Behandeling voorstel van rijkswet Wijziging van de Belastingregeling voor het Koninkrijk in verband met maatregelen met het oog op het tegengaan van misbruik en oneigenlijk gebruik alsmede in verband met technische aanpassingen (24583, R1564)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1995-1996, pag. 5918-5941

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

05-06-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

nr. 89, pagina 5918-5941

05-06-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 24583Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 5 juni 1996)Pagina 5974-5975
Behandeling voorstel van rijkswet Wijziging van de Belastingregeling voor het Koninkrijk in verband met maatregelen met het oog op het tegengaan van misbruik en oneigenlijk gebruik alsmede in verband met technische aanpassingen (24583, R1564)Pagina 5918-5941
Behandeling wetsvoorstel Wijziging van de Wet op het basisonderwijs, de Interimwet op het speciaal onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs en de Wet op het voortgezet onderwijs inzake de bestuursvorm van het openbaar onderwijs (24138)Pagina 5954-5974
89ste vergadering; 5 juni 1996Pagina 5917-5917
Behandeling brief van de minister van Binnenlandse Zaken inzake het loopbaanbeleid topkader politie (24764)Pagina 5941-5954
Regeling van werkzaamheden (woensdag 5 juni 1996)Pagina 5917-5918

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 457 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Aan de orde is de behandeling van: 
 
 het voorstel van rijkswet
Wijziging van de Belastingregeling voor het Koninkrijk in verband met maatregelen
met het oog op het tegengaan van misbruik en oneigenlijk gebruik alsmede in
verband met technische aanpassingen (24583, R1564).
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Ik heet allereerst welkom de vertegenwoordigers van de Staten van de Nederlandse
Antillen die aan het debat zullen deelnemen. Alvorens het debat te openen,
deel ik aan de Kamer mee dat vannacht een fax is binnengekomen van de Staten
van Aruba, waarin wordt gevraagd om het thans aan de orde zijnde wetsvoorstel
niet op dit moment, maar op een later tijdstip te behandelen. Na ampele overweging,
ook lettend op de gang der zaken tot nu toe en het tijdstip waarop de fax
binnenkwam, wil ik de Kamer adviseren om aan dat verzoek geen gevolg te geven.
Er is namelijk heel veel tijd geweest om te kunnen reageren. Ik zal de data
niet noemen, maar men kent de procedure.
 
 
 
 
 
 Overeenkomstig het voorstel van de voorzitter wordt besloten.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Ik heb nog een verzoek. Wij hebben in de afgelopen jaren de gewoonte ontwikkeld,
gecultiveerd en naar mijn indruk geïntensiveerd, om reeds vrij spoedig
tijdens de eerste termijn te gaan interrumperen. Dat wordt zelden afgehouden.
Hooguit wordt gepoogd om de interrupties interrupties te doen zijn. Dat punt
is nu echter niet aan de orde. Van de kant van de vertegenwoordigers van de
Antillen is gevraagd, lettend op de gewoonten in de Staten van de Antillen,
thans de interrupties in eerste termijn achterwege te laten, maar desgewenst
des te driftiger daar in tweede termijn gebruik van te maken. Ik ben voornemens
aan dat verzoek wel gevolg te geven. Ik hoop dat u mij niet in een positie
brengt dat ik u aan dit voornemen moet herinneren.
 
 Er zal een sprekersvolgorde zijn waarbij de Kamer en de vertegenwoordigers
van de Antillen om en om zullen spreken.
 
 
 
 
 
 De algemene beraadslaging wordt geopend.
 
 
 
 
 
 De heer Smits (CDA):
 
 Mijnheer de voorzitter! Na de uitvoerige memorie van toelichting op het
voorstel van de onderhavige rijkswet heeft de staatssecretaris van Financiën
naar aanleiding van de in het verslag van de Tweede Kamer gemaakte opmerkingen
en gestelde vragen een zeer uitvoerig antwoord verschaft. Daarvoor wil ik
hem danken.
 
 Met name op fiscaal gebied vormen de Nederlandse Antillen en Aruba oorden
waar het ook in dat opzicht goed toeven is. Je vraagt je af of het de Arubanen
en de Antillianen zijn geweest die de slimme constructies op fiscaal gebied
hebben bedacht of dat het Nederlanders zijn geweest die de Arubanen en de
Antillianen een aantal handige suggesties aan de hand hebben gedaan. Overigens,
dit heeft de verschillende landsregeringen op inkomensgebied geen windeieren
gelegd; zij het dat wanneer je belastingplichtig bent in Nederland, de fiscus
hier een groter gedeelte opeist.
 
 Duidelijk was dat gedurende een lange reeks van jaren signalen zijn ontvangen
dat er een fnuikende scheefgroei dreigde te ontstaan op fiscaal gebied tussen
de landen die deel uitmaken van het Koninkrijk der Nederlanden. Het meest
in het oog springend was de zogenaamde penshonadoregeling. Het is verheugend
dat de verschillende leden van het Koninkrijk overeenstemming hebben bereikt
met betrekking tot de onderhavige wet, althans... Wij hebben dit weekeinde
van de staatssecretaris een stuk gekregen, de nota naar aanleiding van het
verslag van de Staten van de Nederlandse Antillen, waarin hij schrijft:
"naar aanleiding van de opmerkingen van de Staten dat zij met verbazing kennis
hebben genomen van het feit dat er recent interpretatieverschillen zijn ontstaan
tussen de minister van Financiën van de Nederlandse Antillen en ondergetekende,
merk ik het volgende op. Het gaat bij dit voorstel van rijkswet om een complexe
materie die soms leidt tot misverstanden. De hoofdlijnen zijn naar mijn beleving
echter steeds duidelijk en onbetwist geweest. Zo is de tekst van het voorstel
van rijkswet nadat daarover overeenstemming was bereikt, onaangetast gebleven."
Dat is eigenlijk alles wat de staatssecretaris meldt over interpretatieverschillen.
Er is deze week een Arubaans-Antilliaanse delegatie hier. Ik heb van meerdere
zijden vernomen dat er inderdaad een probleem ligt en dat er interpretatieverschillen
zijn. Dus met betrekking tot dat onderdeel zou ik graag een klip-en-klare
verheldering willen van de staatssecretaris.
 
 Overigens zij opgemerkt dat de fiscaliteit op zich geen directe koninkrijksaangelegenheid
is, zodat de landen op fiscaal terrein binnen bepaalde kaders autonoom kunnen
blijven, hetgeen ook blijkt uit de memorie van toelichting en de nota naar
aanleiding van het verslag bij dit wetsvoorstel.
 
 Alvorens in te gaan op het aan de orde zijnde wetsvoorstel wil ik namens
de CDA-fractie eerst kort ingaan op een van de oorzaken die aan de penshonadoregeling
ten grondslag ligt. Waarom kiezen mensen voor deze constructie? In de ogen
van de CDA-fractie is een van de oorzaken gelegen in de hoge, te hoge vermogensbelasting
in Nederland. Voor veel mensen is dat een reden om over de grens te gaan wonen,
dichtbij of iets verder weg. Het is een mogelijkheid om het fiscaal voordeel
van deze verhuizing weg te nemen of minder aantrekkelijk te maken. Daar spreken
wij vandaag over. Een andere mogelijkheid is een van de oorzaken voor de fiscale
verhuizing weg te nemen of, anders gezegd, verlaging of afschaffing van de
vermogensbelasting. Het CDA heeft dit streven in haar verkiezingsprogramma
staan en nodigt de regering uit om daar op een ander moment in de Kamer eens
over te spreken, bijvoorbeeld naar aanleiding van een notitie. Het CDA wil
de regering en andere fracties hier graag toe uitnodigen.
 
 Voorzitter! Maar, zoals gezegd, vandaag spreken wij over dit wetsvoorstel.
Gewaakt moet worden voor het gaandeweg oprekken van het wetsvoorstel, waardoor
er dezelfde oneffenheden insluipen die tot voor kort werden gesignaleerd.
Terecht wordt in de nota naar aanleiding van het verslag opgemerkt dat het
noodzakelijk is dat de BRK voortdurend wordt getoetst aan de geldende nationale
en internationale inzichten. De vraag die ik namens de CDA-fractie opwerp,
is hoe wordt er getoetst, wie toetst het proces en wie bewaakt het? Wie van
de leden van het Koninkrijk neemt hierin het voortouw? De behandeling van
het onderhavige wetsvoorstel kent haar eigen procedure op de Antillen en in
Nederland. Dat betekent dat bij de plenaire behandeling van dit wetsvoorstel
op onderdelen nuances kunnen worden gemaakt die met het oog op de wetsgeschiedenis
van belang zijn. Hoe wordt dit gezwaluwstaart? Voorts is er namens de CDA-fractie
de vraag welke instantie bevoegd is beroepszaken te behandelen waarin sprake
is van verschil van mening of inzichten inzake bepaalde onderdelen van de
wet en de wetsuitleg.
 
 Het is juist dat met de wijziging van dit wetsvoorstel wordt beoogd een
kader te creëren waarin de landen constructief kunnen werken aan de totstandkoming
van een optimale fiscale begeleiding van economische activiteiten, ook op
Aruba en de Nederlandse Antillen.
 
 Voorzitter! Bij de bepaling van de Nederlandse positie heeft een belangrijke
rol gespeeld dat de voorstellen gericht zijn op het tegengaan van misbruik
en oneigenlijk gebruik van de BRK en niet op het tegengaan van bonafide zakelijke
transacties in de sfeer van financiële dienstverlening. Ook op dit punt
blijft na inwerkingtreding van het onderhavige wetsvoorstel de vraag actueel,
waar de grens getrokken wordt, waar sprake is van misbruik en van oneigenlijk
gebruik van de BRK. Want ook na wijziging van de BRK zal deze problematiek
actueel blijven. Wie bepaalt de grens?
 
 In dit kader is het van belang dat een en ander goed op elkaar wordt afgestemd.
De voorgestelde wijziging van de BRK is immers ook naar de Staten van de rijksdelen
overzee gezonden. Zij zijn bevoegd verslag uit te brengen en dat verslag wordt
door de voorzitter van de Staten van het desbetreffende land toegezonden aan
de voorzitter van de Tweede Kamer. De Staten hebben, terecht en juist, gebruikgemaakt
van deze bevoegdheid, een verslag uitgebracht en dit ook aan ons ter beschikking
gesteld, zij het wellicht wat laat. Dan is er nog de vraag welke consequenties
dat heeft indien op onderdelen de interpretatie binnen de Staten van Aruba
en de Antillen grote verschillen vertoont met het ingenomen standpunt binnen
het Nederlandse parlement.
 
 In het kader van de totstandkoming en de inwerkingtreding van een nieuw
fiscaal raamwerk en de complementaire aanpassing van de BRK speelt de transparantie
van de onderhavige wetgeving een belangrijke rol. Naar aanleiding hiervan
heeft de CDA-fractie gevraagd of de definitie van het begrip "transparant"
kan worden verduidelijkt. In de nota naar aanleiding van het verslag heeft
de staatssecretaris opgemerkt dat transparantie in deze context moet worden
opgevat in de zin van doorzichtigheid van fiscale regelgeving en uitvoering,
alsmede in de zin van kenbaarheid van belastingplichtigen. Niet alleen moeten
bij de belastingdienst bestuurders en aandeelhouders van vennootschappen bekend
zijn, de zogenaamde "know your customer"-regel, maar tevens dient zich dit
uit te strekken tot de transactie van een vennootschap. Een gebrek aan transparantie
bij met name vrijgestelde lichamen vergroot niet alleen de mogelijkheden tot
misbruik en oneigenlijk gebruik in de fiscale sfeer, maar kan deze lichamen
ook tot een aantrekkelijk instrument maken voor het witwassen van geld en
voor illegale drugs- en wapenhandel. Blijkbaar verschafte het oude regime
van de bestaande wetgeving, die nu wordt aangepast, wel deze mogelijkheden.
Kan de staatssecretaris enig inzicht verschaffen, in welke mate en omvang
de vorige redactie van het onderhavige wetsvoorstel ruimte bood voor het witwassen
van geld en voor illegale drugs- en wapenhandel?
 
 Het voorliggende wetsvoorstel beoogt onder meer de voordelige penshonadoregeling
voor Nederlanders die er gebruik van maken, te corrigeren en tot redelijke
proporties terug te brengen. Het beginsel gelijke monniken,
gelijke kappen moet ook in dit opzicht van toepassing zijn. Het is teleurstellend
om in de nota naar aanleiding van het verslag te lezen dat het voor niet-koninkrijksgenoten
mogelijk blijft om een afwijkende en gunstiger penshonadoregeling te treffen.
In de nota naar aanleiding van het verslag wordt geconstateerd dat een gunstiger
penshonadoregeling voor niet-Nederlanders niet op gespannen voet staat met
artikel 26 BuPo, welk verdrag ook voor de Nederlandse Antillen en Aruba geldt,
en dat dit volgens de staatssecretaris een vraagstuk betreft dat primair door
de wetgever van de Nederlandse Antillen en Aruba zelf moet worden beoordeeld.
De vraag werpt zich op of hier niet sprake is van een bepaalde rechtsongelijkheid.
Voorts blijft er wellicht de mogelijkheid om via een zogenaamde U-bochtconstructie
gebruik te maken van een afwijkende en gunstiger penshonadoregeling.
 
 Tot slot is er de vraag naar het aantal Nederlanders dat tot op heden
gebruik heeft gemaakt van de penshonadoregeling. In de nota naar aanleiding
van het verslag stelt de minister dat men doende is met een inventarisatie
van de natuurlijke personen die geopteerd hebben voor het penshonadoregime,
maar dat de cijfers thans nog niet definitief beschikbaar zijn. Voordat een
aanvang kan worden gemaakt met deze inventarisatie heb ik de staatssecretaris
ooit eens een aantal horen noemen. Wellicht kan hij nu het definitieve cijfer
te noemen. Of is hij bereid mede te delen dat hij vasthoudt aan zijn eerdere
raming?
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Alvorens mevrouw Doran-Scoop het woord te geven, wil ik graag de minister-president
van de Antillen, de heer Pourier, en de gevolmachtigd minister, de heer De
Haseth, welkom heten, die vanuit de loge dit debat volgen.
 
 Wij stellen het zeer op prijs dat u ook aanwezig bent.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Doran-Scoop (MAN):
 
 Geachte voorzitter, kamerleden, leden van de Staten van Aruba en van de
Nederlandse Antillen, staatssecretaris van Financiën en zijn departementale
adviseurs! Vandaag wordt het voorstel van rijkswet behandeld tot wijziging
van de belastingregeling voor het Koninkrijk in verband met maatregelen met
het oog op het tegengaan van misbruik en oneigenlijk gebruik alsmede in verband
met technische aanpassingen. De weg die deze regeling bewandeld heeft, is
een zeer ongebruikelijke. En voorwaar, mijnheer de voorzitter, sta ik vandaag
hier op een voor mij zeer ongebruikelijke plaats om namens de Staten van de
Nederlandse Antillen het woord te mogen voeren!
 
 Ik heb de eer om namens de Staten van de Nederlandse Antillen aanvullend
commentaar te geven op het verslag dat wij u, geachte voorzitter, de vaste
commissies voor Financiën en die voor Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse
Zaken verleden week en op 28 mei hebben doen toekomen. Tevens zal ik in het
kort reageren op de recente nota van de staatssecretaris, nr. 24583, registratienummer
1564, naar aanleiding van het verslag van de Staten van de Nederlandse Antillen.
 
 De Staten van de Nederlandse Antillen hebben met hun verslag duidelijk
voor het voetlicht willen brengen dat de interpretatie die de staatssecretaris
later aan dit rijkswetsvoorstel heeft gegeven, voor ons niet acceptabel is.
Zowel in zijn recente correspondentie met de minister van financiën van
de Nederlandse Antillen als in zijn nota naar aanleiding van het verslag houdt
de staatssecretaris voet bij stuk. Er zou slechts sprake zijn van misverstanden
en/of accentverschillen terzake van het bereikte akkoord, zoals verwoord in
de gemeenschappelijk opgesteld memorie van toelichting, welke overigens ons
volledige goedkeuring heeft.
 
 Wat nou zo'n zeer doet, is het feit dat in het zogenaamde interpretatieverschil
concessies die tijdens de onderhandelingen waren toegezegd, weer net zo rustig
en "swiftly" worden weggenomen. De vraag rijst nu of wij nu verder moeten
gaan onderhandelen over een nieuw fiscaal raamwerk met een partner die questionabele
onderhandelingspraktijken erop na houdt. Immers, de tekst en uitleg die de
staatssecretaris nu geeft aan het bereikte akkoord staan haaks op hetgeen
de Antillen voor ogen hadden bij het aanvaarden van het compromis. Dat het
belang van de Antilliaanse economie in deze vooropstaat, behoeft verder geen
betoog. Deze kan zeker onder de huidige omstandigheden geen verdere tegenvallers
weerstaan.
 
 Dat het bereikte akkoord een verslechtering in zich draagt voor de staatshuishouding
van de Nederlandse Antillen in vergelijking tot het verleden en in vergelijking
tot de belastingverdragen welke Nederland met andere landen heeft gesloten,
hebben wij aan de hand van een drietal punten aangetoond op pagina 2 van ons
verslag. Deze verslechtering laat zich vooral voelen als een vergelijking
getrokken wordt met vooral die landen die met de Antillen concurreren, landen
als België, Ierland, Zwitserland, Luxemburg en Malta. De punten die wij
hebben aangevoerd zijn tevens verschillende malen aan de onderhandelingstafel
te berde gebracht, maar konden geen gehoor vinden bij de staatssecretaris.
Deze onevenredige behandeling is voor ons moeilijk te begrijpen, als blijkt
dat zelfs de Raad van State in zijn advies de Antillen gelijk geeft op deze
punten. Desondanks hebben wij besloten deze punten in het compromis te accepteren.
 
 Omtrent het overleg over het concept van het nader rapport naar aanleiding
van het advies van de Raad van State meld ik dat na de opmerkingen van Antilliaanse
zijde, vervat in het faxbericht van 15 januari jl., de finale versie de Tweede
Kamer is toegezonden zonder verder overleg terzake tussen de rijksdelen. De
Antillen hebben niet vooraf kunnen beoordelen of en in welke mate het commentaar
is meegenomen, om maar niet te reppen over het feit dat ons ter ore is gekomen
dat, terwijl in oktober 1995 de onderhandelingen nog gaande waren, de Raad
van State zich nog boog over een oudere versie van de memorie van toelichting
teneinde daarover een advies uit te brengen. De punten vermeld in ons verslag
zijn voor ons land van zodanig groot belang dat wij de Tweede Kamer alsnog
nadrukkelijk verzoeken om ter gelegenheid van de aanvaarding van het voorstel,
de interpretatie die de Antillen aan die verschillende onderwerpen hebben
gegeven en waarover ten tijde van de afronding van de onderhandelingen in
januari 1996 naar ons oordeel tussen de partijen geen verschil van inzicht
bestond in de besluitvorming te betrekken en zwaar mee te laten wegen. 
 
 Inzake de nota van de staatssecretaris op het verslag van de Staten vestig
ik nog nadrukkelijk de aandacht op het volgende. Wat betreft de overeengekomen
overgangsregeling ten behoeve van de huidige penshonado's en de daarmee samenhangende
fictiebepaling wordt het volgende opgemerkt. De interpretatie die de staatssecretaris
aan het bereikte akkoord heeft gegeven, roept twee voor ons onaanvaardbare
consequenties op.
 
 In de eerste plaats wekt de nota naar aanleiding van het verslag de suggestie
dat voor alle thans op de Antillen gevestigde penshonado's artikel 35b, eerste
en tweede lid, zullen gelden voor niet-regulier inkomen van 1996 tot en met
het jaar 2001. Hiervan kan geen sprake zijn. De termijn van vijf jaar van
artikel 35b, eerste lid, eindigt c.q. eindigde immers vijf jaar na de verhuizing.
De overgangsregeling verandert dit niet.
 
 Een tweede punt is dat bij die interpretatie penshonado's die vóór
1991 naar de Antillen zijn verhuisd, onder de fictiebepaling van het tweede
lid vallen. Zo zou iemand die reeds in 1948 naar de Antillen is geëmigreerd,
met ingang van het jaar 2002 onder de werking van de fictiebepaling komen
te vallen, dus 54 jaar later. Kan men na zoveel jaren nog spreken van fiscaal
geïndiceerde emigratie? Druist dit eigenlijk niet in tegen het zekerheidsbeginsel
ex artikel 43 van ons aller Statuut? Zoals eerder in ons verslag aangegeven,
blijven wij erbij dat voor ons de datum van inwerkingtreding van de herziene
BRK en niet de datum van vestiging de enige juiste benadering is om een bevredigende
toepassing te verzekeren.
 
 Ten tijde van de onderhandelingen hebben de Nederlandse Antillen de Nederlandse
delegatie omstandig geïnformeerd over de aantallen van de op het moment
geregistreerde penshonado's. Het verbaast ons dan ook te moeten vernemen dat
de staatssecretaris zich daarvan niets meer herinnert. Welnu, alsnog en nogmaals:
thans bevinden zich, volgens bevestiging van de inspectie der belastingen,
te Curaçao 230 personen die zich als penshonado hebben ingeschreven,
230!
 
 Het budgettaire aspect is zeer belangrijk. Hoe wordt dit door deze interpretatieverschillen
van zogenaamde geringe aard beïnvloed? Het is welbekend dat de offshoresector
een van de belangrijke pijlers van onze economie is. Budgettair verlies, in
welke mate dan ook, is in deze tijd van financiële en economische malaise
voor de Antillen volkomen desastreus. Iedere nadelige wijziging voor de buitenlander
kan worden gezien als een reden om op te stappen en op zoek te gaan naar een
veiliger haven. Hoe kan nu van ons worden verwacht dat wij economisch weerbaarder
worden en onze financiële huishouding in orde brengen, wanneer een van
onze financiële slagaders op systematische wijze wordt doorgesneden?
Wij zijn ongerust over het feit dat het erop begint te lijken dat ook Nederland
in dezen onze concurrent gaat worden. Door het voor zichzelf willen creëren
van een regime voor een laagbelaste financieringsmaatschappij in Nederland,
zullen de Antilliaanse financieringsmaatschappijen een moordende concurrent
"en famille" ontmoeten.
 
 Ik heb het hier over het voorstel tot wijziging van de Wet op de vennootschapsbelasting
1969, met het oog op het tegengaan van de uitholling van de belastinggrondslag
en het versterken van de fiscale infrastructuur (Tweede Kamer 1995-1996, nr.
24696). Dit voorstel is bij de Tweede Kamer ingediend op 23 april 1996, dus
na het BRK-voorstel. Het zou ons, zonder de nadelige gevolgen van de BRK,
al zo'n 200 mln. aan inkomsten kunnen schelen.
 
 Op bladzijde 7 van de nota naar aanleiding van het verslag van de Staten
van de Nederlandse Antillen vraagt de staatssecretaris zich af waarom zijn
stellingen misleidend zouden zijn. Voorzitter! Ze zijn misleidend omdat zijn
ponering een subjectief oordeel betreft en door geen enkel arrest van de Hoge
Raad der Nederlanden wordt gedragen.
 
 Voorts weet de staatssecretaris onderaan dezelfde pagina te melden dat
vanwege de complexe samenhang tussen de verschillende voorgestelde artikelen
zich een veelheid van situaties kan voordoen. Om te voorkomen dat men bij
het bespreken van verschillende casusposities het gevaar loopt langs elkaar
heen te praten, is een schema als bijlage 1 bij de memorie van toelichting
opgenomen. Welnu, dit schema komt bij ons erg complex over. Zelfs de Raad
van State meldt onder punt 14 van zijn advies dat het zeker niet helder te
noemen is. Maar goed.
 
 Wat bij ons echter vreemder overkomt, is het feit dat dit schema door
de staatssecretaris tot norm c.q. hoofdregel is verheven. Wij concluderen
hieruit dat aan de hand van het schema in het kader van de behandeling in
deze Kamer interpretaties worden vastgelegd die niet noodzakelijkerwijs met
de andere rijksdelen zijn overeengekomen, hetgeen wel een vereiste is ingevolge
artikel 38 van ons Statuut.
 
 Er is de laatste weken, zelfs tot in het afgelopen weekeinde, zo deelde
mij de minister van financiën van de Nederlandse Antillen mee, veel heen
en weer gecorrespondeerd over dit voorstel tot rijkswet en vooral over de
interpretatie die partijen aan de in januari 1996 overeengekomen memorie van
toelichting geven. Vaststaat dat hierbij sprake is van een materie van een
zeer technisch en specialistisch karakter. Doch één punt is
duidelijk: de overeenstemming die in januari bestond na de ondertekening van
de memorie van toelichting, bestaat niet meer. Het blijft een vereiste.
 
 De staatssecretaris en onze minister van Financiën verschillen behoorlijk
van mening in de interpretatieve sfeer op punten die zeer nadelige financiële
gevolgen kunnen hebben voor de Antilliaanse economie. De belastingopbrengsten
voor Nederland onder de BRK zijn overigens een veelvoud van die voor de Nederlandse
Antillen. De voorgestelde bepalingen kunnen er voor de internationale dienstverlening
toe leiden dat die belastingopbrengsten wegvallen. Zie hier de problematiek
voor de Nederlandse Antillen. Daarom rest ons niets anders dan u te verzoeken
dat de Kamer onze interpretatie, zoals verwoord in ons verslag, overneemt.
 
 
 
 
 
 De heer Ybema (D66):
 
 Voorzitter! Ook ik spreek een woord van begroeting aan de collega's van
de overzeese gebiedsdelen. Het is een verrijking van het debat dat wij met
onze collega's van het Koninkrijk over dit onderwerp mogen spreken.
 
 De opvatting van de fractie van D66 over de betekenis van de internationale
fiscale wet- en regelgeving is dat een goede wet- en regelgeving bijdraagt
aan de kwaliteit van het bestuur, aan de rechtszekerheid voor
burgers en bedrijven, alsook zeker internationaal aan de kwaliteit van de
economieën van de desbetreffende lidstaten. Een goede fiscale wet- en
regelgeving zal zeker een positieve invloed hebben op wat wij de laatste tijd
de integriteit van bestuur en samenleving noemen. Wij weten allemaal dat een
goede fiscale wet- en regelgeving, ingebed in internationale verdragen, bijdraagt
aan het internationaal aanzien en gezag.
 
 Het is vooral tegen deze achtergrond dat Nederland al heel lang bezig
is met het verder uitwerken en actualiseren van een heel netwerk van belastingverdragen.
Op dat punt loopt Nederland mijns inziens mee voorop. Wij hebben in dat opzicht
internationaal een heel goede naam opgebouwd.
 
 De praktijk leert ook, zeker waar wij de laatste tijd spreken over de
verbetering en de versterking van de concurrentiepositie van de Nederlandse
economie, dat dit netwerk van belastingverdragen daar een heel belangrijk
instrument in is. De internationale bedrijven weten, onder andere op basis
van dit soort belastingverdragen, waar zij met Nederland aan toe zijn. En
als iets belangrijk is voor het functioneren van bonafide bedrijven, dan is
het wel dat men wil weten wat er te wachten staat en waar men rekening mee
heeft te houden. Men wil niet worden overvallen door plotselinge wijzigingen
in regelingen, maar men wil zicht hebben op de fiscale regelingen die men
aantreft en waar men op de afzienbare termijn mee te maken houdt. Alleen op
die manier kan een bedrijf goed beleid voeren en ook zijn concurrentiepositie
goed in kaart brengen.
 
 Voorzitter! Het is daarom in de ogen van de fractie van D66 ook van belang
om op dit punt de situatie binnen het Koninkrijk verder te verbeteren en te
versterken. Dat betekent vooral het actualiseren van de belastingregeling
voor het Koninkrijk.
 
 Voor Nederland, als een van de onderhandelingspartners, daar waar het
gaat om belastingverdragen, is het natuurlijk ook belangrijk dat wij in de
gesprekken met andere landen over belastingverdragen en over het actualiseren
van die belastingverdragen, niet het verwijt krijgen dat wij eerst maar eens
binnen het Koninkrijk orde op zaken moeten stellen. Nee, wij moeten kunnen
zeggen: ook binnen het Koninkrijk hebben wij de zaak goed geregeld. Het betekent
ook dat wij op dit punt onze onderhandelingspositie in de internationale overlegsituatie
met andere landen over de actualisering van belastingverdragen, verder kunnen
verbeteren. Datzelfde geldt mijns inziens voor de Nederlandse Antillen en
Aruba: ook voor hen geldt dat je daarmee je internationale aanzien verbetert.
 
 Voorzitter! Het is in deze context dat de fractie van D66 de belastingregeling
voor het Koninkrijk wenst te bezien en te behandelen. De huidige belastingregeling
voor het Koninkrijk dateert van 1964 en bevat een onderlinge regeling van
de fiscale betrekkingen van de koninkrijkslanden op een wijze die in grote
lijnen overeenkomt met de systematiek van de belastingverdragen. De BRK is
in 1985 voor het eerst aangepast en thans is de tweede wijzigingsronde aan
de orde. De wijzigingen die thans worden voorgesteld, zien met name op oneigenlijk
en ongewenst gebruik van de zogenaamde Antillenconstructie. De Antillen kennen
namelijk een zeer aantrekkelijk belastingregime. Wij weten dit en dat is vandaag
ook een van de kernpunten in het overleg met de regering.
 
 Het is van belang, voorzitter, aan het begin van dit debat te constateren
dat de koninkrijkspartners, en zeker ook de Nederlandse Antillen, hebben ingestemd
met een toch vrij ingrijpende wijziging van het regime voor de winstbelasting.
Men heeft ermee ingestemd om te komen tot wat dan heet: een internationaal
aanvaardbare en transparante regelgeving. Dat is heel essentieel, want dat
past helemaal in het beeld en in de context die ik zopas schilderde. Dit,
wat in de terminologie nu de naam heeft gekregen van nieuw fiscaal raamwerk,
zal de komende tijd verder concrete inhoud gegeven moeten worden.
 
 Wij weten dat het de bedoeling was dat het nieuw fiscaal raamwerk al beschikbaar
zou zijn en dat de BRK ook in dat kader zou kunnen worden geplaatst, maar
helaas is dat nieuw fiscaal raamwerk nog niet zover. Wij betreuren dit, maar
wij weten ook dat daar serieus en voortvarend aan wordt gewerkt. Ik heb op
dit punt de concrete en ook voor de hand liggende vraag aan de staatssecretaris:
hoe staat het met het nieuw fiscaal raamwerk? Hoever is het overleg op dat
punt gevorderd en waar zitten met name de moeilijke punten om tot een afronding
op afzienbare termijn te komen?
 
 Voorzitter! Het wetsvoorstel dat vandaag aan de orde is, ziet op het tegengaan
van misbruik en oneigenlijk gebruik van de BRK. Dan gaat het met name om de
ongewenste fiscale emigratie van zowel natuurlijke als rechtspersonen. De
penshonadoregeling wordt aangescherpt en er komen nieuwe procedures die moeten
waarborgen dat naar de Antillen uitgekeerde dividenden ook aldaar werkelijk
worden belast. Verdere wijzigingen die aan de orde zijn, zijn een aanpassing
van de non-discriminatiebepaling, een wijziging van de toewijzingsregeling,
van de belastingheffing over hypothecair interest en een aanvullende bepaling
over de afkoop van pensioenen.
 
 De voorlopige opvatting van de fractie van D66 is dat de budgettaire consequentie
van de voorgestelde wijzigingen vooral in het voordeel is van Nederland. Ook
in de schriftelijke gedachtenwisseling zijn de opvattingen hierover uitvoerig
aan de orde geweest. De staatssecretaris betrekt voorlopig het standpunt dat
hij die budgettaire gevolgen pro memorie raamt. Doet die opvatting wel recht
aan de te verwachten feitelijke ontwikkeling? Ik kan mij voorstellen dat hij
uit bestuurlijk zorgvuldige overwegingen aan de voorzichtige kant blijft staan
en dat hij zich niet op voorhand rijk wil rekenen omdat het misschien anders
uitpakt. Wij weten immers allemaal dat de praktijk vaak weerbarstiger is dan
de leer die wij met elkaar afspreken. Is dat de achtergrond voor het voorlopig
pro memorie ramen van die budgettaire gevolgen?
 
 Op de Nederlandse Antillen zal met betrekking tot dit punt waarschijnlijk
op korte termijn een ander effect optreden. Dat is een van de kritische geluiden
die wij zojuist ook hebben gehoord en die wij ook kennen uit de stukken die
zijn gewisseld. Is er zicht op concreet inkomensverlies van de Nederlandse
Antillen ten gevolge van deze wetgeving? Zijn daar schattingen voor? Aan welke
orde van grootte wordt gedacht? Mocht bij de uitvoering van de BRK blijken
dat het inkomensverlies voor de Antillen hoger is dan verwacht, welke gevolgen
heeft dit dan voor het nieuw fiscaal raamwerk en in het verlengde
daarvan – die twee zijn immers complementair – ook voor de BRK
zelf?
 
 Een mogelijk groot knelpunt in dit wetsvoorstel en in ieder geval een
lastig punt bij het goed doorzien van de betekenis van dit wetsvoorstel, is
de zogenaamde kwalificerende lijst. Op deze lijst staan de regelingen die
zich kwalificeren voor de toepassing van het offshoreregime. De voor Nederland
belangrijkste regeling op die lijst is de zogenaamde landsverordening op de
winstbelasting. Bij die landsverordening hoort een aantal uitvoeringsregelingen
waaronder de bij artikel 14a van de landsverordening behorende garantieregeling.
De staatssecretaris weet waarover ik het heb. Op die garantieregeling is de
bestaande offshorepraktijk van geëmigreerde Nederlandse vennootschappen
vooral gebaseerd. Voor de praktijk is de vraag belangrijk of op de kwalificatielijst
niet alleen de landsverordening voorkomt maar ook of de daarbij behorende
uitvoeringsregeling, zoals de garantieverordening, per definitie geacht wordt
op deze lijst te staan. Als dat niet het geval is, hebben de bestaande offshorevennootschappen
een probleem. Dat zou immers betekenen dat de garantieverordening niet het
predikaat heeft dat zij zich kwalificeert. In de landsverordening staat dat
het offshoretarief minimaal 10% van het normale belastingregime van thans
40% moet bedragen. In de bij artikel 14a behorende garantieregeling staat
dat in afwijking van het percentage van artikel 14a, het offshorepercentage
in ieder geval 2,4 tot 3 bedraagt. Op basis van de garantieverordening is
de bestaande offshorepraktijk gebaseerd. Als de uitvoeringsregelingen bij
de landsverordening niet bij de kwalificatielijst horen, wordt vermoedelijk
de hele thans bestaande offshorepraktijk op de Antillen om zeep geholpen.
Ik kan mij eerlijk gezegd niet voorstellen dat dit nu de bedoeling van het
thans voorliggende wetsvoorstel is. Voor deze offshorevennootschappen zal
het namelijk betekenen dat zij met ingang van 1 januari 1997 weer onder de
werking van het Nederlandse belastingregime komen te vallen.
 
 De staatssecretaris zal over dit belangrijke punt in dit debat helderheid
moeten verschaffen. Daar hebben wij recht op, evenals de fiscale-adviespraktijk.
Behoren de bij de landsverordening behorende uitvoeringsregelingen ook tot
de kwalificatielijst? Zo niet, is het dan ook de bedoeling van de staatssecretaris
geweest dat de bestaande offshoreregimes zich niet langer meer kwalificeren?
Dat zou raar zijn, want het wetsvoorstel heeft blijkens de memorie van toelichting
immers slechts ten doel knelpunten weg te nemen om dat nieuw fiscaal raamwerk
ook tot stand te brengen. Mocht dat niet het geval zijn, dan zullen vermoedelijk
zeer vele offshorevennootschappen van de Antillen verdwijnen naar een ander
fiscaalvriendelijk klimaat. En dat is toch niet de bedoeling. Zijn de Antillen
overigens bereid om het offshoretarief van nu, 2,4% tot 3%, te verhogen naar
4%? Ik ga daar niet van uit, maar zijn daar verder indicaties over te geven?
 
 Voorzitter! Het bovenstaande toont aan dat er toch nogal wat onzekerheden
in de belastingregeling voor het Koninkrijk zitten. In dit debat is het heel
belangrijk dat de Kamer en de leden van het parlement van de Nederlandse Antillen
volstrekte helderheid krijgen over de bedoeling van de staatssecretaris ten
aanzien van de offshorevennootschappen. Dat betekent namelijk ook dat dit
mede zal bijdragen aan de intentie van alle betrokken voor de uitvoering van
de BRK. Wij moeten met elkaar weten wat de bedoeling is en dan kunnen we ook
harde afspraken maken over de intentie van de uitvoering. Uiteraard komt het
op die uitvoering aan.
 
 Voorzitter! In de huidige BRK zit een aantal mogelijkheden om door veelal
gekunstelde constructies de Nederlandse belasting te ontgaan. Zo kwam ik in
de stukken de zogenaamde "rugzak-BV" tegen. In fiscale kringen zijn het favoriete
voorstellen, die men de klanten kan aanbieden. Het is echter volstrekt in
tegenspraak met de intentie van de wetgever, die destijds de BRK heeft vastgesteld.
De constructies hollen de Nederlandse belastinggrondslag uit ten laste van
de Nederlandse schatkist. Daardoor vermindert ook de beschikbare beleidsruimte
voor andere belangrijke beleidsdoelstellingen, zoals lastenverlichting om
de werkgelegenheid te stimuleren en het verder op orde brengen van onze overheidsfinanciën.
 
 Over het feit dat dergelijke constructies met kracht moeten worden bestreden,
zijn we het met elkaar eens. Ik hoop dan ook dat de thans voorliggende antimisbruikbepalingen
in de praktijk afdoende zullen werken. Ik verwacht ook dat de staatssecretaris
van mening is dat dit het geval zal zijn. Is hij op dat punt volstrekt overtuigd
van de kracht van deze regelgeving? Ik kan mij voorstellen dat zijn mensen
hier en daar misschien verdergingen, maar op een gegeven moment moet je toch
akkoord gaan met het haalbare. Maar is dat haalbare voor hem op dit moment
afdoende?
 
 Voorzitter! Ik wil nog even ingaan op artikel 35b, de zogenaamde antimisbruikbepaling,
betrekking hebbend op bijvoorbeeld emigratie om overwegend fiscale redenen.
In het schriftelijke verslag heeft de fractie van D66 opgemerkt dat de vestigingsplaatsfictie
van dit artikel 35b alleen kan worden toegepast op Nederlandse vennootschappen.
Die constructie – de relevantie van de status van de Nederlandse vennootschappen –
kan volgens mij op twee manieren worden ontgaan. Allereerst kan dat gebeuren
via het terzijde stellen van de zogenaamde tiebreaker. Het zijn nogal technische
termen, die ik ook maar voor een deel kan doorzien. In de tweede plaats kan
dat door de zogenaamde Delaware-companies. Die kan ik iets beter plaatsen
omdat ik mij daarmee al iets langer bezighoud in deze Kamer. Delaware-companies
zijn naar buitenlands recht opgerichte vennootschappen. Ook via die constructie
zou het zich onttrekken aan de Nederlandse regelgeving, geëffectueerd
kunnen worden. Via een verplaatsing van de werkelijke leiding van Nederland
naar bijvoorbeeld de Nederlandse Antillen zou men kunnen trachten aan de werking
van artikel 5b te ontkomen. De staatssecretaris merkt in de stukken op dat
naar zijn mening daarvoor alleen nationale wetgeving soelaas kan bieden.
 
 De staatssecretaris weet dat ik mij namens de fractie van D66 in het verleden
nogal beziggehouden heb met de problematiek van de hier in Nederland opererende
pseudo-buitenlandse vennootschappen. Bij Justitie is thans een wetsvoorstel
in voorbereiding dat een onbegrensd gebruik van deze vennootschappen zoveel
mogelijk moet tegengaan. Het is vooral een zaak van Justitie om in dezen
handelend op te treden. Omdat er nogal wat van deze Delawares in Nederland
actief zijn, vraag ik de staatssecretaris of het niet wenselijk is dat er
op dit punt nadere actie wordt ondernomen om dit mogelijke lek snel te dichten.
Welke mogelijkheden ziet hij daartoe?
 
 Voorzitter! In het schriftelijk verslag heb ik namens de fractie van D66
opgemerkt dat de gehanteerde terminologie van artikel 12 niet spoort met die
van artikel 24. De staatssecretaris heeft toegezegd dat deze afstemming alsnog
zal plaatsvinden in een nota van wijziging. Bij die gelegenheid zei de staatssecretaris
eveneens toe dat een in de literatuur gesignaleerde omissie in de overgangsregeling
zal worden hersteld. Ik had willen vragen hoe het daarmee staat. Ik heb echter
vanmorgen die nota van wijziging ontvangen. Het betreft ook hier nogal technische
aangelegenheden. Daarom volsta ik op dit moment met de concrete vraag aan
de staatssecretaris, of met deze nota van wijziging de desbetreffende vragen
van de fractie van D66 effectief zijn ondervangen.
 
 Artikel 4 betreft de hypothecaire interest. In de schriftelijke gedachtenwisseling
hebben wij gevraagd, of niet het gevaar bestaat dat een aanzienlijk bedrag
aan hypotheekrente vooruit zal worden betaald, omdat daarvoor tot 1 januari
1997 het bestaande belastingvrije regime geldt. De staatssecretaris vermoedt
dat dit allemaal wel zal meevallen. Nadere regelgeving op dit punt lijkt hem
dan ook niet nodig. Mocht in de praktijk blijken dat zich toch gekunstelde
constructies voordoen, dan zal hij daartegen met toepassing van fraus legis
optreden. Waarop is dit optimisme van de staatssecretaris gebaseerd? Deze
regeling loopt per 1 januari 1997 af. Wij kennen de praktijk van de fiscaal-adviseurs.
Het kan niet zo gekunsteld zijn of het wordt overwogen. Waarom is dan dit
risico volgens de staatssecretaris niet echt aan de orde?
 
 Voorzitter! Ik wil mijn bijdrage aan dit debat afsluiten met nog een paar
concrete punten. Die zijn vooral opgekomen naar aanleiding van het verslag
van onze collega's van de Nederlandse Antillen en de reactie van de staatssecretaris
daarop. Een van de hoofdpunten daarin betreft de zogenaamde "recente interpretatieverschillen
tussen de minister van financiën van de Nederlandse Antillen en de staatssecretaris".
In de nota naar aanleiding van het verslag van de Nederlandse Antillen gaat
de staatssecretaris daar vrij uitvoerig op in. Uiteindelijk komt hij tot de
conclusie dat die opvatting, dat er sprake is van interpretatieverschillen,
terug te voeren is op misverstanden en op accentverschillen bij de toelichting
van de tekst. Ik kan zijn gedachte volgen en zijn redenering ook plaatsen.
Op zich vind ik dat belangrijk. Het is echter ook belangrijk of in het verkeer
tussen de Nederlandse regering en de regering van de Nederlandse Antillen
het probleem over de interpretatie afdoende is opgelost. Is daarover overeenstemming
bereikt? Dat kan namelijk heel bepalend zijn voor de situatie die ontstaat
als wij straks bezig zijn met de concrete uitvoering van de BRK. Dan gaat
het namelijk om interpretaties, om onderdelen en om details. Het zou heel
slecht zijn als de uitvoering start, terwijl voor een deel nog discussie resteert
over de interpretatie.
 
 Ik kom dan op de penshonadoregeling, die ook in het verleden in het overleg
met de staatssecretaris al een aantal keren aan de orde kwam. De concrete
voorstellen die nu in de regeling zijn vervat, hebben volledig de instemming
van de fractie van D66. Uit de bijdrage van de collega van de Staten van de
Nederlandse Antillen bleek dat ook op dit punt twijfel bestaat. Mijn vraag
is: is er nu volstrekte helderheid over de inhoud van de wijziging? Ook daarover
mag geen interpretatieverschil meer bestaan. Wij moeten precies van elkaar
weten waar wij aan toe zijn.
 
 Het stelt mij enigszins teleur dat er, zoals ook blijkt uit de nota naar
aanleiding van het verslag, nog steeds geen volledige en betrouwbare informatie
is over de omvang van het gebruik van de huidige penshonadoregeling. Dat is
heel jammer, want als je een probleem goed wilt aanpakken, moet je eerst weten
hoe groot het is. Je moet weten om hoeveel mensen het gaat. Ik begrijp niet
dat zo'n betrekkelijk eenvoudige vraag, die toch ook betrekkelijk eenvoudig
moet zijn te beantwoorden, nog steeds niet op een afdoende en overtuigende
manier is beantwoord.
 
 De Staten van de Nederlandse Antillen vragen in mijn ogen terecht aandacht
voor wat zij de gevolgen noemen voor de secundaire opbrengst van de penshonadoregeling.
De staatssecretaris geeft aan dat hij dat wel een relevant punt vindt. Het
is alleen moeilijk om daar concreet iets mee te doen. Wij kunnen natuurlijk
zeggen dat dit hoort in de categorie van "wij gaan de regeling wijzigen en
wij moeten maar de vinger aan de pols houden en bekijken wat de concrete gevolgen
hiervan zijn". Als er echter inderdaad sprake zou zijn van vrij ingrijpende
gevolgen voor de secundaire opbrengsten, is het de vraag wat dit kan betekenen
voor een mogelijke aanpassing. De regeling op zich is helder. De afbouwsystematiek
daarin is ook heel verstandig en bestuurlijk heel wijs. Maar suggereert de
staatssecretaris niet iets wat in de toekomst, als de situatie echt actueel
wordt, heel moeilijk is na te komen?
 
 De conclusie van de fractie van D66 is dat het wetsvoorstel inzake wijziging
van de belastingregeling voor het Koninkrijk, zoals dat thans voorligt, een
verdere verbetering en versterking betreft van de fiscale relaties binnen
het Koninkrijk. Die verbetering en versterking van de fiscale relaties vinden
wij niet alleen een versterking van de positie van Nederland – fiscaal,
budgettair, maar ook qua onderhandelingspositie, waarover ik aan het begin
van mijn bijdrage sprak – maar ook van die van de Nederlandse Antillen
en Aruba. Het vergroot in die koninkrijksdelen de rechtszekerheid en het kan
ook bijdragen aan een versterking van het vestigingsklimaat, hoe raar dat
misschien ook klinkt als je kijkt naar de korte termijn. Maar op de lange
termijn kan het inderdaad bijdragen aan een versterking van het vestigingsklimaat
op die koninkrijksdelen. Het kan zeker bijdragen aan een verbetering van de
internationale positie, en daarmee van het aanzien en het gezag van het totale
Koninkrijk. Dat is in de ogen van de fractie van D66 een belangrijk winstpunt.
 
 
 
 
 
 De heer Sulvaran (PAR):
 
 Mijnheer de voorzitter! Zowel in de Handelingen als in de nota naar aanleiding
van het verslag, wordt ingegaan op de budgettaire gevolgen van het voorstel
tot wijziging van de BRK. Hoewel misschien niet bedoeld, wordt de perceptie
gecreëerd dat het huidige voorstel beperkte budgettaire gevolgen
heeft voor de Antillen. Dit geldt zeker voor de interpretatie die de staatssecretaris
hanteert voor een aantal artikelen. Als maatstaf wordt gebruikt de mogelijke
derving aan belastingontvangsten, voortvloeiende uit zowel de offshore-industrie
als uit de penshonadoregeling. Dit is een zeer beperkte kijk op de invloed
van de offshore-industrie en de penshonado's op het economische gebeuren van
de Nederlandse Antillen. Eén ding is zeker: nooit eerder heeft het
woord "accentverschil" op de Nederlandse Antillen voor zoveel commotie gezorgd.
Ik zal uitleggen, waarom.
 
 De offshore-industrie en de penshonado's zorgen voor veel meer dan alleen
directe belastingontvangsten, of mogelijke derving daarvan. Zij fungeren ook
als katalysator van een veelheid aan economische activiteiten op de eilanden.
Het gaat hier om zaken als: zakelijke dienstverlening, te weten fiscalisten,
juristen, accountants, notarissen, consultants en advocaten. Het gaat ook
om onshore financiële dienstverlening, oftewel de lokale banken. Het
gaat om de onroerend-goedmarkt. Het gaat ook om de bouwsector, die in de laatste
tijd heeft gebloeid, vooral door de komst van de penshonado's. Zeker is, dat
het ook gaat om de ontwikkeling van de telecommunicatie en de investeringen
die daarmee gepaard gaan. Verder gaat het om investeringen in het toerisme.
Zo is bekend dat een aantal penshonado's hevig zijn gaan investeren in de
hotelbouw en de ontwikkeling van het toerisme op het eiland Curaçao.
Natuurlijk gaat het ook om de werkgelegenheid en uiteraard ook om de daarbij
behorende loonsommen en directe belastingontvangsten.
 
 De offshore-industrie en de penshonado's vormen een integraal deel van
het economisch leven en ze zijn structureel verankerd in onze economie. Zij
zijn uit onze economische realiteit gewoon niet weg te denken. De onrust en
de onzekerheid die thans op de Antillen heersen met betrekking tot de interpretatieverschillen
in de BRK, dienen ook in dit kader te worden bezien. Alvorens in te gaan op
de belangrijkste interpretatieverschillen wil ik, ter wille van de beeldvorming,
enkele economische kengetallen meegeven over de offshore-industrie en de penshonado's.
Voor de offshore-industrie wordt door de Bank van de Nederlandse Antillen
de werkgelegenheid voor 1995 geschat op 4000, waarvan 3100 direct en 900 indirect.
Voor Nederland is dat niet veel, maar het is meer dan voor het gehele overheidsapparaat
van de centrale regering van de Nederlandse Antillen.
 
 Het aandeel in de totale deviezeninflow – zoals u weet hebben wij
een probleem met onze deviezen, waarbij de norm van drie maanden import thans
zit op ongeveer 1,8 tot 2 maanden – van de offshore alleen is gecalculeerd
door de Bank van de Nederlandse Antillen op 23% in 1995. De offshore is de
tweede deviezengenerator van de Nederlandse Antillen, na het toerisme. In
totaal is er voor het jaar 1995 950 mln. aan deviezeninflow, waarvan de belastingopbrengsten
slechts 190 mln. bedragen. In de omzet van de offshore-industrie spelen de
belastingontvangsten dus maar een heel kleine rol, ongeveer 20%. De groep
penshonado's bestaat nu uit ongeveer 230 personen. Als deze maximaal worden
belast, bedraagt het ongeveer 15 mln. Dat is "slechts" 15 mln. in Nederlandse
termen, maar u moet het als volgt zien. De IMF heeft laatst een begrotingsnorm
opgesteld voor de Nederlandse Antillen en alle eilandgebieden. Die bedroeg
100 mln. Het staat nu op 170 mln. Deze 15 mln. is dus ongeveer eenzesde van
de begrotingsnorm die het IMF heeft gehanteerd. Als u een vertaalslag wilt
maken naar de Nederlandse situatie, moet u ongeveer eenzesde van het begrotingstekort
van Nederland nemen. Dat is de orde van grootte, het effect van de penshonado's,
zonder de secundaire effecten en ook zonder de offshore-industrie.
 
 De onrust en onzekerheid met betrekking tot de interpretatieverschillen
in de BRK zijn min of meer te vergelijken met de onrust en de onzekerheid
die wordt veroorzaakt door de relatie tussen criminaliteit en toerisme. Het
effect is min of meer voorspelbaar, maar is niet geheel kwantificeerbaar.
Het is daarom voor ons heel belangrijk dat hier zo spoedig mogelijk een einde
aan komt. Als ik spreek over interpretatieverschillen doel ik in het bijzonder
op vier punten.
 
 Het eerste punt betreft de toepassing van artikel 35a (fraus legis) in
de reguliere houdstersituaties. De opzet van artikel 35a is om fiscale emigranten
te treffen. In de reguliere houdstersituatie houdt een Antilliaanse NV met
aandeelhouders buiten de Antillen, een deelneming in een Nederlandse vennootschap.
In die situatie is artikel 11 van toepassing op dividenden. SulvaranDit is
een vrij technische zaak en het is gecompliceerd, maar ik moet het wel zeggen.
Toepassing van fraus legis op dergelijke situaties, welke
mogelijkheid de staatssecretaris open wil houden, schept grote onzekerheid
in onze offshore-industrie.
 
 Het tweede punt is dat wanneer een vervreemdingsopbrengst met behulp van
fraus legis wordt geherkwalificeerd tot dividend, op dat dividend de normale
legis van artikel 11 moeten worden toegepast. De staatssecretaris stelt dat,
omdat in dat geval de opbrengst op de Antillen niet belast wordt – de
Antillen herkwalificeren niet – het tarief van 15% altijd van toepassing
is. Dit is onjuist. Dat het voordeel niet belast wordt op de Antillen is in
overeenstemming met de wet en het beleid. Bij een deelneming van 25% is dus
een tarief van 7,5% van toepassing en niet zoals de staatssecretaris zegt
een tarief van 15%.
 
 Het derde punt is dat een en ander een essentieel onderdeel is –
dat mag niet worden betwist – van het in januari 1996 bereikte compromis.
Het langst is onderhandeld over de vraag of artikel 35b, vierde lid, van toepassing
zou zijn op holding- en kasgeldconstructies, maar niet op de verkoop van "onbesmette
BV's". In de nota naar aanleiding van het verslag wordt hierover twijfel geschapen.
Die twijfel moet eenduidig worden weggenomen.
 
 Het vierde punt is de overgangsregeling. De staatssecretaris wil deze
toepassen op alle thans op de Antillen wonende penshonado's, ongeacht het
jaar van hun komst naar de Antillen. Dit is in de eerste plaats innerlijk
tegenstrijdig, omdat de straftijd voor penshonado's beperkt is tot vijf jaar
na hun komst naar de Antillen. Met "straftijd" wordt bedoeld de periode waarin
er geen recht op BRK-toepassing is op grond van artikel 35b, eerste lid. In
de tweede plaats is het onredelijk omdat mensen getroffen worden die reeds
lange tijd op de Antillen wonen.
 
 Mijnheer de voorzitter! Er bestaat zeker op deze vier punten geen overeenstemming
tussen de minister van financiën van de Antillen en de staatssecretaris.
En daar gaat het om, en daarover gaat de discussie.
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik dank u zeer.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Witteveen-Hevinga (PvdA):
 
 Voorzitter! Het is vandaag voor het eerst dat ik het genoegen heb onze
fractie te vertegenwoordigen bij de bespreking van een fiscaal onderwerp.
Dat doet mij genoegen – alhoewel fiscale onderwerpen veelal tamelijk
ingewikkeld zijn – omdat de onderwerpen vele maatschappelijke en financiële
factoren raken. Het onderwerp waarover wij vandaag spreken is daarop geen
uitzondering. Sterker nog, er is sprake van een heel bijzondere gebeurtenis,
namelijk dat dit debat samen met de collega's van de Nederlandse Antillen
wordt gevoerd. Ik ervaar dat als een heel bijzondere situatie. Ik heet hen
vanaf deze plek namens de fractie van de Partij van de Arbeid van harte welkom.
Het is heel positief dat hetgeen zij naar voren brengen, deel uit gaat maken
van de parlementaire geschiedenis.
 
 Voorzitter! Ik stap over op het onderwerp waarover wij met elkaar discussiëren.
De fractie van de PvdA heeft er waardering voor dat op initiatief van staatssecretaris
Vermeend de drie regeringen een overeenkomst hebben gesloten om een eerste
stap te zetten in de richting van een verbetering van de onderlinge regelgeving
op het gebied van belastingzaken. Het is een gezamenlijk belang van alle drie
de onderdelen van het Koninkrijk. Een internationaal aanvaardbare en transparante
regelgeving en een daarop afgestemde uitvoeringspraktijk bevorderen voor alle
drie de belanghebbenden de aantrekkelijkheid van het maken van vergelijkbare
afspraken met andere landen in de wereld. Dat is belangrijk. Het komt er eigenlijk
op neer dat twee op het eerste gezicht tegenstrijdig lijkende belangen, namelijk
die van het tegengaan van misbruik en oneigenlijk gebruik enerzijds en die
van de bevordering van economische belangen anderzijds, met elkaar verenigd
moeten worden. Op de langere termijn zijn zij met elkaar te verenigen, met
dien verstande dat het terugbrengen van misbruik en oneigenlijk gebruik uiteindelijk
in internationaal verband zijn vruchten zal afwerpen ten dienste van de economische
activiteiten en dus van de welvaart van de bevolking in alle drie de landen.
 
 Voorzitter! Tot zover mijn algemene opmerkingen. Ik stap nu over op de
wat specifiekere onderdelen van de implementatie van de gezamenlijk gemaakte
afspraken in het onderhavige voorstel voor rijkswet, bezien vanuit Nederlands
oogpunt. Met de belastingregeling voor het Koninkrijk wordt vooral beoogd
het financieel-economische verkeer tussen de koninkrijkslanden niet te belasten
met de mogelijkheid van dubbele belastingheffing onder behoud van de eigen
soevereiniteit. In zoverre doet deze regeling dan ook vooral denken aan het
sluiten van een belastingverdrag met een derde land. Maar er is een groot
verschil. Zoals ook de staatssecretaris aangeeft, zijn de Nederlandse Antillen
en Aruba als een taxhaven te beschouwen. Nederland zou daarom, aldus vervolgt
hij in zijn betoog in de nota naar aanleiding van het verslag, zonder de bijzondere
koninkrijksband geen algemeen belastingverdrag met die landen hebben afgesloten.
Met de kwalificatie "taxhaven" wordt een aantal problemen voor het koninkrijksdeel
in Europa opgeroepen.
 
 In de eerste plaats wil ik hier de afkalving van onze eigen belastinggrondslag
noemen. In de tweede plaats tekenen onze andere verdragspartners terecht steeds
vaker bezwaar aan tegen het feit dat ook inwoners van deze partners gebruik
kunnen maken van deze route. Tot slot wil ik niet onvermeld laten dat de nog
steeds toenemende internationalisering het absoluut noodzakelijk maakt dat
de informatie-uitwisseling verbeterd wordt.
 
 Voorzitter! Hoe dient dit wetsvoorstel beoordeeld te worden? Ik zal ons
oordeel aan de hand van een tweetal invalshoeken aangeven. Vanuit de eerste
invalshoek bezien, dienen de bepalingen in de belastingregeling zodanig ingericht
te worden, dat wordt voorkomen dat de belastingheffing in de landen van het
Koninkrijk kan worden ontgaan. Of dit doel bereikt wordt, kan beoordeeld worden
aan de hand van de voorbeelden die de staatssecretaris zelf heeft gegeven
in de nota naar aanleiding van het verslag voor het Nederlandse parlement.
Als ik dan in de eerste plaats kijk naar de renteconstructie in de vorm van
een kasrondje, heb ik niet begrepen dat met dit wetsvoorstel dit oneigenlijke
gebruik opgelost wordt. En datzelfde geldt voor de klassieker waarbij de vennootschap
zonder onderneming in materiële zin wordt verplaatst naar de Nederlandse
Antillen en Aruba, terwijl de directeur- grootaandeelhouder
naar België vertrekt. Als wij dat vergelijken met de maatregelen voor
de natuurlijke personen, kan ik toch haast geen andere indruk hebben dan dat
de regelingen vooral bedoeld zijn om emigratie van natuurlijke personen om
fiscale redenen aan te pakken en niet de situaties met betrekking tot rechtspersonen.
 
 Voorzitter! Ik kom tot de conclusie dat, ondanks de goede bedoelingen
van de staatssecretaris, misbruik en oneigenlijk gebruik met de hier voorgestelde
bepalingen nog niet voldoende tegengegaan worden. Immers, er wordt eigenlijk
alleen iets gedaan aan de kasgeld- en holdingconstructies en aan de penshonado's.
 
 De tweede invalshoek van waaruit ik dit wetsvoorstel beoordeel, is de
beantwoording van de vraag of met dit wetsvoorstel de financieel-economische
situatie van de Nederlandse Antillen en Aruba in goede of slechte zin gewijzigd
wordt. Ik heb zojuist geconstateerd dat het oneigenlijke gebruik in beperkte
mate wordt tegengegaan, maar nogmaals, het is een eerste stap.
 
 Iets anders is echter of Nederland zich met de wel voorgestelde maatregelen
niet in de eigen vingers zal snijden, en uiteindelijk ook in de vingers van
de Nederlandse Antillen en Aruba. Immers, de aanstaande migrant kan net zo
goed vertrekken naar België of Zwitserland; ook prachtige landen. Ik
roep de staatssecretaris dan ook op, de kasgeld- en holdingstructuren naar
vooral ook deze landen aan te pakken. Ook verwijs ik daarbij naar de positie
van de directeur-grootaandeelhouder. Als aan deze situaties namelijk niets
gedaan wordt, betekent dit dat er wel weglekeffecten naar deze landen ontstaan,
terwijl geen van de koninkrijksdelen op deze onderdelen erop vooruitgaat,
integendeel zelfs, de economische belangen van het Koninkrijk zullen worden
geschaad. Ik ben het wat dit betreft eens met de bijdrage van mevrouw Doran-Scoop.
 
 Voorzitter! Tot slot heb ik nog twee vragen. Kan de staatssecretaris aangeven
wat hij zich precies voorstelt met zijn stelling dat de mogelijkheid om informatie
van de Nederlandse Antillen en Aruba te gebruiken om ongewenst internationaal
belasting ontgaan te voorkomen, verbeterd moet worden? Dit geldt zeker indien
onze andere verdragspartners voor de huidige situatie terecht maar weinig
begrip kunnen opbrengen. Is de staatssecretaris met ons van mening dat voor
het nader operabel maken van deze noodzaak er een wijziging moet komen, ook
al houdt dit in dat vooruitgelopen zal worden op de volgende, reeds aangekondigde
complementaire wijziging? Mijn fractie overweegt hierover een motie in te
dienen.
 
 Wat betreft het onderscheid tussen penshonadoregelingen voor Nederlanders
en niet-Nederlanders heb ik er begrip voor dat de staatssecretaris van oordeel
is dat eventuele strijdigheid met artikel 26 BuPo primair door de wetgever
van de Nederlandse Antillen en Aruba beoordeeld moet worden. Wat mij echter
niet duidelijk is geworden, is de vraag welke invloed dit kan hebben op de
houding van onze andere verdragspartners bij toekomstige verdragsonderhandelingen.
 
 Afsluitend concludeer ik dat onze fractie, zoals wij ook bij de schriftelijke
voorbereiding gemeld hebben, verheugd is dat met dit wetsvoorstel een aantal
aanpassingen tot stand zal komen waarmee de afspraken die de drie regeringen
gemaakt hebben, een plaats krijgen in een rijkswet. Ik denk dat ik daarbij
ook duidelijk gemaakt heb dat dit niet betekent dat wij er nu zijn. Maximale
financiële integriteit in de geïnternationaliseerde en concurrerende
wereld van economische en financiële activiteiten is een hoog goed. Misbruik
en oneigenlijk gebruik kunnen en moeten wij niet tolereren. Niet alleen is
de Nederlandse belastingbetaler daarvan de dupe, veel belangrijker is dat
het economische klimaat er schade van ondervindt en daarmee de welvaartssituatie
van alle inwoners van de drie landen van het Koninkrijk. Wij moeten er dan
ook met z'n allen voor zorgen dat deze uitwassen zo spoedig mogelijk tot het
verleden behoren.
 
 Voorzitter! Kijkend naar onze collega's van de Staten van de Nederlandse
Antillen en denkend aan de collega's van Aruba spreek ik hier de hoop en verwachting
uit dat de regeringen van de Nederlandse Antillen en uiteraard van Aruba in
staat zullen zijn, hun regelgeving en hun beleid ter uitvoering daarvan op
redelijke termijn meer in overeenstemming te brengen met internationaal aanvaardbare
en alom aanvaarde normen. Dat betekent immers dat wij met een volgende aanpassing
van de belastingregeling voor het Koninkrijk tot een versteviging van de zakelijke
relatie kunnen komen, welke op de langere termijn de economische activiteiten
en dus de welvaart in alle drie landen ten goede zal komen. Het tot elkaar
komen over de interpretaties is zeer essentieel. Ik sluit mij kortheidshalve
aan bij datgene wat de heer Ybema daarover zei en ik wacht de reactie van
de staatssecretaris op dat punt ook met bijzondere belangstelling af.
 
 
 
 
 
 De heer Mc William (PNP):
 
 Mijnheer de voorzitter! Geachte leden! Door de regeringen van Nederland
en vooral van de Nederlandse Antillen zijn maatregelen getroffen voor wat
betreft het tegengaan van misbruik en oneigenlijk gebruik van de BRK en voor
enkele technische wijzigingen. Dat is op zichzelf een goed idee. Wij hebben
allen recht op een goede fiscale regelgeving. Die geeft ons rechtszekerheid,
economische stabiliteit en, zoals ook iemand anders heeft gesteld, degelijkheid
van bestuur.
 
 Terugkomend op datgene waar wij samen een akkoord over bereikt hebben,
de Staten van de Nederlandse Antillen hebben geen enkel probleem met wat er
in de stukken vanaf het ontwerp tot en met nr. 4 staat. Daar praten wij dus
niet meer over. Er is een akkoord bereikt, het akkoord is getekend. Er is
verder een memorie van toelichting geaccordeerd, bladzijde voor bladzijde.
Daar wensen wij niet op terug te komen. Laten wij dat goed vastleggen. Waar
wij wel grote problemen mee hebben, is de nota naar aanleiding van het verslag
waarin door de heer staatssecretaris een duidelijk andere interpretatie gegeven
wordt van datgene wat overeengekomen is. Hij noemt het accentverschillen.
Hij zegt het. Er is een verschil van inzicht, anders zijn er geen accentverschillen.
Er is zelfs een duidelijk verschil van inzicht. In wat is weergegeven in de
nota naar aanleiding van het verslag van de Kamer, kunnen wij ons helemaal
niet vinden, dat geldt vooral voor die vier punten die door een eerdere spreker
van de Antillen naar voren zijn gebracht. Wij kunnen vele kanten op. Wij kunnen
het samen gaan veranderen via moties. De staatssecretaris
zou het zelf kunnen veranderen. Een andere mogelijkheid is – daar willen
wij echter niet naartoe – gebruikmaking van artikel 38 van het Statuut.
Lid 1 luidt: "Nederland, de Nederlandse Antillen en Aruba kunnen onderling
regelingen treffen." Artikel 2 luidt: "In onderling overleg kan worden bepaald,
dat zodanige regelingen en de wijziging daarvan bij rijkswet of algemene maatregel
van rijksbestuur worden vastgesteld." In de toelichting staat: "Wanneer omtrent
de te stellen regelingen overeenstemming tussen de regeringen bestaat, kan
een voorstel van rijkswet houdende deze regelingen door de regering van het
Koninkrijk worden ingediend." Dat is gebeurd. "De behandeling van dit voorstel
vindt op de wijze als in de artikelen 15 t/m 18 omschreven plaats. Bij de
behandeling van de rijkswet dient overeenstemming tussen de regeringen te
blijven bestaan." Ik leg de nadruk op het woord "blijven". Het betekent tot
en met de stemmingen. Daarna kunnen de ministeries van financiën over
en weer problemen naar voren brengen. Ik vind het heel belangrijk dat er overeenstemming
wordt bereikt, omdat wij geen gebruik willen maken van artikel 38.
 
 Zijn de Antillen een taxhaven? Nee. Panama en de Bahamas zijn taxhavens.
De offshore van de Antillen is louter en alleen gebaseerd op het hebben van
verdragen met andere landen. Er is op de Bahamas en in Panama geen enkele
controle op de offshore.
 
 Voorzitter! Bij dit alles is een belangrijke vraag aan de orde. Wijziging
van de BRK hoeft niet in te houden dat de bedrijven die bij ons weggaan, naar
Nederland gaan. Ze zitten vanwege het belastingverdrag niet in Nederland.
Ze kunnen naar landen als Zwitserland, België en Ierland gaan, die ook
belastingverdragen met Nederland hebben. Wij proberen een deel dat in het
Koninkrijk zit en daar opbrengsten oplevert, naar Nederland te trekken, terwijl
wij niet eens weten of het hiernaartoe kan of zal komen. Welke nadelen zijn
er voor de Nederlandse Antillen? Ik wil die vraag herformuleren: welke voordelen
heeft Nederland? Als er nadelen zijn, zijn er ook voordelen.
 
 Ik kom over de penshonadoregeling te spreken. Malta vormt een goed heenkomen
voor de bedrijven die uit de Antillen weggaan.
 
 Wij mogen niet voorbijgaan aan het feit dat wij juist nu bezig zijn met
allerlei exercities binnen de Antillen. Wij zijn serieus bezig om oplossingen
voor onze problemen te vinden, maar ik heb de indruk dat wij te maken hebben
met een krabmentaliteit, zoals wij dat op de Antillen noemen. Een krab gaat
vaak twee stapjes naar voren en dan tien naar achteren.
 
 Vaak wordt ons, in discussies met andere landen, de vraag gesteld: wat
doen jullie binnen het Koninkrijk zelf om orde op zaken te stellen. Voorzitter!
Ik had van een goede koninkrijkspartner verwacht dat hij zou hebben gezegd:
mensen, wij moeten bij jullie beginnen, want dan juist kunnen wij onze koninkrijkspartner
ervan overtuigen dat wat wij doen ook voor haar noodzakelijk is. Ik constateer
dat wij steeds de bewijslast omdraaien en dat vind ik kwalijk.
 
 De Antillen worden met dit alles ten opzichte van Nederland in een mindere
positie geplaatst dan België en Zwitserland. Verder is het nadeel voor
de Antillen niet alleen financieel van aard. Wij moeten ook kijken naar alle
neveneffecten, onder meer met betrekking tot de offshore. Wij mogen niet alleen
kijken naar wat het opbrengt.
 
 Voorzitter! Ik sta hier als lid van de oppositie, maar ik moet zeggen
dat wij op de Antillen sámen bezig zijn, oppositie en regering, met
allerlei exercities die ons diep in de huid zullen gaan snijden. Welnu, dit
maakt het voor ons alleen maar moeilijker. De regering van de Nederlandse
Antillen heeft bij haar schattingen betreffende de inkomsten op haar begroting
rekening gehouden met de opbrengsten van de BRK, zoals die in januari overeen
waren gekomen. Wanneer er plotseling wijzigingen, interpretatie- en accentverschillen
opduiken, betekent dat in feite dat alle exercities, door de Antilliaanse
regering ondernomen, voor niets zijn geweest. Immers, dan moet je opnieuw
beginnen. Zoals al is gezegd: de offshore is de tweede economische pijler
van de Antillen.
 
 In de nota naar aanleiding van het verslag van de Staten van de Nederlandse
Antillen constateert de staatssecretaris dat wij met verbazing kennis hebben
genomen van de recente interpretatieverschillen. Hij voegt hieraan toe: "Het
gaat bij dit voorstel van rijkswet om een complexe materie die soms leidt
tot misverstanden." Ik wil dit niet direct vertalen in politiek jargon, want
dat houdt in: ze hebben er daar in de West toch niks van begrepen en dus ga
ik maar door met mijn plannen. Voorzitter! Ik hoop niet dat de staatssecretaris
dat bedoelt. Voorzover wij de benodigde kennis niet in huis hebben, kunnen
wij die altijd in onze eigen publieke sector of in andere sectoren inwinnen.
 
 Wij staan in feite een wijziging voor in die zin dat de vier genoemde
punten als niet geschreven beschouwd worden. Het gaat erom dat die punten
niet als rechtshistorie in het verslag komen. Een mogelijkheid is om die in
te trekken via een amendement. Een andere mogelijkheid is een motie waarin
duidelijk de betekenis wordt vastgesteld van wat wij overeengekomen zijn.
 
 De Antillen kunnen niet hun medewerking verlenen aan het voorstel zoals
het nu luidt. Dit geldt zowel van regerings- als van oppositiezijde. Ik hoop
dan ook dat wij wat dit betreft duidelijk zijn. Ik hoop ook dat wij samen
oplossingen kunnen vinden. Wij wensen deze wijzigingen zo spoedig mogelijk
door te voeren. Dat brengt namelijk een beetje rust in de offshoresfeer. Dat
bevordert ook de economische stabiliteit van het land. Wij hebben dan voor
een x-aantal jaren weer rust in de tent.
 
 
 
 
 
 Mevrouw B.M. de Vries (VVD):
 
 Voorzitter! Ook ik breng een groet uit aan de collega's van de Antillen.
Het is voor mij ook de eerste keer dat ik in een debat zit waarbij leden van
andere delen van het Koninkrijk aanwezig zijn. Ik moet zeggen dat dit een
heel aparte sfeer geeft aan dit debat. De voorzitter gaf al aan dat de manier
van debatteren wat anders is. Maar wij passen ons wat dat betreft graag eventjes
aan.
 
 Als we naar het internationale fiscale verdragsbeleid kijken, kunnen wij
zien dat het over het algemeen vrij soepel loopt, wanneer Nederland met verdragsonderhandelingen
bezig is. Het gekke is dat als het om BRK gaat, dit veel commotie oproept.
Niet alleen in Nederland is er veel aandacht aan besteed, maar ook op de Antillen
zelf.
 
 In beginsel is de VVD-fractie er verheugd over dat er overeenstem ming is tussen Nederland en de Eilanden. Immers, de wetstekst en
de toelichting zijn geaccordeerd. Wij hebben echter zojuist en eerder andere
geluiden gehoord.
 
 Wij hebben van diverse kanten berichten gekregen dat er achter de schermen
nogal gesteggeld is over de technische uitwerking. Dat is mij opgevallen.
Er wordt gezegd dat het technische punten zijn en geen politieke punten. Daar
ben ik blij om. Wij hebben namelijk toch een speciale band met andere delen
van het Koninkrijk.
 
 De VVD-fractie heeft in de schriftelijke inbreng bij dit wetsvoorstel
aan de staatssecretaris van Financiën gevraagd of wij bij verdragsonderhandelingen
geconfronteerd worden met het feit dat wij een BRK hebben. Ik herformuleer
het antwoord van de staatssecretaris in mijn woorden. Hij zegt: ja, daar worden
wij mee geconfronteerd en er is toenemende kritiek op het feit dat wij een
BRK hebben. Dit staat ook in de stukken. Daarbij gaat het met name om de doorstroomconstructies.
 
 De VVD-fractie vindt het een ernstige zaak als dat zo is. Het feit dat
wij een BRK hebben, mag er niet toe leiden dat het Nederland in internationaal
opzicht schade berokkent. Gaarne verneem ik van de staatssecretaris of er
al wat druk van de internationale ketel af is, als de gewijzigde BRK in werking
treedt. Dat is van groot belang. Wij vinden het ook plezierig als wij kunnen
zeggen: kijk, het gaat ook goed met de Antillen. Immers, wij hebben een bijzondere
band met de eilanden.
 
 De VVD-fractie is van oordeel dat de Nederlandse Antillen zich moeten
inzetten om meer verdragen ter voorkoming van dubbele belastingen te sluiten.
Dit betekent ook dat de Antillen hun fiscale regelgeving en normen rond de
fiscale wetgeving moeten aanpassen aan wat internationaal geaccepteerd is.
Mevrouw Witteveen van de fractie van de PvdA heeft dat ook al gezegd. Beschikt
de staatssecretaris van Financiën over informatie dat de Antillen hier
serieus mee bezig zijn?
 
 De Antillen zijn bezig met een nieuw fiscaal raamwerk. Misschien kan men
er in tweede termijn op ingaan. Het aardige van dit debat is dat wij rechtstreeks
informatie kunnen uitwisselen. Misschien kan men zijn visie geven op het belang
van het afsluiten van verdragen ter voorkoming van dubbele belasting. Er bestaat
één beperkt verdrag met Noorwegen. Het zou voor het aangezicht
van de Nederlandse Antillen, alsook van Nederland, goed zijn als er meer verdragen
kunnen worden gesloten ter voorkoming van dubbele belasting.
 
 Voorzitter! Ik zou nog enkele woorden willen wijden aan het fenomeen fraudebestrijding.
De wijziging van de BRK ziet op de bestrijding van oneigenlijk gebruik en
uitholling van de Nederlandse belastinggrondslag; dat is duidelijk. In de
loop der jaren is steeds meer uitgekomen dat de Antillenroute ook voor dubieuze
transacties wordt gebruikt. Ook het witwassen van, als je het zo wilt noemen,
zwart geld is aan de orde. Als je een systeem hebt waarbij het gebruikelijk
is dat de aandelen van een Antilliaanse vennootschap aan toonder zijn –
ze hoeven niet aan toonder te zijn, maar meestal zijn ze aan toonder –
en je bijvoorbeeld geen dividendbelasting heft, dan kun je ook niet zien waar
de gelden naartoe gaan. Het kan dan soms aantrekkelijk zijn voor mensen die
anoniem willen blijven, teneinde vooral anoniem te blijven.
 
 Het mag duidelijk zijn dat wij ook bijzonder geïnteresseerd zijn
in de uitkomsten terzake van het nieuw fiscaal raamwerk: hoe dat eruit gaat
zien en hoe je het kunt toetsen aan de internationale maatstaven. Ik denk
namelijk dat dit in beider belang is. Ook wat betreft Amerika heeft men, zoals
bekend, op met name het punt van de zogenoemde weinig transparante regelgeving
problemen gehad. Misschien kan daar nog een reactie van de zijde van de koninkrijkspartners
op komen.
 
 Voorzitter! Niet alleen Nederland is bezig met fraudebestrijding, maar
ook de landen om ons heen zijn daarmee bezig. De georganiseerde criminaliteit
opereert internationaal en het is goed dat wij, ten aanzien van alle landen
waar wij ook verdragen mee hebben, daar waar nodig administratieve bijstand
verlenen en gegevens uitwisselen.
 
 Voorzitter! Tijdens het algemeen overleg van 15 maart 1995, in deze Kamer,
heeft de VVD-fractie gesuggereerd of het niet verstandig zou zijn dat op de
Antillen een zogenaamde "trustlicentie" wordt ingevoerd. Dit zou betekenen
dat geregistreerde trustkantoren trustwerkzaamheden zouden mogen verrichten,
als zij aan bepaalde voorwaarden voldoen. Op deze wijze zou meegewerkt kunnen
worden aan een stukje fraudebestrijding waar wij allemaal mee bezig zijn.
Ik begrijp uit het verslag van de staatssecretaris dat daar op dit moment
op de Antillen aan gewerkt wordt – althans, dat het onderzocht wordt –
en ik zou willen weten wat de visie daarop is. Ik denk dat het – geen
woorden, maar daden – ook in het belang van de Antillen is, als op die
manier met de zaak zou worden omgegaan. Hopelijk komt daar snel wat uit.
 
 Voorzitter! Ingaande op een aantal technische punten met betrekking tot
het wetsvoorstel, merk ik het volgende op. Er worden een aantal technische
wijzigingen voorgesteld, zoals de wijziging van de non-discriminatiebepaling,
de toewijzingsbepaling terzake van de belastingheffing over hypothecair interest
en een aanvullende bepaling inzake de afkoop van pensioenen. Omdat wij daar
ook in deze kamer al eerder over gesproken hebben, zal ik kortheidshalve zeggen
dat de VVD-fractie deze wijzigingen steunt.
 
 Met betrekking tot de zogenoemde penshonadoregeling zou ik ook een aantal
opmerkingen willen maken. In beginsel is het wijzigen van de penshonadoregeling
een Antilliaanse zaak en geen Nederlandse zaak. In deze Kamer bestaat nog
steeds onduidelijkheid over de hoeveelheid penshonado's. Er is zojuist door
mevrouw Doran-Scoop gezegd dat het er 230 zijn. Ik weet niet of de staatssecretaris
van Financiën dit kan bevestigen; in deze Kamer bestaat er onduidelijkheid
over.
 
 Voorzitter! In de reacties die wij hebben gekregen op de overgangsregeling
in de BRK, betrekking hebbend op de penshonadoregeling, wordt aandacht gevraagd
voor de vermeende terugwerkende kracht. Het voorbeeld dat gebruikt wordt,
is dat als, in mijn woorden, "tante Aghaat" in 1948 naar de Antillen is geëmigreerd,
zij tot 2002 beschermd is en daarna niet meer. De critici vragen zich daarbij
af of dit wel redelijk is. Men wil een knip maken bij 1991. Wat ik niet begrijp
in dit voorbeeld, dat in eerste termijn ook is genoemd, is het volgende. Voor
mensen die in 1948, 1950 of 1970 – dat maakt niet uit, als het maar
vóór 1987 is geweest – naar de Antillen zijn gegaan, geldt
dat tóen die penshonadoregeling, bij mijn weten, nog helemaal niet
bestond. Je kunt dan ook niet de dupe zijn op het moment dat
deze regeling daar is. Misschien kan de staatssecretaris mij in dezen helderheid
verschaffen.
 
 Bovendien is het zo dat wetten nu eenmaal worden gewijzigd – niet
alleen in Nederland, maar overal: in elk land – en soms is er een overgangsregeling
en soms is er geen overgangsregeling. Hier is gekozen voor een overgangsregeling.
Dat steunen wij ook en wat ons betreft lijkt dit redelijk, maar wij wachten
gaag nog een reactie van de staatssecretaris van Financiën af.
 
 Voorzitter! In de nota naar aanleiding van het verslag wordt op bladzijde
24, derde t/m vijfde regel, vermeld dat onder het begrip "inkomen uit een
vennootschap" tevens wordt begrepen: winst behaald bij vervreemding van aandelen.
Als ik die kretologie op de fiscale merites beoordeel, vraag ik mij af of
er iets nieuws wordt geïntroduceerd in het kader van ons algemene verdragsbeleid.
Immers, inkomen uit een vennootschap is geen fiscale kreet, maar ik kan mij
voorstellen dat het over inkomsten uit vermogen gaat en als dat dividend is,
kun je dividendbelasting heffen of iets dergelijks. Nogmaals, winst behaald
bij vervreemding van aandelen is in fiscale termen geen inkomsten uit vermogen.
Ik ga ervan uit dat de staatssecretaris dit in andere verdragssituaties niet
wil zien als een verkapte dividenduitkering. Ik krijg hier graag een reactie
op en misschien kunnen wij hierop in september terugkomen als wij intern nog
een discussie hebben over het Nederlandse fiscale verdragsbeleid.
 
 Voorzitter! De fractie van de VVD heeft nog een vraag over het dividendartikel
van de BRK artikel 11. In de nota naar aanleiding van het verslag wordt vermeld
dat Nederland 15% dividendbelasting zal naheffen voor het geval er sprake
is van fraus legis als de vermogenswinst wordt geherkwalificeerd als dividend.
Waarom is gekozen voor het percentage van 15 en niet voor de 7,5% die in het
artikel staat vermeld?
 
 Voorzitter! Ik heb nog een vraag over de kwalificerende lijst, waarover
ook de heer Ybema heeft gesproken. In de nota naar aanleiding van het verslag
staat vermeld dat de garantieverordening niet is opgenomen op de kwalificerende
lijst om adequaat te kunnen inspelen op internationale ontwikkelingen. Op
zichzelf klinkt dat goed, maar ik verneem toch gaarne of het niet opnemen
van die garantieverordening op de kwalificerende lijst tot gevolg zou kunnen
hebben dat Nederland 35% vennootschapsbelasting zou kunnen heffen als het
tarief van de offshorevennootschappen 2,4% tot 3% blijft. De heer Ybema heeft
dit ook al uitgelegd. In beginsel zou eentiende van het tarief van artikel
15 van toepassing zijn en dat zou hoger zijn dan de 2,4% tot 3%. Is dat inderdaad
de bedoeling voor de offshorevennootschappen of kan de staatssecretaris de
toezegging doen dat dit niet onder artikel 35b valt?
 
 Voorzitter! Tot slot wil ik iets zeggen over de interpretatieverschillen.
In tweede termijn zal ik daarop ongetwijfeld nader terugkomen. Die verschillen
zijn hier rijkelijk over tafel gegaan. Mijn fractie is bijzonder geïnteresseerd
te vernemen of de Antillen en Aruba – nu zijn alleen de Antilliaanse
collega's aanwezig – uiteindelijk het onderhandelingsresultaat accepteren
of niet. De een heeft zich wat anders geuit dan de ander, en ik verneem graag
of men dat resultaat accepteert en of men belang hecht aan het feit dat er
een BRK is. Ook zou ik graag in tweede termijn vernemen hoe de Antillen uiteindelijk
omgaan met de uitvoering van dit wetsvoorstel. Houdt men de eigen interpretatie
aan over de verschillen of volgt men de interpretatie die de staatssecretaris
van Financiën eraan geeft? Het antwoord op die vraag is van groot belang
voor het verdere verloop van dit debat.
 
 
 
 
 
 Mevrouw George-Wout (PAR):
 
 Mijnheer de voorzitter! De reden van onze aanwezigheid in deze zaal vandaag
houdt juist verband met de laatste opmerking van mevrouw De Vries, namelijk
het feit dat op het moment waarop de basistekst was geaccordeerd en ook de
toelichting op die basistekst was geaccordeerd, de staatssecretaris rare bewegingen
ging maken. Onze reactie daarop is dat wij enkel en alleen voor de basistekst
en de toelichting garant kunnen staan. Over het belang van een BRK wil ik
het volgende opmerken. George-WoutIk meen dat de Staten van de Nederlandse
Antillen in hun verslag op pagina 2 heel duidelijk hebben gezegd, dat zij
het voor dit onderwerp van belang achten dat met het uiteindelijke resultaat,
geaccordeerd in de basistekst en in de toelichting tussen onze minister van
financiën en de staatssecretaris, voor een aantal jaren zekerheid op
dit terrein zou kunnen worden verkregen, zodat vervolgens met volle energie
gewerkt kon worden aan de door alle partijen wenselijk geachte herziening
van de Antilli aanse belastingwetgeving, het zogenaamd nieuw
fiscaal raamwerk.
 
 Mijnheer de voorzitter! Wij hebben vanochtend via uw griffier een nieuwe
wijziging op de BRK ontvangen, welke wijziging feitelijk door onze regering
nog niet eens is becommentarieerd. Dit laatste is alweer een bewijs van de
manier waarop de staatssecretaris sinds de accordering van de tekst –
de basistekst en de toelichting daarop – met wijzigingen, met reacties
op de nota van de Kamer en met reacties op het verslag van de Staten, is omgegaan.
Pertinent wordt geweigerd om af te wachten, om tot een akkoord te komen met
onze minister van financiën en de Kamer op grond daarvan te rapporteren.
 
 Mijnheer de voorzitter! Dat vijf van onze leden aanwezig zijn, van wie
er vier voor vanmiddag hebben ingeschreven, ligt aan het feit dat de BRK voor
ons belangrijke gevolgen heeft en wel voor onze begroting, voor de betalingsbalans –
deviezenopbrengsten – voor onze economie – investeringen –
en zeker voor de werkgelegenheid. Wij hebben een akkoord van de IMF op tafel,
waarin reeds rekening is gehouden met de budgettaire gevolgen. Bovendien zijn
wij gebonden aan een letter of intent, met daarin de nieuwe interpretaties,
die de staatssecretaris als simpele misverstanden naar voren brengt, maar
die wel degelijk voor de penshonado's en voor de offshoresector gevolgen zal
hebben. Deze gevolgen zullen de budgettaire problematiek alleen maar vergroten,
met alle consequenties van dien.
 
 Mijnheer de voorzitter! Beseft de staatssecretaris dat in het behandelen
van deze BRK en de wijze van optreden – zo heeft onze minister van financiën
het afgelopen weekend nog moeten vaststellen, dat er geen reden is om nader
overleg te plegen op grond van het feit dat terwijl er afspraken zijn gemaakt
om zaterdag nog te overleggen, de stukken vooraf, zonder accordering vooraf,
naar de Kamer zijn gestuurd en dat er alsnog gepraat moet worden, dat wij
vanuit de Antillen met voldoende vertrouwen de discussie aan kunnen gaan als
met deze wijzigingen op deze manier wordt omgegaan?
 
 Voorzitter! Ik sluit mij aan bij hetgeen de twee voorgaande sprekers uit
onze delegatie duidelijk uiteen hebben gezet over de inhoud en de procedure.
Op hetgeen de heer Mc William naar voren heeft gebracht, wil ik een correctie
aanbrengen. De Staten van de Nederlandse Antillen zullen achter de behandeling
van de nrs. 1 t/m 3 staan. Zodra de nota naar aanleiding van het verslag is
opgesteld, is er geen akkoord als deze vier punten uit deze eerste termijn
niet dusdanig door de staatssecretaris worden opgehelderd, dat zij als vaststaand
moeten worden beschouwd en zoals de memorie van toelichting dat heeft aangegeven.
Wil dat niet allemaal geklaard worden tijdens deze eerste termijn, dan zullen
wij in de tweede termijn moeten aangeven wat onze definitieve positie zou
moeten zijn.
 
 
 
 
 
 De vergadering wordt van 14.55 uur tot 15.25 uur geschorst.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Bij dit deel van het debat is achter de ministerstafel ook aanwezig de
gevolmachtigd minister van de Nederlandse Antillen.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Voorzitter! Ik zou de statenleden van de Antillen van harte welkom willen
heten. Velen ken ik al heel lang, sterker nog, wij zijn oud-collega's geweest.
Het verheugt mij dan ook bijzonder dat zij vandaag aan het debat deelnemen.
 
 De voorbereiding van de wijziging van de BRK is zeer uitvoerig en zorgvuldig
geweest en heeft in een heel plezierige en constructieve sfeer plaatsgevonden.
Als ik de oud-collega's nu hoor spreken, vraag ik mij af of die sfeer anders
was. Nee, het was een hele plezierige sfeer. Wij zijn tot overeenstemming
gekomen over de wetstekst en de memorie van toelichting. Toen ik de bijdragen
van de statenleden beluisterde, vroeg ik mij af wat er mis was. Ik heb die
wetstekst en de memorie van toelichting hier voor mij liggen. Daarop staan
de handtekeningen van de collega's met wie ik onderhandeld heb. Het verheugt
mij dat de sprekers namens de Staten tot de conclusie zijn gekomen dat er
overeenstemming bestaat over de wetstekst en over de memorie van toelichting.
Daarover bestaat geen discussie en daar ben ik blij om. Er is in ieder geval
één punt van de interpretatieverschillen weggewerkt.
 
 Voorzitter! Ik ben eens nagegaan waar die mogelijke interpretatieverschillen
liggen. Die wil ik punt voor punt bespreken. Ik heb al eerder kenbaar gemaakt
dat ik bereid was met de Staten overleg te plegen over dit wijzigingsvoorstel.
Ik heb mijn bereidheid uitgesproken om naar de Antillen te komen en met de
Staten te overleggen. Ik betreur het dan ook dat dit niet heeft kunnen doorgaan.
Dan was een aantal van de bijdragen wellicht ook anders getoonzet geweest.
 
 Ik was ook gaarne bereid opnieuw met de collega te overleggen. Sterker
nog, ik ging ervan uit dat de collega hier aanwezig zou zijn. Ik was onaangenaam
verrast uit een fax te moeten vernemen dat de collega niet zou komen. Ik betreur
dat, omdat ik te allen tijde bereid ben constructief overleg te plegen over
een onderwerp dat ook voor de Antillen van groot economisch belang is.
 
 Voorzitter! Ik begin met de penshonadoregeling. Alle sprekers hebben gevraagd
hoe die regeling moet worden uitgelegd. Die regeling moet worden uitgelegd
conform de tekst in de wet. Wij spreken hier over interpretatieverschillen,
doch de wet en de toelichting zijn op dat punt heel duidelijk. Ik begrijp
uit de bijdragen van Antilliaanse zijde dat de overgangsregeling aldus wordt
uitgelegd, dat penshonado's uit de periode 1987-1991 buiten de wijziging van
de BRK vallen. Men zegt dat het geldt vanaf 1991. De penshonado's uit de periode
1987-1991 moeten erbuiten vallen.
 
 Op de eerste plaats verwijs ik naar de tekst van de wet. Die is in dezen
heel duidelijk. Het gaat daarin om alle penshonado's. Ik kan dat nog eens
illustreren aan de hand van de toelichting op die regeling, die ook geaccordeerd
is door de Nederlandse Antillen en Aruba. Daarin staat het volgende: "De landen
achten het wenselijk een overgangsregeling op te nemen voor natuurlijke personen
die vóór de inwerkingtreding van dit voorstel van rijkswet reeds
onder die penshonadoregeling vallen."
 
 Duidelijkere teksten kunnen er niet worden geschreven. Er wordt geen onderscheid
gemaakt naar perioden. Nee, het gaat hier heel uitdrukkelijk om alle penshonado's.
Dat is ook logisch, want het zou waarschijnlijk in strijd zijn met de rechtsgelijkheid
als je een onderscheid zou maken tussen enerzijds penshonado's uit de periode
1987-1991 en anderzijds penshonado's uit de periode daarna. Deze vorm van
rechtsongelijkheid zou onder de BRK natuurlijk niet houdbaar zijn. Ik herhaal
dat de wetstekst en ook de toelichting daarop duidelijk zijn.
Hier kan dus geen sprake zijn van welk interpretatieverschil dan ook. In de
wetstekst staat wat er staat en in de toelichting staat wat er staat. Wij
komen hier dus niet eens aan interpretatie toe.
 
 Dan kom ik nu op de ongerustheid die spreekt uit de bijdrage van de statenleden
in het licht van de belangen van de Nederlandse Antillen. De overgangsregeling
die ik met de collega overeengekomen ben, bewerkstelligt dat alle penshonado's
voor hun reguliere inkomen de BRK-bescherming krijgen tot 1 januari 2002.
In alle eerlijkheid begrijp ik niet waar de ongerustheid vandaan komt. De
overgangsregeling biedt immers voor het reguliere inkomen in ieder geval tot
1 januari 2002 de BRK-bescherming. Vervolgens ben ik met de collega overeengekomen
dat wij in de komende periode ook in het kader van het nieuwe Antilliaans
fiscaal raamwerk, waar ik nader op zal ingaan, gesprekken zullen voeren. De
Antillen hebben daarbij toegezegd te zullen komen met een regeling die voldoet
aan internationale normen en die zich vervolgens zou kunnen kwalificeren voor
de BRK. Omdat 2002 nog niet aangebroken is, betekent dit feitelijk dat er
voor die periode een regeling kan komen waarin de penshonado's kunnen instromen.
Als die regeling zich kwalificeert, kunnen zij vervolgens rekenen op aanvullende
verdragsbescherming. Helderder kan het niet.
 
 Ik denk dan ook dat ik met deze uitleg heb aangegeven dat er geen enkele
reden voor ongerustheid behoeft te bestaan. Ik betreur het ook sterk dat die
ongerustheid is gewekt. Niemand is daarmee gediend, de Antillen niet, Nederland
niet en ook het investeringsklimaat niet. Het is een heel heldere regeling.
Ik heb haar nu nog eens heel duidelijk uitgelegd. Ik denk dan ook dat er geen
sprake is van interpretatieverschillen. De wet en de toelichting zijn heel
helder: bescherming tot 1 januari 2002; dus een ruime periode, ook voor de
Antilliaanse collega, om in overleg met Nederland te spreken over een nieuw
fiscaal raamwerk en, zoals toegezegd, zelf te komen met een regeling die in
de plaats zou komen van de penshonadoregeling. Dat laatste is een zaak van
de Antilliaanse regering. Dat zijn de afspraken die ik gemaakt heb met de
collega aan de overkant. Er is geen enkele reden om enige ongerustheid te
hebben over deze regeling of over de interpretatie. Dat is niet aan de orde.
 
 Een volgend punt waarover misverstanden of interpretatieverschillen bestaan,
is artikel 35b, vierde lid. Dit punt is indringend aan de orde gesteld, zowel
door statenleden als door leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Ik
zal niet helemaal in de techniek gaan, want mevrouw George-Wout zei terecht
dat het een buitengewoon gecompliceerde technische materie is. Zij zei: wij
moeten ons ook laten adviseren. Ik begrijp dat. Ik zal proberen om de regeling
wat huiselijk weer te geven.
 
 Artikel 35b, vierde lid, huiselijk weergegeven, ziet op een Nederlandse
vennootschap, bijvoorbeeld een besloten vennootschap, die geen onderneming
drijft. Meestal zitten er dan beleggingen in. In het kader van de fiscale
emigratie naar de Antillen wordt deze vennootschap door de aandeelhouder naar
de Antillen meegenomen. Er vindt dus een verhuizing plaats. Door deze verhuizing,
die vaak bijna uitsluitend om fiscale redenen plaatsvindt, verliest Nederland
zijn fiscale claim op de dividendreserve. U moet zich een besloten vennootschap
voorstellen waarvan de aandeelhouder, plus de BV, verhuizen naar de Antillen;
volgens het Nederlandse belastingrecht rust er een claim op die besloten vennootschap.
Daarnaast rust er nog een claim van 20% op in het kader van het Nederlandse
aanmerkelijk belang.
 
 Men moet zich voorstellen dat door die verhuizing de Nederlandse schatkist –
daar is niets ingewikkelds aan – verlies lijdt: de fiscale claim gaat
verloren en de BV gaat naar de Antillen. Zoals ook mevrouw De Vries en mevrouw
Witteveen zeiden, leidt dat tot een uitholling van de Nederlandse belastinggrondslag.
Immers: een BV vertrekt, wat minder inkomsten voor de Nederlandse overheid
inhoudt. Nu komt het: volgens de Antilliaanse zienswijze zou artikel 35b,
vierde lid, beperkt moeten worden uitgelegd. Men zegt eigenlijk dat op de
verhuizing, die ik net schetste, artikel 35b, vierde lid, niet van toepassing
zou zijn. Met andere woorden: Nederland moet in die optiek zijn heffingsrecht
prijsgeven. Nederland moet toelaten dat die uitholling plaatsvindt.
 
 Het hele wetsvoorstel en de wijzigingen daarop zijn toegespitst op het
tegengaan van misbruik en oneigenlijk gebruik, met name van gekunstelde constructies.
Omdat de Antillen in het kader van artikel 35b, vierde lid, bezwaar hadden
tegen een dergelijke aanpak, is er vervolgens in de wet een regeling getroffen,
die juist tegemoetkomt aan diezelfde Antillen. Wat gebeurt er namelijk? De
regeling is zodanig opgezet, dat de Antillen feitelijk gesproken, als de geschetste
situatie zich zou voordoen, daaruit niet veel inkomsten krijgen. We moeten
ons namelijk realiseren dat Nederland door die verhuizing een forse claim
verliest. Vervolgens kan die verhuisde besloten vennootschap, met die aandeelhouder,
feitelijk gesproken op de Antillen diezelfde BV leeghalen, waarvan de Antillen
maar heel beperkt kunnen profiteren.
 
 Daarom heb ik in de wetstekst als tegemoetkoming de volgende afspraak
aangeboden. Artikel 35b, vierde lid, heeft betrekking op de bestrijding van
een gekunstelde constructie, maar tegelijkertijd wordt die bestrijding niet
toegepast – en nu komt het! – als de naar de Antillen verhuisde
vennootschap het normale dividend uitkeert, waarop de Antilliaanse belastingwetgeving
van toepassing is. Wat wil men nog meer? Dat is toch een regeling die tegemoetkomt
aan de wensen van de Antillen. Als we die afspraak niet hadden gemaakt, en
artikel 35b, vierde lid, onverkort van toepassing hadden laten zijn, zou dat
van Nederlandse kant bestreden zijn met de desbetreffende antimisbruikregeling.
Vervolgens acht Nederland, ingevolge artikel 35b, vierde lid, de door mij
geschetste situatie, waarin sprake is van een normale dividenduitkering op
de Antillen, waarop de Antilliaanse belastingwetgeving van toepassing is,
acceptabel. Dat is ook de onderhandelingskwestie geweest. Ook hierbij vraag
ik mij dus echt af, waar het misverstand in zit. Ook hier is de wetstekst
gewoon duidelijk. Ook in mijn optiek gaat het niet om interpretatieverschillen:
ik kijk in de wetstekst, ik schets de voorgeschiedenis, en ik schets het compromis
dat we hebben getroffen als die verhuisde vennootschap op de Antillen is gevestigd,
en normale dividenden uitkeert. 
 
 Dat is de regeling die ik overeengekomen ben, en die ook in het belang
van de Antillen is. Ik moet eerlijk zeggen dat ik vind dat ik in de optiek
van geven en nemen de Antillen op dat punt redelijk tegemoet ben gekomen,
door de regeling die ik hier schets, dus de afbraakregeling, toe te staan.
Die is nu juist in het belang van de Antillen. De dividendstroom komt daar
terecht, terwijl Nederland feitelijk gesproken dat verlies incasseert. Dat
moeten wij ons wel realiseren. Dat is de achtergrond van artikel 35b, vierde
lid. Ik heb geprobeerd het huiselijk weer te geven om te voorkomen dat wij
in fiscaal-technisch jargon terechtkomen. Ik begrijp eerlijk gezegd de commotie
daarover niet. Wij moeten ons wel realiseren dat als zo'n situatie zich voordoet,
de dividendstroom valt onder de Antilliaanse belastingwetgeving en dat Nederland
zijn claim op dat punt heeft prijsgegeven, als wordt voldaan aan de desbetreffende
voorwaarden. Ik vraag mij dus af waar de onduidelijkheid, de onhelderheid
vandaan komt.
 
 Een volgende onduidelijkheid betreft de zogenaamde fraus- legisleer. Door
de statenleden is artikel 35a aan de orde gesteld. Kort geformuleerd, is in
artikel 35a neergelegd de zogenaamde fraus-legisleer. Naar ik heb begrepen,
dat komt ook uit het debat naar voren, is de Antilliaanse offshore-industrie
van mening dat deze Nederlandse leer, het Nederlandse beleid op dat punt,
niet onverkort van toepassing zou mogen zijn op zogenaamde kasgeldconstructies
en holdingconstructies die worden toegepast door Antilliaanse offshoremaatschappijen.
Die toepassing leidt er dan toe dat Nederlandse dividendbelasting wordt ontgaan.
Het kan toch nooit de bedoeling zijn dat de Nederlandse fraus-legisleer, die
nationaal van toepassing is, niet van toepassing zou zijn op dergelijke situaties.
Dat kan toch in alle redelijkheid niet gevraagd worden. Ik heb tijdens de
onderhandelingen uitdrukkelijk gezegd dat ik geen wijziging voorstel in de
fraus-legisleer en dat ik in feite geen afstand neem van de fraus-legisleer,
zoals die ook wordt toegepast in Nederland en die uiteindelijk toch afhankelijk
is van de rechter, het rechterlijk oordeel op dat punt; het is rechtersrecht.
Het is geldend beleid. Het gaat niet aan dat wij in het kader van een BRK-wijziging
een uitzondering zouden kunnen maken op de Nederlandse fraus-legisleer. Ik
heb ook, toen wij aan het onderhandelen waren, gezegd: laat ik één
ding duidelijk maken: ik zal op dat punt geen ander beleid voeren tegen de
Antillen, dan anderszins. Met andere woorden, het beleid zoals het er was
voor de wijziging, blijft het beleid na de wijziging. Ik dacht juist dat ik
met die uitleg duidelijk had gemaakt dat er op dat punt geen sprake zou mogen
zijn van verontrusting. Het gaat mij echter wel erg ver om nu juist te vragen
om een niet onverkorte toepassing van die leer, om daar een uitzondering voor
te maken. Dat kan dus niet. Het is gewoon de Nederlandse fraus-legisleer,
die wordt toegepast conform het te voeren beleid.
 
 Feitelijk gesproken zijn dit de belangrijkste punten. Artikel 35a speelt
namelijk ook een rol in het kader van artikel 11, waarin het gaat om de gekwalificeerde
kas- en holdingconstructies in de vorm van dividend. Daar bestaat, als je
kijkt naar de memorie van toelichting, duidelijkheid over. Ik probeer op dat
punt niet te interpreteren. Ik kijk gewoon naar de wetstekst en naar de toelichting.
Die zijn helder op dat punt. Het is heel moeilijk om een andere uitleg te
geven aan iets dat er staat. Wat er staat, staat er. Ik probeer dus niets
anders te doen, dan te kijken naar wat er staat. Dat heb ik gedaan met de
penshonadoregeling, dat heb ik gedaan met artikel 35b, vierde lid, en dat
heb ik gedaan met artikel 35a in relatie tot artikel 11.
 
 Voorzitter! Deze punten zijn ook aangekaart door mijn collega van financiën.
Ik heb in de stukken, ook naar aanleiding van het verslag van de Antilliaanse
Staten, aangegeven dat er op dat punt sprake is van een duidelijke wetstekst
en toelichting.
 
 
 
 
 
 Mevrouw George-Wout (PAR):
 
 In het verslag van de Staten staat op pagina 7 heel duidelijk dat de afspraak
inzake artikel 35b, vierde lid, is dat het daarbij om besmette kasgeld- en
holdingconstructies gaat. In de uitleg van de staatssecretaris lijkt het alsof
wij het in het algemeen eens waren. Ik heb goed begrepen – dat staat
ook in ons verslag – dat de onbesmette constructies hier niet onder
vallen. Heb ik daarin gelijk?
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Voorzitter! Ik heb doelbewust heel huiselijk weergegeven over welke constructies
het gaat. Ik heb het voorbeeld gegeven van een besloten vennootschap die na
een verhuizing door de aandeelhouder wordt leeggehaald. Ik heb vervolgens
aangegeven dat Nederland, als er sprake is van een normaal dividendbeleid,
terugtreedt op het punt van artikel 35b, vierde lid. Ik vind dit een heldere
uitleg. Het kan nooit de bedoeling zijn dat Nederland toestaat dat uitholling
van de grondslag plaatsvindt door dergelijke constructies, waarin een BV om
fiscale, gekunstelde redenen wordt verplaatst naar de Antillen en daar vervolgens
wordt leeggehaald. De Antillen hebben daar ook niets aan.
 
 
 
 
 
 Mevrouw George-Wout (PAR):
 
 Dus artikel 35b, vierde lid, is niet van toepassing op de verkoop van
onbesmette BV's?
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Voorzitter! Dan moet de BV wel voldoen aan de in de wet opgenomen afbraakregeling.
Als er sprake is van een normale dividendpolitiek, is er niets aan de hand.
 
 
 
 
 
 De heer Mc William (PNP):
 
 Bij de onderhandelingen in januari was dit het meest essentiële discussiepunt.
Op de holding- en kasgeldconstructies zou een en ander niet van toepassing
zijn.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Ik heb het niet over onderhandelingen, maar over de geaccordeerde wetstekst
en de toelichting daarop. In de onderhandelingen zijn talloze posities aan
de orde geweest. Wij hebben het nu over de wetstekst, de toelichting daarop
en de wijze waarop de wet moet worden uitgelegd.
 
 Voorzitter! Ik kom op de meer technische vragen. Ik hoop dat ik de statenleden
ervan overtuigd heb – ik wil dat graag, want een duidelijk regeling
is ook in het belang van de economie van de Antillen – dat er voor de
ongerustheid die doorklonk uit de verschillende bijdragen, geen reden is.
Ik heb geprobeerd mijn visie op de interpretatieverschillen aan te geven door
ze er op hoofdpunten uit te lichten. De wet is de wet, en ik kan niet door
een interpretatie de wet wijzigen. Daarvoor zou een wetswijziging nodig
zijn, en een voorstel daartoe heb ik ook niet gehoord van de statenleden van
de Antillen. Er is hier geen voorstel gedaan, ook niet door de Staten, om
de wet te wijzigen. Men heeft de wet en de toelichting voor akkoord verklaard
en ik heb aangegeven dat de wijze waarop ik dat uitleg, in overeenstemming
met de wet is.
 
 De heer Smits is nog ingegaan op de redenen voor fiscale verhuizingen.
Hij heeft de vermogensbelasting genoemd en natuurlijk – ik heb al eens
eerder met de heer Smits mogen debatteren – zijn er meer redenen dan
uitsluitend de vermogensbelasting. Er zijn tal van overwegingen. De fiscaliteit
is niet altijd de doorslaggevende of overwegende reden. Een debat over de
vermogensbelasting hebben wij al eerder gevoerd, en ik zie met belangstelling
voorstellen van de CDA-fractie op dit punt tegemoet.
 
 De heer Smits heeft verder gevraagd hoe er getoetst wordt, of er overleg
is en of er gegevens worden uitgewisseld. In de eerste plaats is het zo dat
de BRK, voorzover het om Nederland gaat, gewoon uitgevoerd wordt en dat eventuele
meningsverschillen tussen de belastingplichtige en de inspecteur uiteindelijk
leiden tot een oplossing in overleg of, nogmaals: uiteindelijk, voor de rechter
worden gebracht. Dat kan gebeuren; het gebeurt ook bij het Nederlandse belastingrecht.
En dan is de Hoge Raad, ook in fiscale zaken, de hoogste instantie. Dat is
het antwoord op zijn vraag hoe het gesteld is met beroepskwesties.
 
 De heer Smits heeft gevraagd naar de transparantie en heeft in dat verband
gewezen op de bestaande regeling en de nieuwe regeling, een en ander geplaatst
in het nieuwe Antilliaanse fiscaal raamwerk. Als het gaat om de Antilliaanse
en Arubaanse regelgeving, is er sprake van fiscale autonomie, zoals de heer
Smits naar ik meen ook zelf opmerkte. De landen zijn zelf verantwoordelijk
en bevoegd voor hun eigen fiscale regelgeving. Maar de BRK speelt natuurlijk
wel een rol; dat signaleerde de heer Smits terecht ook. De BRK is een verdrag,
niet in de zin van een regulier verdrag, maar wel in de zin dat het een rol
kan spelen in de mate waarin wetgeving wordt aangepast of waarin wordt ingespeeld
op mogelijke fiscale verschillen. Het is niet voor niets dat wij zijn begonnen
over aanpassingen van de BRK in verband met gebleken misbruik en oneigenlijk
gebruik. Overigens zijn de Antillen en Aruba gewoon fiscaal soeverein en verantwoordelijk
voor de eigen regelgeving.
 
 De heer Smits vroeg hoe het zit met het oude regime, daarmee doelend op
de huidige situatie. In welke mate was er sprake van witwassen en oneigenlijk
gebruik; zijn daar cijfers over? Voorzitter! Er zijn geen cijfers over. Het
probleem is altijd dat heel moeilijk te onderkennen valt waar er sprake is
van fraude en waar van oneigenlijk gebruik. Wel is geconstateerd dat in de
afgelopen periode misbruik en oneigenlijk gebruik is gemaakt van de BRK. Dat
wordt niet ontkend; dat is terug te vinden in de stukken. Niet voor niets
waren de collega's aan de overkant het met mij eens dat er moest worden opgetreden.
Dat blijkt uit de overeenstemming die wij over de wetstekst en de toelichting
hebben bereikt. Ook mijn collega's vonden – en ik heb daar waardering
voor – dat er aanpassingen moesten plaatsvinden om misbruik en oneigenlijk
gebruik te voorkomen. De mate waarin dat gebeurt, is heel moeilijk in te schatten.
Wij hebben het er al over gehad. Wij hebben alleen geconstateerd dat het plaatsvond.
 
 Dan heeft de heer Smits een vraag gesteld over de penshonadoregeling in
relatie tot artikel 26 BuPo. Ik meen dat het eerder ook door mevrouw Witteveen
aan de orde is gesteld. Nu heb ik al aangegeven dat de Antillen in fiscaal
opzicht soeverein zijn en dat die vraag dus primair beantwoord moet worden
door de Antillen zelf. Ik meen dat de heer Smits dat zelf ook opmerkte. Vanzelfsprekend
kan er wel een relatie zijn met de BRK, en dan is het de vraag of een dergelijke
regeling uit het oogpunt van rechtsgelijkheid, zoals de heer Smits het noemde,
houdbaar is. Ik wil daar alleen niet vanaf deze plaats een oordeel over vellen.
Overigens is bekend, en dat geldt ook in de Nederlandse situatie, dat uiteindelijk
de rechter daar een oordeel over velt en ik sta hier niet als rechter; ik
sta hier als verdediger van de voorgestelde wijziging van de BRK. Ik geef
wel toe dat die aspecten een rol spelen, maar uiteindelijk zal de rechter,
als hij daartoe geroepen wordt, daarover een oordeel moeten geven.
 
 Vervolgens vroeg de heer Smits hoe het zat met het aantal penshonado's.
Ik heb daar in de verschillende onderhandelingsstadia naar gevraagd en tot
op heden heeft men mij niet kunnen vertellen hoeveel penshonado's er waren.
Dat kon men ook niet, omdat zij feitelijk niet als zodanig stonden geregistreerd.
Ik heb het de Kamer al eerder kenbaar gemaakt. Nu is het zo dat ik het aantal
van 230 dat wordt genoemd door mevrouw Doran-Scoop, niet kan bevestigen. Ik
weet dat dus niet. Ik moet eerlijk zeggen dat ik buitengewoon verrast ben
dat zij blijkbaar beter geïnformeerd is dan ik, want ik ken dat cijfer
niet. Ook in de stukken is mij dat nooit gemeld. Sterker nog, ik heb erom
gevraagd, maar ik wacht nog steeds, ook in het kader van de gewijzigde BRK,
op de lijst die daarop betrekking heeft. Ik heb een beperkte lijst gekregen;
die was niet volledig. Ik heb dus gevraagd om mij een volledige lijst te geven,
zoals afgesproken, maar ik wacht daar nog steeds op.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Doran-Scoop (MAN):
 
 Mijnheer de staatssecretaris! Kunt u zich een computeruitdraai herinneren
die op de Antillen is uitgereikt?
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Ik zei net dat ik een beperkte lijst heb gekregen waarvan men zelf zei
dat die niet volledig was, en ik ben nog steeds in afwachting van een volledige
lijst op dat punt. Dus ik herinner mij alles.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Doran-Scoop (MAN):
 
 Het verbaast mij wel dat u zich dat herinnert op het moment dat ik de
microfoon nader. U hebt keer op keer beweerd dat u niets hebt ontvangen en
nu herinnert u zich dat u een beperkte lijst hebt ontvangen. Vanmorgen heb
ik bevestigd dat het uiteindelijke cijfer 230 is.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Voorzitter! Ik neem hier afstand van. Ik heb net gezegd dat ik niet beschik
over berekeningen of cijfers. Ik heb een computeruitdraai gekregen waarop
een beperkt aantal penshonado's stond. Ik wacht nog steeds op de volledige
lijst. Ik heb die niet gehad.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Doran-Scoop (MAN):
 
 Hoeveel namen stonden er op de beperkte lijst?
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Mijn medewerkers delen mij via het schermpje mee, dat er 60 mensen op
stonden.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Doran-Scoop (MAN):
 
 Tot aan de aanvang van deze vergadering was het antwoord uit de mond van
de staatssecretaris: nul. Wij hebben vanochtend aangevuld dat het er 230 zijn.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Ik heb het woord "nul" niet genoemd. Ik verzoek mevrouw Scoop deze beschuldiging
in tweede termijn terug te nemen. Het spijt mij verschrikkelijk wat zij thans
zegt. Ze kan het stenografisch verslag erop naslaan. Ik blijf mij erover verbazen
dat ik tot op heden de volledige lijst niet heb gekregen.
 
 
 
 
 
 Mevrouw George-Wout (PAR):
 
 De staatssecretaris verwachtte informatie te ontvangen. Bij het begin
van deze vergadering bleek dat die niet aan de staatssecretaris is gegeven.
Tussentijds is wel informatie gegeven, maar die was niet volledig. Aan het
verzoek van de staatssecretaris om meer informatie is in ieder geval tegemoetgekomen,
maar naar zijn mening nog niet volledig. Daarom was hij vanochtend verrast
toen hij hoorde dat het om 230 ging. Kunnen wij dat vaststellen?
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Ik ben verrast dat nu door een statenlid wordt gemeld dat het er 230 zijn.
Ik kan dat bevestigen noch ontkennen. Ik weet het niet. Ik heb die cijfers
niet gekregen.
 
 
 
 
 
 Mevrouw George-Wout (PAR):
 
 Dat begrijp ik. Uw verzoek om informatie te verschaffen is in ieder geval
niet volledig genegeerd.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Ik heb aangegeven wat ik gekregen heb. Mijn medewerkers hebben mij gemeld
dat er 60 mensen op stonden.
 
 
 
 
 
 Mevrouw B.M. de Vries (VVD):
 
 Ik vind het een wat vreemde discussie. Ik ga ervan uit dat de staatssecretaris
de volledige lijst krijgt. Een discussie als deze is wat zonde van onze tijd.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Dat verwacht ik ook. Ik had verwacht dat ik in het kader van de informatie-uitwisseling
tussen de regeringen de informatie over die 230 had ontvangen. Het faxapparaat
staat dag en nacht aan. Het was geen probleem geweest mij de informatie vóór
dit debat te verschaffen. Nogmaals, ik ben verrast.
 
 Voorzitter! Mevrouw Scoop heeft gezegd dat dit wetsvoorstel een ongebruikelijke
weg heeft gevolgd. Nee, dit voorstel van rijkswet heeft de gebruikelijke weg
gevolgd. Daar is niets mis mee.
 
 Voorzitter! Ik ben al ingegaan op de interpretatiekwestie die mevrouw
Scoop aan de orde heeft gesteld. Ik hoop dat zij ervan overtuigd is dat de
penshonadoregeling is zoals ze in de wet staat. Ik hoop verder in alle oprechtheid
dat ik erin geslaagd ben haar ongerustheid op dit punt weg te nemen. Ik heb
getracht duidelijk te maken dat er op dit punt geen reden is voor ongerustheid.
Er is een regeling getroffen tot 1 januari 2002. Ik hoop dat men het met mij
eens is dat de wet op dit punt duidelijk is.
 
 Mevrouw Scoop verwijst voorts naar belastingverdragen met andere landen.
Voorzitter! Ik herhaal een opmerking die al door mevrouw Witteveen, mevrouw
De Vries en de heer Ybema is gemaakt. De belastingregeling voor het Koninkrijk
mag niet worden gezien als een regulier verdrag. In het kader van het door
Nederland gehanteerde verdragsbeleid zou er geen belastingverdrag zijn gesloten
met de Antillen. Ik heb al aangegeven dat de BRK voortvloeit uit de bijzondere
koninkrijksband. De heer Ybema heeft onderstreept dat het netwerk van verdragen
dat Nederland heeft, bijzonder belangrijk is voor de reputatie van Nederland.
Ik wijs erop dat de Antillen geen belastingverdragen heeft gesloten, afgezien
van een beperkt verdrag met Noorwegen. Dat maakt duidelijk welke bijzondere
positie de Antillen innemen. Het feit dat Nederland wel een verdragsrelatie
is aangegaan, vloeit niet uit onze verdragspolitiek voort maar uit de bijzondere
koninkrijksband. Nogmaals, men mag de BRK en de in dat kader gemaakte afspraken
niet vergelijken met welke andere verdragsrelatie dan ook. Men dient zich
te realiseren dat feitelijk gesproken de BRK een tegemoetkomende regeling
is van de zijde van Nederland, in de richting van de Antillen en Aruba, juist
vanwege de bijzondere koninkrijksband. Daarbij spelen de belangen van het
Koninkrijk als geheel een rol.
 
 Vandaar dat ik buitengewoon verheugd was dat, toen wij de wetstekst en
de toelichting hadden gefiatteerd, ook van de zijde van de Antillen werd gesteld
dat een redelijke wijziging tot stand was gekomen. Ik lees alle kranteknipsels
die betrekking hebben op de Antillen en ik heb daarin gelezen dat de voorzitter
van de VOB, de heer Elias, tevreden was over het resultaat. Welnu, ik was
ook tevreden en dus dacht ik dat dit een constructieve zaak was, in het belang
van het Koninkrijk en niet alleen in het belang van Nederland. Als ik in een
andere positie had moeten onderhandelen, was het heel anders gelopen. Men
moet zich realiseren dat, als ik met een ander land onderhandel, ik mij veel
harder opstel. Dan kijk ik puur naar het Nederlandse belang. Hier hebben wij
een evenwicht gezocht tussen de verschillende belangen, hoe moeilijk dat ook
is. Ik was dan ook verheugd dat uiteindelijk ook mijn collega van de Nederlandse
Antillen en Aruba én de offshore-industrie vonden dat wij dat evenwicht
hadden gevonden. Daar ging het mij om. Het is een misvatting wanneer verondersteld
wordt dat ik uitsluitend op grond van het Nederlandse belang zou hebben onderhandeld.
 
 Nogmaals, er is sprake van een evenwicht, maar het kan niet zo zijn dat
er in het Koninkrijk sprake is van het verwerven van inkomsten als gevolg
van misbruik en oneigenlijk gebruik. Gelukkig is dit ook aan de zijde van
de Antillen en Aruba afgewezen en ik prijs ze daarvoor. Ook op dit punt is
er dus geen verschil van opvatting.
 
 
 
 
 
 De heer Mc William (PNP):
 
 Voorzitter! Ik kan heel ver met de staatssecretaris meegaan, tot er sprake
is van belastingverdragen die geen medegelding hebben voor bijvoorbeeld de
Nederlandse Antillen. Hoe verklaart de staatssecretaris dit?
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Dat kan ik verklaren. Wij weten van elkaar dat in een bepaalde periode
Amerika het verdrag met de Nederlandse Antillen heeft opgezegd. Dat was voor
de economie van de Nederlandse Antillen een buitengewoon harde klap.
 
 Vervolgens zouden de Nederlandse Antillen in beginsel, wanneer Nederland
bezig is met verdrags onderhandelingen, mee kunnen doen. Maar
ik verhul niet wat ik ook tegen de collega's heb gezegd: de andere landen
waarmee ik onderhandel, wijzen dat af. Ik denk dat u weet dat dit te maken
heeft met de taxhavenstructuur op de Nederlandse Antillen. Uzelf ontkende
dat. Maar internationaal-fiscaal wordt daar anders over gedacht: de Antillen
worden beschouwd als een taxhaven, een belastingparadijs. En als Nederland
dus onderhandelt met verschillende andere landen over nieuwe verdragen, zegt
men: dat kan geen medegelding hebben op de Antillen, omdat daar een taxhavenstructuur
geldt. Dat is de achtergrond.
 
 
 
 
 
 De heer Mc William (PNP):
 
 Dat begrijp ik, maar hoe verhoudt zich dat dan tot het feit dat men Nederland
tegenwoordig ook als een taxhaven beschouwt?
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Ik ben nog niet zo lang in functie, maar ik kan mij niet herinneren dat
de collega's mij erop hebben aangesproken dat Nederland een taxhaven is in
de zin van een offshorestructuur die de Antillen kent. Daar praten wij namelijk
over. Ik heb ook nooit begrepen dat de burgers in Nederland Nederland beschouwen
als een belastingparadijs.
 
 
 
 
 
 De heer Mc William (PNP):
 
 Wij praten over de offshore en niet over onshore. Maar de belastingdruk
op de Antillen wordt, als het zo doorgaat, veel hoger dan in Nederland. Dus
daarmee zijn wij ook een beetje in bed gaan liggen.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Maar u weet waar het om gaat: de offshorestructuur. Je mag Nederland niet
met de Antillen vergelijken, want Nederland kent niet de fiscale offshorestructuur
van de Antillen. Dat speelt internationaal een rol bij de beoordeling of er
al dan niet sprake is van een taxhaven.
 
 
 
 
 
 Mevrouw George-Wout (PAR):
 
 Als Nederland geen taxhaven is, kan de staatssecretaris dan het volgende
bevestigen? Ik geloof dat de staatssecretaris weet dat er een aderlating komt
vanwege het akkoord dat is bereikt over de wetstekst en de toelichting daarop.
Die lagen op tafel na flink onderhandelen. Maar sinds 23 april jl. ligt er
toch een voorstel waarmee de taxhavengedachte voor Nederland meer basis krijgt.
Ik doel op de concernfinancieringsmaatschappijen. Een percentage van 7 is
toch wel een taxhaven vergeleken met 35%.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Ik ga graag een debat aan met mevrouw Wout over het voorstel inzake de
Nederlandse fiscale regeling, dat bij de Kamer ligt. Het is in dit huis evenwel
gebruikelijk dat een staatssecretaris van Financiën eerst een wetsvoorstel
in de Tweede Kamer verdedigt. Het gaat dus om een wetsvoorstel dat in behandeling
is bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Ik moet dat daar nog verdedigen;
maar de parlementaire procedure loopt. Overigens behoort dat tot de fiscale
soevereiniteit van Nederland, net zoals Aruba en de Nederlandse Antillen fiscaal
soeverein zijn. Dit heb ik al gezegd in antwoord op vragen van de heer Smits.
Wij maken hier wetgeving, zoals déze wetgeving die gericht is tegen
uitholling van de Nederlandse belastinggrondslag. Zij bevat te dien aanzien
een aantal maatregelen en tegelijkertijd gaat het ook om maatregelen in het
kader van de versterking van de fiscale infrastructuur. Het is een zaak van
Nederland zelf. Maar het is – dit om misverstand te voorkomen –
uitdrukkelijk geen wetsvoorstel dat tegen de Antillen is gericht of tegen
Aruba.
 
 
 
 
 
 Mevrouw George-Wout (PAR):
 
 Nee, maar daar hebben wij het ook niet over. Waar wij het wel over hebben,
is dat wij juist vanwege het Koninkrijk goed moeten kijken hoe onderling de
concurrentiepositie zich ontwikkelt. De minister voor Nederlands-Antilliaanse
Zaken heeft gezegd dat de Antillen feitelijk méér inspraak moeten
hebben over zaken die Nederland aangaan. Op grond daarvan zeg ik dat het duidelijk
is, dat op dit moment de competitie tussen de Antillen en Nederland zich ook
afwikkelt en dat wij, als Antillen, weer iets te verwerken hebben wanneer
bijvoorbeeld deze wet aangenomen wordt in deze Kamer. Dat is het enige wat
ik wilde stellen. Het is niet bedoeld om de staatssecretaris aan te vallen,
maar wel om de staatssecretaris duidelijk te maken dat wij bij het afwegen
van zaken ook rekening moeten houden met wat er om ons heen gebeurt, ook in
koninkrijksverband.
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris Vermeend:
 
 Voorzitter! Ik zal straks nader ingaan op de concurrentiepositie van de
Antillen, ook in het kader van het koninkrijksverband. Ik wil alleen opmerken –
gelukkig bevestigde mevrouw Wout dit – dat wetgeving behoort tot de
eigen nationale soevereiniteit en dat het niet zo is – dat kan ook niet –
dat een taak of een bevoegdheid weggelegd is voor de Antillen om op dit punt
in onze wetgeving te interveniëren. Wij zijn altijd bereid, als koninkrijkspartners,
tot overleg; dat spreekt voor zich en daar heb ik geen probleem mee. Maar
het blijft een zaak van de Nederlandse regering en de Staten-Generaal. Zo
komen die wetgevingen hier tot stand. Hetzelfde geldt voor de Staten.
 
 Voorzitter! Mevrouw Scoop heeft iets gezegd over het overleg, en ik proefde
er een beetje uit dat dit overleg niet goed geweest zou zijn. Welnu, ik heb
zelden zó intensief overlegd en ik ben zelden zó vaak op en
neer gevlogen. Ik deed het overigens met plezier. Ik wil hierbij dan ook tegenspreken
dat er onvoldoende overleg zou zijn geweest: er is voortdurend overleg gepleegd.
Ik heb zelfs aangeboden – dit naar aanleiding van het betoog van mevrouw
Wout – dat ik bereid was om vorige week, of eerder, naar de Antillen
te komen om met de Staten overleg te plegen over dit voorstel. Ik had het
zelf op prijs gesteld als ik in de Staten de gelegenheid had gekregen om een
nadere toelichting te geven en vragen te beantwoorden. Daar hebben de Staten
recht op. Ik heb het aangeboden.
 
 Voorzitter! Mevrouw Scoop heeft terecht gewezen op het technisch-specialistische
karakter van de voorgestelde maatregelen. Het is complex, ook als je kijkt
naar de schema's. Ik ontken dit niet en men zal mij niet horen zeggen dat
het eenvoudig is. Het zijn buitengewoon technische schema's, waarbij overigens
duidelijk wordt – dat moet aanspreken – dat het daarbij wel om
gekunstelde kwesties kan gaan. Dan moet men toch ook bij zichzelf denken:
moet het allemaal zo ingewikkeld?
 
 Voorzitter! Ik kom bij de gevolgen voor de offshore-industrie en voor
de economie van de Antillen. Ik stel vast dat in ieder geval vanuit de offshore-industrie
gezegd werd – dat verheugde mij – dat men dit een redelijk
resultaat vond. Daar kan niemand omheen, want het is openlijk uitgesproken:
men vond het een redelijk resultaat. Ook mijn collega vond dit een redelijk
resultaat.
 
 Ik kan niet beoordelen wat de gevolgen zijn; dat staat ook aangegeven.
Wij beschikken immers over onvoldoende gegevens. Zo ken ik ook niet het aantal
penshonado's. Ik kan niet beoordelen wat uiteindelijke die gevolgen zijn,
wanneer daarbij ook rekening wordt gehouden met gedragsreacties; die kan ik
heel moeilijk inschatten. Ik weet dat niet en onze koninkrijkspartners weten
dat, denk ik, ook niet, want het hangt sterk af van een aantal gedragsreacties.
Maar ik stel wel vast dat men met het eindresultaat redelijk tevreden was.
 
 Voorzitter! Mevrouw Scoop heeft ook vragen gesteld over de procedure bij
de Raad van State. Ik moet haar corrigeren, want die procedure is conform
alle procedureregels in Nederland gevoerd. Als dat niet het geval was geweest,
zou de raad dat kenbaar hebben gemaakt. Er is een normale, reguliere procedure
gevoerd bij de raad. Dat wij in die periode overleg plegen, doet niets aan
dat feit af.
 
 Voorzitter! Er is nog een misverstand, waarover ook in de Antilliaanse
kranten werd gesuggereerd, dat uit de wereld moet worden geholpen. Er zouden
namelijk, volgens mevrouw Scoop, toezeggingen zijn ingetrokken. Dat is niet
waar. De wetstekst die is geaccordeerd en gefiatteerd, alsmede de memorie
van toelichting gelden nog steeds. De wet is niet gewijzigd en ik zeg dit
ook over uw hoofden heen, tegen de Antilliaanse media. De wet ligt er, is
getekend en ik houd mij daaraan. Dat kan ook niet anders. Er zijn dus geen
toezeggingen ingetrokken. Ik heb de uitleg van de wet gegeven en ik houd mij
daaraan. Ik hoop dat ik dit duidelijk heb gemaakt.
 
 Mevrouw Scoop heeft ook een vraag gesteld over de concurrentie van de
Nederlandse Antillen met andere landen. Die concurrentie kan bezien worden
vanuit twee invalshoeken. Allereerst kan men dat bezien vanuit de regio waar
ook een aantal landen zijn met een taxhavenstructuur en vervolgens kan men
het bezien in relatie tot Europa. Zij noemde landen als België, Luxemburg
en Ierland. Ik heb begrip voor haar standpunt, dat er sprake is van toenemende
concurrentie op dat terrein en dat de Antillen vooral in de afgelopen periode
geconfronteerd zijn met een sterkere concurrentie. Dat is ook gebleken in
de gesprekken die ik met de collega heb gevoerd. Ik heb dan ook gezegd dat
het van groot belang is om snel te komen met een nieuw Antilliaans fiscaal
raamwerk om in te spelen op toekomstige concurrentie. Ook in de huidige situatie
waarin men steeds meer geconfronteerd wordt met toenemende concurrentie, is
dit vanwege die belangrijke offshore-industrie voor de Nederlandse Antillen
van heel groot belang. Het gaat dan niet uitsluitend om de opbrengst maar
ook om de werkgelegenheid. Zij heeft dat zelf gezegd en ik onderschrijf die
beschrijving ook; de cijfers zijn zeer indrukwekkend. Het gaat niet alleen
om belasting maar ook om de werkgelegenheid die eraan vastzit. Vanuit die
optiek heb ik aan de collega aangeboden om mee te werken en technische deskundigheid
ter beschikking te stellen in het kader van de relatie. Dat moet niet gebeuren
vanuit louter Nederlandse invloed, maar vanuit de invalshoek van de belangen
van het Koninkrijk.
 
 De heren Smits en Ybema en mevrouw De Vries hebben gevraagd hoe het staat
met dit nieuw fiscaal raamwerk. Ik heb de indruk, ook na gesprekken met de
collega hierover, dat men er hard aan werkt. Ik sta dan ook in de startblokken
om op dat punt overleg te plegen. Vervolgens kan de BRK worden aangepast,
hetgeen waarschijnlijk nodig zal zijn, waarna wij opnieuw de procedure zullen
volgen zoals wij thans doen. Ik wil duidelijk zeggen dat het niet aan mij
zal liggen. Ik ben bereid om hierover heel spoedig van gedachten te wisselen,
want dat is ook in het belang van de Antilliaanse economie die toch al problemen
heeft. Nogmaals, ik ben daartoe bereid, ook gezien de IMF-regeling.
 
 Voorzitter! De heer Ybema merkt terecht op, dat de Nederlandse positie
in Europa en mondiaal sterk bepaald wordt door het netwerk van belastingverlaging,
dat buitengewoon belangrijk is voor de internationale concurrentiepositie
als het gaat om de vestigingsplaats. Talloze factoren spelen een rol, maar
in toenemende mate ook de fiscale factor. Ik vind zijn opmerking ook terecht,
dat het feit dat Nederland zoveel verdragen heeft gesloten, met zich brengt
dat verdragspartners steeds meer aandacht krijgen voor de belastingregels
voor het Koninkrijk. VermeendMevrouw De Vries heeft terecht opgemerkt, dat
wij geconfronteerd worden met verdragspartners die kanttekeningen plaatsen
bij de belastingregeling voor het Koninkrijk in de zin van een tegemoetkomende
regeling, waarbij andere landen via Nederland op de zogenaamde
Antillenroute terecht kunnen komen. Met dergelijke kanttekeningen hebben wij
rekening te houden. Het kan de Nederlandse positie als vestigingsplaats schaden
evenals de economische positie in relatie tot het andere landen.
 
 Voorzitter! Ik ben al ingegaan op de vragen van de heer Ybema over het
Antilliaanse nieuw fiscaal raamwerk. Ik ben bereid daarover spoedig overleg
te voeren. De Antillen zijn in mijn ogen hierin aan zet. De heer Ybema merkt
ook terecht op dat het van belang is dat de dividenden ook daadwerkelijk op
de Antillen worden belast. Ik vind zijn opmerking daarom zo terecht, omdat
het ook voor de inkomsten van de Antillen van belang is. Het Koninkrijk heeft
er geen belang bij dat constructies worden toegepast die in Nederland leiden
tot uitholling van de grondslag en op de Antillen niet leiden tot opbrengsten.
Ik ben het van harte eens met de beschouwing van de heer Ybema op dit punt.
Wij hebben er belang bij dat ook daadwerkelijk activiteiten op de Antillen
plaatsvinden en dat er ook daadwerkelijk belasting wordt geheven. Anders wordt
het Koninkrijk de grote verliezer.
 
 De heer Ybema heeft gevraagd naar de PM-post bij de budgettaire paragraaf
van het voorliggende wetsvoorstel. Hij heeft zelf een antwoord gegeven dat
ik niet kan verbeteren. Het antwoord was zelfs zo goed, dat ik het liever
niet zou herhalen. Toch zal ik dat doen. Het gaat om een buitengewoon zorgvuldige
afweging, waarbij we ons niet rijk willen rekenen. Ik heb al aangegeven dat
de gedragsreacties moeilijk zijn in te schatten. Door dit wetsvoorstel worden
bepaalde wijzigingen voorgesteld om misbruik en oneigenlijk gebruik aan te
pakken. Aan de andere kant is er rechtszekerheid. Ook de periode van onderhandelen
heeft nogal geleid tot rechtsonzekerheid, ook bij het bedrijfsleven. Als de
BRK parlementair is afgehandeld, zal die zekerheid aanwezig zijn, hetgeen
ook goed is voor het investeringsklimaat. Wat betreft de budgettaire raming
zijn wij buitengewoon voorzichtig geweest, omdat ongewis is welke gedragsreacties
een rol spelen.
 
 Voorzitter! Ook over het punt van een verlies voor de Antilliaanse schatkist
is overleg gepleegd met de collega. Van die kant heb ik geen cijfermatig inzicht
kunnen krijgen. Net als in Nederland geldt aldaar, dat de uiteindelijke uitkomst
natuurlijk ook wordt bepaald door de verschillende gedragsreacties.
 
 De heer Ybema en mevrouw Witteveen hebben gevraagd of de voorgestelde
wijzigingen van de BRK ertoe leiden dat "alle gekunstelde constructies" zijn
uitgebannen. Mevrouw Witteveen plaatste daarbij vraagtekens en suggereerde
mogelijke vormen van oneigenlijk gebruik. Ik zal straks ingaan op haar specifieke
vraag over besloten vennootschappen met materiële ondernemingen.
 
 Voorzitter! Ik kan dat inderdaad niet uitsluiten. Ik zou dat graag doen.
Wijs geworden door de ervaringen en de creativiteit van velen kennende, durf
ik deze vraag echter niet bevestigend te beantwoorden. Ik weet het niet. Wij
hebben in ieder geval met deze wijzigingen een poging gedaan om gekunstelde
constructies te bestrijden. Wij zullen echter wel de vinger aan de pols houden!
Wij zullen heel nauwlettend volgen wat de gewijzigde regeling betekent in
de praktijk.
 
 De heer Ybema sprak over artikel 35b en de vestigingsplaatsfictie, en
vraagt zich daarbij af of de zogenaamde Delaware-constructie zou kunnen worden
benut om de Nederlandse heffing te omzeilen. Ik heb mij daarover beraden,
en ben tot de voorlopige conclusie gekomen dat dit aangepakt moet worden met
nationale wetgeving. De heer Ybema wees zelf reeds op het wetsvoorstel dat
op Justitie in voorbereiding is. Het feit dat de heer Ybema dit punt aan de
orde stelt, is voor mij reden daar nog eens heel zorgvuldig naar te kijken.
Ik ben het met hem eens dat op dit punt voorkomen beter is dan genezen. Ik
zeg hem toe dat ik mij zal beraden op de vraag op welke wijze in dezen effectief
kan worden opgetreden. Ik ben het in ieder geval met hem eens dat wij dit
moeten voorkomen.
 
 Vervolgens vroeg de heer Ybema of de technische nota van wijziging effectief
is met betrekking tot de vragen van de fractie van D66 over artikel 12 en
artikel 24. Mijn medewerkers melden dat dit inderdaad het geval is.
 
 De heer Ybema heeft ook gesproken over artikel 4 en mogelijke gekunstelde
constructies. Ik denk dat hij doelt op mogelijke gekunstelde constructies
vóór inwerkingtreding van het wetsvoorstel.
 
 Het komt mij voor dat de regeling is afgedekt voor de ondernemingssfeer.
Het gaat om interest waarbij, in de optiek van de heer Ybema, particulieren
zouden zijn betrokken. Voorzover mijn informatie strekt, lijken daar de risico's
wat kleiner te zijn. Ik kondig hierbij aan dat wij contracten op dat terrein
scherp in de gaten zullen houden. Bij de aanslagregeling zal een en ander
grondig worden bezien en zal ook worden gekeken naar de desbetreffende betaling.
Aldus heb ik nog de mogelijkheid om op te treden. Tot op heden zijn mij nog
geen verontrustende signalen op dat punt gemeld.
 
 Dan kom ik op de buitengewoon belangwekkende vraag van de heer Ybema over
de garantieverordening, namelijk waarom deze verordening niet staat op de
kwalificerende lijst van artikel 35b, derde lid. Mevrouw De Vries vroeg heel
pregnant of Nederland nog belasting zou kunnen heffen. De garantieverordening
staat inderdaad niet op de kwalificerende lijst. Zij is daar doelbewust niet
in opgenomen. Wij moeten ons realiseren dat in de garantieverordening voor
zeer lange tijd tarieven zijn vastgelegd voor de offshore. Het is de bedoeling
dat Nederland en de Nederlandse Antillen in het kader van het nieuw fiscaal
raamwerk over de financiële dienstverlening gaan praten. Op de kwalificerende
lijst, en daar gaat het feitelijk ook om, staan wel de protocollen uit 1992
en 1994. Uitgangspunt bij de protocollen is het tarief van 2,4% en 3% geweest;
daarmee krijgen de vragenstellers denk ik een bevredigend antwoord. Protocollen
met dat uitgangspunt worden door ons gerespecteerd; die duidelijkheid wilden
de vragenstellers hebben. Deze protocollen gelden in ieder geval tot 1 januari
1998. Verder hebben wij met de Antillen afspraken gemaakt voor nader overleg.
Daarvoor gaan wij opnieuw om de tafel zitten. Ik heb er alle vertrouwen in
dat wij in constructief overleg een goede oplossing kunnen vinden voor de
financiële dienstverlening die zo belangrijk is voor de Nederlandse Antillen.
 
 De heer Sulvaran heeft een informatief betoog gehouden over het belang
van de offshore-industrie voor de Antillen, niet alleen uit een oogpunt van
belastingopbrengsten maar ook in meer algemene zin uit een
oogpunt van directe en indirecte werkgelegenheid. Ik onderstreep zijn betoog
over dat grote belang van de offshore-industrie voor de Antillen. Om die reden
heb ik inderdaad veel tijd geïnvesteerd in het overleg met de Antilliaanse
en de Arubaanse collega's om tot een vergelijk te komen over de wijziging
van de BRK. Ik deed dat met name uit een oogpunt van rechtszekerheid, juist
vanwege het belang van de offshore-industrie. Niets is zo belangrijk voor
investeringen en voor een goed fiscaal en financieel klimaat als de zekerheid
van de BRK. Zoals gezegd, onderschrijf ik het betoog van de heer Sulvaran
over dit belang. Op dat punt hebben wij geen verschil van opvatting.
 
 Mevrouw Witteveen heeft aangegeven dat ik, wat de PvdA-fractie betreft,
in de onderhandelingen nog wel verder had mogen gaan. Dat proef ik uit haar
betoog. Ik heb net het dilemma al geschetst waarvoor ik stond, ook tegenover
de statenleden. Er zijn ook andere fracties in dit huis die van oordeel zijn
dat wij best verder hadden mogen gaan bij de nu voorgestelde wijziging, gericht
op het bestrijden van misbruik en oneigenlijk gebruik. Ik ben mij daarvan
bewust, maar ik heb al in het begin van dit debat aangegeven dat ik in een
onderhandelingspositie verkeer, waarin gezocht moet worden, ook in het kader
van het koninkrijksbelang, naar een evenwicht. Ik heb geprobeerd dat evenwicht
in overleg met de collega's uit Aruba en de Antillen te vinden. Dan kun je
ook zien op welke wijze door de Kamer en de Staten op dat evenwicht wordt
gereageerd. Ik begrijp de gemaakte opmerkingen, maar zoals gezegd, heb ik
een evenwicht moeten zoeken binnen de mogelijkheden. Per slot van rekening
gaat het om een onderhandeling. Ik wil er geen misverstand over laten bestaan,
dat het uiteindelijk gaat om compromissen. Ook tegen de statenleden zeg ik:
in de onderhandelingen zijn natuurlijk compromissen gesloten, waarbij ìk
water in de wijn heb gedaan, en waarbij de Antillen water in de wijn hebben
gedaan. Die compromissen monden uiteindelijk uit in wetsteksten, en in de
toelichting.
 
 Mevrouw Witteveen heeft gezegd dit vooral te zien als een eerste stap.
Ik heb in antwoord op vragen van de heren Smits en Ybema al aangegeven dat
wij in overleg zullen treden met de Nederlandse Antillen over de gedachten
die daar ontwikkeld worden – men is daar aan zet – over een nieuw
Antilliaans fiscaal raamwerk. Het spreekt voor zich dat een aantal aspecten
die hier genoemd zijn, daarbij opnieuw aan de orde zijn. Tegelijkertijd zeg
ik haar toe dat we natuurlijk de vinger aan de pols zullen houden, voorzover
het gaat om de gewijzigde BRK.
 
 Mevrouw Witteveen heeft met nadruk een vraag gesteld over renteconstructies
in de vorm van kasrondjes, waarvan zij zich afvroeg of dit inderdaad wordt
opgelost onder de BRK. Zonder in de techniek te vervallen, kan ik daarop vrij
kort antwoorden. De renteconstructie in de vorm van kasrondjes worden nationaal
aangepakt. Ik verwijs daarbij naar het wetsvoorstel fiscale infrastructuur.
 
 Mevrouw Witteveen heeft een vraag gesteld over een vennootschap waarin
geen onderneming wordt gedreven en naar de Antillen gaat, waarbij de directeur-aandeelhouder
vertrekt naar België. Zij vraagt of het juist is dat de BKR deze constructie
niet aanpakt; dat zou volgens haar een conflict kunnen zijn. Op dit moment
wordt gepoogd deze constructie, voorzover sprake is van oneigenlijk gebruik,
dus van een gekunstelde constructie, te bestrijden in de uitvoeringssfeer.
Dergelijke kwesties worden voor de rechter gebracht, die daarover een oordeel
zal vellen.
 
 Mevrouw Witteveen heeft aandacht gevraagd voor het uiterst belangrijke
punt van de informatie-uitwisseling. De staatssecretaris van Financiën
is, als het gaat om belastinginformatie, natuurlijk afhankelijk van verdragspartners
waarmee afspraken zijn gemaakt. Ik kan aandringen op informatie, maar ik kan
dat alleen doen als er harde afspraken over gemaakt zijn, die vervolgens ook
moeten worden nagekomen. Zij benadrukte het belang van dergelijke informatie-uitwisseling
voor verdragspartners, om daarmee misbruik en oneigenlijk gebruik te bestrijden.
Ik zie deze opmerking dan ook als een ondersteuning. Mevrouw Witteveen vraagt
aan mij om het operabel te maken. Ik ben daarbij afhankelijk van in dit geval
de Antillen. Ik heb vertrouwen dat het gebeurt, maar ik moet afwachten in
hoeverre het in de praktijk daadwerkelijk tot resultaten zal leiden.
 
 Ik onderschrijf de opmerking van de heer Mc William over het belang van
de offshore-industrie. Hij weet echter al van mij dat ik dat belang onderschrijf,
met name het belang voor de economie en de werkgelegenheid.
 
 Ik ben verheugd over het standpunt van de heer Mc William dat ook hij
niet wil terugkomen op de overeenstemming die naar zijn oordeel bestaat over
de wettekst en de memorie van toelichting. Ook bij de andere statenleden heb
ik dat opgemerkt.
 
 Ik deel de visie van mevrouw De Vries dat wij moeten voorkomen dat een
belastingregeling voor het Koninkrijk leidt tot internationale schade. Het
is ook in het belang van de Antillen, dus niet alleen van Nederland, dat internationale
schade wordt voorkomen. Zij vraagt of door de voorgestelde wijziging de internationale
druk op dit punt zal afnemen. Ik weet het niet. Ik zal dat moeten afwachten.
Wij houden de vinger aan de pols en ik ben voornemens om op dat punt de Kamer
op de hoogte te houden. Wij hebben regelmatig contact, ook in internationale
gremia. De wijzigingen liggen nog voor. Daarom is het heel moeilijk om vooruit
te lopen op eventuele reacties.
 
 Mevrouw De Vries merkte op dat de VVD-fractie het gewenst acht dat de
Antillen proberen te komen tot het afsluiten van verdragen. Ik heb naar aanleiding
van vragen van de statenleden al aangegeven dat dat problematisch is zolang
er in de ogen van de internationale fiscale praktijk sprake is van een offshoreachtige
structuur. Wij moeten ons realiseren dat andere landen niet snel geneigd zullen
zijn om een verdrag aan te gaan als er sprake is van een dergelijke taxhavenstructuur.
Op dat punt zijn de eventuele nieuwe ontwikkelingen op het terrein van een
nieuw fiscaal Antilliaans raamwerk van groot belang. Verder is het van belang
dat daar spoed mee wordt betracht.
 
 Mevrouw De Vries merkte terecht op dat Nederland bezig is met fraudebestrijding
en met de bestrijding van misbruik en oneigenlijk gebruik. De afgelopen jaren
heeft Nederland verschillende maatregelen getroffen, ook op nationaal terrein.
Het is dus niet zo dat Nederland zich louter richt op de Antillen.
Het is algemeen beleid van dit kabinet om de fraude hard te bestrijden en
op te treden tegen vormen van misbruik en oneigenlijk gebruik van de belastingwetgeving.
 
 Voorzitter! Mevrouw De Vries heeft ook verwezen naar haar suggestie geuit
tijdens het algemeen overleg van 15 maart 1995 over de trustlicentie. Ik heb
die suggestie besproken met mijn Antilliaanse collega. Ik heb in de stukken
zijn reactie weergegeven, te weten in beginsel een positief getinte grondhouding.
Van deskundigen op dat terrein is mij gebleken dat wetgeving voor een eventuele
licentie nogal weerbarstig zou zijn. Het heeft de aandacht van mijn collega.
Ik weet niet of er snel een trustlicentie komt. Hij kon mij dat niet toezeggen.
Hij heeft mij wel duidelijk gemaakt dat daarover ook in het verleden wel eens
gedacht is. Daar moet ik het helaas bij laten.
 
 Voorzitter! Ik ben uitvoerig op de penshonadoregeling ingegaan. Ik deel
de opvatting van mevrouw De Vries dat men, omdat de regeling vanaf 1987 gold,
pas vanaf dat jaar een penshonado kan zijn.
 
 Zij heeft naar aanleiding van de nota naar aanleiding van het verslag,
bladzijde 24, een opmerking gemaakt over het begrip inkomen uit een vennootschap.
Zij heeft opgemerkt: ik ga ervan uit dat de staatssecretaris dit in andere
verdragssituaties niet wil zien als een verkapte dividenduitkering. Voorzitter!
Mijn reactie is: nee, tenzij er bilateraal, in goed overleg, afspraken worden
gemaakt in verband met het aanpakken van misbruik en oneigenlijk gebruik.
De BRK is op dat punt niet te vergelijken met een regulier verdrag en er is
dan ook geen sprake van een regulier verdragsbeleid. Ik zeg mevrouw De Vries
overigens toe dat wij in september nader van gedachten zullen wisselen over
het verdragsbeleid van Nederland. Ik ben bezig met de voorbereiding daarvan.
 
 Mevrouw De Vries heeft nog gevraagd naar de in de nota naar aanleiding
van het verslag genoemde naheffing van 15%. De Antillen hebben zelf de mogelijkheid
om dat te voorkomen. Dat percentage geldt pas als de Antillen niets heffen.
Ik kan mij dat bijna niet voorstellen. Normaal gesproken – de Antillen
hebben dat zelf in de hand – is er in dergelijke situaties sprake van
een druk van ongeveer 8%.
 
 Ik ben al ingegaan op de indringende vraag inzake het tarief van de offshorevennootschappen
van 2,4% en 3%. Voorzitter! Dat is van belang voor de rechtszekerheid van
de offshore-industrie.
 
 Voorzitter! Mevrouw George-Wout heeft een opmerking gemaakt over rare
bewegingen van de staatssecretaris. Ik doe dat alleen op het voetbalveld of
op de wielrenfiets, maar niet bij wetgeving. Wij houden ons aan de overeengekomen
wet en de memorie van toelichting. Ik hoop dan ook oprecht dat ik de statenleden
van de Antillen ervan heb kunnen overtuigen dat er sprake is geweest van constructieve,
zorgvuldige onderhandelingen. Daarbij heb ik vanuit de koninkrijkspositie
nadrukkelijk ook gekeken naar de belangen van de Nederlandse Antillen en Aruba.
Vanuit die optiek heb ik onderhandeld en gesprekken gevoerd met de collega's,
zoals ook in de toelichting duidelijk is gemaakt. Zolang de collega aan de
andere kant nog steeds schrijft "Beste Willem", ook nu nog, ga ik ervan uit
dat de relatie zo goed is als ze was en dat ook zal blijven. Het is immers
in het belang van het Koninkrijk dat wij heel snel kunnen komen tot een nieuw
fiscaal raamwerk. Dit is niet alleen in het belang van de Antillen maar ook
in dat van het Koninkrijk. Ik zeg mevrouw Wout dus uitdrukkelijk dat er wat
mij betreft geen sprake is van irritaties of ruzieachtige stemmingen. Het
tegendeel is waar.
 
 Ik kom toe aan het overleg. De nota van wijziging behelst een strikt technische
wijziging. Ook de heer Ybema heeft hierover vragen gesteld. Ik heb het door
de medewerkers laten nagaan en het blijkt dat de nota van wijziging in concept
op 14 mei is toegezonden aan de minister van financiën van de Nederlandse
Antillen. Ik ga dus af op de informatie van mijn medewerkers. Ik heb hun gevraagd
het uit te zoeken en zij melden dat de nota van wijziging in concept op 14
mei zou zijn verzonden. Omdat het hier gaat om een technische kwestie, kan
ik mij niet voorstellen dat er van die kant bezwaar zou bestaan. Ik heb er
ook geen melding van gekregen, ook niet van de Arubaanse collega, dat er tegen
deze technische wijzigingen bezwaren zouden bestaan van welke kant dan ook.
 
 Voorzitter! Ik hoop mevrouw Wout duidelijk gemaakt te hebben dat ik te
allen tijde bereid tot overleg was en ben.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Over bezwaren of overeenstemming wordt onder meer in artikel 18 van het
Statuut het een en ander bepaald, maar wij zijn nog niet aan de toepassing
van dat artikel toe. Ik heb een vraag aan de gevolmachtigd minister. Er is
een discussie geweest over de vraag of er overeenstemming bestaat. Ik kan
mij voorstellen dat de beraadslaging wordt geschorst en dat wij morgen een
tweede termijn en zo nodig ook een derde termijn houden, zodat er ruimte is
voor overleg. Ik geef dit in overweging omdat het nadrukkelijk de bedoeling
is dit wetsvoorstel volgende week tot een eindresultaat te brengen, indien
enigszins mogelijk. Wat vindt de gevolmachtigd minister hiervan?
 
 
 
 
 
 Minister De Haseth:
 
 Mijnheer de voorzitter! Wij constateren dat er in ieder geval overeenstemming
bestaat over de basistekst van de wet en de memorie van toelichting, en dat
er daarna interpretatieverschillen aan het licht zijn gekomen, met name in
de nota naar aanleiding van het verslag van de Kamer, de nota naar aanleiding
van het verslag van de Staten van de Nederlandse Antillen en de op 4 juni
ingediende wijzigingen. De staatssecretaris heeft zoëven geprobeerd duidelijkheid
over deze punten te verschaffen en dat stellen wij op prijs. Er zijn naar
onze mening nog enkele punten overgebleven waarover verschil van mening bestaat,
met name de penshonado's en de zogenaamde onbesmette BV's. Echter, als wij
de staatssecretaris goed hebben begrepen, liggen onze standpunten dicht bij
elkaar. Wij stellen derhalve dat nadere overleg op prijs om te komen tot een
volledige overeenstemming.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Dan stel ik voor om de beraadslagingen morgen voort te zetten, en wel
morgenochtend, vanwege de agenda voor de tweede helft van de dag. Dat betekent
dat ik ervan uitga dat de beschikbare tijd door de bewindspersonen wordt benut
om overleg te plegen, zodat wij morgen tot een afronding kunnen komen. VoorzitterDe
behandeling wordt morgen voortgezet en verder krijgen de procedures gewoon
hun gang. Lettend op het debat en de discussies is dat misschien
de meest chique weg, dat wil zeggen zonder te vervallen in toepassing van
artikel 18 van het Statuut, wat boven de markt hangt, want dan zijn wij nog
verder van huis. Ik overweeg daarbij ook dat de bijzondere gedelegeerden uit
de Antillen hier aanwezig zijn, dus het is ook een geschikt moment om deze
route te vervolgen.
 
 De tweede termijn wordt dus morgenochtend om kwart over tien voortgezet
met de nadrukkelijke bedoeling om tot afronding te komen, zodat wij als het
enigszins mogelijk is dinsdag kunnen stemmen.
 
 
 
 
 
 Daartoe wordt besloten.
 
 
 
 
 
 De algemene beraadslaging wordt geschorst.
 
 
 
 
 
 De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19951996-89-5918-5941.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl