Behandeling van: - Raming der voor de Tweede Kamer in 2003 benodigde uitgaven, alsmede aanwijzing en raming van de ontvangsten (28336); - Jaarverslag Bouwbegeleidingscommissie (11107, nr. 100)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2001-2002, pag. 5183-5201

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

04-07-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

nr. 88, pagina 5183-5201

27-06-2002

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 28336Toon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 11107Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van de brief van de minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij over dierverzamelplaatsen, te weten de motie-Atsma c.s. over onomkeerbare beslissingen met betrekking tot dierverzamelplaatsen (28448, nr. 2)Pagina 5202-5202
Presentie en opening (donderdag 27 juni 2002)Pagina 5183-5183
Regeling van werkzaamheden (donderdag 27 juni 2002)Pagina 5201-5202
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek onder meer ter uitvoering van in de nota "Zicht op kwaliteit" aangekondigde maatregelen (28067); - Wijziging van de werkingsduur van de gemeentelijke plannen inzake onderwijs in allochtone levende talen (Wet eenmalige verlenging werkingsduur oalt-plannen) (28293); - Wijziging van de Invorderingswet 1990 (Herziening procesrecht inzake aansprakelijkstelling) (28183)Pagina 5183-5183
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 13 juni 2002 over vernieuwing van de behandeling van heroïneverslavingPagina 5225-5231
Voortzetting van de behandeling van: - Raming der voor de Tweede Kamer in 2003 benodigde uitgaven, alsmede aanwijzing en raming van de ontvangsten (28336); - Jaarverslag Bouwbegeleidingscommissie (11107, nr. 100)Pagina 5202-5218
Behandeling van een brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de toekomstige kerntaken van de Inspectie voor de Gezondheidszorg (28000 XVI, nr. 122)Pagina 5218-5225
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (donderdag 27 juni 2002)Pagina 5232-5233
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 27 juni 2002 over milieuwethandhavingPagina 5231-5232
Behandeling van: - Raming der voor de Tweede Kamer in 2003 benodigde uitgaven, alsmede aanwijzing en raming van de ontvangsten (28336); - Jaarverslag Bouwbegeleidingscommissie (11107, nr. 100)Pagina 5183-5201

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 105 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: Raming der voor de
Tweede Kamer in 2003 benodigde uitgaven, alsmede aanwijzing en raming van
de ontvangsten (28336);Jaarverslag Bouwbegeleidingscommissie
(11107, nr. 100).De algemene beraadslaging wordt geopend:De heer Van Beek (VVD):Mevrouw de voorzitter. Wij hebben al goedkeuring gegeven aan de cijfers
die ons zijn verschaft, maar de VVD-fractie vindt het plezierig om op een
aantal hoofdpunten met het nieuwe Presidium van gedachten te wisselen. Ik
zal geen uitgebreid betoog houden over alle onderwerpen, maar ik zal mij richten
op een aantal zaken die in onze fractie aan de orde zijn geweest en waarvoor
wij nog eens specifiek de aandacht willen vragen.De afgelopen weken heeft een gigantische volksverhuizing in dit gebouw
plaatsgevonden. Ik begrijp dat het een enorme inspanning is geweest om bijna
iedereen van plaats te laten veranderen. Via het Presidium wil ik graag mijn
complimenten uitspreken aan al degenen die daarbij betrokken zijn geweest.
Wij proberen nu alles weer in de aanzienlijk kleinere ruimte ingepakt te krijgen.
Het lijkt wel alsof het gebouw gekrompen is, maar toch heb ik het gevoel dat
wij hier met evenveel mensen zijn als een aantal maanden geleden. Ik krijg
daarom graag een overzicht van het Presidium van de verdeling van de totale
ruimte in het gebouw over de fracties en het ambtelijk apparaat,
met daarbij de normering die daaraan ten grondslag ligt. Wil het Presidium
dat overzicht verschaffen?Door alle ontwikkelingen van de laatste tijd – waarop ik vandaag
niet verder wil ingaan – is het noodzakelijk om meer aandacht te besteden
aan beveiliging. Het gebouw is verdeeld in zones voor buitenstaanders en kamerleden.
Ik begrijp dat de indeling in verband met de toegenomen noodzaak voor betere
beveiliging aandacht behoeft en dat ook deskundigen er nog eens apart naar
dienen te kijken. In dat kader lijkt het de VVD-fractie geen goed idee om
plannen voor openstelling van de Statenpassage verder te ontwikkelen, omdat
door openstelling een van de scheidingswanden verdwijnt. Of wij het nu leuk
vinden of niet, het lijkt ons verstandig om te stoppen met het project en
om, in ieder geval voorlopig, te accepteren dat de Statenpassage een voor
buitenstaanders afgesloten ruimte is, waar de eerste barrière omheen
ligt.De verplaatsing van het centraal informatiepunt die blijkens de stukken
wordt overwogen, heeft ons in dat kader bevreemd. Dát het centraal
informatiepunt verplaatst zou worden, was duidelijk, want het betreft op dit
moment een tijdelijke vestiging. Bevreemd heeft ons evenwel dat wordt overwogen
om het in de richting van de Statenpassage te verplaatsen, waarbij als plaats
wordt genoemd de ruimte die op dit moment wordt gebruikt voor het publiek.
Ik denk dat het verstandig zou zijn daar nog eens heel goed naar te kijken
en daarbij te letten op het onderscheid tussen respectievelijk de eerste barrière,
de Statenpassage, en het afgesloten deel van het gebouwd, de tweede barrière.
Het lijkt verstandig er daarbij van uit te gaan dat publieksfuncties zoveel
mogelijk in het eerste stuk liggen en dat functies die gebruikt worden voor
de mensen die hier werken, zoveel mogelijk in het tweede deel zitten. In die
zin lijkt het ons niet verstandig om het centraal informatiepunt te verplaatsen
in de richting van de Statenpassage. Wij vinden het ook heel onverstandig
om een filmzaal nu juist weer te verplaatsen in de richting van het afgesloten
deel van het gebouw. Ik zou hier nog eens heel nadrukkelijk de aandacht voor
willen vragen.Daarnaast vinden wij het niet verstandig dat er al te veel tijdelijke
voorzieningen worden gemaakt. Wij hebben met het centraal informatiepunt gezien
dat dit soort tijdelijke voorzieningen peperduur zijn. Ik denk dat het goed
is om in dit verband ook een beetje op de centjes te letten en alleen te kiezen
voor zaken waarvoor wij echt de definitieve oplossing in zicht hebben. Dit
is een punt waar ik graag een reactie op zou willen hebben. Misschien kan
daarbij de vraag worden meegenomen of er al plannen zijn wat te doen met de
vrijgekomen ruimte waar voorheen de bistro gevestigd was. Dat is immers een
ruimte die buiten alle barrières ligt en die van buitenaf bereikbaar
is.Uit de stukken blijkt dat er plannen zijn om deze plenaire zaal opnieuw
onder handen te nemen. Het was duidelijk dat er een aantal voorzieningen getroffen
zou moeten worden. Wij hebben jaar in, jaar uit op deze plaats en bij de behandeling
van de Raming gesproken over het feit dat wij met name elektronische stemmogelijkheden
zouden willen hebben, maar wij krijgen langzaam maar zeker het gevoel, afgaande
op de stukken, dat het nu wel erg rigoureus moet gaan. De ingreep zou zo groot
zijn dat het niet eens mogelijk was om het in één reces klaar
te krijgen en er zou zelfs gedacht worden aan tijdelijke vestiging in één
van de andere gebouwen, zodat wij gedurende lange tijd uit deze zaal zouden
moeten vertrekken. Ik zou willen vragen om daar nog eens heel kritisch naar
te kijken – bij ons in de fractie werd er in ieder geval heel kritisch
op gereageerd – en het aantal eisen niet te overdrijven.Als het Presidium over deze zaal nadenkt, zouden wij voorts willen aanbevelen
daarbij nog eens één punt in gedachten te nemen, te weten de
plaats van waar gasten van buiten – bijvoorbeeld staatshoofden en leden
van hoge colleges van staat – ons zouden kunnen toespreken. Wij vinden
vak K – het Presidium kent de discussie daarover – daarvoor eigenlijk
ongeschikt. Als dan toch naar de indeling van de zaal wordt gekeken, is dat
een punt waar wij nog eens extra aandacht voor willen vragen.Voorzitter. Zover ten aanzien van de huisvesting; ik kom nu bij de automatisering.
Automatisering was steeds één van de punten waar jaar in, jaar
uit bij de behandeling van de Raming heel veel over gezegd werd, maar ik wilde
er dit jaar heel weinig over zeggen. Daarmee wil ik aangeven dat wij buitengewoon
content zijn met de ontwikkelingen die op het gebied van de automatisering
de afgelopen jaren tot stand zijn gekomen. Zeker ook het project voor de leden
thuis is wat mij betreft een groot succes; het wordt zeer intensief benut.
Wij hebben de afgelopen jaren in dit huis een enorme inhaalslag gemaakt en
zijn aanzienlijk professioneler gaan werken op dit gebied.Ik wil een paar opmerkingen maken over de onderzoeksfunctie van de Tweede
Kamer. Voorgaande jaren hebben wij al gesproken over de organisatie daarvan.
Er is nu een eerste ervaring opgedaan met het uitbesteden van onderzoek. De
VVD-fractie is voorstander van het waar mogelijk uitbesteden van onderzoek;
wij moeten niet alles zelf willen doen.Er zijn een drietal onderzoeken gedaan voor de vaste commissie voor Verkeer
en Waterstaat: het UMTS-onderzoek, het onderzoek bij de spoorwegen en het
lightrailonderzoek. In het licht daarvan vragen wij ons af of dit de aanpak
is die wij voor ogen hadden toen wij de beslissing namen, het zo te organiseren.
Het is de vraag of de samenwerking tussen de desbetreffende commissie –
in dit geval gaat het dus om de vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat –
het Presidium en degenen die het ambtelijk hebben uitgevoerd, wel goed genoeg
is geweest. Wij vragen ons daarbij met name af of de rapporten wel de antwoorden
gaven op de vragen die leefden. Is de commissie wel voldoende betrokken bij
de voorbereiding van de onderzoeken? Wat zijn de eerste ervaringen van het
Presidium zelf met dit onderwerp? Wij zijn kritisch en vinden dat de eerste
ervaringen aanleiding geven om daarover met elkaar op evaluerende wijze te
spreken, voordat er al te veel geld wordt uitgegeven. Het gaat hierbij namelijk
in het algemeen om nogal kostbare aangelegenheden. Een reactie van het Presidium
op dit punt wordt zeer op prijs gesteld.Het Presidium heeft een nieuwe samenstelling gekregen voor deze nieuwe
periode. Het is waarschijnlijk vol ambitie, leiding te geven aan een groot
aantal processen die binnen dit huis spelen. Wij vragen in dit verband toch
nog eens aandacht voor de taakverdeling tussen het Presidium
en het ambtelijk apparaat. Het is goed dat het ambtelijk apparaat zoveel mogelijk
zaken, zoals de besluitvormingsprocessen, in ambtelijk zin voorbereidt. Een
groot aantal besluiten moet echter worden genomen door het Presidium zelf,
zodat het daarop ook echt aanspreekbaar is. In die zin is het verstandig om
de notitie inzake mandaat en volmacht nog eens goed te bekijken. In dit kader
zouden wij het ook op prijs stellen als het Presidium zou overwegen om een
interne taakverdeling tot stand te brengen. Binnen de collectieve besluitvorming
en betrokkenheid, die er wat mij betreft altijd zal moeten zijn, kan worden
gedacht aan een vorm van portefeuilleverdeling. Daardoor wordt het mogelijk
om individuele leden van het Presidium aan te spreken. Kortom, er moet aandacht
worden besteed aan de relatie Presidium-Kamer en de relatie Presidium-ambtelijk
apparaat.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Kan de heer Van Beek aangeven welke typen besluiten naar zijn idee door
het Presidium zelf moeten worden genomen?De heer Van Beek (VVD):Een voorbeeld is het personeelsbeleid dat in dit huis wordt gevoerd. De
voorbereiding en het tot het punt van besluitvorming brengen van dossiers
horen in de ambtelijk organisatie thuis, maar een aantal keuzes en besluiten
moeten echt op het niveau van het Presidium komen te liggen. Een nauwere betrokkenheid
van het Presidium bij dat punt lijkt mij van belang. Ik heb net al het voorbeeld
gegeven van het tot aanbesteding laten komen van onderzoeksopdrachten. Ook
daarvan zeg ik dat het ambtelijk goed moet worden voorbereid, maar het Presidium
moet zich goed realiseren welke beslissingen het zelf behoort te nemen. Ik
kan mij dan voorstellen dat er een taakverdeling is en dat een van de leden
van het Presidium zich hiermee meer nadrukkelijk bezighoudt. Het behoort dan
tot zijn portefeuille en hij probeert alles op dat terrein beter vorm te geven.Mevrouw Dijksma (PvdA):Wordt met een taakverdeling de positie van de kamervoorzitter niet uitgehold?
Hij is namelijk de enige van het Presidium die volledig is vrijgesteld van
andere werkzaamheden. Hij kan daardoor fulltime met dit soort dingen bezig
zijn.De heer Van Beek (VVD):Het is zeker niet mijn bedoeling geweest de positie van de kamervoorzitter
uit te hollen. Het gaat mij echt om iets anders. Ik vind het van belang dat
het Presidium collectief voor zijn besluiten verantwoordelijk is. De leden
moeten dus samen tot besluitvorming komen. Dat gebeurt eigenlijk bij elk bestuursorgaan.
Denk maar aan het college van B en W en het college van GS. Binnen een bestuursorgaan
zou er echter een soort taakverdeling kunnen zijn, zodat de leden ervan hun
aandacht meer specifiek op bepaalde aspecten kunnen richten, bijvoorbeeld
op personeel, onderzoek en de problematiek van de huisvesting. Ik wil echter
op geen enkele manier tornen aan het principe dat zij gezamenlijk verantwoordelijk
zijn en gezamenlijk tot besluitvorming moeten komen.Mevrouw Dijksma (PvdA):Zou in uw visie het lid van het Presidium het personeel van de Tweede
Kamer dat zijn portefeuille ressorteert dan ook rechtstreeks moeten aansturen?
Zou in uw visie dus het bestuur vergaand naar de portefeuillehouders moeten
worden gedecentraliseerd?De heer Van Beek (VVD):Dat zou zeker mijn suggestie niet zijn. Een dergelijke decentralisatie
zou niet de positie van de kamervoorzitter, maar die van de griffier, belast
met het management, uithollen. Op die manier zou je een vermenging van bestuurlijke
en ambtelijke functies krijgen en je moet bestuurders geen ambtenaren laten
sturen. Die aansturing hoort keurig hiërarchisch te zijn geregeld. Dit
zou dus zeker mijn intentie niet zijn.Wij hebben van de kamervoorzitter een kort briefje gekregen met zijn voorstel
in het kader van de Raming te praten over het beter functioneren van de Kamer
zelf. De VVD-fractie vindt dat een belangrijk onderwerp. Ik verwacht niet
dat het lukt vandaag op dit terrein alles goed te regelen. We hebben in de
fractie een eerste aanzet gedaan voor behandeling van dit onderwerp en wij
hebben daarbij gezegd op dit onderwerp nog eens terug te willen komen. We
vragen de voorzitter dit onderwerp op een andere wijze en goed voor bereid
aan de orde te stellen. Er is een groot aantal punten dat aandacht verdient
en waaraan wij ook aandacht besteden. Ik zal er enkele noemen.Iets waar wij regelmatig over vallen is dat bijna elk algemeen overleg
wordt voortgezet met een plenair overleg, zodat moties kunnen worden ingediend.
Het is bijna een gewoonte geworden dat een AO wordt gevolgd door een VAO,
zelfs als de bewindslieden in het AO toezeggingen hebben gedaan en het daardoor
niet eens nodig is om moties in te dienen. In dit verband wil ik erop wijzen
dat het aantal moties dat in deze Kamer wordt ingediend, fors is gestegen.
Daarmee is het instrument van de motie aan waarde aan het inboeten.Wat bij ons altijd aardige opmerkingen oplevert, is de discussie over
het vragenuur. Collega Dijkstal is wel eens zover gegaan dat hij de vraag
opwierp: moeten wij daar niet helemaal vanaf? Die stelling wil ik vandaag
niet betrekken. De laatste tijd merk ik wel dat er onnodige herhalingen zijn.
Nadat een lid of twee leden over een bepaald onderwerp vragen hebben gesteld,
maken namelijk de andere fracties – dat zijn er dan nog zo'n acht –
over het hetzelfde onderwerp opmerkingen. Die acht herhalen vaak de vragen
die reeds in eerste instantie zijn gesteld. Meestal zie je in zo'n geval dat
het debat als het ware wegloopt. Soms lukt het het debat over een bepaald
onderwerp met twee of drie leden te voeren en de behandeling van een ander
onderwerp ook een kans te geven. Het uur wordt op die manier gebruikt om met
meer bewindslieden over meer afzonderlijke vragen te discussiëren. Je
merkt dan dat het debat meer inhoud krijgt. De vraag is hoe wij dat zouden
moeten organiseren om te voorkomen dat na elke vraag die gesteld wordt, nog
acht bijna dezelfde vragen volgen.De voorzitter:Mijnheer Van Beek, hoeveel tijd denkt u nog nodig te hebben?De heer Van Beek (VVD):Ik stop met een opmerking over het wetgevingsoverleg. Wat ons betreft
worden de inhoud, de details, de technische verwerking en de totstandkoming
van wetgeving zo veel mogelijk in dat overleg besproken. De
plenaire debatten daarna moeten vooral op hoofdlijnen plaatsvinden. Over dat
onderwerp willen wij graag nog eens verder praten. Kan het Presidium een suggestie
doen voor de manier waarop wij dat met elkaar kunnen organiseren?Mevrouw De Pater-van der Meer (CDA):Mevrouw de voorzitter. Een goede maand nadat deze parlementaire periode
van start is gegaan, spreken wij over het functioneren van de Kamer zelf en
de middelen die daarvoor geraamd zijn. Dit debat heeft dus een hoog gehalte
interne gerichtheid. Wij hebben nu eens geen aandacht voor allerlei externe
maatschappelijke groepen en belangen; het eigen bedrijf staat eenmaal per
jaar in de aandacht.Ik spreek een woord van dank uit en een compliment. Nog niet eerder is
een zo groot aantal nieuwe kamerleden tegelijkertijd aangetreden. Voorzover
wij kunnen waarnemen, is dat voor de medewerkers van dit huis echter geen
belemmering gebleken om al die nieuwe leden op de ons bekende, plezierige
wijze adequaat en met toewijding van het nodige te voorzien, of dat nu informatie
is, of dat het wegwijs maken, stukken bezorgen of de versterking van de inwendige
mens betreft, er wordt voor gezorgd. Namens de CDA-fractie spreek ik onze
dank en erkentelijkheid daarvoor uit. Mag ik daarbij het personeel van de
Bodedienst en van het restaurant eens extra noemen? Dat doet er namelijk alles
aan om op zo kort mogelijke termijn namen en gezichten van alle nieuwelingen
correct te combineren, iets wat menig kamerlid zelf niet lukt.Inmiddels hebben wij ook een nieuw Presidium om met ons te debatteren
over deze Raming. Mocht ik vorig jaar tijdens mijn eerste optreden hier de
heer Weisglas in de voorzittersstoel aantreffen, bij deze Raming presideert
hij in vak K. Gefeliciteerd! Ik kan verder weer gewoon "mevrouw de voorzitter"
toespreken.Op 18 juni kregen wij een brief van het Presidium waarin de suggestie
van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties wordt
verwoord, om in dit debat aandacht te besteden aan de diverse aspecten van
de werkwijze van de Kamer. Namens de CDA-fractie maak ik van die gelegenheid
graag gebruik. Er zijn opmerkingen te maken, soms vraagtekens te zetten bij
zaken van technische, fysieke of logistieke aard, die ik namens de CDA-fractie
bij de behandeling van deze Raming aan de orde wil stellen. De volgorde is
niet geheel willekeurig. Ik geef er de voorkeur aan te beginnen met zaken
die ons minder opgewekt stemmen, maar de toon zal gaandeweg positief bijkleuren.Ik begin met zaken die het werk van kamerleden geacht worden te faciliteren,
ook wel in te delen in de categorie "klein leed". Het eerste onderwerp ligt
heel gevoelig, zo heb ik begrepen de afgelopen weken in de voorbereiding op
dit debat. De ter beschikking van de leden gestelde mobiele telefoons van
de provider met het inmiddels naar Hollandse zuinigheid klinkende merk vertonen
helaas een oplopende stroom ergernissen. Ik vroeg daar namens de CDA-fractie
vorig jaar al aandacht voor, maar het leed is er niet minder om geworden.
Het merk heeft weliswaar een buitenlands klinkende naam, maar het buitenland
is er in ieder geval niet mee te bereiken, zelfs in sommige delen van het
binnenland heeft dit bedrijf geen bereik. Zo vertrouwde een collega mij toe
dat er tussen Leiden en Schiphol een groot zwart gat valt. Er blijken in Nederland
meer zwarte gaten te vallen. Laat de bereikbaarheid in vergelijking met andere
maatschappijen te wensen over, ook de toepasbaarheid blijft achter bij andere
systemen.Zo is een duplo SIM-kaart niet beschikbaar, terwijl die nodig is voor
geïntegreerde autotelefoonsystemen in het dashboard. Sinds handmatig
bellen vanuit de auto geen optie meer is, worden deze steeds vaker toegepast.
Er schijnt een listigheidje te zijn om via doorverbinden gebeld te kunnen
worden, maar ik heb nog niet dezelfde vernuftigheid gehoord om uit te bellen.
Een aantal leden kan dus tijdens autoritten geen gebruikmaken van de verstrekte
mobiele telefoon. Dat zijn voorlopig drie minpuntjes. Welke pluspunten staan
daar tegenover? Om welke faciliteiten ging het bij het aangaan van het contract
en komt het contract overeen met de verwachtingen? Over de aan de nieuwe leden
uitgereikte mobiele telefoons en laptops valt ook iets anders te melden. Laptops
zijn voorlopig niet beschikbaar voor nieuwe leden, omdat nog lang niet alle
vertrokken oud-collega's hun exemplaar hebben ingeleverd. Sommige voormalige
collega's zijn ook nog luid en duidelijk te horen op de voicemail van de mobieltjes
die inmiddels wel zijn verstrekt. Tot zover de categorie klein leed.Bij de inventarisatie van onderwerpen voor dit debat, waren vooral nieuwe
leden op onderdelen verwonderd over de gang van zaken in dit huis. Ik wil
namens mijn fractie de suggestie meegeven, een enquête onder de nieuwe
leden te houden over hun verwondering nu. Over een half jaar vallen dingen
immers niet meer op of zijn zij in de routine ingesleten.De CDA-fractie heeft een aantal vragen over de huisvesting en de Bouwbegeleidingscommissie.
Wij danken het Presidium voor de toezegging dat het na de jaarwisseling zal
terugkomen op de suggestie die wij vorig jaar deden, namelijk om ruimte beschikbaar
te stellen voor een stiltecentrum. Ook in dit huis, of juist in dit huis,
moet aandacht zijn voor rust en persoonlijke reflectie. Ook andere behoeften
mogen worden genoemd. Wij hebben uitstekende restaurantfaciliteiten binnen.
Is gebruik van buitenruimte in dit verband mogelijk?In het licht van een andere faciliteit zou ik willen vragen of wij in
dit huis de maatschappelijke ontwikkeling niet kunnen volgen. Ik spreek bijvoorbeeld
over onze debatten in het kader van arbeid en zorg. Wij vragen het Presidium
na te denken over een faciliteit bestemd voor jonge vaders en moeders, namelijk
kinderopvang. Het is toch vreemd dat een groot deel van de tijd van een vaste
commissie en twee staatssecretarissen wordt besteed aan dit soort ontwikkelingen
in de maatschappij, terwijl wij in ons eigen bedrijf geen spoortje kunnen
vinden van een kindvriendelijke omgeving. Laat staan dat er een functionele
kinderopvangvoorziening is. Een paar vaders in onze fractie ontdekten ook
dat onze recesweken in herfst en voorjaar niet aansluiten op de schoolvakanties
in hun regio. Dat wordt dus zelfs in de herfstvakantie niets met die echte
kerels die vader willen zijn.Namens de CDA-fractie wil ik een algemeen zorgpunt over de beveiliging
van de gebouwen onder aandacht brengen. Wij veronderstel len
dat dit zorgpunt ook bij het Presidium leeft, maar wij vinden het nodig dit
punt bij de behandeling van de Raming te bespreken. In de toelichting op de
Raming wordt zicht gegeven op verbeteringen op dit punt, met name onder het
kopje Statenpassage. Tot op heden hoort bij de veiligheidsmaatregelen in dit
huis niet een poortjessysteem ter scanning van ongewenste voorwerpen in kleding
of bagage. Ik denk dat ons parlement wat dat betreft, uniek is in de wereld.
Overweegt het Presidium een dergelijke maatregel en wat denkt het nog meer
nodig te hebben om de toegangen en de publieksruimte te beveiligen? Ik wil
overigens met nadruk stellen dat de toegankelijkheid hier niet door ontmoedigd
mag worden.Via de ambtelijk secretaris nam ik bij de voorbereiding van dit debat
kennis van de notitie van de Beveiligingsdienst. Die notitie strekt zich ook
uit tot de bedrijfshulpverlening. Een aantal procedures rond calamiteiten
wordt daarin aangestipt, maar de notitie geeft geen zicht op de werking ervan
in de praktijk of ervaring opgedaan tijdens oefeningen. Hoe worden kamerbewoners
ervan op de hoogte gesteld wat te doen bij calamiteiten? Zeker nu er zoveel
nieuwe leden zijn, is dat een belangrijk punt. Veiligheidsmaatregelen hebben,
wat ons betreft, niet alleen tot doel parlementariërs te beschermen.
Die maatregelen moeten minstens ook het correct en zorgvuldig functioneren
van de medewerkers mogelijk maken. Die verantwoordelijkheid mogen wij niet
naar de achtergrond dringen.Binnen mijn fractie werd geopperd om in de directe omgeving van de plenaire
zaal een steunpunt voor leden in te richten met een aantal terminals voor
fractiemedewerkers, opdat tijdens plenaire debatten de fysieke afstand naar
de werkplek niet langer een logistiek probleem behoeft te zijn. Wellicht kan
daar tevens ruimte gecreëerd worden voor het Centraal informatiepunt.
Wil het Presidium zijn licht doen schijnen over deze suggestie? Kan het ook
inzicht geven in de ruimtebehoefte op middellange en lange termijn? De personele
bezetting voor ondersteuning is de afgelopen vijftien jaar ongeveer verdubbeld.
Wat zijn de prognoses en waar zit de flexibiliteit?Ik kom nu toe aan het laatste onderdeel van mijn bijdrage, inhoudelijk
het belangrijkste. Ik memoreerde al het aantreden van het Presidium. Bij de
verkiezing van de voorzitter van deze Kamer heeft de heer Weisglas ons in
een korte schets een glimp getoond van zijn ambities met deze Kamer als het
gaat om de voor ons liggende periode. Hij maakte met name melding van het
belang te kijken naar minder verkokerde en veeleer thematische commissies.
De CDA-fractie nodigt hem bij dezen gaarne uit zijn ambities in het volle
licht te zetten. Dat kan nu al, bij deze behandeling, maar wij gunnen hem
er ook alle ruimte voor bij de behandeling van de toegezegde concrete voorstellen
over de werkwijze van de Kamer.In de afgelopen periode heeft een Kamercommissie biotechnologie gewerkt,
hoofdzakelijk procedureel. Tijdens een werkbezoek van de vaste commissie voor
Onderwijs aan Finland hebben de leden kennis kunnen maken met de Committee
of the future. Deze commissie was eerder inhoudelijk gericht, maar verkent
tevens de langere termijn. Met het oog op de diverse ontwikkelingen en wetenschappelijke
onderzoeken, maar ook in verband met de consequenties ten aanzien van de bestaande
wetgeving die nadere overwegingen vragen als het gaat om wenselijkheden en
toepasbaarheid, is een dergelijk soort invulling bij ons waarschijnlijk ook
nuttig. Wij hebben het dan met name over departement en vaste commissie overstijgende
onderwerpen. Wij vragen het Presidium om dat in de beschouwingen te betrekken.
Een voorbeeld, vanuit diverse invalshoeken genoemd. Wanneer verandert wetgeving
over privacybescherming van gewenste, noodzakelijke bescherming in een belemmering
ten aanzien van effectieve, noodzakelijke zorg, veiligheid en hulpverlening?Ook binnen de CDA-fractie leven ideeën betreffende de werkwijze,
hoewel wij ons realiseren dat goede voornemens allereerst door onszelf in
praktijk gebracht moeten worden. Het kan geen kwaad met enige regelmaat de
eigen handelwijze voor de spiegel van het gewenste opereren te houden. Ik
noem een aantal kernthema's: procedures stroomlijnen, de ramen naar de samenleving
wijd open zetten, de verhouding politiek debat, op hoofdlijnen, versus procedureel
geneuzel, in juiste proporties brengen en verantwoording naar de samenleving
afleggen. Deze kernthema's komen steeds weer terug en wij kunnen ons daar
allemaal iets bij voorstellen. Zo moet het ook, maar nogmaals: houd de spiegel
paraat. Daartoe kan dit jaarlijkse debat wellicht ook aanleiding zijn.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Voorzitter. In de goede traditie van GroenLinks begin ik mijn bijdrage
ook dit jaar met een woord van dank aan alle ondersteunende diensten. Elk
jaar zorgen zij ervoor dat wij ons werk met plezier en zo efficiënt mogelijk
kunnen doen: de bodes, de griffie, de schoonmakers – zij worden nog
wel eens vergeten, omdat zij vaak weg zijn op het moment dat wij binnen komen –
de automatiseringsafdeling, telefonisten, restaurantbedrijf, de Stenografische
Dienst enz. Ik vergeet vast een aantal diensten, maar een speciaal woord van
dank richt ik dit jaar tot de beveiliging. Helaas, zeg ik daarbij. De fractie
van GroenLinks heeft in de afgelopen maanden helaas vrij veel te maken gehad
met de beveiliging. Wij zijn op vele momenten met grote discretie en precisie,
aardig en toegewijd geholpen. De beveiliging van de Tweede Kamer behoort discreet,
terughoudend en goed te zijn. Een huis van het volk mag nooit een vesting
worden. Dit betekent dat het parlement toegankelijk moet zijn en zo mogelijk,
ook in tijden waarin wij ons onder druk gezet voelen, nog toegankelijker moet
zijn dan het al was. Mijn fractie zou het een slechte Pavlovreactie vinden
om in deze tijd het parlement meer te willen afschermen. Wij zijn derhalve
voor openstelling van de Statenpassage.Verder richt ik mij op twee hoofdpunten, namelijk de verhouding tussen
de meerderheden en de minderheden in het parlement en de versterking van de
positie van het parlement in zijn geheel. Aan het slot ga ik nog in op een
aantal korte punten.Ik wil eerst ingaan op de verhouding tussen de politieke meerderheden
en politieke minderheden in dit parlement. Ik meen de afgelopen vier jaar
een tendens te hebben bespeurd, waarin de getalsmatige kracht van bepaalde
fracties of van de coalitie bepalend leek te gaan worden voor de toegang tot
de parlementaire procedures en de kameragenda. Dat betekent
dus dat de agendasetting in dit huis een kwestie wordt van meerderheidsvorming.
Wij hebben daar grote bezwaren tegen. Ik wil dat hier maar eens luid en duidelijk
hebben gezegd.Als het gaat om de aanwezigheid in onderzoekscommissies of spreektijden
vinden wij dat er buiten de kiesdrempel niet nog eens extra drempels in dit
parlement opgeworpen mogen worden tegen fracties of tegen kamerleden die misschien
wel klein in aantal zijn, maar groot in boodschap. Wij vinden dan ook dat
dit parlement voldoende ruimte moet bieden aan minderheden. Dat is wat ons
betreft een kwestie van parlementair fatsoen. De machtsverhoudingen in dit
parlement dienen zichtbaar te worden aan het einde van de parlementaire procedure,
dat wil zeggen in de stemmingen en niet in de ongelijke toegang tot de parlementaire
procedures. Graag zouden wij van dit nieuwe Presidium een principe-uitspraak
willen over de verhoudingen, bijvoorbeeld in de spreektijden, tussen de minderheden
en de meerderheden in het parlement. Meer in het bijzonder gaat het mij om
het volgende.Wij vinden dat spreektijdverdelingen waarbij rekening wordt gehouden met
de grootte van fracties, zo veel mogelijk beperkt dienen te worden. Wij hebben
er echter geen enkel bezwaar tegen als er indicatieve spreektijden worden
gehanteerd, bijvoorbeeld bij wetgevingsoverleggen, omdat wij ook de noodzaak
van zelfbeperking zien voor alle kamerleden en voor fracties. Wij hebben ook
geen bezwaar tegen een ruwe, minieme verdeling naar de grootte van fracties,
maar wij hebben er wel bezwaar tegen als het aantal parlementariërs per
fractie bepalend gaat worden voor de ruimte die je in dit parlement krijgt
om het woord te voeren. Ik wijs er bovendien op dat begrotingen wetten zijn.
Wij vinden het dan ook vreemd dat daar waar bij wetgeving geen beperking van
de spreektijd aangegeven wordt, bij begrotingen een vrij drastische beperking
van de spreektijd wordt gehanteerd, naar rato van de grootte van fracties.
Wij vinden dat in strijd met de regels die gelden bij wetgeving en wij zouden
graag zien dat het Presidium dat heroverweegt.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Na mijn warme instemming met een groot deel van dit deel van het betoog
van mevrouw Halsema te hebben betuigd, wil ik haar een vraag stellen. Zij
sprak even over indicatieve spreektijden bij wetgevingsoverleggen. Dat is
een zaak die mij al een tijdje bezighoudt.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Daar treffen wij elkaar ook altijd op.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Wat vindt de fractie van GroenLinks ervan om, omdat een wetgevingsoverleg
vaak wordt gehouden ter vervanging van een plenair debat over wetgeving, met
elkaar af te spreken het bij inschrijving te doen? Dan heb je helemaal geen
indicatieve spreektijden meer nodig en kan, net als in een plenair debat over
wetgeving, aan de hand van de inschrijving de duur van het wetgevingsoverleg
worden vastgesteld. Wat vindt u van die gedachte?Mevrouw Halsema (GroenLinks):Dat lijkt mij een uitstekende suggestie. Ik zou die graag volledig over
willen nemen. Als het Presidium daar minder voor voelt – ik geleid het
maar meteen door naar het Presidium – en als u overweegt een motie in
te dienen, wat ik u van harte zou adviseren, kan die op onze steun rekenen.
Mocht u geen motie overwegen, dan vraag ik u mij daar even van op de hoogte
te stellen voor mijn tweede termijn.Ten tweede wil ik, als het gaat om meerderheden en minderheden in dit
huis, pleiten voor de introductie van minderheidsbesluiten bij kamerprocedures.
Ik doel dan op bijvoorbeeld de procedurevergaderingen van commissies. Het
is mij de afgelopen jaren te dikwijls overkomen dat bij bijvoorbeeld politiek
gevoelige onderwerpen, waarover ik een brief wilde of de mogelijkheid wilde
om in overleg te treden met de minister – dat is volgens mij een heel
elementair democratisch recht – ik weggestemd werd door een club van
acht grijze pakken die binnenkwam op het moment dat ik mijn voorstel wilde
doen. Ik vind dat heel slecht. Ik vind dat het ook minderheden gegund moet
zijn om onderwerpen op de parlementaire agenda te plaatsen. Ik stel voor om
bijvoorbeeld bij procedurevergaderingen van commissies een minderheid van
een derde te introduceren. Eenzelfde soort procedure zou ik bijvoorbeeld willen
hanteren voor de instelling van hoorzittingen of onderzoekscommissies en voor
verzoeken voor Rekenkameronderzoek. Ik ben er geen voorstander van dat op
al die verzoeken een minderheid van een derde voldoende moet kunnen zijn.
Zoals wij ons ertegen verzetten dat coalitiemeerderheden hun macht gebruiken
om het democratische instrumentarium te beperken, zo mag het democratische
instrumentarium ook niet een speeltje van de oppositie worden. Daarom stel
ik voor dat voor bijvoorbeeld Rekenkameronderzoeken – ik weet dat het
CDA daar in het verleden ook voor heeft gepleit – een minderheid van
twee vijfde voldoende is. Hierop wil ik graag een reactie van het Presidium.Mevrouw De Pater-van der Meer (CDA):Mag ik mevrouw Halsema vragen of zij die verschillende minderheden zuiver
willekeurig noemt? Of ligt er een argument aan ten grondslag dat zij in het
ene geval een derde en in het andere geval twee vijfde noemt? Dat vind ik
toch interessant om te weten.Mevrouw Halsema (GroenLinks):De toegang tot de agenda van de Kamer vind ik zo'n elementair democratisch
recht dat ik daar geen gekwalificeerde minderheid voor noodzakelijk acht.
Overigens staat dit los van de volwaardige toekenning van de individuele rechten
van kamerleden, zoals het interpellatierecht. Ik vind dat in de afgelopen
tijd te vaak het bestaan van een kamermeerderheid ertegen een blokkade was
voor de toekenning van dat individuele recht. Ik vind dat dit op moet houden.Mevrouw Lambrechts (D66):Ik kan het betoog op hoofdlijnen goed volgen, maar in de uitwerking verwart
het mij. Wat is het wezenlijke verschil tussen een derde, 33,3% en 40%? Waar
is die 40% precies op gestoeld?Mevrouw Halsema (GroenLinks):Ik wil een onderscheid hanteren tussen procedurele en inhoudelijke verzoeken.
Als het om toegang tot de kamerprocedures gaat, vind ik dat een kleine minderheid
voldoende moet zijn. Gaat het daarentegen om inhoudelijke wensen, bijvoorbeeld
bij een hoorzitting of bij een Rekenkameronderzoek, dan vind ik een gekwalificeerde
minderheid op z'n plaats. Dan mag het, zoals ik net al zei,
geen speeltje van de oppositie worden.Mevrouw Lambrechts (D66):Dat laat mij nog in verwarring over de 33 1/3 of in dit geval uw concrete
voorstel voor de 40%. Twee vijfde is 40%.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Voor hoorzittingen, verzoeken om Rekenkameronderzoek en andere meer inhoudelijke
verzoeken zou ik zeggen twee vijfde. Gaat het echter om procedurele verzoeken,
dan zeg ik eenderde. Plus het individuele recht.Mevrouw Lambrechts (D66):Daar moeten wij nog een keer specifiek over praten, want ik begrijp niet
goed waar die 40% op gebaseerd is.De heer Zvonar (LPF):Voorzitter. Ik denk dat mevrouw Halsema hier twee dingen door elkaar haalt:
rechten van minderheden in de samenleving en de positie van minderheden in
de Kamer. Dat is iets totaal anders. Ik ben het helemaal niet eens met wat
zij hierover zegt.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Dat vind ik heel jammer. Er is namelijk een rechtstreekse relatie. In
een representatieve democratie zijn minderheidsgroepen in de samenleving in
opvatting evenredig vertegenwoordigd in het parlement in de vorm van politieke
minderheidsgroeperingen. Wij hebben een kiesdrempel. Die bepaalt dat je een
bepaald aantal stemmen moet hebben gehaald om toegang tot het parlement te
krijgen. Wij zijn er geen voorstander van dat daarna informele of formele
drempels in het leven worden geroepen in het parlement om die minderheidsgroeperingen,
die vertegenwoordigd zijn in het parlement, het woord te kunnen ontnemen.
Ik moet zeggen dat het mij zeer zou teleurstellen als een partij als de LPF,
die het predikaat politieke vernieuwing hoog in het vaandel heeft, zich hier
aansluit bij ouderwetse meerderheidspolitiek.De heer Zvonar (LPF):De verkiezingsuitslag is doorslaggevend voor de positie van de politieke
partijen in de Kamer. Anders krijgen wij hier eindeloze tijdrovende discussies,
terwijl wij helemaal niet toekomen aan de onderwerpen waar het om gaat.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Dat is nu precies wat ik bedoel. Machtsverhoudingen in de Kamer moeten
zichtbaar worden op het moment van de stemmingen. Vanzelfsprekend heeft uw
partij altijd een voorsprong op mijn partij, want u heeft 26 zetels en wij
10. Dat betekent dus dat uw machtspositie in dit parlement veel sterker is
dan die van ons. Je ziet daarin de uitslag van de verkiezingen terug. Dat
is terecht. Maar het is iets anders dat elke volksvertegenwoordiger die toegelaten
is tot dit parlement, elke politieke partij die de kiesdrempel heeft gehaald,
de volle mogelijkheid moet hebben om hier zijn opvattingen te kunnen etaleren.
U bent nieuw in dit huis, maar ik wil u een ding zeggen. In de afgelopen jaren
waren de kleine politieke partijen niet het langst en het meest aan het woord.
Beperking is over het algemeen een verdienste van kleine partijen. Grote partijen
zijn meestal meester in de details.De voorzitter:Ik zou zeggen: doe u best eens, mevrouw Halsema.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Ik doe mijn uiterste best, maar interrupties vragen om een antwoord.Voorzitter. De tweede goede reden om uitgebreid aandacht te besteden aan
de verhouding tussen meerderheden en minderheden, is de versterking van de
positie van het parlement tegenover regering, bestuur en overheid. Het parlement
moet in zijn geheel een volwassen hindermacht kunnen vormen tegenover de regering
en dat de parlementaire oppositie een sterke rol moet kunnen spelen tegenover
de regering. Acht jaar paars heeft mij enigszins teleurgesteld. Als nieuw
kamerlid ben ik dikwijls verbaasd geweest over het gebrek aan parlementaire
solidariteit tussen coalitiepartijen en oppositiepartijen. Ik breng even in
herinnering de behandeling van de Vreemdelingenwet, waarbij het de oppositie
niet goed mogelijk werd gemaakt om met de regering in debat te treden. Dualisme
is niet alleen een kwestie van coalitiepartijen die zich vrijer gaan gedragen
tegenover de regering. Graag, zou ik zeggen. Het is ook een kwestie van een
parlement als blok tegenover de regering en tegenover het bestuur, een parlement
dat zich als blok gedraagt tegenover een regering die weigert antwoord te
geven en moties uit te voeren. Ik wil hier de oproep doen aan alle partijen
in het parlement om zich werkelijk als duale volksvertegenwoordiger te gaan
gedragen. Dat betekent steun aan oppositiepartijen als zij arrogant door ministers
en staatssecretarissen terzijde worden geschoven of als hun moties niet worden
uitgevoerd.Ik zou in het bijzonder onder dit punt nogmaals willen pleiten voor verdere
versterking van het Onderzoeks- en Verificatiebureau van de Kamer. Wij zijn
daar een groot voorstander van. Wij zijn blij dat het is opgericht, maar wij
denken dat het verder uitgebreid moet worden. Wij vinden dat het kwetsbaar
en klein is.Wij zouden verder meer duidelijkheid willen hebben over de positie van
het Onderzoeks- en Verificatiebureau, met name in de verhouding tot het Presidium.
Wij hopen dat het Presidium daarover duidelijkheid wil verschaffen. Ik maak
deze opmerking ook omdat het Presidium helaas toch weer een dominantie gaat
kennen van de grote partijen in de leden zoals deze vertegenwoordigd zijn
in het Presidium. Wij wilden graag dat elke politieke partij een presidiumlid
afvaardigde, maar nu gaan de grote partijen toch meerdere leden afleveren.
Dat zullen op een gegeven moment de coalitiepartijen zijn. Wij betreuren dat
daarmee het gevaar dreigt dat het Presidium partijpolitiek zal worden. Wij
zouden dat niet willen. Vandaar de vraag over de onafhankelijkheid van het
Onderzoeks- en Verificatiebureau.Voorzitter. Ik zou opnieuw willen pleiten voor versterking van de fractieondersteuning.
Wij zouden graag willen dat het nieuwe Presidium nagaat of er mogelijkheden
zijn tot uitbreiding. De heer Hans van Baalen heeft een commissie geleid die
een onderzoek heeft gedaan naar een Europees expertisecentrum, dat ook deze
Kamer zou kunnen ondersteunen. Wij zijn daar een groot voorstander van. Wij
willen hier alleen opgemerkt hebben dat de Eerste Kamer al heel lang beschikt
over een Europees expertisecentrum. Wij zouden het Presidium willen vragen
of het expertisecentrum dat aanwezig is in de Eerste Kamer, uitgebreid zou
kunnen worden en ook de Tweede Kamer zou kunnen gaan adviseren
op Europese kwesties, omdat Europese regelgeving steeds dwingender wordt in
onze besluitvorming. Graag een reactie.De voorzitter:Mevrouw Halsema, U moet gaan afronden. U had voor tien minuten ingetekend.
Deze zijn ruim verstreken, zelfs exclusief de interrupties die u gehad heeft.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Ik heb ook nog maar een kort aantal punten. D66 heeft ons een brief doen
toekomen met een groot aantal voorstellen voor de versterking van de positie
van het parlement. Het klonk ons allemaal als muziek in de oren. Een aantal
van deze voorstellen was in het verleden ook al door ons gedaan. Ik ben zeer
benieuwd naar de toevoeging.Ik noem nog de discussie over de sollicitatieplicht, waar wij voorstander
van zijn. Graag een oordeel hierover van het Presidium.Wij willen graag dat de commissie-stiekem wordt opengesteld voor alle
politieke partijen in dit parlement. Zij kunnen vervolgens zelf besluiten
of zij wel of niet van hun democratisch recht gebruik zullen maken. Graag
een reactie hierop.Wij zijn voorstander van aanscherping van de neveninkomstenregeling van
parlementariërs. Het opdoen van maatschappelijke ervaring door parlementariërs
is van groot belang, maar wij vinden het niet nodig dat zij zich daarbij verrijken.Wij zien graag een registratie van de toezeggingen die ministers en staatssecretarissen
plenair doen. Die informatie is weinig toegankelijk. Het is voor maatschappelijke
organisaties moeilijk om daarvan een overzicht te krijgen. Ik vraag het Presidium
om daarover een oordeel te geven.Ten slotte steun ik het CDA-voorstel om plenair een steunpunt te maken
met terminals, zodat wij de mogelijkheid hebben om bijvoorbeeld snel onze
moties uit te typen.De voorzitter:Mevrouw Lambrechts heeft de Kamer een stuk doen toekomen met een aantal
suggesties. Dit stuk is reeds gedrukt. Ik neem aan dat zij dat wil betrekken
bij deze behandeling.Mevrouw Lambrechts (D66):Mevrouw de voorzitter. Het eerste deel van mijn betoog heeft meer specifiek
betrekking op de Raming. Daarna ga ik nog in op een aantal van de voorstellen
die wij hebben gedaan ter verbetering van de werkwijze van de Kamer en de
versterking van de positie van het parlement. Ik ga zeker niet op alle voorstellen
in, want daarover kan beter in andere gremia gesproken worden.Ik complimenteer allereerst de nieuwe voorzitter van de Kamer en de ambtelijke
staf. Het is in dit huis zeker geen puinhoop, ook al doet de chaos in verband
met de verhuizingen van dit moment soms anders vermoeden. Er zit echter wel
degelijk een logica in. Over enkele weken is ook dat op orde.Ik maak ook een compliment over het draaiboek Onderzoek, dat inmiddels
behoorlijk compleet is. Ik weet van degenen die ermee moeten werken dat het
in voorkomende gevallen handzaam is. Wij vinden dat absoluut een compliment
waard.Waar ik zeker een compliment over wil maken, is dat via intranet deze
Kamer overal in dit huis is te volgen. Ik koppel daaraan onmiddellijk de vraag
aan de voorzitter om ervoor te zorgen dat elke burger in Nederland via internet
kan volgen wat wij hier doen.Wat mij in de Raming opvalt, is dat het ziekteverzuim in dit huis bijzonder
hoog is. Met 9,1% zit dit op het niveau van de zorg en het onderwijs. Wij
praten daar vaak over, dus wij mogen er wel eens bij stilstaan dat dit niveau
ook hier zo hoog is. Daaraan moet via alle maatregelen die ter beschikking
staan iets gedaan worden. Ik weet dat er een onderzoek loopt, maar dat is
niet genoeg. Er zal tijdig en snel ingegrepen moeten worden. Ik vraag de voorzitter
van de Kamer om ervoor te zorgen dat het management, eventueel via scholing,
over de benodigde deskundigheid beschikt, zodat snel de goede maatregelen
uit de kast gehaald kunnen worden om dit probleem aan te pakken. Ik weet dat
er sprake is van werkdruk, maar dat is in een groot aantal sectoren het geval,
zoals onderwijs en zorg, en dat is op zichzelf geen argument om niet alle
zeilen bij te zetten.In de nota naar aanleiding van het verslag wordt ingegaan op een elektronisch
stemsysteem. Tijdens de eerstkomende verbouwing zal hieraan gewerkt worden.
Het is echter niet geheel helder of dit al definitief is besloten of dat alleen
over de modaliteiten wordt gesproken en de discussie nog enigszins open is.
Wij pleiten ervoor om in dit huis zo snel mogelijk over te gaan op een elektronisch
stemsysteem.Ik ondersteun hetgeen is gezegd over Dutchtone. Wij vinden GSM prima,
maar de zwarte gaten, en die zijn er niet alleen op de Veluwe, zijn buitengewoon
onhandig. Ik wil de beveiliging op één punt ter discussie stellen.
Ik heb een tijd in de Verenigde Staten gestudeerd. Daar hadden wij met regelmaat
rampenoefeningen waarbij wij midden in de nacht, bibberend in onze pyjama,
op straat stonden. Het is absoluut niet mijn bedoeling om de kamerleden te
dwingen in pyjama en getooid met slaapmuts op het Plein te gaan staan, maar
in mijn ogen moeten rampenplannen in dit huis wel vaker worden geoefend. Ik
kan mij niet herinneren dat wij ooit zo'n oefening hebben gehad. Hier geldt
toch: the proof of the pudding is in the eating. Ik verzoek de voorzitter
om het rampenplan te oefenen. Het komt er op het moment suprême altijd
op aan of je weet wat je te doen staat en ik heb niet de indruk dat ik dat
zou weten. Zou de oefening hebben plaatsgehad zonder dat ik daar weet van
had, dan kan het natuurlijk nooit een goede oefening geweest zijn.Ik wil nog een opmerking maken over de spreektijden. Ik heb een voorstel
gezien dat ongetwijfeld nog aan de orde zal komen. De spreektijden voor de
begrotingsbehandeling zouden volgens ons minder kunnen. De voorstellen dragen
echter voor de D66-fractie het middelstekindeffect in zich. Met de kleintjes
wordt veel rekening gehouden en zij leveren daarom bijna niets in bij de optie
van 20% minder. De groten leveren ook niet zo veel in. In de gauwigheid zag
ik echter dat de maatregel voor ons betekent dat wij het meest van allen,
30%, zouden inleveren. Dat vinden wij niet acceptabel. Ik verzoek om de indiening
van een nieuw, evenwichtig voorstel dat in het Presidium zal worden besproken.Mevrouw Halsema (GroenLinks):U wilt de spreektijdenverdeling niet ten principale ter discussie stellen,
maar alleen de positie van D66 daarin?Mevrouw Lambrechts (D66):Nee, dat begrijpt u verkeerd. Ik steun uw betoog op hoofdlijnen.
Je moet inderdaad – zeker nu wij met tien partijen in dit huis zitten –
heel goed kijken naar het democratisch functioneren. Dat draait niet alleen
om het in positie brengen van meer- en minderheden. Vooral bij het in positie
brengen van minderheden moet je daar zeer goed rekening mee houden. De verdeling
voor de begrotingsbehandeling is voor ons echter zeer onrechtvaardig.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Wij moeten nog maar eens goed naar die tabelletjes kijken, want ik kwam
tot de omgekeerde conclusie, namelijk dat D66 in een van de tabelletjes zelfs
bevoorrecht wordt. Maar dat even daargelaten.Mevrouw Lambrechts (D66):Dan daag ik u uit om dat aan te tonen. In het ene model, waarin sprake
is van 20% korting, leveren wij 30% in. In het andere model, waarin sprake
is van 35% korting, leveren wij 40% in.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Ik heb de cijfers niet bij de hand, maar ik heb de tabellen goed bekeken
en ik zal straks aan mevrouw Lambrechts laten zien wat ik bedoelde als je
de bovenste tabel met de onderste vergelijkt. Mijn vraag gaat ergens anders
over. U zegt: de kleintjes leveren bijna niets in. Ik voel mij aangesproken
vanwege de positie van mijn fractie. Is de D66-fractie nog steeds van mening,
zoals vroeger kamerbreed werd gevonden, dat er in ieder geval een bodem is
waar niet doorheen gezakt mag worden? Bent u voorts met mij eens dat de voorstellen
die ertoe leiden dat een- of tweemansfracties door die bodem zakken, in ieder
geval niet acceptabel zijn?Mevrouw Lambrechts (D66):Dat wil ik heel graag ondersteunen. Sterker nog, in deze verdeling zou
ik er bijna voor pleiten dat wij ook tot de echte kleintjes gerekend worden,
die maar een procent of vijf inleveren. Er zitten voordelen aan om klein te
zijn. Ik ben echter met u eens dat er een bodem moet zijn waar niet doorheen
gegaan mag worden.Mevrouw Kant (SP):Ik wil bij dit onderwerp liever als uitgangspunt nemen: wat is redelijk?
Dit in plaats van kijken hoe het voorstel precies voor de eigen fractie uitpakt.
Ik vind een minimumspreektijd heel redelijk: een minimale tijd die elke fractiewoordvoerder
nodig heeft om zijn punt op een onderwerp te kunnen maken. Ik vind een maximum
echter ook heel redelijk, want er is een tijd waarbinnen eigenlijk iedere
woordvoerder zijn punt moet kunnen maken. Op deze manier kunnen wij de totale
tijd wel bekorten. Wat vindt u van die suggestie?Mevrouw Lambrechts (D66):Ik kan dat van harte ondersteunen. Maar even toch in groot en klein gedacht:
ik denk dat de grote fracties wel heel veel tijd hebben en dit levert niet
altijd meerwaarde op. Er is wel een minimum waarin de dingen die écht
gezegd moeten worden, gezegd kunnen worden. Dat levert extra problemen op
aangezien wij in dit huis met tien partijen zijn. Dat vereist dat dit goed
bekeken en doordacht wordt.Voorts wil ik het hebben over de brief die onze fractievoorzitter inmiddels
heeft doen toekomen aan de voorzitter van de Kamer en aan de collega's en
zal toezenden aan de voorzitters van de partijen. De brief handelt over de
werkwijze, de politieke cultuur en de verbetering van de werkwijze en de positie
van de Kamer. In die brief wordt een groot aantal voorstellen gedaan, die
ik niet allemaal zal noemen. Ik wil er slechts een paar uitlichten om aan
te geven waaraan wij denken als wij spreken over een andere werkwijze en over
verbetering van het democratisch debat in deze Kamer. Het lijkt ons bijvoorbeeld
buitengewoon goed om hoorzittingen naar Amerikaans model te laten plaatsvinden
in de Kamer. Ministers, vertegenwoordigers en instellingen kunnen daarvoor
worden uitgenodigd. Het kan de leemtes tussen normale controle en onderzoek
door bijzondere commissies opvullen. Bovendien kunnen voor die "hearings"
ambtenaren uitgenodigd worden, hetgeen momenteel volgens het Reglement van
orde alleen mogelijk is met toestemming van de betreffende minister.Een ander voorstel van mijn fractie betreft de invoering van een vragenuur
voor de minister-president naar Brits model. Dat kan een keer per week of
een keer per twee weken plaatsvinden. In dat vaste vragenuur met de minister-president
kunnen zaken ad hoc besproken worden, hetgeen het debat in het algemeen kan
verlevendigen en aan de actualiteit recht kan doen.Mevrouw De Pater-van der Meer (CDA):Zoals u het stelt, komt er een ingebouwd vragenuur aan de minister-president,
ongeacht het voorkomen van een actueel onderwerp waarover de Kamer van gedachten
wil wisselen. Wordt daarmee niet de spontaniteit van het ondervragen van de
minister-president weggenomen? Momenteel kan hij immers over actuele zaken
worden ondervraagd in het reguliere vragenuurtje. U maakt er met het voorstel
een instituutje van. Het is mij wat beklemmend.Mevrouw Lambrechts (D66):Dat hoeft zeker niet het geval te zijn, want als er in een bepaalde week
geen behoefte is aan een gesprek met de minister-president, kan het vervallen.
Het is in ieder geval goed om een vast uur te bepalen waarin met hem gesproken
kan worden. Bijna elke week doen zich zaken voor waarover van gedachten kan
worden gewisseld met de minister-president. Nogmaals, als dat niet het geval
is, hoeft die tijd niet benut te worden.Mevrouw De Pater-van der Meer (CDA):Wat is dan het voordeel boven het huidige systeem waarin op dinsdag bewindslieden,
dus ook de minister-president, kunnen worden opgeroepen om vragen te beantwoorden?Mevrouw Lambrechts (D66):Naar mijn mening scherpt het de geesten om de minister-president te bevragen
over bepaalde zaken. Op zijn minst kan een dergelijk vragenuur gedurende een
bepaalde proefperiode plaatsvinden. Als na een jaar blijkt dat dit vragenuur
geen toegevoegde waarde heeft – wat ik niet denk – dan schaffen
wij het weer af. Ik ben verder van mening dat het politieke debat voor de
burgers hiermee een meerwaarde heeft omdat het gesprek plaatsvindt met de
minister-president.De heer Van Beek (VVD):U legt de relatie met het Britse systeem, maar in Nederland is er op zich
geen verschil tussen de positie van de minister-president en die van zijn
collega-ministers. Hij is primus inter pares. Ik begrijp ook niet waarom u
zo vaak met hem wilt praten in een systeem dat afwijkt van het huidige. Als er reden is om hem te spreken, moeten wij hem elke week naar
de Kamer kunnen roepen, dat ben ik met u eens. Die mogelijkheid is evenwel
reeds aanwezig. Het is naar mijn mening onjuist om met de minister-president
te spreken over delen van portefeuilles van andere ministers. Daarvoor moeten
wij juist die ministers spreken.Mevrouw Lambrechts (D66):Eigenlijk spreekt u zichzelf tegen, want u zegt dat de minister-president
geen bijzondere persoon is terwijl u hem tegelijkertijd de primus inter pares
noemt. Hij is inderdaad "de eerste onder zijns gelijken". Misschien is onze
politieke insteek ten aanzien van de positie van een minister-president, die
wij graag rechtstreeks zouden kiezen, verschillend, maar op dit punt kunnen
wij het eens worden. De minister-president is door zijn positie van eerste
onder zijns gelijken, de verantwoordelijkheid dragend voor het gehele kabinet,
de juiste persoon om over departementen overschrijdende problemen met de Kamer
te spreken.De heer Van Beek (VVD):Dat is momenteel reeds mogelijk.Mevrouw Lambrechts (D66):Dat is momenteel inderdaad reeds mogelijk maar een en ander is niet besloten
in de werkwijze. Wij kunnen het gesprek met de minister-president institutionaliseren,
op zijn minst voor een bepaalde periode, om te bezien of het van meerwaarde
is. Dit voorstel van de leden van mijn fractie hoeft nu niet tot op de punt
en de komma besproken te worden. Wij hebben het slechts ingebracht in de gremia
die wij tot onze beschikking hebben.Wat de introductie van een minderheidsenquêterecht betreft kon ik
mij zeer vinden in het daarop aansluitende betoog van mevrouw Halsema. Het
gaat niet altijd over meerderheden, maar juist ook om het in positie brengen
van minderheden. Wij zouden moeten bespreken of de grens voor de minderheid
moet liggen bij 30% of 40%, maar de introductie van een minderheidsenquêterecht
zou het dualisme tussen Kamer en regering kunnen bevorderen.De invoering van elektronische stemmen op de kortst mogelijke termijn
en meer periodieke debatten op hoofdlijnen tussen de fractievoorzitters zijn
ook belangrijke onderwerpen. Ik sla veel onderwerpen over, want ik wil niet
te veel over mijn spreektijd heengaan. Ik hoop, voorzitter, dat u de voorstellen
die wij hebben gedaan, wilt agenderen in de daarvoor geschikte gremia –
de commissie voor de Werkwijze der Kamer, het Presidium, misschien apart in
te stellen commissies of een fractievoorzittersoverleg of iets dergelijks –
om te bespreken of wij onszelf niet kunnen dwingen om een aantal van wat wij
noodzakelijke vernieuwingen vinden voor de parlementaire werkwijze op korte
termijn in te voeren.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Nu is inderdaad niet het moment om al die voorstellen te bespreken, maar
over een voorstel wil ik toch meer duidelijkheid. Mevrouw Lambrechts stelt
voor om tot een herschikking van vaste commissies komen en om daarbij verkokering
tegen te gaan door bijvoorbeeld van de vaste commissie voor Justitie en de
vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties een vaste commissie
voor rechtshandhaving en veiligheid te maken. Die twee commissies behandelen
veel meer onderwerpen. Wil zij die twee vaste commissies opheffen en doen
opgaan in een nieuwe commissie of wil zij daarnaast een commissie voor rechtshandhaving
en veiligheid? Leidt dat niet tot meer verkokering en bureaucratie? Komen
er dan niet heel veel vaste commissies? Wat is de bedoeling?Mevrouw Lambrechts (D66):In het laatste geval zou dat inderdaad tot meer verkokering en meer bureaucratie
leiden. Onze bedoeling is om beleidsterreinen te herverkavelen, bijvoorbeeld:
veiligheid met justitie, onderwijs met integratie. Er zijn vele logische combinaties
mogelijk, anders dan die wij nu kennen. Wij vinden dat een hele goede vernieuwing.
Laten wij eens kijken of wij tot een andere verkaveling kunnen komen die niet
alleen op de dertien departementen – en wie weet hoeveel het er volgende
keer zijn – is gericht.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Ik begrijp uw behoefte om tot een meer thematische indeling te komen,
waardoor wij ook discussies misschien wat diepgaander kunnen voeren en wij
wat minder afhankelijk zijn van de departementale indeling. Ik ben alleen
bang dat een andere indeling tot erg veel kamerbureaucratie leidt. Er zullen
namelijk telkens territoriumconflicten ontstaan door met name de strikte portefeuilleverdeling
bij de grote partijen, waardoor wij meer zullen spreken over de verdeling
van de onderwerpen over de diverse commissies dan over de onderwerpen zelf.Mevrouw Lambrechts (D66):Als wij het niet doen, kan echter hetzelfde gebeuren. Ook nu zijn er territoriumdiscussies
en ook nu nodigt het systeem uit tot allerlei debatjes om aan de woordvoerders
tegemoet te komen. Het is juist goed om, door naar een andere indeling te
kijken, ook hier onszelf te dwingen om ons de komende tijd bezig te houden
met de thema's die ertoe doen. Als wij iets kunnen leren van de afgelopen
maanden is het dat wij ons niet bezig moeten houden met versnippering, maar
met de belangrijke thema's waarover wij ook duidelijke standpunten moeten
innemen en waarmee wij vooruitgang boeken. Dat doe je niet met versnippering.Mevrouw Dijksma (PvdA):Voorzitter. Vandaag bespreken wij hier in een plenaire zitting de Raming
van de Tweede Kamer. Traditioneel wordt er tijdens een dergelijk debat over
vele onbelangrijke en misschien slechts enkele belangrijke onderwerpen gesproken.
Ik zou de bijdrage van de PvdA-fractie aan dit debat willen toespitsen op
de werkwijze van de Kamer en de vernieuwingen die daarbij noodzakelijk zijn.
Er valt natuurlijk veel te zeggen over onze huisvesting, over de mobiele telefoons
en over al die andere zaken, maar ik denk dat de afgelopen maanden hebben
laten zien dat er een campagne is gevoerd, waarin veel gebeurd is en waarin
er ook een hernieuwde interesse in de politiek is gekomen vanuit de burgers.
Dat is een interesse die wij moeten zien vast te houden door levendige debatten
te voeren.Aan de hand van een aantal voorstellen zou ik willen pogen om ook de kamervoorzitter
uit te dagen straks met een notitie te komen op grond waarvan wij met een
aantal nieuwe voorstellen aan de slag zouden kunnen gaan. Ik
moet eerlijk zeggen dat de bijdrage van de mogelijke coalitiepartners tot
nu toe mij een beetje teleurgesteld heeft. Zij zijn nu bezig met het herstellen
van vertrouwen, zo hebben wij allemaal op het internet kunnen lezen. Ik zeg
er in dit verband overigens dank voor dat ik woensdagochtend al de notitie
ontving waarnaar ik hier op dinsdag vroeg: volgend keer graag in het postvak,
dacht ik nog. Wat mij wel van het hart moet, is het volgende. Er is een hoop
gezegd door verschillende partijen over politieke vernieuwing: het moest allemaal
anders en beter; het ging om dualisme en wij zouden op een aantal terreinen
nu echt gaan zien dat ook het parlement veel beter zou kunnen gaan werken.
Echter, zodra mevrouw Lambrechts hier een voorstel doet om bijvoorbeeld een
vragenuur met de minister-president te introduceren, staan de woordvoerders
van de CDA-fractie en de VVD-fractie vooraan bij de interruptiemicrofoon om
eigenlijk te zeggen dat het allemaal niet nodig is. Dat vind ik jammer. Nu,
ik begrijp dat dit uitlokking is, voorzitter.De voorzitter:Er behoeft niet op elke uitlokking te worden ingegaan, mevrouw De Pater.Mevrouw De Pater-van der Meer (CDA):In dit geval wel, voorzitter. Als het gaat om allerlei vernieuwingen, dualisering en een aantal van
dat soort zaken, heb ik in mijn bijdrage nadrukkelijk gezegd: laten wij ons
ook eens een spiegel voorhouden en ons afvragen wat wij zelf bijdragen. Als
wij het hier over procedures etc. hebben, draagt dat dan bij aan die vernieuwing?
Ik heb aan mevrouw Lambrechts gevraagd wat er vernieuwend is aan het institutionaliseren
van een vragenuur sec met de minister-president, boven de spontaneïteit
en de actualiteit die wij op dit moment in ons huidige vragenuur hebben.Mevrouw Dijksma (PvdA):Misschien mag ik iets hierover zeggen, hoewel ik misschien in een andere
wereld leef. Je kunt over het mondelinge vragenuur een hoop zeggen, maar niet
dat het spontaan is en niet dat het levendig is. Je kunt ook niet zeggen dat
de 60.000 mensen die daar elke week naar kijken, denken: nu, dat is nog eens
een goed debat dat zij daar voeren!Mevrouw De Pater-van der Meer (CDA):Dat ligt toch aan de woordvoerders zelf?Mevrouw Dijksma (PvdA):Dat ben ik met u eens; dat is belangrijk. Maar ondertussen zullen wij
toch ook eens moeten kijken naar bijvoorbeeld datgene wat op vrijdagmiddag
altijd plaatsvindt, namelijk een vragenuur van de pers met de minister-president.
Daarbij kunnen journalisten op tal van actuele onderwerpen gewoon eens even
vragen: hoe zit dat nu precies en wat is het kabinet van plan? Waarom zouden
wij de pers dat wel gunnen en onszelf niet op die manier?Mevrouw De Pater-van der Meer (CDA):Dan zou een voorstel op zijn plaats zijn om vrijdag hier terug te komen
als Kamer en onmiddellijk na het beraad van het kabinet die vragen te stellen.Mevrouw Dijksma (PvdA):Ik ben zelf helemaal niet degene die dat niet zou willen. Ik ben elke
dag beschikbaar; dat is geen enkel probleem. Maar het lijkt mij dat wij er
ook over zouden kunnen nadenken – dat voorstel zou ik willen doen –
of je niet zou kunnen beginnen, bijvoorbeeld op dinsdag, met de introductie
van een vragenuur met de minister-president. Dat zou bijvoorbeeld gedurende
een half uur kunnen plaatsvinden, waarna er vervolgens nog ruimte is voor
het meer traditionele vragenuur waarbij je ook aan vakministers vragen kunt
stellen over onderwerpen die hen aangaan. Op die manier zou je op een rustige
manier kunnen beginnen met het introduceren van zo'n systeem.Mevrouw Kant (SP):Ik luister hier met enige verbazing naar, want u kunt op dinsdag ook de
minister-president naar de Tweede Kamer halen. Wat ik zo jammer vind, is dat
de PvdA-fractie die nu weer zo pleit voor dualisme, dat de afgelopen jaren
nooit gedaan heeft.Mevrouw Dijksma (PvdA):Nee, op dit punt moet ik u vertellen dat de voormalig fractievoorzitter
van de PvdA, Ad Melkert, al eerder, in navolging van Thom de Graaf, voor zo'n
vragenuur met de minister-president heeft gepleit. Het is voor ons dus niet
nieuw en het is ook geen soort van "awakening" na 15 mei wat wij hier nu doormaken.
DijksmaOver dit onderwerp hebben wij al eerder gesproken. Tegelijkertijd merk
ik op – en dat moet u als ervaren oppositiewoordvoerder toch aanspreken –
dat als er allerlei beloften worden gedaan door eventuele toekomstige regeringspartijen
over politieke vernieuwing, ik toch wel mijn verwondering mag uitspreken over het feit dat wij daarvoor vandaag weinig voorstellen gezien hebben.Mevrouw Kant (SP):Dat is waar. Ik ben er ook heel blij mee en zal zelf ook de nodige voorstellen
doen. Het verbaast mij echter een beetje dat u hier een pleidooi houdt voor
dualisme, terwijl wij daarvan de afgelopen 12 jaar heel weinig gezien hebben
van uw fractie. Laten wij hopen dat dit verandert. Oppositie voeren geeft
in een keer een heel andere kijk op de zaak der dingen.Wij hebben al eerder de suggestie gedaan voor het invoeren van niet specifieke
vragen aan de minister-president én voor de invoering van een tweede
vragenuurtje bijvoorbeeld op donderdag, zodat actuele zaken reeds eerder aan
de orde kunnen komen. Wat vindt u van die suggestie, mevrouw Dijksma?Mevrouw Dijksma (PvdA):Daarvan ben ik eigenlijk niet zo'n voorstander. Ik vind dat je elkaar
niet nodeloos moet bezighouden.Ik kom nog even terug op het punt van het dualisme. In de vorige Kamer
was er een situatie waarbij de zogenaamde progressieve partijen en de meer
conservatieve partijen elkaar in evenwicht hielden. Ik heb in de afgelopen
vier jaren nog nooit meegemaakt dat er zo vaak hoofdelijk gestemd moest worden
omdat er tussen die twee blokken een scheidslijn liep. Natuurlijk kan het
anders en beter, dat hebben de verkiezingen laten zien en dat hebben wij ook
gemerkt. Dat is gewoon zo. Wij moeten echter niet doen alsof deze Kamer en
verschillende regeringspartijen altijd op voorhand één lijn
trokken met vak K. Dat is natuurlijk niet zo. Als dat wel zo geweest was,
hadden de stemmingen niet op die manier plaatsgevonden.De voorzitter:Wij hadden afspraken gemaakt over deze Raming, onder andere dat er een
aantal suggesties gedaan zou worden waarover het Presidium zich dan zou moeten
buigen. Dat betekent dat wij nu echt niet alles tot op het laatste punt hoeven
uit te spitten.Mevrouw Kant (SP):Voorzitter. U heeft daar zeker een punt, maar ik wil nog graag een laatste
opmerking hierover maken. Laten wij niet aan geschiedvervalsing doen, mevrouw
Dijksma. De afgelopen jaren heeft bijvoorbeeld de PvdA-fractie consequent
tegen voorstellen van de SP gestemd hier in de Tweede Kamer, zelfs als tijdens
het debat de PvdA-woordvoerder het ermee eens was; dus spreek alstublieft
niet over dualisme van de afgelopen jaren.Mevrouw Dijksma (PvdA):Volgens mij heeft het weinig zin om hier een soort heen en weer gehakketak
van te maken.De voorzitter:Daarin heeft u gelijk, gaat u maar verder met de Raming.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Ik ben het in dezen volledig met mevrouw Kant eens; hoofdelijke stemmingen
begonnen pas op het moment dat de verkiezingscampagnes startten.Mevrouw Dijksma (PvdA):Dat is niet waar.Mevrouw Halsema (GroenLinks):Het lijkt mij dat je heel goed en-en kunt doen: én een vragenuur
én een debat met de minister-president. Ik vind het jammer dat u het
vragenuur elke keer zo naar beneden haalt, want het is inderdaad afhankelijk
van de kwaliteit van de woordvoerders. Ik vind het ook jammer dat u de donderdag
zo maar wegschuift.Ik zou u willen vragen, wat u zich voorstelt bij dat debat met de minister-president.
Ik weet niet of u wel eens kijkt naar bijvoorbeeld het gesprek met de minister-president.
Ik ben daarmee na twee keer gestopt, want het was slaapverwekkend.Mevrouw Dijksma:Ook daar zullen de woordvoerders alsmede de minister-president ervoor
moeten zorgen dat het inspirerend is. Het gaat mij er niet om dat wij hier
een soort gesprek gaan organiseren, maar indachtig hetgeen ook de D66-fractie
hier vandaag naar voren heeft gebracht, wil ik ervoor pleiten dat wij de mogelijkheid
krijgen vragen te stellen, ook over onderwerpen die niet van te voren aangekondigd
worden. Ik bepleit niet dat wij niet moeten nadenken over een vragenuurtje
op donderdag, ik heb er echter wel aarzelingen bij. Laten wij de kamervoorzitter
vragen, ons na de zomer een notitie te doen toekomen waarin een aantal van
de elementen die hier vandaag naar voren gebracht worden, hun plek krijgen. Voorzitter. Om te zorgen voor wat meer inspiratie voor de notitie, wil
ik nog maar een duit in het zakje doen en iets zeggen over de algemene overleggen.
Sommige vaste commissies komen letterlijk om in de algemene overleggen. Dit
bevordert de levendigheid van de politiek niet. Je ziet ook dat ministers
om de haverklap naar de Kamer worden geroepen en steeds moeten uitleggen wat
ze gedaan hebben en dat ze hun opmerkingen zo niet bedoeld hebben. Daarom
zou het misschien een goede zaak zijn als de kamercommissies bijvoorbeeld
iedere twee weken een middag vrijmaakten voor een uitgebreid algemeen overleg
met de aan die commissie gelieerde bewindslieden over de actualiteit. Tijdens
zo'n overleg kunnen de fracties voorstellen doen, vragen stellen en wellicht
moeten wij overwegen ze in de gelegenheid te stellen om moties in te dienen.
Dat zou voorkomen dat wij te vaak met een VAO voor een plenaire behandeling
te maken hebben. Een plenaire behandeling van een VAO levert namelijk vaak
een herhaling van zetten.Voorzitter. Vervolgens wil ik iets zeggen over de commissie voor de Rijksuitgaven.
Die commissie is toch wel een beetje het stiefkindje van het Nederlandse parlement.
Juist die commissie heeft namelijk een bijzonder belangrijke taak door bij
te dragen aan de controle van het regeringsbeleid Wij willen pleiten voor
het nadenken over de positie van deze commissie. Misschien moeten wij die
ombouwen tot een parlementair begrotingsbureau. In dat bureau zouden dan alle
fracties moeten zijn vertegenwoordigd en misschien moet je zorgen voor een
evenwicht in die vertegenwoordiging: bijvoorbeeld twee leden van de oppositie
en twee van de coalitie. Zij zouden in dat parlementair begrotingsbureau een
vooruitgeschoven post kunnen vormen en samen met de ambtelijke ondersteuning
aan de slag kunnen gaan. Dat bureau zou kunnen worden uitgebouwd tot de waakhond
van de financiën van ons parlement.Onder de leiding van de vorige kamervoorzitter is het Onderzoeks- en Verificatiebureau
goed op de rails gezet. De komende maanden zal verder worden gewerkt aan de
hand van de evaluatie die in het Presidium is besproken. Twee dingen zijn
van belang, allereerst de inbedding van dat bureau in het bestaande
apparaat met in achtneming van de onafhankelijke rol die het bureau moet hebben.
Verder moet de klemtoon van het werk van het OVB meer komen te liggen op het
ondersteunen van het onderzoek dat de Kamer zelf doet. Het moet dus niet alleen
maar aandacht besteden aan aanbestedingen en daarover een goed advies geven.
De hoofdtaak van het OVB zal daarentegen moeten zijn het ondersteunen van
het onderzoek dat de Kamer zelf doet. Ik heb er alle vertrouwen in dat dat
ook de hoofdtaak wordt, maar ik wil wel weten wat de stand van zaken is.Voorzitter. Ik wil nog drie kleine puntjes behandelen. Met de nieuwe ministers
zouden, zodra hun namen bekend zijn, eventueel hoorzittingen kunnen worden
georganiseerd. Ik weet dat ik niet aan het Presidium moet vragen om daarover
nu met een standpunt te komen. Ik zou het evenwel interessant vinden als,
wellicht in de tweede termijn, andere woordvoerders dan die van de partijen
die het voorstel hebben gedaan, zich daarover uitspraken. Het zomerreces komt
namelijk dichtbij. Het voorstel is gedaan en de vraag is dan: wat gaat er
gebeuren? De sleutel lig toch een beetje in de handen van de fracties van
de LPF, het CDA en de VVD. Misschien zouden wij dus in de tweede termijn van
de woordvoerders van die fracties mogen vernemen of zij van plan zijn deze
vernieuwing van harte te omarmen.Over de spreektijden is door de woordvoerders van de andere fracties al
het nodige gezegd. Ik meen dat het het beste is na te denken over de mogelijkheid
van verkorting van de spreektijden bij de behandeling van begrotingen. Er
moet dan een debat op hoofdlijnen worden gevoerd. Ik maak me wel zorgen over
datgene wat de heer Rouvoet in een interruptie naar voren bracht. Hij zei
dat voor de kleinste fracties het gevaar dreigt door een bodem te zakken,
doordat die niet genoeg tijd zouden krijgen om een fatsoenlijke inbreng te
leveren. Een begroting is namelijk een wet en als je maar vijf of zeven minuten
hebt, moet je soms misschien onderling afspreken dat iemand nog een vraag
stelt, zodat je nog even je punt kwijt kunt. Mijn fractie heeft er grote aarzelingen
mee om begrotingen op die manier te behandelen, want dat vergroot niet de
levendigheid van het debat. De suggestie om na te denken over hoe het anders
en korter kan, willen wij natuurlijk wel van harte ondersteunen.Net als een aantal collega's bedank ik alle medewerkers die er iedere
keer maar weer voor zorgen, in goede en in slechte tijden, dat het werk van
de Tweede Kamer zo voortreffelijk kan verlopen. Er is heel veel gebeurd in
de afgelopen periode en daar hebben wij ook veel van gemerkt. Natuurlijk wordt
er ook in mijn fractie wel eens wat gemopperd, maar intussen weten wij dat
het altijd allemaal weer goed komt aan het eind van de dag of het eind van
de week. Juist vandaag maak ik van de gelegenheid gebruik om uit te spreken
dat wij daar ontzettend veel waardering voor hebben.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Voorzitter. Laat ik beginnen met datgene waar mevrouw Dijksma mee besloot,
namelijk het uitspreken van waardering voor de inzet van alle medewerkers.
Het is goed om dat bij de Raming te doen, want daar gaat het om onze eigen
organisatie. Ik maak de woorden van mevrouw Dijksma volledig tot de mijne
als zij mij dat toestaat, maar dat zal ongetwijfeld. Ik breng bij dezen dan
ook graag de waardering en dank van de fractie van de ChristenUnie over.De verhuizing mag er wel even uitgelicht worden, want dat is een megaoperatie
geweest die ongetwijfeld tot wat misverstanden en wat zoekgeraakte spullen
zal leiden. Laat ik wat mijzelf betreft dezelfde handigheid aan de dag leggen
als een woordvoerder op het partijcongres van de ChristenUnie onlangs. Die
maakte gebruik van het feit dat hij een microfoon in de buurt had om te zeggen
dat hij een map kwijt was. Ik ben een verhuisdoos kwijt. Mocht iemand hem
gevonden hebben, dan houd ik mij aanbevolen. Kamer K117 is mijn kamer. Los
daarvan spreek ik expliciet mijn complimenten uit voor het tijdsbestek waarin
een geweldig ingewikkelde operatie is uitgevoerd, want er is ongelooflijk
veel werk verzet.Nu ik toch over de huisvesting spreek, maak ik een opmerking over de toekomstige
ingebruikneming van Plein 23. Ook daar is al lang over gesproken. Ik maak
er een kanttekening bij, omdat het wat mij betreft nu niet heel uitvoerig
besproken hoeft te worden. Mij is ter ore gekomen dat er een keer is gevraagd –
ik weet niet eens precies door wie – welke fractie daar misschien wil
zitten. Ik weet niet wat de status van die vraag was, maar mij moet van het
hart dat het fractiewerk volgens ons in dit complex gehandhaafd moet worden.
Fracties, welke dan ook, moeten wij niet, vrijwillig of onvrijwillig, op afstand
van het hart van het parlementaire bedrijf willen huisvesten.De stemmachine noem ik liever het elektronische vergaderingondersteunende
systeem, omdat het hart van de democratie voor mij ook iets te maken heeft
met gewoon stemmen als het maar even kan. Het kan noodzakelijk zijn om gebruik
te maken van een elektronische voorziening. Die bevindt zich natuurlijk in
een bepaald stadium, maar ik heb er een vraag bij. Nu gebeurt het vaak dat
vooral een hoofdelijke stemming aangewezen kan zijn om iets zichtbaar te maken,
namelijk het stemgedrag van individuele leden. Mijn vraag aan het Presidium
is of dat mogelijk blijft, niet alleen dat een stem tot de persoon herleidbaar
is, maar ook dat dit zichtbaar is. Hoe kan dat vormgegeven worden? Ik benadruk
dat dit punt soms een zelfstandig argument is om tot hoofdelijke stemming
over te gaan. Daar kunnen heel legitieme redenen voor bestaan.Ik heb de opmerking gehoord dat, als wij toch bezig zijn met de vergaderzaal,
deze wat dualistischer kan worden ingericht. Dat spreekt mij eerlijk gezegd
wel aan, omdat ik – even los van het feit dat nu niet de regering, maar
collega's en medewerkers in vak K zitten – vind dat het parlement iets
moet hebben van het zich tegenover elkaar bevinden van de regering en de controleur
van de regering, het parlement. Als er in die richting wordt gedacht, heeft
dat op voorhand onze steun. Het zou misschien vrij eenvoudig kunnen. Ik beveel
van harte aan om dat mee te nemen. Ik maak daarbij wel meteen een opmerking
bij over de architectuur. Wij kunnen niet zomaar gaan schuiven in onze eigen
zaal. De inbreng van de oorspronkelijke ontwerper en inrichter van deze zaal,
Pi de Bruijn, is hierin essentieel.De heer Teeven (LN):Voorzitter. Het betoog over de opstelling spreekt mij niet
zo aan. Is het niet zo dat het meer om de inhoud gaat dan om het feit of wij
tegenover elkaar zitten? Ik maak het nu een week of vijf mee. De vertegenwoordigster
van de SP zit vlak bij vak K, maar zij zit er inhoudelijk echt tegenover.
Is dit nu echt een discussie die hier moet worden gevoerd?De heer Rouvoet (ChristenUnie):Iedereen mag het zo zwaar maken als hij zelf wil. Ik stip het aan omdat
ik heb gehoord dat erover wordt nagedacht. Het lijkt mij een zinnige gedachte.
Ik zal nog een andere reden geven. De heer Teeven zal zelf tot de ontdekking
komen dat ik nu recht tegenover hem sta te spreken en dat dit uitnodigt om
naar de microfoon te gaan. Dit heeft nogal wat voorzitters hier tot de opmerking
gebracht dat wij niet moeten vergeten dat wij hier niet met elkaar in debat
zijn, maar met de regering. Daar kan de opstelling – ik wil het psychologische
aspect niet onderschatten – iets mee te maken hebben. Ik kan mij voorstellen
dat, als er vanaf de plek waar de interruptiemicrofoons staan wordt gesproken,
men meer in debat is met de regering. Er kunnen dan aanvullende vragen uit
de zaal komen. Misschien vermindert dit het aantal interrupties drastisch.
Ik wil de gedachte dus ondersteunen. Ik heb als medewerker de oude zaal nog
mee mogen maken. Die had dat wel. En dat had wel wat, kan ik de heer Teeven
zeggen. Ik geef het mee als gedachte.Ik ga niet herhalen wat er over beveiliging is gezegd. Er zijn zinnige
vragen over gesteld door de heer Van Beek en anderen. Ik sluit mij daarbij
aan, ook wat betreft de openstelling van de Statenpassage. Dat is het naar
voren halen van een oud ideaal. Vanuit mijn gedachtegoed spreekt het mij altijd
aan dat oude idealen weer naar voren worden gehaald en nieuwe glans krijgen.
Ik zie de bezwaren uit het oogpunt van beveiliging echter ook wel. Ik sluit
mij aan bij de meer kritische vragen die daarover zijn gesteld. Wij zijn er
ook wat terughoudend in.Ik wil een aantal opmerkingen maken over de werkwijze van de Kamer. Ik
sluit mij in algemene zin aan bij het algemene gedeelte van de speech van
mevrouw Halsema, waar het ging om de toegang van alle fracties tot parlementaire
procedures. De mate waarin men daar bezwaren en klachten over heeft kan verschillen,
maar het algemene punt is voor een fractie als die van de ChristenUnie zeker
herkenbaar. Ik spits het toe op de spreektijden, met name als het gaat om
de begrotingen. Er is indertijd niet voor niets afgesproken dat er een bodem
is in het aantal minuten dat iedere fractie nodig heeft om alle departementale
begrotingen te kunnen behandelen. Dat er gekeken wordt naar de omvang van
een fractie, is niet meer dan billijk. Er wordt echter geen rekening mee gehouden
dat iedere fractie, hoe groot of klein ook, dezelfde begrotingen zal moeten
behandelen. Daar zal dus naar gekeken moeten worden. Het gaat tenslotte om
het budgetrecht van de Kamer en dat is niet het eerste het beste grondwettelijk
verankerde recht. Het lijkt mij dat wij elkaar niet moeten dwingen om een
begroting van vele miljarden in enkele oneliners af te doen, waarmee dan de
zaak beklonken is. Er is indertijd niet voor niets een bodem vastgesteld.
Er kan nu dus niet ineens vanwege de toename van het aantal fracties gezegd
worden dat die bodem wel naar beneden kan. Voorstellen in die richting zullen
in ieder geval op massief verzet van onze fractie, in al haar kleinheid, kunnen
rekenen. Ik kan mij er wel iets bij voorstellen dat er sprake moet zijn van
verlevendiging van debatten. Dat in dat verband wordt vastgesteld dat een
spreektijd van een half uur tot drie kwartier bij een begrotingsbehandeling
aan de ruime kant is, kan ik mij ook voorstellen. Niemand maakt mij echter
wijs dat het omlaag brengen van een ingeschreven spreektijd van tien à
elf minuten voor eerste en tweede termijn van een kleine fractie de debatten
zal verlevendigen.Ik heb bij interruptie al een vraag gesteld over de wetgevingsoverleggen.
Ik vraag de voorzitter om daarop te reageren. Het is mij bekend dat hier eerder
over gesproken is. Mijn fractie geeft de voorkeur aan inschrijving, juist
omdat het wetgeving betreft.Door de veelheid aan moties die worden ingediend, hebben wij met vele
anderen in dit huis al langere tijd zorgen over de waarde van dit instrument.
Vaak zijn de moties al klaar tijdens de eerste termijn van de Kamer, terwijl
de regering nog moet beginnen met antwoorden. Dat is een merkwaardige gang
van zaken. Het lijkt mij relevant om, voordat je een motie indient, te weten
wat de regering gaat zeggen. Zelfs als er toezeggingen gedaan worden, worden
moties alsnog in stemming gebracht, al was het maar als steuntje in de rug.
Iedereen heeft daar zijn eigen gedachten over. Wij vinden in principe dat
overbodige moties niet gesteund moeten worden. Ik wil mij echter niet mooier
voordoen dan ik ben. Het leven is soms sterker dan de leer en je moet ook
kunnen uitleggen waarom je, desnoods als enige fractie, tegen een motie stemt
waarmee je het wel eens bent. Dat is soms heel lastig en dan stemmen wij toch
weer voor een motie, hoewel wij haar volstrekt overbodig vinden.Ik zou voorzichtig zijn met het beperken van de mogelijkheid om uitspraken
van de Kamer te vragen. Het komt in dit opzicht primair aan op parlementaire
zelfbeheersing. Al jarenlang wordt steeds dezelfde klacht geuit over de vloed
van moties in de Kamer, vooral bij begrotingsbehandelingen. Het gaat vaak
om een waslijst van dertig, veertig vijftig moties bij een begrotingshoofdstuk.
Er treedt geen verbetering op. Integendeel, het aantal moties lijkt alleen
maar toe te nemen. Er moet toch een omslag bewerkstelligd kunnen worden? Zou
een werkwijze, min of meer analoog aan de gang van zaken bij het overnemen
van amendementen door het kabinet, denkbaar zijn? Ik vraag dit met de nodige
voorzichtigheid, want ik wil ook niet terechtkomen in een situatie waarin
een kabinet moties onschadelijk kan maken door deze gemakshalve over te nemen.
Met name bij begrotingsamendementen is er interpretatieruimte, op het gebied
van mandaat of machtiging van uitgaven en het niet verplicht zijn tot het
doen van die uitgaven. Het is dus mogelijk. Als een kabinet een amendement
overneemt, dan vervalt het amendement van de Kamer. Is er geen analoge werkwijze
denkbaar bij moties, zodat wij worden geprest scherper te zijn in de verwoording
en selectiever bij het indienen van moties? Ik vraag hierop een reactie van
de voorzitter in vak K.Ten slotte een opmerking over het vragenuurtje aan de minister-president
op dinsdag. Mijn fractie heeft daarbij nogal wat aarzelingen. Wij
komen daarover ongetwijfeld nog te spreken, maar nu zeg ik al het volgende.
Als de minister-president op vrijdagmiddag een persconferentie geeft waar
hij allerlei zaken kort toelicht en voor de details verwijst naar de vakministers,
dan gaan er vervolgens vier dagen overheen waarin de media alle besluiten
van het kabinet tot op het bot afkluiven. Vervolgens komt op dinsdagmiddag
de Kamer bijeen. Om te tonen dat wij er lekker bovenop zitten, stellen wij
dan dezelfde vragen nogmaals aan de minister president, of wij zullen meer
gedetailleerd doorvragen. De minister-president kan dan heel gemakkelijk doorverwijzen
naar de collega die het desbetreffende departement beheert, en hij zal dat
waarschijnlijk ook doen. De discussie hierover ga ik niet uit de weg, maar
ik ben er op voorhand sceptisch over of dit het aanzien van de Kamer als een
alert reagerend instituut zal verhogen. Ik heb daar mijn twijfels over.Mevrouw Lambrechts (D66):Voorzitter. Ik vraag de heer Rouvoet dit niet nu al te wijzen. Het gaat
om het voorstel en de mogelijkheid als zodanig. De vraag is of je als parlement
vindt dat je een moment moet inbouwen om, net zoals de pers nu kan doen op
vrijdag, de minister-president op de actualiteit te bevragen. Wij praten later
wel over wanneer dat zou moeten zijn.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Ik ga dat gesprek niet uit de weg, maar ik spitste het toe op de suggestie
van mevrouw Dijksma over een vragenhalfuurtje op dinsdagmiddag aan de minister-president
en daarna eventueel aan vakministers. Ik zie daar minder in. Het voorstel
om dat op een ander moment te doen, heeft weer andere bezwaren, maar daar
kunnen wij het best over hebben. Ik wil wel gezegd hebben dat de Kamer datgene
wat in de loop van de dagen na de vrijdagmiddag is gebeurd niet nog eens dunnetjes
over moet doen. Dat zal onze reputatie als Kamer die er bovenop zit om de
regering te controleren geen goed doen. Alles wat dan wordt gezegd, is namelijk
al gezegd. Daar ben ik geen voorstander van.Mevrouw Lambrechts (D66):Is de heer Rouvoet het met mij eens dat dingen veranderbaar zijn? Ook
het moment waarop het kabinetsberaad plaatsvindt, is veranderbaar. Niets ligt
per definitie vast. Als je dit goed vindt, dan moet je een moment kiezen waarop
het kabinetsberaad en de bevraging aan de minister-president goed op elkaar
aansluiten.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Alles is veranderbaar. De Kamer gaat over een heleboel, maar niet over
het tijdstip waarop het kabinet vergadert. Alles is bespreekbaar.De voorzitter:Het woord is aan de heer Alblas van de fractie van de LPF. De heer Alblas
zal zijn maidenspeech houden.De heer Alblas (LPF):Mevrouw de voorzitter. Ik wil gaarne mijn betoog beginnen met een woord
van dank aan alle medewerkers van de Tweede Kamer die de geheel nieuwe fractie
Lijst Pim Fortuyn hebben opgevangen en geholpen bij de start in deze voor
ons geheel nieuwe omgeving. Wij waren er de eerste dag al blij dat wij de
uitgang konden vinden. De start werd gekenmerkt door huisvestingsperikelen,
die gelukkig bijna helemaal voorbij zijn. Alle fractieleden in het gebouw
Koloniën kregen nieuwe huisvesting. Wij begonnen met 30 personen, verdeeld
over twee kamers. Dat was lang niet makkelijk. Wij zullen maar zeggen, zoals
wel vaker in moeilijke tijden in ons toch nog korte bestaan, dat het goed
was voor de saamhorigheid. Ik wil in het bijzonder mijn dank uitspreken aan
het adres van de medewerkers van de Dienst Communicatie, Marieke te Veldhuis,
Yvonne Bouwmeester en Jan Willem Vreuls, die ons in deze beginperiode hebben
ondersteund bij het wegwijs worden met de gewoontes en de regels in dit gebouw
en met het opstarten van ons werk als kamerlid.Mijn inbreng bij deze Raming van de Kamer, een belangrijk instrument voor
het aansturen van deze grote organisatie, zal beperkt zijn. Ik hoop dit echter
de komende tijd weer wat goed te maken door toe te treden tot de Bouwbegeleidingscommissie
en daardoor ook mijn partijtje mee te blazen bij het beheer van deze organisatie.
Ik wil slechts op een enkel procedureel punt ingaan en dat betreft de werkwijze
en procedures in deze Kamer. De heer De Beaufort is zo vriendelijk geweest
nog een aantal dingen met betrekking tot de gang van zaken bij plenaire vergaderingen
toe te lichten. Ons is daarbij de methodiek van het vragen stellen tijdens
het vragenuur opgevallen. Het claimen van een onderwerp gaat volgens het systeem:
wie het eerst komt, wie het eerst maalt. Wij vroegen ons af of dat niet wat
meer in overleg zou kunnen gaan en wat minder in de concurrentievorm.Een ander klein puntje is dat voor mij gesproken is over het uitlekken
van vertrouwelijke stukken. Dit zou nooit het geval mogen zijn. Dat is dus
geen goede zaak.Als nieuw kamerlid word je in de gelegenheid gesteld om de zogenoemde
introductiedagen bij te wonen, al waar een aantal inleiders spreekt over de
primaire kennis over een aantal belangrijke zaken die in dit huis spelen.
Helaas was de periode waarin deze dagen vielen voor ons, als geheel nieuwe
fractie, zonder een oude garde die terwijl wij op cursus waren, op de winkel
kon passen, niet erg geschikt. Daarom hebben wij, ondanks de grote interesse
in het gebodene, regelmatig verstek laten gaan. In dit geval was een periode
na het zomerreces wellicht wat beter geweest.Een van de eerste dingen die ons hier opvielen, wat het enorme papierverbruik
en het tempo waarmee de afvalbakken ermee werden gevuld. Hoewel soms onvermijdelijk,
vragen wij ons toch af of niet wat efficiënter met het papier kan worden
omgegaan. Uitsplitsen naar interessegebied zou een van de mogelijkheden kunnen
zijn. Ook is ons opgevallen dat parallel aan elkaar de Rijksvoorlichtingsdienst
en de Centrale Informatiedienst vergelijkbare knipselkranten op papier en
internet vervaardigen.In de algemene toelichting bij de Raming wordt gewag gemaakt van een eventuele
openstelling van de Statenpassage. Mijn fractie vindt het erg belangrijk dat
de afstand van de burger tot de politiek zo klein mogelijk wordt. Uit dat
oogpunt zou openstelling zeker gewenst zijn. Het kan daarbij echter, hoewel
je naar onze mening niet steeds moet wijken voor het kwaad, niet zo zijn dat
de veiligheid in het kamergebouw afneemt. Daartoe dienen afdoende maatregelen
genomen te worden, maar dan niet alleen op de fysieke wijze, maar ook op een
andere, meer op de maatschappij georiënteerde en meer
structurele manier.Over veiligheid gesproken, mijn fractie maakt zich toch op een enkel punt
wel wat zorgen. Wij zouden willen pleiten voor detectiepoortjes voor bezoekers,
teneinde wapens en dergelijke te detecteren. Een herhaling van gebeurtenissen,
zoals recentelijk in het buitenland, zouden wij graag willen voorkomen.Ten slotte wil ik nog iets zeggen over onze verhuizing naar Koloniën.
Wij zijn erg blij met de kamers die wij daar hebben. De vraag is echter of
wij wel erg blij moeten zijn met de fractievergaderzaal. De eerste fractievergadering
die wij daar hebben gehouden, speelde zich af in een sauna-achtige sfeer.
Verder viel ons op dat als er brand uitbreekt in het trappenhuis naar deze
fractiekamer, de mogelijkheden om aan die brand te ontsnappen, zeer beperkt
zijn, omdat daar slechts een zeer gevaarlijke vluchtweg rest. Wij vertrouwen
erop dat ook hier een goede oplossing voor zal worden gevonden.De voorzitter:Mijnheer Alblas, ik feliciteer u van harte met uw maidenspeech. Wij zijn
ervan overtuigd dat, ondanks het feit dat u wellicht nu kort gesproken heeft,
u uw stem hier heel vaak zult laten horen. Ik schors de vergadering nu om
de collega's de gelegenheid te geven u te feliciteren.De vergadering wordt enkele minuten geschorst.De heer Teeven (LN):Voorzitter. Ik heb een punt van orde. Ik wil graag het woord in eerste
termijn.De voorzitter:U staat ook op mijn lijstje van sprekers, dus maakt u zich niet ongerust.De heer Teeven (LN):Dat verbaast mij. Ik dacht...De voorzitter:U dacht dat u niet op mijn lijstje stond? U staat wel op mijn lijstje.
U komt na mevrouw Kant aan het woord. U hebt ingeschreven als nummer negen
op de lijst. Er wordt telkens een lijst opgesteld van iedereen die heeft ingeschreven.
Maakt u zich niet ongerust. Na mevrouw Kant is het woord aan u.Mevrouw Kant (SP):Voorzitter. Ik dacht ook dat de heer Teeven op de lijst moest staan. Ik
stond namelijk gisteren samen met hem bij de intekenlijst en hij liet mij
voorgaan. Het klopt dus wel.Ik wil gebruik maken van deze gelegenheid om de heer Alblas te feliciteren
met zijn maidenspeech. Het is nogal gewaagd om een maidenspeech te houden
met als onderwerp de Raming voor de Tweede Kamer. Dat is namelijk een heel
bijzonder debat. Het vergt ook enige flexibiliteit in het bepalen van wat
er wel en wat er niet mag worden gezegd. Ik vond dat de heer Alblas dat heel
evenwichtig deed. Hij heeft ook heel netjes en precies zoals het hoort de
medewerkers bedankt. Dat doe je natuurlijk alleen als je het ook meent. Wij
zijn hen heel veel verschuldigd en ik vind het heel mooi dat ook de LPF-fractie,
die nog maar zo kort hier is, haar dank heeft uitgesproken.Het bijzondere van dit debat is dat het gaat over je eigen functioneren
en je eigen omstandigheden hier in het gebouw. Dat kan soms ook wat ongemakkelijk
zijn. Vandaar dat het moed vergt om op zo'n thema een maidenspeech te houden.
Wie wat Handelingen van vroeger doorleest, kan zien dat het in het debat over
de Raming soms om de grootte van de theekopjes en de soepkommen kan gaan.
Wij hebben het hier zelfs een keer gehad over de vraag of er niet een zwembad
moest komen. De heer Alblas had het over een sauna, dus hij heeft er iets
moois aan toegevoegd. Hij zei dat de fractiekamer van de LPF een sauna leek.
Misschien kan er naar gekeken worden, maar ik sluit niet uit dat het aan de
verhitte debatten in de fractie van de LPF zou kunnen liggen.Het bedankje is iets wat door alle fracties wordt gedaan. Toch is er geen
fractie en geen woordvoerder die het niet uit de grond van zijn hart meent.
Ook ik wil namens mijn fractie het personeel en alle medewerkers van de Kamer
van harte bedanken voor alle inzet die zij altijd laten zien om ons het werken
mogelijk te maken. Dit geldt zeker in deze tijd waarin er meer commotie is.
Met een verhuizing maken zij het een en ander mee. In alle rust wordt er geprobeerd,
de problemen op te lossen. Ook ik heb enorme waardering voor de inzet en het
tempo waarin zo'n verhuizing van zo veel mensen plaats heeft kunnen vinden.
Natuurlijk is niet alles opgelost, maar ik sta er iedere keer weer van te
kijken hoe snel er geprobeerd wordt om problemen op te lossen en hoe snel
men weer klaarstaat. Oké, niet alles is opgelost. Ook mijn telefoon
doet het nog niet. Dat zou wat mij betreft nog een tijdje zo mogelijk blijven,
want het is wel lekker rustig. Dat mag ik natuurlijk niet zeggen als volksvertegenwoordiger.
Ik heb ook nog een mobiel, dus iedereen kan mij bereiken. Maar ik merk wel
dat het een stukje rustiger is geworden.Voorzitter. Ik sluit mij geheel aan bij de analyse van mevrouw Halsema
over meerderheid en minderheid in de Tweede Kamer. Het is waar dat de meerderheid
vaak kan beslissen, ook als het gaat om procedures en om een positie van een
sterkere Tweede Kamer. Die analyse hoef ik niet te herhalen. Ik wil er nog
wel iets aan toevoegen. Ik ben het ermee eens dat de verkiezingsuitslag vooral
tot uitdrukking moet komen op de momenten dat hier beslissingen genomen worden,
op het moment dat er gestemd wordt en niet al in de procedures daarvoor, want
iedereen hier heeft recht van spreken, recht van inbreng en recht op een debat.
Zo vinden wij bijvoorbeeld dat een kamerlid recht heeft op interpellatie.
Dat is een gewoonterecht, maar gewoontes worden nogal eens aangepast aan de
omstandigheden. Terugkijkend op de afgelopen periode moet ik constateren dat
dit gewoonterecht is aangetast. Wij hebben hier vaak als fractie achter dit
katheder gestaan en een debat willen voeren op een belangrijk maatschappelijk
onderwerp, maar werden daar helaas soms in belemmerd door een meerderheid
van de Tweede Kamer. Ik betreur dat oprecht. Dat recht op interpellatie moet
er zijn. Ik bespeur sinds kort enige verbetering. Ik hoop dat het recht van
interpellatie blijft en dat de nieuwe fracties in de Tweede Kamer het ook
op deze manier zullen zien. Dat neemt niet weg dat ik vind dat dit recht in
feite geregeld zou moeten zijn.Voorzitter. Ieder individueel kamerlid heeft het recht om een interpellatie
aan te vragen. Hetzelfde geldt voor het recht op informatie. Artikel 68 geeft
aan dat ieder kamerlid daar recht op heeft. Desondanks gebeurt het nogal eens
dat er op kamervragen of op vragen in debatten geen antwoord
of geen inlichtingen komen. Wij hebben daarover al eens een discussie gevoerd
naar aanleiding van stukken die gevraagd zijn van het kabinet. Dit heeft er
uiteindelijk toe geleid dat er nu een notitie ligt over artikel 68. We zullen
daarover na het reces met de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
van gedachten wisselen. Ik vind dit een heel belangrijk recht. We zullen moeten
kijken hoe dat recht vanuit de regering naar de Kamer toe verbeterd kan worden
en op welke wijze de Kamer meer voor dit soort rechten kan opkomen.Ik vind verder dat ook het agenderen van debatten over belangrijke actuele
situaties of zaken die een deel van de Kamer belangrijk vindt door een minderheid
van de Tweede Kamer mogelijk moet zijn. Mevrouw Halsema sprak hier ook al
over. Wij hebben ook daar te vaak gemerkt dat bepaalde onderwerpen vanwege
coalitiebelangen niet eens bespreekbaar waren in deze Kamer. Ik vind dat volstrekt
ongewenst. Ik steun de opmerkingen van Mevrouw Halsema daarover.Hetzelfde geldt voor het enquêterecht, zoals wij al meerdere keren
in de Tweede Kamer naar voren hebben gebracht. Ook mijn fractie vindt dat
bijvoorbeeld een derde – daarover kan gediscussieerd worden –
van de Tweede Kamer een parlementaire enquête zou moeten kunnen instellen.
Ook daar geldt dat er coalitiebelangen kunnen zijn die verhinderen om zo'n
enquête te houden.Voorzitter. Er is nog een ander punt, waarbij ik vanuit mijn eigen ervaring
kan putten. Een kamerlid kan bij de regeling van werkzaamheden een debat aanvragen.
Ik heb al gezegd dat het meerdere keren is voorgekomen dat mijn fractie een
debat wilde terwijl de rest van de Kamer dat niet wilde. Ik vind dat je ook
daar openbaar verantwoording zou moeten afleggen waarom zo'n debat niet plaats
zou moeten vinden, welke argumenten daarvoor zijn. Er is een probleem, wanneer
dit gebeurt in de procedurevergadering van een commissie. Ik heb daar gisteren
zelf weer een ervaring mee opgedaan. Ik wilde via de procedure van de kamercommissie
een algemeen overleg aanvragen. De meerderheid van de commissie wilde dit
debat niet. Maar de argumenten waarom dit debat wel of niet plaats zou vinden,
werden niet in de openbaarheid gewisseld. Het is regelmatig gebeurd dat, als
je met een goed onderbouwd verzoek in een kamercommissie komt, zonder dat
erover gediscussieerd wordt en een duidelijke argumentatie gegeven wordt,
je voorstel vervolgens binnen vijf minuten van tafel wordt geveegd. Voorzitter.
Ik wil de suggestie doen om de procedurevergadering van commissies openbaar
te maken. Ik hoor daar graag een reactie op. Ik hoor ook graag hoe andere
kamerleden en fracties daarover denken.Voorzitter. Ik heb bij het onderwerp "geen beperkingen voor degenen die
gekozen zijn" gesproken over debatten die door een minderheid geagendeerd
moeten kunnen worden, over het interpellatierecht en over het enquêterecht.
Maar het gaat daarbij ook om de tijd die je hebt om je punten naar voren te
brengen. Ik vind dat spreektijd beoordeeld zou moeten worden op wat redelijk
is. De redenering "hoe langer de spreektijd, hoe belangrijker de boodschap"
gaat niet op. Mensen die hier regelmatig debatten meemaken, weten dat dit
absoluut niet het geval is. We zouden ons daarin op sommige momenten best
beperkingen mogen opleggen. Redelijk is dat je een bepaalde minimumtijd krijgt,
nodig om bij een bepaald onderwerp je punten naar voren te kunnen brengen,
maar dat er ook sprake is van een maximumtijd. Wanneer je ziet hoe het de
afgelopen jaren is gegaan bij de behandeling van begrotingen, wetgevingsoverleggen
en notaoverleggen, dan vond ik dat die verhouding vaak heel ver te zoeken
was. Kleine fracties hadden amper spreektijd. Ik heb wel eens meegemaakt dat
mijn fractie bij een notaoverleg dat twaalf uur duurde drie minuten spreektijd
kreeg, terwijl grotere fracties een uur volpraatten. Het kan natuurlijk zijn
dat je in drie minuten meer zei dan een ander in een uur, omdat je je moest
beperken. Ik wil hiermee alleen aangeven hoe scheef de verhoudingen soms kunnen
zijn. Ik ben er daarom zeer voor om bij debatten waar spreektijden gehanteerd
worden, ook maximumspreektijden te gaan hanteren. Die maxima moeten dan kleiner
zijn dan ze de afgelopen jaren waren. Ik suggereer om bij een begrotingsbehandeling
maximaal een half uur spreektijd te geven. Ik vind dat al heel veel. Twintig
minuten mag ook van mij. Fracties hebben daarin natuurlijk wel enige vrijheid,
maar 20 minuten per fractie vind ik wel genoeg. Dat geldt ook voor sommige
notaoverleggen, waarvoor soms spreektijden van een uur per fractie gelden.
Ik vind dat echt absurd.Ik noem nog enkele punten aangaande het functioneren van de Tweede Kamer.
Of een debat levendig of interessant is, ook om naar te kijken, en of ook
werkelijk de debatten worden gevoerd die in onze democratie gevoerd moeten
worden, hangt ook af van de cultuur en van het optreden van de individuele
kamerleden en fracties. Regeltjes zullen daar niet veel aan toe- of afdoen.
Toch kunnen wij nog wel wat verbeteren, zoals de versterking van de onderzoeksfunctie
van de Kamer. Wij hebben daar in het verleden vaak voor gepleit. Wij hebben
ook gevraagd om een verificatiebureau. Wij zijn blij dat dit er is gekomen,
maar verbetering en versteviging ervan is gewenst. Graag een reactie op dit
punt.Verschillende fracties hebben gesproken over het vragenuur. Mijn fractie
heeft al eerder gesuggereerd om tijdens het vragenuur de mogelijkheid te bieden
om in te breken in het antwoord van de bewindspersonen voor het stellen van
nadere vragen. Dat is een belangrijk punt ter verbetering, maar hangt ook
enigszins af van de wijze waarop de vragensteller dat doet en de wijze waarop
de voorzitter daarmee omgaat.Over de procedure voor de benoeming van de voorzitter is een passend debat
gevoerd. Ik kom nog wel terug op mijn suggestie om te overwegen om een151ste
kamerlid te benoemen. Wij zouden dan 151 kamerleden hebben waaronder één
onafhankelijke voorzitter zonder stemrecht. De desbetreffende fractie mag
die zetel dan aanvullen.De voorzitter:De voorzitter is in uw optiek dan boventallig.Mevrouw Kant (SP):Dat is juist.Mijn fractie heeft al eerder voorgesteld om vaker debatten op hoofdlijnen
te voeren over belangrijke actuele politieke zaken, al dan niet met de desbetreffende
woordvoerders of met de fractievoorzitters. Dat kan ook zonder kabinetsstandpunt
of -stuk. Meerdere fracties zijn hiervoor, maar het gebeurt
nooit. Misschien moeten wij zelf de cultuur veranderen en dat vaker doen.Door meerdere fracties is de suggestie van het instellen van themacommissies
gedaan. Wij vinden het prima om op meer onderwerpen commissies in te stellen,
maar vooral uit het oogpunt van een meer integrale benadering van het onderwerp.
Ik denk bijvoorbeeld aan integratie, ouderen of jeugd. Ik heb tijdens een
debat over jeugd aan de desbetreffende staatssecretaris gevraagd naar de gezondheids-
en ontwikkelingsproblemen van kinderen ten gevolge van armoede. Ik vind het
dan heel vervelend dat de staatssecretaris dan antwoordt: ik ben de staatssecretaris
van Volksgezondheid, maar ik ga niet over het armoedebeleid, daarvoor moet
u bij de minister van Sociale Zaken zijn. Om dat te voorkomen, kan het instellen
van meer integrale commissies op een aantal thema's een aanwinst zijn.De voorzitter:U bent ruim over de 8 minuten spreektijd, waarvoor u heeft ingetekend,
heen. Ik neem aan dat u gaat afronden.Mevrouw Kant (SP):Bijna. Ik heb nog twee punten.De voorzitter:Maar dan wel kort.Mevrouw Kant (SP):Ik wilde ruim de tijd nemen voor het feliciteren van de heer Alblas.De voorzitter:Die tijd heb ik ervan afgetrokken!Mevrouw Kant (SP):Ik heb nog twee punten. Het is wellicht bekend dat mijn fractie voorstander
is van het opheffen van de commissie voor de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten.
Wij vinden dat de controle op die diensten zoveel mogelijk in het openbaar
moet plaatsvinden, gewoon via de commissie Binnenlandse Zaken, zodat alle
fracties hierover spreken en niet een selectie daarvan. Als zaken echt niet
openbaar behandeld kunnen worden, kan diezelfde commissie daarover in beslotenheid
vergaderen.Het allerlaatste en niet onbelangrijkste punt is de sollicitatieplicht
voor ex-kamerleden. Ik heb aangekondigd dat ik daar vandaag op terug zou komen
en dat doe ik dan ook. Voor kamerleden is heel veel, heel goed geregeld; wat
mijn fractie betreft soms iets te goed. Dan heb ik het over de hoogte van
de salarissen, alle voorzieningen waarvoor kamerleden zelf niet meer hoeven
te betalen vanwege de vaste onkostenvergoeding en, zoals mevrouw Halsema al
zei, de mogelijkheid om veel bij te verdienen. Wij hebben hiertegen op verschillende
momenten bezwaar gemaakt, omdat het allemaal een beetje té is.Vandaag wil ik het specifieke punt van de sollicitatieplicht aan de orde
stellen. Ik vind dat de afstand tussen volksvertegenwoordiger en volk niet
te groot mag worden. Daarom heb ik nooit begrepen waarom politici anders behandeld
zouden moeten worden dan andere mensen in het land die een uitkering ontvangen
en geen werk hebben. Deze mensen wordt een sollicitatieplicht opgelegd en
ik vind dat kamerleden deze plicht ook opgelegd zouden moeten krijgen. Daarom
zal ik de Kamer vandaag vragen om het kabinet te verzoeken de regeling zodanig
te wijzigingen dat ook voor ex-kamerleden een sollicitatieplicht wordt ingevoerd.
Ik heb het hierbij alleen over toekomstige ex-kamerleden, opdat wij geen voorziening
aantasten van mensen die al wachtgeld genieten of hier al op hadden gerekend.
Dat zou ik voor andere mensen in het land ook niet willen, dus ook niet voor
ex-kamerleden. De sollicitatieplicht zal dus moeten ingaan voor toekomstige
ex-kamerleden: diegenen onder ons die de Kamer straks verlaten en geen werk
hebben.De heer Teeven (LN):Voorzitter. Je loopt in dit huis soms in je eigen mes als je met teveel
gretigheid naar voren komt. Dat overkwam mij zojuist. Ik was niet helemaal
bij de les, maar dat kan iedereen overkomen. Ik had gisteren inderdaad na
mevrouw Kant ingetekend, dus ik had eigenlijk beter moeten weten. Mijn excuses
daarvoor.Ook de fractie van Leefbaar Nederland is bijzonder ingenomen met de wijze
waarop wij met twee nieuwe leden en een nieuwe partij zijn opgevangen door
de organisatie van de Kamer. Ik noem de collega's, maar met name het ambtenarenapparaat,
waaronder – en ik hoop dat ik niemand vergeet – de Bodedienst,
de Dienst Automatisering, Facilitaire Zaken en de Dienst Communicatie. Wat
ons betreft is er een warme deken over ons heengelegd. Wij herkennen de bevindingen
van de heer Alblas: binnenkomen als nieuw lid in een bestaande partij van
tachtig jaar oud is iets anders dan binnenkomen als nieuw lid met een nieuwe
partij. In dat laatste geval moet alles nog uit de grond gestampt worden en
geeft het een bijzonder goed gevoel om te zien dat iedereen daar ook een beetje
rekening mee houdt. Dat heeft onze fractie in ieder geval in staat gesteld
om ons binnen vijf weken met het politieke werk bezig te houden omdat de organisatie
staat.Ik wil een paar opmerkingen maken over de huisvesting. De vertegenwoordiger
van de VVD-fractie vroeg hoe dat precies zit. Ik heb begrepen dat ieder kamerlid
42 m2 ter beschikking krijgt. Wij zijn misschien wat overbedeeld.
Over de huisvesting hebben wij in ieder geval geen klachten. Ik had mij dat
erger voorgesteld toen ik hier binnenkwam, maar het is onze fractie enorm
meegevallen. Sterker nog, wij zijn bijzonder tevreden.Wat de openstelling van de Statenpassage betreft: daar zitten natuurlijk
goede kanten aan. Het is goed dat wij hier als volksvertegenwoordigers bereikbaar
zijn voor de bevolking. Ik denk overigens dat dit niet alleen zou moeten afhangen
van het openstellen van de Statenpassage, maar dat dit ook te maken heeft
met de wijze waarop ieder van de 150 of – als wij mevrouw Kant volgen –
151 kamerleden contact houdt met de bevolking in de straat. Het gaat niet
alleen om het al dan niet openstellen van de Statenpassage. Ik ben het met
een aantal collega's eens dat er grote risico's zijn verbonden aan openstelling,
zeker in een tijd waarin de beveiliging iets meer aandacht vraagt. Mijns inziens
moet daarmee in de geest van deze tijd enigszins terughoudend worden omgegaan.
Dat betekent niet dat wij een bunker moeten worden.Wij hebben gehoord – ik zeg met nadruk gehoord – over het
Kamer thuisproject. Het lijkt ons een goed initiatief dat je niet voor alles
hierheen hoeft te reizen. Ik begrijp dat de implementatie bij de nieuwe leden
nog de hele zomer op zich kan laten wachten. Wellicht kan het Presidium of
de voorzitter zich uitlaten over deze planning en aangeven
of zij denken dat alle kamerleden vanaf begin september thuis kunnen werken.Het is ons als nieuwe leden bij binnenkomst opgevallen dat de automatisering
in de Kamer, in tegenstelling tot andere overheidsonderdelen, bijzonder goed
is geregeld. Zeker de Helpdesk is een verademing. De papierstroom is daarentegen
verbazingwekkend; via de automatisering is bijna alles te raadplegen en het
zou dan ook aanbevelenswaardig zijn om met zijn allen te werken aan het terugdringen
van de papierstroom.Ik kom op het punt van de verbetering van de werkwijze van de Kamer. Ik
ben het geheel eens met de opmerkingen van mevrouw Halsema over het bepalen
van de kameragenda. Kleine fracties moeten niet altijd het Calimero-effect
oproepen, maar het is goed om ervoor te zorgen dat de agenda toegankelijk
is voor alle fracties, ook de kleine. Het minderheidsvoorstel van mevrouw
Halsema is in dat opzicht goed. Het percentage van 40 of 33 is een zaak die
in de uitwerking van het voorstel aan de orde kan komen. Het gaat om het idee
dat ook kleine fracties toegang hebben tot de agenda.Het onderwerp van toezeggingen van de regering aan de Kamer en de bewaking
daarvan is duizelingwekkend. Ik maak mij daarover grote zorgen. Mijn fractie
kan een en ander zelf al nauwelijks volgen en het is dan ook aanbevelenswaardig
om die toezeggingen te automatiseren: een bestand waaruit kan worden afgelezen
welk ministerie aan welk onderdeel van de Kamer toezeggingen heeft gedaan.
De bewaking over de toezeggingen wordt momenteel grotendeels met de hand verricht
en ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat daarbij vergissingen kunnen
worden gemaakt.Ten aanzien van de spreektijden kan ik melden dat ik tot nu toe voldoende
heb gehad aan de mij toebedeelde spreektijd. Voor vandaag had ik vijf minuten
aangevraagd en ik probeer mijn betoog binnen die grens te houden. Het zich
houden aan spreektijden is naar mijn mening grotendeels gelegen in zelfdiscipline.
De aantrekkelijkheid van debatten wordt in hoge mate bepaald door de kwaliteit
van de leden zelf en de wijze waarop zij met elkaar en de regering in debat
gaan. De kanttekening die ik hierbij plaats, betreft de maximumspreektijden.
Het hanteren daarvan lijkt mij een goede zaak. Wellicht kan ook de regering
af een toe wat puntiger antwoorden. De Kamer gaat weliswaar niet over maximumspreektijden
voor de regering, maar sommige ministers en staatssecretarissen mogen wel
eens vaker worden gewezen op het zich beperken tot de hoofdlijnen en onderwerpen
die aan de orde zijn. De term "geneuzel" is niet passend maar een puntiger
betoog zou af en toe zeker welkom zijn.Over de taakverdeling en samenstelling van het Presidium het volgende.
Wij hebben ons bij de komst in de Kamer niet verzet tegen de huidige samenstelling
van het Presidium. Het feit dat grote fracties daarin vertegenwoordigd zijn
door twee afgevaardigden en kleine fracties door een afgevaardigde is voor
ons geen probleem. Sterker nog, de fracties van de ChristenUnie, de SGP en
Leefbaar Nederland hebben slechts een vertegenwoordiger afgevaardigd. Naar
onze mening is het huidige model werkbaar. Uit de praktijk weet ik dat zaken
goed verlopen als de communicatie over procedurele zaken op correcte wijze
plaatsvindt. Ik kom bij een aantal punten die door vertegenwoordigers van
andere fracties zijn aangekaart. Wij denken dat een vragenuur met de minister-president
een goede zaak is. Daarin dienen echter uitsluitend echt actuele onderwerpen
aan de orde te komen. Wij zitten bovendien niet te wachten op verwijzingen
naar vakministers en weer andere vragenuren met vakministers of een ander
overleg.Wij kunnen ons volledig vinden in het voorstel van mevrouw Kant voor een
sollicitatieplicht voor oud-kamerleden jonger dan 57,5 jaar. Wij vinden dat
er geen uitzondering mag worden gemaakt voor volksvertegenwoordigers.Wij vinden terughoudendheid met moties ook een zeer goede zaak, omdat,
zoals de heer Rouvoet opmerkte, het instrument bot wordt als het te veel wordt
gebruikt.Tot slot wil ik over het debat in het algemeen zeggen, dat het niet gaat
om het spreken, maar om wat er wordt gezegd.De algemene beraadslaging wordt geschorst.De voorzitter:Om 13.30 uur zal gestemd worden over de motie die op 26 juni 2002 is ingediend
tijdens de behandeling van het VAO over de dierverzamelcentra. Daarna zal
de heer Weisglas als voorzitter van het Presidium de gestelde vragen beantwoorden.De vergadering wordt van 12.30 uur tot 13.30 uur geschorst.Voorzitter: Van Ardenne-van der Hoeven 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20012002-5183-5201.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl