Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de Wet medezeggenschap onderwijs 1992 ten behoeve van meer keuzevrijheid voor de scholen bij de inrichting van de onderwijstijd (29733)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 5896-5904

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

11-07-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 97, pagina 5896-5904

29-06-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29733Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter terzake gedane voorstellen (woensdag 29 juni 2005)Pagina 5929-5930
Behandeling van het wetsvoorstel Invoering van de Zorgverzekeringswet en aanpassing van overige wetten aan die wet (Invoerings- en aanpassingswet Zorgverzekeringswet) (30124)Pagina 5870-5896
Voortzetting van de gezamenlijke behandeling van de wetsvoorstellen: - Bevordering van het naar arbeidsvermogen verrichten van werk of van werkhervatting van verzekerden die gedeeltelijk arbeidsgeschikt zijn en tot het treffen van een regeling van inkomen voor deze personen alsmede voor verzekerden die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen) (30034); - Regels omtrent de invoering en financiering van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen alsmede met betrekking tot de intrekking van de Wet op de (re)integratie arbeidsgehandicapten (Wet Invoering en financiering Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen) (30118)Pagina 5904-5929
Presentie en opening (woensdag 29 juni 2005)Pagina 5841-5841
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de Wet medezeggenschap onderwijs 1992 ten behoeve van meer keuzevrijheid voor de scholen bij de inrichting van de onderwijstijd (29733)Pagina 5896-5904
Regeling van werkzaamheden (woensdag 29 juni 2005)Pagina 5869-5870
Gezamenlijke behandeling van: - het wetsvoorstel Bevordering van het naar arbeidsvermogen verrichten van werk of van werkhervatting van verzekerden die gedeeltelijk arbeidsgeschikt zijn en tot het treffen van een regeling van inkomen voor deze personen alsmede voor verzekerden die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen) (30034); - het wetsvoorstel Regels omtrent de invoering en financiering van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen alsmede met betrekking tot de intrekking van de Wet op de (re)integratie arbeidsgehandicapten (Wet Invoering en financiering Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen) (30118)Pagina 5841-5869

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 55 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van:het wetsvoorstel Wijziging
van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de Wet
medezeggenschap onderwijs 1992 ten behoeve van meer keuzevrijheid voor de
scholen bij de inrichting van de onderwijstijd (29733).De algemene beraadslaging wordt geopend.De heer Jan de Vries (CDA):Voorzitter. Na het hoofdlijnendebat en het verslag behoef ik namens de
CDA-fractie niet meer uitgebreid uiteen te zetten dat wij het met de regering
wenselijk vinden dat scholen meer keuzevrijheid krijgen bij het inrichten
van hun onderwijstijd. Keuzevrijheid is voor ons niet een doel op zichzelf,
maar kan het belang van de leerling en de kwaliteit van het onderwijs dienen.Enige tijd geleden nog maakte De Dolfijn, een school voor speciaal basisonderwijs
uit Uithoorn, ons erop attent dat de verdeling van de onderwijstijd die zij
wenst meer rust in de school zou brengen, goed is voor het leerlingenvervoer
en de werkdruk verlaagt. Begrijpelijke keuzes dus, waarover ook brede overeenstemming
bestaat tussen schoolleiding, leraren en ouders op De Dolfijn.In het hoofdlijnendebat hebben wij ervoor gepleit om te zoeken naar een
uitweg uit de enerzijds breed gedeelde ambitie om scholen meer flexibiliteit
te bieden en anderzijds de wens van de Kamer om een structurele vierdaagse
schoolweek niet mogelijk te maken. De regering heeft daarop, met instemming
van nagenoeg alle onderwijsorganisaties, een alternatief voorstel aan de Kamer
voorgelegd. Een voorstel dat dus ook de instemming heeft van twee van de ouderorganisaties.
Het is een alternatief waarbij wettelijk wordt vastgelegd dat in de bovenbouw
in beginsel niet minder dan vijf dagen per week onderwijs wordt gegeven.Het moge duidelijk zijn dat de CDA-fractie in de nota van wijziging de
door de Kamer uitgesproken wens herkent om enerzijds te komen tot meer flexibiliteit
bij het inrichten van de onderwijstijd en anderzijds een structureel vierdaagse
schoolweek onmogelijk te maken. De nota van wijziging gaat zelfs nog een stap
verder, door expliciet uit te spreken dat de vijfdaagse schoolweek hoofdregel
is.Het verbaast de CDA-fractie dan ook dat uit het verslag blijkt dat met
name de PvdA- en de VVD-fractie het gewijzigde voorstel niet op zijn waarde
willen schatten. De PvdA-fractie zegt in één zin geen behoefte
te hebben aan een nieuwe bepaling, omdat de huidige wet de vijfdaagse schoolweek
al afdoende regelt. De VVD-fractie spreekt in maar liefst twee zinnen zelfs
van een verruiming van de mogelijkheden om een vierdaagse schoolweek te kiezen.Wij begrijpen het niet meer, want met de minister stellen wij dat dat
juist niet het geval is, doordat nu – in tegenstelling tot de bestaande
regeling – het principe van de vijfdaagse schoolweek expliciet in de
wet wordt vastgelegd. Dat lijkt mij toch voor beide fracties van meer waarde.Er lijkt dus sprake van vooringenomen en onwrikbare standpunten, waarbij
de overweging van de regering en van andere Kamerfracties er niet meer toe
doen. Dat spijt ons zeer, afgezet tegen de ambitie van de gehele Kamer om
te komen tot deregulering en autonomievergroting. Het maakt de politiek er
niet begrijpelijker op, zoals de eerder genoemde basisschool De Dolfijn ons
schreef. Het politieke gewin lijkt te prevaleren boven het gewin voor de onderwijspraktijk.
Gelukkig behoeft mijn fractie dat niet aan de scholen uit te leggen.Als de PvdA- en de VVD-fractie blijven bij hun bezwaren, dreigt het gehele
wetsvoorstel te worden verworpen. Dan wordt ook een verandering in de verdeling
van de uren tussen de onder- en bovenbouw onmogelijk, waarvoor in de Kamer
een breed draagvlak leek te bestaan. Waar nu nog in de bovenbouw verplicht
minimaal 4000 uur moet worden aangeboden en in de onderbouw verplicht minimaal
3520 uur, hebben veel scholen behoefte aan het gelijktrekken van het aantal
uren in de onder- en bovenbouw. Daaraan zitten natuurlijk ook veel praktische
voordelen. Denk aan ouders die hun kinderen uit meerdere groepen van school
halen, aan het leerlingenvervoer of aan de rust in het schoolgebouw bij gelijke
begin- en eindtijden.Mevrouw Hamer (PvdA):Er is toch niets wat de heer De Vries belet om aan de regering te vragen
om dit te regelen, of om zelf met een initiatiefwetsvoorstel daartoe te komen?De heer Jan de Vries (CDA):Ik kom hierop in mijn inbreng nog terug.Er kleven dus veel praktische voordelen aan het gelijktrekken van de onderwijstijd.
Het wetsvoorstel van de regering maakte de gelijke verdeling tussen onder-
en bovenbouw mogelijk. Op die manier kun je ieder jaar 940 uur aanbieden,
zowel in de onder- als bovenbouw. Wij hebben overwogen om het voorliggende
wetsvoorstel ingrijpend te amenderen om op die manier tegemoet te komen aan
deze wens tot flexibilisering. Dat zou alleen zin hebben als de fracties van
de PvdA en de VVD een dergelijk amendement op hun waarde zouden weten te schatten
en als zij bereid zouden zijn om ook het aldus gewijzigde voorstel te steunen.
Wij hebben die indruk niet. Ik wacht met belangstelling de inbreng van beide
woordvoerders af.Het voorstel van de fractie van D66 om de bestaande ruimte in groep 3
en 4 te beperken, vinden wij op het eerste gezicht strijdig met de bedoelingen
van het wetsvoorstel. Wij vernemen echter graag de reactie van de minister
op dit punt.Mevrouw Lambrechts (D66):De heer De Vries zou toch moeten hebben gezien dat ik juist probeer te
doen waaraan hij net refereerde. Wij hebben geprobeerd om een amendement te
maken dat enerzijds de vijfdaagse schoolweek in stand houdt en anderzijds
de scholen toch flexibiliteit biedt. Hoe oordeelt hij daar zelf over?De heer Jan de Vries (CDA):Ik constateer dat mevrouw Lambrechts verder gaat op de lijn die de minister
heeft gekozen. Zij concentreert zich echter op de onderbouw, terwijl wij tot
op heden geen discussie hadden over de vrijheid en de ruimte in de onderbouw.
Uit de eerdere hoofdlijndebatten noch uit het verslag heb ik begrepen dat
in de Kamer een brede wens aanwezig is om ook de mogelijkheden in de onderbouw
verder te beperken. Nu hebben de scholen de mogelijkheid om in de onderbouw
meer structureel te kiezen voor een vierdaagse schoolweek.Mevrouw Lambrechts (D66):Volgens mij is dat een vergissing want de ruimte zit nu juist in de onderbouw.
De ruimte zit in de eerste twee jaar, niet in de groepen 3 en 4. Daarvoor
geldt gewoon de wet- en regelgeving zoals wij die hebben, inclusief de vijfdaagse
schoolweek.De heer Jan de Vries (CDA):Naar mijn mening leidt de koppeling van het maximale aantal van 5,5 uur
per dag aan het vereiste dat je minimaal 3.520 uur in de onderbouw moet aanbieden,
ertoe dat men ook in de groepen 3 en 4 met enige regelmaat – dan zeg
ik het voorzichtig – kan komen tot een vierdaagse schoolweek. Het amendement
van D66 maakt die regelmaat in groep 3 en 4 niet meer mogelijk. Daarop hoor
ik graag de reactie van de minister. Het is de vraag of dit de wens blijkt
van de Kamer. De CDA-fractie heeft in ieder geval nooit beoogd om de bestaande
ruimte in de onderbouw, inclusief die van de groepen 3 en 4, ter discussie
te stellen.Mevrouw Lambrechts (D66):Het is wel steeds de wens van de meerderheid van de Kamer geweest om voor
de groepen 3 en 4 niet structureel een vierdaagse schoolweek in te bouwen.
Volgens mij biedt de huidige wetgeving daartoe ook niet de ruimte. Als hij
hem wel biedt, zou hij hem niet horen te bieden. Dat horen wij dan wel van
de minister.De heer Jan de Vries (CDA):Laten andere fracties voor zichzelf spreken.Mevrouw Kraneveldt (LPF):Voorzitter. In oktober 2003 heeft de minister een notitie aan de Kamer
gezonden over de flexibilisering van de schooltijden waarover wij een richtinggevend
debat hebben gevoerd. De meerderheid van de Kamer gaf daarin aan dat men de
mogelijkheid van een vierdaagse schoolweek voor de bovenbouw per se niet wilde.
Ik kan mij nog heel goed de gezichtsuitdrukking van de minister herinneren
toen zij in 2003 zei dat de Kamer het er maar uit moest amenderen als zij
dit niet wilde. De minister leek toen even te willen zeggen, dat zij de Kamer
rauw lustte.In februari van dit jaar ontving de Kamer het wetsvoorstel. Daarover hielden
wij opnieuw een hoofdlijnendebat. Dat was wel zo verstandig, want ook toen
bleek een meerderheid niet blij met dit wetsvoorstel. Ik ben daarom erg benieuwd
wat er vandaag gaat gebeuren. Gaat de afwijzende meerderheid nog inhoudelijk
in op het wetsvoorstel, of wordt het direct afgeschoten? Wij zullen het zien
in dit debat.De minister heeft dus doorgezet. Dat respecteren wij. Het is haar goed
recht om achter een wetsvoorstel te blijven staan waarvan zij vindt dat het
goed is voor het onderwijsveld. Als je die beslissing respecteert, moet je
inhoudelijk nog wel even ingaan op het wetsvoorstel. Dat ga ik nu dan ook
doen.De LPF-fractie was in 2003 en in februari van dit jaar blij met het voornemen
van de minister om de schooltijden in het basisonderwijs te flexibiliseren
en dat zijn wij nog nu steeds. Dat voornemen past in het idee van meer vrijheid
voor scholen om het onderwijs in te richten op een wijze die aansluit bij
de eigen unieke situatie. Uiteraard staat daarbij de kwaliteit van het onderwijs
voorop; deze mag niet in gevaar komen. En uiteraard dient het belang van de
leerlingen en hun ouders gewaarborgd te zijn.De minister blijft bij de minimale onderwijstijd van 7520 uur over een
periode van acht jaar. Daar zijn wij het nog steeds van harte mee eens. Er
is de afgelopen jaren al zoveel kaalslag in het onderwijs geweest dat het
funest zou zijn, als wij ook nog eens aan het minimumaantal uren gaan morrelen.De urenverdeling tussen onderbouw en bovenbouw wilde de minister in haar
eerste notitie niet geheel loslaten. Zij stelde toen een bandbreedte voor
van maximaal 920 uur per jaar voor de onderbouw en minimaal 960 uur per jaar
voor de bovenbouw. Dit om ervoor te zorgen dat jonge kinderen niet te zwaar
belast worden en dat oudere kinderen voldoende onderwijs krijgen aangeboden.
Ik heb de minister zowel in 2003, als in februari 2005 een rekensommetje voorgehouden.
Daaruit bleek dat het mogelijk maken van een gelijkelijk verdeelde urenlast
van 940 uur per jaar in alle klassen, dus ook in de onderbouw, slechts een
extra belasting van een half uurtje per week opleverde voor de onderbouw.
Wij vonden dat niet echt belastend voor de tere kinderziel, zoals ik het toen
heb verwoord. Ik constateer dat de minister daar goed naar heeft geluisterd
en dat in haar wetsvoorstel die gelijke verdeling van 940 uur voor ieder schooljaar
nu toch mogelijk is. Daar zijn wij nog steeds heel blij mee.Ik kom bij het hot item van de vorige twee keren, namelijk het ook voor
de bovenbouw mogelijk maken van de vierdaagse schoolweek. Het wetsvoorstel
zoals het er in februari 2005 lag, maakte een vierdaagse schoolweek in de
bovenbouw mogelijk omdat het maximum van 5,5 uur per dag werd afgeschaft.
Wij zijn niet expliciet een pleitbezorger van de vierdaagse schoolweek; wij
promoten deze dan ook niet. Wel willen wij scholen die daarvoor kiezen, de
ruimte geven om dit te realiseren, zij het met de juiste randvoorwaarden qua
communicatie naar de ouders en het personeel en qua overleg met en instemming
van de medezeggenschapsraad. Wij zijn niet bang dat scholen nu ineens massaal
op de vierdaagse schoolweek overgaan. De cijfers in diverse onderzoeken geven
daar ook geen enkele aanleiding toe. Slechts een gering percentage van de
scholen wil zo'n vierdaagse schoolweek in de bovenbouw. Als een school wil
kiezen voor een vierdaagse schoolweek, moet de invloed van ouders en personeel
op die beslissing goed geregeld worden via de medezeggenschapsraad. Willen
de ouders het niet, dan gebeurt het ook niet.Ik heb de vorige keer al gezegd dat wij het belangrijk vinden dat ouders
niet te vaak geconfronteerd worden met nieuwe schooltijden. Dat lijkt ons
logisch. Wij vinden dat een school slechts aan het begin van het schooljaar
een vierdaagse schoolweek zou mogen invoeren en dan alleen
wanneer ruim van tevoren de medezeggenschapsraad instemming heeft gegeven.
Zo kan iedereen zich op de nieuwe situatie voorbereiden. Ik ben echter een
realist. Een meerderheid van bijna tweederde van de Kamer denkt anders over
de mogelijkheid van de vierdaagse schoolweek dan mijn fractie. De beide vorige
keren raadde ik de minister aan om hiermee in het wetsvoorstel rekening te
houden. Immers, het gevaar bestaat dat de hele flexibilisering niet doorgaat,
omdat andere fracties op het punt van de vierdaagse schoolweek zo principieel
zijn dat zij het hele wetsvoorstel kunnen wegstemmen. Ik vind dat de minister
goed heeft geluisterd.Zij ziet zich geconfronteerd met twee moties die met elkaar conflicteren.
De motie-Van der Vlies vraagt om maximale flexibiliteit, terwijl de motie-Balemans
de mogelijkheid van de vierdaagse schoolweek in de bovenbouw klip en klaar
uitsluit. Uiteraard moeten moties van de Kamer worden uitgevoerd en ik vind
dat de minister oprecht geprobeerd heeft dit zo goed mogelijk te doen. De
motie-Van der Vlies, die wij destijds hebben gesteund, wordt uitgevoerd door
de flexibilisering van de urenverdeling. De motie-Balemans, die wij destijds
niet hebben gesteund, wordt uitgevoerd door uit te gaan van, in beginsel,
een vijfdaagse schoolweek. Dit is de vijfdaagse schoolweek als hoofdregel,
waarvan alleen kan worden afgeweken als dit beargumenteerd wordt voorgelegd
aan de medezeggenschapsraad die instemmingsrecht heeft, én aan de onderwijsinspectie
die erop toeziet dat het uitgangspunt van de vijfdaagse schoolweek als hoofdregel
wordt nageleefd. In het ergste geval betekent het dat een school zestien keer
per jaar een geheel vrije dag kan plannen. Wij kunnen ons in die compromisoplossing
heel goed vinden.De minister zegt terecht dat het onverkort verplichten tot een vijfdaagse
schoolweek in de bovenbouw, de ruimte zou inperken die scholen nu al hebben
om daar enigszins van af te wijken. Dan gaan scholen er dus op achteruit ten
opzichte van de huidige situatie. Het betekent dat als dit wetsvoorstel niet
wordt aangenomen, scholen eigenlijk de dupe zijn van twee conflicterende uitspraken
van de Kamer. Dat zou ik erg jammer vinden. Wij zullen in ieder geval vóór
dit wetsvoorstel stemmen. Wij vinden het amendement van mevrouw Lambrechts
dat in deze patstelling een oplossing probeert te creëren, sympathiek
en wij zullen waarschijnlijk voor dit amendement stemmen als dit het wetsvoorstel
redt.Mevrouw Lambrechts (D66):Mijnheer de voorzitter. Wat mij betreft gaan wij het hoofdlijnendebat
van 3 februari vandaag niet overdoen. De fractie van D66 heeft op 3 februari
uitvoerig haar argumenten naar voren gebracht en daarbij gezegd waarom zij
het in elk geval niet wenselijk vindt een vierdaagse schoolweek mogelijk te
maken. Niet de vraag of sommige kinderen het onderwijs misschien in vier dagen
aankunnen is voor ons leidend, maar de vraag of het gemiddelde kind beter
af is met vier dagen naar school gaan in plaats van met vijf. Vooralsnog heb
ik daarvan niet het bewijs gezien. Het gaat in het onderwijs allang niet meer
om alleen kennen en kunnen, maar ook om het aanleren van sociale vaardigheden,
om respect voor andere opvattingen en om het kennismaken met andere levensstijlen.
Er moet tijd zijn voor sport, spel en muziek en tijd voor bijscholing bij
taal- en rekenachterstanden. Ik herinner in dit verband aan het debat wat
wij twee weken geleden hebben gevoerd.De nota van wijziging die de minister ons na het debat van februari heeft
voorgelegd, is een stap in de goede richting. Dat vind ik echt. In elk geval
wordt heel helder uitgesproken dat in de bovenbouw van het basisonderwijs
in beginsel vijf dagen onderwijs wordt gegeven. Tegelijkertijd blijft ruimte
voor een meer flexibele invulling van de schooltijden. De invulling vindt
in samenspraak met de ouders plaats. In beginsel geldt een vijfdaagse schoolweek
en alleen bij uitzondering kan voor een afwijkende schoolweek worden gekozen.Toch gaat die nota van wijziging ons nog niet ver genoeg. Voor de hele
onderbouw, dus niet allen voor de vier- en vijfjarigen, maar ook voor de zes-,
zeven- en achtjarigen wordt het mogelijk om een vierdaagse schoolweek in te
voeren. Nogmaals, voor de echte kleuters vinden wij dit geen probleem. De
ouders van die kleuters hebben de ruimte om ze vaker thuis te houden als hun
kind nog niet aan een hele schoolweek toe is. Voor de groepen drie en vier
vinden wij de kortere week wel een probleem. De groepen drie en vier hebben
te maken met heel belangrijke leerjaren. Uit de rapporten van de inspectie
blijkt dat de achterstanden die daarin worden opgelopen met taal en rekenen,
maar vooral met taal, veelal niet meer worden weggewerkt. Daarom heb ik een
amendement laten voorbereiden waarmee de nota van wijziging slechts op één
punt wordt gewijzigd. Het beginsel van de vijfdaagse schoolweek wordt daarmee
niet alleen van toepassing verklaard op de bovenbouw, maar ook op de groepen
drie en vier. Daarmee wordt – ik herhaal de zinsnede die in de toelichting
van de nota van wijziging staat – de mogelijkheid om structureel vier
dagen in de week onderwijs te geven eigenlijk uitgesloten vanaf groep drie
tot met groep acht.Het amendement is tegelijkertijd een poging om de flexibiliteit die het
wetsvoorstel kent – die juichen wij toe – te kunnen realiseren,
maar nogmaals: met behoud van de vijfdaagse schoolweek. Onze instemming met
deze wet is afhankelijk van het draagvlak voor dit amendement.De heer Van der Vlies (SGP):Mijnheer de voorzitter. Wij zijn allen erg voor deregulering en voor vergroting
van de autonomie in het onderwijs. Echter, als deregulering en autonomievergroting
echt vorm moeten krijgen, blijken wij er jaren voor nodig te hebben voordat
wij een voorstel rijp achten om erover te beslissen. De kunst van het loslaten
moeten wij nog heel erg leren.Het traject van de flexibilisering van de onderwijstijd werd ingezet met
een motie van mijn hand, ingediend op 14 november 2002. Daarmee werd
beoogd de scholen meer ruimte te geven bij de programmering van hun lestijden.
Daarmee wilde ik niet een discussie ontlokken over een vier- dan wel vijfdaagse
lesweek. Dat stond mij niet voor ogen en dat speelde in dat debat ook geen
rol als zelfstandig doel. Het ging mij slechts om meer mogelijkheden voor
scholen om doelmatig om te gaan met de beschikbare menskracht en om op schoolniveau afwegingen te kunnen maken bij het kiezen van de best
mogelijke lestijden en roosters, ook met het oog op de inzet van de beschikbare
formatie. Uiteraard zou men daarbij moeten handelen in samenspraak met de
ouders.Tijdens het traject werd de motie-Balemans ingediend. Die richtte zich
tegen de mogelijkheid van een vierdaagse schoolweek. De minister had toen
te maken met twee weliswaar in theorie verenigbare, maar in hun richting tegenstrijdige
uitspraken van de Kamer. Ik merk nog wel op dat de motie-Van der Vlies breder
werd gedragen dan die van collega-Balemans, maar dat terzijde. Ik erken: een
Kameruitspraak is een Kameruitspraak. Tijdens een eerdere fase van dit debat
bleek dat een meerderheid in de Kamer nadere regelgeving wenste over de vierdaagse
lesweek. Ik behoorde niet tot die meerderheid. Dit kan mijns inziens goed
op schoolniveau worden afgewogen, waarbij bovendien instemming van de ouders
noodzakelijk is. Gegeven de wens van de meerderheid van de Kamer kan de SGP-fractie
wel uit de voeten met het voorliggende voorstel van de minister. Daarbij geldt
als uitgangspunt dat er sprake is van een vijfdaagse lesweek, maar hebben
de scholen in beperkte mate ruimte om daarvan beargumenteerd af te wijken.
Een nadeel van de voorgenomen constructie is dat de grenzen van de bepaling
niet scherp te markeren zijn. Er wordt immers bewust geen absoluut minimum
bepaald. Mogelijk zal dat door jurisprudentie alsnog tot op zekere hoogte
gebeuren, al zal de rechter natuurlijk altijd de concrete omstandigheden meewegen.Mevrouw Lambrechts heeft de Kamer een amendement voorgelegd waarin zij
de bepalingen over de vijfdaagse lesweek niet betrekt op de bovenbouw, maar
al vanaf halverwege de onderbouw laat gelden. Die keuze vindt mijn fractie
minder logisch, maar wij vernemen graag het oordeel van de minister hierover.
Mijn fractie heeft aan dit amendement evenmin behoefte als aan een nota van
wijziging. Men zal dat van ons begrijpen. Wij hebben echter geen onoverkomelijke
bezwaren. Het gaat ons erom dat de mogelijkheden voor de scholen om hun lestijden
in te richten worden uitgebreid, uiteraard binnen de harde randvoorwaarden
waaraan elke school dient te voldoen, zoals het aantal lesuren per jaar. Daarvoor
bestaan heldere normen, die niet ter discussie staan. Het kernpunt van het
voorliggende wetsvoorstel mag door de nogal dominerende discussie over de
vier- en vijfdaagse lesweek niet op de achtergrond raken en zeker niet sneuvelen.
Ik zal dan ook scherp volgen hoe de meningen over het voorstel van de minister
en het amendement van mevrouw Lambrechts zich ontwikkelen. Als een meerderheid
voor het, zij het geamendeerde, voorstel van de minister blijkt te zijn, moeten
wij de prijs daarvan afwegen.Mevrouw Lambrechts (D66):De heer Van der Vlies vindt het minder logisch om de vijfdaagse schoolweek
te laten gelden vanaf groep drie. Dat was vroeger het begin van de basisschool.
Het is het jaar waarin kinderen leren lezen en schrijven en overgaan van spelend
leren naar lerend leren. Is dat niet een logisch begin voor de vijfdaagse
schoolweek?De heer Van der Vlies (SGP):De benadering van mijn fractie is dat scholen goed in staat zijn om verstandige
afwegingen te maken. Ik ontken niet dat het lerend leren en het spelend leren
leeftijdgebonden een plaats hebben in het onderwijs, maar laten wij dit aan
de scholen overlaten binnen de randvoorwaarden van de bekostiging. Dat is
onze inzet en in die context vind ik het minder logisch daaraan toch weer
een randvoorwaarde te koppelen. Het woord logisch kan inderdaad ook betrekking
hebben op de lagere groepen. Het heel jonge kind, de kleuter van vroeger,
was ook in de tijd die ik nog aan den lijve heb ondervonden geen vijf dagen
op school, maar vier.Mevrouw Lambrechts (D66):Het hele debat is eigenlijk een debat geworden over de vier- of vijfdaagse
schoolweek, terwijl het begon als een debat over het bieden van ruimte en
flexibiliteit. De reden hiervoor ligt niet zozeer in wat er in de Kamer over
wordt gedacht, als wel in wensen vanuit het onderwijsveld, die erop wezen
dat er wel degelijk grootschalig gebruikgemaakt dreigde te worden van de mogelijkheid
van een vierdaagse schoolweek.De heer Van der Vlies (SGP):Dat hebben wij uitvoerig tegen het licht gehouden in het hoofdlijnendebat
en toen bleek dat dat nogal meeviel. Het ging maar om een handjevol scholen.
Je zou op zijn minst eens moeten kijken waarom die scholen deze keuze maken
en of ze in hun prestatiebeeld achterblijven. Voor mij is de essentie dat
het aan de scholen moet worden overgelaten, vanzelfsprekend binnen de huidige
randvoorwaarden, die niet ter discussie staan.Mevrouw Hamer (PvdA):Voorzitter. Laat ik beginnen met tegen de heer De Vries te zeggen dat
de kwaliteit van de inbreng niet afhangt van het aantal zinnen. Wij hebben
als ambitie om zaken korter te formuleren. Ik vind het dan een beetje raar
dat de heer De Vries zijn eigen inbreng voor de helft van de tijd gebruikt
voor kwalificaties over andere partijen en dan ook nog gericht op de kwantiteit
van de inbreng. Maar goed, nu dreig ik hetzelfde te doen.De heer Jan de Vries (CDA):Ik herinner mevrouw Hamer eraan dat die ene zin in het verslag niet inging
op de inhoud van het wetsvoorstel, maar slechts een conclusie bevatte: een
herhaling van zetten. Ik heb gezegd dat het mij spijt dat mevrouw Hamer het
inhoudelijke debat blijkbaar niet wil aangaan.Mevrouw Hamer (PvdA):Dan vergeet de heer De Vries de voorgeschiedenis. Ik herinner hem aan
de afsluiting van mijn inbreng tijdens de vorige keer dat wij hierover spraken.
Het leek mij meer dan genoeg om helder te maken dat er in ons standpunt niets
veranderd was.Tegen de heer Van der Vlies zeg ik dat dit debat naar mijn gevoel niets
te maken heeft met de kunst van het loslaten. Het gaat gewoon over de vraag
of er hier een voorstel ligt dat uitvoerbaar is binnen de huidige context
van ons onderwijsbestel. Ik zie dat de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
al in vak-K heeft plaatsgenomen. Misschien komt hij het probleem wel oplossen.
De kern van het probleem van de vierdaagse schoolweek is het ontbreken van
goede buitenschoolse opvang in dit land.Minister De Geus:Mevrouw Van der Hoeven zal het kabinetsstandpunt daarover
verwoorden.Mevrouw Hamer (PvdA):Misschien heeft zij van u iets meegekregen. Dan wordt het misschien toch
nog een mooie middag.Voorzitter. De minister heeft een poging gedaan om aan de bezwaren van
de Kamer tegemoet te komen. Ik moet hier echter vaststellen dat de gekozen
formulering niets wegneemt van onze bezwaren. Wij vinden het begrip "in beginsel"
niet de helderheid scheppen die nodig is. Daarbij vinden wij zestien weken,
neerkomend op iets minder dan de helft van het schooljaar, veel te veel. De
bezwaren die wij eerder hebben genoemd en waar ik kortheidshalve naar verwijs,
blijven bestaan. In de kern komen ze erop neer dat er geen goede oplossing
is voor de dagen dat de kinderen vrij zijn. Wij vinden het niet goed dat dat
niet is geregeld. Daarnaast merken wij in toenemende mate dat de scholen vragen
om meer lestijd in plaats van minder lestijd.Daarmee kom ik aan de vraag die ik nog bij dit wetsvoorstel heb. Ik heb
mij de afgelopen weken laten informeren door organisaties die betrokken zijn
bij de opstelling van wat er nu ligt. Eigenlijk heeft iedereen het gevoel
dat het veld nu een probleem van de Kamer aan het oplossen is, terwijl wij
bezig waren met het oplossen van een probleem van het veld. Dat probleem lijkt
niet meer te bestaan. Inmiddels is er voldoende zicht op de uitzonderingen
die nu al mogelijk zijn. Ik adviseer de minister om het wetsvoorstel te bewaren
tot de buitenschoolse opvang geregeld is. Op dit moment is er niet zo'n behoefte
aan flexibilisering. Ik wacht het antwoord van de minister af, maar vooralsnog
is ons standpunt over dit wetsvoorstel nog niet gewijzigd.De heer Van der Vlies (SGP):Ik meende u iets te horen zeggen dat ik even wil checken. Ik heb altijd
begrepen dat het dilemma vier- of vijfdaagse schoolweek samenhing met een
inhoudelijke visie. De leerstof en vorming moeten het kind door de week heen
bereiken. Ik hoor u nu echter als bezwaar aanvoeren dat de opvang van de kinderen
op de vrije dag niet geregeld is.Mevrouw Hamer (PvdA):Dat heb ik altijd gezegd.De heer Van der Vlies (SGP):Dat is volgens mij een heel andere argumentatie.Mevrouw Hamer (PvdA):Ik heb gezegd dat een dergelijke wet goed past bij een systeem zoals men
dat in Zweden kent. Daar liggen buiten- en binnenschoolse activiteiten in
elkaars verlengde. Kinderen krijgen daar de hele week, dus gedurende vijf
en soms zelfs zes dagen, verschillende activiteiten aangeboden. Ik hecht er
niet aan dat de binnenschoolse activiteiten over vijf dagen gespreid zijn.
Op de vijfde dag kunnen er ook gezamenlijk andere dingen gedaan worden. Een
dergelijk systeem hebben wij echter niet. Voor een te kleine groep zijn er
mogelijkheden voor buitenschoolse opvang, waarbij er bovendien geen samenhang
is met het lesprogamma op school. Er zijn slechts zeer beperkte stimuleringsregelingen
voor de brede school. Ik heb dit overigens altijd gezegd. Men kan de Handelingen
erop nalezen. Mijn betoog is zeer consistent.De heer Jan de Vries (CDA):U zegt dat het met deze nota van wijziging nog steeds mogelijk is om met
enige regelmaat de schoolweek vier dagen te laten duren. Dat is echter op
grond van de bestaande wetgeving ook mogelijk. Als u daar bezwaar tegen hebt,
moet u consistent zijn en een wijzigingsvoorstel op dit wetsvoorstel indienen
of met een initiatiefvoorstel komen, waarmee u scholen de ruimte ontneemt
om met enige regelmaat een vierdaagse schoolweek te houden, ook in de bovenbouw.Mevrouw Hamer (PvdA):Ik ga over mijn eigen wijzigingsvoorstellen. Mijn stelling was vanaf het
begin dat de huidige wetgeving de scholen voldoende ruimte geeft om in noodsituaties
te handelen. Dat heb ik aldoor gezegd. De discussie is hier wel eens zo hoog
opgelopen dat ik heb overwogen of het niet beter zou zijn om het verder dicht
te regelen. Wij moeten ons echter niet door een Kamerdebat laten opjagen.
Bovendien maakt een dergelijke regeling het nog moeilijker voor scholen. Ik
houd vast aan hetgeen ik eerder heb gezegd. De huidige regelgeving biedt scholen
voldoende ruimte om de problemen het hoofd te bieden. Ik vind de term "in
beginsel" zeer onduidelijk. Het gevaar is groot dat dit toch structureel wordt.
Ik laat het liever zoals het is. Ik heb ook geen behoefte aan het amendement
van mevrouw Lambrechts, want ik wil niets veranderen in de onderbouw. Wij
staan nu voor de afweging of wij de motie van de heer Van der Vlies zo belangrijk
achten dat er een aparte regeling moet worden getroffen. Vooralsnog wacht
ik de initiatieven van anderen af om dat probleem op te lossen.De heer Jan de Vries (CDA):Ik begrijp echt niet meer wat u beoogt. Als u de scholen ruimte wilt laten
om de onderwijstijd zelf in te richten en niet alleen in noodsituaties –
ik heb u trouwens niet eerder over noodsituaties gehoord – dan had u
een amendement op de nota van wijziging kunnen indienen. Dat doet u echter
niet. U bent niet bereid om langs de lijnen van de inhoud tot overeenstemming
te komen.Mevrouw Hamer (PvdA):Als je de huidige wet als voldoende kwalificeert, zou je niet meer nadenken
over de inhoud. Wat is dat voor een rare redenering? Ik raad u echt aan om
de Handelingen nog maar eens open te slaan en te lezen hoe ik dit debat ben
begonnen. Ik heb de minister gevraagd wat er in noodsituaties kan gebeuren
en wat er in noodsituaties is gebeurd. Volgens inmiddels opgebouwde jurisprudentie
kan er dan gehandeld worden. Dat is allemaal terug te vinden in de verslagen
van de eerste debatten hierover. Dit is overigens ook al in vorige kabinetsperioden
door mijn voorgangers op deze manier verwoord. Ik ben dan ook zo consistent
als wat. Uw vraag van wat ik nu beoog, kunt u ook uzelf stellen. Wat beoogt
de nota van wijziging en uw steun daaraan? Welk probleem wilt u nu nog oplossen
als de onderwijsorganisaties al zeggen dat dit debat inmiddels langs en over
hun heen gaat en zij er niet meer op zitten te wachten?Mevrouw Azough (GroenLinks):Voorzitter. Natuurlijk heeft de minister het recht om deze kwestie opnieuw
aan te kaarten en om in een nieuw voorstel een nieuwe formulering te gebruiken,
maar onze bezwaren tegen het eerdere voorstel blijven bestaan.
De formulering "in beginsel" maakt zestienmaal een uitzondering wellicht gemakkelijker
dan nu mogelijk is. Als dat niet zo is, hoor ik dat graag. De heer De Vries
vergat, wellicht enigszins gemakshalve, om de fracties van GroenLinks en de
SP te noemen als tegenstanders, want inderdaad zouden de PvdA en de VVD niet
voldoende zijn om de voorstellen tegen te houden. Maar helaas, mijnheer De
Vries, wij kunnen er niet in meegaan!Ook voor onze fractie is "in beginsel" een te vage formulering die aanleiding
kan geven tot een structurele maatregel. Er is wel gewezen op de medezeggenschap
en het instemmingsrecht van ouders en leraren, maar eerdere overleggen over
medezeggenschap hebben mij in ieder geval niet gerustgesteld dat dit voldoende
zal zijn, zeker omdat er geen middelen komen om ouders goed te trainen, bij
te sturen, te ondersteunen. Ik ben bang dat scholen, gezien de problemen die
ook de komende jaren op het onderwijsveld af komen, straks worden geconfronteerd
met structurele problemen waar ouders niets tegen in zullen kunnen brengen.
Voor mijn fractie staat voorop dat kinderen niet onbedoeld de dupe mogen worden,
ook niet van deze maatregel.Voorzitter. Laat ik helder zijn, ik denk dat dit debat voor mijn fractie
niet echt nodig was geweest. Wij willen er natuurlijk over door blijven denken,
maar dan moet er ook echt iets nieuws op tafel liggen en dat is in ieder geval
op het eerste gezicht voor mijn fractie niet zo.De heer Balemans (VVD):Voorzitter. Dit debat is eigenlijk een afronding van een reeks debatten
over de flexibilisering van de schooltijden. Eerder spraken wij er al over
in het algemeen overleg van 22 oktober 2003, bij de behandeling van de
onderwijsbegroting voor 2004 op 12 november 2003 en het hoofdlijnendebat
van 3 februari 2005. In het algemeen overleg heb ik namens de VVD gesteld
dat wij niets zien in flexibilisering van schooltijden waardoor een vierdaagse
schoolweek in de bovenbouw van het primair onderwijs mogelijk wordt. Ik heb
toen gezegd dat wij de bestaande wetgeving voldoende vinden om daar waar nodig
ruimte te bieden en dat wij geen behoefte hebben aan een verdere flexibilisering.
Dat heeft niet te maken met koudwatervrees en met het niet willen afstoten
van bevoegdheden, het ging en gaat ons om de inhoud van het voorstel en om
het belang van het kind. De uitgangspunten in de Kamer waren verschillend.
Je kon het benaderen vanuit de scholen en schoolbesturen en vanuit de kinderen
en de ouders en daartussen zit een grijs gebied. Wij hebben een andere invalshoek gekozen
dan de voorstanders.Dit heeft ertoe geleid dat de Tweede Kamer op 18 november 2003 mijn
motie heeft aangenomen, die mede was ondertekend door D66, de PvdA, GroenLinks
en SP. Daarmee sprak de Kamer onomwonden uit dat in het opzicht van de flexibilisering
de bestaande situatie gehandhaafd moest worden.Tijdens alle eerdere debatten zijn de inhoudelijke argumenten voor en
tegen heel duidelijk naar voren gebracht. De argumenten van de voorstanders
hebben mijn fractie niet kunnen overtuigen. Ik heb respect voor hun mening.
Wij delen echter niet dezelfde overwegingen. Ik heb ook respect voor de poging
die de minister heeft gedaan om met een nota van wijziging dichter bij onze
stellingname te komen. Ik zie echter dat de uitgangspunten te veel van elkaar
verschillen om elkaar te kunnen vinden. Dat is jammer. Het is ook een "fact
of life". Het wetsvoorstel, inclusief de nota van wijziging, is voor mijn
fractie geen reden om terug te komen op de eerder ingenomen standpunten. De
argumenten van het jaar 2003, ondanks de pogingen om te komen tot een oplossing,
gelden voor mijn fractie onverkort in het jaar 2005.De heer De Vries gaf in zijn eerste termijn een sneer naar de VVD en de
Partij van de Arbeid. Dat mag. Hij sprak over vooringenomenheid en het niet
willen schatten op waarde van de nota van wijziging. De heer De Vries kent
mij echter beter. Ik proef teleurstelling in zijn woorden omdat de VVD-fractie
niet doet wat hij zou willen. Ik heb nieuws voor de heer De Vries. Misschien
ligt daarin de reden dat wij tot verschillende partijen behoren! De VVD maakt
steeds eigen afwegingen op inhoudelijke gronden.De conclusie van mijn betoog is duidelijk. Ik stel mijn fractie voor om
geen steun te verlenen aan dit wetsvoorstel.De heer Jan de Vries (CDA):Ik ken de heer Balemans als een Kamerlid dat namens zijn fractie alle
voorstellen op waarde weet te schatten. Daarom ben ik teleurgesteld over zijn
reactie in dit debat en in het verslag. Het spijt mij dat hij opnieuw niet
ingaat op de argumenten van de minister en van andere fracties in de Kamer.
In het verslag naar aanleiding van de nota van wijziging stelt de heer Balemans
dat het een verslechtering is ten opzichte van de bestaande situatie. Het
voorstel van de minister om vast te leggen dat er in beginsel vijf dagen onderwijs
wordt gegeven in de bovenbouw maakt het volgens hem dus beter mogelijk om
tot een vierdaagse schoolweek te komen. Ik hoor hem dat echter niet aantonen.
Hij gaat ook niet in op de reactie van de minister.De heer Balemans (VVD):Op 22 oktober 2003 heb ik in ruime bewoordingen duidelijk gemaakt
wat de VVD-fractie ervan vond. Datzelfde heb ik gedaan op 12 november
2003 en op 3 februari 2005. Hoe vaak moet ik het herhalen? De heer De
Vries wil niet horen wat ik zeg. Het staat hem blijkbaar niet aan. Wij hebben
een verschil van mening.De heer Jan de Vries (CDA):Dat is prima in dit huis. Dat maakt het werk ook boeiend. Bij een verschil
van mening moeten wij echter naar elkaars argumenten luisteren. De minister
probeert de heer Balemans tegemoet te komen door het niet mogelijk te maken
om tot een structurele vierdaagse schoolweek te komen. De heer Balemans zegt
vervolgens dat de nota van wijziging ten opzichte van de bestaande situatie
meer ruimte biedt. Dat begrijp ik niet. Die logica ontgaat mij. Kan de heer
Balemans daarop ingaan en ook de argumenten van de minister daarbij wegen?De heer Balemans (VVD):Ik heb in drie debatten gezegd de bestaande situatie te willen handhaven.
De argumenten van de heer De Vries voor verder flexibilisering heb ik gehoord
en bekeken. Ik heb er geen reden in gezien om af te wijken van mijn stellingname.
Dat geldt ook voor de nota van wijziging. Ik realiseer mij dat de minister
een stuk is opgeschoven. Dat waardeer ik ook. Het gaat mij
echter om het handhaven van de bestaande situatie. Het is kortom een dilemma
in opvattingen en uitgangspunten. Wij komen daar niet uit.Mevrouw Lambrechts (D66):Ik herinner mij niet dat de motie waaronder ook mijn handtekening staat,
uitspreekt dat de bestaande situatie in de bovenbouw niet gewijzigd mag worden.
Volgens mij gaat die motie over het handhaven van een vijfdaagse schoolweek
in de bovenbouw.De heer Balemans (VVD):Dat betekent dat je de bestaande situatie handhaaft.Mevrouw Lambrechts (D66):Dat betekent voor de heer Balemans blijkbaar dat elke vorm van flexibilisering
niet aan de orde is. Ik betreur met de heer De Vries dat de discussie is verworden
tot de vraag van een vier- of vijfdaagse schoolweek.De heer Balemans (VVD):Ik heb in het debat in februari gevraagd of een amendement van mijn kant
op dit punt destructief was. Het antwoord van de minister en de Kamervoorzitter
was dat dit inderdaad het geval zou zijn. Dan weet ik wat mij te doen staat:
een destructief amendement dien je namelijk niet in.Minister Van der Hoeven:Voorzitter. Het is natuurlijk altijd mogelijk om andere amendementen in
te dienen en zo tot een oplossing te komen. De heer Balemans weet precies
waarop ik doel, ik heb hem een aantal handreikingen gegeven, maar daar heeft
hij geen gebruik van gemaakt. Ik constateer daarmee dat hij niet bereid is
om op een eerder ingenomen standpunt terug te komen, terwijl hij van mij verwacht
om in zijn richting te bewegen. Dat heb ik uitgebreid gedaan, maar beweging
moet van twee kanten komen. Dat wilde ik graag even kwijt.De heer Balemans (VVD):Dit vraagt om een reactie. In de algemeen overleggen heb ik reeds duidelijk
gemaakt dat ik er geen behoefte aan had. De minister zei toen dat zij toch
met een wetsvoorstel zou komen. Ik vind dat haar goed recht, ik heb geluisterd
naar haar argumentatie, heb die serieus onderzocht en mijn conclusie is dat
mijn fractie het er gewoon niet mee eens kan zijn. Ik heb de minister gecomplimenteerd
voor haar beweging in mijn richting, maar realiseer me dat zij vanuit haar
uitgangspositie niet zo ver kan bewegen als ik zou willen.Minister Van der Hoeven:Laten wij wel wezen: het gaat om de positie van de Kamer als geheel. Ik
kan niet beide tegenstrijdige moties uitvoeren, dus ik zoek naar waar wij
elkaar kunnen vinden. Neemt u mij niet kwalijk, maar dan moet de Kamer maar
geen tegenstrijdige moties aannemen!Mevrouw Hamer (PvdA):Voorzitter. Ik heb een vraag voor de minister en de heer Balemans, en
ook wel aan u. Dit gaat namelijk over voorstellen en handreikingen die mij
in ieder geval niet bekend zijn. Ze zullen wel weer uit de bekende achterkamertjes
komen. Misschien kunnen wij er ook van op de hoogte worden gesteld?Minister Van der Hoeven:Dat zal ik zo meteen zeker toelichten, ik kan mij voorstellen dat u dit
wilt weten en u heeft er ook recht op.Alles bij elkaar optellend, zie je dat de discussie op één
punt in de afgelopen periode scherper is geworden. Het is heel eenvoudig:
over de schooltijden zijn twee moties aangenomen, die allebei onmogelijk kunnen
worden uitgevoerd. Ik wil bekijken hoe ik de goede onderdelen van de ene en
van de andere bij elkaar kan brengen en behouden. Met de nota van wijziging
beoog ik dat de vijfdaagse schoolweek voor de bovenbouw als hoofdregel wordt
vastgelegd. Daarmee wil ik de flexibilisering en de vijfdaagse schoolweek
behouden. Als de Kamer vindt dat de woorden "in beginsel" te vaag zijn, laat
ze dan een alternatief aandragen. Daarom heb ik ook aangegeven dat dit in
de bovenbouw een hoofdregel moet zijn: er moet een evenwichtig onderwijsprogramma
komen, evenwichtig verspreid over de dag en de vijfdaagse schoolweek moet
worden gehandhaafd. De flexibiliteit komt tot uitdrukking in de grotere flexibiliteit
in de urenverdeling tussen onder- en bovenbouw en het schrappen van het maximumaantal
uren onderwijs per dag. Ik heb begrepen dat de heer De Vries beoogde daarover een amendement in
te dienen. Ik heb dat amendement niet gezien, dus ik kan daar moeilijk een
reactie op geven.De heer Jan de Vries (CDA):Ik heb heel bewust geen amendement ingediend omdat ik geen signalen had
ontvangen dat dit voor een aantal fracties reden zou zijn om alsnog wel voor
het wetsvoorstel te stemmen. Met de heer Van der Vlies zeg ik: als een amendement
ertoe zou kunnen leiden dat er meer ruimte voor scholen komt, prima, maar
gehoord de inbreng van de collega's zie ik die ruimte niet ontstaan.Minister Van der Hoeven:Dit is pas de eerste termijn, dus misschien kan de heer Van der Vlies
nog wel tot overeenstemming komen met zijn collega's.Als de Kamer "in beginsel" te vaag vindt, moet zij een andere term voorstellen.
Aan mevrouw Hamer zeg ik dat noodsituaties iets anders zijn. Die noodsituaties
geven aan dat je van week tot week een ander besluit zou kunnen nemen. Dan
loop je aan tegen het probleem dat je die kinderen naar huis stuurt. Het is
bekend hoe dat werkt, want veel leden hebben ook kinderen. Hierdoor komt je
kind thuis op een moment dat je het niet weet. Wij moeten dus eigenlijk van
die noodsituaties af. Het is de bedoeling dat aan het begin van een schooljaar
bekend is op welke dagen er geen les wordt gegeven. Dat moet ook aan het begin
van het schooljaar bekend zijn, want anders blijft het hapsnap en schieten
wij geen stap op.Het belang van de leerling staat voorop. Dat betekent dat je kaders moet
hebben waarbinnen de scholen de geboden ruimte moeten benutten vanuit het
oogpunt van de kwaliteit van het onderwijs. Natuurlijk past het wetsvoorstel
in het bredere perspectief van autonomievergroting van scholen binnen kaders
en marges, maar ook met een open oog voor de nieuwe verhoudingen tussen overheid,
scholen en ouders. Het initiatief en de beslissingen worden meer in handen
gelegd van de direct betrokkenen. Dit voorstel is daarvan een onderdeel. Ik
sta achter het voorstel, zowel inhoudelijk als vanuit een perspectief van
kwaliteit en het geven van ruimte, en daarom trek ik het ook niet in. Ik wil
scholen de ruimte geven om een rooster te plannen dat optimaal
aansluit bij de eigen situatie.Er is een zeer beperkte manoeuvreerruimte tussen die moties en ik denk
dat ik die ruimte op evenwichtige wijze heb benut. Wij leggen vast dat een
vijfdaagse schoolweek hoofdregel is in de bovenbouw. Bij uitzondering kunnen
scholen daarvan afwijken. "In beginsel" staat echt niet voor een vaag "probeert
u maar zoveel mogelijk", maar er is in de bovenbouw gewoon een vijfdaagse
schoolweek, tenzij. Dat leggen wij ook op deze manier in de wet vast.Het amendement van mevrouw Lambrechts gaat eigenlijk niet over de bovenbouw,
maar over de onderbouw. Eigenlijk zegt zij dat de huidige vrijheid aan de
ruime kant is en dat zij die gelijk wil trekken met de vrijheid die het wetsvoorstel
binnen de kaders biedt aan de bovenbouw. Wij hebben alleen cijfers uit 2000
van het ITS. Toen had zo'n 5% van de scholen een vorm van een vierdaagse schoolweek
in de groepen 3 en 4. In 2000 ging het dus om zo'n 400 scholen. Ik heb geen
recentere gegevens.Mevrouw Lambrechts (D66):Volgens mij had een aantal van die scholen – misschien wel allemaal –
te maken met het lerarentekort dat toen speelde. In dat geval geldt: nood
breekt wet. Dat zal altijd aan de orde kunnen zijn, welke wetgeving wij ook
maken, omdat nood nu eenmaal wet kan breken. Hier gaat het om de vraag of
wij het in de huidige wetgeving mogelijk maken om in de groepen 3 en 4 zomaar
een vierdaagse schoolweek te geven.Minister Van der Hoeven:Ik weet dat mevrouw Lambrechts dat vindt. Daarom ben ik ook een beetje
voorzichtig met die cijfers uit 2000, maar ik heb geen andere. Ik kan dus
ook niet zeggen om hoeveel scholen het op dit moment gaat. Het positieve punt
in het amendement van mevrouw Lambrechts vind ik dat het de flexibilisering
overeind laat en de vrijblijvendheid eruit haalt. Een aantal scholen zal niet
blij zijn met dit amendement, maar van de andere kant denk ik dat de pluspunten
opwegen tegen de minpunten. Ik laat het oordeel over het amendement daarom
graag over aan de Kamer. Dat brengt mij bij de medezeggenschap. In een eerder stadium heeft de
heer Balemans uitgebreid gesproken over de positie van de ouders. Hoe zorg
je ervoor dat de ouders niet door anderen worden overruled in de medezeggenschapsraad
over een onderwerp dat hun zo na aan het hart ligt, namelijk de schooltijden?
Ik ben bereid om te kijken op welke manier wij de positie van de ouders op
dit punt kunnen versterken. Die mogelijkheid is er nog steeds. Op dit moment
moet dit onderdeel binnen de medezeggenschap de instemming hebben van de totale
medezeggenschapsraad. In mijn voorstellen voor een nieuwe medezeggenschapstructuur
heb ik aangekondigd met een systeem te komen met zelfstandige instemmingsbevoegdheden
naast gezamenlijke bevoegdheden van de medezeggenschapsraad. Ik zou mij kunnen
voorstellen dat ouders op dit punt een instemmingrecht krijgen. Dat betekent
dat hun positie behoorlijk wordt versterkt. Daarmee wordt al geanticipeerd
op de nieuwe structuur, maar ik denk dat het heel goed mogelijk is.Wij hebben op 9 juni gesproken over alles wat te maken had met medezeggenschap.
Ik heb toen gezegd dat ik het heel goed zou vinden als een medezeggenschapsraad
zich de vraag stelt bij welke onderwerpen de achterban op een actievere manier
moet worden betrokken. Ik zal kijken of ik kan opnemen dat een medezeggenschapsraad
zich deze vraag moet stellen, daarin afwegingen moet maken en die moet vastleggen
in een statuut. Ook op die manier kom ik tegemoet aan de bezwaren die de heer
Balemans in een eerder stadium heeft verwoord.De Kamer kan op een gegeven moment besluiten dat hetgeen er al is, dus
de optie van de heer De Vries en het mogelijke amendement dat ik net noemde,
de mogelijkheid biedt om wel tot overeenstemming en tot afspraken te komen.
Niet iedereen zal dan staan te juichen. Ik vind het echter zeer de moeite
waard om te bezien of wij gezamenlijk tot een oplossing kunnen komen. Wij
blijven dan bij de motie van de heer Van der Vlies over flexibilisering en
bij de hoofdregel van de vijfdaagse schoolweek conform de motie van de heer
Balemans. Bovendien kunnen wij tegemoet komen aan bezwaren van ouders. Zij
kunnen immers niet langer worden overruled.Mevrouw Hamer (PvdA):Volgens mij hebben wij het debat over de ouders al eerder gevoerd. Ik
heb ook al eerder aangegeven dat van de ouders die in de medezeggenschapsraad
zitten niet kan worden gevraagd dat zij het standpunt van alle ouders vertegenwoordigen.
Wij weten allemaal dat in de medezeggenschapsraad over het algemeen de hoger
opgeleide ouders zitten die dus ook beter kunnen zorgen voor buitenschoolse
opvang. Dat bezwaar neemt u helemaal niet weg met deze oplossing.Minister Van der Hoeven:Dat neem ik wel weg. Ik heb immers net al gezegd dat ik zal onderzoeken
of kan worden opgenomen dat een medezeggenschapsraad de vraag moet stellen
hoe de achterban bij een dergelijk onderwerp kan worden betrokken en dat zij
daarin afwegingen moeten maken. Ik kom daar dus wel degelijk aan tegemoet.
Als u vindt dat ik daar niet aan tegemoet kom, moet u zich afvragen of u wel
goed bezig bent met de invulling van het begrip medezeggenschap. Wij verwachten
altijd zaken van mensen die in de medezeggenschapsraad zitten. Wij willen
ook dat degenen die het meeste belang hebben bij bepaalde beslissingen daar
de grootste zeggenschap in krijgen. Die dingen proberen wij te regelen binnen
de medezeggenschap. U en ik weten dat dit leidt tot debat en discussie. Dat
hoort erbij. Dat is wat wij willen met medezeggenschap. Wij moeten ervoor
oppassen dat wij niet de medezeggenschap in een hoek zetten, maar ik kan mij
ook niet voorstellen dat u dat bedoelde.Mevrouw Hamer (PvdA):Ik wil bezwaar maken tegen dat beeld. Ik heb eerder in een debat met de
heer De Vries gezegd dat ik dit ook niet zozeer een onderwerp van medezeggenschap
vind. Net als de overheid de eindtermen regelt, moet zij ook de omvang van
de schoolweek regelen. Dat moet worden aangegeven binnen de kaders van ons
schoolsysteem. U kunt er volgens mij niet voor zorgen dat de verkorting van
de lesweek niet doorgaat als een beperkt aantal ouders nee zegt omdat zij
niet de mogelijkheid hebben om opvang te regelen. Ik zou niet weten hoe u
dat wilt regelen. Ik denk dat u de oplossing buiten uw kabinet
moet zoeken.Minister Van der Hoeven:Wij moeten wel proberen om de debatten niet met elkaar te vermengen. Wij
hebben het over medezeggenschap en over schooltijden. Er wordt vastgelegd
hoeveel uren les er moeten worden gegeven. Daarnaast ligt vast dat de hoofdregel
is dat deze uren in een vijfdaagse schoolweek worden gepland, maar de mogelijkheid
wordt gegeven om binnen een bepaalde bandbreedte te flexibiliseren. Wij vinden
dat dit voor het begin van het schooljaar moet worden geregeld en niet halverwege
of hapsnap. Het moet voor aanvang van het schooljaar duidelijk zijn zodat
iedereen weet waar hij aan toe is. Ik denk dat wij op die manier echt tegemoet
komen aan de bezwaren die leven. U sprak ook over brede scholen. Ik vind echt
dat wij moeten proberen om het aantal brede scholen groter te maken. Dat is
echter een ander debat, net als het project JONG en de kinderopvang. Ik kom
daar graag op een ander moment op terug.De heer Van der Vlies (SGP):Wij moeten de definities wel wat scherp houden, als het gaat om medezeggenschap
en de rol van de oudergeleding daarin. Dat is echt wat anders dan individueel
instemmingsrecht van de ouders. Dat betreft een inrichting van vertegenwoordiging.
Het kan toch niet zo zijn dat wij flexibilisering van de tijden afhankelijk
maken van het invullen van het instemmingsrecht van ouders. Dat bepleit in
een ultieme fase mevrouw Hamer ook niet. Dat beluister ik ook wel in haar
woorden. Zij zegt namelijk: overheid, regelt u het maar. Wij leggen dat weer
niet bij de ouders. Zo blijven wij de bal heen en weer spelen.Minister Van der Hoeven:Inderdaad moeten de definities correct blijven. Zoals wij met elkaar hebben
afgesproken, komen er in de nieuwe medezeggenschapsstructuur gezamenlijke
MR-bevoegdheden en zelfstandige instemmingsbevoegdheden. Mijn suggestie was
om de schooltijden tot een van de onderwerpen van een zelfstandige instemmingsbevoegdheid
van de oudergeleding te maken. Dit is dus mijn voorstel. Als dit voor de Kamer
een optie is om verder over te praten, ben ik best bereid om dat nader vorm
te geven.Voorzitter. Ik denk dat met deze combinatie echt een oplossing is gevonden
die tegemoetkomt aan de verschillende belangen, alsook aan het uitgangspunt
van autonomie en deregulering. Immers, je geeft scholen meer ruimte om een
eigen afweging te maken, maar wel binnen bepaalde kaders.Het gaat hierbij natuurlijk ook om vertrouwen in scholen en in ouders
op een zeer beperkt terrein. Ik vind dan ook dat wij hier moeten proberen
om een politieke oplossing te vinden. Dat heb ik ook steeds geprobeerd en
daarom hecht ik eraan om dit debat te voeren. Als die oplossing gevonden kan
worden, is er ook een oplossing voor het bewuste probleem te vinden. Het kan
niet zo zijn dat er van buiten naar binnen wordt gekeken, dus naar de Kamer,
en dat er wordt gezegd: er wordt wel heel veel over autonomie gezegd, maar
op het moment dat er geprobeerd wordt om een oplossing voor een probleem te
vinden, geeft men niet thuis. Dit lijkt mij erg moeilijk te vertalen, te vertellen
en uit te leggen aan het veld.De voorzitter:Ik constateer dat er geen behoefte is aan een tweede termijn.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Waarschijnlijk komen de ingediende amendementen en het wetsvoorstel morgen
in stemming.De vergadering wordt van 19.07 uur tot 20.15 uur geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-5896-5904.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl