Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat van het Waddenfonds voor het jaar 2009 (31700 XI)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2008-2009, pag. 2289-2324

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

26-01-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

nr. 27, pagina 2289-2324

20-11-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 31700-XIToon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 11 september 2008 en 22 oktober 2008 over voedselzekerheid in ontwikkelingslanden (31250)Pagina 2261-2263
Interpellatie-Graus, gericht tot de minister van Economische Zaken, over de stijging van de energienota (31783)Pagina 2264-2274
Regeling van werkzaamheden (donderdag 20 november 2008)Pagina 2288-2289
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 12 november 2008 over mensenhandel (28638)Pagina 2324-2326
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2009 (31700 VII), het wetsvoorstel Wijziging van de begrotingsstaat van het gemeentefonds voor het jaar 2009 (31700 B) en het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het provinciefonds voor het jaar 2009 (31700 C)Pagina 2337-2368
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (donderdag 20 november 2008)Pagina 2368-2370
Voortzetting van het debat over de activiteiten van Marokkaanse inlichtingendiensten in Nederland (28844)Pagina 2326-2337
Noten bij pag. 2073: schriftelijke antwoorden van de minister voor Jeugd en Gezin op vragen gesteld in eerste termijn behandeling begroting Jeugd en Gezin voor 2008 (31200 XVII) en bij pag. 2115: schriftelijke antwoorden van de minister van Defensie op vragen gesteld in eerste termijn behandeling begroting Defensie voor 2008 (31200 X)Pagina 2169-2172
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat van het Waddenfonds voor het jaar 2009 (31700 XI)Pagina 2289-2324
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat van het Waddenfonds voor het jaar 2009 (31700 XI)Pagina 2274-2288
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet rechtspositie rechterlijke ambtenaren en enige andere wetten in verband met de flexibilisering en verduidelijking alsmede enkele aanvullingen van de regeling van de rechtspositie van rechterlijke ambtenaren en rechterlijke ambtenaren in opleiding (31227) en het wetsvoorstel Wijziging van boek 2 van het Burgerlijk Wetboek ter uitvoering van Richtlijn 2006/46/EG van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2006, tot wijziging van de Richtlijnen 78/660/EEG, 83/349/EEG, 86/635/EEG en 91/674/EEG betreffende de jaarrekening en de geconsolideerde jaarrekening (PbEU L 224) (31508)Pagina 2261-2261
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 22 oktober 2008 over IOB-evaluatie Afrikabeleid (29237)Pagina 2263-2264
Presentie en opening (donderdag 20 november 2008)Pagina 2261-2261

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 234 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van
Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat
van het Waddenfonds voor het jaar 2009 (31700 XI).De algemene beraadslaging wordt hervat.Minister Cramer:Voorzitter. Mijn betoog bevat een blok twee over duurzaam produceren en
consumeren en een blok drie over klimaat en energie. Het laatste blok kan
ik mijns inziens kort houden, omdat wij hierover een apart algemeen overleg
gehouden hebben. Blok twee is eveneens aanzienlijk korter dan
het eerste blok; hopelijk kan het snel behandeld worden.Ik begin bij blok twee. Nederlandse overheden kopen per jaar voor ongeveer
40 mld. in. Dat is bijna 1 mld. per week. Daarmee is de overheid in feite
de grootste marktpartij. Als zo'n marktpartij haar inkoopbeleid op duurzame
leest schoeit, dan komt er een enorme innovatiekracht in de samenleving los.
Wij gebruiken daarom de inkoopkracht van de overheid om markten voor duurzame
producten te stimuleren en duurzame innovatie uit te lokken. In 2010 gaat
het Rijk voor 100% duurzaam inkopen. Dit betekent dat wij in de twee
jaar vanaf nu een heel fors programma voor ons hebben. Wij moeten niet alleen
maar criteria opstellen, maar ook nog invoeren. Ik vind het belangrijk om
duurzaam inkopen tot een succes te maken. Daarom zorg ik ervoor dat er criteria
worden opgesteld voor alle ongeveer 80 productgroepen en diensten die de overheid
inkoopt, van meubelen en energie tot wegen en kantoren. Op dit moment zijn
de criteria voor 31 productgroepen en diensten gereed. De criteria voor de
resterende productgroepen zullen binnen de afgesproken tijd, in het eerste
kwartaal van 2009, worden vastgesteld.Als alle criteria zijn onderbouwd en vastgesteld, zit het werk er zeker
niet op. Immers, ze zullen voortdurend onderhouden en aangescherpt of bijgesteld
moeten worden op grond van de ervaringen met het gebruik ervan, opdat innovatieve
leveranciers geprikkeld zullen blijven worden om met aansprekende verbeteringen
te komen. Om ervoor te zorgen dat wij op de goede weg geraken en blijven,
is een wisselwerking tussen de markt en de overheid vereist.Ik vind het punt van mevrouw Neppérus en van mevrouw Spies hierbij
heel belangrijk. Doorslaan naar bureaucratie kan nooit de bedoeling zijn.
Natuurlijk moeten wij ons gezonde verstand gebruiken en de burger en de ondernemer
niet hinderen maar stimuleren. Dat is het uitgangspunt. Natuurlijk lezen wij
in de media verhalen over rare regeltjes en criteria die in discussies over
de voorbereiding van criteria aan de orde komen. Bij sommige regeltjes kan
men zich afvragen: waar zijn zij nu mee bezig? Mochten er zulke regeltjes
zijn, dan wil ik hiernaar natuurlijk samen met het bedrijfsleven heel goed
kijken. Het is echt niet mijn bedoeling om te gaan zoeken naar criteria waarover
wij ons allemaal achter het hoofd krabben, en zeggen: daar gaat het toch niet
om! Nogmaals, de overheid moet burgers en ondernemers stimuleren en niet afremmen.Wat doen wij dan concreet? In de gunningsfase worden de eisen en wensen
in de bestekteksten opgenomen. Er zijn twee categorieën, een basiscategorie
eisen en een categorie wensen. Iedere leverancier die aan overheden levert,
is verplicht om aan de eisen te voldoen. Met de wensen kunnen opdrachtnemers
zich onderscheiden tijdens de gunningsfase. Bij het stellen van de criteria
heb ik zo hoog mogelijke ambities. Ik geef voorrang aan marktpartijen die
een hoge duurzaamheidsstandaard kunnen garanderen, en ik wil dat de wensen
van nu de eisen van morgen zijn.De leden Neppérus en Spies vroegen mij naar de uitvoering van hun
motie om bedrijven die minder dan 15.000 kilo afval per jaar produceren, vrij
te stellen van verpakkingsbelasting. Ik heb in een brief van 2 juni reeds
aangegeven de motie in uitvoering te nemen. Ik verwacht het ontwerpbesluit
verpakkingen in het voorjaar van 2009 aan de Kamer aan te bieden. Mevrouw Ouwehand vroeg naar mijn reactie op het rapport Living Planet
van het Wereld Natuur Fonds. Dit is een belangrijk punt. Ik ben blij dat mevrouw
Ouwehand dit belangwekkende rapport onder de aandacht heeft gebracht. In het
rapport wordt ervoor gewaarschuwd dat wij, als de mensheid op deze manier
doorgaat met produceren, consumeren en afval genereren, tegen het midden van
de jaren 2030 twee planeten nodig zouden hebben om onze leefstijl te kunnen
aanhouden. Dat kan natuurlijk niet. Wij hebben maar één aarde,
en daarmee moeten wij het doen. Wij hebben er ook voor te zorgen dat onze
kinderen en onze kleinkinderen op deze ene aarde in de toekomst goed kunnen
leven. Wij moeten er dus voor zorgen dat wij onze voetafdruk verminderen,
zowel in Nederland als elders op de wereld.Ons beleid is daarom gericht op vermindering van de voetafdruk hier in
Nederland. Daarover spreken wij ook vandaag in het kader van de drie hoofdprioriteiten.
Daarnaast wil ik samen met de collega's van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
en voor Ontwikkelingssamenwerking ervoor zorgen dat wij de voetafdruk elders
verminderen. Daarom werk ik met deze collega's, de ministers van LNV en voor
OS, samen aan het Beleidsprogramma Biodiversiteit, dat loopt van 2008 tot
2011. Daarin werken wij onder andere aan een verduurzaming van de visserij,
aan duurzame handelsketens en aan het betalen voor biodiversiteit. Stuk voor
stuk zijn dit belangrijke acties die bijdragen aan het verkleinen van onze
voetafdruk elders in de wereld.De leden Ouwehand en Madlener hebben mij een aantal vragen gesteld over
de consumptie van dierlijke eiwitten. Ik wil daarover het volgende zeggen.
Het kabinetsbeleid richt zich op het bewust maken van burgers van de gevolgen
van hun consumptiepatronen. Dat betekent echter absoluut niet dat het kabinet
de burgers wil gaan voorschrijven wat zij wel en niet mogen eten.Mevrouw Spies (CDA):Ik dank de minister voor de antwoorden over duurzaam inkopen. Wij moeten
daarbij inderdaad echt ons gezond verstand gebruiken. Rare eisen, zoals printers
die alleen dubbelzijdig kunnen printen, zijn daarmee dus naar het land der
fabelen verwezen. Begrijp ik de minister zo goed? Mijn tweede vraag is deze.
Hoe kan het zijn dat er toch nog steeds aanbestedingen plaatsvinden waarbij
door de rijksoverheid op geen enkele manier naar duurzaamheidscriteria wordt
verwezen? Ik heb schriftelijke vragen gesteld over de verhuisaanbesteding
door de ministeries van Justitie, Binnenlandse Zaken en nog een ministerie.
Op geen manier wordt gevraagd naar de vervoersprestaties. Mevrouw Huizinga
geeft een buitengewoon slap briefje over het aanbesteden van het openbaar
vervoer. Er worden geen middelvoorschriften maar doelvoorschriften gesteld.Zijn de rare eisen die ik heb genoemd, verwezen naar het rijk der fabelen?
Mijn tweede vraag is hoe het mogelijk is dat er nog steeds zoveel dingen gebeuren
die niet in lijn zijn met duurzaam inkopen.Minister Cramer:In het rijk der fabelen wil ik niet leven, als het gaat om duurzaam inkopen.
Natuurlijk moeten wij goed kijken naar de criteria die wij ontwikkelen. Die
criteria moeten hout snijden en niet de reactie oproepen waarmee wij nu bezig
zijn. Het strekt te ver om in te gaan op specifieke gevallen uit de krant.
Ik heb de boodschap van mevrouw Spies echter heel goed begrepen.
Ik voer er nauw overleg over met SenterNovem en met het bedrijfsleven.Als antwoord op de andere vraag zeg ik: wij zitten in een overgangssituatie.
Wij hebben nog een aantal productgroepen en diensten te gaan. Bij SenterNovem
zijn wij de criteria aan het voorbereiden. Mevrouw Spies noemt voorbeelden
waarvan de voorbereiding net is afgerond of nog bezig is. Het is dus nog niet
in uitvoering. In het schemergebied gebeuren soms de dingen die mevrouw Spies
noemt. Ik heb haar gehoord over de verhuisaanbesteding. Ik heb daarvan meteen
nota genomen en ben nagegaan in hoeverre dit nog terug te draaien is. Als
eenmaal de vergunning is verleend, kun je namelijk niet meer terug. Dat is
nu eenmaal het probleem met deze overgangssituatie.Mevrouw Spies (CDA):In maart is de tweede ronde van gunning rond het verhuizen, om een voorbeeld
te noemen. Wij lopen dan toch niet aan tegen hetzelfde argument? Je moet niet
wachten totdat de criteria beschikbaar zijn als je nu al de goede dingen kunt
doen. De VNG heeft al heel handige criteria daarvoor opgenomen voor haar modelhandvest.
Die kan het Rijk dan toch ook een keertje lenen van de VNG?Minister Cramer:Natuurlijk zullen wij ervoor zorgen dat dit soort situaties zich zo min
mogelijk voordoen. In het voorjaar van 2009 moeten alle criteria af zijn.
Ik neem aan dat de voorbeelden die mevrouw Spies noemt, dan niet meer aan
de orde zijn.Mevrouw Neppérus (VVD):Van brancheorganisaties en vooral van kleinere ondernemers krijgen wij
de klacht dat zij hoorndol worden van de duurzame inkoop. Alleen het grote
bedrijfsleven zou zo overblijven.Minister Cramer:Mijn ervaring is juist dat mkb-bedrijven baat kunnen hebben bij dit soort
ontwikkelingen. Het zijn met name de mkb-bedrijven die met innovatieve concepten
komen en die dus als eerste aan bod komen. Natuurlijk zijn er geluiden in
de markt als: waar zijn zij nu mee bezig? De criteria zijn simpel en glashelder.
Men weet ook dat de overheid op grote schaal duurzame producten wil inkopen
en dat zij in die ontwikkeling mee moeten. Dit is de essentie van het beleid
dat wij willen. Wij willen via marktprocessen streven naar duurzame producten.
Dat wil mevrouw Neppérus ook. Dat heb ik ook gelezen in het groene
pamflet van de VVD-fractie. Zij streeft ook naar duurzaamheid en innovatie.
Daarom is dit een enorm goede manier om dit voor elkaar te krijgen.De voorzitter:Ik ben streng tegen de leden over de lengte van de interrupties. Ik hoop
dat minister Cramer het ook kort kan houden.Mevrouw Neppérus (VVD):Ik zal de minister een aantal van de klachten overbrengen. Dat lijkt mij
gewoon het beste. Ik zie dat de minister knikt. Ik kom bij mijn tweede punt:
de grens van 15.000 kilo met de daarbij behorende administratieve lasten.
Blijkbaar moet ik nu tot 2009 wachten. Ik vind dit toch wel teleurstellend,
juist ook voor de branche. Meer dan een jaar na aanname van de motie heeft
de branche vastgezeten aan de administratieve verplichtingen.Minister Cramer:Processen gaan zo snel als zij kunnen.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):De behoefte om niet langer te wachten, voel ik ook. Mij is opgevallen
dat dit wachten vooral betrekking heeft op de vraag of alles juridisch klopt,
voordat het op papier staat. Als wij daarop gaan wachten, kan het wel eens
lastig worden. Juridische duidelijkheid kan juist in de uitvoering betrokken
worden.Het proportionaliteitsbeginsel gaat niet op voor fundamentele arbeidsnormen,
omdat elke staat van de ILO die dient uit te voeren. Ik verwijs ook naar de
motie-Ortega-Martijn, waarin staat dat bedrijven alleen overheidssteun kunnen
krijgen als zij inzichtelijk maken dat zij niet de fundamentele arbeidsrechten
schenden, of als zij een publiek plan van aanpak hebben waaruit blijkt dat
zij met die rechten bezig zijn.Minister Cramer:De juridische duidelijkheid in de uitvoering moet er zijn, maar het opstellen
van de criteria moet ook goed juridisch onderbouwd zijn, anders gaan wij in
Brussel onderuit. Duurzaam inkopen door overheden is een andere situatie dan
duurzaam inkopen door bedrijven. Overheden zijn verplicht zich aan aanbestedingsregels
te houden en die regels zijn strikt. Wij zijn dus, meer dan het bedrijfsleven,
beperkt in onze mogelijkheden. Juridische zekerheid is een absolute voorwaarde
om niet onderuit te gaan.Er zitten inderdaad een heleboel haken en ogen aan de sociale criteria.
In de schriftelijke beantwoording heeft de Kamer kunnen lezen dat generieke
sociale criteria in principe leiden tot problemen. Je moet de criteria dus
specifieker maken, maar als je dat doet, krijg je een proportionaliteitsprobleem.
Wij hebben dat in de brief toegelicht. Wij zijn daar nog niet uit. Ik onderken
het probleem en minister Donner doet dat ook. Hij is zeker bereid om de sociale
criteria mee te nemen. Wij doen onze uiterste best om dat zo te doen, dat
wij ook daarmee niet juridisch onderuitgaan.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Ik hoop dat ook op dit punt in het voorjaar van 2009 duidelijkheid is
verschaft.Een volgend punt is de "footprint". Uit de duurzaamheidsmonitor zal moeten
blijken hoe effectief die daarin verwerkt is. Wanneer komt die duurzaamheidsmonitor?Minister Cramer:Voorjaar 2009 zullen wij een eerste proeve van die rapportage presenteren.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik steun kortheidshalve de kritische zin van mevrouw Spies over duurzaam
inkopen. De casuïstiek die ook mij af en toe bereikt, is hemeltergend.
Ik vraag rondom dit belangrijke thema – de overheid is immers de grootste
consument – van de minister grote snelheid, grote daadkracht en vooral
grote strengheid voor andere ministeries en bewindslieden. Dat is wat wij
nodig hebben. Wil zij dat toezeggen?Minister Cramer:Aan grote snelheid geen gebrek, want wij zijn keihard bezig. De heer Vendrik
heeft het tijdpad gezien. Wij moeten tot 2010 nog heel veel werk doen en daar
zetten wij nog steeds op in. Wat betreft strengheid en daadkracht zeg ik:
ja natuurlijk. Wij doen de implementatie ook in nauwe samenspraak met de collega's
en iedereen heeft zich daaraan gecommitteerd. Het probleem
dat door mevrouw Spies geschetst werd, is terecht. Er is een overgangssituatie
waarin wij eigenlijk nog niet aan het implementeren zijn, maar waarin de criteria
voor dat specifieke geval al bijna af zijn. Waarom nou niet meteen even wat
sneller implementeren, zodat je het meteen meeneemt? Dat was het punt. Wij
gaan daar natuurlijk goed op letten. Meer kan ik daarover niet zeggen.De heer Vendrik (GroenLinks):Mijn tweede vraag gaat over het Living Planet Report van het Wereld Natuur
Fonds. Ik heb het kabinet een maand geleden vanaf het katheder gevraagd om
een diepgaande reactie op dat verontrustende rapport. Krijgen wij die nog?
Als wij die niet krijgen en de schriftelijke antwoorden op mijn vraag van
gisteravond als antwoord moeten worden beschouwd, vraag ik het kabinet mij
uit te leggen waarom dat een afdoende antwoord is. Het actieplan biodiversiteit
is echt niet dekkend voor wat er in het Living Planet Report staat. Ik herhaal
mijn verzoek aan het kabinet nog sterker: kom met een integrale reactie op
dit belangrijke rapport en maak voor de Kamer de hoofdboodschap inzichtelijk...De voorzitter:Dank u wel.De heer Vendrik (GroenLinks):... dat de ecologische voetafdruk van Nederland de komende jaren gaat
afnemen.Minister Cramer:Het kabinet is zeker van plan om schriftelijk terug te komen op het Living
Planet Report, daarover hoeft geen twijfel te bestaan. Er zullen na de analyses
en opmerkingen ook consequenties voor beleid aan verbonden worden.De heer Poppe (SP):Voorzitter. Ik krijg de indruk dat de minister steeds vlucht in vergezichten
als het gaat om duurzaamheid, living planet, de voetprint et cetera. Ik heb
ook schriftelijk nog steeds geen duidelijk antwoord gekregen op de motie die
vorig jaar is aangenomen. Die motie gaat over richtlijnen voor maatschappelijk
verantwoord ondernemen en internationaal handelen. Het schriftelijke antwoord
gaat over verslagleggingsrichtlijnen et cetera. Ik wil weten welke manier
van handelen volgens de regering voldoet aan maatschappelijk verantwoord ondernemen,
ook qua duurzaamheid. Ik denk dan aan grondstoffenverbruik, milieu, arbeidsomstandigheden
enzovoorts. Kom nu met die richtlijnen, minister, dan weten de verslagleggers
hoe zij een en ander moeten verslaan.De voorzitter:Er komt een moment, mijnheer Poppe, dat ik de microfoon gewoon uitzet
na een halve minuut.De heer Poppe (SP):Het komt omdat de minister zo onduidelijk is.Minister Cramer:De heer Poppe komt nu op een ander punt terug, namelijk de richtlijnen
voor maatschappelijk verantwoord ondernemen. In een reactie hebben wij gezegd
dat er in principe richtlijnen zijn van de OECD en andere waaraan het bedrijfsleven
zich moet houden bij het handelen. Eén punt over handel uit de motie
van de heer Poppe zit niet in de huidige richtlijnen. Daarover ben ik gesprek
gegaan met het global reporting initiative. Daar is men nu hard bezig om te
bekijken wat wel of niet nog apart over handel opgenomen moet worden in de
huidige richtlijnen. Dat antwoord is ook schriftelijk gegeven.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Voorzitter. Ik heb ook vragen gesteld over het living planet rapport.
De minister heeft er al iets over gezegd. Ik viel van mijn stoel toen ik de
schriftelijke antwoorden las. Op het beleidsprogramma biodiversiteit is immers
heel stevige kritiek gekomen. De minister van LNV was het volstrekt niet eens
met de Kamer dat er meer daadkracht, meer duidelijkheid en meer regie van
de overheid moet komen. Tegenstribbelend heeft zij een motie geaccepteerd
die aangenomen is. De vertraging staat in schril contrast met de noodzaak
die wij nu voelen om werk te maken van het redden van de aarde.Wanneer komt de reactie en mogen wij een concreet beleid verwachten met
indicatoren waarop wij de minister kunnen afrekenen?Minister Cramer:Zoals gezegd naar aanleiding van een andere vraag, het kabinet komt begin
volgend jaar met een reactie. Dan zullen wij ook aangeven op welke manier
wij die duurzame productie en consumptie in Nederland en onze voetafdruk elders
inzichtelijk gaan maken en welk beleid wij daarop voeren, want beleid voeren
wij natuurlijk al.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Doelt de minister nu op de uitvoering van de motie die door de Kamer is
aangenomen, namelijk dat het beleidsprogramma biodiversiteit geconcretiseerd
moet worden; het beleidsprogramma waarvan de minister van LNV heeft gezegd
dat zij daarvoor een jaar nodig had en dat zij nu naar maart heeft verschoven?De voorzitter:Geen inleiding, mevrouw Ouwehand.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Als de minister dat bedoelt, ben ik echt ontevreden vandaag. Daarna zijn
immers signalen gekomen die wij serieus moeten nemen.Minister Cramer:Wat ik zojuist zei, gaat over de living planet. Met het beleidsprogramma
biodiversiteit zijn minister Verburg, minister Koenders en ik hard bezig.
Er zijn verschillende grondstofstromen. Bepaalde acties zijn al in uitvoering.
De problematiek van de living planet is natuurlijk gigantisch. Dat gaat over
de vraag hoe toe te groeien naar een duurzame wereld met deze ene aarde. Ik
ben het volkomen met de Kamer eens dat er zorgen zijn over hoe de mensheid
dit moet aanpakken. Het kabinet zet in op concreet beleid en zullen dat met
de Kamer communiceren.De voorzitter:De minister vervolgt haar betoog. Wij interrumperen pas als het hele tweede
blok is afgerond.Minister Cramer:Voorzitter. Over voorschriften en regelgeving is in eerste termijn door
uw Kamer veel gesproken. Ik ben trots dat de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht
twee weken geleden door de Eerste Kamer is vastgesteld. Met andere woorden:
naast de nieuwe Wro hebben wij ook de Wabo afgerond. Dat is een mijlpaal,
niet alleen vanwege een vermindering van de administratieve lasten, maar het
is ook een grote stap voorwaarts in het kader van een betere uitvoering van
het milieubeleid. Ik kan mevrouw Spies en mevrouw Neppérus melden dat
de introductie van de Wabo en het digitale omgevingsloket op schema liggen.
De richtdatum voor de invoering is 1 januari 2010. Een vergunning komt
in plaats van 1600 formulieren. Deze vergunning is digitaal aan te vragen.
Dat scheelt het bedrijfsleven per jaar zo'n 65 mln. en de burger 10 mln. aan
administratieve lasten. Dat is goed nieuws voor de ondernemer, zeg ik in de
richting van de heer Van Heugten. Hij kwam mij na afloop van de eerste termijn
een steekwagentje brengen met stapels papieren. Op mijn vraag of het allemaal
aparte rapporten waren, was zijn antwoord dat het aantal rapporten wel meeviel,
maar dat elk rapport in tienvoud op papier moest worden aangeleverd. Dat vergt
natuurlijk een flink steekwagentje. Dat is straks afgelopen, want dan wordt
alles digitaal verwerkt. Daarmee is het eerste probleem in elk geval opgelost.Naast mijn inzet op efficiëntere en slimmere regelgeving, een inzet
waarmee ik flink wat vorderingen heb gemaakt, werk ik aan de kwaliteit van
de uitvoering van de regelgeving. Op 3 december aanstaande zal ik uitgebreid
met de Kamer spreken over de kabinetsreactie op het advies van de commissie-Mans.
Deze commissie is dit voorjaar ingesteld naar aanleiding van onze strategische
uitvoeringsnotitie handhaving. Daarin werd gesteld dat er problemen waren
met de handhaving van de kwaliteit; problemen die bezien moesten worden in
het licht van de vele veranderingen op het terrein van handhaving en vergunningverlening.
Naar aanleiding van onze zorg daarover hebben wij de commissie-Mans gevraagd
om ons van advies te dienen hoe wij kunnen omgaan met de verbetering van de
kwaliteit van de handhaving. Dat hebben wij in een wat breder perspectief
geplaatst door de nadruk te leggen op modernisering en professionalisering
van de uitvoering van de regelgeving.Zodra het over de organisatie van de uitvoering gaat, is ook het advies
van de commissie-Oosting van groot belang. De commissie-Oosting heeft ons
geadviseerd om het interbestuurlijk toezicht op gemeenten te moderniseren.
Ik ben daar een groot voorstander van, mits deze aanpassing van de interbestuurlijke
verhoudingen gelijk oploopt met professionalisering en schaalvergroting van
de taakuitvoering door gemeenten. Als je het wilt organiseren volgens het
advies van de commissie-Oosting is dat prima, maar als minister wil ik zeker
weten of alles wat wordt gedaan ook kwalitatief goed geborgd is. Daarom pak
ik beide onderwerpen, uitvoering en interbestuurlijk toezicht, tegelijkertijd
aan. De heer Van der Staaij en mevrouw Neppérus hebben hier opmerkingen
over gemaakt en gevraagd waar wij uiteindelijk naar toe gaan.Mevrouw Neppérus vroeg mij ook nog of er sprake is van de verplichting
tot de oprichting van omgevingsdiensten dan wel of deze verplichting van tafel
is. Daar is nog onduidelijkheid over, mede omdat in de Eerste Kamer een motie
hierover is ingediend. Deze motie is aangenomen vlak voordat de kabinetsreactie
op het advies van de commissie-Mans bekend was. De wettelijke verplichting
is nu inderdaad van tafel. Het kabinetsstandpunt zegt niets over het opleggen
van een wettelijke verplichting tot de vorming van omgevingsdiensten. Het
kabinet streeft ernaar samen met het ipo en de VNG een proces in te zetten
dat ertoe moet leiden dat in de lopende kabinetsperiode onomkeerbare stappen
worden gezet om te komen tot wat het ipo en de VNG noemen "een landelijk dekkende
robuuste uitvoeringsstructuur met omgevingsdiensten". Het kabinet heeft zijn
eigen visie daarop verwoord. Daarover zal ik voor 3 december aanstaande
in gesprek gaan met het ipo en de VNG.Wij zullen samen optrekken om de essentie, de kwaliteit van de vergunningverlening
en de handhaving, te borgen. Hiermee moeten de knelpunten bij de uitvoering
worden opgelost, niet alleen het kwaliteitstekort, maar ook de institutionele
problemen die de commissie-Mans heeft geschetst. De kabinetsreactie staat
geagendeerd voor het algemeen overleg dat op 3 december plaatsvindt met
de vaste commissie voor VROM. Bij die gelegenheid zullen wij ongetwijfeld
verder spreken over dit onderwerp.In de kabinetsreactie heb ik ook de noodzaak aangegeven van versterking
van een voorziening voor zware milieudelicten op landelijk niveau. Die noodzaak
wordt mijns inziens breed gedeeld. Op dit moment wordt onderzocht hoe wij
dat het beste kunnen doen. In de eerste helft van 2009 zal ik u hierover nader
informeren. De heer Poppe vroeg of ik bereid ben wetgeving aan te scherpen
om illegale afvaltransporten aan te pakken. Ik deel de zorgen van de heer
Poppe en dat weet hij. Daarom heb ik in China, waar ik onlangs was, dit punt
met mijn Chinese collega besproken. Afvalstromen zijn voor China belangrijk
als grondstof, maar deze grondstof mag natuurlijk niet vervuild zijn met illegaal
of gevaarlijk afval. Ik ga nu met China een overeenkomst afsluiten om de controle
hierop aan te scherpen, net als de afspraken die ik in China heb gemaakt over
de export van illegaal vuurwerk uit China naar Nederland. Er zijn twee stromen,
heen en weer. In het geval van vuurwerk gaat het om de stroom van China naar
Nederland. Die afspraken zijn een aanzienlijke verbetering wat betreft het
toezicht en de handhaving op het gebied van illegaal vuurwerk. U hebt kunnen
lezen hoeveel resultaat wij al daarmee hebben geboekt door alleen al een goede
coördinatie en informatie-uitwisseling tussen de verschillende handhavingsinstanties.
Als wij samen met China aan de bron kunnen werken om degenen
te belemmeren die foute dingen willen, zijn wij echt op het goede spoor.Het aanscherpen van de wet zoals de heer Poppe voorstelt kan zinnig lijken,
maar zal niet zoveel verschil maken. Wij hebben er al eerder over gesproken.
Ik kan alleen maar zeggen dat het grensoverschrijdend transport van afval
al goed wordt gereguleerd door de Europese verordening voor overbrenging van
afval, de EVOA. Naar mijn mening bevat deze verordening zelf voldoende bepalingen
om illegale afvaltransporten aan te pakken. Het punt waar het om gaat en waarover
wij de degens al eerder hebben gekruist, is het opsporen en aanhouden van
die transporten. Ik ben daar keihard mee bezig. De VROM-Inspectie werkt dan
ook goed samen met de douane en andere inspecties. Wat de heer Poppe naar
voren brengt, niet alleen vandaag, maar ook in vorige overleggen, gaat mij
aan het hart. Dat weet hij. Ik ben al bij de douane geweest en ik heb ook
gekeken wat daar moet gebeuren. Ik ben naar China gegaan en heb daar afspraken
gemaakt. Het gaat mij om het opsporen en aanhouden van transporten van illegaal
of zwaar verontreinigd afval.De voorzitter:Ik zie twee leden staan. Het gaat nu naar een ander onderwerp, dus u kunt
een vraag stellen, mevrouw Spies.Mevrouw Spies (CDA):Ik heb twee vragen over de Wabo. De minister is mij nog iets te voorzichtig
over het gewenste moment van inwerkingtreding. Dat moet echt 1 januari
2010 zijn. Een richtdatum vind ik nog te vrijblijvend; graag wat scherper
door de minister.Wij moeten de invoeringswet per 1 april hebben. De minister weet
net zo goed als ik dat de VNG zegt: als die wet niet half 2009 door de Kamer
is aanvaard, kunnen wij die niet in werking laten treden. De wet moet dus
1 april 2009 bij de Kamer zijn.Minister Cramer:Ja, 1 januari 2010 is de datum. Wat de invoeringswet betreft, kennen
wij de termijnen ook. Wij onderschrijven wat mevrouw Spies zegt.De heer Poppe (SP):Ik kom op de kwaliteitsproblemen bij de handhaving, met name bij de VROM-Inspectie.
Er moet niet begonnen worden aan structuurveranderingen voordat de zaak op
orde is. Ik vind dat de minister moet stoppen met haar taakstelling van 20%
bezuinigen. Je kunt niet én bezuinigen én iets verbeteren. Dat
frustreert mensen vreselijk.Mijn vraag over de illegale afvaltransporten was veel simpeler dan de
minister hem opvatte. Als je een illegaal transport aanhoudt, moet je het
in beslag nemen en volgens onze normen verwerken. De minister zei: ik moet
het terugsturen. Dan komt het de volgende dag weer op de weg.Minister Cramer:Ik kan niet stoppen met mijn taakstelling: gelijke monniken, gelijke kappen.
Wij moeten een slankere overheid hebben.Wij pakken het probleem van de illegale transporten aan op een iets andere
manier dan de heer Poppe. Hij kan er verzekerd van zijn dat wij handelen als
er sprake is van het ontdekken van een illegaal transport.De heer Van Leeuwen (SP):Wat de uitvoering betreft kom ik terug op de capaciteit bij lagere overheden.
Heeft de minister het idee dat datgene wat het kabinet met ruimtelijke ordening
wil, in goede handen is vanwege het gebrek aan capaciteit bij de lagere overheden?Minister Cramer:Wij moeten het niet alleen op de capaciteit en de kwaliteit gooien bij
de vraag hoe wij de handhaving en vergunningverlening kunnen verbeteren. Het
hangt met elkaar samen. Op de verschillende milieu- en ruimtelijkeordeningsdiensten
komen steeds meer taken af, ook in de kleinere gemeenten. Dat is inefficiënt
werken en motiveert mensen niet om door te groeien en zich verder te ontwikkelen
in een baan. Dat houdt wel in dat je iets moet verzinnen wat te maken heeft
met een verandering van structuur, ook om ervoor te zorgen dat je kwalitatief
beter werk kunt afleveren. Het een hangt dus met het ander samen. Wij zijn
in goed overleg met de gemeenten en provincies bezig om ervoor te zorgen dat
wij koersen op datgene wat wij met zijn allen beogen.Er zijn twee vragen gesteld over subsidie aan milieuorganisaties. In het
algemeen kunnen maatschappelijke organisaties via de zogenaamde SMOM-regeling
subsidie voor een bepaald project of programma ontvangen. Daar hebben wij
strikte procedures voor. De Kamer ontvangt hier jaarlijks een overzicht van.
Op dit moment wordt opnieuw bezien hoe wij zaken in de hele regeling kunnen
verbeteren. Samen met een aantal belangrijke recipiënten van subsidies
stellen wij een gedragscode op, teneinde mogelijke misverstanden over het
gebruik van gelden te voorkomen. Net als verschillende partijen in de Kamer
hecht ik zeer veel waarde aan een sterk maatschappelijk middenveld. Juist
om het maatschappelijk debat zuiver te voeren, is het van groot belang dat
wij dit soort organisaties in het proces kunnen betrekken. Subsidies kunnen
daar een rol in spelen. Die organisaties moeten dan wel transparant te werk
gaan en hun activiteiten baseren op objectieve en controleerbare feiten, zodat
wij daar geen misverstand over hebben. Tegen deze achtergrond ben ik in overleg
met de ngo's bezig, een gedragscode op te stellen.Mevrouw Spies vroeg naar de mogelijke financiering van de Himalaya Alertexpeditie.
Ik heb het even nagetrokken en ik kan haar melden dat de initiatiefneemster
een aanvraag heeft ingediend in het kader van de SWOM-regeling. Deze aanvraag
is nu nog in behandeling en wij zullen aan de hand van de vastgestelde criteria
zorgvuldig kijken of deze aanvraag kan worden gehonoreerd. Het past gewoon
in deze regeling maar of het bovenaan het lijst komt te staan, hangt samen
met prioriteiten en keuzen die gemaakt worden. Ik ga ervan uit, dat hierover
aan het einde van het jaar uitsluitsel komt.Mevrouw Neppérus (VVD):Ik kom nog even terug op de subsidies aan milieuorganisaties en dan die
organisaties die aan het procederen zijn. In het schriftelijke antwoord stelt
de minister dat het alleen maar voor bepaalde projecten is en niet voor het
procederen. Als echter meer dan een derde van het totale budget van een organisatie
afkomstig is uit subsidie, weten wij natuurlijk allemaal dat ook het gewone
deel van alle kosten eruit wordt betaald. Dat is mijn punt en daarom ook mijn
bezwaar tegen de subsidies.Minister Cramer:Wij hebben strikte procedures voor het verstrekken van subsidies. Ook
ten aanzien van de besteding van de subsidie moet transparant
worden gerapporteerd. Er kan niet vestzak-broekzak plotseling een heel ander
project of een procedure worden gefinancierd. Dat kan gewoon niet. Ik wil
dat heel nadrukkelijk aan het adres van mevrouw Neppérus zeggen. Elk
project moet zeer duidelijk worden gerapporteerd. De resultaten moeten vooraf
worden vastgesteld en zij moeten gehaald worden. Mevrouw Neppérus maakt
zich wat mij betreft er ten onrechte ongerust over dat die gelden aan heel
andere dingen kunnen worden besteed.Mevrouw Neppérus (VVD):Was het maar zo, maar ik mij dus nog steeds terecht druk. Als een organisatie
meer dan een derde van het totale budget van de overheid krijgt, kan het niet
anders dan dat er ook een stuk van de algemene kosten – algemeen personeel –
wordt ingezet op zulke projecten en dat zij mede daardoor worden gedragen.
Ik kom er anders schriftelijk op terug maar ik heb liever nu een reactie.
Daar gaat het mij om.Minister Cramer:Als mevrouw Neppérus vraagt of er aan de uitgaven van projecten
ook personeelskosten verbonden zijn, zeg ik "ja". De organisaties dienen projecten
in. Deze projecten worden beoordeeld en een deel van het budget zal dan worden
uitgegeven aan die mensen die zo'n project uitvoeren. Dat is correct.Mevrouw Spies (CDA):Ik heb twee vragen over de Himalaya Alert. De expeditie vindt plaats in
maart-april 2009, dus wachten tot eind december kan niet. Ik had overigens
niet gevraagd naar de SWOM-regeling maar naar de ruimte in beleidsartikel
3 van de begroting, waarin expliciet wordt gerefereerd aan subsidies in relatie
tot het nationaal klimaatbeleid. Er zit nog ruimte in dat beleidsartikel als
ik de begroting goed lees en mijn voorstel was dus om het daaruit te halen
en daar heel snel 1,5 ton voor beschikbaar te stellen. Daar kunnen wij niet
tot het eind van het jaar mee wachten.Minister Cramer:Volgens mijn informatie is dit project ingediend bij de SWOM-regeling.
Ik zal er in de tweede termijn op terugkomen in hoeverre de referentie naar
een ander artikel mogelijkheden biedt en hoe de procedures daar lopen. Een
ding wil ik namelijk wel vooraf zeggen: wij hebben over het algemeen tenderprocedures
en ik ben van mening dat wij verschillende projecten objectief tegenover elkaar
moeten afwegen. Het mag niet zo zijn dat er plotseling dingen tussendoor komen.
Ik wil ordentelijke procedures en zorgvuldig afwegen.De voorzitter:Blok drie!Minister Cramer:Daarover kan ik relatief kort zijn, omdat wij daar een apart algemeen
overleg over gehad hebben. Blok drie gaat namelijk over nieuwe energie voor
het klimaat. In dit algemeen overleg heb ik ook heel duidelijk benadrukt dat
wij de transitie moeten maken naar een duurzaam en koolstofarme-energie huishouden.Nederland heeft zich voor 2020 de volgende concrete en meetbare doelen
gesteld. In dat jaar zal de uitstoot van broeikasgassen met 30% zijn
afgenomen ten opzichte van 1990, zal 20% van de verbruikte energie
duurzaam zijn en zullen wij per jaar 2% energie besparen. Alle 88 acties
uit het Werkprogramma nieuwe energie voor het klimaat zijn inmiddels in gang
gezet, en over de voortgang daarvan hebben wij gewisseld in het algemeen overleg.
Door nauwe samenwerking met alle betrokkenen werpt het programma al vruchten
af. Ik ben het dan ook niet eens met de heer Vendrik dat de klimaatdoelen
uit het oog verloren worden. Wij zetten flinke stappen in de richting van
een koolstofarme en duurzame energievoorziening, en dat betekent minder afhankelijkheid
van fossiele brandstoffen. In plaats daarvan zetten wij meer in op energiebesparing
en hernieuwbare energie. Zo gaan wij fors investeren in windenergie, zonne-energie,
biomassa en aardwarmte.Enkele leden hebben zorgen geuit over het halen van onze doelen. Laat
ik u gerust stellen: ik houd dit zeer scherp in de gaten. Momenteel wordt
op mijn verzoek een monitoringsystematiek ontwikkeld. Deze systematiek zal
in het voorjaar van 2009 gereed zijn. De heer Van der Ham vroeg hier een nadere
toelichting op. Wij hebben weliswaar een analyse van het Planbureau voor de
Leefomgeving (PBL) en ECN over maatregelen die wij hard kunnen maken en die
dus te kwantificeren zijn tot op drie cijfers na de komma, maar die analyse
is gebaseerd op gegevens die pas twee jaar na dato beschikbaar komen. Zoals
bekend is dat in de Milieubalans het probleem. Wij leven in 2008 en baseren
ons op gegevens uit 2006 die nog niet eens het beleid van Schoon en Zuinig
hebben meegenomen. Wij moeten de systematiek waarop de onderzoeksbureaus zich
baseren, veranderen. Wat houdt dat in? Dat je alle acties die wij in gang
hebben gezet per sector kwantificeert of kwalificeert, en dat je verschillende
categorieën maakt. Er is een categorie "zeker" van zaken die je hard
kunt maken, een middencategorie met een bepaalde bandbreedte, en maatregelen
die in de innovatiesfeer liggen. Dat pakket moet per sector transparant worden,
want wij hebben nu al afspraken, zodat wij goed kunnen zeggen wat wij in uitvoering
nemen of al hebben uitgevoerd. Dat maakt het voor mij mogelijk om volgend
voorjaar mijn collega's deze gegevens voor te leggen en te zeggen: hier zit
een gat en daar niet. Met andere woorden: ik wil nog veel scherper op het
proces kunnen zitten en dat willen mijn collega's ook, want anders loop je
twee jaar achter en ben je niet in staat de zaak goed te sturen.De heer Van der Ham (D66):Nu komen wij ergens, want dit is iets wat de coalitiepartijen en de oppositie
graag willen. Dan kunnen wij elkaar namelijk constructief de maat nemen. Er
ligt nog steeds mijn motie, ingediend bij de behandeling van Schoon en Zuinig,
een motie die ik op uw verzoek heb aangehouden, omdat het PBL daarvoor voldoende
capaciteit moet hebben. Geeft u die motie een positieve waardering mee? Dat
kan namelijk financiële consequenties hebben.Minister Cramer:Ik ben in gesprek met het PBL, want misschien is het helemaal geen kwestie
van menskracht, maar van een andere inzet. Eerst wil ik weten of en zo ja
hoe zij dit voor ons kunnen doen, hoeveel capaciteit dat eventueel vergt en
of dit een verschuiving in de prioriteiten betekent.De heer Van der Ham (D66):Dan zie ik dat als een motie die u een steun in de rug geeft. Ik neem
aan dat u dan ook wel onderschrijft dat die kan worden aangenomen door de
Kamer. Ik zal haar dan ook volgende week in stemming laten brengen. Ik heb nog een ander punt. Begrijp ik goed dat wij per jaar een vergelijking
kunnen maken en een stand van zaken kunnen krijgen? Dat is dan te vergelijken
met het CPB dat ook een bandbreedte kent en ook niet alles exact kan voorspellen.
Daar moet ik van uitgaan?Minister Cramer:Ja.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik had ook een vraag gesteld over dit punt. Het antwoord is mij nog steeds
niet duidelijk. Er komt een monitoring. Dat lijkt mij heel goed. Dat had al
veel eerder moeten gebeuren, maar dat terzijde. De hamvraag is hoe het staat
met Schoon en Zuinig als de resultaten in 2009 beschikbaar komen, hoe ver
wij nog af zijn van het bereiken van de klimaatdoelen van deze minister. Wordt
in het voorjaar van 2009 dan ook door het kabinet de bijbehorende politieke
conclusie getrokken? Of blijft dat 2010? Dat heb ik de minister van Economische
Zaken horen zeggen.Minister Cramer:Als wij in het voorjaar van 2009 een overzicht hebben van de stand van
zaken en als wij per sector weten waar wij naartoe moeten om in 2011 en 2020
onze doelen te halen, dan weten mijn collega's net zo goed als ik dat als
er een gat zit tussen wat wij hadden moeten bereiken en wat er is bereikt,
er harder aan de touwtjes getrokken moet worden.De heer Vendrik (GroenLinks):Die logica snap ik heel erg goed. Die heb ik namelijk én minister
Van der Hoeven én minister Eurlings én mevrouw Verburg allemaal
voorgehouden. Maar elke keer krijg ik van de zijde van het kabinet het antwoord:
pas ergens in 2010 praten wij verder. Nu hoor ik van deze minister –
als het anders is, corrigeert zij mij wel – dat dit kabinet niet in
2010, maar in het voorjaar van 2009 alle maatregelen neemt die nodig zijn
om het beleidstekort Schoon en Zuinig, als dat geconstateerd wordt, af te
dekken. Zo heb ik het toch goed begrepen?Minister Cramer:Het antwoord is nee. Ik zal het nog een keer heel scherp zeggen. In het
voorjaar van 2009 bepalen wij de stand van zaken en kijken wij of wij hard
genoeg lopen, met de beleidsinstrumenten die wij nu hebben. Als blijkt dat
het gat te groot is tussen waar wij dan zijn en waar wij hadden verwacht dat
wij zouden zijn, dan betekent dat dat wij harder inzetten op de instrumenten
die wij nu hebben. Wij moeten dan dus harder gaan lopen met wat wij nu al
doen. Tegelijkertijd gaan wij dan nadenken over hoe wij in 2010 extra instrumenten
kunnen inzetten. Vanaf het voorjaar van 2009 gaan wij dus niet alleen harder
lopen met de bestaande instrumenten, maar gaan wij ons ook voorbereiden op
eventuele nieuwe instrumenten – die soms een wet vereisen die moet worden
voorbereid – zodat wij in 2010 daadwerkelijk extra instrumenten kunnen
inzetten.De voorzitter:Mijnheer Vendrik, u kunt hier in tweede termijn op terugkomen.De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter.De voorzitter:Nee, in tweede termijn. Wij gaan nu echt door. Ik snap dat het heel moeilijk
is.De heer Vendrik (GroenLinks):Mag ik dan een vraag aan u stellen, mevrouw de voorzitter? Ik snap dat
u haast hebt, maar dit punt is super belangrijk.De voorzitter:De Kamer heeft haast, het gaat niet om mij.De heer Vendrik (GroenLinks):Wekenlang is dit punt in allerlei debatten aan de orde geweest. Tot op
dit moment is het mij niet duidelijk – dat is politiek heel zwaar –
wanneer het kabinet het besluit neemt om meer te doen aan klimaatbeleid dan
in Schoon en Zuinig staat.De voorzitter:Volgens mij in het voorjaar van 2009.De heer Vendrik (GroenLinks):Dat is dus niet zo. Staat u mij toe om nog één vraag te
stellen. Als ik de minister goed begrijp, zegt zij: het bestaande instrumentarium
zou mogelijk geïntensiveerd kunnen worden, maar over nieuw instrumentarium
beslist het kabinet pas in 2010. Met andere woorden, het zou kunnen betekenen
dat het kabinet dit voorjaar tegen de minister van Verkeer en Waterstaat zegt:
die kilometerheffing moet meer opbrengen in termen van beperking van CO2-uitstoot dan wat begin voorjaar 2009 in het wetsvoorstel zal komen
te staan. Zie ik het zo goed?Minister Cramer:De heer Vendrik begon goed. In het voorjaar van 2009 maken wij de stand
van zaken op om te bezien of wij harder moeten lopen met de bestaande instrumenten.
Als wij inschatten dat het gat te groot wordt, gaan wij instrumenten voorbereiden
die wij in de evaluatie van 2010 daadwerkelijk kunnen inzetten. Je hebt een
nieuw instrument niet zomaar op de plank liggen.De voorzitter:Ik vind het echt glashelder. De minister vervolgt haar betoog.Minister Cramer:Ik ga in op een andere vraag van de heer Vendrik. Hij vroeg mij om de
kilometerheffing die het kabinet voorstelt, door te rekenen zodat duidelijk
wordt wat nodig is om de CO2-reductiedoelstellingen van 13 tot
17 megaton te halen. Voor het bereiken van de reductiedoelstelling voor verkeer
en vervoer is een pakket aan maatregelen nodig. Ik noem de Europese voertuignormering,
een groter aandeel biobrandstoffen en andere hernieuwbare brandstoffen, de
kilometerheffing enzovoorts. Er is gekozen voor het afschaffen van de motorrijtuigenbelasting
en de aanschafbelasting voor auto's onder gelijktijdige invoering van de kilometerheffing.
De heffing is gerelateerd aan de werkelijke CO2-uitstoot. Deze
maatregel gaat echt zoden aan de dijk zetten voor zowel het mobiliteitsbeleid
als het milieubeleid en wordt in onze monitoringsystematiek gewoon meegenomen.
De heer Eurlings zal de Kamer naar aanleiding van het debat dat met hem gevoerd
is, schriftelijk laten weten welke mogelijkheden het kabinet momenteel onderzoekt
over de vormgeving van de kilometerbeprijzing. Indien de Kamer daar nog bepaalde
varianten aan toe wil voegen, kan zij dat kenbaar maken. Het kabinet is bereid
om alles te onderzoeken. Uiteraard hebben wij wel bepaalde afspraken met elkaar
gemaakt over bijvoorbeeld lastenneutraliteit en eerlijkheid naar gebruik en
milieubelasting. Mevrouw Wiegman suggereerde de instelling van een klimaatnorm, à
la de Zalmnorm. Ik meen dat ik een klimaatnorm zoals zij die voorstelt, al
hanteer. Ik merkte in eerste termijn ook dat er discussie was over hoe je
die klimaatnorm moet interpreteren. Voor een belangrijk deel van de broeikasgasemissies
geldt reeds een norm. Voor de bedrijven die onder het ETS vallen, is een hard
plafond gesteld. Alle emissies boven het plafond moeten gecompenseerd worden
door de aankoop van emissierechten. Voor de totale Nederlandse emissies die
niet onder het ETS vallen, stelt de Europese Commissie in het voorliggende
Europese klimaat- en energiepakket voor om jaarlijkse plafonds vast te stellen.
Binnen het programma Schoon en Zuinig geldt bovendien de afspraak dat tegenvallers
binnen de sector worden opgevangen. Als controle op dit samenstel van beleidsmaatregels
hebben wij straks de resultaten van de monitoring. Met andere woorden: wij
hebben een ETS en een non-ETS. Het ETS is al gereguleerd. Het non-ETS hebben
wij zelf gereguleerd door per sector duidelijke afspraken te maken gekoppeld
aan verantwoordelijke bewindspersonen die ook hun norm moeten halen. Als die
niet gehaald wordt, moet er bijgesteld of aangescherpt worden; dat heb ik
ook eerder gezegd in antwoord op de heer Van der Ham. Net als met begrotingsregels
is dat het systeem. Het moet als geheel in de pas lopen. Als mevrouw Wiegman
dat bedoelt, zijn wij met een klimaatnorm bezig.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Ik geloof dat de minister en ik dicht bij elkaar zitten. Ook in de schriftelijke
beantwoording gaf de minister aan dat zij bezig is met die monitoringsystematiek.
Ik denk dat dit heel goed is en ben benieuwd wat er in 2009 komt. Wat mij
zo mooi lijkt is dat die monitoringsystematiek heel nauw verbonden wordt of
zelfs opgenomen wordt in zo'n meerjaren economische verkenning en dat het
een heel belangrijk moment is bij Prinsjesdag, bij de verschijning van de
Miljoenennota en alle begrotingen dat het op die manier zijn werking gaat
doen.Minister Cramer:In principe voeren wij in de praktijk al uit wat u voorstelt. Zoals ik
er nu over vertel, is het ook heel transparant en eenvoudig te communiceren
rond Prinsjesdag, want dat is toch al een moment waarop het kabinet hoofdlijnen
van beleid communiceert met u en met de maatschappij.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Mag ik dit als een toezegging beschouwen dat het inderdaad volgend jaar
bij Prinsjesdag heel transparant is en dat het ook zo'n werking gaat krijgen
als die MEV? Als die verschijnt gaat de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
heel hard berekenen wat die betekent voor de koopkrachtplaatjes en gaan ook
alle andere ministers hard berekenen wat het voor hun departement betekent.Minister Cramer:Nu betrekt u er weer meer bij, waardoor ik begin te aarzelen. Ik schetste
vooral hoe ik als coördinator klimaatbeleid ervoor zorg dat een soort
klimaatnorm wordt gewaarborgd, want wij koersen af op doelen. Dat kan ik u
toezeggen. Hoe ik allerlei andere zaken daarmee verbind? Een aantal zaken
zeker wel, want wij voeren ook verkenningen uit in relatie tot prijzen van
bijvoorbeeld olie. Mevrouw Van der Hoeven heeft dat ook al toegezegd. Daar
ligt dus een raakvlak, maar ik kan niet toezeggen dat ik alles met alles kan
verbinden, want het wordt dan ook wel een erg groot geheel.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Ik vraag niet om alles met alles te verbinden waardoor het verwarrend
gaat worden, het moet juist duidelijk en transparant worden, maar dat het
wel de werking krijgt dat alle ministers en staatssecretarissen van dit kabinet
zenuwachtig worden als u met deze gegevens komt en iedereen de urgentie voelt
dat hij aan het werk moet.Minister Cramer:Van die urgentie zijn ze allemaal heel erg doordrongen en ze worden reuze
zenuwachtig als de merken dat er een gat zit tussen wat ze hadden afgesproken
en wat is gerealiseerd. Ik maak mij er geen zorgen over dat het plaatje dat
ik u heb toegezegd niet voldoende prikkel is om in actie te komen.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik denk dat de ministers die uiteindelijk verantwoordelijk zijn voor het
behalen van die klimaatdoelen pas echt nerveus worden als die systematiek
van de Zalmnorm volledig wordt doorgevoerd en dat betekent twee aanvullingen
op het huidige beleid van deze minister. De eerste aanvulling is dat je echt
een jaarlijkse norm hanteert en niet een norm voor 2011 en 2020, zoals u nu
doet. De tweede aanvulling is dat het niet alleen een nationale norm voor
de maximaal toelaatbare CO2 -uitstoot is, maar dat die jaarlijks
toegedeeld wordt aan een sector en de bijbehorende minister. Dan pas is de
Zalmnorm compleet op het gebied van CO2. Is de minister bereid
om dat vanaf heden te realiseren?Minister Cramer:Ik merk dat de heer Vendrik refereert aan de Klimaatwet waarmee jaarlijks
een bepaald percentage reductie gerealiseerd moet worden. Ik heb altijd gezegd
dat het erom gaat dat wij planningen maken en dat wij van een planning en
de daaraan gekoppelde doelstelling een duidelijke afrekening maken. Het is
mogelijk dat er in jaar x maar iets gebeurt, terwijl in jaar Y veel meer kan
gebeuren omdat in jaar x heel veel is voorbereid en je de klappen kunt maken
in het volgende jaar. Zo werkt innovatie ook. Ik ben voorstander van rapportage
voor de periode tot 2011 waarin elke sector en elke daarbij horende bewindspersoon
aangeeft de doelen voor 2011 en de manier waarop die in de komende jaren gerealiseerd
worden. Daar reken ik ze dan op af.Mevrouw de voorzitter. Initiatieven, niet alleen in Nederland maar ook
Europees en internationaal. Ik vind dat voor dit onderwerp van cruciaal belang.
Het gaat namelijk niet alleen maar over het realiseren van nationaal klimaatbeleid,
maar ook van internationaal en Europees klimaatbeleid. Emissiehandel is typisch
een grensoverschrijdend instrument en ik zal er alles aan doen om volgend
jaar in Kopenhagen de andere EU-lidstaten en de wereld ervan te overtuigen
dat 30% reductie noodzakelijk is. Ik zet mij ook internationaal in
voor de transitie naar een duurzame en koolstofarme energiehuishouding. De
ambitieuze doelstelling van dit kabinet zal veel beter haalbaar zijn als een
even ambitieus internationaal beleid tot stand komt. Vandaar dat
ik stevig inzet op de Europese en internationale onderhandelingen. Ik kan
u zeggen dat dit al vruchten heeft afgeworpen. Nederland wordt gezien als
een kundige en gewaardeerde partner in de onderhandelingen over klimaat en
energie. Wij draaien mee in de kopgroep van de landen die in de onderhandelingen
de kar trekken.Voorzitter. Wij gaan een belangrijke periode tegemoet. Het Europees Parlement
en de Raad zijn met elkaar in onderhandeling over een ambitieus klimaat- en
energiepakket. Wij moeten een akkoord bereiken om een signaal af te geven
aan de rest van de wereld in de onderhandelingen voor een internationaal klimaatbeleid.
Wij moeten de wereld tonen dat wij, de Europese Unie, onze ambitieuze doelen
voor 2020 zullen nakomen. Dat is mijn inzet en dat is mijn overtuiging.Ik heb het initiatief genomen om effectieve, efficiënte en eerlijke
financiering van het internationale klimaatbeleid op de agenda te krijgen.
Waar gaat het dan om? Heel eenvoudig om de vraag wie er gaat betalen voor
de financiële ondersteuning van de ontwikkelingslanden om hun klimaatproblemen
te helpen oplossen. Het gaat ook om aanpassing aan klimaat en klimaatmitigatie.
Ik ben blij dat de EU, via het Franse voorzitterschap, deze Nederlandse voorstellen
heeft overgenomen.De EU – dat is wel duidelijk geworden tijdens de bijeenkomst in
Warschau, waar ik in oktober was – kan als locomotief optreden om ervoor
te zorgen dat in Kopenhagen een akkoord gesloten kan worden. Wij zijn een
bruggenhoofd tussen China, de G77-landen en de Verenigde Staten. Wij spelen
een cruciale rol in de internationale onderhandelingen. De Kamerleden die
aanwezig waren in Bali kunnen dit beeld bevestigen. Wij kunnen en moeten de
rol van intermediair vervullen. Wij, de Europese Unie, moeten de wereld tonen
dat het ons in ieder geval ernst is.Net als u ben ik verheugd over de verkiezing van Obama tot president van
de Verenigde Staten. U vroeg mij of ik contact zal zoeken met de nieuwe regering.
Ik kan u vertellen dat ik dat al heb gedaan. Afgelopen maandag, 18 november,
zijn de eerste contacten gelegd tussen de EU-onderhandelaars, waaronder de
Europese hoofdonderhandelaar Maas Goote, die op mijn ministerie werkt, en
de leden van het transitieteam van Obama. Zijn uitspraken over de leidende
rol die zijn regering in het internationale klimaatbeleid wil spelen, zijn
voor mij een positief signaal.Voorzitter. Ik rond af. De klimaatklok tikt. Over 20 dagen begint de internationale
conferentie in Poznán. Over twee maanden wordt Barack Obama geïnaugureerd
en komt er, zoals het er nu naar uitziet, nieuw eIan op klimaatgebied in Washington.
En over 12 maanden begint de uiterst belangrijke klimaatconferentie van Kopenhagen.
Stuk voor stuk gebeurtenissen die ertoe doen. In 2009 werk ik op volle kracht
verder aan een mooi en duurzaam Nederland. De afgelopen jaren hebben wij de
fundamenten gelegd. Nu is het tijd om voortvarend verder te bouwen.Ik heb u verteld wat mijn doelen zijn. Ik heb u verteld wat mijn plannen
zijn, en ik heb u verteld wat mijn visie is en wat mijn dromen zijn. Wij liggen
op schema met de uitvoering, en ik zal uw Kamer zeker informeren of wij op
schema blijven. Resultaten zijn al zichtbaar en zullen nog zichtbaarder moeten
worden. Samen met andere overheden, marktpartijen, belangenorganisaties en
de inwoners van Nederland gaan wij verder op weg naar een mooier en duurzaam
Nederland. Daar gaat het wat mij betreft om.Voorzitter. Dit is wat ik in mijn eerste termijn wilde zeggen.Mevrouw Neppérus (VVD):De minister sprak over internationale samenwerking. Is het haar bekend
dat Polen niet akkoord gaat met het compromisvoorstel van Frankrijk voor CO2-emissierechten? Dat betekent dat het internationaal heel lastig wordt.
De veilingrechten creëren enorme opbrengsten. Dat geld kunnen bedrijven
dus niet aan innovatie besteden. Is het niet veel beter om te kijken naar
een systeem van benchmarking, waarbij de goede bedrijven die al veel doen
en hebben gedaan niet extra hoeven te betalen? Dat is trouwens nu ook de insteek
van de Poolse regering.Minister Cramer:Er zijn op dit moment onderhandelingen gaande tussen de Europese Commissie
en het Europees Parlement over het Europese klimaat- en energiepakket. Natuurlijk
zijn er verschillen van mening. Polen was oorspronkelijk een van de zeven
of acht Oost-Europese landen die tegen een 100%-veilen van de rechten
in de energiesector waren. Inmiddels staat Polen hierin alleen. Er is dus
heel wat aan het schuiven in de onderhandelingen op het laatste moment. Wij
zitten erbovenop. Nederland is degene die samen met de Commissie optrekt om
te zorgen dat het oorspronkelijke pakket zo veel mogelijk in stand blijft.
Het is een heel spel. Polen zit aan de ene kant, maar aan de andere kant zit
Duitsland, dat weer andere punten wil opeisen. Als wij de rug niet recht houden
en als wij niet zorgen dat het kaartenhuis dat wij nu hebben opgebouwd gewoon
overeind blijft maar er een kaartje uithalen, stort het hele kaartenhuis in
elkaar. Dat is zoals wij ons nu in de onderhandelingen opstellen. Wij zullen
alleen die zaken in de eindonderhandelingen weggeven die ervoor zorgen dat
het kaartenhuis overeind blijft.Het hele emissiehandelssysteem is gebaseerd op het principe van veilen.
Dat weet u ook. Natuurlijk zijn er sectoren die mondiaal concurreren en dus
nadeel ondervinden, de zogenaamde "carbon leakage". Daarvoor maken wij uitzonderingen.
Het is niet juist dat wij veilingopbrengsten niet kunnen besteden aan innovatie.
Ook dat is mogelijk.Mevrouw Neppérus (VVD):De Polen willen, net als ik hier al langer in de Kamer bepleit, een benchmarksysteem.
Dat is veel eerlijker. Eigenlijk weet de minister dat ook best. Ik zal er
anders in de tweede termijn op terugkomen, maar ik vind het antwoord teleurstellend.Minister Cramer:De Polen hebben een heel andere positie als het gaat om benchmarking.
Zij willen hun energiesector niet voor 100% laten veilen. Dat is het
grootste probleem. Zij zijn in principe wel voor een ETS-systeem. Als zij
er anders over denken, heeft dat meer met positionering in de onderhandelingen
te maken.De heer Vendrik (GroenLinks):Waarom blijft het kabinet tot op dit moment weigerachtig om concreet aan
te geven hoe veel geld het op de begroting voor 2009 wil uittrekken voor klimaatadaptatie
ten gunste van arme landen die, zoals de minister weet, de meeste effecten
zullen ondervinden van de klimaatverandering?Minister Cramer:Zoals de Kamer weet, ben ik hard bezig met collega's uit andere landen
om een internationale financiële architectuur op te zetten. Dan gaat
het om de vraag wat wij gaan betalen aan ontwikkelingslanden voor problemen
die de westerse wereld heeft veroorzaakt ten aanzien van klimaat. Dat geld
moeten wij gaan ophoesten. Dat is het uitgangspunt in de onderhandelingen
in Kopenhagen. Als wij dat niet doen, komt er geen deal, dat weet ik zeker.
Dit is ook de reden dat ik zo hard aan de slag ben om op dit terrein een set
van spelregels af te spreken. Daaruit komt een verdeelsleutel voort. Wij hebben
nu principes en zijn nu aan het berekenen hoe wij de gelden verdelen en hoe
veel geld. Als wij dat hebben, heeft Nederland een verplichting om die bijdrage
te leveren. Dat is het proces waar wij in zitten.Wat gebeurt er nu in de wereld? Allerlei landen zeggen: laten wij maar
tonen dat wij het goede voorbeeld geven, en ze doneren vervolgens een bedrag.
Het gevolg daarvan is dat het een kwestie van wild west wordt wie wat aan
wie geeft en dat iedereen zijn vriendjes en vriendinnetjes wel geeft in landen
waarmee men contact heeft, terwijl anderen buiten de boot vallen. Dat vind
ik een verkeerd systeem. Daarom zeg ik dat wij moeten zorgen dat wij dit evenredig
doen naar de gevolgen die elk land ondervindt, als wij dit wereldwijd op ons
nemen.De heer Vendrik (GroenLinks):Dit begrijp ik en sterker nog, ik ben het hiermee eens, maar als dit kabinet
hierin een leidende rol ambieert en neemt, ik hoorde dit de minister voor
OS vorige week zeggen – daar hebben wij dit debat ook al gevoerd –
dan vind ik het logisch om alvast geld uit te trekken en beschikbaar te stellen.
Vorige week was het voorstel van GroenLinks om hiervoor 25 mln. uit te trekken.
Ik houd dit ook deze minister voor. Het voorstel is bedoeld om richting Poznán
te laten zien dat het Nederland menens is en om het geld al in 2009 te gebruiken
en niet pas in 2013, 2014, 2015 of 2016. Het bedrag moet nu al op tafel komen
en wij moeten nu beginnen, geld te reserveren. Waarom levert het kabinet niet
boter bij de vis en start het niet met een klimaatfonds voor de adaptatie
op de Nederlandse begroting in 2009?Minister Cramer:Ik val echt van mijn stoel. Wij geven in deze kabinetsperiode 500 mln.
uit aan duurzame energie en aan alles wat te maken heeft met ontwikkelingslanden
en klimaatmaatregelen. Met andere woorden, ik heb al een heel verhaal. Daar
gaat het niet om, los van het feit dat het niet zo is dat wij niets doen.
Als ik hierover in het buitenland vertel, is men onder de indruk van wat wij
bijdragen, ook via de Wereldbank. Er is geen sprake van dat mensen denken
dat Nederland niets doet. Dat is absoluut niet het geval. Het punt is gewoon
dat wij een eerlijke verdeling tot stand moeten brengen van de gelden die
opgehoest moeten worden, naast wat wij al doen aan financiële ondersteuning.
Daarmee ben ik vooral bezig.De heer Madlener (PVV):Nederland doet natuurlijk niet te weinig. Nederland doet veel te veel,
want het gaat meer doen dan andere landen en daarmee bereikt het slechts een
verplaatsing van onze welvaart naar andere landen. Ik vind het grappig dat
u over Obama begint, want in de speeches en interviews van Obama die ik tot
nu toe heb gelezen, zegt hij dat hij in ieder geval twee dingen gaat doen:
hij wil eerst de economie op orde brengen voordat hij met klimaatbeleid en
dit soort dure maatregelen komt en hij wil heel veel te investeren in kernenergie.
Dit zijn precies de twee zaken die u niet doet. Trekt u alstublieft geen vergelijking
met Obama.Minister Cramer:Het gaat er mij om dat het van belang is dat er vanuit de Verenigde Staten
een coöperatievere houding komt dan er in het verleden was ten aanzien
van de aanpak van het klimaatprobleem. Ik heb op dit punt veel meer vertrouwen
in Barack Obama.De heer Madlener (PVV):De minister gaat niet in op mijn argumenten. Ten eerste zitten wij in
een economische crisis die wij te lijf moeten gaan; dat doen wij niet met
milieubeleid. Ten tweede moeten wij kiezen voor kernenergie; dat gaat Amerika
doen en doen wij ook niet. Ten derde gaan wij veel meer doen dan Obama wil
gaan doen. Dat moet u hier ook vertellen.Minister Cramer:In andere situaties heb ik al naar voren gebracht dat de kredietcrisis
naast alle negatieve aspecten ook kansen biedt, namelijk kansen om nu toe
te groeien naar een duurzame economie, naar een economie die gebaseerd is
op de principes die wij in acht nemen als wij over duurzaamheid spreken. Investeren
in de toekomst is wat Barack Obama ook wil, namelijk investeren in duurzame
energiebronnen. Dit heeft hij in al zijn speeches gezegd en dat is waar ik
ook voor ga.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):In deze termijn is een aantal onderwerpen niet genoemd die ik in mijn
eerste termijn aan de orde heb gesteld. Het gaat over het CO2-label
en over een nieuwe sanitatie. Moet ik wellicht mijn vragen herhalen?Minister Cramer:Ik weet waarover u spreekt. U weet van de initiatieven ten aanzien van
de elektronicabranche als het gaat om het CO2-label. BCC heeft
als eerste elektronicadetailhandel het initiatief genomen om op de labels
niet alleen aan te geven wat de prijs van het product is, maar ook wat de
verbruikskosten zijn bij aanschaf. Daardoor laat het label zien dat het een
betere keuze is om een energiezuinig apparaat te kopen, omdat je de meerkosten
na een x-aantal jaren terugverdient. Dit staat allemaal op het label. Andere
bedrijven hebben het initiatief van BCC overgenomen. Ik heb daar zelfs een
convenant over getekend. Als gevolg daarvan worden al die apparaten met een
snoer nu in de winkels voorzien van een etiket, waar meer op staat dan alleen
de winkelprijs.Over de sanitatie heb ik de Kamer al schriftelijk geïnformeerd. Daar
ga ik niet opnieuw op in, tenzij daar additionele vragen over zijn.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Dat heb ik misschien over het hoofd gezien. Ik kijk daar nog naar.Het initiatief met betrekking tot het CO2-label is prima, maar
welke rol ziet de minister voor zichzelf weggelegd als het erom gaat hiermee
verder te gaan? Veel meer bedrijven moeten het namelijk gaan doen en het proces
van het toevoegen van het CO2-label aan de producten moet worden
gestandaardiseerd.Minister Cramer:Ik ben ontzettend blij dat de branche zelf het initiatief naar zich toetrekt.
Ik ben twee keer in gesprek geweest met de koploper BCC om te bespreken of
ik een rol kan spelen bij het zo snel mogelijk van de grond krijgen van dit
initiatief. Men zei echter tegen mij dat, als ik naar de bijeenkomst zou komen
om het convenant te ondertekenen, waarin is opgenomen dat de gezamenlijke
detailhandelaren dit gaan doen, ik al ontzettend behulpzaam was. Het was voor
BCC in ieder geval een steun in de rug dat ik die kwestie ook van belang vind.
BCC ging ervan uit dat de collega-concurrenten dan ook over de brug zouden
komen. Dat is inderdaad gebeurd.De voorzitter:Ik dank de minister voor haar antwoord in eerste termijn. Wij gaan meteen
door met de tweede termijn van de Kamer.Het woord is aan de heer Van Leeuwen.De heer Van Leeuwen (SP):Voorzitter. Ik dank de minister voor haar antwoord.Wat betreft het onderdeel ruimtelijke ordening is de minister met een
grote boog heengegaan om twee heel belangrijke zaken die essentieel zijn voor
de uitvoering van ruimtelijkeordeningsbeleid in Nederland. Dat betreft de
capaciteit van de lagere overheden en het grondeigendom. Het met wie en hoe
is op voorhand ingevuld bij de ruimtelijke ordening, zonder verdere uitleg
over of nadere invulling van wat wij eigenlijk willen en waarom. Het kabinet
is er net mee begonnen, met Mooi Nederland en met de AMvB's die eraan komen.
Het kan zo maar zijn dat de ambities van deze minister op dit terrein ertoe
leiden dat de al ingevulde vragen met wie en hoe je dit moet gaan doen, aanpassing
behoeven. In dat opzicht is het adagium of het dogma uit de Nota ruimte "centraal
wat moet, decentraal wat kan" rekbaar, zeker in de richting van het eerste.Dan de capaciteit van de lagere overheden. Uit allerlei rapporten en berichten
blijkt dat het daar schrikbarend mee is gesteld. Meer dan de helft van de
bestemmingsplannen is niet op orde. Van de gemeenten heeft 80% nog
geen structuurvisie. De expertise vloeit weg. Alles wordt uitbesteed. Kortom,
de uitvoering van de ruimtelijke ordening, een heel groot deel van het rijksbeleid
als het gaat om de inrichting van ons land en dat is uitbesteed, gebeurt niet.
Als het gebeurt, gebeurt het minimaal. Sterker nog, het komt in groot gevaar
waar het niet gebeurt. Daarom dien ik daarover de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat er door de komst van de nieuwe Wet ruimtelijke ordening
op overheden een grote werkdruk gelegd wordt;van mening dat er nu reeds capaciteitsproblemen bij overheden zijn op
de afdelingen Ruimtelijke Ordening; verzoekt de regering, de capaciteit van afdelingen Ruimtelijke Ordening
bij provincies en gemeenten in kaart te brengen en de Kamer een voorstel voor
te leggen hoe deze capaciteit verder te versterken,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Leeuwen. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 21(31700 XI).De heer Van Leeuwen (SP):Voorzitter. Het andere punt waar de minister met een grote boog omheen
loopt, is de grondeigendom. In eerste termijn heb ik Fortis genoemd, de nieuwe
staatsbank. Met de overname van Fortis is Nederland, zijn wij met zijn allen
30.000 hectare rijker geworden, want Fortis Vastgoed heeft 30.000 hectare
grondbezit in Nederland. Ik heb in eerste termijn gezegd dat dit perspectieven
opent voor de ambities van deze minister om haar ruimtelijkeordeningsbeleid
werkelijk vorm te geven, want je hebt de grond, dus heb je de macht wat dat
betreft. Ik weet niet precies wat de minister hierop geantwoord heeft, maar
zij heeft weer verwezen naar allerlei wetgeving. Mijn vraag was concreet:
wat gaan wij met die grond doen? Ik wil hierover de volgende motie indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de rijksoverheid met de overname van Fortis tevens in
bezit is gekomen van Fortis Vastgoed;van mening dat het een unieke kans is, deze nieuw verworven grondpositie
actief in te zetten voor het ruimtelijkeordeningsbeleid;verzoekt de regering, de Kamer een voorstel voor te leggen hoe het grondeigendom
van Fortis Vastgoed inzetbaar is voor ruimtelijke ambities van de overheid,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Leeuwen. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 22(31700 XI).Mevrouw Vermeij (PvdA):De heer Van Leeuwen weet dat hierover een feitelijke vraag is gesteld
tijdens de begrotingsbehandeling. Kent hij ook het antwoord van de regering
op deze vraag, namelijk dat de activa van Fortis helemaal niet in overheidshanden
zijn?De heer Van Leeuwen (SP):Voorzitter. Dat mag zo zijn. De geluiden van de kant van Fortis en van
mensen die daarmee te maken hebben, zijn echter anders, namelijk dat het totaal
niet duidelijk is hoe het zit met deze verhoudingen en hoe, wat en wanneer
een en ander ingezet kan worden. Het gaat hierbij gewoon om het ruimtelijkeordeningsbeleid.Mevrouw Vermeij (PvdA):Ik snap heel goed wat de heer Van Leeuwen wil, maar het is wat ingewikkeld
om moties te maken op basis van geluiden van. Ik wil dit even geconstateerd
hebben.De heer Van Leeuwen (SP):Dat hangt ervan af. Mevrouw Vermeij gaat zonder meer akkoord met geluiden
vanuit de overheid. Ingeval van andere geluiden wil ik gewoon weten hoe een
en ander precies in elkaar steekt en ingezet kan worden.De heer Van Heugten (CDA):Mag ik de motie van de SP-fractie zo lezen dat zij hiermee vraagt om een
impliciete bestemmingswijziging van al deze gronden voor bijvoorbeeld de aanleg
van nieuwe bedrijventerreinen, infrastructuur of woonwijken, ongeacht de bestemming?De heer Van Leeuwen (SP):Nee, hoor.De voorzitter:Een helder antwoord. U vervolgt uw betoog, mijnheer Van Leeuwen.De heer Van Leeuwen (SP):In mijn eerste termijn ben ik even teruggekomen op het grondspeculatieverhaal,
hiertoe getriggerd door een uitspraak van de minister in het tv-programma
Landroof. Haar antwoord dat zij mij niet kan volgen, laat ik maar even voor
wat het is. Ik wil het haar graag nog een keer uitleggen. Ik denk dat iedereen
het erover eens is dat grondspeculatie met als enig motief zakkenvullen, ten
koste van de inrichting van Nederland of de rest van de wereld, niet oké
is. De minister vindt het ook niet oké, vandaar dat ik de volgende
motie wil indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de minister van VROM, sinds haar optreden in Landroof,
een jaar de tijd heeft gehad om een idee te vormen over grondspeculatie;verzoekt de regering, de Kamer een voorstel voor te leggen om grondspeculatie
en daarmee gepaard gaande kostenopdrijving tegen te gaan,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Leeuwen. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 23(31700 XI).De heer Van Leeuwen (SP):Voorzitter. Tijdens de kredietcrisis is duidelijk aan de orde gekomen
wie werkelijk de macht heeft op het gebied van de inrichting van Nederland.
Immers, een heleboel projecten liggen stil vanwege het feit dat voor projectontwikkelaars
het maken van winst op dit moment achter de horizon verdwenen is of niet zo
groot is als verwacht. De minister kent de geluiden van haar medepartijgenoten
die wethouder zijn in de steden. Ik wil hierover de volgende motie indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat een projectontwikkelaar in veel gevallen grondeigenaar
is, gemeenten in die gevallen geen invloed hebben op de grondprijs, projectontwikkelaars
vanwege hun grondposities het tempo van ontwikkelingen bepalen;verzoekt de regering, een landelijke inventarisatie te maken van projecten
die door projectontwikkelaars worden uitgesteld dan wel afgesteld,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Leeuwen. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 24(31700 XI).De heer Van Heugten (CDA):Voorzitter. Ik wil graag twee moties indienen en naar aanleiding daarvan
de minister twee vragen stellen en nog enkele opmerkingen maken. De eerste
motie die ik wil indienen, betreft de ondersteuning van de minister ten aanzien
van haar inzet voor de Olympische Spelen. Zij luidt als volgt.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in opdracht van VROM een Schetsboek Ruimte voor Olympische
Plannen is gemaakt;overwegende dat hoe eerder basiskeuzen voor een ruimtelijke inpassing
worden gemaakt, des te beter Nederland in staat is, de Olympische Spelen en
de Wereldkampioenschappen voetbal te faciliteren;overwegende dat thans nog door onder andere NOC*NSF nader onderzoek naar
de haalbaarheid van de Olympische Spelen plaatsvindt;verzoekt de regering om, zodra genoemd onderzoek een positief resultaat
oplevert, een ruimtelijk plan te maken voor een Olympische Hoofdstructuur
(OHS),en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Heugten en Vermeij. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 25(31700 XI).De heer Van Heugten (CDA):Voorzitter. Hiermee geven wij aan dat dit een regeringsbrede verantwoordelijkheid
betreft. Het is tevens een stimulans om hierop voor te sorteren.De minister heeft in haar schriftelijke beantwoording aangegeven dat zij
bezig is met het maken van handreikingen ter vermindering van de uitvoeringslast
van bestemmingsplannen en projectbesluiten; dank daarvoor. Er ontbreekt alleen één
ding, de samenwerking met gemeenten, provincies en waterschappen. Het is nu
een product van de ministeries zelf. Daarom vragen wij per motie om deze handreiking
uit te breiden. Dat doe ik mede namens mijn PvdA-collega Vermeij en mevrouw
Wiegman-van Meppelen Scheppink.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat voor vermindering van regeldruk en administratieve lasten
ook pseudowetgeving (aanvullende eisen en regeltjes) moet worden vermeden
en bestreden;constaterende dat bij de voorbereiding van een bestemmingsplan/projectbesluit
er voor gemeenten een onderzoeksplicht is ten aanzien van externe veiligheid,
verkeersafwikkeling, luchtkwaliteit, geluidshinder, archeologie, geologie,
bodemverontreiniging, flora en fauna, natuurbescherming, waterkwaliteit en
-kwantiteit en mogelijk een milieueffectrapportage;verzoekt de regering om in samenwerking met gemeenten, waterschappen en
provincies binnen een halfjaar een praktische handreiking op te stellen teneinde
de genoemde onderzoeksplichten te stroomlijnen en de voorbereiding van bestemmingsplannen
en projectbesluiten te vereenvoudigen en te versnellen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Heugten, Vermeij en Wiegman-van
Meppelen Scheppink. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 26(31700 XI).De heer Van Leeuwen (SP):Is dit een soort vooruitlopen op de Wabo?De heer Van Heugten (CDA):Nee, want ook bij het verlenen van de vergunning in het kader van de Wabo
is een aantal onderzoeksplichten opgelegd. Die liggen namelijk in de Wro en
andere wetgeving besloten. Het gaat erom dat dit proces van toetsing, zoals
in de wet vastgelegd, niet uitdijt met allerlei andere voorwaarden, eisen,
regels en andere zaken, zodat de toetsingslast zo beperkt mogelijk blijft
en de uitvoering zo snel mogelijk gaat. De Wabo regelt veel meer hoe de vergunning
aangevraagd moet worden en bij wie de toetsing ligt.De heer Van Leeuwen (SP):Daar zit toch een duidelijke relatie tussen? Als binnen het bestemmingsplan
straks allerlei voorschriften of onderzoeken verdwijnen, heeft het ook geen
zin om op dat front een vergunning aan te vragen.De heer Van Heugten (CDA):Het maken van een bestemmingsplan staat overigens ook los van het indienen
van een vergunningaanvraag in het kader van de Wabo. Dat zijn twee gescheiden
trajecten. Hierbij gaat het vooral om de uitvoeringslast voor het maken van
bestemmingsplannen.Voorzitter. Ik heb nog twee vragen aan de minister. Mijn eerste vraag
gaat over de nationale sleutelprojecten Arnhem en Hart van Dieren. De beantwoording
door de minister was helder, op één punt na. De minister geeft
aan dat het project Hart van Dieren veranderd is qua opzet en dat er daardoor
waarschijnlijk een ander kostenplaatje uitkomt. Blijft de 53,3 mln. voor het
project Hart van Dieren gereserveerd tot er een definitief besluit is genomen
over het uitvoeringstraject? Hierop krijg ik graag een antwoord van de minister.Mijn tweede vraag gaat over de rol van rijksadviseurs bij het bepalen
van de kernwaarden van onze landschappen. Voor het CDA is het belangrijk dat
de stem van medeoverheden en van betrokkenen in het landschap zwaar weegt.
Daarover heb ik in eerste termijn een vraag gesteld. Kan de minister bevestigen
dat de rol van de rijksadviseurs in dezen een adviserende, dus ondersteunende
is, maar niet een bepalende? Graag krijg ik hierop een antwoord van de minister.Ik dank de minister voor haar positieve houding ten aanzien van het amendement.
Ik heb er alle vertrouwen in dat het deltaplan voor het Nederlandse landschap,
dat een heel positieve MKBA had – vanmorgen in het nieuws hebben wij
ook wel andere dingen gehoord – tot een goede uitvoering zal leiden.De ondernemer wiens vergunningaanvraag ik hier heb getoond, heeft inmiddels
wel pijn in zijn rug. Ik ben toch blij met het antwoord van de minister dat
het dankzij digitalisering voor toekomstige ondernemers in ieder geval een
stuk minder sjouwen zal zijn.Tot slot dank ik de minister voor haar toezegging om ook het bedrijfsleven
en de private partijen te betrekken bij de monitoring voor de werking van
de nieuwe Wet ruimtelijke ordening.Mevrouw Neppérus (VVD):Voorzitter. Ik dank de minister voor haar antwoorden. Er blijven een paar
punten over. Ten eerste ben ik teleurgesteld over het antwoord over het verpakkingenbesluit
met de ondergrens van 15.000 kilo. Wij krijgen dit nu in 2009. Als wij het
niet al in december van dit jaar kunnen krijgen, dan toch graag in januari
2009, want ik vind het ronduit teleurstellend.Het tweede punt betreft het verhaal van Natura 2000 en de nieuwe stroperigheid
die daardoor blijkt te ontstaan met de instandhoudingsnormen. Ik vind het
antwoord van de minister nog weinig geruststellend. Dat brengt mij tot de
volgende motie. De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de gevolgen van de implementatie van de Richtlijn Luchtkwaliteit
reeds een ernstige belemmering vormen in de ontwikkeling van ruimtelijke projecten
in Nederland;overwegende dat met de vaststelling van de instandhoudingsdoelstellingen
in het kader van Natura 2000 het effect van luchtkwaliteit een extra rol gaat
spelen bij de besluitvorming over de ontwikkeling en het voortbestaan van
ruimtelijke bestemmingen;overwegende dat hierbij moet worden aangetoond dat mogelijke significante
negatieve effecten van onder andere te ontwikkelen infrastructuur, woningbouw
en bedrijfsactiviteiten op de instandhoudingsdoelstellingen van een Natura
2000-gebied uitgesloten zijn;constaterende dat uit recente jurisprudentie is gebleken dat een juridisch
houdbare onderbouwing voor een positieve uitkomst van deze toetsing met de
huidige stand der kennis veelal niet is te geven;verzoekt de regering, de Kamer binnen drie maanden te informeren over
de gevolgen van de aanwijzing van Natura 2000-gebieden voor de ruimtelijke
ontwikkeling en inrichting van Nederland op bestemmingenniveau, en hoe zij
er in voorziet, vergaande negatieve gevolgen te voorkomen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Neppérus. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 27(31700 XI).Mevrouw Neppérus (VVD):Voorzitter. Ik heb in eerste termijn duidelijk gemaakt dat de VVD-fractie
er veel belang aan hecht om te concentreren op de nieuwe energie. Als wij
ook op langere termijn kijken naar nieuwe energiebronnen, kun je veel meer
bereiken dan nu alleen maar te concentreren op de CO2-uitstoot.
Het een kan wel eens botsen met het ander. De minister is daar maar summier
op ingegaan. Dit brengt mij tot de volgende motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het huidige kabinet zich met name richt op zijn eigen
CO2-reductiedoelstelling in 2020, die verder gaat dan de Europese
ambities;overwegende dat de zekerheid die bestaat over de eindigheid van fossiele
energievoorraden en de toenemende onbalans tussen vraag en aanbod van energie,
een energietransitie en verbetering van de energie-efficiency noodzakelijk
maken;overwegende dat energietransitie en verbetering van energie-efficiency
de hoofdzaak vormen van een effectief en betaalbaar klimaatbeleid;roept de regering op om het energie- en klimaatbeleid zodanig vorm te
geven dat de ontwikkeling en marktintroductie van doorbraaktechnologieën
ten behoeve van energietransitie en de verbetering van de energie-efficiency
prioriteit krijgen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Neppérus. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 28(31700 XI).Mevrouw Vermeij (PvdA):Voorzitter. Ik dank de minister voor haar zorgvuldige beantwoording van
onze vragen. Er resten ons nog een paar onbeantwoorde vragen en een enkele
in te dienen motie.Als ik minister goed heb verstaan, gaat zij dit jaar echt een omslag maken
met betrekking tot de bedrijventerreinen. Wat wij eerder wel de perverse prikkel
hebben genoemd, namelijk de uitgifte van nieuwe terreinen om zo winsten te
maken, is veel goedkoper dan het opknappen van oude terreinen. Verloederen
loont. Daarin wordt nu een kentering aangebracht. Komt de minister dan ook
snel met de robuuste financiering waarover zij net sprak? De minister heeft
het ook over de afstemming met prognoses gehad. Ook in de schriftelijke beantwoording
heeft zij daarover iets gezegd. Mag ik ervan uitgaan dat zij de toch veelal
strengere prognoses van het Rijk als uitgangspunt neemt, in plaats van de
wat ruimere prognoses die provincies en gemeenten hanteren?Om een en ander ten enenmale goed vast te leggen, opdat hiervan serieus
werk wordt gemaakt, dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat voor de aanpak van de verrommeling herstructurering van
verouderde bedrijventerreinen essentieel is;constaterende dat de minister van VROM grote ambities heeft op dit terrein
doordat zij 1000 ha tot 1500 ha per jaar wil herstructureren;constaterende dat de benodigde middelen hiervoor niet op de VROM-begroting
2009 zijn opgenomen;Vermeijverzoekt de regering, op korte termijn te komen met een voorstel voor
een robuuste financiering voor herstructurering van verouderde bedrijfsterreinen,
waarin ook provincies, gemeenten en bedrijfsleven bijdragen;verzoekt de regering, een methodiek te ontwikkelen waarmee verevening
kan plaatsvinden vanuit nieuwe bedrijventerreinen, zodat deze bijdragen aan
de herstructurering van oude bedrijventerreinen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vermeij, Wiegman-van Meppelen
Scheppink, Van Heugten en Vendrik. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 29(31700 XI).Mevrouw Vermeij (PvdA):Voorzitter. Ons enthousiasme over de Olympische Spelen en de mogelijkheden
om daarbij bijvoorbeeld een fantastisch openbaarvervoersnetwerk in de Randstad
te kunnen aanleggen, wordt mede vervat in de motie die door de heer Van Heugten
is ingediend. Wij zijn daar dan ook zeer blij mee. Ik was zeer content met
de antwoorden van de minister over het sleutelproject Zuidas, een project
waarover wij ons zorgen maken. Hierbij merk ik wel op dat in de antwoorden
veel nieuwe informatie stond, waarover wij binnenkort, denk ik, nader komen
te spreken. Ons gaven de antwoorden van de minister wel degelijk veel nieuwe
informatie.De minister heeft één vraag helemaal over het hoofd gezien,
namelijk die over problemen die veel gemeenten hebben met bepalingen van Defensie
in verband met radar, waardoor veel hoogbouwontwikkelingen niet door lijken
te kunnen gaan. Wij hebben inmiddels gehoord dat de minister overweegt om
de normering vast te leggen. Wij willen een motie indienen om de mogelijkheden
voor hoogbouw in grote steden wel mogelijk te maken.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat vanwege de huidige normstelling inzake verstoringsgebieden
rondom radarstations er in grote gebieden geen hoogbouw boven 45 meter mogelijk
is en ook de mogelijkheid tot plaatsing van windmolens, zowel op land als
op zee, sterk wordt beperkt;draagt de regering op, te zoeken naar technische oplossingen ter vermindering
van radarverstoring, teneinde meer ruimte te bieden aan wenselijke hoogbouw,
duurzame energie-initiatieven en het overige beleid uit de Nota Ruimte,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vermeij, Van Heugten en Wiegman-van
Meppelen Scheppink. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 30(31700 XI).Mevrouw Vermeij (PvdA):Voorzitter. Een volgend punt betreft de ruimtelijke investeringsagenda
en het MIRT, dat wat ons betreft het hart is waarom het ook in 2009 gaat draaien.
Je kunt het MIRT een drietrapsraket noemen: de eerste editie was met nietjes,
de tweede editie was een schets en de derde editie, de definitieve versie,
wordt echt een schilderij. Ook tijdens dit debat bleek dat de ruimtelijke
investeringsagenda onontbeerlijk is als wij van het MIT het MIRT maken. Daarom
zal er haast mee gemaakt moeten worden. De minister zegt in haar beantwoording
dat wij er in het begrotingsproces rond 2010 echt slagen in moeten maken.
Wij weten allemaal dat wij dan in het voorjaar van 2009 helderheid moeten
hebben over de financiering van de ruimtelijke investeringsagenda. Het debat
moet dan gevoerd zijn.Ten slotte wil ik nog een paar opmerkingen maken over het milieudeel.
De heer Boelhouwer vroeg de minister of zij bereid is om met een stofkam door
de regelgeving voor geluid te gaan. Kan de minister toezeggen dat de herziening
die zij in haar antwoorden formuleerde, uiterlijk 1 april 2009 de Kamer
bereikt?De heer Boelhouwer heeft in de eerste termijn uitgebreid aandacht besteed
aan milieucriminaliteit. Wij zijn eigenlijk niet tevreden met het antwoord
van de minister. Dat geeft namelijk te weinig blijk van een gevoel van urgentie
ten aanzien van deze kwestie. In de eerste helft van 2009 worden wij geïnformeerd.
Dat kan dus ook op 30 juni zijn. De begroting voor 2010 is dan al zo
ongeveer af, maar de Kamer moet er nog over spreken. Op deze wijze komt er
pas in 2011 geld beschikbaar en dat is veel te laat. Óf de minister
zegt nu toe dat er, indien nodig, echt per medio 2009 geld beschikbaar is,
bijvoorbeeld bij de Voorjaarsnota, óf wij komen zelf nog met een amendement
om 1,5 mln. beschikbaar te hebben per 1 januari 2009.De minister memoreerde al de schoolpleinen. Zij vindt dat kinderen op
schoolpleinen gewoon geluid moeten kunnen maken. Dat vinden wij ook. Zij zegt
gemeenten daartoe te willen oproepen, maar wij pleiten voor een ander regime.
Daarom dienen wij de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende het maatschappelijke belang van schoolpleinen en de verstrekkende
gevolgen van het voldoen aan standaardgeluidswaarde zolang schoolpleinen niet
expliciet zijn opgenomen in het Activiteitenbesluit;constaterende dat bij het Besluit woon- en verblijfsgebouwen milieubeheer
het buiten beschouwing laten van het (stem)geluid van gebruikers van schoolpleinen
nog expliciet was opgenomen in de toelichting en deze nu uit de memorie van
toelichting bij het Activiteitenbesluit zijn verdwenen;constaterende dat er schoolpleinen in Nederland zijn die grenzen aan woningen
en onder de definitie van binnenplein kunnen vallen;Vermeijconstaterende dat binnenpleinen gevoelige bestemmingen zijn, in welke
gevallen al snel de norm van geluids­overlast wordt overtreden; verzoekt de regering, schoolpleinen expliciet in het Activiteitenbesluit
op te nemen, zoals ook is gebeurd met sport- en recreatieactiviteiten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vermeij, Boelhouwer, Spies, Wiegman-van
Meppelen Scheppink en Vendrik.Zij krijgt nr. 31(31700 XI).De heer Madlener (PVV):Mevrouw de voorzitter. De PVV kan met één pennenstreek deze
milieuminister inhalen qua energiebesparing van fossiele brandstoffen en qua
milieubeleid. Door te kiezen voor grootschalige invoering van kernenergie
worden wij minder afhankelijk van kolen- en gasproducerende landen en zijn
al die onverstandige en dure maatregelen van het kabinet in één
klap overbodig. Het is geen goed milieubeleid om bedrijven weg te jagen en
te "consuminderen". Het is verplaatsingsbeleid dat onze welvaart zal aantasten.Tijdens dit debat hing de toekomstvisie van het kabinet als een donkere
wolk boven ons. Het kabinet heeft voor ons het volgende in petto. Door het
steeds verdergaande beleid van massa-immigratie stevenen wij af op maar liefst
20 mln. inwoners in 2040. Het kabinet wil deze mensen op een ruimtebesparende
manier op elkaar pakken: verstedelijking en verdichting. Zo zullen zij zorgen
voor overvolle multiculturele achterstandswijken. Straks woont iedereen in
een vogelaarwijk! Wij worden het Shanghai aan de Noordzee. Autorijden wordt
sterk ontmoedigd en onze kinderen zullen zich als vee in overvolle treinen
moeten verplaatsen. Deze regering schetst hiermee een rampzalig toekomstbeeld
voor onze kinderen. De PVV zal blijven strijden tegen deze megalomane en multiculturele
toekomstplannen.Ik heb vier moties. De eerste motie gaat over het Groene Hart, want daar
is de ambitie volstrekt te laag.De heer Van der Ham (D66):Ik heb een vraag over de verdichting en het feit dat het zo druk is in
Nederland. Een van de redenen daarvoor is dat oorspronkelijke Nederlanders
kleinere gezinnen vormen en een eigen woning hebben. Daarom komen wij steeds
krapper te zitten, nog los van kinderen krijgen, want dat is ook een reden
waarom de bevolking nog steeds groeit. Het komt niet allemaal door immigratie,
het komt ook door de manier waarop gezinnen in elkaar zitten. Wil de PVV daar
dan gaan ingrijpen?De heer Madlener (PVV):Mijnheer Van der Ham weet precies dat de groei van de bevolking niet veroorzaakt
wordt doordat autochtone gezinnen zoveel kinderen krijgen; sterker nog onze
bevolking zou krimpen. De toename met miljoenen mensen in dit volle land komt
door massa-immigratie en door het feit dat deze immigranten veel kinderen
krijgen. Dat is ons toekomstbeeld en dat vinden wij ongewenst.De heer Van der Ham (D66):De heer Madlener moet toch echt even kijken naar de samenstelling van
onze bevolking. De bevolking wordt steeds ouder, er zijn meer alleenstaande
mensen. Iedereen moet een eigen woning hebben. Dat gunnen wij hen allemaal.
De heer Madlener ook, hoop ik, of gaat hij dat ook aanpakken? Al die mensen
moeten een plekje in Nederland hebben en dat komt helemaal niet door immigratie.
Dan komt onder andere omdat mensen steeds ouder worden.De voorzitter:Dank u, mijnheer Van der Ham, het is meer een uitleg dan een vraag.De heer Madlener (PVV):Om de welvaart van de mensen die er nu zijn, voor de toekomst veilig te
stellen, zullen wij iets aan die massa-immigratie moeten doen en zullen wij
meer ruimte voor nieuwe woningen moeten creëren, bijvoorbeeld in het
Groene Hart. Daarover gaat mijn motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat "het Groene Hart" veel kansen biedt voor wonen, werken,
natuur en recreatie;overwegende dat "het Groene Hart" qua ruimtelijke ontwikkeling op slot
lijkt te zitten;verzoekt de regering om een ontwikkelingsvisie op te stellen voor "het
Groene Hart" waarin wonen, werken, natuur en recreatie naar een hoger plan
worden gebracht,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Madlener. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 32(31700 XI).De heer Madlener (PVV):Voorzitter. Mijn volgende motie betreft de vrije kavels. Daaraan bestaat
echt een gebrek. Ik dien deze motie in mede namens mevrouw Vermeij.Mevrouw Vermeij (PvdA):De minister heeft in haar eerste termijn gezegd dat zij komt met een structuurvisie
over het Groene Hart. Dat is toch precies hetzelfde als wat de heer Madlener
in de motie vraagt?De heer Madlener (PVV):Ik vraag om een veel verdergaande visie. De 35.000 woningen die de minister
noemt, zijn volstrekt ontoereikend. Dat moeten er veel meer zijn. Ik vraag
om een hogere ambitie en ook om een debat daarover komend jaar met de minister.De Kamer,gehoord de beraadslaging,Madleneroverwegende dat het slecht gesteld is met het aantal vrije bouwkavels
voor particuliere woningen, vooral in de Randstad; overwegende dat vele burgers dromen van een eigen huis bouwen en dat de
wachtlijsten voor betaalbare kavels vaak zeer lang zijn;overwegende dat de bouw van woningen terug dreigt te vallen vanwege de
economische crisis en dat het beschikbaar zijn van betaalbare vrije kavels
mensen kan verleiden om te investeren in een nieuwe woning;overwegende dat de zeer schaarse vrije kavels overwegend in de allerhoogste
prijsklasse vallen, terwijl de kostprijs voor vrije kavels helemaal niet zo
hoog hoeft te zijn;verzoekt de regering, te bevorderen dat het aantal vrije kavels voor woningen,
vooral in de Randstad, toeneemt en hierbij ook rekening te houden met de betaalbaarheid
voor middeninkomens,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Madlener en Vermeij. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 33(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de woningbouw in Nederland te veel eenheidsworst is, hetgeen
leidt tot een saaie "Oost-Europese" uitstraling van woonwijken;overwegende dat mensen steeds meer waarde hechten aan een woning met een
eigen karakter en uitstraling;verzoekt de regering om de diversiteit van de nieuwbouwwoningen krachtig
te bevorderen, onder andere door het bouwen van grote series dezelfde woningen
te ontmoedigen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Madlener. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 34(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat ten gevolge van de financiële crisis, de bouw van
woningen door woningcorporaties flink terug zal lopen volgens voorspellingen
van het NIB en Aedes;overwegende dat de wachtlijsten voor huurwoningen nog steeds erg hoog
zijn en zelfs flink hoger kunnen worden als de nieuwbouw terugloopt; overwegende dat juist in deze economische teruggang moet worden geïnvesteerd
door woningcorporaties en dat deze huurwoningen kunnen worden verkocht in
betere tijden;verzoekt de regering, bindende afspraken te maken met de woningcorporaties
om de nieuwbouw van huurwoningen flink op te schroeven,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Madlener. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 35(31700 XI).De heer Van der Ham (D66):De motie over de kavels voor mensen met een middeninkomen vind ik op zichzelf
sympathiek. Ik heb er echter bezwaar tegen dat overal lukraak gebouwd gaat
worden. Daar moet enige regie over zijn. Ik vond het juist zo aangenaam dat
de heer Madlener in zijn eerste termijn zei dat er regie zou moeten zijn over
waar die kavels komen, om te voorkomen dat waardevolle plekken worden aangetast.
Kan de heer Madlener mijn vrees wegnemen?De heer Madlener (PVV):Dat kan ik. Wij hebben in Nederland niet bepaald een tekort aan regie,
als het gaat om de plekken waar woningen mogen worden gebouwd. Deze motie
gaat over het beschikbaar stellen van kavels en niet over de plek waar die
liggen. Ik wil daar wel graag over spreken. Wat mij betreft is het Groene
Hart een prima plek.Tot slot heb ik nog een tip voor de minister.De voorzitter:U hebt nu echt geen tijd meer, mijnheer Madlener.De heer Madlener (PVV):Het is echt een heel korte tip, voorzitter. Als de minister zorgt voor
een open haard in iedere werkkamer, dan kunnen wij met de 30 kilo papier die
wij wekelijks ontvangen onze eigen kamer warm stoken. Misschien is dat een
leuk idee.De voorzitter:U hoeft geen papier te ontvangen, als u dat aangeeft. Daar beslist u zelf
over. Ik spreek nu namens mijn organisatie. Wij proberen hier heel zuinig
om te gaan met papier. Dat mag ook wel eens worden gezegd.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Voorzitter. Ik heb gemerkt dat de introductie en afsluiting van mijn eerste
termijn over de ijsbeer erg veel heeft losgemaakt, met name bij de heer Madlener.
Ik overweeg om volgend jaar bij de bespreking van de VROM-begroting iets onschuldiger
materiaal te gaan gebruiken, zoals de prentenboeken van Lars de kleine ijsbeer.Graag wil ik de goede woorden van de minister over het klimaat onderstrepen.
Mijn hoop en wens is dat de Europese Unie in positieve zin gaat wedijveren
met de Verenigde Staten om straks in Poznán en volgend jaar in Kopenhagen
werkelijk leidend te zijn wanneer het gaat over het klimaat. In eerste termijn en ook vandaag is over de klimaatnorm gesproken. Ik
heb geprobeerd een discussie op gang te brengen waarbij de overeenkomsten
en het onderscheid tussen een Klimaatwet en een Zalmnorm aan de orde zijn
geweest. In het antwoord van de minister, en ook zojuist in een interruptiedebat
met haar, heb ik gemerkt dat wij nader tot elkaar zijn gekomen. Ik heb geluisterd
naar de beantwoording en ik dien een motie in waarbij volgend jaar beoordeeld
kan worden of het een open deur is geweest of dat het een toegevoegde normerende
werking zal hebben gehad dan wel of er zelfs meer nodig is zal zijn.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat het kabinet de Nederlandse uitstoot van broeikasgassen
wil reduceren tot 209 megaton in 2011 en 150 megaton in 2020 (de "30%-doelstelling");constaterende dat hiervoor een structurele neerwaartse trend nodig is
van de uitstoot van broeikasgassen in Nederland;constaterende dat het werkprogramma Schoon en Zuinig voorziet in een heldere
monitoringsystematiek en het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) jaarlijks
een rapportage zal uitbrengen over de uitstoot van broeikasgassen en het te
verwachten effect van klimaatmaatregelen;verzoekt de regering, volgend jaar bij Prinsjesdag de gegevens uit deze
monitoring transparant te presenteren en er een normerende werking van uit
te laten gaan richting alle departementen voor het bereiken van een structurele
neerwaartse trend in de uitstoot van broeikasgassen in Nederland,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Wiegman-van Meppelen Scheppink.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 36(31700 XI).Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Ik kom bij het onderwerp watertoets. Ik merk dat de minister en ik elkaar
raken wat betreft de vraag wat je ermee wilt bereiken. Toch blijft de ChristenUnie
ervan overtuigd dat er meer nodig is. Daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat volgens het beleidsprogramma van de regering voor een
klimaatbestendige inrichting van Nederland water een meer bepalende factor
moet worden bij ruimtelijke afwegingen, inclusief locatiekeuzen;overwegende dat de Commissie van advies inzake de waterstaatswetgeving
heeft geadviseerd, de watertoets juridisch te versterken bijvoorbeeld door
het verplichten van een wateradvies, het stellen van eisen aan de inhoud van
het wateradvies en de waterparagraaf en het verplichten van de watertoets
bij waterrelevante ruimtelijke structuurvisies;overwegende dat juridische versterking de plaats van de watertoets in
het besluitvormingsproces de invloed op locatiekeuzen kan versterken;verzoekt de regering, te komen met voorstellen om de watertoets juridisch
te versterken,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Wiegman-van Meppelen Scheppink,
Vendrik, Van der Staaij en Van der Ham. Naar mij blijkt, wordt de indiening
ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 37(31700 XI).Mevrouw Vermeij.Mevrouw Vermeij (PvdA):De heer Vendrik was eerder.De voorzitter:De heer Vendrik heeft meeondertekend. Het is zeer onlogisch om dan vragen
te stellen.Mevrouw Vermeij (PvdA):Ik denk dat wij allebei een vraag hebben over de vorige motie.De voorzitter:De heer Vendrik.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb twee vragen. Waarom stelt mevrouw Wiegman in de motie voor dat
het maatregelenpakket waarmee het kabinet komt als gevolg van de monitoring
dit voorjaar, pas in september wordt gepresenteerd, terwijl de minister zegt
dat zij er dit voorjaar mee komt? Dat lijkt mij uitstel en dat snap ik niet.Betekent de zinsnede in het dictum "normerende werking" dat mevrouw Wiegman
bedoelt dat voor elke Nederlandse sector vanaf de begroting 2010 een CO2-plafond wordt vastgesteld en dat, indien dat wordt overschreden, dwingend
op een minister de plicht rust om met aanvullende maatregelen te komen?De voorzitter:Dank u wel.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Ik ben benieuwd naar het monitoringsysteem dat de minister heeft toegezegd
voor het voorjaar van 2009. Ik verwacht dat wij er dan een discussie over
zullen hebben. Ik ben benieuwd hoe het eruit komt te zien en of je op dat
moment al direct zegt: er moet meer gebeuren, het moet anders. In ieder geval
verwacht ik dat een dergelijk monitoringsysteem, hoe het er ook precies uit
komt te zien, een normerende werking zal hebben volgend jaar met Prinsjesdag,
als een nieuwe begroting en een nieuwe miljoenennota voorliggen. Dat is één.De voorzitter:Tot slot op dit punt.De heer Vendrik (GroenLinks):Betekent dit dat mevrouw Wiegman bij aanneming van deze motie verwacht
dat de normerende werking niet anders kan betekenen dan dat per sector een
hard CO2-plafond voor het jaar 2010 wordt vastgelegd, inclusief
bijbehorende maatregelen? Betekent het ook dat de afspraak in het kabinet
om pas in 2010 alle registers weer open te gooien voor nieuw beleid dat noodzakelijk
zou zijn een jaar naar voren wordt gehaald? Is dat uiteindelijk de politieke
portee van deze motie?De voorzitter:Dank u wel.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Ik moet heel goed nadenken wat de heer Vendrik precies bedoelt. Al deze
deelonderwerpen, de plafonds, de verschillende departementen en de verschillende
sectoren, zijn bij Schoon en Zuinig al regelmatig aan de orde geweest. Als
ik het goed begrijp, is 2010 een heel belangrijk jaar. Dan komt er een evaluatie
wat Schoon en Zuinig heeft opgeleverd. Ik heb begrepen dat, als de weg die
nu is ingezet met convenanten en dergelijke nog onvoldoende blijkt te zijn,
er een wettelijk instrumentarium achter de hand is om dingen concreet af te
dwingen.Het jaar 2009 zal cruciaal zijn. Er is veel toegezegd aan kabinetsreacties
op rapporten op het gebied van ruimtelijke ordening en milieu. Wij wachten
op de uitwerking van verschillende onderwerpen, zoals het duurzaam inkopen.
De verwachtingen zijn hooggespannen. De minister zal het waar moeten maken,
want langer wachten en nog meer juridisch gesteggel is niet mogelijk.Ik ben het onderwerp "nieuwe sanitatie" niet tegengekomen in de schriftelijke
beantwoording. Ik vraag de minister om er in tweede termijn op in te gaan.De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Namens de fractie van GroenLinks noteer ik in hoofdletters
dat de minister van VROM de conclusie van Al Gore onderschrijft dat de komende
tien jaar cruciaal zijn voor het klimaatbeleid, wereldwijd, in Europa, maar
ook in Nederland. Over het klimaatbeleid dat in Nederland wordt gevoerd, heb
ik drie moties. Wij hebben de stellige overtuiging – ik zeg het met
een forse dosis tegenzin van mijn fractie – dat het voor deze minister
buitengewoon moeilijke jaren worden.Dit voorjaar komt er een monitoringsysteem. Dan worden de resultaten zichtbaar
van de lopende acties Schoon en Zuinig. Dan weet het kabinet of het op de
goede koers is. Inmiddels weten wij uit alle beschikbare rapportages dat het
licht bijna geheel op rood staat. Komend voorjaar moet er een aanvullende
aanpak komen. Het volstaat voor mijn fractie niet dat komend voorjaar alleen
gekeken wordt naar intensivering van bestaande instrumenten. Bestaande instrumenten
zijn convenanten. Convenanten zijn afspraken die allemaal vrijwillig zijn.
Zie het laatste sectorconvenant energie. De minister kon mij geen verplichtende
afspraken voor de energiebedrijven noemen. Dat klopt, want die staan er niet
in. Het intensiveren van vrijwillige afspraken kan nooit dekkend zijn om een
klimaattekort aan te pakken.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de komende tien jaar cruciaal zijn voor het klimaatbeleid;overwegende dat ECN en PBL in de Milieubalans 2008 en in de recente tussenstand
van een aantal onderdelen uit Schoon en Zuinig, waarschuwen dat het kabinet
mogelijk niet op koers ligt voor het halen van de klimaatdoelen;overwegende dat onduidelijk is wat het effect is van de sectorconvenanten;verzoekt de regering, ECN en PBL opdracht te geven om in april 2009 een
nieuwe tussenstandrapportage over de voortgang met Schoon en Zuinig op te
leveren, inclusief een inschatting van de effecten van de convenanten en een
advies voor mogelijke aanvullende maatregelen, en om de Kamer uiterlijk in
mei 2009 te laten weten hoe het kabinet omgaat met deze beoordeling van ECN
en PBL en welke additionele maatregelen het kabinet zo nodig gaat treffen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vendrik, Van der Ham en Ouwehand.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 38(31700 XI).De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ik snap eerlijk gezegd niet helemaal waar de motie van mevrouw
Wiegman precies op uit wil komen. Het interruptiedebat daarnet gaf mij niet
de nodige duidelijkheid. In de duiding van de motie gaf mevrouw Wiegman de
staande praktijk weer die de minister van VROM zojuist beschreef voor wat
er in het voorjaar van 2009 gaat gebeuren. Dan is de motie volgens mij overbodig,
maar dat is niet de intentie van mevrouw Wiegman. Met andere woorden, ik wacht
op nadere duidelijkheid. Om aan te geven wat ik namens de fractie van GroenLinks
wil, dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de komende tien jaar cruciaal zijn voor het klimaatbeleid;verzoekt de regering om in de Miljoenennota, te beginnen in de Miljoenennota
2010, een maximale norm op te nemen voor de uitstoot van broeikasgassen in
Nederland in het komend jaar en daarbij aan te geven: 1. hoe deze
maximale norm verdeeld is over de diverse sectoren;Vendrik2. hoe
deze maximale norm past binnen een structurele neerwaartse
trend op weg naar het doel van 150 megaton in 2020;3. welke additionele
maatregelen zo nodig getroffen worden om de maximale norm in het komend jaar
te handhaven c.q. de structurele neerwaartse trend te realiseren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vendrik, Van der Ham en Ouwehand.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 39(31700 XI).De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Het is het trieste lot van deze minister dat zij sterk afhankelijk
is van CDA-bewindslieden om haar klimaatdoelen te bereiken. Mijn bescheiden
ervaring in het afgelopen najaar in diverse debatten met deze CDA-bewindslieden
stemmen niet hoopvol. De minister van Verkeer en Waterstaat weigert ons keer
op keer te vertellen wat het milieudoel is dat hij wil bereiken met de bij
hem op dit moment in behandeling zijnde kilometerheffing.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de komende tien jaar cruciaal zijn voor het klimaatbeleid;overwegende dat de CO2-uitstoot van het verkeer minder daalt
dan verwacht door tegenvallers op het gebied van het Europese bronbeleid en
de bijmenging van biobrandstoffen;verzoekt de regering, nog vóór de behandeling van de begroting
Verkeer en Waterstaat aan te geven hoeveel megaton CO2-reductie
de kilometerbeprijzing in 2020 moet gaan opleveren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vendrik en Van der Ham. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 40(31700 XI).De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ik wil tot slot nog een opmerking maken als politieke bijsluiter
bij deze moties. Het is de sterke overtuiging van de fractie van GroenLinks
dat het deze minister, als het gaat om een sterk en ambitieus klimaatbeleid –
wat zij wil en waarin wij haar steunen – onmogelijk zal zijn dat alleen
in het kabinet te realiseren. Ik zou deze minister het welgemeende politieke
advies willen geven, het veel vaker via de Kamer te spelen en de steun in
de Kamer te vragen voor een ambitieus klimaatbeleid en met name de betreffende
woordvoerders van de CDA-fractie daaraan te committeren. Dan komt het waarschijnlijk
nog een keer goed. Ik heb daar namelijk goede hoop op, mevrouw Spies kennende.
Misschien is dat politieke advies een klein lichtpuntje in deze lastige tijden
voor deze minister en zou ze dat kunnen betrekken bij haar politieke beoordeling
van de moties die ik zojuist heb ingediend.De heer Van der Ham (D66):Voorzitter. Ik heb bijzonder weinig spreektijd en daarom begin ik maar
met de moties.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de doelstellingen voor het herstructureren van bedrijventerreinen
wordt bemoeilijkt doordat de grondprijs voor bedrijfsterreinen door gemeenten
laag wordt gehouden omdat – anders dan bij grond voor woningbouw –
niet de geschatte waarde van de uiteindelijk bebouwde grond wordt gehanteerd;overwegende dat de Taskforce herontwikkeling bedrijventerreinen stelt
dat de kwestie van de grondprijs pas op lange termijn moet worden aangepakt,
terwijl het wenselijk is om dit te versnellen;verzoekt de regering, in de beleidsreactie op de Taskforce herontwikkeling
bedrijventerreinen voorstellen te doen om samen met gemeenten tot één
methodiek te komen voor de prijszetting voor bedrijfsontwikkeling op basis
van de waarde bij bebouwing, waarbij ook een afspraak over verevening wordt
meegenomen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Ham. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 41(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat bij het streven naar de doelen voor binnenstedelijk
bouwen vaak wordt gekozen om te bouwen in groene gebieden in en om de stad;overwegende dat met hoger bouwen – bijvoorbeeld door een aantal
extra etages bij nieuwbouw te realiseren – de doelstellingen ook dichterbij
kunnen komen;van mening dat groen in de stad zo veel mogelijk moet worden behouden;Van
der Hamverzoekt de regering, bij gemeenten te bevorderen dat zij de doelstellingen
binnenstedelijk bouwen zo min mogelijk ten koste laten gaan van binnenstedelijk
groen, en meer werk maken van hoger binnenstedelijk bouwen, en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van der Ham, Vendrik en Vermeij.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 42(31700 XI).De heer Madlener (PVV):Ik heb een vraag over de eerste motie, over het goedkoper zijn van grond
voor bedrijven dan voor woningen. Ik vind het ook een slechte zaak. Niet omdat
die bedrijfsgrond goedkoop is, maar omdat die woninggrond veel te duur is.
Welk probleem lost de heer Van der Ham ermee om die bedrijfsgrond duurder
te maken? Dat kan toch nooit de bedoeling zijn van de motie?De heer Van der Ham (D66):Het kan best zijn dat doordat de gemeenten straks ook meer inkomsten kunnen
krijgen door de bouwprijs voor bedrijven iets omhoog te trekken de bouwprijs
voor woningen daarmee ook een beetje naar beneden gaat. Dan heb je ook minder
een budgettair probleem in de gemeente. Het zou elkaar zelfs kunnen helpen.De heer Van Heugten (CDA):Voorzitter. Ik leg even het verband met de motie van de heer Madlener
over kavels in de Randstad. De heer Van der Ham vond dit een sympathieke motie,
die mede is ondertekend door mevrouw Vermeij. Deze motie is ook door mevrouw
Vermeij en de heer Van der Ham mede ondertekend. Worden het nu gestapelde
kavels in de Randstad?De heer Van der Ham (D66):Binnenstedelijk bouwen is natuurlijk een andere discussie. In mijn motie
heb ik heel duidelijk aangegeven dat het mij niet gaat om hoogbouw –
echte flats – maar dat er misschien nog twee etages bovenop een gebouw
van vijf etages kunnen worden gezet. Dat kan al heel veel helpen en daarmee
kan het kwetsbare groen in steden wellicht worden gehandhaafd.De heer Van Heugten (CDA):De minister krijgt dus twee opdrachten: enerzijds meer grondgebonden kavels
zoeken en anderzijds meer hoogbouw. Dat is volgens mij toch wel erg moeilijk!De heer Van der Ham (D66):Daarom had ik ook een interruptie in het betoog van de heer Madlener.
Ik vroeg hem of dit het Wilde Westen zou worden in bijvoorbeeld de Randstad
of daarbuiten. Hij zei daar uitdrukkelijk over dat de regie natuurlijk wel
blijft bij de provincie of misschien het Rijk en de gemeenten om ervoor te
zorgen dat niet overal zomaar gebouwd gaat worden. Maar als je bouwt en er
wordt bouw voor bijvoorbeeld middenklasse gerealiseerd en mensen zelf wat
architectonische dingen willen uithalen, vind ik dat daar de vrijheid voor
moet bestaan, mits zij binnen de welstandseisen blijven. Dat sluit ook heel
dicht aan bij de opmerkingen van mevrouw Vermeij en mijn zorgen. Wat dat betreft,
sluiten die moties heel goed op elkaar aan volgens mij.De voorzitter:Ik zie dat mevrouw Vermeij wil interrumperen, maar zij is toch medeondertekenaar
van de motie?Mevrouw Vermeij (PvdA):Ja, maar de heer Van Heugten refereert aan twee moties die ik zelf mede
heb ondertekend. Zoals hij weet, is heel Amsterdam gebouwd op eigen kavels,
wat nu ook nog gebeurt in de uitleggebieden. Dat betekent niet per definitie
laagbouw, het kunnen ook kleine, binnenstedelijke kavels zijn, waar bewoners
zelf bepalen hoe en waar ze wonen.De voorzitter:Dank u wel. Nee, wij gaan hier geen debat over voeren.De heer Van der Ham (D66):De motie 31209, nr. 49, ingediend bij Schoon en Zuinig, die ging over
de doorrekening door het PBL, een motie die ik heb aangehouden, wil ik bij
de komende stemmingen in stemming brengen. Ik heb van de minister gehoord
dat zij die motie positief waardeert.De voorzitter:Waarvan acte!De heer Van der Staaij (SGP):Voorzitter. Ik dank de minister voor de beantwoording. Vanmiddag ging
het over veel, onder andere over Obama en Al Gore. Je hoeft geen aanhanger
van Al Gore te zijn of niet voor Obama gekozen te hebben om je toch te kunnen
vinden in de hoofdlijnen van het kabinetsbeleid zoals wij vanmiddag hebben
besproken. Ik vind het een goede zaak dat niet van de zwartste scenario's
wordt uitgegaan, maar wel van scenario's die ons door allerlei deskundigen
worden voorgehouden, en dat de maatregelen die daarbij worden genomen ook
nog een "daar krijg je nooit spijt van"-gehalte hebben. Schoon en Zuinig moeten
wij sowieso uitvoeren, hoe de scenario's er ook uit zien, al is het maar vanwege
de beperktheid van de fossiele bronnen. Vandaar dat wij dat beleid van harte
steunen.Op het terrein van ruimtelijke ordening dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de Algemene Rekenkamer in het rapport "Herstructurering
bedrijventerreinen" constateert dat het Rijk middels de GSB- en Toppergelden
met name financieel heeft bijgedragen aan de herstructurering in grotere gemeenten
en terreinen met nationaal economisch gewicht;overwegende dat ook bedrijventerreinen in kleinere gemeenten een belangrijke
rol spelen in de verrommeling van het landschap;verzoekt de regering, bij de besluitvorming over herstructurering van
bedrijventerreinen de gesignaleerde onevenwichtigheid weg te nemen door uitdrukkelijk
ook te voorzien in adequate (mede)financiering ten behoeve van (kleinere)
bedrijventerreinen waarvoor niet een beroep kan worden gedaan op de GSB- en
Toppergelden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van der Staaij, Neppérus
en Wiegman-van Meppelen Scheppink. Naar mij blijkt, wordt de
indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 43(31700 XI).De heer Poppe (SP):Voorzitter. Eerst een vraagje. Als u vraagt of een motie voldoende is
ondersteund, gaat dat van mijn spreektijd af. Ik heb vijf moties, dus kan
het niet bij alle vijf in één keer?De voorzitter:Nee, zo werkt het niet, en dat wist u ook.De heer Poppe (SP):Voorzitter. Ik ben zeer tevreden over de vergezichten van de minister
voor een duurzame betere wereld, maar zeer ontevreden over concrete stappen
in concrete situaties. Vandaar de volgende moties.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat er per jaar circa 350 mensen vroegtijdig overlijden
als gevolg van bodemverontreiniging, tussen de 30% en 40% van
de mensen woont of werkt op honderd meter van een ernstige bodemverontreiniging;overwegende dat het saneringsbeleid nu al ruim 10 jaar loopt, de toegezegde
kentering in saneren van geconstateerde spoedlocaties niet zichtbaar is;verzoekt de regering om het jaarlijks te verwezenlijken aantal saneringen
vast te stellen om in 2015 daadwerkelijk alle spoedlocaties gesaneerd te krijgen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Poppe en Vendrik. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 44(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat er meer dan 2000 asbestwegen of -erven zijn aangemeld
voor de derde tranche;overwegende dat in het huidige tempo deze pas rond 2030 zullen zijn gesaneerd;van mening dat dit veel te veel onnodige slachtoffers kost;verzoekt de regering om de jaarlijkse saneringsdoelen vast te stellen,
zodat in 2015 daadwerkelijk alle asbestwegen en -erven zijn gesaneerd, en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Poppe en Vendrik. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 45(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat er miljoenen vierkante meters asbestplaten op daken
en schuren liggen en dat gebleken is dat door verwering en mosvorming asbestvezels
in het milieu vrij komen;verzoekt de regering, voor het begrotingsjaar 2009 een asbestteam op te
richten dat een quick scan uitvoert naar de aanwezigheid van verweerde en
bemoste asbestplaten op daken en schuren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Poppe en Vendrik. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 46(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat 50% van de afvaltransporten illegaal is;constaterende dat de wet onvoldoende sancties biedt om handhavend op te
treden en illegaal handelen te ontmoedigen;overwegende dat de minister zich meer gedraagt als wethouder in plaats
van wetgever;verzoekt de regering, de wet dusdanig te veranderen dat onderschepte afvaltransporten
in beslag genomen kunnen worden en op kosten van de eigenaar, in Nederland,
verwerkt,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Poppe en Vendrik. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 47(31700 XI).De Kamer,Poppegehoord de beraadslaging, constaterende dat onder andere gebleken is dat: - afgelopen
jaar 50% van het afvaltransport illegaal was;- de ippc-doelen
niet nageleefd worden;- er veel incidenten zijn met asbest bij branden,
in sloopsituaties en bij verwering van asbestdaken;overwegende dat kwaliteit en prioriteit van handhaving niet mag worden
bepaald door personeelstekorten bij de VROM-Inspectie;verzoekt de regering, de bezuinigingen op menskracht bij de VROM-Inspectie
te staken en eerst de handhaving op orde te brengen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Poppe en Vendrik. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 48(31700 XI).Mevrouw Spies (CDA):Voorzitter. Ik dank de minister voor haar beantwoording. Was de beantwoording
van de schriftelijke vragen gisteravond nog een beetje zuinig, vandaag was
de minister een stuk royaler. Maar om een aantal dingen helemaal goed af te
zegenen, heb ik toch een aantal moties.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat bronbeleid altijd de voorkeur moet hebben boven effectgerichte
maatregelen;overwegende dat in het geluidsbeleid het accent ligt op effectgerichte
maatregelen als geluidsschermen en gevelisolatie en dat al deze maatregelen
er op zijn vroegst toe leiden dat in 2023 de urgente saneringsopgave is afgerond;overwegende dat de milieubalans aangeeft dat bronbeleid als stille banden
en stillere voertuigen effectief leiden tot een afname van geluid en bovendien
goedkoper zijn;verzoekt de regering, een fundamentele herbezinning op het geluidsbeleid
uit te voeren en de resultaten hiervan uiterlijk in de begroting voor 2010
te verwerken,en gaat over tot de orde van de dag,De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Spies, Wiegman-van Meppelen Scheppink,
Boelhouwer, Neppérus, Van der Staaij, Van der Ham en Vendrik.Zij krijgt nr. 49(31700 XI).De Kamer, gehoord de beraadslaging,overwegende dat bronbeleid altijd de voorkeur moet hebben boven effectgerichte
maatregelen;overwegende dat het gebruik van stille banden geluidshinder helpt voorkomen;overwegende dat stille banden niet duurder zijn dan andere banden;verzoekt de regering, in overleg met de branche te komen tot afspraken
die ertoe leiden dat stille banden standaard worden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Spies, Wiegman-van Meppelen Scheppink,
Vendrik, Vermeij en Van der Ham.Zij krijgt nr. 50(31700 XI).De heer Madlener (PVV):Voorzitter. Dat mag natuurlijk nooit ten koste gaan van de veiligheid
van die banden. De minister heeft namelijk gezegd dat die banden wat minder
presteren als het gaat om remvermogen en dergelijke.Mevrouw Spies (CDA):Dat zei de minister niet. De minister heeft gezegd dat er inmiddels weer
overleg met de branche gaande was, omdat in het verleden nog niet helemaal
duidelijk was of de prestaties gelijkwaardig waren. Ik heb de minister zo
begrepen dat de prestaties inmiddels gelijkwaardig zijn en dat er dus geen
negatieve consequenties voor de veiligheid zullen zijn.Voorzitter. Ik heb nog een aantal moties.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het Europese Hof heeft geoordeeld dat de Europese Commissie
onzorgvuldig heeft gehandeld door Nederland niet toe te staan, roetfilters
verplicht te stellen;overwegende dat deze uitspraak een opening biedt, roetfilters opnieuw
verplicht te stellen;overwegende dat hiervoor eerst een nieuw besluit van de Europese Commissie
nodig is;verzoekt de regering om geen subsidies beschikbaar te stellen voor roetfilters
op het moment dat deze ook verplicht gesteld kunnen worden;verzoekt de regering tevens om binnen het thema luchtkwaliteit en binnen
de sector verkeer en vervoer een nieuwe bestemming voor (het restant van)
de 18 mln. te vinden als deze niet meer aan een subsidie voor roetfilters
uitgegeven hoeft te worden,Spiesen gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Spies, Boelhouwer, Wiegman-van
Meppelen Scheppink, Van der Ham en Vendrik.Zij krijgt nr. 51(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat langjarig ambitieus klimaatbeleid noodzakelijk is en dat
daarvoor een brede in de samenleving gewortelde beweging op gang gebracht
moet worden;overwegende dat er goede initiatieven zijn die deze beweging kunnen ondersteunen;overwegende dat de expeditie Himalaya Alert de gevolgen van klimaatverandering
voor een breed en overwegend jong publiek zichtbaar maakt;overwegende dat deze expeditie past in de doelen van het klimaatbeleid;verzoekt de regering om binnen artikel 3 van de VROM-begroting een budget
beschikbaar te stellen ter ondersteuning van de expeditie Himalya Alert,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Spies, Boelhouwer en Wiegman-van
Meppelen Scheppink. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 52(31700 XI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de minister van VROM de motie-Spies c.s. van 2 april
jongstleden (30196, nr. 27) over duurzaam inkopen heeft overgenomen;overwegende dat de kwaliteit van de criteria, de administratieve lasten
en onvoldoende aansluiting bij dynamische keurmerken uit de markt ter discussie
staan en een overkoepelend afwegings- en beoordelingskader voor duurzaamheid
in de hele keten ontbreekt;overwegende dat er geen goed inzicht bestaat in de sectoren die aan de
overheid leveren en hun toeleveringsketens waar de grootste duurzaamheidsproblemen én
-kansen zich voordoen;verzoekt de regering om uiterlijk in het eerste kwartaal van 2009 en voordat
de criteria definitief worden de Kamer over de inhoud en de voortgang van
het proces te informeren; verzoekt de regering, aan te geven in hoeverre de criteria voor duurzaam
inkopen kunnen worden aangesloten bij gangbare "dynamische" keurmerken en
bij welke productgroepen relatief gezien de meeste duurzaamheidswinst te halen
is,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Spies, Wiegman-van Meppelen Scheppink,
Boelhouwer, Neppérus, Van der Staaij en Vendrik.Zij krijgt nr. 53(31700 XI).Mevrouw Spies (CDA):Als de minister de moties overneemt, kan mijn dag niet meer stuk.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Voorzitter. Ik heb in eerste termijn gewezen op de totale afhankelijkheid
van die ene aarde waarop wij wonen. Meer dan een halve eeuw geleden zei Gandhi
al: "De aarde biedt wel genoeg voor ieders behoefte, maar niet voor ieders
hebzucht." Wanneer laat het kabinet dat nu echt tot zich doordringen? "Duurzaam
moet je doen" staat op de vrolijke kleurenfolder van het kabinetsbeleid. "Hebzucht
regeert en dat vinden wij prima" zou een veel eerlijker slogan zijn geweest.
De milieuminister heeft haar landbouwcollega naar Brussel laten vertrekken
met een desastreus verlanglijstje om het melkquotum in Europa en in Nederland
jaarlijks met 2% tot 3% te verruimen. Dat betekent dat wij al
die dramatische voorspellingen van het CLM-rapport gerealiseerd zullen zien,
als de landbouwminister haar zin zou hebben gekregen. Als ik de milieuminister
naar de oplossing vraag, zegt zij dat zij het wel in de gaten houdt.De minister neemt onaanvaardbare risico's. Het kabinet neemt onaanvaardbare
risico's. Nu al zijn de problemen met mest, ammoniak en de uitstoot van broeikasgassen
in de veehouderij niet in de hand te houden. De vraag hoe wij in een in-en-infout
systeem het dierenwelzijn kunnen handhaven, laat staan verbeteren, is nog
niet eens beantwoord. Wij spreken hier volgende week over in een spoed-AO
met beide ministers, maar ik wil mijn ongenoegen hier ook nog eens laten horen.Hebzucht boven duurzaamheid. De regering zegt in te zetten op een vermindering
van dierlijke eiwitten omdat dat het beste idee is voor een betere wereld
dat zij sinds jaren hebben gezien. Wij houden de bossen, wij sparen de dieren,
wij verminderen de honger en dwingen niemand tot schuldslavernij op de sojaplantages
in Latijns-Amerika. Ik kan nog wel een paar voordelen noemen, bijvoorbeeld
op het gebied van onze gezondheid. Maar wat gebeurt er? De hoogste ambtenaren
van het landbouwministerie effenen de weg voor de export van kalfsvlees naar
Zuid-Afrika voor de grootste kalfsslachter van Nederland. Ik wil graag even
voorlezen uit het weblog van de man die aan het hoofd staat van die kalfsslachterij.
"Van Chief Veterinary Officer, Peter de Leeuw die namens het ministerie van
Landbouw over de hele wereld onderhandelt over Nederlands vlees, begreep ik
gisteren dat Nederland in de afrondende fase is met Zuid-Afrika over de toelating
van Nederlands kalfsvlees. Hier zien we weer hoe belangrijk de Nederlandse
aanpak vanuit LNV is. De afdeling Industrie en Handel, de CVO met zijn specialistische
ondersteuning en de Landbouwraden in de verschillende landen
zijn uniek. Voor Peter de Leeuw en de zijnen heb ik dan ook niets dan lof.
Mijn welgemeende dank." Zo'n soort brief heb ik van de milieuorganisaties
als reactie op het kabinetsbeleid nog niet mogen lezen. De sector is blij,
het milieu is de grote verliezer.Hoe moet ik deze overheidslobby uitleggen in het licht van de regeringsambitie
om de eiwitconsumptie te verduurzamen? Ik maak mij daar echt ernstige zorgen
over en ik heb grote twijfels of integrale duurzaamheid wel eerlijk zal worden
ingevuld. Ik roep de milieuminister er nogmaals toe op om een regierol te
vervullen. Ik sluit mij aan bij de opmerking van de heer Vendrik: als de Kamer
kan helpen, schakel ons in. De landbouwminister heeft niet zo veel problemen
met ophokken, maar zij moet zelf haar hok in. Wij willen de milieuminister
daar heel graag bij helpen.Dan kom ik op de verdere invulling van het beleid om de eiwitconsumptie
te verduurzamen. De minister stelt in haar antwoorden dat begin 2009 hierover
een beleidsvisie zal verschijnen. Ik neem aan dat zij doelt op de nota Voedsel
en consument. Ik zou de minister willen vragen om in deze nota afrekenbare
doelstellingen op te nemen. Wij hebben bij de minister van LNV keer op keer
gezien dat de Algemene Rekenkamer zegt dat de Kamer haar werk niet kan controleren.
Zij neemt geen meetbare indicatoren op en stelt geen duidelijke beleidsdoelen.
Hoe kan de Kamer dan haar werk doen? Ik heb een motie om die situatie te voorkomen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,verzoekt de regering, concrete doelstellingen en afrekenbare effectindicatoren
op te nemen in de beleidsvisie die is gericht op verduurzaming van de eiwitconsumptie,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ouwehand en Vendrik. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 54(31700 XI).Mevrouw Ouwehand (PvdD):Voorzitter. Verder is mijn fractie van mening dat het beleid ter verduurzaming
van de eiwitconsumptie uitgelezen mogelijkheden biedt om het door deze regering
geëerde credo "de vervuiler betaalt" verder uit te werken. Vandaar de
volgende motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat het "de vervuiler betaalt"-principe onderdeel is van
het regeringsbeleid; van mening dat dit principe op alle vormen van milieubelasting zou moeten
worden toegepast;verzoekt de regering, het "de vervuiler betaalt"-principe nader uit te
werken als mogelijk beleidsinstrument in het kader van de verduurzaming van
de eiwitconsumptie,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ouwehand, Van der Ham en Vendrik.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 55(31700 XI).Mevrouw Ouwehand (PvdD):Dan de reactie op het verontrustende living planet rapport van het Wereld
Natuurfonds waarover wij vragen hebben gesteld. De minister verwijst naar
het beleidsprogramma Biodiversiteit dat eerder dit jaar is verschenen, maar
zij is zich vast ook wel bewust van de stevige kritiek die op dat beleidsprogramma
is geuit. De Kamer moest ingrijpen met een motie om in elk geval wat concrete
maatregelen gerealiseerd te krijgen. De minister van LNV vond het allemaal
niet nodig en wilde een jaar uittrekken voor die motie. Toen kwamen er nieuwe
verontrustende signalen, de uitstervingscrisis – een op de vier zoogdieren
wordt met uitsterven bedreigd – en toen wilde de minister wel toezeggen
dat zij in maart met een verbetering van het actieplan zou komen. Wat dat
living planet rapport van het WMF betreft, wij zien dat Nederland een beschamende
55ste plaats inneemt in de jaarlijkse milieuprestatie-index van de Universiteit
van Yale. Volgend jaar komt pas de kabinetsaanpak, hoor ik de minister vandaag
zeggen. Ik vind het in schril contrast staan met de aanpak die wij zien van
de financiële crisis. In een weekend hebben wij 20 mld. bij elkaar. Bos
deelt overal warme winterjassen uit voor financiële instellingen die
het een beetje koud hebben. Nu heeft de aarde geen behoefte aan een winterjas,
het wordt al veel te snel veel te warm, maar ik zou de minister willen vragen
waar de energieneutrale airco voor de aarde is en waarom het zolang moet duren.
Ik denk dat wij haast moeten maken en dat die grote ecologische voetafdruk
van Nederland echt kleiner moet en heel snel. Daarom de volgende motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat het Wereldnatuurfonds aangeeft dat de ecologische voetafdruk
in Nederland van 4,4 hectare per persoon ruimschoots de ecologische draagkracht
van de aarde overschrijdt omdat per wereldburger slechts 1,1 hectare beschikbaar
is;van mening dat, gezien de urgentie van de voedselcrisis, klimaatcrisis
en biodiversiteitscrisis, een voortvarend beleid om de ecologische voetafdruk
te reduceren gewenst is;Ouwehandoverwegende dat de regering deze urgentie van de problemen nog niet heeft
vertaald naar concrete maatregelen om de ecologische voetafdruk
van Nederlanders te reduceren;verzoekt de regering, afrekenbare doelstellingen te formuleren en passende
maatregelen te nemen voor de verkleining van de ecologische voetafdruk en
de Kamer hierover binnen een maand te informeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ouwehand, Vendrik en Van der Ham.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 56(31700 XI).Mevrouw Ouwehand (PvdD):Voorzitter. Nog een opmerking over de aanpak van die biodiversiteitscrisis.
Wij hadden al begrepen dat een taskforce aan het werk wordt gezet, maar uit
de schriftelijke beantwoording begreep ik eigenlijk voor het eerst dat de
heer Hans Alders daar de leiding van mag nemen. Nu heeft hij niet zo'n bijzonder
goede reputatie als wij kijken naar de Alderstafel rondom de Schipholkwestie.
De bewonersverenigingen hebben hem van onfrisse praktijken beticht. Economische
belangen stonden voorop en een brede visie op de aanpak van de problemen met
een goede afweging tussen de verschillende belangen is daar niet gerealiseerd.
Mijn zorgen liggen hierbij op tafel.Dit geeft een natuurlijke overgang naar de rechtsbescherming van de milieuclubs.
In mijn eerste termijn sprak ik over de dramatische inperking van hun mogelijkheden
om overheidsbesluiten die indruisen tegen milieu en in strijd zijn met vigerende
regelgeving aan te kaarten. Iedereen heeft belang bij een goed milieu maar
toch is de afgelopen jaren stapsgewijs ingekaderd wie daar nu precies onder
vallen. Nu zijn wij al zo ver dat alleen zeer trouwe lezers van huis-aan-huiskrantjes
bezwaar kunnen maken tegen de komst van bijvoorbeeld een grote varkensschuur
in hun eigen achtertuin. Lekker makkelijk! Juist de meest milieubewuste burgers
hebben een nee-neesticker op de bus en die komen dan ook helemaal niet achter
die plannen, in elk geval niet op tijd. Als ik in Amsterdam zou wonen en ik
zie dat een natuurgebied in Brabant wordt bedreigd, dan maak ik mij daar zorgen
om, niet omdat ik daar nu zelf per se zou willen wandelen en voor mijn eigen
kortetermijnbelang dat natuurgebied zou willen behouden, maar gewoon omwille
van de natuur zelf zou ik dat liever niet zien. Wij moeten af van die consumentenbenadering
van natuur en milieu. Daarom de volgende motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de informatievoorziening aan belanghebbenden rondom bouwplannen
in de omgeving is beperkt tot een publicatie in een huis-aan-huiskrantje en
dat niet iedereen in de directe omgeving hiervan kennis zal nemen;verzoekt de regering, met voorstellen te komen om de informatievoorziening
aan belanghebbenden rondom bouwplannen in de omgeving te verbeteren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ouwehand, Van der Ham en Vendrik.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 57(31700 XI).Mevrouw Ouwehand (PvdD):Voorzitter. Ik zie het lampje knipperen, maar ik heb nog een paar puntjes.
Dat gaat dan ten koste van spreektijd bij andere begrotingen.Ik maak mij zorgen dat eigenbelang in de smalste zin van het woord voorop
blijft staan. Dit wordt door de Kamer nog aangemoedigd ook. Eind vorig jaar
stemde een ruime meerderheid van de Kamer, inclusief de PvdA-fractie, in met
een voorstel van de fracties van VVD en CDA om het relativiteitsvereiste in
te voeren, teneinde te komen tot een snellere besluitvorming over infrastructurele
projecten. Wie waakt over de belangen van het milieu en hoe kunnen wij die
garanderen, als het allemaal snel, snel en nog sneller moet? Zeker nu de gespecialiseerde
milieuclubs dat niet meer lijken te mogen, als het aan de Raad van State ligt.
Kan de minister ons garanderen dat de bescherming van het milieu niet wordt
weggegeven aan ondernemers en industrie?Mevrouw Vermeij (PvdA):Ik snap uw betoog, mevrouw Ouwehand, maar de motie luidde als volgt: een
onderzoek te doen naar het relativiteitsbeginsel. Dat was dus iets anders
dan het relativiteitsbeginsel invoeren.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Voorzitter. Ik begrijp de opmerking van mevrouw Vermeij wel en zou tegen
haar willen zeggen dat zij dit als een waarschuwing van mijn kant zou kunnen
opvatten. Het bootje van VVD en CDA koerst per definitie niet aan op een betere
bescherming van het milieu en ik zou u dan ook echt willen aanraden om een
reddingssloepje overboord te gooien en snel weg te roeien, want wij vertrouwen
het niet, laat ik het zo zeggen.Voorzitter. Ik was toe aan mijn laatste motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat eenieder belang heeft bij natuur en een goed milieu;verzoekt de regering, met voorstellen te komen voor het waarborgen van
de belangen van natuur en milieu, bijvoorbeeld door het herintroduceren van
de actio popularis in de Wet milieubeheer,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ouwehand en Vendrik. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 58(31700 XI).Mevrouw Ouwehand (PvdD):Voorzitter. Ik had nog willen reageren op het amendement van mevrouw Neppérus.
Ik heb één korte opmerking daarover. Het verbaast mij werkelijk
dat zij in de toelichting aangeeft dat maatschappelijke organisaties zich
bezig zouden moeten houden met de publieke discussie. Ik begrijp dat de VVD
niemand iets wil voorschrijven. Het lijkt mij niet meer dan zinnig dat maatschappelijke
organisaties zelf beslissen hoe zij hun doelstellingen willen nastreven, hoe
zij dat inrichten en hoe zij dat organiseren. Dus ik ben hooglijk verbaasd.De voorzitter:Ik snap eerlijk gezegd niet, waarom u dat niet aan mevrouw Neppérus
vraagt in haar termijn, maar mevrouw Neppérus, u mag reageren.Mevrouw Neppérus (VVD):Voorzitter. Kennelijk denken mevrouw Ouwehand en ik verschillend over
organisaties. Van mij mag iedereen het overal mee oneens zijn en procederen,
maar niet op kosten van de belastingbetaler. Wij denken daar verschillend
over. Voor ons is dat een zwaarwegend punt.De voorzitter:U vervolgt uw betoog.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Ik rond af. Dank u wel.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.Minister Cramer:Voorzitter. Er is een beperkt aantal vragen gesteld in de tweede termijn.
Er zijn vooral moties ingediend.De heer Van Heugten vroeg of het budget voor Hart van Dieren gereserveerd
blijft. Ja, vooralsnog wel. Hij vroeg ook of de rol van de rijksbouwmeester
een ondersteunende en adviserende is. Dat is inderdaad het geval.Mevrouw Wiegman merkte op dat het jaar 2009 cruciaal is, ook voor duurzaam
inkopen. Dat is inderdaad het geval. Wij hebben ook het stellige voornemen
om ervoor te zorgen dat in 2009 alles wat betreft de voorbereiding gereed
is en de implementatie al een heel eind is gevorderd.Mevrouw Neppérus stelde een vraag over het Verpakkingsbesluit.
Ik heb haar zorg zeer goed gehoord. Ik zal er voor zorgen dat zo snel mogelijk
in 2009 het Verpakkingsbesluit ten aanzien van die 15.000 kilo wordt gewijzigd.Er waren nog wat opmerkingen, onder andere van de heer Madlener. Ik wil
wel even wat corrigeren: ik heb vandaag het woord "consuminderen" niet in
de mond genomen en heb ook niet gesproken over het wegjagen van bedrijven,
zeker niet in verband met mijn beleid. Ik sta daar pal voor. Het bedrijfsleven
is een belangrijke speler in alles wat wij willen bereiken. Mijn inzet is
om economie en ecologie hand in hand te laten gaan.Een van mijn ambtenaren maakte mij erop attent dat ik op één
punt een kleine verspreking heb gemaakt. Die wil ik even corrigeren op deze
wijze. Het ging over de bodemsanering. De periode die daarvoor geldt is 2011-2014.
Ik heb per ongeluk 2015 genoemd. Laten wij zorgen dat er geen fouten staan
in de stukken naar aanleiding van deze begrotingsbehandeling. Ik ga door met de moties. Er zijn er veel, namelijk 38, dus ik zal er
in staccato op reageren.De heer van Leeuwen heeft op stuk nr. 21 een motie ingediend over de capaciteit
van de afdelingen ruimtelijke ordening. Ik heb in mijn mondelinge toelichting
gezegd dat het niet zozeer een capaciteitsprobleem is, maar dat de zaak anders
moet worden georganiseerd. Ik ben daarover in gesprek met de VNG en het IPO.
Ik ontraad derhalve het aanvaarden van deze motie.De heer van Leeuwen heeft op stuk nr. 22 een motie ingediend over het
grondeigendom van Fortis. Het aanvaarden van deze motie ontraad ik eveneens.
Ik heb hierover al een schriftelijke reactie gezonden naar de Kamer. Wij houden
ons als staatsaandeelhouder niet actief bezig met specifieke activa. Bovendien
is het de intentie om Fortis op termijn weer te verkopen. Dit is overigens
een onderwerp dat met name de staatssecretaris van Financiën aangaat.Het aanvaarden van motie op stuk nr. 23 over grondspeculatie van de heer
Van Leeuwen ontraad ik ook. Ik kan daar nader op ingaan, maar over dit punt
hebben wij eerder met elkaar in de Kamer gesproken.In zijn motie op stuk nr. 24 heeft de heer Van Leeuwen om een landelijke
inventarisatie gevraagd van projecten die projectontwikkelaars worden uitgesteld
dan wel afgesteld. Het aanvaarden van deze motie ontraad ik gezien het feit
dat dit nu allemaal in beweging is. Hetgeen wij kunnen sturen en samen met
de markt nog in deze moeilijke tijden kunnen regelen, zullen wij vanzelfsprekend
doen.De motie-Van Heugten/Vermeij op stuk nr. 25 betreft een olympische hoofdstructuur,
een OHS. Ik beschouw die als een ondersteuning van mijn beleid en laat het
oordeel erover aan de Kamer over.De motie-Van Heugten c.s. op stuk nr. 26 betreft de bestemmingsplannen
en een praktische handleiding. Ik beschouw deze als een ondersteuning van
mijn beleid. Hierop heb ik schriftelijk al een antwoord gegeven. Mijns inziens
volstaat dat. Als de indieners er echter nader op willen ingaan, hoor ik dat
graag.De heer Van Heugten (CDA):De minister zegt dat zij onze motie opvat als een ondersteuning van haar
beleid. Ik heb ook gezegd dat de minister hierop in de schriftelijke beantwoording
voor een deel al is ingegaan. Het gaat mij nu om het aanvullende deel, namelijk
de samenwerking met gemeenten, provincies en waterschappen om te komen tot
lastenvermindering voor bestemmingsplannen. Is de minister bereid om dit uitdrukkelijk
mee te nemen in haar opzet?Minister Cramer:Vanzelfsprekend ben ik daartoe bereid. Je gaat immers niet vanachter je
bureau in Den Haag handreikingen schrijven voor de mensen in de praktijk.
Ik vind het eigenlijk vanzelfsprekend dat ik dit meeneem.De voorzitter:Ik constateer dat alles is gehonoreerd waar in de motie om wordt gevraagd.
Trekt de heer Van Heugten daarom zijn motie in?De heer Van Heugten (CDA):Ja, wij trekken de motie in.De voorzitter:Aangezien de motie-Van Heugten c.s. (31700-XI, nr. 26) is ingetrokken,
maakt zij geen onderwerp van beraadslaging meer uit.Minister Cramer:Mevrouw Neppérus heeft een motie ingediend over Natura 2000-gebieden.
Ik zie de motie als een ondersteuning van het beleid. Ik maak daarbij echter
wel de kanttekening dat ik de motie als volgt interpreteer. Mijns inziens
is zij vooral bedoeld om daarmee de Kamer helderheid te geven over de effecten
op de ruimtelijke ontwikkeling van het beleid rond Natura 2000 en de aanwijzing
van Natura 2000-gebieden. Het moet duidelijk zijn dat daarover medio 2009
kan worden gecommuniceerd en dat dit niet gebeurt op bestemmingsniveau. Het
laatste zou namelijk veel te gedetailleerd zijn. Als ik de motie zo mag opvatten,
zie ik daarin wel degelijk een ondersteuning van mijn beleid.Mevrouw Neppérus (VVD):Het gaat mij er vooral om dat wij nu zien aankomen dat het volstrekt onmogelijk
zal blijken te zijn om ooit aan te tonen dat er geen duidelijk negatieve effecten
zijn. Daarover willen wij helderheid krijgen, liefst zo snel mogelijk. Ik
wil graag dat de minister de motie op die manier opvat. Ik aarzel nog even.Minister Cramer:Wat mevrouw Neppérus nu zegt, spoort met wat ik bedoel te zeggen
in mijn toelichting. Het gaat erom dat wij de effecten van de aanwijzing van
Natura 2000-gebieden wel degelijk betrekken bij de vraag wat dit voor consequenties
heeft voor de ruimtelijke ordening. De periode van 3 maanden, die in de motie
wordt genoemd, vind ik erg kort. Daarom heb ik gesproken over medio 2009.
Op die manier hebben wij net iets meer tijd om dit goed te doen.De voorzitter:Trekt mevrouw Neppérus haar motie in?Mevrouw Neppérus (VVD):Dat wil ik nog even bezien. Ik krijg het gevoel dat er nu wat vertraging
optreedt. Ik zal mij beraden over de vraag wat ik doe met de motie.Minister Cramer:Een tweede motie van mevrouw Neppérus gaat over klimaatbeleid en
doorbraaktechnologieën. Ik stem in met de strekking van deze motie, maar
maak ook hierbij een kanttekening. Er wordt in de motie namelijk ten onrechte
gesteld dat het kabinet een volgorde zou aanhouden. Mevrouw Neppérus
weet echter dat bij mij drie zaken vooropstaan, namelijk energie-efficiency,
duurzame energie en een low carbon strategie. Het laatste noemen wij "schoon
fossiel". Voor deze drie technologietrajecten hebben wij al erg veel geld
uitgetrokken. Dat geld wordt op dit moment besteed, juist aan deze drie zaken.
Daarom zie ik de motie als een ondersteuning van mijn beleid.Mevrouw Neppérus (VVD):De minister ziet mijn motie als een ondersteuning van haar beleid. Het
gaat mij echter om het volgende, waarover wij waarschijnlijk van mening verschillen.
Mijns inziens moeten wij veel meer inzetten op klimaat, in plaats van erg
te focussen op de CO2-reductie. Daarnaar gaat erg veel energie
en geld van het bedrijfsleven. Ik wil dus dat er meer wordt gefocust op energie.Minister Cramer:De vraag waaraan wij bij de doorbraaktechnologieën precies het geld
besteden, wordt juist in nauwe samenspraak met alle sectoren beantwoord. Er
is een verdeelsleutel vastgesteld waarbij alle sectoren 30 mln. aan basisgeld
krijgen. Daarnaast is er ook nog vrij geld voor andere initiatieven. Mijns
inziens hebben wij dus op dit punt geen verschil van mening.De motie-Vermeij c.s. op stuk nr. 29 over de te ontwikkelen methodiek
voor verevening vanuit nieuwe bedrijventerreinen zie ik als een ondersteuning
van mijn beleid. Ik heb al in eerste termijn gezegd dat ik de Grondexploitatiewet
een heel mooi mechanisme vind om in ieder geval het principe verder uit te
breiden naar een wat bredere verevening dan wellicht nu wordt toegepast.De motie-Vermeij c.s. op stuk nr. 30 heeft betrekking op het bieden van
meer ruimte aan wenselijke hoogbouw en met name op het probleem van de radarverstoring.
De Kamer weet dat ik in verband met de windturbines en nu ook met de discussies
over hoogbouw al tegen hetzelfde probleem ben aangelopen. De staatssecretaris
van Defensie is zich er ook bewust van. Hij en ik trekken gezamenlijk op om
te kijken in hoeverre de huidige standaarden voor radarverstoring nog opportuun
zijn in het licht van ruimtelijke ontwikkelingen. Wij zijn niet alleen met
elkaar in gesprek, maar zoeken met TNO ook van alles uit. Ik zie deze motie
dus echt als ondersteuning van beleid.De motie-Vermeij c.s. op stuk nr. 31 is meeondertekend door zeer veel
Kamerleden. Deze vraagt om schoolpleinen expliciet in het Activiteitenbesluit
op te nemen, zoals ook is gedaan met sport- en recreatieactiviteiten. Ik liet
in mijn eerste termijn al blijken dat ik dit een sympathieke gedachte vind.
Kinderen moeten gewoon buiten kunnen spelen op de schoolpleinen die daarvoor
toch zijn bedoeld. Ik ga ermee aan de slag. Verder laat ik het oordeel over
de vraag hoe dat verder tot stand gebracht zou kunnen worden, over aan de
Kamer.Ik ontraad aanvaarding van de motie-Madlener op stuk nr. 32 over een ontwikkelingsvisie
Groene Hart. Via de Structuurvisie Randstad bestaat namelijk voor het Groene
Hart op rijksniveau al een structuurvisie. Ik zei reeds dat op dit moment
via de drie betrokken provincies uitwerking wordt gegeven aan het beleid voor
het Groene Hart.Ik zie de motie-Madlener/Vermeij op stuk nr. 33 over vrije kavels voor
woningen en over betaalbaarheid voor de middeninkomens als ondersteuning,
niet alleen van mijn beleid, maar ook van dat van de minister voor WWI. Hij
is daarmee bezig en ik zal hierover dus ook met hem communiceren.De motie-Madlener op stuk nr. 34 vraagt mij om de diversiteit van nieuwbouwwoningen
krachtig te bevorderen en het bouwen van grote series dezelfde woningen te
ontmoedigen. Ik ontraad echter aanvaarding van deze motie, want ik ga er niet
over. Het is echt aan gemeenten om ervoor te zorgen dat er niet uniform gebouwd
wordt. Tegen de heer Madlener zeg ik wel dat ik natuurlijk wel zo'n geluid
laat horen.Ik merk dat een aantal voorstellen mij dwingen in een rol om veel te sturen
op detailniveau. Ik vind echter dat het tot de bevoegdheid van gemeenten en
provincies behoort om een verdere inkleuring te geven aan hun eigen identiteit.De heer Madlener (PVV):U wilt toch straks minister zijn van een "Mooier Nederland"? Dat is nu
precies wat deze moties beogen. Ze zijn een aanmoediging om er actief mee
aan de slag te gaan, door wetgeving of gewoon door te enthousiasmeren. Mijn
motie is gewoon sympathiek bedoeld.Minister Cramer:Ik wil altijd heel graag enthousiasmeren. Wij hebben in het kader van
de Architectuurnota een heel duidelijk pleidooi gehouden voor kwaliteit en
voor het invullen van een eigen identiteit van een gemeente bij stedelijke
ontwikkeling. In die zin kan ik uw motie op nr. 34 wel onderschrijven. Ik
krijg het echter een beetje benauwd bij de exacte formulering ervan, want
dan denk ik dat ik als minister van VROM even een directief moet geven aan
alle gemeenten. Uit uw woorden maak ik echter nu op dat u daar eigenlijk ook
niet zo voor bent.De heer Van Heugten (CDA):Ik ben het helemaal met de minister eens betreffende haar opvatting over
deze motie. Maar geldt dat eigenlijk ook niet voor de voorgaande motie, over
de vrije kavels?De heer Vendrik (GroenLinks):En omgekeerd: als de vorige motie door de minister als ondersteuning van
beleid wordt gezien, dan kan zij de motie van de heer Madlener ook uitvoeren.
Dan is de kwestie van uitvoering nooit een beletsel om de motie politiek af
te wijzen.Minister Cramer:Het is interessant dat in de ene motie "krachtig bevorderen" staat en
in de andere "bevorderen"... Als de motie is bedoeld zoals wij er nu over
spreken, zie ik deze als ondersteuning van mijn beleid. Zoals bekend hou ik
ook niet van alleen maar dezelfde serie woningen. In het kader van het architectuurbeleid
geven wij daar een krachtige impuls tegen.De voorzitter:U laat het oordeel aan de Kamer?Minister Cramer:Ik laat het oordeel inderdaad aan de Kamer.De heer Madlener heeft ook een motie ingediend waarin hij de regering
vraagt om bindende afspraken te maken met woningcorporaties om de nieuwbouw
van huurwoningen flink op te schroeven. Deze motie wil ik graag laten aanhouden.
Ik verwijs daarbij naar een brief van de premier aan de Kamer over de kredietcrisis
en eventuele maatregelen. De Kamer zal deze brief volgende week ontvangen.
Daarin zal ook een passage worden opgenomen die aansluit bij deze motie. Ik
loop daar liever niet op vooruit.De heer Madlener (PVV):Dan houd ik deze motie aan.De voorzitter:Op verzoek van de heer Madlener stel ik voor, zijn motie (31700-XI, nr.
35) van de agenda af te voeren.Daartoe wordt besloten.Minister Cramer:Dan kom ik op de motie van mevrouw Wiegman op stuk nr. 36, waarin zij
oproept om op Prinsjesdag de monitoring transparanter te presenteren. Ik stem
in met de strekking van deze motie, maar wil de inhoud graag net iets anders
geformuleerd zien, om deze bij de aanpak van ons klimaatbeleid te laten aansluiten.
In april 2009 komt er zoals gezegd een monitoring plus de stand van zaken.
Dat betreft dus gegevens. In september 2009 komt er een milieubalans met weging
van de gegevens uit deze monitoring plus een kabinetsreactie met een oordeel.
In november 2009 is er een voortgangsrapportage betreffende Schoon en Zuinig.
In april 2010 komt dan de evaluatie. Dat is dus voordat wij de begroting voor
2011 voorbereiden, zodat aanvullingen meegenomen kunnen worden.De volgende motie is die van mevrouw Wiegman, de heer Vendrik, de heer
Van der Staaij en de heer Van der Ham.De heer Vendrik (GroenLinks):Kan de minister toelichten waarom in de agenda die zij zojuist presenteerde
een belangrijk punt uit haar beantwoording eerder vandaag ontbreekt, namelijk
dat in april 2009 niet alleen de stand van zaken beschikbaar komt, maar dat
op dat moment het kabinet ook beslist over het al dan niet intensiveren van
het bestaande instrumentarium van het klimaatbeleid? Dat hoor ik nu in haar
agenda niet meer terug. Is dat een omissie of is dat ...?Minister Cramer:Nee hoor. Ik had het al eerder genoemd en ik dacht dat ik kort en krachtig
moest zijn.De voorzitter:Naar aanleiding van welke motie maakt u die opmerking, mijnheer Vendrik?De heer Vendrik (GroenLinks):De motie van mevrouw Wiegman.De voorzitter:Dat is dus haar motie. U zegt het net.De heer Vendrik (GroenLinks):De minister geeft een uitgebreide toelichting op haar mening over de motie
van mevrouw Wiegman. Daar gaat mijn vraag over. Ik neem aan dat dat mag, voorzitter.Minister Cramer:Ik ben kort geweest in de planning, maar het punt van de heer Vendrik
had ik al eerder toegelicht.Dan kom ik op de motie van mevrouw Wiegman c.s. op stuk nr. 37, waarin
gevraagd wordt de watertoets juridisch te versterken. Ik ontraad aanneming
van deze motie. Ik wil allereerst weten of wij op de manier waarop wij nu
al aan de slag zijn, dus procesmatig, voldoende sturend kunnen optreden. Natuurlijk
ben ik het eens met het punt dat wij meer sturend moeten optreden, maar wij
doen dat door aan het begin van het planproces die toets in te bouwen. Procesmatig
ben je dan veel sturender bezig dan wanneer je een toets achteraf doet die
dan juridisch verankerd is. Ik wil het ook niet doen via een extra zware juridische
toets. Dan bouwen wij namelijk weer een nieuw administratievelastencircuit
op, wat wij juist willen vermijden. Wij willen juist toe naar vermindering
van de regeldruk. Laten wij dus niet alles juridiseren. Dat is de hoofdreden
waarom ik het aannemen van de motie ontraad.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):In dat geval staan wij op dit moment daar anders in. Ik zou het jammer
vinden als deze motie verworpen wordt. Ik heb mijn knopen geteld. Ik houd
de motie aan, als een heel belangrijk signaal. Wij gaan het komend jaar nog
vaker over het Waterplan en de AMvB spreken. Ik ga ervan uit dat u er dan
uit bent. Wij zullen dan zien hoe het ervoor staat. Dat geldt dan ook voor
de status van deze motie.De voorzitter:Op verzoek van mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink, de heer Van der
Ham, de heer Van der Staaij en de heer Vendrik stel ik voor,
hun motie (31700-XI, nr. 37) van de agenda af te voeren.Daartoe wordt besloten.Minister Cramer:De heren Vendrik, Van der Ham en mevrouw Ouwehand verzoeken de regering
in hun motie op stuk nr. 38 om ECN en PBL opdracht te geven om een nieuwe
tussenstandrapportage te maken, inclusief een inschatting van de effecten
van de convenanten en een advies voor mogelijke aanvullende maatregelen. Ik
heb in eerste termijn de aanpak toegelicht. Ik ontraad aanneming van deze
motie, omdat het kabinet heeft besloten om ECN en PBL de opdracht te geven
om de voortgang te monitoren. Als de gegevens uit de monitoring consequenties
hebben voor sectoren, dan zal binnen die sectoren opnieuw gekeken worden naar
aanvullende of versterkende maatregelen. In 2010 kom ik mogelijk met additionele
maatregelen. Ik heb dus heel nadrukkelijk gezegd: in 2009 is de eerste proeve
van: zitten wij op schema wat betreft de uitvoering en het halen van doelen.
Dat geeft ons de mogelijkheid om het bestaande instrumentarium indien nodig
nog eens extra aan te zetten en om ons voor te bereiden op de eventuele inzet
van nieuwe instrumenten in 2010.De voorzitter:Mevrouw Wiegman, u hebt een vraag? Het betreft wel een motie van de heer
Vendrik.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Dan draaien wij het eventjes om, als de heer Vendrik het goed vindt.Begrijp ik goed dat tegenvallers binnen de sector moeten worden opgevangen
binnen dezelfde sector? Kan de minister toezeggen dat de monitoring die wij
volgend voorjaar verwachten, daarop zal toetsen?Minister Cramer:Ja.De heer Vendrik (GroenLinks):In hun motie op stuk nr. 39 verzoeken de heren Vendrik en Van der Ham
en mevrouw Ouwehand de regering om in de Miljoenennota een maximale norm op
te nemen.De voorzitter:Mijnheer Vendrik?De heer Vendrik (GroenLinks):Het laatste antwoord van de minister vraagt om een nadere uitleg. Volgens
mij is het helemaal niet zo dat er een vaste afspraak binnen het kabinet is
gemaakt dat het niet halen van een CO2-prestatie of een overschrijding
automatisch gecompenseerd moet worden. Dat is nu juist het probleem. Ik vraag
de minister, toe te lichten wat haar "ja" van zojuist betekent.Minister Cramer:Wij hebben binnen het kabinet de afspraak dat wij de doelen die per sector
zijn gesteld in eerste instantie via de eigen sector realiseren. Als doordat
de doelen niet gehaald zijn en een gat zit tussen dat wat wij moeten halen
en de stand van zaken, dan wordt dat in eerste instantie binnen de eigen sector
opgelost.De heer Vendrik (GroenLinks):U zegt: in eerste instantie. Met andere woorden, in tweede instantie moet
iemand anders maar opdraaien voor een CO2-probleem dat een minister
niet weet op te lossen. Daarnaast ziet die afspraak alleen maar op projecties
richting 2020. Als het anders is, dan hoor ik dat graag, maar wij hebben niet
begrepen dat het doel voor de CO2-uitstoot in 2011 ook onder het
beslag van die afspraak ligt, namelijk dat het sectoraal verdeeld is en dat
ministers op weg naar 2011 snoeihard worden afgerekend op het niet behalen
van de norm die daaruit voortvloeit. Wij kennen de norm niet en wij kennen
de afspraak niet. Als dat wel zo is, dan maakt u vandaag nieuws en dan maakt
u mij blij. Maar in dat geval wil ik graag ook een positief antwoord krijgen,
want dan zijn wij nog een stapje vooruitgekomen in dit debat.Minister Cramer:Ik heb eerder met de Kamer gewisseld dat wij heel heldere doelen hebben
voor 2011. Ik heb gezegd dat wij op het gebied van CO2-reductie
onder het uitgangspunt van 1990 zitten: 209 megaton of minder moeten wij halen.
Dat is vervolgens verdeeld over de verschillende sectoren, dus elke sector
moet aan de bak om een bepaald doel te halen. Dat is waar ik nu de verschillende
collega's, ook in gezamenlijkheid, aan bind.De heer Vendrik (GroenLinks):Uit de nationale doelstellingen voor 2011, de 209 megaton CO2-reductie,
zijn slechts streefwaardes voor sectoren afgeleid. Het zijn geen bindende
normen die automatisch betekenen dat bij een dreigende overschrijding de betreffende
minister die verantwoordelijk is voor die sector aan aanvullend beleid gebonden
is. Het zijn streefwaardes, geen bindende normen. Of is dat anders?Minister Cramer:Voorzitter. Als ik met uw Kamer afspreek dat wij die 209 megaton gaan
halen of daar nog onder komen, dan is het mijn verantwoordelijkheid, samen
met mijn collega's, om ervoor te zorgen dat ik dat realiseer. Daar sta ik
voor.Ik kom op de motie die is ingediend door de heren Vendrik en Van der Ham
en mevrouw Ouwehand over de uitstoot van broeikasgassen en het in de Miljoenennota
vastleggen van een vaste norm. Ik ontraad aanneming van deze motie, want zowel
de timing als de wijze van doelformulering wijkt af van onze systematiek van
Schoon en Zuinig.Ik kom op de motie van de heren Vendrik en Van der Ham waarin wordt gevraagd
om voor de behandeling van de begroting van Verkeer en Waterstaat aan te geven
hoeveel megaton CO2-reductie de kilometerbeprijzing in 2020 moet
opleveren. Ik ontraad de aanneming hiervan. In het voorjaar kom ik hier, samen
met de minister van Verkeer en Waterstaat, op terug. Wij hebben bandbreedtes
ten aanzien van wat gerealiseerd kan worden in het kader van de kilometerbeprijzing.
Zoals gezegd, wordt dat meegenomen in de monitor die wordt voorbereid.De heer Van der Ham vraagt bij motie om de taskforce herontwikkeling bedrijventerreinen
voorstellen te laten doen om samen met gemeenten tot één methodiek
te komen voor de prijssetting voor bedrijfsontwikkeling. Deze motie zie ik
op zich als een ondersteuning van mijn beleid. Ik laat dit graag aan het oordeel
van de Kamer.De heer Van der Ham (D66):Fijn dat u de motie als ondersteuning van het beleid ziet. De motie is
wel iets anders gesteld. Er staat dat de taskforce bedrijventerreinen een
advies heeft uitgebracht. Op dat punt is de ambitie van de taskforce wel heel
mager. Ik vraag de minister om in haar beleidsreactie net even
wat ambitieuzer te zijn. Als zij dat gaat doen, dan vind ik dat fantastisch.Minister Cramer:Voorzitter. Ik heb eerder al aangegeven dat de verevening juist heel wezenlijk
is als additioneel instrument om geld te genereren. Daar gaan wij wel degelijk
aan werken, maar de vraag is natuurlijk hoe. Daarom zie ik de motie als een
ondersteuning van mijn beleid.De heer Vendrik (GroenLinks):Betekent het ontraden van mijn motie over de kilometerheffing dat de minister
zegt dat er begin 2009 in de Kamer een wetsvoorstel kilometerheffing zal worden
gelanceerd door de minister van Verkeer en Waterstaat zonder specifiek doel,
hoeveel megaton CO2 in 2020 daarmee bespaard moet worden?Minister Cramer:Mevrouw de voorzitter. Wij zijn natuurlijk bezig, de kilometerbeprijzing
niet alleen aan de bereikbaarheid, maar ook aan het behalen van milieudoelen
te koppelen. In alle verschillende scenario's voor de kilometerbeprijzing
is milieu geïntegreerd.De heer Vendrik (GroenLinks):Waarom kan deze motie dan niet worden overgenomen? Waarom krijgen wij
daar geen helderheid over? Wij krijgen eerst een wetsvoorstel, zo weten wij
van de minister van Verkeer en Waterstaat, begin 2009. De minister zegt in
de beantwoording dat in het voorjaar van 2009 nog wel eens bezien zal worden
hoe het met de kilometerheffing staat. Dat snap ik niet. Ik wil helderheid
of er door deze minister een concreet milieudoel aan de minister van Verkeer
en Waterstaat wordt meegegeven bij het bepalen van de hoogte en de inrichting
van de kilometerheffing. Daar zou het over moeten gaan.Minister Cramer:Mevrouw de voorzitter. Dat wetsvoorstel legt nog niet exact vast aan welke
kilometerbe­prijzing wij ons verbinden. Dat is waar wij nu mee bezig zijn.
Welke scenario's passen nu het beste, ook in het licht van het halen van de
klimaatdoelen? Daarom zal ik daarop terugkomen in de monitoring van de verschillende
mogelijkheden, waarmee ik in het voorjaar van 2009 kom, met de keuze die het
kabinet daarin maakt.De heer Van Heugten (CDA):Ik heb een vraag aan de minister over de motie-Van der Ham. De minister
gaat in op het laatste punt van het dictum, waarbij het gaat over een afspraak
over verevening. Dat is een ondersteuning van haar beleid. Het zinnetje daarvoor –
bedrijfsontwikkeling op basis van de waarde bij bebouwing – is een specifiek
element uit de Taskforce. Ik begreep eerder van de minister dat zij wil afwachten
tot de beleidsreactie. Ik begrijp daarom niet waarom zij dit nu al als ondersteuning
van haar beleid kan kenschetsen.Minister Cramer:Ik heb in eerste termijn al gezegd dat juist via afspraken over verevening
wat extra's kan worden gedaan, ook in het licht van de huidige Grondexploitatiewet.
Als je dat wilt moet je één systematiek ontwikkelen, anders
wordt het een zootje.De heer Van Heugten (CDA):Met dit zinnetje zegt u impliciet dat de prijzen voor bedrijfsterreinen
in Nederland geweldig omhoog gaan. Dat is wat u hier zegt.Minister Cramer:Als wij de Grondexploitatiewet net wat meer willen oprekken, als wij hem
verbreden om meer mogelijkheden te creëren, moeten wij – in het
licht van wat de heer Van der Ham zegt – in deze richting denken.Voorzitter. Ik ga over naar een volgende motie, over de doelstellingen
voor binnenstedelijk bouwen, dat zo min mogelijk ten koste mag gaan van binnenstedelijk
groen. Gevraagd wordt om werk te maken van hoger binnenstedelijk bouwen. Ik
zie deze motie als een ondersteuning van mijn beleid, maar ook van het beleid
van mijn collega's van WWI en LNV. Gezamenlijk zeggen wij namelijk dat groen
in de stad van groot belang is voor de leefbaarheid. Staat u mij toe dat ik
even droom en visies geef, mijnheer Poppe. Als ik denk aan toekomstige steden
zie ik steden met steen maar ook groen voor mij. Ik denk aan terrassenbouw,
waarbij allerlei vormen van groen verweven worden in de steden. Ik zie deze
motie als ondersteuning van mijn beleid en laat het oordeel erover over aan
de Kamer.De motie-Van der Staaij, Neppérus en Wiegman gaat over het wegnemen
van een onevenwichtigheid, door uitdrukkelijk te voorzien in een adequate
medefinanciering ten behoeve van kleinere bedrijventerreinen. Ook deze motie
zie ik als een ondersteuning van mijn beleid. Ik laat het oordeel over de
motie graag aan de Kamer over. Wij moeten niet de indruk wekken dat wij alleen
de grote bedrijventerreinen willen mee financieren. Daarin moeten wij een
goede balans vinden.In de motie-Poppe/Vendrik wordt de regering verzocht om jaarlijks het
aantal te verwezenlijken saneringen vast te stellen, om in 2015 alle spoedlocaties
daadwerkelijk te hebben gesaneerd. Het aannemen van deze motie moet ik ontraden.
Ik heb mijns inziens al overtuigend uitgelegd wat ons beleid is en hoe het
in de tijd allemaal wordt gepland. Wat mij betreft is het een illusie te denken
dat in 2015 alle spoedlocaties helemaal zullen zijn gesaneerd. Zij zullen
onder controle zijn, maar saneren is een nog grotere opgave. Ik ga niet iets
toezeggen als ik zeker weet dat het niet gehaald kan worden. Het gaat om een
gigantische opgave, met alle spoedlocaties die er zijn.De voorzitter:Ik geef eerst het woord aan de heer Poppe, als indiener van de motie.De heer Poppe (SP):Wij zijn hiermee al tien jaar bezig. Inderdaad gaat het om een gigantische
opgave, maar hij is nodig want er vallen doden.Mevrouw Vermeij (PvdA):Ik had nog een vraag over motie nr. 23, maar de voorzitter was even afgeleid.
Zij was in gesprek.De voorzitter:Dat wordt een beetje een gewoonte; dat kan ik niet ontkennen. Ga uw gang.Mevrouw Vermeij (PvdA):Ik begrijp het niet helemaal. Het Rijk gaat toch niet alle kleine bedrijventerreinen
in Nederland meefinancieren? Dat zou toch eerder een taak voor de provincie
of de regiogemeente zijn? De minister is doorgaans vrij strikt als het gaat
over de rolverdeling tussen Rijk, provincie en gemeenten. Ik begrijp eigenlijk
niet waarom de minister deze motie ziet als een ondersteuning van haar beleid.Minister Cramer:Mevrouw de voorzitter. Het is natuurlijk van groot belang dat wij met
de provincies afspraken maken over de ontwikkeling van bedrijventerreinen.
Als wij het dan hebben over de herstructurering van bedrijventerreinen, geldt
de vraag: hoe kunnen wij het bedrag dat wij te besteden hebben en dat door
provincies en gemeenten kan worden verhoogd, zo inzetten dat wij niet alleen
de grote locaties aanpakken, maar ook de kleinere locaties in aanmerking kunnen
laten komen? Het zou vreemd zijn als dat niet kon. Ik ga mij echter niet bemoeien
met de keus. De keus van welke en wie is aan anderen. Dat is een ander verhaal.
Het gaat om de manier waarop we, de minister van EZ en ik, met de provincies
afspraken maken.De heren Poppe en Vendrik hebben een motie ingediend over het saneren
van asbestwegen. Ik ontraad aanneming van deze motie, aangezien ik de doelen
in 2015 nog niet gerealiseerd kan hebben.De heer Poppe (SP):Wij zijn al twintig jaar bezig met het oplossen van deze problematiek.
Dat moet eindelijk een keer gebeuren. Nu zien wij namelijk het niet-arbeidsgerelateerde
aantal asbestslachtoffers toenemen. Dat moeten wij niet willen. De overheid
is bij de aanloop van de totstandkoming van het asbestverbod veel te lankmoedig
geweest voor bedrijven die met asbest werkten. Nu zijn wij weer lankmoedig.
Wij laten het asbest liggen waar het ligt, terwijl het een bedreiging vormt
voor de volksgezondheid. Daarom vraag ik de minister of zij het niet zeer
wenselijk acht om met meer kracht te trachten van asbest af te komen. Daar
gaat het om.Minister Cramer:Mevrouw de voorzitter. Mijnheer Poppe weet heel goed dat ik de oplossing
van het asbestprobleem serieus neem en dat ik sinds ik deze problematiek moet
aanpakken al heel veel heb gedaan en al heel veel heb geïnvesteerd. Zoiets
gaat gewoon niet van de ene op de andere dag.De volgende motie van de heer Poppe gaat over het vormen van een asbestteam.
Ik wijs erop dat wij al voortvarend bezig zijn. Aanneming van deze motie moet
ik dan ook ontraden. De huidige inspecties hebben in dezen een taak op zich
moeten nemen. Wat van hen wordt gevraagd, zijn zij al aan het doen.De heer Poppe (SP):Wil de minister daarover dan meer duidelijkheid verschaffen? Ik zie namelijk
een overwerkte VROM-inspectie. Zij komt weleens wat tegen, maar meer bij toeval
dan dat er systematisch wordt opgetreden. Mijn vraag is om in een jaar alles
systematisch te inventariseren, zodat wij een overzicht hebben aan de hand
waarvan kan worden opgetreden.Minister Cramer:De huidige inspecties hebben deze rol op zich genomen. Ik wil dat zij
deze rol houden. Ik ga geen aparte asbestteams opzetten. De inspectie heeft
nu eenmaal deze taak en zij is keihard bezig.Mijnheer Poppe (SP):Mijn verzoek is eigenlijk om tot een trendbreuk te komen en om dat labbekakkenbeleid
dat tot nu toe is gevoerd niet voort te zetten.Mevrouw Cramer:Voorzitter. De volgende motie gaat over het onderscheppen van afvaltransporten,
het in beslag nemen van het afval en het verwerken van het afval in Nederland
op kosten van de eigenaar. Deze motie is door de heren Poppe en Vendrik ingediend.
Ook aanneming van deze motie moet ik ontraden. Eerder hebben wij van gedachten
gewisseld over de vraag hoe wij ervoor kunnen zorgen dat illegale transporten
aangepakt kunnen worden. Ik ontraad dus aanneming van deze motie.Er is voorts een motie ingediend die de VROM-inspectie betreft en waarmee
wordt gevraagd om de bezuinigingen te staken. Was het maar waar dat dat kon.
Met ons beleid willen wij zorgen voor een slanke overheid. De rijksoverheid
heeft zich gecommitteerd aan het tot stand brengen van die slanke overheid.
Daarom moet ik aanneming van deze motie van de heren Poppe en Vendrik ontraden.
Voor alle departementen van de rijksoverheid geldt een taakstelling, evenals
voor de aanverwante uitvoeringsorganisaties. Ik ga geen uitzonderingen maken.
Iedereen piept en kraakt. Het afslanken is een reuzeklus, maar wij zullen
die klaren.De heer Poppe (SP):Voorzitter. Deze minister heeft bij haar aantreden gezegd: ik wil een
trendbreuk. Dit beleid zorgt niet voor een trendbreuk. Zij doelde op de terugtredende
overheid. Maar is de minister bereid om het tegengaan van de risico's voor
het milieu vanwege het afval, het asbest enzovoorts niet verder in het slop
te laten geraken vanwege de taakstelling die alleen maar een economisch doel
dient en ernstige maatschappelijke gevolgen met zich meebrengt?Minister Cramer:Mevrouw de voorzitter. De heer Poppe weet net zo goed als ik dat er problemen
zijn. Wij moeten er namelijk voor zorgen dat de illegale afval­transporten
zo snel mogelijk worden aangepakt. Ik ga ook niet voor niets naar China om
daar expliciet met de minister te praten en afspraken te maken. Niet voor
niets stel ik alles in het werk om de inspectiedienst en de douane gecoördineerd
met de autoriteiten van de andere Europese landen te laten samenwerken. Er
gebeurt gewoon een heleboel, en men doet het met een steeds beperkter budget.
De heer Poppe kan er echter van op aan dat er een goed team aan het werk is.
Wij lopen in Europa al voorop met deze aanpak. De heer Poppe moet dus niet
zeggen dat wij er niets aan doen.De heer Poppe (SP):Weet de minister dat haar ambtenaren, de opsporingsambtenaren, de handhavingsambtenaren
en de VROM-inspectie, zo langzamerhand behoorlijk gefrustreerd raken door
de bezuinigingstaak, terwijl er steeds meer dingen moeten gebeuren? Ik vind
dat deze ambtenaren veel moeten doen, maar dat hun geen bezuinigingstaak moet
worden opgelegd. Is de minister het ermee eens dat daar een frictie tussen
zit, en dat dit dus gewoon niet kan?De voorzitter:Dat was de heer Poppe. Ik kan mij niet herinneren dat ik u het woord gegeven
had, mijnheer Poppe. De minister vervolgt haar betoog.Minister Cramer:In de volgende motie wordt de regering verzocht om een fundamentele herbezinning
op het geluidsbeleid uit te voeren en om de resultaten daarvan op te nemen
in de begroting voor 2010. De motie is door een groot aantal leden ondertekend.
Ik kan ze niet allemaal opnoemen. In ieder geval kan ik de Kamer melden dat
ik dat zeker ga doen. Ik zie deze motie ook als een ondersteuning
van mijn beleid. Ik heb al gezegd dat wij bezig zijn met de geluidsnormering.
Wij hebben de stofkam er al doorheen gehaald. Wij gaan geluidplafonds invoeren.
Voor de rijkswegen hebben wij al een beleid in gang gezet. Wij gaan dit ook
doen voor de provinciale en de gemeentelijke wegen en binnen de steden. Wij
gaan hiermee dus zeker aan de slag. Wij doen dit ook om te bezien wat wij
kunnen doen. Oorspronkelijk, toen ik na een gesprek met de Eerste Kamer terugkwam
op het departement, zei ik: wij beginnen helemaal opnieuw met de wijziging
van de Wet geluidhinder. Dat ging een beetje te ver, maar wij zullen wel zorgen
dat wat de Kamer in de herbezinning beoogt daadwerkelijk in gang wordt gezet.Mevrouw Spies (CDA):Royaler kan het niet. Wij kunnen de motie intrekken, want uitvoering van
deze motie is toegezegd.De voorzitter:Aangezien de motie-Spies c.s. (31700 XI, nr. 49 ) is ingetrokken, maakt
zij geen onderwerp van beraadslaging meer uit.Minister Cramer:In de motie over het gebruik van stille banden wordt de regering verzocht
om in overleg met de branche te komen tot afspraken. De Kamer heeft mijn reactie
in eerste termijn gehoord. Ik ben ermee bezig. Ik zie deze motie als een ondersteuning
en een versterking van mijn beleid. Ik laat het oordeel over deze motie over
aan de Kamer.Dan kom ik op de motie waarin de regering wordt verzocht om binnen het
thema luchtkwaliteit en binnen de sector verkeer en vervoer een nieuwe bestemming
voor het restant van de 18 mln. te vinden, als deze niet meer aan een subsidie
voor roetfilters hoeft te worden besteed. Deze motie zie ik ook als een ondersteuning
van het beleid.In de motie van mevrouw Spies, de heer Boelhouwer en mevrouw Wiegman wordt
de regering verzocht om binnen artikel 3 van de begroting voor VROM een budget
beschikbaar te stellen ter ondersteuning van de expeditie Himalaya Alert.
Artikel 3 is eigenlijk bedoeld voor andere doelen dan de individuele projecten
die in de motie worden genoemd. Het gaat daarbij echt om internationaal klimaatbeleid.
Het is bedoeld voor allerlei beleidsondersteunende maatregelen van het eigen
departement, zodat het daarin net iets flexibeler kan zijn. Het loopt nu ook
al mee in de SMOM-regeling. Ik vind dat wij ons daarom aan zorgvuldige procedures
moeten houden. Wij hopen dat daaruit voor de Kamer een positieve reactie voortvloeit.Mevrouw Spies (CDA):Ik begrijp wat de minister zegt, maar soms kan het niet zoals het moet.
Dan moet het maar zoals het kan. Als wij tot het einde van het jaar wachten,
komt die expeditie in gevaar. Dat zou ik niet willen. Het gaat om cofinanciering.
Het gaat niet om exclusieve financiering. Als het niet uit beleidsartikel
3 kan, dan kan het misschien wel ergens anders uit. Wij praten over maximaal € 150.000.
Kan de minister eens met de hand over het hart strijken?Minister Cramer:Ik blijf er toch mee zitten dat het niet mogelijk is in artikel 3. Wij
hebben regelingen en procedures. In het kader van alle discussies over subsidies
aan organisaties wil ik mij daaraan houden. De organisatie bereidt zich voor
en heel binnenkort weet zij wat het antwoord is op de vraag of er een SMOM-advies
komt. Als dit advies er is, kan ik alsnog de gevraagde toezegging doen. Dan
weet ik namelijk of het project wordt gehonoreerd. Gegeven het feit dat dit
aan de orde is geweest in de Kamer en gezien het aantal ondertekenaars van
deze motie zal het de selectiecommissie duidelijk zijn dat de Tweede Kamer
dit belangrijk vindt. In dat licht heeft de motie al haar werking gehad.Van de motie van de leden Spies, Wiegman, Boelhouwer, Neppérus,
Van der Staaij en Vendrik durf ik haast niet te zeggen dat het niet een heel
goede motie is. Ik beschouw deze motie als ondersteuning van het beleid. Mijn
enige opmerking is dat wij in de procedures over criteria en het vaststellen
van de eisen die aan een productgroep kunnen worden gesteld, niet kunnen werken
met keurmerken. Dat is tegen de Europese regels. De indieners hebben daarom
ook de formulering "dynamische" keurmerken gebruikt. Of dat een juridische
uitweg is, weet ik niet. Dat moet onderzocht worden. Als dat in acht wordt
genomen, kan ik de rest van de motie geheel onderschrijven.De voorzitter:Betekent dit dat u haar beschouwt als ondersteuning van beleid, minister
Cramer?Minister Cramer:Ik beschouw deze motie als ondersteuning van het beleid.De aanneming van de motie van de leden Ouwehand en Vendrik over de beleidsvisie
op de verduurzaming van de eiwitconsumptie ontraad ik, aangezien het kabinet
eerst een reactie wil geven op de rapporten die nu naar de Kamer zijn gestuurd.
Daar komt vervolgens een beleidsvisie uit voort. Bovendien hebben wij nog
kabinetsbreed een beleidsprogramma, waar ook aan wordt gewerkt. Dus hoewel
dit nu wordt gevraagd, zijn wij wel degelijk met een dergelijke visie bezig.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Daarom wil ik graag dat er twee elementen in worden opgenomen, namelijk
concrete doelstellingen en afrekenbare effectindicatoren. Ik vraag dat niet
voor niets. Zo'n motie zou niet nodig zijn als het beleid van het kabinet
volgens de SMART-regels wordt opgesteld en als de Algemene Rekenkamer niet
al vier keer had gezegd dat vooral het beleid van de minister van Landbouw,
Natuurbeheer en Visserij niet door de Kamer valt te controleren of te meten
en dat niet te zien is waar men precies naar toe wil. Dit is een handreiking,
zodat wij elkaar niet met rapporten om de oren hoeven te slaan.Minister Cramer:Ik herhaal dat ik de aanneming van de motie ontraad. Eerst komt er een
kabinetsreactie op de twee onderzoeken en dan wordt de volgende stap gezet.In de motie van de leden Ouwehand, Vendrik en Van der Ham wordt verzocht
om het "vervuiler betaalt"-principe nader uit te werken in het kader van de
verduurzaming van de eiwitconsumptie. Ook hierop geef ik hetzelfde antwoord:
op dit moment ontraad ik de aanneming van de motie in afwachting van de kabinetsreactie
op de uitkomsten van de twee studies.In de volgende motie wordt verzocht afrekenbare doelen te formuleren en
passende maatregelen te nemen om de ecologische voetafdruk te verkleinen.
De aanneming van deze motie van de leden Ouwehand, Vendrik en Van der Ham
ontraad ik. De maatregelen van het kabinet zullen de ecologische
voetafdruk van Nederland zowel nationaal als internationaal verkleinen. Ieder
jaar verschijnt de Milieubalans. Daarmee moet dat werk voor ons worden gedaan.
Aangezien de Milieubalans zich zo ontwikkelt dat daarin meer aandacht is voor
die voetafdruk worden veel van de vragen die de indieners in de motie stellen
daarin beantwoord.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Deze constatering van de minister is niet waar. Wij kunnen dat in elk
geval niet controleren. Daarom hebben wij deze motie ingediend. Daarom dring
ik aan op meetbare doelstellingen. Welke instrumenten heeft het kabinet voor
ogen? Wat zijn de beoogde resultaten? Hoe kan de Kamer het kabinet hierop
afrekenen? Dat staat niet in de plannen, dus de minister kan dat niet volhouden.
Ik ben erg teleurgesteld over het feit dat de minister de aanneming van die
moties ontraad. Het zijn allemaal heel technische moties, waarin wordt gevraagd
om deugdelijk beleid. Wat er vervolgens inhoudelijk mee wordt gedaan is een
andere kwestie, maar ik vraag de minister ervoor te zorgen dat de Kamer het
een en ander kan controleren. Dat geldt ook voor de ecologische voetafdruk,
want ik heb nog nergens kunnen zien op welke manier die zal worden verkleind
en wat de doelstellingen zijn.Minister Cramer:Nogmaals: ik ontraad de aanneming van deze motie en laat het daarbij.De volgende motie van de leden Ouwehand, Vendrik en Van der Ham gaat over
informatievoorziening aan belanghebbenden rondom bouwplannen. Ik begrijp hun
punt, maar ik ontraad toch de aanvaarding van de motie omdat dit geen zaak
is van het Rijk. Ik laat die informatievoorziening over aan decentrale overheden.
Wat de indieners vragen, gebeurt in de praktijk wel, want wij zijn met een
zogenaamde BAG, een basisinformatiesysteem, bezig. Als zij vragen om met voorstellen
te komen die aansluiten bij de BAG, dan is dat een ondersteuning van het beleid.
Als daarop nog even kan worden gestudeerd, verandert misschien mijn reactie.
Daarop wil ik nu niet vooruit lopen, maar aan de intentie van deze motie zal
waarschijnlijk tegemoet worden gekomen.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Ik zal bekijken of ik de motie wil aanpassen.Minister Cramer:De laatste motie, van mevrouw Ouwehand en de heer Vendrik, gaat over het
waarborgen van de belangen van natuur en milieu en de herintroductie van de
actio popularis in de Wet milieubeheer. Ik hecht heel veel waarde aan het
begrip "belanghebbende" en de zorg dat de stem van de belanghebbenden wordt
gehoord. De aanvaarding van deze motie ontraad ik. Ik hecht veel belang aan
mogelijkheden om juridisch bezwaar te maken, maar het huidige instrumentarium
daarvoor is adequaat. Er loopt een procedure bij de Raad van State om het
begrip "belanghebbende" goed scherp te krijgen. Ik wil nu niet iets helemaal
nieuws starten terwijl wij juist bezig zijn het huidige instrumentarium op
dit punt goed te formuleren en zo nodig aan te scherpen.Dan heb ik mijns inziens alleen nog de amendementen te behandelen.De voorzitter:En een vraag van mevrouw Vermeij over de milieucriminaliteit.Mevrouw Vermeij (PvdA):Ik heb in tweede termijn aan de minister een vraag gesteld die wat ons
betreft door de minister onbevredigend is beantwoord. Hij ging over milieucriminaliteit
en het vrijmaken van geld daarvoor in de begroting van 2009. Ik heb toen aangekondigd
dat ik, afhankelijk van het antwoord van de minister, al dan niet met een
aanvullend amendement zou komen.Minister Cramer:Wij besteden al redelijk veel geld aan het opsporen van milieucriminaliteit.
Daarom heb ik daarop wat terughoudend gereageerd, maar de intentie om dit
onderwerp echt serieus te nemen, die ook de heer Poppe regelmatig uitspreekt,
onderschrijf ik geheel. Als mevrouw Vermeij een motie wil indienen met de
strekking dat wij dit onderwerp serieus moeten nemen en ook moeten laten zien
dat wij er veel aan doen, dan onderschrijf ik dat volledig.De voorzitter:Mevrouw Vermeij sprak over een amendement.Mevrouw Vermeij (PvdA):Ik sprak over een amendement om daarvoor al in de begroting van 2009 geld
te reserveren. De minister heeft gezegd dat zij in het voorjaar van 2009 zal
berichten over de stand van zaken en eventueel met aanvullende maatregelen
zal komen. Ik neem haar antwoord mee en zal dit in beraad nemen.Minister Cramer:Dan heb ik nog twee amendementen.De voorzitter:Mevrouw Ouwehand heeft nog een vraag.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Over mijn laatste motie zei de minister dat er een procedure loopt bij
de Raad van State over de definiëring van het begrip "belanghebbende".
Kan zij hierover iets meer vertellen? Wanneer verwacht zij meer duidelijkheid
te hebben? Wellicht wil ik mijn motie tot die tijd aanhouden.Minister Cramer:Zonder te veel in details te treden, er loopt een discussie over hoe je
het begrip "belanghebbende" definieert en er loopt een procedure
bij de Raad van State om ons concept te toetsen.Mevrouw Ouwehand (PvdD):Is de aanleiding hiervoor dat in het rapport van de commissie-Trojan in
het ammoniakdossier de aanbeveling wordt gedaan om dit verder in te kaderen?
De minister van LNV vond dat een goed idee en zou dat bekijken.Minister Cramer:Nee, het is in een breder kader.Dan kom ik op de amendementen. Over het amendement-Wiegman/Van Heugten
heb ik reeds uitgesproken dat ik het oordeel aan de Kamer overlaat. Op het
amendement van mevrouw Neppérus heb ik ook reeds een reactie gegeven.Mevrouw Vermeij (PvdA):U bent niet ingegaan op de vraag van de heer Vendrik en mij bij dat amendement,
of het niet een goede gedachte is om dat samen met LNV te doen.De voorzitter:De minister heeft in eerste termijn al gezegd dat zij dat altijd al samen
doet.Minister Cramer:Ik laat het oordeel graag aan de Kamer over.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik dank de minister voor de wijze waarop en de beknoptheid waarmee zij
heeft geantwoord en de leden voor hun hartelijke medewerking om de Kameragenda
conform af te wikkelen. De stemmingen over de moties zijn volgende week dinsdag
en over het wetsvoorstel aan het eind van het jaar.De vergadering wordt van 17.20 uur tot 17.30 uur geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20082009-2289-2324.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl