smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
കാനഡയിൽ താമസിക്കുന്നവർക്ക് കുറഞ്ഞ ചിലവിലുള്ള വിദ്യാഭ്യാസം, സൗജന്യ ആരോഗ്യ പരിരക്ഷ, ക്ഷേമ ആനുകൂല്യങ്ങൾ, റിട്ടയർമെൻ്റ് സുരക്ഷ, പൊതു സുരക്ഷ, മെച്ചപ്പെട്ട പൊതു അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും, പൊതുപയോഗത്തിന് യോഗ്യമായ രീതിയിൽ പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നതും, ചിട്ടയോടുകൂടി നിയന്ത്രിക്കുന്ന, സുരക്ഷിതവുമായ കായിക-വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവ അവിടെ നികുതി അടക്കുന്നതിലൂടെ ലഭ്യമാണ്.
മാത്രമല്ല സബ്‌സിഡി മുഖേനയുള്ള സൗകര്യങ്ങളും ഇതിനാൽ ലഭ്യമാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് ശിശുപരിപാലനം, ആവശ്യമായ മരുന്നുകൾ തുടങ്ങിയവ.
വിദ്യാഭ്യാസത്തിനും ജോലിക്കും അങ്ങോട്ടേക്ക് പോകുന്നവരും അനേകമുണ്ട്.
കാനഡയിൽ പഠിക്കുന്നവർക്ക് ആ രാജ്യത്ത് ജോലി ലഭിക്കാനും പിന്നീട് സ്ഥിരതാമസത്തിനും വ്യവസ്ഥകൾ അവിടെ ഉണ്ട്.
ഇന്ത്യയിൽ നിന്നും കുടിയേറിയ അനേകരെ കാനഡയിൽ കാണാൻ സാധിക്കും.
ഇതിൽ ഭൂരിപക്ഷവും പഞ്ചാബിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്.
യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളെപ്പോലെ വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യം, ജനാധിപത്യം, പൗരാവകാശം, ജൻഡർ തുല്യത, സ്ത്രീ ശാക്തീകരണം, ലിംഗ-ലൈംഗിക ന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങൾ, കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾ, വൃദ്ധജന സംരക്ഷണം തുടങ്ങിയ മൂല്യങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേക പരിഗണന ലഭ്യമായ ഒരു രാജ്യമാണ് കാനഡ.
കനേഡിയൻമാർ അവരുടെ വ്യക്തിപരമായ സാമൂഹിക ക്ഷേമവും ആനുകൂല്യങ്ങളും സാമൂഹിക പ്രവർത്തനവും ഉറപ്പാക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന ഘടകങ്ങളെ വളരെയധികം വിലമതിക്കുന്നു.
എന്നിരുന്നാലും, ഭൂരിഭാഗം ജനങ്ങളും കർക്കശ മനോഭാവത്തോടെ വംശീയമായി ദാർഷ്ട്യം അതിന്റെ കാഠിന്യത്തിൽ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നവരാണ് (racial arrogance with austerity), കുടിയേറ്റ സമൂഹത്തോട് തങ്ങളുടെ വംശീയ ആധിപത്യം (racial dominance) സ്ഥാപിക്കുവാൻ ഒട്ടും മടിക്കുന്നവരുമല്ല.
പ്രധാന ഭാഷകൾ ഇംഗ്ലീഷും ഫ്രഞ്ചും ആണ്.
നിയമപരമായ കുടിയേറ്റത്തിനു ഈ ഭാഷാകളിലെ പ്രാവീണ്യം അനിവാര്യമാണ്.
ഇംഗ്ലീഷ് കമ്മ്യൂണിറ്റിയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പ്രത്യേക സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ ഗ്രൂപ്പായി ഫ്രഞ്ച് കമ്മ്യൂണിറ്റി നിലകൊള്ളുന്നു.
ഫ്രഞ്ച് സംസാരിക്കുന്നവർ കൂടുതലായി തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ ഉപയോഗിക്കുന്നവരെ ഇഷ്ടപ്പെടില്ല, മാത്രമല്ല അത് സംസാരിക്കുന്നവരെ അവർ കഠിനമായി വിമർശിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
അവരുടെ ജോലിസ്ഥലങ്ങളിലും അവർ ഇംഗ്ലീഷ് സംസാരിക്കുന്നവരെയും ദൈനംദിന ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അടിസ്ഥാന ഫ്രഞ്ച് മാത്രം അറിയാവുന്നവരെയും നിയമിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കുന്നു.
അവരുടെ സ്കൂളുകളിൽ പോലും ഫ്രഞ്ച് ഭാഷയ്ക്ക് ഏറ്റവും പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു, ഇവിടങ്ങളിൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം സജീവമായി നിലനിർത്തേണ്ട ആവശ്യമില്ല.
പ്രബലമായ ഫ്രഞ്ച് സംസാരിക്കുന്ന കമ്മ്യൂണിറ്റികളിൽ വംശീയ സമാനതകളും, അസമത്വങ്ങളും നോക്കാതെ തന്നെ അവർ തങ്ങളുടെ ഭാഷാധിഷ്ഠിത ഗ്രൂപ്പ് ആധിപത്യത്തിന് മുൻതൂക്കം നൽകുന്നു.
പഞ്ചാബിയും, ചൈനീസ് ഭാഷയും സംസാരിക്കുന്ന ഗ്രൂപ്പുകളും ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഈ പ്രവണത പിന്തുടരുന്നു.
ഇതേ പ്രവണത പിന്തുടരുന്ന വളർന്നുവരുന്ന ഗ്രൂപ്പാണ് അറബിക് ഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന ഗ്രൂപ്പ്.
ഭൂരിഭാഗം ജനങ്ങളും അവരുടെ മാതൃഭാഷയായി തിരിച്ചറിയുന്ന അടിസ്ഥാന ഭാഷ ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയാണെങ്കിലും, വിവേചനം കുറയ്ക്കുന്നതിന് എല്ലായിടത്തും ഉപയോഗിക്കാവുന്ന പൊതുവായ ഭാഷയായി കാനഡയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയ്ക്ക് പരിഗണന നൽകുന്നില്ല.
തദ്ദേശ വംശജർക്കും കാനഡയിൽ അവരുടേതായ ഭാഷയുണ്ട്, എന്നാൽ ചില വിഭാഗങ്ങൾ ഒഴികെ അവർ പൊതുസമൂഹത്തിൻ്റെ സാമ്പത്തിക, രാഷ്ട്രീയ, സാമൂഹിക ജീവിതത്തെ ബാധിക്കുന്ന തരത്തിൽ സമൂഹത്തിൽ ഭാഷാധിഷ്ഠിത ഗ്രൂപ്പ് ആധിപത്യം സ്ഥാപിക്കുന്നില്ല.
10 സംസ്ഥാനങ്ങളും മൂന്നു കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളും ചേരുന്നതാണ് കാനഡ.
ആൽബെർട്ട , ബ്രിട്ടീഷ് കൊളംബിയ , മാനിറ്റോബ , ന്യൂ ബ്രൺസ്വിക് , ന്യൂഫൌണ്ട്‌ലാൻഡ് ആൻഡ് ലബ്രാഡൊർ , നോവാ സ്കോഷ്യ , ഒന്റാറിയോ , പ്രിൻസ് എഡ്വേഡ് ഐലൻഡ് , ക്യുബെക് , സസ്കാച്വാൻ എന്നിവയാണു സംസ്ഥാനങ്ങൾ.
നൂനവുട് , വടക്കു പടിഞ്ഞാറൻ പ്രദേശങ്ങൾ , യുകോൺ എന്നിവ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളും.
സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കൂടുതൽ സ്വയംഭരണാധികാരങ്ങളുണ്ട്.
ആരോഗ്യം, വിദ്യാഭ്യാസം , സമൂഹക്ഷേമം തുടങ്ങിയ സുപ്രധാന മേഖലകൾ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചുമതലയിലാണ്.
സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ മൊത്തം വരുമാനം കേന്ദ്രത്തിന്റെ വരുമാനത്തേക്കാൾ കൂടുതലാണ്.
ലോകത്ത് മറ്റൊരു രാജ്യത്തുമില്ലാത്ത സ്ഥിതിവിശേഷമാണിത്.
കേന്ദ്ര സർക്കാരിന് പ്രത്യേക നിയമ നിർമ്മാണത്തിലൂടെ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ ഇടപെടാവുന്നതാണ്.
എന്നാൽ ഇത്തരം കേന്ദ്രനിയമങ്ങൾ തള്ളിക്കളയാനും സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് അവകാശമുണ്ട്.
അപൂർവമായേ അപ്രകാരം സംഭവിക്കുന്നുള്ളൂ എന്നുമാത്രം.
എല്ലാ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും ഏകമണ്ഡല നിയമസഭയാണുള്ളത്.
സംസ്ഥാനനിയമസഭയുടെ തലവൻ പ്രീമിയർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു (പ്രീമിയർ എന്നാൽ പ്രധാനമന്ത്രി എന്നാണ് അർത്ഥമെങ്കിലും കനേഡിയൻ പ്രധാനമന്ത്രിയുമായി സംശയമുണ്ടാകാതിരിക്കുവാൻ വേണ്ടി സംസ്ഥാന ഭരണത്തലവന്മാരെ പ്രീമിയർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു).
രാജ്യത്തിന്റെ പരമാധികാരി ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്ഞി അല്ലെങ്കിൽ രാജാവാണ്.
എലിസമ്പത്ത് രാജ്ഞിക്ക് ശേഷം ചാൾസ് മൂന്നാമൻ രാജാവാണ്  നിലവിൽ ആ പദവി വഹിക്കുന്നത്.
രാജാവിന്റെ പ്രതിനിധിയായി എല്ലാ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും ലെഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണർമാരും ഉണ്ട്.
കാനഡ എന്ന പദത്തിന്റെ ഉത്ഭവത്തിയെക്കുറിച്ച് വിവിധ സിദ്ധാന്തങ്ങൾ ഉരുത്തിരിഞ്ഞുവന്നിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, "ഗ്രാമം" അല്ലെങ്കിൽ "കുടിയേറ്റകേന്ദ്രം" എന്ന അർത്ഥംവരുന്ന സെന്റ് ലോറൻസ് ഇറോക്വിയൻ പദമായ കനാറ്റയിൽ നിന്നാണ് ഈ പേരിന്റെ ഉത്ഭവമെന്നതാണ് ഇപ്പോൾ പൊതുവേ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
1535-ൽ, ഇന്നത്തെ ക്യൂബെക്ക് സിറ്റി മേഖലയിലെ തദ്ദേശീയവാസികൾ ഫ്രഞ്ച് പര്യവേഷകനായ ജാക്വസ് കാർട്ടിയറെ സ്റ്റഡാകോന എന്ന ഗ്രാമത്തിലേക്ക് നയിക്കുവാൻ ഈ പദം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
കാർട്ടിയർ പിന്നീട് കാനഡ എന്ന പദം ആ പ്രത്യേക ഗ്രാമത്തെക്കുറിക്കാൻ മാത്രമല്ല, ഡൊണാകോനയ്ക്ക് (സ്റ്റഡാകോണ ഗ്രാമത്തലവൻ) കീഴിലുള്ള മുഴുവൻ പ്രദേശത്തേയും സൂചിപ്പിക്കുവാനായി ഉപയോഗിച്ചു.
1545 ആയപ്പോഴേക്കും യൂറോപ്യൻ പുസ്തകങ്ങളും മാപ്പുകളും സെന്റ് ലോറൻസ് നദിക്കരയിലുള്ള ഈ ചെറിയ പ്രദേശത്തെ കാനഡ എന്ന പേരിൽ പരാമർശിക്കാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു.
പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പ്രാരംഭംവരെള്ള കാലത്ത് "കാനഡ" എന്ന പദം സെന്റ് ലോറൻസ് നദിക്കരയിലുടനീളമുള്ള ന്യൂ ഫ്രാൻസിന്റെ ഭാഗത്തെ സൂചിപ്പിക്കുവാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
1791-ൽ ഈ പ്രദേശം അപ്പർ കാനഡ എന്നും ലോവർ കാനഡ എന്നും വിളിക്കപ്പെട്ട രണ്ട് ബ്രിട്ടീഷ് കോളനികളായി പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
1841-ൽ കാനഡയിലെ ബ്രിട്ടീഷ് പ്രവിശ്യയായി അവ ലയിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.
1867-ൽ കോൺഫെഡറേഷനായ ശേഷം, ലണ്ടൻ കോൺഫറൻസിൽവച്ച് കാനഡ പുതിയ രാജ്യത്തിന്റെ നിയമപരമായ പേരായി സ്വീകരിക്കപ്പെടുകയും ഡൊമിനിയൻ എന്ന പദം രാജ്യത്തിന്റെ തലക്കെട്ടായി നൽകുകയും ചെയ്തു.
1950 കളോടെ കാനഡയെ "കോമൺ‌വെൽത്തിന്റെ ഒരു മണ്ഡലമായി" കണക്കാക്കിയിരുന്ന ഡൊമിനിയൻ ഓഫ് കാനഡ എന്ന പദം യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം ഉപേക്ഷിച്ചു.
ലൂയിസ് സെന്റ് ലോറന്റ് സർക്കാർ 1951 ൽ കാനഡയിലെ ചട്ടങ്ങളിൽ ഡൊമീനിയൻ എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കുന്ന രീതി അവസാനിപ്പിച്ചു.
1982 ൽ ‘കാനഡ നിയമം’ പാസാക്കിയതിലൂടെ കാനഡയുടെ ഭരണഘടന പൂർണമായും കനേഡിയൻ നിയന്ത്രണത്തിലാക്കുകയും രാജ്യത്തെക്കുറിക്കാൻ കാനഡയെന്ന പേരു മാത്രം പരാമർശിക്കുകയും ചെയ്തു.
ആ വർഷം അവസാനം ദേശീയ അവധി ദിനത്തിന്റെ  പേര് ഡൊമിനിയൻ ദിനത്തിൽ നിന്ന് ‘കാനഡ ദിനം’ എന്നാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്തു.
ഫെഡറൽ സർക്കാരിനെ പ്രവിശ്യാസർക്കാരുകളിൽനിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ ഡൊമീനിയൻ എന്ന പദം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധത്തിനുശേഷം ഡൊമീനിയൻ എന്ന പദം ഫെഡറൽ എന്ന പദത്തിനു വഴിമാറി.
ചരിത്രം തദ്ദേശീയ ജനത
വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആദ്യ നിവാസികൾ സൈബീരിയയിൽ നിന്ന് ബെറിംഗ് ലാൻഡ് ബ്രിഡ്ജ് വഴി കുടിയേറി, കുറഞ്ഞത് 14,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് എത്തിയവരാണെന്ന് അനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.
ഓൾഡ് ക്രോ ഫ്ലാറ്റുകളിലെ പാലിയോ-ഇന്ത്യൻ പുരാവസ്തു സൈറ്റുകളും ബ്ലൂഫിഷ് ഗുഹകളും കാനഡയിലെ മനുഷ്യവാസത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും പഴയ രണ്ട് സ്ഥലങ്ങളാണ്.
സ്ഥിരമായ വാസസ്ഥലങ്ങൾ, കൃഷി, സങ്കീർണ്ണമായ സാമൂഹിക ശ്രേണികൾ, വ്യാപാര ശൃംഖലകൾ എന്നിവ തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങളുടെ സവിശേഷതകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
15-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തിലും 16-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ തുടക്കത്തിലും യൂറോപ്യൻ പര്യവേക്ഷകർ എത്തുമ്പോഴേക്കും ഈ സംസ്കാരങ്ങളിൽ ചിലത് തകർന്നിരുന്നു, അവ പുരാവസ്തു ഗവേഷണങ്ങളിലൂടെ മാത്രമാണ് കണ്ടെത്തിയത്.
ഇന്നത്തെ കാനഡയിലെ തദ്ദേശീയരായ ജനങ്ങളിൽ ഫസ്റ്റ് നേഷൻസ്, ഇൻയൂട്ട്, മെറ്റിസ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു, 17-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ മധ്യത്തിൽ, ഫസ്റ്റ് നേഷൻസ് ആളുകൾ യൂറോപ്യൻ കുടിയേറ്റക്കാരും പിന്നീട് ചേർന്ന് അവരുടെ സ്വന്തം വ്യക്തിത്വം വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുകയും ചെയ്ത ജീവിതം നയിക്കുക ആയിരുന്നു.
ആദ്യത്തെ യൂറോപ്യൻ സെറ്റിൽമെൻ്റുകളുടെ സമയത്ത് തദ്ദേശീയരായ ജനസംഖ്യ 200,000 നും രണ്ട് ദശലക്ഷത്തിനും ഇടയിൽ ആയിരുന്നുവെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, ഇത് 500,000 ആണെന്ന് കാനഡയിലെ റോയൽ കമ്മീഷൻ ഓൺ അബോറിജിനൽ പീപ്പിൾ അനുമാനിക്കുന്നു.
യൂറോപ്യൻ കോളനിവൽക്കരണത്തിൻ്റെ അനന്തരഫലമായി, തദ്ദേശീയ ജനസംഖ്യ നാൽപ്പത് മുതൽ എൺപത് ശതമാനം വരെ കുറഞ്ഞു.
യൂറോപ്യൻ രോഗങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം, രോമക്കച്ചവടത്തെച്ചൊല്ലിയുള്ള സംഘർഷങ്ങൾ, കൊളോണിയൽ അധികാരികളുമായും കുടിയേറ്റക്കാരുമായും ഉള്ള സംഘർഷങ്ങൾ, കുടിയേറ്റക്കാർക്കും യൂറോപ്യൻ കുടിയേറ്റക്കാരും തദ്ദേശീയരുടെ ഭൂമി തർക്കവും കൈയറലും എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി കാരണങ്ങളാണ് ഈ ഇടിവിന് കാരണം.
ഇത് നിരവധി തദേശിയ ഗോത്രങ്ങളുടെ സ്വയംപര്യാപ്തതയുടെ തുടർന്നുള്ള തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമാകുകയും ചെയ്തു.
സംഘട്ടനങ്ങളൊന്നുമില്ലെങ്കിലും, ഫസ്റ്റ് നേഷൻസുമായും ഇൻയൂട്ട് പോപ്പുലേഷനുമായും യൂറോപ്യൻ കനേഡിയൻമാരുടെ ആദ്യകാല ഇടപെടലുകൾ താരതമ്യേന സമാധാനപരമായിരുന്നു.
കാനഡയിലെ യൂറോപ്യൻ കോളനികളുടെ വികസനത്തിൽ ഫസ്റ്റ് നേഷൻസും മെറ്റിസ് ജനതയും നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചു, പ്രത്യേകിച്ച് വടക്കേ അമേരിക്കൻ രോമവ്യാപാരകാലത്ത് ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ പര്യവേക്ഷണങ്ങളിൽ യൂറോപ്യൻ കോറിയർമാരായ ഡെസ് ബോയിസ്, വോയേജർമാർ എന്നിവരെ സഹായിക്കുന്നതിൽ അവരുടെ പങ്ക്.
ഫസ്റ്റ് നേഷൻസുമായുള്ള ഈ ആദ്യകാല യൂറോപ്യൻ ഇടപെടലുകൾ സൗഹൃദം, സമാധാന ഉടമ്പടികൾ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഉടമ്പടികളിലൂടെ തദ്ദേശീയരുടെ ഭൂമി കൈവശപ്പെടുത്തുന്നതിലേക്ക് മാറി.
18-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനം മുതൽ, യൂറോപ്യൻ കനേഡിയൻ ജനത തദ്ദേശീയരായ ജനങ്ങളെ ഒരു പാശ്ചാത്യ കനേഡിയൻ സമൂഹത്തിലേക്ക് കൂട്ടിച്ചേർക്കാൻ നിർബന്ധിതരാക്കി.
19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തിലും 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ തുടക്കത്തിലും കുടിയേറ്റ കൊളോണിയലിസം അതിൻ്റെ പാരമ്യത്തിലെത്തി.
2008-ൽ കാനഡ ഗവൺമെൻ്റ് ഒരു അനുരഞ്ജന കമ്മീഷൻ രൂപീകരിച്ചതോടെ ഒരു പരിഹാര കാലയളവ് ആരംഭിച്ചു.
സാംസ്കാരിക വംശഹത്യയുടെ അംഗീകാരം, ഒത്തുതീർപ്പ് കരാറുകൾ, കാണാതാകുകയും കൊല്ലപ്പെടുകയും ചെയ്ത തദ്ദേശീയ സ്ത്രീകളുടെ ദുരവസ്ഥയെ അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നതുപോലുള്ള വംശീയ മേൽക്കോയ്മപരമായ പ്രശ്‌നങ്ങളുടെ മെച്ചപ്പെടുത്തലും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ആദ്യ കാലങ്ങളിൽ ഇംഗ്ലണ്ട് ( യുകെ ), ഫ്രാൻസ് തുടങ്ങിയ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലെ ജനങ്ങൾ കുടിയേറി താമസിച്ച ഒരു രാജ്യമായിരുന്നു  കാനഡ.
അങ്ങനെയാണ് ഇന്ന് കാണുന്ന ഇംഗ്ലീഷ്, ഫ്രഞ്ച് സമൂഹങ്ങൾ കാനഡയിൽ എത്തിച്ചേർന്നത്.
ഇന്നും ബ്രിട്ടീഷ് രാജാവിന്റെ ഭരണത്തിൽ ആണ് കാനഡ.
കാനഡയുടെ കിഴക്കൻ തീരം പര്യവേക്ഷണം നടത്തിയ ആദ്യത്തെ യൂറോപ്യൻ യൂറോപ്യൻ നോർസ് പര്യവേക്ഷകനായ ലീഫ് എറിക്‌സണാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
ഏകദേശം 1000 AD-ൽ, നോർസ് ന്യൂഫൗണ്ട്‌ലാൻഡിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്തുള്ള L'Anse aux Meadows എന്ന സ്ഥലത്ത് 20 വർഷത്തോളം ഇടയ്ക്കിടെ അധിനിവേശം നടത്തിയിരുന്ന ഒരു ചെറിയ ഹ്രസ്വകാല ക്യാമ്പ്‌മെൻ്റ് നിർമ്മിച്ചു.
1497-ൽ ജോൺ കാബോട്ട് ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ഹെൻറി ഏഴാമൻ്റെ പേരിൽ കാനഡയുടെ അറ്റ്ലാൻ്റിക് തീരം പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുകയും അവകാശവാദം ഉന്നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് വരെ യൂറോപ്യൻ പര്യവേക്ഷണം നടന്നിട്ടില്ല.
1534-ൽ, ഫ്രഞ്ച് പര്യവേക്ഷകനായ ജാക്വസ് കാർട്ടിയർ സെൻ്റ് ലോറൻസ് ഉൾക്കടലിൽ പര്യവേക്ഷണം നടത്തി, അവിടെ ജൂലൈ 24-ന്, "ഫ്രാൻസിലെ രാജാവ് നീണാൾ വാഴട്ടെ" എന്നെഴുതിയ 10 മീറ്റർ (33 അടി) കുരിശ് നട്ടുപിടിപ്പിച്ച് പുതിയ പ്രദേശം കൈവശപ്പെടുത്തി.
ഫ്രാൻസിസ് ഒന്നാമൻ രാജാവിൻ്റെ പേരിൽ ഫ്രാൻസ്.
16-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ തുടക്കത്തിൽ ബാസ്‌ക്, പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ നാവിഗേഷൻ സാങ്കേതിക വിദ്യകളുള്ള യൂറോപ്യൻ നാവികർ അറ്റ്‌ലാൻ്റിക് തീരത്ത് കാലാനുസൃതമായ തിമിംഗലവേട്ട, മത്സ്യബന്ധന ഔട്ട്‌പോസ്റ്റുകൾ സ്ഥാപിച്ചു.
പൊതുവേ, കണ്ടെത്തൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ആദ്യകാല വാസസ്ഥലങ്ങൾ കഠിനമായ കാലാവസ്ഥയും സ്കാൻഡിനേവിയയിലെ വ്യാപാര വഴികൾ നാവിഗേറ്റ് ചെയ്യുന്നതിലെ പ്രശ്‌നങ്ങളും മത്സരഫലങ്ങളും കാരണം ഹ്രസ്വകാലമായിരുന്നു എന്ന് തോന്നുന്നു.
1583-ൽ, സർ ഹംഫ്രി ഗിൽബെർട്ട്, എലിസബത്ത് രാജ്ഞിയുടെ രാജകീയ അവകാശത്താൽ, ന്യൂഫൗണ്ട്‌ലാൻഡിലെ സെൻ്റ് ജോൺസ് ആദ്യത്തെ നോർത്ത് അമേരിക്കൻ ഇംഗ്ലീഷ് സീസണൽ ക്യാമ്പായി സ്ഥാപിച്ചു.
1600-ൽ, ഫ്രഞ്ചുകാർ തങ്ങളുടെ ആദ്യത്തെ സീസണൽ വ്യാപാരകേന്ദ്രം സെയിൻ്റ് ലോറൻസിനോട് ചേർന്ന് ടഡോസാക്കിൽ സ്ഥാപിച്ചു.
ഫ്രഞ്ച് പര്യവേക്ഷകനായ സാമുവൽ ഡി ചാംപ്ലെയിൻ 1603-ൽ എത്തി, പോർട്ട് റോയൽ (1605-ൽ), ക്യൂബെക് സിറ്റി (1608-ൽ) എന്നിവിടങ്ങളിൽ വർഷം മുഴുവനുമുള്ള ആദ്യത്തെ സ്ഥിരമായ യൂറോപ്യൻ വാസസ്ഥലങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു.
ന്യൂ ഫ്രാൻസിലെ കോളനിവാസികൾക്കിടയിൽ, കനേഡിയൻമാർ സെൻ്റ് ലോറൻസ് നദീതടത്തിൽ വ്യാപകമായി താമസമാക്കി, അക്കാഡിയക്കാർ ഇന്നത്തെ മാരിടൈംസിൽ താമസമാക്കി, അതേസമയം രോമ വ്യാപാരികളും കത്തോലിക്കാ മിഷനറിമാരും ഗ്രേറ്റ് ലേക്‌സ്, ഹഡ്‌സൺ ബേ, മിസിസിപ്പി നീർത്തടങ്ങൾ എന്നിവ ലൂസിയാനയിലേക്കുള്ള പര്യവേക്ഷണം നടത്തി.
വടക്കേ അമേരിക്കൻ രോമവ്യാപാരത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണത്തെച്ചൊല്ലി 17-ആം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ മധ്യത്തിൽ ബീവർ യുദ്ധങ്ങൾ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു.
1610-ൽ ന്യൂഫൗണ്ട്‌ലാൻഡിൽ ഇംഗ്ലീഷുകാർ കൂടുതൽ വാസസ്ഥലങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു, അതോടൊപ്പം തെക്ക് പതിമൂന്ന് കോളനികളിലെ വാസസ്ഥലങ്ങളും സ്ഥാപിച്ചു.
കൊളോണിയൽ വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ 1689 നും 1763 നും ഇടയിൽ നാല് യുദ്ധങ്ങളുടെ ഒരു പരമ്പര പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു.
ഈ കാലഘട്ടത്തിലെ പിന്നീടുള്ള യുദ്ധങ്ങൾ ഏഴ് വർഷത്തെ യുദ്ധത്തിൻ്റെ വടക്കേ അമേരിക്കൻ നാടകവേദിയായി മാറി.
മെയിൻലാൻഡ് നോവ സ്കോട്ടിയ 1713 ലെ ഉട്രെക്റ്റ്, കാനഡ ഉടമ്പടി പ്രകാരം ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിൻ കീഴിലായി, ഏഴ് വർഷത്തെ യുദ്ധത്തിന് ശേഷം 1763 ൽ ന്യൂ ഫ്രാൻസിൻ്റെ ഭൂരിഭാഗവും ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിൻ കീഴിലായി.
ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളായ ഇംഗ്ലീഷ്, ഫ്രഞ്ചും ഉൾപ്പെടെ കാനഡ ജനത‌ ധാരാളം ഭാഷകൾ‌ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
ഇംഗ്ലീഷും ഫ്രഞ്ചും യഥാക്രമം 56 ശതമാനം 21 ശതമാനം എന്ന നിലയിൽ കാനഡക്കാരുടെ മാതൃഭാഷയാണ്.
2016 ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം വെറും 7.3 ദശലക്ഷത്തിലധികം കാനഡക്കാർ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയല്ലാത്ത ഒരു ഭാഷ അവരുടെ മാതൃഭാഷയായി സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ളവരാണ്.
ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളല്ലാത്തവയിൽ ചൈനീസ് (1,27,680 ഒന്നാം ഭാഷയായി സംസാരിക്കുന്നവർ), പഞ്ചാബി (5,01,680), സ്പാനിഷ് (4,58,850), തഗലോഗ് (4,31,385), അറബിക് (4,19,895), ജർമ്മൻ (3,84,040), ഇറ്റാലിയൻ (3,75,645) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
കാനഡയിലെ ഫെഡറൽ സർക്കാർ ഔദ്യോഗിക ദ്വിഭാഷാവാദം പ്രയോഗിക്കുന്നു, ഇത് കനേഡിയൻ അവകാശങ്ങളും സ്വാതന്ത്ര്യങ്ങളും സംബന്ധിച്ച ചാർട്ടറിലെ സെക്ഷൻ 16, ഫെഡറൽ ഔദ്യോഗിക ഭാഷാ നിയമം എന്നിവയുമായി സംയോജിപ്പിച്ച്, ഔദ്യോഗിക ഭാഷാ കമ്മീഷണറാണ് നടപ്പിൽവരുത്തുന്നത്.
ഫെഡറൽ കോടതികളിലും പാർലമെന്റിലും എല്ലാ ഫെഡറൽ സ്ഥാപനങ്ങളിലും ഇംഗ്ലീഷിനും ഫ്രഞ്ചിനും തുല്യപദവിയുണ്ട്.
മതിയായ ആവശ്യം ഉള്ളിടത്ത് ഫെഡറൽ സർക്കാർ സേവനങ്ങൾ ഇംഗ്ലീഷിലോ ഫ്രഞ്ചിലോ സ്വീകരിക്കാൻ പൗരന്മാർക്ക് അവകാശമുണ്ട്.
അതുപോലെതന്നെ എല്ലാ പ്രവിശ്യകളിലും പ്രദേശങ്ങളിലും ഔദ്യോഗിക ഭാഷാ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾക്ക് അവരുടെ സ്വന്തമായ സ്കൂളുകൾക്കും ഉറപ്പുനൽകുന്നു.
1977 ലെ ഫ്രഞ്ച് ഭാഷാ ചാർട്ടർ ഫ്രഞ്ച് ഭാഷയെ ക്യൂബക്കിന്റെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയായി അംഗീകരിച്ചു.
ഫ്രഞ്ച് സംസാരിക്കുന്ന കാനഡക്കാരിൽ 85 ശതമാനത്തിലധികവും ക്യൂബെക്കിലാണ് താമസിക്കുന്നതെങ്കിലും ന്യൂ ബ്രൺ‌സ്വിക്ക് , ആൽ‌ബർ‌ട്ട , മനിറ്റോബ , എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഗണ്യമായ വിഭാഗം പ്രഞ്ചുഭാഷക്കാരുണ്ട്.
ക്യൂബെക്കിന് പുറത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഫ്രഞ്ച് സംസാരിക്കുന്ന ജനസംഖ്യ ഒണ്ടാറിയോയിലുമുണ്ട്.
ഔദ്യോഗികമായി ദ്വിഭാഷാ സംവിധാനമുള്ള ഏക പ്രവിശ്യയായ ന്യൂ ബ്രൺസ്വിക്കിൽ ജനസംഖ്യയുടെ 33 ശതമാനം ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന അക്കാഡിയൻ ന്യൂനപക്ഷമാണ്.
തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ നോവ സ്കോട്ടിയയിലും കേപ് ബ്രെറ്റോൺ ദ്വീപിലും മധ്യ, പടിഞ്ഞാറൻ പ്രിൻസ് എഡ്വേർഡ് ദ്വീപിലും അക്കാഡിയൻമാരുടെ ചെറുഗണങ്ങളുണ്ട്.
മറ്റ് പ്രവിശ്യകൾക്ക് ഇതുപോല ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളൊന്നുമില്ല, പക്ഷേ ഇംഗ്ലീഷിനു പുറമേ ഫ്രഞ്ചും പ്രബോധന ഭാഷയായും കോടതികളിലും മറ്റ് സർക്കാർ സേവനങ്ങളിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.
മണിറ്റോബ , ഒണ്ടാറിയോ , ക്യൂബക്ക് എന്നിവ പ്രവിശ്യാ നിയമസഭകളിൽ ഇംഗ്ലീഷും ഫ്രഞ്ചും സംസാരിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നു, കൂടാതെ രണ്ട് ഭാഷകളിലും നിയമങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഒണ്ടാറിയോയിൽ ഫ്രഞ്ചിന് പൂർണ്ണമായും ഔദ്യോഗികമല്ലാത്ത ചില നിയമപരമായ പദവികളുണ്ട്.
65 ലധികം വ്യതിരിക്ത ഭാഷകളും ഭാഷാഭേദങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന 11 തദ്ദേശീയ ഭാഷാ ഗ്രൂപ്പുകളും ഇവിടെയുണ്ട്.
നോർത്ത് വെസ്റ്റ് ടെറിറ്ററിയിൽ നിരവധി തദ്ദേശീയ ഭാഷകൾക്ക് ഔദ്യോഗിക പദവിയുണ്ട്.
നുനാവട്ടിലെ ഭൂരിപക്ഷ ഭാഷയാണ് ഇനുക്റ്റിടട്ട്, കൂടാതെ ഇത് പ്രദേശത്തെ മൂന്ന് ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളിലൊന്നുമാണ്.
ഇതുകൂടാതെ, കാനഡയിൽ പല ആംഗ്യഭാഷകളും നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്, അവയിൽ ചിലത് തദ്ദേശീയമാണ്.
പ്രൈമറി, സെക്കൻഡറി സ്കൂളുകളിൽ ആംഗ്യഭാഷയുടെ (ASL) പ്രചാരം കാരണം അമേരിക്കൻ ആംഗ്യഭാഷ (ASL) രാജ്യത്തുടനീളം സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു.
ഫ്രഞ്ചുഭാഷാ സംസ്കാരവുമായുള്ള ഇതിന്റെ ചരിത്രപരമായ ബന്ധത്താൽ ക്യൂബെക്ക് ആംഗ്യഭാഷ പ്രാഥമികമായി ക്യൂബെക്കിലാണ് സംസാരിക്കുന്നത്, എന്നിരുന്നാലും ഗണ്യമായ ഫ്രാങ്കോഫോൺ സമൂഹങ്ങൾ ന്യൂ ബ്രൺ‌സ്വിക്ക്, ഒന്റാറിയോ, മാനിറ്റൊബ എന്നിവിടങ്ങളിലുണ്ട്.
മൊത്തം വിസ്തീർണ്ണം (അതിൻ്റെ ജലം ഉൾപ്പെടെ), കാനഡ രണ്ടാമത്തെ വലിയ രാജ്യമാണ്.
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ശുദ്ധജല തടാകങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ ഭൂവിസ്തൃതിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ കാനഡ നാലാം സ്ഥാനത്താണ്.
കിഴക്ക് അറ്റ്ലാൻ്റിക് സമുദ്രം മുതൽ വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രം വരെയും പടിഞ്ഞാറ് പസഫിക് സമുദ്രം വരെയും നീണ്ടുകിടക്കുന്ന ഈ രാജ്യം 9,984,670 km2 (3,855,100 ചതുരശ്ര മൈൽ) പ്രദേശം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
243,042 കിലോമീറ്റർ (151,019 മൈൽ) ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ തീരപ്രദേശമുള്ള കാനഡയ്ക്ക് വിശാലമായ സമുദ്ര ഭൂപ്രദേശവും ഉണ്ട്.
8,891 കി.
മീ (5,525 മൈൽ)[a] വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കര അതിർത്തി യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സുമായി പങ്കിടുന്നതിനു പുറമേ, കാനഡ ഗ്രീൻലാൻഡുമായി (അതിനാൽ ഡെൻമാർക്ക് രാജ്യം) ഒരു കര അതിർത്തി പങ്കിടുന്നു, വടക്കുകിഴക്ക്, ഹാൻസ് ദ്വീപിൽ, കൂടാതെ തെക്കുകിഴക്ക് ഫ്രാൻസിൻ്റെ സമുദ്രാതിർത്തിയായ സെയിൻ്റ് പിയറി, മൈക്വലോൺ എന്നിവയുടെ സമുദ്രാതിർത്തി.
ഉത്തരധ്രുവത്തിൽ നിന്ന് 817 കിലോമീറ്റർ (508 മൈൽ) അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന എല്ലെസ്മിയർ ദ്വീപിൻ്റെ-അക്ഷാംശം 82.5°N-യുടെ വടക്കേ അറ്റത്തുള്ള കനേഡിയൻ ഫോഴ്‌സ് സ്റ്റേഷൻ അലേർട്ട് എന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വടക്കേ അറ്റത്തുള്ള ജനവാസ കേന്ദ്രവും കാനഡയിലാണ്.
അക്ഷാംശത്തിൽ, കാനഡയുടെ ഏറ്റവും വടക്കുഭാഗത്തുള്ള ഭൂപ്രദേശം 83°6′41″N നുനാവുട്ടിലെ കേപ് കൊളംബിയയാണ്, അതിൻ്റെ തെക്കേ അറ്റം ഈറി തടാകത്തിലെ മിഡിൽ ഐലൻഡിൽ 41°40′53″N ആണ്.
രേഖാംശത്തിൽ, കാനഡയുടെ ഭൂമി ന്യൂഫൗണ്ട്‌ലാൻഡിലെ കേപ് സ്പിയർ മുതൽ 52°37'W, മൗണ്ട് സെൻ്റ് ഏലിയാസ്, യൂക്കോൺ ടെറിട്ടറി, 141°W വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു.
കാനഡയെ ഏഴ് ഫിസിയോഗ്രാഫിക് മേഖലകളായി തിരിക്കാം: കനേഡിയൻ ഷീൽഡ്, ഇൻ്റീരിയർ പ്ലെയിൻസ്, ഗ്രേറ്റ് ലേക്സ്-സെൻ്റ്.
ലോറൻസ് ലോലാൻഡ്സ്, അപ്പലാച്ചിയൻ പ്രദേശം, വെസ്റ്റേൺ കോർഡില്ലേറ, ഹഡ്സൺ ബേ ലോലാൻഡ്സ്, ആർട്ടിക് ദ്വീപസമൂഹം.
രാജ്യത്തുടനീളം ബോറിയൽ വനങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, വടക്കൻ ആർട്ടിക് പ്രദേശങ്ങളിലും റോക്കി പർവതനിരകളിലൂടെയും മഞ്ഞുപാളികൾ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നു, കൂടാതെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറുള്ള താരതമ്യേന പരന്ന കനേഡിയൻ പ്രേയറികൾ ഉൽപ്പാദനക്ഷമമായ കൃഷിയെ സുഗമമാക്കുന്നു.
കാനഡയുടെ സാമ്പത്തിക ഉൽപ്പാദനത്തിൻ്റെ ഭൂരിഭാഗവും താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങൾ ആതിഥേയത്വം വഹിക്കുന്ന സെൻ്റ് ലോറൻസ് നദിയെ (തെക്കുകിഴക്ക്) ഗ്രേറ്റ് തടാകങ്ങൾ പോഷിപ്പിക്കുന്നു.
കാനഡയിൽ 2,000,000-ലധികം തടാകങ്ങളുണ്ട്-അവയിൽ 563 എണ്ണം 100 km2 (39 ചതുരശ്ര മൈൽ)-നേക്കാൾ വലുതാണ്-ലോകത്തിലെ ശുദ്ധജലത്തിൻ്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
കനേഡിയൻ റോക്കീസ്, കോസ്റ്റ് പർവതനിരകൾ, ആർട്ടിക് കോർഡില്ലേറ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ശുദ്ധജല ഹിമാനികൾ ഉണ്ട്.
കാനഡ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി സജീവമാണ്, ധാരാളം ഭൂകമ്പങ്ങളും സജീവമായ അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളും ഉണ്ട്.
പ്രവിശ്യകളും പ്രദേശങ്ങളും
പ്രവിശ്യകൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന 10 ഫെഡറേറ്റഡ് സംസ്ഥാനങ്ങളും മൂന്ന് ഫെഡറൽ ടെറിട്ടറികളും ചേർന്ന ഒരു ഫെഡറേഷനാണ് കാനഡ.
ഇവയെ നാല് പ്രധാന പ്രദേശങ്ങളായി തരംതിരിക്കാം: പടിഞ്ഞാറൻ കാനഡ, സെൻട്രൽ കാനഡ, അറ്റ്ലാൻ്റിക് കാനഡ, വടക്കൻ കാനഡ (കിഴക്കൻ കാനഡ സെൻട്രൽ കാനഡയെയും അറ്റ്ലാൻ്റിക് കാനഡയെയും ഒരുമിച്ച് സൂചിപ്പിക്കുന്നു).
ആരോഗ്യപരിപാലനം, വിദ്യാഭ്യാസം, സാമൂഹിക പരിപാടികൾ, നീതിനിർവഹണം (എന്നാൽ ക്രിമിനൽ നിയമമല്ല) തുടങ്ങിയ സാമൂഹിക പരിപാടികൾക്കും പ്രവിശ്യകൾക്കും പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഉത്തരവാദിത്തമുണ്ട്.
പ്രവിശ്യകൾ ഫെഡറൽ ഗവൺമെൻ്റിനേക്കാൾ കൂടുതൽ വരുമാനം ശേഖരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, സമ്പന്നരും ദരിദ്രരുമായ പ്രവിശ്യകൾക്കിടയിൽ സേവനങ്ങളുടെ ന്യായമായ ഏകീകൃത നിലവാരവും നികുതിയും നിലനിർത്തുന്നതിന് ഫെഡറൽ ഗവൺമെൻ്റ് തുല്യതാ പേയ്‌മെൻ്റുകൾ നടത്തുന്നു.
ഒരു കനേഡിയൻ പ്രവിശ്യയും ഒരു പ്രദേശവും തമ്മിലുള്ള പ്രധാന വ്യത്യാസം, പ്രവിശ്യകൾക്ക് അവരുടെ പരമാധികാരം കിരീടത്തിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്നു എന്നതാണ്, 1867 ലെ ഭരണഘടനാ നിയമത്തിൽ നിന്ന് അധികാരവും അധികാരവും ലഭിക്കുന്നു എന്നതാണ്, അതേസമയം പ്രദേശിക ഗവൺമെൻ്റുകൾക്ക് കാനഡ പാർലമെൻ്റ് അവർക്ക് അധികാരങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്[ കമ്മീഷണർമാർ രാജാവിൻ്റെ ഫെഡറൽ കൗൺസിലിൽ രാജാവിനെ നേരിട്ട് പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു, 1867-ലെ ഭരണഘടനാ നിയമത്തിൽ നിന്നുള്ള അധികാരങ്ങൾ ഫെഡറൽ ഗവൺമെൻ്റിനും പ്രവിശ്യാ ഗവൺമെൻ്റുകൾക്കും പ്രത്യേകമായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു ആ ക്രമീകരണത്തിലെ ഏത് മാറ്റത്തിനും ഭരണഘടനാ ഭേദഗതി ആവശ്യമാണ്, അതേസമയം പ്രദേശങ്ങളുടെ റോളുകളിലും അധികാരങ്ങളിലും മാറ്റങ്ങൾ വരുത്താം.
കാനഡയുടെ പാർലമെൻ്റ് ഏകപക്ഷീയമായി.
കാനഡയിലുടനീളമുള്ള ശരാശരി ശൈത്യകാലത്തും വേനൽക്കാലത്തും ഉയർന്ന താപനില ഓരോ പ്രദേശത്തിനും വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
ശീതകാലം രാജ്യത്തിൻ്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും കഠിനമായിരിക്കും, പ്രത്യേകിച്ച് ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുന്ന ഉൾപ്രദേശങ്ങളിലും പ്രേരി പ്രവിശ്യകളിലും, പ്രതിദിന ശരാശരി താപനില −15 °C (5 °F), എന്നാൽ −40 °C ന് താഴെയാകാം ( −40 °F) കഠിനമായ കാറ്റ് തണുപ്പിനൊപ്പം.
തീരപ്രദേശങ്ങളല്ലാത്ത പ്രദേശങ്ങളിൽ, വർഷത്തിൽ ഏതാണ്ട് ആറ് മാസത്തോളം മഞ്ഞ് നിലം പൊതിയാൻ കഴിയും, അതേസമയം വടക്കൻ മഞ്ഞ് വർഷം മുഴുവനും നിലനിൽക്കും.
തീരദേശ ബ്രിട്ടീഷ് കൊളംബിയയിൽ മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയുണ്ട്, മിതമായതും മഴയുള്ളതുമായ ശൈത്യകാലം.
കിഴക്ക്, പടിഞ്ഞാറൻ തീരങ്ങളിൽ, ശരാശരി ഉയർന്ന താപനില സാധാരണയായി താഴ്ന്ന 20s °C (70s °F) ആണ്, അതേസമയം തീരങ്ങൾക്കിടയിൽ, ശരാശരി വേനൽക്കാല ഉയർന്ന താപനില 25 മുതൽ 30 °C (77 മുതൽ 86 °F) വരെയാണ്.
ചില ഉൾപ്രദേശങ്ങളിലെ താപനില ഇടയ്ക്കിടെ 40 °C (104 °F) കവിയുന്നു.
വടക്കൻ കാനഡയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഐസും പെർമാഫ്രോസ്റ്റും കൊണ്ട് മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
കാനഡയിലെ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിൻ്റെ ഫലമായി ആർട്ടിക് ആഗോള ശരാശരിയുടെ മൂന്നിരട്ടി ചൂടായതിനാൽ പെർമാഫ്രോസ്റ്റിൻ്റെ ഭാവി അനിശ്ചിതത്വത്തിലാണ്.
1948 മുതൽ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ 1.1 മുതൽ 2.3 °C വരെ (2.0 മുതൽ 4.1 °F വരെ) മാറ്റങ്ങളോടെ കാനഡയുടെ കരയിലെ വാർഷിക ശരാശരി താപനില 1.7 °C (3.1 °F) വർദ്ധിച്ചു.[117]
വടക്കുഭാഗത്തും പ്രയറികളിലും ചൂടിൻ്റെ തോത് കൂടുതലാണ്.
കാനഡയുടെ തെക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ, കാനഡയിൽ നിന്നും യുണൈറ്റഡ് സ്‌റ്റേറ്റ്‌സിൽ നിന്നുമുള്ള വായു മലിനീകരണം-ലോഹ ഉരുകൽ, കൽക്കരി കത്തിച്ച് വൈദ്യുതി ഉപയോഗങ്ങൾ, വാഹനങ്ങളുടെ ഉദ്‌വമനം എന്നിവ കാരണം ആസിഡ് മഴയ്ക്ക് കാരണമായി, ഇത് ജലപാതകളെയും വന വളർച്ചയെയും കാർഷിക ഉൽപാദനക്ഷമതയെയും സാരമായി ബാധിച്ചു.
ആഗോളതലത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങൾ പുറന്തള്ളുന്ന രാജ്യങ്ങളിലൊന്നാണ് കാനഡ.
കാനഡയെ 15 ഭൗമ, അഞ്ച് സമുദ്ര മേഖലകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഈ ഇക്കോസോണുകളിൽ 80,000 തരം കനേഡിയൻ വന്യജീവികളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു, തുല്യ എണ്ണം ഇനിയും ഔപചാരികമായി അംഗീകരിക്കപ്പെടുകയോ കണ്ടെത്തുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല.
മറ്റ് രാജ്യങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കാനഡയിൽ പ്രാദേശിക സ്പീഷിസുകളുടെ ശതമാനം കുറവാണെങ്കിലും,മനുഷ്യരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, അധിനിവേശ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ, പാരിസ്ഥിതിക പ്രശ്നങ്ങൾ എന്നിവ കാരണം, നിലവിൽ 800-ലധികം സ്പീഷീസുകൾ നശിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.
കാനഡയിൽ താമസിക്കുന്ന ഇനങ്ങളിൽ 65 ശതമാനവും "സുരക്ഷിത"മായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
കാനഡയുടെ ഭൂപ്രകൃതിയുടെ പകുതിയിലധികവും കേടുപാടുകൾ കൂടാതെ മനുഷ്യവികസനത്തിൽ താരതമ്യേന സ്വതന്ത്രവുമാണ്.
കാനഡയിലെ ബോറിയൽ വനം ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും വലിയ കേടുകൂടാത്ത വനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, ഏകദേശം 3,000,000 km2 (1,200,000 ചതുരശ്ര മൈൽ) റോഡുകളാലും നഗരങ്ങളാലും വ്യവസായങ്ങളാലും തടസ്സപ്പെടില്ല.
അവസാന ഹിമയുഗത്തിൻ്റെ അവസാനം മുതൽ, കാനഡ എട്ട് വ്യത്യസ്ത വനമേഖലകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
രാജ്യത്തിൻ്റെ ഭൂപ്രദേശത്തിൻ്റെയും ശുദ്ധജലത്തിൻ്റെയും ഏകദേശം 12.1 ശതമാനം സംരക്ഷിത മേഖലകളാണ്, ഇതിൽ 11.4 ശതമാനം സംരക്ഷിത മേഖലകളായി നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
സംരക്ഷിത പ്രദേശങ്ങളായി നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള 8.9 ശതമാനം ഉൾപ്പെടെ, ഏകദേശം 13.8 ശതമാനം പ്രദേശിക ജലവും സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
കാനഡയിലെ ആദ്യത്തെ ദേശീയ ഉദ്യാനം, 1885-ൽ സ്ഥാപിതമായ ബാൻഫ് ദേശീയോദ്യാനം 6,641 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (2,564 ചതുരശ്ര മൈൽ) വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു.
കാനഡയിലെ ഏറ്റവും പഴയ പ്രൊവിൻഷ്യൽ പാർക്ക്, 1893-ൽ സ്ഥാപിതമായ അൽഗോൺക്വിൻ പ്രൊവിൻഷ്യൽ പാർക്ക്, 7,653.45 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (2,955.01 ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തൃതിയുള്ളതാണ്.
ലേക്ക് സുപ്പീരിയർ നാഷണൽ മറൈൻ കൺസർവേഷൻ ഏരിയ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ശുദ്ധജല സംരക്ഷിത പ്രദേശമാണ്, ഏകദേശം 10,000 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (3,900 ചതുരശ്ര മൈൽ) വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു.
കാനഡയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദേശീയ വന്യജീവി മേഖല 11,570.65 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (4,467.45 ചതുരശ്ര മൈൽ) വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന സ്കോട്ട് ഐലൻഡ്സ് മറൈൻ നാഷണൽ വൈൽഡ് ലൈഫ് ഏരിയയാണ്.
കാനഡയെ "സമ്പൂർണ ജനാധിപത്യം" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്, നിയോലിബറലിസത്തിന്റെ സ്വാധീനവും, സമത്വവാദത്തിന്റെ പാരമ്പര്യവും, മിതത്വ രാഷ്ട്രീയ പ്രത്യയശാസ്ത്രവുമാണ്.
സമാധാനം, ക്രമം, നല്ല ഗവൺമെൻ്റ് എന്നിവയും അവകാശങ്ങൾക്കുള്ള ഒരു ബില്ലിനൊപ്പം, കനേഡിയൻ ഫെഡറലിസത്തിൻ്റെ സ്ഥാപക തത്വങ്ങളാണ്.
ഫെഡറൽ തലത്തിൽ, "ബ്രോക്കറേജ് രാഷ്ട്രീയം" പ്രയോഗിക്കുന്ന താരതമ്യേന രണ്ട് മധ്യപക്ഷ പാർട്ടികളാണ് കാനഡയിൽ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്: ഇടത് ചായ്‌വുള്ള ലിബറൽ പാർട്ടി ഓഫ് കാനഡ, മധ്യ-വലത് ചായ്‌വുള്ള കൺസർവേറ്റീവ് പാർട്ടി ഓഫ് കാനഡ.
ചരിത്രപരമായി പ്രബലരായ ലിബറലുകൾ രാഷ്ട്രീയ സ്കെയിലിൻ്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു.
2021-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ അഞ്ച് പാർട്ടികൾക്ക് പാർലമെൻ്റിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട പ്രതിനിധികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു-ഒരു ന്യൂനപക്ഷ സർക്കാർ രൂപീകരിച്ച ലിബറലുകൾ; ഔദ്യോഗിക പ്രതിപക്ഷമായി മാറിയ യാഥാസ്ഥിതികർ; ന്യൂ ഡെമോക്രാറ്റിക് പാർട്ടി (മധ്യ-സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചായ്‌വുള്ള പാർട്ടി) ഇടതുപക്ഷത്തെ സംഘകക്ഷിയായി നിലകൊള്ളന്നു; ബ്ലോക്ക് ക്യൂബെക്കോയിസ്; ഒപ്പം ഗ്രീൻ പാർട്ടിയുമാണ് മറ്റുളവ.
കാനഡയിൽ ഒരു ഭരണഘടനാപരമായ ബ്രിട്ടീഷ് രാജവാഴ്ചയുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഒരു പാർലമെൻ്ററി സംവിധാനമുണ്ട് - കാനഡയിലെ രാജവാഴ്ചയാണ് എക്സിക്യൂട്ടീവ്, ലെജിസ്ലേറ്റീവ്, ജുഡീഷ്യൽ ശാഖകളുടെ അടിസ്ഥാനം.
ഭരിക്കുന്ന ബ്രിട്ടീഷ് രാജാവ് മറ്റ് 14 പരമാധികാര കോമൺവെൽത്ത് രാജ്യങ്ങളുടെയും കാനഡയിലെ 10 പ്രവിശ്യകളുടെയും രാജാവാണ്.
പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം രാജാവ് ഒരു പ്രതിനിധിയെ, ഗവർണർ ജനറലിനെ, അവരുടെ ആചാരപരമായ രാജകീയ ചുമതലകൾ നിർവഹിക്കാൻ നിയമിക്കുന്നു.
കാനഡയിലെ പരമാധികാരത്തിൻ്റെയും അധികാരത്തിൻ്റെയും ഉറവിടം രാജവാഴ്ചയാണ്.
എന്നിരുന്നാലും, ഗവർണർ ജനറലിനോ രാജാവിനോ അപൂർവമായ പ്രതിസന്ധി ഘട്ടങ്ങളിൽ മന്ത്രിമാരുടെ ഉപദേശം കൂടാതെ അധികാരം വിനിയോഗിക്കുമെങ്കിലും, എക്സിക്യൂട്ടീവ് അധികാരങ്ങൾ (അല്ലെങ്കിൽ രാജകീയ പ്രത്യേകാവകാശം) ഉപയോഗിക്കുന്നത് മറ്റുവിധത്തിൽ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത് കിരീടാവകാശിയുടെ മന്ത്രിമാരുടെ സമിതിയാണ്.
തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഹൗസ് ഓഫ് കോമൺസ്, തിരഞ്ഞെടുത്തതും നയിക്കുന്നതും പ്രധാനമന്ത്രി, ഗവൺമെൻ്റിൻ്റെ തലവൻ.
ഗവൺമെൻ്റിൻ്റെ സുസ്ഥിരത ഉറപ്പുവരുത്തുന്നതിനായി, സഭയിലെ ഭൂരിപക്ഷം അംഗങ്ങളുടെയും വിശ്വാസം നേടിയെടുക്കാൻ കഴിയുന്ന രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയുടെ നിലവിലെ നേതാവായ വ്യക്തിയെ ഗവർണർ ജനറൽ സാധാരണയായി പ്രധാനമന്ത്രിയായി നിയമിക്കും.
ഗവർണർ ജനറൽ, ലെഫ്റ്റനൻ്റ് ഗവർണർമാർ, സെനറ്റർമാർ, ഫെഡറൽ കോടതി ജഡ്ജിമാർ, ക്രൗൺ കോർപ്പറേഷനുകളുടെയും ഗവൺമെൻ്റ് മേധാവികളുടെയും നിയമനത്തിനായി പാർലമെൻ്ററി അംഗീകാരത്തിനായി ഏറ്റവും കൂടുതൽ നിയമനിർമ്മാണങ്ങൾ ആരംഭിക്കുകയും കിരീടാവകാശി നിയമനത്തിനായി തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഗവൺമെൻ്റിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ സ്ഥാപനങ്ങളിലൊന്നാണ് പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസ് (പിഎംഒ).
ഏജൻസികൾ.
ഏറ്റവും കൂടുതൽ സീറ്റുകളിൽ രണ്ടാം സ്ഥാനമുള്ള പാർട്ടിയുടെ നേതാവ് സാധാരണയായി ഔദ്യോഗിക പ്രതിപക്ഷ നേതാവായി മാറുകയും ഗവൺമെൻ്റിനെ നിയന്ത്രിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള ഒരു എതിരാളിയായ പാർലമെൻ്ററി സംവിധാനത്തിൻ്റെ ഭാഗമാവുകയും ചെയ്യും.
കാനഡയിലെ പാർലമെൻ്റ് എല്ലാ ഫെഡറൽ നിയമ നിയമങ്ങളും പാസാക്കുന്നു.
ഇതിൽ രാജാവ്, ഹൗസ് ഓഫ് കോമൺസ്, സെനറ്റ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.