത്ത് സമീപജനപദങ്ങളുടെ മേൽ ആധിപത്യം സ്ഥാപിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന സാധ്യതയെ വിഭാവനം ചെയ്തുകൊണ്ടുള്ളതാണ്.
അക്കാലത്തെ നന്ദ-മൌര്യവംശങ്ങളുടെ ചരിത്രം ഇത്തരം ഒരു വിഭജനത്തിനു ചാണക്യനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു എന്നു വേണം വിചാരിക്കുക.
വിദേശരാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കാനും അവയുമായി കൂടിയാലോചനകൾ നടത്താനും നിസ്രഷ്ടാർഥന്മാർ, പരിമിതാർഥന്മാർ, ശാസനാഹരന്മാർ എന്നിങ്ങനെ മൂന്നുതരം 'ദൂതൻ' (സ്ഥാനപതി) മാരെ നിയോഗിക്കേണ്ടതിനെപ്പറ്റിയും വിവരിക്കുന്നുണ്ട്.
അവർക്കോരോരുത്തർക്കുമുള്ള കർത്തവ്യാധികാരങ്ങളും എടുത്തുപറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
യുദ്ധം ചെയ്യുന്ന അണികൾക്കു പുറകിൽ ചികിത്സകന്മാർ ശസ്ത്രങ്ങളും യന്ത്രങ്ങളും മരുന്നുകളും എണ്ണകളും വസ്ത്രങ്ങളും കൈയിലെടുത്തും, സ്ത്രീകൾ അന്നപാനോപകരണങ്ങളേന്തിയും പ്രോത്സാഹനവചസ്സുകൾ പറഞ്ഞും എപ്പോഴും ഉണ്ടാകണമെന്നു സാംഗ്രാമികാധികരണത്തിൽ പ്രത്യേകം നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
സാമ്രാജ്യത്വപ്രവണതകളെ ഉണർത്തത്തക്കവണ്ണം ആക്രമണത്തെയും ശത്രുജയത്തെയും ഉത്തമമാതൃകകളായി പ്രകീർത്തിക്കുന്ന ഒരു ഗ്രന്ഥമാണ് അർത്ഥശാസ്ത്രം എന്ന് ഇതിൽ നിന്നെല്ലാം തെളിയുന്നു.
അർത്ഥശാസ്ത്രം മുഖ്യമായും രാഷ്ട്രമീമാംസയെയും രാജധർമങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള ഒരു പ്രമാണഗ്രന്ഥമാണെങ്കിലും സമൂഹഘടനയെയും ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളെയും പറ്റി പല വിവരങ്ങളും അതിൽ നിന്നും ലഭിക്കുന്നുണ്ട്.
രാഷ്ട്രീയ കാര്യങ്ങളിലെന്നപോലെ സാമൂഹിക മര്യാദകളെ സംബന്ധിച്ച പ്രശ്നങ്ങളിൽ നിഷ്കൃഷ്ടമായ വ്യവസ്ഥകളെന്തെങ്കിലും ചെയ്യാൻ കൗടില്യൻ ഇതിൽ താത്പര്യം കാണിച്ചിട്ടില്ല എന്നതു ശരിതന്നെ; പക്ഷേ, താൻ ചുറ്റുപാടും കണ്ട സാമൂഹ്യജീവിതത്തിന്റെ ഒരു പ്രതിഫലനംകൂടിയായി ഈ കൃതിയെ സംവിധാനം ചെയ്യാൻ ഇദ്ദേഹത്തിനു കഴിഞ്ഞു.
വേദേതിഹാസങ്ങളിൽ വ്യവസ്ഥപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന വർണാശ്രമധർമങ്ങൾ ശരിക്കും ദീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടോ എന്നു നോക്കാനും, കർത്തവ്യലോപം വരുന്നിടങ്ങളിൽ അതുമാറ്റി ധർമത്തിന്റെ നിഷ്കൃഷ്ടമായ പ്രയോഗം ഉറപ്പുവരുത്താനും ബാധ്യസ്ഥൻ രാജാവാണ് (രാഷ്ട്രം).
ചാതുർവർണ്യത്തിൽ ഏറ്റവും മേലേക്കിടയിൽ നില്ക്കുന്നതു ബ്രാഹ്മണൻ തന്നെ.
വിജ്ഞാനവിതരണം, പൗരോഹിത്യം, ബുദ്ധിപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവയോടൊപ്പം ബ്രാഹ്മണർ സൈനികസേവനവും നടത്തിവന്നു.
മന്ത്രിപദം, ദേശാന്തരദൌത്യം തുടങ്ങിയവയും ഇവരിൽ നിക്ഷിപ്തമായിരുന്നു.
ചതുർവർണങ്ങളിലുൾപ്പെട്ട ശൂദ്രരെ അർത്ഥശാസ്ത്രം ആര്യസമുദായങ്ങളുടെ ഗണനയിലാണുൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
അനാര്യവർണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെട്ടതായി ഇതിൽ എണ്ണിപ്പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ചണ്ഡാലൻ, മ്ളേച്ഛൻ, ശ്വപാകി, അന്താവസായി, പാഷണ്ഡൻ, പാഷണ്ഡാവാസൻ തുടങ്ങിയവരെ അടിമകളായി (ദാസന്മാർ) ക്രയവിക്രയം ചെയ്യാമെങ്കിലും, ശൂദ്രനുൾപ്പെടെയുള്ള ആര്യന്മാരെ ഇങ്ങനെ കച്ചവടച്ചരക്കുകളാക്കരുതെന്ന് വിലക്കിയിട്ടുണ്ട് (ആര്യപ്രാണമപ്രാപ്തവ്യവഹാരം ശൂദ്രം വിക്രയാധാനം നയതഃ സ്വജനസ്യദ്വാദശപണോ ദണ്ഡഃ..........നത്വേവാര്യസ്യ ദാസഭാവഃ).
ആര്യന്മാരെയും അനാര്യന്മാരെയും കുറിച്ചുള്ള ഈ പരാമർശനങ്ങളോടൊപ്പം പല സങ്കരജാതികളെയും, 'ആടവികൻ' തുടങ്ങിയ ചില ഗിരിവർഗജനതകളെയും പറ്റി കൌടില്യൻ പറയുന്നുണ്ട് (ഈ പർവതവാസികളെക്കൊണ്ട് സംഘടിപ്പിക്കപ്പെട്ട സൈന്യദളമാണ് അടവീബലം).
ബാഹീരികൻ, ദ്വാരബാഹീരികാദേയൻ തുടങ്ങിയവർ ഒരുവിഭാഗം നാടോടിവർഗം (Nomads) ആയിരുന്നെന്ന് വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടുന്നു.
മോഷണം, കവർച്ച, അഗമ്യഗമനം തുടങ്ങിയവ നടത്തിയ ബ്രാഹ്മണരെ 'മാനവ'ന്മാർ എന്നും മറ്റു കാരണങ്ങളാൽ ജാതിഭ്രംശം സംഭവിച്ചവരെ 'വ്രാത്യ'ന്മാർ എന്നും അക്കാലത്ത് പറഞ്ഞുവന്നു.
വിവാഹം, വിവാഹമോചനം, ഭാര്യാഭർത്തൃബന്ധം, വൈധവ്യം, പിന്തുടർച്ചാവകാശം തുടങ്ങിയവയെപ്പറ്റിയുള്ള നിയമവ്യവസ്ഥകൾക്കും ക്ഷേത്രാരാധന, മദ്യപാനം, പൊതുഭക്ഷണശാലകൾ, ആഭരണധാരണം, നൃത്തനാടകങ്ങൾ, വ്യായാമം, ഭിക്ഷാടനം തുടങ്ങിയവയുടെ വിവരണങ്ങൾക്കും അർത്ഥശാസ്ത്രം ധാരാളം സ്ഥലം വിനിയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഇതിൽ എണ്ണിപ്പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ദേവീദേവന്മാർ അപരാജിത, അപ്രതിഹതൻ, ജയന്തൻ, വൈജയന്തൻ, ശിവൻ, വൈശ്രവണൻ, അശ്വിനീദേവകൾ, ശ്രീഭഗവതി, മദിര (വാരുണീദേവി) എന്നിവർ മാത്രമാണ്; ഇവർക്കു വേണ്ട ദേവാലയശില്പങ്ങളെ മാത്രമേ പ്രാധാന്യം നല്കി വിവരിച്ചിട്ടുള്ളു; എന്നാൽ, നഗരദുർഗത്തിൽ വടക്കുമുതലാരംഭിക്കുന്ന നാലു പ്രധാന ഗോപുരദ്വാരങ്ങളിലെ അധിഷ്ഠാനമൂർത്തികൾ ബ്രഹ്മാവും ഇന്ദ്രനും യമനും സേനാപതി(സുബ്രഹ്മണ്യൻ)യുമായിരിക്കുമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
വരുണൻ, നാഗരാജാവ്, സങ്കർഷണൻ എന്നീ ദേവതകളെയും ദേശദേവത, നഗരദേവത, രാജദേവത എന്നീ പരദൈവങ്ങളെയും ദേവവൃഷം, ദേവപശു എന്നീ പൂജ്യമൃഗങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ വിഗ്രഹാരാധനാപ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ വികസനത്തിൽ ഒരു പ്രത്യേക ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നതായി കണക്കാക്കാം.
അർത്ഥശാസ്ത്രവും രാജാവും
കൗടിലീയാർത്ഥശാസ്ത്രം വിവർത്തിതരൂപത്തിലും വ്യാഖ്യാനങ്ങളോടുകൂടിയും യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ പ്രചരിച്ചു തുടങ്ങിയ നാൾമുതൽ ഇതിലെ സിദ്ധാന്തങ്ങളും ആധുനികരാഷ്ട്രമീമാംസാതത്ത്വങ്ങ-ളും തമ്മിൽ താരതമ്യപഠനം നടത്താനുള്ള ഒരു പ്രവണത പാശ്ചാത്യചിന്തകന്മാരിൽ വർദ്ധമാനമായി കാണപ്പെട്ടുവരുന്നു.
ജർമൻപണ്ഡിതനായ എച്ച്. യാക്കോബി 1911-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു അർത്ഥശാസ്ത്രപഠനത്തിൽ (Zur Fruhge schichte des Indi sehen Philosophie) കൌടില്യനെ ജർമൻ രാഷ്ട്രതന്ത്രജ്ഞനായ ബിസ്മാർക്കും (1815-98) ഇംഗ്ളീഷ് ദാർശനികനായ തോമസ് ഹോബ്സും (1588-1679) ഇറ്റാലിയൻ രാഷ്ട്രമീമാംസാപണ്ഡിതനായ നിക്കോളോ മാക്കിയവെല്ലി (1469-1527)യുമായി മാത്രമല്ല നീതിസാര കർത്താവായ കാമന്ദകനുമായും താരതമ്യപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഇവർ തമ്മിലുള്ള സാമ്യം നാലു മുഖ്യഘടകങ്ങളിൽ ദൃശ്യമാണെന്നു ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു:
(1) മനുഷ്യനെ ഭരിക്കുന്നത് യുക്തിവിചാരമല്ല, ക്ഷണിക വികാരങ്ങളാണ്; ദണ്ഡ (ശിക്ഷാ) വ്യവസ്ഥകൾ ഉണ്ടാകാൻ ഇതാണ് കാരണം; (2) രാഷ്ട്രങ്ങൾ തമ്മിൽ എപ്പോഴും ശത്രുതയിലും അവിശ്വാസത്തിലും വർത്തിക്കുന്നു; ബലപ്രയോഗവും ചതിയും ഉപജാപങ്ങളുമുണ്ടാകുന്നത് ഇതുകൊണ്ടാണ്; (3) മതവിശ്വാസങ്ങൾക്കും വ്യക്തിപരമായ ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങൾക്കും ഭരണക്രമത്തിൽ സ്ഥാനമില്ല; (4) രാജവാഴ്ചയാണ് ഏറ്റവും നല്ല ഭരണസമ്പ്രദായം.
പ്രാചീന യവനചരിത്രകാരനായ തൂസിഡൈഡസു (ഏകദേശം ബി.സി. 464-404) മായി കൗടില്യനെ താരതമ്യപ്പെടുത്തുന്ന പണ്ഡിതന്മാരുമുണ്ട്.
ഏറെക്കുറെ 18 ശതാബ്ദങ്ങളുടെ അന്തരമുണ്ടെങ്കിലും ചാണക്യനും മാക്കിയവെല്ലിയും പ്രതിപാദനത്തിനു തിരഞ്ഞെടുത്ത വിഷയങ്ങളിലും അവർ ജീവിച്ച ചരിത്ര പശ്ചാത്തലങ്ങളിലും പല സാജാത്യങ്ങളും ദൃശ്യമാണെന്നു മിക്ക ആധുനിക ചിന്തകന്മാരും സമ്മതിച്ചിട്ടുണ്ട്. 'ഇന്ത്യയിലെ മാക്കിയവെല്ലി' എന്ന് പാശ്ചാത്യ ചരിത്രകാരന്മാർ ചാണക്യനെ വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്.
ഏതു സന്ദർഭത്തിലും പ്രായോഗികവും സാധുവുമെന്നു സമർത്ഥിക്കാവുന്ന സത്യങ്ങൾ മാത്രമേ മാക്കിയവെല്ലിയുടെ രാജാവിലും കൗടില്യന്റെ അർത്ഥശാസ്ത്രത്തിലും ഉള്ളു.
തങ്ങൾക്ക് അറിയാൻ ഇടയായതും ബോധ്യപ്പെട്ടതുമായ രാഷ്ട്രീയ സത്യങ്ങൾ ആത്മവഞ്ചന കൂടാതെ പരസ്യമായി വിളിച്ചുപറയാൻ ധൈര്യപ്പെട്ട അതികായന്മാരാണ് ഇവർ രണ്ടുപേരും.
ഗ്രീക്ക് ആക്രമണങ്ങളിൽ നിന്നും വിമോചിതയായി, ശക്തനായ ഒരു രാജാവിന്റെ കീഴിൽ ഒരഖണ്ഡഭാരതം ഐശ്വര്യസമൃദ്ധമായി രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അഭിവാഞ്ഛ അർത്ഥശാസ്ത്രപ്രണയനത്തിന്റെ പിന്നിൽ കൌടില്യനുണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ, ഫ്രഞ്ചുകാരുടെയും സ്പെയിൻകാരുടെയും നുകങ്ങളിൽനിന്നും രക്ഷപ്പെട്ട ഒരു ഇറ്റാലിയൻ രാഷ്ട്രത്തിന്റെ സൃഷ്ടി മാക്കിയവെല്ലിയുടെ രാജാവിന്റെ ലക്ഷ്യമായിരുന്നു.
എന്നാൽ സാദൃശ്യങ്ങൾ ഇവിടെ അവസാനിക്കുന്നു.
ചരിത്രസംഭവങ്ങളെ ഉറ്റുനോക്കി, അതിൽ നിന്നും പല പാഠങ്ങളും പഠിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ചരിത്രപരമായ ഒരു രചനാപദ്ധതിയാണ് രാജാവിന്റെ പിന്നിലുള്ളത്.
തന്റെ വാദഗതികളെയെല്ലാം യഥാർത്ഥത്തിൽ നടന്നതും നടക്കുന്നതുമായ സംഭവങ്ങൾകൊണ്ട് മാക്കിയവെല്ലി നിസ്സന്ദേഹം സമർത്ഥിക്കുന്നുണ്ട്; അതേസമയം അർത്ഥശാസ്ത്രം ചരിത്രഗതിയെ തിരിഞ്ഞുനോക്കുന്നതേയില്ല; കൌടില്യൻ ചരിത്രത്തിന്റെ നേരെ കണ്ണടച്ചുവെന്നല്ല ഇതിനർഥം.
സംഭവ്യമായ പല രാഷ്ട്രീയ പ്രതിഭാസങ്ങളെയും കുറിച്ച് വിഭാവന ചെയ്യുകയും അവയെ നേരിടേണ്ട പദ്ധതികളെ നിർദ്ദേശിക്കുകയും ചെയ്യുകയാണ് കൗടില്യന്റെ വഴി.
ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മനനമണ്ഡലത്തിൽ പ്രതിഫലിച്ച സംഭവഗതികൾ  അന്നും പില്ക്കാലത്തും ഇന്ത്യയിൽ-പുറത്തും-ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നുള്ളതിൽ സംശയിക്കാനില്ല.
എന്നാൽ ഇദ്ദേഹം വെറുമൊരു സ്വപ്നജീവിയായിരുന്നില്ല.
ധർമ്മശാസ്ത്രവും അർത്ഥശാസ്ത്രവും എന്ന പ്രബന്ധത്തിൽ എം.വിന്റേണിറ്റ്സ് പറയുന്നു: 'പലഘട്ടങ്ങളിലും ഒരു യാഥാസ്ഥിതിക ബ്രാഹ്മണനെന്നും മതാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ അനുവർത്തനത്തിനു ശാഠ്യം പിടിക്കുന്നവനെന്നും അർത്ഥശാസ്ത്രത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും തെളിയിക്കുന്ന അതേ കൌടില്യൻ തന്നെ..... മതസങ്കല്പങ്ങളുടെ ദുരുപയോഗങ്ങളെന്നും മനുഷ്യവിശ്വാസങ്ങളുടെ നേരെയുള്ള അവസ്കന്ദനമെന്നും പറയേണ്ട കാര്യങ്ങളെ തിരസ്കരിക്കുന്നതിനുവേണ്ട പ്രായോഗിക തന്ത്രോപായങ്ങൾ ശുപാർശ ചെയ്യാൻ ഒരു മനസ്സാക്ഷിക്കുത്തും കാണിക്കുന്നില്ലെന്നുള്ളത് അസാധാരണമായിരിക്കുന്നു.'
പ്രായോഗിക രാഷ്ട്രതന്ത്രജ്ഞൻമാരെക്കുറിച്ചു പറയുമ്പോൾ ഇതിൽ അസാധാരണ സന്ദർഭങ്ങളിൽ അസാധാരണ നടപടികൾ കൈക്കൊള്ളേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയെ അംഗീകരിച്ച്, അവ സിദ്ധാന്തതലത്തിലേക്കുയർത്തി പ്രചരിപ്പിക്കാൻ സഫലമായി ഉദ്യമിക്കുകയേ കൗടില്യൻ അർത്ഥശാസ്ത്രത്തിൽ ചെയ്തിട്ടുള്ളു.
അർത്ഥശാസ്ത്രവും ഇന്ത്യയും
ഈ പ്രാമാണിക ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ പഴയ താളിയോലപ്പകർപ്പുകൾ വളരെ വിരളമായി മാത്രമേ കണ്ടുകിട്ടാനുള്ളു എന്നതുകൊണ്ട് ഭാരതീയർ ഇതിലെ സിദ്ധാന്തങ്ങളെ നിരാകരിക്കുകയാണ് ചെയ്തത് എന്ന് ഒരു വാദമുണ്ട്.
ഒരുവേള ജീവിത മണ്ഡലങ്ങളിലെല്ലാം സദാചാരമൂല്യങ്ങൾക്കു മാത്രം ഊന്നൽകൊടുക്കുന്ന ഒരുവിഭാഗം പണ്ഡിതന്മാർ ഇതിനെ നിരുപാധികം അംഗീകരിച്ചുകാണാനിടയില്ല എന്നതു ശരിയായിരിക്കാമെങ്കിലും ( അശ്വഘോഷൻ ബുദ്ധചരിതത്തിൽ അർത്ഥശാസ്ത്രത്തെ നിശിതമായി വിമർശിക്കുന്നുണ്ട്), ഇതിന്റെ പദവിക്ക് സാരമായ ഊനം തട്ടിയിട്ടുണ്ടെന്നു കരുതാൻ പാടില്ല.
മഹായാന ബുദ്ധമതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലൊന്നായ ലങ്കാവതാരസൂത്രം കൗടില്യനെ ഒരു ഋഷിയായി ബഹുമാനിക്കുന്നു; ചൈനീസ് സഞ്ചാരിയായ ഇ-ത്സിങ്ങിന്റെ (എ.ഡി. 6-7 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) പ്രശംസയ്ക്കു പാത്രമായ ആര്യശൂരന്റെ ജാതകമാല എന്ന ബുദ്ധമതഗ്രന്ഥം അർത്ഥശാസ്ത്രസിദ്ധാന്തങ്ങളോടുള്ള ആധമർണ്യം എടുത്തുപറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
ദിഗംബരജൈനപണ്ഡിതനായ സോമദേവൻ (എ.ഡി. 10-ാം നൂറ്റാണ്ട്) തന്റെ നീതിവാക്യാമൃതത്തിൽ കൌടില്യനെ 'നയവിത്ത്' എന്നു ശ്ളാഘിക്കുന്നു.
അതുപോലെ ദണ്ഡി ദശകുമാരചരിതത്തിലും വിശാഖദത്തൻ മുദ്രാരാക്ഷസം നാടകത്തിലും കൗടില്യന്റെ രാഷ്ട്രമീമാംസാ പാണ്ഡിത്യത്തെക്കുറിച്ചു പരാമർശിക്കുന്നതു ഭക്ത്യാദരപൂർവമാണ്.
വിവർത്തനങ്ങളും പഠനങ്ങളും
കൗടിലീയാർത്ഥശാസ്ത്രത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ മുദ്രിതപാഠം പുറത്തുവന്നത് 1909-ൽ മൈസൂറിൽ നിന്നുമായിരുന്നു.
ആർ. ശ്യാമശാസ്ത്രി പ്രസാധനം ചെയ്ത ഈ കൃതി അന്നുമുതൽ ഇന്ത്യയിലും പുറത്തുമുള്ള നിരവധി പണ്ഡിതന്മാരെ ആകർഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
ഇതിനു പല യൂറോപ്യൻ ഭാഷകളിലും വിവർത്തനങ്ങളായും ഭാഷ്യങ്ങളായും ഭാഗികവും സമഗ്രവുമായ പഠനങ്ങളായും പലതരത്തിലുള്ള പുനഃസൃഷ്ടികൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.
ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷയിൽ എം. വല്ലാവ്രിയും ( II Primo Adhikarana del, 1915) ,  ഇംഗ്ളീഷിൽ ആർ. ശ്യാമശാസ്ത്രിയും (1915), ആർ.പി. കാങ്ലേയും (1963), ജർമനിൽ ജെ. ജോളിയും (Das attindische Buch von Welt und Staatsleben;Das Arthacastra des Kavtilya, 1925-26) , റഷ്യനിൽ വി.ഐ. കല്യനോവും ( Arthasatra ili navaka politiki, 1959) ആണ് വിവർത്തനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുള്ളത്.
ബിബ്രിലോയ് ർ, എ. ഹില്ലിബ്രാൻഡ്, ഒ. സ്റ്റീൻ, സ്റ്റെൻകൊനോഫ്, എഫ്. വിൽഹെം, എൻ.എൻ.ലാ, എൽ.റിനൗ, ഐ.പി. ബെയ്കോഫ്, എച്ച്.ബർജർ, ജെ.കാർപന്റിയർ, പി.എസ്. ഗർടൺ, സി. ഡബ്ള്യു, ഗുർണർ, എച്ച്.ജാക്കോബി, ഇ.
എച്ച്. ജോൺസ്റ്റൺ, എ.ബി. കീത്ത്, ഡബ്ള്യു.റൂബൻ, വി. സൻഡേഴ്സ്, എൽ. സ്റ്റേൺബാക്ക് തുടങ്ങിയ നിരവധി യൂറോപ്യൻ പണ്ഡിതന്മാർ ഈ പുസ്തകത്തെ സമഗ്രമായോ പ്രത്യേക വിഷയങ്ങളെടുത്തോ അഗാധപഠനത്തിനു വിധേയമാക്കുകയും പല പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾവഴി ഇതിലെ സിദ്ധാന്തങ്ങൾ രാജ്യാന്തരങ്ങളിൽ പ്രചരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ബംഗാളിയിൽ രാധാഗോവിന്ദബസകും (1950) ഗുജറാത്തിയിൽ ജയ്സുഖ്റായ് ജോഷിപുരയും (1930) ഹിന്ദിയിൽ പ്രാൺനാഥ് വിദ്യാലങ്കാർ (1923), ഉദയവീരശാസ്ത്രി (1925), ഗംഗാപ്രസാദ്ജി ശാസ്ത്രി (1940), ദേവ്ദത്തശാസ്ത്രി (1957), വാചസ്പതിഗെയ്രോള (1962) എന്നിവരും മറാഠിയിൽ ജെ.എസ്. കരൻഡികർ, ബി.ആർ. ഹിവർഗം വൊൺകർ എന്നിവർ ചേർന്നും (1927-29), ഒറിയയിൽ അനന്തരാമകരശർമയും (1963-64), തമിഴിൽ എം.കെ. ചെട്ടിയാരും പി.എസ്. രാമാനുജാചാരിയും ചേർന്നും (1955) തെലുഗുവിൽ എം.വെങ്കിടരംഗയ്യയും എ. വെങ്കിടാശാസ്ത്രിയും ചേർന്നും (1923) കൌടിലീയാർത്ഥശാസ്ത്രം വിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
യൂറോപ്യൻ ഭാഷകളിലെന്നപോലെ ഈ ഗ്രന്ഥത്തെ ആസ്പദമാക്കി വിവിധ ഭാരതീയ ഭാഷകളിൽ നടത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഗവേഷണപഠനങ്ങൾ കനപ്പെട്ട നിരവധി ഗ്രന്ഥങ്ങളായും പ്രബന്ധങ്ങളായും പുറത്തുവന്നിട്ടുണ്ട്.
ഇതിലെ അധികരണങ്ങളിലുൾപ്പെട്ട വ്യത്യസ്ത വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചു രചിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഉപന്യാസങ്ങളും 'അർത്ഥശാസ്ത്രസാഹിത്യ' സമ്പത്തിന്റെ മുഖ്യഘടകങ്ങളാണ്.
സംസ്കൃതത്തിൽ ഇതിനുണ്ടായിട്ടുള്ള എണ്ണപ്പെട്ട വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ ഭട്ടസ്വാമിയുടെ പ്രതിപദപഞ്ചിക, ഭിക്ഷുപ്രഭമതിയുടെ ജയമംഗള, മാധവയജ്വാവിന്റെ നയചന്ദ്രിക എന്നിവയാണ്.
ഒരുവേള കൗടിലീയാർത്ഥശാസ്ത്രത്തിന് ഉണ്ടായിട്ടുള്ള ആദ്യത്തെ അന്യഭാഷാവിവർത്തനം മലയാളത്തിലേതായിക്കൂടെന്നില്ല.
മലയാളസാഹിത്യത്തിന്റെയെന്നല്ല, അതിലെ ഗദ്യസാഹിത്യശാഖയുടെ തന്നെ വളർച്ചയുടെ പ്രഥമവികസ്വരഘട്ടത്തെക്കുറിക്കുന്ന ഒരു അസുലഭകൃതിയാണ് എ.ഡി. 9 മുതൽ 12 വരെയുള്ള നൂറ്റാണ്ടുകൾക്കിടയിൽ രചിച്ചതെന്നു കരുതപ്പെടുന്ന ഭാഷാകൗടലീയം.
അർത്ഥശാസ്ത്രത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഏഴധികരണങ്ങൾ മാത്രമേ ഇതിൽ ഭാഷാന്തരം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുള്ളു. 'ഇനി അധ്യക്ഷൻ കൺപാൻ വരും കാലമാവിതു, ആടിത്തിങ്കൾ വരുവിതു', 'രാജാവിനുടയ ഭാഗ്യമെല്ലോ കാട്ടിലിരുന്ന എങ്കളൈയും രക്ഷിക്കിന്റിതു എന്റുചൊല്ലി രാജാവിന്ന് പടും കൂറ് താങ്കളുപയോഗിപ്പിതില്ലേ' എന്നു തുടങ്ങിയ ആദിമഭാഷാഗദ്യരൂപങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഈ കൃതി രാമവർമ അപ്പൻതമ്പുരാൻ കൊച്ചി ഭാഷാപരിഷ്കരണ കമ്മിറ്റിയുടെ അദ്ധ്യക്ഷനായിരിക്കുന്ന കാലത്ത് (1930-40) മുദ്രിതമായി.
മഹാമഹോപാധ്യായ ടി. ഗണപതി ശാസ്ത്രി ശ്രീമൂലം വ്യാഖ്യാന ത്തോടുകൂടി മൂന്നു ഭാഗങ്ങളായി അർത്ഥശാസ്ത്രം തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നും പ്രസിദ്ധം ചെയ്തു (1924-25).
കെ. സാംബശിവശാസ്ത്രി ഇതിന്റെ ഒന്നാമത്തെയും (1930) രണ്ടാമത്തെയും (1938) ഭാഗങ്ങളും വി.എ. രാമസ്വാമി ശാസ്ത്രി മൂന്നാമത്തെ ഭാഗവും (1945) മലയാള വ്യാഖ്യാനങ്ങളോടുകൂടി പിന്നീട് തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നും പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.
അർത്ഥശാസ്ത്ര ത്തിനു മലയാളത്തിലുണ്ടായിട്ടുള്ള മറ്റൊരു മുഖ്യവിവർത്തനം കെ. വാസുദേവൻമൂസ്സതിന്റേത് (കെ.വി.എം.) ആണ് (1935).
ഇതിന്റെ രണ്ടാം പതിപ്പ് എൻ.വി. കൃഷ്ണവാരിയർ പുനഃപ്രസാധനം ചെയ്തു (1961).
പഴയ കൗടലീയംഗദ്യ ത്തിന്റെ 4-7 അധികരണങ്ങൾ മാത്രം കെ. എൻ. എഴുത്തച്ഛൻ പ്രസാധനം ചെയ്തു ചെന്നൈയിൽനിന്നും പ്രകാശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട് (1960).
നോ: കൗടല്യൻ; മാക്കിയവെല്ലി; രാജാവ് അർത്ഥശാസ്ത്രത്തെക്കുറിച്ചു എം.ജി.എസ്. നാരായണന്റെ പഠനം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
കേരളത്തിൽ ലഭ്യമായ നീതിശാസ്ത്ര ഗ്രന്ഥങ്ങളും അവയെക്കുറിച്ചു പിൽക്കാലത്തുണ്ടായ പഠനങ്ങളെയും ആറ്റുകാൽ ശങ്കരപ്പിള്ളയുടെ ഹിന്ദുശാസ്ത്രസാരസംഗ്രഹം പഠനവും ഡൊണാൾഡ് ആർ. ഡേവിസിന്റെ നീതിസാര പഠനങ്ങളും പ്രസിദ്ധീകൃതമായിട്ടുണ്ട്.
കടപ്പാട്: കേരള സർക്കാർ ഗ്നൂ സ്വതന്ത്ര പ്രസിദ്ധീകരണാനുമതി പ്രകാരം ഓൺലൈനിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാളം സർ‌വ്വവിജ്ഞാനകോശത്തിലെ അർത്ഥശാസ്ത്രം എന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം ഈ ലേഖനത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.
↑ എം.ജി.എസ്. നാരായണൻ, അർത്ഥശാസ്ത്രം, വള്ളത്തോൾ വിദ്യാപീഠം, ശുകപുരം ↑ ധർമ്മശാസ്ത്രങ്ങളുടെ പ്രാഗ്‌രൂപവും നീതിശാസ്ത്രങ്ങളുടെ കേരളീയ പരിപ്രേക്ഷ്യവും ( കേരളത്തിലെ നീതിശാസ്ത്രങ്ങൾ ) , എസ്. രാജേന്ദു, വള്ളത്തോൾ വിദ്യാപീഠം, ശുകപുരം, 2022
അർത്ഥാലങ്കാരം
അർത്ഥത്തെ ആശ്രയിച്ചുവരുന്ന ചമല്ക്കാരം അർത്ഥാലങ്കാരം .
അർത്ഥാലങ്കാരത്തിന് നാല് വിഭാഗങ്ങൾ അതിശയോക്തി സാമ്യോക്തി വാസ്തവോക്തി ശ്ലേഷോക്തി
അർഥപരിണാമം ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Semantic_change ഈ താൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുകയോ ഇതിലുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ സം‌വാദം താളിൽ രേഖപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യേണ്ടതാണ്‌.
ഒരു പദത്തിന്റെ അർഥത്തിന് കാലക്രമേണ സംഭവിക്കുന്ന പരിണാമത്തെ ഭാഷാശാസ്ത്രത്തിൽ അർഥപരിണാമം എന്ന് വിവക്ഷിക്കുന്നു.
മറ്റൊരുഭാഷയിൽ നിന്ന് കടം കൊണ്ട പദങ്ങൾക്ക് മൂലഭാഷയിലെ അർഥത്തിൽനിന്ന് ഭിന്നമായ അർഥമുണ്ടാകുന്നതും സാധാരണമാണ്.
ഉദാഹരണമായി, 'എച്ചിൽ' പദത്തിന്റെ അർഥം തമിഴിൽ ഉമിനീർ എന്നാണ്; മലയാളത്തിലിത് 'ഉച്ഛിഷ്ടം' എന്ന അർഥത്തിലാണ് പ്രയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്. 'ഫലിതം' എന്ന പദത്തിന് ഫലമുള്ളത് അഥവാ കായ്കൾ നിറഞ്ഞത് എന്ന് സംസ്കൃതത്തിൽ അർഥം; മലയാളത്തിലാകട്ടെ 'നർമം' (കേട്ടുചിരിക്കാൻ വകയുള്ളത്) എന്ന അർഥമാണ് ഇതിനുള്ളത്.
പ്രസംഗം എന്ന വാക്ക് സംസ്കൃതത്തിൽ സന്ദർഭമാണ്.
പ്രസംഗവശാൽ എന്നതിന് സന്ദർഭവശാൽ എന്നർഥം.
മലയാളത്തിലാകട്ടെ പ്രഭാഷണം എന്ന അർഥത്തിലാണ് ഇത് ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്.
അർഥപരിണാമത്തിന്റെ കാരണങ്ങൾ ഒരാശയം പ്രകടമാക്കുന്നതിന് അനുയോജ്യമായ പദം കിട്ടാതെ വരുമ്പോൾ അതിനോട് ബന്ധമുള്ള മറ്റൊരു പദം പ്രയോഗിക്കുക.
ഒരു പദം ഒരു സന്ദർഭത്തിൽ തെറ്റായി ഉപയോഗിക്കുകയും ആ തെറ്റായ പ്രയോഗത്തിന് പ്രചാരം ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുക.
പല അർഥമുള്ള പദം അതിലേതെങ്കിലും ഒരു അർഥത്തിൽ മാത്രം പ്രയോഗിച്ചു വരിക.
വിശേഷമായ ഒരർഥം സാമാന്യമായ അർഥത്തിൽ പ്രയോഗിച്ചു തുടങ്ങുക വർഗീകരണം
അർഥപരിണാമങ്ങളെ നാലായി തരംതിരിക്കാറുണ്ട്.
അർഥവികാസം അർഥസങ്കോചം അർഥോത്കർഷം അർഥാപകർഷം അർഥവികാസം
ഒരു പദത്തിന്റെ മൂലാർഥം വികസിച്ച് പുതിയ അർത്ഥം ഉണ്ടാകുന്നതാണ് അർഥവികാസം.
അർഥസങ്കോചം
വിപുലമായ അർഥത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു പദം ചുരുങ്ങിയ ഒരു അർഥത്തിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങുമ്പോൾ അർഥ സങ്കോചം സംഭവിക്കുന്നു.
'കല്യാണം' എന്നാൽ ഏത് മംഗളകർമവും ആകാം.
എന്നാൽ മലയാളത്തിലത് 'വിവാഹം' എന്ന അർഥത്തിലേക്ക് ചുരുങ്ങി.
അർഥോത്കർഷം
ഒരർഥം കുറിക്കുന്ന പദം അതിനേക്കാൾ ഉത്കൃഷ്ടവും സദൃശവുമായ മറ്റൊരാശയം കുറിക്കുന്നതിന് ഉപയോഗിക്കുന്നതുമൂലം അർഥോത്കർഷം സംഭവിക്കുന്നു.
അർഥാപകർഷം
ഒരഥം കുറിക്കുന്ന പദം അതിനേക്കാൽ അപകൃഷ്ടവും എന്നാൽ അതിനോട് സദൃശവുമായ മറ്റൊരാശയം കുറിക്കുന്നതിന് ഉപയോഗിക്കുന്നതുമൂലം അർഥാപകർഷം സംഭവിക്കുന്നു.
അർദ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Ardah
അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലെ ഒരു പരമ്പരാഗത നാടോടി നൃത്തമാണ് അർദ ( അറബി : العرضة ‬ / ALA-LC : al-'arḍah ).
പരസ്പരം എതിർവശത്തായി രണ്ട് വരികളായി നിന്ന് പുരുഷന്മാർ നൃത്തം അവതരിപ്പിക്കുന്നു.
നർത്തകർ വാൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്, അതുപോലെ നൃത്തത്തിൽ വാദ്യങ്ങളും കവിതകളും ഉണ്ട്.
തുടക്കത്തിൽ, യുദ്ധത്തിന് പോകുന്നതിനുമുമ്പ് മധ്യ നജ്ദ് മേഖലയിലെ ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാരായ പുരുഷന്മാർ നടത്തിയിരുന്ന നൃത്തമായിരുന്നു അർദ.
എന്നാൽ ഇപ്പോൾ ഇത് ആഘോഷങ്ങൾ, വിവാഹങ്ങൾ, ദേശീയ, സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവയിൽ എല്ലാ ഗോത്രങ്ങളിലെയും പുരുഷന്മാർ അവ തരിപ്പിക്കുന്നു.
അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ നിലവിൽ വിവിധതരം അർദകളുണ്ട്.
2015 ൽ യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ (Intangible Cultural Heritage of Humanity)  ഇത് അൽഅർദ അൽനജ്ദിയ എന്ന പേരിൽ ഇടം പിടിച്ചിരുന്നു.
നൃത്ത ശൈലി
നർത്തകർ പരസ്പരം അഭിമുഖീകരിക്കുന്ന രണ്ട് വരികളായി നിന്നാണ് അർദ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
ഒരാൾ രണ്ട് വരികളിലേക്കും വാക്യങ്ങൾ ചൊല്ലിക്കൊടുക്കുന്നു, നർത്തകർ അദ്ദേഹത്തിന് ശേഷം വാക്യങ്ങൾ ആവർത്തിക്കുന്നു.
സംഗീതജ്ഞർ നർത്തകരുടെ പിന്നിൽ നിൽക്കുന്നു.
അവർ സാധാരണയായി തമ്പും ഡ്രമ്മും വായിക്കുന്നു.
സംഗീതജ്ഞരുടെ ഉത്ഭവ സ്ഥലത്തിനനുസരിച്ച് ഉപകരണങ്ങൾ വ്യത്യാസപ്പെടാം.
വ്യതിയാനങ്ങൾ റിയാദിലെ മുറബ്ബ കൊട്ടാരത്തിൽ സൗദി അറേബ്യയിലെ സൽമാനും യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപും നജ്ദി അർദ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു.
അർദ എന്ന വാക്ക് സൈനിക വ്യായാമം പ്രകടനം എന്നിങ്ങനെ അർഥം വരുന്ന അർദ് എന്ന അറബി വാക്കിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞതാണ് കരുതപ്പെടുന്നു .
ഒരു ഗോത്രത്തിന്റെ പോരാട്ട വീര്യം പരസ്യമായി പ്രദർശിപ്പിക്കുകയും സായുധ നീക്കത്തിന് മുമ്പ് മനോവീര്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതായിരുന്നു ഇതിന്റെ ഉദ്ദേശം.
അർദയുടെ പ്രാദേശിക വ്യതിയാനങ്ങൾ അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിലുടനീളം ഉണ്ടെങ്കിലും ഇത് അവതരിപ്പിക്കുന്നതിൻ്റെ ഉദ്ദേശ്യം ഏതാണ്ട് സമാനമാണ്.
ബഹ്‌റൈൻ , കുവൈറ്റ് , ഖത്തർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ അർദ എന്നറിയപ്പെടുന്ന നൃത്തം സൗദി അറേബ്യയിൽ നജ്ദി അർദ എന്നും ഹിജാസിലും തെക്കിലും വേഗതയേറിയ താളങ്ങളാൽ വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന സതേൺ അർദ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
യുഎഇയിൽ ഈ നൃത്തം അൽ അയല, അൽ റസീഫ് എന്നീ പേരുകളിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്, ബഹ്‌റൈനിൽ അതിന്റെ പഴയ പേരായിരുന്നു ഇത്.
ഒമാനിൽ ഇത് അൽ റസ്ഫ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
നജ്ദി അർദ
സൗദി അറേബ്യയിലെ അർദയുടെ ഏറ്റവും സാധാരണമായ വകഭേദമാണ് നജ്ദി അർദ.
രാജ്യമെമ്പാടും ഏറ്റവുമധികം പരിശീലനം ലഭിച്ചതും പ്രക്ഷേപണം ചെയ്യപ്പെട്ടതുമായ പുരുഷ നാടോടി നൃത്തം കൂടിയാണിത്.