Gezamenlijke behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van enkele belastingwetten (Belastingplan 2005) (29767); - Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Overige fiscale maatregelen 2005) (29758); - Wijziging van belastingwetten in verband met noodzakelijk onderhoud (Fiscale onderhoudswet 2004) (29678).
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 407-432

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

13-01-2005

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 9, pagina 407-432

13-12-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29767Toon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 29758Toon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 29678Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Presentie en opening (maandag 3 december 2004)Pagina 349-349
Besluiten en ingekomen stukken (maandag 13 december 2004)Pagina 432-434
Gezamenlijke behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van enkele belastingwetten (Belastingplan 2005) (29767); - Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Overige fiscale maatregelen 2005) (29758); - Wijziging van belastingwetten in verband met noodzakelijk onderhoud (Fiscale onderhoudswet 2004) (29678).Pagina 407-432
Presentie en opening (maandag 13 december 2004)Pagina 407-407
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van de Wet op de rechterlijke organisatie, de Algemene wet inzake rijksbelastingen en enige andere wetten in verband met de invoering van beroep bij de rechtbank, alsmede van hoger beroep bij het gerechtshof, in belastingzaken (Wet belastingrechtspraak in twee feitelijke instanties) (29251); - Wijziging van de Waterstaatswet 1990 in verband met het opnieuw instellen van de Commissie van advies inzake de waterstaatswetgeving (29720); - Regels ten aanzien van het veilig laden en lossen van zeeschepen (Wet laden en lossen zeeschepen) (29713) en twee andere wetsvoorstellen (29714 en 29726)Pagina 349-349
Besluiten en ingekomen stukken (maandag 13 december 2004)Pagina 374-376
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van de Wet op de rechterlijke organisatie, de Algemene wet inzake rijksbelastingen en enige andere wetten in verband met de invoering van beroep bij de rechtbank, alsmede van hoger beroep bij het gerechtshof, in belastingzaken (Wet belastingrechtspraak in twee feitelijke instanties) (29251); - Wijziging van de Waterstaatswet 1990 in verband met het opnieuw instellen van de Commissie van advies inzake de waterstaatswetgeving (29720); - Regels ten aanzien van het veilig laden en lossen van zeeschepen (Wet laden en lossen zeeschepen) (29713); en twee andere wetsvoorstellen (29714 en 29726)Pagina 407-407
Gezamenlijke behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van enkele belastingwetten (Belastingplan 2005) (29767); - Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Overige fiscale maatregelen 2005) (29758); - Wijziging van belastingwetten in verband met noodzakelijk onderhoud (Fiscale onderhoudswet 2004) (29678)Pagina 349-374

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 130 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de gezamenlijke behandeling van de wetsvoorstellen:Wijziging van enkele belastingwetten (Belastingplan 2005) (29767);Wijziging van enkele belastingwetten c.a. (Overige fiscale maatregelen
2005) (29758);Wijziging van belastingwetten in
verband met noodzakelijk onderhoud (Fiscale onderhoudswet 2004) (29678).De beraadslaging wordt geopend.De heer Van Driel (PvdA):Mevrouw de voorzitter. Dit belastingplan wordt wel minder ingrijpend genoemd
dan het belastingplan van vorig jaar, maar het belang is er niet minder om.
Dat geldt voor hetgeen er wel in staat, maar ook voor wat er niet in staat.
Ik wil mij bij de behandeling van het belastingplan op een aantal punten concentreren.
Punten die te maken hebben met de vraag hoe je aankijkt tegen de hantering
van het belastinginstrument in relatie tot de wijze waarop de samenleving
er voor staat en zich ontwikkelt.Het meest pregnante punt in het hele belastingplan is de nadruk op de
verbetering van het vestigingsklimaat. Mijn partij is het er van harte mee
eens dat dat punt van groot belang is. Dit land moet aantrekkelijk
blijven voor ondernemers om zich te vestigen en voor mensen die een onderneming
willen starten, voor buitenlandse investeerders en voor allochtone en autochtone
starters. Maar mijn fractie verbaast zich wel over de eenzijdige nadruk die
het kabinet bij dit punt legt op de substantiële verlaging van de vennootschapsbelasting.
Een vestigingsklimaat verbeteren vergt een groot aantal maatregelen waarvan
de verlaging van de VPB er slechtséén is. Het tijdstip waarop
deze verlaging gebeurt, roept bovendien gemengde gevoelens op. Immers, in
Europees verband wordt getracht enige coördinatie tot stand te brengen
in de tarifering en dan is het merkwaardig dat op dat moment de fungerend
voorzitter de VPB verlaagt. Mijn fractie heeft de indruk dat de staatssecretaris
weinig vertrouwen heeft in die coördinatie. Waarom zou hij anders niet
wachten? Of zien wij dit verkeerd? Graag krijg ik hierop een reactie van de
staatssecretaris.Het vestigingsklimaat is afhankelijk van veel meer dingen. Zonder volledig
te willen zijn: een goed vestigingsklimaat hangt samen met dingen als een
betrouwbare en voorspelbare overheid, adequate regelgeving en beperkte administratieve
lasten en bureaucratie, goede bereikbaarheid, goed onderwijs, een goed woon-
en leefmilieu. Een goed vestigingsklimaat hangt ook samen met de vraag of
creativiteit gewaardeerd en ondersteund wordt in de samenleving, er een goed
cultuuraanbod is, het een land is waar het prettig wonen is, waar sociale
spanningen tot het minimum beperkt blijven, waar sociale partners samen oplossingen
zoeken, een land waar mensen zich veilig voelen. Een goed vestigingsklimaat
heerst daar waar mensen vertrouwen hebben in de samenleving, waar de overheid
vertrouwen en betrouwbaarheid uitstraalt en voorspelbaar is. En wat die laatste
aspecten betreft is er wat aan de hand in dit land. Het kabinet heeft in zijn
eerste jaar zulke statements afgegeven dat de mensen geen vertrouwen in de
toekomst hebben, dat zij er geen vertrouwen in hebben dat zij hun werk zullen
houden of nieuw werk zullen vinden, er geen vertrouwen in hebben dat de AOW
overeind blijft. "Zeker weten" dat de hypotheekrenteaftrek op de schop gaat,
al beweert het kabinet krampachtig het tegendeel. En daarbij komt nog dat
ziektekosten en energielasten de komende jaren sterk zullen stijgen. Het vertrouwen
is er als het ware bij de mensen verbaal uitgeramd, alsof dit kabinet de burger
wilde straffen voor de fikse bestedingen in de jaren rond de eeuwwisseling.
Het kabinet heeft de burger angst aangejaagd en een doemscenario geschetst,
in de hoop en verwachting dat daarmee een aantal niet welkome ingrepen gemakkelijker
geaccepteerd zouden worden.Dat viel wel tegen. Het enige wat gebleven is, is de angst en het gebrek
aan vertrouwen in de toekomst. Gebrek aan vertrouwen leidt tot onderbesteding
en tot een overmaat aan sparen. Kijk eens hoe de spaarquote pijlsnel stijgt.
Het leidt tot minder groei van ondernemingen, vooral in het midden- en kleinbedrijf,
en het is vooral slecht voor het vestigingsklimaat.Deze psychologische operatie van het kabinet moet nu worden hersteld met
een sterke verlaging van de vennootschapsbelasting, met een prijskaartje van
1,2 mld. Nu is het financieringstekort niet zo'n belangrijk thema meer en
zijn alle andere factoren om het vestigingsklimaat te verbeteren van ondergeschikt
belang. Alles wordt ingezet op deze kaart, zonder dat duidelijk is of dit
middel werkt. Het zal duidelijk zijn dat mijn fractie niet kiest voor zo'n
rigoureuze benadering. Mijn fractie kiest voor een veelzijdige benadering,
waarbij andere aspecten veel meer een rol spelen. Ik zal op een paar van die
aspecten ingaan.Een aspect dat bijdraagt aan een goed vestigingsklimaat, is een betrouwbare
overheid. Op belastinggebied is hier nog ruimte voor verbetering. Het verbreken
van de omkeerregel bij het levensloopdossier is zo'n punt. Feitelijk wordt
er een dubbele heffing toegepast. Je zou kunnen spreken van handelen in strijd
met fiscale normen en waarden. Het is een vrij unieke maatregel, die sterk
het karakter moet hebben van "eens maar nooit meer". Mijn fractie houdt vraagtekens
bij deze maatregel, vanuit de invalshoek dat een consistent en voorspelbaar
belastingregime hiermee niet wordt bevorderd.Wat het geloof in een consistente, betrouwbare en voorspelbare overheid
ook niet bevordert, is de ingreep van het kabinet in het grijs kenteken. Mijn
partij is er op zichzelf niet tegen dat het grijs kenteken voor particulieren
wordt afgeschaft. Het gaat erom een eind te maken aan onbedoeld gebruik, dat
overigens jarenlang is gedoogd. De koppeling aan de BTW is wat ons betreft
een oplossing. Het fatsoen, de redelijkheid en de betrouwbaarheid van de overheid
eisen samen echter een goede overgangsperiode. Door niet zo'n overgangsperiode
te creëren faalt de overheid in onze ogen tegenover burgers die zich
niet op zo'n onverwachte wending hebben kunnen voorbereiden. Het gaat weliswaar
om een derving van inkomsten van 300 mln euro op jaarbasis, 145 mln in 2005
gerekend vanaf 1 juli, inclusief de 5 mln voor gehandicapten, maar toch.Een bepaalde categorie gehandicapten is overigens vrijgesteld, maar dat
is een heel beperkte categorie, zoals de Gehandicaptenraad in een recent schrijven
duidelijk heeft gemaakt. Gehandicapten met een opvouwbare rolstoel, maar met
veel ruimtevretende materialen erbij, vallen er bijvoorbeeld buiten. Mijn
fractie vraagt om een wat royalere behandeling van deze categorie. Een hardheidsclausule
lijkt ons toch wel het minste.Terugkomend op mijn betoog, de rechtvaardigheid en betrouwbaarheid eisen
een overgangsmaatregel bij het grijs kenteken. Nu zitten mensen met een onverkoopbare
auto en een vier keer zo hoge wegenbelasting. Wij pleiten dan ook voor een
overgangstermijn van drie jaar.De vraag is steeds: hoe voorspelbaar en betrouwbaar is de overheid? Op
dit punt is dat beperkt. Mijn fractie is ervan overtuigd dat die deuk in de
betrouwbaarheid ook doorwerkt in ons vestigingsklimaat. Er moet wel een heel
sterke verlaging tegenoverstaan, wil zij daartegen opwegen.Menige burger zal nu denken dat het met de hypotheekrenteaftrek ook wel
zo zal gaan. Dit kabinet heeft plechtig verzekerd dat er deze kabinetsperiode
geen wijziging komt van de hypotheekrenteaftrek, maar daarna kan dat weer
anders liggen. Zal er dan met hetzelfde argument worden gezwaaid als nu wordt
gebruikt tegenover particulieren met een grijs kenteken, dat zij het hadden
kunnen zien aankomen? Ik mag hopen van niet. Ik hoop en wens dat mensen met
een hypotheek dan wel een ruime overgangstermijn wordt gegund.Als je op het punt van de hypotheekrente spreekt over voorspelbaarheid
en betrouwbaarheid van de overheid, zou het veel beter zijn om de koninklijke
weg te bewandelen door alvast een onderzoek te starten om een aantal mogelijke
wijzigingen van de hypotheekrenteaftrek in de komende jaren onder de loep
te nemen. Als er door regeringsfähige partijen gezamenlijk op gestudeerd
wordt, weet de burger wat hem te wachten staat, omdat er politiek brede consensus
kan komen over de te nemen maatregelen. Uiteraard moet als uitgangspunt gelden:
het ongemoeid laten van aangegane verplichtingen en een geleidelijke invoering
om schokken op de woningmarkt te voorkomen. Het zou verstandig zijn hier ook
de suggesties en opvattingen van de VROM-raad in mee te nemen. Zo'n voorbereiding
betekent onzekerheidsreductie en komt een betrouwbare en voorspelbare overheid
ten goede, en wel om reden van het feit dat geen burger meer gelooft dat het
huidige hypotheekrenteaftreksysteem zo te handhaven is. Het is dan beter de
burger goed voor te bereiden, te meer daar nu ook vanuit de regeringspartijen,
soms in het openbaar en soms in onderlinge gesprekken, steeds vaker toegegeven
wordt dat het systeem de komende jaren op de helling gaat.De betrouwbaarheid van de overheid zou ook gebaat zijn met wat minder
onzekerheid rond het rulingbeleid. Er wordt nog steeds geklaagd over het feit
dat, bijvoorbeeld in tegenstelling tot landen als Ierland en Luxemburg, er
geen zekerheid en duidelijkheid is over de vereisten die het rulingteam en/of
het ministerie van Financiën voor het verkrijgen van ruling stelt. Nu
weet ik wel dat ruling een geschiedenis heeft en dat wij er een paar jaar
geleden misschien te gemakkelijk mee waren en er in Europees verband wat problemen
mee kregen, maar slaan wij nu niet door naar het andere uiterste? De staatssecretaris
heeft aan de overkant toegezegd dat de rulingpraktijk sneller gaat draaien
conform OESO en Europese gedragscode, maar de vraag is of dat voldoende is.
Voorspelbaarheid, duidelijkheid en betrouwbaarheid zijn op dit punt voor het
vestigingsklimaat van groot belang.Ook zijn er klachten over het feit dat het het vestigingsklimaat niet
ten goede komt dat de kennisgroepen van de Belastingdienst nogal intern –
sommige zeggen: licht autistisch – gericht zijn. Nu weet ik dat de staatssecretaris
dit inmiddels aanpakt door te streven naar meer kennisuitwisseling tussen
deze kennisgroepen en belastingconsulenten, maar onze indruk is dat een en
ander traag verloopt en dat de externe gerichtheid naar ondernemingen veel
beter zou kunnen.Een derde punt dat betrekking heeft op het functioneren van de Belastingdienst,
betreft de opsporing van fraude. Mijn fractie maakt zich zorgen over de kwaliteit
en kwantiteit van de opsporing van fraude bij de Belastingdienst. Een rapport
van de Algemene Rekenkamer laat zien dat er nog veel ruimte voor verbetering
is op het punt van de bestrijding van fraude. Het is nog steeds niet duidelijk,
althans aantoonbaar, dat fraude in de sociale zekerheid en fiscale fraude
altijd worden bestraft. De resultaten van fraudebestrijding zijn nauwelijks
aanwijsbaar en bewijsbaar en het is dus ook niet duidelijk hoeveel meer opbrengst
er zou zijn indien fraude beter bestreden zou worden. Mijn fractie kan zich
niet aan de indruk onttrekken dat het op dit punt eerder slechter dan beter
gaat. Terrorismebestrijding, met name het volgen van geldstromen van terroristen,
heeft immers een belangrijkere prioriteit gekregen. Mijn fractie onderschrijft
die prioriteit, maar meent dat het een verkeerd signaal is als de consequentie
zou zijn dat de opsporing van reguliere fraude, bijvoorbeeld al te creatief
omgaan met ondernemingsconstructies waardoor fiscus en UWV getild worden,
uit het zicht raakt. Fraude is het betonrot van de samenleving. Mijn fractie
vreest dat de belastingsdienst te veel aan capaciteit in kwalitatieve en kwantitatieve
zin heeft moeten inboeten met betrekking tot de reguliere fraude. Uitbreiden
dus, die belastingdienst, en beter opsporen en strenger handhaven! Dat is
onze aansporing . Wij hebben een zeer goed functionerende Belastingdienst –
op ICT-gebied heeft die zelfs geëxcelleerd – maar raakt de Belastingdienst
nu niet op een aantal punten achterop? Wellicht kan de staatssecretaris onze
ongerustheid op dit punt wegnemen.Een land waar fraude meer kans krijgt, waar instituties op dat vlak niet
optimaal functioneren, niet omdat de instituties niet goed zijn maar omdat
de prioriteiten anders gesteld worden, heeft een potentieel probleem op het
vlak van het vestigingsklimaat. Dat geldt althans het vestigingsklimaat voor
die ondernemers en ondernemingen die wij graag in dit land willen zien.Mijn conclusie is dat de overheid in plaats van 1,2 mld VPB-verlaging
te geven, er beter aan zou doen betrouwbaarder en meer voorspelbaar te zijn,
ook in de institutionele uitvoering, en vertrouwen en optimisme uit te stralen.
Dan hoeft een deel van die 1,2 mld in ieder geval niet op deze wijze te worden
aangewend. Mijn fractie zou ook willen dat een deel van die 1,2 mld ingezet
wordt voor verlaging van de loonkosten voor lagere loonschalen. Het is mijn
partij duidelijk dat het kabinet hier niet voor kiest, ondanks het feit dat
het Centraal Planbureau in een doorrekening tot een beter resultaat komt als
de loonkosten aan de onderkant worden beperkt. Dat resultaat is beter in termen
van banen en in termen van financieringstekort. Het kabinet maakt een politieke
keuze. Dat mag en lijkt mij zelfs de bedoeling van politieke partijen, maar
die politieke keuze wordt niet ondersteund door feiten of doorrekeningen en
is louter ideologisch getint. Deze belastingverlaging is niet de beste oplossing,
maar dient om de ideologie van het kabinet te accentueren.Naast een goed vestigingsklimaat wil mijn fractie dat zoveel mogelijk
mensen aan het werk zijn. Daarom hebben wij in het verleden voor de Wet werk
en bijstand gestemd. Dit kan worden bereikt door het vestigingsklimaat te
verbeteren. Daarover verschillen wij niet van mening, maar wij vinden dat
ook naar de andere kant moet worden gekeken. Wij verschillen van mening over
de instrumenten en de maatvoering van de instrumenten: wij vinden dat bepaalde
instrumenten te veel accent krijgen en andere – de al genoemde instrumenten
en de door ons gewenste verlaging van loonkosten, met name voor lager betaalden –
te weinig.Wij zien naast die verlaging van de loonkosten nog andere instrumenten.
Als wij de bedrijvigheid in dit land willen bevorderen, is gerichte financiële
steun bij het oprichten van een bedrijf in de vorm van belasting- en premievrijstelling
gedurende de eerste drie jaar een veel beter middel. Dan kun
je ook denken aan het tijdelijk behoud van de uitkering gedurende drie jaar
bij het starten van een onderneming vanuit een WAO-, WW- of een bijstandssituatie.
Het zou goed zijn om bij elke overheidsopdracht altijd een offerte te vragen
aan een bedrijf dat korter dan vijf jaar bestaat. Er valt ook te denken aan
het uit de algemene middelen betalen van een verzekering voor arbeidsongeschiktheidsrisico's
voor starters en voor het inkomensverliesrisico door faillissement voor die
zelfde starters. Waarom overweegt het kabinet dit soort maatregelen niet?Verbetering van het vestigingsklimaat, bevorderen van het woon- en leefmilieu,
verlaging van de loonkosten – met name, maar niet alleen voor lager
betaalden – en armoedebestrijding bij ouderen, chronisch zieken en gehandicapten
kosten allemaal geld. De vraag is dan altijd waar je dat geld vandaan haalt.
Wij pleiten er daarom voor om AOW-premie te heffen bij AOW-ers met een inkomen
ruim boven modaal. Het aantal mensen met een inkomen ruim boven modaal boven
de 65 jaar stijgt razendsnel. Het is ons inziens niet onrechtvaardig om die
mensen te vragen om hun bijdrage te leveren door ook AOW-premie te betalen.
Of dat nou is om de AOW voor iedereen betaalbaar te houden, het vestigingsklimaat
te verbeteren, starters gericht te helpen of de loonkosten te verlagen en
daarmee het economisch draagvlak te versterken, wij pleiten op dit punt voor
bijdragen naar draagkracht. Dat mogen wij in deze tijd van iedereen vragen.Het niet heffen van AOW-premie voor deze categorie stamt nog uit de tijd
dat 65-plussers nog nauwelijks een pensioen hadden. Gelukkig is op dat punt
veel verbeterd. Naast de onderkant – een groep die veel en terecht in
de politieke belangstelling staat – zijn er veel gepensioneerden met
een goed pensioen en ook een categorie met veel geld aan lijfrente en koopsompolissen
en sterk in waarde gestegen huizen. Al in 1993 pleitte de Wetenschappelijke
Raad voor het Regeringsbeleid er in het rapport "Ouderen voor Ouderen" voor
om ook de goed gesitueerde ouderen te laten bijdragen aan de sociale zekerheid
en de AOW in het bijzonder. Deze aanbevelingen zouden op grond van de gedegen
analyse van toen en de situatie van nu moeten worden overgenomen.In het kader van de vraag waar je het geld vandaan haalt zonder de loonkosten
te verhogen, moet ons inziens ook worden gesproken over de hypotheekrenteaftrek.
Mijn fractie zet in toenemende mate vraagtekens bij de mogelijkheid om hypotheekrente
tegen het hoogste tarief af te trekken. Het is mijn fractie volkomen onduidelijk
wat erop tegen is om de waarde en schuld van het eigen huis in box 3 te plaatsen,
met overigens een ruime vrijstelling, zodat het eigenhuizenbezit bevorderd
blijft. Het voordeel is dan voor iedereen gelijk: voor hoge en lage inkomens,
starters en zij die al jaren een huis hebben. Daarnaast kan gedacht worden
aan aftrek tegen de laagste schijf of aan beperking van de hoogte van de aftrek.
Het is mijn fractie daarnaast ook onduidelijk waarom de aftrek van de pensioenpremies
bij de hoogste inkomens wordt gehandhaafd. Mijn partij ziet niet in waarom
belastingbetalers moeten meebetalen aan de opbouw van premies en van pensioenen
voor leden van raden van bestuur van grote ondernemingen en andere grootverdieners.Als lastenverzwaring nodig is, is de boodschap van mijn fractie dus dat
die heel goed gevonden kan worden in maatregelen die niet tot hogere loonkosten
leiden, want ook mijn partij is geen voorstander van hogere loonkosten en
uitholling van het economisch draagvlak. Het argument tegen lastenverzwaring,
namelijk dat zij leidt tot hogere loonkosten, is lang niet altijd juist.Bij de belastingheffing dient ook gekeken te worden hoe rechtvaardig de
gemaakte keuzen zijn. Dragen deze belastingmaatregelen bij aan een rechtvaardiger
samenleving? Niet zo erg, is onze mening. De verlaging van de loonkosten via
de SPAK is helaas niet meer aan de orde, waardoor de laagstbetaalden nog moeilijker
aan een baan komen. En dat, terwijl minister De Geus enige maanden geleden
de noodklok luidde omdat 2 miljoen mensen wegens geringe opleiding in de toekomst
zonder baan zullen komen te zitten. Het ligt dan toch voor de hand om naast
extra inspanning met betrekking tot scholing ook het fiscale instrument te
gebruiken om de loonkosten voor deze categorie te verlagen. Waarom doet het
kabinet dit dan niet? Waarom worden fiscale instrumenten maar beperkt gebruikt
voor de onderkant van de financiële samenleving, waar verlichting rechtvaardig
zou zijn, nu de koopkracht het komende jaar tegen de 2% achteruitgaat?Voor de ouderen is gekozen voor een koopkrachtreparatie door elke AOW'er
60 euro te geven. Het ware beter geweest het dubbele bedrag alleen te laten
toekomen aan ouderen met alleen AOW of met AOW en een klein pensioentje. Technisch
was dat wellicht heel moeilijk, daar heeft mijn fractie nog wel enig begrip
voor, maar dat is dan des te meer reden om voor een bredere grondslag voor
de AOW-premieheffing te kiezen.Een laatste punt dat mijn fractie graag aan de orde stelt, is de verbetering
van het woon- en leefmilieu, vooral de vergroening van ons belastingstelsel.
Het kabinet heeft een paar stapjes op dit vlak gezet, maar het kan een stuk
beter. Vorig jaar is in deze Kamer gesproken over een beter gebruik van regulerende
heffingen, over bestemmingsheffingen en de verbreding van de belastinggrondslag.
De staatssecretaris zegde toen toe al die mogelijkheden meer aandacht te geven.
Hij zou er in dit belastingplan op terugkomen. Wil hij zelf beoordelen in
hoeverre hij die aangegane verplichting is nagekomen? Hoe denkt hij ondanks
de weerstand van coalitiepartijen in de Tweede Kamer toch aan de verbreding
van de belastinggrondslag te werken en de eenzijdige belasting van de factor
arbeid te verbreden naar andere maatschappelijk schaarse factoren, zoals energie
en andere milieufactoren? Is hij in staat te werken aan een belastingplan
voor 2006 waarin aan regulerende heffingen, bestemmingsheffingen en verbrede
belastinggrondslag meer aandacht wordt gegeven?Uit onderzoek dat recentelijk is gepubliceerd blijkt dat er nog te veel
uitstoot van CO2 is. Daar moet eenvoudigweg iets aan gebeuren.
Het woon- en leefklimaat moet onzes inziens verbeteren. Het is daarom merkwaardig
dat niet meer de nadruk wordt gelegd op accijnsvrijstellingen ter bevordering
van biobrandstoffen en dat de ecotaks voor grootverbruikers niet verder wordt
verhoogd. Daarbij gaat het ons niet zozeer om het geld, maar om een gerichte
heffing ter vergroening. Waarom komt er niet meer geld beschikbaar
voor milieu-innovaties? Waarom vindt er geen delfstoffenheffing plaats, zodat
zand en grind meer hergebruikt worden? Wij betreuren het ook dat het belastinginstrument
onvoldoende voor de vergroening wordt gebruikt en dat een deel van wat het
kabinet wil er aan de overkant is uitgehaald.Er zijn voldoende keuzemogelijkheden om de economie te stimuleren en het
vestigingsklimaat te bevorderen. Mijn partij wil graag het belastinginstrument
anders inzetten: voor meer werk, voor een rechtvaardiger samenleving en voor
vergroening.De heer Kox (SP):Uw partij wil dus graag een ander belastingplan. U begon uw verhaal met
de mededeling dat dit belastingplan buitengewoon eenzijdig is, omdat het gefocust
is op de verlaging van de vennootschapsbelasting. Tussen die inleiding en
die uitleiding moet ook een oordeel zitten. Wat is dat oordeel? Zal de PvdA-fractie
in deze Kamer zeggen dat dit belastingplan niet aanvaardbaar is?De heer Van Driel (PvdA):Ik heb de nadruk gelegd op het eenzijdige karakter van het belastingplan
en ik heb gevraagd om een aantal verbeteringen. Ik overweeg rond het grijze
kenteken nog met een motie te komen. Wij zullen pas definitief oordelen na
het antwoord van de staatssecretaris.De heer Kox (SP):Het is dus nog geen gelopen race?De heer Van Driel (PvdA):Vanavond wordt er niet meer zoveel gelopen.De heer Kox (SP):Ik ben erg benieuwd.De heer Essers (CDA):Voorzitter. Met belangstelling en waardering heeft mijn fractie kennisgenomen
van het belastingpakket 2005. Anders dan vorig jaar, toen de zeer gecompliceerde
Bosal-wetgeving deel uitmaakte van het Belastingplan 2004, is dit pakket overzichtelijker
en sluit het beter aan bij het karakter van een belastingplan. De staatssecretaris
heeft zich derhalve gehouden aan zijn belofte van vorig jaar, toen hij beterschap
beloofde op dit punt; dank daarvoor. Mede met het oog op deze belofte waren
wij minder gelukkig met de oorspronkelijk in het wetsvoorstel Overige fiscale
maatregelen 2005 opgenomen mogelijkheid van de bestuurlijke dwangsom. Afgezien
van de vraag of een dergelijke maatregel niet in een afzonderlijk wetsvoorstel
moet worden opgenomen, zou een dergelijk middel, gelet op het bestaande instrumentarium
van de fiscus, naar onze mening disproportioneel zijn. Ook hebben wij twijfels
bij de effectiviteit van de dwangsom als middel. Het verheugt ons dan ook
dat de staatssecretaris dit voorstel uit het belastingpakket 2005 heeft gehaald.Wij constateren dat de rol van de Belastingdienst steeds belangrijker
wordt voor het bieden van een vangnet aan de minder kapitaalkrachtige en kansrijke
burgers in onze samenleving. In de sfeer van de kinderopvang, de verzilveringregeling
en alle nog op stapel staande toeslagen ter uitvoering van het stelsel van
lastenmaximering wordt de burger steeds afhankelijker van de Belastingdienst.
Op papier klopt het allemaal wel en ook aan de deskundigheid van de medewerkers
van de Belastingdienst hoeft niet te worden getwijfeld, maar hoe bereiken
we dat alle burgers die er recht op hebben ook daadwerkelijk de weg naar de
fiscus weten te vinden? Een maximale voorlichtings-inspanning van de overheid
is daartoe uiteraard vereist, maar wij denken dat dit niet genoeg is. De burgers
die onder deze regelingen vallen, kunnen vaak niet terugvallen op professionele
belastingadviseurs. Om die reden verdienen organisaties als ouderenbonden,
patiëntenverenigingen, maar ook fiscale EHBO's die in veel steden kosteloos
aangiften verzorgen voor met name ouderen en uitkeringsgerechtigden, alle
steun van de overheid. Hoe kijkt de staatssecretaris tegen deze problematiek
aan? Hoe denkt hij te voorkomen dat mensen die het hard nodig hebben, door
drempelvrees of onwetendheid geen gebruikmaken van de bestaande fiscale mogelijkheden?De heer Kox (SP):Voorzitter. Ik hoor net dat ouderenbonden en fiscale EHBO's – die
wij allang verzorgen, bijvoorbeeld in Tilburg – alle steun verdienen.
Wat betekent dat? Ik weet namelijk dat ze niet alle steun krijgen. Is dit
bedoeld als steun of aanmoediging?De heer Essers (CDA):Dat wilde ik net zeggen. Ik denk concreet aan de terbeschikkingstelling
van overheidsruimte voor het aangiftewerk van deze organisaties, het verschaffen
van schriftelijk materiaal, boeken, tijdschriften, computerfaciliteiten en
dergelijke. Verder denk ik dat een maximale bereikbaarheid van de Belastingdienst
in dit verband ook zeer belangrijk is. Wij hebben dan ook met zorg kennisgenomen
van een recent, door de Nederlandse Federatie van Belastingadviseurs uitgevoerd
onderzoek naar de telefonische bereikbaarheid van de Belastingdienst. Wat
is de reactie van de staatssecretaris op de tegenvallende resultaten van dit
onderzoek?Met belangstelling hebben wij ook kennisgenomen van het voornemen van
de staatssecretaris inzake een gedragscode tussen Belastingdienst en belastingadviseurs.
Daarmee trekt hij de normen-en-waardendiscussie door naar deze sfeer. Ofschoon
wij daarvan geen tegenstander zijn – normen en waarden dienen overal
op de agenda te staan, dus ook in de belastingwereld – willen wij hierbij
toch een kanttekening plaatsen. Wij krijgen namelijk de indruk dat de staatssecretaris
ervan uitgaat dat een belastinginspecteur en belastingadviseur twee volstrekt
gelijke partijen zijn en dat het enige onderscheid is gelegen in de verschillende
personen, dan wel instanties, voor wier belangen men opkomt. In de plenaire
behandeling in de Tweede Kamer noemde de staatssecretaris als voorbeelden
van onderwerpen waarin een dergelijke gedragscode moet voorzien: "Hoe ga je
om met tijdslijnen? Hoe ga je om met altijd het onderste uit de kan willen
ofwel fiscale grensverkenning? Hoe ga je om met het geven van informatie waarom
is gevraagd? Doe je dat voluit of probeer je toch wat dingetjes toe te dekken
zonder dat je liegt?". Dit citaat wekt de indruk dat de staatssecretaris over
het hoofd ziet dat de positie van een inspecteur wezenlijk anders is dan die
van een belastingadviseur. De inspecteur moet de wet naar doel en strekking
uitvoeren. Daarbij dient hij zich niet op te stellen als een tollenaar die
zoveel mogelijk geld voor de schatkist moet binnenhalen. Eerder dient zijn
attitude die van een rechter te zijn die probeert te achterhalen hoe
de wet naar doel en strekking moet worden uitgelegd, rekeninghoudend met de
tekst van de wet, de jurisprudentie, de wetsgeschiedenis etc. Hierbij past
bijvoorbeeld niet dat inspecteurs en kennisgroepen aan fiscale grensverkenning
doen door rechtsvragen overmatig te juridiseren. Een belastingadviseur moet
echter binnen de wettelijke grenzen de belangen van zijn cliënt behartigen.
Dat kan betekenen dat hij terughoudend is in het geven van informatie, zonder
dat hij liegt, of dat hij soms wel het onderste uit de kan moet proberen te
halen. Sommigen vinden dat onsympathiek maar dit is nu net datgene waarin
de adviseur zich van de inspecteur onderscheidt. Het lijkt ons moeilijk om
in dergelijke gevallen te spreken van de schending van een gedragscode, daar
adviseurs op aan te spreken en er wellicht consequenties aan te verbinden.In de nota naar aanleiding van het verslag zegt de staatssecretaris nadrukkelijk
dat hij de rolverdeling tussen inspecteur en belastingadviseur niet wenst
te doorbreken. Wel beschouwt hij de gedragscode als een aanzet om het wij-zij-denken
te doorbreken. Van een dergelijk denken is zijns inziens nog te veel sprake
in de relatie tussen de Belastingdienst en de belastingadvieswereld. Brengt
echter de verschillende rolverdeling tussen inspecteur en belastingadviseur
dit wij-zij-denken niet onvermijdelijk met zich? Is dat wel zo erg? Ik verzoek
de staatssecretaris om een nadere toelichting. Aan welke gedragsregels denkt
hij concreet? Welke sancties wil hij verbinden aan het niet-naleven van die
gedragsregels? Heet overigens het personeelsblad van Financiën niet:
"Wij van Financiën"?Ik koppel hieraan het merkwaardige fenomeen dat de Belastingdienst al
vele jaren geen nieuwe mensen aanneemt voor het proces van de aanslagregeling.
Het gevolg daarvan is een steeds verder vergrijzend inspecteurbestand. De
adviseurs nemen daarentegen wel regelmatig jonge mensen aan. Dreigt op die
manier niet een generatiekloof te ontstaan tussen de inspecteurs en de belastingadviseurs?
Is het ook vanuit een oogpunt van personeels-opbouw wel wenselijk om een dergelijke
rigide personeelsstop zo lang door te voeren? De mededelingen in de nota naar
aanleiding van het verslag dat op korte termijn een beperkte externe werving
zal plaatsvinden ten behoeve van de processen invordering en materieel toezicht
op de zeer grote ondernemingen en dat door middel van interne doorstroom medewerkers
geschikt worden gemaakt voor het fiscale proces, nemen deze zorgen niet helemaal
weg. Ik hoor graag van de staatssecretaris hoe hij hier tegenover staat.Het belangrijkste aandachtspunt van dit belastingpakket is uiteraard de
verlaging van het vennootschapsbelastingtarief en de verhoging van de zelfstandigenaftrek.
Mijn fractie juicht deze aanpassingen toe. Zij komen in eerste instantie ten
goede aan bedrijven die met hun activiteiten reële winsten behalen, dus
niet aan holdingvennootschappen die weinig dan wel niet belaste deelnemingswinsten
behalen. Een lagere winstbelasting betekent lagere productiekosten, een betere
concurrentiepositie, meer werkgelegenheid en als gevolg daarvan minder uitkeringen.Er zijn echter ook zorgen. Nederland loopt bepaald niet voorop in de Europese
Unie als het gaat om de hoogte van het vennootschapsbelastingtarief. Dat roept
de vraag op of op termijn niet een verdergaande verlaging noodzakelijk zal
zijn. Daarmee zitten wij midden in de problematiek van de dreigende en voor
een deel reeds bestaande "rat race tot the bottom" binnen de Europese Unie.
In de schriftelijke inbreng heeft mijn fractie gevraagd welke concrete maatregelen
Nederland neemt om een minimumvennootschapsbelastingtarief binnen de Europese
Unie ingevoerd te krijgen. De staatssecretaris wijst er in zijn antwoord onder
meer op dat de uitkomst van de discussie op de recente informele Ecofin is,
dat de Europese Commissie is uitgenodigd om een werkgroep op te starten waarin
de gemeenschappelijke grondslag voor de vennootschapsbelasting kan worden
besproken. De tarieven komen eerst in een later stadium aan bod. De staatssecretaris
verzucht in zijn antwoord dat de materie complex en weerbarstig is, hetgeen
zijns inziens zou kunnen duiden op een lange adem. Uit dit antwoord spreekt
een zekere berusting en een afwachtende houding. De CDA-fractie roept de Nederlandse
regering echter op om een actieve voortrekkersrol te vervullen op het terrein
van de afstemming van de vennootschapsbelastingtarieven en -grondslagen in
de Europese Unie, in plaats van het mogelijk ontstaan van consensus op dit
terrein in de verre toekomst af te wachten, al dan niet afgedwongen door de
jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschap.Ik roep in herinnering de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw,
waarin Nederland een prominente rol speelde in Brussel op het terrein van
de fiscaliteit. Ik noem bijvoorbeeld het rapport-Van den Tempel over de verschillende
stelsels van winstbelasting in Europa, uitmondend in een pleidooi voor het
klassieke stelsel. Is de staatssecretaris van plan om de leidende rol die
Nederland in het verleden in Europa had, weer op zich te nemen? Met zoveel
fiscale kennis niet alleen bij de Nederlandse Belastingdienst, maar ook bij
de belastingadvieswereld en de fiscale wetenschap, moet dat mogelijk zijn.
Heeft Nederland echter die ambitie wel?Behalve het tarief is uiteraard ook de grondslag van groot belang. Wij
rekenen erop dat met de tariefsverlaging niet alle financiëledekkingskruit
al is verschoten, terwijl de echte discussie over de nieuwe Wet vennootschapsbelasting
2007 nog moet beginnen. Ook die nieuwe wet zal immers de nodige budgettaire
gevolgen hebben. Graag ontvangen wij hiervan een bevestiging van de staatssecretaris.Met de verlaging van het vennootschapsbelastingtarief komt ook weer een
ander falen van de Nederlandse ondernemingswinstbelasting aan het licht, namelijk
het ontbreken van een rechtsvormneutrale winstbelasting. Voor de hogere winstniveaus
dreigt het globale evenwicht tussen de belastingheffing van de BV en de aanmerkelijkbelanghouder
aan de ene kant en die van de inkomstenbelastingondernemer aan de andere kant,
verloren te gaan. Het cumulatieve vennootschapsbelasting- en inkomstenbelastingtarief
beloopt per 1 januari 2007 47,5%. Het maximale tarief in box 1 voor IB-ondernemers
is echter 52%. De verhoging van de zelfstandigenaftrek werkt alleen voor de
lagere winstniveaus. Daardoor dreigt weer een toename van het aantal BV's,
louter om fiscale redenen. In de nota naar aanleiding van het verslag schrijft
de staatssecretaris geen vlucht in de vennootschapsbelastingsfeer
te verwachten. Dat moge zo zijn, maar het is onmiskenbaar dat fiscale factoren
als gevolg van de verlaging van het vennootschapsbelastingtarief in de toekomst
bij de rechtsvormkeuze weer een meer prominente rol zullen spelen. Dit valt
te betreuren. Net de niet-fiscale factoren, met name de civielrechtelijke
aspecten, zouden bepalend moeten zijn voor de keuze van de meest geschikte
rechtsvorm waarin een onderneming wordt gedreven. Dat er fiscaal weinig barrières
zijn om van de ene rechtsvorm naar de andere rechtsvorm over te gaan, maakt
dit probleem eigenlijk alleen maar groter. Daarbij komt dat veel ondernemers
op hoge kosten worden gejaagd, vanwege de kerstbomen aan BV's die vaak om
fiscale redenen worden opgezet. Het adagium is immers nog altijd: één
BV is geen BV. Wij blijven dan ook bij ons standpunt dat het wenselijk is
om onderzoek te doen naar een vorm van een rechtsvormneutrale ondernemingswinstbelasting
en dit onderzoek indien mogelijk nog te betrekken bij het thans uit te voeren
onderzoek in het kader van de nieuwe Wet vennootschapsbelasting 2007.In dit verband verdient tevens aandacht het wetsvoorstel om openbare personenvennootschappen
in de toekomst op verzoek rechtspersoonlijkheid te verlenen. Als de vennootschapsrechtelijke
verschillen steeds kleiner worden, waarom trekken wij dat dan niet door naar
belastingheffing? Graag vernemen wij de mening van de staatssecretaris hierover.Ik kom nu te spreken over de belastingheffing van overheidslichamen. In
onze schriftelijke inbreng hebben wij de staatssecretaris gevraagd om concreet
aan te geven wanneer voorstellen te verwachten zijn ter uitvoering van de
contourenschets uit 1997. De leden van mijn fractie zijn van mening dat het
de hoogste tijd is dat ernst wordt gemaakt met het al meermalen aangekondigde
voornemen om oneigenlijke concurrentieverschillen tussen van vennootschapsbelastingheffing
vrijgestelde overheidslichamen en wel belaste bedrijven weg te nemen.In de nota naar aanleiding van het verslag antwoordt de staatssecretaris
dat in de Mededingingswet gedragsregels voor overheden worden opgenomen die
als onderneming goederen en diensten aanbieden en dat de verruiming van de
vennootschapsbelastingplicht voor overheidsbedrijven wordt bestudeerd in samenhang
met de voortgang van de aanpak waarop de Mededingingswet zich richt. Vooralsnog
wordt daarom per geval bekeken of de vennootschapsbelastingvrijstelling wordt
opgeheven. Wij vragen ons af of deze benadering niet te incidenteel gericht
is en te afhoudend of defensief. Ook op dit terrein dient de overheid het
goede voorbeeld te geven. De NMa corrigeert regelmatig bedrijven die concurrentiebelemmerende
maatregelen nemen. Het is dus ontoelaatbaar dat sommige overheidsbedrijven
niet de zelfde fiscale lasten hoeven te dragen als private ondernemingen of
instellingen die in de zelfde markt of sector opereren. Wij pleiten dan ook
voor een structurele, integrale aanpak van deze problematiek. Een dergelijke
aanpak zou op korte termijn moeten worden uitgewerkt. Graag vernemen wij wat
hierop de visie van de staatssecretaris is.De financiering van de tariefsverlaging op het vlak van de vennootschapsbelasting
wordt voor het overgrote deel opgebracht door het bedrijfsleven. Uiteraard
is het niet altijd mogelijk dat de financiële pijn één
op één wordt geleden door diegenen die direct profiteren van
de tariefsverlaging bij de vennootschapsbelasting en de verhoging van de zelfstandigenaftrek.
In het algemeen is volgens mijn fractie sprake van een evenwichtig pakket.
Naar haar mening klopt de veronderstelling niet dat alle lasten eenzijdig
op het midden- en kleinbedrijf zijn afgewenteld ten faveure van multinationals.
Bij de herziening van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 moet naar haar
oordeel wel aandacht worden besteed aan het feit dat de huidige vennootschapsbelasting
zowel ziet op multinationale ondernemingen als op vennootschappen binnen het
midden- en kleinbedrijf. Vooral bij de opstelling van bepalingen ter voorkoming
van misbruik zal telkens weer met het verschil in uitgangspositie en mogelijkheden
van multinationals en het midden- en kleinbedrijf rekening moeten worden gehouden.
Dat geldt ook voor de mate waarin administratieve lasten op de verschillende
sectoren van het bedrijfsleven kunnen worden gelegd. Er is één categorie belastingplichtigen die ongetwijfeld
geen warme gevoelens van solidariteit zal hebben bij de financiering van de
verlaging van het vennootschapsbelastingtarief: de particulieren die een auto's
met grijs kenteken hebben. De vele, deels emotionele, brieven en e-mails zijn
ook onze fractie niet ontgaan. Laat ik vooropstellen dat zij de afschaffing
van het grijs kenteken voor particulieren een juiste maatregel vindt. Te lang
hebben vorige kabinetten gewacht met het nemen van deze maatregel. Onze fractie
prijst dus deze staatssecretaris dat hij uiteindelijk de knoop heeft doorgehakt.
Wel vindt zij het ongelukkig dat deze maatregel is genomen in het kader van
een compensatie voor de tariefverlaging bij de vennootschapsbelasting. Nadat
in eerste instantie het grijs kenteken voor iedereen zou worden afgeschaft,
werden uiteindelijk "echte" ondernemers gesauveerd. Als gevolg daarvan krijgen
particulieren met een grijs kenteken het gevoel dat zij moeten opdraaien voor
een tariefverlaging waarvan in eerste instantie alleen ondernemers profiteren.
Los van het feit dat de tariefverlaging bij de vennootschapsbelasting uiteindelijk
ten goede komt aan de gehele Nederlandse economie en samenleving, is onze
fractie van mening dat dit – op zichzelf begrijpelijke – gevoel
dat veel eigenaren van auto's met een grijs kenteken zullen hebben, niet wegneemt
dat het ongedaan maken van het onbedoelde gebruik van auto's met een grijs
kenteken door particulieren gerechtvaardigd is, sterker nog: al veel eerder
had moeten gebeuren.Tijdens de behandeling in de Tweede Kamer is veel gezegd over de wenselijkheid
of onwenselijkheid van een overgangsregeling. Uiteindelijk zijn alle amendementen
verworpen die daarin voorzagen. De belangrijkste reden was de met een uitsterfconstructie
gepaard gaande budgettaire derving, gevoegd bij het gegeven dat het gaat om
onbedoeld gebruik. Waarom zouden eigenaars van auto's met een geel kenteken
moeten betalen voor een uitsterfconstructie die het onbedoelde gebruik van
het grijs kenteken voorlopig in stand houdt, zo redeneerde in grote lijnen
het kabinet.Mijn fractie heeft serieus bestudeerd of een overgangsregeling tot
de mogelijkheden behoort. De moeilijkheid daarbij is de grote diversiteit
aan gevallen, zoals blijkt uit de vele mailtjes en brieven die wij over deze
problematiek hebben ontvangen. Een overgangsregeling kan juridisch echter
uitsluitend generiek van aard zijn. Bovendien dient elke overgangsregeling
waarborgen te bevatten tegen nieuw onbedoeld gebruik. Voor mensen die een
mobiliteitshandicap hebben en afhankelijk zijn van een niet-opvouwbare rolstoel
of een scootmobiel, is een aparte regeling getroffen. Zij mogen ook in de
toekomst nog steeds gebruikmaken van het grijze kenteken. Graag vernemen wij
de reactie van de staatssecretaris op een bericht in de Telegraaf van 4 december
2004, waarin wordt gesteld dat ook gehandicapten die een inklapbare rolstoel
hebben onder omstandigheden onder deze regeling dienen te vallen. Genoemd
werden o.a. mensen met een spierziekte die een opvouwbare rolstoel met een
motor hebben. Ook zijn er gehandicapten die door hun beperkingen aangewezen
zijn op een bestelauto. Inmiddels hebben wij hierover een brief ontvangen
van de Chronisch zieken en gehandicapten raad Nederland. Ook de heer Van Driel
wees daarop. Ziet de staatssecretaris mogelijkheden om deze mensen alsnog
tegemoet te komen?De heer Van Driel (PvdA):Het CDA heeft zich de laatste anderhalf jaar opgeworpen als de partij
van de gehandicapten. Zou de heer Essers hier niet wat krachtiger stellig
kunnen nemen, juist voor die mensen die net buiten deze regeling vallen? De
heer Essers verzoekt de staatssecretaris om een reactie. Dat past toch niet
bij het beeld dat zijn partij zich inzet voor deze mensen?De heer Essers (CDA):Als ik die indruk gewekt heb, wil ik dat graag corrigeren. Ik moedig de
staatssecretaris aan om deze mensen tegemoet te komen. Het lijkt mij een terechte
wens, maar ik wil ook van de staatssecretaris horen of hieraan eventueel grote
uitvoeringstechnische bezwaren verbonden zijn. De heer Van Driel heeft zelf
het woord hardheidsclausule gebruikt. Dat betekent dat er voor incidentele
gevallen een oplossing gezocht wordt. Verder verdient het aandacht dat de huidige voorstellen al een, zij het
beperkte, overgangsregeling bevatten. De nieuwe regeling moet namelijk bij
Koninklijk Besluit ingaan. De regering verwacht als ingangsdatum 1 juli
2005. Wel gaat per 1 januari 2005 al een verhoging in van de motorrijtuigenbelasting
voor ondernemers waaronder de particuliere grijskentekenhouders voorlopig
nog vallen. Op bestaande bestelauto's zal niet met terugwerkende kracht BPM
worden geheven.Een van de problemen waarmee veel particuliere grijskentekenrijders thans
worden geconfronteerd, is de forse waardedaling van hun auto. In onze schriftelijke
inbreng hebben wij gevraagd waarom de BPM-teruggaafregeling voor ondernemers
niet geldt indien een auto bij eerste registratie op naam is gesteld van een
particulier dan wel eerst later buiten de ondernemingssfeer is geraakt en
deze auto op een later tijdstip alsnog door een ondernemer voor zijn bedrijf
wordt gekocht. In het antwoord op deze vraag wijst de staatssecretaris op
de uitvoeringstechnische lasten die een andere regeling met zich zou brengen.
Daarvoor hebben wij begrip. Het gaat ons er thans om, of uitsluitend voor
de huidige particuliere grijskentekenrijders een overgangsregeling kan worden
gemaakt die voorziet in een eenmalige teruggave van de BPM bij verkoop van
de auto door de particuliere grijskentekenhouder aan een ondernemer, binnen
een bepaalde periode. Een dergelijke regeling zou de overgangsproblematiek
voor de particuliere grijskentekenrijders kunnen verlichten. Zij krijgen dan
immers méér terug voor hun voertuig als zij die bijvoorbeeld
aan hun werkgever verkopen. Graag vernemen wij de mening van de staatssecretaris
over dit voorstel. Wij zijn met name geïnteresseerd in de met dit voorstel
samenhangende budgettaire en uitvoeringstechnische gevolgen. Mogelijk ziet
de staatssecretaris nog andere mogelijkheden om de overgangsproblematiek enigszins
te verlichten? Indien dat zo is, vernemen wij dat graag.In dit verband merk ik overigens op dat naar onze mening als gevolg van
de huidige hype rondom het afschaffen van het grijze kenteken veel particulieren
zodanig in paniek geraakt zijn dat zij hun auto tegen een veel te lage prijs
hebben ingeruild dan wel dreigen in te ruilen. Uit vrees voor een paar honderd
euro méér wegenbelasting op jaarbasis ruilen zij hun auto in
voor een prijs die op dit moment naar verwachting duizenden euro's lager ligt
dan over pakweg een jaar. Diegenen die onnodig paniek rondom dit onderwerp
zaaien, zouden zich dit moeten aantrekken. Een ander probleem is dat de regeling
zoals deze nu wordt voorgesteld, waarschijnlijk veel uitvoeringsproblemen
en procedures zal veroorzaken. Wie nu precies recht heeft op een grijs kenteken
is niet duidelijk geregeld; er wordt met veel open normen gewerkt. Deze zouden
moeten worden verduidelijkt, en wellicht worden aangescherpt. Ook dient de
controle op naleving van die normen goed geregeld te zijn. Om die reden, maar
ook om de met deze wijziging gepaard gaande administratieve aanpassingen,
is het gewenst dat de belastingdienst en het bedrijfsleven de nodige tijd
krijgen om zich in te stellen op het nieuwe systeem. Het is de vraag of een
half jaar daarvoor voldoende is. Volgens de staatssecretaris is echter medio
2005 een reëel haalbare datum. Wij hebben goede nota genomen van de mededeling
in de nota naar aanleiding van het verslag dat het geschatte budgettaire beslag
dat is gemoeid met uitstel tot bijvoorbeeld 1 januari 2006 maar liefst
145 mln euro is.Ronduit teleurstellend vinden wij het antwoord van de staatssecretaris
op onze vraag, of hij niet bevreesd is voor nieuw onbedoeld gebruik van het
grijs kenteken, indien slechts de eis wordt gesteld dat de bestelauto meer
dan bijkomstig in het kader van de onderneming wordt gebruikt. "Meer dan bijkomstig"
wordt thans uitgelegd als "meer dan marginaal". Op onze vraag of deze eis
niet strikter moet zijn, bijvoorbeeld "meer dan 50%", antwoordt de staatssecretaris
dat het risico van onbedoeld gebruik nooit geheel valt uit te sluiten, ongeacht
de vraag of aan het gebruik van de bestelauto in de onderneming de eis wordt
gesteld van meer dan bijkomstig gebruik, dan wel een striktere eis. Dit antwoord
overtuigt ons niet. Naar onze mening komt een striktere eis beter tegemoet
aan doel en strekking van de regeling dan de thans gestelde lichte toets van
"meer dan bijkomstig". Particulier gebruik van een bestelauto, ook als dat
door een ondernemer geschiedt, staat immers op gespannen voet
met de bedoeling van het in stand houden van het grijs kenteken voor ondernemers.
Graag vernemen wij hieromtrent de mening van de staatssecretaris, waarbij
wij met name geïnteresseerd zijn in de budgettaire opbrengst van het
strikter maken van deze regeling, een budgettaire opbrengst die wellicht kan
worden aangewend voor de voorstellen die wij hebben gedaan in het kader van
andere overgangsregelingen in dit verband.De heer Kox (SP):Ik probeer bij te houden wat u aan overgangsregelingen voorstelt. Het
ziet er interessant uit: u heeft uw best gedaan om de regeling een stuk aannemelijker
te maken. Denkt u eigenlijk dat de staatssecretaris invoering van de regeling
per 1 juli niet haalt? Pleit u er daarom voor die datum te verschuiven
naar 1 januari? Of hangt dat nog?De heer Essers (CDA):Ik heb, kijkend naar deze regeling, de oprechte vraag gesteld of 1 juli
een haalbare datum is. Daarover staat in de nota naar aanleiding van het verslag
dat dit een reëel haalbare datum is.De heer Kox (SP):Neemt u dat dan aan? Of vindt u dat de staatssecretaris meer tijd moet
krijgen, om ervoor te zorgen dat de regeling deugdelijk in elkaar komt te
zitten?De heer Essers (CDA):Ik geloof de staatssecretaris op zijn woord. Maar uiteraard is het onze
taak het implementatieproces te volgen.De heer Kox (SP):Als er een voorstel komt om 1 januari als ingangsdatum te nemen,
bent u daar dan voor, bent u bereid om daarover te denken of gelooft u de
staatssecretaris op zijn woord?De heer Essers (CDA):Uitstel van de regeling tot 1 januari 2006 legt een budgettair beslag
van 145 mln euro. Dat is een heel hoge prijs, als de staatssecretaris garandeert
dat 1 juli een haalbare datum is.De heer Kox (SP):De opbrengst is 300 mln euro op jaarbasis. Zelfs ik met mijn HBS-A had
uitgerekend dat het ongeveer rond die koers moest liggen. Dat hoge bedrag
kan u dus niet verrast hebben.De heer Essers (CDA):Het is een hoog bedrag als het ministerie van Financiën aangeeft
dat 1 juli een haalbare datum is.Zeer terecht vraagt de regering aandacht voor de problematiek van de bedrijfsopvolging.
Naar onze mening verdient deze problematiek een integrale behandeling. De
indruk wordt thans echter gewekt dat sprake is van een enigszins gefragmenteerde
aanpak van deze belangwekkende thematiek. Die indruk wordt nog eens versterkt
door de aanname van op zich toe te juichen amendementen door de Tweede Kamer
op deelterreinen van de problematiek van de bedrijfsopvolging. Wij roepen
de staatssecretaris dan ook op om voor deze problematiek te komen met een
integraal pakket aan fiscale maatregelen dat zowel ziet op bedrijfsopvolging
en -verplaatsing in de sfeer van de IB-ondernemer, als op de bedrijfsopvolging
en -verplaatsing in de BV-sfeer.Daarbij dient niet alleen aandacht te worden besteed aan de inkomstenbelasting
en aan het schenkings- en successierecht, maar ook aan andere belastingmiddelen,
zoals de omzetbelasting, de vennootschapsbelasting en de overdrachtsbelasting.
Er bestaan nog vele knelpunten in de sfeer van de bedrijfsopvolging. Zo is
bijvoorbeeld de financieringsrente die door de bedrijfsopvolger wordt betaald
terzake van de overname van een aanmerkelijkbelangpakket slechts aftrekbaar
tegen het aanmerkelijkbelangtarief van 25%, ofschoon die rente niet in mindering
is gebracht op de met vennootschapsbelasting belaste winst. In de praktijk
wordt dit als een echt knelpunt ervaren. Anders dan de staatssecretaris stelt
in de nota naar aanleiding van het verslag past naar de mening van de CDA-fractie
een aftrek tegen het gecombineerde inkomstenbelasting/vennootschapsbelastingtarief
veel beter in het huidige stelsel. In de inkomstenbelastingsfeer bestaat nog
steeds behoefte aan een verdergaande subjectivering van het ondernemingsbegrip,
teneinde bijvoorbeeld bedrijfsverplaatsingen door een en dezelfde ondernemer
van de ene plaats naar de andere, fiscaal niet te belemmeren. Er is dan ook
naar onze mening nog steeds behoefte aan een alomvattend pakket maatregelen
dat bestaande fiscale knelpunten in het kader van de bedrijfsopvolging en
bedrijfsverplaatsing wegneemt.De in de Tweede Kamer op dit punt aangenomen amendementen geven aanleiding
tot vele vragen. Het amendement op stuk nr. 58 van mevrouw Dezentjé
Hamming bewerkstelligt onder andere een ophoging van het vrijgestelde ondernemingsvermogen
voor het successie- en schenkingsrecht naar 60% in 2005 en 2006 en naar 75%
vanaf 1 januari 2007. In onze schriftelijke inbreng hebben wij naar aanleiding
van deze forse toename van de vrijstelling de vraag gesteld in hoeverre met
het oog op het gelijkheidsbeginsel de heffing van successie- en schenkingsrecht
ter zake van niet-ondernemingsvermogen nog gerechtvaardigd is. In zijn antwoord
wijst de staatssecretaris onder andere op de mening van de meerderheid van
de Tweede Kamer op dit punt. Wij gaan ervan uit dat hij die mening als medewetgever
deelt.Verder vragen wij ons af of het antwoord van de staatssecretaris dat indien
in de toekomst mocht blijken dat in betekenende mate onbedoeld gebruik wordt
gemaakt van de regeling dat maximaal 15% beleggingsvermogen in de vennootschap
aanwezig mag zijn, hij zal bezien of die regeling moet worden aangepast, wel
zo verstandig is. Ligt dit onbedoeld gebruik niet zodanig voor de hand dat
het beter is om de wet nu reeds aan te passen in plaats van het in tact houden
van de gesignaleerde mogelijkheden, waarna in de toekomst een wettelijke reparatie –
eventueel met de door ons betreurde terugwerkende kracht – toch noodzakelijk
blijkt te zijn?Wij zijn de staatssecretaris erkentelijk voor de uitgebreide beantwoording
van onze vragen naar aanleiding van het amendement op stuk nr. 42 van mevrouw
Van Vroonhoven-Kok inzake de introductie van een renteloze uitstelfaciliteit
voor de betaling van de stakingswinstbelasting bij de overdragende ondernemer.Tot slot vraag ik aandacht voor de problematiek van de exitheffingen,
de heffingen die je moet betalen als je Nederland verlaat. Wij weten nu al
vrijwel zeker dat ook na de aanpassingen in de invorderingssfeer van de conserverende
aanslag de huidige exitheffingen op gespannen voet staan met het EU-recht.
De fiscale vakliteratuur staat hier bol van. Dat geldt in versterkte mate
voor de exitheffingen in de winstsfeer, die meteen afrekening
opleggen in plaats van uitstel tot het moment van realisatie. Wat doet Nederland?
Doen wij alsof onze neus bloedt totdat er weer een nieuwe uitspraak komt van
het Hof van Justitie van de EG? Of gaan wij ons ook op dit dossier actief
inzetten om in EU-verband bijvoorbeeld een verordening te maken waarin deze
materie wordt geregeld? Deze problematiek raakt immers alle lidstaten. Gaan
wij ons inzetten om onze belastingverdragen EU-proof te maken op dit terrein?
Immers, zonder aanpassing in de belastingverdragen is het de vraag of exitheffingen,
in welke vorm dan ook, überhaupt geoorloofd zijn. Wat bedoelt de staatssecretaris
in dit verband met de opmerking in de nota naar aanleiding van het verslag
dat naast unilaterale en bilaterale oplossingsrichtingen, de multilaterale
oplossingsrichting vooralsnog onderdeel van het beleid blijft om de heffing
over op Nederlands grondgebied aangegroeide meerwaarden te verzekeren? Ik
krijg hier graag een toelichting op.Wij zijn van mening dat het goed zou zijn als er door de Europese Commissie
een EU-modelverdrag, te vergelijken met het huidige OESO-Modelverdrag, zou
worden ontwikkeld dat als leidraad kan dienen voor de door lidstaten in de
toekomst af te sluiten belastingverdragen. Ook op dit punt vragen wij de staatssecretaris
of hij bereid is binnen Europa een leidende rol te gaan spelen.Ik wacht, mevrouw de voorzitter, met vertrouwen het antwoord van de staatssecretaris
af.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.De heer Thissen (GroenLinks):Mevrouw de voorzitter. Staatssecretaris Wijn sloot zijn bijdrage bij de
algemene financiële beschouwingen af met een citaat van zijn leraar Duits.
Ik had mij al sinds geruime tijd voorgenomen om de behandeling van het Belastingplan
2005 rondom de hypotheekrente te beginnen met de Nederlandse toerist in Duitsland
die volhardt in het praten in het Nederlands en die op steeds luider toon
dezelfde vraag stelt omdat de Duitsers hem niet snappen. Dit doet mij ook
een beetje denken aan dit kabinet als het gaat over de hypotheekrenteaftrek.
Steeds harder begint de staatssecretaris te praten en uit te leggen dat dit
niet aan de orde is gedurende deze kabinetsperiode, in de hoop dat het volk
het dan beter snapt. Maar ja, zoals ik al zei, hij verstaat de Duitse taal.
Dus dan had ik de situatie moeten verplaatsen naar Albanië, in de hoop
dat de staatssecretaris die taal niet machtig is.Rondom de hypotheekrenteaftrek voltrekt zich langzamerhand een netwerk
van invloedrijke organisaties die eigenlijk allemaal dit kabinet gratis en
ongevraagd adviseren om er eens kritisch naar te kijken. In 2007 kost de hypotheekrenteaftrek
de Nederlandse schatkist 11 mld euro. De huursubsidie kost de Nederlandse
schatkist dit jaar aan de uitgavenkant 1,6 mld euro. Dan is daar de afgelopen
jaren een behoorlijk bedrag op bespaard, terwijl de huren voor de minst draagkrachtigen
flink stijgen. Dat is een beweging die mensen twee maal treft, zeker mensen
met een laag inkomen. De hypotheekrenteaftrek pakt onbedoeld zeer ruim uit
voor de mensen met heel veel middelen, met een heel hoog inkomen. Deze discussie
heeft de staatssecretaris ook gevoerd met het Tweede-Kamerlid voor GroenLinks
Kees Vendrik. Natuurlijk is het een stimulans voor de middengroepen om een
woning te kopen, om eigen bezit te vormen, maar het is tegelijkertijd voor
de mensen met de hoogste inkomens het meest lucratief. Daarbij komt ook nog –
daarop heeft minister Zalm geen antwoord gegeven bij de algemene financiële
beschouwingen – dat mensen met een redelijk tot riant inkomen die in
de Belgisch-Nederlandse grensstreek zijn gaan wonen een aantal jaren geleden
de mogelijkheid hebben gekregen om de rente en kosten van hun aldaar aanwezige
woning af te trekken, althans, wanneer zij in Nederland geld verdienen. Dat
kost de Nederlandse schatkist jaarlijks 300 tot 400 mln euro. Het is zo langzamerhand
tijd, ook gezien in het licht van een evenwichtige financiële huishouding
van de Nederlandse Staat, om eens goed te kijken naar die hypotheekrenteaftrek.
De fractie van GroenLinks is niet voor afschaffing van de hypotheekrenteaftrek
en zij is er ook niet voor om de mensen die nu verplichtingen zijn aangegaan
hard te treffen. Wij zijn er wel voor om voor alle nieuwe gevallen de exorbitante
mogelijkheden van aftrek te beperken, bijvoorbeeld dat mensen met de hoogste
inkomens alles in de hoogste schaal kunnen aftrekken. Ik zou ervoor willen
pleiten om een onderzoek te doen naar de voor- en nadelen op het moment dat
de hypotheekrenteaftrek wordt versmald voor nieuwe gevallen en naar de consequenties
daarvan voor de woningmarkt. In de Staatscourant staat een interview met de
voorzitter van de VROM-Raad die een aantal schokkende cijfers op tafel legt,
namelijk dat tussen 1990 en 2003 de totale hypotheekschuld van 93 mld gestegen
is naar 389 mld. De hypotheekrenteaftrek stimuleert dus schuld en niet de
aflossing van die schuld.Het tweede onderwerp waar ik vanavond iets over wil zeggen betreft het
grijs kenteken. Het is geen enkel Eerste-Kamerlid de afgelopen weken ontgaan
dat het debat hierover tot grote beroering in het land heeft geleid. Grote
beroering bij mensen die jaren geleden, weliswaar onbedoeld, gebruik hebben
gemaakt van de mogelijkheid die het kabinet consequent heeft gelaten. Aanvankelijk
was het grijs kenteken bedoeld voor ondernemend Nederland, maar particulieren
hebben ook van die mogelijkheid gebruik kunnen maken. De overheid heeft dat
gestimuleerd door het te gedogen.Het punt is dat deze groep heel hard wordt getroffen door het per 1 juli
aanstaande onmogelijk te maken, terwijl het voor ondernemers in stand blijft.
Wij zijn niet voor een grijs kenteken; niet voor ondernemers en ook niet voor
particulieren. Wij zijn er wel voor om de groep die er jarenlang gebruik van
heeft kunnen maken, die forse investeringen heeft gedaan en nu een groot deel
van die investeringen als sneeuw voor de zon ziet verdwijnen, geleidelijk
te laten wennen aan het nieuwe regime van wegenbelasting. Wij hebben een periode
van drie jaar voor ogen. Wij houden een motie achter de hand om dat te vragen.Wij zijn er zeer voor om naast het grijs kenteken, dat straks afgeschaft
is, en het geel kenteken dat de meeste van ons hebben, een groen kenteken
in te voeren om te stimuleren dat auto's gaan rijden op biogassen of met een
zeer zuinige motor en met brandstof die niet extra vervuilend is. Hoe staat
de staatssecretaris hier tegenover?De huidige groep mensen die gebruikmaakt van het grijs kenteken, voelt
zich wat besmuikt door de wijze waarop er in de publieke opinie, ook door
leden van dit kabinet, over gesproken is, alsof men illegaal gebruik heeft
gemaakt van een mogelijkheid. Ik denk dat de staatssecretaris daar krachtig
afstand van moet nemen, want deze mensen hebben gewoon gebruikgemaakt van
de mogelijkheid die werd geboden door de mazen in de regeling, terwijl opeenvolgende
kabinetten daar niet tegen zijn opgetreden. Ik vind dat de staatssecretaris
een ereschuld heeft om deze mensen gedurende drie jaar, enigszins gestaffeld
afgebouwd, te compenseren.Collega Van Driel had het er ook al uitvoerig over dat de staatssecretaris
heel eenzijdig bezig is, als hij zegt dat het vestigingsklimaat voor bedrijven
vooral wordt gestimuleerd door de vennootschapsbelasting flink te verlagen.
Het vestigingsklimaat in Nederland is een samenspel van tal van inhoudelijke
zaken die ertoe doen. Het is niet alleen het fiscale klimaat of de grondprijs,
maar ook en vooral de conditie, het opleidingsniveau en de vaardigheden van
de beroepsbevolking. Het gaat ook om de kwaliteit van het onderwijs, en vooral
de schakeling tussen beroepsonderwijs en datgene wat ondernemend Nederland
vereist voor banen. Het gaat om een dynamische arbeidsmarkt waar niet te veel
stilstand is en waar mensen door de overheid gestimuleerd worden, bijvoorbeeld
door fiscale maatregelen, om aan employability te doen. De natuur- en milieuomgeving
is ook bepalend voor het vestingklimaat van bedrijven. De culturele infrastructuur
bepaalt of er wat te genieten is, niet alleen in de Randstad, maar ook daarbuiten.
Zijn daar fiscale mogelijkheden voor? Hoe zit het met de sociale infrastructuur?
Is er een coherente samenleving, waar groepen op een fatsoenlijke manier met
elkaar omspringen? Kortom, voor het vestigingsklimaat van bedrijven is veel
meer nodig dan de hoogte of de zwaarte van de vennootschapsbelasting.Heeft de staatssecretaris overigens een beeld waarom bedrijven zich in
Nederland vestigen, waarom bedrijven Nederland voorbijgaan of uit Nederland
vertrekken? Als hij dat beeld heeft en als het bijvoorbeeld gaat over kosten
van arbeid, waarom wordt er dan niet een scenario uitgeprobeerd om de kosten
van arbeid juist te verlagen, terwijl de belasting voor milieubelastende activiteiten
of voor investeringen in materiële zaken wellicht wordt verhoogd? Zijn
dit soort scenario's al eens naast elkaar afgewogen?Mijn laatste vraag op het gebied van belastingen is waarom wij wel al
sinds jaar en dag progressie hebben in de loon- en inkomstenbelasting en niet
in de belasting op vermogen.Het uitgangspunt van dit kabinet is evenwichtig beleid op het gebied van
de koopkracht. Mensen met een inkomen aan de onderkant gaan er minder op achteruit
dan mensen aan de bovenkant. Maar mensen aan de onderkant die er op achteruitgaan,
al is het dan minder in de ogen van de staatssecretaris, gaan er wel hard
op achteruit. Mensen met een lager inkomen hebben te maken met maatregelen
op verschillende terreinen. Zij hebben te maken met een beperking van de huursubsidie,
terwijl de huren stijgen en de komende jaren fors zullen stijgen volgens de
plannen van de minister van Volkshuisvesting. Zij hebben te maken met een
flinke stijging van de ziektekostenpremies. Zij hebben te maken met een stijging
en een invoering van eigen bijdragen in de zorg. En dan zijn er niet te vergeten
nog al die ouderbijdragen in het onderwijs die langzamerhand, zeker voor mensen
met een laag inkomen, de pan uit rijzen.De fractie van GroenLinks zal een motie indienen. Zij wil een notitie
van de regering zien waaruit blijkt hoe de verschillende groepen huishoudens
met een laag inkomen kunnen worden gecompenseerd en hoe zij actief kunnen
worden gehouden en kunnen blijven participeren in deze samenleving door bepaalde
maatregelen te nemen. Ik noem bijvoorbeeld de introductie van een lastenplafond
voor deze groepen huishoudens. Dat zal het CDA zeer aanspreken. Wij dienen
deze motie in en trekken tegelijkertijd de motie-Platvoet (29200, nr. D) uit
het vergaderjaar 2003 in, die mijn collega Platvoet op 11 november 2003
heeft voorgesteld.De voorzitter:Aangezien de motie-Platvoet c.s. (29200, D) is ingetrokken, maakt zij
geen onderwerp van beraadslaging meer uit.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat gerichte inkomenspolitiek onderdeel is van overheidsbeleid;overwegende dat gerichte lastenverlichting voor minder draagkrachtigen
daarin prioriteit behoort te zijn;overwegende dat uit het inkomensbeeld 2005 blijkt dat de koopkracht voor
de verschillende groepen huishoudens met een laag inkomen onder toenemende
druk staat;overwegende dat deze groepen huishoudens geconfronteerd worden met een
cumulatie van maatregelen die hen in hun koopkracht treffen (stijging premies
ziektekostenverzekering, stijging eigen bijdragen zorg, stijging ouderbijdragen
scholen, verlaging huursubsidie, verhoging huurprijzen, vermindering bijzondere
bijstand, afschaffing van categoriale regelingen, etc);verzoekt de regering, binnen zes maanden met een notitie te komen waarin
gerichte lastenverlichtingen voor minder draagkrachtigen worden geïnventariseerd
en de mogelijkheid is onderzocht om een lastenplafond in te stellen voor de
verschillende groepen huishoudens met een laag inkomen en verminderde koopkracht,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Thissen, Meulenbelt, Kox, Platvoet
en Van Raak.Zij krijgt D (29767,29758).De heer Thissen (GroenLinks):Voorzitter. Ik wil ten slotte de visie van de staatssecretaris horen op
de toekomst van de Belastingdienst. De afgelopen jaren is een beleid in gang
gezet om de Belastingsdienst steeds meer inkomensondersteunende maatregelen
te laten uitvoeren voor specifieke groepen huishoudens. Heeft hij ook voor
ogen om bijvoorbeeld maatregelen zoals bijzondere bijstand als inkomensondersteuning
door de Belastingdienst te laten Thissendoen. Denkt hij ook aan allerlei andere
inkomenscompenserende dan wel ondersteunende maatregelen? Met
andere woorden: wat is de toekomst van de Belastingdienst? Wordt deze dienst
ook een bank van betaling om mensen de mogelijkheid te bieden om ruimer in
deze samenleving te participeren?De heer Biermans (VVD):Mevrouw de voorzitter. Mijn bijdrage aan de plenaire behandeling van de
onderhavige wetsvoorstellen omvat drie hoofdstukken. Allereerst waag ik mij
aan een terugblik op de belastingbeschouwingen 2003. In het tweede hoofdstuk
ga ik in op de aan de orde zijnde wetsvoorstellen. Tot slot werp ik een korte
blik vooruit naar 2005.Tijdens de belastingsbeschouwingen van het afgelopen jaar is door diverse
woordvoerders, onder wie die van mijn fractie, veel aandacht besteed aan de
kwaliteit van wetgeving. Er is onder andere gesproken over het oneigenlijk
of niet noodzakelijk combineren van fiscale regelingen – als voorbeeld
gold toen de Bosalwetgeving – het vervuilen van een Belastingplan met
nieuwe regelingen, niet verteerbare terugwerkende kracht en de te moeilijke
redactie van fiscale wetgeving. De leden van de VVD-fractie hebben zich afgevraagd
of de fiscale wetgeving sindsdien is verbeterd. Zij zijn van mening dat dit
inderdaad het geval is. Daarvoor geven zij de staatssecretaris en zijn mensen
graag complimenten. Zij hopen dat die complimenten evenzoveel stimulansen
zijn om fiscale wetsvoorstellen steeds aan alle kwaliteitscriteria te laten
voldoen. Wij zullen, zoals dat ook in de afgelopen maanden te merken was,
de voorstellen daar kritisch op blijven toetsen. Wij gaan daar vandaag mee
door.Een ander belangrijk thema tijdens de belastingbeschouwingen van het afgelopen
jaar was het fiscale vestigingsklimaat van Nederland. Nederland wordt gemeden
c.q. de rug toegedraaid, zo heb ik betoogd. De staatssecretaris heeft toegezegd
alle aandacht aan het fiscale vestigingsklimaat te zullen geven. Tot grote
tevredenheid bevatten de onderhavige wetsvoorstellen een aantal zeer belangrijke
regelingen ter verbetering van het fiscale vestigingsklimaat. Er is sprake
van een verlaging van het tarief van de vennootschapsbelasting. Dat is een
uitermate belangrijke stap om Nederland weer op de shortlist van het bedrijfsleven
te zetten. Een ander punt van aandacht was het oplossen van de knelpunten
voor de bedrijfs-opvolging in de Successiewet. Ook op dit punt is het kabinet
voortvarend aan de slag gegaan, hetgeen resulteert in een aantal faciliteiten
voor bedrijfsopvolging.Buiten deze twee regelingen worden door de onderhavige wetsvoorstellen
nog veel andere regelingen die het fiscale vestigingsklimaat verbeteren, versoepeld,
vereenvoudigd of verruimd. In de visie van mijn fractie zijn dat zeer noodzakelijke
maatregelen. Als het het bedrijfsleven goed gaat, draait de economie immers
goed en gaat het ook de mensen goed.De belastingbeschouwingen van 2003 werden gekenmerkt door een absoluut
hoog technisch karakter van de inbreng van enkele fracties. Dat was een genot
voor fiscalisten, maar ongetwijfeld een crime voor normale mensen. De Bosal-wetgeving
heeft daartoe fors bijgedragen. Tijdens de belastingbeschouwingen van vorig
jaar betroffen vele vragen de mogelijke gevolgen van die wetgeving. Op 24 september
jongstleden hebben de leden van de vaste commissie voor Financiën van
de fracties van de VVD, het CDA en D66 een aantal vragen gesteld over die
gevolgen. De antwoorden zijn niet naar tevredenheid. Uiteraard werd geen complete
evaluatie van de Bosal-wetgeving verwacht. Daar is het veel te vroeg voor
en daar werd daarom ook niet naar gevraagd, zoals het antwoord van de staatssecretaris
wel suggereert. Er werd gevraagd naar ervaringen: is het ministerie door het
bedrijfsleven of adviseurs benaderd met vragen over of knelpunten met betrekking
tot die wetgeving? Daarenboven vraag ik de staatssecretaris opnieuw om in
te gaan op vraag 3 van de desbetreffende vragen.Ik kom toe aan hoofdstuk 2. Ik begin met de bespreking van de afzonderlijke
wetsvoorstellen, allereerst met het wetsvoorstel 29758 inzake de overige fiscale
maatregelen 2005. De fiscale wetgeving is ten gevolge van maatschappelijke
ontwikkelingen voortdurend in beweging en vraagt daarom om doorlopend onderhoud.
In de memorie van toelichting staat dat in dit wetsvoorstel slechts voorstellen
zijn opgenomen die op zichzelf geen afzonderlijk wetsvoorstel rechtvaardigen,
maar toch noodzakelijk zijn. Dit is echter maar ten dele waar. In het wetsvoorstel
zat een "mol", die er door de staatssecretaris in is losgelaten, maar uiteindelijk
ook weer door hem is gevangen. De "mol" was de introductie van de last onder
dwangsom. Dit onderdeel van het wetsvoorstel zou de inspecteur de bevoegdheid
geven om een belastingplichtige een verplichting op te leggen op straffe van
een dwangsom. Dit zou een nieuwe dwangmaatregel zijn, geïndiceerd door
de bouwfraude, bovenop de reeds bestaande mogelijkheden van de omkering van
de bewijslast en de strafrechtelijke dreigingen. Deze last onder dwangsom
had óók nog eens te weinig rechtsgang. Ik zou de leden van mijn
fractie alleen al om dit onderdeel van het wetsvoorstel hebben kunnen adviseren
tegen het gehele wetsvoorstel te stemmen, maar zover hoeft het gelukkig niet
te komen. De staatssecretaris heeft de "mol" uit het wetsvoorstel gehaald.
In de nota naar aanleiding van het verslag van deze Kamer geeft de staatssecretaris
aan dat hij zich nog beraadt over de wenselijkheid van de last onder dwangsom.
Namens de VVD-fractie raad ik hem aan zich hier diepgaand over te beraden.
Als hij vervolgens toch meent met een wetsvoorstel te moeten komen, moet hij
in elk geval de rechten en de plichten van de Belastingdienst en de burgers
evenwichtiger verdelen. Tevens moet de rechtsbescherming van de burgers daarin
een evidente plaats hebben. Als het tot een zodanig wetsvoorstel komt, is
dat een mooie aanleiding om het gesloten systeem maar eens ten principale
in deze Kamer ter discussie te stellen.Ik dank de staatssecretaris voor de buitengewoon uitvoerige beantwoording
van de vragen inzake de tonnageregeling. Ik ga ervan uit dat de praktijk hiermee
zeer gebaat is. Mocht de praktijk nog behoefte hebben aan verdere toelichting,
dan weet men ons ongetwijfeld te vinden en wij weten waar wij met de vragen
heen moeten. De enige vraag die ik nu stel, is of de staatssecretaris de terugwerkende
kracht van twee jaar voor de sleepbootactiviteiten kan motiveren.Het wetsvoorstel bevat een aantal wijzigingen in de fiscale wetgeving naar aanleiding van het arrest van het Hof van Justitie van 11 maart
2004, nr. C-9/02 inzake Hughes de Lasteyrie du Saillant. De leden van de VVD-fractie
zijn het eens met deze aanpassingen. De staatssecretaris houdt echter ondanks
gefundeerde andersluidende meningen vol dat de conserverende aanslag zelf,
maar ook de aanslag inzake de eindafrekeningswinst in de inkomsten- en de
vennootschapsbelasting EU-proof zijn. Hij kan zich wellicht procedureel ook
niets anders permitteren. Wij moeten afwachten wat de rechtsprocedures terzake
opleveren. Het hof van Arnhem heeft inmiddels prejudiciële vragen gesteld
inzake de rechtmatigheid van de conserverende aanslag. Toch vragen de leden
van de VVD-fractie zich af waarom de staatssecretaris niet proactiever reageert
ten aanzien van regelingen die hoogstwaarschijnlijk in strijd zijn met het
EU-recht. Wat dat betreft zitten de leden van de CDA-fractie op één
lijn met de leden van de VVD-fractie.Recentelijk heeft de staatssecretaris van PriceWaterhouseCoopers een lijst
met vijftig regelingen ontvangen die in de visie van PWC niet EU-proof zijn.
Wat is het plan van aanpak van de staatssecretaris? Een nieuw debacle als
Bosal moet voorkomen worden. Het argument om aanpassingen voor de vennootschapsbelasting
mee te nemen in de herziening van die wet spreekt ons op zichzelf wel aan,
maar is uiteraard budgettair riskant. Worden in dezen wel de juiste afwegingen
gemaakt? Ik krijg graag een reactie van de staatssecretaris.Het tweede punt in dit kader betreft de motivering van de staatssecretaris.
Waarom is hij van oordeel dat de Staat geen kostenvergoeding hoeft te geven
aan burgers die op basis van de naar achteraf blijkt in het licht van de EU-regelgeving
foutieve Nederlandse wetgeving kosten hebben gemaakt om zekerheid te geven
voor de conserverende aanslag? Het betreft die aanslagen waarvoor de beschikking
al vaststaat. De Nederlandse Orde van Belastingadviseurs heeft aangegeven –
de leden van de VVD-fractie delen deze mening – dat een fatsoenlijk
opererende overheid die de normen en waarden hoogacht een vergoeding voor
ten onrechte gemaakte kosten behoort te geven. De staatssecretaris noemt dit
een algemene notie en "vanwege de onwenselijke precedentwerking die zou uitgaan
van honorering van het verzoek van de Orde" handhaaft de staatssecretaris
zijn standpunt: geen kostenvergoeding. De leden van de VVD-fractie horen graag
van de staatssecretaris hoe het corrigeren van onfatsoen kan leiden tot een
ongewenst precedent.Mijn derde punt betreft het ingangstijdstip van de tienjaarstermijn van
de conserverende aanslag en de Invorderingswet 1990. Deze termijn begint eerst
te lopen op de dag na de vervaldag van de voor de belastingaanslag geldende
enige of laatste belastingtermijn. In de praktijk kan hierdoor sprake zijn
van dertien jaar. Voor het aanmerkelijkbelangvoorbehoud begint de tienjaarstermijn
te lopen op het moment van de emigratie zelve. Kan de staatssecretaris aangeven
waarom hij deze aanvangstijdstippen niet laat gelijkvallen?Het wetsvoorstel Fiscale onderhoudswet 2004 past in de in de laatste jaren
gebruikelijk geworden praktijk om met enige regelmaat – zou dat niet
vaker per jaar moeten? – een verzamelwetsvoorstel te maken met voorstellen
tot herstel van in de uitvoeringspraktijk gebleken onduidelijkheden in de
wetgeving en aanpassingen van redactionele aard. De wijzigingen komen voort
uit de dialoog tussen de Belastingdienst enerzijds en bedrijfsleven, belasting-adviseurs
en wetenschappers anderzijds. Wij ondersteunen deze aanpak. Wij hebben schriftelijk
gevraagd naar de criteria die worden gehanteerd bij de keuze om een wijziging
van de wet naar aanleiding van in de praktijk gebleken of in theoretische
beschouwingen aangegeven onduidelijkheden in een onderhoudswet op te nemen.
Als criteria voor wijzigingen in deze onderhoudswet noemt de staatssecretaris
budgettair belang en strijd met het EU-verdrag. Dit antwoord stelt ons niet
tevreden. Er is niet gevraagd naar de reden voor opname van de wijzigingsvoorstellen
in het onderhavige wetsvoorstel, maar naar de criteria in het algemeen. Daarnaast
is de concrete vraag gesteld waarom de in Vakstudie Nieuws genoemde gewenste
wijzigingen niet zijn opgenomen. Graag alsnog een adequate reactie van de
staatssecretaris op onze vragen.Nu het Belastingplan 2005. Een belasting heeft in hoofdzaak een budgettaire
hoofddoelstelling. Het Belastingplan 2005 bevat voorstellen voor gerichte
inkomensondersteuning, versterking van het Nederlandse ondernemings- en vestigingsklimaat
en vergroening die in dat kader zijn in te passen. De voorstellen zijn belangrijk
in het licht van de politieke ambities van de regering: arbeidsparticipatie
en gerichte inkomensondersteuning, verbetering van het ondernemings- en vestigingsklimaat
en de vergroening. Deze ambities onderschrijven wij.Ik dank de staatssecretaris en zijn mensen voor de antwoorden op onze
schriftelijke vragen. Ik stel nu nog enkele punten expliciet aan de orde.
Een verlaging van het effectieve vennootschapsbelastingtarief leidt tot een
grotere prikkel voor bedrijven om te investeren doordat het nettorendement
toeneemt. Daardoor zal het bruto nationaal product toenemen en is sprake van
economische groei. Dit zal ook de werkgelegenheid ten goede komen. Nederland
komt bovendien eerder op de shortlist van een vestigingsplaatszoekende internationale
bedrijven. De opbrengst van de vennootschapsbelasting kan bij een lager tarief
toenemen ten gevolge van een bredere grondslag. Bij de Financiële beschouwingen
heb ik gevraagd wat de economische gevolgen zijn van een verdere verlaging
van het tarief van de vennootschapsbelasting dan nu voorzien. Wat zijn de
inverdieneffecten?De heer Van Driel (PvdA):Voorzitter. De heer Biermans is zo laaiend enthousiast over de betekenis
van die 1,2 mld. Heeft hij daar een idee van?De heer Biermans (VVD):Dat gaat de staatssecretaris ons vertellen.De heer Van Driel (PvdA):Maar u bent toch enthousiast? Dan moet u dat kunnen onderbouwen, anders
is het een beetje te makkelijk.De heer Biermans (VVD):De VVD-fractie is inderdaad heel enthousiast over de 1,2 mld.De heer Van Driel (PvdA):Maar waarom dan?De heer Biermans (VVD):Omdat daarmee hogere bedrijfswinsten worden behaald, meer investeringen, een hoger bruto nationaal product en uiteraard meer werkgelegenheid.
Eigenlijk zouden wij daarover allemaal enthousiast moeten zijn.De heer Van Driel (PvdA):U herhaalt de zinnen als een mantra. Om hoeveel meer werkgelegenheid gaat
het? Welke soort extra investeringen is aan de orde? Het gaat om een bedrag
van 1,2 mld euro. Probeert u wat concreter te zijn.De heer Biermans (VVD):Als u het goed vindt, stel ik eerst nog een aantal vragen aan de staatssecretaris.
Wellicht stemt u dat tevreden.De heer Kox (SP):Wij kennen de heer Biermans als iemand die heel kritisch kijkt naar belastingwetgeving:
is deze wel effectief, haalt deze wat uit? De opening van zijn betoog vanavond
ging daar ook over. De heer Biermans heeft de notitie van het CPB waarschijnlijk
gelezen. Er worden slechts marginale verschillen genoemd ten aanzien van de
toename van het bruto binnenlands product en de werkgelegenheid. Wat spreekt
hem zo aan waardoor hij zo ruimhartig van vertrouwen is terwijl zijn houding
tegenover belastingwetgeving anders altijd zo kritisch is? Zou hij niet veel
meer kritische vragen moeten stellen? Als die er nu aankomen, dan ben ik gerust.
Ik had van de VVD-fractie over een dergelijk grote investering van de overheid
veel kritische vragen verwacht.De heer Biermans (VVD):De stelling dat het om een heel grote belastingverlaging gaat, is natuurlijk
een inschattingskwestie. Het gaat om een grote belastingverlaging die overigens
door het bedrijfsleven zelf wordt opgebracht.De heer Kox (SP):De staatssecretaris sprak over een pregnante en ongekende verlaging van
de vennootschapsbelasting. Het gaat niet om zomaar iets, maar om iets heel
bijzonders.De heer Biermans (VVD):Ik bevestig dat het om een grote belastingverlaging gaat, maar deze kan
groter zijn. De belastingverlaging is niet zomaar uit de lucht gevallen. Daar
liggen onderzoeken en interviews aan ten grondslag.De heer Kox (SP):Er ligt één onderzoek van het Centraal planbureau voor.
Ik neem aan dat u dat bekeken heeft. Waarom is dat voor u voldoende overtuigend
terwijl u over het algemeen altijd zo kritisch bent, ook over het Centraal
planbureau trouwens?De heer Biermans (VVD):Het gaat niet alleen om het verslag van het Centraal planbureau maar om
de algemene kijk op de economie en met name om het weglopen van de industrie
en het bedrijfsleven uit Nederland c.q. het niet meer naar Nederland komen.
Daar ligt de kern van het probleem. Die tendens moet gekeerd worden zodat
Nederland als interessante vestigingsplaats aan het bedrijfsleven wordt aangeboden.
De belastingverlaging is daartoe ontzettend belangrijk. Vergeleken met de
tarieven in de ons omringende landen, zit Nederland aan de bovenkant van de
range.De heer Thissen (GroenLinks):Ik heb begrepen dat Nederland in de middenmoot van de Europese landen
zit. Ik hoor dan ook graag een nadere precisering van de stelling dat bedrijven,
als zij de keuze hebben om zich in Europa te vestigen, zich bij voorkeur niet
in Nederland vestigen vanwege de hoogte van de vennootschapsbelasting. Die
valt wel mee in relatie tot in andere Europese landen.De heer Biermans (VVD):In de memorie van toelichting staat dat aan deze verlaging onderzoeken
van het internationale bedrijfsleven ten grondslag liggen. Het gaat onder
andere om een onderzoek van Ernst&Young. Het internationale bedrijfsleven
vindt Nederland niet interessant vanwege het hoge vennootschapsbelastingtarief.De heer Thissen (GroenLinks):Dan nog bevindt Nederland zich in de middenmoot. Een betaald-voetbalclub
in Venlo zou blij zijn om daarin te zitten.De heer Kox (SP):Kan de heer Biermans de tarieven van onze buurlanden eens noemen, dus
van Duitsland, België, Frankrijk en, wat verder, Italië? Hij zal
tot de conclusie moeten komen dat zijn stelling niet klopt. Hij kan nu wel
smekend naar de kant van de staatssecretaris kijken, maar die landen hebben
juist een hoger vennootschapsbelastingtarief dan Nederland.De heer Biermans (VVD):De omringende landen die u noemt, hebben inderdaad exact dezelfde problemen
als Nederland. Ze zullen vervolgens dus ook het tarief verlagen.De heer Kox (SP):Enige demagogie mag. Ik vind dat niet erg. Maar u begon met te zeggen
dat onze buurlanden een lager tarief hadden. Ik zeg u nu dat dit niet waar
is. U kunt dat ook controleren; ze hebben een hoger tarief dan wij. U zegt
dat het met de buurlanden ook niet goed gaat. Maar wat hebben wij er dan aan
dat wij onze belastingen verlagen? Blijkbaar gaat het bij ons ook niet goed.
Er moet toch enige logica in uw redenering zitten.De heer Biermans (VVD):In die conclusie kunnen wij elkaar vinden: met Nederland gaat het ook
niet goed. Daarom hebben wij de belastingverlaging nodig.De heer Kox (SP):Dan neemt u dus uw bewering terug dat de ons omringende landen lagere
tarieven hebben dan Nederland?De heer Biermans (VVD):Dat heb ik helemaal niet gezegd. Ik heb gezegd dat Nederland ...De heer Kox (SP):Het leuke is dat de stenografen dat allemaal opschrijven.De heer Biermans (VVD):Precies! Ik heb gezegd dat Nederland behoort tot de landen met de hoogste
tarieven. Vervolgens werd er gezegd dat er landen zijn met hogere tarieven.
Ook dat is waar.De heer Thissen (GroenLinks):Bij een goed vestigingsklimaat hoort ook dat politici zoals u zeggen dat
het wel goed gaat in Nederland. U maakte zojuist weer de fout die het kabinet
ook de hele tijd maakt, namelijk door u te bedienen van de politiek van de
somberheid, de apocalyptische spoken die uit de zee oprijzen: het gaat zo
slecht met onze economie! Als u dat voortdurend herhaalt, dan is het een self-full
filling prophecy en dat is niet goed voor het vestigingsklimaat van het bedrijfsleven.
Daar helpt geen tarief van de vennootschapsbelasting tegen.De heer Biermans (VVD):Als ik somberheid heb uitgestraald over de tariefsverlaging,
dan zit hem dat beslist niet in de tariefsverlaging. Het zit hem er misschien
in dat het nóg lager zou kunnen zijn. De tariefsverlaging leidt alleen
maar tot vreugde bij de hele VVD-fractie. Zij leidt vooral tot vreugde omdat
het ontzettend belangrijk is om het bedrijfsleven gewoon naar Nederland te
halen en in Nederland te houden.De heer Van Driel (PvdA):U werd gevraagd om uw opmerkingen een beetje te staven. Het is een soort
mantra: belastingverlaging is goed voor ons allemaal. U brengt het alsof het
een soort geloofsartikel is. Probeer het toch een beetje te adstrueren!De heer Biermans (VVD):Ik voel alweer de drang opkomen om te zeggen dat ik nooit meer dan drie
keer herhaal wat ik al heb gezegd. Ik heb zojuist gezegd dat onderzoeken,
die ik zelfs bij naam heb genoemd, uitwijzen dat de verlaging van het Vpb-tarief
ontzettend belangrijk is om Nederland als vestigingsland weer interessant
te maken.De heer Schuyer (D66):In de Miljoenennota 2005, blz. 37, wordt een vrij uitvoerige analyse gegeven
van de tarieven in de andere landen. Er staat pagina voor pagina in dat alle
landen overwegen om die tarieven te verlagen, tot een lager bedrag dan wij
nu voorstellen.De heer Biermans (VVD):Mevrouw de voorzitter. Samenvattend ga ik er maar van uit dat enkele leden
van deze fractie de tariefsverlaging niet bevalt en dat zij daarom zo indringend
steeds dezelfde vragen stellen. Ik ga door met mijn verhaal.De voorzitter:U bedoelt: "enkele leden van deze Kamer".De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):Kan de heer Biermans mij uitleggen waarom zijn enthousiasme eventueel
niet zou kunnen leiden tot de gevreesde race to the bottom? Ik neem althans
aan dat hij het enthousiasme ook gunt aan zijn collega's in België, Duitsland
enz. Of heeft hij tegen die race geen enkel bezwaar?De heer Biermans (VVD):Ik heb er wel bezwaar tegen. Overigens denk ik dat het zo ver niet komt.
Wat dat betreft heb ik redelijk veel vertrouwen in de collega's binnen de
EU. Op dit moment is er zeker voor Nederland geen sprake van. Wij gaan van
een heel hoog tarief naar een iets minder hoog tarief. Wij zitten zeker nog
niet op nul. Ik betwijfel of wij er ooit komen. Het zou absoluut niet goed
zijn om daarop uit te komen. Overigens denk ik ook dat de tarieven in de nieuwe
EU-landen eigenlijk te laag zijn en dat wij met z'n allen moeten streven naar
een tarief van pakweg 20%.De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):Volgt u ook de suggestie van de heer Essers om eventueel in EU-verband
een verplichte minimumlijn vast te stellen?De heer Biermans (VVD):Absoluut!De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):U bent dus wel bang voor de race to the bottom.De heer Biermans (VVD):Ik denk dat het zo ver niet komt. Maar mocht het ertoe komen, dan is het
bodemtarief absoluut belangrijk.Mevrouw de voorzitter. Bij de financiële beschouwingen heb ik ...
Nee, deze zin heb ik al gehad. Dit is even niet voor de Handelingen. Alhoewel,
laat ik hem toch maar wel uitspreken, want anders is de volgende zin niet
helder.Bij de financiële beschouwingen heb ik namens de leden van de VVD-fractie
gevraagd wat de economische gevolgen zijn van een verdere verlaging van het
tarief van de vennootschapsbelasting die de regering nu voorziet. Wat zijn
de inverdieneffecten? Zijn er rekenmodellen waarmee de economische en budgettaire
gevolgen van de nu voorgestelde tariefverlagingen en van verdergaande verlagingen
inzichtelijk zijn te maken? De antwoorden op deze vragen waren toen niet geheel
bevredigend. Kan de staatssecretaris hier nader op ingaan?Volgens de nota is de Nederlandse accijnsheffing op vliegtuigbrandstoffen
voor binnenlandse vluchten uniek. Wat is de opbrengst van deze maatregel?
Hoeveel bedrijven moeten deze belasting opbrengen? De heffing benadeelt de
concurrentiepositie van vliegscholen en maatschappijen die binnenlandse vluchten
verzorgen en brengt zodoende de continuïteit van deze sector in gevaar.
De leden van de VVD-fractie begrijpen dit niet, gelet op het beleid van deze
regering om het fiscale ondernemingsklimaat te verbeteren. Is hier sprake
van de bekende "sitting duck"? Ik krijg hierop graag een reactie van de staatssecretaris.
Zullen Nederlandse bedrijven die accijns niet ontwijken door net over de grens
te starten en vervolgens binnenlandse vluchten uit te voeren? Zullen buitenlandse
bedrijven Nederland niet als interessante markt gaan zien, omdat zij die accijns
niet hoeven te betalen?Volgens de staatssecretaris wordt van grijze kentekens onbedoeld gebruik
gemaakt. Dat betekent dat de wetgever het gebruik dat van de regeling wordt
gemaakt, nooit heeft beoogd. Het onbedoelde gebruik wordt nu onmogelijk gemaakt.
De leden van de VVD-fractie vragen zich af of de uitzonderingsregeling voor
gehandicapten ruim genoeg is. Vallen de gehandicapten die ook zijn aangewezen
op een aangepaste auto, niet buiten de vrijstelling door het niet-inklapbare
rolstoelcriterium? Ik sluit mij aan bij de vragen van de heren Essers en,
naar ik meen, Van Driel. Genoemd worden nierdialysepatiënten of mensen
met een spierziekte, die een hydraulische autolift nodig hebben omdat zij
zelf niet kunnen tillen. Is de staatssecretaris bereid om voor deze gehandicapten
de vrijstelling eveneens in stand te houden?Is het wettelijke criterium "meer dan bijkomstig gebruik" onderscheidend
genoeg? Hoe wordt dat gebruik gemeten? Gebeurt dat in zakelijk gereden kilometers
of in dagen? Ik krijg graag een antwoord van de staatssecretaris op deze vragen.Over het autokostenforfait heb ik namens mijn fractie enkele schriftelijke
vragen gesteld. Ik heb er ook schriftelijke suggesties voor gedaan.De heer Van Driel (PvdA):Begrijp ik goed dat de VVD-fractie een overgangstermijn niet noodzakelijk
vindt? Hebben mensen van wie het onbedoelde gebruik altijd is getolereerd
en die erop vertrouwen dat de overheid voorspelbaar is, pech gehad? Komt u
niet veel verder dan tegen hen te zeggen dat zij hun auto maar voor een habbekrats
moeten verkopen of dat zij veel meer wegenbelasting moeten gaan betalen?De heer Biermans (VVD):Nee, wij hebben hier binnen de fractie zeer indringend over
gesproken. Er is sprake van onbedoeld gebruik, mogelijk gemaakt door de regeling
die tot 1 januari aanstaande geldt. Wij zien heel goed dat sommige mensen
daardoor in de problemen kunnen komen. Als je het vanuit die visie benadert,
ligt een overgangsregeling voor de hand. De mensen die een geel kenteken hebben
en het normale tarief aan motorrijtuigenbelasting en BPM betalen, moeten het
onbedoelde gebruik wel financieren. Het gaat naar onze mening te ver om aan
hen te vragen of zij de komende jaren extra belasting willen betalen om het
onbedoelde gebruik te financieren. Deze twee overwegingen hebben wij tegen
elkaar afgewogen. Wij hebben de laatste zwaarder laten wegen dan de eerste.De heer Van Driel (PvdA):Ik heb respect voor uw afweging, maar u haalt nu juist de mensen aan die
met een geel kenteken rondrijden. U had ook een klein tikje minder kunnen
doen in de Vpb. Daar had je ook wat kunnen vinden. Er zijn wel meer alternatieven.
Ik ken de heer Biermans een man met een veel bredere visie dan dat hij zich
alleen maar vastketent aan het gele kenteken.De heer Biermans (VVD):Ik heb ook een afgewogen visie. Als ík die al niet zou hebben,
zijn er voldoende mensen in de fractie om in elk geval tot een afgewogen visie
te komen. Wij hebben een en ander tegen elkaar afgewogen. Wij zijn van mening
dat onbedoeld gebruik afgelopen moet zijn. Het is heel vervelend voor de betreffende
mensen, maar in de afweging of het onbedoelde gebruik nog langer gefinancierd
moet worden, is in onze visie het antwoord duidelijk: geen overgangsregeling!Daarbij speelt ook nog een andere overweging. Er worden vaker regelingen
afgeschaft. Misschien herinnert u zich dat nog niet eens zo lang geleden de
aftrek voor de studeerkamer afgeschaft is. Hebben wij toen tegen alle mensen
die een studeerkamer gebouwd hadden, gezegd dat het vervelend was dat men
kosten gemaakt had en dat er dus een overgangsregeling zou komen? Als wij
daaraan beginnen, is het einde helemaal zoek!De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):Ik noteer toch even de kern van de redenering van de heer Biermans. Hij
heeft gezegd: een overgangsregeling zou gerechtvaardigd zijn, alleen de dekking
bevalt mij niet. Het is niet niks, wat de heer Biermans zegt, zeker in dit
huis. Hij maakt een rare afweging die nauwelijks uit te leggen is aan de burgers.De heer Biermans (VVD):Als de heer Van Middelkoop met dekking de principiële vraag bedoelt
of mensen bereid zijn nog langer te betalen voor onbedoeld gebruik, kan ik
hem volgen, maar niet als hij iets anders bedoelt.De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):Ik heb goed naar de heer Biermans geluisterd. Ik hoorde met zekere dankbaarheid
dat hij inderdaad zei dat een overgangsregeling gerechtvaardigd zou zijn.
Daarna kwam een afweging van een heel ander type, te weten een puur budgettaire.
Op grond daarvan steunt de heer Biermans de staatssecretaris. Ik vind dat
niet niks als de heer Biermans dat zo zegt.De heer Biermans (VVD):Ik denk dat ik mijn standpunt moet verduidelijken. Ik heb gesproken over
de visie van de VVD-fractie op een overgangsregeling. Misschien heb ik het
te genuanceerd verteld. Ik heb gezegd dat je kunt kijken naar die mensen die
onbedoeld van deze regeling gebruikmaken of naar degenen die het moeten betalen.
Natuurlijk is het heel pijnlijk dat de prijs van auto's met een grijs kenteken
enorm keldert. Dat zien wij echt wel. Dat gebeurt echter mede door toedoen
van die mensen zelf omdat zij deze auto's zo massaal op de markt dumpen. Als
wij echter kijken naar de mensen die het moeten betalen, de mensen met auto's
met een geel kenteken en de mensen die geen auto hebben, komen wij tot de
conclusie dat een overgangsregeling niet aan de orde is.De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):Is de heer Biermans het met mij eens dat de wijze waarop het wordt gefinancierd
niet logisch noodzakelijk is, dat ook een vorm van financiering mogelijk zou
zijn geweest? Als dat zo is, zou hij dan bereid zijn daarover na te denken?De heer Biermans (VVD):Er is sprake van onbedoeld gebruik en al jarenlang is de gedachte dat
dit moet ophouden. Deze staatssecretaris trekt de conclusie dat er een eind
moet komen aan dit onbedoelde gebruik. Wij moeten natuurlijk niet de achtergrond
van bijvoorbeeld de BPM vergeten. Het is een luxe belasting op auto's.De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):Hierover is iedereen het eens. De heer Biermans moet niet weglopen van
mijn vraag. Mijn vraag gaat alleen maar over de overgangsregeling, leidend
tot een situatie die wij allemaal willen, namelijk dat het grijze kenteken
verdwijnt.De heer Biermans (VVD):Ik zeg het nu voor de vierde keer: een overgangsregeling is in de visie
van de VVD-fractie niet noodzakelijk c.q. niet gewenst.De heer Van Driel (PvdA):De heer Biermans denkt in dezen in een heel eng kader. Hij geeft zelf
een dekking aan en wil daarvoor anderen niet laten betalen. Hij kan echter
wel vijf andere dekkingen aanvoeren.De heer Biermans (VVD):De heer Van Driel haalt steeds mijn verhaal uit zijn verband. Het verhaal
is duidelijk: geen overgangsregeling omdat er sprake is van onbedoeld gebruik.
Bij een overgangsregeling zouden de mensen die dit onbedoelde gebruik de afgelopen
jaren al gefinancierd hebben, nog langer moeten betalen.De heer Van Driel (PvdA):Ú haalt de dingen door elkaar, niet wij. Over het onbedoeld gebruik
zijn wij het eens: daar moet een eind aan komen. Maar je kunt dan wel op een
fatsoenlijke manier die zaak afbouwen. U zegt: omdat het onbedoeld is, bouwen
wij het ook niet af. Dat vind ik een tamelijk inconsequente, niet-logische
redenering.De heer Biermans (VVD):Kunt u aangeven waarom degenen die de afgelopen jaren hebben betaald,
in de komende jaren nog steeds moeten betalen voor dat onbedoelde gebruik?De voorzitter:Ik vraag de heer Van Driel om in tweede termijn te reageren.De heer Biermans (VVD):Over het autokostenforfait heb ik namens mijn fractie schriftelijke vragen
gesteld en suggesties gedaan. Kan de staatssecretaris, aansluitend op zijn
antwoorden, meer inzicht geven in de methodes waarmee de werkgever op effectieve
en efficiënte wijze de hem aangeboden rittenadministraties kan controleren?
Als deze methodes ontwikkeld zijn, kan de belastingdienst deze controle toch
ook zelf doen? Waarom moet het bedrijfsleven alweer meer werk gaan doen, als
onbezoldigd inspecteur en ontvanger?De motivatie van dit onderdeel van het wetsvoorstel, namelijk meer belastingopbrengst
genereren die nu niet binnenkomt, spreekt aan. Wat niet aanspreekt, is dat
de fiscus alle informatie heeft om zelf een sluitende controle te doen, maar
desondanks deze taak zonder enige compensatie aan de werkgever opdraagt. Graag
een reactie van de staatssecretaris hierop.De leden van de VVD-fractie zijn tevreden met de wijzigingen in de Successiewet,
ter zake van de bedrijfsoverdrachten. Deze wijzigingen brengen hun visie dat
de fiscaliteit bedrijfsoverdrachten niet mag belemmeren en dat de Successiewet
als belastingwet steeds minder belangrijk moet worden, een flink stuk dichterbij.
Het is in hun ogen spijtig dat de Tweede Kamer het kabinetsvoornemen om de
driejaarsperiode tot twee jaar bij de opvolgingsfaciliteit in de inkomstenbelasting
terug te brengen, ongedaan heeft gemaakt. Overigens pleit ik ook voor een
integrale aanpak van de bedrijfsopvolging, zoals de heer Essers van het CDA
dat ook heeft gedaan.Op de schriftelijke vragen van de CDA- en VVD-fractie, wanneer de nota
inzake de subjectieve belastingplicht van overheidslichamen, waarvan vorig
jaar werd gezegd dat deze spoedig zou verschijnen, nu echt verschijnt, antwoordt
de staatssecretaris: deze verschijnt niet. Hij zegt per geval te bekijken
of de Vpb-vrijstelling wordt opgeheven. Dit antwoord roept de vraag op of
er een lijst van vrijgestelde overheidslichamen bestaat, die in principe belaste
activiteiten uitvoeren en waarvan dus de vrijstelling dient te vervallen.
Meer in het algemeen bevalt het de VVD-fractie niet dat die algemene notitie
er niet komt. De wijziging van de optieregeling, die volgens de zojuist genoemde criteria
niet in het belastingplan thuishoort, bevat een duidelijke verbetering van
de regeling. Spijtig is dat er geen congruentie bestaat tussen de behandeling
van een optieregeling in de inkomstenbelasting enerzijds en de vennootschaps-
en dividendbelasting anderzijds. Als reden geeft de staatssecretaris aan dat
hij zich nog beraadt op de gevolgen van het Falconsarrest. Wanneer heeft de
staatssecretaris de studie terzake afgerond? Neemt hij bij die studie ook
de vraag mee of het niet meer voor de hand ligt om de winst uit een optieregeling,
die betrekking heeft ten minste 5% van de aandelen van een vennootschap, te
belasten volgens het tarief voor het aanmerkelijk belang, in plaats van het
progressieve tarief?De leden van de VVD-fractie zijn tevreden met de maatregelen die de staatssecretaris
gaat nemen met betrekking tot de besluiten. Toch nog een enkele vraag aan
de staatssecretaris over de besluiten. Ligt het niet voor de hand de besluiten
naast het VNO-NCW ook ter beoordeling voor te leggen aan belanghebbende beroepsgroepen?
De kwaliteit kan daardoor aanzienlijk toenemen. Daar streeft de staatssecretaris
naar. Wij hebben het tijdens de algemene financiële beschouwingen in
dit kader gehad over het lef van de inspecteur en het sluiten van compromissen.
Moet de gedragscode tussen de belastingdienst en de belastingadvieswereld
in dat kader geplaatst worden? Past deze code wel bij de verschillen in taken
tussen de inspecteur en de belastingadviseur? De heer Essers ging daar ook
al op in. Er lijkt wel sprake van een code voor padvinders. Graag een reactie
van de staatssecretaris op deze vragen.Tot slot wil ik ingaan op de elektronische aangifte. Mag de visie van
de staatssecretaris op de fiscale en strafrechtelijke verantwoordelijkheid
voor de juistheid van de aangifte als volgt worden samengevat? Als de belastingplichtige
de aangifte zelf elektronisch instuurt, is hij voor de juistheid ervan verantwoordelijk.
Laat hij de aangifte insturen door zijn adviseur, die daarbij gebruik maakt
van het wachtwoord van de belastingplichtige, is de belastingplichtige eveneens
de enige verantwoordelijke. Dient de adviseur de aangifte in onder gebruikmaking
van een eigen wachtwoord, maar heeft de belastingplichtige de aangifte vóór
verzending maar de belastingdienst goedgekeurd – dat gebeurt heel traditioneel
op papier – dan is de belastingplichtige eveneens de enige verantwoordelijke.
Is er geen sprake van een voorafgaande accordering door de belastingplichtige,
dan verschuift de verantwoordelijkheid voor de juistheid van de aangifte van
de belastingplichtige naar de adviseur. Ik krijg hierop graag een reactie
van de staatssecretaris.Ik kom toe aan het laatste hoofdstuk: een vooruitblik naar 2005. Het jaar
2005 belooft een fiscaal interessant jaar te worden. In januari starten wij
met de behandeling van het inmiddels ingrijpend aangepaste en door de praktijk
buitengewoon kritisch beoordeelde wetsvoorstel Wet aanpassing fiscale behandeling
VUT/prepensioen en introductie levensloopregeling. Verder hebben wij de evaluatie
van de Wet inkomstenbelasting 2001 op de agenda staan. Als derde grote klus
moeten wij de aanzetten van de mede door mijn fractie bepleite herziening
van de Wet op de vennootschapsbelasting beoordelen. Kortom, er zit nog heel
wat in het vat. Voor de korte termijn zien wij uit naar de reacties van de
staatssecretaris.De heer Schuyer (D66):Voorzitter. Ik spreek ook namens de Onafhankelijke Senaatsfractie. Het
belastingplan 2005 is, anders dan vorig jaar, eigenlijk tamelijk eenvoudig.
Sommigen hebben dat ook gesteld. De hevige publiciteit gaat immers niet over
dit belastingplan als zodanig, maar over het beleid inzake pensioen, VUT,
WAO en dergelijke. De heer Biermans wees hier al op. Kortom, om zaken die
op het terrein van Sociale Zaken en Financiën liggen en die zijn vandaag
niet aan de orde. Beschouwingen over hypotheekrente en dergelijke zijn bij
de algemene financiële beschouwingen ook al aan de orde geweest en kunnen
wat mij betreft vandaag eveneens onbesproken blijven.Kern van het Belastingplan 2005 zijn de voorstellen rondom de verlaging
van de vennootschapsbelasting en de dekking die daarvoor gevonden dient te
worden. Andere jaren heeft mijn fractie met enige regelmaat
gepleit om de vennootschapsbelasting te bezien in het Europees perspectief.
Immers, het ondernemersklimaat is voor de groei van onze economie van wezenlijk
belang en deze belasting is weliswaar niet het enige element waarop bedrijven
hun vestigingsbeslissingen nemen, maar het is er wel een belangrijk onderdeel
bij. In de 15 oude landen is het tarief van 38% naar 32% gezakt. Nederland
zit daar met zijn 34,5% flink boven. Dit om interrupties op dit punt voor
te zijn.Wij prijzen de staatssecretaris dan ook dat hij met voortvarendheid een
beleid heeft uitgestippeld tot 2007, waarbij de Vpb in stappen wordt verlaagd.
Er wordt wel gesteld dat de noodzaak daartoe op dit ogenblik nog niet zo sterk
is, maar mijn fractie is het daar niet mee eens. Het is bekend dat in veel
andere landen van de Europese Unie, en bepaald niet alleen de nieuwkomers,
een beleid in de steigers staat om de VPB naar beneden bij te stellen, in
België bijvoorbeeld naar 20%. Het is functioneel om daarop te anticiperen.
Het is voor ons de vraag of het eindpunt in 2007 ook werkelijk het eindpunt
zal blijken te zijn. Wij zouden dat wel wensen. Om die reden hebben wij er
bij de algemene financiële beschouwingen voor gepleit om in Europees
verband het vraagstuk van de vennootschapsbelasting op de agenda te zetten.
Het is van belang dat er tussen landen geen race naar de bodem van de schatkist
ontstaat. Dat geldt niet alleen voor de VPB, maar ook voor de loon- en inkomstenbelasting
en bijvoorbeeld ook voor de successierechten, zoals ik al bij de algemeen
financiële beschouwingen stelde. Wellicht is de staatssecretaris in staat
een stand van zaken te geven wat de discussie betreft over een mogelijke bandbreedte
waarbinnen de VPB zich in de Europese Unie zou kunnen begeven. Misschien kan
dit idee worden meegegeven aan het Luxemburgse voorzittersschap.Is er eigenlijk weinig kritiek inzake het beleid ten opzichte van de VPB,
de manier waarop de dekking is gevonden staat des te meer onder kritiek. Getrainde
belastingwoordvoerders in deze Kamer hebben de ervaring dat in elke regeerperiode
een vloed van reacties loskomt op het moment dat je een voorstel doet het
grijze kenteken aan te passen. Zo'n voorstel wordt, in tegenstelling tot wat
veel gezegd is, binnen elke kabinetsperiode ten minste een keer gedaan. Ook
dit jaar zijn de protesten in alle hevigheid losgebarsten. Mijn fractie pleit
al sinds jaar en dag voor het opheffen van het grijze kenteken, vanaf 1982
om precies te zijn. Dan kan men ook uitrekenen in welke frequentie dit onderwerp
in deze Kamer terugkomt. Wij betreuren het dat de staatssecretaris door de
overzijde niet in staat is gesteld om in een keer van dit gedrocht af te komen.
Nu dit niet gebeurd is, valt te voorspellen dat het grijze kenteken nog wel
vaker op onze tafels zal verschijnen. Is er reden om een overgangsregeling
te bepleiten? De stroom mails die wij hebben ontvangen maakt een ding duidelijk:
er is jaren en jaren met het grijze kenteken gewerkt door mensen die wisten
of hadden kunnen weten er eigenlijk geen recht op te hebben. Met andere woorden,
men heeft bewust een risico genomen. Nogmaals, de discussie over het grijze
kenteken is niet van vandaag of gisteren.De heer Kox (SP):Mevrouw de voorzitter. De heer Schuyer beweert hier nogal iets. Hij zegt
dat mensen jarenlang bewust gereden hebben met een kenteken waarop zij geen
recht hadden. Dat kan hij niet stellen. Zij hadden er wel recht op. Dat is
allemaal beoordeeld. Zij hebben dat kenteken keurig aangevraagd en zij hebben
het gekregen. Niemand, ook de staatssecretaris niet, zegt dat de politie erop
afgestuurd moet worden. De regeling was zoals zij was. Dan kan de heer Schuyer
toch niet beweren dat die mensen misbruik hebben gemaakt van die regeling.
Dan zou je ook kunnen zeggen dat de hypotheekrenteaftrek eigenlijk niet bedoeld
was voor mensen met een huis van een paar miljoen. Dat weten wij toch. Maar
daarmee wordt het toch geen misdaad, geen overtreding?De heer Schuyer (D66):Dat heb ik ook niet gezegd. Ik heb gezegd dat die mensen konden weten
er eigenlijk geen recht op te hebben omdat het oneigenlijk gebruik is.De heer Kox (SP):Nu zegt u weer dat zij er eigenlijk geen recht op hebben. Ik betwist dat.
Zij hebben er wel recht op. Dat is vastgesteld. Dat staat er los van of wij
dat nu niet meer willen of in het verleden al niet wilden. Aan de rechtstitel
ontbreekt niets. Het is helemaal correct.De heer Schuyer (D66):Ik ben dat niet met u eens.De heer Kox (SP):Kunt u uitleggen wat daar onrechtmatig aan is?De heer Schuyer (D66):Ik heb het begrip onrechtmatig niet gebruikt.De heer Kox (SP):Als u zegt "eigenlijk geen recht op hebben" is dat in mijn ogen hetzelfde
als "geen recht op hebben".De heer Schuyer (D66):Ik bedoel daarmee dat iedereen heeft kunnen weten dat het grijze kenteken
bedoeld was voor kleine ondernemers.De heer Kox (SP):Nee, het was voor iedereen. Mensen hebben het aangevraagd en zij hebben
het gekregen, maar niet omdat zij kleine ondernemer waren.De heer Schuyer (D66):Ja, omdat zij de gaten in de wet hebben gevonden.De heer Kox (SP):Alle belastingadviseurs worden rijk van dat soort regelingen, maar het
was geheel en al volgens de wet. Het mocht. Dan mag u hier niet zeggen dat
zij er eigenlijk geen recht op hadden, want dan beledigt u een heel grote
groep mensen.De heer Schuyer (D66):Die opmerking is dan voor mijn rekening. Ik vind dat zij er eigenlijk
geen recht op hebben.De heer Van Driel (PvdA):Mijnheer Schuyer, die belasting is gekoppeld aan een voertuig. Dat staat
zo in de wet. Achteraf heeft men pas bedacht dat het om een voertuig voor
een onderneming moest gaan. Dan had men dat anders in die wet moeten zetten.
Het was volkomen legaal en volkomen normaal. Nu wordt gedaan alsof het eigenlijk
niet de bedoeling was. Dan had men een andere wet moeten maken. Zo simpel
is het.De heer Schuyer (D66):Nee, want de interpretatie ervan en de debatten in deze Kamer zijn ook
onderdeel van de wetsgeschiedenis.Met andere woorden, men heeft bewust een risico genomen, want nogmaals,
de discussie over het grijs kenteken is niet van vandaag of gisteren. Vanaf
de jaren tachtig is gesteld dat het oneigenlijk gebruik moet worden tegengegaan.
Dat is steeds geprobeerd via regelgeving waaraan de auto met een grijs kenteken
moest voldoen. De auto-industrie heeft daar telkens creatief op ingespeeld;
dan wel een achterbank, dan geen achterbank, dan een raampje zus, dan een
raampje zo.De weg die de staatssecretaris nu heeft gekozen, is een andere en minder
gemakkelijk te omzeilen. Wij steunen dat beleid, maar de vraag blijft of er
argumenten zijn voor een overgangsregeling. Ik sluit mij aan bij de nadrukkelijke
vragen van de heer Essers over gehandicapten, maar alstublieft geen discussie
over al of niet opvouwbare rolstoelen, want dan weet ik alweer hoe het verdergaat.
Rolstoelgebruikers moeten gewoon worden vrijgesteld.Wij vinden in beginsel dat er geen reden is om een overgangsregeling te
maken, zoals ik hiervoor al heb gesteld, maar in december 1993 is er wel een
trend gezet voor een kleine schadevergoeding. De benadeelden konden hun auto
toen zonder bijbetaling van het restant BPM laten ombouwen en keuren door
de Rijksdienst wegen, om daarna als auto met een geel kenteken aan het verkeer
te kunnen deelnemen, of om de auto op de markt te kunnen verkopen tegen een
reëlere prijs. Wij willen wel van de staatssecretaris horen waarom hier
nu niet voor is gekozen, in tegenstelling tot in 1993. Wij neigen ertoe om
uit het oogpunt van rechtsgelijkheid met 1993 voor deze bescheiden compenserende
maatregel te pleiten. Wij horen graag wat het budgettair effect van dit voorstel
zou kunnen zijn.Een ander punt dat veel pennen in beweging heeft gebracht, is het voorgestelde
beleid op het terrein van de onroerendezaakbelasting. Het voorstel om een
deel van die belasting af te schaffen is niet voor het komende jaar gedaan,
maar het is niet van tafel. Het gaat hier om meer dan een belastingmaatregel.
De vraag is of wij een eigen belastinggebied voor de lagere overheid willen,
en daarmee de consequentie aanvaarden van uiteenlopende lasten per woonplaats,
of dat wij de lagere overheid vanuit een centraal punt financieren. Het is
nu niet het moment en de plaats om daarover met elkaar in discussie te gaan,
maar er kan wel worden vastgesteld dat het voorgestelde beleid een trendbreuk
is.De minister stelt dat er weinig begrip is bij de burgers voor deze belasting,
omdat er geen duidelijke relatie is met gerelateerde uitgaven. Het is van
belang om op te merken dat dit langzamerhand zo is ontstaan, maar dat die
relatie er in het verleden veel duidelijker was. Het voorstel dat tussen het
kabinet en de VNG tot overeenstemming heeft geleid, namelijk dat er een studie
wordt verricht naar mogelijke andere vormen van lokale belastingen, heeft
onze steun. Wij wachten de uitkomsten daarvan eerst maar eens af, alvorens
het debat over de principiële vraag met het kabinet te voeren.Er is op korte termijn echter wel een punt dat aandacht verdient. Dat
is het feit dat in 2005 nieuwe WOZ-waarden dienen te worden vastgesteld. Wij
vernemen graag van de bewindslieden op welke manier de vinger aan de pols
wordt gehouden. Het is immers goed voorstelbaar dat door een andere taxatieweging
onwenselijke effecten optreden, juist op een ogenblik dat onduidelijk is wat
de toekomst van de OZB zal worden.Een ander punt dat aan de overzijde in bespreking is gekomen, is de leeftijdsgrens
bij de zelfstandigenaftrek. Inderhaast is mij ontgaan of deze leeftijdsgrens
nu is verdwenen of niet. In het beleid dat de regering voert op het gebied
van langer werken, ook van ouderen, is het naar de mening van mijn fractie
niet logisch om die leeftijdsgrens te hanteren. Ik hoor hierop graag een reactie
van de staatssecretaris.Het blijft opvallend stil als het gaat over de vermogensrendementsheffing.
Dat komt doordat een rendement van 4% al enige tijd moeilijk te realiseren
is. Bij de totstandkoming van het belastingplan werd het willekeurige karakter
van dit percentage benadrukt. Dat gebeurde vaak met de gedachte dat het eigenlijk
hoger zou moeten zijn. Die opvatting is al meer dan twee jaar niet meer vol
te houden als wij kijken naar de realiteit van de werkelijke rendementsaspecten.
Dat betekent niet dat mijn fractie een pleidooi zou willen houden om het percentage
te verlagen. Verre van dat! Maar het laat wel zien dat 4% als maatstaf indertijd
helemaal zo gek niet is geweest. Er zijn jaren dat er minder en er zijn jaren
dat er meer rendement op vermogen gemaakt wordt, maar dat middelt op grond
van de nog jonge geschiedenis eigenlijk wel redelijk uit. Voor de overheid
geldt dat men een redelijk stabiele lijn vasthoudt, en ook een stabiele mogelijkheid
van inkomsten daarmee genereert. Dat betekent dat mijn fractie er geen behoefte
aan heeft om het systeem dat pas onlangs is gekozen, nu alweer breed in discussie
te brengen.Dat geldt in veel mindere mate voor kwesties als de fiscalisering van
de AOW, voor de hypotheekrenteaftrek in de meest brede zin en voor bovenmatige
pensioenopbouw. Alle drie de punten zijn genoemd. Natuurlijk zijn ook die
zaken in deze regeerperiode op dit moment niet aan de orde – daarover
zijn afspraken gemaakt – maar wij zouden het toch niet gek vinden als
deze stuk voor stuk uiterst complexe onderwerpen zouden worden verwoord in
een opdracht aan een in te stellen staatscommissie. Dat is aanmerkelijk transparanter
dan ambtelijke werkgroepen die harde ingrepen voorstellen en dat op een of
andere manier laten lekken, met alle politieke rimram die dat dan weer tot
gevolg heeft. Dat bij dit type van discussie de Europese dimensie dient te
worden betrokken, spreekt voor mijn fractie vanzelf.Mijn fractie heeft wel zorgen over de realisatie van het kabinetsbeleid
inzake de terugdringing van de administratieve lasten. De staatssecretaris
heeft aan de overzijde ruiterlijk toegegeven dat dit belastingplan tot enige
administratieve lastenverzwaring leidt. Dat verontrust ons toch wel. Ten eerste,
omdat de praktijk dan meestal nog een slag weerbarstiger is dan verwacht,
waardoor het begrip "enige" al snel de betekenis van "aanmerkelijke" zal krijgen.
Ten tweede, omdat dit niet de enige maatregel met verzwaring zal worden. Men
hoeft geen helderziende te zijn om te kunnen voorspellen dat de uitvoering
van VUT en prepensioenregelingen ook de lastendruk niet zullen doen verminderen.
En het vorig jaar geaccepteerde beleid inzake het autokostendossier is ook
geen voorbeeld van vereenvoudiging gebleken. Ook de heer Biermans heeft daarover
gesproken. Tussen twee haakjes: hoe staat het met het volgen
van dat dossier en leidt dat tot aanpassingsvoorstellen? Kortom, wij hebben
de grootste aarzeling of de beleidsdoelstelling van het terugdringen van de
administratieve lastendruk wel wordt gehaald. Evaluatie is in ieder geval
nodig. Eigenlijk zou het goed zijn om ook een nulmeting met elkaar af te spreken,
opdat er niet gesjoemeld kan worden – oneigenlijk gebruik – met
deze doelstelling. Graag horen wij van de staatssecretaris hoe hij een nulmeting
op dit punt zou willen realiseren.Enige jaren geleden heb ik een bescheiden succes kunnen boeken ten gunste
van het milieu in relatie tot de fiscale behandeling. Het ging toen over de
heffing op het onttrekken van grondwater. Dat werd belast zonder dat er rekening
mee werd gehouden dat bij de bouw bouwputten worden drooggemaakt door grondwater
gedurende een minuut te onttrekken. Dat grondwater wordt gezuiverd en daarna
direct weer teruggepompt naast de bouwput. Het kon natuurlijk nooit de bedoeling
van de wetgever zijn om dit onder de noemer "onttrekking" te definiëren.Iets soortgelijks lijkt zich nu ook voor te doen bij de afschaffing van
de vrijstellingsmogelijkheid ten behoeve van de Wet belastingen op milieugrondslag
niet reinigbare grond, de zogenoemde WBM-heffing. De commissie heeft een uitvoerige
brief gekregen van mr. Soppe, optredend voor Nijhoff Grindmaatschappij, die
mijn fractie overtuigt dat wat nu wordt voorgesteld weliswaar de administratieve
lasten verlicht maar het milieu behoorlijk belast. In de schriftelijke antwoorden
wordt toch niet erg duidelijk gemaakt waarom hier nu geen uitzondering voor
zou kunnen worden gemaakt. In die afweging tussen milieu en heffingen op dit
punt kiest mijn fractie toch voor het milieubelang. Zij verzoekt de staatssecretaris
dan ook om hier uitvoerig aandacht aan te geven. Wij willen echt niet zover
gaan dat op grond van deze kwestie wetsvoorstel 29758 inzake overige fiscale
maatregelen door ons niet zal worden gesteund, maar een toezegging dat op
dit punt reparatie wordt voorbereid, zou ons toch wel welkom zijn. Wij wachten
het antwoord op dit punt dan ook met bijzondere belangstelling af. Bij de algemene financiële beschouwingen heb ik aandacht gevraagd
voor het vraagstuk van de successierechten. Tot mijn genoegen heb ik geconstateerd
dat de staatssecretaris zich terdege bewust is van de problemen op dat terrein
in het licht van Europa en in het licht van kapitaalvlucht uit ons land. Behalve
dit algemene punt is aan de overzijde door de CDA-fractie gevraagd om aandacht
te schenken aan het tarief van de successie voor goede doelen. Ook wij beschouwen
de verlaging van 11% naar 8% als een stap in de goede richting, maar het eindpunt
van die goede richting is voor ons wel 0%. Daarbij hoort natuurlijk een goede
afbakening van wat wel en niet als "goed doel" wordt gedefinieerd. Daar mankeert
het op dit moment aan. Werkt de staatssecretaris aan zo'n definitie en is
hij bereid om in de komende jaren van 8 naar 5, 3 en 0 te gaan?Tot slot een opmerking over de invoering van de Wet kinderopvang. Mijn
fractie heeft deze wet om diverse redenen niet gesteund, maar nu invoering
desondanks voor de deur staat, willen wij weten of er enig zicht is op de
aanvraag voor het gedeelte dat de overheid bijdraagt. Dat moet ongeveer twee
weken voor de invoering nu toch eigenlijk wel duidelijk zijn. Die vraag komt
voort uit verontrustende berichten dat door onvoldoende voorlichting bij deze
door de overheid zelf ontwikkelde complexe materie de vraag naar de overheidsbijdrage
fors achterblijft; over administratieve lasten gesproken! Als er sprake is
van dat achterblijven, is er nu reden om de wet op haar effecten te evalueren.
Daar zal wel geen bereidheid toe bestaan, maar misschien wel om de termijnen
te verlengen waarbinnen men een bijdrage kan aanvragen. Er is echt nog veel
te veel onwetendheid om deze termijnen nu strak te gaan hanteren. Wij hopen
dat de staatssecretaris bij zijn beantwoording de mogelijkheid biedt tot enige
ruimte in tijd. Ik wacht de beantwoording met belangstelling af.De heer Essers (CDA):Ik heb een technische vraag en een vraag van meer politieke aard. Eerst
de technische vraag: zou u nog eens precies kunnen vertellen wat in 1993 die
overgangsregeling van grijs naar geel inhield? Heb ik het goed begrepen dat
de BPM toen werd teruggegeven aan deze mensen?De heer Schuyer (D66):Voor een gedeelte, namelijk voor de waarde van de auto op dat moment.
Er was een taxatie van de auto en voor dat stukje moest BPM betaald worden,
maar niet over de nieuwwaarde.De heer Essers (CDA):Dank u. Dan mijn politieke vraag. U hebt enkele opmerkingen gemaakt over
box 3. U kunt zich vinden in het gemiddelde rendement van 4%, maar box 3 behelst
meer dan het forfaitair rendement. Box 3 behelst ook een tarief dat voor kapitaalinkomsten
afwijkt van het tarief in box 1. Hebt u ook over dat punt geen behoefte aan
een nadere discussie?De heer Schuyer (D66):Als u dat vraagt, heb ik sowieso behoefte aan die nadere discussie, want
u weet daar veel meer van dan ik. Ik geef mij op dat punt dus snel gewonnen,
maar ik had het niet in mijn betoog betrokken. Ik heb het alleen over die
4% gehad.De heer Van Middelkoop (ChristenUnie):Mevrouw de voorzitter. Ik had, sprekend namens de fracties van de ChristenUnie
en de SGP, willen beginnen met de opmerking dat het belastingplan er een stuk
eenvoudiger en overzichtelijker uit ziet dan vorig jaar, maar dat heeft bijna
iedereen zo ongeveer als startzin gebruikt. Daarom draai ik het maar om: het
was vorig jaar bar en boos. Daar laat ik het dan maar bij, behalve dat ik
de kwalificatie "bar en boos" ongetwijfeld terugvind in de vele reacties die
wij van burgers hebben gekregen op de afschaffing van het grijze kenteken,
maar daar kom ik straks nog over te spreken wanneer ik inga op de vraag of
hun verontwaardiging gerechtvaardigd is. Ik signaleer voor dit moment slechts
dat, als het er voor burgers op aankomt, zij de Eerste Kamer weten te vinden
en ons wensen te beschouwen als een soort parlementaire beroepsinstantie.
En geef ze eens ongelijk!Ik begin met een formeel puntje, overigens zonder veel enthousiasme. De
Raad van State heeft, met verwijzing naar relevante beschouwingen verwoord
in zijn Jaarverslag 2001, erop gewezen dat de voorstellen betreffende de aandelenoptierechten
in de vorm van een zelfstandig wetsvoorstel bij de Staten-Generaal
hadden moeten worden ingediend. Het belangrijkste argument daarvoor is dat
het hier gaat om een heffingswet met verdergaande effecten dan alleen budgettaire.
De staatssecretaris geeft dat met zoveel woorden toe wanneer hij erop wijst
dat dit voorstel een onderdeel vormde van de kabinetsreactie op de code van
de commissie-Tabaksblat. Het verweer van de staatssecretaris bestaat uit voorspelbare
gelegenheidsargu-menten die hij in dit debat niet hoeft te herhalen. Waar
het om gaat, is dat de Raad van State niets voor niets adviseert dat er onderwerpen
zijn als het onderhavige die het verdienen zelfstandige aandacht van de wetgever
te krijgen en dat het parlement als medewetgevend orgaan ietsje meer serieus
zou moeten worden genomen. Graag dus wat meer respect voor deze valide overwegingen
en wat minder legislatief opportunisme.En dan nu naar het Belastingplan in meer eigenlijke zin. Ik begin met
enkele kleinere onderwerpen. De budgettaire ruimte die de staatssecretaris
nodig heeft om de koopkracht van kwetsbare groepen te beschermen, wordt onder
meer gevonden in het schrappen van de fiscale faciliëring van de zogenaamde
"pc privé-aankopen". Die regeling heeft inderdaad zijn doel bereikt
en kan dus verdwijnen. Nu dat gaat gebeuren, zou ik het op prijs stellen over
deze regeling enkele evaluerende reflecties te vernemen van de staatssecretaris.
Mijn indruk, en niet alleen de mijne, is altijd geweest dat deze regeling
veel te ruimhartig is geweest. Zoals de overheid vond en vindt dat van het
grijze kenteken door de burger onbedoeld – want dat is het correcte
woord – gebruik is gemaakt, zo heeft diezelfde overheid, ongetwijfeld
even onbedoeld, haar goede geld ingezet op een wijze die ook facilieerde waar
dat nauwelijks nodig was. Het beoogde doel zou toch wel bereikt worden. Is
de staatssecretaris bereid dit te erkennen en daaruit een les te trekken?Een ander puntje betreft de verhoging van de AWBZ-premie met 0,3% per
1 juli 2004, een maatregel die per 1 januari 2005 alweer wordt teruggedraaid.
Het gaat mij op dit moment slechts om de rechtvaardiging van die maatregel.
Het AWBZ-fonds, zo zegt de staatssecretaris zelf, had deze extra inkomsten
niet nodig. Het ging er slechts om dat het EMU-saldo verslechterde. Mijn vraag
is of dit een valabel argument mag zijn. Mag de premiebetaler er immers niet
van uitgaan dat er een intrinsiek verband wordt gelegd tussen het niveau van
zijn premie en het uitgavenvolume dat een dergelijk fonds moet genereren?
Ik weet dat dit een pietepeuterige vraag lijkt, maar het principiële
punt daarin is dat het beheer van dit soort fondsen transparant en rationeel
moet zijn. Huiselijk gezegd: er kan maar niet naar willekeur aan elke knop
worden gedraaid om tot een bevredigend saldo te komen. Graag een reactie van
de staatssecretaris, ongetwijfeld mede namens zijn minister.Een derde puntje betreft de toekomst van het tarief Successiewet. Dat
tarief wordt nu van 11% naar 8% verlaagd voor de voor algemeen nut werkende
instellingen. Nu had de werkgroep van prof. Moltmaker een algehele vrijstelling
voor deze instellingen geadviseerd, maar daar had de staatssecretaris geen
geld voor. Onduidelijk is echter gebleven of dat voor dit moment geldt of
dat op een later moment toch tot die gewenste algehele vrijstelling kan worden
overgegaan. Die verwachting hangt nog altijd in de lucht en die wordt mijns
inziens versterkt door het voornemen om strengere criteria te gaan toepassen
om in aanmerking te komen voor het bijzondere tarief voor algemeen nut beogende
instellingen. Daarover komt nog een nota en mijn vraag nu kan daarom zijn
of het voorstel voor die strengere criteria gepaard zal gaan met het voorstel
voor een algemene vrijstelling. Dat punt is tot nu toe voor mij geheel onduidelijk.
Budgettair moet dit mijns inziens mogelijk zijn.Een vierde punt betreft de tariefverlaging BPM voor dieselauto's met roetfilter.
Dat is een stimuleringsregeling met een zeer voor de hand liggende milieuhygiënische
spits. Wat zou daar op tegen kunnen zijn? Welnu, het doel mag nog zo positief
zijn, de vraag is natuurlijk wel of de overheid hier een financiële verantwoordelijk
draagt. Is immers niet een van de eerste ecologische beginselen dat de vervuiler
betaalt? Is het dan niet vreemd dat een burger die een roetfilter aanschaft
daarvoor een overheidspremie krijgt? Zou het niet andersom moeten zijn, namelijk
dat een extra heffing bij een niet-aanschaffen van een roetfilter wordt opgelegd?
Dit zijn de vragen ten principale die ik graag beantwoord krijg. Als er dan
toch een stimuleringsmaatregel komt, en natuurlijk zal ik mij daar niet tegen
verzetten, moet de introductie daarvan dan niet gepaard gaan met de mededeling
dat het natuurlijk om een tijdelijke maatregel gaat én dat over een
x-aantal jaren het roetfilter gewoon verplicht wordt gesteld? Wil de staatssecretaris
dit beamen? Ik ben het nog niet tegengekomen in het dikke pak witte stukken.Dan ga ik over naar een tweetal majeure thema's, allereerst de verlaging
van de vennootschapsbelasting. Daarover spraken wij vorig jaar reeds en dit
voorstel is dan ook geen verrassing. In de Tweede Kamer is uitvoerig stilgestaan
bij de ratio van deze maatregel. Voorop stond de vraag of hier geen "race
to the bottom" met tarieven wordt gestart. Dat debat behoeft niet te worden
overgedaan. Wat ons betreft is de staatssecretaris er niet echt in geslaagd
de terzake levende zorg weg te nemen. En misschien kan dat ook niet, omdat
hij daarover nu eenmaal niet alleen gaat. Belangrijker is dat hij evenmin
voldoende heeft overtuigd dat deze maatregel, die wordt genomen om Nederland
als vestigingsland aantrekkelijker te maken, superieur is aan andere maatregelen
die hetzelfde zouden kunnen verwezenlijken. Ik denk dan aan een verlaging
van de lastendruk op arbeid, maar er is meer. Ook dat is in de Tweede Kamer
uitvoerig aan de orde geweest. Wat mij daarbij opviel was dat in het debat
aldaar de vergelijkingscijfers leken te veranderen, en wel in het voordeel
van de redenering van de staatssecretaris.Het CPB, zo lees ik in de nota naar aanleiding van het verslag op blz.
4, heeft in de MEV 2002 de economische effecten van een verlaging van de vennootschapsbelasting
vergeleken met de economische effecten van een verlaging van de loon- en inkomstenbelasting.
Deze vergelijking wijst uit dat de economische effecten van een verlaging
van de vennootschapsbelasting op middellange termijn ongeveer gelijk zijn
aan de economische effecten van een verlaging van de loon- en inkomstenbelasting.
De economische groei neemt bij een verlaging van de vennootschapsbelasting
na zes jaar met 1% toe en bij een verlaging van de loon- en
inkomstenbelasting met 1,1%. De werkgelegenheidsgroei in arbeidsjaren bedraagt
na zes jaar in het geval van een verlaging van de vennootschapsbelasting 1,1%
en in het geval van een verlaging van de loon- en inkomstenbelasting 1,4%.
Dat zou je dus het gelijk van Ferd Crone kunnen noemen.In het plenaire debat op 18 november komt de staatssecretaris dan
plots met andere cijfers. Hij zegt daar: "Op de website van het Centraal Plan
Bureau staat het CPB-document nr. 30 uit mei 2003. Daarin staat een doorrekening
via het zogenaamde Jade-model. Volgens dat model betekent een verlaging van
de vennootschapsbelasting met 1% bruto binnenlands product dat op de langere
termijn het nationale inkomen met 1,2% stijgt en de werkgelegenheid met 0,9%.
In datzelfde document staat dat als de loon- en inkomstenbelasting met eenzelfde
percentage wordt verlaagd, het bruto nationaal product met 0,9% zou toenemen
en de werkgelegenheid met 0,8%. Dat is respectievelijk 0,3% en 0,1% minder".Dat is dus een wat ander verhaal. Het kan zijn – laat ik de staatssecretaris
behulpzaam zijn – dat het verschil zit in de effecten voor de kortere
of de langere termijn, want uit andere opmerkingen maak ik op dat het gelijk
van de staatssecretaris vooral voor de langere termijn geldt. Hoe dan ook,
het cijfermateriaal is niet eenduidig en vooralsnog onvoldoende steungevend
aan de staatssecretaris. In elk geval wil ik over dit cijfergegoochel uitleg
ontvangen.In de nota naar aanleiding van het verslag van de Tweede Kamer staat op
blz. 5 een interessant staatje: vermeld worden de door managers van multinationals
genoemde belangrijkste vestigingsplaatsfactoren. De belastingdruk staat in
die tabel in de middenmoot. Dat hoeft, zo geef ik de staatssecretaris onmiddellijk
toe, nog niet te betekenen dat je aan de belastingdruk daarom weinig aandacht
zou moeten geven. Relevanter vind ik de waarneming dat de verlaging van de
vennootschapsbelasting een wat armoedige maatregel is, die slecht past bij
een hoogontwikkeld land als Nederland. Ons land moet, allereerst, niet concurreren
met lage belastingen, dat kunnen we overlaten aan minder ontwikkelde landen,
maar met bijvoorbeeld de infrastructurele kwaliteit, de telecommunicatie,
het opleidingsniveau enz. Dat is wat die managers ook zeggen. Daar is echter
geld voor nodig, maar dat komt nu juist minder bij de overheid binnen omdat
de belasting wordt verlaagd. Om het wat fors te stellen: is deze maatregel
niet beleidsarm, veel te weinig de creativiteit prikkelend en onvoldoende
gerelateerd aan de vereisten van onze kenniseconomie? Wil de staatssecretaris
reageren op deze kritische opmerkingen?Om de verlaging van de vennootschapsbelasting te financieren heeft de
staatssecretaris voorgesteld het fiscaal gunstige regiem af te schaffen in
de motorrijtuigenbelasting en belasting op personenauto's en motorrijwielen
voor bestelauto's, de zogenaamde grijze kentekens. De argumenten die hij daarvoor
aanvoert zijn voorspelbaar en valide. Sinds jaar en dag was bekend dat van
deze regeling gebruik werd gemaakt op een niet-beoogde wijze. Interessant
is ook dat de staatssecretaris hier weer wel het beginsel dat de vervuiler
dient te betalen opvoert, waar hij in de toelichting opmerkt dat gebruikers
van de grijze kentekens meer de maatschappelijke kosten moeten gaan betalen
die zij veroorzaken. Nu zal het hem niet zijn ontgaan dat dit voorstel zeer
veel kritische reacties heeft opgeroepen. Laat ik vooropstellen dat die reacties
alleen al om financiële redenen zeer begrijpelijk zijn. Veel burgers
worden onverwacht geconfronteerd met een forse belastingverhoging, gelijktijdig
met een even forse waardevermindering van hun bestelauto. In veel gevallen
gaat het om burgers bij wie dat er echt inhakt, zodat gezinnen er mee in de
problemen kunnen raken. Ik zal de staatssecretaris de lamentaties die ons
per mail of brief bereikten besparen, hij zal ervan op de hoogte zijn. De
vraag die wij dienen te beantwoorden, is of de maatregel zoals deze er, na
de wijzigingen door de Tweede Kamer aangebracht, te rechtvaardigen was en
is. Ik meen van niet en ik kom niet al te snel tot een dergelijk oordeel.Laat ik met de laatste verzwakking van het huidige voorstel beginnen.
Ik spreek niet over de uitzonderingspositie van gehandicapten want die is
om redenen van die handicap meer dan voldoende gerechtvaardigd. Ik sluit mij
graag aan bij alle vragen die in het bijzonder door de collega's Essers en
Biermans gesteld zijn terzake van een mogelijke verfijning. Het gaat mij allereerst
om het na de motie-Verhagen aangebrachte onderscheid, dat per medio 2005 wordt
geëffectueerd, tussen het tarief voor de particulieren met een grijs
kenteken en het tarief voor de ondernemers. Natuurlijk heeft de staatssecretaris
daarvoor een budgettair argument. Collega Biermans is daarmee al heel tevreden,
maar het argument van de staatssecretaris kan niet altijd het laatste woord
zijn. Door dit onderscheid in te brengen heeft de staatssecretaris mijns inziens
het beginsel van de gelijke behandeling geschonden. De oorspronkelijke argumenten
waarmee de staatssecretaris het voorstel bij de Tweede Kamer indiende, waren
immers zonder onderscheid van toepassing op particulieren en ondernemers.
In de toelichting werd het voorstel zelfs aangemerkt als een "maatregel binnen
de ondernemerssfeer". In de stukken van de staatssecretaris wordt staccato
een viertal argumenten genoemd voor de aanpassing van het regime van de grijze
kentekens zonder dat enig onderscheid wordt gemaakt tussen ondernemers en
particulieren. Als de ene groep wordt aangeslagen of ontzien dan moet ook
de andere worden aangeslagen of ontzien. Dat is de redelijkheid van gelijke
behandeling. Dat heeft de staatssecretaris evenwel nagelaten zonder daarvoor
argumenten te ontlenen aan de fiscaliteit zelf. Ik weet dat Verhagen c.s.
hierin een rol hebben gespeeld, maar ik heb alleen te maken met de staatssecretaris.Vervolgens moet de vraag gesteld worden of het voorstel zoals het er nu
ligt in aanmerking dient te komen voor toepassing van bepalingen van overgangsrecht.
Die vraag, zo voeg ik er volledigheidshalve aan toe, zou ook aan de orde zijn
wanneer eerdergenoemd onderscheid tussen particulieren en ondernemers niet
zou zijn aangebracht. Ik meen dat de overheid verplicht is om met een overgangsmaatregel
te komen en dat dus het wetsvoorstel op dit punt verwijtbaar beneden de maat
is. Een overgangsmaatregel zou alleen al geboden zijn door de omvang van de
hogere heffing. Belastingverhogingen zijn natuurlijk volstrekt normaal en
geen burger kan daar overwegende bezwaren tegen maken maar er zijn verhogingen
die verplichten tot een gefaseerde aanpak. In dit geval was
dat zeer passend geweest, omdat het in veel gevallen om meer gaat dan een
bescheiden procentuele verhoging. Er is evenwel meer dat verplicht tot enigerlei
vorm van overgangsmaatregel. De staatssecretaris heeft inmiddels zelf erkend
dat het bij het grijze kenteken in de gewraakte gevallen niet gaat om onwettig
gebruik of misbruik. Hij spreekt over onbedoeld gebruik. Die term is gegroeid
in de gedachtewisseling met de Tweede Kamer. De term "onbedoeld gebruik" is
inderdaad correct geformuleerd. Daarmee ligt evenwel ook de verwijtbaarheid
voor de gegroeide situatie niet meer bij de burger maar bij de overheid zelf.
Wanneer de staatssecretaris stelt dat bij herhaling gewaarschuwd is voor een
fiscale ingreep terzake van de grijze kentekens – volgens collega Schuyer
al sinds 22 jaar – dan is dat in het heden een krachteloos argument
tegenover de burgers die het aangaan. Zij hebben immers met een vrij geweten
jarenlang op wettige wijze gebruik gemaakt van een onvolkomen regeling waarvoor
uitsluitend de overheid verantwoordelijk was.Het simpele feit dat al meer dan 22 jaar lang gewaarschuwd is zonder dat
enige maatregel kwam, legitimeerde als het ware nog eens extra het onbedoelde
gebruik van het grijze kenteken. De maatregel in dit Belastingplan heeft dan
ook wel degelijk het karakter van een overval en is zelfs niet aangekondigd
in het regeerakkoord. Was dat wel het geval geweest dan had de staatssecretaris
nu een stuk sterker gestaan. Nu de overheid eindelijk de scheef gegroeide
situatie rechtzet, doet zij dat met klonten boter op het hoofd en moet zij
begrip opbrengen voor de effecten voor de getroffen burgers. Juist omdat de
overheid de situatie van onbedoeld gebruik zo lang heeft laten voortbestaan,
mist zij nu het recht van een afschaffing ineens. De burger heeft recht op
een aanpassingstermijn, door de mogelijkheid van anticipatie of door een gefaseerde
aanpak. In de Aanwijzingen voor de regelgeving staat een aantal aanwijzingen
van overgangsrecht. Daarbij staat ook een regel die van toepassing is op de
thans gewraakte maatregel. Ik doel op Aanwijzing 169. Het gaat daarin over
de eerbiedigende werking of de uitgestelde werking. De eerste leidt tot het
blijvend gelden van een regeling, de tweede voor het laten voortduren van
een regeling voor een bepaalde periode. De laatste, dus de uitgestelde werking,
is hierbij van toepassing. In de toelichting bij deze Aanwijzing wordt gesteld
dat uitgestelde werking wenselijk is wanneer de bestaande situatie heeft geleid
tot het ontstaan van verwachtingen omtrent het voortduren van deze situatie.
Ik vat het nu relevant samen in onmiddellijk begrijpelijke taal. De aanwijzing
laat in het midden welke maatregel bij uitgestelde werking nog wel gerechtvaardigd
kan zijn. Maar als dat het punt van discussie zou zijn, dan is de meeste kou
al uit de lucht. Het meest voor de hand ligt dan, maar dat is slechts mijn
voorstel voor dit moment, om te denken aan de invoering van een maatregel
op termijn of gefaseerd.Mijn conclusie kan daarom moeilijk een andere zijn dan dat de maatregel
zoals die nu voorligt om genoemde redenen en met de Aanwijzingen voor de regelgeving
in de hand, onvoldoende gerechtvaardigd is. Met erkenning van de budgettaire
problemen van de staatssecretaris kan ik dan ook moeilijk anders dan hem verzoeken
deze maatregel te heroverwegen. Hij mag het grijs kenteken afschaffen, maar
niet op deze wijze. Het is de taak van de Kamer om vooral te letten op het
recht en de redelijkheid van een voorstel en de conclusie is dat het zo niet
kan. Ik laat het aan de staatssecretaris over om te bepalen op welke wijze
hij uitvoering wil geven aan deze conclusie. Ik nodig hem daartoe uit.Ik rond af met een observatie en een herinnering. De observatie is dat
ik in de toelichting bij het wetvoorstel voor het Belastingplan tot driemaal
toe een maatregel tegenkwam waarvan de rechtvaardiging deels of geheel was
ontleend aan wensen geuit in deze Kamer een jaar geleden. Dank aan de staatssecretaris
dat hij zijn winst wil doen met inbreng van de Kamer. De herinnering is die
aan de zogenaamde Erasmusrede van de staatssecretaris waarmee hij vorig jaar
veel aandacht trok. In die rede viel in het bijzonder zijn voorstel op om
inkomensondersteuning niet te koppelen aan producten en diensten, maar "ondersteuning
afhankelijk te laten zijn van de draagkracht van mensen en het samenlevingsverband
waarin zij functioneren". Hoe staat het met de uitvoering van dit interessante
voornemen?De heer Kox (SP):Voorzitter. Persoonlijk heb ik weinig last van belastingen. Ik heb een
niet meer dan modaal inkomen. Ik heb geen eigen huis, dus geen hypotheekrenteaftrek.
Ik heb aandelen noch opties daarop. Buiten een rozenkrans en kruisbeeld heb
ik eigenlijk niets geërfd van mijn ouders. Ik ben gezond en heb dus geen
bijzondere lasten. Ik zit niet in een rolstoel, zodat ik daarover niet hoef
te tobben. Ik heb zelfs geen bus en geen grijs kenteken. Ik heb ook geen belasting-adviseur
en dat scheelt een heel stuk. Mijn belastingaangifte is in een kwartier klaar.
Volgens sommigen ben ik dan een dief van mijn eigen portemonnee; volgens mij
ben ik dan een gelukkig mens. Als iedereen er zo mee zou zitten als ik, dan
waren wij snel klaar. Ik begrijp dat het voor veel andere mensen anders ligt.Toch is het geen ingewikkelde zaak. Wil de overheid de dingen doen waarvan
wij vinden dat zij ze moet doen, dan is er geld nodig en moet er belasting
worden geheven. Burgers en bedrijven zijn de sponsors van de overheid. Geen
geld, geen Zwitsers, zo mogen de bewindslieden van financiën ons voorhouden.
Zo is het ook geregeld in artikel 104 van de Grondwet. Wij heffen belasting
om uitgaven te doen, aldus herinnerde de staatssecretaris onze collega's aan
de overkant er nog maar eens aan. Een even simpele als ware werkelijkheid.
Maar veel burgers denken dat belastingheffing betekent dat jij betaalt voor
iets wat een ander zo nodig meent te moeten doen. Hoe meer vervreemding er
tussen burger en bestuur bestaat, hoe dieper de wantrouwende gedachte zal
zijn en hoe moeilijker het wordt om burgers te winnen voor de noodzaak bij
te dragen in de maatschappelijke kosten. Op den duur zit daarin naar mijn
mening een grote bedreiging van de onderlinge solidariteit in de samenleving.De vraag is niet óf er belasting mag worden geheven, maar waar,
hoe, hoeveel en onder welke omstandigheden. Volgens de staatssecretaris heeft
het door hem voorgestelde fiscale beleid drie hoofddoelen. Ten eerste versterking
van het fiscale vestigingsklimaat, dat leidt tot meer bedrijvigheid
en dus goed is voor werkgelegenheid en economie. Ten tweede versterking van
de structuur van de samenleving, zorgen voor keuzevrijheid voor mensen, opdat
zij hun eigen verantwoordelijkheden kunnen ontwikkelen. Ten derde bevordering
van een slagvaardige overheid met een éénloketgedachte voor
gerichte inkomensondersteuning en minder administratieve lasten.Dat is mooi gezegd, maar kan de staatssecretaris ook garanderen dat zijn
beleid zo uitpakt? Mijn fractie is er nog niet helemaal van overtuigd, beter
gezegd: vooralsnog helemaal niet van overtuigd dat zijn beleid de genoemde
gevolgen heeft. Ik noem drie hoofdargumenten. De fractie van de SP vindt dat
de regering geld in een putje gooit door een ongekende verlaging van de vennootschapsbelasting
door te voeren en daardoor de Europese belastingconcurrentie verder te aan
te wakkeren. De fractie van de SP vindt ook dat de samenleving wordt aangetast.
Het vertrouwen van de burgers onder wie de aanhang van het CDA, wordt beschaamd
door de koopkracht te verlagen van mensen die toch al het minste hebben, zoals
ouderen, zieken en gehandicapten en door wél het grijs kenteken aan
te pakken, maar niet de hypotheekrenteaftrek. De fractie van de PvdA herinnerde
de SP-fractie eraan dat ook de grote fraude niet daadkrachtig wordt aangepakt.
Verder constateert zij dat het beleid tot minder administratieve lasten voor
bedrijven leidt, maar tot meer administratieve ergernis voor burgers. De slagkracht
van de overheid neemt door het uiterst omvangrijke bezuinigingspakket en het
ongenuanceerde belastingpakket eerder af dan toe. Zo zien wij het tenminste.
De kwestie is natuurlijk hoe Wijn dit ziet.Ik ga niet alle voorstellen van de regering nalopen. Daar heb ik te weinig
tijd voor en te weinig verstand van. Ik beperk mij tot de meest in het oog
springende wijzigingen: de verlaging van de vennootschapsbelasting, de aantasting
van de koopkracht, de afschaffing van het grijs kenteken en het omgemoeid
laten van de hypotheekrenteaftrek.De staatssecretaris noemde in de Tweede Kamer de ongekende verlaging –
dit zijn zijn woorden – van de vennootschapsbelasting het pregnante
bestanddeel van zijn belastingpakket. De vennootschapsbelasting gaat naar
31,5% volgens dit belastingpakket. Als het aan de staatssecretaris ligt, zijn
wij er zelfs dan nog niet. Na 2007, dus als de belasting al naar 30% is verlaagd,
wil hij verdergaan met wat hij noemt de modernisering van de vennootschapsbelasting.
Voor wie nog niet zeker wist of wij het bij Balkenende-I en-II moeten laten,
levert de staatssecretaris bij dezen een aardig steuntje in de rug. Als je
namelijk de ene belasting wilt verlagen, moet je de andere verhogen. Anders
moet de overheid de dingen die zij nog belangrijk vindt om te doen, schrappen.
Dat heet overigens bezuinigen. Dit kabinet kent die variant om de kas sluitend
te maken, zo vertelde de staatssecretaris in de Tweede Kamer. Balkenende-II
bezuinigt op alles behoudens onderwijs, gezondheidszorg en veiligheid. Het
bezuinigt ook niet op wegen. Moet het kabinet nog meer bezuinigen, dan neem
ik aan dat ook op deze terreinen de pijlen naar beneden gaan staan. Wij weten
dus waar Wijn het geld gaat halen om verdere modernisering van de vennootschapsbelasting
te bekostigen: bij scholen, politiebureaus en ziekenhuizen. En bij de wegen.
Hij heeft later namelijk geen grijze kentekens meer om af te schaffen, want
die schaft hij nu al af.De staatssecretaris denkt aan 25% vennootschapsbelasting en spreekt zelfs
over een verplicht minimumtarief in Europa van 20%. Laat de man nog even zitten
en wij hoeven geen Nederland meer te heten, maar Estland. Ik heb begrepen
dat de vennootschapsbelasting daar immers al 0% bedraagt. Als een lage vennootschapsbelasting
zulk een goed middel is om grote buitenlandse bedrijven aan te trekken, hoor
ik graag van de staatssecretaris welke multinationals inmiddels hun hoofdkantoor
in Tallinn hebben gevestigd. Overigens hoorde ik van collega Biermans dat
hij niet denkt over een minimumtarief, maar over een vennootschapsbelastingtarief
van 20% in Nederland. Vanaf vandaag zal ik, als ik aan Biermans denk, alleen
nog maar denken aan de man en zijn gat. Het slaat namelijk even een gat van
5 mld euro. Ik hoor graag in zijn tweede termijn hoe hij dat denkt te financieren.
Hij stelde mij wel gerust door te zeggen dat hij nu nog niet dacht aan 0%
vennootschapsbelasting. Als hij dat wel deed, mocht hij dat gat nog eens met
vier vermenigvuldigen. Dan werd hij de man van 25 mld. Daar zijn er maar weinig
van in Nederland.De staatssecretaris zal natuurlijk voet bij stuk houden en zeggen dat
een lage vennootschapsbelasting goed is voor de economische groei. Hij zal
de berekeningen van het Centraal planbureau er graag voor ter hand nemen.
In een memorandum van 30 november jongstleden stelt het Centraal planbureau
dat door het vennootschapsbelastingpakket het bruto binnenlands product structureel
met een 0,5% toeneemt en de werkloosheid met een 0,5% afneemt. Met alle respect
voor de rekenwonders van de Van Stolkweg, met wie het altijd goed praten is,
het blijven berekeningen waarop geen garantie zit. Geen enkel bedrijf kan
op grond van de berekeningen van het Centraal planbureau gedwongen worden
om zijn activiteiten naar Nederland te verplaatsen. Evenmin kan een Nederlands
bedrijf door het Centraal planbureau hier worden gehouden. Ik wil maar zeggen
dat het ook een slag anders kan uitvallen. Als het Centraal planbureau zo
goed kon voorspellen, hadden wij hier nu waarschijnlijk een heel andere situatie
gehad.Welke garantie geeft de staatssecretaris deze Kamer dat het met de vennootschapsbelasting
gaat lopen zoals hij dacht toen hij dit belastingplan liet opstellen? Sindsdien
is er veel veranderd. Een aantrekkelijk belastingklimaat is zeker een argument
dat bedrijven beïnvloedt bij de beslissing waar zich te vestigen. Het
totale vestigingsklimaat wordt echter ook door factoren als de sociale en
politieke stabiliteit bepaald. Dat is al gezegd. Heeft de staatssecretaris
laten narekenen wat de negatieve effecten zijn van het nodeloos schofferen
van de vakbonden wat leidde tot acties, stakingen en tot de grootste naoorlogse
vakbondsdemonstratie en wat de positieve effecten zijn van het onder druk
van vakbonden en bevolking gesloten Museumpleinakkoord? En heeft de staatssecretaris
al aan het CPB gevraagd, wat de gevolgen zijn van de instabiliteit van het
moment, mede ingegeven door onzorgvuldig politiek handelen en nalaten? Zouden
de effecten van deze zaken groter kunnen zijn dan die van het vennootschapsbelastingpakket?
En hadden wij ons geld dan niet beter kunnen stoppen in het
tegemoetkomen aan de vakbonden of in het verbeteren van het algemene klimaat
in Nederland? En waarom gebruikt de regering zo'n grove methode als een generieke
verlaging van de vennootschapsbelasting? Was het niet veel verstandiger geweest
om maatwerk te leveren in de sfeer van lastenverlichting voor het bedrijfsleven
dan dit schot hagel in het wilde weg? Volgens mij is alleen collega Biermans
ervan overtuigd dat dit echt maatwerk is geweest. Alle ondernemingen krijgen
allemaal verlaging van de vennootschapsbelasting. De heer Biermans is zo kritisch
als het gaat over een grijs kenteken, maar als het gaat over 2 mld vennootschapsbelasting,
is het allemaal goed. Misschien kan hij mij in tweede termijn overtuigen dat
hij toch echt deskundiger is op dit punt dan in eerste termijn bleek?Het moet gezegd worden: de berekening van het CPB ziet er gedegen uit.
Ik heb er hard aan gewerkt om die te begrijpen. Ik denk dat ik de berekening
snap. Tegelijkertijd merk ik op dat de uitkomsten van het rapport boterzacht
zijn. Het is uiteindelijk toch niet meer dan een aaneenschakeling van veronderstellingen
over het gedrag van binnenlandse en buitenlandse investeerders en ondernemers,
gekoppeld aan het gedrag van burgers. Het door het CPB voorspelde positieve
effect van het belastingpakket op economische groei en werkgelegenheid zou
kunnen kloppen, maar is de staatssecretaris het met mij eens dat het ook níet
zou kunnen kloppen?Volgens de staatssecretaris is het voorgestelde belastingpakket een belangrijke
stap, zowel in economische als in symbolische zin. Dat klinkt erg mooi, maar
begrijpen doe ik het niet. Welke symbolische zin bedoelt de staatssecretaris?
Dat Nederland met de verlaging van de vennootschapsbelasting aangeeft dat
het hier goed toeven is voor bedrijven en dat er een lokroep naar vele buitenlanden
zal uitgaan in de trant van: "Nederland nu nog goedkoper"? Ja, knikt de staatssecretaris,
dat is de symbolische betekenis daarvan. Dan vrees ik voor allerlei andere
wetsvoorstellen die wij nog van de regering gaan krijgen op dit vlak.Het brengt mij in ieder geval tot de volgende vraag. De verlaging van
de vennootschapsbelasting met 4,5 procentpunt kost de overheid 1,9 mld euro
in 2007. Volgens de staatssecretaris komt dat geld goeddeels weer terug door
de voorgestelde belastingverschuivingen binnen het bedrijfsleven. Dat varieert
van hogere energielasten en werkgeversbijdragen aan de werknemersverzekeringen,
maatregelen rondom de BTW en het spaarloon tot minder bedrijfssubsidies. Ziet
de staatssecretaris het risico dat de door hem naar hier gelokte bedrijven
zich vervolgens bekocht en bedrogen zullen voelen als zij de andere kant van
het pakket zien? En gaat hij ervan uit dat de gefopten schaamtevol zullen
zwijgen dat zij in de "list van Wijn" zijn getrapt? Of ziet hij met mij het
risico dat de bedrogenen hun mond niet houden en hun collega's die nog niet
naar Nederland afgereisd zijn op het hart drukken om vooral niet te trappen
in de symboolpolitiek van de huidige regering? En hoe rekent het CPB die effecten
uit?Naast verschuivingen in bedrijfsbelastingen kiest de regering ter dekking
van haar belastingpakket voor enkele aanpassing in de belasting op personenauto's
en motorrijwielen. Daarnaast dekt de regering het geslagen gat door het afschaffen
van het grijs kenteken voor niet-gehandicapte burgers en via aanpassing van
de loon- en inkomstenbelasting. Al die maatregelen hebben volgens het CPB
weer allerlei andere effecten die deels gecompenseerd worden, o.a. door een
verhoging van de zelfstandigenaftrek. Uiteindelijk berekent het CPB dat er
voor het bedrijfsleven een lastenverlichting van 0,3% BBP resteert tegenover
een lastenverzwaring voor gezinnen van 0,2% BBP. De burgers financieren dus
het bedrijfsleven! Ik mag aannemen dat de staatssecretaris die conclusie deelt.
Zij is in ieder geval geheel in lijn met het neoliberale denken van deze regering.De regering gaat door met haar belastingreis naar de bodem en zet andere
landen aan om weer nieuwe stappen te zetten op deze heilloze weg en dat terwijl
wij worden omringd door landen met een hogere vennootschapsbelasting. Misschien
kan collega Biermans even meeschrijven? Frankrijk heeft 35,4%, Duitsland 38,3%
en België heeft 34% vennootschapsbelasting. Ook Italië vraagt ruim
meer van haar bedrijven, namelijk 37,3%. Tel de inwoners van die landen bij
elkaar op, en dan zie je dat je praat over meer dan de helft van de inwoners
van de EU. Hoezo wordt Nederland omringd door landen die een ander tarief
vragen? Wij doen ons land met dit voorstel in de uitverkoop, maar garanties
worden niet gegeven. Of zie ik dat verkeerd?De keuze om met belastingmaatregelen de lasten van het bedrijfsleven te
verlagen ten koste van de gezinnen zou nog steeds een keuze voor de armste
gezinnen ten koste van de rijkere gezinnen mogelijk maken, maar ook daar is
in de visie van dit neoliberale kabinet geen ruimte voor. In plaats van maatregelen
te treffen om althans de koopkracht van de mensen die in 2005 wederom het
minste te verteren hebben te behouden of te verbeteren, volstaat het kabinet
ermee om bij tijd en wijlen te beweren dat de positie van dat deel van de
bevolking haar aandacht heeft. Helaas, om het te zeggen in een variant op
Jan Schäfer: in aandacht kun je niet wonen, laat staan dat je het kan
eten. Kan de staatssecretaris aangeven wat deze grote groep Nederlanders koopt
voor de aandacht van dit kabinet? Kan de staatssecretaris de relatie tussen
aandacht en koopkracht eens schilderen voor deze Senaat? Is daarvan een doorrekening
van het CPB?Sommige burgers merken wel heel rechtstreeks dat zij tot sponsor van het
bedrijfsleven zijn uitgeroepen door de regering. Ik heb het over de particuliere
bezitters van een grijs kenteken. Voor zover zij het geluk hebben om niet
gehandicapt te zijn, hebben zij de dikke pech dat zij per 1 juli de waarde
van hun auto zien kelderen, en de door hen te betalen motorrijtuigenbelasting
vele malen over de kop zien gaan. Onder druk van de Tweede Kamer zijn de ondernemers
die gebruik maken van een grijs kenteken goeddeels uit het snoeiplan van het
kabinet gehaald, en voor mensen met een handicap en een grijs kenteken verandert
er niets. Althans, het laatste heeft de staatssecretaris aan de overkant toegezegd.
Kan hij die toezegging hier luid en duidelijk herhalen, en ons geruststellen
dat wie een opvouwbare rolstoel gebruikt, daarvoor niet wordt gestraft met
de afname van het grijs kenteken? Daarover bestaan enige zorgen, zeker ook
bij de Chronisch Zieken- en gehandicaptenraad, maar ook in deze Kamer.
Graag volstrekte helderheid op dit punt.De meeste zorgen zitten bij de niet-gehandicapte particuliere bezitters
van een grijs kenteken. In de afgelopen weken hebben zij ons gebombardeerd
met brieven en emails, via hun belangenvereniging, met uitgebreide notities
waarin wordt ingegaan op het grote onrecht zoals het door deze groep burgers
wordt gevoeld. Complimenten daarvoor. Mijn partij houdt van actieve burgers,
en iedereen in deze Kamer heeft laten weten dat het is opgevallen dat burgers
zich boos maken. Een goede zaak! De Tweede Kamer was mede door die acties
al bijna overtuigd van de noodzaak dat er ten minste een fatsoenlijke overgangsregel
zou moeten komen, maar uiteindelijk werd het amendement dat één
en ander mogelijk maakte door een tijdelijke belastingverhoging voor iedereen,
toch niet goed genoeg gevonden door de Tweede-Kamerfractie van het CDA. Andere
hulpbiedende amendementen, zoals van mijn partijgenoot Kant of van ChristenUnie-collega
Rouvoet, konden het CDA aan de overkant al helemaal niet bekoren. Mijn vraag
aan de staatssecretaris is om uit te leggen waarom deze varianten alle op
een Njet van het kabinet stootten. Ook vandaag zijn er allerlei varianten
genoemd, en ook de redenering van de heer Van Middelkoop mag op een goed antwoord
van de staatssecretaris rekenen.Kan hij ons ook nog eens uitleggen, waarom er over enige beperking van
de hypotheekrente volgens het kabinet niet gesproken mag worden, zelfs indien
die aanpassing omringd wordt met alle mogelijke voorzorgen en overgangsregimes,
en waarom je wel plotsklaps duizenden mensen met een grijs kenteken in de
kou mag zetten, zonder voorzorgen en zonder overgangsregeling? Ik vind dat
de regering met deze aanpak en met de botte weigering om tegemoet te komen
aan de breed gevoelde behoefte aan een overgangsregeling, de grenzen van het
politieke fatsoen overschrijdt. Ik zou graag willen dat de staatssecretaris
ons toezegt dat hij nog eens goed gaat kijken of dit echt niet wat anders
en beter kan. Hij heeft nog tot 1 juli de tijd, en ik stel voor dat hij
die tijd gebruikt. Ik constateer ook dat er een heleboel voorstellen al zijn
gedaan in eerste termijn. Dat zou ons vreugdevol moeten stemmen, maar tegelijkertijd
maak ik mij zorgen dat we hier dezelfde situatie krijgen als aan de overkant,
dat er allerlei voorstellen liggen, maar dat er niets wordt aangenomen. Ik
zou deze Kamer willen oproepen om voor de tweede termijn nog eens goed te
bekijken wat wij graag zouden willen hebben van deze staatssecretaris. Ik
zou van de staatssecretaris willen horen of hij toch niet in staat is om met
alle goede suggesties die hier zijn gedaan, de Kamer tegemoet te komen. Ik
denk dat het resultaat van dit debat in ieder geval moet zijn dat er een onderzoek
komt, waarin alle mogelijkheden die zijn genoemd, bekeken worden en dat de
staatssecretaris ons daarover een voorstel doet. Daar hebben wij nog een aantal
maanden de tijd voor. Daar hoeven wij volgens mij geen novelles voor te bedenken.
Dat kan allemaal nog proper geregeld worden. Ik denk namelijk dat, behoudens
de VVD, alle fracties hebben gezegd dat dit echt beter moet kunnen. Ik roep
de staatssecretaris dan ook op dat te doen.Ik noemde al de hypotheekrenteaftrek als de belangrijkste niet genomen
maatregel inzake 's Rijksfinanciën. Mijn partij heeft aan de overkant
een buitengewoon milde aanpassing voorgesteld, doorgerekend door natuurlijk
het Centraal Planbureau. Dat ziet er trouwens goed uit voor mensen met weinig
geld en het is ook niet slecht voor de economische groei en voor de werkgelegenheid.
Ik noem maar een paar factoren die de staatssecretaris altijd graag aanhaalt.
Dat was een mogelijkheid geweest om aan de ene kant wat extra geld binnen
te halen en daardoor aan de andere kant wat al te hardvochtig uitvallende
maatregelen te vermijden of te beperken. Kan de staatssecretaris ons wellicht
uitleggen waarom er eigenlijk niets kan als het over dit onderwerp gaat? Hoe
denkt hij dat hij daarmee in de komende jaren gedraaid komt binnen de Europese
Unie, waarin deze vreemdsoortige subsidiëring van villabewoners door
rijtjeshuizen niet echt goed begrepen wordt? De SP steunt het voorstel, zoals
werd gedaan door de fractie van de PvdA in eerste termijn, om nu al te gaan
onderzoeken hoe wij dat straks op gaan lossen. Dan krijgen wij niet meer dat
gedoe met overgangsregelingen. U merkt het, wij denken vooralsnog niet dat de door de regering geformuleerde
doelstellingen inzake een beter ondernemersklimaat, een sterkere samenleving
en een slagvaardiger overheid, met dit belastingplan gerealiseerd zullen worden.
Wij vrezen eerder het tegendeel.De beraadslaging wordt geschorst.Sluiting 22.34 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20042005-407-432.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl