Voortzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Regels inzake een stelsel van varkensrechten en een heffing ter zake van het houden van varkens (Wet herstructurering varkenshouderij) (25746)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1997-1998, pag. 3119-3142

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

18-12-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

nr. 39, pagina 3119-3142

18-12-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 25746Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Regels inzake een stelsel van varkensrechten en een heffing ter zake van het houden van varkens (Wet herstructurering varkenshouderij) (25746), en een aantal moties, waaronder: - motie-M.B. Vos over het aanscherpen van de welzijnseisen (25746, nr. 51); - motie-M.B. Vos over een plan m.b.t. de verbetering van het welzijn van varkens (25746, nr. 52); - motie-M.B. Vos over emissiearme, welzijnsvriendelijke stalsystemen (25746, nr. 53)Pagina 3214-3220
Voortzetting van de behandeling van: - wetsvoorstel Regels inzake een stelsel van varkensrechten en een heffing ter zake van het houden van varkens (Wet herstructurering varkenshouderij) (25746), en van een aantal moties waaronder: - de motie-M.B. Vos over het aanscherpen van de welzijnseisen (25746, nr. 51); - de motie-M.B. Vos over een plan m.b.t. de verbetering van het welzijn van varkens (25746, nr. 52); - de motie-M.B. Vos over emissiearme, welzijnsvriendelijke stalsystemen (25746, nr. 53)Pagina 3193-3198
Stemmingen over drie moties, ingediend bij het debat over het asielbeleid, te weten: - motie-Dittrich c.s. over verkorting van de verblijfsduur in asielzoekerscentra (19637, nr. 299); - motie-Van Oven c.s. over de achterstand in de behandeling van vreemdelingenzaken (19637, nr. 301); - motie-Van Oven/Dittrich over procedurele waarborgen in het kader van pre-boarding checks (19637, nr. 302)Pagina 3214-3214
Presentie en opening (donderdag 18 december 1997)Pagina 3109-3109
Behandeling van het verslag van een algemeen overleg over de ontwikkeling van ruimtelijk-economisch beleid op regionaal niveau (24060, nr. 13)Pagina 3170-3172
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 4 december 1997 over de MaasvlaktePagina 3143-3150
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Infrastructuurfonds voor het jaar 1998 (25600 A)Pagina 3199-3200
Stemmingen over twee moties, ingediend bij het debat over versterking van de ruimtelijk-economische structuur, te weten: - motie-M.B. Vos over verschillende investeringsscenario's (25017, nr. 3); - motie-Van Walsem over de integrale afwegingen van het kabinet (25017, nr. 4)Pagina 3213-3213
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over het politieoptreden tijdens de top van Amsterdam, te weten:de motie-Koekkoek over de toepassing van artikel 140 Wetboek van Strafrecht (25419, nr. 8)Pagina 3213-3213
Stemmingen over vijf moties, ingediend in het notaoverleg inzake beleidsvoornemens politie, waaronder: - motie-Gabor c.s. over politiesurveillanten (25616, nr. 3); - motie-Gabor c.s. over een inhaalslag van 2000 voltijdseenheden (25616, nr. 4); - motie-Gabor over de pepperspray (25616, nr. 5)Pagina 3206-3207
Voorzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Vreemdelingenwet (25172)Pagina 3109-3116
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Vreemdelingenwet (25172), en over een aantal moties, waaronder: - motie-Sipkes over artikel 7a van de Vreemdelingenwet (25172, nr. 11); - motie-Sipkes over de beslistermijn met betrekking tot asielverzoek 25172, nr. 12); - motie-Van Oven over de mogelijkheid tot verlenging van de termijn van de beslissing (25172, nr. 13)Pagina 3212-3212
Regeling van werkzaamheden (18 december 1997)Pagina 3142-3143
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (donderdag 18 december 1997)Pagina 3220-3220
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet balansverkorting geldelijke steun volkshuisvesting (aanvullende bijdrage) (24514)Pagina 3212-3212
Stemmingen over twaalf moties, ingediend in het notaoverleg over het minderhedenbeleid, waaronder: - motie-Noorman-den Uyl c.s. over verbetering van de sociale cohesie op lokaal niveau (25601, nr. 9); - motie-Noorman-den Uyl c.s. over de wachtlijsten bij de jeugdhulpverlening (25601, nr. 10); - motie-Noorman-den Uyl c.s. over een plan van aanpak inzake de werkloosheid onder allochtone jongeren (25601, nr. 11) zelforganisaties (25601, nr. 12)Pagina 3204-3206
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van enkele onderwijswetten en technische wijziging van enkele andere wetten in verband met het tot stand brengen van onder meer een Wet op het primair onderwijs en een Wet op de expertisecentra (25409), en over een aantal moties, waaronder: - motie-Koekkoek/Van der Vlies over de bundeling van de geldstromen binnen samenwerkingsverbanden (25409, nr. 25); - motie-Rijpstra c.s. over de aanpak van de veranderingstrajecten binnen de schoolbegeleidingsregio's (25409, nr. 26)Pagina 3208-3210
Stemmingen over vijf moties, ingediend in het notaoverleg over de nota Regionale luchthavenstrategie, onder andere: - motie-Stellingwerf c.s. over het aanleggen van nieuwe luchtvaartterreinen op Goeree-Overflakkee en in de Hoeksche Waard (25600 XI, nr. 32); - motie-Verbugt over meer zeggenschap voor lagere overheden (25230, nr. 4); - motie-Rabbae over nachtvluchten op regionale vliegvelden (25230, nr. 5)Pagina 3201-3202
Stemmingen over drie moties, ingediend bij het debat over toezichthouders Melkertbanen, te weten: - motie-Scheltema-de Nie c.s. over detacheringsverboden (24225, nr. 14); - motie-Poppe over de arbeidsvoorwaarden voor toezichthouders (24225, nr. 15); - de motie-Van Heemst c.s. over invoering van een eenvoudige uitvoerende en ondersteunende functie bij de politie (24225, nr. 16)Pagina 3213-3214
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Fonds economische structuurversterking voor 1998 (25600 E)Pagina 3202-3202
Stemmingen over vijf moties, ingediend bij het debat over de tweede Maasvlakte, waaronder: - motie-M.B. Vos over aanvullend onderzoek nut en noodzaak tweede Maasvlakte (24691, nr. 4); - motie-M.B. Vos over onderzoek naar investeringen ten aanzien van werkgelegenheid (24691, nr. 5); - motie-Van den Berg/Stellingwerf over nader onderzoek m.b.t. omvang en urgentie van het ruimtetekort (24691, nr. 6)Pagina 3212-3213
Stemmingen over twee moties, ingediend bij het debat over de Najaarsnota 1997 (25771), te weten: - motie-Van Dijke over de toetreding van lidstaten (25771, nr. 3); - de motie-Van Dijke over de meevaller bij de uitgaven voor de varkenspest (25771, nr. 4)Pagina 3210-3210
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 10 december 1997 over toezichthouders MelkertbanenPagina 3177-3184
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet van 1 oktober 1992, houdende bijzondere regels met betrekking tot het recht op uitkering als bedoeld in de Uitkeringswet gewezen militairen (25744)Pagina 3212-3212
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 11 december 1997 over het politieoptreden tijdens de top van Amsterdam.Pagina 3172-3177
Stemmingen over acht moties, ingediend bij de behandeling van de nota Stedelijke vernieuwing (25427), waaronder: - motie-Visser-van Doorn over gemeenten met een zeer specifieke problematiek (25427, nr. 6); - motie-Aiking-van Wageningen/Visser-van Doorn over het hanteren van de WVG-norm van 400 meter (25427, nr. 7); - motie-M.M. van der Burg over de omvang van de rijksbijdragen aan stedelijke vernieuwing (25427, nr. 8)Pagina 3211-3212
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 3 december 1997 over versterking van de ruimtelijk-economische structuur (de "missiebrief").Pagina 3150-3153
Voortzetting van de behandeling van: - wetsvoorstel Regels inzake een stelsel van varkensrechten en een heffing ter zake van het houden van varkens (Wet herstructurering varkenshouderij) (25746), en van een aantal moties waaronder: - de motie-M.B. Vos over het aanscherpen van de welzijnseisen (25746, nr. 51); - motie-M.B. Vos over een plan m.b.t. de verbetering van het welzijn van varkens (25746, nr. 52); - motie-M.B. Vos over emissiearme, welzijnsvriendelijke stalsystemen (25746, nr. 53)Pagina 3153-3170
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Financiële compensatie voor langdurige militaire dienst (Uitkeringswet KNIL-beroepsmilitairen) (25476)Pagina 3212-3212
Voortzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Regels inzake een stelsel van varkensrechten en een heffing ter zake van het houden van varkens (Wet herstructurering varkenshouderij) (25746)Pagina 3119-3142
Behandeling van: - wetsvoorstel Wijziging van de Wet van 23 december 1994 (Stb. 925) in verband met het verlengen van een tijdelijke verfijning in de Wet belastingen op milieugrondslag (25508); - wetsvoorstel Intrekking van de Wet Havenschap Vlissingen en de Wet Havenschap Terneuzen (25531)Pagina 3109-3109
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet balansverkorting geldelijke steun volkshuisvesting (aanvullende bijdrage) (24514)Pagina 3116-3119
Stemmingen over veertien moties, ingediend in het notaoverleg over het MIT, onder meer: - motie-Van 't Riet c.s. over de vertraging in de aanleg van de A11-oost en de A59 (25603, nr. 5); - motie-Leers over heroverweging van het besluit tot aanleg van een geboorde HSL-tunnel in het Groene Hart (25603, nr. 6); - motie-Leers over toepassing van de combiroadtechniek voor de goederenlijn Antwerpen-Bergen op Zoom (25603, nr. 7)Pagina 3200-3201
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg van heden over de uitplaatsing van de luchtmobiele brigadePagina 3189-3193
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over oprichting Kenniscentrum Wageningen, te weten:de motie-Reitsma over compensatie voor het noorden van het land (25458, nr. 6)Pagina 3208-3208
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Provinciefonds voor het jaar 1998 (25600 D)Pagina 3204-3204
de stemming over een motie, ingediend bij het debat over de uitplaatsing luchtmobiele brigade, te weten de motie-Van den Doel/Middel over heroverweging van de uitplaatsing (25600 X, nr. 33)Pagina 3214-3214
Noot 1 (bij p. 3046) inzake interpellatievragen-Van der Vlies over uitspraken minister VWS inzake herstructurering varkenshouderij; noot 2 (bij p. 3079) met schriftelijke antwoorden van de minister van LNV op vragen, gesteld in de eerste termijn van de behandeling van de Wet herstructurering varkenshouderij (25746)Pagina 3221-3225
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 1997 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (25786), en over: de gewijzigde motie-Vliegenthart/Van Vliet over extra middelen voor dagbesteding van zeer ernstig gehandicapten (25604, nr. 24)Pagina 3210-3210
Stemmingen over drie moties, ingediend in het wetgevingsoverleg over het Provinciefonds en het Gemeentefonds, te weten: - motie-Van der Hoeven over de regeling zitplaatsenverdeling (25600 C, nr. 12); - motie-Van der Hoeven/Remkes over de vrijstelling OZB voor substraatteelt (25600 C, nr. 13); de motie-Noorman-den Uyl over de invorderingswet (25600 C, nr. 14)Pagina 3204-3204
Stemmingen in verband met: het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 1998 (25600 XII), en over een aantal moties, waaronder: - de motie-Reitsma c.s. over een hoogwaardige spoorverbinding naar Noord-Nederland (25600 XII, nr. 5); - motie-Reitsma/Van den Berg over betaalstroken (25600 XII, nr. 6); de motie-Reitsma c.s. over het project Zandmaas/Maasroute (25600 XII, nr. 7)Pagina 3198-3199
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van de begroting van Economische Zaken, te weten de motie-M.B. Vos/Van Zuijlen over het SCORE-programma (25600 XIII, nr. 16)Pagina 3214-3214
Stemmingen in verband met het voorstel van rijkswet Wijziging van de Rijkswet op het Nederlanderschap in verband met de uitvoering van het op 29 mei 1993 te 's-Gravenhage tot stand gekomen verdrag inzake de bescherming van kinderen en de samenwerking op het gebied van de interlandelijke adoptie (24812, R1578)Pagina 3208-3208
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Uitvoering van het op 29 mei 1993 te 's-Gravenhage tot stand gekomen verdrag inzake de bescherming van kinderen en de samenwerking op het gebied van de interlandelijke adoptie en, in verband daarmee, wijziging van de Wet opneming buitenlandse pleegkinderen en enige andere wetten (24811)Pagina 3207-3207
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Gemeentefonds voor het jaar 1998 (25600 C).Pagina 3203-3203
Stemmingen in verband met het voorstel van rijkswet Goedkeuring van het op 29 mei 1993 te 's-Gravenhage tot stand gekomen verdrag inzake de bescherming van kinderen en de samenwerking op het gebied van de interlandelijke adoptie (Trb. 1993, 197) (24810, R1577)Pagina 3207-3207
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 9 december 1997 over het asielbeleidPagina 3184-3188
Stemmingen over twee moties, ingediend bij de behandeling van het verslag van een algemeen overleg over het regiobeleid, te weten: - motie-Witteveen-Hevinga c.s. over een concreet pakket aan maatregelen, voorzien van een financiële paragraaf (24060, nr. 14); - motie-Remkes c.s. over het nieuwe Europese doelstelling-2-programma (24060, nr. 15)Pagina 3213-3213
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Binnenlandse Zaken (VII) voor 1998 (25600 VII), en over een aantal moties, waaronder: - motie-Van der Hoeven c.s. over besluitvorming inzake de bestuurlijke organisatie in Friesland (25600 VII, nr. 16); - motie-Rehwinkel c.s. over de projectbewindspersoon (25600 VII, nr. 18); - motie-H.G.J. Kamp c.s. over efficiëntie bij de uitvoering van besluiten (25600 VII, nr. 19)Pagina 3202-3203
de stemmingen over twee moties, ingediend in het wetgevingsoverleg over lokale lastendruk, te weten: - motie-Hoekema c.s. over een microbeeld van bedrijven (25613, nr. 3); - motie-Hoekema c.s. over een gestandaardiseerde grondslag voor lokale heffingen (25613, nr. 4)Pagina 3204-3204

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 135 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Regels inzake een stelsel van varkensrechten en een heffing
ter zake van het houden van varkens (Wet herstructurering varkenshouderij)
(25746).(Zie vergadering van 17 december 1997.)De algemene beraadslaging wordt hervat.De voorzitter:Ik hoop dat de sprekers de onofficiële maat van eenderde van de spreektijd
in eerste termijn in acht willen nemen.Mevrouw Vos (GroenLinks):Mijnheer de voorzitter! Ik dank het kabinet voor de uitvoerige beantwoording.
Wij hebben gisteravond uitvoerig en lang gediscussieerd over het nieuwe voorstel
van het kabinet. Mijn fractie blijft bij haar mening dat dit nieuwe voorstel
een terugtocht is van het kabinet, waarmee zij het niet eens kan zijn. De
percentages van kortingen zijn steeds verder verlaagd. Er zal 5% minder reductie
van de varkensstapel gerealiseerd worden. Wij vinden dat de stok achter de
deur van de welzijnseisen, die eerst duidelijk in het voorstel zat, op een
onverantwoorde manier naar achteren is geschoven. Ik sta bij een aantal punten
nog kort stil.Het belangrijkste punt dat op dit moment speelt, is het inruilen van "minder
varkens" voor "ander voer". Ik heb de minister aangesproken op zijn eigen
woorden. Hij heeft eerder gezegd dat er geen perspectief meer in zit, dat
er al fors op die toer wordt gewerkt en dat de fraudedruk daarmee zal worden
verhoogd. Het blijft voor mij een onbegrijpelijke zaak waarom de minister
dan toch deze draai heeft gemaakt. Ik hecht aan een helder antwoord op de
volgende vraag: vindt de minister al met al dat met deze nieuwe inzet zijn
wetsvoorstel er inhoudelijk beter op is geworden of is de politieke haalbaarheid
van dit wetsvoorstel de doorslaggevende reden voor de minister om met dit
voorstel te komen?Wij hebben nog een aantal vragen over het voorstel om met een mindere
reductie van de varkensstapel genoegen te nemen. Ik heb de minister gisteren
gewezen op het IKC-rapport uit 1993. Daarin is aangegeven dat, om NMP-doelen
te halen, de varkensstapel moet worden gehalveerd. Dat kan voor een fors deel
gebeuren via grootschalige mestverwerking. Wij weten echter allemaal dat het
niet gaat lukken. Tegen die achtergrond vraag ik of het verstandig is om nu
al met minder reductie genoegen te nemen. Is er al niet heel veel ingeboekt
in de integrale notitie die is aangenomen? Op dit moment zitten veel antibiotica
in het veevoer. Onder meer door die antibiotica is de opname-effectiviteit
van de mineralen in het voer behoorlijk hoog. Maar er komt natuurlijk een
forse discussie op gang: is het verstandig om die antibiotica toe te staan,
ook gelet op de resistentie? Mensen worden daar kwetsbaar voor. Stel dat op
een gegeven moment wordt gezegd: wij willen geen antibiotica meer in het voer.
Dat zou dan die andere kant, zoals het mineralenspoor, kunnen benadelen. Zitten
wij dan niet met een probleem? Moeten wij dan niet sowieso een stap verder
zetten?De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Ik wil mijn collega op het volgende wijzen. De bedrijven die
het meest ver zijn op het punt van het terugdringen van mineralen, door mineralenarm
voer te voeren, zijn ook het meest ver met het terugdringen van antibiotica.
Er bestaan nu in de mengvoederindustrie plannen om boeren te kunnen laten
kiezen voor voer zonder antibiotica. Dat heeft dus niets met het voerspoor
te maken.Mevrouw Vos (GroenLinks):Ik dank de heer Huys voor zijn aanvulling. Als dat zo is, is dat een geruststelling
voor mij. Ik hoor hier echter nog graag een reactie van de minister op.Voorzitter! Eerlijk gezegd, heeft D66 mij er niet van overtuigd dat het
allemaal zo slecht zou zijn voor de botten van de dieren. Ik denk dat wij
op dat punt niet zo ongerust behoeven te zijn. Het gaat mij meer om de hele
kwestie. Om het probleem echt op te lossen, moet de varkensstapel fors terug.
En aan dat punt willen wij vasthouden.Als de D66-fractie zich overigens druk maakt over het welzijn van de dieren,
wil ik haar uitnodigen om ons te steunen in ons streven om een stok achter
de deur te houden bij de aanscherping van de welzijnseisen. Mijn tweede punt
van kritiek is ook dat het geen goede zaak is dat het aanscherpen van de welzijnseisen
naar de toekomst is verschoven en dat in ieder geval bij de eerste opvulling
tot 10% niet meer de stok achter de deur zit dat men aan de nieuwe welzijnseisen
moet voldoen. Op dit punt wil mijn fractie dan ook een motie indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de regering voor de jaren 1998 en 1999 deels het oorspronkelijke
voornemen heeft losgelaten dat de aankoop van varkensrechten slechts zou mogen
plaatsvinden indien wordt voldaan aan de eisen van het aangescherpte varkensbesluit,
namelijk voor wat betreft het compenseren van de in 1998 doorgevoerde korting
tot 100%;verzoekt de regering te bewerkstelligen dat alle varkensbedrijven die
vanaf 1998 varkensrechten hebben verworven, in 2000 dienen te voldoen aan
de eisen van het dan geldende varkensbesluit, op straffe van korting van de
aangekochte rechten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 51 (25746).Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! Een ander belangrijk discussiepunt is het varkensbesluit.
Wij hebben nog niet kunnen vernemen hoe dit eruit gaat zien. Ik heb in ieder
geval uitgesproken dat, als het om het welzijn gaat, daar niet op mag worden
ingeleverd. Wat ons betreft, mag de hoeveelheid vloeroppervlak niet kleiner
worden dan nu het geval is. VosIk wil de minister ook aansporen om het stro
een grotere plek te geven dan hij nu van plan is. Ook op dit punt wil ik een motie indienen. Ik meen namelijk dat het varkensbesluit, zoals
dat er gaat komen, niet het eindplaatje mag zijn en dat er daarna nog meer
verbeteringen nodig zijn.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat ook in de toekomst nog belangrijke verbeteringen nodig
zijn in de wijze waarop varkens gehouden mogen worden;verzoekt de regering voor Prinsjesdag 1998 een plan te presenteren waarin
wordt aangegeven welke doelen voor het jaar 2010 met betrekking tot de verbetering
van het welzijn van voor de productie gehouden varkens dienen te zijn bereikt,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 52 (25746).Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! Mijn fractie heeft ook een aantal problemen ten opzichte van
het oorspronkelijke wetsvoorstel. Wij hebben daar al uitvoerig over gesproken.
Wij zijn met name bang voor een zeer forse schaalvergroting en denken dat
kleine bedrijven te veel de dupe worden van het voorstel, zoals het er nu
ligt. Wij hebben het kabinet gevraagd om daarnaar te kijken en hebben in dit
verband ook een aantal voorstellen gedaan. Het is mij duidelijk dat de minister
hier niet op wil ingaan. Hij zei: ik ga dan aan structuurpolitiek doen en
dat wil ik niet. Ik blijf het daarmee oneens. Mijn fractie wil in ieder geval
dat er op z'n minst een fatsoenlijk sociaal plan is, voor het geval kleinere
bedrijven uiteindelijk verdwijnen, en dat er voldoende geld is om mensen op
een goede manier uit te kopen. Verder vinden wij dat de groei van megabedrijven
afgeremd moet worden. Daarom hebben wij een amendement ingediend dat ertoe
strekt dat er boven een bepaalde grootte geen rechten meer aangekocht kunnen
worden.Ik maak nog een opmerking over het geld. Op dit moment is niet duidelijk
hoe de 475 mln. besteed gaat worden. Ik pleit er nogmaals voor om in ieder
geval ook de verwerkende sector, de slachterijen, een goede impuls te geven
om die kwaliteitsopslag te maken. Ik denk dat het een goede zaak zou zijn
als wij met dat geld zoveel mogelijk rechten uit de markt kopen. Dit lijkt
mij uiteindelijk een heel belangrijke manier om een deel van de pijn weg te
halen. Ik heb gepleit voor extra geld voor een impuls voor de omschakeling
naar meer milieuvriendelijk en diervriendelijk. De minister meent overigens
dat ik hierbij alleen maar aan de biologische landbouw denk. Dat is echter
absoluut niet het geval; ik denk aan de sector in brede zin. Ik meen dat wij
echt met meer geld over de brug moeten komen om dat te stimuleren. Ik wil
in dit kader de volgende twee moties voorleggen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de komende jaren forse investeringen nodig zijn om de
varkenshouderij te laten voldoen aan de eisen van het bedrijf van de toekomst;van mening, dat in het bijzonder steun nodig is voor de ontwikkeling en
toepassing van emissiearme, welzijnsvriendelijke stalsystemen en een aanzienlijke
groei van de biologische varkenshouderij tot ten minste 470.000 dieren;verzoekt de regering voldoende middelen te reserveren om een dergelijke
impuls aan de sector te kunnen geven,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 53 (25746).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de komende jaren fors geïnvesteerd moet worden in
het milieu- en diervriendelijker maken van de varkenshouderij;overwegende, dat het een maatschappelijk belang is dat vlees op een duurzame
wijze wordt geproduceerd en dat de hogere kosten die daarmee gemoeid zijn
ten minste voor een deel door de consument worden gedragen;verzoekt de regering voorstellen te ontwikkelen voor een consumentenheffing
op vlees, met uitzondering van biologisch vlees, waarvan de opbrengst kan
worden aangewend voor het ondersteunen van varkenshouders die investeren in
stallen die voldoen aan de eisen van het "bedrijf van de toekomst",en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 54 (25746).Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! Van het mogelijke kippenlek heb ik begrepen dat D66 met een
motie komt, die wij met belangstelling afwachten. Ook de heer Huys heeft op
dat punt een amendement ingediend dat een stap in de goede richting is.Voorzitter! Het debat van gisterenavond vond ik af en toe bijna een klucht
worden. De coalitie, en de wijze waarop zij opereert, doet de zaak geen goed.
D66 verdedigt haar punt slecht, wat mij geen deugd doet. Ik ben het namelijk
met D66 eens dat zij inhoudelijk op het juiste spoor zit. Mijn fractie vindt
ook vandaag dat wij naar 25% minder varkens toe moeten, waaraan wij vast zullen
houden. Het oude kabinetsvoorstel vinden wij vooralsnog beter dan het huidige.
Wij zullen vasthouden aan de 25% korting van de varkensstapel. Later zullen
wij daarover ons eindoordeel vellen.De heer Van der Vlies (SGP):Mijnheer de voorzitter! Ik dank de minister voor zijn beantwoording.Nadat hij zijn agenda had gepresenteerd en gedicteerd, heeft hij twee
trefwoorden centraal gesteld: verwondering en ergernis. Het ging erover dat
hem in en buiten de Kamer het verwijt trof dat hij geen oog zou hebben voor
de effecten op bedrijfsniveau voor gezinnen, ondernemers enzovoorts. Verwondering
en ergernis hebben ook bij de SGP-fractie op onderscheiden momenten postgevat.
Als de minister het mij toestaat, leen ik zijn trefwoorden maar. Immers, het
raakt mensen, het emotioneert velen, en als de minister dan zegt niet tegen
ondernemers, bedrijven en gezinnen te zijn, maar juist voor, begrijp ik dat
wel, maar daar hoort wel één wezenlijke kanttekening bij, namelijk
dat dit dan uiteindelijk alleen de blijvers geldt, en niet de wijkers. Daar
heb ik een probleem. Er zullen bedrijven stoppen, bedrijven die dat op kortere
termijn toch al zouden doen vanwege de bedrijfsopvolging waarin niet is of
kan worden voorzien, maar ook bedrijven die vooreerst graag zouden doorgaan,
maar onder de nieuwe omstandigheden daarvoor geen toereikend perspectief meer
zien en dus moeten stoppen. De minister ontkent dit ook niet. De getallen
zijn bekend. De werkgelegenheidseffecten zijn bekend. Die doorstralen de gehele
kolom. De inzet kan niet zijn: het redden van elk bedrijf. Dan lopen wij tegen
de milieudoelstelling aan. Ik begrijp dat wel, maar de schaal waarop de structuur
van de sector nu directelijk of indirectelijk wordt verandert, gaat ons te
ver. Mijn fractie kan dan begrip opbrengen voor wat iemand mij afgelopen zaterdag,
zeer geëmotioneerd, door de telefoon vertelde. Het was iemand met een
middelgroot bedrijf. Deze persoon ziet dit alles op zich afkomen, maar hij
ziet ook in de krant staan dat zich hier en daar nieuwe grote bedrijven vestigen.
Dat kan hij niet verwerken. Daar kan ik in meevoelen.Afgelopen dinsdag deed de Raad van State uitspraak in een kwestie in Wildervank,
gemeente Veendam. Een veehouder uit St. Oedenrode wilde een nieuw bedrijf
starten. De gemeente heeft geprobeerd om dat te voorkomen. Daar is beroep
tegen aangetekend. Dat moet in een rechtsstaat kunnen. Daar hebben wij geen
bezwaar tegen. De Raad van State heeft de gemeente echter teruggewezen. Er
moet een nieuw besluit worden gemaakt. Die berichtgeving onder de kop "Raad
van State vergroot de kans op varkensinvasie" treft veel mensen in een open
zenuw. Natuurlijk ligt er een verantwoordelijkheid op lokaal-bestuurlijk niveau
en ook op provinciaal niveau. Wij kunnen dat deze minister op zichzelf niet
aanrekenen. Wij hebben terzake vragen gesteld. De heer Blauw maakt zich op
om mij te ondersteunen. Ik was van plan om hem te ondersteunen als hij tegen
de minister zegt dat deze al het mogelijke moet doen om tot een aftopping
te komen. In de beeldvorming treft dit mensen echter in een open zenuw.De heer Blauw (VVD):Voorzitter! Enige nuance. Ik heb ook kennisgenomen van het besluit van
de Raad van State. De Raad van State heeft zijn werk goed gedaan. De kern
van het probleem is dat het college van B en W in die gemeente te lang heeft
zitten slapen. Er was een voorbereidingsbesluit genomen. Men was bezig met
een vernieuwing van het bestemmingsplan buitengebied. Dat is ter goedkeuring
voorgelegd aan het provinciaal bestuur, maar op onderdelen adviseerde dat
provinciaal bestuur negatief. Vervolgens heeft de gemeente een jaar de tijd
gehad om een en ander aan te passen. Die termijn kon zelfs nog met een halfjaar
worden verlengd, maar toen sliep de gemeente nog. Vervolgens treedt het oude
bestemmingsplan in werking. Daar is men op ingesprongen. Het gaat dus niet
om de Raad van State. Het is een slapend college van B en W geweest.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik hoop dat de heer Blauw mijn punt ziet. Ik heb geen kritiek
op de Raad van State. Ik heb in dezen zelfs geen directe kritiek op de minister.
Ik constateer slechts wat hier gebeurt. In de beeldvorming raakt dit mensen
die gebukt gaan onder wat er staat te gebeuren in de varkenssector, in een
open zenuw. De beschouwing van collega Blauw kan ik alleen maar bijvallen.De heer Hendriks:De heer Van der Vlies spreekt over het terugwijzen van de gemeente door
de Raad van State. Is hij het met mij eens dat wij de gemeentelijke overheden
veel meer moeten wijzen op hun plicht bij het maken van bestemmingsplannen,
ook voor buitengebieden? Daar ligt mijns inziens het probleem en niet bij
de varkenshouders. Daar heb ik het de hele tijd over gehad.De heer Van der Vlies (SGP):Ik heb daar niets op aan te merken. Het lokaal bestuur moet hierin wakker
zijn.De heer Hendriks:Daar ligt het probleem.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik was er gelukkig mee dat de minister het vijfstappenplan
van de SGP heeft willen bespreken en tegen het licht heeft willen houden.
Hij onderkende daarbij dat hierin een accent ligt bij de ondernemersverantwoordelijkheid.
Die zou zo lang mogelijk gehonoreerd moeten worden. Uiteraard gaan wij dat
plan nu niet opnieuw bespreken. Ik heb gisteren bij interruptie ook wat kanttekeningen
geplaatst bij de kritiek van de minister erop. Ik stel twee dingen vast. Ten
eerste: de taakstelling terzake van de milieudoelstelling blijft overeind.
Ten tweede: de datum verschuift wat naar achteren. En dat is het harde kritiekpunt
van de minister, het strookt niet met, wat hij noemde, de ijkpunten van het
kabinet. In het naderbij brengen van milieudoelen is het toch niet ongebruikelijk
om niet al te star te zijn bij één datum als het perspectief
er is dat het rondom die datum – die periode moet dan uiteraard niet
te lang zijn – voor elkaar komt. Daarom had ik gehoopt dat die benadering
een positiever bejegening kon ontvangen. Ik doe nogmaals een beroep op de
minister en de collega's om daar nog eens heel goed naar te kijken, zeker
als het dilemma waarover ik straks kom te spreken, voortduurt.De tweede nota van wijziging heb ik uiteraard in dank aanvaard. Het betreft
hier ook een reactie op wat ik inbracht.Naast de filosofie onder de plannen en de hoofdroute van geen generieke
korting en de volgende stappen uit mijn plannen versus het plan van de minister,
zijn er nog enkele forse knelpunten die de SGP-fractie van het kabinetsvoorstel
scheiden. Ik noem de schadevergoeding terzake van de ontnomen varkensrechten,
de referentiedatum en de diergezondheid. Naar ons oordeel is de diergezondheid
niet alleen een verantwoordelijkheid voor de sector maar ook
voor de overheid. Die verantwoordelijkheid moet zich ook vertalen in participatie.
Nogmaals, diergezondheid is natuurlijk een eerste verantwoordelijkheid voor
de ondernemer en de sector. De sector is er ook goed mee bezig, gelet op de
certificering waartoe onlangs besloten werd. Echter, diergezondheid heeft
ook een aspect van overmacht, van een ramp die onbeïnvloedbaar en onafwendbaar
op ons afkomt op enig moment. Dan is er toch een discussie denkbaar om die
dimensies te leggen naast wat wij noemen het normale ondernemersrisico. Dan
is de stelling van de SGP-fractie, de verantwoordelijkheid van de sector en
de individuele ondernemer voluit onderkennend, dat de samenleving die in wezen
wordt aangevoerd door de overheid, eveneens een verantwoordelijkheid heeft.
Die zou zich moeten vertalen. Vandaar dat wij bepaalde amendementen die daarover
voorliggen, zullen steunen.Wat betreft de varkensheffing en de plafonnering van het fonds is er toch
sprake van een element van concurrentievervalsing ten aanzien van onze ondernemers
en sector in vergelijking met de ons omringende landen en de overige relevante
markten verder weg. Dat zou ertoe moeten leiden dat de varkensheffing zoveel
mogelijk gematigd wordt, nu en straks.Dan de politieke context. Ook ik heb mij gisterenavond laat, vanmorgen
vroeg, uitermate verbaasd. Ik had begrepen dat het nieuwe verkiezingsprogramma
van D66 het motto mee heeft gekregen of mee gaat krijgen "Bewogen in beweging".
Gisteravond zag ik echter niet echt wat van die beweging. Er was eerder sprake
van het beeld: stokstijf en in stilstand. De ontreddering sloeg toe. Het verhaal
van de minister was helder. Men moet niet te veel verwachten van het voerspoor,
maar men kan er wel het een en ander mee. Ik heb er in mijn plan trouwens
ook op ingezet. De minister heeft die lijn van denken – waar hij zich
eerder overigens ook tegen heeft verzet – dus ondersteund met zijn verhaal
van gisteravond. Dat doen ook ID-DLO-onderzoeken en dat zijn ook de bevindingen
van het proefstation Rosmalen. Met andere woorden, daar kunnen wij dan toch
wat mee. De tegenargumenten van collega Ter Veer hebben mij dan ook niet in
doorslaggevende betekenis bereikt. Dan hebben wij dus een probleem, want ik
heb sindsdien geen nieuwe ontwikkelingen waargenomen.De fractie van de Partij van de Arbeid heeft bij monde van de woordvoerder,
collega Huys, van meet af aan een kritische houding gehad. Ik denk dat het
de verdienste van die fractie is dat de "terugverdienmogelijkheid" in het
wetsvoorstel terecht is gekomen. Wij achten dat een verbetering. De VVD-fractie
heeft zich vrij lang en stevig verzet tegen een generieke korting. Kennelijk
is men overstag gegaan toen bleek dat daaraan verder niet te tornen was, zij
het dat de percentages gewisseld zijn. Dat kun je een relatieve verzachting
noemen en die staat ons wel aan. De minister heeft in het begin gezegd: dit
is het en dit wordt het en daar kan geen enkel misverstand over bestaan. Maar
onder druk van de Kamer in de twee rondjes die wij voor de plenaire afdoening
hebben gehad, heeft hij een nota van wijziging gepresenteerd die toch op onderdelen
daarvan is gaan afwijken. Dus ook de minister is wat gaan schuiven, uiteraard
zoekende naar een Kamermeerderheid, kan het zijn de coalitie.Dat is het politieke beeld. Wij moeten deze dag nog zien hoe dat afloopt,
maar op de SGP-fractie valt terzake van het wetsvoorstel zoals het er nu ligt,
niet echt te rekenen.De heer Blauw (VVD):Mijnheer de voorzitter! De VVD-fractie wil de minister dankzeggen voor
de uitgebreide beantwoording van gisteravond. Het incident van gisteravond
heeft nog eens aangetoond hoe diep insnijdend dit wetsvoorstel in ieder geval
bij sommigen in de sector kan zijn.Mijn eerste opmerking maak ik naar aanleiding van artikel 27, lid 3, waarin
staat dat de tweede fase van de generieke korting ten minste 5% moet zijn.
De minister heeft geantwoord dat die korting ten principale niet in aanmerking
komt voor vergoeding. Maar als de terugverdienactiviteiten, zoals die mogelijk
gemaakt worden via de nota van wijziging, zo zijn dat er minder gekort behoeft
te worden dan 5% om dezelfde doelstelling te halen, moet dat toch mogelijk
zijn? Als met opkoop, afroming en het voerspoor meer gehaald wordt dan 10%,
moet er volgens mij een verrekeningsmogelijkheid zijn. Ik hoor hier graag
een reactie op van de minister.Mijn tweede punt is de slotbepaling. De minister heeft gezegd dat er geen
behoefte aan een slotbepaling is, omdat een gedegen controle gekoppeld aan
sancties voldoende moet zijn. Dat had ik ook altijd gedacht, maar bij de vis
heb ik wel anders geleerd. Toen heb ik namelijk geleerd dat het, ondanks een
goede controle en ondanks het toepassen van sancties, binnen de mogelijkheden
die de rechtsgang toen bood, toch aantrekkelijk bleef om de wet te overtreden
omdat de sancties niet hoog genoeg waren. Ik vraag mij in gemoede af of wij
op het ogenblik wel over een rechtssysteem beschikken waarbij je aanvaardbare
en verdedigbare sancties kunt toepassen voor al diegenen die bewust de wet
overtreden. Of komen wij in eenzelfde situatie als toentertijd bij de vis?
Ik hoor daarop graag nog een reactie.Ik kom te spreken over de latente rechten. Ik ben de minister erkentelijk
dat hij mijn rekensom van 22 miljoen kilo – 6 miljoen kilo kippen, 7
miljoen kilo onbenut en 9 miljoen kilo geëffectueerd – heeft bevestigd.
Dan blijven wij echter toch nog even met een probleem zitten. Wij zouden het
ten principale verdedigbaar vinden wanneer daar een vorm van vergoeding voor
kwam. Nogmaals, ik kijk hierbij naar het advies van de Raad van State, die
een redelijkheid- en billijkheidclausule daaromtrent ook heeft genoemd. De
minister is nog niet enthousiast over die gedachtegang en ik zou dan ook nog
een alternatief kunnen voorleggen. De latente ruimte is in onze belevingswereld
die ruimte die voortvloeit uit het normale "going concern"-systeem. Wat zou
er nu op tegen zijn om, als een vergoeding in de zienswijze van de minister
onhaalbaar blijft, een deel van de toegekende varkensrechten niet verhandelbaar
te maken c.q. bedrijfsgebonden te houden? Of dat nu 15%, 18% of 20% moet zijn,
is een kwestie van uitwerking. Ik hoor ook hierop graag een reactie van de
minister.Collega Huys heeft een amendement ingediend over de grondgebonden rechten.
Ik kan met de beste wil van de wereld geen andere gedachte vormen dan dat
collega Huys bij het indienen van het amendement redelijk
consistent is. Wij hadden dat immers al aangenomen in het kader van de I&N-nota.
Het verbaast mij derhalve dat hiertegen bezwaren zijn. Het is niet alleen
genoemd en aangenomen in de I&N-nota, maar het is een essentieel onderdeel
van de Europese landbouwpolitiek, daar waar men in hoofdlijnen toch in de
richting van de grondgebonden producties stuurt. Ik deel de zorg niet dat
er bij die 0,5 miljoen kilo een geweldig lek zit. Nederland is bedekt met
de Vinex, Nederland is bedekt met streekplannen en Nederland is, behoudens
een enkele gemeente, bedekt met goede functionele bestemmingsplannen voor
het buitengebied. Daarnaast zitten in grote delen van Nederland de zuurgevoelige
objecten redelijk verspreid in het landschap. Ik vraag mij derhalve in gemoede
af of die potentie wel zo groot is als de minister nu veronderstelt. In mijn
omgeving is, behoudens de gemeente Veendam, in ieder geval alles dichtgetimmerd
op dit punt.De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Ik wil nog even terugkomen op de latente ruimte. Erkent de
heer Blauw dat de latente ruimte tot het bedrijfsvermogen behoort?De heer Blauw (VVD):Ja, "going concern" is toch hetzelfde?De heer Van der Linden (CDA):De heer Blauw erkent dus dat het tot het bedrijfsvermogen behoort. Mijn
tweede vraag luidt als volgt. Als de minister het in een bevroren situatie
niet tot het bedrijf laat rekenen, komt de heer Blauw dan met een motie? Of
steunt hij de wijziging van de datum? Of steunt hij een motie over een schadeloosstelling?
Als de minister daar niet aan tegemoetkomt, gaat het immers toch om het afpakken
van eigendom.De heer Blauw (VVD):Ik heb de minister een vraag gesteld. Ik heb in plaats van vergoeding
ook een alternatief neergelegd, namelijk het niet verhandelbaar maken van
een deel. Over het percentage kunnen wij nader spreken. Als je dat deel niet
verhandelbaar maakt, dan betekent dit dat het bij bedrijfsbeëindiging
natuurlijk terugvloeit naar de overheid.De heer Van der Linden (CDA):En als het bedrijf verplaatst wordt, als het totale bedrijf opgekocht
wordt?De heer Blauw (VVD):Dan kom ik bij het groeibriljantje van collega Ter Veer. Daar zal ik later
nog iets over zeggen.De heer Van der Linden (CDA):Dat heb ik niet begrepen, maar goed.De heer Blauw (VVD):Ik zal proberen om dat uit te leggen. Ik zal althans aangeven hoe ik het
geïnterpreteerd heb. Er is overigens een redelijke kans dat ik het mis
heb, want het was niet duidelijk beargumenteerd door collega Ter Veer.Voorzitter! Ik kom te spreken over de afroming tot voorbij 2000. De gedachte
van collega Huys is meer dan het overwegen waard. Het verleden heeft bewezen
dat de afroming door de sector niet als een erg grote hinderpaal wordt ervaren.
Het is natuurlijk afhankelijk van het percentage. Ik kan mij voorstellen dat
wij naar een afromingssysteem na 2000 gaan zonder vergoeding. Ik hoor hierop
graag een reactie van de minister. Ik sluit niet uit dat collega Huys en ondergetekende
bij elkaar gaan zitten om te kijken of nog moties moeten worden gewijzigd.Over de niet-overschotgebieden heeft de minister gezegd: een stimuleringsbeleid.
Ik ben erkentelijk dat hij het probleem van de niet-overschotgebieden heeft
erkend, maar ik wil het nader preciseren. Ik dien op dit punt een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de Wet herstructurering varkenshouderij geen onderscheid
kent tussen concentratie- en niet-concentratiegebieden;overwegende, dat het bij wet vastgestelde niet-concentratiegebied aanzienlijk
meer dan 50% van de totale oppervlakte cultuurgrond omvat en minder dan 10%
van het aantal varkens huisvest;overwegende, dat ook in de Europese Unie de dierhouderij in hoofdzaak
een grondgebonden karakter heeft;overwegende, dat ook de Raad van State indringend aandacht vraagt voor
de varkensdichtheid van het gebied en de uitvoering van het wetsvoorstel;verzoekt de regering zo spoedig mogelijk, maar uiterlijk voor 1 maart
1998, aanvullende voorwaarden te formuleren, waarbinnen de varkenshouderij
in de niet-concentratiegebieden zich duurzaam kan ontwikkelen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Blauw. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 55 (25746).De heer Blauw (VVD):Voorzitter! Ik kom over de certificering te spreken. Mijn fractie begint
redelijk onder de indruk te raken van de recente ontwikkelingen binnen de
sector en de kolom. Met name de laatste weken – ik weet niet of dit
een relatie heeft met het nieuwe voorzitterschap van LTO varkens – is
er in de kolom een toenemende bereidheid elkaar controleerbaar te verplichten
in relatie tot certificeringsvormen. Ik zou het bijzonder op prijs stellen
als de minister nog eens duidelijk zou kunnen toezeggen dat indien het bedrijfsleven
met een voorstel komt, hij ten spoedigste met een algemene maatregel van bestuur
naar de Kamer komt, zodat het positieve signaal uit die sector in wetgeving
ingekaderd kan worden.Ik heb op enkele punten, de financiering betreffende geen antwoord gehad.
Ik heb in eerste termijn gezegd dat in de zienswijze van de VVD-fractie legaal
verworven rechten op enigerlei wijze vergoed zouden moeten worden. Ik realiseer
mij heel goed dat het daarbij om nogal wat geld gaat. Ik heb de rekensom in
eerste termijn gemaakt. Ik heb daarbij gezegd dat het in de zienswijze van
de VVD-fractie uitermate verdedigbaar is dat als een kolom zich in een herstructureringsproces
bevindt, deze zelf voor een financiële bijdrage zorgt. Als wij de resultaten
van de primaire sector in het laatste jaar in ogenschouw nemen, kan het überhaupt
geen probleem zijn om de komende drie jaar zo rond de 125 mln. te vergaren.
BlauwIn ieder geval is het dit jaar geen probleem. Daarenboven zijn er sectoren in de Nederlandse samenleving die hun eigen herstructurering
betalen. Ik verneem hierop graag een reactie van de minister.Waarom zeg ik dit? Wij hebben gisteren terecht veel aandacht besteed aan
de primaire sector. Wat wij een beetje vergeten hebben en wat ik heel bewust
heb ingebracht in eerste termijn, is dat er in die sector niet enkel ondernemers
zijn, maar ook medewerkers. Ik heb de minister weinig of niets horen zeggen
over de manier waarop hij denkt het probleem van die 6000 medewerkers, waarover
het naar zijn zeggen gaat en die niet of moeilijk herplaatsbaar zijn, denkt
op te lossen. Natuurlijk is er sprake van een medeverantwoordelijkheid van
zijn collega van Sociale Zaken. Nochtans vind ik dat er voor om- en bijscholen
en het stabilisatiefonds ook een verantwoordelijkheid ligt voor de sector.Ik vraag er aandacht voor dat de verzamelplaatsen een plan hebben ingediend
ten bedrage van 50 mln. Men hoort mij niet zeggen dat het 50 mln. moet kosten,
maar het mag niet gebeuren dat je, als je de primaire sector zo indringend
herstructureert, de andere componenten in de kolom niet meeneemt. Graag krijg
ik ook een reactie van de minister op de problematiek van de verzamelplaatsen.Als ik de totale kolom bezien, denk ik dat wij die ongeveer 600 mln. ruimschoots
nodig hebben. Er is niet meer, heb ik in eerste termijn al gezegd, maar ik
ben heel bang dat wij, als wij dit proces netjes willen begeleiden, aan 475
mln. te weinig hebben.Ik ben content met de aandacht die besteed is aan de reconstructiewet.
Mij is nog niet duidelijk binnen welke termijn wij een en ander tegemoet kunnen
zien. Ieder risico van kapitaalvernietiging moet ten principale vermeden worden.Voorzitter! Ten slotte wil ik een paar opmerkingen maken aan het adres
van onze collega's van D66. Wij hebben de laatste weken over dit onderwerp
redelijk intensief contact gehad. Ik moet vaststellen dat D66 zegt: aan ons
oorspronkelijke probleem met het voerspoor, de fraudegevoeligheid, tillen
wij niet zo zwaar meer. Ik zeg dit omdat D66 het aanbod dat gisteren is gedaan –
een AMvB met zware voorhang, waarbij nog alle rechten bestaan om een oordeel
te vellen en beïnvloeding aan te wenden inzake de fraudegevoeligheid
van het voerspoor – heeft laten lopen. D66 hecht eraan dat 5% van de
varkens, 750.000 stuks, weg moet aangezien de samenleving behoefte heeft aan
ruimte. Dat is te simpel, tenzij D66 beoogt een oud element in te brengen:
als een bedrijf moet wijken voor het algemeen belang is het algemeen belang
verplicht een vergoeding in te brengen voor de vaste goederen, voor de inkomenscompensatie
en voor de productierechten. De productierechten gaan dan uit de markt. Indien
een ondernemer opnieuw wil beginnen, moet hij nieuwe rechten kopen. Als dat
de bedoeling van D66 is, als dat het groeibriljantje van D66 is, een oud fenomeen,
zeg ik: een kinderhand is gauw gevuld, wij hebben er al een paar keer met
elkaar over gediscussieerd, maar ik wil daar best over verder praten. Een
paar jaar geleden is het aan de orde geweest bij de domeingebieden.De heer Ter Veer (D66):Waarover zou er dan nog verder gepraat moeten worden? Het is toch simpel?
U zegt in feite: kom maar met je amendement; dan teken ik mee.De heer Blauw (VVD):Wij willen er verder over praten. Dan moeten wij het hebben over de invulling
enz. Ik probeer uw gedachten te doorgronden. Als ik die juist samenvat, ben
ik bereid om over die grondgedachte verder te praten. Niet nu even een, twee,
drie. Overigens, we hebben er al vaak over gesproken.De heer Ter Veer (D66):Collega Blauw, voorzitter, heeft het over intensief contact. Ik zou hem
willen vragen om daar een paar aanhalingstekens bij te zetten. Verder wil
ik deze discussie niet te ver doorvoeren. Wél heb ik het amendement
bij mij; dat zal ik indienen.De heer Blauw (VVD):Voorzitter! Ik houd onze vrienden van de fractie van D66 verder voor dat
het alternatieve voorstel dat gisteren "uit de mouw" tevoorschijn is gekomen –
ik omschrijf het met 10-10-5 – ons niet aanspreekt. Ik begrijp niet
waarom men hiermee is gekomen. Eergisteren nog ging de fractie van D66 prat
op het feit dat de minister had gezegd: de grootste verdediger van mijn oorspronkelijke
gedachtegoed is D66. Dat kon ik mij ook wel voorstellen, gelet op de interesse
van D66 voor het milieu. Echter, nu komt die fractie met een voorstel dat
veel slechter is dan het oorspronkelijke voorstel. Immers, daarmee gaat men
over de grens van 2000 heen terwijl het milieu zwaarder wordt belast dan het
geval is bij het oorspronkelijke én het gewijzigde voorstel. Voor ons
is deze optie niet goed bespreekbaar. In toenemende mate kom ik tot de conclusie
dat dit moet worden gezien als een gelegenheidsargument.Voorzitter! Reeds vanaf 1984 voeren wij in gezamenlijkheid discussies
over de problematiek van de varkenshouderij; in eerste termijn heb ik een
historisch overzicht gegeven. Gelet op de intenties waarop de fractie van
D66 altijd prat gaat – ik doel nu op het dierenwelzijn en het milieu –
kan ik mij niet voorstellen dat zij er vanavond of vannacht aan meewerkt dat
het onderhavige wetsvoorstel niet overmorgen bij de Eerste Kamer kan worden
gedeponeerd. Ik kan mij niet voorstellen dat de fractie van D66 de aanvaarding
van dit wetsvoorstel zal blokkeren. Ik durf zelfs verder te gaan. De fractie
van D66 kan dat de samenleving niet uitleggen. Zij kan die samenleving niet
uitleggen dat zij, op grond van een marginaal probleem, niet heeft willen
meewerken aan dit wetsvoorstel zodat er in het geheel niets is gedaan ten
behoeve van het dierenwelzijn en het milieu. Als de fractie van D66 het wetsvoorstel
tóch blokkeert, wens ik haar veel succes toe bij haar uitleg aan de
samenleving.De heer Hendriks:Mijnheer de voorzitter! Ik dank de minister voor zijn uitvoerige beantwoording.
Er zijn bijzonder veel vragen gesteld en de minister heeft veel uren aan de
beantwoording besteed. Hij gaat wat mij betreft de geschiedenis in als "de
spraakmakende varkensminister".Voorzitter! Het raamwerk van maatregelen dat deze minister en de regering
ten behoeve van de herstructurering van de varkenshouderij heeft geconstrueerd,
is naar mijn oordeel niet voldoende solide en niet toereikend om de beoogde
doelstellingen te realiseren. Ook leidt het niet tot een betere ruimtelijke
ordening nabij de varkensbedrijven of tot een verbetering van het milieu.
Helaas is het wél fataal voor het grootste gedeelte van de 40.000 varkenshouderijen.In dit wetsvoorstel zijn 39 artikelen opgenomen. Ongeveer tien daarvan
zijn zó wazig dat ze echt problemen zullen gaan oproepen. Het zijn
allemaal artikelen van dezelfde soort, namelijk: bij nadere regeling zal de
minister... enz. Voorzitter! Mijns inziens is dit in wetstechnisch opzicht
een slechte opzet. Ik vrees dat bij toepassing hiervan ernstige schade wordt
toegebracht aan de rechtszekerheid van de sector. Dit kan toch niet de bedoeling
van de regering zijn, zeker niet als er daadwerkelijk vele bedrijfsfaillissementen
binnen de sector van varkenshouderijen volgen.Ik blijf van mening dat de herstructurering van deze belangrijke sector
regionaal moet worden ontwikkeld; ik heb dit eerder gezegd in deze debatten.
De regering heeft hiervoor als bestuurlijk instrument wel de aanwijzingsbevoegdheid
beschikbaar. Ook is het bekend dat slechts in vijf van de twaalf provincies
de sectorproblemen diepgeworteld aanwezig zijn. Daarom vind ik dat de betrokken
provinciale overheden samen met de landbouw- en veeteeltsector en de inspecties
met minder regels tot een verantwoorder bedrijfs- en milieuresultaat kunnen
komen. Zij moeten krachtiger besturen, veel krachtiger, met meer controle
vooral op de malafide varkenshouderijen, die helaas ook binnen deze sector
aanwezig zijn. Daar ligt de grote zorg zowel voor het veeteelttechnische als
voor het bestuurlijke probleem, die wij toch allen moeten delen. Deze zorg
ligt dus niet in Den Haag als regeringscentrum, hoe goed wij ook willen en
moeten meedenken. Ten principale dient dit beleid echter naar de regio te
worden gedelegeerd. Ik zal op grond hiervan mijn steun aan het wetsvoorstel
dan ook niet geven.Ik wens de 40.000 families binnen de sector varkenshouderijen sterkte
toe in deze dagen. Over hun bedrijven wordt nu een oordeel aan de Kamer gevraagd.
Ik hoop dat zij zichzelf zullen blijven. Op mijn steun kunnen zij rekenen
en ik hoop dat zij door deze problemen heen komen. Pas op voor hernieuwde
import van varkenspest uit het buitenland. Dat is onlangs gebeurd en dat betreur
ik. Tot slot zeg ik hun: houdt u toch aan rechtvaardige overheidsregels.Voorzitter: ZijlstraDe heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Ik zeg de minister dank voor de uitvoerige beantwoording.Ik vond het gisteravond, vooral aan het slot, een gênante vertoning.
De vrouw op de tribune had ook in dat opzicht gelijk. Zij zei: ik snap niet
wat er gebeurt in dit gebouw. Zij vertolkte de gevoelens, niet van sommigen,
maar van duizenden mensen. Ik heb in eerste termijn dit ook geprobeerd te
doen.Ik begin met de reactie van de minister op het plan van het CDA. Ik vind
de argumenten van de minister niet steekhoudend; deze zijn naar mijn mening
te politiek getint. De reductie wordt bij het CDA inderdaad niet gehaald via
een generieke korting. Deze wijzen wij af en wij menen dat de minister deze
te zeer als een doel in zich ziet. Hij zei dat zij het hart van het wetsvoorstel
is. Het CDA kiest een andere route. Het hart van het wetsvoorstel dient volgens
het CDA een verantwoorde reductie in het houden van varkens te zijn, verantwoord
uit een oogpunt van milieu, diergezondheid en dierenwelzijn. Dat moet het
doel zijn en op grond hiervan moeten wij 14 miljoen kilogram fosfaat wegwerken.
Er is in het voorstel van het CDA geen lek. Het geeft zekerheid over de afrekening,
een stok achter de deur en de garantie dat de bedrijven in het jaar 2000 moeten
voldoen aan de voorwaarden die gesteld worden aan certificering. Deze vereisten
zijn net zo helder als die in de opstelling van de Partij van de Arbeid en
de VVD. Wij delen die opstelling en steunen dan ook het amendement van de
heer Huys. In ons voorstel wordt maatwerk in plaats van maaiwerk gegeven.
De generieke korting is maaiwerk en geen maatwerk. Dat betekent dus dat er
veel koppen van afgaan.De minister is van mening dat het gewijzigd voorstel een beter sociaal-economisch
perspectief biedt. Maar wat is nu het substantiële verschil tussen 15%
korten en 10% korten? Dat is inderdaad een gradueel verschil, maar geen wezenlijk
verschil. De wezenlijke bezwaren, die collega Blauw naar voren heeft gebracht,
blijven namelijk volstrekt overeind: het principiële bezwaar van het
afnemen van verworven rechten, van eigendom, en het fundamentele bezwaar dat
je daarmee in feite een averechtse werking hebt op de doelstellingen van het
wetsvoorstel. Het kiest daarbij voor de grote, financieel sterke bedrijven.
Met name de jonge bedrijven, die veel geïnvesteerd hebben in het milieu,
krijgen het het zwaarst voor de kiezen. Het CDA komt niet langszij, zoals
de minister zei. Nee, zeker niet en wel op twee punten niet: de 10% korting
en de ingangsdatum. Daarin wijken wij wezenlijk af van het kabinetsvoorstel
en wij zullen onze goedkeuring daar niet aan geven.De tweede tranche – de verrekeningsmogelijkheid van 15% –
vinden wij een verbetering, zoals ik al in eerste termijn heb gezegd. Wij
zijn echter van mening dat daarbij gesaldeerd dient te worden tussen de resultaten
van de opkoopregeling c.q. afroomregeling en het veevoerspoor.Voorzitter! Ik vind het jammer dat de minister niet is ingegaan op de
problematiek van het nitraat, met name omdat wij in de beantwoording hebben
gelezen dat hij op 15 december een programma in Brussel heeft aangemeld terwijl
wij nog onlangs een overleg hebben gevoerd. Kan de Kamer dit programma inzien?De minister heeft niet gesproken over sociaal-economische problematiek
en is niet ingegaan op de effecten op de concurrentiepositie, ook in grensregio.
Hij heeft ook niet gezegd hoe hij de regionale aanpak ziet bij de verdere
ontwikkeling van de herstructurering.Ook wat betreft het dierziektefonds wijken onze opvattingen wezenlijk
af van die van de minister. Het bedrijfsleven betaalt, maar krijgt geen enkele
medeverantwoordelijkheid bij het beheer of bij de uitvoering. De overheid
kan op deze manier de verantwoordelijkheid voor haar eigen falen afwentelen
op de sector. Met de huidige varkenspestcrisis zou daar wel eens sprake van
kunnen zijn. Ik vind dat etatistisch denken, dat achterhaald is, en het demonstreert
ook het gebrek aan het vertrouwen in een public private partnership. Ik zou
met name de VVD-fractie – toch het boegbeeld van de privatisering –
willen vragen of zij het voor haar rekening wil nemen de verantwoordelijkheid
te nemen voor een verkapte belastingheffing aan bedrijven die daardoor in
de begroting van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij terechtkomen.
Het overheidsfalen kan op deze manier heel gemakkelijk afgewenteld
worden op de sector. Tegelijkertijd stel ik vast dat de minister geen overtuigende
argumenten naar voren heeft gebracht dat het risico van een greep in de kas
op termijn ondenkbeeldig zou zijn.Voorzitter! Kan de minister ook reageren op mijn vergelijking met Schiphol?Ik wil de Kamer een vijftal moties voorleggen. De eerste motie gaat over
de adequate schadevergoedingsregeling. Ik hoef de argumenten niet te herhalen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat: - de Raad van State het mestproductierecht
als vermogensrecht beschouwt en van mening is dat schadeloosstelling billijk
en redelijk is;- het niet vergoeden van mestproductierechten zal
leiden tot vele schadeclaims;- het van essentieel belang is dat de
overheid een betrouwbare partner is in onze samenleving;van oordeel, dat verworven c.q. aangekochte mestproductierechten behoren
tot het bedrijfsvermogen;verzoekt de regering tot een adequate schadevergoedingsregeling te komen
voor de latente ruimte binnen het mestproductierecht,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Linden. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 61 (25746).De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! In de eerste termijn heb ik aandacht gevraagd voor het tegengaan
van megabedrijven en het stimuleren van het moderne gezinsbedrijf en mevrouw
Vos heeft daartoe een amendement ingediend. Ik zou dat niet in een amendement
willen vastleggen, omdat ook moderne gezinsbedrijven aan verandering onderhevig
zijn. Dat vastleggen in een wet zou te statisch zijn en om die reden wil ik
door middel van een motie een accent hierop leggen in het beleid.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat het ontstaan van megabedrijven maatschappelijk ongewenst
is;voorts overwegende, dat het moderne gezinsbedrijf de basis dient te vormen
in de varkenshouderij;verzoekt de regering in haar beleid megabedrijven te ontmoedigen en de
positie van het moderne gezinsbedrijf te versterken, onder meer door specifieke
onderzoeksprogramma's,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Linden. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 62 (25746).De heer Huys (PvdA):De motie oogt heel aantrekkelijk. Ik kan mij echter niet voorstellen dat
het instrumentarium dat de heer Van der Linden voorstelt om dat doel te bereiken,
ook maar iets helpt. Kan de heer Van der Linden mij dat eens uitleggen?De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Wij hebben al eerder gepleit voor een ontmoediging van de
megabedrijven. Ik heb daarbij gesproken over de ruimtelijkeordeningsaspecten.
Ook anderen hebben daarover gesproken. Dat kunnen wij echter niet in deze
wet vastleggen. Daarom geef ik de politieke intentie aan.Met betrekking tot het bevorderen van gezinsbedrijven zou ik mij best
kunnen voorstellen dat er in onderzoeksprogramma's veel meer aandacht besteed
wordt aan de vraag hoe een compact, modern en concurrerend gezinsbedrijf kan
worden opgezet. Er zou uitgegaan kunnen worden van bijvoorbeeld 200 zeugen
per vaste arbeidskracht en een beperkt aantal vaste arbeidskrachten per bedrijf.De heer Huys (PvdA):Dit element spreekt mij zeer aan. Ik vraag mij echter af of hier niet
een beetje symboolpolitiek bedreven wordt. Dat zou ik heel jammer vinden.
Als wij zoiets willen, moet dat in onderzoeksprogramma worden vastgelegd.
Bovendien moet het wettelijk geregeld worden. Als wij dat niet doen, ben ik
echt bang dat het blijft bij symboolpolitiek.De heer Van der Linden (CDA):Dat kan ik bij deze wet niet doen. Daarom geef ik aan dat met name via
dat onderzoek gekeken moet worden hoe een gezinsbedrijf sterk en concurrerend
gemaakt kan worden.Mijn bezwaar tegen de in het wetsvoorstel voorgestelde 10% generieke korting
is juist gelegen in het feit dat de grote bedrijven daarmee geen moeite hebben.
Die verrekenen dat fiscaal. Er is niets aan de hand, want de markt wordt dunner
en dat biedt voordelen. Ook de mestmarkt wordt dunner. De effecten van dit
wetsvoorstel bevoordelen de financieel sterkste bedrijven, dus de grote en
de megabedrijven.De heer Huys (PvdA):Ik vind dat u dingen door elkaar haalt, mijnheer Van der Linden. Niet
per definitie is het grote bedrijf financieel het sterkste. Niet per definitie
zingt het grote bedrijf het langer uit dan het kleine bedrijf. Als wij niet
oppassen, blijven door dit wetsvoorstel de kleine bedrijven zitten waar zij
zitten en gebeurt er te weinig.De heer Van der Linden (CDA):Ik bestrijd dat laatste punt niet, mijnheer Huys. Het gaat immers vaak
om bedrijven die niets gedaan hebben en die niet de financiële last dragen
van investering in milieu, welzijn en diergezondheid. Die bedrijven zijn niet
gezond gemaakt of hebben geen investeringen in de huidige markt gedaan.Ik bestrijd wel uw stelling dat het niet de zeer grote financieel sterke
bedrijven zijn die hiervan het meest profiteren. Die kunnen het het gemakkelijkste
doen. Ik ben het wel met u eens dat niet per definitie de megabedrijven het
sterkste zijn. Wij stellen echter vast dat als gevolg van dit soort maatregelen
de schaalvergroting alleen maar zal toenemen. Van der LindenDat blijkt ook
uit berekeningen van de Rabobank. Dat is toch een bewijs dat
het vooral ten goede komt aan de extreem grote bedrijven!De heer Poppe (SP):Ik zie ook wel wat in de motie die de heer Van der Linden zojuist heeft
ingediend.Ik heb keer op keer gepleit voor een progressieve heffing in plaats van
een generieke heffing. De sterkste varkens moeten de zwaarste lasten dragen.
Bij die opvatting van de SP heeft het CDA zich niet echt duidelijk aangesloten.
Waarom komt de heer Van der Linden niet met een amendement om van de generieke
heffing een progressieve heffing te maken, met desnoods een voet waarop die
progressieve heffing begint?Waarom een motie? Als de wet wordt aangenomen, komt de uitvoering van
die motie er behoorlijk ver achteraan.De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Wij zijn tegen iedere generieke heffing, of die nu progressief
is of niet. Wij hebben ons daartegen uitgesproken. Wij blijven ons daartegen
uitspreken.De heer Poppe (SP):Je hebt een generieke heffing of een progressieve heffing. Het gaat om
het totaal, 25% minder varkens. Hoe ga je dat uitvoeren? Mijn voorstel was:
ontlast de kleine bedrijven, de gezinsbedrijven, en belast de grote bedrijven,
die het dragen kunnen, extra.De heer Van der Linden (CDA):Wij hebben in het verleden, bij de behandeling van de begroting van vorig
jaar en van dit jaar, in het kader van onderzoek, voorlichting en onderwijs
nadrukkelijk uitgesproken dat de goede, sterke gezinsbedrijven moeten worden
ontzien van de forse lastenstijgingen die plaatsvinden. Die richting moet
worden ingeslagen om te kunnen mikken op het peloton van de bedrijven die,
ten opzichte van die megabedrijven, juist ontzien moeten worden.De heer Poppe (SP):Ik heb toch nog een vraag. De motie zal toch ook te maken hebben met de
milieudoelstelling? Het CDA zal het ermee eens zijn dat wij ons grondwater
en dus ons drinkwater niet verder moeten belasten met nitraat. Het is dus
van algemeen belang voor de volksgezondheid dat er minder varkens komen. Dat
staat echter niet in de motie.De heer Van der Linden (CDA):Uiteraard niet. Wij vinden dat een reductie van het aantal varkens een
gevolg moet zijn van de voorwaarden die worden gesteld aan het houden van
dieren. Dat wil zeggen: strenge voorwaarden op het punt van milieu, diergezondheid
en dierenwelzijn. Het moet echter geen doelstelling op zichzelf zijn. En wat
het milieu betreft wijs ik erop dat wij gesteld hebben dat bij de onderzoeksprogramma's
ook het onderzoek naar milieu hoort. Dat is ook een concurrentiefactor, zeker
als je ziet welke lastenstijgingen als gevolg van milieu plaatsvinden.De heer Poppe (SP):Er is al veel onderzoek gedaan. Een van de onderzoeken – ik meen
in 1994 – heeft uitgewezen dat er niet alleen 30% minder fosfaat en
stikstof moet komen via het voerspoor, maar dat er ook een reductie van 25%
van de varkensstapel moet komen. Dat onderzoek moffelt u maar weg?De heer Van der Linden (CDA):Daar kan ik niks mee, voorzitter.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! De SGP-fractie deelt de zorgen die de heer Van der Linden
neerzette en zal de motie ook steunen. Ik wil in die context de volgende vraag
stellen. De heer Van der Linden verzette zich wat tegen de gedachte uit het
amendement van mevrouw Vos, vanwege het te statische karakter. Het voordeel
ervan is wel natuurlijk dat het meteen effect heeft, vanaf de datum van invoering
van de wet, voor de categorie bedrijven die daaronder te rekenen valt. Ik
meen dat de grens 300 varkens is. Per wanneer moeten de effecten van de motie
van de heer Van der Linden neerslaan? Ik denk dat daar toch wel een vertragingsfactor
in zit.De heer Van der Linden (CDA):Ik heb best sympathie voor het amendement van mevrouw Vos. Alleen is het
amendement gedateerd anno 1997. Ik weet niet wat een modern gezinsbedrijf
is anno 2005 of 2010. Dan is de wet nog wel van kracht. Wij hebben grote voorkeur
voor een motie. Alle suggesties om de gezinsbedrijven te bevorderen en de
megabedrijven te ontmoedigen, zullen wij gaarne steunen.De heer Van der Vlies (SGP):Daarin steun ik u. De onderzoeksprogramma's enzovoorts zijn prima. Die
moeten ook worden uitgevoerd. De conclusies daarvan moeten geïmplementeerd
worden. Pas dan is er een effect voor de gezinsbedrijven die wij willen ontzien.De heer Van der Linden (CDA):Wij hebben voor de motie gekozen om een duidelijk politiek signaal te
geven, om een politieke stelling in dit parlement uit te lokken en niet zozeer
om ons op aantallen vast te leggen. Dan krijg je een discussie in het parlement
over de vraag of het 200, 150 of 250 zeugen moeten zijn. Vervolgens krijg
je een discussie over de vraag of er één, twee of drie arbeidskrachten
moeten zijn. Het was onze bedoeling om deze Kamer een politiek signaal te
laten afgeven, ook aan de regering. Wij hebben zelf ook een verantwoordelijkheid
en taak om daaraan in de loop van de tijd mede invulling te geven.De heer Van der Vlies (SGP):Dat politieke signaal steun ik, voorzitter.Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! Ik vind deze redenering van de heer Van der Linden iets te
makkelijk. Hij zegt: het amendement van mevrouw Vos timmert de hele zaak vast.
Vervolgens komt hij met een motie. Mijn eerste vraag is: op welk moment zal
die motie echt iets voorstellen, wanneer zal er echt beleid uitkomen? De gedachte
vind ik sympathiek, maar wat stelt de motie nu echt voor? Maar stel nu dat
de situatie verandert en dat de omvang van bedrijven in de toekomst echt anders
zal zijn dan nu. Dan kan op dat moment alsnog worden gezegd: wij moeten de
wet aanpassen. Je kunt er zelfs een algemene maatregel van bestuur bij betrekken.
Ik zou bereid zijn om dat te overwegen. Maar het lijkt mij heel verstandig
om juist in de wet duidelijkheid te bieden.De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Het is niet alleen een taak van de regering om te bezien op
welke wijze de megabedrijven kunnen worden tegengegaan, ontmoedigd, en de
gezinsbedrijven kunnen worden bevorderd. Het is ook een taak van het parlement,
zoals ik eerder heb gezegd. Wij hebben zelf ook die plicht. De CDA-fractie
heeft ook regelmatig aangegeven dat onderwijs voorlichting
en onderzoek juist daarop geconcentreerd moeten worden. Waarom zou je in de
gezondheidstarieven trouwens ook niet een zekere nuancering kunnen aanbrengen?
Ik heb er uiteraard over nagedacht of ik dit in een amendement moest vatten.
Daarmee kom je echter op de vraag over de vaste arbeidskrachten. Mevrouw Vos
heeft zelf ook niet gezegd of het één, twee, drie of vier vaste
arbeidskrachten moeten zijn. Dat staat er niet in en daardoor krijg je problemen
bij de uitwerking.Mevrouw Vos (GroenLinks):Op zichzelf is mijn amendement heel duidelijk. Het stelt gewoon een bovengrens
aan het maximum van bedrijven. Ik denk dat dit in ieder geval een dam opwerpt
tegen het ontstaan van meer megabedrijven. Je kunt er natuurlijk over discussiëren
of dit nu wel helemaal het juiste amendement is, maar het werpt wel een dam
op. Mijn vraag aan u is wanneer uw motie daadwerkelijk tot iets zou kunnen
leiden en of u dus niet op z'n minst ook met een amendement moet komen of
met mij moet bekijken of wij mijn amendement iets kunnen wijzigen.De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Ik heb de overwegingen genoemd die ons gebracht hebben tot
een motie en niet tot een amendement.De voorzitter:Dit punt lijkt mij duidelijk.De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! De minister heeft toegezegd dat hij oplossingen zal zoeken
voor knelpuntgevallen. Hij heeft hiervoor ook een nota van wijziging doorgevoerd.
Dit geeft echter nog geen rechtszekerheid aan de bedrijven en geeft ook geen
uitsluitsel over de termijn waarop die bedrijven zekerheid krijgen van de
overheid. Op dit punt wil ik de Kamer dan ook de volgende motie voorleggen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat dit wetsvoorstel leidt tot een groot aantal knelpuntgevallen;voorts overwegende, dat de minister bereid is om hiervoor een regeling
te treffen;van mening, dat deze bedrijven niet langer in onzekerheid mogen verkeren,
mede gelet op de aangegane financiële verplichtingen;verzoekt de regering deze bedrijven uiterlijk binnen twee maanden na het
in werking treden van deze wet uitsluitsel te geven, en vooruitlopend op de
definitieve inwerkingtreding van deze wet de noodzakelijke voorbereidingen
te treffen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Linden. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 63 (25746).De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Ik heb met vreugde vastgesteld dat ook collega Blauw nu veel
meer waarde hecht aan de regionale plannen. Dat heb ik in ieder geval uit
zijn interventies geproefd. Collega Huys heeft hier altijd al een lans voor
gebroken. Uit de correspondentie met de regering heb ik echter opgemaakt dat
de opvatting van de regering nogal eens verschilde van het ene op het andere
moment. Ook op dit punt wil ik de Kamer een motie voorleggen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat voor een succesvolle uitvoering van de herstructurering
varkenshouderij draagvlak in de sector vereist is;voorts overwegende, dat maatwerk naar regio en bedrijf noodzakelijk is;van mening, dat een regionale aanpak hiervoor de beste waarborgen biedt;verzoekt de regering in haar beleid een centrale plaats in te ruimen voor
een gebiedsgerichte aanpak,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Linden. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 64 (25746).De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Ik weet niet of collega Huys van plan is om met een motie
te komen op mijn volgende punt. In de schriftelijke vragenronde heb ik nogal
wat vragen gesteld over de relatie met de milieuvergunning. Wij vinden dit
noodzakelijk. Ik heb dan ook een motie voorbereid. Als de heer Huys ook iets
in die richting heeft voorbereid, ben ik bereid om daarnaar te kijken. Zo
niet, dan dien ik nu mijn eigen motie in.De heer Huys (PvdA):Ik heb daar in mijn eerste termijn inderdaad uitvoerig aandacht aan besteed.
In de schriftelijke antwoorden van de minister stond dat dit niet van vandaag
op morgen kan, maar dat hij wel bereid is om daar snel naar te zoeken. Ik
meen dus dat de trein loopt. Gisteren twijfelde ik er even aan of hetgeen
de minister toen opmerkte, wel spoorde met datgene wat schriftelijk was meegedeeld.
Als de minister toezegt dat hij met zijn collega snel zal zoeken naar een
mogelijkheid om die koppeling te leggen, dan vind ik dat prima.De heer Van der Linden (CDA):Misschien kunnen wij die trein een duwtje geven door de Kamer een uitspraak
te laten doen. De regering behoeft dan ook niet meer in het ongewisse te verkeren
over de opvatting van de Kamer hierover. Ik leg de Kamer dus de volgende motie
voor.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat het overgrote deel van de varkenshouderijbedrijven
over een milieuvergunning beschikt waarin de aantallen varkens c.q. fokzeugen
zijn vastgelegd;overwegende, dat de koppeling tussen de Wet milieubeheer en de herstructureringswet
noodzakelijk is, Van der Lindenomdat de herstructureringswet consequenties
heeft voor de Wet milieubeheer;voorts overwegende, dat een tweerechtensysteem in de praktijk op praktische
problemen stuit;van oordeel, dat één integrale vergunning per bedrijf wenselijk
is en voor het individuele bedrijf een aantal voordelen oplevert, waaronder
één loket, maatwerk per bedrijf, beter haalbaar, uitvoering
dichter bij de varkenshouder en een opstap voor een certificeringssysteem;voorts van oordeel, dat dit de controle en handhaving aanzienlijk efficiënter
maakt;verzoekt de regering een koppeling tussen de Wet milieubeheer en de herstructureringswet
tot stand te brengen, hetgeen dient te leiden tot één integrale
vergunning per bedrijf,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Linden. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 65 (25746).De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Het amendement van de heer Huys op stuk nr. 22 loopt enigszins
parallel aan dat op stuk nr. 18 van het CDA. Zij bijten elkaar niet; zij overlappen
elkaar wat. Misschien kunnen we tot één amendement komen.Het mag duidelijk zijn dat het amendement op stuk nr. 35 van de heer Huys
de warme steun van de CDA-fractie zal krijgen, omdat wat daarin staat een
van de wezenlijke elementen in de verdere herstructurering van de varkenshouderij
is.Het amendement op stuk nr. 38 van de heer Huys heeft onze sympathie. Als
de fractie mij daarin volgt, zal zij daarvoor stemmen.Aan het amendement op stuk nr. 46 is in het wetgevend traject en de schriftelijke
voorbereiding veel aandacht besteed, omdat daarin de andere diersoorten buiten
beschouwing worden gelaten, zodat sprake is van een potentieel groot lek.
Desondanks kan dit amendement op de steun van de CDA-fractie rekenen.Voorzitter! Dit debat is overheerst door de keuze die de minister in de
maand juli heeft gemaakt voor korting van de sector met 25%. Dat vonden en
vinden wij een valse start. Daarmee is de discussie op het verkeerde been
gezet. Die fosfaatreductie met 14 miljoen kilogram heeft onze steun, maar
de wijze waarop de insteek gekozen is, heeft het vervolg van de discussie
sterk beïnvloed. Daarna hebben wij een debat over de inhoud gevoerd,
waarin collega Blauw van de VVD een uitstekend betoog hield. Hij wees daarbij
de generieke korting vierkant af, en pleitte voor de datum van 10 juli 1997.
Hij heeft een reeks van bezwaren opgenoemd, waarvan ik er een paar zal noemen.
De portemonnee wordt leeggehaald en vervolgens moet worden geïnvesteerd;
eerst het inkomen afpakken en dan mag je je eigen mestproductierechten terugkopen;
het is een aanslag op het inkomen; de ontwikkeling van de varkensstapel moet
beïnvloed worden door het stellen van vereisten aan het houden van dieren;
in het jaar 2000, 2001, 2002 moeten de varkenshouders voldoen aan de criteria
die wij vaststellen. Wij konden ons toen zeer goed vinden in die insteek.
Plotseling wordt collega Huys, die kwam met een 5%-reductie plus het vooruitlopend
op het stellen van voorwaarden opschorten van de regeling, op een zondagavond
links ingehaald door de VVD, waarmee het debat voor de tweede keer op het
verkeerde been is gezet. Daarmee heeft de VVD een grote verantwoordelijkheid
op zich genomen voor de 10%-reductie in dit wetsvoorstel en de dramatische
gevolgen die dat voor zeer veel bedrijven heeft. Dit is een houding die ik
voor een liberale partij niet kan plaatsen. Die 10%-rechten van mensen waarvoor
zij betaald hebben respectievelijk die zij wettelijk verkregen hebben, worden
gewoon afgepakt! Sommigen noemen dat diefstal, een woord dat ikzelf niet in
de mond zal nemen. Maar die rechten worden nadrukkelijk van de varkenshouders
afgepakt, waarna zij die moeten gaan terugkopen met geld dat zij eigenlijk
moeten investeren in verbetering van de stallen op het punt van milieu, welzijn
en gezondheid. De VVD heeft hiermee haar etatistische houding nog eens gedemonstreerd:
van bovenaf wordt aangestuurd, niet op mineralen, maar op varkensstaarten.Dan kom ik bij de Partij van de Arbeid. Collega Huys heeft enorm geworsteld
met dit wetsvoorstel, wat ook wel zichtbaar was. Aan de ene kant zei hij dat
het een prima wetsvoorstel is, terwijl hij aan de andere kant zei dat het
moeders mooiste niet is. Als je beide elementen tegen elkaar houdt, moet ik
vaststellen dat hij sprekend over "moeders mooiste niet" zoveel kanttekeningen
en vraagtekens plaatste, dat ik mij afvraag of die in de uitwerking niet terugkomen.
Ik vrees dat bij de uitwerking juist dit element er op termijn voor zorgt
dat "moeders mooiste niet" omslaat in een ander oordeel over het uiteindelijke
wetsvoorstel. Ik begrijp best dat, als de VVD inzet op een korting van 10%,
de PvdA niet anders kan dan van 5% naar 10% gaan. Ik hoor de PvdA-fractie
denken: Als de VVD 10% afpakt, mogen wij dan nog wel achterblijven? Daar komt
nog iets bij. De heer Huys had gisteren in zijn inbreng, in vergelijking met
zijn eerdere termijn, vriendelijke woorden over voor D66. Ik begrijp dat.
Als je mensen over de streep wilt halen, is coifferen en masseren heel belangrijk.
Ook de PvdA is nogal wat opgeschoven. Intern waren er problemen, maar als
D66 zich opwerpt als de vertegenwoordiger van het milieugezicht, is het voor
de PvdA moeilijk om bij het oorspronkelijk goede voorstel met betrekking tot
die 5% te blijven. Als aftrap voor de discussie vond ik die 5% echter heel
goed. De PvdA is dus links gepasseerd, maar wat komt er terecht van het sociale
gezicht van de PvdA? Dit heeft namelijk ingrijpende gevolgen voor vele bedrijven.
Dat heeft sociale consequenties. De PvdA beroept zich terecht vaak op haar
verleden, maar ik had liever gezien dat men, in plaats van die 10% te accepteren,
ook had gekeken naar de effecten voor de bedrijven, al steunt men mogelijkerwijs
de motie of het amendement van mijn fractie. Daarin wordt namelijk gepleit
voor een vergoedingsregeling.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Ik heb in mijn inbreng in eerste termijn uitgelegd op welke
wijze wij uiteindelijk bij dit wetsvoorstel zijn beland en wat onze opvatting
daarover is. Het wetsvoorstel was moeders mooiste niet, maar zo langzamerhand
is het heel aardig opgepoetst. De 10% is bikkelhard. Dan ben ik met de heer
Van der Linden eens, maar het eerste voorstel van de minister was 15%. Wij
hebben eerst ingezet op 5%, maar uiteindelijk zijn wij in het midden uitgekomen.
Dat kan toch niet als een verlies worden gezien.De heer Van der Linden (CDA):Vindt de heer Huys die 10% ook rechtvaardig?De heer Huys (PvdA):In het licht van wat de samenleving van ons als parlement vraagt met betrekking
tot deze problematiek vind ik dit verdedigbaar.De heer Van der Linden (CDA):Dan had de heer Huys ook naar de voorstellen van het CDA moeten kijken.
Wij zaten in eerste instantie zeer dicht tegen de PvdA-voorstellen aan. Het
enige verschil was die 5%, maar die kwestie hebben wij verantwoord. Wij hebben
ook aangegeven dat wij insteken op die 14 miljoen kilogram fosfaatproductie.
Wij steken ook in op de strengste eisen op het punt van het milieu, het dierenwelzijn
en de diergezondheid. Daarover bestaat geen verschil van mening. Dit wetsvoorstel
werkt echter zo onrechtvaardig uit, dit is zo bikkelhard voor de bedrijven
die zich hebben ingespannen dat ik het niet voor mijn verantwoording kan nemen
om daar voor te stemmen.Die 10% ligt inderdaad tussen 5% en 15% in. Daarom zeg ik dat de minister
verkeerd is begonnen. De minister had misschien met 50% moeten beginnen. Dan
waren wij bij 25% uitgekomen. Dat wil echter nog niet zeggen dat dit rechtvaardig
is. Dat wil nog niet zeggen dat daarmee de samenleving en de sector wordt
gediend. Die 25% was een voorstel uit boosheid. Dat houd ik overeind. De minister
startte met te zeggen dat hij zoveel staarten minder wilde. Hij wilde op 11
miljoen varkens uitkomen. Dat was een valse start. Dat was geen start, uitgaande
van het stellen van eisen aan het houden van dieren. Daarom vind ik de vergelijking
met Schiphol terecht. Het kabinet heeft daar voor een andere route gekozen.
Daar is men van een eerdere insteek afgeweken. De 44 miljoen passagiersbewegingen
zijn vervallen. Ik hoor het premier Kok nog zeggen. Hij zei dat er binnen
verantwoorde milieuvoorwaarden moet worden gevlogen. Dat geldt ook voor de
varkenssector. Er moet binnen verantwoorde voorwaarden worden geproduceerd.
Dan definiëren wij samen wat die verantwoorde voorwaarden zijn. Dan verschillen
wij niet zoveel van mening als het gaat over het certificeersysteem en de
invulling terzake. Die route is sociaal en economisch verantwoord. Dan hadden
wij op een verantwoorde manier kunnen omgaan met de centen van de belastingbetaler.
Nu wordt er een vergoeding gegeven voor de varkensrechten die worden afgeroomd.
Ik vind dat weggegooid geld. Ik had dat veel liever besteed aan een vergoeding
voor wat men de mensen op onwettige en ongerechtvaardigde gronden afpakt.De heer Huys (PvdA):Ik heb het al een paar keer eerder gezegd: de fractie van de PvdA had
al in juni, dus voor de minister, ervoor gekozen om te zeggen dat de sector
niet in staat zal zijn om met de huidige omvang van het aantal varkens alle
doelen te bereiken. Ik heb toen gezegd en geschreven: ik denk dat een vermindering
van 25% tot 30% noodzakelijk is. Het ging mij er steeds om hoe dat te bereiken.
Ik heb de minister in eerdere overleggen voorgehouden: minister, wij weten
waar wij nu zijn en wij kunnen ongeveer schetsen waar wij heen willen, maar
van A naar B, dat is de moeilijkste weg. Dat is ook gebleken. De minister
wil snel bij B zijn. In mijn voorstellen waren wij daar later terechtgekomen,
waardoor het probleem van de 14 miljoen kilogram nog steeds als echt probleem
boven de markt zou hangen, althans voor een te belangrijk deel.De heer Van der Linden (CDA):Ik ben erg blij met de laatste uitspraken van collega Huys, omdat die
in feite een ondersteuning zijn van de aanpak die het CDA gekozen heeft. In
2000 afrekenen met nog een herkansing tussen 2000 en 2002. Dat zou ook uit
publieke en financiële overwegingen een aanzienlijk betere aanpak zijn;
én voor de sector, én voor de besteding van de publieke middelen,
én wat betreft de financieel-economische gevolgen buiten de sector.Voorzitter! Dan D66. Toen wij dit debat afgelopen dinsdag aanvingen, heb
ik al voorspeld wat er zou gaan gebeuren. Collega Ter Veer heeft collega Blauw
verweten dat hij knikkende knieën had. Nu is dat ook wel gebleken. De
knieën van collega Blauw knikten ook na het eerste debat. Hij is op de
knieën gaan zitten voor de minister. Ik vrees echter dat D66 straks met
gebroken knieën overblijft. Zij heeft hoog ingezet en hoog spel gespeeld.
Ik moet constateren dat van haar argumentatie over het veevoerspoor gisteren
weinig of niets overgebleven is.De fractievoorzitter van D66 heeft gezegd: in 2000 moeten er 25% minder
varkens zijn en anders stemmen wij tegen. Vervolgens heeft hij gezegd: op
de vijf punten moet volledig voldaan zijn, geen half puntje mag er van af
en anders stemmen wij tegen. U roept hier een beeld op dat van de werkelijke
problemen af gaat. Ik zou u willen vragen: geef de Kamer nu eens duidelijkheid
over waar u, waar D66 staat. Of wacht u op het machtswoord van de minister?
Hij heeft het dinsdag aangekondigd in de Volkskrant.Minister Van Aartsen:De heer Van der Linden weet dat dit niet het geval is.De heer Van der Linden (CDA):Nog niet.Minister Van Aartsen:U wees, naar ik aanneem, op de kop van het artikel in de Volkskrant, maar
die opmerking of zinsnede kunt u in het interview in de Volkskrant niet vinden.De heer Van der Linden (CDA):Dan verwijs ik naar de uitspraak van vice-premier Dijkstal die gedreigd
heeft met een kabinetscrisis. Hij zei: wij spelen bewust powerplay. Nou, wat
kan ik meer zeggen dan dat? Powerplay over de rug van de boeren, van de sector,
zeg ik dan maar.Voorzitter! Ik vraag D66 nogmaals waar zij staat. Het is een vertoning
die zich hier afgespeeld heeft en daar draagt zij een grote verantwoordelijkheid
voor. Ik vind dat op dit punt niet over de rug van de sector een discussie
gevoerd moet worden over de vraag hoe Paars bij elkaar gehouden kan worden.Voorzitter! Ik rond af. De minister heeft gezegd: ik ben geen scherpslijper.
Ik vrees dat de minister met dit wetsvoorstel scherprechter wordt voor veel
bedrijven. En dat zou ik zeer betreuren, zeker met het oog op de kerst. Ik
zou willen dat niet alleen wij de kerst goed ingaan, maar dat ook een heleboel
bedrijven wat meer perspectief hebben dan ze nu hebben.De heer Van Middelkoop (GPV):Mijnheer de voorzitter! Ik dank de minister voor de antwoorden
die hij gisteravond heeft gegeven. Zijn beantwoording was geserreerd, zakelijk
en hij had een open oog voor de sociale aspecten van de problematiek waar
wij deze week mee bezig zijn. Hij heeft zich – zo is hij ook begonnen
en ik heb dat gewaardeerd – niet zozeer willen opstellen tegenover de
sector, maar meer als een noodzakelijke procesbegeleider van een sector die
geherstructureerd moet worden en, nogmaals, met open oog voor de sociale aspecten.De uitdaging waar de sector voor staat, is drieërlei. In de eerste
plaats moeten er betere regels komen met het oog op het welzijn van de dieren.
Dan praten wij over het zogenaamde varkensbesluit. Dat is deze week in dit
debat niet aan de orde. Daar zullen wij later over spreken. In de tweede plaats
is een ruimtelijke reconstructie nodig om een herhaling van de varkenspestramp
van het afgelopen jaar te voorkomen. Daarvoor krijgen wij de reconstructiewet,
maar ook die is niet geagendeerd en ook daar spreken wij later over. In de
derde plaats moet de 14 miljoen kilo fosfaat terug worden gebracht, het overschot
dat nog resteerde na de mestdebatten van februari. Dat is het milieuaspect
van het vraagstuk en daar gaat het nu over. Ik herinner eraan dat de fractie
van het GPV destijds haar steun heeft gegeven aan de wijziging van de Meststoffenwet,
aan de introductie van Minas, de regulerende heffingen enzovoort. Wij lopen
dus niet weg voor onze verantwoordelijkheden, ook al behoren wij niet tot
de coalitie. Wat de minister nu wil doen, is een definitieve slag slaan. Ik
moet toegeven, als hem dat lukt, is dat een huzarenstukje.Als ik het voorliggende wetsvoorstel bezie, kan ik er niet omheen dat
mijn fractie tot op dit moment serieuze bezwaren blijft houden. Mijn eerste
bezwaar betreft het tempo van wetgeving. Dit is niet mijn belangrijkste bezwaar,
maar ik blijf mijn twijfels houden of wij wel voldoende weten waar het precies
over gaat, wat de effecten zijn, welke rechten wij mensen ontnemen en welke
rechten wij ze eventueel toedelen. Daarbij gaat het ook om de vraag of de
methode van aanpak wel sociaal rechtvaardig is.Daarmee kom ik bij mijn grootste probleem en ik kan mij op dat punt voor
een deel voegen bij datgene wat de heer Van der Vlies, Vos en anderen hebben
opgemerkt over de positie van gezinsbedrijven. De minister kiest voor een
gelijke behandeling van megabedrijven en gezinsbedrijven. Dat klinkt natuurlijk
goed: de toepassing van het beginsel van gelijke behandeling. Het effect is
echter ongelijkheid, die vooral op het hoofd van de gezinsbedrijven terecht
zal komen. Dat zijn bedrijven die niet de veerkracht hebben om de klappen
op te vangen die de wetgeving de sector toebrengt. Grote bedrijven kunnen
dan wel. Ik blijf dat sociaal buitengewoon moeilijk verteerbaar vinden. De
minister zegt dat hij geen structuurbeleid wil voeren, ook niet met het oog
op de bezwaren die dan zullen rijzen vanuit Brussel. Dat begrijp ik, maar
materieel is er volgens mij wel degelijk sprake van een structuurbeleid ten
koste van de gezinsbedrijven. Ik vind dat moeilijk te accepteren.Het debat van gisteren nalopend, betreur ik het dat de minister vrijwel
alle amendementen heeft ontraden, in het bijzonder de amendementen die tegemoet
wilden komen aan de zogenaamde voorloperbedrijven. Mevrouw Vos heeft op dat
punt amendementen ingediend, evenals de heer Van der Linden en mijn fractie.
Ik had op zijn minst ook naar de niet-coalitiefracties handreikingen verwacht.
Soms heb je die nodig, maar wij hebben die niet gekregen.Ik wil overigens van de gelegenheid gebruik maken om het amendement-Schutte
op stuk nr. 8 in te trekken. Wat daarin wordt voorgesteld, is namelijk terug
te vinden in andere amendementen die qua opzet en qua uitwerking nog iets
verdergaan en daarom beter zijn.De voorzitter:Aangezien het amendement-Schutte (stuk nr. 8) is ingetrokken, maakt het
geen onderwerp van beraadslaging meer uit.De heer Van Middelkoop (GPV):Voorzitter! Hetzelfde wat ik in algemene zin over de amenderingen heb
gezegd, geldt voor de afwijzing van de minister van het gewijzigde amendement
van de heer Huys op stuk nr. 49. Dat gaat over de partieel grondgebonden bedrijven
die naar het gevoelen van de heer Huys bij de generieke korting zouden moeten
worden ontzien in 1998. Ik ben het daar van harte mee eens. Ik vind het jammer
dat de minister ook op dit punt weinig flexibiliteit heeft getoond. Ik wil
mij wat betreft de argumentatie aansluiten bij hetgeen de heer Blauw hierover
heeft opgemerkt. Ik denk dat de angst van de minister voor een eventueel lek
overdreven is.Jammer is ook dat de minister weinig souplesse heeft getoond ten aanzien
van ons andere amendement om een beperkte uitbreiding van de mogelijkheid
om varkensrechten van concentratiegebieden naar niet-concentratiegebieden
te verplaatsen, te realiseren. Er valt bij ons altijd te onderhandelen over
het aantal kilometers dat erin kan worden opgenomen. Nu gaat het over 20 kilometer,
maar de minister heeft geen suggestie gedaan om het eventueel te veranderen
c.q. te verbeteren. Hij wijst het dus gewoon af.Ik zie af van de discussie over leges die wij hebben gevoerd. Ik ben niet
overtuigd door de minister. Ik vrees wel dat de sector geconfronteerd zal
worden met een cumulatie aan heffingen. Ik denk dan ook dat dit deel van het
wetsvoorstel nog wel een keer aan de orde zal zijn in de komende jaren.Voorzitter! Ik rond af. De politieke discussie concentreerde zich op het
zogenaamde voerspoor. De minister heeft, voorzover door mij goed is te doorgronden,
de materiële bezwaren van in het bijzonder de heer Ter Veer redelijk
beantwoord en ook weerlegd. De introductie van het voerspoor als deel van
de bijdrage aan het terugdringen van het fosfaatoverschot geeft bedrijven
individueel meer mogelijkheden om te voldoen aan de wettelijke verplichtingen.
Ik denk dat die methode als onderdeel van het totale wetsvoorstel een klein
risico wel waard is.Wat bij mijn fractie overblijft, is het onbegrip over de opstelling van
de fractie van D66. Ik zeg met collega Van der Linden dat ik geen goede herinneringen
bewaar aan het slot van het debat gisteravond. Maar goed, dat is tenslotte
nauwelijks relevant. Mijn onbegrip betreft vooral de benadering van die fractie,
die ik zou willen kwalificeren als "pennywise and poundfoolish". Dat is overigens
wel een beetje herkenbaar, want de heer Ter Veer had dat ook toen wij spraken
over de verzelfstan diging van Staatsbosbeheer. Toen is hij
echter van de dwalingen zijns weegs teruggekeerd. Wellicht slaagt de minister
er ook nu in om de heer Ter Veer weer in het coalitiehok te krijgen. Maar
goed, dat is niet mijn eerste zorg; dat is een zorg van de coalitie en van
de minister.Hoe dan ook, of de slag van de in totaal gewenste 25% korting nu wordt
geslagen met of zonder een gedeelte van 5% voerspoor, er wordt sowieso een
enorme slag geslagen. Dat zal ook de heer Ter Veer niet kunnen ontkennen.
Ik wijs op het onvermogen van de coalitie om de gelederen te sluiten en dus
ook te zorgen voor een politiek en legislatief draagvlak. Ik herhaal dat ik
het waardeer dat de minister heeft gezegd dat hij niet zo gecharmeerd is van
het voortdurend spreken over een draagvlak, omdat het draagvlak tenslotte
hier moet worden gevormd. Het onvermogen van de coalitie om daarvoor te zorgen
en om ook met overtuiging de sector – de bedrijven, de gezinnen en de
individuele boeren – tegemoet te treden, heeft mij nog verder de lust
benomen om steun te geven aan zo'n wet. Een gouvernementele opstelling is
ons vertrouwd, maar het gouvernement moet je daarbij soms wel een handje willen
helpen. Daarvan is tot op heden te weinig gebleken.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Ik wil allereerst dank uitspreken voor de zeer uitvoerige
beantwoording die wij gisteren van de minister hebben gehad. Wij kunnen vandaag
weer heel nuchter redenerend de zaak waar het om gaat, ook bespreken.Ik heb vanaf het begin geconstateerd dat de coalitie het in beginsel eens
is over het wetsvoorstel. Zij is het eens met de regering over de milieudoelstelling
om de fosfaatuitstoot in 2000 met 14 miljoen kilo te verminderen. Over de
vormgeving van die laatste 5% was binnen de coalitie een verschil van opvatting.
Maar 20% is nog altijd vier keer 5%. Onze inzet ter verbetering is voor een
deel gewoon gehonoreerd, maar wij hebben onze zin niet gekregen. Wij hebben
die voor een belangrijk deel niet gekregen, maar voor een deel ook wel. En
zo hoort dat in een open overleg.Voorzitter! Het gaat niet alleen om varkens, het gaat voor alles om mensen.
Het is een heel hard wetsvoorstel voor de mensen, voor de boeren en hun gezinnen
die het voor hun kiezen krijgen. Wij hebben geprobeerd – en deels is
dat gelukt – om de individuele inspanning te belonen voor eenvijfde
van de doelstelling: het voerspoor. De fractie van D66 maakt zich zorgen over
een aantal aspecten en heeft vijf punten genoemd. Ik kan dat op zichzelf waarderen.
Ik had erop terug willen komen, maar de minister heeft gisteren op een sterke
en inhoudelijke manier die vijf punten uitgelegd en, indien het als een kritiekpunt
zou worden gezien, ook weerlegd.Over de begrijpelijke zorg van collega Ter Veer over de handhaafbaarheid
en de controle maak ik nog enkele opmerkingen. Over veertien dagen zal het
Minas-wetsvoorstel werkelijkheid zijn. Daarmee leggen wij op een adequate
manier de basis voor de controle op het gebruik van fosfaat en stikstof in
het veevoer. De daarbijbehorende accountantscontrole vormt een door ons allen
aanvaard sluitstuk. Maar ook jaren geleden al vormde het gebruik van mineraalarm
voer de crux van de wetsvoorstellen Mars en Miar, waar D66 nooit bezwaar tegen
maakte. Er wordt nu wel eens een karikatuur van het voerspoor gemaakt, alsof
de varkenshouder onder de trap een zaak fosfaat heeft staan om stiekem toe
te voegen. De mensen die deze voorstelling van zaken geven, bewijzen daarmee
dat zij niet veel kennis van de werkelijkheid hebben. Wat zou er bedrijfsmatig
de zin van zijn om overbodig maar zeker niet gratis fosfor toe te voegen aan
voer, waarvoor al meer betaald is? Maar ook hierbij wil ik graag dat er goede
afspraken worden gemaakt om de fraudegevoeligheid tot nihil terug te dringen,
wat mij betreft in een voorhang-AMvB. Ik nodig collega Ter Veer uit om dat
alsnog te regelen.Voorzitter! Ik moet collega Ter Veer er ook op attent maken dat het loslaten
van het voerspoor ernstige consequenties voor het milieu kan hebben, die ik
niet graag voor mijn rekening zou nemen. Indien namelijk als gevolg van het
loslaten van het voerspoor het fosfaatgehalte in de mest niet verder daalt
zoals voorzien in het vigerende beleid maar weer iets oploopt naar bijvoorbeeld
5,5%, dan neemt de fosfaatproductie weer met ruim 4 miljoen kilogram toe.
Dat kan toch niet de bedoeling van welke fractie dan ook zijn?Voorzitter! Het lijkt erop dat in de discussie het middel tot doel is
verheven, terwijl ik vind dat wij het onderscheid daartussen steeds duidelijk
moeten maken. Vervolgens werd het middel als het enig zaligmakende middel
gezien. Op die manier gaat de discussie al snel over aantallen en ik vind
dat een tamelijk misleidende discussie. Stel dat ik ooit dierenbeschermer
van het jaar zou worden. Dan gaat het mij toch om de kwaliteit, om de voorwaarden
waaronder de dieren worden gehouden? Ik heb liever 11 miljoen varkens onder
maximale voorwaarden in het opzicht van welzijn en veterinaire kwaliteit dan
5 miljoen varkens die slecht gehuisvest zijn en waarvan de veterinaire status
heel bedenkelijk is. Stel dat ik Koos van Zomeren zou zijn, waar zou ik dan
voor kiezen? Voor 11 miljoen varkens waarmee het optimaal gesteld is of voor
5 miljoen die het niet goed hebben?De heer Ter Veer (D66):Mijnheer de voorzitter! Ik zou de heer Huys die titel van harte gunnen.
Zoals ik al heb gezegd: je heet dierenbeschermer van het jaar, maar het is
een titel voor het leven.De heer Huys (PvdA):Ik denk dat het mij niet gegeven zal zijn ooit die titel te dragen, niet
voor een jaar en niet voor het leven.De heer Janmaat (CD):Mijnheer de voorzitter! Er is natuurlijk geen politieke partij in dit
land te vinden die niet opkomt voor het welzijn van dieren, omdat de omgang
met dieren een uiting is van de beschaving van het land. In dat opzicht geef
ik de heer Huys volledig gelijk. Maar politiek is kiezen. Zou de heer Huys
kiezen voor de titel dierenbeschermer van het jaar of voor opkomen voor het
welzijn van de boeren in dat jaar?De heer Huys (PvdA):Ik zou er veel van laten afhangen wie mij die titel zou willen geven.De heer Janmaat (CD):Ja, dat begrijp ik, want het gaat u natuurlijk vooral om politieke macht.
De boeren, die u met uw voorstel de grond in boort, zijn sowieso uw kiezers
niet.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Wat is er naar mijn opvatting bereikt door de gehele actie
van de zijde van de PvdA? Ik constateer dat individuele inspanningen die leiden
tot het dichterbij brengen van de doelstellingen, worden gehonoreerd. Dat
gebeurt enerzijds door de 5% van het voerspoor. Anderzijds kent het heffingensysteem
een systematiek van beloning, een lagere heffing voor een bedrijf met minder
risico's. Van dat systeem ben ik altijd een voorstander geweest en ik zou
er verder in willen gaan. Vandaar het amendement dat ik dienaangaande heb
ingediend. De minister velt daar geen negatief oordeel over; hij zegt alleen
dat het ook op een andere wijze kan. Mijn stelling is deze: een door de minister
erkend certificeringssysteem betekent dat het initiatief niet bij de overheid
ligt, en het initiatief moet ook bij de sector liggen. Dan kan de minister
zeggen dat hij ermee kan leven, sterker nog: hier heb ik waardering voor en
dat wil ik honoreren via het bonus-malussysteem.Wij hebben bereikt dat er een goede knelgevallenregeling komt ook voor
bedrijven die op evident duidelijke wijze getroffen worden. Door het vervallen
van de latente ruimte is er ruimte in de knelgevallenregeling. Wij hebben
bereikt dat het potentiële lek van naar mijn schatting 11 miljoen kilogram
wordt gedicht. Het grondgebonden deel mag niet worden gekort. Daarover hebben
wij nog een discussie. De minister heeft er zich tegen verzet. Het is een
belangrijke impuls voor bedrijven om die grondgebondenheid in de toekomst
na te streven. In 2000 is over het land gezien de gehele varkenshouderij grondgebonden.De heer Van der Linden (CDA):Ik wil nog even terugkomen op die knelpuntenregeling. Terecht refereert
de heer Huys eraan dat de minister daarvoor een voorziening heeft getroffen.
Die behoeft nog wel nadere invulling. Bij die invulling kun je op grote meningsverschillen
stuiten. Hoe denkt de heer Huys dat te voorkomen? Is hij met mij van mening
dat je ook termijnen moet stellen. Men heeft financiële lasten op zich
genomen en men kan niet maanden en maanden wachten op een beslissing van de
overheid. Ook die bedrijven hebben recht op een stukje rechtszekerheid.De heer Huys (PvdA):Dat is helder. Uit het schriftelijk antwoord heb ik begrepen dat de minister
op korte termijn wil komen met een regeling voor groepen situaties. Dan is
het inderdaad relevant dat zaken snel helder worden. Bedrijven moeten niet
een jaar wachten op de duidelijkheid.De heer Van der Linden (CDA):Vindt u een termijn van twee maanden redelijk?De heer Huys (PvdA):Er moet eerst een regeling worden gemaakt. Groepen van bedrijven moeten
daarin geordend worden. Bedrijven moeten de kans hebben om zich daarvoor te
melden. Hierna volgt de afhandeling. Ik zou het prima vinden als het binnen
twee maanden zou kunnen. Het moet wel redelijk waterdicht zijn.De heer Van der Linden (CDA):Ik geef een voorbeeld dat het ministerie kent. Een bedrijf heeft in 1994
een vergunning aangevraagd. Het heeft er meer dan twee jaar over gedaan om
die vergunning te krijgen. Men is begin van dit jaar gaan bouwen. De stal
is klaar, maar geen beesten erin. Het valt onder de knelpuntenregeling. Ik
heb elf voorbeelden genoemd waarbij de minister van zeven heeft gezegd dat
het knelpunten zijn. Die bedrijven kunnen niet nog maanden wachten. Ze zijn
failliet als niet snel een beslissing wordt genomen. Tegen die achtergrond
noemde ik een termijn van twee maanden. De Kamer moet aan die bedrijven rechtszekerheid
geven. Wat vindt collega Huys daarvan?De heer Huys (PvdA):Ik vind het een prima voorbeeld. Het mag niet te lang duren.Wij hebben bereikt dat op korte termijn gezocht wordt naar één
vergunningssysteem voor het houden van varkens. Het zal een geweldige vooruitgang
zijn ook terzake van controle en handhaafbaarheid, als je één
vergunningssysteem hebt. Wij hebben bereikt dat de welzijnseisen ook feitelijk
uitvoerbaar worden en geen dode letter de komende tien jaar. Dat dreigde te
gebeuren. Ik wil het punt van de welzijnsvriendelijke huisvestingssystemen
met stro vastgelegd hebben.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, Huysdat het welzijn van de varkens gediend is met huisvestingssystemen
die gebruik maken van stro;overwegende, dat de huidige huisvestingssystemen niet zijn ingericht voor
het gebruik van stro en dat ook de gevolgen voor de arbeidsomstandigheden
van dergelijke systemen onvoldoende bekend zijn;verzoekt de regering zo spoedig mogelijk onderzoek naar en proefnemingen
met systemen met stro te entameren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Huys. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 66 (25746).De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Ik heb het voorstel gedaan om in relevante situaties een ander
percentage van korting c.q. afroming bij verhandeling in te stellen. Ik sprak
over natuurgebieden. Men kan daar in een situatie komen dat het handig is
om meer of minder – sterk afhankelijk van de omstandigheden –
te doen. De minister heeft daarop gezegd dat dit op grond van de wet niet
kan. Wij kunnen de wet op dit punt natuurlijk makkelijk zodanig bijstellen
dat de minister de ruimte heeft om in dit soort individuele gevallen een individuele
afweging te maken. Ik overweeg een amendement voor te stellen om de minister
op dat punt een handvat te bieden.Voorzitter! Ik kom tot de monitoring. Het belangrijkste doel van de wet
is het naar beneden brengen van de fosfaatproductie. Individuele bedrijven
weten na 1 januari waar zij aan toe zijn met de fosfaatproductie. De sector
als geheel moet echter steeds opnieuw weten wat de stand van zaken is. Op
dit punt wil ik een motie indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat gezien de doelstellingen van de Wet herstructurering
varkenshouderij, een voortdurende monitoring van de fosfaat- en stikstofproductie
in de veehouderij van groot belang is;verzoekt de regering driemaandelijks aan de Kamer te rapporteren over
de fosfaat- en stikstofproductie door de varkenshouderij,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Huys. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 67 (25746).Voorzitter: BukmanDe heer Huys (PvdA):Voorzitter! Collega Ter Veer heeft in een amendement nieuwe, aanvullende
voorstellen gedaan. Die zijn uiteraard bespreekbaar. De lijn van het amendement
juich ik zeer toe. Ik wil van de minister horen of met deze voorstellen de
milieudoelstelling tijdig en adequaat gehaald wordt in relatie tot het heikele
punt voor collega Ter Veer, namelijk het voerspoor. Wat kan dit feitelijk
opleveren?Ik heb bij het amendement, dat ik heel sympathiek vind, wel een kanttekening.
Het is niet in de tijd geclausuleerd, zodat het voor de eeuwigheid zou kunnen
gelden. Bovendien is het wel erg absoluut gesteld. Er zijn geen modaliteiten
denkbaar. Is het niet verstandig het amendement zo in te richten dat modaliteiten
mogelijk zijn en dat vermeld wordt – maar dat hoeft niet in de wet te
worden vastgelegd – dat het op een bepaald moment expireert?De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Wij proberen hier over een lange termijn na te denken en dit
in wetten vast te leggen. Het staat de Kamer in een volgende periode altijd
vrij om daarover na te denken.De heer Huys (PvdA):Wij zouden het nu ook zo kunnen regelen dat wij niet de wet behoeven te
veranderen om een gewenste ontwikkeling die zeg maar morgen nodig is te kunnen
realiseren. Als het amendement zo wordt ingericht dat die ruimte geboden wordt,
lijkt mij dat een winstpunt.De heer Ter Veer (D66):Dat is zeer wel denkbaar.De heer Blauw (VVD):Ik wil de mening van collega Huys ondersteunen. Het is wat snel door de
bocht om het amendement aan te nemen zonder de randvoorwaarden goed te kennen.
De vraag is heel relevant of je onder alle omstandigheden dat amendement moet
toepassen. Ik kan mij voorstellen dat men, als men in het kader van een reconstructie
een paar handelingen moet verrichten, daarin een nuance aanbrengt. Mijn fractie
heeft enig respijt nodig, maar de grondhouding blijft positief.De heer Ter Veer (D66):Ter toelichting nodig ik de collega's uit om de passage uit mijn eerste
termijn na te lezen, die handelde over Helmond. Daar moeten 40.000 varkens
naar een nieuw onderkomen verhuizen. Dat is een van de zaken waardoor ik werd
geïnspireerd om mijn amendement in te dienen.De heer Blauw (VVD):Wij delen uw zorg. Ik neem aan dat u onze mening deelt dat die 40.000
varkens niet voor vanavond twaalf uur verhuisd zijn. Met het oog daarop hoeven
wij voor twaalf uur vanavond daar geen besluit over te nemen. Laten wij rustig
volgende week of wanneer dan ook bekijken op welke wijze wij daar handen en
voeten aan kunnen geven. Dat is toch geen probleem?De heer Ter Veer (D66):Ik noem de Vinex-locatie Helmond, maar dat weet collega Huys beter dan
ik, want hij heeft mij de naam Helmond ingefluisterd. Natuurlijk weten wij
allemaal waar het ligt, maar dat daar zoveel varkens zijn die allemaal weg
moeten, komt uit de koker van collega Huys.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik hoorde de heer Huys aan de minister vragen of de effecten
van deze amendering wel op tijd neerslaan in het kader van het ijkpuntenpakketje
van de minister. Hoe kijkt de heer Huys er eigenlijk zelf tegenaan? Houdt
hij dat ijkpunt van 1 januari 2000 net zo dogmatisch en strak vast als de
minister? Ik had namelijk eerder begrepen van niet.De heer Huys (PvdA):Ik heb op dat onderdeel geen onduidelijkheid laten bestaan bij de behandeling
van de wet. Ik ben het met de minister eens dat 2000 een cruciale datum is.
U mag dat dogmatisch noemen, maar het is wel heel relevant, willen wij zekerheid
hebben dat de wet die de komende veertien dagen ingaat ook handhaafbaar blijft.
HuysVandaar die ingrijpende wet.De heer Van der Vlies (SGP):Over de handhaafbaarheid zijn wij het eens, maar stel nu dat de minister
moet antwoorden dat het briljantje een prima gedachte is, maar dat het effect
te laat komt. Is dat dan voor u een zelfstandige reden om er negatief over
te oordelen?De heer Huys (PvdA):Dan oordeel ik niet negatief over het voorstel, maar is het voor mij geen
alternatief. Dan is het een aanvulling.Voorzitter! De minister schrijft in de memorie van toelichting dat er
geen verdere belasting van de magistratuur zal zijn. Ik heb er niet alle vertrouwen
in. Ik vraag de minister om in de jaarlijkse rapportage die hij toch naar
de Kamer stuurt ook dat element op te nemen. Als het niet loopt zoals de minister
hoopt en verwacht, dan is het mogelijk om te zeggen dat er waar nodig een
uitbreiding moet zijn.Voorzitter! Op zichzelf hoeven wij niet trots te zijn op dit wetsvoorstel,
maar het zou voor de samenleving volstrekt niet uit te leggen zijn als wij
niet diepingrijpend hadden gereageerd op de ontstane situatie wat de mineralen
en de problematiek van de varkenspest betreft. Spiegelbeeldig is het voor
de betrokkenen heel moeilijk uit te leggen waarom wij de problematiek op deze
wijze proberen op te lossen. Die spanning heb ik in het hele traject geweldig
gevoeld. Het was noodzakelijk om iets te doen, maar de vraag was welke weg
de beste was. Ik heb er heel lang mijn twijfels over gehad. Nu wij zijn toegekomen
aan de afronding en een wet kunnen neerleggen met een aantal aanpassingen,
is het een verdedigbaar wetsvoorstel in de situatie waarin wij nu verkeren.Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter! De vraag is natuurlijk wat er met het wetsvoorstel gaat gebeuren.
Er is dus een probleem in de coalitie. Ik begrijp eerlijk gezegd niet dat
het zo gaat in de coalitie op dit toch heel belangrijke punt. Hoe komt het
dat u binnen de coalitie vandaag niet met een voorstel hebt kunnen komen waarover
u het eens bent?De heer Huys (PvdA):Dat is voor mij ook een heel moeilijke vraag. Het is waarschijnlijk bijna
even moeilijk als voor u om dat antwoord te kunnen bedenken. Ik heb in alle
redelijkheid op ieder moment geprobeerd om bruggen te slaan, zeker naar een
partij die zelf bruggenbouwer wil zijn. Dat is tot op dit moment helaas niet
gelukt, maar er is nog een kleine stap te zetten. In een coalitie kan men
wel eens van opvatting verschillen, gelukkig. Binnen partijen is er een groot
verschil van opvatting. Het gaat om de vraag of wij uiteindelijk samen de
eindstreep halen. Daar ga ik nog steeds van uit.Mevrouw Vos (GroenLinks):Betekent dit dat het idee van het op een andere manier invullen van het
voeren ook voor uw fractie bespreekbaar is? Kunnen wij wellicht praten over
het gebruik van het voerspoor bovenop de korting van 25% of over andere wegen?De heer Huys (PvdA):Dat is voor mij volstrekt onbespreekbaar. Als wij met het voerspoor gaan
rommelen, halen wij alle impulsen voor een reductie van de mineralen in de
mest onderuit. Dat wil ik niet. Als u het er bovenop wilt, dan wilt u 25%
minder varkens. Dat is dan uw doelstelling. Ik ga uit van de wet: 25% minder
fosfaten.De heer Janmaat (CD):De heer Huys komt toch tot een merkwaardige uitspraak: wij willen komen
tot een oplossing die weliswaar door de sector niet wordt begrepen. Nu zou
het kernpunt van democratie zijn dat u uw beleid verantwoordt en duidelijk
maakt waarom. Of u dat wetsvoorstel er nu doordrukt in het nadeel van die
sector, u moet toch zelf begrijpen dat er steeds grotere politieke weerstand
komt als u niet kunt uitleggen waarom.De heer Huys (PvdA):Zoals vaker heeft de heer Janmaat mij niet helemaal kunnen of willen verstaan.
Ik heb niet gezegd dat het door de sector niet begrepen wordt, maar dat het
moeilijk te begrijpen is. Ik ga naar de sector toe om uit te leggen waarom
wij het hebben gedaan. Ik durf in iedere zaal te vertellen wat de fractie
van de PvdA met dit wetsvoorstel, met deze route heeft gedaan. Dat wil ik
met opgeheven hoofd doen. Als u dat ook kunt, bent u een knappe jongen.De heer Janmaat (CD):Dan zullen wij het volgende afspreken. Iedere keer dat u daar het woord
gaat voeren, nodigt u mij uit en dan kom ik als uw tegenspeler.De heer Huys (PvdA):Bespaar mij dit alsjeblieft.De heer Janmaat (CD):Dus zo sterk staat u in uw schoenen.De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Ik heb toch goed begrepen dat het conflict zich binnen de
coalitie toespitst en blijft toespitsen op het veevoerspoor en niet naar andere
elementen afwijkt. Hoe kan de heer Huys verklaren dat er bij het veevoerspoor
een maximum wordt gelegd van 5%? Als het minder wordt, moet er generiek gekort
worden. Daar zijn wij het mee eens. Maar geef mij eens een argument waarom
je als het bijvoorbeeld 7% wordt die 2% niet mag meerekenen?De heer Huys (PvdA):Het maximum van 5% ligt eigenlijk besloten in de integrale notitie die
wij in de Kamer hebben afgekaart. In de integrale notitie en in het wetsvoorstel
Minas werd en wordt uitgegaan van een fosfaatproductie per vleesvarken van
5,2 kilogram. In de integrale notitie werd en wordt uitgegaan van een verdere
daling via het voerspoor naar 4,7 kilogram in het jaar 2000. Er is dus nog
een hele slag te gaan. Daarvoor moet er een impuls zijn. Als het meer wordt
dan 5%, moeten wij kijken waar dat vandaan moet komen. Ik voorzie niet dat
wij tussen nu en 2000 meer dan 5% over alle bedrijven kunnen halen. Een individueel
bedrijf kan misschien verder komen, maar ik schat in dat de totale sector
niet verder kan komen.De heer Van der Linden (CDA):Juist omdat het individueel afgerekend wordt zou je geen bovengrens mogen
leggen, maar zou je dat vrij moeten laten. U en ik zeggen terecht dat je moet
stimuleren; het gaat om de mineralenreductie. Met andere woorden, je stimuleert
alleen maar tot 5% en dan neem je de stimulans weg, want dan heeft het geen
enkele zin meer.De heer Huys (PvdA):Neen, de stimulans blijft omdat het voerspoor in de wet blijft zitten.
U hebt natuurlijk best gelijk, maar ik sta niet in voor de mogelijkheden die
wij dan allemaal openen.De heer Stellingwerf (RPF):Voorzitter! Hoeveel uren wij ook hebben gediscussieerd, de discussie raakte
gisteravond laat toch nog enigszins in een stroomversnelling. Eergisteren
gebruikte ik het beeld van de stroomversnelling om aan te geven dat wie daarin
terechtkomt stuurloos dreigt te worden. Naar mijn gevoel moet de sector dat
machteloze gevoel van meedrijven op de golven van de overheersende politieke
en publieke opinie tot nog toe al hebben. Men zal de generieke korting moeten
ondergaan, hoe dan ook. De RPF-fractie is daar ongelukkig mee.In politieke zin is de D66-fractie schijnbaar ook in een stroomversnelling
of misschien wel een waterval terechtgekomen. Was er eergisteren nog een-
en andermaal de oproep te horen om de poot stijf te houden, gisteren en vandaag
zijn die geluiden verstomd. Ik weet niet precies in hoeverre de D66-fractie
op dit moment stuurloos is. Wel weet ik dat de diverse compromisteksten tot
nog toe onaanvaardbaar zijn verklaard en dat er gisteren weinig tot niets
is overgebleven van de argumentatie die men in eerste instantie heeft ingebracht.
Ik constateer dan dat die fractie in een staat van ontreddering is. De D66-fractie
had wat mij betreft – dat is een advies aan de fractie – veel
beter een heldere argumentatie kunnen volgen van bijvoorbeeld mevrouw Vos.
Dat zou veel duidelijker zijn geweest.Voorzitter! Ik heb een- en andermaal gewezen op de zeer specifieke kenmerken
van de agrarische sector en op het specifieke overheidsbeleid betreffende
de intensieve veehouderij in het verleden, dus op de verantwoordelijkheid
van de overheid die mijns inziens vereist dat de sector niet zichzelf saneert.
Hoe wij het ook wenden of keren, het plan is toch vooral een sigaar uit eigen
doos. Daar zit dan ook het grote verschil tussen de aanpak van de regering
en die van bijvoorbeeld de heer Van der Vlies en mijzelf. Wij willen bedrijven
die willen en kunnen een kans geven de herstructureringsoperatie te overleven,
terwijl het in de aanpak van de regering een realistische verwachting is dat
een fors percentage van de gezinsbedrijven zal moeten ophouden met een veel
geringere kans op overheidscompensatie, waartoe de overheid naar mijn mening
alleen al moreel verplicht is.Dan kom ik bij de grens van het jaar 2000. Gezien de omvang en de snelheid
van de operatie, die zijn weerga niet kent en de decennialang toegestane groei
en intensivering is een periode van vier jaar die door ons wordt voorgestaan
zo niet noodzakelijk dan toch ten minste gewenst. Het verplichtende karakter
van onze voorstellen, die gisteren door de minister enigszins onderuit werden
gehaald, is zodanig dat de doelen hoe dan ook worden gehaald, zij het op een
sociaal verantwoorde manier en op een later tijdstip, maar daarvoor zijn motieven
aan te dragen.De minister heeft nog even verwezen naar de gesprekken met de sector.
Ik blijf de indruk behouden dat het toch vooral een dictaat is geworden met
ijkpunten waarover niet viel te onderhandelen. Ik geef toe dat de sector in
eerste instantie doof is geweest voor de oproep van de minister, maar de afgelopen
maanden is de minister doof gebleven voor de oproep vanuit de sector om tot
een gezamenlijke aanpak te komen. Per saldo moeten wij constateren dat het
een discussie tussen doven is gebleven. Dat is jammer, want de minister heeft
gesproken over de noodzaak tot verzoening, terwijl de sector in haar plan
tot een soort schuldbelijdenis is gekomen wat haar verantwoordelijkheid betreft
in de ontstane situatie. Wanneer die twee begrippen worden gebruikt, ben ik
ervan overtuigd dat er wel degelijk een mogelijkheid was geweest om uit de
impasse te komen, als de politieke wil daartoe er was geweest.De minister heeft gezegd dat het gaat om een begaanbare en rechtvaardige
weg. Het vasthouden aan bijvoorbeeld het jaar 2000 en aan heel harde ijkpunten
staat een andere verantwoorde oplossing echter in de weg. De discussie rond
de verlengde afromingsregeling gaf bijvoorbeeld al aan dat ideeën om
een langere periode aan te houden, ook in de amendementen van collega Van
der Vlies en mijzelf, worden voorgestaan en dat het een verstandige weg zou
zijn. De minister heeft in zijn betoog ook goede woorden gesproken over de
mensen achter de problemen en over emoties. Alleen staan de conclusies en
de maatregelen die hij daaraan verbindt naar mijn mening daarmee op gespannen
voet. De emotionele reactie van de boerin op de tribune gisteravond is naar
mijn gevoel ook volstrekt begrijpelijk. Ik constateer dat de gezinnen, hoe
je het ook wendt of keert, toch zijn verdwenen achter een politieke discussie
en uiteindelijk politiek geharrewar.Voorts heeft de minister een aantal argumenten genoemd waarom hij zijn
plan meent te moeten handhaven. Hij heeft bijvoorbeeld gezegd dat wij de kop
niet in het zand moeten steken. Dat vinden wij natuurlijk ook. Hij heeft gezegd
dat het niet goed gaat in de sector. Dat zijn wij met hem van mening. Hij
heeft gezegd dat het niet alleen gaat om de vraag hoe wij de kost verdienen,
maar ook om de kwaliteit van het bestaan. Dat zijn wij met hem eens. Maar
moet dat dan noodzakelijkerwijs leiden tot de voorstellen van de regering?
Het zal duidelijk zijn dat onze fractie niet tot die conclusie komt. Daarom
hebben wij onze amendementen ingediend. Een generieke korting vinden wij het
onjuiste antwoord op een reëel probleem. Gelukkig zijn er nu bij nota
van wijziging enkele verbeteringen opgenomen in de wet. Er liggen ook nog
enkele verbeteringen te wachten die in amendementen zijn neergelegd. Ondanks
die verbeteringen blijven onze fundamentele bezwaren tegen het wetsvoorstel
in stand. Ik noem de generieke korting, een te geringe financiële overheidsverantwoordelijkheid
en een te korte periode waarin dit allemaal moet worden gerealiseerd.Tot slot heb ik drie losse punten. Ik begin met de problematiek in Tholen
en Groningen van de mammoetbedrijven en de varkensinvasie. De uitspraak van
de Raad van State over vestiging van mammoetbedrijven geeft aan dat de problemen
bij de lagere overheden liggen. Iedereen erkent dat. De vestiging van bedrijven
net beneden de MER-plicht van 5000 varkens is echter een realiteit. Er staan
bedrijven in de gebieden die ik net heb genoemd. Ondanks groenelabelstallen
stinkt het daar en denken gemeenten dat zij daaraan niets kunnen doen. Ik
heb geconstateerd dat zij ervan overtuigd zijn dat zij te weinig kunnen doen
aan de stankoverlast, zelfs in die situatie met groenelabelstallen. Ik ben
blij dat de heer Blauw op dit punt een motie heeft ingediend, die ik van harte
wil ondersteunen. Ik vraag de minister om de biofiltratie
nadrukkelijk een plaats te geven bij de mogelijkheden om de problemen daar
deels weg te werken. Dat is een goede mogelijkheid om het stankprobleem in
de hand te houden bij bedrijven die reeds gevestigd zijn en wanneer vestiging
niet meer tegen te houden is.Ik kom bij de heffing van ƒ 11 zoveel voor de dierziektebestrijding.
Ik vind dat bedrag veel te hoog, aangezien in het buitenland een bedrag van ƒ
1,50 tot ƒ 1,80 geldt. Dat brengt onacceptabele concurrentieproblemen
met zich. Ik vind het ook onjuist om de epidemische risico's geheel naar de
sector over te hevelen. Historisch en moreel zou er sprake moeten zijn van
een fiftyfiftyverdeling. Ik steun het amendement van de heer Van der Linden
op dat punt. Het zou wat mij betreft nog beter zijn om de heffing sterk te
verlagen. Daartoe is nog geen amendement ingediend. Ik overweeg om dat vanmiddag
alsnog te doen, direct hierna. Dat amendement zal dan worden rondgedeeld;
dan is de minister alvast op de hoogte.Dan kom ik bij het amendement van mevrouw Vos over een heffing op vlees.
Het idee spreekt mij aan. Daar zit eigenlijk hetzelfde idee achter als bij
de loodhoudende en loodvrije benzine: je moet het ene duurder maken en daarmee
het andere stimuleren. Doen zich daarbij wezenlijke problemen voor? Ik voel
mij er zeker door aangesproken.Ten slotte kom ik bij de brief over de reconstructiewet. Daarin staat
een passage waarop de minister in eerste termijn niet heeft gereageerd. Het
betreft met name de Gelderse Vallei, het Utrechtse deel en Zuidoost-Brabant:
er zal tevens worden ingespeeld op de verstedelijkingsprocessen die zich in
deze delen van het economisch kerngebied van Nederland afspelen. Moeten wij
dan denken aan enorme verstedelijkingsprocessen in de Gelderse Vallei en Zuidoost-Brabant?
Ik hoop dat dit niet de bedoeling is. Ik roep de minister op om te voorkomen
dat wij het ene probleem, de intensieve veehouderij, daar vervangen door het
andere probleem, een verstedelijkingsprobleem. Ik meen dat wij moeten streven
naar agrarische functies of in ieder geval functies die in het verlengde van
het normale bedrijf op het platteland liggen en niet naar enorme verstedelijkingsprocessen.De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Ik dank de minister voor de gegeven antwoorden.De fractie van D66 heeft vijf bezwaren geuit tegen het voerspoor. De minister
heeft getracht deze te pareren. Laat er geen misverstand bestaan: mijn laatste
woorden gisteravond waren geen verkeerde teksten. Gisteravond kan de indruk
zijn ontstaan dat wij geen vertrouwen meer zouden hebben in de minister. Daarvan
is geen sprake. Mijn fractie is teleurgesteld dat er tot nu toe geen beweging
meer zit in het standpunt van het kabinet. Dat heb ik geuit.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Collega Ter Veer vond het jammer dat er geen beweging meer
zat in het standpunt van het kabinet. Is hij het met mij eens dat het wetsvoorstel
zoals het er ongeveer ligt, op een haar na gevild, uiteindelijk veel verder
aan de opvatting van D66 tegemoetkomt dan bijvoorbeeld aan de oorspronkelijke
opvatting van de PvdA? Hij heeft toch veel meer verdiend? Hij zou eigenlijk
een gelukkig mens moeten zijn.De heer Ter Veer (D66):Ik wil proberen mijn geluk te tellen. In het stenogram kunt u nalezen
dat ik heb gezegd dat ik het jammer vind dat de minister op geen enkele poging,
enzovoorts. Op de andere pagina zegt u: is dit een verkapte motie van wantrouwen?
Dat misverstand is nu voor eenieder hopelijk uit de weg geruimd.Wij staan voor de keuze tussen twee statements. Het ene is: minder fosfaat
in voer betekent minder fosfaat in mest. Het andere is: minder varkens is
minder mest. De voorkeur van de fractie van D66 gaat uit naar het laatste
statement, want hoe korter en hoe duidelijker je iets zegt, hoe makkelijker
het is na te vertellen en hoe duidelijker het is voor eenieder dat wij een
bewuste keuze hebben gemaakt.De heer Huys (PvdA):Ik kan dit niet anders uitleggen dan dat u met terugwerkende kracht uw
steun aan het wetsvoorstel Minas intrekt. Dat vind ik heel ernstig. Als u
werkelijk meent wat u zegt, dan moet u zeggen: ik heb mij toen vergist, dat
gooien wij weg. Wees er nu eens helder over.De heer Ter Veer (D66):Ik heb uitgelegd dat wij een politieke keuze hebben gemaakt en dat wij
dat motto boven de hele wetsbehandeling hebben gezet. Dat hebben wij gedaan
in alle discussies die wij tot dusver hebben gevoerd.De discussie is ingegeven door vijf bezwaren: de roze invasie –
dan komt het trefwoord Helmond; wij hebben er voldoende over gewisseld –
de handhaafbaarheid en controleerbaarheid, het dierenwelzijn, Securitel en
het milieu. Je kunt natuurlijk kiezen voor het voerspoor. De D66-fractie stuurt
liever op aantallen in plaats van dat voerspoor in te duiken. Na het commentaar
dat ik heb gegeven op de vijf bezwaren, heeft de minister op zeer zorgvuldige
wijze getracht onze bezwaren weg te nemen. Voor die zeer zorgvuldige behandeling
wil ik hem danken.Ik heb nog een tweetal vragen die ik al eerder aan de orde heb gesteld.
De eerste betreft de mislukkende exportdoelstelling op de lange termijn voor
mest. Hoe denkt de minister dit heikele probleem op te lossen? Als gevolg
van de varkenspest vinden afnemers in het buitenland die voorheen ook mest
van Nederlandse oorsprong wilden, het een te groot risico dat met de mest
ook het pestvirus in hun land wordt geïmporteerd. Zij zeggen dan ook:
Nederland, u houdt uw mest zelf maar. Dat is een korte herhaling van mijn
vraag en de toelichting die ik er eerder op heb gegeven.De heer Huys (PvdA):Voorzitter! Collega Ter Veer zegt dat de minister heeft getracht zijn
vijf bezwaren te weerleggen. Hij zegt echter niet of dat ook is gelukt en
of hij door de minister is overtuigd. Als hij nu geen andere signalen geeft,
ga ik ervan uit dat hij is overtuigd.Hij zegt te willen sturen op staarten, op aantallen dieren. Dat wil de
D66-fractie als doelstelling in de wet opnemen. Wat denkt hij dat Securitel
daarvan gezegd zou hebben?De heer Ter Veer (D66):Securitel is al bezig geweest om de totale wet te toetsen, dus dat antwoord
is al impliciet gegeven doordat de wet is aangeboden.De heer Huys (PvdA):Ik moet constateren dat in de wet niet de doelstelling is opgenomen van
25% minder dieren. Het is als middel opgenomen, deels via minder dieren en
deels via een ander spoor. Een doelstelling in de wet staat natuurlijk zeer
centraal. Kunt u zich voorstellen dat de Europese Commissie akkoord zou gaan
met deze vorm van structuurbeleid?De heer Ter Veer (D66):De minister heeft er nadrukkelijk voor gekozen om conform de verplichtingen
voortvloeiende uit de Nitraatrichtlijn te opereren. Dat is een heel goede
keuze geweest.De heer Huys (PvdA):Mag ik ook nog een antwoord op mijn eerste vraag, of u overtuigd bent
door de argumenten van de minister? Ik neem aan van wel als u er niet op reageert.De heer Ter Veer (D66):Ja...De heer Huys (PvdA):Dat is voldoende!De heer Ter Veer (D66):Neen, voorzitter. Het is denkbaar dat een nog nauwkeurigere bestudering
van dat aspect een vervolgantwoord nodig maakt.De heer Huys (PvdA):Zullen wij dat dan vastleggen in een AMvB of zo?De heer Ter Veer (D66):Zullen wij afspreken dat dit niet het moment is om daarover te praten,
nu ik nog bezig ben met mijn beantwoording?De heer Blauw (VVD):Voorzitter! Ik wil graag met collega Ter Veer een rekensom in ronde getallen
maken en zijn reactie daarop vragen. Wij hebben 15 miljoen varkens in Nederland.
Dat aantal reduceren wij met 25% en dan hebben wij er 11 miljoen. Nu zegt
de nota van wijziging: wij voeren dat voerspoor in. De heer Ter Veer heeft
in dat verband gesproken over 750.000 varkens. Neem er 1 miljoen, dan blijven
er 12 miljoen varkens over. Waar zit de prikkel? Wat geeft u de garantie dat
als wij uw route volgen en afzien van het voerspoor, die 11 of 12 miljoen
varkens milieuvriendelijk voer eten? Met andere woorden, u bent toch uitermate
milieubelastend bezig, want iedere prikkel is weg om dat extra dure voer te
kopen. Dat is vanuit het milieu gezien toch contraproductief.De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Ik prijs mij gelukkig dat ik mijn technische beantwoording
ben begonnen met de twee slagzinnen: "minder fosfaat in voer is minder fosfaat
in mest" en "minder varkens is minder mest". Wij bespreken een heel principieel
punt en ik denk dat het belangrijk is dat ieder zijn eigen logica tracht te
toetsen. En dan denk ik dat men maar moet gaan turven.De heer Blauw (VVD):Mijn logica is door de praktijk ingegeven. Een ondernemer is bereid om
extra investeringen te doen als hij ervan overtuigd is of ervan overtuigd
kan worden dat die investeringen voor hem zinvol zijn. Als je het voerspoor
volgt, krijg je in de sector die overtuiging. Sluit je het voerspoor uit,
dan is die overtuiging weg.De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Dit komt neer op een herhaling van zetten. Ik stel daar tegenover:
minder regels en minder varkens.De heer Van der Linden (CDA):Voorzitter! Mijns inziens dient de heer Ter Veer te weten dat het werken
met staarten door de Europese Commissie is afgewezen en dat juist daarom de
minister is overgestapt op het nitraatspoor. Zeker hij, als voorzitter van
de algemene commissie voor Europese Zaken, moet weten dat dit niet kan. Ook
commissaris Fischler heeft op dit punt de Kamer in een vertrouwelijk overleg
laten weten dat dit een onbegaanbare route is.Voorzitter! De heer Ter Veer heeft een oordeel gegeven over de reactie
van de regering op zijn vijf punten. Ik wijs erop dat wij nu al zo'n veertig
uur over deze kwestie discussiëren. Ik constateer dat heel wat collega's
zich uitsloven om hem door de bocht te krijgen. Ook constateer ik dat hij
in feite geen argument meer over heeft. Hij stelt maar uit en stelt maar uit,
maar hij dient mijns inziens in deze tweede termijn de Kamer eens hom of kuit
te geven.De heer Ter Veer (D66):Dat is inderdaad de hamvraag.De heer Stellingwerf (RPF):Ik maak uit de reactie van de heer Ter Veer op dat hij ofwel bijna door
de beantwoording van de minister is overtuigd, ofwel dat nog niet wil zeggen.
Hij heeft aangegeven dat het in feite gaat om een keuze uit twee voorkeuren.
Is die conclusie juist?De heer Ter Veer (D66):Dat heeft u goed begrepen.De heer Stellingwerf (RPF):Is dan niet de verhouding tussen uw doel en de politieke middelen die
u wilt inzetten om dat doel te bereiken, volkomen zoek? Is
het dan niet een geweldige poppenkast waarmee u hier bezig bent?De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Ik behoef mijn opmerkingen niet te herhalen; ik denk dat ze
nu wel bij iedereen zijn ingeëtst. De heer Stellingwerf zet zijn streepje
achter de optie die zijn voorkeur heeft en dat is politiek: kiezen. Als je
kiest kun je het ene doen en kun je het andere niet meer doen.De heer Stellingwerf (RPF):Ik vraag u slechts om ook eens te kiezen.De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Ook over de kippenmest is tot in details gesproken. Ik heb
met betrekking tot dit onderwerp een motie voorbereid.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat het probleem van een niet plaatsbaar mestoverschot om
een oplossing vraagt, waarover langetermijnafspraken zijn gemaakt;constaterende, dat herstructurering van de varkenshouderij een bijdrage
aan deze oplossing is;daarnaast constaterende, dat nu de kippenhouderij onstuimig blijkt te
groeien;verzoekt de regering passende maatregelen te nemen om deze ontwikkeling
tegen te gaan,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Ter Veer. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 69 (25746).De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! De varkenshouders staan voor een zware opgave. Terecht hebben
alle fracties aandacht gegeven aan de positie van de varkenshouders en hun
gezinnen. Niemand is erop uit om de varkenshouders en hun gezinnen te "pakken",
zoals dat soms in dit debat wordt genoemd. Wij hebben ervoor gekozen een helder
standpunt te formuleren en een duidelijke boodschap uit te zenden, óók
naar de varkenshouders. Wij durven dit te doen in het besef dat voor begeleidende
maatregelen die uiteindelijk zullen leiden tot een warme sanering, door het
kabinet nog 0,5 mld. extra beschikbaar is gesteld. Daar zijn wij erkentelijk
voor.Mijnheer de voorzitter! Ik ben aan het einde van mijn tweede termijn.De heer Blauw (VVD):Ik heb in tweede termijn zeer gemotiveerd aangeboden met u door te spreken
over het uitgangspunt dat een bedrijf dat voor het algemeen belang moet wijken,
zijn productierechten aan dat algemeen belang moet verkopen. Nu zie ik hier
uw amendement en wij komen straks voor de keuze, ervoor of ertegen te stemmen.
Ik vraag u het amendement in te trekken, om de volgende redenen. In het amendement
wordt enkel van varkensrechten gesproken, terwijl de zaak in eerdere discussies
breder was. Als ik uw motie over het kippenmestprobleem zie, kan ik mij niet
voorstellen dat u dit principe niet wilt toepassen op andere mestrechten,
voor rundvee, voor pluimvee. Dit is de eerste modaliteit waarover ik met u
wil spreken. Er is een tweede modaliteit. U zegt dat het moet gelden voor
alle opkoop gedaan door een publiekrechtelijk lichaam. Bent u niet met mij
van mening dat dit uitgangspunt zonder nadere nuancering haaks kan staan op
de te behandelen reconstructiewet? Ik bied nog een keer aan om er uitermate
serieus met u over te spreken. Wij hebben elkaar eerder op dit punt gevonden,
maar het kan niet zo in één keer de revue passeren.De heer Ter Veer (D66):U hebt mij in uw termijn toegesproken met de woorden: er is intensief
overleg gevoerd tussen de coalitiepartners. Toen ben ik naar de interruptiemicrofoon
gegaan en heb u gevraagd daar aanhalingstekens omheen te zetten, want het
is een subjectief begrip, dat door elk van de fracties verschillend kan zijn
beleefd. Onder druk wordt alles vloeibaar. Wij zijn op deze dag al weer heel
vroeg op het agrarische onderwerp gedoken, maar er staan nog vele andere onderwerpen
op de agenda tot vanavond. Er is dus geen noodzaak om nu te beslissen, maar
het zou jammer zijn het momentum, een woord dat vandaag en in voorgaande discussies
veel is gebruikt, verloren te laten gaan.De heer Blauw (VVD):Ik heb het nog niet goed begrepen. Gaan wij onszelf tijd gunnen om het
amendement zo te wijzigen dat het een geweldige meerwaarde krijgt en hangt
dit af van vanmiddag, of is er iets meer tijd voor? Het gaat hierbij om de
meerwaarde, niet om het principe.De heer Ter Veer (D66):Wij gaan onszelf tijd gunnen. Dit is geen kwestie van minuten, maar van
uren. Ik zie in het ongecorrigeerde stenogram dat gisteren de debatten zijn
gesloten om 23.85 uur. Ik had u willen vragen, mijnheer de voorzitter, of
dit een fout in het stenogram is, of betekent het dat het laatste uur van
de dag eindeloos lang kan zijn wanneer het na 24.00 uur wordt? Met andere
woorden: wij hebben er tijd voor, maar niet langer dan deze dag, al zou het
in het begin van de ochtend kunnen worden.De voorzitter:Daar gaan wij niet van uit.De heer Ter Veer (D66):Nee, ik ook niet. Ik heb ook niet veel tijd nodig.De voorzitter:Daarom zullen wij niet nu reeds beslissen dat de dag morgen eindigt. Wij
moeten proberen tempo erin te houden.Mevrouw Vos (GroenLinks):De heer Ter Veer gebruikt een heleboel woorden, maar duidelijkheid geeft
hij ons niet. Het is nu de tweede termijn en hij zal ons die duidelijkheid
nu gewoon moeten geven. De minister heeft op zijn vijf punten geantwoord.
Wat is zijn oordeel daarover? Hij zegt dat hij een voorkeur heeft voor het
sturen op aantallen. Betekent dit dat een andere voorkeur mogelijk is? Kortom,
gaat hij tegen de wet stemmen of voor de wet stemmen als zijn amendement het
niet haalt in de Kamer? Hierover moet hij helderheid geven.De heer Ter Veer (D66):U doet aan rolwisseling; in ieder geval valt u uit uw rol. Journalisten
vragen het al sinds gisteren en al sinds dinsdag. Ook voor die tijd waren
zij al geïnteresseerd in het antwoord op de vraag of Paars over roze
valt. Dat is de hamvraag. De hamvraag wordt altijd beantwoord aan het einde
van de discussie. Ter VeerU zult toch de parlementaire gebruiken moeten respecteren,
dat eerst de minister nog gaat antwoorden. Misschien is er
een hele hoop te berde gebracht aan nieuwe rijke gedachten waar ook deze minister
zich op wil beraden. Het is zelfs wel denkbaar dat de minister een schorsing
nodig heeft – al was het trouwens alleen maar voor de lunchpauze –
maar door D66 is gezegd wat zij te zeggen had.Mevrouw Vos (GroenLinks):Dit is absoluut te gemakkelijk. Dit is de tweede termijn en de heer Ter
Veer geeft hier een beoordeling na alles wat gewisseld is in dit debat. Hij
moet nu toch kunnen zeggen wat zijn standpunt is. Houdt hij vast aan het amendement
op stuk nr. 27? Is dat nog net zo'n hard punt voor hem als aan het begin van
het debat, of is dat bespreekbaar geworden?De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Ik weet dat u een voorkeur hebt voor antwoorden in de Nederlandse
taal. Waar ik dus laatst tegen collega Van der Linden zei "vous vous trompez"
zeg ik nu dus "u vergist zich"! Het is zoals ik het heb gezegd en ik heb aan
deze gedachtewisseling geen nieuwe elementen in te brengen. Ik ben bereid
tot herhalen en dat mag zo vaak als u de vragen opportuun acht.De voorzitter:Wij moeten op een dag als deze proberen herhaling van zetten zo beperkt
mogelijk te houden.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik sluit mij aan bij de vragen van mevrouw Vos. De minister
heeft aanvaarding van het amendement van D66, waarvan de heer Ter Veer weer
heeft gezegd dat het zo cruciaal is, met klem ontraden. Wat moet er bij de
minister veranderen om de houding van de heer Ter Veer in de discussie weer
open te breken? Wat moeten de fracties – niet alleen de coalitiefracties
maar ook de andere, want wij voeren het debat met elkaar in deze Kamer –
doen om de eindstreep inderdaad te halen?De heer Ter Veer (D66):Voorzitter! Ten behoeve van de stenografen kan ik zeggen: zie het vorige
antwoord. Ik wil niet flauw zijn, maar u moet mij toch ook het recht gunnen
om op een voor ons reëel geachte wijze de tijd te nemen om onze positie
te bepalen en de antwoorden te geven, die wij na zorgvuldige afweging achten
de juiste antwoorden te zijn.De heer Van der Vlies (SGP):Ja, maar ze komen alleen niet over als antwoorden en dat is zo jammer!De voorzitter:Herhaling van de vraag levert niet altijd een antwoord met toegevoegde
waarde op!De heer Van der Linden (CDA):Het is vanaf het begin wel duidelijk geweest dat de heer Ter Veer wacht
op het machtswoord. Heeft hij overigens in de gaten dat hij van deze behandeling
een vertoning maakt door zijn optreden.De heer Ter Veer (D66):Dieu, Van der Linden, vous vous trompez! U vergist zich!De heer Van der Linden (CDA):Of ik mij vergis of niet, is niet zo belangrijk. Iedereen die dit debat
meemaakt en de wijze waarop u opereert, vergist zich echter niet!De heer Janmaat (CD):Mijnheer de voorzitter! Ik hoef de vraag niet te herhalen, want de conclusie
ligt allang voor de hand. D66 zegt het vertrouwen in de minister niet op.
De minister hoeft helemaal niet met een machtswoord te komen, want het voorstel
wordt uiteindelijk door de fractie van D66 onder leiding van de nieuwe fractievoorzitter
toch gewoon geslikt!De heer Ter Veer (D66):Ook daarop is het vorige antwoord van toepassing!De heer Janmaat (CD):De voornaam van de nieuwe fractievoorzitter is Thom. Daarvan is de vergrotende
trap Tommel!De voorzitter:Dit gaat iets buiten het onderwerp!De heer Poppe (SP):Voorzitter! Ik krijg de indruk dat de heer Ter Veer het laatste antwoord
van de minister in tweede termijn nog wil horen. De heer Ter Veer verwachtte
kennelijk dat de minister iets anders over het amendement op stuk nr. 39 zal
zeggen dan hij gisteren heeft gedaan. Waarop baseert hij dat? Heeft de heer
Ter Veer overigens een derde termijn nodig om het ei te leggen?De heer Ter Veer (D66):U kleedt de vraag steeds uitvoeriger in, maar het antwoord blijft onveranderd.De vergadering wordt enkele minuten geschorst.De heer Poppe (SP):Voorzitter! Gisteravond laat is er een grote mistwolk in de Kamer ontstaan
met daarin nogal wat chaos. Die mist is nog steeds niet opgetrokken.De fractie van D66, bij monde van de heer Ter Veer, verdedigt het feit
dat naar haar mening – dat is ook de mening van de SP – de varkensstapel
met 25% gereduceerd moet worden en het voerspoor moet blijven waar het nu
al is.De verdediging van de heer Ter Veer van zijn amendement op stuk nr. 39
is zwak. Dat is hem kwalijk te nemen, want het is namelijk heel goed te verdedigen.
De conclusie van het onderzoek uit 1994, gericht op het halen van de milieudoelstelling
van het NMP-plus in 2000, 2010, was dat er met 25% gereduceerd zou moeten
worden, onder voorwaarden van een grootschalige mestverwerking en van een
fosfaatreductie van 30%. Er wordt dus sowieso al van uitgegaan dat varkens
en pluimvee door middel van aangepast voer 30% minder fosfaat produceren.
En dan hebben wij het nog niet eens over de mestverwerking die er niet is.Om de doelstellingen van het NMP-plus met betrekking tot mest en milieu
te halen, schoot het oorspronkelijk herstructureringsplan van de minister
feitelijk al tekort. Door toedoen van de heer Blauw van de VVD en van de heer
Huys van de PvdA zijn wij wat dat betreft nog verder van huis! Ik vind het
een vorm van opportunisme. Er wordt 5% winst gehaald met het veevoerspoor.
Maar dat spoor is er al! Als dat gebracht wordt naar de herstructurering om
daardoor 750.000 varkens minder te hoeven korten, is dat een verlies voor
het milieu, voor het grondwater en voor het algemeen belang. Dat is dus geen
winst!De heer Huys (PvdA):Nog een keer, voorzitter, maar echt de laatste keer! Per 1 januari is
het voerspoor uit de wet verdwenen. Als wij het voerspoor niet hanteren, lopen
wij een groot risico. Dat moet de heer Poppe goed beseffen.De heer Poppe (SP):Ik heb tijdens de verschillende overlegrondes gezegd dat
het en-en moet zijn, én het voerspoor doorzetten én minder varkens;
15 miljoen varkens in dit kleine land is te veel. Wij zijn de grootste vleesexporteur
van Europa. Het voer komt erin, het vlees gaat eruit en de stront blijft!
Dat is te veel. Dat is schadelijk voor de volksgezondheid; dat is schadelijk
voor het grondwater en dus schadelijk voor het drinkwater.Het spoor zoals dat nu gevolgd wordt, maakt de milieuwinst ongewisser
en is moeilijk tot niet handhaafbaar. Dat wordt allemaal gedaan omdat de VVD
en de PvdA het vertikken de overheidsportemonnee te trekken en die 5% varkensrechten
gewoon op te kopen. Dan zou er sprake zijn van én een reductie van
25% én van een voerspoor. De varkenshouders moeten immers voldoen aan
de mestwetgeving en aan de mineralenboekhouding. Daarvoor moeten zij het voerspoor
wel hanteren. Als dat niet voldoende gebeurt, kan de overheid dat stimuleren.
Dat bedoel ik met en-en. Ik vind het opportunistisch om dan uit dat voerspoor
een stukje te halen om daarmee vervolgens 750.000 varkens minder te hoeven
korten. Daarmee wordt als het ware tegemoetgekomen aan de sector, met name
de gezinsbedrijven. Maar in feite is er geen winst voor deze mensen. De wetsaanpassing
bij nota van wijziging geeft geen milieuwinst en ook geen winst voor de gezinsbedrijven.
Willen wij die winst wel halen en willen wij voorkomen dat er alleen nog maar
megabedrijven overblijven en de kleinere gezinsbedrijven naar de knoppen gaan,
dan zal de overheid de portemonnee moeten trekken. De overheid, inclusief
het CDA, heeft de varkenssector twintig jaar lang letterlijk en figuurlijk
in de stront laten zakken. Het geeft geen pas om te herstructureren wat noodzakelijk
is, zonder daar gelijktijdig een goed sociaal plan naast te leggen.Voorzitter! Het amendement van de heer Ter Veer is dus hard nodig om feitelijk
verdere stappen te kunnen zetten in de vermindering van de mest. De heer Ter
Veer heeft terecht opgemerkt dat minder varkens minder mest betekent. De minister
moet bereid zijn om veel meer geld uit te trekken om varkensrechten uit te
kopen, wil het een sociaal verantwoorde herstructurering zijn. De minister
heeft te slappe knieën gehad om zijn oorspronkelijk heldere voorstel –
met alleen de genoemde financiële en sociale gebreken – te handhaven.
Hij is te snel door de bocht gegaan. Hij heeft het eigenlijk vrij fundamenteel
afgeblazen. Ik vraag hem daarom: is de nota van wijziging in de ogen van de
minister een verbetering van het wetsvoorstel, of is de nota van wijziging
met lange tanden door de minister ingediend, onder druk van de twee coalitiepartners,
en is zij eigenlijk een verslechtering? Daar zou ik wel eens een helder antwoord
op willen hebben van de minister. Is het echt een verbetering?Voorzitter! Natuurlijk zal elke maatregel pijn doen. Maar er zijn grote
pijnen en kleine pijnen. Er zijn grote bedrijven en kleine bedrijven. Wat
wij nu zien, is dat de grote pijnen bij de kleine bedrijven komen. En dat
zou andersom moeten zijn.De heer Janmaat (CD):Mijnheer de voorzitter! De regering heeft de democratische politiek geen
goede dienst bewezen met de behandeling van dit wetsvoorstel. Dat ligt in
hoge mate aan de regering zelf. De CD-fractie beseft zeer wel dat niet alleen
deze minister verantwoordelijk is voor het gevoerde beleid op agrarisch gebied
in de laatste decennia. Maar het is uiteindelijk deze minister die nu een
aantal voorstellen voorlegt om ingrepen in de sector plegen, die vooral voor
de sector zelf buiten proportie zijn.De heer Weisglas heeft terecht opgemerkt dat het antwoord van de minister
bijzonder lang was. De oorzaak daarvan lag enigszins bij de minister zelf.
Hij was af en toe buitengewoon onzeker. Hij moest zinnen formuleren en gebruikte
woorden van één zin wel drie, vier keer. Hij moest ondertussen
nadenken, waarbij andere geluidjes werden geproduceerd. En zo kom je natuurlijk
wel aan tweeënhalf uur. Een overtuigd sterke minister was hier gisteren
niet aan het woord. Dat kan ook niet. Het beleid is niet overtuigend. De minister
weet niet aan te geven waarom. Als er vragen worden gesteld die even buiten
zijn vakgebied vallen, bijvoorbeeld betreffende de mogelijkheden van export
van varkensvlees, wijst hij die af. In het bijzonder door de CD is met nadruk
gevraagd of de regering kan aangeven waarom zulke zware offers van de sector
worden gevraagd. Dat moet de minister uitleggen. Hij laat de verantwoording
daarvoor echter achterwege. Er komen milieudoelstellingen om de hoek kijken.
De regering kan echter totaal niet aangeven wat de nadelige effecten zijn
voor het milieu, als alleen de agrarische sector niet aan dat beleid beantwoordt.
Dus natuurlijk kan de agrarische sector dan ook niet snappen waarom hij in
hoge mate wordt opgeofferd voor milieudoeleinden waarvan niemand de resultaten
kan zien. Want er is met de oppervlaktewateren natuurlijk meer aan de hand
dan alleen de stortingen van de varkenshouderij.Er zijn natuurlijk nog meer aspecten. Ik noem de ruimtelijke ordening.
Door de heer Huys is gefluisterd: Helmond. Wij fluisteren dan tegen de heer
Huys terug: Helmond is een Vinex-locatie; en die heeft de PvdA nodig voor
huizenbouw. Die huizen zijn nodig, niet voor de niet groter wordende Nederlandse
bevolking, maar voor de miljoenen asielzoekers die de regering de komende
jaren nog wil binnenhalen.Wat de CD altijd verbaast, is het gemak waarmee over de laatste en vooral
de grootste financiële problemen wordt gesproken en waarmee daaroverheen
wordt gefietst. Dat geldt ook voor de grote zorg waarmee iedere gulden waar
dan ook uit de Nederlandse samenleving vandaan wordt gehaald. In dat opzicht
kan de CD niet achter het regeringsbeleid staan. Wij zijn niet tegen bedrijfsvergroting,
maar wij zijn er wel op tegen dat daarvoor kleine bedrijven die goed functioneren,
moeten worden opgeofferd. De regering schijnt liever een klein aantal grote
bedrijven te hebben, want dan heb je natuurlijk veel minder ondernemers en
kun je die veel gemakkelijker naar je hand zetten.De voorzitter:Denkt u om uw tijd?De heer Janmaat (CD):Ik zal het heel kort houden. Wij wijzen af dat de regering legaal verkregen
rechten zomaar wil onteigenen en dat zij met afkoopsommen komt die in ieder
geval de sector zelf niet geruststellen. Dit is begrijpelijk, want de Nederlandse
regering wil zelfs boeren die naar het buitenland vertrekken nog fiscaal achternalopen.
Voor die mensen staat dus iedere keer hun bestaan ter discussie, omdat
zij, terecht, niet willen vallen onder de door de PvdA opgezette sociale wetgeving.
Die wordt trouwens ook afgebroken.Mijnheer de voorzitter! Het zal de minister niet verbazen dat de CD het
wetsvoorstel niet wil volgen. Het voerspoor had de minister kunnen bereiken
met een veel simpeler wetsvoorstel. Daarbij hadden ook alle negatieve aspecten
die hieruit naar voren komen, kunnen wegblijven. En ach, D66 is de CD niet
en die fractie gaat dus wel om.De algemene beraadslaging wordt geschorst.De voorzitter:Wat de orde betreft, wijs ik erop dat er een vierde nader herzien schema
is rondgedeeld. Daar houden wij ons aan wat de volgorde der zaken betreft.
De tijden die daarin genoemd zijn, zullen niet helemaal exact blijken te zijn.Ik wil de vergadering nu even onderbreken. Daarna hebben wij de beëdiging
van een nieuwe collega en de regeling van werkzaamheden. Na vervolgens twee
VAO's te hebben behandeld, zijn wij toe aan het antwoord aan de minister van
Landbouw in tweede termijn.De vergadering wordt van 13.29 uur tot 13.40 uur geschorst.De voorzitter:Ik geef het woord aan de heer V.A.M. van der Burg tot het uitbrengen van
verslag namens de commissie voor het Onderzoek van de Geloofsbrieven.De heer Van der Burg:voorzitter
der commissieMijnheer de voorzitter! De commissie voor het Onderzoek van de Geloofsbrieven
heeft de eer te rapporteren, dat zij na onderzoek van de in haar handen gestelde
stukken eenparig tot de conclusie is gekomen, dat de heer W. Elsthout te Haarlem
terecht benoemd is verklaard tot lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal.De commissie heeft derhalve de eer voor te stellen hem als lid der Kamer
toe te laten, nadat hij de bij de wet van 27 februari 1992, Stb. 120, voorgeschreven
eden zal hebben afgelegd.De commissie verzoekt u, de Kamer voor te stellen het volledige rapport
in de Handelingen op te nemen.De voorzitter:Ik bedank namens de Kamer de commissie voor haar verslag en stel voor,
dienovereenkomstig te besluiten.Daartoe wordt besloten.(Het rapport is opgenomen aan het eind van deze weekeditie.)3De voorzitter:De heer Elsthout is in het gebouw der Kamer aanwezig. Ik verzoek de heer
griffier hem binnen de leiden.Nadat de heer Elsthout door de griffier is binnengeleid, legt hij in handen
van de voorzitter de bij de wet voorgeschreven eden af.De voorzitter:Ik wens u geluk met de aanvaarding van uw ambt. Ik verzoek u de presentielijst
te tekenen en in ons midden plaats te nemen.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.De voorzitter:De ingekomen stukken staan op een lijst die op de tafel van de griffier
ter inzage ligt. Op die lijst heb ik voorstellen gedaan over de wijze van
behandeling. Als aan het einde van de vergadering daartegen geen bezwaren
zijn ingekomen, neem ik aan dat de Kamer zich met de voorstellen heeft verenigd. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19961997-3119-3142.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl