Behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van de Algemene Ouderdomswet inzake het buiten toepassing laten van de korting op het ouderdomspensioen voor vrouwen die in de periode van 1 januari 1957 tot 1 april 1985 gehuwd waren met personen die niet verzekerd waren voor de Algemene Ouderdomswet (28430)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2002-2003, pag. 389-394

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

10-12-2002

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

nr. 12, pagina 389-394

10-12-2002

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 28430Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 c.a. (herziening regime fiscale eenheid) (26854)Pagina 359-360
BIJVOEGSEL, Schriftelijke antwoorden van de staatssecretaris van Financiën, op vragen gesteld in de eerste termijn van de behandeling van de wetsvoorstellen van het Belastingplan 2003Pagina 396-403
Behandeling van: het wetsvoorstel Regels betreffende openbaarmaking van gegevens per werkgever met betrekking tot verkrijging van rechten op WAO-uitkeringen door werknemers (Wet instroomcijfers WAO) (28159)Pagina 377-389
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Belastingplan 2003 Deel I) (28607); - het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Belastingplan 2003 Deel II) (28608); - het wetsvoorstel Wijziging Belastingplan 2003 Deel I (28712)Pagina 341-359
Presentie en opening (dinsdag 10 december 2002)Pagina 341-341
Lijst van besluiten (dinsdag 10 december 2002)Pagina 394-394
Behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van de Algemene Ouderdomswet inzake het buiten toepassing laten van de korting op het ouderdomspensioen voor vrouwen die in de periode van 1 januari 1957 tot 1 april 1985 gehuwd waren met personen die niet verzekerd waren voor de Algemene Ouderdomswet (28430)Pagina 389-394
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 10 december 2002)Pagina 394-395
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Belastingplan 2003 Deel I) (28607); - het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Belastingplan 2003 Deel II) (28608); - het wetsvoorstel Wijziging Belastingplan 2003 Deel I (28712)Pagina 360-377

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 38 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van:het wetsvoorstel Wijziging
van de Algemene Ouderdomswet inzake het buiten toepassing laten van de korting
op het ouderdomspensioen voor vrouwen die in de periode van 1 januari 1957
tot 1 april 1985 gehuwd waren met personen die niet verzekerd waren voor de
Algemene Ouderdomswet (28430).De voorzitter:Ik heet de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van harte
welkom. Ik heb hem al een keer in dit gebouw mogen ontvangen, maar dat was
buiten de orde van de vergadering. Ik stel het op prijs deze eerste formele
presentie te onderschrijven en hem zeer veel succes te wensen.De beraadslaging wordt geopend.De heer Wolfson (PvdA):Voorzitter. Ook namens de PvdA-fractie heet ik de staatssecretaris van
harte welkom in dit huis. Als welkomstgeschenk voeg ik daaraan toe dat mijn
fractie het wetsvoorstel zal steunen. Het is goed dat gehuwde vrouwen die vanaf 1 januari 2002 intreden in de
AOW niet langer op grond van een achterhaald kostwinnersbeginsel worden geacht
onverzekerd te zijn geweest voor periodes in het tijdvak 1957-1980 dat zij
in Nederland woonachtig waren, terwijl hun echtgenoot in het buitenland werkte.
Die zin was een mondvol en ook nog redelijk krom. Liefhebbers weten dat het
nog ingewikkelder is, dat vrouwen met een arbeidsverleden uit hoofde van eerdere
reparaties al verzekerd waren, en dat vrouwen die bezwaar aangetekend hebben
tegen hun uitsluiting op grond van een uitspraak van het EHRM alsnog gecompenseerd
worden, ook als zij al voor 1 januari 2002 zijn ingetreden.De laatste uitspraak mag juristen misschien bevredigen, maar roept bij
ongeschoolden, zoals ik, gemengde gevoelens op. Nogmaals, het is goed dat
wij schoon schip maken met een achterhaald kostwinnersbeginsel, maar de consequenties
zijn niet in alle opzichten bevredigend. Is de staatssecretaris van oordeel
dat eventueel aan de laatste categorie vrouwen over de periode voor 2002 verleende
bijstand teruggevorderd moet worden? Zo nee, waarom niet? Ik vraag dit in
het licht van het standpunt dat de regering heeft ingenomen in het schriftelijk
overleg met de Tweede Kamer van 10 oktober 2002. En zo ja, is dat hoe dan
ook uitvoerbaar? Wat brengt dat dan voor administratieve lasten mee? Hoe weegt
de staatssecretaris de overcompensatie in de gevallen waar tegenover de eertijds
in Nederland onverzekerde jaren een buitenlands pensioen staat, zonder AOW-inbouw
ook nog?Het is niet mijn bedoeling om de uitspraak van het Europese Hof in twijfel
te trekken, maar wel om aan te geven dat overgangsrecht achteraf de put altijd
te laat dempt. Het is goed dat deze Kamer, op initiatief van mijn fractiegenoot
mevrouw Jaarsma, met de regering een beleidslijn heeft afgesproken om de consequenties
van overgangsrecht onder ogen te zien op het moment dat wij met initiële
voorstellen worden geconfronteerd. Met die troostrijke gedachte in het achterhoofd
willen wij de regering nu maar volgen in haar voorstel.Mevrouw Van Leeuwen (CDA):Voorzitter. Het voorliggende wetsvoorstel is de uitwerking van een door
de Tweede-Kamerleden Noorman-den Uyl en Wilders ingediend en breed aanvaard
amendement. Ook de CDA-fractie in de Tweede Kamer heeft dit amendement gesteund.
Het amendement beoogde het ongedaan maken van kortingen op het AOW-pensioen
van vrouwen, die in de periode van 1 januari 1957 tot 1 april 1985 in Nederland
woonden, maar niet verzekerd waren op grond van de Algemene Ouderdomswet omdat
ze gehuwd waren met personen die niet verzekerd waren. In het betreffende
amendement wordt dit beknopter omschreven als "het opheffen van het AOW-gat
van de partners van grensarbeiders".Inderdaad, het gaat overwegend, maar niet uitsluitend om deze categorie
vrouwen. Met een tweede amendement op de begroting van het Gemeentefonds heeft
de Tweede Kamer niet alleen de financiële dekking aangegeven –
een bedrag van 11 mln euro werd als structurele dekking aan het Gemeentefonds
onttrokken – maar in feite ook vastgelegd vanaf welke datum deze reparatie
van het AOW-gat zou moeten ingaan, te weten 1 januari 2002. Het wetsvoorstel
is vervolgens zonder plenaire behandeling en zonder stemming met brede instemming
aanvaard.Het was oorspronkelijk het voornemen van de CDA-fractie deze gedragslijn
in deze Kamer te volgen en hiermede een bijdrage te leveren aan de snelle
invoering. Niettemin is er door omstandigheden, onder andere de uitspraak
van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens op 4 juni jl. in de zaak
Wessels-Bergervoet (waardoor reeds op verzoek van het toenmalige kabinet enige
vertraging was opgetreden) en enkele reacties van buitenaf, alle aanleiding
voor een korte plenaire behandeling na de schriftelijk gewisselde stukken.
Immers, ook de Tweede Kamer heeft na aanvaarding van het wetsvoorstel nog
een schriftelijke vragenronde gehouden over met name de genoemde uitspraak
van het Europese Hof. Daarbij is het blijkbaar gebleven; mij zijn althans
geen verdere gedachtewisselingen aan de overzijde van het Binnenhof bekend. Voor ons komen daar nog de reacties van de heren Pennings en Homan
en de FNV bij. De CDA-fractie gaat ervan uit dat de staatssecretaris van beide
stukken kennis heeft genomen en hierover ook een oordeel heeft. Een eerste
reactie zal de CDA-fractie dan ook gaarne vernemen. Een diepergaande discussie –
die lijkt ons noodzakelijk – vraagt een grondige voorbereiding. Wij
stellen dan ook een notitie in een later stadium op prijs. Aan de hand hiervan
zou dan ook een beleidsdiscussie kunnen plaatsvinden, onder meer over de vraag
op welke wijze de doorwerking van internationale uitspraken in onze nationale
wetgeving moet plaatsvinden. De opeenvolgende arresten, zoals het Verholenarrest
van het Hof van Justitie van de EG uit 1991, de jurisprudentie van de Raden
van Beroep en van de Centrale Raad van Beroep, alsmede de uitspraak van de
Hoge Raad van augustus 1998 maken reeds een oordeel niet in alle opzichten
even gemakkelijk. Het jongste arrest van 4 juni jl. van het Europese Hof voor
de Rechten van de Mens rechtvaardigt eveneens een meer diepgaande discussie.
Het EHRM heeft de korting op het AOW-pensioen van mevrouw Wessels-Bergervoet
getoetst aan het discriminatieverbod, vervat in artikel 14 van het Europees
Verdrag van de rechten van de mens. Na bestudering van dit arrest lijkt het
ons juist, dat mede gelet op de andere arresten het arrest Wessels-Bergervoet
alleen gevolgen kan hebben voor de vrouwen die niet tot de beroepsbevolking
behoorden en die vóór 1 januari 1980 uitgesloten zijn geweest
van de AOW-verzekering, omdat hun echtgenoot in het buitenland, waar hij werkte,
was verzekerd. Naar onze mening gaat het hier dan om een betrekkelijk kleine
groep, maar de tijd zal dit leren op basis van de nadere informatie die de
staatssecretaris ons te zijner tijd op basis van de resultaten van de voorlichting
van de SVB kan verstrekken. Deze voorlichting heeft niet alleen in Nederland
maar ook daarbuiten op adequate wijze plaatsgevonden, onder andere via de
periodieke internationale nieuwsbrief. Alleen al in Nederland moesten 70.000
vrouwen met een korting op het ouderdomspensioen wegens niet-verzekerde jaren
worden aangeschreven.Uiteraard kan de in de toekomst te voeren discussie niet los worden gezien
van de financiële mogelijkheden tot reparatie, maar vóór
alles zal toch moeten komen vast te staan wat juridisch in dit opzicht juist
en rechtvaardig is.De Tweede Kamer heeft een oplossing aangedragen. De financiële mogelijkheden
daarvoor zijn echter gevonden op een moment dat de economische situatie in
ieder geval zonniger was dan thans. Deze oplossing ligt nu voor. Wat in het
schrijven van de FNV nu van ons wordt gevraagd is binnen het kader van dit
wetsvoorstel dan ook niet mogelijk, laat staan dat het gewenst zou zijn. De
FNV vraagt zowel om een reparatie vanaf 1 januari 2001 als om het alsnog geven
van een ongekorte uitkering op basis van het Verholenarrest met terugwerkende
kracht tot het moment van de aanvraag.Overigens is dit tweede voorstel een gevolg van de actieve opstelling
van de SVB. "Het is ook nooit goed!" moet ik hier zeggen. Deze actieve opstelling
nu, waar de CDA-fractie de SVB voor prijst, zou dit tweede voorstel rechtvaardigen,
omdat er na het Verholenarrest slechts sprake was van het toekennen van rechten,
nadat er was "gepiept". Een niet al te sterk argument, gelet op de jarenlang
gehanteerde bestendige gedragslijn. In ieder geval moet duidelijk zijn dat
ook hier de leer van de formele rechtskracht van beschikkingen in acht moeten
worden genomen. De termijn voor het instellen van een rechtsmiddel kan immers
verstreken zijn. De rechtsmiddelen kunnen bovendien zijn uitgeput.Geconstateerd moet worden dat er slechts op bescheiden schaal gebruik
is gemaakt van de mogelijkheid tot bezwaar of beroep. Uit de gang van zaken
rond het korten op het AOW-pensioen blijkt dat diverse malen rechtsmiddelen
zijn ingezet zonder positief resultaat voor de betrokkenen. Dan kan in beginsel
niet meer worden getornd aan de beschikking, tenzij er sprake is van nieuwe
feiten of omstandigheden, die hiertoe dwingen. Tot dusverre is het toch de
bestendige beleidsregel, zo vragen wij de staatssecretaris, dat ook dan de
belanghebbende opnieuw een aanvrage moet indienen? Bovendien is in deze gevallen
de terugwerkende kracht over het algemeen beperkt, namelijk veelal tot de
datum van de uitspraak. In de zaak Wessels-Bergervoet zou dit betekenen 4 juni jl. Naar ons gevoel
heeft de SVB echter rekening willen houden met de uitgesproken wens van de
Tweede Kamer, voordien uitgesproken bij de begrotingsbehandeling van het ministerie
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. De vraag rijst niettemin – de
CDA-fractie stelt deze vraag nadrukkelijk aan de staatssecretaris –
of er überhaupt in het licht van de discussie en nadat wij inzicht hebben
gekregen in de inventarisatie, nog wel gedacht kan worden aan een langere
terugwerkende kracht? Ik denk daarbij bijvoorbeeld aan de datum van 1 januari
2001, zoals in de weliswaar niet aangenomen motie van de leden Stroeken en
Schimmel is voorgesteld. Dit voorstel wordt echter weer door de FNV opgevoerd.Deze motie is niet aangenomen, omdat het kabinet terecht wilde wachten
op de uitkomsten van het rapport van de Commissie grensarbeiders, dat op 21
mei 2001 is verschenen. Nadien zijn toch immers de twee minder vergaande amendementen
ingediend en met algemene stemmen aanvaard. Mijns inziens kan dan niet worden
gesteld, zoals de FNV Ledenservice in een brief van 28 augustus 2002 doet,
dat de Tweede Kamer niet aan alle aspecten evenveel aandacht heeft besteed.Uit de betreffende aanbeveling van de Commissie grensarbeiders spreekt
overigens een terughoudende opstelling. Men stelt namelijk voor om bij een
onbillijkheid van overwegende aardt een regeling te treffen, al dan niet met
toepassing van de hardheidsclausule. Hierdoor wordt het AOW-gat geheel of
gedeeltelijk wordt opgeheven. Het toenmalige kabinet heeft deze aanbeveling
overgenomen. De tweede aanbeveling in dit kader was dat wanneer mocht blijken
dat de precedent werking binnen politiek aanvaardbare financiële kaders
zou blijven, het AOW-gat verdergaand gerepareerd zou moeten worden. Het toenmalige
kabinet heeft deze aanbeveling afgewezen op basis van de aanzienlijke kosten,
te weten 40 mln gulden in 2002, die niet in verhouding zouden staan tot de
problematiek.In de discussie met de Tweede Kamer onder meer over de aanbevelingen van
de Commissie grensarbeiders, zie kamerstuk 26834, nr. 6, is wel naar de omvang
van dit bedrag gevraagd. De regering heeft deze vraag echter
niet beantwoord. Overigens zijn hierna geen kritische geluiden meer vernomen.
Alom bestond tevredenheid, die zich heeft vertaald in de vlotte aanvaarding
van het voorliggende voorstel.De CDA-fractie zal dit wetsvoorstel steunen. Wel acht zij het noodzakelijk
dat te zijner tijd over de uitkomsten van de door SVB gehouden voorlichtingsactie
wordt gediscussieerd. Ik heb begrepen dat er nog aardig wat reacties binnenkomen
op de uitgezette brieven. Ik ga ervan uit dat in de toekomst een volledig
overzicht beschikbaar komt, waarin alle "ins and outs" van deze zaak en alle
gegevens die daaruit te halen zijn, ook financiële, worden voorgelegd.
Ik hoop dat wij aan de hand hiervan en aan de hand van de schriftelijke beleidsnotitie
een discussie kunnen voeren, ook over de juridische aspecten van de diverse
arresten.Zoals bekend, ben ik weliswaar geen juriste, maar weet ik wel iets af
van sociale verzekeringen. Ik ben op enkele zeer belangwekkende vragen gestuit,
die ik met mijn collega's heb besproken. Met elkaar zijn wij van mening dat
het de moeite waard is, in dit huis definitief vast te stellen hoe het zit
met de verhouding tussen internationale en nationale normen. Anders speelt
dit probleem steeds bij iedere nieuwe individuele uitspraak. Dan gebeurt er
ineens weer wat, terwijl niemand het totale overzicht meer heeft. Ik wijs
in dit kader op de uitspraken van de Hoge Raad. De staatssecretaris weet al
dat mijn fractie dit wetsvoorstel nu ongeclausuleerd zal steunen. Het lijkt
ons evenwel goed, deze nadere discussie aan de hand van die twee stukken te
voeren. Dat zal bepaald wel enige tijd duren, maar ik heb liever dat het goed
gebeurt, dan dat het half gebeurt.Mevrouw De Wolff (GroenLinks):Voorzitter. Dit wetsvoorstel is nodig en dit wetsvoorstel is goed. De
vraag is evenwel of het goed genoeg is. Het gaat erom of wij met de aanvaarding
van dit wetsvoorstel af zijn van de discussies die zijn gevoerd in de zaak-Wessels-Bergervoet.
Voor mevrouw Wessels-Bergervoet geldt dit overigens niet, want het Hof in
Straatsburg heeft uitgemaakt dat haar nog een reparatie met terugwerkende
kracht toekomt. Als ik de stukken goed heb begrepen, is daartoe nog niet gekomen.
In het kielzog van mevrouw Wessels-Bergervoet komen er nog meer zaken, mogelijkerwijs
ook in Straatsburg. Ik denk dat wij de gelegenheid moeten aangrijpen nemen
om ons daarop te prepareren en om te bezien in hoeverre verdere juridisering
en verdere langdurige en energievretende procedures kunnen worden voorkomen.In dat kader heeft mijn fractie in het voorlopig verslag gevraagd om een
berekening van de kosten die zouden zijn gemoeid met een reparatie met volledige
terugwerkende kracht. Ik heb op die vraag een onduidelijk antwoord gekregen,
om niet te zeggen in het geheel geen antwoord gekregen. Toch meen ik dat het
heel binnenkort vrij eenvoudig is om een berekening te maken van de kosten
van volledige reparatie. Ik wil overigens niet meteen zeggen dat ik daarvan
voorstander ben, maar ik ben wel van mening dat wij de kosten daarvan moeten
afwegen tegen de uitspraak die het Europees Hof in Straatsburg heeft gedaan
over deze groep. Het lijkt mij heel eenvoudig: het aantal binnengekomen aanvragen
wordt vermenigvuldigd met het kortingspercentage per zaak en met het aantal
jaren dat is verstreken tussen de 65-jarige leeftijd en het jaar 2002. Ik
ben een eenvoudige alfa, maar ik maak mij sterk dat zelfs ik die rekensom
zou kunnen maken.In aansluiting op het betoog van mevrouw Van Leeuwen stel ik voor dat
de staatssecretaris ons te zijner tijd, ik neem aan dat dit binnen enkele
maanden kan geschieden, een dergelijke berekening in zijn notitie voorlegt.
Pas dan kunnen wij afwegen of het terecht is dat Nederland aan de reparatie
van het AOW-gat van deze groep gerechtigden geen langere terugwerkende kracht
verbindt dan tot 1 januari 2002. Als het om een zeer aanzienlijk bedrag gaat,
kan dat een reden zijn om van de reparatie af te zien. Ik weet evenwel bijna
zeker dat het Hof in Straatsburg uiteindelijk zal oordelen dat Nederland zeer
goede redenen moet hebben om van de reparatie met volledige terugwerkende
kracht af te zien.Er moet mij in dit verband nog een opmerking van het hart. Ik heb begrepen
dat de SVB wel een volledige reparatie wil toepassen bij vrouwen die indertijd
vergeefs bezwaar of beroep hebben ingesteld tegen de beschikking waarbij hun
een korting was opgelegd. Op het eerste gezicht lijkt dat redelijk, want die
dames hebben zich indertijd kwaad gemaakt en protest aangetekend tegen het
feit dat zij werden gekort. Als je erover doordenkt, wordt er toch wel een
merkwaardig onderscheid gemaakt. Deze vrouwen zouden wel een volledige reparatie
met terugwerkende kracht krijgen, terwijl dat niet geldt voorde vrouwen die
geen bezwaar hebben ingesteld. Zij hebben daarvan bijvoorbeeld afgezien omdat
zijn naar aanleiding van een telefoontje met de SVB het vermoeden kregen dat
bezwaar zinloos zou zijn. Een dergelijk onderscheid tussen vrouwen die wel
ogenschijnlijk nutteloos bezwaar hebben ingesteld en vrouwen die dat niet
hebben gedaan, zou een uitnodiging zijn voor en een premie zetten op het instellen
van ogenschijnlijk nutteloos bezwaar.Mevrouw Van Leeuwen (CDA):Met mevrouw De Wolff heb ik mij dat aanvankelijk ook afgevraagd. Van alle
kanten heb ik mij echter laten uitleggen dat dit al jarenlang een bestendige
gedragsregel is, die in alle gevallen zo wordt toegepast.Mevrouw De Wolff (GroenLinks):Ik ontken dat niet, maar het is toch raar. Stel dat ik vijf jaar geleden
65 zou zijn geworden en een korting had gekregen van 30%. Waarschijnlijk had
ik dan gebeld met een bureau voor rechtshulp, een vakbond of de SVB en gevraagd:
waarom is dat? Klopt het wel? Kan het wel? Ik zou dan te horen hebben gekregen:
dat is toegestaan, dat mag, dat kan door de beugel. Het is door de kennis
die wij nu hebben op grond van het arrest-Wessels-Bergervoet, dat wij er anders
over zijn gaan denken. Ik vind het bezwaarlijk om vrouwen te verwijten dat
zij indertijd geen bezwaar hebben ingesteld, toen alle deskundigen waarschijnlijk
zouden hebben gezegd dat het bezwaar zinloos was.Mevrouw Van Leeuwen (CDA):Blijkbaar vindt mevrouw De Wolff dat de voorlichting door deskundigen
ertoe heeft geleid dat vrouwen tot de conclusie kwamen dat zij niet in bezwaar
of beroep moesten gaan.Mevrouw De Wolff (GroenLinks):Dat denk ik inderdaad.Mevrouw Van Leeuwen (CDA):Ook bij sociale wetgeving is het zo dat iedereen wordt geacht de wet te
kennen. Als wij dit argument van mevrouw De Wolff over de gehele linie zouden
toepassen, kan er nog wel eens heel wat over ons heen komen.Mevrouw De Wolff (GroenLinks):Met alle respect, dat vind ik een dooddoener. Iedereen wordt geacht de
wet te kennen, maar de wet was juist in strijd met het EVRM. Pas in alleruiterste
instantie is het in Straatsburg uitgemaakt, nadat alle lagere rechters nooit
in dat betoog zijn meegegaan. Het is wijsheid achteraf, maar je kunt vrouwen
niet verwijten dat zij indertijd geen bezwaar of beroep hebben ingesteld.
Ik hoor graag de reactie van de staatssecretaris.Omdat nu alle betrokkenen een aanvraag moeten doen voor reparatie vanaf
1 januari, valt niet uit te sluiten dat zij allemaal een rechtsingang zullen
krijgen om alsnog in uiterste instantie naar Straatsburg te stappen om een
volledige reparatie met terugwerkende kracht te realiseren. Ik wil de staatssecretaris
behouden voor al dat soort procedures.Mevrouw Van Leeuwen (CDA):Er liggen natuurlijk meer arresten. Ik heb de relevante arresten van de
Hoge Raad nog eens nagelezen. Dan zie je dat er spanning zit tussen wat internationaal
wordt uitgesproken en wat wij in de in de nationale wetgeving aanhouden. Het
kan dat mevrouw De Wolff gelijk heeft, maar ik ben daarvan nog niet overtuigd.
Wij moeten de beleidsdiscussie daarover voeren.Mevrouw De Wolff (GroenLinks):Daarmee ben ik het zeer eens; dat moet gebeuren op basis van concrete
cijfers. Wat kost het en waartegen moeten wij het afwegen? De kans bestaat
dat Nederland nog een keer in Straatsburg op zijn gezicht gaat.Staatssecretaris Rutte:Ik vind het heel plezierig om vanavond nog hier te mogen zijn als staatssecretaris,
zij het demissionair. Ik was een paar keer eerder in dit gebouw geweest, ook
in deze zaal, maar niet in een formele rol. Ik moet zeggen dat dit heel groot
verschil is met de Tweede Kamer. De architectuur van dit gebouw spreekt mij
meer aan dan die van het andere huis. Deze opmerking mag ik mij misschien
veroorloven.De voorzitter:Aan dit gebouw is ook veel langer gebouwd.Staatssecretaris Rutte:Voorzitter. Ter inleiding op het wetsvoorstel maak ik een paar opmerkingen.
Ik ga er niet uitgebreid op in, want er is een hoop steun voor, zoals ik ook
vanavond bemerk. Ik roep een paar aspecten uit het meest recente verleden
in herinnering. Daarna, en dat is al heel snel, beantwoord ik een aantal van
de vragen.In het wetsvoorstel proberen wij het volgende te regelen. Tot de invoering
van de gelijke behandeling van mannen en vrouwen in onder meer de AOW, in
1985, was de in Nederland wonende vrouw van wie de echtgenoot bijvoorbeeld
in Duitsland of België werkte, niet verzekerd voor onder meer de AOW.
Zoals men weet, was de uitsluiting gebaseerd op het zogenaamde kostwinnersbeginsel.Tijdens de behandeling van het wetsvoorstel in de Tweede Kamer kwam op
4 juni jl. de ook vanavond al een paar keer aangehaalde uitspraak van het
Europees Hof voor de Rechten van de Mens in de zaak Wessels-Bergervoet aan
de orde. Mevrouw Wessels heeft nimmer tot de beroepsbevolking gehoord en is
in de periode tot 1980 gedurende negentien jaar niet verzekerd geweest, omdat
haar echtgenoot toen in het buitenland werkte. Het Hof was van mening dat
de korting op haar AOW-pensioen in strijd is met artikel 14 van de Europees
Conventie voor de Bescherming van de Rechten van de Mens en de Fundamentele
Vrijheden (EVRM). Het betrof hier een bepaling over de gelijke behandeling.
Onder de oude AOW waren wel vrouwen van wie de man in het buitenland werkte,
uitgesloten van Nederlandse verzekeringsplicht, maar niet de in Nederland
wonende man van in het buitenland werkende vrouwen. De gevolgen van de uitspraak
werden weliswaar voor een belangrijk deel reeds ondervangen door het wetsvoorstel
dat op dat moment al aan de orde was in de Tweede Kamer. Dat nam niet weg dat een nota van wijziging noodzakelijk was. Die beoogde
twee zaken. Ten eerste om de periode waarover de korting op het AOW-pensioen
niet mag worden toegepast te verlengen tot 1 april 1985 in plaats van 1 januari
1980. Op 1 april 1985 is de wet inzake gelijke behandeling van mannen en vrouwen
in de AOW in werking getreden. Ten tweede beoogde de nota dat de korting ook
niet mag worden toegepast op de AOW-toeslag. Dat zijn twee toch wel fundamentele
veranderingen die het gevolg waren van dat arrest. De SVB heeft tot op zekere
hoogte een discretionaire bevoegdheid. Daarbij is afgesproken dat de SVB bij
de lopende AOW-pensioenen niet de datum van de uitspraak, 4 juni 2002, hanteert,
maar de ingangsdatum van het wetsvoorstel, namelijk 1 januari 2002.Mevrouw De Wolff vroeg hoe het precies zit met mensen die in het verleden
beroep hebben aangetekend en van wie het bezwaar of beroep door de SVB werd
afgewezen en die nu alsnog een herziening met terugwerkende kracht tegemoet
kunnen zien. Hoe werkt dat staatsrechtelijk, maar vooral ook juridisch? Hiervoor
geldt wat mevrouw Van Leeuwen al bij interruptie meldde, namelijk dat het
gebruikelijk is dat in dit soort gevallen wordt uitgegaan van het systeem
dat voor mensen die bezwaar of beroep hebben aangetekend de herziening met
terugwerkende kracht plaatsvindt. Andere sprekers, onder wie mevrouw Van Leeuwen,
hebben gevraagd om nog eens een goed overzicht te geven van alle verdragsrechtelijke
aspecten die hiermee samenhangen en dit aspect nog eens mee te nemen, zodat
de Kamer dat hier in eigenstandigheid kan bekijken. Ik sluit mij kortheidshalve
aan bij de interruptie van mevrouw Van Leeuwen.Mevrouw Van Leeuwen heeft onder andere vragen gesteld over de brief die
de heer Pennings heeft gestuurd. Daarin wordt gevraagd om volledig terugwerkende
kracht. Daarnaast zijn vragen gesteld over de brief van de FNV waarin gevraagd
wordt om met terugwerkende kracht tot 1 januari 2001 te werken. Ik reageer
eerst kort op de brieven en kom vervolgens op de verzoeken die mevrouw Van
Leeuwen gedaan heeft. Voor de mate waarin gevolg wordt gegeven aan een rechterlijke uitspraak, geldt ook hierbij uiteraard de leer van de formele rechtskracht.
Deze houdt in dat er geen verplichting is om terug te komen van een beslissing
waartegen de bestaande rechtsmiddelen niet zijn aangewend. Op basis van deze
gedachte zal de SVB als uitvloeisel van Wessels-Bergervoet niet alsnog met
volledige terugwerkende kracht het AOW-pensioen aanvullen van vrouwen wier
AOW-pensioen wordt gekort en die tegen die korting destijds geen bezwaar of
beroep hebben aangetekend. Overigens maken de twee amendementen van de leden
Noorman-Den Uyl en Wilders die eind verleden jaar bij de begrotingsbehandeling
in de Tweede Kamer zijn ingediend, ook doordat daarmee slechts 11 mln beschikbaar
werd gesteld ter dekking van het AOW-gat, duidelijk dat het zou gaan om een
zeer beperkte terugwerkende kracht, namelijk tot 1 januari 2002.Dan rijst natuurlijk de vraag waarom er niet is uitgegaan van terugwerkende
kracht tot 1 januari 2001, zoals ook de FNV heeft voorgesteld. Ik ben het
nog eens nagegaan en ik heb gemerkt dat deze datum voor het eerst in beeld
kwam toen de motie-Stroeken werd ingediend; dit was op 7 februari 2001. Daarin
werd het kabinet verzocht, het AOW-gat te dichten. In die tijd was het kabinet
in afwachting van een rapportage waaraan ook vanavond gerefereerd is, een
rapportage met aanbevelingen van de commissie Grensarbeiders, de commissie-Linschoten.
Daarin zou ook een standpunt inzake het AOW-gat worden opgenomen. Het kabinet
wilde de zienswijze van deze commissie over dit onderwerp afwachten en daarna
pas een standpunt over deze kwestie formuleren. Nadat de commissie op 21 mei
2001 had gerapporteerd, werd de Tweede Kamer in oktober van dat jaar schriftelijk
geïnformeerd over de standpunten die het kabinet ten aanzien van de verschillende
aanbevelingen van de commissie had ingenomen. Op het punt van de aanpak van
het AOW-gat was zowel de commissie als het kabinet van mening dat alleen in
gevallen van kennelijke hardheid een regeling zou moeten worden getroffen
om de korting geheel of gedeeltelijk op te heffen. Dan zou het bijvoorbeeld
gaan om gescheiden vrouwen met een gekort AOW-pensioen. Dit standpunt van
het kabinet ging dus veel minder ver dan wat er met de motie-Stroeken beoogd
werd. Pas nadat het kabinet had toegezegd, de amendementen van Noorman-Den
Uyl en Wilders te zullen uitvoeren, werd het standpunt ingenomen dat het AOW-gat
vanaf 1 januari 2002 gedicht zou worden. Op basis van deze achtergrond ziet
het kabinet geen aanleiding, de wet alsnog terugwerkende kracht tot 1 januari
2001 te geven.Het verzoek van mevrouw Van Leeuwen in dit verband, waaraan anderen hebben
gerefereerd, neem ik graag over. Ik wil de termijn nog even goed bekijken,
maar ik ben bereid om nog eens heel goed met elkaar te bekijken hoe het bij
de hele zienswijze die met dit wetsvoorstel verband houdt, precies verdragsrechtelijk
zit, zowel wat het nationale recht als wat het internationale recht betreft.
Op verzoek van mevrouw Van Leeuwen en mevrouw De Wolff zeg ik ook graag toe
om bij die discussie de inzichten te betrekken in de financiële implicaties
van een en ander. Het blijft natuurlijk een wat zuinig argument dat wij maar
11 mln hebben, omdat dat het bedrag was dat ter dekking van de amendementen
was aangedragen, maar ik vind dat wij de twee kanten van deze medaille nog
eens goed moeten bespreken.De heer Wolfson heeft nog gevraagd hoe het precies zit met de terugvordering
van de bijstand. De SVB wijst betrokkenen er in een begeleidende brief op
dat de gemeente de verleende bijstand kan terugvorderen en dat men het AOW-bedrag
dat men met terugwerkende kracht ontvangt, bij de gemeente moet opgeven. De
uitvoeringskosten waaraan de heer Wolfson refereert, heb ik helaas niet beschikbaar,
omdat die uiteraard tot het gemeentelijke domein behoren. Met enige moeite
zouden wij er wel een schatting van kunnen maken.De heer Wolfson (PvdA):Het was een bijna retorische vraag en doelde niet op die eerste categorie
vrouwen maar op de vrouwen in het voetspoor van mevrouw Bergervoets die nog
19 jaar geld terugkrijgt. Als dan teruggeploegd moet worden, of er bijstand
is verleend door gemeenten die inmiddels gefuseerd zijn etc., wens ik de staatssecretaris
sterkte. Dat lijkt mij een ontzettende ellende. Ik wil niet eens insisteren
dat hij de vraag nu beantwoordt, maar dankzij de suggestie van mevrouw Van
Leeuwen zou dit aspect misschien betrokken kunnen worden in de gevraagde nadere
beschouwingen. Ik heb ook nog gesproken over buitenlandse pensioenen die zijn
ingegaan. Ik kan wel een casus bedenken waarin aanzienlijke overbedeling ontstaat
ten opzichte van traditioneel verzekerde gerechtigden. Daarop wilde ik wijzen.Staatssecretaris Rutte:Ik versta de heer Wolfson nu veel beter. Dan beantwoord ik de retorische
vraag nu niet, maar wil wel graag de suggestie overnemen dat wij de nationale
en internationale gedragsrechtelijke aspecten nog eens goed bekijken en ook
de vraag van mevrouw De Wolff daarin betrekken wat de kosten zijn van die
reparatie met volledige terugwerkende kracht en wat het betekent voor de terugvordering
van de bijstand. Mijn eerste gevoel is dat zij daar een snaar raakt als het
gaat om de uitvoerbaarheid van een en ander, maar laat ik mij daarop verder
niet vastleggen.Mevrouw Van Leeuwen (CDA):Ik wil aan het einde van dit debat een omissie mijnerzijds goedmaken.
Ik had namens de CDA-fractie de staatssecretaris natuurlijk ook hartelijk
welkom moeten heten in dit huis. Dat ik dat heb nagelaten, komt omdat ik al
enkele heel goede gesprekken met hem heb gehad en ook dit betoog smaakt naar
meer!Staatssecretaris Rutte:Ik dank u zeer, mevrouw Van Leeuwen, en ik wil ook de andere geachte afgevaardigden
danken voor de vriendelijke woorden. Het onderstreept nog eens de heel eigen
plek die de Eerste Kamer heeft in het bestel en de geheel andere sfeer die
hier heerst zoals ik al zei dan op andere plekken in datzelfde bestel.De voorzitter:Dank u wel, hieraan hoeven geen woorden te worden toegevoegd.De beraadslaging wordt gesloten.Het wetsvoorstel wordt zonder stemming aangenomen.De voorzitter:Dit is het eerste wetsvoorstel dat door deze staatsse cretaris
door deze Kamer is geloodst. Ik feliciteer hem daarmee van harte.Sluiting 18.25 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20022003-389-394.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl