Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2008 (31200 VII)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2007-2008, pag. 2253-2261

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

22-01-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

nr. 29, pagina 2253-2261

28-11-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 31200-VIIToon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Noten bij pag. 2243: interpellatievragen Wilders over onderhandelingen met de Taliban (31292) en bij pag. 2270: schriftelijke antwoorden van de minister voor Wonen, Wijken en Integratie op vragen, gesteld in de eerste termijn van de behandeling van de begroting van Wonen, Wijken en Integratie (31200 XVIII)Pagina 2319-2337
Interpellatie-Wilders, gericht tot de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de minister van Buitenlandse Zaken, over onderhandelingen met de taliban (31292)Pagina 2243-2253
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 28 november 2007)Pagina 2317-2318
Presentie en opening (woensdag 28 november 2007)Pagina 2243-2243
Regeling van werkzaamheden (woensdag 28 november 2007)Pagina 2261-2262
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van de begroting Wonen, Wijken en Integratie (XVIII) voor het jaar 2008 (31200 XVIII)Pagina 2270-2303
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2008 (31200 VII)Pagina 2262-2270
Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2008 (31200 VII)Pagina 2253-2261
Spoeddebat over de 1040-urennorm in het voortgezet onderwijs (31289)Pagina 2303-2317

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 54 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Vaststelling
van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
(VII) voor het jaar 2008 (31200 VII).De algemene beraadslaging wordt geopend.De heer Van Raak (SP):Voorzitter. Minister Ter Horst hecht veel waarde aan integriteit. Ik wil
vandaag met haar spreken over klokkenluiders, de geheime diensten en politieke
partijen.Een klokkenluider doet zijn burgerplicht en bewijst de samenleving een
grote dienst. Politici willen problemen oplossen, klokkenluiders zijn bij
de overheid, in organisaties en bij bedrijven nodig om die problemen op het
spoor te komen. Met veel klokkenluiders loopt het echter slecht af; wij kennen
allen voorbeelden van klokkenluiders die misstanden melden en berooid achterblijven.
Zij komen in financiële problemen, bijvoorbeeld omdat zij de kosten van
hun advocaat niet meer kunnen betalen. Overheden, organisaties en bedrijven
in Nederland hebben veelal eigen regelingen voor klokkenluiders, maar die
lijken niet te werken. Er zijn althans bijzonder weinig mensen bereid om misstanden
te melden. Klokkenluiden is geen aangelegenheid van personen of organisaties,
meldingen van klokkenluiders zijn van algemeen belang. De samenleving moet
mensen die hun burgerplicht doen, dan ook beschermen.Hoe kunnen wij ervoor zorgen dat mensen weer zoveel vertrouwen krijgen
dat zij bereid zijn om misstanden te melden? Wij moeten in ieder geval voorkomen
dat klokkenluiders berooid achterblijven. Zij moeten soms hoge juridische
kosten maken, bijvoorbeeld om aan te tonen dat hun onterecht ontslag is verleend
of dat het in hun geval niet gaat om een individueel arbeidsconflict, maar
om een misstand van maatschappelijk belang. Ik stel voor om een fonds voor
klokkenluiders in het leven te roepen. De Stichting van de Arbeid heeft een
aantal voorwaarden gegeven om te kunnen spreken van een misstand, zoals het
plegen van strafbare feiten, het in gevaar brengen van de volksgezondheid,
de veiligheid of het milieu, en het opzettelijk foutief informeren van de
politiek. Er zijn ook criteria om te kunnen bepalen wanneer iemand klokkenluider
is. Dit is afhankelijk van de aard van de misstand, de schade voor de samenleving
en de mogelijke bijdrage van de melding aan het wegnemen van de misstand.
Een onafhankelijke instantie zal moeten beoordelen of iemand voor ondersteuning
in aanmerking komt. Dit lijkt mij een mooie taak voor de Nationale
ombudsman. Veel klokkenluiders melden zich nu al bij dit instituut en door
tussenkomst van de Nationale ombudsman kunnen wij voorkomen dat misstanden
binnen een organisatie worden gehouden en dat er niets aan wordt gedaan. Dit
fonds zou kunnen worden ondergebracht bij het ministerie, als onderdeel van
de begroting. Het zou gebruikt moeten kunnen worden voor elke werknemer of
ex-werknemer in Nederland en er zouden in ieder geval juridische kosten uit
vergoed moeten worden. Hoeveel geld er voor dit fonds nodig zal zijn, zal
de toekomst uitwijzen. Ik denk aan een begininvestering van zo'n 5 mln. Wij
kunnen per jaar bepalen of dit budget voldoende is. Het is een bijzonder goede
investering, want het voorkomen van misstanden bespaart de samenleving veel
geld. Wij kunnen ook een deel van de opbrengsten van het succes van klokkenluiders,
bijvoorbeeld een deel van het boetebedrag, in dit fonds stoppen.Onze veiligheidsdiensten moeten voorkomen dat onze democratische instellingen
worden ondermijnd. Naar de aard van hun werk gebeurt dit in het geheim. Toch
moeten ook geheime diensten onderwerp van parlementaire controle zijn. Dat
is niet altijd eenvoudig; de Kamer is nu volledig afhankelijk van de minister,
die beoordeelt of iets geheim of gevoelig is. En de minister verkoopt vaak
nee. De Kamer heeft zelf nauwelijks mogelijkheden om te beoordelen of informatie
werkelijk zo gevoelig is dat het parlement er niet in het openbaar over kan
spreken. Wij hebben natuurlijk wel een onafhankelijke commissie van toezicht,
die bijzonder goed werk doet. Maar deze commissie beoordeelt vooral of de
activiteiten van geheime diensten rechtmatig zijn. Zij is er niet om de doelmatigheid
en effectiviteit van het werk van de diensten te beoordelen. En wij hebben
natuurlijk de commissie voor de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten van de
fractievoorzitters. Die mogen de informatie die zij krijgen echter niet naar
buiten brengen en zaken niet in het openbaar bespreken, niet eens met hun
eigen fractie. Op deze manier kan naar onze mening onvoldoende parlementaire
verantwoording worden afgelegd. Er is in elk geval verbetering mogelijk.In elk land is het toezicht op de geheime diensten anders geregeld, en
wie weet kunnen wij daar iets van leren. In Duitsland kunnen leden van het
parlement de geheime diensten bezoeken, documenten inzien, medewerkers spreken
en met een tweederde meerderheid kan worden besloten om zaken alsnog in de
openbaarheid te brengen. Wij zijn anders dan Duitsland, dus wij zullen het
ook anders moeten doen, maar graag wil ik met de Kamer een discussie voeren
over de parlementaire controle op het werk van de geheime diensten. Ik neem
graag aan dat de fractievoorzitters goed werk verrichten, maar zij zijn geen
specialisten en zitten bijzonder krap in hun tijd. De SP-fractie zou graag
zien dat ook de fractiespecialisten de voorbereidende stukken van de commissie
krijgen, zodat zij een en ander goed kunnen voorbereiden. Nog beter is om
fractiespecialisten toe te laten tot de commissie, dan hebben de fractievoorzitters
in elk geval iemand om mee te overleggen.De heer Brinkman (PVV):De SP- en de PVV-fractie zijn samen opgetreden om wat informatie uit de
CT Infobox te krijgen. Maar ik vind dat de heer Van Raak nu wel erg ver gaat.
Heeft hij er vertrouwen in dat vertrouwelijke informatie van bijvoorbeeld
de AIVD veilig is in dit huis bij 150 leden, van wie hij en ik weten dat sommigen
her en der banden hebben bij allerlei organisaties?De heer Van Raak (SP):Ik wil dan ook drie voorstellen doen. Het eerste voorstel is om de fractiespecialisten
meer te betrekken bij die controle; dat kan in de voorbereiding of door zelf
in de commissie plaats te nemen. Het tweede voorstel is om een commissie zelf
meer onderzoek te laten doen. Dat zou de commissie van de fractievoorzitters
kunnen zijn. Wij hebben het zelf ook al gedaan: naar aanleiding van de moord
op Theo van Gogh hebben wij de commissie van toezicht om een onderzoek gevraagd.
Dat zouden wij veel vaker kunnen doen. Het derde voorstel is dat een commissie
met bijvoorbeeld tweederde meerderheid, zoals in Duitsland gebeurt, bepaalt
wanneer zaken in de openbaarheid kunnen worden besproken, bijvoorbeeld de
commissie van de fractievoorzitters. Ik hoor graag de reactie van de minister
en ik ben benieuwd of zij zelf nog suggesties heeft.Meer in het algemeen vraag ik de minister om iets minder star te zijn
met het geven van informatie. Ik heb eerder gevraagd naar basale informatie
over bijvoorbeeld het aantal telefoontaps; die heb ik niet gekregen. Ik kreeg
wel een Kamermeerderheid om informatie te krijgen over het aantal bevragingen
van digitale bestanden. Die informatie zie ik tegemoet. De Kamer kreeg in
eerste instantie geen informatie over het aantal salafistische predikers,
maar deze informatie kon wel worden gelezen in het nieuwsblad van het Centrum
Informatie en Documentatie Israël (CIDI). De minister antwoordde dat
zij niet wist hoe het CIDI aan deze informatie komt. Dat vind ik bijzonder
verontrustend. Daarin mag de minister niet berusten en graag ontvang ik alsnog
een verklaring.De heer Schinkelshoek (CDA):Heeft de SP-fractievoorzitter al besloten om lid te worden van de commissie
voor de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten? Dat zou misschien een deel van
het door de heer Van Raak gesignaleerde euvel oplossen. Dan is hij er zelf
bij en kan hij zelf beoordelen of het goed zit met de parlementaire controle
op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten.De heer Van Raak (SP):Dat verzoek van de AIVD hebben wij nog in beraad, maar dat staat los van
verbetering van het parlementaire toezicht. Dat zijn twee discussies. Wij
discussiëren in de fractie al langer over hoe je het toezicht op de geheime
diensten kan verbeteren. Daarbovenop kwam een verzoek van de AIVD of wij willen
deelnemen aan de commissie van fractievoorzitters. Die discussie voeren wij
en wij zullen te zijner tijd een antwoord geven.De heer Schinkelshoek (CDA):Als de heer Van Raak de parlementaire controle nu zo belangrijk vindt –
en ik ben dat met hem eens – dan hoeft hij toch niet zo lang na te denken
alvorens zijn fractievoorzitter te adviseren om lid te worden van die commissie?
Daar is toch geen verzoek van de AIVD voor nodig? Nu valt de SP-fractie mij
toch een beetje tegen.De heer Van Raak (SP):Wij vonden het een eer dat de AIVD het zo belangrijk vindt dat wij in
die commissie zitten. Wij hebben om bepaalde redenen tot nu toe niet plaatsgenomen in die commissie en wij denken er nu over na of wij
dat wel zullen doen. Die discussie zullen wij in de fractie voeren. Ik ben
blij dat de heer Schinkelshoek benieuwd is naar de uitslag en ik zal hem als
een van de eersten op de hoogte brengen.De voorzitter:Eerst de Kamervoorzitter toch, denk ik.De heer Van Raak (SP):Als een van de eersten.De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa heeft recentelijk
vraagtekens gezet bij de financiering van politieke partijen in Nederland.
Die kritiek betreft vooral de sponsoring van politieke partijen. Partijen
hoeven in Nederland hun sponsors niet altijd bekend te maken. Hoe gaat de
minister tegemoetkomen aan deze internationale kritiek?De afgelopen decennia zijn politieke partijen steeds afhankelijker geworden
van overheidssubsidie. Ooit was dat not done, nu is dat heel gewoon. Partijen
moeten de overheid controleren, maar worden ook steeds meer financieel afhankelijk
van diezelfde overheid. Daarom is de SP nooit voorstander geweest van meer
subsidies. Partijen moeten volgens ons zelf, of mede zelf, hun broek kunnen
ophouden. Sommige partijen kiezen voor het zoeken van sponsoren. De SP wil
voor haar financiering echter niet afhankelijk zijn van Philips, Shell of
de Rabobank. Wij willen afhankelijk zijn van onszelf. Daarom doen wij een
beroep op onze eigen volksvertegenwoordigers, die een flink deel van hun vergoedingen
delen met de vele vrijwilligers van de partij. Volgens mij is het een prachtige
vorm van solidariteit in de praktijk en dit hoort ook bij de SP. De Vereniging
van Nederlandse Gemeenten stelt dat er niets mis is met onze regeling en hetzelfde
geldt voor de Kiesraad. Die heeft een advies gegeven aan de minister. Wij
zouden dat advies ook graag ontvangen.Deze minister wil echter de huidige regeling van de SP, die het gevolg
is van een democratisch besluit van onze leden, alsnog illegaal maken door
een anti-SP-wet te maken. Dat kan natuurlijk niet; zo horen wij niet met elkaar
om te gaan. Het is niet aan PvdA-ministers om te bepalen hoe wij onze partij
organiseren. Wij houden ons aan de wet, wij maken afspraken met onze leden
en niet met PvdA-ministers. Afgelopen zaterdag tijdens het congres van de
SP in Rotterdam is dan ook een motie aangenomen door onze leden. Graag wil
ik de oproep van onze leden aan onze minister mededelen: het congres van de
SP, bijeen op 24 november 2007 in Rotterdam, spreekt uit trots te zijn
op de afdrachtregeling van de SP, constateert dat PvdA-minister Ter Horst
wettelijk wil verbieden wat wij hier democratisch hebben besloten en verzoekt
minister Ter Horst respect te tonen voor onze partijdemocratie en af te blijven
van onze afdrachtregeling. De minister doet de suggestie dat er iets niet
klopt bij de SP. Telkens hoor ik nieuwe argumenten. Overheden mogen niet meewerken
aan de regeling. Onzin, het gaat om een cessie en daar horen burgemeesters
aan mee te werken. Dat is een overeenkomst tussen mij en mijn partij. Ik heb
gehoord dat de minister geen extra subsidie mag geven. Dat is ook flauwekul.
Het is mijn geld, het is geld van onze volksvertegenwoordigers. Het zou niet
onafhankelijk zijn, in strijd met de last, met de eed en met wat weet ik al
niet. Het is allemaal onzin en flauwekul. Ik vraag de minister dan ook om
op te houden met het voeren van partijpolitiek, want dat is haar positie als
minister onwaardig.De heer Schinkelshoek (CDA):Zijn dit niet een paar te grote woorden? U kunt toch blijven afdragen
aan uw partij wat u wilt, al geeft u wat mij betreft uw hele inkomen weg aan
de penningmeester. Maar het gaat toch te ver dat de overheid, een overheidsorganisatie
als incassobureau voor uw penningmeester zou moeten optreden? Daar gaat het
om. U kunt afdragen wat u wilt.De heer Van Raak (SP):De heer Schinkelshoek heeft het over de cessie. Als burgemeesters daar
moeite mee hebben, moeten zij niet gaan klagen bij de minister, maar dan moeten
zij zich laten informeren door de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, die
vorig jaar heeft gezegd dat dit een aangelegenheid is van de SP en haar volksvertegenwoordigers.
Het is een overeenkomst tussen die twee partijen. Ik maak zelf uit waar ik
mijn geld naar overmaak. Dat maakt niet de minister uit. Zij maakt niet uit
hoe wij dat intern regelen. De meeste partijen in de Kamer hebben afdrachtregelingen.
Zij doen dat allemaal op een andere manier, maar allemaal binnen de wet en
allemaal afgesproken met onze leden, democratisch besloten. Nu wil de minister
een van die regelingen, toevallig die van de SP, illegaal verklaren. Wat eerst
legaal was en democratisch besloten, wil zij nu met anti-SP-wetten illegaal
maken. Dat is een minister onwaardig.De heer Schinkelshoek (CDA):Als ik de minister goed heb begrepen – zij zal het morgen ongetwijfeld
uitleggen – wil zij een einde maken aan de situatie dat de overheid
optreedt als incassobureau namens een politieke partij, in dit geval de SP.
Dat lijkt mij niet anders dan logisch en vanzelfsprekend.De heer Van Raak (SP):Nee, de overheid is geen incassobureau. De overheid is absoluut geen incassobureau.
Ik, als volksvertegenwoordiger namens de SP, en alle andere Kamerleden maken
zelf uit naar welk bankrekeningnummer wij ons geld overmaken. Dat kan zijn
naar de SP, naar het Wereld Natuur Fonds, maar bijvoorbeeld ook naar de minister.
Daar gaan wij zelf over. Die cessie is gewoon een administratieve afwikkeling
conform het Burgerlijk Wetboek. Daar is helemaal niets mis mee. Wij hebben
dat zo geregeld, omdat het handig is. Het is het minst bureaucratisch; het
is het handigst voor onze volksvertegenwoordigers. Zo willen de leden van
de SP dat geregeld hebben. Dat is geheel conform de wet. De minister wil illegaal
maken wat conform de wet is en wat democratisch afgesproken is. Dan ben je
bezig met partijpolitiek. Ik zie de heer Schinkelshoek hard nee schudden,
maar zo is het wel.De heer Van Beek (VVD):Waar iemand zijn inkomen aan besteedt, laat ik graag aan de desbetreffende
persoon over, maar op het moment dat wij toetreden tot de Kamer, beloven of
zweren wij dat wij niets hebben toegezegd om in dit ambt te komen. De vraag
is nu of dat op gespannen voet staat met de afspraak die schriftelijk vastgelegd
is dat er een niet onaanzienlijk deel van het salaris van een SP-Kamerlid
naar de partij gaat. Als een SP-Kamerlid dat zelf doet, heb ik er niets mee
te maken. Dat is privé. Maar het is een andere kwestie wanneer wordt
vastgelegd dat dit een voorwaarde is om toe te treden tot de fractie. Daarover
verneem ik graag de staatsrechtelijke opvatting van de heer Van Raak, dus
niet de partijpolitieke opvatting.De heer Van Raak (SP):De heer Van Beek heeft het over de eed of de belofte. Wij zijn niet de
enige met een afdrachtregeling. Bijna alle partijen in deze Kamer hebben een
afdrachtregeling. Binnen de VVD is er nu een discussie over de vraag of men
een afdrachtregeling moet hebben. Behalve de Partij voor de Dieren is er binnen
elke partij een vorm van verklaring. Die zijn verschillend. Wij hebben met
de leden van onze partij een afspraak gemaakt. De zuiveringseed is bedoeld
om corruptie te voorkomen, dat je niet een zetel kunt kopen ten koste van
iemand anders. Dat is hier natuurlijk helemaal niet het geval. Wij maken gewoon
afspraken met onze leden over het partijprogramma, het verkiezingsprogramma,
over wat er in de fractie wordt besproken, over contributie en over afdracht.
Dat doet de SP en dat doen de meeste andere partijen. Dat is een politiek
commitment dat wij als Kamerleden maken met onze partij. Vervolgens stemmen
wij volgens de Grondwet zonder last. Dat betekent dat wij ons niet kunnen
verschuilen achter de partij. Wij kunnen ons niet verschuilen achter het verkiezingsprogramma,
niet achter de afdrachtregeling en niet achter fractieafspraken. Wij zijn
allen zelf verantwoordelijk. Zo moet je dat grondwetsartikel lezen. Wij zijn
zelf verantwoordelijk en wij moeten dus ook zelf een afweging maken. De partij
kan ons niet binden aan het verkiezingsprogramma, aan de afspraken in de fractie
en ook niet aan de contributie en de afdrachtregeling. Dat is bij de meeste
partijen hier het geval en dat is ook bij de SP het geval. Het is dus geen
juridische afspraak, maar een politiek-morele afspraak.De heer Van Beek (VVD):Dan zijn wij in ieder geval af van de discussie dat het voorstel van de
minister een anti-SP-wet zou zijn, want dan treft het ons allen. Dat is één
element. Het tweede betreft de vraag of je iets beloofd hebt om in dit ambt
te komen. In dit geval is beloofd om een niet onaanzienlijk deel van het inkomen
verplicht af te dragen. Ik vind dat de manier waarop de SP het geregeld heeft
zo ver gaat, dat de heer Van Raak op zijn minst moet accepteren dat wij daarover
een staatsrechtelijke discussie met elkaar voeren.De heer Van Raak (SP):Dat is heel goed. Ik zeg: onderzoek alles en behoud het goede, vooral
de solidariteit. Nee, het is echt een anti-SP-wet. Bijna alle partijen hebben
afdrachtregelingen. De VVD denkt er nog over na. Die regelingen verschillen
van elkaar, maar één vorm van afdracht – toevallig die
van de SP, die van de grootste concurrent van de PvdA – wordt illegaal
verklaard. Dat kan ik niet anders zien dan een anti-SP-wet. Wij hebben een
afdrachtregeling zoals de meeste andere partijen. De SGP heeft er om principiële
redenen voor gekozen om dat niet te doen. Het enige verschil tussen onze afdrachtregeling
en die van andere partijen is, dat die van ons veel groter is. Bij andere
partijen varieert dat van 1% tot 15%, bij ons is dat meer dan
de helft. Dat is het verschil. Dat is geen staatsrechtelijke discussie; dat
is een discussie over solidariteit. Dat is niet een discussie die ik hier
met de Kamer moet voeren; dat is een discussie die ik met mijn leden moet
voeren.De heer Van der Staaij (SGP):Ik vind het jammer dat de heer Van Raak er zo'n partijpolitieke kwestie
van maakt. Ik herinner mij dat ik als rechtenstudent al artikelen in studentenbladen
heb gelezen over deze kwestie, waarbij men zich afvroeg: kan het wel wat de
SP doet? Er is al heel lang discussie over de vraag of het niet op gespannen
voet staat met de zuiveringseed dat de SP het in zo'n verplichtend kader heeft
gesteld. Mijn partij kiest inderdaad principieel voor een vrijwillige benadering.
Is het niet heel begrijpelijk dat, gelet op die discussie en het belang van
de zuiveringseed, een overheid zegt: daarmee willen wij niets te maken hebben,
daarvan willen wij zo ver mogelijk af staan en wij willen dus niet meewerken
aan die dubieuze constructie.De heer Van Raak (SP):Het is geen dubieuze constructie. Dit neem ik de heer Van der Staaij kwalijk.
Het is een wettelijke constructie die volgens onze partijdemocratie is geregeld.
Er zijn artikelen verschenen. Die heb ik ook gelezen. Die verschijnen al jaren,
vooral van de hand van de heer Elzinga, die duur betaalde politieke columns
schrijft, waarin hij voortdurend zegt wat er niet deugt bij de SP. Dat blijkt
voortdurend niet te kloppen, maar hij blijft het voortdurend toch zeggen.
Blijkbaar zijn er dan burgemeesters in het land die allerlei kritische vragen
aan de minister gaan stellen. Het is niet verplichtend. Wij hebben allemaal
politieke commitments gemaakt aan onze partij: over het verkiezingsprogramma,
over de fractieafspraken, over contributie en over afdracht. Dat is een politieke
afspraak en niet een juridische afspraak. Als een Kamerlid, een volksvertegenwoordiger
van de SP of van een andere partij, behalve de SGP, zegt: ik werk daar niet
aan mee, ik houd mij niet aan het verkiezingsprogramma, ik houd mij niet aan
de fractieafspraken, ik houd mij niet aan de contributie en de afdracht, dan
hoeft die persoon dat niet te doen. Dat staat namelijk in de Grondwet. Dat
geldt ook voor de SP-fractie.De heer Van der Staaij (SGP):De heer Van Raak heeft gezegd dat het niet verplichtend is zoals het bij
de SP gaat, maar dat het niet anders kan.De heer Van Raak (SP):Nee, het kan niet anders omdat onze leden dat zo hebben besloten. Zo gaat
het hopelijk bij de kiesverenigingen van de SGP ook. Als de leden iets hebben
besloten, dan houden wij ons daaraan. Dat lijkt mij heel goed. Er bestaan
misschien partijen waarbinnen mensen daartoe wat minder geneigd zijn, maar
bij ons houden wij ons daaraan.Mevrouw Gerkens (SP):Voorzitter. "ICT en overheid" is een belangrijk thema en de
SP-fractie is dan ook verheugd dat hiervoor eindelijk een fikse pot met geld
is gereserveerd op de begroting van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.
Na het opdoeken van het National High Tech Crime Center en het instellen van
een nieuw instituut dat vervolgens weer het wiel gaat uitvinden, kwam het
goede nieuws dat er dit najaar een plan van aanpak cybercrime zal komen. Maar
waar blijft nu dat plan van aanpak? Ik vraag de minister of zij de regie wil
nemen in dit proces, zodat wij haast kunnen maken met het aanpakken van cybermisdadigers.Een onderzoek in opdracht van de Europese Commissie waarschuwt dat overheden
meer moeten doen om het vertrouwen van de burgers in de dienstverlening te
winnen bij de verplaatsing naar online dienstverlening. Het gaat hierbij niet
alleen om het nemen van veiligheidsmaatregelen, vinden de onderzoekers. Het
vertrouwen van de burgers is gebaseerd op ervaringen, zowel
direct als indirect opgedaan. Zelfs wanneer de overheden voldoende maatregelen
hebben genomen om het online verkeer veilig te laten verlopen, herkennen veel
burgers dit niet. De onderzoekers pleiten ervoor om met meer herkenbare kwaliteitsregels
te gaan werken. Ook willen zij dat gedragsregels worden bevorderd voor overheden
die online werken. Een voorbeeld hiervan is de BurgerServiceCode. Als laatste
wilden de burgers weten wat de overheid doet als gegevens van hen verloren
gaan of worden gestolen. Herkent de staatssecretaris deze problemen en zo
ja, wat gaat zij doen om het gebruik van die kwaliteitsregels te bevorderen?Daarop aansluitend kom ik op de punten die Viziris gisteren en ook twee
weken geleden op een congres van ECN naar voren heeft gebracht. Een groot
deel, ongeveer 35%, van onze bevolking is niet of nauwelijks in staat
online te zijn of online alle taken te verrichten die wij als overheid wel
in toenemende mate van hen verwachten. Een oplossing, die de VNG altijd terecht
noemt, is ervoor te zorgen dat het online contact niet het menselijk contact
vervangt, maar ten dele doen wij dat toch. Viziris heeft dan ook terecht het
voorbeeld genoemd van DigiD, die wij ondanks zijn beperkingen allemaal moeten
gaan gebruiken. Ik wil hier niet op alle details ingaan, maar ik pleit er
wel voor om een toets voor diensten te creëren voordat wij ze digitaliseren,
dan wel om gedigitaliseerde diensten aan te passen aan deze eisen. Verder
heeft Viziris gevraagd om alle overheidsgebouwen met publieke toegang toe
te rusten met de noodzakelijke hulpmiddelen voor mensen met beperkingen en
het personeel daartoe uit te rusten. Wat gaat de staatssecretaris doen met
de vragen van Viziris? Het beeld dat Viziris heeft geschetst van een samenleving
waarin een groot deel van de bevolking digibeet is, is een beeld dat wij krachtig
moeten bestrijden. De toegankelijkheid, veiligheid en wijze van aanbesteden
kunnen het beste worden getoetst door een onafhankelijke instantie. Is de
staatssecretaris bereid om te zoeken naar een dergelijke instantie met dezelfde
daadkracht als bijvoorbeeld "Wij vertrouwen de stemcomputers niet"?De minister van Binnenlandse Zaken heeft eerder beloofd dat in 2006 in
ieder geval de ministeries van OCW, VROM en Binnenlandse Zaken alle informatie
uit WOB-verzoeken standaard op het internet zouden zetten. Dit volgde uit
een advies om alle WOB-verzoeken standaard op internet te plaatsen, maar ik
heb de indruk dat dit nog steeds niet gebeurt. Is die indruk juist en, zo
ja, wat zal de minister hieraan doen?Het initiatief voor de basisregistraties wordt door mijn fractie toegejuicht,
maar er kunnen hier en daar ook kanttekeningen bij worden geplaatst. Wie is
er nu uiteindelijk eindverantwoordelijk voor al die basisregistraties? Ik
snap dat voor de inhoudelijke kant verschillende ministeries verantwoordelijk
zijn, maar als die onderling gaan kissebissen, is het dan geen zaak dat de
minister van BZK het proces regisseert? Ik noem als voorbeeld de geologische
basisregistratie waarin alle grondgegevens zijn opgeslagen. Hiervoor zijn
vijf ministeries verantwoordelijk. De kosten voor het onderhouden van deze
basisregistratie gaan met vier ton omhoog en vijf ministeries komen er nog
steeds niet uit wie die kosten moet betalen. Zo dreigt er weer een basisregistratie
verloren te gaan. Is dit niet het moment voor de minister om op de deuren
van die vijf ministeries te kloppen om duidelijk te maken dat zij eruit moeten
komen en dat dit zo niet kan? Ik krijg hier graag een reactie op.De heer Schinkelshoek (CDA):Mevrouw de voorzitter. Abraham Kuyper, ja "Abraham de geweldige"
zelf, kon zich er in zijn tijd al geweldig over opwinden dat burgers hoofdzakelijk
als kiezers werden beschouwd. Het lijkt op en top democratisch, de burger
krijgt als kiezer de hoogste soevereine macht in de Staat aangeboden, maar
dat is schijn. Die "troonsverheffing" dient er slechts toe, smaalde
Kuyper in zijn befaamde toelichting op het eerste antirevolutionaire verkiezingsprogramma
Ons program uit 1879, om de burger vervolgens zo snel mogelijk te "knevelen". "De
burger is heer van het land en kan dus kiezen, maar zodra glijdt zijn stembiljet
niet in de gleuf van de stembus of hij is heer af en zijn gekozene is heer
van zijn lot geworden". Wie burgers alleen nog maar ziet als kiezers,
waarschuwde Kuyper, degenereert politiek tot min of meer permanente strijd
om kiezersgunst, versmalt regeringszaken tot "administratie", schiet
door in "centralisatie" en andere "regelzucht" en, misschien
wel het belangrijkste, doet tekort aan "zelfbeheer" en zelfs "volksvrijheid".Het zijn waarschuwingen die dunkt me onverminderd actueel zijn. Nog steeds
is de politiek niet verlost van de onhebbelijkheid om democratie te versmallen
tot politieke democratie, tot het Binnenhof en omstreken, om burgers te zien
als "stembusautomaten", ook zo'n Kuyperwoord, om alles vanuit Den
Haag tot in details te willen regelen, om het maatschappelijk middenveld van
alles en nog wat voor te schrijven, om het particulier initiatief steeds weer
af te troeven om de speelruimte voor het lokale bestuur te verkleinen.Tegen die achtergrond kijkt mijn fractie aan tegen het binnenlands bestuurd,
tegen die achtergrond beoordeelt zij het doen en laten van minister Ter Horst
en staatssecretaris Bijleveld. De kernvraag is of zij Nederland teruggeven
aan zichzelf. Hoeveel ruimte krijgen burgers? Hoeveel armslag zal er voor
plaatselijke gemeenschappen zijn? Hoeveel speelruimte is er voor het maatschappelijk
middenveld, burgerinitiatief en participatie? Krijgt maatschappelijke betrokkenheid
een steuntje in de rug? Dit zijn stuk voor stuk, meer dan allerlei kunstgrepen,
procedures en correcties, essentiële voorwaarden om het vertrouwen van
de burger in het bestuur te vergroten en daar gaat het dit kabinet toch om?
Dit zijn onderwerpen waarvoor het CDA zich in de komende periode wil inzetten,
noem het ons democratisch programma.De heer Brinkman (PVV):Dit is een mooi beginverhaal van de heer Schinkelshoek. Zijn betoog voor
een decentrale overheid kennen wij. Dat is niet zo vreemd, want het CDA heeft
de meeste burgemeesters in dit land. Hij spreekt over het vertrouwen van de
burger in de politiek. Hoe moet de burger dit vertrouwen beoordelen nu er
op dit moment al gemeenten zijn die bijvoorbeeld aankondigen dat ze de ozb
met tientallen procenten zullen verhogen? Hoe zit het dan met het vertrouwen
van de burger in de decentrale overheid?De heer Schinkelshoek (CDA):De heer Brinkman is wel heel erg snel met het plaatsen van interrupties.
Al hij mij even de gelegenheid had gegeven om mijn betoog af te maken, was
ik daar vanzelf op gekomen; niet bij de door de heer Brinkman
zo verfoeide ozb, maar wel hoe democratische controle in dit land vorm dient
te krijgen: via gemeenteraden.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik vind het een interessant betoog van de heer Schinkelshoek, maar ik
ben benieuwd hoeveel ruimte de burger krijgt van de CDA-fractie om meer betrokken
te worden bij besluitvorming.De heer Schinkelshoek (CDA):Voorzitter. Ik geloof dat ik mijn collega's moet waarschuwen. Zij kunnen
maar vier keer interrumperen en ik gaf al aan dat ik erop terugkom.De voorzitter:Ik zou dat waarschuwen aan mij overlaten. Vervolgt u uw betoog.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Ik zie dit niet als een tweede interruptie. Mijn vraag moet
wel beantwoord worden.De heer Schinkelshoek (CDA):Mevrouw Koşer Kaya krijgt zo antwoord.De voorzitter:Ik maak het goed met u, mevrouw Koşer Kaya. Ik tel de vraag niet
mee, want anders dan bij bewindslieden is er geen sprake van een recht op
inlichtingen, wel van hoffelijkheid jegens elkaar.De heer Schinkelshoek (CDA):Ik sprak over ons democratisch programma. Dan gaat het in de eerste plaats
om burgerschap. Daarmee staat of valt democratie. Nederlanders zijn zich daar
heel goed van bewust, zoals blijkt uit onderzoeken als 21minuten.nl. Daarom
verwachten wij nogal wat van initiatieven van de minister om te komen tot
burgerhandvesten, al was het alleen maar om mensen bewust te maken van rechten
en plichten. Dan gaat het concreet over een overheid die haar plaats weet,
zich concentreert op kerntaken, naar behoren presteert, decentraliseert wat
gedecentraliseerd kan worden, die de kunst van het loslaten weet te beoefenen
en uitgaat van vertrouwen in plaats van wantrouwen. Dan heb ik het over een
sterke vertegenwoordigende democratie via Tweede Kamer, provinciale staten
en gemeenteraden, die weten wat er in de samenleving speelt zonder terug te
schrikken voor impopulaire maatregelen, en die periodiek ook in de spiegel
durven kijken en zich afvragen of het niet anders, beter kan; zelfreflectie
dus.Dan heb ik het ook over diepgewortelde politieke partijen, geen vlottende
bewegingen, die vanuit een samenhangende visie kloek, overtuigend stem geven
aan wat onder mensen leeft, zonder in democratisch centralisme te vervallen.
Dan heb ik het ook over maatschappelijke betrokkenheid, misschien een wat
al te weids begrip, waarachter een veelheid aan initiatieven schuilgaat, initiatieven
die één ding gemeen hebben: burgers krijgen meer speelruimte.
Er gebeurt meer dan wij in Den Haag denken, maar er kan nog veel meer.Nu krijgt mevrouw Koşer Kaya antwoord. Concreet pleit ik er daarom
voor om meer ruimte aan de buurt te geven. Waarom niet meer ruimte gemaakt
voor zelfregulering en bewonersinitiatieven om de eigen wijk, soms letterlijk,
schoon te vegen. Waarom krijgt de stad Rotterdam niet de armslag om een proeftuin
te starten, ongehinderd door een overmaat aan regels, voorschriften en een
verantwoordingsbureaucratie? Dat soort regelvrije buurten kunnen nieuwe impulsen
voor meer maatschappelijke betrokkenheid van burgers opleveren. Dat is ook
democratie.Democratie is echter meer, veel meer. Het is vooral een mentaliteit, een
gezindheid. Dat moet je leren, van jongs af aan. Vandaar ons pleidooi voor
een democratische opvoeding, thuis, op school, bij de sportclub. Hoe denkt
de minister dat te ondersteunen? Ziet zij mogelijkheden om in het onderwijs
meer aandacht te besteden aan de Grondwet, democratie en de rechtsstaat? Zou
niet op elke school een exemplaar van de nieuwe, in toegankelijk Nederlands
vertaalde Grondwet aanwezig moeten zijn? Zou de minister nog eens, welwillender
dan in het verleden, willen kijken naar eerdere voorstellen van de Kamer om
landelijke politieke jongerenorganisaties te steunen, bijvoorbeeld via bestuursbeurzen?Hardnekkig is het pleidooi van de CDA-fractie om meer mensen, en dan vooral
meer jongeren, naar het Binnenhof te halen. Wie voor het eerst gaat stemmen,
zou eigenlijk eerst een bezoek aan de Tweede Kamer gebracht moeten hebben.
Daarom zijn wij zo'n warm voorstander van een Huis van de Democratie in Den
Haag, een initiatief dat gelukkig steeds meer vaart krijgt. Mijn fractie gaat
ervan uit dat in de loop van volgend jaar dat Huis van de Democratie in de
schaduw van het Binnenhof opengaat. Het zal dan natuurlijk nog niet klaar
zijn, maar je moet ergens een keer beginnen. Om die start mogelijk te maken,
willen wij 0,5 mln. vrijspelen. Stap voor stap zal het in de jaren daarna
kunnen uitgroeien tot een democratisch platform. Dat het van meet af aan gratis
toegankelijk moet zijn voor jongeren tot achttien jaar spreekt voor mij vanzelf.De heer Van Raak (SP):Onze fracties hebben ervoor gezorgd dat in Arnhem een historisch museum
wordt ingericht. Dat initiatief lijkt heel veel op het Huis van de Democratie
dat u nu voorstelt om democratisch burgerschap in het bijzonder onder jongeren
te bevorderen. Waarom zouden wij twee huizen oprichten? Het ligt toch zeker
veel meer voor de hand om één huis voor de democratie en de
geschiedenis op te richten? Dat scheelt geld en tijd.De heer Schinkelshoek (CDA):Het zijn echt twee verschillende initiatieven. Het huis voor de democratie
moet een democratisch platform worden dat kiezers en vooral jongeren duidelijk
maakt hoe de democratie werkt en welke staatkundige tradities ons land kent.
Het historisch museum in Arnhem, geboren uit de schoot van SP en CDA samen,
is echt een ander initiatief, omdat daar onze nationale geschiedenis, gekoppeld
aan de canon, moet worden verbeeld.De heer Van Raak (SP):Is het niet beter om onze jongeren naar één in plaats van
naar twee instituten te sturen?De heer Schinkelshoek (CDA):Het gaat echt om twee verschillende initiatieven. In het ene concentreren
wij ons op het verleden: hoe is ons land geworden tot wat het is? Het andere
initiatief is bedoeld om te laten zien hoe wij de democratie hier praktiseren.
Ik wil dat in de schaduw van het Binnenhof aanschouwelijk voorstellen.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Het is goed om te horen dat nu zelfs de CDA-fractie kritiek heeft op de
manier waarop burgers bij de politiek worden betrokken.U spreekt over meer speelruimte in de buurt. Dat geldt echter voor gemeenten
en ik hoor toch ook graag hoe u dat ziet voor de provincies en de nationale
overheid. Hoe moeten de burgers op die niveaus bij de politiek worden betrokken?De heer Schinkelshoek (CDA):Wat ik zei was niet bedoeld als kritiek. Mijn standpunt vloeit namelijk
logisch voort uit de christendemocratische traditie, die inmiddels meer dan
honderd jaar oud is. De christendemocratische beweging heeft altijd een pleidooi
gehouden voor lokale verworteling. Democratie is niet iets voor Den Haag alleen.
Integendeel: democratie moet aan de basis beginnen.Ik ben een groot voorstander van de vertegenwoordigende democratie, zoals
die in de 19de eeuw vorm heeft gekregen in de Tweede Kamer, het parlement,
de gemeenteraden en de provinciale staten. Via deze organen worden burgers
vertegenwoordigd. Dat is een beproefd systeem dat goed werkt, ofschoon het
wel een grote last op de vertegenwoordigende colleges legt om er het beste
van te maken. Het verschil tussen u en mij is dat u veel meer gelooft in directe
vormen van democratie. Dat is helaas een historische splijtzwam tussen ons.De heer Brinkman (PVV):U hebt nog geen antwoord gegeven op mijn vraag waar burgers het vertrouwen
in de gemeentelijke en provinciale politiek vandaan moeten halen. Ik heb u
specifiek gevraagd naar de stijging van de ozb. Er zijn gemeenten die een
verhoging van maar liefst 36% hebben aangekondigd! U zegt dat het de
gemeenteraden zijn die dat bepalen. Ja, dank je de koekoek! Het is hun geld,
dus zij voeren over de rug van de burgers een gigantische verhoging in, terwijl
wij hier een macronorm hebben aangekondigd. Waar moet de burger dan het vertrouwen
vandaan halen?De heer Schinkelshoek (CDA):Het is in dit land perfect georganiseerd, mijnheer Brinkman, neemt u dat
maar van mij aan. Burgers die geen vertrouwen hebben en het ergens niet mee
eens zijn, moeten dat bij verkiezingen laten blijken. Zo hebben wij het georganiseerd.
Je kunt niet regeren op dagkoersen. Je moet niet willen regeren op opiniepeilingen
en op emoties.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Daar zou ik wel voor zijn.De heer Schinkelshoek (CDA):Neen, wij hebben daar de gemeenteraad voor. Als iemand vindt dat plaatselijk
de lasten te veel worden verhoogd, wat ik overigens bestrijd, moet betrokkene
dat bij de volgende verkiezingen laten blijken. Zo vergroot je ook de maatschappelijke
en politieke betrokkenheid.De voorzitter:Het woord is aan de heer Bilder, die zijn maidenspeech zal houden. Dit
betekent dat de heer Bilder, voor de eerste en wellicht ook enige keer in
zijn Kamerlidmaatschap, niet wordt geïnterrumpeerd. Mijnheer Bilder,
ik wens u veel succes!De heer Bilder (CDA):Voorzitter. Ik dank u dat u mij een klein beetje extra tijd gunt om een
persoonlijk woord te spreken, voordat ik overga tot de behandeling van de
inbreng van mijn fractie. Het is voor mij een bijzonder moment, niet alleen
omdat het de eerste keer is dat ik hier sta, maar ook omdat ik hier mag staan
in het kader van de behandeling van de begroting van BZK. In mijn bijdrage
ga ik zo meteen iets zeggen over het thema gemeentelijke herindeling. Het
bijzondere is daarin gelegen dat ik zelf afkomstig ben uit een gemeente die
uit het tegenovergestelde van een herindeling is ontstaan, namelijk uit een
splitsing van gemeenten. Voordat ik tot deze Kamer toetrad, ben ik daar ook
zeventien jaar lang gemeentebestuurder geweest. Dat brengt mij bij een verhaal
uit de Bijbelse geschiedenis, over de wonderbare visvangst. Voor wie het niet
kent: de Here Jezus staat daar aan de oever en ziet zijn discipelen vissen.
Zij hebben niets gevangen en hij roept hen op om het net uit te gooien aan
de andere kant. De discipelen doen dat en halen een wonderbaarlijke hoeveelheid
vis binnen. Het net uitgooien aan de andere kant, het eens over een andere
boeg gooien, is iets dat mogelijk ook in acht moet worden genomen in het kader
van de wijze waarop wij met de gemeenten omgaan, maar ook in bredere zin de
wijze waarop wij met schaalvergroting omgaan. Ik bedoel dat in die zin, dat
je soms door juist oog te hebben voor de menselijke maat en de kleinschaligheid
betere resultaten kunt bereiken dan wanneer je alles zoekt in de grootschaligheid.In de extra tijd die de voorzitter mij heeft gegeven rond ik af met het
volgende. Over mijn eigen gemeente kan ik natuurlijk geen objectief oordeel
geven, omdat ik daar zeventien jaar lang bestuurder ben geweest. Ik ben daarin
echter onlangs geholpen toen ik een aantal weken terug het blad Elsevier las.
Daarin stond een stuk van de journalist Gerry van der List over mijn gemeente
en dat wil ik u niet onthouden. Hij schrijft: je leven lang zoek je het paradijs
en ineens heb je het gevonden: Ermelo. Heerlijk dorp op de Veluwe, midden
tussen de bossen, met stranden in de buurt. Bevolkt door nette mensen, die
een wellevendheid demonstreren waarvan je in de Randstad alleen maar kunt
dromen. U begrijpt dat ik deze woorden nooit uit mijzelf hier had willen uitspreken,
maar ik wil ze toch aan u meegeven, zodat u weet waar ik vandaan kom. Wat
betreft mijn levensovertuiging, wil ik aangeven dat ik weet waar ik naar toe
ga. Het paradijs is niet iets waar de mens alleen uit verdreven is, maar waar
de mens ook weer naar teruggaat, althans vanuit de genade geredeneerd. De
mens werd uit het paradijs verdreven om in het zweet zijns aanschijns zijn
brood te eten, dus om hard te werken. Ik heb Ermelo verlaten en ik heb gemerkt
dat ook hier een groot gezelschap zit van zeer hard werkende mensen. Ook hier
wordt het brood dus in het zweet van ons aanschijn gegeten.Voorzitter. Dan begin ik nu met dat waarvoor ik ben ingehuurd. Samenwerken
in vertrouwen, over de bestuurslagen heen; dat is het uitgangspunt voor de
bewindslieden op BZK. Dat is een goed uitgangspunt. Wanneer wij in dit land
de bestuurlijke rompslomp willen beteugelen, moeten wij af van het geloof
dat wij alles in wetten, regels, protocollen en controlemechanismen kunnen
regelen. Wij moeten ons, zeker in de omgang tussen de verschillende overheden
en bestuurslagen, meer laten leiden door vertrouwen. Vertrouwen dat ook andere
bestuurslagen het beste voorhebben met ons land en volk. Vertrouwen in de
kracht van het corrigerend vermogen van het democratisch stelsel, ook op gemeentelijk en provinciaal niveau. De minister en de staatssecretaris
slaan daarom wat de CDA-fractie betreft in de gekozen formulering de juiste
toon aan. De ervaringen die zij zelf hebben opgedaan als gemeentebestuurders
zullen ongetwijfeld hebben meegewogen in de keuze voor het streven naar sterke
decentrale overheden. De CDA-fractie ondersteunt dit streven van harte.Als een van de hoofdpunten van beleid noemen de bewindslieden de realisatie
van meer beleidsvrijheid voor medeoverheden. Mijn fractie kan zich daar volmondig
achter scharen. Met name gemeenten zouden als overheid dicht bij de burger
meer ruimte moeten hebben om hun eigen keuzes te maken, waarbij ook de eigen
identiteit van de gemeente tot uitdrukking kan worden gebracht. De keuze voor
sterkere decentrale overheden vraagt om een kritische blik op de bestuurskracht
van die overheden. Op veel plaatsen in ons land vinden momenteel bestuurskrachtmetingen
plaats of hebben zij plaatsgevonden.Het antwoord op de roep om sterkere gemeenten lijkt vooral te moeten worden
gevonden in het vormen van grotere gemeenten. In de afgelopen tijd hebben
veel herindelingsoperaties plaatsgevonden. De CDA-fractie trekt het middel
van de schaalvergroting als algemene oplossing voor bestuurskrachtproblemen
ernstig in twijfel en vraagt zich af of er niet te vaak en te snel naar dit
middel is gegrepen. Nederland telt circa 450 gemeenten die in schaal, cultuur,
bevolkingssamenstelling en karakter sterk uiteenlopen. Deze verscheidenheid
in gemeenten maakt deel uit van de eigenheid van ons land. Deze pluriformiteit
moet niet geëlimineerd worden, maar juist gewaardeerd.Zowel in ons verkiezingsprogramma als in het coalitieakkoord is aangegeven
dat gemeentelijke herindeling alleen aan de orde kan zijn als er lokaal draagvlak
is. Wij hebben signalen dat er op een aantal gemeenten druk wordt uitgeoefend
om mee te gaan in herindelingsoperaties. Een stevige uitwisseling van argumenten
is wat ons betreft prima, maar wanneer in een provincie op vrij omvangrijke
schaal waarnemende burgemeesters worden benoemd, terwijl er bij die gemeenten
nog geen herindelingsvoornemens zijn en geen Arhi-procedure is gestart, worden
wat ons betreft de grenzen van het betamelijke overschreden. Wij willen graag
van de minister een overzicht ontvangen waaruit de getalsmatige ontwikkeling
van het aantal waarnemende burgemeesters blijkt en waaruit ook de duur van
de waarneming alsmede de spreiding over de provincies is af te lezen. Bij
het thema waarnemend burgemeester stellen wij voor om een pool te maken van
waarnemend of interim-burgemeesters. Hieruit kan dan in voorkomende gevallen
een keuze worden gemaakt. Dat voorkomt een te grote mate van willekeur ofwel
vriendjespolitiek bij het aanstellen van waarnemers.Wanneer er in gebieden waar in de afgelopen decennia een herindelingsoperatie
is uitgevoerd, opnieuw over herindeling wordt gesproken, toont dat de betrekkelijkheid
aan van het oplossingsinstrument herindeling. Hoe moeten burgers zich bij
dit soort snel op elkaar volgende herindelingen nog identificeren met hun
eigen gemeente?Samenwerken in vertrouwen kan wat de CDA-fractie betreft van meerdere
kanten worden belicht. Samenwerken is in onze globaliserende samenleving nodig
op velerlei terreinen en in velerlei vormen. Geef gemeenten het vertrouwen
om zelf te bepalen in welke vorm van samenwerking of samengaan het antwoord
moet worden gevonden op de komende taakverzwaring. Samenwerking tussen gemeenten
vindt soms ook plaats over de landsgrenzen heen. Een aantal gemeenten wil
daarmee in Euregioverband experimenteren. Mijn fractie vraagt het kabinet,
deze gemeenten daar ruimte voor te bieden. Ook de provincie als overheid verdient
onze aandacht. De provincie kan een belangrijke rol bij de decentralisatie-impuls
spelen. Enerzijds moet juist daar worden bezien welke taken aan gemeenten
kunnen worden overgelaten, anderzijds moet de rijksoverheid kritisch nagaan
welke taken aan provincies kunnen worden gedelegeerd en vooral welke taken
of beleidsvelden nu nog door provincie en Rijk worden bestierd. In het streven
naar een reductie van het aantal bestuurslagen dat zich met een beleidsterrein
bezighoudt tot maximaal twee, valt zodoende veel winst te boeken. Daartoe
zullen dan ook keuzen moeten worden gemaakt.In het functioneren van de democratie is een belangrijke taak voor de
lokale volksvertegenwoordigers weggelegd. Hun functioneren draagt in hoge
mate bij aan het beeld dat de kiezers van de democratie hebben en dus ook
aan het vertrouwen van de kiezer in het bestuur. Dat brengt bij een vraag
over gemeenteraden. Het heeft er alle schijn van dat het leven van een raadslid
er sinds de invoering van het dualisme niet eenvoudiger op is geworden. Ook
bereiken ons berichten dat de werkdruk zodanig toeneemt dat het steeds moeilijker
wordt om mensen voor het gemeenteraadswerk beschikbaar te krijgen. Mijn fractie
is daar bezorgd over en vraagt de bewindslieden of zij dit probleem onderkennen
en, zo ja, of er al voornemens zijn om deze problematiek het hoofd te bieden.
De toename van het aantal burgemeesters en wethouders die tussentijds of voortijdig
moeten aftreden, komt de beeldvorming van het lokale bestuur ook niet ten
goede. Beschikken de bewindslieden over cijfers die de omvang van deze trend
meetbaar maken? Beschikken zij ook over inzichten waaruit blijkt dat een wethouder
van buiten de raad vaker of minder vaak voortijdig moet aftreden? De wethoudersvereniging
vraagt om een vertaling van de professionaliseringsoperatie voor burgemeesters
in een dergelijke operatie voor wethouders. Wat vinden de bewindslieden daarvan?De voorzitter:U hebt uw tijd echt meer dan overschreden.De heer Bilder (CDA):Ik heb nog twee afrondende zinnen.Mijn fractie zou een uitbreiding van de tijdelijke vervangingsregeling
voor het lidmaatschap van de gemeenteraad wensen, zodat ook militairen die
worden uitgezonden voor vredesmissies, daaronder kunnen vallen.Over de bestuurlijke inrichting van ons land kunnen wij uitgebreid discussiëren
en ons veel zorgen maken. Wij doen dat echter in het besef dat de democratie,
zoals wij die kennen, in al zijn tekortkomingen toch een onovertroffen goed
stelsel is.De voorzitter:Ik heb de eer, u als eerste te feliciteren met uw maidenspeech. VoorzitterDat
doe ik graag, want ik zie dat u veel talent heeft. U onderhandelt
namelijk liever met de voorzitter dan met uw eigen fractiesecretaris. Dat
doet u met succes, kan ik u zeggen.Het was een heel interessant betoog. Ik vond de manier waarop u uw betoog
inleidde, zeer de moeite waard. Ik schors de vergadering voor felicitaties
en aansluitend voor de lunchpauze.De vergadering wordt van 12.40 uur tot 13.25 uur geschorst.De voorzitter:Op de tafel van de griffier ligt een lijst van ingekomen stukken. Op die
lijst staan voorstellen voor de behandeling van deze stukken. Als voor het
einde van de vergadering daartegen geen bezwaar is gemaakt, neem ik aan dat
daarmee wordt ingestemd. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20072008-2253-2261.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl