Interpellatie-Bakker, gericht tot de minister van Buitenlandse Zaken, de minister van Justitie en de minister voor Vreemdelingenzaken en Integratie, over de werving van mensen met een Irakese achtergrond
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2003-2004, pag. 1912-1928

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

03-12-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

nr. 27, pagina 1912-1928

20-11-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29307Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Regeling van werkzaamheden (donderdag 20 november 2003)Pagina 1887-1888
Debat over de opvolging van de Nederlandse eurocommissarisPagina 1909-1912
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Werkloosheidswet in verband met de afschaffing van de vervolguitkering (29268), en over de motie-Noorman-den Uyl/Van Gent over het betrekken van de afschaffing van de WW-vervolguitkering bij een integraal WW-advies van de SER (29268, nr. 11) en de motie-Verburg c.s. over afspraken met UWV en CWI inzake actieve bemiddeling (29268, nr. 13)Pagina 1890-1890
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de wijze van aanpassing van de kinderbijslag, de wet van 22 december 1994 tot nadere wijziging van de Algemene Kinderbijslagwet, de Ziekenfondswet en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (Stb. 957) en de Algemene Kinderbijslagwet in verband met andere wijze van aanpassing kinderbijslagbedragen (29258), en over vijf motiesPagina 1891-1892
Interpellatie-Bakker, gericht tot de minister van Buitenlandse Zaken, de minister van Justitie en de minister voor Vreemdelingenzaken en Integratie, over de werving van mensen met een Irakese achtergrondPagina 1912-1928
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Invoering van een bijdrage van de werkgever wiens werknemer op of na het bereiken van de leeftijd van 57,5 jaar werkloos wordt (Wet werkgeversbijdrage werkloosheidslasten oudere werknemers) (28862)Pagina 1890-1891
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van diverse wetten op het terrein van VWS, teneinde enkele wetstechnische gebreken te herstellen of andere wijzigingen van ondergeschikte aard aan te brengen (Technische aanpassingen van VWS-wetgeving 2003) (29230) en het wetsvoorstel Wijziging van enkele wetten op het beleidsterrein van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap in verband met het herstellen van wetstechnische gebreken en leemten (29046)Pagina 1861-1861
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (donderdag 20 november 2003)Pagina 1929-1930
Presentie en opening (donderdag 20 november 2003)Pagina 1861-1861
Voortzetting van de behandeling van het voorstel van wet van de leden Karimi, Dubbelboer en Van der Ham betreffende het houden van een raadplegend referendum over het grondwettelijke verdrag voor de Europese Unie (Wet raadplegend referendum Europese Grondwet) (28885)Pagina 1861-1887
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten in verband met de implementatie van Richtlijn 2003/49/EG van de Raad van de Europese Unie van 3 juni 2003 betreffende de gemeenschappelijke belastingregeling inzake uitkering van interest en royalty's tussen verbonden ondernemingen van verschillende lidstaten (29034)Pagina 1888-1888
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet belastingen op milieugrondslag en Wet op de accijns (implementatie richtlijn Energiebelastingen) (29207), en over de motie-Samsom over gedeeltelijke vrijstelling van energiebelasting voor WKK-centrales met een elektrisch rendement van minder dan 30% (29207, nr. 11)Pagina 1889-1889
Noot bij pag. 1912: interpellatievragen van het lid Bakker (D66) aan de minister van Buitenlandse Zaken over de werving van mensen met een Irakese achtergrondPagina 1931-1931
Voortzetting van de behandeling van het voorstel van wet van de leden Karimi, Dubbelboer en Van der Ham betreffende het houden van een raadplegend referendum over het grondwettelijke verdrag voor de Europese Unie (Wet raadplegend referendum Europese Grondwet) (28885)Pagina 1892-1909
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Het toezicht op trustkantoren (Wet toezicht trustkantoren) (29041)Pagina 1888-1888
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de internationale bijstandsverlening bij de heffing van belastingen en de Wet inkomstenbelasting 2001 (implementatie spaarrenterichtlijn) (29206)Pagina 1888-1888
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Verlenging van de loondoorbetalingsverplichting door de werkgever bij ziekte (Wet verlenging loondoorbetalingsverplichting bij ziekte 2003) (29231), en over de motie-Dittrich c.s. over het beginsel van de flexibele WAO-keuring (29231, nr. 15)Pagina 1889-1890

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 80 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de interpellatie-Bakker, gericht tot
de minister van Buitenlandse Zaken, de minister van Justitie en de minister
voor Vreemdelingenzaken en Integratie, over de werving van mensen met
een Irakese achtergrond.Tot het houden van deze interpellatie is verlof verleend in de vergadering
van 18 november 2003.(De vragen zijn opgenomen aan het eind van deze editie.)1De heer Bakker (D66):Mijnheer de voorzitter. Dit voorjaar stond het debat in het teken van
de voorbereiding van de oorlog in Irak. Daar werd in deze Kamer heel verschillend
over gedacht, maar dat is vandaag niet het kernpunt. Tijdens die voorbereiding
kwamen er op een goed moment geluiden dat de Amerikanen in Nederland mensen
met een Irakese achtergrond zouden werven en screenen om hen
te ondersteunen bij de op handen zijnde acties in Irak. Daarover werden Kamervragen
gesteld door mijn voormalige collega Thom de Graaf. Hij vroeg de regering
niet alleen of dat waar was, maar met name ook of de regering daar ook bij
betrokken was. Het antwoord was dat het wel waar was, maar dat de regering
daar niet bij betrokken was. Op de vraag van de heer De Graaf of er op enigerlei
wijze sprake was van betrokkenheid, was het antwoord: van actieve betrokkenheid
bij of ondersteuning door de Nederlandse overheid van deze werving is geen
sprake geweest.Vervolgens werden er een week of zes geleden in een uitzending van Netwerk
twee Irakezen opgevoerd die zeiden dat er wel degelijk een bijeenkomst was
geweest in een motel in Limburg en dat daarbij mensen van het ministerie van
Buitenlandse Zaken en van het ministerie van Justitie aanwezig waren, al telefonerend
met Den Haag en uiteindelijk ook met documenten en toezeggingen ten aanzien
van de terugkeer. Ik heb daar vragen over gesteld. In het antwoord dat wij
hier een paar dagen geleden op kregen, erkent de minister dit. Hij zegt echter
ook dat dit verder niets afdoet aan zijn antwoord op de vragen van de heer
De Graaf van 27 februari over de werving van Nederlandse staatsburgers met
een Irakese achtergrond. En nu snap ik het niet meer. Om te voorkomen dat
wij weer zes weken moeten wachten op weer een antwoord op weer een schriftelijke
vraag, meende ik dat het goed was om in dit debat een aantal concrete vragen
te stellen aan de regering. - Waarom is in maart dat antwoord op
die schriftelijke vragen gegeven, terwijl nu erkend moet worden dat er misschien
geen sprake was van actieve betrokkenheid bij de werving, maar wel van ondersteuning,
facilitering en accommodering van betrokkenen?- Wist de regering
eigenlijk dat dit gaande was en op welk moment wist zij dat?- Betekent
de toezegging die aan Irakese asielzoekers is gedaan dat terugkeer naar Nederland
mogelijk was, dat er sprake was van betrokkenheid van de Nederlandse regering
bij de Amerikaanse werving van mensen met een Irakese achtergrond?- Hoe verhoudt het antwoord op vragen van de heer De Graaf dat de deelname
van twee Irakese asielzoekers aan de wervingsacties geen bijzondere consequenties
zou hebben voor de asielaanvraag, zich met de toezegging aan de Irakese asielzoekers
dat terugkeer naar Nederland mogelijk was?- Is dat niet een bijzondere
toezegging, aangezien een asielzoeker normaliter tijdens zijn procedure niet
voor langere tijd naar het buitenland kan vertrekken en zeker niet naar het
land van herkomst?- Hoe en wanneer is de regering te weten gekomen
dat er bij de werving twee Irakese asielzoekers betrokken waren?- Welke in Nederland verblijvende personen zijn nog meer door de VS geworven
voor activiteiten in Irak?- Waren er nu wel of geen Nederlandse ambtenaren
aanwezig bij de Amerikaanse screening, zoals de twee Netwerk-Irakezen stellen,
om ze zo maar te noemen, en zo ja, welke ambtenaren waren dat dan precies?- Wanneer en op welke wijze – schriftelijk, mondeling of in
contact met Den Haag – is de Irakese asielzoekers toegezegd dat terugkeer
naar Nederland mogelijk was?- Is op hen wellicht een vorm van druk
uitgeoefend, in die zin dat al dan niet meewerken aan het verzoek van de VS
mogelijk consequenties zou hebben voor de uitkomst van de procedure?- Zijn er nog andere feiten en gebeurtenissen met betrekking tot de voorbereiding
van de oorlog in Irak waarover de Kamer tot dusverre niet op de hoogte is
gesteld en, zo ja, welke?- Erkent de regering dat de Kamer op dit
punt onvolledig is geïnformeerd?Minister De Hoop Scheffer:Voorzitter. Ik ben blij dat ik hier sta. Ik heb begrepen dat mijn naam
en mijn foto reeds zijn verwijderd uit het smoelenboek van de Tweede Kamer.
Ik heb desalniettemin gemeend om te moeten ingaan op uw uitnodiging om hier
namens de Nederlandse regering te antwoorden.De voorzitter:Ik geef een serieuze reactie op deze opmerking. Ik weet dat er een dergelijk
boekje is. Ik heb opdracht gegeven om dit niet voor 3 december te verspreiden.
Het spijt mij dat dit u toch onder ogen is gekomen. Ik verzoek u om het als
"niet officieel" op te vatten.Minister De Hoop Scheffer:Ik sprak het op luchtige toon uit.De voorzitter:Ik had er toch behoefte aan om er zo op te reageren.Minister De Hoop Scheffer:Dank u zeer. Voorzitter. Ik zal de interpellatievragen 1 en 8 beantwoorden.
Collega Verdonk zal de andere vragen beantwoorden, die meer specifiek betrekking
hebben op de Irakese asielzoekers.Ik blijf bij de stelling dat er bij de werving geen betrokkenheid is geweest
van de Nederlandse overheid. Daarover ging het zowel in de vragen van de heer
De Graaf als in die van de heer Bakker. Ik definieer het begrip "werving"
als het overhalen om dienst te nemen of lid te worden. Ik houd vol dat er
geen enkele betrokkenheid is geweest bij de werving. Er is dus ook geen sprake
van dat de Kamer onvolledig is geïnformeerd.In vraag 8 wordt het net een stuk een breder uitgegooid. Zij luidt namelijk:
zijn er nog andere feiten en gebeurtenissen met betrekking tot de (voorbereidingen
voor oorlog) in Irak, waarvan de Kamer tot dusverre niet op de hoogte is gesteld
en, zo ja, welke? Dat is een vraag met een buitengewoon brede strekking. Ik
spits het toe op het antwoord dat ik heb gegeven op de laatste schriftelijke
vraag van de heer Bakker, die luidde: heeft de Nederlandse regering op enigerlei
wijze nog andere activiteiten ondernomen of ondersteund – en daar komen
weer die belangrijke woorden – in het kader van de Amerikaanse werving?
Het antwoord op die vraag is en blijft "neen". De bredere strekking van vraag
8 leidt tot de aanvullende informatie dat de Kamer moet weten dat deze mensen
met een Amerikaans vliegtuig van een Nederlands vliegveld zijn vertrokken.
Dit was echter niet eerder gevraagd. Dat vertrek staat in geen enkele relatie
tot de werving. Daar heeft de Nederlandse overheid zich niet mee beziggehouden.
Had de heer Bakker het net in zijn vierde schriftelijke vraag zo breed uitgegooid
als hij vandaag in vraag 8 doet, dan had ik het antwoord aangevuld met het
punt van het vliegtuig en het vertrek.Minister Verdonk:Voorzitter. Was er sprake van consequenties voor de asielaanvraag en is
er een bijzondere toezegging gedaan? De algemene regel is dat terugkeer van
een asielzoeker naar het land van herkomst negatieve consequenties heeft voor
zijn asielaanvraag. In de praktijk geeft de IND onder bepaalde omstandigheden
asielzoekers op hun verzoek wel toestemming om Nederland tijdelijk te verlaten
en weer in te reizen zonder hieraan consequenties te verbinden voor de beoordeling
van de asielaanvraag. Dat is bijvoorbeeld gebeurd met statushouders uit Bosnië
en Afghanistan die in het kader van de "look-and-see"-procedure voor een bepaalde
tijd terug konden naar het land van herkomst. Asielzoekers krijgen hiervoor
bijvoorbeeld toestemming als een familielid in het land van herkomst is gestorven.De omstandigheden in deze zaak waren natuurlijk uitzonderlijk. Hier was
sprake van Irakese asielzoekers die terugkeerden onder de bescherming van
de Amerikaanse autoriteiten en met medewerking van de Nederlandse overheid.
Dat kan niet worden vergeleken met de terugkeer van een asielzoeker naar het
land van herkomst zoals bedoeld door de heer Bakker. Derhalve is dan ook besloten,
betrokkene toe te staan om eenmalig terug te keren naar Nederland en dit niet
mee te wegen bij de beoordeling van de asielaanvraag.Hoe wist de regering dat bij de werving twee Irakese asielzoekers betrokken
waren? Welke in Nederland verblijvende personen zijn nog meer geworven door
de VS voor activiteiten in Irak? Zoals reeds gezegd, hebben de Amerikaanse
autoriteiten de werving en selectie gedaan. Hierbij is de Nederlandse overheid
niet betrokken geweest. Uiteindelijk hebben de Amerikaanse autoriteiten als
resultaat van hun wervingsactiviteiten een lijst met namen voorgelegd. Vervolgens
heeft de IND vastgesteld dat zich onder deze groep twee asielzoekers bevonden.Waren er wel of geen Nederlandse ambtenaren aanwezig bij de Amerikaanse
screening, zoals de twee Irakezen in Netwerk stellen? Nee, pas op het moment
dat betrokkenen op het punt stonden, te vertrekken naar Hongarije is de schriftelijke
toestemming voor de in- en uitreis door de IND uitgereikt. Daarvoor is er
niemand aanwezig geweest. Er zijn geen mensen van de IND en ook niet van Buitenlandse
Zaken aanwezig geweest om medewerking te verlenen.Wanneer en op welke wijze is de Irakese asielzoekers toegezegd dat terugkeer
naar Nederland mogelijk was? Ik heb al gezegd dat dit is gebeurd op het moment
dat de asielzoekers Nederland verlieten. Daarvoor is door een IND-medewerker
een schriftelijke toestemming uitgereikt.Is er op de asielzoekers druk uitgeoefend in die zin dat al dan niet meewerken
aan het verzoek van de VS mogelijk consequenties zou hebben voor de uitkomst
van de asielprocedure? Daar kan ik kort en duidelijk over zijn: nee, de Nederlandse
overheid heeft op geen enkele wijze druk uitgeoefend op de asielzoekers.Ik steun de opmerking van mijn collega De Hoop Scheffer dat de Kamer wat
mij betreft niet onjuist is geïnformeerd.De voorzitter:Minister Donner, wilt u het woord nog voeren? Dat hoeft overigens niet,
want u bent altijd welkom.Minister Donner:Dan blijf ik maar zitten.De voorzitter:Bij het vorige debat zei de minister van Financiën, vice-premier
Zalm, dat hij voor de gezelligheid met de minister-president was meegekomen.
Ik ben blij met deze nieuwe gewoonte.Minister Donner:Als de Kamer ons niet elders nodig heeft, komen wij hier zitten!De beraadslaging wordt geopend.De heer Bakker (D66):Voorzitter. Ik ben de antwoorden van de regering nog op mij aan het in
laten werken. De minister van Buitenlandse Zaken had nog aanvullende informatie,
namelijk dat betrokkenen met een Amerikaans vliegtuig van een Nederlands vliegveld
zijn vertrokken. Daarbij blijft de minister bij zijn stelling dat er geen
betrokkenheid is geweest bij de werving. Dan verwijs ik toch nog even naar
de vragen van de heer De Graaf. Hij heeft gevraagd: bent u betrokken geweest
bij de werving? Vraag 5 luidde echter: is er overigens sprake van enige betrokkenheid
van of ondersteuning door Nederlandse overheidsinstanties bij deze werving?
Ik meen dat er wel sprake is van ondersteuning in de zin van facilitering.
Mevrouw Verdonk zei: met medewerking van de Nederlandse overheid. Dat is een
punt. Dit zijn feiten die wij pas nu, en inderdaad via de televisie, moeten
vernemen. In het televisieprogramma is gesteld dat ambtenaren van Buitenlandse
Zaken en Justitie lijfelijk aanwezig waren op de bijeenkomst waarop ook de
documenten zijn uitgereikt. Is dat inderdaad zo? Wat dat feitelijke aanwezigheid?
Is er toen contact geweest met Den Haag? Is daarover overleg gevoerd en, zo
ja, met wie dan? Wist u daar allemaal op dat moment van of is dat iets geweest
wat zich toentertijd aan het zicht van de regering en van de eerstverantwoordelijke
ministers heeft onttrokken? Ik begrijp uiteraard dat mevrouw Verdonk daar
in persoon destijds niet bij was, maar de verantwoordelijkheid gaat over op
een volgend bewindspersoon. De heer De Hoop Scheffer kan er echter wel bij
aanwezig zijn geweest.Ik wil nog even terugkomen op die ene vraag van de heer De Graaf. Die
luidt: is er overigens sprake van enige betrokkenheid van of ondersteuning
door Nederlandse overheidsinstanties bij deze werving? De minister van Buitenlandse
Zaken schrijft mede namens de collega's: van actieve betrokkenheid of ondersteuning
door de Nederlandse overheid bij deze werving is geen sprake geweest. Nu zal
het toch niet gebeuren dat wij hier in een woordenspel terechtkomen! De minister
zegt dat geen sprake is geweest van een actieve ondersteuning bij de werving.
Dat wil ik van hem aannemen. Ik denk echter aan een actieve ondersteuning
van het geheel, in de zin dat het ook mogelijk werd gemaakt dat mensen zich
vrij voelden om te gaan, omdat zij dan ook weer terug konden komen. Ik denk
aan actieve ondersteuning door middel van het verstrekken van documenten waarin
werd bevestigd dat hun niets in de weg zou worden gelegd als zij terugkwamen
en dat zij dan nog gewoon in de procedure zouden zijn. Is dat nu actieve ondersteuning
of zie ik dat verkeerd? Er is toch medewerking, zoals ik de
minister voor Vreemdelingenzaken en Integratie hoor zeggen? Wat is medewerking
anders dan ondersteuning?Voorzitter. Ik zit gewoon met deze vraag. Het gaat er volgens mij vandaag
niet om, het hele debat over Irak nog eens over te doen. Ik heb ook geen velletje
wit papier bij me om een motie in te dienen. Ik wil wel even heel precies
vaststellen wat er aan de hand is geweest, hoe het is gelopen en of de informatie
die destijds aan de heer De Graaf is gegeven, adequaat is geweest. Ik heb
inderdaad het gevoel dat die beantwoording onvolledig is geweest, maar ik
heb ook het ongemakkelijke gevoel dat de minister een beetje vlucht in de
woorden als hij zegt dat er geen sprake is geweest van een actieve betrokkenheid
bij de werving. Ondersteuning is toch echt iets anders.Ik hoop dat beide bewindslieden in tweede termijn op dit punt alsnog wat
helderheid kunnen bieden, zodat wij met een wat bevredigender gevoel dit debat
kunnen verlaten.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Voorzitter. Ik heb de antwoorden van de minister beluisterd en heb nu
problemen met het feit dat ik een eventuele motie ook in deze termijn zou
moeten indienen. Ik was namelijk echt niet voorbereid op dergelijke antwoorden
van de minister. Ik ging ervan uit dat deze minister, twee weken voordat hij
vertrekt, niet zijn vlucht zou nemen tot taalacrobatiek. Natuurlijk heeft
hij de Kamer onvolledig geïnformeerd! Hoe vaak heeft de minister van
Buitenlandse Zaken hier in deze Kamer niet beweerd dat Nederland niet meewerkt
aan de voorbereiding van oorlog? Het mag zo zijn dat hij nu op basis van het
woord "werving" beweert dat hij de Kamer niet onvolledig heeft geïnformeerd –
ik heb in de Van Dale opgezocht wat het woord "werving" precies betekent –
maar als wij ons de debatten over Irak voor de geest halen, moeten wij concluderen
dat hij de Kamer wel degelijk onvolledig heeft geïnformeerd. Hij zegt
immers dat hij geen medewerking heeft verleend, dat hij geen ondersteuning
heeft gegeven aan de wervingsactiviteiten. Wat is het doel van werving? Het
doel van werving is dat die mensen gaan meewerken aan de Amerikaanse oorlog
in Irak. Daaraan heeft hij meegewerkt. Dat is totaal in strijd met datgene
wat de minister vaker hier in de Kamer heeft beweerd. Ik vind derhalve dat
wij hier niet moeten volstaan met het woordenspel van deze minister.De vraag is dan wat de consequentie is, want ik ben ervan overtuigd dat
het een probleem is. Nu wreekt zich dat wij hier een minister hebben van wie
wij weten dat hij over twee weken vertrekt. Ik heb er dan ook op dit moment
geen zin in, een motie van wantrouwen tegen deze minister in te dienen. Ik
moet evenwel zeggen dat voor mij heel zwaar weegt wat hier is gebeurd en wat
deze minister heeft gedaan, terwijl hij blijft bij zijn semantische uitleg.Ik kom nu toe aan de antwoorden van minister Verdonk. Zij heeft gezegd
dat het vaker voorkomt dat asielzoekers die in de procedure zitten documenten
krijgen om terug te gaan naar hun land van herkomst met de belofte dat zij
mogen terugkomen naar Nederland. Het is de eerste keer dat ik dit hoor. Het
zou echt een heel ruime interpretatie zijn van de asielwetgeving. Het zou
een keerpunt zijn in het Nederlandse asielbeleid. Tot nu toe geldt dat wie
een asielverzoek heeft gedaan en in de asielprocedure zit vrees heeft voor
vervolging in het eigen land en er dus niet naar kan terugkeren. De minister
zegt dat er in dit geval sprake was van Amerikaanse steun. De Amerikanen gaven
deze mensen dus bescherming, zodat deze mensen konden terugkeren naar hun
land van herkomst. Hadden de Amerikanen de minister al van tevoren op de hoogte
gesteld? Hoe snel is zij in actie gekomen op het moment dat de Amerikanen
hebben gezegd: in deze groep zitten ook twee asielzoekers die documenten behoeven
om hun werk te kunnen doen in Irak? Hoe vaak komt het voor dat de IND heel
snel documenten geeft aan asielzoekers, bijvoorbeeld om terug te gaan? Wat
was de reden dat de minister zo snel in actie is gekomen?Gezegd is dat de documenten zijn gegeven op het moment dat die mensen
op het punt stonden te vertrekken. Hoe moet ik mij dat voorstellen? De mensen
staan op het punt te vertrekken, de IND krijgt een telefoontje en zegt dan:
wij zijn klaar, hier komt het document? Hoe werkt dat dan? Hoe staat dat in
verhouding tot de procedures die wij kennen ten aanzien van asielverzoeken?
Ik word echt boos hierover, want het staat in geen verhouding tot de debatten
die hier zijn gevoerd over asielbeleid en vluchtelingenbeleid.Mijn laatste vraag is of die personen in de procedure zaten of al uitgeprocedeerd
waren en misschien zelfs nog illegaal hier waren. Hoe gaat de Nederlandse
regering nu om met die personen die terug zijn?Ik heb heel veel vragen en hoop dat de minister duidelijkheid kan brengen,
maar ik moet zeggen dat ik er weinig vertrouwen in heb.De heer Eurlings (CDA):Aan het eind van dit ferme verhaal heb ik toch een vraag. Het is van tweeën
een. Wij hebben hier een serieus debat. Het is wat raar om het tegen een vrouw
te zeggen, maar toch zeg ik: u moet een vent zijn. U neemt grote woorden in
de mond, dan is het ook een kwestie van doorbijten. Ik vind het niet kunnen
dat u in feite zegt dat het onvolledig is, want daarop komt uw verhaal neer,
en dat u vervolgens zegt: omdat de minister binnenkort vertrekt, zal ik het
maar laten lopen. Dat vind ik niet ferm en niet zoals u het zou moeten doen.Mevrouw Karimi (GroenLinks):U kunt niet voor mij bepalen hoe ik het moet doen. Als u de Kamer echt
serieus neemt, mijnheer Eurlings, dan zou u er nu niet naar moeten kijken
of er een minister van het CDA, de VVD of welke partij dan ook zit, maar dan
zou u moeten kijken naar hoe met de Kamer is omgegaan in deze kwestie, en
nog wel een kwestie waarbij het om een oorlog gaat. Hoe kunt u het Irakbeleid
van deze minister of zelfs dit kabinet verder vertrouwen op het moment dat
de Kamer er niet voor 100% op kan vertrouwen dat zij volledig wordt geïnformeerd?De heer Eurlings (CDA):U bent een handig debater, maar u doet het niet zorgvuldig, want ik ben
nog niet eens aan mijn verhaal toegekomen. Hoe kunt u dan nu conclusies trekken
over welke stelling ik ga innemen? Ik zeg alleen, dat u te maken hebt met
een kabinet en met ministers en dat u niet kunt zeggen dat u eigenlijk spijkerharde
kritiek hebt, maar de spreekwoordelijke keutel maar intrekt, omdat een van
de ministers binnenkort toch weggaat. Ik vind dat niet ferm.
Ik heb daar niet veel respect voor.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Ik meen dat ik consequent ben. Tijdens het debat naar aanleiding van de
benoeming van de minister tot secretaris-generaal van de NAVO heb ik al gezegd
dat, als je instemt met de gevolgde procedure, zich de mogelijkheid kan voordoen
dat je afziet van het hanteren van bepaalde middelen ten opzichte van de minister.
Dat debat wil ik niet herhalen.De voorzitter:Het is natuurlijk niet aan mij om een lid te adviseren hoe hij of zij
tijdens een debat moet handelen, maar ik heb er wel behoefte aan, op te merken
dat wij hier te maken hebben met een volwaardige minister van Buitenlandse
Zaken.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat is waar, maar wat mij betreft wel met inachtneming van de door mij
gemaakte kanttekeningen.De heer Koenders (PvdA):Voorzitter. Toen ik hoorde van het interpellatieverzoek van de heer Bakker
en de antwoorden nog eens las van de vragen van oud-collega De Graaf, realiseerde
ik mij niet dat de zaak zo ernstig was. Ik ben erg bezorgd over de antwoorden
die de ministers van Buitenlandse Zaken en voor Vreemdelingenzaken en Integratie
hebben gegeven. Ik maak mij al enige tijd zorgen over de manier waarop de
betrokkenheid van Nederland bij de voorbereiding van de oorlog met Irak met
de Kamer gedeeld is. De discussie ging onder andere over massavernietigingswapens.
Op dat punt krijgen wij algemeen een "njet" als het gaat om de beantwoording.
Wij hebben de affaire-Blom gehad. Nu is er sprake van een beleidslijn met
betrekking tot asielprocedures die op nogal gespannen voet staat met de beleidslijn
destijds om niet mee te werken aan de voorbereiding van een eventuele oorlog
in Irak.De heer De Graaf was zo alert om te vragen of er sprake is geweest van
ondersteuning bij de werving van in Nederland woonachtige mensen voor eventuele
acties in Irak. Het woord "ondersteuning" is gebruikt en niet de woorden "actieve
ondersteuning". Uit de woorden van minister Verdonk blijkt glashelder –
en impliciet ook uit de woorden van de minister van Buitenlandse Zaken –
dat die ondersteuning heeft plaatsgevonden. Daar is geen twijfel over mogelijk.
Je faciliteert als je een inbreuk maakt op vigerende asielregels. Dat is gedaan
op verzoek, omdat men kennelijk wil dat de Amerikanen de mogelijkheid hebben
om Irakezen die in Nederland wonen in te zetten in Irak. Het is beneden alle
peil om daar een semantische kwestie van te maken. De Kamer heeft er recht
op om volledig ingelicht te worden. Dat is een principiële zaak. Natuurlijk
kunnen wij er allerlei definities van "werving" bijhalen, maar wij weten precies
waarover het gaat: ondersteuning bij de werving. Ik vind het een ernstige
zaak dat het kabinet op de vragen van de heer De Graaf en ook nu op vragen
van de heer Bakker een verhullend antwoord geeft.Voorzitter. Het aantal vragen neemt eerder toe dan af. Enkele daarvan
zijn de volgende. Waren er ambtenaren van het ministerie van Justitie aanwezig
in het hotel in Limburg? Zo ja, hoeveel? Dezelfde vraag stel ik ten aanzien
van ambtenaren van Buitenlandse Zaken en van Vreemdelingenzaken.In antwoord op een vraag van de heer De Graaf zegt het kabinet doodleuk
dat deelname van deze personen geen bijzondere consequenties heeft voor de
asielaanvraag. Hoe kan het kabinet dat antwoord geven? Er zijn natuurlijk
wel consequenties voor de asielaanvrager: in tegenstelling tot voor alle andere
asielzoekers – en het gaat hier om iets heel anders dan vakantietjes! –
in vergelijkbare posities, is het voor hen niet linea recta einde verhaal,
ondanks het feit dat zij op dat moment naar een volgens de Nederlandse regering
op een tijdstip vóór de oorlog veilig gebied reisden. Hoe kan
men doodleuk zeggen dat deelname van deze personen geen bijzondere consequenties
heeft? Misschien is het een heel handige manier van formuleren, namelijk dat
ze geen problemen zullen krijgen. Maar dan is ook dat toch geen manier om
de Kamer te behandelen? Zolang er geen status is, is reizen naar veilige gebieden,
zeker naar het land van herkomst, niet aan de orde. Juist dit kabinet en het
vorige maakten daar een keiharde zaak van. Maar nu wordt er ineens een uitzondering
gemaakt. Dat is grove discriminatie van grote groepen asielzoekers die deze
mogelijkheid niet hebben.Dit leidt tot een aantal vervolgvragen. Op welke wijze, wanneer en van
wie heeft de minister voor Vreemdelingenzaken verzoeken gekregen om, tegen
alle beleidslijnen in, een precedent te schepen en uitzondering te maken op
het terugkeerrecht van asielzoekers? Zijn die gekomen van de minister van
Buitenlandse Zaken, of van de Amerikaanse ambassade? En waarom heeft de minister
daarmee ingestemd? Welke beleidslijn in het ministerie is daarmee in overeenstemming?
Om hoeveel mensen ging het eigenlijk? En wat waren het voor pasjes? In welke
fase zijn er hoeveel gegeven? En hoe interpreteert het kabinet het woord "ondersteuning"?
Ik kom daar later op terug. De minister maakt daar ineens "actieve ondersteuning"
van – maar er staat "ondersteuning bij werving" – en dat is faciliteren.De minister van Buitenlandse Zaken wil ik vragen door wie en wanneer hij
is ingelicht over de Amerikaanse wervingsactie. Zoiets staat namelijk in de
beantwoording. Werd daar een verzoek aan gekoppeld om dit mogelijk te maken
en zo ja, op welke wijze? En waarom noemt hij het geen "ondersteuning"?Ik sluit af met twee moties. De eerste is voor mij de belangrijkste:De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende: - dat aan Irakese asielzoekers is toegezegd dat
na inzet voor de Amerikaanse regering in Irak hun terugkeer naar Nederland
mogelijk was en hun vertrek uit Nederland geen (negatieve) consequentie zou
hebben voor hun lopende asielprocedure;- dat aan betrokkenen pasjes
zijn uitgereikt voor een gegarandeerde terugkeer;- dat deze handelwijze
in strijd is met de vigerende asielprocedureregels en precedenten geschapen
heeft;constaterende dat met dezeKoenders handelwijze de werving door de Amerikaanse overheid in Nederland van mensen met een Irakese achtergrond
daadwerkelijk is ondersteund;spreekt uit dat de regering in antwoord op schriftelijke vragen de Kamer
onvolledig heeft beantwoord,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Koenders. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 1(29307).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende: - dat aan Irakese asielzoekers is toegezegd dat
na inzet voor de Amerikaanse regering in Irak hun terugkeer naar Nederland
mogelijk was en hun vertrek uit Nederland geen (negatieve) consequentie zou
hebben voor hun lopende asielprocedure;- dat aan betrokkenen pasjes
zijn uitgereikt voor een gegarandeerde terugkeer;spreekt uit dat door deze handelwijze in strijd is gehandeld met de vigerende
asielprocedureregels en ongewenste precedenten zijn geschapen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Koenders. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 2(29307).De heer Wilders (VVD):Voorzitter. Fraai is het allemaal niet. Ik heb goed geluisterd naar de
antwoorden van de bewindslieden, maar mijn fractie is het allemaal niet veel
helderder geworden. Daarom wil ik nog een aantal korte vragen stellen.Zo zegt de minister van Buitenlandse Zaken dat niet is meegedaan aan het
werven van asielzoekers. Dat mag formeel zo zijn, maar als eenmalig toestemming
wordt verleend aan asielzoekers om terug te keren, dan is dat misschien niet
werven, maar riekt het toch naar faciliteren. Daar wringt voor mij enigszins
de schoen. Graag een reactie van het kabinet. En waarom is deze eenmalige
toestemming niet concreet gemeld in de antwoorden van 1 april op de vragen
van de heer De Graaf?Nog los van wat is gezegd, het is inhoudelijk allemaal ook wat vreemd.
Waarom wordt überhaupt aan asielzoekers die vrijwillig – want van
vrijwilligheid was toch wel sprake – terugkeren naar het land dat zij
zijn ontvlucht, toestemming verleend, eenmalig of niet, om terug te keren
naar Nederland? Ik begrijp dat niet. Minister Verdonk had het in haar antwoord
over "bepaalde gronden" waarop dat zou kunnen, zoals het overlijden van familie.
Volgens mij is daarvan in dit geval geen sprake. Men is om andere redenen
vrijwillig teruggekeerd. Mijn fractie begrijpt niet waarom dat überhaupt
mogelijk is. Als je je land ontvlucht en je gaat vrijwillig terug, zou er
geen eenmalige mogelijkheid moeten zijn om weer terug te keren. Waarom is
dat nu eenmalig gebeurd? Kan de minister toezeggen dat dit in de toekomst
niet meer zal gebeuren?Ten slotte wil ik mij aansluiten bij de vragen van de heer Bakker. Ook
mij is het na de antwoorden van het kabinet niet geheel helder wanneer ambtenaren
van de IND en Buitenlandse Zaken aanwezig waren en wanneer de papieren zijn
overhandigd. In de media is dit door betrokkenen anders gemeld. Tot nu toe
zeg ik dat het allemaal weinig fraai is, maar voordat ik mijn fractie adviseer
om voor of tegen bepaalde moties te stemmen, wacht ik de hopelijk goede antwoorden
van het kabinet af.De heer Eurlings (CDA):Voorzitter. Over de fraaiheid van het plaatje kan ik kort zijn: het ware
beter geweest als bij de beantwoording van de eerste serie vragen de bredere
gang der zaken was vermeld. Dit debat gaat voor veel woordvoerders echter
niet zozeer over fraaiheid of over "het ware beter geweest", maar over grote
en zeer serieuze termen zoals "de Kamer is onvolledig ingelicht". Wij weten
allemaal hoe zwaar dat soort termen zijn; woordvoerders moeten heel zorgvuldig
afwegen of dat soort termen op zijn plaats zijn. Uit het antwoord van beide
bewindspersonen maak ik op dat de regering staande houdt dat bij werving en
selectie geen medewerking en ondersteuning is verleend. Op basis van het antwoord
van de bewindspersonen, specifiek op basis van het antwoord van mevrouw Verdonk
die zegt dat pas na de selectie bleek dat het ook om twee asielzoekers ging
en dat vanaf dat moment de overheid en ambtenaren werden ingeschakeld, kan
dus overeind worden gehouden dat bij werving en selectie geen medewerking
en ondersteuning heeft plaatsgevonden.Ik moet deze vraag nogmaals voorleggen. Is dat dan de kern van het verhaal,
dat ook IND-ambtenaren pas nadat werving en selectie had plaatsgevonden bij
het proces zijn betrokken? Is dat dan de kern van het verhaal, waarop het
antwoord dus juist blijft? Ik moet dat zo precies vragen, want grote woorden
vergen een nadrukkelijke beschouwing. Zo heb ik tenminste het antwoord in
eerste termijn begrepen. Ik zou graag een herbevestiging willen op dit punt.
Ik blijf zeggen, ook als dit wordt herbevestigd en voor mij de vragen dan
dus formeel naar juistheid zijn beantwoord, dat ik het veel beter had gevonden
als het bredere verhaal direct bij de beantwoording was betrokken. Dan hadden
wij hier vanavond niet hoeven te staan, dan was deze onduidelijkheid niet
gerezen en dan hadden sommige mensen hier geen grote woorden hoeven te spreken.
Ik vind zelf dat zij niet hadden hoeven te spreken, als de regering tenminste
kan herbevestigen wat ik zonet heb gevraagd.De heer Koenders (PvdA):Het heeft niets te maken met grote woorden. Ik heb helemaal geen grote
woorden gebruikt. Ik heb heel goed geluisterd naar de beantwoording van het
kabinet. Daaruit is gebleken dat er een speciale inbreuk is geweest op asielprocedures
ten behoeve van de mogelijkheid voor Irakezen om aan acties mee te werken.
Dat is faciliteren en ondersteunen van de werving; anders kunnen die mensen
namelijk niet gaan. Ik vind dat de heer Eurlings de plicht heeft om niet alleen
als vertegenwoordiger van een coalitiepartij, maar ook als parlementariër
voor het recht te staan dat de Kamer volledig wordt ingelicht. Het woord "werving"
kan niet met een semantische oplossing op een bepaalde manier
worden uitgelegd, terwijl het voor iedereen duidelijk is dat dit zonder deze
inbreuk niet had kunnen plaatsvinden.De heer Eurlings (CDA):Net zozeer als de heer Koenders hier wijst op de ernst van het goed nakomen
van onze controlerende taak, breng ik hier met nadruk naar voren dat wij ook
zorgvuldig en precies in onze oordeelsvorming moeten zijn. U hebt mij goed
gehoord, mijnheer Koenders. Ik heb hier niet verheeld dat ik het beter en
fraaier had gevonden als de stand van zaken ineens breder op tafel was gelegd.
Toch moeten wij op het moment dat sommigen onzer hier zware termen in de mond
nemen als "onvolledig informeren", ook heel precies teruggaan naar de vraagstelling
en naar hoe er formeel is geantwoord. Ik heb het antwoord van de bewindspersonen
zo begrepen dat zij zeggen: ons is destijds door de heer De Graaf gevraagd
of wij hebben medegewerkt aan werving en selectie of dat wij deze hebben ondersteund.
Daarop was het antwoord van de bewindslieden dat zij niet hebben meegewerkt
aan werving en selectie en dat zij zulks ook niet hebben ondersteund. Dat
antwoord kwam op het moment dat, na de werving en selectie, bleek dat twee
van de geselecteerden asielzoekers waren en dat daar dus een knel zat. Die
vraag leg ik nogmaals voor aan het kabinet. Als herbevestigd wordt, wat ik
in eerste instantie heb begrepen, dan zeg ik vanuit mijn reële controlerende
taak dat men ons formeel volledig heeft geïnformeerd in antwoord op de
vragen die gesteld waren. Dan blijf ik zeggen dat ik het fraaier had gevonden
als het totale beeld was neergelegd. Het kan niet zo zijn dat ik het niet-fraaie
onder tafel schuif omdat ik toevallig van een coalitiepartij ben. Maar het
kan ook niet zo zijn, mijnheer Koenders, dat ik hier zonder de nodige zorgvuldigheid
dat soort zware termen bezig, alleen omdat ik anders zogenaamd niet serieus
zou zijn. Dat is de andere kant van de werkelijkheid.De heer Koenders (PvdA):Wij zullen dat straks zien, maar ik wijs erop dat het gaat om de volledigheid.
Ik denk dat veel mensen dit allemaal niet kunnen volgen. Het is duidelijk
dat de regering een plicht heeft tegenover de Kamer. Als er vragen zijn waarvan
de intentie en de formulering duidelijk is, kan de regering het niet nalaten
de Kamer te informeren over cruciale elementen en de inbreuk op een asielprocedure
mag een cruciaal element heten. Dat is niet een bijzaak, dat zijn geen grote
woorden, dat is voor iedere normale kijker en luisteraar onvolledige inlichtingenverschaffing
aan de Kamer. In een zaak van oorlog en vrede, die toen zeer gevoelig lag,
weet u, mijnheer Eurlings, net zo goed als ik dat het er heel erg op aankomt.
U vraagt de regering om een herbevestiging. Als die herbevestiging een herhaling
is van wat wij zojuist hebben gehoord, dan is in ieder geval duidelijk geworden
dat er onvolledige inlichtingen zijn verstrekt aan de Kamer. Dat is dan de
derde keer bij Irak.De heer Eurlings (CDA):Weet u wat mij zo tegenvalt aan u, mijnheer Koenders? U gaat helemaal
niet in op hetgeen ik hier heb gesteld. U zegt gewoon: mijnheer Eurlings,
u valt mij tegen, want u komt niet tot het verdict. Ik mag hier toch zeker
als serieus opererende volksvertegenwoordiger afwegen of dat zware verdict
dat u in uw motie voorlegt, terecht is of niet? Daar hoor ik u niet over.
Als u zou zeggen dat mijn analyse niet klopt, dan had ik daar respect voor,
maar als mijn analyse wel klopt, vind ik het oordeel "onvolledig informeren"
niet op zijn plaats. Dan blijf ik zeggen, met heel veel mensen hier in de
Kamer en misschien wel met alle fracties, dat het fraaier ware geweest als
de beantwoording breder was geweest dan de vraagstelling. Dat had deze onduidelijkheid
kunnen voorkomen.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Het ware fraaier geweest, het ware beter geweest... De regering heeft
de plicht om de Kamer volledig en juist te informeren. Volledig én
juist. Het gaat er ook om, dát in een breder perspectief te zien. Heeft
deze minister vaker in deze Kamer geroepen dat de Nederlandse overheid, de
Nederlandse regering geen medewerking verleent aan de voorbereidingen van
de oorlog in Irak?De heer Eurlings (CDA):Voorzitter. Ik weet niet of wij het hier nu moeten hebben over de voorbereiding
van de oorlog in Irak en de medewerking daaraan. Die discussie is ten enen
male uitgekauwd. Volgens mij was ons oordeel daarover heel helder. Mevrouw
Karimi nam een ander standpunt in, net zoals over de hele oorlog. Ik weet
niet waarom wij deze zijstraat in moeten om terug te komen tot de kern van
waar wij het hier vanavond over hebben. Mevrouw Karimi zegt dat wij als Kamer
het recht hebben om geïnformeerd te worden en dat de Kamer informeren
een verplichting is van de regering. Daar ben ik het volstrekt mee eens. Voordat
je echter zware woorden in de mond neemt zoals dat wij onvolledig geïnformeerd
zouden zijn, moet je je wel realiseren dat de informatieplicht van de regering
inhoudt, antwoord te geven op vragen die wij stellen. Dan kan ik nog zeggen
dat het fraaier is als het antwoord breder wordt gegeven dan de vraag was.
De regering gaf een vrij formeel antwoord. Dat ben ik met u eens. Ik zal echter
het formele antwoord formeel moeten analyseren voordat ik kan zeggen of ik
tot het zware oordeel kan komen dat het onvolledig was. Ik nodig u uit om
in te gaan op de vragen die ik aan de regering heb voorgelegd.De heer De Graaf vroeg op 27 februari of er sprake was betrokkenheid van
of ondersteuning door Nederlandse overheidsinstanties bij deze werving. De
regering antwoordde dat er bij de werving geen ondersteuning of medewerking
is gegeven en dat er bij de selectie ook geen ondersteuning en medewerking
is verleend. Men zat alleen na de selectie met een probleem. Twee kandidaten
bleken asielzoekers te zijn. In dit geval kunt u formeel niet staande houden
dat op de vraag zoals die door de heer De Graaf is gesteld onvolledig is geantwoord.
Daarover heb ik een vraag aan de regering gesteld. Ik zou het sterker vinden
als u daar inhoudelijk op inging in plaats van dat u allemaal dwarsstraten
bewandelt.Mevrouw Karimi (GroenLinks):De heer Eurlings beloofde mij bij interruptie dat hij in zijn eigen termijn
een onafhankelijk verhaal zou houden. Dat hoor ik niet. De heer De Hoop Scheffer
heeft een definitie van "werving" in de Van Dale opgezocht en heeft zich afgevraagd
hoe hij zich er met een taalexercitie uit kon praten. De heer
Eurlings neemt dat volledig over. Natuurlijk is er hier sprake van ondersteuning
bij de werving. De betrokken mensen hadden Nederland niet kunnen verlaten
als zij geen reisdocumenten hadden gekregen.De heer Eurlings (CDA):Ik nodig u uit om het woordenboek erbij te nemen en ook het woord "onvolledig"
op te zoeken. Kijkt u het na in de Van Dale en daarna in het politieke handboek
van Den Haag. Dan krijgt het nog meer betekenis. Het is een heel zware term.
Ik sta hier als onafhankelijk Kamerlid. Ik kan er niets aan doen dat mijn
vraagstelling u niet bevalt. Ik nodig u wel voor de derde keer uit om inhoudelijk
in te gaan op hetgeen ik heb gezegd. Ik heb gezegd dat ik het fraaier had
gevonden als men een breder antwoord had gegeven dan waar de vraagstelling
aanleiding toe gaf. In de afweging over de vraag of er sprake was van onvolledigheid,
is het voor mij cruciaal of hetgeen is gevraagd ook is beantwoord. Als ik
de regering goed heb begrepen, is er antwoord gegeven op de vragen die de
heer De Graaf op 27 februari 2003 heeft gesteld.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Ik wil de heer Eurlings zeggen dat het uiteraard een inhoudelijk verhaal
is. Daar gaat hij niet op in. De ondersteuning bij de werving bestaat uit
het feit dat die mensen reisdocumenten hebben gekregen waardoor zij het land
konden verlaten. Daar reageert hij niet op.De heer Eurlings (CDA):Dat klopt niet. Ik zal precies zeggen waaruit blijkt dat de regering een
andere lijn volgde. Als dat namelijk het punt was, had de regering in de beantwoording
van die vragen het alleen over werving gehad. Zij heeft het heel nadrukkelijk
uitgesplitst. De regering heeft zelf aangegeven dat zij niets heeft gedaan
ten behoeve van de werving en niets ten behoeve van de selectie. De regering
heeft in haar beantwoording heel kies geformuleerd en een heel nadrukkelijk
onderscheid gemaakt tussen de verschillende fasen. Ik blijf zeggen dat het
beter was geweest als men het totale verhaal had verteld. Er worden hier door
u en door de heer Koenders zware termen gebezigd als "onvolledig informeren".
Ik vind dat wij dan heel precies moeten zijn en dat probeer ik hier te doen.De heer Bakker (D66):Zijn de werving en de ondersteuning niet onlosmakelijk met elkaar verbonden
in dit geval? Betrokkenen waren immers niet werfbaar geweest als zij niet
de verzekering hadden gekregen van de Nederlandse regering dat hun deelname
geen consequenties zou hebben voor hun asielaanvraag. Er is een heel nauwe
kruisverbondenheid tussen de werving en de ondersteuning.Vindt de heer Eurlings niet dat hij het vragenrecht van de Kamer een klein
beetje uitlegt door middel van juridische haarkloverij. Hij beoordeelt de
vraag door te onderzoeken of er een gaatje in zit waar de regering door kan
ontsnappen. Zo kunnen wij toch het vragenrecht niet uitleggen? Ik wil hem
nog eens de vraag voorleggen die werd gesteld nadat er al een heleboel andere
vragen waren gesteld over de werving. Vraag 5 luidde: is er overigens sprake
van enige betrokkenheid van of ondersteuning door Nederlandse overheidsinstanties
bij deze werving, bijvoorbeeld door de AIVD? Dat sloot andere antwoorden niet
uit. Dan is het toch evident wat de intentie van zo'n vraag is, namelijk te
weten komen wat er is voorgevallen? En dan is het toch duidelijk dat het niet
de bedoeling is om gaatjes te laten vallen waar juridisch gebruik van kan
worden gemaakt?De heer Eurlings (CDA):Voorzitter. Dit valt mij tegen van de heer Bakker. Hij weet dat wij in
veel debatten samen zijn opgetrokken bij het stellen van zeer kritische vragen,
onlangs nog bij de uitzending van militairen naar Liberia. Als het om het
vragenrecht van de Kamer gaat, heb ik gezegd dat ik het niet fraai vind. Met
al zijn ervaring zou ook de heer Bakker moeten beseffen dat het in dit geval
de vraag is of er nu formeel een situatie is waarin je een zware term als
"onvolledig" in de mond zou mogen nemen. Je werft personeel via een advertentie.
Daarna ga je selecteren op basis van kwaliteit en vervolgens is het de vraag
of je de beoogde mensen kunt aannemen, omdat zij misschien op het laatste
moment nog een ander contract blijken te hebben. Ik wil alleen maar zeggen
dat ik probeer te achterhalen of de regering formeel volledig heeft geantwoord
op de vraag die haar gesteld was. Dit laat onverlet dat ik het fraaier en
beter zou hebben gevonden als het antwoord breder was geweest dan de vraag.De heer Bakker (D66):Voorzitter. Dan zegt de heer Eurlings eigenlijk dat een onvolledig antwoord
oké is als de vraag onvolledig was. Hij draait de zaak dus om.De heer Eurlings (CDA):Nee, dat is onzin.De heer Bakker (D66):Bovendien was er nog een zesde vraag: "Zijn ook personen die in Nederland
een asielverzoek hebben ingediend en in een asielzoekerscentrum verbleven,
bij deze werving betrokken? Zo ja, wat betekent dit voor hun asielaanvraag?"
Het antwoord was: "Er is een zeer beperkt aantal (twee) Irakese asielzoekers
betrokken bij deze wervingsacties. Deelname van deze personen heeft geen bijzondere
consequenties voor de asielaanvraag." En dat, nota bene, terwijl er een inbreuk
op de normale procedure is gemaakt en die inbreuk ertoe leidt dat de betrokkenen
geen consequenties zouden ondervinden. Maar dat staat niet in het antwoord.De heer Eurlings (CDA):Het spijt me, maar het eerste deel van uw interruptie slaat nergens op.
Als er door de Kamer een vraag gesteld wordt, is de regering verplicht om
erop te antwoorden. De regering heeft een antwoord gegeven waarvan ik zeg
dat het fraaier was geweest als zij er nog iets aan had toegevoegd. Dat is
essentieel voor de vraag of de regering volledig is geweest. U kunt niet zeggen
dat de regering formeel niet volledig geantwoord heeft omdat zij niet meer
aangegeven heeft dan wat er gevraagd was. Hier moeten wij wel zeer zorgvuldig
in zijn, want onvolledig informeren is een heel groot woord; dat weet u beter
dan wie dan ook, mijnheer Bakker.Dan het tweede deel.De heer Koenders (PvdA):Voorzitter...De heer Eurlings (CDA):Mag ik even mijn antwoord afmaken, mijnheer Koenders? U bent zo hijgerig...Voorzitter. Het tweede deel van de interruptie ging over de asielprocedure.
Daar wilde ik nog op ingaan, want ook ik heb hierover een zeer
kritische vraag, die toevallig bij die van de heer Koenders aansluit. Ik vraag
me af hoe de uitzondering die nu voor twee mensen is gemaakt, zich verhoudt
tot standaardregels, standaardprocedures etc. Ook ik was hierdoor verrast,
ik zeg het maar gewoon openhartig.De heer Koenders (PvdA):Voorzitter. Ik had de heer Eurlings willen vragen wat hij van deze inbreuk
vindt. Minister Verdonk heeft daar al een reden voor gegeven en mijn vraag
is dan ook hoe de CDA-fractie hier politiek over denkt. Verder weet ik heel
zeker dat de heer Eurlings zojuist gezegd heeft dat het fraaier geweest zou
zijn als de Kamer volledig was ingelicht. Dit betekent dat hij vindt dat het
antwoord van de regering niet volledig was. Hij probeert de hele tijd al semantiek
te gebruiken als beoordelingskader voor politieke conclusies, maar ik wijs
erop dat hij dit gezegd heeft en dat het voor de Kamer van belang is, bij
dit soort belangrijke zaken volledig te worden ingelicht. Hij heeft zelf erkend
dat dit niet het geval is.De heer Eurlings (CDA):U maakt er een potje van, mijnheer Koenders, want u bent degene die in
semantiek vlucht. Ik wordt hier echt gepassioneerd van. Ik heb gezegd dat
wij, als u en anderen in dit debat een zeer zwaar woord als "onvolledig" gebruiken,
heel precies moeten afwegen wat de vraag was en wat het antwoord was. Ik heb
gezegd dat het fraaier zou zijn geweest als er een breder antwoord was gegeven,
als er een volledig overzicht was gegeven van wat er in het hele traject is
gebeurd. Ik zou wel eens van u willen horen waarop u de grote conclusie baseert –
u heeft al een motie ingediend – dat de regering onvolledig geantwoord
heeft, terwijl u de stelling die ik naar voren heb gebracht, inhoudelijk niet
weersproken hebt. Dat u zegt dat alles het fraaier had gekund, kan ik mij
voorstellen. U spreekt echter van onvolledig. Bij de werving en selectie heeft
de regering geen medewerking of ondersteuning verleend. Het is mij daarom
een raadsel hoe u dit, na al deze woorden en twintig interrupties, nog steeds
kunt zeggen.De voorzitter:Het woord is aan de minister van Buitenlandse Zaken.Minister De Hoop Scheffer:Voorzitter. U geeft het woord aan de minister van Buitenlandse Zaken.
Uiteraard sta ik hier als minister van Buitenlandse Zaken en ik ben een volwaardig
minister van Buitenlandse Zaken. Ik vervul daarbij een volwaardige vertrouwensrelatie
met de Kamer. Iedereen die daaraan af wil doen, vindt mij op zijn pad, mevrouw
Karimi. Zolang de minister van Buitenlandse Zaken in het kabinet-Balkenende
niet is teruggetreden – dat doet hij op 3 december – heeft de
Kamer het recht om op een volwaardige manier met hem te debatteren, maar de
minister van Buitenlandse Zaken heeft op zijn beurt het recht om op een volwaardige
manier met de Kamer te debatteren. Ik accepteer dus niet de stelling: ach,
hier staat iemand die over twee weken weg is. Nee, zo simpel is het niet.
Hier staat een volwaardig minister van Buitenlandse Zaken, die in het kabinet
de volledige verantwoordelijkheid draagt voor het totaal van het buitenlands
beleid. Die verantwoordelijkheid ga ik niet uit de weg. Dat bent u ook niet
van mij gewend. Ik sta voor mijn keuzen en dat doe ik ook vandaag.Voorzitter. Verschillende geachte afgevaardigden hebben gezegd: het gaat
nu om woorden. Wat is werving? Dat is een heel belangrijke vraag en het antwoord
is ook heel belangrijk als daaraan wordt gekoppeld de zware politieke stelling:
de Kamer is onvolledig geïnformeerd. Dan is er geen sprake van een woordenspel.
Daarmee definieert men wat een overheid op een bepaald moment wel of niet
doet. Er zijn in dat verband twee verschillende denklijnen die niet door elkaar
mogen lopen. Iedere fractie, ieder lid heeft uiteraard het volledige recht
om het oneens te zijn met de beslissing die het kabinet heeft genomen ten
aanzien van de asielzoekers. Dat meningsverschil mag ipso facto niet leiden
tot de stelling: de Kamer is onvolledig geïnformeerd. De Kamer dient
te allen tijde volledig en juist te worden geïnformeerd. Dat hoef ik
eigenlijk niet te zeggen, want dit spreekt voor zichzelf.De heer Bakker zei: het is een woordenspel. Mijn antwoord daarop is: nee,
het is niet een woordenspel. Het gaat om door de heer De Graaf zonder enige
twijfel zorgvuldig geformuleerde vragen. Door anderen zijn vervolgens ook
vragen gesteld. Het gaat verder om de zorgvuldige beantwoording van de zijde
van het kabinet. Over die beantwoording is goed nagedacht, want de Kamer heeft
recht op juiste informatie. Daarmee doen wij niet aan een woordenspel. Ook
is er geen sprake van onvolledige informatie. Later vroeg de geacht afgevaardigde:
is de beantwoording wel of niet adequaat?Voorzitter. Ik vlucht niet in woorden. Ik heb ook niet een gaatje nodig
om te kunnen ontsnappen. Ik ben er namelijk ten volle van overtuigd dat wat
het kabinet heeft geantwoord op de vragen van de heer De Graaf over de werving
volstrekt correct en juist is.Aan het voorgaande wordt door mevrouw Karimi een politieke lijn gekoppeld.
Zij sprak over het voorbereiden op de oorlog. Daarop zeg ik: wij dachten over
die oorlog volstrekt verschillend. Ik heb vanaf deze plaats veel debatten
met mevrouw Karimi gevoerd over het begrip host nation support. Waarom noem
ik dat begrip? Mevrouw Karimi en de Kamer weten dat de toenmalige Nederlandse
regering via het open stellen van de haven van Rotterdam, Schiphol en spoorlijnen
faciliterend is opgetreden ten aanzien van onze belangrijkste bondgenoot.
De meerderheid van de Kamer was het daarmee eens.De heer Koenders (PvdA):Dat is heel wat anders.Minister De Hoop Scheffer:U gebruikt niet de interruptiemicrofoon, mijnheer Koenders, maar ik hoor
u goed. Dat is heel wat anders, maar dit is exact datgene waar het debat over
gaat. U mag en mocht tegen die oorlog zijn. U mag en mocht tegen onze beslissing
ten aanzien van asielzoekers zijn. Over de juistheid van de beslissing kunnen
wij van mening verschillen. U mag echter niet de conclusie trekken die u in
uw motie trekt. Omdat u het politiek niet met onze beslissing eens bent, bestrijdt
u mijn juiste lezing van het woord werving en vervolgens merkt u op: de regering
heeft de Kamer onvolledig geïnformeerd. Dat is niet juist.De heer Koenders (PvdA):De minister haalt er nu allerlei dingen bij die helemaal niet in de motie staan. Het is aan hem om die vergelijking met de oorlogsvoorbereiding
te trekken. Ik zeg alleen maar dat wij heel wat liever toen goed waren ingelicht
dan nu. Dat geldt voor veel elementen. Laten wij dit punt echter laten rusten.De vijfde vraag van de heer De Graaf was of er overigens sprake was van
enige betrokkenheid bij of ondersteuning van deze werving door Nederlandse
overheidsinstanties. Zijn volgende vraag was of er ook personen die in Nederland
een asielverzoek hadden ingediend en in asielzoekerscentra verbleven, bij
de werving waren betrokken. Het was een hele serie vragen over het hele proces
van werving en selectie. Het antwoord daarop strookte echter totaal niet met
de waarheid en was zelfs niet volledig. De minister voor Vreemdelingenzaken
heeft gezegd dat deelname van deze personen geen bijzondere consequenties
zou hebben voor de asielaanvragen. Dat is natuurlijk onzin, want dat heeft
wel gevolgen. De minister heeft dat zojuist ook zelf gezegd. De minister van
Buitenlandse Zaken heeft echter gezegd dat van ondersteuning door de Nederlandse
overheid bij deze werving geen sprake is geweest. Hoe heeft de minister, toen
hij hierover werd ingelicht door de Amerikaanse ambassade, een en ander vervolgens
besproken met de minister voor Vreemdelingenzaken? Wat heeft hij precies gecommuniceerd
met het ministerie van Justitie? Heeft hij gezegd: wij hebben gehoord dat
er geworven moet worden; zou u daar niet een beetje kunnen faciliteren? Dat
moet nu boven tafel komen, want de minister voor Vreemdelingenzaken hoort
dat niet zo maar van de Amerikaanse ambassade. Het ministerie van Buitenlandse
Zaken moet dit dus gefaciliteerd hebben en het kan niet anders zijn dan dat
dit gebeurd is op het moment van de werving. De minister heeft de Kamer dus
onvolledig geïnformeerd. Dat is een ernstige zaak.Minister De Hoop Scheffer:Ik bestrijd dat ten principale. Het ministerie van Buitenlandse Zaken
heeft niet een beetje gefaciliteerd bij de werving. Het ministerie van Buitenlandse
Zaken heeft niet gefaciliteerd bij de werving.De heer Koenders (PvdA):Hebt u contact gehad met de minister voor Vreemdelingenzaken?Minister De Hoop Scheffer:Uiteraard heb ik daar contact over gehad. Wij hebben toen het politieke
besluit genomen ten aanzien van de twee asielzoekers. Mevrouw Verdonk zal
hier zo op ingaan. Dat heeft echter niets te maken met het faciliteren of
het ondersteunen van werving.De heer Koenders (PvdA):Luistert u nu eens naar uzelf. Hoe kunt u dat nou zeggen? U bent er in
het kabinet over gaan discussiëren hoe u een asielzoekersaanvraag kon
regelen en u wilt beweren dat dit niets te maken had met de werving van...Minister De Hoop Scheffer:Dat heeft niets te maken met de werving en selectie, zoals die door de
Amerikanen heeft plaatsgevonden. Niets, mijnheer Koenders.De heer Koenders (PvdA):Het is tragisch dat u zo'n semantisch antwoord geeft aan de Kamer, terwijl
u dondersgoed weet dat het hier gaat om werving en selectie. U hebt daar nota
bene in het kabinet over gesproken en geeft de Kamer vervolgens de inlichting
dat u dat niet eens ondersteunt. Ik vind dat echt beneden enig peil.Minister De Hoop Scheffer:De heer Koenders gebruikt buitengewoon grote woorden. Dat deed hij in
de motie al en dat doet hij nu ook. Het is gemakkelijk om die twee denklijnen
door elkaar te laten lopen, maar de Nederlandse overheid is niet betrokken
geweest bij de werving en de selectie. Ik heb zojuist de definitie van het
woord "werving" gegeven. Daarbij heb ik de stelling gehanteerd dat de volledigheid
van het antwoord wordt bepaald door de vraag. Daarom mag de heer Koenders
mij nu uitleggen waar ik verkeerd zit en waar ik de Kamer onvolledig heb geïnformeerd.De heer Koenders (PvdA):Dat zal ik u zeggen. De vijfde en zesde vraag van de heer De Graaf hebben
te maken met het hele proces. Zij gaan namelijk over de ondersteuning door
werving en de betrokkenheid door asielverzoeken. Daar ging het interne beraad
in het kabinet ook over. Als u dat geen actieve betrokkenheid of ondersteuning
noemt, dan leven wij echt in twee verschillende taalgebieden.Minister De Hoop Scheffer:Dat doen wij dan, want ik noem dat geen actieve betrokkenheid bij of ondersteuning
van werving. En dat houd ik staande.De heer Bakker (D66):Hadden de twee betrokken asielzoekers geworven kunnen worden, als zij
niet uw toestemming hadden gehad?Minister De Hoop Scheffer:Ik denk het wel.De heer Bakker (D66):Betrokkenen hebben ook op de televisie verklaard dat hun voorwaarde om
zich bereid te verklaren om dat te doen, was de toezegging dat hun asielaanvraag
daar geen bijzondere consequenties van zou ondervinden. Kortom, zij hadden
uw besluit nodig. Daardoor is de werving echter onlosmakelijk verbonden met
dat besluit. Ik ben het wel met u eens dat u niet aan de deur van de sollicitanten
hebt gezeten en dat u de selectie niet zelf hebt gedaan, maar daar ging het
niet om. Het ging om betrokkenheid bij en ondersteuning van.Minister De Hoop Scheffer:Nee, want die asielzoekers hadden, als zij dat hadden gewild, ook zelfstandig
kunnen terugkeren. Zij zijn hier ook gekomen. Die twee asielzoekers waren
onder alle omstandigheden vrij om te gaan en te staan waar zij wilden. Dat
heeft dus geen...De heer Bakker (D66):Waarom kwam u dan überhaupt met dat verzoek?Minister De Hoop Scheffer:Omdat u mij voor de voeten werpt dat de Nederlandse regering actief betrokken
is geweest bij de werving. Quod non!De heer Bakker (D66):Dat heb ik helemaal niet gezegd. Ik heb gevraagd of de regering op enigerlei
wijze betrokken is geweest bij de werving of deze ondersteund heeft.Minister De Hoop Scheffer:Het antwoord op die vraag is dus "nee".De heer Bakker (D66):Hoe noemt u het dan?Minister De Hoop Scheffer:In ieder geval geen werving.De heer Bakker (D66):U maakt inbreuk op een asielprocedure. Hoe noemt u dat dan?Minister De Hoop Scheffer:Dat noem ik een politiek besluit dat wij in het kabinet hebben genomen.
Dat heeft niets met werving te maken. Het is ook geen werving.De heer Bakker (D66):Wat was het doel daarvan? Toch om betrokkenen in staat te stellen om "ja"
te zeggen tegen het Amerikaanse verzoek?Minister De Hoop Scheffer:Dat hadden ze ook op een andere manier kunnen doen.De heer Bakker (D66):Dat deden ze niet, want ze hadden dat verzoek bij u neergelegd.Minister De Hoop Scheffer:Ze waren vrij om te gaan en te staan waar zij wilden. U breidt het begrip
"werving" uit en dat bestrijd ik. Het is geen werving.De heer Bakker (D66):U minimaliseert dat begrip. Het is toch duidelijk dat de vragen van de
heer De Graaf niet over een semantische kwestie gingen. Ze gingen over de
vraag of u betrokken bent geweest bij het ronselen van Irakezen door de Amerikanen
in Nederland, zoals hij het toen formuleerde. Toen ontkende u dat. Nu blijkt
dat u documenten en pasjes hebt verstrekt en ook inbreuk heeft gemaakt op
de normale asielprocedure. En toch was u er niet bij betrokken of heeft u
geen ondersteuning gegeven. Ik begrijp dat niet.Minister De Hoop Scheffer:Bij de werving niet. Als de heer De Graaf dat had willen vragen, had hij
niet in iedere vraag het woord "werving" moeten opnemen. Dat heeft u nu in
uw achtste interpellatievraag niet gedaan.De heer Bakker (D66):U weet heel goed waarom die vragen werden gesteld. U zoekt nu echt het
gaatje door een definitie van werving te geven die uit die vragen niet kan
worden begrepen. Niemand heeft dat trouwens begrepen. U zoekt hierin de basis
om er onderuit te kunnen komen.Minister De Hoop Scheffer:Ik bestrijd dat. Ik heb helemaal geen basis nodig om waar dan ook onderuit
te komen, want er is geen actieve betrokkenheid bij de werving geweest. De
heer Bakker mag de zaak verbreden tot de discussie rond de asielprocedure,
maar dat is nog steeds geen werving of selectie. Die selectie hadden de Amerikanen
namelijk al gedaan, zonder enige betrokkenheid van de Nederlandse overheid.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Ik zal het een beetje rustiger proberen. Misschien komen wij daarmee iets
verder.Minister De Hoop Scheffer:Daar heb ik mijn twijfels over.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Ik ook en u weet ook waarom. Maar ik probeer het toch. Kunt u helder zeggen
wat precies het verzoek van de Amerikanen aan u was bij het faciliteren van
het vertrek van deze asielzoekers naar Irak?Minister De Hoop Scheffer:Dit is het verzoek geweest ten aanzien van de asielprocedure waarop wij
positief hebben beslist. Dat is werving noch selectie.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Geeft mij alstublieft alleen antwoord op de vragen die ik stel.Minister De Hoop Scheffer:Ik ga over mijn eigen antwoord.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat is juist het probleem. U houdt steeds een semantisch verhaal. U gaat
over uw antwoorden, maar ik controleer u. Ik wil graag antwoorden op de vragen
die ik als volksvertegenwoordiger stel. Ik stel het zeer op prijs als u zo
volledig en duidelijk mogelijk antwoord geeft op de vragen die ik stel.Minister De Hoop Scheffer:Bij mijn weten doe ik niet anders. Als ik in deze ronde vragen onvolledig
beantwoord, hoor ik dat graag. Ik zal de vragen volledig beantwoorden, zoals
ik dat tot op heden altijd gedaan heb.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dan zijn wij het in ieder geval eens over de procedure. Kunt u ons vertellen
wanneer de Amerikanen dit verzoek hebben gedaan?Minister De Hoop Scheffer:Half februari.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Om welke steun hebben zij gevraagd en onder welke voorwaarden?Minister De Hoop Scheffer:Zij hebben ons vragen gesteld ten aanzien van de facilitering die uiteindelijk
heeft plaatsgevonden rond de asielverzoeken. In eerste instantie kwamen deze
vragen bij Justitie terecht. De Amerikanen hebben ons niet gevraagd om te
werven, te selecteren en mensen aan te wijzen. Dat hebben ze namelijk zelf
gedaan.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat vroeg ik ook niet, minister.Minister De Hoop Scheffer:Dat is wel een nuttige toevoeging.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Blijft u alstublieft bij de antwoorden op mijn vragen. U moet er geen
spel van maken.De voorzitter:Mevrouw Karimi, u stelt de vragen, maar de minister moet de gelegenheid
krijgen om te antwoorden zoals hij wil. Dat zijn de spelregels hier.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Wij hebben een probleem.De voorzitter:Stelt u uw vragen.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Goed. Kan de minister aangeven of op het moment dat de Amerikanen met
het verzoek kwamen al bekend was om wie het ging? Of waren zij nog met de
voorbereidingen van hun wervingsactiviteiten bezig?Minister De Hoop Scheffer:Eerlijk gezegd, weet ik niet hoe dit exact in elkaar zat. Zij hebben de
lijst voorgelegd, zoals minister Verdonk ook heeft gezegd, met 39 namen van
zich in Nederland bevindende Irakezen die in aanmerking kwamen voor werving;
hun lijst, hun activiteiten.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat hebben zij al in februari aan u gevraagd?Minister De Hoop Scheffer:Ja.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Hebben zij ook gezegd dat zij al met werving en selectie bezig waren of
hadden zij die al afgerond?Minister De Hoop Scheffer:Zij hadden een lijst met 39 namen, dus ik neem aan dat de werving en selectie
waren afgerond, maar zeker ben ik daar niet van. Je mag aannemen dat dit is
afgerond op het moment dat ze de lijst overhandigen.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Is daarbij gezegd dat voor een succesvolle afronding van deze procedure
de medewerking van Nederland nodig is, als het om de asielprocedure gaat?Minister De Hoop Scheffer:Toen het om de twee asielzoekers ging, is die vraag voorgelegd, en die
is positief beantwoord door het ministerie van Justitie en door mijn departement.
Dit is ook volstrekt correct, open en transparant op de vragen van de heer
De Graaf geantwoord, onder 6, rond de asielaanvraag.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Was het mogelijk om de werving en selectie van die twee mensen tot een
succesvol einde te brengen, als u had gezegd dat daaraan niet werd meegewerkt?Minister De Hoop Scheffer:Als wij daaraan niet hadden meegewerkt, waren de asielzoekers, als zij
dat hadden gewild, ook wel op een andere manier in Irak aangekomen, want zij
waren niet van de asielprocedure afhankelijk om al dan niet te gaan.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat begrijp ik, maar mijn vraag is of er bij de gesprekken die hebben
plaatsgevonden tussen u en de Amerikanen, de Amerikanen ook te kennen hebben
gegeven dat een succesvolle beëindiging van de wervingsprocedure afhangt
van de mogelijkheid dat zij terug kunnen komen.Minister De Hoop Scheffer:Nee, want er heeft tussen de Amerikanen en mij geen enkel gesprek plaatsgevonden,
niet één.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Maar wel met de regering?Minister De Hoop Scheffer:Met mij heeft geen gesprek plaatsgevonden en bij mijn weten heeft er met
Justitie ook geen gesprek plaatsgevonden. Wij hebben ons totaal niet bemoeid
met de werving en selectie.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat is ook niet mijn vraag. Mijn vraag gaat over de gesprekken die hebben
plaatsgevonden. U zegt dat zij half februari contact met u hebben opgenomen.
Als ik zeg "u", bedoel ik de regering. Zij hebben gezegd, een lijst van 39
Irakezen te hebben, waarbij ook twee, drie, vier asielzoekers zitten. Is daarbij
gezegd dat voor een succesvolle beëindiging van deze wervingsprocedure
de medewerking van de Nederlandse regering nodig is?Minister De Hoop Scheffer:Het antwoord is: nee.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat hebben zij niet gezegd?Minister De Hoop Scheffer:Nee.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Op welk moment is de Nederlandse regering wel gevraagd om die documenten
beschikbaar te stellen?Minister De Hoop Scheffer:Dat zou ik aan mijn collega van Justitie moeten vragen, want ik heb daar
geen bemoeienis mee gehad. Ik heb als minister van Buitenlandse Zaken überhaupt
geen bemoeienis met deze procedure gehad. Het enige waar ik bemoeienis mee
heb gehad, is met de politieke beslissing ten aanzien van de twee asielzoekers.
Ten aanzien daarvan deelden Justitie en Buitenlandse Zaken één
mening. Verder heb ik er geen enkele bemoeienis mee gehad, noch met werving,
noch met selectie, noch met de asielprocedure.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dank voor deze antwoorden.U bent dus medeverantwoordelijk voor de politieke besluitvorming?Minister De Hoop Scheffer:Natuurlijk, ik ben volledig medeverantwoordelijk.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Noemt u het politieke besluit: medewerking verlenen aan de voorbereiding
van de oorlog in Irak?Minister De Hoop Scheffer:Nee, ik verleen helemaal geen medewerking aan de voorbereiding van de
oorlog.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Hoe noemt u dat dan?Minister De Hoop Scheffer:Ik weet helemaal niet wat die mensen al dan niet zijn gaan doen. Dat interesseert
mij ook niet. Er is bij werving en selectie geen medewerking verleend en er
is verder ook geen medewerking verleend. Hoe kunt u beweren dat de Nederlandse
regering meewerkt aan de voorbereiding van oorlog?De heer Koenders (PvdA):Ik neem aan dat de minister van Buitenlandse Zaken ook wel eens naar het
Amerikaanse nieuws kijkt. Ooit is er de vraag aan president Clinton gesteld:
did you have sex with that woman?Minister De Hoop Scheffer:Dat kan ik mij herinneren, ja.De heer Koenders (PvdA):U weet hoe de president daar vervolgens op heeft geantwoord. U weet ook
hoe onverstandig dat van hem was, want het gaat erom dat je helder bent. Interpretatieproblemen
kunnen ook gezocht zijn.Voorzitter. Ik stel de minister nog twee vragen, want hij heeft erg veel
woorden nodig om een bepaalde interpretatie van het woord "werving" hier ingang
te doen vinden om zijn eigen politieke verantwoordelijkheid hier te ontwijken.
In de beantwoording staat dat de Amerikanen met de Nederlandse regering in
contact zijn getreden met betrekking tot de operationele risico's die een
eventuele werving van Irakezen in Nederland zou opleveren voor ons land. Ik
neem aan dat dit een beantwoording is geweest van het ministerie van Buitenlandse
Zaken. Wanneer is dat geweest? Was dat voor de werving, zoals bedoeld in de
beperkte, ietwat extreme interpretatie van de minister? Hoe verhoudt het antwoord
op die vraag zich tot de risico's voor Nederland, die kennelijk zijn ingeschat,
en het geven van groen licht aan de werving die in die zin opnieuw is gefaciliteerd?Minister De Hoop Scheffer:Voorzitter. Ik ontduik mijn verantwoordelijkheid niet. Ik ga even scherp
in op de woorden van de heer Koenders. Ik ben volstrekt verantwoordelijk.
Ik zoek geen uitvluchten en ik zoek geen uitwegen. Daarover verschillen wij
dus van mening. Ik ben volledig verantwoordelijk voor mijn eigen antwoorden
en ik ben volledig verantwoordelijk voor de antwoorden die aan de Kamer zijn
gegeven. Die waren juist en volledig. Dat is ook het geval met betrekking
tot het antwoord op vraag 4 van de heer De Graaf. De vraag was hoe het precies
met de AIVD is gegaan. Over dat antwoord kan nu in deze zaal echter niet verder
worden gesproken. Er is alleen aan het slot van het antwoord op die vraag
opgenomen dat de Amerikaanse autoriteiten zijn gewezen op bepaalde operationele
risico's en dat de commissie IVD daarover is ingelicht. De heer Koenders weet
wat de commissie IVD is. Ik kan mij wel wat voorstellen bij die operationele
risico's, maar ik kan er hier niet over praten, omdat ik (a) niet over de
AIVD ga, (b) geen contact heb gehad met de AIVD en (c) geen lid ben van de
commissie IVD. Dat is geen uitvlucht of ontvluchten.De heer Koenders (PvdA):U weet heel goed dat ik niet heb gevraagd naar de inhoud van de adviezen
maar naar het tijdstip waarop de adviezen zijn gegeven. Het tijdstip is namelijk
cruciaal voor het bepalen of u de beantwoording van de vraag op een juiste
wijze heeft gedaan. Ik vraag u dus nogmaals naar het tijdstip.U heeft zojuist tegen mevrouw Karimi gezegd dat ook u politieke verantwoordelijkheid
draagt, tezamen met de minister voor Vreemdelingenzaken. U verwijst het allemaal
wel heel handig naar haar, maar u hebt beiden die verantwoordelijkheid genomen.
Om welke politieke redenen heeft u als minister van Buitenlandse Zaken een
uitzondering willen maken op bestaande asielregels om Irakezen die in Nederland
wonen, de mogelijkheid te verlenen om in Irak aan acties mee te doen? Wat
is uw buitenlandspolitieke verantwoordelijkheid geweest? Waarom heeft u dat
gewogen? Waarom heeft u vervolgens dat besluit samen met de toenmalige minister
voor Vreemdelingenzaken genomen? Nogmaals, waarom heeft u dat ook gewoon niet
aan de Kamer gezegd, in een tijd dat iedereen al grote zorgen had over de
inlichtingenverschaffing aan het parlement ten aanzien van de oorlog in Irak?Minister De Hoop Scheffer:Waarom is het niet gezegd? Het is niet gezegd omdat het op dat moment
niet is gevraagd. De volledigheid van antwoorden wordt bepaald door de vraag.
U stelt mij nu allerlei extra vragen. Dat is uw goed recht; dat mag u doen.
Waarom is die beslissing genomen? Waarom heb ik die ondersteund in overleg
met Justitie? Omdat ik vond, om politieke redenen, dat dit verzoek van de
Amerikaanse bondgenoot gehonoreerd moest worden. Dat vond ik!De heer Koenders (PvdA):Welke politieke redenen waren dat?Minister De Hoop Scheffer:Dat waren politieke redenen die de Amerikanen aanvoerden om deze mensen
mogelijk in Irak in te zetten bij bepaalde niet-militaire activiteiten. Wat
er verder met deze mensen is gebeurd, weet ik niet.De heer Koenders (PvdA):Ik heb twee vragen.1. Hanteert u als precedent dat het mogelijk moet zijn om een uitzondering
te maken op vigerende asielprocedures als een bevriende bondgenoot vraagt
om medewerking aan rekrutering van mensen in buitenlandse conflicten?2. Hoe verhoudt zich dat tot de beleidslijn van de Nederlandse regering
op dat moment, waarover wij hier uitgebreid hebben gesproken, dat er niet
meegewerkt zou zijn op enige actieve wijze – ik vind het dus actief
als u dat politieke besluit neemt – aan de voorbereiding van de oorlog
in Irak, pre of post conflict?Minister De Hoop Scheffer:Dit is geen medewerking aan de voorbereiding van de oorlog in Irak. Wij
hebben trouwens op veel manieren meegedaan aan de voorbereiding van de oorlog
in Irak. Daarom heb ik net het "host nation support"-verhaal gehouden. Wij
hebben hier de politieke beslissing genomen om deze consequenties aan het
verzoek van de Amerikanen te verbinden. Ik heb dat van harte ondersteund vanuit
mijn buitenlandspolitieke verantwoordelijkheid.De heer Koenders (PvdA):U weet net zoals ik dat het woord "host nation" iets totaal anders is.
Dat is het faciliteren van een bondgenoot om zijn troepen vanuit Duitsland
via Rotterdam te verplaatsen naar de plek die zij wensen. Dat is terecht,
daar zijn wij bondgenoten voor. Dat is echter heel wat anders dan het voldoen
aan het verzoek om in Nederland wonende burgers actief te rekruteren voor
de activiteiten in Irak. Hoe kunt u dat nu op hetzelfde niveau stellen? Ik
begrijp echt helemaal niets van wat de minister van Buitenlandse Zaken hier
staat te doen!Minister De Hoop Scheffer:Ik begrijp gelukkig mezelf wel. Ik heb die buitenlandspolitieke beslissing
op goede gronden en met de argumenten die ik al heb gegeven, genomen. Daarover
kunnen wij van mening verschillen, maar dat is wat anders dan het onvolledig
informeren van de Kamer. Uit dit debat wordt mij duidelijk hoe juist mijn
initiële beantwoording van de vragen en mijn inleiding waren. Je kunt
er van mening over verschillen of het een juiste beslissing was, ja dan nee,
maar je mag daar niet uit afleiden dat de Kamer onvolledig is geïnformeerd.
En dat doet u in uw motie. Dat staat los van elkaar. U mag mij bekritiseren
om die beslissing, u mag zeggen dat mijn argumenten niet deugen, maar als
u daaraan de conclusie koppelt dat de Kamer onvolledig is geïnformeerd,
dan werp ik die conclusie verre van me.De heer Wilders (VVD):Ik wil nog even proberen om het mogelijk causale verband wat scherper
te krijgen tussen het geven van toestemming aan betrokken asielzoekers om
terug te keren naar Nederland en het feit dat de mensen het land hebben verlaten
om naar Irak te gaan. Is de kans niet zeer groot dat de betrokken asielzoekers
niet naar Irak zouden zijn gegaan als zij niet de toestemming hadden gekregen
om terug te keren naar Nederland? Mevrouw Karimi heeft dit ook al gevraagd,
maar ik vond het antwoord onbevredigend. Ik ben het met u eens dat deze mensen
al waren geworven.Minister De Hoop Scheffer:Ik weet niet of zij niet zouden zijn gegaan.De heer Wilders (VVD):Waarom hebben zij anders gevraagd om terug te kunnen komen?Minister De Hoop Scheffer:Ik weet wel dat zij terugkeren in de asielprocedure, maar het uiteindelijke
gevolg ervan is daar natuurlijk niet aan verbonden, omdat in Nederland uiteindelijk
de rechter daarover gaat. Hoe het met die asielprocedure staat, weet ik niet.De heer Wilders (VVD):U weet niet of zij niet zouden zijn gegaan, maar u bent niet al te dom.
U weet ook wel dat de kans groot was dat de al geworven personen niet naar
Irak zouden zijn gegaan als zij hier dan niet hadden kunnen terugkomen. Niet
voor niets is de mogelijkheid van terugkeer naar Nederland een belangrijke
voorwaarde geweest. Als de kans bestaat dat die persoon dan alsnog na de werving
nee had gezegd, wat u niet uitsluit, dan is er toch een causaal verband met
die werving en dan is uw antwoord misschien formeel juist, maar materieel
zeer twijfelachtig.Minister De Hoop Scheffer:Ik ben dit niet met de heer Wilders eens, voorzitter. Ik vind dat mijn
antwoord formeel en materieel juist is, omdat ik het onderscheid blijf maken.
Ook de heer Wilders bevraagt mij inhoudelijk op het politieke besluit ten
aanzien van die twee asielzoekers. Het is juist dat wij daarover van mening
kunnen verschillen. Ik wil dit debat terugbrengen tot zijn kern. De kern van
dit debat is hier in de Kamer door verschillende fracties uitgesproken en
door de heer Koenders in een motie neergelegd. Jammer genoeg heeft mevrouw
Karimi dat niet gedaan. Als zij zo strak vindt wat zij vindt, zou ik zeggen:
had het dan wel in een motie gedaan.Wij kunnen erover discussiëren. Wat is gebeurd in de media voor dit
debat en wat nu weer is gebeurd tijdens dit debat, is dat de indruk wordt
gewekt dat er sprake is van een actieve Nederlandse betrokkenheid bij de werving.
Daartegen verzet ik mij. Wij kunnen van mening blijven verschillen, mijnheer
Wilders, over de vraag of een andere beslissing van de Nederlandse regering
ook zou hebben geleid tot het vertrek van die asielzoekers. Ik weet het niet.
Het kan best zijn dat zij dan hadden gezegd: wij nemen dat risico niet. Ik
blijf bestrijden dat dit een actieve Nederlandse betrokkenheid bij de werving
impliceert en dat uit de manier waarop de vragen zijn beantwoord de conclusie
kan worden getrokken dat de Kamer onvolledig is geïnformeerd. Dat is
een heel zware conclusie die naar mijn opvatting niet wordt gerechtvaardigd
door het meningsverschil dat wij kunnen hebben over de manier waarop deze
regering zich politiek heeft opgesteld.De heer Wilders (VVD):Formeel hebt u hierin gelijk. Als wij het begrip werven zo eng interpreteren
dat het gaat om de actieve werving en rekrutering dan hebt u gelijk en dan
hebt u de Kamer ook niet formeel onvolledig beantwoord. Als wij echter in
ogenschouw nemen dat de kans groot is dat die mensen niet op die werving zouden
zijn ingegaan en naar Irak niet zouden zijn gegaan als zij niet de garantie
hadden gekregen dat zij zouden kunnen terugkeren, dan is er toch sprake van
een causaal verband en dan hebt u weliswaar formeel de Kamer niet onvolledig
geantwoord, maar materieel natuurlijk wel.De voorzitter:Dat hebt u al gezegd.De heer Wilders (VVD):Ja, maar de minister reageert nu op...De voorzitter:Ik hoor van alle kanten zoveel herhalingen, dat ik de teugels strakker
ga aantrekken.Minister De Hoop Scheffer:Voorzitter. Als ik van tevoren had geweten tot welke vragen deze antwoorden
zouden leiden, zou ik op dat moment hebben gezegd: wij moeten duidelijker
zijn. Ik wil dat best toegeven. Maar duidelijker moeten zijn is iets anders
dan de Kamer onvolledig informeren. Ik maak fundamenteel bezwaar tegen dat
zware politieke woord. De heer Eurlings zei in zijn termijn ook, zij het in
andere woorden, dat wij duidelijker hadden moeten zijn. Dat realiseer ik mij
gegeven het verloop van het debat ook wel, maar voorkomen moet worden dat
de twee lijnen, de politieke lijn die het kabinet heeft gekozen en de lijn
van het onvolledig informeren van de Kamer, door elkaar gaan lopen. Wij kunnen
er eindeloos over discussiëren, mijnheer Wilders, maar ik vind niet dat
ik de betekenis van het woord werving oprek. Ik definieer het woord werving
zoals het in de Van Dale staat. Het is uw recht en het recht van de heer Bakker
om het woord werving te verengen. Daarover hebben wij dan een meningsverschil.De heer Koenders (PvdA):Nu wij tot zo'n diepte zijn gezakt dat de regering zichzelf verdedigt
op basis van de meest enge interpretatie van woorden in plaats van gevolg
te geven aan haar plicht volgens artikel 68 om de Kamer breeduit en zeker
niet onvolledig te informeren, wijs ik erop dat ik uw definitie niet kan vinden
in de Van Dale. U hebt misschien een andere. Er zijn verschillende betekenissen
van het woord "werving". Het gaat in ieder geval over het publiekelijk in
dienst nemen, te weten door middel van tussenpersonen die de voorwaarden bekend
maken en tegelijkertijd het zo aantrekkelijk mogelijk voorstellen, waarbij
vaak een handgeld gegeven wordt. Nu is dat een ouderwetse definiëring,
maar ik ga ervan uit dat het woord "handgeld" in dit geval een aardige asielprocedure
is. In ieder geval gaat het om heel iets anders dan de minister nu zegt. Er
is in ieder geval sprake van facilitering en ik betreur het dat de minister
zijn verdediging zoekt in een definitie die ik niet kan terugvinden. Misschien
heeft hij een andere versie van de Van Dale. Iedereen weet dat die werving
niet zou hebben plaatsgevonden zonder facilitering van de kant van de minister
en zijn collega van Vreemdelingenzaken en Integratie. Het is te betreuren
dat de minister zich er onderuit probeert te praten met de Van Dale in de
hand.Minister De Hoop Scheffer:Hebben wij iets gedaan wat in die definitie staat? Neen, dat hebben wij
niet gedaan.De heer Koenders (PvdA):Hoe komt u daar nu bij? Er is handgeld ter beschikking gesteld in de vorm
van facilitering. Elke asielzoeker in Nederland die het land verlaat, komt
er niet meer in. Op verzoek van de Amerikanen mag u natuurlijk anders besluiten –
dat is uw politieke verantwoordelijkheid – maar u had wel de Kamer daarover
moeten informeren, zeker in een tijd waarin dit een zeer gevoelig punt was.
Toen was adequate informatieverschaffing aan de Kamer dringend
gewenst omdat het ging om de voorbereiding van een oorlog! Gelukkig begint
u nu een beetje door het stof te gaan door te zeggen dat het wellicht fraaier
had gekund. Ik speel nu geen politiek spelletje, maar kom slechts op voor
het recht van de Kamer. Helaas is de Kamer niet volledig geïnformeerd,
ook niet als ik de definitie hanteer die ik zojuist heb voorgelezen.Minister De Hoop Scheffer:Ik verval in herhalingen. Wij hebben niets gedaan wat in die definitie
staat. Ik ben het dus niet eens met de heer Koenders. Bovendien, als hij gelijk
zou hebben met zijn interruptie, hadden wij een van die asielzoekers een status
moeten geven. Dat is niet gebeurd. Dat is namelijk handgeld!De heer Koenders (PvdA):Elke asielzoeker die een reisje maakt, krijgt geen status, een enkele
uitzondering daargelaten. Minister Verdonk had het in dit verband over een
sterfgeval. Maar wat zien wij nu? U faciliteert dat om u moverende redenen
en licht daarover naar aanleiding van vragen van oud-collega de Kamer gewoon
niet in. Het spijt mij, maar dat is onvolledige informatie.Minister De Hoop Scheffer:Het wordt steeds erger. De Kamer is daarover wél ingelicht. Ik
verwijs naar het antwoord op de zesde vraag van de eerste serie vragen van
de heer De Graaf.De heer Koenders (PvdA):Daarin staat dat er geen veranderingen zijn opgetreden in de asielstatus
van deze mensen, maar dat is nu juist wél gebeurd!Minister De Hoop Scheffer:Dat staat er niet. Er staat dat deelname van deze personen geen bijzondere
consequenties heeft voor de asielaanvrage. Gaat u nu ook niet nog eens het
antwoord verkeerd citeren.De heer Koenders (PvdA):Nu moeten wij heel precies zijn, want juist dat antwoord is het toppunt
van verhullendheid. Dat antwoord geeft immers aan dat in tegenstelling tot
wat gebruikelijk is voor alle andere asielzoekers er wél een wijziging
optreedt. In afwijking van de bestaande regels kregen deze mensen een buitenkansje.
U gaat opnieuw in formalisme ten onder, terwijl u de Kamer hoort in te lichten.Minister De Hoop Scheffer:Mooie woorden, maar u citeert het antwoord verkeerd. Die mensen hebben
geen status gekregen. U vertaalt opnieuw het politieke meningsverschil dat
wij over dit besluit hebben in het onvolledig informeren van de Kamer. Daar
neem ik met alle kracht afstand van. Dat is onzin!De heer Eurlings (CDA):Het debat krijgt een bedenkelijk niveau als het woord "handgeld" in dit
verband wordt gebruikt en er vervolgens wordt geconcludeerd dat het kabinet
de Kamer onvolledig heeft geïnformeerd. Dit is echt niet te geloven!
Je kunt werving zien als het hele proces, maar de minister heeft zelf al een
onderscheid gemaakt tussen werving en selectie. Dat onderscheid is ook volgtijdelijk:
eerst wordt geworven en daarna wordt geselecteerd. Mijn vraag is nu of na
de selectie en dus niet in de wervingsfase bleek dat twee van die mensen asielzoekers
waren. De heer Koenders gebruikt grote woorden en ik vraag hem met bewijsvoering
te komen!Minister De Hoop Scheffer:Uiteraard was dat pas bekend na de selectie; we kunnen niet een natte
vinger in de lucht steken en bepalen wie asielzoeker is, een status heeft
of in de procedure zit. Nogmaals, wij hebben een politiek besluit genomen,
een keuze gemaakt. We hadden ook "nee" kunnen zeggen, we hebben "ja" gezegd.
We hebben ze geen status gegeven; zoiets zou inderdaad handgeld zijn geweest.
Die politieke keuze en het onvolledig informeren van de Kamer kunnen niet
door elkaar blijven lopen. Ik ontraad de motie van de heer Koenders daarom
met de grootste klem.Minister Verdonk:Voorzitter. Nogmaals voor de duidelijkheid: wij zijn niet betrokken geweest
bij de werving en de selectie. Wat is er gebeurd? De Amerikanen hadden na
werving en na selectie – dat weet ik niet – een lijst van 39 namen.
Alles was dus achter de rug, die lijst was er. Er is gevraagd of een medewerker
van de IND in een hotel is geweest, naar aanleiding van de tv-uitzending.
Ik kan nogmaals zeggen: nee, dat is niet gebeurd. Waar is de IND-medewerker
geweest? Op een bepaald moment is die naar Zuid-Limburg gereden. De 39 geselecteerden
zouden daar aanwezig zijn. Er waren maar zes personen aanwezig die naar Irak
zouden gaan, de overige 33 zouden niet gaan – ik weet niet waarom. Toen
deze zes personen hun documenten aan de IND-medewerker toonden, bleek dat
het in drie gevallen ging om houders van een Nederlands paspoort, twee asielzoekers
en een houder van een vergunning tot verblijf voor onbepaalde tijd. Dat is
gebeurd. Als men beweert dat er twee mensen bij zijn geweest, dan is het enige
wat ik me kan voorstellen dat de betrokkenen een aantal zaken door elkaar
hebben gehaald. Daar is slechts één IND-medewerker geweest,
met een chauffeur; dat waren de enige Nederlandse betrokkenen.Mevrouw Karimi vroeg hoe vaak het voorkomt dat de IND zo snel reageert
en asielzoekers ineens terug kunnen naar het land van herkomst. Ik heb al
gezegd dat een en ander niets afdoet aan de asielprocedure. Er is een mogelijkheid
om mensen in bijzondere situaties tijdelijk het land te laten verlaten en
ook te laten terugkeren. Ook in de oude asielprocedures had je te maken met
mensen. Daarom zijn er allerlei bevoegdheden voor maatwerk in bijzondere situaties:
inherente afwijkingsbevoegdheden, discretionaire bevoegdheden, hardheidsclausules,
noem maar op.De heer Koenders (PvdA):Waarom gingen die mensen eigenlijk naar Limburg? Op wiens verzoek? En
wat gingen ze er doen? Er moet een bepaalde reden voor zijn geweest dat een
IND-medewerker met chauffeur naar Zuid-Limburg vertrok. Welnu, van wie kwam
dat verzoek en waarom heeft u eraan voldaan? En die discretionaire bevoegdheid
is prachtig, maar ik heb nog nooit gehoord dat een humanitaire of andersoortige
uitzondering werd gemaakt op de regels die uw ministerie keihard toepast in
andere gevallen dan onderhavige acties in het buitenland.Minister Verdonk:Het verzoek is ingediend bij het ministerie van Justitie.
De IND ging naar Limburg omdat al die mensen daar zouden zitten en er vandaar
uit zou worden vertrokken. De IND is ernaartoe gegaan om de papieren in orde
te maken. Er waren ook helemaal geen pasjes of zo. Het waren alleen maar schriftelijke
bevestigingen dat iemand het land uit gaat en ook weer terug moest komen.U zegt dat de regels voor het asielbeleid keihard zijn. Welnu, dat is
dus niet zo. Ik heb net gezegd wat de mogelijkheden zijn voor maatregelen
in individuele gevallen. Ik ben daar in een aantal gevallen al heel serieus
mee bezig. Er is al eerder gezegd dat het besluit om dit te doen, een politiek
besluit is geweest.De heer Koenders (PvdA):Het verhaal wordt met het moment schimmiger. Van wie hebt u dat verzoek
gehad? Was dat van de minister van Buitenlandse Zaken? U hebt gezegd dat het
om individuele gevallen gaat. Hoe lang hebben de IND-ambtenaren met deze mensen
gesproken? Zijn zij daarheen gegaan om pasjes en schriftelijke verklaringen
af te geven? Is er besproken wat de mensen daar zouden doen? Zijn de gevolgen
voor hun asielstatus besproken? Het lijkt mij dat u met een missive van het
ministerie van Buitenlandse Zaken erheen bent getrokken en uw eigen verantwoordelijkheid
voor precedentwerking hebt ontweken.Minister Verdonk:Van wie is dat verzoek geweest? Ik kijk nu even naar mijn collega's Ik
weet dat er een verzoek is binnengekomen bij het ministerie van Justitie.
Ik hoor nu dat er van de zijde van de Amerikaanse ambassade een verzoek is
binnengekomen bij het ministerie van Justitie. Die lijst is natuurlijk ook
van de Amerikaanse ambassade gekomen.De heer Koenders (PvdA):Het wordt steeds interessanter. Nu begrijp ik dat het verzoek van de Amerikaanse
ambassade is gekomen. Het is dus geen politiek besluit geweest van Buitenlandse
Zaken. U moet kennelijk aan uw collega's vragen van wie het verzoek is gekomen.
Sinds wanneer bepaalt de Amerikaanse ambassade in dit land of het ministerie
van Justitie naar Limburg vertrekt om pasjes uit te delen?Minister Verdonk:De Amerikaanse ambassade bepaalt helemaal niets in Nederland, dat weet
u net zo goed als ik. Op een bepaald moment is tegen de Amerikanen de bereidheid
uitgesproken om naar de lijst te kijken die zij hadden opgesteld. Dat is gebeurd.
Wie reikt dan die lijst aan? Ja, dat is de Amerikaanse ambassade.De heer Koenders (PvdA):Hebt u daar nog een eigen check op gepleegd, bijvoorbeeld met de minister
van Justitie? Zijn de risico's besproken die er voor Nederland zouden kunnen
zijn bij deelname aan dit soort acties?Minister Verdonk:Er is een politiek besluit genomen om dit te doen. De IND heeft gezorgd
voor de uitvoering ervan.De heer Koenders (PvdA):Welke criteria hebt u vanuit uw portefeuille, dus niet vanuit het beleid
van de minister van Buitenlandse Zaken, maar vanuit uw verantwoordelijkheid
voor vreemdelingenzaken, gehanteerd om hiermee in te stemmen? Nogmaals, u
schept hier wel een precedent. Zelfs als dit in uw discretionaire bevoegdheid
ligt, moet dat wel volgens bepaalde aanvaarde criteria gebeuren. Hier gaat
het echt om rekrutering van mensen voor buitenlandse acties.Minister Verdonk:Er is geen precedent geschapen; er is gewoon sprake van een asielprocedure
die ten uitvoer wordt gelegd. Er zou een precedent zijn geschapen als deze
mensen een status hadden gekregen. Dat is niet gebeurd. Zij hebben alleen
de mogelijkheid gekregen, net zoals dat bij andere asielzoekers bij uitzondering
gebeurt, om naar het buitenland te gaan en weer terug te komen. Het besluit
daartoe is een politiek besluit geweest.De heer Bakker (D66):Ik wil in dit licht terugkomen op de beantwoording van de vragen van de
heer De Graaf. Hij heeft gevraagd of er personen bij deze werving zijn betrokken
die in Nederland een asielverzoek hebben ingediend en wat dit betekent voor
hun asielaanvraag. U hebt geantwoord dat er twee asielzoekers bij betrokken
zijn en dat deelname van deze personen geen bijzondere consequenties heeft
voor de asielaanvraag. Dat komt echter omdat u daartoe hebt besloten. U hebt
daartoe een politiek besluit genomen. In tegenstelling tot de normale gang
van zaken heeft het dus geen bijzondere consequenties voor de asielaanvraag.
Had dat niet het antwoord moeten zijn?Minister Verdonk:Nee, want het heeft geen bijzondere consequenties voor de asielaanvraag.
Het enige wat is toegestaan, is dat mensen tijdelijk naar het buitenland konden
en ook weer moesten terugkomen. De asielprocedure is dus blijven staan; die
is doorgelopen.De heer Bakker (D66):Normaalgesproken mogen mensen niet naar het buitenland. De gebruikelijke
gang van zaken is: buitenland, afgelopen. Er is dus een bijzonder besluit
van de regering voor nodig geweest om mensen toestemming te geven, naar het
buitenland te gaan zonder dat dit bijzondere consequenties had voor hun asielaanvraag.
Waarom wordt dat bijzondere besluit dan niet genoemd? Waarom wordt er gedaan
alsof het de normaalste gang van zaken is dat de deelname aan acties in Irak
geen bijzondere consequenties heeft voor de asielaanvraag?Minister Verdonk:Het heeft geen bijzondere consequenties voor de asielaanvraag.De heer Bakker (D66):Omdat u dat hebt besloten.Minister Verdonk:Ik heb al een aantal keren gezegd dat er over dit alles een politieke
beslissing is genomen.De heer Bakker (D66):Dat staat er niet.Minister Verdonk:Jawel, want het heeft geen bijzondere consequenties voor de asielaanvraag.De heer Bakker (D66):Het staat er net alsof dit de normale gang van zaken is.Minister Verdonk:Er staat als antwoord: er is een zeer beperkt aantal van twee Irakese
asielzoekers betrokken bij deze wervingsacties. Deelname van deze personen
heeft geen bijzondere consequenties voor de aanvraag. Wat er staat, is gewoon
juist.De heer Bakker (D66):Ja, omdat u daartoe een besluit heeft genomen. Er staat
toch niet waarom dat geen bijzondere consequenties voor de asielaanvraag heeft?Minister Verdonk:Het is toch logisch; als een uitvoeringsorganisatie iets gaat doen, is
er een besluit genomen. Het is een politiek besluit geweest en dat is hier
al een aantal keren gezegd.De heer Bakker (D66):U doet net alsof het de normaalste gang van zaken is dat zoiets geen bijzondere
consequenties voor de asielaanvraag heeft. De vraag is gesteld: zo ja, wat
betekent dit voor hun asielaanvraag? En dan zegt u: nou, niks. En waarom niet?
Omdat u daar een besluit over genomen had. U licht de Kamer over de achtergrond
van dat besluit toch niet in? Dat staat hier toch niet?Minister Verdonk:De vraag was: zo ja, wat betekent dit voor hun asielaanvraag. Het antwoord
is: deelname van deze personen heeft geen bijzondere consequenties voor de
asielaanvraag. Dat is ook het antwoord.De heer Koenders (PvdA):Voorzitter...De voorzitter:Niets ervan, mijnheer Koenders. Het woord is aan mevrouw Karimi. U kunt
nu wel van de ene naar de andere microfoon hoppen, maar u hebt nu voldoende
gevraagd.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Half februari is er een lijst geweest van 39 Irakezen die in Nederland
woonachtig zijn. Die lijst is blijkbaar overgelegd bij het ministerie. Ik
wil van de minister graag weten of over die lijst het politieke besluit is
genomen om medewerking te geven ten aanzien van die 39 personen. Is dat zo?Minister Verdonk:Dat is zo.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Die beslissing hebt u genomen. Dan reist een persoon van de IND daar naartoe
met een tas vol bijzondere reisdocumenten, want zo heten volgens mij de papieren
die zij hebben gekregen. Dan is het afhankelijk van hoeveel mensen daar aanwezig
zijn. Als er geen twee asielzoekers waren geweest, maar vijf, dan zouden zij
vijf reisdocumenten hebben afgegeven?Minister Verdonk:Er is een politiek besluit genomen om bepaalde zaken te doen. Of er dan
vijf zijn, of twee, of vijftien; wij hadden een lijst van 39.Mevrouw Karimi (GroenLinks):U had een lijst van 39, dus u had ook 39 bijzondere reisdocumenten kunnen
afgeven. De persoon van de IND is daar naartoe gegaan zonder dat u enige toets
hebt gedaan ten aanzien van de individuele zaken. U had gewoon een besluit
genomen om bijzondere reisdocumenten af te geven aan de hand van de lijst
die de Amerikanen hadden voorgelegd.Minister Verdonk:Er waren er zes en die zijn getoetst. Een aantal van hen had gewoon de
Nederlandse nationaliteit en één vreemdeling had een vergunning
voor onbepaalde tijd. Verder waren er twee asielzoekers.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Dat heb ik begrepen. Mijn vraag was: uw voorganger heeft, gebruik makend
van zijn discretionaire bevoegdheid, in principe het besluit genomen om, als
er tien asielzoekers zouden zijn geweest, zij alle tien een reisdocument zouden
krijgen.Minister Verdonk:Die mogelijkheid zou hebben bestaan, maar er hadden ook contra-indicaties
kunnen zijn om dit niet aan asielzoekers toe te staan. Bij deze twee waren
die er niet en daarom is het gebeurd.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Hoe legt u deze gang van zaken uit tegen alle mensen met de asielverzoeken
van wie u zo hardvochtig omgaat?Minister Verdonk:Ik heb hier al meerdere keren discussies gevoerd over hardvochtigheid
en duidelijk beleid en over hardvochtigheid en het handhaven van beleid. Ik
heb hier discussies gevoerd over ruimhartig zijn en met je hart spreken. Ik
denk dat ik die discussies hier niet hoef te herhalen.Mevrouw Karimi (GroenLinks):Voorzitter...De voorzitter:Neen, wij houden nu op met vragen stellen. De minister rondt haar antwoord
af.Minister Verdonk:Voorzitter. Ik heb nog de motie op stuk nr. 2 hier liggen. De heer Koenders
spreekt daarin uit dat de handelwijze in strijd is met de vigerende asielprocedureregels
en dat er ongewenste precedenten zijn geschapen. Dat ben ik niet met hem eens.
Ik heb al eerder gezegd dat ons handelen niet in strijd is geweest met de
vigerende procedureregels en dat ook geen ongewenste precedenten zijn geschapen.
Ik ontraad de aanneming van deze motie.De heer Koenders (PvdA):Over het algemeen is het zo dat je, als je mensen de kans geeft om naar
hun eigen land terug te keren, ervan uit mag gaan dat het in dat land veilig
is. In dit geval is dat gebeurd. Wij hebben mensen laten gaan naar hun eigen
land, Irak. Dat land wordt vervolgens als een veilig land gezien. Dit speelde
voor de oorlog. Er is dus wel degelijk een uitzondering gemaakt op de normale
gang van zaken. Als iemand teruggaat naar een land waar hij op dat moment
geen reden heeft om er niet heen te gaan, want hij kan er kennelijk veilig
heen om allerlei dingen voor de Amerikanen te doen, dan is dat natuurlijk
niet in overeenstemming met de wijze waarop normaal gesproken verstandig asielbeleid
wordt uitgevoerd. Daarop is juist een uitzondering gemaakt op instigatie van
uw collega van Buitenlandse Zaken.Minister Verdonk:Voorzitter. U weet dat wij in Nederland geen mensen terugsturen naar een
onveilig land. In dit geval was er sprake van een situatie waarin de asielzoekers
waar het hier over gaat, onder Amerikaanse bescherming terug zouden gaan naar
Irak. Er was geen sprake van een onveilige situatie.De beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Namens de Kamer dank ik de regering voor de verstrekte inlichtingen.Ik stel voor, dinsdag a.s. over de ingediende moties te stemmen.Daartoe wordt besloten.Sluiting 19.42 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20032004-1912-1928.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl