Vragen van het lid Marijnissen aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, over het toenemend aantal bedrijven dat overgaat tot grote reorganisaties waarbij veel werkgelegenheid verloren gaat
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1998-1999, pag. 1578-1583

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

24-11-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

nr. 25, pagina 1578-1583

17-11-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Stemmingen in verband met het voorstel van rijkswet Goedkeuring van het op 3 mei 1996 te Genève tot stand gekomen Protocol inzake het verbod of de beperking van het gebruik van mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen, zoals gewijzigd op 3 mei 1996 (Protocol II zoals gewijzigd op 3 mei 1996), en van het op 13 oktober 1995 te Wenen tot stand gekomen Aanvullend Protocol inzake blindmakende laserwapens (Protocol IV), gehecht aan het Verdrag inzake het verbod of de beperking van het gebruik van bepaalde conventionele wapens die geacht worden buitensporig leed te veroorzaken of een niet-onderscheidende werking te hebben (25925, R1614); en over enige motiesPagina 1594-1594
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Fonds economische structuurversterking voor het jaar 1999 (26200 E)Pagina 1595-1595
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 3 november 1998 over publiek-private samenwerkingPagina 1595-1601
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 12 november 1998 over riooloverstortenPagina 1601-1606
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van het wetsvoorstel inzake de benoeming van de commissaris van de Koning en de burgemeester, te weten: de motie-Schutte c.s. over het aanhouden van de beslissing over het voorstel tot grondwetsherziening (25620, nr. 6)Pagina 1594-1594
Stemmingen in verband met: - het wetsvoorstel Aanvulling van de Algemene wet bestuursrecht met een regeling over de behandeling van klachten door bestuursorganen (25837), en over: - de motie-Apostolou c.s. over de positie van de commissies voor de Verzoekschriften (25837, nr. 8).Pagina 1593-1593
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Ziekenfondswet, de Wet tarieven gezondheidszorg en de Wet ziekenhuisvoorzieningen in verband met wijzigingen in de taak, samenstelling en werkwijze van de in die wetten geregelde bestuursorganen, alsmede wijziging van andere wetten in verband daarmee (uitvoeringsorganen volksgezondheid) (26011)Pagina 1592-1592
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Machtiging tot medewerking aan de oprichting van een Waarborgfonds voor de zorgsector (25627)Pagina 1592-1592
Presentie en opening (dinsdag 17 november 1998)Pagina 1577-1578
Stemmingen in verband met: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van Koninkrijksrelaties (IV) voor het jaar 1999 (26200 IV), en over: - de motie-Rosenmöller/Scheltema-de Nie over het beheer van de nationale parken (26200 IV, nr. 7); - de motie-Rosenmöller over uitzendingen van de Wereldomroep (26200 IV, nr. 8); - de motie-Scheltema-de Nie over prioriteit voor de jeugdhulpverlening (26200 IV, nr. 9); - de motie-Van Middelkoop over modernisering van het Statuut (26200 IV, nr. 10); - de motie-Van der Knaap over de sociaal-economische problematiek (26200 IV, nr. 11); - de motie-Van der Knaap over een uniforme toelatingsregeling voor alle delen van het Koninkrijk (26200 IV, nr. 12); - de motie-Gortzak over een bestuurlijk akkoord (26200 IV, nr. 13)Pagina 1593-1594
Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 1999 (26200 VIII)Pagina 1606-1647
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 17 november 1998)Pagina 1589-1592
Vragen van het lid Bijleveld-Schouten aan de minister van Justitie en de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, over het melden van kindermishandeling.Pagina 1586-1588
Stemmingen in verband met: - het wetsvoorstel Regelen ter beheersing en versnelling van de procedures inzake de aanleg van de vijfde baan van de Luchthaven Schiphol (Wet procedures vijfde baan Schiphol) (25863), en over: - de motie-Stellingwerf over administratieve onteigeningsprocedures (25863, nr. 12).Pagina 1592-1593
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (dinsdag 17 november 1998)Pagina 1647-1648
Vragen van het lid Verhagen aan de minister voor Ontwikkelingssamenwerking, over de situatie in IndonesiëPagina 1583-1585
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Verklaring dat er grond bestaat een voorstel in overweging te nemen tot verandering in de Grondwet, strekkende tot het doen vervallen van de bepaling inzake de benoeming van de commissaris van de Koning en de burgemeester (25620)Pagina 1594-1594
Stemmingen over twee moties, ingediend bij het debat over het asielbeleid, te weten: - de motie-Dittrich over intrekking van A-statussen (19637, nr. 385); - de motie-Verhagen over gedwongen terugkeer naar 'open cities' (19637, nr. 387)Pagina 1594-1594
Vragen van het lid Marijnissen aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, over het toenemend aantal bedrijven dat overgaat tot grote reorganisaties waarbij veel werkgelegenheid verloren gaatPagina 1578-1583

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 50 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het mondelinge vragenuur, overeenkomstig
artikel 136 van het Reglement van orde.Vragen van het lid Marijnissen aan de minister van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid, over het toenemend aantal bedrijven dat overgaat
tot grote reorganisaties waarbij veel werkgelegenheid verloren gaat.De heer Marijnissen (SP):Voorzitter! Het mag zo zijn dat de Paarse partijen nogal eens pochen op
de successen van het Nederlandse poldermodel, de SP-fractie heeft hier al
vaker gesteld dat de polder aardig aan het onderlopen is. Het gaat goed met
de mensen op de terpen, maar al die anderen krijgen steeds meer natte voeten.
De vraag die ik nu centraal wil stellen, is: wat doet de dijkgraaf? Oud-minister
van Sociale Zaken Boersma zei het gisteren in een uitzending over het kabinet-Den
Uyl buitengewoon treffend, namelijk: Ik ben zelf een jongen uit de polder
en volgens mij is er in de polder een zeer weids uitzicht, maar ik moet vaststellen
dat er op dit moment in Nederland honderdduizenden zijn zonder uitzicht.Het is zelfs erger, voorzitter. Duizenden mensen dreigen binnen afzienbare
tijd kopje-onder te gaan. Ondanks alle loonmatiging, verhoogde werkdruk, flexibilisering,
employability en wat al niet meer, dreigen duizenden mensen ontslagen te worden
nu er weer een nieuwe saneringsgolf lijkt aan te komen. Vandaag bereikte ons
het bericht dat Akzo Nobel Chemie 200 banen gaat schrappen, en eerder vernamen
wij al dat Philips één op de drie bedrijven gaat afstoten, waarbij
het zou gaan om ongeveer 3300 mensen. Shell heeft aangekondigd 200 mensen
te willen lozen, Baan 1200 mensen wereldwijd en KPN – last but not least –
4000 plus nog eens alle mogelijke ontslagen bij toeleveringsbedrijven. Onder
het motto 'Let's make things better' – maar dan vooral voor de aandeelhouders –
en 'dit ontslag is mede mogelijk gemaakt door KPN Telecom' lijkt een nieuwe
asociale trend te worden gezet. Miljarden winst maken en toch mensen op de
keien zetten, lozen naar de WW en de bijstand en ten laste brengen van de
gemeenschap. Laten wij niet vergeten dat de situatie van vandaag 100% verschilt
met de situatie van begin jaren tachtig. Toen hadden wij te maken met reorganisaties
als gevolg van verliezen bij bedrijven. Nu stellen wij vast dat er miljarden
winsten worden gemaakt, maar dat er toch mensen worden ontslagen. Philips
maakt het wel heel erg bont, zo bont dat de oud-topman van dat bedrijf, de
heer Dekker, zei dat Philips tegenwoordig weinig lijkt op te hebben met de
mensen die er werken.Mevrouw de voorzitter! Ik wil de volgende vragen stellen aan minister
De Vries. Waarom is het zo stil geweest van de kant van het kabinet over al
deze ontslagen en aanslagen op de werkgelegenheid? Is de minister het met
mij eens dat er een nieuwe trend dreigt te ontstaan? Heeft de minister enig
idee wat de rol van de overheid in dit tijdsgewricht ten aanzien van de werkgelegenheid
zou moeten zijn? Vindt de minister het maatschappelijk aanvaardbaar dat bedrijven
miljarden winsten maken en desalniettemin mensen massaal op de keien zetten
en ten laste brengen van de gemeenschap? Wat is hij van plan te doen als grootaandeelhouder
van KPN tegen de plannen van de directie onder leiding van Dik, die misschien
zelf eerst eens moet afslanken? Ten slotte wil ik de minister vragen of hij
bereid is gebruik te maken van zijn aanwijzingsbevoegdheid en de directeur
regionaal bureau arbeidsvoorziening op te dragen niet in te stemmen met gedwongen
ontslagen bij bedrijven die een bepaalde winstmarge hebben, afgezet tegen
de omzet.Minister De Vries:Mevrouw de voorzitter! Op het deel van het betoog van de heer Marijnissen
waarin geen vragen werden gesteld, zal ik niet ingaan. Ik begin met zijn vraag
waarom de minister zo stil is geweest over al deze zaken. Daarmee doelt hij
waarschijnlijk op recente berichten dat met name bij Philips en KPN reorganisaties
worden overwogen die belangrijke consequenties zullen hebben. Daar zijn verschillende
redenen voor.In de eerste plaats heeft de minister geen enkele mogelijkheid om zich
met deze individuele aangelegenheden te bemoeien. Het Buitengewoon besluit
arbeidsverhoudingen bepaalt dat de directeur van het regionaal bureau arbeidsvoorziening
de centrale figuur is die dient om te gaan met voornemens tot ontslag. Overigens
is het ook nog wat vroeg om enige bemoeienis te verwachten. Philips heeft
weliswaar een aankondiging gedaan in de pers, dat het een grote
reorganisatie beoogt, maar heeft zijn plannen tot nu toe in het geheel nog
niet geconcretiseerd. KPN heeft dat wel gedaan, maar heeft vervolgens aangegeven
de sociale gevolgen van de reorganisatie zeer serieus te willen nemen. Voorzover
mij bekend, is gisteren het overleg met de vakbeweging over de voornemens
van KPN begonnen.In de tweede plaats wil ik opmerken dat reorganisaties van deze omvang
grote indruk maken, maar dat tegelijkertijd moet worden beseft dat reorganisaties
in het bedrijfsleven aan de orde van de dag zijn en ook dat, als reorganisaties
personele gevolgen hebben, er in het algemeen nog wel plaats op de arbeidsmarkt
is voor anderen. Het allerbelangrijkste lijkt mij dat, als er sprake is van
reorganisaties waarbij de werkgelegenheid in het geding is of zelfs wordt
bedreigd, op zeer zorgvuldige wijze met elkaar wordt overlegd. Ik ben het
overigens met de heer Marijnissen eens dat bij tijd en wijle nogal luchthartig
wordt omgesprongen met het begrip 'poldermodel'. Het is in dat kader dat het
ministerie van Sociale Zaken, veelal in de vorm van richtlijnen voor de directeuren
van de regionale bureaus arbeidsvoorziening, het verlangen formuleert dat
werknemers vooraf adequaat worden geïnformeerd, dat de medezeggenschapsorganen
en de vakbonden op de juiste wijze worden geraadpleegd, dat de werkgever gedwongen
ontslag zoveel mogelijk zal voorkomen en dat hij bij de samenstelling van
de ontslaglijst bijzondere groepen die door een onverhoopt ontslag getroffen
worden, zoveel mogelijk beschermt. Het viel mij bij de twee aankondigingen
die ik specifiek genoemd heb op dat deze gedaan zijn zonder dat de organisaties
van werknemers van tevoren waren ingelicht. Ik vind dat betreurenswaardig.De tweede vraag van de heer Marijnissen gaat over de winsten die bedrijven
maken en het feit dat zij geen verantwoordelijkheid nemen voor werknemers
die niet langer in die bedrijven werkzaam kunnen zijn. In de eerste plaats
hebben wij heel recent, per 1 januari 1997, geregeld dat, in afwijking van
het eerdere regime, de rekening niet meer meteen wordt neergelegd bij werkgevers
en werknemers. Dit was vroeger wel het geval. Er was toen een 8-wekentermijn
en later een 13-wekentermijn voor financiering van de eerste periode van werkloosheid.
Vorig jaar is afgesproken dat de eerste zes maanden voor rekening komen van
de werkgevers. Er is een premiedifferentiatie tot stand gebracht, die sectoraal
door de werkgevers wordt gedragen, zonder dat een landelijke verevening plaatsvindt.
Daarna komt de WW-uitkering inderdaad voor rekening van werkgevers en werknemers
en wordt er gewerkt met een landelijke verevening. Het is de heer Marijnissen
bekend dat de Kamer een evaluatie van deze maatregelen is toegezegd. Deze
evaluatie vindt thans plaats en zal in de loop van het volgende jaar aan de
Kamer worden voorgelegd.De ontslagregelingen maken geen onderscheid tussen bedrijven die winst
maken, nog winst maken of veel winst maken en bedrijven die geen winst meer
maken. Bij het door de directeur van het regionaal bureau arbeidsvoorziening
gevoerde beleid, eventueel met inschakeling van regionale ontslagadviescommissies,
wordt wel degelijk gekeken naar de positie waarin een bedrijf zich bevindt.
De heer Marijnissen kan ervan op aan dat ook in het overleg tussen werkgevers-
en werknemersorganisaties over een sociaal plan zeer goed gekeken zal worden
naar de inspanningen die de betrokken bedrijven zelf leveren om op een verantwoorde
wijze om te gaan met werknemers die niet langer bij een bedrijf tewerkgesteld
kunnen worden. Zoals gezegd, is het overleg bij KPN begonnen, maar door Philips
zijn nog geen concrete plannen bekendgemaakt. Ik moet aannemen dat de vakbeweging
geen kans voorbij laat gaan om op een adequate wijze met de directie van Philips
te overleggen.Ik verwacht dat de Staat geen gebruik zal maken van haar positie van grootaandeelhouder
bij de KPN om het bedrijfsbeleid op dit punt te beïnvloeden. De heer
Marijnissen weet dat het staand beleid is dat de regering zich in haar rol
als aandeelhouder van bedrijven zeer op de achtergrond houdt als het om bedrijfsbeleid
gaat. Bij KPN geldt dat des te meer, omdat wij daar met een privatisering
te maken hebben en het bedrijf naar de markt willen helpen.De laatste vraag was of ik gebruik wil maken van mijn aanwijzingsbevoegdheid
aan de directeuren van de regionale bureaus arbeidsvoorziening. Die aanwijzingsbevoegdheid,
die de heer Marijnissen uit het Buitengewoon besluit arbeidsverhoudingen kent,
bestaat alleen als de directeur zich niet houdt aan de instructies die hem
via regels mijnerzijds zijn voorgelegd. Ik meen de Kamer nog onlangs een nieuw ontslagbesluit toegezonden te hebben, dat per 1 januari waarschijnlijk
van kracht zal worden. Daarin wordt zeer uitvoerig aangegeven wat verwacht
wordt van de directeuren van de arbeidsbureaus om de problemen op een adequate
wijze, met respectering van alle in het geding zijnde belangen, aan te pakken.Voorzitter! Nogmaals, gezien de onduidelijkheden is het thans niet mogelijk
heel precies op concrete zaken in te gaan. De heer Marijnissen noemde nog
een ander geval van dreiging van ontslagen, namelijk Akzo Nobel. Ik heb daarvan
alleen een persbericht gezien. Daarin las ik dat de leiding van het bedrijf
in overleg met de vakbeweging het uiterste zal doen om de reorganisatie op
een sociaal verantwoorde wijze te doen plaatsvinden.De heer Marijnissen (SP):Voorzitter! Ik ben teleurgesteld over het antwoord van de minister. In
aansluiting op wat ik in eerste termijn zei, stel ik vast dat de dijkgraaf
toeziet, geen oordeel heeft en ook niet tot actie lijkt over te gaan. Mijn
vraag of de minister een trend ziet ontstaan, is niet beantwoord. Het gaat
om een trend waarbij winstgevende bedrijven ertoe overgaan de huidige economische
situatie te gebruiken – in mijn woorden: misbruiken – voor het
ontslaan van mensen op grote schaal. De minister is in staat geweest om op
geen enkele manier enige kwalificatie aan die nieuwe trend te verbinden. Hij
gaf een opsomming over de wijze waarop de wetgeving in elkaar zit. Ik zit
echter al een poosje in deze Kamer, en ik heb al enige tijd sociale zaken
gedaan, en ik wist die dingen dus al. Ook weet ik dat u – zie de aanwijzingsbevoegdheid
op basis van het BBA, artikel 6, lid 5 – ruimere bevoegdheden heeft
om aanwijzingen te geven dan alleen in die gevallen waarin de directeur zich
niet zou houden aan de instructies.Ik wil nu enige opmerkingen maken over KPN. Ik ben toch goed geïnformeerd
als ik meen dat de Nederlandse Staat, die grootaandeelhouder is met 44%, ook
een commissaris bij KPN heeft? Het lijkt mij alleszins gerechtvaardigd om
die te instrueren dat fel moet worden geageerd tegen het beleid dat de directie
op dit punt tot stand heeft gebracht.Mag ik tot slot aan de minister het gegeven voorleggen dat wij in het
kader van de Melkertbanen tussen 1994 en 1998 een bedrag van 1,6 mld. uitgeven
om op die manier werkgelegenheid te creëren? Vandaag las ik een bericht
van de minister van Economische Zaken dat Philips maar liefst 100 mln. technologiesteun
krijgt over 1998. Is het nu niet het moment dat de Nederlandse overheid werkgelegenheidsgaranties
eist van zo'n bedrijf in ruil voor zo'n royale steun?Lodewijk de Waal van de FNV heeft gezegd dat hij bereid is voor de poort
te gaan liggen als er gedwongen ontslagen volgen. Is de minister van mening
dat het poldermodel wel zeer eenzijdig heeft uitgepakt waar het gaat om zowel
de voordelen als de nadelen? De winsten zijn voor de bedrijven en de mensen
dreigen nu de tol te gaan betalen.De voorzitter van de PvdA-fractie wil ik ook nog een vraag voorleggen.
Hij is immers degene die zo'n beetje de personificatie is van het poldermodel.
Was het niet de heer Melkert die zich ooit toedichtte: ich bin ein Rheinländer?
Welaan, dat is zo ongeveer het poldermodel. Vindt hij ook dat de Nederlandse
overheid de handen ten hemel moet heffen – of met de armen over elkaar
moet gaan zitten – zoals eigenlijk de minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid heeft gedaan? Of is hij met mij van mening dat de Nederlandse
regering zich moet uitspreken over de asociale trend en de ontslagen en al
het mogelijke moet doen om die te verhinderen? De regering kan hiermee beginnen
door zich eens een keer uit te spreken.Minister De Vries:Voorzitter! Ik ben zeer vereerd dat de heer Marijnissen mij aanspreekt
als dijkgraaf, maar die functie heb ik nog nooit mogen bekleden. Ik bekleed
een rol als vertegenwoordiger van het kabinet die zich speciaal bezighoudt
met de problematiek van sociale zaken en werkgelegenheid. Deze rol valt niet
rechtstreeks te herleiden tot die van een dijkgraaf in de polder. Overigens,
in mijn vorige hoedanigheid werd ik ook wel eens als zodanig aangeschreven
en toen heb ik minder gemak gehad om die te ontkennen.De heer Marijnissen was teleurgesteld over mijn antwoord. Ik begrijp dat
niet goed. Er leefde wel degelijk bij hem een aantal misverstanden omtrent
de regelgeving en ik heb geprobeerd hem daarover zo goed mogelijk te informeren.
Verder heb ik zeer nadrukkelijk gesteld dat recente meldingen die verontrusting
wekken omdat bijvoorbeeld geen vooroverleg met de betrokken organisaties heeft
plaatsgevonden, prematuur zijn. Bij Philips bijvoorbeeld is nog niet bekend
wat daar exact zal gebeuren. Daar is ook nog geen overleg met de bonden over.
We weten ook niet wat de arbeidsmarktgevolgen daarvan zullen zijn, omdat het
niet zo is dat er alleen maar een arbeidsmarkt is waar uitgestoten wordt;
er is gelukkig ook een arbeidsmarkt die mensen opneemt.Ik wijs er voorts op dat KPN heeft medegedeeld op een sociaal verantwoorde
wijze uitvoering te willen geven aan de reorganisatie en overleg met de vakbeweging
daarover is begonnen. In mijn begrip van het poldermodel is het een absoluut
eerste vereiste dat er goed overleg tussen de betrokken werkgevers- en werknemersorganisaties
plaatsvindt. Ik zou misschien wel instructies kunnen zenden aan de regionaal
directeur, maar hij zou zeggen: bij mij is nog geen verzoek binnengekomen
om een ontslag te behandelen, zodat u wel een beetje erg vroeg bent. Verder
ligt dat ook niet in de rede in ons systeem, dat nu al meer dan 50 jaar op
deze wijze functioneert. De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
bemoeit zich niet met individuele ontslaggevallen, maar zorgt ervoor dat de
directeur van de regionale bureaus arbeidsvoorziening daar op een adequate
manier mee kunnen omgaan. In het verleden is ook gebleken dat dit gebeurt,
zodat ik denk dat het buitengewoon prematuur is om daar nu over te klagen.Over de bemoeienis van de regering met vertegenwoordigers van de zijde
van de regering in raden van commissarissen van ondernemingen heb ik zojuist
iets gezegd, mevrouw de voorzitter. Ik heb daar niets aan toe te voegen.De heer Melkert (PvdA):Mevrouw de voorzitter! Ik vind de zorg die de heer Marijnissen naar voren
brengt wel begrijpelijk, maar als hij ons allemaal, de minister
en onszelf, vraagt ons uit te spreken, vraagt hij om loze gebaren. Wij zitten
niet, en de regering zit niet, op de stoel van het management van KPN of Philips,
en dat is maar goed ook. Waar wij wel op zitten, is op de stoel van het management
van Nederland, teneinde ervoor te zorgen dat er condities gecreëerd worden
om werkgelegenheid tot stand te brengen op een niveau dat kansen biedt voor
iedereen, ook als mensen onverhoopt – dat is het natuurlijk wel –
hun baan vanwege een reorganisatie verliezen. Het totaalresultaat dat de afgelopen
jaren op dit punt is geboekt, mag er zijn en voor dat totaalresultaat zal
ook de regering, naar ik aanneem, in de komende jaren gaan.De heer Kamp (VVD):Voorzitter! Kan de minister bevestigen dat er op dit moment 150.000 vacatures
zijn die voor een groot deel niet of moeilijk te vervullen zijn door de bedrijven?
Is dat misschien voor hem op dit moment een grotere zorg dan hetgeen de heer
Marijnissen naar voren heeft gebracht?Minister De Vries:Voorzitter! Ik wil niet treden in een vergelijking met datgene wat de
heer Marijnissen gezegd heeft, maar het is inderdaad zo dat de arbeidsmarkt
nog grote vraag heeft. Ik heb zonet aangegeven dat er op het ogenblik volstrekt
geen zicht is op mogelijkheden van vervangende werkgelegenheid, maar er hoeft
ook geen enkele reden voor negatieve verwachtingen te zijn, met betrekking
tot de arbeidsmarkt, om andere banen aan te bieden aan mensen die door reorganisaties
hun baan verliezen.De heer Van Zijl (PvdA):Voorzitter! Zoals gezegd, hebben wij de hoge toon van de heer Marijnissen
niet nodig om toch verontrust te zijn over de berichten die ons via de media
bereiken. Vanuit die bezorgdheid heb ik de volgende twee vragen.1. Acht de minister het nuttig om ook bij het najaarsoverleg de problematiek
van mogelijkerwijs grootscheepse reorganisaties en de gevolgen daarvan met
de sociale partners te bespreken?2. In het regeerakkoord is gewezen op de potentiële mogelijkheden
van het instrument van premiedifferentiatie, waar we overigens allemaal van
weten dat er ook wel bezwaren aan kleven. Daar zou eens goed naar gekeken
worden. Kan de minister in dezen een tijdpad aangeven: in welke mate kan premiedifferentiatie
mogelijkerwijs ook dit vraagstuk mee helpen tackelen en wanneer zullen we
daar als Kamer iets meer over horen?Minister De Vries:Mevrouw de voorzitter! In het najaarsoverleg spreekt het kabinet met de
Stichting van de arbeid en niet met individuele organisaties. Het is mij gebleken
dat van de zijde van werkgevers- en werknemersorganisaties buitengewoon verschillend
over deze problematiek wordt nagedacht. De heer De Waal heeft zich in heldere
taal over deze zaken uitgelaten. Van de zijde van de werkgeversorganisatie
VNO-NCW is medegedeeld dat zij vonden dat dit volstrekt niet adequaat was.
Dat is op zich niet de meest vruchtbare basis en omgeving om er goed over
te spreken. Ik zal in bilaterale gesprekken met vertegenwoordigers van werkgevers
en werknemers natuurlijk wel over deze problematiek komen te spreken, temeer
daar in de tweede vraag van de heer Van Zijl een aanverwante problematiek
wordt aangestipt: hoe gaan wij verder met de premiedifferentiatie, die in
het regeerakkoord wordt genoemd? Daarnaar wordt op het ogenblik onderzoek
verricht en ik verwacht de resultaten daarvan halverwege volgend jaar. Daarna
zal het rapport, uiteraard met een opvatting van het kabinet, aan de Kamer
worden toegezonden. De consequenties zullen wij dan nader onder ogen zien.De heer Rosenmöller (GroenLinks):Mevrouw de voorzitter! De fractie van GroenLinks is zeer bezorgd over
een ontwikkeling waarin duizenden mensen ontslagen worden of bedreigd worden
met ontslag, en dat in een situatie waarin het de ondernemingen waarin de
werknemers werken in economische zin goed gaat. Mag ik de minister voorhouden
dat bijvoorbeeld KPN in de eerste helft van dit jaar meer dan 1 mld. winst
heeft geboekt en dat er bij Philips sprake is van meer dan 2 mld. winst in
datzelfde eerste halfjaar? Wil de minister in politieke zin een signaal geven
over de mogelijke trend dat in economische termen gesproken goed renderende
ondernemingen met concrete ontslagplannen voor werknemers komen of daarmee
dreigen en niet spreken met vakorganisaties?Voorzitter! Is hier geen sprake van een ontwikkeling waarin het kortetermijnwinstbejag
van ondernemingen prevaleert? In de volksmond wordt wel eens gesproken over
het aandeelhouderskapitalisme. Dat is niet het Rijnlandse model maar het Angelsaksische
model. Zou de minister afstand willen nemen van die ontwikkeling?Minister De Vries:Mevrouw de voorzitter! Op de eerste vraag van de heer Rosenmöller
ben ik eigenlijk al ingegaan door aan te geven dat het op dit moment toch
echt te vroeg is om een oordeel te vellen over de concrete gevallen waaraan
hij refereert. Bij de ene organisatie, waar de plannen concreet zijn, vindt
op het ogenblik overleg plaats. KPN beschikt zelf over een reïntegratiebedrijf
en heeft in het verleden altijd grote inspanningen verricht om op een verantwoorde
wijze met afgevloeid personeel om te gaan. Ik moet ervan uitgaan dat dit in
het overleg tussen vakbeweging en de organisatie ook nu het geval zal zijn.
Wat Philips betreft zijn dergelijke concrete plannen niet aanwezig.Tegelijkertijd is het een gegeven van alledag dat bedrijven mensen aannemen
maar ook niet meer in dienst houden. Dat verklaart ook de enorme mutaties
op onze arbeidsmarkt. Het is niet bij voorbaat verstandig om daar slechts
één kant van te belichten, want gelukkig vinden velen elders
een werkkring nadat zij hun werkkring bij een bepaald bedrijf hebben beëindigd.
Het is mijns inziens dan ook niet productief om alleen op de negatieve kant
van deze problematiek te wijzen. Er is een arbeidsmarkt in Nederland die in
staat is om ook weer nieuwe werkgelegenheid te bieden.De heer Rosenmöller heeft een veronderstelling geuit over bedoelin gen die bij bedrijven zouden voorzitten. Ik heb daar geen enkel
inzicht in. Het is kennelijk verleidelijk om daarover te speculeren, maar
ik heb daar geen enkel inzicht in. Overigens heb ik zojuist in antwoord op
vragen van de heer Marijnissen al aangegeven dat dit voor de instructies van
de regionaal directeur arbeidsvoorziening geen doorslaggevend punt is. Het
gaat niet om de vraag of een bedrijf failliet gaat, dat het nog rond komt
of dat het nog een beetje winst maakt of veel. Het gaat om ontslagen die met
economische redenen te maken hebben. Zelfs als er – veel – winst
gemaakt wordt, kan het voor bedrijven in zeer sterk concurrerende markten
noodzakelijk zijn om na te denken over de vraag hoe zij zich in de toekomst
weerbaar kunnen opstellen op die markt. Naar mijn mening mag dan niet verondersteld
worden dat het daarbij zou gaan om kortetermijngewin. Er is in Nederland,
en zeker bij mij, een veel grotere affiniteit met stakeholdersfilosofieën
dan met platte financiële beurzenfilosofieën, waarin wordt getracht
op korte termijn winst te veroorzaken. Ik heb op het ogenblik geen aanleiding
om te veronderstellen dat dit bij de genoemde bedrijven anders zou zijn.Ten slotte wijs ik erop dat nadat de vakbeweging met de betrokken werkgevers
over concrete plannen gesproken heeft, de arbeidsvoorziening al het mogelijke
zal doen om ervoor te zorgen dat mensen die niet langer bij de bedrijven werkzaam
kunnen zijn en niet herplaatst kunnen worden, toch op de best mogelijke manier
naar de arbeidsmarkt kunnen worden teruggeleid. Ook dit is een instrument
dat wij kunnen inzetten in een arbeidsmarkt die gelukkig nog behoefte heeft
aan arbeidskrachten.Mevrouw Schimmel (D66):Voorzitter! De enige kritiek op de aangekondigde plannen die ik van de
minister tot nu toe hoorde, was dat sommige bedrijven hun plannen hadden aangekondigd
zonder de ondernemingsraden in te lichten. Hoe wil de minister bevorderen
dat die ondernemingen de ondernemingsraden wel over dergelijke plannen inlichten?
Dit is van belang omdat het past binnen het zorgvuldige overleg, zoals door
de minister is geschetst. Hoe wil de minister bovendien bevorderen dat bedrijven
hun verantwoordelijkheid nemen bij het vinden van een nieuwe arbeidsplaats
voor mensen die wegens reorganisaties buiten het bedrijf moeten gaan werken?Minister De Vries:Ik heb inderdaad gezegd dat bedrijven vertegenwoordigers van werknemers
of de betrokken werknemers zelf van tevoren over dit soort plannen moeten
inlichten. Ook zouden de betrokken partijen overleg moeten voeren over het
traject dat zij samen ingaan, om ervoor te zorgen dat de reorganisatie en
de gevolgen daarvan op een sociaal aanvaardbare manier worden ingevuld. Ik
heb zonet al op vragen van de heer Van Zijl geantwoord dat ik dit in gesprekken
met vertegenwoordigers van de werkgevers naar voren zal brengen. Wellicht
leidt dit ertoe dat wij in het najaarsoverleg hierover enkele woorden kunnen
wisselen.Daarnaast zullen de directeuren van de regionale bureaus arbeidsvoorziening,
daar waar dat nodig is, letten op de uitvoering van het sociaal plan. Ik zeg
dit, omdat sommige bedrijven echt de instelling hebben om ex-werknemers goed
te begeleiden en, waar mogelijk, aan een nieuwe arbeidsplaats te helpen. Hierbij
zal ook de vraag een rol spelen of een bedrijf financieel in staat is om een
dergelijke inspanning te leveren. In de gevallen waarover wij nu spreken,
is hiervan evident wel sprake.De heer De Wit (SP):Voorzitter! Het vorige kabinet had nog een motto, namelijk 'werk, werk,
werk'. Als ik deze minister beluister, merk ik waarom dit kabinet dit motto
niet voert. Ik bespeur namelijk bij de minister geen enkele betrokkenheid
bij het probleem dat hier speelt. Ik bemerk zelfs enige afstand ten opzichte
van dit probleem. Ik vraag de minister om een verklaring voor het feit dat
het kabinet enerzijds de werknemers oproept tot loonmatiging en anderzijds
de werkgevers voortdurend van lastenverlichting voorziet. En vindt de minister
het niet belangrijk om in de gesprekken die nu aan de gang zijn, een signaal
af te geven dat de overheid bezorgd is over deze ontwikkeling en de desbetreffende
ondernemingen aan te sporen om nog eens goed na te denken? Zal de minister
geen gebruik willen maken van de aanwijzingsbevoegdheid die het BBA hem op
dit punt biedt? En als dat in deze situatie niet mogelijk is, zou hij er dan
geen voorstander van zijn om het op dit punt aan te passen?Minister De Vries:Voorzitter! Ik heb al in mijn beantwoording van de vragen van de heer
Marijnissen aangegeven dat ik niet wil ingaan op de inleiding. Ik vind die
buitengewoon eenzijdig en niet op haar plaats.Zorg voor deze fenomenen heeft ook te maken met verantwoordelijkheden.
Zoals ik uiteen heb gezet, worden die thans in eerste instantie gedragen door
de betrokken werkgevers en de sociale organisaties. Al vele malen in onze
sociale geschiedenis heeft het gezamenlijk overleg tot een goede uitwerking,
een goede begeleiding en een goede behandeling van de plannen geleid. Ik hoop
dat dat ook nu het geval zal zijn, met name voor de betrokken werknemers,
en dat er voor de minister als zodanig niet veel te doen is. Ik heb erop gewezen
dat volgens het Buitengewoon besluit arbeidsverhoudingen hij ook niet veel
kan doen. Ik meen dat dat goed is, omdat andere instanties met het werk belast
zijn. Die instanties hebben er in het verleden blijk van gegeven hun werk
goed aan te kunnen. Bij voorgaande reorganisaties en zeker bij die reorganisaties
die een massaal karakter hadden, heeft de arbeidsvoorziening een bijzonder
goede rol gespeeld bij haar pogingen de werknemers die bij die reorganisaties
hun baan dreigden te verliezen, kansen te bieden op reïntegratie in de
arbeidsmarkt.Zojuist heb ik al gezegd dat ik in dezen geen aanwijzingsbevoegdheid heb.
De vraag of ik mij die zou willen verwerven, wil ik op dit ogenblik zeker
niet positief beantwoorden. De lange geschiedenis op dit punt zorgt ervoor
dat de verantwoordelijkheden in de eerste plaats gedragen worden door de sociale
partners. Als men dus iets over het poldermodel zegt, moet men allereerst
in die richting kijken. In de tweede plaats is er voor de overheid een rol
via de directeur van het regionaal bureau arbeidsvoorziening. Hij heeft belangrijke
verantwoordelijkheden bij de toetsing, het bestuderen van de
plannen en bij het nagaan of de groepen die in het geding zijn op een goede
wijze worden voortgeholpen. Een minister moet zich met deze zaken niet gaan
bemoeien. Dat kan hij ook niet.Met mijn eerste woorden die ik aan het adres van de heer Marijnissen sprak,
heb ik hem erop gewezen dat deze omvangrijke ontslagen ook door mij met argusogen
worden gevolgd. Overigens is dat eveneens het geval bij al die andere mutaties
op de arbeidsmarkt die er gedurende de hele dag zijn. Dat betekent echter
nog niet dat ik mij daarmee in individuele gevallen moet gaan bemoeien. Alleen
kan ik in de richting van de betrokken partijen de verwachting uitspreken
dat zij op een zorgvuldige manier met elkaar omgaan en dat er een zorgvuldig
overleg tussen werkgevers en werknemers zal zijn. Gelet op wat hij in het
verleden op deze gebieden gepresteerd heeft, ben ik er zeker van dat de directeur
van het regionaal bureau arbeidsvoorziening, wanneer hij daartoe geroepen
wordt, wederom zijn oordeel zal geven en het nodige zal doen.Mevrouw Verburg (CDA):Voorzitter! Het CDA deelt de zorg die al door verschillende collega-Kamerleden
is uitgesproken omtrent de ontwikkelingen. Het CDA is het echter met de minister
eens als hij zegt dat sociale partners, de werkgevers en de werknemers, eerst
samen de dure plicht hebben om al het mogelijke te doen. Wel vragen multinationale
ondernemingen, die van overheidswege en dus van ons allemaal nogal eens steun
krijgen voor R&D-projecten, onze aandacht. Mijn fractie wil daarom graag
het voorstel van de heer Van Zijl veranderen en aanvullen, en wel in die zin
dat ik de minister vraag op 3 december bij het vervolg van het najaarsoverleg
met sociale partners het onderhavige punt op de agenda te plaatsen.Minister De Vries:Ja, ik zal hierover spreken met mijn collega's die hierbij meer betrokken
zijn, zoals de minister van Economische Zaken, en ik zal vervolgens het onderwerp
op adequate wijze aan de orde stellen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19981999-1578-1583.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl