Aan de orde is de gezamenlijke behandeling van: -  het wetsvoorstel Wijziging van de Wet financiering sociale verzekeringen, de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering en de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen in verband met het afschaffen van de mogelijkheid om eigenrisicodrager te worden voor de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering en de Inkomensverzekering voor volledig en duurzaam arbeidsongeschikten in het kader van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen, het afschaffen van de premiedifferentiatie voor de Arbeidsongeschiktheidskas en enige andere wijzigingen (31050); het wetsvoorstel Wijziging van arbeidsongeschiktheidswetten en de Wet financiering sociale verzekeringen in verband met de verhoging van de uitkering voor volledig arbeidsongeschikten naar 75% en in verband met de uitsluiting van de wachttijd in verband met wijziging van het Schattingsbesluit arbeidsongeschiktheidswetten (Wet verhoging uitkeringshoogte arbeidsongeschiktheidswetten) (31106)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2007-2008, pag. 409-415

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

04-01-2008

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

nr. 12, pagina 409-415

10-12-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 31050Toon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 31106Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het voorstel van wet van de leden Depla en Blok houdende wijziging van de Wet inkomstenbelasting 2001 en van enige andere wetten inzake fiscale facilitering banksparen ten behoeve van pensioenopbouw of aflossing eigenwoningschuld (30432)Pagina 418-428
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Regels tot bevordering van de activering van personen die aanspraak maken op een uitkering op grond van de Ziektewet (30909)Pagina 439-444
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (maandag 10 december 2007)Pagina 445-445
Aan de orde is de gezamenlijke behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet financiering sociale verzekeringen, de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering en de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen in verband met het afschaffen van de mogelijkheid om eigenrisicodrager te worden voor de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering en de Inkomensverzekering voor volledig en duurzaam arbeidsongeschikten in het kader van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen, het afschaffen van de premiedifferentiatie voor de Arbeidsongeschiktheidskas en enige andere wijzigingen (31050); het wetsvoorstel Wijziging van arbeidsongeschiktheidswetten en de Wet financiering sociale verzekeringen in verband met de verhoging van de uitkering voor volledig arbeidsongeschikten naar 75% en in verband met de uitsluiting van de wachttijd in verband met wijziging van het Schattingsbesluit arbeidsongeschiktheidswetten (Wet verhoging uitkeringshoogte arbeidsongeschiktheidswetten) (31106)Pagina 409-415
Lijst van besluiten (maandag 10 december 2007)Pagina 444-445
Presentie en opening (maandag 10 december 2007)Pagina 409-409
Aan de orde is de behandeling van het verslag van de commissie voor de Verzoekschriften over het adres van H.H. te H. betreffende middeling van inkomen (LX, A).Pagina 409-409
Voortzetting van de gezamenlijke behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet financiering sociale verzekeringen, de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering en de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen in verband met het afschaffen van de mogelijkheid om eigenrisicodrager te worden voor de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering en de Inkomensverzekering voor volledig en duurzaam arbeidsongeschikten in het kader van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen, het afschaffen van de premiedifferentiatie voor de Arbeidsongeschiktheidskas en enige andere wijzigingen (31050); - het wetsvoorstel Wijziging van arbeidsongeschiktheidswetten en de Wet financiering sociale verzekeringen in verband met de verhoging van de uitkering voor volledig arbeidsongeschikten naar 75% en in verband met de uitsluiting van de wachttijd in verband met wijziging van het Schattingsbesluit arbeidsongeschiktheidswetten (Wet verhoging uitkeringshoogte arbeidsongeschiktheidswetten) (31106)Pagina 428-439
Behandeling van het wetsvoorstel Regels tot bevordering van de activering van personen die aanspraak maken op een uitkering op grond van de Ziektewet (30909)Pagina 415-418

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 47 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de gezamenlijke behandeling van: het wetsvoorstel
Wijziging van de Wet financiering sociale verzekeringen, de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering
en de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen in verband met het afschaffen
van de mogelijkheid om eigenrisicodrager te worden voor de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering
en de Inkomensverzekering voor volledig en duurzaam arbeidsongeschikten in
het kader van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen, het afschaffen
van de premiedifferentiatie voor de Arbeidsongeschiktheidskas en enige andere
wijzigingen (31050);het wetsvoorstel Wijziging
van arbeids­ongeschiktheidswetten en de Wet financiering sociale verzekeringen
in verband met de verhoging van de uitkering voor volledig arbeidsongeschikten
naar 75% en in verband met de uitsluiting van de wachttijd in verband
met wijziging van het Schattingsbesluit arbeidsongeschiktheidswetten (Wet
verhoging uitkeringshoogte arbeidsonge­schiktheidswetten) (31106).De beraadslaging wordt geopend.Mevrouw Swenker (VVD):Voorzitter. Ik zal namens de VVD-fractie alleen iets zeggen over het wetsvoorstel
op stuk nr. 31106 en dan in het bijzonder over de uitkeringshoogte van de
arbeidsongeschiktheidswetten en het verhogen daarvan.Het vorige kabinet heeft de afspraak gemaakt om de uitkering op basis
van de arbeidsongeschiktheidswetten van 70% naar 75% te verhogen,
mits aan een aantal voorwaarden kon worden voldaan. De belangrijkste voorwaarde
was dat jaarlijks minder dan 25.000 mensen in de WIA zouden
instromen. Een belangrijk instrument om dit doel te bereiken is het aangescherpte
Schattingsbesluit van medio 2004. Dit kabinet heeft echter besloten om de
leeftijdsgrens, waarboven herkeuring niet meer wordt geëist, op grond
van dit Schattingsbesluit te verlagen van 50-plus naar 45-plus. Het gaat daarbij
om ongeveer 80.000 mensen.Het kabinet en in het bijzonder de minister hameren erop dat zoveel mogelijk
mensen aan het werk moeten; dat parttimers bij voorkeur nog meer uren moeten
gaan werken en dat iedereen zo lang mogelijk moet werken. Verder vinden zij
dat wij daarbij niet moeten uitgaan van wat mensen niet meer kunnen, maar
van wat ze nog wel kunnen en dat wij de arbeidsreserve, inclusief mensen zonder
uitkering, moeten mobiliseren om aan het werk te gaan.Door de verlaging van de leeftijdsgrens in het Schattingsbesluit wordt
een groep, die ongeveer twaalf tot zeventien jaar in ieder geval gedeeltelijk
zou kunnen werken, geheel afgeschreven. Men doet dat onder het mom dat wij
alleen maar moeten kijken naar wat ze niet kunnen. Men doet dat bovendien
in de wetenschap dat veel mensen uit deze groep gedeeltelijk werkzaam zijn
en dus wel degelijk mogelijkheden op de arbeidsmarkt hebben.De aanpassing van het Schattingsbesluit door het kabinet staat haaks op
het huidige beleid van de minister. Ik hoor hierop graag een reactie van de
bewindslieden. Ik vraag dat niet in de laatste plaats, omdat hij de Tweede
Kamer op 21 november schrijft, gehoor te zullen geven aan de motie waarin
gevraagd wordt om niet onmiddellijk over te gaan tot herkeuring van gedeeltelijk
arbeidsongeschikte WAO'ers die aan het werk zullen gaan. Deze groep zal pas
na vijf jaar worden herkeurd. Hoe lovenswaardig het ook moge zijn om zoveel
mogelijk mensen aan het werk te krijgen, er wordt hier dan wel met twee maten
gemeten. Ik acht dat niet juist.Ik ben het er dan ook niet mee eens dat de uitkering van alle arbeidsongeschikten
wordt verhoogd. Daarbij komt dat er grote vraagtekens kunnen worden geplaatst
bij de tweede randvoorwaarde bij de verhoging van 70% naar 75%,
namelijk dat in de cao een maximale suppletie bij ziekte zou worden geregeld
van 170% van het loon. Slechts 50 van de 115 cao's voldoen aan deze
randvoorwaarde. Bij 25 cao's ligt het percentage namelijk hoger dan 170 en
in 41 cao's zijn ingewikkelde constructies opgenomen om werknemers te prikkelen.
Daarbij kun je je echter wel afvragen hoe wordt beoordeeld of een werknemer
zich voldoende heeft ingespannen om in aanmerking te komen voor een hogere
uitkering. Je kunt al met al dus niet stellen dat aan de tweede randvoorwaarde
is voldaan. Ik hoor graag een reactie van de minister.De heer Terpstra (CDA):Bij de algemene financiële beschouwingen noemde de heer Biermans
de leeftijdsverlaging en de verhoging van 70% naar 75% het bewijs
dat het hervormingsbeleid wordt teruggedraaid. Maakt u nu echter alleen maar
bezwaar tegen de leeftijdsverlaging?Mevrouw Swenker (VVD):Ik loop hiermee vooruit op de tweede termijn en dat is weinig elegant
tegenover de minister, maar vooralsnog accepteert mijn fractie die verhoging
niet.Mevrouw Westerveld (PvdA):Voorzitter. Ik condoleer de minister en zijn ambtenaren met het overlijden
een week geleden van mevrouw Siebols. Zij was een van de drijvende intellectuele
krachten achter de herziening, waarvan wij vandaag een paar wetsvoorstel bespreken.
Degenen die haar gekend hebben, weten dat haar overlijden voor zowel de minister
als de Kamer als medewetgever een groot verlies is. Het lijkt mij passend
om daar vanavond even bij stil te staan.Voorzitter. Ik spreek vanavond mede namens de Onafhankelijke Senaatsfractie
en de fracties van D66, GroenLinks, de SGP en de ChristenUnie.Twee jaar geleden aanvaardde de Eerste Kamer het wetsvoorstel WIA en daarmee
gaf zij groen licht aan het juridische onderscheid tussen volledige, duurzame
arbeidsongeschiktheid enerzijds en volledige arbeidsongeschiktheid anderzijds.
Er is destijds veel, heel veel over de WIA gesproken, zowel in de Tweede Kamer
als in dit huis, en dit thema was er maar één van.Wij zijn nu twee jaar verder zijn en hebben de eerste werkervaring opgedaan
met dit juridische onderscheid en de gevolgen ervan. Mijn fractie grijpt dat
moment aan om met de minister van gedachten te wisselen over de werkbaarheid
van het onderscheid, de wijze waarop het is geoperationaliseerd en de effecten
van die operationalisering. Wij kiezen ook voor dit moment, omdat wij nu kunnen
spreken over de verhoging bij wet van de uitkeringen krachtens de WAO, de
WAZ en de Wajong met 5%, nadat die verhoging in de wet WIA bij lagere
regelgeving gestalte heeft gekregen, en de afschaffing van de zogeheten PEMBA-boete.
De eerste maatregel begroet mijn fractie met vreugde, maar over de tweede
heeft zij gemengde gevoelens. Wij begrijpen en aanvaarden echter dat beide
onderdeel zijn van een package deal.Mijn fractie is de minister erkentelijk voor de snelle en adequate beantwoording
van de in de schriftelijke voorbereiding gestelde vragen. Dat stelt ons vanavond
in staat de gedachtewisseling over de bedoeling en de uitwerking van de WIA
te voeren aan de hand van harde cijfers en niet, zoals twee jaar geleden,
op basis van vermoedens en veronderstellingen. De vragen hierover leven overigens
niet alleen bij mijn fractie. Ik denk zelfs te mogen stellen dat deze vragen
Kamerbreed leven.Mijn fractie heeft in de schriftelijke voorbereiding vragen gesteld over
de grondslag of, huiselijker, het waarom van een aantal kernonderdelen van
de wetshervorming. Dergelijke beschouwingen kunnen vaak helpen, niet alleen
om de regeling in zijn totaliteit te begrijpen, maar ook om, en dat is heel
belangrijk, degenen die het aangaat de regeling uit te leggen. Deze beschouwingen
kunnen verder ook de opmaat zijn tot andere, minstens zo belangwekkende vragen.
Zo ook nu.De minister heeft bij de IVA afgezien van premiedifferentiatie en eigenrisicodragerschap,
omdat beide bedoeld zijn als een prikkel voor de werkgever om mee te werken
aan volumebeheersing. Daaruit zou je af kunnen leiden dat de regering volumebeheersing
alleen maar vertaalt als het bevorderen van re-integratie, het herstellen
van wat al is misgegaan. Preventie, in de klassieke zin van het woord, lijkt
binnen het nieuwe stelsel geen issue meer te zijn. Zien wij dit inderdaad
juist? Acht de regering het inderdaad overbodig om werkgevers met incentives
te prikkelen tot het voeren van een arboveilig beleid? Of moeten
we dit niet zozeer zien als een bewuste keuze, maar als een soort "bijvangst"
van het afschaffen van de PEMBA-boete en dus van het akkoord met werkgevers
en werknemers? Hoe ziet de minister dat?Dan de grondslag, het waarom achter de 5% verhoging, hoe laat dat
zich benoemen? Of laat ik het anders formuleren: welke rechtvaardiging bestaat
er in de visie van de minister voor het feit dat de IVA-uitkering met 5%
verhoogd wordt, de volledige WAO-uitkering na aanvaarding van wetsvoorstel
31106 volgt, terwijl de uitkering bij volledige arbeidsongeschiktheid die
níét wordt aangemerkt als "duurzaam" op het peil van
70% blijft? Deze vraag heeft inmiddels door het verstrijken van de
tijd ook een wat meer cijfermatige betekenis. Zo weten wij nu dat in 2006
ruim 12.500 mensen zijn ingestroomd als volledig arbeidsongeschikt en in 2007
per 1 oktober jongstleden ruim 11.000. Van deze bijna 24.000 is nog geen
derde deel IVA en valt ruim tweederde in de categorie "volledig arbeidsongeschikt,
maar tijdelijk".Wat vindt de minister van deze aantallen? Vindt hij deze schokkend of
is dit precies wat er met de wet beoogd werd? En hoe presenteert hij de getallen
naar buiten? Legt hij bij het antwoord op de vraag hoe het nu staat in Nederland
met de instroom van volledig arbeidsongeschikten, de nadruk op het aantal
van 12.000 of presenteert hij het veel lagere IVA-getal van 3500?Dan heb ik nog een aanvullende vraag om het plaatje wat scherper te krijgen:
hoeveel van de bijna 9000 personen die in 2006 tijdelijk volledig arbeidsongeschikt
zijn verklaard, hebben die status tegenwoordig nog altijd? Hoeveel zijn inmiddels
uitgestroomd: ten goede dus naar de klasse 35-80 of minder dan 35, al dan
niet als uitvloeisel van een geslaagde re-integratie, of ten kwade dus naar
de categorie "duurzaam volledig"?En dan de meer principiële vraag die mijn fractie ook al in de schriftelijke
voorbereiding heeft gesteld: hoe lang mag, uitzonderingen daar gelaten, tijdelijk
zijn? Op welk moment moeten wij, als we kijken naar de aantallen van mensen
die in een ver verleden tijdelijk volledig arbeidsongeschikt zijn verklaard
en die dit nog altijd zijn, met elkaar vaststellen dat het systeem iets merkwaardigs
doet? Merkwaardig in de zin dat deze tijdelijke instromen niet uitkomen in
een stroom die ergens in uitkomt, maar om bij het beeld van stromen en water
te blijven, in een stuwmeer dat stilstaat en almaar voller wordt. Heeft deze
minister daar ideeën over en zo ja, hoe luiden deze?Tot slot op dit punt: is het in beginsel mogelijk dat een werknemer met
40 jaar tijdelijk volledig arbeidsongeschikt wordt verklaard en die status
tot zijn 65e houdt? Zo nee, op welk moment moet in de visie van de minister
bij het UWV de alarmbel gaan rinkelen?Dit brengt mij op een vraagje over de centrale beslisautoriteit die inmiddels
met de wet WIA in het leven is geroepen en die, zo begrijpen wij uit de beantwoording
in de schriftelijke voorbereiding, het finale fiat geeft over de toekenning
van een IVA-uitkering. Welke gevallen ziet deze functionaris nu aan zich voorbijtrekken
of, juister – wij nemen aan dat dit een papieren exercitie is –
welke dossiers worden aan hem ter finale beoordeling voorgelegd? Zijn dat
alleen maar de volledig arbeidsongeschikten aan wie de claimbeoordelaar het
predicaat "IVA" heeft toegekend? Of ziet deze functionaris –
en geeft hij daarover ambtshalve een second opinion – álle 80-100
gevallen? Meer concreet: zag deze autoriteit in 2006 12.500 dossiers of alleen
de ongeveer 4000 IVA-geïndiceerden? Nog wat anders geformuleerd: controleert
deze functionaris alléén of iemand ten onrechte IVA-geïndiceerd
is of ook of dat ten onrechte níét is gebeurd? Als het eerste
het geval is, wat is daarvan de achterliggende gedachte?Ik sluit af met een tweetal vragen die met name belangwekkend zijn voor
degenen die het aangaat: werknemers die na twee jaar ziekte gekeurd worden
en nog steeds volledig arbeidsongeschikt blijken te zijn. Zoals wij allen
weten, hoeft dat niet te betekenen dat zij absoluut niets meer kunnen, ook
niet in termen van loonvormende arbeid. Zij kunnen alleen niet méér
waarmaken dan 20% van hun vroegere loonwaarde. Ik stel deze vragen
maar weer aan de hand van een voorbeeld; dat werkt altijd het meest verhelderend.
Een werknemer valt met 55 jaar uit, hij wordt twee jaar later bestempeld als
tijdelijk volledig arbeidsongeschikt en bij een latere controle, bijvoorbeeld
op verzoek van de werknemer na drie jaar, stelt de arts vast dat er weinig
verandering in zijn status is opgetreden en dat de kans dat dat tussen dan
en 65 jaar – de werknemer is dan inmiddels 60 – zich nog zal manifesteren,
gering is. Wat moet nu rechtens het gevolg zijn van deze vaststelling, die
erop neerkomt dat er drie jaar eerder nog grond leek te bestaan voor de veronderstelling
dat de situatie zou verbeteren, maar dat met de wijsheid van nu kan worden
vastgesteld dat dat een illusie is gebleken? Leidt dit tot: u verhuist nu
van WGA naar IVA? Of moet in zo'n geval het oordeel luiden dat het predicaat "tijdelijk"
destijds ten onrechte is gegeven en dat er dus grond is, alsnog met terugwerkende
kracht IVA toe te kennen? En voor het geval de minister mij mocht antwoorden
dat dit afhangt van de omstandigheden van het geval: kan hij dan misschien één
voorbeeld geven van een situatie waarin de zaak per de datum van de beslissing
wordt gewijzigd en één waarin de al verstreken periode alsnog
wordt gerepareerd?En dan is er uiteraard ook het spiegelbeeld, de gezondheidstoestand van
de persoon die in het verleden tot een "dit komt niet meer goed"
is bestempeld, verbetert; de destijds als duurzaam bestempelde toestand blijkt
minder duurzaam dan verwacht. Dit nu is een optie, zo begrijpt mijn fractie
uit de memorie van antwoord, die ook de keuringsartsen nadrukkelijk hebben
willen openhouden en waarvoor het instrument van de periodieke herbeoordeling
ook van IVA-gerechtigden in het leven is geroepen. Maar wat is de consequentie,
c.q. wat zou die naar het oordeel van de minister moeten zijn, van de vaststelling
dat men destijds te pessimistisch is geweest over de herstelkans of misschien
wel dat er sprake is van een wonderbaarlijke genezing? Dat komt tenslotte
wel eens voor. Verhuist de IVA-gerechtigde dan naar de WGA, daalt zijn uitkering
met 5% en krijgt, als het een eigenrisicodragerschap is, de ex-werkgever
te horen dat hij wederom loon- en re-integratieplichtig is? Of moet, naar
het oordeel van de minister, dát gevolg uit een oogpunt van rechtszekerheid
maar achterwege blijven en moet de werknemer die eens IVA is verklaard, de
verantwoordelijkheid blijven van de publieke verzekering?Mijn fracties en de fracties namens welke ik het woord heb mogen voeren,
wachten de antwoorden van de minister met veel belangstelling af.De heer Elzinga (SP):Voorzitter. Ook van mijn kant om te beginnen: hartelijk welkom aan de
minister en de staatssecretaris! Als ik het wel heb, is het voor deze minister
zijn eerste actieve optreden namens zijn huidige departement in deze Kamer.Zoals u weet, voorzitter, is dit ook voor mij de eerste keer dat ik in
dit huis mag spreken. En dat vind ik best iets om trots op te zijn. Niet dat
ik nu direct naast mijn schoenen zal lopen. Daar heeft mijn dochter Zafra,
die net op de basisschool zit, wel voor gezorgd. Ik vertelde haar dat ik nu
in de Eerste Kamer zat. Daarop zei zij: Goed je best doen, papa, dan mag je
volgend jaar over naar de Tweede. Na zo'n opmerking sta je natuurlijk gelijk
weer met beide benen op de grond.Ik heb geprobeerd, haar uit te leggen dat meer, groter of hoger, niet
per definitie beter is. Het hangt er maar net van af. En als meer al beter
is, is dat dan toch zeker niet altijd in gelijke mate. Een kleine inkomensstijging
leidt bij lage inkomens bijvoorbeeld al snel tot een flink grotere beleving
van geluk, maar naarmate het inkomen stijgt, neemt dat effect af. Daarom zijn
wij als samenleving, ondanks een enorme welvaartstoename, sinds eind jaren
zeventig vrijwel niet meer gelukkiger geworden, zo zeggen de onderzoekers.
En daarom vinden veel topmannen van ons bedrijfsleven een "loonsverhoging"
voor zichzelf van een procent of tien helemaal niet hoog. Tegelijkertijd betitelen
ze een loonstijging van een paar procent al als buitensporig en slecht voor
de economie, als het om hun werknemers gaat.Iets kwijtraken wat je eerst wel had en waaraan je gewend was geraakt,
is echter een heel ander verhaal. Bijvoorbeeld als je na ziekte of ongeluk
volledig arbeidsongeschikt wordt en niet alleen je baan kwijtraakt, maar ook
je arbeidsvreugde, je bij je werk horende netwerk en contacten en nog eens
30% van je inkomen. Dat hebben heel veel mensen meegemaakt in de achterliggende
jaren. Voor hen is het wetsvoorstel dat nu op tafel ligt en de uitkering voor
volledig arbeidsongeschiktheid van 70% naar 75% verhoogt, goed
nieuws! Mijn fractie vindt het echter tegelijkertijd een zeer teleurstellende
uitwerking van het regeerakkoord en acht het een gemiste kans dat juist mensen
met een benedenminimale WAO- of Waz-uitkering of alleenstaande Wajongers,
een korting ondervinden op de Toeslagenwet of de kopjesregeling, waardoor
de stijging van de arbeidsongeschiktheidsuitkering hun netto nauwelijks iets
oplevert. Helaas profiteren de mensen die het minste hebben en die er het
meest bij gebaat zouden zijn, daardoor niet van de voorgestelde reparatie.
Kan de minister nog eens uitleggen waarom een echte verhoging van de uitkering
deze groep volledig arbeidsongeschikten niet is gegund? En is hij het met
mij eens dat op basis van het coalitieakkoord juist wel de verwachting was
gewekt dat ook bijvoorbeeld Wajongers er 5% op vooruit zouden gaan?
Ik heb tenminste wel een hoop brieven gekregen van mensen met een Wajong-uitkering
die zwaar teleurgesteld waren toen in juli bleek dat zij er bruto slechts € 9
op vooruit waren gegaan en netto nog geen € 6! Of van een arbeidsongeschikte
melkertbaner die er netto op € 815 per maand ook maar liefst € 6
op vooruit ging of van een ouder echtpaar dat al vele jaren rondkomt van één
WAO-uitkering met een toeslag en op ruim € 1000 € 9 in
de zak kon steken met de waarschuwing dat deze royale stijging wel gevolgen
kon hebben voor de zorg- en de huurtoeslag. Desondanks is mijn fractie vanzelfsprekend
toch voorstander van deze verhoging van de WAO-uitkering voor volledig arbeidsongeschikten.
Het is samen met een hoofdbestanddeel uit de andere wet die hier voor ligt:
de afschaffing van de PEMBA zo ongeveer het eerste positieve nieuws voor WAO'ers
in ruim 20 jaar!Een kwart eeuw geleden deed de neoliberale revolutie vanuit de Angelsaksische
landen ook ons land aan. Er werd bezuinigd op de collectieve uitgaven, het
mes ging in de publieke sector en in de sociale zekerheid. Zeker, de winstgevendheid
van de bedrijven nam toe, net zoals de inkomens van aandeelhouders en topmanagers.
Maar de laagste inkomens en de uitkeringsgerechtigden in het bijzonder betaalden
voor een groot deel de prijs. De inkomensverschillen groeiden. Het gemiddelde
inkomen steeg, maar dat van de huishoudens die van een uitkering afhankelijk
zijn, daalde. Vooral de uitkeringen van arbeidsongeschikten gingen hard onderuit:
de koopkracht van een volledig arbeidsongeschikte WAO'er daalde als gevolg
van meerdere ingrepen in de laatste kwart van de vorige eeuw met meer dan
20%. En alsof dat nog niet genoeg was, werd vervolgens, na het verschijnen
van het rapport van de commissie-Donner, pas goed begonnen met een zogenoemde "modernisering"
van de WAO.De ingangseisen zijn dusdanig verscherpt, dat nog maar weinig zieken en
arbeidsgehandicapten in de WAO "nieuwe stijl" – nu WIA geheten –
kunnen komen. Alleen wie volledig en duurzaam arbeidsongeschikt is, kan aanspraak
maken op een IVA-uitkering van 75%. Echter, mensen worden tegenwoordig
zelden volledig, laat staan duurzaam arbeidsongeschikt verklaard. Wie niet
volledig duurzaam arbeidsongeschikt is, kan op zijn best rekenen op een aanvulling
op het loon of een tijdelijke loongerelateerde uitkering, vergelijkbaar met
de WW. Daarna – en dat is meestal al heel snel – volgt er eventueel
een minimale uitkering.De oude WAO'ers zouden met rust gelaten worden, dat wil zeggen: op de
50-plussers na werden ze wel allemaal herbeoordeeld aan de hand van de nieuwe,
strengere criteria. Deze onbillijke herkeuringen leidden meestal tot pak 'm
beet een halvering van het arbeidsongeschiktheidspercentage, nee, van het
arbeidsgeschiktheidspercentage, en in veel gevallen tot een wonderbaarlijke
genezing. En dus tot een lagere uitkering of zelfs beëindiging van de
WAO-uitkering.Het behoeft geen betoog dat de frustraties hoog oplopen bij mensen die
op papier nog verdiencapaciteit hebben, maar die papieren functies niet vacant
hebben aangetroffen of anders in elk geval op zo'n functie als voormalig WAO'er
niet zijn aangenomen. Deze mensen zijn geen spatje beter dan voor de herbeoordeling,
maar waar ze eerst ook op papier arbeidsongeschikt waren met een daarbij passende
verzekering, zijn ze nu administratief genezen. Ze voelen zich echter nog
beroerder, want ze zitten nu thuis op kosten van hun partner of in de bijstand.Dit vierde kabinet-Balkenende heeft besloten om ook volledig arbeidsongeschikten
die niet onder de WIA vallen, maar nog in oude of andere regelingen zitten,
een verhoging van 70 naar 75% van het laatste loon te gunnen. Dat werd
hoog tijd, zou ik zeggen. Mijn fractie is dan ook verheugd dat wij vandaag
kunnen spreken over deze eerste, bescheiden verbetering voor een deel van
de WAO'ers. Echter, de inkomenssituatie van de meeste arbeidsongeschikten
blijft nijpend. Daarom is voor ons de meest prangende vraag of hier nu daadwerkelijk
sprake is van een omslag in denken. Ligt de periode van afbraak nu werkelijk
achter ons, zodat wij langzamerhand kunnen gaan beginnen met enige sociale
wederopbouw? Wil de minister ons al iets vertellen over wat er nog aan verdere
mogelijke reparaties te verwachten is? Mogen wij bijvoorbeeld nog iets extra's
verwachten voor de sociale minima, onder wie de volledig arbeidsongeschikten
die de 5%-verhoging nu mislopen? Een ander voorbeeld. In de beleidsnota
staat het voornemen om 200.000 mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt
aan een baan te helpen. Mogen wij dus binnenkort concrete plannen tegemoet
zien die gedeeltelijk arbeidsongeschikten echt zullen helpen eindelijk een
baan te vinden bij doorgaans onwillige werkgevers?Ik kom nu aan de praktische kant van voorliggende wetsvoorstellen. Zoals
gezegd, kan mijn fractie zich hier op hoofdlijnen in vinden, maar op een aantal
punten heeft zij toch nog wat prangende vragen. De gedachte achter de verhoging
van de uitkeringen voor volledig arbeidsongeschikten is een gelijke behandeling
aan volledig arbeidsongeschikten in de WIA. Waarom kunnen volledig arbeidsongeschikten,
duurzaam of niet, in de WAO, Waz of Wajong wel een 75%-uitkering krijgen
en in de WGA niet? Wat rechtvaardigt deze verschillende behandeling? Ik sluit
mij wat dat betreft nadrukkelijk aan bij het betoog en bij de vragen van senator
Westerveld. Waarom krijgen WAO'ers die volledig arbeidsongeschikt zijn, nog
steeds een loondervingsuitkering die nu weliswaar in hoogte gelijk is aan
de IVA-uitkering, maar in duur nog steeds beperkt, en vervolgens weliswaar
een uitkering van 75%, maar van het (veel) lagere vervolgdagloon? Waar
is hier de gelijke behandeling gebleven?Er ontstaat nu eigenlijk een driedeling voor volledig arbeidsongeschikten:
IVA-gerechtigden die volledig duurzaam arbeidsongeschikt zijn, krijgen per
1 januari 2006 een verhoging naar 75% van het maandloon per 1 januari
2006; WAO'ers et cetera, volledig arbeidsongeschikt voor 2006, krijgen 75%
van het dagloon, per 1 juli 2007, en WGA'ers blijven ten slotte op 70%,
maar wel weer van het maandloon. Wat is de ratio achter deze lappendeken?
Waarom worden WAO en IVA, ook qua terugwerkende kracht, nu nog steeds niet
gelijk behandeld?De SP vindt dat de herbeoordelingen sinds 2004 op onbillijke keuringseisen
berusten en is daarom blij met het verlagen van de uiterste leeftijdsgrens
voor de strenge herkeuring van WAO'ers van 50 jaar op 1 januari 2004
naar 45 jaar op dat moment. Er wordt voor deze groep ook teruggegrepen op
het Schattingsbesluit dat toen van kracht was. Nieuwe herkeuringen zullen
dus met terugwerkende kracht volgens de oude normen plaatsvinden. Waarom geldt
de terugwerkende kracht niet voor de gehele periode waarin reeds herkeurde
WAO'ers die destijds tussen de 45 en 50 jaar oud waren, onder de onbillijke
keuringseisen hebben moeten lijden? Waarom wordt er slechts gerekend tot het
aantreden van dit kabinet? De SP vindt dit getuigen van een verkeerd soort
zuinigheid. Er blijven in deze leeftijdscategorie nu zeer schrijnende gevallen
voortbestaan voor wie het recht op een uitkering mogelijk herleeft, maar voor
wie een financieel gat overblijft. Dat is nergens voor nodig. Graag een reactie.
Het verlagen van deze leeftijdsgrens heeft te maken met de kansen op de arbeidsmarkt,
maar gedeeltelijk arbeidsongeschikten van onder de 45 hebben een even beroerde
positie op de arbeidsmarkt, zo blijkt uit onderzoek. Waarom erkent de minister
dat in dit voorstel niet?Ook snapt mijn fractie niet waarom er qua terugwerkende kracht in dit
wetsvoorstel zelf geen consistentie is. De herkeuringen worden niet helemaal
met terugwerkende kracht hersteld, maar tot 22 februari van dit jaar
en de ingangsdatum van de verhoging van de WAO wordt niet gelijkgetrokken
met de verhoging van de WIA, maar per 1 juli van dit jaar. Ook hierop
graag een reactie.Laten wij ons realiseren dat hij of zij die arbeidsongeschikt wordt, al
zo veel aan leven inlevert. Niet kunnen werken vanwege een slechte gezondheid
is een harde zaak. De her en der bestaande drang om zulke mensen te laten
merken dat ze op de zak van anderen teren is voor mij erg hardvochtig en onverantwoord.
Precies daarom vragen wij de minister, de bepalingen van deze wet ruimhartig
uit te leggen en, waar mogelijk, de verschillende voorbeelden van ongelijke
behandeling, die ik zojuist heb benoemd, te heroverwegen. Ik wacht met belangstelling
op zijn antwoorden.De voorzitter:Mijnheer Elzinga, ik wil u graag van harte feliciteren met uw maidenspeech
over twee wetsvoorstellen die te maken hebben met de sociale zekerheid. Uw
bijdrage van vandaag getuigt niet alleen van helderheid, maar ook van kennis
van zaken. Dat is niet zo vreemd, want er is een rode draad door uw loopbaan
te ontwaren tot dusverre, hoewel u wat uw studie betreft aanvankelijk op een
geheel ander spoor zat. Aan de Universiteit van Amsterdam begon u namelijk
met natuur- en sterrenkunde, waarvoor u uw propedeuse haalde. Daarna ging
u aan dezelfde universiteit meteen politicologie studeren.Na uw studie was u ruim vier jaar werkzaam als fractiemedewerker Sociale
Zaken en Werkgelegenheid van de Tweede Kamerfractie van de SP. Na vervolgens
een jaar bij de FNV als beleidsmedewerker uitkeringsgerechtigden en ouderen
te hebben gefunctioneerd – dat hebben wij hier ook horen doorklinken –
was u gedurende een kleine vier jaar algemeen coördinator van het Solidariteitsfonds
XminY. Voor wie dat fonds niet kent: het steunt sociale initiatieven in vooral
derdewereldlanden.Sinds medio dit jaar bent u weer terug bij de vakbeweging, maar nu bij
FNV Mondiaal, een organisatie die zich richt op de versterking van democratische,
onafhankelijke en representatieve vakbonden in ontwikkelings- en transitielanden.Het is ook gebleken uit uw bijdrage van vandaag dat u heel nauw bent betrokken
bij onderwerpen en mensen die van doen hebben met sociale verzekeringen, armoedebestrijding
en schuldenproblematiek, maar u schuwt grotere, bredere kaders ook niet. Zo
was u medeauteur van de vorig jaar verschenen publicatie Meta Economische
Verkenningen, een voorstel voor de ontwikkeling van een duurzame en solidaire
Macro Economische Verkenning-plus. En zo bent u sinds 2004 voorzitter van
Attac Nederland, volgens de website een "kritische anders-globaliseringsorganisatie".
Van uw bijzondere belangstelling voor mondiale problemen heeft u al getuigd
in onze vaste commissie Buitenlandse Zaken, Defensie en Ontwikkelingssamenwerking.
U bent daar niet onopgemerkt gebleven.U staat bekend als een bevlogen persoon die snel analyseert en graag bereid
is om de handen uit de mouwen te steken voor het politieke handwerk.
Dat is niet alleen dienstig voor uw partij, maar kan u ook zeker in deze Kamer
van pas komen. Ik wens u van ganser harte alle succes toe bij uw werkzaamheden
hier.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.De heer Terpstra (CDA):Voorzitter. U hebt net de heer Elzinga gefeliciteerd namens uzelf. Ik
wens namens de rest van de Kamer de heer Elzinga ook van harte geluk met zijn
maidenspeech. Ik vond het een diepgaand betoog. Ga zo door, maar het moet
ook niet al te gek worden!Heel lang is de sociale zekerheid gezien als een inkomensdervingsregeling.
Sinds de commissie-Buurmeijer wordt echter ook steeds meer aandacht besteed
aan het hervatten van werk. Dat hervormingswerk is begonnen met minister De
Geus en wordt nu voortgezet.Vanavond zijn drie wetsvoorstellen aan de orde die verband houden met
hervormingen van de WAO in de afgelopen jaren. Deze hervorming van de WAO
is door onze fractie gesteund. De nieuwe WIA gaat mede op basis van het SER-advies
uit van drie groepen arbeidsgeschikten of ongeschikten: werknemers met een
beperkte arbeidsongeschiktheid moet in dienst blijven van de oude werkgever,
duurzaam of volledig arbeidsongeschikten vallen onder de IVA en de tussengroep
valt onder de Regeling werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten.Volgens de afspraken in het coalitieakkoord zou de Regeling werkhervatting
gedeeltelijk arbeidsgeschikten nog verder worden geprivatiseerd. Hoe staat
het met deze afspraak? Onze fractie heeft niet of zeer beperkt meegedaan aan
de schriftelijke voorbereiding. Wij danken de minister voor het beantwoorden
van onze ene vraag. Tevens danken wij hem voor alle antwoorden op alle andere
vragen die door andere partijen zijn gesteld. Een deel van deze vragen ging
zo diep in op individuele gevallen dat een juiste beantwoording door de minister
niet mogelijk bleek, bijvoorbeeld wegens gebrek aan gegevens.Ik ben er nog niet helemaal uit of dit ligt aan de minister of aan de
vragenstellers. Veel vragen had ik zelf niet eens kunnen bedenken, maar dat
kan uiteraard ook aan mij liggen.Ik kom bij het wetsvoorstel afschaffing van de premiedifferentiatie en
het eigen risico. De splitsing van de WAO in drie groepen werknemers heeft
ook geleid tot het indienen van dit wetsvoorstel. Na de invoering van de WGA
met een rol voor de verzekeraars met verschillende premies is het naar onze
mening logisch om bij de IVA uit te gaan van dezelfde premie voor iedereen.
Wij steunen derhalve dit wetsvoorstel.Het wetsvoorstel over de verhoging van de WAO naar 75% zien wij
als een vervolg op de afspraken die met de sociale partners zijn gemaakt rondom
de herziening van de WAO. Bij een instroom van maximaal 25.000 personen per
jaar en bij een bepaald gedrag rondom de doorbetaling bij ziekte in de cao's
zouden de uitkeringen van duurzaam volledig arbeidsongeschikten worden verhoogd
tot 75%. Wij zien dit voorstel als onderdeel van de hervormingsmaatregelen
tijdens het bewind van de vorige minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
De Geus. De kritiek van de SP kan ik heel goed volgen maar steun ik niet.
Je kunt niet hervormingen doorvoeren, wat wij hebben gedaan, en later met
terugwerkende kracht weer terugdraaien. De SP is consequent, maar wij zijn
het ook op onze manier.De voorstellen van de PvdA om ook de uitkeringen in het kader van de WGA
eventueel te verhogen tot 75% klinken zeer sympathiek en logisch. Toch
heb ik dat idee nog niet gesteund omdat ik een aantal bedenkingen heb. Wij
hebben wel ingestemd met de driedeling binnen de WIA. Ruwweg gesproken regelen
wij de uitkeringen van de volledig arbeidsongeschikten die duurzaam zijn.
Bij de werkhervatting van gedeeltelijk arbeidsgeschikten is echter sprake
van een gemengd systeem, waar ook particuliere verzekeraars en particuliere
werkgevers een rol spelen. Deze tweedeling maakt het weer minder logisch om
de 75% automatisch door te trekken naar de WGA. Vooral heb je dan een
probleem met de rekening, die je dan stuurt naar de verzekeraars of naar de
werkgevers, of je gaat werken met een soort subsidie via het UWV, zoals ook
wordt voorgesteld bij de eigenrisicodragers in het kader van de IVA. Op langere
termijn lijkt mij dat geen houdbaar systeem.Even belangrijk voor mij is de vraag wat in het kader van de afspraak
met de sociale partners is beoogd. Sommigen zeggen dat de afspraak alleen
maar geldt voor de IVA en bewust niet voor de WGA. Op dat punt zou ik graag
een helder antwoord van de minister krijgen. Bij de behandeling in de Tweede
Kamer – en ook voor een deel bij de inbreng van de heer Elzinga –
is het mij opgevallen dat veel partijen die voorstander zijn van inkomensafhankelijke
regelingen bezwaar maken tegen het feit dat deze regelingen bestaan. Immers,
men heeft bezwaar gemaakt tegen het feit dat de verhoging van 5% niet
voor 5% doortelt. Dat is volgens mij alleen maar een gevolg van het
feit dat inkomensafhankelijke regelingen bestaan.Is dit debat in de Tweede Kamer voor de minister nog een argument om niet
verder te gaan met nog meer inkomensafhankelijke regelingen? Ook wij wachten
de antwoorden van de minister vol vertrouwen af.Mevrouw Westerveld (PvdA):De afgevaardigde van het CDA legt mij een voorstel in de mond dat ik niet
heb gedaan. Sowieso vind ik de Eerste Kamer niet echt een platform om aan
de regering voorstellen te doen tot het treffen van maatregelen. Ik ben daar
tenminste in het algemeen terughoudend in. Ik had de minister een vraag gesteld.
Nu de heer Terpstra zelf spreekt over duurzaamheid, wil ik wel zeggen dat
ik het verschil tussen WGA en IVA wel kan volgen als je het bekijkt vanuit
het perspectief van degenen die het betalen. Mijn vraag aan de minister, die
ik ook met alle plezier nog een keer aan de heer Terpstra stel, was de volgende.
Als je dit in de tijd, temporeel, beziet en op een zeker moment vaststelt
dat er een groep ontstaat van mensen die gezondheidstechnisch in redelijk
dezelfde situatie zitten, maar 5% minder krijgen, is dat dan nog uit
te leggen en te rechtvaardigen? Nu de heer Terpstra zich zozeer voorstander
verklaart van een onderscheid, wil ik de vraag ook aan hem stellen.De heer Terpstra (CDA):U hebt vragen gesteld, waarbij ik ervan ben uitgegaan dat u dat te zijner
tijd zou kunnen uitwerken in een soort voorstel. Misschien heb ik het daarom
iets te slordig "voorstel" genoemd. Uw vragen vind
ik vrij logisch. Het klinkt ook sympathiek. Ik heb alle lovende woorden die
het CDA kent, al gebruikt.Daarnaast blijft het feit dat er twee systemen zijn. Als er onder de WGA
een groep is die eigenlijk IVA-gerechtigd zou moeten zijn, ligt het meer aan
de keuring bij de overgang van WGA naar de IVA. Dat is iets anders dan dat
wij zeggen dat wij beide systemen totaal gelijk behandelen. Daarover had ik
de minister ook een vraag gesteld. Het lijkt mij handiger dat wij alle vragen
bij de minister leggen; dan zien wij vanzelf waar wij uitkomen.De beraadslaging wordt geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20072008-409-415.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl