Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 16 april 2003 te Athene totstandgekomen Verdrag betreffende de toetreding van de Tsjechische Republiek, de Republiek Estland, de Republiek Cyprus, de Republiek Letland, de Republiek Litouwen, de Republiek Hongarije, de Republiek Malta, de Republiek Polen, de Republiek Slovenië en de Slowaakse Republiek tot de Europese Unie, met Toetredingsakte, Bijlagen en Protocollen (Trb. 2003, 74) (28972, R1738)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2003-2004, pag. 1828-1842

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

27-11-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

nr. 26, pagina 1828-1842

19-11-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 28972Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Invoering van een bijdrage van de werkgever wiens werknemer op of na het bereiken van de leeftijd van 57,5 jaar werkloos wordt (Wet werkgeversbijdrage werkloosheidslasten oudere werknemers) (28862), en van: - de motie-Van Gent/Noorman-den Uyl over de sollicitatieplicht voor werklozen van 57,5 jaar en ouder (28862, nr. 15); - de motie-Noorman-den Uyl/Van Gent over een nota leeftijdsbewust arbeidsmarktbeleid (28862, nr. 17); en twee andere moties (de nrs. 18 en 19)Pagina 1842-1844
Behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 16 april 2003 te Athene totstandgekomen Verdrag betreffende de toetreding van de Tsjechische Republiek, de Republiek Estland, de Republiek Cyprus, de Republiek Letland, de Republiek Litouwen, de Republiek Hongarije, de Republiek Malta, de Republiek Polen, de Republiek Slovenië en de Slowaakse Republiek tot de Europese Unie, met Toetredingsakte, Bijlagen en Protocollen (Trb. 2003, 74) (28972, R1738)Pagina 1795-1827
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (woensdag 19 november 2003)Pagina 1858-1859
Regeling van werkzaamheden (woensdag 19 november 2003)Pagina 1794-1795
Presentie en opening (woensdag 19 november 2003)Pagina 1773-1773
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de wijze van aanpassing van de kinderbijslag, de wet van 22 december 1994 tot nadere wijziging van de Algemene Kinderbijslagwet, de Ziekenfondswet en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (Stb. 957) en de Algemene Kinderbijslagwet in verband met andere wijze van aanpassing kinderbijslagbedragen (29258)Pagina 1844-1858
Regeling van werkzaamheden II (woensdag 19 november 2003)Pagina 1827-1828
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 16 april 2003 te Athene totstandgekomen Verdrag betreffende de toetreding van de Tsjechische Republiek, de Republiek Estland, de Republiek Cyprus, de Republiek Letland, de Republiek Litouwen, de Republiek Hongarije, de Republiek Malta, de Republiek Polen, de Republiek Slovenië en de Slowaakse Republiek tot de Europese Unie, met Toetredingsakte, Bijlagen en Protocollen (Trb. 2003, 74) (28972, R1738)Pagina 1828-1842
Behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van de op 26 maart 2003 te Brussel totstandgekomen Protocollen bij het Noord-Atlantisch Verdrag inzake de toetreding van de Republiek Bulgarije, de Republiek Estland, de Republiek Letland, de Republiek Litouwen, de Republiek Roemenië, de Republiek Slovenië en de Republiek Slowakije (Trb. 2003, 53, 54, 55, 56, 57, 58 en 59) (28871)Pagina 1773-1794

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 91 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 16 april 2003 te Athene totstandgekomen
Verdrag betreffende de toetreding van de Tsjechische Republiek, de Republiek
Estland, de Republiek Cyprus, de Republiek Letland, de Republiek Litouwen,
de Republiek Hongarije, de Republiek Malta, de Republiek Polen, de Republiek
Slovenië en de Slowaakse Republiek tot de Europese Unie, met Toetredingsakte,
Bijlagen en Protocollen (Trb. 2003, 74) (28972, R1738).De voorzitter:Ik breng mijn verontschuldigingen over aan de staatssecretaris dat zijn
beantwoording in eerste termijn is onderbroken.De algemene beraadslaging wordt hervat.Staatssecretaris Nicolaï:Voorzitter. Nog een enkele opmerking over de gang van zaken rond de uitsluitingsprocedures
en de vrijwaringsclausules.Een aantal woordvoerders, de heer Van Baalen misschien het meest pregnant,
heeft erop gewezen dat het zaak is dat de Commissie in de bij haar passende
objectiviteit tot haar oordelen en conclusies komt. Wij moeten beducht zijn
voor politieke pressie. Iedereen begrijpt dat het alles te maken heeft met
de ervaringen die wij net hebben rond het Stabiliteitspact. Ik deel die opvatting.
Ik deel iets minder de zorgen, omdat de positie van de Commissie hier een
wezenlijk andere is dan die in het Stabiliteitspact. In het Stabiliteitspact
is het probleem dat de Raad beslist en dat de Raad de Commissie dus simpelweg
onderuit kan halen. Hier gaat het echter bij uitstek om een punt waar de Commissie
als hoedster van het verdrag haar eigen verantwoordelijkheid kan, moet en
zal nemen.Tegen de heer Van der Staaij zeg ik dat een specifieke aanpak van eenmaal
toegetreden landen niet correct zou zijn. Een bijzondere monitoring voortzetten
na toetreding zou in strijd zijn met de gelijkheid van lidstaten als zij eenmaal
zijn toegetreden. Dat ontslaat de Commissie en de medeleden in de Europese
Unie echter niet van hun algemene verantwoordelijkheid.De heer Van Baalen (VVD):De staatssecretaris heeft gelijk als hij zegt dat de procedure van het
Stabiliteitspact een andere is dan die bij de vrijwaringsclausules. De Commissie
heeft bij die laatste een sterkere positie. Zij bepaalt waar de clausules
worden geregeld. Desalniettemin zal er politieke druk op de Commissie uitgeoefend worden. Dat is ook gezegd door de vertegenwoordigers van de nieuw
lidstaten. Wij moeten dus letten op politieke druk. Wij moeten in discussies
geen politieke druk accepteren. Kamer en regering moeten waakzaam blijven.
Deze Kamer en deze regering moeten dus waakzaam blijven.Staatssecretaris Nicolaï:Ik kan alleen maar zeggen dat ik het daar volmondig mee eens ben. Dit
is ook precies de achtergrond van de wens van Nederland om voorop te lopen
bij de creatie van dit mechanisme en de rode draad in zijn opstelling tijdens
de laatste voorbereidingen op de toetreding. Nogmaals, we hebben de mogelijkheid
weten te creëren dat individuele lidstaten aan de bel kunnen trekken.
Ik zeg u toe dat wij, als dit naar ons oordeel voor 1 mei nodig is, niet zullen
schromen.De heer Van der Staaij (SGP):Voorzitter. De staatssecretaris zei dat specifieke monitoring van nieuwe
lidstaten in strijd is met het gelijkheidsbeginsel. Maar is er niet sprake
van een wezenlijk verschillende situatie, omdat de nieuwe lidstaten op een
aantal punten gewoon nog een acquis hebben over te nemen en er een overgangsmaatregel
is bedongen? Waar nog een overgangsmaatregel geldt en eventueel nog een vrijwaring
kan worden toegepast, kan immers nog een goede monitoring plaatsvinden.Staatssecretaris Nicolaï:Daarin heeft u gelijk: in een overgangsprocedure wordt een land extra
in de gaten gehouden. Dat is inderdaad een bijzondere situatie. Maar u zult
mijn principiële opmerking onderschrijven dat een eenmaal toegetreden
land niet anders mag worden benaderd.De heer Van der Staaij (SGP):Kunt u dan garanderen dat er een adequate monitoring blijft plaatsvinden
op de terreinen waarop de overgangstermijnen nog gelden en er eventueel nog
vrijwaringsmaatregelen van toepassing kunnen worden verklaard?Staatssecretaris Nicolaï:Ook ik ga ervan uit dat de bijzondere aandacht van de Commissie doorgaat
als er sprake is van terreinen waar een overgangstermijn speelt. De Commissie
is ook dan de aangewezen instantie om te oordelen over het al dan niet opheffen
van een overgangstermijn of een uitsluitingsprocedure.Op welke terreinen kunnen er zorgen bestaan omtrent uitsluiting? Eén
terrein is vaak genoemd: de voedselveiligheid. Ten eerste biedt het acquis
voldoende mogelijkheden om bij ernstige bedreiging maatregelen te nemen. Daarbovenop
zijn in de toetredingsonderhandelingen met zes toetreders – Hongarije,
Letland, Litouwen, Polen, Slowakije en Tsjechië – overgangstermijnen
overeenkomen van drie à vier jaar voor de regels van gezondheidsbescherming,
zowel vlees, zuivel als vis betreffend. Producten uit dergelijke bedrijven
mogen voor de duur van de overgangstermijn alleen naar de lokale markt worden
gebracht; ze mogen niet in andere bedrijven worden verwerkt. Bedrijven in
deze sector die niet onder een overgangstermijn vallen en niet aan de eisen
voldoen, worden uitgesloten. Het toetredingsverdrag biedt in het algemeen
de mogelijkheid om dergelijke maatregelen nog drie jaar na toetreding te nemen.
Daarnaast is er de algemene internemarktvrijwaringsprocedure. Extra en specifieke
controle vindt plaats door de Food and Veterinary Office en alle lidstaten
zijn verplicht om hun rapportages in te dienen.Mevrouw Karimi wees erop dat je ook in de gaten moet houden wat er via
de buitengrenzen van nieuwe landen binnen kan komen. Er is extra aandacht
voor juist het buitengrensverkeer van landbouwproducten en voedselveiligheid.
In de toetredingsonderhandelingen is overeengekomen dat alleen grensovergangen
die voldoen aan specifieke veterinaire en fytosanitaire eisen – bijvoorbeeld
door de aanwezigheid van laboratoria – mogen worden gebruikt voor de
invoer van dergelijke producten. Het Food and Veterinary Office monitort dit
ook. Verder is er een bijstandsprogramma voor toetreders aan de oostgrens
om de toetsing te optimaliseren. Al met al hoeven er dus werkelijk geen zorgen
te bestaan dat onveilig voedsel binnenkomt omdat er geen goede afspraken of
regelingen zouden zijn in de EU na uitbreiding en toetreding.Mevrouw Van der Laan (D66):Ik had een vraag gesteld over de voedselveiligheid, die echter van toepassing
is op alle gebieden. Wat gebeurt er als er na die drie jaar toch nog problemen
blijken te zijn? Is er dan nog een mogelijkheid om de vrijwaringsclausules
te verlengen? Of moet er dan worden teruggevallen op de normale controle op
het acquis?Staatssecretaris Nicolaï:Er bestaat vaak verwarring over de genoemde periode van drie jaar. Die
drie jaar is de termijn waarbinnen nog kan worden begonnen met een vrijwaringsprocedure
oftewel met een uitsluiting. Die uitsluiting kan duren zolang het nodig is.
Sterker nog, die moet en zal duren zolang het nodig is. Als zaken na drie
jaar niet in orde zijn, duurt het eenvoudigweg langer. Die drie jaar slaat
dus alleen op de periode waarin nog met zo'n procedure kan worden begonnen
en niet op hoe lang een dergelijke maatregel van toepassing is.Voorzitter. In het kader van de buitengrenscontrole heeft de heer Van
Dijk niet alleen gevraagd naar de voedselveiligheid van landbouwproducten,
maar ook naar goederenverkeer in het algemeen. Het is duidelijk dat de nieuwe
lidstaten het gehele acquis op het vlak van de douane-unie dienen over te
nemen. Dat wordt nauwgezet gemonitord, in dit geval niet alleen door de Commissie,
maar ook door de Rekenkamer, die weer controleert wat de nationale douanes
doen. De heer Van Dijk heeft ook nog gevraagd naar het personenverkeer. Het
Schengen-acquis wordt in twee fasen geïmplementeerd. Pas bij de inwerkingstelling
van het Verdrag van Schengen zullen de binnengrenzen met de nieuwe lidstaten
worden opgeheven. Dat gebeurt, en dat lijkt mij voldoende garantie, pas nadat
de Raad daartoe unaniem heeft besloten. In feite is er dus een tweede volwaardig
toetsmoment voordat de binnengrenzen geheel worden opgeheven. De positieve
kant van het verhaal zit hem in een Schengen-faciliteit die 858 mln euro bedraagt,
waarmee de landen worden geholpen met het veilig maken van hun grenzen.De heer Van Baalen heeft in verband met de monitoring gevraagd naar de
capaciteit van de Commissie. De Commissie ziet zelf geen probleem; ik ben
dan niet snel geneigd om problemen te zien op dit vlak. Er kunnen verschillende
opvattingen bestaan over sommige optredens van de Commissie,
maar niet op het punt van het zorgvuldig monitoren. De regering is in ieder
geval zeer positief over de scherpe, openhartige analyses van de monitoringrapporten.
Je kunt vervolgens discussiëren over de conclusies die de Commissie daaruit
trekt, maar de rapporten zelf zijn kwalitatief van een hoogwaardig niveau.
Ik vind daarin geen aanleiding om mij zorgen te maken over de capaciteit van
de Commissie.Mevrouw Van der Laan en mevrouw Karimi hebben vragen gesteld over justitie
en mensenrechten. De 39 punten waarop de Commissie een rode kaart heeft laten
zien, betreffen geen van alle het terrein van justitie en binnenlandse zaken.
Daarmee zijn niet alle zorgen weggenomen; de heer De Hoop Scheffer heeft hierover
net een aantal opmerkingen gemaakt. Het is echter wel het beginpunt voor de
procedure en voor onze positie. Er moeten verbeteringen plaatsvinden. Dat
gebeurt op verschillende manieren. Er is een transitiefaciliteit, waarmee
een bedrag van 380 mln euro is gemoeid, om de verbeteringen in het justitiële
en bestuurlijke apparaat te bekostigen. Over het Europese arrestatiebevel
wordt volgens de planning van de Kamer op 24 november gesproken. Ik verwijs
derhalve naar de discussie die daar zal plaatsvinden.Mevrouw Van der Laan (D66):Behalve een specifieke vraag over de overleveringswet had ik ook een meer
algemene vraag gesteld. De optie is er om ook hierbij een vrijwaringsclausule
te vragen als een Kamermeerderheid dit wenst. Hoe moet een clausule voor justitiesamenwerking
echter in de praktijk tot stand komen?Staatssecretaris Nicolaï:Dit punt is gedeeltelijk verbonden met de discussie die op 24 november
plaatsvindt. Gezien de discussie in Europa moet een eventueel verzoek van
de Kamer kort voor 1 mei worden gedaan, als wij de voorgenomen maatregelen
van de Commissie kennen. Als er zaken zouden ontbreken, zou dat het moment
zijn waarop de Kamer de regering zou kunnen oproepen om daarover bij de Commissie
aan de bel te trekken.Mevrouw Van der Laan (D66):Ik heb nog een tweede vraag. Hoe staat het met de uitvoering van de motie-Dittrich
over de peer review op het gebied van democratie en de rechtsstaat?Staatssecretaris Nicolaï:Ik dacht dat de minister van Buitenlandse Zaken daarover al het een en
ander had gezegd. Ik zal op de meest korte manier reageren, hoewel het wellicht
onbevredigend is om dat procedureel te doen. In de motie werd gevraagd om
een onderzoek. Wij zijn ermee bezig en zoeken er andere partijen bij. Vooral
de Commissie proberen wij erbij te betrekken, want zij moet er in alle gevallen
een cruciale rol bij spelen, ongeacht de vorm die een en ander krijgt. In
de discussie zijn zojuist weer interessante suggesties gedaan, onder anderen
door mevrouw Van der Laan. Daarover zijn vervolgens weer vragen gesteld. Wij
zullen het onderwerp bekijken. Ik zeg mevrouw Van der Laan toe dat wij de
Kamer daarover in de eerste helft van het volgend jaar zullen berichten.Voorzitter. De heer Rouvoet heeft gevraagd naar het exchange rate mechanism
als voorportaal voor de euro, en de stap die daarop volgt. Hij vreest dat
sprake is van een automatisch proces en heeft gevraagd wat de gevolgen ervan
voor de EMU en de euro zouden kunnen zijn. De landen maken zelf uit of zij
in het ERM komen. Zij doen zelf een aanvraag, maar er moet vervolgens een
afspraak worden gemaakt over de centrale pariteit van de wisselkoers. De afspraak
wordt gemaakt tussen de ministers van financiën en de Europese Centrale
Bank. De landen treden niet na twee jaar automatisch toe tot de euro. Dit
vergt namelijk dat er twee jaar lang geen spanningen zijn opgetreden. Bovendien
wordt getoetst of het desbetreffende land voldoet aan de criteria van het
Stabiliteitspact inzake de euro. Er is inderdaad een kans dat het ene land
eerder toetreedt dan het ander. Er wordt een beoordeling per land gemaakt.
Dat is niet erg. Het is vooral erg als landen toetreden die niet aan de criteria
voldoen of niet ver genoeg zijn. Dat zou erg zijn voor de euro.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Ik had vooral vragen over het laatste punt. Ik wilde feitelijk weten welke
gevolgen er zouden kunnen zijn. De conclusie is inderdaad dat het van land
tot land kan verschillen wanneer de tien toetredende landen toetreden tot
het tweede ERM en op welk moment de euro er daadwerkelijk wordt ingevoerd.
Ik vroeg mij af of daaraan voor de euro zelf, dan wel voor de EU als geheel
allerlei nadelen vastzitten. Ik vroeg of sprake is van een gewenste situatie.
Naar ik begrijp, kunnen er jaren tussen zitten. Is die conclusie terecht?Staatssecretaris Nicolaï:Het is erger als een land tot de euro toetreedt, terwijl het niet aan
de criteria voldoet. De heer Rouvoet zal dat met mij eens zijn. Als ze allemaal
op hetzelfde moment aan de criteria voldoen, hebben wij helemaal geen probleem.
Dan is een en ander in zekere zin makkelijk en helder. Per land wordt bekeken
of het aan de criteria voldoet en of het de volgende stap kan zetten. Dat
is in het belang van de euro.Voorzitter. De heer Van der Staaij had een concrete vraag gesteld over
de statuswet inzake Hongarije. Ik heb goede hoop dat er op korte termijn niet
alleen met Roemenië, maar ook met Slowakije overeenstemming wordt bereikt
over beperkte toepassing van zo'n wet. Als de heer Van der Staaij erom vraagt,
zal ik hem daarover nader informeren.Een paar woordvoerders hebben gewezen op de bilaterale aspecten en de
hulpprogramma's, te weten Twinning en Matra. De heer Van Dijk en de heer Van
Baalen vroegen ernaar, en mevrouw Karimi stelde in dat verband een specifieke
vraag over het milieu. Er is vooral gezegd dat wij moeten oppassen om na toetreding
in één klap de mogelijkheden te verliezen. Ik ben het daarmee
eens. Zowel de Twinning- als de Matra-benadering hebben zeer goede resultaten
gehad. Met relatief weinig geld vond een grote spin-off plaats. Je moet oppassen
dat je dat niet in een keer opgeeft. Twinning is vooral voor bestuurlijke
en gerechtelijke capaciteit een waardevol instrument gebleken. Er is ook voorzien
in een overgangsfaciliteit voor juist institutionele ontwikkeling. Daarvoor
is 400 mln euro beschikbaar, zodat de voorziening kan worden voortgezet gedurende
drie jaar na toetreding. De toetredende landen moeten overigens zelf met voorstellen
komen voor projecten en programma's waaraan zij behoefte hebben.De heer Van Dijk (CDA):Volgens mij is in de nota naar aanleiding van het verslag
een bedrag van 380 mln genoemd. Er is ook een fasering in opgenomen van 200
mln voor 2004, 120 mln voor 2005 en 60 mln in 2006. Is het niet verstandiger
om in ieder geval tot en met het jaar 2006 het niveau van 2004 te handhaven,
gezien de problematiek en de positieve resultaten?Staatssecretaris Nicolaï:Vindt u het goed als ik mij erop beraad of dat een verstandige benadering
is? Zoals u weet, heeft Nederland vooropgelopen in het zich aanbieden voor
en participeren in dergelijke Twinning-projecten. In mijn notitie "Nieuwe
accenten in een groter Europa" van vorig jaar hebt u dat kunnen lezen. Wij
spelen werkelijk een zeer actieve rol.Een enigszins vergelijkbare discussie wordt gevoerd over het Matra-programma.
Daarnaar vroeg met name de heer Van Baalen, maar niet hij alleen. Wij willen
ook dat programma niet onmiddellijk stoppen. Er is dus voorzien in een afbouwfase
van bijna drie jaar. Ik zeg er wel bij dat er logischerwijze een verschuiving
zal optreden in de budgetten om nieuwe toetreders te stimuleren tot toetreding.
Dan heb ik het met name over Bulgarije en Roemenië.Specifiek is ook het programma voor politieke partijen nog beschikbaar
in de komende jaren. Dit noemde de heer Van Baalen ook, geloof ik.Mevrouw Karimi vroeg in het bijzonder naar milieu en Matra, als ik haar
goed heb begrepen. In onze benadering van de afbouw van Matra passen niet
de grote projecten die wij kennen. Er is wel ruimte voor kleinschalige projecten,
zoals concrete trainingen en uitwisselingen voor milieubeheer. Daarvoor geldt
ook een afbouwperiode van drie jaar. Er is voor projecten op het vlak van
milieu nog ruimte tot 2007.De heer Van Baalen (VVD):Ik heb in mijn eerste termijn gesteld dat mijn fractie van mening is dat
je juist in deze periode niet moet afbouwen. Ik zal een voorstel aan de Kamer
voorleggen om het programma in stand te houden gedurende de zittingsperiode
van het nieuw te kiezen Europees Parlement waarin die landen dan ook allemaal
in zullen zitten.Staatssecretaris Nicolaï:Dat is interessant. Ook de financiering ervan is interessant. Er zal verschuiving
optreden in de budgetten ten gunste van nieuwe toetreders. Dit lijkt mij een
logische ontwikkeling. Als wij ook nog willen dat die programma's niet worden
afgebouwd, moet ergens geld vandaan worden gehaald. Ik ben benieuwd hoe dat
kan worden geregeld.Alle woordvoerders hebben het vrije verkeer van werknemers genoemd. In
dit stadium wordt al een redelijk verhitte discussie gevoerd over dit onderwerp,
terwijl de feiten nog niet op tafel liggen. Bij interrupties en tijdens verschillende
inbrengen is hier duidelijk op gewezen. Het is in ieder geval een belangrijk
onderwerp, niet alleen omdat het een afspraak is, maar ook omdat er nieuwe
ontwikkelingen zijn en je dus bereid moet zijn om die afspraak opnieuw te
bestuderen in het licht van die nieuwe ontwikkelingen. Het uitgangspunt is
natuurlijk de al gemaakte afspraak, maar evenzeer kan worden gekeken naar
de nieuwe ontwikkelingen. Ik ben het ermee eens dat het niet mogelijk is om
conclusies te trekken zonder dat het toegezegde inzicht is verworven. De regering
zal voordien in ieder geval geen conclusies trekken van deze of gene aard.
Er was een mooie procedure afgesproken. Ik vond het een verstandige keus van
de Kamer om tegen staatssecretaris Rutte te zeggen: komt u met de informatie,
dan houden wij de motie-Visser aan en vervolgens kunnen wij op basis van de
inschattingen onze conclusies trekken. Dat leek en lijkt mij de juiste benadering.
Het gaat hierbij ook primair om een verantwoordelijkheid van staatssecretaris
Rutte. Hij zal hierover dus in eerste instantie zijn oordeel moeten vormen.
Daarmee is hij ook bezig. Ik kan de Kamer wel toezeggen dat ik de verschillende
overwegingen goed heb vernomen en dat ik ook kan volgen wat is gezegd. Ik
denk hierbij aan de overwegingen die door mevrouw Karimi, de heer Timmermans,
mevrouw Van der Laan en anderen naar voren zijn gebracht. Zij vroegen: waar
komt dit vandaan en welk signaal geef je af als je op eerdere afspraken terugkomt?
Ook denk ik aan de zorgen en de opmerkingen van de heren Van Dijk, Van Baalen
en Van den Brink. Zij wezen erop dat er nieuwe omstandigheden zijn en zij
vroegen zich af of wij ons niet eerst goed achter de oren zouden moeten krabben
alvorens een definitief besluit te nemen. Zelf vind ik dat de internationale
ontwikkelingen aanleiding geven om goed aandacht aan dit onderwerp te besteden.
Dat is dus nodig, ook al zou de Kamer daar niet om vragen. Het is namelijk
waar dat los van het feit dat een paar landen hebben aangekondigd een overgangstermijn
van ten minste twee jaar te willen hanteren, een beperkt aantal de vraag in
beraad houdt of zij ook die stap zouden moeten zetten. Dat is reden om opnieuw
aandacht aan deze kwestie te besteden.Mevrouw Karimi (GroenLinks):U zegt: de discussie wordt hier in alle scherpte gevoerd, ondanks het
feit dat niet alle gegevens bekend zijn. Ik ben dat hartgrondig met u eens.
Vindt u echter niet dat uw collega Zalm in wezen als stoorzender functioneert?
Hij heeft namelijk gisteren beweerd: daarover praten wij in het kabinet, die
goedkope werknemers mogen er hier niet in komen.Staatssecretaris Nicolaï:Ik was niet bij die discussie. Dit staat wel in de krant, maar ik weet
niet welke woorden de heer Zalm toen heeft gebruikt en ik voel mij niet geroepen
te reageren op wat in een krantenbericht staat of via een woordvoerder van
de heer Zalm is gezegd. Kern is dat wij dit onderwerp nog bespreken in het
kabinet en dat wij dat doen op basis van feiten. Dat zal ook de heer Zalm
zeggen.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Maar de heer Zalm heeft gezegd: daar spreken wij nu in het kabinet over,
dat die goedkope werknemers er hier niet in komen. De vraag is in hoeverre
hierover nu in het kabinet besluitvormend wordt gesproken.Staatssecretaris Nicolaï:Ik wil niet iets behandelen dat tot de portefeuille van de heer Rutte
behoort. Ik heb niet voor ogen dat wij hierover nu besluitvormend spreken.
Ik heb voor ogen tegemoet te komen aan wat de Kamer wil. Dat betekent dat
wij een notitie met feiten en mogelijkheden de Kamer zullen voorleggen. Natuurlijk
kunt u het kabinet niet het recht ontzeggen zelf opvattingen eraan toe te
voegen. Ik begrijp echter dat door de heer Rutte de toezegging is gedaan om
een notitie met feiten en varianten op te stellen.De heer Van Baalen (VVD):Op basis van de feiten moeten wij tot besluitvorming komen. De VVD-fractie
nodigt de regering uit om voorafgaande aan de behandeling van de begroting
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid ons de notitie van staatssecretaris Rutte
toe te zenden. U zegt: dit ligt primair op het bordje van staatssecretaris
Rutte. Daarover kan dus bij de behandeling van de begroting van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid worden gesproken. Dat zullen wij de Kamer voorleggen.Staatssecretaris Nicolaï:Ik neem daar kennis van. Ik vind het namelijk niet op zijn plaats om wel
of niet toe te zeggen dat die notitie er eerder zal zijn. Ik meen namelijk
dat de heer Van Baalen expliciet vroeg wanneer de notitie er kan zijn. De
datum was 15 december. Dat is de Kamer schriftelijk gemeld. Als de Kamer hecht
aan eerdere toezending, kan ik niet anders dan dat verzoek doorgeleiden naar
de heer Rutte.Er is in dit verband gevraagd: hoeveel haast is er bij met het oog op
de Europese besluitvorming? Ik kan mij goed voorstellen dat de Kamer hierover
in december meer helderheid wil, maar voor 1 mei betekent: bijtijds. Met het
oog op de Europese besluitvorming zal er dus niet dezelfde tijdsdruk zijn.Mevrouw Van der Laan (D66):Wanneer die notitie van de heer Rutte ook komt, zolang zij er niet is,
heeft de regering haar standpunt niet gewijzigd. Dat betekent dat de indruk
die door de heer Zalm of de media is gewekt, namelijk dat het standpunt is
gewijzigd, onjuist is.Staatssecretaris Nicolaï:In reactie op de interruptie van mevrouw Karimi heb ik al gezegd: ik weet
werkelijk niet wat de heer Zalm precies heeft gezegd. Dat doet er ook niet
zoveel toe. Het gaat erom wat wij de Kamer melden. De heer Zalm zal nooit
iets anders vinden dan wat ik net zei. Wij hebben hier nog geen standpunt
over. Wij zullen er zo snel mogelijk een open discussie over voeren.Mevrouw Van der Laan (D66):Dat is natuurlijk niet waar, want de heer Zalm blijft minister van Financiën,
ook als hij op een VVD-bijeenkomst in Almere is. Het is erg vervelend dat,
als wij wachten op een notitie voordat wij de discussie willen aanzwengelen,
één lid van de regering, in welke hoedanigheid dan ook, de indruk
wekt dat de regering bezig is haar standpunt te veranderen. Nu blijkt dat
het kennelijk maar een deel van de regering is. De regering spreekt met één
mond. Wij moeten de regering hierop kunnen aanspreken.Staatssecretaris Nicolaï:Nogmaals, ik heb de heer Zalm niet horen zeggen dat de regering een ander
standpunt zou hebben. Nu heb ik hem überhaupt niets horen zeggen, omdat
ik er niet was, maar ook in de krant heb ik dat niet gelezen.De heer Van Dijk (CDA):Er was net even verwarring over het volgende. Kun je, als het vrije verkeer
van werknemers is aanvaard, nog een systeem van werkvergunningen hebben? Volgens
mij kan dat niet. Andersom kan het wel: als je een overgangsmaatregel aanvaardt,
kun je het systeem van werkvergunningen vanuit een nieuwe kandidaat-lidstaat
hanteren. Wil de staatssecretaris daarover nog iets zeggen, ook in het licht
van de discussie over seizoensarbeid?Staatssecretaris Nicolaï:Dit zal onderdeel zijn van de notitie die zo snel mogelijk bij de Kamer
zal arriveren. Ik sprak van feiten, maar ook van varianten. Er zal ook aangegeven
worden wat de verschillende mogelijkheden zijn. De heer Van Dijk kan erop
rekenen dat ook zijn vraag daarin beantwoord zal worden.De heer Timmermans (PvdA):Voor het verslag hecht ik eraan om nog eens te bevestigen dat de notitie
van de heer Rutte een reactie is op een verzoek van mevrouw Bussemaker en
niet op een motie-Visser.Mochten er na 1 mei volgend jaar ernstige verstoringen op de arbeidsmarkt
optreden, dan staat het Nederland toch vrij om alsnog maatregelen te treffen?Staatssecretaris Nicolaï:Dat klopt, dat is ook een variant. Daarom is het zo goed dat wij de mogelijkheden
naast elkaar snel aan de Kamer zullen presenteren. Ook dit kan een reden zijn
om niet van tevoren over te gaan tot maatregelen. Ik laat mij niet verleiden
om daar inhoudelijk op vooruit te lopen.De heer Van der Staaij (SGP):Het is goed om de inhoudelijke discussie te voeren aan de hand van die
notitie, maar betekent deze stellingname van de staatssecretaris dat er geen
formele beletselen zijn om tot een heroverweging van het standpunt te komen?
Ik denk dan niet alleen aan de termijn. Kunnen wij ook anderszins die discussie
voeren?Staatssecretaris Nicolaï:Elk lid van de regering spreekt namens de regering. Toch moet ik enig
onderscheid maken. Vanuit mijn verantwoordelijkheid, kijkend naar de Europese
kant van Buitenlandse Zaken, is er niet bij voorbaat een zodanig beletsel
om hierover een open discussie te voeren. Eigenlijk zeg ik gewoon: ja, wij
zullen als kabinet hierover open spreken.Ik kom op mijn laatste punt: de mogelijk verdere uitbreiding. Door enkele
woordvoerders is specifiek verwezen naar Roemenië en Bulgarije. Er is
vooral in kritisch-bezorgde zin gesproken. De heer Van Dijk benadrukte terecht
het bezwaar van het omdraaien van de benadering door eerst de datum te noemen
en dan te hopen dat aan de criteria voldaan wordt. Zo moet het niet gaan.
De Nederlandse regering doet er alles aan om die strikte benadering van de
Kopenhagen-criteria te handhaven. De datum van 1 januari 2007 is geen hard
streven van ons, maar primair een streven van de toetredende landen, wat wij
vervolgens weer steunen.Het is gepland om eind 2004, onder ons voorzitterschap, een besluit te
nemen over de afronding van de onderhandelingen. Ik zeg erbij dat ik de hier
geuite zorgen door mevrouw Van der Laan en anderen tot op zekere hoogte deel.
Ik kan ook niet garanderen dat 2004 wordt gehaald. Ik baseer dat voor een
deel ook op de oordelen van de Commissie zelf, die al enige opening geeft
dat het mogelijkerwijs of wellicht voor een van de twee iets later wordt.
Daarmee is overigens nog niet gezegd dat 1 januari 2007 niet kan worden gehaald.
Ik herhaal hier voor alle zekerheid, zoals mevrouw Van der Laan vroeg en zoals
in de motie-Van Baalen staat, dat wij alle landen altijd individueel beoordeeld
willen zien.De voorzitter:Dan gaan wij nu over tot, zoals de Kamer mij heeft beloofd, een korte
tweede termijn van de Kamer. Allereerst is het woord aan de heer Van Dijk.
Hij heeft twee minuten voor zijn tweede termijn.De heer Van Dijk (CDA):Dat is niet te veel, voorzitter, maar het zij zo.Voor ons hebben in de discussie van vandaag drie onderwerpen centraal
gestaan. Het eerste onderwerp zijn de vrijwaringsclausules. Wij zijn blij
met de toezegging van de staatssecretaris, dat hij alsnog zoveel mogelijk
informatie wil lospeuteren bij de Europese Commissie. Daar zijn wij hem buitengewoon
erkentelijk voor. Wij zijn blij met het feit dat ook hij erkent dat, als landen
in gebreke zijn gebleven op het terrein van voedselveiligheid en verstoring
van de interne markt, echt vrijwaringsclausules moeten worden ingesteld, zoals
vorig jaar ook in de motie-Verhagen was verwoord. Ik ben ook blij te horen
dat de staatssecretaris meent dat de besluitvorming over het instellen van
vrijwaringsclausules moet zijn gedepolitiseerd en dat de Commissie als hoedster
van het verdrag zuiver en objectief moet optreden.Het tweede onderwerp is het vrije verkeer van werknemers. Over dat onderwerp
en de overgangstermijn op dat terrein hebben wij in deze Kamer een buitengewoon
scherpe discussie gevoerd. In feite waren er drie verschillende standpunten.
Het eerste standpunt is door onze partij aangehangen. Dat is niet volstrekt
nieuw, want wij hanteren dat al veel langer. Wij zijn van mening dat je nu
al moet overgaan tot het instellen van een overgangstermijn voor een periode
van twee jaar. Anderen hebben behoefte aan meer feiten en willen op basis
van nieuwe feiten het eerder ingenomen standpunt heroverwegen. Een derde groep
is op dit moment van plan om sowieso geen gebruik te maken van de overgangstermijn.
Wij zijn blij dat de regering aangaf, dat men zo snel mogelijk met het rapport
op dit punt wil komen. Ik dring erop aan dat wij dit rapport voor 1 december
binnenkrijgen. Ons standpunt is helder en dat kan de regering in ieder geval
meenemen: wij zijn er op dit moment voorstander van dat wij gebruik maken
van de overgangsmaatregel, zoals die wordt geboden op basis van het verdrag.
De argumenten op dit punt hebben wij in eerste termijn gewisseld. Wat de arbeidsmarktpositie
betreft, zijn wij van mening dat de arbeidsreserve in Nederland nog groot
genoeg is. Verder willen wij een braindrain voorkomen. Bovendien zijn er op
dit moment al meer dan genoeg landen die gebruik maken van de overgangsmaatregel.
Het zou niet misstaan als Nederland ook in dat rijtje staat.Over het derde onderwerp wil ik een motie indienen. Excuses, voorzitter,
maar ik heb die motie op mijn tafel laten liggen. Dat is erg slordig. Ik dank
de heer Van der Staaij voor zijn bereidwilligheid mij die motie te komen brengen.
Zij gaat over Twinning. Wij hebben geluisterd naar de discussie op dit punt.
Wij hebben gevraagd om een uitfasering, zodat wij in ieder geval tot 2006
het niveau van 2004 kunnen handhaven. Daarover dienen wij een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat: - de gebrekkige administratieve capaciteit
in de nieuwe kandidaat-lidstaten een van de grootste problemen is;- het instrument van Twinning een bruikbaar instrument is om dit probleem
te verminderen;- de financiële ruimte hiervoor in de Nederlandse
en Europese programma's in de komende jaren wordt afgebouwd;verzoekt de regering, zich in te zetten om te onderzoeken of de financiële
mogelijkheden tot 2006 minimaal op hetzelfde niveau als 2004 kunnen worden
gehandhaafd,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Dijk, Van der Laan, Van Baalen,
Timmermans, Karimi, Rouvoet en Van der Staaij.Zij krijgt nr. 6(28972, R1738).De heer Van Dijk (CDA):Voorzitter. Ik dank de regering voor de uitvoerige beantwoording van alle
vragen en opmerkingen van onze kant. De discussie op het terrein van het vrije
verkeer van werknemers is nog niet afgerond; daarop zullen wij later terugkomen.
Het belangrijkste feit is dat vanaf vandaag in ieder geval het Nederlandse
parlement zal instemmen met het toetredingsverdrag.De heer Timmermans (PvdA):Voorzitter. Ik dank de bewindslieden voor de in eerste termijn gegeven
antwoorden. Ik moet zeggen dat zij goed werk hebben geleverd op het punt van
het volgen van het hele proces. Namens mijn fractie wil ik hen en hun ondersteuners
danken voor de inzet op dit punt, een inzet die succes heeft opgeleverd.Wat is de stand van zaken aan het slot van dit debat? De heer Van den
Brink moet nog aan het woord komen, maar ik ga ervan uit dat deze Kamer unaniem
de uitbreiding van de EU zal ondersteunen. Ik heb met belangstelling en waardering
de warme woorden van de heer Van Baalen over de uitbreiding en de nieuwe lidstaten
gehoord. Dat is het beeld in de Haagse werkelijkheid, onder deze kaasstolp.Maar wat is het beeld in het land? Het beeld in het land is helaas totaal
anders. Het beeld in het land is gevestigd dat de uitbreiding eigenlijk niet
goed is voor ons: daar deugt heel weinig van, allerlei Oost-Europese hangsnorren
die hier onze banen komen inpikken, onveilig voedsel dat binnenkomt enzovoorts.
Ik wil mijn tweede termijn gebruiken om de collega's die medeverantwoordelijkheid
dragen voor het buiten deze Kamer oproepen van dat beeld, daarmee te confronteren.
Want ook al spreken zij in dit huis mooie woorden, ook al zeggen zij hier
dat het allemaal prachtig is en ook al stemt de Kamer unaniem in met de uitbreiding,
bij grote delen van de Nederlandse bevolking is het beeld: het deugt niet,
maar het moet van Europa. Minister Zalm gisteren in Almere en de vertegenwoordigers
van de coalitiepartijen, die buiten deze Kamer roepen dat het allemaal fout
gaat en dan hier zoete broodjes bakken over de toetredingskandidaten, nemen
een heel zware verantwoordelijkheid voor het maatschappelijk draagvlak in
Nederland voor de uitbreiding. Het betreft het vrije verkeer
van personen, waarover heel grote woorden zijn gebruikt door CDA, VVD en anderen.
Het einde van het liedje is dat de rede gelukkig overwint, en dat wij er alleen
naar kijken op basis van nieuwe feiten. Ik ben blij dat dat hier zo is geconcludeerd,
en ik ben blij dat wij ons zullen baseren op het nog komende stuk van het
kabinet. Maar ook hier is de beeldvorming buiten deze kaasstolp een andere,
waarvoor degenen die hier vanavond ook aanwezig zijn een grote verantwoordelijkheid
dragen.De heer Van Dijk (CDA):Ik stoor mij aan de opmerkingen van de heer Timmermans...De heer Timmermans (PvdA):Dat is best, want ik ben het zat!!De heer Van Dijk (CDA):Volgens mij was ik aan het woord!De voorzitter:Ik zet het geluid ook uit. Dat bepaal ik overigens! U maakt uw interruptie.De heer Van Dijk (CDA):Ik stoor mij eraan dat op het moment dat wij opmerkingen maken, omdat
wij ons zorgen maken over het niet in orde zijn van bepaalde dingen, er direct
wordt gezegd dat wij bezig zijn met stemmingmakerij, en met het ondermijnen
van het draagvlak onder Europa. Misschien zijn onze opmerkingen juist veel
meer bedoeld ter ondersteuning van het draagvlak binnen Europa, omdat wij
zeggen: er zijn sommige dingen niet in orde, wij gaan eraan werken om dat
voor elkaar te krijgen, wij willen goede voorzorgsmaatregelen treffen en voorkomen
dat alles met de mantel der liefde wordt bedekt.De heer Timmermans (PvdA):Ik maak ernstig bezwaar tegen de manier waarop u dit presenteert. U roept
keihard dat u geen behoefte aan feiten hebt en dat u nu al weet dat er een
overgangstermijn nodig is, omdat het niet goed is als mensen uit de nieuwe
landen hier zo maar komen werken. De heer Zalm stelt dat het kabinet over
deze kwestie heeft gediscussieerd en dat men het erover eens is dat die goedkope
Polen buiten de deur moeten blijven. In de discussie tussen kabinet en Kamer
blijkt dat dit helemaal niet strookt met de feiten, maar dat houdt in dat
er dus aan stemmingmakerij wordt gedaan buiten dit huis. Het debat verloopt
hier heel goed. Wij gaan er prima mee om, maar de buitenwereld ziet niet genoeg
wat wij hier doen. De krant wordt echter wel gelezen. Er wordt ook naar de
televisie gekeken. Dan zien ze dat het allemaal niet deugt. Dat is het beeld
dat blijft hangen en niet het beeld van een Kamer die unaniem voor de uitbreiding
is.De heer Van Dijk (CDA):Er is een aantal problemen dat nog moet worden opgelost, maar dat wilt
u steeds bedekken. Wij willen aantonen dat een aantal zaken momenteel nog
niet op orde is. Wij vinden dat daarvoor maatregelen moeten worden genomen.
Daarna kan er sprake zijn van een zorgvuldige uitbreiding. Wij zijn daar een
groot voorstander van. U verwijt ons dat wij standpunten innemen, niet gebaseerd
op feiten, maar op grond van welke feiten neemt u uw standpunten dan in? Wat
voor mij geldt, geldt ook voor u.De heer Timmermans (PvdA):Luister dan eens goed als ik mijn eerste termijn houd. Ik heb namens mijn
fractie heel helder gezegd dat het 100% zeker moet zijn dat er geen onveilig
voedsel op onze bodem terechtkomt en in onze winkels komt te liggen. Ik heb
glashelder gezegd dat als de feiten erop wijzen dat het voor Nederland slecht
is als er meteen sprake is van een vrij verkeer van werknemers, er met de
PvdA te praten over een overgangstermijn. Ik heb voorts zorgen over een aantal
andere zaken. Ik deel de zorg van mevrouw Van der Laan over goed bestuur en
justitie. Wij hebben hier een goed debat gevoerd. Wij zouden echter op dezelfde
manier het publieke debat moeten aangaan. Het verschil daartussen leidt ertoe
dat het publiek een andere indruk krijgt van de wijze waarop wij hier in de
Kamer hebben gesproken over de uitbreiding.De heer Van Dijk (CDA):Wij hebben precies hetzelfde standpunt over voedselveiligheid ingenomen
als u nu doet. Over het vrije verkeer van werknemers hebben wij al veel eerder
een standpunt ingenomen, op basis van andere motieven dan u. Wij maken ons
namelijk grote zorgen op dat punt. U verwijt ons dat wij woordbreuk plegen.
Als de feiten boven tafel komen, denk ik dat u ook woordbreuk zult moeten
plegen.De heer Timmermans (PvdA):Waar heeft u het in hemelsnaam over? Over woordbreuk? Ik heb namens mijn
fractie gezegd dat, als uit de feiten blijkt dat er een ernstige verstoring
van de arbeidsmarkt volgt na 1 mei volgend jaar, mijn fractie die zal wegen.
Dan zijn wij bereid om te spreken over een overgangstermijn. De lijn is steeds
helder geweest. Nederland vond dit niet nodig, gebaseerd op een eigen analyse.
Willen wij die lijn veranderen, komen wij tot een ander inzicht, dan heeft
dat enorme consequenties, ook voor onze relatie met de nieuwe lidstaten. Ik
vind dat dit moet gebeuren aan de hand van een zorgvuldige analyse van de
feiten. Uw fractie heeft geen behoefte aan die analyse, maar wij wel.De heer Van Baalen (VVD):De heer Timmermans roept een beeld op dat niet klopt. Ik roep de LPF op
met de uitbreiding in te stemmen – die fractie twijfelt nog –
maar waarschijnlijk stemt de Kamer unaniem met de uitbreiding in. Dat is een
groot goed. De Kamer heeft missies uitgestuurd naar de kandidaat-landen. De
PvdA heeft daaraan deelgenomen. Volgens mij heeft de Kamer zeer weloverwogen
over de uitbreiding gesproken. Daarbij zijn ook de problemen aangekaart. Ik
snap niet wat uw kritiek betekent.De heer Timmermans (PvdA):Ik ben het voor 100% met u eens dat de Kamer daar vanmiddag uiterst zorgvuldig
over gesproken heeft. Er was respect en waardering voor de nieuwe lidstaten.
Wij hebben zorgvuldig geluisterd naar het antwoord van het kabinet. Het probleem
is echter niet het debat in de Kamer, maar wat u en anderen daarbuiten over
hetzelfde onderwerp zeggen. Ik hoor heel veel ketelmuziek waardoor mensen
zich zorgen gaan maken. Zij denken dat de uitbreiding slecht is voor Nederland,
maar dat het toch moet van Europa. Zij krijgen het idee dat Europa hen weer
iets door de strot probeert te duwen. Sommige leden van de Kamer en van het
kabinet dragen daaraan bij door op een onverantwoordelijke manier bepaalde
gevoelens op te kloppen. Ik verwijs naar de uitlatingen van de heer Zalm in
Almere.De heer Van den Brink (LPF):U heeft het over opgeklopte gevoelens, maar u doet dat met een zodanige
stemverheffing dat ik het idee krijg dat u net zo hard voor de bühne
bezig bent. De Nederlander die u hoort, zal denken dat er wat aan de hand
is. U doet er ook aan mee.De heer Timmermans (PvdA):Er is ook wat aan de hand. Er woedt een veenbrand in Nederland onder het
Europa-debat. Heel veel Nederlanders hebben een zeer negatief beeld van Europa
gekregen. Het zou mij niet verbazen als op een gegeven moment alle onlustgevoelens
onder het publiek over de politiek en het bestuur zich uitkristalliseren in
een anti-Europa-gevoel. Ik maak mij daar zorgen over, omdat de Europese integratie
van groot belang is voor de Nederlandse economie en voor de vrede en veiligheid
op dit continent. Als de Nederlanders zich daarvan afkeren, hebben wij hier
een groot probleem.De heer Van den Brink (LPF):Ik denk dat wij principieel van mening verschillen over de werkgelegenheid
en het vrije verkeer van personen. U wilt ingrijpen als zich problemen voordoen,
maar wij willen de problemen voor zijn. Dat is een verschil in mentaliteit.De heer Timmermans (PvdA):Wij hebben een consistente opstelling. Wij hebben jarenlang gezegd geen
problemen te zien voor onze arbeidsmarkt bij uitbreiding. Wij verwachtten
geen enorme toestroom van arbeidskrachten uit de nieuwe lidstaten. Wij kunnen
dat beleid natuurlijk omgooien. Nederland mag zelfstandig tot de conclusie
komen dat het daar inmiddels anders over denkt en om een overgangstermijn
vragen. Dat mag je echter niet ondoordacht doen omdat dit je politiek even
goed uitkomt. Dan moet je dan doen op basis van een grondige analyse van veranderde
omstandigheden. Zijn de omstandigheden niet veranderd, dan moet je zeker het
beleid niet veranderen.De heer Van den Brink (LPF):Ik denk dat u het met mij eens zult zijn dat de werkvoorziening in Nederland
de komende jaren niet rooskleurig zal zijn.De heer Timmermans (PvdA):De economie staat er op dit moment niet goed voor. Dat moet je echter
niet per definitie de Nederlandse arbeidsmarkt afschermen. U weet net zo goed
als ik dat Nederland de meest open economie van Europa kent. Wij verdienen
ons geld dankzij de EU, dankzij de interne markt. De schaalverdeling van de
interne markt geldt ook voor de arbeidsmarkt, zeker op lange termijn. De vraag
is of er op korte termijn ernstige verstoringen zullen optreden. Wij moeten
niet vergeten dat wij niet alleen onze veiligheid en stabiliteit aan Europa
ontlenen, maar dat wij daar ook ons geld verdienen. Als agrariër moet
u dit heel goed weten.De heer Van Bommel (SP):Voorzitter. De minister van Buitenlandse Zaken begon zijn betoog met een
verwijzing naar de historie en het historische belang van opheffing van de
deling van Europa; nooit meer oorlog. Voor die invalshoek koos de SP-fractie
in het verleden, bij haar principiële instemming met de uitbreiding van
de Europese Unie. Zij is van groot belang voor beide delen van Europa; nooit
meer oorlog. Maar wij verschillen van mening, als de regering een overeenkomst
zoekt met het debat over de uitbreiding van de NAVO. Dat is naar onze mening
geen proces dat automatisch tot hetzelfde leidt; nooit meer oorlog. Wij zien
daarin juist een gevaar. Ik zal het debat van vanmorgen niet overdoen, maar
dat is wel de kern van het verschil.De staatssecretaris heeft gezegd dat het cruciale moment kort voor 1 mei
is. Individuele lidstaten kunnen dan nog aan de bel trekken. Dat sluit aan
bij wat ik in eerste termijn heb gezegd, namelijk dat dit debat, dit proces
uitmondt in het terechte verzoek aan de Kamer om haar vertrouwen uit te spreken –
daaraan liggen pakken papier ten grondslag – vooral in de nieuwe lidstaten
en tegelijkertijd in de Commissie en de Nederlandse regering. Wij willen dat
vertrouwen graag uitspreken, maar wij zien ook een risico, waarvoor ik aandacht
heb gevraagd. Er is een lange weg afgelegd. De regering spreekt van een prestatie
van formaat. Ik heb gezegd: dit is vooral papier, want het omzetten van een
acquis in nationale wetgeving is één, maar zorgen dat de wetgeving
ook wordt uitgevoerd, is iets anders. Dan is er de tussentijdse controle tot 1 mei volgend jaar en de controle
nadien. Je moet er toch niet aan denken dat straks op een soortgelijk niveau
sprake is van fraude zoals deze is geconstateerd in sommige van de kandidaat-lidstaten
van de Europese Unie en dat die fraude zich voortzet op een niveau waarbij
ook gebruik wordt gemaakt van Europese gelden. Natuurlijk zitten die lidstaten
op die gelden, die deelname en dat mogelijke verkeer te wachten. Dat is ook
een risico. Als fraude zo is ingebakken in de bestuurlijke cultuur, waarom
zou dan niet gebeuren wat er nu al op Europees niveau gebeurt, en waarop ook
Nederland is aangesproken, namelijk het creatief boekhouden en met spelregels
voor Europese middelen omgaan op een wijze die eigenlijk niet hoort? Dat moet
je niet wensen, maar de keerzijde van die medaille is dat met toetreding die
controlemechanismen van de Europese Unie en ook vanuit nationale overheden
moeten en ook zullen toenemen. In die zin kan gesteld worden dat sprake is
van een enorme vooruitgang. Want de vooruitgang die is geboekt op het punt
juist van bestrijding van fraude is enorm, alhoewel er nog veel te wensen
over blijft. Wij spreken over overheden waarbij die controle niet vanzelfsprekend
was en in sommige landen nog niet is.Ik heb vragen gesteld over het vrije verkeer van werknemers. Ik ben bereid
de feiten af te wachten. Dat moeten wij ook doen. Ik heb nu nog geen behoefte
aan een motie van wantrouwen aan het adres van de nieuwe lidstaten. Ik stel
vast dat voorgaande sprekers die ook niet hebben ingediend, dus misschien
kunnen wij aan het eind van dit debat vaststellen dat veel is gezegd en dat
beelden zijn gecreëerd of in ieder geval gesuggereerd, die helemaal niet
aan de orde zijn. Maar goed, wij zullen de feiten afwachten. Er is echter
een probleem als veel meer landen overgaan tot het afkondigen van een overgangsregeling.
Dan kan de geschetste situatie ontstaan waarbij water naar het laagste punt
loopt en werknemers juist voor ons land zullen kiezen. Daardoor ontstaat er,
zoals ook is gesuggereerd door het CNV, een druk op arbeidsvoorwaarden Nederland.
Vandaar dat ik een motie heb medeondertekend die zal worden ingediend door
mevrouw Karimi. Wij vragen de regering om ervoor te zorgen
dat er geen drukkend effect kan ontstaan op de arbeidsvoorwaarden in Nederland.
Ik denk dat dat van groot belang is en een tegenwicht kan bieden aan de mogelijke
angst bij sommigen dat wij het op dat punt allemaal slechter zullen krijgen
in Nederland.Afsluitend dien ik mede naar aanleiding van woorden van de VVD-fractie
en andere fracties over de nu nog bestaande deling van Cyprus een motie in
die voortvloeit uit mijn interruptiedebat met de minister van Buitenlandse
Zaken over Cyprus. December 2004 is het eerste moment waarop wij daar echt
met Turkije over kunnen spreken. Dat is een cruciaal moment. Ik vind het van
belang om als Kamer voor dat moment een uitspraak te doen die aan het adres
van Turkije een duidelijker taal spreekt dan de taal die de regering vandaag
gesproken heeft. Je kunt wel zeggen dat er aan het eind van de onderhandelingen
en op het moment van toetreding geen sprake meer kan zijn van een deling van
Cyprus, maar als je de onderhandelingen op dat niveau ingaat, laat je een
eigen dynamiek ontstaan, waardoor het buitengewoon moeilijk is om op harde
punten buiten de huidige criteria tot nadere afspraken te komen. Vandaar de
volgende motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de beslissing rond het accepteren van Turkije als kandidaat-lid
van de Europese Unie gepland staat voor december 2004;van mening dat het stellen van politieke eisen aan EU-kandidaat-leden
na aanvang van het onderhandelingstraject een buitengewoon gecompliceerde
zaak is;spreekt uit dat Turkije voor december 2004 akkoord dient te gaan met een
plan dat voorziet in het opheffen van de deling van Cyprus,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Bommel. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 7(28972, R1738).De heer Van Bommel (SP):Deze motie is natuurlijk mede ingegeven door de motie die in 1999 is ingediend
door de leden Weisglas en De Hoop Scheffer en die ook ging over de deling
van Cyprus en de mogelijke komst van Cyprus in de EU als een gedeelde staat
en als een staat waar sprake is van een vredesoperatie onder de vlag van de
VN. Deze motie vloeit daar eigenlijk logisch uit voort.De heer Van Baalen (VVD):In het begin had u het over de toetreding van Turkije, maar volgens mij
wordt onder het Nederlandse voorzitterschap alleen besloten of er met Turkije
onderhandeld gaat worden. Ik heb dat misschien niet goed gehoord of misschien
is het niet goed geformuleerd.De heer Van Bommel (SP):Toetreding is in december 2004 zeker niet aan de orde.De heer Van Baalen (VVD):Staat dat dan wel goed in de motie?De heer Van Bommel (SP):Ik denk dat dat goed in de motie staat. Er is geen sprake van toetreding
in 2004.De voorzitter:Mag ik u vragen tot wie deze motie zich richt? Het dictum is: "spreekt
uit dat Turkije voor december 2004 akkoord dient te gaan met een plan dat
voorziet in het opheffen van de deling van Cyprus".De heer Van Bommel (SP):Het zou een uitspraak van de Kamer zijn, vergelijkbaar met de motie uit
1999. Ook in die motie staat niet: "verzoekt de regering,...", maar "spreekt
uit dat het onwenselijk is...". Zo dient deze motie opgevat te worden. In
die zin is de motie een signaal van de Tweede Kamer aan Turkije, want de regering
heeft zich al uitgesproken.De heer Van Baalen (VVD):Voorzitter. Gisteren heeft de vaste commissie voor Europese Zaken haar
bevindingen vastgesteld naar aanleiding van de missies die waren uitgestuurd
naar de tien kandidaat-lidstaten. Dit geheel zal worden gepubliceerd en zal
ook voor het publiek toegankelijk worden gemaakt. Ik vind het een groot goed
dat de Tweede Kamer zo betrokken is geweest bij het uitbreidingsproces en
ook blijft. In zoverre vind ik het hier gevoerde debat constructief, nuttig
en waardig. Ik heb dus een andere mening over de discussie die in Nederland,
ook buiten de Kamer, wordt gevoerd, want wij moeten juist op scherpe wijze
discussiëren. Dat is gebeurd, maar op een waardige manier die ook recht
doet aan de inspanningen van de kandidaat-lidstaten die op 1 mei 2004 zullen
toetreden. Op een aantal punten verzoekt de VVD de Kamer om de regering te
vragen om meer duidelijkheid te verschaffen. De eerste motie betreft het vrije
verkeer van werknemers.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de omstandigheden waarop de beslissing van de regering
is gebaseerd om geen gebruik te maken van de mogelijkheid het vrije verkeer
van werknemers uit de nieuwe lidstaten in de Europese Unie na 1 mei 2004 voor
een termijn van twee jaar op te schorten aanzienlijk zijn veranderd;constaterende dat andere lidstaten van de Europese Unie, waaronder, in
ieder geval, de Bondsrepubliek Duitsland, Oostenrijk, Frankrijk, België
en Finland, besloten hebben beperkingen op het vrije verkeer van werknemers
uit de nieuwe lidstaten toe te passen die van invloed zijn op de positie van
Nederland, dan wel Van Baalenzulke maatregelen overwegen;verzoekt de regering, de reeds toegezegde actuele evaluatie betreffende
de consequenties van het vrije verkeer van werknemers uit de nieuwe lidstaten
voor de Nederlandse arbeidsmarkt en het te voorziene beroep op het Nederlandse
stelsel van sociale zekerheid vóór de behandeling van de begroting
2004 van Sociale Zaken en Werkgelegenheid aan de Kamer aan te bieden en mede
op basis daarvan bereid te zijn haar eerder genomen besluit te heroverwegen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Baalen, Van Dijk en Van den
Brink. Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 8(28972, R1738).Mevrouw Karimi (GroenLinks):Ik ben heel erg verbaasd. De heer Van Baalen begint ermee te zeggen dat
het debat waardig is verlopen. De Kamer heeft duidelijk de problemen en bezwaren
op tafel gelegd. Toch zijn wij op een waardige manier met het onderwerp omgegaan.
Vervolgens komt hij met deze motie. Wat wil hij daarmee bereiken? De staatssecretaris
heeft toegezegd om met inachtneming van alle overwegingen met een voorstel
te komen. De notitie waarom de motie vraagt, komt er. Waarom dan deze motie?De heer Van Baalen (VVD):Wij hebben goed naar de staatssecretaris geluisterd. Hij heeft niet kunnen
toezeggen dat de notitie van staatssecretaris Rutte er is voor behandeling
van de begroting Sociale Zaken en Werkgelegenheid 2004. Wij wensen de notitie
voor die begrotingsbehandeling te ontvangen, opdat de mogelijkheid bestaat
dat tijdens die behandeling over dit thema wordt gesproken. Wij willen deze
discussie namelijk dit jaar afronden.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Bijna iedereen noemt dit een debat over een historisch besluit. Er bestaat
bovendien geen noodzaak tot haast bij deze beslissing. Een dergelijke maatregel
kan genomen worden na toetreding van de landen als er aanleiding toe bestaat.
Waarom deze haast? De Kamer vergadert toch ook na de begrotingsbehandeling?De heer Van Baalen (VVD):Wij vinden het van groot belang dat de discussie dit jaar wordt afgerond
en dat er een besluit wordt genomen. Dat is onze mening. Wij vinden het geen
goede zaak dat de discussie over het kerstreces wordt getild en mogelijk nog
verder wordt doorgeschoven. Bij de begrotingsbehandeling van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid zit onder andere de heer Rutte aan tafel. Die voert namens
de regering het woord. De staatssecretaris voor Europese Zaken heeft duidelijk
gezegd dat dit op het terrein van de heer Rutte ligt. Dat is dus een uitgelezen
mogelijkheid om de zaak te bespreken. Wij zijn van mening dat het mogelijk
moet zijn dat de heer Rutte voor die behandeling met zijn notitie komt. Wij
vinden het een urgente kwestie. Wij willen die afgerond zien.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Het is beschamend dat aan het einde van dit debat de VVD-fractie haar
bijdrage afrondt met een dergelijke, nietszeggende motie.De heer Van Baalen (VVD):Deze opmerking is voor de rekening van mevrouw Karimi. Het zijn wederom
grote woorden die niet aan het debat bijdragen.Mevrouw Van der Laan (D66):Ik begrijp het niet. Bij de begroting van Sociale Zaken worden allerlei
punten behandeld. Daar wordt dit punt, dat wij allemaal erg belangrijk vinden,
tussen gepropt. Als wij twee weken wachten, heeft de heer Rutte alle tijd
om met een goede notitie te komen. Wij kunnen dan nog voor het reces of anders
begin januari op een rustige manier en op basis van de feiten een besluit
nemen. Dat is nog vijf maanden voor de toetreding. Dat zijn dus vijf maanden
om een en ander om te zetten. Ik begrijp de haast niet.De heer Van Baalen (VVD):Dit gaat om een verschil in de beoordeling van de urgentie. Wij vinden
het urgent, maar ook wij willen dit op basis van de notitie van staatssecretaris
Rutte doen. Wij menen dat die notitie naar voren gehaald kan worden en dat
het debat dit jaar nog kan worden gevoerd. Wij verschillen hierin dus van
mening.De heer Timmermans (PvdA):Zit ik er heel ver naast als ik concludeer dat deze markering van de haast
dient om uw aftocht af te dekken? Buiten deze Kamer uitte u immers de wens
van een snelle overgangsregeling. Dus toch een beetje flink doen, maar niet
die overgangsregeling eisen? Waaruit bestaat die flinkheid? De haast is voor
niemand te verklaren. Waarom zouden we die haast hebben?De heer Van Baalen (VVD):Ik ga natuurlijk geen wedstrijdje aan in flink doen. Dit is de politieke
positie van VVD, CDA en LPF. U kunt het daarmee eens of oneens zijn, maar
u moet daar respect voor hebben. Nogmaals, dit is aan de Kamer voorgelegd.Ik kom nog met twee moties. De volgende motie betreft de samenwerking
met de nieuwe lidstaten. De staatssecretaris zei dat hij programma's afbouwt,
met name op het gebied van maatschappelijke organisaties en politieke partijen.
De VVD is van mening dat we niet moeten afbouwen, maar dat die programma's
in stand moeten worden gehouden gedurende de zittingstermijn van het nieuwe
Europees Parlement. De financiële ruimte dient te worden gevonden binnen
de HGIS-begroting.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de integratie van de nieuwe lidstaten in de Europese Unie
met de toetreding per 1 mei 2004 nog niet is voltooid;van mening dat de samenwerking tussen politieke en maatschappelijke organisaties
in Nederland en in de nieuwe lidstaten van groot belang is om verdere integratie
te bevorderen;verzoekt de regering, de bestaande faciliteiten daartoe, in ieder geval
tijdens het mandaat van het in juni 2004 te kiezen Europees Parlement, voor
de nieuwe lidstaten in stand te houden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Van BaalenBaalen, Van der
Laan, Van Dijk, Karimi en Timmermans.Zij krijgt nr. 9(28972, R1738).De heer Van Baalen (VVD):Het is van belang dat de Kamer haar positie markeert. We hebben met de
regering gesproken over de onwenselijkheid van het feit dat de vrijwaringsmaatregelen
worden genomen mede op basis van een politieke uitruil, wheelen en dealen.
Ik wil dit in een motie vastleggen.De Kamer,Van Baalen gehoord de beraadslaging,overwegende dat het welslagen van de uitbreiding van de Europese Unie
per 1 mei 2004 in hoge mate afhangt van de garantie dat de interne markt en
de rechtsgemeenschap ongestoord kunnen functioneren en de volksgezondheid
gewaarborgd blijft;van mening dat het daartoe noodzakelijk is dat vrijwaringsmaatregelen
worden genomen op die terreinen waarop de nieuwe lidstaten per 1 mei 2004
nog niet in staat zijn het acquis communautair adequaat toe te passen, waarmee
het ongestoord functioneren van de Europese Unie niet kan worden gegarandeerd;van mening dat tot het opleggen van vrijwaringsmaatregelen door de Europese
Commissie op objectieve gronden dient te worden besloten en dat dit geen onderdeel
mag zijn van een politiek onderhandelingsproces;verzoekt de regering, al het mogelijke te doen om politisering van de
besluitvorming door de Europese Commissie over aard, omvang en controle op
naleving van vrijwaringsmaatregelen te voorkomen en de Kamer periodiek over
de staat van het vrijwaringsproces te informeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Baalen, Van der Laan, Timmermans,
Van der Staaij, Van Dijk, Rouvoet en Van den Brink.Zij krijgt nr. 10(28972, R1738).De heer Van den Brink (LPF):Voorzitter. Ik moet na dit debat constateren dat er niets zekerder is
dan de onzekerheid. Er is een lijn en die willen we volgen, maar het is niet
zeker of het doel wordt gehaald. Ik heb wel begrepen dat de inzet groot zal
zijn. De vraag of je het verhaal over het vrije verkeer van werknemers nu
rond krijgt of niet, is nu verdaagd tot de behandeling van de begroting van
het ministerie van SZW, net als de motie, hoop ik. De staatssecretaris zegt
dat alle mogelijke voorzorgsmaatregelen worden genomen om datgene te regelen
wat binnen Europa nog niet is geregeld. Ik vind echter dat wij hier soms zo
naïef bezig zijn.Laten wij eens naar het verleden kijken. Dan heb ik het niet eens over
deze tien landen, maar over de vijftien landen die nu tot de Unie behoren.
Toen in Europa een melkquotum werd ingesteld, duurde het tien jaar voordat
men onderin Italië in de gaten had dat dit quotum er was. Ik vind het
soms naïef hoe wij bezig zijn met zaken rondom voedselveiligheid. Het
is nog niet zo lang geleden dat slachterijen die in Spanje aan de EU-eisen
voldeden, daar in Nederland niet aan zouden hebben voldaan. Ik vind dat wij
zo gemakkelijk tegen elkaar zeggen dat het systeem werkt omdat wij het verhaaltje
op papier hebben ingevuld. Dit is typisch een voorbeeld van theorie die strijdig
wordt met de praktijk. Ik houd nog een slag om de arm, want er wordt later
nog een debat gevoerd over het uitwisselen van arbeid, maar dit houdt waarschijnlijk
in dat de staatssecretaris de LPF-fractie niet meekrijgt in de ratificering.Ik eindig waar ik mee begon: er is niets zekerder dan de onzekerheid.
Als mij zou worden verweten dat ik daarmee een bijdrage lever aan de onderbuikgevoelens
waarover de heer Timmermans sprak, zeg ik dat de LPF-fractie op dit punt altijd
een heel duidelijk verhaal heeft gehouden dat niet voor tweeërlei uitleg
vatbaar is. Ik had gehoopt dat de staatssecretaris en de minister ons vandaag
meer zekerheden zouden geven; ik constateer dat zij dat niet kunnen.De heer Timmermans (PvdA):Ik wil niet de indruk laten bestaan dat ik de LPF-fractie op dit punt
een verwijt maak. De LPF-fractie is buiten en binnen deze Kamer heel consistent
geweest.Ik wil de heer Van den Brink vragen waarom hij zijn eventuele instemming
met de uitbreiding zo nadrukkelijk koppelt aan de overgangsperiode inzake
het vrije verkeer van werknemers. Deze twee zaken staan toch los van elkaar?
Je kunt instemmen met de uitbreiding en dan alsnog eisen dat er een overgangsperiode
komt voor het vrije verkeer van werknemers.De heer Van den Brink (LPF):Daar heeft de heer Timmermans gelijk in. Een beslissing die je neemt,
is nooit een kwestie van 100% of 0%. Heel veel beslissingen die je in je leven
neemt, zijn gebaseerd op een afweging van 52% tegen 48%. Er zou een moment
kunnen komen, als dit punt is geregeld, dat de LPF-fractie alsnog ja zou kunnen
zeggen. Dat zal ik dan in ieder geval binnen mijn fractie bespreken. Ik houd
niet van partijen die altijd bij voorbaat uitspreken dat zij tegen zijn. Ik
houd van partijen die hun zegeningen durven te tellen en die zeggen: als wij
daar zijn, hebben wij niet alles wat wij willen, maar wij zeggen wel ja.Mevrouw Van der Laan (D66):Voorzitter. Ik dank de regering voor de antwoorden. Op veel punten wordt
daarin bevestigd wat de fractie van D66 ook graag wil, namelijk een heel mooie
bruiloft, maar wel strenge aandacht voor de huwelijkse voorwaarden. Wij zijn
evenwel teleurgesteld over de geringe aandacht voor democratie en mensenrechten.
Er worden heel serieuze problemen geconstateerd in de kandidaat-landen, maar
daaraan wordt geen enkele consequentie verbonden. Natuurlijk kijken wij uit
naar de implementatie van de motie-Dittrich door de regering. Het is echter
jammer om de regering al bij voorbaat te horen uitsluiten dat wij in het grotere
Europa landen op de vingers kunnen tikken als zij de mensenrechten schenden
of als de rechtsstaat er op een andere manier wordt ondermijnd. De fractie
van D66 blijft vinden dat wij in een Europese waardengemeenschap veel meer
prioriteit moeten geven aan deze politieke criteria. Het is bizar dat wij
wel sancties kunnen opleggen als een land een begrotingstekort heeft, maar
niet als er een tekort aan democratie is. Om te proberen dat punt om te zetten
actie, heb ik de volgende motie voorbereid.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat in de voortgangsrapportages van de Europese Commissie
naar voren komt dat in verschillende kandidaat-lidstaten problemen bestaan
met betrekking tot corruptie en met betrekking tot het justitiële
systeem;overwegende dat gebreken die verband houden met de politieke criteria
niet in de door de Europese Commissie geconstateerde 39 punten van "ernstige
zorg" zijn opgenomen;overwegende dat de Europese Commissie geen vrijwaringsmaatregelen overweegt
ten aanzien van gebreken die niet onder de 39 punten van ernstige zorg vallen
en dus niet op tekortkomingen die verband houden met de politieke criteria;overwegende dat het mogelijk is vrijwaringsmaatregelen te nemen op het
terrein van justitiële samenwerking;verzoekt de regering, er bij de Europese Commissie op aan te dringen om
te onderzoeken in hoeverre de situatie in kandidaat-lidstaten met betrekking
tot corruptie en het justitiële apparaat aanleiding zou geven voor het
instellen van vrijwaringsclausules inzake justitiële samenwerking,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van der Laan en Karimi. Naar mij
blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 11(28972, R1738).Mevrouw Karimi (GroenLinks):Voorzitter. De minister van Buitenlandse Zaken zei dat hij deel uitmaakt
van een generatie die duidelijke herinneringen heeft aan een tijd die hij
nooit meer wil meemaken. De vanzelfsprekendheid van "nooit weer oorlog" zou
misschien af en toe niet zo aanwezig zijn bij de jongere generaties. Ik voeg
daaraan toe dat het Europese project ook in andere delen van de wereld tot
de verbeelding spreekt, omdat landen die vrijwillig kiezen voor vervlechting
van hun economieën en voor overdracht van hun soevereiniteit, er inderdaad
in slagen om in vrede samen te leven. In die zin hoef je misschien helemaal
niet ver in het verleden te kijken. Ook vandaag de dag zijn er in de wereld
regio's die worden geteisterd door oorlogen en conflicten. Iedere keer hoop
en wil je dat die landen samen besluiten de meningsverschillen via de vreselijke
onderhandelingen op te lossen en niet door met elkaar oorlog te voeren en
elkaar het leven zuur te maken. Het Europese project is het waard om ervoor
te gaan. Het moet open zijn, zoveel mogelijk anderen erbij betrekken en anderen
de ruimte geven de ervaringen te delen.De heer Van den Brink (LPF):Vanmiddag is verschillende malen gezegd: "nooit weer oorlog", en dat hoor
ik nu weer. Vandaar dat ik erop terugkom. Ik denk dat iedereen dat durft te
zeggen. Maar als je zegt "nooit weer oorlog", moet je ook goed weten wat voor
beleid je eraan koppelt. Als het beleid dat aan de uitbreiding van de EU wordt
gekoppeld mislukt, dan ontstaat een volgend conflict. Het is zo gemakkelijk
om te zeggen dat wij de EU uitbreiden omdat wij vinden dat er nooit weer oorlog
moet zijn. De enige voorwaarde is dat het beleid slaagt. Daarover bestaat
echter onzekerheid.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Het is duidelijk dat alle meningsverschillen met de nieuwe toetredende
landen op tafel moeten liggen, zodat daarover kan worden gepraat. De vraag
is hoe mensenrechten, democratie en veiligheid het beste kunnen worden gegarandeerd.
Ik vind dit belangrijk en daarom heb ik de motie-Van der Laan medeondertekend.
Garandeer je dat door die mensen uit te sluiten, terwijl je het zelf goed
hebt geregeld, of door die mensen erbij te betrekken en de eventuele problemen
die daardoor ontstaan, samen met hen op te lossen, ervan uitgaand dat dit
tot betere resultaten leidt? Dat is het idee erachter.De heer Van den Brink (LPF):Een conflict ontstaat in 90% van de gevallen in de wereld door onzekerheid.
Wil je de EU uitbreiden, dan moet je zekerheid geven. Dat kan nu niet.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Ik vind de zekerheden die de staatssecretaris in dit proces heeft geprobeerd
te verwoorden, voldoende om namens mijn fractie in te stemmen met dit verdrag.
De aspecten mensenrechten en rechten van minderheden gaan ons aan het hart.
Ik ben daarom blij met de opmerking van de minister van Buitenlandse Zaken
dat hij de suggestie goed vindt om in de komende Commissie een aparte plek
in te ruimen voor de portefeuille mensenrechten en rechten van minderheden.
Ik wil hier graag over geïnformeerd blijven. Het vrije verkeer van de werknemers heeft veel aandacht opgeëist.
Ik steun de benadering van de regering. Het uitgangspunt van de regering blijft
vooralsnog de door haar gedane toezegging. Nu onderzoekt en bestudeert de
regering of er nieuwe feiten zijn ontstaan. Als dit het geval blijkt te zijn,
zal hierover worden gedebatteerd met de Kamer. Op dit moment blijven de toezeggingen
en de afspraken echter het uitgangspunt. Ik vind dat prima. De kabinetsleden
moeten ophouden met het doen van uitspraken die niet stroken met de inzet
van het kabinet. Het probleem blijft dat kabinetsleden als de heer Zalm uitspraken
doen die niet geloofwaardig kunnen worden geacht als ik de staatssecretaris
hoor praten. Ons probleem is dat het ene kabinet iets anders zegt dan het
andere. Maar goed, op dit moment gelden de door de staatssecretaris gedane
uitspraken.De staatssecretaris is niet ingegaan op mijn opmerkingen over de richtlijn
inzake gedetacheerde mensen. Daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de vrijheid om in iedere lidstaat werk te zoeken en te
werken een grondrecht is voor burgers van de Europese Unie (artikel 15, lid
2 EU-Grondrechtenhandvest);overwegende dat het onwenselijk is dat het vrije verkeer van werknemers,
in combinatie met het vrije verkeer van diensten, na uitbreiding van de EU
leidt tot oneerlijke concurrentie op arbeidsvoorwaarden op de Nederlandse
arbeidsmarkt;overwegende dat op grond van de Europese detacheringsrichtlijn (96/71/EG)
voor werknemers uit andere EU-landen die gedetacheerd zijn in de bouwsector
niet alleen de wettelijke bepalingen inzake arbeid van toepassing zijn, maar
ook de algemeen verbindend verklaarde cao-bepalingen;overwegende dat de detacheringsrichtlijn lidstaten de mogelijkheid biedt
om haar werkingssfeer te verbreden naar andere sectoren dan de bouw en dat
veel lidstaten van die mogelijkheid reeds gebruik hebben gemaakt;verzoekt de regering, de Wet arbeidsvoorwaarden grensoverschrijdende arbeid
(WAGA) aan te passen teneinde voor alle sectoren te regelen dat algemeen verbindend
verklaarde cao-bepalingen van toepassing zijn op werknemers die vanuit een
andere EU-lidstaat zijn gedetacheerd,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Karimi, Timmermans en Van Bommel.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 12(28972, R1738).Mevrouw Karimi (GroenLinks):Voorzitter. Ik wil er hiermee op wijzen dat wij de instrumenten hebben
om een deel van de zorgen weg te nemen. Dat moeten wij dan ook doen. Mijn
volgende motie betreft het milieubeleid.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het kabinet ten aanzien het milieubeleid heeft gekozen
voor een "sterke, pro-actieve en ambitieuze inzet in Europees verband";overwegende dat deze inzet meer kans van slagen heeft als de nieuwe lidstaten
van de Europese Unie het huidige milieu-acquis zo snel mogelijk implementeren;overwegende dat het voor een tijdige tenuitvoerlegging van het milieu-acquis
en een constructieve bijdrage aan het toekomstige Europees milieubeleid nodig
is dat ook na 1 mei 2004 de institutionele opbouw in de nieuwe lidstaten wordt
voortgezet en de kritische betrokkenheid van de civiele samenwerking bij het
milieubeleid wordt versterkt;constaterende dat de Nederlandse regering voornemens is het Matra-instrumentarium
tussen 2005 en 2007 uit te faseren voor de nieuwe lidstaten;verzoekt de regering om, in overleg met de nieuwe lidstaten, te onderzoeken
op welke wijze de bilaterale ondersteuning op milieugebied, ten behoeve van
administratieve capaciteit en de civiele samenleving, op peil kan worden gehouden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Karimi, Van Baalen, Van Dijk,
Timmermans en Van der Laan.Zij krijgt nr. 13(28972, R1738).De voorzitter:De motie-Van Bommel (28972, R1738, nr. 7) is in die zin gewijzigd, dat
zij thans luidt:De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in de tweede helft van 2004 wordt beoordeeld of de toetredingsonderhandelingen
met Turkije kunnen worden geopend;van mening dat het stellen van politieke eisen aan EU-kandidaat-leden
na aanvang van het onderhandelingstraject een buitengewoon gecompliceerde
zaak is;spreekt uit dat het slechts wenselijk is toetredingsonderhandelingen te
openen indien Turkije voor de aanvang van de onderhandelingen akkoord gaat
met een plan dat voorziet in het opheffen van de deling van Cyprus,en gaat over tot de orde van de dag.Naar mij blijkt, wordt deze gewijzigde motie voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 14 (28972, R1738).De vergadering wordt van 19.26 uur tot 19.40 uur geschorst.Staatssecretaris Nicolaï:Voorzitter. Met uw welnemen concentreer ik mij op de moties. De motie
op stuk nr. 6 betreft het instrument van Twinning. Inhoudelijk denken wij
er allemaal min of meer hetzelfde over. Over de mogelijkheden
heb ik al een opmerking gemaakt. Ik zal de mogelijkheden nader onderzoeken.
Bij de behandeling van de begroting van Buitenlandse Zaken zal ik de Kamer
daarover informeren. Ik heb dus zeker geen bezwaar tegen deze motie.De motie op stuk nr. 7 betreft Turkije en Cyprus. Het gaat om een oproep
aan de Kamer om een uitspraak te doen. Ik neem daarvan kennis.De motie op stuk nr. 8 betreft de discussie over het vrije verkeer. Ik
heb goed de inhoudelijke argumenten van beide kanten gehoord. Er was een meer
buitenlandspolitieke, formele benadering en er waren inhoudelijke argumenten
die met name door de heren Van Dijk en Van Baalen naar voren zijn gebracht.
Ik kan niet namens de regering toezeggen dat wij vóór de behandeling
van de begroting van Sociale Zaken en Werkgelegenheid het stuk zullen presenteren.
Ik kan het verzoek slechts overbrengen aan staatssecretaris Rutte. Ik heb
moeite met het woord "heroverwegen", omdat dit twee dingen kan betekenen.
In de oorspronkelijke betekenis gaat het om iets opnieuw open bekijken. In
de meer politieke betekenis neem je al een voorschot op je voornemen om tot
een ander standpunt te komen. Dat laatste doe ik niet, dat eerste doe ik wel.
Het luistert dus nauw. Als ik de enge interpretatie van het woord "heroverwegen"
hanteer, stuit de motie niet op bezwaar. Als ik de meer politieke betekenis
hanteer, gaat het om een opmaat om tot een ander standpunt te komen of een
vooruitlopen op. Dat doe ik nadrukkelijk niet. Ik laat het oordeel over aan
de Kamer.De heer Van Baalen (VVD):Er staat wat er staat. Heroverwegen betekent dat je de standpunten en
de nieuwe situatie weegt en bekijkt of je een nieuw besluit neemt.Staatssecretaris Nicolaï:Met de enge interpretatie, namelijk dat wij het open opnieuw bekijken,
kan ik leven. Ik laat het oordeel aan de Kamer.De motie op stuk nr. 9 betreft de Matra-discussie. De overwegingen van
de motie kan ik gedeeltelijk delen, althans als het gaat om het belang en
het succes van Matra en het feit dat het niet in één klap voorbij
is. Ik stuit echter op een formeel probleem, namelijk de dekking. Als er geen
goede dekking wordt aangegeven, kan ik alleen om die reden al niet anders
dan de motie ontraden.De heer Van Baalen (VVD):Ik heb aangegeven dat de regering de dekking binnen de HGIS-begroting
moet vinden. Daar moet het uitkomen. Ik zeg niet dat de begroting moet worden
opgehoogd. Het bedrag moet in de bestaande begroting worden gevonden. De staatssecretaris
kan prioriteiten stellen.Staatssecretaris Nicolaï:De regering kan niet zo heel veel prioriteiten meer stellen, want de Kamer
geeft haar bij voorbaat een prioriteit mee. Dat is in zoverre bezwaarlijk
dat de afweging dan niet plaatsvindt bij de afweging die wij over het HGIS-budget
dienen te maken. Ik zou mij kunnen voorstellen dat de motie wordt aangehouden
tot wij de begroting bespreken. Dan kunnen wij in breder verband bekijken
of die ruimte te vinden is.De heer Van Baalen (VVD):Akkoord.De voorzitter:Op verzoek van de heer Van Baalen stel ik voor, zijn motie (28972, R1738,
nr. 9) van de agenda af te voeren.Daartoe wordt besloten.Staatssecretaris Nicolaï:Voorzitter. Ik kom op de motie op stuk nr. 10, die, zoals de heer Van
Baalen zei, eigenlijk een soort conclusie van de dag is. Zij bevat een oproep
dat de Commissie werkelijk haar verantwoordelijkheid moet blijven nemen en
dat er geen gepolitiseerde besluitvorming mag plaatsvinden. Ik ben het daar
zeer mee eens en beschouw dat als ondersteuning van ons beleid.De motie op stuk nr. 11 betreft de justitiële samenwerking. Ik heb
begrip voor de daarin geuite zorgen, maar het verzoek in de motie stuit bij
mij op formele bezwaren. Ik heb geconstateerd dat de rapporten van de Commissie
een goed beeld geven van de situatie. In de "rode kaarten" zitten geen punten
van justitie en binnenlandse zaken. Ik kan daar dan ook formeel niet mee uit
de voeten en moet de aanneming van de motie dus ontraden. De achterliggende
gedachte, dat er meer aandacht voor deze punten moet worden gevraagd, kan
ik wel omarmen. Ik kan niet met de tekst uit de voeten, maar wel de toezegging
doen dat wij die aspecten nadrukkelijker onder de aandacht zullen brengen
van de Commissie.Mevrouw Van der Laan (D66):Volgens mij gaan wij elkaar naderen. Als er tekstueel iets niet klopt,
kan ik de motie natuurlijk altijd wijzigen. Ik wil dus graag weten welk punt
niet klopt. Ik heb geconstateerd dat bij de 39 punten van ernstige zorg geen
justitiële aspecten zitten en dat er dus geen kans is dat op dat punt
vrijwaringsmaatregelen worden genomen. Het verzoek is of dat kan worden heroverwogen,
ondanks het feit dat dit niet bij die 39 punten zit.Staatssecretaris Nicolaï:Dat stuit op bezwaren ten aanzien van de procedure voor de mogelijkheden
van vrijwaring. Het stuit bovendien op een min of meer formeel bezwaar, dat
ik niet de verdenking op mij wil laden dat wij de rapporten van de Commissie
niet serieus nemen door op deze manier dit probleem daar neer te leggen. Ik
wil hiervoor wel de aandacht van de Commissie vragen, maar niet op deze manier.
Dat is geen loze toezegging, want ik zal hiervoor een concreet moment vinden
en dat ook aan de Kamer melden.Mevrouw Van der Laan (D66):Zit het probleem in de overwegingen en niet in het dictum?Staatssecretaris Nicolaï:Nee, het zit juist in het dictum. Als dit met het Europese arrestatiebevel
te maken heeft, is het wellicht mogelijk om daar nader op terug te komen en
het daartoe te beperken.Mevrouw Van der Laan (D66):Wij zullen er zeker met de minister van Justitie op terugkomen. Wij gaan
de goede kant op, maar ik denk toch dat ik de motie ongewijzigd in stemming
wil brengen.De heer Timmermans (PvdA):De reden voor mij om de motie niet mede te ondertekenen en mijn fractie
te adviseren tegen de motie te stemmen, is omdat mevrouw Van der Laan in een
interruptiedebatje met mij aangaf dat zij de Commissie op dit punt niet vertrouwt.
Dat gaat mij echt een paar stappen te ver.Staatssecretaris Nicolaï:Dat was ook mijn tweede bezwaar, namelijk dat ik niet de verdenking op
mij wil laden dat ik niet geloof in de voortgangsrapporten van de Commissie,
waar dit punt niet als een van de 39 ernstige punten van zorg is genoemd.
Nogmaals, dat doet niets af aan mijn toezegging dat ik hiervoor aandacht zal
vragen.Mevrouw Van der Laan (D66):Die toezegging stel ik zeer op prijs. Ik wil wel een onduidelijkheid uit
de wereld helpen. Ook ik vind dat de Commissie op de 39 punten goed werk heeft
verricht. Wij werken alleen met de fictie dat de landen voldoen aan de politieke
criteria en daarom wordt geen aandacht besteed aan de manier waarop het met
die politieke criteria verder moet. Dat betreurt D66 zeer.Staatssecretaris Nicolaï:Ik kan mij iets bij die zorg voorstellen. Vandaar mijn toezegging om dat
punt wel onder de aandacht te brengen op de geëigende manier.Ik kom dan op de motie op stuk nr. 12 over de Wet arbeidsvoorwaarden grensoverschrijdende
arbeid. Ik zal mij daarover moeten verstaan met de staatssecretaris van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid. Ik zal de Kamer snel schriftelijk informeren over
het oordeel van de regering over deze motie.De motie-Karimi c.s. op stuk nr. 13 betreft het milieubeleid. Ik zal graag
aan het verzoek in deze motie voldoen. Ik hoop de Kamer daarover snel te kunnen
berichten, misschien al voor de begrotingsbehandeling.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Met deze toezegging trek ik de motie in.De voorzitter:Aangezien de motie-Karimi c.s. (28972, R1738, nr. 13) is ingetrokken,
maakt zij geen onderwerp van beraadslaging meer uit.Staatssecretaris Nicolaï:Dan zal ik mijn toezegging gestand doen. Niet dat ik dat anders niet had
gedaan!Ik wil nog een opmerking maken aan het adres van de heer Van den Brink,
die helaas op dit cruciale moment niet aanwezig is, terwijl ik juist tegen
hem persoonlijk iets wilde zeggen, en ook zal zeggen. De LPF heeft sinds zijn
oprichting een kritische houding ten aanzien van Europa. Daarin is deze partij
vrij consequent geweest, ook naar buiten toe. Dat geldt ook voor de SP, die
dan niet tot de conclusie komt om tegen deze uitbreiding te stemmen. Het voornaamste
bezwaar van de heer Van den Brink is de onzekerheid. Het is waar: wij kunnen
geen 100% garanties geven dat het allemaal goed gaat in Europa. Dat kunnen
we ook niet in Nederland. Om een heel veel gebruikt citaat op te voeren: democratie
is niet voor bange mensen, Europa is niet voor bange mensen. Ik doe toch nog
een dringend appèl op de LPF-fractie om juist vanuit dat idee, met
behoud van een kritische houding ten aanzien van Europa, "ja" te durven zeggen
tegen het toetredingsverdrag.Er was in tweede termijn een scherpe discussie tussen de heren Timmermans
en Van Dijk. Ik zal zeker geen poging doen, daarover een Salomons oordeel
te geven, dat is ook niet aan mij. Naar aanleiding daarvan wil ik wel een
andere opmerking maken. Als we het hebben over de betrokkenheid van de burger
bij Europa, valt daarover veel te zeggen, maar die betrokkenheid wordt met
één ding het allermeest gediend en bevorderd, namelijk met een
politieke, inhoudelijke discussie over Europa en hoe het in Europa verder
moet. Daar was deze dag wat mij betreft een voorbeeld van, en daarvan was
wat mij betreft ook de hele toetredingsdiscussie in de afgelopen periode een
goed voorbeeld. Als dit ook nog leidt tot een unanieme Kameruitspraak in positieve
zin over de toetreding, denk ik dat wij een goed gevoel kunnen hebben over
deze discussie, omdat Nederland dan laat zien dat wij nationaal over zo'n
ontzettend belangrijk proces scherpe discussies kunnen en durven voeren, dat
wij internationaal een kritische, maar faire rol spelen, en dat als het erop
aankomt Nederland in de volle breedte zijn historische verantwoordelijkheid
neemt voor deze hereniging van Europa, en een warm welkom toeroept aan alle
tien de nieuwe landen.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik stel voor, aanstaande dinsdag over de moties te stemmen.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt van 19.55 uur tot 21.20 uur geschorst.Voorzitter: Hamer 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20032004-1828-1842.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl