Voortzetting van het debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 16 september 2010 over invoering van eigen betalingen bij paramedische zorg en tweedelijns ggz-zorg en TNF-alfaremmers, en van: de gewijzigde motie-Van der Veen over actualiseren van het GVS per 1 januari 2012 (29248, nr. 145); de motie-Van der Veen/Leijten over wijzigen van de Wet geneesmiddelenprijzen als middel tegen te sterke prijsverhogingen (29248, nr. 138); de motie-Van der Staaij over besparingen op de ggz door minder snel door te verwijzen naar de tweedelijnszorg (29248, nr. 139); de motie-Leijten over overleg met de ggz-sector over alternatieve besparingen (29248, nr. 142); de motie-Leijten over verlagen van de specialistenvergoeding in plaats van invoeren van een eigen bijdrage (29248, nr. 143); de motie-Zijlstra c.s. over doorvoeren van de oorspronkelijke bezuiniging (29248, nr. 144)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-01 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


2010-2011
 8
 
 
 
 Eigen betalingen zorg
 Aan de orde is de voortzetting van het debatnaar
aanleiding van een algemeen overleg op 16 september 2010 over invoering van eigen betalingen bij paramedische zorg en tweedelijns ggz-zorg
en TNF-alfaremmers, en van:- de gewijzigde motie-Van der
Veen over actualiseren van het GVS per 1 januari 2012 (29248,
nr. 145);- de motie-Van der Veen/Leijten over wijzigen van
de Wet geneesmiddelenprijzen als middel tegen te sterke prijsverhogingen (29248, nr. 138);- de motie-Van der Staaij over besparingen
op de ggz door minder snel door te verwijzen naar de tweedelijnszorg (29248, nr. 139);- de motie-Leijten over overleg met
de ggz-sector over alternatieve besparingen (29248, nr. 142);- de motie-Leijten over verlagen van de specialistenvergoeding
in plaats van invoeren van een eigen bijdrage (29248, nr. 143);- de motie-Zijlstra c.s. over doorvoeren van de oorspronkelijke
bezuiniging (29248, nr. 144).
 
 (Zie vergadering van 30 september 2010.)
 
 
 Aangezien de motie-Leijten (29248, nr. 142) is ingetrokken, maakt zij
geen onderwerp van behandeling meer uit.
 De motie-Zijlstra c.s. (29248, nr. 144) is in die zin gewijzigd dat zij
thans luidt:
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat de door het kabinet voorgestelde alternatieve dekking
voor de eigen bijdrage in de tweedelijns ggz, zoals vermeld in de brief van
30 september 2010, niet voldoende zekerheid biedt dat het benodigde bedrag
van 110 mln. ook daadwerkelijk gehaald wordt;
 constaterende dat de posten "eenmalige verlaging van het geneesmiddelenkader
in 2011 met 20 mln." en "overheveling van TNF-alfaremmers per 1 juli
2011 met 25 mln." voor het jaar 2011 wel een incidentele opbrengst genereren
van 45 mln.;
 verzoekt de regering, in 2011 een eigen bijdrage in de tweedelijns ggz
in te voeren waarmee een besparing van 65 mln. wordt bereikt en tevens de
besparingen "eenmalige verlaging van het geneesmiddelenkader in 2011 met 20
mln." en "overheveling van TNF-alfaremmers per 1 juli 2011 met 25 mln."
door te voeren,
 en gaat over tot de orde van de dag
 
 
 Naar mij blijkt, wordt de indiening van deze gewijzigde motie voldoende
ondersteund.
 Zij krijgt nr. 150 (29248).
 
 
 De beraadslaging wordt heropend.
 
 
 
 De heer
 Van der Veen
 PvdA
 
 Dit is de tweede keer dat het debat hierover heropend wordt. Er zit heel
veel energie in dit onderwerp.
 Vanochtend kregen wij een brief van de minister waarin hij aangaf dat
de dekking rond was voor het niet laten doorgaan van de invoering van een
eigen bijdrage voor de tweedelijns-ggz. Dat was een heel verheugende mededeling.
Een motie die ik hierover wilde indienen, is daarmee overbodig geworden, ervan
uitgaande dat de minister zijn eigen beleid overneemt. Je weet het niet in
deze periode!
 Een tweede motie, die ik wel indien, heeft te maken met de eerste motie
en heeft betrekking op de TNF-alfaremmers. TNF-alfaremmers maken deel uit
van de dekking. De minister heeft al eerder gemeld dat hij van plan was TNF-alfaremmers,
die horen tot de groep dure medicijnen, ten dele over te hevelen naar het
ziekenhuisbudget, om het zo te zeggen. Ik zeg "ten dele", want daar behoren
zij al voor een deel toe. De reumaorganisaties hebben daarop gereageerd. Men
heeft gezegd: als men dat per 01-01-2011 wil doen, hebben wij te weinig tijd
om een alternatief te ontwikkelen. Dat heeft ons aangesproken. Om die reden
vinden wij dat de overheveling pas per 1 juli moet plaatsvinden. Ook
de ziekenhuizen hebben aangegeven dat zij meer tijd nodig hebben, nu zij meer
TNF-alfaremmers moeten inkopen en verstrekken. Met deze motie willen wij de
ziekenhuizen tegemoetkomen.
 Wij krijgen heel veel mails – niet alleen ik, maar ook mijn collega's –
van verontruste patiënten die denken dat de TNF-alfaremmers uit het pakket
gehaald worden. Ik weet niet wie dat tegen al die verontruste mensen heeft
gezegd. Het gaat er hier niet om dat de TNF-alfaremmers uit het pakket worden
gehaald, maar het gaat om een min of meer administratieve, juridische maatregel.
Wellicht kan de minister dat bevestigen.
 Ik dien de volgende motie in.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat groepen dure geneesmiddelen, waaronder TNF-alfaremmers,
uitsluitend worden verstrekt onder verantwoordelijkheid van de medisch specialist
en derhalve onder de ziektekostenverzekering vallen;
 overwegende dat indien alle TNF-alfaremmers onder financiële verantwoordelijkheid
van het ziekenhuis vallen, de medisch inhoudelijke keuze voor het bij de patiënt
best passende medicijn niet meer op grond van financieringsvorm wordt gemaakt;
 overwegende dat ziekenhuizen in staat zijn deze middelen met korting in
te kopen;Van der Veen
 overwegende dat financiering via het ziekenhuis geen enkel gevolg heeft
voor de wijze van aflevering en toediening aan de patiënt; 
 van mening dat kostenbeheersing in de zorg noodzakelijk is en overheveling
geen gevolgen heeft voor patiënten, maar wel veel geld bespaart;
 verzoekt de regering, de TNF-alfaremmers per 1 juli 2011 en de overige
specialistische geneesmiddelen per 2012 over te hevelen naar het ziekenhuisbudget
zodat ziekenhuizen voldoende tijd hebben de thuisservice goed te regelen,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Van der Veen, Wiegman-van Meppelen
Scheppink, Van der Staaij, Zijlstra, Smilde, Gerbrands en Voortman.
 Zij krijgt nr. 148(29248).
 
 
 
 
 
 De heer
 Van der Veen
 PvdA
 
 Dan dien ik mijn laatste motie in. Voor alle duidelijkheid: deze motie
maakt geen deel uit van de dekking!
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat er aanwijzingen zijn om aan te nemen dat het tarief voor
apotheekhoudenden in 2009 en 2010 te hoog was doordat apotheekhoudenden meer
kortingen en bonussen hebben ontvangen dan waarmee in het tarief rekening
was gehouden en doordat de tijdelijke claw-backverhoging over 2008 en 2009
te gering is geweest;
 overwegende dat de rechter heeft geoordeeld dat een veiligheidsmarge in
het tarief voor apotheekhoudenden niet nodig is;
 overwegende dat het tarief voor weekdoseersystemen te hoog is vastgesteld;
 van mening dat premiegeld ten goede dient te komen aan de zorg;
 verzoekt de regering, de NZa de volgende aanwijzing te geven: - een neerwaartse aanpassing van het tarief in 2010 en 2011 voor apotheekhoudenden,
waarbij het te hoog vastgestelde tarief voor 2010 wordt verrekend en zo mogelijk
met verrekening van het te hoog vastgestelde tarief in 2009 en de te geringe
claw-backopbrengst 2008 en 2009;- geen veiligheidsmarge in het tarief
voor apothekers op te nemen;- het aanpassen van het tarief voor weekdoseersystemen;
 verzoekt de regering tevens, de Kamer voor 1 november 2010 een afschrift
van deze aanwijzing te zenden,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Veen. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. 
 Zij krijgt nr. 149(29248).
 Ik leer wel veel nieuwe woorden vandaag: "claw back". Ik heb nooit geweten
wat dat was, maar goed, ik ga het opzoeken. Ik hoop dat u het weet.
 Het woord is aan de heer Zijlstra.
 
 
 
 
 
 De heer
 Zijlstra
 VVD
 
 Voorzitter. Er zit al menig uurtje in dit debat. Het lijkt vandaag toch
tot een goed einde te kunnen komen. Vorige week kwam er nog even een regeerakkoord
tussendoor fietsen; dat hebben wij allemaal gezien. Van het weekend heeft
een aantal Kamerleden, onder wie de heer Van der Veen en ikzelf, veelvuldig
contact gehad met de ggz-sector, op zoek naar alternatieve dekkingen. Dat
heeft opgeleverd dat er concrete maatregelen op papier staan voor een verschuiving
van 35 mln. van tweedelijns- naar eerstelijns-ggz. Daardoor is de dekking
voor 2011, die eerst niet hard was, nu wel hard. Dat heeft opgeleverd dat
er voor 2011 incidenteel 30 mln. beschikbaar is voor het verlagen van het
geneesmiddelenkader. Daarmee is het hele zaakje rond. De brief die de minister
vanochtend heeft gestuurd schetst wat ons betreft de situatie zoals die moet
worden uitgevoerd. Daarom trek ik de motie op stuk nr. 144 in, die samen met
het CDA en de PVV is ingediend. Nu het gestelde in de brief van de minister
van vanochtend staand beleid wordt, betekent dit dat er in 2011 geen eigen
bijdrage is voor de tweedelijns-ggz. Dit betekent dat de ggz-sector in 2011
met alternatieven zal moeten komen voor bezuinigingen binnen de sector, omdat
anders op 1 januari 2012 alsnog deze eigen bijdrage voor de tweedelijns-ggz
zal worden ingevoerd.
 
 
 Aangezien de gewijzigde motie-Zijlstra c.s. (29248, nr. 150) is ingetrokken,
maakt zij geen onderwerp van beraadslaging meer uit.
 
 
 
 Mevrouw
 Leijten
 SP
 
 Dat is goed nieuws, mevrouw de voorzitter! Ik denk dat de ggz-sector,
de psychiatrische patiënten – mensen die weten wat het is om een
behandeling te krijgen in de tweede lijn – zich vorige week rot zijn
geschrokken. Het was twee uur voordat wij een regeringsverklaring kregen,
dat een Kamermeerderheid met één zetel zei: de eigen bijdrage
wordt toch ingevoerd, terwijl de Kamer had gezocht naar een oplossing. Nu
trekt de heer Zijlstra dat in.
 
 
 Een regeringsverklaring?
 
 
 
 Mevrouw
 Leijten
 SP
 
 Ik bedoel: een concept regeer- en gedoogakkoord. Het is goed dat u mij
daarop wijst.
 Nu staat er in dat concept dat de eigen bijdragen in de ggz zullen worden
verhoogd. Welke garantie geeft de heer Zijlstra vandaag dat wij bij de behandeling
van de begroting voor 2011 of bij de voorjaarsnota niet toch te maken zullen
krijgen met een eigen bijdrage voor de tweedelijns-ggz, zodat uiteindelijk
achteraf zal blijken dat de mensen die nu heel blij zijn, blij gemaakt zijn
met een dode mus?
 
 
 
 De heer
 Zijlstra
 VVD
 
 Ik ga niet over de begroting. Laat ik helder zijn over de lijn die de
VVD-fractie in dezen volgt: Het bedrag van 110 mln. dat gevonden moest worden
wegens overschrijdingen in het verleden, was ingevuld met een eigen bijdrage
voor de tweedelijns-ggz. Dat bedrag is nu alternatief gedekt
en zal daarom niet in de begroting voor 2011 naar voren komen, zoals staat
in de brief die wij vanochtend kregen. Dat is ook onze lijn: de ggz-sector
zal, om te voorkomen dat er in de toekomst vanaf 1 januari 2012 alsnog
een eigen bijdrage komt, alternatieve bezuinigingen moeten vinden, die overigens
nog niet ingeboekt zijn, omdat het anders geen alternatief is. Dat kan men
nalezen in het regeerakkoord. De sector heeft zelf uitgebreid aangegeven die
handschoen te willen oppakken. Dat is ook de achtergrond geweest van de motie
die in juli is ingediend door de heer Van der Veen, die mede door mij was
ondertekend. Wij hebben mede die zoektocht meegemaakt die u ook aangaf. Die
zoektocht is ook afgelopen weekend doorgegaan. Dit heeft er gelukkig toe geleid
dat wij invulling kunnen geven aan het voorkomen van de eigen bijdrage. De
VVD-fractie is daar buitengewoon blij mee.
 
 
 
 Mevrouw
 Leijten
 SP
 
 Ik hoop van harte dat de VVD-fractie straks, onder een nieuw kabinet,
net zo behulpzaam zal zijn voor een alternatieve dekking als het gaat om eigen
betalingen. Als ik kijk naar het concept-regeer- en gedoogakkoord, word ik
daar op voorhand niet heel vrolijk van, maar als ik met de heer Zijlstra zaken
kan blijven doen, komen wij er wel uit. Dan komen die eigen betalingen er
niet.
 
 
 
 De heer
 Zijlstra
 VVD
 
 Mevrouw Leijten kan gerust zijn. Met mij kan zij altijd zaken doen. Ik
ben blij dat zij in het regeerakkoord al heeft kunnen lezen wat kennelijk
de alternatieve dekkingen zijn. Dat vind ik toch al een knap staaltje.
 
 
 
 Mevrouw
 Voortman
 GroenLinks
 
 Voorzitter. Wij zijn ook blij met deze breed gedragen oplossing, waarbij
de heer Van der Veen volgens mij de kar heeft getrokken. Over 2010 is het
laatste woord nog niet gezegd, maar dat komt in een later stadium nog wel.
 
 
 
 Mevrouw
 Dijkstra
 D66
 
 Voorzitter. Ik heb vorige week aangegeven dat ik mijn motie zou intrekken
als er voldoende dekking zou zijn. Dat is nu het geval, dus ik trek hierbij
mijn aangehouden motie alsnog in.
 
 
 Aangezien de aangehouden motie-Dijkstra (29248, nr. 141) is ingetrokken,
maakt zij geen onderwerp van beraadslaging meer uit.
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 Voorzitter. Ik begin met mijn erkentelijkheid uit te spreken dat de aanvankelijke
inzet van het kabinet om de eigen bijdrage per 2011 in te voeren nu niet hoeft,
ook vanwege constructief overleg met uw Kamer. Van de kant van de Kamer is
naar dekking gezocht, van onze kant vervolgens ook. Uiteindelijk zijn wij
er gezamenlijk uit gekomen, nadat ik overigens ook de interventie van de heer
Zijlstra van vorige week om te kijken in hoeverre dit ook voor de toekomst
geen financiële gaten zou slaan alleszins begrijpelijk vond. Dat is de
reden dat mijn brief van vanochtend naar ik denk inderdaad de moties kan ondervangen
die vanuit de Kamer waren ingediend. Erkentelijkheid dus van mijn kant. Ik
constateer dat in elk geval een onverhoedse invoering van de eigen bijdrage
voor die patiënten die ongerust waren nu niet wordt ingevoerd. Het is
aan de sector om te bezien in hoeverre er alternatieven zijn in 2012.
 Ik kom bij de moties. De motie van de heer Van der Veen rondom de TNF-alfaremmers
kan ik als ondersteuning van het beleid zien. Dat is precies wat wij beoogden.
Ik laat het oordeel overigens wel over aan de Kamer.
 Over de tweede motie van de heer Van der Veen, die ik overigens tegen
de achtergrond van het feit dat overal middelen moeten worden gehaald wel
kan begrijpen, kan ik niet hetzelfde oordeel geven. Die motie moet ik dus
ontraden omdat ik niet over de tarieven ga. Daar gaat de NZa over. Een specifieke
aanwijzing geven past niet in mijn rol op dit moment. Het tarief wordt begin
november bekend. Dan is er naar ik denk voldoende ruimte om met mijn opvolger
daarover te debatteren en van de kant van de Kamer ook te weten wat de tariefbeslissing
aan gronden heeft.
 
 
 
 Mevrouw
 Wiegman-van Meppelen Scheppink
 ChristenUnie
 
 Vandaag maak ik graag van de gelegenheid gebruik om de minister opnieuw
om een oordeel te vragen over mijn motie, voor zover hij daartoe in staat
is. Vorige week hebben wij daarover een debat gevoerd. Toen heeft de minister
die motie ontraden. Ik heb de motie inmiddels aangepast. Ik hoop dat de minister
daarop een positieve reactie kan geven, zodat ook die denkrichting in 2011
kan worden meegenomen, mocht eventueel dan een besluit gaan vallen om in 2012
toch een eigen bijdrage te gaan vragen in de ggz.
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 Die motie is inderdaad relevant in 2012. Ik kan mij van mijn kant –
laat ik dat oordeel dan wel meegeven – wel voorstellen dat uw inbreng
daarbij relevant kan zijn voor de alternatieven die de sector overweegt om
een eigen bijdrage eventueel te vermijden en – maar dat is aan het volgende
kabinet – om in een nadere invulling van de eigen bijdrage de moties
van de Kamer mee te nemen. Een oordeel van mijn kant zou denk ik te verstrekkend
zijn, omdat het om een volgend kabinet gaat en omdat het altijd buitengewoon
lastig is om bepaalde bevolkingscategorieën te vrijwaren van een eigen
bijdrage. Maar qua intentie herken ik mij daar wel in.
 
 
 
 Mevrouw
 Wiegman-van Meppelen Scheppink
 ChristenUnie
 
 Dan dank ik de minister voor dit positieve advies, als ik het zo mag interpreteren.
 
 
 
 Mevrouw
 Leijten
 SP
 
 De voorhang om de TNF-alfaremmers geheel over te hevelen naar het ziekenhuisbudget
heeft de minister teruggetrokken. Dat deed hij naar aanleiding van toch nog
wat onzorgvuldigheden. Bovendien was er sprake van een meevaller. Op grond
waarvan neemt de minister aan dat het lukt om voor 1 juli 2011, dus een
halfjaar eerder, de onzekerheden die bestonden weg te nemen en tegemoet te
komen aan de verschillen van inzicht tussen behandelaars, patiënten,
ziekenhuizen en het ministerie? Op grond waarvan neemt hij dus aan dat deze
motie geen nadelig effect zal hebben voor mensen met bijvoorbeeld reuma?
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 Ik noem twee punten ter geruststelling, en in aanvulling op hetgeen de
heer Van der Veen mij in feite zo-even vroeg en waarop ik nog niet ben ingegaan.
In de eerste plaats gaan TNF-alfaremmers niet uit het pakket. Van iedereen
die erop is aangewezen, uiteraard op medische gronden, worden ook in de toekomst,
ook in 2011 en in 2012, de kosten van TNF-alfaremmers vergoed. In de tweede
plaats spreken wij over het overhevelen van het GVS naar het ziekenhuiskader.
Dat levert een doelmatigheidswinst op van naar ik meen ongeveer 30 mln., of
25 mln. volgend jaar en 50 mln. in de daaropvolgende jaren. Wij hevelen alleen
over als de toegankelijkheid van de zorg is gewaarborgd. Wij hebben daarover
met de partijen van patiënten, en van ziekenhuizen en specialisten gesproken.
Wij en zij hebben er alle vertrouwen in dat dit op een goede manier kan verlopen
vanaf 1 juli 2011. Anders moeten we er niet aan beginnen en zouden we
er ook niet aan moeten beginnen. Ik zou de bedragen niet hebben ingeboekt
als ik me niet had kunnen vergewissen van deze aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid.
 
 
 
 Mevrouw
 Leijten
 SP
 
 Het uitstel was juist gegeven om ervoor te zorgen dat er geen ongelukken
zouden gebeuren. De minister zegt nu dus dat de patiëntenorganisaties
en de behandelende medici vinden dat het verantwoord is en dat het ook een
halfjaar eerder kan dan het jaar uitstel dat was gegeven? Als hij dat zegt,
beschouwt de SP-fractie dat als een belofte. Het moet dus dan wel echt kunnen.
Wij hebben er namelijk ergens wel moeite mee dat de zorg voor de ene groep
patiënten de dekking wordt van de eigen bijdrage van een andere groep
die we ook allemaal niet willen benadelen. Ik beschouw deze uitspraak van
de minister dus als een belofte dat de overheveling per 1 juli 2011 niet
tot ongevallen leidt.
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 In de eerste plaats blijven de TNF-alfaremmers in het pakket. Ik zeg dit
nog maar eens een keer om de ongerustheid weg te nemen bij veel mensen die
zich hierover zorgen maken. In de tweede plaats beginnen we er pas aan als
het volledig gegarandeerd is. Er is dus in 2011 eerder sprake van een overschrijding
dan van ongelukken, dat moge duidelijk zijn.
 
 
 
 De heer
 Van der Veen
 PvdA
 
 Behalve de vreugde dat de dekking voor de eigen bijdrage geregeld is –
ik dank hiervoor ook de collega's, want ik heb het een ontzettend leuk project
gevonden – is er toch ook een licht verdriet, namelijk over de reactie
van de minister op mijn andere motie. Hij stelt dat hij de NZa geen aanwijzing
kan geven. Volgens mij kan hij dat wel.
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 Ik meen dat ik formeel de NZa inderdaad wel een aanwijzing kan geven.
Ik sta echter binnen de kortste keren voor de rechter als ik een aanwijzing
ga geven terwijl de NZa op basis van allerlei kostenberekeningen, prijzen,
inkomsten et cetera komt tot het oordeel dat het langs deze lijn moet en dat
de tarieven zo vastgesteld moeten zijn. Tegen die achtergrond ontraad ik het
aannemen van deze motie. Ik vind niet dat de minister op de stoel van de NZa
moet gaan zitten.
 
 
 
 De heer
 Van der Veen
 PvdA
 
 In de motie wordt de minister alleen maar gevraagd om de NZa een aanwijzing
te geven als het gaat om een te hoog vastgesteld tarief dat in de daaropvolgende
tarieven verrekend moet worden. Hetzelfde geldt voor de claw back en de veiligheidsmarge.
Over deze zaken kan de minister nu al een aanwijzing geven, zonder dat zelfs
maar de exacte uitkomsten bekend hoeven te zijn. Eigenlijk helpen wij de minister
om de NZa nóg duidelijker te maken waarop men moet letten.
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 Ik heb de afgelopen jaren gekeken hoe de tarievenbeschikkingen tot stand
kwamen, met name op dit domein. Dat heb ik overigens tot mijn verdriet gedaan,
want ik heb niet altijd zin om alles tot in de details te weten. Ik heb dat
gedaan in de wetenschap dat ik bij elk debat daarover de heer Van der Veen
tegenkom. Al deze elementen worden door de NZa voortdurend meegenomen. Men
kijkt voortdurend, gerelateerd aan een norminkomen, naar de inkomsten en naar
wat er vervolgens via claw back en dergelijke weer afgaat. Al deze ingrediënten
maken dus deel uit van de berekeningen van de NZa. Ik heb geen reden om te
veronderstellen dat er bepaalde essentiële onderdelen ontbreken in het
format dat men hanteert om uiteindelijk tot de uitkomsten te komen.
 
 
 
 De heer
 Zijlstra
 VVD
 
 In de eerste plaats wil ik zeggen dat het in dat licht klopt dat de onderliggende
informatierapporten nog niet definitief zijn. Het is moeilijk om een aanwijzing
te geven op basis van een conceptrapport. Ten tweede wil ik, gezien het feit
dat dit waarschijnlijk het laatste daadwerkelijke debat met de minister is –
zie de recente ontwikkelingen – de minister bedanken voor de plezierige
samenwerking in de afgelopen jaren.
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 Dat laatste is volledig wederzijds.
 
 
 Ik wil de minister bedanken voor de uiterst plezierige samenwerking. Wij
hebben u heel veel gezien in deze Kamer. Ik kan mij herinneren dat u vooral
het aantal algemeen overleggen in het begin wat veel vond. Ik kan mij herinneren
dat u hebt uitgerekend dat u meer hier was dan op uw departement. Dat vonden
wij altijd erg prettig. Maar ik snap dat u dat niet altijd met ons deelde.
Zeer veel dank, ook voor de open samenwerking. Het ga u goed.
 
 
 
 Minister
 Klink
 
 Dank u wel.
 
 
 (geroffel op de bankjes)
 
 
 De beraadslaging wordt gesloten.
 
 
 De stemming over de moties vindt morgen plaats.
 
 
 De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.