Vragen van het lid Marijnissen aan de minister-president, over diens uitspraken over het wetsvoorstel dat gelegenheid moet geven tot het verlenen van dispensatie van het wettelijk minimumloon
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1996-1997, pag. 3727-3735

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

12-02-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

nr. 49, pagina 3727-3735

05-02-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Nieuwe regels over het verstrekken van huursubsidies (Huursubsidiewet) (25090).Pagina 3761-3793
Presentie en opening (woensdag 5 februari 1997)Pagina 3727-3727
Voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op het basisonderwijs, de Interimwet op het speciaal onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs en de Wet op het voortgezet onderwijs inzake het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (Gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid) (24778)Pagina 3735-3761
Vragen van het lid Marijnissen aan de minister-president, over diens uitspraken over het wetsvoorstel dat gelegenheid moet geven tot het verlenen van dispensatie van het wettelijk minimumloonPagina 3727-3735
Lijst van ingekomen stukken (woensdag 5 februari 1997)Pagina 3793-3793
Regeling van werkzaamheden (woensdag 5 februari 1997)Pagina 3727-3727

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 52 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het mondelinge vragenuur, overeenkomstig
artikel 136 van het Reglement van orde.Vragenvan het lid Marijnissen aan de minister-president, over diens uitspraken over het wetsvoorstel dat gelegenheid moet geven tot het
verlenen van dispensatie van het wettelijk minimumloon.De heer Marijnissen (SP):Mijnheer de voorzitter! Het minimumloon en het door het kabinet ingediende
wetsvoorstel ter verlening van dispensatie op de toepassing van de Wet op
het minimumloon hebben de tongen danig losgemaakt, hier in de Kamer, maar
ook daarbuiten.Het is dan ook niet verwonderlijk dat nogal wat journalisten de minister-president
in het afgelopen weekend op dit punt hebben ondervraagd. Zo gaf hij interviews
bij Radio 1 en bij Met het oog op morgen. En dan noem ik ook nog het wekelijks
gesprek met de minister-president op de televisie met de heer Witteman. Ik
had stellig de indruk dat de premier zich goed had voorbereid en had besloten
zich op dit punt van het minimumloon niet in het defensief
te laten dringen. De maatregel die ertoe leidt dat mensen verplicht kunnen
worden voor een loon van ƒ 1200 tot ƒ 1300 netto per maand te
werken, werd door de minister-president steevast afgeschilderd als een sociale
maatregel.Ik heb enkele citaten genoteerd. "Wij willen mensen die lang werkloos
zijn, een helpende hand bieden. Wij willen mensen een handreiking bieden,
een handreiking die zij echt nodig hebben om een beetje uit de put te komen.
Als wij dit niet doen, laten wij die mensen in de steek", aldus de minister-president.
Wollig taalgebruik en eufemisme zijn wijdverbreid in de politiek. Ik moet
eerlijk zeggen dat het met name de leden van de coalitiefracties in deze Kamer
zijn die zich er meestal van bedienen, maar bewindspersonen kunnen er klaarblijkelijk
ook wat van.De genoemde uitspraken komen in alle interviews steevast terug. Er is
duidelijk over nagedacht. De maatregel is helemaal geen asociale maatregel
uit de koker van de VVD, die zoals bekend eigenlijk het liefst zo snel mogelijk
helemaal van het wettelijk minimumloon af zou willen, aldus de suggestie van
de minister-president. Op een gegeven moment zegt een interviewster "het is
dus eigenlijk een heel sociaal voorstel, die dispensatie op het minimumloon".
"Vind ik wel", zegt de premier.Mijnheer de voorzitter! Hoe kan een minister-president in een tijd waarin
de staafgrafieken van de winsten bij NOVA uit het dak van de tv schieten,
met droge ogen beweren dat het sociaal is wanneer mensen gedwongen worden
te gaan werken voor een loon dat ver onder het minimumloon ligt? Leden van
de raden van bestuur van grote ondernemingen strijken tegenwoordig bedragen
op van tussen de 1 en 3 mln. per jaar. Hoe kan iemand beweren dat er mensen
zijn in Nederland die het niet eens waard zijn om het wettelijk minimumloon
te verdienen? Zo dat al het geval zou zijn, sinds wanneer geldt bij de beoordeling
van mensen en de invulling van hun recht op een fatsoenlijk en menswaardig
bestaan en beloning, alleen hun economisch nut?Als een minister-president dan, zoals hij zo mooi zegt, de mensen in de
put een handreiking wil doen, waarom worden die mensen dan gedwongen die handreiking
aan te nemen? Ik heb het nu speciaal over de mensen die alleenstaand zijn.
Zouden die mensen zelf die handreiking misschien niet als zodanig herkennen?De voorzitter:Denkt u aan de tijd?De heer Marijnissen (SP):Zeker, ik ben bijna klaar.Voorzitter! Zouden die mensen misschien eerder het gevoel hebben dat de
minister-president ze met deze maatregel meer in de put duwt dan ze eruit
te helpen?Hoe vallen ten slotte de door mij zojuist aangehaalde citaten van de minister-president
te rijmen met zijn andere uitspraken in interviews, waarin hij heeft gezegd
dat het wettelijk minimumloon de basis is voor iedereen? Zijn sommigen dan
misschien minder iedereen dan anderen?Minister Kok:Voorzitter! Voor het beantwoorden van deze vragen van de heer Marijnissen,
waarvoor dank, moet ik terug naar een onderdeel van het regeerakkoord. In
het regeerakkoord is om redenen die de Kamer bekend zijn – daar is in
het debat over de regeringsverklaring al over gesproken en ook bij andere
gelegenheden – afgesproken om het niveau van het wettelijk minimum te
handhaven. Dat niveau is uiteraard afhankelijk van de toepassing van de koppeling
en van de vraag of er van jaar op jaar een aanpassing plaatsvindt. Maar daarnaast
is afgesproken een groot aantal maatregelen te treffen die de participatie
aan de onderkant van de arbeidsmarkt kunnen vergroten. Ik zal dat allemaal
natuurlijk nu niet gaan voordragen, en daarom verwijs ik voor een volledig
overzicht van al die maatregelen naar bladzijde 6 van het regeerakkoord.Een van de onderdelen is inderdaad het voorbereiden van een regeling die
dispensatie geeft op de toepassing van het wettelijk minimumloon voor een
bepaalde periode. Die gedachte is niet ingegeven door de overweging dat mensen
alleen economisch van nut zijn. Dit zeg ik in antwoord op de derde vraag van
de heer Marijnissen. De gedachte is ook niet ingegeven door enigerlei relatie
met winststatistieken of topsalarissen. Daarover kan men verschillende opvattingen
hebben, maar dat doet in dit verband niet terzake. Wat terzake doet, is dat
het zelfs in een economie met een opgaande lijn en een stijgende werkgelegenheid
van buitengewoon groot belang blijft om participatiemogelijkheden voor mensen
aan de onderkant van de arbeidsmarkt te bieden.Het kabinet heeft daarvoor een veelheid van maatregelen ontwikkeld. Een
van die maatregelen is inderdaad deze tijdelijke dispensatiemogelijkheid,
waarvan de praktijk zal moeten uitwijzen of die werkt. De verwachting van
deze regeling is dat er mogelijkheden worden geboden voor duurzame participatie,
ook omdat er vormen van scholing en begeleiding in het proces zijn opgenomen
ten behoeve van mensen die zonder die handreiking onvoldoende zouden kunnen
participeren. De praktijk zal moeten uitwijzen of en in hoeverre dit ook een
werkzame maatregel is, waarbij ik ervan uitga dat de wet het Staatsblad op
enig moment zal mogen halen. Het is natuurlijk van groot belang dat wij die
wet met elkaar na enige tijd zullen evalueren.Het is dus helaas zo dat het wettelijk minimumloon als basis voor een
zekere categorie waarschijnlijk onvoldoende mogelijkheden biedt om weer participatiemogelijkheden
te ontwikkelen. Het kabinet heeft natuurlijk goed nagedacht over die maatregel
en ook de argumentatie overwogen die ik net heb gegeven, en ik heb niet de
neiging om daar na de vragen van de heer Marijnissen ook maar één
woord aan af te doen.De voorzitter:Het woord is aan de heer Marijnissen. U heeft twee minuten de tijd.De heer Marijnissen (SP):Mijnheer de voorzitter! Bij wijze van uitzondering wil ik de minister-president
bedanken voor zijn sobere antwoord.Er is waarschijnlijk niemand die denkt dat dit plan uit de PvdA-koker
is gekomen, ook ik niet.Mevrouw Van Nieuwenhoven (PvdA):Dat is ook niet zo.De heer Marijnissen (SP):Nee, mevrouw Van Nieuwenhoven, dat heb ik zelfs nooit gedacht, maar wat
 ik dan niet begrijp, is dat de premier van dit land en beoogd
lijsttrekker zich zo identificeert met dit compromis. Ik kan mij voorstellen
dat het noodzakelijk is dat er op enig moment compromissen worden gesloten
om dit land te kunnen runnen, maar ik heb nooit begrepen waarom die compromissen
uitgerekend met de duivel gesloten moesten worden, maar dat terzijde. De minister-president
stelt de uitslag van dit compromis nu als sociaal voor en hij identificeert
zich volledig met deze dispensatie van het wettelijk minimumloon, en dan zeg
ik dat ik het toch niet helemaal meer kan volgen.De vakbeweging heeft inmiddels aangekondigd dat zij via de CAO zal proberen
om een en ander te blokkeren. In verband daarmee is door een aantal partijen
in deze Kamer de mogelijkheid geopperd om het algemeen verbindend verklaren
op dat punt dan tot het verleden te laten behoren en ik heb begrepen dat er
ook in het kabinet over is gesproken. Ik zou van de minister-president vandaag
in ieder geval een duidelijke uitspraak willen horen. Is het voor hem aanvaardbaar
dat de discussie over het algemeen verbindend verklaren van CAO's in dit verband
wederom wordt opgerakeld en dat wanneer de vakbeweging besluit om een en ander
te blokkeren, de algemeenverbindendverklaring tot het verleden zal behoren?Aan het adres van de minister-president wil ik nog een vraag stellen.
Ik heb het afgelopen weekend alle interviews die hij over dit onderwerp heeft
gegeven, nadrukkelijk nagelezen. Ik geloof dat hij in totaal achtmaal is gevraagd
of hij het denkbaar acht dat er een tweede kabinet komt waaraan hij leiding
geeft, dat tornt aan het minimumloon, hetzij in de vorm van afschaffing, hetzij
in de vorm van verlaging, hetzij in de vorm van verruiming van dispensatie.
Ik heb die acht antwoorden meer dan eens goed bestudeerd en ik heb moeten
vaststellen dat de premier geen rechtstreeks antwoord heeft gegeven. Daarom
stel ik de vraag nog maar een keer. Is de minister-president bereid leiding
te geven of deel te nemen aan een volgend kabinet, van welke samenstelling
dan ook, dat werkt op basis van een regeerakkoord waarin is opgenomen dat
het wettelijk minimumloon zal worden aangetast? De drie varianten heb ik zojuist
genoemd.Mijnheer de voorzitter! Ten slotte wil ik nog een vraag stellen...De voorzitter:Uw spreektijd is verstreken.De heer Marijnissen (SP):Ik wilde nog een vraag stellen aan een collega. Wilt u mij dat toestaan?De voorzitter:Als het in zeven woorden kan wel. Ik heb u in eerste instantie al meer
tijd gegeven dan het reglement mij toestaat te doen.De heer Marijnissen (SP):Ik wil volstaan met het stellen van een vraag aan het adres van de heer
Wallage. Het PvdA-verkiezingsprogramma laat geen misverstand bestaan over
de relatie die hij legt tussen een beschaafde samenleving en het wettelijk
minimumloon, en terecht naar mijn idee. Indien waar is wat de heer Wallage
en ook de heer Van Zijl, die naast hem zit, hebben gesteld in het vlugschrift
van afgelopen weekend, namelijk dat voor hen het wettelijk minimumloon absoluut
niet ter discussie staat, nu en in de toekomst, is het dan geen tactische
blunder van de eerste orde dat de heer Wallage zich nu mede identificeert
met het wetsvoorstel dat dispensatie op het wettelijk minimumloon mogelijk
maakt? Met andere woorden: gaat hij niet de Rubicon over, waarmee hij zich
eigenlijk degradeert tot een soort wegbereider voor de VVD, terwijl hij weet
dat die partij een totale afschaffing wil van het wettelijk minimumloon?Minister Kok:Voorzitter! Als ik het goed heb, zijn drie vragen gesteld. De eerste is
hoe het predikaat "sociaal" hier zou kunnen worden gehanteerd. Ik ben en blijf
van mening dat er sprake is van een sociale maatregel, als het mogelijk is
om, ook straks gekoppeld aan scholing, begeleiding en werkervaring –
waardoor men betere kansen krijgt op de normale arbeidsmarkt – mensen
in het arbeidsproces te betrekken die anders volstrekt zonder enig perspectief
zouden blijven. Als het alternatief hiervoor is dat men blijvend verstoken
is van enige mogelijkheid van participatie, verkies ik veruit deze in het
regeerakkoord als maatregel opgenomen weg.De tweede vraag was hoe te reageren op een eventuele beslissing van sociale
partners op een aantal terreinen inzake het algemeen verbindend verklaren.
Ik meen dat er twee kwesties aan de orde zijn op dit gebied. De ene kwestie
betreft de algemene vraag, uit het regeerakkoord voortkomend, of er in voldoende
mate wat terechtkomt van het creëren van lage loonschalen in CAO's en,
als CAO's daarvoor onvoldoende mogelijkheden bieden boven het minimumloon
voor laagbetaalde arbeid, wat dit voor gevolgen heeft voor het AVV-beleid.
Het debat daarover zal zeker voortgaan op weg naar het komende voorjaarsoverleg.
Er is een aantal positieve resultaten bereikt, maar er zijn zeker ook nog
nadere vragen te stellen.De tweede kwestie betreft specifiek dit onderwerp rond het AVV'en. Stel
dat afspraken worden gemaakt tussen werkgevers en werknemers die als het ware
trachten ongedaan te maken wat bij wettelijke mogelijkheid wordt geopend.
Mijn antwoord was dit weekend en is nu nog, dat ik heel graag in het verdere
overleg met de sociale partners hierover ten diepste wil doorpraten. Ik denk
dat het in ieders belang is, ook in het belang van sociale partners, om straks
even de tijd te nemen om na te gaan hoe dit in de praktijk gaat in plaats
van te snel andere afspraken te maken die dit beogen te blokkeren. Ik weet
dat daarover verschillend wordt gedacht. Het voorjaarsoverleg is ook geen
ritueel. Dat kan best substantieel over dit soort kwesties gaan. Ik denk dat
het kabinet goede argumenten heeft om in de richting van de sociale partners
te wijzen op het belang om dit onderdeel ook eens een kans te geven.De heer Marijnissen heeft negen keer geen antwoord gevonden bij het lezen
van uitspraken in interviews. Ik denk dat hij het ten tiende male ook niet
krijgt. Het is bekend hoe het huidige kabinet met deze kwesties omgaat. Ik
meende er geen misverstand over te hebben laten bestaan hoe ik tegen de achtergrond
van mijn eigen politieke kleur denk over de toekomst van het wettelijk minimumloon.
Ik vind niet dat het moet worden verlaagd of afgeschaft. Het huidige kabinet
doet dat ook niet. Ik zal mij vanuit de eigen partijpolitieke
verantwoordelijkheid inzetten voor de lijn die de heer Marijnissen van mij
kent. De allereerste vragen zijn nu aan de kiezers gericht. Hoe spreken zij
zich uit, gegeven de diverse opvattingen? De vorming van een kabinet is van
zeer vele factoren afhankelijk. Wij zijn niet een kabinet aan het formeren,
maar wij praten over een belangrijk sociaal onderwerp, in een heel belangrijk
tijdsbestek. Er is een spanningsveld tussen bescherming aan de ene kant en
participatie aan de andere kant. Het evenwicht is daar heel lastig. De kiezers
en de volksvertegenwoordiging hebben er belang bij te weten hoe de verhoudingen
ongeveer liggen. Bij kabinetsformaties komen nadere afwegingen aan de orde.
De Kamer kent mijn houding. Ik laat daar geen misverstand over bestaan.De heer Wallage (PvdA):Mijnheer de voorzitter! Het antwoord op de vraag van de heer Marijnissen
luidt: neen. Ik zal ook zeggen waarom. Uit de voorwaarden die voor de dispensatie
bij het minimumloon gelden, blijkt de betekenis van het minimumloon. Juist
omdat men alleen maar tijdelijk onder het minimumloon mag werken, juist omdat
er scholing aan te pas moet komen en juist omdat de werkgever uitzicht moet
bieden op een baan vanaf het minimumloon, onderstreep je de betekenis en de
absolute ondergrens in het loongebouw, het minimumloon. Als het niet tijdelijk
zou zijn, als je ongeacht scholing en zonder uitzicht onder het minimumloon
zou moeten werken, zouden die voorwaarden de betekenis van het minimumloon
uithollen. Maar juist omdat wij deze voorwaarden hebben opgenomen, is het
voor iedereen die die voorwaarden heeft geaccepteerd, zo zeg ik ook tegen
de collega-regeringspartijen, een onderstreping van het belang van die vloer
in het loongebouw.De heer Hendriks:Voorzitter! Ik heb twee jaar geleden een gedachtewisseling gehad met de
minister-president over de zwaksten in de samenleving. Hij heeft toen gezegd
dat hij zou bevorderen dat er een goede sociale structuur komt en dat de sociale
samenhang wordt verstevigd. Hoe is dat nu te rijmen met hetgeen hem zojuist
door collega Marijnissen duidelijk is voorgehouden, namelijk dat hij toch
een verlaging van de minimumlonen, zij het tijdelijk, gaat bevorderen?Minister Kok:Voorzitter! Ook toen was het voornemen van het kabinet bekend. Ik zie
werkelijk niet in hoe de sociale samenhang zou kunnen worden bevorderd door
mensen iedere mogelijkheid van participatie te ontnemen, daar waar mogelijkheden
tot participatie op een sociaal aanvaardbare manier kunnen worden aangereikt.
Sprekend over het minimumloon, moet ik erop wijzen dat wij natuurlijk naar
de kosten van het minimumloon hebben moeten kijken. Als er één
punt is waarop Nederland in de afgelopen jaren geweldig heeft gescoord, zo
zeg ik ook tegen degenen in de Kamer die zo af en toe wat kritische geluiden
over het Nederlandse werkgelegenheidsbeleid uiten, dan is het wel de bevordering
van de participatie aan de onderkant, ook in de marktsector. Minister-president
Rau van Nordrheinland-Westfalen is vandaag bij ons om met ons te praten over
de minnen en de plussen van het Nederlandse werkgelegenheidsbeleid. Onder
andere in het slagen van de grotere participatie aan de onderkant is Nederland
succesvol. Dat is gebeurd door de minimumloonkosten relatief lager te maken,
zonder het minimumloon dat de man of vrouw in kwestie netto ontvangt te verlagen.
Dat blijkt nog onvoldoende te zijn voor een groep die te ver van de arbeidsmarkt
is afgeraakt. Voor die groep wordt op deze manier, met nauwe clausuleringen
eromheen, een poging gedaan en een handreiking geboden om de participatie
vorm te geven. Ook dat kan, als het goed gebeurt, tot sociale samenhang leiden
in plaats van tot sociale ontwrichting.De heer Van Middelkoop (GPV):Voorzitter! Het is goed dat een debat dat al weken buiten de Kamer wordt
gevoerd ook een keer in de Kamer aan de orde kan komen, zij het dat wij het
eigenlijke debat over het wetsvoorstel nog krijgen. Daarop wil ik mijn vraag
concentreren. Eerst wil ik een vraag stellen aan de heer Bakker van D66. Daarna
wil ik de minister-president vragen om die vraag ook te beantwoorden.De heer Bakker heeft in de pers uitspraken gedaan over het bereikte compromis.
Dat zijn uitspraken die er niet om liegen. Het compromis zou discriminerend
en in strijd met de Europese regelgeving en de Grondwet zijn. Sterker kan
het niet, denk ik, en over het stemgedrag van D66 zal dus wel geen enkel misverstand
ontstaan. Maar dit brengt mij wel tot een vraag aan de heer Bakker, waarop
ik daarna ook graag antwoord van de minister-president zou hebben. Zou het
niet verstandig zijn deze fundamentele bezwaren te laten toetsen? Is het niet
gewenst het compromis aan de Raad van State voor te leggen om het te laten
toetsen, juist aan de belangrijke beginselen waaraan de heer Bakker in zijn
bezwaren refereert?De voorzitter:Omdat u ernstig insisteert op een bepaalde volgorde, geef ik eerst het
woord aan de heer Bakker.De heer Bakker (D66):Voorzitter! Ik heb er inderdaad geen geheim van gemaakt dat mijn fractie
moeite heeft met een verschil in behandeling op de arbeidsmarkt tussen verschillende
groepen, in dit geval tussen alleenstaanden aan de ene kant en alleenstaande
ouders en kostwinners aan de andere kant. Ik heb die uitspraken overigens
gedaan voordat de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid de nota naar
aanleiding van het eindverslag naar de Kamer had gestuurd, maar ik heb begrepen
dat wij op dit specifieke punt nog nadere informatie van die minister zullen
ontvangen, vóór de behandeling van het wetsvoorstel. Die informatie
wacht ik voorlopig maar af.Minister Kok:Voorzitter! Hieraan is inderdaad de nodige aandacht besteed in de nota
naar aanleiding van het eindverslag. Minister Melkert is natuurlijk ook door
de discussie in de media volledig alert geworden en hij zal zich zeker voorbereiden
op nadere informatie hierover aan de Kamer in of voor het debat. Het lijkt
 mij dan ook beter naar hem te verwijzen, aangezien hij namens
het kabinet dit onderwerp in de Kamer behandelt.Mevrouw Nijpels-Hezemans (groep-Nijpels):Voorzitter! Behalve een "sociale maatregel", die ik overigens niet sociaal
vind, is de tijdelijke dispensatieregeling ook een manier om de werkgevers
te stimuleren mensen met een lage opleiding in dienst te nemen, namelijk door
de lasten daarbij te verlagen. De minister-president zei afgelopen vrijdag
dat hij wellicht de meevaller van 4,6 mld. of hoeveel het uiteindelijk ook
zal blijken te zijn, zou kunnen inzetten om het verschil tussen bruto- en
nettoloon te verkleinen. Zou het niet verstandiger zijn geweest eerst die
mogelijkheid te onderzoeken en dan pas deze maatregel te nemen? De minister-president
zei erbij – en waarschijnlijk om als Partij van de Arbeid-man het minimumloon
te verdedigen – dat het voor dit doel ook helemaal niet nodig is om
het minimumloon te verlagen.Minister Kok:Voorzitter! Als het kabinet al had gemeend dat het met deze dispensatieregeling
zou moeten wachten op de effecten van verlaging van de minimumloonkosten,
dan zou deze afspraak niet bij de vorming van het kabinet zijn gemaakt. De
Kamer weet dat er toen overeengekomen is een dergelijke dispensatiemaatregel
nader uit te werken. Welaan, het is nu tweeënhalf jaar later, dus het
is zo langzamerhand wel tijd om in de Kamer spijkers met koppen te slaan.
Daar komt bij dat wij in de afgelopen periode letterlijk en figuurlijk veel
werk hebben gestoken in een omvangrijke lastenverlichting, die wij voor een
belangrijk deel gericht ten goede hebben laten komen aan de onderkant van
de arbeidsmarkt. Dat is precies de reden waarom ik zei dat in plaats van verlaging
van het wettelijk minimumloon verlaging van de minimumloonkosten zeer effectief
is om veel meer mensen op dat lage niveau aan de slag te krijgen. Desondanks
blijft voor een categorie langdurig werklozen de afstand tot de arbeidsmarkt
gewoon te groot, ook om andere redenen dan de redenen die met het kostenniveau
te maken hebben. Het heeft te maken met een te lage opleiding om volledig
ingezet te kunnen worden.En als ik op de persconferentie van afgelopen vrijdag iets over de verdeling
van meevallers zei, wilde ik niet in de fout vervallen van wat ik ook anderen
heb ontraden, namelijk die meevaller al breeduit invullen. Ik heb wel een
kwalitatieve aanduiding gegeven, dat voor mij, als wij spreken over de meevallende
economische ontwikkeling, de meevallende belastingopbrengsten en over de vraag
hoe die aangewend kunnen worden in het belang van de hoofdprioriteiten van
het kabinetsbeleid, de werkgelegenheid een van de hoofdprioriteiten blijft,
naast de aanpak van de inkomensproblematiek en meer specifiek de armoedeproblematiek.
En iedereen ziet dat het grootste knelpunt bij de werkgelegenheidsproblematiek
zich aan de onderkant bevindt. Men kan er dus van overtuigd zijn dat de komende
maanden in het kabinet het aspect van het verder verlagen van de minimumloonkosten
zeer zwaar wordt meegewogen. Dit staat het in ontwikkeling brengen van de
dispensatiemechaniek niet in de weg. Dat staat ook niet in het regeerakkoord.
Bovendien zal de praktijk na enkele jaren moeten uitwijzen wat de resultaten
zijn.De heer De Jong (CDA):Mijnheer de voorzitter! Het is mij opgevallen dat na de memorie van antwoord
de behandeling van het wetsvoorstel op het Torentje is begonnen. Daar zitten
wij niet bij, dus wat wij daarvan weten halen wij uit de krant. Welnu, in
de krant staat dat de deal is dat de heer Melkert van de PvdA het minimumloon
krijgt en de VVD en D66 als beloning voor hun inschikkelijkheid de afschaffing
van het algemeen verbindend verklaren in de schoot geworpen krijgen. Ik neem
aan dat de minister-president als gastheer daarbij aanwezig was. Kan hij ons
deze deal bevestigen of anders andere deals over dit onderwerp voor ons ontsluieren?Minister Kok:Voorzitter! Ik kan niet bevestigen wat de heer De Jong in de krant hierover
heeft gelezen. Het is wellicht bekend dat het antwoord van het kabinet aan
de Kamer al is uitgebracht voordat de desbetreffende bijeenkomst in het Torentje
werd gehouden.Natuurlijk wordt er over de voortgang van een aantal aangelegen politieke
kwesties gesproken. Evenmin zal het onbekend zijn dat ook hierbij met verwijzing
naar het regeerakkoord het onderwerp algemeen verbindend verklaren in algemene
zin een thema is dat de belangstelling houdt, niet alleen in de regeringspartijen
maar ook elders. Maar van een politieke deal, uitruil of afstemming, zoals
de heer De Jong zojuist heeft verwoord, is geen sprake.De heer Rosenmöller (GroenLinks):Voorzitter! Ik ben elke keer weer onaangenaam verrast door de rek in het
begrip "sociaal" bij de minister-president. Dat geldt zeker, nu het weer gaat
om de mogelijkheid om bepaalde categorieën te belonen onder het huidige
minimumloon. Ik noem op sociaal terrein de kinderbijslagwet, de nabestaandenwet
en de privatisering van de Ziektewet. Voor deze maatregelen, alsmede deze
minimumloonmaatregel, is geen enkel maatschappelijk draagvlak.Het kabinet had het voornemen om niet met de rug naar de samenleving te
regeren. Deelt de minister-president de stelling, dat er nu een maatregel
aan de orde is waarin het kabinet wél met de rug naar de samenleving
regeert? Immers, de vakorganisaties zijn ertegen, alsook de banenmotor in
het midden- en kleinbedrijf.Ik heb tot slot nog een vraag aan de voorzitter van de PvdA-fractie. In
de lange aanloop naar de verkiezingen lijkt er een geweldig debat te zijn
ontsponnen tussen PvdA en VVD over te toekomst van het minimumloon. Maar is
de werkelijkheid niet dat men op dit moment voor de middellange termijn overeenstemming
heeft over deze eerste stap in de ontheffing van het minimumloon, weliswaar
tijdelijk en geconditioneerd, van verlaging van het minimumloon voor bepaalde
categorieën? Verzwakt dat niet de onderhandelingspositie van de PvdA,
als er straks nog een kabinet komt met de VVD, als het gaat om de wensen van
de VVD op dat terrein?Minister Kok:Voorzitter! Er zijn drie belangrijke elementen bij deze dispensatiemogelijkheid:
het gaat om een in de tijd beperkte regeling, het gaat om een begeleidend
element van scholing en opleiding en het gaat om uitzicht op een normale tewerkstelling
op of boven het wettelijk minimumloon. Met inachtneming van het voortbestaan
van het wettelijk minimumloon en het daaraan gerelateerde sociaal minimum
in het loongebouw van ons sociaal bestel doen deze drie elementen mij zonder
enige aarzeling het woord "sociaal" hierbij gebruiken.Het alternatief voor dit sociale is namelijk het niet-sociale blijvend
aan de kant staan. Zonder een mogelijkheid als deze zullen sommige mensen
niet kunnen meedoen. Hoe over deze mogelijkheid in de komende jaren moet worden
geoordeeld, hangt mede af van de ervaringen. Dat spreek ik allereerst ruiterlijk
uit. Dit is absoluut geen garantie voor een kassucces. Het is mogelijk dat
ervaringen straks tot andere inzichten leiden, maar ik weet zeker dat, vooral
wanneer men zeer hecht aan handhaving of versterking van het sociaal minimum,
het beproeven van deze mogelijkheden wel degelijk met rechte rug verdedigd
kan worden. Als de vraag wordt gesteld of dit gebeurt met de rug naar de samenleving
toe, moet ik zeggen dat het ook mij niet is ontgaan dat belangenorganisaties
hier vooralsnog tegen zijn of er forse kanttekeningen bij plaatsen. Dat is
enerzijds spijtig, maar anderzijds zie ik dit als een uitnodiging om hierover
met die organisaties te spreken. Dat doe ik graag, zoals ik graag álles
bespreek met sociale partners waar het gaat om spanningsvelden tussen een
voldoende bescherming voor degenen die al deelnemen aan het arbeidsproces,
en het gebrek aan participatiemogelijkheden voor degenen die nog niet kunnen
deelnemen. Op vragen over dat evenwicht tussen de bescherming die minimaal
nodig is en de participatiemogelijkheden die hun kansen moeten krijgen, zijn
geen rechtlijnige ja- of neen-antwoorden te geven. Dat is een kwestie van
balanceren en van zoeken naar nieuwe evenwichten.Nogmaals, dolgraag wil ik met sociale partners spreken aan de hand van
de vraag wat de redenen zijn om hiertegen te zijn en wat alternatieve ideeën
zijn. Ik hoop alleen niet dat de Kamer zich hierdoor van haar werk laat afhouden.
Ik geef toe dat de regering er ruim de tijd voor heeft moeten nemen om bepaalde
antwoorden te formuleren. Er is dus geen sprake van een verwijt aan het adres
van de Kamer. Echter, tweeënhalf jaar na de start van dit kabinet zou
het misschien, met een klein beetje moeite, nog mogelijk kunnen zijn om het
wetsvoorstel door Tweede en Eerste Kamer te krijgen, zodat het tenminste tegen
de tijd dat dit kabinet aan het einde van zijn missionaire periode komt, in
het Staatsblad wordt geplaatst. Dat zou toch waarachtig geen te ambitieus
tempo van werken zijn. Daarmee is niet gezegd dat langs deze weg de problemen
rond de tewerkstelling en participatie zijn opgelost, maar wij hebben wél
een instrument geïntroduceerd waarvan best eens gezegd zou kunnen worden
dat, op de keper beschouwd, er een steviger maatschappelijk draagvlak voor
is dan nu door belangenvertegenwoordigers wordt aangegeven.De heer Wallage (PvdA):Mijnheer de voorzitter! Het antwoord op de vraag van de heer Rosenmöller
is opnieuw: neen. Als de door de regering voorgestelde regeling wet is geworden,
is er geen sprake van een voorschrift om zo te gaan handelen. Neen, dan mogen
werkgevers en werknemers daarover afspraken maken, met inachtneming van een
aantal voorwaarden. Met andere woorden: werkgevers en werknemers zullen zelf
bepalen of zij van die mogelijkheid gebruikmaken. De voorwaarden waaronder
een en ander gebeurt, versterken de positie van het minimumloon.Wat de PvdA betreft gaat het om een overzichtelijk geheel. Ook al willen
wij alles beproeven om ook de mensen met heel weinig kansen op de arbeidsmarkt
aan de slag te krijgen – wij zijn dus niet dogmatisch – wij stellen
ons principieel op. De PvdA heeft zich tot dusverre met succes verzet en zal
zich ook in de toekomst blijven verzetten tegen het uit het loongebouw slopen
van de vloer, met alle risico's die dit oplevert voor de hoogte van de uitkeringen
en voor het functioneren van fatsoenlijk loonoverleg. Dat hebben wij tot nu
toe met succes gedaan, en als wij sterk genoeg zijn, houden wij dat gewoon
precies zo vol. Ik hoop alleen dat de mensen die ons daarop aanvallen, zullen
beseffen dat als ze met ons samen ten strijde trekken, wij sterker zijn dan
wanneer anderen trachten uit te leggen dat zij op dit punt nét een
slagje principiëler zijn.De heer Van Hoof (VVD):Mijnheer de voorzitter! De mogelijkheid om het minimumloon te verlagen
is er inderdaad op gericht om mensen die nu langdurig langs de kant staan,
weer kansen te geven op participatie op de arbeidsmarkt. Dat betekent niet
alleen dat er voor die mensen sprake is van winst. Er is ook winst voor de
werkgevers die met lagere kosten te maken krijgen en daardoor weer werk kunnen
creëren. Er is ook winst voor de belastingbetaler omdat er minder uitkeringen
behoeven te worden verstrekt; daardoor gaan de lasten omlaag hetgeen weer
goed is voor de werkgelegenheid. De winst voor de werknemer is dat hij weer
kan meedoen. Er zou géén sprake van winst zijn als zijn beloning
onder het sociaal minimum zou zakken. Als gevolg van het dispensatievoorstel
zou het mogelijk zijn dat de alleenstaande ouder en de kostwinner onder dat
sociaal minimum zouden uitkomen. Daar is vanmiddag niet over gesproken. Kan
de minister-president bevestigen dat men in een dergelijke situatie inderdaad
niet onder het sociaal minimum wegzakt maar een toeslag krijgt? Wat de VVD
betreft zou daar nog een kopje op mogen.Minister Kok:Voorzitter! Ik kan niet meer bevestigen of ontkennen dan er staat in de
voorstellen van de minister, mede namens ons.De heer Poppe (SP):Mijnheer de voorzitter! De minister-president is werkelijk een kei, een
kei in het niet duidelijk antwoord geven op vragen. Is de minister-president
lid van het volgende kabinet als dan het wettelijk minimumloon wordt verlaagd
of afgeschaft of de dispensatie wordt verruimd? Is hij er dan
nog bij? Het antwoord kan ja of nee zijn.Aan de fractie van D66, met name de heer Bakker, vraag ik het volgende.
Zijn fractievoorzitter heeft het afgelopen zondag een goed experiment genoemd
om te bezien of mensen ertoe bereid zijn om voor dit hongerloon te werken
en of bazen daarvoor banen willen creëren, in verband met een nieuw regeerakkoord
en nieuwe verkiezingsprogramma's. Is D66 erbij als in coalitieonderhandelingen
het minimumloon wordt aangetast, verlaagd of afgeschaft, of de dispensatie
voor het minimumloon wordt verruimd?Minister Kok:Voorzitter! Degenen die graag willen dat de plaats van het minimumloon
in het loongebouw en van het sociaal minimum in ons maatschappelijk bestel
niet verslechtert, beveel ik aan ertoe bij te dragen dat ik er vooral bij
ben.De heer Bakker (D66):Voorzitter! Ik zeg eerst iets over de woorden van de heer Wolffensperger.
Hij heeft gezegd dat het goed is om te bezien of er aan de onderkant van de
arbeidsmarkt – ik vind het een vreselijk woord, maar wij begrijpen wat
ermee wordt bedoeld – überhaupt vraag naar werknemers ontstaat
op het moment dat tijdelijke dispensatie mogelijk is. Het gaat dus niet om
de vraag of mensen ertoe bereid zijn om voor dat hongerloon te werken, maar
of er vraag ontstaat.De eigenlijke vraag van de heer Poppe was of D66 het meemaakt als in de
volgende periode het minimumloon wordt aangetast. Wij moeten hiervoor de goede
volgorde aanhouden. De discussie hierover zal zonder enige twijfel in onze
partij worden gevoerd. Als de heer Poppe vraagt wat de opvatting van mijn
fractie is over verdere verlaging of afschaffing van het minimumloon, is het
antwoord dat wij vinden dat dit niet moet gebeuren.De heer Rabbae (GroenLinks):Voorzitter! Als ik de minister-president goed heb gevolgd, komt dit voorstel
uit de koker van de automatische piloot van het regeerakkoord. Deze piloot
dreigt een kamikazelanding te maken in het landschap van de werkgelegenheid.
Immers, niet alleen de vakbeweging, maar ook het midden- en kleinbedrijf is
tegen dit voorstel. Als een goede verkeersleider zegt de minister vanuit zijn
verkeerstorentje dat hij ertoe bereid is om met de sociale partners over deze
kwestie te praten. Hij zal begrijpen dat dit geen enkele zin heeft als hij
met het mes op tafel praat. Wil de minister met een open vizier gaan praten,
waarbij dus alternatieven denkbaar zijn, of wil hij slechts praten om de vorm,
omdat deze zaak uiteindelijk toch doorgang moet krijgen? Als hij inderdaad
met open vizier wil praten, vraag ik hem of hij ertoe bereid is de discussie
in de Kamer over dit onderwerp uit te stellen totdat wij weten wat de regering
wel of niet met de sociale partners heeft bereikt.Minister Kok:Voorzitter! De heer Rabbae spreekt van een automatische piloot, maar dat
is een beetje overdreven, want het heeft 111 dagen geduurd voordat dit kabinet
er was. Er is dus wel even over gepraat, en ook over dit onderwerp.Ik heb in het antwoord op eerdere vragen al laten blijken dat uitstel
mij niet direct voor ogen staat. Ik heb niet de indruk dat wij ons met dit
onderwerp in een onverantwoorde snelheid over de weg verplaatsen.De heer Rabbae zegt dat het geen zin heeft om met het mes op tafel te
praten, maar dit geldt voor twee kanten. Waarom zouden de sociale partners
er niet toe bereid zijn, als dit voorstel in het Staatsblad staat –
geen werkgever wordt ertoe verplicht – om eens te bezien of dit binnen
de nauw omschreven randvoorwaarden tot succesvolle oplossingen kan leiden
in een aantal sectoren van onze samenleving? Men kan verschillende verwachtingen
hiervan hebben. Grote, hooggeïndustrialiseerde ondernemingen met een
hoge productiviteit en weinig laagwaardige arbeid zullen, zelfs als zij het
willen, weinig mogelijkheden hebben om op deze manier werkgelegenheid te creëren.
In andere segmenten zou dat echter wel degelijk wat beter kunnen. Waarom dat
dan ook niet eens geprobeerd en bekeken, en waarom bijvoorbeeld niet eens
een gezamenlijke begeleiding en evaluatie bezien, die ertoe leidt dat men
daarna de vinger aan de pols kan houden bij het uitstippelen van de route
naar het vervolg?Wat mij betreft dus geen uitstel; dat zou ik niet verstandig vinden. Wel
dienen we verstandig met dit onderwerp te blijven omgaan. Ook als straks het
voorjaarsoverleg plaatsvindt, zal dit zeker nog niet helemaal door de Tweede
Kamer en zeker niet door de Eerste Kamer kunnen zijn afgerond; misschien ook
wel, maar wie weet dat. In ieder geval is het van belang vervolgens de effecten
van de wetgeving op het praktijkbeleid te toetsen en te beoordelen, en aan
de hand daarvan eens te bezien wat dit voor het vervolg van het beleid betekent.
Dat lijkt mij een hele rustige benadering. Ik zou het prettig vinden als de
sociale partners ons daar ook een beetje ruimte in zouden geven, door dit
vanuit dezelfde houding te volgen.De heer Bolkestein (VVD):Voorzitter! Ik zou een vraag willen stellen aan mijn collega, de heer
Wallage.Onderdeel van het wetsvoorstel is dat kostwinners beneden het sociaal
minimum mogen werken, tot op 70% van het minimumloon. Zij worden daartoe niet
verplicht, maar zij mogen dat doen. Voor het geval dat een dergelijke situatie
ontstaat, krijgen zij een aanvullende toeslag die het loon dat bedongen wordt
voor dat werk, omhoogtilt tot het minimumloon. Met andere woorden: dit wetsvoorstel
aanvaardt het beginsel dat iemand uit twee bronnen een inkomen ontvangt. De
eerste bron is het werk met het loon dat daarvoor bepaald is. De andere bron
is de uitkering die hetzij door een GSD, een gemeentelijke sociale dienst,
hetzij door de belastingdienst zou kunnen worden verschaft.Als dit beginsel, dat iemand uit twee bronnen inkomen krijgt, door de
regering wordt aanvaard – het wordt zeker ook door mijn partij aanvaard –
wat zou er dan tegen zijn dat het wordt veralgemeniseerd, zodat men ook onder
die 70%-grens werk zou kunnen aanvaarden met een aanvullende toeslag, die
dan natuurlijk groter is en die wat ons betreft ook zou kunnen stijgen tot
minimumloon plus 15%? Dan gaat niemand erop achteruit.Het is ook nooit de bedoeling geweest van mijn fractie dat er zou worden
getornd aan het sociaal minimum; de Kamer is daar bovendien bij. Het ligt
niet in ons voornemen. De man of vrouw gaat er niet op achteruit. De uitkeringsgerechtigde
die een baan krijgt, stijgt zelfs tot 15% boven het minimumloon; alleen krijgt
hij inkomen uit twee bronnen: een aanvullende uitkering en loon. Wat is daar
nu tegen, want niemand gaat erop achteruit. De persoon in kwestie krijgt werk
en de Staat bespaart op de uitkeringen. En dan wordt het minimumloon niet
zozeer het referentiekader, als wel het sociaal minimum. Het is absoluut niet
onze bedoeling om daaraan te tornen.De heer Wallage (PvdA):Voorzitter! De heer Bolkestein vergist zich in zijn eerste punt. Het is
helemaal niet nieuw dat aanvullende toeslagen worden gegeven in ons stelsel.
Bij de Melkertbanen gebeurt dat en bij deeltijdarbeid gebeurt dat. In dat
opzicht maakt hij nu iets heel bijzonders van iets dat in de sociale praktijk
van dit land op zichzelf een bespreekbare route is. Waar het principiële
geschilpunt over ging – ik ben blij dat de VVD-fractie dit punt heeft
laten lopen – is of mensen gedwongen kunnen worden in zo'n proces onder
het minimum te werken.Nu het tweede punt: naar wat voor soort systeem wil je toe en waar is
dit de voorronde van? Voor wat de PvdA betreft is het verlagen van de loonkosten
voor de werkgever, zodat het aantrekkelijker wordt om mensen met weinig opleiding
in dienst te nemen, de hoofdroute, de koninklijke route. De benadering van
de heer Bolkestein leidt er vroeger of later toe dat we permanent in deze
samenleving mensen krijgen die wel de hele dag werken, maar voor dat werk
niet het acceptabele minimum ontvangen. In de tweede plaats leidt het ertoe
dat mensen permanent ook uitkeringsgerechtigden zijn en naar de sociale dienst
moeten, terwijl ze volwaardige, volledige werknemers zijn. Daarom is de vloer
in het loongebouw van zoveel belang, ook in verband met de samenhang met de
sociale uitkeringen. De weg die de heer Bolkestein opgaat, is de weg van een
samenleving waarin mensen zich wel volledig voor betaalde arbeid inzetten,
maar feitelijk onvoldoende krijgen om van te leven. Dat is een toeslagenmaatschappij.
En de Partij van de Arbeid staat voor een deelnamemaatschappij. Dat is inderdaad
een fundamenteel verschil!De voorzitter:Ik wil de heer Van Zijl als laatste het woord geven. Het wordt zo langzamerhand
een vragenuur en bovendien begint het te lijken op de eerste termijn van de
behandeling van het wetsvoorstel. Dus de heer Van Zijl heeft als laatste het
woord.De heer Van Zijl (PvdA):Het zou zo jammer zijn als een grote fractie aan de kant bleef staan bij
dit vragenuur, voorzitter.Toen de discussie speelde over een lager minimumloon met een aanvullende
toeslag tot het sociaal minimum, had de toenmalige minister van Sociale Zaken
bezwaren tegen een "toeslagenmaatschappij". Hoe kijkt de fractie van het CDA
daar vandaag de dag tegenaan?De heer Heerma (CDA):Wij zijn bezig met het ontwikkelen van de gewoonte om met het oog op de
toekomst, vragen uit het verleden steeds minder te beantwoorden. De heer Van
Zijl zou ons daarin buitengewoon helpen door dit soort vragen niet te stellen.
Niettemin zal ik zijn vraag beantwoorden en een en ander méér
op de toekomst richten.Voorzitter! Deze opmerking had een agogische achtergrond. Dank voor de
collegialiteit als aan het verzoek voldaan wordt.Zoals bekend, hebben wij ons die vraag het afgelopen jaar gesteld als
politieke beweging. Die vraag is heel duidelijk beantwoord op de partijraad
van 31 mei en 1 juni. Wij hebben toen gesteld dat wij het minimumloon niet
willen afschaffen, dat wij niet willen tornen aan de inkomenskant en dat wij
de functie daarvan in stand willen houden. Onder bepaalde condities kiezen
wij echter voor deelname. Daarover zullen wij ons verder uitlaten bij de behandeling
van het wetsvoorstel. Wij trekken daarbij bepaalde grenzen. In het stuk van
het strategisch beraad, dat gepubliceerd is op 9 november 1995, hebben wij
wezenlijk gekozen voor een oriëntatie op participatie met het oog op
de grote niet-deelname. Los van het minimumloon speelt ook het aspect van
de kostenontwikkeling een rol bij de benedenkant van de arbeidsmarkt. Daaraan
moet gewerkt worden. In het strategisch beraad spreken wij over een kanteling
om juist de arbeid aan de benedenkant goedkoper te maken. Daarmee zijn wij
bezig met het oog op morgen.Dr. B. – ik spreek nu over de oud-minister van Sociale Zaken –
zal, gezien zijn huidige hoedanigheid, ongetwijfeld nog wel eens met de heer
Van Zijl in discussie willen gaan over historische vragen.Voorzitter! Nu ik toch aan het woord ben, mag ik nog een vraag stellen
aan collega Bolkestein?De voorzitter:Zeker.De heer Heerma (CDA):Voorzitter! Ik heb met veel belangstelling gekeken naar het gesprek tussen
de heer Witteman en de heer Bolkestein in het programma Buitenhof. Ik vond
het een bijzonder vraaggesprek. Ik had bij een aantal uitspraken nadere vragen
gehad, maar goed ik ben geen journalist. Normaal stelt een journalist die
vragen. De heer Witteman kwam daaraan echter niet toe. Er werd ook zoveel
in goede kameraadschappelijkheid besproken, dat ik daarvoor begrip heb. Vandaar
dat ik de vraag die de heer Witteman niet stelde, nu aan de heer Bolkestein
wil stellen.Toen de heer Bolkestein sprak over toeslagen bij het minimumloon, had
ik, als ik de heer Witteman was geweest, gevraagd hoe dit zich verhoudt met
het VVD-verkiezingsprogramma van 1994. Ik mis daar een verbindende tekst.
Als ik mij de verkiezingscampagne van 1994 van de VVD herinner, zei toenmalig
lijsttrekker Bolkestein dat het minimumloon naar beneden moest. Ik hoef niet
te citeren. De heer Bolkestein kent de tekst van het VVD-verkiezingsprogramma
beter dan ik. Tegenover de heer Witteman sprak de heer Bolkestein echter ineens
over toeslagen. Wat is de verbindende tekst tussen wat in 1994 niet in het
VVD-verkiezingsprogramma stond en de uitspraak van de heer Bolkestein in het
voorjaar 1997 over toeslagen? Zou hij dat eens willen beantwoorden?De heer Bolkestein (VVD):Voorzitter! Mijn fractie heeft de gewoonte ontwikkeld om vragen die betrekking
hebben op het verleden, niet meer te beschouwen als zijnde van de orde van
de dag.De heer Heerma (CDA):Voorzitter!...De voorzitter:Mijnheer Heerma, u mag niet interrumperen, althans niet nu.De heer Bolkestein (VVD):Voorzitter! Ik neem aan dat de heer Heerma de gewoonte die wij op dit
punt ontwikkeld hebben, wil billijken. Desalniettemin wil ik graag de vraag
beantwoorden.Ik doe dat door te zeggen dat sinds de laatste verkiezingen wij natuurlijk
hebben doorgedacht over het grote probleem, dat iedereen erkent, het probleem
van het ontstaan van een onderklasse. Wij staan open voor alle gedachten op
dit terrein. Wij vinden ook dat dit kabinet door het scheppen van Melkertbanen
en door het opstellen van het wetsvoorstel dat nu ter tafel ligt, belangrijke
stappen naar voren neemt. Zoals bekend, groeit de werkgelegenheid ook duidelijk.
De vraag die wij ons echter stellen, is of het op de langere termijn mogelijk
is om de mensen over wie wij het nu hebben, mensen die laaggeschoold zijn
en die een productiviteit hebben die minder is dan voor het minimumloon wordt
vereist, aan het werk te krijgen zonder het werk lager te laten belonen. Daartoe
willen wij op het verkregen loon een toeslag geven. De heer Wallage, die inmiddels
de zaal heeft moeten verlaten, heeft gezegd: ik wil niet wonen in een toelagenmaatschappij.
Ik stel daartegenover dat ik liever leef in een toelagenmaatschappij waarin
veel mensen, ook laaggeschoolden, aan het werk zijn, dan in een minimumloonmaatschappij
waarin dat minimumloon een hoogte heeft die veel mensen van de arbeidsmarkt
weghoudt. Ik meen dus dat wij allen het probleem zien. Alleen, de wegen die
leiden tot een oplossing verschillen. Dat is overigens een verschijnsel dat
in de politiek meer voorkomt. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19961997-3727-3735.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl