smcproject/ml-wiki-sentences huggingface dataset:
S. Nataraja Pillai en:Najib Ali Choudhury en:Takkar massacre en:Spin Tangi massacre en:Early resistance to British rule in Malabar en:The Death and Afterlife of Mahatma Gandhi en:India's Struggle for Independence en:Death and state funeral of Jawaharlal Nehru en:Free India Society en:East Bengali refugees en:Communist Consolidation en:Abdul Bari (professor) en:Umaji Naik en:Indian independence movement in Tamil Nadu en:Subodh Roy en:Indian National Association en:Punjab Boundary Force en:B.
N. Sarma Contact
For any query please contact Meenakshi nandhini on talk page.
പത്മവിഭൂഷൺ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Padma_Vibhushan
ഭാരതത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയാണ്‌ പത്മ ഭൂഷൻ പ്രശസ്തിപത്രവും പതക്കവുമടങ്ങുന്ന ഈ പുരസ്കാരം രാഷ്ട്രപതിയാണ് ‌ സമ്മാനിക്കുന്നത്.
ജനുവരി 2, 1954- ലാണ്‌ ഈ പുരസ്കാരം ഏർപ്പെടുത്തിയത്.
ബഹുമതികളിൽ ഭാരതരത്നയ്ക്കു ശേഷവും പത്മഭൂഷണു മുൻപുമാണ്‌ പത്മവിഭൂഷന്റെ സ്ഥാനം.
} 2016 Aatre, V. K. V. K. Aatre Science Engineering Karnataka 2016 Ambani, Dhirubhai Dhirubhai Ambani # Trade Industry Maharashtra 2016 Devi, Girija Girija Devi Arts West Bengal 2016 Dixit, Avinash Avinash Dixit Literature Education — 2016 , Jagmohan Jagmohan Public Affairs Delhi 2016 Krishnamurthy, Yamini Yamini Krishnamurthy Arts Delhi 2016 , Rajinikanth Rajinikanth Arts Tamil Nadu 2016 Rao, Ramoji Ramoji Rao Literature Education Telangana 2016 Shankar, Sri Sri Ravi Sri Sri Ravi Shankar Others Karnataka 2016 Shanta, V. V. Shanta Medicine Tamil Nadu 2017 Joshi, Murli Manohar Murli Manohar Joshi Public Affairs Uttar Pradesh 2017 Patwa, Sunder Lal Sunder Lal Patwa # Public Affairs Madhya Pradesh 2017 Pawar, Sharad Sharad Pawar Public Affairs Maharashtra 2017 Rao, Udupi Ramachandra Udupi Ramachandra Rao Science Engineering Karnataka 2017 Sangma, P. A. P. A. Sangma # Public Affairs Meghalaya 2017 Vasudev, Jaggi Jaggi Vasudev Others Tamil Nadu 2017 Yesudas, K. J. K. J. Yesudas Arts Kerala 2018 , Ilaiyaraaja Ilaiyaraaja Arts Tamil Nadu 2018 Mustafa Khan, Ghulam Ghulam Mustafa Khan Arts Maharashtra 2018 Parameswaran, P. P. Parameswaran Literature Education Kerala 2019 Bai, Teejan Teejan Bai Arts Chhattisgarh 2019 Guelleh, Ismaïl Omar Ismaïl Omar Guelleh Public Affairs — 2019 Naik, Anil Manibhai Anil Manibhai Naik Trade Industry Maharashtra 2019 Purandare, Balwant Moreshwar Balwant Moreshwar Purandare Arts Maharashtra
പത്മവിഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവരുടെ പട്ടിക താഴെ കാണാം.
2005 രാം നാരായൺ 2009 ഡോ. ചന്ദ്രിക പ്രസാദ് ശ്രീവാസ്തവ സുന്ദർലാൽ ബഹുഗുണ പ്രൊഫ. ഡി.പി. ഛതോപാധ്യായ പ്രൊഫ. ജസ്ബീർ സിംഗ് ബജാജ് ഡോ. പുരുഷോത്തം ലാൽ ഗോവിന്ദ് നാരായൺ ഡോ. അനിൽ കരോദ്കർ ജി. മാധവൻ നായർ സിസ്റ്റർ നിർമ്മല ഡോ. എ.എസ്. ഗാംഗുലി 2010 കപിലാ വ്യാൽസ്യായൻ - കല -ഡൽഹി ഹോമൈ വൈരവാല - കല - ഗുജറാത്ത് നാഗേശ്വര റാവു - ചലച്ചിത്രം - ആന്ധ്രപ്രദേശ് പരശരൺ കേശവ അയ്യങ്കാർ - പൊതു ഭരണം - ഡൽഹി അഖ്‌ലാക്-ഉൽ-റഹ്മാൻ കിദ്വായ് - പൊതു ഭരണം - ഡൽഹി വിജയ കേൽകാർ - പൊതു ഭരണം - ഡൽഹി മൊണ്ടേക് സിംഗ് അലുവാലിയ -  - പൊതു ഭരണം - ഡൽഹി പല്ലേ രാമറാവു - ശാസ്ത്രവും എഞ്ചിനീയറിംഗും - ആന്ധ്രാപ്രദേശ് അസിം പ്രേംജി - വ്യവസായം - കർണാടക ബ്രജേഷ് മിശ്ര - സിവിൽ സർവ്വീസസ് - മദ്ധ്യപ്രദേശ് ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ് - സാഹിത്യം - കേരളം സി. ജയിൻ - പൊതു ഭരണം - ഡൽഹി അവലംബം ↑ ↑ പത്മവിഭൂഷൺ ലഭിച്ചവരുടെ പട്ടിക ↑ ↑ ↑ ↑ ↑ Dhirubhai Ambani died on 6 July 2002, at the age of 69.
↑ Sunder Lal Patwa died on 28 December 2016, at the age of 92.
↑ P. A. Sangma died on 4 March 2016, at the age of 68.
↑ ↑ Indicates a citizen of Djibouti കുറിപ്പുകൾ
ഗംഗുബായ് ഹംഗൽ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Gangubai_Hangal
ഒരു ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതജ്ഞയായിരുന്നു ഗംഗുബായ്‌ ഹംഗൽ ( കന്നഡ : ಗಂಗೂಬಾಯಿ ಹಾನಗಲ್, ഗംഗൂബായി ഹാനഗൽ) ( മാർച്ച് 5 1913 – ജൂലൈ 21 2009 ).
കർണ്ണാടകയിലെ ധാർവാഢിൽ ജനിച്ച ഹംഗൽ, കിരാന ഘരാനയിലെ സവായ് ഗന്ധർവ്വയുടെ പ്രഥമശിഷ്യയായിരുന്നു.
കർണ്ണാടകയിലെ ധാർവാഢിൽ ഒരു സാധാരണ കർഷകന്റെ മകളായാണ് ഹംഗൽ ജനിച്ചത്.
ഹംഗലിന്റെ അമ്മ ഒരു കർണ്ണാടിക് സംഗീതജ്ഞയാണ്.
പേര്, അംബാബായ്.
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം മാത്രം ലഭിച്ചിട്ടുള്ള ഹംഗലും തന്റെ കുടുംബവും 1928-ൽ കർണ്ണാടകയിലെ ഹൂബ്ലിയിലേക്ക് താമസം മാറുകയുണ്ടായി.
യാഥാസ്ഥിതിക കുടുംബപശ്ചാത്തലത്തിൽ നിന്നും പൊരുതി സംഗീതലോകത്ത് തന്റേതായ ഒരു സ്ഥാനം വഹിച്ച വ്യക്തിയായിരുന്നു ഹനഗൽ.
ഹുബ്ലിയിലെ പ്രാദേശിക സംഗീതാദ്ധ്യാപകരായ എച്ച്. കൃഷ്ണാചാര്യ, ദത്തോപാന്ത് ദേശായി തുടങ്ങിയവരായിരുന്നു ആദ്യഗുരുക്കന്മാർ.
കിരാന ഘരാനയുടെ ഉപജ്ഞാതാവായ ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ കരീം ഖാനുമായുള്ള കണ്ടുമുട്ടലാണ് ദീർഘവും നിരന്തരവുമായ സംഗീതാഭ്യസനത്തിലേക്ക് നയിച്ചത്.
പതിമൂന്നുവർഷം ഹുബ്ലിക്കും കുണ്ടഗോളിനും ഇടയിൽ സഞ്ചരിച്ച് അഭ്യസിച്ചാണ് അരങ്ങേറ്റം നടത്തുന്നത്.
ഭൈരവി, അസാവരി തോടി, ഭീം‌പലാശ് തുടങ്ങിയ ചില പ്രത്യേക രാഗങ്ങളിലെ പ്രാഗല്ഭ്യമാണ് ഇവരെ പ്രശസ്തയാക്കിയത്.
അനേക ദിവസങ്ങൾ എടുത്താണ് ഒരു പദം തന്നെ ഗുരു ഇവരെ പഠിപ്പിച്ചിരുന്നത്.
ഈ സംഗീതാഭ്യസനത്തെ പറ്റി ഇവർ ഇപ്രകാരം പറയുന്നു.
"ഒരു പിശുക്കൻ പണം പങ്കുവെക്കുന്നതുപോലെയാണ്, അത്ര സൂക്ഷ്മതയോടേയാണ് അദ്ദേഹം ഞങ്ങളെ പഠിപ്പിച്ചിരുന്നത്."
നന്നാ ബടുകിന ഹാദു ആണ് ആത്മകഥ.
ദ് സോങ് ഓഫ് മൈ ലൈഫ് (The Song Of My Life) എന്ന ഇഗ്ലിഷ് തർജ്ജമയും ഇതിനുണ്ട്
നിരവധി പുരസ്ക്കാരങ്ങൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
2006ൽ തന്റെ ഔദ്യോഗികജീവിതത്തിന്റെ 75ആം വാർഷികത്തിലാണ് അവസാനമായി കച്ചേരി അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
2002-ൽ പത്മവിഭൂഷൺ, 1973-ൽ സംഗീതനാടക അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം, 1971-ൽ പത്മഭൂഷൺ, 1962-ൽ കർണ്ണാടക സംഗീത നൃത്ത അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം തുടങ്ങി നിരവധി പുരസ്‌കാരങ്ങൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്‌.
അവലംബം Gangubai Hangal എന്ന വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങൾ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിലുണ്ട്.
സവായ്‌ ഗന്ധർവ ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Sawai_Gandharva
പ്രമുഖ ഹിന്ദുസ്ഥാനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതജ്ഞനും മറാത്തി നാടക നടനുമായിരുന്നു സവായ്‌ ഗന്ധർവ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന രാമചന്ദ്ര കുണ്ഡ്‌ഗോൽക്കർ.
കിരാന ഘരാന ശൈലിയിലായിരുന്നു ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ആലാപനം.
ഭീംസെൻ ജോഷി , ഗംഗുബായ്‌ ഹംഗൽ , ബസവരാജ് രാജ്ഗുരു തുടങ്ങിയ പ്രമുഖന്മാർ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ശിഷ്യരായിരുന്നു.
1886 ജനുവരി 19 ന് കർണാടകയിലെ ഹുബ്ബള്ളിയിലെ കുണ്ഡ്‌ഗോൽ ഗ്രാമത്തിൽ  ഗുമസ്തനായിരുന്ന ഗണേഷ്‌ സൗൻശിയായിരുന്നു പിതാവ്.
ബൽവന്തറാവു കോൽഹത്‌കർ എന്ന സംഗീതജ്ഞന്റെ കീഴിൽ പ്രാഥമിക സംഗീത പഠനം നടത്തി.
ഉസ്താദ്‌ അബ്ദുൾ കരീംഖാന്റെ കീഴിലും നിസ്സാർ ഹുസൈൻഖാൻ , മുരാട്‌ഖാൻ, റഹീം ബക്ഷ് തുടങ്ങിയ സംഗീതജ്ഞരുടെ പക്കലും  സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു.
1952 സപ്തംബർ 12-ന്‌  അന്തരിച്ചു.
1953 മുതൽ എല്ലാവർഷവും പുണെയിൽ സവായ്‌ ഗന്ധർവയുടെ സ്മരണാർഥം വിപുലമായ സംഗീതോത്സവം സംഘടിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്‌.
മീത പണ്ഡിറ്റ്
ഗ്വാളിയോർ ഘരാനയിലെ പ്രമുഖയായ ഒരു ഹിന്ദുസ്ഥാനി ക്ലാസിക്കൽ ഗായികയാണ് ഡോ. മീത പണ്ഡിറ്റ് .
കൃഷ്ണറാവു ശങ്കർ പണ്ഡിറ്റിന്റെ ചെറുമകളും ശിഷ്യയും ലക്ഷ്മൺ കൃഷ്ണറാവു പണ്ഡിറ്റിന്റെ മകളുമാണ്.
സംഗീതത്തുടർച്ചയുള്ള കുടുംബപരമ്പരയിലെ ആറാമതുതലമുറയും കുടുംബത്തിൽ സംഗീതം ഒരു തൊഴിലായി സ്വീകരിച്ച ആദ്യ വനിതയുമാണ്.
ന്യൂഡൽഹിയിലാണ് മീത ജനിച്ചത്.
വീട്ടമ്മയായ ആഭ പണ്ഡിറ്റിന്റെയും ഗ്വാളിയോർ ഘരാനയിലെ മുതിർന്ന ഗായകനും സംഗീത നാടക് അക്കാദമി അവാർഡ് ജേതാവുമായ ലക്ഷ്മൺ കൃഷ്ണറാവു പണ്ഡിറ്റിന്റെയും മകളാണ്.
കുട്ടിക്കാലം ന്യൂഡൽഹിയിൽ ചെലവഴിച്ചു.
അവിടെ സെന്റ് മേരീസ് സ്കൂളിൽ ഹയർ സെക്കൻഡറി വരെ പഠിച്ചു.
ദില്ലി സർവകലാശാലയിലെ ലേഡി ശ്രീ റാം കോളേജിൽ നിന്ന് കൊമേഴ്‌സിൽ ബിരുദം നേടി.
മുത്തച്ഛൻ പത്മഭൂഷൺ കൃഷ്ണറാവു ശങ്കർ പണ്ഡിറ്റിനോടും അച്ഛൻ എൽ കെ പണ്ഡിറ്റിനോടും ഒപ്പം മൂന്നാം വയസ്സിൽ മീത പരിശീലനം ആരംഭിച്ചു.
സംഗീത ഉസ്താദുകളും അവളുടെ പിതാവിന്റെ ശിഷ്യന്മാരും എപ്പോഴും സന്ദർശിക്കുന്ന ഒരു വീട്ടിൽ വളർന്നതും സംഗീതത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള നിറഞ്ഞസംഭാഷണങ്ങളും വളരെ ചെറുപ്പം മുതൽ മീതയ്ക്ക് സംഗീതത്തിന്റെ മികച്ച വശങ്ങൾ തുറന്നുകാട്ടിക്കൊടുത്തു.
എന്നിരുന്നാലും, ഒരു കൗമാരക്കാരിയെന്ന നിലയിൽ, സംഗീതത്തേക്കാൾ കൂടുതൽ സ്ഥിരതയുള്ള ഒരു തൊഴിൽ ഏറ്റെടുക്കാൻ അവളുടെ മാതാപിതാക്കൾ അവളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു, പ്രാഥമികമായി ക്രമരഹിതമായ ജോലി സമയവും തനിയെയുള്ള യാത്രകളും കാരണം സംഗീതം ഒരു സ്ത്രീക്ക് ജീവിതമാർഗമായി തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടായിരിക്കും എന്ന് അവർ കരുതി.
അവളുടെ മൂത്ത സഹോദരൻ തുഷാർ പണ്ഡിറ്റിൽക്കൂടിയാണ് വാസ്തവത്തിൽ കുടുംബത്തിന്റെ സംഗീതപാരമ്പര്യം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാൻ അവർ ആഗ്രഹിച്ചത്.
എന്നാൽ 1994 സെപ്റ്റംബർ ഒന്നിന് തന്റെ 27 -ആം വയസ്സിൽ ദില്ലിയിൽ വച്ച് മാരകമായ ഒരു റോഡപകടത്തിൽ ഹിന്ദുസ്ഥാനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിൽ പിഎച്ച്ഡി ചെയ്യുകയായിരുന്ന അദ്ദേഹം മരണമടഞ്ഞു.
അക്കാലത്ത് ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടുകയും എം‌ബി‌എയ്ക്ക് തയ്യാറെടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്ന മീത പാരമ്പര്യം തുടരുന്നതിനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുക്കാൻ തീരുമാനിക്കുകയും സംഗീതത്തിൽ ഉന്നതരെ പിന്തുടരുകയും ചെയ്തു.
27 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ മീത ഹിന്ദുസ്ഥാനി ക്ലാസിക്കൽ സംഗീതത്തിൽ പിഎച്ച്ഡി പൂർത്തിയാക്കി.
തന്റെ മുത്തച്ഛനായ ഭോപ്പാലിലെ ഭാരത് ഭവനിലെ കൃഷ്ണറാവു ശങ്കർ പണ്ഡിറ്റ് സംഘടിപ്പിച്ച മൂന്നുദിവസത്തെ സംഗീതോത്സവമായ 'പ്രസാംഗ്' വേളയിലാണ് ഒൻപതാമത്തെ വയസ്സിൽ മീത വേദിയിൽ ആദ്യമായി കച്ചേരിനടത്തിയത്.
പതിനഞ്ചാമത്തെ വയസ്സിൽ, വാരാണസിയിലെ സങ്കട് മോചൻ ഫെസ്റ്റിവലിൽ അവർ കച്ചേരിനടത്തി,   ഇന്ത്യയിലെയും വിദേശത്തെയും മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രധാന ക്ലാസിക്കൽ സംഗീതമേളകൾ, 1999, 2014 വർഷങ്ങളിൽ നടന്ന സവായ് ഗന്ധർവ ഭീംസെൻ ഫെസ്റ്റിവൽ, ഡോവർ ലെയ്ൻ മ്യൂസിക് കോൺഫറൻസ്, 2013, 2019 വർഷങ്ങളിൽ കൊൽക്കത്ത , 2011, 2013, 2019 എന്നീ വർഷങ്ങളിലെ ഗ്വാളിയറിലെ ടാൻസെൻ സമരോഹ് എന്നിവയെല്ലാം ഇവയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഫോട്ടോഗ്രാഫ് കടപ്പാട്: ധനേഷ് പാട്ടീൽ 2017
ശ്രദ്ധേയമായ മറ്റു കച്ചേരികൾ ഇന്ത്യ ഇന്റർനാഷണൽ സെന്റർ (2011 2014) തിരുമല തിരുപ്പതി ദേവസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭാഗമായി നാദനീരാജനം WOMADelaide, ന്യൂസിലാന്റ്, ഓസ്‌ട്രേലിയ മെൽബൺ റെസിറ്റൽ സെന്റർ (2015) ദർബാർ ഫെസ്റ്റിവൽ, മിൽട്ടൺ കോർട്ട് കൺസേർട്ട് ഹാൾ, ലണ്ടൻ (2018), യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം മെറു കച്ചേരി (2012, 2015) നെതർലാന്റ്സ് രാം മറാത്ത സ്മൃതി സംഗീത സമരോ, താനെ (2017) പണ്ഡിറ്റ്.
ജിതേന്ദ്ര അഭിഷേകി സംഗീതമേള, കല അക്കാദമി, ഗോവ പഞ്ചം ഗ്രൂപ്പ്, സതാര പ്രചീൻ കല കേന്ദ്ര, ചണ്ഡിഗഡ് (2016) ബാഗ്രി ഫൗണ്ടേഷൻ, ലണ്ടൻ (2015) ഉസ്താദ് അല്ലദിയ ഖാൻ സംഗീത സമരോ, ചെമ്പൂർ , മുംബൈ (2015) വിവിഡ സംഗീത സമ്മേലൻ, പൂനെ (2013) നാഷണൽ സെന്റർ ഫോർ പെർഫോമിംഗ് ആർട്സ്, മുംബൈ പണ്ഡിറ്റ്.
ശരത്ഛംദ്ര അരൊൽക്കർ സ്മൃതി സംഗീത കാലുമാറിയോ ഖയാൽ ട്രസ്റ്റ്, സംഘടിപ്പിച്ച മുംബൈ ഹർബല്ലഭ് സംഗീത സമ്മേലൻ, ജലന്ധർ , പഞ്ചാബ് (1998, 2015) ശ്രീ ഭൈനി സാഹിബ്, സത്ഗുരു ജഗ്ജിത് സിംഗ് സംഗീത സമ്മേളൻ (2017) സി ആർ വ്യാസ് സംഗീത സമരോ, വഡോദര (2015) സപ്തക് മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ, അഹമ്മദാബാദ് ഉസ്താദ് ഷെയ്ക്ക് ദാവൂദ് തബല ട്രസ്റ്റ്, ഹൈദരാബാദ് സൂര്യ ഫെസ്റ്റിവൽ, തിരുവനന്തപുരം, കേരളം കൃഷ്ണ ഗാൻ സഭ, ചെന്നൈ (2013, 2015) ദില്ലി ക്ലാസിക്കൽ മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ (2013) ദില്ലിയിലെ പഞ്ചാബി അക്കാദമി സംഘടിപ്പിച്ച തുമ്രി ഫെസ്റ്റിവൽ (2017) പശ്ചിമ ബംഗാൾ സ്റ്റേറ്റ് മ്യൂസിക് അക്കാദമി മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ, കൊൽക്കത്ത (2017) കൊൽക്കത്തയിലെ സംഗീത ആശ്രമം സംഘടിപ്പിച്ച ബിർള സഭയിലെ ജ്ഞാന പ്രവാഹ സംഗീതമേള (2011) ലണ്ടനിലെ കാഡോഗൻ ഹാളിൽ ഡേവിഡ് മർഫി, ജോൺ സുചെറ്റ്, സിൻ‌ഫോണിയ വെർഡി എന്നിവരോടൊപ്പം സ്ട്രോസ് പ്രതിഫലിച്ചു ഭാരത് സംസ്കൃത യാത്ര, സ്റ്റെയ്ൻ ഓഡിറ്റോറിയം, ഇന്ത്യ ആവാസ കേന്ദ്രം, ന്യൂഡൽഹി ഭോപ്പാൽ (2018) മധ്യപ്രദേശ് സർക്കാർ സംഘടിപ്പിച്ച മധ്യപ്രദേശ് ദിവാസ് 'ആദ്യ', ഭാരത് ഭവൻ, ഭോപ്പാൽ (2017) ജയ്പൂരിലെ ബനിയൻ ട്രീ ഇവന്റുകൾ സംഘടിപ്പിച്ച 'സ്വര- മ്യൂസിക്ക് ഫോർ ലൈഫ്' (2015) ഡി മെർവാർട്ട്, നെതർലാന്റ്സ് സീ ജയ്പൂർ സാഹിത്യോത്സവം, ജയ്പൂർ (2018) സമപ സംഗീത സമ്മേലൻ, ന്യൂഡൽഹി, ജമ്മു (2015) 'സപ്തക്', ബാംഗ്ലൂർ ആകാശവാണി സംഗീത സമ്മേളൻ ഷിംല ക്ലാസിക്കൽ സംഗീതമേള ചൗധരി മ്യൂസിക് കോൺഫറൻസ്, കൊൽക്കത്ത (2019) ന്യൂസിലാന്റിലെ WOMADelaide ഫെസ്റ്റിവലിൽ.
1995 നും 2005 നും ഇടയിൽ, ഫ്രാൻസ്, ജർമ്മനി, ലണ്ടൻ , സ്വിറ്റ്സർലൻഡ്, നോർവേ, റോം , യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, റഷ്യ, ബംഗ്ലാദേശ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയിലും വിദേശത്തും നടന്ന ഉത്സവങ്ങളിൽ മീത കച്ചേരികൾ നടത്തി.
ന്യൂഡൽഹിയിലെ ഫ്രഞ്ച് എംബസിയുടെ പ്രത്യേക പദ്ധതിയിലൂടെ 2003 ൽ “ആർട്ടിസ്റ്റ് ഇൻ റെസിഡൻസ്” ആയി മൂന്നുമാസം പാരീസിൽ താമസിച്ചു.
ഒരു ഇന്തോ-ഫ്രഞ്ച് പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി ജാസ് പിയാനിസ്റ്റ് അല്ലി ഡെൽഫാവുമായി അവർ സഹകരിച്ചു.
മീത ഇന്ത്യയുടെ സാംസ്കാരിക അംബാസഡറായി ഇന്ത്യ പ്രതിനിധാനം (സാർക്ക്) സൗത്ത് ഏഷ്യൻ അസോസിയേഷൻ റീജിയണൽ കോ-ഓപ്പറേഷൻ വേണ്ടി സമ്മിറ്റ് ഇസ്ലാമാബാദ് 2004 -ൽ
പബ്ലിക് സർവീസ് ബ്രോഡ്കാസ്റ്റിംഗ് ട്രസ്റ്റും പ്രസാർ ഭാരതിയും 2005 ൽ ഒരു ഗായികയെന്ന നിലയിൽ അവരുടെ ജീവിതവും വളർച്ചയും രേഖപ്പെടുത്തുന്ന “മീറ്റ: ലിങ്കിംഗ് എ ട്രെഡിഷൻ വിത്ത് ടുഡേ” എന്ന പേരിൽ ഒരു സിനിമ നിർമ്മിച്ചു.
2008 ൽ മീത വേൾഡ് സ്പേസ് സാറ്റലൈറ്റ് റേഡിയോയിൽ “സ്വാർ ശ്രിംഗർ” എന്ന സംഗീത അഭിനന്ദന പരമ്പര അവതരിപ്പിച്ചു.
“ദി ലൂമിനൻസ് പ്രോജക്റ്റ്” എന്ന ആൽബത്തിൽ ആംസ്റ്റർഡാം ആസ്ഥാനമായുള്ള തബലവാദകനായ ഹെയ്‌കോ ഡിജേക്കറുമായി അവർ സഹകരിച്ചു.
ഈ ആൽബം 2012 ൽ സമാരംഭിച്ചു.
2009 മുതൽ, ന്യൂദൽഹിയിലെ ഇന്ദിരാഗാന്ധി നാഷണൽ സെന്റർ ഫോർ ആർട്‌സിൽ ഒരു കൺസൾട്ടന്റാണ്.
മറ്റു കാര്യങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിൽ, ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന വിവിധങ്ങളായ ഘരാനകളിലുള്ള 60 പ്രമുഖ സംഗീതജ്ഞരുടെ ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം സംരക്ഷിക്കുന്ന ഒരു ആർക്കൈവ് പദ്ധതിയിലും മീത ഉൾപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
മീത ഭജൻ, ഠുമ്രി , ടപ്പ ആൻഡ് ഗസൽ തുടങ്ങി വ്യത്യസ്ത വിഭാഗത്തിൽ പാടുന്നതിൽ അഗ്രഗണ്യയാണെന്ന് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഇന്ത്യൻ ക്ലാസിക്കൽ സംഗീതത്തെ അവർ സജീവമായി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യൻ ക്ലാസിക്കൽ സംഗീതം ആഗോളതലത്തിൽ പ്രചരിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നും വിദേശത്തുനിന്നും വളർന്നുവരുന്ന ഗായകരെ സജീവമായി പരിശീലിപ്പിക്കുന്നു.
അവാർഡുകൾ 2005 ന് മുമ്പ് സിംഗേഴ്സ് സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ എഴുതിയ 'ഗോൾഡൻ വോയ്സ് ഓഫ് ഇന്ത്യ' - 1989 സുർ സിംഗർ സംസാദിന്റെ 'സുർ മണി' - 1992 'എക്സലൻസ് ഇൻ മ്യൂസിക്' അവാർഡ്: ലേഡി ശ്രീ റാം കോളേജ് - 1995 'ഫുൾ സർക്കിൾ ഇന്നർ ഫ്ലേം അവാർഡ്', ഫുൾ സർക്കിൾ പബ്ലിഷിംഗ് പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡ് ലിമിറ്റഡ്, 1999.
( ഐ കെ ഗുജ്‌റാൽ സമ്മാനിച്ചത്) 'യുവരത്‌ന' - റൊട്ടറാക്റ്റ് ക്ലബിന്റെ യൂത്ത് എക്സലൻസ് അവാർഡ് - 1999 'സുർ മയങ്ക്' - പണ്ഡിറ്റ്.
നിഖിൽ ബാനർജി സ്മൃതി അവാർഡ്: സംഗീത ഭവൻ (ലഖ്‌നൗ) - 2001 'യുവ ഓജസ്വിനി അവാർഡ്' - 2005 2006–2015 2007 ലെ ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിനുള്ള ഫിക്കി യംഗ് അച്ചീവർ അവാർഡ്.
2007 ലെ സംഗീത നാടക് അക്കാദമിയുടെ ബിസ്മില്ല ഖാൻ അവാർഡ് ദില്ലി രത്‌ന - ആർട്ട് ആൻഡ് കൾച്ചറൽ ട്രസ്റ്റ് ഓഫ് ഇന്ത്യ - 2009 സംഗീതരംഗത്തെ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള ആർട്ട് കാരാത്ത് അവാർഡ് - 2013 ക്ലാസിക്കൽ സംഗീതത്തിനുള്ള സംഭാവനയ്ക്കുള്ള സമപ യുവരത്‌ന അവാർഡ് - 2015 ഭാവ് ഭാവേശ്വർ രാഷ്ട്ര സമ്മർ -2015 ജെപി അവാർഡ് -2017, ലൊക്നയക് ജയപ്രകാശ് ഇന്റർനാഷണൽ സ്റ്റഡീസ് സെന്റർ ഏർപ്പെടുത്തിയ, ന്യൂഡൽഹി .
ഡിസ്കോഗ്രഫി രാഗ രംഗ് (സരേഗാമ) അർപാൻ (അണ്ടർസ്‌കോർ റെക്കോർഡുകൾ) യംഗ് മാസ്ട്രോസ് (അണ്ടർ‌സ്‌കോർ റെക്കോർഡുകളും മ്യൂസിക്റ്റോഡേയും) ലുമിനൻസ് പ്രോജക്റ്റ് ( ഇഎംഐ വിർജിൻ) ഘരാന പരമ്പര (ഗ്വാളിയോർ ഘരാന) - വാല്യം 1 ( പ്രസാർ ഭാരതിയും ദൂരദർശനും ) ഘരാന പരമ്പര (ഗ്വാളിയോർ ഘരാന) - വാല്യം 2 ( പ്രസാർ ഭാരതിയും ദൂരദർശനും ) അവലംബം
പന്നാലേകാജി ഗുഹകൾ
മഹാരാഷ്ട്രയിലെ രത്നഗിരി ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ബുദ്ധമത ഗുഹകളാണ് പന്നാലേകാജി ഗുഹകൾ .
മുംബൈയിൽ നിന്നും ഏകദേശം 160 കിലോമീറ്റർ തെക്കുഭാഗത്താണ് ഇവയുടെ സ്ഥാനം.
ഈ ഗുഹാസഞ്ചയത്തിൽ ഏതാണ്ട് മുപ്പതോളം ഗുഹകളുണ്ട് .
രത്നഗിരി ജില്ലയിലെ ദാപോലി നഗരത്തിൽ നിന്നും 31കിലോമീറ്റർ അകലെ ദാപോലി-ധാബോൽ റോഡിൽ നിന്നും ഉള്ളിലേക്ക് മാറി പന്നാലേ കാജി എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ കോഡ്ജയ് നദിയുടെ കരയിലാണ് ഈ ഗുഹകൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
കൊങ്കൺ റെയിൽവേയിലെ ഖേഡ് ആണ് ഏറ്റവുമടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
എ.ഡി. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഹീനായന വിഭാഗമാണ് ഈ ഗുഹകൾ നിർമ്മിച്ചു തുടങ്ങിയത്.
ഇപ്പോഴത്തെ ഗുഹ 5-ലെ സ്തൂപത്തിൽ നിന്നാണ് നിർമ്മിതി തുടങ്ങിയത്.
ഗുഹകളിൽ ബ്രഹ്മി, ദേവനാഗരി ലിപികളിൽ ആലേഘനങ്ങളും കാണാം .
പത്താം നൂറ്റാണ്ടിൽ ബുദ്ധമതത്തിലെ മറ്റൊരു വിഭാഗമായ വജ്രയാന വിഭാഗം തങ്ങളുടെ ദേവതകളായ അക്ഷോഭ്യ, മഹാചന്ദരോഷന എന്നീ മൂർത്തികളുമായി ഗുഹ 10 സ്ഥാപിച്ചു .
ആ പ്രദേശത്തെ അവരുടെ അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.
13-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ നാഥ് എന്ന ഹിന്ദുമതവിഭാഗം ഈ ഗുഹകൾ ഏറ്റെടുത്തു .
സിൽഹാരാ ഭരണകാലത്ത് ഈ സ്ഥലത്ത് ശിവൻ , ഗണപതി എന്നീ ദേവതകളെ സ്ഥാപിച്ച് ആരാധന നടത്തി തുടങ്ങി.
സേവ് കുറിഞ്ഞി കാമ്പയിൻ കൗൺസിൽ ഈ ലേഖനത്തിന്റെ വിഷയം വിക്കിപീഡിയയുടെ ശ്രദ്ധേയതനയം അനുസരിച്ച് ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു .
നീലക്കുറിഞ്ഞി സംരക്ഷണ രംഗത്ത് 1982 മുതൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സംഘടനയാണ് 'സേവ് കുറിഞ്ഞി ക്യാമ്പയിൻ കൌൺസിൽ'.
(Save Kurinji Campaign Council).
തിരുവനന്തപുരം ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ സംഘടനയിൽ നിരവധി പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
ജി. രാജ്കുമാറാണ് നിലവിലെ കോർഡിനേറ്റർ.
പരിസ്ഥിതി നീതി ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം https://ml.wikipedia.org/wiki/Environmental_justice Part of a series on Law and the Environment Environmental Law Pollution control law Environmental impact assessment Air quality law Water quality law Waste management law Environmental cleanup law Natural resources law Species protection Water resources law Mining law Forestry law Fisheries law Game law Reference materials Environmental journals International environmental agreements Environmental laws by country Environmental lawsuits Environmental ministries Supranational environmental agencies Related topics Administrative law Bankruptcy law Earth jurisprudence Energy law Environmental crime poaching Environmental justice Insurance law International law Land law Land use Law of the sea Property law Public trust doctrine Wild law ക സ തി Part of a series on Progressivism History Atomic Age Age of Enlightenment Industrial Age Information Age Jet Age Machine Age Progressive Era Space Age Ideas Christianity Civil liberties Cultural liberalism Economic development Broad measures Economic growth Empirical evidence Direct democracy Freedom of movement Human enhancement Idea of Progress Industrialisation Liberation theology Linear history Modernity Philosophical progress Philosophy of progress Progressive education in Latin America Reform movement Social justice Social justice warrior Social organization Social progress List of countries Scientific progress Social change Sustainable design Ecological engineering Self-determination Scientific management Scientific method Sustainable development Technological change Techno-progressivism Welfare Women's suffrage People Abbott (Edith) Abbott (Grace) Addams Ardern Atatürk Boff Brandeis Breckinridge Bryan de Condorcet Douglas Hessel Hughes Kant Kirchner (Néstor) Kirchner (Cristina) Krugman La Follette Long Lula Mill Ocasio-Cortez Rodríguez Zapatero Roosevelt (Franklin) Roosevelt (Theodore) Rawls Sampedro Sanders Smith Taft Trudeau Roh Warren Wilson Yarramoto By region Argentina Brazil Japan Muslim world South Korea Taiwan Turkey United States Related Democratic socialism Left-libertarianism Left-wing populism Liberalism Modern liberalism Radical liberalism Social liberalism Social democracy Technocracy ക സ തി
വിഭവസമാഹരണം, അപകടകരമായ മാലിന്യങ്ങൾ, മറ്റ് ഭൂവിനിയോഗങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ദ്രോഹങ്ങൾക്ക് ദരിദ്രരും പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടവരുമായ സമൂഹങ്ങളുടെ അന്യായമായ തുറന്നുപറച്ചിലിനെ അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നതിനുള്ള ഒരു സാമൂഹിക പ്രസ്ഥാനമാണ് പരിസ്ഥിതി നീതി .
പരിസ്ഥിതി നീതി, പരിസ്ഥിതി നിയമങ്ങൾ, നയം, സുസ്ഥിരത, രാഷ്ട്രീയ പരിസ്ഥിതി എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള സിദ്ധാന്തങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന സാമൂഹിക ശാസ്ത്ര സാഹിത്യത്തിന്റെ ഒരു വലിയ ഇന്റർ ഡിസിപ്ലിനറി ബോഡിയും പരിസ്ഥിതി ദോഷങ്ങളോടുള്ള അസമത്വത്തിന്റെ ഈ മാതൃക സ്ഥാപിക്കുന്ന നൂറുകണക്കിന് പഠനങ്ങളും പ്രസ്ഥാനം സൃഷ്ടിച്ചു.
പരിസ്ഥിതി നീതി പ്രസ്ഥാനം 1980-കളിൽ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സിൽ ആരംഭിച്ചു.
ഇത് അമേരിക്കൻ പൗരാവകാശ പ്രസ്ഥാനത്തെ വളരെയധികം സ്വാധീനിച്ചു.
1980-കളിലെ പരിസ്ഥിതിക നീതിയുടെ യഥാർത്ഥ ആശയം യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് പോലുള്ള സമ്പന്ന രാജ്യങ്ങളിലെ പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട ചില വംശീയ വിഭാഗങ്ങൾക്ക് ദോഷം ചെയ്യുന്നതിലാണ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്.
ലിംഗഭേദം, അന്തർദേശീയ പാരിസ്ഥിതിക വിവേചനം, പിന്നാക്ക വിഭാഗങ്ങൾക്കുള്ളിലെ അസമത്വങ്ങൾ എന്നിവയെ പൂർണ്ണമായും പരിഗണിക്കുന്നതിനായി ഈ പ്രസ്ഥാനം പിന്നീട് വിപുലീകരിച്ചു.
വികസിതവും സമ്പന്നവുമായ രാജ്യങ്ങളിൽ പ്രസ്ഥാനം ചില വിജയം കൈവരിച്ചതിനാൽ, പാരിസ്ഥിതിക ഭാരം ആഗോള ദക്ഷിണേന്ത്യയിലേക്ക് മാറ്റി.
പാരിസ്ഥിതിക നീതിക്കായുള്ള പ്രസ്ഥാനം അങ്ങനെ കൂടുതൽ ആഗോളമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
അതിന്റെ ചില ലക്ഷ്യങ്ങൾ ഇപ്പോൾ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്.
രാഷ്ട്രീയ സൈദ്ധാന്തികർ പാരിസ്ഥിതിക നീതിയെ പാരിസ്ഥിതിക അപകടങ്ങളുടെയും ആനുകൂല്യങ്ങളുടെയും തുല്യമായ വിതരണമായി നിർവചിക്കുന്നു.
മറ്റ് സൈദ്ധാന്തികർ ഈ നിർവചനത്തിനപ്പുറം അപകടസാധ്യതകളുടെയും ആനുകൂല്യങ്ങളുടെയും അസമത്വ വിതരണത്തിന് കാരണമാകുന്ന പ്രക്രിയകളെ തിരിച്ചറിയാൻ ശ്രമിച്ചു.
ഈ വിപുലീകൃത നിർവചനങ്ങൾ തീരുമാനമെടുക്കുന്നതിൽ ന്യായവും അർത്ഥപൂർണ്ണവുമായ പങ്കാളിത്തം തിരിച്ചറിയുന്നു.
ബാധിത സമൂഹങ്ങളിലെ അടിച്ചമർത്തലും വ്യത്യാസവും തിരിച്ചറിയൽ കൂടാതെ, സാമൂഹിക വസ്തുക്കളെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിക്കുന്ന ഒരു സമൂഹമാക്കി മാറ്റാനുള്ള ജനങ്ങളുടെ ശേഷിയും നീതിയുക്തമായ ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ കൂടുതൽ മാനദണ്ഡമായി.
യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് എൻവയോൺമെന്റൽ പ്രൊട്ടക്ഷൻ ഏജൻസി പരിസ്ഥിതി നീതിയെ ഇങ്ങനെ നിർവചിക്കുന്നു:
പരിസ്ഥിതി നിയമങ്ങൾ, നിയന്ത്രണങ്ങൾ, നയങ്ങൾ എന്നിവയുടെ വികസനം, നടപ്പാക്കൽ, എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് വംശം, നിറം, ദേശീയ ഉത്ഭവം അല്ലെങ്കിൽ വരുമാനം എന്നിവ പരിഗണിക്കാതെ എല്ലാ ആളുകളുടെയും ന്യായമായ പെരുമാറ്റവും അർത്ഥവത്തായ പങ്കാളിത്തവും ഉൾപ്പെടുത്തുക.
എൻസിയിലെ വാറൻ കൗണ്ടിയിൽ 1982-ൽ നടന്ന നോർത്ത് കരോലിന പിസിബി പ്രതിഷേധമാണ് പരിസ്ഥിതി നീതി പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ തുടക്കം.
ആഫ്ടണിലെ കറുത്തവർഗ്ഗക്കാർ കൂടുതലുള്ള സമൂഹത്തിൽ പിസിബി മലിനമായ മണ്ണ് വലിച്ചെറിഞ്ഞത് വൻ പ്രതിഷേധത്തിന് കാരണമാവുകയും 500-ലധികം ആളുകൾ അറസ്റ്റിലാവുകയും ചെയ്തു.
യുഎസിൽ അപകടകരമായ മാലിന്യ സൗകര്യങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കുന്നത് പ്രവചിക്കുന്നതിനുള്ള ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഘടകം വംശമാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്ന പഠനങ്ങളിലേക്ക് ഇത് നയിച്ചു.
പരിസ്ഥിതി നീതിയെ യഥാർത്ഥത്തിൽ പാരിസ്ഥിതിക വംശീയതയായി രൂപപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.
ഈ പഠനങ്ങളെത്തുടർന്ന് ദരിദ്രരായ, പൊതുവെ കറുത്തവർഗ്ഗക്കാരായ, കമ്മ്യൂണിറ്റികളിൽ അപകടകരമായ മാലിന്യ നിർമാർജനത്തിനെതിരെ വ്യാപകമായ എതിർപ്പുകളും വ്യവഹാരങ്ങളും ഉണ്ടായി.
മുഖ്യധാരാ പാരിസ്ഥിതിക പ്രസ്ഥാനം പ്രധാനമായും വെള്ളക്കാരായ സമ്പന്നമായ നേതൃത്വത്തിനും മണ്ഡലത്തിനും സംരക്ഷണത്തിന് ഊന്നൽ നൽകിയതിനും ഈ സാമൂഹിക സമത്വ ആശങ്കകളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ടതിനും കൂടുതൽ വിമർശിക്കപ്പെട്ടു.
1970-കളിലും 80-കളിലും, താഴെത്തട്ടിലുള്ള പ്രസ്ഥാനങ്ങളും പരിസ്ഥിതി സംഘടനകളും പാരിസ്ഥിതിക നിയന്ത്രണങ്ങൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.
അത് യുഎസിലും മറ്റ് വ്യാവസായിക രാജ്യങ്ങളിലും അപകടകരമായ മാലിന്യ നിർമാർജനത്തിന്റെ ചെലവ് വർദ്ധിപ്പിച്ചു.
1980-കളിലും 1990-കളിലും ഈ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ആഗോള ദക്ഷിണേന്ത്യയിലേക്കുള്ള അപകടകരമായ മാലിന്യങ്ങളുടെ കയറ്റുമതി വർദ്ധിച്ചു.
ആഗോളതലത്തിൽ, വിഷ മാലിന്യ നിർമാർജനം, ഭൂമി വിനിയോഗം, വിഭവസമാഹരണം എന്നിവ മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനത്തിലേക്ക് നയിക്കുകയും ആഗോള പാരിസ്ഥിതിക നീതി പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ അടിത്തറയായി മാറുകയും ചെയ്യുന്നു.
പരിസ്ഥിതി നീതിയുടെ അന്താരാഷ്ട്ര ഔപചാരികവൽക്കരണം 1991-ലെ ഫസ്റ്റ് നാഷണൽ പീപ്പിൾ ഓഫ് കളർ എൻവയോൺമെന്റൽ ലീഡർഷിപ്പ് ഉച്ചകോടിയോടെ ആരംഭിച്ചു.
ഇത് വാഷിംഗ്ടൺ ഡിസിയിൽ വെച്ച് നടത്തുകയും എല്ലാ യു.എസ്. സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നും മെക്സിക്കോ , ചിലി , മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നും 650-ലധികം പ്രതിനിധികൾ പങ്കെടുത്തു.
1992-ൽ റിയോയിൽ നടന്ന ഭൗമ ഉച്ചകോടിയിൽ അവതരിപ്പിച്ച പരിസ്ഥിതി നീതിയുടെ 17 തത്ത്വങ്ങൾ പ്രതിനിധികൾ അംഗീകരിച്ചു.
പരിസ്ഥിതിയും വികസനവും സംബന്ധിച്ച റിയോ പ്രഖ്യാപനത്തിന്റെ 10-ാം തത്ത്വത്തിൽ, വ്യക്തികൾക്ക് പരിസ്ഥിതി വിഷയങ്ങൾ, തീരുമാനങ്ങളിലെ പങ്കാളിത്തം, നീതിയിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങളിലേക്ക് പ്രവേശനം ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്ന് പ്രസ്താവിക്കുന്നു.
1991 ലെ ലീഡർഷിപ്പ് ഉച്ചകോടിക്ക് മുമ്പ്, പരിസ്ഥിതി നീതി പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ വ്യാപ്തി പ്രധാനമായും സമ്പന്ന രാജ്യങ്ങളിലെ പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട ചില വംശീയ വിഭാഗങ്ങൾക്ക് വിഷ വിരുദ്ധ വസ്തുക്കളും ദോഷങ്ങളും കൈകാര്യം ചെയ്തു.
ഉച്ചകോടിയിൽ പൊതുജനാരോഗ്യം, തൊഴിലാളികളുടെ സുരക്ഷ, ഭൂവിനിയോഗം, ഗതാഗതം, തുടങ്ങി നിരവധി വിഷയങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തി ഇത് വിപുലീകരിച്ചു.
ലിംഗഭേദം, അന്തർദേശീയ അനീതികൾ, പിന്നാക്ക വിഭാഗങ്ങൾക്കുള്ളിലെ അസമത്വങ്ങൾ എന്നിവയെ കൂടുതൽ പൂർണ്ണമായി പരിഗണിക്കുന്നതിനായി ഈ പ്രസ്ഥാനം പിന്നീട് വിപുലീകരിക്കപ്പെട്ടു.
പാരിസ്ഥിതിക നീതി വളരെ വിശാലമായ ആഗോള പ്രസ്ഥാനമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
കൂടാതെ അത് രാഷ്ട്രീയ പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രത്തിന് നിരവധി ആശയങ്ങൾ സംഭാവന ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
അത് അക്കാദമിക് സാഹിത്യത്തിൽ സ്വീകരിക്കുകയോ ഔപചാരികമാക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ഈ ആശയങ്ങളിൽ പാരിസ്ഥിതിക കടം, പാരിസ്ഥിതിക വംശീയത, കാലാവസ്ഥാ നീതി, ഭക്ഷ്യ പരമാധികാരം, കോർപ്പറേറ്റ് ഉത്തരവാദിത്തം, ഇക്കോസൈഡ്, ത്യാഗമേഖലകൾ , ദരിദ്രരുടെയും മറ്റുള്ളവരുടെയും പരിസ്ഥിതിവാദം എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുന്നു.
പരിസ്ഥിതിയും മനുഷ്യാവകാശങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പരിഗണിക്കുന്നതിൽ മുമ്പ് പരാജയപ്പെട്ട മനുഷ്യാവകാശ നിയമത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വിപുലീകരിക്കാൻ പരിസ്ഥിതി നീതി ശ്രമിക്കുന്നു.
മിക്ക മനുഷ്യാവകാശ ഉടമ്പടികളിലും വ്യക്തമായ പാരിസ്ഥിതിക വ്യവസ്ഥകൾ ഇല്ല.
പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം മനുഷ്യാവകാശ നിയമവുമായി സമന്വയിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളിൽ ആരോഗ്യകരമായ അന്തരീക്ഷത്തിനുള്ള മനുഷ്യാവകാശത്തിന്റെ ക്രോഡീകരണം ഉൾപ്പെടുന്നു.
പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം മനുഷ്യാവകാശ നിയമവുമായി സംയോജിപ്പിക്കുന്നത് പ്രത്യേകിച്ച് കാലാവസ്ഥാ നീതിയുടെ കാര്യത്തിൽ പ്രശ്നമായി തുടരുന്നു.
കൈൽ പോവിസ് വൈറ്റ്, ഡിനാ ഗിലിയോ-വിറ്റേക്കർ തുടങ്ങിയ പണ്ഡിതന്മാർ തദ്ദേശീയ ജനങ്ങളോടും കുടിയേറ്റ-കൊളോണിയലിസത്തോടും ബന്ധപ്പെട്ട് പരിസ്ഥിതി നീതി പ്രഭാഷണം വിപുലീകരിച്ചു.
തദ്ദേശീയ ലോകവീക്ഷണങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടാത്ത ഭൂമിയുടെ മുതലാളിത്ത ചരക്കാണ് വിതരണ നീതി അനുമാനിക്കുന്നതെന്ന് ഗിലിയോ-വിറ്റേക്കർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
നൂറ്റാണ്ടുകളായി തദ്ദേശീയർ തങ്ങളുടെ ഉപജീവനമാർഗവും സ്വത്വവും നിലനിർത്താൻ ആശ്രയിക്കുന്ന ചുറ്റുപാടുകളിൽ കോളനിവൽക്കരണം വരുത്തിയ വിനാശകരമായ മാറ്റങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് വൈറ്റ് പാരിസ്ഥിതിക നീതിയെക്കുറിച്ച് ചർച്ച ചെയ്യുന്നത്.
പാരിസ്ഥിതിക വിവേചനം
പരിസ്ഥിതി നീതി പ്രസ്ഥാനം അപകടകരമായ മാലിന്യ നിർമാർജനം, വിഭവങ്ങൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കൽ, ഭൂമി ഏറ്റെടുക്കൽ, മറ്റ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പാരിസ്ഥിതിക വിവേചനം പരിഹരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു.
ഈ പാരിസ്ഥിതിക വിവേചനം ഭൂമിയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പാരമ്പര്യങ്ങളും സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥകളും നഷ്‌ടപ്പെടുന്നതിനും സായുധ അക്രമത്തിനും(പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകൾക്കും തദ്ദേശവാസികൾക്കും എതിരെ) പാരിസ്ഥിതിക തകർച്ചയ്ക്കും കാരണമാകുന്നു.
അവലംബം Further reading Foster, John Bellamy, Brett Clark, and Richard York, The Ecological Rift: Capitalism's War on the Earth , Monthly Review Press, 2011.
Considers ecosystem collapse and its effects on populations.
Shiva, Vandana, Soil Not Oil: Environmental Justice in an Age of Climate Crisis , South End Press, 2008.
An environmental justice text addressing climate change and agriculture.
White, Robert, Controversies in Environmental Sociology , Cambridge University Press, 2004.
Overview of topics in environmental sociology with many justice related issues.
Zehner, Ozzie, Green Illusions Archived 2020-04-04 at the Wayback Machine .
, University of Nebraska Press, 2012.
An environmental justice book forming a critique of energy production and green consumerism.