Behandeling van de wetsvoorstellen:  - Wijziging van de Wet assurantiebemiddelingsbedrijf teneinde het begunstigingsverbod te doen vervallen (25507);  - Wijziging van de Wet assurantiebemiddelingsbedrijf naar aanleiding van het project Marktwerking, Deregulering en Wetgevingskwaliteit, alsmede naar aanleiding van een evaluatie van de doelmatigheid van de wet (26531)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1999-2000, pag. 429-434

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

11-01-2000

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

nr. 11, pagina 429-434

20-12-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 25507Toon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 26531Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet voorzieningen gehandicapten in verband met de tweede evaluatie van die wet (26435)Pagina 434-436
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Mediawet in verband met nieuwe regels omtrent de financiering van de publieke omroep (afschaffing omroepbijdrage) (26707)Pagina 418-429
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (maandag 20 december 1999)Pagina 436-438
Presentie en opening (maandag 20 december 1999)Pagina 417-417
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van de Hoge Colleges van Staat en Kabinet der Koningin (II) voor het jaar 1998 (slotwet) (26649); - Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Kabinet voor Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse Zaken (IV) voor het jaar 1998 (slotwet) (26650); - en 19 andere wetsvoorstellenPagina 417-418
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van de Wet assurantiebemiddelingsbedrijf teneinde het begunstigingsverbod te doen vervallen (25507); - Wijziging van de Wet assurantiebemiddelingsbedrijf naar aanleiding van het project Marktwerking, Deregulering en Wetgevingskwaliteit, alsmede naar aanleiding van een evaluatie van de doelmatigheid van de wet (26531)Pagina 429-434

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 40 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van de wetsvoorstellen: Wijziging van de Wet assurantiebemiddelingsbedrijf teneinde het begunstigingsverbod
te doen vervallen (25507);Wijziging van de Wet
assurantiebemiddelingsbedrijf naar aanleiding van het project Marktwerking,
Deregulering en Wetgevingskwaliteit, alsmede naar aanleiding van een evaluatie
van de doelmatigheid van de wet (26531).De beraadslaging wordt geopend.De heer Boorsma (CDA):Mijnheer de voorzitter! Gelet op de samenhang tussen de twee wetsvoorstellen,
is het achteraf misschien een geluk bij een ongeluk dat de behandeling van
wat Wabb I is gaan heten, zoveel vertraging heeft opgelopen. Daardoor kunnen
wij beide wetsvoorstellen nu gezamenlijk behandelen.Toen in de Tweede Kamer het verslag over dat eerste wetsvoorstel, Wabb
I, werd ingediend, zal de minister wel gedacht hebben dat het voorstel zware
averij zou oplopen. De in het verslag vervatte kritiek was niet mals. Ik citeer
de leden van de fractie van de PvdA: "zij betwijfelen of het voorgestelde
wetsvoorstel...". Ik citeer de leden van de fractie van het CDA: "met teleurstelling
kennis genomen...". Men kan dan denken: dat is een oppositiepartij. Maar dan
noem ik enkele kreten uit de inbreng van de VVD-fractie: "de opmerkingen gaan
volledig voorbij aan de inhoud van..."; "ook wordt volledig voorbijgegaan
aan..."; "niet te begrijpen waarom..."; "doet geen recht aan..."; "druist
in tegen de wens van opeenvolgende kabinetten..."; "dit ondoordachte besluit
tegen het advies in van alle actoren in de verzekeringsbranche..."; "is dit
het maatschappelijk draagvlak dat in elke spreekbeurt van bewindslieden naar
voren komt..."; "wil het kabinet al het goede te grabbel gooien...". Toen
ben ik maar opgehouden, maar ik zou natuurlijk kunnen doorgaan met het citeren
van dit soort krachtige negatieve uitspraken. Het is dan interessant om te
zien hoe die zelfde regeringsgezinde fractie, waar de minister zich ook thuisvoelt,
omgaat door (a) het verweer van de minister, door (b) het overleg met het
veld en (c) misschien ook wel door een wisseling van de woordvoerder.Dat de afgelopen tijd een compromis is bereikt met het veld, wil naar
het oordeel van de CDA-fractie niet zeggen dat de betrokken partijen het ook
echt inhoudelijk eens zijn met wat dan nu wordt voorgesteld. Zonder meer zal
dat wel gelden voor de Consumentenbond. Maar uit informele bron weet ik dat
de NVA en/of de NBVA zich toch eigenlijk ietwat berustend heeft opgesteld,
ervan uitgaande dat je maar beter kon meewerken omdat het hier toch wel zou
doorgaan. Het is ook bekend dat de CDA-fractie aan de overkant tegen het voorstel
Wabb I, dus de beëindiging van het begunstigingsverbod, heeft gestemd.
De opstelling van de CDA-fractie hier zal vanavond duidelijk worden.Wetsvoorstel 26531, dat de provisie als verplichte beloningsvorm afschaft,
heeft onze instemming. Dat gold ook voor de CDA-fractie aan de overkant. In
de toekomst zal een variëteit aan dienstverleningspakketten met de bijbehorende
prijs ontstaan. Ik citeer met instemming de minister uit de nota naar aanleiding
van het verslag: "De verboden die de huidige beloningsregels inhouden, zijn
uit de tijd." Wij menen dat de minister op dit terrein goed werk heeft gedaan.Wat wetsvoorstel 25507 betreft, zeg het wetsvoorstel waar de fracties
aan de overzijde tegen te hoop liepen, heeft de CDA-fractie enige aarzeling.
In de Handelingen staat dat "het wetsontwerp weinig te maken heeft met consumentenbescherming".
Overigens kan ik het niet laten om op dit punt een correctie aan te brengen:
sinds de grondwetswijziging van enkele jaren geleden spreken wij van een "wetsvoorstel".
Letterlijk heeft de minister gelijk. Niet het aan de orde zijnde dereguleringsvoorstel
had iets te maken met consumentenbescherming, maar de bestaande regulering.
Ik zeg dit met nadruk omdat een belangrijk deel van de discussie aan de overzijde
over de consumentenbescherming is gegaan. De vraag rijst of de voorgestelde
deregulering dus – en ik zet daar een streep onder – de consumentenbescherming
vermindert. Terecht wees de minister aan de overzijde op de steun van de Consumentenbond.
Ik ben het met de minister eens dat ook in het thans vigerende systeem, waarbij
een tussenpersoon niet rechtstreeks provisie in rekening kan brengen bij de
consument, slechte informatie kan worden gegeven. De kwaliteit van de informatie
heeft niets te maken met de eventuele wijziging van het wettelijk regime.De minister heeft ook gewezen op de recente gedragscode van 1 juni jongstleden.
In de ogen van de van de CDA-fractie is dit een plezierige ontwikkeling. In
de evaluatie wordt geconstateerd dat hierdoor de vakkennis kan worden verbeterd
en dat dit de nodige garanties kan bieden voor de toekomst.De minister had ook andere goede argumenten. Het is inderdaad de enige
sector die een beloningsvorm met een verbod op retourprovisie kent. Overigens
is de CDA-fractie niet zo gelukkig met de mogelijkheid dat men bij het afsluiten
van een verzekering via een tussenpersoon geschenken kan ontvangen, maar met
de minister menen wij dat het veeleer zal gaan om prijs concurrentie.
De meeste klanten zullen zich niet laten verleiden door een gratis balpen
of iets dergelijks. Wij onderschrijven ook het argument dat Nederland met
de bestaande praktijk alleen staat in Europa. Overigens, tijdens de behandeling
van het vorige onderwerp is ook gewezen op een Alleingang van Nederland in
Europa en toen was het opeens een goed argument voor de minister. Toen ik
dat hoorde, vroeg ik mij af of ik niet te snel de minister op dit punt gelijk
heb gegeven. Maar goed, ook al komt dit argument te vervallen, dan nog geldt
dat de minister een aantal sterke argumenten heeft genoemd.Voorzitter! Wij zijn dus geneigd om de minister te volgen, maar hetgeen
mijn fractiegenoot De Haan aan de overzijde heeft gezegd, is ook waar, al
wordt dit door de minister bestreden. Hij heeft gezegd dat er als het ware
op wordt gegokt dat de moderne consument in staat is om alle variabelen van
de beslissing omtrent soms ingewikkelde verzekeringsproducten te kunnen overzien.
Of electoraal geformuleerd: deze wet heeft die groepen op het oog die misschien
wel geneigd zijn om VVD te stemmen. Het gaat wellicht om groepen die zich
goed kunnen vinden in de huidige coalitie. In dit verband vraag ik de minister
het volgende. Het Center for Applied Research in Tilburg zal een onderzoek
uitvoeren dat binnen anderhalf jaar na aanvaarding van het wetsvoorstel –
dus medio 2001 – afgerond zal worden. Is de minister bereid om in dit
onderzoek speciale aandacht te laten besteden aan de groepen die wellicht
meer moeite hebben met de beoogde marktwerking? Ik noem de bejaarden die deze
wijzigingen bepaald als moeilijk zullen ervaren, de allochtonen die minder
bekend zijn met het fenomeen van de kleine lettertjes en degenen die het financieel
moeilijk hebben, zoals bijstandsmoeders.In de Tweede Kamer is gesproken over de procedure voor invoering van wetsvoorstel
26531 waar enige tijd mee gemoeid zal zijn. Na de evaluatie komt er wellicht
een voorstel voor invoering bij KB met een voorhangprocedure voor deze Kamer,
zo heeft de minister gezegd. Dit is misschien een verspreking geweest. De
minister zal wellicht gedoeld hebben op de meer gebruikelijke voorhangprocedure
waar ook dit huis gebruik van kan maken.Voorzitter! Ik wacht met belangstelling de reactie van de minister af.De heer Varekamp (VVD):Mijnheer de voorzitter! Net als de voorgaande spreker ben ik van mening
dat het een gelukkige omstandigheid is dat wij de voorliggende wetsvoorstellen
tegelijkertijd behandelen. Dat vinden wij deels uit efficiencyoverwegingen,
maar zo kan ook een totale inhoudelijke beoordeling worden gegeven. Beoogd
wordt artikel 16, het verbod op de retourprovisie, per 1 januari te laten
vervallen. Ook wordt beoogd de artikelen 13 en 15, waarin de wijze van beloning
van de tussenpersonen wordt bepaald, te laten vervallen c.q. te veranderen.
Na de evaluatie kan daartoe bij Koninklijk besluit worden besloten.Nu dit jaar verstrijkt, en daarmee ook deze eeuw, zijn veel beschouwingen
gehouden over de eeuw, over zaken, mensen, gebeurtenissen, ontwikkelingen,
enz. Bij de behandeling van dit wetsvoorstel kun je zeggen dat de twintigste
eeuw ook wel te typeren is als de eeuw van de emancipatie. Daarbij denk ik
niet alleen aan de emancipatie van de man-vrouw-verhouding, maar ook aan emancipatie
in sociaal en educatief opzicht. In ieder geval geeft alles aanleiding voor
een minder bepalende overheid. Er kan en moet meer verantwoordelijkheid bij
de burger zijn. Meer marktwerking, minder functionele oriëntatie en meer
marktoriëntatie, passen daarbij. Niet de markt, maar de commandokamer
van de economie beslist immers in toenemende mate.Het is dan ook de vraag in welke mate dit type van beschermende wetgeving
nog van deze tijd is. De overheid heeft zich deze vraag naar onze mening terecht
gesteld. Daar is de VVD-fractie blij mee. In de meest enge redenering kun
je immers nog stellen dat hier sprake was van een "horizontale prijsbinding"
en dat is een prijsbinding die op vele terreinen al losgelaten is en nauwelijks
nog bestaat.Het doet ons overigens goed dat in overleg met de betrokkenen –
dat zijn de verzekeringsbranche, met name de organisaties van tussenpersonen
enerzijds en de Consumentenbond anderzijds – een aanvaardbaar resultaat
is bereikt dat zijn weerslag heeft gevonden in hetgeen nu voorligt.De financiële wereld bestaat in feite uit drie geledingen: financieren,
verzekeren en vermogensbeheer. Sommige organisaties gebruiken deze drie-eenheid
als een soort "all finance" concept. Alleen bij het element van verzekeren
was deze "horizontale prijsbinding" nog aanwezig. Ondanks alle gedachten dat
dit zou leiden tot allerlei verlokkingen in welke zin dan ook of welke typeringen
dan ook, heb ik het gevoel dat het enorm zal meevallen. Ik heb bij financiering
noch bij vermogensbeheer uitwassen van ontwikkelingen in deze geest gezien.Kan de minister aangeven hoe wij de evaluatie moeten interpreteren in
het kader van het komend Koninklijk besluit? Ik neem aan dat er na evaluatie,
die medio 2001 gereed zou moeten zijn, voldoende openheid van overleg is om
tot een passend Koninklijk besluit te komen en wel zodanig dat dit rechtdoet
aan hetgeen partijen op basis van de evaluatie wenselijk en mogelijk vinden.Moet het opleidingsniveau niet ook bij de evaluatie worden betrokken?
Immers, de classificatie C en D zijn al vervallen. A en B bestaan nog. Ik
heb echter gehoord dat B, gemeten naar de huidige standaard, in feite een
redelijk lichte opleiding is. Is men dan nog adequaat, zeker gelet op de toekomst?Mijnheer de voorzitter! De VVD-fractie in de Eerste Kamer heeft uiteraard
kennisgenomen van de zeer uitgebreide en ook uitgediepte behandeling in de
Tweede Kamer. Het is voor ons een gegeven dat wij de wet beoordelen zoals
die nu hier voorligt. Wij nemen natuurlijk kennis van dat deel van de wetsgeschiedenis
dat via de Tweede Kamer tot ons is gekomen. Wij beoordelen dit voorstel echter
zonder last of ruggespraak. Naar onze mening ligt er een positief doel achter
dit voorstel van wet. Het past ook in de huidige tijdsgeest.Wij hechten overigens veel belang aan een evaluatie, in die zin dat die
maatgevend is voor het Koninklijk besluit, dat op de bekende manier kan worden
voorgehangen.Voorzitter! De VVD-fractie benadert een en ander positief. Op een aantal
punten wachten wij graag de beantwoording van de minister af.Mevrouw Ter Veld (PvdA):Mijnheer de voorzitter! Uit de geschiedenis blijkt dat Nederlanders dol
zijn op verzekeren. Wij verzekeren alles, behalve geluk.De fractie van de Partij van de Arbeid is blij met deze wetsvoorstellen.
Het heeft erg lang geduurd voordat zij er kwamen te liggen. Het is goed dat
de verzekeringsbranche de volgende eeuw kan ingaan als een volstrekt moderne
bedrijfstak. Positief is dat er meer gedaan wordt aan de productaansprakelijkheid.
Het gaat om meer voorschriften over de informatieverstrekking. Tussenpersonen
moeten ingeschreven zijn in het vestigingsregister. Zij moeten voldoen aan
de kwaliteitscriteria. Ik neem aan dat ik straks op internet kan controleren
of een tussenpersoon inderdaad in het vestigingsregister staat. Op welk adres
kan ik dat?Ik complimenteer de minister met de evaluatie. Die wordt vaak gebruikt
als een soort stoplap als de Eerste Kamer lastig is. In dit geval is het zo
dat er een helder aantal criteria is en dat er duidelijke ijkpunten zijn.
De nulmeting is bovendien al verricht. Ik wil graag dat de minister, vanuit
de eenheid van het kabinetsbeleid, bevordert dat, waar sprake is van een evaluatie,
wordt nagedacht over nulmeting en wat men wil onderzoeken. Daarmee kan een
boel worden gewonnen.De heer Platvoet (GroenLinks):Mijnheer de voorzitter! Ik hoop dat het karakter van mijn bijdrage een
uitzondering zal blijven. Ik heb kennisgenomen van de discussie die aan de
overkant is gevoerd. Ik heb tevens kennisgenomen van de schriftelijke voorbereiding
door de Tweede Kamer. Ik heb er, hoe kritisch ik alles ook heb bekeken, in
vragende zin weinig aan toe te voegen. Mijn bijdrage zal daarom vooral het
karakter van een stemverklaring hebben.Er is binnen de fractie van GroenLinks in de Eerste Kamer gediscussieerd
over het standpunt van de fractie van GroenLinks in de Tweede Kamer met betrekking
tot de beide wetsvoorstellen. Ik wil dat niet verhullen. Beide voorstellen
zijn immers afgewezen door de GroenLinks-fractie in de Tweede Kamer. Er is
geen enkele spanning in het huidige debat. Ik geef daarom aan dat wij de wetsvoorstellen
niet zullen volgen. Ik geef daarvoor enkele argumenten.De regulering van de verzekeringsmarkt had en heeft als doel, de gekte
van de markt wat weg te houden, branchevervaging tegen te gaan en de maatschappijen
te dwingen om op zakelijke en deskundige toon de klant te benaderen. Het vrijgeven
van deze markt kan leiden tot – volgens de fractie van de VVD in de
Tweede Kamer – een mobieltjesachtige situatie en een wildgroei van aanbiedingen
en premies, waardoor de consument door de bomen het bos niet meer kan zien.
Deregulering casu quo marktwerking, waar deze beide wetsvoorstellen een gevolg
van zijn, gaat uit van een geloof in de werking van de vrije markt. De minister
weet echter dat werkelijk vrije markten niet bestaan. Als deze wetswijzigingen
van kracht worden, zal er zeker een soort vrijemarktwerking optreden, maar
na verloop van tijd zal de wildgroei weer in banen worden geleid, waarbij
uiteindelijk de sterksten zullen overwinnen via kartelvorming, prijsafspraken,
fusies en concentraties, met als gevolg dat hele branches in een of enkele
handen terecht zullen komen.In zijn beantwoording schermt het kabinet ook met allerlei initiatieven
in de verzekeringswereld die regulerende effecten zullen hebben. Wat is dan
het resultaat? Wettelijke regulering wordt vervangen door een soort zelfregulering
die naar onze opvatting minder transparant is, niet afdwingbaar is en ook
vagere sancties tot gevolg zal hebben. De wereld van de verzekeringen is nu
al, met name in zijn reclame-uitingen, in zekere zin een schijnwereld, waarin
wordt voorgesteld alsof je het eeuwige geluk kunt kopen met een verzekering.
Maar, je kunt je gezondheid of een lang leven natuurlijk niet verzekeren,
wel de financiële gevolgen van ziekte of het deels dichten van inkomensval
bij pensionering. Wij denken dat het verder vermarkten van de verzekeringsmarkt
deze tendensen zal doen toenemen.Voorzitter! Al deze argumenten bij elkaar waren voor ons uiteindelijk
aanleiding om onze goedkeuring aan beide wetsvoorstellen te onthouden.De heer Terlouw (D66):Mijnheer de voorzitter! Twee voorstellen die een zeer grondige voorbereiding
hebben gehad en waarover een grondige gedachtewisseling heeft plaatsgevonden,
zowel schriftelijk als mondeling, aan de overzijde van het Binnenhof. Waarschijnlijk
zijn de voorstellen in het belang van de consument. Die indruk hou je toch
over na het lezen van al die gedachtewisselingen. Het is in ieder geval de
bedoeling van het kabinet. Uit de reacties kun je ook vaststellen dat het
waarschijnlijk ook zo wordt gevoeld: de brancheorganisaties waren tegen, de
Consumentenbond was voor. Organisaties weten meestal drommels goed waar hun
belang ligt. Als de reacties zo zijn, zal het in ieder geval zo ook wel gevoeld
worden.Toch is mij uit die hele gedachtewisseling een punt nog niet helemaal
helder geworden. Ik denk dat de minister het met mij eens is als ik de volgende
stelling lanceer: bekeken vanuit de consument mag een markt geheel vrij zijn
als hij ook geheel transparant is. Anders gezegd: de mate van bescherming
van een consument moet evenredig zijn met het gebrek aan transparantie. In
zijn algemeenheid zal de minister dat wel onderschrijven. In de Tweede Kamer,
ik meen in antwoord op een vraag van de heer De Haan, zei de minister dat
het loslaten van artikel 16 níéts bijdraagt aan de transparantie
van de markt. Die wordt bevorderd door codes over productinformatie, voorschriften
van de Verzekeringskamer, in de toekomst zal er een deskundigengroep zijn
die aanbevelingen gaan doen over de inzichtelijkheid van de jaarverslaggeving
van de verzekeraars. Dat soort zaken, zo zei de minister, maken de markt transparant.In de vijftiger jaren werden beschermende maatregelen ten behoeve van
de consument nodig geacht, want die markt was niet transparant genoeg, de
thans voorliggende voorstellen dragen niet bij aan meer transparantie en toch
is de bescherming nu niet meer nodig? Zo ligt het ongeveer en dan vraag je
je af wat dan de argumenten zijn voor de verdediging van deze schijnbare tegenstrijdigheid.
Het belangrijkste argument dat we tegenkomen is dat de consument mondiger
is geworden. Maar is dat nu echt zo? Ongetwijfeld is de búrger
mondiger geworden, maar is de consument dat ook? Ik vraag mij dat af. De Nederlander
is gemiddeld genomen beter opgeleid en ook beter geïnformeerd. We zijn
ook welvarender geworden en dus kunnen wij meer. Wij kunnen bijvoorbeeld beter
geëquipeerd dan vroeger een reis om de wereld maken. Dat is een feit,
maar zijn wij ook beter geëquipeerd om een verzekering af te sluiten?
Is de consument nuchterder geworden? Zo ja, waarom vinden winkeliers het dan
nog altijd nodig om iets de prijs van ƒ 24,99 te geven? En voor degene
die meer kan betalen: waarom kost een auto ƒ 59.995 voor die nuchtere
consument?Is de consument kritischer geworden? Waarom accepteert hij dan dat hij
44 cent per minuut moet betalen als hij instanties belt en dan een kwartier
in de wachtstand wordt gezet? Waarom protesteert hij niet, terwijl er allerlei
mogelijkheden zijn om dit goedkoper te doen?Is de consument verstandiger geworden? Waarom rookt hij dan sigaretten,
terwijl er onder advertenties in grote letters staat dat dit zijn gezondheid
ernstige schade toebrengt?Kortom, de Nederlander is op een aantal gebieden mondiger geworden, maar
je kunt je afvragen of hij dat ook is op het gebied van consumeren. Ik herinner
eraan dat mensen vijftig jaar geleden heel zorgvuldig plachten te kijken wat
iets kostte en wat de financiële consequenties van een aankoop waren,
want de beurs was krapper. Ik heb sterk de indruk dat de consument het nu
makkelijker neemt, minder kritisch is. Hij heeft geld genoeg en kijkt niet
meer zo precies. Daarom vraag ik mij af of de uitspraak dat de consument mondiger
is geworden, ergens op is gebaseerd. Het kan best zijn dat de minister concretere
aanwijzingen heeft, bijvoorbeeld van het Cultureel planbureau, en dat hij
dit kan aantonen. Of is het alleen maar een gevoel? Als het alleen maar een
gevoel is, vraag ik mij af of dit gevoel wel juist is. Misschien kan de minister
hierover nog iets zeggen?Voor het overige kunnen wij ons met de teneur van de voorstellen goed
verenigen.Minister Zalm:Mijnheer de voorzitter! Als het vorige debat een koude douche was, is
dit debat een warm bad. De aanloop tot dit wetsvoorstel was buitengewoon moeilijk.
Nadat het kabinet de beslissing had genomen om deze artikelen in de wetgeving
te veranderen, kreeg ik het Verbond van verzekeraars op bezoek met de mededeling
dat er sinds de tweede wereldoorlog nooit enigerlei wetgeving op verzekeringsgebied
was gewijzigd zonder overeenstemming met de branche. Ik heb daarop geantwoord
dat het daarvoor dan misschien wel eens tijd werd. De weerklank van het protest
van de branche kon je horen bij de ontvangst van het wetsvoorstel in de Tweede
Kamer. De heer Boorsma heeft daarvan een aantal mooie citaten weergegeven.
Het is natuurlijk aan de Tweede Kamer zelf hoe de positiewisselingen precies
zijn gemotiveerd, maar de heer Boorsma heeft drie argumenten van een fractie
genoemd. Ik denk dat twee van de drie ook voor andere fracties hebben gegolden.
Voor iemand van de oppositie heeft hij het wetsvoorstel overigens buitengewoon
genuanceerd beoordeeld.Zijn vraag spitst zich toe op het thema dat ook door de heer Terlouw naar
voren is gebracht, namelijk de vraag of de consument tegenwoordig alles kan
doorzien en of de markt nu wel echt kan worden vrijgemaakt. Ik denk dat ik
dichter bij de geachte afgevaardigden sta dan wellicht wordt gedacht. De consument
kan niet alles doorzien. Dit geldt echter voor meerdere producten. Je kunt
je afvragen of de consument door de bestaande wetgeving echt wordt beschermd.
Het enige waar de bestaande wetgeving toe leidt, is dat hij geen korting op
zijn premie kan krijgen. Het is de vraag of dit nu de gewenste consumentenbescherming
is. De consumentenbescherming zou meer moeten lopen via de kwaliteit van het
intermediair bedrijf, waarvan wij de eisen hebben opgeschroefd en via de verplichtingen
ten aanzien van de consumenteninformatie. Op dit vlak is niet alleen al eerder
een gedragscode opgesteld over de eisen waaraan verzekeringsuitingen moeten
voldoen, maar is ook al – vooruitlopend op de wetswijziging –
een gedragscode opgesteld tussen de Consumentenbond en de verzekeringsbranche
over het verstrekken van cadeaus en retourprovisie dat mogelijk zal worden
na de aanvaarding van het eerste wetsvoorstel. De kortingen en eventuele gestes
kunnen daardoor niet al te zeer uit de hand lopen.Voorzover de bestaande wetgeving iets beschermde, was dat vooral de positie
van de tussenpersoon. Dat is iets anders dan de positie van de consument.
Door de instelling van de Raad van financiële toezichthouders en het
geven van opdracht om de consumentenbescherming van daaruit te organiseren,
heeft de consumentenbescherming meer aandacht gekregen dan in het verleden
het geval was. De intermediairbescherming neemt af. Ik kan proberen te betogen
dat het opleidingsniveau van de Nederlandse bevolking is gestegen sinds de
jaren vijftig en dat de consumenten met financiële producten meer ervaring
hebben opgedaan dan in de jaren vijftig het geval was, maar dan ga ik een
beetje langs de kern van het betoog heen. Die kern is dat de bestaande wetgeving
weinig deed ter bescherming van de consument. Het is ook niet voor niets dat
de Consumentenbond van meet af aan het kabinet heeft gesteund. Trouwens al
voordat het kabinet hierover een opinie had, heeft de Consumentenbond steeds
aangegeven dat de bestaande wetgeving in het nadeel en niet in het voordeel
was van de consument.Voorzitter! Gesproken is over het onderzoek dat Center for Applied Research
gaat doen. Bij de beschouwing van mevrouw Ter Veld moest ik bijna blozen,
want zij vond het allemaal heel mooi. Vervolgens zadelde zij mij op met een
soort evangelisatietour binnen het kabinet. Ik ben uit hoofde van mijn functie
sowieso verplicht om goed toe te zien op regelmatige evaluaties. Ik beschouw
hetgeen zij opmerkte maar als een aanmoediging om op dat pad verder te gaan.De heer Boorsma heeft gevraagd of in de evaluatie bijzondere aandacht
kan worden gegeven aan groepen die moeite hebben met marktwerking. Zoals ik
al zei, leidt deze wetgeving niet tot slechte informatie aan de consument,
maar alleen tot de mogelijkheid om een korting te bedingen op de premie. In
die zin zal het niet zo eenvoudig zijn, dit eruit te krijgen. Als wij spreken
over de consumentendimensie en de consumentenbescherming in het kader van
deze wetgeving denken wij natuurlijk in de eerste plaats aan zwakkere
groepen zoals ouderen, allochtonen en personen die zich iets minder kunnen
permitteren.Wat de voorhangprocedure betreft, heb ik het nadeel dat ik niet slis.
Ik had moeten spreken over de Kamers, dus meervoud. Ik zeg nu alsnog dat de
voorhangprocedure in beide Kamers zal gelden en niet alleen in de Kamer aan
de overkant. Ik meen uit het knikken op de ambtenarentribune te kunnen opmaken
dat dit een gebruikelijke procedure is. Ik ben niet zo goed in het staatsrecht.Voorzitter! Ik dank de heer Varekamp voor zijn positieve bejegening van
de voorstellen. Het resultaat, de procedure met de evaluatie en het Koninklijk
Besluit voor de ingangsdatum, vloeit voort uit een goed overleg met de branche.
In het begin ging het erg moeilijk, maar daarna ging het een stuk beter. Dat
resultaat is nog geboekt in de tijd dat niet iedereen wegliep bij het kabinet.
Wij hebben een breed draagvlak bij de Consumentenbond en de verzekeraars kunnen
vinden.Wat het opleidingsniveau betreft, durf ik de heer Varekamp niet direct
toe te zeggen dat wij nu alleen nog maar de hoogste kwalificatie moeten erkennen,
maar het is wel een punt dat een rol speelt in de ontwikkeling en dat te zijner
tijd opnieuw aandacht vraagt. Bezien moet dan worden of de kwalificatievereisten
een verdere aanscherping nodig maken.De heer Platvoet kondigde aan dat hij iets ging doen wat zeer ongebruikelijk
was. Ik dacht: hij gaat iets aardigs zeggen over het kabinet en ons steunen.
Maar zoals heel gebruikelijk zei hij tegen het voorgestelde te zullen stemmen.
Ik hoop een volgende keer op meer sympathie te kunnen rekenen. Zoals hij uit
mijn betoog kan hebben begrepen, heeft het niet zo gek veel te maken met de
gekte van de markt en een wilde marktwerking. Het zijn maatregelen die de
positie van de consument in zijn onderhandelingen met een tussenpersoon enigszins
versterken. Met het tweede wetsontwerp wordt het mogelijk gemaakt, dat de
consument in de toekomst kan kiezen tussen adviezen en andersoortige activiteiten
van zo'n tussenpersoon. Als je een eenvoudige financiering van je huis zoekt,
behoef je dan misschien niet zo'n enorme provisie voor de levensverzekering
te betalen. Aangezien het woningbezit inmiddels tamelijk breed gespreid is,
zou dat voor allerlei groepen, inclusief de lagere inkomensgroepen, tot voordeel
kunnen leiden. Ik zie het wetsontwerp niet als een introductie tot wildwest
in de verzekeringsbranche op het gebied van financiële dienstverlening,
integendeel. Als ik de afgelopen vijf jaar nu ergens op heb kunnen bogen,
is het dat op het gebied van financiële dienstverlening de touwtjes van
het toezicht behoorlijk zijn aangetrokken. Ook recentelijk heeft de consumentenbescherming
veel meer aandacht gekregen dan vroeger wel het geval was.Voorzitter! Ik hoop hiermee het enthousiasme voor het wetsontwerp dat
ik al bij de Kamer proefde nog verder te hebben verhoogd.De heer Boorsma (CDA):Mijnheer de voorzitter! Ik had namens de fractie van het CDA al laten
doorschemeren, dat wij wellicht positief zouden staan tegenover beide wetsvoorstellen,
hoewel de fractie van het CDA aan de overzijde net als die van GroenLinks
tegen het eerste, meest belangrijke wetsvoorstel heeft gestemd. Ik heb aangegeven
dat ik meende, dat de minister in zijn verweer aan de overzijde goede argumenten
heeft gehanteerd, die wij grotendeels kunnen overnemen.Vanavond heb ik een zwak punt naar voren gebracht. Gaat het nu om een
verslechtering van de consumentenbescherming of niet? De minister is vanavond
heel stellig geweest. Hij zei dat het weinig met consumentenbescherming te
maken heeft, maar eerder met een afbraak van de bescherming van de tussenpersonen.Een nieuw punt, vanavond nog niet genoemd, maar waarover ik al eerder
in de stukken had gelezen, was dat van de Raad voor de toezichthouders, die
inderdaad de bescherming van de consumenten kan versterken. Aan de overzijde,
in het debat met de Tweede Kamer, heeft de minister in antwoord aan het lid
Vendrik van de fractie van GroenLinks gezegd, dat het wetsvoorstel destijds
wel degelijk is ingevoerd in het kader van de consumentenbescherming. Argumenten
kunnen natuurlijk in de loop van de tijd veranderen. De minister zei vanavond
in antwoord op de vraag welke bescherming het bestaande regime nu eigenlijk
biedt voor de consumenten gezegd, dat dit alleen een bescherming tegen een
korting op de provisie is.Ik geloof niet dat dit helemaal juist is. Immers, in de literatuur en
in de algemene opinie heerst het beeld van een verzekeringsagent als –
met excuses aan een beroepsgroep, die ik goed ken – een gladde prater.
Je moet op je tellen passen voordat je een handtekening zet, enz. Nu kan de
verzekeringsagent praten wat hij of zij wil, maar het is wel gratis. Je kunt
onder het huidige regime een gratis advies krijgen. Je betaalt alleen maar
indirect als je een verzekering hebt afgesloten, omdat de agent, de tussenpersoon,
wordt betaald door de verzekeringsmaatschappij en niet direct door de consument.Dat laatste vind ik een sterk punt in het wetsvoorstel. Straks wordt duidelijk
wat de consument moet betalen voor de diensten van de agent. Niettemin, in
het huidige regime heeft de consument de bescherming van een gratis advies.
Dat zal na aanvaarding van beide wetsvoorstellen eigenlijk niet meer het geval
zijn. De minister heeft terecht opgemerkt dat, vooral bij Wabb II, er straks
verschillende pakketten diensten kunnen worden aangeboden. Een bepaald bureau
zal gespecialiseerd zijn in het geven van adviezen, maar wel tegen betaling.
Op dat punt zie ik wel degelijk een zekere vermindering van de consumentenbescherming,
maar er staan vele goede punten tegenover.De minister had kunnen begrijpen, dat onze instemming eigenlijk wat aarzelend
was. Wij zagen veel goede argumenten, maar wij zagen toch ook het argument
van de groep die zich achter de oren krabt met de vraag, of het hier wel om
een verbetering gaat, te weten de bejaarden, de allochtonen die moeite hebben
met de Nederlandse taal – die zijn er echt veel in Nederland –
en eventueel de mensen die financieel enz. zwakker staan. De minister heeft
gezegd, dat in het onderzoek dat moet worden uitgevoerd door het Center for
Applied Research bepaalde groepen bijzondere aandacht krijgen. Het gaat mij
er echter om, dat de minister niet heeft toegezegd de uitdrukkelijke wens
van mijn fractie over te brengen aan het Center om, waar dat mogelijk is,
daar aandacht aan te schenken. En ik begrijp best dat het moeilijk
kan zijn, omdat het afdingen, het discussiëren over de prijs die betaald
moet worden, over de korting die gegeven kan worden, moeilijk te onderzoeken
kan zijn. Als de minister in ieder geval de duidelijke wens wil overbrengen
om zo mogelijk aandacht te schenken aan die bijzondere groepen, dan zou mijn
fractie zeer wel kunnen instemmen met aanvaarding van beide wetsvoorstellen.De heer Terlouw (D66):Voorzitter! Nog een enkele opmerking. De minister zegt dat de huidige
wet de consument niet beschermt, zodat er ook geen bescherming weggenomen
kan worden. De consument krijgt nu volgens de minister een voordeel, het voordeel
van de vrije markt: hij kan onderhandelen over de hoogte van de courtage.
Dit zou betekenen dat er in de jaren vijftig een wet is gemaakt die niets
voor de consument deed, maar alleen de tussenpersoon beschermde. Ik had natuurlijk
moeten nalezen, welke gedachtewisseling bij de totstandkoming van die wet
is geweest, maar ik moet toegeven dat ik daar niet aan toe ben gekomen. Maar,
met alle respect voor de toenmalige wetgever, dat is dan toch niet zo best
gedaan. Net als de woordvoerder van GroenLinks aan de andere zijde van het
Binnenhof denk ik dat de argumentatie wel degelijk is geweest dat het goed
zou zijn voor de consument, omdat de markt niet transparant was. Moeten wij
vaststellen dat dit dan toch niet goed gelukt is en dat de toenmalige wetgever
onvoldoende heeft ingezien, waar de consument het meest aan had? Achteraf
praten is altijd makkelijk, maar ik vind het wel goed om dit even vast te
stellen.Minister Zalm:Voorzitter! Laat ik eerst nog even tegen mevrouw Ter Veld zeggen dat de
SER binnenkort het register van tussenpersonen op lnternet zal zetten, zodat
men het inderdaad op die manier zal kunnen raadplegen.Ik ben de heer Boorsma erkentelijk voor zijn "offer 1 can't refuse", namelijk
zijn steun als ik de wens overbreng aan Center, dat er vooral aandacht aan
bijzondere groepen moet worden besteed. Dat zeg ik hem graag toe, want een
brede meerderheid in dit huis is mij natuurlijk heel wat waard.Dan het punt van de heer Terlouw, dat eigenlijk samenhangt met dat van
de heer Boorsma, namelijk dat de wet toch eigenlijk bedoeld was om de consument
te beschermen. Ik heb er de memorie van toelichting ook niet meer precies
op nageslagen, maar ik kan me voorstellen dat men de redenering heeft gevolgd
dat iemand die je een gegarandeerd inkomen geeft, zich niet zo druk hoeft
te maken en zich rustig kan wijden aan voorlichting. Dit is eigenlijk het
punt van het gratis advies geven dat de heer Boorsma noemde. Overigens denk
ik dat een gegarandeerd inkomen niet de meest geweldige incentive voor voorlichting
van goede kwaliteit is; inmiddels hebben wij daarvoor ook betere instrumenten.
Wij kunnen bepaalde eisen stellen aan de reclame-uitingen en aan het opleidingsniveau,
eisen die aanzienlijk strenger zijn dan in de jaren vijftig. Dat is meer gericht
op de doelstelling van consumentenbescherming en minder bedoeld als een soort
tussenweggetje. Overigens zal dit ook destijds een rol hebben gespeeld, want
het beperken van concurrentie werd in de jaren vijftig ook wel als een zelfstandig
goed gezien. Er waren zeer hoge drempels voor mededinging en kartels werden
min of meer bevorderd. Dit werd allemaal gezien als goed voor de stabiliteit
van de Nederlandse economie; dit past wel een beetje in die tijd. Ik zal het
algemeen verbindend verklaren van CAO's maar even buiten beschouwing laten,
want anders verstoor ik de vrede hier. Overigens dateert die uit de jaren
dertig, dus nog iets eerder.Voorzitter! Ik denk dus dat wij tegenwoordig betere methoden hebben om
de consument te beschermen en enige prijsconcurrentie kan ook in deze branche
geen kwaad. En als de heer Boorsma de bescherming van de consument het belangrijkste
element vindt bij het geven van gratis advies, dan zou hij juist moeten instemmen
met het eerste wetsvoorstel en tegen het tweede moeten stemmen, want bij het
eerste wetsvoorstel gaat het nog steeds om één pakket en moet
je dus alles in één keer bij een tussenpersoon afnemen. Je kunt
ook gratis advies krijgen, althans iets goedkoper dan vroeger, als je toch
een polis afsluit. Maar in het tweede wetsvoorstel is de zaak juist gesplitst.De heer Boorsma (CDA):Voorzitter! Ik begrijp dat de minister in zijn huidige functie dit soort
zaken graag aan zijn echtgenote overlaat, want als hij het zelf deed, zou
hij weten dat je ook advies bij een andere maatschappij kunt inwinnen en dan
nog steeds niets betaalt tot je een verzekering afsluit.Minister Zalm:Nee, dat klopt, maar dat wordt pas ongedaan gemaakt, zeg ik richting de
heer Boorsma, in het tweede wetsontwerp en niet in het eerste. Omdat hij overwoog
wel voor het tweede maar niet voor het eerste te stemmen, dacht ik: als hij
toch "antistemmerig" is, draai het dan om. Maar inmiddels is hij dat niet
meer. Wat dat betreft is de zaak gedaan, voorzitter.De beraadslaging wordt gesloten.De wetsvoorstellen worden zonder stemming aangenomen.De voorzitter:De aanwezige leden van de fractie van GroenLinks wordt conform artikel
121 van het Reglement van orde aantekening verleend, dat zij geacht willen
worden zich niet met de wetsvoorstellen te hebben kunnen verenigen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-19992000-429-434.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl