Debat over de giframp in Ivoorkust
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2006-2007, pag. 46-67

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

27-09-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

nr. 2, pagina 46-67

20-09-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 22343Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over CIA-gevangenissen, te weten: - de motie-Koenders c.s. over een afkeurende politieke verklaring over illegale detentiecentra (27925, nr. 230); - de motie-Van Baalen/Ormel over afspraken om te voorkomen dat gevangenen aan het internationale recht worden onttrokken (27925, nr. 231), en - de motie-Van Bommel c.s. over een parlementair onderzoek (27925, nr. 232)Pagina 9-10
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 13 september 2006 over de verkoop van aandelen van het vervoersbedrijf Connexxion Holding NVPagina 27-30
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de kansspelen houdende tijdelijke bepalingen met betrekking tot kansspelen via internet (30362)Pagina 10-10
Stemmingen over: - het wetsvoorstel Regels voor het gunnen van overheidsopdrachten door aanbestedende diensten en opdrachten door speciale-sectorbedrijven (Aanbestedingswet) (30501); - de motie-Aptroot c.s. over uniformiteit in aanbestedingsregels (30501, nr. 10); - en over nog twee moties (30501, nrs. 11 en 12)Pagina 11-11
Debat over de verkoop van de aandelen van SchipholPagina 30-46
Behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake het gebruik van het burgerservicenummer in de zorg (Wet gebruik burgerservicenummer in de zorg) (30380)Pagina 13-27
Stemmingen over: - het wetsvoorstel Regeling voor de toelating, het op de markt brengen en het gebruik van gewasbeschermingmiddelen en biociden (Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden) (30474); - de motie-Oplaat c.s. over rechtstreekse vertaling van Europese regelgeving (30474, nr. 15); - en drie andere moties.Pagina 11-12
Regeling van werkzaamheden (woensdag 20 september 2006)Pagina 5-9
Debat over de giframp in IvoorkustPagina 46-67
Stemmingen over: - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op het notarisambt en enige andere wetten in verband met de invoering van de mogelijkheid het ambt van notaris in dienstbetrekking uit te oefenen en het aanbrengen van enkele wijzingen van technische aard (Wet notaris in dienstbetrekking) (30350), en - de motie-Van Vroonhoven-Kok over het schrappen dan wel verhogen van de leeftijdsgrens waarop notarissen moeten doorwerken (30350, nr. 9)Pagina 9-9
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over Jeugd en media, te weten: - de motie-Atsma c.s. over het tegengaan van schadelijke invloeden van het internetgebruik op jeugdigen (29326, nr. 9); - de motie-Slob c.s. over het versterken van media-educatie op scholen (29326, nr. 10), en - de motie-Van der Vlies c.s. over een systeem voor geschiktheidsinformatie (29326, nr. 11)Pagina 9-9
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet educatie en beroepsonderwijs en de Wet op het onderwijstoezicht in verband met de beëindiging van de bekostigingsrelatie tussen de agrarische innovatie- en praktijkcentra en de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (30541)Pagina 12-12
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Gemeentewet en de Provinciewet in verband met een verruiming van de bevoegdheid van de raad en provinciale staten om tijdelijk ontheffing te verlenen van het vereiste van ingezetenschap voor wethouders en gedeputeerden (30480)Pagina 10-10
Stemmingen over: - het wetsvoorstel Wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek teneinde een bijdrage te leveren aan het voorkomen van het gebruik van geestelijk of lichamelijk geweld jegens of van enige andere vernederende behandeling van kinderen in de verzorging en opvoeding (30316), en - de motie-Kant over voorstellen voor opvoedingsondersteuning voor ouders (30316, nr. 7)Pagina 10-11
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 20 september 2006)Pagina 67-68
Presentie en opening (woensdag 20 september 2006)Pagina 5-5

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 130 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het debat over de giframp in
Ivoorkust.De voorzitter:Ik herinner de Kamer eraan dat er spreektijden van vier minuten worden
gehanteerd.De heer Samsom (PvdA):Voorzitter. Dit is de tweede keer deze maand dat wij een spoeddebat voeren
met de staatssecretaris van VROM over de vraag wat er is misgegaan met de
export van giftig afval per schip. De vorige keer hebben wij gesproken over
de Otapan die vol asbest zat. De VROM-Inspectie heeft in dat geval op een
verschrikkelijke manier geblunderd met de exportpapieren. Vandaag spreken
wij over de Probo Koala met giftig afval. Overduidelijk is dat er ook met
dit afval uit Amsterdam iets vreselijk mis is gegaan. Wij moeten nog nagaan
wat dat precies is. Of er overeenkomsten tussen deze twee gevallen zijn, zal
moeten blijken. Eén verschil is al duidelijk: de Otapan drijft ondanks
veel politieke en financiële schade nog relatief onschuldig op de Middellandse
Zee rond. De kwestie met de Probo Koala heeft geleid tot dood en verderf in
Ivoorkust. In de miljoenenstad Abidjan werd 400 ton uiterst giftige olie uit
dit schip gedumpt. Dat had zeven doden en meer dan tienduizend sterfgevallen
tot gevolg. Dat drama zorgt ervoor dat je hart even stil staat. De praktijk
wijst uit dat dit in de moderne wereld nog gebeurt. Hoe konden wij dit laten
gebeuren? Konden wij dit voorkomen? Zo ja, wie heeft zijn werk niet gedaan
en wie is daarvoor verantwoordelijk?Wij hoeven de echte boeven natuurlijk niet te zoeken, want die zitten
bij het bedrijf Trafigura. Dat verdient miljarden per jaar aan de handel in
obscure olie en heeft willens en wetens besloten om een lading giftig afval
niet op een verantwoorde manier in Amsterdam te verwerken. Het heeft ervoor
gekozen om de lading in een ontwikkelingsland te dumpen. Daardoor lieten kinderen
het leven. De reden was dat daarmee slechts 500.000 dollar extra was te verdienen.
Dat is een klein bedrag in vergelijking met de tientallen miljoenen dollars
aan winst waarvan jaarlijks sprake is. Mensen die zich met dit soort zaken
bezighouden, zijn niet minder dan schurken. Zij moeten worden vervolgd en
vervolgens dienen zij te worden gestraft. Als parlementariër zal ik alles
doen wat in mijn vermogen ligt om daaraan mee te werken. Ik weet echter al
dat dit niet voldoende zal zijn. Ook over de hoofden van de Kamerleden heen
zeg ik daarom dat die mensen moeten worden gepakt. Grijp die personen en breng
hen voor het gerecht.Wij ontkomen er niet aan om de vraag te stellen wat de verantwoordelijkheid
is van diverse overheden en de inspectiedienst. Konden wij deze ramp inderdaad
niet tegenhouden? Zowel het ministerie van VROM als de gemeente Amsterdam
beweert dat. Ik ben er stellig van overtuigd dat er voldoende regels waren.
Dat maakt deze zaak onverteerbaar. Op grond van de mij bekende feiten kan
ik concluderen dat er meerdere mogelijkheden waren geweest om het afval tegen
te houden. Ik begrijp dat het voor de minister lastig is om op diverse zaken
in te gaan, omdat het strafrechtelijk onderzoek loopt. Toch zal ik mij daar
niet zo maar bij neerleggen. In dit geval is het juist van belang om ook politieke
verantwoording af te leggen.Ik verzoek de minister om de in de reconstructie genoemde feiten te bevestigen
of te ontkennen. Zodoende zullen veel zaken duidelijk worden. Mocht aan het
eind van dit debat blijken dat nog niet alles duidelijk is, dan zullen wij
dit debat niet zo maar sluiten. De onderste steen moet boven komen.Op 2 juli vaart de Probo Koala de haven van Amsterdam binnen. Gezegd
wordt dat er spoelwater aan boord is. Op 3 juli wordt het schip afgeladen
en vervolgens begint het circus van inspectie- en politiediensten. Ook de brandweer wordt erbij betrokken. Sommige mensen vallen flauw als
gevolg van de giftige dampen van de olie. Er ontstaan dus grote problemen.Dan komt het cruciale telefoontje van de Dienst Milieu en Bouwtoezicht
Amsterdam met het ministerie van VROM. Laatstgenoemde verwijst naar de inspectie.
De medewerkers op de beleidsafdeling kunnen de vragen niet beantwoorden en
verwijzen naar de regionale milieu-inspectie. Dat telefoontje speelt in dit
debat een cruciale rol. Wat is er gezegd door de Dienst Milieu en Bouwtoezicht
Amsterdam? Ik heb begrepen dat er is gezegd dat het een calamiteit betrof.
De vraag was of een en ander kon worden tegengehouden op grond van de EVOA-wetgeving.
De VROM-Inspectie heeft niet direct geantwoord, maar later per e-mail gesteld
dat het wellicht tegengehouden kan worden. Daarna wordt het voor ons duister.
Waarom is dat niet gebeurd? Waarom is toen de conclusie getrokken dat het
niet tegengehouden kon worden omdat het om scheepsafval ging? Waarom is toen
bleek dat het om scheepsafval ging niet de Inspectie Verkeer en Waterstaat
ingeschakeld? Die gaat immers over scheepsafval en kan daar dingen mee doen.
Ook bij scheepsafval is het geen "free for all", maar geldt er een
afgifteplicht waarvan slechts bij uitzonderingsgevallen gebruik mag worden
gemaakt. Aan die uitzondering, namelijk genoeg ruimte in de tanks en een fatsoenlijke
volgende haven, is echter niet voldaan.Mevrouw Spies (CDA):De heer Samsom heeft het over feiten zoals hij die kent. Dat is informatie
die wij niet hebben. Hij zegt dat door een ambtenaar van de Milieudienst van
Amsterdam gesproken zou zijn over een calamiteit. Ook zou er een e-mail gestuurd
zijn door de VROM-Inspectie. Hoe komt de heer Samsom aan die feiten? Is hij
bereid, die aan ons ter beschikking te stellen? Bovendien roep ik hem op om
die feiten aan het Openbaar Ministerie door te geven.De heer Samsom (PvdA):Ik deel de feiten nu met de Kamer in dit openbare debat. Door het Openbaar
Ministerie wordt meegeluisterd en meegelezen. Ik deel de feiten zoals ik die
met de mij ter beschikking gestelde medewerkers in de afgelopen dagen heb
opgediept. Ik heb al eerder gezegd alles te zullen doen om de waarheid boven
tafel te krijgen. Als ik daarvoor een paar telefoontjes moet plegen, doe ik
dat graag. Die telefoontjes hebben mij de genoemde feiten opgeleverd. Die
roepen vragen op, zoals waarom er niet is ingegrepen.Mevrouw Spies (CDA):Met alle respect. De heer Samsom spreekt van feiten zoals hij die kent.
Ik wil graag verifiëren of het ook volgens de CDA-fractie feiten zijn.
De heer Samsom meldt vanachter het spreekgestoelte met een paar telefoontjes
relevante informatie boven tafel te kunnen krijgen. Ik vind dat onvoldoende.
Hij moet mij in staat stellen om dat te controleren.De heer Samsom (PvdA):Ik heb onderzoek gedaan. Ik kom dan ook met feiten zoals ik die ken. Of
die feiten relevant zijn, mag mevrouw Spies beoordelen, vooral aan de hand
van de antwoorden van de staatssecretaris. Die heeft niet een, maar wel duizend
medewerkers tot zijn beschikking. Die kan dus iets meer boven tafel krijgen.
Ik hoop hem met deze feiten aan te zetten tot het geven van antwoorden. Tot
nu toe is dat heel slecht gelukt. Tot driemaal toe heb ik schriftelijke vragen
gesteld. De eerste keer kreeg ik een antwoord dat vervolgens het verkeerde
antwoord bleek te zijn, de tweede keer kreeg ik geen antwoord en de derde
keer ook geen antwoord. Dan wordt het een wat lastige kwestie. Mevrouw Spies
moet mij dan ook maar toestaan dat ik mijn toevlucht neem tot eigen onderzoek.
Ik heb geprobeerd uit te zoeken hoe de feiten liggen. Ik leg die vervolgens
in een publiek debat aan de staatssecretaris voor met de vraag of dit verhaal
klopt en zo ja, waarom er niet ingegrepen is.Er had geconcludeerd kunnen worden dat het om afval ging dat onder de
exportvergunning viel. Dan was dit nooit gebeurd. Er is echter geconcludeerd
dat het om scheepsafval ging. Dan had dit ook niet hoeven gebeuren. Ook bij
scheepsafval gelden er regels. De uitzonderingen daarop gelden pas in specifieke
en vooraf beschreven situaties. Deze feiten heb ik gewoon uit de wet.Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):Waarom laat de heer Samsom geen kopietje rondgaan van zijn verhaal? Wij
hebben geleerd te controleren wat een ander zegt.De heer Samsom (PvdA):Het staat al op papier. Mijn spreektekst staat tot eenieders beschikking.Ik doe niet ingewikkeld of gewichtig over mijn speurwerk. Het is gewoon
bellen. Het spijt mij dat daar zo verschrikkelijk moeilijk over wordt gedaan.
Parlementariërs hebben meerdere telefoons tot hun beschikking. Zij kunnen
bellen en informatie naar boven halen die zij vervolgens in een debat kunnen
voorleggen aan bijvoorbeeld de staatssecretaris van Milieu. Dat is geen staatsrechtelijk
novum, maar mijn grondwettelijke plicht.Mevrouw Spies (CDA):Dan wil ik nog steeds de feiten, namen en rugnummers weten. Ik wil namelijk
de feiten die u boven water heeft gehaald, kunnen controleren. Als u suggereert
dat u feiten naar voren brengt, maar ons niet in staat stelt om die te controleren,
vraag ik mij af wie hier insinueert. Wat zijn suggesties en wat zijn de feiten?De heer Samsom (PvdA):U bent volwassen genoeg om uit mijn woorden te kunnen opmaken of het suggesties
zijn of niet. Op 2 juli, om 12.00 uur, liep de Probo Koala Amsterdam
binnen; is dat een suggestie?Mevrouw Spies (CDA):U bent tot op heden niet bereid geweest om de informatie die u hier als
nieuw feit naar voren brengt, met ons te delen, en wel zo dat die controleerbaar
is. Ik vraag u dat te doen.De heer Samsom (PvdA):Ik deel die met u, u mag meeschrijven, u mag mijn spreektekst zien; dan
kunt u controleren of die feiten kloppen. Ik heb het hier staan: op 4 juli
is om 16.00 uur gebeld met het ministerie van VROM. Het afval zat toen nog
in dat binnenschip waarin het is overgepompt. De strekking van dat telefoontje
op 4 juli was: dit is een calamiteit; het spul was veel vuiler dan de
kapitein had opgegeven; wat kunnen we doen om dit afval op een verantwoorde
wijze te laten verwerken? Het antwoord van VROM: daarvoor moet u bij de regionale
milieu-inspectie zijn. Dus is de regionale milieu-inspectie gebeld met precies
dezelfde vraag. Hierop is per e-mail geantwoord: is deze calamiteit
door de APS aan de milieudienst gemeld? Dat was een vraag in het antwoord.
En: naar het oordeel van de milieu-inspectie is er sprake van acceptatie op
het moment dat het spul in het binnenschip zit. Dan ontstaat een heel ingewikkelde
kwestie: het gaat dus niet over de samenstelling van het afval, maar over
wat je ermee doet; als het van een groot schip in een binnenschip wordt gegooid,
is het vanaf dat moment geïmporteerd afval en zul je het ook weer moeten
exporteren met de benodigde vergunningen. Je kunt dus zeggen dat er geen expliciet
antwoord is gegeven op de vraag wat ze konden doen om het schip tegen te houden.
Maar in alle eerlijkheid, dat stond er natuurlijk wel zo ongeveer in: namelijk
dat dit bij de EVOA moest worden aangemeld. Vanaf dat moment is van de VROM-Inspectie
niets meer vernomen door de Amsterdamse milieudienst. Voor zover ik kan nagaan,
heeft die vervolgens zelf ook niets ondernomen, maar een andere route bewandeld,
namelijk door het nog als scheepsafval te behandelen.Voor wat daarna komt, heb ik geen telefoontjes meer nodig; dan pak ik
gewoon de wet erbij. Wat mag je namelijk met scheepsafval doen? Scheepsafval
moet je verplicht afgeven in de haven, tenzij je kunt aantonen dat je nog
genoeg ruimte in je tanks hebt en de volgende haven die je aandoet, verantwoorde
verwerkingsinstallaties heeft. In dit geval is van geen van beide sprake:
de tanks waren voor driekwart vol en de stelregel is dat ze voor de helft
leeg moeten zijn.Dan heeft de kapitein ook nog eens een verkeerde aangifte gedaan bij het
binnenvaren van de haven. Dat lijkt me overduidelijk: hij heeft een stof aangemeld
die het uiteindelijk niet bleek te zijn. Vervolgens heeft hij aan de havenautoriteiten
gemeld dat hij wegvoer, met dat afval aan boord. Daarbij heeft hij wéér
de verkeerde informatie gegeven. In dat geval doe je dat bij de Port State
Control, de Inspectie Verkeer en Waterstaat in het Nederlands. Waarom heeft
die niet gereageerd – het was toen al 5 juli – op een melding
die inmiddels overduidelijk vals was, omdat het niet om onschuldig spoelwater
ging en iedereen had gezien wat in de haven van Amsterdam was gebeurd?Dit zijn de feiten zoals ik ze ken, dit is het scenario. Er zitten nog
witte vlekken in en ik vraag de staatssecretaris om deze op te vullen. Op
basis van beide scenario's kan ik niet tot een andere conclusie komen dan
dat er mogelijkheden waren om dit schip tegen te houden; in het ene geval
door de VROM-Inspectie, in het andere geval door de Inspectie Verkeer en Waterstaat.
Als iedereen zijn werk dus goed had gedaan, was sprake van giftig afval, dus
een EVOA-verplichting. Dan was dit niet gebeurd. Met scheepsafval kom je hier
ook niet weg, en was het ook niet gebeurd als iedereen zijn werk had gedaan.Mijn fractie is, kort gezegd, woedend en beschaamd. Woedend op de boeven
die dit op hun geweten hebben en beschaamd omdat uit alle feiten, zoals ik
die ken, blijkt dat dit voorkomen had kunnen worden. Die schande kunnen we
niet zomaar uitwissen. We kunnen haar wel groter maken door een misselijkmakend
spelletje "wie veegt z'n straatje schoon" te gaan spelen. Hier past
geen duikgedrag. Daarom leg ik alles voor, met diverse scenario's, en wil
ik gewoon weten wat er is gebeurd. Hier past alleen maar volledige openheid
van zaken en het dragen en nemen van verantwoordelijkheid. Laten we daar vanavond
een begin mee maken.De heer Van der Staaij (SGP):Nog even voor de volledigheid: bij de aanvraag van dit debat repte de
heer Samsom vanmiddag nadrukkelijk van onjuiste informatie door de staatssecretaris.
Hij noemde dat een zwaar feit. Ik heb hem dat nu niet horen herhalen.De heer Samsom (PvdA):Ik kan mij ook niet herinneren dat ik dat vanmiddag als een zwaar feit
heb aangeduid. Het is wel een feit, want het is inmiddels duidelijk geworden
dat de staatssecretaris in antwoord op vragen van mijzelf, mijn collega Koenders
en mevrouw Van Velzen heeft gezegd dat het om scheepsafval ging dat niet onder
de EVOA-beschikkingen viel. Wij kennen inmiddels het persbericht van het Openbaar
Ministerie waaruit blijkt dat het wel degelijk om gewoon afval ging. Ik heb
ook publiekelijk gezegd dat die verkeerde informatie het kleinste probleem
is dat de staatssecretaris op dit moment heeft. Dat is voor mij dus geen zwaar
feit. Ik wil nu graag weten hoe het dan wel zit. Dat lijkt mij een vrij voor
de hand liggende kwestie.De heer Van der Staaij (SGP):Omdat de heer Samsom dit punt nadrukkelijk heeft opgevoerd, heb ik er
specifiek op gelet. Het viel mij op dat de staatssecretaris in zijn beantwoording
heeft laten weten hoe het is gegaan. Hij heeft gezegd dat het na de melding
als zodanig is aangemerkt. Dat is toch een correcte weergave van hoe het is
gegaan en geen onjuiste informatie?De heer Samsom (PvdA):Daarom zeg ik ook dat dit zijn kleinste probleem is. Als je de versie
van de heer Van der Staaij aanhoudt, dan is er correct gemeld hoe het is gegaan,
maar was het niet correct hoe het is gegaan. Dat is uiteindelijk vrij relevant.
Dat de staatssecretaris het niet goed heeft gemeld, is niet zo'n groot probleem.
Het is nu vooral zaak om uit te zoeken hoe het wel is gegaan en wie er verantwoordelijk
is.Mevrouw Spies (CDA):"Het schip had de haven van Amsterdam nooit mogen verlaten en de
Nederlandse regering had de ramp kunnen voorkomen als er op tijd was ingegrepen."
Is dat een feit, een oordeel of een conclusie?De heer Samsom (PvdA):Dat lijkt mij een oordeel, een conclusie van mij die ik hier overigens
heb herhaald. Ik heb die uitspraak herhaald, omdat ik twee scenario's heb
geschetst van hoe het zou kunnen zijn gegaan. In beide scenario's was er meer
dan een mogelijkheid geweest om het schip te verhinderen om met het afval
de haven te verlaten.Mevrouw Spies (CDA):Dus zonder alle feiten te kennen, want dat heeft hij net erkend, houdt
de heer Samsom de stelling overeind dat de Nederlandse regering de ramp in
Ivoorkust had kunnen voorkomen.De heer Samsom (PvdA):Zoals ik de feiten nu ken, is dat inderdaad het geval. Dat maakt mij ook
zo getergd in dit debat. Ik mag best met die conclusie het debat in gaan als
ik daarbij aangeef dat die conclusie tot stand is gekomen op basis van de
feiten zoals ik ze nu ken. Daarbij komt nog dat ik tot nu toe niet erg ben
bediend met feiten. Daarbij doe ik een klemmend beroep op de staatssecretaris
om volledige openheid van zaken te geven. Ik kan niet anders dan concluderen –
daarom is mijn fractie woedend en beschaamd – dat wij hier
hadden kunnen handelen en dat niet hebben gedaan. Zoveel lijkt mij wel duidelijk
na het persbericht van het Openbaar Ministerie. Er was sprake van afval dat
onder de exportverplichting viel. Als daarvan toen ook sprake was geweest,
hadden wij dit kunnen voorkomen.Mevrouw Spies (CDA):De heer Samsom zwakt het iedere keer af in de debatten. Dat verwijt heb
ik hem de vorige keer gemaakt en dat maak ik hem vanavond weer. Kent hij het
spreekwoord "blaffende honden bijten niet"?De heer Samsom (PvdA):Zij bijten graag als zij daarvoor een meerderheid van 76 zetels krijgen.
Dat is nog altijd een democratische manier van bijten die ik graag huldig.Mevrouw Spies (CDA):Is de heer Samsom op basis van de feiten die hij hier naar voren heeft
gebracht en gecomprimeerd, van oordeel dat de Nederlandse regering de ramp
in Ivoorkust had kunnen voorkomen, ja of nee?De heer Samsom (PvdA):Ja. Dat is niet mijn eindoordeel, want daarvoor wacht ik de beantwoording
van de staatssecretaris af. Ik heb telkenmale benadrukt dat ik tot nu toe
niet echt bediend ben met feiten. Mijn eindoordeel staat er dus nog niet.
Mevrouw Spies kent mij inmiddels een paar jaar. Ik ga graag met een positie
een debat in, ook om dingen een beetje helder te krijgen. Ik koppel daar ook
een aantal vragen aan. Die heb ik nu aan de staatssecretaris voorgelegd met
de expliciete oproep om daarop te reageren en om zijn versie van het verhaal
te geven. Op basis van de versie die ik nu ken, kan ik niet anders dan concluderen
dat hier iets is gebeurd dat had kunnen worden voorkomen.Mevrouw Van Velzen (SP):Voorzitter. Een rampzalig gifschandaal heeft plaatsgevonden in Ivoorkust.
Het gesjoemel en gesleep met giftige stoffen door lui die zo veel mogelijk
geld willen verdienen, heeft veel slachtoffers geëist. Degene die dat
zijn geweten heeft, zeven doden en duizenden gewonden, is een zware misdadiger.
Het is een wereld vol leugens en bedrog, maar wel met een wit boordje. Het
gaat om firma's met postadressen en boten die vaker van eigenaar verwisselen
dan er dagen in het jaar zijn. Het moest gewoon een keer flink fout gaan.Heeft de overheid geblunderd of deugt de wetgeving niet? In ieder geval
deugt de wetgeving niet. Het blunderen van de overheid wordt nu strafrechtelijk
onderzocht, wat het knap lastig maakt. De vragen die de heer Samsom schriftelijk
heeft gesteld, worden nu niet beantwoord. Met als gevolg dat de Kamer met
meel in de mond praat omdat zij de feiten niet kent en de staatssecretaris
geen antwoord geeft omdat hij zich achter een strafrechtelijk onderzoek verschuilt.
Op dit moment is dat een veilige haven voor de staatssecretaris. Pas op het
moment dat de feiten daadwerkelijk boven water komen, kunnen wij er openlijk
over praten en vaststellen wie er schuld heeft aan deze situatie. Ik heb het
gevoel dat dit zaakje heel erg stinkt. Op basis van wat er de laatste dagen
naar buiten is gekomen, denk ik dat het anders had gekund en gemoeten. Trekt
de staatssecretaris vandaag weer eens een keer het boetekleed aan?Toen de Probo Koala werd leeggepompt, kwam er een kwalijke geur vrij.
Al snel werd geconcludeerd dat deze stof in Nederland niet kon worden verwerkt.
De eigenaar moest op basis van de Nederlandse regelgeving 24 uur van tevoren
melden wat er in het schip zat. Als bekend was wat er kwam, hoe kan dan plotseling
worden geconstateerd dat deze stof in Nederland niet kan worden verwerkt?
Blijkbaar heeft de eigenaar fraude gepleegd en had hij direct kunnen worden
aangepakt. Hoe kan het schip dan toch gewoon vertrekken? Als dit mogelijk
is op basis van de huidige regelgeving, dan zit er een gat in de wet dat wij
moeten dichten.De stinkende lading werd teruggepompt, wat nooit had mogen gebeuren. Het
schip had aan de ketting moeten worden gelegd. Het was helemaal niet duidelijk
of in een volgende haven wel een goede verwerkingsmogelijkheid was. Het schip
zou naar Estland gaan, maar er was helemaal geen duidelijkheid over de verwerking,
voor zover mij ter ore is gekomen. Kan de staatssecretaris dat bevestigen?
Volgens mij had het schip wel degelijk kunnen worden vastgelegd op basis van
de Wet milieubeheer. Waarom denkt de staatssecretaris dat dit niet kan? Indien
er een gat in de wet zit, moeten wij dat samen aanpakken. Het heeft weinig
zin om hier heel lang te gaan jijbakken over wie er wel of geen schuld heeft.
De precieze feiten zijn mij niet bekend, maar het is duidelijk dat de wetgeving
al voor de ramp niet deugde. Dit is een aanleiding om de gaten in de wetgeving
harder dan ooit aan te pakken.De VROM-Inspectie had het schip moeten stilleggen, maar zij heeft klaarblijkelijk
geaccepteerd dat het om scheepsafval ging. Dit is een interessant soort afval.
Het gaat niet alleen om vuilniszakken maar vooral om spoelwater, waar allerhande
chemische stoffen in zitten. Hoe langer je dat spoelwater in een sloptank
bewaart, hoe toxischer en venijniger het kan worden. Om dat te voorkomen en
om te voorkomen dat eigenaren van schepen hun troep dumpen zoals in Ivoorkust
is gebeurd, zijn de havenontvangstinstallaties ingericht. Schepen zouden verplicht
moeten zijn om dit soort spoelwater daar af te geven. Er zitten echter een
paar rare gaten in de wet. Het is enerzijds verplicht om dit soort troep af
te staan in de haven, maar anderzijds toch niet echt. Zo hoeft het niet af
te worden gegeven als de tank nog niet vol is. Dat is raar, want dan kan iedereen
gewoon wegvaren met toxische troep aan boord, waarna het alsnog kan worden
gedumpt. De controle op waar het uiteindelijk heen gaat, is er niet. De wet
is dus lek, en daar moeten wij, de Kamer en de staatssecretaris, samen iets
aan gaan doen.Mijn voorstel is om elk schip te verplichten om zijn afval af te staan.
Er kan dan best wat souplesse worden betoond, bijvoorbeeld als het gaat om
douchewater of een zakje afval, maar laten wij ernaar streven om deze wet
zo sluitend mogelijk te maken en schepen verplichten om slop- en spoelwater
af te staan.Indien een vervoerder als commerciële activiteit dit soort scheepsafval
vervoert, valt hij niet onder de regelgeving, wat raar is. Dit vervoer valt
onder de EVOA-regelgeving, op basis waarvan het overal heen kan worden gesleept
en daar vervolgens wordt gedumpt. Laten wij al dit soort afval onder dezelfde
noemer brengen en het verplicht in die havenontvangstinstallaties laten verwerken.De voorzitter:Mag ik u vragen om te gaan afronden?Mevrouw Van Velzen (SP):Dat wil ik best, maar volgens mij was mijn voorganger nog minstens een
kwartier langer aan het woord dan ik nu ben.De voorzitter:Ik heb de Kamer gevraagd om toestemming om in zijn geval van de spreektijd
af te wijken.Mevrouw Van Velzen (SP):Dan vraag ik nu ook de toestemming om van mijn spreektijd af te wijken.De voorzitter:Het spijt mij echt, maar zo ga ik vanavond niet voorzitten. Wij hebben
spreektijden afgesproken van vier minuten. Ik ben coulant geweest op verzoek
van de Kamer, maar dan verwacht ik dat de woordvoerders mij daarna niet in
de problemen brengen door allemaal een kwartier te gaan spreken.Mevrouw Van Velzen (SP):Ik wil u geenszins in problemen brengen. Maar zoals u mijn voorganger
wat meer spreektijd gaf, zou ik verwachten dat u – onpartijdig als u
bent – dat ook bij mij zou doen.De voorzitter:Dit vind ik niet zo'n aardige opmerking van u. Ik ben buitengewoon onpartijdig,
vandaar dat ik had voorgesteld om de heer Samsom te stoppen. Op verzoek van
de Kamer heb ik hem de ruimte gegeven om zijn verhaal af te maken. Daarbij
heb ik gezegd dat dit tot de consequentie zou leiden dat wij elders zouden
moeten inperken. Ik wil nu gewoon dat u gaat afronden.Mevrouw Van Velzen (SP):Ik was aan het uitleggen dat slopwater ook commercieel vervoerd kan worden
en dan helemaal niet onder de verplichting valt om te worden afgestaan. Daar
moeten wij iets aan gaan doen.Deze stoffen zijn versleept omdat zij in Nederland niet verwerkt konden
worden. Ik zie de staatssecretaris heftig van nee schudden, maar dit is informatie
die tot mij is gekomen. Misschien moet hij iets meer informatie met de Kamer
delen, want daarin is hij toch wel ernstig tekort geschoten. Het gaat om de
verwerkingscapaciteit. Als wij de regelgeving zó vormgeven dat in Nederland
wordt verwerkt wat aan slopwater en scheepsafval binnenkomt, dan moeten wij
een goede verwerkingscapaciteit hebben. Mij is ter ore gekomen dat de stof
die in Ivoorkust deze rampzalige hoeveelheid doden en gewonden heeft veroorzaakt,
in Nederland verwerkt had kunnen worden als wij de draaitrommeloven van de
AVR gewoon open hadden gehouden. Dit kabinet heeft ervoor gekozen om de verwerkingscapaciteit
voor chemische stoffen die wij in Nederland hadden, gewoon te sluiten. Het
werd te duur. Hierdoor kunnen wij dit soort zware toxische stoffen niet meer
verwerken.De voorzitter:U zou afronden.Mevrouw Van Velzen (SP):Dat vind ik een kwalijk verhaal. Het is een van de redenen waarom dit
schip gewoon verder heeft kunnen gaan en deze stoffen heeft kunnen lozen.
Als je echt rampen wil voorkomen ...De voorzitter:U moet mij nu niet tarten.Mevrouw Van Velzen (SP):Mag ik mijn laatste zin afmaken?De voorzitter:Uw laatste zin dan.Mevrouw Van Velzen (SP):Als wij dit willen voorkomen, moeten wij iets doen aan het eindeloze gesleep
met afval en dus aan onze eigen verwerkingscapaciteit. Wij moeten proberen
om de grenzen zo veel mogelijk dicht te gooien voor export van afval buiten
Europa.De voorzitter:Ik hoop dat ook de volgende sprekers eerbiedigen wat wij eerder hebben
afgesproken.De heer Duyvendak (GroenLinks):Voorzitter, ik doe mijn best. Het ergste wat er is gebeurd bij het feit
waarover wij hier spreken, is natuurlijk dat er dodelijke slachtoffers in
Ivoorkust zijn gevallen. Voorts wijs ik op de vele gewonden die zijn gevallen
en de enorme onrust die daarna in het land heeft toegeslagen. De grote boeven
zijn degenen die de opdracht hebben gegeven om dat giftige afval daar te dumpen.
Dat zijn de grote boeven en dat zijn de mensen die zo snel mogelijk voor het
gerecht gedaagd moeten worden. Zij moeten worden vervolgd en gestraft.Het is nog maar twee weken geleden dat wij het over de Otapan hadden.
Opnieuw raken wij verzeild in een affaire waarbij gif dat in Nederland is
geweest, wordt gedumpt in de derde wereld. In beide gevallen was het te kostbaar
om het gif hier te verwerken. Het is gewoon te duur, wij hebben het geld er
niet voor over en daarom wordt het elders gedumpt, namelijk in de derde wereld.
Op zich is dat een groot milieuprobleem dat dag in dag uit plaatsvindt en
dat moet worden aangepakt. Wij worden nu geconfronteerd met twee affaires.
Wij moeten willen betalen voor het afval dat wij zelf veroorzaken.Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):U zegt steeds "wij". Wie bedoelt u daarmee? U gaat toch niet
tegen elke Amsterdammer zeggen dat hij moet betalen voor een schip van buitenaf?De heer Duyvendak (GroenLinks):Met "wij" bedoel ik de rijke wereld versus de armen. Ik gebruik "wij"
dus in overdrachtelijke zin. "Wij" in de rijke wereld dumpen in
letterlijke zin ons afval in de derde wereld. Als u precies wil weten wie
daarvoor moet betalen, dan is dat de vervuiler. Degene die het afval produceert,
zal heffingen moeten betalen zodat wij de rekening van de schoonmaakkosten
kunnen voldoen. Zie daarvoor ons verkiezingsprogramma, want wij doen daartoe
een serie heel interessante voorstellen.Nederland kent een aparte verantwoordelijkheid als het om Probo Koala
gaat. Dit is het geval omdat het schip Nederlandse eigenaars heeft die in
een gewone plaats als Amstelveen gehuisvest blijken te zijn en omdat het schip
begin juli in de Amsterdamse haven is geweest en daar weer kon vertrekken
met zijn giftige lading. Het schip had niet mogen vertrekken uit de Amsterdamse
haven. De centrale vraag is dan ook waarom het schip toch mocht vertrekken.
Wie waren op de hoogte? Waarom is er niet ingegrepen?De fractie van GroenLinks vraagt de staatssecretaris als eerstverantwoordelijke
om een feitenrelaas. Onze fractie wil vanaf 2 juli, het moment dat het
schip Nederlandse wateren invoer tot en met de controles in Estland, weten
wat er precies van minuut tot minuut is gebeurd. Welke controles
zijn er geweest, welk overleg is er gevoerd, welke mails zijn er verstuurd,
welke telefoontjes zijn er gepleegd en wat was de inhoud daarvan? Ik wil dus
een feitenrelaas hebben, los van welk oordeel dan ook, om de onderste steen
boven te krijgen.Tevens vraag ik aan de staatssecretaris om een overzicht van de bevoegdheden
in een dergelijke zaak van alle verschillende autoriteiten die in het spel
zijn. Ik vraag ook een overzicht van de gebruikelijke procedures in een dergelijke
zaak. Het liefst heb ik vanavond dat overzicht en het feitenrelaas. Anders
moeten wij in tweede termijn nagaan hoe wij die zaken zo snel mogelijk kunnen
krijgen. Dat feitenrelaas hoeft het strafrechtelijk onderzoek ook helemaal
niet in de weg te staan. Het gaat mij immers juist om feiten en procedures.Ik heb nog wel een vraag over het strafrechtelijk onderzoek. Ik ben er
namelijk verbaasd over dat het Openbaar Ministerie dit onderzoek uitvoert.
Uit alle berichten heb ik echter begrepen dat het Openbaar Ministerie vanaf
de eerste dag betrokken is geweest bij het overleg in de Amsterdamse haven
over de volgende stappen. Het Openbaar Ministerie zat daar letterlijk aan
tafel en nu onderzoekt het OM de gang van zaken. Is dat niet te veel een slager
die zijn eigen vlees keurt? Wat vindt de staatssecretaris van de suggestie
om dit onderzoek te laten overnemen door de onafhankelijke Rijksrecherche,
zoals gebruikelijk is bij dit soort zaken?Ik vraag om een feitenrelaas, maar tegelijkertijd kunnen wij er niet omheen
dat er al heel wat feiten bekend zijn geworden en dat er al een beeld rijst.
Wat de fractie van GroenLinks betreft, is het beeld dat het schip in Amsterdam
aan de ketting had gemoeten. Het beeld is ook dat de VROM-Inspectie meer had
moeten doen dan zij gedaan heeft en dat de Amsterdamse diensten meer hadden
moeten doen dan zij gedaan hebben. Cruciaal is de vraag wat er precies is
gewisseld tussen de Amsterdamse diensten en de VROM-Inspectie. De heer Samsom
heeft deze vraag ook al gesteld. Wat werd er dus door wie gezegd in de telefoongesprekken?
Ik hoor dat graag letterlijk van de staatssecretaris, want dan hoef ik het
hier niet te zeggen. Ik krijg dan mevrouw Spies ook niet op mijn nek.Mevrouw Spies (CDA):Neemt de fractie van GroenLinks hiermee afstand van de conclusies die
mevrouw Vos, verantwoordelijk wethouder in Amsterdam, inmiddels heeft geformuleerd?
Mevrouw Vos zegt heel nadrukkelijk: het betrof hierbij scheepsafval en de
wettelijke mogelijkheden ontbraken om daar iets tegen te doen. De wettelijke
mogelijkheden ontbraken ook om het terugpompen van afval te verminderen. Dit
zijn conclusies op basis van feiten die mevrouw Vos kent. Is het juist dat
de fractie van GroenLinks dit nu nog niet deelt?De heer Duyvendak (GroenLinks):Ik vind het nu nog te vroeg voor conclusies, bijvoorbeeld dat er onvoldoende
regels waren. Ik ben heel blij dat wethouder Vos aan het begin van de avond
een onafhankelijk onderzoek heeft aangekondigd naar de gang van zaken omtrent
het schip. De centrale vraag daarbij is of de betrokken diensten wel alle
mogelijkheden hebben benut en of zij juist gehandeld hebben. Wat mij betreft,
is het duidelijk dat mevrouw Vos nog niet aan een oordeel toe is. Anders had
zij een dergelijk onderzoek namelijk niet opgestart.De voorzitter:Voordat er verder geïnterrumpeerd wordt, stel ik mij voor dat de
heer Duyvendak zijn bijdrage afrondt.De heer Duyvendak (GroenLinks):Voorzitter. De vraag aan de staatssecretaris die voor de hand ligt, is:
waarom deed de VROM-Inspectie niets na de melding uit Amsterdam? De vraag
over Amsterdam is: waarom heeft men zich daar neergelegd bij het stilzwijgen
van VROM? Kon er echt niets gedaan worden? De vraag is ook waarom het OM niets
deed, evenals de inspectie van Verkeer en Waterstaat. Ik zou tegen al die
diensten willen zeggen: uiteindelijk hadden jullie gewoon Greenpeace kunnen
bellen, als jullie dachten dat jullie echt niets konden doen. Ik denk dat
Greenpeace het schip heel graag geblokkeerd had en daarmee een vertrek had
kunnen voorkomen.Het moge duidelijk zijn dat de GroenLinks-fractie wil dat de onderste
steen boven komt, juist omdat dit nooit meer mag gebeuren.De heer Van der Ham (D66):U vindt dus ook dat de gemeente Amsterdam iets te vroeg de conclusie heeft
getrokken dat het haar schuld niet was? Dat is eigenlijk een schuldbekentenis,
al hebben we het hier natuurlijk niet echt over een schuldbekentenis, want
de gemeente is daar niet schuldig aan, maar goed, de gemeente heeft wel te
snel een conclusie getrokken over de Amsterdamse milieu-inspectie. Vindt u
ook niet?De heer Duyvendak (GroenLinks):Ik kom nu niet tot de conclusie dat Amsterdam geen mogelijkheden en bevoegdheden
had om iets te doen. Hoe het ook zit met de berichten van vanochtend, ik ben
heel blij dat Amsterdam heeft besloten om een onafhankelijk onderzoek in te
stellen naar de vraag of er adequaat is gehandeld, of er voldoende regels
zijn en zo ja, of die zijn toegepast et cetera. Ik hoop eigenlijk dat de staatssecretaris
dit voorbeeld volgt.De heer Van der Ham (D66):Wethouder Vos heeft in eerste instantie in een persverklaring gezegd dat
de gemeente Amsterdam geen blaam trof. Vanavond is zij daarop teruggekomen.
Bent u het daarmee eens?De heer Duyvendak (GroenLinks):Het zit iets ingewikkelder in elkaar. Wethouder Vos zei dat haar niet
bekend was dat het hoofd van de Dienst Milieu en Bouwtoezicht verdachte was
in het OM-onderzoek. Dit is in de loop van de dag in een persbericht van het
OM bevestigd. Het is dus begrijpelijk dat zij dat heeft ontkend, want het
bleek niet te kloppen. Ik deel nadrukkelijk niet het idee dat vanochtend in
de media kwam, namelijk dat er geen regels en bevoegdheden waren om iets te
doen. Ik vind het veel te vroeg om die conclusie te trekken. Ik ben dan ook
blij dat Amsterdam een onafhankelijk onderzoek instelt.De heer De Krom (VVD):"De staatssecretaris had Greenpeace moeten bellen, dan had hij echt
geweten hoe het zat", zegt u. Ik veronderstel dat de heer Samsom dat
ook heeft gedaan, gezien de informatie die hij heeft. Is dat de zelfde Greenpeace
als de Greenpeace die eerst vond dat er voor de Otapan in Turkije een goede
oplossing was gevonden en daarna weer niet en vervolgens is vervallen
in het voeren van een campagne tegen die oplossing? Bedoelt u die Greenpeace?Ik hoor de heer Duyvendak zeggen dat mevrouw Vos nog helemaal geen conclusie
heeft getrokken. Kom nou, mijnheer Duyvendak! U weet dat alles wat in de krant
staat, waar is. Ik lees in de Volkskrant van vanmorgen dat wethouder Vos zegt
dat er geen enkele reden is om wie dan ook van de milieudienst te verdenken
van strafbare feiten. Volgens haar was dat onderzoek dus ook niet echt nodig
geweest. Die conclusie is al getrokken.De heer Duyvendak (GroenLinks):Het was een suggestie om Greenpeace te bellen. Als iemand problemen heeft
met het bellen naar die organisatie, kan die bij wijze van spreken ook naar
GroenLinks bellen. Mijn partij wil ook wel in wat rubberbootjes klimmen om
rond dat schip te varen of kettingen zoeken om dat schip te enteren. Had het
openbaar gemaakt, had het naar buiten gebracht, had mensen ingelicht over
wat er gebeurde of had de publieke opinie gemobiliseerd om te voorkomen dat
dit schip vertrok. Dit zeg ik tegen al die diensten van Amsterdam, van Verkeer
en Waterstaat, het OM en Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer.
Nu heeft het schip in stilte kunnen wegglippen.De heer De Krom (VVD):Volgens mij maakt het niet veel uit of je Greenpeace of GroenLinks belt.
Alleen het telefoonnummer is anders.Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):Voorzitter. Vindt u het niet beter om de staatssecretaris te vragen of
hij zich wil voegen in het onafhankelijke onderzoek dat Amsterdam net heeft
aangekondigd te laten doen? Anders worden er twee onderzoeken gedaan. Dat
lijkt mij een beetje overdreven.De heer Duyvendak (GroenLinks):Met die gedachte heb ik uiteraard gespeeld, maar eigenlijk is het wel
gebruikelijk in dit type kwesties waarin verschillende verantwoordelijken
aan te wijzen zijn, dat iedere bestuurslaag zijn eigen onderzoek doet. Het
gebeurt wel vaker dat een gemeente of een provincie een onderzoek doet naar
een zelfde kwestie als het Rijk, maar ieder vanuit zijn eigen verantwoordelijkheid.
Zo moet Amsterdam nagaan of de diensten hun werk goed hebben gedaan en de
regels toereikend zijn en moet het Rijk een dergelijk onderzoek vanuit zijn
perspectief doen. Het is onmogelijk om één rapport uit te brengen
waarin het op verschillende plekken wordt verantwoord.De heer Van der Ham (D66):Voorzitter. Zoals andere woordvoerders al zeiden, werd hier enkele weken
geleden een debat over een ander schip gevoerd. Dat had ook met chemisch afval
en met de inspectie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer
te maken. Het had er alle schijn van dat de negatieve gevolgen van onzorgvuldigheid
en nalatigheid het milieu en de volksgezondheid ernstig in gevaar konden brengen.
Helaas is deze schijn werkelijkheid geworden in Ivoorkust. Vier weken geleden
is er vierhonderd ton chemisch afval in de havenstad Abidjan in Ivoorkust
gestort. Zeven mensen zijn overleden en duizenden mensen zijn ziek geworden.
Iedereen heeft het al gezegd: de eerste schurken zijn de mensen die daar een
stuiver of een rooie cent aan wilden verdienen. In dit geval gaat het om rooie
centen nat van het bloed. Daarom moet achter deze mensen aan gezeten worden.Voorzitter. Nederland zal deelnemen aan het VN-onderzoek naar de ramp
in Ivoorkust, maar neemt het ook zelf verantwoordelijk voor zijn handelen
in Nederland, dus toen het schip nog in de haven van Amsterdam lag? Volgens
de Baselconventie van 1989 is het verboden om gevaarlijk afval in ontwikkelingslanden
te dumpen. Het is volgens artikel 4 van deze conventie verboden om gevaarlijke
stoffen te vervoeren als het desbetreffende importland daarvoor geen toestemming
geeft. Volgens hetzelfde artikel is Nederland verplicht om te voorzien in
zorgvuldige berging of afbraak van gevaarlijke stoffen. Ook wordt Nederland
gevraagd om met regelmaat te onderzoeken wat de toestand is van de aanwezige
gevaarlijke stoffen, met name wanneer deze worden geëxporteerd. De staatssecretaris
heeft al een paar keer gezegd dat de conventie voldoende waarborgen biedt,
maar de vraag is of dit werkelijk zo is. Hoe kan het dat de Baselconventie
genoeg waarborgen biedt als wij binnen een maand twee keer onderzoeken wat
er mis is gegaan met het verschepen van chemisch afval en mensen zijn omgekomen?Voorzitter. Het schip werd gecharterd door het in Londen gevestigde kantoor
van het Nederlandse concern Trafigura Beheer. Dit concern bood de lading van
het schip deze zomer ter verwerking aan aan Amsterdam Port Services. Er was
een speciale bewerking nodig, een bewerking die meer geld ging kosten en daarom
besloot Trafigura Beheer de lading terug te nemen en die elders te laten verwerken.
Via Letland is die in Ivoorkust terechtgekomen. Vervolgens horen wij van verschillende
overheden verschillende geluiden. De inspectie en het Openbaar Ministerie
zeggen ook iets geheel verschillends. GroenLinks-wethouder Marijke Vos –
zij kwam zojuist al ter sprake – zou als Kamerlid boven op de kast hebben
gezeten, maar nu zij wethouder is, zegt zij dat haar apparaat geen blaam treft.
Dat zegt zij althans in een eerste reactie. Nu blijkt dat weer anders te zijn.
Volgens Marijke Vos ging het om scheepsafval en de Amsterdamse havenautoriteiten
hadden daarom niet de bevoegdheid om het schip aan de ketting te leggen. Het
Openbaar Ministerie, dat een onderzoek uitvoert, zegt echter dat het schip
de Amsterdamse haven niet zonder vergunning had mogen verlaten. De inspectie
van VROM zegt dat op basis van verkeerde informatie werd bepaald dat er geen
vergunning nodig was, terwijl de gemeentelijke milieudienst van Amsterdam
vermoedde dat het om echt chemisch afval ging. Het hele relaas hebben wij
ook al van anderen gehoord, maar het echte feitenrelaas en de juiste tijdsbalk
kennen wij niet. Wij weten ook niet van welke bevoegdheden men gebruik had
moeten maken.Voorzitter. Evenals andere woordvoerders wil ik het feitenrelaas krijgen.
Ik wil weten wat er mis is gegaan en op welk moment welke overheid of welke
instantie naar wie heeft verwezen, terwijl zij dat eigenlijk niet had moeten
doen. Is er een soort vliegende keep binnen ons bestel die ervoor zorgt dat
als de bureaucratie het laat afweten, er wordt ingegrepen, iemand die handelt
op gut feeling, die met de vuist op tafel slaat en zegt: samenwerken, want
er is stront aan de knikker? Het mag niet zo zijn dat elke inspectie zegt
zich volgens de regels te hebben gedragen en dat dan de patiënt overlijdt.
In dit geval zijn zeven mensen in Ivoorkust overleden.Voorzitter. Wij hechten veel waarde aan het beantwoorden van deze vragen.
Graag wil ik mij aansluiten bij de vragen die door andere woordvoerders zijn
gesteld. Ik vraag mij af waarom de antwoorden die de staatssecretaris straks
zou kunnen geven het strafrechtelijk onderzoek in de weg zouden staan. Sterker,
antwoorden lijken niet alleen bij te dragen aan een rechtvaardige oplossing
van deze zaak, maar zij kunnen misschien voorkomen dat wij hier over twee
weken weer over een andere zaak staan te praten.Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):Voorzitter. Het is natuurlijk verschrikkelijk dat in een geval zoals dit
een aantal mensen overlijdt en heel veel mensen ziek worden. Het is natuurlijk
nog erger als wij het mogelijke scenario in aanmerking nemen, want misschien
is er veel meer gebeurd dan wij weten. Daarom wil ik niet alleen horen wat
vanaf het eerste moment is gebeurd. Ik meen dat het schip van Gibraltar kwam
en mijn vraag is: waar is het toen langs gevaren, hoe is de route geweest?
Waren niet in de periode waarover wij nu spreken een heleboel Amsterdammers
plotseling ziek? Er werd toen geschreven over de veteranenziekte. Men riep
dat de ziekte te maken had met vervuilde lucht, maar wij weten niet wat er
precies aan de hand is geweest. Misschien kan de staatssecretaris deze kwestie
betrekken bij het onderzoek dat hij zal laten uitvoeren.Een wethouder die zulke goede contacten heeft met Greenpeace, had op zo'n
moment toch meteen moeten bellen om te vragen of men nog wat had gehoord?
Je kunt ook de omgekeerde bewijslast hanteren: heeft de wethouder zich eigenlijk
wel gerealiseerd waar zij het over had? Achteraf komt er inderdaad zo'n uitspraak
in de Volkskrant dat er geen enkele reden is om wie dan ook te verdenken van
strafbare feiten, zeker niet van een milieudienst. Was niet een poosje geleden
die Amsterdamse milieudienst bij het andere schip net als VROM ook wat dubieus
bezig? Er waren tenminste wat dingen waarvan je je kon afvragen of het zo
had gemoeten.Het vervelende is dat er nu een heleboel aan vastzit: er zijn mensen overleden.
Ik wil wel eens weten in hoeverre de Nederlandse regering verantwoordelijk
is. Waarschijnlijk zal de staatssecretaris, net als bij een onderzoek met
verzekering en al, zeggen dat hij daar geen antwoord op kan geven. Maar zou
er op enigerlei wijze in een speciale geheime commissie wel wat meegedeeld
kunnen worden? Ik wil toch weten of wij voortaan een aantal schepen en/of
een aantal bedrijven niet tenminste extra moeten onderzoeken. Moeten wij de
regels aanscherpen? Hebben wij al die jaren, misschien veel te goed van vertrouwen,
in Amsterdam en ook in Rotterdam dingen toegestaan? Waarom gebeurt het steeds
in Amsterdam? Als Amsterdamse vind ik dat natuurlijk helemaal niet leuk. Hoe
gaat dat dan in Rotterdam? Volgen zij dezelfde regels en gebeurt daar nooit
wat? Hebben zij andere regels? Of is de controle daar zo goed dat iedereen
uitwijkt naar Amsterdam, omdat daar niet zo goed wordt opgelet? Wij hebben
een minder grote haven.Mijn gevoel zegt mij dat er onzorgvuldig met dingen is omgesprongen. Zou
u in het kader van bezuiniging – wij willen geld houden voor het land
en niet alleen voor onderzoek – gezamenlijk met de gemeente Amsterdam
een groot onafhankelijk onderzoek kunnen doen?De heer De Krom (VVD):Voorzitter. Ook mijn fractie wil haar afschuw uitspreken over de gebeurtenissen
in Ivoorkust. Het is duidelijk dat het nooit had mogen gebeuren. Het is wat
ons betreft ook duidelijk dat geen enkel land of bedrijf de rest van de wereld
mag opzadelen met afval dat zulke grote gevaren voor mens of milieu oplevert.
Degene die opdracht heeft gegeven dit giftig afval in Ivoorkust te lozen,
mag zijn straf niet ontlopen. Collega Samsom zei: pak ze en sleep ze voor
de rechter. Ik sluit mij bij hem aan.Bij het debat over de Otapan heb ik al aangegeven dat degene die de rotzooi
veroorzaakt die ook moet opruimen: de vervuiler betaalt. Ik heb ook gesteld
dat dit probleem alleen in internationaal verband structureel kan worden opgelost.
Voor zover het de internationale gemeenschap nog niet duidelijk was dat actie
dringend is gewenst, kan er nu helemaal geen twijfel meer over bestaan. Ik
heb in het debat over de Otapan suggesties gedaan wat de IMO snel kan doen.De vraag is wat er in Nederland nu precies rondom dit schip en zijn lading
is gebeurd. De feiten moeten helder op tafel komen. Daartoe dient dit debat
en dat verwacht mijn fractie ook van deze staatssecretaris. Op basis van telefonische
informatie, aldus VROM, is door de VROM-Inspectie aangegeven dat een EVOA-vergunning
niet nodig was. Was er dan sprake van onjuiste of onvolledige informatie door
de gemeente Amsterdam? En zo ja, hoe is dat dan mogelijk? Collega Van Velzen
sprak al over de stankoverlast en dergelijke.Volgens de Volkskrant van vanmorgen heeft het hoofd van de Amsterdamse
milieudienst toestemming gegeven om het gevaarlijke spul weer terug in het
schip te pompen. Is dat zo? Kon dat zomaar of was er een vergunning voor nodig?
Er staan nog veel meer suggesties in het krantenartikel van vanmorgen in de
Volkskrant, bijvoorbeeld over te nauwe banden tussen deze medewerker en de
afvalverwerker Amsterdam Port Services. Het lijkt mij ingewikkeld voor de
staatssecretaris om daarop in te gaan terwijl het strafrechtelijk onderzoek
nog loopt, maar voor zover hij het kan, verzoek ik hem dat te doen. Het strafrechtelijk
onderzoek is ingesteld naar het handelen van de Amsterdamse dienst, de eigenaar
van de lading, Trafigura, en het verwerkingsbedrijf APS. De uitspraken van
wethouder Vos zijn mij daarbij opgevallen. Zij had haar oordeel blijkbaar
al klaar. Tot mijn vreugde heb ik geconstateerd dat de fractie van GroenLinks
daar vanavond afstand van neemt. Was het niet hetzelfde Kamerlid Vos, dat
minister Verdonk na de Schipholbrand zo scherp en onmiddellijk verweet voor
haar beurt te hebben gesproken?Het is duidelijk dat ook de VVD-fractie dit tot op de bodem wil hebben
uitgezocht, niet alleen hoe het hier in Den Haag is gegaan, maar ook hoe het
in Amsterdam is verlopen en wie daarvoor verantwoordelijk was. Wij respecteren
uiteraard dat het strafrechtelijk onderzoek nog loopt, maar voordat alle feiten
op tafel liggen en de uitkomsten van de onderzoeken bekend zijn, kan en wil
de VVD-fractie nog geen oordeel over deze zaak uitspreken. Het is aan de staatssecretaris
om in deze vergadering uiteen te zetten wat die feiten precies zijn.Ik beperk mij nu tot de volgende vragen. Wanneer was precies bekend wat
voor stof er wél in het schip Probo Koala zat? Wie heeft dat vastgesteld
of had dat moeten vaststellen? Welke actie is ondernomen of welke actie had moeten worden ondernomen? Hoe is het mogelijk dat terwijl een
strafrechtelijk onderzoek was ingesteld, de Probo Koala alweer was uitgevaren
en de politie het nakijken had? Volgens mevrouw Vos had Amsterdam niet de
bevoegdheid om het schip aan de ketting te leggen. Klopt dat? Wat is precies
de verantwoordelijkheid van de gemeente Amsterdam en van de VROM-Inspectie?
Heeft de gemeente respectievelijk het ministerie correct gehandeld? Wat is
er gebeurd en wat had er moeten gebeuren?Wie draagt de verantwoordelijkheid voor de kosten van de schoonmaakoperatie
in Ivoorkust? Kan Trafigura daarvoor aansprakelijk worden gesteld? Wat zou
er zijn gebeurd als het schip wél in Amsterdam aan de ketting was gelegd?
Hadden wij dan een tweede Otapansituatie gehad? Zouden de kosten van het fatsoenlijk
verwerken van het afval op Trafigura kunnen worden verhaald? Graag alle feiten
op een rijtje.De heer Van der Staaij (SGP):Mevrouw de voorzitter. Het is vreselijk dat giftig afval in Ivoorkust
tot zo'n grote ramp heeft geleid. Zeven doden, een groter aantal gewonden,
het is een huiveringwekkende situatie. Daar is iedereen het over eens. Vanzelfsprekend
vindt ook onze fractie het van groot belang dat degenen die hiervoor verantwoordelijkheid
dragen, daadwerkelijk worden aangepakt. Het verplicht ons ook de vraag onder
ogen te zien hoe het er in Nederland met het schip aan toe is gegaan. Hoe
kon het gebeuren dat het schip met deze lading mocht vertrekken?Ik pas ervoor om met wijsheid achteraf een makkelijk oordeel uit te spreken.
Met wijsheid achteraf hadden heel wat rampen voorkomen kunnen worden. Het
gaat er niet om of iets voorkomen had kunnen worden, maar of de betrokken
autoriteiten met de kennis van toen hadden behoren te voorkomen dat het schip
vertrok. Is er in de omstandigheden van destijds, met de kennis van toen,
adequaat gehandeld? De vragen die al zijn gesteld over de feitelijke gang
van zaken moeten helder worden beantwoord. Dat hoeft wat mij betreft niet
vanavond in het debat allemaal al plaats te vinden. Ik hecht aan een grondige
en zorgvuldige vaststelling van feiten. Het werkt vaak verwarrend en het kan
de integriteit van mensen onnodig in gevaar brengen als hier op basis van
speculaties of gissingen de feiten worden gereconstrueerd en oordelen worden
uitgesproken. Wij hechten aan een zorgvuldig onderzoek naar de gang van zaken.
Vanzelfsprekend is de randvoorwaarde dat het lopende strafrechtelijk onderzoek
naar het overpompen van de afvalstoffen niet mag worden gefrustreerd.Ik heb nog maar een vraag toe te voegen aan de vragen die al over de feitelijke
gang van zaken zijn gesteld. In hoeverre is er sprake van een duidelijke gemeentelijke
verantwoordelijkheid dan wel van een rijksverantwoordelijkheid? Welke bevoegdheden
had de gemeenten en welke bevoegdheden had het Rijk?Dit spoeddebat kan helaas niet meer helpen om de ramp te voorkomen. Wel
zijn wij verplicht om de vraag onder ogen te zien hoe in de toekomst zoveel
mogelijk voorkomen kan worden dat schepen met een giftige lading kunnen vertrekken.
Hebben de ervaringen tot nu toe geleerd dat lacunes in de regelgeving gedicht
moeten worden? Is er voldoende controlecapaciteit bij de betrokken inspecties?
Geven de incidenten van de afgelopen jaren aanleiding tot meer controle op
de handel in afvalstoffen en op de illegale uitvoer ervan?Mevrouw Spies (CDA):Voorzitter. Er zijn verschrikkelijke dingen gebeurd in Ivoorkust. Onschuldige
mensen zijn gedood of gewond geraakt als gevolg van een boot die gevaarlijke,
vieze troep heeft gedumpt. De CDA-fractie is geschokt door het leed dat veel
mensen is aangedaan. Het is goed dat nu met man en macht wordt gewerkt om
die troep zo snel mogelijk op te ruimen. Veel landen hebben hulp aangeboden.
Gelukkig heeft ook de Nederlandse regering mensen beschikbaar gesteld om op
zo kort mogelijke termijn alle denkbare hulp en assistentie te bieden.Het spreekt voor zich dat ook degenen die deze ellende hebben veroorzaakt
de dans niet mogen ontspringen. Het is onvoorstelbaar dat mensen zo gewetenloos
kunnen handelen, dat zij zo veel onschuldige mensen slachtoffer laten worden
van de ambitie om zelf op een voordelige manier van gevaarlijke rotzooi af
te komen.Wat is er precies gebeurd toen dit schip, dat onder Griekse vlag vaart,
in Amsterdam lag? De CDA-fractie wil precies weten welke Nederlandse autoriteiten
hierbij betrokken zijn geweest en wie waarvoor verantwoordelijk is. Er mag
geen misverstand over bestaan dat ook hier de onderste steen boven moet komen.
Wat is er gebeurd na binnenkomst van de Probo Koala in de Amsterdamse haven?
Er was sprake van onderzoek door de brandweer, politie en de Dienst Milieu
en Bouwtoezicht van de gemeente Amsterdam. Welk onderzoek is gedaan? Zijn
er onder verantwoordelijkheid van de gemeente Amsterdam monsters van de lading
genomen? Wat is de opstelling van de politie en het Openbaar Ministerie geweest?
Bij de Moerdijk gaat een verdacht schip direct aan de ketting, maar hier was
daar kennelijk geen aanleiding voor. Wat is de rol van APS? Heeft dat bedrijf
in de gaten gehad om wat voor troep het hier ging? Heeft het dat gemeld of
had het dat moeten melden?Klopt het dat stank de aanleiding was voor de Amsterdamse autoriteiten
en de politie om het schip beter willen bekijken? Kan stank voldoende reden
zijn om een schip aan de ketting te leggen? Mag de VROM-Inspectie genoegen
nemen met één telefoontje en de mededeling dat er sprake is
van scheepsafval of hadden ook daar meer alarmbellen moeten gaan rinkelen?
Is de Inspectie Verkeer en Waterstaat erbij betrokken geweest of had zij dat
moeten zijn? Hoe kan het dat onder het toeziend oog van de Amsterdamse milieudienst
weer delen van de lading zijn teruggepompt en dat de Probo Koala weer het
ruimte sop heeft kunnen kiezen op weg naar een volgende haven? Wat is de rol
van de eigenaar van het afval Trafigura in dit geheel?Stuk voor stuk vragen die beantwoord moeten worden om antwoord te kunnen
geven op de vraag of ook Nederlandse overheden iets verweten kan worden. Ik
verwacht niet dat alle vragen vanavond beantwoord zullen worden. Daarvoor
zullen wij het onderzoek van het Openbaar Ministerie moeten afwachten. Ik
wil wel graag zekerheid dat deze vragen ook allemaal in het onderzoek meegenomen
worden. Ik ben vooral ook heel nieuwsgierig naar de termijn waarop wij de
resultaten van dit onderzoek tegemoet kunnen zien. Ik ben het wel een beetje
zat dat wij iedere keer via de media, collega's en een Amsterdamse
bestuurder te maken krijgen met conclusies en beweringen waarvan ik niet kan
beoordelen of zij feitelijk juist zijn. Voor de CDA-fractie staat de zorgvuldigheid
voorop. Wij willen eerst de feiten kennen voordat wij ons een oordeel over
de gang van zaken vormen.Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):Het CDA is een groot voorstander van één Europa. Het schip
heeft door allerlei Europese wateren gevaren. Wordt het geen tijd om ook uw
collega's in het Europees Parlement op dit punt te activeren?Mevrouw Spies (CDA):Ik had in mijn laatste alinea nog een paar vragen staan: wordt het geen
tijd om bijvoorbeeld ook scheepsafval onder het Verdrag van Basel te brengen,
hoe kunnen wij de internationale samenwerking op het gebied van handhaving
versterken en zijn er wellicht nog andere dingen denkbaar? Wij hebben eerder
al gesproken over een mogelijk internationaal systeem van certificering. Dat
lijkt mij een ideaal instrument, ook voor de sector zelf, om de zwarte schapen
zo snel mogelijk zichtbaar te kunnen maken. Ik zal mijn collega's in het Europees
Parlement zeker vragen om die richting te steunen. Aan de staatssecretaris
vraag ik of hij de versterkte internationale samenwerking, waarvoor ik een
aantal suggesties heb gedaan, zou willen bepleiten en op welke termijn daarmee
volgens hem resultaten te boeken zijn.De heer Duyvendak (GroenLinks):U stelt allemaal terechte vragen, maar vervolgens zegt u dat de antwoorden
pas kunnen komen na afloop of in samenhang met het strafrechtelijk onderzoek.
Dat snap ik niet zo goed, want wij hebben in Nederland heel vaak zo'n samenloop.
Morgen komt bijvoorbeeld het feitelijk onderzoek naar de Schipholbrand van
de raad van de heer Van Vollenhove, terwijl er een strafrechtelijk onderzoek
loopt. Wij vragen nu alleen een feitenrelaas, zonder oordelen. Dat kan toch
heel goed los van het strafrechtelijk traject staan?Mevrouw Spies (CDA):Wat er zonder het strafrechtelijk traject kan, hoor ik vanavond graag.
Daar vraag ik ook naar. Ik heb ook nadrukkelijk gezegd dat ik niet verwacht
dat alle vragen vanavond beantwoord kunnen worden. Ik kan niet precies beoordelen
welke informatie wij vanavond al kunnen krijgen en welke informatie eventueel
op een later moment. Laat er echter geen misverstand over bestaan dat de onderste
steen in dit hele traject zo snel mogelijk boven moet komen. Ik hoop dat de
staatssecretaris meer helderheid kan geven over wanneer dat precies kan.De heer Samsom (PvdA):U zegt dat u geen conclusies trekt voordat u alle feiten kent. Dat is
natuurlijk uw goed recht, maar u kent al een paar feiten. Op basis daarvan
kunt u toch al een voorlopige conclusie trekken? Om maar iets te noemen: het
feit dat het volgens het OM wel degelijk om gewoon afval ging dat onder de
exportvergunning had moeten vallen. Die feiten kent u toch? Speelt u in dit
debat niet het spelletje "zakdoekje leggen, niemand zeggen waar het antwoord
is"? U weet zelf toch ook wel iets? Het verbaast mij dat u zo frank en
vrij dit debat in gaat in de zin van: ik wil het eigenlijk alleen maar weten.
U weet toch dat het fout is gegaan? Dan bent u toch ook gedreven om te weten
waar en waarom het precies fout is gegaan?Mevrouw Spies (CDA):Natuurlijk. Spelletjes zoals "zakdoekje leggen, niemand zeggen"
speel ik thuis graag, maar hier hebben wij het over dingen die iets serieuzer
zijn.De heer Samsom (PvdA):Dat bedoel ik.Mevrouw Spies (CDA):Bovenal mag Trafigura de dans niet ontspringen. Vervolgens heb ik heel
nadrukkelijk aangegeven dat ik wil weten welke autoriteiten waarvoor precies
verantwoordelijk waren en dat ik antwoord wil krijgen op de vraag of zij steken
hebben laten vallen of niet. In tegenstelling tot u ga ik dit debat niet in
met de conclusie dat de Nederlandse regering deze ramp had kunnen voorkomen.
Op basis van de feiten die ik nu ken, vind ik die conclusie volstrekt voorbarig.
Die conclusie vind ik niet zorgvuldig. Uw collega Wolfsen doet dat bijvoorbeeld
buitengewoon correct bij het onderzoek naar de Schipholbrand, waarvan wij
morgen de conclusies krijgen: hij pleit voor een zorgvuldige procedure, waarbij
eerst alle feiten op tafel moeten komen voordat een politiek oordeel kan worden
geveld.De heer Samsom (PvdA):Als het vanavond niet lukt, wilt u dan meewerken aan een onderzoek, los
van het OM, om die feiten boven tafel te krijgen, zoals wij dat ook hebben
gedaan bij de Schipholbrand?Mevrouw Spies (CDA):Als u mij nu vraagt of ik bereid ben om vanavond in te stemmen met het
vragen om een onafhankelijk onderzoek naast het onderzoek van het OM en naast
het onderzoek waarvan wethouder Vos ons vanavond via de mail op de hoogte
heeft gebracht, denk ik niet dat dat op dit moment toegevoegde waarde heeft.De heer Samsom (PvdA):Dan vraag ik het u in de tweede termijn gewoon nog een keer, want u sluit
toch niet uit dat het daarop kan uitdraaien?Mevrouw Spies (CDA):Ik sluit op dit moment niets uit.Hoe zit het met de Nederlandse wet- en regelgeving? Is die adequaat? Zijn
er misschien mogelijkheden binnen die wet- en regelgeving om in de toekomst
handhavend op te treden of zaken op basis van een preciezere definitie van
scheepsafval eerder mogelijk te maken?Mevrouw Van Velzen (SP):Mevrouw Spies heeft de staatssecretaris gevraagd of de wetgeving sluitend
is. Wat is haar mening daarover? Is zij evenals ik van mening dat de huidige
regelgeving over het afgeven van scheepsafval niet sluitend genoeg is? Zo
ja, moeten wij daaraan niet iets doen om dit soort rampen in de toekomst te
voorkomen?Mevrouw Spies (CDA):Ik sluit zeker niet uit dat dat noodzakelijk is. Wij hebben dan echter
wel dat feitenrelaas nodig. Ik heb onder andere gevraagd of stank de enige
reden is om een schip aan de ketting te kunnen leggen. Als dat het geval is,
zou dat een reden kunnen zijn om de wet- en regelgeving kritisch onder de
loep te nemen. Dat is slechts een voorbeeld.Mevrouw Van Velzen (SP):Het lijkt mij heel goed om naar aanleiding van een ramp na
te gaan of de regels deugen. Los van de ramp kunnen wij nagaan hoe de regels
in elkaar steken. Los van datgene wat er is gebeurd, constateer ik dat de
regels met betrekking tot de scheepsafval niet sluitend genoeg zijn. Wat vindt
mevrouw Spies daarvan?Mevrouw Spies (CDA):Ik kan het niet mooier maken dan het nu is. Als blijkt dat de Nederlandse
wet- en regelgeving op dit moment onvoldoende is, zal de CDA-fractie er van
harte aan meewerken om die aan te passen. Zij heeft die conclusie echter nog
niet getrokken. Mevrouw Van Velzen heeft dat al wel gedaan.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.Staatssecretaris Van Geel:Voorzitter. Het is niet zo moeilijk om mij aan te sluiten bij wat de leden
van de Kamer namens de bevolking hebben gezegd over wat er in Ivoorkust is
gebeurd. Ik kom straks terug op de rol van het bedrijf. Ik heb niets af te
dingen op de kwalificaties die de leden van de Kamer daarover hebben gebezigd.
Dit kan absoluut niet. Ik hoop dat waar de focus in de Kamer op verantwoording
ligt, die buiten de Kamer op de schuldige ligt. Al het mogelijke moet door
alle bevoegde justitiële autoriteiten gebeuren, waar dan ook in de wereld,
om hier een einde aan te maken.De discussie moet geplaatst worden tegen de achtergrond van een mondialiserende
wereld, waarbij door een snelle stroom de goederen uiteindelijk terechtkomen
op die plekken in de samenleving waar die sociaal en ecologisch het minst
weerbaar is. In de discussie over de Otapan heb ik omstandig beweerd dat dit
de grote fundamentele en achterliggende oorzaak is. Er moet dan ook een "countervailing
power" komen. Ik herhaal dat hier. Daar liggen de fundamentele krachten
om weerstand te bieden.Reeds eerder heb ik in de discussie over export van afval naar Duitsland
tegen de wil van de Kamer in de controle op export van afval naar ontwikkelingslanden
als belangrijker aangemerkt. Ik heb de kamer rapporten aangegeven over het
EVOA-onderzoek. Nederland heeft het initiatief genomen om samen te werken
met de Noordwest-Europese havens. Als wij er in Amsterdam of Rotterdam iets
tegen doen, bestaat immers de kans dat het vervolgens in Antwerpen of Bremen
gebeurt. Uit rapportages blijkt dat 40% van de EVOA-beschikkingen niet
deugt. Het gaat om fouten en om fraude. Dat heeft de hoogste prioriteit voor
mij, internationaal en bij de verdere vergroting van de samenwerking in het
Noordwest-Europese havencluster. De VROM-Inspectie besteedt daar heel veel
energie aan. Wij zijn ons ervan bewust. Wij weten echter ook dat er iets verkeerd
kan gaan. Op de vraag of dat ook hier het geval is, kom ik later terug. De
discussie en de ontwikkeling moeten in deze context worden gezien.Ik ben blij dat de internationale gemeenschap waarvan wij deel uitmaken
snel en adequaat heeft gehandeld. Het VN-team heeft buitengewoon adequaat
en goed gewerkt vanuit humanitaire overwegingen. Ik ben er blij mee dat dit
ook door Nederlandse medewerkers is geschied.Ook voor mij staat de vraag centraal of wij dit hadden kunnen voorkomen.
Ik wil dat ook weten. Ik wil ook dat de onderste steen boven komt. Wie wil
dat niet weten, aangezien het schip in Nederland is geweest? Vandaar ook het
strafrechtelijk onderzoek naar feiten en rollen dat inmiddels loopt. Ik heb
herhaalde malen aangegeven terughoudend te moeten zijn bij een groot aantal
vragen. De simpele reden is overigens dat ook ik veel antwoorden niet heb.
Er zijn zaken die nu in onderzoek zijn. Ik weet niet wat de feiten, de rollen
en de conclusies zijn.Het blijkt voor de Kamer en de media moeilijk om uitspraken in de discussie
goed op te pakken. Het voorbeeld van de heer Van der Staaij was mooi: ik schrijf
in één simpel zinnetje aan de Kamer dat op basis van de toen
bekende informatie op die bepaalde wijze is gehandeld. Daarop moet ik lezen
dat ik de Kamer verkeerd zou hebben geïnformeerd. Afgezien van het feit
dat het inhoudelijk niet juist is, tot de categorie onzin behoort, zet het
een toon in dit debat waar ik grote bezwaren tegen heb. Niet alleen voor mijzelf –
je krijgt in de loop van de tijd wel een dikke huid – maar ook voor
de vele betrokken medewerkers van VROM.Ik vind dat dit niet kan. Vandaar dat ik het volkomen terecht vind dat
dit debat nu wordt gevoerd, en wel om een paar redenen. Ten eerste is het
een expressie van het belang dat we in Nederland allemaal hechten aan een
goede maatschappelijke verantwoording van wat is gebeurd. Ik zie dit als een
onderdeel van het proces.De heer Duyvendak (GroenLinks):De staatssecretaris zei dat ook hij veel niet wist. Dat is goed mogelijk
en dat wil ik niet betwisten. Het OM doet nu een onderzoek, maar gaat dat
niet over de vraag of er strafrechtelijke feiten zijn gepleegd? Dat is toch
een ander type onderzoek dan naar politieke verantwoordelijkheid? Je ziet
in andere onderzoeken, zoals naar de Schipholbrand, Volendam, Enschede en
veel kleinere zaken, dat op strafrechtelijke onderzoeken een feitenonderzoek
volgt, met oordelen, dat meer op de politieke lijn ligt. Is dat hier ook niet
nodig?Staatssecretaris Van Geel:Ik spreek straks over het Openbaar Ministerie. Op basis van de mij bekende
feiten en hetgeen in het persbericht stond, meen ik dat dit niet te onderscheiden
valt. Ik citeer uit het persbericht uit vanmiddag: "Het onderzoek, onder
leiding van het Functioneel Parket, richt zich op de gang van zaken, zoals:
aard en herkomst van de stoffen die in Amsterdam stankoverlast hebben veroorzaakt,
of dat dezelfde stoffen zijn als die in de Ivoorkust terecht zijn gekomen
en of er een relatie is met de stoffen die op de Martens 7 zijn aangetroffen.
Aan de hand van de uitkomst van dit feitenonderzoek zal moeten worden nagegaan
welke instanties, volgens de milieuregelgeving, een rol hadden."Wat is er aan de hand, wie speelt in deze situatie een rol? Ik denk dat
het ondoenlijk is om in een onderzoek die zaken uit elkaar te trekken. Het
kan alle kanten opgaan. Ik zal dadelijk aantonen dat het alleen maar tot beschadiging
leidt en niet tot een volledige waarheidsvinding. Dat is namelijk een deel
van het probleem aan het worden. Ik zal het wat scherp zeggen, omdat ik vind
dat dit in ons land niet zou moeten kunnen, ook niet met betrekking tot een
aantal aanwezige leden van dit parlement. Laat ik het voorbeeld maar eens
noemen en even van mijn hart geen moordkuil maken, om aan te tonen dat wat
nu gebeurt, beschadigend werkt op de uitkomsten van het onderzoek en de zuivere
beoordeling. De tweede reden voor dit debat is namelijk dat van begin af aan, de heer Samsom voorop en niemand anders, vanaf de eerste minuut,
de vinger op de VROM-Inspectie heeft gericht: dáár zat de schuldige,
geen enkele discussie verder, bij VROM zat het fout. Zo is het voortdurend
gezegd. Laten we maar een open debat voeren. Ik moet lezen dat vanmiddag op
de radio is gezegd dat op dit moment iedereen elkaar de bal toespeelt, diensten
proberen hun eigen straatje schoon te vegen. Om eerlijk te zijn, als je weet
wat er is gebeurd, is dat een vrij misselijkmakende zaak. We moeten niet proberen
om onze eigen straatjes schoon te vegen, we moeten uitzoeken wie hier fouten
heeft gemaakt en wie hiervoor de verantwoordelijkheid draagt. Ik ben dat met
iedereen eens, maar als er één iemand in deze zaal niet moet
zeggen dat dit onafhankelijk onderzoek zou moeten plaatsvinden, dan is dat
de heer Samsom. Hij heeft continu op de VROM-Inspectie gewezen, nooit heeft
hij gezegd dat dit serieus moet worden bekeken alvorens een oordeel wordt
geveld. Daar heb ik een fundamenteel bezwaar tegen, omdat hij daarmee geen
zuiver inhoudelijk debat voert, niet wil weten hoe het zit, ook niet wéét
hoe het zit, maar wel met dergelijke suggesties komt. Daar neem ik afstand
van. Vandaar dat ik behoefte had aan dit debat; zo kon ik nog eens neerzetten
dat ik vind dat dit niet kan.De heer Duyvendak (GroenLinks):Ik denk dat beide heren dit maar even moeten bedisselen, maar ik had nog
iets anders. Ik ben er namelijk niet van overtuigd dat een strafrechtelijk
onderzoek door het OM niet samen kan gaan met een politiek verantwoordingsonderzoek,
dan wel het geven van een feitenrelaas. Ik begrijp ook niet wat de staatssecretaris
beweert. Laat ik de bouwfraude in herinnering roepen: waaruit bestaat de fraude,
wie pleegt die? Er zijn destijds goede afspraken gemaakt tussen enquêtecommissie
en de justitiële onderzoekers. Dat is goed gegaan, terwijl het een veel
ingewikkeldere zaak was, met veel meer partijen. Dat kan dus heel goed, het
is echt een kwestie van politieke wil. Ik krijg een beetje de indruk dat de
staatssecretaris zich wil verschuilen achter het justitieonderzoek. Kom daarachter
vandaan! Laten wij de politieke feiten boven tafel zien te krijgen.Staatssecretaris Van Geel:Er is niemand die liever wil dat morgen alle feiten op tafel liggen zodat
een oordeel kan worden geveld. Ik heb uiteengezet hoe het onderzoek van het
Openbaar Ministerie verloopt, welke vragen daar zijn gesteld en wat de rol
is van de verschillende instellingen. Ik heb het net geciteerd. Ik zie niet
goed in hoe deze problematiek en de vragen die de heer Samsom stelt, nu kunnen
worden losgekoppeld van dat integrale onderzoek. Ik zie niet in hoe dat zou
kunnen. Daar blijf ik bij. Ik heb verteld waarop dat onderzoek is gericht.
Mijn fundamentele bezwaar is dat ik heb gemerkt dat sommige woordvoerders
een oordeel vellen voordat de feiten op tafel liggen. Ik vind dat niet correct,
noch ten opzichte van de gang van zaken noch ten opzichte van mijn eigen medewerkers.De heer Samsom (PvdA):Dat moest er even uit, denk ik, en dat mag ook best. Ik ben begonnen met
te vragen, overigens samen met de collega's Koenders en Van Velzen, of er
sprake was van een exportvergunning. Achterafgezien was dat overigens nog
niet eens zo'n domme vraag. De staatssecretaris heeft toen geantwoord –
toen gaf hij nog wel antwoord – dat daar geen sprake van was. 26 minuten
nadat hij die antwoorden heeft gegeven, heb ik nieuwe vragen ingediend die
waren gericht op de Inspectie Verkeer en Waterstaat, want als het de ene inspectie
niet is, zou het wel eens de andere inspectie kunnen zijn. Ik doe gewoon mijn
werk. De staatssecretaris heeft daar vervolgens helemaal geen antwoord op
gegeven, helemaal niets. Hij heeft mij dus ook geen enkele aanleiding gegeven
om er anders over te gaan denken, terwijl hij dat wel had kunnen doen.Staatssecretaris Van Geel:Voorzitter, als ik voor de helderheid mag...De heer Samsom (PvdA):Nee, laat ik even...De voorzitter:Beste heren, het is voor mij niet te verstaan als u door elkaar heen praat.De heer Samsom (PvdA):Ik wilde dit nog even afronden met de mededeling dat deze zaak wat mij
betreft echt wel klaar is. Laten wij gewoon verder gaan met de zoektocht naar
de waarheid. Daar wilde ik het even over hebben...De voorzitter:Mijnheer Samsom, u moet nu wel uw vraag stellen.De heer Samsom (PvdA):Ook ik heb vanmiddag het persbericht van het OM gelezen. Ik heb toen bij
juristen nagevraagd of het OM strafrechtelijk onderzoek kan doen naar het
handelen van diensten. Dat kan alleen als er echt vermoedens zijn dat bepaalde
functionarissen binnen een dienst zeer buitensporig buiten hun boekje zijn
gegaan. Volgens mij leest de staatssecretaris het onderzoek van het OM te
letterlijk. Daarom herhaal ik de vraag of de staatssecretaris wil uitzoeken
of er feitelijk onderzoek mogelijk is naast het strafrechtelijk onderzoek.
Als dat niet gebeurt, lopen wij het risico dat de politieke verantwoordelijkheid
buiten beeld blijft.Staatssecretaris Van Geel:Dat laatste is absoluut niet de bedoeling. Ik heb juist benadrukt dat
ik vind dat hier namens de Nederlandse samenleving een debat moet worden gevoerd
over hoe dit is gelopen. Daar loop ik niet voor weg. De heer Samsom geeft
zelf al aan hoe moeizaam het is om tot zulke discussies te komen. Ik heb mij
juist niet geschaard bij degenen die zeiden dat het aan Amsterdam lag, dat
het aan een andere milieudienst lag. Ik heb mij gedragen door te zeggen dat
ik alleen antwoord geef op de vragen die aan mij gesteld zijn. Ik heb nooit
ballen bij andere diensten neergelegd. Dat heb ik nooit gedaan. Ik vind dat
ik dat niet moet doen, dat ik zuiver moet zijn, dat ik moet afwachten hoe
het onderzoek verloopt. Als het strafrechtelijk onderzoek is afgerond, is
er natuurlijk nog een heleboel te doen wat in politieke zin relevant is. Ik
wil het strafrechtelijk onderzoek echter niet voor de voeten lopen. Het kan
en mag niet gebeuren dat mijn uitingen of mijn eigen onderzoek dat onderzoek
zouden verhinderen. Dat is mijn vertrekpunt. De Kamer krijgt alles wat dient
ter politieke verantwoording. De volgorde is echter dat eerst het strafrechtelijk
onderzoek ongehinderd moet kunnen plaatsvinden en er vervolgens een verantwoording
plaatsvindt van de rol van de overheid. In dit geval betreft dat in het bijzonder
de rol van het Rijk in zijn functie als eerste- of tweedelijns toezichthouder.
Ik heb daar dus geen enkele moeite mee, maar ik wijs alleen op
de volgorde. Ik heb ook gewezen op het feit dat ik juist niet heb gedaan wat
mij nu impliciet wordt verweten, namelijk dat ik straatjes schoonveeg. Ik
wens niet het verwijt te krijgen dat ik de bal neerleg bij Verkeer en Waterstaat.De heer Samsom (PvdA):Mijn opmerking in het journaal van vanavond was gebaseerd op het feit
dat de woordvoerder van de staatssecretaris twee dagen geleden in Het Parool
heeft gezegd: "De VROM-Inspectie is alleen maar gezegd dat het hier om
onschuldig spoelwater ging. Wij zijn daardoor volledig op het verkeerde been
gezet." Daarmee wordt de bal toch wel heel impliciet, of expliciet zelfs,
bij Amsterdam neergelegd. Daarop heb ik gewezen, ook omdat Amsterdam de bal
weer terug probeerde te leggen; ook daaraan had ik een broertje dood. Dit
moet nu uit de wereld zijn, zodat verder kan worden gegaan met het onderzoek.
Is de staatssecretaris inderdaad niet van zins om een eigen onderzoek te starten
zolang het OM-onderzoek nog loopt? Als dat zo is, wil ik daar straks met meer
klem om vragen, eventueel in een motie.Staatssecretaris Van Geel:Ja, dat heeft de heer Samsom goed begrepen. Hij wil dit punt nu afronden,
maar ik blijf erbij dat ik mij buitengewoon heb gestoord aan de wijze waarop
hij eenzijdig en eendimensionaal probeerde om de schuld bij de VROM-Inspectie
te leggen. Dat was buitengewoon vervelend, vooral voor mijn ambtenaren; zelf
kan ik er goed tegen. Wellicht trok de heer Samsom zijn woorden zonet impliciet
wat terug; dat stel ik dan op prijs.Ik heb wetenschap van een aantal feiten, dus die kan ik in dit debat vermelden.
Aan de zinsneden zoals verwoord in de brief aan de Kamer, heb ik niets toe
te voegen. Daarin staat dat de verantwoordelijke gemeentelijke dienst de VROM-Inspectie
heeft gevraagd of het schip op basis van EVOA-regels kon worden tegengehouden.
Ons antwoord was dat dit niet kon. De VROM-Inspectie heeft verder geen enkele
rol gespeeld in welke beslissing dan ook die over dat schip is genomen. Daarover
kan ik dus niet oordelen. Ik kan niets zeggen over wat de gemeente Amsterdam,
het OM, de brandweer, het KLPD of het ministerie van Verkeer en Waterstaat
heeft gedaan. Dat weet ik niet!Er is meer wat ik niet weet. De heer Samsom gaat ervan uit dat het OM
nu helderheid heeft over de vraag of het gaat om afvalstoffen of om scheepsafvalstoffen.
Hij weet dat blijkbaar allemaal al, maar ik niet. Conclusies die hij nu al
formuleert, zijn op feiten gebaseerd die ik niet ken. Op zaken die niet aan
mij bekendgemaakt zijn en op resultaten die ik niet ken, ga ik mij niet baseren.
Ik wacht af wat de analyse oplevert en wat daarvan de consequenties zijn.
In goed overleg met het OM hebben onze mensen die in Abidjan zijn geweest,
wel een lijst meegekregen van stoffen die erin zitten. Dit was echter op grond
van humanitaire redenen, zodat men daar weet welke medicatie nodig is. De
conclusie of het gaat om afvalstoffen in algemene zin of om scheepsafvalstoffen,
is echter nog niet getrokken. De heer Samsom bouwt hele casussen op grond
van de veronderstelling dat alles al helder is. In een interruptiedebat met
mevrouw Spies ging hij daar gewoon van uit. Hij weet het blijkbaar allemaal
al, ik niet. Laten wij afwachten tot alles helder en duidelijk is voordat
wij tot zulke oordelen komen. Zijn oordelen hebben verstrekkende consequenties
voor posities en verantwoordelijkheden. Laat hij zich nu eens gewoon gedragen
als een Kamerlid dat een controlerende taak vervult, in plaats van suggesties
en insinuaties op te roepen!De heer Samsom (PvdA):Oeh, het wordt nu bijna onprettig. Volgens mij moeten wij dit maar even
laten liggen. Mijn casus is gebouwd op twee mogelijke veronderstellingen.
Ofwel het is gewoon afval en dan had de VROM-Inspectie iets moeten doen, ofwel
het is scheepsafval en dan had er iets anders kunnen gebeuren. Daar ben ik
uitgebreid, in een veel te lange spreektijd, op ingegaan. Ik hoop dat de staatssecretaris
daar ook nog op ingaat. Mijn casus is dus niet gebouwd op die simpele, enkele
veronderstelling. Sterker nog, die is ook gebouwd op die tweede veronderstelling.Staatssecretaris Van Geel:Daar ga ik dadelijk op in.De heer Samsom (PvdA):Hoe kan het dat de VROM-Inspectie op basis van dat ene telefoontje concludeert
dat het gaat om scheepsafvalstoffen en dat de EVOA er niet van op toepassing
is? Zo'n telefoontje wordt niet gepleegd bij elke scheepsafvalstof die bij
APS wordt aangeboden. Er was dus een calamiteit. Had de VROM-Inspectie niet,
misschien net als bij Otapan, beter moeten opletten en zich moeten afvragen:
wat is hier aan de hand? Misschien had zij wel moeten gaan kijken. Waarom
is dat niet gebeurd? Dat was mijn vraag en die van vele collega's. Waarom
is de betrokkenheid van de VROM-Inspectie opgehouden na dat ene telefoontje?Staatssecretaris Van Geel:Die betrokkenheid is inderdaad daarna volledig opgehouden. De VROM-Inspectie
is niet betrokken geweest bij de discussie of de beslissing over het vertrekken
van het schip of het overladen van het afval. Tijdens dat telefoontje is informatie
verstrekt en op grond van die informatie kwamen wij tot die conclusie.Ik lees ook de kranten. Mij is onmiddellijk voorgeworpen dat het zo stonk.
Het is in algemene zin heel simpel. Ik spreek niet over deze specifieke situatie,
want ik weet ook niet wat erin zat. Dat zal uit het onderzoek blijken. Het
blote feit dat iets stinkt of heel erg stinkt is niet relevant voor de beoordeling
of er sprake is van een scheepsafvalstof. Er kan een ongerust telefoontje
komen dat het stinkt, maar dat is geen relevant feit voor de beoordeling of
het al dan niet een scheepsafvalstof is. De betrokkenheid betreft simpelweg
dat er op enig moment een telefoontje is ontvangen waarin de vraag werd gesteld
of dit schip op grond van EVOA-regelgeving kon worden tegengehouden. Wij hebben
toen geantwoord dat wij dat niet op grond van EVOA konden als er sprake was
van scheepsafval. Punt.De heer Samsom (PvdA):Welke informatie is er in dat telefoontje verstrekt?Staatssecretaris Van Geel:Dat heb ik precies verteld en ik zeg ook niets meer en niets minder. Dit
is de informatie die wij hebben gekregen. Ik kan daar niets aan toevoegen
of op afdingen. Ik weet niet wat de medewerker van Amsterdam straks gaat zeggen
als er een strafrechtelijk onderzoek komt. Ik ga over mijn eigen antwoorden
en onze eigen rol. Deze rol is zoals ik heb omschreven. Niet minder en niet
meer.De heer Duyvendak (GroenLinks):Toch snap ik het nog niet helemaal. U zegt dat u alleen de feiten en omstandigheden
kunt melden die u kent. Daar zit natuurlijk wel wat in. Wat weet u dan? Wat
is u gemeld over de precieze inhoud van de melding vanuit Amsterdam? Wie belde
er? Hoe laat was dat? Wat meldde die persoon? Met wie sprak hij? Wat is precies
de reactie van het ministerie dan wel de VROM-Inspectie geweest?Staatssecretaris Van Geel:Dat heb ik gezegd zoals ik dat heb gezegd. Meer heb ik u niet mee te delen.
Op grond van de verstrekte informatie is de conclusie getrokken dat het om
scheepsafvalstoffen ging. Gevraagd werd of de EVOA gehanteerd kon worden om
het schip tegen te houden. Ik heb begrepen dat dit uitdrukkelijk wél
de wens van de gemeente Amsterdam was. Wij hebben toen in technische zin geantwoord
dat EVOA niet het instrument was om dat schip tegen te houden.De heer Duyvendak (GroenLinks):Mijn vraag is feitelijk wat Amsterdam aan het ministerie en de VROM-Inspectie
heeft gemeld over wat er aan de hand was met het schip, hoe het rook, calamiteiten
en noem maar op. Ik neem aan dat dit is geregistreerd, want anders moet u
melden dat het niet is geregistreerd.Staatssecretaris Van Geel:Ik herhaal wat ik net heb gezegd. Amsterdam heeft de zojuist door mij
geformuleerde vraag gesteld. Ik heb het antwoord gegeven zoals dat door ons
is gegeven.De heer Duyvendak (GroenLinks):Amsterdam heeft dus niets gemeld aan het ministerie of de VROM-Inspectie
over wat er was gebeurd en de aard van de lading. Zij hebben alleen maar een
vraag gesteld.Staatssecretaris Van Geel:Zij hebben een vraag gesteld over de inzet van het instrumentarium met
betrekking tot een schip met de bedoeling om dat tegen te houden. Ik heb gezegd
wat het antwoord is geweest. Meer kan ik ook niet toevoegen. Nogmaals: ik
heb alle mij bekende informatie gegeven. De formulering heb ik ook keurig
verwoord. Dat is wat ik weet en ik kan geen antwoord geven op vragen waarvan
ik het antwoord niet weet. Ik weet niet wat er in Amsterdam is gebeurd en
hoe dat is verlopen. Dat antwoord kan ik niet geven.Vervolgens kom ik op de vraag of het anders had gekund. Dit heeft puur
feitelijk betrekking op de verantwoordelijkheidsverdeling. Ik ga dus niet
zeggen wat er in deze casus had moeten gebeuren. Hier zijn ontzettend veel
instanties bij betrokken: de gemeente Amsterdam, het Gemeentelijk Havenbedrijf,
de dienst milieubeheer, de milieupolitie, de brandweer, het Openbaar Ministerie,
VROM als het gaat om de EVOA-beschikking en Verkeer en Waterstaat voor wat
betreft MARPOL, het internationale verdrag over de afgifte van scheepsafvalstoffen.
Dat zijn ontzettend veel instanties. Ik heb onze rol geduid. Ik weet niet
of het waar is, maar het lijkt sommigen – mij niet – helder te
worden wat de rollen van de individuele instanties zijn geweest. Ik heb daar
geen oordeel over, want ik kan dat niet beoordelen. Het moet worden uitgezocht
en daarom heb ik geen enkele behoefte om te zwartepieten. Ik wil hier alleen
verantwoording afleggen over de rol van de VROM-Inspectie.Mevrouw Van Velzen (SP):Ik denk dat wij het partijtje "wie heeft het verkeerd gedaan"
tussen de heer Samsom en de heer Van Geel nu wel kunnen afsluiten, want het
lijkt wel een beetje – met alle respect – of de staatssecretaris
vooral naar de Tweede Kamer komt om de heer Samsom terecht te wijzen. Wat
mij betreft kan hij dat ook gewoon één op één
doen.Staatssecretaris Van Geel:Ik vind het veel ernstiger, omdat het hier ook gaat om de rol die de Kamer
in dit soort processen wenst te vervullen. In dit soort ingewikkelde processen
die buitengewoon grote consequenties hebben met buitengewone gevolgen, dient
de zorgvuldigheid voorop te staan. Men moet niet onmiddellijk oordelen op
basis van onjuiste en onvolledige informatie. De afgelopen dagen heb ik nog
geen artikel in de krant gezien dat volgens mijn informatie klopt.De voorzitter:Wij moeten nu oppassen, ook staatsrechtelijk, wie hier nu wie de maat
gaat nemen. Ik stel voor dat dit nu stopt.Mevrouw Van Velzen (SP):Ik wil nog een vraag stellen over de inhoud. U geeft aan dat Amsterdam
de behoefte had om het schip vast te leggen, maar dat dit in eerste instantie
niet mogelijk was, omdat het om scheepsafval zou gaan. Wij kennen de feiten
niet, u niet en ik niet. Stel dat het om scheepsafval ging en de gemeente
Amsterdam moest constateren dat zij met de handen op de rug gebonden stond?
Bent u dan bereid om een analyse van de bestaande wetgeving te maken, los
van wat er allemaal mis is gegaan en los van het ongeval? Wilt u dus laten
bekijken of de wetgeving afdoende mogelijkheden biedt om schadelijk afval
daadwerkelijk af te nemen, wanneer de mensen die er verstand van hebben, de
plaatselijke inspectiediensten en de VROM-Inspectie, van mening zijn dat er
sprake is van schadelijk afval? Ik heb echt de indruk dat de wetgeving nu
helemaal niet adequaat genoeg is.Staatssecretaris Van Geel:De heer Samsom heeft gelijk met wat hij hierover heeft gezegd. Dat zal
ik niet vaak zeggen in dit debat. In het MARPOL-verdrag is behandeling van
scheepsafval geregeld. Nu vraagt u mij of Verkeer en Waterstaat hiernaar gekeken
heeft. Op dit moment is het voor mij niet aan de orde om dat aan te geven.
Technisch gezien, is er bij afval een EVOA-beschikking nodig voor het vervoer.
Ik denk aan de ontwikkelingslanden. Voor scheepsafvalstoffen geldt de MARPOL-regeling.
Daarin is aangegeven op welke wijze die stoffen verwerkt mogen worden en wat
ermee moet gebeuren. De heer Samsom heeft terecht aangegeven hoe dat in elkaar
zit.Ik doe echter niet mee aan het uitdelen van zwarte pieten, niet aan collega-departementen,
niet aan gemeenten en niet aan anderen. Ik wil namelijk ook eerst weten hoe
het zit. Ik kan dan nagaan of er dingen fout zijn gegaan en of er verbeteringen
mogelijk zijn. Ik ben dus niet van het soort dat te snel conclusies trekt
in een bepaalde richting op basis van verkeerde informatie. Ik heb dit nu
drie keer herhaald.Mevrouw Van Velzen (SP):Dat is wel duidelijk. Op het moment dat mij ter ore komt
dat dit schip vertrekt met wat nog scheepsafval moet zijn, terwijl niet duidelijk
is waar het naartoe gaat, zonder dat er garanties zijn dat het afval afdoende
en duurzaam verwerkt wordt, heb ik grote twijfels over de werking van de wetgeving.
Ik vraag mij dan dus af of die wel deugt. Er loopt een strafrechtelijk onderzoek
en dat moeten wij inderdaad afwachten. Ik heb het niet over het uitdelen van
zwarte pieten aan andere ministeries. Bent u toch bereid om op basis van deze
casus na te gaan of de wetgeving wel afdoende is? Ik kan mij namelijk niet
voorstellen dat het Openbaar Ministerie nagaat of de wetgeving aangescherpt
moet worden.Staatssecretaris Van Geel:Ik heb vooralsnog niet het idee dat de grootste problemen in de wetgeving
liggen, die internationaal is afgesproken. Het MARPOL-verdrag is vrij helder
en dit geldt ook voor de EVOA-beschikking. Toen ik het had over de EVOA-beschikking
heb ik gezegd dat het grote probleem in Europa is dat deze regeling absoluut
onvoldoende gehandhaafd wordt. Hierover zijn er niet alleen discussies in
Nederland. Ik heb ook aangegeven, buiten deze kwestie om, hoeveel zorgen mij
dit baart. Ik heb voorts aangegeven hoeveel prioriteit het bij de VROM-Inspectie
heeft om daar via internationale samenwerking wat aan te doen. Het ligt dus
niet zozeer aan de regelgeving. Nogmaals, ik weiger om de zwarte piet aan
collega's of anderen te geven. Daar doe ik dus niet aan mee.De heer Van der Ham (D66):U kunt inderdaad niet veel zeggen over deze "case", omdat daarnaar
een onderzoek wordt ingesteld. Stel u echter voor, dat er morgen in Rotterdam
een schip is, waarvan onder anderen omwonenden denken dat er iets mis mee
is. De milieudienst Rotterdam heeft daar ook een onderbuikgevoel bij, onder
andere uit ervaring. Men denkt dus dat het niet snor zit. Wat adviseert u
dan om te doen? Het zou om een vergelijkbare case kunnen gaan, waarbij afval
naar een ander land wordt verscheept, met vreselijke gevolgen. Misschien is
het waar dat de wetgeving afdoende is, maar dat het probleem vooral in de
handhaving is gelegen of misschien soms in het doorbreken van de bureaucratie.
Wat zou u die milieudienst adviseren? Wat zou er kunnen gebeuren?Staatssecretaris Van Geel:Dit is geen theoretische situatie. De VROM-Inspectie krijgt per jaar namelijk
honderden telefoontjes met vragen, zoals "hoe zit dit?" en "hoe
zit dat?". Daarop volgen honderden antwoorden waarin wordt aangegeven
hoe iets in elkaar zit, juist omdat er doorgaans goed wordt samengewerkt.
Wij zijn ook bezig met een groot samenwerkingsproject inzake professionalisering
handhaving. Daarbij zijn de samenwerkingsrelaties van grote betekenis. Daarbij
speelt de ketenhandhaving ook een rol. Daarover hebben wij gediscussieerd
en daarbij is in een amendement van de heer Samsom aangegeven dat er meer
aan ketenhandhaving gedaan moet worden. Daarvoor zijn ook extra middelen ingezet.
Dit is overigens nog een compliment aan het adres van de heer Samsom. Dergelijke
dingen doen wij samen. Een fundamenteel punt moeten wij toch eens onder ogen
zien. Dat zeg ik niet om eronder uit te komen. Wij zijn op handhaving uit.
Wij kunnen niet zeggen dat de handhavers schuldig zijn aan dit soort misdrijven –
dit zijn niet zo maar overtredingen – als zij die niet hebben weten
te voorkomen. Als iemand met 140 kilometer per uur en een dronken kop een
ongeluk op de snelweg veroorzaakt, is die daar schuldig aan en niet de politie
omdat die had moeten handhaven en het ongeluk voorkomen. Die sfeer ontstaat
in dit land, als wij niet oppassen. Er moeten keuzes gemaakt worden op het
vlak van de handhaving. Er moeten prioriteiten worden gesteld. Dat gebeurt
op grond van informatie die binnenkomt. Het zal altijd voorkomen dat wij dingen
hadden moeten doen die wij niet hebben gedaan en omgekeerd. Dat zeg ik nu
niet over deze specifieke situatie, want daar onthecht ik mij even van. Dit
is in ieder geval in het algemeen het lot van handhavers en mensen die keuzes
moeten maken uit de dingen waarop zij reageren. Daar wil ik begrip voor vragen.
Nogmaals, dit is niet van toepassing op deze situatie, want die wordt nog
onderzocht, maar dit geldt wel in het algemeen. Dit besef moet ook in dit
huis doordringen.De voorzitter:Mijnheer Van der Ham, houdt u het kort. Ik vraag de staatssecretaris ook
om korter te antwoorden.De heer Van der Ham (D66):Als de sfeer rond een schip maakt dat er zo veel seinen op rood staan
en mensen uit ervaring kunnen zeggen: "There is something rotten in the
state of Denmark", om Shakespeare er even bij te halen, maar er vanwege
bureaucratische grenzen niet kan worden ingegrepen, lijkt u dan niet dat er
bij de inspectie iets extra's moet komen, een soort noodrem, waardoor alle
seinen echt op rood gaan staan en er kan worden ingegrepen zonder dat instanties
naar elkaar gaan wijzen? Deze vraag sluit aan op die van mevrouw Van Velzen.
Ik weet niet of dit in dezen het geval is geweest, maar ik wil weten of dit
u in het algemeen een zinnige bijdrage aan de inspectie lijkt.Staatssecretaris Van Geel:In het algemeen wordt er tussen de handhavende instanties in Nederland
ontzettend veel informatie uitgewisseld om te kunnen inschatten wat al dan
niet kan en moet gebeuren. Dat gebeurt op grote schaal, honderden keren per
jaar, tussen de VROM-Inspectie en andere instanties. Zij moeten schattingen
maken. Ik heb op grond van de feiten en omstandigheden die mij nu bekend zijn,
uitgelegd dat de informatie is verstrekt, maar dat deze niet onder de EVOA-beschikking
viel.De tweede vraag wordt mij wel vaker gesteld, namelijk of het feit dat
iets stinkt en problemen oplevert, niet een relevant feit is om te beoordelen
of iets al dan niet een afvalstof is. Dat is het niet.In deze concrete situatie weet ik nog niet of het afval of scheepsafval
is. Ik wacht af alvorens een oordeel te vellen.De heer De Krom (VVD):De staatssecretaris zegt dat het handelen van de inspectie wordt bepaald
door de informatie die zij krijgt. Dat hoor ik hem zeggen. De informatie die
de milieudienst van de gemeente in het bewuste telefoontje aan het ministerie
van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer heeft verstrekt,
is wel van belang. Mij is nog steeds niet duidelijk welke informatie via de
telefoon is gegeven. Wat heeft het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke
Ordening en Milieubeheer te horen gekregen?Staatssecretaris Van Geel:Ik heb gezegd wat mijn ministerie te horen heeft gekregen. Het ministerie
heeft het schip niet bezocht, omdat het geen verzoek heeft gekregen om onderzoek
te doen. Het ministerie heeft ook geen monsters genomen. Blijkbaar hebben
anderen dat gedaan, om het voorzichtig te zeggen. Wat de anderen met die gegevens
hebben gedaan, zal nog wel blijken uit het komende feitenonderzoek. Ik heb
uitgelegd dat na het telefoontje het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke
Ordening en Milieubeheer helemaal niet betrokken is geweest bij de besluitvorming
over dat schip. Ik heb ook gezegd dat er tien instanties bij betrokken waren
en dat ik niet aan zwartepieten doe. Ik wil weten welke rol iedere instantie
op zichzelf heeft gespeeld alvorens een oordeel te vellen. Ik sta hier nu
alleen maar om buitengewoon symbolisch te laten zien dat het kabinet dit een
buitengewoon ernstige zaak vindt en om adequate informatie te verstrekken
over de rol die is vervuld, voor zover mogelijk.Mevrouw Spies (CDA):De heer Samsom heeft ons net van de hem bekende feiten op de hoogte gebracht.
Hij gaf iets meer kleur aan het telefoongesprek. Zijn de staatssecretaris
de zelfde feiten bekend als de heer Samsom, namelijk dat de milieudienst Amsterdam
heeft gezegd dat zij een calamiteit had, buiten de andere informatie die zij
heeft doorgegeven? Ik neem aan dat de heer Samsom mij corrigeert als ik het
fout zeg. Kent de staatssecretaris de zelfde feiten en sfeertekening op basis
waarvan hij zegt dat Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer
in een telefoontje alleen een melding van scheepsafval heeft ontvangen?Staatssecretaris Van Geel:Het antwoord luidt "neen". De voorzitter heeft mij gevraagd
heel kort te antwoorden ...Mevrouw Spies (CDA):Ik ben er stil van.Staatssecretaris Van Geel:Ik licht mijn antwoord graag nog in één zin toe. Op het
moment dat ik mij zou laten verleiden tot speculaties over wat de gemeente
Amsterdam zou hebben gevraagd en tot sfeerbeelden, zou ik mij begeven op een
terrein dat ik niet ken en dat nog wordt onderzocht. Daaraan zal ik dus niet
meedoen.De heer De Krom (VVD):Dit is bizar. Wij spreken over een telefoongesprek. De heer Samsom heeft
bronnen waaruit hij precies weet wat is gezegd. De staatssecretaris weet het
niet.Staatssecretaris Van Geel:Neen.De heer De Krom (VVD):Ik sla hiervan stijl achterover. Ik ben eens te meer benieuwd hoe de heer
Samsom aan zijn informatie komt. Ik wil daarover ook beschikken. Wat zijn
uw bronnen, mijnheer Samsom?Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):Ook ik spreek mijn verbazing hierover uit. Wil de staatssecretaris het
niet zeggen omdat het onderzoek nog loopt, of wil hij ons doen geloven dat
hij weliswaar al wekenlang vragen krijgt gesteld uit de Tweede Kamer, maar
niet zo nieuwsgierig is geweest om het dossier te bekijken? Ik kan niet anders
concluderen dan dat hij het ergens op een stapel heeft gelegd en het niet
zo belangrijk vindt. Of zegt hij het niet omdat hij het onderzoek wil afwachten?Staatssecretaris Van Geel:Ik heb gezegd wat het antwoord op een vraag is geweest. Ik weet niet hoe
de inkleuring is geweest of wat de gemeente Amsterdam precies heeft gezegd.
Op basis van wat in juli gezegd is, was sprake van scheepsafvalstoffen. Ik
wacht het onderzoek af, waaruit zal blijken wat precies aan de hand is geweest.
De kern van mijn betoog is dat het mogelijk moet zijn om ten aanzien van cruciale
punten af te wachten wat de resultaten van het onderzoek zijn voordat een
oordeel kan worden geveld over de gang van zaken.Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):De staatssecretaris geeft geen antwoord. Hij heeft nu zes maal op verschillende
manieren hetzelfde gezegd. Kent hij het dossier maar kan en wil hij even niets
zeggen, of zegt hij dat hij het dossier niet kent, dat het ergens ligt en
dat hij niet van plan is om er in te kijken, al gaan wij met ons allen op
onze kop staan?Staatssecretaris Van Geel:Ik heb daarop antwoord gegeven. Dat antwoord was "neen". Meer
weet ik niet. Als uit het onderzoek nieuwe zaken naar voren komen, zal ik
daarvan kennis nemen. Op dit moment heb ik de informatie zoals ik die heb
geschetst, niet de inkleuring die de heer Samsom eraan geeft. Dat was de vraag
van mevrouw Spies.De heer Samsom (PvdA):De staatssecretaris weet dus kennelijk dat het onderzoek zich ook op dit
telefoontje zal gaan richten. Dat lijkt mij merkwaardig. Weet hij het zeker?Staatssecretaris Van Geel:Neen.De heer Samsom (PvdA):Dat weet u ook al niet. Dan wordt het toch een moeilijke zaak. Dit is
wel serieus bedoeld. U zegt dat het onderzoek dit zal uitwijzen. Ik heb daarbij
mijn oprechte twijfels omdat ik weet wat het OM allemaal wel en niet mag onderzoeken
ten aanzien van het functioneren van overheidsdiensten. Weet de staatssecretaris
zeker dat dit in het onderzoek van het OM naar boven zal komen? Zo neen, is
hij dan bereid om er zelf achteraan te gaan? Ik hoop dat hij het toch wel
zal willen weten.Staatssecretaris Van Geel:Het spijt mij als de voorzitter mij verwijt dat ik in herhalingen verval,
maar herhaalde vragen lokken herhaling van dezelfde antwoorden uit. Ik heb
al een aantal maal gezegd eerst te willen weten wat het OM zal onderzoeken.
Daarna zullen er wellicht nog feiten en omstandigheden blijken te zijn die
in het kader van een politieke verantwoording nader moeten worden besproken.
Dat heb ik eerder gezegd en nu nog eens moeten herhalen.De heer Duyvendak (GroenLinks):Het spijt mij dat het moet, maar ik wil toch nog even terugkomen op het
telefoontje. Ik snap het echt niet meer. Voor de politieke verantwoordelijkheid
van de staatssecretaris is het cruciaal wat Amsterdam in dat gesprek heeft
gemeld omdat dit het enige moment is waarop zijn ministerie bij deze zaak
betrokken is geweest. De precieze inhoud van het bericht uit
Amsterdam is het belangrijkste politieke feit voor de staatssecretaris. Daarom
kan ik mij niet voorstellen dat hij aan zijn ambtenaar geen verslag zou hebben
gevraagd van wat Amsterdam precies gemeld heeft.Staatssecretaris Van Geel:De heer Duyvendak gaat toch niet het hele dossier met een zo grote importantie
terugbrengen tot de vraag naar de precieze kleurstelling van een vraag van
de gemeente Amsterdam? Hij ziet toch ook dat dit een complex en samenhangend
dossier is. Ik kan hem verzekeren dat de kleurstelling die de heer Samsom
inbrengt, niet de kleurstelling is geweest die mij bekend is. Het is een neutrale
vraagstelling geweest. Ik zal het scherper formuleren: de bewoordingen die
de heer Samsom gebruikt, herken ik niet.Mevrouw de voorzitter. Ik wijs erop dat dit een merkwaardig debat is.
De heer Samsom beweert iets en ik zeg vervolgens welke informatie ik heb.
De vraag aan de heer Samsom zou dan zijn: komt u nu met de informatie, zodat
wij die ook kennen. Mevrouw Spies heeft dat al drie keer gevraagd. Toch blijft
het na deze vraag mistig en dat vind ik betreurenswaardig op. De heer Samsom
roept namelijk wel een bepaald beeld op, maar komt niet met informatie waarmee
alles duidelijk wordt. Ondertussen zorgen zijn opmerkingen voor een sfeer
die doet denken aan insinuaties. Daarom zeg ik: noem man en paard en wees
duidelijk, geef aan wat de gemeente Amsterdam heeft gezegd. Daarover heb ik
geen informatie. Er is een neutrale vraagstelling gebruikt. Ik herinner aan
mijn bewoordingen van zojuist en waarmee ik gezegd heb wat mij bekend is.
Als de heer Samsom meer weet, zou hij sportief moeten zijn en moeten zeggen
wat hij weet. Hij zou de vraag die mevrouw Spies al drie keer heeft gesteld
moet beantwoorden, maar dat doet hij niet.Mevrouw Van Velzen (SP):Voorzitter. De staatssecretaris neemt nu vrijwillig meel in de mond. Hij
zegt: ik wacht het onderzoek af, ik wacht het onderzoek af, ik wacht het onderzoek
af. Hij weet echter niet waarop het onderzoek van het OM zich zal richten.
Wil hij ons toezeggen dat als bij dat onderzoek een onderdeeltje wordt overgeslagen
of als op de terechte vragen die vanavond zijn gesteld en die ook de staatssecretaris
beantwoord wil hebben, niet wordt gereageerd, hij dan meteen naar de Kamer
komt om mee te delen dat hij zelf een onafhankelijk onderzoek zal laten uitvoeren?
Als hij dat niet toezegt, weet ik wel hoe het gaat. Dan voert het Openbaar
Ministerie een onderzoek uit waarmee drie kwart jaar, een jaar gemoeid is.
Misschien komen wij er dan na een jaar achter dat de meest cruciale vragen
niet worden beantwoord. Dan weten wij nog niet waar het mis is gegaan, wat
wij kunnen doen en wat er mis was met de politieke besluitvorming.Staatssecretaris Van Geel:Mevrouw de voorzitter. Het spijt me, maar ik moet voor de derde keer zeggen
dat ik de mensen die het strafrechtelijk onderzoek gaan uitvoeren, niet voor
de voeten ga lopen. Wel ben ik bereid om voorzover dat in mijn vermogen ligt
en het mijn verantwoordelijkheden betreft de Kamer alle beschikbare informatie
te sturen, zodat zij een oordeel kan vellen en kan nagaan wat de gang van
zaken is geweest. Ik wijs er wel op dat wij het hier over veel schijven en
verantwoordelijkheden hebben, maar nogmaals, ik vind dat ik de mensen van
het OM die het strafrechtelijk onderzoek uitvoeren, niet voor de voeten mag
lopen.De heer Van der Ham (D66):U zegt eerst over dat telefoongesprek: ik weet het niet. Daarna zegt u:
ik herken het niet. Kunt u wat duidelijker zijn? Hebt u wel informatie, maar
geeft u die niet? Of weet u echt niet hoe het zit, omdat u alle feiten nog
niet weet?Staatssecretaris Van Geel:Gelet op de kleurstelling van de woorden van de heer Samsom zeg ik: dit
herken ik niet, weet ik niet, nooit van gehoord. Punt!De heer Van der Ham (D66):Dan een andere korte vraag: worden de gesprekken met de milieudienst en
de inspectie opgenomen?Staatssecretaris Van Geel:Dat zou ik echt niet weten. Mag ik weten wat de relevantie van deze vraag
is?De heer Van der Ham (D66):Erachter komen wat er is gezegd. Dit is wellicht ook goed om te weten
voor uw interne onderzoek.Staatssecretaris Van Geel:Ik weet niet wat er in dit land allemaal wordt opgenomen. Ik vind dat
het politieke debat met mij gevoerd moet worden en ik geef u de relevante
informatie op het moment waarop ik de mensen die het strafrechtelijk onderzoek
uitvoeren niet meer voor de voeten kan lopen. Dat is het, niet meer en niet
minder. Ik meen dat dit een zeer zuivere lijn is en die wil ik blijven volgen.
Ik laat mij daar niet van afbrengen. Dit is de enige zuivere weg en die moeten
wij bewandelen om de feiten ter tafel te krijgen en om, zoals mevrouw Spies
zei, de onderste steen boven te krijgen. Daarbij moeten wij wel in de goede
volgorde handelen en ons niet baseren op verkeerde conclusies. Als het Openbaar
Ministerie resultaten bekend maakt, hoop ik dat het mij ook informeert. Zo
werken wij toch in dit land. Wij discussiëren toch niet aan de hand van
halve persberichten en korte contacten. Wij informeren elkaar eerst op een
fatsoenlijke manier. Daarom zeg ik op de suggesties: ik weet dit niet.De heer Van der Ham (D66):Ik wijs erop dat ik niet heb meegedaan aan een bepaalde beeldvorming,
maar mijn vragen betroffen het volgende. Als je het alarmnummer 112 belt,
wordt het contact opgenomen, zodat men later kan verifiëren wat er precies
is gebeurd of gedaan. Je zou kunnen zeggen dat de VROM-Inspectie een alarmfunctie
heeft en je kunt je dan voorstellen dat gesprekken worden opgenomen.Staatssecretaris Van Geel:Ik weet niet of dit gebeurt.De heer De Krom (VVD):Voorzitter. De reden waarom ook ik bij de interruptiemicrofoon ben gaan
staan is dat ik een beetje nieuwsgierig ben naar de afloop van dit debat.
Er zijn een heleboel feitelijke vragen gesteld, maar de staatssecretaris zegt:
ik weet het niet, ik wil het strafrechtelijk onderzoek afwachten et cetera.
Ik vraag mij dan ook af: wat ben ik aan het doen? Dit is een spoeddebat en
er moet met spoed van alles op tafel komen, maar dat gebeurt niet. Als dat
dan niet gebeurt, laten wij dan stoppen. Ik heb liever dat de
staatssecretaris eerst duidelijk maakt wat de rest van het traject wordt.Staatssecretaris Van Geel:Er zijn vragen gesteld over de rol van de gemeente Amsterdam, over de
rol van het Openbaar Ministerie, over de rol van Verkeer en Waterstaat en
over de samenwerking daartussen. Die vragen vallen buiten mijn strikt formele
bevoegdheden voor milieubeheer en voor de VROM-Inspectie. Ik kan ze niet beantwoorden.
Ze behoren niet tot mijn kennis, niet tot mijn verhaal. En ik heb dit spoeddebat
niet aangevraagd.De voorzitter:Nee, dat is een recht van de Kamer.De heer De Krom (VVD):Ik heb het ook niet aangevraagd. Inmiddels wordt wel duidelijk dat wij
hier in de rondte praten. Ik zou liever zien dat de staatssecretaris nu aangeeft
wanneer wij wel de informatie krijgen waarom de Kamer vanavond in dit debat
heeft gevraagd, op welke manier en op welk tijdstip.Staatssecretaris Van Geel:Ik wil oprecht graag kijken welke informatie wanneer aan u kan worden
verstrekt voor zover dat het Openbaar Ministerie en het strafrechtelijk proces
niet hindert. U moet daarbij wel de verantwoordelijkheid scherp in de gaten
houden. Ik heb geen verantwoordelijkheid voor datgene wat in de gemeente Amsterdam
gebeurt en voor besluiten die daar zijn genomen. U kunt mij om informatie
vragen en vervolgens weer zeggen: u had dit en u had dat. Die informatie heb
ik niet, maar ik kijk welke informatie ik u kan verstrekken binnen de randvoorwaarden
die ik zojuist heb geformuleerd om uiteindelijk tot een oordeel te kunnen
komen. Dat antwoord heb ik nu voor de derde keer klip en klaar gegeven.De voorzitter:Ik stel voor dat de staatssecretaris nu antwoord geeft op de resterende
vragen die hij kan beantwoorden, want anders blijft u hier bij de microfoon
staan. U moet in uw tweede termijn maar zelf aangeven wat u daarvan vindt.Staatssecretaris Van Geel:Voorzitter. Ik heb in deze fase van het proces heel weinig toe te voegen
aan datgene wat ik heb gezegd. U stelt mij vragen. Ik heb geantwoord wat onze
rol was en heb dat buitengewoon scherp gedefinieerd in de discussie. Er zijn
nog heel veel antwoorden die ik u niet kan geven. Ik heb de randvoorwaarden
en het proces aangegeven waarlangs ik meen dat wij die informatie moeten krijgen
om uiteindelijk niet alleen een politiek oordeel te vellen, maar ook conclusies
te trekken. Sommigen hebben die al getrokken, namelijk dat de regering dit
had kunnen voorkomen. Met mevrouw Spies en anderen vind ik dat wij alle informatie
moeten krijgen, maar het zou iedereen sieren om pas een oordeel te vellen
wanneer die informatie er is.De voorzitter:Ik stel vast dat de staatssecretaris hiermee zijn antwoord heeft gegeven.
Als u nog vragen heeft, lijkt het mij logisch dat u die in tweede termijn
stelt. Het heeft geen zin om hier in een cirkel te blijven ronddraaien, maar
ik moet toch vaststellen dat dit nu gebeurt. Als u nog punten heeft, stel
ik voor dat u die in tweede termijn aan de orde stelt.De heer Samsom (PvdA):Volgens mij heeft dat heel weinig zin. Wij kunnen in tweede termijn allemaal
mopperen over de vragen die niet zijn beantwoord of weer als bliksemafleider
van dit debat fungeren, wat ik graag doe, maar dat is allemaal niet zo zinvol.
Ik zou de staatssecretaris een iets scherpere toezegging willen ontlokken.
Hij zegt dat hij zal onderzoeken wat er mogelijk is, maar wij hebben dat al
een paar keer gevraagd. In de brief die wij vandaag hebben gekregen, zegt
hij: ik kan u niet antwoorden, maar ik wil het graag in de Kamer komen toelichten.
Daarom staat hij nu hier; hij wilde het heel graag toelichten.Staatssecretaris Van Geel:Precies.De heer Samsom (PvdA):Dat blijkt allemaal wat beperkter dan wij hadden verwacht. Wanneer kunt
u nu precies weten wat u kunt onderzoeken zonder het OM in de weg te zitten?
Dat kan volgens mij heel snel, dus maak de termijnen alstublieft niet te lang.
Wanneer kunt u dat vervolgens onderzocht hebben? En bent u bereid dat te doen?Staatssecretaris Van Geel:Op basis van welke verantwoordelijkheidsverdeling vraagt u dat dan? Moet
ik een discussie voeren over datgene wat er in de gemeente Amsterdam moet
gebeuren? Moet ik er onderzoek naar verrichten? Moet ik nog een keer vertellen
wat de rol van de VROM-Inspectie is tot en met transcripties van wat er is
gebeurd? Wat vraagt u dan? Ik heb gezegd dat ik zal kijken – ik noem
geen termijn – wat er kan gebeuren zonder het strafrechtelijk onderzoek
van het Openbaar Ministerie in de wielen te rijden. Dan zal ik u aangeven
wat de verantwoordelijkheidsverdeling is en waar wij al dan niet aan informatie
kunnen komen. Dat zal ik doen, maar een absolute randvoorwaarde blijft dat
ik een strafrechtelijk onderzoek niet voor de voeten loop. Ik vind ook dat
u uiteindelijk een oordeel moet kunnen vellen, als zo veel mogelijk of alle
informatie er is. Binnen die bandbreedte, tussen die twee polen zullen wij
een oplossing moeten zoeken.De voorzitter:Ik waardeer de poging van de heer Samsom om een tweede termijn te voorkomen,
maar uit informele contacten heb ik begrepen dat dat niet zal lukken. Het
lijkt mij beter om vóór de tweede termijn van de Kamer even
te schorsen.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.De heer Samsom (PvdA):Voorzitter. Ik zou veel over dit debat kunnen zeggen. Dat doe ik niet,
want dit debat gaat nog verder.De Kamer,gehoord de beraadslaging,Samsomverzoekt de regering, het initiatief te nemen om, na overleg met het college
van B en W van Amsterdam en met inachtneming van het onderzoek van het Openbaar Ministerie, een onderzoekstraject te formuleren om de precieze gang
van zaken en verantwoordelijkheden rond de kwestie-Probo Koala te onderzoeken
en de Kamer daarover binnen een week te informeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Samsom, Van der Ham, De Krom,
Spies, Van Oudenallen, Van der Staaij, Van Velzen en Duyvendak.Zij krijgt nr. 137(22343).De heer Samsom (PvdA):Voorzitter. De strekking van de motie is helder. Het debat heeft duidelijk
gemaakt dat er nog heel veel feiten boven water te krijgen zijn.Mevrouw Spies (CDA):De heer Samsom is het debat begonnen met een, zoals hij zelf zei, stevige
positionering. Hij zei dat de Nederlandse regering de ramp in Ivoorkust had
kunnen voorkomen. Tussen de start van het debat en het eind van het debat
heeft de heer Samsom dus een forse draai gemaakt. Immers, hij dient een motie
in waarin verzocht wordt om meer feiten. Een oordeel over de gang van zaken
ontbreekt.De heer Samsom (PvdA):Ik ken mijn plaats. Als ik een mening heb, betekent dat nog niet dat de
rest van de Kamer die ook heeft. Ik heb gezegd dat ik alles maar dan ook alles
zal doen om de onderste steen boven te krijgen. Als ik de staatssecretaris
moet aanzetten tot extra onderzoek – het behoeft weinig toelichting
dat er nog heel veel onduidelijk is – dan doe ik dat. Ik wil dat alles
boven water komt. Zoals ik de feiten nu ken en uitgebreid heb geschetst, kom
ik tot de conclusie dat deze ramp had kunnen worden voorkomen. Om die conclusie
politiek relevant te maken, is de heer Samsom en is zijn fractie niet voldoende.
Laten wij dit debat voortzetten op basis van een onderzoek, hopelijk zo snel
mogelijk uit te voeren door de staatssecretaris.Mevrouw Spies (CDA):Ik vraag de heer Samsom om de feiten zoals zij hem bekend zijn, ter beschikking
aan de staatssecretaris te stellen. Als de heer Samsom een uiterste poging
wil doen om alle feiten boven tafel te krijgen, dan is het minste wat hij
kan doen, de hem bekende feiten ter beschikking aan de staatssecretaris te
stellen.De heer Samsom (PvdA):Dat wil ik graag doen, maar elke keer als ik dat doe, ontsteekt de staatssecretaris
in grote woede. Dat neem ik echter graag voor lief.Mevrouw Spies (CDA):Ik ben bereid om een bemiddelende rol te spelen tussen beide hanen.De voorzitter:Die woorden laat ik aan u.Mevrouw Van Velzen (SP):Ik heb mijn handtekening ook onder de motie gezet, maar ik wil er bij
interruptie wat inkleuring aan geven met de vraag of de heer Samsom daarmee
kan instemmen. De feitelijke vragen die vandaag gesteld zijn, moeten zoveel
mogelijk beantwoord worden, los van de vraag wiens competentie het betreft.
Dat is één. Het gaat erom, de echte feiten boven tafel te krijgen
en geen verhalen over wie wat zou hebben gezegd. Wat stond er in de ladingbrief
en waarom weet de staatssecretaris niet of het om scheepsafval gaat of om
een andere stof? Ik doe een ultieme noodoproep aan de staatssecretaris om
uit zijn rol te treden van het lamme konijn dat naar het grote licht staart.
Ik vraag hem om nu echt op onderzoek te gaan naar de feiten. Hoe kan zo iets
in de toekomst voorkomen worden? Is de heer Samsom dat met mij eens?De heer Samsom (PvdA):Deze toevoegingen neem ik graag over. Als wij overvragen, horen wij dat
wel van de staatssecretaris.De heer De Krom (VVD):Voorzitter. Er moet mij iets van het hart. Ik vind het nogal bizar. Er
moest een spoeddebat komen. Er was dus haast bij, maar wat is nu de conclusie
van vanavond? Wij zijn geen steek verder dan toen wij begonnen. Wij hebben
alleen een motie waarin om meer feiten wordt gevraagd. Ik zeg collega Spies
na dat de heer Samsom de conclusies al voor zichzelf had getrokken. Dit spoeddebat
eindigt met een vraag om meer informatie. Met alle respect, maar dat is toch
een beetje raar. Wij hadden die informatie tevoren moeten vragen, want nu
krijgen wij dit debat nog een keer, maar dan wel met alle feiten. Ik heb het
gevoel dat ik hier mijn tijd heb staan te verdoen.De heer Samsom (PvdA):Ik heb die feiten tot drie keer toe gevraagd, maar niet gekregen. Ik heb
mijn werk wat dat betreft in ieder geval gedaan. U zegt wel dat ik de feiten
ken, maar ik constateer dat u daar niet in meegaat. Ik constateer ook dat
u wel steun geeft aan het gevraagde onderzoek. Ik zal alles doen om de feiten
boven water te krijgen. Ik wil voorkomen dat zo iets ooit nog eens gebeurt.
Als ik u mee kan krijgen in een vraag om een onderzoek, dan neem ik een bizar
debat – en dat was het – graag voor lief.De heer De Krom (VVD):Er is geen enkel misverstand over dat die feiten op tafel moeten komen.
De zaak moet tot op de bodem worden uitgezocht. Ik sluit mij graag aan bij
de bemiddelingspoging van collega Spies. U kunt echter ook gewoon zeggen dat
u alle feiten waaronder u beschikt, inclusief de bronnen, met uw collega's
zult delen. Dat zou ik zeer elegant vinden.De heer Samsom (PvdA):Ik heb de feiten met u gedeeld, maar u vond ze kennelijk niet indrukwekkend.
Nogmaals, ik ken mijn plek. Ik heb precies gezegd wat ik weet. Daarbij heb
ik natuurlijk niet alles genoemd, want dan had ik mijn spreektijd nog meer
overschreden. Ik zal u alles opsturen wat ik nog meer te weten ben gekomen.
U maakt van mij een veel te belangrijk persoon in dit debat. Het spijt mij,
maar ik ben de enige die hier hard op zoek is en alles wil doen om te voorkomen
dat zo iets zich nog een keer voordoet. De staatssecretaris is de belangrijke
persoon in het debat.De heer Van der Ham (D66):Iedereen heeft zijn eigen kleur in de toon waarop het kabinet wordt aangevallen
en dat mag ook. Ik vond het overigens wel een belangrijk spoeddebat. Wij hebben
te horen gekregen waar de informatie vandaan moet komen. Ik heb de motie graag
medeondertekend omdat de staatssecretaris, zonder hem voor alles verantwoordelijk
te maken, wordt gevraagd om de regie te nemen om al die losse eindjes aan
elkaar te knopen. Daardoor kan uiteindelijk de juiste informatie
boven tafel komen. Daarom was het een belangrijk spoeddebat.De heer Samsom (PvdA):Waarvan akte.Mevrouw Spies (CDA):Ik denk dat de heer Samsom zich zojuist versprak toen hij zei dat hij
de enige was die zich hier druk over maakt.De heer Samsom (PvdA):Dan heb ik mij versproken. Ik heb gezien dat u net zo hard bezig bent
met deze zaak als ik.Mevrouw Van Oudenallen (Groep Van
Oudenallen):Mijnheer Samsom, ik ben een nieuwkomer in de Kamer. Ik sta hier nu twee
uur en een kwartier. Is dit te doen gebruikelijk of weet u een manier om het
een volgende keer beter te doen? Ik vind het zonde van ieders tijd. Het is
kapitaalvernietiging eerste klas.De heer Samsom (PvdA):Ik ben altijd bereid te leren, mevrouw Van Oudenallen. Volgende keer doen
wij het zeker beter, maar dan maken wij ongetwijfeld weer andere fouten.De heer Duyvendak (GroenLinks):Voorzitter. Mijn vraag of het niet verstandiger is om de Rijksrecherche
in plaats van het OM met het onderzoek te belasten, is niet beantwoord. Het
OM is vanaf het begin bij de zaak betrokken geweest. Misschien moet de staatssecretaris
deze zaak doorgeleiden naar een collega, maar ik krijg er wel graag antwoord
op.Vervolgens kom ik op een belangrijker kwestie. Cruciaal voor de beantwoording
van de vraag naar de verantwoordelijkheid van het Rijk is wat het ministerie
hoorde in het beruchte telefoontje met de gemeente Amsterdam. Op dat telefoontje
is immers de reactie gekomen dat er niets gebeurd is. Welke informatie is
er gegeven die tot die conclusie leidde? De heer Samsom is in zijn termijn
kort ingegaan op de informatie die hij daarover had. Hij gebruikte het woord "calamiteit"
en dergelijke. De staatssecretaris zei dat hij dat niet herkende. Hij zei
dat vanuit Amsterdam een informatieve vraag is gesteld waarop een helder antwoord
is gekomen. Mevrouw Spies is daarop doorgegaan en heeft gevraagd of het klopte
dat ...De voorzitter:Komt u met uw punt. U moet niet het hele debat gaan herhalen.De heer Duyvendak (GroenLinks):Mevrouw Spies heeft naar de kleurstelling gevraagd en toen heeft de staatssecretaris
opnieuw gezegd dat hij die niet herkent. Dan is het belangrijk om wat meer
te vertellen over wat nu blijkens de in Amsterdam gemaakte reconstructie in
dat telefoontje is gezegd. Ik geef de bron erbij. Volgens de reconstructie
door de gemeente Amsterdam is er, eerst tegen het ministerie van VROM en na
doorverwijzing tegen de VROM-Inspectie, gezegd dat er heel grote problemen
waren met het schip en dat er een grote stankoverlast was. Er is precies gemeld
om welke gevaarlijke chemicaliën het ging. Er is gesproken van "een
calamiteit" en er is met nadruk gezegd dat voorkomen moest worden dat
het schip zou vertrekken; "hoe kunnen wij dat met elkaar bereiken?"
Dat is mijn informatie. Dat is dus iets heel anders dan een puur informatieve
vraag. Het gaat zelfs nog verder dan de kleurstelling die de heer Samsom eraan
gaf. Het was een alarmerend telefoontje waarin een beroep op VROM werd gedaan.
De staatssecretaris gaf zojuist een heel andere indruk van dat telefoontje.
Ik wil graag van hem weten of dit dat telefoontje is, of het zo binnengekomen
is en of het ook zo is geregistreerd en tot hem is gekomen. Een dergelijk
telefoontje had immers mogelijk tot een andere reactie van het ministerie
moeten leiden. Ik krijg daar graag opheldering over, liefst in dit debat,
anders op een andere manier. Dit blijft immers een van de cruciale momenten
die wij te reconstrueren hebben.Staatssecretaris Van Geel:Mevrouw de voorzitter. Om met dat laatste te beginnen: daar ben ik het
volstrekt mee oneens. Ik heb aangegeven welke rol van VROM aan de orde is.
Ik heb volstrekt duidelijk aangegeven welke vraag bij ons binnenkwam. Ik heb
ook aangegeven dat de gemeente Amsterdam het schip wilde tegenhouden. Dat
heb ik allemaal zojuist verteld. Uiteindelijk hebben wij gezegd dat de EVOA-regeling
valt onder de verantwoordelijkheid van VROM en dat zij daar niet het instrument
voor was. Misschien zijn er nog wel twintig telefoontjes geweest van de gemeente
Amsterdam aan tal van instanties over wat er zou gebeuren. Vandaar dat ik
alleen inga op de eigen verantwoordelijkheid van de VROM-Inspectie. De rest
weet ik niet. Dat zal wel blijken uit de reconstructie die de gemeente Amsterdam
blijkbaar zelf maakt. De heer Duyvendak heeft daar buitengewoon veel moeite
mee. Dat heeft alles te maken met het feit dat deze discussie zich vanaf het
begin op dat punt heeft gefocust. Ik hoop dat dat nu ook even gezegd kan worden.
De heer Duyvendak weet helemaal niet hoe het in elkaar zit en wat bij verschillende
instanties aan de orde is geweest. Dan is dit toch niet het moment om tot
het oordeel te komen wat cruciaal is geweest? Hij weet helemaal niet hoe het
gelopen is. Wacht in dit soort situaties nou even af in plaats van de verantwoordelijkheden
direct naar VROM te schuiven. Probeer nu eens echt serieus te wachten totdat
de feiten in de gemeente Amsterdam op tafel liggen. Dat wil ik toch gezegd
hebben.Dan de motie. De heer Van der Ham zei, toen hij het had over verantwoordelijkheden,
een heel waar ding. Ik heb twee dingen aangegeven. Ik loop vanuit mijn politieke
verantwoordelijkheid het strafrechtelijk onderzoek van het OM niet voor de
voeten. Ook ik hoop oprecht dat dat onderzoek zo snel mogelijk wordt afgerond.
Vervolgens heb ik op basis van de vraag van mevrouw Spies wie hier allemaal
bij betrokken zijn, niet in de sfeer van schulddiscussies maar gewoon in de
sfeer van verantwoordelijkheden aangegeven dat hier tientallen instanties
bij betrokken zijn waarover ik vanuit mijn positie als staatssecretaris van
VROM geen enkele jurisdictie of bevoegdheid heb. Welke motie de Kamer ook
indient, ik laat mij niet in de val lokken dat ik verantwoordelijk ben voor
al die onderdelen en bevoegdheden van gemeenten, departementen of wat dan
ook. Ik ga ook niet over de informatie daarover. Het is belangrijk om diegenen
verantwoordelijk te stellen die dat daadwerkelijk zijn. Ik ben gaarne bereid
om na te gaan of, nadat het strafrechtelijk onderzoek is afgerond,
de ontbrekende informatie bij de verschillende instanties kan worden vergaard.
De betreffende instanties dienen dan wel verantwoordelijk te blijven. Ik zal
deze motie aan de andere leden van het kabinet voorleggen, omdat die veel
departementen raakt.De heer Duyvendak heeft gevraagd of niet de Rijksrecherche met het strafrechtelijk
onderzoek kan worden belast in plaats van het Openbaar Ministerie. De vragen
die relevant zijn om de motie uit te voeren, leg ik voor aan de andere leden
van het kabinet. Ik hecht eraan om te zeggen dat ik aan de motie de betekenis
geef die ik zojuist heb verwoord. De Kamer kan niet anders van mij verwachten.
Het moet duidelijk zijn dat ook ik wil dat er helderheid komt.Mevrouw Van Velzen (SP):Het gaat erom wie de regie neemt. Ik ben van mening dat de staatssecretaris
voor Milieu de ultieme persoon is om dat te doen. Vanavond hebben wij geconstateerd
dat de staatssecretaris in de kramp schoot en dat hij nog minder informatie
gaf dan hij in de eerste uren had kunnen geven. Wij willen graag dat dit verandert.
Is de staatssecretaris bereid om niet af te wachten tot het Openbaar Ministerie
met een onderzoek is begonnen en de periode van een week die in de motie is
vermeld te eerbiedigen?Staatssecretaris Van Geel:Misschien zou ik niet zo krampachtig hebben gereageerd als er niet onmiddellijk
nadat er iets was gebeurd een verantwoordelijkheidsdiscussie werd gevoerd.
Het was beter geweest als de Kamer had afgewacht tot de feiten bekend waren.
Dat zou dit proces op een aanzienlijk hoger niveau hebben gebracht.Mevrouw Van Velzen (SP):De staatssecretaris geeft geen antwoord op mijn vraag. Is hij bereid om
de in de motie genoemde periode te eerbiedigen en de Kamer dus binnen een
week van informatie te voorzien? Die heeft hij vanavond immers nauwelijks
gegeven.Staatssecretaris Van Geel:Ik geef antwoord. Ik zal het Openbaar Ministerie niet voor de voeten lopen
en leg de vragen die moeten worden gesteld om de motie uit te voeren aan de
andere leden van het kabinet voor. Ik trek de discussie over de verantwoordelijkheid
van alle betrokken instanties niet naar mij toe. Binnen de door mij genoemde
voorwaarden probeer ik alle informatie te verzamelen die relevant kan zijn
en ik pleit ervoor dat eenieder zijn verantwoordelijkheid behoudt.Mevrouw Van Velzen (SP):Ik vind het volstrekt onacceptabel dat de staatssecretaris zegt dat hij
het onderzoek van het Openbaar Ministerie afwacht, terwijl de Kamer hem vraagt
om binnen een week de benodigde ontbrekende informatie aan te leveren. Als
wij het onderzoek van het Openbaar Ministerie afwachten, zijn wij een jaar
verder.Staatssecretaris Van Geel:Ik raad mevrouw Van Velzen aan om de motie die zij heeft ondertekend nogmaals
goed te lezen. Daarin staat niet dat ik dat onderzoeksresultaat binnen een
week af moet hebben. Met de motie vraagt de Kamer mij om binnen een week aan
te geven welk onderzoekstraject er moet gelden. Dat is toch iets anders dan
dat het onderzoeksresultaat bekend moet zijn?Mevrouw Van Velzen (SP):Ik heb begrepen dat de staatssecretaris wil afwachten hoe het Openbaar
Ministerie een en ander zal aanpakken. Als de staatssecretaris snel bekendmaakt
wat het onderzoekstraject zal zijn, ben ik tevreden.De heer Van der Ham (D66):Laten wij proberen om niet kribbig te doen. Dat is belangrijk voor de
Kamer en de staatssecretaris. Laatstgenoemde heeft gezegd dat hij de regie
wil nemen bij het opzetten van het onderzoekstraject. Dat wordt in de motie
ook gevraagd. Het is juist dat iedereen zijn eigen verantwoordelijkheid moet
dragen. De Kamer hecht eraan om niet met de vinger naar instanties of personen
te wijzen. Het gaat om het vinden van een oplossing voor de problemen. Het
is immers van belang om dergelijke problemen in de toekomst te voorkomen.
Wij moeten daarom goed kunnen blootleggen wat er in dit geval is misgegaan.
Daarvoor hebben wij iemand nodig die de regie neemt en wij hebben begrepen
dat de staatssecretaris die rol graag op zich neemt. Dat wil niet zeggen dat
hij straks de ballen naar zijn hoofd krijgt. Hij wil immers niet voor alle
zaken verantwoordelijk worden gesteld.Staatssecretaris Van Geel:Ik kan niet de verantwoordelijkheid nemen voor zaken waarvoor ik niet
verantwoordelijk ben. Dat lijkt mij duidelijk. Ook ik ben bijzonder geïnteresseerd
in het verloop van dit proces. Ik zal trachten om de motie uit te voeren binnen
de randvoorwaarden die ik zojuist heb gesteld. Voor mij zijn die namelijk
hard.De heer De Krom (VVD):Ik hecht eraan te zeggen de interpretatie van de motie te delen. Zo is
de motie exact bedoeld. De staatssecretaris is niet verantwoordelijk voor
de gang van zaken in de gemeente Amsterdam of voor het onderzoekstraject in
die gemeente. De motie vraagt om af te bakenen waar precies wat ligt en om
de boel aan te jagen.Staatssecretaris Van Geel:Ik stel het op prijs dat de heer De Krom mijn interpretatie van de motie
deelt.De heer Van der Staaij (SGP):Ik hecht eraan mee te delen dat het wat mij betreft om een heldere en
procedurele motie gaat. Er is nader onderzoek nodig. Wij komen er vanavond
niet aan toe om alle feiten boven tafel te krijgen. Wij mogen bovendien het
OM niet voor de voeten lopen. Daarom is het van belang om op korte termijn
helder te krijgen hoe het onderzoekstraject eruit ziet. Ik conformeer mij
aan de interpretatie van de motie door de staatssecretaris.Mevrouw Spies (CDA):Met de door de heren De Krom en Van der Staaij gedeelde interpretatie
is er nu de toezegging van de staatssecretaris dat die de motie binnen de
door hem aangegeven kaders zal uitvoeren.Staatssecretaris Van Geel:Na consultatie van het kabinet.De heer Van der Ham (D66):De motie is nog niet in stemming gebracht. De ondertekening daarvan laat echter een Kamermeerderheid zien. Ik neem aan dat de Kamer voor de
stemming een antwoord krijgt op de gestelde vraag.Staatssecretaris Van Geel:Ik zal trachten aanstaande vrijdag in het kabinet te spreken over het
verdere uitspreken van het kabinet over de motie. Mijn inzet en mijn randvoorwaarden
heb ik reeds gegeven.De beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Volgende week dinsdag zal over de motie worden gestemd.Sluiting 22.17 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20062007-46-67.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl