het debat naar aanleiding van:het algemeen overleg over de betrokkenheid van het parlement bij de uitzending van militaire eenheden (23591).
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1994-1995, pag. 2680-2684

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

21-12-1994

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

nr. 38, pagina 2680-2684

21-12-1994

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 23591Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

de stemmingen over twee moties, ingediend bij de behandeling van de Najaarsnota, respectievelijk tijdens het debat over de collegegelden hoger onderwijs, te weten: de motie-Rabbae over het Fonds economische structuurversterking (24000, nr. 3); de motie-Lansink c.s. over het heroverwegen van de voorgestelde verhoging van de collegegelden (23900-VIII, nr. 60)Pagina 2689-2689
de stemming over een motie, ingediend tijdens het debat over uitzending van militaire eenheden, te weten:de motie-Van Middelkoop c.s. over een regeling voor een formeel instemmingsrecht voor het parlement bij uitzending van militaire eenheden (23591, nr. 2).Pagina 2690-2690
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van de begroting van Binnenlandse Zaken, te weten: de motie-Van der Hoeven over het herstel van integraal bestuur (23900-VII, nr. 8).Pagina 2687-2687
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Gemeentefonds voor het jaar 1995 (23900-C)Pagina 2687-2687
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over de visumverlening aan de heer H.J.C. Princen, te weten: de motie-Weisglas over het herzien van de beslissing (23268, nr. 3)Pagina 2674-2678
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van hoofdstuk XVI (Ministerie van Welzijn, Volksgezondheid en Cultuur) van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten voor het jaar 1994 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (24014)Pagina 2686-2686
de stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Provinciefonds (23900 D)Pagina 2687-2687
het debat naar aanleiding van:het algemeen overleg over de betrokkenheid van het parlement bij de uitzending van militaire eenheden (23591).Pagina 2680-2684
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (21 december 1994)Pagina 2690-2695
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 1995 (23900-XVI)Pagina 2685-2685
38ste vergadering; 21 december 1994Pagina 2635-2635
de stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet uitkeringen burger-oorlogsslachtoffers 1940-1945 (geweld tegen derden) (23654).Pagina 2686-2686
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Binnenlandse Zaken (VII) voor het jaar 1995 (23900-VII)Pagina 2686-2687
Stemmingen over drie moties, ingediend bij de behandeling van het wetsvoorstel Gemeentelijke herindeling in het samenwerkingsgebied 's-Hertogenbosch, te weten: de motie-Verhagen over naleving van de uitgangspunten bij gemeentelijke herindeling (23712, nr. 26); de motie-Verhagen over waarborging van de belangen van de randgemeenten (23712, nr. 27); de gewijzigde motie-Remkes c.s. over door het provinciaal bestuur uit te voeren grenscorrecties (23712, nr. 32)Pagina 2689-2689
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Gemeentelijke herindeling in het samenwerkingsgebied 's-Hertogenbosch (23712)Pagina 2687-2689
de stemmingen over acht moties, ingediend tijdens de behandeling van de begroting van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, respectievelijk tijdens het wetgevingsoverleg van 21 november 1994, te weten: de motie-Oedayraj Singh Varma over de hoogte van de eigen bijdrage in de gezinsverzorging (23904, nr. 5); de motie-Rouvoet over arbeidsrehabilitatie (23904, nr. 6); de motie-Lansink over structurele financiering van vrijwilligerswerk (23900-XVI, nr. 35)Pagina 2685-2686
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Algemene burgerlijke pensioenwet en de Wet uitkering wegens vrijwillig vervroegd uittreden (Vut-wet) in verband met de verhoging van de pensioenopbouw bij afzien van het recht op vut en wijziging van het begrip bezoldiging (23763); het wetsvoorstel Vaststelling en invoering van titel 15 (Het luchtvaartuig) van Boek 8 van het Burgerlijk Wetboek (23814)Pagina 2635-2635
Stemmingen over twee moties, ingediend tijdens het debat over de kerncentrale Borssele, te weten: de motie-Van Middelkoop/Lansink over de motivering van de sluiting van de centrale in 2004 (16226, nr. 27); de motie-Lansink c.s. over een nadere discussie over het al dan niet inzetten van kernenergie in Nederland (16226, nr. 28)Pagina 2689-2689
het debat naar aanleiding van:het algemeen overleg over de brief over het optreden tegen georganiseerde misdaad (22838, nr. 9).Pagina 2678-2680
de stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van hoofdstuk XII (Ministerie van Verkeer en Waterstaat) van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten voor het jaar 1994 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (24011), en over:de motie-Reitsma over heropening van de spoorlijn Enschede-Münster (24011, nr. 4)Pagina 2689-2689
Behandeling van de brief inzake de koers omtrent de ontwikkeling van het hoger onderwijs (23900-VIII, nr. 57)Pagina 2635-2665
Regeling van werkzaamheden (21 december 1994)Pagina 2665-2666
de stemming over een motie, ingediend tijdens het debat over het optreden tegen georganiseerde misdaad (22838, nr. 9), te weten:de motie-Van der Heijden over het beheer van het landelijk rechercheteam als onderdeel van het korps landelijke politiediensten (22838, nr. 11).Pagina 2690-2690
Voortzetting van de behandeling van de brief inzake de koers omtrent de ontwikkeling van het hoger onderwijs (23900 VIII, nr. 57)Pagina 2666-2674

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 35 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Aan de orde is het debat naar aanleiding van: 
 
 het algemeen
overleg over de betrokkenheid van het parlement bij de uitzending van militaire
eenheden (23591).
 
 
 
 
 
 (Zie algemeen overleg van heden.)
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt geopend.
 
 
 
 
 
 De heer Van Middelkoop (GPV):
 
 Voorzitter! Vanmorgen hebben wij tijdens een algemeen overleg met de minister
van Defensie en de minister van Buitenlandse Zaken van gedachten gewisseld
over de eigen rol en positie van het parlement bij de uitzending van militaire
eenheden. Dit gebeurde aan de hand van een notitie waarin deze zaak ten principale
werd beschreven, dus los van een concrete beslissing van het type dat in de
afgelopen jaren zo vaak voorkwam.
 
 Tijdens het debat van vanmorgen bleek dat op grond van de verscheidenheid
aan argumenten een aantal fracties een opwaardering wenste van de rol van
de Kamer, dus niet meer uitsluitend controle achteraf, maar een formeel instemmingsrecht
bij uitzending van militaire eenheden. Omdat de regering vanmorgen niet genegen
was, aan die wens te voldoen, hebben wij er behoefte aan, een en ander vast
te leggen in een motie. De strekking van onze wens is volstrekt helder: het
gaat om instemmingsrecht. Voor de vormgeving zijn verschillende varianten
denkbaar, bijvoorbeeld een wettelijke regeling, gekoppeld aan een grondwettelijke
bepaling over de taak van de krijgsmacht, of een afzonderlijke wet van beperkte
omvang. Wij geven graag ruimte aan de regering om de meest passende vorm voor
de uitwerking te vinden.
 
 
 
 
 De Kamer,
 
 gehoord de beraadslaging,
 
 overwegende, dat in het licht van de ingrijpend gewijzigde internationale
omstandigheden de betrokkenheid van het parlement bij de uitzending van militaire
eenheden bijzondere aandacht verdient;
 
 verzoekt de regering een regeling voor te bereiden waarin is vastgelegd
dat het parlement bij uitzending van militaire eenheden een formeel instemmingsrecht
wordt verleend,
 
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Van Middelkoop, Van Traa, Verhagen,
Hoekema, Sipkes en Van den Berg.
 
 Zij krijgt nr. 2 (23591).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De heer Van den Doel (VVD):
 
 Voorzitter! De vraag die de heer Van Middelkoop hier centraal stelt, is
of er een regeling moet komen voor de uitzending van militairen, waarbij aan
het parlement een uitdrukkelijke instemmingsvereiste wordt toegekend. Ik heb
zojuist, maar ook vanmorgen, van de heer Van Middelkoop begrepen dat hij hecht
aan een wettelijke regeling.
 
 Voorzitter! Natuurlijk is ook de VVD-fractie zich ervan bewust dat zich
op het gebied van de internationale veiligheid de nodige veranderingen hebben
voorgedaan en dat ook de krijgsmacht frequenter en op een andere wijze dan
voorheen wordt ingezet. Gezien echter de ontstane praktijk tussen regering
en parlement, waarbij telkenmale een open debat en een zorgvuldige afweging
mogelijk zijn, is de VVD van mening dat een speciale verankering al dan niet
door middel van wetgeving op dit moment niet noodzakelijk is. Waar het om
gaat, is een heldere besluitvormingsprocedure waarin de Kamer goed inzicht
wordt geboden in de gronden waarop de regering van mening is dat Nederland
een militaire bijdrage moet leveren. Ik doel hiermee op de toetsingselementen,
of zo u wilt, de te hanteren criteria op basis waarvan de regering tot haar
besluit is gekomen. Alleen die duidelijkheid maakt een zorgvuldige afweging
en besluitvorming door de Kamer mogelijk. De regering heeft in het algemeen
overleg van vanmorgen op ons verzoek een notitie daarover toegezegd.
 
 Voorzitter! Er zijn volgens de fractie van de VVD geen zwaarwegende argumenten
om nu tot een speciale regeling op dit punt over te gaan. Bovendien –
en dat merk ik ook tegenover de andere fracties op – dateert de brief
van januari 1994. Voor zover ik dat kon nagaan, heeft in de afgelopen twaalf
maanden afgezien van de fractie van de GPV geen enkele fractie duidelijk in
het openbaar aangedrongen op een wettelijk kader. Ook bij de behandeling van
de begrotingen van Defensie en van Buitenlandse Zaken heb ik uit de inbreng
van de fracties die nu medeondertekend hebben, niet begrepen dat zij daartoe
willen overgaan.
 
 
 
 
 
 De heer Van Middelkoop (GPV):
 
 Voorzitter! Ik merk voor de goede geschiedschrijving het volgende op.
In het verleden heb ik altijd alleen maar gevraagd, daar eens goed naar te
kijken. Ik heb dus om een notitie gevraagd en die hebben wij gekregen. Indertijd
heb ik daarvoor bijval gekregen van de heren Frinking, De Hoop Scheffer en
Van Traa. Dat is overigens in de notitie terug te vinden.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Doel (VVD):
 
 Ik wil benadrukken dat deze brief er twaalf maanden ligt. Hierop kon op
verschillende momenten worden ingegaan, in het bijzonder tijdens de behandeling
van de begrotingen van Defensie en van Buitenlandse Zaken. Voor zover ik dat
kon nagaan, is van die gelegenheid geen gebruik gemaakt. Bovendien heeft de
regering vanmorgen in het algemeen overleg hierover nog eens bevestigd, dat
zij niet tot uitzending van militairen zal overgaan als de Kamer hiermee niet
akkoord gaat. Die toezegging van de regering, die in alle zorgvuldigheid wordt
nagekomen – dat wijst de praktijk uit – maakt de ingediende motie
van de heer Van Middelkoop en de medeondertekenaars overbodig. Wij zullen
die motie dan ook niet ondersteunen.
 
 
 
 
 
 De heer Verhagen (CDA):
 
 Mijnheer de voorzitter! In het verleden heeft de fractie van het CDA meermalen
te kennen gegeven, dat zij van gedachten wilde wisselen over de notitie inzake
de parlementaire betrokkenheid bij de uitzending van Nederlandse militairen.
De fractie van het CDA is daarop niet expliciet ingegaan, bijvoorbeeld bij
de behandeling van de begroting van Buitenlandse Zaken of van Defensie, omdat
er een algemeen overleg was geagendeerd waarin over deze notitie van gedachten
zou worden gewisseld. Om uiteenlopende redenen kon dit algemeen overleg niet
eerder plaatsvinden. Ik heb vanmorgen reeds heel nadrukkelijk namens de fractie
van het CDA gesteld, dat uit het feit dat deze notitie pas een jaar na verschijning
wordt besproken, niet kan worden afgeleid dat wij de parlementaire betrokkenheid
van minder belang achten.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Doel (VVD):
 
 De heer Verhagen geeft toch toe dat de zorgvuldigheid bij en de mogelijkheid
tot parlementaire betrokkenheid aanwezig zijn? Het gaat hier toch om meer
dan de parlementaire betrokkenheid?
 
 
 
 
 
 De heer Verhagen (CDA):
 
 Zeker. Het gaat om het formele instemmingsrecht. Daar ging het debat van
vanochtend ook over. De fractie van het CDA is van mening, dat de toenemende
Nederlandse deelname aan vredesoperaties een afweging vraagt over de daaraan
verbonden risico's op basis van de toetsstenen die ook de heer Van den Doel
heeft aangehaald in zijn bijdrage. Die vraagt volgens de fractie van het CDA
om meer dan een gebruik, namelijk om een formeel instemmingsrecht.
 
 De fractie van het CDA heeft reeds in het verleden gesteld, dat Nederlandse
militairen die op grond van politieke besluiten zullen worden uitgezonden,
mogen verwachten dat de politiek op uiterst zorgvuldige wijze de afweging
zal maken als zij adequaat bewapend en met voldoende mandaat in een brandhaard,
waar ook ter wereld, worden ingezet. In lijn hiermee is de CDA-fractie van
mening dat wij niet kunnen volstaan met de door het kabinet voorgestelde procedure.
Het instemmingsrecht van de Kamer moet wel degelijk geformaliseerd worden.
Dan weet je zeker dat het debat plaatsvindt op basis van de criteria die zijn
vermeld.
 
 De argumenten die door beide ministers hedenochtend naar voren zijn gebracht
ter verdediging van het standpunt om niet over te gaan tot een wettelijk kader,
vonden wij niet overtuigend, te meer omdat vooral een beroep werd gedaan op
het recht van afkeuring achteraf. Dat betekent in feite de regering naar huis
sturen. De minister gaf het zelf aan. Om die reden heeft de CDA-fractie die
motie medeondertekend; om een formeel instemmingsrecht van de Kamer bij de
uitzending van Nederlandse militairen vast te leggen.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Doel (VVD):
 
 Wat vindt de heer Verhagen van het adagium: de regering regeert en het
parlement controleert?
 
 
 
 
 
 De heer Verhagen (CDA):
 
 Dat overleg zal dus ook plaatsvinden op basis van besluitvorming die in
het kabinet heeft plaatsgevonden. Over het besluit over uitzending dat het
kabinet heeft genomen, zal dat overleg moeten plaatsvinden.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Doel (VVD):
 
 Maar dat doen wij nu toch ook al? Dat is toch niets nieuws?
 
 
 
 
 
 De heer Verhagen (CDA):
 
 Inhoudelijk wilt u misschien niets anders, maar dat goede gebruik willen
wij vastleggen in de vorm van een formeel instemmingsrecht.
 
 
 
 
 
 De heer Hoekema (D66):
 
 Voorzitter! Verschillende sprekers hebben verwezen naar de notitie van
de vorige regering over de parlementaire betrokkenheid bij de uitzending van
Nederlandse militairen, die al bijna een jaar op behandeling wacht. Ik geloof
niet dat het feit dat deze notitie er al zo lang ligt, een teken is dat verschillende
fracties minder belang aan dit onderwerp toekennen. Integendeel. Ik heb vanochtend
in mijn bijdrage aan het algemeen overleg met de bewindslieden van Defensie
en van Buitenlandse Zaken gewezen op een historie van tientallen jaren wat
betreft de wens van het parlement om in formele zin betrokken te zijn bij
de besluitvorming over de uitzending van Nederlandse militairen. Die wens
gaat terug tot de jaren twintig.
 
 Wij hebben het hier over de uitzending van Nederlandse militairen bij
taken in de sfeer van de collectieve rechtshandhaving en de bescherming van
de internationale rechtsorde. Wij hebben nu te maken met een veranderde internationale
situatie. Na de val van de Muur in 1989 is er sprake van zeer frequente uitzending
van Nederlandse militairen naar missies in het buitenland. De overige verplichtingen
onder de termen van het NAVO-verdrag en de verdediging van ons grondgebied
zijn immers goed geregeld.
 
 De staatsrechtelijke praktijk die is gegroeid, is bevredigend, ik herhaal
wat ik vanochtend in het algemeen overleg heb gezegd. Toch is dat naar de
visie van mijn fractie geen reden om af te zien van een poging om tot een
doeltreffend en volwaardig formeel wettelijk kader te komen. De motie-Van
Middelkoop vraagt de regering om te pogen het instemmingsrecht van de Kamer
in formele zin vast te leggen. Dat streven heeft onze sympathie. Het gaat
om een belangrijk onderwerp met een grote draagwijdte en vergaande implicaties.
Het gaat niet om een verkapte afkeuring van de huidige staatsrechtelijke praktijk.
Integendeel. Het is een poging om datgene vast te leggen wat het parlement
belangrijk vindt in het verkeer met de regering en met de samenleving.
 
 Natuurlijk zijn er veel haken en ogen verbonden aan de reikwijdte, de
inhoud en de vorm van het eventuele wettelijke instrument. Er zijn operationele
overwegingen en andere overwegingen waaraan de regering zou moeten voldoen
vanuit het oogpunt van behoorlijk bestuur. Deze kunnen bij de voorbereiding
van een wetsvoorstel zorgvuldig worden afgewogen door de regering.
 
 
 
 
 
 De heer Verkerk (AOV):
 
 Voorzitter! Namens de fractie van het AOV merk ik op dat wij vinden dat
in eerste instantie de grenzen beveiligd moeten worden. Daarop dient de organisatie
van de krijgsmacht georiënteerd te zijn. Daarnaast heeft de inzet die
Nederland tot nu toe op verschillende terreinen in VN-kader heeft bijgedragen,
onze uitdrukkelijke instemming vanwege de handhaving van de fundamentele rechten
van de mens en de internationale rechtsorde die daarmee gepaard gaat.
 
 Het AOV neemt de parlementaire betrokkenheid en verantwoordelijkheid zeer
hoog op. Dat heb ik ook gezegd, toen wij de achterban van militairen die momenteel
in Bosnië, ex-Joegoslavië, zitten, heb mogen ontmoeten. Wij zijn
de regering zeer erkentelijk voor de wijze waarop zij tot nu toe met informatie
over de uitzending van militairen en andersoortig geüniformeerd personeel
naar het buitenland is omgegaan.
 
 Wij vonden de toezegging van de regering vanmorgen in het overleg wat
mager. Er is verwezen naar een groeiend gewoonterecht. De mogelijkheid tot
afkeuring door het parlement is er wel, maar die is dan wel zeer definitief
voor een regering.
 
 Wij vonden de argumentatie dus niet zo duidelijk. Wij zouden graag vastgelegd
zien dat de regering invloed heeft binnen de groep landen
die in VN-kader opereert. Ook met het oog daarop willen wij nu onze steun
aan de motie-Van Middelkoop verlenen, omdat hiermee het instemmingsrecht van
het parlement formeel wordt vastgelegd. Dat is dan echter op een positieve
wijze bedoeld.
 
 
 
 
 
 De heer Van Traa (PvdA):
 
 Voorzitter! Wij hebben vanochtend een interessante gedachtenwisseling
met de regering gehad over het onderhavige onderwerp. Ik wil tegen de heer
Van den Doel het volgende zeggen: als iets wat van de vroegere minister van
Defensie afkomstig is, langere tijd niet besproken wordt, dan betekent dat
natuurlijk nog niet dat het daarom niet belangrijk zou zijn.
 
 De heer Van Middelkoop had gelijk toen hij ook de PvdA-fractie noemde
als een van de fracties die aan de minister van Defensie Ter Beek gevraagd
hadden om dieper op het onderwerp in te gaan. Daar gaat het immers om. Er
wordt een staatsrechtelijk novum ingevoerd ten aanzien van de uitzending van
Nederlandse eenheden buiten het verdragsgebied van de NAVO. Die uitzending
behoeft namelijk de instemming van de Kamer. Dat is nog iets anders dan de
normale handelwijze, waarbij volgens artikel 68 van de Grondwet de regering
de Kamer informeert en de Kamer daarover een standpunt kan innemen.
 
 Het mag waar zijn dat de Kamer in normale gevallen van de regering de
verzekering krijgt dat zij van tevoren geïnformeerd wordt, maar in de
brief van de regering wordt het formele instemmingsrecht alleen niet expliciet
genoemd. Wij moeten dus een weg vinden om dat formele instemmingsrecht te
regelen. Dat is de vraag die de heer Van Middelkoop nu stelt. Het kan bij
wet of anderszins, dat laten wij voorlopig aan de regering. Wij blijven daar
echter alert op. Daarom heeft ook mijn fractie de motie van de heer Van Middelkoop
ondersteund.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Sipkes (GroenLinks):
 
 Voorzitter! Ik vond het overleg van vanmorgen nogal verrassend. Het enige
wat al een tijdje door de Kamer gevraagd wordt, is een zorgvuldige besluitvorming.
Wij willen betrokken zijn bij de uitzending van militairen naar situaties
buiten het NAVO-verdragsgebied. Wij willen eigenlijk niets anders dan het
geven van een wettelijke basis aan het gewoonterecht zoals dat nu bestaat.
 
 Wij willen een heldere besluitvormingsprocedure. Het verzet daartegen
van de VVD verbaast mij. Het verzet van de kant van de regering verbaast mij
helemaal. Wij hebben vanmorgen alleen informatie gekregen over een aantal
compleet hypothetische situaties, waarover de minister van Defensie al zegt:
maar daar kan het allemaal niet bij. Waarom zegt hij niet: een aantal problemen
kan zich voordoen, maar dat hangt natuurlijk ook van de inhoud van de wet
af. Wij willen een simpele vastlegging van het feit dat de Kamer gehoord wordt.
Dat is ook een wettelijke basis voor de verantwoordelijkheid die de Kamer
draagt. Dat lijkt mij vrij helder.
 
 De toegezegde checklist is niets anders dan een lijst, waarbij wij op
voorhand kunnen kijken wat de criteria voor de Nederlandse regering zijn om
over te gaan tot uitzending. Dat gaat dus om het besluitvormingsproces van
de regering zelf. Wij controleren dat inderdaad achteraf. Die lijst moet er
gewoon zijn, of er een wettelijke regeling is of niet. Dat staat er volledig
los van. Op basis van die criteria kijken wij gewoon na wanneer wij onze toestemming
geven voor uitzending.
 
 Voorzitter! Ik vind het dus echt verbazingwekkend dat er op deze manier
gereageerd en verzet geboden wordt. Daarom hebben wij de motie van de heer
Van Middelkoop medeondertekend. Die zal het inmiddels wel halen en, ik neem
aan, ook uitgevoerd worden.
 
 
 
 
 
 Minister Voorhoeve:
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik begin met de opmerkingen van mevrouw Sipkes,
die heeft gezegd hoe belangrijk het is dat er zorgvuldige besluitvorming met
heldere toetsingsmomenten is. Dat onderschrijft de regering en daar is het
de regering ook om te doen. Die zorgvuldige besluitvorming is heel duidelijk
gegroeid in de praktijk van het overleg tussen regering en volksvertegenwoordiging.
Constitutioneel gezien ligt de primaire verantwoordelijkheid voor het bestuur –
daar valt ook de uitzending van militairen in verschillende functies onder –
bij de regering. De regering regeert en de Kamer controleert. Daarom heeft
de regering – dat wil zeggen: het vorige kabinet – in de besproken
notitie, die wij vanochtend in het algemeen overleg centraal stelden, de gegroeide
staatsrechtelijke praktijk van informatieverschaffing en uitgebreid overleg
met de Kamer vastgelegd. Die praktijk sluit volledig aan bij de in de artikel
68 van de Grondwet neergelegde informatieplicht en bij de fundamentele bepaling
van artikel 98, tweede lid, dat bepaalt dat het oppergezag over de krijgsmacht
bij de regering berust.
 
 
 
 
 
 De heer Van Traa (PvdA):
 
 Voorzitter!...
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Mag ik u erop wijzen dat wij vanochtend het overleg hebben gevoerd en
dat dit een puur afrondend debat is om de moties te kunnen indienen? Ik heb
geen bezwaar tegen een interruptie, als zij maar geen herhaling van vanochtend
is.
 
 
 
 
 
 De heer Van Traa (PvdA):
 
 Laat ik inderdaad even wachten tot de minister van Defensie zijn betoog
heeft afgerond.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Ik had al het vermoeden dat dit wijs zou kunnen zijn.
 
 
 
 
 
 Minister Voorhoeve:
 
 Onder de huidige omstandigheden heeft de Kamer in de praktijk een zeer
belangrijke stem bij besluiten om militairen uit te zenden. Er zijn geen militairen
voor operaties buiten het NAVO-verdragsgebied uitgezonden zonder toestemming
van de meerderheid van de Kamer. De verantwoordelijkheid van de Kamer bij
uitzending van militairen bestaat feitelijk al, los van een wettelijke regeling.
Het is dan ook de vraag wat een wettelijke instemmingsregeling aan de huidige
praktijk zou toevoegen. Elke wettelijke regeling zou overigens moeten voorzien
in de noodzaak dat de regering in spoedeisende gevallen en uitzonderingsgevallen,
bijvoorbeeld gijzelnemingen, direct tot uitzending van militairen moet kunnen
overgaan, zonder voorafgaand openbaar overleg en toestemming
van de Kamer.
 
 Gelet op de onvoorspelbaarheid van de situaties die zich op internationaal
terrein kunnen voordoen, heeft het de voorkeur van de regering om snel en
constructief te kunnen reageren en zich niet vooraf in een keurslijf gedwongen
te weten. Het is aanbevelenswaardig dat de gegroeide staatsrechtelijke praktijk
zich verder via het gewoonterecht kan ontwikkelen. Uiteraard zal daar waar
in noodsituaties tot snelle uitzending moet worden overgegaan, de Kamer steeds
zo snel mogelijk worden geïnformeerd en oefent het parlement zijn controlerende
taak ten volle uit door spoedig een algemeen overleg of een debat te houden
waarin het regeringsbeleid wordt beoordeeld.
 
 Het is de vraag hoe een wettelijke instemmingsregeling kan voorzien in
diverse casusposities en praktische vraagstukken, zoals uitzending van kleine
aantallen militairen voor waarnemings- of verkenningsmissies, EHBO-taken en
humanitaire noodhulptaken, verandering van taken van uitgezonden militairen
of verandering van aantallen. Een geval dat zich vandaag voordoet: wat gebeurt
er indien een hoge officier wordt benoemd tot commandant van VN-troepen? Is
dan vooraf, voordat de betrokkene kandidaat wordt gesteld voor die functie,
expliciete instemming van de Tweede Kamer nodig? Hoe worden aflossingen geregeld?
Een wettelijke regeling zal veel van zulke praktische vragen oproepen en zal
de feitelijke controle van de Kamer op het regeringsbeleid niet wezenlijk
veranderen. Die feitelijke controle is er ten volle. De bestaande praktijk
heeft niet tot klachten geleid over de wijze waarop de regering de Kamer heeft
betrokken bij de uitzending van militairen, zo hebben wij vanochtend in het
algemeen overleg vastgesteld. Wij hebben dergelijke klachten niet gehoord,
hoewel wij daar specifiek om hebben gevraagd. Wij weten dus ook niet wat de
Kamer eigenlijk aan het gegroeide gewoonterecht zou willen verbeteren met
expliciete wetgeving. Voorts wijs ik erop dat in veel landen waar een wettelijke
regeling is ontworpen er weinig positieve ervaringen mee zijn opgedaan. Ik
wijs bijvoorbeeld op de problematiek van de War Powers Act in de Verenigde
Staten.
 
 
 
 
 
 De heer Van Traa (PvdA):
 
 Voordat de minister het debat helemaal over doet, wil ik hem op één
ding wijzen. Het gaat hier niet om de vraag hoe wij onze controlerende bevoegdheid
precies kunnen uitoefenen en dus ook niet om de vraag of er een staatsrechtelijk
gewoonterecht is om alle informatie te krijgen om controle uit te oefenen.
Dat hebben wij immers bij alles wat de regering doet. De vraag is of er, in
zekere zin naar analogie van het oude artikel 96, een gezamenlijke formele
verantwoordelijkheid is van Kamer en regering. Dat is de belangrijke principiële
vraag. Als u daar "ja" op zegt, is de rest natuurlijk te regelen.
 
 
 
 
 
 Minister Voorhoeve:
 
 Die gezamenlijke verantwoordelijkheid is er en die manifesteert zich in
de wijze waarop regering en Kamer met elkaar omgaan en met elkaar om zijn
gegaan bij vraagstukken van uitzending van militairen.
 
 
 
 
 
 De heer Van Traa (PvdA):
 
 Dan moet u dat geen "controleren" noemen.
 
 
 
 
 
 Minister Voorhoeve:
 
 Naar de mening van de regering voldoet de gegroeide praktijk van nauw
overleg met de volksvertegenwoordiging voor en tijdens de uitzending uitstekend.
Als de Kamer insisteert met deze motie, wil de regering zich nader op dit
vraagstuk beraden. Het betreft in feite een constitutionele kwestie, waar
vooral de minister van Binnenlandse Zaken over geraadpleegd dient te worden
en waar men ook de Raad van State over zou kunnen raadplegen.
 
 Ik heb vanochtend reeds een notitie toegezegd over het toetsingskader
voor uitzending van militairen. Op grond van zulk een notitie kan de discussie
van regering en Kamer zich verder ontwikkelen. Ik raad de Kamer dan ook aan,
die discussie eerst te voeren en nu vanmiddag geen overhaaste conclusies te
trekken die ertoe kunnen leiden dat de bevredigende praktijk wordt gecompliceerd.
Ik verzoek de Kamer dan ook de motie aan te houden tot na deze discussie over
de reeds toegezegde notitie.
 
 
 
 
 
 De heer Van Middelkoop (GPV):
 
 Ik ben erg benieuwd naar de notitie over de criteria die de minister vanochtend
heeft aangekondigd. Daar hebben wij de afgelopen jaren veel over gediscussieerd
en daar zijn wij niet veel verder mee gekomen. Ik wacht het wel af. Dat heeft
betrekkelijk weinig te maken met de zaak waar wij vandaag over discussiëren,
namelijk het instemmingsrecht van de Kamer bij de uitzending van militairen.
Ik denk dat de normale en goede gang van zaken is dat als de Kamer een bepaalde
wens formuleert en die vastlegt in een motie, de regering die vervolgens uitvoert.
Daar kan dan heel goed overleg met wie dan ook bij passen, bijvoorbeeld de
minister van Binnenlandse Zaken. Dat is volledig de eigen verantwoordelijkheid
van de minister van Defensie of die van de minister van Buitenlandse Zaken.
Dat lijkt mij de goede volgorde en daar past geen verzoek bij om de motie
aan te houden.
 
 
 
 
 
 Minister Voorhoeve:
 
 In de motie wordt vooruitgelopen op een mogelijke conclusie van nader
overleg over dit onderwerp, waartoe reeds vanochtend in het algemeen overleg
is besloten. U vraagt in de motie om een regeling voor te bereiden waarin
is vastgelegd dat het parlement bij uitzending van militaire eenheden een
formeel instemmingsrecht wordt verleend. U trekt dus al een conclusie. Ik
vraag u om eerst de discussie voort te zetten voordat dit soort definitieve
conclusies worden getrokken.
 
 
 
 
 
 De heer Van Middelkoop (GPV):
 
 Die discussie hebben wij vanochtend gevoerd.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Die hoeft hier dus niet meer herhaald te worden.
 
 
 
 
 
 De heer Van Middelkoop (GPV):
 
 Die ambitie heb ik helemaal niet.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Op enig moment zijn de argumenten gewisseld.
 
 Ik neem aan dat de minister van Buitenlandse Zaken het woord nu niet wenst
te voeren, maar zich automatisch heeft aangesloten bij hetgeen de minister
van Defensie zonet heeft gezegd. Dat kan staatsrechtelijk gezien ook niet
anders.
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt gesloten.
 
 
 
 
 
 De vergadering wordt van 18.20 uur tot 18.50 uur geschorst.
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19941995-38-2680-2684.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl