Behandeling van het verslag van een algemeen overleg met de minister van Verkeer en Waterstaat over Hoogfrequent Spoorvervoer (Kamerstuk 32404, nr. 5)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


2010-2011
 18
 
 
 
 Hoogfrequent Spoorvervoer
 Aan de orde is de behandeling van: het verslag van een
algemeen overleg met de minister van Verkeer en Waterstaat over Hoogfrequent
Spoorvervoer (32404, nr. 5).
 
 De beraadslaging wordt geopend.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Voorzitter. Via u heet ik de nieuwe minister van Infrastructuur en Milieu
welkom. We hebben haar vanochtend al welkom geheten in de commissie. Nu doen
we dat in deze plenaire vergaderzaal. Vanochtend was het onderwerp pittig
en vanmiddag ook. We praten namelijk over een besteding van 4,5 mld. Dat is
niet niks voor het spoor. De ChristenUnie is van mening dat er een goed pakket
ligt. Als ik bedenk hoeveel miljarden de wegenprojecten rond Amsterdam, Utrecht
en Rotterdam kosten, constateer ik dat vandaag met veel minder geld meer knooppunten
worden opgelost. Met deze investeringen zijn wij er echter nog niet. De NMCA
Spoor toont aan dat er nog knelpunten zijn. Daarom dien ik, naast enkele moties
die kleinere inpassingen voor het voorkeursbesluit van de regering voorstellen,
ook enkele moties in die wat meer op de langere termijn zijn gericht. Gezien
de tijd zal ik nu alleen mijn moties voorlezen.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat de korte spoorboog bij Deventer als variant voor de
goederenroutering door Oost-Nederland is vervallen, maar dat er nog wel wordt
gekeken naar varianten met een middellange of lange spoorboog;
 overwegende dat met een spoorboog in of bij Deventer voor langere tijd
de goederenroutering wordt vastgelegd;
 overwegende dat een route via Deventer langer is dan enkele alternatieven
en onnodig de kernen Deventer, Bathmen, Holten, Rijssen, Wierden, Almelo en
Borne belast met intensief goederenvervoer en de groeimogelijkheden van het
reizigersvervoer beperkt;
 overwegende dat het niet wenselijk is dat inwoners van deze kernen nog
langer in onzekerheid worden gelaten;
 verzoekt de regering, de varianten voor de goederenroutering met spoorbogen
bij Deventer te schrappen als mogelijke alternatieven en de overige varianten
zo spoedig mogelijk uit te werken,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Slob, Bashir en Dijkgraaf. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 6(32404).
 
 
 
 
 
 Mevrouw
 Van Gent
 GroenLinks
 
 Bedoelt u met deze motie dat u vooral de Betuwelijn als alternatief wilt
gebruiken? Voor mijn fractie is het belangrijk om de precieze intentie achter
deze motie te weten.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Mevrouw Van Gent weet welke alternatieven overblijven. Daar is de Betuweroute
natuurlijk een van. Dit is wat ons betreft een heel belangrijke route. Dat
zal ook blijken uit andere moties die nog worden ingediend. Ik heb in de commissievergadering
ook al gezegd dat ik vind dat de varianten die Deventer betreffen en die wat
onze fractie betreft niet nodig zijn, uit het lijstje gehaald moeten worden.
Dat beoog ik met deze motie.
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Kent de heer Slob de tijdelijke commissie infrastructuurprojecten?
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Ik neem aan dat dit een retorische vraag is.
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Dat klopt inderdaad. Ik heb dat rapport bij me. Op de derde pagina staat
een foto van u als lid van de commissie. Ik zal een citaat voorlezen en vraag
u om uw reactie daarop. Het gaat om een citaat van oud-SGP-collega Van den
Berg. Op pagina 30 van uw eigen rapport staat: "Zorg steeds voor ontkoppeling
van de waarom- en de hoe-vraag. Laat eerst heel helder zijn wat het probleem
is en wat daarvoor de geëigende oplossing zou zijn. Koppel dat beslist
los van de vraag hoe het vervolgens moet worden uitgewerkt. Anders gaan die
dingen door elkaar heen lopen." Ik constateer dat de motie van u niet helemaal
overeenkomt met uw eigen rapport. Dit rapport hebt u zelf geschreven en ging
juist over dit soort grote projecten.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Dit is niet mijn rapport. Het rapport is namens de Kamer gemaakt en is
ook door de Kamer vastgesteld. Wij hebben in het rapport duidelijk gemaakt
dat als je keuzes moet maken, het goed is als er verschillende varianten zijn.
Maar de vraag welke varianten je wilt meenemen in de totale afweging, is een
politieke vraag. Die afweging maken we op het moment dat we met elkaar vaststellen
welke varianten we willen meenemen. Mijn fractie heeft zeer goed beargumenteerd
dat we het niet noodzakelijk vinden om het goederenvervoer zo ver door te
trekken naar Oost-Nederland dat het bij Deventer terechtkomt en daarna naar
boven gaat, om het maar even beeldend uit te drukken. We vinden het niet noodzakelijk
om daarvoor forse financiële investeringen te doen die nooit tijdelijk
kunnen zijn, maar altijd, gezien de omvang van de bedragen, een permanent
karakter zullen dragen. Wij vinden het belangrijk dat je, op het moment dat
je de keuzes gaat maken en aangeeft welke variant je wel of niet wilt, een
stukje duidelijkheid creëert. Deze hoort er wat ons betreft absoluut
niet bij, en dan bieden wij liever duidelijkheid, ook aan de burgers in die
gebieden, met betrekking tot de manier waarop er verder wordt gehandeld voor
de komende tijd.
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Tot slot, voorzitter ...
 
 
 Ja, graag tot slot, want dit hoort meer bij de deliberatie in een AO zelf.
Houdt u het kort, mijnheer De Rouwe.
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Ja, graag. Het is overigens een motie die nu wordt besproken. Het valt
me op dat de heer Slob makkelijk shopt in lijnen waar het CDA moeite mee heeft.
Dat neem ik niet weg bij de heer Slob en dat begrijp ik ook, maar hij geeft
in deze motie niet aan waar hij het wel wil hebben. Ik stel dus vast dat hij
wat makkelijk shopt en streept en het kennelijk daar leuk doet, maar niet
meldt waar hij het wel wil hebben. En wat veel kwalijker is, is dat hij eigenlijk
het rapport van de Kamer, dat hij zelf heeft geschreven, vandaag terzijde
legt.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Die laatste constatering is echt volledig uit de lucht gegrepen, maar
dat laat ik voor rekening van de heer De Rouwe. Ik ben overigens blij dat
hij het rapport heeft gelezen, want hij was op dat moment geen lid van de
Kamer. Hij moet daar echt mee doorgaan, want het was nog een veel breder rapport.
Over de vraag waar het dan wel moet gebeuren, wordt hier ook een heel merkwaardige
constatering gedaan. Er blijven namelijk nog varianten over. Die varianten
moeten wat ons betreft worden onderzocht, en als de uitkomsten daarvan er
liggen zullen we een definitieve keuze moeten maken. Zo werkt dat. Het enige
wat ik doe, is er een variant uithalen die wat ons betreft niet hoeft te worden
meegenomen. Daar heb ik argumenten voor gegeven.
 
 
 Gezien de tijd verzoek ik u om voortvarend door te gaan met het lezen
van uw moties.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Dat zal ik doen. Mijn tweede motie luidt als volgt.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat er over enkele jaren een MIRT-onderzoek zal starten
naar het langetermijnperspectief voor het spoorgoederenvervoer na 2020;
 overwegende dat het goederenvervoer sterk groeit en realisatie van grootschalige
projecten vele jaren vergt;
 overwegende dat de groei van het goederenvervoer door Oost-Nederland veel
hoger is dan gedacht bij het genomen besluit om niet door te gaan met de Noordtak
van de Betuweroute en dat hierdoor de leefbaarheid langs het spoor onder druk
staat;
 overwegende dat op de IJssellijn in de toekomst voldoende ruimte moet
blijven voor groei van het personenvervoer;
 verzoekt de regering, het MIRT-onderzoek goederenvervoer lange termijn
uiterlijk in september 2012 af te ronden met het oog op het tijdig starten
van MIRT-verkenningen voor de realisatie van een eventuele Noordtak Betuweroute
en Robel-lijn in de periode na 2020 en in dit MIRT-onderzoek ook de groeimogelijkheden
voor het regionale spoor op trajecten met gemengd vervoer te betrekken, inclusief
de grensoverschrijdende trajecten,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Slob, De Rouwe, Dijksma en Aptroot.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 7(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Er is veel gesproken over het spoor naar Almere. Het kort volgen van treinen
kan helpen, maar de groei is zo groot dat spoorverdubbeling noodzakelijk is.
Extra geld zal waarschijnlijk lastig te vinden zijn binnen de 4,5 mld., maar
het kan niet zo zijn dat de snelweg wordt verdubbeld en de treinreizigers
als vee vervoerd blijven worden, of met een heel onbetrouwbare dienstregeling
te maken krijgen. Er is extra geld in het coalitieakkoord en de verlenging
van het MIRT, vandaar de volgende motie.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat in het PHS-voorkeursbesluit een beperking van het kwaliteitsniveau
wordt overwogen voor het halen van de benodigde frequentieverhoging op de
OV SAAL-corridor, bijvoorbeeld door treinen 100 km/uur in plaats van 120 km/uur
te laten rijden of langer stil te laten staan bij stations;
 constaterende dat in alle varianten sprake is van reistijdverlenging en
een niet optimale tijdligging over het uur op de OV SAAL-corridor en de Gooilijn
en er dus sprake blijft van een capaciteitsknelpunt;
 overwegende dat de Kamer in de motie-Anker (31200-XII, nr. 61) heeft uitgesproken
dat voor het realiseren van de groeiambities het minimaal handhaven van de
kwaliteit van het treinproduct noodzakelijk is;
 overwegende dat op de middellange en lange termijn spoorverdubbeling op
(grote delen van) de OV SAAL-corridor noodzakelijk is voor een betrouwbare
dienstregeling, de gewenste frequenties en behoud van het kwaliteitsniveau
in termen van reistijd en spreiding over het uur;
 verzoekt de regering: - de Tracéwetprocedure voor de
spoorverdubbeling tussen Almere Poort en Almere Oostvaarders zo spoedig mogelijk
af te ronden zodat uitvoering direct kan starten zodra financiering beschikbaar
is;- bij de verdere uitwerking van de OV SAAL-corridor als randvoorwaarde
te stellen: zes intercity's en zes sprinters richting Amsterdam en Schiphol
zonder verslechtering van de reistijden op deze corridor en de Gooilijn en
met een gelijkmatige tijdligging over het uur op beide corridors;- verdere versnelling tot 160 km/uur voor de intercity's op de OV SAAL-corridor
te onderzoeken en de Kamer hierover binnen een halfjaar te informeren,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Slob, Dijksma, Bashir en Van Gent.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 8(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Ik dien ook de volgende motie in.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat inhaalsporen ter plaatse van het station Schiedam Kethel
in combinatie met Dynamisch Verkeersmanagement bijdragen aan een betrouwbare
dienstregeling en de spoedige opening van dit station mogelijk maken;
 constaterende dat het voorkeursbesluit Programma Hoogfrequent Spoorvervoer
vermeldt dat experts de vrije kruising bij Liempde niet strikt noodzakelijk
achten en dat goedkopere oplossingen mogelijk zijn door aanpassing van de
spoorbeveiliging of het toevoegen van wissels zodat treinen elkaar op meerdere
plaatsen kunnen kruisen;
 verzoekt de regering: - het PHS-voorkeursbesluit aan te passen
door de vrije kruising bij Liempde te schrappen, maar de ruimtelijke reservering
voor deze vrije kruising wel te handhaven voor de toekomst;- het
budget voor de vrije kruising bij Liempde beschikbaar te stellen voor capaciteitsvergroting
ter plaatse van station Schiedam Kethel ten behoeve van betrouwbaarheid dienstregeling
en opening van het nieuwe station, waarbij de frequenties uit het PHS voorkeursbesluit
(acht intercity's en zes sprinters per uur/per richting) gehandhaafd blijven
en inhaling kan plaatsvinden zonder tijdsverlies voor sprinter of intercity;- uit het budget voor kleine stations een bijdrage beschikbaar te
stellen voor het station Schiedam Kethel,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Slob en Dijksma. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 9(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Mijn een-na-laatste motie. Excuus, voorzitter, het zijn er nogal wat,
maar het gaat wel ergens over. Het gaat om 4,5 mld. en een aantal knelpunten
dat wij aangepakt willen zien en willen agenderen.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging, 
 overwegende dat ook na opening van de Hanzelijn er een capaciteitsknelpunt
blijft tussen Utrecht-Zwolle;
 overwegende dat inhaalsporen bij twee à drie stations tussen Amersfoort
en Zwolle in combinatie met Dynamisch Verkeersmanagement een kwartierdienst
van intercity's mogelijk maken op deze corridor en de betrouwbaarheid van
de dienstregeling vergroten;
 overwegende dat een kwaliteitssprong op de corridor Utrecht-Zwolle bijdraagt
aan de bereikbaarheid van de noordelijke provincies en aansluit bij de ambities
voor frequentieverhoging op de korte termijn van de verbindingen van Zwolle
met Groningen en Leeuwarden;
 constaterende dat in het kader van Randstadspoor wordt gewerkt aan een
keerspoor voor sprinters bij Harderwijk;
 verzoekt de regering: - een MIRT-verkenning te starten naar
kosteneffectieve verbeteringen op de corridor Utrecht-Zwolle die een kwartierdienst
van de intercity tot en met Zwolle mogelijk maken en de betrouwbaarheid van
de dienstregeling vergroten;- te onderzoeken of bij de realisatie
van het keerspoor bij Harderwijk ook inhaalsporen kunnen worden gerealiseerd
en het keerspoor in ieder geval zo vorm te geven dat het de toekomstige realisatie
van inhaalsporen voor intercity's niet hindert en de Kamer hierover binnen
een jaar te informeren,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Slob, Van Gent, Dijksma en Bashir.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 10(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Mijn laatste motie betreft Noord-Brabant.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat het PHS-voorkeursbesluit nog geen 6/6-model biedt op
de Brabantroute door het ontbreken van capaciteit en dat een aantal gewenste
uitbreidingen van de sprinterdiensten in Noord-Brabant is geschrapt, zoals
tussen 's-Hertogenbosch en Wychen en tussen Eindhoven en Deurne;
 overwegende dat er in Noord-Brabant nog veel wensen zijn voor nieuwe stations
die echter ook een invloed hebben op de capaciteit;
 overwegende dat er plannen zijn voor het reactiveren van de spoorlijn
Boxtel-Veghel;Slob
 verzoekt de regering, ten behoeve van verdere uitbreiding van het treinaanbod
en de accommodatie van de reizigersgroei binnen Noord-Brabant in samenwerking
met de provincie een quickscan te doen naar reactivering van
de spoorlijn Boxtel-Veghel en andere kosteneffectieve en toekomstvaste maatregelen
op de Brabantse spoorlijnen, zoals inhaalsporen, die in aanvulling op het
PHS-voorkeursbesluit mogelijk zijn en de Kamer hierover binnen een jaar te
informeren,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Slob, Van Gent en Dijksma. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 11(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Aptroot
 VVD
 
 Het zijn heel veel moties. In sommige wordt om onderzoek gevraagd. Een
paar kosten misschien 90 mln. en 50 mln. Kan de heer Slob bij benadering zeggen
hoeveel honderden miljoenen, half miljard of wat dan ook hij extra nodig heeft
voor deze plannen?
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Ik vraag de heer Aptroot om nog eens goed naar de moties te kijken als
hij ze krijgt. Dan zal hij zien dat in een motie heel direct om geld wordt
gevraagd. Wij hebben in die motie de dekking opgenomen. Ik heb goed gekeken
waar in het programma zelf een besparing mogelijk zou zijn. Ik heb ook aangegeven
waar die mogelijkheden liggen, ook volgens degenen die de rapporten hebben
opgesteld. Dat hebben wij ingezet voor Schiedam Kethel.
 De andere moties behoeven nu al voor een deel, anticiperend op de toekomst,
een nu al doorgaan met de planontwikkelingen.
 Ik ben ook heel reëel geweest met de motie over OV SAAL. Ik kan ook
niet ineens dat geld op tafel krijgen. Ik wil echter een ding voorkomen, namelijk
dat de hele planontwikkeling blijft stilliggen omdat er nu geen geld is. Dat
betrof dus ook de inhoud van deze motie.
 Er is dus geen sprake van dat hier ongedekte moties liggen. Dat zou de
heer Aptroot toch ook niet van ons verwachten.
 
 
 Ik wijs de leden erop dat de spreektijd inclusief het indienen van moties
drie minuten is.
 
 
 
 De heer
 Bashir
 SP
 
 Voorzitter. Ook ik verwelkom de minister en feliciteer haar alvast met
haar eerste optreden als minister in deze Kamer.
 Het vorige kabinet heeft zijn belofte voor de reizigersgroei op het spoor
niet waargemaakt. In plaats van ambitieus met het spoor om te gaan, werd het
spoor in de steek gelaten. Na de teleurstellende prestaties van de regering
is alleen nog het plan voor het hoogfrequente spoor overgebleven. Het is hoofdzakelijk
een goed plan, maar slechts met een beperkte omvang. De regering kiest duidelijk
alleen voor de reizigers in de Randstad en laat de rest van het land in de
steek. Echt toekomstgericht is de regering ook niet bezig. Daarom scherpen
wij dit plan graag wat aan met vier moties.
 De eerste motie is gericht op het verbeteren van de snelheid op het spoor
tussen Amsterdam en Utrecht en wordt mede ingediend namens de heer Slob.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat het baanvak Amsterdam Bijlmer-Utrecht voor veel geld geschikt
is gemaakt voor snelheden tot 200 km/uur, maar dat volgens de huidige netverklaring
van ProRail de officiële baanvaksnelheid 160 km/uur is;
 constaterende dat de internationale ICE-treinen nu al 160 km/uur kunnen
rijden omdat deze al voorzien zijn van ATBM+ en dat hiervoor op het traject
Amsterdam Bijlmer-Utrecht alleen het toevoegen van enkele bakens op de buitensporen
nodig is en de meerkosten hiervan onder de 1 mln. liggen;
 overwegende dat de geïnstalleerde componenten hergebruikt kunnen
worden op ATBNG-baanvakken zodra de ICE 100% betrouwbaar van ERTMS
gebruik kan maken;
 van mening dat de reeds aanwezige capaciteiten optimaal benut dienen te
worden en kosteneffectieve snelheidsverhoging van de ICE Amsterdam-Arnhem-Duitsland
prioritair is;
 verzoekt de regering, de Kamer binnen een halfjaar: - te informeren
over de eventuele meerkosten van verhoging van de baanvaksnelheid Amsterdam
Bijlmer-Utrecht naar 200 km/uur en- daadwerkelijk de snelheid van
160 km/uur voor de ICE te realiseren door het installeren van ATBM+ op de
buitensporen,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Bashir en Slob. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 12(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Bashir
 SP
 
 Voorzitter. Met de tweede motie kiezen wij voor de toekomst van het spoor.
Wij willen niet blijven steken bij de grenzen van de huidige techniek, maar
snelle stappen maken om veiliger te rijden, sneller te rijden en meer treinen
mogelijk te maken.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat de regering aangeeft, pas in 2013 met nadere voorstellen
te komen inzake de implementatie van ERTMS, terwijl al jaren erkend wordt
dat juist hier grote spoorverbeteringen mee te behalen zijn;Bashir
 verzoekt de regering, in 2011 met voorstellen te komen voor de voortvarende
invoering van ERTMS,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door het lid Bashir. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 13(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Bashir
 SP
 
 Voorzitter. Het grootste nadeel van dit plan is dat de omwonenden van
de IJssellijn en Twentelijn in Gelderland en Overijssel de dupe zijn. Zij
zullen fors meer overlast krijgen, als het aan de regering ligt. De SP laat
hen niet in de steek. Wij willen geen extra goederentreinen op dit spoor,
als de problemen met geluidsoverlast, trillingen, gevaarlijke stoffen en gesloten
spoorwegovergangen niet zijn opgelost. Vandaar de volgende motie.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat extra goederentreinen over de IJssellijn en Twentelijn
zullen leiden tot veel overlast langs de lijn, zoals geluidsoverlast, onveiligheid,
trillingen en gesloten spoorwegovergangen;
 verzoekt de regering om geen extra capaciteit voor goederentreinen over
de IJssellijn en Twentelijn beschikbaar te stellen totdat deze lijnen goed
ingepast zijn, zodat de omwonenden geen extra overlast zullen ondervinden,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door het lid Bashir. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 14(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Bashir
 SP
 
 Voorzitter. Tot slot geven wij graag nog een signaal af dat transport
zeker moet kunnen in Nederland. Zolang dat niet goed per spoor gaat, is er
gelukkig een prachtig alternatief: het water. Vandaar de volgende motie.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat het internationale goederenvervoer per spoor niet fors
kan groeien zolang de verbinding met Duitsland beperkt is;
 verzoekt de regering, fors in te zetten op de binnenvaart als modaliteit
voor het goederenvervoer,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Bashir en Dijksma. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 15(32404).
 Ik geef het woord aan de heer Aptroot. Ook hij heeft drie minuten spreektijd,
inclusief de indiening van moties.
 
 
 
 
 
 De heer
 Aptroot
 VVD
 
 Voorzitter. Ik heb twee moties. Ik vind het aantal moties wel heel erg
veel worden; daarom houd ik mij wat in.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat de voorgestelde uitvoering van het Programma Hoogfrequent
Spoor PHS grote overlast veroorzaakt in Midden- en Oost-Nederland;
 overwegende dat het streven van het PHS om personentreinen frequenter
en spoorboekloos te laten rijden op de drukste trajecten en gelijktijdig het
goederenvervoer per spoor te laten groeien goed is en een deel van de maatregelen
wel uitvoerbaar is zonder grote overlast;
 overwegende dat het goederenvervoer in de toekomst verder zal groeien
en dat het niet verstandig is om voor oplossingen te kiezen die slechts tot
2020 soelaas bieden;
 verzoekt de regering, voor het PHS waar mogelijk in overleg met de relevante
provincies, regio's en gemeenten, toekomstbestendige alternatieven uit te
werken, waaronder: - het veel meer gebruiken van de Betuweroute,
inclusief betere aansluiting in Duitsland;- uitbreiding van het speciale
net voor goederenvervoer, waaronder een Noordtak van de Betuweroute en de
Rotterdam-Belgiëlijn;- gebruik van moderne baanbeveiliging zoals
ERTMS waardoor korter op elkaar rijden van treinen mogelijk is;-
of combinatie van deze alternatieven met een deel van de maatregelen van het
voorgestelde PHS;
 verzoekt de regering, de alternatieven aan de Kamer voor te leggen met
een onderbouwde voorkeur inclusief kostenberekening en een second opinion
van een onafhankelijke deskundige,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Aptroot en Koolmees. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 16(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Aptroot
 VVD
 
 De tweede motie luidt als volgt.
 
 
 De Kamer,Aptroot
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat bij alle discussies over het spoor de overlast door
geluid en trillingen terugkeert, mede omdat duidelijke normen, meetmethoden
en handhavingsinstrumenten ontbreken of onduidelijk zijn;
 overwegende dat zowel voor de besluitvorming over spoorprojecten als voor
de rechtszekerheid van bewoners duidelijke normen, meetmethoden en handhavingsinstrumenten
noodzakelijk zijn;
 voorts overwegende dat het vervoer van personen en goederen per spoor
zal toenemen;
 verzoekt de regering, deze normen, meetmethoden en handhavingsinstrumenten
te ontwikkelen en de Kamer voor 1 maart 2011 daartoe voorstellen voor
te leggen;
 verzoekt de regering voorts, hierbij aan te geven hoe dit te combineren
is met voortgaande groei van vervoer per spoor,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Aptroot en Dijksma. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 17(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Aptroot
 VVD
 
 Ik denk dat er door tijdgebrek een te groot aantal moties is ingediend.
Volgende keer moeten wij ons eerder beraden. Misschien dat we wat meer tijd
nodig hebben om gedachten uit te wisselen. Ik hoop dat het ons lukt om samen
met de nieuwe minister, die wij hier heel erg hartelijk welkom heten, ervoor
te zorgen dat het spoor kan groeien, maar dat we dat op een andere manier
dan nu voorgesteld gaan doen, omdat dat anders in heel veel wijken, dorpen
en gemeenten een onredelijke overlast zou geven.
 
 
 
 Mevrouw
 Van Gent
 GroenLinks
 
 Voorzitter. Ik heet de minister hartelijk welkom in de plenaire zaal bij
het eerste debat. Wat is het dan een feest dat dat mag gaan over het spoor,
want het is natuurlijk niet alleen nu, maar ook de komende jaren van groot
belang dat "Fijn met de trein" van toepassing blijft. Daarin moeten we blijven
investeren, en daarin moeten goede keuzes worden gemaakt. Natuurlijk moeten
we dat op een goede manier inpassen, om de overlast voor omwonenden zo veel
mogelijk terug te brengen. Als het aan ons ligt, zouden wij de extra middelen
die beschikbaar zijn voor infrastructuur zo veel mogelijk willen inzetten
voor het ov, want dat is hard nodig. Een beetje samengevat: niet blijven doorasfalteren,
maar investeren in ov en beprijzing, en dan niet met 130 km op misschien vijf
meter in het land, dat is een doodlopende weg, maar rijdend ov, als echt alternatief.
 Er zijn heel veel moties ingediend. Er zijn niet alleen blaadjes op het
spoor, maar ook moties over het spoor, zou je kunnen zeggen. De GroenLinks-fractie
wil graag zelf nog twee moties indienen. De eerste gaat over de viersporigheid
van de Flevolijn bij Almere, waarvoor wij ook in het AO aandacht hebben gevraagd.
Ook ik als Groninger maak me daar druk over, want ook de aansluiting van de
Hanzelijn hierop, zo eind 2012, is van groot belang. Dan moet het natuurlijk
wel goed in orde zijn, en moeten er geen volgepropte treinen zijn, waar reizigers
niet prettig in reizen.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat verlagen van het ambitieniveau door af te zien van viersporigheid
van de Flevolijn bij Almere in schril contrast staat tot de massieve investeringen
in extra wegcapaciteit op de as Schiphol-Amsterdam-Almere;
 constaterende dat door af te zien van extra sporen een aanzienlijk risico
genomen wordt wat betreft de capaciteit, niet in de laatste plaats bij calamiteiten;
 overwegende dat overvolle treinen in de spits, de bevolkingsgroei van
Almere, de komst van extra treinen via de Hanzelijn en de ambitie om snel
spoorboekloos te gaan rijden vragen om meer investeringen op het tracé
dan nu voorzien;
 verzoekt de regering, bij het verdelen van de extra middelen die voor
infrastructuur beschikbaar zijn gesteld in het kader van het regeerakkoord
de oorspronkelijke plannen voor spoorverdubbeling bij Almere prioriteit te
geven,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Van Gent en Dijksma. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 18(32404).
 
 
 
 
 
 Mevrouw
 Van Gent
 GroenLinks
 
 Voor de helderheid wijs ik er toch nog maar even op dat het een motie
met dekking is. Daarover kan men dus niet gaan mauwen.
 Mijn tweede motie noem ik de Oost-Nederland-motie naar aanleiding van
de waanzin van de boog bij de wijk Colmschate bij Deventer. Iedereen is tegen
die boog. De vorige minister van VWS, de heer Eurlings, zei aan het allerlaatste
eindje van het debat hierover: wij doen het gewoon niet! Ik zou dat graag
even bevestigd zien door de nieuwe minister. In verband hiermee dien ik de
volgende motie in.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,Van Gent
 overwegende dat het creëren van een aanzienlijke hoeveelheid extra
goederenpaden op de spoorlijnen in Oost-Nederland zou leiden tot forse overlast
voor de omwonenden;
 constaterende dat de aanleg van de Betuwelijn vaak gelegitimeerd is met
het argument dat reguliere spoorlijnen met de nieuwe lijn ontzien zouden kunnen
worden;
 constaterende dat de Betuwelijn met een bezetting van 340 treinen per
week nog erg ver van de maximumcapaciteit verwijderd is en deze bovendien
verder verhoogd wordt wanneer Duitsland werk maakt van het aansluitende spoor
over de grens;
 verzoekt de regering, geen extra ruimte voor goederentreinen op regulier
spoor in Oost-Nederland te creëren, zolang Duitsland geen werk maakt
van het verhogen van de capaciteit van het spoor in het verlengde van de Betuwelijn,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door het lid Van Gent. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 19(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 Sharpe
 PVV
 
 Voorzitter. Allereerst heet ik de minister hartelijk welkom. Ik feliciteer
haar met haar eerste plenaire optreden als minister en zie uit naar een plezierige
samenwerking. Vanochtend hebben wij al een goede start gemaakt. Bij dezen
dus: welkom!
 Het kostbare en complexe Programma Hoogfrequent Spoorvervoer leunt op
twee pijlers. Aan de ene kant gaat het om het faciliteren van hoogfrequent
personenvervoer en aan de kant het daarbij behorende goederenrouteringsvraagstuk.
Ten aanzien van beide toch wel ingewikkelde vraagstukken hopen wij de minister
ervan te overtuigen de juiste stappen te ondernemen. Daartoe dienen wij twee
moties in.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat ERTMS de railveiligheid en de infrabenutting naar het
allerhoogste niveau tilt en een belangrijke bijdrage levert aan de oplossing
van prestatie- en capaciteitsproblemen op het hoofdrailnet;
 constaterende dat reeds in 1998 door Railned is vastgesteld dat een besparing
van miljarden euro's mogelijk is op fysieke infrastructuurmaatregelen en dat
recente studies geen veranderde inzichten hebben opgeleverd die deze strategische
kernconclusie tegenspreken;
 constaterende dat een opwaardering in 2015 van ERTMS 2.3.0.d. (inclusief
STM) naar ERTMS Baseline 3 via een simpele software upgrade is te realiseren;
 overwegende dat het zo spoedig mogelijk uitrusten van alle bestaande treinen
met ERTMS 2.3.0.d. (inclusief STM) kosteneffectiever is dan wachten met het
inbouwen van ERTMS tot 2015, omdat dan bij de vernieuwing van de spoorbeveiliging
in het kader van het project MISTRAL en investeringsprojecten als PHS zo snel
mogelijk kan worden uitgegaan van ERTMS en er niet meer hoeft te worden geïnvesteerd
in verouderde technologie;
 verzoekt de regering, binnen een halfjaar de nog openstaande onderzoeksvragen
over de prestatie- en capaciteitseffecten van ERTMS alsnog van adequate antwoorden
te voorzien en te bewerkstelligen dat de vervoerders zo spoedig mogelijk beginnen
met het inbouwen van ERTMS in alle bestaande treinen en in nieuwe treinen,
zodat in beginsel alle hoofdrailnet- en goederentreinen in 2015 zijn voorzien
van ERTMS-hardware,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Sharpe en Slob. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 20(32404).
 
 
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat goederenroutering gebruikmakend van de IJssellijn en
Twentelijn op hevig regionaal maatschappelijk verzet stuit;
 constaterende dat er een actualisatie en milieueffectrapportage nodig
zijn ten aanzien van de noordoostelijke goederenrouteringsvarianten alvorens
maatschappelijk verantwoorde keuzes gemaakt kunnen worden;
 constaterende dat vandaag de dag de benutting van de Betuweroute, waar
miljarden in zijn geïnvesteerd, verre van de maximale capaciteit ligt;
 overwegende dat in goed overleg met de Duitse autoriteiten het zeer wel
mogelijk is, de aanleg van het noodzakelijke derde spoor bij Emmerich te bespoedigen
om zodoende de flessenhals bij Emmerich op te lossen en het gebruik van de
Betuweroute te maximaliseren;
 verzoekt de regering, alle mogelijkheden tot het maximaal benutten van
de Betuweroute, inclusief onderhandelingen met Duitsland over het derde spoor
bij Emmerich, aan te grijpen en gelijktijdig een actualisatie en m.e.r. uit
te voeren ten aanzien van de noordoostelijke goederenrouteringsvarianten,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Sharpe en Slob. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 21(32404).
 
 
 
 
 
 Mevrouw
 Dijksma
 PvdA
 
 Voorzitter. Allereerst ook vanuit mijn fractie een warm welkom aan de
nieuwe minister, een oude bekende. Het is prachtig dat zij haar eerste plenaire
optreden mag wijden aan een investering van maar liefst 4,5 mld. in het spoor.
Dat is toch waarlijk niet niks. Het is een van de zaken waar ook het vorige
kabinet hard aan heeft gewerkt en waar mijn fractie buitengewoon trots op
is.
 Dit neemt niet weg dat als je zo veel geld uitgeeft, er natuurlijk ook
hier en daar wat mis kan gaan. Zo blijkt de toename van het goederenvervoer
door Oost-Nederland – voor mij buitengewoon bekend gebied; ik woon daar
namelijk – tot de nodige problemen te leiden. Er zijn al diverse moties
ingediend, maar ik wil graag een motie indienen die de minister vooral oproept
om de Betuweroute, die niet voor niets is aangelegd en die miljarden heeft
gekost, zo maximaal mogelijk te gebruiken. Daar is nog echt een wereld te
winnen. Dat kan voor Oost-Nederland geweldig veel schelen. De motie luidt
als volgt.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat de Betuweroute specifiek is aangelegd om goederenvervoer
te faciliteren;
 constaterende dat goederenvervoer over andere tracés voor meer
overlast zorgt en bovendien voor mogelijke concurrentie met het personenvervoer;
 constaterende dat de Betuweroute momenteel nog onvoldoende gebruikt wordt;
 verzoekt de regering, bij de uitvoering van het Programma Hoogfrequent
Spoorvervoer de Betuweroute maximaal te benutten en de maatregelen die daarvoor
nodig zijn voor 1 januari 2011 in kaart te brengen en de Kamer daarover
te informeren,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Dijksma en Aptroot. Naar mij blijkt,
wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 22(32404).
 
 
 
 
 
 Mevrouw
 Dijksma
 PvdA
 
 Misschien mag ik de minister over Oost-Nederland een vraag stellen die
ook collega Van Gent naar voren heeft gebracht. De voorganger van de minister,
de heer Eurlings, heeft de mensen in Deventer heel blij gemaakt door te stellen
dat de korte boog sowieso van de baan zou zijn. Ik wil graag dat zij hier,
in deze Kamer, die woorden van hem herhaalt. Graag zou ik dan ook haar opvatting
willen horen over hoe zij vervolgens naar de lange boog kijkt. Daarover zijn
verschillende moties ingediend, maar ik neem aan dat de minister inmiddels
heeft nagedacht over hoe zij daartegen aankijkt. 
 Dan het project OV SAAL. Daar was geld voor gereserveerd en ineens gaat
het toch niet door. Ik heb mij laten vertellen dat op dit moment zelfs in
de eerste klasse van de trein elke dag mensen moeten staan. Niet alleen in
de tweede klasse maar – voor wie dat überhaupt relevant vindt –
zelfs in de eerste klasse moeten mensen dus al staan. Dit betekent dat de
verdubbeling van het spoor hard nodig is. Daarom dien ik de volgende motie
in.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat de Flevolijn van groot belang is voor de ontsluiting van
Almere, Flevoland, Friesland, Groningen en Drenthe;
 overwegende dat het vrachtvervoer via de Hanzelijn ook gebruik zal maken
van de Flevolijn;
 overwegende dat een verdubbeling van de Flevolijn in alle vervoersscenario's
noodzakelijk is;
 overwegende dat de Kamer in de motie-Hofstra c.s. (31200-XII, nr. 44)
zich heeft uitgesproken voor die verdubbeling van de Flevolijn;
 overwegende dat dit najaar het kabinet een besluit zal nemen over het
pakket "Maatregelen Middellange Termijn OV SAAL";
 verzoekt de regering om een positief besluit over de verdubbeling van
de Flevolijn in dit pakket op te nemen en de Kamer hier voor de behandeling
van het MIRT over te informeren,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Dijksma, Slob en Van Gent. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 23(32404).
 
 
 
 
 
 Mevrouw
 Dijksma
 PvdA
 
 Ik kom nu bij mijn laatste motie.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 constaterende dat PHS in beginsel tot doel heeft om het personenvervoer
een impuls te geven en dat daarvoor inpassing van het goederenvervoer zo goed
mogelijk dient plaats te vinden;Dijksma
 constaterende dat van het totale budget dat beschikbaar is om PHS uit
te voeren, het overgrote deel uit budgetten voor personenvervoer afkomstig
is;
 constaterende dat het mogelijk maken van spoorboekloos rijden alleen indirect
en in specifieke gevallen leidt tot extra overlast in delen van het land;
 constaterende dat de toenemende overlast met name voor rekening van de
autonome groei van het goederenvervoer komt;
 constaterende dat van het totale budget nu al naar schatting 900 mln.
tot 1 mld. wordt uitgegeven om goederenvervoer in te passen;
 verzoekt de regering om te onderzoeken op welke wijze de goederenvervoersector
kan bijdragen aan het zo goed mogelijk inpassen van het goederenvervoer en
de Kamer daarover uiterlijk 1 januari 2011 te informeren,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden Dijksma, Slob en Van Gent. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 24(32404).
 
 
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Mevrouw de voorzitter. Ook van mijn kant een zeer hartelijk welkom voor
de nieuwe minister. Ik zou haast zeggen: van Verkeer en Waterstaat. Ik moet
er nog even aan wennen. Het is de minister van Infrastructuur en Milieu.
 De CDA-fractie heeft al een aantal keren aangegeven dat wij op zich voorstander
zijn van het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer, maar dat juist in het oosten
heel nadrukkelijk gevoeld wordt dat daar de problemen komen die elders worden
opgelost. Mijn fractie wil heel graag gehoor geven aan de zaken die daar spelen
en wil daartoe een aantal moties indienen.
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat het Programma Hoogfrequent Spoor herroutering van goederentreinen
nodig maakt, waarbij onder andere het routeren via de IJssellijn leidt tot
veel hinder voor omwonenden langs deze route;
 van mening dat hinder van goederentreinen het beste wordt voorkomen wanneer
deze maximaal gebruikmaken van de Betuweroute maar dat op lange termijn de
bruikbare capaciteit deels beperkt wordt door knelpunten aan Duitse zijde
van deze route;
 overwegende dat de Nederlandse overheid heeft bijgedragen aan de aanleg
van een deel van de HSL-Zuid op Belgisch grondgebied omdat dit per saldo voor
Nederland gunstiger was;
 verzoekt de regering, in overleg met de Duitse overheden afspraken te
maken om, analoog aan de oplossing van de HSL, ook de capaciteit op de route
Emmerich-Noord-Duitsland te verhogen, zodat meer goederentreinen via de Betuweroute
naar Duitsland kunnen rijden,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden De Rouwe en Aptroot. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 25(32404).
 
 
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat herroutering van goederenvervoer nodig is om ruimte te
maken voor hoogfrequente spoorcorridors, maar dat hierdoor trajecten als bijvoorbeeld
de IJssellijn en de Twentelijn een forse stijging kunnen krijgen van het aantal
goederentreinen;
 overwegende dat binnen PHS niet 24 uur per dag hoogfrequent wordt gereden
en dus in de daluren de goederentreinen ook over bestaande corridors geleid
zouden kunnen worden;
 overwegende dat in de luchtvaart geluidspreferent baangebruik en geluidspreferente
gebruiksvergoeding inmiddels toegepast worden en effectief zijn gebleken;
 verzoekt de regering, het Programma Hoogfrequent Spoor verder uit te werken
binnen de randvoorwaarden van geluidspreferente routering;
 verzoekt de regering tevens, door differentiatie van de gebruiksvergoeding
het gebruik van stille treinen maximaal te stimuleren,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden De Rouwe en Aptroot. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 26(32404).
 
 
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat het MIRT-project Programma Hoogfrequent Spoor (PHS) tot
een forse verhoging van het aantal treinbewegingen zal leiden;
 overwegende dat in een aantal plaatsen, zoals langs de IJsselroute en
de Twenteroute, stedelijke kernen doorsneden worden door een of meerdere spoorlijnen;De
Rouwe
 overwegende dat de lokale bereikbaarheid en de leefbaarheid in dit soort
kernen met de huidige dienstregeling al onder druk staan doordat de overwegen
in deze kernen al zeer frequent gesloten zijn;
 verzoekt de regering, bij de nadere invulling van het project PHS expliciet
in te gaan op het behoud van de lokale bereikbaarheid en de lokale leefbaarheid
en concrete voorstellen te doen om deze ook na invoering van PHS op een aanvaardbaar
niveau te houden,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door het lid De Rouwe. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 27(32404).
 
 
 
 
 De Kamer,
 gehoord de beraadslaging,
 overwegende dat op de Flevolijn gekozen wordt voor seinverdichting als
oplossing voor de korte termijn;
 overwegende dat er een forse ruimtelijke opgave ligt in Almere en Lelystad,
waarbij het zeer waarschijnlijk is dat die alsnog moet leiden tot partiële
of volledige spoorverdubbeling van de Flevolijn;
 verzoekt de regering, door te gaan met de ruimtelijke voorbereidingen
voor toekomstige verdubbeling van de Flevolijn en in elk geval een ruimtelijke
reservering hiervoor vast te leggen,
 en gaat over tot de orde van de dag.
 
 
 Deze motie is voorgesteld door de leden De Rouwe en Aptroot. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
 Zij krijgt nr. 28(32404).
 
 
 
 
 
 Mevrouw
 Dijksma
 PvdA
 
 Ik vraag de heer De Rouwe naar de politieke betekenis van de motie die
hij heeft ingediend. Wat zegt hij eigenlijk? De ruimtelijke reservering voor
SAAL moet doorgaan, maar dit kan natuurlijk met sint-juttemis worden als het
aan de motie van de heer De Rouwe ligt. Is dat niet zo?
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Wat mij betreft niet. Wij zijn het over het doel wel met elkaar eens:
wij moeten daar iets doen. De heer Aptroot en ik willen voorkomen dat er in
de discussie in de komende tijd andere doeleinden op deze locatie zullen ontstaan.
Daarom willen wij hoe dan ook deze reservering houden. Ons doel is daarom
vastgelegd in de motie. Wij willen de steun behouden voor dit traject en voor
wat wij daarmee willen. Ondanks de discussie die wij nog zullen hebben over
het zoeken naar geld en over andere oplossingen, zeker voor de middellange
termijn, willen wij dat dit gewoon blijft. Nu ligt er een voorstel met oplossingen
voor de korte termijn, maar het is natuurlijk de vraag of dit ook bestendig
is voor de toekomst.
 
 
 
 Mevrouw
 Dijksma
 PvdA
 
 Op zich is dat alvast mooi, maar het is nog lang niet genoeg. Het kabinet
heeft het land blij gemaakt met 500 mln. extra voor infrastructuur. Als de
heer De Rouwe geld zoekt, zeg ik: wij hebben het gevonden. Mijnheer De Rouwe,
u hebt het al. Waarom besteedt u dat niet gewoon aan de verdubbeling van het
spoor naar Almere? Verdienen de inwoners van Almere niet dat ze niet meer
hoeven te staan in de trein?
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Het is inderdaad zo dat dit kabinet extra geld uittrekt voor de infrastructuur.
Er zijn heel veel projecten en heel veel mensen die ik het zeer, zeer gun.
Bij dit dossier zegt mijn fractie dat wij de problemen moeten oplossen. Er
ligt ook een tijdelijke oplossing. Wij willen ook de oplossing voor de middellange
termijn houden. Vandaar de motie. De 500 mln. waarover mevrouw Dijksma likkebaardend
spreekt, gaat de coalitie op een goede manier invullen. Dat doen wij misschien
niet vandaag. Neem van mij maar aan dat wij het geld op een heel goede manier
gaan besteden in het land. Ik ben er ook trots op dat deze regering extra
geld uittrekt voor de infrastructuur in Nederland.
 
 
 
 Mevrouw
 Dijksma
 PvdA
 
 Acht de heer De Rouwe het mogelijk dat een deel van het extra geld gereserveerd
gaat worden voor OV SAAL om de eerder gedane belofte aan de mensen in Almere
daadwerkelijk gestand te doen?
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Dat vind ik zwakjes uitgedrukt. Ik verzeker mevrouw Dijksma dat wij dit
geld op een goede manier gaan gebruiken voor de infrastructuur in Nederland.
In het coalitieakkoord staat: spoor en weg.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Ik ben door de heer De Rouwe nogal technisch bevraagd op mijn motie over
Deventer. Het is mij dan ook nog niet helemaal duidelijk waar de CDA-fractie
inhoudelijk staat. Deelt hij de opvatting van de ChristenUnie-fractie dat
voormalig minister Eurlings terecht de variant Colmschate heeft geschrapt?
Dit moet natuurlijk nog bevestigd worden door deze minister. Deelt hij de
opvatting dat de twee andere varianten rondom Deventer niet gewenst zijn?
Inhoudelijk kan worden onderbouwd dat de twee andere varianten rondom Deventer
die nog openstaan uit het rijtje varianten worden gehaald. Wij moeten nu duidelijkheid
bieden aan alle mensen in dit gebied die in grote onzekerheid verkeren.
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Ik zou het liefst alle mensen in Nederland vandaag duidelijkheid willen
bieden rondom PHS. Het is alleen zo dat wij nog een heel aantal varianten
moeten onderzoeken. Mijn fractie vindt dat wij eerst maar eens moeten inzetten
op de Betuwelijn. Daar ligt de prioriteit. Wij kunnen vandaag geen streepjes
zetten tussen trajecten waarover mensen bezig zijn. Ik begrijp dat de heer
Slob daarbij graag een succesje wil boeken. Mijn probleem met het voorstel
van de heer Slob is dat daarin niet duidelijk aangegeven wordt waar het dan
precies wel moet. Hij doet heel populair bij de trajecten die hij schrapt,
maar geeft niet aan waar het dan wel moet. Wel zegt hij in algemene zin dat
er alternatieven zijn. Mijn fractie is van mening, in lijn met het rapport
waaraan de heer Slob zelf heeft geschreven, dat de vraag wat je wilt, gescheiden
moet worden van de vraag hoe je het wilt. De heer Slob mikt vandaag dat rapport
in de prullenbak en gaat direct allemaal streepjes zetten. Ik begrijp dat
gevoel. Ik begrijp heel goed het gevoel dat in het oosten leeft. Ik denk dat
de Kamer deze minister randvoorwaarden mee moet geven over leefbaarheid,
inpassing en goed gebruik van de lijnen die het minst overlast veroorzaken.
Dat zijn de kaders die de CDA-fractie heel nadrukkelijk op het bordje van
de minister legt. Wij dienen daarover ook moties in. Daarmee helpen wij de
bevolking meer dan door alleen te zeggen waar het niet mag en vervolgens niet
aan te geven waar het wel mag. Dat is mensen blij maken met een dooie mus.
 
 
 Ik roep u allen op om zo kort mogelijk te zijn in vragen en antwoorden.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Ik heb in reactie op een vraag van de heer De Rouwe gezegd dat er wat
ons betreft nog een heel aantal varianten overblijft dat uitgezocht moet worden.
Het is dus niet waar dat wij zeggen dat er niks overblijft. Er blijven nog
vier varianten over die onderzocht kunnen worden. Als de heer De Rouwe consequent
is, betekent dit voor hem dus dat de variant-Colmschate recht overeind staat,
dat er niet geschrapt wordt, dat het allemaal onderzocht wordt en dat wij
te zijner tijd een keuze maken. Dat is de consequentie van wat de heer De
Rouwe zegt. Kan hij dat bevestigen?
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 De variant waarop de heer Slob wijst, is een van de vele varianten rond
Deventer waar wij niet veel in zien. Vandaag is echter niet het debat om overal
streepjes te zetten. Wij moeten strepen zetten in de zin dat wij randvoorwaarden
moeten geven. Dat is een heel ander debat dan vandaag, waarin de heer Slob
zegt wat hij allemaal niet wil. Dat is allemaal heel gemakkelijk en populair.
Mijn fractie heeft nooit steun gegeven aan de korte boog. Mijn fractie heeft
nog nergens steun aan gegeven. Het enige wat wij doen, is duidelijke randvoorwaarden
geven. Dat heb ik gedaan op het gebied van leefbaarheid, inpassing, reductie
van geluid en overlast. Met die randvoorwaarden heeft het kabinet te maken,
omdat mijn fractie die vandaag indient. Daar hebben wij meer aan dan heel
populair een paar punten te scoren door aan te geven wat je niet wilt. Als
de heer Slob zegt wel degelijk alternatieven te hebben, moet ik constateren
dat die flinterdun zijn geworden en volstrekt niet in lijn zijn met het rapport
dat hij eerder zo goed heeft geschreven.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Ik constateer dat er bij de keuze van de ChristenUnie varianten overblijven.
Wij maken de politieke keuze, inhoudelijk onderbouwd, dat bepaalde varianten
niet mee moeten worden genomen. Ik constateer dat de CDA-fractie alle varianten
bij Deventer recht overeind houdt. Dat lijkt mij heel slecht nieuws voor de
mensen daar. Misschien kan de heer De Rouwe zich nog bezinnen en een goede
keuze maken bij de motie die dinsdag voorligt.
 
 
 
 Mevrouw
 Van Gent
 GroenLinks
 
 Voorzitter. We voeren hier een debat. Je zou bijna zeggen: de wijzen komen
uit het oosten. Ik wil de heer De Rouwe daar iets over vragen. Hij is namelijk
altijd zo van duidelijkheid geven. Kunnen de mensen in Colmschate nu echt
rustig gaan slapen, of blijft het CDA onduidelijk? De vorige minister van
Verkeer en Waterstaat, de heer Eurlings, was hier namelijk glashelder over.
Ik wil van de heer De Rouwe graag een "ja" of "nee" horen, ook over de kwestie
van de viersporigheid Schiphol-Amsterdam-Almere, want ook daar wil hij iedereen
te vriend houden en geeft hij geen antwoord. Een beetje helderheid van het
CDA zou voor het land heel prettig zijn.
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Volgens mij heeft mijn partij nooit overal geroepen dat wij de boog bij
Colmschate wilden hebben; ik heb mijn fractie daar ook nooit warm voor zien
lopen. Ik heb geconstateerd dat de minister het project voortijdig heeft ingetrokken;
ik heb daarvan kennisgenomen en vind dat verder prima. De heer Slob dient
vandaag een mooie motie voor de bühne in om een aantal dingen te schrappen,
maar hij geeft daarbij niet aan waar het wél moet. Ik heb daar moeite
mee, temeer omdat hijzelf een heel verstandig rapport heeft geschreven. Los
van de vraag van wat je wilt en hoe je het wilt, mijn fractie geeft vandaag
duidelijk de randvoorwaarden waarmee wij de mensen in Oost-Nederland goed
willen beschermen, op een normale, fatsoenlijke manier. Wij zeggen: eerst
de Betuwelijn, want die is daarvoor, daarna gaan we kijken hoe het wél
moet en binnen welke voorwaarden. Colmschate is bij mij nooit aan de orde
geweest, daarvoor heeft u van mij ook nooit een pleidooi gehoord.
 
 
 Ik begrijp dat de emoties over dit onderwerp hoog oplopen, maar ik herinner
de leden eraan dat dit een VAO is en geen debat. Mevrouw Van Gent, houd uw
vervolgvraag kort. De heer Bashir komt daarna. Ik verzoek hem om zijn vraag
in één keer te stellen.
 
 
 
 Mevrouw
 Van Gent
 GroenLinks
 
 Dus die boog bij Colmschate komt er dus niet, mijnheer De Rouwe? Graag
"ja" of "nee".
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Volgens mij is de minister, ook die van mijn partij, glashelder geweest.
Ik heb geen motie ingediend die hem verzocht om terug te komen van zijn woorden,
dus dit is een kuldiscussie.
 
 
 
 De heer
 Bashir
 SP
 
 Voorzitter. De woorden van de heer De Rouwe roepen gewoon discussie op,
daar kun je niet omheen. Ik maak overigens wel bezwaar tegen zijn bewering
dat de motie van de heer Slob en mijzelf over de varianten bij Deventer slechts
voor de bühne zou zijn. Dat is namelijk niet het geval, er worden wel
degelijk alternatieven in voorgesteld, zoals de Betuwelijn.
 
 
 Mijnheer Bashir, wilt u uw vraag stellen? Dit is geen debat.
 
 
 
 De heer
 Bashir
 SP
 
 De heer De Rouwe heeft het over "randvoorwaarden". Zijn dat geen loze
begrippen, als hij geen duidelijkheid wil scheppen over Colmschate? Als je
het hebt over leefbaarheid en inpassing is Colmschate toch echt geen variant
die je wilt?
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Colmschate maakt kennelijk veel los. Ik ben er nooit over begonnen, ik
heb de minister nooit teruggefloten en heb nooit geëist dat hij zijn
woorden terug moest nemen. Voor mij was dit altijd een optie waarvoor ik niet
warmliep. Ik snap dat u daar een puntje van wilt maken, maar mijn fractie
gaat daarin niet mee.
 Inderdaad is het een motie voor de bühne om nu overal maar te strepen.
Mijn fractie gaat dat niet doen. Mijn fractie gaat wel duidelijke
randvoorwaarden stellen met betrekking leefbaarheid en inpassing. Laten we
eerst de Betuwelijn maar eens voldoende gaan gebruiken. Mijn fractie gaat
zelfs zo ver dat zij openstaat voor de mogelijkheid van investeringen aan
de Duitse zijde om het oosten te ontlasten. Als u mijn moties ondersteunt,
worden die nog steviger en worden de randvoorwaarden onwrikbaar.
 
 
 
 De heer
 Bashir
 SP
 
 U spreekt over randvoorwaarden als "leefbaarheid" en "inpassing". Als
je de varianten rond Deventer echt wilt doorzetten, moet je niet met die begrippen
komen, want dan heb je het over dingen die helemaal niet waar zijn.
 
 
 
 De heer
 De Rouwe
 CDA
 
 Dit bestrijd ik ten zeerste. De heer Bashir en de heer Slob trekken op één
traject een streep. Ik zet een streep onder de leefbaarheid. Zij vermelden
in hun motie namelijk niet waar het wel moet in dit land. Dat is een beetje
makkelijk. Ik had natuurlijk alle mensen kunnen mailen met een vraag waar
het eventueel wel zou kunnen komen, maar dan krijgen we weer dit soort discussies.
Wij moeten een fatsoenlijke discussie voeren op basis van randvoorwaarden
en kaders en het kabinet heeft het dan gewoon uit te voeren. Als wij volgend
jaar gaan kijken naar mogelijke alternatieven, gaan we ook oordelen. Nu is
het kabinet eerst aan zet en geven wij de randvoorwaarden mee. Het CDA is
daar glashelder in. Ik hoop dat we ook op uw steun kunnen rekenen.
 
 
 Dit is een VAO en geen debat. We gaan het debat niet overdoen.
 De minister heeft behoefte aan een schorsing.
 
 
 De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.
 
 
 
 Minister
 Schultz van Haegen-Maas Geeste­ranus
 
 Voorzitter. Ik had even tijd nodig om de moties te ordenen. Het is voor
het eerst sinds lange tijd dat ik hier in de Kamer sta. Er is ofwel veel veranderd
in de hoeveelheid moties die tijdens een debat worden ingediend, want zo veel
heb ik er nog nooit gehad, ofwel de leden vinden dit onderwerp zo belangrijk
dat zij veel moties hebben ingediend. Ik ga maar even uit van het laatste.
 Op 7 oktober heeft mijn ambtsvoorganger uitgebreid in eerste en tweede
termijn het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer met de Kamer besproken. Uit
de verslagen die ik heb gelezen, heb ik opgemaakt dat er grote steun is uitgesproken
voor de strekking van het PHS: meer reizigerstreinen op de drukste trajecten
van ons land. Er is daarbij nadrukkelijk aandacht gevraagd voor een aantal
knelpunten en gevolgen van het PHS. Daarbij ging het specifiek om de routering
van het goederenvervoer voor de leefbaarheid, met name in Oost-Nederland.
Mijn ambtsvoorganger heeft hierop een aantal toezeggingen gedaan, waaronder
geen korte boog bij Deventer. Een aantal Kamerleden heeft mij gevraagd om
zijn woorden te herhalen. Zijn precieze woorden herinner ik mij niet; ik geloof
dat hij nog een gebaar heeft gemaakt in de trant van "de boog komt er niet".
Ik herhaal in elk geval dat de korte boog bij Deventer er niet komt. Er is
toen ook gesproken over alternatieven voor de boog, bij Deventer en op andere
plekken. In de commissie is gezegd dat er een m.e.r. zou komen voor de alternatieven
van de boog. Bij de behandeling van de moties kom ik daarop terug. Mij werd
specifiek gevraagd wat ik van de lange boog vind. Ik heb geen oordeel over
de vraag of dat het meest aantrekkelijke alternatief is. Ik wil deze optie
echter ook niet bij voorbaat laten vallen. Ik kom daarop bij de moties terug.
De korte boog is van de baan en de lange boog maakt deel uit van de alternatieven.
 Mijn voorganger heeft gezegd dat hij de studies naar de noordtak van de
Betuweroute laat actualiseren en dat een betere benutting van de Betuweroute
wordt bezien. Over de Betuweroute zou overlegd worden met Duitsland. Een aantal
moties dat vandaag is ingediend, heeft hierop betrekking. Ook daarop kom ik
nog terug. Ik zal in de vervolgfase van het PHS de gedane toezeggingen uitvoeren
en de uitkomsten van dit VAO daarbij betrekken. Er zijn best veel moties ingediend,
waaronder moties met mogelijk verstrekkende gevolgen, en ik geef de Kamer
daarom mee dat de samenhang van alle onderdelen van het PHS niet mag worden
onderschat. Als bepaalde routeringen, bijvoorbeeld in het goederenvervoer,
worden aangepast, dan heeft dat gewoon effect op de extra reizigerstreinen.
Dat kan ook budgettaire consequenties hebben. Het schrappen of toevoegen van
projecten is een heel lastig punt; met elkaar moet goed bekeken worden wat
dat betekent en of dat leidt tot een terugval naar maatwerk in plaats van
overal zes sprinters. Wij zullen daarover bij de behandeling van de moties
spreken.
 Tot slot, in algemene zin, merk ik op dat de uitvoering van het PHS in
de komende periode goed met de betrokken regio's wordt opgepakt. In deze periode
zal er uitgebreid mogelijkheid zijn voor betrokkenen om hun visies op alle
maatregelen in te brengen zodat er uiteindelijk een meer gedragen programma
ontstaat.
 Ik kom te spreken over de moties. Ik weet dat daarbij het formele nummer
genoemd moet worden, maar het was voor mij al heel wat om de 23 moties goed
op een rij te krijgen. Ik gebruik daarom even het nummer van de volgorde waarin
zij zijn ingediend. Ik kom allereerst te spreken over de motie van de heer
Slob over de korte boog, de boog bij Deventer, en de alternatieven. Tijdens
het AO van 7 oktober heeft mijn voorganger toegezegd dat de korte boog
niet doorgaat en dat de alternatieven in de m.e.r.-procedure in kaart worden
gebracht. Een lange spoorboog bij Deventer, die om de woonkernen heengaat,
is een van die alternatieven. Als de motie zich zou beperken tot het niet
betrekken van de korte boog bij de alternatieven, zou ik daar tevreden mee
kunnen zijn; dan zou ik deze motie als ondersteuning van het beleid kunnen
zien. Als de heer Slob echter alle alternatieven waarbij sprake is van een
spoorboog op die plek wil schrappen, dan moet ik zijn motie ontraden.
 De motie van de heer Slob c.s. op stuk nr. 7, over het MIRT-onderzoek
naar het langetermijnperspectief voor het spoorgoederenvervoer na 2020, zie
ik als een ondersteuning van het beleid. Het MIRT-onderzoek is afgesproken
in de voorkeursbeslissing van juni van dit jaar. In de motie van de heer Slob
c.s. wordt het onderzoek iets verder ingevuld. Ik kan daar goed mee uit de
voeten voor de komende periode.
 De motie van de heer Slob c.s. op stuk nr. 8 gaat over de Tracéwetprocedure
voor de spoorverdubbeling. Gisteren heb ik de Kamer een brief doen toekomen waarin ik de situatie ten aanzien van de Flevolijn nog een keer uiteen
heb gezet. Ik had gehoopt dat daarmee meer duidelijkheid zou komen over de
belangrijkste elementen die hierin een rol spelen. De viersporigheid bij Almere
maakt deel uit van de kortetermijnmaatregelen voor de OV SAAL-corridor en
bleek veel duurder dan vooraf gepland. Ook de voordelen bleken veel kleiner.
Daarover is door mijn voorganger al met de Kamer gesproken. Gelukkig kwam
daar een andere variant uit: het kort volgen. Deze variant zou tot een veel
betere optimalisatie leiden dan de viersporigheid. Het uiteindelijke treinproduct
voor Flevoland in 2015 is met de aangepaste maatregelen hetzelfde als dat
uit het besluit van 2008. Het is dus geen verslechtering van de situatie:
de bereikbaarheid van Almere wordt er met kort volgen niet minder op.
 Uit de lopende planstudie voor de OV SAAL-corridor 2020 kan natuurlijk
blijken dat viersporigheid op de Flevolijn in de toekomst alsnog nodig is
voor een volgende stap. Ik wijs de Kamer erop dat wij haar de uitkomsten van
de planstudie OV SAAL 2020 aan het begin van het volgende jaar zullen geven.
Ik geef de Kamer in overweging om deze motie aan te houden tot begin 2011,
wanneer die resultaten bekend zijn. Anders kies je nu voor een lijn die niet
direct strikt noodzakelijk is en waarvan je denkt dat hij in de toekomst misschien
wel, misschien niet nodig is. Dan is het zonde om nu al een motie te ondersteunen
om de viersporigheid te realiseren. Ik ontraad deze motie dus.
 
 
 Ik zie de heer Slob bij de interruptiemicrofoon staan. Ik ben eigenlijk
geneigd om geen enkele interruptie meer toe te staan. Wij hadden een spreektijd
van twee minuten per fractie afgesproken; ik heb iedereen drie minuten gegeven.
De vergadering loopt geweldig uit. Nu liever geen interrupties meer.
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Wij praten hier wel over 4,5 mld. en over ingrepen bij een stad als Almere.
 
 
 Ja, maar u hebt er al over gedebatteerd. Dit is een VAO. Nog één
interruptie dan: weest u kort en snel!
 
 
 
 De heer
 Slob
 ChristenUnie
 
 Wij hebben nu wel een nieuwe minister die de zaken verder moet oppakken.
 Ik kon de motivering van de minister, namelijk dat de meersporigheid niet
nodig zou zijn en dat met het kort volgen alles opgelost zou zijn, absoluut
niet volgen, om het maar even in die termen te zeggen. Dat betekent dat ons
uitgangspunt en onze benadering van wat er nu moet gebeuren, anders is. Daarom
is het van belang dat de Kamer zich hierover uitspreekt en dat wij doorgaan
met de ontwikkelingen. Als wij stil blijven zitten, zijn wij nog veel verder
van huis.
 
 
 
 Minister
 Schultz van Haegen-Maas Geeste­ranus
 
 Laat ik het nader toelichten. De strekking van de brief van gisteren en
van de discussie die hier volgen mij al eerder over gevoerd is, is dat het
kort volgen uiteindelijk leidt tot een betere capaciteit op het spoor dan
de viersporigheid, en ook tegen een aantrekkelijker bedrag. Daarmee is de
viersporigheid voor nu, voor de korte termijn, overbodig. Wellicht heb je
op de lange termijn wel meersporigheid nodig. Wij komen straks op discussies
over reserveringen, maar ik zou het zonde vinden om nu het besluit te nemen
over de lange termijn terwijl wij met het kort volgen goed uit de voeten kunnen.
De viersporigheid is voor de toekomst niet van de baan; er wordt slechts later
over besloten, wanneer er een onderbouwing voor is. Anders zou het zondegeld
zijn, wat mij betreft.
 De motie op stuk nr. 9, van de leden Slob en Dijksma, gaat over het station
Schiedam Kethel. Uit onderzoek in de vorige fase van het PHS-voorkeursbesluit
is gebleken dat het openen van dit station extra viersporigheid vergt tussen
Delft en Rotterdam en dat daarmee circa 100 mln. is gemoeid. Gezien de kosten
is hiervoor, in overleg met de provincie Zuid-Holland, niet gekozen in de
voorkeursbeslissing. Er is gekozen voor de uitbreiding naar zes sprinters
per uur in deze corridor. Ook bleek dat het aantal te verwachten in- en uitstappers
op dit mogelijke nieuwe station in 2020 nog onvoldoende zou zijn. Gezien de
kosten en het beperkte aantal in- en uitstappers in 2020 moet ik de aanvaarding
van een motie om nu te kiezen voor het openen van dit station, dus ontraden.
Een onderzoek naar dit station voor de periode na 2020 – onderdeel van
de NMCA, de Nationale Markt- en Capaciteitsanalyse – kan door ons worden
ondersteund.
 Ik kom bij de motie van de heer Slob en een aantal andere Kamerleden over
de Hanzelijn Utrecht-Zwolle. Ik waardeer de standvastigheid van de heer Slob,
want ik heb begrepen dat hij dit onderwerp al vele malen in de discussie heeft
ingebracht, onder andere in het AO. Het traject Utrecht-Zwolle is bezien in
het NMCA-spoor. Er zijn schriftelijke vragen over gesteld, waarvan de antwoorden
binnenkort naar de Kamer worden gestuurd zodat zij kunnen worden betrokken
bij de behandelingen van de begroting en het MIRT. Het uitbreiden van het
PHS met dit traject tot 2020 vind ik niet passen binnen de hoofdlijn van het
programma, omdat het daar gaat om een frequentieverhoging op de drukste trajecten
van het land. De aanvaarding van de motie om een kwartierdienst Utrecht-Zwolle
op te nemen in het PHS tot 2020 moet ik derhalve ontraden. Ik zie het als
een ondersteuning van het beleid om in de uitwerking van de NMCA voor de periode
na 2020 te bezien welke kansen er zijn voor een kwartierdienst Utrecht-Zwolle.
 De motie van het lid Slob c.s. over de Brabantroute bevat een aantal extra
wensen voor Brabantse spoorprojecten, die onderdeel zouden moeten worden van
het PHS. De scoop van het programma is tot stand gekomen na zeer uitgebreid
onderzoek en in overleg met de regio's. Daar was de hoofddoelstelling van
het PHS meer treinen op de drukste trajecten en het financieel kader van 4,5
mld. als randvoorwaarde. Gezien de schaarse beschikbare middelen en de niet
onbeperkte capaciteit bij mijn departement om alle spoorprojecten aan te pakken,
acht ik het niet wenselijk om nieuwe projecten toe te voegen aan de scoop
van het PHS. Over de extra wensen ten aanzien van Brabant kan natuurlijk wel
worden gesproken in het kader van het MIRT en de begroting, maar zij horen
wat mij betreft niet thuis in het PHS. Ik ontraad derhalve de aanvaarding
van deze motie.
 De motie van de leden Bashir en Slob gaat over de meerkosten van het verhogen
van de baanvaksnelheid Amsterdam Bijlmer-Utrecht naar 200 km/uur. Ik heb de
Kamer onlangs geïnformeerd over het plan van aanpak van de spoorsector
voor de 160 km/uur. De sector kiest niet voor ATBM als beveiligingssysteem
maar voor ATB code 147. Ik kan deze motie dus niet ondersteunen omdat dit
zonder de spoorsector, die uiteindelijk ditsysteem niet zal hanteren,
niet op deze manier kan worden gerealiseerd.
 Ik kom bij de motie van het lid Bashir over de voortvarende invoering
van ERTMS. Ik stel voor om eerst de proeven van ProRail en NS af te wachten.
Het is een ingewikkeld, complex systeem. Wij hebben vanmorgen al een discussie
over iets anders gevoerd, maar ook dit is nog steeds geen "proven technology".
Ik wil ook in de pas blijven lopen met het tempo in Europa. Dat gaat minder
snel dan deze motie vraagt. Ik ontraad derhalve de aanvaarding van deze motie.
 De heer Bashir heeft ook een motie ingediend over de goederentreinen op
de IJssellijn en de Twentelijn. Ik vind de motie op zich sympathiek, maar
inpassing is belangrijk en zou heel veel aandacht krijgen. Ik kan alleen geen
garantie geven dat omwonenden geen extra overlast zullen ondervinden, hetgeen
eigenlijk wordt gevraagd in de motie. Goed inpassen, maar dan ook zorgen dat
er geen extra overlast is. Ik ga ervoor zorgen dat ik het zo goed mogelijk
inpas, maar geen extra overlast kan ik niet beloven. Er zijn wettelijk vastgestelde
normen waaraan wij ons zullen houden. Ik denk dat de Kamer maar moet kijken
wat zij verder doet met deze motie. Ik zou in ieder geval ontraden om te beloven
dat het nooit tot extra overlast zal leiden.
 Ik ga verder met de motie van de leden Bashir en Dijksma op stuk nr. 15.
Die motie gaat over het internationaal goederenvervoer per spoor en de verbinding
met Duitsland. Ik neem die motie graag over, want die zie ik als ondersteuning
van het beleid. Wij hebben ook een en-enbenadering: zowel de mogelijkheden
voor het spoor als die voor de binnenvaart worden door het ministerie gestimuleerd.
Gezien de problematiek met de overlast van het goederenvervoer over het spoor,
lijkt het mij heel goed om ook andere alternatieven goed te bestuderen.
 
 
 Mevrouw de minister, kunnen wij de motie in kwestie duiden als ondersteuning
van het beleid?
 
 
 
 Minister
 Schultz van Haegen-Maas Geeste­ranus
 
 Ja, het is ondersteuning van het beleid.
 
 
 Dat is duidelijk.
 
 
 
 Minister
 Schultz van Haegen-Maas Geeste­ranus
 
 Ik kom op de motie van de heren Aptroot en Koolmees op stuk nr. 16. Die
motie gaat over het intensiever benutten van de Betuweroute, de uitbreiding
van het speciale net waaronder een noordtak voor de Betuweroute en de Rotterdam-Belgiëlijn,
en nog een aantal andere onderdelen.
 Ik constateer dat de genoemde motie de voordelen van het PHS voor de drukste
trajecten ondersteunt en dat daarmee ook aandacht wordt gevraagd voor een
aantal aspecten tijdens de nadere uitwerking van het PHS. Mijn ambtsvoorganger
heeft toegezegd dat tijdens die nadere uitwerking van het PHS wordt onderzocht
hoe de Betuweroute beter benut kan worden. Dit punt komt straks ook in een
aantal andere ingediende moties terug. Hij heeft ook toegezegd dat de studies
naar de noordtak van de Betuweroute worden geactualiseerd. Zowel de noordtak
als de Rotterdam-Belgiëlijn zijn geen gratis opties, want wij spreken
hierbij over een pakket van 4,5 mld. Als er andere varianten uitkomen die
wij willen, dan valt het buiten het pakket. Het is namelijk niet heel makkelijk
in te passen. Ik beschouw deze motie met het verzoek om alternatieven verder
te onderzoeken als ondersteuning van het beleid. Ik neem de inhoud daarvan
over, met de opmerking dat de uitkomsten van het onderzoek financiële
consequenties kunnen hebben, die niet op de genoemde 4,5 mld. drukken.
 Ik kom op de motie-Aptroot/Dijksma op stuk nr. 17 over trillingen en geluid.
Daarin wordt gevraagd om duidelijke normen te formuleren. Het doet mij denken
aan het debat van vanmorgen over de tunnels, waarbij ook op verschillende
plekken verschillende uitleg werd gegeven. Het PHS kan alleen worden uitgevoerd
als aan alle wettelijke eisen voor leefbaarheid wordt voldaan. Daarvoor is
ook extra budget vrijgemaakt; zowel voor extra middelen voor de aanpak van
overwegen als voor trillingen. Op het punt van geluid is door het vorige kabinet
het wetsvoorstel SWUNG naar de Kamer gestuurd. Dit wetsvoorstel is ter behandeling
opgestuurd naar de Kamer om op dit punt in duidelijke normen te voorzien.
Op het punt van de trillingen kom ik ook graag naar de Kamer met een voorstel
over de wijze waarop ik met trillingen binnen het PHS zal omgaan. Daarom interpreteer
ik deze motie als ondersteuning van de gedane toezegging en als ondersteuning
van mijn beleid.
 Ik ga verder met de motie-Van Gent/Dijksma op stuk nr. 18 over het toekennen
van extra prioriteit aan de spoorverdubbeling bij Almere bij het verdelen
van extra middelen voor infrastructuur. Ik verzoek deze motie aan te houden.
Daartoe moeten de indieners zelf besluiten, maar ik zal daarvoor mijn overwegingen
geven. Op dit moment loopt er een onderzoek in het kader van het project OV
SAAL voor de periode tot 2020. Daaruit kan alsnog blijken dat op langere termijn
viersporigheid nodig is. Dat onderzoek is begin 2011 gereed en dan kan de
Kamer daarover worden geïnformeerd. Als de indieners de motie in kwestie
toch in stemming brengen, dan moet ik die ontraden. Zoals ik al eerder heb
gezegd, is viersporigheid nu niet nodig. Daarnaast is het van belang dat het
punt van de extra middelen in de totale begrotingsafweging meegenomen wordt,
want er moeten natuurlijk meer investeringen worden gedaan.
 Dan de motie van mevrouw Van Gent op stuk nr. 19. Daarin verzoekt zij
geen extra ruimte te creëren voor goederentreinen op het reguliere spoor
in Oost-Nederland. Volgens mijn informatie maakt Duitsland wel werk van het
derde spoor. Over niet al te lange tijd heb ik contact met mijn collega om
eens te bekijken wat wij nog meer kunnen doen om het te versterken. In het
PHS wordt in de uitwerking gekeken naar de Betuweroute en naar Duitsland.
In het vervolg van het PHS is goed overleg met Duitsland nodig. Met deze motie
worden de internationale verhoudingen echter onnodig op scherp gezet. Daarom
ontraad ik deze motie.
 In de motie op stuk nr. 20, van de heer Sharpe en de heer Slob, over ERTMS
staat dat binnen een half jaar de nog openstaande onderzoeksvragen alsnog
van adequate antwoorden moeten worden voorzien en dat de invoering zo spoedig
mogelijk moet worden bewerkstelligd. De Europese ontwikkeling van ERTMS kan
in de toekomst zorgen voor heel veel verbetering op het spoorwegnet. Dat is
niet voor discussie vatbaar, maar een uitrol van ERTMS in PHS en daarbuiten
is pas mogelijk als er genoeg stabiliteit is in het systeem. Ook hierbij is
"proven technology" aan de orde. Er worden nu proeven gedaan. Uit de ervaringen
met de HSL en de Betuweroute hebben wij geleerd dat Nederland
niet altijd voorop moet lopen bij het toepassen van dit soort technologieën.
Ik zou graag de proef willen afmaken en even bezien wat de kosten daarvan
zijn. Ik denk dat het goed is om er bij de behandeling van de infrastructuurbegroting
op terug te komen. Ik zou willen voorstellen dat de indieners de motie tot
de begrotingsbehandeling aanhouden.
 De motie op stuk nr. 21 gaat over de betere benutting van de Betuweroute.
Dit is al vaker aan de orde gesteld, ook door andere partijen. Het is heel
belangrijk om de mogelijkheden te bezien om de Betuweroute veel beter te gebruiken.
Het is ook van belang om te beseffen dat het gebruik van de Betuweroute niet
alleen afhangt van de hoogte van de gebruiksvergoeding, maar ook van de eindbestemming
van het desbetreffende goederenvervoer. De totale situatie rond de Betuweroute,
inclusief de aansluiting met Duitsland, wordt meegenomen in het vervolgproces
PHS. Ik zie de motie dan ook als een ondersteuning van het beleid. Het m.e.r.
waarom wordt gevraagd, is al in het algemeen overleg toegezegd.
 Dan kom ik op de motie op stuk nr. 22, van mevrouw Dijksma en de heer
Aptroot, over een betere benutting en een rapportage voor 1 januari 2011.
Ik zal kijken naar het huidige gebruik van de Betuweroute en ik zal met Duitsland
overleggen over de capaciteit van de grensovergang bij Zevenaar en op het
Duitse traject. Voor de maatregelen die genomen kunnen worden om het vervoer
op de Betuweroute verder te stimuleren, moet ik onderzoeken welke instrumenten,
zoals geluidswetgeving en de gebruiksvergoeding, daarin een rol spelen. Het
onderzoek naar de mogelijkheden om de Betuweroute nog beter te benutten zal
verder worden uitgevoerd bij de uitwerking van het PHS. Ik zal de Kamer daarvan
voor 1 januari 2011 op de hoogte brengen. Ik zie de motie als ondersteuning
van het beleid.
 In de motie op stuk nr. 23 wordt gevraagd, de verdubbeling van de Flevolijn
te realiseren. Ik ontraad de aanneming van deze motie. Ik heb het al eerder
gezegd; wij moeten niet vooruitlopen op de uitkomst van de planstudie OV SAAL
2020. Ik geef de indieners in overweging, de motie eventueel aan te houden
totdat de planstudie begin 2011 klaar is.
 De motie op stuk nr. 24 kan ik overnemen. De motie is ingediend door de
leden Dijksma, Slob en Van Gent, die de regering verzoeken, te onderzoeken
op welke wijze de goederenvervoersector zelf kan bijdragen aan het inpassen
van het goederenvervoer, en de Kamer daarover uiterlijk 1 januari van
het komende jaar te informeren. Ik denk dat dit past in het beleid dat wij
willen uitvoeren. Ook door mijn voorganger is toegezegd om dit te onderzoeken.
Voor 1 januari 2011 zal ik de Kamer informeren over de bestaande instrumenten
om de bijdrage van de goederenvervoersector te realiseren.
 
 
 Mevrouw de minister, wij duiden dit aan als ondersteuning van het beleid.
 
 
 
 Minister
 Schultz van Haegen-Maas Geeste­ranus
 
 Ja. Ik dacht: ik doe het extra snel, zoals dit kabinet wil. Maar ik zal
mij netjes houden aan de gewoonte van de Kamer.
 
 
 
 Mevrouw
 Dijksma
 PvdA
 
 Ik ben nogal wars van het fenomeen overbodige moties, dus als de minister
toezegt dat dit wordt overgenomen, trek ik mijn motie in.
 
 
 
 Minister
 Schultz van Haegen-Maas Geeste­ranus
 
 Prima.
 
 
 Aangezien de motie-Dijksma c.s. (32404, nr. 24) is ingetrokken, maakt
zij geen onderwerp van beraadslaging meer uit.
 
 
 
 Minister
 Schultz van Haegen-Maas Geeste­ranus
 
 Dan kom ik op de motie op stuk nr. 25 van de leden De Rouwe en Aptroot.
Mijn ambtsvoorganger heeft toegezegd dat er gekeken zou worden naar een betere
benutting van de mogelijkheden. Dat overleg met Duitsland is nodig om de grensovergang
bij Zevenaar en eventuele mogelijke maatregelen op het Duitse spoornet te
realiseren. Dat moet natuurlijk wel binnen het budget gebeuren. Ik zie de
motie dan ook als ondersteuning van staand beleid.
 In de motie op stuk nr. 26 van de leden De Rouwe en Aptroot wordt de regering
verzocht, het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer verder uit te werken binnen
de randvoorwaarden van geluidspreferente routering. Ik zie ook deze motie
als ondersteuning van staand beleid. Stille treinen stimuleren we al, bijvoorbeeld
door de stillere remblokken. Ook voor de differentiatie van de gebruiksvergoeding
zijn plannen in voorbereiding. Ik zie de motie dus als ondersteuning van staand
beleid.
 De motie-De Rouwe op stuk nr. 27 verzoekt de regering om bij de nadere
invulling van het project PHS expliciet in te gaan op het behoud van de lokale
bereikbaarheid en de lokale leefbaarheid. Ook deze motie zie ik als ondersteuning
van staand beleid. De leefbaarheid is belangrijk bij de uitwerking van het
PHS, en in de voorkeursbeslissing van juni dit jaar is dit thema ook expliciet
genoemd.
 Dan kom ik bij de laatste motie, namelijk die op stuk nr. 28 van de leden
De Rouwe en Aptroot, over de Flevolijn, de seinverdichting en het verzoek
om hiervoor alvast een ruimtelijke reservering te maken. Ik heb al eerder
aangegeven dat ik moties die nu al de keuze voor viersporigheid willen vastleggen,
niet ondersteun, omdat ik daarmee wil wachten op de uitkomst van de planstudie
OV SAAL 2020. Er kan geen ruimtelijke reservering voor viersporigheid worden
opgenomen in het ontwerptracébesluit, omdat dit natuurlijk al bijna
klaar is. Je kunt ook niet zomaar toekomstige ruimte reserveren. Ik kan echter
wel met de gemeenten in overleg om te bezien hoe de gewenste ruimtelijke reservering
mogelijk gemaakt kan worden. De gemeenten hebben daartoe immers het geëigende
gemeentelijke instrumentarium. Ik zie dus ook deze motie als ondersteuning
van staand beleid.
 
 
 
 De heer
 Sharpe
 PVV
 
 Voorzitter. Ik wil mijn motie op stuk nr. 20 aanhouden totdat ik van de
minister een brief ter zake krijg, vlak voor de begrotingsbehandeling.
 
 
 Op verzoek van de heer Sharpe stel ik voor, zijn motie (32404, nr. 20)
van de agenda af te voeren.
 
 
 Daartoe wordt besloten.
 
 
 De beraadslaging wordt gesloten.
 
 
 De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.