Spoeddebat over de onderhandelingen tussen TNT Post en de vakbonden
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2007-2008, pag. 5598-5603

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

14-05-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

nr. 79, pagina 5598-5603

22-04-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Vragen van het lid De Roon (PVV) aan de staatssecretaris van Justitie over het bericht 'tbs'er plotseling op straat' (mondelinge vragenuur)Pagina 5554-5557
Stemming over een motie, ingediend bij het spoeddebat over de visumverlening door Sudan, te weten de motie-Brinkman over het eisen van excuses van de regering van Sudan (29521, nr. 67)Pagina 5569-5569
Stemmingen over moties, ingediend bij het spoeddebat over de personele problemen bij de Marechaussee, te weten: de motie-Haverkamp over aanpassing van de algemene maatregel van bestuur die ten grondslag ligt aan de tariefstelling op de luchthaven Schiphol (30176, nr. 13); de motie-Brinkman over de bezettingsgraad van de Koninklijke Marechaussee op Schiphol (30176, nr. 14)Pagina 5569-5569
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet toezicht accountantsorganisaties en Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek, ter implementatie van richtlijn nr. 2006/43/EG van het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie van 17 mei 2006 betreffende de wettelijke controles van jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen, tot wijziging van de Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG van de Raad, en houdende intrekking van Richtlijn 84/253/EEG van de Raad (PbEU L 157) (31270)Pagina 5575-5587
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over genitale verminking, te weten: de motie-Arib over acties naar aanleiding van meldingen van genitale verminking (28345, nr. 66); de motie-Agema over de rol van het AMK bij opsporing en vervolging van genitale verminking (28345, nr. 67); de motie-Agema over het uitloven van tipgeld om genitale verminking op te sporen (28345, nr. 68)Pagina 5567-5567
Vragen van het lid Schippers (VVD) aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de omvang van fraude in de zorg, het gebrek aan actie van zorgverzekeraars als patiënten aangeven dat de declaratie onjuist is en het feit dat patiënten geen afschrift ontvangen van de rekening/declaratie (mondelinge vragenuur)Pagina 5551-5554
Stemmingen over moties, ingediend bij debat over de betalingen aan Nederlanders in VN-dienst: motie-Boekestijn c.s. over terugbetaling huursuppletie (31200 V, nr. 102); motie-Boekestijn c.s. over toezending rapport van de VN (31200 V, nr. 103); motie-Boekestijn over advies over juridische houdbaarheid van suppletieregelingen (31200 V, nr. 104); motie-De Roon over het terugvorderen van ten onrechte ontvangen vergoedingen (31200 V, nr. 106); motie-Gill'ard c.s. over naleving VN-reglementen (31200 V, nr. 107)Pagina 5568-5569
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet educatie en beroepsonderwijs en de Wet op het onderwijstoezicht in verband met de overgang van het toezicht op de kwaliteit van de examinering van de beroepsopleidingen naar de Inspectie van het onderwijs (31321)Pagina 5566-5566
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 22 april 2008)Pagina 5557-5563
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over mensenrechten, te weten: de motie-De Roon over het recht van vrije meningsuiting (31263, nr. 11); de motie-Voordewind c.s. over het stopzetten van overheidssteun aan bedrijven die gebruikmaken van kinderarbeid (31263, nr. 12); de motie-Çörüz c.s. over de vestiging in Nederland van een antiterrorisme-instituut (31263, nr. 14); de gewijzigde motie-Çörüz c.s. over spoedige ratificatie van het Facultatief Protocol bij het VN-verdrag (31263, nr. 15)Pagina 5567-5568
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over beeldende kunst, te weten: de motie-Peters over het hanteren van inhoudelijke argumenten bij het decentraliseren van het rijksbudget (28989, nr. 71); de motie-Peters over versterking van de kwaliteit van het beeldendekunstonderwijs (28989, nr. 72); de motie-Van Leeuwen over de inzet van de Geldstroom beeldende kunst en vormgeving via de provincies (28989, nr. 73)Pagina 5565-5565
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 22 april 2008)Pagina 5603-5605
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet arbeid en zorg in verband met een uitkering aan zelfstandigen bij zwangerschap en bevalling en een verruiming van de periode voor deelname aan een vrijwillige verzekering in enkele socialezekerheidswetten (Wet zwangerschaps- en bevallingsuitkering zelfstandigen) (31366), en over de motie-Ulenbelt over de financiering van zwangerschaps- en bevallingsverloven (31366, nr. 14)Pagina 5566-5567
Presentie en opening (dinsdag 22 april 2008)Pagina 5547-5547
Stemmingen over moties, ingediend bij debat over evaluatie van de jeugdgezondheidszorg, te weten: motie-Langkamp/Agema over verlaging van de werkdruk in de jeugdgezondheidszorg (31200 XVI, nr. 133); motie-Langkamp over inzicht in het uniforme deel van het basistakenpakket in de jeugdgezondheidszorg (31200 XVI, nr. 134); motie-Langkamp over het aantal locaties van consultatiebureaus (31200 XVI, nr. 135); motie-Uitslag over zorg op maat van de professionals voor risicokinderen (31200 XVI, nr. 136)Pagina 5565-5566
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 15 april 2008 over verschillende onderwerpen rondom de politiePagina 5569-5572
Spoeddebat over de onderhandelingen tussen TNT Post en de vakbondenPagina 5598-5603
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over het eindrapport 'Tijd voor Onderwijs' van de commissie Parlementair Onderzoek Onderwijsvernieuwingen (31007, nr. 6), te weten: de motie-Jan Jacob van Dijk c.s. over de constructieve bijdrage van het rapport aan het herstel van vertrouwen in het onderwijs (31007, nr. 15); de motie-Halsema/Jasper van Dijk over een vervolgopdracht aan de commissie (31007, nr. 16)Pagina 5567-5567
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 16 april 2008 over het stopzetten van de ontwikkeling van een bedrijventerrein in Venray na acties van radicale dierenactivistenPagina 5572-5573
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet educatie en beroepsonderwijs in verband met de toevoeging van een tweede teldatum voor de bepaling van de instroom van de deelnemers ten behoeve van de berekening van de rijksbijdrage voor het beroepsonderwijs (31315)Pagina 5587-5598
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 16 april 2008 over defensiepersoneelPagina 5573-5575
Vragen van het lid Arib aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het uitbreken van de bof (mondelinge vragenuur)Pagina 5549-5551
Vragen van het lid Haersma Buma (CDA) aan de minister van Justitie en de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over het bericht 'Chinese maffia beheerst Chinatown' (mondelinge vragenuur)Pagina 5547-5549
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Zorgverzekeringswet in verband met de verstrekking van bijdragen aan zorgaanbieders die inkomsten derven ten gevolge van het verlenen van medisch noodzakelijke zorg aan bepaalde groepen vreemdelingen en van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten met het oog op verzekering van bepaalde groepen minderjarige vreemdelingen (31249), en over: de motie-Smilde c.s over een analyse van de contracten (31249, nr. 16); en 13 andere moties (31249, nrs. 17 t/m 29)Pagina 5563-5565
Noot 1: rapport Commissie voor het onderzoek van de geloofsbrieven inzake benoeming mevr. M. Smits tot lid van de Tweede KamerPagina 5606-5606

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het spoeddebat over de onderhandelingen
tussen TNT Post en de vakbonden.De voorzitter:Wij wachten nog even tot er een stenograaf gearriveerd is. Hij is inmiddels
gearriveerd. Wij beginnen nooit zonder u.Iedere woordvoerder heeft een spreektijd van drie minuten.Mevrouw Gesthuizen (SP):Voorzitter. Over een paar uur gaat het sorteercentrum in Leidschenveen
in Den Haag 24 uur dicht. De dag erna sluit het sorteercentrum in Rotterdam.
Amsterdam volgt op 25 april. De actiebereidheid onder de medewerkers
van TNT is groot. De SP steunt hen van harte en zal hen de komende tijd versterken
waar maar mogelijk is. Deze mensen staken ook met pijn in hun hart. Zij houden van het bedrijf
waar menigeen al 25 jaar of langer werkt en weten dat staken slecht kan zijn
voor het bedrijf. Zij treffen er veel klanten mee en uiteindelijk misschien
ook zichzelf. Het mes staat hun echter op de keel.De staatssecretaris schrijft in de brief die wij vandaag ontvingen over
de volumedalingen ten gevolge van de opkomst van internet en e-mail. Iedereen
weet echter dat dit hier niet speelt. Het probleem is de oneerlijke concurrentie
op stukloon. Daardoor verdwijnt het werk van de postbodes in de tassen van
concurrenten die het voor minder doen. Er is op dit moment geen bodem in de
arbeidsvoorwaarden. De bedrijfs-cao die er is, is door de liberalisering iets
geworden waaraan nieuwe postbedrijven zich niet hoeven te houden. De vakbonden,
de SP, de werknemers en vele anderen hebben de staatssecretaris er al verschillende
keren op gewezen dat er een stok achter de deur moet komen voor het afdwingen
van het werken met arbeidsovereenkomsten. De bonden bereikten vandaag niets
bij de onderhandeling met de nieuwe bedrijven. Het overleg over een sector-cao
is vandaag op niets uitgelopen.De mensen van TNT, tienduizenden, zijn woedend. Over hun ruggen wordt
goed geld verdiend. Waarom blijft de staatssecretaris het probleem maar voor
zich uitschuiven? Wat is er veranderd sinds een jaar geleden, toen wij hierover
het eerste debat voerden, behalve het verslechteren van de situatie voor werknemers?
Wat is de visie van de staatssecretaris op de ontstane situatie en de invloed
daarvan op de arbeidsverhoudingen bij TNT, het bedrijf waar de meeste mensen
werken? De werknemers zeggen dat de politiek hen laat stikken. Zij vragen
zich af waarom niemand iets doet. Deze slechte en slordige liberalisering
mag onder deze omstandigheden absoluut niet verder gaan. Wanneer zorgt de
staatssecretaris ervoor dat de bedrijven eindelijk eens fatsoenlijk werk gaan
maken van het creëren van goede banen in de post, onder fatsoenlijke
arbeidsomstandigheden en dat zij een eind maken aan de overeenkomsten van
opdracht?De heer Aptroot (VVD):Voorzitter. Ik sta hier alleen omdat ik het parlementaire werk belangrijk
vind en omdat ik niet zomaar wil wegblijven. Maar dit is absoluut een onzindebat.
Wij gaan niet over de arbeidsvoorwaarden. Natuurlijk lezen wij de kranten
en volgen wij wat er bij zo'n groot en belangrijk bedrijf gebeurt. Het zijn
echter onderhandelingen tussen de medewerkers, hun vakbonden en de bedrijfsleiding
van TNT. Wij gaan daar niet over. Wij horen ons er niet mee te bemoeien. Ik
heb dat nu gezegd, ik neem verder ook geen deel aan het debat. Ik ga straks
naar een veel belangrijker bijeenkomst, een gezellig diner met allerlei mensen
uit het bedrijfsleven. Daar steek ik voor mijn werk meer van op dan van weer
zo'n flauwekuldebat, aangevraagd door de SP.Mevrouw Gesthuizen (SP):De heer Aptroot roept al lange tijd dat de liberalisering er uiteindelijk
toe gaat leiden dat bedrijven allemaal minder kosten zullen maken bij het
versturen van de post. Wat heb ik er echter aan als ik een kwartje per maand
minder betaal voor een blad dat ik ontvang, terwijl ik weet dat dit ten koste
gaat van heel veel goede banen en weet dat er intussen een
enorm maatschappelijk probleem ontstaat, namelijk van mensen die twee of drie
baantjes hebben en van het ene naar het andere moeten rennen zonder sociale
zekerheid?De heer Aptroot (VVD):U wilt het niet begrijpen. Er wordt nu onderhandeld tussen de medewerkers
van een bedrijf en de leiding van dat bedrijf. Dat is een zaak tussen hen
en de sociale partners. Dat is niet een zaak van ons. Het gaat nu ook niet
over de liberalisering. Daarover praten wij op een ander moment. U bent tegen
liberalisering. U mag daar rustig aan vasthouden, want dat hoort bij de SP,
u bent altijd tegen vernieuwingen en veranderingen in de samenleving. Dat
is prima, maar over arbeidsvoorwaarden gaan wij niet. Ik wil daarover dus
verder ook niet debatteren met u. U wilt dit debat. De tribune zit ook helemaal
vol, dus u heeft groot succes. Maar na het debat houdt uw invloed op. Dat
geldt gelukkig ook voor deze staatssecretaris.Mevrouw Gesthuizen (SP):Het gaat mij helemaal niet om een volle tribune. Ik weet wel dat er 50.000
TNT-medewerkers zijn wie dit onderwerp wel heel erg aangaat. U kunt hieraan
wel voorbijgaan door te zeggen dat wij het nu niet hebben over de liberalisering.
Daar gaat het wel over. Dit zijn namelijk communicerende vaten. Op het moment
dat het ene bedrijf wel gehouden is aan een cao en het andere bedrijf niet,
en je laat ze allebei toe op een markt, heb je een groot probleem. Daaraan
kun je ook met een liberaliseringssprookje niet ontkomen.De heer Aptroot (VVD):Maar dan nog moet u dan geen debat over de cao-onderhandelingen aanvragen.
U moet daarentegen een debat aanvragen met de minister van SZW over de werking
van cao's en dergelijke. U zit gewoon fout met dit debat!Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA):Voorzitter. Ik kan niet anders concluderen dan dat ook voor de CDA-fractie
dit debat echt niet gevoerd had hoeven worden. Wij vinden arbeidsvoorwaarden
een belangrijk issue. Deze zijn echter primair een zaak van de werkgevers
en werknemers; daar hebben wij het in het verleden al vaker over gehad. De
Kamer hoort op gepaste afstand te blijven, zoals de staatssecretaris ook in
zijn brief schrijft.De Kamer is wel verantwoordelijk voor die sociale ondergrens, in de vorm
van het minimumloon; daarover heeft de Kamer al enkele malen gedebatteerd.
Het belangrijke debat ronden wij in mei af; er komt nog een ordentelijke brief
van de staatssecretaris en de CDA-fractie wacht die graag af.Mijn fractie vindt het ook vreemd – laat het hier gezegd zijn –
dat er op dit moment een verband wordt gelegd tussen de onderhandelingen van
TNT en de liberalisering. Tot nu toe ging het juist om de arbeidsvoorwaarden
van de nieuwe toetreders. Wij vinden het heel erg goed – laat dat ook
gezegd zijn – dat het overleg van die nieuwe toetreders en de vakbonden
goed verloopt en zich in de eindfase bevindt.Kortom, de CDA-fractie ziet geen enkele reden om dit spoeddebat te voeren.
Liberalisering heeft grote voordelen voor de afnemers en voor de rest voeren
wij in mei het grote debat.Mevrouw Gesthuizen (SP):Mag ik dan uw reactie op het bericht dat de onderhandelingen tussen de
nieuwe bedrijven en de vakbonden, waar u zo hoog van opgeeft, vandaag op niets
zijn uitgelopen?Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA):Mijn fractie vaart ook op de informatie van de staatssecretaris. In zijn
brief lezen wij nadrukkelijk dat het zich allemaal in een eindfase bevindt.
Wij vertrouwen erop dat het allemaal tot een net einde gebreid wordt.Mevrouw Vos (PvdA):Voorzitter. Ik vind het fijn u vandaag weer te zien.Wij praten hier vanavond over een onderwerp dat ons allemaal aangaat,
namelijk het feit dat TNT de post morgen niet bezorgt, althans niet in Den
Haag. Niemand zal willen tornen aan het stakingsrecht. Gezien het eindeloze
gesteggel met TNT kan ik me alleszins voorstellen dat de bonden en hun leden
zeggen dat het nu genoeg is. Maar laten wij wel wezen: het is een zaak van
TNT en de vakbonden. Het is een goede gewoonte dat vakbonden en werkgevers
over de arbeidsvoorwaarden gaan. Dat is immers zelfs geregeld in de Wet op
de collectieve arbeidsovereenkomst. Het verbaast mijn fractie daarom een beetje
dat de SP-fractie dit onderwerp weer politiseert. Vertrouwt zij er dan niet
op dat de bonden met alle hen ter beschikking staande middelen TNT op de knieën
kunnen krijgen? Wil de SP-fractie dan alle arbeidsconflicten in de Kamer bespreken,
bijvoorbeeld ook de staking van Atos Origin vorige week?Laten wij nog meer wel wezen: eigenlijk zouden wij moeten spreken met
de heer Bakker, de baas van TNT. Wij zouden hem eens moeten vragen hoe hij
dit conflict verklaart en meent te kunnen oplossen en naar zijn werkelijke
beweegredenen. Ik zie alleen maar dat door de roestvrijstalen oplossing van
TNT de werknemers in de postsector weer de dupe zijn. Zij hebben nog steeds
geen cao. Wij hebben dan een paar dagen geen post, maar dankzij TNT hebben
zij al een jaar lang geen cao.Ik zou de heer Bakker ook nog wel eens willen spreken over de zorgen van
de PvdA-fractie over de onderhandelingen. Is het waar dat de vier laagste
loonschalen een offer van 25% wordt gevraagd en zo ja, waarom die loonschalen?
Dat zijn de mensen die het minst verdienen. TNT Post staat toch bekend als
een sociale werkgever. Waarom nu dan ineens zo'n harde opstelling bij de onderhandelingen?
Hoe verhoudt dit zich tot het maatschappelijk verantwoord ondernemen? TNT
Post is een winstgevend bedrijf; in 2007 werd 783 mln. winst gemaakt en dat
was eigenlijk meer want TNT heeft 140 mln. gereserveerd voor de kosten van
de reorganisatie. Al deze vragen zouden gesteld kunnen worden aan de heer
Bakker, niet alleen als baas van TNT maar wellicht ook als voorzitter van
de gelijknamige commissie.Maar nu de staatssecretaris hier toch zit, wil ik hem toch nog enkele
vragen stellen. Hij is immers niet voor niets gekomen. Hij houdt de vinger
aan de pols; dat hebben wij ook in de brief kunnen lezen. Het maatschappelijk
belang van een goede postvoorziening is groot. Kan de staatssecretaris aangeven
hoe groot de kloof aan de onderhandelingstafel is? Waar hangt het nu precies op? Welke middelen heeft hij om TNT Post aan zijn wettelijke verplichtingen
te houden, zoals de in de Besluit algemene richtlijnen post vastgelegde overkomstduur
van één dag in 95% van de gevallen? Kunnen bedrijven
en consumenten schadevergoeding vragen aan TNT als zij schade lijden door
niet-bezorging door TNT Post?Mevrouw Gesthuizen (SP):Nu breekt toch echt mijn klomp. U begon uw betoog met de stelling dat
iedereen het recht heeft om te staken, maar u eindigt met de mededeling dat
u de gevolgen van een staking toch wel heel erg vindt. Maar ziet u nu geen
verband tussen wat er op de postmarkt aan de hand is met de overeenkomsten
voor opdrachten en het niet rondkomen van de cao? De vakbonden leggen een
duidelijke relatie tussen de 3,5% die zij eisen, waarbij TNT 1,5%
wil geven, plus 1,5% zodra er overeenstemming is over versobering van
de arbeidsvoorwaarden. Dan hebben wij het toch over een langere termijn, over
een bredere context waarin ook de liberalisering moet worden meegewogen?Ik heb nog een andere vraag. De Kamer heeft in februari gediscussieerd
over de wet voor het beroepsgoederenvervoer. Daarbij is de eis van het werken
in dienstbetrekking niet uit de wet gehaald, waarom zou dit niet ook voor
de post kunnen werken?Mevrouw Vos (PvdA):Dat laatste hebben wij volgens mij bij de behandeling van de Postwet besproken,
mijn voorganger had daarvoor een amendement ingediend. Het staat nu in de
Wet wegvervoer goederen, maar ik denk dat het vooralsnog niet nodig is om
de Postwet open te breken, want ik vertrouw ook de vakbonden wel.En wat uw eerste vraag betreft, nu gaat het om de cao van TNT. Het gaat
op zichzelf niet over de liberalisering, het gaat om het uitstellen van het
sluiten van een cao door TNT. Misschien heeft het een wel met het ander te
maken, maar dan heeft het er misschien eerder mee te maken dat TNT niet zo'n
trek heeft in liberalisering en dat dit nu over de ruggen van de werknemers
gaat. Dat zou u ook wel eens aan TNT mogen vragen.Mevrouw Gesthuizen (SP):Het gaat inderdaad over de ruggen de werknemers, maar dat komt onder andere
door de opstelling van uw fractie. U zou gewoon moeten zorgen voor een fatsoenlijke
stok achter de deur: werken met arbeidsovereenkomsten, anders krijgt u gewoon
geen licentie om hier nog post te bezorgen. Wat zullen wij nou krijgen? Dat
is toch precies waar de werknemers om vragen?Mevrouw Vos (PvdA):Ik snap dat de SP weer probeert om beter voor de werknemers op te komen
dan de PvdA. De PvdA doet ontzettend hard haar best voor de werknemers in
de post.Mevrouw Gesthuizen (SP):Het is alleen niet te merken...Mevrouw Vos (PvdA):Dat vindt u, maar wij hebben een haakje in de wet: wij weten dat goede
arbeidsvoorwaarden en overeenstemming met de bonden een voorwaarde voor liberalisering
zijn. Ook wij wachten daar nog steeds op. Ik begrijp niet waarom u nu weer
het verhaal houdt waar u steeds mee aankomt, een verhaal dat werkelijk nergens
op slaat. U zou uw pijlen een keer op TNT moeten richten in plaats van op
uw bondgenoten in deze Kamer.De heer Graus (PVV):Voorzitter. Wij zijn hier vanavond bij elkaar voor een structureel probleem
in de geliberaliseerde postmarkt. De zittende postbode is te duur voor wat
er in de geliberaliseerde markt gangbaar is, maar we kunnen geen sneeuw ruimen
voordat er sneeuw gevallen is. Daarom vinden wij dat dit debat te vroeg wordt
gehouden en daarom hebben wij het aanvragen ervan ook niet gesteund. Er vinden
volop onderhandelingen plaats. Je kunt wel zeggen dat er vandaag het een en
ander is misgegaan, maar je moet de onderhandelingen meer tijd gunnen. Dan
komen er vanzelf wel oplossingen. Bovendien sluit ik mij aan bij wat de woordvoerder
van de CDA-fractie ook al zei, dat de verantwoordelijkheid primair bij de
bedrijven en hun sociale partners ligt. Wij hebben dat ook al in vorige debatten
gezegd. Ons is toegezegd dat wij begin mei een brief krijgen van de staatssecretaris,
waarop wij nog wachten. Men is op dit moment volop bezig om een bodem in de
arbeidsvoorwaarden te leggen. Zoals ik zojuist al zei, ligt het probleem rondom
arbeidsvoorwaarden primair bij de bedrijven en hun sociale partners. Wij vinden
dat de overheid pas moet ingrijpen als het resultaat is dat er duidelijk geen
bodem in de arbeidsvoorwaarden wordt gelegd. Wij vinden dat de rekening van
de liberalisering hierbij niet enkel bij de zittende postbodes terecht moet
komen. Die lijn heb ik heel duidelijk aangehouden; het is geven en nemen.Van TNT heb ik begrepen dat het bedrijf verder wil praten. De bonden gaan
volgens de zogenaamde bondenlogica in een conflictsituatie actievoeren en
staken. De druk moet van het vat en er is natuurlijk ook een signaal dat er
iets moet gaan gebeuren. Dat is heel duidelijk, want er komen acties en stakingen
aan. De PVV-fractie vertrouwt erop dat TNT zorgvuldig zal omgaan met mensen
die zowel het bedrijf, maar ook ons als burgers door weer en wind trouw hebben
gediend. Pas als blijkt dat TNT het vertrouwen schaadt, en daarmee ook de
trouwe "dienders", zullen wij erop staan dat de staatssecretaris
ingrijpt. Wij hebben dat ook al aangekondigd in eerdere debatten. Dus nogmaals,
dit debat wordt te vroeg gehouden. Op dit moment willen wij geen overheidsbemoeienis
en vinden wij het nog te vroeg om een oordeel op het resultaat te plakken.
Wij moeten ervoor oppassen dat wij in de Tweede Kamer de problemen niet groter
maken dan zij zijn. Wij moeten natuurlijk de vinger aan de pols houden en
ingrijpen indien dat nodig is. Gun de bedrijven en de sociale partners meer
vertrouwen en tijd. Zij zijn degenen die de problemen prima moeten oplossen.Mevrouw Gesthuizen (SP):Ik heb straks al even gezegd dat ik heb vernomen dat de onderhandelingen
tussen de nieuwe postbedrijven, degenen die met overeenkomst van opdracht
werken, en de vakbonden vandaag op niets zijn uitgelopen. Hoeveel tijd zoudt
u hun dan willen geven?De heer Graus (PVV):Precies de tijd die zij zelf nodig hebben en waarom zij vragen. Primair
ligt de verantwoording bij hen en niet bij mij. Het is volop aan de gang.
De acties en stakingen zijn heel normaal. Het is een proces dat wordt doorlopen.
Daardoor komen de mensen dichter bij elkaar. Als het dan nog niet lukt, pas
dan kan tegen de staatssecretaris worden gezegd "grijp in,
het gaat niet goed". Postbodes hebben hun leven lang door weer en wind
gefietst, voor ons en voor het bedrijf zelf. Laat het bedrijf. Het proces
is volop aan de gang. Ik vind dat u het spoeddebat te vroeg heeft aangevraagd.Mevrouw Gesthuizen (SP):Ik weet niet wat u probeert te verkopen, maar dit klinkt echt als een
fabeltje. U zegt dat u voor de werknemers opkomt en hun meer tijd wilt geven,
maar de werknemers vragen om uw steun. De bonden zeggen dat zij een stok in
de wet nodig hebben om iets af te kunnen dwingen omdat zij zich nu op drijfzand
bevinden niet verder komen.De heer Graus (PVV):Dat zijn de berichten die u hebben bereikt. Ik weet dat momenteel onderhandelingen
plaatsvinden. Ik heb met mensen van TNT gesproken. Zij willen nog zeker onderhandelen
en praten. Gun hun nou die tijd. TNT heeft niet gezegd: wij stoppen, wij willen
niet meer onderhandelen. Op zo'n moment kan de Tweede Kamer zich daar toch
niet mee gaan bemoeien? Laat het eerst aan het bedrijf en de sociale partners.
Dat is de lijn die ik altijd heb aangehouden, in alle voorgaande debatten.
Echt waar. Dat is gewoon onze lijn. Ik weet dat ik u daar mogelijk niet mee
tevreden stel, maar dat kan ik niet helpen. Ik kan u in dezen niet op mijn
hand krijgen en dat moeten wij respecteren van elkaar.De voorzitter:Mijnheer Vendrik, wilt u interrumperen?De heer Vendrik (GroenLinks):Nee.De voorzitter:Dat dacht ik omdat u daar zo gretig stond. Ik ken u een beetje. Ik dacht:
hier komt een snoeiharde interruptie.Het woord is aan u.De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ik ben gewoon om achter de interruptiemicrofoon een dreigende
houding aan te nemen, maar dat leidt niet altijd tot een effectieve interruptie.
In dit geval zag ik er maar van af. Ik was onderweg naar het spreekgestoelte.Voorzitter. Volgens mij is het vrij simpel. Al sinds de liberalisering
van de postmarkt in Nederland en in Europa gaande is, zien wij een afname
van het sociale klimaat op de postmarkt. TNT was ooit die beroemde sociale
werkgever en had het goed voor zijn werknemers georganiseerd. Dat bedrijf
wordt felle concurrentie aangedaan door nieuwkomers die op een steeds groter
deel van de markt kunnen concurreren en dat doen met arbeidsvoorwaarden die
bepaald niet tot het sociale klimaat van vandaag de dag behoren. Zo is de
stand van zaken. Indertijd heeft de Kamer gelukkig besloten dat bij verdergaande
liberaliseringsstappen een sociale bodem in de postmarkt gelegd moet worden
omdat dit kennelijk niet vanzelf gebeurt. Dat was de constatering. Uiteindelijk
zijn onderhandelingen over arbeidsvoorwaarden een uitvloeisel van machtsverhoudingen.
Wij moeten gewoon constateren dat op een zich ontwikkelende postmarkt de vakbonden
en de werknemers de onderliggende partij zijn. Dat zijn zij volgens mij tot
op de dag van vandaag nog steeds.Het kabinet heeft de Kamer beloofd – de staatssecretaris herhaalt
dat in de brief – dat de liberalisering pas verdergaat als een sociale
bodem in de postmarkt is gelegd. Dan is volgens mij telkens de vraag aan de
orde hoe het daarmee staat. Want dat is dé cruciale beslissing voor
het kabinet om wel of niet door te gaan met de liberalisering. Ik herinner
mij een debatje van pak hem beet een maand geleden met deze staatssecretaris.
Toen wist hij nog niet hoe het er precies voorstond, want broedende kippen
moesten niet gestoord worden. Er kwamen nog meer dieren voorbij. De heer Graus
vond dat ook fijn.Vandaag de dag zien wij eigenlijk – dat zijn ook de berichten die
mij bereiken, net als mevrouw Gesthuizen en de anderen – dat het de
verkeerde kant op gaat. Er wordt gestaakt. De onderhandelingen lopen niet
verder. Het proces met de nieuwe toetreders op de postmarkt loopt ook niet.
De cruciale voorwaarde voor het kabinet om door te gaan met de liberalisering
is niet in zicht, namelijk een voldoende sociale bescherming. Ik heb al namens
mijn fractie aangegeven dat dit type marktwerking tot de meest oninteressante
behoort omdat het marktwerking is die ten koste gaat van werknemers. Er wordt
gewoon geconcurreerd op arbeidsvoorwaarden, op arbeidsovereenkomsten. Dat
is eerlijk gezegd niet het beeld dat ik heb van een sociale, innovatieve economie
die in de 21ste eeuw thuishoort. Ik neem het kabinet zeer serieus en vindt
dat het die sociale voorwaarden moet invullen en van commentaar moet voorzien;
om dat proces te begeleiden en indien noodzakelijk, en dat is vandaag misschien
aan de orde en dat vraag ik de staatssecretaris, om de positie van de bonden
te kiezen. Wij waren kennelijk tot voor de laatste wijziging van de Postwet
in meerderheid ontevreden over de wijze waarop dat proces in de markt spontaan
de verkeerde kant opvloog. Ik zeg dit met name in de richting van de heer
Graus. Wij zijn door de bepaling in de Postwet gebonden aan dit onderhandelingsproces
en wij hebben hierover dan ook te debatteren. Ik neem de wet serieus, ik neem
de staatssecretaris serieus en ik kan niet zoveel met de gedachte dat een
gepaste afstand van de regering daarbij in de rede ligt. Dat staat ook niet
in de wet. Daarin staat dat de regering streeft naar een voldoende sociale
bodem; pas dan wordt er geliberaliseerd. Ik vraag de staatssecretaris vanavond
naar zijn kwalificatie van het overleg tussen bonden, nieuwkomers en TNT op
dit moment. Gaat dat de kant op die dit kabinet wil? Ik wil een kwalificatie
van het kabinet en geen afstand.Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA):De heer Vendrik hamert ontzettend op het feit dat wij op basis van de
Postwet gebonden zijn aan die arbeidsvoorwaarden, maar hij weet toch ook dat
het "haakje" waarover hij spreekt, pas een haakje wordt op het moment
de Postwet daadwerkelijk in werking treedt? Wij kunnen praten wat wij willen,
maar zolang de Postwet niet in werking treedt, blijft het natuurlijk wel een
beetje vrijblijvend.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik neem de staatssecretaris serieus. Hij zegt: ik ga verder met het liberaliseren
van de postmarkt, mits er een sociale bodem in de postmarkt wordt gelegd.
Met andere woorden, als verschillende postorganisaties niet eindeloos op arbeidsvoorwaarden
kunnen doorconcurreren. Daar was ik al zeer blij om. Ik neem dat ook buitengewoon
serieus en ik ga ervan uit dat het iets voorstelt in het sociale Nederland
van de 21ste eeuw. Wij moeten de degeneratie van arbeidsvoorwaarden
die de afgelopen jaren in de postmarkt heeft plaatsgevonden een halt toeroepen.
Ik neem aan dat wij een opvatting hebben over de vraag hoe het proces dat
daarvoor moet zorgen er vandaag de dag bijstaat. Ik ben daarover eerlijk gezegd
niet erg enthousiast. Ik vraag mij af wat de staatssecretaris ervan vindt,
want hij moet straks dat besluit nemen. Hij kan door gebruikmaking van zijn
bevoegdheid om hier tot ons te spreken, de onderhandelingspartijen een hint
geven: gaat het goed, moet het beter, wat zijn de consequenties die het kabinet
hieraan verbindt? Wij zijn zeker vanwege de nieuwe Postwet te allen tijden
aan het woord, collega's. Ik laat mij het woord zeker niet ontnemen.Staatssecretaris Heemskerk:Voorzitter. Ik dank de Kamer voor de inbreng in eerste termijn. Een aantal
woordvoerders hebben gezegd dat het debat overbodig is en dat er sneeuw geruimd
wordt terwijl het nog niet gesneeuwd heeft. Ik kom altijd hier als de Kamer
daarom vraagt.Iedereen vraagt zich morgen thuis natuurlijk af waarom in Den Haag de
post niet wordt bezorgd. TNT heeft in een groot landelijk dagblad zijn kant
van het verhaal bekend gemaakt; de vakbond brengt misschien zijn kant van
het verhaal nog naar voren. Mijn kant van het verhaal is dat er een bedrijf
is dat in een lastig parket zit. De postmarkt krimpt omdat wij allemaal meer
e-mailen en minder kaarten versturen; dat dwingt TNT tot kostenbesparingen.
TNT zit ook in een lastig parket omdat er andere postbedrijven zijn die met
een ander model werken. Zij bezorgen minder vaak post en hanteren een ander
type arbeidscontracten. Dit zijn overigens geen illegale arbeidscontracten;
hun overeenkomsten van opdracht zijn toegestaan, dus die partijen houden zich
aan de wet- en regelgeving en de normen in dit land. Dit zijn allemaal redenen
waarom TNT zijn cao wil aanpassen. Wij hebben het nu over de stakingen naar
aanleiding van de onderhandelingen over de bedrijfs-cao. Ik wil straks ook
nog wel een paar dingen zeggen over de andere onderhandelingen, namelijk over
de sectorale cao. De stakingen hebben echter te maken met de bedrijfs-cao.
Dat zijn moeilijke omstandigheden voor het bedrijf, maar nog moeilijker omstandigheden
voor de postbodes. Zij gaan met pijn in het hart naar het werk, zoals mevrouw
Gesthuizen het uitdrukte, want zij vragen zich af wat al deze aanpassingen
voor hun eigen baan betekenen. TNT heeft immers aangegeven dat de baan van
veel mensen binnen de postsector niet langer zeker is. Gelet op de nieuwe
verhoudingen moet TNT zijn bedrijfsvoering aanpassen. Dat proces is nu aan
de gang en men is aan het onderhandelen, maar men komt er niet uit. De vakbeweging
heeft nu stakingen aangekondigd. Wat is daarin de rol van de overheid? Welnu,
gepaste afstand houden. Het is nu even aan de sociale partners om eruit te
komen. Het is een vechtpartij, en daarbij is het de vraag wie onderop ligt.
Mevrouw Gesthuizen zegt dat per definitie de factor arbeid onderop ligt. Gelukkig
is de arbeidsmarkt nog krap, dus je kunt het je niet permitteren je als onfatsoenlijke
werkgever op te stellen. Ook moet je kijken naar de ontwikkeling van de lonen
in andere sectoren. TNT heeft echter te maken met concurrenten die voor een
ander model hebben gekozen en daardoor lagere loonkosten hebben. Bovendien
is er sprake van een krimpende markt. Dat noopt tot aanpassingen. Wil ik daarover
oordelen geven en tussenstanden of dagkoersen? Neen, dat lijkt mij niet verstandig.Mevrouw Gesthuizen (SP):De vakbonden en de werknemers liggen in dit geval wel onderop. De werknemers
zijn met pijn in hart gaan staken, want zij realiseren zich heel goed dat
dit uiteindelijk de concurrentiepositie van het bedrijf geen goed zal doen.
Daarom duurde het lange tijd voordat zij eindelijk zijn gaan staken; de onderhandelingen
over de cao duren al heel lang. Hoe langer zij staken, des te eerder zullen
klanten oversteken naar de nieuwe postbedrijven. De vakbonden en werknemers
liggen dus inderdaad onderop en de nieuwe spelers gaan er met de buit vandoorStaatssecretaris Heemskerk:Dat zal TNT zich dan wel aantrekken, en dat verandert eventueel de uitkomst
van de loononderhandelingen. Die zijn echter nu aan de gang en het past het
kabinet om gepaste afstand te houden en niet een oordeel te geven over de
ene partij dan wel over het openingsbod van de ander, of over de staking.
Het kabinet heeft niet gereageerd op de staking die er in de ICT-sector is
geweest. Ik vind het jammer dat er gestaakt wordt. Ik denk niet dat de postbodes
dit met plezier doen. Ook TNT zit er niet op te wachten, evenmin als heel
veel mensen thuis, want zij krijgen hun post niet meer.De heer Vendrik (GroenLinks):De moed waarmee de staatssecretaris de vanzelfsprekendheid suggereert
dat hij zich niet wil uitspreken over de situatie, verbaast mij. Er moet hem
toch heel veel aan gelegen zijn dat er op korte termijn een sociale bodem
in de postmarkt komt, die hem de gelegenheid verschaft om te liberaliseren?
Daarbij past toch een oordeel bij over de vraag of het de goede kant op gaat?
Wij zijn hier niet sinds vandaag of gisteren mee bezig. Dit proces, waarbij
de sociale partners de sociale bodem met vallen en opstaan vorm moeten geven,
loopt al een hele tijd. Er zijn al maanden overheen gegaan, en dan wordt het
toch langzamerhand tijd dat het kabinet zich uitspreekt over de richting die
de postmarkt uit gaat? Waarom blijft de staatssecretaris zwijgen?Staatssecretaris Heemskerk:Ik heb mevrouw Gesthuizen geantwoord dat de stakingen plaatsvinden naar
aanleiding van de onderhandelingen over de bedrijfs-cao tussen TNT en de vakbonden.
Nu vraagt de heer Vendrik mij hoe het staat met de voortgang in het overleg
tussen de nieuwe postbedrijven en de gecombineerde vakbonden. Dat overleg
is gaande en het is niet verstandig om daarover allerlei tussenstanden en
dagkoersen te melden. De heer Vendrik zegt dat de onderhandelingen definitief
zijn afgebroken, maar wellicht praten de partijen morgen weer verder. Ik heb
gezegd dat ik de Kamer in mei een eindstand zal geven.Ik heb al gezegd dat er ten aanzien van het zetten van verdere stappen
twee zaken heel belangrijk zijn voor het kabinet. In de eerste plaats moet
iedereen in Europa zich eerlijk aan de spelregels houden en moeten er geen
oneigenlijke protectionistische maatregelen zijn, zoals bijvoorbeeld in Duitsland.
Dat volg ik niet alleen op afstand, maar ik zet mij daar ook op alle mogelijke
manieren voor in. In de tweede plaats is het heel belangrijk
dat de verdere stappen zorgvuldig gepaard gaan met invoering van arbeidsvoorwaarden
in Nederland. Ook daarover vinden nu gesprekken plaats. Het eindoordeel van
het kabinet over die twee andere belangrijke voorwaarden om die laatste stap
te zetten, namelijk het opheffen van monopolie op poststukken tot 50 gram,
krijgt de Kamer in mei.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik probeer het maar op een andere manier. De onderhandelingen tussen TNT
en de bonden kunnen natuurlijk onmogelijk los worden gezien van het gesprek
tussen de nieuwkomers en de bonden. Ik zal het in concurrentietaal weergeven,
want dat spreekt van een man van EZ misschien iets meer aan: daar wordt bepaald
wat de bodem is in de concurrentie tussen de bedrijven op de postmarkt. Wat
is er mogelijk straks en wat kan niet meer? Het gaat de verkeerde kant op.
Gesprekken worden afgebroken en er wordt gestaakt. De staatssecretaris moet
over een paar weken zijn eindoordeel al geven over een sociale bodem die in
de verste verte niet in zicht is. Dan wordt het toch tijd dat het kabinet
opstaat en zegt dat er iets moet gebeuren, dat het hecht aan die sociale bodem,
dat die gerealiseerd moet worden, dat het niet de goede kant op gaat en dat
het daar een oordeel over uitspreekt? Het is toch niet zo vreemd om dat te
vragen, staatssecretaris? Het is al één minuut voor twaalf.Staatssecretaris Heemskerk:Wij hechten aan die sociale bodem en daarover zijn gesprekken gaande.
Ik heb al gezegd dat die bodem een belangrijke voorwaarde is voor het kabinet
om ook die laatste stap te zetten. De stakingen die nu plaatsvinden, betreffen
de bedrijfs-cao van TNT. Daarin worden ook zaken aangepast. De sociale bodem,
de rol van de nieuwkomers en de arbeidsvoorwaarden die zij en ook de VSP zullen
hanteren, vormen een ander onderdeel. Ik heb al gezegd dat de Kamer in mei
een oordeel van het kabinet ontvangt over de voortgang op dat terrein.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik vind de beantwoording moeizaam. De staatssecretaris presenteert een
feitelijke weergave van de toestand van dit moment als antwoord op mijn vraag.
Daar schiet dit debat niet mee op. Ik vraag mij af waarom het kabinet geen
oordeel wil geven over de toestand van dit moment. Het einddoel dat deze staatssecretaris
voortdurend najaagt, namelijk liberalisering onder de conditie van sociale
bescherming, raakt immers verder uit het zicht. Dan kan een staatssecretaris
van EZ die staat voor zijn wetgeving toch niet op zijn handen blijven zitten?
Daar heeft hij toch een oordeel over? Het wordt dan toch tijd, omdat hij ook
partij is in dat hele proces, dat hij zich laat gelden in plaats van dat hij
nog steeds gepaste afstand houdt?Staatssecretaris Heemskerk:Het kabinet houdt gepaste afstand ten aanzien van een conflict dat nu
bestaat over de bedrijfs-cao tussen TNT en de bonden die staken. Ik zit daar
niet aan tafel en ik ga niet meeonderhandelen. Het overleg tussen de nieuwe
concurrenten van TNT en de gecombineerde bonden is gaande. Daarvan geef ik
geen tussenstanden, maar een eindstand.Mevrouw Vos heeft nog een aantal technische vragen gesteld. Zo vroeg zij
of de consument TNT aansprakelijk kon stellen en een schadeclaim kon indienen.
De aansprakelijkheid is beperkt tot aangetekende brieven. Voor vertraging
in de bezorging van gewone brieven kan TNT niet aansprakelijk worden gesteld.
Dat is conform de huidige Postwet. Overigens is die bijna een op een overgegaan
op de nieuwe postwet, al bestaat die nog niet, omdat de Eerste Kamer die nog
niet heeft aangenomen. Mevrouw Vos vroeg ook of TNT door de staking niet meer
kon voldoen aan de universele postdienst, hoe het zat met de norm houdende
een bezorging van 95% en wat de sanctie daarop was. Het antwoord daarop
is dat de norm van 95% een gemiddelde norm is, gemeten over een jaar.
De staking is gelukkig nog niet landelijk. Een staking is wel een situatie
van overmacht en in een dergelijke situatie kan TNT niet gehouden worden aan
zijn UD-verplichting.De beraadslaging wordt gesloten.Sluiting 21.35 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20072008-5598-5603.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl