Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar 1998 (25600 XIV); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Landbouw-Egalisatiefonds, Afdeling A, voor het jaar 1998 (25600 B)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1997-1998, pag. 829-853

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

09-10-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

nr. 12, pagina 829-853

09-10-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 25600-XIVToon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 25600-BToon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Presentie en opening (donderdag 9 oktober 1997)Pagina 815-815
Stemmingen over twee moties, ingediend tijdens de interpellatie-Sipkes over opvang van uitgeprocedeerde asielzoekers, te weten: - de motie-Sipkes over nader onderzoek en toetsing (25663, nr. 2); - de motie-Sipkes over de terugkeernota (25663, nr. 3)Pagina 826-826
Noot 1 bij p. 655; Noot 2 bij p. 753; Noot 3 bij p. 816; Noot 4 bij p. 853Pagina 889-899
Stemming over een motie, ingediend tijdens het debat over de voortgang van de programma's ORET, MILIEV en LCL, te weten: - de motie-Leers c.s. over hervatting en behandeling van de aanvragen (25600 V, nr. 6)Pagina 826-826
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Regels ter bescherming van in het wild levende planten- en diersoorten (Flora- en faunawet) (23147), en over: - de motie-Van Middelkoop over de jacht op de patrijs (23147, nr. 108); - de motie-Van Ardenne-van der Hoeven over geautomatiseerde helpdesks voor landelijke en provinciale wet- en regelgeving (23147, nr. 110)Pagina 825-826
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over Schiphol, te weten: - de motie-Rosenmöller/Reitsma over een onafhankelijk onderzoek (25466, nr. 6)Pagina 827-827
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar 1998 (25600 XIV); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Landbouw-Egalisatiefonds, Afdeling A, voor het jaar 1998 (25600 B)Pagina 815-825
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar 1998 (25600 XIV); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Landbouw-Egalisatiefonds, Afdeling A, voor het jaar 1998 (25600 B)Pagina 829-853
Stemmingen over twee moties, ingediend tijdens het debat over oprichting Kenniscentrum Wageningen en reorganisatie AB-DLO, te weten: - de motie-Reitsma over overleg met de Rekenkamer over het besturingsmodel (25458, nr. 2); - de motie-Cornielje c.s. over de oprichting van een agrarisch kenniscentrum noord (25458, nr. 3)Pagina 826-827
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Binnenlandse Zaken (VII) voor het jaar 1998 (25600 VII)Pagina 853-888
Behandeling van: - het wetsvoorstel Aanpassing van bijzondere wetten aan de derde tranche van de Algemene wet bestuursrecht (Aanpassingswet derde tranche Awb I) (25280); - het voorstel van rijkswet Aanpassing van enkele rijkswetten aan de derde tranche van de Algemene wet bestuursrecht (Aanpassingswet rijkswetten derde tranche Awb) (25319, R1592); - en twee andere wetsvoorstellen inzake havenstaatcontrolePagina 815-815
Lijst van ingekomen stukken (donderdag 9 oktober 1997)Pagina 888-888
Regeling van werkzaamheden (donderdag 9 oktober 1997)Pagina 827-829

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 137 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten
van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar
1998 (25600 XIV);het wetsvoorstel Vaststelling
van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Landbouw-Egalisatiefonds,
Afdeling A, voor het jaar 1998 (25600 B).De algemene beraadslaging wordt hervat.Minister Van Aartsen:Voorzitter! De heer Woltjer heeft een zeer doorwrocht betoog gehouden
over het Europese landbouwbeleid. Dat beleid verdient op een
aantal punten niet de schoonheidsprijs, begreep ik uit zijn betoog. Hij constateert
een zekere inconsistentie in de Nederlandse opstelling ten aanzien van het
Europabeleid. De Nederlandse regering zegt sterk te willen letten op de nettopositie
ten aanzien van het Europees beleid, maar zij verzet zich volgens de heer
Woltjer vervolgens wel tegen de verlaging van de steun in de akkerbouw. Dat
was misschien een kans – zo heb ik het althans begrepen – om iets
aan die nettopositie te doen. Ik ben van mening dat daar wel enige retouche
op is aan te brengen, allereerst op het punt van de nettopositie. De heer
Woltjer constateert terecht dat het sterk verslechterende saldo van uitgaven
en inkomsten ten aanzien van het Europees beleid de Nederlandse regering zorgen
baart. Dat betekent echter nog niet – ook dat is in een aantal algemene
overleggen over het Europabeleid al gewisseld – dat wij bij onze beoordeling
van de Europese voorstellen alleen de financiële meetlat hanteren om
het kabinetsstandpunt te bepalen.Bij de korting op de akkerbouwpremies heeft voor het kabinet sterk meegespeeld
dat er voor Nederland helemaal geen sprake was van een forse overcompensatie,
zoals de Europese Commissie in algemene zin heeft doen voorkomen. Daaruit
blijkt overigens dat het Nederlandse belang op bepaalde momenten sterk meeweegt.
In Nederland is er in de eerste jaren na 1992, in de eerste jaren van MacSharry,
sprake geweest van ondercompensatie. De afgelopen twee jaar is het beeld wat
dat betreft weer iets rechtgetrokken. Over die twee jaar is er sprake van
een lichte overcompensatie, maar niet in de orde van grootte die de Commissie
aangeeft. Dat heeft althans in Nederland niet gespeeld. Dat argument, samen
met de wetenschap – dat is het hoofdargument – dat wij aan de
vooravond staan van het doorvoeren van nieuwe hervormingen in de graansector,
was voor ons reden om nog niet te korten op de akkerbouwsteun. Er is overigens
nog steeds een vrij forse discussie gaande over de juistheid van de getallen
in de voorstellen van de Commissie. Op dat punt is er toegezegd dat er met
nadere berekeningen worden gekomen, want daar is wel wat op af te dingen.
Ik teken daarbij aan dat de Nederlandse regering er geen bezwaar tegen heeft
om straks te kijken naar de mogelijkheid van een algemeen mechanisme dat overcompensatie
moet voorkomen. Dan krijgen wij weer een ander thema, dat ook lastig te bediscussiëren
zal zijn in Europa, want het moet een objectief criterium zijn en geen criterium
dat plots uit de hoge hoed wordt getoverd.De heer Woltjer heeft nog een aantal andere elementen genoemd aan het
slot van zijn betoog. Daarbij gaat het om de efficiency, de toepassing van
de subsidiariteit, de bevordering van de marktwerking, de toepassing van de
cross compliance en de financiering van natuurprojecten. Dat zijn allemaal
elementen die ik ten volle onderschrijf.De heer Woltjer (PvdA):Voorzitter! Ik heb meer argumenten voor die inconsistentie genoemd. Ik
begrijp dat de minister de Nederlandse belangen moet verdedigen, maar er is
ook sprake van een algemeen belang. Als de berichten luiden dat er sprake
is van een sterke overcompensatie, eerst uit Engelse koker, maar vervolgens
erkend door de Commissie, zij het met wat andere getallen, dan is dat een
politiek probleem. Als je Europa geloofwaardig wilt houden, dan kun je dat
niet afdoen met de opmerking dat wij alleen maar met het belang van de Nederlandse
akkerbouw te maken hebben.Ik heb wat anders in mijn argumentatie genoemd. De Ecofin-raad, waar minister
Zalm voorzitter van was, zegt dat de landbouwministers voor 3 mld. bezuinigen.
Ik vind dat te gek voor woorden. Ik heb er met minister Zalm ook over gediscussieerd
tijdens een algemeen overleg. Het gaat hier toch om verplichte uitgaven. Er
is duidelijk de politieke opdracht gegeven aan de ministers van landbouw om
een wezenlijke verandering in het landbouwbeleid aan te brengen. Welnu, wat
komen we tegen? Geen bezuiniging. En wat doen de ministers van begrotingszaken
voor 1998? Die gaan pondspondsgewijze korten op de uitgaven van landbouw waarmee
voor hen die 3 mld. zijn bezuinigd. Mijns inziens zijn die niet bezuinigd,
want het is gewoon lucht. Je kunt pas bezuinigen op het moment waarop je de
verordeningen verandert. Als je het er nu aftrekt en het wordt aan het eind
van het jaar toch uitgegeven, dan weet je dat via een aanvullende begroting
dat bedrag weer wordt ingevuld. Ik vind dat je de Europese begroting niet
op deze manier kunt benaderen. Als de minister zegt via zijn begroting de
door de Commissie voorgestelde bezuiniging terug te draaien in het belang
van de Nederlandse akkerbouwers, dan moet ik constateren dat er helaas alleen
maar sprake is van een negatief beleidsbesluit en dus niet van een positief
beleidsbesluit. Wat doen we bijvoorbeeld met de overcompensatie?Minister Van Aartsen:Het is best mogelijk dat het verschijnsel van de overcompensatie optreedt,
zonder mij overigens te binden aan de getallen, noch die van de Engelsen –
die zaten er echt naast – noch die van de Commissie die nog aan het
rekenen is. Het is overigens dan wel afgesproken beleid, want het is een rechtstreeks
gevolg van de beleidsveranderingen uit 1992. Er is niet iets merkwaardigs
gebeurd. In 1992 is dat beleid met open ogen afgesproken in Europa, ook waar
het de MacSharryaanpak betreft. Welnu, waar er sprake is van structurele overcompensatie
moet daar een mechanisme tegen worden gevonden. Ik meen dat wij het daarover
geheel eens zijn. Dan gaat de discussie over de opportuniteit om er op dit
moment al op in te springen. Ook eerder hebben wij hierover gediscussieerd
en toen heeft de heer Woltjer ook geprobeerd om tussen de uitspraken van minister
Zalm en mijn uitspraken enig licht te ontwaren. Dat licht is er absoluut niet.
Die gedachte kan hij echt terstond verlaten. Er is in Europa de afspraak gemaakt
om op de 3 mld., onder meer voortvloeiend uit het BSE-dossier, forfaitair
te bezuinigen. Daar kan de heer Woltjer bezwaar tegen hebben, maar opportuun
was het voor ons op dat moment niet om vooruitlopend op de discussie die wij
de komende twee jaren moeten voeren, een structurele aanpak van de overcompensatie
aan de orde te stellen. Dit nog afgezien van het feit dat wanneer Nederland
daarvoor zou hebben gepleit in de Landbouwraad, wij er vrij alleen in zouden
hebben gestaan. Dus de opportuniteit gebood op dat moment niet om hiertoe
over te gaan. Ik zeg dit ook gelet op de belangen van de Nederlandse
akkerbouw, die er dan ongetwijfeld het slachtoffer van zou zijn geworden.
Per slot van rekening gaat maar een vrij klein bedrag van het graanbudget
richting Nederland. Wij hebben redelijk moeten inleveren. Er was de eerste
drie jaren sprake van een zekere vorm van ondercompensatie voor Nederland.
Bij de huidige prijsontwikkeling kan dat wat anders liggen, maar het ging
op dat moment niet aan om voor de troepen uit te gaan lopen. Dat hebben wij
de Nederlandse akkerbouwsector ook niet willen aandoen.De heer Woltjer (PvdA):Het is van belang dat dit soort zaken in het openbaar wordt bediscussieerd.
Aangezien in Europa de democratie nog steeds niet is uitgevonden wat de landbouwcontrole
betreft, rest mij niets anders dan hierover in deze Kamer in het openbaar
te discussiëren. De probleemstellingen moeten op tafel komen en wij moeten
proberen druk uit te oefenen om op dat punt vooruitgang te boeken.De minister merkte op dat het beleid wordt gevoerd zoals het in 1992 is
afgesproken. Ik heb die discussies destijds gevolgd en ik herinner mij dat
is afgesproken dat er compensatie zou komen voor de prijsdalingen. Al gauw
bleek dat er sprake was van overcompensatie. Dat bleek bijvoorbeeld tijdens
een bezoek dat de landbouwcommissie aan Oost-Duitsland bracht. Een akkerbouwer
met een – ik geef het toe – zeer groot akkerbouwbedrijf vroeg:
kunnen jullie dat braakpercentage niet nog wat verhogen, want het probleem
is dat ik zoveel graan moet verbouwen om maar 280 ha braak te kunnen leggen
en daarop kan ik zo lekker verdienen. Duidelijk was dat er overcompensatie
plaatsvond. Dat bleek ook duidelijk uit gesprekken met Engelse bedrijven.
Dan vind ik dat zo'n probleem wel degelijk aangepakt moet worden. Ik weet
dat het een uiterst lastig probleem is.De voorzitter:Mag ik de heer Woltjer erop wijzen dat de lengte van zijn interruptie
de gebruikelijke norm in dit huis overschrijdt.Minister Van Aartsen:Mij is nog niet helemaal duidelijk op welk punt de heer Woltjer en ik
van mening verschillen. Buiten kijf staat dat er een mechanisme moet worden
gevonden om het verschijnsel van overcompensatie aan te pakken bij de hervorming
die aanstaande is. Dat is het oordeel van de Nederlandse regering. Ik kreeg
de indruk dat de heer Woltjer eigenlijk vindt dat dit punt al op de agenda
had moeten worden gezet toen de discussie plaatsvond over de bezuinigingsronde
waar wij het zojuist over hadden. Wat dat betreft verschillen wij van mening.
Het was op dat moment niet opportuun om daarover te beginnen. De Nederlandse
regering had dan een vrij eenzaam standpunt in moeten nemen. Bovendien zou
het ten opzichte van de akkerbouwsector in Nederland een niet rechtvaardige
operatie zijn geweest, zo het er al toe zou zijn gekomen. Maar dat dit punt
op de agenda moet, dat er dus een mechaniek moet worden gevonden, is natuurlijk
algemeen toepasbaar. Dat geldt niet alleen voor de marktordening voor granen,
maar ook voor andere marktordeningen. Voor ons staat wel vast dat wij daar
bij de hervormingen het nodige aan moeten doen. Zoals ik eerder heb aangegeven
kunnen de voorstellen die de Commissie op het punt van de structurele hervormingen
op tafel heeft gelegd, behoudens het thema melkveehouderij, in hoge mate op
steun van de Nederlandse regering rekenen. Nogmaals, wat dat betreft hebben
wij een standpunt gekozen dat nogal "uitmiddelpuntig" is in het kader van
het Europese concert.De heer Woltjer heeft een aantal punten naar voren gebracht waar ik het
zeer mee eens ben: de efficiency, de toepassing van de subsidiariteit, de
bevordering van de marktwerking, de toepassing van de cross compliance, de
financiering van natuurprojecten en de mogelijkheid om daar nationaal meer
ruimte voor te krijgen. Het is goed dat die thema's nu op de agenda worden
gezet.Voorzitter! Ik kom tot de komende WTO-ronde waarover vragen zijn gesteld.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik wil nog even terug naar het vorige onderwerp. In een van de laatste
LEI-rapporten staat dat onvoldoende gebruik wordt gemaakt van de landbouwmilieuverordening.
Zou de minister de Kamer nader willen informeren op welke wijze Nederland
gebruik van deze verordening maakt en waar eventueel nog mogelijkheden zijn?Minister Van Aartsen:Dat wil ik graag doen, voorzitter.Wat zal de stellingname van de Nederlandse regering zijn in de WTO-ronde?
Ik wijs op een paarVan Aartsen opmerkingen die in de memorie van toelichting
op de begroting zijn gemaakt. Naar ons oordeel moeten wij die
onderhandelingen offensief ingaan. Dit is een pleidooi dat ik regelmatig in
Europees verband houd en dat door de landbouwcommissaris wordt gesteund. Een
belangrijk aspect daarbij is hoe wij in de internationale handel omgaan met
de belangen van milieu, dierenwelzijn, natuur, GGO's en hormonengebruik. Dit
complex duiden wij aan als consumer concern, datgene wat naar ons oordeel
de markt en de consument in de toekomst interesseert, omdat gerefereerd wordt
aan zaken die bij de consument leven en waarover hij/zij zich zorgen maakt.
Het gebruik van hormonen is daarvan volgens mij het meest sprekende voorbeeld.
Wij hebben in Europa besloten dergelijke stoffen niet te gebruiken –
al jarenlang volgen wij die bestendige beleidslijn – omdat er gevaar
voor het dier en voor de gebruiker van dergelijke producten kan ontstaan.
Daarbij komt de welhaast vaststaande zekerheid dat de consument er niet van
gediend is. Dit zegt iets over datgene waarmee ik mijn betoog ben begonnen,
namelijk de wijze van produceren, het ethisch verantwoord produceren dat wij
nodig vinden.Voorzitter: De GraafMinister Van Aartsen:Voorzitter! De situatie dreigt dat de Unie vlees met hormonen behandeld
niet van haar markt zal mogen weren vanwege het WTO-panel dat door de VS is
aangespannen. De reden daarvoor is dat wetenschappelijk niet valt aan te tonen
dat er iets mis is met het gebruik van hormonen. De Nederlandse regering acht
dit een te enge benadering, omdat deze de zorg van de consument en het daarop
afgestemde overheidsbeleid in de Unie miskent. Er zal in de komende jaren
diepgaand internationaal over gediscussieerd moeten worden. Daarbij geldt
ook dat Europa een offensieve houding zal moeten innemen en zich niet uit
het veld zal moeten laten slaan, maar gewoon – de heer Ter Veer geeft
dit met duidelijke gebaren aan – met de vuist op tafel moet slaan. Ik
denk dat Europa dit ook kan.De heer Woltjer meent, geloof ik, dat wij dit wel kunnen roepen, maar
vraagt zich af of er concrete ideeën zijn over de aanpak. Harmonisatie
is in dit kader natuurlijk van belang. Het gaat om zaken die niet makkelijk
objectief te maken zijn. Etikettering biedt in dat kader een mogelijkheid.
Volgens mij moeten wij naar de regels van de zogeheten SPS-code kijken. Die
zijn denk ik te strikt. Volgens deze code mogen alleen die producten van de
markt geweerd worden waarvan wetenschappelijk echt vaststaat dat zij schadelijk
zijn voor mens en dier. Op de vraag of er een concreet idee leeft, kan ik
zeggen dat bij mij de gedachte is opgekomen dat wij in dit kader het voorzorgprincipe
uit het natuurbeleid kunnen lenen en dit een plaats kunnen geven in de SPS-code.
Uitgewerkt is die gedachte nog niet. Wij hebben daarvoor nog wel enige tijd,
want voordat de WTO-onderhandelingen beginnen, schrijven wij eind 1999, begin
2000. Ik denk dat wij met dat voorzorgprincipe een eind kunnen komen. Het
is mijn bedoeling om in 1998, tijdens een OECD-vergadering, die organisatie
te vragen om een analyse op te stellen van de mogelijkheden en onmogelijkheden
met betrekking tot dit thema. In antwoord op opmerkingen van de heer Stellingwerf
kan ik zeggen dat ik de betrokkenheid van de Kamer hierbij zeer op prijs stel.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik heb belangstelling voor dat onderzoek, maar ik vraag mij
af of wij er wel voldoende tijd voor hebben, gelet op de kant van de producenten
en op wat er op de markt wordt gezet. Ik herinner aan de BSE-kwestie, als
gevolg waarvan Europa toch een portie vlees moest accepteren terwijl het dat
niet wilde. Dat was een dilemma. Zou zoiets in de toekomst kunnen worden uitgesloten?Minister Van Aartsen:Daar moeten de onderhandelingen in WTO-verband op zijn gericht. Wij moeten
de SPS-code aanvatten. Zoals men weet, is de Unie in beroep gegaan tegen de
uitspraak van het WTO-panel. De Commissie heeft de Landbouwraad gevraagd of
hij met dit beroep zou kunnen instemmen en uiteraard zijn wij daarvan een
groot voorstander geweest. Wij moeten in dit kader de juridische ontwikkelingen
afwachten. Onze lijn is erop gericht juist in dit verband alle juridische
mogelijkheden uit te nutten, opdat een vorm van jurisprudentie wordt gecreëerd.
Dit is een belangrijk thema. Er zijn afspraken gemaakt; de herziening komt
aan de orde in de WTO-ronde die in het jaar 2000 start. Wij zijn dus op tijd.
Ik ben overigens niet pessimistisch gestemd ten aanzien van de uiteindelijke
uitkomst van het juridische conflict met de VS.De heer Van der Vlies (SGP):Ik steun deze lijn, maar stel toch de vraag of niet kan worden gewerkt
aan een standstillprincipe waar het gaat om de producenten van voedingsmiddelen.Minister Van Aartsen:Maar het hormonengebruik is in Nederland verboden. Ik begrijp niet waar
u naartoe wilt.De heer Van der Vlies (SGP):Ik zal het verduidelijken. Het gaat om een mondiaal probleem; het gaat
mij niet om Nederland sec. Ik steun de discussie die de minister initieert,
maar aan de zijde van de producenten van grondstoffen voor voedingsmiddelen
lijken de ontwikkelingen op grote schaal gewoon door te gaan. Ik kijk daarbij
vooral naar de VS. Zou daar nu niet tot een standstill kunnen worden gekomen
zodat men niet opnieuw door de producenten wordt "ingehaald"?Minister Van Aartsen:Niet bij de huidige regelgeving. Echter, in de VS ontwaar ik meer gevoeligheid
voor dergelijke thema's dan in de periode waarin deze regelgeving tot stand
kwam, het begin van de jaren negentig, in het kader van de GATT-onderhandelingen.
In de VS heeft men er nu problemen mee tonijn te importeren die wordt gevangen
in netten waarin ook dolfijnen sterven. Onlangs is in de VS een discussie
ontstaan over de import van garnalen die worden gevangen in netten waarin
ook zeldzame zeeschildpadden omkomen. Weliswaar zijn het geen forse ontwikkelingen,
maar het zijn toch signalen waaruit blijkt dat men ook in de VS dit thema
belangrijker gaat vinden. Nogmaals, het is belangrijk dat wij dit in 1998
tijdens de OESO-conferentie aan de orde stellen en uitdiepen; ook de Amerikanen
zullen daarbij aanwezig zijn. Het is niet uitgesloten dat Nederland het voorzitterschap
van die conferentie krijgt.Mevrouw Vos (GroenLinks):Ziet de minister ook dat dit aanknopingspun ten geeft om
over de genetisch gemanipuleerde of gemodificeerde organismen te discussiëren?Minister Van Aartsen:Zeker, maar het is zomaar een gedachte die bij mij is opgekomen. Ik wilde
dit de Kamer melden, omdat de heer Woltjer vroeg wat de concrete ideeën
waren. Ik heb nog geen pasklaar strategieplan in mijn zak zitten, maar ik
denk dat wij een eind kunnen komen met het voorzorgprincipe, dat hopelijk
na de herfstvakantie ook in artikel 36, lid 3, van de Natuurbeschermingswet
kan worden opgenomen.De heer Woltjer (PvdA):Voorzitter! Ik ben blij met het antwoord van de minister dat erover nagedacht
wordt hoe wij er handen en voeten aan kunnen geven. Ik hoop dat de minister
erkent dat ik ook gewezen heb op een ander aspect. Als wij geen regels vinden,
lopen wij een groot gevaar dat de toepassing door landen subjectief is. Dan
ontstaan er weer openingen en mogelijkheden tot protectionisme in de wereldhandel.Minister Van Aartsen:Daar heeft de heer Woltjer geheel gelijk in. Je moet harmoniseren teneinde
de handel niet te verstoren. Geaccepteerd moet worden dat dit een vast onderdeel
wordt van handel, van trade.Ik kom bij een paar thema's met betrekking tot diergezondheid. Ik moet
dan vooral aandacht geven aan de varkenspest. Onlangs heb ik de Kamer een
brief doen toekomen waaruit blijkt dat de epidemie terugloopt. Er zijn vier
uitbraken per week. In de afgelopen periode zijn de risicovolle en acute uitbraken
teruggelopen. Dalfsen, Toldijk en gisteren ook Schoondijke zijn vrijgegeven.
Op dit moment vindt een tussenscreening plaats in Brabant en Limburg, die
binnen enige weken zal worden herhaald. Deze tussenscreening draagt ertoe
bij dat latent aanwezige besmettingen eerder kunnen worden ontdekt en bestreden.
Je bent er dan eerder bij dan het geval zou zijn bij de eindscreening. Als
je daarbij ook maar iets vindt, zou het vrijgeven van gebieden weer worden
vertraagd.De heer Blauw (VVD):De minister zegt dat het geval Schoondijke wordt vrijgegeven. Wij hebben
ons over het ontstaan daarvan geweldig opgewonden in de vaste commissie. Wij
hebben ons toen afgevraagd of de rechtsgang voldoende zou zijn om die in een
bekwame mate te straffen. Ik neem aan dat er geen misverstand over is dat
dit geval nu nog heel serieus wordt onderzocht door Justitie.Minister Van Aartsen:Er zijn processen-verbaal opgemaakt. De AID is er uiteraard bij betrokken
geweest. De zaak is op dit moment in handen van het openbaar ministerie. Ik
ken de exacte gang van zaken rond dat dossier niet. Het zou mij ook niet passen.
Ik weet echter dat er gevolg aan is gegeven. Ik zal niet herhalen wat ik in
de Kamer rond de Schoondijkese uitbraak heb gezegd, maar die was natuurlijk
meer dan ernstig.Wij zijn aangeland op een heel belangrijk punt in de bestrijding van de
varkenspest. Door het strak handhaven van een samenstel van maatregelen moeten
wij zien te bewerkstelligen dat de daling wordt voortgezet. Het pakket maatregelen
dat ik de Kamer aankondigde bij brief van 9 september is inmiddels geheel
in werking getreden. Het zijn hoofdzakelijk maatregelen als transportbeperkingen
en met betrekking tot de grens die door de Waal wordt gevormd. Dat type maatregelen
zijn op dit moment van kracht. Voorts zijn er allerlei maatregelen op het
gebied van het in acht nemen van hygiëne, ook een belangrijk aspect van
de brief die ik 9 september aan de Kamer zond.De opkoopregeling is opgeschort. Het voorkomen van problemen op welzijnsgebied
wordt nauwkeurig gevolgd. De commissie-Van den Berg is hierbij ook nauw betrokken,
want als er zich een noodgeval voordoet, moeten er natuurlijk maatregelen
worden genomen. Ik heb de Kamer gisteren ook in mijn brief kunnen melden dat
er overeenstemming met de Koninklijke maatschappij voor diergeneeskunde is
bereikt over het stoppen met het doden van jonge biggen per 20 oktober. Dat
kan, ofschoon wij wel hebben afgesproken dat de veterinaire situatie op dat
moment het moet toelaten.Voorzitter! Wij zijn dus een enorm eind gevorderd, maar wij zijn er nog
niet. Zicht op een definitief einde van de epidemie is er nog niet. Er is
terecht meer optimisme, maar wij mogen juist in deze belangrijke fase, een
soort schemerzone, geen enkel risico lopen.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! Dit ben ik met de minister eens. Betekent het opschorten van
de opkoopregeling – laat ik het zo omschrijven – dat ook het fokverbod
zal worden opgeheven? En zo ja, wanneer zou dat kunnen?Minister Van Aartsen:Voorzitter! Mevrouw Van Ardenne raadt waar ik aan toe was. Ik had deze
opmaat nodig om deze vraag van haar en van de heer Huys te kunnen beantwoorden.
Gelet op wat ik zojuist zei, kan er pas sprake zijn van het opheffen van het
fokverbod als de veterinaire situatie in het gebied zelf en net daarbuiten
ook echt helemaal rustig is. Dat wil zeggen dat wij dit moeten kunnen doen
zonder het risico te lopen dat het huidige fokverbod na enige tijd weer ingesteld
zou moeten ingesteld. De Kamer weet dat wij wat het noordelijke deel van het
gebied met een fokverbod betreft sinds 4 oktober in de tweede periode terecht
zijn gekomen. Voor het uitbreidingsgebied breekt dat moment op 23 oktober
aan. Volgens mij dan ook nog niet het moment gekomen om het risico te nemen,
het fokverbod op te heffen. Er is weliswaar sprake van een afvlakking van
het aantal nieuwe gevallen – daar mogen wij zeer dankbaar voor zijn;
wij hebben hierbij ook zeer veel te danken aan de thans goede discipline bij
de boeren zelf – maar ik voel er nu nog niet voor dit risico te nemen.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Ik kan me hier best het een en ander bij voorstellen, maar
ik denk dat ook heel scherp afgewogen moet worden welke veterinaire consequenties
handhaving van het fokverbod voor de betrokken bedrijven heeft. Er kunnen
namelijk ook negatieve consequenties zijn. Verder zullen op een gegeven moment
de stallen opnieuw bevolkt worden. Hopelijk zal dit niet te lang meer duren,
maar van de zeugen die nu geïnsemineerd worden, kunnen pas over vier
maanden de eerste biggen verwacht worden. Voor een complete herbevolking is
dus ongeveer een halfjaar nodig. Dit element moet er naar mijn mening bij
betrokken worden, omdat er bij herbezetting ook grote problemen
in de zin van gesleep met dieren kunnen ontstaan.Minister Van Aartsen:De heer Huys brengt dit punt terecht in discussie. Daar moet ook rekening
mee worden gehouden. Voor het vraagstuk van het herbevolken van de stallen
is zeer onlangs een werkgroep gevormd van overheid en bedrijfsleven. Het beeld
dat wel eens wordt geschetst, alsof er weinig in gezamenlijkheid gebeurt,
is volstrekt onjuist. Wij zijn hier gezamenlijk aan het zoeken naar de goede
weg om tot een vorm van herbevolking te komen.De heer Blauw (VVD):Ik heb oog voor de argumenten van de minister. Wij moeten uitermate voorzichtig
zijn. Wij zijn de catastrofe nog niet voorbij. Is de minister bereid, als
het gaat om het opheffen van het fokverbod, een onderscheid te maken tussen
het grootmoederelement en het moederelement? De grootmoederdieren produceren
voor het vermeerderingselement aan de beginfase van de cyclus. Is de minister
bereid om daar eerder een mogelijkheid aan te bieden dan in het totale fokgebeuren?Minister Van Aartsen:Deze elementen en criteria spelen ook in de fase waarin wij ons nu bevinden,
waarin wij denken over het opheffen van het fokverbod, even goed als er allerlei
praktische problemen aan de orde komen bij het herbevolken van de stallen.
Voorkomen moet bijvoorbeeld worden dat er allerlei uitgangsmateriaal uit andere
landen komt, wat wij ook niet moeten hebben. Deze thema's zijn aan de orde.
Als wij iets verder zijn bij het uitwerken daarvan, is het goed om de criteria
en elementen in een brief aan de Kamer op een rij te zetten.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Betekent deze terughoudende reactie van de minister dat wij naar zijn
inschatting nog zeker zeven maanden met de risico's van de varkenspest van
doen zullen hebben?Minister Van Aartsen:Ik dacht wel dat mevrouw Van Ardenne zo'n vraag zou stellen. Dit is echter
niet het geval. Wij zitten in een schemerzone, zoals ik aangaf. Het kan twee
kanten uit. In die fase bevinden wij ons. Met alle vreugde die er bij mij
en bij allen is over het feit dat het aantal uitbraken afneemt, zitten wij
nog wel boven het gemiddelde van uitbraken dat wij in andere landen zien.
Kijk naar Duitsland of Spanje, dat op dit moment ook met varkenspest worstelt.
Wij zijn er dus nog niet. Ik kan op dit moment nog niet zeggen dat ik definitief
het einde in zicht zie. Daarom is het ook zo belangrijk om de vinger aan de
pols te houden. Ook voor het fokverbod geldt dat je het niet langer moet handhaven
dan strikt noodzakelijk is. Daarbij geldt net zoiets als voor het doden van
de biggen. Het feit dat het fokverbod bestond, heeft het juist ook mogelijk
gemaakt dat wij met het doden van biggen zijn gestopt. Al deze elementen spelen
een rol. Ik kan dus niet bevestigend op de vraag antwoorden.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik begrijp best dat de minister geen definitieve datum kan noemen. Wellicht
kan hij een schatting maken. Tot nu toe is dat steeds gebeurd. Steeds is gezegd
dat men rond een bepaalde tijd een aantal maatregelen zou kunnen intrekken.
Ik zie de minister zijn hoofd schudden. Hij is nog niet zodanig geïnformeerd
dat hij kan aangeven waar het heen gaat?Minister Van Aartsen:Ik kan u niet beter informeren dan ik tot op heden heb gedaan. De situatie
is zoals ik u schets. We zitten in een wat merkwaardige fase, een fase waarvan
ik alleen maar mag hopen dat wij naar onze eigen overtuiging en naar die van
de sector door allerlei maatregelen – ook heel beroerde – definitief
de goede richting uitgaan. Ik kan alleen nu niet zeggen dat het einde in zicht
is. Op dat punt ben ik zowel binnen als buiten de Kamer altijd uiterst voorzichtig
geweest en die houding verlaat ik niet.Voorzitter! Tijdig voor het kerstreces maar in december zal de Kamer de
evaluatie ontvangen van de eerste fase van de bestrijding van de varkenspest
en wel over de periode van de eerste uitbraken tot en met 10 april. Als de
epidemie definitief achter de rug is, dient uiteraard een eindevaluatie plaats
te vinden waarvoor overigens van het begin af voorzieningen zijn getroffen.
Deze evaluatie, waarbij ook externen zijn betrokken, zal uiteraard naar de
Kamer worden gezonden, opdat daar uitvoerig over kan worden gedebatteerd.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! Is het mogelijk dat de Kamer beschikt over die tussentijdse
evaluatie voor het debat over de herstructureringsnotitie?Minister Van Aartsen:Dat hangt ervan af wanneer wat is; ik kan dat onmogelijk bekijken. Mijn
inschatting is dat de evaluatie over die eerste periode zo midden december
bij uw Kamer zal liggen. Dat weet ik bijna zeker, omdat daarop een vrij uitvoerige
planning is gemaakt. Maar ik zie eigenlijk het verband tussen het een en het
ander niet.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! Ik dacht dat de minister van meet af aan het verband had gelegd
en daarom lijkt het ons best nuttig om de uitkomsten van de tussentijdse evaluatie
te betrekken bij het debat. De Kamer kan dan bezien op welk moment zij dat
debat wil voeren.Minister Van Aartsen:Dat is een zaak van de Kamer. Mijnerzijds zie ik geen enkel verband en
ik vind het, eerlijk gezegd, merkwaardig dat er kennelijk door de CDA-fractie
wordt gepoogd om de hoofddiscussie min of meer uit te stellen!Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! De minister heeft gesproken over de periode tot 10 april.
Waarom juist die datum? Is het ook mogelijk om die periode nog wat op te rekken?
Zo zou ik het zelf interessant vinden om de periode tot het moment van het
eerste fokverbod te nemen.Minister Van Aartsen:Ik zal zien wat ik kan doen. De afspraak is gemaakt tot 10 april, want
dat is het moment waarop de opkoopregeling volledig in werking trad. Nogmaals,
ik wil bekijken of we inderdaad nog iets verder kunnen komen, overigens zonder
dat de termijn aan het einde opschuift. Daar heeft namelijk niemand belang
bij.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):De suggestie van de minister als zou de CDA-fractie de hoofdmoot van de
herstructureringsdiscussie willen wegschuiven, werp ik verre van mij. Ik verwijs
in dit verband naar een oude afspraak met de minister om inderdaad
met de resultaten van tussentijdse evaluatie het debat over de herstructurering
te voeren.Minister Van Aartsen:Ik beschouw dit als een toelichting op dat eerder gegeven standpunt.Voorzitter! Mevrouw Van Ardenne heeft gisteren een Europees inspectierapport
over de bestrijding van de varkenspest aan de orde gesteld. Ik denk dat zij
refereert aan een concept-ambtelijk rapport dat in het Permanent veterinair
comité wordt besproken. Dat rapport bevat punten van kritiek op de
uitvoering van de bestrijding. Die kritiek is op sommige onderdelen misschien
terecht en ik wijs in dat verband op het tellen van dieren. Op heel veel plaatsen
is die kritiek echter volstrekt onterecht. De Nederlandse regering bereidt
op dit moment nauwgezet een inhoudelijke reactie voor. Ik wil hierbij wijzen
op een fundamenteel punt. Er zijn in wezen twee typen maatregelen aan de orde,
enerzijds de veterinaire bestrijdingsmaatregelen zoals het ruimen van bedrijven
en insluiten van gebieden en anderzijds de marktordeningsmaatregelen zoals
de opkoopregel. Die maatregel is door Nederland bepleit in het kader van welzijnsproblemen
en is door Brussel uitgewerkt. Dat zijn twee los van elkaar staande stelsels.
Het merkwaardige is nu dat het rapport relaties legt tussen beide typen maatregelen.
Dat kan wel, maar dan zou er overgegaan moeten worden tot het in elkaar schuiven
van marktmaatregelen en veterinaire richtlijnen. Dat heeft Europa tot nu toe
niet gedaan. Ook de financiële bron in Brussel is verschillend en beide
maatregelen kennen verschillende uitvoeringsregimes.Dat zijn de voorlopige kanttekeningen die ik bij dat conceptrapport zou
willen plaatsen.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik heb ook gewezen op een andere tendens in het rapport, namelijk de horizontale
afstemming tussen de instellingen van het departement. Kennelijk richt de
kritiek zich niet zozeer op de verticale afstemming als wel op de horizontale
afstemming.Ook zou ik de minister willen vragen of de Kamer het rapport kan ontvangen
zodra het is vastgesteld.Minister Van Aartsen:Zodra het rapport is besproken en vastgesteld door de Europese Commissie
treedt dat stadium in. Dat hebben wij echter nog lang niet bereikt. Het zit
in een soort stadium zoals dat soms ook het geval is met rapporten van de
Rekenkamer. Ik wees reeds op het punt van de afstemming. Dat is een merkwaardige
denklijn van de schrijvers van dit rapport. Er is enerzijds de marktordening
en anderzijds de veterinaire bestrijdingsmaatregelen. Het ene wordt gevoed
uit FEOGA en het andere komt uit alle veterinaire potten. Dat zijn twee verschillende
lijnen, twee verschillende regimes. Brussel vraagt daarvoor twee verschillende
controlemethodieken. Dat betekent dat een lidstaat twee aparte methodieken
moet opzetten om deze beide uit verschillende bron komende middelen goed in
te kunnen zetten bij de bestrijding van de varkenspest.Die scheiding zit ook in de hele Nederlandse aanpak. Zouden wij dat onderscheid
niet maken, dan lopen wij later vast bij de afrekening. Betekent dat ook dat
er in Nederland geen contact is tussen beide elementen? In Nederland betreft
dat bijvoorbeeld enerzijds LASER en anderzijds RVV. Natuurlijk is er veel
contact en vindt er ongelooflijk veel afstemming plaats, maar er is nu eenmaal
een verschillend regime. Dat is best lastig. De boeren hebben daar ook mee
te maken. Daaraan is echter niets te doen. Wij zitten nu eenmaal met enerzijds
de marktordening en anderzijds de veterinaire maatregelen.Mevrouw Van Ardenne heeft gevraagd naar de aanpassing van de veterinaire
organisatie. Ik denk dat zij die vraag gesteld heeft naar aanleiding van de
aanbevelingen van prof. Bekke. Deze aanbevelingen gaan helemaal niet over
de RVV, noch over de manier waarop een varkenspestcrisis moet worden bestreden.
Zij betreffen de vertegenwoordiging van Nederland op veterinair gebied in
Brussel. De hoofdaanbeveling is om de zogeheten "chief veterinary officer"
onder te brengen bij de beleidsdirectie in Den Haag. Deze aanbeveling is inmiddels
opgevolgd. Er zijn nog enkele details die voor de hoofdlijn verder niet zo
belangrijk zijn. Overigens, wat de professor of wie dan ook zou hebben geschreven,
voor een crisis als deze is altijd een aparte, op de situatie aangepaste organisatie
nodig. De horizontale coördinatie heeft in dit kader zeer veel aandacht
ontvangen. Er is een speciale projectorganisatie, die ambtelijk onder leiding
van de secretaris-generaal staat.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik heb een vraag gesteld over het stamping-outfonds. Is voorafgaand aan
de beslissing over de in de begroting voorgestelde vulling overleg gevoerd
met het bedrijfsleven?Minister Van Aartsen:Ik heb eindeloos veel overleg met het bedrijfsleven. De voorstellen in
het maatregelenpakket van de herstructureringswet konden niet op erg veel
enthousiasme bij het bedrijfsleven rekenen.Mevrouw Vos (GroenLinks):Ik stel een vraag naar aanleiding van de schriftelijke beantwoording.
In het kader van de herstructurering wordt onderzocht of het mogelijk is om
juist in kwetsbare gebieden waar grote ammoniak-nitraatproblemen zijn, extra
opkoop van varkensrechten in te zetten. Is daarover al iets meer duidelijkheid
te bieden?Minister Van Aartsen:De Kamer zal in dezen moeten wachten totdat het totale wetgevingspakket
verschijnt. Er zal geen element in zitten van een regionaal verschillende
aanpak. Er wordt wel duidelijk onderscheid gemaakt naar aard en type van bedrijven,
maar er zit geen regionale component in de wet.Mevrouw Vos (GroenLinks):Komt dat dan eventueel later nog? Uit het schriftelijke antwoord krijg
ik de indruk dat de regio's wel degelijk verschillend zullen worden behandeld.Minister Van Aartsen:Dat heeft betrekking op het ammoniakbeleid, dat sterk regionaal wordt
ingevuld. In de brief van de collega van VROM zal daarop worden ingegaan.
In de wet zelf zit dat element niet.Mevrouw Vos (GroenLinks):Ik heb de minister gevraagd of hij bereid is om zelf stappen te gaan zetten
voor verbetering van het welzijn van de kippen. Hij heeft daar afwijzend op
geantwoord, maar heeft wel gezegd dat hij daarvoor al pleit in EU-verband.
Ten aanzien van de varkens neemt Nederland nu wel zelf het initiatief en gaat
het een en ander aanpakken. Waarom zouden wij op het gebied van dierenwelzijn
niet ook zelf een stap zetten in de kippensector?Minister Van Aartsen:Ik denk dat wij ten aanzien van deze sector niet zo'n afwijkende situatie
kennen ten opzichte van een aantal ons omringende landen. Het type ondernemer
in deze sector is door de bank genomen ook een ander dan wij in de intensieve
varkenshouderij tegenkomen. Daar komt nog bij dat het mestprobleem in deze
sector minder sterk speelt dan het mestprobleem in de varkenshouderij, omdat
kippenmest zeer goed exporteerbaar is. Ik ben al enige tijd met mijn Zweedse
en Engelse collega bezig om hier een Europees traject voor te volgen.Mevrouw Vos (GroenLinks):Volgens mij is dierenwelzijn wel degelijk iets wat ook voor deze dieren
tot spoed noopt. Waarom neemt Nederland niet het voortouw door zelf met een
plan te komen? Op welke termijn verwacht u anders dat er in Europees verband
echt aangescherpte regelgeving komt?Minister Van Aartsen:U hebt kunnen merken dat men in Europa vrij alert is geworden op dit punt
naar aanleiding van de discussie die Nederland heeft losgewoeld over de intensieve
veehouderij. Ik ben wat dat betreft ook gelukkig met de recente uitlatingen
van de landbouwcommissaris in De boerderij over het plan ten aanzien van de
intensieve veehouderij. Twee à drie jaar geleden lag die discussie
in Europa veel moeilijker dan op dit moment. Ik weet evenwel dat de alertheid
en de gevoeligheid van de Commissie rond dit soort thema's toeneemt. Dit gevoegd
bij de opmerkingen die ik maakte over het verschil tussen beide sectoren,
geef ik zelf de voorkeur aan een Europese aanpak. Een aantal collega's en
ik maken ons daar druk voor in Europa, maar ik durf geen termijnen te noemen.Voorzitter! Ik kom op het stimuleringskader. Er is gevraagd of het juist
is dat de verhouding ligt op 600 aanvragen en 40 honoreringen. Ik denk dat
het vooral van belang is om aan te geven dat de innovatieregeling en de projecten
die door de beoordelingscommissie onder leiding van prof. Van der Zwan beoordeeld
worden, duidelijk te maken hebben met het stimuleren van werkelijke vernieuwingen
in de sector. De criteria die bij het stimuleringskader en de subsidieregeling
hebben gegolden, zijn de volgende. Is er inderdaad sprake van een innovatief
karakter? In welke mate heeft het innovatieproject economisch of technisch
perspectief op toepassing op praktijkschaal? In welke mate kan het innovatieproject
ook een uitstralingseffect hebben voor toepassing in andere ondernemingen?
Op deze criteria toetst de onafhankelijke commissie onder leiding van prof.
Van der Zwan. Het gaat er dus niet om reguliere activiteiten te ondersteunen.
Dat is nou juist wat wij hebben willen veranderen met dit stimuleringskader.
Het gaat om werkelijke vernieuwingen die ook in een kring rond bedrijven tot
doorwerking kunnen komen. Bij de vele aanvragen die er zijn gedaan, zaten
er heel veel die meer gingen over de staande bedrijfsvoering dan over vernieuwingen.
Nogmaals, die lopende projecten moeten wij als overheid niet meer subsidiëren.
Ik heb wat dat betreft ook alle vertrouwen in de commissie-Van der Zwan. Laat
ik nog eens zeggen dat ook ik het jammer vind dat daar zo weinig vrouwen in
zitten. Dat is echter niet het probleem bij de beoordeling van deze projecten.De heer Van der Vlies (SGP):Over het stimuleringskader hebben we indertijd gesproken, waarbij de criteria
globaal zijn doorgenomen. Het moet inderdaad gaan om vernieuwing. Nu de perceptie
in de regio, in het land: 600 aanvragen, waarvan er bij mijn weten zo'n 40
zijn gehonoreerd. Daar zit toch wel een geweldige discrepantie tussen. Zou
bij die 600 initiatiefnemers het beeld over de vereisten van het stimuleringskader
nu werkelijk verkeerd zijn geweest? Ik kan mij dat niet voorstellen. De klacht
die ik opsnuif, is die van bureaucratie, met veel regeltjes en misverstanden.
Ik kijk overigens niet alleen naar de commissie, maar ook naar de initiatiefnemers.
De discrepantie is echter toch wel heel sterk. Ik houd dit de minister met
klem voor.Minister Van Aartsen:Wat ik mij hierbij aantrek, is dat we het bij de communicatie met het
veld blijkbaar niet zo helder hebben neergezet, dat al degenen die dachten
in hun achtertuintje aardig bezig te zijn, niet werden weerhouden van het
indienen van een aanvraag onder het motto "niet geschoten, altijd mis". Dat
karakter hebben heel veel van die projecten. Er zijn er nu een aantal toegekend
die voldoen aan die criteria. Wat dat betreft, heb ik het volste vertrouwen
in die commissie, waarmee ik mijzelf uiteraard verder niet bemoei. Die commissie
doet haar werk uiterst nauwgezet en goed. Er zijn ook nogal wat projecten
naar de tweede tranche verwezen met een verzoek om nadere uitwerking. De commissie
heeft daar dus ook heel zorgvuldig naar gekeken en gezegd: er zitten leuke
dingen in, maar doe nog eens een poging. Ik vind het echt te gemakkelijk om
hier te zeggen: dat is weer bureaucratie. De voorzitter van deze commissie
is, zoals de Kamer weet, wars van bureaucratie. Daar zit het hem dus echt
niet in. Misschien is er in de communicatie iets misgegaan, maar ik verwijs
nogmaals naar het bovengenoemde karakter van de aanvragen. Dat proces moeten
we wellicht ook door, iets wat bij de tweede tranche minder makkelijk zal
gebeuren. Ik vraag er de aandacht voor dat het hierbij echt moet gaan om vernieuwende
projecten, projecten die experimenteel zijn en een stap vooruit betekenen,
niet alleen voor bedrijf X, maar ook voor bedrijven Y en Z. Het is belangrijk
dat je typen projecten stimuleert die in de markt een rol kunnen spelen.De heer Van der Vlies (SGP):U plaatst een aantal heldere kanttekeningen. Mij gaat het om het volgende.
Er zijn 600 aanvragen ingediend, waarvan een goede 90% er niet doorkomt. Ik
zie echt wel in dat een deel daarvan zeker zal vallen onder de noemer "niet
geschoten, altijd mis". Toch moet u zich realiseren dat deze ervaring in het
veld meer ontmoedigend dan stimulerend werkt, terwijl het nu juist om een
stimuleringskader ging. Dat psychologische aspect is niet te veronachtzamen.Minister Van Aartsen:Dit zou mij ertoe leiden om in de publiciteit zeer veel te doen met die
40 wel gehonoreerde aanvragen. Dat is immers het type projecten waarvan we
moeten zeggen: daar gaat het nu om. Nogmaals, het gaat om innovatie
in dit kader. Ik heb wat dat betreft alle vertrouwen in de voorzitter van
deze commissie.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Heeft het grote aantal afwijzingen niet ook te maken met het feit dat
het budget beperkt is? Ik lees in de beantwoording dat het gaat om 8 mln.,
en dat er wordt doorgeschoven naar een volgende ronde, met inachtneming van
het budget. Dat staat in de brief die men ontvangt met de afwijzing. Een-
en andermaal is betoogd dat er 100 mln. zou zijn voor het stimuleringskader,
welk bedrag er nog steeds niet is; men komt er niet aan toe. Is het beperkte
budget de achtergrond?Minister Van Aartsen:Kort antwoord: dat is niet de achtergrond.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! De tweede vraag heeft betrekking op de commissie. De inspanning
was gericht op 30% vrouwen. Daar kan aan worden voldaan. Dat kan met elke
commissie.Minister Van Aartsen:Dat is juist, maar daar ben ik al vrij uitvoerig met de Kamer over bezig
geweest, ook via schriftelijke vragen en antwoorden. Wij hebben het geprobeerd,
maar het is voor deze commissie niet gelukt. Het lijkt mij niet verstandig
om de commissie nu weer van samenstelling te doen veranderen. Daar is ook
geen enkele reden voor.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik geef de minister wel in overweging om in het vervolg te kijken naar
de omvang van de commissie, want er kan altijd een bepaald percentage worden
gehaald.Minister Van Aartsen:Dat klopt.Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! Ik ben het met mevrouw Van Ardenne eens dat de commissie voor
30% uit vrouwen had kunnen bestaan. Ik vind het eerlijk gezegd een blamage
dat dit niet is gelukt, maar daarover hebben wij schriftelijk al van gedachten
gewisseld.Met betrekking tot het stimuleringskader geldt een ondergrens voor het
bedrag, waarvoor projecten kunnen worden aangevraagd. Volgens mij ligt die
grens op ƒ 50.000. Ik heb begrepen dat er veel mensen zijn, ook vrouwen,
die kleinere projecten hadden willen indienen, maar daardoor bij voorbaat
uit de boot vielen. Ik vind dat niet zo gelukkig. Ik vestig daar de aandacht
van de minister op.Minister Van Aartsen:Dat is goed, maar ook wat dit betreft geldt dat je een bepaalde massa
nodig hebt voor dit type nieuwe projecten. Dat is de wijze van redeneren.
Ik zeg mevrouw Vos wel toe dat ik met de heer Van der Zwan en zijn commissie
terzake in overleg zal treden, zeker met betrekking tot de volgende tranche.De voorzitter:Ik stel voor, dat de minister zijn betoog voortzet. Ik vraag hem wel hoelang
hij nog nodig denkt te hebben.Minister Van Aartsen:Voorzitter! Ik denk dat ik met een kwartier klaar zou kunnen zijn.De voorzitter:Dan ga ik ervan uit dat de Kamer met mij uitziet naar haar tweede termijn.
Ik stel dus voor om in beginsel geen interrupties meer toe te staan, tenzij
daartoe een dringende noodzaak bestaat.Minister Van Aartsen:Voorzitter! Dat is jammer.Dan kom ik bij de vraag van de heer Blauw over de milieukeuren en de hoeveelheid
keuren die er zijn. Hij heeft beeldend weergegeven dat de consument wordt
geconfronteerd met allerlei keurmerken ten aanzien van voedingsmiddelen. Die
ontwikkeling is overigens al langer gaande. Dat is ook de reden geweest waarom
het ministerie van LNV het initiatief heeft genomen om een unieke milieukeur
voor voedingsmiddelen op de markt te zetten, namelijk het agromilieukeur.
In 1995 is de Stichting milieukeur ook gevraagd om het agromilieukeur te beheren
en te promoten. Ik moet echter constateren dat dit niet heeft geleid tot het
verdwijnen van andere keurmerken. De heer Blauw is van mening dat het verstandig
zou zijn om alle keurmerken aan een soort minimumgarantie te binden, mogelijk
in de vorm van een aantal basiscriteria. Mevrouw Van Ardenne stelde in dit
kader voor om tot een vorm van bedrijfscertificering te komen, als grondslag
voor een milieukeur.Ik ben het met de vragenstellers eens dat het wenselijk is dat wij op
het terrein van de milieukeuren en de milieuclaims meer duidelijkheid laten
ontstaan. Het gaat om iets dat mijzelf ook nogal stoort. Ik heb dit thema
ook al op de agenda gezet. Via het stellen van keuren ontstaat er voor de
consument veel meer duidelijkheid dan nu het geval is door de veelheid aan
keuren waarvan nu sprake is. Ik zal, mede naar aanleiding van de wens die
in de Kamer is geuit, in overleg treden met de organisaties die keuren beheren
om de weg op te gaan naar meer duidelijkheid. Dat zal echter betekenen dat
sommige organisaties van hun milieukeurstokpaarden af moeten, want anders
lukt het niet. Ik ben gemotiveerd om dat te doen.Dan kom ik te spreken over het melkleasen. Begin januari heb ik de Kamer
in een brief uitvoerig geïnformeerd over het leasen van melk. Ik heb
daarbij aangegeven dat er wellicht wel rationale economische argumenten zijn
te bedenken om het leasen aan banden te leggen, maar ik heb er op dit moment
om een drietal redenen van afgezien. Ik heb gewezen op de sociale aspecten,
de noodzaak van het hanteren van een overgangsperiode en de discussie over
de regelpartijen rond de quotering in het kader van het EU-landbouwbeleid.
Als ik naar dit complex kijk, zie ik tussen nu en januari niet zodanige veranderingen
in dit dossier om thans tot een ander oordeel te komen dan waartoe ik in januari
jongstleden ben gekomen.De Kamer heeft gevraagd naar de kwestie van de hangpunten ten aanzien
van Minas. De heren Blauw, Huys en Ter Veer hebben gevraagd naar de stand
van zaken rond de motie die de heer Ter Veer had ingediend bij het debat over
de meststoffenwet. De regering heeft besloten de motie-Ter Veer onverkort
uit te voeren.De heer Keur (VVD):De minister had het zo-even over het leasen van melk. Is het nu wel verstandig
om gelet op de veranderingen in het laatste jaar, voorbij te gaan aan de wens
van de LTO in dezen?Minister Van Aartsen:De LTO heeft daar gedachten en ideeën over. Ik heb begrepen dat zij
die de komende winterperiode breed gaat bespreken met de achterban. Om die
reden en gegeven het standpunt dat ik begin januari heb ingenomen, lijkt het
mij goed dat ik mijnerzijds op dit punt wacht wat er uit die
discussie komt. Ik heb in de ontwikkelingen van de laatste tijd geen aanleiding
gezien om af te stappen van het antwoord dat ik heb gegeven in de brief van
begin januari. De LTO zelf heeft op dit punt nog geen standpunt, maar heeft
ideeën die aan de achterban zijn voorgelegd.De heer Van Middelkoop heeft mij de vraag gesteld of het departement van
LNV nog wel een taak had in de 21ste eeuw. Ik heb gelukkig van hem begrepen
dat dit probleem al is opgelost en dat volgens hem dat wel het geval was.
Ik meen dat Nederland en het Rijk in meer bredere zin niet zonder een departement
kunnen functioneren, waarin alle belangen die betrekking hebben op het landelijk
gebied worden samengebracht. Ik herinner ook aan datgene wat ik aan het begin
van mijn betoog heb gezegd over de ontwikkelingen in het landelijk gebied.
Zonder een geluid en een stem in de Nederlandse raad van ministers die voor
deze unieke belangen pleit, kan deze raad niet goed functioneren, nog afgezien
van de internationale en Europese dimensie die door het ministerie van LNV
moeten worden behartigd. Zeker met een nieuwe WTO-ronde in het vooruitzicht,
maar uiteraard ook met het oog op de discussie in de Unie over het Santerpakket,
denk ik dat Nederland het niet zou kunnen doen zonder een zelfstandig opererende
minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij. Ik kan mij overigens geen
minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij voorstellen die de gehele
onderwijskolom niet onder zijn hoede zou hebben.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! Ik dank de minister voor de beantwoording van mijn vragen.
Ik dank ook de ambtenaren voor de schriftelijke beantwoording. Zij hebben
er hard aan gewerkt.Voorzitter! Wat heeft dit debat opgeleverd? Er tekent zich een meerderheid
af voor een parlementair onderzoek over de varkenspest. Dat is dus onontkoombaar.
Van de kant van de minister is in ieder geval voor het debat over de nota
Herstructurering varkenshouderij de tussentijdse evaluatie over de varkenspest
toegezegd. Dat was al in de commissie gebeurd en wij hebben dat nu nog eens
kunnen vaststellen.Wat heeft dit debat nog meer opgeleverd? Het gaat in dit debat om de resultaten
van het beleid van de minister en ik moet constateren dat er te veel naar
de toekomst is verschoven. Ik verwijs naar de discussie over onderdelen van
de nota Dynamiek en vernieuwing, waaronder ook de discussie over plattelandsvernieuwing,
over het stimuleringskader, over minder administratie en minder lasten en
ook over natuurbeheer vallen. Dat laatste zal in november aan de orde zijn.De heer Ter Veer (D66):Mevrouw Van Ardenne constateerde dat er een meerderheid is voor een parlementair
onderzoek?Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik heb gezegd: er tekent zich een meerderheid af. De heer Huys heeft dit
onderwerp genoemd en de CDA-fractie heeft het genoemd.De heer Ter Veer (D66):De kwestie van de varkenspest speelt nog steeds. Wij zitten er nog middenin
en wij krijgen hierover rapportage op rapportage van de minister. Wij hebben
de gelegenheid om, als wij dat wensen, de kwestie in verschillende overleggen
aan de orde te stellen. Vindt u het dan niet lichtelijk belachelijk om nu
al te constateren: er zal wel een parlementair onderzoek nodig zijn, dus wij
claimen dat alvast maar?Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Met alle respect, ik claim niets. Ik heb in eerste termijn aangegeven
dat het waarschijnlijk die kant uitgaat. Wij zouden dat ook graag zien en
wij hebben dat vaker uitgesproken. Andere fracties hebben dat ook aangegeven.
Dus ik denk niet dat het verkeerd is om te constateren dat zich tijdens dit
debat een meerderheid aan het aftekenen is voor een parlementair onderzoek.De heer Ter Veer (D66):U zei: wij zouden het graag zien. Om die reden interrumpeer ik u nu juist.
Kijk, een parlementair onderzoek schud je niet maar even uit de mouw; een
parlementair onderzoek is een wapen dat het parlement in stelling kan brengen
als er sprake is van een evidente misstap of van een evidente fout die onderzocht
moet worden. Wij moeten niet bij het minste of geringste roepen om een onderzoek,
omdat het parlement zijn tanden wil laten zien. Het parlement moet met dit
middel uiterst terughoudend omgaan. Als u nu constateert dat er iets fout
is, dan kunt u de minister naar de Kamer roepen om verantwoording af te leggen.
Het lijkt mij niet juist om nu alvast te roepen dat zich een meerderheid aftekent
voor een parlementair onderzoek.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Als u dat niet roept, mijnheer Ter Veer, dan moet u dat weten. Ik heb
dit gezegd. Ik constateer dat een andere fractie – en toch niet de kleinste
in dit huis; de grootste zelfs – erop aanstuurde. De heer Huys heeft
in dit verband een aantal elementen genoemd die betrekking hebben op de varkenspest
en alle ontwikkelingen eromheen. Ik heb het rapport van de onderzoekscommissie
genoemd. Uw reactie op mijn stelling op dit punt verbaast mij, eerlijk gezegd.De heer Huys (PvdA):Ik denk dat ik die verbazing weg kan nemen. U moet niet doen alsof ik
hier een pleidooi heb gehouden voor een parlementair onderzoek naar de varkenspest
van 1997. Ik heb een pleidooi gehouden voor een parlementair onderzoek naar
de ontwikkelingen in de intensieve veehouderij sinds pakweg de jaren tachtig.
Ik wil onderzocht hebben hoe het mis is gegaan met het non-vaccinatiebeleid,
hoe het mogelijk is geweest dat er meer dieren kwamen dan in de wet is vastgelegd
en dergelijke. Daar horen de varkenspest van 1986, van 1992 en ook van 1997
bij. Maar de veronderstelling dat ik gepleit heb voor een parlementair onderzoek
nog voordat wij beschikken over de resultaten van de evaluatie werp ik verre
van mij.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Akkoord. Ik heb begrepen dat de heer Huys het hele complex erbij wil betrekken.
Hij gaat jaren terug en hij heeft nogal wat elementen genoemd die van belang
zijn. Die heb ik niet genoemd, geef ik toe, maar ik houd staande dat er in
dit huis tijdens dit debat door twee grote fracties is gezegd dat het ernaar
uitziet dat een parlementair onderzoek op het punt van de varkenshouderij,
waarbij ík specifiek de varkenspest heb genoemd, onontkoombaar
is. Ik weet best dat eerst geëvalueerd moet worden en dat wij daarna
pas een definitief besluit moeten nemen.De heer Blauw (VVD):U heeft net gestipuleerd dat u het absoluut noodzakelijk vindt dat voor
de behandeling van de notitie van 10 juli over de herstructurering van de
varkenshouderij een bekwame evaluatie plaatsvindt. Maar nu weet u al dat een
parlementair onderzoek nodig is. Wat is dan nog de waarde van die evaluatie
en hoe groot is dan uw geloofwaardigheid nog?Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Die evaluatie is eerder gevraagd door de hele vaste commissie, ik meen
zelfs al voor de zomer. Sinds die tijd hebben zich nogal wat ontwikkelingen
voorgedaan met betrekking tot de varkenspest. De crisis gaat steeds maar door.
Wij hebben op dit moment te maken met een onderzoek van de Commissie die in
Nederland op bezoek is geweest en een rapportage heeft opgesteld. Daarin staan
nogal wat zaken die zeker het bespreken waard zijn en die wij bij de evaluatie
moeten betrekken. Verder constateer ik dat er met de varkenspestontwikkelingen
nogal hoge bedragen gemoeid zijn. Ik denk dat het belangrijk is te onderzoeken
op welke wijze de bedragen zijn besteed. Bovendien heeft de heer Huys de kwestie
nog verbreed, zonder dat hij over de resultaten van welke evaluatie ook beschikt.
Ik begrijp dan ook uw opwinding niet.De heer Blauw (VVD):Van opwinding is geen sprake. Daar zijn andere dingen voor nodig. Ik stel
slechts vast dat u nogal wat waarde hecht aan een bekwame evaluatie om half
november de notitie van 10 juli te kunnen behandelen. Dat heeft u hier net
verdedigd, en terecht, want daarom heeft de commissie unaniem aan de minister
gevraagd. Maar nu al, los van die evaluatie, weet u dat een parlementair onderzoek
nodig is. Dat is een stap te snel en dat tast naar mijn wijze van zien uw
geloofwaardigheid aan. Dit is een graagte van oppositie bedrijven die de soliditeit
geen goed doet.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! De heer Blauw loopt een stap te hard en dat is helemaal niet
zijn gewoonte. Over het algemeen loopt hij bedachtzaam rond in dit huis. Ik
vind dat hij ook op dit punt nauwkeurig moet blijven. Ik heb hier niet gepleit
voor een parlementair onderzoek. Ik heb gezegd: er tekent zich een meerderheid
voor zo'n onderzoek af en het ziet ernaar uit dat, enz. Dat zijn geen uitdrukkingen
die wijzen op een stevig pleidooi. Ik geloof niet dat het juist is hier een
karikatuur van te maken.Voorzitter! Ik wil niet herhalen wat onze fractievoorzitter tijdens de
algemene politieke beschouwingen over het luieren in de zon van Paars heeft
gezegd. De minister heeft veel voor zijn kiezen gehad – watersnood,
BSE, varkenspest en Europees voorzitterschap – maar niettemin, gelet
op het gunstig economisch tijd waarin Nederland zich bevindt, hadden wij meer
verwacht voor kennis en onderzoek en voor effectieve lastenverlichting ten
behoeve van die bedrijven die dit het hardst nodig hebben. Aangezien eenderde
van de agrarische ondernemers minder dan ƒ 25.000 per jaar verdient,
is een socialere aanpak een vereiste. Voorzitter! Het CDA wil zeker niet terug
in de tijd. Juist voor de toekomst van een land- en tuinbouw die veilig, duurzaam
en concurrerend moet kunnen produceren, is en blijft het zaak om overleg te
voeren, draagvlak te zoeken en verantwoordelijkheden en bevoegdheden over
te dragen. Waar dit niet gebeurt, treedt de wet van de remmende voorsprong
op en raakt de minister van de sector vervreemd. Nog is het niet te laat waar
het om de herstructurering van de varkenshouderij gaat. Daarom dien ik graag
een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat: - herstructurering van de varkenshouderij
dringend noodzakelijk is;- in het kader van milieudoelen taakstellende
gebiedsgerichte plannen zijn ontwikkeld en uitgevoerd worden;- ingrijpen
in de varkenssector met een generieke korting vanwege verschillen in grondgebonden
productie en voor die bedrijven die voldoen aan verscherpte eisen van dierenwelzijn,
dierengezondheid en milieu, onrechtvaardig is;verzoekt de minister zijn herstructureringsvoorstel in te trekken en met
inachtneming van regionale plannen in overleg met betrokkenen een nieuw herstructureringsvoorstel
aan de Kamer voor te leggen, en tevens de voor- en nadelen van het opkopen
van varkensrechten door de overheid te onderzoeken en aan de Kamer voor te
leggen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Ardenne-van der Hoeven. Naar
mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 8 (25600 XIV).De heer Blauw (VVD):Deze motie is erop gericht om een wetsvoorstel van het kabinet inzake
herstructurering van de varkenshouderij te doen intrekken, maar dat wetsvoorstel
er nog niet. Het ontwerp ligt nog bij de Raad van State; het advies van de
Raad van State moet worden afgewacht. Mogelijk komt er dan een herzien kabinetsstandpunt.
Daarna zal het wetsvoorstel bij de Kamer worden ingediend. Hoe kunt u nu al
zeggen: minister, trek die wet in?Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik stel vast dat de commissie heeft afgesproken om over het huidige voorstel
te spreken. Dat is het voorstel van 10 juni.De heer Blauw (VVD):U spreekt in uw motie over de herstructureringswet.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Neen, over het herstructureringsvoorstel. Dat is het voorstel dat de Kamer
op dit moment bekend is. Ik ken geen wet.De heer Blauw (VVD):Maar wat moet de minister dan opnieuw doen? Half november spreken wij
over die notitie. Wat voor een nieuw stuk wenst u dan?Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik heb al gezegd dat mijn fractie de grondslag voor dat herstructureringsvoorstel,
eenVan Ardenne-van der Hoeven generieke korting, een niet begaan bare
weg vindt. Ons verzoek aan de minister is om, juist met het oog op maatwerk
en regionale plannen, met betrokkenen een nieuw herstructureringsvoorstel
op te zetten. Wat ons betreft is draagvlak noodzakelijk om tot uitvoering
van herstructureringsmaatregelen over te gaan en dat draagvlak is er niet.
Men wil herstructurering, maar dan moet ook worden getracht om tot gezamenlijk
overleg en tot een gezamenlijk gedragen uitkomst te komen.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik stel enkele vragen om de motie goed te kunnen begrijpen.
Onderschrijft mevrouw Van Ardenne de macrodoelstelling van de minister? Moet
ik deze motie ook bezien tegen de achtergrond van de hedenochtend gepresenteerde
plannen van LTO Nederland en het productschap? Deze instellingen accepteren
grosso modo de macrodoelstelling, zij het dat men geen generieke korting wil
maar zich richt op voederspoor enz.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! Ik vind dat wij ons hier niet moeten uitspreken over een macro-omvang.
Dat is geen begaanbare weg. Wij moeten nagaan waar er wordt voldaan aan de
bekende eisen en waar er wijkers en blijvers zijn. Daar moeten ontwikkelingsinstrumenten
op worden gezet. Die elementen zijn in de huidige nota opgenomen, maar dat
stuk gaat van een omvang uit en dat vinden wij een beperking die wij qua uitwerking
onrechtvaardig achten.Voorzitter! De tweede vraag van de heer Van der Vlies betreft de notitie
waarover hij spreekt. De inhoud daarvan ken ik nog niet. Echter, uit het feit
dat dit stuk er ligt, maak ik op dat men bereid is om vrijwillig te krimpen
en te saneren. Welnu, dan moet men toch tot overeenstemming kunnen komen?
Dan kan de Kamer toch niet zeggen: oh, daar nemen wij kennis van; goed gedaan,
jongens; wij gaan over tot de orde van de dag; wij gaan iets bespreken dat
uit de koker van het kabinet komt? De Kamer moet zichzelf ook serieus nemen
en die plannen een kans geven.De heer Stellingwerf (RPF):Daar wil ik mijn vraag op toespitsen. Ik vraag mij in dat licht af of
de CDA-fractie niet doorslaat. Zij vraagt nu van de minister om zijn plan
in te trekken. Ondertussen ligt er een plan van de sector. Dat zou dan eigenlijk
ook van tafel moeten, om opnieuw te beginnen. Mij dunkt dat het dan vruchtbaarder
is om met de minister af te spreken dat wij nog over zijn plan praten, al
zijn wij het misschien niet eens met de basis van dat plan. Laten wij dan
kijken in hoeverre de twee plannen bij elkaar te brengen zijn.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):De plannen zouden bij elkaar gebracht kunnen worden als het hoofdelement
uit de notitie van de minister, de generieke korting, er uit zou vallen. Laat
ik daar duidelijk over zijn.De heer Stellingwerf (RPF):Dan hebben wij nog niet eens de kans gehad om daar met de minister over
te praten.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Dat maakt op zichzelf niet uit. Als je in het spoor van uitvoering van
voorstellen vanuit de Kamer en vanuit het kabinet denkt, moet je nagaan wat
de effectiviteit daarvan is. De effectiviteit van de generieke korting kennen
wij nu. Het rapport van het LEI ligt er. U kunt daarin precies afstrepen wat
wijs is en wat onwijs.De heer Stellingwerf (RPF):Ik ben het ook niet eens met de generieke korting; laat dat helder zijn.
Ik ben het niet eens met het voorstel van mevrouw Van Ardenne om het plan
dan nu maar alvast van de tafel te halen. Ik zou gaarne hierover debatteren
met de minister. Ik zou ook het plan dat wij vanochtend hebben gekregen willen
betrekken bij de discussie.De voorzitter:Dit kon u ook in tweede termijn zeggen. Dat is niet echt een interruptie.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Ik zou het jammer vinden als wij op dat punt tijd verloren. Op zichzelf
is er een mate van urgentie. Vanaf nu gaan wij hoorzittingen houden. Ongeveer
in november gaan wij de discussie voeren. De Kamer moet zich afvragen waarom
zij de discussie nog zou voeren, als zij vindt dat serieus moet worden gekeken
naar een andere wijze van saneren en ontwikkelen.Mevrouw Vos (GroenLinks):Volgens mij verliest u juist tijd en is het het meest helder om het voorstel
van de minister af te wachten. Dan hebt u alle kans om uw bezwaren in te brengen.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Ik zeg dank voor de uitvoerige beantwoording en neem kennis
van de kwestie van Minas. Het antwoord was prima. Ik had nog andere elementen
in mijn vraagstelling, waarvan ik mij kan herinneren dat zij in de voorfase
breed aan de orde zijn geweest. Ik leg de vraag op het bordje van de minister
of bedrijven die met de mei-meiboekhouding zitten, niet tot een andere invulling
kunnen komen. Het gaat om dezelfde doelstellingen in dezelfde periode, gebonden
aan de noodzakelijke boekhouding van het bedrijf.Met betrekking tot de varkenspest tekent op dit moment zich de problematiek
in de slachterijen af. De Voedingsbond heeft samen met de COV gepleit voor
een stabilisatiefonds en wil daar zelf ook aan bijdragen, om werknemers die
nu uit de slagerijen dreigen te vallen of al vallen op te vangen. Binnenkort
zijn zij weer nodig. Kwalitatief goed personeel in slachterijen is heel essentieel
voor de kwaliteit van het product. Ik dring er bij de minister op aan dit
onderwerp serieus te nemen. Samen met zijn collega van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
die zich een voorstander heeft getoond, zou hij daaruit moeten zien te komen.Ik heb met belangstelling kennisgenomen van de opvatting van het CDA wat
er allemaal mis is op het punt van de sociale zekerheid, vooral voor de zelfstandige
ondernemers. Ik roep nog even in herinnering dat onder het vorige kabinet
het CDA de IOAZ wilde afschaffen. Dat is nu juist het vangnet voor ondernemers
die uitvallen. Het lijkt mij tamelijk overdreven om nu zo'n groot kabaal te
maken. Daarbij komt nog dat het CDA jaren in zijn tegenbegroting jaren achtereen
150 mln. extra voor de landbouw wilde. Nu niet, maar nu is er nog meer kritiek.
Als u de landbouw nu zo belangrijk vindt, waarom heeft u dan ook nu niet 150
 mln. ervoor ingezet in plaats van korten op de volksgezondheid?Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! Een van de verschillen tussen vorige kabinetten en dit kabinet
is dat het nu economisch stukken beter gaat, zodat er veel meer mogelijk is.
Dat hebben wij kunnen zien aan het pakket van lastenverlichting. Deze voorspoed
gunnen wij natuurlijk iedereen en daar willen wij ook niets aan afdoen. Maar
het gaat ons erom dat je er in een periode als deze dan ook voor moet zorgen
dat dit type knelpunten wordt weggenomen. Ik zou het plezierig vinden als
de heer Huys hierover wilde meedenken. Ik dacht gisteren ook even dat dit
zo was, want hij zei dat de sociale kant belangrijk is.Verder moet ik zeggen dat wij jaar na jaar miljoenen voor dit begrotingshoofdstuk
beschikbaar hebben willen stellen. Dat is ook een slag in onze eigen fractie
geweest, want 200 mln. is nogal wat in een tegenbegroting.De heer Huys (PvdA):En die slag heeft u nu verloren, zo begrijp ik.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Die slag heb ik niet verloren, ik ben tot de ontdekking gekomen dat noch
u, noch de heer Blauw onze amendementen heeft gesteund, omdat ze van de oppositie
afkomstig waren. Dát is de realiteit.De heer Huys (PvdA):Niet omdat ze van de oppositie afkomstig waren, maar omdat de dekking
niet deugde, evenmin als de besteding. Het was dus vrij simpel.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Maar u had ook geen andere voorstellen voor een dekking, terwijl uw fractie
bij de algemene beschouwingen zeer elegante ideeën voor de dekking van
allerlei voorstellen had.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Ik ben zeker voorstander van een sociale aanpak. Ik heb er
ook voor gepleit – wij zullen dit zo dadelijk in een motie vastleggen –
te bekijken welke beleidsmaatregelen nodig zijn om bepaalde typen landbouw
te behouden op plekken waar wij dat gewenst vinden. Dit wil overigens niet
zeggen dat wij een bedrijf zouden moeten steunen omdat het financieel niet
zo goed gaat met dat bedrijf. Dat lijkt mij een totaal verkeerde weg. Een
bedrijf dat het goed doet, heeft natuurlijk betere revenuen dan een bedrijf
dat het niet zo goed doet. En voor een groot bedrijf geldt dit in versterkte
mate, naar beide kanten.De heer Woltjer (PvdA):Voorzitter! Ik heb in eerste termijn getracht een wat meer generiek debat
over het Europese landbouwbeleid te entameren. Ik ben de minister dankbaar
voor zijn uitvoerige reactie. Wij kunnen hierover van mening verschillen,
want er zijn tactische elementen en strategische elementen te onderkennen.
Het is dan ook goed om er eens terdege over te discussiëren.Over één aspect ben ik zeer teleurgesteld. Ik heb erop gewezen
dat het juist voor de Nederlandse landbouw van groot belang is om te trachten
tijdig in te spelen op wat er vanuit Europa op ons afkomt. Enerzijds is het
Europese beleid geen vast gegeven – het is beïnvloedbaar en daarover
moet je discussiëren – maar anderzijds kun je soms van bepaalde
verwachtingen uitgaan die maatregelen noodzakelijk maken om negatieve inkomensgevolgen
of problemen met structurele ontwikkelingen tijdig te kunnen ondervangen.
Het leasen van quota is allang in discussie. Het is eigenlijk niet eens zo'n
groot probleem, maar er moet wel een wat ingewikkelde keuze bij gemaakt worden.
Er zijn mensen die het recht hebben om hun quota af te staan en die willen
daaraan vasthouden, maar aan de andere kant zijn er vele jonge agrariërs
die hun bedrijf nog willen inrichten, waarvoor zij quota nodig hebben. De
prijzen zijn in Nederland hoog en uit het onlangs verschenen studierapport
van DLO-LEI blijkt dat met name in de melkveehouderij en in de akkerbouw de
inkomens een dalende lijn vertonen. Ik vind dat wij dat in de gaten moeten
houden. Daarom wil ik de Kamer in een motie vragen om aan het leasen van die
quota iets te doen. Ik wil ten slotte twee moties indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,gezien de voorstellen van de Europese Commissie in Agenda 2000 om onder
andere de prijzen van zuivelproducten met 10% te verlagen en de inkomensverliezen
te compenseren via hectare- en diertoeslagen alsmede de melkquotering ten
minste tot 2005 te handhaven;kennisnemende van de inkomensontwikkeling van de melkveehouderij over
de periode 1980-1981 tot 1996-1997 en de voortgaande daling ervan sinds 1990
zoals die wordt weergegeven in de recente studie van LEI-DLO;bezorgd over de hoge quotumprijzen;verzoekt de minister geen uitbreiding van de bestaande groep verhuurders
alsmede van de omvang van de verhuur van melkquota toe te staan en met de
bestaande verhuurders een acceptabele afbouwregeling te treffen op basis van
de erkenning van hun historische rechten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Woltjer, Huys en Keur. Naar mij
blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 9 (25600 XIV).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat in het gemeenschappelijk landbouwbeleid belangrijke wijzigingen
te verwachten zijn in de komende jaren, zoals aangekondigd in Agenda 2000;overwegende, dat in de toekomst de verscheidenheid aan functies van de
land- en tuinbouw in ons land zal toenemen;constaterende, dat het accent minder op productieondersteuning en meer
op niet-productiegebonden inkomenssteun zal komen te liggen;van mening, dat de NederlandseHuys land- en tuinbouw daarop zoveel als
mogelijk dient te anticiperen;verzoekt de regering zo spoedig mogelijk een analyse te maken van de mogelijke
effecten, waaronder met name de inkomenseffecten, van bovenstaande ontwikkelingen
voor de Nederlandse land- en tuinbouw;verzoekt de regering voorts aan te geven hoe, uitgaande van de genoemde
effecten, de instrumenten van het nationale beleid kunnen bijdragen aan een
gezonde en duurzame land- en tuinbouw en de resultaten aan de Kamer voor te
leggen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Woltjer, Huys, Keur en Ter Veer.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 10 (25600 XIV).De heer Woltjer (PvdA):Voorzitter! Een belangrijk element in de komende jaren zal zijn dat wij
tijdig onze landbouw weten voor te bereiden en dat wij tijdig een structuur
opbouwen die ontwikkelingen op Europees niveau kan opvangen. Twee weken geleden
waren wij bij Avébé. Ik heb daar de reactie gehoord over de
huidige voorstellen van de Commissie. Dan merk je dat er een enorme angst
leeft over de toekomst. Men is fel tegen de voorstellen, maar je ziet dat
dit uit onzekerheden voortkomt. Wij moeten dus ervoor zorgen dat men ziet
wat die toekomst betekent. Wij kunnen dan doen via die analyse. Waar de markt
het zelf kan, hoeft de overheid niet in te grijpen, maar waar nodig moet de
overheid steun bieden. Dat moet dan tijdig gebeuren en niet nadat men met
de mestwagens, hooiwagens en tractoren op de weg is gekomen, opdat een gezonde
ontwikkeling in de landbouw kan plaatsvinden.Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! Mijn fractie heeft nog vele wensen en drie daarvan wil ik
de Kamer voorleggen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat veel melkveehouders weliswaar belangstelling hebben om
op biologische zuivelproductie over te schakelen, maar daarvan weerhouden
worden door de onzekerheid die bestaat over de meerjarige afzet van biologische
zuivelproducten;verzoekt de regering voorstellen te ontwikkelen die voor melkveehouders
drempelverlagend werken om over te schakelen op biologische productiemethoden,
waarbij in het bijzonder onderzocht zou moeten worden of het gewenst is een
additionele premie te introduceren voor biologische boeren die hun melk nog
niet via de biologische afzetkanalen op de markt kunnen brengen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 11 (25600 XIV).De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Ik wil mevrouw Vos dezelfde vraag stellen als ik gisteren
de heer Stellingwerf heb gesteld, namelijk of Henk Brouwer voor zijn fabriek
in Drachten niet al heel erg veel subsidie krijgt en of dat nog niet genoeg
is.Mevrouw Vos (GroenLinks):Die fabriek staat er nog niet. Ik weet dat er op dit moment een bottleneck
zit. De vraag vanuit de markt neemt toe – de consumenten willen wel –
en veehouders willen wel omschakelen, maar de melkveehouders die willen omschakelen,
hebben op dit moment onvoldoende mogelijkheden om meerjarige afzetcontracten
te krijgen. Dat weerhoudt de melkveehouders ervan om over te schakelen. Ik
vraag de minister dan ook of misschien een tijdelijke oplossing mogelijk is
om de mensen toch vast te stimuleren en hun biologische melk desnoods aan
een "gangbare" melkfabriek af te leveren. Daar krijgt men nog geen meerprijs
voor, maar via de premie kan dat tijdelijke gat gedicht worden. Uiteraard
vind ik het met de heer Ter Veer prima dat die fabriek er komt.De heer Ter Veer (D66):De eerste paal is geslagen en daarom lijkt het mij dat je niet kunt zeggen
dat de fabriek er niet is. Die fabriek staat er nu zeer binnenkort.Mevrouw Vos (GroenLinks):Uit de praktijk heb ik gehoord dat er op dit moment wel degelijk een probleem
is bij melkveehouders die willen omschakelen maar dat niet doen omdat zij
die contracten niet kunnen krijgen. Het lijkt mij zonde om daarmee een rem
op de ontwikkelingen in te bouwen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat voor versterking van de landschappelijke, cultuur- en
natuurwaarden in het landelijk gebied de komende jaren aanzienlijke investeringen
vereist zijn, ook van de overheid;verzoekt de regering een groter deel van de voorgenomen investeringen
tot en met 2010, die worden voorgesteld in de Voortgangsrapportage missiebrief
van 16 september 1997 te besteden aan investeringen in "groen",en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, worden
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 12 (25600 XIV).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat het houden van leghennen in legbatterijen uit een oogpunt
van dierenwelzijn onaanvaardbaar is en zo snel mogelijk dient te worden beëindigd;overwegende, dat ook bij slachtkuikens de welzijnsproblemen aanzienlijk
zijn, zowel uit een oogpunt van huisvesting als door de hoge snelheid waarmee
zij worden vetgemest;verzoekt de minister voor de zomer van 1998 de Kamer voorstellen teVos
doen toekomen, die beogen de omstandigheden waaronder kippen
mogen worden gehouden aan gezondheids- en welzijnseisen te laten voldoen,
die recht doen aan het soorteigen gedrag van de dieren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, worden
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 13 (25600 XIV).De heer Blauw (VVD):Voorzitter! Ik wil de minister bijzonder bedanken voor de uitgebreide
beantwoording en ik wil beginnen met steun te verlenen aan de wens van de
heer Huys tot een stabilisatiefonds. Ik vraag daar dan ook extra aandacht
voor.Er zijn drie hangpunten in de discussie over Minas. In de eerste plaats
gaat het om de 30 kg – bijzonder dank voor de bereidwilligheid –
in de tweede plaats vormt 2,5 GVE een onderdeel van het wankele evenwicht;
daarboven word je geconfronteerd met de Minas-administratie en daaronder niet.
In de derde plaats bespeuren wij nu dat welhaast iedereen overstroomd wordt
met een formulierenhandel van hier tot ginder. Ook de opmerkingen over de
mei-meiboekhouding van collega Huys wil ik graag steunen. De minister is vergaand
tegemoetgekomen aan de desbetreffende wens van mijn fractie. Wij moeten de
zaak echter even preciseren. In mijn beleving gaat het niet enkel om een milieukeur
maar ook om labeling en etikettering. Dat zijn de drie begrippen. Ik neem
aan dat de minister dat heeft bedoeld. Als hij nu "ja" zegt, hoef ik geen
motie in te dienen.Minister Van Aartsen:Naast de keuren moeten wij ook het labelen en etiketteren in dat geheel
meenemen.De heer Blauw (VVD):Dat is weer een motie minder!Voorzitter! Uit de schriftelijke beantwoording blijkt dat wij binnenkort
een notitie van de minister tegemoet kunnen zien over het gezondheidsbeleid
ten aanzien van dieren. Daarin zullen ongetwijfeld veel waardevolle dingen
staan.Wij hechten er veel waarde aan dat er ook aandacht besteed wordt aan het
drieluik identificatie, registratie en paspoort. Dat moet gelden voor alle
landbouwhuisdieren. Onze voorkeur gaat uit naar de chip in plaats van naar
de flap. De ontwikkeling van de chip is langzamerhand zover gevorderd dat
die zonder probleem kan worden toegepast.Voorzitter! Wij hebben begrepen dat het kadaster jaarlijks een contract
afsluit met Dienst landelijke gebieden, dat de centen op zijn en dat daardoor
een aantal landinrichtingsactiviteiten stilliggen, zoals Den Ham, Lemele,
de oude veenkoloniën en wellicht nog andere. Kan de minister daarop ingaan?Gisteren hadden wij het genoegen aanwezig te zijn op de bijeenkomst van
Brood en Wijn. Daar werd ons kond gedaan van het feit dat de commissie-Rempt
inmiddels een advies aan de SER had uitgebracht over de hergroepering van
product- en bedrijfschappen. Komt de Kamer daaraan te pas en wanneer? Deelt
de minister de mening dat autonome taakuitoefening en uitvoering van de marktordening
eigenlijk binnen één schap hoort? Een onderdeel van het advies
van de commissie-Rempt schijnt te zijn dat dit voor een aantal sectoren opgesplitst
zou moeten worden.In de schriftelijke beantwoording heeft de minister afstand genomen van
de wens van de fractie van de VVD om de quota vrij te stellen van stakingswinst.
Hij was ook niet bereid de mogelijkheid van afschrijving af te bouwen.Wij hechten daaraan echter zeer. Ik moet daarover in beraad met mijn fractie,
maar ik sluit niet uit dat ik daarover in derde termijn een motie indien.
Wij hechten eraan dat deze zaak serieus wordt aangepakt. Als de overheid ergens
iets kan doen om de opstuwende werking van het prijsniveau terug te dringen,
is het wel op deze twee punten. Ik hoor graag het commentaar van de minister
alvorens ik terugga naar mijn fractie.De evaluatie van de varkenspest komt. Wij hebben vast en zeker nog geen
behoefte aan een parlementair onderzoek. Daarover wil ik geen enkel misverstand
laten bestaan. Dit soort zaken doe je stap voor stap; aan het eind van de
catastrofe eerst evalueren en indien dan blijkt dat er onvoldoende informatie
is en er onvoldoende consensus bestaat tussen Kamer en kabinet, kunnen er
altijd nog vervolgactiviteiten plaatsvinden.Ik heb gezien dat er naar aanleiding van de claim van LTO op de Nederlandse
ruimte een overleg zal plaatsvinden tussen het ministerie en LTO. Ik neem
aan dat de Kamer daarover geïnformeerd wordt.De heer Keur (VVD):Voorzitter! Ik dank de minister voor zijn opmerking dat ook voor hem het
beginsel "gelijke monniken, gelijke kappen" van het grootste belang is. Het
is mij natuurlijk niet ontgaan dat commissaris Fischler ook naar die richting
tendeert. Dat is bemoedigend. Nogmaals, het is goed dat de minister zich hiervoor
in Europees verband wil inzetten.Voorzitter! De Raad en de Commissie hebben gediscussieerd over het plattelandsbeleid.
Voor de toekomst wil men de structuurfondsen terugbrengen tot drie doelstellingen.
Ik heb gelezen dat de Commissie voorstelt de financiering van het plattelandsbeleid
uit het onderdeel garantie van het EOGFL te halen. Zijn dat andere woorden
om te zeggen dat wij aan cross compliance gaan doen? In het interruptiedebat
tussen de heer Woltjer en de minister bleef vaag wat wij nu eigenlijk zouden
willen. In de besprekingen met de Commissie zou de minister hebben gezegd
dat hij deze vorm van beleid en financiering wat ondoorzichtig vindt. Wat
was toen de reactie van de commissaris? Dat vermeldt het stuk niet.Ik heb uitdrukkelijk gevraagd of de minister zich kan uitlaten over de
problemen die de zuivel ondervindt met de nulrestitutie bij de export van
kaas. In hoeverre kan de minister zich hier sterker voor inzetten? Het gaat
om een belangrijk onderdeel van onze export.Er is gesproken over de hervormingen in de olijfolie, wijn en tabak. De
minister heeft gezegd dat dit de aandacht heeft. Het zou eigenlijk wel een
keer moeten gebeuren. Ik constateer dat vanaf 1992, toen de MacSharryhervormingen
zijn doorgevoerd, wel is gepraat maar niets zichtbaars is gedaan.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de in 1992 doorgevoerde MacSharryhervormingen grotendeels
betrekking hadden op de graan-, rundvlees- en zuivelsector;overwegende, dat toen was afgesproken dat spoedig ook voorstellen op het
gebied van de marktordening tabak, olijfolie en wijn zouden volgen;constaterende, dat de recente hervormingsvoorstellen in de Agenda 2000
wederom betrekking hebben op de graan-, rundvlees- en zuivelsector;constaterende, dat de Europese Commissie voor de olijfolie-, tabak- en
wijnsector nog niet met concrete hervormingsvoorstellen is gekomen;verzoekt de regering binnen de Europese Unie te bevorderen dat in de komende
hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid alle marktsectoren worden
meegenomen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Keur, Ter Veer en Woltjer. Naar
mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 14 (25600 XIV).De heer Ter Veer (D66):Mijnheer de voorzitter! Ik dank de minister voor de antwoorden, in het
bijzonder die met betrekking tot de motie op stuk nr. 29. Ik begin met het
indienen van een motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat na de opheffing van het Landbouwschap voor de publiekrechtelijke
aspecten van de dierziektebestrijding een nieuwe organisatiestructuur nodig
is;overwegende, dat de minister van LNV daarbij ook een verantwoordelijkheid
heeft naast de belanghebbende veehouders en anderen in de productiekolom veehouderij;gelet op de goede ervaringen opgedaan met de organisatievorm van een agentschap
in de plantaardige productiekolom, waar van een soortgelijke situatie sprake
was;verzoekt de regering uit te zoeken hoe de stichting Gezondheidszorg voor
dieren tezamen met de Regelgeving veeverbetering Nederland (RVN) en de Diergezondheidsketen
rundveehouderij (DKR) bovengenoemde taken kunnen overnemen door voor dit doel
een agentschap in het leven te roepen. Dit agentschap zou tevens de uitvoering
van het identificatie- en registratiesysteem I&R en het NRS-informatiesysteem
(NIS) onder ministeriële verantwoordelijkheid kunnen uitvoeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ter Veer, Blauw en Huys. Naar
mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 15 (25600 XIV).De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! De motie is vooral ingegeven door de situatie waarop wij zijn
gestuit en waar ook de aandacht van de Kamer voor is gevraagd. Er is sprake
van een monopolie bij Holland Genetics. Dit bedrijf is aan de ene kant foktechnisch
actief, ook op de markt, en zit aan de andere kant aan de knoppen bij het
berekenen van indexen. Dat wordt vooral door anderen gevoeld als een hinderpaal
om op gelijke wijze concurrerend bezig te zijn in de markt.Het Voedingscentrum Nederland heeft de warme steun en sympathie van de
fractie van D66. Wij dringen er bij dezen nogmaals bij de minister op aan
dat het dit centrum aan niets mag ontbreken.Als je veehouders 's nachts wakker zou maken en zou vragen wat hun grootste
angst is, dan noemen zij de uitbraak van mond- en klauwzeer. Wij krijgen dit
veel en indringend te horen bij onze contacten in de praktijk. Als wij niet
over entstoffen en adequate politionele acties kunnen beschikken om een eventuele
uitbraak van mond- en klauwzeer binnen de kortste keren weer onder controle
te krijgen, dan is er daadwerkelijk een heel groot probleem. Ik sluit mij
aan bij hetgeen de heer Huys in dit verband al eerder heeft gezegd, namelijk
dat wij ons nog eens moeten beraden op de immense risico's die wij lopen nu
de Muur is gevallen en er een vrij verkeer van dieren en goederen met de Oost-Europese
landen is.Ik maak ook nog een opmerking over het plan dat LTO vanmorgen heeft gepresenteerd
voor de herstructurering van de varkenshouderijsector. Centraal daarbij stond
dat de varkenssector zich weer maatschappelijk geaccepteerd wil weten en wil
zien. Op mijn vraag wat LTO voor standpunt inneemt over de roze invasie van
200.000 varkens in de gemeente Veendam, wordt geantwoord: dat zijn individuen;
wij betreuren het, maar wij doen daar geen uitspraak over. Het lijken inderdaad
individuen. Wij weten echter dat daar een masterplan achter zit en dat dit
komt uit de boezem van denktanks die de agrarische sector ondersteunen. Dat
masterplan behelst een bezoek aan alle gemeentehuizen in het land door experts
om alle bestemmingsplannen uit te vlooien om elke boerenschuur die zij ontwaren
via een bestemmingsplan proberen op te blazen, opdat daar weer een megastal
voor varkens kan worden gesticht. Als LTO daar niet de staf over breekt, dan
ziet mijn fractie het zeer somber in dat men daarmee tegelijkertijd de maatschappelijke
acceptatie kan opvijzelen.De heer Stellingwerf (RPF):Voorzitter! Ik ben het op zichzelf eens met de heer Ter Veer dat dit een
probleem is. Vindt hij echter niet dat dit een verkeerde vraag is op een verkeerd
adres en op een verkeerd tijdstip?De heer Ter Veer (D66):Neen, want daar volgt logischerwijze de volgende vraag uit. Als je een
opkoopplan hebt, zoals wij dat in eerste termijn hebben gepresenteerd, kun
je aan de minister vragen of het een begaanbare route is om een deel van die
475 mln. te gebruiken voor degenen die nu halverwege het proces zitten. Ik
doel bijvoorbeeld op de schermutseling met de gemeente Uithuizen. Daar wordt
gezegd: jeTer Veer krijgt een schadeclaim als je ons de vergunning weigert.
In de eerste plaats moet je natuurlijk proberen om die mensen
te overreden. Als je die mensen daarnaast ƒ 100.000 geeft als zij hun
bouwaanvraag intrekken, is dat dan geen goede uitbreiding van het opkoopplan,
zoals wij dat in eerste termijn hebben gepresenteerd?De heer Stellingwerf (RPF):Oké, voorzitter, nu hoor ik de vraag aan de minister. Als de heer
Ter Veer nu echter al een bedrag gaat noemen, ben ik bang dat ik de uitkomst
van zo'n discussie al weet.De heer Ter Veer (D66):Ze claimen miljoenen, dus dan is er toch nog een heel groot gat.De heer Huys (PvdA):U schetst een soort maffiascenario, waardoor er op bepaalde plaatsen in
Nederland uitbreiding van de varkenshouderij zou zijn. Daarna stelt u voor
met die club deals te sluiten. Ik vind dat niet zo bar zuiver!De heer Ter Veer (D66):Nee, dat is niet wat ik zeg. Vanmorgen werd ten onrechte de indruk gewekt
als zouden dit individuen zijn waarvan de handelwijze door Van der Brink en
Tazelaar wordt betreurd, zij het dat zij nu eenmaal niet alle slechteriken
aan een touwtje hebben. Dat lijkt een redenering waar geen speld tussen valt
te krijgen, maar de praktijk is een gans andere. De praktijk is dat bestemmingsplandeskundigen
en vestigingsvoorwaardendeskundigen over hoe je varkensstallen nog ergens
tussen kunt duwen, al die gemeentehuizen afstropen en zoals ik zei elke boerenschuur
proberen op te blazen tot een megastal voor varkens.De heer Blauw (VVD):Ik deel uw mening waar u zegt dat dit soort ontwikkelingen rond de roze
invasie slecht is voor het imago van de sector. Nochtans handelt men niet
buiten de wet. De oorsprong ligt bij een nalatig gemeentebestuur. Zelf kom
ik uit een gemeente waar ik daarmee geconfronteerd ben. Toen het vacuüm
er eenmaal was, heeft men een aanvraag ingediend voor meer dan 160.000 varkens:
één grote emotie en commotie. Iedereen kreeg te schuld, maar
ten principale is het ruimtelijkeordeningsbeleid van de gemeente.De heer Ter Veer (D66):Ik sprak de heren Tazelaar en Van der Brink erop aan dat ik van hen niet
heb gehoord dat de optelsom van het gedrag van individuen kan leiden tot een
slotsom die de sector ongewenst vindt, zodat hij alles in het werk stelt om
die individuen weer binnen de boot te krijgen. Ik hoop niet dat ik hun feestje
van vanmorgen heb verstjeerd, maar ik vond dat ik dat op die plek indringend
aan de orde moest stellen.De heer Van der Vlies (SGP):Ik ben het eens met de interruptie van collega Blauw: op het gemeentebestuurlijke
niveau zit inderdaad het grote gat. U hebt in dit huis regelmatig, en niet
zonder succes, een opvatting geventileerd over het Landbouwschap en de representativiteit
daarvan. Dit was uw belangrijkste argument om ten strijde te trekken. Nu richt
u uw pijlen op LTO, zij het in omgekeerde richting. U vraagt nu eigenlijk
van LTO Nederland en de Vakgroep varkens, alle potentiële en daadwerkelijke
ondernemers te binden aan een landelijk gepresenteerd beleid. Alsof daar een
soort kadaverdiscipline zou kunnen heersen. U hebt altijd betwist dat zou
moeten. Daar zit voor mij een geweldige spanning tussen, die ik vanmiddag
niet klein kan krijgen.De heer Ter Veer (D66):Ik haak in op de smeekbede die van Van der Brink en Tazelaar komt: maatschappij,
zie ons weer zitten, kijk eens, wij zijn een heel nette tak van bedrijvigheid;
wij doen het zo goed, wij zijn inventief, wij komen met een eigen plan dat
perfect in elkaar zit. Met één duwtje ligt dat echter omver,
omdat ze moeten erkennen dat sommige individuen zich daar niet aan houden.
Dat zijn echter geen kleintjes, nee, dat zijn heel grote individuen, zoals
op Tholen, waar ze met 5000 varkens per bedrijf in een getal van 30 neerstrijken
op dat eiland. Leiden is daar goed in last. Ik kan aan mijn kiezers niet uitleggen
hoe dat kan. Ik weet ook zeker dat Van der Brink en Tazelaar dat in Tholen
ook niet uitgelegd krijgen.Mevrouw Vos (GroenLinks):U heeft geen antwoord gegeven op de vraag van de heer Huys, die eigenlijk
ook mijn vraag stelde. Dit zijn praktijken die niet deugen, maar helaas passen
ze wel binnen de wet. U wilt met deze mensen toch gaan dealen: u wilt met
geld uit de opkoopregeling verhinderen dat deze mensen alsnog die stallen
neerzetten. Is het geen heel vreemde stap om dan ook nog geld toe te schuiven?De heer Ter Veer (D66):De geschiedenis begint ermee dat ik dit voorjaar al heb gezegd met terugwerkende
kracht een bouwstop te willen. Dat verzoek is niet gehonoreerd. Daarna kwam
de minister met zijn eigen plan, waarvan moet worden vastgesteld dat onduidelijk
is wat de ontsnappingsmogelijkheden voor individuen zullen zijn om zich toch
in die schone gebieden te gaan vestigen. Dat moeten we eigenlijk per vandaag
alsnog afdichten, want dat laten we niet over aan de gemeenten. Je kunt dan
zeggen: eigen schuld, dikke bult. Als je op de rand van een buurgemeente woont
waar ze net aan de grens een stal hebben neergezet, dan heb jij met jouw gemeentebestuur
het nakijken. Dit kun je dus niet aan gemeenten overlaten. Wettelijk moet
je zoveel mogelijk proberen om er wat aan te doen, maar je moet ook ten strijde
trekken tegen de dreiging – ik zou bijna zeggen "de chantage" –
van deze individuele varkenshouders in de richting van de gemeentebesturen,
in de zin van: als ik geen vergunning krijg, dan krijg jij een schadeclaim.
Dat is een praktijk waar je een antwoord op moet hebben.De heer Stellingwerf (RPF):Voorzitter! Ik dank de minister voor zijn antwoord.Ik kom eerst te spreken over de fiscale faciliteit. Ik kan mij de reactie
van de minister met betrekking tot het belastingplan voor dit jaar wel voorstellen.
Toch lijkt het mij goed dat het denken op dit punt niet stil blijft staan.
De minister zegt en schrijft een- en andermaal dat hij daar thans niet aan
toe is. Ik dien een motie in aangaande het jaar 1999 en de jaren daarna.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat: - de overnamelasten voor jongeStellingwerf
agrariërs, ondanks de nu bestaande regelingen, zwaar zijn;- deze bedrijfsopvolgers onvoldoende profiteren van de fiscale maatregelen
omdat hun belastingafdracht, vanwege de hoge lasten, laag is;verzoekt de regering in het kader van het belastingplan 1999 de mogelijkheden
te bezien tot het opzetten van een starters overnamereserve (SOR),en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Stellingwerf. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 16 (25600 XIV).De heer Stellingwerf (RPF):Voorzitter! Dan de biologische melkveehouderij. Ik sluit aan bij de redenering
van mevrouw Vos, maar ik heb op dit punt een wat anders getinte motie, al
is het doel hetzelfde.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat: - er in principe grote belangstelling is
vanuit de consument en de detailhandel voor biologische zuivelproducten;- de vraag naar biologische zuivelproducten weliswaar gestaag toeneemt,
maar nog niet een zodanig volume heeft dat gangbare zuivelverwerkers de biologische
zuivel in hun assortiment opnemen;- de grote stap tussen de huidige
verwerking van biologische zuivel en de grootschalige wijze van verwerking
leidt tot een afwachtende houding van zowel melkveehouders, verwerkers als
detailhandel;verzoekt de regering te onderzoeken welke financiële en andere instrumenten
ondersteunend kunnen werken om substantiële stappen te kunnen zetten
ten aanzien van de afzet van biologische melkveehouderij,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Stellingwerf. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 17 (25600 XIV).De heer Stellingwerf (RPF):Voorzitter! Dan het leasen. Er zijn geen veranderingen ten opzichte van
januari 1997, zegt de minister. Hij kiest dus voor zekerheid en wacht het
LTO-plan af. Ook op dit punt moet het denken niet stilstaan. Het door het
NEIJK ingediende plan biedt naar mijn inzicht goede openingen om de discussie
weer aan te gaan. Het voorstel van de heer Woltjer van zojuist lijkt mij al
te zeer ingevuld. Daarom wil ik een alternatief aandragen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat het verleasen van melkquota leidt tot de pan uitrijzende
quotumkosten;overwegende, dat dit tot structurele problemen leidt met betrekking tot
de bedrijfsopvolging;verzoekt de regering de problematiek met betrekking tot het verleasen
van melkquota opnieuw in overweging te nemen en dienaangaande voorstellen
aan de Kamer te doen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Stellingwerf. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 18 (25600 XIV).De heer Stellingwerf (RPF):Voorzitter! Dan de herstructurering. Ik heb zojuist al duidelijk gemaakt
hoe ik daartegen aankijk. Ik acht een generieke korting van 25% niet verstandig,
niet nodig en daarom onaanvaardbaar. Dat wil niet zeggen dat de doelstellingen
met betrekking tot de plannen van de minister verkeerd zijn. De RPF-fractie
wil bij die discussie het sectorplan dat vanochtend is gepresenteerd nadrukkelijk
betrekken. Men is vanochtend zeer helder geweest. Men heeft bij wijze van
spreken schuld beleden. Men heeft vergaande maatregelen met harde, vergaande
doelen neergezet. Er zitten sancties, aanscherpingsmogelijkheden en een tijdpad
in. Ik zou alle deelnemers aan de discussie, dus ook de minister, willen oproepen
er geen prestigestrijd van te maken. Zo ken ik de minister ook niet. Het gaat
hem, lijkt mij, ook om de zaak. De beide nota's zijn naar mijn stellige overtuiging
bij elkaar te brengen. Dan zal iedereen erbij winnen, in het bijzonder de
dieren die het aangaat.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Voorzitter! Een vraag over de motie en de uitleg die de heer Stellingwerf
eraan geeft. Zijn stelling is dat de twee nota's in het debat bij elkaar zijn
te brengen, maar ze wijken toch fundamenteel af? Hoe kan de heer Stellingwerf
zoiets beweren? Er is sprake van een generieke korting. Er wordt geen rekening
gehouden met regionale plannen. Ten slotte wordt er geen milieuwinst geboekt.De heer Stellingwerf (RPF):Het hangt ervan af hoe je de verschillende plannen leest. Beide plannen
beogen vergaande doelen te bereiken. Die doelen liggen ongeveer in dezelfde
lijn, maar de weg ernaar toe is verschillend. Mijns inziens zijn er mogelijkheden
om die doelen dichter bij elkaar te brengen. Tot op heden is dat niet gelukt,
omdat men niet met elkaar rond de tafel is blijven zitten. Mij dunkt dat daarvoor
in de komende maanden nog voldoende gelegenheid is.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Dan stel ik vast dat de heer Stellingwerf geen problemen heeft met de
generieke korting.De heer Stellingwerf (RPF):Ik heb een- en andermaal gezegd dat ik daar wel problemen mee heb. Dat
moet ook van tafel. Zo langzamerhand is het een woordenstrijd geworden. Ik
heb geconstateerd dat de wegen niet zo ver uiteenlopen als het gaat om de
omvang van de inkrimping. Het gaat erom één weg te vinden om
het gestelde doel te bereiken. Het lijkt mij mogelijk die zaken tot elkaar
te brengen.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):De generieke korting is de kern van het voorliggende Stellingwerfvoorstel.
Dus ik begrijp niet hoe u denkt die zaken tot elkaar te brengen. U ziet nu
immers niets in de generieke korting en daar zou met inachtneming
van het behoud van de notitie over gediscussieerd moeten worden. Dan blijft
er niets van over.De heer Stellingwerf (RPF):U versimpelt het probleem tot 25% generieke korting, punt uit. Zo simpel
is het ook niet.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik wil allereerst de minister hartelijk dankzeggen voor zijn
beantwoording. Hij heeft een schriftelijk antwoord toegezegd. Dat de Minas-papieren
op de mat lagen bij de bloembollensector, was een misverstand. Dat had niet
hoeven te gebeuren. De communicatie is niet helemaal plezierig verlopen. Er
is geen dubbel werk verricht en er zijn goede mogelijkheden om de vergissing
te herstellen, aldus de minister. Ik neem aan dat hij dat dan ook zo snel
mogelijk gaat doen. Kan de minister dat bevestigen?Wat de herstructurering van de varkenssector betreft vindt ook de SGP-fractie
dat er nogal wat bezwaren kleven aan de plannen die de minister heeft gepresenteerd
in zijn notitie, waarop nog een wetgevingstraject volgt. De SGP-fractie is
overigens wel voor een substantieel herstructureringsbeleid, maar zou een
draagvlak willen vinden voor het beleid. Dat betekent dat er samenspraak moet
zijn tussen de sector, de bedrijfskolom en het ministerie. Dat zou betekenen
dat het plan dat vanmorgen is gepresenteerd door LTO Nederland en PVV serieus
moet worden genomen, onder de voorwaarde dat de cruciale elementen ervan taakstellend
zijn en in juridische zin ook waterdicht te maken zijn op de daarbij geëigende
termijnen. Als dat zo zou zijn, daag ik de minister uit om daarop in te steken
ter wille van het draagvlak.Tot slot dien ik nog twee moties in die, naar ik hoop, voor zichzelf spreken.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat ter stimulering van het gebruik van biologisch geteelde
producten vooral aan de vraagzijde impulsen nodig zijn;constaterende, dat een verlaging van het BTW-tarief voor biologisch geteelde
producten hieraan een bijdrage kan leveren;overwegende, dat in het kader van de zesde BTW-richtlijn hiertegen geen
bezwaren bestaan;verzoekt de regering stappen te ondernemen om biologische levensmiddelen
onder een BTW-tarief van 5% te brengen en het tarief voor biologisch geteelde
niet-levensmiddelen onder een lager BTW-tarief dan 17,5% te brengen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Vlies. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 19 (25600 XIV).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat het areaal landbouwgronden door ontwikkelingen in recreatie,
woningbouw, industrie en grootschalige infrastructuur afneemt;overwegende, dat er duidelijkheid moet bestaan over de beschikbaarheid
van landbouwgronden in de toekomst;van oordeel, dat er in het natuurbeleid gewerkt wordt aan de realisering
van een ecologische hoofdstructuur (EHS);verzoekt de regering analoog aan de EHS stappen te ondernemen tot het
opstellen van een agrarische hoofdstructuur,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Vlies. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 20 (25600 XIV).Minister Van Aartsen:Voorzitter! Ik beschik nog niet over alle moties, maar misschien kan ik
deze moties van een voorlopig oordeel voorzien en dan kan er naderhand nog
schriftelijk worden gereageerd.Voorzitter! Mevrouw Van Ardenne draagt het ambtelijke conceptrapport dat
in en om het Permanent veterinair comité zweeft, als een soort schild
voor zich uit. Daar zal nog een heel forse reactie van de Nederlandse regering
op komen en het heeft op dit moment bovendien geen enkele status in Europa.
Ik wil haar eraan herinneren dat Europa, en het Permanent veterinair comité
meer in het bijzonder, alle maatregelen die Nederland in het kader van de
bestrijding van de varkenspest heeft genomen, heeft gesteund. Dat is in alle
stadia gebeurd. Europa heeft in bepaalde stadia laten weten dat men vertrouwen
heeft en men heeft zelfs over de aanvangsfase gezegd dat de aanpak van Nederland
daarin excellent was.Ik verbaas mij dus eerlijk gezegd over de houding die mevrouw Van Ardenne
aanneemt. Ik begrijp wel waarom zij dat doet, maar ik moet werkelijk zeggen
dat zij zich daarmee aan het rekenen is tot de kaste der zelfkastijders. Kennelijk
vindt zij het heel prettig dat er ergens weer kritiek op Nederland wordt geleverd.
Nogmaals, die kritiek is voor een groot deel fundamenteel onjuist. Ik ben
daar in mijn eerste termijn ook op ingegaan. Voorzover er wel kritiek te leveren
is, zullen wij daar uiteraard ruiterlijk mee omgaan. Ik heb in dat verband
al gesproken over het tellen van biggen. Maar het beeld ophangen alsof er
op dit moment toch een probleem is tussen de Unie en Nederland en daar volgens
mij eigenlijk ook nog een zeker genoegen in scheppen, is een verkeerde koers.
Dat wil ik hier nog even benadrukken.Mevrouw Van Ardenne heeft in navolging van haar fractievoorzitter gesproken
over "luieren in de zon". Ik hoop dat ik in mijn eerste termijn heb kunnen
aangeven dat dat verre van mij en van dit kabinet is. De premier is daar tijdens
de algemene beschouwingen ook al zeer uitvoerig op ingegaan. De heer Huys
heeft in dat kader terecht herinnerd aan het interessante gegeven dat de heer
De Hoop Scheffer bij zijn algemene beschouwingen, die toch niet van enig belang ontbloot waren, de landbouw niet besproken heeft en dat
het hele punt niet eens voorkomt in de tegenbegroting van het CDA.Voorzitter! Ik verwijs naar mijn eerdere woorden over de sociale elementen
van het beleid. Het fiscale pakket zoals het er ligt, komt ook ten goede aan
degenen die op dit moment niet in de termen vallen om belastingen te betalen.
Er zitten gewoon voordelen aan vast. Het idee dat het alleen maar gericht
zou zijn op de succesvollen, is dus onjuist. Nogmaals, ik wijs erop dat er
in 1998 sprake is van een fiscaal stimulerend pakket van 200 mln. voor de
primaire sector. Dat is in geen jaren vertoond, in ieder geval niet in de
periode dat er CDA-ministers op Landbouw zaten.Mevrouw Van Ardenne heeft een motie op stuk nr. 8 ingediend. Het zal duidelijk
zijn dat het kabinet van plan is de ingeslagen koers voort te zetten. Hopelijk
kunnen wij op niet al te lange termijn een wetsvoorstel voor de herstructurering
van de varkenshouderij bij de Kamer indienen. Ik wil de Kamer derhalve de
aanneming van de motie op stuk nr. 8. ontraden.Zij heeft voorts een opmerking gemaakt over het gesprek. Ook de heer Van
der Vlies is daarop ingegaan, maar dan meer op het vervolg. Het kabinet zal
zijn koers nu vervolgen en een wetsvoorstel bij de Kamer indienen. Wanneer
gesteld wordt dat het kabinet of de minister niet eens heeft gepoogd om met
de sector tot iets te komen, moet ik zeggen dat dit een onjuist beeld is.
Er zijn drie zeer inhoudsvolle, goede gesprekken met het productschap en LTO
Nederland geweest. Echter, in al die gesprekken heb ik duidelijk gemaakt dat
het zogeheten technologiespoor niet in de plannen kan worden ingevoerd. Ik
moet het plan nog bestuderen, maar ik heb de indruk dat dit spoor ook nu weer
aan de orde komt. Welnu, het gaat niet aan om de rekening zomaar bij de overheid
neer te leggen. Als er wordt gesproken over een opkoop in de orde van grootte
van 15% en als gesteld wordt dat de overheid dat maar moet betalen, wordt
er even een rekening van 600 mln. in Den Haag neergelegd. Dat is niet de manier
waarop wij het moeten doen. Dat heb ik de gesprekken duidelijk gemaakt en
bij die gelegenheid zag men geen mogelijkheid om hiervan af te stappen. Nogmaals,
het nu gepresenteerde plan ken ik in al zijn details nog niet.De heer Van der Vlies (SGP):Dat respecteer ik; het plan is pas vanochtend aangeboden. Toch hoop ik
dat de minister dit plan goed zal bekijken en niet nu al dogmatisch en categorisch
zegt: wat er ook in staat, ik vervolg mijn koers. Als er naar een draagvlak
wordt gezocht, is dat in psychologische zin niet de meest kansrijke opstelling.
Nogmaals, over einddoelstelling en macrobeeld zijn wij het eens; er moet wat
gaan gebeuren. Bovendien moet een en ander juridisch afdwingbaar zijn als
men tekortschiet. Echter, als dat de grondhouding is, moet men dit sublieme
moment niet laten verlopen.Minister Van Aartsen:Voorzitter! Ik herhaal dat ik het zeer belangrijk vind dat er vanuit de
sector zelf beweging komt. Dat waardeer ik. Namens de regering wil ik ook
uitspreken dat wij dit een zeer goede ontwikkeling vinden. Ik ben er blij
mee dat dit gebeurt. Echter, dit mag ons niet van het voornemen afbrengen
om de zaak analytisch te blijven bekijken en aan te leggen tegen datgene wat
in de sector moet gebeuren. Tegen die achtergrond is het inzetten van het
technologiespoor voor de regering een niet begaanbare weg. Daarover hebben
wij maandenlang onderhandeld. Ook in het kader van het voorconvenant hebben
wij gepoogd om daarover afspraken te maken, maar die zijn door LTO Nederland
nooit nagekomen. Dat is dus niet de weg die wij moeten gaan. Er mag geen sprake
zijn van een spoor waarbij de rekening voor het opkopen bij de overheid wordt
gelegd, evenmin van een spoor met vrijwillige, convenantachtige afspraken
tussen bedrijfsleven en overheid. Ik herinner aan wat ik bij het begin van
dit debat heb gezegd: er zijn momenten waarop de overheid haar verantwoordelijkheid
moet nemen. Welnu, dat zal ook blijken uit het wetsvoorstel dat de Kamer zal
bereiken.Nogmaals, het is een positief gegeven dat het plan er nu ligt. Dit vormt
een bewijs voor de stelling dat in de sector, in de achterban van NCB, LLTB
en GLTO, zeer velen van oordeel zijn dat deze affaire nu moet worden aangepakt.
Wij moeten voor de sector een toekomstbeeld scheppen en dat kan alleen wanneer
nu forse maatregelen worden getroffen. Als de regering érgens van overtuigd
is, is het wel dat.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):Betekent dit dat het vanochtend gepresenteerde plan geen faire kans krijgt?Minister Van Aartsen:Voorzitter! De geachte afgevaardigde luistert kennelijk niet. Ik heb het
plan nog niet kunnen bestuderen. Ik heb aangegeven welke drie belangrijke
elementen naar voren zijn gekomen uit de besprekingen die ik met de sector
heb gevoerd, voorafgaand aan het indienen van het ontwerp van wet bij de raad
van ministers. Ik heb drie ijkpunten genoemd, waarop ik ook dit plan natuurlijk
weer grondig zal bekijken. Ik herhaal maar dat ik het belangrijk vind dat
het plan er nu ligt. Een jaar geleden had niemand kunnen vermoeden, dat er
een zodanig plan zou worden gemaakt. Dat is positief.Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA):De minister zegt dat het plan positief is, maar tegelijkertijd dat hij
het traject gewoon doorzet. De Kamer beschikt niet over de inhoud van het
wetsvoorstel. Ik kan daar ook geen mening over vormen. Wij kennen wel de herstructureringsnota,
het plan dat er ligt. Is de minister bereid het nieuwe plan een faire kans
te geven? Dan gaat het erom dat hij het ook wil meenemen in het traject. Dat
is een andere toon dan hij daarnet bezigde.Minister Van Aartsen:Ik heb erover gezegd wat ik heb gezegd. Ik kan niet anders dan herhalen
wat ik naar voren heb gebracht. Het kabinet zal terzake van de herstructurering
zijn koers vervolgen.De heren Huys en Blauw hebben vragen gesteld over Minas. De Kamer vindt
het mooi dat de motie wordt uitgevoerd, maar er waren nog een paar dingen.
Dat is een begrijpelijke en terechte houding van de Kamer. Er zijn nog twee
punten.Voor de boekhouding moet ik beginnen met te wijzen naar de wet, waarvoor
het kalenderjaar de grondslag is. Dat ligt vast in de wet. Die wet is door
de Kamer aanvaard. Het ligt niet voor de hand om de wet nu te wijzigen. Wij
moeten mijns inziens kijken naar mogelijkheden om wat te schuiven met de inleverdatum. Daarvoor zullen praktische oplossingen te vinden zijn.Dat wij vragen stellen aan boeren onder de 2,5 GVE heeft niet als achtergrond
dat wij hen ook willen aanslaan. Om de administratie op orde te hebben, moeten
wij echter wel weten wie dat zijn. Dat is het hele eieren eten. Er zit niet
een boze bedoeling achter om nu alvast tot administratie te komen voor het
geval dat. Het lijkt mij niet meer dan logisch dan dat men gewoon moet weten
wie erboven zit en wie eronder. In de gesprekken die ik met het bedrijfsleven
heb gevoerd, heb ik niet helemaal begrepen waarom men nu daar zo'n punt van
maakte. Mijn gevoelen is overigens dat het zwaarste punt was de diergebonden
stikstofcorrectie en de inlevertermijn.De heer Blauw (VVD):De laatste conclusie van de minister is juist. Zo heb ik het ook begrepen.
Als ik de minister goed heb verstaan, zegt hij dat de wet januari-januari
voorschrijft, maar dat hij bereid is daarmee te schuiven. In de veehouderij
heeft men vaak een mei-meiboekhouding. Betekent het schuiven dat men bijvoorbeeld
per 1 juni zou kunnen inleveren?Minister Van Aartsen:Laat ik mij nu niet op data vastleggen. Je hebt boeren die wel een accountantscontrole
laten verrichten en die niet een accountantscontrole laten verrichten. Wij
zullen bekijken of hiervoor praktische oplossingen te vinden zijn. Ik heb
de gang van zaken in het overleg merkwaardig gevonden. Ik ben veel gewend
met de boerenorganisaties, maar dit was heel apart. Een van de belangrijke
themata was toch de 30 kg en de 20 kg. Ik vermoed dat wij erin zullen slagen
het probleem, waarvan ik mij bewust ben dat het nooit een probleem voor de
Kamer is geweest, uit de wereld te helpen. Dan zal het ook mogelijk zijn voor
de rest praktische oplossingen te bereiken.De heer Blauw (VVD):Als de minister met de praktische oplossing bedoelt dat de mei-meiboekhouding
zo wordt uitgelegd dat men geen honderden guldens extra heeft te investeren
om in een versneld tempo resultaten op tafel te krijgen, is het probleem uit
de wereld.Minister Van Aartsen:Zou u mij de gelegenheid willen geven in voortgezet overleg op dit punt
te zoeken naar de beste en meest praktische oplossing? Er zijn boeren en boeren,
en ik wees ook al even op de accountantscontrole, die hierbij ook een rol
speelt. Ik zou er dus nu geen generieke uitspraak over willen doen.Voorzitter! De heer Huys heeft verder nog de hele gang van zaken bij de
slachterijen, de vleesverwerkende sector en de rest van de keten in discussie
gebracht. Wij praten nu steeds over de primaire sector, maar in wezen is er
ook een enorm sociaal probleem in de rest van de keten ontstaan. Daar hebben
wij trouwens ook meteen beleid op gezet. Ik ben er zeer gelukkig mee dat een
belangrijke speler op dit toneel als Dumeco vindt dat er nu maatregelen moeten
worden genomen en dat men ook bezig is met een nieuwe oriëntatie op de
slachterijsector. Juist daarom zou het heel onverstandig zijn, het plafond
van de "lock, stock and barrel" ook voor de primaire sector te gebruiken.
Het zal nodig zijn om een belangrijk deel van die 475 mln. juist te gebruiken
voor de upgrading die volgens het rapport van CPB en LEI in de rest van de
keten, in de verwerkingssector noodzakelijk is. Uit de doorrekening van het
herstructureringsplan van het kabinet door deze twee instanties blijkt dat
upgrading mogelijk is en dat er dan zelfs geen werkgelegenheid verloren behoeft
te gaan. Het is dus belangrijk om werknemers voor deze sector te behouden.
Daar zal geld aan moeten worden besteed en ik ben hiertoe al in overleg getreden
met mijn collega van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Maar er is wel een
herstructureringsplan nodig, want het lijkt mij niet zinvol om zonder plan
overheidsgeld aan saneringsoperaties te besteden. Wij moeten ons richten op
investeringen voor de toekomst, ook op het punt van om-, her- en bijscholing
van werknemers.De heer Woltjer heeft een motie ingediend waarin uitgesproken wordt dat
het belangrijk is, de betekenis van de ontwikkelingen in Europa voor de Nederlandse
sectoren continu in de gaten te houden. Dit had ik mij sowieso al voorgenomen,
want ik denk dat het goed is om in de notitie over het gemeenschappelijk landbouwbeleid,
de "scenariostudie", de gevolgen van de voorstellen van de Commissie te blijven
doorrekenen. Ik ben ook bereid te zijner tijd een bijgestelde scenariostudie
aan de Kamer voor te leggen, maar het lijkt mij verstandig dit pas te doen
als de voorstellen van de Commissie definitief zijn. Anders zou het toch wat
speculatief zijn.Daarmee krijgt deze motie op stuk nr. 10 een zeker overbodigheidskarakter,
maar deze motie kan ook worden uitgelegd als een ondersteuning van het beleid.
Als ik heel strikt ben, vind ik het eerder een overbodige motie.De heer Woltjer (PvdA):Er staat toch iets meer in de motie dan de minister blijkbaar in die korte
tijd heeft kunnen opmerken. Er wordt ook gevraagd om te kijken naar het totaalbeeld
van de Nederlandse landbouw. Er wordt niet alleen een analyse gevraagd. Er
wordt ook gevraagd om te kijken, als in een bepaalde sector negatieve effecten
zijn, wat de overheid, eventueel met het bedrijfsleven, aan structuurverbeteringen
kan aanbrengen. Er zijn dus meer vragen dan de minister nu aangeeft. Ik was
er wel van overtuigd dat hij die analyse zou maken. De vraag is ook of wij
debatten kunnen hebben die aangeven in welke richting wij oplossingen kunnen
zoeken. Ik denk bijvoorbeeld direct aan de akkerbouw.Minister Van Aartsen:U geeft nu een uitleg aan de motie. Wij lezen kennelijk verschillend.
Ik heb op de beide dicta in de motie de nadruk gelegd. Ik heb al met al geen
probleem met uitvoering van deze motie. Ik vind wel dat wij moeten wachten
op de voorstellen van de Commissie. Op dat moment is het echt zinvol om met
een dergelijke analyse te komen.De voorzitter:Mijnheer Woltjer, het is niet nodig om de motie nog een keer voor te lezen.De heer Woltjer (PvdA):Ik ben het op dat punt ook met de minister eens. In de motie is daar ook
sprake van, als de concrete plannen van de Commissie bekend zijn. Maar in
de motie staat ook: "overwegende, dat in de toekomst de verscheidenheid aan
functies in de land- en tuinbouw in ons land zal toenemen". Er zit dus ook
een vraag in om nog eens te kijken naar de totale structuur in Nederland.Minister Van Aartsen:Nu vraagt u echt iets wat niet in deze motie staat. Zo werken wij langzamerhand
toe naar een soort structuurnota. Ik heb vanochtend al gezegd dat ik op dat
pad liever niet wordt gevoerd door de Kamer. De overweging is terecht. Ik
heb dat vanochtend ook in mijn eerste termijn gezegd. Er is sprake van verschillende
functies, meer diversiteit en niet een keuze voor groot of klein. Dat klopt
dus allemaal. Dat je straks kijkt welke gevolgen de voorstellen van de Commissie
hebben voor de Nederlandse land- en tuinbouw, lijkt mij niet meer dan logisch.
Dat ben ik bereid te doen. Natuurlijk zal op basis daarvan een debat met de
Kamer moeten plaatsvinden, maar ik word liever niet op het spoor gebracht
van het schrijven van een zoveelste structuurnota landbouw. Dan gaan wij terug
naar een ouderwetse manier van opereren ten aanzien van de landbouwsector
in Nederland. Ik heb dus geen probleem met deze motie, gegeven de insteek
die ik daar nu zelf voor kies.Wat de quotumprijzen betreft heb ik wel een probleem. Ik denk dat het
niet mogelijk is om een exclusief privilege te geven aan een bestaande groep.
Dat is in wezen wat de motie op stuk nr. 9 verzoekt. In de uitvoering is dat
ingewikkeld. Bovendien least men formeel van jaar tot jaar. Er is niet een
vaste groep leasers. Er is sprake van een wisselend beeld. Nog een aantal
uwer heeft daar in tweede termijn over gesproken. Het lijkt mij goed om nog
eens te kijken naar het probleem van het leasen en de hoge quotumprijzen.
Ik behoud mijn aarzeling op dit punt – dat moet de Kamer begrijpen –
maar ik denk dat een analyse van de voor- en nadelen van de verschillende
denkbare systemen van quotumoverdracht goed is. Daarbij zal uiteraard de visie
van LTO op de ontwikkeling van de quotum en de extensivering van de melkveehouderij
en systemen die in het buitenland bestaan, worden betrokken. Ik heb echter
problemen met het verzoek in het dictum van de motie op stuk nr. 9.De heer Blauw (VVD):Voorzitter! Nu de minister toezegt nog eens naar het probleem van de quota
in het kader van de melkveehouderij en met betrekking tot het prijsniveau
te kijken, versta ik hem dan goed en betrekt hij in die heroriëntatie
ook de aspecten van afschrijving van stakingswinst, dat wil zeggen de fiscale
aspecten?Minister Van Aartsen:Ja.De heer Blauw (VVD):En binnen welke termijn kunnen we het product van dat denkproces tegemoetzien?Minister Van Aartsen:Ik denk dat dit in de loop van 1998 wordt. Bij dit soort dingen kan je
heel snel een termijn te noemen, maar ik vind dat moeilijk zonder daarover
met mijn achterban gesproken te hebben. Het wordt in ieder geval echt niet
dit jaar.De heer Blauw (VVD):1 februari 1998!Minister Van Aartsen:Dat lijkt mij te vroeg!De heer Blauw (VVD):Dan moet ik toch nog eens overwegen om in derde termijn een motie in te
dienen.Minister Van Aartsen:Dat vind ik, naar de gebruiken die wij hebben met de amendementen bij
de Flora- en faunawet, een goede gedachte.De heer Stellingwerf (RPF):Voorzitter! Ik hoor dadelijk het oordeel over mijn motie op dit punt,
maar het NAJK heeft ook een uitgewerkt voorstel gedaan. Wil de minister dat
niet vergeten bij zijn heroverweging?Minister Van Aartsen:Als we het doen, doen we het grondig en nemen we alle ideeën mee
en zeker dat van het NAJK!Voorzitter! Mevrouw Vos heeft drie moties ingediend. Een daarvan heeft
betrekking op de melkveehouderij. Wat betreft deze motie moet ik toch verwijzen
naar het plan van aanpak. We streven naar een substantiële groei van
de gehele biologische sector. Daarvoor zijn middelen en gelden vrijgemaakt.
Terecht is opgemerkt dat de afzet in dit kader van groot belang is. Er is
dan ook sprake van een wijziging in het gedrag van consumenten, zeker ten
aanzien van het product van de biologische sector. Ik wijs op de afzet via
de kanalen van de supermarkt. Er is dus sprake van een heel positieve ontwikkeling.
In het kader van het plan van aanpak lopen twee grote projecten, waarin 60
supermarkten al demonstratiedagen houden. Nogmaals, het is een goede ontwikkeling,
maar op dit moment is het niet nodig om daar nu weer extra geld aan te besteden.Mevrouw Vos (GroenLinks):Het probleem heeft met name te maken met een fors toenemende vraag naar
deze zuivel. Er zijn ook meer melkveehouders die willen omschakelen maar nog
geen meerjarige afzetcontracten kunnen afsluiten omdat er bij de verwerking
op dit moment een bottleneck zit. Ik heb de minister gevraagd om daar een
specifiek instrument op te ontwikkelen. Voor mij hoeft niet vast te staan
dat daarvoor buiten het plan van aanpak meer geld voor nodig is. Ik zou de
minister wel willen vragen onderzoek te doen naar een specifiek soort premie
om deze bottlenecks op te lossen.Minister Van Aartsen:Er zijn vele contacten. De fabriek waarover de heer Ter Veer sprak, opent
nieuwe mogelijkheden. Het ministerie van LNV levert daaraan ook een bijdrage.
Als er knelpunten zijn, moeten die aangepakt worden in het kader van het plan
van aanpak. Ik heb op dit moment te weinig greep op deze materie om nu reeds
te zeggen: dat vinden wij prima. Dit is in wezen staand beleid. Daarom vind
ik de motie overbodig, zeker gegeven de inzet die ten aanzien van de biologische
melkveehouderij wordt gepleegd.De tweede motie van mevrouw Vos heeft betrekking op de Voortgangsrapportage
missiebrief. Aanvaarding van die motie moet ik de Kamer ontraden. Ik denk
dat de geachte afgevaardigde bij die staatjes bij die brief louter en alleen
focust op het rubriekje groen wat op enig moment tevoorschijn komt. Er is
echter een aantal investeringsposten dat de komende jaren een rol zal spelen
bij de uitwerking van ICES, overigens een taak van een nieuw kabinet. Ik wijs
op wat er nodig is in de sfeer van CO2 en in het kader van de nota
Milieu en economie. In de nota wordt bijvoorbeeld gesproken over belangrijke
investeringen die nodig zullen zijn in onze waterinfrastructuur. Daarbij is
ook geld gereserveerd voor natuurontwikkeling, bijvoorbeeld in de uiterwaarden.
Groen is veel breder dan dat rubriekje. Er zit veel groen in al die andere
projecten. Dit is niet het moment, voorzitter, om een groter
deel van de investeringen te besteden aan groen. Ik heb deze motie daarbij
absoluut niet nodig, zij loopt mij eerder voor de voeten.Mevrouw Vos (GroenLinks):Vorig jaar zei de minister dat hij zo'n motie kon missen als kiespijn,
dit jaar spreekt hij van voor de voeten lopen. Dat is een iets positievere
inschatting. Het gaat mij met name om landschappelijke, natuur- en cultuurwaarden.
Dat is iets anders dan CO2 of waterbodems. Ik vind dat zowel met
betrekking tot de claims waarover reeds is besloten als tot de claims voor
de langere termijn tot 2010, er vanuit het ministerie van LNV onvoldoende
gevraagd wordt. Dat is de bedoeling van deze motie.Minister Van Aartsen:Daarover moet ik toch echt van mening verschillen met de geachte afgevaardigde.
Bij al de thema's die in die brief de revue passeren, spelen de natuurbelangen
en de landschappelijke elementen een zeer belangrijke rol.De motie op stuk nr. 13 betreft de leghennen. Ik zou wat dat betreft willen
verwijzen naar hetgeen ik hierover in eerste termijn heb gezegd. Ik geef in
dezen de voorkeur aan besluitvorming in Europees kader. Dat is een betere
weg dan de weg die mevrouw Vos ons nu wijst.De heer Blauw heeft in het kader van de diergezondheid de suggestie meegegeven
om in de notitie aandacht te geven aan de chip. Dat zal hij gedaan hebben
met in het achterhoofd datgene wat geschiedt bij de paardenhouderij. Het lijkt
mij goed om dit punt in de notitie de revue te laten passeren.Er zouden problemen zijn bij de werkzaamheden in de landinrichting rond
Den Ham, Lemele en de veenkoloniën. Bij de vorige begroting zijn bezuinigingen
ingeboekt op het kadaster, oplopend van 7 mln. tot uiteindelijk 17 mln. Bij
de genoemde projecten heeft geen opschorting van werkzaamheden plaatsgevonden,
maar wel heeft het kadaster op deze mogelijkheid gezinspeeld. Er is overleg
gaande, dat erop gericht is om te voorkomen dat hier werkzaamheden zullen
moeten worden opgeschort.De heer Blauw (VVD):Het is wat absoluter. Ik heb hier een brief van het kadaster gericht aan
een landinrichtingscommissie, waarin gewoon staat: wij stoppen ermee. Ik vraag
de minister daar nog eens naar te kijken.Minister Van Aartsen:Dat zal ik uiteraard doen. Volgens mij is het definitieve besluit op dit
punt echt nog niet gevallen. Mijn departement is erop uit om juist te voorkomen
dat werkzaamheden worden opgeschort.De heer Blauw (VVD):Ik citeer uit de brief: "De gemaakte afweging houdt in dat er vanaf 1
oktober door het kadaster alleen nog werkzaamheden worden verricht uitgevoerd
in de projecten (...). Dat betekent dat andere projecten van de periode 1
oktober 1997 tot 1 januari 1998 dus zijn stilgelegd."Minister Van Aartsen:Ik ken deze brief niet en zal hier uiteraard naar kijken.Voorzitter! Ik kom op de problematiek van het productschap wijn. Ik meen
dat de voorstellen in de loop van oktober zullen verschijnen. Eind oktober
komt de adviesgroep met een advies over de hergroepering van de PBO-lichamen.
Het schijnt zo te zijn dat sprake is van een aanmerkelijke reductie van het
aantal schappen, met name in de sfeer van de bedrijfschappen. Ik heb begrepen
dat er vooral in de kring van het productschap wijn gemengde gevoelens leven
over de voorstellen. Het lijkt mij verstandig om op het rapport en de overwegingen
te wachten. Ik denk dat er nogal wat haken en ogen aan zullen zitten, vooral
in het kader van de medebewindstaken. Wij zullen er kritisch naar kijken.De heer Keur heeft de stroomlijning van de structuurfondsen in discussie
gebracht. Ik denk dat dat een goede zaak is. Wat niet goed is, is het onderbrengen
van elementen van de fondsen bij het EOGFL. Ik heb daar dan ook bezwaren tegen
aangetekend. In de Landbouwraad zijn hier wat algemene opmerkingen over gemaakt.
Commissaris Fischler heeft op dit punt nog geen reactie gekregen, maar ik
meen dat de leden hem in de loop van de middag nog zullen zien. Misschien
is dat een uitgelezen mogelijkheid om daar aandacht aan te geven.De nulrestitutie kaas is een dierbaar punt van Nederland en een aantal
andere lidstaten, met name de Denen en de Fransen. Alles is erop gericht om
die nulrestitutie tot stand te brengen. Wij hebben wat dat betreft ook veel
sympathie van de kant van de Commissie.De motie van de heer Keur op stuk nr. 14 vraagt om te bevorderen dat er
ook voor de marktordeningen olijfolie, tabak en wijn voorstellen worden ingediend.
Nederland heeft hier al op aangedrongen. De Commissie heeft toegezegd –
de commissaris heeft dat in het overleg in Luxemburg ook nog eens laten weten –
dat er begin volgend jaar voorstellen zullen komen ten aanzien van olijfolie,
tabak en wijn. Nederland heeft hier dus al op aangedrongen. Verder zullen
deze voorstellen er daadwerkelijk komen, zij het dat het wel nodig zal zijn
om daar continu op te blijven aandringen.De motie van de heer Ter Veer op stuk nr. 15 vraagt om uit te zoeken hoe
een aantal organisaties en activiteiten geconcentreerd kan worden in een agentschap
voor de gezondheid van dieren. Hij betrekt daarbij de stichting Gezondheidszorg
voor dieren, de stichting Regelgeving veeverbetering Nederland en nog een
aantal andere elementen, zoals het Nederlandse rundvleessyndicaat. Deze staan
opgesomd in het dictum. Het probleem is dat er sprake is van enerzijds publiekrechtelijke
en anderzijds privaatrechtelijke activiteiten. Ik ben het evenwel met de geachte
afgevaardigde eens dat het heel nuttig en goed is om uit te zoeken of wij
hier geen stroomlijning in kunnen aanbrengen. Hij heeft dat zojuist in zijn
termijn al geïllustreerd. Dit lijkt mij dus een goede gedachte, hetgeen
ertoe leidt dat ik geen problemen heb met de motie van de heer Ter Veer.Zijn opmerking dat het het technologisch topinstituut aan niets mag ontbreken,
heb ik goed ter harte genomen. Dat lijkt mij zeker voor dit instituut zeer
noodzakelijk.De heer Ter Veer (D66):Ik had het specifiek over het Voedingscentrum Nederland. Het technologisch
topinstituut zal het aan niets ontbreken, want dat krijgt van alle kanten
financiële steun.Minister Van Aartsen:U hebt in uw eerste termijn inderdaad iets over het Voedingscentrum Nederland
gezegd. Volgens mij gaat het best goed met het voedingscentrum.De heer Ter Veer heeft terecht gesproken over de angst van melkveehouders
voor het uitbreken van mond- en klauwzeer. Met de sector is
afgesproken dat er een soort droogzwemoefening zal worden gehouden om te bekijken
wat te doen ingeval van een uitbraak van mond- en klauwzeer in Nederland.
Dat wordt zowel door de sector als door het ministerie nauwkeurig in de gaten
gehouden. De opmerking van de geachte afgevaardigde hierbij was terecht.Over de motie van de heer Stellingwerf op stuk nr. 16 kan ik zeggen dat
het niet juist zou zijn wanneer dit kabinet zich moties laat aanleunen die
betrekking hebben op het belastingplan 1999. Ik geloof dat dit ook staatsrechtelijk
niet juist zou zijn. Allen al om die reden moet ik deze motie ontraden.De heer Stellingwerf (RPF):Er wordt nu toch een vreemde kronkel zichtbaar! Dit kan volgens mij niet.
De huidige regering sluit toch niet de komende periode netjes af, daarmee
alle activiteiten voor de volgende regering latend? Wij vragen alleen maar
een paar zaken voor te bereiden, die dan kunnen worden doorgegeven. De volgende
vraag is dan of de volgende regering daar iets mee doet. Ik neem een beetje
aan dat u ervan uitgaat dat de huidige minister en de volgende minister dezelfde
zijn.Minister Van Aartsen:Daar mag je nooit van uitgaan. De regering wordt gevraagd om in het kader
van het belastingplan 1999 de mogelijkheden te bezien tot het opzetten van
een startersovernamereserve (SOR). Ik kan dat niet anders lezen dan dat dit
te maken heeft met een belastingplan dat, naar wij mogen hopen, ook door een
volgend kabinet zal worden ingediend. Mocht dit kabinet volgend jaar rond
het opstellen van de rijksbegroting 1999 nog demissionair zijn, dan zal het
absoluut niet aan dit soort dingen toekomen. Los daarvan heb ik in de schriftelijke
antwoorden al aangegeven dat het, gegeven de impuls die we hebben verstrekt
via het startersfonds, niet de bedoeling is om nu aan een SOR te werken.De heer Stellingwerf (RPF):Het woordje "thans", dat enkele keren genoemd en geschreven is, was voor
ons juist aanleiding om onze aandacht niet te richten op het belastingplan
1998, maar op dat voor 1999.Minister Van Aartsen:Dat heb ik begrepen. Ik heb daar echter een inhoudelijk en nu toch ook
wat formeel bezwaar tegen.Voor de motie op stuk nr. 17 verwijs ik naar dat wat ik tegen mevrouw
Vos heb gezegd: ik geloof dat we niet nu weer met extra financiële ondersteuning
zouden moeten werken. Ik ontraad de motie derhalve.Voor de motie op stuk nr. 18 verwijs ik naar dat wat ik eerder in mijn
antwoord heb gezegd, namelijk dat ik bereid ben om, gebruikmakend van alle
ideeën die er zijn, tot een analyse te komen. Het debat is op dit punt
geëindigd in een poging van de Kamer om tot nieuwe of gewijzigde motie
te komen.De heer Van der Vlies heeft terecht herinnerd aan dat wat ik schriftelijk
heb beantwoord ten aanzien van de bloembollensector. Hij doelde op het op
de mat vallen van formulieren die niet bedoeld waren om deze sector meteen
onder het Minas te brengen. Over zijn motie op stuk nr. 20 kan ik zeggen dat
ik in mijn eerste termijn heb aangegeven dat we geen behoefte hebben aan het
opstellen van een agrarische hoofdstructuur, waarom in de motie wordt gevraagd.
We hebben immers Vinex en het structuurschema Groene ruimte. Vinex werkt met
de bekende groene, blauwe en bruine koersen, terwijl het structuurschema ook
een nadere invulling geeft, waarbij ik verwijs naar de locatie van een aantal
speerpuntsectoren voor de Nederlandse land- en tuinbouw, zoals de ontwikkeling
van bepaalde tuinbouwsectoren. Het kabinet heeft geen behoefte aan het opstellen
van een agrarische hoofdstructuur. Er moet echt sprake zijn van een groene
hoofdstructuur.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Dat is weer een nieuwe variant. Wij hebben een ecologische
hoofdstructuur bij wet geregeld. Ik vraag om een agrarische hoofdstructuur,
maar nu moet het een groene hoofdstructuur worden. Wij moeten niet over woorden
vallen. Toen ik dit begrip introduceerde, heb ik duidelijk gezegd dat het
maar een begrip is, naar analogie van iets bestaands.De staatssecretaris heeft overleg met LTO over de ruimteclaim, maar wat
is daarbij zijn referentiekader?Minister Van Aartsen:Dan heb ik de Vinex, het structuurschema en ook nog de gedachten en ideeën
die er leven bij het Staringcentrum. Mijn startpunt voor het overleg vormen
de Vinex en de SGR.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Wij komen er nu niet uit. Daar is het te inhoudelijk voor,
maar ik heb de stukken gelezen en herlezen. Als het gaat om de actuele claims
op het ruimtebeslag – ik heb gisteren een paar voorbeelden genoemd –
dan kom je die niet tegen. Dat probleem signaleer ik, maar ook de sector.
Er bestaat wat dat betreft behoefte om daar nog eens ten principale naar te
kijken. Ik heb gemeend om dat te moeten doorgeven, omdat ik ook een hiaat
zie. Het gaat er niet om, werk dat al is geschied, over te doen. Het gaat
erom de goede accenten naar de toekomst te plaatsen. Het structuurschema was
voor tien jaar, maar dit gaat natuurlijk verder.Minister Van Aartsen:Naast dit gegeven komt er een actualisering van de Vinex. Er komt ook
nog een nota leefmilieu. Wij doen dus eigenlijk niets anders dan dit type
nota's uitbrengen. Daarin wordt ten volle rekening gehouden met de belangen
en de positie van de land- en tuinbouw in Nederland. Dat was het, voorzitter.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Mijn tweede motie is nog niet van commentaar voorzien door
de minister. Ik had echter op een positief advies gehoopt.Minister Van Aartsen:Voorzitter! Ik vind dat wel een interessante gedachte, maar deze kwestie
moet worden ingebracht in het overleg in de Ecofin-raad. Op dit punt heb ik
behoefte aan overleg met mijn ambtgenoot van Financiën. Ik zal de Kamer
vóór de stemmingen laten weten wat mijn oordeel over deze motie
is.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik stel voor, op een nader te bepalen datum en tijdstip over de begroting
en de ingediende moties te stemmen.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt van 16.32 uur tot 16.37 uur geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19961997-829-853.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl