Voortzetting van de behandeling van de wetsvoorstellen: - Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 2009 (31700 XII); - Vaststelling van de begrotingsstaat van het Infrastructuurfonds voor het jaar 2009 (31700 A)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2008-2009, pag. 2760-2806

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

03-02-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

nr. 32, pagina 2760-2806

03-12-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 31700-AToon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 31700-XIIToon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van de wetsvoorstellen: - Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 2009 (31700 XII); -Vaststelling van de begrotingsstaat van het Infrastructuurfonds voor het jaar 2009 (31700 A)Pagina 2711-2735
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 20 november 2008 over de zorgzwaartepakketten.Pagina 2735-2738
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 3 december 2008)Pagina 2806-2809
Presentie en opening (woensdag 3 december 2008)Pagina 2711-2711
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Invoerings- en aanpassingswet Zorgverzekeringswet in verband met voortzetting van de subsidiëring van de MEE-organisaties (31550)Pagina 2744-2756
Regeling van werkzaamheden (woensdag 3 december 2008)Pagina 2740-2744
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 2 december 2008 over de TransportraadPagina 2758-2760
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 11 november 2008 over het uitzetten van het nationaal vervoerbewijs in RotterdamPagina 2756-2758
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 11 november 2008 over ValysPagina 2738-2740
Voortzetting van de behandeling van de wetsvoorstellen: - Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 2009 (31700 XII); - Vaststelling van de begrotingsstaat van het Infrastructuurfonds voor het jaar 2009 (31700 A)Pagina 2760-2806
Noot: Bijvoegsel met Schriftelijke antwoorden van de bewindslieden van Verkeer en Waterstaat op vragen, gesteld in de eerste termijn van de begrotingsbehandeling van Verkeer en Waterstaat voor het jaar 2009 (31700 XII)Pagina 2810-2822

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 203 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van
Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 2009 (31700 XII);het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het
Infrastructuurfonds voor het jaar 2009 (31700 A).De voorzitter:Door mij zijn schriftelijke antwoorden ontvangen van de minister van Verkeer
en Waterstaat en de staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat op vragen,
gesteld in eerste termijn.Deze antwoorden zullen worden opgenomen in een bijvoegsel bij de Handelingen
van deze vergadering.(Het bijvoegsel is opgenomen aan het eind van deze editie.)1De voorzitter:Het is bekend dat wij vanavond om 23.30 uur afsluiten. In de discussie,
bij de interrupties en alles wat daarmee samenhangt, verzoek ik de leden er
rekening mee te houden dat het streven erop gericht is om de begrotingsbehandeling
van Verkeer en Waterstaat vanavond af te ronden. Ik hoop dat wij dat met elkaar
bereiken.Kunnen de minister en de staatssecretaris ons inzicht geven uit welke
blokjes hun betoog bestaat, als zij daarmee starten? Dat is handig bij de
interrupties, maar ook bij het bepalen van de avondpauze.Het woord is aan de minister van Verkeer en Waterstaat.De algemene beraadslaging wordt hervat.Minister Eurlings:Voorzitter. Is het goed dat ik na mijn algemene inleiding zeg waarover
elk komend blok gaat en dat wij op die manier door mijn repliek en de repliek
van de staatssecretaris heen gaan?Ik dank de leden van de Kamer voor de vele vragen. Ik zal eerst op de
hoofdlijnen van de begroting ingaan. Zoals de voorzitter heeft gezegd, hebben
de staatssecretaris en ik de vragen zo veel mogelijk schriftelijk proberen
te beantwoorden. De resterende vragen zullen wij in onze eerste termijn aan
de orde stellen.In 1985 reden wij met z'n allen 78 miljard kilometer over de Nederlandse
wegen. Vorig jaar, iets meer dan twintig jaar later, was dat 130 miljard.
Dat is dus een groei van 67%. In diezelfde periode verdubbelde de goederenoverslag
in onze zeehavens en verdubbelde het goederenvervoer per spoor. Het aantal
passagiers dat reisde via Schiphol verdriedubbelde sinds 1985. Ons bruto nationaal
product groeide binnen twee decennia van 560 mld. gulden naar 560 mld. euro.
Zoals de heer Samsom al zei in zijn verhaal wordt zo'n 70% van dat
bnp beneden de zeespiegel verdiend.Dit zijn enkele ervaringsfeiten, die aantonen hoe dynamisch ons land wel
is. Voor die dynamiek dienen wij de fysieke voorwaarden te scheppen. Vlot
bewegen, veilig leven; dat is waar het in essentie om gaat. Wij moeten vanmiddag
constateren dat er zeer grote opgaven liggen.De files worden langer. Een aantal van de Kamerleden heeft daar terecht
op gewezen. Er hoeft maar iets mis te gaan, zoals een ongeluk
of een dag met slecht weer – dat komt in Nederland helaas nogal eens
voor – en de hele zaak loopt vast. Het totale systeem is niet robuust
genoeg. Wij hebben in Nederland nog steeds belangrijke wegen waaraan sinds
de jaren zestig eigenlijk niets meer is gebeurd. Ik heb net gezegd dat wij
67% meer verkeer hebben sinds 1985, maar er zijn wegen in drukke gedeelten
van het land waaraan sinds 1965 niets is veranderd. Onder andere grote stukken
van de A12, onze levenslijn naar Duitsland, heeft sinds de jaren zestig nog
steeds maar twee rijstroken. Eindeloze besluitvormingsprocessen leiden ertoe
dat nieuwe, noodzakelijke projecten veel te traag van de grond komen. Wij
rijden met aangetrokken handrem in dit land. Deze juridische rompslomp is
slecht voor burgers, slecht voor het milieu en slecht voor onze groeikansen
in de toekomst. Daarom is het voor nu, maar ook voor de periode die na ons
ligt, welke regeringscoalitie er dan ook moge zijn, nodig dat wij doorpakken.
Wij moeten de bestuurscultuur van dit land durven veranderen, niet alleen
in woord, maar ook in de praktijk, door sneller te besluiten. Met veranderde
juridische kaders willen wij vervolgens tot een snellere uitvoering kunnen
komen. Ik zeg nogmaals dat ik vind dat dit een zaak is die een coalitie- of
oppositiegrens echt zou moeten overstijgen. Als wij de zaak niet aanpakken,
zullen de problemen in de toekomst alleen maar groter worden.V en W staat voor Verkeer en Waterstaat, maar wat mij betreft evenzeer
voor Versnelling en Wilskracht. Het is niet gemakkelijk, maar wij geven niet
op. Wij zijn geconcentreerd bezig, de zaak te veranderen. Vier jaar is kort,
maar alleen als wij met elkaar, in de samenstelling waarin wij hier bij elkaar
zijn, de concentratie opbrengen om niet alleen A, maar ook B te zeggen en
te komen tot besluiten die ons land structureel vooruit brengen, dan zullen
wij echt het begin van de verandering in deze vier jaar gaan zien.Wat nodig is, is een echte omslag in denken: niet meer dweilen met de
kraan open, niet meer achter de feiten aanhollen en links en rechts brandjes
blussen. Wij moeten durven werken aan een robuust en samenhangend vervoerssysteem,
waarin je een alternatief hebt op de weg als het verkeer vastloopt of als
er een vrachtwagen omvalt, maar ook het echte alternatief van het openbaar
vervoer, op basis van eigen kwaliteit. Het gaat om echte keuzes. Wij moeten
werken aan een systeem waarin landsdelen goed op elkaar zijn aangesloten,
via weg, spoorweg en vaarwegen. Het gaat daarbij om heel Nederland.De heer Samsom sprak over het vermogen om boven de waan van de dag uit
te stijgen, om samen te werken en om een toekomstvisie echt te kunnen omzetten
in realiteit. Mijnheer Samsom, dat is mij uit het hart gegrepen. Wij moeten
samen ambitie tonen en durven doorpakken, om daarmee niet alleen op korte
termijn, maar ook voor de langere termijn dit land echt te versterken. In
onze visie is er daarbij nadrukkelijk geen sprake van concurrentie tussen
verschillende vormen van vervoer. Ik vind dat echt een Haagse discussie. Het
gaat om één geheel en één netwerk. Het gaat ook
om één Nederlander, die soms in de auto zit en soms in de trein.
Wij willen dat de trein een steeds klantvriendelijker alternatief kan zijn
op basis van eigen kracht. Door het zo te benaderen, bieden wij de beste kansen
voor doorstroming en duurzaamheid. Zo zie ik de bijdrage van veel leden ook:
van de PvdA, het CDA en de ChristenUnie en van anderen. In de afgelopen anderhalf
jaar hebben zij samen een eerste wissel omgezet in dit land. Hier betrek ik
de Kamer nadrukkelijk bij vanwege de besluiten die wij hebben genomen rond
Elverding, Ruding en anderen. Wij hebben het perspectief geopend op een nieuwe,
eerlijkere en groene manier van betalen voor mobiliteit met Anders Betalen
voor Mobiliteit, de kilometerbeprijzing. Daarmee is na tientallen jaren van
vruchteloze discussie een doorbraak bereikt.Wij krijgen met het overnemen van de voorstelling van de commissie-Elverding
een instrument in handen om besluitvormingstrajecten te verbeteren en, zoals
Peter Elverding nadrukkelijk zei, met de helft te bekorten. De besluitvorming
kan dus twee keer zo snel, hetgeen, als je over de grens durft te kijken,
hard nodig is, want wij besluiten zeer langzaam.Wij hebben met Randstad Urgent een nieuwe manier van werken geïntroduceerd,
waarin belangrijke projecten voortvarend van de grond komen. Wij hebben met
de mobiliteitsaanpak 4 mld. extra uitgetrokken, aanvullend op de Nota Mobiliteit,
om het totale vervoerssysteem robuuster te maken; dat is belangrijk. Op tal
van plekken zijn wij al concreet aan de slag met projecten die zorgen voor
meer robuustheid. Tegen iedereen die hierover opmerkingen heeft gemaakt, zeg
ik: die robuustheid begint nu en niet in 2028, met de A4-A44 als parallelstructuur
en met de ruit Eindhoven et cetera. De keuzen die daar als landelijke prioriteit
worden gemaakt, zijn geboren uit het streven naar robuustheid en een alternatief.Wij hebben met het vinden van 4,5 mld. een ambitieus pakket aan investeringen
in het hoogfrequent spoor mogelijk gemaakt. Ik dank iedereen die daarover
positieve opmerkingen heeft gemaakt.Ik begrijp heel goed dat de leden van het parlement ongeduldig zijn om
de situatie van de treinreizigers, de automobilisten, de ondernemers, maar
ook van het milieu, beter te maken. Veel vragen zijn daarop gericht: kan het
niet sneller? Als je echt wat wilt bereiken, moet je het realisme hebben dat
je geen ijzer met handen kunt breken. Infrastructurele projecten zijn zeer
ingrijpend voor de ruimtelijke omgeving en voor de mensen die er wonen. Belangen
zullen ook in de toekomst moeten worden afgewogen. Naast snelheid zullen kwaliteit,
zorgvuldigheid, veiligheid en kostenefficiency altijd kernwoorden blijven.
Dit is ook een Nederlandse verworvenheid die wij niet willen opgeven. Wij
zullen dus altijd moeten zoeken naar oplossingen die toekomstbestendig en
duurzaam zijn.Snelheid betekent ook de verleiding weerstaan om projecten steeds weer
opnieuw ter discussie te stellen en steeds weer opnieuw op te tuigen met nieuwe
toeters en bellen. Dat vraagt een zekere doortastendheid, maar dat vraagt
ook moed en discipline van ons allemaal. Elke keer zullen wij dat opnieuw
in deze Kamer moeten bevechten. Iedere keer weer zal de discipline moeten
worden bevochten om bij een genomen besluit te blijven, om mensen aan te spreken
op een ondertekend convenant et cetera.Ik kan niet garanderen dat er nooit iets mis zal gaan. Het is en blijft
mensenwerk. Soms gaan zaken door omstandigheden minder vlot dan wij ons ten
doel hadden gesteld. Wij werken met planningen, bijvoorbeeld in het MIRT.
Het zijn schattingen van hoe het waarschijnlijk zal gaan. Daarmee geeft een
planning vanaf het begin niet altijd zekerheid. Wij zullen er echter alles aan doen om de planningen zo goed en zo kwaad als dat kan,
te halen. Ik steek daarbij mijn nek uit om zaken in beweging te krijgen in
dit land. Ik loop liever een risico dan dat ik risicoloos weinig ambitie heb.
Ik heb eerder gezegd dat Nederland mensen nodig heeft die dat risico lopen,
want het is vijf voor twaalf. Mensen zullen in hun dagelijkse omgeving ervaren
dat er wat gebeurt. Een hoog ontwikkeld open en dynamisch land als Nederland
heeft goede verbindingen broodnodig.Dit was ter inleiding. Ik zal vervolgens ingaan op vragen die zijn gesteld.
Ik zal proberen, dat gestructureerd te doen. Ik stel mij voor dat te doen
aan de hand van de volgende thema's: ten eerste versnelling en verbetering
van besluitvorming; ten tweede mobiliteit op de weg; ten derde het spoor;
ten vierde Schoon en Zuinig.De heer De Krom (VVD):Dit verhaal is bij ons inmiddels bekend. De vraag is nog steeds: wat gaan
wij doen? De minister zegt dat hij bereid is om het risico te nemen. Ik heb
hem in mijn eerste termijn gevraagd of hij bereid is, het politieke risico
te nemen om te zeggen dat bij de A4 Midden-Delfland de schop de grond in gaat
voor het einde van zijn ambtstermijn. Dat is zijn zelfbenoemde test van daadkracht.
Hij heeft ook gezegd dat in die 30 projecten onder de spoedwet eveneens in
zijn ambtstermijn de schop de grond in gaat. De minister slaat zichzelf altijd
op de borst dat hij bereid is om risico's te nemen. Voegt u nu eens de daad
bij het woord, minister. Bent u bereid om politieke consequenties te trekken
als u dat niet voor elkaar krijgt? Dan kunnen wij u eindelijk eens een keer
ergens op gaan afrekenen.Minister Eurlings:Zowel uw partijleider als u bent vrij slordig in het herhalen van opmerkingen
die ik heb gemaakt. Zo had uw partijleider het er ooit over dat ik 1200 of
zo kilometer zou aanleggen. Ik heb toen de minister-president in antwoord
op de heer Rutte de quote aangeleverd zoals die in de notulen stond. Er stond
vanaf 2005 – of zo, ik zeg het uit mijn hoofd – tot 2011. Slordig
dus. Nu zegt u dat ik gezegd heb dat ik de schop de grond in zou jagen. Ik
heb gezegd dat ik de laatste minister zal zijn die zich met het besluit bezighoudt.
Dus ook daarin bent u enigszins slordig. Ik heb gezegd dat ik vind dat ik
gefaald heb als ik het besluit niet kan nemen. Dat is een heel boude stellingname.
Ik zal alles op alles zetten.Ik heb echter een vraag voor u, mijnheer De Krom. Hebt u het lef om uw
nek uit te steken? Hebt u het lef, nadat u eerst zei dat de leden van de VVD-fractie
de spoedwet steunden, om de behandeling hier in de Kamer te deblokkeren? Hebt
u het lef om mij in staat te stellen, die 30 schoppen de grond in te steken?
Of verschuilt u zich achter tal van formele argumenten en wordt u daarmee
een onderdeel van de vertraging?De heer De Krom (VVD):Voorzitter. Hier kan ik kort over zijn. De VVD-fractie wil dit zo snel
mogelijk en zo spoedig mogelijk behandelen. Wij hebben daar vanmiddag een
uitvoerige procedurevergadering over gehad en ik weet zeker dat collega Koopmans
u daarover zo spoedig mogelijk via de informele lijn in de achterkamertjes,
waar u zo graag zaken doet, gaat bijpraten. Wij komen hier nog uitvoerig over
te spreken.Maar nu even de daad bij het woord, want daar vragen wij als Kamer de
hele tijd om. In heb in mijn eerste termijn gezegd dat u, mijnheer de minister,
een stuk zeep bent dat iedereen continu door de vingers glipt. Wat wij zien
in de praktijk, mijnheer Eurlings...De voorzitter:Mijnheer de minister.De heer De Krom (VVD):...mijnheer de minister, is dat al die projecten waar u het over hebt,
worden verschoven. U slaat zich wederom op de borst over de A4 Midden-Delfland.
Als ik dan kijk naar het MIRT van vorig jaar en naar het MIRT voor 2009, dan
is het tracébesluit alweer stiekem een jaar verschoven. Het staat gewoon
in de papieren dat u in 2011 die schop de grond in gaat zetten. Wij kunnen
u nooit ergens op vastleggen. U draait altijd overal omheen. Ik wil u gewoon
ergens op kunnen afrekenen, en niet op uw ambitie, maar op wat u doet. Dat
doen wij ook met de aannemer die mijn keuken komt verbouwen of mijn zolder.
Die komt ook niet weg met: "nou ja, ik ga mijn best doen".De voorzitter:Een vraag?Minister Eurlings:Mooi verhaal, mooie beeldvorming. Ik zal de feiten herhalen voor u. Ik
heb gezegd dat ik in een lange rij van ministers de laatste zal zijn die met
het besluit bezig is. Dat zei ik, en dat zeg ik. Het tweede feit: de planning
is volstrekt in lijn met wat aan het begin is vastgesteld, met de planning
zoals die bij Randstad Urgent is vastgesteld. Wij houden vast aan die planning.Nu heb ik echter een vraag voor u, want de heer Koopmans heeft mij allang
bijgepraat, en dan niet via achterkamertjes, maar gewoon via mijn gsm. Hebt
u nu de wens laten vallen om de spoedwet terug te sturen naar de Raad van
State? Bent u daarmee teruggekeerd van de positie die u grotesk innam de laatste
dagen? Als dat zo is, dan zou ik zeggen: welkom in ons kamp. Dan kunnen wij
met elkaar aan de slag. Dan ken ik de VVD weer. Dan kunnen wij samen vooruit.De voorzitter:Mijnheer De Krom, ik nodig u uit om korte vragen te stellen, zonder inleiding.De heer De Krom (VVD):Ik denk dat de minister een meerderheid van de Kamer moet aanspreken...Minister Eurlings:Ik spreek u aan.De heer De Krom (VVD):...en niet uitsluitend de VVD. De Kamer gaat u nu voor de derde keer vragen
of u bereid bent, want de vraag ligt bij u, dit wetsvoorstel naar de Raad
van State te sturen. Ik heb vanmorgen gezegd dat dit dus bijna geen uitstel
oplevert. Ik heb daarover ook vanmorgen nog geïnformeerd bij de Raad
van State. Ik heb ook gezegd: wij zijn als VVD-fractie bereid, de spoedwet
voor het kerstreces te bespreken en die procedure parallel te laten lopen.
Er is geen sprake van uitstel, er is geen sprake van vertraging. Als u, beste
minister, nu gewoon eens uw huiswerk had gedaan, was dit allemaal helemaal
niet nodig geweest. U maakt hier een onnodige spierballerij van. Dat leidt
echter alleen maar tot gedoe. Wat mij betreft was dat helemaal niet nodig,
want als er één fractie heeft aangedrongen op die spoedwet,
dan is dit wel de VVD-fractie. Ik heb het helemaal niet over de inhoud van
de spoedwet, maar wel over de procedure gehad, net als een grote meerderheid
van deze Kamer. Ik kan de minister verzekeren dat de VVD-fractie
de laatste is om hierin ook maar het risico van vertraging te lopen.Minister Eurlings:Dit is precies de kern van het begin van mijn betoog. Overigens zeg ik
tegen de heer Van der Staaij dat ik later in mijn betoog uit-en-ter-na op
zijn argumenten inga, want ik vind het heel belangrijk dat wij die met elkaar
wisselen. Daar mag geen twijfel over bestaan. Ik geef dit aan, voordat ik
in mijn betoog erop kom, omdat het hier dus op aan komt. Zijn het woorden
of zijn het woorden en daden? Dit is het probleem dat ik met de inbreng van
de heer De Krom heb. Het zijn groteske woorden hier in deze arena, maar als
het erop aan komt, dan bijt hij niet door.Ik vond het apart dat de heer De Krom mijn speech bij Transport en Logistiek
Nederland aanhaalde, want ik moest terugdenken aan afgelopen zaterdag. Ik
hoorde de heer De Krom samen met de heer Koopmans op de radio toen ik op weg
was van Valkenswaard naar de Efteling in Kaatsheuvel. Ik was in Valkenswaard
om de N69 over te dragen, want deze weg gaat opnieuw aangelegd worden. Ik
ging naar Kaatsheuvel om te spreken op het TLN-congres.Wat was het grote verschil tussen de eerste, tweede en derde moment van
die dag? In de tweede periode hoorde ik de heer De Krom groteske kritiek uiten
op de radio: het ging allemaal traag en het liep allemaal niet. Dat hij de
spoedwet alleen maar broddelwerk vindt, was intussen bekend. Het eerste en
het derde moment van die dag werd ik door een gedeputeerde en door de voorzitter
van Transport en Logistiek Nederland geprezen voor de aanpak en de samenwerking.
Zij zeiden: zet alsjeblieft die spoedwet door, want wij willen geen vertraging
meer! De overeenkomst tussen moment één, twee en drie was dat
het allemaal VVD'ers waren. De eerste en de derde staan alleen dichter bij
de basis, want zij hebben elke dag met de praktijk te maken. De heer De Krom
moet nu ophouden met zich te verschuilen achter formele argumenten. Ik ga
zo direct in de richting van de heer Van der Staaij nog eens nadrukkelijk
in op de inhoud, want ik vind dat dit hem toekomt. Maar mijnheer De Krom moet
niet, als hij nu serieus is, in zijn schriftelijke bijdrage over de spoedwet
zeggen hij dat hij deze toejuicht, en vervolgens deze wet broddelwerk en de
zoveelste blunder noemen. Ik vind dit een verhaal dat hier niet meer is uit
te leggen, maar ik weet zeker dat het richting zijn eigen kiezers nog veel
minder is uit te leggen. Voegt de heer De Krom nu de daad bij het woord, dan
zijn wij een stapje verder.De heer De Krom (VVD):Het stuk zeep kiest de vlucht naar voren. Dat heb ik de minister afgelopen
vrijdag ook horen doen. Ik heb hem na afloop van de ministerraad horen zeggen
dat hij twijfelt aan de motieven van een aantal partijen in de Kamer, waarom
een nader advies van de Raad van State gewenst zou zijn. Ik heb mij daar buitengewoon
aan gestoord. Ik vind het ook niet integer om op deze manier politiek te bedrijven.
Dat geldt overigens niet alleen voor mijzelf. Ik neem aan dat ook een aantal
collega's hier nog graag iets over zegt. De minister moet nu eindelijk eens
leveren wat hij belooft. Keer op keer horen wij van hem niets anders dan dat
weer sprake is van vertraging, vertraging en vertraging. De minister moet
zich echter niet verschuilen achter een spoedwetje. Hij moet iets gaan doen.
Dat is de oproep van de VVD.Minister Eurlings:Daarom heb ik al maanden geleden de spoedwet bij de Tweede Kamer ingediend.
De heer De Krom heeft heel veel woorden nodig, veel kwalificaties en veel
beelden. Hij kan mij een zeepje noemen, maar dat ruikt tenminste nog lekker.
Het verhaal van de heer De Krom stinkt. Het heeft een negatieve geur. Hij
heeft heel veel woorden nodig om uit te leggen dat hij als vertegenwoordiger
van een partij die minder procedures en minder gedoe wil graag ziet dat ik
een en ander nog eens naar de Raad van State stuur. Ik kom zo dadelijk op
de inhoud, maar ik markeer dit wel, omdat de heer De Krom mij aanvalt over
de vertraging. Ik zeg tegen hem: Wie de schoen past, trekke hem aan. Laat
hij nu maar gewoon meedoen. Dan zal ik de schop de grond injagen, samen met
de voorzitter van TLN en anderen. De heer De Krom moet voorkomen dat hij met
zijn Haagse argumenten onderdeel wordt van het probleem in plaats van de oplossing.De heer Madlener (PVV):Wat mij betreft heeft het betoog van de minister een hoog "I have a dream"-karakter.
Hij droomt van mooie toekomstbeelden. Heel veel automobilisten dromen met
hem mee, al jaren, maar minister Eurlings zit er al twee jaar. Komend jaar
wordt slechts 2 km asfalt aangelegd. Dan blijft er nog één jaar
over om de droom te verwezenlijken, want wij willen wel resultaat zien. Daar
rekenen wij de minister op af. Ik ben bang dat die resultaten erg zullen tegenvallen.
Na drie jaar hebben wij dan eigenlijk nog niets bereikt.Minister Eurlings:Ik zal dadelijk het aantal kilometers melden.De heer Madlener (PVV):Daar komt bij dat wij een financiële crisis hebben. Dit is hét
moment om de investeringen naar voren te halen. Waarom hoor ik de minister
daar niet over? Het kabinet heeft verwachtingen gewekt. Het heeft beloofd
dat het investeringen naar voren zou halen. Dan verwacht ik dat de minister
vertelt wanneer en hoe hij dat zal doen.Minister Eurlings:Dat krijg je als de heer De Krom mij zo uitdaagt. Dadelijk zal ik in mijn
verhaal uit-en-ter-na terugkomen op het aantal kilometers dat zal worden aangelegd.
Ik zal met de kracht van cijfers laten zien dat het een heel overtuigend verhaal
is. Dan kunnen wij daarover discussiëren. Ik zal ook proberen om inhoudelijk
terug te komen op de vraag over de Raad van State en alle argumenten die daarmee
samenhangen. Ik vind het van belang om hierover op niveau met elkaar van gedachten
te wisselen.De heer Van der Staaij (SGP):Het is prima als de minister daarop straks terugkomt. Vanmorgen vroeg
heb ik dit als woordvoerder van de SGP naar voren gebracht. Daarna is er echter
nog iets anders gebeurd. Het is denk ik goed om dat te markeren. De vaste
commissie heeft bij meerderheid besloten om de minister opnieuw te verzoeken
om dit toch nog even langs de Raad van State te laten gaan. Dat moeten wij
ons procedureel wel bewust zijn. Ik plaats deze interruptie omdat het even
leek dat het soort kwesties waarover wij het nu hebben, namelijk de vraag
of wij na een aanpassing nog even het zekere voor het onzekere moeten nemen,
de lakmoesproef wordt om uit te maken of wij snelheid willen maken
of niet. Ik hoop dat ik de minister daarin verkeerd heb begrepen. Zo bedoelt
hij het toch niet?Minister Eurlings:Nee, zo heb ik het niet bedoeld. Ik heb wel feitelijk geconstateerd wie
degene is die bij de Raad van State om advies vraagt. Dat is, op bepaalde
momenten in de procedure, de regering. Daarop kom ik dadelijk terug. Ik vond
het alleen saillant dat de VVD, die dit toejuicht, het ineens "broddelwerk"
en "een blunder" ging noemen. Dat vond ik nogal ongeloofwaardig. Zo was mijn
uitspraak bedoeld. Ik ben daarin gesterkt door het signaal dat ik ook van
veel VVD'ers heb gekregen. Goed, beter ten halve gekeerd. Ik hoop dadelijk
nogmaals met argumenten te komen die de Kamer in meerderheid kunnen overtuigen.
Overigens is mijn beeld niet dat de Kamer nu zou persisteren, maar ik zit
niet in de vaste commissie. Wij zullen het zien. Dadelijk ga ik nader in op
de positie van de regering. Het punt van zorg dat de heer Van der Staaij heeft
geuit, kan ik bij dezen dus wegnemen.De heer Van der Staaij (SGP):De minister komt erop terug, maar ik reageer op zijn opmerking dat zijn
beeld niet is dat de commissie daarin wil persisteren. Bij een openbare commissievergadering
is vanmiddag vastgesteld dat de vaste commissie opnieuw, voor de derde keer
inmiddels, de minister vraagt om dit punt, uit het oogpunt van zorgvuldigheid
en om het zekere voor het onzekere te nemen, nog even langs de Raad van State
te laten gaan. Dat is de stand van zaken van dit moment.Minister Eurlings:Van dit moment, maar ik hoop dat de Kamer openstaat voor argumenten. Daarover
kunnen wij dadelijk van gedachten wisselen.De heer Roemer (SP):De minister gebruikt prachtig mooie volzinnen en mooie termen. Het ligt
aan Jan en alleman, en de hele wereld is boos en stout, maar bij de minister
en het ministerie is het allemaal koek en ei. Zo komt het op mij over. In
eerste termijn hebben wij heel veel over vertragingen gesproken. Ook de SP-fractie
heeft daarover het hare gezegd. Wij hebben heel veel terreinen genoemd waarop
het verschrikkelijk lang heeft geduurd.De voorzitter:Nu uw vraag.De heer Roemer (SP):Ik wil de minister een spiegel voorhouden. Over de spoedwet wordt gezegd
dat "partijen" – noem dan man en paard! – blijkbaar andere bedoelingen
hebben met het vragen om zorgvuldigheid via de Raad van State. Ik heb mij
daaraan vreselijk gestoord. De minister kan dat buiten de Kamer mooi zeggen,
maar wees dan een man, zeg ik tegen hem. Laat hij hier zeggen welke partijen
hij ervan verdenkt dat zij hier met een dubbele agenda staan.Minister Eurlings:Ten eerste heb ik helemaal niet gezegd dat alles koek en ei is. De heer
Roemer legt mijn verhaal uit op een manier waarin ik mij volstrekt niet herken.
Ten tweede constateer ik gewoon feitelijk dat het wetsvoorstel maanden bij
de Kamer ligt. In het begin hadden wij het idee, mede in lijn met de aanbevelingen
van Peter Elverding, dat wij de Kamer zouden vragen om een spoedbehandeling.
Daarvoor heeft zij niet gekozen. Dat kan en dat respecteer ik. In het begin
was het beeld echter dat behandeling in de Tweede Kamer voor het herfstreces
zou plaatsvinden en in de Eerste Kamer voor het kerstreces. Dat was het tijdpad
dat ons in staat zou stellen om met 30 projecten te beginnen. Ik heb het volste
begrip voor de positie van de Kamer. Ik heb zelf vaak aan de kant van de Kamer
het debat gevoerd. Ik constateer echter feitelijk waartoe dit leidt. Als de
Kamer denkt dat de regering waaronder de minister van Justitie, met zijn grote
kennis, lichtzinnig tot het oordeel komen dat een nieuwe gang naar de Raad
van State niet nodig en niet gepast is, dan vergist zij zich. Hierover is
in het kabinet uit-en-ter-na gesproken. Ik wil hierover dus graag straks op
basis van argumenten met de Kamer spreken. De feiten zijn echter soms hard,
zeg ik de heer Roemer. De vertraging is aan tal van zaken te wijten. De oorzaak
ligt bij mij en bij anderen. Wij wachten echter nu wel al maanden op een behandeling
van de spoedwet. Ik wil heel graag in een debat met de Kamer de argumenten
hierover wisselen, omdat ik ervan overtuigd ben dat wij goede argumenten hebben.De heer Roemer (SP):Ik herhaal mijn vraag. Als de minister in een toespraak elders zegt dat
er partijen in de Kamer zijn die met dit onderwerp een andere bedoeling hebben
en dat zij een dubbele agenda hebben, moet hij nu man en paard noemen. Ik
daag de minister uit om ons te zeggen op welke partijen en op welke andere
bedoelingen hij doelde.Minister Eurlings:Windt u zich toch niet zo op, mijnheer Roemer.De heer Roemer (SP):Dat doe ik wel.Minister Eurlings:Het verrast mij niet dat u geen voorstander bent van deze spoedwet. Journalisten
vroegen mij hiernaar, omdat men zich erover verbaasde dat juist de VVD-fractie
zo tegen deze spoedwet inging. Ik heb toen gezegd: ik weet dat niet, want
ik hoor van VVD-gedeputeerden dat zij dat ook niet begrijpen, maar misschien
is het hogere politiek. Zo heb ik het gezegd. Ik heb zojuist de heer De Krom
al gezegd dat ik niet begreep dat hij in de schriftelijke bijdrage het wetsvoorstel
verwelkomde en het daarna broddelwerk noemde. Óf het een is waar, óf
het ander. Dat de heer De Krom beide standpunten heeft ingenomen, vond ik
gek. Dat heb ik zojuist gezegd, dus mijns inziens heb ik voldoende geantwoord.De heer Roemer (SP):Voorzitter, ik krijg geen antwoord op mijn vraag.De voorzitter:Nee, mijnheer Roemer. Het woord is aan de heer Vendrik.De heer Vendrik (GroenLinks):Als de minister van Verkeer en Waterstaat de heer Roemer niet echt kan
antwoorden, zal ik mijn vraag aan de vraag van de heer Roemer toevoegen. In
het debat over de kilometerheffing zegt minister Eurlings vaak: ik ben voor
snelheid, maar niet ten koste van de zorgvuldigheid. Ik snap dat; dat is fair
deal. Waarom geldt dit echter niet op dit punt?Minister Eurlings:Het geldt ook op dit punt, want wij zijn zorgvuldig. Dat is nogmaals door
het kabinet bevestigd. Als de heer Vendrik de nota naar aanleiding van
het verslag leest en de extra brief, en hij beoordeelt dit inhoudelijk, dan
kan hij niet anders dan constateren dat dit een zorgvuldig voorstel is. In
een debat zal ik daarover graag met de Kamer van gedachten wisselen. Ik hoop
dat ik die kans krijg.De heer Vendrik (GroenLinks):Dit dwingt ons bijna tot een voortijdige behandeling van de wet. Het lijkt
mij echter wat ingewikkeld om dat in het kader van een begrotingsdebat te
doen.Minister Eurlings:Wij hebben de hele avond de tijd.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik vrees dat wij vanavond nog wat andere dingen te bespreken hebben. Ik
begrijp dat de spoedwet voor de minister erg belangrijk is. De Kamer is echter
medewetgever; dat is nu eenmaal een van haar taken. Onderdeel van een zorgvuldig
wetgevingsproces is om een wetsvoorstel dat door het kabinet zelf zwaar is
geamendeerd, nog even langs de Raad van State te sturen. Wij hebben dat regelmatig
meegemaakt. Dat is wel zo zorgvuldig, ook naar het parlement toe. Het hoeft
bovendien allemaal niet eindeloos te duren; het had al lang kunnen gebeuren.
Wat belemmert de minister om die route even te bewandelen? Hij weet zelf ook
dat wij daarbij niet spreken over maanden.Minister Eurlings:Ik heb al gezegd dat ik hierop straks zal terugkomen.De heer Koopmans (CDA):Tegenwoordig zijn procedurevergaderingen openbaar, maar het lijkt erop
dat dit de besluitvorming er niet veel helderder op maakt. Het is wellicht
goed om te zeggen dat de Kamer vanmiddag besloten heeft dat er een nader nader
verslag komt. Wat daarin komt te staan, kunnen de leden van de diverse fracties
zelf bepalen. Mijns inziens moeten wij dat afwachten. Wij moeten niet nu al
in een soort semiwetsbehandeling hierover conclusies willen trekken, ongeacht
of deze conclusies getrokken worden door de regering of door het parlement.
Ik wil dat graag via de voorzitter aan de minister meegeven, maar ook aan
de Kamerleden die nu zeggen dat de Kamer dit of dat heeft besloten. Dat ligt
namelijk wat ingewikkelder.De voorzitter:Dit is een mededeling aan eenieder.De heer Koopmans (CDA):Ik wil nog een tweede opmerking plaatsen, voorzitter. In dit kader is
ook van belang om te melden dat de heer De Krom vanmiddag benadrukte dat hij
het advies van de Raad van State toch wilde hebben. Daarover blijft een meningsverschil
bestaan. Hij heeft echter ook gezegd dat hij parallel daaraan vóór
het kerstreces een debat hierover wil. Het lijkt mij precies om ook dat hier
nog even mee te delen.Minister Eurlings:Dat is tweemaal goed nieuws. Ik reageerde met name op het woord "broddelwerk".
Daarin herken ik mij absoluut niet. Als wij, hopelijk vóór het
kerstreces, tot een debat komen, kunnen wij de argumenten hierover met elkaar
wisselen.Over het eerste punt dat de heer Koopmans noemde, kan ik zeggen dat ik
het toejuich als er nog een schriftelijke bijdrage van de Kamer komt en als
de argumenten die in dit debat gewisseld worden, daarin op enigerlei wijze
een rol kunnen spelen. Ik zal mijn best doen om nog eens nadrukkelijk aan
te geven wat wij hebben gewisseld in de schriftelijke rondes.De voorzitter:Wij moeten niet blijven praten over een discussie die in een procedurevergadering
heeft plaatsgevonden. De aanwezige leden waren bij die vergadering aanwezig.De heer Van der Ham (D66):Dat klopt, maar daarover gaat mijn vraag niet. Als een wetsvoorstel in
procedure is en langs de Eerste Kamer komt, kan daar vertraging optreden door
de vragen die daar spelen, ook rond de Raad van State-aanvraag. De vertraging
kan ook later optreden, als de wet van kracht is en als blijkt dat hij niet
goed in elkaar zit. Maakt deze minister zich verantwoordelijk voor de vertraging
die dan mogelijk optreedt doordat wij nu zo'n check niet hebben gedaan? Maakt
de minister zich daarvoor politiek verantwoordelijk en is hij daarop politiek
afrekenbaar?Minister Eurlings:Wij gaan ervan uit dit een zorgvuldig voorbereide wet is, in lijn met
het rapport-Elverding. De Raad van State heeft er duidelijk over gesproken.
In het kabinet is het nadrukkelijk aan de orde geweest. Het ministerie van
Justitie heeft er nadrukkelijk een rol in gespeeld. Dit geeft mij juridisch
een extra comfort. In lijn met eerdere zaken hoeft het niet opnieuw langs
de Raad van State.Ik vind de vraag naar duidelijkheid heel belangrijk. Ik kom er dadelijk
op terug. Omdat ik deze vraag zo belangrijk vind, heb ik in de lange brief
van 28 november, waarop ik met mijn mensen echt mijn best heb gedaan,
nog eens proberen aangeven hoe wij het nu zien. Ik kan mij voorstellen dat
er vragen zijn, bijvoorbeeld over de milieueffectrapportage. Ik denk dat deze
brief heel veel onduidelijkheid wegneemt. Wij hebben echt het idee dat deze
wet zorgvuldig is. Wij moeten natuurlijk niet vergeten dat het spel over de
inhoud terugkomt. Dit was ook het geval bij het advies van de commissie-Elverding.
Verschillende mensen dachten er inhoudelijk verschillend over.De heer Van der Ham (D66):Daarnaar vroeg ik niet zozeer. Ik sta aan de kant van de minister en vind
ook dat wij de wet zo snel mogelijk moeten aannemen en dat wij zo snel mogelijk
aan wegverbreding moeten doen. In al deze zaken sta ik aan de kant van de
minister. De minister zegt – ik ga er voorlopig van uit dat dit klopt –
dat de wet zo zorgvuldig is dat er geen problemen mee optreden, ook niet in
de Eerste Kamer of later bij de uitvoering. Er blijken mazen in de wet te
zitten die zaken toch weer gaan vertragen. Dat willen wij samen niet. Maakt
de minister zich daarvoor politiek verantwoordelijk en is hij daarop politiek
afrekenbaar? Dit is namelijk een belangrijk project. Als de minister hierbij
misgokt, raakt dit de minister wel heel zwaar.Minister Eurlings:Ik kan nooit anticiperen op een behandeling in de Eerste Kamer. Als de
heer Van der Ham mij vraagt of ik vind dat deze wet zorgvuldig is en goed
in elkaar zit, is het antwoord van de hele regering, ook van de premier, die
hierover bij de persconferentie sprak, en ook van de minister van Justitie:
ja, deze wet zit zorgvuldig in elkaar. Daar sta ik voor. Dit zeg ik met overtuiging.
Politieke risico's heeft een behandeling in de Eerste Kamer
altijd. Politieke behandelingen zijn politieke behandelingen. Ik heb er het
volste vertrouwen in dat de wet zorgvuldig is. Dit heeft de regering zeer
expliciet gesteld.Ik ga verder met het onderwerp versnelling en verbetering van de besluitvorming.
Een aantal Kamerleden heeft hierover vragen gesteld. Juist bij dit thema is
het van belang dat wij in Den Haag het goede voorbeeld geven en dat wij het
tempo erin houden. Versnelling betekent in de praktijk heel vaak dat je voorkomt
dat vertraging optreedt. Bijna ieder tijdschema tot nu toe werd namelijk niet
gehaald. Dat is de dagdagelijkse praktijk. Als het ons lukt vanaf nu wel de
tijdpaden te halen, hebben wij daarmee al een heel belangrijke slag geslagen.Wij willen de wetten veranderen, maar ook met de bestaande wetten doen
wij ons uiterste best om ondanks de spoed heel zorgvuldig te zijn. Wat dat
betreft is het vandaag een heuglijke dag. Vandaag besloot de afdeling bestuursrechtspraak
van de Raad van State namelijk om de beroepen tegen de tracébesluiten
over de Coentunnel ongegrond te verklaren. Het is bekend dat dit onderwerp
zwaar bevochten is. Advocaten hadden zich er diep ingegraven. Wij zijn er
doorheen. De Raad van State spreekt uit dat de besluiten zorgvuldig tot stand
zijn gekomen, zowel ten aanzien van geluid als ten aanzien van luchtkwaliteit.
Het Tracébesluit is dus een feit en wij kunnen vol aan de slag met
dit majeure project. Het is een heuglijk moment voor ons allemaal.De bestuurscultuur vormt een belangrijk onderdeel van versnelling. De
heer de Krom informeerde naar het aantal projecten van Randstad Urgent dat
concreet is versneld ten opzichte van de planning in 2007. Bij Randstad Urgent
gaat het om cultuurverandering. Het doel is om afspraken en beloftes nu eens
na te komen en om planningen gewoon een keer te halen. Dat klinkt misschien
niet opzienbarend, maar in de complexe bestuurspraktijk in Nederland in het
algemeen en in de Randstad in het bijzonder is dit bepaald een cultuurshock.
In het rapport-Kok en door de OESO is geconstateerd – ik zeg het in
mijn eigen woorden – dat er geen escalatiemechanisme of sense of urgency
was, dat projecten verslonsden en dat er geen integrale visie over de Randstad
was. Waar wij versnellingsmogelijkheden kunnen gebruiken, doen wij dat, maar
het allereerste doel is om nu eens een keer "afspraak is afspraak" te gaan
hanteren. Over het eerste jaar van het programma ben ik zeer tevreden, omdat
alle afgesproken mijlpalen zijn gehaald.Dan kom ik op de economische crisis. De heer Koopmans vraagt voor welke
projecten ik kansen voor versnelling zie. Op dit moment worden de wegprojecten
doorgelicht op mogelijkheden voor versnelling en verbetering. Dit is al bij
de schriftelijke voorbereiding van het MIRT 2009 aan de Kamer gemeld. Over
de uitkomst zal de Kamer in de voortgangsrapportage worden bericht. Het is
voorbarig om daarop vooruit te lopen, want het beeld is nog niet compleet.
De heer Koopmans moet zich hierbij wel realiseren dat de uitvoeringscapaciteit
ook in de markt begrensd is, zeker als wij met de spoedaanpak aan de slag
mogen gaan. Dat laatste heeft, zoals ik net probeerde uit te leggen in menig
interruptiedebat, voor ons grote prioriteit.De heer Koopmans vraagt ook of het mogelijk is om de financiële consequenties
van de mobiliteitsaanpak nu al vast te leggen, bijvoorbeeld door het naar
voren halen van FES-gelden. Ik begrijp de voortvarendheid van de heer Koopmans
zeer goed, maar op dit moment kunnen wij niet zomaar besluiten over verlenging
van de horizon van het Infrafonds. Ik heb de heer Koopmans gehoord; hij en
enkele andere woordvoerders hebben zich duidelijk gepositioneerd met betrekking
tot dit punt, ook in het licht van tal van prioriteiten die de verschillende
woordvoerders zagen. Ik heb eerder gezegd dat het kabinet zich komend voorjaar
over dit onderwerp zal buigen. Daarbij worden ook de benodigde middelen betrokken
voor het waterbeleid. Op dat moment zullen wij de Kamer hierover nader informeren.De heer Van der Staaij informeerde naar de mogelijkheid om grotere bouwprojecten
naar voren te halen. Het kabinet heeft de Kamer in een brief aangekondigd
dat het binnen de begrotingsregels een inventarisatie maakt van de technische
mogelijkheden om investeringen in onder andere infrastructuur te versnellen.
De minister-president zal die brief naar ik nu begrepen heb volgende week
in dit Huis komen toelichten. Ik kijk met belangstelling uit naar de uitkomst
van dat debat. Bij die inventarisatie worden ook de onderuitputting binnen
de rijksbegroting en de mogelijkheden die zich binnen het FES voordoen betrokken.
In de loop van 2009 zal duidelijk zijn welke ruimte er is. Ik moet dus nu,
ook formeel, terughoudend zijn bij het aangaan van extra verplichtingen. Mocht
er echter ruimte zijn, dan zet ik natuurlijk in op het naar voren halen van
onder andere onderhoud aan wegen en vaarwegen en het krachtig ter hand nemen
van de aanbevelingen van de commissie-Elverding. Dat lijkt mij een logische
lijn.De voorzitter:Is het blokje over de financiële crisis hiermee afgerond?Minister Eurlings:Ja, maar ik ben nog niet klaar met het onderwerp versnelling.De voorzitter:Nee, dat begrijp ik.Het woord is aan de heer Koopmans voor een vraag.De heer Koopmans (CDA):Ik heb de brief van de minister-president over de financiële crisis
gelezen. Daarin staat dat er infrastructurele projecten naar voren zullen
worden gehaald. Dan verwacht ik van de minister van V&W een wat enthousiastere
aanpak. Ik hoor het wel een beetje achter zijn woorden, maar ik wil het graag
meer ín zijn woorden horen.De voorzitter:Dat is een aanmoediging, geen vraag.De heer Koopmans (CDA):Nee, het is absoluut een vraag!Minister Eurlings:Ik houd van het adagium "deliver on the promise". De minister-president
kondigt in zijn brief aan dat wordt onderzocht of er mogelijkheden zijn om
extra dingen te doen. Er wordt daarbij ook gekeken naar onderuitputting en
mogelijkheden binnen het FES. Er zal dus onderzoek moeten plaatsvinden. Dit
wordt bovendepartementaal opgepakt. Het bestrijkt verschillende ministeries.
In die fase van het proces bevinden wij ons nu. De premier debatteert daar
volgende week met de Kamer over. Ik kijk met belangstelling uit naar dat debat.
Die inventarisatie zal dus in het vroege voorjaar plaatsvinden. Mochten er
extra middelen komen, dan zullen wij manieren hebben om dat
geld weg te zetten. Het huiswerk daarvoor ben ik nu aan het maken.De voorzitter:Nog eenmaal, mijnheer Koopmans.De heer Koopmans (CDA):Is de minister dan bereid om, als onderdeel van die zoektocht naar snellere
projecten, samen met de VNG en het IPO een soort "infraversnellingstop" te
houden om te bezien of het mogelijk is om op een aantal plekken projecten
waarvoor de besluitvorming bijna is afgerond, naar voren te halen, in het
kader van de oproep die de minister-president in zijn brief heeft gedaan?Minister Eurlings:Ik ben bereid om samen met provincies te bezien wat versneld kan worden,
ook in de regio zelf. Of dat nu een "top" moet zijn, weet ik zo net nog niet,
maar rekent u erop dat wij niet alleen naar landelijke projecten kijken, maar
ook naar projecten in de regio. Wij kijken ook naar beheer en onderhoud, alleen
omdat je daar heel snel extra kunt opschalen. Ik geef even die kunstwerken
als voorbeeld. Als er mogelijkheden zijn – dat moet gebeuren, want die
bruggen zijn heel slecht – zou je daarbij ook kunnen versnellen. De
premier heeft een inventarisatie aangekondigd om te bezien of er extra middelen
zijn en zo ja, welke dat zijn. Wij zullen die inventarisatie moeten afwachten,
voordat wij een beeld hebben van wat wij kunnen. Ik kan u toezeggen dat wij
op dat moment natuurlijk wel gereed zijn om invulling te geven aan dat extra
geld, als dat er komt.De heer Samsom (PvdA):Ik heb in hetzelfde kader ook een aantal voorstellen gedaan. Nu komt het
blokje over het spoor nog, maar dit viel toch echt in het blokje over dempen
van een mogelijke recessie. Ik heb drie voorstellen gedaan om investeringen
in het spoor te versnellen, met twee grote voordelen ten opzichte van al die
andere investeringen. Ten eerste is het geld er al. Dat heeft de minister
zelf geregeld. Er hoeft niets meer geïnventariseerd te worden. Ten tweede
is voor de meeste van die investeringen geen Tracéwet of andere langdurige
besluitvorming nodig. De minister hoeft alleen maar een beschikking af te
geven en dan kan ProRail aan de slag. Heeft de minister daar nog een antwoord
op in een volgend blokje of kan hij nu meteen antwoorden?Minister Eurlings:Ik kom daar straks op terug.De heer Madlener (PVV):Dit is toch niet de toonzetting die ik had verwacht. Het kabinet kan op
een achternamiddag banken kopen en miljarden uitgeven. Europa is bezig met
een heel groot investeringspakket. Daar heb ik de minister niet over gehoord.
Ik heb twee vragen, maar eerst: gefeliciteerd met het Tracébesluit
voor de tweede Coentunnel dat vandaag in werking is getreden.Minister Eurlings:U ook.De heer Madlener (PVV):Dank u. Wanneer begint de aanleg?De voorzitter:Doet u gelijk maar de tweede vraag. Ik zie dat die u is ontschoten. Dan
de minister.Minister Eurlings:Ik kom op de termijnen straks terug.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik begreep wel dat deze minister mateloos populair was in Diemen, maar
in Amsterdam-West zal hij de populariteit van zijn persoon in toenemende mate
zien stijgen. Maar ik snap zijn terughoudendheid. Het kabinet moet eerst even
kijken wat er aan kasgeld in 2009 nog te besteden valt. Dan moet er een verdeling
gemaakt worden: gaat het naar duurzame energie of naar infrastructuur? Pas
dan weet de minister of hij plannen kan maken. Stel nu dat hij inderdaad het
budgettaire mandaat van het kabinet krijgt om een aantal projecten te versnellen.
Wat wordt het dan: asfalt of spoor?Minister Eurlings:Dat zijn wij nu dus aan het inventariseren. Ik vind – dat komt echt
vanuit mijn tenen – die tegenstelling zo onecht. Als wij iets aan de
mobiliteit willen doen, dan moeten wij beide aanpakken. Daarom investeert
deze regering extra in beide. Het gaat erom waar je het geld zo goed mogelijk
kunt wegzetten. Ik houd niet van dat Haagse schisma: óf weg óf
spoor. Wij hebben met Nederlanders te maken en de meeste Nederlanders hebben én
een rijbewijs én ervaring met het kopen van een treinkaartje. Ik kan
er niet op vooruitlopen. Ik heb gezegd dat wordt geïnventariseerd wat
extra kan en dat wij het onderzoek daarnaar dat de premier heeft aangekondigd
in de kabinetsbrief, moeten afwachten. Wij kijken dus niet alleen maar naar
wegen. Wij kijken breed of er iets extra mogelijk is en of wij iets kunnen
versnellen.De voorzitter:De heer Vendrik, nog eenmaal.De heer Vendrik (GroenLinks):Wij staan over een kleine twee weken nog uitgebreider stil bij het MIRT,
waarin deze investeringen allemaal staan vermeld. Is dan al meer zicht op
wat met voorrang versneld zou kunnen worden, gesteld dat er extra geld komt?Minister Eurlings:Dat denk ik niet. Ik denk dat die analyse langer nodig heeft. Dat is ook
helemaal niet erg, omdat de resultaten van het financiële onderzoek,
waarover de Kamer volgende week met de premier spreekt, pas in het voorjaar
ter beschikking komen. Met het MIRT gaan wij uit van de planning die naar
de Kamer is gestuurd. Op basis van die planning zullen wij met elkaar discussiëren.Ik vind het trouwens wel apart, maar ook wel goed dat de heer Vendrik
over Diemen spreekt. Met een hink-stap-sprong wil ik toch nog even op zijn
opmerking ingaan. Het gaat er mij namelijk om dat het ook van belang is dat
wij de rug recht houden en daarom vind ik dit wel een goed voorbeeld. Eerst
hebben wij de problemen gehad met de Betuweroute. Die werd drie keer zo duur
als was gepland. Dat kwam niet door stijging van de kosten voor het project
zelf, maar doordat, nadat er een besluit was genomen, er een bruggetje, een
tunneltje, een ditje en een datje bijkwam. Als wij nu serieus zijn, zeg ik
met de heer Koopmans, en ons houden aan de afspraken en als wij ook op een
gegeven moment willen toegeven dat wij iets hebben bereikt, dan vind ik Diemen
wel een goed voorbeeld. Wat was er aan de hand? In opdracht van de Kamer heb
ik veelvuldig met de betrokken mensen overlegd. Er is met de regio, inclusief
Diemen, een goede deal gesloten. Het Rijk heeft veel meer toegezegd om de
leefbaarheid te bevorderen dan wij wettelijk verplicht waren. Ik noem in dit
verband: stil asfalt, geluidsschermen en gevelisolatie. Overkapping
was eerder een van de opties. Die overkapping bleek niet nodig te zijn en
bovendien is die heel erg duur en qua onderhoud zeer kwetsbaar. Ik heb al
eerder gezegd dat als de zon schijnt en het buiten 20 graden is, het onder
de kap 60 graden is. De regio heeft met grote dankbaarheid het pakket uiteindelijk
geaccepteerd. Op de conferentie Randstad Urgent zijn de handtekeningen gezet.
Iedere wethouder was blij. Ik noemde al het platform voor bereikbaarheid.
Verder wijs ik erop dat wethouder Herrema, gedeputeerde Mooij en gedeputeerde
Dijksma furieus zijn vanwege deze actie van de gemeenteraad van Diemen. Zij
vinden dit echt over de top. Als programmaminister belast met het project
Randstad Urgent sluit ik mij hier volledig bij aan. Ik heb geen zeggenschap
over gemeenteraden, maar ik steun van harte wethouder Scholten van Diemen
in de verdediging van ons gezamenlijk onderhandelingsresultaat. Op de conferentie
Randstad Urgent gaf hij aan zeer content te zijn.Mijnheer Vendrik, als je echt wilt doorpakken, wordt het soms moeilijk.
Dan komt het erop aan ergens voor te staan. Hier hebben wij te maken met zo'n
voorbeeld dat aangeeft dat je op een gegeven moment op jezelf wordt teruggeworpen.
Je moet dan in de spiegel kijken en je de vraag stellen: meende ik het echt
toen ik zei dat ik de procedures wilde versnellen? Meen ik het echt dat ik
niet meer hetzelfde wil wat met de aanleg van de Betuweroute gebeurde, namelijk
dat iedere keer opnieuw onderhandeld wordt? Of ga ik als puntje bij paaltje
komt toch weer zwabberen? Ik kies voor het eerste. Gelukkig doen de wethouder
en de gedeputeerden dat nadrukkelijk ook.De heer Cramer (ChristenUnie):Ik zag overigens gedeputeerde Dijksma net breed lachend op de tribune
zitten. Dus zo furieus is hij niet.Minister Eurlings:Hij lacht in mijn richting. Dat mag een signaal zijn.De heer Cramer (ChristenUnie):U bent naar complimentjes aan het vissen, maar die ga ik niet maken.Voorzitter. De minister spreekt over het versnellen van de procedures.
De eerste vraag is: hoe concreet kun je daarbij zijn? Ik stel de minister
voor om de tweede fase herstelplan spoor in de tijd naar voren te halen. De
uitvoering van het plan heeft vertraging opgelopen, maar de plannen zelf zijn
klaar. Door dit project in de tijd naar voren te halen, kun je met het oplossen
van de knelpunten Weesp, Amersfoort en Den Bosch snel aan de slag. Daarmee
zou de minister concrete invulling aan zijn voornemen geven.Ik denk ook aan de financiële borging, want de minister spreekt over
extra gelden. Ik wijs er dan op dat het voordeel van een kassysteem is dat
je met een kasschuif geld als het ware naar voren kan halen. Dan hoef je niet
te praten over extra middelen. Met het aanwenden van extra middelen zou de
discussie over de hoogte van het budget ontstaan. Is de mogelijkheid van het
gebruiken van de kasschuif in het kabinet ter sprake geweest? Kan het gebruik
van de kasschuif de minister misschien helpen bij het financieren van de versnelling?Minister Eurlings:Dergelijke opties komen aan de orde. Als wij met de spoedwet echt tot
versnelling komen en dan een set van 30 projecten van filegevoelige knooppunten
aanpakken, zou je te maken krijgen met iets wat op een kasschuif lijkt. Dat
hebben wij dan sowieso nodig. U hebt gelijk. Wij zullen die mogelijkheid in
aanmerking nemen. Al het mogelijke zullen wij doen. Zojuist zei ik dat langs
twee trajecten wordt gewerkt. Het eerste wordt in de kabinetsbrief vermeld
en betreft het onderzoek naar de mogelijkheid van het aanwenden van extra
middelen. In het voorjaar zal de uitkomst van het onderzoek ons moeten geworden.
Daarover zal het debat worden gevoerd. De vraag is wel: hebben wij dan ons
huiswerk af voor het geval extra geld beschikbaar is? Zoals ik zei, denken
wij aan onderhoud. Ik zal in dit verband het punt van het herstelplan spoor
in de beschouwingen betrekken. Als bedoelde mogelijkheid er is, zal ik die
zeer serieus in aanmerking nemen.Voorzitter. Ik heb zojuist gezegd dat de regering van mening is dat niet
opnieuw advies over het wetsvoorstel Versnelling besluitvorming wegprojecten
aan de Raad van State zou moeten worden gevraagd. Zoiets is volgens de regering
niet gebruikelijk en ook niet nodig. Het zou ook een rem zetten op de versnelling
waarop ook in deze Kamer luid wordt aangedrongen. Ik roep in herinnering dat
verschillende fracties hebben aangegeven de spoedwet te steunen. Wat is nu
de onderbouwing daarvan? Ik vind het van belang dit met elkaar te wisselen.
Zowel in de nota naar aanleiding van het verslag als in mijn reactie op het
aanvullend verslag en afgelopen vrijdag in de nota naar aanleiding van het
nader verslag heb ik hierop gereageerd. Dit wetsvoorstel is essentieel voor
de toch al bedreigde Nederlandse economie. Het gaat om versnelling van, nogmaals,
30 projecten op de meest filegevoelige knooppunten van het land, waardoor
wij in staat zouden moeten zijn op korte termijn heel veel van de filedruk
weg te nemen.In het verslag van de Kamer hebben verschillende fracties nadrukkelijk
aangegeven deze aanpak te steunen: 30 projecten, uitsluitend wegverbredingen,
waarvoor een breed draagvlak bestaat. Deze investeringen leveren een belangrijke
bijdrage aan de bereikbaarheid van ons land en daardoor aan de economie. Dit
is des temeer klemmend vanwege de financiële crisis, zo zegt ook de brief
van het kabinet van 21 november jongstleden inzake de gevolgen van de
kredietcrisis voor de reële economie. Het wetsvoorstel draagt zowel bij
aan de werkgelegenheid als aan een betere doorstroming van het verkeer en
vervoer. Het is heel belangrijk dat deze maatschappelijk urgente projecten
uit de spoedaanpak nog deze kabinetsperiode worden gerealiseerd, dat in ieder
geval de schoppen de grond in gaan en dat het gebeurt, want mensen zijn het
zat dat er alleen maar wordt gesproken. Wij moeten ook in staat zijn tot uitvoering
te komen.Voor de spoedaanpakprojecten pakt iedere maand vertraging in het wetgevingsproces
rampzalig uit voor de tijdige uitvoering. Het is allemaal "just in time"-management.
Ik vraag van mijn eigen organisatie, RWS, het uiterste om sneller te werken,
procedures te verkorten en in het contact met de markt het uiterste eruit
te halen. Het is van belang dat uitvoerders en die betrokken partijen in de
markt snel weten waar zij aan toe zijn.Ik kom bij de vraag waarom die gang naar de Raad van State, waarbij het
trouwens altijd maar de vraag is hoe lang dat duurt – je kunt er van
tevoren geen peil op trekken; dat is ook niet aan ons – niet hoeft.
Dat vind ik het belangrijkste. Wat in dit voorstel gebeurt,
is helemaal niet bijzonder. De aanpassing van de Tracéwet is geen ingrijpende
wijziging geweest. Er is ook geen sprake van onzorgvuldigheid of het overhaast
voorbereid zijn van het wetsvoorstel. Het voorstel is geheel in lijn met de
staatsrechtelijke regels. Het komt zogezegd bij meer wetsvoorstellen voor
dat na advies van de Raad van State van de gelegenheid gebruik wordt gemaakt
wijzigingen door te voeren. Ik wil u een aantal noemen. De Wet ruimtelijke
ordening: na advisering door de Raad van State is het toepassingsbereik uitgebreid
tot de exclusieve economische zone van de Noordzee. De Wabo, de Wet algemene
bepalingen omgevingsrecht: na advies van de Raad van State zijn verschillende
wijzigingen doorgevoerd die noodzakelijk waren voor het verbeteren van de
uitvoerbaarheid. Het wetsvoorstel tot wijziging van de Elektriciteitswet 1998
en de Gaswet ter verbetering van de werking van de elektriciteits- en gasmarkt:
na advies door de Raad van State is ook de Wet onafhankelijk netbeheer aangepakt;
vandaar die verbreding van de werking na het advies.Bij de Spoedwet wegen ging het om het volgende. De uitvoerbaarheid van
tracéwetprojecten die al in het oorspronkelijke wetsvoorstel waren
opgenomen, zou in het gedrang komen wanneer deze verder als spoedwetproject
uitgevoerd zouden moeten worden. Dat bleek uit de uitvoeringstoets. De winst
van de vereenvoudiging zou dan verdampen door een verschil in procedures.
In normale mensentaal betekent dit dat van die 30 projecten die in het begin
in de spoedwet zaten een deel via de spoedwet wordt afgehandeld, maar een
deel juridisch heel moeilijk uit de Tracéwet en de spoedwet te hijsen
is en daardoor eigenlijk alleen kan worden versneld als ze in de Tracéwet
blijven. Door de vereenvoudiging van de onderzoekslast uitsluitend voor wegprojecten
in de Tracéwet zelf te regelen, kon worden voorkomen dat het deel van
die projecten dat niet uit de Tracéwet kon worden gelicht niet zou
worden versneld. Wij konden dat voorkomen zonder dat dit tot een ingrijpende
wijziging van het wetsvoorstel leidde. Wij hebben immers vier belangrijke
passen op de plaats gemaakt. Ik hecht eraan om dat te benadrukken.Ten eerste heeft de wijziging van de Tracéwet slechts betrekking
op hoofdwegen, dus niet op tal van andere infraprojecten. Ten tweede is voor
de milieueffectrapportage nadrukkelijk bepaald dat de voorgestelde vereenvoudiging
niet geldt voor nieuwe doorsnijdingen. Ik herhaal: niet. Ten derde is bij
de verbreding van wegen, anders dan in de Spoedwet wegverbreding, altijd een
alternatievenonderzoek nodig. Ook dat zal altijd geschieden. Ten vierde geldt
voor de wegverbredingsprojecten van de Tracéwet een "nee, tenzij" bij
de MER. Dit is ook aangegeven in de nota naar aanleiding van het verslag.
Het bevoegd gezag zal in bepaalde gevallen toch advies kunnen vragen aan de
MER-commissie. Denk hierbij nadrukkelijk aan wegverbredingen met grote gevolgen
voor ruimte en milieu, bijvoorbeeld verbredingen die door of vlak langs dichtbevolkte
binnenstedelijke gebieden, Natura 2000-gebieden of landschappen van nationaal
belang lopen. Om de Kamer nog een extra zekerheid te geven, heb ik aangegeven
dat ik haar nader zal berichten over de projecten waarom het bij deze categorie
precies gaat.Een gedeelte van de 30 projecten wordt niet via de spoedwet maar via de
Tracéwet gedaan. Daarom vereenvoudigen wij de Tracéwet. Die
vereenvoudiging zit met name in het verminderen van de onderzoekslast. Dat
betekent dat wij gegevens iets langer kunnen bevriezen. In de afbakening van
het onderzoeksgebied zullen wij niet langer discussies krijgen in de trant
van "50 km verder". De Kamer herinnert zich nog de A4 bij Leiderdorp. Dat
staat buiten kijf, ook in het licht van de commissie-Elverding.Wat zijn onze zekerheden? Er komt sowieso een MER voor doorsnijdingen.
Het geldt alleen voor wegprojecten. Bij verbreding wordt altijd een alternatievenonderzoek
verricht. Bij de gevoelige categorie wegverbredingen wordt een MER opgesteld.
Ik zal de Kamer berichten bij welke wegen wij dit garanderen. Met deze set
bieden wij de Kamer heel veel zekerheid. De enige vraag die echt op tafel
ligt, is de volgende: vinden wij dat wij voor Tracéwetprojecten iets
eenvoudiger mogen rekenen? Vinden wij dat het helemaal zo gek niet is dat
er een stukje duidelijkheid komt over de afstand tot de weg waarmee rekening
moet worden gehouden. De Kamer herinnert zich de onduidelijkheid rond de A4
bij Leiderdorp. In dat geval hadden wij het afgekeurd, waardoor jarenlang
experts zich het hoofd moesten breken over de afstand waarbinnen zij nog rekening
moesten houden ... Wij creëren op dit punt rust en duidelijkheid; iedereen
weet weer waar hij aan toe is. Zeker in het licht van de commissie-Elverding,
zou niemand hier iets op tegen kunnen hebben. Over de begrenzing van het onderzoeksgebied
is de Raad van State duidelijk geweest: hij heeft daar geen bezwaar tegen.De voorzitter:Ik neem aan dat de minister daarmee dit punt heeft afgerond.Minister Eurlings:Er is nog veel meer over te zeggen, maar ik heb uw opmerkingen aan het
begin van mijn antwoord ter harte genomen.De voorzitter:Ook de heer Koopmans heeft ons deelgenoot gemaakt van het besluit van
de commissie.De heer Cramer (ChristenUnie):Ik dank de minister voor zijn uitvoerige toelichting op dit punt. Hij
zal ons laten weten welke wegen onder de Tracéwet vallen. Is hij bereid
om dat expliciet te doen in een nota van wijziging of in de memorie van toelichting?
Dan ligt namelijk precies vast wat hij bedoelt. Daarmee zou de twijfel voor
eens en voor altijd uit de wereld zijn.Minister Eurlings:Ik ben heel serieus in wat ik zeg. Ik zal de Kamer de lijst sturen. Als
wij elkaar nu de hand kunnen reiken, als de Kamer in staat is om de wet snel
te behandelen, dan zal ik de lijst met gevoelige wegverbredingsprojecten snel
bij de Kamer bezorgen, opdat dit onderdeel van de eindafweging kan zijn.De heer De Krom (VVD):Ik dank de minister voor deze toezeggingen, want dat helpt. Ik dank de
heer Koopmans voor de interruptie. De VVD-fractie is met alle plezier bereid
om het wetgevingsoverleg voor de kerst te doen, dat heb ik vandaag ook in
de procedurevergadering herhaaldelijk gezegd. Als de minister nu zorgt dat
hij de wijzigingen die hij zojuist heeft genoemd, snel naar de Kamer stuurt,
moet de Kamer zorgen dat zij die zo snel mogelijk bespreekt. Ik sta daartoe
open. De finale afweging komt dan nadat de Kamer de stukken
van de minister heeft ontvangen.De voorzitter:Dank u, de minister. Dat is helder. De heer Van der Staaij.Minister Eurlings:De algemene opmerking die ik zojuist maakte, had ik al in de nota naar
aanleiding van het verslag en in de nadere nota naar aanleiding van het verslag
opgenomen. Ik zal de Kamer de lijsten met wegen zo snel mogelijk doen toekomen,
opdat ik de twijfel, zou die er nog zijn, daarmee kan wegnemen. Ik dank de
heer De Krom voor het aanbod en ik hoop dat wij elkaar op die manier kunnen
vinden.De voorzitter:De heer Van der Staaij. O, neem mij niet kwalijk. Nog kort dan, mijnheer
De Krom.De heer De Krom (VVD):De commissie-Elverding heeft gezegd dat zij voor die projecten die onomstreden
zijn, zo'n spoedprocedure eventueel aanbeveelt, met alle voordelen die de
minister zojuist heeft geschetst. Als de minister dat beter afbakent, zoals
hij zojuist heeft toegezegd, zie ik dat met belangstelling tegemoet.De voorzitter:Dat is helder. De heer Van der Staaij.Minister Eurlings:Vanuit de achtergrond van de heer De Krom redenerend, wil ik daarbij wel
gezegd hebben, dat wij hiermee in de richting van bescherming verder gaan
dan de commissie-Elverding bedoeld heeft. Wij zetten een aantal stappen extra,
maar ik ben daartoe bereid als het de bezorgdheid van de Kamer zou wegnemen
dat wij rücksichtslos langs milieubelangen zouden gaan.De voorzitter:Oké, dat punt...Minister Eurlings:Nogmaals, ik juich het toe dat de heer De Krom zegt dat hij het onderwerp
voor de kerst zou willen behandelen.De voorzitter:Dat punt is gemaakt, dank u. De heer Van der Staaij.De heer Van der Staaij (SGP):Wij moeten wel oppassen dat niet een aantal procedurele zaken door elkaar
gaat lopen.De voorzitter:Daarom refereerde ik zojuist aan het besluit.De heer Van der Staaij (SGP):Het ene Kamerlid zegt dat wij het voor de kerst kunnen behandelen als
de minister ons tegemoet komt. Er is echter ook gezegd dat wij het direct
ná het kerstreces gaan behandelen. Eén Kamerlid kan daarmee
de Kamer niet binden, dus dat moeten wij wel helder vaststellen. Hoe het gaat,
zal verder moeten blijken.De voorzitter:Ik stel voor om snel met de commissie te spreken over de procedure, als
het stuk dat de minister heeft toegezegd er is. Dat is echter in de handen
van de commissie.De heer Van der Staaij (SGP):Dan is de vraag: komt de minister snel met een aanpassing op het wetsvoorstel?
Daar vroeg de heer Cramer om. Ik dacht, dat zojuist bevestigend op die vraag
werd geantwoord, maar nu zegt de minister er weer nee op. Het is niet helemaal
helder.Minister Eurlings:Ik kom met een lijstje van de projecten in die laatste categorie. Mevrouw
Roefs vroeg eerder ook al of ik die projecten precies kan benoemen. Er is
dan er geen enkele onzekerheid meer dat wij bij wegverbredingen die in een
gevoelig gebied liggen – ik heb het dan niet over de 30 spoedwetprojecten –
ook in de nieuwe situatie een MER zullen vragen. Ik zal het dus concretiseren
met het lijstje, om iedere zorg weg te nemen dat wij er op dat vlak niet zorgvuldig
in zouden zitten. Mevrouw Cramer en ik zijn dat nooit van plan geweest. Ik
zal de Kamer het lijstje dus zo snel mogelijk doen toekomen.De heer Van der Staaij (SGP):Dan zullen wij daarna moeten bezien of het tegemoetkomt aan de bezwaren,
of liever gezegd vragen. Ik vroeg mij bijvoorbeeld af of dit toch niet een
ingrijpende wijziging van het wetsvoorstel is, misschien wel een heel goede,
maar dat staat er los van, waardoor het verstandig is om de gewone regel te
volgen dat wij het advies bij ingrijpende wijzigingen na ommekomst nog even
langs de Raad van State sturen. Dat is volgens de aanwijzingen voor de regelgeving
ook een gebruikelijke regel. In dit geval leek mij dat juist wél voor
de hand te liggen, omdat een projectwet die op een limitatief aantal projecten
ziet en dus ook binnen korte tijd is uitgewerkt, eigenlijk lijkt te worden
verbonden met een soort structurele wijzigingen, die op een niet-limitatief
bepaald aantal projecten lijken te slaan. Dat kan, maar dan moeten wij daar
wel even goed naar laten kijken. Volgens mij was dat de zorgvuldigheidswens
die bij een groot deel van de Kamer leefde. Ook als de minister zegt dat het
allemaal niet zo veel voorstelt en het niet zo'n ingrijpende wijziging is,
zou die wijziging toch heel snel langs de Raad van State kunnen? Ik vind het
jammer dat wij bijna het idee krijgen dat wij in een soort prestigesfeer of
prestigeslag terechtkomen voor iets waarvan je zegt: neem nou even het zekere
voor het onzekere, dan weten wij zeker dat wij later geen gedoe bij de rechter
of in de Eerste Kamer kunnen krijgen. Wij kunnen de zaak ook, in korte tijd
weliswaar, nog even laten checken. Dan is iedereen tevreden, zou ik denken.
Waarom zo moeilijk daarover gedaan?Minister Eurlings:Daar draait het wel om. Ik begin met een procedureel punt. Of een wijziging
als ingrijpend moet worden aangemerkt, zal van geval tot geval, mede in het
licht van het doel van de advisering door de Raad van State, moeten worden
beoordeeld. Ook wijzigingen op onderdelen kunnen van een zodanig groot belang
zijn dat het geboden is, de Raad van State daarover te raadplegen. Splitsing
van het wetsvoorstel, of een samenvoeging van twee wetsvoorstellen die nauw
samenhangen zonder dat daaruit inhoudelijke wijzigingen voortvloeien, is op
zichzelf nog niet als een ingrijpende wijziging te beschouwen. Ingevolge artikel
4 van het Reglement van orde voor de ministerraad beraadslaagt de ministerraad
opnieuw over een wetsvoorstel indien dit belangrijk wordt gewijzigd. De ministerraad
beslist over een hernieuwde raadpleging van de Raad van State. Ingeval van
twijfel over de ingrijpendheid van een wijziging neemt de ministerraad
een beslissing.Ik mag de vergaderingen van de ministerraad bijwonen, dus ik zie het van
binnenuit, en weet dus dat de ministerraad zich hierover serieus buigt, daarbij
niet over één nacht ijs gaand. Ook in de voorbereiding hebben
de mensen van Justitie er van begin tot eind bij gezeten. Wij hadden de vraag
al gesteld of het terug moest, of niet. Nee, dat hoefde niet. Nu wordt die
vraag weer gesteld. De Raad van State erkent dat het de regering is die dit
moet afwegen. Hierin neemt ook het ministerie van Justitie zijn positie in,
gezien vanuit de hem toevertrouwde verantwoordelijkheid. Als de regering vanuit
haar positie vindt dat het niet nodig is, moet je je afvragen waarom je onnodig
vertraging zou oplopen. Er is gezegd dat het niet lang hoeft te duren, maar
het is niet niets om in deze periode niet alleen een besluit te nemen, maar
in diezelfde periode ook de schop de grond in te jagen. Dat vergt ongelooflijk
veel, bijvoorbeeld van de mensen die de wet hebben voorbereid. In de laatste
ministerraad voor het zomerreces is het wetsvoorstel besproken. Dagen en halve
nachten is daaraan gewerkt. Vervolgens is in het zomerreces gewerkt, naar
aanleiding van de uitvoeringstoets en naar aanleiding van het terugkomen van
het advies van de Raad van State. Alles is op alles gezet om daarin geen vertraging
te laten plaatsvinden. Op het moment dat de experts van Justitie zeggen dat
het onnodig en ongepast is, vraag ik de Kamer wat ons let om het wetsvoorstel
gewoon te behandelen. Het parlementaire debat moet volledig de ruimte krijgen,
maar wij hadden ooit gehoopt om voor het herfstreces de behandeling in de
Tweede Kamer, en voor het kerstreces die in de Eerste Kamer te hebben. Wij
lopen nu al stevig uit. Ik was met de Eerste Kamer bezig te bekijken of wij
ergens rond Nieuwjaar terug kunnen komen van het kerstreces, om de behandeling
daar te laten plaatsvinden. Ik geef daarmee aan hoe gemotiveerd wij zijn om
die wet snel te behandelen. Door die extra stap te zetten en een concrete
lijst op te stellen, hoop ik de inhoudelijke vrees een stuk te hebben weggenomen.
Ik hoop dat dit tot een heroverweging leidt.De heer Van der Staaij (SGP):Wat de minister antwoordt, sluit niet helemaal aan op mijn vraag. Hij
gaat er op een bepaalde manier inhoudelijk op in, maar ik stel een procedurele
vraag. Bij twijfel vindt een groot deel van de Kamer dat het verstandig is
om deze zaak langs de Raad van State te sturen, wat binnen een paar weken,
zo niet binnen een beperkt aantal dagen, kan worden geregeld. Eerdere ministers
hebben daarover heldere afspraken met de vicepresident van de Raad van State
gemaakt. Bij een spoedwet kan heel goed een spoedadvies horen. De minister
zegt dat de ministerraad daarover gaat, maar ik zeg: er is ook nog een medewetgever,
de Tweede Kamer, die hier ook een stem in heeft. Toen bij de behandeling van
de wet op de Raad van State aan de orde was of de Kamer zelf niet de gelegenheid
krijgt om advies te vragen aan de Raad, werd door de ambtgenoot van de minister
gezegd dat dat niet nodig is, want de praktijk is dat wij, als de Kamer daarom
in meerderheid vraagt, dat altijd doen.Minister Eurlings:De ministerraad moet beslissen of zoiets nodig is. Ik ga naar de inhoud,
want daar gaat het uiteindelijk altijd om. Ja, pas op. Als er over "geen prestige"
gesproken wordt, moet daar ook vanuit de Kamer geen zweem van zijn. Het kabinet
zegt vanuit de aan het kabinet toevertrouwde verantwoordelijkheid dat het
ervoor instaat dat dit zorgvuldig is. Het kabinet staat er met tal van precedenten
in de hand voor in dat dit een verruiming is op basis van dezelfde inhoud,
die dus niet terug moet naar de Raad van State. Waarom moet er extra vertraging
optreden als de regering daarvoor staat en dat waar moet maken? Zo'n advies
kan wel binnen een paar weken komen, maar zo snel gaat dat niet altijd. Wij
hebben al genoeg vertraging in dit traject.Ik heb het nogmaals nadrukkelijk in het kabinet voorgelegd. Wij hebben
het nogmaals aan de specialisten van Justitie voorgelegd met de vraag of dit
terug moet. Zij zeggen dat het echt niet hoeft. De keuze van het kabinet is
dus helder. Wij hebben nog wat tijd tussen nu en dan. De heer De Krom gaf
aan dat hij er prijs op stelt dat die extra duidelijkheid nogmaals gegeven
wordt met een lijstje van concrete projecten. Iets dergelijks bespeur ik ook
in de opmerking van de heer Van der Staaij. Ik hoop echt dat dit extra comfort
kan bieden en dat het niet een soort verruiming inhoudt die wij er niet mee
hebben beoogd. Daarom wil ik heel specifiek zijn. Ik ga daarmee verder dan
Elverding, die over de positie van de MER-commissie niet zo ver ging in de
richting van de MER.De voorzitter:Ik begrijp de aandrang van de heer Van der Staaij, maar ik geef de heer
Roemer het woord. Wij moeten geleidelijk aan dit blokje afronden.De heer Roemer (SP):Ik snap de heer Van der Staaij wel, want de minister draait elke keer
om de zaak heen die de heer Van der Staaij terecht heeft aangekaart. Over
de behandeling door de Raad van State is afgesproken dat als er vanuit de
Kamer een verzoek komt, dat gehonoreerd wordt. Dit is al het eerste voorbeeld
waaruit blijkt dat dit niet gebeurt. De Kamer heeft voor de derde keer dringend
verzocht om een spoedadvies voor deze spoedwet, als het zo weinig moeite is.
Vanochtend hebben wij een voorbeeld gekregen waaruit blijkt dat het binnen
zes dagen kan. Als de minister de eerste keer al had gedaan wat de Kamer wilde,
had het advies er dus allang gelegen. Hij verwijt de Kamer de zaak te vertragen,
terwijl hij zelf voor de derde keer een verzoek van de Kamer naast zich neerlegt.
Wat heeft hij te verbergen dat hij dit niet wil?Minister Eurlings:Weet u wat het grappige is? Dit voorstel ís langs de Raad van State
geweest.De heer Roemer (SP):U weet wat ik bedoel.Minister Eurlings:Ik weet precies wat u bedoelt en wat u zegt. Daar heb ik een probleem
mee. Ik heb helemaal niets te verbergen. Wij betrekken nadrukkelijk de stelling
dat dit al langs de Raad van State is geweest. En de Kamer vraagt nu om het
voor de tweede keer daar langs te laten gaan. De eerste keer hebben wij spoedadvies
aangevraagd. Mensen hebben doorgewerkt tot de laatste ministerraad toe. Dat
spoedadvies is relatief snel gekomen: anderhalf tot twee maanden. Als het
kabinet echt van mening is dat het niet past om het voor een tweede keer voor
te leggen, is dat niet omdat wij iets te verbergen hebben. Wij hebben juridisch
en inhoudelijk vertrouwen in dat voorstel. De regering regeert en het is langs de Raad van State geweest, daarom vind ik de link met het
wetsvoorstel Raad van State niet helemaal op zijn plaats. De vraag is of het
opnieuw terug moet. Ik weet niet of de Kamer bij de Wet ruimtelijke ordening,
de Gaswet of de Elektriciteitswet heeft geprotesteerd? Nogmaals, wij vinden
dit zorgvuldig. Ik hoop dat er, zoals ik zojuist bij de heer De Krom bespeurde,
een aanleiding is om er snel over te kunnen praten als ik u hier nog eens
meer zekerheid geef. Het ligt er al een paar maanden. Laten wij erover praten
en al die inhoudelijke bezwaren op tafel leggen. Daar zou ik erg voor zijn.De heer Van der Ham (D66):Voorzitter. Ik heb een punt van orde. Wij hebben dit debatje tien minuten
geleden ook gevoerd. Het kabinet zegt bij monde van deze minister dat het
dit niet gaat doen en dat het kabinet dit zo heeft afgesproken. Alleen de
ministerraad kan dit veranderen. Laten wij het debatje over dit punt opschorten.
Hopelijk gaat het kabinet dit, gehoord de beraadslaging, nog eens terugnemen
in de ministerraad om te bezien of het van positie kan veranderen. Het is
duidelijk dat een grote minderheid, misschien zelfs wel een kleine meerderheid,
dit graag wil. Misschien kunnen wij maandag een ander geluid horen vanuit
het kabinet. Ik ben er niet voor om de discussie steeds te herhalen. De enige
manier waarop deze minister terug kan komen op zijn positie, is via de ministerraad.
De fracties van bijvoorbeeld de SGP en de VVD, die hierachter staan, zijn
er niet op uit om alles te vertragen. Zij vinden dit belangrijk en staan op
dit punt graag naast de minister. Ik stel voor dat de minister dit meeneemt
naar de ministerraad en dat de Kamer maandag of dinsdag weer een nieuw gesprek
heeft.Minister Eurlings:Wat ik zo jammer vind...De voorzitter:Dit voorstel is niet aan de minister, maar aan de Kamer gericht. Ik vraag
de leden of zij het ermee eens zijn. Dan stel ik namelijk voor dat wij dit
onderwerp afsluiten.De heer Koopmans (CDA):Voorzitter. Ik stel ook voor dat de commissie eerst haar verslag vaststelt
en dat wij daarna verder spreken.De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ik wil gewoon horen wat de minister hiervan vindt. Wij kunnen
wel weer rondjes draaien en in procedures vervallen zodat het wordt meegenomen
naar het kabinet, maar als de minister zo direct antwoordt dat hij er niets
voor voelt, hebben wij daar niets aan. Gelet op de start van dit debat enige
tijd geleden en de aanvaring met de VVD-fractie op dat punt – en daarmee
met een meerderheid van de Kamer – die niet voor de poes was...De voorzitter:Mijnheer Vendrik, wacht even. U gaat nu weer naar de minister toe.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik wil hierover gewoon helderheid in dit debat en niet weer eindeloze
vertraging...De voorzitter:Mijnheer Vendrik, zouden wij kunnen proberen om niet door elkaar te spreken?
Met zingen gaat dat goed, maar met spreken is dat wat lastig.De heer Van der Ham heeft een voorstel gedaan om het antwoord van de minister
op dit punt te beëindigen. De heer Koopmans heeft daarop gezegd dat er
een procedure is afgesproken op basis waarvan verder moet worden geacteerd.
De vraag is of de Kamer het daarmee eens is, want dan sluiten wij dit onderwerp
af.De heer Roemer (SP):Voorzitter. Ik steun het verzoek van de heer Van der Ham om de minister
te vragen, het mee terug te nemen naar het kabinet. Ik hoop wel dat de ministerraad
niet voor de zoveelste keer de Kamer schoffeert door datgene wat de Kamer
vraagt, zelfs bij aangenomen motie, weer naast zich neer te leggen.De voorzitter:Oké, maar dat is een vervolgvraag.De heer De Krom (VVD):Voorzitter. Ik vrees dat dit niet meer is uit te leggen aan mensen in
het land. Wanneer krijgen wij die nadere informatie van de minister?Minister Eurlings:Ik heb zojuist gezegd dat ik, als de Kamer bereid is om het voor de Kerst
te plannen, haar op de kortst mogelijke termijn een lijstje zal aanleveren.
Dat zal dus heel snel zijn. De Kamer kan er in haar planning van uitgaan dat
zij de informatie binnen een paar dagen heeft.De heer De Krom (VVD):Kunnen wij die maandag of dinsdag hebben?Minister Eurlings:Ja. Dat is geen enkel probleem.De heer De Krom (VVD):Dan stel ik voor dat wij dat afwachten en dat wij dan opnieuw in de procedurevergadering
de zaak bekijken. Mag ik het zo afspreken? Dat lijkt mij het handigst.De voorzitter:Over datgene wat u verder afspreekt in de procedurevergadering gaan wij
vandaag niet met elkaar. De heer Van der Ham heeft voorgesteld om het punt
met betrekking tot de procedure die rond de Raad van State aan de orde is,
nu niet verder te bespreken, maar om de minister de signalen die hij heeft
gehoord te laten meenemen. De heer Koopmans heeft daaraan het voorstel toegevoegd
om, conform de afspraken die zijn gemaakt in de procedurevergadering, eerst
het nader verslag af te wachten.De heer Koopmans (CDA):Voorzitter. Het lijkt mij dan heel verstandig dat de Kamer dat nadere
verslag morgen vaststelt.De voorzitter:Laten wij even kijken. Ik zie dat de meerderheid der Kamer het ermee eens
is om het debat over dit onderwerp nu niet verder te voeren. Over datgene
wat u verder voorstelt in de procedurevergadering gaan wij vandaag niet. Als
u daar morgen over wilt spreken, stel ik voor dat u daarvoor de commissie
bij elkaar roept.VoorzitterIk stel voor dat wij het voorstel van de heer Van der Ham volgen en dat
de minister zijn betoog vervolgt.De heer De Krom (VVD):Maar dan wel met de toezegging van de minister dat die
informatie er maandag of dinsdag is.De voorzitter:Dit is een herhaling van zetten. Dat ligt vast en de minister heeft het
ook toegezegd. Akkoord?Minister Eurlings:Dank daarvoor. Dat biedt...De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Mag ik nog wat zeggen over dit punt van orde? Anders wordt
het erg lastig. Ik vind het prima om het debat op een nader moment voort te
zetten. De suggestie van de heer Van der Ham dat de minister de gevoelens
van een belangrijk deel van de Kamer overbrengt aan het kabinet, heeft echter
alleen zin als daartoe bij de minister bereidheid bestaat. Als dat niet het
geval is, zijn wij gewoon aan het ronddraaien. Ik wil het debat volgende week
dus best nog een keer voortzetten, maar dat veronderstelt wel de bereidheid
van de minister om dat te doen. Die heb ik nog niet gehoord.Minister Eurlings:Voorzitter. Ik wacht het verslag van de commissie af. Ik heb er vertrouwen
in dat ook bij dit soort spannende onderwerpen de inhoud de doorslag zal geven.
Ik heb daarom vertrouwen in een goed overleg met uw Kamer. Ik heb toegezegd
dat ik een extra zekerheid zal geven om wantrouwen weg te nemen aan het begin
van volgende week. Ik weet dat onder anderen mevrouw Roefs dit heel belangrijk
vindt. Ik heb de heer De Krom ook gehoord. Ik neem wel krachtig stelling tegen
de bewering dat de Kamer geschoffeerd zou worden. Tijdens het debat is mij
vanuit AZ gemeld dat de behandeling van het wetsvoorstel bij de Raad van State,
op zijn zachtst gezegd, niet op deze manier zou moeten worden uitgelegd. Ook
de Raad van State heeft herbevestigd dat de manier waarop wij er procedureel –
ik spreek niet over de inhoud – mee omgaan, een juiste is. "Schofferen"
is dan ook verre van op zijn plaats. Dat werp ik echt heel ver van mij. Het
doet ook geen recht aan de zorgvuldigheid en integriteit waarmee het kabinet
met dit soort onderwerpen wenst om te gaan.De voorzitter:Ik stel vast dat wij op basis van het voorstel van de heer Van der Ham
dit onderwerp op dit moment afsluiten. De minister zal dit meenemen. Daarnaast
zijn er in de procedurevergadering een aantal afspraken gemaakt om te komen
tot een nader verslag. Als de procedurevergadering morgen bijeen wordt geroepen,
is het aan de voorzitter en de leden van de commissie. Ik stel voor om het
debat nu te vervolgen. Het is woord is aan de minister.Minister Eurlings:Voorzitter, dank u wel. Met een goed gevoel verder het debat in.Ik kom bij een aantal urgente projecten die in het slop dreigden te komen.
First things first, was onze benadering. Ik heb alles op alles gezet op die
projecten weer in beweging te krijgen, volgens de aanpak die ik heb geschetst.
Hoe eerder die herziene spoedwet in de Kamer wordt behandeld, hoe eerder wij
aan de slag kunnen. Wat dat betreft is de Kamer nu aan zet.In 2007 en 2008 samen komt 355 km aan extra rijstroken beschikbaar. Volgend
jaar is het aantal nieuwe rijstrookkilometers beperkt – 55 en dus geen
2 of 6 – omdat wij nu de weerslag hebben van de vertraging die een aantal
jaar geleden optrad, onder andere in het licht van de luchtkwaliteitseisen.
Laat ons niet wanhopen, want in 2010 en 2011 staat – inclusief de spoedwetprojecten
waartegen ik nu met vernieuwd vertrouwen aankijk – minimaal 400 km gepland.
Als ons dat samen lukt – daarvoor heb ik de Kamer nodig – gaat
het in deze kabinetsperiode minimaal om 811 km. Dat zou in historisch perspectief
een hoog aantal zijn. Het is meer dan een verdubbeling in vergelijking met
de jaren 2000-2005. Zonder al te politiek te worden, maak ik ook een vergelijking
met de periode 1995-2006. In die lange periode is 1000 km aan rijstroken aangelegd.
Gemiddeld minder dan 100 km per jaar, zeg ik in vriendelijkheid tegen de woordvoerder
van de VVD-fractie. In die periode was de VVD medeverantwoordelijk. Als het
ons in deze periode samen lukt, scoren wij dus per jaar meer dan het dubbele
aan rijstrookkilometers dan in de periode 1995-2006. Me dunkt, een opgave
om samen voor te gaan.Laten wij ook eens kijken naar moeilijke projecten die goed gaan. Zonet
noemde ik al de Coentunnel. Ook daarin hadden veel mensen die de wet gebruiken
om niets te willen, hun tanden gezet. De Coentunnel is erdoor. Een ander voorbeeld
is de aanpak van de A2 tussen Oudenrijn en Holendrecht. Hiermee wordt vooruitgelopen
op de mobiliteitsaanpak. Wij wachten niet tot 2020. Einde 2010 liggen er op
de A2 Holendrecht-Oudenrijn twee keer vijf rijstroken. Dat is vier jaar eerder
dan gepland, en dat zonder extra kosten. Het is fair om ook dat soort voorbeelden
in het totaalplaatje mee te nemen.De heer De Krom toont zich zeer bezorgd over de gevolgen van Natura 2000
voor de besluitvorming over infrastructuur. Ik zie de risico's, maar zijn
nachtmerriescenario is naar mijn beste inzichten niet reëel. De een-op-een
vergelijking met de wetgeving inzake luchtkwaliteit zoals hij die maakt, is
naar mijn mening niet terecht. De wetgeving voor luchtkwaliteit brengt met
zich mee dat bij overschrijding van de normen een project niet kan doorgaan.
Zo zwart-wit ligt het bij Natura 2000 niet. Projecten met negatieve effecten
op een natuurgebied kunnen onder bepaalde voorwaarden toch doorgaan, bijvoorbeeld
als alternatieven ontbreken of als er dringende redenen zijn van algemeen
belang.Bovendien worden bij Natura 2000 voor alle gebieden eigen instandhoudingsdoelstellingen
vastgelegd. Dat is een operatie die niet achter ons ligt, maar voor ons. Wij
zijn dus aan de bal volgend jaar om per gebied die doelstellingen te bepalen.
Dat doen wij zelf, dus niet Europa. Wij bepalen hoe hoog wij de lat willen
leggen. Daarna worden, op basis van die doelstellingen, de beheerplannen uitgewerkt.
Wij hebben dus tal van mogelijkheden voor beïnvloeding. Er zijn nog geen
voldongen feiten. Op dit moment is er geen sprake van dat door Natura 2000
geplande wegaanleg wordt gedwarsboomd.Ik sluit mijn ogen echter niet voor dit punt van zorg. Beter te veel gewaarschuwd
dan te lang niet gezien. Ik zal er samen met de minister van LNV scherp op
toezien dat de gesignaleerde risico's goed beheersbaar blijven. Het kan niet
zo zijn dat wij aan de ene kant met man en macht werken aan versnelling en
aan de andere kant de vertraging weer sluipenderwijs in huis halen. Wij hebben
instrumenten om de risico's af te wenden. Die zullen wij gebruiken. Ik zal
er bij de minister van LNV op aandringen dat de risico's voor ons infrastructuurprogramma
in kaart worden gebracht voordat er wordt besloten over de instandhoudingsdoelen.
Het is van belang dat wij eerst weten wat mogelijke risico's zijn en vervolgens
pas vaststellen hoe hoog wij de lat leggen. Dat moet niet andersom.Hiermee wordt het voordeel van Natura 2000 ten opzichte van de wetgeving
op het gebied van luchtkwaliteit heel manifest. Wij kunnen namelijk van te
voren zien hoe wij problemen kunnen voorkomen, in plaats van dat wij er achteraf
tegenaan lopen. Verkeer en Waterstaat zit ook aan tafel bij het maken van
de beheerplannen en zal bewaken dat de belangen van infrastructuur en verkeer
goed worden gediend. Nederland mag niet op slot. Dat laat ik niet gebeuren.
Wij zullen dit zorgpunt wat dat betreft zeer serieus nemen.De heer Samsom (PvdA):Ik snap de frustratie van de minister wel enigszins en ik snap ook zijn
neiging om na de wat onprettige woordenwisseling met de heer De Krom nu wat
toeschietelijker te worden. Hij moet echter niet overdrijven. De minister
zal er bij de minister van LNV op aandringen, zo zegt hij, de risico's voor
vertraging van de wegverbreding in kaart te brengen voordat de instandhoudingsdoelen
worden vastgesteld. Volgens mij moeten wij vooral de risico's voor de natuur
in kaart brengen voordat wij de instandhoudingsdoelen vaststellen. Daar gaat
Natura 2000 over. Ik hoop dat de minister die balans echt in de gaten wil
houden.Minister Eurlings:Zeker. Om die balans in de gaten te houden, moet je echter wel de verschillende
aspecten van het verhaal zien. Als wij geen enkel zicht hebben op wat mogelijke
gevolgen voor een weg kunnen zijn, kunnen wij ook die gebalanceerde afweging
niet maken. Daarom vind ik het goed om die eerst in beeld te hebben en vervolgens
bezien hoe wij het natuurbelang kunnen dienen. Natura 2000 is er immers niet
voor niets. Het heeft veel goede kanten, maar het moet niet verworden tot
een antimobiliteitsinstrument. Ik houd er als Europeaan van om af en toe over
de grenzen te kijken. Ik kan u verzekeren dat er heel wat landen zijn die
voorkomen dat goede doelstellingen rond milieu zo uitwerken dat het land op
slot gaat, mijnheer Samsom. Ik denk niet dat enig land in de Europese Unie
daarop uit is. Het gaat juist om die balans. Daarvoor is het wel nodig dat
de gevolgen vroegtijdig in beeld zijn.De heer Madlener (PVV):Ik werd even afgeleid door de opmerking over risico's voor de natuur.
Ik kan mij daar weinig bij voorstellen. Ik rij elke dag door de natuur, een
meter naast de weg is natuur. Maar goed, dat is misschien mijn manco.Ik wil even terugkomen op een eerder punt. Wat gaat u nu concreet aanleggen,
minister? Een verdubbeling van weinig blijft weinig. Wij weten dat in de afgelopen
tientallen jaren veel te weinig is aangelegd. Gemiddeld 100 km per jaar. Dat
wordt nu 200 km. Ik vind dat echt beneden het peil dat wij moeten halen. U
zegt bovendien dat het om het aantal kilometers rijstrook gaat en u sprak
net over vijf rijstroken. Hoe moet ik dat nu duiden? Als u nu 10 km weg verbreedt
met vier rijstroken, is het dan 10 km of 40 km? Als dat laatste het geval
is, zitten wij snel aan die 200 km. Dan blijkt het dus nog minder te zijn.Minister Eurlings:Sinds jaar en dag is de definitie "rijstrookkilometers". Dat was zelfs
al het geval voordat ik in de Kamer zat. Dat is heel belangrijk. Soms heb
je veel meer aan 2 km met twee stroken erbij dan aan 50 km en één
strook. Op die filegevoelige knooppunten kun je namelijk met een beetje extra
capaciteit de files wegnemen. Als wij op de A4 bij Leiderdorp twee keer een
strookje van 5 km aanleggen, is file nummer 1 van Nederland weg. Die rijstroken
zijn dus altijd de lijn geweest. Ik gebruik die alleen maar omdat ik daarmee
op een eerlijke wijze vergelijk. De periode van 1995 tot 2006 is heel lang.
Daarin zijn er regeringen geweest van verschillende signatuur. Als wij in
deze periode, met datgene wat wij nu al gefinancierd hebben, meer dan het
dubbele per jaar bereiken, vind ik dat een prima prestatie. Daarvoor zou ik
mij allerminst schamen.De heer Madlener (PVV):Ik stel een aanvullende vraag. Waar begint de daadwerkelijke aanleg van
de tweede Coentunnel?Minister Eurlings:Ik kom daarop zo meteen bij u terug. Excuses daarvoor, maar ik wil precies
zijn.De heer Madlener (PVV):Wanneer is dat, morgen of volgende maand?Minister Eurlings:Op korte termijn.De heer De Krom (VVD):De minister zegt dat hij, evenals de CDA-fractie, de woorden van zorg
van de VVD-fractie over Natura 2000 deelt. Ik heb dat natuurlijk niet allemaal
zelf verzonnen. Ik citeer een zin op pagina 9 uit het rapport van de commissie-Trojan:
"Rond de besluitvorming van infrastructuur spelen dan ook potentieel hoge
onderzoekslasten en vertraging." Voor mij kan de minister daarom niet snel
genoeg die risico's in kaart brengen. Ik zie dat er sprake is van een groot
probleem en vraag mij in alle ernst af of het spelen met die instandhoudingsdoelstellingen
de oplossing voor het probleem zal zijn. Ik meen dat dit niet het geval zal
zijn. Uiteindelijk moet je immers toch die juridische zekerheid bieden, terwijl
dat in de praktijk nauwelijks mogelijk zal zijn. Ik wacht een en ander met
veel plezier af, maar het in kaart brengen van de risico's moet wel snel gebeuren.
Is de minister bereid om dat binnen twee maanden te doen?Minister Eurlings:Ik moet u eerlijk zeggen dat ik niet de precieze termijn kan noemen. Ik
zeg u wel toe dat de minister van LNV en ik daarop terugkomen. Wij zullen
bezien hoe wij die termijnen voor volgend jaar kunnen uitschrijven. Wij moeten
in grote lijnen een beeld hebben van de verschillende stappen die wij dienen
te zetten, dus wat ons te doen staat. Een gewaarschuwd mens telt voor twee.
Er zijn inderdaad risico's, maar die zijn beheersbaar. Daar gaat het de komende
tijd om. Ik denk dat het mogelijk is om met de omkering – eerst kijken
wat de mogelijke gevolgen zijn en dan kiezen hoe hoog je in een bepaald gebied
de lat legt – veel risico's af te wenden. U verwees terecht naar artikel
6, het derde lid van de Habitatrichtlijn. Ik hecht er wel aan om te zeggen
dat het derde lid van artikel 6 in samenhang met het vierde lid moet worden
gelezen. Het derde lid omvat als het ware de hoofdregel en het vierde lid
geeft de ruimte voor de afwijking. Concreet houdt dat in dat, als een project
wel significante effecten heeft voor het gebied maar er bijvoorbeeld geen
alternatieven zijn en het een groot belang heeft, het door
kan gaan. Wij zijn dus gewaarschuwd. Als u het goed vindt, kom ik bij u terug
met de planning waaruit valt op te maken wat ons te doen staat. Ik ben het
met u eens dat die planning zo expliciet mogelijk moet zijn. Laten wij dan
ook de discussie zo expliciet mogelijk met elkaar voeren. Beter van tevoren
dan achteraf. Ik zeg dus nogmaals toe dat ik snel met een schema, de tijdsplanning,
bij u terugkom.De heer Van der Ham (D66):Nederland moet niet op slot. Als procedures nagekomen moeten worden, dienen
mensen niet te verdrinken in de papiermassa. Dat is allemaal waar. Maar Natura
2000 wordt alleen maar als gevaar gezien. Vreselijk! Wij moeten ons voor de
risico's indekken. Ik vraag de minister om ook even naar de andere kant te
kijken. Is het in de ogen van de minister mogelijk dat een stuk asfalt niet
wordt aangelegd omdat de natuurwaarde te groot is om op te offeren? Is dat
in het denkraam van de minister denkbaar?Minister Eurlings:Zeer zeker. Ik ben niet voor niets zo enthousiast over wegverbreding.
De eerste man van Natuurmonumenten heeft positief gereageerd op mijn opmerking
die ik maakte nadat ik net als minister was aangetreden. Die luidde dat het
van belang is om een betere bereikbaarheid te combineren met een zo goed mogelijk
natuurbeleid. Ik ben er daarom voorstander van om het fileprobleem waar dat
kan, zo veel mogelijk op te lossen door aan te sluiten bij bestaande wegen.
Het enige bezwaar daarvan is dat je niet te ver moet doorschieten, omdat het
netwerk anders te weinig robuust wordt. Je moet ook parallelstructuren hebben.
Maar ik kan mij dat wel degelijk voorstellen. Zojuist zei ik tegen de heer
Samsom dat Natura 2000 er niet voor niets is. Ik vind het echter jammer, ook
van de discussie over de luchtkwaliteit, dat de uitwerking van de richtlijn
die op zichzelf om een goede reden is aangenomen, zodanig is dat het draagvlak
voor het beleid op het punt van de gezondheid afneemt in plaats van toeneemt.
Daarom vind ik het goed om met elkaar vooraf expliciet na te gaan wat de balans
is in plaats dat wij achteraf op gevolgen stuiten die wij vooraf niet konden
voorzien. Het gaat juist om de balans tussen die twee belangen, zoals ik ook
aan de heer Samsom zei. De natuur is daarbij natuurlijk ook van belang.De heer Van der Ham (D66):Het opkomen voor de Natura 2000-gebieden, een regeling waarin ook heel
goede zaken zitten, moet niet alleen de eerste aanvliegroute van LNV en VROM
zijn. Ik vraag de minister om dit ook te verdedigen op de congressen waar
hij komt, en om niet alleen de gevaren en de problemen te benadrukken –
natuurlijk moeten die worden opgelost – maar vooral ook de grote kansen
voor Nederland. Tegen de heer Madlener zeg ik: de blikjes in de berm, die
hij als natuur ziet, zijn geen konijnen, geen diersoort!De heer Koopmans (CDA):De minister heeft daarnet in een debatje de Kamer aangesproken op snelheid
maken. In navolging van de heer De Krom doe ik hetzelfde in de richting van
het kabinet. De eerste keer dat de Kamer het kabinet op dit punt heeft gewaarschuwd,
was bij de initiatiefnota van de heer Jager en ondergetekende, in november
2006. Ik vraag de regering om dit punt toch scherper op te pakken. De risico's
zijn groot. Ik vraag de minister om er de nodige druk achter te zetten om
ervoor te zorgen dat er een schema komt waardoor wij hierover heel snel met
elkaar van gedachten kunnen wisselen. Het is zijn verantwoordelijkheid om
te voorkomen dat de dingen niet kunnen gebeuren zoals hij wil.Minister Eurlings:Die opmerking komt de heer Koopmans toe. Ik zeg hem dit toe. Ik zeg daarbij
wel dat er het nodige is gebeurd.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik kies even het perspectief van de andere kant. Als je in Nederland langs
de snelweg woont, adem je een hoeveelheid luchtvervuiling in die gelijkstaat
aan het roken van zeventien sigaretten per dag. Knappe koppen hebben dat uitgerekend.
Dit treft ongeveer 230.000 Nederlanders. Wij leven in een land met een rookverbod.
De sigarettenrokers worden het café uit gejaagd.De voorzitter:Nu naar uw vraag. Dit gaat over Verkeer en Waterstaat.De heer Vendrik (GroenLinks):Zeker. Is het eigenlijk een probleem voor deze minister dat die mensen
tegen wil en dank zeventien sigaretten per dag moeten roken?Minister Eurlings:Natuurlijk. Dat is de reden waarom wij zo krachtig inzetten op voertuiginnovatie
en een goede inpassing van wegen. Daarom ben ik ook zo content met het feit
dat het KiM, het mobiliteitsinstituut, geconstateerd heeft dat de lucht sinds
de Tweede Wereldoorlog nog nooit zo schoon geweest als vandaag de dag. Dat
is niet bereikt door de mobiliteit terug te dringen en af te knellen, maar
door innovatie. Een dieselauto van 1975 was 50 keer zo vervuilend als een
dieselauto uit 2008. Dat is de kern van de oplossing. In eerste termijn heeft
de heer Vendrik een hartstochtelijk pleidooi gehouden voor elektrische auto's.
Die Lotus waarin wij straks kunnen zitten, smaakt naar meer. Als de heer Vendrik
dat zegt, erkent hij zelf dat de mobiliteit niet het probleem is. De sleutel
is de innovatie waarmee wij stap voor stap de goede richting op moeten gaan.
Nogmaals, onderzoek laat zien dat de lucht sinds de Tweede Wereldoorlog nog
niet zo schoon is geweest als vandaag de dag.De heer Vendrik (GroenLinks):Laten wij de Tweede Wereldoorlog er even buiten laten. Er zijn sindsdien
in ieder geval heel veel meer auto's gaan rijden.Minister Eurlings:Daarom is het zo gek dat de lucht schoner is. Dat zou u aan het denken
moeten zetten!De heer Vendrik (GroenLinks):Dat betekent dat veel van de verschoning van het wagenpark er weer uit
gereden wordt omdat wij steeds meer auto's laten rondrijden. Laten wij het
even anders formuleren. Hoeveel sigaretten per dag zijn voor deze minister
eigenlijk aanvaardbaar?De voorzitter:Oké. Maar dat is dan ook de laatste vraag, want wij gaan niet het
hele pakje door.Minister Eurlings:Op die vraag geef ik geen antwoord. Het is een volstrekt irreële
vraag. Men kan mij aanspreken op de accenten die ik zet om de verbetering
die is opgetreden ondanks de toename van de mobiliteit, door te
zetten. Tegenover 50 keer zo schoon in 30 jaar; staat niet 50 keer zoveel
mobiliteit. De cijfers heb ik aan het begin genoemd. Er is dus een heel stevige
vooruitgang wat betreft de uitstoot voor mobiliteit, bijvoorbeeld als het
gaat om fijnstof. De Kamer kan mij erop aanspreken dat ik deze verbetering
doorzet.De voorzitter:Heb ik het goed, minister, dat u daarmee aan het eind van het blokje "versnellen
en verbeteren" bent?Minister Eurlings:Dat hebt u goed. Ik kom nu op mobiliteit op de weg.De heer De Krom (VVD):Ik reageer op wat de minister heeft gezegd over versnelling. Ik heb eens
even gekeken naar een aantal data over een aantal projecten die in het MIRT
2007 stonden en nu in het MIRT 2009 staan. Misschien mag ik een aantal voorbeelden
noemen. Ik zal het kort houden.Het tracébesluit over de A4 Midden-Delfland was gepland in 2009.
Dit wordt 2010. De oplevering zou volgens het MIRT 2007 in 2013 plaatsvinden
en volgens het MIRT 2009 in 2015. De oplevering van de N9 Koedijk-De Stolpen
is 2011 geworden, maar was 2009. De A12 Woerden-Oudenrijn wordt in 2011 opgeleverd,
maar zou in 2009 opgeleverd worden. Et cetera, et cetera. Het verwijt dat
niet alleen vanuit de VVD-fractie komt, is gestoeld op deze feiten en cijfers.
De minister wil wel, maar de werkelijkheid is dat wij nog steeds heel veel
vertraging zien. Ik vraag de minister daarom om een reactie op dat lijstje.
Ook wil ik weten in welke Randstad Urgent-projecten wij volgend jaar versnelling
kunnen zien. Volgens mij heb ik er nog niet één gezien.Minister Eurlings:Wij houden ons aan de afspraken die bij Randstad Urgent meer dan een jaar
geleden zijn gemaakt. Toen hebben wij met de bestuurlijke partners in de regio
vastgesteld wat onze mijlpalen zijn en waaronder wij onze handtekening plaatsen.
Wij hebben ons gehouden aan deze mijlpalen. Dat was niet gemakkelijk. Ook
bij de Randstadconferentie heb ik gezegd: ik moet het nog zien volgend jaar;
het gaat nog veel meer van ons vergen. Het is niet gemakkelijk. Vlak voor
de conferentie moest nog heel veel met stoom en kokend water gebeuren. Onder
druk wordt ineens heel veel vloeibaar.Dat in het MIRT dingen zijn opgeschoven, heeft ermee te maken dat bij
sommige Randstadcontracten van tevoren in samenspraak met de regio is gezegd
dat op het vlak van luchtkwaliteit er extra ruimte moest worden gehaald. Wij
hebben de nieuwe wet nog niet. De mijlpalen van Randstad Urgent zijn allemaal
gehaald. Op dat vlak is geen sprake van schuivende panelen. Weet de heer De
Krom op welke versnelling Randstad Urgent mikt? Na misschien wel 30 jaar praten
over de A6/A9, onder de verantwoordelijkheid van kabinetten waarvan het CDA,
maar ook de VVD deel uitmaakte, nemen wij nu een besluit. Nu zeggen wij gewoon
dat wij deze periode een besluit rond de A4 Midden-Delfland nemen. Afspraak
is eindelijk een keer afspraak, in plaats van dat trajecten tientallen jaren
verslonzen en het nooit tot besluitvorming komt. Daarvoor was Randstad Urgent
bedoeld. Het is een besluitvormingsmachine waarbij geldt: afspraak is afspraak.
Als partijen dadelijk, als puntje bij paaltje komt, toch niet willen meewerken,
wordt het namen en shamen. Dan worden mensen in de wind gezet. Dat dit enigszins
serieus is, kan worden afgeleid uit de ervaring die men er regionaal mee heeft.
Regionale bestuurders die met de A6/A9 te maken hebben, reageren furieus als
er een afspraak is. Mensen willen er weer onderuit. Dan zie je dus dat het
mensen ernst is om de termijn te halen.De vergadering wordt van 18.50 uur tot 19.55 uur geschorst.Minister Eurlings:Na de algemene inleiding en het blok rond versnelling, ga ik verder met
het blok over mobiliteit op de weg. De warme woorden van mevrouw Roefs aan
het adres van onze wegwerkers heb ik bijzonder gewaardeerd. Dank daarvoor.
Ik wil dit blok over mobiliteit op de weg graag hiermee beginnen. Ik zeg haar
toe dat ik deze woorden met plezier en trots zal doorgeven tijdens werkbezoeken
aan en andere contacten met de mensen die concreet de spade in de grond steken.
Het mag wel eens een keer gezegd worden, want het is een onderdeel van de
werkelijkheid dat niet vaak wordt belicht. Ik zal naar een manier zoeken om
dat wel te doen.De heer Madlener roept mij in deze economisch zware tijd op om met name
in te zetten op investeren in mobiliteit en om nu echt wegen aan te gaan leggen.
Hij wil voor 1 april een eerste plan zien. Ik kan de heer Madlener verblijden,
want de plannen liggen er al! Wij hoeven dus niet te wachten op de aprilgrap.
In de brief van 21 november staat onder meer informatie over de uitvoering
van de aanbevelingen van de commissie-Elverding, het actieprogramma "Sneller
en Beter", de spoedaanpak, het Tracéwetprogramma, en de mobiliteitsaanpak
met 4 mld. extra aan investeringen. Ik heb zojuist al gezegd dat wij aan het
kijken zijn of er verder nog iets kan gebeuren. Die discussie heb ik met de
Kamer gevoerd aan het begin van mijn antwoord.De heer Koopmans zegt blij te zijn met de uitvoering van de motie-Koopmans
over de N35 tussen Zwolle en Wierden. Op korte termijn starten wij met de
verbreding van het stuk tussen Heino en Zwolle. De heer Koopmans vraagt aandacht
voor het traject tussen Wierden en Nijverdal. Ik zie dat dit traject snel
drukker wordt, mede door de opening van de A35 bij Almelo. Er zijn nu nog
geen onoverkomelijke capaciteitsproblemen geconstateerd, maar vanzelfsprekend
hou ik met de regio de vinger aan de pols. Als maatregelen nodig blijken,
ben ik bereid in het bestuurlijk overleg in het voorjaar van 2009 daarover
afspraken te maken, met een verdeling van 50% van de kosten voor de
regio en 50% voor het Rijk. De financiering van het rijksdeel wil ik
daarbij afhankelijk stellen van de besluitvorming over de doortrekking van
het MIRT na 2020. Deze discussie komt sowieso terug in de Voorjaarsnota. Er
hangt veel vanaf.Mevrouw Roefs vraagt terecht aandacht voor mensen die gebruik maken van
een scootmobiel. Met haar wil ik al het mogelijke doen om te zorgen dat deze
mensen zich veilig en comfortabel kunnen verplaatsen, zonder onnodige rompslomp.
Deze weggebruikers hebben vooral behoefte aan maatwerk. Sommigen zullen bijvoorbeeld
baat hebben bij handremmen, anderen bij voetremmen. Eisen die voor de een
relevant zijn, kunnen dat voor de ander net niet zijn. Ik vind het echt van
belang dat mevrouw Roefs dit onderwerp een maand geleden al op de agenda heeft
gezet. Ik geloof dat de reacties van de experts ter zake zeer
positief waren. Dit is terecht. Wat is onze uitdaging voor de komende tijd?
Hoe kunnen wij zorgen dat het veiligheidsniveau hoog is? Hoe kunnen wij, als
in de toekomst steeds meer mensen van de scootmobiel gebruikmaken, ervoor
zorgen dat zij dat veilig kunnen doen? Hoe voorkomen wij tegelijkertijd dat
wij heel veel extra eisen en bureaucratie in het leven roepen? Over al deze
vragen moeten wij het gesprek met elkaar aangaan. Het veiligheidsniveau moet
eenduidig hoog zijn. De vraag is wel hoe je daarmee om moet gaan voor de verschillende
categorieën gebruikers, bijvoorbeeld met verschillende handicaps en ouderdomskwalen.
"One size fits all" is dan niet altijd gemakkelijk.Het versterken van de voorlichting is sowieso een goede suggestie van
mevrouw Roefs. Ik zeg haar toe dat ik samen met gemeenten, ouderenbonden en
Veilig Verkeer Nederland zal bezien hoe de informatie over veilig en goed
vervoer aan deze mensen kan worden verbeterd. Ik kom er graag op terug.De heer Koppejan pleit terecht voor een eerlijke kans voor het mkb bij
het verkrijgen van opdrachten van het ministerie van V&W. Dit pleidooi
heeft hij naar ik mij herinner ook vorig jaar krachtig gehouden. Ik stel met
nadruk dat het mkb naar opdrachten kan meedingen. Ik kan dus het beeld dat
hij in zijn eerste termijn schetste, dat er alleen wordt gewerkt met tien
grote opdrachtnemers, wegnemen. Wij hebben juist belang bij een concurrerende
markt. Hoe meer concurrentie, hoe minder krapte en hoe lager de prijzen. Daarom
ben ik er alert op dat onnodige belemmeringen om op aanbestedingen in te schrijven,
worden weggenomen. Ons beeld is dat in de praktijk vaak mkb'ers als combinant
meedingen. Rijkswaterstaat heeft het afgelopen jaar, in lijn met wat wij eerder
met elkaar bespraken, de extra eisen aan combinatievorming geschrapt en de
informatievoorziening verbeterd. Ook is er regelmatig contact met de brancheverenigingen
en het mkb om samen te bezien hoe praktische hindernissen uit de weg kunnen
worden geruimd. Wij houden de vinger aan de pols. De lijnen zijn ingezet.
Ik heb al gezegd dat wij er juist veel belang bij hebben als mkb'ers, hetzij
alleen, hetzij in combinatie, tot een goede concurrerende bieding kunnen komen.De heer Roemer (SP):Ik denk dat het een terechte vraag met een terecht antwoord is. Het is
van groot belang. Dat deelt de SP-fractie van harte. Dat ontlokt mij een vraag
die eigenlijk voor de staatssecretaris bedoeld is. Misschien kan zij daar
straks op reageren. Maar nu de minister namens het kabinet een pleidooi voor
het mkb houdt, ben ik benieuwd: gaat dat straks ook gelden bij de verkoop
van ov-chipkaarten?Minister Eurlings:Als u mij toestaat, dan verwijs ik die vraag door naar de staatssecretaris.De voorzitter:Akkoord.De heer Madlener (PVV):Ik kom even terug op de plannen die er al zouden liggen. Gelet op de nieuwe
situatie, met de crisis die eraan komt en de uitspraken van het kabinet dat
versneld geïnvesteerd gaat worden in infrastructuur, heb ik gevraagd
om op een rijtje te zetten in hoeverre een concreet pakket maatregelen aan
de Kamer gaat worden voorgeschoteld. Ik heb gevraagd om dat voor 1 april
te doen. De minister zegt dat hij daar nog met de minister-president over
gaat spreken en afwacht wat er qua financiering gebeurt. Ik zou het echter
toch op prijs stellen als de minister een overzicht aan de Kamer wil sturen
waarin hij de maatregelen van dit kabinet nog eens op een rijtje zet. Wat
gaat hij echt versneld doen met het oog op de economische crisis?Minister Eurlings:Wij hebben eerder in deze termijn gediscussieerd over het technisch onderzoek
en de punten de versnelling. Ik heb er toen op gewezen dat één
van de belangrijkste punten in deze periode de spoedwet is. Ik hoop dat door
de extra geste die ik vanavond heb gedaan, wij die spoedwet met spoed tot
wet kunnen maken. Ik denk dat volgende week in het debat met de premier moet
worden bezien op welk moment dat technisch onderzoek dat over departementen
gaat, gereed is. Ik wil met de Kamer afspreken dat zodra mij duidelijk is
of dit onderzoek tot extra pecunia leidt, ik haar zo snel mogelijk hierover
bericht. Los van die spoedwet – die is echt nodig, want de schoppen
moeten al volgend jaar de grond in – hangt het nu dus even af van het
onderzoek, waarover volgende week in de Kamer wordt gediscussieerd.De heer Madlener (PVV):Wij gaan er gewoon van uit dat die spoedwet er komt, want de Kamer werkt
in brede zin mee. En u hebt eigenlijk toegezegd om voor de zomer – ik
zeg 1 april – met een concreet pakket maatregelen te komen, inclusief
dekking et cetera.Minister Eurlings:Dat hangt dus af van dat onderzoek. Volgende week kan met de minister-president
en misschien de minister van Financiën – ik weet niet wie de Kamer
heeft uitgenodigd – gediscussieerd worden over de termijnen. Zodra wij
weten of het onderzoek extra geld oplevert voor infrastructuur, zullen wij
de Kamer zo snel mogelijk berichten over hoe wij dat denken te besteden. Dan
kunnen wij daar over discussiëren. Daar zal niet veel tijd overheen gaan,
omdat wij tegelijkertijd onderzoeken wat wij extra snel zouden kunnen doen.
Die discussie had ik eerder ook met de heer Koopmans.Mijn derde blok betreft het spoor. Het gaat goed met ons spoor. Ik moest
daar laatst nog eens aan denken toen ik de uitnodiging zag voor het afscheid
van Aad Veenman. Ik moest terugdenken aan de tijd dat ik op vakantie was in
het prachtige Lissabon in december 2001, januari 2002. Ik ben daar altijd
graag. Ik heb weinig van mijn vakantie kunnen genieten, want ik was toen woordvoerder
spoor. Hoe groot waren de problemen toen? Hoeveel ellende was er? De raad
van bestuur is zelfs grotendeels vervangen en op een gegeven moment de raad
van commissarissen. Binnen het bedrijf waren er veel spanningen tussen de
verschillende lagen. Jarenlang was de trein een echt zorgenkindje. Nog niet
zo lang geleden, een jaar of zes zeven geleden, was zij dat nog, maar sinds
enkele jaren stijgen de rapportcijfers die de reizigers toekennen aan de NS
heel erg sterk. 78% van de klanten geeft de Nederlandse Spoorwegen
een zeven of hoger. Evenzo belangrijk of belangrijker is dat steeds meer mensen
de trein weten te vinden. In de eerste helft van dit jaar zagen wij een reizigersgroei
van 5,2%, zeg ik richting de heer Roemer. Dat is heel erg veel. Dit
is meer dan wij met de kabinetsdoelstelling op het oog hadden, terwijl die
in historisch perspectief torenhoog was. Echt, die was heel erg hoog.De punctualiteit is ook toegenomen. Die ligt nu op ongeveer 87%
volgens de 3-minutennorm en op 94% volgens de in Europa gebruikelijke
5-minutennorm.Ook met het goederenvervoer gaat het goed met een groei van ruim 6%
in de eerste helft van dit jaar. De Betuwelijn begint haar nut te bewijzen.
Deze maanden gaan wij naar minimaal 250 goederentreinen per week. Dat klinkt
heel gewoon, 250 goederentreinen per week, maar dat scheelt minimaal 12.000
vrachtwagens op de weg, dus iedere week weer 12.000 vrachtwagens minder. Wat
dat betreft levert de Betuweroute wel degelijk wat op.De heer Samsom heeft een groot gedeelte van zijn betoog gewijd aan het
spoor. Met mij is hij verheugd vanwege de goede ontwikkeling bij de Nederlandse
Spoorwegen en hij vraagt mij of het zwaard van Damocles van de nieuwe aanbestedingen
in 2015 deze goede ontwikkeling niet dwarsboomt. Ook ik vind het belangrijk
dat er op tijd duidelijkheid komt over de concessieverlening na 2015. De bedrijven
moeten investeringen kunnen doen en zij moeten weten waaraan zij toe zijn.
Ik heb nadrukkelijk mijn tevredenheid over de Nederlandse Spoorwegen uitgesproken
en daarbij de klantvriendelijkheid en de punctualiteit genoemd. Ik vind wel
dat een belangrijk besluit weloverwogen moet worden genomen. Eerst moet de
evaluatie van de spoorwegwetgeving inclusief de vervoersconcessie eind dit
jaar met de Kamer worden besproken. Vervolgens zal in het eerste kwartaal
van 2009 het kabinetsstandpunt naar aanleiding van die evaluatie de Kamer
worden voorgelegd. Dat doe ik dan nadrukkelijk in combinatie met een uitspraak
over de verlenging van de concessie aan ProRail. Dat laatste hoort natuurlijk
bij het eerste. Bij dergelijke belangrijke beslissingen is het van belang
dat wij helder en zorgvuldig opereren op basis van een goede analyse.Ik constateer overigens dat de Nederlandse Spoorwegen heel stevig investeren
in materieel. Ik vind dat ook een teken van vertrouwen van de NS zelf. Het
bedrijf straalt vertrouwen uit. De NS geven ermee aan: wij zijn goed gepositioneerd,
het komt goed. Ik heb hierbij eigenlijk twee gevoelens. Enerzijds zie ik dat
het met de NS heel goed gaat en dat zij zich heel goed positioneren. Anderzijds
vind ik dat wij bij de evaluatie alles zorgvuldig in aanmerking moeten nemen.De heer Koopmans vroeg of het mogelijk is om 10 mln. aan te wenden voor
grensoverschrijdend ov.De heer Roemer (SP):U spreekt alleen maar lovende woorden over de NS. Eigenlijk zegt u: ik
ben het helemaal met de heer Samsom eens, alleen wil ik wel zorgvuldiger tewerk
gaan. Wat zou volgens u ons daarbij nog in de weg kunnen staan? Wat mij betreft
mag u nog verder gaan dan de heer Samsom aangaf.Minister Eurlings:Ik herinner dan aan wat de heer Koopmans bij interruptie zei, namelijk
dat je heel scherp moet opereren, wil je tot extra prestaties kunnen komen.
Je moet het spel goed kunnen spelen. Niet ieder debat over spoor of een hogesnelheidslijn
leidt bij u tot grote tevredenheid, maar dat kan ik de NS niet euvel duiden.
Tot welke afspraken kom je? Hoe ga je om met de combinatie van aspecten, want
allereerst moet je constateren dat de NS heel goed opereren. Echt hoor! Complimenten!
De NS zijn klantvriendelijk en echt modern, maar tegelijkertijd heeft dat
bedrijf een grote maatschappelijke rol en dat houdt het. Hoe zie je op dit
punt de toekomst? Hoe ga je om met eventueel veranderde regelgeving, met meer
concurrentie et cetera? Ik vind het dus van belang dat het spel op een goede
manier kan worden gespeeld, zeg ik ook richting de NS. Men moet ook in aanmerking
nemen waar wij vandaan komen. Toen ik pas minister was waren er krantenkoppen
met teksten als: Oorlog op het spoor. Die betroffen de NS en ProRail. Je ziet
dat men nu een manier vindt om meer samen te werken met onderscheiden verantwoordelijkheden
die ook zullen blijven. Er zijn meer bedrijven dan alleen de NS; er zijn 19
bedrijven op het Nederlandse spoor. Deze goede beweging geeft extra vertrouwen.
Maar ik houd eraan vast dat wij het ordentelijk doen: eerst evalueren wij
hoe wij met de wetgeving verder gaan en vervolgens kijken wij welke actoren
daarbij horen.De heer Roemer (SP):Ik neem aan dat die evaluatie vrij snel kan komen en dat wij er binnen
een paar maanden met het kabinet over kunnen spreken. Neemt de minister in
diezelfde evaluatie ook de mogelijkheden mee om NS en ProRail formeel nog
dichter bij elkaar te krijgen en wat mij betreft zelfs in elkaar?Minister Eurlings:Ik heb geen enkele twijfel dat dergelijke discussies in het debat naar
voren zullen komen, onder andere van uw kant. Ik heb u, zeg ik even uit mijn
hoofd, schriftelijk geantwoord dat het helemaal bij elkaar brengen lijkt in
te druisen tegen de onafhankelijke rol die ProRail moet hebben, niet alleen
ten opzichte van de Nederlandse Spoorwegen, maar ook ten opzichte van al die
goederenvervoerders die vechten om dezelfde capaciteit. Je moet een spel hebben
waarin die verschillende partijen evenredig worden bekeken. Dat zou ik hebben
tegen volledige integratie, maar dat debat kunnen wij voeren.De heer Roemer (SP):Om het debat kort te houden: ik vroeg alleen of de minister het wilde
meenemen in de evaluatie.Minister Eurlings:Wij zullen de positie van ProRail nadrukkelijk meenemen. Ik zie alleen
bezwaren om die twee helemaal onder een hoedje te brengen, want er is wel
wat veranderd sinds de concurrentie op het spoor werd geïntroduceerd
en heel veel goederenvervoerders van ons spoor gebruikmaken. Dat is anders
dan vroeger met NS Cargo. Dit punt komt vast terug.De voorzitter:Ik stel voor dat wij niet vooruitlopen op een onderzoek dat nog moet komen.
Mijnheer Cramer, u kijkt mij vragend aan.De heer Cramer (ChristenUnie):Voorzitter. U doet een procedurevoorstel en daar moet ik altijd even goed
over nadenken. Anders zou ik uw gezag in twijfel trekken en dat wil ik niet.De voorzitter:Heel goed.De heer Cramer (ChristenUnie):Het is in het licht van de begroting goed om de minister aan te spreken
over de verantwoordelijkheden van ProRail. Er zitten twee grote brokken in
de activiteiten van ProRail. Ten eerste is dat de verkeersregelaar, de politieagent
die op de kruising staat en zegt: jij eerst, jij niet. Ten
tweede is het de capaciteitsverdeling. Ik kan mij voorstellen dat de capaciteitsverdeling
veel meer de bedrijfsonafhankelijke tak is, terwijl de vraag "hoe houd ik
het spoor in bewegingen als er verstoringen zijn" dichterbij de organisatie
zelf zou kunnen worden geschoven.De voorzitter:Dat is wel vooruitlopend op. De minister.Minister Eurlings:Het zou kunnen, maar tegelijkertijd zijn er bij spoorverstoringen ook
heel veel andere partijen die een heel groot belang hebben. Laten wij afspreken
dat ik de plussen en minnen nadrukkelijk zal communiceren. Ik zeg tegen de
heer Cramer en ook tegen de heer Roemer dat wij die discussie snel, volgend
voorjaar, zullen hebben.Nu moet ik even mijn ribben tellen. De heer Koopmans vroeg naar de mogelijkheden
om 10 mln. voor grensoverschrijdend ov te financieren...De heer Koopmans (CDA):Nee, 20 mln. Dat was mijn tekst gisteren en vandaag en dat zal die morgen
ook zijn.Minister Eurlings:Het hangt even van de concrete plannen af. Ik heb u, de heer Cramer en
anderen heel positief bejegend op het punt van grensoverschrijdend openbaar
vervoer. Ik vind het een belangrijk punt. Het is ook precies zo'n punt dat
in het Haagse debat heel snel ondergesneeuwd raakt. Het is toch gek dat je
in deze tijd van wegzakkende grenzen met ons omringende landen een sterk vertakt
wegennetwerk ziet zonder grensposten, maar dat die grenzen voor het spoor
wel degelijk nog bestaan. Ik sta er positief tegenover. Als er goede plannen
zijn, wil ik die graag ondersteunen. Misschien kunt u in tweede termijn heel
concreet aangeven wat u van mij verwacht.De heer Koopmans (CDA):Wij zijn bezig met de voorbereiding van een amendement. Wij vinden wel
dat een regio moet cofinancieren. Misschien is daardoor het misverstand ontstaan
van 20 gedeeld in 10/10. Wij bedoelen dat het 20/20 moet worden, in totaal
40.Minister Eurlings:Ik denk dat dat inderdaad het misverstand is geweest. Ik wacht uw amendement
af. Als verantwoordelijk minister zeg ik u dat wij initiatieven voor grensoverschrijdend
ov toejuichen, mits wij ze goed kunnen financieren. Eerder heb ik een intentieverklaring
ondertekend voor grensoverschrijdend spoor van Eindhoven via Heerlen naar
Aken en van Eindhoven via Venlo naar Duitsland. U noemde ook AVANTIS. Ik sta
er positief tegenover, mits het goed wordt gefinancierd.De heer Vendrik vroeg naar de dekking van de 4,5 mld. voor het hoogfrequent
spoor en naar de vermogensconversie van de NS. Er is een belangrijke stap
gezet in de financiering van het hoogfrequent spoor. De desbetreffende planstudies
zijn in het MIRT opgenomen. Hierdoor kunnen wij al aan de slag. In de begroting
is aangegeven dat met de begroting voor 2009 de financiering van de spoorambities
is gedekt. De doctrine is bekend: geen planstudie voordat de financiering
er is. De garantie dat het er komt uit de genoemde potten, is helder. Bij
kasritmes zal Financiën bijspringen, hetgeen nog een extra garantie is.De eerste 2,5 mld. heb ik al concreet aangegeven. Voor de resterende 2
mld. is het essentieel dat de gesprekken met de NS over het superdividend,
de leenfaciliteit ProRail en de concessieprijs zijn afgerond. De afgelopen
periode is benut om met de NS een overeenkomst te bereiken over HSA. Wij hebben
afgesproken dat de Kamer hiervoor het akkoord moet geven. Nu wij overeenstemming
hebben met HSA verwacht ik goede voortgang te kunnen maken over het superdividend
en de concessieprijs. Zorgvuldigheid staat voorop. Financiën als aandeelhouder
en Verkeer en Waterstaat als concessieverlener zijn met de NS in nauw overleg.
De dekking is geregeld. Zodra de exacte invulling duidelijk is, zal ik de
Kamer daarover informeren.De heer Samsom vroeg naar de mogelijkheid om meer dan 4,5 mld. beschikbaar
te stellen voor zes intercity's en zes stoptreinen per uur in den brede. Ik
ben het heel erg eens met de manier waarop hij het zei: het gaat ons om de
inhoud en vervolgens bekijken wij wat ervoor nodig is. Er komen sowieso zes
intercity's. Wij gaan uit van vier stoptreinen, maar als er vraag naar is,
schalen wij op richting zes. Dat is de inhoud. Vervolgens is het de vraag
hoe wij dat gaan bereiken. Wij hadden die persconferentie. Het was heel bijzonder,
want er was geen oorlog op het spoor, maar NS, ProRail en de goederenvervoerders
stonden schouder aan schouder. Zij boden mij aan hoe zij dachten het met 4,5
mld. te kunnen doen. Deze vraag is daarbij nadrukkelijk aan de orde geweest.
Aad Veenman zei dat hij ervan overtuigd was dat het mogelijk is met 4,5 mld.
Ik heb daarbij gezegd dat wij de peilstok er insteken. Als blijkt dat het
niet kan, komen wij voor deze discussie te staan. De heer Samsom zegt: als
wij voor die zes intercity's en zes stoptreinen de markt hebben, dan moet
dat gerealiseerd worden. Als er extra middelen nodig zijn, dan vindt hij dat
die middelen gevonden moeten worden. Hij legde daarbij de link met het verruimen
van de horizon van het MIRT. Ik kan mij daar veel bij voorstellen, maar in
de planstudie wordt bezien of de marktontwikkelingen zodanig zijn, dat het
echt nodig is om nu al van zes intercity's en zes stoptreinen uit te gaan,
en of het exploitatietechnisch kan. Dan wordt ook duidelijk of het binnen
het gereserveerde budget kan. Als het niet kan, komen wij erover te spreken.De heer Samsom (PvdA):Er zit iets meer achter dan alleen de vraag. Het gaat inderdaad ook over
de dienstregeling. NS en ProRail zeggen dat een dienstregeling met zes intercity's
en zes stoptreinen intrinsiek makkelijker te onderhouden is dan een maatwerkregeling
met zes intercity's en vier stoptreinen. Dat hoort echt bij die afweging.
De lengte van de corridors heeft ook invloed op de marktvraag die daaruit
voortkomt. De taakomschrijving is helder. Het financiële plaatje moet
daaruit voortvloeien, en niet andersom.Minister Eurlings:Ik ben het met u eens, met één toevoeging. Het gaat niet
alleen om de lengte van de corridors. Zoekgebied is geen handig woord, maar
er is een serieuze intentie om het zoekgebied ruimer op te nemen. Ik zal ook
kijken naar het punt van de inpassing. Er hoort echter wel de marktvraag bij.
Het heeft geen zin om de Nederlandse Spoorwegen, die het exploitatietechnisch
zelf moeten rooien, met lege treinen te laten rijden. Dat gezegd hebbend:
als er ruimte blijkt voor 6/6, zullen wij kijken of wij het kunnen financieren.
Aad Veenman zei dat hij ervan overtuigd was dat het binnen 4,5 mld. kon, maar
wij hebben tegelijkertijd gezegd dat wij, als het niet kan,
de peilstok erin steken en verder kijken. Nu is het wel weer geen "klein bier",
dat is het nooit bij dit soort dingen, maar de heer Samsom maakt daar ook
de link met de door hem bepleite verruiming van de horizon van de Nota Mobiliteit.
Dat is echter een gesprek voor later. Laten wij nu eerst kijken of de 6/6
kan en zo ja, of het binnen de 4,5 mld. kan. Het eerste beeld was dat het
wel kan, maar dat zal bewaarheid moeten worden.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb een vraag over het superdividend. Ik begrijp van de minister dat
de planstudies onder handen zijn genomen en dat geld is geregeld. Ik begrijp
echter tegelijkertijd dat het overleg over hoe de 2 mld. precies geritseld
moet worden, nog gaande is. Daarmee is de 2 mld. niet zeker. Of staat de uitkomst
al vast?Minister Eurlings:Ik zou het woord "geritseld", ook richting mijn ambtgenoot van Financiën
en de mensen van de Nederlandse Spoorwegen, niet snel gebruiken. Het bedrag
is helder afgesproken en aangezien Financiën hierin ook een stevige rol
heeft, is nu vooral de vraag hoe wij het invullen. Wij willen er ook inhoudelijk
goed mee omgaan. Er is dus een goed gesprek met de Nederlandse Spoorwegen:
wat voor rating moet je houden, hoe ver kun je daarin gaan, wat kun je met
een doorgetrokken leenfaciliteit van ProRail, wat kan met een concessieprijs
en wat zeer zeker niet? De discussie is dus niet of wij de 2 mld. halen, maar
hoe wij de 2 mld. in een paar vlaaipunten indelen. Financiën zou Financiën
echter niet zijn als zij, zonder de zekerheid dat de 2 mld. er is, zou zeggen:
begin maar met de planstudies, maar als er kasritmeproblemen zijn, passen
wij bij.De voorzitter:De heer Vendrik, nog één maal.De heer Vendrik (GroenLinks):De politieke boodschap is dus: het spoor moet gewoon betalen voor het
spoor. Er zit niets anders op, die 2 mld. moet, linksom of rechtsom, op tafel
komen om de spoorambitie van deze minister te financieren. Is daarbij ook
betrokken wat de 2 mld. voor de NS en ProRail aan beperkingen met zich brengt
om bestaande investeringsprojecten onder handen te nemen? Je kunt toch niet
zomaar 2 mld. uit een staatsbedrijf halen?Minister Eurlings:Dat zeg ik dus juist. Daarom doen wij het zorgvuldig. Je hebt het dan
over de rating die een bedrijf moet houden in de toekomst, heeft men voldoende
ruimte om te investeren en te kunnen doorgroeien? Welk vet kan van de botten
af en waar moet je daarmee ophouden? Wij doen dat in alle rust. Het was eerder
onze intentie om het misschien een maandje sneller te doen. Dan hadden wij
misschien nu al ongeveer de koekpunten verdeeld, of iets sneller. Nu kan het
volgend voorjaar worden. De heer Vendrik zal toch met mij begrijpen –
hij zit ook vaak in andere debatten – dat er bij Financiën de laatste
maanden ook nog wel iets anders aan de hand was. Er is nu ook duidelijkheid
rond de HSA, onder premisse van de goedkeuring van de Kamer. Ik denk dat wij
de verdeling in de drie taartpunten de komende maanden moeten rond krijgen.De voorzitter:Oké. De heer Roemer.Minister Eurlings:Ik heb nog één opmerking. De heer Vendrik zegt dat spoor
spoor financiert. Het is fantastisch dat de NS zo lucratief is dat er zo veel
extra vet op de botten zit. Dat is een compliment aan de organisatie. Bovendien
ziet de heer Vendrik aan Schiphol dat het helemaal niet vanzelfsprekend is
dat geld uit de mobiliteitssector bij een superdividend ook weer in de mobiliteitssector
terugkomt. Ik vind het dus nogal wat en ik ben er erg content mee dat dit
zo geregeld is.De voorzitter:De heer Roemer.De heer Roemer (SP):De heer Samsom had een aantal ideeën om zaken op het spoor verder
te verbeteren. De eerste zin van de reactie van de minister was erg hoopgevend.
Hij zei namelijk dat het om de inhoud gaat en dat wij dan gaan bekijken hoe
wij het kunnen bereiken. Waarom doet hij dat niet als de SP voorstellen doet?
Wij hebben een heel boekwerk aan voorstellen gedaan en bijna zijn eerste zin
op schrift is: ja, maar wij moeten het ook nog allemaal gaan betalen. Waarom
maakt hij verschil tussen een coalitiepartij en een oppositiepartij? Ik geloof
niet dat dat zijn aard is.Minister Eurlings:Ik heb de beantwoording hier even niet voorhanden, maar volgens mij heb
ik ongeveer richting de helft van mijn antwoord een behoorlijk compliment
gegeven voor tal van goede dingen die in het plan zitten. Het verschil is
dat de heer Samsom uitgaat van de doelstelling van zes intercity's en als
het even kan zes stoptreinen per uur op de corridors. U noemt daar tal van
andere zaken bij, maar dan kom je niet alleen op een ander doel, maar ook
op een ander kostenplaatje uit. Komen wij er met die 4,5 mld.? Wij denken
dat dat mogelijk moet zijn, maar de heer Samsom vindt het doel belangrijker
dan de middelen, iets dat ik met hem eens ben.De heer Roemer (SP):Dat is een verschil dat er niet is. Wilt u eerst naar de inhoud van onze
voorstellen kijken? Daarna kunnen wij kijken of er financiële mogelijkheden
zijn om ze te realiseren. Natuurlijk heeft alles te maken met het doen van
politieke keuzes.Minister Eurlings:Wij hebben dat serieus proberen te doen, zij het dat de tijd tussen de
indiening van de voorstellen en nu niet groot is. Als u vindt dat bepaalde
punten niet goed aan de orde zijn geweest, schrijf dan even een briefje, dan
ga ik daar graag op in. U zegt dat er geld bij wegen kan worden weggehaald
en naar het ov kan worden doorgesluisd, maar dat doen wij niet. Wij doen veel
extra voor het ov en ook voor wegen, maar wij gaan niet het één
laten lijden onder het ander. Dat is een principieel verschil van inzicht.De voorzitter:Als de eventuele opmerkingen van de SP-fractie ondershands worden aangeboden,
kan de minister misschien toezeggen dat hij daarop in tweede termijn terugkomt.Minister Eurlings:De tweede termijn is ook nog vanavond. Misschien is het beter dat ik iets
langer de tijd neem, anders kom ik weer met eenzelfde soort antwoord.De voorzitter:Ik stel voor dat wij het voorlopig zo afspreken. Ik ben
overigens het debat begonnen met de vaststelling dat wij om half twaalf afsluiten,
dus dat zien wij dan vanavond wel.Minister Eurlings:De heer Roemer vroeg mijn reactie op het spoorplan van de SP. Ik heb veel
waardering voor het feit dat de SP een gedreven visie op het spoor heeft gepresenteerd.
Ik deel de gedachte daarachter: aantrekkelijker treinvervoer voor steeds meer
mensen en goederen, maar het moet wel haalbaar en betaalbaar zijn. De eerste
erg ruwe schatting is dat de plannen tussen de 10 en 15 mld. extra kunnen
kosten tussen 2009 en 2020. Daarbij kiest de SP voor het investeren in consumptieve
bestedingen in de vorm van lagere tarieven, terwijl de keuze van achtereenvolgende
regeringen is geweest dat wordt geïnvesteerd in kwaliteit en infrastructuur.
Deze beide zijn hard nodig om de trein aantrekkelijk te maken voor steeds
meer mensen.Ook van de heer Cramer ontving ik een uitgewerkte notitie onder de titel
"Nieuwe stations, nieuwe passagiers".De heer Roemer (SP):U gebruikt alleen maar een prijsprikkel als u dingen duurder kunt maken.Minister Eurlings:Nee, maar wij kunnen een euro maar één keer uitgeven. Wij
zitten dit jaar op een groei van meer dan 5% van het treinvervoer,
dit ondanks het feit dat ov niet gratis is. Ov is overigens nooit gratis:
ook in Hasselt betaalt de belastingbetaler het ov. De belangrijkste uitdaging
is hoe wij überhaupt die toestroom aan mensen nog een plaats in de trein
kunnen bieden. Als de treinen nu al nokvol zitten en je stopt het geld niet
in nieuw materieel, maar in lagere tarieven, wordt de aanzuigende werking
nog groter, waardoor je de mensen helemaal niet meer kunt accommoderen. Dat
is een keuze die wij moeten maken, omdat wij qua budgettaire kaders anders
zitten dan u dat vanuit uw positie ziet.De heer Roemer (SP):Dat is echt een non-argument. Wij hebben er daarom juist voor gekozen
om het buiten de spits te doen. Dan is er ruimte genoeg en die willen wij
graag vullen. Volgens mij wil de minister dat ook.Minister Eurlings:Ja, maar ook dat kost heel veel geld. Als je ziet hoeveel reizigers erbij
komen en hoe het product wordt gewaardeerd, zetten wij ons geld liever in
voor meer treinen en metroachtige frequenties. Dan hoef je niet meer te wachten
op de trein, maar komt er om de vijf minuten een trein langs. Dat vinden wij
een klantvriendelijk product. Ik vind het op zich trouwens wel charmant dat
de heer Roemer het belang van een prijsprikkel op die manier waardeert. Het
interruptiedebat met de heer Samsom was wat dat betreft interessant. Dat is
net wat mij met de auto willen doen.De heer Roemer (SP):Ja, om het duurder te maken.Minister Eurlings:Nee, want als het duurder wordt in de spits, wordt het goedkoper buiten
de spits. Zo stimuleer je mensen om op een andere tijd te gaan reizen.De voorzitter:Ik stel voor dat wij teruggaan naar het spoor; dat was tenslotte het onderwerp.Minister Eurlings:Jazeker, het spoor. Wij komen hier later nog op terug.Onder de titel Nieuwe stations en nieuwe passagiers heeft de heer Cramer
een uitgebreide notitie bij ons ingediend. Ik bedank de heer Cramer daarvoor.
De ChristenUnie maakt zich als vanouds sterk voor de opening van nieuwe stations.
Ik heb vorig jaar tegen de heer Anker, die toen de heer Cramer verving, gezegd
dat wij dit steunen en in die lijn met de ChristenUnie-fractie willen doorgaan.
Het is een belangrijk thema. Wij hebben voor de stations Maarheeze en Sassenheim
de financiering rond gemaakt. In het programma Hoogfrequent Spoor zijn enkele
wensen voor nieuwe stations in de planstudies meegenomen, bijvoorbeeld Schiedam
Kethel. Ik zal de notitie goed bestuderen, ik kom met een doorwrochte reactie
en ik zie ernaar uit om daar later met de heer Cramer over van gedachten te
wisselen.Dan kom ik bij mijn vierde blok: Schoon en Zuinig.De heer Koopmans (CDA):Voorzitter, staat u mij toe om over het voorvorige blok een vraag te stellen?De voorzitter:Nou...De heer Koopmans (CDA):Dank u.De voorzitter:Ja, dat doet u handig. Stelt u uw vraag heel kort. Als de minister het
antwoord niet paraat heeft, stel ik voor dat hij de vraag in tweede termijn
beantwoordt.De heer Koopmans (CDA):Het gaat over de opmerking van de minister over de N35. Vorig jaar hebben
wij daar namelijk ook over gesproken. Ik heb een beetje het gevoel dat wij
aan het terugploegen zijn. Over het deel waar burgemeester Kobes woont –
de minister kent dat wel – heeft de minister vorig jaar gezegd dat hij
de ontbrekende 6 mln. zou regelen. Als hij zijn tekst nu eens zou willen beginnen
met "ik regel die 6 mln. zoals ik vorig jaar heb beloofd en ga met de regio
aan de slag om te bekijken hoe wij het ontbrekende deel ... ". Hij mag van
mij daar verder de formulering gebruiken die hij zojuist gebruikte, maar ik
laat dat aan de onderhandelingen over.Minister Eurlings:Ik moet even terug naar het bestuurlijk overleg. Volgens mij was de regio
tevreden met de afspraken die wij gemaakt hebben. Ik kom daar in tweede termijn
op terug. Ik zeg er nogmaals bij: waardeert u de opmerking die ik maak dat
als blijkt dat door de aanzuigende werking ook voor dat gedeelte meer nodig
is, wij in het voorjaarsoverleg 2009 bereid zijn om daar afspraken over te
maken, maar wel op basis van een fiftyfiftyregeling. Dat is over een paar
maanden.De voorzitter:Nee mijnheer Koopmans, wij gaan dat debat hier nu niet overdoen. De minister
heeft toegezegd dat hij er in tweede termijn op terugkomt. Het woord is aan
de heer Cramer.De heer Cramer (ChristenUnie):Hoewel ik goed heb geluisterd, heb ik misschien even gemist of de minister
teruggekomen is op het spoorwerk. Ik heb namelijk het idee dat het bij de
schriftelijke beantwoording gebleven is. Daar heb ik echter wel twee vragen
over. Ten eerste heb ik gemist hoe het zit met de Taakgroep onnodig nacht-
en weekendwerk; dit heb ik in eerste termijn wel aangesneden. De minister
zou daar nog een reactie op geven. Dat mag van mij overigens ook in tweede
termijn. Ten tweede heb ik opgemerkt dat op dit moment projecten onvoldoende
in de markt gezet worden door ProRail. De minister zegt dat hij ProRail daarop
heeft aangesproken. Ik zou hem echter willen vragen of er een planning op
korte termijn mogelijk is van wat er in de markt gezet gaat worden. Ik krijg
zeer dringende signalen uit de spoorsector dat dit onvoldoende gebeurt en
dat mensen ontslagen moeten gaan worden omdat er onvoldoende werk is bij de
bedrijven. In het licht van de discussie over de teloorgang van bedrijven
in het kader van de recessie lijkt mij dit een heel verkeerd signaal.Minister Eurlings:Ik snap het punt van de heer Cramer. Is het goed als ik over deze twee
onderwerpen later schriftelijk bericht, voor zover het niet in tweede termijn
afdoende beantwoord kan worden? Ik kijk wat ik kan aanleveren en als dat niet
voldoende is, zal ik daar binnenkort schriftelijk op terugkomen.De heer Samsom (PvdA):Aan het begin van de termijn van de minister spraken wij vrij lang over
de mogelijke versnelde investeringen in het kader van de kredietcrisis en
de recessie. In mijn termijn heb ik daaraan, al was het alleen om de balans
goed te bewaren, drie specifieke spoorinvesteringen toegevoegd. Ik wil niet
vooruitlopen op de mogelijke beslissing of wij aan die versnelde investeringsimpuls
beginnen, maar ik wil wel graag van de minister horen of de drie projecten
die ik had voorgesteld – de vier sporen bij Geldermalsen, de boog bij
Deventer en het station van Utrecht – in principe zouden kwalificeren.
Zijn zij snel uitvoerbaar? Zijn het projecten die wij sowieso moeten doen
in het kader van hoogfrequent spoorvervoer?Minister Eurlings:Ik wil deze projecten graag in de analyse meenemen en de Kamer er later
over berichten, want ik kan nu onmogelijk zeggen of dat kan. Zij zijn genoteerd.
Als er meer pecunia komen, zal ik ze meenemen in de analyse van wat wij kunnen
versnellen.De heer Roemer (SP):In eerste termijn heeft mijn fractie gevraagd of de minister meer haast
wil maken met het beveiligingssysteem ERTMS, waardoor treinen dichter achter
elkaar kunnen rijden, wat een enorm voordeel is voor de capaciteit. In de
reactie van de minister staan een paar dingen die ik echt niet begrijp. Ik
hoop in ieder geval dat de afspraak met de spoorsector heel snel is. Waarom
blijft de minister zo krampachtig wachten om echte slagen te maken? In zijn
beantwoording zegt hij dat dit komt doordat wij nog niet precies weten welk
systeem wij willen hebben. Dat is hetzelfde als zeggen dat je nog niet weet
welke versie van Windows je gaat kopen en dat je daarom maar helemaal geen
computer koopt. De minister kan al met de hardware beginnen. Dat is heel simpel.
Wij kunnen de eerste afspraken daarover al meteen maken. Daarnaast draait
het ERTMS al. Er zijn bedrijven die het systeem goed leveren. Bij de hsl en
de Betuweroute hebben wij daarmee goede ervaringen. Wij hoeven dat niet op
de lange baan te schuiven, want dat gaat alleen maar extra geld kosten. Wanneer
ziet de minister nu eens in dat dit kansen zijn? Wanneer kan hij ons toezeggen,
op korte termijn echte afspraken te maken?Minister Eurlings:De heer Roemer zou eens met Bill Gates moeten praten over hoe Windows
Vista hem bevalt. Heel veel mensen zijn naarstig op zoek naar een computer
die nog XP levert. Nu heb je bij computers een heel gemakkelijke oplossing
en die heet Apple. Die is er helaas bij de treinen niet. Maar goed, dat is
mijn hobby; ik houd niet van Windows.Het punt bij het ERTMS is het volgende. Sommige bedrijven hebben het onder
controle, maar er zijn verschillende versies en die lopen allemaal door elkaar
heen. Daarom wordt in Europa gewerkt aan een nieuwe versie. Daarna komt er
weer een vervolgversie. Daarbij hebben wij in het kader van de HSA met elkaar
gesproken over hoe ontzettend moeizaam het is om een eerste personenlijn operationeel
te krijgen. Als wij in het ene debat grote technische problemen zien –
en die zijn echt heel groot, want het ene ERTMS is dus het andere niet –
vind ik het helemaal niet zo gek dat wij in het andere debat een beetje rustig
aan doen. Laten wij er eerst voor zorgen dat het systeem uitgekristalliseerd
is voordat wij er alles op inzetten. De heer Roemer heeft gelijk dat dit het
systeem van de toekomst is, maar over de zeer nabije toekomst ben ik het laatste
jaar iets realistischer geworden.De heer Roemer (SP):Ik vroeg de minister of hij in ieder geval bereid is om alvast met de
hardware te beginnen. Laten wij daar de boel gewoon op scherp houden. De minister
suggereert dat het softwaresysteem vreselijk lang op zich zal laten wachten.
Daar geloof ik niet in. Ook de sector gelooft daar niet in. Met het hardwaresysteem
kunnen wij nu al beginnen. Wij kunnen nu slagen maken. Dat scheelt ons straks
zo veel in capaciteit. Het scheelt ons honderden miljoenen die wij minder
hoeven uit te geven aan het spoor, omdat wij de capaciteit op die manier fors
kunnen vergroten. Waarom duikt de minister er niet wat dieper in?Minister Eurlings:Ten eerste heb ik eerder gezegd dat wij op het vlak van ERTMS volgens
Europa akelig vooroplopen. Wij zijn een van de drie koplopers. Ten tweede
is het ERTMS het ERTMS niet. Er zijn heel veel technische problemen. Ten derde
moet de Kamer een beetje consequent zijn. Toen wij voorstelden om een van
de corridors naar 160 km/u te brengen met ons ERTMS, zei de Kamer in overgrote
meerderheid: alsjeblieft niet, wij willen een oud systeem want dan hebben
wij voor veel minder geld op vier corridors het effect van 160. Het is op
dit moment hartstikke duur – het is niet goedkoop – en het is
technisch niet uitgehard. Wat betekent dat? Als ik het nu in de baan zou leggen,
loop ik het risico dat de standaard over twee jaar veranderd is en dat ik
weer een probleem heb om het systeem te laten communiceren met datgene wat
op de rails rijdt. Leidt dat bij mij tot negativisme? Helemaal niet. Ik heb
recent, een paar weken terug, met de Kamer een procesafspraak gemaakt dat
wij er later nader op terugkomen als dingen wat meer in beeld zijn. Gelet
op de grote complicaties, vind ik het goed om heel even te kijken hoe de discussie
in Brussel verdergaat.De voorzitter:Mag ik de leden en de minister vragen om hun vragen en antwoorden kort
te houden? Anders gaan wij wel heel ver de tijd in.De heer Vendrik (GroenLinks):De minister zegde zojuist op verzoek van de heer Samsom
toe, in het kader van de mogelijke versnelling van infrastructuurprojecten
daarbij drie spoortrajecten te betrekken. Wil hij in dezelfde oefening het
spoortraject Almere-Utrecht-Breda opnemen en de Kamer daarover rapporteren?Minister Eurlings:Het versnellen van wat al is besloten, is nog even iets anders dan het
nemen van nieuwe beslissingen. Bij nieuwe beslissingen moet alles worden afgewogen.
Wij hebben afgesproken om een quickscan uit te voeren voor Almere-Utrecht
om snel alle plussen en minnen op een rij te zetten. Dit hangt echter ook
samen met de keuzes die in Almere worden gemaakt: in welke richting ontwikkelt
het nieuwe Almere zich? Verder spelen de discussies over de IJmeerverbinding.
Het moet in dat grotere verhaal worden gezien. Het zou gek zijn om zo'n besluit
vanwege de economische crisis niet meer in den brede af te wegen. Het hangt
nauw samen met de bredere ruimtelijke ordening in dat gedeelte van Flevoland.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb begrepen dat men er in de desbetreffende regio's klaar voor is.
Ik ken deze minister – dat is een positieve kwaliteit – als iemand
die wil doorpakken. Dit is een ideetje daarvoor.Minister Eurlings:Ik ken geen enkele regio waar men niet klaar is voor grote nieuwe projecten.
Het is eerder de politiek die er minder klaar voor is. Ik kom nu niet weer
terug op de spoedwet, maar op heel veel vlakken is men in het land klaar voor
actie.De heer Van der Ham (D66):Dit is volgens mij een beetje het kopje "spoor overig". De minister heeft
mijn vraag over de Europese hogesnelheidslijnen schriftelijk beantwoord. Het
is positief dat steeds meer luchtvaartmaatschappijen zich bezighouden met
het hogesnelheids­netwerk. De minister is niet ingegaan op mijn vraag
naar de kansen die daar liggen voor Nederland. Hij is wel ingegaan op de Zuiderzeelijn.
Wij waren tegen de aanleg daarvan, vooral omdat de verbinding niet werd doorgetrokken
naar Duitsland. Stel dat er, juist door de ontwikkelingen in de markt, toch
interesse ontstaat. Houdt de minister een lijntje met Duitsland om daarop
in te spelen? Hoe geeft hij dat vorm? Welke andere kansen zijn er voor Nederland
in zo'n vergevorderd hogesnelheidsnetwerk?Minister Eurlings:Wij houden de lijnen met onze oosterburen altijd open. Dat heb ik ook
gezegd toen wij dat moeilijke debat hadden over de Zuiderzeelijn. Ook toen
zei u wat u nu zegt, en daar had u gelijk in. Wij volgden daarin dezelfde
lijn. Daarbij wil ik wel een knip maken. Enerzijds gaan luchtvaartmaatschappijen
steeds meer met de rails doen. Het gaat daarbij niet alleen om "snelle rails"
maar ook om "luxe rails". De behandeling moet toch een beetje hetzelfde voelen
als in het vliegtuig.De heer Vendrik (GroenLinks):Ryan Air.Minister Eurlings:Ryan Air had ik daarbij niet in gedachten. Anderzijds worden miljarden
geïnvesteerd in nieuwe rails, wat majeure beslissingen zijn. Internationale
verbindingen kunnen je ook upgraden op andere manieren, bijvoorbeeld via materieel
en frequentie. De lijnen met Duitsland houden wij dus open. Daar is echter
op dit moment geen intentie om de lijn vanaf Hamburg en Bremen door te trekken.
Het zou anders zijn als Duitsland daarin wilde investeren en er een hoofdcorridor
van maakte. Nu dat (nog) niet zo is, kunnen wij zaken misschien op een andere
manier bevorderen.De heer Van der Ham (D66):Ik vroeg of er nog enigszins contact over is. In de schriftelijke beantwoording
staat: daar spreken wij niet meer over. Het lijkt mij goed om het toch eens
in de zoveel tijd naar voren te brengen: goh, hoe staan jullie daar nu in?Minister Eurlings:Natuurlijk, maar in zo'n schriftelijk antwoord wil ik niet de verkeerde
verwachtingen wekken. Bij die moeilijke beslissing heb ik destijds Berlijn
zeer bevraagd. Het antwoord was: de komende tijd können Sie das vergessen.
Dat was slecht Duits. Het zat er gewoon niet in. Ik wil voorkomen dat ik het
beeld creëer dat het nu wel gaat gebeuren, maar natuurlijk houden wij
de lijn open.De voorzitter:Mijnheer Cramer, ik zie u weer staan. Het lijkt mij niet dat wij vragen
gaan herhalen.De heer Cramer (ChristenUnie):U mag mij veel verwijten, maar u kunt mij er niet op betrappen dat ik
hier steeds terugkom om vragen te herhalenDe voorzitter:Wij hoeven hierover niet in discussie te gaan, maar ik maak u geen verwijten.De heer Cramer (ChristenUnie):Ik kom niet terug op zaken. Ik heb mij terughoudend opgesteld tijdens
het debat omdat ik eerst wilde weten of alle antwoorden zouden worden gegeven.
Ik hoop dat u mij aan het eind nu de ruimte geeft om een punt helder te krijgen.Ik reageer op wat de minister zegt over het ERMTS: de techniek is niet
uitgehard. Er valt veel over te zeggen, maar de afgelopen jaren hebben wij
wel helderheid gekregen over dezelfde versie. Kijk naar de hsl-zuid. De minister
kan dus in de opdrachtverlening aangeven wat de eisen zijn en het kader waarbinnen
ERTMS wel degelijk kan functioneren. Dat is wat ik nu mis in het debat en
wat wij wel nodig hebben indachtig eerder aangenomen moties in deze Kamer
over de systeemsprong naar ERTMS.Minister Eurlings:Dat ben ik wel met u eens, mijnheer Cramer. Ik vroeg er aandacht voor
dat er nog steeds heel veel wisselende panelen zijn in Brussel op dit vlak.
Toen ik met de heer Navarri van Bombardier sprak, zei hij mij dat de ene versie
de andere niet is, dat de ene niet met de andere kan communiceren. Dat is
dus echt een probleem. Dat is een van de redenen dat Bombardier het nog niet
kan brengen tot een standaard waarmee echt kan worden gereden. Het kan gebeuren
dat wij nu op één versie inzetten, maar dat er vervolgens in
Europa vervolgversies komen waardoor wij toch weer achter de feiten aanlopen.
Daarom stelde ik voor om nog heel even te kijken – het gaat nu allemaal
vrij snel – wat er de komende tijd gaat gebeuren. Laten wij ervoor zorgen
dat wij de hogesnelheidslijn aan het rijden hebben. Vervolgens kunnen wij
kijken wat de stand van zaken met betrekking tot ERTMS is.Mijn laatste grote blok betreft Schoon en Zuinig. Als minister van Verkeer
en Waterstaat voel ik mij als vanzelfsprekend ten volle medeverantwoordelijk
voor milieudoelstellingen van dit kabinet. Ik realiseer mij ook dat er veel
moet gebeuren. In de afgelopen twintig jaar is de groei met het autoverkeer
gepaard gegaan met een evenredige groei van de CO2-uitstoot. Auto's
worden schoner – ik heb fijnstof genoemd – maar met steeds meer
auto's op de weg neemt de CO2-uitstoot niet af. Wij zijn er wel
in geslaagd de totale uitstoot van stikstof en fijnstof in het autoverkeer
sinds 1985 met 55% respectievelijk 60% te verminderen. Ik zei
u dat er 67% meer verkeer is. Tegelijkertijd is er 60% minder
fijnstof. Dat komt niet door het beknellen van de mobiliteit, maar door innovatie.Een lichtpuntje is de toenemende populariteit van hybrides, in de straat
van de heer Samsom en verder. Het afgelopen jaar is de vraag hiernaar verviervoudigd.
Nog niet iedere Alfarijder is overigens overtuigd. Ook auto's uit het zuinige
A- en B-segment krijgen een steeds sterkere marktpositie. Daaruit blijkt maar
weer dat de consument zelf uiteindelijk aan de knoppen van milieu en klimaat
zit. Kiest de consument voor schonere en zuinigere alternatieven, werkt hij
of zij echt concreet mee aan een beter milieu?De regering probeert de consument daarbij een zet in de rug te geven.
Maatregelen om rijden schoner en zuiniger te maken, zijn in het beleid ingebed.
In noem de vergroeningsmaatregelen in het Belastingplan 2009, waaronder de
extra verlaagde bijtellingscategorie van 20% voor schone auto's van
de zaak. Ik noem de inspanning op het gebied van mobiliteitsmanagement. Samen
met regio's en bedrijven verminderen wij het autogebruik in de spits. Daar
werken wij hard aan, onder meer door het verbeteren van fietsroutes en busverbindingen
en het bevorderen van telewerken. Daarvoor is in totaal 152 mln. beschikbaar
vanuit de mobiliteitsaanpak. Ik noem ook het innovatieprogramma Duurzame Logistiek
dat wij samen met ondernemersorganisaties en milieuorganisaties uitvoeren.
Ik noem Anders Betalen voor Mobiliteit.Wij werken toe naar een systeem dat mensen beloont die schoner, zuiniger
en bewuster rijden. Zij betalen immers minder. Schattingen geven aan dat de
kilometerprijs sowieso leidt tot een reductie van 16% tot 20%
voor de verschillende emissies ten opzichte van de referentiesituatie. Op
dit moment onderzoek ik verschillende scenario's. Over de uitkomst daarvan
zal ik de Kamer vanzelfsprekend berichten. De heer Vendrik vroeg om de nagestreefde
milieuwinst van de kilometerprijs op te nemen in de wet. Ik ben daar geen
voorstander van omdat het niet past om in een dergelijke wet milieudoelen
op te nemen. Ik kan mij wel voorstellen dat in de memorie van toelichting
een nadrukkelijke indicatie wordt gegeven van de milieueffecten.Met de heer Van der Ham en de heer Vendrik ben ik van mening dat de ontwikkeling
van elektrische auto's ruim baan verdient. Ik bezie samen met de industrie
hoe wij de ontwikkeling van elektrische auto's in een stroomversnelling kunnen
brengen. Dat doen wij in breed verband, want ook de elektriciteitsbedrijven,
universiteiten, TNO en ECN hebben een rol te spelen en pakken die rol gelukkig
ook actief op. Voor het programma onder de naam De auto van de toekomst heb
ik inmiddels tientallen miljoenen euro's beschikbaar. Concreet wil ik samen
met een aantal regio's komen tot proeftuinen voor elektrisch vervoer. Daarin
kunnen wij ervaringen opdoen, kunnen wij leren van de praktijk. Dat helpt
ons bij het voorbereiden van een grootschalige marktintroductie vanaf, let
wel, 2011.Ons overkoepelende doel is om in 2020 de CO2-uitstoot van de
verkeers- en vervoerssector teruggebracht te hebben tot maximaal 30 tot 34
megaton. Dat is flink minder dan vandaag de dag en ook minder dan de verwachte
trendgroei in 2020. Het is een ambitieus doel. Het zal dan ook bijzonder veel
inspanning vergen om dat te behalen. Bij het formuleren van onze doelen gingen
wij namelijk uit van de strenge normen op Europees gebied, strenge normen
op het gebied van het bronbeleid en bijmenging van een bepaald percentage
aan biobrandstoffen. Zoals u weet, hebben wij het bijmengingspercentage enigszins
verlaagd vanwege zorgen over de effectiviteit en de duurzaamheid van de eerste
generatie biobrandstoffen. Dat milieuargument maakt het helaas niet eenvoudiger
om onze CO2-doelstellingen te realiseren. Dan zit het ene milieuargument
in dit verband het andere terecht in de weg. Wij zullen alle zeilen moeten
bijzetten. Daarom zijn wij daarmee volop aan de slag. Daarbij volgen wij de
zojuist door mij geschetste lijnen. Fatalisme helpt ons niet verder, maar
wel hard werken en de vinger stevig aan de pols houden. Het is goed om bij
de tussenevaluatie in 2010 te bezien of nadere maatregelen nodig zijn. Mede
namens de minister van VROM, heb ik dat in mijn schrijven van gisteren gemeld.
Ik ga de mobiliteit in ieder geval niet afknellen. Zeker in deze economisch
moeilijke tijden waarin bedrijven, zelfstandigen en werknemers nogal wat voor
hun kiezen krijgen, zou dat namelijk precies het tegengestelde zijn van wat
dit land zo hard nodig heeft.Daarmee ben ik aan het eind gekomen van mijn betoog in eerste termijn.De voorzitter:Ik dank de minister. Ik zie dat er nog twee woordmeldingen zijn. De heer
Vendrik krijgt eerst het woord.De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter, staat u mij toe om twee vragen in een interruptie te stellen
naar aanleiding van de brief van gisteren en de antwoorden van vanochtend?De voorzitter:Zeker, ga uw gang.De heer Vendrik (GroenLinks):In de brief van gisteren lees ik op pagina 2 in de vierde alinea de volgende
zin: "De minister van VROM heeft de Kamer toegezegd om in april 2009 een completer
beeld van de stand van zaken te geven over het werkprogramma Schoon en Zuinig."
Dat snap ik. "Tegen die tijd zal ook de besluitvorming over enkele belangrijke
onderdelen in het maatregelenpakket voor de sector verkeer verder zijn, in
het bijzonder die met betrekking tot biobrandstoffen en de CO2-emissienormen
voor personenauto's." Het laatste snap ik niet, want volgens mij is afgelopen
maandagavond door de EU een besluit over de CO2-emissienormen genomen.
Helaas heb ik zowel van de minister van VROM als van deze minister begrepen
dat Nederland zich neerlegt bij een versoepeling van CO2-emissienormen
voor personenauto's. Dus, wat betekent de door mij geciteerde passage in de
brief van gisterenochtend?Minister Eurlings:Die passage betekent dat wij sowieso in 2010 breed zullen evalueren en
dat de minister van VROM heeft toegezegd om de voortgang met de Kamer in 2009
te bespreken. Het laatste punt dat de heer Vendrik aanhaalt, zou zo maar kunnen
betekenen dat die brief op dat punt niet meer actueel is. Het komt in deze
drukke tijd immers voor dat een brief van het ene ministerie naar het andere
gaat en vervolgens teruggaat. Daarover doet hij twee of drie dagen en dan
is de inhoud niet meer op alle punten actueel.De heer Vendrik (GroenLinks):Dat is buitengewoon jammer. Ik had zo gehoopt dat ik daaruit kon opmaken
dat er een pittige toezegging werd gedaan. Nu vrees ik dat het een foutje
is. Mocht het anders zijn, dan hoor ik dat graag nog van de minister. Misschien
is het mogelijk om daarop in tweede termijn in te gaan? Tot nader order ga
ik ervan uit dat dit een omissie is.Minister Eurlings:Vanuit de boezem van mijn collega van VROM – als ik dat zo mag zeggen –
heb ik begrepen dat zij het niet een begaanbaar pad vindt om de EU weer tot
een ander besluit te brengen. U weet dat zowel zij in de Milieuraad als ik
in de Transportraad er altijd het meest hard aan trekt. Wij zijn de partij
die verder wil gaan in plaats van minder ver. Wij zijn hét "voorloopland"
bij uitstek en willen dat ook echt zijn. Ik verontschuldig mij bij u voor
het feit dat ik de laatste tijd weinig tijd heb gehad. Ik kan nu dan ook moeilijk
zien wat haar beweegredenen precies zijn en waarom zij met haar inschatting
op grond van de vergadering van de Milieuraad tot die conclusie is gekomen.
Ik denk dat u dat debat beter met haar kunt voeren, want zij heeft van het
begin tot het eind bij die vergadering gezeten.De voorzitter:Uw tweede vraag, mijnheer Vendrik.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik zou mij kunnen voorstellen dat het kabinet Barroso gaat steunen. Ook
zou ik mij kunnen voorstellen dat het met Barroso tegen Duitsland zegt dat
het mogelijk is om steun te verlenen aan de Duitse auto-industrie, mits er
superzuinig wordt geproduceerd. Dan zou de emissienorm die nu is versoepeld,
als het ware via die route terug op tafel komen. Dat zou deze minister ook
helpen bij het behalen van zijn scherpe CO2-emissienormen. Ik hoop
dat dit nog in de boezem van het kabinet besproken wordt en dat wij daarop
volgende week een positieve reactie krijgen. Die vraag komt wat ons betreft
terug. Ik begrijp dat het lastig is voor de minister om nu "even" toezeggingen
te doen.Ik stel nu de andere vraag. Die heeft betrekking op het antwoord op mijn
vraag wat de minister in de antwoorden op de schriftelijke vragen in het kader
van de begroting bedoelde met de streefwaarde voor minder CO2.
Dat zou een streefwaarde zijn zonder directe gevolgen. Ik begrijp dat antwoord
niet goed. De tekst van het desbetreffende antwoord van de minister snap ik
niet goed, maar de minister zegt onder andere: "Binnen het kabinet is op basis
van deze resultaatsverplichting voor diverse sectoren een streefwaarde vastgesteld."
Bij die resultaatsverplichting wordt verwezen naar Kyoto. Dat is 2012. Ik
wilde het eigenlijk hebben over 2020 en wat het kabinet zichzelf heeft opgelegd.
Allereerst wil ik dus weten hoe het daarmee zit. Daarnaast vraag ik het volgend.
Er is dus een resultaatsverplichting van het kabinet, en vervolgens zijn er
streefwaarden voor diverse sectoren. Als je een landelijke resultaatsverplichting
hebt, heb je echter ook een sectorale resultaatsverplichting en niet een streefwaarde.
Hoe zit dat?Minister Eurlings:Het kabinet wil gewoon resultaten behalen. Daar gaat het voor. Vervolgens
is er interdepartementaal een zekere flexibiliteit. Als de heer Vendrik de
stukken van vorig jaar op zich laat inwerken, weet hij dat voor ons de biobrandstoffen
en het bronbeleid heel belangrijke punten waren. Daarbij valt het dus wat
tegen. Tegelijkertijd lijken er grote potentiële meevallers te zijn.
Alleen al door het feit dat wij in de brief van eind mei over het Belastingplan
in relatie tot de kilometerbeprijzing hebben gekozen voor 100% afbouw
van het bpm in plaats van 25%, waarmee in 2007 nog was gerekend, is
een extra CO2-reductie van circa één megaton mogelijk.
Dat is een plus. De plussen en de minnen zet je tegenover elkaar. Ik heb de
notulen teruggelezen van de vergadering – ik meen de begrotingsbehandeling –
die de Kamer recent met de collega van VROM heeft gehad. Zij heeft gezegd:
als het ergens tegenvalt, is het allereerst aan het ministerie zelf om ervoor
te zorgen dat het ergens anders meevalt. Er is echter ook altijd nog een klein
stukje flexibiliteit om te bekijken hoe de ene sector eruit komt en hoe de
andere. Wij hebben geen reden om eraan te twijfelen dat wij het kunnen halen.
Het een valt mee, het ander valt tegen. Sommige potentiële en substantiële
effecten moeten nog worden doorgevoerd en doorgerekend. Wij zijn daarin partners
met VROM en wij werken daaraan constructief samen.De heer Vendrik (GroenLinks):Dan neem ik even een kleine stresstest over deze benadering af. Met de
biobrandstoffen valt het tegen. Volgens de voorlopige taxatie kost dat deze
minister ongeveer een halve megaton CO2. Is dan de afspraak dat
hij dat binnen de sector verkeer en vervoer oplost, of is de afspraak: wij
zetten het op de lat en gaan bekijken of mevrouw Van der Hoeven het met de
energiesector binnenfietst?Minister Eurlings:Ik verwachtte echt een stresstest, maar deze valt wel mee! Zojuist zei
ik immers dat wij één megaton extra binnenhalen met 100%
afbouw. Dan heb ik dus nog een halve megaton over. Plankgas! zie ik de heer
Madlener al denken. Het probleem is natuurlijk groter, zo zeg ik de heer Vendrik
direct na, mede door het bronbeleid. Maar die megaton noem ik niet voor niets.
Ik noem nog tal van andere potentiële meevallers. Wij hebben het gevoel
dat wij daarmee redelijk op streek zijn. Wij zullen er ook gewoon ons best
voor doen om aan het eind van de rit goed uit te komen. De collega van VROM
heeft gezegd dat allereerst het eigen ministerie in beeld komt. Zij heeft
echter ook gezegd: wij gaan ervoor om dat zo goed en zo kwaad als het gaat
te doen, zonder dat wij vervallen in een milieubeleid dat het opnieuw beknellen
van mobiliteit betekent. Dat is namelijk niet alleen niet uit te leggen, zeker
in deze economisch moeilijke tijd, maar het strookt ook niet met de feiten.
Daaruit blijkt namelijk dat wij het met name moeten zoeken in de vergroening
van de mobiliteit zelf. Als je het rabiaat zou zoeken in het terugdringen
van mobiliteit, zou je je, heel extreem doorredenerend, zelfs moeten afvragen
of het goed is om extra rails aan te leggen en daarin 4,5 mld. te steken.De heer Van der Ham (D66):Dat antwoord schiet voor de heer Vendrik en mij een beetje
tekort, denk ik. Misschien komen wij er in tweede termijn op terug met een
motie. Ik stel echter een vraag over iets anders, namelijk de elektrische
auto's. De minister is daar enthousiast over. Ook de heer Vendrik, de VVD-fractie
en mijn eigen fractie zijn positief over die ontwikkeling. Zoals ik al in
een interruptie tijdens de bijdrage van de heer Vendrik zei, is er ook een
keerzijde, namelijk de batterijen. Als wij de elektrische auto grootschalig
uitrollen, zal dat een groot probleem opleveren met hoog giftige batterijen.
Dat is echt een potentieel probleem. Het aardige is dat de minister in zijn
beantwoording de biobrandstoffen en de elektrische auto op één
hoop gooit. Dat is namelijk terecht, want ook bij de biobrandstoffen hebben
wij die keerzijde. Mijn vraag is of de minister bereid is om samen met zijn
collega van VROM duurzaamheidscriteria op te stellen voor de ontwikkeling
van die batterijen, juist ook in vervolg op hoe het gegaan is met de biobrandstoffen.
Ook daarmee kunnen wij vooroplopen in de wereld, zodat het in goede banen
wordt geleid.Minister Eurlings:Ik vind het een goed idee en zal samen met de collega van VROM bezien
of wij het handen en voeten kunnen geven. Ik heb zelf familie in Brazilië
wonen. Het ging daar in het begin volstrekt averechts. Wij hadden veel te
weinig in de gaten dat het oerwoud in Brazilië in groot gevaar was, omdat
men met dollartekens in de ogen naar biobrandstof keek. Ik zeg het heel cru,
maar wij moeten van begin af aan voorkomen dat deze ontwikkeling scheef loopt.
Ik neem graag met Jacqueline Cramer contact op om te bekijken of wij dit kunnen
doen.De heer Van der Ham (D66):Wanneer kunnen wij hierover bericht worden?Minister Eurlings:Zo snel als mogelijk. Ik zal met haar contact moeten opnemen. Ik zal de
Kamer samen met haar daarover nader berichten zo snel als dit redelijkerwijs
mogelijk is.De heer Roemer (SP):In het CE-rapport waarover wij het net hadden, is het gebruik van elektrische
treinen niet meegenomen, terwijl dit toch 1,5% van het totale gebruik
vormt. Wil het kabinet hiernaar nog eens kijken?Ik heb nog een tweede vraag. Dit betreft een ander onderwerp, maar omdat
de minister zei dat hij klaar is, komt dit onderwerp niet meer aan bod. In
verband met de ellende rondom het Arketoestel en de ellende voor luchtreizigers
heb ik hem gevraagd om een onderzoek toe te zeggen. Ik ben de minister zeer
erkentelijk voor zijn toezegging. Kan dit onderzoek aan de Kamer worden overhandigd
vóór het debat over de geschillencommissie, dat waarschijnlijk
ergens halverwege januari plaatsvindt?Minister Eurlings:Ik kan er mijn best voor doen. Het gaat nogal om iets. Ik heb de uitzending
op televisie gezien. Als het niet lukt, zal ik de Kamer vóór
het debat nader berichten waarom het niet lukt. Het moet wel een goed onderzoek
zijn. Als wij nu een onderzoek doen dat niet goed in elkaar zit en als er
later nog gaten in te schieten zijn, komt dit de bescherming van de rechten
van de passagiers ook niet echt ten goede. Ook hier geldt dat ik het zo snel
doe als zorgvuldigheidshalve kan. Als het niet lukt voor dit moment, bericht
ik de Kamer met inhoudelijke onderbouwing waarom er meer tijd nodig is voor
onderzoek. Ik kan het nu gewoon niet inschatten. Misschien kan ik de heer
Roemer in tweede termijn wat meer zeggen, maar ik denk dat dit moeilijk is.
Als het kan, doe ik het graag. Anders hoort de heer Roemer het van mij.De heer Roemer (SP):En wat is het antwoord op mijn eerste vraag?Minister Eurlings:Die ging over het CE-rapport. Vindt de heer Roemer het goed als ik in
tweede termijn daarop terugkom?De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Voorzitter. Ook ik zal op verzoek van de voorzitter de blokjes noemen
die ik van plan ben bij de kop te nemen. Na een korte inleiding kom ik op
het onderwerp water, daarna op het onderwerp vervoer en daarna op het onderwerp
transport over water.Wij hebben de afgelopen twee jaar veel op de rit gezet. Wij komen nu in
de uitvoeringsfase. Ik noem een aantal mijlpalen. De grootste winst van de
taxivisie die ik dit jaar aan de Kamer heb aangeboden, is dat na veel jaren
van met de rug naar elkaar toe staan van Verkeer en Waterstaat en de taxibranche
wij nu eensgezind gaan voor kwaliteit in de taxiwereld. De commissie-Veerman,
op mijn initiatief ingesteld, heeft begin september haar advies uitgebracht.
Dit geeft richting aan nieuwe en scherpere normen en aan een klimaatbestendige
toekomst van ons land. Wij hebben ook een samenhangende visie op mobiliteit
gepresenteerd, met als meest in het oog springende onderdeel 1 mld. voor ov-projecten,
waarmee nog deze kabinetsperiode wordt begonnen. Ook werk ik aan duurzame
mobiliteit. Vorige week hebben wij de handtekeningen gezet voor pilots ter
waarde van ruim 11 mln. met vernieuwende, schone bussen in zes regio's. Het
is mijn doel om in 2020 een complete busvloot van 5000 zuinige en schone bussen
te hebben. Gedragen door de binnenvaartsector heb ik actie ondernomen om de
binnenvaart als duurzame vorm van transport verder te laten groeien.Dan kom ik op het eerste kopje, water. Nederland kan trots zijn op zijn
waterkennis en gebruik van water. Wij staan wereldwijd bekend om onze hoogwaardige
oplossingen, van het wonen onder de zeespiegel tot en met het innovatief aanpakken
van het versterken van de Afsluitdijk. De klimaatverandering biedt niet alleen
opgaven, zij biedt ons ook grote kansen. De centrale vraag is hoe wij omgaan
met de dreiging van te veel zee- en rivierwater en een tekort aan zoet water.
Hoe zorgen wij ervoor dat ook de volgende generaties kunnen zeggen dat zij
van na de watersnood zijn?Op basis van het advies van de commissie-Veerman ben ik voortvarend aan
de slag gegaan. De deltawet waarmee ik volgend jaar kom, geeft aan hoe wij
de financiering voor het Deltaprogramma gaan regelen, hoe het programma wordt
vormgegeven en georganiseerd. De betrokkenheid van rijkspartijen, provincies,
gemeenten en waterschappen is daarbij van groot belang. Ook de rol van de
Deltaregisseur zal dan worden geregeld.Daarnaast werk ik aan
een nadere inhoudelijke uitwerking van het Deltaprogramma, zodat de Deltaregisseur
een vliegende start kan maken. De commissie-Veerman is de eerste stap naar
het veilig houden van het land. Deze maand zet ik met het ontwerp van het
Nationaal Waterplan weer een stap naar uitvoering van de Watervisie. In 2009
wordt de volgende stap gezet, met het ontwerp van de deltawet.Mevrouw Neppérus vraagt hoe de doelen voor de lange termijn van
de commissie-Veerman zich verhouden tot maatregelen voor de middellange en
korte termijn. Ook vraagt zij naar de wetenschappelijke onderbouwing van de
klimaatscenario's van de commissie-Veerman. Laat ik beginnen met te zeggen
dat er een Nederlandse vertaling beschikbaar is gekomen van het achtergrondrapport
over de klimaatscenario's, horend bij het advies van de Deltacommissie. Deze
zal nog deze week of begin volgende week naar de Kamer toegestuurd worden.Ik heb de Deltacommissie gevraagd om vooruit te kijken en te verkennen
wat er mogelijk kan gebeuren als gevolg van de klimaatverandering en welke
maatregelen wij dan moeten nemen. Die verre toekomst is voor ons allemaal
met veel onzekerheden omgeven. Dit geldt ook voor wetenschappers. Ook als
je een wetenschappelijk goed onderbouwd rapport hebt, is het onzeker hoe de
toekomst er werkelijk uit zal zien. Het is belangrijk om op tijd te beginnen
met het maken van plannen en strategieën, om te monitoren wat de werkelijke
stand van zaken is en om de uitvoering van de maatregel eerst dan te beginnen
wanneer het echt nodig is. Daarom hebben wij in de kabinetsreactie op het
standpunt van de Deltacommissie gesproken over een robuuste maar adaptieve
strategie. Of het dan meevalt met het klimaatscenario, of het erger is of
misschien nog erger – zoals de heer Vendrik opmerkte – is dan
in die zin niet belangrijk, omdat wij er klaar voor zijn, omdat wij monitoren
en omdat wij de maatregelen kunnen aanpassen en kunnen uitvoeren op het moment
dat deze nodig zijn.De heer Van der Staaij vraagt welke voorstellen van de Deltacommissie
naar voren te halen zijn. De heer Cramer wil weten wat de mogelijkheden voor
een kasschuif zijn. Wij hebben een ambitieuze planning, maar ik hecht wel
aan een balans tussen zorgvuldigheid en tempo. Voor de mogelijkheden van een
kasschuif en het naar voren halen van projecten, verwijs ik de heren daarom
naar het Kamerdebat dat daarover volgende week wordt gevoerd. Daarin zal echt
worden ingegaan op deze zaken.De heer Koppejan vraagt of er in de begroting al rekening is gehouden
met de activiteiten in 2009 in het kader van de commissie-Veerman. Hij noemt
de Deltaregisseur, het projectbureau en de medewerkers, dus echt kwartiermakers.
De heer Koppejan zal begrijpen dat wij vooruitlopend op de politieke besluitvorming
al begonnen zijn met voorbereidende werkzaamheden voor het Deltaprogramma,
maar ik moet hem zeggen dat de mogelijkheden wel beperkt zijn, omdat er binnen
mijn begroting vanzelfsprekend nog geen geld voor gereserveerd is. De heer
Koppejan weet dat de heer Veerman pas in september met zijn advies is gekomen.
Wanneer volgens de motie-Van Geel c.s. extra geld beschikbaar komt voor het
kwartier maken van de commissie-Veerman, kan ik dat goed gebruiken en kan
ik de voorbereiding voortvarend oppakken. U moet zich ook realiseren dat een
goede voorbereiding extra formatie zal eisen. Wij werken voortvarend aan het Hoogwaterbeschermingsprogramma, inclusief
de zwakke schakels, de Maaswerken en het programma Ruimte voor de rivier.
Ik geef u enkele highlights. Komend jaar zijn 23 projecten klaar.De voorzitter:Mevrouw de staatssecretaris, bent u klaar met uw algemene inleiding?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Ja, mijn algemene inleiding was al klaar. Ik ben begonnen met het kopje
water.De voorzitter:Akkoord. In dat geval is het terecht dat de heer Vendrik een vraag wil
stellen.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik stel een vraag over de nadere kabinetsreactie op het rapport van de
commissie-Veerman. Wij hebben enige tijd geleden de minister van VROM gevraagd
om scenario's in beeld te brengen met extremere vormen van klimaatverandering
dan waar bijvoorbeeld het IPCC van uitgaat. Zij heeft toegezegd dat te doen.
Wij hebben onlangs begrepen dat die scenario's in de zomer van 2009 beschikbaar
zijn. Ik sluit niet uit dat die scenario's een beeld schetsen dat boven de
bandbreedte van de commissie-Veerman uitstijgt. Dat denk ik.De voorzitter:Uw vraag?De heer Vendrik (GroenLinks):Stel nu dat dit het geval is. Mag ik er dan van uitgaan – dat lijkt
mij namelijk logisch – dat het kabinet zijn reactie op het rapport van
de commissie-Veerman en de mogelijke consequenties van dat type scenario's
nadrukkelijk bij elkaar betrekt, dat het de optie openhoudt dat er bovenop
de maatregelen van de commissie misschien iets extra moet gebeuren en dat
het in beeld wil brengen wat dat dan weer betekent?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De opzet van de commissie-Veerman is het opstellen van een adaptieve strategie.
Dat houdt in: op een goede manier omgaan met de onzekerheden waarmee wij in
de toekomst nu eenmaal altijd rekening moeten houden. De heer Veerman schetst
een beeld van de maatregelen die nodig zijn wanneer het scenario dat op het
moment van het verschijnen van zijn rapport het meest extreme scenario was,
werkelijkheid zou worden. Die maatregelen kunnen in een langzamer tempo genomen
worden als de uiteindelijke gevolgen van de klimaatverandering meevallen en
worden versneld als deze tegenvallen. Ze worden nog meer versneld als volgens
de laatste inzichten de klimaatverandering nog verstrekkender gevolgen zou
hebben. De gedachte erachter is eigenlijk dat het altijd no-regretmaatregelen
zijn. Als wij die maatregelen nemen, dan zullen wij nooit terugkijken met
het idee dat wij de verkeerde weg zijn ingeslagen. Dus ook als het nog extremer
zal zijn dan in het ergste scenario van de heer Veerman, zullen wij met de
uitvoering van de maatregelen niet mistasten. Wij zullen ze dan sneller uitvoeren.
Natuurlijk moet daar dan ook een kop op komen, maar het is niet nodig om al
voordat wij beginnen met de uitvoering, die kop uitgewerkt te hebben.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik begrijp wat de staatssecretaris zegt, maar als er een scenario op tafel
komt dat erger is dan het ergste scenario van de heer Veerman, dan weet ik
nog niet zo zeker of het pakket-Veerman altijd tot de categorie no regret
zal behoren. In dat geval kan het zijn dat onze waterhuishouding en ons beschermingsniveau
tegen de zee echt van een ander kwaliteitsniveau moeten zijn.De voorzitter:En nu uw vraag.De heer Vendrik (GroenLinks):Het zou interessant zijn om de heer Veerman nog eens voor te leggen of
die no-regretaanname nog steeds in alle opzichten klopt als er een scenario
op tafel komt dat erger is dan zijn ergste scenario. Ik zou het waarderen
als de staatssecretaris dit in de loop van het proces nog eens aan de heer
Veerman wil vragen en ons daarover wil rapporteren.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De heer Veerman heeft de maatregelen genomen en verder vooruitgekeken
dan 100 jaar. Hij heeft vooruitgekeken tot 200 jaar. Dus ook bij een dramatischer
ontwikkeling ben ik ervan overtuigd dat de richting die hij aangeeft, nog
steeds no regret zal zijn. Dat is inherent aan de manier waarop het advies
is opgesteld. Als ik hem spreek, wil ik dat natuurlijk best aan hem vragen,
maar ik verzeker u dat het niets zal veranderen aan het uiteindelijke rapport.Mevrouw Neppérus (VVD):Ik lees in het rapport van de heer Veerman gewoon een scenario dat veel
extremer is dan de scenario's die tot dan toe door het KNMI waren opgesteld.
Dan vind ik de situatie nog steeds schokkend. De mensen wordt in wezen vrees
aangejaagd, want er staat dat zij moeten schrikken. Maar na drie maanden heb
ik nog steeds de gevraagde onderbouwing niet. Wanneer krijg ik die? Ik vind
namelijk dat wat nu gebeurt, echt niet kan. De onderbouwing blijft uit en
nu moet ik weer wachten op een vertaling. Nogmaals, ik vind dit niet kunnen.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Volgens u staat er: u moet schrikken. Ik weet zeker dat het niet de bedoeling
van de commissie-Veerman is geweest om de mensen schrik aan te jagen. Dat
is zeker ook niet de bedoeling van het kabinet geweest. Daarentegen hebben
wij willen zeggen: wij zijn voorbereid op de toekomst. Wij houden rekening
met het zwartste scenario. Met de maatregelen bereiden wij ons daarop voor.
Dus schrik aanjagen is niet de bedoeling geweest. Verder zeg ik u: de vertaling
is klaar en die wordt u deze week of begin volgende week toegestuurd. Daarmee
hebt u de onderbouwing van het rapport van de commissie-Veerman.Mevrouw Neppérus (VVD):Ik vind dat de mensen wel schrik wordt aangejaagd. Ik wil daarom een onderbouwing
waarmee wordt uitgelegd waarom voor het extreme scenario wordt gekozen en
waarom niet voor minder ingrijpende scenario's. De onderbouwing voor die keus
wil ik hebben.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De commissie-Veerman heeft willen aangeven wat er wordt gedaan als het
zwartste scenario werkelijkheid wordt. Veerman heeft echter niet gezegd ervan
uit te gaan dat het zwartste scenario zich daadwerkelijk zal voordoen. Hij
heeft slechts rekening met die mogelijkheid willen houden. Als het ergste
zich voordoet, dan zijn wij daarop voorbereid. Als in werkelijkheid blijkt
dat alles veel minder ernstig is dan wij denken, dan zullen wij minder maatregelen
nemen of de beoogde maatregelen in een veel langzamer tempo nemen. Wij hopen
natuurlijk ook dat de werkelijkheid minder ernstig zal zijn, maar het idee
is om te kiezen voor de adaptieve strategie: je bent op het ergste voorbereid,
je monitort wat er werkelijk gebeurt en je neemt pas maatregelen als blijkt
dat die echt nodig zijn. Dus iedereen is blij als de werkelijkheid minder
erg is dan het zwartste scenario van Veerman doet veronderstellen.De heer Van der Ham (D66):Wij krijgen dus nog de kabinetsreactie op het rapport van de commissie-Veerman.
Wij krijgen ook nog een nota over water. Met zijn voorstellen noemt de heer
Veerman wel een aantal maatregelen waarvan het nut zeer wordt betwist. Ik
denk aan het verhogen van het waterpeil van het IJsselmeer. De Kamer, maar
waarschijnlijk ook de staatssecretaris, zullen nog heel veel moeten nadenken
over de vraag of het wel verstandig is om de problemen op deze manier op te
lossen. Over die vraag is veel discussie. Ik hoop dat deze staatssecretaris
niet nu al in een soort mission creep wil geraken en dus geen oogkleppen op
wil doen met het idee: de problemen kunnen alleen maar op deze manier worden
opgelost. Daarentegen hoop ik dat zij de verschillende opties voor maatregelen
nadrukkelijk aanwezig laat.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Het spreekt vanzelf dat de aparte, inhoudelijke maatregelen besproken
worden, ook met de betrokken overheden en met andere verantwoordelijken. Zij
zullen in de Kamer aan de orde komen. Wij gaan dus niet maatregelen nemen,
daarbij verwijzen naar de commissie-Veerman en het doen voorkomen dat over
die maatregelen geen discussie meer mogelijk is.De heer Van der Ham (D66):Dus u hebt nog geen keuzen gemaakt?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De eerste stappen komen met het waterplan aan de orde. Dat plan ligt ter
inzage. Het wordt met de Kamer besproken. Iedereen kan meedoen aan de inspraak.
Ook het Deltaprogramma komt in de Kamer aan de orde. Het is dus volop mogelijk
om deel te nemen aan de discussie en om mee te beslissen.De heer Koppejan (CDA):Voorzitter. Diverse projecten verkeren in de planfase. Met de kennis van
de commissie-Veerman kunnen wij ze Veerman-proof maken. Ter illustratie noem
ik de IJsseldelta-Zuid. Mogen wij van de staatssecretaris het komende jaar
een positieve houding verwachten bij de uitvoering van dat soort projecten?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Er wordt nagegaan wat het Veerman-proof maken van die plannen betekent
en of dat nu mogelijk is. Tegelijkertijd willen wij natuurlijk niet dat dat
tot vertraging leidt. U herinnert zich dat wij hierover eerder ook gesproken
hebben. Soms is het betere de vijand van het goede. Als dit echter kan zonder
dat vertraging ontstaat, zullen wij echt moeten nagaan of wij
de projecten dat plusje kunnen geven.De heer Koppejan (CDA):U bent dan bereid daarvoor een extra bijdrage vanuit de rijksoverheid
te leveren?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Wij zullen natuurlijk moeten nagaan hoe wij dat financieren.Voorzitter. Wij werken voortvarend aan de uitvoering van het Hoogwaterbeschermingsprogramma.
Daarbij besteden wij aandacht aan de zwakke schakels, de Maaswerken en de
projecten in het kader van Ruimte voor de rivier. Ik noem enkele highlights.
Het komende jaar zijn 23 projecten klaar; 10 komen in 2009 klaar en 26 zullen
in uitvoering zijn. De overige 48 zijn in voorbereiding. Bij het merendeel
van de 97 projecten is in 2015 alles weer in orde. De versterking van de kust
bij Noordwijk is klaar. Het komende jaar zijn de kusten van Voorne, van Goeree
en Westkapelle weer op orde. Het versterkende werk bij Scheveningen, de Delflandse
kust, West-Zeeuws Vlaanderen en Vlissingen begint volgend jaar. Met de Maaswerken
zijn de kades in het stedelijke gebied van Zandmaas op hoogte gebracht. De
verruiming van de Grensmaas is dit najaar begonnen. Dit jaar zijn in het kader
van Ruimte voor de rivier de plannen uitgewerkt voor de Overdiepse polder
in Brabant en voor twee projecten langs de IJssel. Volgend jaar zullen er
overeenkomsten getekend zijn voor het hele pakket van Ruimte voor de rivier.De heer Koppejan heeft in het algemeen de vraag gesteld of de opgaven
ten aanzien van waterveiligheid en waterkwaliteit haalbaar zijn binnen de
planning en de daarvoor beschikbare middelen. Wij zijn goed op schema. Alle
details kunt u vinden in de recente rapportage Water in beeld die dit voorjaar
is verschenen. Natuurlijk komt de voortgang terug in alle jaarverslagen die
het kabinet aanbiedt.De heer Koppejan heeft gevraagd wanneer de achterstand op het terrein
van zandsuppleties is weggewerkt. Idealiter brengen wij 12 miljoen m3 aan, maar bij de zandsuppleties hebben wij te maken met enorme prijsschommelingen.
Het afgelopen jaar zijn de prijzen verdubbeld. Ik verwacht komend jaar 11
miljoen m3 te kunnen realiseren. Daarmee kunnen wij het basisfundament
van de kust handhaven. Bij de voorjaarsnota zal ik kijken of wij toch nog
tot die beste hoeveelheid van 12 miljoen m3 kunnen komen.De heer Koppejan (CDA):Die 12 miljoen kuub per jaar is natuurlijk niet zomaar uit de lucht gegrepen;
daar is een noodzaak toe. Die zandsuppleties zijn toch geen luxeartikel? Wij
kunnen toch niet zomaar zeggen: ach, wij zien prijsstijgingen, dus laten wij
maar een beetje minder doen? Zo gaan wij toch niet om met onze waterveiligheid?
De staatssecretaris spreekt over een robuuste aanpak in verband met de plannen
van Veerman. Dan mogen wij toch ook verwachten dat wij op een degelijke manier
omgaan met de lopende activiteitenverplichtingen?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Jazeker, dat mag u verwachten en dat gebeurt ook. Ik zal bij de voorjaarsnota
kijken hoe wij die laatste kuub regelen. Ik kan dat nu wel doen, maar door
de kredietcrisis dalen de prijzen van alle grondstoffen. Wij moeten echt even
kijken hoe het er rond die tijd voorstaat en hoeveel geld daarmee gemoeid
zal zijn.Mevrouw Neppérus (VVD):Ik raak in verwarring. Een paar weken hebben wij besproken of zaken volgens
planning lopen, zowel qua uitvoering als financieel. Er waren toen onduidelijkheden.
Ik hoor nu eerst dat het allemaal loopt, maar vervolgens hoor ik dat er toch
moet worden gekeken in de voorjaarsnota. Is het nu het een of het ander? Op
het punt van veiligheid sluit ik geen compromissen, dus ik hoor het graag.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Dan zijn wij het met elkaar eens. Ik sluit ook geen compromissen wat de
veiligheid betreft. De projecten die ik noem, het Hoogwaterbeschermingsprogramma,
de Maaswerken en Ruimte voor de rivier, zijn allemaal op orde en lopen goed.
In een eerder AO hebben wij besproken dat de prijsstijgingen daar wel druk
op leggen, maar wij zullen dat bekijken. De einddatum 2015 gaan wij absoluut
halen.Wat de zandsuppleties betreft hebben wij te maken met enorme prijsstijgingen.
Ik zal voor 2009 bij de voorjaarsnota kijken hoeveel er nog extra nodig is
en hoe wij ervoor zorgen dat het basisfundament van de kust goed op orde blijft.De heer Madlener (PVV):Prijsstijgingen vanaf wanneer? De lonen zijn niet gestegen of stijgen
nauwelijks en de olieprijs is gedaald. Waar komen die prijsstijgingen dan
uit voort?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:U moet van mij niet een macro-economische verhandeling verwachten, maar
de prijzen van het zand zijn gigantisch gestegen. Vergeleken met vorig jaar
zijn ze ongeveer verdubbeld. Op dit moment dalen alle grondstofprijzen weer
onder invloed van de kredietcrisis. Dat zou voor ons positief kunnen uitwerken,
ook op de prijzen van de zandsuppleties. Daarom wil ik het voorjaar afwachten
om te kijken hoe wij er dan voorstaan en hoeveel geld gemoeid zal zijn met
de 12 miljoen m3 zandsuppletie.De heer Madlener (PVV):Ik stel het dan wel op prijs dat u een onderbouwing geeft voor de zandprijs.
De zandprijs wordt vooral door de overheid bepaald, want zand kost natuurlijk
niks. Daar hebben wij genoeg van op de zeebodem.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De heer Koppejan heeft een vraag gesteld over de zandhonger in de Oosterschelde.
Hij vraagt zich af waarom de verkenning van de oplossing pas in 2013 afgerond
is. Op dit moment zijn wij volop bezig met pilots met zandsuppletie en bestrijding
van erosie. Dat is een pilot in het werken met de natuur en de natuur laat
zich niet opjagen. Daardoor duurt het enige tijd voordat wij de effectiviteit
van die methoden kunnen toetsen. Willen wij echt een goede beslissing kunnen
nemen en willen wij weten wat de beste methode is, dan zullen wij echt de
tijd moeten nemen tot 2013. Dan pas hebben wij de juiste resultaten en kunnen
wij goede beslissingen nemen. Er is natuurlijk nog een probleem met de zandhonger
van de Oosterschelde. Wij blijven maar suppleren en suppleren, want het zand
lekt weg via de kering. Ik wil bezien of wij dit structureel
kunnen oplossen. Rond 2010 kan ik meer helderheid geven over een structurele
oplossing.Ik kom op het vervoer. Sneller, vaker en zonder omwegen, dat is mijn ambitie
als het gaat om het regionaal openbaar vervoer. Ik richt het budget doelbewust
op de plekken in het land waar zowel de knelpunten als de kansen het grootst
zijn. Ik baseer mij daarbij op de uitkomsten van de LMCA. Het zet de meeste
zoden aan de dijk om in en rond de steden het vervoer te versterken en ontbrekende
verbindingen te leggen. Ik geef enkele voorbeelden. Er is 60 mln. voor het
verbeteren van de westelijke tramlijn in Amsterdam, hetgeen goed is voor jaarlijks
1,5 miljoen extra ritten. Er is 19 mln. voor de uitbreiding van frequenties
en infrastructuur voor het stadsnet in Zwolle, hetgeen per jaar 1 miljoen
extra ritten oplevert. Er is 2,5 mln. voor een ontbrekende schakel in de stad
Groningen. Dit zal leiden tot 400.000 nieuwe ritten. Er is 43 mln. voor verbeteringen
in de Rotterdamse tramdiensten. Dit levert jaarlijks 4,5 miljoen nieuwe ritten
op. Diverse knelpunten rond de steden worden aangepakt. Niet alleen in de
Randstad, zoals de heer Koopmans in zijn inbreng suggereerde, maar zeker ook
daarbuiten. Daarmee geven wij het regionaal openbaar vervoer de mogelijkheden
om te groeien. Uiteindelijk moeten in en rond de steden fijnmazige netwerken
ontstaan van trein, bus, tram en metro. Nogmaals: sneller, vaker en zonder
omwegen. Het is een essentieel onderdeel van onze mobiliteitsaanpak. Het is
de bedoeling om de reiziger echt de mogelijkheid te bieden om te kiezen voor
de modaliteit die hij wil gebruiken.De heer Cramer vroeg om een langetermijnvisie. Zal het hoogwaardig regionaal
openbaar vervoer worden meegenomen in de verlenging van het MIRT? Dat is inderdaad
het geval. In het Actieplan Regionaal OV zijn projecten opgenomen die vóór
2013 starten. Voor de periode daarna moeten de ambities nog worden ontwikkeld.
Ik doe dat samen met de regionale partners.De heer Vendrik wil meer kansen voor de tram. In het Actieplan Regionaal
OV heb ik 460 mln. van de 1 mld. opgenomen voor de aanleg en verbetering van
tramlijnen. Dat is een aanmerkelijk bedrag voor structurele maatregelen. In
het vervolg zal ik bezien of er meer mogelijkheden voor de tram zijn. Wij
investeren 1 mld. extra in het regionaal openbaar vervoer. Daarnaast investeer
ik buiten de Randstad 90 mln. extra in het regionaal spoor.De heer Roemer vroeg hoe ik de betaalbare basismobiliteit in het stads-
en streekvervoer wil uitwerken. Hij weet dat de basismobiliteit per definitie
een zaak is van de decentrale ov-autoriteiten. Het is aan hen om vraag en
aanbod op elkaar af te stemmen, ook in dunbevolkte gebieden. De decentrale
overheden hebben de kennis in huis om een verantwoorde keuze te maken uit
alle opties: belbus, regiotaxi of openbaar vervoer. Zo bieden wij iedereen
in het land bewegingsvrijheid van deur tot deur.Een andere onmisbare schakel in onze mobiliteitsaanpak is de fiets. De
Kamer en het kabinet zitten wat dit betreft op één lijn: een
snel, schoon en gezond vervoermiddel als de fiets moet gestimuleerd worden.
Naast de 20 mln. uit het Actieplan Spoor heb ik in de mobiliteitsaanpak 30
mln. extra geld voor snelle fietsroutes voor woon-werkverkeer en voor de uitbreiding
van fietsenstallingen bij stations. De heer Koopmans vroeg mij naar de financiële mogelijkheden naar
aanleiding van de initiatiefnota van de heer Atsma over het fietsbeleid. Ik
moet zeggen dat ik mij zeer gesteund voel door deze initiatiefnota. Er staan
een paar heel goede ideeën in. Ik kijk met belangstelling uit naar de
behandeling van de nota.Mevrouw Roefs heeft mij gevraagd naar het vervolg op de eerste tranche
van de vijf woon-werkfietsroutes uit het FileProofproject. De ervaringen daaruit
ga ik natuurlijk gebruiken om de komende maanden te bepalen hoe wij die extra
30 mln. kunnen inzetten. Ik ga daarbij zeker de Fietsersbond en de andere
betrokken relevante regio's betrekken. Ik stel voor dat de Kamer in het voorjaar
een uitgewerkt plan van mij krijgt, dat is opgesteld in samenspraak met alle
betrokkenen.De voorzitter:Ik geef eerst het woord aan de heer Roemer, want hij stond er al even.De heer Roemer (SP):De staatssecretaris heeft een aantal onderwerpen in één
keer achter elkaar behandeld. Ik moet er dus even een paar terugpakken. In
de begroting staat heel mooi dat het vraaggericht aanbod openbaar vervoer
wijst op een stuk basismobiliteit. De staatssecretaris zegt dat het alleen
aan de decentrale overheden is. Waarom zet zij het in de begroting als zij
er verder helemaal geen inhoud aan wil geven?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Ik heb daaraan mee inhoud gegeven door de regionale vervoersautoriteiten
uit te dagen om met mij mee te denken over waar wij projecten kunnen starten.
Op die manier besteed ik de 500 mln., met cofinanciering 1 mld., voor de decentrale
overheden. Wij gaan daar deze kabinetsperiode mee starten. De uiteindelijke
verantwoordelijkheid voor de vormgeving ligt natuurlijk bij de decentrale
overheden.De heer Roemer (SP):Als de staatssecretaris dat zo schrijft, geeft zij daar een veel duidelijker
beeld van dan zij hier nu schetst. Nu houdt zij zo'n heel mooi verhaal en
iedereen moet zeggen: ja, dat lijkt wel wat. Zij zegt echter eigenlijk nog
helemaal niks. Hoe gaat zij het uitwerken? Wat betekent het concreet? Wat
betekent het voor de mensen in Tholen? Hoe ver moeten zij lopen naar een bushalte?
Dat zijn concrete dingen. Kan ik de staatssecretaris uitdagen om vóór
de discussie over de MobiliteitsAanpak concreter in te gaan op wat zij nu
eigenlijk bedoelt met wat zij in haar eigen begroting schrijft, en niet in
vage verhalen over dat zij het decentrale overheden en provincies mogelijk
maakt om iets te doen. Iedereen die nu naar mij luistert, denkt: waar heeft
die man het over? Ja, geen idee, maar de staatssecretaris schrijft het in
haar begroting.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Nee, de verantwoordelijkheid voor de basismobiliteit, dus hoe ver iemand
in Tholen moet lopen of fietsen, ligt bij de decentrale overheid. Dat betekent
niet dat wij er als rijksoverheid niet ook in meedenken en het geen kansen
willen geven. De heer Roemer weet dat wij met dit actieplan openbaar vervoer
de decentrale overheden hebben uitgenodigd om op basis van de uitkomsten van
de LMCA's, te komen met plannen die al klaarliggen. Dan betalen wij mee om
een boost te geven aan het openbaar vervoer. Het betekent echter niet dat
ik in de verantwoordelijkheid van de decentrale overheden wil treden. Het
betekent ook niet dat ik wil treden in hun verantwoordelijkheden
om uit te maken hoe zij de basismobiliteit willen uitwerken.De voorzitter:De heer Roemer, de laatste maal.De heer Roemer (SP):Ik hoor wel dat wij hier niet uitkomen. Ik zal hier met de heer Vendrik
een motie over indienen, aangezien wij samen bezig waren met de basismobiliteit.Minister Eurlings was zojuist terecht enthousiast toen hij vertelde dat
de reizigersgroei in 2008 gelukkig weer op 5,2% zat. Hoewel ik de staatssecretaris
ertoe heb uitgedaagd, is zij daar helemaal niet op ingegaan, noch schriftelijk,
noch op dit moment. In het regionaal vervoer is echter sprake van een daling
van het aantal reizigers. In ieder geval is de 2,1% die haar streven
was, wederom niet gehaald. Wat is de conclusie van de staatssecretaris hierover?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Mijn conclusie is, zoals ik de heer Roemer zojuist uitgebreid geschetst
heb, dat wij er met bijvoorbeeld het actieplan openbaar vervoer alles aan
doen om te zorgen dat waar vraag is, ook aanbod komt, zodat wij zo veel mogelijk
mensen gebruik laten maken van het openbaar vervoer. De MobiliteitsAanpak
is niet van het ene op het andere moment klaar, maar hij heeft als achtergrond
dat wij alle mobiliteiten zo goed mogelijk willen vormgeven, zodat de reiziger
echt kan kiezen: ga ik met de auto, op de fiets of met het openbaar vervoer?
Daarvoor is het nodig dat ook het openbaar vervoer een echte keuze is. Daar
werken wij aan. Ik begin daar deze kabinetsperiode mee en wij gaan met de
MobiliteitsAanpak door tot zeker na deze kabinetsperiode.De voorzitter:De laatste maal.De heer Roemer (SP):Met alle respect, maar de minister was dit jaar in ieder geval zo eerlijk
om te zeggen: Ik hecht aan de 5%-doelstelling, ik baal ervan dat wij
die in 2007 niet gehaald hebben en mijn streven is om die doelstelling in
2008 wel te halen. Daar sprak ambitie uit. De doelstelling schijnt wellicht
gehaald te worden. Dat zou mooi zijn. Ik hoor dat bij de staatssecretaris
helemaal niet. Zij heeft "maar" een doelstelling van 2,1%, nog niet
eens eenzelfde percentage, dus het is al een beetje ambitieloos, en zelfs
dat wordt niet gehaald. Is de staatssecretaris er in 2009 op af te rekenen
als de 2,1% groei niet gehaald wordt?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Nee. Als wij de verantwoordelijkheid voor het regionale ov leggen bij
de decentrale overheden, moeten wij die decentrale overheden dat ook laten
doen. Het doel van het Rijk is zoveel mogelijk de groei van het ov te stimuleren,
maar u kunt mij niet afrekenen op een doelstelling die bij de decentrale overheden
ligt. Zij zullen zich in eerste instantie moeten inzetten voor het zoveel
mogelijk faciliteren van de groei. Van mij krijgen zij daarbij alle steun.
Deze kabinetsperiode is dat zelfs 500 mln. Het is me nogal wat! Maar het is
geen doelstelling van mij, het is een doelstelling die de decentrale overheden
met elkaar hebben.De heer Koopmans (CDA):Ik ga nog even door over uw investeringen in de steden. Net als u komen
wij overal. Tegen overheden die ons geld vragen, zeg ik altijd dat ik twee
dingen eis: poen en applaus. Poen, namelijk meebetalen, en applaus betekent:
geen gezeik, geen gerotzooi, geen geruzie...De voorzitter:Nou, dat soort termen is niet nodig, mijnheer Koopmans.De heer Koopmans (CDA):Excuses, maar ik denk dat de staatssecretaris begrijpt wat ik wil zeggen...Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Nee, eigenlijk niet!De heer Koopmans (CDA):Geen bestuurlijk gedoe, geen geruzie met buurgemeenten et cetera. De CDA-fractie
vindt het echt verbazingwekkend dat u van die 500 mln. 100 mln. hupsakee aan
Den Haag geeft, en 300 mln. aan Amsterdam, waarna er nog ongeveer 100 mln.
overblijft voor de rest van het Koninkrijk, los van de eilanden. Is dat de
verdeling die u graag wilt maken? Doet dat recht aan de criteria die u heeft
gesteld?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Jazeker. Wij hebben criteria gesteld. In de stedelijke netwerken is het
meest te bereiken, daar is de vraag het grootst, en als je daar met aanbod
komt, betekent dat een groei van het ov. U hebt die criteria in de antwoorden
op de schriftelijke vragen kunnen nalezen. Wij hebben gekeken naar een zo
goed mogelijke spreiding over het hele land, wat ook is gelukt. U noemt Den
Haag, maar daar gaat het geld trouwens naar vijf verschillende projecten.
Ik heb net een hele rij genoemd, van Groningen tot en met Limburg, van projecten
die kunnen worden uitgevoerd, projecten die door de regio's zelf zijn aangedragen,
klaar op de plank lagen, waarvan wij weten dat ze knelpunten oplossen en waarmee
direct aan de slag kan worden gegaan, zodat je echt iets in gang zet in deze
kabinetsperiode. Dat is niet alleen de Randstad, dat is over het hele land.
U vraagt poen, wij vragen dat ook, want wij vragen meefinanciering. Applaus
vraag ik niet, maar ik vraag wel dat de zaak klaar ligt, zodat ermee gestart
kan worden en wij het ov een flinke boost geven.De heer Koopmans (CDA):Misschien moeten wij dat bij het MIRT eens doen, maar zou u de volledige
lijst en de cofinanciering van de betrokken gemeenten naar ons toe kunnen
sturen? Misschien kunnen wij daar ook de MKBA bij betrekken.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Dit staat allemaal in de schriftelijke beantwoording.De heer Koopmans (CDA):Nee, daar staat het niet. Het CPB is gevraagd of de opbrengsten in geld
en reistijdwinst kloppen, wat mij wat anders lijkt dan een MKBA.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Ik dacht eigenlijk dat dat al naar de Kamer toe was gestuurd, maar als
dat niet zo is, zal dat alsnog gebeuren.De heer Vendrik (GroenLinks):Niet over applaus, wel over poen. Veel gemeenten barsten van de ambities
om trams te laten rijden in hun gemeenten. Maar die pot van 500 mln. voor
ov, door de regio's bijgeplust tot 1 mld., zit vol. Wat moeten die gemeentes
nu doen? De bestaande pot BDU is voor veel van die gemeenten
een onneembare veste, vanwege de hoge grens van 112,5 mln. Zo duur zijn die
projecten voor trams in een aantal gemeenten helemaal niet. Ik vraag de staatssecretaris
om daar iets op te verzinnen. Ik heb zelf voorgesteld een aparte Kansenpot
Tram in te stellen. Zou de staatssecretaris daarvoor voelen?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De opmerking over de 112,5 mln. en de BDU-grens roept bij mij vragen op.
Als de heer Vendrik de lijst bekijkt van de projecten die ik steun, zal hij
zien dat er absoluut geen grens van 112,5 mln. is. Het zijn ook wel kleinere
projecten. Ik heb net gezegd – ik geloof dat hij toen even de zaal uit
was – dat 460 mln. van de 1 mld. besteed wordt aan tramprojecten in
stedelijke netwerken. De trams komen er dus echt niet bekaaid vanaf. Het is
wel zo dat dit actieplan vol is en dat het geld belegd is in de verschillende
projecten die aan de criteria voldoen, maar de tram komt daar echt niet slecht
uit.De heer Vendrik (GroenLinks):Dat was mijn punt ook niet. Mijn punt was dat de door de regio's tot 1
mld. aangevulde pot van 500 mln. vol zit en belegd is. Desondanks zijn er
gelukkig nog veel meer gemeenten die binnen hun stadsgebied ambities hebben
met trams. Wat moeten deze gemeenten doen? Zij kunnen niet bij het BDU-loket
terecht, want daar komen zij niet over de grens van 112,5 mln. heen. Mijn
voorstel is dus om iets beters te verzinnen. Help die gemeenten met een Kansenpot
Tram. Het gaat nog niet eens om zulke absurde bedragen. Ik stel 75 mln. voor.
Is dat een begaanbare weg voor de staatssecretaris?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Ik zou hier graag in tweede termijn op terugkomen, want die 112,5 mln.
als grens voor de BDU kan ik niet direct thuisbrengen. Ik wil eerst bekijken
wat daarvan de achtergrond is.Dan kom ik bij mijn derde en laatste kopje: transport over water. Het
beleid om het terrein van het transport over water te versterken, is vervat
in een drieluik van beleidsbrieven: de binnenvaartbrief, de zeevaartbrief
en de brief van vorige week over de duurzame zeehavens. Nederland blijft aan
de top met zeehavens die vooroplopen in logistiek management. Duurzame havenontwikkeling
is daarbij een voorwaarde. Duurzaam ondernemen in de haven komt onze concurrentiekracht
ook steeds meer ten goede en die willen wij versterken. Een goed netwerk van
vaarwegen en havens is integraal onderdeel van het transportbeleid. Het komt
aan op verbindingen, keuze, capaciteit en tempo. Zo heb ik besloten om het
achterstallig onderhoud aan de vaarwegen te vervroegen van 2020 naar 2016.
Wij hebben daar al eerder over gesproken. Wij versterken met de binnenvaart
de alternatieven voor goederentransport over de weg. Dit najaar start ik de
renovatie van de sluizen van de Zuid-Willemsvaart en het tracébesluit
voor omlegging van de Zuid-Willemsvaart. Wij gaan ook kijken naar de financiële
dekking voor de derde kolk Beatrixsluis.Mijn quickwinprogramma voor de binnenhavens is een groot succes. Uiteindelijk
zijn 35 projecten voor een totaalbedrag van bijna 35 mln. gehonoreerd. In
2009 wordt de tweede tranche met 27 mln. subsidiegeld uitgevoerd. De heer
Cramer is zelfs zo enthousiast dat hij al naar een derde tranche gevraagd
heeft. In het najaar van 2009 zal ik de regeling evalueren. Ik betrek daarbij
de resultaten van een onderzoek naar de verwachte containerstromen. In 2010
stel ik mij voor om te bekijken of een derde tranche nodig is.Er is door de heer Koppejan een vraag gesteld over de zeescheepvaart en
het level playing field tussen Nederland en met name Duitsland. Zoals bekend
heeft staatssecretaris De Jager in het verzamel-AO van 26 november de
Kamer een brief over dit onderwerp toegezegd. Er is mij gevraagd om daar open
en van harte aan mee te werken. Dat zeg ik u graag toe. Natuurlijk gaan wij
serieus kijken naar de mogelijkheden. Ze zijn beperkt, want er is nationale
en Europese regelgeving. Daarnaast is er nog een aantal budgettaire mogelijkheden.
Tegelijkertijd is het een feit dat de Nederlandse zeevarenden een paar duizend
euro per jaar meer kost voor de Nederlandse reder dan de Duitse zeevarenden
voor de Duitse reder. Dat is een verschil en ik wil zeker met staatssecretaris
De Jager bekijken wat wij daaraan kunnen doen. Ik denk dat de Kamer begin
2009 een brief tegemoet kan zien waarin daar meer helderheid over wordt gegeven.Mevrouw Roefs heeft mij gevraagd of het mogelijk is om meetbare veiligheidsdoelen
te stellen voor op het water. Zij zou ook graag zien dat de pleziervaart en
de motorvoertuigen gelijk worden behandeld op het gebied van de handhaving.
De veiligheid op het water is relatief erg hoog. Er zijn gelukkig heel weinig
dodelijke slachtoffers; ik dacht dat het er de laatste jaren gemiddeld vier
waren. Dat zijn er natuurlijk altijd nog vier te veel, maar een zo laag getal
maakt het wel moeilijk om daaraan een meetbaar veiligheidsdoel te koppelen.
Dan zou je al haast moeten zeggen dat wij naar nul gaan, maar wij weten dat
dat geen haalbare kaart zal zijn. Omdat het een relatief zo laag aantal is,
is het dus lastig om daaraan een meetbaar doel te koppelen waar wij naartoe
willen. Ons doel is om het vooral zo te houden zoals het nu is.Daarmee hangt een beetje samen dat de gelijkschakeling van de pleziervaart
en de motorvoertuigen inzake de handhaving moeilijk is. Mevrouw Roefs schilderde
dat heel treffend. Iemand die iets doet op het water omdat hij niet geregistreerd
staat, kun je moeilijk pakken. Omdat het probleem toch relatief klein is,
is het de verwachting dat de verhouding tussen wat handhaving en registratie
ons kost en wat het oplevert, een scheve zal zijn. Wij kijken er buitengewoon
serieus naar. Medio 2009 wil ik er bij de Kamer op terugkomen. Het leek mij
echter goed om de Kamer vooraf deze inschatting mee te geven.Mevrouw Roefs (PvdA):Ik heb twee opmerkingen, als het mag. Ik snap heel goed dat vier dodelijke
ongevallen in feite – dat is een beetje cynisch – te weinig is.
In de Veiligheidsmonitor staat echter dat men meer problemen verwacht. Voordat
je zoiets op poten hebt staan, is het goed om voorbereid te zijn. Laten wij
een keer niet wachten tot het uit de hand loopt.Kan de staatssecretaris mij vertellen wat de reden is geweest dat de RDW
een onderzoek hiernaar heeft uitgevoerd? Dat onderzoek was klaar op 8 februari
2006. Iemand heeft ooit de opdracht hiertoe gegeven. Daar was ik benieuwd
naar. Waarom is dat hele proces dan gestopt? Wat zat daarachter?Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Ik kan mij die vraag voorstellen. Mevrouw Roefs zal mij
niet kwalijk nemen dat ik er op dit moment geen antwoord op heb. Ik zeg haar
graag toe dat ik schriftelijk terugkom op de reden om überhaupt dat onderzoek
te doen.Voorzitter. De heer Koppejan vroeg zich af of de vaargeulen op het IJsselmeer
en in de Grevelingen door Natura 2000 niet meer kunnen worden gebruikt. Hij
vroeg om geruststelling. Ik kan hem zeker geruststellen: dat is absoluut niet
aan de orde. Het is een misverstand dat de bestaande vaargeulen niet meer
zouden mogen worden bevaren. Het uitgangspunt bij het aanwijzen van Natura
2000-gebieden is dat de scheepvaart zoveel mogelijk ongewijzigd doorgang krijgt.
Dat is bepaald in het ontwerpbeheerplan voor de rijkswateren, dat eind 2009
van kracht wordt.Voorzitter. Hiermee ben ik aan het einde gekomen van de beantwoording
van de aan mij gestelde vragen. Ik ben blij, want ik heb de gedachte dat wij
het misschien deze avond nog zouden kunnen afronden.De voorzitter:De avond ronden wij zeker af!Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Maar ik hoop ook dat wij deze avond de begroting nog afronden!De voorzitter:De heer Vendrik heeft nog een vraag. Heel kort en concreet, mijnheer Vendrik,
niet met een inleiding.De heer Vendrik (GroenLinks):Het zou kunnen zijn dat ik zelf de oorzaak ben van enige verwarring bij
de staatssecretaris. Dat is natuurlijk heel onverstandig van mij. Wat ik zojuist
bedoelde te zeggen toen het ging over de trams, was dat de situatie vaak voorkomt
dat gemeenten de tramprojecten niet kunnen financieren uit de BDU-gelden die
hen toekomen. Er is dan nog maar één route, want de ov-post
zit ook vol, en dat is het MIRT. Daarvoor geldt de grens van 112,5 mln. Daarvoor
zijn die projecten vaak weer te klein. Is er nog een tussenweg, bijvoorbeeld
een kansenpot voor trams van 75 mln., om toch ruim baan te bieden aan al die
tramprojecten die nu niet kunnen worden gefinancierd? Dat was het verzoek.De voorzitter:Dat was dus een verheldering. Ik neem aan dat u hier in tweede termijn
op terugkomt.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.De heer Roemer (SP):Voorzitter. De minister gebruikte veel mooie woorden en veel mooie volzinnen
om zijn begroting te verdedigen. Wat dat betreft bleef hij keurig in zijn
rol en doet hij vandaag wederom wat hij al twee jaar doet. In de debatten
van vandaag is duidelijk geworden dat de Kamer dat enthousiasme weliswaar
waardeert, maar iets mist. De Kamer wil graag ook resultaten zien, op alle
beleidsterreinen. Wij hebben heel uitvoerig gesproken over wegen en gelukkig
ook heel uitvoerig over het spoor.In eerste termijn heeft de SP-fractie al betoogd dat er nog veel andere
terreinen zijn, waarmee veel mensen dagelijks te maken hebben en waarop heel
veel tegenslagen en vertragingen aan de orde zijn. Ik heb de voorbeelden genoemd,
zoals het CBR. De mensen rondom Diemen dachten echt dat de minister hen niet
in de kou zou laten staan, maar zij weten inmiddels beter. De omgeving van
Schiphol dacht serieus mee te mogen denken over de adviezen van de commissie-Alders,
maar het kritische deel lijkt nu monddood te worden gemaakt. Dit soort zaken
is in het debat van vandaag wat minder of eigenlijk bijna helemaal niet aan
de orde geweest. Het beeld van Verkeer en Waterstaat is op deze terreinen
echter hetzelfde als bij de onderwerpen waarover wij het wel hebben gehad.
Mensen die wachten op nieuwe afspraken bij rijbewijzen, wachten daar al anderhalf
jaar op. In een breder kader roep ik de minister en de staatssecretaris op
om daarvan nu echt werk te maken.De SP blijft niet alleen roepend aan de kant staat. Met grote regelmaat
komen wij met alternatieven en rapporten. De afgelopen periode hebben wij
bijna tien concrete, uitgewerkte voorstellen gedaan. Iedere politieke partij
die zo veel moeite neemt om met suggesties en alternatieven te komen, heeft
het recht dat daarop serieus wordt geantwoord. Uiteraard mogen wij het met
elkaar oneens zijn, maar negentien concrete voorstellen over de binnenvaart
afdoen met anderhalf A4'tje vind ik echt niet kunnen.Wij hebben gisteren een plan ingediend over spoorverbeteringen. Over voorstellen
van anderen zegt de minister: wij moeten eens kijken wat het is en daarna
beoordelen wij of het haalbaar is. Wij kregen als eerste reactie: is het allemaal
wel te betalen? Ik roep de minister op, onze voorstellen echt nog eens nader
te bekijken. Dat hoeft niet vandaag voor de tweede termijn, want die tijd
is te kort. Ik vraag hem om er schriftelijk op te reageren, zodat hij kan
beoordelen of het goede suggesties zijn.Volgens de NS kan ons voorstel voor goedkopere treinkaartjes zich volgend
jaar al voor de helft terugverdienen. Die terugverdieneffecten worden in de
loop van de tijd alleen maar groter. Dit zal leiden tot echte reizigersgroei.
Prijsprikkels hoeven niet alleen prijsstijgingen te zijn, maar kunnen ook
bestaan uit kortingen. Dit is dus een buitenkansje. Waarom denkt deze minister
niet in kansen en slaat hij suggesties van de Kamer in de wind? Die suggesties
komen niet alleen van de Kamer. De minister moest eens weten hoeveel er vanuit
de bevolking is gereageerd op het voorstel: eindelijk, eindelijk, eindelijk.Op het beveiligingssysteem wil ik in een later stadium bij de bespreking
van het MIRT terugkomen. Hier liggen volop kansen voor de toekomst van het
openbaar vervoer op het spoor. Die kansen moeten wij niet laten lopen. Als
wij dit goed invoeren, scheelt ons dat honderden miljoenen die wij niet hoeven
te leggen aan pure, botte infra. Hiermee valt zo'n grote capaciteitsuitbreiding
te bereiken dat wij er serieus naar moeten kijken. Ik proef vandaag dat het
nog te vroeg is, maar ik hoop dat wij elkaar bij dit onderwerp kunnen vinden
tijdens de bespreking van het MIRT of heel snel daarna. Deze kans mogen wij
niet laten lopen.Om het openbaar vervoer echt een verdere stimulans te geven binnen de
concurrerende markt die wij helaas hebben, moeten wij gaan kijken vanuit de
reiziger. Daarbij gaat het om van-deur-tot-deurvervoer maar ook om de garantie
dat er overal vervoer is. Dat staat ook in de begroting, maar blijkbaar mogen
wij de staatssecretaris daaraan niet houden. Er wordt wel van alles geschreven,
maar vervolgens is het niet aan haar maar aan anderen. De SP-fractie
denkt daar anders over. Vandaar dat wij op dat punt de volgende motie indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat reizigers in het openbaar vervoer niet zozeer te maken
hebben met de vervoerder of de aanbestedende overheid, maar wel belang hebben
bij kwalitatief hoogwaardig openbaar vervoer;constaterende dat landelijke criteria voor een minimale frequentie van
het openbaar vervoer en een minimale afstand tot het openbaar vervoer bij
kunnen dragen aan het verbeteren van het openbaar vervoer en recht doen aan
het gebiedsoverschrijdende karakter ervan;overwegende dat in België deze in de vorm van Basismobiliteit een
stimulans voor het openbaar vervoer zijn gebleken;verzoekt de regering, voor de zomer van 2009 met voorstellen te komen
over hoe vraaggericht openbaar vervoer in dunbevolkte gebieden mogelijk is,
met de garantie dat er voor elke burger in Nederland altijd een vorm van openbaar
vervoer aanwezig is,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Roemer en Vendrik. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 19(31700 XII).De heer Roemer (SP):Wat betreft de binnenvaart heb ik al het een en ander gezegd. Vandaag
in de procedurevergadering is een verzoek namens de commissie naar het kabinet
gegaan. Ik vraag de staatssecretaris of zij echt uitgebreid op alle negentien
voorstellen wil ingaan, zoals zo'n rapport verdient.Wij hebben het vandaag nog niet echt over de waterschappen gehad, maar
gisteren wel. Moeten wij in 2012 wederom middelmatige verkiezingen hebben
voor een bestuurslaag waarvoor de mensen niets te kiezen hebben? Tussen de
socialistische droge voeten en de liberale droge voeten zit namelijk geen
verschil. Dit kabinet wil iets doen aan administratieve lasten en onnodige
regeldruk. Toch lijken de zeven officiële bestuurslagen gewoon te blijven
bestaan, hoewel recent weer duidelijk is geworden dat de bevolking hier niet
op zit te wachten. Daarom dien ik mijn tweede, en laatste, motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de opkomst en betrokkenheid bij de waterschapsverkiezingen
laag is; constaterende dat de waterschapsverkiezingen van 2008 nu geëvalueerd
gaan worden;overwegende dat er wellicht efficiënter gewerkt wordt indien verschillende
bestuurslagen samengevoegd of overgenomen worden;verzoekt de regering, bij de evaluatie van de waterschapsverkiezingen
de variant mee te nemen waarin de waterschappen worden opgeheven en de uitvoeringsorganisatie
onder de bestuurlijke verantwoordelijkheid komt van de provincies,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Roemer en Jansen. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 20(31700 XII).De heer Koopmans (CDA):Voorzitter. Wij hebben met elkaar gesproken over de korte termijn, de
middellange termijn en de lange termijn. Laat ik met de lange termijn beginnen,
in de vorm van een motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in de Mobiliteitsaanpak tien concepten voor een robuust
mobiliteitssysteem in 2028 zijn uitgewerkt, die moeten bijdragen aan een duurzame
plaats van Nederland in de economische top van Europa;overwegende dat daarvoor al in deze kabinetsperiode zicht op financiering
noodzakelijk is, waardoor, gekoppeld aan de adviezen van de commissie-Ruding,
mogelijkheden voor voorfinanciering ontstaan;overwegende dat de balans tussen wonen, werken en groen en open land groeiende
ruimtelijke investeringen vereist;overwegende dat klimaatverandering nieuwe grote investeringen in onze
waterkering en -berging, zoals vermeld in de aanbevelingen van de commissie-Veerman,
vereist;verzoekt de regering, dit te onderzoeken en in het voorjaar van 2009 met
voorstellen te komen tot een verlenging van de MIRT-periode van 2020 tot en
met 2028, en hierbij zowel de budgetten van het Infrastructuurfonds als de
ruimte van het FES te gebruiken;verzoekt de regering om te bezien hoe die ruimte die hierdoor ontstaat,
aangewend kan worden voor de ambities uit de Mobiliteitsaanpak en de uitwerking
van de aanbevelingen van de commissie-Veerman,Koopmansen gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Koopmans en Samsom. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 21(31700 XII).De heer Koopmans (CDA):De CDA-fractie heeft ook een belangrijk punt gemaakt van versnellingen
op korte termijn. Daarom dien ik een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,verzoekt de regering om uit het budget van de motie-Van Geel 30 mln. als
volgt aan te wenden: - 3 mln. voor het kwartiermaken ten behoeve
van de uitvoering van de adviezen van de commissie-Veerman;- 9 mln.
voor de Greenportlane tussen A73 en A67;- 6 mln. voor de verlengde
veilingroute en aanpak infra trade park III bij deGreenport Westland;- 6 mln. voor de aansluiting en modernisering van het glastuinbouwgebiedWateringseveldse polder;- 6 mln. voor de rondweg Greenport
Boskoop;verzoekt de regering voorts, de in de motie genoemde rijksbijdragen zo
spoedig mogelijk te realiseren, met inachtneming van het feit dat de dekking
niet is gevonden in de FES-middelen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Koopmans en Koppejan. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 22(31700 XII).De heer Koopmans (CDA):Ten behoeve van de initiatiefnota die is ingediend door de leden Koopmans
en Cramer, hebben wij een amendement ingediend. Daarmee wordt daarvoor 20
mln. gereserveerd.Wij hebben tegelijkertijd met de heer Cramer een amendement ingediend
met het doel 5 mln. vast te leggen voor de fly-over bij Aalsmeer.Op weg naar de behandeling van het MIR, zullen wij met de minister spreken
over de resultaten van het overleg over de N35.De heer Koppejan (CDA):Voorzitter. Ik dank de minister en de staatssecretaris voor hun antwoorden.
Ik volsta met het indienen van drie moties.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het Krammer-Volkerak Zoommeer in toenemende mate te maken
heeft met waterkwaliteitsproblemen;overwegende dat de aanpak van de waterkwaliteitsproblemen middels verzilting
tegelijkertijd een oplossing vraagt voor de zoetwatervoorziening van de landbouw
en industrie in de Zuidwestelijke Delta en er een breed bestuurlijk draagvlak
ontstaat voor die aanpak;overwegende dat het herstellen van de overgang tussen zoet en zout water
in het Krammer-Volkerak Zoommeer positieve effecten heeft op zowel ecologie
als economie;verzoekt de regering, voortvarend aan de slag te gaan met de verdere uitwerking
van de plannen om de overgang tussen zoet en zout water te herstellen in de
Zuidwestelijke Delta, te beginnen in het Krammer-Volkerak Zoommeer;verzoekt de regering, aanvullend daarop in het voorjaar van 2009 een voorstel
gereed te hebben voor het Krammer-Volkerak Zoommeer, met daarin besloten een
oplossing voor de zoetwatervoorziening en de financiering daarvan;verzoekt de regering, in het najaar van 2009 de besluitvorming over deze
maatregelen af te ronden, zodat er uiterlijk in 2010 gestart kan worden met
de uitvoering van de plannen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Koppejan, Boelhouwer, Cramer,
Van der Staaij en Vendrik.Zij krijgt nr. 24(31700 XII).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de verplichte benchmark die in opdracht van het ministerie
van VROM wordt uitgevoerd bij de drinkwaterbedrijven, heeft geleid tot beter
inzicht in de prestaties van drinkwaterbedrijven en tot significante kostenbesparingen
en lagere tarieven voor burgers en bedrijven;overwegende dat bij de waterschappen de transparantie van de kosten en
de hoogte van de waterschapsheffingen op dit moment nog voor verbetering vatbaar
is;verzoekt de regering, een verplichte benchmark in te stellen voor waterschappen,
waarin een duidelijke relatie wordt gelegd tussen de hoogte van de waterschapsheffingen
en de prestaties en kosten die de verschillende waterschappen maken voor vergelijkbare
taken,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Koppejan, Neppérus,
Boelhouwer, Cramer en Van der Ham.Zij krijgt nr. 23(31700 XII).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de natuurwaarden in de Oosterschelde onder druk staan
doordat circa 50 ha zandplaat per jaar verdwijnt, hetgeen bekend staat als
"zandhonger";overwegende dat een verkenning naar oplossingen voor deze zandhonger volgens
de huidige planning pas in 2013 afgerond zal zijn;overwegende dat het niet wenselijk is om pas na 2013 een begin te maken
met het grootschalig aanpakken van de gevolgen van de zandhonger;verzoekt de regering, ook in 2009 en volgende jaren door middel van pilots
met zandsuppleties de effecten van zandhonger nu al zo veel mogelijk tegen
te gaan;verzoekt de regering, de verkenning naar de oplossing van zandhonger te
versnellen zodat er in 2010 aan de Tweede Kamer een meer structurele oplossing
gepresenteerd kan worden van deze problematiek,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Koppejan en Boelhouwer. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 25(31700 XII).De heer De Krom (VVD):Voorzitter. Ik dank beide bewindslieden voor hun antwoorden. Als het gaat
om infrastructuur zou de VVD andere keuzen maken dan dit kabinet, dat mag
duidelijk zijn. Men heeft dit ook in onze tegenbegroting kunnen lezen. De
boodschap van de VVD bij deze begrotingsbehandeling was kort en krachtig:
de minister moet gaan leveren. De VVD-fractie en mét de VVD-fractie
honderdduizenden, miljoenen mensen op de weg nemen niet veel langer genoegen
met versnelling op papier. Wij willen dat gewoon in de praktijk op de weg
zien.Boodschap nummer twee was: kabinet, minister van Verkeer en Waterstaat,
let op uw tellen en wees op uw hoede voor Natura 2000, een mogelijke enorme
blokkade voor de aanleg van infrastructuur.Gelet op het laatste, dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat met name het voorzorgbeginsel, de cumulatie van effecten
en de externe werking van Natura 2000 voor grote problemen kunnen zorgen bij
de verdere ontwikkeling van infrastructuur;overwegende dat op basis van de huidige wetenschappelijke kennis mogelijke
significante effecten nauwelijks kunnen worden uitgesloten;overwegende dat dit in de praktijk kan leiden tot een grote onderzoekslast,
hoge bureaucratische kosten en juridisch moeilijk houdbare besluiten c.q.
vergunningen;verzoekt de regering, de Kamer uiterlijk in het voorjaar van 2009 te informeren
over de gevolgen van de aanwijzing van Natura 2000-gebieden en over de gevolgen
van de in te stellen geluidsproductieplafonds voor de uitvoering en voortgang
van infrastructurele projecten, en voor beide aan te geven welke concrete
stappen moeten worden gezet om de voortgang van deze projecten te waarborgen,
inclusief mogelijke wijzigingen in de wetgeving,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden De Krom en Koopmans. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 26(31700 XII).De heer De Krom (VVD):In aansluiting op wat ik zo-even heb gezegd en wat ik heb betoogd in eerste
termijn, wil de VVD-fractie graag een motie van belofte en daadkracht indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de minister van Verkeer en Waterstaat heeft beloofd dat
nog in deze regeerperiode de schop de grond in gaat voor in ieder geval de
A4 Midden-Delfland en de 30 projecten vallende onder de spoedwet;overwegende dat de Kamer daarbij natuurlijk uitgaat van het beginsel "een
man een man, een woord een woord";verzoekt de minister, politieke consequenties te trekken zodra vaststaat
dat hij zijn belofte niet gestand doet,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden De Krom en Madlener. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 28(31700 XII).De heer Roemer (SP):Ik meen mij te herinneren – ik kan het verkeerd hebben – dat
de minister beloofd heeft dat hij de laatste minister is die hierover een
besluit zal nemen. Past een besluit om er definitief van af te zien dan ook
binnen deze motie?De heer De Krom (VVD):Ik kan er kort over zijn: het antwoord is nee.De heer Roemer (SP):Het zou wel zuiver zijn als u daar ja tegen zei.De heer De Krom (VVD):Ik ben de indiener. Ik leg u de geest van de motie uit, en die is een
volstrekt andere.De heer Koopmans (CDA):Ik ben er een groot voorstander van dat dit besluit genomen wordt. Moet
deze motie, uit de mond van de heer De Krom, echter in dezelfde geest gelezen
worden als bijvoorbeeld de wijze waarop hij zelf omgaat met het verkiezingsprogramma
van de VVD, en het zware punt dat daarin staat in verband met de kilometerheffing?De heer De Krom (VVD):Wij kunnen hierover weer een heel mooi debat houden...De heer Koopmans (CDA):U hoeft alleen maar ja of nee te zeggen!De heer De Krom (VVD):Dat gaat dan op dezelfde manier als de oma van de minister er altijd bij
wordt betrokken en als verkeerswoordvoerder Eurlings er altijd weer bij wordt
betrokken. Dan komt hij weer over Brutus te spreken, en het mes dat ik nog
een keer omdraai, et cetera, et cetera. De strekking van de motie is volstrekt
helder, dacht ik.Voorzitter. Nu wij het toch over dat project hebben, dien ik maar gelijk
de volgende motie in. Als de heer Koopmans niets had gezegd, zou ik dat misschien
niet hebben gedaan, je weet maar nooit. Maar ik heb die motie hier toch. Ik
doe het dus toch maar.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat er dringend uitbreiding van het wegennet nodig is en
dat de financiële middelen daarvoor op lange en middellange termijn ontoereikend
zijn;overwegende dat VNO-NCW in het Deltaplan Infrastructuur uit oktober 2006
voorstelt miljarden extra te investeren in infrastructuur;overwegende dat MKB-Nederland in september 2008 een plan op tafel heeft
gelegd voor snelle upgrading van provinciale wegen en dat daarvoor een miljard
nodig is;verzoekt de regering, alle uitgaven voor Anders Betalen voor Mobiliteit
te schrappen en de hierdoor vrijvallende 3,5 mld. te investeren in wegen,
rekening houdend met de voorstellen van VNO-NCW en MKB-Nederland,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden De Krom en Madlener. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 29(31700 XII).De heer De Krom (VVD):Wij hebben vandaag een fel debat gevoerd over de spoedwet. Ik wil vanaf
deze plek nogmaals duidelijk maken dat de VVD-fractie hecht aan de spoedwet
en deze steunt. Wij hebben er zelf om gevraagd, maar willen wel dat het zorgvuldig
gebeurt. Ik heb de minister horen zeggen dat er nog aanvullende voorstellen
naar de Kamer komen. Daarna zal de VVD-fractie er serieus naar kijken en besluiten
hoe wij verdergaan, zoals eerder in het debat vandaag is besproken.Mevrouw Neppérus (VVD):Voorzitter. Ik bedank de staatssecretaris voor zijn antwoorden. Er blijft
toch nog wat over. De schriftelijke antwoorden over de Kaderrichtlijn Water
stelden mij nog niet echt tevreden. Ik had gevraagd wat wij doen aan Zwitserland
en Duitsland. Daarop kreeg ik het antwoord dat er een Rijncommissie is. Ik
weet dat, maar wat is er de inzet van? Wat zijn de resultaten tot nu toe?
Hoe zorgen de landen er zelf voor dat de Rijn minder vuil wordt?Ik blijf mijn zorgen houden over de kosten van de Kaderrichtlijn, maar
wellicht kan de staatssecretaris op zijn minst verduidelijken wat de pot van
115 mln. betekent voor de synergie binnen de Kaderrichtlijn Water. Ik blijf
zitten met het probleem dat ik nog steeds wacht op de onderbouwing van de
commissie-Veerman. Daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat drie maanden na presentatie van het rapport van de commissie-Veerman
nog steeds de onderbouwing van het gekozen extreme scenario van klimaatverandering
en waterstijging ontbreekt;constaterende dat het kabinet reeds in zijn brief van 12 september
2008 het rapport van de commissie-Veerman heeft omarmd;verzoekt de regering, vóór 1 januari 2009 de Kamer
de onderbouwing van het rapport van de commissie-Veerman voor te leggen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Neppérus. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 30(31700 XII).De heer Samsom (PvdA):Voorzitter. De oppositiepartijen kunnen hun wanhoop nauwelijks onderdrukken
in dit debat. Ik blijf even bij de thematiek die de heer De Krom in eerste
termijn aanroerde. Soms lijkt dit inderdaad een Tantaluskwelling. De toekomst
van het spoor en van de weg lijkt voor het grijpen, maar elke keer als je
er bijna bent, is hij weer weg. Maar in tegenstelling tot Tantalus, die
nooit bij de vruchten kwam, maken wij wel degelijk voortgang. Vorig jaar was
er alleen een idee en was er geen geld. Nu is er geld voor het spoor, maar
is er nog geen uitvoeringsplan. Ik wil met de minister afspreken dat wij volgend
jaar wél een uitvoeringsplan hebben, niet alleen van OV-SAAL, dat wij
al hadden gepland. Laten wij nou eens met elkaar afspreken dat wij volgend
jaar bij de begrotingsbehandeling ook het andere uitvoeringsplan, bijvoorbeeld
van de A2-corridor, al hebben liggen. Dan maken wij de gestage voortgang die
Tantalus nooit mocht krijgen.Bij het nemen van al die besluiten hebben wij de minister opgedragen om
de blik strak op de toekomst te houden. Wij hebben hem daarmee in dit debat
geholpen. Samen met de heer Koopmans heb ik de toekomst voor hem nog even
vastgelegd op 2028 en daarmee de middelen beschikbaar gesteld die nodig zijn
om die enorme uitdaging voor de toekomst aan te kunnen, een duurzame, effectieve
mobiliteit en een veilig, droog land.In eerste termijn stelde ik de vraag of wij in dit debat in de voetsporen
zouden kunnen treden van grootheden als Cornelis Lely. Achter die vraag ging
niet de egotrip of de ijdele wens schuil om in een geschiedenisboekje terecht
te komen. Achter die vraag ging het besef schuil dat mijn zoontje van twee,
die nu nog naar Cars kijkt en de illusie heeft dat de hele wereld slechts
uit auto's bestaat, daar ooit mee ophoudt. Ik hoop overigens dat dit snel
gebeurt en dat hij mij over 25 jaar de vraag stelt: "Pap, toen ik alleen naar
Cars keek, wisten jullie al dat de olie opraakte, dat de schone lucht opraakte,
dat het klimaat veranderde en dat wij knarsend vast zouden komen te staan
als niet de juiste besluiten zouden worden genomen. Dat wisten jullie allemaal.
En wat deed jij toen, pap?" Het feit dat ik op dat moment het juiste antwoord
aan mijn zoontje wil kunnen geven, dat ik kan wil kunnen zeggen dat ik samen
met de heer Madlener en samen met de heer Roemer en samen met de heer De Krom
en samen met al die anderen toen – nu dus – de juiste besluiten
heb genomen om voor mijn zoontje de toekomst veilig te stellen, drijft mij
in dit debat en blijft mij de komende jaren drijven.Mevrouw Roefs (PvdA):Voorzitter. Ik dank de bewindslieden voor de beantwoording. Zojuist heb
ik samen met de heer Koopmans nog een amendement ingediend waarin wij 20 mln.
vrijmaken voor investeringen in de infrastructuur voor de fiets, 10 mln. voor
het realiseren van fietsroutes voor woon-werkverkeer tussen Arnhem en Nijmegen
en tussen Leiden en Den Haag, en 10 mln. voor de uitvoering van de aanbevelingen
uit de initiatiefnota over het fietsbeleid van de heer Atsma. Bovendien wil
ik twee moties indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de bereikbaarheid van binnensteden gebaat is bij het stimuleren
van woon-werkverkeer per e-bike; overwegende dat de elektrische fiets ook een gunstig effect heeft op het
milieu en een goed middel tegen bewegingsarmoede vormt;overwegende dat een verhoging van het bedrag van de bedrijfsfietsenregeling
van € 749 naar € 1500 de aankoop van een elektrische fiets
zeer aantrekkelijk zal maken;verzoekt de regering, onderzoek te doen naar de mogelijkheid om de elektrische
fiets fiscaal aantrekkelijker te maken door het bedrag van de bedrijfsfietsenregeling
te verhogen en dit te realiseren in het komende Belastingplan van 2010,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Roefs en Koopmans. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 31(31700 XII).De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb een klein punt, maar het is wellicht prettig dit gelijk te regelen.
Er is vorige week een motie aangenomen van GroenLinks waarin de staatssecretaris
van Financiën wordt opgedragen om dit voorjaar met een fiscale vergoedingsbrief
te komen. Wij helpen het kabinet graag aan inhoud. Kan ik de motie van mevrouw
Roefs zo begrijpen dat alvast in die vergoedingsbrief hierover wordt gerapporteerd?Mevrouw Roefs (PvdA):Dat zou helemaal prima zijn. Dan laat ik de motie nog op die manier wijzigen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,gezien het grote aantal toegelaten voertuigcategorieën dat op de
weg aan verschillende wettelijke eisen moet voldoen en de onduidelijkheid
die dit bij de verkeersdeelnemers oproept;overwegende dat dit in het verkeer onveilige situaties kan opleveren;overwegende dat het voorkeur verdient om voor trottoir, fietspad en weg
herkenbare en eenduidige regimes in te richten;verzoekt de regering, te bekijken of het aantal voertuigcategorieën
in te krimpen is en de wettelijke eisen die aan de diverse voertuigen worden
gesteld, te harmoniseren en aan te passen aan het type weg waarvoor zij bedoeld
zijn,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Roefs, Koopmans en Cramer. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 40(31700 XII).De heer Madlener (PVV):Voorzitter. De politieke elite, of in ieder geval een groot deel daarvan,
houdt helemaal niet van auto's, zoals steeds maar weer blijkt. Daarmee toont
deze elite een enorme afstand tot al die mensen die gewoon afhankelijk zijn
van hun auto en die daar ook blij mee zijn. Een samenleving zonder auto's
kan ik mij niet voorstellen. Alle beschaafde, welvarend landen in de wereld
hebben dan ook veel auto's. Dat is nu eenmaal zo, dat kunnen wij hier niet
veranderen. Wij moeten dat niet eens willen.Als later het zoontje van de heer Samsom aan mij vraagt: "Hoe komen wij
toch aan die mooie wegen en hoe komen wij toch aan die schone lucht?", zeg
ik dat dit komt omdat ik zijn vader heb afgestopt en omdat mijn partij ervoor
heeft gezorgd dat Nederland een modern land werd met het mooiste wegennet
ter wereld en dan zeg ik dat wij kernenergie hebben om onze elektrische auto
op te laden. Daarom heeft dat zoontje schone lucht en kan hij iedere dag naar
zijn werk, zijn tennisvereniging en daarom kan hij zijn oude vader dan bezoeken.
De PVV kan het niet vaak genoeg herhalen: wij zijn blij met de auto. Auto's
worden schoner en zuiniger. Auto's moeten gewoon geaccepteerd worden.Helaas gebeurt dat niet, het beleid is eigenlijk gewoon ver onder de maat.
De minister toont altijd ambitie en goede wil, maar hij wordt onvoldoende
gesteund door zijn eigen coalitie. Zo redden wij het simpelweg niet. Dat moeten
wij vaststellen. De files zullen toenemen. Ik wil graag deze minister afrekenen
op daden. Ik ben bang dat het er over twee jaar niet best uit zal zien.De voorzitter:De heer Van der Ham voor één korte vraag.De heer Van der Ham (D66):De heer Madlener zit nu twee jaar in de Kamer. Wat heeft hij gedaan voor
al die mensen in die zwakkere wijken, waar ook veel van zijn kiezers zitten,
die veel last hebben van luchtvervuiling en daar echt directe gezondheidsschade
van ondervinden? Wat heeft de PVV de afgelopen twee jaar gedaan om hun gezondheidssituatie
te verbeteren?De heer Madlener (PVV):Wat hebben wij gedaan? Wat hebt u gedaan om de luchtkwaliteit te verbeteren?De voorzitter:Nee, wij gaan niet met een wedervraag een hele discussie starten.De heer Madlener (PVV):Ik stel vast dat de luchtkwaliteit bijna dagelijks verbetert door technische
ontwikkelingen. Verder hebben wij een voorstel gedaan om kernenergie versneld
in te voeren. Daardoor doen wij in één klap veel meer voor de
luchtkwaliteit dan dit kabinet. Dus ik denk dat wij met veel reëlere
en goedkopere voorstellen komen dan dit kabinet of de partij van de heer Van
der Ham.De voorzitter:Nee, mijnheer Van der Ham. Er was afgesproken dat u één
vraag zou stellen.De heer Van der Ham (D66):Er is mij een tegenvraag gesteld.De voorzitter:Nee, ook dat niet.De heer Madlener (PVV):Ik heb antwoord gegeven.De voorzitter:Nee, ook u gaat uw vraag niet opnieuw stellen. Ik stel voor dat u uw betoog
vervolgt en afrondt.De heer Vendrik (GroenLinks):Mag ik geen vraag stellen? Ik had een eigen dingetje.De voorzitter:Daar twijfelt niemand aan, maar ik stel toch voor dat de heer Madlener
zijn betoog vervolgt.De heer Madlener (PVV):De meeste mensen in die wijken worden niet wakker met het idee: goh, wat
is de luchtkwaliteit vandaag slecht. Nee, zij hebben heel andere problemen!
Zij hebben problemen met criminaliteit en een overvloed aan asociale Marokkanen.
Ik denk dat mijn partij voor die mensen veel meer betekent dan de partij van
de heer Van der Ham, maar ik zal daar nu niet over uitweiden. Ik word in ieder
geval niet wakker met het idee: wat is de lucht slecht. Ik ben blij dat ik
naar mijn werk kan en dat ik überhaupt werk heb.Ik dien twee moties in, een heel grote en een heel kleine, omdat ik toch
maar steeds probeer om de ambities wat hoger te leggen. De eerste motie is
de grote motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de minister van Verkeer en Waterstaat heeft aangegeven,
te willen streven naar een robuust mobiliteitssysteem van Olympische kwaliteit;overwegende dat 2028 veel te ver in de toekomst ligt voor deze op zichzelf
goede plannen en de minister daarmee te weinig ambitie toont;verzoekt de regering, de plannen voor de Olympische infrastructuur uit
te werken en de geplande streefdatum naar voren te halen tot de datum waarop
Nederland het WK voetbal wil organiseren in 2018,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Madlener. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 32(31700 XII).De heer Madlener (PVV):Ik heb ook nog een heel kleine motie, maar ook kleine dingen kunnen soms
helpen om het fileprobleem op te lossen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,Madleneroverwegende dat vuilophaaldiensten en gemeentelijke straatvegers in de
spits vaak voor opstoppingen zorgen;verzoekt de regering, te bevorderen dat de uitvoering van dergelijke diensten
buiten de spitsuren plaatsvindt,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Madlener. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 33(31700 XII).De heer Cramer (ChristenUnie):Twee, voorzitter. Vindt de heer Madlener dat het de competentie van de
regering is om uitspraken te doen over zaken op gemeentelijk niveau? En waarom
misgunt de heer Madlener de mensen voor wie hij zegt op te komen, normale
werktijden?De heer Madlener (PVV):In de motie wordt gevraagd om het bevorderen van een dergelijk gemeentelijk
beleid. Daarmee erken ik dus dat de minister er niet direct over gaat. Hij
kan echter wel invloed uitoefenen op gemeenten. En natuurlijk gun ik de mensen
die dat belangrijke werk verrichten, goede werkuren, maar ik vraag aan de
organisatie om even na te denken. Ga in die spitstijden even iets anders schoonmaken
dan de doorgaande weg die belangrijk is voor de toevoer naar de stad. Als
je je gezonde verstand gebruikt, dan kun je veel bereiken en ik weet dat veel
gemeenten dat nog te weinig doen. Daarom vraag ik de minister of hij het land
in wil gaan om daarvoor te zorgen.De heer Cramer (ChristenUnie):Voorzitter. Ik dank de minister en de staatssecretaris voor hun uitvoerige
beantwoording.Collega Koopmans en ik hebben inmiddels een amendement ingediend over
het grensoverschrijdend vervoer.Ik wil drie moties indienen naar aanleiding van de discussie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de klimaatdoelstelling voor de verkeers- en vervoerssector
onder druk staat door onder meer lagere Europese CO2-emissienormen
en minder bijmenging van biobrandstoffen dan opgenomen in Schoon en Zuinig;constaterende dat de regering in april 2009 een beeld van de stand van
zaken zal geven en er in 2010 een tussenevaluatie van Schoon en Zuinig zal
plaatsvinden;verzoekt de regering om extra kosteneffectieve maatregelen voor de verkeers-
en vervoerssector voor te bereiden, welke kunnen worden meegenomen in de begroting
2010 indien in april 2009 blijkt dat dit nodig is om de doelstelling van het
werkprogramma Schoon en Zuinig voor de verkeers- en vervoerssector te halen, en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Cramer, Samsom en Koopmans. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 34(31700 XII).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat het kabinet het belang van een samenhangend ov-systeem
van hoge kwaliteit in de Mobiliteitsaanpak onderstreept;constaterende dat met het Actieprogramma OV een belangrijke stap is gezet
om de meest urgente mobiliteitsknelpunten in de stedelijke gebieden op te
lossen;constaterende dat met het Actieprogramma Regionaal OV en de Quick Scan
regionaal spoor samen 590 mln. beschikbaar zijn gesteld om tot en met 2012
te starten met het oplossen van capaciteitsknelpunten, snelheidsverbeteringen
door te voeren en ontbrekende verbindingen te realiseren;overwegende dat er nog veel kansen zijn voor de verbetering van het regionale
ov in de stedelijke netwerken onder andere door het doortrekken van lightrail
naar randgemeenten;verzoekt de regering, vóór de zomer van 2010 samen met de
decentrale overheden een visie te ontwikkelen op de verdere doorontwikkeling
van het regionale ov in de stedelijke netwerken tot Olympische kwaliteit,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Cramer, Koopmans en Roefs. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 35(31700 XII).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat er verschil is tussen het beschikbare budget en realisatie
daarvan voor klein en groot onderhoud en vervanging van het spoor van 109
mln.;constaterende dat er ook achterstanden zijn op het programma capaciteitsknelpunten
en de minister hier ProRail op heeft aangesproken;Crameroverwegende dat daardoor de vitaliteit van de sector gevaar loopt;verzoekt de regering, aan ProRail te vragen, een inhaalslag
te maken en geplande opdrachten in de markt te zetten en de Kamer hierover
binnen een maand te informeren;verzoekt de regering tevens, een taakgroep in te stellen met de doelstelling,
na te gaan op welke wijze de vitaliteit van de railinfrabedrijven kan worden
bevorderd en voor de toekomst veilig kan worden gesteld,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Cramer, Samsom en Koopmans. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 36(31700 XII).De heer Cramer (ChristenUnie):Voorzitter. Ik dank de staatssecretaris voor haar welwillende woorden
over de derde tranche binnenhavens. Wij zien die graag tegemoet.De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ik dank beide bewindslieden voor de beantwoording. Ik moet
zeggen: de beloofde Olympische warmte is mij nog niet heel erg geworden. Daar
gaan wij echter iets aan doen en daarom dien ik een drietal moties in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in de Kamer brede steun bestaat voor het creëren
van kansen voor de grootschalige introductie van schone en zuinige auto's;overwegende dat elektrische auto's op deze punten erg goed scoren;constaterende dat minister Eurlings in zijn brief over de kabinetsdoelstellingen
voor de verkeerssector in het kader van schoon en zuinig expliciet verwijst
naar de kansen die elektrische auto's bieden;verzoekt de regering om een plan van aanpak voor het wegnemen van de belemmeringen
die de versnelde introductie van elektrische auto's in de weg staan, waarin
onder meer wordt ingegaan op de fiscaliteit, het wagenpark van de overheid,
investeringen in technologische ontwikkelingen en de realisatie van elektrische
infrastructuur en oplaadpunten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vendrik en De Krom. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 37(31700 XII).De heer Vendrik (GroenLinks):Minister, let op: deze motie was meeondertekend door de heer De Krom.
Dat is nou van links en rechts effe frontaal binnenrijden. Probeer dan maar
eens nee tegen zo'n motie te zeggen. Probeer dat ook maar niet. Voorzitter.
Dat wordt nog wat met GroenRechts.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in 2008 in maar liefst vijf rapporten van zeven verschillende
planbureaus en adviesraden in verschillende bewoordingen werd geconstateerd
dat de kabinetsdoelen voor de reductie van CO2 in de transportsector
onder druk staan;constaterende dat Europa de door Nederland gewenste emissienormen voor
CO2 deze week nog verder heeft afgezwakt, waarmee het kabinet nog
minder kan verwachten van dit beleidsinstrument;constaterende dat de minister van Verkeer en Waterstaat het toch prematuur
acht om nu al te concluderen dat de sector verkeer de doelstellingen niet
haalt in 2020;constaterende dat de minister van Verkeer en Waterstaat voorts verwijst
naar april 2009, wanneer de minister van VROM een compleet beeld van de stand
van zaken zal geven;spreekt de verwachting uit dat ECN en PBL dan een inschatting kunnen geven
van de effecten van alle kabinetsmaatregelen voor de verkeerssector;verzoekt de minister van Verkeer en Waterstaat, voor april 2009 een pakket
extra maatregelen te ontwikkelen en achter de hand te houden, voor het geval
die nodig blijken te zijn om de doelstellingen voor CO2-reductie
in de transportsector in 2020 wel te halen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vendrik en Van der Ham. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 38(31700 XII).De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ik blijf het echt bizar vinden – wij hebben er zo vaak
om gevraagd, ook op weg naar deze begroting – dat ik nog steeds geen
dekkend plan heb gezien van deze minister om die 13 tot 17 megaton CO2 te halen. Vertel mij, minister, hoe het opgebouwd is, welk beleidsinstrument
voor welke reductie moet zorgen en wat de taakstelling is voor de kilometerheffing.
Ik heb het nog niet gezien.De Kamer,gehoord de beraadslaging,Vendrikconstaterende dat in de Kamer brede steun bestaat voor het
creëren van kansen voor de grootschalige introductie van schone en zuinige
auto's;overwegende dat elektrische auto's op deze punten erg goed scoren;constaterende dat bedrijven als Leaseplan en Nedcar al een beroep op de
overheid hebben gedaan om financiële steun;constaterende dat voorzitter van de Europese Commissie Barroso heeft bepleit,
steun aan bedrijven samen te laten gaan met verregaande vergroening van de
productie;verzoekt de regering, het creëren van kansen voor de grootschalige
introductie van de elektrische auto in Nederland nadrukkelijk te betrekken
bij de randvoorwaarden voor financiële steun aan bedrijven in de verkeerssector,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Vendrik. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 39(31700 XII).De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ten slotte hoop ik dat de heer De Krom volgend jaar toch weer
in ons midden zal zijn.De voorzitter:Ik dank u wel. Daarmee zijn wij aan het eind gekomen van de tweede termijn
van de Kamer. De minister en de staatssecretaris hebben aangegeven dat zij
ruim tien minuten c.q. een kwartier nodig hebben voor de voorbereiding van
hun beantwoording. Ik heb geconstateerd dat er twintig moties en twee amendementen
zijn ingediend. Dat betekent dat de beantwoording waarschijnlijk dik over
half twaalf gaat. Ik kan het voorstel doen dat wij aan de minister en de staatssecretaris
vragen om kort en krachtig te antwoorden op de moties en u de antwoorden schriftelijk
te doen toekomen, zodat wij om half twaalf kunnen afsluiten. Gaat u daar niet
mee akkoord, dan zegt u dat en gaat de beantwoording naar volgende week.Minister Eurlings:Voorzitter. Als wij een dikke tien minuten of een klein kwartier naar
uw inschatting hebben, hebben wij voldoende. Alles overziende denk ik dat
de beantwoording van de vragen die nog openstaan erg geconcentreerd kan plaatsvinden;
dat is dan een uitdaging voor ons. Als wij dat beperkt doen, zouden wij daarin
redelijk compleet moeten kunnen zijn, als wij dat heel kort kunnen toevoegen
aan het sec beantwoorden van de moties.De voorzitter:Dat begrijp ik allemaal, maar wij hebben een afspraak gemaakt. Wij hebben
ook een afspraak gemaakt met de mensen hier. Daar wil ik mij aan houden.De heer Koopmans (CDA):Betekent dat maximaal één interruptie?De voorzitter:Nee, het houdt in dat er geen interrupties meer plaatsvinden, want met
twintig moties kun je niet meer interrumperen.Ik constateer dat de Kamer instemt met deze procedure.De heer Roemer (SP):Voorzitter. Worden de openstaande vragen schriftelijk beantwoord?De voorzitter:Voor zover ze niet mondeling zijn beantwoord.De heer Roemer (SP):Stel dat er een verkeerde uitleg wordt gegeven aan een ingediende motie.
Hoe lossen wij dat dan op als u geen interrupties toestaat?De voorzitter:Dan stel ik u in staat, dat heel kort toe te lichten. Wij moeten niet
met misverstanden werken.De vergadering wordt van 22.42 uur tot 22.55 uur geschorst.Minister Eurlings:Voorzitter. Ik begin met de amendementen en moties en zal dan nog snel
enkele openstaande vragen beantwoorden. Ik begin met het amendement op stuk
nr. 15 (31700-XII). Met dit amendement komt fors meer geld beschikbaar voor
het verbeteren van het spoor. Met de dekking van 140 mln. uit het project
Anders Betalen voor Mobiliteit wordt dit project beëindigd. Daarmee worden
de kansen op onze steun voor dit amendement beëindigd.De heer Vendrik heeft op stuk nr. 16 (31700-A) een amendement ingediend.
Toen ik dit amendement las, dacht ik: potjandorie, hoe heb ik het nou? Het
amendement bevat prachtige, positieve plannen voor trams, maar waar komt het
geld vandaan? Uit de spoedplannen. Dat lijkt mij niet in lijn met datgene
waar het kabinet voor staat. Dan komen wij van de spoed in de vertraging.
Ik ontraad aanvaarding van dit amendement.Ik kom op het amendement van de heren Roemer en Vendrik op stuk nr. 17
(31700-A) gericht op fietsenstallingen bij stations. De aanneming van dit
amendement, hoe sympathiek ook, moet ik ontraden. Ook hier komt het geld weer
uit de Spoedwet wegverbreding. Ik vind het erg jammer dat de indieners daar
het geld weghalen. Wij beogen die procedures te versnellen en hebben dat geld
hard nodig. De schoppen moeten de grond in. Overigens doen wij zeer veel om
het aantal fietsenstallingen te vergroten.De heren Cramer en Koopmans hebben een amendement ingediend op stuk nr.
20 (31700-A). Met dit amendement wordt 20 mln. vrijgemaakt voor investeringen
in het regionaal grensoverschrijdend treinverkeer. Eerder dit jaar hebben
beide heren een initiatiefnota uitgebracht. In een algemeen overleg hebben
wij er met elkaar over gesproken. Ik heb aangegeven dat ik dit initiatief
zeer steun. Onlangs hebben wij per brief op de aanbevelingen van de initiatiefnota
gereageerd. Daarin hebben wij onze beleidsvisie op internationaal spoorvervoer
gegeven. In de nota staan diverse initiatieven voor nieuwe regionale grensoverschrijdende
verbindingen. Wij hebben aangegeven dat het initiatief ligt bij decentrale
overheden, maar wij hebben daarbij gezegd dat wij concrete plannen graag steunen.
Het grensoverschrijdend openbaar vervoer is een vergeten deel van
het openbaar vervoer. De grenzen tussen ons en onze buurlanden bestaan in
het openbaar vervoer nog veel te veel. Daarom ben ik positief over dit amendement.
Ik stel mij voor dat wij de concrete plannen voor genoemde verbindingen positief
beoordelen. Ik hoorde de heer Koopmans met name over AVANTIS. Ik kan het amendement
als ondersteuning van het beleid kenschetsen.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik wil een verduidelijking over de dekking. Ik begrijp dat de inhuur van
externen wordt gekort...Minister Eurlings:De dekking van het amendement komt uit het budget Intensivering spoor
in steden I. Dat was een restpost bij tranche 1 die niet is gebruikt. De post
hielden wij als marge aan voor rechtszaken. Dat is niet meer aan de orde,
dus het geld is vrijgevallen. Er is een tweede tranche waar tal van projecten
voor zijn ingeschreven.Het amendement van de leden Koopmans en Cramer op stuk nummer 21 gaat
over een bijdrage aan de fly-over bij Greenport Aalsmeer. Het punt is door
de heer Koopmans en door anderen eerder gebracht. Over de fly-over bij de
verlegging van de N201 wordt al jaren gesproken. Tijdens het bestuurlijk overleg
van 28 oktober jongstleden met de Noordvleugel heb ik deze problematiek
aan de orde gesteld, ook naar aanleiding van het Kamerdebat hierover. Ik heb
bij gedeputeerde Mooij van Noord-Holland aangedrongen op een spoedige oplossing.
Gedeputeerde Mooij heeft toegezegd om vanaf januari 2009, wanneer het nieuwe
bestuur van de veiling Aalsmeer is aangetreden, de onderhandelingen over de
financiële bijdrage van de veiling, de facto het resterende probleem,
voortvarend en constructief op te pakken. Een bijdrage via de begroting van
verkeer zou deze aanpak kunnen doorkruisen. Voorts kan een bijdrage van Verkeer
en Waterstaat aan deze zaak ook worden gezien als een beloning voor slecht
gedrag van de kant van de veiling. Ik weet echter hoe zeer deze zaak de indieners
aan het hart gaat. Ik wil hun dan ook vragen, het amendement aan te houden.
Ik ga graag met de regio praten en mij ervan vergewissen dat men er inderdaad
uitkomt, zoals de heer Mooij heeft aangegeven, en ik zal de Kamer daar zo
snel als ik kan nader over berichten.De heer Koopmans (CDA):Ik wil het amendement wel aanhouden tot aan het MIRT.Minister Eurlings:Ik hoop de Kamer hier dan snel over te kunnen berichten.De motie van Koopmans en Samsom op stuk nummer 21 gaat over het verlengen
van de termijn van het MIRT tot 2028. Ik heb onder anderen de heren Koopmans
en Samsom in hun bijdragen nadrukkelijk horen pleiten voor deze verlenging
en ik begrijp wat zij ermee beogen. Wij hebben het daarover in eerdere debatten
gehad. Toen heb ik aangegeven dat ik met de minister van Financiën heb
afgesproken om hierop bij de behandeling van de Voorjaarsnota op terug te
komen. Ik begrijp wat de indieners met deze motie beogen. Ik zou me vanuit
mijn afspraken met de minister van Financiën kunnen voorstellen dat zij
deze motie aanhouden tot aan de behandeling van de Voorjaarsnota.De motie van Koopmans en Koppejan op stuk nummer 22 gaat over het aanwenden
van het budget van de motie-Van Geel. Ik kan deze motie kort en goed kenschetsen
als ondersteuning van het beleid en haar daarom in de warme aandacht van de
Kamer aanbevelen.Ik kom toe aan de motie van de heren De Krom en Koopmans op stuk nr. 26.
Daarin wordt nadrukkelijk aandacht gevraagd voor mogelijke negatieve effecten
van Natura 2000. Ik heb geprobeerd daarop duidelijk te reageren vanuit mijn
verantwoordelijkheid. Allereerst is er altijd een balans tussen natuur, natuurlijk
en andere zaken. Verder moeten wij voorkomen dat dit natuurplan onbedoeld
tal van beknellende neveneffecten heeft. Die discussie zullen wij in alle
openheid met elkaar moeten voeren, daarbij voorkomend dat er gekke dingen
gebeuren. Het zoeken van een goede balans kunnen wij alleen op basis van het
goed kunnen inschatten van effecten. In dat licht zie ik deze motie als ondersteuning
van ons beleid. In het voorjaar komen wij bij de Kamer terug.De voorzitter:Op verzoek van de heer Koopmans en de heer De Krom stel ik voor, hun motie
(31700-XII, nr. 26) van de agenda af te voeren.Daartoe wordt besloten.Minister Eurlings:Voorzitter. Ik kom toe aan de motie van de heren De Krom en Madlener,
op stuk nr. 28. Deze motie is in haar dictum wat onvolledig. Ik heb vandaag
maar weer eens geprobeerd uit te leggen dat ik nooit heb gezegd dat ik de
schop bij de A4 de grond in doe, want daar staat 2011 voor. Ik heb gezegd
dat ik de laatste minister zal zijn die met het besluit bezig is. Dat is,
kan ik zeggen, al uitdaging genoeg. 2011 Klopt dus al niet. Wat die 30-Spoedwetprojecten
betreft: de heer De Krom heeft in dit debat een redelijk constructieve lijn
ingenomen, maar wij zouden toch moeten voorkomen dat met zo'n motie een incentive
wordt gezet op blokkering van de Spoedwet. Als die wet niet door deze Kamer
komt, heb ik geen projecten, waaruit ik mijn consequenties zou moeten trekken.
Dat zou ik verkeerd vinden. Ik moet de Kamer aanneming van deze motie helaas
ontraden.De motie van de heren De Krom en Madlener op stuk nr. 29 brengt mij tot
de volgende opmerkingen. Ik vind het nogal wat om zo in te gaan tegen het
programma van de VVD en het coalitieprogramma. Ik heb daar de ruimte niet
voor, en ik zou die ook niet willen hebben. Ik moet de Kamer aanneming van
deze motie dus ontraden.De motie van de leden Roefs en Koopmans op stuk nr. 31 brengt mij tot
de volgende opmerkingen. Ik heb waardering voor het op de agenda zetten van
de scootmobiel. Ik zie deze motie als ondersteuning van beleid; ik wil in
deze lijn aan de slag.De motie van de heer Madlener op stuk nr. 32: ik zou zeer graag het WK
Voetbal in Nederland hebben, maar het is onmogelijk al deze ambities al in
2018 gerealiseerd te hebben. Wij wachten niet tot 2020, wij beginnen nu al
met de A4/A44 en de Ruit rond Eindhoven, om zo de robuustheid vorm te geven.
Vanaf nu nemen wij dit als marsroute. Ik moet de Kamer aanneming van deze
motie ontraden.De motie van de heer Madlener op stuk nr. 33: formeel gezien ga ik daar
niet over. Als ik de motie zo mag opvatten dat ik haar, bij aanneming ervan,
bij het Mobiliteitsberaad en de VNG aan de orde stel, kan ik haar
met een positief gevoel aan het oordeel van de Kamer overlaten.Vervolgens ga ik in op de motie op stuk nr. 34 van de leden Cramer, Samsom
en Koopmans over de CO2-doelstellingen. Het kabinet heeft voor
alle sectoren de afspraak gemaakt om in 2010 tot een brede herijking van Schoon
en Zuinig te komen. Van die gemaakte afspraak wil ik niet graag afwijken.
Het denken staat natuurlijk niet stil. Ook nu kijk ik welke maatregelen ik
al kan intensiveren. Dan denk ik bijvoorbeeld aan stimulering van innovaties,
zoals de elektrische auto's. Daarvoor zullen trouwens in 2009 ook extra middelen
worden vrijgemaakt. Ik wil de motie zo opvatten dat ik de Kamer in april 2009
op basis van het alsdan beschikbare cijfermateriaal een actueel en een compleet
beeld geef van de effecten van de voorziene maatregelen, inclusief intensiveringen.
Ik zal daarbij bezien welke kosteneffectieve maatregelen aanvullend zouden
kunnen worden overwogen. Op die manier beschouw ik deze motie als een ondersteuning
van beleid. Ook dit wordt dus weer vervolgd.Dan de motie op stuk nr. 36 van de leden Cramer, Samsom en Koopmans. Ik
denk te snappen wat de heer Cramer als eerste indiener met deze motie wil,
zeker in deze tijd. Het enige waar ik een beetje tegen aanloop, is dat ik
niet het beeld zou willen hebben dat ik in de markt zou moeten gaan interveniëren.
Ook de termijn van een maand, zeker in de tijd van de kerstkalkoen, is nogal
dwingend. Als de heer Cramer mij daarin de ruimte geeft, in de zin dat ik
niet tot marktinterventie zou moeten overgaan en dat die maand enigszins bourgondisch
mag worden geïnterpreteerd, kan ik de motie in de aandacht van de Kamer
aanbevelen.De heer Cramer (ChristenUnie):Als bourgondisch leidt tot een drang tot in januari, kan ik met die duiding
leven.Minister Eurlings:Als ik ervan uit mag gaan dat er geen interventies in de markt nodig zijn
en ik u dan meld hoe ver wij ter zake hebben kunnen varen, dan wil ik u er
eind januari zeker over berichten.Dan de motie op stuk nr. 37 van de heren Vendrik en De Krom. Ik zou zeggen:
les extrêmes se touchent. Mijnheer Vendrik en mijnheer De Krom vinden
elkaar op de elektrische auto. Ik kan natuurlijk zo'n mooie coalitie niet
te weinig waarderen. Heren, zet die samenwerking voort richting de spoedwet,
pak elkaar vast en pak door. Deze motie beschouw ik als ondersteuning van
mijn beleid. Die kunnen beide heren in hun zak steken. Ik vind het een goede
motie. In de loop van 2009 zal ik dit plan dat samen met onder andere de auto-
en motorsector wordt ontwikkeld, aan de Kamer aanbieden.De motie op stuk nr. 38 van de heren Vendrik en Van der Ham lijkt heel
erg op de motie op stuk nr. 34 van de heer Cramer c.s.. Wel is er een verschil,
namelijk dat het punt kosteneffectiviteit niet in eerstgenoemde motie is opgenomen.
En dat vind ik wel een gemis. Ook de afweging van de kosteneffectiviteit vind
ik bij het inventariseren van de desbetreffende maatregelen van belang. Wellicht
is het te overwegen dat de heren Vendrik en Van der Ham zich aansluiten bij
de indieners van de andere motie, zodat er op die manier een wat meer Kamerbrede
motie kan worden gemaakt. Ik vind de motie van de heer Cramer namelijk net
wat beter omdat daarin het element van de kosteneffectiviteit wel is opgenomen.
Zonder de motie van de heren Vendrik en Van der Ham te willen desavoueren,
ontraad ik aanneming van hun motie en beveel ik de motie van de heer Cramer
c.s. aan.Op stuk nr. 39 heeft de heer Vendrik een motie ingediend over het creëren
van kansen voor de grootschalige introductie van schone en zuinige auto's.
Via het stimuleringsprogramma Schoon en Zuinig creëren wij reeds kansen
voor introductie van elektrische auto's in de markt. Ik ontraad aanneming
van deze motie, omdat daarin nadrukkelijk een relatie wordt gelegd met het
noodzakelijk economisch herstel. Ik snap het punt van de heer Vendrik wel
en ik zal ook doorgeven dat dit punt hier gemaakt is, maar om nu zo nadrukkelijk
de relatie te leggen met het economisch herstel waar zo veel mensen op wachten,
vind ik op dit moment een beknelling die ik in elk geval niet zou willen aanbrengen.
Wij hebben de steunmaatregelen heel breed nodig. Wellicht dat de heer Vendrik
dit punt kan hernemen in de discussie met de premier over de kabinetsbrief
over de economische crisis, maar ik zou in elk geval hier niet die link op
deze manier willen leggen.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik verwijs niet voor niets naar een belangrijke inspiratiebron: de heer
Barroso met zijn crisisplan. Hij legt die link wel. Ik kan me voorstellen
dat de minister verduidelijking biedt door te zeggen dat hij de lijn snapt
en het kabinet erop zal voorbereiden dat dit debat volgende week verder gaat.Minister Eurlings:Ik heb grote waardering voor José Manuel Durão Barroso,
maar ik vind dit een discussie die meer thuishoort in de brede discussie met
het kabinet over de economische crisis en de maatregelen die genomen moeten
worden. Dit soort linken overstijgt dit debat een beetje. Ik zou de aanneming
van de motie willen ontraden, maar ik kan me voorstellen dat de heer Vendrik
dit vanuit zijn positie herneemt in het debat dat volgende week zou kunnen
plaatsvinden met onder anderen de premier.Gelet op de tijd en de ruimte die de staatssecretaris nog nodig heeft,
zou ik de openstaande vragen schriftelijk van een reactie willen voorzien.De voorzitter:Dat hebben wij inderdaad met elkaar afgesproken, zodat die antwoorden
de Kamer bereiken voordat er gestemd gaat worden.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Voorzitter. Ik ga eerst in op het amendement op stuk nr. 13 van de heren
Van der Staaij en Cramer over de binnenvaartbranche in het rapport Een goede
toekomst voor het kleine schip. Kleine binnenvaartschepen zijn inderdaad van
groot belang voor het vervoer op de kleinere vaarwegen. Ik denk dat dit amendement
een goede ondersteuning van mijn beleid is. Ik kan de aanvaarding van dit
amendement aanraden.Vervolgens is er het amendement van de heer Koopmans en mevrouw Roefs
over de fiets, met als strekking om 20 mln. vrij te maken voor investering
in een fietsinfrastructuur. De dekking vindt plaats door herschikking van
de middelen voor regionale infrastructuur binnen artikelonderdeel 14.01 en
een verlaging van artikel 34.04 Netwerken decentraal regionaal vervoer. Ik
sta positief ten opzichte van intensivering van het fietsbeleid.
Ik heb dat zojuist ook in mijn bijdrage gezegd. Dat sluit aan bij de mobiliteitsaanpak.
De fiets krijgt weer de serieuze plaats die de fiets nodig heeft. Ik laat
het oordeel over dit amendement dus over aan de Kamer.Dan de moties, allereerst de motie op stuk nr. 19 van de heren Roemer
en Vendrik, die voorstelt om in de zomer te komen met vraaggericht openbaar
vervoer in dunbevolkte gebieden. Dat betreft de zogenaamde basismobiliteit.
In de Nota Mobiliteit is het inhoudelijk kader gegeven waarbinnen decentrale
overheden hun basismobiliteit vormgeven. In de Wet personenvervoer 2000 is
dit opgenomen als verplichting voor decentrale overheden. Zo is dat kader
geregeld. Met dit duidelijke kader binnen de Nota Mobiliteit is deze motie
dus overbodig.De motie op stuk nr. 20 van de leden Roemer en Jansen verzoekt de regering
om bij de evaluatie van de waterschapsverkiezingen ook de variant mee te nemen
die het bestaan van de waterschappen zelf min of meer ter discussie stelt
en die de bestuurlijke verantwoordelijkheid bij de provincies legt. Wij gaan
de verkiezingen evalueren op grond van de Waterschapswet. Wij gaan dus niet
de waterschappen zelf evalueren. Als wij dat erbij betrekken, wordt de evaluatie
buitengewoon breed. Ik ontraad dus de aanneming van deze motie.De motie op stuk nr. 24 van de heer Koppejan c.s. gaat over het Krammer-Volkerak
Zoommeer en verzoekt de regering om de besluitvorming in 2009 af te ronden,
zodat uiterlijk in 2010 gestart kan worden met de uitvoering van de plannen.
De heer Koppejan weet dat wij ten aanzien van het Volkerak Zoommeer buitengewoon
ambitieus zijn. "Besluitvorming in 2009" kan ik zonder meer als ondersteuning
van het beleid kenschetsen, maar als er wordt gesteld dat wij uiterlijk in
2010 moeten starten... Ik wil alles wel toezeggen, maar wij moeten de realiteit
in het oog houden. Als ik de motie zo mag lezen dat het streven is om zo snel
mogelijk, liefst in 2010, te starten, kan deze motie ondersteuning van het
beleid zijn. Als ik haar moet lezen als "uiterlijk 2010 een harde deadline"
dan kan ik, als ik de realiteit in ogenschouw neem, de aanneming van deze
motie niet aanraden, hoe zeer ik dat ook zou willen.De heer Koppejan (CDA):Ik kan leven met deze interpretatie.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Dan kom ik bij een motie waarvan ik het nummer niet heb. Het is de motie
van de heer Koppejan over de verplichte benchmark voor de waterschappen.De voorzitter:Dat is de motie op stuk nr. 23.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De waterschappen stellen jaarlijks op vrijwillige basis een benchmark
op over het zuiveringsbeheer. Nu gaat deze motie over een verbreding van die
benchmark naar andere taken van de waterschappen. Dat vind ik een buitengewoon
goede zaak. Ik vind een wettelijke verplichting echter wel ongewenst, want
die leidt tot extra bestuurlijke en administratieve lasten. Ik zou de motie
graag zo uitleggen dat ik met de waterschappen convenanten afspreek waarin
zij toezeggen om de benchmark te verbreden en op die manier toch tot de benchmark
te komen die de heer Koppejan en ik allebei willen, zonder tot een echte verplichting
te moeten overgaan. Als ik de motie zo mag lezen, kan ik de aanneming ervan
ondersteunen.De voorzitter:Uit het knikken van de heer Koppejan begrijp ik dat dit een goede interpretatie
is.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:De motie van de leden Koppejan en Boelhouwer...De voorzitter:Dat is de motie op stuk nr. 25.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:...gaat over de verkenningen van de natuurwaarden in de Oosterschelde.
Wij komen dan eigenlijk op die vreemde tweedeling. Er zijn twee zaken aan
de orde. Er is de vraag wat wij met de zandhonger doen. Ik heb gezegd dat
wij met pilots bezig zijn, maar dat wij pas in 2013 een weloverwogen besluit
kunnen nemen over wat uiteindelijk structureel de beste manier is om op de
zandhonger te reageren. Wij kunnen de natuur niet dwingen. Die pilots hebben
nu eenmaal hun tijd nodig. Dat wil niet zeggen dat er op dit moment niets
gebeurt. Met die pilots gebeurt er natuurlijk wel iets. Er wordt aan gewerkt,
maar een echte oplossing kunnen wij niet voor 2013 geven. Ik heb even naar
het dictum van de motie gekeken. Daar wordt gesproken van een meer structurele
oplossing voor zandhonger in 2010. Ik heb gezegd dat ik kijk naar het weglekken
van het zand door de kieren. Daarover zal ik waarschijnlijk in 2010 met een
voorstel kunnen komen. Als de indieners ermee kunnen leven dat wij echt niet
eerder dan 2013 kunnen kijken naar een structurele oplossing voor de zandhonger
en in 2010 komen met een manier om het weglekken van het zand te voorkomen,
dus dat wij die twee dingen splitsen, kan ik met deze motie leven. Anders
stelt zij mij echter voor onmogelijke opgaven.De voorzitter:Ik begrijp uit zijn mimiek dat de heer Koppejan hiermee akkoord is.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Dan kom ik op de motie van mevrouw Neppérus.De voorzitter:Dat is de motie op stuk nr. 30.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Mevrouw Neppérus wil de wetenschappelijke onderbouwing van de scenario's
graag voor 1 januari 2009 ontvangen. Ik ben zelfs nog ambitieuzer dan
zij, want ik was van plan om de Kamer die volgende week al toe te sturen.Het lid Roefs heeft een motie ingediend...De voorzitter:...op stuk nr. 31.Staatssecretaris Huizinga-Heringa:Met die motie wordt de regering verzocht, te kijken naar de mogelijkheid
om de elektrische fiets fiscaal aantrekkelijker te maken. De heer Vendrik
heeft in een interruptie gesproken over de vergroeningsbrief die is gevraagd
bij de behandeling van het Belastingplan. Mevrouw Roefs haakte daarop in.
Mocht de motie worden aangenomen, dan stel ik mij voor dat ik haar doorgeleid
naar de staatssecretaris van Financiën, zodat zij in de vergroeningsbrief
kan worden opgenomen. Ik laat het oordeel over de motie aan de Kamer.Ik kom bij de motie van het lid Cramer op stuk nr. 35 waarin de regering
wordt verzocht om voor de zomer van 2010 samen met decentrale overheden een
visie te ontwikkelen op het doorontwikkelen van regionale en stedelijke ov-netwerken.
Deze motie is een ondersteuning van mijn beleid. De mobiliteitsaanpak geeft
aan dat er na het actieprogramma OV een vervolg zou komen. Voor de heer Vendrik
is misschien interessant dat lightrail daarbij een oplossing is. De aandacht
die de heer Vendrik vraagt voor de tram, zal mogelijk in dat verband zijn
beslag en uitwerking kunnen krijgen. Ik kan mij vinden in deze motie.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Dank u wel. Ik dank de beide bewindslieden voor hun medewerking. Ik dank
ook de leden voor hun medewerking, zodat wij de belofte aan de medewerkers –
die ik op dit late uur hartelijk dank – gestand kunnen doen. De Kamer
ontvangt de antwoorden nog. Ik stel de heer Roemer nog kort in de gelegenheid
om een verzoek te doen.De heer Roemer (SP):Een achttal moties heeft in meer of minder mate een relatie met zaken
die in het MIRT voorkomen. Ik vind het wel zo zuiver als wij in ieder geval
die moties pas na de MIRT-behandeling in stemming brengen. Dat is één
week later. Wat mij betreft, kan de stemming over alle moties een week worden
verschoven, want het scheelt niet zo heel veel. Als daar bezwaren tegen bestaan,
vraag ik dat in ieder geval voor de moties die een relatie hebben met het
MIRT. Dat is wel zo zuiver.De heer Koopmans (CDA):De minister heeft zojuist gezegd dat hij nog een aantal schriftelijke
antwoorden zal geven. Als die er dinsdag zijn, wil ik eigenlijk over zo veel
mogelijk moties stemmen. Indien een aantal echt een directe relatie met het
MIRT heeft, kunnen wij daar een week later over stemmen. Over de moties die
daarmee niets te maken hebben, willen wij gewoon stemmen.De voorzitter:De discussie gaat alleen over de moties die met het MIRT te maken hebben.De heer Roemer (SP):Ik zal de acht moties waarvan ik denk dat zij met het MIRT te maken hebben,
aan de Griffie geven. Dan kan dat lijstje rondgaan en weet iedereen over welke
moties het gaat.De voorzitter:Kunnen wij zo met elkaar verkeren? Akkoord. Dan dank ik iedereen. Nogmaals
dank aan de medewerkers en aan u voor de medewerking waardoor wij het binnen
de gestelde tijd hebben gehaald.Sluiting 23.27 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20082009-2760-2806.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl