Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Leerplichtwet 1969 met betrekking tot criteria voor scholen als bedoeld in artikel 1, onderdeel b, subonderdeel 3, van die wet (30652)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2006-2007, pag. 1229-1235

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

23-08-2007

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

nr. 38, pagina 1229-1235

10-07-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 30652Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Leerplichtwet 1969 met betrekking tot criteria voor scholen als bedoeld in artikel 1, onderdeel b, subonderdeel 3, van die wet (30652)Pagina 1238-1242
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Comptabiliteitswet 2001 houdende bepalingen betreffende het toezicht op en de controle van derden die collectieve middelen ontvangen en uitgeven, alsmede betreffende de toegang van de Algemene Rekenkamer tot de Nederlandsche Bank N.V. (Derde wijziging van de Comptabiliteitswet 2001) (30660); het wetsvoorstel Wijziging van de Toeslagenwet en intrekking van de Invoeringswet stelselherziening sociale zekerheid in verband met het verbeteren en vereenvoudigen van de wijze waarop het sociaal minimum wordt gewaarborgd in de loondervingsuitkeringen (30937); het wetsvoorstel Wijziging van de Algemene wet gelijke behandeling ter uitvoering van Richtlijn nr. 2004/113/EG van de Raad van de Europese Unie van 13 december 2004 houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen bij de toegang tot en het aanbod van goederen en diensten (30967), en twee andere wetsvoorstellen (31034 en 30974)Pagina 1195-1195
Gezamenlijke behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 en enkele andere belastingwetten in verband met de introductie van een regeling voor vrijgestelde beleggingsinstellingen en een aanpassing van de eisen voor beleggingsinstellingen met uitdelingsverplichting (30533), en het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 teneinde beleggingsinstellingen de mogelijkheid te bieden om vastgoed te ontwikkelen ten behoeve van de eigen portefeuille (30689)Pagina 1235-1238
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over de brief van de minister van Economische Zaken van 7 juni 2007 betreffende de splitsing van energiebedrijven (30212, L), te weten de motie-Doek c.s. over de inwerkingtredingsdatum van de effectuering van de splitsing (30212, N)Pagina 1195-1196
Stemming over het wetsvoorstel Algemene bepalingen betreffende de toekenning, het beheer en het gebruik van het burgerservicenummer (Wet algemene bepalingen burgerservicenummer) (30312)Pagina 1248-1248
Presentie en opening (dinsdag 10 juli 2007)Pagina 1175-1175
Lijst van besluiten (dinsdag 10 juli 2007)Pagina 1248-1249
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Leerplichtwet 1969 met betrekking tot criteria voor scholen als bedoeld in artikel 1, onderdeel b, subonderdeel 3, van die wet (30652)Pagina 1229-1235
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Telecommunicatiewet en de Wet Onafhankelijke post- en telecommunicatieautoriteit ter uitvoering van de roamingverordening (30994)Pagina 1229-1229
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Algemene bepalingen betreffende de toekenning, het beheer en het gebruik van het burgerservicenummer (Wet algemene bepalingen burgerservicenummer) (30312)Pagina 1175-1195
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet milieubeheer (luchtkwaliteitseisen) (30489)Pagina 1220-1229
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 10 juli 2007)Pagina 1249-1251
Voortzetting van de gezamenlijke behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 en enkele andere belastingwetten in verband met de introductie van een regeling voor vrijgestelde beleggingsinstellingen en een aanpassing van de eisen voor beleggingsinstellingen met uitdelingsverplichting (30533), en het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 teneinde beleggingsinstellingen de mogelijkheid te bieden om vastgoed te ontwikkelen ten behoeve van de eigen portefeuille (30689)Pagina 1242-1248
Voortzetting van de behandeling van de brief van de ministers van Buitenlandse Zaken en van Defensie van 22 juni 2007 inzake een adequaat volkenrechtelijk mandaat bij de uitzending van militairen (30800 V, nr. B)Pagina 1196-1219
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Leerplichtwet 1969 met betrekking tot criteria voor scholen als bedoeld in artikel 1, onderdeel b, subonderdeel 3, van die wet (30652), te weten de motie-Linthorst c.s. over effectuering van het recht op onderwijs voor ieder kind (30652, G)Pagina 1248-1248
Stemming over het wetsvoorstel Regels inzake de verwerking van politiegegevens (Wet politiegegevens) (30327)Pagina 1195-1195

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 44 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging
van de Leerplichtwet 1969 met betrekking tot criteria voor scholen als bedoeld
in artikel 1, onderdeel b, subonderdeel 3, van die wet (30652).De voorzitter:Ik heet de staatssecretaris van harte welkom in de Eerste Kamer. Aangezien
het de eerste keer is dat zij hier aanwezig is, maak ik van de gelegenheid
gebruik om haar bijzonder welkom te heten en haar heel veel succes en wijsheid
toe te wensen.De beraadslaging wordt geopend.Mevrouw Dupuis (VVD):Voorzitter. De VVD-fractie heeft met het oog op de behandeling van dit
wetsvoorstel veel verontwaardigde mailtjes ontvangen, waaruit blijkt dat er
bij sommige groepen in onze samenleving veel weerstand en woede bestaat over
dit wetsvoorstel.Ik vat het wetsvoorstel samen. Het geeft de inspectie voor het onderwijs
bevoegdheden om op te treden indien particuliere, dat wil zeggen niet door
de overheid bekostigde, scholen zich niet houden aan een aantal hoofdregels
over het exploiteren van een school en indien de kwaliteit van de school onder
de maat is. Met behulp van dit wetsvoorstel kan, ja moet de kwaliteit van
het onderwijs op scholen getoetst worden en kunnen er maatregelen
genomen worden die kunnen leiden tot opheffing van de school. Een gering aantal
scholen staat op dit moment al op de nominatie om na de invoering van deze
wet te worden opgeheven.De bezwaren die uit de vele mailtjes en brieven naar voren komen, luiden
samengevat als volgt. De vrijheid van onderwijs zou worden beperkt. Particuliere
scholen worden met minder coulance behandeld dan de door de overheid gefinancierde
scholen. Volgens de stichters van particuliere scholen heeft de wetgever geen
oog voor de soms slechte kwaliteit van het gewone onderwijs, waardoor hoogbegaafde
kinderen zich vervelen en niet maximaal van hun leertijd profiteren.Het lijkt de VVD-fractie goed om in dit openbare debat aan deze bezwaren
aandacht te besteden. Het gaat hier immers om de bezwaren van betrokken burgers
die er veel tijd en geld voor over hebben om hun kinderen goed onderwijs te
bieden. Hiervoor past liberalen waardering en die hebben wij ook. Zijn de
drie door de vele briefschrijvers genoemde bezwaren geldig? De VVD-fractie
meent dat de bezwaren, als die inderdaad op dit wetsvoorstel van toepassing
zijn, aandacht verdienen. Naar onze mening zijn de bezwaren niet van toepassing,
feitelijk onjuist en dus niet geldig.Om te beginnen is daar het bezwaar dat de vrijheid van onderwijs wordt
beperkt door het mogelijk maken van toezicht op de kwaliteit van particuliere
scholen. Dit is het meest principiële argument. Het is echter feitelijk
onjuist. Het toezicht dat mogelijk wordt gemaakt betreft niet de inhoud, richting
of inrichting van het onderwijs, maar de kwaliteit. De cruciale vraag is of
het onderwijs op een particuliere school leidt tot het doel dat gesteld wordt
aan scholen voor primair onderwijs. Het moet toegang geven tot voortgezet
onderwijs. Evenzo moet particulier voortgezet onderwijs toegang geven tot
het hoger onderwijs. Deze formele maar cruciale eis is in feite een kwaliteitseis.Ook de VVD-fractie is van mening dat alle onderwijs in dit land moet worden
beoordeeld op kwaliteit en dat dit een taak is van de overheid. Inderdaad
leidt het wetsvoorstel tot opheffing van vermoedelijk zo'n twintig scholen,
waar de kwaliteit van het geleverde onderwijs volgens de inspectie ver onder
de maat is. De VVD-fractie is van mening dat voor zulke scholen in onze samenleving
geen plaats is. Zij schaden kinderen. Dat is een schade die later nauwelijks
meer goedgemaakt kan worden. De inrichting en richting van het onderwijs staan
hier niet ter discussie.Dan is er het argument van de geringere coulance. Als het met een school
helemaal mis is, lijkt ons de enige mogelijkheid om die school op te heffen.
In een situatie waarin de school door de overheid gefinancierd wordt, kunnen
wellicht nog voorwaarden gesteld worden. Er is echter altijd een ondergrens
van kwaliteit. Als die niet wordt gehaald, lijkt de regel van toepassing dat
zachte heelmeesters stinkende wonden maken, als ik even een metafoor mag lenen
van een ander departement. De VVD-fractie vraagt de staatssecretaris erop
toe te zien dat uit overwegingen van rechtvaardigheid het "gelijke monniken,
gelijke kappen" geldt. Kan de staatssecretaris hierover iets zeggen?
Worden particuliere scholen strenger beoordeeld dan andere scholen? Zo ja,
wat is daarvan de reden?Het laatste argument is dat het gewone, door de overheid bekostigde onderwijs
vaak onder de maat is en met name voor hoogbegaafden saai en weinig inspirerend
is en dat de lesstof van het gehele curriculum van het primair onderwijs voor
goede leerlingen best in drie jaar in plaats van zes jaar kan worden doorlopen.
Dit zal waar zijn. Ik verveelde mij in de eerste klas van de lagere school
zo ongelofelijk dat ik door de school uit wanhoop over mijn onrust een klas
hoger ben gezet. Toen ging het beter. Dat kan kennelijk ook. Daarvoor hoeft
geen andere school te worden gesticht. Als burgers dat wel doen, ben ik daarmee
helemaal akkoord. Zonder twijfel zullen echte bollebozen de middagen vrij
hebben om Chinees, Russisch, Arabisch of iets ander nuttigs te leren, wat
in de leeftijdsgroep van het primair onderwijs misschien het allerbeste kan.
Zulke scholen hoeven echter niet bang te zijn om opgeheven te worden. Integendeel,
er is immers geen enkel verwijt op zijn plaats over gebrek aan kwaliteit van
het onderwijs. Dat heeft de staatssecretaris in een gesprek met de commissie
bevestigd.Uit het voorgaande moge blijken dat de VVD-fractie kan instemmen met het
wetsvoorstel, mits uiteraard het toezicht door de inspectie redelijk blijft,
de particuliere scholen niet anders of strenger worden behandeld dan de andere
en er geen verborgen obstructie door de inspectie plaatsvindt. Graag vragen
wij de staatssecretaris op dit punt garanties. Voor het overige zijn er voor
mijn fractie geen doorslaggevende bezwaren tegen dit wetsvoorstel.Mevrouw Linthorst (PvdA):Voorzitter. Dit wetsvoorstel, dat wij zo vlak voor het reces bespreken,
heeft in deze Kamer een intensieve behandeling gehad. De reden dat wij het
alsnog aan de overvolle agenda van vandaag hebben toegevoegd, is dat wij het
met de doelstelling van het wetsvoorstel eens zijn. Kinderen hebben recht
op kwalitatief goed onderwijs en de overheid heeft tot taak om daarop toe
te zien, ook als het om niet door het Rijk bekostigde scholen gaat. De reden
waarom wij er zo intensief over gepraat hebben, is dat wij Kamerbreed bedenkingen
hadden en hebben bij het wetsvoorstel. Die liggen niet in het wetsvoorstel
als zodanig, maar vooral in de wijze waarop de staatssecretaris het toezicht
wil uitoefenen en in wat het niet regelt. Deze Kamer in het bijzonder kan
niet akkoord gaan met gelegenheidswetgeving.Voorzitter. Met het oog op de volle agenda zullen wij dit wetsvoorstel
beknopt behandelen en er alleen die punten uitlichten die voor ons van wezenlijk
belang zijn om ermee te kunnen instemmen.Het eerste punt is de rechtsongelijkheid tussen wel en niet door het Rijk
bekostigde scholen. Bekostigde scholen krijgen in de nieuwe systematiek te
maken met een oplopende reeks van eisen en sancties. Daar zijn wij voor. Zij
krijgen binnen dat stelsel de soms zeer ruime mogelijkheid om hun prestaties
te verbeteren. Niet bekostigde scholen krijgen deze mogelijkheid niet. Zij
worden met onmiddellijke gang niet meer erkend als onderwijsinstelling waardoor
ouders waarvan de kinderen bij zo'n instelling zijn ingeschreven de Leerplichtwet
overtreden en dus strafbaar zijn. Wij begrijpen dat de staatssecretaris geen
oplopende reeks sancties tot haar beschikking heeft, maar wij zouden wel graag
zien dat deze scholen op z'n minst een waarschuwing krijgen, dat zij bijvoorbeeld
een halfjaar de tijd krijgen om hun prestaties te verbeteren. Wij hechten
daar aan, omdat er veel kinderen op dit soort scholen zitten
die een vaak ellendige geschiedenis in het reguliere onderwijs achter de rug
hebben. Als zij daar opbloeien, zou zo'n school toch ook een herkansing verdienen.Het tweede punt heeft betrekking op wat het wetsvoorstel niet regelt.
Volgens het ministerie zijn het afgelopen jaar zo'n 170 ontheffingen van de
leerplicht verleend op denominatieve gronden en een kleine 2000 op grond van
geestelijke en/of lichamelijke handicaps. Dat zijn kinderen die ofwel geen
onderwijs krijgen, of onderwijs waarvan niemand de kwaliteit kan beoordelen.
De staatssecretaris heeft in het mondelinge overleg toegezegd te zullen bekijken
of voor laatstbedoelde groep een vorm van toezicht kan worden geregeld op
het thuisonderwijs. Dat vinden wij een belangrijke stap vooruit, maar wij
menen dat er ook iets moet worden gedaan voor de groep die helemaal geen onderwijs
krijgt. Die kinderen hebben namelijk ook recht op onderwijs. Daarom is er
ook een leerplicht. Het kan niet de bedoeling zijn dat die plicht wordt ontdoken
zonder dat er iets aan wordt gedaan. Daar worden de kinderen en de samenleving
de dupe van. Die kinderen kunnen immers niet of onvoldoende participeren in
de samenleving.In een nog voor minister Van der Hoeven uitgebracht advies van Anderson,
Elffers en Felix wordt voorgesteld de Leerplichtwet te wijzigen. Ontheffing
van de leerplicht zou dan alleen nog kunnen worden verleend als ouders zich
verplichten, hun kinderen in ieder geval een vorm van onderwijs te (laten)
geven. Het toezicht op dit onderwijs kan dan, zoals de staatssecretaris wil,
in een later stadium worden geregeld.Wij begrijpen dat de staatssecretaris graag wil dat dit wetsvoorstel zo
snel mogelijk wordt aangenomen. Zij heeft ons dringend verzocht, het wetsvoorstel
niet te vertragen door er weer nieuwe elementen aan toe te voegen. Wij zijn
daartoe bereid, maar dan vragen wij wel van de staatssecretaris de concrete
toezegging dat zij dit principiële probleem gaat oplossen. Ter ondersteuning
van de staatssecretaris hebben wij een motie voorbereid.De voorzitter:Door de leden Linthorst, Dupuis, Meulenbelt, Ten Horn, Meindertsma en
Van de Beeten wordt de volgende motie voorgesteld:De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat: - ieder kind recht heeft op kwalitatief goed
en passend onderwijs;- er in Nederland kinderen zijn die geen enkele
vorm van onderwijs krijgen;- de Leerplichtwet niet in alle gevallen
toereikend is om handhavend op te treden;constaterende dat het voorliggende wetsvoorstel deze leemte in de Leerplichtwet
niet opheft;verzoekt de regering om op korte termijn, maar in ieder geval binnen een
jaar, met voorstellen te komen om ervoor te zorgen dat het recht op onderwijs
voor iedereen daadwerkelijk geëffectueerd kan worden, zo nodig via aanpassing
van de Leerplichtwet,en gaat over tot de orde van de dag.Zij krijgt G (30652).De heer Van de Beeten (CDA):Voorzitter. Het recht op onderwijs is een van de belangrijkste rechten
voor kinderen uit het Internationaal Verdrag inzake de rechten van het kind.
Er wordt dan uiteraard gedoeld op deugdelijk onderwijs, in die zin dat het
beantwoordt aan kwaliteitseisen die aan onderwijs gesteld mogen worden. Mijn
fractie ondersteunt dan ook van harte het wetsvoorstel omdat het voor wat
betreft particuliere scholen een uitvloeisel is van internationaalrechtelijke
verplichtingen. Het brengt ons bovendien niet in strijd met de vrijheid van
onderwijs, zoals geregeld in artikel 23 van de Grondwet. De Raad van State
heeft het wetsvoorstel uitvoerig geanalyseerd. Het resultaat daarvan is in
een advies neergelegd en de regering heeft zich dat advies aangetrokken bij
het formuleren van het wetsvoorstel. Dat is buitengewoon plezierig.De koppeling die nu wordt gelegd met de kerndoelen, zoals geformuleerd
in de Wet op het primair onderwijs en de Wet op het voortgezet onderwijs,
brengt met zich mee dat de deur open kan worden gezet voor een zodanige overheidsinvloed
dat de vrijheid van richting wordt beïnvloed. Gelukkig is tegenwoordig
het kerndoelenbeleid aanzienlijk minder gedetailleerd en vergaand dan in de
jaren tachtig, maar het parlement moet wel attent blijven op de effecten van
een herziening van dat beleid. De kans bestaat dat men in strijd komt met
de vrijheid van richting in het onderwijs.Het gaat niet alleen om de positie van particuliere scholen, maar ook
om het recht op onderwijs van thuiszitters. Dat is een tamelijk gedifferentieerde
groep; vaak gaat het om kinderen met een beperking die niet aan passend onderwijs
kunnen worden geholpen. Daar wordt inmiddels druk aan gewerkt en het begrip "passend
onderwijs" vindt zo langzamerhand zijn neerslag in het onderwijsbeleid.
De kinderen die om denominatieve redenen thuis worden gehouden, vormen een
bijzondere groep. Het is goed dat daaraan aandacht wordt besteed. Daarom ook
heb ik de motie van mevrouw Linthorst medeondertekend. Ik ben blij dat de
motie zo is geformuleerd dat de staatssecretaris de nodige ruimte krijgt om
zelf te onderzoeken langs welke weg het gemeenschappelijke doel kan worden
bereikt. Ik ben benieuwd naar haar reactie op de motie.Het zal u niet verbazen dat ik nog enkele juridisch-technische opmerkingen
wil maken over het wetsvoorstel. Die hebben betrekking op artikel 1a1. U denkt
wellicht dat ik nu een kenteken voorlees, maar dat is niet het geval. Als
de Leerplichtwet nog eens wordt herzien, is dat wellicht een mooi moment om
de nummering in overeenstemming te brengen met de logica. Het gaat daarbij
om lid 3: "Indien onze minister naar aanleiding van een melding als bedoeld
in artikel 14 van de Wet op het onderwijstoezicht aan de ambtenaar van de
gemeente waarin de school is gevestigd, adviseert dat de school niet langer
voldoet aan de criteria die gelden voor een school, als bedoeld in artikel
1, onderdeel b, subonderdeel 3, dan volgt de ambtenaar dit advies en oordeelt dat de school niet langer een school is als bedoeld in
artikel 1, onderdeel b, subonderdeel 3." Dit is op zich voor normale
Nederlanders al niet te volgen, maar mij gaat het erom dat de minister naar
aanleiding van een melding moet besluiten en vervolgens moet beslissen of
ze iets doet jegens de leerplichtambtenaar van de gemeente waarin de school
is gevestigd. Die leerplichtambtenaar moet op basis van het advies van de
Onderwijsinspectie aan de minister een beslissing nemen, die niet mag afwijken
van dat advies. Ik vrees dat dit zelfs voor juristen niet goed is te volgen.
Deze tekst is zo in de wet gekomen door amendering in de Tweede Kamer, zeg
ik uiteraard met gepaste bescheidenheid. Het doel van de Tweede Kamer was
helemaal niet zo slecht. Leerplichtambtenaren hadden via hun beroepsorganisatie
gevraagd om meer houvast door de Onderwijsinspectie een belangrijkere taak
te geven bij het oordeel of scholen voldoen aan de eisen. Ik vrees echter
dat de uitwerking tot veel problemen en procedures aanleiding kan geven. Ik
zal proberen om een en ander in een aantal vragen te verduidelijken, waarop
de staatssecretaris kan ingaan. Zij kan mijn suggestie aan het slot natuurlijk
ook overnemen.In de eerste plaats is er de vraag welke beleidsvrijheid de minister heeft
op grond van de regeling die nu bij amendement in de wet is opgenomen. De
tekst van de wet begint immers met de aanhef: "Indien onze minister naar
aanleiding van een melding aan de ambtenaar van de gemeente waarin de school
is gevestigd adviseert dat de school niet langer voldoet." Dit impliceert
dat de minister enige beleidsvrijheid heeft.De vervolgvraag is of ook een besluit om níét een dergelijk
advies uit te brengen, is onderworpen aan bezwaar of beroep. Het is immers
denkbaar dat een andere school in de desbetreffende gemeente er belang bij
kan hebben om bezwaar te maken tegen een dergelijk besluit van de minister
om geen advies uit te brengen. Als geoordeeld moet worden dat een dergelijke
concurrerende school geen belanghebbende is in de zin van de Algemene wet
bestuursrecht, is het theoretisch ook nog denkbaar dat een van de twee ouders
van een kind op zo'n school, indien deze van mening verschillen, een belanghebbende
is die er bezwaar tegen kan maken dat de minister geen advies uitbrengt. Die
ene ouder zou immers zijn kind eigenlijk niet op die school willen hebben
en om dat te bewerkstelligen zou hij willen dat naar de kwaliteit van de school
wordt gekeken; de andere ouder zou kunnen vinden dat het kind daar prima zit.
Welnu, het kan tot allerlei rare complicaties aanleiding geven: als de minister
dan wel het advies uitbrengt, dan moet dit worden gevolgd door de leerplichtambtenaar,
wat tot gevolg kan hebben dat het kind van school af moet, elders onderwijs
moet volgen; de ouder kan een reëel belang hebben bij de bewerkstelliging
daarvan.In de brief van 2 april 2007 naar aanleiding van het amendement merkt
de staatssecretaris op dat bezwaar en beroep kunnen worden gestart tegen een
bindend advies van de inspectie. Het is echter de vraag of dat wel juist is;
er is ook immers ook sprake van een besluit van de minister. Ligt het niet
veel meer voor de hand dat tegen dat besluit ook bezwaar en beroep openstaan,
aangezien de wettekst meebrengt dat de ambtenaar geen beleidsvrijheid meer
toekomt? Hij dient immers dat advies te volgen. De volgende vraag is of dit feitelijk geen gekunstelde, om niet te zeggen
monstrueuze constructie is. Een advies dat een ambtenaar geen vrijheid toelaat
en daarmee dus ook niet de formele beslisser, het college van burgemeester
en wethouders, kan toch moeilijk als een advies worden aangemerkt. Bovendien
doet zich nu de situatie voor dat burgemeester en wethouders de beleidsbevoegdheden
op grond van de Leerplichtwet uitoefenen en de wet rechtstreeks aan de leerplichtambtenaar
de bevoegdheid toekent om deze uit te oefenen onder verantwoordelijkheid van
burgemeester en wethouders, en met nogal verstrekkende consequenties –
voor zover dit een bevoegdheid is, en dat lijkt niet erg wenselijk.Ik verzoek de staatssecretaris om in overleg met de minister van Justitie
deze oneigenlijke formulering in de wet te repareren, om te voorkomen dat
die tot allerlei procedures aanleiding geeft. Ik kom hier wat laat mee. Ik
had anders gevraagd om een novelle, maar er is geen reden om dat in dit laatste
stadium te doen, dus ik vraag alleen om een reparatiewet; maar wel snel, want
als de wet per 1 augustus ingaat, moet de staatssecretaris ernstig rekening
houden met veel procedures zodra deze wordt toegepast.De voorzitter:Het woord is aan de heer De Boer, die zijn maidenspeech zal houden. Dit
is de laatste maidenspeech voor het reces.De heer De Boer (ChristenUnie):Voorzitter. Deze bijdrage is ook namens de fractie van de SGP.Bij een discussie over de leerplicht hebben we te maken met in ieder geval
twee verantwoordelijkheden. Allereerst is er de verantwoordelijkheid van ouders
en andere opvoeders voor de opvoeding en daarmee voor het onderwijs van hun
kinderen. Zij dragen de verantwoordelijkheid om hun kinderen op te voeden
en te onderwijzen naar de waarden en normen waarvan zij menen dat die goed
zijn voor hun kinderen. In een pluriforme samenleving als de Nederlandse kom
je verschillende waarden- en normenstelsels tegen, die voor ouders leidend
zijn bij de opvoeding van hun kinderen. Deze pluriformiteit in onze Nederlandse
samenleving heeft geleid tot een onderwijsstelsel dat ouders veel mogelijkheden
biedt. Deze ruimte bij opvoeding en onderwijs is ook in het verleden breed
gedragen. Zo schreef Troelstra in een artikel in Het Volk in 1901 al dat ouders
de gelegenheid zouden moeten hebben om onderwijs te verkrijgen voor hun kinderen
dat strookt met hun geestesgesteldheid. Hij verklaarde zich tegen "staatsdwang
op geestelijk gebied". Veel later noemde Van Kemenade de vrijheid van
onderwijs een kenmerk van ons staatsbestel, waarin verdraagzaamheid en culturele
pluriformiteit als essentiële kenmerken worden beschouwd. Deze waarden
liggen aan de basis van de onderwijsvrijheid, een vrijheid die past bij een
samenleving die ruimte biedt voor verscheidenheid op het terrein van waarden
en normen – aldus Van Kemenade.De andere verantwoordelijkheid is die van de overheid. De overheid moet
de ouders in de gelegenheid stellen om hun verantwoordelijkheid voor hun kinderen
te dragen. De overheid moet daartoe dan ook de goede mogelijkheden bieden.
Bovendien heeft de overheid er een terecht algemeen belang bij dat kinderen
voor het welzijn, het welvaren en de toekomst van ons land
deugdelijk onderwijs ontvangen.In ons land zijn beide verantwoordelijkheden samengekomen in artikel 23
van de Grondwet. In dat artikel stelt de overheid zich immers garant voor
voldoende onderwijs en voor financiële middelen, terwijl ouders voldoende
ruimte krijgen om eigen scholen op te richten. Vrijheid van onderwijs, van
richting, oprichting en van inrichting dus; een drieslag. Willen ouders voor
hun school rijkssubsidie krijgen, dan moet hun school aan een aantal bij wet
geregelde voorwaarden voldoen. Dan is er ook toezicht van de inspectie. Overigens
is ook binnen het bijzonder onderwijs toezicht altijd geaccepteerd. Sterker
nog, in het begin van de twintigste eeuw hadden grote groepen bijzondere scholen
ook nog een eigen inspectie.Ouders kunnen er ook voor kiezen om hun school zelf te betalen. Maar ook
dan zijn er eisen die de overheid aan dergelijke niet-bekostigde scholen stelt,
zij het dat het een gering aantal eisen is.En nu komen we bij het wetsvoorstel dat thans ter bespreking voor ons
ligt. Laten we vooropstellen, dat het te prijzen is in de staatssecretaris
dat zij de deugdelijkheid, of zo u wilt de kwaliteit van het onderwijs hoog
in het vaandel heeft. Dat is ook wel nodig: volgens de inspectie en het schooltoezicht –
en ik beperk me nu tot het basisonderwijs – presteren veel scholen gewoon
slecht. Ik schrok ervan dat het op dit moment ongeveer 100 bekostigde basisscholen
betreft, met naar ik schat tussen de 15.000 en 20.000 leerlingen. Dat vraagt
om actie.Bij de niet-bekostigde particuliere scholen betreft het maar een gering
aantal leerlingen. Maar dat neemt niet weg, dat ook de kinderen op die scholen
recht hebben op goed onderwijs. Daar moet de overheid op toezien. Daar heeft
de overheid ook het instrument van de inspectie voor beschikbaar. Artikel
23 van de Grondwet geeft immers aan, dat ook niet-bekostigde scholen onder
toezicht van de inspectie staan. En de inspectie inspecteert ook inderdaad.
Het rapport "Niet bekostigd onderwijs" van augustus 2006 doet verslag
van het inspectieonderzoek bij de 39 niet-bekostigde basisscholen. Dit onderzoek
werd afgerond op 1 oktober 2005.Ik wil de staatssecretaris graag confronteren met de uitslag van dit onderzoek
en op grond daarvan een voorlopig standpunt innemen.Van de 37 niet bekostigde basisscholen kregen er 29 een positief advies.
Inmiddels is een aantal scholen gesloten of bekostigd geworden, zodat in het
rapport wordt vermeld dat nog slechts twee niet-bekostigde basisscholen die
eind 2005 een negatief advies kregen, open zijn. Vervolgens is er bij deze
scholen onderzoek gedaan waarbij de criteria die thans in het wetsvoorstel
genoemd worden, ook werden aangelegd. Uit dit onderzoek blijkt dat met name "radicaal
vernieuwende basisscholen" niet aan de aangepaste criteria voldoen. Echter,
ook dan blijkt dat aan het eind van het schooljaar 2005-2006 nog slechts 5
scholen niet aan de criteria voldoen. De inspectie schrijft dan ook in het
voorwoord bij hun rapport: "Het werk van de inspectie heeft grote impact
gehad op het scholenbestand. Veel (radicale) vernieuwers sloten hun deuren
toen hen duidelijk was wat er 'nodig is' om een school in de zin van de Leerplichtwet
draaiende te houden."Toch wil de staatssecretaris in de leerplichtwet voor het niet-bekostigd
onderwijs artikel 8 en grote delen van artikel 9 en artikel 10 van de Wet
op het basisonderwijs opnemen. Dat zijn juist de artikelen die zich direct
bemoeien met de inrichting van het onderwijs. Deze artikelen hebben betrekking
op de deugdelijkheid van het onderwijs. Echter, die eisen worden in artikel
23 lid 5 van de Grondwet alleen gesteld aan het "geheel of ten dele uit
de openbare kas te bekostigen onderwijs" en niet aan niet-bekostigde
scholen. Het is dan ook niet voor niets dat de Raad van State onder andere
adviseerde om artikel 8 van de WBO niet in de leerplichtwet op te nemen. Graag
horen wij van de staatssecretaris inhoudelijke argumentatie waarom zij dit
deel van het advies van de Raad van State niet heeft overgenomen.Voor onze fracties is het beperken van de vrijheid van inrichting een
principiële zaak. Er moeten wel heel zwaarwegende argumenten zijn om
daarmee akkoord te kunnen gaan. Voor onze fracties lijkt het nauwelijks te
verdedigen om voor het probleem van de deugdelijkheid van het niet-bekostigd
onderwijs het zware kanon van ingrijpen in de grondwettelijke vrijheid van
inrichting in stelling te brengen. Naar de mening van onze fracties is de
inspectie mans genoeg om met de beschikbare middelen de kwaliteit van deze
scholen te toetsen en daarover te adviseren. Het aangehaalde onderzoek van
de inspectie legt daar overtuigend bewijs van af, maar we vernemen graag de
verdediging van de staatssecretaris.Een ander punt dat in het kader van dit wetsvoorstel ter sprake is gekomen,
betreft de leerplicht van kinderen van ouders die vrijstelling van de plicht
tot inschrijving op een school of instelling hebben gekregen. Ook mevrouw
Linthorst sprak daarover; zij heeft daarover een motie ingediend. Met name
gaat het daarbij om kinderen van ouders die bezwaar hebben tegen de richting
van alle binnen redelijke afstand bestaande scholen, en om kinderen die op
lichamelijke of psychische gronden ongeschikt zijn om tot een school of instelling
te worden toegelaten. Voor deze kinderen bestaat geen leerplicht en ook is
niet bekend of en hoe ze onderwijs ontvangen, al zullen er zeker ouders zijn
die zorgen dat hun kinderen via huisonderwijs voldoende worden opgeleid.De staatssecretaris heeft dit probleem onderkend maar ervoor gekozen oplossingen
ervoor buiten het onderhavige wetsvoorstel om te regelen. Wel heeft zij recent
informatie gegeven over het aantal kinderen waarom het gaat. Tot mijn grote
schrik zijn er thans meer dan 1900 kinderen die op lichamelijke of psychische
gronden geen onderwijs ontvangen, ondanks de vele mogelijkheden in het zmok-onderwijs.
Dit aantal is veel hoger dan in ieder geval ik wist. Daarnaast is er een veel
kleiner aantal leerlingen waarvan de ouders op denominatieve gronden hun kinderen
niet naar een school sturen.In de brief van 6 juli geeft de staatssecretaris aan in december
aanstaande met een brief te zullen komen over hoe ze dit probleem wil aanpakken.
Eerlijk gezegd, vinden wij dit vaag. Bovendien vraag je je af waar wij mee
bezig zijn: deze grote groep kinderen nog even laten voor wat het is en wel
de grondwettelijke vrijheid van inrichting inperken voor een kleine, wel te
traceren en wel te inspecteren groep particuliere scholen. De motie van de
PvdA-fractie heeft op dit punt dezelfde strekking als wat ik heb gezegd. Ik
ga ervan uit dat "voldoende onderwijs" ook huisonderwijs kan zijn.
Ouders kunnen daarbij zelf bezien op welke wijze zij onderwijs geven. Een
aantal ouders wil niet worden verplicht om hun kinderen naar een instituut
te sturen. In ieder geval wil ik van de staatssecretaris een
gedegen uitleg van het beleid horen.De voorzitter:Mijnheer De Boer, ik wil u graag van harte feliciteren met uw buitengewoon
heldere maidenspeech over de wijziging van de Leerplichtwet 1969 met betrekking
tot criteria voor particuliere scholen. Het kan geen toeval zijn dat u uitgerekend
bij een dergelijk onderwerp uw maidenspeech houdt, want u bent een onderwijsman
bij uitstek. Dat blijkt niet alleen uit uw curriculum vitae maar ook uit uw
inbreng van vandaag.U volgde de gereformeerde kweekschool in Enschede en studeerde vervolgens
algemene theoretische en historische pedagogiek aan de Rijksuniversiteit Groningen.
U bent onderwijzer geweest op een gereformeerde basisschool en directeur van
achtereenvolgens de schoolbegeleidingsdienst te Zwolle en de bestuursorganisatie
gereformeerd onderwijs in Wezep. Van 1999 tot 2001 was u voorzitter van de
centrale directie van de Hogeschool Zwolle.U bent al heel lang politiek actief, lange tijd vooral achter de schermen.
Zo was u lid van de jongerenafdeling van het GPV, lid van het bestuur van
het GPV, voorzitter van de GPV-kiesvereniging Kampen en voorzitter van de
kandidaatstellingscommissie voor de Tweede Kamerverkiezingen in 2002. Verder
bent u – het houdt niet op – lid geweest van het curatorium van
de Mr. G. Groen van Prinsterer Stichting, het wetenschappelijk instituut van
de ChristenUnie. Van 1986 tot maar liefst de invoering van het dualistisch
bestel in gemeenten in 2002 bent u lid geweest van de gemeenteraad van Kampen.
Intussen bent u in januari 2001 wethouder geworden en tot de verkiezingen
van vorig jaar in die functie verantwoordelijk geweest voor de portefeuilles
cultuur, sociale zaken en – hoe kan het anders – onderwijs. U
hebt vanuit die verantwoordelijkheid vooral de bouw van onderwijs- en culturele
voorzieningen een belangrijke stimulans kunnen geven.Mensen uit de Kampense politiek karakteriseren u als een politicus die
tegelijkertijd bevlogen en bescheiden is; zo hoort u nog eens wat. U weet
in politiek moeilijke discussies de spanning te breken en zaken te relativeren.
U schijnt een echte samenbinder te zijn, die daarbij wel zijn eigen lijn vasthoudt.
De verwachting die men, althans in Kampen, van u heeft over de invulling van
uw lidmaatschap van deze Kamer, is dat wij u zullen meemaken als een heel
goede debater met een geweldige dossierkennis. Mochten uw voormalig collega's
gelijk krijgen – ik heb geen enkele reden om daaraan te twijfelen –
dan zullen wij nog heel veel van u vernemen, met het nodige plezier, in dit
huis.Ik wens u alle succes toe en geef de collega's graag de gelegenheid voor
felicitaties.De vergadering wordt enkele minuten geschorst.Mevrouw Meulenbelt (SP):Voorzitter. Ik moet zeggen dat de afgelopen periode waarin ik als plaatsvervangend
lid deel heb genomen aan de commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschapsbeleid,
zeer prettig was. Ik hoor weliswaar duidelijk bij een partij met uitgesproken
meningen, maar ben stiekem een aanhanger van het harmoniemodel. Dat zal ermee
te maken hebben. Ik vind het heel erg prettig om de ervaring te hebben om
in een commissie te zitten met allerlei verschillende partijen die het zo
ongelooflijk met elkaar eens zijn over het doel van die commissie. Dat is
natuurlijk gemakkelijker het geval als het om kinderen gaat. Wij hebben elkaar
daarin heel snel gevonden.Wij leven in een samenleving waarvan wij ons terdege beseffen dat die
pluriform is. Bovendien hechten wij buitengewoon aan de Grondwet waarin de
vrijheid van godsdienst en de vrijheid van onderwijs staan. Aan de ene kant
willen wij heel erg graag dat kinderen het onderwijs krijgen waarin hun ouders
kunnen geloven en dat aansluit op hun leefwereld. Wij vinden dus dat wij ouders
in Nederland de vrijheid moeten geven om het onderwijs van hun gading voor
hun kinderen te kiezen. Aan de andere kant is een even belangrijke waarde
en norm dat de kinderen wel het onderwijs krijgen dat ze in staat stelt, aansluiting
te kunnen vinden op de samenleving, zodat zij onafhankelijk van hun ouders
verder kunnen komen. De staatssecretaris omschrijft daartoe een minimumwaarborggrens.
Daar gaat dit wetsvoorstel voornamelijk over. In de commissie waren wij het
er over eens dat de minimumwaarborggrens voor alle kinderen moet gelden en
dat dit losstaat van de vraag of een school al dan niet door de overheid wordt
bekostigd, islamitisch is, christelijk of bij een nieuwere levensbeschouwing
hoort. Wij willen dat alle kinderen de garantie hebben dat zij bepaalde minimumzaken
leren.De leerplicht gaat hierover, maar terwijl wij eraan werkten om dit voor
elkaar te krijgen en het daar eigenlijk ontzettend over eens waren, werd onze
aandacht getrokken door groepen die nog steeds buiten deze wet vallen: ten
eerste de groep kinderen die vrijgesteld zijn van leerplicht. Het werd mij
gaandeweg steeds duidelijker dat wij daar aandacht aan moeten besteden. Zoals
de vorige sprekers ook al hebben gezegd, behoren tot deze groep kinderen van
gezinnen die om een levensbeschouwelijke reden ervoor gekozen hebben om hun
kinderen niet naar de beschikbare scholen in hun omgeving te sturen, maar
ontheffing van de leerplicht hebben gekregen en daarom hun kinderen thuis
mogen houden. Het gaat om ongeveer 170 kinderen en 100 gezinnen.De andere groep bestaat op dit moment uit 2000 kinderen. Zij hebben psychische
of lichamelijke problemen. Over die andere groep hebben wij dieper nagedacht.
Ik moet zeggen dat het voor mij duidelijk is geworden dat wij ons meer moeten
afvragen of de kinderen die nu thuis zitten, daar terecht zitten. Het is mijns
inziens maar de vraag of ouders in alle omstandigheden het recht hebben om
hun kinderen thuis te houden, omdat er in de buurt geen school is van hun
levensbeschouwelijke richting. De ouders van kinderen met een psychische of
lichamelijke handicap houden hun kinderen niet zozeer uit vrije wil thuis,
als wel omdat er geen onderwijs te vinden is dat geschikt is voor hun kinderen.
Ik heb wat navraag gedaan en collega's gevonden die er meer van weten dan
ik doordat die ervaring hebben opgedaan in de psychiatrie. Daarbij ben ik
te weten gekomen dat ouders die wanhopig op zoek zijn naar een plek voor hun
kinderen, die niet kunnen vinden, omdat zij al een vrijstelling hebben. Hun
kinderen hebben soms meer nodig dan een rugzakje: een koffer. Wij vinden dat
wij ons serieus moeten afvragen of het niet bij de waarden en normen van onze
samenleving hoort dat wij die kinderen die koffer ook geven.In het wetsvoorstel tot wijziging van de Leerplichtwet 1969 hadden wij
hier meer over willen aantreffen. Wij vinden dat goed moet worden nagegaan
of de criteria op grond waarvan een ontheffing wordt verleend, altijd terecht
zijn. Ik kan dat niet beoordelen. Er zullen zeker kinderen bij zijn die echt
niet geschikt zijn om naar school te gaan. De staatssecretaris heeft ons tijdens
een serieus gesprek vooral over het thuisonderwijs geïnformeerd. Ik neem
aan dat dit in sommige gevallen goed is voor die kinderen. Wij weten alleen
ook allemaal dat thuisonderwijs kinderen wellicht helpt bij het leren van
rekenen en schrijven, maar dat er ook nog zoiets is als het lid worden van
een samenleving, een plaats innemen in de samenleving. Daarbij vervullen scholen
een belangrijke functie. Zij leren kinderen om zich te handhaven in groepen,
juist in pluriforme groepen, in groepen waarin zij niet de enigen zijn. Al
is dit minder geregeld, wij vinden dit een heel belangrijke functie van het
onderwijs. Er zijn kinderen bij die juist omdat ze moeilijk zijn en juist
omdat het voor hen niet zo vanzelfsprekend is dat zij gewoon een school binnenstappen
en het daar goed doen, een plek moeten vinden waar genoeg aandacht voor ze
is, waar ze verder kunnen worden geholpen. Dergelijke kinderen zijn vaak geen
hoogvliegers.Ik hoorde van een collega het verhaal over Indonesië, waar men erg
zijn best doet om alle kinderen lid van de maatschappij te laten worden. Als
een kind zeer zwakbegaafd is en op zijn achttiende niets anders kan dan het
vegen van de binnenplaats, is het in ieder geval een lid van de maatschappij
geworden dat weet wat het is om de binnenplaats te vegen. Als dat het doel
is voor sommige van onze kinderen, moeten wij daarvoor staan.Het gaat er nu om dat wij in principe achter dit wetsvoorstel staan. Wij
vinden het goed dat er voor een minimumwaarborggrens in elke vorm van onderwijs
wordt gezorgd. Het spijt ons wel dat dit wetsvoorstel niets heeft voorzien
voor een groep kinderen, die weliswaar klein is, maar mijns inziens wel symbool
staat voor wat wij in deze maatschappij met kinderen voor hebben. Wij gaan
ervan uit dat thuisonderwijs niet altijd het antwoord is. Wij zijn daarom
buitengewoon tevreden met de ondersteunende motie van onze collega van de
fractie van de PvdA. Wij hopen dus van harte dat de staatssecretaris deze
in overweging neemt, over deze groep nadenkt en binnen afzienbare tijd nog
eens met de Eerste Kamer komt spreken om na te gaan om hoeveel kinderen het
gaat en wat wij voor deze kinderen kunnen doen. Dat is het belangrijkste bij
de behandeling van dit wetsvoorstel.De beraadslaging wordt geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20062007-1229-1235.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl