Behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 8 juni 1993 te Porto Carras tot stand gekomen Statuut van het Fonds voor sociale ontwikkeling van de Raad van Europa, met Bijlagen (23875)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1995-1996, pag. 1116-1120

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

25-10-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

nr. 17, pagina 1116-1120

25-10-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 23875Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de telecommunicatievoorzieningen in verband met het aftappen van GSM (24108)Pagina 1120-1125
17de vergadering; 25 oktober 1995Pagina 1097-1097
Vragen van het lid Verhagen aan minister van Buitenlandse Zaken over het interview met de minister van Justitie in de Franse krant "Le Figaro" van zaterdag 21 oktober 1995Pagina 1111-1116
Regeling van werkzaamheden (woensdag 25 oktober 1995)Pagina 1111-1111
Behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 9 februari 1994 te Brussel tot stand gekomen verdrag inzake de heffing van rechten voor het gebruik van bepaalde wegen door zware vrachtwagens alsmede invoering van een belasting met betrekking tot zware motorrijtuigen (Wet belasting zware motorrijtuigen) (24070)Pagina 1097-1111
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 25 oktober 1995)Pagina 1158-1159
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 9 februari 1994 te Brussel tot stand gekomen verdrag inzake de heffing van rechten voor het gebruik van bepaalde wegen door zware vrachtwagens alsmede invoering van een belasting met betrekking tot zware motorrijtuigen (Wet belasting zware motorrijtuigen) (24070)Pagina 1135-1152
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 8 juni 1993 te Porto Carras tot stand gekomen Statuut van het Fonds voor sociale ontwikkeling van de Raad van Europa, met Bijlagen (23875)Pagina 1125-1135
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de accijns, de Wet op belastingen van rechtsverkeer en enkele andere belastingwetten in verband met het reëel constant houden van de accijns van motorbrandstoffen, de invoering van een fiscaal vertegenwoordiger voor de assurantiebelasting en een aantal technische aanpassingen (24334).Pagina 1152-1158
Behandeling van het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 8 juni 1993 te Porto Carras tot stand gekomen Statuut van het Fonds voor sociale ontwikkeling van de Raad van Europa, met Bijlagen (23875)Pagina 1116-1120

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 38 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Aan de orde is de behandeling van: 
 
 het wetsvoorstel Goedkeuring
van het op 8 juni 1993 te Porto Carras tot stand gekomen Statuut van het Fonds
voor sociale ontwikkeling van de Raad van Europa, met Bijlagen (23875).
 
 
 
 
 
 De algemene beraadslaging wordt geopend.
 
 
 
 
 
 De heer Leers (CDA):
 
 Voorzitter! Het Statuut van het Fonds voor sociale ontwikkeling van de
Raad van Europa werd de Kamer aan het einde van het afgelopen jaar ter stilzwijgende
goedkeuring aangeboden. De CDA-fractie heeft toen gemeend, die stilzwijgende
goedkeuring van het onderhavige statuut te moeten doorbreken omdat wij een
passieve houding – de goedkeuring van het statuut zoals het er ligt –
voor het fonds een verkeerd signaal vonden. Zoals velen zullen weten, heeft
de recente voorgeschiedenis van het fonds, waarbij sprake was van ernstige
onregelmatigheden en van onduidelijkheid over de toepassing en de werking
ervan, geleid tot politieke gevoeligheden. Dat was voor ons reden om aan te
dringen op een uitdrukkelijke goedkeuring door het Nederlandse parlement.
Daarom hebben wij gemeend, vandaag een debat aan te moeten gaan.
 
 Ik dank allereerst de minister en de regering voor de aan ons gegeven
antwoorden op de schriftelijke vragen. Wij hebben uitvoerig stilgestaan bij
de problemen met het fonds en wij hebben antwoord gekregen op de vragen die
wij daarover hebben gesteld. Maar wij delen de doorklinkende onbezorgdheid
toch niet. De vrees dat het fonds in de toekomst niet vlekkeloos zal functioneren,
blijft bestaan. Natuurlijk onderschrijven wij het nut van de doorgevoerde
veranderingen. Toch zijn wij van mening dat duidelijkheid ontbreekt over het
werkterrein van het fonds, namelijk het verlenen van hulp aan vluchtelingen
en slachtoffers van natuurrampen. Naar onze mening moet het functioneren van
het fonds in de praktijk veel nauwer aansluiten op de oorspronkelijke doelstelling.
Het steeds breder wordende sociale mandaat heeft in het verleden geleid tot
een overlapping met werkzaamheden van andere organisaties, en wij vrezen dat
het daar in de toekomst ook toe zal leiden. Het gaat hierbij om organisaties
als de Wereldbank, de EIB en de EBRD. Deze overlapping leidt tot onduidelijkheid.
Bovendien hebben ongewenste financiële praktijken in het verleden en
bijvoorbeeld het onterechte beroep dat Turkije meende te kunnen doen op het
fonds, de duidelijkheid niet versterkt.
 
 Voorzitter! Wij zijn van mening dat een breed en vaag mandaat onduidelijkheid
schept en misbruik in de hand werkt. Ook worden er verkeerde verwachtingen
gewekt, niet alleen bij de leiding van de instelling, maar ook bij de potentieel
 ontvangende landen. Het bestaansrecht van het fonds ligt in
de basale en nauw omschreven doelstelling ervan. De voorzitter van de commissie
inzake economische zaken en ontwikkeling van de Raad van Europa heeft dat
in haar rapport van 23 mei jl. ook terecht aangegeven. Natuurlijk vinden wij
ook dat het fonds moet meegaan met zijn tijd en dat er meer mogelijkheden
moeten zijn om het fonds adequaat in te zetten. Dat betekent toch, en ik hoop
dat de minister het met mij eens is, dat wij met het fonds juist moeten inspelen
op de noden van dit moment en dat wij op het oorspronkelijke werkterrein moeten
blijven, namelijk de vluchtelingen- en migrantenproblematiek in Midden- en
Oost-Europa. Op dat terrein is nog genoeg te doen en ik moet zeggen dat daar
in het afgelopen jaar helaas veel te weinig is gebeurd op grond van het fonds.
 
 Onze conclusie is dan ook dat het, als het fonds nu wordt geratificeerd,
is alsof ons land akkoord gaat met het gevoerde beleid, en dat willen wij
niet voor onze rekening nemen. Vier jaar lang heeft dit fonds niets gedaan
voor vluchtelingen en verdreven personen. Voor zover ik heb kunnen nagaan,
zijn de enige projecten die men heeft opgezet, projecten geweest op het gebied
van de woningbouw in landen als Spanje en Italië. Voor de CDA-fractie
is de huidige omschrijving van het mandaat dan ook onvoldoende afgebakend.
De overlap met andere fondsen geeft de indruk dat het fonds in stand wordt
gehouden zonder een duidelijke identiteit. Wij vinden dan ook dat er te weinig
garantie voor is dat de oude kwalen in de toekomst niet meer terugkomen. Als
er geen concrete garanties worden gegeven en daar geen verandering in kan
komen, zien wij geen basis waarop wij met dit statuut akkoord kunnen gaan.
 
 
 
 
 
 De heer Blaauw (VVD):
 
 Voorzitter! Het thans voorliggende fonds is de opvolger van het vestigingsfonds
van de Raad van Europa, dat dateert van 16 april 1956. Dit vestigingsfonds
was in het leven geroepen als gebaar om in de vorm van een gezamenlijke medefinancieringsfaciliteit
Europese solidariteit te tonen bij de opvang en huisvesting van mensen die
Midden- en Oost-Europa als vluchteling hadden moeten verlaten. Velen verkeerden
in Europa als displaced person.
 
 Toen de vluchtelingenstroom vanaf de jaren zestig sterk verminderde, is
het fonds zich, onder verantwoordelijkheid van de lidstaten en met het volle
medeweten van de parlementaire vergadering van de Raad van Europa, meer gaan
richten op het verschaffen van leningen voor sociale projecten in met name
de Zuideuropese lidstaten. Daarbij ging het om leningen voor de wederopbouw
na natuurrampen, maar ook om sociale woningbouw, het scheppen van werkgelegenheid
en het aanleggen van een algemene infrastructuur, zoals watervoorziening,
ziekenhuizen, scholen en universiteiten.
 
 De activiteiten van het vestigingsfonds werden steeds complexer en het
financieel beheer en het algemeen management werden steeds minder doorzichtig.
In 1991 werd het besluit genomen om tot een duidelijker structuur te komen.
Dat was ook wel nodig. Er zijn vragen geweest van mijn kant, maar ook door
collega Eisma, die thans is verhuisd naar het Europees Parlement, over de
uitvoering van bepaalde projecten. Daarbij is te noemen het project sociale
woningbouw in Venetië, wat uiteindelijk bleek te zijn garages voor mensen
die een goede baan hadden in Venetië, maar hun auto niet de stad in konden
krijgen en langs deze weg aan een garage kwamen. Dit is maar één
van de voorbeelden, er zijn er vele.
 
 Daarnaast kregen wij uiteraard ook het probleem van de doorlichting van
het fonds. Als ik het wel heb, beziet de voormalige directeur de samenleving
nog steeds vanuit een kleine kamer met vier muren en een enkele deur. Een
externe accountant heeft de ongewenste financiële praktijken aan het
licht gebracht.
 
 Wanneer wij nu naar het werkterrein van het fonds kijken, zien wij duidelijke
overlappingen met het werk van andere internationale financiële instellingen,
zoals genoemd door collega Leers: de Europese bank voor herstel en ontwikkeling,
de Europese investeringsbank en bijvoorbeeld ook het PHARE-programma van de
Europese Unie. Hebben wij binnen de Europese Unie niet al een cohesiefonds
en structuurfondsen, waarvan juist die landen profiteren, die nu al iedere
keer trekken uit dit sociale fonds, als zij wat te doen hebben?
 
 Voorzitter! Gemotiveerd wordt thans dat het sociale doel van het Fonds
voor sociale ontwikkeling zal worden benadrukt, als wij het in stand houden
ervan goedkeuren. Naar mijn mening hebben wij echter te maken met het in leven
houden van een institutie die haar tijd heeft gehad, mede gezien haar bureaucratische
structuur. Zij deed belangrijk werk in de jaren vijftig en zestig, maar zij
heeft zichzelf overleefd.
 
 Dat blijkt ook uit de nota naar aanleiding van het verslag: "De activiteiten
van het Fonds in Midden- en Oost-Europa komen nu op gang. Slovenië en
Bulgarije zijn in 1994 toegetreden tot het Fonds. Met de andere nieuwe lid-staten
wordt overleg gevoerd over toetreding." Maar het kan ook andersom gaan; als
er behoefte aan is, weten de mensen de weg te vinden. Het blijkt dat de ambtenaren
de weg moeten creëren, in feite voor het in stand houden van hun eigen
positie, om andere lidstaten wederom tot gebruik van het fonds te laten komen.
Dat is naar de mening van de fractie van de VVD niet de juiste wijze. Er zijn
veel betere wegen om te komen tot structurele verbetering in die landen. Wat
thans wordt voorgesteld, is veel te breed.
 
 Was het maar zo dat wij het fonds alleen zouden gebruiken voor vluchtelingenhulp,
zoals de heer Leers heeft gezegd, bijvoorbeeld voor herhuisvesting van vluchtelingen
in de regio Tuzla in voormalig Joegoslavië. Was het maar een multilaterale
mede-organisatie, die totaal gericht zou zijn op het bieden van hulp aan de
grote vluchtelingenstromen. Als je echter verder kijkt, wordt in het verslag
van de commissie voor economische zaken van de Raad van Europa wederom geconstateerd
dat slechts 17,3% voldoet aan de criteria. Naar onze mening moet de conclusie
zijn, dat het fonds op dit moment op bureaucratische wijze bezig is, zichzelf
in stand te houden en zijn bestaansrecht te bewijzen.
 
 Het gaat niet om veel geld. Dat weten wij allen. De commitering van Nederland
en de daadwerkelijke storting is principieel niet erg zwaar. Midden- en Oosteuropese
landen – dat zijn de nieuwe lidstaten van de Raad van Europa –
hebben echter een scala aan mogelijkheden om toegang te krijgen
tot de vleespotten van West-Europa. Ik ben ervan overtuigd dat door de bureaucratische
structuur en door het controlemechanisme in het huidige fonds nieuwe lidstaten
zeer creatief zullen kunnen omgaan met dat fonds en slechts in de leer behoeven
te gaan bij landen als Griekenland, Italië en Turkije.
 
 Overdaad schaadt. Ik wil nog geen eindoordeel vellen. De minister moet
immers nog antwoorden. De fractie van de VVD is op dit moment echter niet
overtuigd van de noodzaak van een positieve benadering om dit statuut te ratificeren.
 
 
 
 
 
 De heer Woltjer (PvdA):
 
 Mijnheer de voorzitter! De fractie van de Partij van de Arbeid was aanvankelijk
voor stilzwijgende goedkeuring van het Statuut van het Fonds voor sociale
ontwikkeling van de Raad van Europa. Enerzijds was dit omdat wij goede hoop
hadden dat het fonds na de problemen van de afgelopen jaren in staat zou zijn,
zijn nieuwe taak die tegelijkertijd de oude, klassieke taak is, naar behoren
te kunnen vervullen. Wij wilden bovendien niet dat Nederland als hekkesluiter
zou functioneren omdat daardoor wellicht vertraging in de uitvoering van de
nieuwe werkwijze zou kunnen optreden. Het maakt bovendien op buitenstaanders
geen fraaie indruk als het fonds, toch een bank met een behoorlijke omvang,
kennelijk niet vanzelfsprekend het vertrouwen van zijn aandeelhouders zou
genieten.
 
 Anderzijds moet worden erkend dat het beeld van internationale instellingen
die projecten financieren in het grote Europa dan wel leningen verstrekken
de afgelopen jaren nogal gewijzigd is. Wij hebben de Wereldbank en de IMF
als onontbeerlijke begeleiders van de reconstructie in Midden- en Oost-Europa.
Wij hebben de Europese bank voor reconstructie en development. Wij hebben
ook nog de programma's van de Europese Unie. Dat vraagt om samenwerking tussen
deze instellingen, zodat geen overlap plaatsvindt en te veel bureaucratisering
ontstaat. Tevens dient voorkomen te worden dat landen met dezelfde programma's
gaan winkelen bij de verschillende financiële instellingen. Het moet
duidelijk zijn dat bijvoorbeeld de Raad van Europa zijn eigen kenmerkende
activiteiten heeft die niet systematisch op het werkterrein van andere banken
liggen.
 
 In de parlementaire assemblée van de Raad van Europa is nadrukkelijk
de wens uitgesproken dat het fonds zich vooral weer op zijn oude doelstelling
moet richten, dat wil zeggen de opvang van vluchtelingen en migranten. Daarnaast
heeft het comité van ministers uitgesproken dat het fonds zich ook
moet richten op projecten voor zigeuners, ook wel aangeduid als Roma, die
in Europa de meest achtergestelde en gediscrimineerde minderheidsgroep zijn.
Velen zijn migranten par excellence. De zorg voor deze groep wordt nu gedeeld,
dankzij Nederlandse inspanning in de Raad van Europa en in de CVSE, maar ook
binnen de UNHCR en Unicef.
 
 Ik ben het met de keuze van de parlementaire assemblée in het comité
van ministers van harte eens. Het lijkt mij wenselijk dat Nederland deze doelstelling,
te weten projecten voor vluchtelingen, migranten en Roma in het fonds benadrukt.
Dat is des te belangrijker omdat rond de Schengenlanden in de aangrenzende
gebieden het merendeel der vluchtelingen moet worden opgevangen.
 
 Daarnaast pleit ik ervoor dat het fonds zijn activiteiten concentreert
op niet-EU-landen, dus vooral op de Midden- en Oosteuropese landen. Bij de
activiteiten van het fonds moet tevens altijd gekeken worden of wel aan de
mensenrechtentoets is voldaan. Wij mogen via het fonds geen projecten steunen,
zoals de onvrijwillige heruitwisseling van Koerden in Turkije. Kan de minister
mij verzekeren dat hierop wordt toegezien en dat de lening aan Turkije voor
huisvesting in 1994 niet hiervoor gold?
 
 Tot slot kom ik te spreken over de financiële en organisatorische
aspecten. Het fonds beheert thans minder projecten en de kapitaalomvang is
geringer. Betekent dit nu ook dat minder mensen voor het fonds werkzaam zijn?
Hoe is de verhouding tussen aantallen personeel en uitstaande projecten, vergeleken
met de EBRD?
 
 Het is duidelijk dat het ontbreken van toezicht in het verleden heeft
geleid tot de problemen van de afgelopen jaren. Internationale banken leveren
weliswaar vaker problemen op – kijk maar naar het rumoer rond de EBRD –
maar kan de minister ons verzekeren dat het toezicht nu voldoende geregeld
is en acht hij het, met ons, wenselijk dat over twee jaar een onafhankelijke
evaluatie van het fonds plaatsvindt?
 
 
 
 
 
 De heer Blaauw (VVD):
 
 Ik wil graag twee vragen stellen naar aanleiding van de inbreng van collega
Woltjer. Het is hem toch bekend dat het fonds al bijna 400 mln. ecu in eigen
beheer heeft? Dat bedrag is gewoon gecumuleerd in de loop der jaren. Wat dat
betreft is het bijna een uniek fonds. Het heeft zelf ontzettend veel opgebouwd.
In de resolutie van de Raad van Europa wordt aan de lidstaten gevraagd om
nog genereuzer te storten. Moet ik uit de inbreng van college Woltjer concluderen
dat hij vindt dat wij een grotere bijdrage moeten leveren?
 
 
 
 
 
 De heer Woltjer (PvdA):
 
 Als ik het dossier – ik heb het pas de laatste uren overgenomen –
goed begrijp, dan wordt de reserve gebruikt om een aantal subsidies op rente
te geven voor bepaalde sociale doelstellingen. De tweede vraag aan mij is
of de deelneming moet worden verhoogd, zoals mogelijkerwijs voorzien. Mijn
antwoord kan daarop zijn: ja, als dat fonds meer middelen nodig heeft voor
de doelstellingen die wij zojuist genoemd hebben. Ik doel dan op het opvangen
van vluchtelingen en het opvangen van Roma-groepen, enzovoorts. Daar moet
het beleid juist op gericht worden. De heer Blaauw spreekt over de activiteiten
van al die andere fondsen, ook van de Europese Unie. Ik heb daar ook over
gesproken. Ik moet zeggen dat veel van deze fondsen zich juist op het sociale
probleem niet kunnen richten. Vandaar dat wij, als fractie, het belang van
dit fonds wel degelijk erkennen.
 
 
 
 
 
 De heer Blaauw (VVD):
 
 Bedankt voor deze opheldering. Het betekent wel dat u zelf pas over twee
jaar kunt constateren of er meer geld naartoe moet. Daarnaast vindt u eigenlijk
dat de doelstelling van het fonds nu te breed is. U wenst eigenlijk dat het
fonds zich alleen maar richt op die situaties die nauwelijks worden gedekt
door de andere financieringsmethodieken en -middelen die er zijn in Europa.
 
 
 
 
 
 De heer Woltjer (PvdA):
 
 Dat heb ik ook gezegd. Die vraag heb ik ook aan de minister
voorgelegd. Ik wil daar een duidelijk antwoord op krijgen.
 
 
 
 
 
 De heer Blaauw (VVD):
 
 Ik moet constateren dat als je die randvoorwaarde stelt, er nauwelijks
akkoord kan worden gegaan met wat er nu voorligt.
 
 
 
 
 
 De heer Woltjer (PvdA):
 
 Dan komt het volgende probleem om de hoek kijken. Aan de ene kant wordt
bij uitsluiting van ratificatie de mogelijkheid voor dit soort projecten beperkt.
Aan de andere kant is het de vraag of wij binnen het statuut voldoende invloed
kunnen uitoefenen om ervoor te zorgen, waar dat ook is aangegeven door het
comité van ministers en de assemblée van de Raad van Europa,
dat juist op de bedoelde activiteiten wordt geconcentreerd.
 
 
 
 
 
 De heer Blaauw (VVD):
 
 Is het dan niet verstandig om te zeggen dat wij dit statuut niet willen
en dat wij in gezamenlijkheid, desnoods met de regering, gaan werken aan een
nieuwe systematiek en een nieuw statuut dat zich puur richt op de beperkte
groepering die u nu aangeeft? Dan vindt de heer Woltjer mij aan zijn zijde
en kunnen wij gezamenlijk optrekken.
 
 
 
 
 
 De heer Woltjer (PvdA):
 
 Mijn benadering is een andere. Daarom wacht ik ook het antwoord van de
minister af. Het statuut is een overeenkomst tussen de 23 deelnemende landen.
Mijn vraag is of het statuut zodanig ingesteld is dat Nederland voldoende
invloed kan uitoefenen om de wens ten uitvoer te brengen die ook door het
comité van ministers is aangegeven, namelijk om de prioriteit weer
te leggen bij de klassieke taakstelling van het fonds en wel het opvangen
van vluchtelingen, enzovoorts.
 
 
 
 
 
 De heer Van Middelkoop (GPV):
 
 Mijnheer de voorzitter! Een van de bewezen sociale wetmatigheden uit de
organisatieleer is dat organisaties, eenmaal in het leven geroepen, een sterke
overlevingsdrang ontwikkelen. Als het doel van de organisatie is verwezenlijkt
of door anderen is overgenomen, zoekt men naar nieuwe bestaansredenen. Het
voortbestaan van de organisatie is dan een doel in zichzelf geworden.
 
 Dat schoot mij door het hoofd toen ik de stukken las, die als toelichting
dienen bij de overeenkomst die nu ter goedkeuring voorligt. Het is indertijd
begonnen met het geven van financiële hulp bij de opvang van vluchtelingen
uit de toenmalige DDR. Daarna heeft het fonds zich in stand gehouden door
nieuwe projecten te financieren, die op het oorspronkelijke doel leken, maar
na verloop van tijd daarvan ver verwijderd raakten. Ik wijs op de financiering
van werkgelegenheidsprojecten in Zuideuropese lidstaten. Daarvoor hebben wij
inmiddels de structuurfondsen van de Europese Unie. De laatste jaren heeft
het fonds zich ook een nieuwe taak toegeëigend op het gebied van de medefinanciering
van projecten in de landen van Midden- en Oost-Europa. Daar valt inderdaad
voorlopig nog voldoende te financieren, maar de vraag is of daarvoor dit fonds
het eerst aangewezen is en met het oog daarop dus moet blijven voortbestaan.
En dat betwijfel ik. Ik heb in het verslag dan ook de vraag ten principale
opgeworpen of het noodzakelijk is dat deze financiële instelling wordt
voorgezet. Iemand moet die vraag toch een keer stellen. Immers, een gevestigde
instelling creëert gevestigde belangen en zeker waar deze instelling
weinig bekend is, zal men niet snel iemand tegenkomen die de vraag opwerpt
of het allemaal wel zin heeft. Daarom is het goed dat internationale overeenkomsten,
die ten grondslag liggen aan dit soort instellingen, voor parlementaire goedkeuring
in aanmerking komen. Nu komt het weinig voor dat goedkeuring wordt onthouden
aan een overeenkomst, maar die vrijheid is er natuurlijk wel.
 
 Ik wil de minister in dit korte debat de voorgeschiedenis van dit fonds
natuurlijk niet nadragen. Er zijn onregelmatigheden geweest, personeel is
de deur gewezen en over de specifieke missie van het fonds is lang onduidelijkheid
geweest. Dat is nu verleden tijd en men wil opnieuw aan de slag. Echter, wel
in een Europese omgeving die sinds de oprichting van het fonds natuurlijk
ingrijpend is veranderd. Als het over de financiering van projecten in Midden-
en Oost-Europa gaat, valt niet te ontkennen dat zich daarmee al vele andere
instellingen ook bezighouden. Instellingen met een veel meer gevestigde reputatie.
Ik denk aan de Bretton Woods-instellingen, maar ook aan de Europese bank voor
herstel en ontwikkeling, financieringsprojecten van de Europese Unie en de
Europese investeringsbank. Juist die Europese bank voor herstel en ontwikkeling
moest een deel van de financiële grondslag leveren voor de zo noodzakelijke
herstructurering van de landen in Midden- en Oost-Europa. Die bank heeft dan
ook welbewust niet alleen financiële, maar een bredere politieke betekenis.
Zo moet een deel van het geïnvesteerde geld worden aangewend voor milieusanering.
Dat tussen deze bank en het fonds geen grote verschillen bestaan, mag wel
blijken uit het feit dat ze in de praktijk nauw met elkaar samenwerken, bijvoorbeeld
via medefinanciering van elkaars projecten. Een praktijk die, zoals de nota
naar aanleiding van het verslag zegt, zal worden voortgezet. Ook dat roept
alleen maar twijfel op aan de zin van het blijven bestaan van dit fonds.
 
 Daar komt nog iets bij. Is het wel noodzakelijk en passend bij de missie
van de Raad van Europa dat aan die Raad een fonds als het onderhavige is verbonden
c.q. blijft verbonden? Van die noodzaak ben ik niet overtuigd. Ik nodig de
minister dan ook uit om daarvoor goede argumenten aan te reiken. Ik betwijfel
overigens of ze er zijn. Gehoord de collega's, is een specificering naar het
oorspronkelijke doel, opvang van asielzoekers en dergelijke, wellicht nog
een aantrekkelijke optie. Ik meen dat bij alle structuren die zich de laatste
decennia in Europa hebben ontwikkeld, wij er verstandig aan doen af en toe
eens te kijken naar taakspecialisatie. De kracht van de Raad van Europa ligt
vooral op het gebied van het bevorderen van de rechtsstaat, mensenrechten
en parlementair democratische vormen. Zou het niet verstandig zijn als de
Raad van Europa zich daarop concentreert en zich daarnaast niet bezighoudt
met een bankiersfunctie?
 
 Als het gaat over de eigen taak van het fonds en de te stellen doelen,
ben ik er nog niet gerust op dat na verloop van tijd weer zal blijken dat
de financiële middelen weer alle kanten uitwaaieren. We hebben een brief
gekregen op 15 september van de minister ter begeleiding van het jaarverslag
1994 van het fonds. Daarin lees ik dat voorlopig wordt afgezien
om financiële middelen beschikbaar te stellen voor zaken als de financiering
van stuwdammen, waterleidingsystemen, regionale ontwikkeling in gebieden met
grote werkloosheid, plattelandsmodernisering, enz. Dat mag verstandig zijn,
maar kennelijk wordt het ten principale wel mogelijk geacht dat het fonds
zich op die terreinen gaat bewegen. Welnu, daarvoor acht ik – ik denk
dat ik een open deur intrap – andere instellingen meer aangewezen. Ook
schrijft de minister dat hij zijn best doet om grotere bekendheid in Europa
voor het fonds te verwerven en dat daarbij vooral wordt duidelijk gemaakt
wat van het fonds mag worden verwacht. Dat is kennelijk nog altijd nodig.
Welnu, ook dat zijn weinig vertrouwenwekkende woorden. Of er is een duidelijke
noodzaak aan te wijzen voor een dergelijk fonds – en dan behoeft het
zich niet te bewijzen – òf die noodzaak is er niet of nauwelijks.
Ik concludeer voorlopig dat het laatste het geval is. Dat betekent dat mijn
fractie voorshands geneigd is, haar goedkeuring aan deze overeenkomst te onthouden.
Het is aan de minister om mij op andere gedachten te brengen.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Bos (D66):
 
 Mijnheer de voorzitter! Uit het Fonds voor sociale ontwikkeling van de
Raad van Europa hebben wij tot nu toe vooral veel ellende kunnen putten. Met
het uitdijen van de activiteiten van dit fonds namen ook het aantal tekortkomingen
in de regelgeving en de omvang van het financiële wanbeleid toe. De frauduleuze
praktijken van de gouverneur en zijn staf liegen er niet om. Ik denk aan jaarsalarissen
die vooraf in één keer werden overgemaakt, aan weelderige arbeidsvoorwaarden,
zeer royale onkostenvergoedingen en leningen die vaak zonder vooraf ingediende
plannen werden verstrekt. Vooral Italië en Turkije werden financieel
op hun wenken bediend; samen kregen ze maar liefst driekwart van de gelden
uit het fonds. Deze schrijnende praktijken konden ongestoord doorgaan totdat
ze in 1992 boven tafel kwamen, mede dankzij mijn partijgenoot de heer Eisma
die destijds rapporteur was van de commissie van de assemblée die de
zaak onderzocht.
 
 De voltooiing van het hervormingsproces dat na de openbaarmaking van het
wanbeleid is gestart, heeft geresulteerd in een nieuw statuut. De daarin voorliggende
veranderingen zouden voldoende garanties moeten bieden tegen een herhaling
van de organisatorische problemen en de corrupte praktijken. Kan de regering
haar vertrouwen motiveren dat het hervormde fonds in de toekomst wel goed
zal functioneren? Is de minister van oordeel dat de genoemde praktijken in
het vervolg uitgesloten zijn? Mijn fractie deelt de kritiek dat het fonds
te breed van opzet en karakter is. Niettemin zijn wij van oordeel dat het
fonds wel belangrijke complementaire taken kan uitvoeren. Het zou dus wel
zin kunnen hebben, mits het fonds goed functioneert, zeker met het oog op
de toenemende stroom vluchtelingen uit voormalig Joegoslavië en de ontwikkelingen
in Midden- en Oost-Europa.
 
 Het blijft echter onduidelijk wat de verhouding is tussen de verschillende
doelstellingen van het fonds. Zo staat enerzijds in het verklarende verslag
bij het statuut dat in het desbetreffende artikel rekening wordt gehouden
met de nieuwe werkterreinen waartoe het fonds zijn activiteiten uitbreidt,
terwijl het aan zijn oorspronkelijke doelstellingen prioriteit blijft hechten.
Anderzijds staat in de nota naar aanleiding van het verslag, bladzijde 2,
dat het fonds zich weer moet concentreren op projecten voor vluchtelingen
en slachtoffers van natuurrampen. Kan de regering aangeven wat dit in de praktijk
betekent voor de verdeling van de middelen over de oorspronkelijke doelstellingen
en de nieuwe activiteiten?
 
 Volgens het Brito-rapport van de parlementaire vergadering van de Raad
van Europa valt slechts een kleine 15% van de goedgekeurde projecten binnen
de prioriteiten van het fonds. Als dit waar is, is het dan nog wel juist om
te stellen dat de criteria voor de financiering in de praktijk strikter worden
toegepast? Zou de regering in dit verband kunnen aangeven wat het fonds in
concreto in Midden- en Oost-Europa heeft gefinancierd? Wat is er gebeurd met
de benodigde verviervoudiging van het kapitaal?
 
 Voorzitter! Ten slotte vragen wij aandacht voor de Nederlandse vertegenwoordigers
bij het fonds, in het bijzonder in de topstructuur. Wij hebben vernomen dat
een Nederlandse kandidaat werd voorgedragen voor een hoge functie, namelijk
vice-gouverneur, maar dat deze benoeming om onduidelijke redenen niet is doorgegaan.
Kan de regering hierover meer duidelijkheid verschaffen? Is zij van oordeel
dat de bijdrage van Nederland in het fonds in goede verhouding staat tot het
aantal functies dat door Nederlanders wordt bekleed? Is de regering bereid,
zich alsnog in te spannen om het aantal Nederlanders op posten van betekenis
te vergroten? Graag wachten wij het antwoord van de regering af voordat wij
met een eindoordeel over de ratificatie komen.
 
 
 
 
 
 De algemene beraadslaging wordt geschorst.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 De minister zal antwoorden na afhandeling van het volgende wetsvoorstel.
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19951996-17-1116-1120.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl