Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Gemeentewet (identificatieplicht voor prostituees) (27174)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2000-2001, pag. 1-7

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

10-10-2000

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

nr. 1, pagina 1-7

26-09-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 27174Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Lijst van besluiten (dinsdag 26 september 2000)Pagina 33-33
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (dinsdag 26 september 2000)Pagina 33-35
Behandeling van het wetsvoorstel Verlenging van de werkingsduur van het Sanctiebesluit Irak 1997 (26949)Pagina 21-33
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet arbeid vreemdelingen in verband met het vergroten van de effectiviteit van de uitvoering en de verbetering van de handhaving van die wet (27022)Pagina 12-12
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Gemeentewet (identificatieplicht voor prostituees) (27174)Pagina 1-7
Behandeling van het wetsvoorstel Nieuwe regels voor de financiering van de Algemene bijstandswet, de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers en de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (Wet financiering Abw, IOAW en IOAZ) (27081)Pagina 7-12
Presentie en opening (dinsdag 26 september 2000)Pagina 1-1
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Gemeentewet (identificatieplicht voor prostituees) (27174)Pagina 12-21

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 42 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging
van de Gemeentewet (identificatieplicht voor prostituees) (27174).De beraadslaging wordt geopend.De heer Dölle (CDA):Mijnheer de voorzitter! Het CDA aan beide zijden van het Binnenhof stemde
destijds tegen de opheffing van het algemeen bordeelverbod. Wij keerden ons
daarbij beslist niet tegen het streven prostitutie van overheidswege te reguleren.
Zo enigszins mogelijk – wij staan wat dat betreft in de traditie van
alle christelijke groepen die in deze en in de vorige eeuw actief
waren in de bestrijding van prostitutie, maar ook zijn wij op dit punt verwant
met de voorlieden van het liberaal getinte burgerlijk beschavingsoffensief,
de voorlieden van de arbeidersbeweging en met vrouwen uit de eerste feministische
golf – zouden wij het regeringsingrijpen gericht willen zien op terugdringen
en zo mogelijk overbodig maken daarvan. De studie van Rossenbroek en Kompagnie,
"Het mysterie van de verdwenen bordelen" – de heer Holdijk noemde dit
boek ook al – beschrijft de traditie van interventie uitvoerig. De opheffing
van het algemeen bordeelverbod is in dit kader door ons verworpen als –
de woorden zijn van onze woordvoerder bij dat wetsontwerp, Hirsch Ballin –
"een naïeve normalisatie van zogenaamd vrijwillige prostitutie". Dat
ontwerp was doordrongen van de marktmetafoor: prostitutie als een transactie
tussen twee autonome mensen op grond van een vrijewilsakt. Bij gelegenheid
van de beraadslagingen rond het voorliggende voorstel willen wij die discussie
van destijds niet heropenen. Onze opvatting dat het bij prostitutie over een
veel kwaadaardiger bedrijfstak gaat, zullen wij niet opnieuw uiteenzetten.
Ik noem die tegenstelling echter wel, omdat onze fractie van opvatting is
dat de marktmetafoor en de idee dat het in de prostitutieprofessie in essentie
om normaal ondernemerschap gaat, dit wetsontwerp identificatieplicht prostituees
in belangrijke mate mede stempelt, ook al is het ontwerp uit juridisch oogpunt
nadrukkelijk, juist en terecht gericht op het voorkomen en terugdringen van
jeugdprostitutie en prostitutie door illegale mensen. Dat lukt volgens ons
niet goed, juist omdat deze hypotheek – prostitutie zien als onderneming –,
gecombineerd met de politiek correcte maar juridisch riskante weigering een
draagplicht inzake identificatiepapieren voor prostituees in te voeren, de
handhaving van het gemeentelijk prostitutiebeleid zal gaan hinderen. Dat zal
zeker het geval zijn na de toevoeging aan artikel 151a (Gemeentewet) van een
derde lid dat de werking van deze bepaling uitbreidt tot de straatprostitutie.Het valt op dat de minister van Justitie, meer dan sommige andere voorstanders
van de opheffing van het bordeelverbod, oog heeft voor de eigen aard van het
zogeheten professionele seksbedrijf. Wij bedanken overigens de bewindslieden
voor de opvallend uitvoerige memorie van antwoord, waarin een aantal relevante
aspecten meer wordt uitgewerkt en toegelicht. Voor onze fractie blijven een
paar belangrijke vragen open, vragen op grond waarvan wij vrij kritisch staan
ten opzichte van dit ontwerp tot nu toe. Wij zouden daar dan ook graag de
visie van de regering op vernemen.In dit wetsontwerp ontbreekt de verplichting identiteitspapieren te dragen.
Dat is bewust gebeurd. Enerzijds, omdat de voorstellers – dat is heel
honorabel – meisjes en vrouwen in de prostitutie niet extra willen stigmatiseren
door hen extra verplichtingen in deze sfeer op te leggen. Anderzijds was deze
plicht in de oorspronkelijke opzet van het voorstel in de praktijk ook minder
nodig. De wereld van de bedrijfsmatige prostitutie was in dat wetsontwerp
immers gevat in een ondernemingsrechtelijk begrippenkader en taalspel. De
spil is de vergunninghoudende bordeelhouder/escortservicehouder, die het gemeentelijk
prostitutiebeleid moet implementeren en naleven. Toezichthouders, door de
gemeente aangewezen en uitgerust met de bevoegdheid prostituees papieren te
vragen, spelen een sleutelrol in het handhavingsbeleid, in het kader van het
tegengaan van jeugdprostitutie en prostitutie door illegalen. Zou er in dat
verband iets niet kloppen, dan kan de bordeelhouder bestuursrechtelijk en,
zoals sinds de memorie van antwoord vaststaat, ook strafrechtelijk gesanctioneerd
worden. De memorie van antwoord spreekt overigens van artikel 154 als de basis
daarvoor, maar wij menen toch – dat is niet zonder belang – dat
het artikel 155 is dat die basis verschaft; ik vraag de minister om een reactie
in dezen.Welnu, klopt er iets niet in dat verband, dan kan men de bordeelhouder
bestuursrechtelijk en strafrechtelijk sanctioneren. Met name dat laatste zal
echter nog knap lastig worden, omdat men hier de norm richt tot de bordeelhouder,
om het zo te zeggen, en men via de prostituee bij hem wil komen. De strafrechtelijke
bewijsvoering zal hierdoor zeer worden gehinderd en dat zal ook het geval
zijn bij de bestuursrechtelijke bewijslast. Zeker wanneer de papieren van
betrokkene goed zijn vervalst en het niet merkbaar is dat er bedrog is gepleegd,
zal het nog heel lastig worden om de bordeelhouder/vergunninghouder te pakken,
zeker omdat deze op grond van privacybepalingen niet van de prostituee kan
eisen dat zij alles overlegt wat betreft deze papieren. Maar goed, dat daargelaten.Voorzitter! Wij hebben nog een andere vraag, die wij ook bij de schriftelijke
voorbereiding stelden. De minister is op 27 juni stellig: de identificatieplicht
is uitsluitend geplaatst, zo heet het, in het bestuursrechtelijk instrumentarium
en is niet bedoeld voor toepassing van het strafrechtelijk instrumentarium.
In de memorie van antwoord heet het anders. Daar luidt de interpretatie: "De
voorgestelde bevoegdheid is in zoverre geplaatst in het bestuursrechtelijk
kader dat zij uitsluitend kan worden uitgeoefend in het kader van toezicht
op de naleving van gemeentelijke prostitutievoorschriften." Dit lijkt wat
breder en dat wordt waarschijnlijk mede veroorzaakt door de ruimere werkingssfeer
die artikel 151a (Gemeentewet) na amendering heeft gekregen.Dat brengt ons, mijnheer de voorzitter, op een volgend punt, te weten
de handhaving buiten de sfeer van de legale bordelen. Daar namelijk begint
het ontbreken van een verplichting identiteitspapieren te dragen, gecombineerd
met de uitleg dat identificatie slechts mag worden gevraagd in het kader van
toezicht op de naleving van gemeentelijk voorschriften en gelet op het feit
dat bestuursrechtelijke sancties hier "plat vallen", een goede handhaving
van beleid jeugd- en illegalenprostitutie te voorkomen echt te hinderen. Het
praktisch belang van deze kwestie – het gaat niet om juridische muggenzifterij –
lijkt ons buiten kijf. Wanneer de niet-residentiële prostitutie, om ook
maar eens een verhullende term te gebruiken, groeit als alternatief voor de
legale prostitutie, wordt de stop uit het bad van met name het gemeentelijk
bordelenbeleid getrokken. Er zijn in dit verband hier en daar ongunstige voortekenen.
Dat heeft men op de televisie kunnen zien. Het toezicht ex artikel 151a, derde
lid, mag immers slechts gericht zijn op de naleving van gemeentelijke voorschriften.
Deze hebben wat de straatprostitutie en de gedoogzones betreft
vooral betrekking op tijden en plaatsen, zoals de minister zelf ook zegt.
Dan komt wat ons betreft het probleem.a. Het zijn geen gemeentelijke voorschriften die jeugdprostitutie en prostitutie
door illegalen als strafbaar kwalificeren. Anders zouden gemeenten deze, door
er niets over te bepalen, ook als niet-strafbaar kunnen kwalificeren. b. Wanneer
de toezichthouder identificatie vraagt en betrokkene bezit geen papieren dan
is dat feit op zichzelf – de regering wil immers geen draagplicht –
niet strafbaar. c. In dit geval biedt ook artikel 184 Wetboek van Strafrecht,
anders dan de minister aanvankelijk meende, geen strafrechtelijk anker. De
minister is op dit punt in de memorie van antwoord terecht van mening veranderd.
d. Nu wordt een aansluiting gezocht bij de artikelen 5:17 en 5:20 Awb, die
verplichten tot medewerking aan toezichthouders. Zeker, als men dat niet doet
stelt men zich meer bloot aan bestuursrechtelijke gevolgen – er kan
bijvoorbeeld sprake zijn van intrekking of niet-verlening van vergunning of
uitkering – maar bij mijn weten niet aan strafrechtelijke gevolgen.
Samengevat zijn wij er dus bepaald niet van overtuigd dat buiten de sfeer
van de legale bordelen, dus op straat, de bevoegdheden iets toevoegen aan
het instrumentarium om jeugd- en illegalenprostitutie tegen te gaan. Het is
zelfs waarschijnlijk dat nu het handhavingsbeleid op dit punt aan de gemeente
is toevertrouwd andere diensten en autoriteiten hun opsporings- en andere
bevoegdheden op een lager pitje zetten. De bevoegdheden ex artikel 151a, met
name die op grond van het derde lid, passen niet goed bij de straatprostitutiescene,
omdat daar formele organisatie ontbreekt en omdat daar de toon wordt gezet
door vaak gewelddadige, informele netwerken, hoezeer we die ook ambtelijk
herdefiniëren.Mijnheer de voorzitter! Het is duidelijk dat de afwijzing van een algemene
identificatieplicht in Nederland, hoewel het afwijzingsfront in de Tweede
Kamer, ook bij D66, haarscheuren vertoont, zo zijn prijs kent. Er ontstaat
een bonte variëteit van allerlei identificatieregimes. Onze fractie weet,
dat ook een algemene identificatieplicht zo zijn prijs heeft, al kan deze
omlaag worden gebracht door een deels rechtelijk toezicht op de wijze waarop
ambten en diensten daarmee omgaan.Mijnheer de voorzitter! Mijn laatste punt: gemeenten kunnen, zij het binnen
grenzen van het landelijk kader, een eigen gedoogbeleid voeren. De memorie
van antwoord erkent dat mede op vragen onzerzijds. De regering ziet hierbij
niet zoveel problemen en zij verwacht dat op dit punt weinig verschillen tussen
gemeenten zullen ontstaan, omdat lokale autoriteiten doordrongen zijn van
de noodzaak effectief op te treden tegen prostitutie waarbij het vooral gaat
om jeugd- en illegalenprostitutie. Dat geldt naar onze verwachting zeker met
betrekking tot de jeugdprostitutie, maar wij hebben twijfels of dezelfde vastbeslotenheid
altijd zal bestaan ten aanzien van het terugdringen van prostitutie door volwassen
illegalen. Gemeenten kunnen immers op grond van allerlei motieven, bijvoorbeeld
schaarste prostituees, openbare-ordeaspecten, goede verhoudingen met de seksbranche
enz., hier sneller overgaan tot gedogen, zeker omdat de politieke druk van
de gemeenteraad om handhaving terzake snel weg kan vallen en zelfs in het
tegendeel kan komen te verkeren, dus in steun aan gedogen. Wat is nu onze
vrees? Is de optelsom van al die verschillende vanuit gemeentelijk oogpunt
rationele gedoogpatronen dan niet een uitkomst die op grond van het nationale
vreemdelingenbeleid ongewenst moet heten? Anders gezegd: hoe wil de minister
hier de nationale vinger aan de lokale pols houden?Mijnheer de voorzitter! Wij wachten de antwoorden van de regering uiteraard
met belangstelling af.De heer Rensema (VVD):Mijnheer de voorzitter! De jongeren van de politieke partijen hebben zich
onlangs eenparig gekeerd tegen de situaties waarin iets wordt gedoogd. Het
betoog heeft gemengde reacties opgeroepen. Terzake van de prostitutie is onlangs
aan een bijkans eeuwenoude gedoogsituatie een einde gekomen met de afschaffing
van het bordeelverbod. De jongeren hadden dus – zo zou men kunnen zeggen –
niet zoveel reden tot klagen, want zij moeten dit toch ervaren hebben als
een belangrijke verbetering. De ontvlechting van de prostitutie en de illegale
of zelfs criminele randverschijnselen is van groot belang. De aandacht van
politie en justitie kan nu uitgaan naar de bestrijding van kinderprostitutie
en andere illegale activiteiten. De identificatieplicht kan daarbij nuttig
zijn, zo menen wij. De leden van de VVD willen wel erkennen dat deze plicht
tot identificatie een aantasting kan betekenen van de persoonlijke levenssfeer.
Deze aantasting is echter zeer beperkt. In feite moeten immers ook alle autorijders
zich legitimeren. En het belang van de bestrijding van kinderprostitutie en
mensenhandel weegt hier naar onze mening zeker tegen op. Wij menen dat deze
plicht ook in het belang kan zijn van de reguliere prostituees zelf. Zij zijn
de eersten die belang hebben bij een ordelijke gang van zaken en bij de bestrijding
van criminele randverschijnselen. De wet is ook niet tegen hen gericht, maar
tegen de uitbuiting van hun minderjarige collega's.Wij vertrouwen erop dat van de wettelijke bevoegdheid om een identificatie
te vragen, een bescheiden gebruik zal worden gemaakt. Het moet uitsluitend
gaan om situaties waarin illegale activiteiten kunnen worden verondersteld.
Wil de bewindsman dat toezeggen? Wij betreuren het dat de identificatieplicht
is gekoppeld aan een beroepsuitoefening. Men zou kunnen denken dat hier sprake
is van de koppeling aan een intentie, maar die intentie zou weer ontkend kunnen
worden. In juridisch opzicht lijkt dit niet erg fraai, maar misschien was
er geen betere oplossing mogelijk. Zien wij het goed dat dit een zwak element
in de wet is?Mevrouw Le Poole (PvdA):Voorzitter! Om mij aan te passen bij het vrolijke lied dat wij net buiten
gehoord hebben, zou ik u moeten toezingen, maar ik kan mijn stijl niet zo
snel aanpassen. Ik zal dat dan ook niet doen.Het is al bijna een jaar geleden dat de Wet opheffing bordeelverbod door
deze Kamer werd aangenomen. De PvdA ondersteunde en ondersteunt de doeleinden
van die wet. Ook zijn wij nog steeds van mening dat misstanden, zoals seksueel
misbruik van minderjarigen en illegalen, beter voorkomen kunnen worden
na opheffing van het bordeelverbod. Desalniettemin constateren wij dat de
voorgenomen regulering blijkbaar ingewikkelder is dan de minister een jaar
geleden voorzag. Dat moeten wij althans afleiden uit het bij herhaling opschuiven
van de invoeringsdatum van de wet. Een van de indertijd onderschatte problemen
is de identificatieplicht. Wij begrijpen niet helemaal waarom met de thans
voorliggende wetgeving tot op het allerlaatste moment gewacht is. Al sinds
januari van dit jaar was toch bekend dat de Afdeling bestuursrechtspraak van
oordeel is dat een wettelijke basis nodig is voor de identificatieplicht.
Kan de minister ons nog eens uitleggen waarom hier niet eerder op gereageerd
is?De PvdA heeft begrip voor het feit dat de regering meent dat een identificatieplicht
nodig is om te komen tot een effectieve regulering. De boodschap die wij net
buiten gekregen hebben, was wel mooi gebracht, maar heeft ons niet tot andere
gedachten gebracht.Wij hadden wel enigszins problemen met de manier waarop het wetsvoorstel
in de Tweede Kamer is besproken. Het ging met name over datgene wat de minister
van Justitie daar op verschillende plaatsen heeft gezegd over de mogelijkheid
een prostituee die geen identiteitsbewijs toont, aan te houden op grond van
artikel 184 Wetboek van Strafrecht. Dit was volgens ons onjuist. In de memorie
van antwoord hebben wij gelezen dat de minister het met ons eens is. Als een
prostituee geen identiteitsbewijs heeft, of daarover niet de beschikking heeft,
dan is het enkele feit dat zij geen inzage verleent niet voldoende om te concluderen
dat zij haar medewerking aan de toezichthouder opzettelijk weigert. Dan kan
zij dus ook niet worden aangehouden op grond van artikel 184 Wetboek van Strafrecht.
Het lijkt ons in de eerste plaats met het oog op een zuivere strafrechtstoepassing,
maar verder ook om uitdrukkelijk een niet gewenste criminalisering van de
prostitutie te voorkomen, van belang dat dit hier duidelijk wordt vastgesteld.
Als er iemand wordt aangehouden, maar dan voor een ander feit dan op grond
van artikel 184, dan is het de bordeelhouder, maar niet de prostituee.Het is mogelijk dat dit de handhaving van de geldende regels bemoeilijkt.
Wij nemen aan dat de evaluatie van de Wet opheffing bordeelverbod er onder
andere op gericht zal zijn te kijken hoe effectief de handhaving is. Wij vernemen
graag van de minister van Justitie of dit inderdaad een aandachtspunt zal
zijn. Als blijkt dat hier ernstige problemen liggen, dan kan daar na evaluatie
van de wet op worden teruggekomen. Wij waarderen het op zichzelf dat de regering,
zo lang er niet meer bekend is, terughoudend is in het creëren van nieuwe
strafbare feiten. Ik wacht met belangstelling de antwoorden van de minister
af.De heer Holdijk (SGP):Voorzitter! Sprekend namens de fracties van de SGP, de RPF en het GPV
constateer ik dat het inmiddels bijna een jaar geleden is – het was
op 5 oktober 1999 – dat wetsvoorstel 25437 strekkende tot opheffing
van het algemeen bordeelverbod door deze Kamer werd aanvaard, hetgeen zijn
beslag heeft gekregen in de Wet van 28 oktober 1999; Staatsblad 464. Na geruime
tijd van onzekerheid verscheen in Staatsblad nr. 38 van dit jaar het Koninklijk
Besluit van 18 januari 2000, waarin onder meer werd bepaald dat de Wet op
1 oktober 2000 in werking zou treden. Nog in diezelfde januarimaand viel de
uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, waarin
de gemeente Amsterdam werd verboden om de exploitanten van inrichtingen, waarin
raamprostituees werken, medeverantwoordelijk te maken voor de verblijfsstatus
van deze prostituees. Het voorschrift in een gedoogbeschikking, waarin de
exploitant werd verplicht ervoor zorg te dragen dat de prostituee desgevorderd
aan een APV-ambtenaar een identificatiedocument toont, werd strijdig geacht
met de Wet op de identificatieplicht. De vraag is thans in hoeverre er als
gevolg van deze uitspraak een lacune in de wetgeving is ontstaan. De werkelijke
reden van het reparatievoorstel dat thans voorligt, lijkt niet zozeer gelegen
in een ontoereikende identificatieplicht als zodanig, maar meer in het feit
dat gemeenten in het kader van hun toezichthoudende taak niet volledig afhankelijk
willen zijn van andere handhavende instanties. Ik kom daar nog op terug.De verleiding is aanwezig thans een nabeschouwing te houden over de, ondanks
de bezwaren van onder andere onze fracties, aangenomen wet tot opheffing van
het algemeen bordeelverbod. Die verleiding zal ik weerstaan, echter niet dan
nadat ik heb opgemerkt dat talrijke gemeenten in ons land als gevolg van die
afschaffing voor ernstige dilemma's zijn geplaatst. In de afgelopen weken
en maanden is in tal van gemeenteraden geworsteld met de vraag op welke wijze
men als gemeente aan haar verantwoordelijkheid in dezen vorm diende te geven.
Het zal de minister niet ontgaan zijn dat dit vraagstuk in menig college van
burgemeester en wethouders en in menige raad voor ernstige spanningen heeft
gezorgd en in een aantal gevallen tot serieuze gewetensproblemen bij met name
bestuurders heeft geleid. Veel van die problemen vloeien voort uit het feit
dat tijdens de behandeling van het wetsvoorstel onzekerheid is blijven bestaan
over de vraag óf, en zo ja, op welke gronden en met welke middelen
besturen van gemeenten, waar zich thans geen bordelen bevinden, die situatie
kunnen bestendigen. Die onzekerheid heeft zich de afgelopen maanden gewroken
op het gemeentelijke vlak. Tot zover mijn terugblik op het besluit tot opheffing
van het algemeen bordeelverbod.Het thans voorliggende voorstel noemde ik al even tegen de achtergrond
van de vraag naar de aanleiding van dit voorstel. Gaat het om invulling van
een opgetreden lacune in de wetgeving of is het een reparatie van regelgeving
als gevolg van de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak? Als ik het
goed heb begrepen, dacht de minister aanvankelijk – dat blijkt bijvoorbeeld
uit het verslag van het algemeen overleg met de Tweede Kamer van 27 januari
jongstleden – aan een aanpassing van de Wet op de identificatieplicht
van 13 april 1994. Uiteindelijk werd het een uitbreiding van artikel 151a
van de Gemeentewet. Wat was het motief om destijds eerst aan de Wet op de
identificatieplicht te denken en daar ten slotte weer van af te zien?Een andere, meer praktische vraag is of gemeenten nog tijdig profijt kunnen
trekken van dit wetsvoorstel, aannemend dat bij aanneming van het voorstel
de wet nog juist vóór 1 oktober aanstaande in het Staatsblad
verschijnt. De situatie in veel gemeenten is toch deze, dat men de formele
besluiten met het oog op de inwerkingtreding van de Wet van 10
oktober 1999 thans reeds heeft genomen, met name in de afgelopen weken? Of
gaat de minister ervan uit dat een "vertaling" van de bevoegdheid, in het
tweede lid en het derde lid van artikel 151a Gemeentewet verleend, in de APV
niet nodig is? Is hierbij niet sprake van een vorm van rechtstreekse werking?
Zou het niet voor 1 oktober in het Staatsblad verschijnen van dit wetsvoorstel
niet desastreus voor de gemeenten zijn? Ik denk dat er een breed belang mee
gemoeid is om hierop een helder antwoord te krijgen.Een ander punt is dat gemeenten vrij zijn om geen prostitutievoorschriften
vast te stellen. Als dat niet is gebeurd, is een consequentie dat dit voorstel
geen grondslag biedt voor de bevoegdheid van gemeenten om inzage te vorderen
van een identificatiedocument. Ik mag er echter toch wel van uitgaan dat,
wanneer in een dergelijke gemeente waarin geen prostitutievoorschriften zijn
vastgesteld, zich een prostitutie-inrichting manifesteert, de exploitatie
van minderjarigen en illegale vreemdelingen niet om die reden ongemoeid zal
worden gelaten. Met andere woorden, mijn vraag is of wij er van uit mogen
gaan dat andere handhavende instanties alsdan hun verantwoordelijkheid zullen
nemen.Ten slotte nog even de toepasselijkheid van artikel 184 Wetboek van Strafrecht,
in geval van een prostituee die desgevraagd geen identificatiedocument toont.
Als ik de Handelingen van de Tweede Kamer goed heb gelezen en de woorden van
de minister goed heb geïnterpreteerd, was hij toen van mening dat de
prostituee in zo'n geval als verdachte in de zin van het Wetboek van Strafvordering
moest gelden. In de memorie van antwoord aan deze Kamer lees ik echter minstens
tweemaal, dat wanneer men geen inzage kan geven, doordat men geen document
bezit dan wel ter beschikking heeft, géén vervolging op basis
van artikel 184 Wetboek van Strafrecht kan plaatsvinden. Dat lijkt mij de
juiste benadering, gezien de opzet geïndiceerd door onwil die nodig is
om aan de delictsomschrijving te voldoen, nog afgezien van het ontbreken van
een draagplicht voor prostituees. Wij zullen met grote belangstelling de reactie
van de minister vernemen.De heer Van Schijndel (Groen- Links):Mijnheer de voorzitter! Een jaar geleden hebben wij ons positief uitgelaten
over het wetsvoorstel waarmee door opheffing van het bordeelverbod prostitutiebedrijven
gelegaliseerd kunnen worden. Ik neem aan dat 1 oktober aanstaande vanuit de
politieke jongerenorganisaties eveneens een positief geluid zal komen als
er een einde komt aan het huidige gedoogbeleid. Naast onze lof voor de minister
hebben wij echter, in oktober vorig jaar, tevens de kritische kanttekening
gemaakt dat één van de doelen van die wetgeving, namelijk verbetering
van de positie van prostituees, naar de achtergrond gedrongen leek te worden
door het eenzijdig nadruk leggen op strafrechtelijke aanpak van excessen,
op handhaving van de openbare orde en verwijdering van illegale prostituees.
Dit voorstel bevestigt helaas deze constatering. Immers, de bedoeling van
voorliggend voorstel was om exploitanten aan te pakken die illegale en minderjarige
prostituees in hun bedrijven laten werken. Door dit voorstel zijn het echter
allereerst de prostituees die worden getroffen door aantasting van hun privacy
door hen, als enige beroepsgroep, te onderwerpen aan een identificatieplicht.
De Tweede Kamer deed hier nog een schepje bovenop door in meerderheid voor
de motie van afgevaardigden Barth en Nicolaï te stemmen, waardoor deze
identificatieplicht tevens gaat gelden voor prostituees die op straat werken.Binnen een jaar na behandeling en aanname van het wetsvoorstel tot schrapping
van het bordeelverbod komt de minister met dit voorstel, dat kenmerken draagt
van gelegenheidwetgeving die ook nog haastig door de parlementaire behandeling
gejast moet worden om de datum van 1 oktober te halen waarop opheffing van
het bordeelverbod van kracht wordt. Tijd om belangenorganisaties uit het prostitutieveld
te raadplegen ontbrak deze keer dan ook. Had de minister dit voorstel niet
eerder, gelijk met het voorstel tot opheffing van het bordeelverbod, kunnen
doen? In onze schriftelijke inbreng voorafgaande aan het wetsvoorstel tot
schrapping van het bordeelverbod hebben wij de minister al op 13 juli 1999
gevraagd wat te doen met de uitspraak van de arrondissementsrechtbank te Amsterdam,
inhoudende dat de gemeente Amsterdam of een met de naleving van de APV belaste
ambtenaar, geen wettelijke bevoegdheid heeft personen op hun identiteit te
doen controleren. Geruststellend en tot ons genoegen antwoordde de minister
in de nadere memorie van antwoord van 2 augustus 1999, ik citeer: "Conclusie
is dat de burgemeester – ook in het geval dat de voornoemde uitspraak
van de rechtbank Amsterdam in hoger beroep stand zou houden – op basis
van de huidige en toekomstige wetgeving, over voldoende instrumenten beschikt
om het gemeentelijk prostitutiebeleid te handhaven." De minister licht in
zijn antwoord deze instrumenten als volgt toe: de Vreemdelingenwet, met ambtenaren
belast met het vreemdelingentoezicht, de Wet arbeid vreemdelingen, met ambtenaren
van de arbeidsinspectie, de Algemene wet inzake rijksbelastingen, met ambtenaren
belast met toezicht op de naleving van de belastingwetgeving en de Organisatiewet
sociale verzekeringen, met ambtenaren belast met het toezicht op de handhaving
van de Organisatiewet sociale verzekeringen.Waarom acht de minister deze instrumenten nu, één jaar later,
opeens onvoldoende? In de schriftelijke voorbereiding hebben wij deze vraag
ook aan de minister voorgelegd. Hoewel dit eerder geen reden was tot voorliggend
voorstel, verwijst de minister in zijn antwoorden onder meer naar de uitspraak
in hoger beroep over genoemde Amsterdamse kwestie. Hij verwijst ook naar het
overleg met politie en gemeenten. Welke argumenten zijn in dit overleg door
politie en gemeenten naar voren gebracht die de minister hebben kunnen overtuigen
van de invoering van dit zware middel van identificatieplicht voor prostituees?De minister rechtvaardigt zijn keuze voor gemeenteambtenaren als identiteitscontroleurs
ook met het argument dat gemeenten bij de handhaving van hun regelgeving niet
afhankelijk zijn van de handhavingsinzet van andere diensten zoals de vreemdelingenpolitie,
arbeidsinspectie of belastingdienst. Hier stel ik tegenover dat de gemeenten
volgens dit voorstel evenzeer afhankelijk zijn van de handhavingsinzet,
maar dan van de zedenpolitie, die volgens de minister de identiteitscontroles
zal gaan uitvoeren. Het enige argument dat ons enigszins valide voorkomt,
is de kortere informatielijn naar de gemeente, hoewel dit een communicatieprobleem
is dat ook nog wel op te lossen valt.In de memorie van antwoord zegt de minister op onze vraag dienaangaande,
dat er geen vergelijkbare specifieke beroepsgroepen zijn waarvoor een identificatieplicht
in het leven is geroepen. Net de beroepsgroep waar bescherming van privacy,
helaas voorlopig, nog gewenst wordt, zal bij aanneming van dit voorstel als
enige onderworpen worden aan identificatieplicht. Hoe rijmt de minister dit
met het beginsel van gelijke behandeling? Juist nu normalisering van deze
bedrijfstak op gang lijkt te komen, doorkruist de minister dit proces. Gelukkig
zijn er in het kader van de normalisering nog positieve ontwikkelingen te
melden. De FNV heeft namelijk besloten, prostituees als nieuwe beroepsgroep
te erkennen en te ondersteunen.Ons is niet helder op grond van welk criterium de gemeenteambtenaar op
mag treden. Op een vraag onzerzijds zegt de minister in de memorie van antwoord
hierover dat de uitoefening van deze bevoegdheid gebonden is aan het zogenaamde
evenredigheidsbeginsel. Dit houdt in: "Een toezichthouder maakt van zijn bevoegdheden
slechts gebruik voorzover dat redelijkerwijs voor de vervulling van zijn taak
nodig is." De minister voegt daar zelf aan toe: "Dit beginsel scherpt de toezichthouder
in dat hij niet willekeurig te werk gaat, maar daartoe eerst overgaat indien
de concrete omstandigheden redelijkerwijs nopen tot het vorderen van inzage.
De toezichthoudende ambtenaar die een hem onbekende prostituee aantreft, kan
haar vragen naar leeftijd, nationaliteit en verblijfsstatus. Indien hij aanwijzingen
heeft dat zij minderjarig is of niet bevoegd is in Nederland inkomsten uit
arbeid te verwerven, kan hij aanleiding zien om zijn bevindingen te verifiëren
aan de hand van een identificatiebewijs." De vraag is echter welke aanwijzingen
dit nu kunnen zijn. Graag hoor ik een antwoord van de minister op deze vraag.
Wordt nu elke allochtone jongen die rond het centraal station rondhangt, op
identiteit gecontroleerd? Een buitenlandse taal of een donkere huidskleur
kan toch geen aanwijzing zijn, al is het maar omdat Surinaamse en Antilliaanse
prostituees over de Nederlandse nationaliteit beschikken en een dergelijk
optreden als discriminerend kan worden ervaren. Ik herhaal mijn vraag uit
de schriftelijke voorbereiding: welke waarborgen zijn er tegen discriminerend
optreden van de genoemde gemeenteambtenaren?De minister stelt dat controles op basis van de Vreemdelingenwet aan een
scherper criterium gebonden zijn dan die op basis van toepassing van de Gemeentewet.
In de memorie van toelichting op de wetswijziging zegt de minister het nog
duidelijker: "De betrokken identificatieplicht zal algemeen geclausuleerd
zijn (voorzover redelijkerwijs nodig voor de vervulling van de taak) en gaat
dus verder dan de identificatieplicht die geldt voor het vreemdelingentoezicht."
Het controlecriterium op grond van de Vreemdelingenwet is: op grond van concrete
aanwijzingen over illegaal verblijf. In de nieuwe Vreemdelingenwet wordt dit
verruimd tot: op grond van een redelijk vermoeden. In het voorliggend voorstel
wordt dit door een wijziging in de Gemeentewet nog verder verruimd voor optreden
van gemeenteambtenaren ten aanzien van prostituees. Acht de minister het wenselijk
uit oogpunt van eenduidigheid voor de burger dat deze criteria voor identiteitscontroles
verschillen, waardoor de gemeenteambtenaren ruimere wettelijke mogelijkheden
krijgen om op illegaliteit te controleren dan de vreemdelingenpolitie?Illegaliteit is voor de beroepsgroep prostituees een relatief begrip.
Wie vandaag illegaal is, is dat over twee jaar wellicht niet meer. Inmiddels
ligt er een algemene maatregel van bestuur voor, ook met spoed, waarin de
handhaving van tewerkstellingsvergunningen voor prostituees van buiten de
Europese economische ruimte wordt geregeld. De minister van Sociale Zaken
heeft hierin opgenomen dat het verbod op afgifte van de tewerkstellingsvergunning
voor prostituees van buiten de EER op termijn vervalt.Deze minister schrijft in de memorie van toelichting dat ook de staatssecretaris
van Justitie van oordeel is dat toelating van EER-vreemdelingen teneinde werkzaamheden
in de prostitutiebranche te verrichten geen wezenlijk Nederlands belang dient.
Daarom blijft het verbod op afgifte van tewerkstellingsvergunningen voor prostituees
vooralsnog gehandhaafd, in ieder geval tot na de evaluatie van de afschaffing
van het bordeelverbod over twee jaar. Het komt dan misschien te vervallen,
nadat op basis van het gemeentelijk prostitutiebeleid kan worden beoordeeld
of de exploitant in kwestie kan aantonen dat zich onvoldoende aanbod van prostituees
van binnen de EER voordoet.Nu de helft van de prostituees hier illegaal verblijft en na 1 oktober
moet vertrekken, laat zich makkelijk raden dat de exploitanten dit al op korte
termijn kunnen aantonen. Dat zoveel illegalen in de prostitutie werken, is
niet verwonderlijk, als je bedenkt dat zij meestal hun weg vinden in sectoren
waar de arbeidsomstandigheden erbarmelijk zijn. Het kan na twee jaar wel gebeuren
dat de arbeidsomstandigheden en de arbeidsverhoudingen zijn verbeterd, zodat
er meer Nederlandse vrouwen door aangetrokken worden. Daar is niet zoveel
over te zeggen.Toch is er op dit moment nog sprake van ongelijke behandeling van de beroepsgroep
prostituees ten opzichte van andere beroepsgroepen. Over het werven van prostituees
van buiten het EER-gebied hebben wij al eerder gediscussieerd en daarover
verschillen wij van mening. Op dit moment is die ongelijke behandeling er
nog, maar er is enig uitzicht op reparatie hiervan in 2001. Dat geeft de burger
moed.Voordat ik dit punt afsluit, wil ik de minister herinneren aan zijn uitspraak
in de Eerste Kamer tijdens het plenaire debat over de afschaffing van het
bordeelverbod. Hij zei dat het niet de bedoeling is om een heksenjacht op
illegale prostituees te beginnen. Indien dit wetsvoorstel is aangenomen, lijkt
het mij zinvol deze wijze woorden aan gemeentebesturen toe te sturen.De Eerste Kamer meet zich de taak toe wetgeving op consistentie, uitvoerbaarheid
en handhaafbaarheid te toetsen. Dat zal ik dan ook doen. Enkele sprekers voor
mij hebben hier gelukkig ook naar gekeken en er iets zinnigs over gezegd.De Tweede Kamer heeft de reikwijdte van deze wetswijziging uitgebreid
tot tippelprostitutie. Dat doet fors af aan de consistentie en de handhaafbaarheid
van dit voorstel en de minister voelde hier dan ook niet veel
voor. Invoering van de voorgestelde identificatieplicht had aanvankelijk tot
doel vast te kunnen stellen of de exploitant voldoet aan de voorwaarden voor
verlening van een vergunning. Daarop was het hele wetsvoorstel ingericht.Maar bij tippelprostitutie is toch geen sprake van een vergunningsplichtige
exploitant? Of krijgt de souteneur een bestuurlijke sanctie aan zijn broek?
Zo ja, welke dan? Maar dan nog, niet alle straatprostituees werken onder een
souteneur. Hoe je inhoudelijk ook over deze uitbreiding mag denken, één
ding lijkt mij zeker: zij doet af aan de consistentie van het wetsvoorstel.
Dit is ons inziens te wijten aan het feit dat door deze motie van de Tweede
Kamer de exclusieve relatie van dit voorstel met handhaving van het vergunningenstelsel
is doorbroken.Anderen voor mij hebben ook al gezegd dat dit voorstel geen draagplicht
kent van identiteitsdocumenten. Tot deze verplichting is de wetgever, in onze
ogen gelukkig maar, nooit overgegaan. Indien de prostituee geen identiteitsdocument
bij zich heeft, wordt zij in de gelegenheid gesteld dit op een later tijdstip
te tonen. Het ligt in de rede te veronderstellen dat de prostituee zich vervolgens
niet meer laat zien. Wellicht vertrekt zij naar een tippelgebied in een andere
gemeente of, erger, verdwijnt zij in oncontroleerbaar circuit. Om nu uit het
niet bij zich dragen van identiteitsdocumenten af te leiden dat dit een aanwijzing
oplevert dat de vergunninghouder of vergunningsplichtige exploitant van een
seksinrichting in strijd handelt met de gemeentelijke voorschriften, zoals
de minister stelt, gaat toch echt op een bewijs uit het ongerijmde lijken.Voorzitter! Zoals de minister uit ons verhaal kan afleiden, hebben wij
grote twijfels aan noodzaak, wenselijkheid, uitvoerbaarheid en consistentie
van dit wetsvoorstel. Ook wij wachten met belangstelling de antwoorden op
onze vragen en het commentaar van de minister op ons betoog af.De beraadslaging wordt geschorst.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20002001-1-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl