Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de Wet op het voortgezet onderwijs in verband met de verruiming van de bijdrageregeling voor het leerlingenvervoer (25798).
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1998-1999, pag. 248-256

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

22-12-1998

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

nr. 11, pagina 248-256

08-12-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 25798Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Presentie en opening (dinsdag 8 december 1998)Pagina 245-245
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Gemeentewet, de Waterschapswet en de Invoeringswet Financiële-verhoudingswet met betrekking tot de werktuigenvrijstelling (Wet wijziging werktuigenvrijstelling) (25736).Pagina 245-246
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de expertisecentra, de Wet op het primair onderwijs, de Wet op het voortgezet onderwijs, de Wet educatie en beroepsonderwijs en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek inzake de ondersteuning bij het onderwijs aan zieke leerlingen (ondersteuning onderwijs aan zieke leerlingen) (25871).Pagina 247-248
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Ontgrondingenwet (verbreding heffingsdoeleinden) (25804).Pagina 245-245
Lijst van besluiten (dinsdag 8 december 1998)Pagina 256-256
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de Wet op het voortgezet onderwijs in verband met de verruiming van de bijdrageregeling voor het leerlingenvervoer (25798).Pagina 248-256
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (dinsdag 8 december 1998)Pagina 256-258

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 52 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van:het wetsvoorstel Wijziging
van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de Wet
op het voortgezet onderwijs in verband met de verruiming van de bijdrageregeling
voor het leerlingenvervoer (25798).De beraadslaging wordt geopend.De heer Hofstede (CDA):Mijnheer de voorzitter! In de memorie van antwoord heeft de staatssecretaris
op de voor OCW gebruikelijke wijze antwoord gegeven. Dat betekent dat ook
nu de antwoorden niet in alle opzichten even duidelijk zijn. In die zin wordt
een niet zo bijster goede traditie kennelijk onverkort voortgezet
en dat doet ons verdriet.De eerste zaak die door de CDA-fractie in het voorlopig verslag aan de
orde werd gesteld, ging over de vraag of de staatssecretaris dit wetsvoorstel
wel of niet van harte ondersteunt. Deze vraag werd ingegeven omdat dat onduidelijk
bleef tijdens de behandeling in de Tweede Kamer. Daar gaf ze duidelijk aan
dat dit wetsvoorstel door haar eigenlijk alleen was ingediend omdat de Tweede
Kamer daarom gevraagd zou hebben. Het is niet ongebruikelijk dat een bewindspersoon
zich wat op de vlakte houdt als een initiatiefvoorstel door één
of enkele leden van de Tweede Kamer wordt ingediend. Echter, hier gaat het
om een wetswijzigingsvoorstel van het vorige kabinet, dat kennelijk door het
huidige kabinet geheel is overgenomen. Daarom waren de betreffende uitlatingen
van de staatssecretaris op z'n minst bevreemdend en het lijkt me voor de hand
liggend dat ze hieromtrent aan deze Kamer opheldering verschaft. Weet ze zich
nu wel of niet ten volle verantwoordelijk voor deze wetswijziging?De CDA-fractie heeft nogal wat moeite met deze wetswijziging. Immers,
wat was er aan de hand? Binnen de gemeenten was in het kader van het leerlingenvervoer
een gat ontstaan van ruim 40 mln. Thans wordt het door de VNG al becijferd
op zo'n 50 mln. De gemeenten hebben bij monde van de VNG niet nagelaten om
aan te dringen op aanvulling. De VNG sprak in dat kader zelfs van 'een blinde
vlek in de begroting'. Wil de staatssecretaris onafhankelijk onderzoek laten
doen naar de omvang van dit tekort? Het kabinet koos er echter tot nu toe
voor om niet die blinde vlek weg te werken, maar om deze af te wentelen op
de ouders. In het oorspronkelijke voorstel van het kabinet ging dat op een
nogal grove wijze. Tijdens de behandeling in de Tweede Kamer werden vervolgens
enkele grote pijnpunten weggenomen. Desondanks blijft het een zeer omvangrijke
verhoging van de ouderbijdrage per leerling, van ƒ 250 naar maar liefst ƒ
570. Volgens de letter van de wet zijn de gemeenten vrij om dit bedrag al
of niet te heffen, maar het ligt toch voor de hand dat de gemeenten die onder
de huidige wet de regeling à raison van ƒ 250 toepassen dat
met ingang van het nieuwe schooljaar zullen blijven doen, maar dan met ƒ
570. Of denkt de staatssecretaris dat dit niet het geval zal zijn?De heffing begint bij een eventueel gezamenlijk inkomen van ƒ 39.000
op jaarbasis. Het oorspronkelijke voorstel van het kabinet, en dus ook van
de staatssecretaris, liet de heffing al starten bij een inkomen van zo'n ƒ
33.000, zijnde 110% van het minimumloon. Dat betekende dat zelfs heel veel
Melkertbaners naar de mening van het kabinet al moesten worden aangeslagen
voor een zo omvangrijke verhoging. Er zijn veel signalen, zeker ook internationaal,
bijvoorbeeld van de club van rijke landen van de Verenigde Naties, dat Nederland
wel erg weinig geld uittrekt voor onderwijs. Elk jaar zakken we nog een graadje
lager op die schaal. Tegelijkertijd wordt allerwegen gewezen op het belang
van goed onderwijs als zijnde investeren in toekomst. Dat is ook zonder meer
noodzakelijk in het kader van de verdere vergrijzing van ons land. Toch kiest
dit kabinet niet voor meer investeren, maar grosso modo voor omvangrijke belastingteruggaves.
Jammer is echter dat vele burgers al lang voor de eventuele teruggave geconfronteerd
worden met onbetaalde rekeningen, die zij dan mogen inlossen. Daarbij gaat
het niet om een geringe verhoging, maar om een zeer majeure, van maar liefst
128%. De vraag rijst dan of nu werkelijk geen andere oplossing gevonden kon
worden en ook of niet eerst het KPMG-onderzoek kon worden afgewacht.Volgens de memorie van antwoord is uit de metingen van SCO/Kohnstamm-instituut
niet gebleken dat vermindering van het aantal scholen een rol heeft gespeeld
bij de ontwikkeling van de kosten voor leerlingenvervoer. Echter, dat onderzoek
had betrekking op de periode 1986 tot en met 1992 en er is niet expliciet
naar gevraagd. Sindsdien is het aantal scholen in het basisonderwijs echter
sterk verminderd en ook in het voortgezet onderwijs is schaalvergroting aan
de orde van de dag. Daarom blijft de vraag van belang welke invloed vermindering
van het aantal scholen heeft op de totale kostenontwikkeling van leerlingenvervoer.
Dat klemt temeer, als een belangrijk deel van de rekening – ik zei het
al eerder – bij de ouders wordt gelegd. Als het antwoord ook vandaag
niet zal kunnen worden gegeven, dan mogen we dat toch wel binnen enkele maanden
verlangen.Heeft de staatssecretaris overigens al laten uitrekenen wat dit aan minder-uitgaven
voor de gemeenten betekent, ervan uitgaande dat de gemeenten die nu ƒ
250 heffen, straks ƒ 570 gaan heffen? Is dit bedrag al bij benadering
vast te stellen? De staatssecretaris komt voort uit een partij die altijd
het naadje van de kous wil weten als het gaat om inkomensgevolgen en inkomensplaatjes.
Zij zal dus nu, nu zij zelf mede aan de touwtjes trekt, zulke belangrijke
gegevens ongetwijfeld kunnen verstrekken.De CDA-fractie is er blij mee dat in de Tweede Kamer is besloten om ouders
van gehandicapte kinderen te ontzien. Dat is zonder meer een verbetering te
noemen. Mevrouw Linthorst zal hier nog wat nadrukkelijker bij stilstaan.Ten slotte nog enkele opmerkingen over de Regeling Zitplaatsverbetering,
die tegelijkertijd met de nu aan de orde zijnde voorstellen in de Tweede Kamer
is behandeld. Deze regeling is vanuit veiligheidsoptiek zeker toe te juichen.
Bij die behandeling in de Tweede Kamer bleek de financiering ten bedrage van
9,1 mln. nog niet geregeld. Desgevraagd in het voorlopig verslag antwoordt
de staatssecretaris, dat inmiddels een regeling is getroffen in die zin dat
voor de jaren 1999 en 2000 incidentele dekking is gevonden op de begrotingen
van Verkeer en Waterstaat en van OCW, ieder voor de helft. Dat is een hele
geruststelling voor mijn fractie. Dit wordt dan in ieder geval niet afgewenteld
op de ouders of de gemeenten.Toch nog twee vragen hierover, voorzitter. Kan nu al incidentele dekking
worden gevonden op begrotingen die nog niet zijn ingediend, laat staan goedgekeurd?
Hoe gaat het in 1998, want de regeling is toch al ingegaan op 1 augustus van
dit jaar?De CDA-fractie is benieuwd naar de antwoorden en wenst de staatssecretaris,
in navolging van mevrouw Grol-Overling, alle goeds toe voor de toekomst.Mevrouw Linthorst (PvdA):Mijnheer de voorzitter! Ook wij hopen natuurlijk op een vruchtbare samenwerking
met de staatssecretaris in de komende periode. Het voorliggende wetsvoorstel is tot stand gekomen op verzoek van de Tweede
Kamer. Deze wilde de beleidsruimte voor de gemeenten vergroten en wilde bovendien
de eigenbijdrageregeling vervangen, omdat deze in de praktijk onrechtvaardig
kan uitpakken. Tot op zekere hoogte voldoet het wetsvoorstel aan deze wensen.
De eigen bijdrage wordt vervangen door een drempelbedrag en de beleidsruimte
voor de gemeenten wordt met 7 tot 10 mln. vergroot. Dat lijkt aardig, maar
afgezet tegen de 40 mln. die de gemeenten volgens de VNG jaarlijks tekort
komen aan de regeling, biedt de extra beleidsruimte niet echt veel soelaas.Mijn fractie begrijpt wel hoe die geringe vrije beleidsruimte tot stand
is gekomen. Zonder extra middelen van het Rijk leidt een grotere beleidsruimte
voor de gemeenten immers tot hogere lasten voor de ouders. De Tweede Kamer
heeft daar naar ons oordeel terecht grenzen aan willen stellen. Eén
van de centrale vragen in de discussie aan de overzijde was de vraag of bij
het vaststellen van de ouderlijke bijdrage rekening mag worden gehouden met
de reden waarom leerlingen naar een school vervoerd moeten worden. Mag je
onderscheid maken tussen kinderen die noodgedwongen naar een bepaalde school
moeten (omdat zij gehandicapt zijn of moeilijk leren) en kinderen die naar
een door de ouders gewenste school gaan?Dat raakt aan de kern van ons onderwijsbestel. Het is natuurlijk waar
dat financiële drempels de principiële keuzevrijheid in het onderwijs
in de praktijk tot een farce kunnen maken. In de Tweede Kamer is aangekondigd
dat deze discussie opnieuw gevoerd zal worden bij het dossier richtingvrije
planning en bekostiging. Wij zullen die discussie met grote belangstelling
volgen en nu niet op de uitkomsten daarvan vooruitlopen. Dat neemt niet weg
dat mijn fractie er buitengewoon verheugd over is, dat de Tweede Kamer het
drempelbedrag voor ouders van kinderen met een handicap uit het wetsvoorstel
heeft gehaald. De ouders van deze kinderen hebben immers geen keuze.Daarmee hebben wij echter wel weer een ander probleem.In principe is een gemeente beter dan de rijksoverheid in staat om vervoer
op maat te realiseren. Daarbij zal zij de keuze van de school in de praktijk
veelal aan de deskundigen overlaten: de ouders of verzorgers die in overleg
met de scholen beoordelen welke school hun kind de beste mogelijkheden biedt.
Wij zouden dat graag zo houden, maar wij beseffen heel wel dat de vervoerskosten
voor sommige gemeenten hoog op kunnen lopen, met name voor gemeenten die een
instelling voor gehandicapte kinderen binnen hun gemeentegrens hebben die
geen eigen onderwijsvoorziening op het terrein heeft, dan wel geen gebruik
kan maken van een in die gemeente gelegen onderwijsvoorziening. Wij kunnen
ons voorstellen dat deze gemeenten in het licht van de toch al bestaande tekorten
op zoek gaan naar mogelijkheden om de kosten te verlagen, bijvoorbeeld door
te kiezen voor dichterbij gelegen scholen.Voorzitter! Wij zouden graag zien dat gemeenten in dezen een ruimhartig
beleid voeren, met name ten aanzien van gehandicapte kinderen die in vergelijking
met hun gezonde leeftijdgenootjes toch al veel moeten missen, maar wij zien
ook dat sommige gemeenten daardoor in de problemen kunnen komen.In antwoord op de vragen die mijn fractie in de schriftelijke voorbereiding
heeft gesteld, merkte de staatssecretaris op dat dit wetsvoorstel geen nieuwe
situatie creëert. Ook ten tijde van de decentralisatie van de regeling
leerlingenvervoer waren er al gemeenten waarin internaten waren gevestigd
en destijds heeft dat niet geleid, zo schrijft zij, tot het wijzigen van de
parameters van het Gemeentefonds. Zij heeft daar volstrekt gelijk in, maar
dat neemt niet weg dat het voorliggende wetsvoorstel de financiële problematiek
van deze gemeenten naar het oordeel van mijn fractie vergroot. Wij zouden
het dan ook toejuichen als de staatssecretaris hierin aanleiding ziet om de
regeling leerlingenvervoer nog eens tegen het licht te houden. Daarbij willen
wij haar graag de volgende gedachte in overweging geven. Zou het met het oog
op de leerplicht niet mogelijk zijn de vervoerskosten van kinderen die in
een tehuis verblijven te beschouwen als onderdeel van de verblijfskosten van
deze kinderen? Dat zou betekenen dat de vervoerskosten niet voor rekening
van de gemeenten komen, maar betaald kunnen worden uit de AWBZ. Wij wachten
de reactie van de staatssecretaris hierop met belangstelling af.De heer Veling (GPV):Mijnheer de voorzitter! Is de suggestie om deze kosten uit de AWBZ te
betalen gebaseerd op een pragmatische overweging, gegeven de moeilijke positie
waarin gemeenten kunnen verkeren? Is het principiële bezwaar niet dat
kosten die uitgesproken met onderwijs te maken hebben worden afgewenteld op
een beleidsterrein dat daar strikt genomen niet direct mee van doen heeft?Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter! Als u mij in mijn hart kijkt, maakt het mij eigenlijk niet
zoveel uit waaruit het betaald wordt. Ik weet dat er bezwaren leven tegen
het laten meewegen in de parameters van het Gemeentefonds omdat het dan steeds
meer een doeluitkering wordt. Ook principieel gezien vind ik dat er wel iets
voor te zeggen is om het uit de AWBZ te financieren. Kinderen die in een tehuis
verblijven hebben immers tweemaal reiskosten. In de eerste plaats zijn dat
de reiskosten van de plaats waar zij wonen naar het ouderlijk huis en in de
tweede plaats de vervoerskosten van school naar de plek waar zij wonen. Ik
vind er dus wel iets voor te zeggen dat met het oog op de leerplicht voor
die kinderen het vervoer van het tehuis naar de school onderdeel van het verblijf
in dat tehuis is. Nogmaals, in eerste instantie gaat het mij erom dat er een
oplossing wordt gevonden, want mijn fractie zou het zeer jammer vinden als
deze kinderen geen optimale onderwijsmogelijkheden kunnen worden geboden omdat
gemeenten daar het geld niet voor hebben. Ik zou dat een buitengewoon te betreuren
ontwikkeling vinden.De heer Hofstede (CDA):Voorzitter! Ik ben het met de vorige vragensteller eens. Tot nu toe zijn
het toch onderwijskosten al of niet betaald door het ministerie van Onderwijs
of door de gemeenten. Ik zou dan ook wel iets meer willen weten over die overheveling
naar heel andere fondsen, want dat verwart alleen maar de discussie.Mevrouw Linthorst (PvdA):Zoudt u het goed vinden om eerst het antwoord van de staatssecretaris
af te wachten?De voorzitter:De voorzitter vindt dat in ieder geval een uitstekend idee!De heer Veling (GPV):Mijnheer de voorzitter! Ik spreek mede namens de fracties van de SGP en
het RPF. De vraag waar de kosten worden gelegd, lijkt een pragmatische kwestie,
maar voor ons heeft die een principieel kantje. Ik zou in het kort onze benadering
van de vergoeding van de kosten van het leerlingenvervoer uiteen willen zetten.
De toegankelijkheid van het onderwijs is een zorg voor de rijksoverheid. In
een stelsel waarin openbaar en bijzonder onderwijs gelijkberechtigd zijn,
geldt die zorg zowel openbare als bijzondere scholen. De vergoeding van het
vervoer van leerlingen is een van de middelen om die zorg te concretiseren.
Dit is een uitgesproken taak van de bewindslieden van onderwijs. Decentralisering
van de plicht tot vergoeden van leerlingenvervoer is natuurlijk mogelijk,
mits de beleidsvrijheid van gemeenten de verantwoordelijkheid van de rijksoverheid
voor die toegankelijkheid niet kan uithollen. Dat wil zeggen dat de regels
voor toekenning van vergoedingen rechtszekerheid moeten scheppen voor ouders.
De keerzijde is dat de gemeenten voldoende middelen moeten krijgen om aan
hun verplichtingen te voldoen. Dat is het spel van de decentralisatie.Het voorstel dat aanvankelijk bij de Tweede Kamer werd ingediend, moest
de oplossing bieden voor een budgettair probleem bij de gemeenten. De rijksbijdrage
was namelijk niet toereikend om aan de wettelijke verplichtingen te voldoen.
Het wetsvoorstel maakte het de gemeenten mogelijk te besparen door de invoering
van eigen bijdragen. Naar onze mening moet zo'n wetswijziging worden beoordeeld
uit het basismotief voor de bemoeienis van de overheid met het leerlingenvervoer
en dat is de verantwoordelijkheid voor de toegankelijkheid van het onderwijs.
Het oordeel over dit eerste wetsvoorstel kon niet anders dan negatief zijn
en er is dan ook veel kritiek gekomen.Nu is er tijdens de behandeling in de Tweede Kamer een en ander in het
wetsvoorstel veranderd, naar ons oordeel ten goede waar de beleidsvrijheid
van de gemeenten werd beperkt ten gunste van rechten van ouders. De zeskilometergrens
werd vastgelegd, de reikwijdte werd beperkt door uitsluiting van twee/drie
scholen en de mogelijkheid om een inkomensafhankelijke bijdrage te vragen,
werd begrensd. Wat dit laatste betreft wil ik vaststellen – zoals wij
ook deden in het voorlopig verslag – dat die grens van 20 km moet worden
berekend naar de dichtstbijzijnde speciale school die de ouders op grond van
godsdienstige of levensbeschouwelijke opvattingen kiezen. Ik neem aan dat
de staatssecretaris dit met mij eens is.Zoals gezegd: er zijn verbeteringen aangebracht in het oorspronkelijke
wetsvoorstel. Het valt echter niet te ontkennen dat de lastenverzwaring voor
ouders ook binnen de kaders van het voorliggende wetsvoorstel aanzienlijk
kunnen zijn. Zeker voor ouders met meer kinderen die moeten reizen om naar
school te gaan. Wij blijven dit een groot bezwaar achten.Wij oordelen positief over de versterking van de rechten van ouders zoals
die is ontstaan tijdens de behandeling in de Tweede Kamer en daarmee over
de beperking van de mogelijkheden van de gemeenten om hun uitgaven te beperken.
Maar de vraag moet ook worden gesteld of de oorspronkelijke inzet van het
wetsvoorstel, namelijk tegemoet komen aan een budgettair probleem bij gemeenten,
wel wordt gerealiseerd. Daarmee blijven gemeenten met een probleem zitten,
natuurlijk vooral gemeenten die extra veel kosten moeten maken bijvoorbeeld
door de aanwezigheid binnen hun grenzen van internaten voor schoolgaande kinderen.Voorzitter! Het was al met al naar onze mening beter geweest de lasten
van ouders niet te verzwaren en een andere oplossing te kiezen voor het financiële
probleem van de gemeenten. Met het voorliggende wetsvoorstel blijft het schipperen.
De openstaande rekening van het tekort bij het leerlingenvervoer wordt niet
betaald door de verantwoordelijke rijksoverheid, maar een beetje verdeeld
tussen ouders en gemeenten. Dit is naar onze opvatting niet de koninklijke
weg.Mevrouw Tuinstra (D66):Mijnheer de voorzitter! Mijn fractie staat achter het voorliggende wetsvoorstel.
Dat is niets nieuws. Het wetsvoorstel is met algemene stemmen aan de overkant
aangenomen. Mijn fractie heeft niet mee gedaan aan de schriftelijke voorbereiding,
omdat wij geen bijzondere vragen meer hadden. Dat ik toch heb ingeschreven
voor enkele minuten, is, omdat ik graag naar voren wil brengen hoe bijzonder
blij wij moeten zijn – en ikzelf en mijn fractie ook zijn – dat
een regeling als de nu voorliggende bestaat. Waarom wil ik dit nu nog eens
speciaal naar voren brengen? In de zeventiger jaren was ik werkzaam op het
ministerie van Onderwijs in Den Haag. Tot mijn genoegen, maar het was een
eind weg. Iedere dag ging ik met de bus van het dorp waar ik woon naar Den
Haag. Ik werkte parttime en ik kwam ongeveer midden in de middag weer terug.
In die bus zat elke dag een gehandicapt meisje van ongeveer tien jaar.De heer Hofstede (CDA):Ik wil even iets rechtzetten. De geachte afgevaardigde zegt dat het wetsvoorstel
met algemene stemmen in de Tweede Kamer is aangenomen. Dat is niet het geval.
Voor hebben gestemd de fracties van de SP, GroenLinks, de PvdA, D66 en de
VVD. Alle andere partijen hebben tegen gestemd.Mevrouw Tuinstra (D66):Ik had moeten zeggen: met grote meerderheid aangenomen. Ik ben blij met
deze correctie.Voorzitter! Ik ga verder met mijn verhaal. Het gehandicapte meisje stapte
uit bij de halte waar ook ik uitstapte. Ik kon heel nauwkeurig zien wat er
gebeurde. Iedere dag stond daar haar moeder, een vrij kordate, niet meer zo
jonge vrouw met een brommer. Of er nu sneeuw lag of sprake was geweest van
een file, ze stond daar iedere dag. Zij deed niets lievigs. Zij stak alleen
maar haar hand uit, trok het kind uit de bus en slingerde het vrij zware kind
met één slag op die brommer. Zij tufte dan weg. Zij keek naar
niets en niemand. Dat heeft zo'n ongelooflijke indruk op mij gemaakt dat ik
het na al die jaren nog precies voor mij zie. Het kind was nooit verbaasd
dat die moeder er altijd maar was.Ik meen dat dit soort regelingen een heel grote impact op ouders heeft.
Ik ben mede daarom blij met het amendement, dat gehandicapte
ouders uitzondert van het drempelbedrag. Ik ben het wel eens met de vragen
van de heer Hofstede en mevrouw Linthorst, maar er blijft sprake van een grote
verworvenheid, vergeleken met de landen om ons heen waar dit soort regelingen
niet bestaan. Er worden vragen gesteld over de grenzen van de verzorgingsstaat.
Wij moeten voortdurend waakzaam blijven. Ik heb het vertrouwen in de staatssecretaris,
dat dit soort regelingen overeind blijft.Staatssecretaris Adelmund:Mijnheer de voorzitter! Ik dank de woordvoerders voor de vriendelijke
wensen vanwege de eerste keer. Ik hoorde iemand zeggen: het is weer beantwoord
op de wijze van OCW. Ik zal betrokkene binnenkort benaderen met de vraag wat
dat precies inhoudt. Ik zal dan nagaan of het wel of niet terecht is. Ik zie
verschillende mensen nu lachen. Het leidt vast tot een verhaal. Wij doen het
wel informeel.Voorzitter! Dank zij de behandeling in de Tweede Kamer ligt nog een aantal
zaken open. Wij weten niet hoe gemeenten omgaan met de beleidsvrijheid. Ik
denk aan het vaststellen van de afstandsgrens, het toepassen van de billijkheidsbepaling,
wel of geen drempelbijdrage vragen. Ik wil hier terugkijken naar de geschiedenis
van dit wetsvoorstel. Het heeft heel lang op de linkerpunt van het bureau
gelegen. Het lag er al lang en het was steeds afwachten op welk moment het
zou worden behandeld. Tot 1986 konden de gemeenten de kosten van het leerlingenvervoer
declareren bij OCW. Op aandringen van de Tweede Kamer vond bij wet van 24
december 1986 de decentralisatie van het leerlingenvervoer plaats. Vanaf 1987
is er geen sprake meer van specifieke uitkeringen van het Rijk aan de gemeenten.
De gemeenten ontvangen een algemene uitkering uit het Gemeentefonds. Daaruit
moeten de kosten van het leerlingenvervoer worden betaald. Tijdens de parlementaire
behandeling van deze decentralisatiewetgeving hield de regeling inzake de
bijdrage die van ouders mocht worden verwacht, de gemoederen flink bezig.
Uiteindelijk leidde dit tot het vaststellen van bijdragen.In 1994 vond een evaluatie plaats van de nieuwe regeling voor het leerlingenvervoer.
Deze wees uit dat de regeling naar behoren functioneerde. Er bleek geen aanleiding
te bestaan voor het vaststellen van nadere voorschriften op centraal niveau.
De regering stelde dan ook geen wetswijzigingen voor. De kosten waren weliswaar
gestegen, maar deze stijging moest worden bezien in het kader van algemene,
autonome, nominale ontwikkelingen, aldus het regeringsstandpunt. Een en ander
werd in 1995 besproken door de Tweede Kamer, die toch vond dat er aanleiding
bestond om iets te doen aan de financiële positie van de gemeenten op
dit terrein. Vandaar, voorzitter, dat ik niet wegduik voor een wetsontwerp,
zoals enigszins verscholen zit in een vraag van de heer Hofstede. Ik geef
echter met nadruk aan dat in 1994 het kabinet geen aanleiding zag om wetsontwerpen
in te dienen. Het was naar aanleiding van een discussie in de Tweede Kamer
dat iets aan de financiële positie van de gemeenten werd gedaan.Staatssecretaris Netelenbos gaf vervolgens aan dat de decentralisatie
van het leerlingenvervoer en de overheveling van de daarmee gemoeide budgetten
naar het Gemeentefonds plaatsvond 'for better and for worse'. Het was in strijd
met de decentralisatiegedachte om, zoals ten aanzien van specifieke uitkeringen
zou kunnen gebeuren, jaarlijks na te gaan of het vergoedingsniveau al dan
niet zou moeten worden bijgesteld. Bovendien was inmiddels niet meer exact
te becijferen hoeveel middelen de gemeenten voor het leerlingenvervoer ter
beschikking kregen. De uitkeringen uit het Gemeentefonds zijn immers onderhevig
aan jaarlijkse fluctuaties.Daarna kwam de vraag aan de orde of een extra bijdrage van ouders viel
te rechtvaardigen. De gedachtewisseling daarover met de Kamer leek tot overeenstemming
te kunnen leiden over de invoering van een drempelbedrag. Dit heeft uiteindelijk
geleid tot het wetsvoorstel dat nu voor ons ligt.Voorzitter! Het is duidelijk dat het naar aanleiding van moties is geweest –
ik verwijs naar de motie-Franssen en de motie-De Cloe, ingediend in het kader
van de evaluatie – dat deze hele zaak op gang is gekomen. Natuurlijk
dienen wij geen wetsvoorstellen in namens de Kamer, maar duidelijk moet zijn
dat dit is gebeurd naar aanleiding van interventies van de Tweede Kamer. Ik
neem natuurlijk de volle verantwoordelijkheid voor dit wetsvoorstel, maar
ik heb de Kamer gemeld: ten aanzien van alles wat u eraf wenst te doen, zal
ik zeer coulant zijn; die opstelling is een andere dan in andere situaties
wellicht het geval is, omdat wij het idee hebben dat wij hiermee aan een wens
van u tegemoet komen. Voorzitter! Men zal hebben gezien dat tijdens het wetsoverleg
stevige amendementen zijn overgenomen. Mijn opmerkingen over het feit dat
de Tweede Kamer de wens had geuit, te komen tot een wetsvoorstel over de drempelbijdrage,
beoogden aan te geven dat vooraf duidelijkheid bestond over het draagvlak
voor dit wetsvoorstel, gelet op de evaluatie van het leerlingenvervoer.Voorzitter! Ook ik heb de brief van de VNG over de 40 mln. gezien. Ik
herhaal dat het kabinet in het kader van de genoemde evaluatie al een bepaalde
opstelling had gekozen en dat deze vervolgens door middel van een interventie
van de Kamer werd gecorrigeerd, in die zin dat wij met een wetsvoorstel zijn
gekomen. Ik meen dat hiermee de evaluatie inzake het leerlingenvervoer-1994
als afgesloten kan worden beschouwd. Inderdaad spreken wij over 1994 en inderdaad
heeft dit wetsvoorstel lang op de linkerhoek van het bureau gelegen; ik heb
inmiddels informeel doorgekregen dat dit altijd de hoek is waar men allerlei
zaken voor zijn opvolger bewaart.Nogmaals, mijns inziens is die evaluatie nu afgerond. Er is extra beleidsruimte
voor gemeenten gekomen zodat zij op een flexibele manier kunnen opereren.
Op weloverwogen wijze is een ruimte toegestaan die mijns inziens als zeer
verantwoord kan worden beschouwd. Tekortkomingen die in het verleden leidden
tot verschillende interpretaties ten aanzien van het leerlingenvervoer, zijn
met dit wetsvoorstel weggenomen.Voorzitter! Uit sommige betogen komt de teneur naar voren, als zou dit
kabinet niets doen aan intensiveringen ten behoeve van onderwijs en lasten
zou afwentelen op gemeenten en ouders. Ik vind dat die weergave niet spoort
met de werkelijkheid. Uit het regeerakkoord blijkt dat nu weer voor het eerst,
na een zeer lange periode, zeer veel extra geld is uitgetrokken
voor het onderwijs. Uit het onderhavige voorstel komt naar voren dat er inderdaad
sprake is van een zekere lastenverzwaring, maar het betreft een mogelijkheid
die de gemeenten ten dienste staat. De gemeente is niet verplicht om de drempelbijdrage
te vragen, maar als daartoe wordt besloten, kan zij in individuele gevallen
de billijkheidsbepaling toepassen, bijvoorbeeld wanneer het gaat om meer kinderen
binnen één gezin. Ook kan de gemeente een afstand vaststellen
van minder dan 6 km. Als slechts één zone behoeft te worden
gereisd, bedragen de kosten van het openbaar vervoer geen ƒ 570, maar ƒ
352,50. De lastenverzwaring is dan derhalve ƒ 352,50 min ƒ 250
is ƒ 102,50. De heer Hofstede vroeg mij of ik de precieze cijfers en
inkomensgevolgen kende. Vandaar, dat ik even dit uitstapje moest maken.In de stukken voor de Tweede Kamer staat al, dat het de gemeenten een
bedrag tussen 7 mln. en 10 mln. oplevert als zij de ouderbijdrage verhogen
op de manier die het wetsontwerp mogelijk maakt. Dat is minder dan eerst met
het wetsvoorstel werd beoogd, doordat de Tweede Kamer in die zin een aantal
verzachtingen heeft aangebracht, dat er minder te heffen is wanneer gemeenten
dat wensen.Een aantal leden stelde vragen over het tekort van 40 mln. bij de gemeenten.
Sinds de evaluatie van 1994 is voortdurend gesproken over eventuele gemeentelijke
tekorten op het gemeentevervoer. Onderzoekers hebben gesignaleerd, dat er
een lage respons is op de enquête naar het aantal vervoerde leerlingen.
Het rapport moet daarom met enige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd.
Als een onderzoeker dat zelf zegt, houdt dat meestal wel wat in. Telkens heeft
de regering gesteld, dat er inmiddels sprake is van een decentrale regeling.
Daarom is het budget overgeheveld, for better and for worse. In dat licht
was er ook geen sprake van een extra overheveling van OCW-middelen. Inmiddels
is op aandringen van de Tweede Kamer wel de bijdrageregeling verruimd. Als
de Eerste Kamer hiermee instemt, zal het in een aantal gemeenten ook zonder
meer gebeuren.Een mooie bijkomstigheid van het wetsvoorstel is, dat er tegelijkertijd
ook iets is gebeurd met de 9,1 mln., hoewel er niet een directe relatie met
het wetsvoorstel was. Tijdens het debat werd herinnerd aan een kamerbreed
ondersteunde motie over de 9,1 mln. In een aantal gesprekken hebben Verkeer
en Waterstaat en OCW de 9,1 mln. voor 1999 en 2000 gevonden op hun begroting.
Dat wordt verwerkt in de komende nota. Het staat nog niet in de begroting
van OCW die aanstaande dinsdag aan de orde is. Tegen de tijd dat de Eerste
Kamer erover spreekt, naar ik meen in maart 1999, kunnen wij precies aangeven
waar dat geld gevonden is.Die 9 mln. is dus incidenteel gedekt. Wij zeggen niet dat wat daarna komt
onze zorg niet is. Overleg tussen Verkeer en Waterstaat, Binnenlandse Zaken
en OCW leidde vlak voor de behandeling van de begroting in de Tweede Kamer
tot resultaat. Het probleem lag er een hele tijd. Er is nu voor twee jaar
in ieder geval een oplossing gevonden. In 1998 is geen voorziening getroffen.
Ik ga ervan uit, dat voor de gemeenten geen onoverkomelijke problemen ontstaan.
Zoals mijn ambtsvoorganger reeds in een brief aan de Tweede Kamer heeft aangegeven,
konden gemeenten besparingen op het leerlingenvervoer inboeken in verband
met de beleidsoperaties Weer samen naar school en leerlinggebonden financiering,
en wegens terugloop van het aantal leerlingen van speciaal onderwijs op de
teldata 1 oktober 1996 en 1 oktober 1997.De vraag van de heer Hofstede welke invloed de vermindering van het aantal
basisscholen heeft op de kosten van het leerlingenvervoer kan niet exact worden
beantwoord. Er zijn veel variabelen. Zo kunnen leerlingen andere scholen dicht
in de buurt gaan bezoeken. Voorts zijn nevenvestigingen ontstaan. Bij de bespreking
van het plan van scholen valt op, dat het creëren van nevenvestigingen
steeds meer een way out is.Mevrouw Linthorst had een zeer constructieve gedachte over de vervoerskosten
van kinderen in tehuizen. Zij vroeg of die via de AWBZ zouden kunnen worden
vergoed in plaats van via de onderwijsbegroting. Ik heb de afgelopen maanden
al flink wat gaatjes gezocht. De 9 mln. vervoerskosten gaan voor de helft
op de begroting van OCW drukken, terwijl mijn ambtsvoorganger al zei, dat
het eigenlijk een zaak van Verkeer en Waterstaat is. Nu zij zelf daar zit,
vond zij dat nog maar voor de helft. Wij lossen het nu op deze wijze samen
op. Het zou mooi zijn als voor de tehuizen iets dergelijks mogelijk was, maar
ik kan mij niet voorstellen dat het lukt. Gelet op het eerste lid van de desbetreffende
bepaling, over het dagelijkse schoolbezoek, en in het zevende lid, over het
weekend en het vakantievervoer, als de leerling ten behoeve van het onderwijs
in een internaat of een pleeggezin verblijft, zie ik niet hoe voor deze benadering,
hoe constructief ook, een goede bepaling zou kunnen worden uitgedokterd. Ook
voor mij blijft de weg open om te kijken of je wel iets kunt uitdokteren.
Wat de 9,1 mln. na 2000 betreft blijf ik ernaar streven dat de onderwijsbegroting
niet al te zeer wordt belast met zaken die verkeer en vervoer betreffen. Ook
nu moet ik 4,5 mln. vinden voor zaken die niet direct vervoerskosten betreffen,
maar andere onderdelen van de begroting.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter! Wil de staatssecretaris toezeggen dat zij kijkt of daarvoor
een oplossing kan worden gevonden? Ik heb net al bij interruptie gezegd dat
ik er niet aan hang waar het precies vandaan komt. Ik wil alleen voorkomen
dat kinderen naar een school gaan die niet optimaal voor hen is, omdat de
gemeenten het geld niet hebben om ze er wel naartoe te laten gaan.Staatssecretaris Adelmund:Heeft u indicaties dat dit gebeurt?Mevrouw Linthorst (PvdA):Uit de wandelgangen. Een eerste stap kan dan ook zijn dat wordt bekeken
om hoeveel scholen het gaat. Ik heb in de schriftelijke voorbereiding gevraagd
om hoeveel scholen het gaat en welke bedragen daarmee gemoeid zijn. Er is
geen onderzoek naar gedaan, dus dan ben je aangewezen op de geluiden die je
her en der opvangt. Dat maakt mij niet al te vrolijk. Ik wil er geen echt
harde bewijsvoering aan koppelen; je zult eerst moeten bekijken hoe groot
het probleem eigenlijk is. Ik zou evenwel iets meer willen dan alleen een
opmerking dat het niet uit de AWBZ kan.Staatssecretaris Adelmund:Ook informele berichten zijn belangrijk in de politiek.
Als u indicaties heeft, dan krijg ik die heel graag van u. Dan zal ik de aard
ervan bekijken. Vervolgens zal ik bekijken of een oplossing mogelijk is. Ik
zie die nu niet in de huidige regelgeving. Op zichzelf vind ik het een goede
zaak, ook wat de 9 mln. na 2000 betreft, dat dergelijke zaken niet ten laste
van de OCW-begroting komen. Indien sprake is van een serieus probleem, wil
ik bekijken op welke wijze het doel kan worden gediend dat kinderen naar de
meest adequate school gaan. Vervolgens zal ik bekijken welke kosten daarmee
gemoeid zijn en of het cruciale variabelen zijn in de verwijzing naar een
ander type school. Ik heb die indicaties niet. Als u ze wel heeft, hoor ik
ze graag van u. Dan komen wij vervolgens in gesprek.Tijdens het debat in de Tweede Kamer is er een opmerkelijk scherpe discussie
geweest tussen de heer Schutte en mevrouw Lambrechts over de wijze waarop
moet worden omgegaan met de keuze van ouders, wanneer die niet vanwege handicap,
maar vanwege denominatie geïndiceerd is. Opvallend is hoe dat debat is
afgelopen. De heer Veling vraagt of een inkomensafhankelijke bijdrage kan
worden gevraagd van ouders die om redenen van geloofsovertuiging hun kinderen
naar een speciale school voor basisonderwijs laten gaan op meer dan 20 km
afstand, terwijl er binnen die afstand een speciale school voor basisonderwijs
is, maar niet van de door de ouders gewenste richting. Gezien de discussie
die in de Kamer heeft plaatsgevonden, moet het antwoord bevestigend luiden.
Een inkomensafhankelijke bijdrage kan alleen niet worden gevraagd van ouders
van leerlingen die een speciale school voor basisonderwijs bezoeken die is
gelegen op een afstand van meer dan 20 km, onder de voorwaarde dat er dichterbij
geen openbare of bijzondere speciale school voor basisonderwijs is. Het gaat
hierbij om de toevoeging aan het elfde lid van artikel 4 van de Wet op het
primair onderwijs als gevolg van het overnemen van het amendement van mevrouw
Lambrechts. De gedachte van mevrouw Lambrechts die hieraan ten grondslag lag,
was dat ouders in de situatie waarin geen enkele speciale school voor basisonderwijs
op een afstand van ten hoogste 20 km bestaat, gedwongen zijn hun kind op grote
afstand naar school te laten gaan. De fracties van het GPV, de SGP en de RPF
hebben aangegeven dat ook ouders vanwege hun godsdienstige overtuiging gedwongen
kunnen zijn om kinderen op een grotere afstand dan 20 km naar een speciale
school voor basisonderwijs te laten gaan. Een dergelijke keuze op basis van
godsdienst of levensovertuiging wordt in de overige bepalingen inzake het
leerlingenvervoer gerespecteerd.In het overgenomen amendement zie je die systematiek niet. Dat was een
gevolg van het debat dat in de Tweede Kamer was gevoerd. Ik kreeg toen heel
snel nog een kaartje uitgereikt. Het ging mevrouw Lambrechts om de gebieden
in Zeeland en in het noorden van het land, waar soms een afstand van meer
dan 20 km moet worden overbrugd terwijl er geen school in de nabijheid is.
Dat was de strekking van haar amendement. Zij heeft daarover heel scherp gedebatteerd
met de heer Schutte. Dat debat zullen wij voortzetten. U zult daarover nog
het nodige vernemen en mee ter besluitvorming voorgelegd krijgen. Het lijkt
mij niet goed om er nu verder op in te gaan. Dit debat is uit-en-ter-na gevoerd
in de Tweede Kamer en dit was het resultaat. Natuurlijk kunt u er uw geheel
eigen overwegingen bij leggen, maar laat er geen misverstand over bestaan
hoe dit amendement van mevrouw Lambrechts is bedoeld.De heer Veling (GPV):In het amendement wordt de uitdrukking 'de dichtstbijzijnde school' niet
geclausuleerd. Het moet gelezen worden in de context van het desbetreffende
artikel over het leerlingenvervoer. De staatssecretaris zei al dat de keuze
van ouders voor de eigen richting in andere artikelen nadrukkelijk wordt gerespecteerd.
Het zou vreemd zijn als vervolgens in een bepaald artikel waarin het gaat
over een bepaald subtype onderwijs, de keuze van ouders niet wordt gerespecteerd.
In de systematiek lijkt mij dat volstrekt ondenkbaar. Daar komt nog een argument
bij. In de systematiek van 'Weer samen naar school' zijn samenwerkingsverbanden
ontstaan die goed functioneren. Als ouders die hechten aan een bepaalde richting,
kiezen voor een school binnen zo'n samenwerkingsverband, moeten zij vallen
binnen de termen van dit wetsvoorstel. Het punt is niet uitgediscussieerd
in de terminologie van het amendement. Nu het er zo staat, kan het niet anders
betekenen dan dat het onder de voorwaarden van het respecteren van de keuze
van ouders ook voor een school van eigen richting geldt. Ik kan het niet anders
lezen.Staatssecretaris Adelmund:Het is in die zin anders te lezen, dat het amendement in de Tweede Kamer
zeer nadrukkelijk bediscussieerd is. Het geldt voor gevallen waarin er binnen
de 20 km voor ouders geen andere keuzemogelijkheden zijn. Het is voortdurend
bevestigd dat dit de bedoeling van het amendement is. Als er over grote afstanden
gereisd moet worden omdat er geen ander aanbod is, worden ouders op deze wijze
tegemoetgekomen, onder de voorwaarde dat er dichterbij geen openbare of bijzondere
speciale school voor basisonderwijs is.De heer Veling (GPV):Ik betwist dat dit in de Kamer zo is besproken. Ik heb de Handelingen
zorgvuldig bekeken; wat er in de wandelgangen allemaal is besproken, kan ik
natuurlijk niet nagaan. In het plenaire debat is dit niet uitgediscussieerd.
Het amendement staat straks in de wet en kan niet anders worden uitgelegd.
Ik vind het bedenkelijk dat de staatssecretaris het met een beroep op de discussie
in de Tweede Kamer voor haar rekening neemt. Ouders maken een keuze op grond
van zwaarwegende overwegingen. Ook al krijgen zij een vergoeding, het kost
toch een hoop geld en het is een hele rompslomp. Ouders die kiezen voor een
school van de eigen richting, waarvoor het artikel voor het leerlingenvervoer
alle ruimte geeft, zouden gedwongen kunnen worden tot het betalen van een
inkomensafhankelijke bijdrage. Afgezien van de voorgeschiedenis maak ik daar
ernstig bezwaar tegen.Staatssecretaris Adelmund:Ik kan het mij voorstellen dat de heer Veling zegt dat deze discussie
nog niet uitgekristalliseerd is. Er zal zowel in de Tweede als in deze Kamer
nog uitgebreid worden gesproken over de wijze waarop naar aanleiding van het
amendement in de Tweede Kamer van gedachten is gewisseld. Ik heb voorspeld
dat het zal gaan om enkele zeer zeldzame gevallen.De heer Veling (GPV):Dat laatste lijkt mij een reden temeer om de principiële discussie
niet op dit moment te beslechten. Ik zou het betreuren als dat de conclusie
van dit debat zou zijn.Staatssecretaris Adelmund:Het amendement vormt een inbreuk op het systeem, maar heeft vanwege de
indiener wel degelijk deze strekking gekregen.De heer Hofstede (CDA):Voorzitter! Ik dank de staatssecretaris voor haar uitgebreide antwoorden.
Ik ben blij dat zij, nadat zij de voorgeschiedenis had opgehaald, ten volle
'ja' zegt tegen de kwestie van de verantwoordelijkheid. Ik zat op dat antwoord
te wachten. Wij hebben echter niet de overtuiging gekregen, gelet op zaken
als de extra belasting voor ouders en de discussie van zojuist met de heer
Veling, dat wij voor dit wetsvoorstel kunnen stemmen.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter! Ik zal proberen om mijn vraag nog één keer heel
precies te stellen, in de hoop een heel precies antwoord te krijgen, zodat
wij voor dit wetsvoorstel kunnen stemmen. Daar vertrouw ik overigens op.Is de staatssecretaris bereid om te bezien of er reden is om tegemoet
te komen aan gemeenten die een instelling voor gehandicapte kinderen binnen
hun grenzen hebben die geen eigen onderwijsvoorziening heeft, dan wel geen
gebruik kan maken van een in die gemeente gelegen onderwijsvoorziening?De heer Veling (GPV):Voorzitter! Wij waren al niet enthousiast over het wetsvoorstel, maar
de manier waarop dit vandaag wordt uitgelegd, zint ons helemaal niet. Wij
betreuren het buitengewoon dat via een beroep op het debat in de Tweede Kamer –
naar mijn stellige overtuiging was dat beslist niet zo expliciet als de staatssecretaris
zojuist aangaf – ouders die bepaalde motieven hebben om te kiezen voor
een andere school in een uitzonderingspositie worden geplaatst waar het gaat
om leerlingenvervoer en de vergoeding daarvoor. De staatssecretaris zei zelf
al dat dit een inbreuk is op het systeem van de leerlingenvergoeding. Dat
is nadrukkelijk het geval, want er is sprake van een breuk met het desbetreffende
artikel. Je moet dat artikel ineens heel anders lezen. Het gaat echter slechts
om enkele leerlingen. Verder wordt er vooruitgelopen op een principiële
discussie over de richtingvrije planning en de consequenties voor het leerlingenvervoer.
Dat heeft de staatssecretaris zelf ook gezegd. Daar zitten een hoop haken
en ogen aan.Ik doe een ernstig beroep op de staatssecretaris om die discussie niet
op deze wijze te beslechten en om een opening te laten bestaan. Het gaat mij
niet om die enkele leerling, maar om het feit dat dit een schaduw werpt op
de discussie die wij nog ten principale moeten voeren. Ik zou het vreselijk
jammer vinden als de regering op deze manier de deur dicht doet op dit punt.
Ik doe een beroep op de staatssecretaris om dit te heroverwegen.Staatssecretaris Adelmund:Voorzitter! Ik had de heer Hofstede graag overtuigd, maar ik had van te
voren al bedacht dat dit misschien niet zou lukken. Toch dank ik hem voor
zijn inspanningen terzake.Mevrouw Linthorst gaf een aantal indicatoren aan, als gevolg waarvan zij
denkt dat soms niet het meest adequate schooltype wordt gekozen voor kinderen
die op een internaat zitten. Mij zijn die gegevens echter niet bekend. Als
mevrouw Linthorst ze heeft, dan neem ik ze graag over. Dan zal ik kijken wat
de geëigende handelwijze terzake is.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter! Het risico bestaat, zeker in het licht van de al bestaande
tekorten, dat gemeenten gaan zoeken naar mogelijkheden om de vervoerskosten
omlaag te brengen. Dan wordt het vaak een school dichterbij in plaats van
verder weg, terwijl het niet duidelijk is of dat de school is waar de kinderen
het best op hun plek zijn. Ik heb die geluiden dus gehoord, maar het is niet
zo dat ik kan aangeven waar het daadwerkelijk gebeurt.Staatssecretaris Adelmund:Dat is jammer. Als er inderdaad minder gewenste zaken aan de orde zijn
vanwege het efficiënt omgaan met de middelen vanuit de gemeenten, dan
zou ik dat graag willen weten en dan zou ik daar actie op willen ondernemen.
Het is immers zonder meer aan de orde dat er risico's worden gelopen, maar
het gaat erom of die risico's wel of niet terecht worden genomen. Mevrouw
Linthorst heeft aangegeven dat kinderen op een onderwijsinstelling terechtkomen
die niet geëigend voor hen is. Dat zou ik een veel te groot risico vinden.
Als dat gebeurt, wil ik daar graag iets aan doen. Ik heb dat soort signalen
echter van niemand gekregen. Als mevrouw Linthorst die heeft, dan neem ik
die graag van haar over en zal ik kijken wat daarmee gedaan kan worden.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter! Het lijkt mij, gezien de faciliteiten die daar aanwezig zijn,
meer op de weg van het ministerie te liggen als op mijn weg om daar uitgebreid
onderzoek naar te doen.Staatssecretaris Adelmund:U noemt een risico dat ik niet ken. Als u daar indicaties voor heeft,
dan hoor ik die graag en dan zal ik er iets aan doen. Ik ken die indicaties
niet. Ik heb die tot nu toe niet gehoord.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter! Ik vang als volksvertegenwoordiger alleen maar signalen op
uit de samenleving. Ik zal die signalen doorgeven.Staatssecretaris Adelmund:Graag.Ook de heer Veling heeft in tweede termijn gesproken. Ik ben het helemaal
met hem eens dat wij de discussie ten principale niet moeten kleuren door
de wijze waarop wij nu met deze zaak omgaan. Dat zou ik niet willen. Ik zou
de deuren in dat debat absoluut niet willen sluiten. Ik zou het debat juist
op zo'n manier willen voeren dat iedere partij zich vrij voelt om de hele
zaak neer te zetten.De heer Veling veronderstelt dat er nu een bijdrage voor een afstand van
meer dan 20 km wordt ingevoerd. Dat is niet zo, want dat was al het geval.
Het enige wat nu geregeld wordt, is dat die bijdrage in een bepaald geval
niet verschuldigd is. De heer Veling klapt dus in feite de redenering om,
alsof er nu een recht wordt afgepakt. Dat is dus niet het geval. Er wordt
nu ten aanzien van een bepaalde groep mensen gezegd dat zij
een bijdrage niet hoeven te betalen. Er ontstaat dus niet ineens een heel
nieuwe praktijk. Er ontstaat alleen een extra tegemoetkoming voor die ouders
die te maken hebben met scholen die verder dan 20 km weg liggen. Dat is dus
een wat andere benadering dan dat je kunt zeggen dat de deur dicht gaat. De
deur is juist voor een aantal mensen extra open gezet. Dat is eigenlijk het
type besluit dat in de Kamer is genomen. Wij weten overigens allemaal dat
het slechts enkele gevallen zullen zijn.De heer Veling (GPV):Voorzitter! Dat heb ik goed begrepen. Hij gaat mij om het volgende. Er
wordt in de wet een aantal keer gesproken over 'een dichtstbijzijnde school',
maar in dit lid van het artikel zou de interpretatie daarvan een andere moeten
zijn dan in de rest van het artikel. Dat vind ik bedenkelijk. De staatssecretaris
kan wel zeggen dat de discussie nu niet beslecht moet worden en dat die nog
op een open wijze gevoerd zal worden, maar ik vind het heel jammer dat dat
onderscheid nu wel wordt gemaakt bij de interpretatie van dit amendement en
deze bepaling in de wet. Ik vrees dat het zetten van deze stap toch zo'n soort
werking zou kunnen hebben, tenzij wij afspreken dat wij het toch parkeren
en het niet als een zelfstandig argument zullen gebruiken. Ik beklaag mij
er dus niet over dat mensen bepaalde rechten ontnomen wordt, maar ik beklaag
mij erover dat bij het maken van een terechte en heel begrijpelijke uitzondering
nu ineens de systematiek van de keuzevrijheid van ouders wordt losgelaten.
En daar heb ik bezwaar tegen.Staatssecretaris Adelmund:Ik zeg het volgende. Het is erg om dat te koppelen aan zo'n kleine tegemoetkoming
voor een groep ouders bij wie die keuzevrijheid echt helemaal niet aanwezig
is. Die hebben namelijk te maken met een school op meer dan 20 km afstand.
Dat betreft een heel klein aantal gezinnen in Zeeland en op de Waddeneilanden.
De wijze waarop dit gewogen wordt, zou ik zeker niet willen ondersteunen,
in die zin dat het absoluut niet de bedoeling is om vooruit te lopen op het
debat dat wij nog krijgen in de Tweede Kamer. De enige bedoeling van mevrouw
Lambrechts – en daarmee van een Kamermeerderheid die dat amendement
ondersteund heeft – was om die ouders voor wie de keuze er niet is,
tegemoet te komen in die zin dat de bijdrage niet verschuldigd is.Ik zou het heel jammer vinden als dit een soort kleuring geeft aan het
debat dat wij nog zullen voeren. Ik heb het idee dat er, juist naar aanleiding
van de discussies over het leerlingenvervoer en over de Islamitische scholen,
meer ruimte dan ooit is om er, in alle redelijkheid en verantwoording dragend
en respect betonend aan alle partijen in dat debat, met elkaar uit te komen.De beraadslaging wordt gesloten.Het wetsvoorstel wordt zonder stemming aangenomen.De voorzitter:De aanwezige leden van de fracties van het CDA, het GPV, de RPF en de
SGP wordt conform artikel 121 van het Reglement van orde aantekening verleend,
dat zij geacht willen worden zich niet met het wetsvoorstel te hebben kunnen
verenigen.Sluiting 15.00 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-19981999-248-256.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl