Vragen van het lid Van Bommel aan de minister van Buitenlandse Zaken over diens uitspraak dat je in sommige gevallen beter maar niet kunt stemmen in het Referendum over de Europese Grondwet (mondelinge vragenuur)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 4961-4965

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

01-06-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 83, pagina 4961-4965

24-05-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Vragen van het lid Arib aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het voorschrijven van dure geneesmiddelen door artsen onder invloed van de farmaceutische industrie (mondelinge vragenuur)Pagina 4965-4967
Presentie en opening (dinsdag 24 mei 2005)Pagina 4961-4961
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter terzake gedane voorstellen (dinsdag 24 mei 2005)Pagina 5017-5020
Vragen van het lid Azough aan de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over haar initiatief tot een hoorzitting en debat inzake erkenning van de scheppingsgedachte in de evolutietheorie (mondelinge vragenuur)Pagina 4969-4974
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Monumentenwet 1988 inzake de rol van het provinciaal bestuur en het gemeentebestuur bij de rijkssubsidiëring van beschermde monumenten alsmede het vervallen van de voorhangbepaling van artikel 34 (29734)Pagina 4977-4977
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over imamopleidingen, te weten de gewijzigde motie-Kraneveldt over het bieden van duidelijkheid aan moslimorganisaties dat nauwe banden met buitenlandse overheden ongewenst zijn (29800 VIII, nr. 205)Pagina 4976-4976
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten in verband met een herziening van de behandeling van de omzetting en kwijtschelding van afgewaardeerde vorderingen en een aanpassing van de regeling voor afwaarderingsverliezen van deelnemingen (29686)Pagina 4977-4977
Behandeling van het Voorstel van wet van het lid Luchtenveld tot wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek, van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering en van enkele andere wetten in verband met de invoering van de mogelijkheid van beëindiging van het huwelijk zonder rechterlijke tussenkomst alsmede van een gewijzigde vaststelling en effectieve handhaving van de afspraken en rechterlijke beslissingen die in verband met de ontbinding van het huwelijk of nadien tot stand zijn gekomen over de wijze waarop door beide ouders vorm wordt gegeven aan het voortgezet ouderschap (beëindiging huwelijk zonder rechterlijke tussenkomst en vormgeving voortgezet ouderschap) (29676)Pagina 4987-5017
Vragen van het lid Van Bommel aan de minister van Buitenlandse Zaken over diens uitspraak dat je in sommige gevallen beter maar niet kunt stemmen in het Referendum over de Europese Grondwet (mondelinge vragenuur)Pagina 4961-4965
Stemmingen over moties, ingediend bij het Verantwoordingsdebat over de jaarverslagen over het jaar 2004 en de rapporten van de Algemene Rekenkamer bij de jaarverslagen (30100), te weten de motie-Verburg/Bakker over invoering van fatale termijnen voor vergunningverlening (30100, nr. 2) en de motie-Halsema c.s. over inzicht in de koopkrachtpositie van chronisch zieken en gehandicapten in 2004 (30100, nr. 3)Pagina 4976-4977
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de internationale bijstandsverlening bij de heffing van belastingen (implementatie richtlijn nr. 2004/106/EG en aanpassing in verband met verordening (EG) nr. 2073/2004) (29968)Pagina 4977-4977
Vragen van het lid Bussemaker aan de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over oplopende wachtlijsten in de sociale werkvoorziening (mondelinge vragenuur)Pagina 4967-4969
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 24 mei 2005)Pagina 4974-4976
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet toezicht effectenverkeer 1995, de Wet op de economische delicten en het Wetboek van Strafvordering ter implementatie van richtlijn nr. 2003/6/EG van het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie van 12 april 2003 betreffende handel met voorwetenschap en marktmanipulatie (PbEU L 96), richtlijn nr. 2003/124/EG van de Europese Commissie van 22 december 2003 tot uitvoering van richtlijn nr. 2003/6/EG van het Europees Parlement en de Raad wat de definitie en openbaarmaking van voorwetenschap en de definitie van marktmanipulatie betreft (PbEU L 339), Richtlijn nr. 2003/125/EG van de Europese Commissie van 22 december 2003 tot uitvoering van richtlijn nr. 2003/6/EG van het Europees Parlement en de Raad wat de juiste voorstelling van beleggingsaanbevelingen en de bekendmaking van belangenconflicten betreft (PbEU L 339) en richtlijn nr. 2004/72/EG van de Europese Commissie van 29 april 2004 tot uitvoering van richtlijn nr. 2003/6/EG van het Europees Parlement en de Raad wat gebruikelijke marktpraktijken, de definitie van voorwetenschap met betrekking tot van grondstoffen afgeleide instrumenten, het opstellen van lijsten van personen met voorwetenschap, de melding van transacties van leidinggevende personen en de melding van verdachte transacties betreft (PbEU L 72) (Wet marktmisbruik) (29827)Pagina 4977-4987

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het mondelinge vragenuur, overeenkomstig
artikel 136 van het Reglement van orde.Vragen van het lid Van Bommel aan de minister
van Buitenlandse Zaken over diens uitspraak dat je in sommige
gevallen beter maar niet kunt stemmen in het Referendum over de Europese Grondwet.De heer Van Bommel (SP):Voorzitter. De regering geeft miljoenen euro's uit aan een krant om de
bevolking te informeren. Er zijn folders en radiospotjes; mensen moeten gaan
stemmen over de Europese grondwet. Nu blijkt uit peilingen dat een meerderheid
tegen is. Dan komen de spookverhalen. Als de grondwet er niet komt, komt er
misschien wel oorlog. Volgens de minister van Economische Zaken zou het licht
uitgaan in Nederland. Na het horen van die verhalen is een nog groter deel
van de bevolking tegen. De laatste peiling geeft aan dat 60% van de bevolking
tegen de grondwet is en 40% ervoor. Nu horen wij leden van de regering ten
einde raad zeggen dat een referendum eigenlijk geen geschikt instrument is.
De minister van Buitenlandse Zaken maakt het nog bonter met zijn uitspraak
dat als mensen twijfelen, zij maar beter thuis kunnen blijven. Ik vat dat
op als een poging om het referendum te doen mislukken. De regering heeft daar
ook baat bij. Een Kamermeerderheid van PvdA en CDA heeft laten weten dat een
opkomst van 30% het minimum is. Een lage opkomst betekent dat een Kamermeerderheid
zal instemmen met de grondwet. Daarom stel ik de regering de volgende vragen.Ten eerste vraag ik mij af hoe de uitspraak om maar beter niet te stemmen,
is te rijmen met de dure pogingen van de regering om mensen te laten opkomen
bij het referendum op 1 juni. Wil de minister eigenlijk nog wel dat mensen
hun stem uitbrengen over de Europese grondwet? Ten tweede wil ik weten of
"thuisblijven bij twijfel" het officiële standpunt van de regering is. Vindt de minister dit vanuit een democratisch oogpunt een goede
houding? Zegt hij straks bij de verkiezingen ook dat mensen die niet op het
CDA stemmen maar beter niet kunnen stemmen? Ten derde: erkent de minister
dat hij met zijn oproep de opkomst in feite niet bevordert, maar negatief
beïnvloedt? Erkent hij tevens dat hij baat heeft bij een slechte opkomst?
Dat zou zijn uitspraak namelijk kunnen verklaren. Ten vierde: zullen andere
leden van het kabinet de kiezer vanaf nu ook oproepen om bij twijfel of om
welke andere reden ook maar thuis te blijven? Ten vijfde wil ik graag weten
wat de minister van plan is met de nog steeds lopende campagne om de opkomst
te bevorderen. Wordt deze campagne nu stopgezet? Met dit soort uitspraken
rijdt de minister de campagne natuurlijk in de wielen, terwijl hier belastinggeld
is uitgegeven om mensen te laten opkomen. Ten slotte zou ik het liefste horen
dat de minister zich gewoon heeft versproken, dat hij het volgende had willen
zeggen. Als u twijfelt, dan hebt u nog een week, informeert u zich goed, leest
u de folders van de regering, van de voorstanders en van de tegenstanders,
zoals het boekje dat de heer Van Baalen en ik hebben geschreven over de grondwet.
Dat heeft de minister natuurlijk bedoeld te zeggen. Ik geef hem graag de gelegenheid
om dat vandaag recht te zetten.Minister Bot:Voorzitter. De laatste vraag was of wij de campagne gaan stoppen. Ik ben
blij dat ik vandaag hier als eerste het woord mag voeren omdat ik straks naar
Friesland ga. Ik ga daar verschillende steden aandoen om de mensen duidelijk
te maken waarom zij "ja" moeten stemmen. Ik ben de afgelopen weken door stad
en land getrokken om die boodschap helder en duidelijk uit te dragen. Ik en
de regering zijn bezig met een duidelijke ja-campagne. Wij proberen om aan
de Nederlanders duidelijk te maken waarom het zo belangrijk is om "ja" te
stemmen. Het gaat namelijk om de grondwet. Wij vinden dat dit verdrag niet
gegijzeld mag worden door argumenten die niets met die grondwet te maken hebben.
Het ongenoegen over andere zaken mag er niet toe leiden dat mensen negatief
gaan stemmen. Het onderwerp dat nu aan de orde is, is de vraag of men voor
of tegen deze grondwet is. Daar moet duidelijkheid over bestaan. Ik ben ook
voor de ja-stem omdat ik geloof dat het heel belangrijk is dat Nederland,
als een van de voorvechters door de hele periode van de Europese integratie
heen, een krachtige positie in het Europese bouwwerk heeft.Als men mij vraagt wat mijn advies is, zeg ik dat het "ja" is. Er zijn
echter mensen die hun ongenoegens willen laten blijken over zaken die niets
met de grondwet te maken hebben en die argumenten naar voren brengen die misschien
wel gerechtvaardigd zijn, maar die geen betrekking hebben op de grondwet.
Mensen kunnen op inhoudelijke gronden "nee" tegen de grondwet zeggen en dat
respecteer ik natuurlijk. Mensen kunnen "ja" zeggen als zij vinden dat het
een goede grondwet is die het huidige verdrag vervangt. Het is een grondwettelijk
verdrag. Dat zijn argumenten die ik kan billijken. Argumenten over bijvoorbeeld
de euro, de uitbreiding of de toetreding van Turkije doen niet terzake. Ik
heb gezegd dat mensen die gevoelens van ongenoegen hebben over onderwerpen
die geen verband houden met de grondwet nog maar eens te rade moeten gaan
bij zichzelf.Ik heb nu ook weer gelezen van de heer Marijnissen en anderen dat mensen
die twijfelen "nee" moeten stemmen. Het credo van de voorstanders van de nee-stem
is bij twijfel "nee" stemmen. Ik zeg als Europeaan dat mensen bij twijfel
"ja" moeten stemmen. Als mensen echter geen twijfels hebben, maar om redenen
die buiten de grondwet staan tegen willen stemmen, vind ik het fair dat zij
zich onthouden. Dat heb ik gezegd. Ik geloof dat dit op zich een zinnig advies
is. Men moet de argumenten voor of tegen de grondwet afwegen. Ik zeg niet
dat mensen geen "nee" mogen stemmen, al heb ik liever dat zij "ja" zeggen.
Als mensen ongenoegens hebben over dingen die buiten deze grondwet staan,
moeten zij fair zijn en deze niet gijzelen om die redenen.De heer Van Bommel (SP):De minister loopt weg voor zijn eigen woorden. Hij heeft niet gezegd dat
mensen bij twijfel "ja" moeten stemmen. Hij heeft gezegd dat zij bij twijfel
niet moeten gaan stemmen. Dat heeft hij gezegd. Zo staat het in alle kranten
en zo staat het in het ANP. Dat zijn de woorden die hij heeft gebruikt. De
minister heeft de woorden uitgesproken dat mensen om bepaalde redenen maar
niet moeten gaan stemmen.Minister Bot:Nee, dat heb ik niet gezegd. Dat ontken ik ten stelligste. Ik heb gezegd
dat mensen "ja" moeten gaan stemmen en ik heb gezegd het niet fair is om de
grondwet het slachtoffer te laten worden van ongenoegens die erbuiten staan.
Dat heb ik gezegd.De heer Van Bommel (SP):Ik krijg geen antwoord op mijn vraag. Ik heb de feitelijke vraag gesteld
of de minister erkent dat het ja-kamp, de regering, baat heeft bij een lage
opkomst. De fracties van het CDA en de PvdA hebben immers gezegd dat zij de
uitslag respecteren als de opkomst hoger is dan 30%. Een lage opkomst is dus
in het voordeel van de regering. Hij zegt dat hij een nee-stem op inhoudelijke
gronden kan billijken. Deze minister gaat niet over de argumenten van de kiezer.
De kiezer zit ook niet op zijn goedkeuring te wachten om "ja" of "nee" te
zeggen tegen die grondwet. Het gaat er niet om wat u kunt billijken; het gaat
er vandaag, de komende dagen en zeker op 1 juni a.s. om wat de kiezer
kan billijken. De kiezer is namelijk wat gevraagd. U is over de argumenten
van kiezers helemaal niets gevraagd. Dat wilde ik voorlopig ook maar even
zo houden.Minister Bot:Wij verschillen fundamenteel van mening. De kiezer is gevraagd om "ja"
of "nee" te zeggen tegen de grondwet. De kiezer wordt dus gevraagd om helder
te besluiten. Daarom voert de regering op het ogenblik campagne. Daar draag
ik aan bij. Ik probeer de mensen ervan te overtuigen dat een ja-stem een goede
stem is. Natuurlijk ga ik niet over de argumenten van de kiezer. Ik kan de
kiezer wel duidelijk maken dat het in dezen om de grondwet gaat en om niets
anders. Ik geloof dat dit ook heel duidelijk moet zijn. Natuurlijk heb ik
er belang bij als veel mensen gaan kiezen. Het is niet voor niets dat ik iedere
dag op stap ben en tracht om de Nederlandse bevolking ervan te overtuigen
dat zij wel naar de stembus moet gaan en uiteraard "ja" moet stemmen.De heer Wilders (Groep Wilders):Voorzitter. Wat minister Bot van Buitenlandse Zaken heeft laten zien,
is echt enorm schandalig. Hij legt een totaal gebrek aan respect voor de kiezer
aan de dag en een arrogantie van heb ik jou daar. Deze minister zou juist
alle mensen moeten aanmoedigen om te gaan stemmen.Minister Bot:Dat doe ik ook, mijnheer Wilders.De heer Wilders (Groep Wilders):Ook ik vind dat mensen moeten gaan stemmen. Iedereen moet gaan stemmen,
of dat nou voor- of tegenstanders zijn. Natuurlijk knokt een aantal partijen
in de Kamer ervoor om een meerderheid aan nee-stemmen te krijgen. Het ziet
er vooralsnog ook naar uit dat die komt. Het is uw goede recht om naar Friesland
en andere gemeenten te gaan om het tegenovergestelde te doen. Zegt u alstublieft
alleen nooit meer, met wat voor een mitsen en maren dan ook, dat mensen niet
moeten gaan stemmen. Mensen maken zelf wel uit wat zij doen. Mensen hebben
goede overwegingen om voor, maar ook om tegen deze grondwet te stemmen. Onderschat
u de mensen in Nederland niet. Ik vind wat u gedaan hebt totaal geen pas geven.
Ik hoop dat u dit achterwege laat. Hoe meer mensen gaan stemmen, hoe beter
het is voor de democratie.Minister Bot:Ik kan alleen overeenstemming met u bereiken over uw uitspraak dat het
goed is als mensen goede overwegingen hebben om "ja" of "nee" te stemmen.
Ik zal de eerste zijn om dat te erkennen. Ik vind het alleen onjuist als mensen
"nee" gaan stemmen om redenen die geheel losstaan van de grondwet. Dat probeer
ik duidelijk te maken.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Voorzitter. Afgelopen vrijdag had ik het genoegen om met deze minister
in een kerkgebouw in Leiden ten overstaan van zo'n duizend studenten op te
treden. Ik herinner mij dat de minister allemaal argumenten gaf om voor de
grondwet te gaan stemmen. Een van de argumenten was dat de studenten wellicht
na aanneming van de grondwet een baan kregen bij de diplomatieke staf van
de nieuwe minister van Buitenlandse Zaken. Ik weet niet of dat een van de
inhoudelijke argumenten is die in de ogen van de minister een stem voor de
grondwet wel rechtvaardigt?Is de minister het met mij eens dat alleen de kiezers gaan over de geldigheid
van hun argumenten om hun stem naar hun goeddunken uit te brengen? Wat bij
gewone verkiezingen geldt, geldt toch ook bij het referendum? Vindt de minister
ook dat de Kamer of de minister niet over de vraag gaat wat al dan niet een
valide argument is? Ik vind dit een zeer cruciaal uitgangspunt in een democratie.
Ik heb graag dat de minister het hierover onomwonden met mij eens is.Minister Bot:Mag ik hierop antwoorden wat ik eerder heb gezegd, namelijk dat de kiezer
een bepaalde vraag is voorgelegd die niet luidt of die voor of tegen de euro
is, voor of tegen de uitbreiding van de Europese Unie, of die iets met Turkije
heeft en of die deze regering goed vindt. De vraag is of de kiezer voor of
tegen de grondwet is. De taak van de regering is om nog eens uiteen te zetten
wat de inhoud van de grondwet is en dat het wenselijk is dat er in Nederland
voor de grondwet wordt gestemd met het oog op de open economie van Nederland,
de afhankelijkheid van Nederland en het gegeven dat Nederland een van de oprichters
van de Europese Unie is. Die taak vervult de regering voortdurend op neutrale
en objectieve manier. Ik vind dat de Nederlandse regering wel degelijk het
recht heeft om erop te wijzen dat alle andere argumenten geen rol behoren
te spelen bij de beantwoording van deze vraag. Ook dat behoort bij de objectieve
informatie aan de Nederlandse burger over wat er op dit ogenblik op het spel
staat.De heer Herben (LPF):Voorzitter. Het kabinet zou in 2002 ook heel blij zijn geweest als een
miljoen kiezers thuis was gebleven waardoor de onvrede niet naar buiten was
gekomen. Het is de fractie van de Lijst Pim Fortuyn altijd een doorn in het
oog als er opmerkingen worden gemaakt die rieken naar regentesk gedrag. Dit
was er weer een fraai staaltje van. Ook tijdens dit debat houdt de minister
die regenteske trekjes door allerlei onderwerpen niet aan de orde te verklaren.
Of iets al dan niet aan de orde is, bepaalt de kiezer. De hardnekkigheid waarmee
het kabinet ontkent dat bijvoorbeeld Turkije iets te maken heeft met deze
grondwet, is er de oorzaak van dat de kiezer deze regering niet meer gelooft.
Het referendum gaat uiteraard niet over de toetreding van Turkije. De kiezer
is wel zo slim om dat te begrijpen. Zo slim is Mat Herben ook nog wel. Maar
de rechten die aan deze grondwet kunnen worden ontleend, gaan ook gelden voor
Turkije. Als de minister straks naar Friesland gaat, zou ik hem willen adviseren
ook antwoord te geven op vragen van burgers die gaan over de Verenigde Staten
van Europa. Dat is de kern van het probleem. Omdat de drie grote partijen
eendrachtig hebben besloten een front te maken voor Europa en doordat kosten
noch moeite worden gespaard om darvoor ex-bewindslieden en bekende Nederlanders
in te huren, wordt verdoezeld...De voorzitter:Wat is uw vraag?De heer Herben (LPF):Mijn vraagt komt zo. Het wordt verdoezeld dat het wel degelijk gaat over
de Verenigde Staten van Europa. De VVD-fractie en dit kabinet zijn tegen de
Verenigde Staten van Europa. Het CDA is verdeeld. De Partij van de Arbeid
is helemaal voor.De voorzitter:Uw vraag, mijnheer Herben?De heer Herben (LPF):Mijn vraag aan de minister is, of hij bereid is om alle vragen te beantwoorden
die de burgers stellen en niet alleen de vragen die hem welgevallig zijn.Minister Bot:Het is jammer dat de heer Herben de afgelopen weken niet met mij is meegegaan
op tournee. Ik nodig hem uit dadelijk met mij mee Friesland in te gaan. Hij
kent mij geloof ik, en zou kunnen weten dat ik antwoord geef op alle vragen.
Ik geef ook antwoord op vragen over Turkije, over de uitbreiding en over de
euro. Dat zal ik ook blijven doen, omdat ik denk dat het heel verstandig is
om dat te doen. Tezelfdertijd blijf ik erop wijzen wat de inhoud van de grondwet
is en waarom ik geloof dat het goed voor Nederlands is om daar op dit moment
"ja" tegen te zeggen.De heer Herben (LPF):Geen vraag meer, maar wel een opmerking.De voorzitter:Nee, mijnheer Herben.De heer Herben (LPF):Misschien kunnen wij onze agenda's trekken?De heer Van der Staaij (SGP):Het lijkt mij schaatsen op glad ijs om de kiezers de maat te willen gaan
nemen wat precies wel en niet meegenomen mag worden bij hun voor- of tegenstem.
Dat maakt onderdeel uit van de vrijheid van het debat. Ik vraag de minister
om hierop te reageren, vooral met het oog op het volgende. Als de uitslag
van het referendum straks "nee" wordt, gaat dat "nee" dan onder het fileermes
van de minister en bekijkt hij of de mensen wel op de goede gronden "nee"
hebben gezegd? Betekent dit dan, dat zijn woorden nu eigenlijk een voorspel
zijn op een relativering van een eventueel "nee"? Is het gevaar niet aanwezig
dat, ondanks de precisering die de minister aanbrengt, de uitstraling wordt
gegeven dat je beter thuis kunt blijven als je het niet eens bent met de regering.Minister Bot:Nee, dat is niet het geval. De uitstraling is, dat wij proberen duidelijk
te maken waar het om gaat. De Kamer weet dat ik gaarne bereid ben om in al
mijn toespraken en bij al mijn wandelingen te antwoorden op alle vragen die
aan mij worden gesteld. Ik heb dat zojuist ook aan de heer Herben geantwoord.
Het is heel goed voor de regering en voor mijzelf om te weten wat er leeft
en wat de redenen zijn waarom men bepaalde gevoelens van ongenoegen koestert.
Ik neem daarvan kennis en geef er duidelijke antwoorden op. Ik ben heel blij
dat die vragen gesteld worden. Maar terwijl ik al deze vragen beantwoord terwijl
ik rond trek, vind ik dat ik ook de plicht heb om erop te wijzen dat de vraag
die in het referendum voorligt, een vraag is naar een "ja" of "nee" tegen
de grondwet. Ik begrijp alle andere vragen en geef er antwoord op. Ik tracht
er zo goed mogelijk mee om te gaan en lessen uit te trekken voor de toekomst.
Tezelfdertijd vind ik dat, gegeven het belang van deze grondwet voor Nederland
op dit moment, ik ook de plicht heb de mensen erop te wijzen dat zij heel
goed moeten nadenken waar zij "ja" of "nee" tegen zeggen.De heer Van der Staaij (SGP):Ik heb nog geen antwoord gehad op mijn vraag, of al deze opmerkingen van
de minister een voorspel zijn dat als de minister in de situatie dat de uitkomst
van het referendum "nee" is, de uitslag wil gaan analyseren om te bepalen
of de kiezer zich wel op de goede gronden heeft uitgesproken.Minister Bot:Dat oordeel is niet aan de regering. De Kamer heeft een consultatief referendum
uitgeschreven. De Kamer moet er vervolgens over besluiten. Wij hebben ons
besluit genomen. Ik heb mijn handtekening onder de grondwet gezet. Die betekent
dat deze regering achter dit verdrag staat. Het is aan de Kamer om te kijken
wat met de uitslag van het referendum gebeurt.Mevrouw Van der Laan (D66):Het is jammer om te zien hoe het "nee"-kamp weer gaat springen op deze
of gene opmerking. Om te voorkomen dat zij een inhoudelijke discussie zouden
kunnen hebben over de grondwet, gaat het alleen maar over dit soort zaken.
Ik wil twee vragen stellen aan de minister. De eerste betreft het feit dat
de afgelopen week enige onduidelijkheid is ontstaan over de vraag wat de regering
zal doen met de uitslag van het referendum. Door minister Verdonk werd zelfs
de indruk gewekt dat de regering over de uitslag zou gaan, in plaats van de
Tweede Kamer. Ik verzoek de minister om hier, in de Tweede Kamer als initiatiefnemer
van het referendum, even duidelijk uit te leggen wat de positie van de regering
dan wel is.Het is natuurlijk logisch dat mensen er allerlei dingen bij halen zoals
de toekomst, Turkije, het verleden, de euro. Mijn tweede vraag is daarom de
volgende. Is het niet het beste om uit te leggen dat als je "nee" stemt, de
gulden niet terugkomt, het kabinet-Balkenende blijft zitten en Turkije over
vijftien jaar wellicht toch toetreedt? Dat dit de feiten zijn? Dat wij nu
alleen maar kunnen stemmen over een kleine stap vooruit om Europa wat democratischer
en slagvaardiger te maken?Minister Bot:Ik zou graag zien dat u met mij op campagne gaat, want ik merk dat wij
ongeveer dezelfde benadering hebben en dezelfde antwoorden geven op de vragen
die gesteld zijn.De eerste vraag heb ik eigenlijk al beantwoord. Het is niet aan de regering
om zich uit te spreken over de consequenties van het referendum. Dat is de
verantwoordelijkheid van de Kamer en uitsluitend van de Kamer. Wij hebben
onze verantwoordelijkheid genomen en wij hebben die in volle overtuiging genomen.
Ik constateer dat meer dan 80% van deze Kamer achter het grondwettelijke verdrag
staat, benevens veel andere organisaties. Dat zijn de mensen die werkelijk
weten of het Verdrag van Nice, dat wij nu hebben, beter is of dat het nieuwe
grondwettelijke verdrag beter is. U weet zelf wat mijn antwoord is: ik geloof
dat wij een grote stap voorwaarts maken en dat alle nee-stemmers die argumenten
gebruiken om ertegen te zijn, in feite voor zijn. Als zij het verdrag goed
zouden lezen, zouden zij zien dat het in elk geval een hele verbetering is
vergeleken met wat wij hebben.Mevrouw Van Velzen (SP):Ik begrijp dat deze minister die bepaalde mensen oproept om vooral thuis
te blijven en niet te gaan stemmen, toch nog steeds de opkomst wil bevorderen.
Nu ligt er een nieuw voorstel van de fractie van de Partij van de Arbeid,
dat inhoudt: stem je nee, dan krijg je een tweede. Dan mag je over anderhalf
jaar nog eens over het zelfde grondwettelijke verdrag aan een referendum deelnemen.
Ik krijg graag van deze minister een oordeel daarover. Denkt hij dat de opkomst
wordt bevorderd door de kiezer voor te houden dat hij nog een keer mag komen
stemmen als hij "nee" stemt?Minister Bot:Ik ben voor een grote opkomst en een groot aantal ja-stemmers. Dat zult
u begrijpen. Ik heb al duidelijk gezegd dat het aan de Tweede Kamer is om
te besluiten wat er met het referendum gebeurt. Wij zullen vervolgens zien
wat wij verdergaan doen. Ik heb echter geen enkele behoefte om nu te speculeren
over wat er gaat gebeuren in het geval van een ja, of een nee of zus of een
zo. Ik geloof niet dat dat nu aan de orde is.De heer Van Dijk (CDA):De minister heeft zich gisteren uitgelaten in de zin dat men meer naar
de inhoud zou moeten kijken. Hij heeft van een aantal randverschijnselen
eromheen gezegd, dat er een ander moment is om daarover de mening helder te
maken als men daarover een mening heeft. Heeft hij daarmee niet geprobeerd
te zeggen dat het eigenlijk meer een discussie over de inhoud zou moeten zijn?Minister Bot:Dat is inderdaad de bedoeling geweest. Ik heb daarover vandaag ook in
alle duidelijkheid antwoord gegeven. Ik vind het essentieel dat in Nederland
duidelijk wordt waar dit grondwettelijke verdrag over gaat en waarom de kiezer
wordt gevraagd om zich daarover helder uit te spreken. Ik kan het alleen maar
herhalen: ik vind het belangrijk dat wij ook alle andere vragen beantwoorden.
Als men vragen stelt over al die verschillende onderwerpen, vind ik het belangrijk
om, zoals ook mevrouw Van der Laan zojuist heeft geïndiceerd, nog eens
duidelijk aan te geven waarom de Nederlandse regering een bepaalde houding
heeft ingenomen of waarom zij gelooft dat onder het huidige verdrag de situatie
niet beter is dan onder het toekomstige verdrag, Dat geeft mij de gelegenheid
om de openheid van zaken te geven die ik graag geef. Ik blijf dat ook doen
de komende dagen tot het referendum.De heer Van Baalen (VVD):Is de minister het niet met de VVD-fractie eens dat de kiezer het recht
heeft om "nee" te stemmen en dat hij het recht heeft om dat op basis van welk
argument dan ook te doen? Het is aan u en aan mij en aan de tegenstanders
om de argumenten aan te dragen. Wij dienen echter niet een soort van extra
check te doen of men juist heeft gestemd of niet. Dat doet de kiezer zelf.Minister Bot:Het gaat niet over rechten, mijnheer Van Baalen. Ik heb dat nu tot uit
den treure herhaald. Natuurlijk heeft de kiezer het recht om te doen wat hij
wil. Het gaat om de vraag of wij duidelijk moeten maken wat de inhoud van
het verdrag is en waarom het een duidelijk "ja" of een duidelijk "nee" moet
zijn. Waartoe ik wel het recht heb – en dat is dan mijn recht –
is om aan de kiezer uit te leggen dat bepaalde redenen die worden aangevoerd,
niets uit te staan hebben met dit verdrag. Ik wil daar ook antwoord op geven
en ik doe dat ook voortdurend. Ik ontken natuurlijk niet het recht –
dat kan ik ook helemaal niet – aan de kiezer om te bepalen wat hij wil.
Ik geloof dat ik dat vandaag duidelijk hier uiteen heb gezet.De heer Bos (PvdA):Mevrouw Van Velzen suggereerde zojuist dat de Partij van de Arbeid het
voorstel heeft gedaan om een tweede referendum bij een nee-uitkomst te organiseren.
Ik moet haar teleurstellen. Dat voorstel ligt er niet. Wat de Partij van de
Arbeid wel heeft gedaan – en ik stel het op prijs omdat hier te kunnen
zeggen – is duidelijkheid bieden. Als de uitkomst van het referendum
"nee" is, dan dient het "nee" gevolgd te worden door de Kamer. Dan dienen
politici in deze Kamer of in het kabinet niet met een beroep op veranderende
omstandigheden, niet met een beroep op overmacht en niet met een beroep op
het feit dat Nederland alleen zou staan in Europa plotseling van dat "nee"
alsnog een "ja" te maken. Immers, de enige die van een eenmaal gegeven "nee"
een "ja" kan maken, is de kiezer zelf en als dat nodig zou zijn, moet je inderdaad
terug naar de kiezer.Minister Bot:Ik geloof dat ik duidelijk heb gezegd dat het aan de Kamer is om te bepalen
wat er vervolgens met de uitkomst van het referendum gebeurt. Wij als regering
hebben gesproken. Onze positie is glashelder voor eenieder die ons heeft zien
ondertekenen en ons heeft zien onderhandelen. Ik stem derhalve volledig met
u in. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-4961-4965.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl