Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra, de Wet op het voortgezet onderwijs, de Wet educatie en beroepsonderwijs en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek, ter waarborging van de bekwaamheid tot het uitoefenen van beroepen in het onderwijs (Wet op de beroepen in het onderwijs) (28088)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2003-2004, pag. 1913-1921

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

14-07-2004

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

nr. 35, pagina 1913-1921

28-06-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 28088Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra, de Wet op het voortgezet onderwijs, de Wet educatie en beroepsonderwijs en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek, ter waarborging van de bekwaamheid tot het uitoefenen van beroepen in het onderwijs (Wet op de beroepen in het onderwijs) (28088)Pagina 1894-1903
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Huursubsidiewet (verhoging van het gedeelte van de rekenhuur dat voor rekening van de huurder blijft) (29463)Pagina 1903-1913
Behandeling van de Raming der voor de Eerste Kamer in 2005 benodigde uitgaven, alsmede aanwijzing en raming van de ontvangsten (EK 2003-2004, nr. XV-A)Pagina 1893-1893
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (maandag 28 juni 2004)Pagina 1922-1923
Lijst van besluiten (maandag 28 juni 2004)Pagina 1921-1922
Presentie en opening (maandag 28 juni 2004)Pagina 1893-1893
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra, de Wet op het voortgezet onderwijs, de Wet educatie en beroepsonderwijs en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek, ter waarborging van de bekwaamheid tot het uitoefenen van beroepen in het onderwijs (Wet op de beroepen in het onderwijs) (28088)Pagina 1913-1921
Behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de Ruimtelijke Ordening, de Wet op de stads- en dorpsvernieuwing en de Wet op de economische delicten (onderbrenging van overtredingen van bestemmingsplanvoorschriften en daarmee samenhangende overtredingen onder de werkingssfeer van de Wet op de economische delicten) (28734); - het wetsvoorstel Wijziging van artikel 94 van Boek 3 van het Burgerlijk Wetboek in verband met het mededelingsvereiste (28878); - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet justitiële gegevens in verband met het verwerken van strafvorderlijke gegevens en wijziging van het Wetboek van Strafvordering, het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering en de Wet tarieven in strafzaken in verband met het verstrekken van een afschrift van een vonnis of een arrest aan de verdachte en zijn raadsman of een derde (28886) en 10 andere wetsvoorstellenPagina 1893-1894

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 63 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op het primair onderwijs,
de Wet op de expertisecentra, de Wet op het voortgezet onderwijs, de Wet educatie
en beroepsonderwijs en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek,
ter waarborging van de bekwaamheid tot het uitoefenen van beroepen in het
onderwijs (Wet op de beroepen in het onderwijs) (28088).De beraadslaging wordt hervat.Minister Van der Hoeven:...De voorzitter:De microfoon staat op zijn hardst.Minister Van der Hoeven:Dat is beter. Voorzitter, ik zal herhalen wat ik zonet heb gezegd, want
dan heeft iedereen tenminste dezelfde kennis. Eerst zal ik een aantal algemene
opmerkingen maken. Daarna ga ik in op de bekwaamheidseisen. Vervolgens kom
ik op de positie van de godsdienstleerkrachten. Mijn derde punt is het platform
en de relatie met de AMvB. Dan kom ik op de inspectie en de vragen die daarover
zijn gesteld. Daarna volgen de zij-instromers, de arbeidsvoorwaarden en tot
slot iets over de verdere procedure en over het tijdpad.Om verschillende redenen is het wetsvoorstel noodzakelijk; dit zijn er
vier. Op de eerste plaats verwachten wij – wij moeten ons daarover niets
wijs laten maken – krapte op de onderwijsarbeidsmarkt, ook al lijkt
de situatie op dit moment minder ernstig. Juist in tijden van krapte moet
je zorgen voor kwaliteitsborging. Er moet worden gekozen voor een aanpak die
geen conjunctureel maar een structureel karakter heeft. Wij hebben geen gesloten
arbeidsmarkt meer, waartoe alleen mensen met een onderwijsbevoegdheid toegang
hadden. Het zal noodzakelijk zijn dat mensen het onderwijs in kunnen stromen
op elk moment van hun loopbaan en op allerlei soorten functies, zonder afbreuk
te doen aan de kwaliteit. Het is inderdaad waar, mijnheer Klink, dat wij op
dit punt aan het voorsorteren zijn op hetgeen komen gaat. Dit moet ook worden
gedaan, om te voorkomen dat wij in die vermaledijde varkenscyclus terechtkomen.De tweede reden voor het wetsvoorstel zijn de veranderingen in het onderwijs
zelf, die vragen om aanpassing van het stelsel. Daarbij gaat het om onderwijskundige
veranderingen, maar ook om veranderingen in de organisatie van het onderwijs
en de inzet van andere functies in het primaire proces. Kortom, er moet duidelijkheid
zijn over taken en verantwoordelijkheden maar ook over de bijbehorende bekwaamheden
van al het personeel dat in het primaire proces wordt ingezet.De derde reden is "een leven lang leren", oftewel "eens bevoegd is niet
altijd bekwaam". Die tijd is voorbij. Het halen van je bevoegdheid en daarna
zonder verdere bijscholing voor de klas blijven staan, is iets wat vroeger
eigenlijk al niet ging, maar tegenwoordig helemaal niet meer gaat.Ten slotte past het wetsvoorstel op de beroepen in het onderwijs bij moderne
bestuurlijke verhoudingen in het onderwijs. Scholen moeten meer ruimte krijgen
voor een eigen inrichting van het onderwijs. Juist om die ruimte te kunnen
geven, moet je wel duidelijk zijn over de kaders waarbinnen de scholen en
hun besturen moeten opereren. De kwaliteit van het onderwijspersoneel is daarbij
een onmisbaar element.Mevrouw Dupuis stelde een aantal vragen die te maken hebben met de Wet
BIG. Waarom is voor het onderwijs niet een soortgelijke wet gemaakt? Er zijn
een aantal verschillen tussen de personen die werkzaam zijn binnen de gezondheidszorg
en degenen die werkzaam zijn in het onderwijs. In tegenstelling tot het onderwijs
zijn er in de gezondheidszorg heel veel vrije beroepsbeoefenaren. Verder zijn
er daar door de EU gereguleerde beroepen, wat in het onderwijs niet het geval
is. Er zijn echter ook een aantal overeenkomsten, die te maken hebben met
de status van de beroepsgroep, die zelf een stem heeft in de bekwaamheidseisen.
Dat is nieuw. Dat de bekwaamheid ook daadwerkelijk moet worden getoond voordat
men met de daarbij behorende werkzaamheden wordt belast, is ook nieuw. Het
is eveneens een parallel met de Wet BIG. Het derde punt waarop een parallel
bestaat, is dat zittend personeel bekwaam moet blijven. Die elementen zijn
cruciaal voor de status van het beroep. Zowel het voorstel voor de Wet BIO
als de Wet BIG – de laatste in combinatie met de Kwaliteitswet zorginstellingen –
is erop ingericht. De uitwerkingen zijn echter niet zonder meer identiek;
daarin geef ik mevrouw Dupuis gelijk.Met het voorstel voor de Wet BIO komt er een uitdrukkelijke verandering
in de positie van de beroepsbeoefenaar in het onderwijs, juist doordat de
beroepsgroep zelf een doorslaggevende rol heeft in het doen van voorstellen
voor bekwaamheidseisen. Zij heeft ook zo'n rol in het nadenken over de manier
waarop je de bekwaamheid kunt onderhouden en welke instrumenten daarbij worden
ingezet. De voorschriften zijn anders. Er is geen register, dat op grond van
de Wet BIG in de gezondheidszorg wel bestaat. De argumenten daarvoor herhaal
ik niet; men vindt ze terug in de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel.
Wel is voorzien in een voorschrift voor het onderhouden van bekwaamheden die
aansluiten bij het kwaliteitsbeleid van de scholen zelf. Dat kan ook in het
onderwijs, want zoals ik al zei zijn leraren geen vrije beroepsbeoefenaren,
maar werknemers in professionele organisaties. De laatsten voeren kwaliteitsbeleid,
waarvan integraal personeelsbeleid een onderdeel is.Over de bekwaamheidseisen is een aantal opmerkingen gemaakt. Een deel
had te maken met de vakinhoud. Is de bepaling over de vakinhoud wel zwaar
genoeg? Moet er niet méér over worden geformuleerd? Bij de vakinhoudelijke
oriëntatie gaan wij uit van de kerndoelen en de exameneisen. De leraar
moet de leerinhoud beheersen en kunnen overdragen. Dat hebben wij elders geregeld
met elkaar. In de wet wordt het geëist en het kan ook niet anders. Je
bent altijd leraar in iets. Je draagt inhoud over en je hebt vaardigheden
nodig die direct met de inhoud zijn verbonden. Natuurlijk zijn er wel verschillen
in de mate waarin leraren de vakinhoud moeten beheersen. De leraar in 6 vwo
zal de inhoud van zijn vak waarschijnlijk op academisch niveau moeten beheersen
om een goede leraar te kunnen zijn. Voor de leraar in het basisonderwijs heb
je een andere balans tussen de verschillende competenties. Ik scheer echt
niet alle leraren in alle fasen van het onderwijs over dezelfde inhoudelijke
kam.Het voorstel dat SBL heeft gedaan en dat de Kamer in afschrift heeft ontvangen,
biedt een goed uitgangspunt voor een AMvB. Het geeft richting en ruimte, en
het is door leraren zelf ontwikkeld. Maar de uitwerking zal niet gezocht en
plichtmatig zijn. De praktijk zal inderdaad moeten uitwijzen of de bekwaamheidseisen
echt een stimulerend kader bieden aan leraren en scholen. Mocht dan blijken
dat de inschatting van de heer Ten Hoeven juist was – hetgeen ik niet
denk en al helemaal niet hoop – dan moeten wij eerlijk zijn tegen elkaar
en bij de herijking over uiterlijk zes jaar tot betere sets komen. Dat moet
je met elkaar kunnen afspreken. Als je het niet doet, sluit je je af voor
eventuele veranderingen in onder meer de inhoud en dat moeten wij natuurlijk
niet hebben.Over het inclusiviteitsbeginsel bestaat een misverstand. Gevraagd is of
leerkrachten die in de bovenbouw van havo en vwo lesgeven, ook in de onderbouw
en op het vmbo mogen lesgeven. Het antwoord daarop is "ja". Dat inclusiviteitsbeginsel
blijft bestaan. In de wet wordt er ook expliciet in voorzien. Dat betekent
dat degene die voldoet aan eisen voor het voorbereidend hoger onderwijs, mag
worden benoemd in het gehele voortgezet onderwijs. Voor veel leraren die in
het hbo zijn opgeleid, geldt al dat zij voor het hele voortgezet onderwijs
zijn opgeleid. Zij volgden eerst een tweedegraadsopleiding en stroomden vervolgens
door naar een opleiding tot eerstegraads leraar. Leraren die aan de universitaire
lerarenopleiding zijn opgeleid, hebben vaak niet eerder een opleiding gehad
die was gericht op de onderbouw. In de universitaire lerarenopleiding wordt
echter wel degelijk ook aandacht aan de onderbouw besteed, ook in de praktische
beroepsvorming. Dat punt is nadrukkelijk aan de orde geweest toen het wetsvoorstel
in de Tweede Kamer werd behandeld. Ik heb daarbij de verantwoordelijkheid
van het bevoegd gezag benadrukt. Het bevoegd gezag moet altijd de afweging
maken of de leraar die benoembaar is, ook belast kan worden met werkzaamheden
waar zijn opleiding niet direct op was gericht. Zo nodig zou dat bevoegd gezag
de betrokkene in staat moeten stellen om zich verder te bekwamen voordat hij
die werkzaamheden echt oppakt. Dat hoort bij de onderhoudsplicht die in het
wetsvoorstel is opgenomen. Kortom: men is en blijft benoembaar, maar het bevoegd
gezag moet serieus beoordelen of betrokkene voldoende inzetbaar is voor de
werkzaamheden waarmee het bevoegd gezag hem wil belasten.De heer Klink vroeg of iemand onbevoegd kan lesgeven in de onderbouw van
het voortgezet onderwijs en dan met name het vmbo. Artikel
33, lid 4 van de WVO voorziet in de benoemingsmogelijkheid voor een bepaald
vak van iemand die al bevoegd is voor een ander vak. Ik neem aan dat de heer
Klink hier op doelde. Dat mag voor maximaal twee jaar en alleen als school
en leraar een traject afspreken waarin die leraar alsnog gaat voldoen aan
de bekwaamheidseisen. Daarnaast is de bestaande ruimere mogelijkheid gehandhaafd
dat iemand die al bevoegd is voor een vak in het eerste leerjaar, een ander
vak mag geven zonder aan de bekwaamheidseisen te voldoen en zonder een traject
overeen te hoeven komen om alsnog aan de bekwaamheidseisen te voldoen. De
inspectie moet daarover beslissen. Ook wordt de al bestaande mogelijkheid
gehandhaafd dat dit ook voor het tweede leerjaar kan, maar dan alleen als
er naar het oordeel van de inspectie sprake is van een bijzondere situatie.Dit is conform het al bestaande artikel 33, lid 4 van de WVO. De Wet BIO
beperkt deze ruimte voor de scholen niet. Inmiddels is het advies van de Taakgroep
Vernieuwing Basisvorming verschenen over de onderbouw van het voortgezet onderwijs.
Mijn beleidsreactie daarop dateert van 18 juni. Die beleidsreactie is
nog niet verwerkt in een wetsvoorstel. Daarop kom ik terug in het najaar van
2004. Overigens zal het Landelijk platform kwalificatiestructuur onderwijsberoepen
zich ook kunnen uitspreken over de wenselijkheid van bestaande bekwaamheidseisen,
dan wel het opstellen van nieuwe bekwaamheidseisen passend bij een nieuw competentieprofiel.Dat brengt mij tot de vraag van de heer Van Raak hoe het zit met orde
houden. Dat vind ik echt de verantwoordelijkheid van de leraren zelf en degenen
die de verantwoordelijkheid hebben voor het integrale personeelsbeleid ten
aanzien van die leraren. Wij geven scholen steeds meer ruimte om de middelen
die zij op grond van de bekostigingsregels ontvangen, in te zetten op een
wijze die het beste tegemoet komt aan wat zij zelf nodig vinden. Inzet van
mentoruren kan daarbij horen. Het antwoord op de vraag naar de verdeling van
de opvoedkundige taken tussen school en ouders, kan niet gezocht worden in
het opknippen van verantwoordelijkheden. Ik vind dat ouders en school samen
behoren te werken aan de opvoeding en de opvoedingstaken. Het ergste dat kan
gebeuren, is dat de school wordt tegengewerkt door de ouders of dat de ouders
worden tegengewerkt door de school. In dat geval ontstaat een lose-losesituatie.
Het kind om wie het gaat is daar helemaal niet mee geholpen en dat moet daarom
te allen tijde worden voorkomen. Dat kan alleen niet hier worden voorkomen,
maar dat zal op de scholen zelf moeten gebeuren.Vakinhoud is erg belangrijk, maar minstens zo belangrijk is de pedagogisch-didactische
kennis van leraren. Waarom lijkt het alsof daar op dit moment wat meer nadruk
op wordt gelegd? Ik denk dat dit te maken heeft met het feit dat er juist
op dat punt erg veel van leraren wordt gevraagd en dat dit niet altijd even
goed aan de orde komt in de opleiding. Overigens moet dat ook duidelijk aan
de orde komen bij de bijstelling van de opleidingen zelf. Binnen bijvoorbeeld
de pabo's zelf zijn daar ook al de nodige voorstellen voor in ontwikkeling.Dat brengt mij bij het bijhouden van de bekwaamheid. Dit is ook zo'n belangrijk
punt. Het onderhoud van de bekwaamheid is belegd bij de school omdat het een
onderdeel is van het personeelsbeleid. Natuurlijk zullen beroepsbeoefenaren
zich zelf wel degelijk op verschillende niveaus uitspreken. Het SBL en de
kringen van leraren die onder regie van het SBL hebben gewerkt aan de totstandkoming
van de bekwaamheidseisen, zullen zich ook laten horen als het gaat om bekwaamheidsonderhoud.
Zo wordt nagedacht over voorbeelden voor in de wet geregelde bekwaamheidsdossiers.De onderhoudsplicht van het bevoegd gezag wordt nu in de wet opgenomen.
Zij is onderwerp van medezeggenschap en toezicht. Dat zou mijns inziens voldoende
garanties moeten bieden dat de scholen er geen loopje mee nemen, waarvoor
inderdaad geld nodig is. Scholen hebben middelen beschikbaar voor het uitvoeren
van hun onderhoudsplicht, maar vanuit de enveloppemiddelen zal daaraan additioneel
geld worden toegevoegd, wat oploopt tot een bedrag van structureel 29 mln
euro vanaf 2007. In het beleidsplan onderwijspersoneel, dat ik inmiddels aan
deze Kamer heb gezonden, ga ik daarop in, ook wat de verdeling van de middelen
betreft. Hoe moet een school de verantwoordingsplicht invullen? De heer Klink deed
daarvoor een aantal aardige suggesties. De vraag is of de wetgever het moet
voorschrijven. Wij schrijven nu voor dat het schoolplan de instrumenten voor
het onderhoud moet aangeven. Gelet op de rol van de medezeggenschap bij vaststelling
of wijziging van het schoolplan kan op die manier adequaat worden voldaan
aan de horizontale verantwoordingsplicht. Via de verplichte opname in het
schoolplan kun je zo die horizontale verantwoordingsplicht vormgeven, en kun
je dus ook de scholen aansporen om invulling te geven aan het interne kwaliteitsbeleid.De heer Schuurman (ChristenUnie):Mij is niet helemaal duidelijk, waarom de minister wel in de lijn van
de traditie het verkrijgen van een bevoegdheid buiten de onderwijsinstanties
ziet, en de nascholing niet. Waarom spreekt zij over personeelsbeleid, schoolplannen
en het bijhouden van dossiers? Laat die leraar zelf alle mogelijkheden aangrijpen
om aan de wettelijke vereisten van bekwaamheid te voldoen. Belast de schoolbesturen
daar toch niet mee!Minister Van der Hoeven:Het is en/en. De leraren zijn verplicht om hun bekwaamheid op peil te
houden. Maar het is ook de plicht van de schoolbesturen om er in het kader
van het integrale personeelsbeleid voor te zorgen dat alle bekwaamheden die
in een school nodig zijn, er ook zijn. Als je constateert dat dat niet 100%
het geval is, moet je het niet laten afhangen van de individuele leraar, want
dan heb jij als schoolbestuurder, vanuit je functie als bevoegd gezag en vanuit
je verantwoordelijkheid voor het verzorgen van goed onderwijs, de plicht om
daarop toe te zien. Ik hecht daar zeer aan, omdat de schoolbesturen op dit
punt in beeld moeten blijven.Ik kom toe aan de bekwaamheidseisen voor het godsdienstonderwijs. Wat
is het probleem? De bekwaamheidseisen gaan in het algemeen ook over vakinhoud,
maar zij beschrijven die vakinhoud niet gedetailleerd. De derde competentie
van SBL, die daarop betrekking heeft, legt een directe relatie met wat de
leerling zal moeten kennen en kunnen. Zoals gezegd zijn de kerndoelen en de exameneisen de referentiepunten. De beroepsgroep aanvaardt de kerndoelen
en de exameneisen als een gegeven, als uitgangspunt voor het beschrijven van
de bekwaamheidseisen voor de leraar. De beroepsgroep is dus verantwoordelijk
voor voorstellen voor bekwaamheidseisen, gericht op leerinhouden die zij zelf
in eerste instantie niet heeft voor- of vastgesteld. Kortom, het godsdienst-
en levensbeschouwelijk vormingsonderwijs wijkt in dat opzicht niet af van
andere vakken. Ik wil een verschil maken tussen godsdienstonderwijs en levensbeschouwelijk
onderwijs, want dat zijn twee verschillende zaken. Voor beide zijn echter
van buitenkomende eisen richtinggevend. Wij moeten nu wel vaststellen welk
referentiepunt er zal zijn voor die godsdienstvakken. Daar zijn geen kerndoelen
en geen exameneisen voor. Dan ligt het wat mij betreft voor de hand een kerkgenootschap
of een vergelijkbare organisatie daarbij een belangrijke rol te geven. Als
er op dat niveau geen richtinggevende en geconsolideerde uitspraak over de
inhoud bestaat, blijft het schoolbestuur, juist ook in het kader van de vrijheid
van onderwijs, de verantwoordelijkheid dragen voor de inhoud van het onderwijs
en voor hetgeen leerlingen daarin zouden moeten bereiken. Op die manier moet
het naar mijn mening mogelijk zijn om de verschillende verantwoordelijkheden
op dit punt helder weer te geven. In het vervolgtraject van de AMvB met bekwaamheidseisen
kom ik daarop terug.Hoe stel ik mij dat voor? Ik stel mij voor de bekwaamheidseisen zoals
die nu door SBL zijn ontwikkeld, voor te leggen aan diverse kerkgenootschappen
en aan schoolbestuurorganisaties om te bezien of mijn lijn een houdbare lijn
is. Dat wil zeggen dat de bekwaamheidseisen zoals die er nu zijn, ook van
toepassing zijn op leraren godsdienst en levensbeschouwelijk onderwijs, maar
dat wij moeten bezien of een inhoudelijk referentiepunt, dat nodig is voor
die derde competentie, beschikbaar en operationeel is. Als dat het geval is,
zijn er duidelijk vakinhoudelijke eisen die niet gelden voor alle scholen,
maar voor die scholen die godsdienst of levensbeschouwelijk onderwijs in een
bepaalde richting willen gaan verzorgen. Ik kom daar echter op terug op het
moment dat de AMvB hier wordt voorgehangen. Tegen mevrouw Dupuis kan ik zeggen
dat die AMvB wordt voorgehangen.In de Tweede Kamer is bij de behandeling van dit wetsvoorstel veel aandacht
besteed aan het voornemen om een landelijk platform in te stellen. Ik heb
op verzoek van de Kamer op 9 januari een brief gezonden waarin op een
aantal punten een nadere uitwerking wordt voorgesteld. In de Tweede Kamer
zijn twee moties over dat onderwerp aangenomen. In een motie staat dat minstens
de helft plus één van het aantal leden van het platform deskundigen
moeten zijn uit de beroepsgroepen. In de andere motie staat dat deskundigen
van lerarenopleidingen niet zelf in het platform zitting zouden moeten hebben.
Dat punt is er door de Tweede Kamer uitgeamendeerd. Het platform wordt een
platform van deskundigen en niet een van vertegenwoordigers met achterbannen.
Ik hoop het platform spoedig in te kunnen stellen. Ik zal uiteraard de in
de Tweede Kamer aangenomen moties op dat punt uitvoeren.Ik heb inmiddels samen met Binnenlandse Zaken gekeken naar de status van
het platform, want dat was nog wat onhelder. Daarbij speelde de vraag of het
platform, gelet op zijn rol bij het doen van voorstellen over bekwaamheidseisen,
als een adviescollege zou moeten worden ingesteld. Dat ging niet, want dat
zou strijden met het voornemen om het aantal adviescolleges beperkt te houden.
Dat betekent dat het platform zelf geen adviescollege zal zijn, maar dat het
een rapport opstelt over wenselijke bekwaamheidseisen voor de diverse beroepen.
Dat rapport leg ik vervolgens voor aan de Onderwijsraad, die mij zal adviseren
of de voorstellen een goede basis zijn voor een AMvB over bekwaamheidseisen,
maar die zelf niet inhoudelijk zal ingaan op die bekwaamheidseisen. Daarna
wordt de AMvB opgesteld en bij het parlement voorgehangen. De omvang van het
platform zal zodanig zijn dat alle deskundigheden erin zitten. Wij gaan uit
van 11 tot 15 personen. Zodra het platform er is, zal ik de Kamer daar uiteraard
van op de hoogte stellen.Over de positie van de inspectie zijn een aantal vragen gesteld. Men wilde
weten in hoeverre de inspectie eisen kan stellen. De heer Klink vroeg in hoeverre
er een dwingende rol voor de inspectie is weggelegd op basis van artikel 3
van de WOT en of er vooral sprake is van stimulerend toezicht. De stimuleringstaak
van de inspectie is volgens artikel 3 van de WOT expliciet gekoppeld aan de
beoordelingstaak. De inspectie moet dus in de eerste plaats beoordelen hoe
het is gesteld met de kwaliteit van het onderwijs aan de school. Dat doet
zij door onderzoek naar de naleving van wettelijke voorschriften, maar ook
naar andere kwaliteitsaspecten. Bij de Wet BIO heeft het bevoegd gezag de
verantwoordelijkheid voor onderhoud van de kwaliteit van het individuele personeelslid.
Het bevoegd gezag moet dat invullen in personeels- en scholingsbeleid. De
Wet BIO schrijft voor dat het bevoegd gezag dat onderhouden van die bekwaamheid
concreet beschrijft in het schoolplan. De inspectie kan dus geen eisen stellen
aan de bijscholing van leerkrachten zelf. De vraag is overigens ook op welke
manier zij dat zou kunnen. Het stellen van eisen aan bijscholing van leerkrachten
veronderstelt dat je precies weet wat elk van die individuele leerkrachten
nodig heeft om weer up to date te zijn. Op dat individuele niveau moet de
inspectie niet werken. Dat zou voorbijgaan aan de professionele verantwoordelijkheid
van leraar en school zelf.Er kunnen natuurlijk wel redenen zijn om scholen aan te spreken, bijvoorbeeld
op de kwaliteit van het team in zijn totaliteit en op hun onderhoudszorgplicht.
Daar kunnen diverse redenen voor zijn. De inspectie kan zelf tot de conclusie
komen dat een gesprek nodig is, bijvoorbeeld omdat bij het periodiek kwaliteitsonderzoek
bleek dat het schoolplan op geen enkele manier ingaat op het onderhoud van
bekwaamheid of dat op essentiële onderdelen personeel niet voldoet aan
de eisen die aan hen mogen worden gesteld. De inspectie moet dus niet wachten
tot er klachten komen, al kunnen klachten uiteraard een belangrijke bron van
informatie zijn. Wat de sancties betreft, moeten er om te beginnen stimulerende
maatregelen genomen worden. Wij hebben tenslotte toch het liefst dat scholen
gewoon goed onderwijs verzorgen. Dat betekent dat het bevoegd gezag daarop
wordt aangesproken. In het uiterste geval is er de mogelijkheid om de bekosti ging in te houden. Ik heb daarover in reactie op het Onderwijsjaarverslag
opmerkingen gemaakt. Dat is in het uiterste geval. Daaraan voorafgaande loopt
een heel traject, beginnende met stimulerend toezicht en andere stimulerende
maatregelen om ervoor te zorgen dat de kwaliteit van de school op niveau komt.Mevrouw Linthorst vroeg naar de specifieke situatie in Amsterdam. Zij
vroeg wat eraan gedaan is. Uit haar opmerkingen proefde ik dat zij het gevoel
heeft dat wij het wat hebben laten slingeren. Dat is niet gebeurd. In februari
2004 is er een klokkenluidersignaal geweest. Naar aanleiding van dat signaal
is een aantal stappen gezet. De afdeling Primair onderwijs van het ministerie
heeft gesprekken gevoerd met de school, waarin ook afspraken gemaakt werden
met het schoolbestuur. Er zijn ook acties in gang gezet die tot verbeteringen
moesten leiden. Op 26 april is die afsprakenbrief aan het schoolbestuur
gestuurd. Het schoolbestuur heeft gereageerd met een aantal verbeteracties,
die te maken hebben met het aantal onderwijsassistenten die hun bevoegdheid
hebben gehaald. Verder worden er nieuwe leerkrachten aangetrokken. Een andere
maatregel is het uit elkaar halen van bestuur en beheer. Per 1 augustus
2002 zijn OALT-leerkrachten niet meer ingezet. De personeelsdossiers worden
op orde gemaakt. In september wordt daarop gereageerd door de inspectie. De
inspectie heeft verder een periodiek kwaliteitsonderzoek uitgevoerd. Daaruit
kwam naar voren dat men een aantal zaken niet goed op orde had. De inspectie
heeft onderzocht hoe dat kwam. Zij heeft daarbij ook de Cito-toetsen en de
leerresultaten betrokken. De inspectie heeft gebruik gemaakt van de prestaties
van de school op de Cito-eindtoets basisonderwijs. Afgezet tegen scholen met
een vergelijkbare leerlingpopulatie bezien over de laatste drie jaar lagen
de leerresultaten aan het einde van de schoolperiode boven het niveau. Dat
was niet in lijn met de resultaten van de entreetoets die afgenomen was in
groep 7 en ook niet met de tussentijdse toetsen in de groepen 7 en 8. Die
resultaten waren veel minder, zoals men in de krant heeft kunnen lezen. De
hoge opbrengsten bij de eindtoets lagen niet in lijn met de kwaliteit van
onderwijs en leren, zoals door de inspectie was vastgesteld. De verklaring
die de school daarvoor gaf, was dat men in de groepen 7 en 8 veel extra ondersteuning
gaf door extra lessen zowel onder als na schooltijd. Verder oefenden de leerlingen
frequent met oude Cito-toetsopgaven en heeft de school ervaren leraren in
de hoogste groepen ingezet. Verder bleek dat vooral de ouders van de leerlingen
in de hoogste groepen sterk prestatiegericht waren en de kinderen stimuleerden
met extra huiswerk om een goed toetsresultaat te halen. Volgens de inspectie
is echter een belangrijk gegeven de verlenging van de basisschoolperiode.
Uit de groepsadministraties blijkt dat bijna de helft van de leerlingen met
vertraging de school doorloopt. Het is aannemelijk dat verlenging van de basisschoolperiode
een positieve invloed heeft op de resultaten aan het eind van de schoolperiode.
De inspectie merkt daar verder over op dat je daarmee voor de korte termijn
een succes genereert. Het is echter de vraag of de leerlingen op langere termijn
in hun verdere loopbaan succesvol blijven.Voorzitter. We laten het hier niet bij. De inspectie bezoekt de school
in het volgend schooljaar opnieuw om het jaarlijks onderzoek uit te voeren
en zal in 2006 opnieuw het zware periodieke kwaliteitsonderzoek doen, zoals
dat nu ook is gebeurd. De bedoeling is dat de school een plan van aanpak maakt
ter verbetering van de kwaliteit. De school is daar nu ook mee bezig. Voor
de andere zaken geldt dat geld dat niet conform de bedoeling is besteed, wordt
teruggevorderd.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter. Het antwoord van de minister bevredigt mij niet helemaal.
Ik ken die scholen toevallig al wat langer, dus niet alleen vanuit de klokkenluiderssignalen.
Er gaan al jaren geruchten dat de Cito-scores van die scholen worden vervalst.
Dit verhaal wordt in eerste instantie niet alleen versterkt door de discrepantie
tussen de eindscores en de eerdere scores en de uitzonderlijke positie die
de scholen innemen ten opzichte van scholen met een vergelijkbare populatie.
Het gerucht wordt ook versterkt door het feit dat scholen voor voortgezet
onderwijs huiverig zijn om de leerlingen van die scholen aan te nemen, omdat
zij de Cito-scores van de scholen niet vertrouwen. Dat wordt door de inspectie
ook erkend. Mijn ervaring met scholen voor voortgezet onderwijs is dat ze
een dergelijke uitspraak alleen maar doen op basis van de ervaringen die ze
hebben met leerlingen die al eerder uit die school naar hun school zijn uitgestroomd.
Er is behoorlijk wat aan de hand. Dat baart mij zorgen. Mijn fractie is er
in principe voor dat wij wetten aannemen, waarin aan het veld zoveel mogelijk
bevoegdheden en ruimte wordt gegeven. Maar dat moet dan gepaard gaan met controle
op de resultaten. Die controle moet niet alleen papieren controle zijn. We
hebben dezelfde opmerking gemaakt in de schriftelijke voorbereiding. De inspectie
moet willen weten wat er speelt op de school en zich niet neerleggen bij gemakkelijke,
sociaal wenselijke antwoorden als: we gaan eraan werken. Het gaat over kinderen.Minister Van der Hoeven:Ik ben het geheel met u eens. Daarom sta ik geheel achter de beslissing
van de inspectie om in het volgend schooljaar opnieuw erheen te gaan, in 2006
opnieuw een periodiek kwaliteitsonderzoek te doen en het niet bij één
keer te laten. Je kunt dit soort geruchten alleen op de langere termijn ontzenuwen,
omdat ze niet waar blijken te zijn. Of je kunt ze aan de kaak stellen, omdat
ze wel waar blijken te zijn. Je kunt het dus niet laten bij één
keer langslopen. Ik ben dat zeer met u eens. Ik hecht er daarom aan om het
op deze manier te doen en daarover met de inspectie van gedachten te wisselen.
Niemand heeft iets aan geruchten. Geruchten moeten verdwijnen. En als ze waar
zijn, moet er orde op zaken gesteld worden.Voorzitter. Dat brengt mij bij het volgende blokje, de zij-instromers.
Hierover zijn vooral door de heer Van Raak vragen gesteld. Er zijn geen gradaties
in bevoegdheid. Je bent wel bevoegd of je bent niet bevoegd. Er zijn wel gradaties
in bekwaamheid. Hebben zij-instromers aangetoond dat zij zover zijn op weg
naar een volledige bekwaamheid dat een benoeming als leraar zeker verantwoord
is onder de voorwaarde dat met de juiste scholing en begeleiding binnen de
twee jaar de volledige bekwaamheid wordt behaald, dan is daar niks mis mee.
Wij hebben hier met elkaar gesproken over de Interim-wet zij-instromers. Toen
hebben wij met elkaar geregeld dat als bijzondere omstandigheden
daartoe aanleiding geven, de inspectie mag toestaan dat de periode met maximaal
een jaar wordt verlengd. Daarbij kan het bijvoorbeeld gaan om een situatie
waarin een leraar de scholing niet kan volgen omdat de lerarenopleiding de
verplichtingen niet nakomt, het kan ook gaan om ziekte of zwangerschap. Kortom,
het kan om van alles gaan. Daar is de Eerste Kamer zelf bij betrokken geweest.
Ik weet niet wie precies voor de wet heeft gestemd, maar het voorstel is wel
aangenomen.Is het aantrekkelijk om gebruik te maken van zij-instromers? Op dit moment
zijn zo'n 3000 zij-instromers aan de slag in het primair en voortgezet onderwijs.
Eerlijk gezegd, ben ik daar blij mee. Ik vind wel dat je niet langdurig mensen
onbevoegd moet inschakelen. Dat is niet wenselijk voor de school en dat is
niet wenselijk voor de leraar. Ik vind de zij-instroom een goede alternatieve
weg naar het leraarschap. Wij hebben daar mogelijkheden voor geboden en daaraan
worden natuurlijk ook bepaalde eisen gesteld. Vanaf het komende schooljaar
kunnen scholen per zij-instromer aanspraak maken op een eenmalige tegemoetkoming
van € 15.000. In de voorafgaande schooljaren lag dat bedrag rond
de € 9000. Op die manier laten wij ook in financiële zin duidelijk
merken dat wij het aspect van de zij-instromers goed vinden; wij hebben alleen
oog voor het feit dat je niet alles in een beperkte tijd en met beperkte geldmiddelen
kunt doen. Vandaar de verruiming van de budgetten.De heer Van Raak vraagt mij of ik de opvatting deel dat schoolmanagers
te allen tijde moeten voldoen aan een minimum aan vakinhoudelijke en pedagogische
bekwaamheden en dat zij minimaal een dagdeel moeten blijven meedraaien in
de klassen. Die opvatting deel ik niet. Beroepsbeoefenaren moeten bekwaam
zijn voor het uitoefenen van de werkzaamheden waarmee ze kunnen worden belast.
Schoolleiders moeten bekwaam zijn voor de werkzaamheden van de schoolleider.
Als die schoolleider met lesgevende taken wordt belast, dan moet hij daarvoor
bekwaam zijn en dus ook als leraar benoembaar zijn. Als de schoolleider geen
lesgevende taak heeft, maar bijvoorbeeld zorgdraagt voor bovenschools management,
dan hoeven wij die eisen niet te stellen.Dan ga ik in op het geschiktheidsonderzoek door anderen dan lerarenopleidingen.
Daarop is de kritiek geuit dat dit niet in de eerste plaats een taak van de
lerarenopleidingen is. De beoordeling van de geschiktheid is een taak van
de instellingen die deskundig zijn op het gebied van die beoordeling. Daar
zijn wij het over eens. De instellingen moeten zich daarvoor kwalificeren.
Dat wordt met dit wetsvoorstel geregeld, als het wordt aangenomen. Het ligt
voor de hand dat lerarenopleidingen, of beter, instellingen die lerarenopleidingen
aanbieden, zich voor deze taak kunnen en zullen kwalificeren. Daar ga ik van
uit. Er is geen reden om andere instellingen daarvan uit te sluiten. Het uitvoeren
van het geschiktheidsonderzoek is een publieke taak. Kwaliteit en onafhankelijkheid
moeten daarbij gewaarborgd zijn. In de tweede nota van wijziging bij dit wetsvoorstel
is daarom voorgesteld dat alle instellingen die geschiktheidsonderzoeken willen
uitvoeren, dus ook de instellingen voor hoger onderwijs die lerarenopleidingen
verzorgen, zich voor die taak moeten kwalificeren. De procedure daarvoor is
nog niet vastgesteld. Dat wordt een aparte AMvB.De heer Van Raak zegt dat de afgelopen jaren een commerciële markt
is ontstaan. Hij vraagt hoe het komt dat men daarin meer vertrouwen heeft
dan in de lerarenopleidingen. Ik heb niet gezegd dat de commerciële bureaus
het beter kunnen doen dan de instellingen voor hoger onderwijs met lerarenopleidingen.
Ik heb wel gezegd dat wij moeten beschikken over criteria voor kwaliteit en
het onafhankelijk functioneren van instanties die zich willen belasten met
dit assessment. Wie aan die criteria voldoet, is competent. Of dat nu op commerciële
basis gebeurt of niet, dat staat er los van.Dan kom ik op de vraag over de primaire arbeidsvoorwaarden. Het is waar
dat de onderwijsondersteuner wellicht eerder zijn maximumsalaris haalt, maar
het salarisplafond is wel behoorlijk lager dan dat van de leraar. Laten wij
dat niet vergeten.De heer Ten Hoeve (OSF):Als dat het geval is, is het helemaal geen probleem. Ik constateer dat
er in de praktijk ook onderwijsondersteuners zijn die daar heel dicht bij
zitten. Wanneer het maar een of twee schalen scheelt, dan is het wel een groot
probleem.Minister Van der Hoeven:Dan kan het een probleem zijn. Maar wij praten inderdaad niet over onderwijsondersteuners
die allemaal hetzelfde zijn. Er zijn verschillende inschalingen. Bij het vastleggen
van die typen onderwijsfuncties moet je wel goed letten op de rechtspositionele
aspecten en het salarisbouwwerk. Anders is er geen sprake van evenwicht. Dan
is de uitdaging onvoldoende aanwezig om je verder te bekwamen en door te stromen
naar een hoger gelegen functie.De heer Ten Hoeve (OSF):Wanneer onderwijsondersteunende functies ontstaan die heel dicht bij het
leraarschap liggen, is het onderscheid niet meer goed te maken. Dan is ook
het strakke onderscheid in rechtspositie niet meer waar te maken. Dan lukt
het niet meer op deze manier. In wezen zou je deze onderwijsondersteuners
dan een lagere lerarenfunctie moeten geven.Minister Van der Hoeven:Ik zie wat de heer Ten Hoeve bedoelt. Hij geeft hiermee eigenlijk precies
aan waarom het zo noodzakelijk is om de beroepen van onderwijsondersteuners
te beschrijven en er ook bekwaamheidseisen voor vast te stellen, zodat die
vervaging van de functies niet kan optreden. Op het moment dat daar geen halt
aan wordt toegeroepen, ontstaan er heel rare situaties. Die ontstaan overigens
niet alleen binnen de scholen maar ook binnen de instellingen die voor die
verschillende functies opleiden. Het geeft eens te meer de noodzaak aan van
deze wet.Ik wil tot slot nog twee opmerkingen maken. De eerste opmerking gaat over
deregulering en de tweede over de toekomst. Wat de deregulering betreft, is
het de bedoeling om de bekwaamheidseisen van alle sectorwetten samen te nemen
en onder te brengen in één algemene maatregel van bestuur met
een beperkt aantal voorschriften. Die AMvB komt in de plaats van een aantal
afzonderlijke, soms heel omvangrijke en gedetailleerde bevoegdheidsbesluiten.
Dat zijn zowel AMvB's als ministeriële regelingen die nu nog berusten
op de Wet primair onderwijs, de Wet voortgezet onderwijs en
de Overgangswet voortgezet onderwijs. De uitvoeringsvoorschriften rond de
zij-instroom zijn geen andere dan die al bestaan, met uitzondering van een
AMvB voor de erkenning van instellingen die het geschiktheidonderzoek, het
assessment, willen uitvoeren. Die komt erbij, maar ook hier kies ik voor één
AMvB voor alle sectorwetten. De wettelijke bepalingen wijzigen bestaande bepalingen
en vergroten niet de omvang van het regelbestand als zodanig. Wel worden zij-instroombepalingen
aan de sectorwetten toegevoegd, maar die zijn nagenoeg gelijk aan de nu in
te trekken Interim-wet zij-instroom.Het is de bedoeling om dit najaar de AMvB met de bekwaamheidseisen voor
de leraren te slaan. Tegelijkertijd zal de Nederlandse Schoolleiders Academie
(NSA) dit najaar voorstellen gereed hebben voor bekwaamheidseisen voor de
schoolleiders in het primair onderwijs. Voor de bekwaamheidseisen voor het
ondersteunend werk willen wij eerst het platform horen. Dat platform wordt
nog dit jaar ingesteld. De AMvB met bekwaamheidseisen wordt voorgehangen bij
de Kamers.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter. Ik zit een beetje met het probleem dat ik wel overtuigd ben
van de goede bedoelingen van deze minister als het gaat over de rol van de
inspectie. Ik geef toe dat wij daar in onze bijdrage het speerpunt van hebben
gemaakt, maar dat betekent natuurlijk wel dat wij daar een tot tevredenheid
stemmend antwoord op willen hebben. Wij weten nu van de situatie in een tweetal
scholen in Amsterdam, omdat die zijn aangemeld. Er deden echter al langer
geruchten de ronde. Mijn zorg betreft de gevallen waarbij wij dat niet weten.
Wij weten dat het op een aantal scholen niet goed gaat. De inspectie moet
inspecteren. Dat is de kerntaak van de inspectie. Die moet ook echt willen
inspecteren. Ik weet niet of dat in alle gevallen adequaat gebeurt. Wij betreuren
het heel erg als dat tekortschiet. Onderwijs is een belangrijk emancipatievehikel.
Vooral voor kinderen in een achterstandsituatie kan goed onderwijs het verschil
maken tussen volwaardig deelnemen aan de samenleving en er niet bij horen.
De basis daarvoor wordt in het primaire onderwijs gelegd. Daarom is ieder
jaar dat een school niet goed functioneert een jaar te lang. De inspectie
zou wat ons betreft veel proactiever en met meer gevoel voor urgentie moeten
optreden.Ik ben benieuwd naar het antwoord van de minister op een vraag die ik
in eerste termijn heb gesteld. Is de minister het met ons eens dat de vrijheid
van onderwijs ondergeschikt hoort te zijn aan de kwaliteit van het onderwijs?De heer Schuurman (ChristenUnie):Mevrouw de voorzitter. Wij danken de minister hartelijk voor de beantwoording.Ik heb in eerste termijn gezegd dat wij het doel van het wetsvoorstel
van harte steunen. Wij hadden vragen over de middelen en de weg waarlangs
de doelstellingen gerealiseerd worden. Voor een deel heeft de minister onze
twijfels weggenomen, maar voor een deel blijft die twijfel bestaan. Wij vonden
het vooral belangrijk dat de minister zei dat het niet om het één
of het ander ging, maar om beide. Wij hebben ook onze twijfels over de deregulering.
De minister heeft ons duidelijk gemaakt dat er voor een groot deel sprake
is van deregulering, maar wij zijn bang dat er weer nieuwe regulering in zit.
Dan doelen wij vooral op de problemen rondom het platform. De minister kan
er echter van verzekerd zijn dat wij onze stem niet aan dit wetsvoorstel zullen
onthouden.Mevrouw Dupuis (VVD):Voorzitter. De VVD-fractie blijft het betreuren dat er geen titelbescherming
is gekomen voor de leraar. Ik vind ook niet dat de minister adequaat heeft
gereageerd toen wij daar wat over zeiden. Dat had namelijk best gekund en
dat geeft het beroep echt het gewicht dat het verdient.Wij hebben ook geen antwoord gekregen op de vraag waarom er niet meer
nadruk wordt gelegd op de leraar als cultuurdrager. Ik begrijp wel dat het
niet bij alle vakken zo nodig is, zeker niet bij de technische vakken in het
vmbo. Dat het drager zijn van cultuur in de definitie van het beroep impliciet
zou zijn, lijkt ons voor de hand liggend. Dan mag het ook nog wel eens een
paar keer duidelijk gezegd worden. Wij vinden het jammer dat dit niet gebeurt.Over de nadruk op de niet-vakinhoudelijke kennis van de leraar merkte
de minister op dat andere zaken altijd zo tekortschoten. Dat begrijpen wij
niet. Ik hoor bij visitaties van pabo's niet anders dan dat er een veel te
grote leemte in kennisinhoud is bij de studenten. Er is helemaal niet te weinig
aandacht voor de pedagogisch-didactische vakken. Daar is juist te veel aandacht
voor. Hetzelfde geldt voor de lerarenopleiding voor de tweede en derde graad.
De inzet was juist altijd dat het minder ging om de kennisinhoud en meer om
de pedagogisch-didactische vaardigheden. Dat antwoord begrijpen wij niet en
ik hoop dat de minister daar nog even op wil reageren.De heer Klink (CDA):Mevrouw de voorzitter. Wij danken de minister voor de antwoorden op onze
vragen. Wij onderschrijven de vier uitgangspunten die ten grondslag liggen
aan deze wet. Ook de vergelijking tussen de Wet BIO en de Wet BIG vinden wij
in die zin overtuigend. Het maakt verschil of je met vrije beroepsbeoefenaren
dan wel met deskundigen die in een organisatie werken.Wij hadden graag overtuigender voor het voetlicht gekregen dat de vakinhouden
met nadruk zullen worden genoemd in de AMvB's die uiteindelijk tot stand zullen
komen, temeer omdat wij niet zes jaar willen wachten. Wij vinden het noodzakelijk
die vakinhouden nu al goed te regelen.Inderdaad is vmbo praktijkgericht onderwijs. Wij hebben het uitvoerig
daarover gehad tijdens het beleidsdebat over deze onderwijssoort. Als het
inclusiviteitsbeginsel blijft bestaan, is het volgens ons van groot belang
dat de didactische vaardigheid over de hele linie serieus wordt genomen, zodat
het niet bijplussen wordt op het moment dat iemand in het vmbo onderwijs gaat
geven. Wij vinden dat op zichzelf een vrij belangrijk punt. In het debat over
de Beleidsreactie taakgroep basisvorming komen wij terug op de brede inzetbaarheid
en de relatie met de AMvB's die ik in mijn eerste inbreng aanstipte.Wat het onderhouden van de bekwaamheidseisen betreft, hebben wij
er vrij veel nadruk op gelegd dat het om minimumeisen gaat. Wij hebben er
ook de nadruk op gelegd dat deze operationaliseerbaar dienen te zijn, zodat
je je eigen bekwaamheden eraan kunt afmeten. Gegeven die twee voorwaarden
vinden wij het belangrijk dat scholen zich verplicht weten om aan bij- en
nascholing te doen op het moment dat na herijking van de minimumeisen mocht
blijken dat de bekwaamheden simpelweg tekortschieten. Wij zouden daarvoor
graag corrigerende mechanismen zien. Wij doen nogmaals het voorstel om ouders
daarbij als het ware in te schakelen door er een zekere openbaarheid aan te
geven. Nogmaals, dat kan geanonimiseerd. Er zijn voorbeelden van landen waarin
dat in de sfeer van de rechterlijke macht gebeurt. Ik heb Canada genoemd.
Op zichzelf vinden wij dat dus belangrijk.De heer Ten Hoeve (OSF):Voorzitter. Ook ik dank de minister voor haar uitgebreide en goede beantwoording.
Ik heb nog enkele punten overgehouden. Ik begin met het punt dat wij net in
de interruptie aan de orde hadden en dat een detailpunt lijkt, maar uiteindelijk
niet is. Er komen steeds meer onderwijsondersteunende functies. Wij denken
daarbij allereerst aan betrekkelijk laag geclassificeerde functies als lokaalassistenten
en docentassistenten, maar het kan ook op een heel andere manier. Bij instructeurs
denk je in wezen aan een leraar die net iets minder mag dan een echte leraar.
Qua schaal zit hij daar ook dichtbij. Dat betekent dat het een heel groot
verschil gaat maken of je in acht jaar of in achttien jaar je maximumsalaris
bereikt. De conclusie daarvan is, dat als wij op deze weg voortgaan het rechtspositioneel
zo scherpe verschil tussen onderwijsgevende en onderwijsondersteunende taken
niet meer werkt. Daar moet eens naar worden gekeken, want dat wordt dan wel
een probleem. Het gaat door elkaar lopen en komt nog niet terug in de rechtspositie.Ik ben het met de minister eens dat het een goed ding is dat de mogelijkheid
voor zij-instroom bestaat. Wij hebben 3000 zij-instromers. Ik vind dat het
wel reëel is om te constateren dat de hooggespannen verwachtingen over
zij-instromers niet helemaal bewaarheid zijn. Er zijn erg veel teleurstellingen
voorgekomen, zeker bij velen die zich ervoor hadden opgegeven. De achtergrond
daarvan is natuurlijk toch dat het een systeem is dat werkt op een moment
dat er echt grote tekorten zijn en je anders niet aan mensen kunt komen, maar
dat te veel bureaucratie met zich brengt, zelfs al levert het € 15.000
op. Scholen lopen niet zo vreselijk hard voor dit soort dingen.Graag hoor ik van de minister of zij het met mij eens is dat het heel
belangrijk is om in de bovenbouw van het vwo de aanwezigheid van academici
op peil te houden om de sfeer en de bedoeling van het vwo waar te kunnen blijven
maken. Als zij dat met mij eens is, zal zij het ook de moeite waard vinden
om te blijven monitoren of dat wel lukt. Ik heb er ernstige twijfels over.
Ik vrees dat die aanwezigheid te veel naar de achtergrond wordt gedrukt door
de ontwikkelingen die de minister op dit moment niet meer helemaal zelf in
de hand heeft.Van diverse kanten is de klacht gekomen dat er te weinig aandacht is voor
vakinhoudelijke zaken. De minister zegt dat er nadruk wordt gelegd op de vakinhoudelijke
eisen via de kerndoelen en de exameneisen. Dat neem ik heel graag aan. Ik
denk evenwel dat het van belang is dat dit geluid zo betrekkelijk eensgezind
vanuit deze Kamer klinkt, want ik constateer in de praktijk dat dit aspect
in het onderwijs ondergesneeuwd dreigt te raken. De minister zegt dat er een
tijd is geweest dat er in de opleiding te weinig aandacht werd besteed aan
pedagogisch-didactische kwaliteiten. Dat is juist en dat daaraan op dit moment
meer aandacht wordt besteed is dan ook te merken aan de kwaliteit van de leraren.
Wij moeten echter voorkomen dat wij doorslaan, want het is en blijft erg belangrijk
om nodige aandacht te besteden aan de vakinhoudelijke kanten van het onderwijs.Minister Van der Hoeven:Voorzitter. Mevrouw Linthorst merkte terecht op dat de kerntaak van de
inspectie het inspecteren is. In het kader van de WOT zijn hierover afspraken
gemaakt. Er zijn verschillende niveaus van toezicht mogelijk. Deze zijn afhankelijk
van de situatie op een bepaalde school. In de toekomst zult u kunnen zien
dat de inspectie op verschillende manieren met scholen omgaat. Scholen die
hun zaken op orde hebben, zullen weinig "last" van de inspectie hebben, maar
scholen die hun zaken niet op orde hebben, zullen veel "last" hebben van de
inspectie. Op die manier kunnen wij als dat nodig is proactief optreden en
meer terughoudend waar dat mogelijk is. In het Onderwijsjaarverslag wordt
hierop ingegaan. Ik weet niet of deze Kamer dit jaarverslag bespreekt, maar
dit stuk biedt wel de mogelijkheid om op een aantal zaken dieper in te gaan.Moet de vrijheid van onderwijs ondergeschikt zijn aan de kwaliteit? Nee!
Moet de kwaliteit ondergeschikt zijn aan de vrijheid van onderwijs? Nee! Het
zijn wat mij betreft onvergelijkbare grootheden. De vrijheid van onderwijs
en kwaliteit horen niet met elkaar te interfereren, in de zin dat de ene van
minder betekenis wordt geacht dan de andere.Mevrouw Linthorst (PvdA):Natuurlijk interfereren die als het goed is niet met elkaar. In de praktijk
interfereren zij echter soms wel met elkaar. Als een school niet goed functioneert,
zal het ministerie dan ingrijpen, ook in de vrijheid van onderwijs?Minister Van der Hoeven:Dat zal het ministerie niet doen. Het ministerie zal wel ingrijpen als
een school niet goed functioneert. Het maakt daarbij niet uit of het een openbare
of een bijzondere school is.Voorzitter. De heer Schuurman vroeg naar de deregulering. Als de AMvB's
"voorhangen", zal ik aangeven wat er verdwijnt. U kunt dan zien wat daarvoor
in de plaats komt. Je zult op dat moment immers iets moeten regelen. Dat kan
echter alleen als je een aantal over andere wetten verspreide maatregelen
laat verdwijnen. Ik zeg u graag toe dat wij hierop in de toelichting zullen
ingaan, opdat u kunt zien op welke manier wij daarvan werk maken.Tegen mevrouw Dupuis moet ik zeggen dat titelbescherming mogelijk was.
Daarvoor is echter niet gekozen, maar wie weet wat de toekomst ons brengt?Ik heb in mijn eerste termijn geen aandacht geschonken aan de leraar als
cultuurdrager. In andere debatten heb ik dat overigens wel
gedaan. Ik ben overigens met mevrouw Dupuis van mening dat de leraar meer
doet dan alleen kennis overdragen en het vormen van de jonge mens. Hij is
inderdaad een cultuurdrager. Hij draagt dingen over, ook door de persoon die
hij is. Ik geef hiermee aan dat er een evenwichtig mens voor de klas moet
staan. Dat betekent dat er een balans moet zijn tussen zijn competenties.
De vakinhoudelijke competentie weegt daarbij even zwaar als de vormende competentie
en de"ordehoudende" competentie.Ik heb zeker niet de indruk willen wekken dat ik minder nadruk zou willen
leggen op de vakinhoudelijke kennis. Deze kennis verdient namelijk veel aandacht,
omdat het een kwaliteitseis van het onderwijs is.De heer Klink vroeg naar de vakinhouden. De uitgangspunten van de vakinhouden
zijn de kerndoelen en de exameneisen. Het is niet de bedoeling om de vakinhouden
in de AMvB te benoemen, omdat dat zou leiden tot veel te gedetailleerde regelgeving.
Binnen de AMvB zal echter wel een link moeten worden gelegd naar kerndoelen
en exameneisen. Ik kan mij daar zeer zeker iets bij voorstellen. Op die manier
blijft de regelgeving namelijk flexibel. Als ik het tot in detail in de AMvB
regel, doe ik precies waarvan u mij op het hart heeft gedrukt dat ik het niet
moet doen: een heleboel reguleren. Wij komen nog met elkaar te spreken over
de onderbouw in het voortgezet onderwijs op een moment dat de voorstellen
van de taakgroep basisvorming of onderbouw voortgezet onderwijs gereed zijn.Ik kom op de minimumeisen.De heer Klink (CDA):Ik heb daar toch nog een vraag over. U zegt dat in de vakinhouden verwezen
wordt naar de kerndoelen.Minister Van der Hoeven:En exameneisen.De heer Klink (CDA):Er wordt telkens op gewezen dat deze AMvB's maatgevend zijn voor de nascholingstrajecten
en daarom is het van belang dat goed gelet wordt op de mate waarin kerndoelen
en exameneisen veranderen, zodat deze maatgevend blijven voor de hiaten in
de kennis van zittende leerkrachten. Anders is hetgeen over nascholing en
vakbekwaamheidseisen gemeld wordt een wassen neus.Minister Van der Hoeven:Daar hebt u gelijk in, maar dat lossen wij niet op door het expliciet
en in detail te vermelden. Wij lossen het op door vast te leggen dat het veranderen
van kerndoelen of exameneisen consequenties heeft voor nascholing en bijscholing.
Zo doen wij dat op procedurele wijze zonder het te benoemen in de inhoud.De heer Klink (CDA):Deze uiteenzetting ben ik in de stukken zo weinig tegengekomen. Ik vind
het van belang om hier te onderlijnen dat dit van betekenis is voor het hele
traject van nascholing, bijscholing enz.Minister Van der Hoeven:Wij hebben de AMvB's nog niet met elkaar vastgesteld; die stap moeten
wij nog zetten. De punten die u mij vanavond meegeeft, zijn eigenlijk bedoeld
voor het vervolgtraject waarin gekomen wordt tot de minimumeisen die vastgelegd
worden in de AMvB. Deze kunnen nog niet in de wet staan want zij moeten in
het vervolgtraject worden bepaald.Het is de bedoeling dat de AMvB voor de jaarwisseling wordt vastgesteld.
De voorhangprocedure volgt daarna. De AMvB zal niet meteen in werking treden
want het onderwijsveld en de lerarenopleidingen moeten zich kunnen voorbereiden,
ook op het werken met bekwaamheidseisen, in termen van opleiden en onderhouden.
Na publicatie van de AMvB zal het onderwijsveld nog ongeveer een jaar de tijd
hebben om zich daarop in te stellen. Een en ander is afhankelijk van het tijdstip
waarop het klaar is.De heer Ten Hoeve heeft gesproken over de onderwijsondersteunende functies.
Ik begrijp zijn punt met name ten aanzien van de instructeurfunctie in de
BVE-sector, die dicht aanzit tegen de leraar. Er is een verschil, maar het
is van belang om dat rechtspositioneel zichtbaar te houden. Het is natuurlijk
ook een taak van de scholen, de BVE-instellingen, zelf om ervoor te zorgen
dat in het loongebouw geen rare dingen gebeuren.Waren de verwachtingen met betrekking tot zij-instromers te hoog gespannen?
Misschien wel toen wij daarmee begonnen. Wij houden vast aan een hbo-opleiding
als vooropleiding. Dat moeten wij blijven doen, want op het moment dat die
eis wordt losgelaten, begeven wij ons op een hellend vlak. Die eis leidt echter
bij veel mensen tot teleurstellingen. Ik krijg nog steeds brieven van mensen
die zeggen dat zij op hbo-niveau functioneren. Zij hebben echter geen hbo-opleiding
en moeten dus een andere weg bewandelen om als leraar in het onderwijs terecht
te komen. Ik ben blij dat het bedrag van € 15.000 ons in staat stelt
om kostendekkend te werken. Ik heb begrepen dat het bedrag dat ervoor stond
echt niet kostendekkend was.Ik maak twee opmerkingen tot slot. Academici zijn nodig in het onderwijs,
zeker in het voorbereidend wetenschappelijk onderwijs want dat is ongelooflijk
belangrijk om de brug te kunnen slaan naar het vervolgonderwijs. Ik hecht
daar zeer aan. Verder ben ik blij met de steun die ik heb gekregen voor dit
wetsvoorstel. Wij moeten nog een traject aflopen en ik kom nog bij deze Kamer
terug, afhankelijk van de reactie op de AMvB tijdens de voorhangprocedure.De beraadslaging wordt gesloten.Het wetsvoorstel wordt zonder stemming aangenomen.De voorzitter:De aanwezige leden van de fractie van de SP wordt conform artikel 112
van het Reglement van orde aantekening verleend, dat zij geacht willen worden
zich niet met het wetsvoorstel te hebben kunnen verenigen.Sluiting 23.36 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20032004-1913-1921.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl