Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2000 (26800 XVI).
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1999-2000, pag. 1041-1073

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

05-11-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

nr. 15, pagina 1041-1073

28-10-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 26800-XVIToon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het wetsvoorstel Invoering van een verbod tot het vervaardigen, voorradig hebben en verspreiden van drukwerken of andere voorwerpen die, in verband met de invoering van de euro, ten onrechte de indruk zouden kunnen wekken dat zij wettig betaalmiddel zijn, alsmede aanpassing van het Wetboek van Strafrecht (26492).Pagina 1017-1017
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (donderdag 28 oktober 1999)Pagina 1098-1099
Presentie en opening (donderdag 28 oktober 1999)Pagina 1017-1017
Noot bij pag. 1017: Bijvoegsel met schriftelijke antwoorden van de bewindslieden van Volkgezondheid, Welzijn en Sport op vragen, gesteld in de eerste termijn van de behandeling van de begroting van Volkgezondheid, Welzijn en Sport voor 2000 (26 800-XVI).Pagina 1100-1123
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg over het verlaagd BTW-tarief op arbeidsintensieve diensten.Pagina 1038-1040
Stemmingen over twee moties, ingediend tijdens het debat over het verlaagd BTW-tarief op arbeidsintensieve diensten, te weten: - de motie-Giskes over restauratiewerkzaamheden (26800 IXB, nr. 13); en - de motie-Vendrik over nieuw overleg met de Kamer bij toestemming voor twee categorieën (26800 IXB, nr. 14).Pagina 1041-1041
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2000 (26800 XVI).Pagina 1041-1073
Regeling van werkzaamheden (donderdag 28 oktober 1999)Pagina 1040-1041
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2000 (26800 XVI).Pagina 1017-1038
Debat naar aanleiding van de Europese top te Tampere.Pagina 1073-1098

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 169 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten
van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar
2000 (26800 XVI).De algemene beraadslaging wordt hervat.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Ook ik zou de Kamer hartelijk willen danken voor haar inbreng
in eerste termijn en net als de minister wil ik aangeven, welke onderwerpen
ik achtereenvolgens zal behandelen. Na wat algemene inleidende woorden zal
ik ingaan op het hele cluster jeugdbeleid, preventie, jeugdzorg, kindermishandeling
en kinderopvang, dan op de vragen over de modernisering van de AWBZ en alles
wat met ouderen te maken heeft, voorts de thema's welzijnsnota en vrijwilligerswerk,
vervolgens de sport en ten slotte op de amendementen die zijn
ingediend. Er staat overigens nog een aantal overleggen gepland, zoals over
de zorgnota, Zicht op zorg, het gehandicaptenbeleid, de sportnota, de welzijnsnota
en de jeugdzorg. De komende weken zullen wij dus nog veel gelegenheid hebben
om met elkaar te spreken.De heer Rouvoet (RPF):Ik besef dat het een beetje vreemd is om nu al te interrumperen, voorzitter,
maar ik vroeg mij af of in de planning van de staatssecretaris ook nog het
gehandicaptenbeleid voorkomt.Staatssecretaris Vliegenthart:Ik zal er wel enkele opmerkingen over maken, maar ik ga ervan uit dat
het meeste daarvan in het AO over het gehandicaptenbeleid aan de orde zal
komen. Ik probeer mij vooral te concentreren op hetgeen met name in deze begroting
van belang is, omdat ik de Kamer anders onrecht zou doen waar het gaat om
de mogelijkheden die zij heeft om erover te spreken en gezien het feit dat
er ook nog een AO over het gehandicaptenbeleid komt. De veelheid van onderwerpen
maakt het noodzakelijk om keuzes te maken en omdat ik ook in uw midden heb
gezeten, besef ik heel goed hoe vervelend dat soms voor de Kamer kan zijn.
Maar, ik zal mij toch ook een beetje aan de tijd moeten houden.Voorzitter! Deze eeuw sluiten wij af met een jaar waarin de economische
groei zich sterk heeft doorgezet. Vandaag zijn er weer nieuwe cijfers over
het laatste kwartaal gekomen en die zien er ook weer goed uit. Ik beschouw
het als mijn opdracht en die van het kabinet om die sterke economie hand in
hand te laten gaan met een sterke sociale ontwikkeling. Dat betekent dus investeren
in de kwaliteit van de samenleving. Dat de Kamer dat ook vindt, is wel gebleken
bij de algemeen politieke beschouwingen, waar extra middelen voor onder andere
de VWS-begroting en de zorgsector beschikbaar zijn gesteld. Meer welvaart
leidt echter niet bij iedereen in de samenleving automatisch tot meer welzijn.
Het inzetten van extra geld voor de zorgsector, de jeugdzorg en kinderopvang
is daarbij dus buitengewoon belangrijk, maar niet genoeg. Het gaat ook om
het verbeteren van organisatie, samenhang en samenwerking. Op alle terreinen
van zorg en welzijn staat bovendien de vraag van de burgers centraal, hetgeen
overigens ook betekent in alle VWS-sectoren – ik zeg dit mede naar aanleiding
van het bericht in de Volkskrant van hedenochtend – aandacht voor de
specifieke positie van allochtonen. Die aandacht moet natuurlijk geïntegreerd
zijn in alle onderdelen van het beleid. Met name in het jeugdbeleid is dat
erg belangrijk, omdat er grote groepen allochtone jongeren zijn die daarvan
gebruik maken. Ik wijs in dit verband ook op de breedtesportimpuls die er
met name op is gericht om de participatie van die groep jongeren aan de sport
te bevorderen.Voorzitter! De vraag van de burger laat zich niet opdelen in segmenten
of beleidssectoren. Dat vergt dus die integrale aanpak. Het begrip, het uitgangspunt
community care, netwerken rondom jeugd en gezin, zijn voorbeelden hoe die
integrale samenwerking vorm kan krijgen. Maar ook de modernisering AWBZ, de
versterking in de jeugdzorg, de welzijnsnota, zij staan alle in het teken
van het bevorderen van een meer samenhangende en integrale aanpak met als
vertrekpunt de positie van de cliënt, de zorg- en hulpvraag, de positie
van de burger.Voorzitter! 1999 is het internationale jaar van de ouderen met als thema:
een samenleving voor alle leeftijden. Een prachtig thema met een dubbele boodschap
waarin een appèl zit aan solidariteit tussen generaties. Immers, een
vergrijzende samenleving vraagt niet alleen extra aandacht van de jongere
generatie voor de oudere generatie, voor een evenwichtige ontwikkeling van
de samenleving moet er ook voldoende aandacht zijn voor de positie van jongeren.
Willen wij de generatie ouderen verzekeren van een goede toekomst, dan moeten
wij niet alleen investeren in hen, maar ook in de jeugd: in haar opvoeding,
haar opleiding en, waar nodig, in zorg en kansen op arbeid. Dat is ruimschoots
de moeite waard, ook voor ouderen. Uit onderzoek blijkt dat de solidariteit
van jongeren met ouderen groot is, bijvoorbeeld als het gaat om de zorg voor
hun ouders en grootouders en de kosten die daarvoor moeten worden opgebracht.
Dat is positief en bemoedigend, ook omdat de stijging van de zorgvraag als
gevolg van een toenemend aantal ouderen in de toekomst meer kosten met zich
zal brengen. De solidariteit, die als moreel principe ten grondslag ligt aan
de verzorgingsstaat en de sociale zekerheid, staat gelukkig dus niet ter discussie.
Dat wil niet zeggen dat wij vanuit maatschappelijk en economisch oogpunt niet
zouden moeten kijken naar de wijze waarop de zorg wordt gefinancierd. Een
verbreding van de grondslag voor de financiering van de zorg in de toekomst
is wenselijk, maar die is alleen mogelijk bij een sterke economie en bij een
hoge arbeidsparticipatie. De jongeren moeten die economie straks dragen. De
investering in de jeugd vormt daarmee een belangrijke bijdrage aan een voor
ouderen verzekerde toekomst.Graag wil ik reageren op de opmerking van de heer Van der Vlies over mijn
bleke profiel als coördinerend bewindspersoon voor het gehandicaptenbeleid.
De heer Van der Vlies kent mij goed genoeg om te weten dat ik vóór
alles ga voor de inhoud en niet voor het profiel. Ik voel mij zeer betrokken
bij het gehandicaptenbeleid; ik schreeuw dat misschien niet van de daken,
maar dat ligt ook niet zo in mijn karakter. Cliëntenorganisaties zijn
voor het eerst aan de tafel verschenen waar wordt overlegd over de prioriteiten
in het beleid. In de afgelopen maanden zijn wij heel hard bezig geweest met
het op de rails zetten van de voornemens uit het regeerakkoord. De zichtbare
resultaten zullen in de komende tijd moeten blijken. Ik doe geen zaken in
het kabinet via de band van de publiciteit; dat is beter voor het resultaat,
maar wellicht niet voor het profiel. Natuurlijk laat dat onverlet dat ik het
als een aspect van mijn coördinerende taak zie om mijn collega-bewindslieden,
als dat mogelijk is, op hun verantwoordelijkheid aan te spreken. Ik vertrouw
erop dat de heer Van der Vlies mij afrekent op mijn daden, niet op mijn profiel.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! Ik kom niet naar de microfoon om te bevestigen dat wij elkaar
allang kennen en ook niet om te zeggen dat de staatssecretaris er goed aan
doet om te kiezen voor inhoud en niet voor profiel. Maar als de inhoud stevig,
geloofwaardig, doeltreffend en slagvaardig is, dan verzeker ik haar dat het
met dat profiel ook wel goed komt. Ik schetste echter niet mijn beeld, maar het beeld dat ik in het veld hier en daar tegenkom. Daarom vraag
ik de staatssecretaris hoe het precies met die coördinatie gaat. Men
vindt dat het met de toegankelijkheid van gebouwen en met het openbaar vervoer
allemaal veel te lang duurt. Wat doet deze coördinerende bewindsvrouwe
eraan om haar collega's van Verkeer en Waterstaat tot daadkracht aan te zetten?De voorzitter:Mijnheer Van der Vlies, de staatssecretaris zei zonet terecht dat over
een aantal van die onderwerpen een apart overleg komt. Ik vind het prima dat
de staatssecretaris er in algemene zin op ingaat, maar het heeft geen zin
om onderwerpen waarover een algemeen overleg is afgesproken, nu plenair te
willen behandelen.De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter! U hebt het grootste gelijk van de wereld. Maar nu is de coördinerende
rol en het jaarbeleid van deze bewindsvrouwe aan de orde. Naar mijn inschatting
is dit hiervoor van enige relevantie.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! De heer Van der Vlies wijst op een heel belangrijk en hardnekkig
punt. Wij zijn druk in overleg met de betrokken ministeries – niet alleen
V en W, ook VROM – over de verdere vormgeving van het beleid op dit
terrein. Hierbij spelen juridische discussies een rol, maar ook de beleidsmatige
vraag hoe verbeteringen kunnen worden aangebracht; niet alleen bij nieuwe
gebouwen – daarvoor kunnen wij immers het een en ander regelen in het
Bouwbesluit – maar ook bij bestaande gebouwen. Daarbij moeten wij ons
wel realiseren dat de doelstellingen die wij formuleren, tot extra kosten
voor de sectoren kunnen leiden. Wij moeten hierover dan ook overleggen met
alle betrokken partijen en daar wordt op dit moment hard aan gewerkt. De heer
Van der Vlies verwees zojuist naar mevrouw Netelenbos. Ik kan hem verzekeren
dat zij geen aansporing nodigt heeft om waar nodig maatregelen te nemen. De
loketsluitingen bij de NS waren enige maanden geleden aanleiding tot heftige
discussies en zij was er toen als de kippen bij om met de betrokken organisaties
in overleg te treden.Voorzitter! Ik kom te spreken over het jeugdbeleid en dan met name over
het preventieve jeugdbeleid. Investeren in de jeugd begint al tijdens de opvoeding
en het is daarom goed dat wij kunnen vaststellen dat opgroeien in Nederland
veelal geruisloos gaat. Een groot landelijk onderzoek heeft aangetoond dat
er geen reden is om alarm te slaan. Veel ouders hebben door de bank genomen
weinig problemen met het opvoeden en als er problemen zijn, kunnen zij die
meestal zelf oplossen. Zij ervaren het gezinsleven als plezierig en hebben
een goed opvoedingspatroon.Jongeren geven zelf aan tevreden te zijn over hun opvoeding. In het algemeen
zijn ouders en jongeren het eens over de opvoedingsdoelen. De helft van de
jongeren is zelfs zo tevreden dat zij zeggen hun eigen kinderen later op dezelfde
manier te willen opvoeden als hun ouders het nu doen. Dit bleek uit een onderzoek
dat is verricht ten behoeve van het beleidsrapport "Het jeugdig gezinsbeleid".
Het percentage jongeren dat tevreden is, mag hoog worden genoemd, gezien de
vele ontwikkelingen die er zijn in onze snel veranderende samenleving.Hoewel het overheersende beeld positief is, moet toch ook worden erkend
dat er ouders zijn die veel moeite hebben met het opvoeden van hun kinderen
en dat er kinderen zijn die meer dan anderen moeite hebben met het opgroeien.
Onze inspanningen moeten op deze ouders en kinderen worden gericht. Het is
de taak van de overheid om hierbij ondersteuning te bieden.De heer Middel heeft vragen gesteld over het gezinsbeleid en de follow-up
die hieraan moet worden gegeven. Er is, hoewel misschien niet altijd onder
de noemer gezinsbeleid, veel gebeurd en bovendien staat er ook nog het een
en ander op de rol. Ik noem de uitbreiding van de faciliteiten voor zorg en
arbeid, de uitbreiding van de kinderopvang en de maatregelen binnen het inkomensbeleid,
bedoeld om de positie van gezinnen met kinderen te verbeteren. Er is, nog
door het vorige kabinet, een nota over de opvoedingsondersteuning uitgebracht.
Deze is helaas nog niet behandeld door de Kamer. Ik zal hier vandaag dieper
op ingaan, omdat het preventief jeugdbeleid van groot belang is.De indruk wordt soms gewekt, overigens niet door leden van de Kamer, dat
wij bij nul zouden beginnen. Het tegendeel is echter waar. Er bestaat namelijk
een groot scala aan voorzieningen en projecten die ouders ondersteunen. Het
probleem is de versnippering. Hierdoor zijn de voorzieningen vaak moeilijk
toegankelijk. Ook de onvoldoende implementatie van methodieken en programma's
is nog een probleem. Ik ben het dus eens met de algemene constatering van
de heer Middel. De SP en het CDA bepleiten een nauwere band tussen de consultatiebureaus
en de opvoedingsondersteuning. Die is inderdaad heel hard nodig.De heer Middel (PvdA):In de vorige kabinetsperiode was de heer Melkert de coördinerende
bewindspersoon voor het gezinsbeleid. Is er nog steeds een dergelijke coördinerende
bewindspersoon en is dat wellicht de minister van SZW? Is het niet de moeite
van het overwegen waard, de staatssecretaris van VWS deze rol op zich te laten
nemen? Dat ligt gezien de problematiek immers meer voor de hand. Waarom is
het niet mogelijk om een integraal overzicht te geven van de delen van het
beleid die zijn aangescherpt? Wij hebben hier twee jaar geleden bij de behandeling
van de notitie over het gezin nu juist om gevraagd. Ik ga er daarbij van uit
dat er hiertoe inderdaad aanzetten zijn gegeven. Dit alles is des te belangrijker
nu uit recente berichten in de media maar weer eens is gebleken dat er nog
steeds een hele hoop ellende is, ook al gaat het maar om een klein percentage
van de gezinnen. Wordt het met andere woorden niet tijd dat het kabinet met
een duidelijke reactie komt?Staatssecretaris Vliegenthart:De verantwoordelijkheid voor de coördinatie van het gezinsbeleid
is niet formeel geregeld. De staatssecretaris van VWS is coördinerend
bewindspersoon voor het jeugdbeleid en de staatssecretaris van SZW is verantwoordelijk
voor het beleidsterrein arbeid en zorg. De samenwerking met mevrouw Verstand
is overigens uitmuntend. Als het gaat over het inkomensbeleid, dan gaat het
over de verantwoordelijkheid van minister De Vries. Vanuit die verschillende
verantwoordelijkheden zijn wij op die onderscheiden terreinen
voortvarend bezig. De Kamer heeft er van de week over gesproken.Voorzitter! Ik keer terug naar de opvoedingsondersteuning. Mevrouw Kant
en mevrouw Dankers hebben gepleit voor samenhang tussen consultatiebureaus
en opvoedingsondersteuning. Ik ben het daarmee hartgrondig eens. Het feit
dat het zo versnipperd is, betekent dat het voor burgers soms weinig toegankelijk
is. Wij hebben heel veel op dat vlak ontwikkeld. Het gaat erom dat op het
niveau van de wijken een integrale aanpak tot stand komt. In november starten
wij samen met de VNG een project opvoedingsondersteuning en ontwikkelingsstimulering
met als doel het ondersteunen van het tot stand komen van de wijkgerichte
aanpak. Het project is er voor met name ouders en kinderen met een vergrote
kans op opvoedingsrisico's en problemen op meerdere gebieden. Probleemgezinnen
zullen daarbij actief worden benaderd. Centraal staat het tot stand brengen
van een vraaggericht en samenhangend integraal aanbod van voorzieningen op
het wijkniveau. Het gaat om twee programmalijnen: communities en opvoedingsondersteuning
en ontwikkelingsstimulering op wijkniveau.Mevrouw Dankers (CDA):Gebeurt het in samenwerking met de consultatiebureaus? Die vallen niet
onder de jurisdictie van de gemeenten.Kan de staatssecretaris verhelderen wat in de Volkskrant stond? Zij vindt
dat de overheid zich pas dwingend mag gaan bemoeien als een kind in een strafrechtelijke
situatie komt.Staatssecretaris Vliegenthart:Het woord "strafrechtelijk" heb ik niet gebruikt. Ik heb bewust de woorden
"justitieel circuit" gebruikt, omdat er ook civielrechtelijke situaties zijn.
Het ging om het dwingend interveniëren in een gezin. Ik vind dat een
dwingende overheidsinterventie in het gezin altijd gebaseerd moet zijn op
een juridische grondslag. Overigens is het een verplichting in het kader van
Europese wetgeving.Mevrouw Dankers (CDA):Als het over de Leerplichtwet gaat, dan vindt u dat het justitiële
circuit?Staatssecretaris Vliegenthart:Nee. Het ging om interventie in de opvoedingssituatie. Als er sprake is
van overtreding van de Leerplichtwet, kan een sanctie worden toegepast.Mevrouw Kant (SP):Ik ben erg ingenomen met wat de staatssecretaris zei over het jeugdbeleid
en de uitbreiding naar meer opvoedkundige begeleiding door de consultatiebureaus.
Er zijn twee problemen. Het eerste heeft te maken met de problemen waarmee
de consultatiebureaus te maken hebben. Daarvoor moet snel een oplossing komen.
De consultatiebureaus zijn nu vooral gericht op de leeftijdsgroep van 0 tot
4 jaar. De groep waar het vooral over gaat is de groep daarboven. Is het de
bedoeling dat de taken van de consultatiebureaus zodanig worden verbreed,
dat die groepen er ook terechtkunnen?Staatssecretaris Vliegenthart:Wij hebben voor de zomer met elkaar gesproken over de wenselijkheid van
een geïntegreerde jeugdgezondheidszorg. Ik heb de Kamer een notitie toegezegd.
De kinderen van 0 tot 4 zitten bij de thuiszorg in de AWBZ en die van 4 tot
19 bij de gemeentelijke gezondheidsdiensten. Dat is een probleem. Wij hebben
met elkaar afgesproken dat wij dat bij elkaar willen gaan brengen juist vanwege
het belang van de geïntegreerde benadering. Wij hebben daarvoor wel onderzoek
nodig naar de financiële kant. Wij hebben advies gevraagd aan de werkgroep
van mevrouw Van der Giessen over de basistaken die wij in de Wet collectieve
preventie willen opnemen. Dat advies komt in december. Als wij alle gegevens
bij elkaar hebben, zullen wij zo snel mogelijk met voorstellen komen. Het
is een uitgangspunt uit het regeerakkoord. Iedereen was het hiermee voor de
zomer eens.Mevrouw Kant (SP):Ik wil het nu niet hebben over de invulling. Begrijp ik het goed dat bij
het nieuwe dat er komt, de geïntegreerde jeugdzorg, een taakverbreding
in de richting van opvoedingsondersteuning komt?Staatssecretaris Vliegenthart:Er zijn instanties die zich met opvoedingsondersteuning bezighouden. Vele
projecten zijn de afgelopen jaren ontwikkeld. Uit een boekje van het NIZW
blijkt dat er 29 methodieken en instanties zijn die zich op dit moment ermee
bezighouden. Dit alles dient bij elkaar te worden gebracht. Het is derhalve
logisch als door een consultatiebureau dat soort adviezen wordt gegeven. Ook
is het mogelijk dat in het kader van de brede school steunpunten worden ontwikkeld.
Er zijn allerlei variaties mogelijk, maar het gaat erom dat op lokaal niveau
een laagdrempelig en toegankelijk aanbod bestaat voor deze ouders.Naast de specifieke programma's die gericht zijn op stimulerings- en opvoedingsondersteuning
hebben wij samen met de VNG een programma opgesteld voor de verdere ontwikkeling
van het lokale jeugdbeleid. Uit onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau
blijkt dat veel meer gemeenten dan drie jaar geleden een redelijk uitgewerkt
jeugdbeleid hebben. Het percentage is van 30 naar 60 gegaan. Dit kan worden
gezien als een positieve ontwikkeling, hetgeen mede het gevolg is van het
werk van de commissie-Groenman. Deze 60% kan echter ook negatief worden uitgelegd:
40% heeft dus nog geen jeugdbeleid. Op basis van het onderzoek kan worden
vastgesteld dat op dit terrein nog veel winst kan worden behaald. Samen met
de VNG ontwikkelen wij hiervoor plannen.Mevrouw Van Vliet (D66):Hoe ziet de staatssecretaris de motie-De Cloe over de experimenteerwet?
De steden willen eigenlijk nog verdergaan met het lokale jeugdbeleid.Staatssecretaris Vliegenthart:Ik heb die motie goed bekeken. Ik ben een grote voorstander van het tot
stand brengen van geïntegreerd jeugdbeleid op lokaal niveau en met name
in de preventieve, algemene sfeer. Daarom werken wij, zoals ik al zei, samen
met de VNG bij het opstellen van programma's op het gebied van opvoedingsondersteuning
en wijkgerichte aanpak. Samen met OCW werken wij aan ondersteuning van de
brede schoolontwikkeling en de vroege en voorschoolse opvang. De Kamer heeft
hiervoor bij de algemene beschouwingen een bedrag van 20 mln. uitgetrokken.Uit het onderzoek van het SCP blijkt dat het gemeenten onvoldoende lukt,
die samenhang tot stand te brengen. Tevens blijkt dat op alle terreinen de
verantwoordelijk heid al bij de gemeenten ligt. Gemeenten slagen
er onvoldoende in om de verkokering op lokaal niveau te doorbreken. Gemeenten
hebben derhalve ondersteuning nodig bij een integrale aanpak. In het dictum
van de motie staat dat de bevoegdheden moeten worden verschoven, maar deze
liggen al bij de gemeenten.Over twee punten is nog discussie. Het eerste punt betreft de jeugdzorg.
Het is bekend dat wij op het advies van de commissie-Günther wachten.
Het gaat hierbij om de verantwoordelijkheid voor de bureaus jeugdzorg. Voor
mij staat overigens vast dat er in iedere grote gemeente een loket van het
bureau jeugdzorg moet zijn en dat het loket goed moet samenwerken met de andere
partijen. Het tweede punt waar de discussie nog speelt, is de geïntegreerde
jeugdgezondheidszorg, waar wij het net over hadden. Wij willen daar naartoe:
geïntegreerd, op lokaal niveau, met een gemeentelijke regie. In de sfeer
van wetgeving en organisatie zal er nog wel een veranderingstraject noodzakelijk
zijn om het allemaal te realiseren.Ik wil het volgende doen. Vooruitlopend op de definitieve wettelijke en
financiële regeling van de geïntegreerde jeugdgezondheidszorg gaan
wij bij de vier grote steden ruimte scheppen om te bekijken of wij tot integratie
kunnen komen. Overigens is het in Amsterdam geen probleem, waar daar zit de
zaak al bij elkaar. In de vier grote steden functioneert de thuiszorg al op
het niveau van de stad. In alle andere steden zijn er grotere regionale organisaties,
waar het buitengewoon lastig is. In de grote steden hoeft het niet zo'n probleem
te zijn. Ik wil bekijken of wij daar de integratie kunnen bevorderen.Mevrouw Van Vliet (D66):En daarover zal contact bestaan met de minister voor het grotestedenbeleid?
De motie is immers in dat kader ingediend.Staatssecretaris Vliegenthart:Natuurlijk. Over dit onderwerp hebben wij zeer regelmatig contact, al
was het maar omdat wij in het bestuursakkoord nieuwe stijl met elkaar hebben
afgesproken dat wij ook met de VNG en het IPO een gemeenschappelijke visie
op het jeugdbeleid ontwikkelen. De bedoeling is dat dit op 1 december a.s.
wordt vastgesteld in het overhedenoverleg. Die gemeenschappelijke visie moet
het ook mogelijk maken dat de beleidsinspanningen van Rijk, provincie en gemeenten
beter op elkaar gaan aansluiten. Je bent het dan immers eens over de verantwoordelijkheidsverdeling
en over de aansluiting van het beleid op de verschillende terreinen. Zowel
ikzelf als de minister voor GSI is daarbij heel nadrukkelijk betrokken. Gehoord
de uitleg van datgene wat wij doen en gelet op het feit dat het dictum van
de motie niet werkt op deze wijze, vraag ik de Kamer om de motie in te trekken.
Dat is echter een overweging die in de fracties gemaakt moet worden. Ik ben
het natuurlijk wel hartgrondig eens met de geest van hetgeen de Kamer wil
bevorderen.De heer Middel (PvdA):Voorzitter! Het is bekend dat de heer De Cloe een partijgenoot is van
mij en trouwens ook van mevrouw Vliegenthart. Hij is echter geen fractiegenoot
van haar, maar wel van mij. Daarom wijs ik erop dat de intentie van de heer
De Cloe voor een groot deel dezelfde is als die van het kabinet, namelijk
om te komen tot een integraal beleid. Wij hebben het nu over het jeugdbeleid,
maar het geldt wat ons betreft voor het hele welzijnsbeleid. Wij hadden de
hoop – dat is de strategische betekenis van de motie – dat, als
VWS de lijn van de PvdA-fractie omarmt, dit de positie van het welzijnsbeleid
en het jeugdbeleid in het totale grotestedenbeleid versterkt. Op die manier
kan de staatssecretaris vanuit VWS krachtiger voor de dag komen als zij hierover
verder moet bakkeleien met haar collega Van Boxtel. Vindt de staatssecretaris
het dan niet een beetje teleurstellend als VWS die krachtige vuist niet kan
maken?Staatssecretaris Vliegenthart:Ik zie het niet als het niet kunnen maken van een krachtige vuist. Wij
zijn zeer druk bezig om die krachtige vuist te maken, ook in de wijze waarop
wij de gemeenten daarbij ondersteunen. De motie vraagt om een experimenteerwet
die het mogelijk maakt, bevoegdheden over te dragen. Er zijn wel tien onderwerpen
genoemd in de motie. Bij wel acht van de tien onderwerpen ligt de bevoegdheid
al bij de gemeenten en valt er dus helemaal niets over te dragen. Een experimenteerwet
voegt dan helemaal niets toe aan datgene wat er is. Met mevrouw Van Vliet
heb ik gesproken over de jeugdgezondheidszorg. Voordat wij de definitieve
regeling gemaakt zullen hebben, zal er nog wel wat water door de zee stromen,
heb ik tegen haar gezegd. Zij kent zelf ook de complexiteit van de situatie
in de thuiszorg en van de consultatiebureaus daarbinnen. Omdat het in de grote
steden wat makkelijker kan, zetten wij, vooruitlopend daarop, al een extra
stap. Die bereidheid heb ik volop, juist om de zaak kracht bij te zetten.
Als het gaat om de jeugdzorg, waarbij de positie van de gemeenten in relatie
tot die van de provincie aan de orde komt, ga ik er overigens van uit dat
wij uitvoerig met elkaar van gedachten kunnen wisselen bij de bespreking van
het advies van de commissie-Günther en het regeringsstandpunt daarover.Voorzitter! Ook bij de jeugdzorg is versterking van samenhang en samenwerking
noodzakelijk. Wij weten allemaal dat de jeugdzorg in verschillende circuits
is opgedeeld. Om beter aan de vraag van de cliënt te kunnen voldoen,
is versterking van de bureaus jeugdzorg heel hard nodig. Die bureaus vormen
immers het voorportaal van de jeugdzorg: dat éne loket.De projectgroep-Lankhorst heeft deze zomer haar eindadvies aangeboden
aan minister Korthals en aan mij. Evenals deze projectgroep pleit ook ik voor
een breed bureau jeugdzorg. De discussie over de vraag of de jeugd-GGZ en
de jeugdbescherming al dan niet daarbij horen, is wat mij betreft dan ook
achterhaald. Natuurlijk moet dat gebeuren, de vraag is echter op welke manier.De afgelopen jaren hebben wij gezien dat men op regionaal niveau onder
leiding van de provincies overal begonnen is met de vorming van die bureaus
jeugdzorg. Uit het u toegezonden rapport over de stand van zaken hebt u kunnen
zien dat de situatie zeer divers is. Juist die diversiteit was een van de
redenen waarom wij de commissie-Günther gevraagd hebben, te bekijken
wat het meest werkbare model is. Het regeerakkoord zegt dat er één
model moet komen: één rechtspersoon, één financiering,
etc. Wij zullen dus moeten harmoniseren. Het ene of het andere model moet
worden gewijzigd. Dat moet op een zorgvuldige manier gebeuren.
Alle daarbij aan de orde zijnde aspecten moeten op een goede manier gewogen
worden. Vandaar ook dat advies.Dankzij de besluitvorming van het kabinet over de fiscalisering van de
omroepbijdragen is er 60 mln. ter beschikking gekomen. Dat bedrag is per 1
januari beschikbaar. Daardoor kunnen wij een hele forse stap zetten bij de
bureaus jeugdzorg. Mevrouw Van Vliet vond het allemaal een beetje traag gaan.
Het lijkt een beetje te verzanden, zo merkte zij op.In 1999 was er 12,5 mln. beschikbaar. Dat is een consequentie van de systematiek
van het regeerakkoord. Dat is heel erg weinig geld voor de grote stap die
moet worden gezet. Bovendien heeft het wachten op het advies ertoe geleid
dat een aantal mensen zich afvroeg, wat er zou gaan gebeuren.Minister Korthals en ik hebben echt niet stilgezeten. Ik ben ervan overtuigd
dat wij met het advies, het forse bedrag dat per 1 januari beschikbaar komt,
plus de bereidheid die bij alle partijen aanwezig is, het komende jaar een
forse versnelling tot stand kunnen brengen.Mevrouw Van Vliet (D66):Ik weet dat het een moeizaam proces is, daarover geen misverstand Ik wil
echter graag weten, of in dat advies zal staan: wij kiezen voor bureau jeugdzorg
X, zo gaan wij het inrichten en dat komt in de wet te staan. Zo stel ik mij
dat advies voor, maar ik hoor daarover andere berichten.Staatssecretaris Vliegenthart:Het is een onafhankelijke commissie. Zij is bezig met de afronding van
haar advies. Daarover hebben ongetwijfeld zeer stevige discussies plaatsgevonden
en, zoals vaker met dit soort onderwerpen het geval is, de discussies worden
heviger naar de mate waarin men zich in de materie verdiept. Het heeft allemaal
wat langer geduurd dan wij gehoopt hadden. Dat ben ik met mevrouw Van Vliet
eens. Ik kan niet vooruitlopen of dat advies. Wij hebben echter in de tussenliggende
tijd ook niet stilgezeten. Ik heb reeds gewezen op het advies van de projectgroep-Lankhorst,
dat een voorstel bevat voor de wijze waarop het zou moeten gaan. Ik voel mij
daarbij thuis. U mag van mij aannemen, dat de minister van Justitie het daarmee
eens is en dat wij voortvarend aan de slag gaan met het vervolgtraject. Wij
zullen proberen eventuele vertragingen in de loop van het traject in te halen.Mevrouw Van Vliet (D66):Ik geloof u op uw woord, want ik weet dat uw hart bij de jeugdzorg ligt.
Maar als u er voortvarend aan trekt, vraag ik mij af waarom wij die commissie
nog nodig hebben. Kennelijk kunt u het werk met uw ambtenaren goed af.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Ik heb geprobeerd mevrouw Van Vliet uit te leggen hoe in de
praktijk de bureaus jeugdzorg zijn ontstaan. De variëteit aan die bureaus
is heel erg groot, groter dan wij zelf dachten. Bijna iedereen is ervan overtuigd,
dat het model dat in de eigen regio is ontwikkeld, hét model is. Dat
betekent iets voor je conclusies en voor de manier waarop je het nieuwe bureau
wilt inkleden, voor wat je eronder wilt brengen en voor de wijze waarop dat
gefinancierd wordt, alsmede voor de relatie met bijvoorbeeld de GGZ. Daarbij
denk ik aan het traject van jeugdzorg naar het geïntegreerde GGZ-circuit,
waarvan de jeugdzorg steeds meer onderdeel uitmaakt. Je moet dan heel goed
nagaan welke argumenten moeten gelden. Vervolgens kunnen wij conclusies trekken.Voorzitter! Mevrouw Van Vliet vroeg zich af of we op deze manier niet
bij nul beginnen en op niets uitkomen. Als dat het geval zou zijn, hebben
wij onze eigen verantwoordelijkheid om verder te gaan. Ik zie echt niet hoe
wij anders zouden moeten handelen. Misschien verwacht mevrouw Van Vliet dat
ik een nieuwe commissie ga instellen, maar dat ga ik echt niet doen.Mevrouw Van Vliet (D66):Ik ben er niet bang voor dat u dat gaat doen. Maar kunt u mij nog uitleggen
wat het woord "verankeren" in het regeerakkoord betekent? Bestaande zaken
zouden verankerd worden. Dat zou nu snel moeten gebeuren.Staatssecretaris Vliegenthart:We gaat dus per 1 januari gewoon verder met het verankeren van de bureaus
jeugdzorg. Er is evenwel ook een discussie gaande over de rechtspersoon, de
taken en de afbakening. Bijvoorbeeld moet duidelijk worden wat onder de verantwoordelijkheid
van de gemeenten valt. In dit verband denk ik niet alleen aan de G4, maar
ook aan de G21. Er worden discussies gevoerd over de vraag wie de bevoegdheid
moet hebben. Naar wij mogen hopen, zal de commissie daar wat over zeggen.Voorzitter! Mevrouw Van Vliet en de heer Oudkerk hebben gesproken over
de aanpak van de kindermishandeling. De uitvoering van het eindadvies van
de commissie-Hermans is in de afgelopen jaren voortvarend ter hand genomen.
Dat heeft er onder meer toe geleid, dat wij op dit moment beschikken over
een landelijk dekkend netwerk van meldpunten kindermishandeling. Zij zijn
er zowel voor burgers als voor hulpverleners. Zij kunnen bij de AMK's niet
alleen terecht voor de melding van kindermishandeling, maar ook voor advies
op dit terrein. Er wordt hard gewerkt aan deskundigheidsbevordering en het
vroegtijdig signaleren, bijvoorbeeld via de consultatie, zeg ik in de richting
van mevrouw Kant. Er wordt ook via scholen gewerkt. Dat is allemaal van heel
groot belang. Sinds 1997 is het budget voor de meldpunten kindermishandeling
gestegen van 10 naar 19 mln. Ook in de komende jaren hebben wij daar nog extra
ruimte voor.Voorzitter! In verband met de taken en de werkwijze van de advies- en
meldpunten kindermishandeling is een wetsvoorstel ter wijziging van de Wet
op de jeugdhulpverlening in voorbereiding. Die wetswijziging was al lang geleden
toegezegd en wel door de vorige bewindslieden van VWS en Justitie. Dat gebeurde
toen het regeringsstandpunt meldpunt kindermishandeling in de Kamer werd behandeld.
Met tal van betrokkenen, waaronder de KNMG, is overleg gepleegd. Het conceptwetsvoorstel
is nagenoeg gereed. Natuurlijk moet het eerst voor advies naar de Raad van
State alvorens het bij de Kamer kan worden ingediend. In dit wetsvoorstel
komt onder meer het verkrijgen en verwerken van persoonsgegevens aan de orde.
De vraag zal worden behandeld of zonder toestemming van betrokkenen gegevens
kunnen worden verwerkt. Ook zal aangegeven worden of een arts zonder toestemming
van betrokkene gegevens kan verstrekken aan het meldpunt kindermishandeling.
Het gaat hier natuurlijk alleen om de AMK-taken en niet om
de algemene taken voor de werkers in de jeugdzorg. De wijziging dient in gevallen
waarin dat nodig is, adequaat te kunnen handelen, opdat ernstig nadeel voor
de jeugdige wordt voorkomen. De minister zal de Gezondheidsraad om advies
vragen terzake van het beroepsgeheim van de arts. Bij de behandeling van dit
wetsvoorstel zullen wij daarover ongetwijfeld uitgebreid komen te spreken.Mevrouw Kant (SP):Voorzitter! De staatssecretaris zei dat het budget is toegenomen van 10
mln. tot 19 mln. Er komt nu weer extra geld beschikbaar. Ik neem aan dat dat
wordt gebruikt voor capaciteitsuitbreiding. Onlangs heb ik schriftelijke vragen
gesteld vanwege het feit dat er nu wel mooie meldpunten zijn voor kindermishandeling,
maar dat er te weinig capaciteit is om alle meldingen te bestuderen en om
ook inderdaad op te treden als er iets aan de hand is. Ik vind dit een zeer
ongewenste situatie. Meent de staatssecretaris met de extra investering die
zal worden gedaan dit probleem op korte termijn te kunnen oplossen?Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Ik meen dat het samenstel van verbeteringen, dus de uitbreiding
van de AMK's, maar ook de extra intensivering bij de bureaus Jeugdzorg, de
uitbreiding van de ambulante hulpverlening en de aanpak van wachtlijsten in
de rest van het circuit, een behoorlijke verbetering tot stand kan brengen.
Mevrouw Kant weet echter evengoed als ik dat als we op 1 januari a.s. extra
middelen ter beschikking stellen, het probleem op 2 januari niet is opgelost.Mevrouw Kant (SP):Dat begrijp ik, maar er moeten wel genoeg middelen zijn om het probleem
te kunnen oplossen. Ik vraag mij af of dat op dit moment het geval is.Wordt dit meegenomen in de komende wet? De capaciteit moet genoeg zijn.
Ik kan mij wat dat betreft voorstellen dat er in de wet wordt opgenomen dat
elke serieuze klacht over kindermishandeling navolging verdient en dat dit
een plicht wordt.Staatssecretaris Vliegenthart:Heeft mevrouw Kant het over een meldingsplicht?Mevrouw Kant (SP):Neen, dat is een andere discussie. Ik ben daar ook voor, maar dat wil
ik nu niet aan de orde stellen. Als er een melding komt over kindermishandeling,
dan mag de capaciteit nooit een probleem zijn. Daar gaat het mij om. De instelling
moet verplicht zijn om er achteraan te gaan. Dat is dus een soort zorgplicht.Staatssecretaris Vliegenthart:In het kader van de Wet op de jeugdzorg komt de discussie nog aan de orde
of er sprake moet zijn van een acceptatieplicht van instellingen als er een
indicatie wordt gesteld voor een bepaalde vorm van behandeling, ongeacht de
vraag of dit voortvloeit uit een situatie van mishandeling. Qua capaciteit
is men beperkt, maar wij willen af van het huidige mechanisme dat een instelling
een lastige klant niet neemt, omdat men dat te ingewikkeld vindt; lastig niet
in de zin van druk, maar qua psychiatrische problematiek. Soms gaat het ook
om mensen met een handicap. Het gaat dus om de multiprobleemgevallen. Zij
worden altijd van de ene naar de andere instelling doorgeschoven, maar daar
moeten wij vanaf. De bureaus jeugdzorg met hun eenduidige diagnostiek en verwijzing
moeten een rol spelen in dat proces.Dan kom ik op de kinderopvang. De uitbreiding van de kinderopvang is een
heel belangrijke prioriteit in het regeerakkoord. In het regeerakkoord is
onderscheid gemaakt tussen twee elementen. Enerzijds gaat het om de korte
termijn, de eerste vier jaar. Daarbij gaat het om de uitbreidingsoperatie
van de kinderopvang. Er moeten 71.000 plaatsen tot stand worden gebracht.
Daarnaast gaan wij met elkaar praten over de nieuwe wet basisvoorziening kinderopvang,
waarin zaken als de verantwoordelijkheidsverdeling en de financiering in de
toekomst moeten worden geregeld. Het gaat dan ook om kwaliteitseisen en de
ouderbijdrage. Dit voorjaar heb ik een beleidsnota naar de Kamer gestuurd,
betrekking hebbend op de korte termijn, op de uitbreidingsoperatie. Over die
beleidsnota is uitvoerig overleg gevoerd met tal van partijen. Er zijn enkele
kanttekeningen geplaatst, maar over de hoofdlijnen van de aanpak bestond overeenstemming.
Over die hoofdlijnen hebben wij vorig jaar bij de begrotingsbehandeling ook
al gesproken.De heer Weekers (VVD):Voorzitter! De staatssecretaris geeft aan dat er uitvoerig overleg is
geweest met alle partijen. Is de branchevereniging van ondernemers in de kinderopvang
er ook bij betrokken?Staatssecretaris Vliegenthart:Beide brancheverenigingen zijn erbij betrokken. De discussie ging overigens
met name over het langeretermijnmodel. Daarbij is toegezegd – dat staat
ook in de stukken – dat wij in het kader van de omslag naar een meer
vraaggerichte financiering gaan onderzoeken of er kan worden gekomen tot één
geïntegreerd fiscaal model. Dat onderzoek is van buitengewoon groot belang
voor de vraag hoe wij verder moeten. Ik stel voor de discussie over het interessante
voorstel van de heer Weekers daarbij te betrekken. In de notitie over de Wet
basisvoorziening kinderopvang zal ik ingaan op de aspecten die te maken hebben
met zijn voorstel. Dan kunnen wij een en ander integraal met elkaar bespreken.
Dat komt de duidelijkheid ten goede.Mevrouw Dankers (CDA):U had het over die 71.000 plaatsen. Dat noemt u de korte termijn? Hangt
dat dan wel samen met het gehele budget?Staatssecretaris Vliegenthart:Het hangt samen met het gehele budget van 250 mln. stimuleringsmiddelen
die daarvoor beschikbaar zijn.De heer Weekers (VVD):Is de staatssecretaris niet bang dat met de tijdelijke stimuleringsmaatregel
die nu wordt getroffen, een kant wordt opgegaan die verwachtingen wekt bij
de gemeenten dat zij ook in de toekomst de subsidies zullen ontvangen en dat
daarmee in wezen de deuren naar meer vraagsturing eerder dicht worden gedaan
dan dat ze worden opengezet?Staatssecretaris Vliegenthart:Neen, daar ben ik niet bang voor. Alle instrumenten van vraagsturing,
of dat nu de fiscale instrumenten zijn zoals wij die nu gebruiken, of het
voorstel dat de heer Weekers doet, gaan ervan uit dat er een aanbod is ten
aanzien waarvan ouders, bedrijven of gemeenten kindplaatsen kunnen inkopen.
Uitbreiding van de capaciteit is een voorwaarde om tot die omslag te kunnen
komen. In dat opzicht behoeft dat geen probleem te zijn. Ik
wijs erop, dat wij over de uitgangspunten van de stimuleringsregeling vorig
jaar bij de begrotingsbehandeling gesproken hebben. Wij zijn dat vervolgens
gaan uitwerken met alle partijen. Er is ook gekeken naar hoe het in het verleden
is gegaan. Van 1989 tot 1994 hebben wij al een stimuleringsregeling gehad.
Daarbij gingen een aantal dingen wel en een aantal dingen niet goed. De dingen
die niet goed gingen, hebben wij in de nieuwe regeling anders ingevuld, juist
om te leren van de wijze waarop het in het verleden was geregeld.Om genoemde uitbreiding van de kinderopvang mogelijk te maken hebben wij
de Regeling uitbreiding kinderopvang en buitenschoolse opvang gemaakt. Via
die regeling kunnen gemeenten subsidies voor de uitbreiding van de capaciteit
ontvangen. Wij hebben die regeling onder voorbehoud van goedkeuring door de
Kamer natuurlijk ter kennis gebracht aan de gemeenten. In het voorjaar zijn
de plannen in het kabinet vastgesteld en ze zijn vervolgens naar de Kamer
gestuurd. Wij hebben er met alle betrokkenen over gesproken. Voordat de eerste
spa de grond ingaat, moet er natuurlijk heel wat gebeuren, voordat gemeenten
daadwerkelijk aan de slag kunnen gaan. Om daarin geen tijd te verliezen en
om de financiële middelen voor dit jaar, de 50 mln. die op mijn begroting
staat, daadwerkelijk uit te kunnen geven, hebben wij de gemeenten gevraagd
er in ieder geval over na te denken, overigens heel nadrukkelijk onder genoemd
voorbehoud.Inmiddels is het eind oktober. Naar ik heb begrepen, heeft de Kamer deze
week een procedure vastgesteld over de beleidsnota. Dat betekent dat als wij
nog dit jaar met de 50 mln. die beschikbaar is voor de gemeenten ten behoeve
van de uitbreiding, aan de slag willen, de regeling volgende week in de Staatscourant
gepubliceerd moet worden.Mevrouw Dankers (CDA):Dat betekent dus dat u niet meer gaat uitgeven dan die 50 mln. van de
eerste tranche?Staatssecretaris Vliegenthart:De begrotingswet staat mij niet toe om meer uit te geven dan die 50 mln.
U weet dat het bedrag in de komende jaren oploopt.Mevrouw Dankers (CDA):De regeling die u via de gemeenten wilt laten uitvoeren, houdt dus in
datgene wat gerealiseerd wordt, naar de verdere toekomst gegarandeerd gehandhaafd
moet worden.Staatssecretaris Vliegenthart:Alleen op basis van het aantal gerealiseerde plaatsen aan het eind van
de periode. Er wordt op basis van een verdeelsleutel een raming gemaakt van
het aantal plaatsen dat men kan realiseren aan het eind van een periode. Daarop
wordt men ook afgerekend aan het eind van die periode.Mevrouw Dankers (CDA):Dus die garantie geldt voor al die 71.000 plaatsen die u in deze periode
wilt realiseren?Staatssecretaris Vliegenthart:Die 250 mln. is voor die 71.000 plaatsen. Overigens wordt door de verruiming
van het fiscale instrumentarium, met name de uitbreiding van de aftrek voor
werkgevers, ook de vorming van het aantal bedrijfsplaatsen uitgebreid. Dat
zit in die 71.000.Voorzitter! Een van de problemen van de vorige stimuleringsregeling was
het gebrek aan gelijke toetredingsmogelijkheden. In lijn met de aanbevelingen
uit het MDW-rapport wordt er bij de gemeenten op aangedrongen, gesubsidieerde
en particuliere instellingen gelijke kansen te geven bij de verdeling van
nieuwe opvangcapaciteit. Dit kan via openbare inschrijving. In samenwerking
met de VNG wordt deze aanbeveling onder de aandacht van de gemeenten gebracht.
Ik verwacht dat veel particuliere instellingen bij de capaciteitsuitbreiding
betrokken zullen worden.De heer Weekers (VVD):Bij openbare inschrijving worden doorgaans contracten voor een wat langere
periode afgesloten. Het gevaar bestaat dan dat sommige instellingen gedurende
een zekere tijd een monopolie krijgen, hetgeen de marktwerking uiteraard bemoeilijkt.Staatssecretaris Vliegenthart:Daar ben ik niet bang voor. Uitgangspunt is de gedeelde verantwoordelijkheid,
niet alleen van overheid en ouders, maar ook van werkgevers. Veel CAO's bevatten
afspraken over de kinderopvang. In het najaarsoverleg is overeengekomen dat
vakbeweging en werknemersorganisaties zich zullen inspannen voor verbetering
van de CAO-afspraken om de gewenste uitbreiding te realiseren. Gemeenten zullen
altijd verantwoordelijk blijven voor de inkoop voor ouders die geen beroep
op de werkgever kunnen doen.Er is een goede afstemming nodig tussen gemeenten en werkgevers. In het
overleg met de betrokken partijen over de stimuleringsregeling en de vraagstukken
voor de langere termijn, zoals de Wet basisvoorziening kinderopvang, de financiering
en de wenselijkheid van een geïntegreerd model, is uiteraard ook gesproken
over de consequenties voor het gemeentelijk budget. Een groot gedeelte van
de middelen voor kinderopvang is al gedecentraliseerd via het Gemeentefonds.
Op grond van de tijdelijke regeling krijgen de gemeenten voor vier jaar een
soort doeluitkering om de uitbreiding te realiseren. Als de keuze voor het
geïntegreerde model betekent dat er een verschuiving in de financiën
aangebracht moet worden, zal er nader overleg gevoerd moeten worden. Het is
duidelijk dat gemeenten hun budget zullen willen houden. Ik verwacht echter
niet dat dit zich voor het jaar 2002 zal voordoen, gezien de stijgende behoefte
aan kinderopvang.De heer Weekers (VVD):Begrijp ik het goed dat de staatssecretaris op termijn af wil van de twee
gescheiden economische ordes? Zij wil kennelijk overgaan op een vraaggestuurd
systeem. Dit betekent dat ook ouders die afhankelijk zijn van een gemeentelijke
bijdrage, in de toekomst kunnen kiezen bij welke instelling zij hun kind plaatsen.Staatssecretaris Vliegenthart:Het huidige gebrek aan keuzevrijheid wordt veroorzaakt door schaarste
en heeft niets te maken met het feit dat er twee verschillende regimes gelden.
Mevrouw Van Vliet heeft al gezegd dat een kind een halfjaar voor de zwangerschap
ingeschreven moet worden om zeker te zijn van een plaats. Die opmerking geeft
de situatie goed weer. Ik stel vast dat de markt de afgelopen jaren in onvoldoende
mate heeft ingespeeld op de gigantische vraag naar kinderopvang.Mevrouw Van Vliet (D66):Voorzit ter! Ik heb nog een vraag, omdat er op dit punt
een motie ligt en het voor mij van belang is om te weten of daar steun voor
is. Is de staatssecretaris van mening dat wij op termijn toe moeten naar een
situatie waarin gesubsidieerde kindplaatsen worden ingekocht bij particuliere
instellingen, of zal dat altijd van de gemeente afhangen?Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Veel gemeenten hebben al een contract met een particuliere
instelling. De gemeente koopt kindplaatsen in, bijvoorbeeld voor bijstandsmoeders
in het kader van een regeling van het ministerie van Sociale Zaken. Dat is
dus nu al mogelijk. Wij willen naar een geïntegreerd financieringsmodel,
maar wij moeten nog wel zoeken naar de wijze waarop wij dat vorm moeten geven.
Er zijn nu fiscale instrumenten bedoeld voor het bedrijfsleven, fiscale instrumenten
voor ouders als het gaat om de kosten van kinderopvang, en er bestaan door
de overheid gesubsidieerde kindplaatsen. Overigens richten de gemeenten zich
steeds meer uitsluitend op doelgroepen die niet onder de CAO's vallen. Het
vult elkaar aan; het loopt niet door elkaar heen.Voorzitter! Ik ga nu van de jeugd naar de vergrijzing. Ik sprak in mijn
inleiding al over de solidariteit tussen de generaties. De toenemende vergrijzing
vraagt volop onze aandacht en natuurlijk een extra beleidsinspanning. Wij
staan voor de bijzondere uitdaging om de solidariteit in onze samenleving
te versterken, een samenleving met een veranderende leeftijdsopbouw. De groep
ouderen van morgen is omvangrijk en bereikt een hoge leeftijd. In het jaar
2030 leven er bijna 3,8 miljoen oudere Nederlanders in ons land – het
zijn er nu ongeveer 2 miljoen – van wie bijna 1 miljoen 80 jaar en ouder
zullen zijn. Het feit dat wij deze ontwikkeling signaleren, maakt het mogelijk
om deze beleidsontwikkeling nu reeds op te pakken. Wij zullen ons dus moeten
voorbereiden op die toenemende en zich wijzigende zorgvraag. Het profiel van
de oudere ziet er in 2030 heel anders uit dan dat van onze grootouders. Wij
krijgen te maken met een geëmancipeerde groep mensen. Er is daarom ruimte
nodig voor vraaggerichte zorg en voor flexibilisering. De door mij ingezette
modernisering van de AWBZ, zoals neergelegd in de nota Zicht op zorg, biedt
daartoe veel kansen.Niettemin typeerde mevrouw Dankers de nota Zicht op zorg als een schoolvoorbeeld
van technocratische bureaucratie. Ik ben het niet met haar eens. Haar reactie
stelt mij enigszins teleur. Wij delen immers het centrale uitgangspunt over
de menselijke maat in de zorg. Wel ben ik het met mevrouw Dankers eens dat
de huidige AWBZ op een aantal punten verstarrend werkt. Maar juist daarom
luiden de voorstellen in Zicht op zorg zoals zij luiden: meer vraagsturing,
flexibilisering, meer verantwoordelijkheid voor de verzekeraar om met de burger
of patiënt tot goede afwegingen en zorg op zijn of haar maat te komen.
De zorgaanbieders worden uitgedaagd tot maatschappelijk ondernemerschap en
tot verantwoordelijkheid om de eigen beleidsruimte invulling te geven in het
belang van de gebruiker. Ik kan ook de deregulering van de WZV nog noemen
als instrument om die eigen verantwoordelijkheid en beleidsruimte van het
veld sterker in te vullen. Ook noem ik nog het weghalen van de schotten tussen
de zorgsectoren, waar Anton Westerlaken gisteren in de Volkskrant om vroeg.Mevrouw Dankers (CDA):Wij zullen het niet met elkaar eens worden over de interpretatie van de
nota Zicht op zorg. Het feit dat je elkaars woorden overneemt, wil nog niet
zeggen dat zaken in de praktijk ook hetzelfde uitpakken. Ik had graag een
reactie gekregen op mijn opmerking over het artikel van Van der Zwan.Staatssecretaris Vliegenthart:Ik zal daar straks nog op ingaan. Tegen mevrouw Dankers zeg ik dat de
modernisering van de AWBZ betekent dat wij een omslag maken van een door aanbod
gestuurd systeem naar een vraaggericht systeem. Het kost een aantal jaren
om die omslag te maken. Het door aanbod gestuurd systeem, waar momenteel mee
wordt gewerkt, is de afgelopen jaren met volle medewerking van de CDA-fractie,
en zelfs onder verantwoordelijkheid van CDA-bewindslieden, de kern van het
beleid geweest. In de vorige kabinetsperiode is voor het eerst voorzichtig
begonnen met een omslag. De introductie van het PGB en zorg op maat zijn allemaal
gescheiden regelingen geweest, die onbedoeld het probleem ingewikkelder hebben
gemaakt. De verkokering werd nog verder doorgevoerd. De schotten tussen de
regelingen en ook de bureaucratisering moeten ongedaan worden gemaakt. Het
hoofddoel van de modernisering van de AWBZ is, deze niet meer door aanbod
maar door vraag te laten sturen. Voor het verwerkelijken van uitgangspunten
als vermaatschappelijking en community care, zoals in de gehandicaptenzorg,
moeten wij voorwaarden scheppen. Ik ga met mevrouw Dankers graag in debat
over de vraag hoe wij met die uitgangspunten om moeten gaan en of wij daar
uiteindelijk de doelen mee dienen die wij beogen. Dat is een relevante discussie.
Over het vertrekpunt en de analyse van de problemen zouden wij het echter
eens moeten kunnen zijn.Mevrouw Dankers (CDA):Was dat maar waar, want wij komen iedere keer in de uitwerking op die
uitgangspunten terug. De staatssecretaris zegt dat zij, in het proces van
aanbod- naar vraaggericht, toch het aanbod wil sturen. Zij haalt met de notitie
Zicht op zorg het centralisme, de bureaucratie enzovoort, niet weg. Ik betwijfel
daarom of het naar een menselijke maat zal gaan.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Het is de bedoeling dat het centralisme, waar mevrouw Dankers
op wijst, wordt vervangen door een ander sturingsmodel. Wij zitten nu in een
overgangssituatie, waarover wij met elkaar van gedachten moeten wisselen.
Het oude systeem kan niet worden afgeschaft voordat er een nieuw systeem is.
Wij moeten met elkaar discussiëren over de vraag hoe je op een nieuwe
manier de verantwoordelijkheden inricht en hoe zonder die enorme bureaucratie
ruimte kan worden geschapen voor het maatschappelijk ondernemerschap van zorgaanbieders,
de cliënt en het PGB.Mevrouw Dankers (CDA):Krijgen wij wel ruimte voor die discussie? De minister heeft reeds in
augustus aan het College voor zorgverzekeringen geschreven dat men Zicht op
zorg moet uitvoeren, terwijl wij nog geen debat hebben gevoerd over de uitgangspunten.Staatssecretaris Vliegenthart:In de vorige kabinetsperiode is in de Kamer een debat gevoerd over de
positie van de zorgkantoren. In die discussie is gekozen voor een lijn van
versterking van de positie van die kantoren. Die lijn is in het regeerakkoord
bevestigd. Wat wij gedaan hebben, is een advies aanvragen bij het College
voor zorgverzekeringen over deze positionering. Vervolgens zullen wij hier
in de Kamer, hopelijk op een niet al te lange termijn, een debat voeren over
de aanpak van Zicht op zorg. Pas daarna komt de uitvoering.Mevrouw Dankers (CDA):Ik heb niet begrepen dat het om een aanvraag voor advies ging, maar om
een mededeling. Ik zal de brief opzoeken. Wij wisselen een en ander dan op
weg naar het volgende overleg.Staatssecretaris Vliegenthart:Het gaat om een tweede adviesaanvraag. Op de eerste adviesaanvraag heeft
de toenmalige Ziekenfondsraad gereageerd en er zijn een aantal nadere vragen
gesteld. Vervolgens hebben wij de aanvraag voor nadere uitwerking voorgelegd.
Het is overigens, zoals ik al heb gezegd, geen nieuw punt. Het ligt in het
verlengde van de vorige periode. Dat neemt natuurlijk niet weg dat wij daar
heel grondig over van gedachten moeten wisselen. Het is immers de bedoeling
dat in Zicht op zorg en bij de modernisering van de AWBZ de verzekeringsfunctie
van het zorgkantoor veel verder versterkt wordt, juist om het model van centrale
aanbodsturing te kunnen vervangen.Voorzitter! Mevrouw Dankers ging uit van de stelling dat samenwerking,
soms leidend tot fusies, een gebrek aan keuzevrijheid voor de cliënten
tot gevolg heeft. Wij zullen daar bij de nota Zicht op zorg uitvoerig over
spreken. Mevrouw Dankers gaat voorbij aan een aantal essentiële punten
van de modernisering van de AWBZ. Ik noemde net reeds de versterking van het
verzekeringskarakter van de AWBZ. Nu worden de budgetten van de instelling
op landelijk niveau vastgesteld. Straks komt er een contracteerrelatie in
de regio, waarbij het budget van de instelling afhankelijk is van enerzijds
de behoefte en anderzijds de prijs-kwaliteitverhouding.Mevrouw Dankers (CDA):Voorzitter! Ik wil de staatssecretaris meegeven dat er een wezenlijk verschil
bestaat tussen een verzekeraar of een persoon de regie te laten voeren en
het alleen maar in de regio op te sluiten, want dan wordt exact hetzelfde
systeem verplaatst naar een ander territoriaal gebied!Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Ik probeerde aan te geven dat wij het systeem op een aantal
punten niet verplaatsen, maar een aantal wezenlijke wijzigingen aanbrengen
in de uitvoering. Bijvoorbeeld zal de contracteerplicht voor de instellingen
komen te vervallen. In de contracteerrelatie tussen zorgkantoor en instelling
kan dan veel meer gekeken worden naar de werkelijke behoefte en of de aangeboden
zorg aansluit bij de vraag. Als cliënten er geen behoefte aan hebben,
bijvoorbeeld omdat de zorg niet goed is, kan een zorgkantoor besluiten om
die zorg niet af te nemen. Bovendien gaan wij in de toekomst toe naar een
situatie waarbij de cliënt, nadat de indicatiestelling heeft plaatsgevonden,
kan kiezen tussen zorg in natura of een PGB. Dit alles tezamen zal de voorwaarden
moeten scheppen om de omslag te kunnen maken van aanbod- naar vraagsturing.
Ik zal over dit heel belangrijke thema de komende tijd maanden graag met onder
anderen mevrouw Dankers verder praten.Mevrouw Dankers sprak ook over de regionale indicatieorganen en vroeg
zich af, of het feit dat die ook over de kortdurende hulp gaan, geen overbodige
bureaucratie oplevert. Ik heb zo'n beetje een vraag terug en wel of zij daarmee
voorstelt om voor de kortdurende hulp in het geheel geen indicatie te laten
stellen en die hulp zonder meer te verstrekken.Mevrouw Dankers (CDA):Voorzitter! Als een arts iets voorschrijft dat te maken heeft met hulp
die vanuit de AWBZ wordt verleend, is dat in ieder geval voor mij voldoende
indicatie. Daarvoor hoeft er geen apart instituut te zijn. Wij hebben regelmatig
met elkaar gecorrespondeerd over het feit dat soms zelfs voor een eenmalig
bezoek van iemand uit de thuiszorg op verzoek van een specialist in een ziekenhuis
of van de huisarts aan een diëtiste een indicatie nodig is! Ik doel op
die kortdurende zorg. Het is helemaal niet nodig om die via zo'n Rio te laten
lopen.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Wij hebben hier afgesproken dat het Rio ook een formele verantwoordelijkheid
heeft voor die kortdurende hulp. In de praktijk kunnen door thuiszorginstellingen
en ziekenhuizen geprotocolleerde afspraken worden gemaakt over de wijze waarop
die hulp kan worden verkregen. Ik denk dat die vereenvoudigde procedure niet
de bureaucratie oplevert waarop mevrouw Dankers doelt. Er zijn andere aspecten
van de indicatieprocedure die wel met bureaucratie gepaard gaan, zoals het
feit dat het indicatiebesluit van het Rio moet voldoen aan de AWB. Dat brengt
bureaucratie met zich, maar een bureaucratie die vereist is om de ook in deze
Kamer gewenste bezwaar- en beroepsprocedures voor cliënten op indicatiebesluiten
mogelijk te maken. Wat moet een cliënt doen als hij het er niet mee eens
is? Wij moeten op dit punt dan ook de consequentie trekken uit onze eigen
keuze. Aan de ene kant willen wij de cliënt beschermen, willen wij hem
veel informatie geven, uniformiteit, gelijkheid, enz. en aan de andere kant
geen bureaucratie. Dat kan dus niet allebei tegelijk!Mevrouw Dankers (CDA):Dat is een mooie stelling!Staatssecretaris Vliegenthart:Ik ben blij dat mevrouw Dankers dat nu ook accepteert!Mevrouw Dankers (CDA):Neen, voorzitter, dat is een beetje flauw. U wilt dat wij zo weinig mogelijk
interrumperen. Als de staatssecretaris iedere keer als wij niet naar de microfoon
lopen, concludeert dat wij het ermee eens zijn, dan zou ik u willen voorstellen
om het debat maar voort te blijven zetten totdat wij overal duidelijkheid
over hebben gekregen.De voorzitter:Dat zal dan na 23.00 uur moeten en ik zal daar dan in ieder geval niet
bij zijn!Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! De conclusie dat mevrouw Dankers het daarmee eens is, zal
ik terugnemen. Ik lok haar daarmee inderdaad uit; dat zal ik niet meer doen.
Maar wij hebben hierover bij de integrale indicatiestelling
en in de verschillende brieven daaromtrent al zeer uitvoerige discussies gevoerd.Mevrouw Van Vliet, de heer Weekers en mevrouw Dankers stelden vragen over
de scheiding van wonen en zorg. Dit onderwerp is in de vorige kabinetsperiode
zeer uitgebreid besproken naar aanleiding van de overgangswet Verzorgingshuizen
en de modernisering van de ouderenzorg. Ook naar aanleiding van de decemberbrief
van vorig jaar, die dit voorjaar in de Kamer werd besproken, is hierover gesproken.
De uitkomst van de discussies was telkens dat het scheiden van wonen en zorg
uitgangspunt is voor nieuwe complexen, tenzij het gaat om voorzieningen voor
cliënten voor wie het verblijf onlosmakelijk is verbonden met intensieve
zorg. Gezien de gewijzigde zorgzwaarte van hun bewoners – de zorg is
hier dus in de meeste gevallen onlosmakelijk verbonden met het verblijf –
gaan de bestaande verzorgingshuizen dus over. Het staat deze verzorgingshuizen
overigens vrij om, bijvoorbeeld bij verbouw en renovatie, de omslag te maken
naar een woonzorgcomplex. Dat gebeurt ook en die uitkomst wordt in de praktijk
uitstekend begrepen door de partijen die actief zijn op dit gebied. Ik kan
mevrouw Van Vliet op haar wenken bedienen: uit een zojuist gereedgekomen inventarisatie
blijkt dat inmiddels in 580 specifieke woonzorgcomplexen, waar in totaal 32.000
ouderen wonen, op uiteenlopende wijze wonen en zorg zijn gescheiden. De flexibilisering
van de aanspraken in de AWBZ, zoals voorzien in Zicht op zorg, zal een dergelijke
ontwikkeling alleen maar stimuleren, ook in andere AWBZ-sectoren zoals de
gehandicaptenzorg. Het spreekt voor zich dat ook de staatssecretaris van VROM
nauw betrokken is bij deze ontwikkeling. In de nota Wonen in de 21ste eeuw,
die begin volgend jaar naar de Kamer zal gaan, wordt ruimschoots aandacht
aan dit onderwerp geschonken. Staatssecretaris Remkes van Volkshuisvesting
heeft onlangs kenbaar gemaakt dat hij meer geld wil uittrekken om corporaties
die rol te kunnen laten spelen en dat betekent dat de zorgaanbieders zich
steeds meer op hun kerntaak, het leveren van zorg, zullen kunnen concentreren.Verder is door verschillende woordvoerders gesproken over de beperking
die de meerjarenafspraken zouden opleveren voor de Kamer. Ik ben het niet
met hun stelling eens. Natuurlijk hebben wij bij de onderhandelingen over
de meerjarenafspraken alle prioriteiten van de Kamer als uitgangspunt genomen.
Ik wijs erop dat eigenlijk alle woordvoerders vorig jaar bij de begrotingsbehandeling
de vraag naar de concrete prestatieafspraken aan de orde hebben gesteld. Het
thema van de prestatieafspraken ten aanzien van wachtlijsten en van werkdruk
is dus een heel zwaar onderdeel van de meerjarenafspraken geweest. Neem de
motie van mevrouw Van Blerck over het persoonsgebonden budget; vorig jaar
hebben wij uitvoerig gediscussieerd over interpretaties, maar uiteindelijk
zijn wij erin geslaagd om die motie op een heel goede manier bij de huidige
meerjarenafspraken te betrekken. Ik wijs op de prioriteit die de Kamer geeft
aan dagbesteding; ook die is in de meerjarenafspraken vertaald. Het is aan
de Kamer om te toetsen of de prioriteitstelling in de meerjarenafspraken overeenkomt
met haar wensen. Die meerjarenafspraken kennen overigens het nadrukkelijke
voorbehoud van goedkeuring door de Kamer. Het voorbehoud van goedkeuring door
de achterban geldt overigens voor alle partijen die hun handtekening hieronder
zetten. De Kamer kan dus nagaan of aan haar prioriteiten tegemoet is gekomen.
Met de discussies van gisteren en van vandaag, en overigens ook die bij de
algemene beschouwingen over het arbeidsmarktbeleid, gaan wij dus de boer op.
Dat kan de Kamer ook weer toetsen, dus zij kan op hoofdlijnen heel nadrukkelijk
aangeven wat zij wenst voor de toekomst en daarna nagaan of aan haar wensen
wordt voldaan. De invloed van de Kamer hoeft dus helemaal niet af te nemen,
als wij daar op een goede manier mee omgaan.De heer Rouvoet (RPF):Durft de staatssecretaris de stelling te verdedigen dat de invloed van
de Kamer niet is verminderd sinds de invoering van de meerjarenafspraken?
Wordt de invloed van de Kamer niet beperkt, omdat de staatssecretaris kan
verwijzen naar de gemaakte meerjarenafspraken? Als de Kamer op 15 november
of volgend jaar tijdens de begrotingsbehandeling, naar aanleiding van de actualiteit,
een andere prioriteit wil leggen, kan zij hier immers naar verwijzen.Staatssecretaris Vliegenthart:De heer Rouvoet wijst er terecht op dat dit de consequentie van het maken
van meerjarenafspraken kan zijn. In het regeerakkoord en bij de uitwerking
hiervan is bewust gekozen voor het werken met een invulling voor meerdere
jaren, omdat dit de sector meer zekerheid biedt. De aanpak van de wachtlijsten
is een goed voorbeeld van een terrein waar deze zekerheid van belang is. Om
te komen tot een systematische aanpak van de wachtlijsten en een uitbreiding
van de capaciteit is het van groot belang dat men zekerheid heeft over de
vraag hoe het budget er na enkele jaren zal uitzien. De laatste jaren was
het steeds tot op het allerlaatste moment onduidelijk wat er zou gaan gebeuren.
Dit had tot gevolg dat de betrokken partijen achter de feiten aan liepen.De zekerheid die wij nu scheppen door het maken van meerjarenafspraken,
leidt tot bestuurlijke rust en tot een effectievere aanpak van de problemen.
Een en ander neemt natuurlijk niet weg dat wij het overleg met de partijen
kunnen heropenen als zich plots een nieuwe situatie voordoet. De Kamer geeft
immers een machtiging die geldt voor het jaar 2000 en pas bij de volgende
begrotingsbehandeling krijgen wij een machtiging voor het jaar 2001. De prioriteiten
wachtlijsten en werkdruk liggen echter vast, want daarover zijn afspraken
gemaakt in het regeerakkoord. In het regeerakkoord is ook expliciet aangegeven
hoeveel geld hieraan zal worden besteed.De heer Rouvoet (RPF):Dat is precies mijn punt, en natuurlijk stelt de Kamer jaarlijks het budget
vast. Dat is immer het recht van de Kamer.Staatssecretaris Vliegenthart:Het budgetrecht geldt overigens niet voor de verzekeringen.De heer Rouvoet (RPF):Het budgetrecht heeft wel betrekking op de besteding van de middelen en
is dus van betekenis voor de meerjarenafspraken. De stelling van de staatssecretaris
dat de meerjarenafspraken niet ten detrimente gaan van de invloed
van de Kamer, is niet vol te houden, want dan zouden de bewindslieden nooit
het argument mogen gebruiken dat de Kamer bij een bepaalde beslissing rekening
moet houden met het feit dat er al meerjarenafspraken zijn gemaakt.Staatssecretaris Vliegenthart:De Kamer kan de meerjarenafspraken toetsen aan de uitgangspunten die in
het regeerakkoord of tijdens de begrotingsbehandeling zijn vastgesteld. Als
de Kamer vindt dat de aandacht op een andere manier tussen de prioriteiten
wachtlijst en werkdruk moet worden verdeeld of dat er andere prioriteiten
moeten worden gesteld, kan hij dat natuurlijk aangeven. De consequentie daarvan
kan zijn dat wij weer om de onderhandelingstafel moeten gaan zitten met de
andere partijen.De heer Rouvoet (RPF):Ik heb niet zo heel veel te maken met het regeerakkoord.Staatssecretaris Vliegenthart:Dat is zo, maar een aantal andere partijen is wel gebonden aan de uitgangspunten
van het regeerakkoord.De heer Rouvoet (RPF):Ik vind dat de rol en de invloed van de volksvertegenwoordiging niet mag
worden beperkt door de meerjarenafspraken. Wij spreken jaarlijks met de minister
en de staatssecretaris over de besteding van de publieke middelen en wij moeten
niet iedere keer tegen die meerjarenafspraken aanlopen als wij de prioriteiten
anders willen leggen.Staatssecretaris Vliegenthart:Het staat de heer Rouvoet vrij om de discussie over de prioriteiten opnieuw
aan te zwengelen als over anderhalf jaar blijkt dat er andere keuzes hadden
moeten worden gemaakt. De Kamer kan dan de prioriteiten verschuiven als de
budgetten daarmee niet worden overschreden. Als er voor de nieuwe prioriteiten
extra geld nodig is, zal de Kamer daarvoor de benodigde ruimte moeten creëren.
Ik geef eerlijk toe dat wij door een dergelijke verschuiving van de prioriteiten
in een lastige situatie kunnen worden gebracht. De partijen waarmee wij moeten
overleggen, maken echter misschien wel dezelfde afweging als de Kamer, wanneer
een verschuiving binnen de prioriteiten wordt ingegeven door actuele ontwikkelingen.
Dat zou de gesprekken kunnen vergemakkelijken. Misschien komen ze er zelf
mee dat er iets moet verschuiven.De heer Rouvoet (RPF):Het is niet mijn bedoeling om de meerjarenafspraken terzijde te schuiven.
De staatssecretaris spreekt over het belang van meerjarige afspraken, gelet
op de rust in het veld. Ik vind dat van belang, maar het kan nooit het laatste
woord zijn ten opzichte van de wensen van de Kamer naar aanleiding van nieuwe
omstandigheden.Staatssecretaris Vliegenthart:Nieuwe omstandigheden leiden tot nieuwe discussies. Ik noemde de voorbeelden
van wachtlijsten en werkdruk, maar er zijn ook andere zaken – het arbeidsmarktbeleid
en de bouw – die een langetermijnperspectief nodig hebben om het beleid
handen en voeten te kunnen geven. Het is winst dat wij nu werken met dat meerjarig
perspectief. De Kamer behoudt het volle recht om ons daarover ter verantwoording
te roepen. Zij zou geen knip voor de neus waard zijn als zij dat niet zou
doen.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD):Als ik op voorgaande inbrengen van de staatssecretaris niet heb gereageerd,
betekent dat niet dat ik het daarmee eens was. Ik kom hierop later terug.Is de staatssecretaris niet met mij van mening, dat je over de invulling
van het begrip meerjarenafspraken van mening kunt verschillen? Ik vind dat
de uitvoering van de meerjarenafspraken zo gedetailleerd is dat de flexibiliteit
verdwijnt.Staatssecretaris Vliegenthart:De meerjarenafspraken in de kernsectoren hebben in feite een dubbele functie:
een beleidsagenda van thema's die wij de komende tijd met elkaar moeten uitwerken
en de besteding van de middelen. Bij de besteding van de middelen in de gehandicaptenzorg
is een gedetailleerde uitsplitsing beschikbaar. Dat heeft te maken met de
veelheid aan knelpunten en prioriteiten. Er is een uitvoerige discussie geweest
over de vraag of het wenselijk was om het om deze wijze te doen. Ik denk dat
de partijen in de gehandicaptenzorg, terugkijkend op het proces, naar elkaar
toe zullen komen. Geleidelijk aan zal de detaillering minder worden. Het kenmerk
van het traject is, dat je met elkaar praat over de prioriteiten. Het eerste
jaar is een zoektocht geweest. Er was sprake van een totaal nieuwe situatie.
Je moest met alle partijen, cliënten voorop, praten over de problemen
en de oplossing ervan en welke beleidskader daarbij wordt gehanteerd. Dat
was nooit eerder op die manier gebeurd. Het instrument zal verder ontwikkeld
moeten worden. Ik ben het hartgrondig eens met mevrouw Van Blerck, dat wij
toe moeten naar een situatie waarin op landelijk niveau globale afspraken
worden gemaakt.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD):Dat mogen wij van u op korte termijn verwachten? Ik denk dat u daar wel
de hand in heeft.Staatssecretaris Vliegenthart:Ik heb daar zeker de hand in. Over de verpleging en verzorging hebben
wij tot 2002 afspraken gemaakt. Volgende week ga ik daarover niet aan tafel
zitten. Bij de gehandicaptenzorg hebben wij voor 2000 afspraken gemaakt. Voor
2001 en 2002 gaan wij daar nog aan de slag. Wij zullen lering trekken uit
de wijze waarop het gestalte heeft gekregen. In beide meerjarenafspraken komen
een paar zaken steeds terug: de wachtlijsten, kwaliteit, werkdruk. Bij de
ene afspraak is het veel meer gedetailleerd dan bij de andere.Voorzitter! Ik kom te spreken over de welzijnsnota en het vrijwilligerswerk.
De heer Middel en mevrouw Dankers hebben het gehad over het welzijnsbeleid.
De welzijnsnota die ik in april naar de Kamer heb gestuurd, is het raamwerk
voor de nieuwe integrale aanpak. Wij houden ons niet meer bezig met die veelheid
van verbrokkelde onderwerpen, maar concentreren ons met de andere overheden
en het veld langs gemeenschappelijke lijnen op een vijftal kernthema's, met
als drijfveer dat in ons welvarende land, met de economische voorspoed wij
ervoor moeten zorgen dat wij de mensen die er minder goed voorstaan, erbij
kunnen houden. Participatie bevorderen en uitsluiting tegengaan. De heer Middel
sprak daar ook over en noemde dat het activerende welzijnsbeleid. De vier
lijnen die de heer Middel in zijn betoog heeft uiteengezet, gaan met name
in op de samenwerking tussen de verschillende partijen. Het
veld, lokale overheden en het bedrijfsleven moeten hun krachten bundelen.
Ik steun die opvatting. Het welzijnsbeleid dat mij voor ogen staat, schept
daarvoor dan ook de voorwaarden. Het Rijk, VWS, is daarbij de regisseur, de
aanjager of de stimulator als men dat zo wil noemen. Wij hebben daarbij de
instrumenten van de subsidiëring van een aantal landelijke instituten,
zoals het NIZW, het Hilda Verweij-Jonker-instituut en Forum.Die programmatische aanpak van de welzijnsnota betekent, zoals ik ook
in het betoog van de heer Middel beluisterde, dat de aansturing van de landelijke
infrastructuur veel gerichter gebeurt. In dat hele proces willen wij overigens
een veel nadrukkelijker plaats inruimen voor de inbreng van gemeenten en provincies,
want die zijn uiteindelijk verantwoordelijk voor de uitvoering van het gedecentraliseerde
welzijnsbeleid. Het gaat niet aan dat het Rijk als enige moet bedenken wat
er allemaal moet gebeuren. Dat moet nadrukkelijk aansluiten bij de behoefte
die op het lokale en provinciale niveau gevoeld wordt.Het gaat niet alleen om samenwerking tussen de verschillende overheden,
maar ook om nieuwe allianties. Ik hecht net als de heer Middel zeer veel waarde
aan samenwerking met het bedrijfsleven bij het verder versterken van de sociale
infrastructuur. De heer Middel gaf twee voorbeelden van initiatieven die de
ondersteuning van de rijksoverheid verdienen om ervoor te zorgen dat zij kunnen
beklijven en in andere plaatsen ook toegepast kunnen worden. Die voorbeelden
betreffen "mooi zo, goed zo"-projecten en partnership met het bedrijfsleven
in de sfeer van de wijkeconomie. In februari 1998 is door minister Borst een
partnership voor sociale integratie geïnitieerd. Vanuit dat partnership
ondersteunen wij dergelijke initiatieven. Ik hecht daar erg veel waarde aan.
Zij moeten er immers samen met gemeenten en maatschappelijke organisaties
voor zorgen dat de mooie intenties die worden geformuleerd, omgezet worden
in concrete resultaten en dat die succesvolle initiatieven ook elders ingang
vinden.Over de wijze waarop ik dergelijke initiatieven het beste zou kunnen ondersteunen,
heb ik van een klankbordgroep van betrokken ondernemers in april 1999 het
advies "Open agenda's, samen investeren in de samenleving" ontvangen. In dit
advies wordt een ontwikkeltraject geschetst voor een kennisnetwerk "Samenleving
en bedrijf". Dit netwerk stimuleert initiatieven waaraan bedrijven bereid
zijn een bijdrage te leveren die de integratie van kwetsbare groepen in de
samenleving bevorderen of een bijdrage leveren aan de sociale en economische
revitalisering van achterstandswijken. Via een aantal lokale "mooi zo, goed
zo"-projecten wordt actief deelgenomen aan dat netwerk. De ervaring van afgelopen
jaren leert dat zij bepaald niet de enigen zijn die zoeken naar verankering
van hun initiatief op het lokale niveau en die van mening zijn dat zij een
aanpak hebben ontwikkeld die ook op andere plaatsen toegepast zou moeten worden.
"Samenleving en bedrijf" heeft onlangs een tiental van dergelijke samenwerkingsinitiatieven
van het bedrijfsleven met maatschappelijke organisaties en gemeenten in kaart
gebracht. Samen met enkele collega's in het kabinet – ik noem de heren
Van Boxtel, Ybema en De Vries – wil ik de ontwikkeling van dat netwerk
blijven steunen op voorwaarde dat het bedrijfsleven daarin ook zijn deel neemt.
Ik heb een aantal ondernemers van grote Nederlandse bedrijven gevraagd, het
voortouw te nemen bij het vormen van een bestuur van dat netwerk en de verdere
ontwikkeling daarvan, zodat het kennisnetwerk een begin kan leveren van de
verankering en verspreiding van succesvolle initiatieven op het terrein van
het maatschappelijk ondernemen.Voorzitter! Ik kom tot een ander belangrijk thema van de welzijnsnota,
het vrijwilligerswerk. Het belang van het werk van vrijwilligers en hun bijdrage
aan de versterking van de sociale infrastructuur zijn onomstreden. De vrijwilliger
zelf heeft er vaak voldoening van, het vormt het cement in de samenleving
en de economische waarde is enorm. Wij praten over circa 10 mld. Rijk, provincies
en gemeenten stimuleren daarom het vrijwilligerswerk volop. Mevrouw Dankers
vroeg naar een mogelijke beperking van het budget van de landelijke vrijwilligersorganisaties
en de coördinatie van het vrijwilligersbeleid. De coördinatie van
het sociaal-cultureel beleid, waarvan het vrijwilligerswerk onderdeel is,
ligt bij VWS. Ik benadruk dat er geen sprake is van vermindering van het budget
voor het versterken van vrijwilligersorganisaties. Toen het Fonds vrijwilligerswerk
Nederland werd opgeheven, is de verantwoordelijkheid voor de besteding van
het Fonds deskundigheidsbevordering overgegaan naar de Nederlandse organisaties
vrijwilligerswerk en de Stichting vrijwilligersmanagement. Zij voeren het
stimuleringsprogramma vrijwilligerswerk uit dat bedoeld is om de vrijwilligersorganisaties
beter te laten functioneren. Het budget voor de algemene ondersteuning van
het vrijwilligerswerk is ruim 25 mln. Daarnaast is geld gereserveerd voor
een aantal noodzakelijke nieuwe initiatieven, zoals de flexibilisering van
het vrijwilligerswerk, het bevorderen van bedrijfsbetrokkenheid en het toegankelijk
maken van het vrijwilligerswerk voor de zogenoemde "moeilijke" groepen, zoals
jongere allochtonen en mensen met een handicap. VWS ondersteunt natuurlijk
de voorbereiding van de viering van het internationale jaar van de vrijwilligers
in 2001. In het totaal is daar 1,5 mln. mee gemoeid.Ondertussen stellen allerlei maatschappelijke ontwikkelingen nieuwe eisen
aan het vrijwilligerswerk. Veel organisaties die van vrijwilligers afhankelijk
zijn worstelen met de vraag waar zij vrijwilligers vandaan halen en hoe zij
die zo goed mogelijk kunnen behouden. Het beleid op het terrein van vrijwilligersorganisaties
zal zich met name moeten richten op het ondersteunen van vrijwilligersorganisaties,
opdat zij met die maatschappelijke veranderingen om leren gaan. Gelukkig dienen
zich nieuwe vrijwilligers aan, zoals langdurig werklozen die op deze manier
weer bij de samenleving betrokken worden. Daartoe bestaan ook alle wettelijke
mogelijkheden. De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zal ervoor
laten zorgen dat op dit punt folders beschikbaar komen, zodat vragen hierover
beantwoord kunnen worden.Bij deze ontwikkelingen hebben wij nieuwe partners nodig. Ik vind het
heel bemoedigend dat steeds meer werkgevers bereid zijn, zich als maatschappelijk
ondernemer op te stellen. Zij geven hun medewerkers de ruimte om hun deskundigheid
en een deel van hun werktijd in vrijwilligerswerk te stoppen.
VWS heeft het initiatief genomen voor een conferentie half december over de
uitwerking van de welzijnsnota op het onderdeel vrijwilligerswerk. Samen met
provincies, gemeenten en vrijwilligersorganisaties willen wij een agenda voor
de komende jaren opstellen.De heer Middel (PvdA):In eerste termijn zei ik wat plagend dat er mooie verhalen en nota's verschijnen,
maar hoe krijgen nu de projecten lokaal gestalte?Staatssecretaris Vliegenthart:Wij zullen meer in het ondersteuningsbeleid gaan investeren. Op tal van
andere terreinen gaf ik al aan dat er vele methodes ontwikkeld zijn die thans
geïmplementeerd worden. Bij het vrijwilligerswerk ligt dit iets anders.
Het veranderende karakter van dé vrijwilliger – er wordt wel
over de "zappende" vrijwilliger gesproken – vergt van de vrijwilligersorganisaties
een heel andere manier van functioneren. Mensen zijn niet meer voor een hele
week beschikbaar. De organisaties moeten beter worden toegerust om daarmee
om te gaan. Plannen hiervoor worden in overleg met alle partijen ontwikkeld.
De middelen die wij daarvoor beschikbaar hebben, kunnen niet los van de vrijwilligersorganisaties
worden gezien.Mevrouw Dankers (CDA):Ik heb de staatssecretaris niet horen reageren op onze suggestie voor
een vrijwilligerstoets in navolging van de emancipatietoets.Staatssecretaris Vliegenthart:Gezien het feit dat de definitie van vrijwilligerswerk zo verschrikkelijk
algemeen is, lijkt het mij heel erg lastig om in het algemeen te formuleren
welke generieke maatregelen getroffen zouden moeten worden om het vrijwilligerswerk
in brede zin geen last te laten hebben van bepaalde maatregelen. Op het moment
dat er discussies gevoerd worden, bijvoorbeeld over sociale activering en
participatie, zullen wij natuurlijk kijken naar de effecten van dergelijke
maatregelen. Op dit moment zien wij echter eerder een verruiming van de mogelijkheden
voor het vrijwilligerswerk dan een beperking zoals mevrouw Dankers in haar
eerste termijn suggereerde.Mevrouw Dankers (CDA):Maar een toets gaat toch niet over...De voorzitter:Ik geef u een halve minuut extra als u vindt dat u erop terug moet komen
nadat u de schriftelijke antwoorden gezien hebt. Ik weet dat het schriftelijk
beantwoord is.Staatssecretaris Vliegenthart:Het woord toets suggereert een beetje dat het om meetbare effecten gaat.
Juist omdat het begrip vrijwilligerswerk zo breed is, is het buitengewoon
lastig om dat soort effecten in kaart te brengen. Nogmaals, er is niets tegen
de intenties van mevrouw Dankers in dezen. Dat kan in kwalitatieve termen
geformuleerd worden, maar niet in kwantitatieve termen. Dat is buitengewoon
lastig. Misschien kunnen wij daarover in tweede termijn verder discussiëren.Voorzitter! De sport staat sinds een aantal jaren hoog op de politieke
agenda, met als hoogtepunt het door het regeerakkoord van het Paarse kabinet
te verdubbelen sportbudget van 55 mln. naar 110 mln. in deze kabinetsperiode.
Met de topsportnota en de notitie breedtesport is daaraan invulling gegeven.
Dit moet verder worden uitgewerkt. Er is de komende jaren flink veel extra
geld beschikbaar.Een aantal woordvoerders heeft aandacht gevraagd voor een kleine bezuiniging
op de sportbegroting: 1,2 mln. in 2000, oplopend tot 3 mln. in 2001.Voorzitter! Deze ombuiging maakt deel uit van de kabinetsbrede bezuinigingsronde
van begin dit jaar als gevolg van de extra kosten voor asielzoekers en voor
wateroverlast. Hoe graag ik dat misschien ook zou willen, ik kan helaas geen
uitzondering maken voor de sport. Ik heb gekeken naar een invulling die de
pijn zoveel mogelijk beperkt.De heer Middel (PvdA):Wij begrijpen wel dat er extra geld gevonden moet worden voor de wateroverlast
en voor de asielzoekers. Als echter aan de ene kant gesteld wordt dat de sport
flink geïntensiveerd moet worden omdat de maatschappelijke functie van
die sport zo belangrijk is, begrijpen wij niet dat aan de andere kant daar
geld weggehaald wordt. Het gaat niet om de hoogte van het bedrag, maar om
het principe. Ik kan dat niet uitleggen, de staatssecretaris hopelijk wel.Staatssecretaris Vliegenthart:Kijkend naar andere intensiveringssectoren van de VWS-begroting zijn er
maar buitengewoon weinig artikelen op de begroting te vinden waar het geen
enkele pijn doet om een bezuiniging neer te leggen. Dat is echt een dilemma
waarmee wij op VWS te maken hebben. Ik heb gezocht naar een invulling die
zo min mogelijk pijn doet. Die 1,2 mln. voor volgend jaar betreft vrijvallend
geld dat wij niet opnieuw gaan inzetten. Het wordt dus nergens op gekort.
Die 1,8 mln. in het jaar 2001 is een subsidie voor algemeen functioneren.
De sportbonden krijgen de komende jaren met een forse intensivering te maken
als gevolg van het topsportbeleid, de deskundigheidsbevordering, het accommodatiebeleid
en het sport-medisch beleid. Ik wijs er verder op, dat de betreffende sportbonden
uit SNS-middelen – daarmee is ongeveer 80 mln. gemoeid – circa
40 mln. rechtstreeks toebedeeld krijgen. Alles bij elkaar opgeteld komen de
sportorganisaties ruimer in hun jas te zitten.Voorzitter! De heer Atsma heeft op dit punt een amendement ingediend.
De dekking voor het amendement wordt gevonden door gebruik te maken van de
middelen voor het sociaal beleid. Gelet op de prioriteiten die op dat terrein
gesteld worden, lijkt het mij buitengewoon lastig akkoord te kunnen gaan met
de voorgestelde dekking.Mevrouw Dankers (CDA):Voorzitter! Er zal naar een andere dekking voor het amendement gezocht
worden. Tijdens de herfstvakantie kwam van het departement het bericht, dat
er bij het sociaal beleid sprake was van structurele onderuitputting. Daarom
leek het voorgestelde heel handig. Gisteren liet een andere afdeling van hetzelfde
departement een heel ander geluid horen. Wij zullen daarom nu een andere dekking
zoeken.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Ik heb begrepen dat wij pas stemmen over de begroting na behandeling
van de zorgnota. Mevrouw Dankers heeft dus nog de tijd. Voorzitter! Meerdere leden hebben vragen gesteld over de problematiek
van de ecotaks in de sport. Het is bekend dat als gevolg van de ecotaks de
sportverenigingen aanzienlijk hogere lasten te dragen krijgen. Zij profiteren
namelijk niet van de algemene compensatie voor de ecotaks. De sportverenigingen
hebben het daarnaast in een aantal opzichten al moeilijk genoeg. Ik ben daarom
buitengewoon verheugd, dat ik u mede namens staatssecretaris Vermeend, kan
meedelen dat wij gisteren overeenstemming hebben bereikt over de compensatie
van die 30 mln. Als het goed is, heeft de Kamer inmiddels een brief ontvangen
waarin dat staat. Voor de volledigheid zal ik voorlezen wat daar onder andere
in staat.Het netto nadelig effect van de energieheffing is berekend op 30 mln.
Dat bedrag zal structureel aan de VWS-begroting worden toegevoegd met een
nieuw artikelonderdeel. Op basis van een nog op te stellen regeling zal met
behulp van die middelen aan de sportsectoren waar die energieheffing wordt
betaald, op adequate wijze compensatie worden geboden. Bij de uitwerking van
die regeling zal natuurlijk de georganiseerde sport betrokken worden.Mevrouw Dankers (CDA):Op welke manier, zoals de fiscus dat altijd doet? Degene die het meeste
betaalt, krijgt ook het meeste terug?Staatssecretaris Vliegenthart:Er is onderzoek verricht naar de effecten. Het nadelig effect voor de
totale sportsector is 30 mln. Er was geen fiscaal instrument te bedenken om
dat op een adequate manier terug te sluizen. Dus is besloten het geld toe
te voegen aan de VWS-begroting. Met de sportsectoren gaan wij aan te slag
om uit te vinden op welke manier het geld naar de sportverenigingen op lokaal
niveau die met die gevolgen van de ecotaks worden geconfronteerd, kan worden
teruggesluisd. Wij denken erover de afdracht van de lokale organisaties aan
de landelijke bonden te verlagen, zodat zij op die wijze gecompenseerd worden
voor de nadelige effecten van de ecotaks. Hierover voeren wij nog overleg.
Ongetwijfeld komen wij op een later moment over de uitwerking te spreken.
In ieder geval ben ik buitengewoon verheugd, dat dit toch vervelende vuiltje
is weggenomen en dat het enorme bedrag van 30 mln. bij de sportsector terechtkomt.
Alles overziende, waarbij ik denk aan de intensivering uit het regeerakkoord,
de inderdaad kleine taakstelling en de compensatie voor de ecotaks, meen ik
dat het totale beeld voor de sportsector in de komende jaren niet zo slecht
is.Voorzitter! De heer Middel herinnerde aan de klachten van de sportsector
over een tekort aan overleg met dit kabinet. Hierop ben ik in de schriftelijke
antwoorden uitgebreider ingegaan. Ik merk nu nog op, dat de opmerking van
de heer Middel op dit punt mij buitengewoon bevreemdt. De sportsector kent
namelijk een ambtelijk en bestuurlijk overleg waaraan alle partijen deelnemen,
het zogenaamde Nijkerkberaad. Dat is een overleg ter aanvulling op het bilaterale
overleg met de sportbonden. Ik heb dan ook geen behoefte aan het instellen
van een nieuw overlegplatform.De heer Middel (PvdA):Voorzitter Ik heb gelezen wat de staatssecretaris net heeft gezegd en
ik heb gehoord wat zij heeft geschreven. Wat ik heb gezegd, bevreemdt haar
erg. Ik kan mij dat voorstellen. Waarschijnlijk heb ik gisteren niet duidelijk
gemaakt wat ik bedoelde. Er wordt genoeg overlegd. Daar twijfel ik niet aan.
Ik wil ook geen bureaucratie, maar ik constateer op grond van signalen uit
het veld dat er geen sprake is van een algemeen overlegkader met alle betrokkenen
waarin alles aan de orde kan komen.De voorzitter:Dit is te mooi om er straks in tweede termijn niet op terug te komen.De heer Middel (PvdA):Die heb ik bijna niet meer, voorzitter. Ik ben zo buitengewoon bescheiden
geweest met interrupties – vraag maar aan de griffier – dat ik...De voorzitter:Dat is nooit de maatstaf hier.De heer Middel (PvdA):Voorzitter! Misschien mag ik mijn zin afmaken. Er wordt op onderdelen
veel overlegd, maar delen van het veld en ik missen een algemeen overlegplatform
waarbij je eens in de zoveel tijd met elkaar kunt praten over de ontwikkeling
van de sport, met de benen op tafel en zonder een agenda over heel concrete
zaken. Ik wil uiteraard geen bureaucratie.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Ik wijs eerst op het Nijkerkberaad. Daar zitten alle partijen
in, niet alleen NOC-NSF. Neem verder de uitwerking van de nota over de breedtesport.
Daarover hebben wij invitational conferences gehouden met gemeenten, wethouders
en sportorganisaties. Daarbij is uitvoerig, met de benen op tafel, gepraat
over de bedoeling van een en ander, de problemen en hoe wij daarop moeten
inspelen. Wij proberen dus wel degelijk om, naast de formele overlegstructuren,
op allerlei andere manieren te praten over wat er de komende jaren nodig is.
Een echt formeel gremium zie ik niet zo zitten, maar discussies over wat er
moet gebeuren, hebben mijn zegen. Die vinden overigens al plaats, want ik
vind dat ook heel belangrijk.De sport moet zo breed mogelijk zijn. De sport moet openstaan voor iedereen,
niet alleen voor validen, maar ook voor mensen met een lichamelijke of verstandelijke
handicap. Dat is van groot belang voor de gezondheid van de mensen met een
handicap, maar ook voor een zo volwaardig mogelijk functioneren in de samenleving.
De heer Middel pleitte voor een bijdrage aan de Special Olympics in 2000.
De sportwoordvoerders hebben mij daar in feite al eerder om gevraagd in een
brief, maar op dat moment zag ik daarvoor geen mogelijkheden. Ik heb het verzoek
wel in mijn oren geknoopt, want ik vind het zelf ook een buitengewoon belangrijk
thema. De stand van de uitvoering van de begroting op dit moment maakt het
mogelijk om nu wel iets te doen. Ik ben bereid om, net als de stad Groningen
en de provincie, 1 mln. ter beschikking te stellen. Daarmee kan de financiering
van het evenement rond worden gemaakt.Dan kom ik te spreken over de amendementen. Wij hebben het al gehad over
het amendement van de heer Atsma. Er wordt nog even gekeken of er iets kan
worden verzonnen op het punt van de dekking. Mevrouw Dankers heeft gevraagd
om een verhoging van de rijksbijdrage volksgezondheid met 2,5 mln. ten behoeve
van hulpmiddelen voor blinden en slechtzienden. De dekking zou moeten worden
gevonden in het artikel loon bijstelling. Het gaat om de aanschaf
van een brailleleesregel, een spraaksynthesizer en de benodigde software.
Op dit moment kunnen visueel gehandicapten krachtens de Regeling hulpmiddelen
1996 aanspraak maken op een 20-cellige brailleleesregel. Mevrouw Dankers vraagt
om een 40-cellige brailleleesregel. Daarover hebben wij ons vorig jaar laten
adviseren door het College voor zorgverzekeringen, toen nog de Ziekenfondsraad
geheten. Het college constateerde dat dit soort voorzieningen onderhevig is
aan een zeer snelle technologische ontwikkeling. De vraag rijst in dat kader
of er in de nabije toekomst, uit een oogpunt van doelmatige zorgverlening
en kwaliteit, nog wel kan worden vastgehouden aan de verstrekking van die
20-cellige brailleleesregel. Het college zal die ontwikkeling nauwlettend
in de gaten houden. Ik zal de Kamer vóór de behandeling van
de zorgnota nader berichten over de wenselijkheid en de mogelijkheid van het
voorzien in deze hulpmiddelen als aanspraak ingevolge de ziektekostenregeling,
dan wel op een andere manier, want het zijn voorzieningen die de maatschappelijke
participatie bevorderen.Wat de aangegeven dekking betreft merk ik op dat het niet wenselijk is
de loonbijstelling in te zetten voor beleidsintensiveringen. Ik weet overigens
ook niet hoe mevrouw Dankers aan het bedrag van 2,5 mln. is gekomen. Het lijkt
een beetje nattevingerwerk. Het zou wel eens veel meer kunnen zijn. Wij moeten
daar goed naar kijken.Mevrouw Dankers (CDA):Dan houd ik de staatssecretaris eraan, dat ik die gegevens nog voor de
behandeling van de zorgnota krijg.Staatssecretaris Vliegenthart:Dat heb ik u al toegezegd.Voorzitter! Mevrouw Dankers heeft verder nog een amendement ingediend
over het budget van de Nederlandse gezinsraad. Zoals uit de schriftelijke
antwoorden blijkt, wil ik de Kamer daarin tegemoetkomen. In het amendement
wordt gevraagd om een bedrag van ƒ 350.000. Om het probleem echter
daadwerkelijk op te lossen is ƒ 450.000 nodig. Derhalve stel ik voor,
laatstgenoemd bedrag ter beschikking te stellen aan de Nederlandse gezinsraad.
Daarmee is tevens het amendement overbodig geworden.De vergadering wordt van 15.54 uur tot 16.00 uur geschorst.Mevrouw Dankers (CDA):Mevrouw de voorzitter! Tijdens deze begrotingsbehandeling zijn er weer
heel wat woorden gewisseld. Gelukkig zijn wij op enkele punten nader tot elkaar
gekomen. Ik ben echter ook van mening dat het door mij in eerste termijn geschetste
tegenstrijdige beeld opnieuw in de schriftelijke antwoorden naar voren komt.
Het gebruik van elkaars woorden, zoals de term "menselijke maat", wil nog
niet zeggen dat er ook hetzelfde mee bedoeld wordt. Ik noem mijn vraag over
de stopwatchregistratie. In de schriftelijke antwoorden worden alleen de argumenten
uit de brief van augustus herhaald. In eerste termijn heb ik gezegd dat ik
het daarmee niet eens ben. Ik had dan ook een andere reactie verwacht, zeker
omdat ik de minister heb horen zeggen dat zij het in haar hart met ons eens
is. Ik zal op dit punt een motie indienen.Voorzitter! In de eerder door mij genoemde brief aan het College voor
zorgverzekeringen wordt wel degelijk verzocht om bij de werkzaamheden voor
het tweede rapport over de zorgkantoren uit te gaan van het huidige plan van
aanpak. De Kamer wordt verder niet genoemd. Zij heeft alleen maar haar formele
goedkeurende rol.Het is gevaarlijk om al te cynisch te spreken over de cijfers. Dit cynisme
kwam ik tegen op bladzijde 33 van de schriftelijke antwoorden. In reactie
op een vraag van mevrouw Van Blerck worden de aantallen pagina's genoemd die
door het departement aan de Kamer zijn gestuurd. Ik zal mij niet cynisch opstellen
en de dubbeltellingen verwijderen. Ik zal ook de tegenvraag niet stellen die
opkomt als het gaat over 6600 pagina's en 1200 ambtenaren, dus kennelijk vijfenhalve
pagina per persoon. Zo moeten Kamer en kabinet niet met elkaar omgaan. Ik
hoop dat dit in de toekomst ook niet nodig zal zijn.Ik zal ook een motie indienen over de onderuitputting van het PGB. Op
bladzijde 6 van de antwoorden schrijft het kabinet dat het ruim uitvoering
geeft aan de motie van mevrouw Van Blerck, want er komt 17 mln. extra beschikbaar
voor de bestrijding van de wachtlijsten voor verstandelijk gehandicapten.
Dit is een verhoging van 12,5%, dus inderdaad meer dan 10%. Er kunnen echter
maar 300 van de 5000 wachtenden geholpen worden, waardoor de wachtlijst maar
met 6% wordt verminderd. De cijfers geven dus een vertekend beeld van de werkelijkheid.
Het is dan ook vreemd om te zeggen dat onderuitputting ten goede kan komen
aan andere posten. Als er wachtlijsten zijn van hier tot Tokio, kan er geen
sprake zijn van onderuitputting, want dan moet de volgende op de wachtlijst
aan de beurt komen. Ik hoop dat wij in de discussies die wij de komende maanden
zullen voeren, werkelijk meer tot elkaar kunnen komen en dat het niet blijft
bij een andere presentatie van dezelfde cijfers.Ten aanzien van de centrale planning herhaalde de minister de woorden
van de heer Blankert. Ik voel mij meer thuis bij de heren Van Thijn, Van der
Zwan en Simons. Deze leden van de PvdA klagen juist nu over het verlies aan
greep op de bureaucratie en een overmaat aan centrale sturing. Wij zullen
dus nog de nodige discussies krijgen over het verdelen van verantwoordelijkheden
en het sturen in dit land. De bewindslieden zijn niet ingegaan op mijn vraag
hoe het met de coalitie gaat. Die vraag was ook een beetje retorisch gesteld,
omdat het al duidelijk blijkt. Zodra de debatten over de verantwoordelijkheidsverdeling
en de toekomst van het stelsel gaan, dan spelen die zich het felst af tussen
de coalitiegenoten. De beeldspraak van mevrouw Van Blerck-Woerdman over twee
sturen in een auto vatte ik op als betrekking hebbende op de minister en de
staatssecretaris. De minister spreekt ineens over drie sturen, kennelijk in
dezelfde auto, verwijzend naar de Paarse samenstelling. Ik hoop dat wij over
de toekomst van het stelsel eens op een andere manier kunnen praten dan alleen
in termen van de coalitiepolitiek van dit moment. Er is pas anderhalf jaar
in dit coalitieverband voorbij en dan is het niet goed als wij alleen maar
kunnen praten over de periode na 2002. Dat moet op een andere manier ingevuld
worden. De mensen in het land zouden daarmee beter af zijn.Ik ben erg tevreden dat de teruggave van de ecotaks zal plaatsvinden
en ik hoop dat dit gebeurt in de mate waarin de sportverenigingen te veel
belasting hebben betaald. Wij hadden ook een verschil van mening over de vrijwilligerstoets.
In het antwoord staat dat het onhelder is wat vrijwilligerswerk is, maar dat
wij het over de definitie eens zijn. Als je het over de definitie eens bent,
is het niet onhelder. Er is wel een gevarieerd spectrum van vrijwilligerswerk,
maar je weet wel waar je het over hebt als je zegt dat je het eens bent over
de definitie. Inzake de toets pleiten wij niet voor generieke maatregelen.
Elk beleidsvoornemen, elk wetsvoorstel, moet bekeken worden op de effecten
voor het vrijwilligerswerk.De voorzitter:Mevrouw Dankers, uw spreektijd is bijna om en u zei dat u moties in wilde
dienen. Dat moet u binnen de tijd doen. Dat weet u toch?Mevrouw Dankers (CDA):Ja, voorzitter, daar ga ik onmiddellijk toe over.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat het wegwerken van de wachtlijsten zowel in de sector
van de cure als in de sector van de care tot speerpunt van beleid is verklaard;voorts overwegende, dat de minister voor de start van deze kabinetsperiode
te kennen heeft gegeven de wachtlijsten in die periode te zullen wegwerken,
mits het jaarlijks toegestane groeivolume voor de zorg minimaal 2% zou bedragen;constaterende, dat de jaarlijks toegestane groei van het zorgvolume voor
deze kabinetsperiode is vastgesteld op 2,3%;spreekt uit dat de wachtlijsten in de care en de cure aan het einde van
deze kabinetsperiode in 2002 weggewerkt dienen te zijn,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Dankers, Van der Vlies, Rouvoet
en Kant. Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 18 (26800 XVI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat zorgkantoren 110% van het zorgkader persoonsgebonden
budget mogen toekennen, maar daarin terughoudend blijken te zijn om mogelijke
overschrijding te vermijden;constaterende, dat er sprake is van onderuitputting van beschikbare gelden
voor de persoonsgebonden budgetten bij sommige zorgkantoren in de regio;van oordeel, dat de gelden vanuit onderuitputting bij zorgkantoren in
de regio bestemd dienen te blijven voor persoonsgebonden budgetten;voorts van oordeel, dat de compensatiegarantie voor de zorgkantoren een
goed middel vormt om het beleid tot toekenning tot 110% te bevorderen, zonder
dat daarvoor extra middelen nodig zijn;verzoekt de regering: - de zorgkantoren erop te wijzen dat
de onderuitputting PGB alleen ten behoeve van het PGB moet worden ingezet;- een compensatiegarantie voor de zorgkantoren te creëren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Dankers, Van der Vlies, Rouvoet,
Weekers, Van Vliet en Oudkerk.Zij krijgt nr. 19 (26800 XVI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat verenigingsleven en vrijwilligerswerk steeds meer onder
druk komen te staan als gevolg van wet- en regelgeving;overwegende, dat verenigingsleven en vrijwilligerswerk een onmisbaar onderdeel
zijn van onze samenleving en dat de diverse departementen ten aanzien hiervan
een belangrijke signaalfunctie richting de samenleving hebben;verzoekt de regering de Kamer uiterlijk voorjaar 2000 een voorstel te
doen over de invoering van een vrijwilligerstoets bij wetgeving en beleidsontwikkeling,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Dankers, Van der Vlies, Rouvoet,
Van Vliet en Van Blerck-Woerdman.Zij krijgt nr. 20 (26800 XVI).Mevrouw Dankers, ik wil even iets tegen allen zeggen. Dit gaat zo niet.
Moties behoren binnen de spreektijd ingediend te worden. Dat heb ik niet verzonnen,
dat is al tien, twaalf jaar het geval. De volgende sprekers zullen daar ernstig
rekening mee moeten houden. Ik zal u nog de gelegenheid geven heel snel uw
laatste motie voor te lezen. Op deze manier kunnen wij geen planning maken.Mevrouw Dankers (CDA):Mijn excuses, voorzitter. Deze laatste motie wil ik nog graag indienen,
mede namens de collega's Van der Vlies, Rouvoet, Hermann en Kant.De Kamer,gehoord de beraadslaging;overwegende, dat: - de zogenaamde "stopwatchzorg" en de registratie
daarvan de werkers in de thuiszorg en hun cliënten een doorn in het oog
is;- een dergelijke gedetailleerde registratieplicht van het zorgproduct
per cliënt per dag in strijd is met een werkklimaat naar menselijke maat;van oordeel, dat een dergelijke registratieplicht onnodig is voor de uitvoering
van de AWBZ en evenmin noodzakelijk voor een normale bedrijfsvoering door
de instellingen;verzoekt de regering te bevorderen dat deze registratiesystematiek zoDankers
spoedig mogelijk wordt gestaakt en zo nodig op een andere wijze
vorm wordt gegeven aan het project "productregistratie",en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Dankers, Van der Vlies, Rouvoet,
Hermann en Kant.Zij krijgt nr. 21 (26800 XVI).De heer Middel (PvdA):Voorzitter! Zoals u zult begrijpen, dien ik eerst de moties in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat met de herstructurering van het gesubsidieerd landelijk
stelsel van welzijns- en zorgorganisaties ook een nationaal platform van overleg
tussen overheid en samenleving op maatschappelijk terrein is verdwenen;voorts overwegende, dat personen die buiten het arbeidsproces staan meer
kansen en mogelijkheden behoeven om als volwaardige burgers in de samenleving
te participeren en hun opvattingen kenbaar te maken;verzoekt de regering te onderzoeken in hoeverre het mogelijk is om een
overlegplatform overheid-samenleving op maatschappelijk terrein in te stellen
en hierover op korte termijn de Kamer te informeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Middel en Van Vliet. Naar mij
blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 22 (26800 XVI).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat ook in de toekomst vrijwilligerswerk onmisbaar voor de
samenleving zal zijn;voorts overwegende, dat als gevolg van demografische ontwikkelingen ook
nieuwe doelgroepen het vrijwilligerswerk gestalte moeten geven;verzoekt de regering de Kamer op korte termijn een plan van aanpak voor
te leggen, waarin is aangegeven welke strategieën ontwikkeld worden om
ook in de toekomst het vrijwilligerswerk als een maatschappelijke basisfunctie
te kunnen veiligstellen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Middel, Van Vliet en Weekers.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 23 (26800 XVI).De heer Middel (PvdA):Tot slot wil ik een motie indienen over de sportbezuiniging, iets waar
de Partij van de Arbeid erg op tegen is. Wij zijn ook tegen het amendement
van het CDA, omdat daarin getracht wordt de dekking weg te halen bij het sociale
beleid. Wij zijn juist allemaal voorstander van dingen die uit het sociaal
beleid betaald moeten worden. Wij vinden dat inconsequent.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat in het regeerakkoord is afgesproken dat het rijksbudget
voor het sportbeleid deze kabinetsperiode wordt verdubbeld;voorts overwegende, dat het kabinet in de begroting 2000 een bezuiniging
voorstelt van 1,2 mln. op het sportbeleid;verzoekt de regering af te zien van de voorgestelde bezuiniging door 1,2
mln. uit de onderuitputting via de eindejaarsmarge 1999 door te sluizen naar
2000;verzoekt de regering tevens bij de besluitvorming van de Voorjaarsnota
2000 en de begrotingsvoorbereiding voor 2001 een structurele oplossing te
zoeken voor redressering van de bezuiniging op het sportbeleid,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Middel. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 24 (26800 XVI).De heer Middel (PvdA):De Special Olympics in Groningen gaan door dankzij de toezegging van de
staatssecretaris. Ik dank haar daarvoor. Ik heb echter niets gehoord over
de Drank- en horecawet of de preventie sociale hygiëne. De schriftelijke
antwoorden waren deels overtuigend en dus ook deels niet. Maar de Nederlandse
gezinsraad mag blij zijn, want het bedrag dat de raad nodig heeft, komt er.
Wij hebben een motie over het gezinsbeleid klaarliggen. Wij dienen haar niet
in als de staatssecretaris toezegt, aan te geven wat precies is gebeurd na
de discussie over de nota Gezinsbeleid in februari 1997.Wij vonden het antwoord op de relatiebemiddeling flauw, namelijk dat er
geen wettelijke regeling is. Wij bedoelden te zeggen dat de in 1992 door de
overheid gesubsidieerde raad van toezicht is afgeschaft. Dat was wel degelijk
een bezuinigingsmaatregel, want ik was er zelf bij en ook mede verantwoordelijk.Het VWS-budget voor nieuwkomers voor de gemeenten wordt niet kleiner,
maar het totale budget wordt wel kleiner. Dat betekent dat wij bij het integratiedebat
op 22 november hierop terugkomen en nu alvast een claim leggen op dekking
bij de Voorjaarsnota.Voorzitter! Ik zeg niets meer over de kinderombudsman. Dat onderwerp komt
terug in het debat van november, waarbij ook de minister van Justitie aanwezig
is.De heer Oudkerk (PvdA):Mevrouw de voorzitter! Ik kom meteen toe aan de moties. Wij hebben het
gehad over het artsentekort.De Kamer,gehoord de beraadslaging,Oudkerkoverwegende, dat een groot tekort aan artsen dreigt;verzoekt de regering de Kamer zo spoedig mogelijk te berichten hoe dit
dreigende tekort aan artsen voorkomen kan worden en daarbij het aanpassen
van de numerus fixus voor de studie geneeskunde te betrekken,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Oudkerk, Van Vliet en Van Blerck-Woerdman.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 25 (26800 XVI).De heer Oudkerk (PvdA):Voorzitter! In antwoord op schriftelijke vragen zei de staatssecretaris
dat er niet voldoende cijfers beschikbaar waren over de CAO ten aanzien van
de gehandicaptenzorg. Wij bezitten die cijfers wel. Over die cijfers wil ik
echter geen debat voeren.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat te weinig geld beschikbaar is gesteld voor werkdrukverlichting
in de gehandicaptensector en dat dit grote gevolgen heeft voor de motivatie
van het personeel in deze sector;verzoekt de regering bij de Voorjaarsnota 2000 te bezien hoe extra middelen
voor dit doel kunnen worden ingezet,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Oudkerk, Weekers, Hermann, Dankers,
Van der Vlies, Van Vliet, Rouvoet en Kant.Zij krijgt nr. 26 (26800 XVI).De heer Oudkerk (PvdA):Voorzitter! Wij zullen ongetwijfeld komen te praten over de community
care tijdens de behandeling van de zorgnota.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de uitwerking van community care een impuls verdient;verzoekt de regering een tijdelijk fonds community care in te stellen
waarop instellingen met concrete plannen terzake een beroep kunnen doen wat
betreft hun aanloopkosten;verzoekt de regering tevens 5 mln. voor dit fonds aan te wenden uit de
onderuitputting bouwactiviteiten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Oudkerk. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 27 (26800 XVI).De heer Oudkerk (PvdA):Ik dank de minister uitgebreid voor zowel de schriftelijke als mondelinge
toelichting op het grootste probleem van dit moment, namelijk het arbeidsmarktbeleid.
Ik heb twee moties terzake.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat het ziekteverzuim in de zorgsector een krachtige aanpak
vergt;verzoekt de regering Arbo-convenanten tussen werknemers, werkgevers en
overheid met voorrang af te sluiten voor de zorgsector, uiterlijk voor 1 maart
2000;verzoekt de regering tevens aan te geven hoe in deze Arbo-convenanten
een bonusregeling opgenomen kan worden voor werkgevers die er daadwerkelijk
in slagen het ziekteverzuim terug te dringen, en de Kamer hierover te berichten
voor 15 januari 2000,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Oudkerk en Van Vliet. Naar mij
blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 28 (26800 XVI).De heer Oudkerk (PvdA):Voorzitter! Er moet geen enkel misverstand bestaan over wat deze Kamer
vindt dat er bij Voorjaarsnota geregeld moet worden ten aanzien van de zorg.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de in het Jaarplan 2000 arbeidsmarkt zorgsector opgenomen
maatregelen financieel gedekt dienen te zijn om vertrouwen in de uitvoering
te kunnen hebben;verzoekt de regering bij de Voorjaarsnota te bezien hoe extra middelen
voor dit doel kunnen worden ingezet,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Oudkerk, Weekers, Hermann, Dankers,
Van der Vlies, Van Vliet, Rouvoet en Kant.Zij krijgt nr. 29 (26800 XVI).De heer Oudkerk (PvdA):Voorzitter! Op een aantal zaken komen wij graag terug tijdens de behandeling
van de zorgnota. Ik noem de problemen bij de huisartsenzorg. Ik wil niet terugkomen
op mijn inbreng ten aanzien van het medisch beroepsgeheim. Misschien was een
en ander wat onduidelijk in de schriftelijke beantwoording. Mijn verhaal geldt
zeker niet alleen voor meldingen bij kindermishandeling. Het gaat om een brede
discussie over het beroepsgeheim in het algemeen. Ik neem aan dat de minister
bij haar toezegging om een breed advies aan de Gezondheidsraad te vragen,
dit allemaal meeneemt.Ten aanzien van de alfahulpverlening zal collega Van Vliet, mede namens
mij, een motie indienen.Mevrouw Dankers (CDA):Voorzitter! De heer Oudkerk heeft in eerste termijn heel veel zaken genoemd
waarvoor extra geld nodig zou zijn. Het verbaast mij dat hij daar nu geen
uitspraken over vraagt. Als je toch iets voorstelt dat geld kost, moet je
toch wel boter bij de vis leveren,Oudkerk zeker als grootste partij. Waar
is dus de motie over het financieren van zijn wensen?De heer Oudkerk (PvdA):Als het goed is, maar dat weten wij pas in de eerste twee weken van november,
zullen in de jaarnota 2000, die gaat over het arbeidsmarktbeleid, de tien
door mij genoemde punten staan. Ik mag u eraan herinneren dat u een motie
mede heeft ondertekend die al die punten omvat.Mevrouw Dankers (CDA):Maar die vroeg geen extra geld, maar alleen maar eerdere zekerheid over
die tranche. Het gaat over veel meer dan alleen de arbeidsmarkt.De heer Oudkerk (PvdA):Wellicht is er sprake van een begripsverwarring. Wat betreft de arbeidsmarkt
en de secundaire arbeidsvoorwaarden, en soms ook de primaire, heb ik enkele
suggesties gedaan. Ik heb over het ziekteverzuim gesproken en over het artsentekort
en de problematiek van de huisartsen. Op die laatste kom ik overigens bij
de zorgnota nog uitgebreid terug!Mevrouw Hermann (GroenLinks):Voorzitter! Ik ben de bewindsvrouwen zeer erkentelijk voor hun uitgebreide
en zeer doorwrochte antwoorden, alsmede voor het grote pak papier met schriftelijke
antwoorden dat wij vanmorgen gekregen hebben. Naar aanleiding daarvan heb
ik nog twee vragen en kom ik met drie moties.De zorgen over de staat van de gezondheidszorg worden in deze Kamer breed
gedeeld, maar wij zullen daarover verder praten bij de behandeling van de
zorgnota.In de schriftelijke beantwoording geeft de minister aan dat zij verantwoordelijk
is voor de wetgeving, oftewel de aanspraken, en de premievaststelling, oftewel
de financiering van de zorgverzekering. Wat de financiële eindverantwoordelijkheid
betreft, verwees zij naar een uitspraak van de rechter op 29 oktober, maar
ik denk dat zij vooral geïnteresseerd zou moeten zijn in de behandeling
van het hof op 8 november van de zaak waarbij zij aangesproken is. Bovendien
wil ik haar herinneren aan het recente rapport van de Algemene Rekenkamer
waarin wordt gesteld dat de premievaststellingen, waar de minister toch verantwoordelijk
voor is, niet kostendekkend zijn. Is de minister bereid het voorstel van de
Rekenkamer te volgen om in december bij de definitieve premievaststelling
toe te lichten hoe zij aan het principe van kostendekkendheid tegemoet denkt
te komen?De warme woorden van hedenmorgen en de aankondigingen inzake de jeugdgezondheidszorg
hebben mij deugd gedaan. Ik denk echter toch aan de middelen die in het regeerakkoord
voor de uitbreiding van de preventieve jeugdgezondheidszorg beschikbaar zijn
gesteld: tot 2002 een bedrag van 35 mln. Uitgaande van een leeftijdsgroep
van 0 tot 19 en van 170.000 à 180.000 kinderen, komt dat neer op een
tientje per jaar per kind! Op de markt van zorg en welzijn koop je voor een
tientje niet zoveel. Is de minister bereid om bij de verankering van de jeugdgezondheidszorg
in de Wet collectieve preventie ook financiële ruimte in de achterzak
te hebben?Voorzitter! Ik kom op de onderwerpen waarover wij moties willen indienen
en in de eerste plaats op het National environmental health action plan. In
de schriftelijke antwoorden stelt de minister dat zij de relatie milieu en
gezondheid belangrijk vindt en een goede samenwerking met minister Pronk heeft.
Dat is heel mooi, maar wat ons betreft nog niet genoeg. Ik citeer: "Bij de
toezeggingen, nr. 231, ontbreekt het door de minister toegezegde onderzoek
naar gezondheidsrisico's door de ontwikkeling van nieuwe al dan niet natte
natuur. Denk aan de kans op terugkeer van malaria. Hoe staat het met dat onderzoek?".
Wat is het antwoord? "Ik heb geen onderzoek in brede zin naar gezondheidsrisico's
door de ontwikkeling van nieuwe natuur toegezegd, maar ik kijk alleen verkennend
in kwantitatieve zin naar teken." Dat is nu precies waarom zo'n plan nodig
is. Mijn motie luidt dan ook als volgt.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat in 1994 op de ministersconferentie in Helsinki is overeengekomen
dat de staten environmental health action plans zouden opstellen;overwegende, dat de World Health Organisation heeft geconstateerd dat
Nederland aan die afspraak nog geen gevolg heeft gegeven;van mening, dat het van essentieel belang is een integrale visie op gezondheid
en milieu te ontwikkelen vanuit het gezichtspunt van de volksgezondheid;verzoekt de regering een NEHAP te ontwikkelen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Hermann en Van Vliet. Naar mij
blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 30 (26800 XVI).Mevrouw Hermann (GroenLinks):Ik leg de Kamer verder een motie voor over het toekomstige stelsel.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat in het regeerakkoord is afgesproken dat "het kabinet
zal bezien of, in het licht van de vergrijzing en andere ontwikkelingen, het
wenselijk is om voor de langere termijn verdergaande aanpassingen van het
verzekeringsstelsel voor te bereiden, daarbij mede rekening houdend met systemen
en ontwikkelingen in andere EU-landen";van mening, dat de Kamer vroegtijdig in de gelegenheid moet zijn zich
een mening te vormen over de mogelijkheden en het al dan niet verenigbaar
zijn van de relevante elementen;verzoekt de regering voor de begroting van 2001 met een bouwstenennotitie
te komen waarin de onderscheiden elementen en hun onderlinge relaties worden
beschreven,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Hermann. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.HermannZij krijgt nr. 31 (26800 XVI).Mevrouw Hermann (GroenLinks):Mijn laatste onderwerp betreft de inspecties gezondheidszorg en gezondheidsbescherming
en het RIVM. Ik heb de minister gevraagd of zij bereid is de taakstellingen
van deze organisaties te heroverwegen. Zij antwoordt daarop schriftelijk en
de laatste zin van die beantwoording luidt: ik pieker er derhalve niet over
om dat te heroverwegen. Ik wil de minister niet tot een piekeraar maken –
daar hebben wij immers niets aan – maar dit antwoord en dan met name
het antwoord op mijn vragen over de inspecties, vind ik onvoldoende.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de inspecties gezondheidszorg en gezondheidsbescherming
essentiële taken vervullen op het gebied van het toezicht op de kwaliteit
van de beroepsuitoefening en hetgeen daarmee samenhangt in de gezondheidszorg
en de ontwikkelingen en bedreigingen van de gezondheid die met fysieke omgevingsfactoren
zijn geassocieerd;overwegende, dat het voor het inzicht van de Kamer essentieel is dat zij
aan de bewindslieden van VWS kan verzoeken geïnformeerd te worden aan
de hand van de inspectierapporten;constaterende, dat de inspecties de laatste jaren verwikkeld zijn geweest
in een intensief proces van reorganisatie teneinde optimaal op hun taak te
zijn toegerust;verzoekt de regering de voorgenomen financiële taakstellingen voor
de inspecties ongedaan te maken,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Hermann. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 32 (26800 XVI).Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD):Voorzitter! Ik beperkt mij tot een enkele opmerking over bladzijde 31
van de schriftelijke beantwoording, waar wordt ingegaan op mijn vraag over
het functioneren van het ministerie. Ik vind dat dit antwoord getuigt van
een behoorlijke arrogantie. Er wordt een aantal stellingen geponeerd waarbij
ik mij bepaald niet thuis voel. Ik heb geen boodschap aan de mededeling dat
de medewerkers van de minister sinds de start van Paars II op verzoek van
de Kamer 6600 pagina's tekst hebben geproduceerd. Ik heb ook nooit beweerd
dat deze medewerkers niet hard genoeg werken. Daar gaat het ook helemaal niet
om. Ik ben blij dat wij bij de behandeling van de zorgnota de gelegenheid
hebben om op dit onderwerp terug te komen, want de minister en ik zijn hierover
nog zeker niet uitgesproken.De heer Weekers (VVD):Voorzitter! Ik bedank de bewindslieden voor de uitvoerige beantwoording.
Wij hebben niet op alle vragen antwoord gekregen en er is ook niet op alle
onderwerpen ingegaan, maar ik ben ervan overtuigd dat wij later nogmaals over
deze onderwerpen komen te spreken.Ik bedank de minister voor haar toezegging dat nog voor de behandeling
van de zorgnota een vergelijkend arbeidsvoorwaardenonderzoek wordt uitgevoerd.
Aan de hand hiervan kunnen wij bezien of de lonen in de zorgsector marktconform
zijn en hoeven wij niet langer appels met peren te vergelijken, zoals mevrouw
Kant gistermiddag heeft gedaan. De VVD wil verder geen voorschot nemen op
mogelijke ontwikkelingen in de sector. De heer Oudkerk suggereerde dit en
het doet mij goed dat hij hierop intussen teruggekomen lijkt te zijn. Ik ben
overigens ook blij dat de minister positief is ingegaan op onze wens om te
bezien of in de zorgsector het knellend korset van 36 uur kan worden losgeknoopt.
Ik heb er begrip voor dat zij de sociale partners niet voor de voeten wil
lopen, maar als zij hier zo'n duidelijke opvatting naar voren brengt, zal
dat toch effect hebben, neem ik aan.Mevrouw Kant (GroenLinks):Ik wil de heer Weekers vragen of hij het rapport heeft gelezen dat wij
gisteren van het Sociaal en cultureel planbureau hebben ontvangen. Hieruit
blijkt dat mensen met een MBO of HBO-opleiding in de zorgsector 20% minder
verdienen dan in vergelijkbare beroepen in het bedrijfsleven of andere sectoren.
Ik wil hierop graag een reactie van de heer Weekers.De heer Weekers (VVD):Ik heb dat rapport natuurlijk nog niet gelezen, want ik heb mij gisteren
en vandaag alleen maar beziggehouden met deze begrotingsbehandeling. Ik neem
aan dat de minister, als zij goede elementen uit dit rapport kan halen, die
in dat vergelijkend onderzoek naar de arbeidsvoorwaarden zal betrekken. Zoals
ik zojuist al heb aangegeven, kan ik mij zeer goed voorstellen dat er bijvoorbeeld
in de marktsector een bepaald loon tot stand komt op basis van 40 uur en in
de zorgsector op basis van 36 uur. Dat is volstrekt niet te vergelijken. Die
vergelijking kan ook niet worden gemaakt als de secundaire arbeidsvoorwaarden
niet worden meegenomen of als iemand nog een bepaalde scholing volgt. Ik wil
het hierbij laten in mijn reactie op mevrouw Kant.Mevrouw Kant (GroenLinks):Voorzitter! Dat vind ik te makkelijk. Wij hebben het hier niet over een
instituut dat appels met peren vergelijkt, maar over het Sociaal en cultureel
planbureau. Het SCP heeft een vergelijking gemaakt tussen beroepen in verschillende
sectoren en heeft er vooral de beroepen in de dienstensector uitgelicht. Het
komt tot de conclusie dat mensen met een MBO- en HBO-opleiding die in de zorg
gaan werken, tot mogelijk 20% minder verdienen dan in andere sectoren. Ik
wil graag een reactie van de VVD-fractie op die conclusie.De heer Weekers (VVD):Ik heb al aangegeven dat ik dit rapport niet heb gelezen en er daarom
geen reactie op kan geven.Mevrouw Kant (GroenLinks):Daarom heb ik die conclusie ook weergegeven. Ik heb dat rapport wel gelezen,
omdat het alles met dit debat te maken heeft. Ik heb de conclusie in mijn
hoofd en zojuist voorgedragen. Op die conclusie wil ik graag een reactie van
de heer Weekers. Hij kan erop vertrouwen dat ik hem letterlijk heb weergegeven.
Graag krijg ik een reactie op deze conclusie uit het rapport
van het SCP.De heer Weekers (VVD):Voordat ik een inhoudelijke reactie geef op een rapport, wil ik zelf de
inhoudelijke conclusies ervan hebben gelezen. Dus ik kan nu echt niet reageren.
Ik geleid de vraag van mevrouw Kant door naar de minister met het verzoek
of zij voor de behandeling van de zorgnota een reactie wil geven op de conclusies
van dit rapport.De heer Oudkerk (PvdA):De heer Weekers was blij dat ik ergens op ben teruggekomen. Die blijheid
gun ik hem graag, maar ik ben op een ding – samen met hem – zeker
niet teruggekomen, namelijk dat het arbeidsmarktbeleid in de zorg, de primaire
en secundaire arbeidsvoorwaarden op dit moment ongeveer het allerbelangrijkste
zijn. Ik heb de heer Weekers gisteravond in de uitzending van Den Haag Vandaag
gezien en ik zou hem willen zeggen: 's avonds een man, 's middags een man.
Hij is dus net zo gehouden aan hetgeen hij gisteravond daar heeft gezegd,
als ik aan wat ik gisterenochtend en -middag in deze zaal heb gezegd.De heer Weekers (VVD):Voorzitter! Ik sta voor wat ik 's avonds zeg voor welke gremia dan ook.
Vandaar dat ik de minister heb bedankt voor het feit dat zij een vergelijkend
onderzoek naar de arbeidsvoorwaarden aan de Kamer wil sturen. Nogmaals, ik
heb er begrip voor dat zij niet heel erg in de diepte kan gaan, maar ik neem
aan dat zij ons voldoende informatie kan verschaffen om op een later tijdstip
goed gedocumenteerd over deze materie verder te spreken.Voorzitter! Ik wil de minister nog vragen op welke wijze zij zal bevorderen
dat instellingen een daadkrachtig ziekteverzuimbeleid voeren of een antiziekteverzuimbeleid.
Hoe wil zij instellingen prikkelen om nu al rekening te houden met de Pemba-prikkels
die over enkele jaren pas goed zichtbaar zullen zijn? De minister stond sympathiek
tegenover de gedachten die ik hierover in eerste termijn heb geuit, maar ik
heb nog geen concreet stappenplan van de minister gehoord.Voorzitter! Ik heb aandacht gevraagd voor de carrièreperspectieven.
De minister heeft in de schriftelijke beantwoording aangegeven dat een en
ander bij de evaluatie van de Wet BIG wordt betrokken. Ik verzoek de minister
om in dat kader heel nadrukkelijk te bezien of voldoende gebruik wordt gemaakt
van de mogelijkheden om medisch ondersteunend personeel een carrièreperspectief
te bieden, aangezien het op dit moment daaraan schort. Bovendien vraag ik
haar toe te zeggen om, als de evaluatie van de Wet BIG daar aanleiding toe
geeft, knelpunten weg te werken.Voorzitter! Mijn volgende punt betreft de kinderopvang. Ik vind het jammer
dat wij vanmiddag het interruptiedebatje met de staatssecretaris niet hebben
kunnen vervolgen. Zij maakt volgens mij een denkfout. Zij zegt: op dit moment
springen de particuliere kinderopvanginstellingen niet in dat gat op de markt
en ik vraag mij af waarover wij praten als wij zeggen dat wij ouders de vrije
keuze willen geven, terwijl er nog onvoldoende plaatsen zijn. Zo heb ik haar
althans begrepen. Ik heb in eerste termijn betoogd dat door de ongelijke concurrentievoorwaarden
die op dit moment bestaan de particuliere kinderopvang niet tot de markt toetreedt,
waardoor onvoldoende plaatsen beschikbaar zijn. Je zou kunnen zeggen: door
de paracommercie in de kinderopvang springen de particuliere ondernemers er
niet in. Ik kan mij overigens voorstellen dat de staatssecretaris er niets
in ziet om op korte termijn het beleid dat in gang is gezet te stoppen teneinde
eerst de marktconformiteit te regelen. Het is niet de bedoeling van de VVD
om de voortgang op welke manier dan ook te frustreren. Wel moet het volgens
ons duidelijk zijn waar wij op lange termijn naartoe willen. De staatssecretaris
is wat dit betreft onvoldoende duidelijk geweest. Met het oog daarop wil ik
een motie voorstellen die is medeondertekend door de collega's Van Vliet en
Middel.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat er onvoldoende kinderopvangplaatsen zijn;voorts constaterende, dat er ongelijke concurrentievoorwaarden gelden
tussen gemeentelijk gesubsidieerde kinderopvanginstellingen en particuliere
kinderopvanginstellingen;van mening, dat hierdoor potentiële kinderopvangplaatsen verloren
gaan omdat het toetreden door particuliere instellingen tot de markt bemoeilijkt
wordt;van mening, dat ook de ouders die zijn aangewezen op overheidsbijdragen
vrij moeten zijn in de keuze van kinderopvangvoorziening voor hun kind;verzoekt de regering in overleg met alle betrokkenen de diverse instrumenten
van vraagfaciliëring verder te onderzoeken, opdat in de toekomst: 1. particuliere kinderopvanginstellingen op gelijke voet kunnen opereren
als de gesubsidieerde kinderopvanginstellingen;2. de keuzevrijheid
van de ouder wordt gegarandeerd;3. particuliere en commerciële
instellingen aan dezelfde kwaliteitseisen worden onderworpen;en de
Kamer voor de behandeling van de nota kinderopvang hierover te rapporteren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Weekers, Van Vliet en Middel.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 33 (26800 XVI).De heer Weekers (VVD):Voorzitter! Wat het thema "vergrijzing en de betaalbaarheid van de zorg
in de toekomst" betreft, heb ik een heel aantal stellingen betrokken namens
de VVD-fractie. Op een aantal stellingen heb ik uitdrukkelijk de reactie van
de bewindslieden gevraagd. De reactie van de staatssecretaris vond ik wel
zeer mager. Dat betreur ik, want daardoor kon er op dat moment onvoldoende
over worden gedebatteerd. Ik ben er echter van overtuigd dat wij er de komende
jaren nog uitvoerig met elkaar van gedachten over zullenWeekers wisselen.
Gemist heb ik bijvoorbeeld de toezegging dat er een kabinetsreactie komt op
het advies van de sociaal-economische deskundigen van de SER dan wel een geactuali seerde kabinetsreactie op het thema "gezondheidszorg en de vergrijzing".
In de schriftelijke beantwoording is er iets over gezegd, maar dat vond ik
te mager.Voorzitter! Ik kom tot het thema "wonen en zorg". Ik moet constateren
dat de staatssecretaris met de mond belijdt dat er werk wordt gemaakt van
het scheiden van wonen en zorg, maar dat ik er in de praktijk nog onvoldoende
van zie. Ik vind dat jammer. Ik heb de suggestie gedaan om in kaart te brengen
wat de voor- en nadelen zijn als wij alleen de zorgaanspraken van die verzorgingstehuizen
onder de AWBZ brengen waarbij daadwerkelijk sprake is van een financiële
scheiding van zorg en wonen en voor het overige bijvoorbeeld de overgangswet
iets te verlengen. Ik vind het jammer dat ik daarop geen bevredigende reactie
heb gekregen. Voor de VVD is dit thema nog niet afgerond. Op dit punt wil
ik volgende motie voorstellen, voorzitter, en dan rond ik af.De voorzitter:U weet dat u nu reeds over uw tijd heen bent.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat de toenemende welvaart voor grote groepen in de samenleving
ertoe leidt dat velen onder eigen verantwoordelijkheid allerlei nieuwe combinaties
van zorg en wonen arrangeren en dat de overheid hieraan tegemoet kan komen
door een actief beleid te voeren op het scheiden van (kosten van) wonen en
zorg;tevens overwegende, dat de overheid desalniettemin de plicht heeft maatschappelijke
solidariteit te organiseren en te financieren voor wie niet op eigen kracht
in deze vitale behoeften kan voorzien;constaterende, dat er onvoldoende voortgang lijkt te worden geboekt in
de scheiding van wonen en zorg en daardoor de noodzaak bestaat inzicht te
krijgen in de stand van zaken omtrent hetgeen tot nu toe gerealiseerd is op
het gebied van scheiden van (kosten van) wonen en zorg, daarin betrekkend
de knelpunten waartegen gemeenten, woningbouwcorporaties en welzijnsorganisaties
zijn aangelopen;tevens van mening, dat een onderzoek gedaan moet worden naar de keuzes
die verzorgingshuizen momenteel maken om woonzorgcomplex, verpleeghuis nieuwe
stijl of een combinatie van beide te worden;verzoekt de regering de Kamer een inventarisatie inzake scheiden van (kosten
van) wonen en zorg en een onderzoek naar de keuzes die verzorgingshuizen maken
op korte termijn te doen toekomen, waarbij de regering concreet aangeeft op
welke wijze en met welk tijdpad eventuele knelpunten worden weggewerkt, zodat
deze betrokken kunnen worden bij de behandeling van de nota Zicht op zorg,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Weekers, Van Vliet en Dankers.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 34 (26800 XVI).Mevrouw Kant (SP):Mevrouw de voorzitter! Ik wil in mijn tweede termijn vooral ingaan op
de arbeidsmarktproblematiek en begin met de imagocampagne. Zoals ik al vaker
betoogd heb, ik vind een imagocampagne prima, doch eerst moet de werkelijkheid
verbeterd worden anders ontstaat er een vertekend beeld voor de mensen die
opgeroepen en gestimuleerd worden om in de zorg te gaan werken.Over de beeldvorming van die imagocampagne is enige ophef ontstaan. Ik
heb een krantenbericht gelezen waarin een aantal suggesties staat hoe die
campagne zou kunnen luiden. Ik citeer: "Mijn zus dealt met preferente aandelen,
ik deal met buien van mevrouw De Boer." "Mijn vriend hoopt dat hij zijn target
haalt, ik hoop dat mijnheer Bos de ochtend haalt."Er is dus enige ophef over deze campagne. Men vraagt zich af, of die niet
te algemeen en te populistisch is. Als de door mij geciteerde zinnen de campagne
werkelijk gaan vormgeven, zit daar inderdaad iets in.Los van wat ík ervan vind, wijs ik op de kritiek van een organisatie
zoals NU'91, een organisatie voor mensen die de verpleging en verzorging voor
hun rekening nemen, mensen die weten hoe het werkelijk is in de zorg. Het
is belangrijk dat deze mensen zich kunnen vinden in de imagocampagne. Vindt
de minister dit ook niet?Het rapport van het SCP is vandaag verschillende keren genoemd. Uit dat
rapport blijkt dat de beloningsachterstand in delen van de gezondheidszorg
maar liefst kan oplopen tot 20% ten opzichte van andere sectoren.Met betrekking tot de salarissen zou ik willen spreken over drie o's.
Ik vind de hoogte van de salarissen van verplegenden en verzorgenden onrechtvaardig.
Ik vind die ook onacceptabel, gezien de risico's die deze lage salarissen
met zich brengen in de huidige arbeidsmarktsituatie. Maar bovenal vind ik
het een onderwaardering voor al die mensen die dag in dag uit zorg verlenen
in ons land.Gisteren vroeg de heer Weekers zich af of er geen vergelijkend warenonderzoek
moest komen. Ik heb dat gesteund, vooral omdat ik zoveel mogelijk inzicht
in de verschillen wil hebben. Ik ben ook van mening dat er vanuit de praktijk
al heel veel inzicht bestaat. Toen ik er een nachtje over geslapen had, vond
ik zo'n vergelijkend warenonderzoek toch een beetje ongelukkig. Ik zou het
anders willen noemen, niet een vergelijkend warenonderzoek, maar een vergelijkend
waarderingsonderzoek of waardeonderzoek. Waar hebben wij het over? Hoe waarderen
wij de mensen die dag in dag uit dat zware, maatschappelijk belangrijke werk
verrichten? Voorzitter! Omdat mijn fractie van mening is dat er een fikse
salarisverhoging moet komen, dien ik een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat uit recent onderzoek van het SCP blijkt dat de lonen
in de zorg over vrijwel de gehele linie achterblijven bij de marktsector,
waarbij in delen van deKant zorg de achterstand kan oplopen tot 20%; overwegende, dat het personeelstekort in de zorg dermate ernstige vormen
aanneemt dat ingrijpende maatregelen noodzakelijk zijn;verzoekt de regering financiële middelen vrij te maken om over te
kunnen gaan tot een substantiële extra loonsverhoging van minimaal 5%
voor alle verplegenden en verzorgenden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Kant. Naar mij blijkt wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 35 (26800 XVI).Mevrouw Kant (SP):Mevrouw de voorzitter! In reacties wordt vaak gezegd, ook door deze minister,
dat het salaris niet de belangrijkste factor is. Het is niettemin één
van de factoren en volgens mij ook wel degelijk een belangrijke factor bij
de beantwoording van de vraag waarom mensen zo moeilijk te motiveren zijn
om in de zorg te gaan werken. Natuurlijk is de motivatie van het beroep de
belangrijkste drijfveer voor mensen, maar het salaris speelt wel degelijk
mee. Uit de monitor arbeidsaanbod van de OSA over 1998 blijkt dat mensen die
in de zorg werken, vinden dat het uurloon te laag is ten opzichte van de verantwoordelijkheid
die men draagt. Zo wordt het dus wel degelijk in de sector gevoeld.Er is overigens nog een extra probleem op het terrein van de arbeidsmarkt,
namelijk in de jeugdzorg. Ik heb op mijn in eerste termijn over dit onderwerp
gestelde vragen geen antwoord gekregen en daarom ben ik genoodzaakt een motie
in te dienen. Ik weet niet hoe de bewindslieden tegenover mijn suggesties
staan.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat voor noodzakelijke uitbreiding van de jeugdzorg ongeveer
1500 nieuwe medewerkers nodig zijn;constaterende, dat bestaande vacatures in de jeugdzorg momenteel al moeilijk
vervulbaar zijn, onder meer vanwege de krappe arbeidsmarkt en de zwakke marktpositie
van de jeugdzorg ten opzichte van concurrerende sectoren;constaterende, dat uit onderzoek van bureau Bakkenist blijkt dat de salarissen
in de jeugdhulpverlening en jeugdbescherming gemiddeld ruim 10% lager liggen
dan de salarissen voor vergelijkbare functies in de CAO zorg;verzoekt de regering voldoende financiële middelen ten behoeve van
het arbeidsmarktbeleid in de jeugdzorg beschikbaar te stellen, zodat voor
vergelijkbare functies met de zorgsector gelijke lonen kunnen worden uitbetaald,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Kant. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 36 (26800 XVI).Mevrouw Kant (SP):Voorzitter! De vraag rijst in welke mate nog extra middelen nodig zijn
om oude gaten te dichten. Ik denk hierbij aan de financiële gevolgen
van de laatste salarisverhogingen. Gebleken is dat dit financiële gevolgen
heeft voor de gehandicaptenzorg. Uit een grafiekje dat ik gisteren heb gekregen,
blijkt dat in de verpleeg- en verzorgingshuizen de extra werkdrukgelden voor
1999 en 2000 volledig worden opgeslokt door de tekorten die er zijn met betrekking
tot de OVA-gelden in het kader van de CAO. Ik ben benieuwd hoe dat precies
in deze sector zit. Eigenlijk zou ik graag zien dat de bewindslieden wat dit
betreft al een overzicht zouden geven nog vóór de behandeling
van de nota zorg. Het is tegen die achtergrond dat ik voor de zekerheid een
motie indien.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat er aanwijzingen zijn dat zowel in de gehandicaptenzorg
als in de ouderenzorg de arbeidsvoorwaarden niet voldoende gedekt worden door
de OVA-gelden en mede betaald zijn uit extra investeringsmiddelen;overwegende, dat de extra investeringsmiddelen bedoeld zijn voor meer
volume en kwaliteit van de zorg en hieraan ook ten goede dienen te komen;verzoekt de regering de feitelijke inkomsten en uitgaven voor de arbeidsvoorwaarden
in de verschillende zorgsectoren voor 1999 en 2000 op een rijtje te zetten
en de Kamer hierover te berichten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Kant. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 37 (26800 XVI).Mevrouw Kant (SP):Voorzitter! Bij de behandeling van de zorgnota komen wij uiteraard nog
uitvoerig terug op de geneesmiddelen, maar ik wil nu al een vraag stellen
over het plan terzake dat deze week in het nieuws is geweest. Ik heb van de
FNV begrepen dat dit plan in strijd zou zijn met de Ziekenfondswet. In die
wet staat dat inperking van het verstrekkingenpakket voor ziekenfondsverzekerden
niet kan omdat er sprake behoort te zijn van een garantie in de zin van een
omschrijving van een pakket voor iedereen.Mevrouw Van Vliet (D66):Voorzitter! Ik dank beide bewindslieden voor hun antwoorden. Ik begin
onmiddellijk met het indienen van moties en zal zien of ik daarna nog spreektijd
over heb. Allereerst wil ik dan een motie indienen met betrekking tot de alfahulpen.
Uit de schriftelijke antwoorden bleek dat de staatssecretaris niet van plan
is om voor de behandeling van het belastingplan voor de 21ste eeuw met een
notitie te komen over de positie van de alfahulpen. Daarom dien ik op dit
punt de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,Van Vliet constaterende, dat de staatssecretaris van VWS niet komt met een notitie
over de (toekomstige) positie van de alfahulpen voordat de behandeling van
het belastingplan voor de 21ste eeuw plaatsvindt;overwegende, dat alfahulpen een groot gedeelte van de huishoudelijke hulp
in de thuiszorg voor hun rekening nemen;overwegende, dat het onwenselijk is dat alfahulpen om fiscale redenen
de thuiszorg zullen verlaten;overwegende, dat het daarom noodzakelijk is om duidelijkheid te verkrijgen
over de positie van alfahulpen op dit moment en hun positie na de wijziging
van het belastingstelsel;verzoekt de regering vóór de behandeling van het belastingplan
voor de 21ste eeuw met een notitie te komen die de positie van alfahulpen
op dit moment en hun positie na de fiscale wijzigingen beschrijft,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Vliet, Oudkerk, Weekers, Hermann,
Dankers, Van der Vlies, Rouvoet en Kant.Zij krijgt nr. 39 (26800 XVI).Mevrouw Van Vliet (D66):Voorzitter! Mijn tweede motie betreft de regionale verschillen als het
gaat om de arbeidsmarktproblematiek. De minister heeft weliswaar aangegeven,
dat zij bereid is aan die kwestie aandacht te besteden, maar wij willen dat
toch wat specifieker vastleggen. Daarom dien ik op dit punt de volgende motie
in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat gebieden zoals Amsterdam, Flevoland en Noord-Brabant
in vergelijking met de rest van Nederland een groter arbeidsmarktprobleem
in de zorg kennen;van oordeel, dat in de meerjarenafspraken en bij de arbeidsmarktmiddelen,
bij de verdeling van de middelen ter bestrijding van het arbeidsmarktprobleem
geen rekening wordt gehouden met de regionale verschillen;verzoekt de regering de verdeling van de arbeidsmarktmiddelen zodanig
in te richten dat met de regionale verschillen in de arbeidsmarktproblematiek
terdege rekening wordt gehouden en de sectorfondsen daarop aan te sturen,en gaat over tot de orde van dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van Vliet, Oudkerk en Van Blerck-Woerdman.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 38 (26800 XVI).Mevrouw Van Vliet (D66):Voorzitter! In de schriftelijke antwoorden wordt ingegaan op de vragen
van de D66-fractie over de gezondheidszorg voor illegalen. Er zijn berichten
dat die niet helemaal wordt gegeven conform de internationale verdragen en
dat er ook op financieel terrein punten zijn die om aandacht vragen. De antwoorden
op de vragen hierover zijn ons wat te karig. Zij komen erop neer dat de minister
hierover niets gemeld zou zijn en daarom gaat zij niet over tot het nemen
van maatregelen. Ik wil de minister nogmaals vragen of zij bereid is nader
onderzoek te plegen en om contact met de diverse vrijwilligersorganisaties
in dit veld op te nemen, opdat duidelijk wordt hoe het staat met de gezondheidszorg
voor illegalen en welke problemen er om bureaucratische redenen met het koppelingsfonds
zijn.De heer Rouvoet (RPF):Voorzitter! In mijn eerste termijn stond centraal de eigen verantwoordelijkheid
van de overheid in het licht van de grondwettelijke taak ten aanzien van de
gezondheidszorg. Mijn betoog heb ik voornamelijk op twee punten uitgewerkt:
de sturing in de zorg en de normstelling.Wat de sturingsfilosofie betreft, ging het mij er niet om, dat de overheid
geïsoleerd zou moeten willen sturen, onafhankelijk van alle andere partners.
Het ging mij er wel om, dat zij in laatste instantie altijd de vrijheid en
de mogelijkheid behoudt om zelfstandig knopen door te hakken, beslissingen
te nemen en haar eigen verantwoordelijkheid daadwerkelijk gestalte te geven.
Daarbij mag zij in laatste instantie nooit afhankelijk zijn van de medestuurders,
de partners, zoals zij te vaak worden genoemd. Zij mag dus niet afhankelijk
zijn van al die andere veldpartijen die misschien wel een heel andere kant
op willen.Toen de minister en de staatssecretaris de meerjarenafspraken als voorbeeld
gebruikten, vond ik ze te laconiek over de wat zij noemden de verschuiving
en de verheldering van de verantwoordelijkheden. Ik heb een andere visie dan
zij. Ik ben op dit punt somberder, ook als het gaat om de rol van het parlement.
Ik neem evenwel aan, dat wij hierover nog bij verschillende gelegenheden komen
te spreken, bijvoorbeeld bij de behandeling van de toegezegde notitie van
minister Peper, waarin op deze kwestie specifiek zal worden ingegaan. Bij
de behandeling van die notitie zal ik zeker de VWS-invalshoek in de gaten
houden.Wat de normstelling betreft, wil ik de minister oprecht dankzeggen voor
de wijze waarop zij mijn vraag en mijn betoog daarover heeft beantwoord. Zij
heeft iets laten zien van de uitgangspunten van het kabinet, mag ik zeggen:
van de ideologische motivering van een aantal voorstellen die wij nog specifiek
zullen bespreken? Het is mijn opvatting dat deze vergaderzaal van de Tweede
Kamer, dit forum van de democratie, er niet alleen is om van mening te verschillen
over concrete standpunten en keuzes, maar ook om te debatteren over meer fundamentele
opvattingen. Dan hoef je het uiteindelijk niet eens te worden, om toch een
goed debat te hebben gehad. Wij komen daar bij de verschillende onderwerpen
absoluut op terug, maar op dit punt mijn dank.De heer Middel (PvdA):Voorzitter! Ik ben het ermee eens dat een debat altijd zinvol is, maar
het is de taak van dit parlement om tot besluitvorming te komen. De heer Rouvoet
zegt dat het heel nuttig is om in het kader van die besluitvorming achterliggende
debatten te voeren. Ik vraag mij af of dat ook het geval is als je een debat
voert over een onderwerp, waarover sommige partijen absoluut en op voorhand een vaststaande opvatting hebben. Wat is dan de zin van het debat?De heer Rouvoet (RPF):Voorzitter! Ik ga ervan uit dat alle partijen in laatste instantie een
aantal opvattingen hebben waar zij niet achter terug willen. Dat is hun goed
recht. Dat is maar goed ook. Dat is voor mij het aantrekkelijke van democratie.
Ik vind het een versmalling van het democratisch debat als wij het in deze
vergaderzaal alleen zouden hebben – ik begrijp dat de heer Middel het
daarmee eens is – over de vraag of wij 2 mln. naar links of naar rechts
willen verschuiven en of wij 500 politieagenten meer willen of 2000 meer.De heer Middel (PvdA):In die zin ben ik het met de heer Rouvoet eens.De heer Rouvoet (RPF):Daarachter wil ik ook het debat kunnen voeren over de vraag waarom men
die mening is toegedaan. Dan kan het voorkomen dat wij het in laatste instantie
op die punten niet eens worden. Dat ligt zelfs voor de hand, want dan kom
je bij zeer fundamentele opvattingen van, naar ik aanneem, iedereen in deze
zaal. De minister heeft in dit verband iets laten zien van het zelfbeschikkingsrecht
voor het kabinet. Ik denk daar anders over, maar daar kun je een goed debat
over hebben, ook over de achterliggende opvattingen en niet alleen over de
voorstellen die daaruit voortvloeien. Daar is het mij om te doen. Dat vind
ik een van de verdiensten van de democratie. Het zou een verrijking van het
democratisch debat zijn als wij dat in deze Kamer vaker zouden doen en als
wij niet te snel zouden zeggen dat dit typisch iets is voor de Eerste Kamer.
Ik denk daar heel anders over.De minister is niet ingegaan op drie punten in mijn betoog. Ik heb gevraagd
of het terecht is om abortus provocatus en euthanasie onder de gemeenschappelijke
noemer van menselijke noodsituaties te brengen. Graag een reactie op dat punt.
Ik heb ook gevraagd waarom wij over deze onderwerpen eerst tot politieke besluitvorming
zouden moeten komen om daarna pas eventueel een maatschappelijk debat te hebben.
Dat lijkt mij een omdraaiing van de feiten. Ik heb ook geen reactie gekregen
op het punt van de eicelveilingen. Ik verwijs wat dat betreft naar de motie
die de heer Van der Vlies daarover zal indienen.Dan nog iets over de dierproeven. Ik citeer wat dat betreft uit een bijdrage
van toenmalige staatssecretaris Terpstra in de Eerste Kamer. Zij zei indertijd
dat er geen hiaat mag vallen in de activiteiten als gevolg van de evaluatie.
Voorts zei ze – dat citaat vond ik nog mooier – dat het het mooiste
zou zijn en het meest effectief als er in de Tweede Kamer een amendement terzake
zou worden aangenomen. Welnu, dat amendement ligt er. Wanneer kunnen wij de
evaluatie verwachten? Als die niet vóór de begrotingsbehandeling
2001 wordt besproken, dan moeten wij volgend jaar opnieuw een amendement indienen.
Ik hoop dat dit niet nodig is. Ik vraag een reactie op dat punt.Dan het gehandicaptenbeleid. Ik heb dat gerelateerd aan de door mij als
bedreigend ervaren ontwikkelingen op het medisch-ethische vlak, terwijl juist
zeer gewenste wetgeving, de Wet gelijke behandeling gehandicapten, steeds
wordt uitgesteld. Dat versterkt de onzekerheid over de plaats van de gehandicapten
in de maatschappij. Dit wordt ook gevoed door de ontwikkelingen in de genetische
technieken en de voorspellende geneeskunde. Ik heb zojuist begrepen dat er
een advies van de Gezondheidsraad aan zit te komen om alle zwangere vrouwen
een test op spina bifida en het syndroom van Down aan te bieden. Ik schrik
daar opnieuw van. Dat draagt wat mij betreft bij aan de maatschappelijke druk
op de positie van mensen met handicaps en aan de gevoelens van angst. Die
kant moeten wij niet op. Ik vraag de minister met klem om daar duidelijk stelling
tegen te nemen.De schriftelijke beantwoording over de verbeteringen met betrekking tot
de toegankelijkheid van het departement van VWS is aanmerkelijk optimistischer
dan de betrokken organisaties mij melden. Ik wil de concrete toezegging dat
de ontevredenheid terzake in overleg met de organisaties wordt weggenomen.
Het zou toch gênant zijn om hierover volgend jaar voor de derde keer
te moeten spreken, want het gaat om het coördinerend departement.De heer Van der Vlies (SGP):Mevrouw de voorzitter! Ik dank de bewindslieden voor de antwoorden, maar
ik wil nog drie opmerkingen maken. Ik waardeer het, dat de minister zo zorgvuldig
is ingegaan op haar drijfveren en grenzen bij de medisch-ethische vraagstukken.
Uiteraard komen wij daar nog verder over te spreken. Het moeilijke van deze
discussie, die ik overigens graag en zorgvuldig wens te voeren, is dat wij
allebei een normatief kader willen. De minister zal menen, dat Van der Vlies
een normatief kader van beton wil en Van der Vlies vraagt zich fluisterend
af of het normatieve kader van de minister niet van elastiek is. Dat is waarschijnlijk
het spanningsveld, maar wij komen er nog over te spreken.Ik heb de wettelijke bescherming van het menselijk leven aan de orde gesteld.
Ik had daarover een motie voorbereid maar een paar uur geleden dwarrelde de
brief van de staatssecretaris d.d. 26 oktober op mijn tafel over het wetsvoorstel
gelijke behandeling gehandicapten en chronisch zieken. Haar verzoek is om
de tijd te krijgen tot het voorjaar van 2000 voor nadere exercities, waarna
zij haar bevindingen zal rapporteren. Ik zie daarom af van het indienen van
die motie. Ik zie niet af van het thema maar ik wil dat uiteraard koppelen
aan de voortgang van de discussie die wij hierover al voerden.Voorzitter! Ik neem het de minister niet kwalijk dat zij waarschijnlijk
is vergeten een antwoord te geven op mijn vraag over het commerciële
aanbod via Internet van menselijke eicellen. Om nu maar gewoon helder te maken
wat de Kamer wil, zal ik de motie voorlezen die door alle woordvoerders is
ondertekend.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat de verkoop van menselijke eicellen via bijvoorbeeld
Internet het mogelijk maakt de in individuele landen geldende nationale verboden
op de handel in menselijk erfelijk materiaal te omzeilen;tevens constaterende, dat bij het huidige aanbod van menselijkeVan der
Vlies eicellen via Internet de "verbetering" van het menselijk ras door selectie van het erfelijk materiaal wordt gepropageerd;overwegende, dat de handel in menselijk erfelijk materiaal, langs welke
weg ook, met name op onethische gronden als huidskleur, uiterlijk en IQ een
ongewenste ontwikkeling is;verzoekt de regering in de daartoe relevante internationale verbanden
de handel via openbaar commercieel aanbod in menselijke eicellen en ander
menselijk erfelijk materiaal aan de orde stellen, met als doel tot een internationaal
verbod te komen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het de leden Van der Vlies, Rouvoet, Dankers,
Oudkerk, Weekers, Van Vliet, Hermann en Kant.Zij krijgt nr. 40 (26800 XVI).Mevrouw Dankers (CDA):Mevrouw de voorzitter! Ik heb uit de eerste termijn van de heer Van der
Vlies begrepen dat hij nog enkele opmerkingen zou maken over de schippersinternaten.De heer Van der Vlies (SGP):Dat punt geeft mij inderdaad veel zorgen. Wij hebben een schriftelijk
antwoord op mijn vragen hierover gekregen en de kern van het antwoord is,
dat er eind dit jaar een advies aan de bewindslieden zou worden aangereikt
door de daartoe ingestelde adviescommissie. De staatssecretaris zegt toe,
dat spoedig daarna het kabinet een standpunt zal uitbrengen. Nu ik daar zo
aan herinnerd word, zou ik dat graag willen dateren. Dat advies zou er zo
snel mogelijk moeten komen en als dit inderdaad mogelijk is, moet de staatssecretaris
nog dit kalenderjaar proberen een standpunt uit te brengen, zodat de onzekerheid
niet nog langer hoeft te duren. Ik krijg graag een klip en klare toezegging
op dit punt.De vergadering wordt enkele minuten geschorst.Minister Borst-Eilers:Mevrouw de voorzitter! Wij zullen op de moties en de amendementen schriftelijk
reageren, temeer daar wij hebben vernomen dat de stemmingen pas na 15 november
zullen plaatsvinden. Toch zullen wij ook nu mondeling een korte reactie geven.
De schriftelijke reactie zal iets uitvoeriger zijn.Voor mijn beantwoording in tweede termijn volg ik de volgorde van de sprekerslijst.
Mevrouw Dankers heeft gezegd dat er tegenstrijdigheden zijn gebleven. Dat
is zo. Maar het debat gaat verder. En dat is ook zo. Ik ben het met mevrouw
Dankers eens dat wij niet in cynisme moeten vervallen in onze gedachtewisseling.
Wij moeten echter ook niet vervallen in een eenzijdig of onvolledig citeren.
Mevrouw Dankers citeerde het antwoord op een vraag van mevrouw Van Blerck
over datgene wat de ambtenaren op het ministerie doen. Mevrouw Van Blerck
vond het een arrogant antwoord. Het antwoord is echter niet arrogant bedoeld.
In het antwoord is aangegeven dat die 1200 mensen niet allen bezig zijn met
het ontwikkelen van beleid. Er zijn nog een heleboel andere taken die ambtenaren
ook moeten vervullen, taken waarvan de omvang is aangegeven. Er zitten dus
geen 1200 mensen, maar een beperkt deel daarvan nieuw beleid te ontwikkelen.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD):Voorzitter! Ik had het op prijs gesteld als de minister het antwoord dat
nu op schrift staat, mij reeds vanmorgen had gegeven. Dan had ik daarop kunnen
ingaan. Wat ik gisteren met mijn inbreng bedoelde, is helemaal niet terug
te vinden in het antwoord dat nu op schrift staat. Als de minister zegt dat
zij de arrogantie terugneemt die van het antwoord afdruipt, kan ik mij daarin
vinden.Minister Borst-Eilers:Mijn ambtenaren noch ik voelen arrogantie jegens de Kamer. Dat punt is,
hoop ik, bij dezen uit de wereld. Het is absoluut niet onze bedoeling geweest
om die indruk te wekken. Ik vond het wel jammer dat mevrouw Dankers maar een
deel citeerde van de 6600 pagina's, waar de Kamer overigens om heeft gevraagd.
Wij wilden laten zien dat ambtenaren veel werk hebben – werk dat zij
met liefde doen – om de Kamer te bedienen. De Kamer vraagt om een aantal
zaken, zoals nota's. De Kamer stelt schriftelijke vragen. Dat levert alles
bij elkaar een hoeveelheid werk op. Dat hoort er allemaal bij. Daar is ook
niks mis mee. De bedoeling was eigenlijk om het beeld van die bijenkorf te
schetsen.Mevrouw Dankers (CDA):Ik ben blij dat die negatieve bedoeling er niet in zit, voorzitter. Ik
zal er alle antwoorden nog eens op nalezen. Het gaat mij erom dat cijfers
niet oneigenlijk worden gebruikt.Minister Borst-Eilers:Wij moeten ze niet oneigenlijk gebruiken. Soms worden ze gebruikt als
illustratie. Maar goed, wij hebben er nu voldoende over gesproken. Het verkeer
bestaat over en weer alleen maar uit goede bedoelingen. Kennelijk is er sprake
geweest van het verkeerd begrijpen van de bedoeling van de vraag van mevrouw
Van Blerck.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD):Voorzitter! Ik wil het debat niet overdoen. Dat ben ik helemaal niet van
plan. Het is overigens helemaal geen gunst van VWS om ons 6600 pagina's toe
te sturen. Maar omdat de essentie van de inbreng die ik gisteren heb geleverd
kennelijk niet is overgekomen, zal ik hierop terugkomen bij de behandeling
van de zorgnota. Ik vind de sturing in de zorg op dit moment namelijk één
van de belangrijkste vraagstukken.Minister Borst-Eilers:Dan zijn wij het weer roerend met elkaar eens. Dat is inderdaad een heel
belangrijke onderwerp. Nogmaals, een van de hoofdtaken van een departement
is: de Kamer bedienen als zij verschillende dingen vraagt. Dat heeft niks
met gunsten te maken. Dat is het werk volgens de regels. Dat hoort zo. Nogmaals,
dat werk doet men met plezier, in ieder geval in de overgrote meerderheid
van de gevallen. Ik zal niet ingaan op de auto die Paarse coalitie heet. Er
zaten geen drie sturen, maar drie inzittenden in. Maar het kan best zijn dat
ik mij heb versproken.Ik wil reageren op een aantal moties, waaronder de motie van mevrouw Dankers
op stuk nr. 18 over de wachtlijsten. Wij hebben absoluut een inspanningsverplichting
om de wachtlijsten weg te werken. Ik heb altijd gezegd dat ik onder het wegwerken
van de wachtlijsten in de cure versta dat niemand langer hoeft te
wachten dan medisch verantwoord is. Een korte wachttijd en, om het oneerbiedig
te zeggen, een kleine werkvoorraad zijn nodig om doelmatig te kunnen werken.
De wachtlijsten in de cure zijn op deze manier gemakkelijker te reduceren
dan die in de care. Het is toch afhankelijk van heel veel factoren. U moet
geen enkele twijfel hebben over onze inspanningsverplichting op dit punt,
maar het dictum is zo hard – zij dienen weggewerkt te zijn in 2002 –
dat ik onder het herhalen van onze inspanningsverplichting toch meen aanvaarding
van de motie te moeten ontraden.De motie van de heer Oudkerk op stuk nr. 25 gaat over het dreigend artsentekort.
Gevraagd wordt om een bericht aan de Kamer hoe dit kan worden voorkomen. Daarbij
wordt ook het aanpassen van de numerus fixus betrokken. Ik ben daarover in
overleg met minister Hermans. Ik laat het oordeel over deze motie graag over
aan de Kamer. De motie is in feite een ondersteuning van mijn beleid. Ook de motie van de heer Oudkerk en anderen op stuk nr. 28 over het ziekteverzuim
en over de vraag hoe een bonusregeling kan worden opgenomen in de Arbo-convenanten
beschouw ik als een ondersteuning van mijn beleid.De motie van de heer Oudkerk op stuk nr. 29 betreft de bekende discussie
die te maken heeft met de algemene politieke beschouwingen: de mate van vertrouwen
als een minister-president zich op een bepaalde manier uitlaat dat het voor
elkaar zal komen. Ik wil het bij dat vertrouwen laten. Ik vind deze motie
echt niet nodig. Uit collegiale overwegingen zou het mij niet spijten als
de Kamer de motie niet aannam, maar ik zie er zoveel namen onder staan dat
dit waarschijnlijk een illusie is. Nogmaals, over de intentie is geen verschil
van mening.De heer Oudkerk ziet de kwestie van het medisch beroepsgeheim veel breder
dan alleen de kindermishandeling. Dat heb ik ook goed verstaan. Het is in
ons antwoord misschien iets minder duidelijk geweest. Als je aan de Gezondheidsraad
met de bekende beraadsgroep gezondheidsethiek en gezondheidsrecht advies vraagt
over het medisch beroepsgeheim, moet dat ook betrekking hebben op al die andere
voorbeelden die de heer Oudkerk heeft gegeven. Het probleem speelt inderdaad
breder.Mevrouw Hermann heeft nog zorgen, die terugkomen bij de behandeling van
de zorgnota. Dan zullen wij daarover weer met elkaar discussiëren. Zij
maakte een opmerking over het rapport van de Algemene Rekenkamer over de premiestelling
in de sociale zekerheid en de zorg. Zoals gebruikelijk heb ik dat rapport
in een briefing besproken met de voorzitter van de Algemene Rekenkamer. Het
rapport bevat zinvolle suggesties, maar ik heb daarover toch een stevige gedachtewisseling
met de Rekenkamer gehad. Het kabinet besluit bewust – dat is van jaar
tot jaar het geval – om de algemene kas van het ziekenfonds en de AWBZ
met een rijksbijdrage te dekken. Er wordt dus niet tot kostendekkende premiedekking
overgegaan, maar vanuit de belastingmiddelen wordt een nieuwe vorm van solidariteit
toegepast door de belastingbetalers wat te laten bijbetalen aan het ziekenfonds.
Verder komt in het rapport het probleem van het moment aan de orde. In de
zomer moet nu eenmaal een geïntegreerde afweging worden gemaakt voor
de vaststelling van de hoogte van premies en belastingen in relatie tot alle
andere maatregelen die de koopkracht van de burgers in de daaropvolgende jaren
bepalen.Mevrouw Hermann (GroenLinks):Mijn vraag was of u in wilde gaan op de suggestie van de Rekenkamer om
bij de definitieve premievaststelling in december toe te lichten op welke
wijze wordt omgegaan met de meest recente gegevens uit oktober, ook bezien
in het kader van de kostendekkendheid. Ik beschouw uw antwoord dan ook als
voorlopig en verzoek u, hierop in december terug te komen.Minister Borst-Eilers:Het punt is inderdaad nog breder. Je kunt het alleen hebben over een kostendekkende
premie, maar je kunt ook de vraag erbij betrekken op welke wijze het kabinet
de premie procentueel vaststelt, inclusief de rijksbijdrage, en welke ramingen
daaraan ten grondslag liggen. Ik neem aan dat mevrouw Hermann hierop doelt.
Haar voorstel is wat mij betreft akkoord, want er zijn zeker overwegingen
te noemen.Mevrouw Hermann heeft gevraagd of ten behoeve van de preventieve jeugdgezondheidszorg,
opgenomen in de Wet collectieve preventie, financiële middelen beschikbaar
gesteld kunnen worden. In eerste termijn heb ik reeds gezegd dat wij in afwachting
zijn van enkele adviezen. Er is nog geen zicht op de financiële behoefte.
Het lijkt mij dan ook beter om deze zaak even aan te houden. Op een gegeven
moment zal er een standpunt worden ingenomen, al dan niet ook ten aanzien
van extra geld.Ik kom op de natte natuur, de teken, een NEHAP en de malariamug. Het is
juist dat de malariadreiging – ik heb als student nog malariamuggen
verzameld ten noorden van Amsterdam en misschien mevrouw Hermann ook –
met het natter worden van de natuur weer terug kan komen. Kennelijk heeft
minister Pronk tijdens een conferentie een toezegging gedaan. Hij heeft nog
geen tijd gehad om mij daarvan deelgenoot te maken. Ik zal met hem overleggen
en hierop in mijn schriftelijke reactie uitvoerig ingaan.Mevrouw Hermann heeft in de motie op stuk nr. 31 de regering gevraagd
om voor de begroting van 2001 een bouwstenennotitie uit te brengen. Het spijt
mij voor mevrouw Hermann, maar wij hebben een eigen tijdpad voor de ontwikkeling
van de bouwstenen. Als er bouwstenen geschikt zijn voor publicatie, zullen
wij de Kamer daarvan op de hoogte stellen. Onze werkzaamheden zijn bedoeld
ten behoeve van het volgende kabinet en daarvoor hebben wij een eigen tijdpad
opgesteld. De partijen in de Kamer kunnen alle rapporten lezen en daar eventueel
zelf mee aan de slag gaan. De zorgvuldigheid staat voorop en ik zie niet aankomen
dat wij in het najaar van 2000 iets klaar hebben liggen, tenzij er een wonder
gebeurt. Ik ontraad aanneming van deze motie.De motie van mevrouw Hermann op stuk nr. 32 betreft de financiële
taakstelling voor de inspecties. Ik waardeer het enerzijds bijzonder dat mevrouw
Hermann een lans breekt voor de inspecties, want zij hebben een zware taak.
Anderzijds echter hebben wij ten aanzien van de taakstelling die het ministerie
is opgelegd, gewikt en gewogen. Als zij alleen op het kerndepartement was
neergeslagen, was dat te zwaar geweest, gezien het werk wat er ook daar moet
gebeuren. Wij hebben in alle bescheidenheid zowel het RIVM
als de inspecties een taakstelling opgelegd. Omdat er allerlei ontwikkelingen
zijn rondom de inspecties en het toezicht, zijn wij met de inspecties in gesprek
over de toekomst ervan. Daarbij speelt natuurlijk ook geld een rol. Ik ontraad
aanvaarding van de motie, omdat het afgeronde besluitvorming betreft waarop
ik niet terug wil komen.Ik ben blij dat de heer Weekers blij is met mijn toezeggingen, maar over
de arbeidsduur merk ik nog het volgende op. Wij hebben het steeds over een
verhoging van 36 naar 40 uur, maar van de verplegenden en verzorgenden werkt
natuurlijk bijna niemand 36 uur. Je struikelt daarbij over de deeltijders.
Als zij wat meer zouden gaan werken, zouden onze problemen voor een groot
deel zijn opgelost. Een van onze opvattingen over de secundaire arbeidsvoorwaarden
is dat werkgevers daarin, ook als werknemers dat willen, flexibel moeten zijn.
Wij zijn het verder met elkaar eens, maar ik wilde wel even opmerken dat het
een beetje irreëel is om het in de zorg te hebben over een verhoging
van 36 naar 40 uur.De heer Weekers was wat teleurgesteld over mijn reactie in eerste termijn
op hetgeen hij stelde over het beleid ter bevordering van het ziekteverzuim.
Toch heb ik een aantal concrete zaken genoemd, zoals het faciliëren van
goede arbeidscontracten en het werken met best practices. Misschien kan hij
dit in de Handelingen nog eens nalezen en dan concluderen dat mijn antwoord
niet zo dun was.Ik ben het helemaal met mevrouw Kant eens dat de doelgroep, en vooral
de groep die wij naar de zorg willen trekken, zich in de imagocampagne moet
kunnen vinden. Alle campagnes worden tegenwoordig samen met een vertegenwoordiging
van de doelgroep gemaakt. Of de voorbeelden die mevrouw Kant noemde, ook de
eindstreep halen, weet ik niet. Ik vond het ook een beetje wonderlijk wat
zij voorlas, maar het feit dat het mij niet aanspreekt, is natuurlijk niet
relevant. Het moet alle schoolverlaters aanspreken, alsmede de mensen die
overwegen om opnieuw in te treden. Bij die groepen wordt een campagne ook
uitvoerig getoetst. Ik zal daar extra op letten.Mevrouw Kant (SP):Ik heb begrepen dat NU'91, een van de vakbonden voor verpleegkundigen,
grote bezwaren tegen de campagne hebben en hun samenwerking hebben opgezegd.
Vindt de minister dit ongewenst en wat gaat zij daaraan doen?Minister Borst-Eilers:De campagnes worden getest door een bureau dat daarin is gespecialiseerd.
Zij testen ook bij de doelgroep en dat zijn niet de mensen die nu in de zorg
werken, maar mensen die daarbuiten staan. Dit neemt niet weg dat verpleegkundigen
die nu actief zijn, er ook een oordeel over kunnen hebben. Ik zal dan ook
nagaan of de huidige verpleegkundige beroepsgroep erbuiten is gehouden, want
het lijkt mij verstandig om die ernaar te laten kijken. Deze kan immers beoordelen
of de campagne een goed beeld geeft van het werk.In de motie naar aanleiding van het rapport van het Sociaal cultureel
planbureau wordt minimaal 5% extra loonsverhoging voor alle verplegenden en
verzorgenden gevraagd. Ik vind dit niet de meest effectieve manier om de knelpunten
op te lossen. Deze motie ontraad ik dan ook.In de motie op stuk nr. 37 van mevrouw Kant wordt de regering verzocht
om de feitelijke inkomsten en uitgaven met betrekking tot de arbeidsvoorwaarden
in de verschillende zorgsectoren op een rijtje te zetten en de Kamer hierover
te berichten. Het oordeel hierover laat ik graag aan de Kamer over. Wij zijn
bereid om te bezien hoever wij ermee kunnen komen. De informatie die wij hebben,
kunnen wij inderdaad op een rijtje zetten. Ik wil wel nog eens onderstrepen
dat het eigenlijk de verantwoordelijkheid is van de werkgever om een CAO af
te sluiten. Daar mogen wij dus niet in treden. Als die CAO duurder is dan
de overheidsbijdrage die de werkgever heeft gekregen, dan heeft de werkgever
problemen. Daar zal ik nu niet op ingaan. Als deze motie wordt aangenomen,
zullen wij de Kamer de gevraagde informatie toesturen.Er is een vraag gesteld over de inperking van het ziekenfondspakket. Dat
pakket kan niet worden ingeperkt zonder dat een wijziging wordt aangebracht
in de Ziekenfondswet. Daar komt bij dat op dit moment vrijwel alle ziekenhuizen
in Nederland een eigen keuze maken en een eigen formularium samenstellen uit
het ziekenfondsgeneesmiddelenpakket. Daar werken zij mee. Een verzekerde kan
daartegen bezwaar maken en iets anders eisen wat ook in het vergoedingenpakket
zit. Als dat een redelijk verzoek is, te beoordelen door een of andere instantie,
bijvoorbeeld het college voor zorgverzekeringen, moet dat verzoek gehonoreerd
worden. Ik meen dat dit ook in het rapport van de commissie-De Vries staat.
Je hebt recht op wat in het pakket zit, maar de arts mag er zelf ook nog wel
iets van vinden. Formularia zijn gebruikelijk in Nederland en niet strijdig
met de Ziekenfondswet. Ik vraag mevrouw Kant niet te veel conclusies te trekken
over de goede en minder goede dingen die boven ons hoofd hangen. Ik heb een
bepaald tijdpad uitgezet. Wij komen op een goede en verantwoorde manier tot
besluitvorming. Begin volgend jaar wordt duidelijk hoe die conclusies luiden.Mevrouw Van Vliet heeft op stuk nr. 38 een motie ingediend over de regionale
verschillen. Deze motie klinkt mij sympathiek in de oren, maar de regionale
materie is wel complex. De achtergrond van de problematiek in Amsterdam, Brabant
of Flevoland is verschillend, dus er zijn geen confectieoplossingen mogelijk.
Je moet altijd zoeken naar maatwerk en naar een plan dat gedragen wordt door
de partijen in de regio. Ik denk dat mevrouw Van Vliet zich in die benadering
kan vinden, want zij knikt. Op grond daarvan zeg ik dat ik geen moeite heb
met de motie en het oordeel graag aan de Kamer overlaat.Ik ben bereid om goed uit te zoeken hoe het loopt met de gezondheidszorg
bij illegalen in het licht van het eerste jaarverslag van het Koppelingsfonds.
De Kamer krijgt daar een verslag van en dan zullen wij daarover kunnen spreken,
als zij dat wenselijk acht.De heer Rouvoet had een paar antwoorden tegoed uit de eerste termijn.
Abortus en euthanasie zijn niet eenzelfde soort noodsituatie, dat heb ik in
eerste termijn ook duidelijk gezegd. Ik heb de heer Rouvoet daarin gelijk
gegeven en gezegd dat het waar is dat de situatie bij zwangerschapsafbreking
anders is, omdat de noodsituatie niet betrekking heeft op de lijdende patiënt
maar op de moeder van de lijdende patiënt. Ik heb ook nog iets gezegd
over de bijzondere situatie van de zwangerschap. De vrouw heeft
toch een oordeel dat verdergaat dan wanneer zij niet zwanger zou zijn van
dat kind.De heer Rouvoet heeft een amendement ingediend over de dierproeven. Ik
heb nog eens nagelezen wat mevrouw Terpstra in de Tweede Kamer heeft gezegd.
Zij heeft gezegd: ik reageer niet over mijn graf heen. De heer Rouvoet citeerde
de Eerste Kamer, maar daar was gewoon een wat andere formulering gekozen.
Wij weten allemaal dat mevrouw Terpstra een warme voorstander was van het
zoeken naar steeds meer alternatieven voor dierproeven en dat ben ik zelf
ook.Zoals zo vaak zijn wij het inhoudelijk met elkaar eens, maar het gaat
erom wat er financieel aan de hand is. Ik vind het jammer dat de heer Rouvoet
spreekt over 1,5 mln. Hem gehoord hebbende en gezien de steun die hiervoor
in de Kamer bestaat, heb ik er geen moeite mee om te zeggen dat wij in 2000
evalueren. De extra intensivering van 1 mln. loopt in dat jaar gewoon door.
Aan de hand van de evaluatie bekijken wij dan hoe het in 2001 gaat. Ik zal
dat schriftelijk toelichten.De heer Rouvoet (RPF):Wij hoeven nu niet meer te discussiëren over wat er in de Eerste
Kamer is gewisseld, gehoord de minister. Het niveau in de begroting voor 2000
is lager dan het niveau van 1995, toen wij hiermee begonnen. Daarom zeg ik
dat er een reparatie moet komen met een kleine plus erop, afgezet tegen het
totaal. Dat mag eigenlijk geen naam hebben.Minister Borst-Eilers:0,5 mln. mag geen naam hebben, maar ik vind het altijd nog veel geld.
Daar kijken wij kennelijk wat verschillend tegenaan.De voorzitter:Mag ik de minister vragen of het een beetje sneller kan? Ik wil dit onderwerp
graag om zes uur afronden.Minister Borst-Eilers:Ik zal heel snel gaan, maar ik weet dat de heer Rouvoet altijd antwoord
op al zijn vragen wil. Hij heeft gevraagd naar het advies van de Gezondheidsraad.
Ik zal nagaan of de Gezondheidsraad zo'n advies in voorbereiding heeft. Het
zou dan betrekking moeten hebben op de nieuwe serumtest die al enkele jaren
in sommige landen wordt toegepast en waarbij je zowel het syndroom van Down
als spina bifida zou kunnen aantonen. Ik zal daar schriftelijk op terugkomen,
want het is een onderwerp waar wij zorgvuldig mee moeten omgaan.De heer Van der Vlies heeft gesproken over normatief kader. Een dergelijk
kader is natuurlijk nooit van elastiek. Een kader is altijd stevig en dat
geldt dus ook voor het normatief kader van het kabinet.Wat de heer Van der Vlies in zijn motie zegt over de kwestie van de eicelveilingen
is mij uit het hart gegrepen. Ik beschouw haar als een ondersteuning van mijn
beleid. Ik hoop dat wij in staat zijn om dergelijke veilingen te verbieden,
want dat is vers twee. Laten wij eerst maar eens proberen ze te verbieden.Staatssecretaris Vliegenthart:Voorzitter! Tegen mevrouw Dankers kan ik zeggen dat wij de komende maanden
bij het zorgoverzicht en de zorgnota nog uitgebreid zullen spreken over de
modernisering van de AWBZ. Dat debat is absoluut nog niet afgelopen. Zij wees
erop dat de formulering in de uitvoeringstoets, die gevraagd wordt aan het
college voor zorgverzekeringen over de positie van de zorgkantoren, stelliger
is dan wat ik gezegd zou hebben. Ik wijs erop dat een uitvoeringstoets een
advies is over de nadere inrichting. Wij hebben het college gevraagd bij dat
advies de uitgangspunten van het beleid te betrekken zoals die op dit moment
geformuleerd zijn. Dat is op zichzelf een logische constructie, maar dat neemt
niet weg dat de conclusies hoe het precies moet gaan gebeuren in de Kamer
bij het debat over de modernisering van de AWBZ getrokken worden en dat pas
daarna uitvoering gegeven wordt aan het hele verdere traject. De versterking
van de zorgkantoren is een traject waarmee, zoals ik in mijn eerste termijn
al heb gezegd, al tijdens de vorige kabinetsperiode is begonnen.Voorzitter! Ik kom bij de motie op stuk nr. 19 van mevrouw Dankers over
het persoonsgebonden budget en de onderuitputting. In principe heb ik geen
probleem met deze motie, omdat wij allen willen dat het beschikbare geld daadwerkelijk
wordt gebruikt waarvoor het bedoeld is. Zij vraagt om een compensatiegarantie.
Wij bekijken op welke wijze in de hele systematiek van kasramingen, verplichtingenramingen
en de oploop van de groei van het persoonsgebonden budget de komende jaren
een oplossing gevonden kan worden, want het blijft een onbevredigende situatie.
Dat is wat anders dan de door mevrouw Dankers gevraagde compensatiegarantie,
maar het doel is hetzelfde. Ik stel voor, omdat wij hierover bij de zorgnota
nog wel verder over komen te praten of anders bij het algemeen overleg over
het gehandicaptenbeleid, dat ik eens wat opschrijf over de wijze waarop wij
dat zouden willen doen. Daarna kan zij beoordelen of zij deze motie wil handhaven.De motie op stuk nr. 20 over het vrijwilligerswerk wil ik tegelijk met
de motie van de heer Middel op stuk nr. 23 bespreken. Mevrouw Dankers vraagt
om een voorstel voor een vrijwilligerstoets. Ik ben bereid alle aspecten die
daarmee samenhangen te bekijken en na te gaan of het op een goede manier mogelijk
is. Ik weet wie de motie medeondertekend hebben en weet dus ook dat de motie
aanvaard zal worden. Ik zal er daarom serieus naar kijken. Ik wil daarover
rapporteren in de uitwerking die wij sowieso wilden geven van de hoofdprioriteiten
van de welzijnsnota. Het vrijwilligerswerk is een belangrijk onderdeel van
deze nota. Wij gaan binnenkort met tal van partijen praten over de wijze waarop
het ondersteuningsbeleid van het vrijwilligerswerk verder vorm moet krijgen,
met name vanwege de strategische vragen waarop de heer Middel doelt. Ik stel
daarom voor, de Kamer in dat kader te rapporteren over de uitkomsten daarvan
en de wijze waarop wij dit de komende jaren zullen doen. Ik denk dat daarmee
wordt tegemoetgekomen aan de door de heer Middel, mevrouw Van Vliet en de
heer Weekers geformuleerde wens.Ik kom tot motie op stuk nr. 21 van mevrouw Dankers over de stopwatchzorg.
Ik ben het met haar eens dat de wijze waarop het bij sommige instellingen
vorm krijgt, echt vreselijk is. Dat geldt overigens lang niet voor alle instellingen;
er zijn ook veel instellingen die het goed geautomatiseerd hebben en waar
het geen enkel probleem is. Het is ook de eigen verantwoordelijkheid van de
instellingen. Wij zijn bezig om samen met de LVT een nieuw systeem van productregistratie
te ontwikkelen, dat volgend jaar in werking zal moeten treden.
Dit nieuwe systeem zal alle verschillende verantwoordingssystemen die er nu
nog zijn – voor de eigen bijdrage, voor de bedrijfsvoering, voor het
verantwoordingsproces in het kader van de productieafspraken – integreren
tot één verantwoordingssysteem dat tevens het management kan
ondersteunen bij de bedrijfsvoering. Gezien het feit dat het voor de vaststelling
van de eigen bijdrage van mensen die gebruik maken van thuiszorg, toch relevant
is om te weten hoeveel thuiszorg zij gehad hebben, en omdat de Kamer wil zien
wat er met de extra middelen voor thuiszorg gerealiseerd wordt, denk ik niet
dat wij zonder enige vorm van registratiesystematiek kunnen. Dat het béter
moet, is iets waar ik het hartgrondig mee eens ben, maar zoals de motie op
stuk nr. 21 nu luidt, moet ik haar ontraden.De formulering van het verzoek in de motie op stuk nr. 22 van de heer
Middel is zeer breed. Hij weet natuurlijk heel goed – hij is er zelf
bij betrokken geweest – dat bij de herstructurering landelijke organisaties
alle functies uit elkaar zijn gehaald en de overlegfunctie in feite alleen
sectoraal is ingevuld. Op allerlei beleidsterreinen hebben wij nu sectorale
overlegorganen en is er geen brede overlegfunctie meer. Het is wel eens geprobeerd,
maar toen mislukt. Omdat wij vandaag niet hebben gesproken over dit onderwerp
en wij binnenkort nog komen te spreken over de welzijnsnota, stel ik voor
deze motie te betrekken bij die bespreking en dan te bezien of een zinvolle
invulling van deze motie mogelijk is.Ik kom tot de motie van de heer Middel over het budget voor het sportbeleid.
Als ik het goed zie, is dat een amenderende motie. Hij vraagt daarin in de
eerste plaats om de bezuiniging van 1,2 mln. incidenteel te dekken uit de
eindejaarsmarge. Onder andere gezien de toezegging inzake de Special Olympics
die ook uit de eindejaarsmarge moet worden gedekt, weet ik niet of het lukt
om aan zijn vraag tegemoet te komen. Ik wil dat wel later bezien, maar kan
er nu nog geen toezegging over doen. Overigens gaat het om middelen die komend
jaar vrijvallen, dus wij hoeven geen maatregelen te nemen om deze bezuiniging
te realiseren. Wij kunnen bezien of er mogelijkheden zijn en kunnen daar begin
volgend jaar verder over spreken.Wat de structurele dekking betreft, wordt in deze motie gevraagd om naar
een structurele oplossing te zoeken bij de begrotingsvoorbereiding voor 2001.
Ik ben natuurlijk altijd bereid om zo'n oplossing te zoeken. Ik ben tot deze
bezuiniging gekomen omdat ik geen andere mogelijkheden zag, dus ik wil graag
zoeken of er toch nog iets mogelijk is. Ik kan echter niet toezeggen dat dit
ook zal lukken, want hoewel het om een klein bedrag gaat, moet het wel worden
afgewogen tegen andere prioriteiten in andere sectoren en de vrije middelen
zijn krap.De heer Middel (PvdA):Ik hoop dat de staatssecretaris beseft dat zij dankzij deze motie de bal
weer op haar eigen speelveld krijgt. De Kamer heeft heel breed duidelijk gemaakt,
tegen bezuiniging op sport te zijn. Als het niet met deze motie kan, is het
alternatief het amendement van het CDA waarbij die bezuiniging ook van tafel
gaat. Dat wordt dan echter wel gedekt uit sociaal beleid en dat zal de staatssecretaris
ook niet aanspreken.Staatssecretaris Vliegenthart:Ik heb gezegd dat de 1,2 mln. een bezuiniging is als gevolg van het aflopen
van projecten. Dat is vrij geld dat anders opnieuw zou kunnen worden ingezet.
Wij kunnen op een later moment bekijken of er dekking voor is.De heer Middel (PvdA):Het is toch niet uit te leggen dat je, als je de maatschappelijke betekenis
van de sport wilt benadrukken en er bij het regeerakkoord extra geld voor
vrijmaakt, er aan de andere kant geld afhaalt. Dat doe je toch niet.Mevrouw Van Vliet (D66):Voorzitter! Het wordt me nu niet duidelijk of de staatssecretaris deze
motie afwijst of het oordeel aan de Kamer overlaat. Het is voor onze fractie
belangrijk dat te weten om te bepalen of zij de motie al dan niet zal steunen.
Het idee op zichzelf is natuurlijk sympathiek.Staatssecretaris Vliegenthart:Ik heb de motie niet ontraden, zoals u goed hebt gehoord. Ik heb tegen
de heer Middel gezegd, dat ik bereid ben om te bekijken of wij voor die 1,2
mln. voor volgend jaar een incidentele dekking kunnen vinden. Ik kan niet
toezeggen dat die dekking er zal komen, maar alleen dat ik bereid ben ernaar
te kijken. Ik heb ook gezegd dat ik bereid ben te kijken naar de structurele
kant, want ik voel op zich mee met de heer Middel, maar zolang ik geen adequate
dekking heb, kan ik niet de zekerheid geven dat het kan.En wat het structurele aspect betreft, kan de Kamer als ik bij de begroting
voor 2001 niet met een alternatief kom, een amendement indienen voorzien van
een dekking, om die bezuiniging ongedaan te maken. Maar nogmaals, ik heb de
bereidheid uitgesproken om te zoeken naar dekking. Ik stel u dan ook voor
de motie aan te houden of in te trekken of in ieder geval te willen leven
met de interpretatie die ik eraan geef. Dat vind ik ook prima.De heer Middel (PvdA):Ik denk dat het belangrijk is dat de Kamer en het kabinet weten wat de
bedoeling is van de indiener van de motie. Die bezuiniging moet weg. U hebt
nog eens de kans om het op te lossen. Wij bieden u voor het jaar 2000 een
handreiking. U hebt volgend jaar de mogelijkheid de structurele bezuiniging
van tafel te vegen. Als u dat niet lukt, wat wij natuurlijk niet hopen en
ook niet verwachten, dan zijn wij weer aan zet. En dan zullen wij het ook
doen.Staatssecretaris Vliegenthart:Goed, daar ben ik het met eens. Als wij tot die gezamenlijke conclusie
komen, is het de vraag of de motie daarmee niet overbodig is, maar het is
natuurlijk aan de Kamer om dat te beoordelen.Voorzitter! Ik kom nu toe aan de moties van de heer Oudkerk. De heer Oudkerk,
die ik nu overigens niet zie, heeft een motie ingediend over de werkdrukverlichting
in de gehandicaptenzorg. Dat is natuurlijk een buitengewoon sympathieke prioriteit.
Ik teken daarbij wel aan, dat een aantal van de intensiveringen op het terrein
van het gehandicaptenbeleid, met name de middelen voor dagbesteding –
bij de algemene politieke beschouwingen is nog 30 mln. extra beschikbaar gekomen
voor de gehandicaptenzorg – de facto een werkdrukverlichtend effect
hebben in de instellingen met ernstig verstandelijk gehandicapten waar op
dit moment de werkdruk heel erg hoog is. Er zijn geen specifiek geoormerkte
middelen voor het verlagen van de werkdruk as such, maar wel
middelen die dat effect met zich brengen. In dat licht bezien en vanwege het
feit dat er geen dekking bij deze motie is voorzien, moet ik deze motie ontraden,
hoe sympathiek het doel ook is.Ik heb voor de zomer een beleidsbrief over de community care naar de Kamer
gestuurd, die een standpunt bevat inzake het advies van de commissie die over
dit onderwerp een rapport heeft uitgebracht. Ik zou graag de motie van de
heer Oudkerk over de uitwerking van de community care betrekken bij de discussie
over die brief. Die zal ongetwijfeld worden gevoerd in het algemeen overleg
over het gehandicaptenbeleid, dat overigens nog gepland moet worden. Ook voor
deze motie geldt dat er geen dekking voor is, maar nogmaals, ik stel voor
er in het overleg over te spreken, want versterking van de community care
is uitgangspunt van beleid op het terrein van de gehandicaptenzorg.De heer Weekers heeft een opmerking gemaakt over het advies van de commissie
van sociaal-economische deskundigen. Ik heb op een aantal aspecten van dat
advies gereageerd, maar het is een rapport dat uitgebracht wordt aan de SER
ten behoeve van de standpuntbepaling in de SER over de adviesaanvrage van
het kabinet over de vergrijzingsbestendigheid van het stelsel. Het is geen
gebruik dat het kabinet standpunten inneemt over rapporten van commissies
van deskundigen. Het bepaalt zijn standpunten naar aanleiding van adviezen
die de SER als adviesorgaan van de regering uitbrengt. Dat zullen wij in dit
geval ook doen en ik ga ervan uit dat een aantal aspecten uit het advies van
de commissie van deskundigen zijn terug te vinden in het SER-advies.Voorzitter! In mijn eerste termijn heb ik de heer Weekers al toegezegd
in de notitie over de Wet basisvoorziening kinderopvang en het daarbij behorende
financieringsmodel aandacht te besteden aan zijn vragen en opmerkingen over
het kindgebonden budget. Dat heeft dus betrekking op het regime na 2002. Het
is procedureel niet haalbaar de notitie nog voor de behandeling van de nota
over de kinderopvangstimuleringsregeling naar de Kamer te sturen. Er loopt
immers ook nog een onderzoek naar een integraal fiscaal model e.d. In die
regeling is het uitgangspunt van de gelijke voorwaarden opgenomen; gemeenten
moeten in principe openbare aanbestedingen organiseren. In heel kleine gemeenten
kan dat natuurlijk wel eens een probleem zijn. Veel grotere gemeenten hebben
al de nodige ervaringen met openbare aanbestedingen en die ervaringen leren
dat er heel goede prijs-kwaliteitverhoudingen kunnen worden gerealiseerd.
Daarom ook zullen wij er samen met de VNG bij de gemeenten op aandringen dat
men dat instrument voluit hanteert. Wij gaan dus aan de slag met de toekomstige
financieringsstructuur in het kader van de notitie over de Wet basisvoorziening
kinderopvang. Voor de uitbreidingsperiode hebben wij nu de stimuleringsregeling
zoals die wordt voorgesteld.Voorzitter! Ik meen dat ik in mijn eerste termijn tamelijk uitvoerig ben
ingegaan op het vraagstuk van de scheiding van wonen en zorg. Het scheiden
van wonen en zorg is een uitgangspunt van ons beleid. Het onderzoek waarnaar
wordt gevraagd, is inmiddels verricht. Het geeft antwoord op een aantal in
de motie vermelde punten. Er zijn 580 woonzorgcomplexen met 32.000 plaatsen.
Dat is veel meer dan iedereen dacht. Wat betreft de kostenverdeling heeft
het onderzoek minder opgeleverd dan wij ons hadden voorgesteld. De onderzoeksresultaten
zullen uiteraard naar de Kamer worden gestuurd. Ook op basis van enkele andere
studies kan enige nadere informatie worden verschaft. Het belangrijkste wat
ik wil zeggen is, dat er dankzij de flexibilisering van de aanspraken en de
mogelijkheden die er op dit moment al zijn voor zorgaanbieders en corporaties
om afspraken te maken over nieuwe complexen geen belemmeringen zijn om het
uitgangspunt van scheiding van wonen en zorg vorm en inhoud te geven. Dat
gebeurt momenteel in een heel hoog tempo. Ik zal proberen de Kamer nog voor
de behandeling van de nota Zicht op zorg de nadere informatie te doen toekomen.
Ik meen al met al dat de motie van de heer Weekers op stuk nr. 34 overbodig
is.Voorzitter! VliegenthartMevrouw Van Vliet heeft een motie ingediend over
de alfahulpen. Ik constateer dat het dictum van deze motie anders is dan dat
van de motie-Bussemaker. De motie-Bussemaker vraagt de regering niet alleen
de fiscale gevolgen in beeld te brengen, maar ook alle aspecten van de rechtspositie
en zo nodig voorstellen te doen ter verbetering daarvan. Die inventarisatie
is klaar, mede als gevolg van het belastingplan. In hoofdstuk 10 van de memorie
van toelichting bij het belastingsstelsel voor de 21ste eeuw
staan de gevolgen voor alfahulpen beschreven met tabellen en al. Dus als de
Kamer kennis wil nemen van de gevolgen van belastingsplan voor alfahulpen,
kan zij die daar vinden. Het kabinet heeft aangegeven dat er 75 mln. beschikbaar
is voor de inkomensreparatie die nodig is om de gevolgen van het belastingplan
op te vangen. Mede geïnspireerd door de discussies over de verbetering
van de rechtspositieregeling, bekijken wij nu of wij twee vliegen in één
klap kunnen slaan. Dat wil zeggen dat het bedrag van 75 mln. mede wordt gebruikt
ter verbetering van die rechtspositieregeling. Wij moeten daar nog veel voor
uitzoeken en dat kan echt niet voor de behandeling van het belastingplan.
De inventarisatie is klaar en de gegevens over het onderdeel van de beleidsvoornemens
die betrekking hebben op de rechtspositie zijn in feite al bij de Kamer in
de memorie van toelichting bij het belastingstelsel.Mevrouw Van Vliet (D66):Voorzitter! Ik ben graag bereid mijn motie aan te passen en te formuleren
overeenkomstig de motie van 29 april. Kan de staatssecretaris uitleggen waarom
die gegevens nu nog niet beschikbaar zijn, terwijl die motie al een half jaar
geleden is aangenomen? Om het plaatje compleet te krijgen, hebben wij alle
gegevens nodig. Als ik daarvoor mijn motie moet aanpassen, zal ik dat zeker
doen.Staatssecretaris Vliegenthart:Alle gegevens op het terrein van de sociale zekerheid, de pensioenen,
en dergelijke zijn verzameld. Op dit moment wordt bezien hoe wij uitvoering
kunnen geven aan het onderdeel van de motie waarin wordt gevraagd om voorstellen
voor verbetering van de rechtspositie. Wij hebben echt meer tijd nodig om
inzicht te krijgen in zowel de financiering als de consequenties van een en
ander. Het is dus geen probleem om het inventariserende deel aan de Kamer
toe te sturen, maar het onderdeel voorstellen voor verbetering van de rechtspositie
is dus nog niet afgerond.Mevrouw Van Vliet (D66):Voorzitter! Ik zal mij beraden. Eventueel wijzig ik mijn motie.Staatssecretaris Vliegenthart:Mevrouw Kant heeft gewezen op de arbeidsmarktproblematiek in de jeugdzorg.
Wij hebben bij de algemene beschouwingen een brede discussie gehad over de
arbeidsmarktproblematiek in de collectieve sector. Daarbij zijn onder meer
de zorg in het algemeen en onderwijs genoemd. Ik stel mij voor de arbeidsmarktproblematiek
in de jeugdzorg bij die discussie te betrekken. De motie zoals die nu is geformuleerd
en waarin een concrete uitspraak wordt gevraagd over de manier waarop wij
dat gaan regelen, gaat mij op dit moment dus te ver. Ik moet die motie dus
ontraden.De heer Van der Vlies heeft een reactie gevraagd op het advies van de
commissie-De Jong over de schippersinternaten. Een maand nadat wij dat advies
hebben ontvangen, zullen wij ons standpunt aan de Kamer voorleggen.De heer Rouvoet (RPF):Voorzitter! Ik heb een vraag gesteld over de toegankelijkheid van het
departement. Die is nog niet beantwoord.Staatssecretaris Vliegenthart:Ik heb in de schriftelijke antwoorden aangegeven dat die toegankelijkheidstoets
is verricht en dat er nog een paar kleine punten moeten worden verbeterd.
Het ligt voor de hand dat dit voor de volgende begroting in orde is.De heer Rouvoet (RPF):Ik wil niet lastig zijn, maar daarop heb ik gereageerd. Ik begrijp dat
de staatssecretaris zegt: het is bijna klaar en aan het eind van het jaar
krijgen wij het stempel. Door de gehandicaptenorganisaties is echter gezegd:
wij merken te weinig verbeteringen. Ik heb de concrete toezegging gevraagd
om in overleg te treden met de gehandicaptenorganisaties om hun ontevredenheid
weg te nemen.Staatssecretaris Vliegenthart:In het laatste overleg dat ik heb gehad met de Gehandicaptenraad hebben
wij daarover al gesproken. Ik zeg concreet toe dat ik contact opneem met de
Gehandicaptenraad over hoe het allemaal functioneert. Dat lijkt mij een heel
goede praktijktoets.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik heb begrepen dat er nog om heropening zal worden gevraagd. Ik stel
voor, daarom op een nader te bepalen tijdstip te stemmen.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt van 18.07 uur tot 19.40 uur geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19992000-1041-1073.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl