Vragen van het lid Nijpels-Hezemans aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, over het huidige euthanasiebeleid
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1995-1996, pag. 5881-5883

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

04-06-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

nr. 88, pagina 5881-5883

04-06-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Lijst van ingekomen stukken (dinsdag 4 juni 1996)Pagina 5913-5915
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over de VN-conferentie Habitat II, te weten: de motie-M.M. van der Burg/Sipkes over deelname van jongeren aan VN-conferenties (24400 V, nr. 64)Pagina 5883-5883
Vragen van het lid Van Oven aan de minister voor NAAZ over de weigering van de regering van Aruba de vacature in de commissie-Aarts/Muyale te vervullenPagina 5879-5881
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 4 juni 1996)Pagina 5877-5879
Behandeling van: het verslag van een algemeen overleg op 29 mei 1996 inzake de JBZ-raadPagina 5911-5913
Sstemming over een motie, ingediend bij de behandeling van de Wet educatie en beroepsonderwijs, te weten: de motie-Koekkoek/Stellingwerf over versterking van het bevoegd gezag (23946, nr. 9)Pagina 5883-5884
Behandeling van: het wetsvoorstel Bepalingen met betrekking tot de militaire dienstplicht alsmede wijziging van enige wetten en overgangsrecht (Kaderwet dienstplicht) (24245)Pagina 5884-5911
Vragen van het lid Nijpels-Hezemans aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, over het huidige euthanasiebeleidPagina 5881-5883
88ste vergadering; 4 juni 1996Pagina 5877-5877
Behandeling van :de brief van het Presidium over de benoeming van een bijzonder griffier (24737)Pagina 5884-5884

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 27 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vragen> van het lid Nijpels-Hezemans aan de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport, over het huidige euthanasiebeleid.
 
 
 
 
 Mevrouw Nijpels-Hezemans (groep-Nijpels):
 
 Voorzitter! Afgelopen vrijdag heeft de KRO-actualiteitenrubriek Brandpunt
de uitslag van een enquête onder een representatieve groep Nederlanders
van 50 jaar en ouder gepubliceerd. Een van de vragen was of men vond dat euthanasie
op eigen verzoek van wilsbekwamen geoorloofd is. 91% antwoordde met ja, 7%
met nee en 2% wist het niet of had geen mening. Die uitslag is naar het oordeel
van mijn fractie niet alleen opzienbarend, maar geeft tevens aanleiding tot
de vraag of de regels inzake euthanasie nog wel voldoende aansluiten bij de
realiteit.
 
 Het kabinet heeft gezegd dat euthanasie niet uit het Wetboek van Strafrecht
zal verdwijnen. De mogelijkheid van het maken van een uitzondering in het
strafrecht is opengelaten en afhankelijk gesteld van de uitkomst van het onderzoek
naar de meldingsprocedure. Die wordt eind oktober verwacht. Nu echter blijkt
dat onder de bevolkingsgroep van 50 jaar en ouder bijna 100% vindt dat euthanasie
onder stringente voorwaarden geoorloofd is en dat 76% euthanasie voor zichzelf
niet uitsluit, lijkt de tijd gekomen dat ook het kabinet zich bezint op de
vraag of het vooruitschuiven van deze problematiek nog wel verantwoord is.
Ik wil de minister daarom de volgende vragen stellen. Overigens had ik ook
graag de minister van Justitie hier aanwezig willen zien, maar zij heeft verplichtingen
in de Eerste Kamer. Haar zullen wij schriftelijk over dit onderwerp bevragen.
 
 1. Kent de minister de uitslag van de enquête onder een representatieve
groep Nederlanders van 50 jaar en ouder, waarvan 91% van de ondervraagden
van mening is dat euthanasie geoorloofd moet zijn en een zeer aanzienlijke
meerderheid euthanasie voor zichzelf niet uitsluit?
 
 2. Bent u net als ik van mening dat, ongeacht de uitkomst van het onderzoek
naar de meldingsprocedure, het overwegen van een wettelijke regeling inzake
euthanasie in deze kabinetsperiode aan de orde moet komen?
 
 3. Vindt u het moreel en qua rechtszekerheid verantwoord dat hulpverleners,
als zij op zorgvuldige wijze hulp bij euthanasie bieden, toch de kans lopen
vervolgd te worden?
 
 4. Bent u het met mij eens dat gelet op de uitslag van de enquête
de druk op artsen, familie en andere hulpverleners om iemand uit een ondraaglijk
en uitzichtloos lijden te verlossen, te groot wordt?
 
 5. Vindt u het verantwoord dat mensen die ondraaglijk lijden niet om hulp
durven vragen, omdat zij daarmee anderen in juridische problemen kunnen brengen?
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Mag ik aan de leden vragen enige zwijgzaamheid te betrachten en de informele
gesprekken op wat grotere afstand van de plenaire zaal te houden? Anders is
het moeilijk te volgen.
 
 
 
 
 
 Minister Borst-Eilers:
 
 Mijnheer de voorzitter! Het antwoord op de eerste vraag van mevrouw Nijpels
luidt: ik ken de uitslag van die enquête.
 
 Haar tweede vraag gaat over de wenselijkheid van het overwegen van een
wettelijke regeling in deze kabinetsperiode. Moet dat in deze kabinetsperiode
aan de orde komen? Mevrouw Nijpels zei het zelf al: er wordt een evaluatieonderzoek
verricht. Ik hoop dat dit onderzoek met name een antwoord zal geven op de
vraag waarom ondanks de huidige situatie de helft van de artsen die euthanasie
toepassen, dat toch niet meldt. Het kabinet zal op basis van dit evaluatieonderzoek
een standpunt innemen en dat standpunt aan de Kamer voorleggen. Als ik het
heel letterlijk neem, betekent dit dat het kabinet in deze kabinetsperiode
wel weer een overweging aan het onderwerp zal wijden en die
ook met de Kamer zal willen bespreken. Dat is natuurlijk niet hetzelfde als
het in deze kabinetsperiode wijzigen van het Wetboek van Strafrecht. Het is
bekend dat in het regeerakkoord staat – mevrouw Nijpels heeft het zelf
gezegd – dat het kabinet dat niet van plan is.
 
 Haar derde vraag luidt of het moreel en qua rechtszekerheid verantwoord
is dat hulpverleners die het zorgvuldig doen, toch de kans lopen vervolgd
te worden. Ik denk dat die kans de facto nihil is. Theoretisch en principieel
is het zeker mogelijk dat een arts die een euthanasie op verzoek toepast bij
een patiënt, desondanks wordt vervolgd, maar mevrouw Nijpels weet ook
heel goed dat dit in de praktijk alleen plaatsvindt als die arts nou juist
niet zorgvuldig heeft gehandeld. Gaat het om euthanasie, dus om levensbeëindiging
op uitdrukkelijk verzoek van de patiënt, en is deze omgeven met alle
zorgvuldigheidseisen die nu vastliggen in de jurisprudentie en in de gedragsregels
van de Koninklijke maatschappij tot bevordering der geneeskunst, dan zal het
gedrag van het openbaar ministerie op het ogenblik over de hele linie toch
zo zijn, dat er niet wordt vervolgd. Dat geef toch een zekere mate van rechtszekerheid
aan artsen. Mede daarom betreur ik het zo dat niet alle artsen euthanasie
melden.
 
 De vierde vraag ging over de te grote druk op artsen, familieleden en
anderen. Ik denk niet dat ik het met mevrouw Nijpels eens ben dat er een te
grote druk ontstaat. Een dringende wens om euthanasie welke gedaan wordt door
een patiënt die ondraaglijk en uitzichtloos lijdt, kan onder de huidige
regelgeving door een arts gehonoreerd worden mits die arts zich ook in de
procedure houdt aan de zorgvuldigheidseisen. Het kan natuurlijk voorkomen
dat een arts gewetensbezwaren heeft tegen het ingaan op dat verzoek. In dat
geval vragen de huidige gedragsregels van de medische beroepsgroep dat die
arts de patiënt in contact brengt met een andere arts, een collega, die
dergelijke bezwaren niet heeft. Eigenlijk is dat toch een min of meer sluitend
systeem waardoor geen enkele arts aan te grote druk hoeft bloot te staan.
Als een arts niet om gewetensbezwaren maar om andere, heel goede inhoudelijke
redenen vindt dat het euthanasieverzoek niet ingewilligd moet worden, dan
moet die arts een rechte rug houden. Maar ik denk dat mensen die dit beroep
kiezen, er ook goed aan doen om zich in een rechte rug te oefenen, want het
komt in de medische beroepsuitoefening vaker voor dat je die nodig hebt.
 
 Familie en andere hulpverleners hoeven dus niet onder druk te komen, want
men kan zich met het verzoek tot de arts wenden. In het algemeen zou ik tot
familie en andere hulpverleners willen zeggen: laat u toch vooral ook niet
dat pad op leiden dat uzelf die druk gaat voelen, laat staan dat u aan die
druk gevolg gaat geven, want het verlenen van euthanasie is uitdrukkelijk
voorbehouden aan artsen en aan niemand anders.
 
 De vijfde vraag van mevrouw Nijpels luidt: vindt u het verantwoord dat
mensen die ondraaglijk lijden, niet om hulp durven vragen? Het zou inderdaad
heel tragisch zijn als dat zo was. Maar nogmaals, ik ben toch van mening dat
de situatie op het ogenblik in Nederland zo is dat iedereen om die hulp kan
vragen. Als mensen niet om die hulp durven vragen, als dat ook blijkt uit
onderzoek, dan moeten wij daar iets aan doen via voorlichting.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Nijpels-Hezemans (groep-Nijpels):
 
 Voorzitter! Ik dank de minister voor de zeer zorgvuldige beantwoording
van mijn vragen. Het blijft natuurlijk verontrustend dat de helft van de artsen
niet meldt. Aan de hand daarvan wil ik de minister een aanvullende vraag stellen.
Gisteren heeft de KNMG gereageerd en die reactie was vandaag in de krant te
lezen. Die kwam erop neer dat het risico dat artsen de meldingsplicht zullen
proberen te ontduiken, serieus aanwezig is. Ik zou daar toch nog een reactie
van de minister op willen hebben.
 
 Voorts vind ik het buitengewoon goed dat het kabinet in ieder geval naar
aanleiding van de evaluatie met een standpunt naar de Kamer zal komen. Het
zou mij niet verwonderen – en misschien de minister ook wel niet –
als dat standpunt ertoe zou leiden dat de passage in het regeerakkoord, dat
het deze periode niet aan de orde zal komen, toch nog eens heroverwogen zal
worden.
 
 
 
 
 
 Minister Borst-Eilers:
 
 Mijnheer de voorzitter! Mevrouw Nijpels stelt een aanvullende vraag over
het ontduiken van de meldingsplicht. Ik heb niet direct kennisgenomen van
de opvatting van de KNMG op dit punt, maar dat gebrek zal ik straks snel herstellen.
Ik denk dat het onderzoek van de hoogleraren Van der Maas en Van der Wal ons
meer inzicht moet geven in de redenen waarom artsen niet melden. Ik kan mij
eigenlijk op het ogenblik toch niet een echt geldige reden voorstellen. Ik
kan mij daar wel iets bij voorstellen in de emotionele sfeer. Maar nogmaals,
als het gaat om euthanasie, dus levensbeëindiging op verzoek omgeven
met zorgvuldigheid, dan hoeft een arts eigenlijk helemaal geen vrees te hebben.
Dan denk ik dat artsen eigenlijk toch het maatschappelijk verantwoordelijkheidsgevoel
moeten opbrengen om die stap van die melding te doen. Dat kan nu ook naar
de inspecteur toe. Men krijgt niet meer onmiddellijk de politie op het dak
en dergelijke. De situatie is echt veel beter dan jaren geleden.
 
 Ik kan die vraag op het ogenblik dus eigenlijk niet inhoudelijk beantwoorden.
Ik moet daarvoor de uitkomsten van dat onderzoek afwachten.
 
 
 
 
 
 De heer Hendriks:
 
 Voorzitter! Ik wil de minister twee vragen voorleggen. Is de minister
het met mij eens dat het huidige kabinet zorgvuldig met de moeilijke materie
euthanasie omgaat? Is de minister het verder met mij eens dat de moeilijke
materie euthanasie binnen de bestaande politieke partijen op een heel waardige
manier wordt bediscussieerd en dat wij als parlement geen behoefte hebben
aan enquêteonderzoeken die nota bene door een katholieke radio-omroep
worden geëntameerd?
 
 
 
 
 
 Minister Borst-Eilers:
 
 Mijnheer de voorzitter! Het kost mij weinig moeite om het met de heer
Hendriks eens te zijn dat het huidige kabinet zorgvuldig met dit onderwerp
omgaat. Ik vind dat de discussies die in Nederland hierover plaatsvinden,
 op een waardige wijze gevoerd worden.
 
 De heer Hendriks zal het mij niet kwalijk nemen dat ik de vraag niet kan
beantwoorden of het parlement van mening is dat dit soort enquêtes eigenlijk
uit den boze zijn.
 
 
 
 
 
 De heer Schutte (GPV):
 
 Mijnheer de voorzitter! Wij wachten momenteel op de resultaten van het
evaluatieonderzoek dat ingesteld wordt. De regering zal daarna met een standpunt
komen. Kan de minister enige indicatie geven hoeveel tijd de regering denkt
nodig te hebben om met een inhoudelijke reactie te komen op het nog uit te
brengen onderzoeksresultaat?
 
 Als ik het goed begrepen heb, zegt de minister: op grond van het regeerakkoord
is wetswijziging in deze kabinetsperiode niet aan de orde. Moet ik daaruit
afleiden dat ongeacht de resultaten van het onderzoek enigerlei verdere normering
in wettelijke zin niet aan de orde kan zijn in deze kabinetsperiode en dat
dus ongeacht de resultaten van het onderzoek de rechtsontwikkeling zal worden
overgelaten aan de rechter? Dit lijkt mij met name als het gaat om de positie
van wilsonbekwamen niet erg gewenst.
 
 
 
 
 
 Minister Borst-Eilers:
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik denk dat het onderzoek van de heren Van der
Maas en Van der Wal in de maand oktober het kabinet zal bereiken. Het kabinet
zal zeker in zijn standpuntbepaling de nodige rust en diepgang willen betrachten.
Ik kan niet garanderen dat dit standpunt komt voor het kerstreces. Anders
komt het heel snel daarna.
 
 Dan de kwestie van de wetswijziging. Wat in het regeerakkoord staat, is
dat dit kabinet niet voornemens is om de desbetreffende bepalingen in het
Wetboek van Strafrecht te wijzigen. Op het ogenblik is euthanasie geregeld
in de Wet op de lijkbezorging en via de meldingsprocedure. Als blijkt uit
de evaluatie dat er bepaalde problemen zijn waarvan het voor de hand ligt
ze te repareren door bijvoorbeeld in de meldingsprocedure of andere regelgeving
veranderingen aan te brengen, zal het kabinet er zeker niet voor terugschrikken.
 
 Een deel van het onderzoek gaat ook uitdrukkelijk over de kwestie van
levensbeëindiging van wilsonbekwamen. Dit is een extra gevoelig onderwerp.
Het is bekend dat mevrouw Sorgdrager en ik bezig zijn met het treffen van
voorbereidingen om te komen tot een commissie die daarin nog een soort adviserende
rol kan vervullen. Als onze gedachten daarover uitgekristalliseerd zijn, zullen
wij een en ander uiteraard aan de Kamer voorleggen en met de Kamer bespreken.
Ik denk dat die vraag in het algemeen zo beantwoord moet worden dat het regeerakkoord
natuurlijk buitengewoon heilig is, maar ook weer niet zo heilig dat als iedereen
vindt dat er iets geamendeerd moet worden, dit niet zou kunnen. Maar ook met
het intact laten van het regeerakkoord en het voornemen ten aanzien van het
Wetboek van Strafrecht is het denk ik nog heel goed mogelijk om op onderdelen
regelingen en procedures zo aan te passen dat knelpunten worden weggenomen
die in dat onderzoek gesignaleerd worden.
 
 
 
 
 
 De heer Van der Vlies (SGP):
 
 Voorzitter! De minister spreekt er haar verbazing over uit dat de helft
van de artsen niet meldt. De vraag is beantwoord wat er gebeuren moet als
patiënten niet om hulp durven vragen. Sleutelwoord daarbij is "voorlichting".
Ik mag aannemen dat die voorlichting ook spreekt over de mogelijkheden van
stervensbegeleiding en adequate pijnbestrijding, zodat een evenwichtig beeld
ontstaat.
 
 
 
 
 
 Minister Borst-Eilers:
 
 Voorzitter! Ik ben blij dat de heer Van der Vlies dit punt even opbrengt,
want het is uitdrukkelijk ook het standpunt van het kabinet dat euthanasie
gezien moet worden in de bredere context van goede palliatieve zorg, goede
terminale zorg en goede stervensbegeleiding. Euthanasie is maar één
element in dat hele pakket, en ik denk dat het belangrijk is dat niet alleen
de bevolking, maar ook de beroepsgroepen goed op de hoogte zijn van alle mogelijkheden
die er op het ogenblik in Nederland zijn om in de terminale fase van een ziekte
goede zorg te krijgen, waarbij het lijden ook aanzienlijk verminderd kan worden.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Vos (GroenLinks):
 
 Voorzitter! Wij spreken bij euthanasie onder meer over de kwetsbare positie
van artsen. Nu heeft de arts Kadijk afgezien van een verdere procedure bij
de Hoge Raad omdat hij zich onvoldoende gesteund voelde door het kabinet,
terwijl dat eerder had aangedrongen op verdere jurisprudentie. Zou de minister
hierop nog een toelichting kunnen geven?
 
 
 
 
 
 Minister Borst-Eilers:
 
 Voorzitter! Gelet op de aard van deze vraag zou ik deze graag doorgeleiden
naar de minister van Justitie. Ik heb mij op dit punt in het geheel niet beziggehouden
met deze kwestie.
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19951996-88-5881-5883.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl